comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fortium bellum: nec sapientium panem
nec doctorum diuitias: nec artificũ grãm.
s. tempus casumq in omnibus. Nec scit
homo finem suum: s sicut pisces capunt᷑
hamo. & sicut aues compre he ndunt᷑ la qͣo¬
sie capiuntur homines tpr̃ malo: cum eis
extimplo suꝑuenerit. Hanc quoq uidi sub
sole sapientiam: ⁊ ꝓbaui maximam. Cius¬
tas parua: ⁊ pauci m ea uiri. Uenit contra
eam rex magnus: & uallauit eam. E xestru¬
xixq munitiones ꝑ girum: & perfecta est
obsidio. Inuentusq in ea uir pauꝑ & sapi¬
ens: liberauit urbẽ ꝑ sapientiã suam. et
nullus deinceps recordatus est hominis illiꝰ
pauꝑis. Et dicebam ego meliorem ẽẽ sapĩa
sortitudine. Quomodo gͦ sapientia pauꝑis
contempta ẽ: ⁊ uerba eius ñ sunt audita:
Uerba sapientium aucdiunt᷑ in silentio. plus
quam clamor principis int̾ stultos. Nelior
ẽ sapientia: quam arma bellica. Et qͥ in
Pretiosior sapientia: & gloria parua. ad

Expanded text:
fortium bellum nec sapientium panem fortium bellum nec sapientium panem nec doctorum divitias nec artificum gratiam sed tempus casumque in omnibus nescit homo finem suum sed sicut pisces capiuntur hamo et sicut aves conprehenduntSic capiuntur homines in tempore malo, cum eis extemplo supervenerit. Hanc quoque sub sole vidi sapientiam, et probavi maximam. Civitas parva, et pauci in ea viri: venit contra eam rex magnus, et vallavit eam: Exstruxitque munitiones per gyrum, et perfecta est obsidio. Inventusque est in ea vir pauper et sapiens, liberavit urbem per sapientiam suam. Et nullus deinceps recordatus est hominis illius pauperis. Et dicebam ego, meliorem esse sapientiam fortitudine. Quomodo ergo sapientia pauperis contempta est, et verba ejus non sunt audita? Verba sapientium audiuntur in silentio, plus quam clamor principis inter stultos. Melior est sapientia, quam arma bellica: et qui inPretiosior est sapientia et gloria, parva ad
Abbreviated transcription (Latin):
ducentur. Hemo ẽ qui semꝑ uiuat: ⁊ qͥ huiꝰ
rei habeat fiduciã. Melior ẽ eanis uiuus leone
mortuo. Quientes enim sciunt se ẽẽ moritõs.
Mortui uͦ nichil nouert̃ amplius. nec hñt ult᷑
mercedẽ: quia obluuioni tradita ẽ memoria
eorum. Amor ꝙͦ & odium. ⁊ imuidia simul
pereunt. nec hñt partem in hoc scło. ⁊ in oꝑe
qđ sub sole geritur. Uade gͦ ⁊ comede ĩ leti¬
cia panem tuũ: ⁊ bibe cum gaudio uinum
tuum: quia dõ placent oꝑa tua. Om̃i tẽpr̃e
sint uestimenta tua candida: ⁊ oleum de ca¬
pite tuo non deficiat. Perfruere uita cum
uxore ꝗͣ diligis. cunctis diebus uite instabi¬
litatis tuȩ. qui dati sunt tibi sub sole ommn
tempore uanitatis tuȩ. Hȩc ẽ enĩ pars m
uuita. & in labore tuo quo laboras sub sole:
Quodcumq potest manus tua facere. in¬
stant᷑ operare: quia nec opus. nec ratio.
nec scientia. nec sapientia. erunt apud in¬
feros. quo tu properas. Uertime alio uidi¬
Q: sub sole nec uelocium esse cursum. nec

Expanded text:
tur. Nemo est qui semper vivat, et qui hujus rei habeat fiduciam: Melior est canis vivus leone mortuo. Viventes enim sciunt se esse morituros. Mortui vero nihil noverunt amplius, nec habent ultra mercedem: quia oblivioni tradita est memoria eorum. Amor quoque, et odium, et invidiae simul perierunt, nec habent partem in hoc saeculo, et in opere quod sub sole geritur. Vade ergo, et comede in laetitia panem tuum, et bibe cum gaudio vinum tuum: quia Deo placent opera tua. Omni tempore sint vestimenta tua candida, et oleum de capite tuo non deficiat. Perfruere vita cum uxore, quam diligis, cunctis diebus vitae instabilitatis tuae: qui dati sunt tibi sub sole omni tempore vanitatis tuae, Haec est enim pars in vita, et in labore tuo, quo laboras sub sole. Quodcumque potest manus tua facere, instanter operare: Quia nec opus, nec ratio, nec scientia nec sapientia erunt apud inferos quo tu properas verti me alio vidique sub sole nec velocium esse cursum nec
Abbreviated transcription (Latin):
uentã nullo scire potest nuntio. Non ẽ il
hominis ditione. ꝓhib̾e spmͣ̃: nes habet
pocestatem in die mertis. nec sinitur qui¬
escere ingruente bello: neq saluabit im¬
pietas impium. Omnia hec considaui:
⁊ dedi cor meum in cunctis oꝑib que fiunt
sub sole: Int̾dum dominatur homo hõi
in malum suum. Uidi impios sepultos:
qui &e iũ eum achuxierent in loco sc̃o erant
Et laudabantur in eiuitate qͣs̃ iustoꝵ opĩ.
Et hoc uanitas. Eterum quia non ꝓfert
cito contra malos sententia: absq ullo ti

Expanded text:
ventura nullo scire potest nuntio non est in ventura nullo scire potest nuntio non est in hominis dicione prohibere spiritum nec habet potestatem in die mortis nec sinitur quiescere ingruente bello neque salvabit impietas impium omnia haec consideravi et dedi cor meum in cunctis operibus quae fiunt sub sole interdum dominatur homo homini in malum suum vidi impios sepultos qui etiam cum adviverent in loco sancto erant et laudabantur in civitate quasi iustorum operum sed et hoc vanitas est etenim quia non profertur cito contra malos s
Abbreviated transcription (Latin):
Uincula sunt manus illuis. Qui placor deo
ffugia. eam: qui autẽ peccator ẽ capietur a
ca. Ecre hoc mueni dicit ȩccłiastes unum
& alterũ: ut inuenirẽ rationẽ ꝗͣ adhuc q̃rt
anima mea. ⁊ non mueni. Uirũ de mille
unũ repperi. mulierẽ ex ominib ñ ĩueni
Solummodo hoc mueni qđ fecerit r hoe
rectum: ⁊ ip̃se se infinitis miscuerit qͣst¬
onibus. Quis talis ut sapiens ẽͤ & quis
cognou̾it solutionẽ uerbi : Sapientiu
hominis luc& in uultu ex: & potefitissinus¬
faciem illus committabit. Ego os regis
obseruo: ⁊ p̃cepta uiram̃ti dei Ne fesli¬
nes recede a facie euis: neq ꝑmaneas ĩ ope
malo. quia omne qđ uoluerit faci&e.& ser¬
mo illius potestate plenus ẽ. nec dic̃e ei
quisꝗ̃ potest. quare ita facis. Qui custoll
p̃ceptum: ñ exꝑietur quicꝗ̃ mali. T empes
⁊ responsionẽ. cor sapientis intellige. Om̃
negotio tempus ẽ. ⁊ oportuitas. ⁊ mula
hominis afflictio. quia ignorat p̃t̾ita: e

Expanded text:
cula sunt manus illius qui placet Deo effugiet eam qui autem peccator est capietur ab illa ecce hoc inveni dicit Ecclesiastes unum et alterum ut invenirem rationem quam adhuc quaerit anima mea et non inveni virum de mille unum repperi mulierem ex omnibus non inveni solummodo hoc inveni quod fecerit Deus hominem rectum et ipse se infinitis miscuerit quaestionibus quis talis ut sapiens est et quis cognovit solutionem verbi sapientia hominis lucet in vultu eius et potefaciem illius commutabit. Ego os regis observo, et praecepta juramenti Dei. Ne festines recedere a facie ejus, neque permaneas in opere malo: Quia omne, quod voluerit, faciet: et sermo illius potestate plenus est: nec dicere ei quisquam potest: Quare ita fpraeceptum non experietur quicquam mali tempus et responsionem cor sapientis intellegit omni negotio tempus est et oportunitas et multa hominis adflictio quia ignorat praeterita et
Abbreviated transcription (Latin):
& opera eorum in manu dei. & tñ nescit
homo. utrum amore an odio dignus sit. Sed
oninia in futurũ seruantur incerta: eo qd
uniuersa eque eueniant: nisto ⁊ impio. ⁊ bono.
⁊ malo. mundo. ⁊ inmundo. immolanti uic¬
timas. ⁊ sacrificia ꝯtempnenti. Sicut bonus
sic & peccator: ut ꝑuiruis ita ⁊ ille qui uerũ di

Expanded text:
et opera eorum in manu Dei: et tamen nescit homo, utrum amore an odio dignus sit: sed omnia in futurum reservantur incerta, eo quod universa aeque eveniant justo et impio, bono et malo, mundo et immundo, immolanti victimas, et sacrificia contemnenti: sicut bonus, sic et peccator: ut perjurus, ita et ille, qui verum d
Abbreviated transcription (Latin):
dabitur dierũ intȩ suȩ: eo quod ds occupa
delituis cor eiꝰ Est ⁊ alud malũ qđ uudi sub
sole: ⁊ quidẽ frequens apud hontmies. Uir
cui dedit deus diuitias. ⁊ substantiã. ⁊ honorem.
⁊ nichil deest animȩ eius ex omnibus q̃ deside¬
rat: nec tribuit ei potestatẽ deus ut comedat
ex eo. s homo extraneus uorabit illua. Hos
uanitas: ⁊ magna miseria ẽ. Sigenuerit qͥs¬
piam centũ liberos. ⁊ uxerit multos annos.
⁊ plures dies etatis habuerit: ⁊ anima eiuis ñ
utatur bonis substantie suȩ. sepultãq careat
de hoc ergo pronuntio: quod melior sit illo
abortiius. ꝓrustͣ enĩuenit ⁊ ꝑgit ad tene¬
bras: ⁊ obluuone delebitur nomeius. Hon
indit solẽ. neq cognouit distantiã bom ⁊ ma¬
li: etiam si duobus milib annis uixerit ⁊ ñ
fuit ꝑfr̃iitus honis. Honne ad unũ locũ ꝓpari
omnia: Omnis labor hominis in ore euis: s
anima eius ñ impletur. Quid ħt amplius
sapiens a stulto: & quid pauꝑ nisi ut ꝑgat

Expanded text:
ierum vitae suae eo quod Deus occupet deliciis cor eius est et aliud malum quod vidi sub sole et quidem frequens apud homines vir cui dedit Deus divitias et substantiam et honorem et nihil deest animae eius ex omnibus quae desiderat nec tribuit ei potestatem Deus ut comedat ex eo sed homo extraneus vorabit illuvanitas, et magna miseria est. Si genuerit quispiam centum, et vixerit multos annos, et plures dies aetatis habuerit, et anima illius non utatur bonis substantiae suae, sepulturaque careat: De hoc ego pronuntio quod melior illo sit abortivus. Frustra enim venit, et pergit ad tenebras, et oblivione delebitur nomen ejus. Non vidit solem, neque cognovit distantiam boni et mali: Etiamsi duobus millibus annis vixerit, et non fuerit perfruitus bonis: nonne ad unum locum properant omnia? Omnis labor hominis in ore ejus: sed anima illius non implebitur. Quid habet amplius sapiens a stulto? et quid pauper, nisi ut pergat
Abbreviated transcription (Latin):
ner tristiciã uultus. corrigitur animus delm¬
quentis. Cor sapientiũ ũ t̾sticia ẽ: ⁊ cor stul¬
torum uͥ lecicia. Melius ẽ a sapiente corri¬
pi: quam stultoꝵ adulatione decipi: quia si¬
cut sonitus spinarũ ardentiũ sub olla:

Expanded text:
mus delinquentis. Cor sapientium, ubi tristitia est; et cor stultorum ubi laetitia. Melius est a sapiente corripi, quam stultorum adulatione decipi: quia sicut sonitus spinarum ardentium sub olla,
Abbreviated transcription (Latin):
audaui igitur leticiã qđ ñ ess homii
bonium sub sole. nisi quod comederet &
bibene. atq gauder& ⁊ hoc solum secum
alfer& de labore suo: in diebus uitȩ quos
dedit ei deus sub sole. Et apposu cor meũ
at seirem sapientiam.⁊ intelligerẽ distentiõe
que uersatur in tra. Est homo qui diebus ae
noc̾tibus somnun oculis non capit. & in¬
tellexi quod omnium oꝑũ dei nuillam pos¬
st muenire homo rationẽ eorum quȩ fuĩt
sib sole: Eẜquanto plus laborauerit ad̃
qsuerendũ: tanto minus inueniat. Etiam

Expanded text:
uit "igitur letitiam, quod non esset homini bonum sub sole, nisi quod comederet et biberet atque gauderet, et hoc solum secum auferret de labore suo, in diebus vitae suae quos dedit ei Deus sub sole. Et apposui cor meum, ut scirem sapientiam, et intelligerem distentionem quae versatur in terra: Est homo, qui diebus ac noctibus somnum non capit tellexi quod omnium operum Dei nullam possit invenire homo rationem eorum quae fiunt sub sole, et quanto plus laboraverit ad quaerendum, tanto minus inveniet, et
Abbreviated transcription (Latin):
possessori suo. Tonsida oꝑa der: quod neme
possit corrigere quẽ ille despexerit. Indie
bona fruere bonis: ⁊ malam diem p̾caue.
Sicut enim hane. sic ⁊ illam fecit ds: ut ñ
inueniat homo contͣ eum uistas q̃rimonias.
c quoq uidi ĩ diebꝰ uanitatis meȩ. Iustus
perit in iusticia sua: ⁊ impius multo uiuit
tẽpr in malitia sua Noli esse uistus multũ.
neq plus sapias ꝗ̃ necẽe ẽ: ne obstupescas.¬
Ne impie agas multũ: ⁊ noli ẽẽ stultus. ne
moriaris intempore non tuo. B omĩte sus¬
tentare iustũ: s ⁊ ab illo ne subtͣhas manum
tuam: quia qui dͦm tun& nichil negligit
Sipientia confortauit sapcentẽ suꝑ decem
principes ciuiitatis. Non ẽ enim homo ust̃

Expanded text:
i suo considera opera Dei quod nemo possit corrigere quem ille despexerit in die bona fruere bonis et malam diem praecave sicut enim hanc sic et illam fecit Deus ut non inveniat homo contra eum iustas querimonias haec quoque vidi in diebus vanitatis meae iustus perit in iustitia sua et impius multo vivit tempore in malitia sua noli esse iustus multum neque plus sapias quam necesse est ne obstupescasNe impie agas multum: et noli esse stultus, ne moriaris in tempore non tuo. Bonum est te sustentare justum, sed et ab illo ne subtrahas manum tuam: quia qui Deum timet, nihil negligit. Sapientia confortavit sapientem super decem principes civitatis. Non est e
Abbreviated transcription (Latin):
cinctors anixilio destrtitos: ⁊ laudaui ma¬
gis mortuos ꝗͣ unientes. & feliciorẽ it̾ꝵ
udicaui qui nec dũ natus ẽ: nec iuidit
mala que sub sole fiunt. Rursus ꝯtẽpla¬
tus sum om̃s labores hominũ: & ĩdustraᷤ
Ammaduti patẽre inuidie ꝓximi. Et
in hoc gͦ uanitas: & cura suꝑflua est.
Stultus complicat manus suas: ⁊ comelit
carnes suas dicens. Melius pugillus cum
requie: ꝙͣ plena ut̾q manus cũ labore ⁊
affictione anim. Considerans repperi &
aliam uanitatẽ sub sole. Unus ẽ. ⁊ scđm
non hab&: non filiũ. ñ frẽm: & tam̃ labora¬
re non cessat. nec satiantur ocłi duntis:
nec recogitat dic̃ns. Cui laboro. ⁊ fraudo
arimam meã bonis: In hoc quoq uanitas

Expanded text:
magis mortuos quam viventes et feliciorem utroque iudicavi qui necdum natus est nec vidit mala quae sub sole fiunt rursum contemplatus omnes labores hominum et industrias animadverti patere invidiae proximi et in hoc ergo vanitas et cura superflua est stultus conplicat manus suas et comedit carnes suas dicens melior est pugillus cum requie quam plena utraque manus cum labore et adflictione animi considerans repperi et aliam vanitatem sub sole unus est et secundum non habet non filium non fratrem et tamen laborare non cessat nec satiantur oculi eius divitiis nec recogitat dicens cui laboro et fraudo animam meam bonis in hoc quoque vanitas
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ scit᷑ qđ homo sit. ⁊ ñ possit contͣ fortiorẽ
se in uditio contendere. Uerba st̃ plurima:
multaq ĩ disputando. habentia uanitatem
Quid necẽẽ ẽ hõi maiora se querere : eum
ignorat qͥd conducat sͨ in utta sua. nume¬
ro dierũ ꝑegrinationis suȩ: ⁊ tp̃r qd udut
unibra p̃terit: Aut quis ei poterit indicare.
quiad post eũ futurũ sub sole sit: Celius

Expanded text:
 homo sit et non possit contra fortiorem se in iudicio contendere verba sunt plurima multa in disputando habentia vanitatem quid necesse est homini maiora se quaerere cum ignoret quid conducat sibi in vita sua numero dierum peregrinationis suae et tempore quo velut umbra praeterit aut quis ei poterit indicare quid pos
Abbreviated transcription (Latin):
ala ẽẽ uniuersa sub sole: & cuncta
uanitatẽ atq afflic̃tionẽ sp̃e Rursus
decestatus sũ omnẽ indistriã meã:
que sub sole studiosissime labͥui.
abiturus heredẽ pꝰ me: quẽ ignoro.
utr i sapiens anstultius firturus at. Et dña¬
dit᷑ in laboribus meis quibuis desudani :⁊ solli¬
enuntiauitq cor meũ utt̾ laborare sub

Expanded text:
sub sole et cuncta vanitatem atque adflictionem spiritus rursum detestatus sum omnem industriam meam quae sub sole studiosissime laboravi habiturus heredem post me quem ignoro utrum sapiens an stultus futurus sit et dominabitur in laboribus meis quibus desudavi et sollirenuntiavitque cor meum ultra la
Abbreviated transcription (Latin):
facrant mali. Ne terere quid loqua¬
ris. neꝙ cor tuum sit uelox ad ꝓferend
sermonẽ corami deo. Drus enĩ in celo &
tu suꝑ terrã: idcirco sint pauci sermones
tui. Multas euras secunt᷑ somnia: ⁊ꝓhults
sermonib inuenit᷑ stutticia. Si quid uouis¬
ti deo. ne moreris redae: displiea em̃ ei ĩnde¬
lis ⁊ stulta ꝓmisso: s quodeũq uoueris red¬
de. MMultoq meluis ẽ ñ uouere: q̃ p

Expanded text:
uaris, neque cor tuum sit uelox ad proferendum sermonem coram deo. deus enim in caelo et tu super terram: idcirco sint pauci sermones tui. multas curas secuntur somnia, et in multis sermonibus inuenitur stultitia. si quid uouisti deo, ne moreris reddere: displicet enim ei infidelis et stulta promissio: sed quodcumque uoueris redde: mul
Abbreviated transcription (Latin):
angło non ẽ. puidentia: ne forte natus. ar
suꝑ sermones tuos dissipt euncta oꝑa
mamiũ tuarũ. Ubi mułta sunt somnia:
pluriiȩ uanitates & sermones ĩnumeri
Tu uͦ d̾m time.: Si uideris calumpnias ege¬
norum. ⁊ uiolenta uid̾itia: & subĩti iusticiã
in proiuntia. ñ mireris suꝑ hoc negotio
qua excelso alius excelsior ẽ. Et suꝑ hos
quoq eminentiores stͣ alii: ⁊ insuper
uniui̾se trȩ rex. imperit seruienti
Iuaris ñ implebitur pecunia: &xqui amat
diutias fructus ñ capioe ex eis. Et i¬

Expanded text:
 Non est providentia: Ne forte iratus Deus super sermone tuo, dissipet cuncta opera manuum tuarum. Ubi multa sunt somnia, plurimae vanitates, et sermones innumeri: tu vero Deum time: Si videris calumnias egenorum, et violenta judicia, et subverti justitiam in provincia, Non mireris super hoc negotio: quia excelso alius excelsior est, Et super hos quoque eminentiores sunt alii, et insuper universae terrae rex imperat servienti. Avarus non implebitur pecunia: et qui amat divitias, fructus non capi
Abbreviated transcription (Latin):
maledicentẽ tibi. Seit enĩ conscientia tua
quiã tu sepe maledixisti aliis. Quncta tẽp¬
taui insapientia. Dixi sapiens efficiar:
⁊ ipsa longius recessit a me. multõmagis ꝗͥ
erit. Et alta ꝓsunditas. quis inueni&e: eam:
lustrait unuiersa animo meo. ut scirẽ & con¬
sidirarẽ. ⁊ quererẽ sapientiã. ⁊ rationẽ. et ut
regnoscerẽ impietatẽ stulti: & errorẽ ĩprudtu

Expanded text:
edicentem tibi: scit enim tua conscientia, quia et tu crebro maledixisti aliis. Cuncta tentavi in sapientia. Dixi: Sapiens efficiar: Et ipsa longius recessit a me multo magis quam erat: et alta profunditas, quis inveniet eam? Lustravi universa animo meo, ut scirem, et considerarem, et quaererem sapientiam, et rationem: Et ut cognoscerem impietatem stulti, e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊itmpus odi. Tempꝰ belli: & tẽpris uicis
Quid ħt hono amplias de labcre suoe
Uidi affuctionẽ ꝙͣ de dit dẽ filis p̃osi.
ut distendantur in ea. Cuncta fecit bona
in tempore suo. ⁊ mundũ tradidit dispu¬
tationi eorũ: ut non inueniat homo opꝰ
qđ eꝑatũs ẽ di ab untio usq ad finẽ. Et
cognomi qđ ñ ess indius nisi letari
⁊ facere bene inuita sua. Omins eñ homo
qui comedit ⁊ bibit. & uidi bonũ de laboꝵ
So hoe domim dei ẽ. Didia quod omĩa
opera que fecit deus perseuerent ĩ ec̾rũ
Uon possumiis eis quicꝗͣ. adde nec au¬
ferie: que fecit deus ut tuneat᷑. Qđ fac¬
nim ẽ id ipsum ꝑmanae: que sutura st̃
iom fuerumt: ⁊ deus instaurai qđ abiit
Uidi sub sole in loco iuditu ĩpietatẽ: &
in loco uisteiȩ ñ quitatẽ. E dixi ĩ corde

Expanded text:
s pacis. Quid habet amplius homo de labore suo? Vidi afflictionem, quam dedit Deus filiis hominum, ut distendantur in ea. Cuncta fecit bona in tempore suo, et mundum tradidit disputationi eorum, ut non inveniat homo opus, quod operatus est Deus ab initio usque ad finem. Et cognovi quod non esset melius  homo, qui comedit et bibit, et videt bonum de labore suo, hoc donum Dei est. Didici quod omnia opera, quae fecit Deus, perseverent in perpetuum: Non possumus eis quidquam addere, nec auferre, quae fecit Deus ut timeatur. Quod factum est, ipsum permanet: quae futura sunt, jam fuerunt: et Deus instaurat quod abiit. Vidi sub sole in loco judicii impietatem, et in loco justitiae iniquitatem. Et dixi in cor
Abbreviated transcription (Latin):
essoe utile filiis hõiũ: qđ facto opus
ẽ subsole numero dierũ uite sue
Magnisicaui opera mea Edificau
mͥ dͥomos plantaui uireas. ⁊ feci hor¬
tos ⁊ pomeria. & conseui ea cuncti gͤ¬
neris arborib & exstruxi mͥ piscmas
aquarũ. ut inrigarẽ siluã lignorũ
gerininanti ũ Possedi seruos & ancl¬
las multãq familiã habui. arm̃ta
cmores &e cantaitrices: ⁊ delitias filiorꝵs

Expanded text:
 facto opus est sub sole numero dierum vitae suae magnificavi opera mea aedificavi mihi domos plantavi vineas feci hortos et pomeria et consevi ea cuncti generis arboribus extruxi mihi piscinas aquarum ut inrigarem silvam lignorum germinantium possedi servos et ancillas multamque familiam habui armentacantores et cantatrices et delicias filiorum
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc itaq mͥ iusũ ẽ bomĩ. ut comedat qͥs
⁊ bilut: ⁊ fruatur leticia ex labore suo qd
laborauit ipse sub sole. numero dierũ iun¬
te suȩ quos dedit ei dis: ⁊ hec ẽ pars illus:
⁊ omni homini cui dedit d̃s diutias. atq
substantiam. potestatẽq ei tribuit ut come¬
dat ex eis. ⁊ fruat᷑ parte sua. ⁊ letetur de labo¬

Expanded text:
Hoc itaque mihi visum est bonum, ut comedat quis, et bibat, et fruatur laetitia ex labore suo, quo laboravit ipse sub sole, Numero dierum vitae suae, quos dedit ei Deus: et haec pars illius. Et omni homini, cui dedit Deus divitias, atque substantiam, potestatemque ei tribuit ut comedat ex eis, et fruatur parte sua,
Abbreviated transcription (Latin):
S
tuo quasi nichil perit. Tonfiteberis
iuuens: uiuens & sanus confiteberis. &
laudabis d̃m: & gloriaberis in miseratio¬
nibus illius: quam magna miscdia dĩ.¬
& propitiatio illius conuertentib ad se
Hec enim omnia possunt esse in ho¬
minibus: quoniam ñ ẽ immortalis
filius hominis: & inuanitate malitiȩ
placuert᷑. Ouid lucidius sole: Et hic
defici&. Aut quid nequius excogita¬
uit caro & sanguis : Et hoc arguetur.
Uirtutẽ altitudinis celi ipse conspicit.
& omnes homines terra & einis. Quig
D s̃ solus iustificabitur: & man&e ñuc̾tus
rex in eternm. Quis suffici& enarra¬
re oꝑa illius: Quis emĩ ĩuestigabit mag¬
nalia eius: Uirtutẽ autẽ magnitudi¬
nis eius quis enuntiabit: Et quis
aditi& enarrare miscđiam eus: Non
ẽ minuere neq adicere: nec ẽ inueni¬
re magnalia di. Tum consũ mauerit
homo tunc incipit: & cũ quieuerit oꝑa¬
bit᷑. Quid ẽ homo & quȩ graͣ illius:
& quid bonum aut quid nequã illius:
N umerus dierũ hominum: multum

Expanded text:
s tuo quasi nihil perit confiteberis vivens vivus et sanus confiteberis et laudabis Deum et gloriaberis in miserationibus illius quam magna misericordia Dei et propitiatio illius convertentibus ad se nec enim omnia possunt esse in hominibus quoniam non est inmortalis filius hominis et in vanitate malitiae placuerunt quid lucidius sole et hic deficiet aut quid nequius excogitabit caro et sanguis et hoc arguitur virtutem altitudinis caeli ipse conspicit et omnes homines terra et cinis qui Deus solus iustificabitur et manet invictus rex in aeternum quis sufficit enarrare opera illius quis enim investigabit magnalia eius virtutem autem magnitudinis eius quis enuntiabit et quis adiciet enarrare misericordiam eius non est minuere neque adicere nec est invenire magnalia Dei cum consummaverit homo tunc incipit et cum quieverit operabitur quid homo et quae gratia illius et quid bonum aut quid nequam illius numerus dierum hominum multum
Abbreviated transcription (Latin):
nequam ẽ: ideo adimpleuit ꝓpitiati¬
onem siã in illis: & ostendit illis iuã
equitatis. Miseratio hominis circa
proximũ suñ. Niscd̾ia autẽ dr. suꝑ
omnem carnẽ. Qui misciam hab&
& doc&: erudit quasi pastor gregẽ
suum. Misereatur excipiens doctri¬
nã miserationis: & qui festinant in

Expanded text:
qua est ideo adimplevit propitiationem suam in illis et ostendit illis viam aequitatis miseratio hominis circa proximum suum misericordia autem Dei super omnem carnem qui misericordiam habet et docet erudit quasi pastor gregem suum misereatur excipiens doctrinam miserationis et qui festinant in
Abbreviated transcription (Latin):
dans &. fluuius meus appropin¬
quauit ad mare. qmͣ doctrinã
quasi ante lucanũ illumino om
nib: & enarrabo illam usq ĩ longin¬
co. Penetrabo inferiores partes
terie. & inspitiã omnes dormien¬
tes: & illuminabo om̃s sperantes
in domino. Adhuc doctrinam

Expanded text:
dans, et fluvius meus appropinquavit ad mare, quoniam doctrinam quasi antelucanum ilnibus et enarrabo illam usque in longinquo penetrabo inferiores partes terrae et inspiciam omnes dormientes et inluminabo sperantes in Deo adhuc doc
Abbreviated transcription (Latin):
erit emissa uisitatio: He dederis in
illis cor tuum: multos enim errare:
fecerunt somnia: & exciderunt
sperantes in illis. Sine mendacio con
summabitur uerbum: & sapientia
in ore fidelis complanabit᷑: Qui non
temptatus est. quid scit: Uir in
multis exꝑtus cogitabit multa: & qͥ
multa didicit enarrabit intellec¬
tum. Qui non ẽ exꝑtus pauca recog¬

Expanded text:
erit emissa uisitatio: ne dederis in erit emissa uisitatio: ne dederis in illis cor tuum. multos enim errare fecerunt somnia et exciderunt sperantes. in illis, sine mesummabitur verbum et sapientia in ore fidelis conplanabitur qui non temptatus est quid scit vir in multis expertus cogitavit multa et qui multa didicit enarrabit intellectum qui non est ex
Abbreviated transcription (Latin):
one:ne uacet: Multam enim ma¬
litiam: docuit ociositas In opera
constitue eum : sic enim condecet illũ
Quod si non obaudierit. curua illũ
compedibꝰ. & non amplifices super
omnem carnẽ: Cerũ sine iudicio:
nichilfacias graue Si est tibi seruus:
sit tibi quasi anima tua. Quasi frẽm
sic eum tracta: quoniam in sanguine
animȩ comparasti eum: Si leseris eũ
iniuste. infugam conuertetur: et ex¬
tollens discesserit quem queres. & in
qua uia queras illum: nescis Dsõ¬
ana spes & mendacium. insen¬
sato uiro: & sonnia extollunt
imprudentes: Quasi qui apprehendit
umbram et ꝑsequitur uentum: sic &
qui atdendit ad uisa mendacia. Hoc
secundum. hoc uisio sommiorum: ante
faciem hominis. similitudo alterius ho¬
minis: Ab mmmundo quid mundabit᷑:¬
& a mendace quid uerum dicetur:
Diuinatio erroris & auguria menda¬
cia. & somnia malefacientium. uani¬
tas est : & sicut parturientis cor tuũ
fantasias patitur: nisi ab altissimo fu¬

Expanded text:
one ne vacet multam enim maone ne vacet multam enim malitiam docuit otiositas in opera constitue eum sic enim condecet illi quod si non obaudierit grava illum conpedibus et non amplifices super omnem carnem verum sine iudicio nihil facias grave si est tibi servus sit tibi quasi ansic eum tracta, quoniam in sanguine animae comparasti eum. Si laeseris illum injuste, in fugam convertetur; et si extollens discesqua via quaeras illum nescis vana spes et mendacium insensato viro et somnia extollunt inprudentes quasi qui adprehendit umbram et perseququi adtendit ad uisa mendacia. hoc secundum hoc uisio somniorum, ante faciem hominis similitudo hominis. ab inmundo quid mundabitur? et a mendace quid uerum dicetur? diuinatio erroris et auguria mendacia et somnia male facientium uanitas est. et sicut parturientis cor tuum phantasias patitur, nisi ab altissimo fu
Abbreviated transcription (Latin):
repleui torcular. Respicite qm̃ non
michi soli laboraui: sed omnibus ex¬
quirentibus disciplinam Audite
me magnati. & omnes populi: et
rectores ecclesiȩ: auribus ꝑcipite:
Filio & mulieri. frĩ & amico. ñ des
potestatem suꝑ te in uita tua &¬
non dederis alii possessionem tuã.
ne forte peniteat de: & depreceris
pro illis. Dum adhuc super es et
aspiras: non immutabit te omnis
caro. Melius est enim ut filii tui
de rogent. quam te respicere in
manus filiorum tuorum In om̃ibꝰ
operibus tuis precellens esto: ne ãe¬
deris maculam in gloriam tuã In
die consummationis dierum uitȩ
tuȩ. & in dempore exitus tui: distri¬
ibaria. et uirga. & onus asino.
panis & disciplina. & opus ser¬
uo Operatur in disciplina: & que¬
rit requiescere: Laxa manus illi:
& querit libertatem: Iugum et
lorum curuant collum durũ: &
seruum inclinant operationes assi¬
duȩ: Seruo maliuolo: tortura &
compedes Nitte illum in operati¬

Expanded text:
replevi torcular respicite quoniam non replevi torcular respicite quoniam non soli mihi laboravi sed omnibus exquirentibus disciplinam audite me magnati et omnes populi et rectores ecclesiae auribus percipite filio et mulieri fratri et amico non des potestatem super te in vita tua non dederis alio possessionem tuam ne forte paeniteat te et depreceris pro illis dum adhaspiras, non immutabit te omnis caro. Melius est enim ut filii tui te rogent, quam te respicere in manus filiorum tuorum. In omnibus operibus tuis praecellens esto, ne dederis maculam in gloria tua. In die consummationis dierum vitae tuae, et in tempore exitus tui distribaria et virga et onus asino panis et disciplina et opus servo operatur in disciplina et quaerit requiescere laxa manus illi et quaerit libertatem iugum et lorum curvant collum durum et servum inclinant operationes adsiduae servo malivolo tortura et conpedes mitte illum in operati
Abbreviated transcription (Latin):
pora. & dies festos ipsorum: & in il¬
lis dies festos celebrauerunt adhorã:
Ex ipsis exaltauit & magnificauit
deus: & ex ipsis posuit in numerũ
dierum: & homines omnes de solo:
et ex terra unde creatus est adam:
In multitudine disciplinȩ dñi sepa¬
rauit eos. & immutauit uias eorũ:
Ex ipsis benedixit & exaltauit. &
ex his sc̃ificauit & adse applicauit:¬
& ex ipsis maledixit & humiliauit
& conuertit illos a separatione
ipsoꝵ Quasi lutum figuli in manꝰ
ipsius plasmare illud: & disponere
Omnes uiȩ eius scđm dispositionem
eiꝰ ⁊ sic homo in manu illius qui se fe¬
eit: reddet illi scdm iudicium suũ:
Contra malum bonum est: & con¬
tra mortem uita: sic & contra
uirum iustum peccator & sic in¬
tuere in omnia opera altissimi
duo contra duo: & unum contra
unũ: Et ego nouisimus uigilaus
& quasi qui colligit acinos post uin¬
demiatores. in benedictione dei et
ipse speraui: & quasi qui uindemiat

Expanded text:
pora et dies festos ipsorum et in ilpora et dies festos ipsorum et in illis dies festos celebraverunt ad horam ex ipsis exaltavit et magnificavit Deus et ex ipsis posuit in numerum dierum et homines omnes de solo et ex terra unde creatus est Adam in multitudine disciplinae Domini separavit eos et inmutavit vias eorum et ex ipsis benedixit et exaltavit et ex ipsis sanctificavit et ad se adplicavit et ex ipsis maledixit et humiliavit et convertit illos a separatione ipsorum quasi lutum figuli in manus ipsius plasmare illud et disponere omnes viae eius secundum dispositionem eius sic homo in manu illius qui se fecit reddet illis secundum iudicium suum contra malum bonum est et contra mortem vita sic et contra virum iustum peccator et sic intuere in omnia opera Altissimi duo duo unum contra unum et ego novissimus vigilavi et quasi qui colligit acinos post vindemiatores in benedictione Dei et ipse speravi et quasi qui vindemiat
Abbreviated transcription (Latin):
sȩ. ne ponas animȩ tuȩ scandalum:
& afiliis tuis caue: & a domesticis tu¬
is attende: In omni opere crede ex
fide animȩ tuȩ ÷ hȩc est enim con¬
seruatio⁊ mandatorum:
Qui eredit deo attendit mandatis:
& qui confidit in illo. non minorabi¬
tur:
imenti dñm non occurrent
mala: sed in temptatione deus
illum conseruat: & liberabit a ma¬
lis: Sapiens non odit mandata. &
iusticias. & non illudetur quasi in
procella nauis: Homo sensatus credit
legi dei:. & lex illi fidelis Qui interro¬
gationem manifestat. parabit uer¬
bum: & sic deprecatus exaudietur:
& conseruabit disciplinam: & tunc
respondebit. Precordia fatui. quasi
rota carri: et quasi axis uersatilis.
cogitatus illius Equus emissarius
sic et amicus subsannator: sub omni
suprasedente hinnit: Quare diesdi¬
em superat. & iterum lux lucem: &
annus annum ã sole:Adni scientia
separati sunt: facto sole & precep¬
tum custodiente: & immutabit tẽ¬

Expanded text:
sae ne ponas animae tuae scandalum sae ne ponas animae tuae scandalum et a filiis tuis cave et a domesticis tuis adtende in omni opere crede ex fide animae tuae haec est enim conservatio mandatorum qui credit Deo adtendit mandatis et qui confident in illo non minorabuntur timenti Dominum non occurrent mala sed in temptatione Deus illum conservat et liberabit a malis sapiens non odit mandata et iustitias et non inludetur quasi in procella navis homo sensatus credit legi Dei et lex illi fidelis qui interrogationem manifestat parabit verbum et sic deprecatus exaudietur et conservabit disciplinam et tunc respondebit praecordia fatui quasi rota carri et quasi axis versatilis cogitatus illius equus admissarius sicut amicus subsannator sub omni suprasedenti hinnit quare dies diem superat et iterum lux lucem et annus annum a sole a Domini scientia separati sunt facto sole et praeceptum custodiente et inmutavit tem
Abbreviated transcription (Latin):
tia accedet tibi bona gra: & hora¬
autem prior in domũ tuã. & illic
auocare. & illic lude. et age concepti¬
ones tuas. & non in delictis & uerbo
suꝑbo: & suꝑ his omnibus benedicito
dñm qui fecit te: mebriantem te ab
omnibus bonis suis. Qui timet dm̃
excipiet doctrinam euis. & qui uigi¬
lauerint ad illum: inuenient bene¬
dictionem illius Qui querit legem
replebitur ab ea. & qui insidiose agit:
scandaliz abitur in ea Qui timent
dñm inuenient iudicium iustum:
& iusticias quasi lumen accendent:
Peccator homo deuitabit correptio¬
nem: & scdm uoluntatem suam inue¬
niet comparationem Uir consilii. ñ
disperdet intelligentiam Alienus
&e suꝑbus. non ꝑtimescit timorem:
etiam postquam fecit cum eo sine
consilio: & suis insectationibꝰ arguet᷑:¬
ili sine consilio nichil facias: et
post factum non peniteb: is. In
uia ruinȩ non eas: & non offendes
in lapides: nec credas te uiȩ laborio¬

Expanded text:
tia accedit tibi bona gratia accedit tibi bona graautem prior in domum tuam et illic auocare et illic lude et age conceptiones tuas, et non in delictis et uerbo superbo. et super his omnibus benedicito deum, qui fecit te, et inebriantem te ab omnibus bonis suis. qui timet deum, excipiet doctrinam eius: et qui uigilauerint ad illam, inuenient benedictionem. qui quaerit legem, replebitur ab ea: et qui insidiose agit, scandalizabitur in ea. qui timent dominum, inuenient iudicium iustum et iustitiam quasi lumen accendent. peccator homo deuitabit correptionem, et secundum uoluntatem suam inueniet conparationem. uir consilii non disperdet intellegentiam. Et poset superbus non pertimescit timorem etiam postquam fecit cum eo sine consilio et suis insectationibus arguetli sine consilio nihil facias et post factum non paeniteberis in via ruinae non eas et non offendes in lapides ne credas te viae laborio
Abbreviated transcription (Latin):
Esto in illis: quasi unus ex ipsis:
Curam illorum habe: & sic considera.¬
& omni cura tua explicita recumbe:
ut leteris propter illos. & ornamentũ
gratiȩ accipias coronã: & dignationẽ
consequaris corrogationis: Loquere
maior natu: decet enim te: Primum
uerbum diligenti scientiam: & non
impeditis musicam: Ubi auditus ñ¬
est. non effundas sermonem: & im¬
portune noli extolli in sapientia tua
Gemmnula carbunculi mornamen¬
to auri: & comparatio musicorum
in conuiuio uini: Sicut in fabricati¬
one adiri signum est smaragdi: sic nũ¬
merus musicorum in iocundo & mode¬
rato uino: Audi tacens: & proreue¬
rentia accedet tibi bona gratia:
Adolescens loquere in tua causa uix:
Sibis interrogatus fueris: habeat ca¬
put responsum tuum: In multis esto
quasi inscius. & audrr tacens simul
& querens In medio magnatorum
non presumas: & ubisunt senes non
multum loquaris: Ante grandinẽ
preibit choruscatio: & ante uerecun
diam preibit gr̃a Et pro reueren¬

Expanded text:
esto in illis quasi unus ex ipsis curam illorum habe et sic conside et omni cura tua explicita recumbe ut laeteris propter illos et ornamentum gratiae accipias coronam et dignationem consequaris conrogationis loquere maior natu decet enim te primum verbum diligenti scientiam et non inpedias musica ubi auditus est non effundas sermonem et inportune noli extolli in sapientia tua gemmula carbunculi in ornamento auri et conparatio musicorum in convivio vini sicut in fabricatione auri signum est zmaragdi sic numerus musicorum in iucundo et moderato vino audi tacens et pro reverentia accedet tibi bona gratia adulescens loquere in tua causa vix si bis interrogatus fueris habeat caput responsum tuum in multis esto quasi inscius et audi tacens simul et quaerens in medio magnatorum non praesumas et ubi sunt senes non multum loquaris ante grandinem praeibit coruscatio et pro reverendinem praeibit coruscatio, et pro reueren
Abbreviated transcription (Latin):
iuftitia: nobis autẽ c̃fusio faciei
siẽ ẽ hocdie uiro luda & habitatori¬
pe sunt & his qͥ procul: in uniũ¬
sis t᷑ris ad qͣs eiecisti eos propt᷑ in¬
iqͥtateᷤ eorũ. in qͥbꝰ peccaue rt̃ in
te dne. Pobis c̃fusio faciei regi¬
nr̃is qͥ peccauert. Tibi autẽ no

Expanded text:
o faciei: sicut est hodie viro Juda, et habitatorirope sunt, et his qui procul, in universis terris, ad quas ejecisti eos, propter iniquitates eorum, in quibus peccaverunt in te. Domine, nobis confusio faciei, reginostris, qui peccaverunt. Tibi autem Do
Abbreviated transcription (Latin):
bit sem̃eiꝰ. & tradetꝰ ipsa & qͥ ad¬
duxert̃ eã adolescente ciꝰ. et qͥ ẽ¬
fortabant eã intẽ porib. & stabit
de germine radicũ eiꝰ plantatio
et uenit cũ exrercitu. et ingͣdie
t᷑piunciã regis aqͥlonis.: et abu¬
tetͦcis & obtinebit. insuꝑ & deos
coꝵ & sculptilia. uasa qͦꝙ p̃tiosa
Argenti et auricaptiua chicet
inegyꝑtũ. Ipse p̃ualebit adu¬
sũ rege aqͥlonis: & in trabit in reg¬
nũ rex austri. et reuertet᷑ adt̃¬
rãsuã. Filii autẽ eiꝰ ꝓuocabunt᷑
& c̃gregabunt multitudinẽ et¬
ercituũ plurimorũ. & uemiet
ꝓperans & in undans: & reuerte¬

Expanded text:
tradetur ipsa, et qui adduxerunt eam, adolescentes ejus, et qui confortabant eam in temporibus. Et stabit de germine radicum ejus plantatio: et veniet cum exercitu, et ingredietur provinciam regis aquilonis: et abutetur eis; et obtinebit. Insuper et deos eorum, et sculptilia, vasa quoque pretiosa argenti et auri, et captiva in Aegyptum: ipse praevalebit adversus regem aquilonis, Et intrabit in regnum rex austri, et revertetur ad terram suam. Filii autem ejus provocabuntur, et congregabunt multitudinem exercituum plurimorum: Et veniet properans, et inundans: et reverte
Abbreviated transcription (Latin):
uicẽ collidebantur. Ex clamauit
itaq rea fortit̃. ut intͦducerent
magos chaldeos. & aruspice. Et
ꝓloquens rea: ait sapientibꝰ baby¬
lonis. Quicũq legerit scripturã
hanc: & int̃prȩ tationẽ eiꝰ manifes¬
tã mͥfecerit : purpura uestiet᷑. &
torquẽ auream habebit in collo &
tertius in regno meo erit. Tunc
ingressi omnes sapiente ᷤ regis:
npotuert᷑ nec scripturã legere.
nec int̃prȩtationẽ in dicare re¬
gi. Unde rea b̾althasar satis c̃tur¬
batꝰ ẽ: & uultus illiꝰ immutatꝰ est:
sed & optimate eiꝰ c̃turbabant᷑.

Expanded text:
t itaque rex fortiter, ut introducerent magos, Chaldaeos, et aruspices. Et proloquens rex ait sapientibus Babylonis: Quicumque legerit scripturam hanc, et interpretationem ejus manifestam mihi fecerit, Purpura vestietur, et torquem auream habebit in collo, et tertius in regno meo erit. Tunc ingressi omnes sapientes regis, non potuerunt scripturam legere, nec interpretationem indicare regi. Unde rex Baltassar satis conturbatus est, et vultus illius immutatus est: sed et optimates ejus turbabantur.
Abbreviated transcription (Latin):
falsũ testimonaũ locuti st̃
cũ festinatione. Et dixert̃ ei seneꝰ
Ueni. et sede in medio nr̃m: & in¬
dica nobis. qͥa tͥ dedit ds honorẽ
senectutis. Ꝙ diã ad eos Damhel.
Se parate illos ab inuicẽ ꝓculi &
diiudicabo eos. Cũgͦ diuisi e̾e̾nt
ilter ab altero: uocauit unũ de
eis & diait ad eũ. In ueterate die

Expanded text:
lsum testimonium locuti sunt cum festinatione, et dixerunt ei senes: Veni, et sede in medio nostrum, et indica nobis: quia tibi Deus dedit honorem senectutis. Et dixit ad eos Daniel: Separate illos ab invicem procul, et dijudicabo eos. Cum ergo divisi essent alter ab altero, vocavit unum de eis, et dixi
Abbreviated transcription (Latin):
runt sensũ suũ. & de clinauert̃ o¬
culos suos ut ñ uiderent cęlũ. ne¬
ꝙ recordarent᷑ uidicioꝵ iustorũ.
Erant gͦ ambo uulnerati a more
eiꝰ: nec indicauert᷑ sibi uicissim
dolorẽ suũ. Frubescebant enim
indicare c̃cupiscentiã suã: uo¬
lentes c̃cũbere cũ ea. & obserua¬
bant cotidie sollicitiꝰ uidẽ eam.

Expanded text:
clinaverunt oculos suos, ut non viderent coelum, neque recordarentur judiciorum justorum. Erant enim ambo vulnerati amore ejus, nec indicaverunt sibi vicissim dolorem suum: erubescebant enim indicare sibi concupiscentiam suam, volentes concumbere cum ea: et observaban
Abbreviated transcription (Latin):
de manueiꝰ. Edom. & Moab: et pͥn¬
cipiũ filioꝵ amon. Et emittet ma¬
nũ suã int̾ras. & t̃ra ȩgyptiñ ef¬
fugiet. dominabit᷑ thesauro¬
rum auri& argenti: & in om̃ibꝰ
p̃tiosis ȩgypti. Per lybiã qͦq et
ȩthyopiã transibit: & fama t᷑ba¬
bit eũ aboriente et abaqͥlone. &
ueniet in multitudine magnas
ut c̃terat & int̾ficiat plurimos.
& figet tab̾naculũ suũ. Apednõ
int̾ maria. suꝑ montẽ inclytũ

Expanded text:
et principium filiorum Ammon, Et mittet manum suam in terras: et terra Aegypti non effugiet. Et dominabitur thesaurorum auri et argenti, et in omnibus pretiosis Aegypti: Per Libyam quoque et Aethiopiam transibit. Et fama turbabit eam ab oriente et ab aquilone: et veniet in multitudine magna, ut conterat et interficiat plurimos. Et figet tabernaculum suum Apedno inter maria, su
Abbreviated transcription (Latin):
& ecce quasi duo alii ftabant. unꝰ hi¬
nc suꝑ ripã fluminis: & alius inde
exraltera ripa fluminis. & dixi ui¬
roqͥ indutꝰ erat lineis: qͥstabuat suꝑ
aqͣs fluminis. Vsq qͦ horũ fuiis mi

Expanded text:
et ecce quasi duo alii stabant: unus hinc super ripam fluminis, et alius inde ex altera ripa fluminis. Et dixi viro qui indutus erat lineis, qui stabat super aquas fluminis: usquequo finis i
Abbreviated transcription (Latin):
nit cũ parentibꝰ et filiis: et uni¬
uersis cognatis suis. Porro Susan¬
na erat delicata nimis. & pule¬
hraspeciȩ.At iniqui illi: iusse¬
runt ut discoõ periret᷑. Erat e¬
ni cooꝑta : ut uel sic satiarent᷑ de¬
core eiꝰ. ẜlebant gͥsui. et om̃s qͣ
nouerant eã. Consurgente ᷤ aut
duo p̃s byteri in medio popłi:

Expanded text:
it cum parentibus, et filiis, et universis cognatis suis. Porro Susanna erat delicata nimis, et pulchra specie. At iniqui illi jusserunt, ut discooperiretur erat enim cooperta, ut vel sic satiarentur decore ejus. Flebant igitur sui, et omnes qui noverant eam. Consurgentes autem duo presbyteri in medio populi,
Abbreviated transcription (Latin):
nihel: qͥa clausi sunt signatiq ser¬
mones. usq ad tẽ pꝰ p̃finitũ. eli¬
gent᷑ & de albabunt᷑. & quasi ignis
probabunt᷑ multi. e impie agent
impii. neq intelligent om̃s impii.
porrodocti intelligent. Et a tẽpo¬
re cũ ablatũ fuerit iuge sacrifici¬
um. & posita fuerit abominatio
nonaginta : Beatus qͥ ex pectat. &
peruenit ad cheᷤᷤ mille trecentos
triginta quinquȩ. Tuautẽ uade
ad p̃finitũ & reqͥesces. & stabis in
sorte tua. infinẽ chierum.
MNic usq Danil elẽ in hębraico uo

Expanded text:
niel, quia clausi sunt signatique sermones usque ad tempus prefinitum. Eligentur multi et dealbabuntur et quasi ignis probabuntur, et impie agent impii, neque intelligent omnes impii; porro docti intelligent. Et a tempore cum ablatum fuerit iuge sacrificium, et posita fuerit abhominacio nonaginta. Beatus qui exspectat, et pervenit usque ad dies mille trecentos triginta quinque. Tu autem vade ad praefinitum: et requiesces, et stabis in sorte tua in finem dierum. Hucusque Danielem in
Abbreviated transcription (Latin):
las multas. & cessare faciet pͥncipẽ
tur in eũ. Et c̃uertet faciẽ suã ad
imperiũ trȩ suȩ & impinget et
corruet. & ñ inuenie t᷑. Et frabit
in loco eiꝰ uilissimꝰ & indignꝰ decore
regio. et inpaucis diebꝰ ẽteret᷑ ii in
furore nec in p̃lio. & stabit in loco
eiꝰ despecti& ñ tribuet᷑ eihonor
regius. et ueniet clã & obtinebit
et post amicitias cũ eo e faciet do¬
lũ: & ascendet et suꝑabit in mo¬
dico popło. & abiidante & ubere
urbes in grediet᷑. et faciet qͤ non
fecert patre eiꝰ. & patres patrũ

Expanded text:
 multas: Et cessare faciet principem tur in eum. Et convertet faciem suam ad imperium terrae suae, et impinget, et corruet, et non invenietur. Et stabit in loco ejus vilissimus, et indignus decore regio: et in paucis diebus conteretur, non in furore, nec in praelio. Et stabit in loco ejus despectus, et non tribuetur ei honor reEt post amicitias, cum eo faciet dolum: et ascendet, et superabit in modico populo. Et abundantes et uberes urbes ingredietur; et faciet quae non fecerunt patres ejus, et patres patrum
Abbreviated transcription (Latin):
ne capitis mei c̃t᷑bauert̃ me.
Accessi ad unũ de assistentibꝰ. et
ueritatẽ quȩ rebã ab eo de om̃ĩb
his. Qui dixit mͥ uit̃prȩtationẽ
sermonũ. & docuit me. Hȩ bestiȩ
magnȩ qͣtuor: quatuor regna ẽ¬
surgent de t̾ra. Suscipient aut̃
regnũ sc̃ĩ di altissimi. & obtinebt̃
regnũ usq inscłm et sgłm scłoꝵ.¬

Expanded text:
pitis mei conturbaverunt me. Accessi ad unum de assistentibus, et veritatem quaerebam ab eo de omnibus his. Qui dixit mihi interpretationem sermonum, et docuit me: Hae bestiae magnae quatuor, quatuor regna consurgent de terra. Suscipient autem regnum sancti Dei altissimi, et obtinebunt regnum usque in
Abbreviated transcription (Latin):
et dm̃ quẽ ignorauert̃ patres
eiꝰ colet. Auro & argento et lapi¬
de p̃tioso. rebꝰq p̃tiosis. & faciet
ut muniat maorim. cũ dõ alieno
quẽ cognouit. Et multiplicabit
głam. & dabit eis potestatẽ in
multis. et t̾ram diuidet gͣtuito.
Et intẽ pore p̃finito: pręliabit᷑
ad uersũ eũ rex austri: et qua¬
si tẽ pestas ueniet ẽtra illũ rex
Aqͥlonis. incurribꝰ & in equitibꝰ
in classe magna. & ingrediet᷑ t̃

Expanded text:
et Deum, quem ignoraverunt patres ejus, colet auro, et argento, et lapide pretioso, rebusque pretiosis. Et faciet, ut muniat Maozim cum Deo alieno, quem cognovit, et multiplicabit gloriam, et dabit eis potestatem in multis, et terram dividet gratuito. Et in tempore praefinito praeliabitur adversus eum rex austri, et quasi tempestas veniet contra illum rex aquilonis, in curribus, et in equitibus, et in classe magna, et ing
Abbreviated transcription (Latin):
st uniuersa uastabit: & ꝓsperabit᷑
& faciet. & int̾ficiet robustos. et
um magnificabit. & in copia rerũ
omiũ occidet plurimos. & ẽtrapͥn¬
cipẽ principũ c̃surget. et sine
manu c̃teret᷑. Et uisio uespere &
mane qͣ dicta ẽ: ueraẽ. Tu gͦsigna
uisionẽ: quia post dies multoserit.
Et ego lanihel langui. & egͦ taui
ꝑdies. Cũq surrerissem: faciebã
oꝑa regis. & stupeba ad iusionẽ. &

Expanded text:
st, uniuersa uastabit, et prosperabitur, st, uniuersa uastabit, et prosperabitur, et faciet. Et interficiet robustos, et um magnificabit, et in copia rerum omnium occidet plurimos: Et contra principem principum consurget, et sine manu conteretur. Et visio vespere et mane, quae dicta est, vera est: tu ergo signa visionem, quia post dies multos erit, Et ego Daniel langui, et aegrotavi per dies: Cumque surrexissem, faciebam opera regis, et stup
Abbreviated transcription (Latin):
uit & ait. Gabrihel: fac in telli¬
gere istũ uisionẽ. Et uenit: et
stetit iuacta ubi egostabã. Cũq
uenisset: pauens corrui in faciẽ
meã. Q ait ad me. Intellige fi¬
lihominis. qm in tẽ pore finis cõ¬
plebit᷑ uisio. Lũꝙ loqueret᷑ ad
me: collapsus sũ ꝓnꝰ in terrã. et
tetigit me. & statuit me ingͣ¬
du meo. dixitq mͥ. Ego osten¬
dã tͥ quȩ futura sint in nouissi¬
mo maledie tionis: qmhabet
tẽpꝰ finẽ suũ. Aries quẽ uidisti
hab̾e cornua: rea medoꝵ ẽ atq
ꝑsarũ. Porrohẏrcus caprarũ. rex
grȩcorũ ẽ: & cornu grande qͦđ e¬
rat in t̾ oculos eiꝰ. ipse est rea pri¬
mus. Quod autẽ fracto illo. sur¬
rexerunt quatuor ꝓeo: quatuor
reges de gente eiꝰ consurgent.
sed ñ infortitudine eiꝰ. Et post¬
quã regnũ eoꝵ cũ creuerint ini
qͥtateᷤ: c̃surget rea ĩmpudens fa¬
cie & in telligens ꝓpositiones. et
roborabit᷑ fortitudo eiꝰ. sed ñ inui¬
ribꝰ siuis. Et supraqͣm eredi pote¬

Expanded text:
el, fac intelligere istam visionem. Et venit, et stetit juxta ubi ego stabam: cumque venisset, pavens corrui in faciem meam, et ait ad me: Intellige, fili hominis, quoniam in tempore finis complebitur visio. Cumque loqueretur ad me, collapsus sum pronus in terram, et tetigit me, et statuit me in gradu meo, dixitque mihi: Ego ostendam tibi quae futura sunt in novissimo maledictionis: quoniam habet tempus finem suum. habere cornua, rex Medorum est atque Persarum. Porro hircus caprarum, rex Graecorum est, et cornu grande quod erat inter oculos ejus, ipse est rex primus. Quod autem, fracto illo, surrexerunt quatuor pro eo, quatuor reges de gente ejus consurgent, sed non in fortitudine ejus. Et post regnum eorum, cum crquitates, consurget rex impudens facie et intelligens propositiones. Et roborabitur fortitudo eius, sed non in uiribus suis. Et supra quam credi pote
Abbreviated transcription (Latin):
mere uir desideriorũ: par tibi
c̃fortare: & esto robustus. Cũq
loqueret᷑ mecũ: ẽualui & dixi
Loquere dne mi: quia c̃fortasti
me. Et ait. Humquid scis qua¬
re uenerim ad te: Et nunc re¬
uertar: ut plier ad uersũ prin¬
cipẽ ꝑsarũ. Cauĩ gͦ egrederer.
apparuit princeps grȩcoꝵ ue

Expanded text:
pax tibi: confortare, et esto robustus. Cumque loqueretur mecum, convalui, et dixi: Loquere, Domine mi, quia confortasti me. Et ait: Numquid scis quare venerim ad te? Et nunc revertar ut praelier adversum principem Persarum: cum ergo egrederer, apparuit princeps Graeco