comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rium ã terrene conuersationis serui¬
tute lib̾ant᷑. De quib ꝑ paulum dicit᷑.
Nemo militans do implicat se negociis
scłarib Qui licet nunc pauti appareañ:
in inuisibili tam̃ patͥa innumerabiles
regnant: qr & si ex comꝑatione prauoꝵ
pauci sunt. in cong̃gationis sue freqͦn¬
tia metiri nequaquam possunt. Quia
recte subiungitur Et suꝑ quem ñ
surget lumen illius  Lumen quippe
di est: grã preueniens. Quȩ si in nro
corde nequaqua gͣtuito surgeret: ꝓ¬
fecto mens nostra in peccatoꝵ suorum
tenebris obscura reman̾et. Unde et
Uersus iste suꝑuis a beato iob dicit᷑:
et nunc in euis exꝓbratione replica¬
tur. Omnis namq uir uistꝰ dei illus¬
tratione iustus est non comꝑatione.
Humana quippe iusticia auctori com¬
parata iniusticia est: qr et si in ipsa
sua conditione homo ꝑsisteret: crea
tori non posset equari creatura. Cui
tam̃ ad grauiora defectꝰ pondera ac¬
cessit et culpa. quã serpens insidianᷤ
intulit: muller infirmata ꝑsuasit

Expanded text:
ionis servitute liberantur. De quibus per Paulum dicitur: Nemo militans Deo implicat se negotiis saecularibus . Qui licet nunc pauci appareant, in invisibili tamen patria innumerabiles regnant, quia etsi ex comparatione pravorum pauci sunt, in congregationis suae frequentia metiri nequaquam possunt. Quia recte subjungitur: CAPUT surget lumen illius? Lumen quippe Dei est gratia praeveniens, quae nisi in nostro corde gratuito surgeret, profecto mens nostra in peccatorum suorum tenebris obscura remaneret. Sequituersus iste superius a beato Job dicitur, et nunc in ejus exprobratione replicatur. Omnis namque vir justus, Dei illustratione justus est, non comparatione. Humana quippe justitia auctori comparata injustitia est, quia etsi in ipsa sua condtori non posset aequari creatura . Cui tamen ad graviora defectus pondera, accessit et culpa, quam serpens insidians intulit, et mulier infirmata persuasit
Abbreviated transcription (Latin):
ciso autẽ carne domino. que predicatores
eius uirtutum gła sit secuta. narratur:
Quos celosnisi eos de quib scͥptum est. ce¬
li enarrant głam dei:Quos tunc ornauit
spc̃: cum repleuit. Quod luca referente di¬
dicimus : qui ait. Factus est repente de cȩ¬
lo sonus. tamqͣm aduenientis sp̃c uebem̃tiᷤᷤ.
& repleuit totam domum uͥ erant sedentes.

Expanded text:
ciso autem carne Domino, quae praedicatores ciso autem carne Domino, quae praedicatores ejus virtutum gloria sit secuta, narratur, - Quos coelos, nisi eos de quibus scriptum est: « Coeli enarrant gloriam Dei? » Quos tunc ornavit Spiritus, cum replevit quod Luca referente, didicimus qui ait: « Factus est repente de coelo sonus tanquam advenientis spiritus vehementis, et replevit totam domum ubi erant
Abbreviated transcription (Latin):
rius potestatẽ. dominicȩ carnis oc¬
cidendȩ: inde interior potestas eius qua nos te¬
nebat occisa est. Ipse namq interius uictus ẽ:
dum quasi uicit exterius. Et qui nos iure
debitores mortis tenuit. iure in nobis uis̃
mortis amisit: qr ꝑ satellites suos eius carne̾
ꝑimendam appetiit: in qua nichil ex culpe
debito inuenit. D ominus g noster pro
nobis mortem soluit indebĩtam: ut nob̾
mors debita non noceret. Bene itaq dictũ
est. prudentia eius ꝑcussit suꝑbum: quia
antiquus hostis ꝑ excessum p̃sumptionis
suȩ. eum etiam ꝑdidit. quem inique ꝑsuasi¬
onis lege possedit. Et dum audacter eum
in quo nil sibi competebat appetiit: uire
illum quẽ quasi iuste tenebat amisit. Pru¬
dentia itaq non uirtute ꝑcussus ẽ: quia
dum ad temptandum deum soluitur.
ab homine possidendo religat᷑. ut inde eũ
qui sub ipso erat ꝑderet: unde cum illo qͥ
suꝑ ipsum est congredi p̃sumpsisset. Oc¬

Expanded text:
rius potestatem Dominicae carnis ocrius potestatem Dominicae carnis occidendae, inde interior potestas ejus qua nos tenebat occisa est. Ipse namque interius victus est, dum quasi vicit exterius; et qui nos jure debitores mortis tenuit, jure in nobis jus 553 mortis amisit, quia per satellites suos ejus carnem perimendam oppetiit, in quo nil ex culpae debito invenit. Dominus ergo noster pro nobis mortem solvit indebitam, ut nobis mars debita non noceret. Bene itaque dictum est: Prudentia ejus percussit superbum, quia antiquus hostis per excessum praesumptionis suae eum etiam perdidit quem iniquae persuasionis lege possedit; et in quo nihil sibi competebat, appetiit, jure illum, quem quasi juste tenebat, amisit. Prudentia itaque, non virtute percussus est, quia dum ad tentandum Deum solvitur, ab homine possidendo religatur, ut inde eum qui sub ipso erat, perderet; unde cum illo qui super ipsum est, congredi p
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ homo. et sine peccato. Sed qͥs
esset homo sine peccato. si ex peccati
cominixtione descenderet: Proinde
uenit ꝓpter nos in uterum uirginis
filius dei: ibi pro nobis factus est ho¬
mo: sumpta est ab illo natura non
culpa. fecit ꝓ nobis sacͥficium corpus
suum: exibuit ꝓ peccatoribus hostĩa
sine peccato: quȩ & humanitate mo¬
ri. & iusticia mundare potuisset. hc̃¬
quus hostis. mox temptationibus im¬
petiit: & ꝑ diuersos aditus ad interio¬
ra eius molitus irreꝑe. uictus est: atq
ipsa in expugnabili mentis eius inte¬
gritate prostratꝰ. Sed qr ad interiora
non ualuit. ad eius se exteriora conuer¬
tit: ut quia mentis uirtute uictus est.
eum quem deciꝑe temptatione non
ualuit. carnis saltim uideret᷑ morte
suꝑare. Atq ut ante nos dictum est.
ꝑmissus est in illud quod ex nobis mor
talibus mediator acceꝑat. Sed ubi po¬
tuit aliquid facere. ibi ex omni par¬
te deuictus est. Et unde accepit exte¬

Expanded text:
hominem, homo et sine peccato; sed quis hominem, homo et sine peccato; sed quis esset homo sine peccato, si ex peccati commistione descenderet? Proinde venit propter nos in utero Virginis Filius Dei: ibi pro nobis factus est homo. Sumpta est ab illo natura, non culpa. Fecit pro nobis sacrificium corpus suum, exhibuit pro peccatoribus victimam sine peccato, quae et humilitate mori, et justitia mundare potuisset. Hquus hostis, mox tentationibus impetiit, et per diversos aditus ad ejus interiora molitus irrepere, est victus, atque ipsa inexpugnabilis mentis ejus integritate prostratus. Sed quia ad interiora non valuit, ad ejus se exteriora convertit, ut quia mentis virtute victus est, eum quem decipere tentatione non valuit, carnis saltem videretur morte superare: atque ut ante dictum est, permissus est in illud quod ex nobis mortalibus Mediator acceperat. Sed ubi potuit aliquid facere, tibi ex omni parte devictus est; et unde accepit exte
Abbreviated transcription (Latin):
culpa: sed nisi ꝑ sacͥficium deleri non po¬
terat. Querendum erat sacͥficium: sed
quale sacͥficium poterat delendis ꝓ ab¬
soluendis hominib inueniri: iseq &
enim iustum fuit. ut pro rationali ho¬
homine brutoꝵ animalium uictimȩ
cederent᷑. Unde ait apostolus. Neces¬
se est gͦ exemplaria cȩlestium his mun¬
dari: ipsa autem cȩlestia melioribus
hostiis quam istis. Ergo si bruta ani¬
malia ꝓpter rationale aninal. idest ꝓ
homine digne uictunȩ non fuerunt᷑:
requirendus erat homo qui ꝓ hominib
offerri debuisset: ut ꝓ rationali peccan¬
te. rationalis hostia mactaret᷑. Sed qͥd
quod homo sine peccato inueniri non
poterat: Ꝙ oblata ꝓ nobis hostia qͣn¬
do nos a peccato mundare potuisset:
si ipsa hostia peccati contagio ñ care¬
ret: Inquinata quippe inquinatos
mundare non posset. Ergo ut ratio¬
nalis esset hostia. homo fuerat offe¬
rendus: ut uerus a peccatis mundaret

Expanded text:
culpa, sed nisi per sacrificium deleri non poculpa, sed nisi per sacrificium deleri non poterat. Quaerendum erat sacrificium, sed quale sacrificium poterat pro absolvendis hominibus inveniri? Neque enim justum fuit ut pro rationali homine brutorum animalium victimae caederentur. Unde ait Apostolus: Necesse est ergo exemplaria coelestium his mundari; ipsa autem coelestia melioribus hostiis quam istis. Ergo si bruta animalia propter rationale animal, id est, pro homine, dignae victimae non fuerunt, requirendus erat homo qui pro hominibus offerri debuisset, ut pro rationali peccante rationalis hostia mactaretur. Sed quid quod homo sine peccato inveniri non poterat, et oblata pro nobis hostia, quando nos a peccato mundare potuisset, si ipsa hostia peccati contagio non careret? Inquinata quippe inquinatos mundare non posset. Ergo ut rationalis esset hostia, homo fuerat offerendus; ut vero a peccatis mundaret
Abbreviated transcription (Latin):
tum suꝑbum : Sed quamuis simplici
nature diuinitatis non sit aliud esse.
& aliud saꝑe. nec aliud saꝑe. et aliud
fortem esse: quippe quia ipsa fortitudo
quȩ sapientia. & ipsa sapientia. quȩ di¬
iunitatis essentia est: ugilanter tamen
intuendum puto quod uir iste ꝓpħico
plenus sp̃u. suꝑbum diabolum pruden¬
tia dei potius maluit dicere. quam for¬
titudine esse ꝑcussum. Non enim ait
fortitudo. s prudentia eius ꝑcussit su¬
ꝑbum. Nam quamius sicut dictum est
ꝓpt̾ naturam simplicem dei fortitudo
sapientia sit: dominus tamen diabolũ
quantũ ad faciem spectat. non uirtute
s ratione suꝑauit. Ipsa̾ namq diaboluᷤᷤ
in illa nos parentis primi radice sub¬
plantans. sub captiuitatẽ suam quasi
iuste tenuit hominem: qui libero arbttͥo
conditus. ei & imusta suadenti consen¬
sit. Ad uitam namq conditus. in liber¬
tate ꝓpriȩ uoluntatis: sponte sua factꝰ
est debitor mortis. Delenda gͦ erat talis

Expanded text:
tum, superbum . Sed quamvis simplici tum, superbum . Sed quamvis simplici naturae divinitatis non sit aliud esse, et aliud sapere, nec aliud sapere, et aliud fortem esse, quippe quia ipsa fortitudo quae sapientia, et ipsa sapientia quae divinitatis essentia est, vigilanter tamen intuendum puto quod vir iste prophetico plenus spiritu superbum diabolum prudentia Dei potius maluit dicere quam fortitudine esse percussum. Non enim ait fortitudo, sed prudentia ejus percussit superbum. Nam quamvis, sicut dictum est, propter naturam simplicem, Dei fortitudo sapientia sit, Domiquantum ad faciem spectat, non virtute sed ratione superavit. Ipse namque diabolus nulla nos parentis primi radice supplantans, sub captivitate sua hominem quasi juste tenuit, qui libero conditus arbitrio ei injusta suadenti consensit. Ad vitam namque conditus in libertate propriae voluntatis, sponte sua factus est debitor mortis. Delenda ergo erat talis
Abbreviated transcription (Latin):
lit: nunc ordinem nr̃e salutis narrat.
ris nomine. quam p̃seus scłm designat᷑.
in quo corda hominũ terrena queren¬
tium diuersis cogitationum fluctibus
intumescunt: qui elatione suꝑbie conci¬
tati. dum alterna intentione se impe¬
tunt. quasi aduersanti se unda collidt̃:
Sed iam in fortitudine illius maria con¬
gregata sunt: qr incarnato domino
discordantia. scłarium corda concor¬
diter credunt. Iam petrus in mari
quondam tumida humili auditu
corda substrata sunt: ut recte etiam
in euangłio huius mundi mansuetu¬
dinẽ figurauerit. quod ꝓcellosa ma¬
ris aqua domini pedib pͥresso tumore
calcata est. S quonã mͦ id actum sit:
aꝑitur dum subdit᷑. Et prudentia
alius appellat᷑. nisi ille qui dixit. ascen¬
dam suꝑ altitudinem nubium. similis
ero altissimo. et de quo uoce di dicitur.
qui factus est ut nullum timeret. et ip¬
se est rex suꝑ omnes filios suꝑbie: de quo
dat dicens. tu humiliasti sicut uulnera¬

Expanded text:
lit, nunc ordinem nostrae salutis narrat. lit, nunc ordinem nostrae salutis narrat. ris nomine quam praesens saeculum designatur, in quo corda hominum terrena quaerentium diversis cogitationum fluctibus intumescunt? qui elatione superbiae concitati, dum alterna intentione se impetunt, quasi adversante se unda collidunt. Sed jam in fortitudine illius maria congregata sunt, quia incarnato Domino discordantia saecularium corda concorditer credunt. Jam Petrus in mari bus illa quondam tumida humili auditu corda substracta sunt ut recte etiam in Evangelio hujus mundi mansuetudinem figuraverit, quod procellosa maris aqua Domini pedibus, presso tumore, calcata est. Sed quonam modo id actum sit aperitur, dum dicitur: Et prudentia alius appellatur, nisi ille qui dixit: Ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimo ? Et de quo voce Dei dicitur: Qui factus est ut nullum timeret, et ipse est rex super omnes filios superbiae . De quo a concordat, dicens: Tu humiliasti, sicut vulnera
Abbreviated transcription (Latin):
dunt᷑. Unde & illic ab eadem sapientia
dicitur. Siquis est paruulus ueniat ad
me. Ac si aꝑte dicat. Quisquis se apud se
magnum estimat. aditum sibi mei acces¬
sus angustat: quia tanto ad me altius
ꝑtingit᷑. quanto unuscuiusq mens ap̃
se uerius humiliat᷑. Sed quantalibet qͥsq
uirtute proficiat. quantalibet scientia
excrescat: penetrare non sufficit. quo noᷤᷤ
conditor moderamine uidicioꝵ regit.
Dicat gͦ. ¶ olumꝑne celi contremis¬
cunt et pauent ad nutum eius: quia
in plerisq nec ipsi ꝑtingere ad uolunta¬
tis eius celsitudinem p̃ualent. qui eius¬
dem uoluntatis premia denuntiantes
uident. Quod sicut suꝑus diximus.
de sanctis quoq angelis inl obstat intel¬
ligi: qr ipse quoq uirtutes celestium qͦ
hunc sine cessatione conspiciunt: in ipsa
sua contemplatione contremiscunt.
Sed isdem tremor ne eis penalis sit: nog
timoris est sed admirationis. Quia uero
quantꝰ pauor sit admirationis eiꝰ intu¬

Expanded text:
dunt. Unde illic ab eadem Sapientia dunt. Unde illic ab eadem Sapientia subditur: Si quis est parvulus, veniat ad me. Ac si aperte dicat: Quisquis se apud se magnum aestimat, aditum sibi mei accessus angustat, quia tanto ad me altius pertingitur, quanto uniuscujusque mens apud se verius humiliatur. Sed quantalibet quisque virtute proficiat, quantalibet scientia excrescat, penetrare non suconditor moderamine judiciorum regat. Dicat ergo: Columnae coeli contremiscunt, et pavent ad nutum ejus, quia in plerisque nec ipsi pertingere ad voluntatis ejus celsitudinem praevalent qui ejusdem voluntatis praemia denuntiantes vident. Quod, sicut superius diximus, de sanctis quoque angelis nil obstat intelligi, quia ipsae quoque virtutes coelestium, quae hunc sine cessatione conspiciunt, in ipsa sua contemplatione contremiscunt. Sed isdem tremor ne eis poenalis sit, non timoris est, sed admirationis. Quia vero quantus pavor sit admirationis ejus intu
Abbreviated transcription (Latin):
ceret: secutus etiam ĩacramenta ipsa di¬
ligenter inseruit dicens. Immolauit
sam: misit ancillas suas. ut uocarent ad
arcem et menia ciuitatis. Siquis est par¬
uulus ueniat ad me. Immolauit enm
dominus uictimas. se ipsum offerendo
pro nobis: muscuit uinum. p̃ceptoꝵ suoꝵ
poculum ex narratione hystorica & in¬
telligentia sp̃ãli contemꝑans. Uude ali¬
as dictum est. Calix enĩ in manu domi¬
n uini meri plenus mixto. Et posuit
mensam idest scͥpturam sacram: que fes¬
sos adse atq a seculi honerib uenientes
pane uerbi nos reficit. & contra aduer¬
sarios sua refectione nos roborat. Unde
alias ab ȩccłia ãr. Posiusti in conspectu
meo mensam: aduersus eos qͥ łͥbulant
me. Misit ancillas suas. apostoloꝵ uide
licet animas in ipso suo inncio infirmaᷤ.
ut uocarent ad arcem & menia ciuitatiᷤ:
qͥa dum internam uitam denuntiant.
ad alta nos menia suꝑnȩ cuutatis leuañ:
que ꝓfecto menia nisi humiles ñ ascen¬

Expanded text:
ceret, secutus etiam sacramenta ipsa diceret, secutus etiam sacramenta ipsa diligenter inseruit, dicens: Immolavit sam, misit ancillas suas ut vocarent ad arcem et ad moenia civitatis . » Infirmos vulus, veniat ad me . Immolavit enim Dominus victimas, seipsum offerendo pro nobis. Miscuit vinum, praeceptorum suorum poculum ex narratione historica et intelligentia spiritali contemperans. Unde alias dictum est: Calix in manu Domini, vini meri, plenus est misto . Et posuit mensam, id est Scripturam sacram, quae fessos ad se atque a saeculi oneribus venientes pane verbi nos reficit, et contra adversarios sua refectione nos roborat. Unde et alias ab Ecclesia dicitur: Posuisti in conspectu meo mensam, adversus eos qui tribulant me . Misit ancilicet animas, in ipso suo initio infirmas, ut vocarent ad arcem et moenia civitatis; quia dum internam vitam denad alta nos moenia supernae civitatis levant. Quae profecto moenia nisi humiles non ascen
Abbreviated transcription (Latin):
tum eius. Quid aliud columpnas cęli
quam uel sanctos angelos. uel summos
eccłiȩ p̃dicatores appellat: suꝑ quos in cȩ¬
lestib crescens uniuersa sp̃ualis fabricę
structura surrexit. sicut alias sc̃a scͥptu
in dei oꝑe recta intentione firmat᷑. co¬
lumpna in structura fabriee sp̃ualis eri¬
gitur: ut in hoc templo quod est eccłia
positus. et utilitatis sit et decoris. Cos
uero iob columnas cęli.: quos apostolus
columpnas uocat eccłiȩ dicens. Petrus
& iacobus et iohannes qui uidebantur
columpne esse: dextras dederunt michi.
Possumus etiã columpnas celi & ipsas ec¬
cłias non inconuenienter acciꝑe: que mul¬
te unam catholicam faciunt. toto terra¬
rum orbe diffusam. Unde & septem ec¬
cdesiis scͥbit iohannes apostolus: ut unam
catholicam septiformis gr̃e spũ plenam
designaret. Et de domino nouimus dir¬
isse salomonẽ. Sapientia edificauit sibi
domum: excidit columpnas septẽ.Qui
ut se id de septem eccłiis dixisse innoteᷤ¬

Expanded text:
e.---Quid aliud columnas coeli quam vel sanctos angelos, vel summos Ecclesiae praedicatores appellat? Super quos in coelestibus crescens universa spiritalis fabricae structura surrexit, sicut alias sancta Scripin Dei opere recta intentione firmatur, columna in structura fabricae spiritalis erigitur, ut in hoc templo, quod est Ecclesia, positus, et utilitati sit et decori. Eos vero Job columnas coeli quos Apostolus columnas vocat Ecclesiae, dicenes, qui videbantur columnae esse, dextras dederunt mihi . 43. Possumus etiam columnas coeli et ipsas Ecclesias non inconvenienter accipere, quae multae unam catholicam faciunt toto terrarum orbe diffusam. Unde et septem Ecclesiis scribit Joannes apostolus, ut unam catholicam septiformis gratiae plenam spiritu designaret . Et de Domino novimus dixisse Salomonem: Sapientia aedificavit sibi domum, excidit columnas septem . Qui ut id de septem Ecclesiis se dixisse innotes
Abbreviated transcription (Latin):
dit suꝑ illud nebulam suam: qr ꝓculdu¬
bio et cor nostrum ad querendum sub¬
leuat: et tamen occulta moderatione
agitur. ut ipsa requisitionis suȩ inmen¬
sitate repͥmat᷑. Unde scͥptum est. Dedit
abyssus uoc̃e suam. ab altitudine fanta¬
siȩ suȩ. Exclamare enim mens humana
in admiratione compellit᷑: dum altitudi¬
ne considerationis in requisitionibus suiꝰ
eo ipso quo latuis extendit᷑ angustat᷑.
Uel certe quia solium di ipsi nõs sum:
uultum solii sui non immerito tenere
d̾r. dum ur̃a scientia ꝓgredi ad altio¬
ra probibet᷑. Suꝑ quod solium suum
nebulam suam ds asꝑgere dr: qui in¬
uisibilis manens occulta suꝑ nos udicia
exerit: ut et fiat in promptis quod ui¬
dere possimus: et tamen origo facti.
lateat in abditis. ut cur fiat nescire de¬
beamus. Unde et apte subdit᷑. Termi¬

Expanded text:
dit super illud nebulam suam, quia procul dudit super illud nebulam suam, quia procul dubio et cor nostrum ad quaerendum sublevat, et tamen occulta moderatione agitur, ut ipsa requisitionis suae immensitate reprimatur. Unde scriptum est: Dedit abyssus vocem suam, ab altitudine phantasiae suae . Exclamare enim mens humana in admiratione compellitur, dum in altitudine considerationis in requisitionibus suis eo ipso quo latius extenditur, angustatur. Vel certe, quia solium Dei ipsi nos sumus, vultum solii sui non immerito tenere dicitur, dum nostra scientia progredi ad altiora prohibetur. Super quod solium suum suam nebulam Deus aspergere dicitur, quia invisibilis manens, occulta super nos judicia exerit, ut et fiat in promptis quod videre possimus, et tamen origo facti lateat in abditis, ut cur fiat, nescire debeamus. Unde et apte subditur
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitatis obscuramur. ꝑ̃ ignorantia
nostrã nobis absconditur: ne a nobis mͦ
in eterua & intima claritate uideat᷑. Un¬
de ei & in canticis canticoꝵ ab sponsa łr.
fuge dilecte mi. fuge. fugit nos ddicimꝰ:
quotiens menti nr̃e id quod reminisci
uolumus non occurrit. fugit nos dicimꝰ:
qͦn id quod uolumus memoria ñ tenemꝰ.
Sancta g eccłia postquam mortẽ ac resur¬
rectionem domini ascensionẽq descͥpsit:
clamat ei ꝓphico plena spũ. fuge dilecte
imi. fuge. Ac si diceret. Tu qui ex carne
comp̃hensibilis factus es. ex diuinitate
tua intelligentiam nostri sensus exce¬
de: & in te ipso nobis incomp̃hensibilis
ꝑmane. Tenet ͦg uultum solii sui: qui
maiestatis suȩ potentiam mortalib abs
tutes accipimus: ipsis quippe uelut sedi
regiȩ presidet. sui nobis solii uultum
tenet: qr quandii in hac mortali carne
subsistimus. quȩ quantaq sint illa ange¬
loꝵ ministeria non uidemus. Et expan¬

Expanded text:
infirmitatis obscuramur, per ignorantiam infirmitatis obscuramur, per ignorantiam nostram nobis absconditur, ne a nobis modo in aeterna et intima claritate videatur. Unde ei et in Canticis canticorum a sponsa dicitur: Fuge, dilequoties menti nostrae in quo reminisci volumus, non occurrit; fugit nos, dicimus, quando id quod volumus, memoria non tenemus. Sancta ergo Ecclesia postquam mortem ac resurrectionem Domini ascensionemque descripsit, clamat ei prophetico plena spmi, fuge. Ac si diceret: Tu qui ex carne comprehensibilis factus es, ex divinitate tua intelligentiam nostri sensus excede, et in teipso nobis incomprehensibilis permare. Tenet ergo vultum solii sui, quia majestatis suae potentiam mortalibus abstutes accipimus, ipsis quippe velut sedi regiae praesidet, sui nobis 550 solii vultum tenet, quia quandiu in hac mortali carne subsistimus, quae quantaque sint illa Angelorum ministeria non videmus. Et expan
Abbreviated transcription (Latin):
quo recte expandi nebula dicit᷑: qr sicut
est illa celestis regni gła non uidetur.
Nam corpus quoa corrumpitur aggra¬
uat animam: et deprunit terrena in¬
habitatio sensum multa cogitantem.
Ad uidendum ꝙͦ eum nebula asꝑgimur.
qr ipsa nr̃e ignorantie obscuritate cali¬
gamus. Unde recte ꝑ psalmistam dr.
Caligo sub pedibus eius. Et ascendit¬
pennas uentoꝵ : et posuit tenebras la¬
tibulum suum. Caligo est namq ei sub
pedibus : qr non ea claritate ab inferio¬
rib cernitur. qua in suꝑiorib dñatur.
ascendit enim suꝑ cherubun & uolauit.
Cherubim quippe plenitudo scientie
dr. Proinde suꝑ plenitudinẽ scientiȩ
ascendisse ꝑhibetur & uolasse: qr ma¬
iestatis eius celsitudinẽ. scientia nulla
comp̃bendit. Uolauit gͦ: qr longe in al¬
tum intellectui nr̃o se rapuit. Solauit
suꝑ pennas uentoꝵ: qr scientiam trans¬
cendit animaꝵ. Qui posuit tenebras la¬
tibulum suum᷑: qr dum caligine nostre

Expanded text:
quo recte expandi nebula dicitur, quia sicquo recte expandi nebula dicitur, quia sicest, illa coelestis regni gloria non videtur. Nam, « corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitaatio sensum multa cogitantem . » Ad videndum ergo eum nebula aspergitur, quia nostra ipsa ignorantiae obscuritate caligamus. Unde recte per Psalmistam dicitur: « Caligo sub pedibus ejus . » Tenetpennas ventorum, et posuit tenebras latibulum suum . Caligo est namque ei sub pedibus, quia non ea claritate ab inferioribus cernitur, qua in superioribus dominatur. Ascendit enim super Cherubim et volavit. Cherubim quippe plenitudinem scientiae dicitur. Proinde super plenitudinem scientiae ascendisse perhibetur et volasse, quia majestatis ejus celsitudinem scientia nulla comprehendit. Volavit ergo, quia longe in altum ab intellectu nostro se rapuit. Volavit super pennas ventorum, quia scientiam transcendit animarum. Posuit tenebras latibulum suum, quia dum caligine nostrae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑent. si coram infirmis auditoribus
quanta est scientia ex ore loquentis
emanaret. si simul se om̃is plenitudo
p̃dicationis effunderet: et nchil sibi cũ
proficientib reseruaret. Dignum qͥppe
est. ut qui predicat. audientis modum
consideret: quatinus ipsa p̃dicatio cum
auditoris sui incrementis crescat. Sic
quippe agere unusquisq p̃dicator debet
sicut cum illo diuinitus agit᷑: ut nequa¬
quam cuncta quȩ sentit infirmis insi
nuet: qr et quousq ipse carne mortali¬
tatis infirmus est. ea que suꝑna sunt
cuncta non sentit. Predicare gͦ rudi¬
bus non debet quantũ cognoscit: quia
& ipse de suꝑnis misteriis. cognoscere
non ualet quanta sint. Hinc est enim
quod paulus apłs postquã mysteriis
cęlestib interfuit. dicit. Uidemus nc̃
ꝑ speculum in enigmate: tc̃ autem fa¬
Solii gͦ eius uultus tenet᷑: qr a nobis
in hac uita. regni eius gła non qͣnta
intͥnsecus habetur agnoscitur. Suꝑ

Expanded text:
perent, si coram infirmis auditoribus, perent, si coram infirmis auditoribus, quanta est scientia, ex ore loquentis emanaret; si simul se omnis plenitudo praedicationis effunderet, et nihil sibi cum proficientibus reservaret. Dignum quippe est, ut qui praedicat, audientis modum consideret, quatenus ipsa praedicatio cum auditoris sui incrementis crescat. Sic quippe agere unusquisque praedicator debet, sicut cum illo divinitus agitur: ut nequaquam cuncta quae sentit, inuet, quia et quousque ipse carne mortalitatis infirmus est, ea quae superna sunt cuncta non sentit. Praedicare ergo rudibus non debet quantum cognoscit, quia et ipse de supernis mysteriis cognoscere non valet quanta sint. Hinc est enim quod Paulus apostolus, postquam mysteriis coelestibus interfuit, dicit: Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem faSolii ergo ejus vultus tenetur, quia a nobis in hac vita regni ejus gloria non quanta intrinsecus habetur agnoscitur. Super
Abbreviated transcription (Latin):
ne reddet p̃tium iumentoꝵ. Quid est
enim aꝑire cisternam: nisi intellectu
ualido scͥpturȩ sacrȩ archana penetra¬
re ͦ Quid autem ꝑ bouem m asinum
idest inundum immundumq ani
mal: nisi fidelis quisq uł infidelis ac¬
cipitur: Qui g cisternam fodit hanc
cooꝑiat: ne illuc bos uł asinus ruat. Idẽ
qui in sacro eloquio iam alta intellig̃.
sublimes sensus coram non accipienti¬
b ꝑ filentium tegat: ne ꝑ scandalum
mentis aut fidelẽm paruulum. aut
ifidelem qui credere potuisset inte¬
runat. Ex morte enim umentoꝵ de¬
bet p̃tium: qr illud scilicet admisisse
conuincit᷑. unde ad agendam peniten¬
tiam reus tenetur. Oꝑienda est itaq¬
cisterna: qr coram paruulis mentibuᷤ
tegenda est alta scientia: ne unde cor
docentium ad sumnia attollit᷑. inde
infirnuitas auditoꝵ ad una dilabat᷑.
Dicatur itaq recte. Qui ligat aquaᷤ
in nubibus: ut non erumpant parit᷑
deorsum. Pariter namq aquȩ erum¬

Expanded text:
nae reddet pretium jumentorum . Quid est nae reddet pretium jumentorum . Quid est enim aperire cisternam, nisi intellectu valido Scripturae sacrae arcana penetrare? Quid autem per bovem, et asinum, id est mundum immundumque amal, nisi fidelis quisque et infidelis accipitur? Qui ergo cisternam fodit, eam cooperiat, ne illuc bos vel asinus ruat. Id est qui in sacro eloquio jam alta intelligit, sublimes sensus coram non capientibus per silentium tegat, ne per scandalum mentis aut fidelem parvulum, aut infidelem qui credere potuisset, interimat. Ex morte enim jumentorum debet pretium, qui illud scilicet admisisse convincitur, unde ad agendam poenitentiam reus tenetur. cisterna, quia coram parvulis mentibus tegenda est alta scientia, ne unde cor docentium ad summa attollitur, inde infirmitas auditorum ad ima dilabatur. Dicatur itaque recte: Qui ligat aquas in nubibus, ut non erumpant pariter deorsum. Pariter namque erum
Abbreviated transcription (Latin):
mitas. dictorũ rore nutͥta conualescat.
Quod bene in euangłio mistica descͥp¬
tione narrat᷑: cum dicit᷑. Ascendit iħc
in nauiculam petͥ: et rogauit ut a terra
reduceret pusillum. Et ita sedens p̃di¬
cabat turbis. ꝑ nauem petͥ quid aliud
quam commissa petro eccłia designat᷑:
De qua ut dominus turbis confluenti¬
bus predicet: eam aterra paululum
reduci uibet. Quam nec in altum duci
& tam̃ a terra p̃cepit remoueri: profecto
significans predicatores suos rudibus
debere populis. nec alta uimis de celesti¬
bus. nec tamen terrena predicare. Aqͣ
itaq ligatur in nubib: quia p̃dicatoꝵ
scientiã infirmoꝵ mentib loquens. qͦn¬
tum sentire ualet docere ꝓhibet᷑. Nam
plerumq si auditoꝵ cor uerbi imen¬
sitate corrumpit᷑. lingua docentium
in discretionis pena inultat᷑. Unde scͥp¬
tum est. Si quis aꝑuerit cisternam et
foderit. et non oꝑuerit eam. cecideritq
bos uł asinus in eam: dominus cister¬

Expanded text:
mitas, dictorum rore nutrita convalescat. mitas, dictorum rore nutrita convalescat. Quod bene in Evangelio mystica descriptione narratur, dum dicitur: Ascendit Jesus in naviculam Petri, et rogavit ut a terra reduceret pusillum, et ita sedens praedicabat turbis . Per navem Petri quid aliud quam commissa Petro Ecclesia designatur? De qua ut Dominus turbis confluentibus praedicet, eam a terra paululum reduci jubet. Quam nec in altum duci, et tamen a terra praecipit removeri, profecto significans praedicatdebere populis nec alta nimis de coelestibus, nec tamen terrena praedicare. Aqua itaque ligatur in nubibus, quia praedicatorum scientia infirmorum mentibus loquens, quantum sentire valet, loqui prohibetur. Nam plerumque si auditorum cor, verbi immensitate corrumpitur, lingua docentium indiscretionis poena multatur. Unde scriptum est: Si quis aperuerit cisternam, et effoderit, et non operuerit eam, descenderitque bos vel asinus in ea, Dominus cister
Abbreviated transcription (Latin):
ore funderent: immensitate eius au¬
dito⁊ res suos oppͥmerent. potuis qͣm
rigarent. Unde religata intͥnsecus
scientia. ut non pariter deorsum erũ¬
ꝑet. auditores suos distillatione uer¬
bor. nutͥens. nubes illa loquebatur:
dicens. Non potui uobis loqui quasi
sp̃alib sed quasi carnalib tamquã
pariuilis in xp̃o. lac uobis potum de¬
di non escam. Quis enim ferre potu¬
isset: si raptus ad tercium cȩlum. rap¬
tus in paradisum. etiam archana uer¬
ba audiens. quȩ dici homini non lice¬
ret. tam unmensos suꝑne scientie sinꝰ
aꝑiret: Aut cuius non uirtutẽ audito¬
ris oppͥmeret: si ea quȩ intͥnsecus hauri¬
re poterat. in quantũ carnis lingua suf¬
ficeret extͥusecus inundans aquȩ huius
tores rudes non inundatione scientiȩ
s moderata predicationis distillatione
foueant᷑. ligat d̾s aquas in nubib ut ñ
erumpant parit᷑ deorsum: qr doctoꝵ
p̃dicationem temꝑat. ut auditoꝵ infir¬

Expanded text:
ore funderent, immensitate ejus auore funderent, immensitate ejus auditores suos opprimerent potius quam rigarent. Unde religata intrinsecus scientia, ut non pariter deorsum erumperet, auditores suos distillatione verborum nutriens, nubes illa loquebatur, dicens: Non potui loqui vobis quasi spiritalibus, sed quasi carnalibus, tanquam parvulis in Christo lac vobis potum dedi, non escam . Quis enim ferre potuisset, si raptus ad tertium coelum, raptus in paradisum, etiam arcana verba audiens quae loqui homini non liceret, tam immensos supernae scientiae sinus aperiret ? Aut cujus non virtutem auditoris opprimeret, si ea quae intrinsecus haurire poterat, in quantum carnis lingua sufficeret, extrinsecus inundans aquae hujus tores rudes non inundatione scientiae, sed moderata praedicationis distillatione foveantur, ligat Deus aquas in nubibus, ut non erumpant pariter deorsum, quia doctorum praedicationem temperat, ut auditorum infir
Abbreviated transcription (Latin):
hoc loco aquam nisi scientiam: quid nu
tia dr: salomone attestante didicimus
qui ait. Aqua profunda uerba ex ore
uiri & torrens redundans fons sapien¬
tie. Aquam signare scientiam dauid
ꝓpħa testat᷑: dicens. Tenebrosa aqua in
nubib aeris: idest occulta scͥentia in ꝓpħis
Qui ante aduentum domini dum oc¬
cultis sacramentis grauidi mysteriam.¬
mensa gestarent: intuentium oculis
eoꝵ intelligentia caligabat. Nubium
uͦ nomine quid hoc in loco aliud quam
p̃dicatores sc̃i. idest apł̃i designantur:
qui ꝑ mundi partes curcumquaq tranᷤ¬
missi. & uerbis nouerant pluere & mi¬
raculis choruschare: Quos ysayas ꝓ¬
pheta longe ante intuens dĩxit. Qui
cutione sua ad laudem dei inicia nas¬
centis eccl̃iȩ desiderat exordiri: studet
eus ordinem ab apłoꝵ p̾dicatione nar¬
rare: qui curauerunt summoꝑe rudi¬
bus populis plana et capabilia non
sumina atq ardua predicare. Nam si
scientiam scãm que hic aquȩ nomine
designatur. ut hauriebant corde ita

Expanded text:
hoc loco aqua, nisi scientia, quid vero nubtia dicitur, Salomone attestante didicimus, qui ait: Aqua profunda verba ex ore viri; et torrens redundans, fons sapientiae . Aquam significare scientiam, David propheta testatur dicens: Tenebrosa aqua in nubibus aeris , id est occulta scientia in prophetis; quia ante adventum. Domini dum occultis sacramentis gravidi immensa mysteria gestarent, intuentium oculis eorum intelligentia caligabat. Nubium vero nomine, quid hoc loco aliud quam dicatores sancti, id est apostoli, designantur, qui per mundi partes circumquaque transmissi, et verbis noverant pluere, et miraculis coruscare? Quos Isaias propheta longe ante intuens, dixit: Qui cutione sua ad laudem Dei initia nascentis Ecclesiae desiderat exordiri, studet ejus ordinem ab apostolorum praedicatione narrare, qui curaverunt summopere rudibus populis plana et capabilia, non summa atque ardua praedicare. Nam si scientiam sanctam, quae hic aquae nomine designatur, ut hauriebant corde, ita
Abbreviated transcription (Latin):
ne agitur: ut grana appareant quȩ la¬
tebant. Cumq aristę frangunt᷑. granoꝵ
candor ostenditur: qr iniquis in suppli¬
cia ȩterna cadentib sc̃oꝵ iusticia quã¬
ta ueritate candeat demonstrat᷑. Unde
recte quoq ꝑ iohannẽ d̾r. Cuius uen¬
tilabrum in manu sua est & ꝑmunda¬
bit aream suam. et triticum quid̃e
recondet in horreum: paleas autem
comburet igni inextinguibili. Beatꝰ
g iob. prauoꝵ elatio quanta animad¬
uersione frangatur. aspiciat: eosq ari¬
stis ꝑeuntibus comparans dicat. Sicut
ninurum rigiditas suꝑboꝵ triture
ultunȩ fortitudine frangitur.: quȩ nc̃
elecłoꝵ uitam despiciens eleuat᷑. Sequit᷑.¬

Expanded text:
ne agitur ut grana appareant quae lane agitur ut grana appareant quae latebant. Cumque aristae franguntur, granorum candor ostenditur, quia iniquis in supplicia aeterna cadentibus, sanctorum justitia quanta veritate candeat demonstratur. Unde recte quoque per Joannem dicitur: Cujus ventilabrum in manu sua est, et permundabit aream suam; et triticum quidem recondet in horreo suo, paleas autem comburet igni inexstinguibili . Beatus igitur Job pravorum elatio quanta animadversione frangatur aspiciat, eosque aristis pereuntibus comparans dicat: Sicut nimirum rigiditas superborum triturae ultimae fortitudine frangitur, quae nunc electorum vitam despiciens elevatur. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
głam purui diuites surgunt. Nature
enim sibi communione conuneti sut.
sed contra se inuicem crescendo diui¬
dunt᷑. Alius quippe alium despicit: et
alter in alterum inuidie facib ignes¬
cit. Qui oͦ ex tumore mentis a carita¬
tis unitate se separant: quasi aristaꝵ
more contra se rigidi stant. Quid g
prauos huius mundi diuites dixerĩ:
nisi aristas quasdam generis huma¬
ni: Qui dum contra se suꝑbiunt. s
bonoꝵ uitã unanimit̃ afflgunt: ad¬
uersum se quidem diuisi sunt: s tam̃
concorditer grana deorsum p̃munt.
Nunc g ariste ad alta ꝓsiliunt. grana
& electorũ gła nou apparet. Illi se hono¬
rum fascib oftendunt: isti in humilita¬
te se depͥmunt. Sed tͥturȩ tempus ad¬
uemiet: quod & aristaꝵ rigiditatem fran¬
gat. & solida grana non conterat. Tunc
quippe suꝑbia iniquoꝵ cõminuitur
tunc electoꝵ uita quanta integͥtate
fulgeat declaratur: qͥ a cum iniusti
deficiunt: ex hac ipsa aristaꝵ contͥcio¬

Expanded text:
gloriam pravi divites surgunt. Naturae gloriam pravi divites surgunt. Naturae enim sibi communione conjuncti sunt, sed contra se vicissim crescendo dividuntur. Alius quippe alium despicit, et alter in alterum invidiae facibus ignescit. Qui ergo ex tumore mentis a charitatis unitate se separant, quasi aristarum more contra se rigidi stant. Quid ergo pravos hujus mundi divites dixerim, nisi aristas quasdam humani generis? Qui dum contra se superbiunt, sed honorum vitam unanimiter affligunt, adversum se quidem divisi sunt, sed tamen concorditer grana deorsum premunt. Nunc igitur aristae ad alta prosiliunt, grana et electorum gloria non apparet: illi se honorum fastibus ostendunt, isti in humilitate se deprimunt. Sed triturae tempus adveniet, quod et aristarum rigiditatem frangat, et solida grana non conterat. Tunc quippe superbia iniquorum comminuitur, tunc electorum vita quanta integritate fulgeat declaratur, quia cum injusti deficiunt, ex hac ipsa aristarum contritio
Abbreviated transcription (Latin):
dem non alia condenda sunt: sed hȩc ip¬
sa renouantur. Cęlum gͥ & terra et tran¬
sit & erit: qr et ab ea quam nc̃ habet spe¬
cie ꝑ ignem tergit᷑. & tam̃ in sua semꝑ
natura seruatur. Unde ꝑ psalmistam
dicitur. Mutabis ea & nutabuntur.
Quam quidem ultimam cominutati¬
onem suam ipsis nobis nunc uicissitu¬
dinibus nuntiant: quibus nostris usib
indesinenter alternant. Nam terra a
sua specie hiemali ariditate deficit. uer¬
nali humore uiridescit. Celum cotidie ca¬
ligine noctis obducitur: & diurua clari¬
tate renouat᷑. Hinc gͦ hinc fidelis quisq
colligat. & interire hec. & tamen ꝑ inno¬
uationẽ refici: quȩ constat nc̃ assidue
quandoq animaduersione deficiant.
innotescit: dum protinus subdit.¬
Et sicut summitates spicarum
conterentur. Spicarum quippe sum¬
mitates: ariste sunt. Ariste autẽ con¬
iuncte in spica ꝑdeunt: sed crescendo
paulisꝑ a se hirsutȩ & rigide disu¬
gunt᷑. Sic nimirum sic ad huiꝰ mundi

Expanded text:
dem non alia condenda sunt, sed haec ipsa renovantur. Coelum igitur et terra et transit et erit quia et ab ea, quam nunc habet, specie per ignem tergitur, et tamen in sua semper natura servatur. Unde per Psalmistam dicitur: Mutabis ea, et mutabuntur . Quam quidem ultimam commutationem suam ipsis nobis nunc vicissitudinibus nuntiant, quibus nostris usibus indesinenter alternant. Nam terra a sua specie hiemali ariditate deficit, vernali humore viridescit. Coelum quotidie caligine noctis obducitur, et diurna claritate renovatur. Hinc ergo hinc fidelis quisque colligat et interire haec, et tamen per innovationem refici, quae constat nunc assidue quandoque animadversione deficiant innotescit, dum protinus subditEt sicut summitates spicarum conterentur. - Spicarum quippe summitates aristae sunt. Aristae autem conjunctae in spica prodeunt, sed crescendo paulisper a se hirsutae et rigidae disnguntur. 540 Sic nimirum sic ad hujus mundi
Abbreviated transcription (Latin):
distinguamus. Utraq namq hec ꝑ eam
quã nunc habent ymaginẽ transeunt:
s tam̃ ꝑ essentiam sine fine subsistunt.¬
ł linc namq ꝑ paulum dicit᷑. Preterit
eñi figura huius mundi. Hinc ꝑ semet¬
ipsam ueritas dicit. Celum & terra tran¬
sibunt: uerba autẽ mea non transient.
hinc ad iohanñe angelica uoce ꝑhibet᷑¬

Expanded text:
distinguamus. Utraque namque haec per eam distinguamus. Utraque namque haec per eam quam nunc habent imaginem transeunt, sed tamen per essentiam sine fine subsistunt. Hinc namque per Paulum dicitur: Praeterit enim figura hujus mundi . Hinc per semetipsam Veritas dicit: Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt . Hinc ad
Abbreviated transcription (Latin):
crescendo ꝑagunt ne subsistant. De ini
s tamen nulla in hac soliditate duran¬
tib: dicatur recte. Eleuati sunt ad modi¬
cum: & non subsistent. De quibꝰ adhuc
contemplationis debet. ut ex paucis ad
multa. ex multis ad om̃ia consideran¬
da rapiatur: quatinus gradatim duc¬
ta proficiat: & transitoria omnia com¬
comp̃hensibiliter excrescat. Unde sc̃s
iur cum prauoꝵ głam defectumq
discuteret: aa cuncta ꝓtinus mentis
oculum tetendit: dicens. Humiliabunt᷑
sicut om̃ia: & auferent᷑. Omĩa ꝓfecto t̃¬
rena. Ac si aꝑte dicat. Stare ullomodo
nequeunt: qr ipsa quoq fugiunt quib
inituntur. Diumnq temꝑalia diligunt:
cum his ex temꝑis uolubilitate ꝑcurrt
Sed queri potest. cum ꝑsalomonẽ dicit᷑
generatio preterit & generatio aduenit.
terra uͦ ineternum stat: cur beatus iob
om̃ia humiliari asserat & auferri. Qed
tamen facile discutimus: si terra & cȩlũ
uł qualit̃ transeat. uł qualit̾ maneat:

Expanded text:
crescendo peragunt ne subsistant. De iniqcrescendo peragunt ne subsistant. De iniqsed tamen nulla in hac soliditate durantibus, dicatur recte: Elevati sunt ad modicum, et non subsistent. De quibus adhuc contemplationis debet, ut ex paucis ad multa, ad omnia consideranda rapiatur, quatenus gradatim educta proficiat, et transitoria omnia comprehensibiliter excrescat. Unde sanctus vir cum pravorum gloriam defectumque discuteret, ad cuncta protinus mentis oculum tetendit, dicens: Humiliabuntur sicut omnia, et auferentur. Omnia profecto terrena. Ac si aperte dicat: Stare ullo modo nequeunt, quia ipsa quoque fugiunt quibus innituntur; dumque temporalia diligunt, cum his ex temporis volubilitate percurrunt. Sed quaeri potest cum per Salomonem dicitur: Generatio praeterit, et generatio advenit, terra vero in aeternum stat , cur beatus Job omnia humiliari asserat et auferri? Quod tamen facile discutimus, si terra et coelum vel qualiter transeat, vel qualiter maneat
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃a: Uapor est ad modicum parens. Finc
ꝓpħa breuitatẽ głȩ carnalis pensans. denũ¬
tiat dicens. Oinnis caro fenũ: & om̃is gła
eus sicut flos feni. Iniquoꝵ qͥppe poten¬
tia flori feni comꝑat᷑: qr nimirum car¬
nnis gła dum nitet cadit. Dum apud se
extollitur: repentino intercepta fine ter
utinat᷑. Sic namq auraꝵ flatu in altum
stipula rapitur:s casu concito ad ima re¬
uocat᷑. Sic ad nubila fumus attollitur.
.r s repente in nichilum tumescendo¬
s add dissipat᷑. Sic ab infimis nebula des¬
cendendo se erigit: sed ex. ortus hanc so¬
lis raduis ac si non fuerit abstergit. Sic
in herbarum suꝑficie nocturni roris
humor asꝑgit᷑. sed diurni luminis subito
calore siccatur. Sic spumose aquaꝵ bullȩ
incohantibus pluuiis excitatȩ. ab intimis
certatim ꝓdeunt: sed eo celerius difrup¬
tȩ deꝑeunt. quo inflatȩ altius extendun¬
tur. Cumq excrescunt ut appareant:

Expanded text:
vestra? vapor est ad modicum parens . Hinc vestra? vapor est ad modicum parens . Hinc propheta brevitatem gloriae carnalis pensans, denuntiat, dicens: Omnis caro fenum, et omnis gloria ejus sicut flos feni . Iniquorum quippe potentia feni flori comparatur, quia nimirum carnalis gloria dum nitet, cadit; dum apud se extollitur, repentino intercepta fine 539 terminatur. Sic namque aurarum flatu in altum stipula rapitur, sed casu concito ad ima revocatur. Sic ad nubila fumus attollitur, sed repente in nihilum tumescendo dissipatur. Sic ab infimis nebula densescendo se erigit; sed exortus hanc solis radius, ac si non fuerit, abstergit. Sic in herbarum superficie nocturni roris humor aspergitur, sed diurni luminis subito calore siccatur. Sic spumosae aquarum bullae inchoantibus pluviis excitatae, ab intimis certatim prodeunt; sed eo celerius diruptae depereunt, quo inflatae altius extenduntur. Cumque excrescunt ut appareant,
Abbreviated transcription (Latin):
delectetur intendit: recte minc dicitur.
Oculi eius sunt inuiis illiꝰ. Sequitur.¬
Iniquoꝵ gła. cum plerũq in annorum
multitudine tenditur:. ab infirmoꝵ m̃ti¬
bus ẽẽ longa & quasi stabilis estimatur.
Sed cum repentinus hanc finis int̾cipit:
breũe ꝓculdubio fuisse redarguit: qm̃
potuit modicum fuit. Eleuant᷑ gͦ ad mo¬
dicũ et minime subsistunt: qͥa eo ipso qͦ
uideri alti appetunt. auera dei essentia
longe ꝑ elationem fiunt. Subsistere et¬
enĩ nequeunt. qr ab eterne essentiȩ so¬
liditate diuidunt᷑: atq hanc pͥmam ru¬
met ipsis cadunt. Hinc eñi pꝰpsalmis¬
tam dicit᷑. Deiecisti eos dum alleuarentur:
qͥa eo intͥnsecus corruunt. cum male extͥn¬
ꝑalis aspiciens: iterum dicit. Uidi impi¬
um suꝑexaltatũ et eleuatũ sicut cedros
libani. transiui & ecce non erat. Hinc rur¬
sum ait. Pusillum adhuc & non erit pec¬
cator. H inc iacob dicit. Quȩ est enĩ uita

Expanded text:
delectetur intendit, recte nunc dicitur: delectetur intendit, recte nunc dicitur: Oculi enim ejus sunt in viis illius. SequiturIniquorum gloria cum plerumque in annorum multitudinem tenditur, ab infirmorum mentibus esse longa et quasi stabilis aestimatur. Sed cum repentinus hanc finis intercipit, brevem procul dubio fuisse redarguit, quonpotuit, modicum fuit. Elevantur ergo ad modicum, et minime subsistunt, quia eo ipso quo videri alti appetunt, a vera Dei essentia longe per elationem fiunt. Subsistere etenim nequeunt, quia ab aeternae essentiae soliditate dividuntur, atque hanc primam rum in semetipsis cadunt. Hinc enim per Psalmistam dicitur: Dejecisti eos, cum allevarentur , quia eo intrinsecus corruunt, quo male extrin gloriae temporalis aspiciens, iterum dicit: Vidi impium superexaltatum et elevatum sicut cedros Libani; transivi, et ecce non erat . Hinc iterum ait: Pusillum adhuc, et non erit peccator . Hinc Jacobus dicit: Quae est enim vita
Abbreviated transcription (Latin):
tradicit. amoris excitatione continua
redemptoris sui uias cordis oculis obicit:
ut mens ꝓspera fugiat. ad aduersa p̃pa¬
retur. Nil quod demulcet appetat: ni¬
chil quod deterrere creditur ꝑtunescat.
Merorẽ gaudium deputet: p̃sentis uitȩ
gaudia. dampna meroris penset. Abiecti¬
onis detrimenta non timeat: s ꝑ hec ma¬
nentis głe locum querat. Nas & enim
uias sequentiũ mon̾trabat oculis ueri¬
tas: cum dicebat. Qui mͥ ministrat. me
sequat᷑. Ad has uias tumentia discipłoꝵ
corda reuocabat. cum locum iam gloriȩ
quererent. sed eiusdem głȩ iter ignora¬
rent: dicens. Potestis bibere calicem qͦm
ego bibiturus su. iͨͦ Consessionis qͥppe
illius celsitudine a dextͥs sinstrisq que¬
sierant: s quanta ad hanc esset itineriᷤ
angustia non uidebant. Unde & eorũ
mox oculis unitandus calix passionis
obicitur: ut uidelicet si ad sublimitatis
dei negligit: sed solis in quib carnalit᷑

Expanded text:
tradicit, amoris excitatione continua tradicit, amoris excitatione continua Redemptoris sui vias cordis oculis objicit, ut mens prospera fugiat, ad adversa praeparetur; nihil quod demulcet appetat, nihil quod deterrere creditur pertimescat; moerorem gaudium deputet; praesentis vitae gaudia damna moeroris penset; abjectionis detrimenta non timeat, sed per haec manentis gloriae locum quaerat. Has etenim vias sequentium monstrabat oculis Veritas, cum dicebat: Si quis mihi ministrat, me sequatur . Ad has vias tumentia discipulorum corda revocabat, cum locum jam gloriae quaererent, sed ejusdem gloriae iter ignorarent, dicens: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum ? Confessionis quippe illius celsitudinem a dextris sinistrisque quaesierant, sed quanta ad hanc esset itineris angustia non videbant. Unde et eorum mox oculis imitandus passionis calix objicitur, ut videlicet si ad sublimitatis Dei negligit, sed solis in quibus carnaliter
Abbreviated transcription (Latin):
brici concupiscentia carnalis. In uiis gͦ
suis iniquus quisq oculos depͥmit: quia
solis uiciis ut ꝑ hȩc animo satiffaciat in¬
tendit. Unde & ꝑsalomonẽ dicit᷑. Ocu¬
li stultors in finib terre: qͥa hoc solũ
tota cordis intentione conspiciunt. ꝑ
quod ad finem terren desiderii ꝑdu-¬
cantur. Nequaquã uͦ suȩ considera¬
tionis obtutum in terra peccator fige¬
ret: si ad sc̃a sui redemptoris itinera.
mentis oculos leuaret. Unde ꝑ salo¬
monẽ rursum dicitur. Oculi sapien¬
tis in capite eius: quia uidelicet sapi¬
ens quisq illum tota intentione con¬
siderat: cuius se menbrum ẽẽ ꝑfidem
pensat. Has namq humanȩ conuer¬
sationis. uias uidere concupierat: qui
dicebat. In mandatis tuis exercebor:
& considerabo uias tuas. Ac si aꝑte spon¬
deat dicens. Quȩ mea sunt iam uidẽ
resugio: qͥa ꝑ imitationis tue uiam
ꝑgere. conuersationis gressibus in ardes¬
co. Qui enim p̃senti iam mundo con¬

Expanded text:
brici concupiscentia carnalis. In viis ergo brici concupiscentia carnalis. In viis ergo suis iniquus quisque oculos deprimit, quia solis vitiis ut per haec animo satisfaciat, intendit. Unde et per Salomonem dicitur: « Oculi stultorum in finibus terrae , quia hoc solum tota cordis intentione conspiciunt, per quod ad finem terreni desiderii perducantur. Nequaquam vero suae considerationis obtutum in terra peccator figeret, si 538 ad sancta sui Redemptoris itinera mentis oculos levaret. Unde per Salomonem rursum dicitur: Oculi sapientis in capite ejus , quia videlicet sapiens quisque illum tota intentione considerat, cujus se membrum esse per fidem pensat. Has namque humanae conversationis vias videre contempserat, qui dicebat: In mandatis tuis me exercebo, et considerabo vias tuas . Ac sic aperte spondeat, dicens: Quae mea sunt, jam videre refugio, quia per imitationis tuae viam pergere conversationis gressibus inardesco. Qui enim praesenti jam mundo con