comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de sacris libris scientiam. ⁊ affectum: aliamq
ꝯscͥpsit legem ut frum̃toꝵ ꝯsuetudo redderet᷑
tatem orta fames non sinebat totam tunc sum¬
mam quam ꝯstantinus ꝯstituerat erogari: t̃¬
ciam partem iouianꝰ ad p̃sens impendi ꝓmisit.
ita ut cessante fame frum̃ta integra p̾berent᷑¬

Expanded text:
de sacris scientiam et affectum; aliamque de sacris scientiam et affectum; aliamque conscripsit legem, ut frumentorum consuetudo reddereturpropter illius impietatem orta fames non sinebat totam tunc summam quam Constantinus constituerat erogari, tertiam partem Jovianus ad praesens impendi promisit, ita ut, cessante fame, frumenta integra praeberent
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in sp̃m scm̃. Eos aut̃ qui dicunt erat qñ ñ
erat. ⁊ antequam nasceret᷑ non erat: ⁊ quia
ex non exstantib factꝰ ÷ aut ex alt̾a subsisten¬
tia. uel substantia dicentes ẽẽ. aut creatum
aut ꝯu̾tibilem. aut mutabilem filium der.
hos anathematirat sc̃a catholica ⁊ apłica ec
cł̾ia. In hac fide deo amabilis imꝑator nos con¬
sistere necessarium ÷ tanquam lacra ⁊ apłica ec¬
cłia. nullumq mouere eam seductione u̾boꝵ
atq ꝯtentione. qd̃ ab initio arriani fecerunt:
ex non exstantib filium dicentes. ⁊ quia erat
qñ non erat. ⁊ creatꝰ ⁊ factus. ⁊ conuertibilis ẽ
ꝓpterea sicuti p̾diximꝰ ⁊ nicea sinodus heresim
anathematirauit huiꝰmodi: fidem uͭ ꝑfessa est
runt filium patͥ. ne simplicit̾ simił deo d̾s uer̾
ẽẽ crederet᷑: s etiam ꝯsub̾alem scripserunt. qo
a patre ⁊ filio. s potius głificauerunt eum
cum patre ⁊ filio in una sc̃ẽ tͥnitatis fide: eo

Expanded text:
 et cetera. Eos autem qui dicunt: 'Erat, quando non erat, et antequam nasceretur, non erat', et quia ex non extantibus factus est, aut ex altera subsistentia vel substantia dicentes esse aut creatum aut convertibilem aut mutabilem filium Dei, hos anathematizat sancta katholica et apostolicclesia. In hac fide, Deo amabilis imperator, nos consistere necessarium est, tanquam sacra et apostolica: nullaque movere eam seductione verborum atque contentione; quod ab initio Ariani fecerunt, ex non exstantibus Filium dicentes; et, quia erat quando non erat, et creatus, et factus, et convertibilis est. Propterea, sicuti praediximus, et Nicaena synodus haeresim anathematizavit hujusmodi: fidem vero professa est runt Filium Patri, ne simpliciter similis Deo Deus verus esse crederetur; sed etiam consubstantialem scripserunt, quoa Patre et Filio; sed potius glorificaverunt eum cum Patre et Filio in una sanctae Trinitatis fide, eo
Abbreviated transcription (Latin):
in cubili residens ⁊ ad lanam uacans. uidemq
pat̾nam domum ignib ꝯcremari: qͥd me facẽ
ꝯgruebat: Sedere intꝰ ⁊ ardentẽ ꝯtempnere
domum: an certe discurrere uͥq. aquam fer¬
re. ⁊ fiammas extinguere: Credo qr dicis boc
potius fuisse faciendum: id enim puelle sa¬
pientis ẽ opꝰ. hoc gͦ nunc agit᷑ imꝑator. Te
namq in pat̾namꝰ domum nr̃am immiten¬
te flammas: discurrimꝰ ut eas uelocit̾ extingua
imꝑator. Unus enim cubiculariꝰ imꝑatoris asꝑe
respondens uiro scĩssimo. huiꝰmodi cladem noscit᷑
ꝑtulisse. Is enim habebat balnei curam. uͥ pꝰ hec
u̾ba descendens ut imꝑatori pararet ingressus:
⁊ m̃te ꝑcussus in aquam feruentẽ descendit. ibi¬
q defunctꝰ :. Sedebat imꝑator expectans ut eo
renuntiante lauaret᷑: eoq tardante misit alioᷤ
uiros cur moraret᷑. At illi ingressi: uiderunt
tum. Quod dum nuntiatum fuisset imꝑatori:

Expanded text:
in cubiculo residens, et ad lanam vacans, videremque in cubiculo residens, et ad lanam vacans, videremque paternam domum ignibus concremari, quid me facere congrueret? Sedere intus, et ardentem contemnere domum; an certe discurrere, ubique aquam ferre, et flammas exstinguere? Credo quia dicis hoc potius fuisse faciendum; id enim puellae sapientis est opus. Hoc ergo nunc agitur, imperator. Te namque in paternam domum nostram mittente flammas, discurrimus, ut eas velociter exstinguamsed tacuit imperator. Unus enim cubicularius imperatoris aspere respondens viro sanctissimo, hujusmodi cladem noscitur pertulisse. Is enim habebat balnei curam: ubi post haec verba descendens, ut imperatori pararet ingressum, et mente perculsus in aquam ferventem descendit, ibique defunctus est. Sedebat imperator exspectans, ut, eo renuntiante, lavaretur, eoque tardante, misit alios viros, cur moraretur. At illi ingressi, viderunt tum. Quod dum nuntiatum fuisset imperatori,
Abbreviated transcription (Latin):
ex urbe mittit ad suburbanos agros. ꝑ hanc
plateam dum tnͣsiss affrates. ad hostilia certa¬
mina ꝓꝑabat: ut sacris ouib curas necessariaᷤ
exhiberet. Hunc itaq de palatio respiciens im¬
ꝑator uilissimo pallio uioit indutum: ⁊ in
iongeua senectute celerit̾ ꝓꝑantem. Cumq dixis¬
s quidam qͥa iste eẽt affrates. in qͦ ciuitas uniu̾¬
sa penderet: dicit imꝑator. Dic mͥ quo uadis.
At ille sapient̾ respondit. ⁊ ꝯgrue: ꝓ tuo inqͥt
oraturus imꝑio. Tunc unꝑator. Oportebat
te domi inqͥt orare. scõm monachi morẽ. At
ille sc̃issimꝰ. Optime inqͥt dicis: si sic qͦ ꝑmit¬
teres. Hoc me facere oportebat. E hoc mͦ hac¬
tenꝰ egi: donec xͥ oues pace pͥstina fruerentur.
Quia uͦ tumultu maximo cõmouent᷑: ⁊ ꝑichꝰ
onus impedit ne captiui teneant᷑. necesse est
uͥq discurrere: easq a necessitate saluare. S
dic mͥ tranquillissime imꝑator si puella essem

Expanded text:
ex urbe mittit ad suburbanos 326 agros. Per hanc ex urbe mittit ad suburbanos 326 agros. Per hanc plateam dum transisset Aphraates, ad hostilia certamina properabat, ut sacris ovibus curas necessarias exhiberet. Hunc de palatio respiciens imperator, vilissimo pallio vidit indutum, et in longaeva senectute celeriter properantem. Cumque dixisset quidam, quia iste esset Aphraates, in quo civitas universa penderet, dicit ei imperator: Dic mihi, ubi vadis? At ille sapienter respondit, et congrue: Pro tuo, inquit, oraturus imperio. Tunc imperator: Oportebat te domi, inquit, orare secundum monachicum morem. At ille sanctissimus: Optime, inquit, dicis, si sic quoque permitteres, hoc me facere oportebat. Et hoc hactenus egi, donec Christi oves pace pristina fruerentur. Quia vero tumultu maximo commoventur, et periculi onus impedit, ne captivae teneantur, necesse est ubique discurrere, easque a necessitate salvare. Sed dic mihi, tranquillissime imperator: Si puella essem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ pietatem: ⁊ uelut puer exercitatꝰ. maximum
diodoꝵ quasi quendam infinitoꝵ certaminum
int̾ eccłiastica collegia: S hoc agentib multa so
onum. Et doctores quioem ꝯtra arrianas blas¬
phemias tendebant areꝰ. iste uͦ uelut ex qͥb dam pha¬
retris sue m̃tis sagitas ꝯgruas offerebat: ⁊ non
solum domi s etiam publice hereticis resistens.
retia eoꝵ faciliꝰ erumpebat ⁊ labores ostendebat
bat afrates: cuiꝰ ꝯuersationem alio loco cõ¬
scͥpsimus. Is enim omnium salutem sue qͥeti
p̃ponens. ⁊ speluncam deserens. ꝓpriam. pasto¬
rales sudores agressus est. Quantas uͦ uirtu¬
tis diuitias ꝯgregauit. nunc referre suꝑfluum
est: unum t̾mm eiꝰ debet dici. qd̾ huic historie
ualde ꝯcurrit. Eboree parte fluuiꝰ currit oron¬
tes. circa palatium: a meridie uͦ est maxuna
porticꝰ. undiq turres excelsas habens. Inter
palatium uͦ ⁊ fium̃ platea est: que egrebienteᷤᷤ

Expanded text:
esse pietatem, et velut puer exercitatus, maximum esse pietatem, et velut puer exercitatus, maximum Diodorum quasi quemdam infinitorum certaminum inter ecclesiastica collegia; sed hoc agentibus multa soone. Et doctores quidem contra Arianas blasphemias tendebant arcus: iste vero, velut ex quibusdam pharetris, suae mentis sagittas congruas offerebat; et non solum domi, sed etiam publice haereticis resistens, retia eorum facilius erumpebat, et labores ostendebatbat Aphraates, cujus conversationem alio loco conscripsimus. Is enim ovium salutem suae quieti praeponens, et speluncam deserens propriam, pastorales sudores aggressus est. Quantas vero virtutis divitias congregavit, nunc referre superfluum est. Unum tantummodo ejus debet dici, quod huic historiae valde congruit. A Boreae parte fluvius currit Orontes nomine circa palatium; a meridie vero est maxima porticus, undique turres excelsas habens. Inter palatium vero et flumen platea est quae egredientes
Abbreviated transcription (Latin):
aliq̃n pluuiis. aliq̃n niuib. aliq̃n gelu. freq̃nt̾
ignis ardore macerati. neq in huiꝰ modi locis lau¬
dib diuinis eos frui ꝑmisit. s missis militib ef¬
fugauit. Tunc flatuanꝰ atq diodorꝰ ueluti quedã
ꝓpugnacula: iaculis imminentib resistebãt. Nam
cum meletiꝰ eoꝵ pastor seorsum degere cogeret᷑.
tanis gͥ locis expulsi. ꝯtra ripas uicini fluminis
pascebant oues: non enim pariebant᷑ scd̃m isrłitas
captiuos in babilone organa sua suspendere:.s
laudabant creatorem ⁊ largitorem dm̃ in omni
loco dñationis eiꝰ. S neq in hoc loco ꝯcilium pi¬
cipłoꝵ ad exercitium scãs oues enutriens sp̃ua¬
rens. oues quidem ꝓprias irrigabat: lupoꝵ uͦ
blasphemias penitꝰ diluebat: ⁊ gen̾is sui nobili¬
tatẽ sꝑnens. libent̾ sustinebat quamlibet ꝓ fi¬
de calamitatem. Flauianꝰ uir optimꝰ.⁊ ipse ge¬
nere nobilissimꝰ honestatem solam uidicabat

Expanded text:
aliquando pluviis, aliquando nivibus, aliquando gelu, frequenter aliquando pluviis, aliquando nivibus, aliquando gelu, frequenter ignis ardore macerati, neque in hujusmodi locis laudibus divinis eos frui permisit, sed missis militibus effugavit. Tunc Flavianus atque Diodorus, veluti quaedam propugnacula, jaculis imminentibus resistebant. Nam cum Meletius eorum pastor seorsum degere cogeretur tanis igitur locis expulsi, contra ripas vicini fluminis pascebant oves. Non enim patiebantur secundum Israelitas captivos in Babylone organa sua suspendere; sed laudabant creatorem et largitorem Deum in omni loco dominationis ejus. Sed neque in hoc loco concilium picipulorum ad exercitium sanctas oves enutriens, spirituarens, oves quidem proprias irrigabat: luporum vero blasphemias penitus diluebat; et generis sui nobilitatem spernens, libenter sustinebat quamlibet pro fide calamitatem. Flavianus vir optimus, et ipse genere nobilissimus, honestatem solam judicabat
Abbreviated transcription (Latin):
o siquid̾ tp̃r in ꝯstantinopolitana urbe
ꝓprehendentes arriani quosdam religi¬
onis p̾ie pb̃ros: eosq mittentes in nauĩ inher¬
mem ⁊ trahentes in pelagꝰ. aliis quippe in alia
naui sequentib immisso igne cremauer̃t. Q ͦ
sunt absorti: ⁊ triumpho martyrii coronati.
N antiochia uͦ ualens plurimo tp̃r cõmoiii¬
ratꝰ. om̃ib licentiam dedit gentilib atq uideis.
bant demonib miustrantes. ⁊ p̾ uilianumꝰ a
io uiano idolatrie uanitates extinctas. filorere rursᷤ
reris iam non in oculto tanqͣm sub pio imꝑatore
celebrabant: s ꝑ mediam plateam uacantes. uͥq
currebant. Iilis tantũm tunc pͥnceps erat ini¬
micus. qui aplicam doctrinam p̃dicare uiteban¬
tur: ⁊ pͥmum quidẽ a sacris basilicis fecit expelli.
quib iouianus famosissimꝰ imꝑator nouã ded̃
eccsiam. Cumq in monte sacra celebrarent hym¬
nis laudantes d̃m. ⁊ diuinis illic eloquiis ꝑfruen¬
tes: licet aeris adu̾sitatem sepius sustinerent:

Expanded text:
o siquidem tempore in Constantinopolitana urbe comprehendentes Ariani quosdam religionis piae presbyteros, eosque mittentes in navem inermem, et trahentes in pelagus, aliis quippe in alia nave sequentibus, immisso igne cremaverunt. Quosunt absorpti, et triumpho martyrii coronati.n Antiochia vero Valens plurimo tempore commoratus, omnibus licentiam dedit gentilibus, atque Judaebant, daemonibus ministrantes, et post Julianum a Joviano idololatriae vanitates exstinctas, florere rursusreris jam non in occulto, tanquam sub pio imperatore celebrabant; sed per mediam plateam bacchantes, ubique currebant. Illis tantummodo tunc princeps erat inimicus qui apostolicam doctrinam praedicare videbantur; et eos primum quidem a sacris basilicis fecit expelli, quibus Jovianus famosissimus imperator novam dederat ecclesiam. Cumque in monte sacra celebrarent, hymnis laudantes Deum, et divinis illic eloquiis perfruentes; licet aeris adversitatem saepius sustinerent,
Abbreviated transcription (Latin):
sarium solitudini p̃ponere ciuitates.
mus acepsemas. incella reclusus: et .ix. annis ne¬
q uisus neq locutus. zeumatius qͦ mirabilis:
qui licet ocłoꝵ acie pͥuaretur. omĩa cireuibat ꝯfor¬
tans oues: lupisq resistens. Propt̾ qͣm causã mo¬
nachi̾am eiꝰ cellulam ꝯcremauerunt. S traianꝰ
magist̃ militum fidelissimus aliam ei fabricatꝰ.
multo eũ foint auxilio. Hoc itaq temꝑe fuit ef¬
frem inedissa: inalexandria uͦ didimus. Et effrẽ
syra usus lingua sp̃alis grẽ radios emittebat. Qui
licet neserret doctrinam grecam: muitos g̃coꝵ eru¬
ditosq redarguit: et totius heretice prauitatis in¬
firmitatem nudauit. Et qm̃ tunc armomiꝰ bardisa¬
nꝰ q̃dam cantiea componens. et impietatẽ melodice
suauitati ꝑmiscens. iiciebat audientes. ⁊ capiebat
in peste: iste sumens inde ꝯcentꝰ pietatem cantilene
ꝑmiscuit: ⁊ audientib suaue minis ⁊ uttie medica¬

Expanded text:
sarium solitudini praeponere civitates.sarium solitudini praeponere civitates.mus Acepsemas in cella reclusus, et sexaginta annis neque visus neque locutus est. Zeugmatius quoque mirabilis, qui licet oculorum acie privaretur, omnia circumibat, confortans oves lupisque resistens. Propter quam causam monachicam ejus cellulam concremaverunt; sed Trajanus magister militum fidelissimus aliam ei fabricavit, multoque eum fovit auxilio. Hoc itaque tempore fuit Ephraem in Edessa, in Alexandria vero Didymus. Et Ephraem Syra usus lingua, spiritalis gratiae radios emittebat. Qui licet nesciret doctrinam Graecam, multos Graecorum cruditosque redarguit, et totius haereticae pravitatis infirmitatem nudavit. Et quoniam tunc Harmonius Bardisanus quaedam cantica componens, et impietatem melodicae suavitati permiscens, illiciebat audientes, et capiebat in peste, iste sumens inde concentus, pietatem cantilenae permiscuit, et audientibus suave nimis et utile medica
Abbreviated transcription (Latin):
uirum sue dicerent ẽẽ pͣuitatis: miserunt ad
eum lum̃ ueritatis flauianꝰ atq diodorꝰ. pa¬
rit̾ ⁊ afrates acatium uͥtute florentem. qui pꝰ¬
ea berie fuit ep̃c: rogantes ut multis hominũ
milib subueniret: ⁊ aduersarioꝵ fallatiam
redargueret: ueritatisq dogmata ꝯfirmaret.
Is gͦ uir scĩssimus ⁊ ueniens ⁊ reuertens: ⁊
in ipsa maxima ciuitate quanta miracła fe¬
cerit in historia deo amabili a nob̾ ꝯscripta re¬
tulimꝰ. Quia uͦ totius ppłs ciuitatis ad colle¬
gia uĩa ꝯuenit: nullum scłm dubitare ꝯfido.
Res enim inopinabiles ad se ꝓbant᷑ uniuers os
adtrahere. S quia marima miracula ille
gare. hoc enim ⁊ in alexandria tp̃rib ꝯstantis
fecit magnꝰ antoniꝰ. Deserens enim solitudinẽ.
totas circuibat urbes. satiffaciens uniu̾sis q̃m
athanasius doctrine apłice p̾dicator extaret.¬
⁊ hostes essent ueritatis participes arrii. Sic
gͥ sciebant illi sacratissimi uiri qͥd tp̃ri uni

Expanded text:
 pravitatis, miserunt ad cum lumina veritatis Flavianus, atque Diodornos, pariter et Aphraates, Acacium, virtute florentem, qui postea Bersae fuit episcopus: rogantes ut multis hominum millibus subveniret, et adversariorum fallaciam redargueret, veritatisque dogmata confirmaret. Is ergo vir sanctissimus, et veniens, et revertens, et in ipsa maxima civitate, quanta miracula fecerit, in historia Deo  al. Philotheo amabili a nobis conscripta retulimus. Quia vero totus populus civitatis ad collegia nostra convenit, nullum saeculum dubitare confido. Res enim inopinabiles ad se probantur universos attrahere. Sed quia maxima miracula ille gare. Hoc enim et in Alexandria temporibus Constantii fecit magnus Antonius. Deserens enim solitudinem, totas circumibat urbes, satisfaciens universis, quoniam Athanasius doctrinae apostolicae praedicator exstaret, et hostes essent veritatis participes Arii. Sic igitur sciebant illi sacratissimi viri quid tempori u
Abbreviated transcription (Latin):
arriani mr̃es nunc appellant. Non uͦ pꝰ multum
denuo int̾ se compacati barbari. a uicinis genti¬
u hunoꝵ dep̃dabant᷑: expulsiq de ꝓpriis ad ro¬
manoꝵ loca ꝯfugiunt. seruire potiꝰ uolentes imn¬
ꝑatori. Hoc dum cognouisset ualens. nichil futu¬
ri ꝓuidens. t̾ras eis tribuit trachiarun: arbitra¬
tus p̃paratum se ꝯtra om̃s barbaros habere sola¬
tium: ac ꝓpterea milites de cetõ negligebat: ⁊ eos
qͥ dudum ꝯtra hostes elaborauerant. despitiens:
etam collatores ꝓuincie. ꝑ uicos ⁊ ciuitates ꝓ u
noqͦ milite. octoginta solidos exigebat: qͥ dudũ
eoꝵ tributa releuauerat. Hoc gͥ fuit initium:
ut illo tp̃r romanoꝵ res publica calamitatib sub¬
deret᷑. Barbari namq cum trachiam tenuissent:
lcent̾ romanoꝵ ꝓuinciam deuastabant. Hec audi¬
ens ualens. cum ab orthodoxoꝵ exiliis non qͥescerit:
tunc tam̃ hac necessitate suspendit. Turbatus enĩ

Expanded text:
Ariani martyres nunc appellant. Non vero post multum Ariani martyres nunc appellant. Non vero post multum denuo inter se barbari compacati, a vicinis gentibus Hunnorum depraedabantur. Expulsique de propriis, ad Romanorum loca confugiunt, servire potius volentes imperatori. Hoc dum cognovisset Valens, nihil futuri providens, terras eis tribuit Thraciarum, arbitratus praeparatum se contra omnes barbaros habere solatium; ac propterea milites de caetero negligebat, et eos qui dudum contra hostes laboraverant despiciens, etiam a collatoribus provinciae per vicos et civitates pro unoquoque milite octuaginta solidos exigebat, qui dudum eorum tributa relevarat. Hoc ergo fuit initium ut illo tempore Romanorum respublica calamitatibus subderetur. Barbari namque cum Thraciam 329 tenuissent, licenter Romanorum provinciam devastabant. Haec audiens Valens, cum ab orthodoxorum exsiliis non quiesceret, tunc tamen hac se necessitate suspendit. Turbatus enim
Abbreviated transcription (Latin):
Ion tam̃ omnino se ab indignatione suspen¬
dit: s ꝓ morte imponenda sacratissimis ui¬
ris decernebat exilia. donec eiꝰ impetum causa hꝰ¬
modi rei publice remouiss Barbari trans histrum
Uostituti qui uocant᷑ gochi. cuule bellum int̾ se
duab partib cõmouerunt: uniꝰ p̃erat fridigernus.
alt̾ius athalaricus. Cumq p̃ualiuss athalaricus.
frroigernꝰ ꝯfugit ad romanos: eoꝵq postulauit au¬
xilium. Quo cognito ualens. p̃cepit trachie mili¬
tib ut barbaris auxilia cõmodarent. Hoc solatio
uictꝰ athalaricus est: &̃ in fugam u̾sus. Obhanc
gͦ causam. fridigernꝰ uolens aliqd̃ beneficium re¬
compensare ualenti. cum suis om̃ib dogmata
eius religionis ampiexꝰ ĩ: unde hactenꝰ gothi ar
uit̾as gothicas adinuenit: ⁊ scͥpturas diuinas
in eam ꝯu̾tit linguam. Cum gͥ non solum fridi¬
gernos gothos s etiam athalaricifilas edocẽt:
tunc athalaricus uidens religione patriam uio¬
lari. multos arrianoꝵ suppliciis tradidit: qͦs

Expanded text:
on tamen omnino se ab indignatione suspendit, sed pro morte imponenda sacratissimis viris decernebat exsilia, donec ejus impetum causa hujusmodi reipublicae removisset. Barbari trans Histrum constituti qui vocantur Gothi, civile bellum inter se duabus partibus commoverunt: uni praeerat Fridigernus, alteri Athalaricus. Cumque praevaluisset Athalaricus, Fridigernus confugit ad Romanos, eorumque postulavit auxilium. Quo cognito, Valens praecepit Thraciae militibus ut barbaris auxilia commodarent. Hoc solatio victus Athalaricus est, etiam fuga versus. Ob hanc ergo causam Fridigernus volens aliquod beneficium repensare Valenti, cum suis omnibus dogmata ejus religionis amplexus est. Unde hactenus Gothi Arum episcopus litteras Gothicas adinvenit, et Scripturas divinas in eam convertit linguam. Cum gerni Gothos, sed etiam Athalarici edocebat. Tunc Athalaricus lari, multos Arianorum suppliciis tradidit, quos
Abbreviated transcription (Latin):
lib urrationabilit ei resistebat. eiusq domum in¬
cendentes. ipsumq trahentes interemert̃. Hec ges¬
ta s̃ consulatu constantii t̾cio: ⁊ scd̃o constantis.
Quo tp̃r. constans quidam francos romanoꝵ subie¬
cit imꝑio: constantiꝰ aut̃ de int̾itu hermogenis ageis
ab antio chia ueredis constantinopolim uenit: ⁊
concussit: auferens ei frum̃t a suo patre collati
ultra quadraginta milid modioꝵ. que cotidie
frangebant᷑. Nam pene octoginta milia ꝑ dies
singulos urbe alexandrina mittente. pͥmo minis¬
trabant᷑. Hoc itaq facto: macedonium distulit
statuere urbis ep̃m. Irascebat᷑ it ⁊ adu̾sus eum.
ñ solum qi p̃t̃ eius uoluntatẽ fuerat ordinatꝰ:¬
Dimittens gͣ eum missas fac̾e̾ in eccłia solum
in qua fuerat ordinatꝰ. denuo ẽ ꝓfectꝰ in antiochiã.
rriani p̾terea g̃gorium remouen¬
tes ab alexandria tanꝗͣ odibilem. ⁊ quia

Expanded text:
libus, irrationabiliter ei resistebat, ejusque domum inlibus, irrationabiliter ei resistebat, ejusque domum incendentes, ipsumque trahentes interemerunt. Haec gesta sunt consulatu Constantii tertio et secundo Constantis . Quo tempore Constans quidem Francos Romanorum subjecit imperio. Constantius autem de interitu Hermogenis agens, ab Antiochia veredis Constantinopolim venit, etconcussit, auferens ei frumenti a suo patre collati ultra quadraginta millia modiorum, quae quotidie frangebantur. Nam pene octoginta millia per dies singulos, urbe Alexandria mittente, primo ministrabantur. Hoc itaque facto Macedonium distulit statuere urbis episcopum; irascebatur enim et adversus eum, non solum quia praeter ipsius voluntatem fuerat ordinatuDimittens ergo eum missas facere in ecclesia solum in qua fuerat ordinatus, denuo est profectus in Antiochiam.Ariani praeterea Gregorium removentes ab Alexandria tanquam odibilem, et quia
Abbreviated transcription (Latin):
iudex eẽt. S que de athanasioia decreuerat
iulius. eusebium non occurrit agno: scere: qi dum
paucum tp̃s uixiss pꝰ concilium. uita pͥuatꝰ ẽ. Qua¬
ꝓpt̾ constantinopolite rursus in eccłiam paulum
introduxerunt. idemq arriani in eccłiam que nc̃
dr̃ pauli. ordinauert̾ macedonium:⁊ hoc faciebãt
fautores eusebii successoresq p̃sũptionis .i. theogniꝰ
nicenꝰ. maris calcidonensis. theodorꝰ helacdie: ⁊ reli¬
qui. S ursatius ⁊ ualens heretic postea uibellum
penitentie ulio offerentes ep̃o. et consentientes
ꝯsubstantialitatis uerbo: cõmunicare meruert̃.¬
iterea ꝓpt̾ macedonium ingens p̃lioꝵ flãma xiii.¬
surgebat: ⁊ intestinũ bellum xͥanoꝵ in ciuitate
multa sanguinis effufione pullulabat. Qt̃ dũ
mogeni magistro militum inuixit: ut paulum¬
eccłia pelleret. Qui constantinopolim ueniens.
Cumq hermogenes insisteret ut militari manu
expelleret paulũ: accensus ppłs ut fieri solet in ta¬

Expanded text:
judex esset. Sed quae de Athanasio decreverat Julius, Eusebius non occurrit agnoscere: quia dum paucum tempus vixisset post concilium, vita privatus est. Quapropter Constantinopolitae Paulum rursus in ecclesiam introduxerunt. Idem et Ariani in ecclesiam quae nunc dicitur Pauli ordinavere Macedonium. Et hoc gerebant fautores Eusebii successoresque praesumptionis, id est, Theogonius Nicaenus, Maris Chalcedonensis, Theodorus Heracleae, et reliqui. Sed Ursacius et Valens haeretici, postea libellum poenitentiae Julio offerentes episcopo, et consentientes consubstantialitatis verbo, communicare meruerInterea propter Macedonium ingens praeliorum flamma surgebat, et intestinum bellum Christianorum in civitate multi sanguinis effusione pullulabat. Quod cummogeni magistro militum ecclesia pelleret. Qui Constantinopolim veniens, Cumque Hermogenes insisteret ut militari manu expelleret Paulum, accensus populus, ut fieri solet in ta
Abbreviated transcription (Latin):
am cum ei omĩa ꝓsꝑe ced̾ent: nus.¬
ꝓpͥam uoluit habitare ciuitatem: ueni¬
ensq ad campum ante uium positum. uixta
heuespontum suꝑiantis tumuium. uͥ achiui
contͣ troiam pugnantes habuerunt castia: cuu¬
tatem demonstrauit. portasq fecit: que hacte¬
tem d̾s apparuit. monens ut alium quereret
locum: eumq mouens ad birantium trachie.
illic eũ habitare uissit.¬

Expanded text:
am cum ei omnia prospere cederent, propriam voluit habitare civitatem. Veniensque ad campum ante Ilium positum juxta Hellespontum super Ajacis tumulum, ubi Achivi contra Trojam pugnantes habuerunt castra, civitatem designavit portasque fecit quae hactetem apparuit, monens, ut alium quaereret locum, eumque monens ad Bisantium Traciae, illic eum habitare iussit
Abbreviated transcription (Latin):
bat. ne ampliꝰ tyrannidem demonis ullam pa¬
teret᷑ hab̾e fiduciam. s ut infirmitatem illius
enudaret. ⁊ signum ꝓprie uirtutis ostenderet.
nasceret᷑. Hec cum dixiss facto signaculo cru¬
cis in aqua. quendam diaconum suum eqͥtium fi¬
de et telo minimum sumere iussit aqͣm. et ueloci¬
ter currere et cum fioe asꝑgere ignemꝰ supponere.
Quod dum eum fuiss factum. demon effugit ñ
ferens atͦ uirtutem. Ignis aut̃ uelut oleum ba¬
et ipse ceciderunt. et alias .xii. una traxerunt.
Tum latus qd̾ coherebat templo. uolentia ruine
depositum : Sonus aut̃ totam concutiens cuiita¬
tem. cunctos fecit ib ꝯcurrere. Et dum inimici
demonis aꝑte cognouissent fugam. in diuinis lau¬
dib ora soluebant. Sic .Ni. et alia templa sacra¬
tissimꝰ pontifex ille destruxit. qui et uictorib
scribebat martirib et rescͥpta suscipiebat. et no¬
uissime etiam ipse martirio coronatus est.

Expanded text:
bat ne amplius tyrannidem daemonis ullam pabat ne amplius tyrannidem daemonis ullam pateretur habere fiduciam, sed ut infirmitatem illius enudaret, et signum propriae virtutis ostenderet, nasceretur. Haec cum dixisset, facto signaculo crucis in aqua, quemdam diaconum suum Equitium, fide et zelo munitum, sumere jussit aquam, et velociter currere, et cum fide aspergere, ignemque supponere. Quod dum fuisset factum, daemon effugit, non ferens aqua virtutem. Ignis autem velut oleum haet ipsae ceciderunt, et alias duodecim una traxerunt. Tum latus quod cohaerebat templo, violentia ruinae depositum est. Sonus autem totam concutiens civitatem, cunctos fecit ibi concurrere. Et dum inimici daemonis aperte cognovissent fugam, in divinis laudibus ora resolvebant. Sic enim et alia templa sacratissimus pontifex ille destruxit. Qui et victoribus scribebat martyribus, et rescripta suscipiebat, et novissime etiam ipse martyrio coronatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
Cumq hoc sc̃s pontifex ꝓmisiss: hoc ille machi¬
natꝰ ÷. Coherebat enim templo in altitudine con¬
stituto ex quatuor lat̾ib porticꝰ. erantq colump¬
ne ingentes. et altitudinẽ templo habentes eqͣlẽ.
singularum uͦ circulus columpnarum erat .xui.
cubitoꝵ. Porro natura petre fortissime. q̃ non
facile quib lib et ferram̃toꝵ generib rumperet᷑.
Harum itaq tres ꝑ circuitum suffodiens. et
sub earum basib fortia ligna supponens ĩm̾sit
ignem. Quo facto. non poterat ligna natura¬
uter ignis accendere. demon etenim quidam tet̾¬
rimus apparuit: qui flammam iures suas ꝓhibe¬
bat oꝑari. Cumq frequent̾ hoc facẽnt. et ĩmola¬
tionem suam explere non possent. nuntiauerunt
hoc pontifici meridie dormienti. At ille repente
ad eccłiam ꝯcurrens. et aquam in uasculo por¬
tari p̾cipiens. aquam posuit subaltare. ipse uͦ
in pauim̃to. posita fronte clem̃ti dño supplica¬

Expanded text:
Cumque hoc sanctus pontifex promisisset, hoc ille machiCumque hoc sanctus pontifex promisisset, hoc ille machinatus est. Cohaerebat enim templo in altitudine constituta ex quatuor lateribus porticus; erantque columnae ingentes, et altitudinem templo habentes aequalem. Singularum vero circulus columnarum erat sedecim cubitorum. Porro natura petrae fortissima erat, quae non facile quibuslibet ferramentorum generibus rumperetur. Harum itaque tres per circuitum suffodiens, et sub earum basibus fortia ligna supponens, immisit ignem. Quo facto, non poterat ligna naturaliter ignis accendere: daemon etenim quidam teterrimus apparuit, qui flammam vires suas prohibuerat operari. Cumque frequenter hoc facerent, et molitionem suam explere non possent, nuntiaverunt hoc pontifici meridie dormienti. At ille repente ad ecclesiam concurrens, et aquam in vasculo portari praecipiens, aquam posuit sub altari. Ipse vero in pavimento posita fronte clementi Domino supplica
Abbreviated transcription (Latin):
rimꝰ gͥ alioꝵ marcellus ep̃c lege pͥncipis
ꝓ armis usus. ꝓprie ciuitatis templa des¬
truxit. de fiducia diuuna non de hominũ uirtu¬
te p̃sumens. Quod op̃ dignum memoria.nar¬
rare non sileam. Defuncto ioħe apannie ciuitatis
ẽẽt. templum ioiuis ualde p̃cipuum. ⁊ ornam̃tis
plurimis uariatum. eum p̾fectꝰ destruere nitebat᷑.
Uidens aute forte nimis edificium ac robustum.
impossibile iudicauit hoĩb lapidum iuncturas
⁊ ꝯmissiones posse dissoluere. erant ingentes et
alt̾utͥo inligati. insuꝑ ⁊ ferro plumboq ꝯiuncti.
Porro marcellus pusillunimitatẽ prefect uidens
eum quid̾ misit ad alias ciuitates. Ipse uͦ sup¬
plicabat dõ ut templi destruendi p̃beret occalio¬
nem. Int̾ hec uenit quroã sponte diluculo. non
structor ñ lapidum sector. neq alt̾ius cuiq peritꝰ
artis. s lapides ferre et ligna in humeris ꝯsuetꝰ
Is gͦ accedens ꝓmisit facue templum esse soluen¬
dum. qͥ t̾mmꝰ acciꝑe mercedem poscebat artificũ.

Expanded text:
r aliorum Marcellus episcopus, lege principis pro armis usus, propriae civitatis templa destruxit: de fiducia divina, non de hominum virtute praesumens. Quod opus dignum memoria narrare non silebo. Defuncto Joanne, Apamiae civitatis esset templum Jovis valde praecipuum et ornamentis plurimis variatum, id praefectus destruere nitebatur. Videns autem forte nimis aedificium ac robustum, impossibile judicavit hominibus lapidum juncturas et commissiones posse dissolvere. Erant enim ingentes et alterutris illigati, insuper et ferro plumboque conjuncti. Porro Marcellus pusillanimitatem praefecti videns, eum quidem misit ad alias civitates; ipse vero supplicabat Deo ut templi destruendi praeberet occasionem. Inter haec venit quidam sponte diluculo, non structor, non lapidum sector, neque alterius cujuscunque peritus artis; sed lapides ferre et ligna in humeros consuetus. Is ergo accedens promisit facile templum esse solvendum: qui tantummodo accipere mercedem poscebat artificum.
Abbreviated transcription (Latin):
idimꝰ ab infantia pͥuatꝰ oculis grammaticã.
rethoricam. arithmeticam. geometricam.
⁊ astrononiam. ⁊ silogismos aristotelis. ⁊ elo¬
quentiam platonis. auditu didicit: non quasi
nec ueritatem erudirent: s tanquam contra m̃¬
datium arma ueritatis existerent

Expanded text:
idymus ab infantia privatus oculis, grammaticam, rhetoricam, arithmeticam, geometriam, et astronomiam, et syllogismos Aristotelis, et eloquentiam Platonis auditu didicit; non quasi haec veritatem erudirent, sed tanquam adversus mendacium arma veritatis existerent
Abbreviated transcription (Latin):
ret adorientem. Post paululum uͦ ꝑempto gal¬
lo. repente iuilianꝰ qͦ fit suspectus imperatori:
qui etiam eum custodiri p̃cepit. Et dum fuga
lapsus fiuss. diu̾sa loca circumeundo saluatꝰ
est: uixq sero uxor imꝑatoris eusebia celatum
inueniens. supplicauit imꝑatori quatenꝰ nichil
mali pateret᷑: s ut potius ad philosofandum
muteretur athenas.

Expanded text:
ret ad Orientem. Post paululum vero perempto Galret ad Orientem. Post paululum vero perempto Gallo, repente Julianus quoque fit suspectus imperatori, qui etiam eum custodiri praecepit; et dum fuga lapsus fuisset, diversa loca circumeundo salvatus est. Vixque sero uxor imperatoris Eusebia celatum inveniens, supplicavit imperatori quatenus nihil mali pateretur: sed ut potius ad philosophandum mitteretur Athenas.
Abbreviated transcription (Latin):
quasi artes magicas ȩxercentem. ualentinianꝰ
imꝑator p̃cepit occidi. Tunc gͥ non ob aliam
causam nicomediam uenerant: nisi uiliani fa¬
ma ꝓtractꝰ. Apud quem uilianꝰ cum uerba phi
ri religionem. Is enim etiam imꝑii cupidinem
aĩo eius inmiserat. Cumq hec non lar̾ent au¬
res imꝑatoris. int̾ spem metumq constitutꝰ sus¬
picionem celare uolens. quia qͥ dudum int̾ fue¬
rat xp̃ianus. p̾ea ꝓditor ẽ effectus: tonsus mona¬
chicam simulabat uitam: ⁊ latent̃ quid̃ exerce¬
batur in philosophia: in manifesto aut̃ sacros xp̃i¬
anoꝵ legebat libros. Deniq in eccłia nicomedie
lector ẽ ꝯstitutus: ⁊ sub hoc habitu furorem decli¬
nauit imꝑatons. Hec equidem ꝓ timore faciebat.
nequaꝗͣ ab spe recedens quam m̃te ꝯceꝑat: dice¬
ipse rerum potiret᷑ imꝑio. Dum hec itaq cont᷑
eum sic agerent᷑: gallus germanꝰ cesar constitutꝰ
uenit ad nicomediam iusurus eum: cum ꝑge¬

Expanded text:
quasi artes magicas exercentem, Valentinianus quasi artes magicas exercentem, Valentinianus imperator praecepit occidi. Tunc igitur non ob aliam causam Nicomediam venerat, nisi Juliani fama pertractus. Apud quem Julianus cum verba philri religionem. Is enim etiam imperii cupidinem animo ejus immiserat. Cumque haec non laterent aures imperatoris, inter spem metumque constitutus, suspicionem celare volens quia qui dudum integer fuerat Christianus, postea proditor est effectus, tonsus monachicam simulabat vitam; et latenter quidem exercebatur in philosophia; in manifesto autem sacros Christianorum legebat libros. Denique in ecclesia Nicomediae lector est constitutus; et sub hoc habitu furorem declinavit imperatoris. Haec equidem pro timore faciebat, nequaquam a spe recedens quam mente conceperat. Dicempora quibus ipse rerum potiretur imperio. 283 Dum haec itaque contra eum sic agerentur, Gallus germanus ejus Caesar constitutus, venit ad Nicomediam visurus eum, dum perge
Abbreviated transcription (Latin):
cedens: habebatq pedagogum eunuchum no¬
mine mardonium. gramaticum ulelocem la¬
conensem. Rethoricam uͦ legebat apud eubolũ
pe ꝯstantii gestum ẽ: ne apud paganum sophis¬
tam legens ad eius suꝑstitionis dogma declina¬
ret. Erat enim uilianꝰ ab initio xp̃ianꝰ. Cuinq
lectione ꝑficeret. fama ꝑ ppłm uolitabat: qr pos¬
set etiam romanam gub̾nare rem publicam.
Quod dum latius panderet᷑: estuationes indux̃
unꝑatori ꝯstantio. Quam obrem abstinuit eum
ab urbe regia. ⁊ misit in nicomediam: p̾cipi¬
ens ne conueniret apõ ubanium sophistam
syrum. Tunc enim ubamꝰ a pedagogis constan¬
tinopolitanis expulsus: nicomedia morabat᷑.
ꝓmibebatur gͦ uilianus apud libanium legere
eo qd̃ paganus ẽẽt: ueruntam̃ libroꝵ eiꝰ lectioĩb
utebat᷑. Cumq ꝓficeret in rethorica. suꝑuenit
in nicomediam maximꝰ philosophus. non ille
bisantiꝰ. pater eucliois. s ephesius: quem pꝰea

Expanded text:
rocedens; habebatque paedagogum eunuchum norocedens; habebatque paedagogum eunuchum nomine Mardonium, grammaticum Nicoclem Laconensem. Rhetoricam vero legebat apud Eubolum pe Constantii gestum est: ne apud paganum sophistam legens, ad ejus superstitionis dogmata declinaret. Erat enim Julianus ab initio Christianus. Cumque lectione proficeret, fama per populum volitabat, quia posset etiam Romanam gubernare rempublicam. Quod dum latius panderetur, aestuationes induxit imperatori Constantio. Quamobrem abstulit eum ab urbe regia, et misit in Nicomediam: praecipiens ne conveniret apud Libanium sophistam Syrum. Tunc enim Libanius a paedagogis Constantinopolitanis expulsus, Nicomedia morabatur. Prohibebatur ergo Julianus apud Libanium legere, eo quod paganus esset, verumtamen librorum ejus lectionibus utebatur. Cumque proficeret in rhetorica, supervenit in Nicomediam Maximus philosophus, non ille Byzantius pater Euclidis, sed Ephesius; quem postea
Abbreviated transcription (Latin):
unc gͥ de uiliano pauca dicenda
sunt. eiusq genere ac discipli¬
na. et quomͦ uenerit ad imꝑiũ.
Constantinꝰ qui bitantium suo noĩe costantino¬
polim appellauit. duos habuit ex eodem patre
non exeadem matre germanos: quoꝵ unus
dalmaticus. alt̾ constantius uocabat᷑. Et dal¬
maticus quid̃ habuit sui nominis filium:
ꝯstantiꝰ aut̾ duos habuit natos gallum ⁊ uili¬
anum. Post mortem constantim ꝯditoris con¬
stantinopolitane ciuitatis. dum milites uinio¬
rem daimatium ꝑemissent:⁊ tt ⁊ isti defuncto
iam patre pene mortis ꝑiculum cum dalmatio
sustinuerant. nisi gallum qͥdem egritudo que
putabat᷑ ineuitabilis uberass: iulianum uͦ etas
infantis: erat enim annoꝵ occto. Cumq ab eis
feruor imꝑatoris quieuisset. gallus circa ephe¬
sum apd̃ doctores erat: uͥ etiam aꝓgenitorib
possessiones habebat. Porro ulianus crescens
in auditoriis ꝯstantinopolitane urbis exercebat᷑
in basuica ubi doctores erant. habitu pͥuato ꝓ¬

Expanded text:
udio Juliano pauca dicenda sunt, ejusque genere, ac disciplina, et quomodo venerit ad imperium. Constantinus, qui Byzantium suo nomine Constantinopolim appellavit, duos habuit ex eodem patre, non ex eadem matre, germanos. Quorum unus Dalmatius, alter Constantius vocabatur. Et Dalmatius quidem habuit sui nominis filium; Constantius autem duos habuit natos, Gallum et Julianum. Post mortem Constantini conditoris Constantinopolitanae civitatis, dum milites juniorem Dalmatium peremissent, tunc et isti, defuncto jam patre, pene mortis periculum cum Dalmatio sustinuerant, nisi Gallum quidem aegritudo quae putabatur inevitabilis liberasset; Julianum vero aetas infantis; erat enim annorum octo. Cumque ab eis fervor imperatoris quievisset, Gallus circa Ephesum apud doctores erat, ubi etiam a progenitoribus nossessiones habebat. Porro Julianus crescens, in auditoriis Constantinopolitanae urbis exercebatur in basilica ubi doctores erant, habitu privato p
Abbreviated transcription (Latin):
hitaculum nominatum. fertur itaq his oĩb
fuisse xp̃ianitatis auctorem. hilarionem mo¬
nachum. Cum enim demonio uexaret᷑ elafion
diutius pagani atq udei incantationib ⁊ lus¬
trationib apud eum usi. nichil uli ꝓdesse po¬
tuerunt: uerum hylarion solumm xp̃i nom̃
inuocans demonium effugauit: eumq in re
ms auus in expositionib ⁊ int̾pretationib scͥp¬
turarum niãrum: q̃m erat in geniosus scien¬
tiaq fulcitꝰ. ita ut iam arithinetice artis eẽt
erꝑtus. ac ꝓpterea ascalonitis ⁊ gatensib ⁊ mn
circuitu. xp̃ianis ualde gratissimus tanquam
religioni necessarius: ⁊ ad soluendas dubitatio¬
nes scͥpture diuine ꝓficuus. Primi siquidem
ist in eo loco eccłias ⁊ monasteria construrert̃:
easq honestate atq hospitalitate ꝑegrinoꝵ et
indigentium parit̾ ornauerunt: ex quo genere
usq ad nos fuerunt uiri optimi quos grandeuoᷤ¬

Expanded text:
bitaculum nominatum. Fertur itaque his omnibus bitaculum nominatum. Fertur itaque his omnibus fuisse Christianitatis auctorem Hilarionem monachum. Cum enim daemonio vexaretur Alaphion, diutius pagani atque Judaei incantationibus et lustrationibus apud eum usi, nihil illi prodesse potuerunt. Verum Hilarion solummodo Christi nomen invocans, daemonium effugavit, eumque in remeus avus in expositionibus et interpretationibus scripturarum nostrarum, quoniam erat ingeniosus scientiaque fulcitus, ita ut etiam arithmeticae artis esset experitus, ac propterea Ascalonitis et Gazensibus, et in circuitu Christianis valde gratissimus, tanquam religioni necessarius et ad solvendas dubitationes Scripturae divinae proficuus. Primi siquidem isti in eo loco ecclesias et monasteria construxerunt, easque honestate atque hospitalitate peregrinorum et indigentium pariter ornaverunt. Ex quo genere usque ad nos fuerunt viri optimi, quos grandaevo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ minaret᷑ quasi ipsi fac̾ent turbas in ppło: tunc
titus libellum destinauit imꝑatori. contestatus
cum ac dicens: quia inimica ẽẽt int̾ se turba pa
gis a seditione quiescent. Quo facto. nisus est
imꝑator ex huiꝰmodi uerbis tyto inimicicial ppłi
concitare. scribens bostrensib qi tẏtus eoꝵ accu¬
sator fuisset. dicendo lius monitis non sua uo¬
luntate ppłm a seditione cessasse: eumq uelut
hostem ppło suad ebat expellere. Non enim qõ
iustum erat aut legittimum iubebat agi: s
odio religionis uerbis quidem culpare. oꝑib
pes plurimi meoꝵ fuere ꝓgenitoꝵ. simul ⁊ auꝰ
qui de patre pagano natꝰ. ipse cum tota domo:
⁊ qui erant ex genere alafionis xp̃iani primo
sunt facti in bethelea uico gatensi nimium po¬
puloso: habentiq templa antiqua edificiaq
pulcherrima: ⁊ maxime panteum in cuutatis
arce locatum: eminens suꝑ om̃ẽ uicum. Quẽ
locum arbitror ex uoce syra ⁊ greca. deoꝵ ha¬

Expanded text:
ue minaretur, quasi ipsi facerent turbas in populo: tunc Titus libellum destinavit imperatori, contestans eum ac dicens quia inimica inter se esset turba paggis a seditione quiescerent. Quo facto, nisus est imperator ex hujusmodi verbis Tito inimicitias populi concitare: scribens Bostrensibus, quia Titus eorum accusator fuisset, dicendo suis monitis, non sua voluntate populum a seditione cessasse; eumque velut hostem populo suadebat expellere. Non enim quod justum erat aut legitimum jubebat agi; sed odio religionis, verbis quidem culpare, operibpes plurimi meorum fuere progenitorum. Simul et avus, qui de patre pagano natus, ipse cum tota domo, et qui erant ex genere Alaphionis, Christiani primo sunt facti in Bethelea, vico Gazensi nimium populoso, habentique templa antiqua, aedificiaque pulcherrima, et maxime Pantheon in civitatis arce locatum, eminens super omnem vicum. Quem locum arbitror ex voce Syra et Graeca deorum ha
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ calcis multa modioꝵ milia ꝯgregassent:
ius magna uentoꝵ repente respuans. tempes¬
tates atq ꝓcelle subito facte: quicqͥd ꝯgregatũ
fuerat disꝑserunt. Adhuc autem uesanientib
eis. ⁊ nequaqͣm diuina longanimitate correptis.
maximꝰ primo t̾remotꝰ ÷ factus: ⁊ quisqͥs non
fuerat misteriis diuinis imbutꝰ uehement̾ at¬
tritꝰ ÷. Cum uͦ neq hoc terrerent᷑ indicio. igniᷤᷤ
ex fundam̃tis que suffodiebant᷑ egrediens. pli¬
mos. fodientium concremauit: alioꝵ m̃bra dis¬
soluit. Nocte quoq plurimis in uicina porti¬
cu dormientib cadens subito cum tecto ipsa
porticus: dormientes opp̃ssit. Alia uͦ die in ce¬
lo signum splendens crucis salutaris apparu¬
it. s etiam uideoꝵ uestes crucis signaculo st̃
implete: ñ tam̃ splendentium s nigro colore
signate. Nec itaq rebelles d̾i ꝯsiderantes. ⁊ di
uina flagella ꝯtremiscentes ad ꝓpͥa sunt reu̾si:

Expanded text:
et calcis multa modiorum millia praeparassent, et calcis multa modiorum millia praeparassent, vis magna ventorum repente respirans, tempestates atque procellae subito factae, quidquid congregatum fuerat disperserunt. Adhuc autem vesanientibus eis, et nequaquam divina longanimitate correptis, maximus primo terraemotus est factus. Et quisquis non fuerat mysteriis divinis imbutus, vehementer attritus est. Cum vero neque hoc terrerentur indicio, ignis ex fundamentis quae suffodiebantur egrediens, plurimos fodientium concremavit, aliorum membra dissolvit. Nocte quoque plurimis in vicina porticu dormientibus, cadens subito cum tecto ipsa porticus, dormientes oppressit. Alia vero die in coelo signum splendens crucis salutaris apparuit. Sed etiam Judaeorum vestes crucis signaculo sunt impletae, non tamen splendenti, sed nigro colore signatae. Haec itaque Dei rebelles consideravina flagella contremiscentes, ad propria sunt reversi:
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cipiente lege sacrificare nequaꝗ immolati¬
onib uterent᷑. Cumq respondissent uno t̾m¬
mͦ ioco sͥ offerri sacrificium fuisse ꝑmissum
repente uissit deo odibilis destructum resus¬
citare templum. credens infelix dnicum u̾¬
bum se posse destruere: cuiꝰ ꝑ hoc ueritatem
magis ostendit. Hec itaq uerba uidei libent
accipientes: cunctis ꝑ diu̾sum orbem t̾raꝵ¬
mandauere udeis. Qui undiq concurren¬
tes. pecunias ad edificium alacrit̾ offerebant.
Ministrauitq plurimum ⁊̃ imꝑator non
largitatis grã. s ueritati repugnans: misit¬
ꝙ parit̾ p̃sidem impioꝵ executorem dignis¬
simum p̾ceptoꝵ. Auint enini qm̃ ad repurgium
faciendum: argenteas amas ⁊ cophinos ⁊ scha¬
phas habuerint. Cumq fodere iam cepissent
statuto quidem die hoc multitiroo plurima
faciebat: nocte uͦ spontanea terra de ualle cres¬
cebat. Solutis itaq pͥoris etiam fundam̃ti re¬
liquiis: noua omĩa preparabant. Cumq gipsi

Expanded text:
cipiente lege sacrificare nequaquam immolationibus uterentur. Cumque respondissent uno tantummodo loco sibi offerendi sacrificium fuisse permissum, repente jussit Deo odibilis destructum resuscitari templum, credens, infelix, Dominicum verbum se posse destruere, cujus per hoc veritatem magis ostendit. Haec itaque verba Judaei libenter accipientes, cunctis per diversum orbem mandavere Judaeis, qui undique concurrentes pecunias ad aedificium alacriter offerebant. Ministravitque plurimum etiam imperator, non largitatis gratia, sed veritati repugnans, misitque pariter praesidem, impiorum exsecutorem dignissimum praeceptorum. Aiunt enim quod ad repurgatoreum faciendum argenteas amas et cophinos et scaphas habuerint; cumque foedere jam coepissent statuto quidem die hoc multitudo plurima faciebat, nocte vero spontanea terra de valle crescebat; solutis itaque prioris etiam fundamliquiis, nova omnia praeparabant. Cumque gypsi
Abbreviated transcription (Latin):
cis signum ex lumine factum. ⁊ scͥpturam ei¬
consertam dicentẽ. in hoc uinces. uidiss ipse ⁊
milites qͥ cũ eo tc̃ eẽnt. ꝑgenti naniq aliqͦ cum
exercitu parit̾: hoc inqͥt ei miraculum ẽ osten¬
sum. Dumq cogitaret qͥd eẽt. nox suꝑuenit.
auxiliũ in cong̃ssionẽ p̃liorum

Expanded text:
cis signum ex lumine factum, et scripturam cis signum ex lumine factum, et scripturam consertam ei dicentem: In hoc vince, vidisset ipse et milites, qui cum eo tunc essent. Pergenti namque cum aliquo exercitu pariter in loco, hoc, inquit, ei miraculum ostensum. Dumque cogitaret quid esset, nox supervenit, auxilium in congressionibus praeliorum
Abbreviated transcription (Latin):
di cupidine. uoluit filium regno pͥuare: qd̃ face̾
neqͥuit. pꝰ hec aut̃ tharso cilicie mortuus ẽ. Porro
seuerꝰ rome ꝯtra maxentiũ ueniens: militũ ꝓ di¬
tione pemptꝰ ẽ. Maximꝰ aut̃ galeriꝰ instituens u¬
cinium augͦtum: morit᷑. P inde maxentiꝰ rome
uelut tyrannus habebat᷑ ad ulteria impudent̾
agens: et earum uiro ᷤ occidens. Quẽ uolens con-¬
stantinꝰ oppͥmere. ac romanos a cladib uberare:
cogitabat quem in bello dm̃ hr̃et auxilio. sciens
oinib constitutꝰ. in somno uioit crucis signaelm:
ceio splendide collocatum. Mirantiq uisionem:
astiter t̾ angłi dicentes. O constantine in hoc uin¬
ces. fertur aut̃ ⁊ ipsum xp̃m apparuisse ei. sig
numq monstrasse. ac p̃cepisse ut figuram simi¬
lem faceret: ⁊ in p̃liis auriliũ hoc hr̃et. qͦ uicto¬
rie uira conqͥreret. Eusebius itaq pãphili. cũ
iureiurando ipso imꝑatore oicente. audisse se
refert: q cura meridiẽ declinato iam sole. cru¬

Expanded text:
are, quod facere nequivit. Post haec autem Tarso Ciliciae mortuus est. Porro Severus Romae contra Maxentium veniens, militum proditione peremptus est. Maximinus autem Galerius instituens Licinium Augustum, moritur. Proinde Maxentius Romae velut tyrannus habebatur, adulteria impudenter exercens et earum viros occidens. Quem volens Constantinus opprimere, et Romanos a cladibus liberare, cogitabat quem in bello Deum haberet auxilio: sciens dinibus constitutus, in somno vidit crucis signum coelo splendide collocatum, mirantique visionem astiterunt angeli dicentes: O Constantine, in hoc vince. Fertur autem et ipsum Christum apparuisse ei, signum crucis monstrasse, ac praecepisse ut figuram similem faceret, et in praeliis hoc auxilium haberet, quo victoriae jura conquireret. Eusebius itaque Pamphili, cum jurejurando, ipsum imperatorem dicentem audisse se refert, quia circa meridiem declinante jam sole cru
Abbreviated transcription (Latin):
t q̃m ad hec uenimus. paulo latiꝰ aliqͥd refe¬
ramus. Cum dioclecianꝰ et maximianꝰ her-¬
culius pͥuatam elegissent uitam: et maximꝰ gale¬
rius qͥ cũ eis imꝑauerat tenens italiam. duos cesa¬
res fecisset. maximinum in oriente. ⁊ in italia se¬
uerũ: t̾ẽ constantinꝰ in britanna patre mortuo or-¬
dinatꝰ ẽ imꝑator:. pͥmo anno ducentesime pͥme o-¬
uͦ a p̾torianis militib. maxentiꝰ maximiani her¬

Expanded text:
m ad haec venimus, paulo latius aliquid referamus. Cum Diocletianus et Maximianus Herculius, privatam elegissent vitam, et Maximinus Galerius, qui cum eis imperaverat, tenens Italiam duos Caesares fecisset, Maximinum in Oriente, et in Italia Severum, tunc Constantinus in Britannia patre mortuo ordinatus imperator primo anno ducentesimae primae Olvero a praetorianis militibus Maxenti
Abbreviated transcription (Latin):
eum morti uiolentissime tradiderunt. Et hoc beatꝰ
athanasius refert in satisfactione ꝓͥe fuge. ita dicẽs.
p̃m namq constantinopoleos paulũ xxii.¬
ꝑsequentes atq cõꝑientes. palam suffocan¬
dũm ẽẽ censuerunt. in cucussa capadotie: auctorẽ
habentes philippum p̾fectum. erat enim eoꝵ he¬
reseos tunc patronus: et consiliorum minist̾ ii¬
quoꝵ. Huiusmodi enĩ crudelitate blasphemia
arrii germinauit: cont᷑ unigenitum namq ue¬
macedonium statuert ep̃m. quasi consectatorẽ
lo pꝰ expulert̾ ⁊ eum: dum creaturam non confi¬
teret᷑ eum quem filium scͥpture dicunt. Quappt̾
consubstantialem qͥdem nec iste patͥ filium ẽẽ
dicens. similem tñ ꝑ oĩa genitori docens: creatũ
uͦ sp̃m aꝑte denominans. Hec itaq non multo-
pꝰ sicuti diximꝰ acta sunt

Expanded text:
eum morti violentissimae tradiderunt. Et hoc beatus eum morti violentissimae tradiderunt. Et hoc beatus Athanasius refert in satisfactione  ed., Niv.pum namque Constantinopoleos Paulum persequentes atque comperientes, palam suffocandum esse censuerunt in Cucuso Cappadociae, habentes auctorem Philippum praefectum. Erat enim eorum haereseos tunc patronus, et consiliorum minister iniquorum. Hujusmodi enim crudelitates blasphemia Arii germinavit. Contra Unigenitum namque veMacedonium statuerunt episcopum, quasi consectatorem lo post expulerunt et eum, dum creaturam non confiteretur eum quem Filium Scripturae dicunt. Quaproptconsubstantialem quidem nec iste Patri Filium esse dicens, similem tamen per omnia Genitori docens, creatum vero Spiritum aperte denominans. Haec itaque non multo post, sicuti diximus, acta sunt