comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
&̃ aliquã partem in me suoꝵ actuum
reppererit immicus. durissime serui
quis suꝑatur: huic & seruus addicitur.
Et iterũ scriptũ ẽ. Si iotam legem qͥs
impleuerit. offendat autem in uno:
factus c̃ omĩum reue. Credo dñe qd̾ mul¬
te miscrationes. tue sint. que me nul
lis subnixum meritis aduuabunt:
uiamq sc̃õr tuoꝵ ꝑ te illuminatus
in grediar: & in auteriora me semper
&xtendens. obliuiscar ea que retro sut̃.
dic eni famuloꝵ tuoꝵ chorus qui tͥ
a scło placuit. tuo ꝓtectus auxilio di¬
aboli uitauit incursum: & longe lateq
pro multoꝵ salute mirabili decore res¬
plenduit. Ego añ dñe quomͦ alios doce¬
re temptabo. quos per me ad monacho¬
rũ ꝓpositum uocare dignaberis: cũ nec
inmaclata mente seruauerim.: S con¬
fido xp̃e. qd̾ tua mͥ uirtus in om̃ib sem¬
ꝑ adsistat. eaq geram. que tuis consyce¬
tibꝰ placeant. Remitte clem entissime
ds. remitte p̾cor omĩa peccata mea icor

Expanded text:
et aliquam in me partem suorum actuum et aliquam in me partem suorum actuum repererit inimicus, durissimae ejus quis superatur, huic et servus addicitur . Et iterum scriptum est: Si totam legem quis impleverit, offendat autem in uno, factus est omnium reus . Credo, Domine, quod miserationes tmeritis subnixum adjuvabant, viamque sanctorum tuorum per te illuminatus ingrediar; et in anteriora me semper extendens, obliviscar ea quae retro sunt . Sic enim famulorum tuorum chorus, qui tibi a saeculo placuit, tuo protectus auxilio, diaboli vitavit incursus, longe lateque pro multorum salute mirabili decore resplenduit. Ego autem, Domine, quomodo alios docere tentabo, quos per me ad monachorum propositum vocare dignaberis; cum nec immaculata mente servaverim? Sed confido, Christe, quod tua mihi virtus in omnibus semper assistat, eaque geram quae tuis conspectibus placeant. Remitte, clementissime Deus, remitte, precor, omnia peccata mea, et cor
Abbreviated transcription (Latin):
omem gtq anachoresim cogitans.
habitacul diligebat angustias. et
nimium indigne ferens. erat eñ ma¬
ior natu: ait beato pachomio. Desine ab
hac untentione tua. Qͥd agis rẽ fuperflu
am: temetipsũ dilatare contendens: Q
cũ hec audisset. grauiter quidẽ tulit. qd
insolitã audisset iniuriam: uerũ tamen
nichil ei respondit: sed mansuete susti¬
nens sese continuit. Consequenti uͦ noc¬
te ad inferiora domus descendens. cuius
aliquam partem ipse construxerat. ꝓ¬
strauit se in orationẽ: cepitq flere ue¬
hementer ac dicere. Ne mͥ. quia prudẽ¬
tia carmis adhuc in me sibi uendicat.
locum. Adhuc enĩ scđm carnem ambu¬
lo: sicut nuꝑ exꝑtus fum. Tantȩ namq
conuersationis instituta suscipientem
eqũ ñ est. ut me mͦ in patientia pre¬
cipitet: modo meror uexet: mͦ furor
exagitet. quamuis iure ac merito ui¬
dear irasci. M iserere mei oñe ne ꝑeam
succumbam. Si eñ tua gr̃a me deseruerit

Expanded text:
dinem atque anachoresim cogitans, dinem atque anachoresim cogitans, habitaculi diligebat angustias; et nimium indigne ferens, erat enim natu major, ait beato Pachomio: Desine ab hac intentione tua; quid agis rem superfluam, inaniter temetipsum dilatare contendens? Qui cum haec audisset, graviter quidem tulit quod insolitam audisset injuriam; verumtamen nihil omnino ei respondit, sed mansuete sustinens, sese continuit. Consequenti vero nocte ad inferiora domus descendens, cujus aliquam partem ipse construxerat, prostravit se in orationem; coepitque flere vehementer, ac dicere: Vae mihi, quia prudentia carnis adhuc in me sibi vendicat locum. Adhuc enim secundum carnem ambulo, sicut nuper expertus sum. Tantae namque conversationis instituta suscipiens, aequum non est ut me modo impatientia praecipitet, modo moeror vexet, modo furor exagitet, quamvis jure ac merito videar irasci. Miserere mei, Domine, succumbam. Si enim me tua gratia deseruerit,
Abbreviated transcription (Latin):
dores ato: labores exinnos ugiliarũ s
abstinentie. ñ iacens sompnũ capi.bat
noctib seo in madio cellulȩ residens. ad¬
gcretur. ferebat tamen equanimit᷑ hũc
labortm: spei iam quodãmodo p̃libans
uam requniem. que sibi parabatur ines¬
li Plurimor nãq patrũ consideraus
snstituta: dabat semꝑ oꝑam cũ ꝓprio
tre. at maioris uirtutis augmenta eõ¬
sũma scilicet humilitate. s patientia.
diuinitus ammonetur. ꝓ regłis quibus
deberent institui. qui erant per eũ dño
credituri. cepitq cũ germano suo ha¬
bitacłin in quo comanebant capatius
reddere. s edificus amplificare quam¬
plurimis. eor ut dixi gr̃a. qui scło re¬
nuntiantes ad seruiendũ xp̃o erant si¬
ne dubitatione uenturi: quatimis ẽcnt
spatia digna membieo. quib cor. pos¬
ste recipi multitȩdo. Cũ gͦ sc̃s paeho¬
⁊ũ ambitus extenderet. & monasterii
menbra dilataret.: id̃ẽ frat᷑ cius solitu¬

Expanded text:
dores atque labores eximios vigiliarum et dores atque labores eximios vigiliarum et abstinentiae, non jacens somnum capiebat noctibus, sed in medio cellulae suae residens, adigeretur, ferebat tamen aequanimiter hunc laborem, spe quodammodo praelibans illam requiem, quae sibi parabatur in coelis. Plurimorum namque Patrum considerans instituta, dabat semper operam, cum proprio fratre ad majora virtutis augmenta consumma scilicet humilitate et patientia, divinitus admonetur pro regulis quibus deberent institui qui erant per eum Domino credituri; coepitque cum germano suo habitaculum in quo manebant capacius reddere, et aedificiis ampliare quamplurimis, eorum ut diximus gratia qui saeculo renuntiantes, 118 ad serviendum Christo erant sine dubitatione venturi; quatenus essent spatia digna membrorum, in quibus eorum possit recipi multitudo. Cum ergo sanctus Pachorum ambitus extenderet, et monasterii membra dilataret, idem frater ejus solitu
Abbreviated transcription (Latin):
lo comꝑiens: uenit ad eum. Quem cũ u¬
disset gauisus ẽ plurimum: nã ex quo
baptitatus in xpo crediderat. & solitari
am elegerat uitã. nullum suoꝵ uiderat
ꝓpinquor. Igitur ioħs ut uere pacho¬
mii frat̃. ĩmitator eius effectus cũ eo ꝑ¬
mausit: unũ habentes idẽq ꝓpositum.
eumdemq circa dm̃ dilectionis  tũ
Et quia in lege dnii meditabantur die¬
bus ac noc̾tibus: nullis terrenoꝵ nego¬
tiorũ curis animũ deprimebant. Nam
& si quicquã suꝑerat ex hi: que fuis
manibus operabantur. id continuo dis
rent. In tantũ autẽ uestim̃toꝵ peni¬
ria sese constrinxerant: ut numquã le¬
uitone alio uterentur. isi cũ sordens¬
indumentũ necessitas coegisset eluere.
Leuiton autẽ linea uestis ẽ instar colo¬
bii: quo monachi utuntur. usq hodie
per thebaidã & egiptũ.S beatus paeho¬
iius. ad hunuliandũ ꝓpriuun corpus
induebat se plerumq alicio: s peran¬
nos quindecim. pꝰ illos ingentes suos su¬

Expanded text:
ad eum. Quem cum vidisset, gavisus est plurimum. Nam ex quo baptizatus in Christum crediderat, et solitariam vitam elegerat, nullum suorum viderat propinquorum. Igitur Joannes, ut vere Pachomii frater, imitator ejus effectus, cum eo permansit, unum habentes idemque propositum, eumdemque circa Deum dilectionis affectum. Et quia in lege Dei diebus meditabantur ac noctibus, nullis terrenorum negotiorum curis eorum animi deprimebantur. Nam etsi quidquam supererat illis ex his, quae suis manibus operabantur, id continuo distrent . In tantum vero vestimentorum penuria sese constrinxerant, ut nunquam lebitone alio uterentur, nisi cum indumenti sordes necessitas coegisset eluere. Lebiton autem linea vestis erat, instar colobii, qua monachi utuntur hodieque per Thebaidam et Aegyptum. Sed beatus Pachomius ad humiliandum corpus proprium induebat se plerumque cilicio. Et per annos quindecim, post illos ingentes su
Abbreviated transcription (Latin):
sollempnia plebi ꝑagerent. ipse ad ho¬
ram conuentus eccłȩ cũ monachis occur¬
rebat. salutiferas plebi paginas relegẽs:
quia ut dixi ñ dum ibtõe lectores fue¬
rant constituti: nec alii clerici qui mis¬
teria sacra celelarent. Quamdui gͦ p̃s¬
biter ordiuaretur. & reliquus ordo cle¬
ricoꝵ aberat. pachomius ueniebat: et
sic alacriter & uerecunde lectoris im¬
Mebat officium. & ita mentis & corꝑis
bełos habebat intentos: ut eum uiden¬

Expanded text:
solemnia plebi peragerent, ipse ad hosolemnia plebi peragerent, ipse ad horam conventus ecclesiae cum monachis occurrebat salutiferas plebi paginas relegens; quia, ut dixi, nondum ibidem lectores fuerant constituti, nec alii clerici, qui ministeria sacra celebrarent. Quamdiu ergo presbyter et reliquus ordo clericorum aberat, Pachomius veniebat, et sic alacriter ac inverecunde lectoris implebat officium, et ita mentis ac corporis oculos habebat intentos, ut viden
Abbreviated transcription (Latin):
abesset cui curam monasterii cõmiserat.
sic adimplebat omĩa solus uelud om̃iũ
famulus. et hoc agebat sine ostentatie¬
ne aliqua. uel iactantia: que magnas
spualiũ uiroꝵ solet euacuare uirtutes.
Nam sũma mentis humilitate cunc¬
tos edificabat in dño. utiliter untuer¬
sa difpensans. Om̃ia quoq monasteria
sollicite circuibat. usq dũ rursus ad eos¬
dẽ filios fuos paterno repedaret affectu.
Quos iuemens in opere dĩ sollicite la¬
borare gaudebat: multũq profectuum
eoꝵ letabatur augmentis. Quodam
nes in uicins locis. dũ pascerent pecco¬
ra. a cõmunione sacramentoꝵ xp̃i di¬
uttius abstinere. nec diunor frui lecti¬
cũ sollempniter ubiq recitantur: inĩt
ceufilium cũ sc̃o apione tentitoꝵ ep̃o.
ut in uico coꝵ iam pene deserto conftru¬
eretur eccła: ad quam conuenirent. & mis¬
teria diuina ꝑciperent. Qd̃ ubi factum
est. cũ necdũ c̾ent ordinati clerici qui

Expanded text:
abesset is cui monasterii curam commiserat, abesset is cui monasterii curam commiserat, sic adimplebat omnia solus, velut omnium famulus. Et hoc agebat sine aliqua ostentatione vel jactantia, quae magnas spiritalium virorum solet evacuare virtutes. Nam summa mentis humilitate cunctos aedificabat in Domino, utiliter universa dispensans. Omnia quoque monasteria sollicite circuibat, usque dum rursus ad eosdem filios suos paterno repedaret affectu. Quos inveniens in opere Dei sollicite vigilare, gaudebat, multumque profectuum eorum laetabatur augmentis CAP. XXVnes in vicinis locis, dum pascerent pecora, a communione sacramentorum Christi abstinere, nec divinorum frui 123 lectinicum solemniter ubique recitantur, iniit consilium cum S. Aprione Tentyrorum episcopo, ut in vico eorum jam pene deserto construeretur ecclesia, ad quam convenirent, et mysteria divina perciperent. Quod ubi factum est, cum nec dum essent ordinati clerici, qui
Abbreviated transcription (Latin):
satgebant emulatores eius ẽẽ irirtu¬
tis. Constituit gͥ ex eis p̃pose os: qui
fib ad lu crandas animas aue ad eum
cotidie confluebant. ad itores existe¬
rent. Pluriinis erũ s̃ cuti dictũ ẽ ad se
uenientibus & multiphgrer in opere
spũali crescentibus. magna quedani
conuersationis eoꝵ uidebatur ẽe di¬
uersitas: quibus senex uixta datam
custodire censebat. Aliis quidẽ ut labo¬
re manuum uictum quererent: aliis
totius dispensationis erga fr̃s atq pere¬
grinos eidẽ cõmisit: qui se maxime in
ordiue primus sequebatur Inuersos
autem monachos promptos ẽẽ ad obe¬
dientiam cõmonebat: ut hoc compendio
facili perfectionis apprehenderent celsa
fastigia: cordaq sua in timore xp̃i dili¬
genter excolerent. Sic enim do potius
quã fibi uiueret: dũ fructus obedientiȩ
supplices exiberent. Hic autem pater ue¬
nerabilis. quamius esset spũalibus acti¬
b occupatus: si quando tam̃ accideret. ut

Expanded text:
satagebant aemulatores esse virtusatagebant aemulatores esse virtutis. Constituit igitur ex eis praepositos, qui sibi ad lucrandas animas, quae ad eum quotidie confluebant, adjutores existerent. Plurimis enim sicut dictum est ad eum venientibus, et multipliciter in opere spiritali crescentibus, magna quaedam conversationis eorum videbatur esse diversitas. Quibus senex juxta datam custodire censebat: aliis quidem, ut labore manuum victum quaererent; aliis,totius dispensationis erga fratres atque peregrinos eisdem commisit, qui se in ordine sequebantur. Universos autem monachos promptos esse ad obedientiam commonebat, ut hoc compendio facile perfectionis apprehenderent celsa fastigia, cordaque sua in timore Christi diligenter excolerent. Sic enim Deo potius quam sibi viverent, dum fructus obedientiae supplices exhiberent. Hic autem pater venerabilis, quamvis esset spiritalibus actibus occupatus, si quando tamen acciderat ut
Abbreviated transcription (Latin):
xime si conuersatio eus expectata cũc¬
tis ẽ. & ꝓbata. Si uero qd̾ absit in aliquo
delicto putatur ẽẽ collapsus: de eo nos
tunt: qui possunt fpũali examine dis¬
cere negotia fingłoꝵ: & equũ de eis fer¬
re iudicium. Nos compatiamur ex no
pectore talibus: quia miscdes nos dñs
nrͣ cõmonuit eẽ. Cui supplicare oportet.
ne nos in aliqua temptatione patiatur
induci. hec a memorato patre ñ solũ
dicebantur utiliter: s cũ om̃i sollicitu¬
dine seruabantur. Si quando deniq ue¬
nisset ad eum cericus. qui sub eius uel¬
let regła degere: dignitati eius honorẽ:
reddebat eccłe debrtum. Ille uero mona¬
chor seruiens institutis: tanquã patri
se multa humilitate subdebat. Om̃s
us adeo diligebat: ut eis paterno sem¬
per compateretur affectu. Senibus aũ
ecteris eor mentes munimine spũa¬
li corroborans. Cumq in fide & in oꝑe
inulti proficereat. & magnus tr̃m mi¬
merus augeretur: om̃ca ꝓropemodũ

Expanded text:
xime si conversatio ejus exspectata cuncxime si conversatio ejus exspectata cunctis est et probata. Si vero, quod absit, in aliquo delicto putatur esse collapsus, de eo nos tunt, qui possunt spiritali examini discere negotia singulorum, et aequum de eis ferre judicium. Nos autem compatiamur ex imo pectore talibus: quia et misericordes nos Dominus esse commonet , cui supplicare jugiter oportet, ne nos in aliquam tentationem patiatur induci. Haec a memorato Patre non solum dicebantur viriliter, sed et cum omni sollicitudine servabantur. Si quando denique venisset ad eum clericus, qui sub ejus regula vellet vivere, dignitati ejus honorem reddebat ecclesiae debitum; ille vero monachorum serviens institutis, tanquam patri se multa humilitate subdebat. CAP. us adeo diligebat, ut eis semper compateretur paterno affectu. Senibus etiacaeteris eorum mentes munimine spiritali corroborans. Cumque in fide et in opere multi proficerent, et magnus fratrum numerus augeretur, omnes propemodum
Abbreviated transcription (Latin):
rici. iisi cito fuggestionis huius ardo¬
rẽ de suo corde reppulerĩt. ilico perdẽt
irtam is oret gͥ ũ oim̃i mansuetubi¬
ne & plr trate cõmunicantes. xp̃i ex
eccłłis clericos uenerari: quia hoc ex¬
pedit monachis. nullas aũ religiosas
appetere dignitatis. Si uͦ repperimus ali¬
quos ex monachis.iã pridẽ elericos ab
epĩs ordinatos. am plectamur coꝵ mi
insteriũ. quia & in ueteri testamento ñ
om̃e uulgus sacrũ presumebat officiũ.
sed hi tantum qui erant de tribu leui.
ad hec obsequia nascebantur. Si quando
qd̾ sacerdocu fungatur officio. ñ exꝓ¬
bremus ei tanquã qui saera uira perua¬
serit: & his se misteriis insolerter in¬
gisserit. Quomͦ namq hoc de eo suspi¬
cabiinur: quẽ nos ad celebranda celestia
sacramenta enixius obsecramusi pn¬
obedienter plus honorare conuenit: ut¬
pote qui scoꝵ uestigia sectetur. & illi¬
batũ d̾o munu̾s offerre non desinat: ma¬

Expanded text:
rici, nisi cito suggestionis hujus ardorici, nisi cito suggestionis hujus ardorem dsitam. Oportet ergo cum omni mansuetudine et puritate communicantes Christi ecclesiis clericos venerari, quia hoc expedit monachis, nullas autem religiosas appetere dignitates. Si vero repererimus aliquos ex monachis jam pridem clericos ab episcopis ordinatos, amplectamur eorum ministerium; quia et in veteri Testamento non omne vulgus sacrum praesumebat officium, sed hi tantum qui erant de tribu Levi ad haec obsequia nascebantur. Si quando quod sacerdotii fungatur officio, non exprobremus ei, tamquam qui sacra jura persuaserit, et his se ministeriis insolenter ingesserit. Quomodo namque hoc de eo suspicabimur, quem nos ad celebranda coelestia sacramenta enixius obsecremus? Iobedientem, plus honorare nos convenit, utpote qui sanctorum vestigia sectetur, et illibatum Deo munus offerre non desinat, ma
Abbreviated transcription (Latin):
rent. uolentes partter cõmorari: int̾
quos erant pecusius. & cornelius. paului
quoq & pachomius alter. & ioħs. qui
om̃s inmaculatam fidẽ bom patris.s
doctrmã salutiferam libenter amplexi
funt. Sratuitq ut hii pͥoterant mo¬
posceret. ut misterioꝵ cȩlestium parti¬
cipes fierent. ex proximis uiculis pres¬
biteros conuo cabant: qui eis festiurtatẽ
leticię sp̃ualis implercut. Non em̃ p̃a¬
aebatur idẽ senex inter cos esse quem¬
ꝑiam: ai clericatus officio fungeret᷑.
Dicebat enĩ multo melius ẽe̾ & cõmo¬
dius monachis. non solum prorsus ho¬
norem querere primatus & głȩ: uerũ
etiam occasiones huiuiscemodi. de ceno¬
quenter contentiones. & emulationes
mutiles nascerentur. Si cut emĩ scin¬
tilla ignis. cũ in messem ceciderit. non.
cito restinguitur: ꝙ interdũ totius auni
frnceꝰ. exurit. ita cogitatio feralis
ambitus. si in mentes i repserit mo¬
na cor ut uel primi copiant ẽẽ uel ede¬

Expanded text:
rent, volentes pariter commorari: inter rent, volentes pariter commorari: inter quos erat Pecusius, et Cornelius, Paulus quoque, et Pachomius alter, et Joannes, qui omnes immaculatam fidem beati Patris et doctrinam salutiferam libenter amplexi sunt. Statuitque ut hi qui poterant moposceret ut mysteriorum coelestium participes fierent, ex proximis viculis presbyteros convocabant, qui eis festivitatem laetitiae spiritalis implerent. Non enim patiebatur idem senex, inter eos esse quempiam, qui clericatus officio fungeretur. Dicebat enim, multo melius esse atque commodius monachis, non solum nullius prorsus honoris quaerere primatus et gloriae, verum etiam occasiones hujuscemodi de coenoes contentiones et aemulationes inutiles nascerentur. Sicut enim scintilla ignis cum in messem ceciderit, non cito restinguitur, et interdum totius anni fructus exurit; ita cogitatio feralis ambitus, si in mentes irrepserit monachorum, ut vel primi cupiant esse, vel cle
Abbreviated transcription (Latin):
gũ iumentis imponens. laborare com¬
pellit. & tanto premit onere. quo sub
fasee deficiant: sed paulatim assuescit
ea leuiorib exercens ante ponderibus.
usq dũ ualeant. & oporiet ne possint
ad oꝑa grauiora exerceri. Eodẽ mͦ nos
quoq conuenit mensurã ipsam qua
nobis mensus ẽ xp̃c sic agere uobis
te. Ulomentissimus aũ d̾s qui numquã
preces humilitatis mee despicit. cor¬
da ur̃a in sua disciplina corroboret.
ut oiñe opus bonũ perficere cũ pa¬
dientia & longanimitate possitis sẽoꝵ
patrũ uestigia subsequentes: ut sin¬
cerã ac d̾o placitam conuersationẽ
ur̃am undentes alii. ad xp̃i serꝰ uitium
ueniant. curamq monasterii patris
equo labore sustentent. Regulas gͥ
ut haberent moderatũ cibum: uilissi¬
mũ uestitũ. sompnũ etiam compe¬
tentem. Unde factũ ẽ ut iuxta uolun¬
tatem dm̃ qui om̃s homines comiocat
ad salutem. cunctaq bonor increm̃¬
ta largitur. ad senẽ plurimi conuola¬

Expanded text:
ito jumentis imponens, laborare comito jumentis imponens, laborare compellit, et tanto premit onere, quo sub fasce deficiant; sed paulatim assuescit ea, levioribus exercens ante ponderibus, usque dum valeant, et opportune possint ad opera graviora consurgere. Eodem modo nos quoque convenit mensuram ipsam, qua nos mensus est Christus, sic agere vobiscte. Clementissimus autem Deus, qui nunquam preces humilitatis meae despicit, corda vestra in sua disciplina corroboret, ut omne opus bonum perficere cum patientia et longanimitate possitis, sanctorum Patrum vestigia subsequentes, ut sinceram ac Deo placitam conversationem vestram videntes, alii ad Christi servitium veniant, curamque monasterii patris aequo labore sustentent. CAP. XXIV.-ut haberent moderatum cibum, vilissimum vestitum, somnum etiam competentem. Unde factum est, ut juxta voluntatem Domini, qui omnes homines convocat ad salutem, cunctaque bonorum incrementa largitur, ad senem plurimi convola
Abbreviated transcription (Latin):
gitatem. Qui cũ de parentibus ortus stt
genrtilib & ꝓphanis. ad tautam se bea¬
troudinẽ diuim cułtus extendit: ut om
ma ap̃i mandata ꝯfeccrit. Unde cer
tũ ẽ & nos. & quicũq uoluerint adiu¬
uante gr̃i dĩ. normã sc̃i uiri posse
subsequi: sicut & ipse ꝑfectissimor
uiroꝵ emulatus ẽ sc̃ĩtatem. Deniq qͥd
ẽ aliud qd̾ in euuangłio scriptũ ẽ dicẽ¬
te dño. uenite ad me om̃s qui laboratis
& onerati estis. & ego reficiam uos: nͥ
ut iniqua proicientes oꝑa que depri¬
muirt genus humanũ. bouo incõmu¬
tabili sine distractione iungamur:
It idõ perseueremus usq infinẽ cũ
hoc sene: ut conglorificari cr̃ illo in
illa perhenni beatitudine mercamur
Nam recte nos instruit ad om̃ta. nec
solum uerbo: sed quod est efficatius ꝓ¬
prio imrabiliter informat exemplo.
sumc accedentes ad scm̃ pachomium.
dicunt ei. Pater uenerabilis cur sol is
Quib ille respondit. Nemo subito ii¬

Expanded text:
gitatem, qui cum de parentibus ortus sit gitatem, qui cum de parentibus ortus sit gentilibus et profanis, ad tantam beatitudinem divini cultus se extendit, ut omnia Christi mandata perfecerit. Unde certum est, et ex nobis quicunque voluerint, adjuvante Dei gratia, normam sancti viri posse subsequi, sicut et ipse perfectissimorum patrum aemulatus est sanctitatem. Denique, quid est aliud quod in Evangelio scriptum est, dicente Christo: Venite ad me omnes, qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam vos ; nisi ut iniqua projicientes onera, quae deprimunt genus humanum, bono incommutabili sine detrectatione jungamur? Et ideo perseveremus usque in finem cum hoc sene, ut conglorificari cum ipso in illa perenni beatitudine mereatur; nam recte nos instruit ad omnia, non solum verbo, sed etiam, quod est efficacius, proprio mirabiliter informat exemplo. Tunc accedentes ad sanctum Pachomium, dicunt ei: Pater venerabilis, cur solus Quibus ille respondit: Nemo jugum sub
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib exemplũ sc maxirũ suis disci¬
płis offerebat. Qua ꝓ ptor hi qui
ruꝑ ad scm̃ seruitiũ ueniebaut. alacri¬
ores ad om̃ia pietatis officia reddeban¬
tur. Quos tam̃ beatus senex quia ta¬
lrum sollicitu dinũ munus adhuc
habere ñ pote rant: securos ẽẽ ab
uniuersis distensionibus ammonebat
dicens. In quo uocati estis fr̃s. uirilit̃
in eo ꝑsistite. Psalmos discite: libros ali
inoria retinete. Sic enĩ seruientes dño.
& iuxta mandatũ eius inincem dilige̾¬
tus ad eũ comienerant. quoꝵ ista funt
no: una. psentessus. & suris. & obsis:
quibr s uerbũ d̾i pachomius frequent᷑
insinuans. multũ eos unuerat. & ade¬
mulationẽ spũalis oꝑis mcitarat: qui
etiam contemplantes uitam semis. spe¬
de iam a natũ teite parentũ. quodam
priuilegio bectos existere. ut arbitrii
libertas adimatur & peccatores per
penitentiam r̃. sost nt oꝑam dare unr¬
tutibus. Erex enĩ nifestissimã in hũc¬

Expanded text:
omnibus exemplum se maximum suis disciomnibus exemplum se maximum suis discipulis offerebat. Qur ad Domini servitium veniebant, alacriores ad omnia pietatis officia reddebantur: quos tamen beatus senex, quia talium sollicitudinum munus adhuc obviare non poterant, securos esse ab universis distentionibus admonebat, dicens: In quo vocati estis fratres, viriliter in eo persistite, psalmos dicite, libros alio, memoria retinete. Sic enim servientes Domino, et juxta mandata ejus invicem diligentus ad Pachomium convenerant, quorum ista sunt nomina, Psenthessus, Suris et Obsis. Quibus Dei verbum Pachomius frequenter insinuans, multum eos juverat, et ad aemulationem spiritualis operis incitaverat. Qui etiam contemplantes, vitam senis spede jam a nativitate parentum, quodam privilegio beatos existere, ut arbitrii libertas adimatur, et peccatores per poenitentiam non possint operam dare virtutibus. Ecce enim manifestissimam in h
Abbreviated transcription (Latin):
peintentiã se dĩ miserationibꝰ offerebãt.
quos etiã pꝰ longam conuersationis
exꝑientiam. monachoꝵ cetibus aggre
herere: primitus ammonens eos ut
generalit̃ monachus uniuerso mun¬
sibimetipsi: ut ita possit tollere cru¬
cem suam: & xp̃i uestigia ueneranda
sec̾tar. Tali itaq beati senis ammoni¬
tione t̃mmati. fructus penitentiȩ dig¬
nissimos afferebant: maxime consi¬
derantes eũ iam etate defessum. infa¬
tigabib studio spũalis uitȩ seruare
ꝓpositũ. Nonsolum namq se distric¬
tiori regłȩ subdiderat: s & totius mo¬
nasterii sollicitudinẽ curamq porta¬
bat: ultra uires om̃ib seruire contẽ¬
dens. ad horã namq conuiuis ipse pa¬
rabat mensam fr̃ib. & solita exibe¬
bat officia: nec ñ in hortulis serebat
holera: que suis manibꝰ irrigal.
Si quis etiam monasterii pulsassec
ostium: uigilanter occurrens ꝓm¬
te responsa reddebat. Infirmis autẽ
diebꝰ. obsequel atur ac noctib & in his

Expanded text:
tentiam se Dei miserationibus offerebant; quos etiam post longam conversationis experientiam monachorum coetibus aggregnibus inhaerere, primitus admonens ut generaliter monachus universo mun et ad postremum sibimetipsi, ut ita possit tollere crucem suam, et Christi vestigia veneranda sectari. Tali utique beati senis admonitione formati, fructus poenitentiae dignissimos afferebant, maxime considerantes eum jam aetate defessum, infatigabili studio spiritalis vitae servare propositum. Non solum namque se districtiori regulae subdiderat, sed et totius monasterii sollicitudinem curamque portabat, ultra vires omnibus servire contendens. Ad horam namque convivii ipse parabat mensam fratribus, et solita exhibebat officia. Nec non in hortulis serebat olera, quae suis manibus irrigabat. Si quis etiam monasterii pulsasset ostium, vigilanter occurrens, prompte responsa reddebat. Infirmis autem diebus obsequebatur et noctibus; et in his
Abbreviated transcription (Latin):
millnis rei cibo nunc utens. nisi tan¬
tun pams ꝙ salis. I oleo autem & ui¬
no neotum prorsui abstineo. Higilo di¬
ondium noctis: q spatium uel in ora¬
tione sollempi. ael ni meditatione
diuine lectionis mnsumo. Interdum
quoq totam noctem duco ꝑuigilem.
Hec audiens pachomius expauit. ut
solent pueri magistroꝵ uereri p̃sen¬
tuens pachomu fidem. tandem pate¬
fecit aditũ: euiq suscipiens habitu
monachi consegrauit. Morabantur
autem simul: abstinentiȩ atq precibꝰ
oꝑam dantes. Texebant quoq cilitia.
& laborabant manib suis iuxta bea¬
tum apłm. ñ tantũ ꝓ sua refectione
uel requie: seo ut haberent unde tri¬
buerent necesitatẽ patientibus. In ui¬
gilits autẽ cũ nocturnas orationes ce¬
locum. & tali exercitio mentẽ euis. gra¬
uatã somni pondere subleuabat: insti¬
tucns ac formans ut sollicitus esset
tat: & mains fiat labor n Que cñe¬
ta pachonius obedianter ac sollicite

Expanded text:
nullius rei ciborum utens, nisi tannullius rei ciborum utens, nisi tantum panis et salis. Oleo autem et vino in totum prorsus abstineo. Vigilo dimidium noctis, quod spatium vel in oratione solemni, vel in meditatione divinae lectionis insumo; interdum quoque totam noctem duco pervigilem. Haec autem audiens Pachomius, expavit, ut solent pueri magistrorum vereri praesentuens Pachomii fidem, tandem patefecit aditum; eumque suscipiens, habitu monachi consecravit. Morabantur ergo simul, abstinentiae atque precibus operam dantes. Texebant quoque cilicia, et laborabant manibus suis, juxta beatum Apostolum, non tantum pro sua refectione vel requie, sed ut haberent unde tribuerent necessitatem patientibus . In vigiliis etiam cum nocturnas orationes celocum; et tali exercitio mentem ejus gravatam somni pondere sublevabat, instituens ac formans eum, ut sollicitus esset tat, et inanis fiat labor noster. Quae cuncta Pachomius obedienter ac sollicite
Abbreviated transcription (Latin):
quem queris.: Erat enĩ seuero aspectu:
ꝓpter qd̾ multo temꝑe solitarius uitã
rigide conuersationis exegerat. Res¬
pondens autẽ pachomius ait.Ds mi
sit me ad te: ut monachus fiam. Eui
senior. Non potes hic monachuis fieri.
Non enĩ parua res agitur. Queri me¬
nachi conuersatio casta pensetur. Nam
plures huc dudũ uenientes. affecti te¬
dio. ꝑseuerantię non tenuere uirturem.
Et pachomius. Non funt inquit equa¬
les om̃iũ mores. Idcireo p̾cor ut mne dig¬
neris exciꝑe: & ꝓcessu temꝑis tam uo¬
luntatem meam quã possibilitatem
plenius approbabis. Et senior ait. Iam
tͥ p̃fatus sumi. qd̾ hic fieri morachus
nullomͦ possis: ꝑge magis ad altud mo¬
nasterium. Et cũ tantisper ibidem con¬
tiuentię oꝑam dederis. tunȩ ad me re¬
groere. teq sinc mora sur̾cipiam. Ue¬
rumtam̃ aduerte que dico. Ego hic fili
satis uiuo frugaliter: nam me minis
ardua s durissima comiersatione castigo¬

Expanded text:
quem quaeris? Erat enim severo aspectu, quem quaeris? Erat enim severo aspectu, propter quod multo tempore solitarius vitam rigidae conversationis exegerat. Respondens autem Pachomius, ait: Deus me misit ad te, ut monachus fiam. Cui senior: Non potes hic, inquit, monachus fieri; non enim parva res agitur, si veri monachi conversatio casta pensetur; nam plures huc dudum venientes, affecti taedio, perseverantiae non tenuere virtutem. Et Pachomius: Non sunt, inquit, aequales omnium mores. Idcirco precor ut me digneris excipere, et processu temporis tam voluntatem meam quam possibilitatem plenius approbabis. Et senior ait: Jam tibi praefatus sum quod hic fieri monachus nullo modo possis. Perge magis ad aliud monasterium, et cum tantisper ibidem continentiae operam dederis tunc ad me regredere, teque sine mora suscipiam. Verumtamen adverte quod dico. Ego hic, fili, satis frugaliter vivo. Nam nimis ardua et durissima conversatione me castigo
Abbreviated transcription (Latin):
constantinus imꝑator pietate ac fi¬
de qua xp̃o credidit uictoriam de
hostibus consecutus: tirones iussit ab¬
solui. Sic paer omius optata sibi lib̾¬
tate concessa: ꝓtimis ad thebaidis ulte¬
riora regreditur. Et ingressus decłam
que ẽ in uico. eui cognom̃ ẽ chinobos¬
cium. fit ilico cathecuminus: & pꝰ
paululum gram lauacri uitalis adi¬
piscitur: & ipsa nocte qua misteriis
sacris imbutus ẽ. uidit in somnis
ueluti rorẽ celitus ad lepsum. suam
replesse dexteram. & in mellis creuis¬
se pinguedinem: audisse quoq uocẽ
dicentem sibi. sonsidera pachomi qd̾
geritur. ẽ enĩ hoc signũ gr̃ẽ que tͥ¬
inflãmatus affectu. & dilectionis ia¬
culo salubri uulnere sauciatus. totũ
erat palemon. intra heremi secreta do¬
mino seruientem: ad quẽ confestim
cũ eo cupiens habitare ꝑrexit. Et pul¬
sans ostium cellulȩ cuis. p̃cabatur in¬
gressum. Cui senex aliquantulum pa¬
tefaciens aditum dixit. Qͥd ins. aut

Expanded text:
Constantinus imperator pietate ac fiConstantinus imperator pietate ac fide, qua Christo credidit, victoriam de hostibus consecutus, tirones jussit absolvi. Sic Pachomius optata sibi libertate concessa, protinus ad Thebaidis ulteriora regreditur, et ingressus ecclesiam, quae est in vico, cui cognomen est Chinoboscium, fit illico catechumenus, et post paululum gratiam lavacri vitalis adipiscitur. Et ipsa nocte, qua mysteriis sacris imbutus est, vidit in somnis veluti rorem coelitus allapsum suam replesse dexteram, et in mellis crevisse pinguedinem; audivit quoque vocem dicentem sibi: Considera, Pachomi, quod geritur. Est enim 115 hoc signum gratiae, quae tinflammatus affectu, et ex dilectionis jaculo salubri vulnere sauciatus, totum erat Palaemon, intra eremi secreta Domino servientem; ad quem confestim, cum eo cupiens habitare, perrexit, et pulsans ostium cellulae ejus, precabatur ingressum. Cui senex aliquantulum patefaciens aditum, dixit: Quid vis? aut
Abbreviated transcription (Latin):
pro irib benefacieites: ꝙsꝑantes
a dõ retributionẽ bonoꝵ oꝑum in
futura uita ꝑciꝑe hec audiens pa¬
chomius corde conpunctus ẽ: et
illustratus diuino lumine xp̃ianoꝵ
miratus ẽ fidẽ : atq diumi timoris
igne fuccensus. paululũ p̃sentium
coñpectib sese fub traxit: & ad celũ
manus eleuans art. Om̃ip̃s d̾s qui fe¬
cisti cęlũ & t̾ram. si respitiens respexe¬
ris ad p̾cem meam. & sc̃i tui nominis
am. atq ab hac me compede meroris
exemeris: seruitio tuo me tradam cũc¬
tis diebus uitȩ mȩȩ: spreto scło iugi¬
t̃ tͥ adherebo. Que cũ orasset. reuersus
est ad suos comites: ꝙ die sequenti de
ciuitate illa ꝓfecti funt. aĩq diuersa
loca naigio circurent. si quando pa
& illecebra nimis aduersabatur: spõ¬
sionis fuȩ memor qua se dño serui¬
turũ ẽẽ deuouerat. Nam diuina gr̃a
suffragante: iam ab annis ꝑuerilib
amator extiterat castitatis. Igitur

Expanded text:
pro viribus benefacientes, et sperantes pro viribus benefacientes, et sperantes a Deo retributionem bonorum operum in futura vita percipere. Haec audiens Pachomius, corde compunctus est; et illustratus divino lumine, Christianorum miratus est fidem; atque divini timoris igne succensus, paululum praesentium conspectibus sese subtraxit; et ad coelum manus elevans, ait: Omnipotens Deus, qui fecisti coelum et terram, si respiciens respexeris ad precem meam, et sancti tui nominis am, atque ab hac me compede moeroris exemeris, servitio tuo me tradam cunctis diebus vitae meae, et spreto saeculo jugiter tibi adhaerebo. Quae cum orasset, ad suos reversus est comites; et die sequenti de civitate illa profecti sunt. Cumque diversa loca navigio circuirent, si quando Pac illecebra, nimis aversabatur, sponsionis suae memor, qua se Domino serviturum esse devoverat. Nam divina gratia suffragante, jam ab annis puerilibus amator exstiterat castitatis. CAP. V.--Igitur
Abbreviated transcription (Latin):
trannũ gerentẽ p̃liura. precepta re¬
galia cucurrerunt. ut electissimi qͥ¬
q uiuenũ. ad tirocinii militiam ubi¬
q tenerentur: inter quos & pacho¬
mius annos natus uigurti detentus
ẽ : ut ipse postea retulit. Cumq na¬
ui fuifset inter alios ad ꝑegrina tr̃as¬
uectus: ad ciuitatem quandam ues¬
ꝑa urgente delati sunt. Ciues gͦ in
dentes tirones artius custodiri. & qͥd
illis accidisset edocti. pietate moti
sunt.: & iuxta mandatũ xp̃i. solatia
i maximo merore constitutis. &
necessaria corꝑis attulerbnt. Tunc
ꝑachomius animauertens qd̾ ab eis
factũ ẽ: & nimis ammirans. ab his
qui simul aderant inquirit. qui fint
uiri isti.sic erga miscđiam atq hu¬
manrtatem prompti. ac faciles:a:¬
& maxime peregrinantes impende¬
rent ꝓna liberalitatis officia. Sciscita¬
batur autem qͥd ipsa sĩoi uelit ap¬
pellatio nominis xp̃iani. Dictumq
re religionis. credentes in nomine
iħ̾u xp̃i filii di unigeniti: cunctis ꝙ

Expanded text:
tium gerente praelium, praecepta regalia cucurrerunt, ut lectissimi quique juvenum ad tirocinii militiam ubique tenerentur: inter quos et Pachomius annos natus viginti detentus est, ut ipse postea retulit. Cumque navi fuisset inter alios ad peregrina transvectus, ad civitatem quamdam vespera urgente delati sunt. Cives ergo loci illius, videntes tirones arctius custodiri, et quid illis accidisset edocti, pietate moti sunt, et, juxta mandatum Christi, solatia in maximo moerore positis, et necessaria corporis attulerunt. Tunc Pachomius animadvertens quod ab eis factum est, et nimis admirans, ab his qui simul aderant inquirit qui sint viri isti, sic erga misericordiam atque humilitatem prompti ac faciles; auet maxime peregrinantes, impenderent prona liberalitatis officia. Sciscitabatur autem quid ipsa sibi velit appellatio nominis Christiani; dictumque est res religionis, credentes in nomine Jesu Christi filii Dei unigeniti, cunctisque
Abbreviated transcription (Latin):
dicinus a sc̃is hominib dĩ. qͥ simul
cũ eo multo temꝑe funt morati: qͥ¬
b: etiam uitę sp̃ualis exempla contu¬
lerat. post lectionẽ diuinȩ legis. ea
que ad edificationẽ animarũ per¬
tiuent diligenter exponens. Que qr¬

Expanded text:
dicimus a sanctis hominibus Dei, qui simul dicimus a sanctis hominibus Dei, qui simul cum eo multo tempore sunt morati; quibus etiam vitae spiritualis exempla contulerat, post lectionem divinae legis ea quae ad aedificationem animarum pertinent diligenter exponens. Quae q
Abbreviated transcription (Latin):
cem balnei. ꝑ amentiam sese p̃cipttans.
gis incubuit abstinentiȩ tenere men¬
suram. Et cũ in om̃ib tunc maxime
in oratiombus animum seruaret per¬
ugilem iuxta illud qd̾ scriptũ ẽ. om̃i
custodia serua cor tuũ: in tantũ ut eũ
senex miraretur attonitus: qr non so¬
lum consuetam abstinentię regłam.
alacer ex trinsecus adimplebat: sed eti¬
am intrinsecus confcientiam suam uix¬
ta cęlestium formã studebat exibere
purissimam: sicut beatus apłs dicit.
tib parari mercedem. Nam & cũ diui¬
uas scriptue legeret. memorieq
mandaret. non id passim negligenter¬
q faciebat: sed unum quoq preceptũ
sollerter examinans. ac pia mente ꝑ¬
tractans. studebat in dies oꝑe ꝑficere.
que memoria retinebat: p̃cipide uero
humilitatis ac pacientię munere. &
erga d̃m proximũq purissima cari¬
tate p̃munitus iitebatur exxellere.
Nec autem aliaq cius pbarima di¬

Expanded text:
ce balnei per amentiam sese praecipitans, ce balnei per amentiam sese praecipitans, gis incubuit abstinentiae tenere mensuram; et cum in omnibus, tum maxime in orationibus animum servare pervigilem, juxta illud quod scriptum est: Omni custodia serva cor tuum . Intantum, ut eum senex miraretur attonitus, quia non solum consuetam abstinentiae regulam alacer extrinsecus exsequebatur, sed etiam intrinsecus conscientiam suam juxta coelestium formam studebat exigere purissimam, sicut beatus Apostolus ditibus parare mercedem. Nam et cum divinas Scripturas legeret, memoriaeque mandaret, non id passim negligenterque faciebat, sed unumquodque praeceptum solerter examinans, ac pia mente pertractans, studebat in dies opere perficere, quae memoria retentabat. Praecipue vero humilitatis ac patientiae munere, et erga Deum proximumque purissima dilectione prae multis nitebatur excellere. Haec autem aliaque ejus plurima di
Abbreviated transcription (Latin):
me direxit ad te. Qui cecitate mentis
penitus obscuratus. nec ualens discer¬
nere quis esset. qui sibi talia loqueret᷑
diabolum miser in suum recepit exitiũ.
Tunc hostis m̃ẽ substantiȩ uidens cũ
ad omne scclus ẽẽ precipitem: mum¬
sit ei turpem concupiscentiam. Qui mox
cessit inunici fuggestionib: & eius qua¬
si muliebres petunt amplexus. Quẽ
sp̃c riimundus inuadens elifit ad t̾ram¬
attro cit᷑. s reuolutus suꝑ pauim̃tum.
ueluti mortuus diu multumq permãsit.
qd̾ ego causa mec ꝑditionis existam.
b̾ene enĩ me cõmonere dignatus s:
sed ego infelix. qͥ te audire contempsi.
Qua ꝓpter obsecro. ut me sc̃is oratio¬
nibus tuis adiuuare digneris: ne sub
ingenti ꝑiculo constitutum. discerpat
compatientis affectu: subito correptꝰ
ab inm̃nundo sp̃u de conspectu eoꝵ ꝓsi¬
liuit: & ꝑ deserta discurrens. agebatur
in fremis. Quenit autem ad ciuitatem
panos nommne: ac deinceps in forna¬

Expanded text:
me direxit ad te. Qui a caecitate mentis me direxit ad te. Qui a caecitate mentis penitus obscuratus, nec valens discernere quis esset, qui sibi talia loqueretur, diabolum miser in suum recepit exitium. Tunc hostis nostrae substantiae, videns eum ad omne scelus esse praecipitem, immisit ei turpem concupiscentiam. Qui mox cessit inimici suggestionibus, et ejus quasi muliebres petivit amplexus. Quem spiritus immundus invadens, elisit atrociter; et revolutus super pavimentum, veluti mortuus diu multumque permansit.quod ego causa perditionis meae existam. Bene enim me commonere dignatus es, sed ego infelix, qui te audire contempsi. Quapropter obsecro ut me sanctis orationibus tuis adjuvare digneris, ne sub ingenti periculo constitutum discerpat compatientis affectu, subito correptus ab immundo spiritu, de conspectu eorum prosiliit, et per deserta discurens, agebatur infrenis. Pervenit autem ad civitatem Panos nomine, ac deinceps in forna
Abbreviated transcription (Latin):
Quẽ beatus palemon. intelligens suꝑ¬
liȩ tumore deceptũ: cõmonuit dicens.
Desine frat̃ ab hac insania: ne tale quid
ulterius loquaris. Qui correptione se¬
ns ñ solum ñ ꝓfecit in melius. sed pliᷤᷤ
elatione mentis inflatus. super ignẽ
cepit stare audacter. nullo sibi penttꝰ
erit ignis attactu. Hoc ipsum uero qd̃
gessit impune. ad aumentũ ꝓfecit eius
insaniȩ: scđ̾m qd̾ scriptũ est Ad prauos.
prauas uias mittit dñs. Hoc itaq cũ
fuisset factum. postero die idẽm frat̃
mature ꝓfisciscens: ac uelud exprobrãs
cis aiebat. Nbi ẽ fides ur̃a : Post ñ mul¬
tũ uero temꝑis cernens diabolus eum
uit se in mulierem pulcram. splen¬
didis uestibus adornatam: & cepit osti¬
re. Qui cũ aꝑuisset: ait ei diabolus in
habitu mulieris miutatus. Obsecro
te quia nimis a creditoribus urgeor.
& metuo ne me aliqua pericła comp̃¬
per te salua facta. grãs referam. Ds eñ

Expanded text:
Quem beatus Palaemon intelligens supQuem beatus Palaemon intelligens superbiae tumore deceptum, commonuit dicens: Desine, frater, ab hac insania, nec tale quid ulterius loquaris. Qui correptione senis non solum non profecit in melius, sed plus elatione mentis inflatus, super ignem stare coepit audacter, nullo sibi penituserit ignis attactu. Hoc ipsum 116 vero quod gessit impune, ad augmentum profecit ejus insaniae, secundum quod scriptum est: Ad pravos pravas vias mittit Dominus . Hoc itaque cum fuisset factum, postera die idem frater mature proficiscens, ac velut exprobrans eis, aiebat: Ubi est fides vestra? Post non multum vero temporis cernens diabolus, eumvit se in mulierem pulchram, splendidis vestibus adornatam, et coepit ostire. Qui cum aperuisset, ait ei diabolus in habitum mulieris immutatus: Obsecro te, quia nimis a creditoribus urgeor, et metuo ne me aliqua pericula compreper te salva facta, gratias referam; Deus enim
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃ianor unuiersalis ẽ ista sollempni¬
tas. nobis quoq para. que usui nr̃o st̃
congrna. Tire ille ꝓmptus ad obtem
cũ salibuĩ tritis admiscuit. Lapsanas
enim idẽ agreita holera. & alias herbas
p̃ter oleum consueuerant ȩdere. Cum
gͦ p̃parasset. ait ad senem. Feci qd̃ tua pa¬
ternitas imꝑauit. sũq post orationes
beatus palemon accessisset ad mensam.
fricans manibus frontem. & ubertim
fundens lacrimas ait. Dñs m̃s cruci¬
rixus est. s ego nunc olcum comedam.
sũq rogaret eũ pachoinius ut modicũ
Quio ex eo sumeret: nulla tenus ad qui¬
cur. Tunc ꝓ more sal & panis allatus
ẽ: & admanducandum pariter çͥonse¬
derunt. Que senex crucis xp̃i signo.
ficut consueuerat benediccns cibum
utriq sumpserunt: año grãs ut par
ignem: quidã frat̃ suꝑucniens. apud
cos manere uoluit. Qui cum susceptus
pit. ꝙdixit. Siquis ẽ fidelis ex uobis
stet suꝑ hos carbones ignis. & oratio¬
nẽ dñicam. sensim lenteq ꝓnuntiet.

Expanded text:
ianorum universalis est ista festivitas, nobis quoque para quae usui nostro sunt congrua. Tunc ille promptus ad obtempcum salibus tritis admiscuit. Lapsanas enim, id est, agrestia olera, et herbas alias praeter oleum consueverant edere. Cum ergo praeparasset, ait ad senem: Feci quod tua paternitas imperavit. Cumque post orationes beatus Palaemon accessisset ad mensam,  fricans manibus frontem, et ubertim fundens lacrymas, ait: Dominus meus crucifixus est, et ego nunc oleum comedam? Cumque rogaret eum Pachomius ut modicum quid ex eo sumeret, nullatenus acquievit. Tunc pro more sale et pane allato ad manducandum pariter consederunt. Quae senex crucis Christi signo, sicut consueverat, benedicens, cibum uterque sumpserunt, Domino gratias ut par ignem, quidam frater superveniens, apud eos manere voluit. Qui cum susceptus pit, et dixit: Si quis fidelis est ex vobis, stet super hos carbones ignis, et orationem Dominicam sensim lenteque pronuntiet.
Abbreviated transcription (Latin):
gremiis infinitȩ suę pietatis ai. iple¬
xus ẽ. Igitur cũ ꝑ uniuersam terram
euuangłi p̃conia choruscarait & plu¬
res in adoptionẽ filioꝵ ꝑ gram con
currerent. inimicus humani generis
uehem̃ter exarsit: multoq seuiora
temptationũ p̃lia quã prius dĩ seruis
excitauerat isus ẽ cõmoueri: suspica¬
tus infelix qd̾ possit nobis it᷑ indul¬
gentiȩ cęlestis obstrucre: s hac ipsa¬
sua intentione deceptus ẽ & elisus. Ad¬
uitorio nãq duum muneris a fide¬
libus & uigilantibus uiris. eius ꝓte¬
runtur infidie: ut ipsi quidem con¬
fusio: famulis autem xp̃i. perhenis
gła comparetui. Nam uixta dñ ꝑ
missionem. cũ ad examen patientiȩ &
fidei eor. qͥ spũalia bella prudenter
exerecit. pagani imꝑatores existerent.
& ubiq contra xp̃ianos ꝑsecutionis
procella deseuiret: multi apud mar¬

Expanded text:
gremiis infinitae pietatis suae amplexus est. Igitur cum per universam terram Evangelii praeconia coruscarent, et plures in adoptionem filiorum per gratiam Christi concurrerent, inimicus humani generis vehementer exarsit; multoque severiora tentationum praelia, quam prius servis Dei excitaverat, nisus est commovere; suspicatus infelix quod posse nobis iter indulgentiae coelestis obstruere. Sed hac ipsa intentione sua deceptus est et elisus. Adjutorio namque divini muneris, a fidelibus et vigilantibus virium ejus proteruntur insidiae, ut ipsi quidem confusio, famulis autem Christi perennis gloria comparetur. Nam juxta Domini permissionem, cum ad examen patientiae ac fidei eorum qui spiritualia bella prudenter exercent, pagani imperatores existerent, et ubique contra Christianos persecutionis procella desaeviret; multi apud A
Abbreviated transcription (Latin):
ri merita. eloquio pari deꝓmere. Iͥgi¬
tur erga locum montis ubi scĩ uri
morabantur. plena spinis heremus
adiacebat: ad quem sepe pachonuus
ueniers ligna legere fuper spuras mi¬
dis pedib incedebat: & cũ infigerentur
ei plurime. letabatur patienter ac for¬
titer ferens: recolensq qd̾ dñs nr̃ in
cruce clais fucrit dignanter affixus.
Biligebat autem a nachoresim pluri¬
inum frequent̃ expetens solitudinẽ:
& illic in oratione dui ꝑsistens. dño

Expanded text:
ri merita eloquio pari depromere. CAP. XI.--Igitur erga locum montis, ubi sancti morabantur, plena spinis eremus adjacebat; ad quam saepe Pachomius veniens ligna legere, super spinas nudis pedibus incedebat; et cum infigerentur ei plurimae, laetabatur, patienter ac fortiter ferens, recolens quod Dominus noster in cruce clavis fuerit dignanter affixus. Diligebat autem anachoresim plurimum, frequenter expetens solitudinem. Et illic diu in oratione persistens, Domino
Abbreviated transcription (Latin):
pleti funt: eo p̾cipue. qd̾ inmicus
d̾or tali fuisset contestatione decla¬
ratus. ambigebant gͦ parentes eius
qͥd de co fieret : qr & antea cũ paulu¬
lum degustasset. de uino libationis
Hec itaq cũ se uiderent ñ posse dis¬
cernere: quieuerunt. Instabant aũ
ut egipuacis imbuc̾retur hitteris:
& ꝑ antiquoꝵ studia formaretur.¬

Expanded text:
pleti sunt: eo praecipue, quod inimicus pleti sunt: eo praecipue, quod inimicus deorum tali fuisset contestatione declaratus. Ambigebant ergo parentes ejus, quid de eo fieret, quia et antea cum paululum degustasset de vino libationis Haec itaque cum se viderent non posse discernere, quieverunt. Instabant autem ut Aegyptiacis imbueretur litteris, et antiquorum studiis informaretur
Abbreviated transcription (Latin):
gentilis apud thebaidã cõmanens:
diuina gr̃a gubernante. xp̃ianus ef¬
fectus ẽ. Hic ad adolesrentia sua pre¬
cipuã frugalitatis dr arripuisse uir
nos de tenebris uocauit ad lucem.
& ꝓ utilitate eoꝵ qui ista lecturi sũt
strictim conuersationẽ que fuerit
cũ parentibus sins ad simulachrũ
quodam demonis. suꝑ ripam ili
fluminis collocatum. tanquã uicti¬
mas oblaturus aduenit. Cũq sacerdoᷤ
impurissimus sacrilega solito celebra¬
re uoluisset: p̃sentia pachonii demo¬
nũ ꝓrsus euanuere p̃stigia. Tunc di¬
u multũq idem sacerdos hefitans. in
modũ simulaeri qd̾ colebat mansit
immobilis: uehem̃iter ammirans.
cur sollempnia demones responsa
mii causa. insolita ꝓuenisse filentia:
atq in hec uerba ꝓrupit attonitꝰ.
Qͥd inimicus d̾oꝵ huc uenit: Pcul
hinc eum. ꝓcul expellite: & quanto¬
tius amouete. Qd̾ cũ parentes audis
audissent. cũq suo conspexissent se¬
parari consoruo. merore magno re¬

Expanded text:
dam commanens, divina gratia gubernante, Christianus effectus est. Hic ab adolescentia sua praecipuam frugalitatis dicitur arripuisse virtnos de tenebris vocavit ad lucem, et pro utilitate eorum qui ista lecturi sunt, strictim conversationem ejus quae fuerit cum parentibus suis ad simulacrum quoddam daemonis super ripam Nili fluminis collocatum, tanquam victimas oblaturus advenit. Cumque sacerdos impurissimus sacra sacrilega solito celebrare voluisset, praesentia Pachomii daemonis prorsus evanuere praestigia. Tum diu multumque idem sacerdos haesitans, in modum simulacri, quod colebat, mansit immobilis; vehementer admirans cur solemnia daemones responsa mii causa insolita provenisse silentia, atque in haec verba prorupit attonitus: Quid inimicus deorum huc venit? procul hinc eum procul pellite, et quantocius amovete. Quod cum parentes ejus audissent, eumque suo conspexissent separari consortio, moerore magno re
Abbreviated transcription (Latin):
testates. contra mundi rectores tene¬
brarũ harũ. contra spurtalancquitię
no celestibus: quoꝵ multiformes p̾cauẽ
conterentes. sempiternis p̾mus sunt po¬
titi. de quib scriptũ ẽ. qd̾ ocłs ñ uidit. nec
auris au dunt. nec in cor hominis ascen¬
dit. que p̃parauit us diligentibus se.s

Expanded text:
testates, contra mundi rectores tenetestates, contra mundi rectores tenebrarum harum, contra spiritalia nequitiae in coelestibus . Quorum multiformes praecaveconterentes, sempiternis praemiis sunt potiti, de quibus scriptum est: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit quae praeparavit