comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mathei. cuiꝰ sententia continetur ĩ centesimo
uigeso septimo capitulo eiusdem. uirta quod
dñs aruersis temꝑibꝰ diuersis ꝙ locis. eadem
sepius dĩr. De multociens enim dictis. sufficit
in boc oꝑe nonnulla semel haberi. Quod ctiã
de cȩco illuminato solus marcꝰ narrat capitulo¬
octogesimo pͥmo. non incongrue reticetur in
hoc libro. plurima de cȩcorum illuminatione
referente. S ic de similibꝰ. Suum enim ẽ. scri¬
bentis euangłium nonnulla ex industria ob¬
mittere. ad insimiandum uidelicet multa
suꝑtẽ. Unde iohannes in fine libri sui ait
alia ẽẽ. multa quȩ fecit it̃c . & si scriberentur
omnia. nec ipse mundus sufficeret caꝑe ea.¬

Expanded text:
ntinetur in centesimo vigesimo septimo capitulo ejusdem, juxta quod Dominus diversis temporibus diversisque locis eadem saepius dixit: sed multoties enim dictis sufficit in hoc opere nonnulla semel haberi. Quo etiam de caeco illuminato solus Marcus narrat capitulo 81, non incongrue reticetur in hoc libro, plurima de caecorum illuminatione referente. Sic de similibus. Suum enim est, scribentis evangelium, nonnulla ex industria omittere, ad insinuandum videlicet multa superesse. Unde Joannes in fine libri sui ait: Alia esse multa quae fecit Jesus; et si scriberentur omnia, nec ipse mundus sufficeret capere
Abbreviated transcription (Latin):
einceps non delectabor in sacrificiĩs fyna¬
gogȩ donec credat in patrem meum &
inme.& in eccła fidelit̃ inmolet sacrificium
carius meȩ & sanguinis mei. Quod cum fecerit
tunc bibam. hoc.ẽ. delectabor uobiscum in reno¬
ne uitis. Acsi aꝑte dicat. Non ultra car

Expanded text:
einceps non delectabor in sacrificiis Synagogae, donec credat in Patrem meum et in me, et in Ecclesia fideliter immolet sacrificium carnis meae et sanguinis mei. Quod cum fecerit, tunc bibam, hoc est, delectabor vobiscum in renono Dei. Ac si aperte dicat: Non ultra carn
Abbreviated transcription (Latin):
itĩc dix̃. Beatus es symon sariona.
quia caro & sanguis non reuelauit tͥ: s pa¬
ter meus qui incelisẽ. Ieronimus.¬
N petro res pondet omiubꝰ mercedem uerȩ¬
confessionis. Quasi dicat. Quot caro & san¬
lauit. Ergo ex confessione sortitur uocabulũ:
quia bariona sonat filius columbȩ. A ui di¬
cunt quod symon idẽ. petrus filius sit ioban¬
nis. ut illua. Symon iohannis diligis me. &
uolunt de prauatum hoc ẽẽ. uitio scriptorũ
ut ꝓ sariohanna idẽ. ꝓ filio iohannis bar¬
iona scriptum sit. detracta una syllaba.
Lobanna interp̃tatur dñi gr̃a. U trumq
ale. Pater quippe filio columbȩ reuelauit:
quia & una ẽ. gra patris & filiĩ & sp̃c sc̃i. Bar¬
quia tu es petrus. & suꝑ hanc petram ydifica¬
bo ȩcclãm meam. Tu dixisti me. e̾ẽ. fili
um dĩ uiuii.& ego cnius dicere facere. ẽ. dico
⁊ͥ auia tu es petrus.

Expanded text:
us es, Simon Barjona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui in coelis est. HIERON. In Petro respondet omnibus mercedem verconfessionis. Quasi dicat: Quod caro et sanbi revelavit. Ergo ex confessione sortitur vocabulum. Quia Barjona sonat filius columbae. Alii dicunt quod Simon id est, Petrus filius sit Joannis, ut illud, Simon Joannis, diligis me? , et volunt depravatum hoc esse vitio scriptorum, ut pro Barjoanna, id est, pro filio Joannis, Barjona scriptum sit, detracta una syllaba. Joanna interpretatur, Domini gratia. Utrumque ale. Pater quippe Filio columbae revelavit, quia una est gratia Patris et Filii et Spiritus sancti. Barquia tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam. Tum Dei vivi. Et ego, cujus dicere facere est, dico tibi quia tu es Petrus.
Abbreviated transcription (Latin):
ptest mouere quod lucas dix diim inter¬
rogassc discipłos suos. quẽ illum diceres
bomines. cum ẽẽt. solus orans: marcus autẽ
dicit illos inuia hoc interrogatos. Sed eum
monet. qui nunquam orauit in uia. Bea.¬
usquam cum discipłis orase reꝑitur do¬
minꝰ. Ubiq solus obsecrat. quia dĩ con¬
silium humana uota non capiunt. nec quis¬
quam potest int̾iorum particeps. ẽt. cum xp̃o.¬

Expanded text:
Potest movere quod Lucas dixit Dominum interrogasse discipulos suos, quem illum dicerent homines, cum esset solus orans, Marcus autem dicit illos in via hoc interrogatos. Sed eum movet, qui nunquam oravit in via. Nusquam cum discipulis orasse invenitur Dominus. Ubique solus obsecrat, quia Dei consilium humana vota non capiunt, nec quisquam potest interiorum particeps esse cum
Abbreviated transcription (Latin):
sũꝑ caput ei. hic ẽ. itĩc natarenus rex uideoꝵ.¬
res sunt tytuli qui inscribun decimo.¬
tur. Unus suꝑ tumulos mortuoꝵ. alius
m̃ liminib cuutatis. uel domorum. terciꝰ in
uuictoria regis. Hic de tytulo uictoriȩ regis id ẽ.
xp̃i dicit. Post uictum enun diabolum. suꝑ
caput eiꝰ scͥptum fuit. hic ẽ. rex iudeorum.
equeo satis mirari. quod. Ie ronimus.¬
ideo occiderunt eum. quia cẽt rex eoꝵ.
ficere potuerunt. ut eum regem ñ baberent.
cem ponitur. quia regia inaiestate ful¬
gebat. licet incruce doleret. & ut legentibꝰ in¬
sinuaretur quod ꝑ crucis patibulum ñ ꝑdide¬
rie sed confirmauerit imꝑium. A. Cc
unc gͦ tytulum multi legerunt uideoꝵ.¬

Expanded text:
aput ejus: Hic est Jesus Nazarenus rex Judres sunt tituli qui inscribuntur. Unus super tumulos mortuorum, alius in liminibus civitatis vel domorum, tertius in victoria regis. Hic de titulo victoriae regis, id est Christi, dicit. Post victum enim diabolum super caput ejus scriptum fuit: Hic est rex Judaeorum. Nequeo satis mirari, quod ideo occiderunt eum, quia rex esset Judaficere potuerunt, ut eum regem non haberent.crucem ponitur, quia regia majestate fulgebat, licet in cruce doleret, et ut legentibus insinuaretur, quod non per crucis patibulum perdiderit, sed confirmaverit imperium. A. 200X Hunc ergo titulum multi legerunt
Abbreviated transcription (Latin):
unde ista gr̃a. in homines uenie. Et ita bȩe co-¬
aptantur sacramento crucis. ut in latitudine
accipiatur transuersum lignum. quo exten¬
duntur marius ꝓpt̃ oꝑin significationem. in
longitudine ab ipso usꝙ in terram. ubi corpꝰ
crucifixum stare uidetur. quod significat lon¬
ganuit ꝑmanere. in altitudine ab ipso ligno
transuerso sursum uersꝰ quod ad caput eminet.
ꝓpt̃ expectationem suꝑnorum. ne illa oꝑa bona
atq in eis ꝑseuerautia ꝓp̃t temꝑalia benefitia.
credantur facienda. sed potus ꝓpt̃ sempiterna
sꝑanda. in ꝓfundo autẽ pars illa ligni quȩ ĩ
terrȩ abdito defixa latet. sed inde consurgit il¬
lud. quod eminet. sicut exocculta dĩ noluntã¬
te uocatur ad participationẽ tante gr̃ȩ. aliꝰ
homo sic. alius autem sic. Su ꝑeminentem
ũ scientiȩ caritatẽ xꝑi eam ꝓfecto dicit. ubi
pax illa ẽ. quȩ p̃cellit omnem intellectum.

Expanded text:
unde ista gratia in homines venit. Et haec ita counde ista gratia in homines venit. Et haec ita coaptantur sacramento crucis, ut in latitudine accipiatur transversum lignum, quo extenduntur manus propter operum significationem, in longitudine, ab ipso usque in terram, ubi corpus crucifixum stare videtur, quod significat longanimiter permanere, in altitudine, ab ipso ligno transverso sursum versus, quod ad caput eminet propter exspectationem supernorum, ne illa opera bona atque in eis perseverantia, propter temporalia beneficia credantur facienda, sed potius propter sempiterna speranda, in profundo autem pars illa ligni, quae in abdito terrae defixa latet, sed inde consurgit illud quod eminet, sicut ex occulta Dei voluntate vocatur ad participationem tantae gratiae gloriae, alius homo sic, alius autem sic. Supereminentem vero scientiae charitatem Christi, eam profecto dicit, ubi pax illa est, quae praecellit omnem intellectum.
Abbreviated transcription (Latin):
ealit̃ autẽ dñs in cruce sit positꝰ. quidue
eadem sacratissimi corpis positio regalis
mse t pi cortineat. seduluis in pascali carimine
uersibus dixit.
Neue quis ignoret speciem crucis. ẽẽ. colendam.
Quȩ dñm portauit ouans ratione potenti
Leatuor inde plagas quadrati colligit orbis.
Splendidus auctoris de uertice fulget eous.
cciduo sacrȩ lambuntur sydere plantę
Aicton dextra tenet. medium leua erigit axem.
unictaq de menbris uiuit natura creantis.
t cruce conplexum xꝑc regit undiq mundũ.
Moralem quoq sacrosc̃e crucis figuram deseri¬
bit apłs ubi ait. In caritate radicati & fundati.
ut possitis comp̃henlere cum oinnib scĩs quȩ
sit latitudo & longitudo & ꝓfundum. cognol¬
cere etiam suꝑeminentem scientiȩ caritatẽ xꝑi.
In latitudine quippe oꝑa caritatis significat.
in longitudine ꝑseucrantiam sc̃ȩ conũsationis
usq in funicm. in altitudine spem cȩlestium p̃¬
miorum. in ꝓfundo inscrutabilia iudicia dĩ

Expanded text:
aliter sane Dominus in cruce sit positus, quidve eadem sacratissimi corporis positio regalis in se typi contineat, Sedulius in paschali carmine pulchre versibus dixit: Neve quis ignoret speciem crucis esse colendam, Quae Dominum portavit ovans ratione potenti, Quatuor inde plagas quadrati colligit orbis. Splendidus auctoris de vertice fulget Eous, Occiduo sacrae lambuntur sidere plantae. Arcton dextra tenet, medium laeva erigit axem, Cunctaque de membris vivit natura creantis, Et cruce complexum Christus regit undique mundum. Moralem quoque sacrosanctae crucis figuram describit Apostolus, ubi ait: In charitate radicati et fundati, ut possitis comprehendere cum omnibus sanctis qut longitudo et altitudo et profundum, cognocere etiam supereminentem scientiae charitatem Christi . In latitudine quippe opera charitatis significat, in longitudine perseverantiam sanctae conversationis usque in finem, in altitudine spem coelestium praemiorum, in profundo inscrutabilia judicia Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
apientia dĩ dr̃ uerbum. &s quia nichil in
substantia naturȩ suȩ uisibile uel corporeũ.
e. & ꝓ eo quod pat̾ ꝑ eam omiua condidit. uel uis¬
sit. & quia ꝑillam pater innotiut. Augustinus
um sapiens d̃s dr. & ea sapientia sapiens dr̃
sine qͥ eũ uel fuisse aliquando. nel ẽẽ. posse ne¬
fas. ẽ. credere. ñ participatione sapientiȩ sapiens dr̃.
sicut anina quȩ .&. ẽẽ. & ñ ẽẽ. sapiens potest. sed quod
ipse genuerit eam in qua sapiens dr sapientiam.

Expanded text:
apientia Dei dicitur Verbum, et quia nihil in substantia naturae suae visibile vel corporeum est, et pro eo quod Pater per eam omnia condidit vel jussit, et quia per illam Pater innotuit. » Augustinuum sapiens Deus dicitur, et a sapientia sapiens dicitur, sine qua eum vel fuisse aliquando vel esse posse nefas est credere, non participatione sapientiae sapiens dicitur, sicut anima quae et esse et non esse sapiens potest, sed quod ipse genuerit eam, qua sapiens dicitur, sapientiam.
Abbreviated transcription (Latin):
borum compositione ab incarnatione uerbi
omnes hereses ꝓcul pellit. S icut enun
natura corꝑis ad ornatum sui congruo mo¬
deramine capillos ꝓfert. sic & ratio compe¬
tentem uerborum cedinationem dictat in
suum decorem. Domus impleta . ẽ. ex odore
ul ẽ. mundus bona fama. Hicit gͦ unus
ex discipulis eius uidas scariothis. qui erat
eum traditurus. Quare hoc unguentum

Expanded text:
borum compositione ab incarnatione Verbi borum compositione ab incarnatione Verbi omnes haereses procul pellit. Sicut enim natura corporis ad ornatum sui congruo moderamine capillos profert, sic et ratio competentem verborum ordinationem dictat in suum decorem. Domus impleta est ex odore, id est mundus bona fama. Dicit ergo unus ex discipulis ejus Judas Iscariotes, qui erat eum traditurus: Quare hoc unguentum
Abbreviated transcription (Latin):
menbris. Deo autem gr̃as qui semꝑ olorem
suȩ noticiȩ ꝑ nos in umui loco manifestat.
quia xp̃i odor bonus sumus dõ. Est enun un-¬
lens. effusa in cordib fidelium. Libra autem
unguenti ex nardo pistica. iusticia. ẽ. ex fide
pura. Pistis enun grece. fides dr̃ latine: &
nardus redolens. confessionem fidei suauiter
redolentem significat. A labastrum unguen¬
ti. corpus. ẽ. sidelis animȩ. E ractunt ũ alaba¬
strum. carnale .ẽ. desiderium. quod frangitut
ad caput. ex quo omne corpus eccłȩ conpagi¬
natum .ẽ. Cum gͦ eccła potentiam diuinita¬
tis xp̃i p̃dicat. caput euis rccumbentis unguen¬
to ꝑfundit p̃cioso. Recumbentis dicit. id. ẽ.
humiliantis se. ut eam tangeret fides ȩccłȩ.
In maiestate enu sua non intellectus. ꝑ for¬
mam scrui uisibilis. ẽ. factus. Qui gͦ assump¬
tam humanitatem. sacri eloquii pia p̃dicati¬
one ueneratur. in pedes dñi fundit unguen¬
tum. C apillis uͦ tergit. qui rationabili uer¬

Expanded text:
membris. Deo autem gratias, qui semper odorem suae notitiae per nos in omni loco manifestat, quia Christi bonus odor sumus Deo . Est enim unlens, effusa in cordibus fidelium. Libra autem unguenti ex nardo pistica, justitia est ex fide pura. Pistis enim Graece, fides dicitur Latine, et nardus redolens, confessionem fidei suaviter redolentem significat. Alabastrum unguenti, corpus est fidelis animae. Fractum vero alabastrum, carnale est desiderium, quod frangitur ad caput, ex quo omne corpus Ecclesiae compaginatum est. Cum ergo Ecclesia potentiam divinitatis Christi praedicat, caput ejus recumbentis unguento perfundit pretioso. Recumbentis dicit, id est humiliantis se, ut eum tangeret fides Ecclesiae. In majestate enim sua non intellectus, per formam servi visibilis est factus. Qui ergo assumptam humanitatem sacri eloquii pia praedicatione veneratur, in pedes Domini fundit unguentum. Capillis vero vergit, qui rationabili ver
Abbreviated transcription (Latin):
bastro effudit suꝑ caput iħu
recumbentis. & iuyxit pedes
cuis & extersit capillis suis.
& donius impleta. ẽ. ex odore
unguenti.
labastrum genus ẽ. marmoris candidi.
uaruis colorib intertincti. quod ad uasa
unguentaria cauari solet. & incorrupta seruate
unguenta ar̃. Nardus.ẽ. frutex aromatica.
graui ut auint & crassa radice. scl breui ac
iugra. siagiliq ac cypressum redoleute. folio
putuo densoq. cuius cacumina in aristas
se spargunt. Pignientarii. nardi spicas & folia
celebrant. Unde marcꝰ unguenti nardi spicati
p̃ciosi. Ũ nguentum enum illud quod attulit
maria dño. non solum de radice nardi. uctum
etiam quod p̃ciosiuis esset. de spicis & foliis con¬
fectum erat. Eetunt autẽ phisiologi de nardo
quod pͥncipalis sit mnunguentis. S unt quidẽ
multa eius genera. sed omnia herbȩ p̃ter in¬
dicum. quod p̃ciosius. ẽ. Lohannes autem de-¬
terminate scripsit. libram unguenti narili
pistici. Pistici a loco dicitur. & interp̃tatur fi¬

Expanded text:
 caput Jesu recumbentis et unxit pedes ejus, et extersit capillis suis, et domus impleta est ex odore unguenti labastrum genus est marmoris candidi, variis coloribus interstincti, quod ad vasa unguentaria cavari solet, et incorrupta servare unguenta dicitur. Nardus est frutex aromatica, gravi ut aiunt, et crassa radice, sed brevi ac nigra fragilique, ac cypressum redolente folio parvo densoque, cujus cacumina in aristas se spargunt. Pigmentarii nardi spicas et folia celebrant. Unde Marcus, unguenti nardi spicati pretiosi. Unguentum enim illud quod attulit Maria Domino, non solum de radice nardi, verum etiam quo pretiosius esset, de spicis et foliis confectum erat. Ferunt autem physiologi de nardo, quod principalis sit in unguentis. Sunt quidem multa ejus genera, sed omnia herbae praeter Indicum, quod pretiosius est. Joannes autem determinare scripsit, libram unguenti nardi pistici. Pistici, a loco dicitur, et interpretatur fi
Abbreviated transcription (Latin):
nebat ad cum. scd quia sur crat. & loculos ha¬
bens. ea quȩ mittebantur portabat. Be ua
rium loquitur fidei. Et enun nr̃a fides
senub decem ꝑ corpus & animam & sp̃m tripli¬
catis. quasi trecentis emitur derariis. Hoc enim
designatur indecem triplicatis. quod in treccntis.
Nos gͦ sicut Gedeon tanquam trecentoꝵ uroꝵ
numerum assumentes. allophilorum castra
pauꝑes sꝑufractis lagunculis nr̃is cum tubis
& lucernis destruamus. & sicut abrabam cum
trecentis uiris spolia ad uesꝑum diuidamus
si dicitur iudas sur. Augustinus.

Expanded text:
rat: et loculos habens, ea quae mittebantur, portabat. HIERON. rium loquitur fidei. Etenim nostra fides sensibus decem per corpus et animam et spiritum triplicatis, quasi trecentis emitur denariis. Hoc enim designatur in decem triplicatis, quod in trecentis. Nos ergo sicut Gedeon , tanquam trecentorum virorum numerum assumentes, allophylorum castra pauperes spiritu fractis lagunculis nostris, cum tubis et lucernis destruamus, et sicut Abraham cum trecentis viris spolia ad vesperam dividamus. Ubi dicitur Judas fur fuis
Abbreviated transcription (Latin):
on solum uunficat filius in pͥma iidelicet
resurrectione quȩ ẽ. anmarum. s etiam ui¬
dicabit in sct̃a resurrectione. auȩ erit corporum.
Et hoc ẽ. Neq enim pat̾ iudicat quenquam.
s iudicium omne dedit filio. Non enun ꝑso¬
na patris in iudicio apparebit. s nec xp̃c in co
q̃d patͥ consubstantialis ẽ: potuis in forma serui
quȩ stetit sub uidice uidicabit. ut possit & ab

Expanded text:
on solum vivificat Filius, in prima videlicet resurrectione, quae est animarum; sed etiam judicabit in secunda resurrectione, quae erit corporum. Et hoc est: Neque enim Pater judicat quemquam, sed judicium omne dedit Filio. Non enim persona Patris in judicio apparebit, sed nec Christus in eo quod Patri consubstantialis est, potius in forma servi, quae ste
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectum genuit locutus ẽ. in eo quod semꝑgig¬
nit loquitur. Filius dĩ unigenitus ꝓ ꝓfectione
ĩ quippe ante suum factum locutio ipsiꝰ
sui factiẽ. immutabilis ratio. quȩ non ba¬
bet sonum strepentem & transeuntem. sed in se
sempit̾ne manentem. & temꝑalit̾ oꝑantem.
icut solũ patrẽ semꝑ ⁊ sine mitio ĩgenitũ nour¬
Imus. ita filium semꝑ & sine iitio ex patre
genitum confitemur. Nec alud facit diuisi-¬
onem ꝑsonarum. nͥ quod pat̃ ingenitꝰ
ẽ. filius genitus. ille pater. iste filus.

Expanded text:
rfectum genuit, locutus est; in eo quod semper gignit, loquitur, Filius Dei unigenitus pro perfectione te Dei: « Dei quippe ante suum factum locutio ipsius, sui facti est immutabilis ratio, quae non habet sonum strepentem et transeuntem, sed vim sempiterne manentem, et temporaliter operantem. icut solum Patrem semper et Sine initio ingenitum novimus, ita Filium semper et sine initio ex Patre genitum confitemur. Nec aliud facit divisionem personarum, nisi quod Pater ingenitus est, Filius genitus; ille Pater, iste Filius.
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ dñi p̃ceptum non habeo. consilum autẽ
do. Itẽq suꝑerogat diundicit. D ñs ordina¬
uit his qui euangłm annuntiant de cuarigło
uiuere.s nos non usi sumus hac potestate
nequem ur̃m grauaremus. Debitor rediens red.¬
det quod ꝓmisit. cum dñs inudicio dicet. Oa
suꝑ pauca fuisti fidelis. supͣ multa te constutuã
intra ingaudium dñi dĩ tui Quis horũ

Expanded text:
autem praeceptum Domini non habeo, consilium autem autem praeceptum Domini non habeo, consilium autem » Itemque supererogat cum dicit: « Dominus ordinavit his qui Evangelium annuntiant: de Evangelio vivere, sed nos non usi sumus hac potestate, ne quem vestrum gravaremus . » Debitor rediens reddet quod promisit, cum Dominus in judicio dicet: « Quia super pauca fuisti fidelis, super multa te constituam: intra i
Abbreviated transcription (Latin):
tauit suꝑ lignum. & uixta aliam parabo¬
lam. ouemi erroneã reportauit ad gregem.
Itaq imponi uunento. ẽ. incarnationẽ xꝑi
credere. eiꝰq mẏsteriis tutari ab hostili in¬
cursione. S̾ tabulum. ẽ. ecclã p̃sens. ubi sꝑan.¬
do reficiuntur uiatores. in ęternam patriã
redenntes. S tabuli nomine miserias & feto¬
res huis uitȩ signant̃ insinuat:. ne homo
in hoc exilio tanquam in patria gaudeat.
Curam egit. ne eger in eccłãm dductus. pre¬
cepta quȩ acceꝑat dimiteret. E⁊ alt̾a
die ꝓtulit duos denarios. & dedit stabula
rio & ait. Curam illi habe. & quodcumq
suꝑerogaueris. ego cum rediero reddam tͥ.
Aitera dics. ẽ. pꝰ dñi resurrectionẽ. quȩ ma¬
gis splendet. quam tempꝰ p̃cedens. Duo de¬
nariĩ sunt duo testam̃ta. in quib ȩterni re¬
gis nom̃ & imago continetur. S tabularis ẽ.
gat stabularius quod in duob denaruis ñ
accepit. cum paulus a płs dicie. De unginib

Expanded text:
tavit super lignum, et juxta aliam parabotavit super lignum, et juxta aliam parabolam, ovem erroneam reportavit ad gregem. Itaque imponi jumento, est incarnationem Christi credere, ejusque mysteriis tutari ab hostili incursione. Stabulum est Ecclesia praesens, ubi sperando reficiuntur viatores in aeternam patriam redeuntes. Stabuli nomine miserias et fetores hujus vitae signanter insinuat, ne homo in hoc exsilio tanquam in patria gaudeat. Curam egit ne aeger, in Ecclesiam ductus, praecepta quae acceperat, dimitteret. Et altera die protulit duos denarios, et quodcunque supererogaveris, ego, cum rediero, reddam tibi. Altera dies est post Domini resurrectionem, quae magis splendet quam tempus praecedens. Duo denarii sunt duo Testamenta, in quibus aeterni Regis nomen et imago continentur. Stabularius est gat stabularius quod in duobus denariis non accipit, cum Paulus apostolus dicit: De virginibus
Abbreviated transcription (Latin):
iniquitatẽ. Ipse dñs homo factus. uitȩ p̃sen.
tis iter arripuit. & uenit secꝰ uulneratum.
conpassionis nr̃ȩ susceptione finitunus. &
miscdĩȩ collatione uicinus. Lex enim ñ
habuit miscdłiam: s iudicium & undictã.
Et appropians alligauit uulnera elus. infun¬
dens oleum & uinum. Peccata enim quȩ
in hominib inuenit. redarguendo cohibuit.
spem ueniȩ penitentib ꝓmutens. terrorem
penȩ peccantib incutiens. Aiigat uͦ uulne.¬
ra. dum p̾cipit. penitentiã agite᷑. infundit
oleum dum addit. appropinquabit enimi
regnum cȩlorum. infundit & uinum dum
dicit. omnis arbor quȩ non facit fructum bo¬
num excidetur & in ignẽ mutetur. Uel alli¬
gat uulnera in baptismo. infundit oleum &
uinum. id .ẽ. crisia scĩ sp̃s. & calicẽ passionis
suȩ. Et impõnens illum in iumentum su¬
um. duxie in stabulum: & curam ex egit.
Iumentum. earo eiꝰ. ẽ. in aua peccata nr̃a por¬

Expanded text:
iniquitatem . » Ipse Dominus homo factus vitae piniquitatem . » Ipse Dominus homo factus vitae ptis iter arripuit, et venit secus vulneratum, compassionis nostrae susceptione finitimus, et misericordiae collatione vicinus. Lex autem non habuit misericordiam, sed judicium et vindictam. Et appropians, alligavit vulnera ejus, infundens oleum et vinum. Peccata enim quae in hominibus invenit, redarguendo cohibuit, spem veniae poenitentibus promittens, terrorem poenae peccantibus incutiens. Alligat ergo vulnera, dum praecepit: Poenitentiam agite; infundit oleum, dum addit: Appropinquavit enim regnum coelorum ; infundit et vinum, dum dicit: Omnis arbor quae non facit fructum bonum, excidetur et in ignem mittetur . Vel alligat vulnera in baptismo, infundit oleum et vinum, id est, chrisma sancti Spiritus et calicem passionis suae. Et imponens illum in jumentum suum, duxit in stabulum, et curam ejus egit. Jumentum caro ejus est, in qua peccata nostra por
Abbreviated transcription (Latin):
us. Aecidit autẽ ut sacerdos quidam des¬
cenileret eadem ura. & uiso illo p̃teriit. Si¬
milit̃ & leuita eum. ẽẽt secꝰ locum & uidcret
cum ꝑtransiit. Sacerdos & leuita qui
saueiatum transicrunt. sacerdotutm & mi¬
nisterium ueteris testamenti significant.
uͥ inundi ianguentis uulnera monstrari
poterant. non autẽ curari. A it enint apls.
auia impossibile erat sanguine uituloꝵ
& agnoꝵ & hircoꝵ auferti peccata. Itaq sa¬
cendentẽ ꝑmoys en. nułlam sanitatẽ contu¬
lit homini. Sic & descensꝰ leuitȩ qui tipũ
ostendit ꝓpb̃arum nullum sanat. s cum¬
peccata arguit. ꝑtransit. quia indulgentiam
non iargitur. Samaritanus autẽ quidã
iter faciens uenit sccus cum. & uidens eum
miscdia motus. ẽ. Samaritanus qui cu¬
stos interp̃tatur dñm significat. cui ꝓpħa contͣ
latrones istos ita supplicat. Custodi me a laqͥo
quem statuerunt mͥ. & ab scandalis oꝑantiũ

Expanded text:
us. Accidit autem ut sacerdos quidam desus. Accidit autem ut sacerdos quidam descenderet eadem via, et viso illo, praeteriit. Similiter et levita, cum esset secus locum et videret eum, pertransiit. Sacerdos et levita qui sauciatum transierunt, sacerdotium et ministerium Veteris Testamenti significant, ubi mundi languentis vulnera monstrari poterant, non autem curari. Ait enim Apostolus, quia « impossibile erat sanguine vitulorum et agnorum et hircorum auferri peccata . » Itaque sacendente per Moysen, nullam sanitatem contulit homini. Sic et descensus levitae qui typum ostendit prophetarum, nullum sanat; sed cumpeccata arguit pertransit, quia indulgentiam non largitur. « Samaritanus autem quidam iter faciens venit secus eum, et videns eum misericordia motus est. » Samaritanus qui custos interpretatur Dominum significat, cui Propheta contra latrones istos ita supplicat. « Custodi me a laqueo quem statuerunt mihi, et a scandalis operantium
Abbreviated transcription (Latin):
descendebat a iarłm in icrico. & inoidit in la
trones. Homo iste adam intelligitur. ite¬
iusalem ciuitas cȩlestis. a cuius beatitudine
lapsus ẽ. in hanc uitã mortalem. Quod bene
ierico quȩ luna interp̃tatur significat. uanis
defectib incerta. Latroues intellige diabolũ
ꝙ angłos euis. in quos non iucideret. nisi pͥꝰ
intus tumuisset. Uera. ẽ. cium sententia di¬
cens. ante runam exaltatur cor. Qui etiã
despoliauerunt eum. & plagis impositis abie¬
runt semiuiuo relicto. Hespoliauerunt
eum gła immortalitatis. & ueste mnocentiȩ.
ꝑlagę peccata sunt: quib natarȩ humanȩ
integritas uiolata fuit Abier̃t aũ ñ nab insidiĩs
aliquatenꝰ cessando. s earuindem insidiarum
fraudes occultando. S emiuiuum reliquert
quia rationẽ eius abolere non ualuerunt.
Ex qua enun parte saꝑe & cognosecre potest¬
am̃. uiuit homo. ex qua uͦ peccatis tabescit.
letifero uulnere fedatus iacet. quasi mortu¬

Expanded text:
descendebat ab Hierusalem in Jericho, et incidit descendebat ab Hierusalem in Jericho, et incidit trones. Homo iste, Adam intelligitur. Jerusalem, civitas coelestis, a cujus beatitudine lapsus est in hanc vitam mortalem. Quod bene Jericho, quae luna interpretatur, significat, variis defectibus incerta. Latrones intellige diabolum et angelos ejus, in quos non incideret, nisi prius intus tumuisset. Vera est enim sententia dicens: Ante ruinam exaltatur cor . Qui etiam despoliaverunt eum, et plagis impositis, abierunt, semivivo relicto. Despoliaverunt eum gloria immortalitatis et veste innocentiae. Plagae, peccata sunt, quibus naturae humanae integritas violata fuit. Abierunt autem, non ab insidiis aliquatenus cessando, sed earumdem insidiarum fraudes occultando. Semivivum reliquerunt, quia rationem ejus abolere non valuerunt. Ex qua enim parte sapere et cognoscere Deum potest, vivit homo; ex qua vero peccatis tabescit, laetifero vulnere foedatus jacet quasi mortu
Abbreviated transcription (Latin):
ge a regno dĩ. Recte respondisti hoc fac & ui¬
ues. Quia salus nr̃a consistit in cognitione
ueritatis & amore uirtutis. saduori longe sunt a
regno dĩ. cum nec cognoscenda cognoscant. nec
diligenda adiligant. H ic autẽ suꝑb temptator
minus ionge.ẽ. extia regnum. quia iam ꝑ scien¬
tiam euangelies ꝑfectioni consensit. E sset au¬
tem in regno dĩ. si augeretur ei cognitio ueri
& dilectio boni. ut xꝑm tam in dm̃ quam
ꝓximior homini quam ds. qui intrinsccus
es extrinsccus nouit. & omnia curare pocest.
uorem captandum. quo sapient̃ respondisse
lactaretur. interrogat dñm quid faceret. s
quia scipsum uistificare desideiat. Añs temꝑ¬
auit responsum suum. parabolice loquens
ei. ita ut & omnis qui misccłiam facit ꝓximꝰ
intelligatur. & specialit ipse dĩ filius. qui no¬
bis ꝑ humanitatẽ ꝓximus factus. ẽ. designet᷑.
uspiciens autẽ itĩc dix̃. Homo quidam

Expanded text:
ge a regno Dei. Recte respondisti: hoc fac et vige a regno Dei. Recte respondisti: hoc fac et vives. » Quia salus nostra consistit in cognitione veritatis et amore virtutis, Sadducaei longe sunt a regno Dei, cum nec cognoscenda cognoscant, nec diligenda diligant. Hic autem superbus tentator minus longe erat extra regnum, quia jam per scientiam evangelicae perfectioni consensit. Esset autem in regno Dei si augeretur ei cognitio veri et dilectio boni, ut Christum tam in Deum quam ximior homini quam Deus, qui intrinsecus et extrinsecus novit, et omnia curare potest. vorem captandam, quod sapienter respondisse jactaretur, interrogat Dominum quid faceret. Sed quia seipsum justificare desiderat, Dominus temperavit responsum suum parabolice loquens ei, ita ut et omnis qui misericordiam facit proximus intelligatur, et specialiter Dei Filius, qui nobis per humanitatem proximus factus est, designetur. « Suscipiens autem Jesus dixit: Homo quidam
Abbreviated transcription (Latin):
tu a. ex tota anima & ex tota fortitudine. & dilige
ir ꝓximum tanquam scipsum. mauis. ẽ. omnis.
holo caustomatib & sacrificiis. B eda in marẽ.¬
stendit ex hac responsione scriba grauẽ
sepe int᷑ scribas & pbariseos fuisse questi¬
diuem. quod. eẽt maximum mandatum. quibdã
hostias & sacrificia laudantib aliis fidei & dilec¬
tionis oꝑa p̃ferentib eo quod plures patres ante
legcm abiꝙ omui uictimarum & sacrificiorum
consuetudine ex fide tantũ quȩ ꝑ dilectionem
oꝑatur placuissent. nemo autẽ absq fide & dilec¬
os autẽ magnum & minimum manda¬
tum dicimus. quantum ad dignitatem.
Alioquin utilitas omnium mandatorum una.ẽ.
& sic omnia sibi coberent. ut alterum sine altero
ẽe. cum tam̃ nec fundamentum sine edificatio¬
ne .s: nec ista sine illo. ẽẽ. possit. Nongͥ funda¬
mentum .ẽ utilus edificatione s dignius. sicut
capit. ẽ. dignius. õzenbris. Itĩc autẽ udens
quod sapient̃ respondiset dix̃ illi. Non es lon¬

Expanded text:
ligere proximum tanquam seipsum, majus est omnibus holocautomatibus et sacrificiis. BEDA. Ostendit ex hac responsione Scriba, gravem saepe inter Scribas et Pharisaeos fuisse quaestionem, quod esset maximum mandatum, quibusdam hostias et sacrificia laudantibus, aliis fidei et dilectionis opera praeferentibus, eo quod plures patres ante legem absque omni victimarum et sacrificiorum consuetudine, ex fide tantum quae per dilectionem operatur, placuissent; nemo autem absque fide et dilecos autem magnum et minimum mandatum dicimus quantum ad dignitatem. Alioquin utilitas omnium mandatorum una est, et sic omnia sibi cohaerent, ut alterum non possit e esse, cum tamen nec fundamentum sine aedificatione, nec ista sine illo esse possit. Non igitur fundamentum utilius est aedificatione, sed dignius, sicut caput est dignius membris Jesus autem videns quia sapienter respondisset, dixit illi: Non es lon
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsius nullam caueas formare figurã.
oc̃ nom̃ stustra ñ sumas sabbata serua.
catuor hec iuissa conelusit pͥma tabella.
eta sex. tabulȩ sic sunt inscͥpta secundȩ.
ongias ut dures habeas in honore parente.
e fcrias gladio. ne sis mechus neq latio
Ton faisꝰ testis non sis inbians alicnis.
t ait illi scriba. Bene magister in ueritate
aixisti quia unus. ẽ. d̃s: & non ẽ alius p̃ter¬

Expanded text:
Ipsius nullam caveas formare figuram. Ipsius nullam caveas formare figuram. Hoc nomen frustra non sumas, Sabbata serva. Quatuor haec jussa conclusit prima tabella. Caetera sex tabulae sic sunt inscripta secundae: Longius ut dures, habeas in honore parentes. Ne ferias gladio, nec sis moechus, neque latro, Non falsus testis, non sis inhians alienis. Et ait illi Scriba: Bene, Magister, in veritate dixisti, quia unus est D
Abbreviated transcription (Latin):
ilectio in dm̃. origo. ẽ. dilectionis in ꝓximũ.
chil remaneat in homine. quod ñ diuinȩ dilecti¬
oni subdatur. Nam dum dr̃ dilige dm̃ ex toto
corde tuo. omnes cogitationes in dm̃ refcrendas
mente. omnẽ rationẽ indicat humanam. qua intel¬
ligimus & discernmus. in reb diuinis. ẽẽ. occupan¬
dam. U̾ bi autẽ dicit ex tota uirtute. bonum ꝑse¬
uerantiȩ iniungit. Item duo sunt erga dilecti¬
onem ꝓximi seruanda. ut & beneficii impentiõe
foucatur. & nulla malitia ledatur. Hoc. ẽ. quod
sunt appetenda cupimus. aut quȩ uitanda sunt
utilit̾ p̃cauemus. unum tam̃ funt in radicr cari¬
tatis: quia omnia in dilectione dĩ & ꝓxini facere
debcinus. Recte itaq dicit legem & ꝓpb̃as refferti
ad duo mandata caritatis. quia totus deralogus
e monita ꝓpbarum ibi babent finẽ. U̾ idea¬
mis g̃ decalogum. Sed quia quod capitur me¬
tro melius retinetur. ecce decem cordis rosonat
urictipotens unus ñ ẽ alius õs ullus.

Expanded text:
ilectio in Deum origo est dilectionis in proximum,  nihil remaneat in homine quod non divinae dilectioni subdatur. Nam dum dicitur, dilige Deum ex toto corde tuo, omnes cogitationes referendas in Deummente, omnem rationem indicat humanam, qua intelligimus et discernimus, in rebus divinis esse occupandam. Ubi autem dicit, ex tota virtute, bonum perseverantiae injungit. Item duo sunt erga proximi dilectionem servanda, et ut beneficii impensione foveatur, et nulla malitia laedatur. Hoc est, quod sunt appetenda cupimus, aut quae vitanda sunt utiliter praecavemus; unum tamen sunt in radice charitatis, quia omnia in dilectione Dei et proximi facere debemus. Recte itaque dicit, legem et prophetas referri ad duo mandata charitatis, quia totus Decalogus et monita prophetarum ibi habent finem. Videamus ergo Decalogum: Sed quia quod capitur metro melius retinetur, Ecce decem chordis resonatrdia legis. Cunctipotens unus, non est alius Deus ullus.
Abbreviated transcription (Latin):
in latrones: At ille dix̃. Qui fecit miscdiam
in illum. Et ait illi irĩc. Uade & tu fac similit̾.
Nemo nobis magis ꝓximus ẽ. quam qui iuil¬
nera nr̃a curauit. quam caput menbris. Dui¬
gamus gͦ cum ut dm̃ & dñm. diligamus quasi
ꝓximum. diligaius etiam omnes immita¬
tores xp̃i. Quod are fac & tu similit̾. tale. est.
Quicquid uales in ꝓrimi necessitate suble¬
uanda uel corꝑali uel sp̃uali. deuotus oꝑare.
ut manifesteris. ẽẽ. ꝓrimus. Recte miscilia
ꝓximum facit. quia. ẽ. scdm naturam. Ni¬
chil enun tam scdm naturam: quam na¬
turȩ iuuare consortẽ.

Expanded text:
in latrones? At ille dixit: Qui fecit misericordiam in illum. Et ait illi: Vade, et tu fac similiter. » Nemo nobis magis est proximus quam qui vulnera nostra curavit, quam caput membris Diligamus ergo eum ut Deum et Dominum, diligamus quasi proximum, diligamus et omnes imitatores Christi. Quod ait: « Fac et tu similiter, » tale est. Quidquid vales in proximi necessitate sublevanda vel corporali, vel spirituali, devotus operare, ut manifesteris esse proximus. Recte misericordia proximum facit, quia est secundum naturam. Nihil enim secundum naturam, quam naturam juvare consortem.
Abbreviated transcription (Latin):
nos & malos aꝑte ostenditur. quia ꝑ nuptias ȩx¬
cła designatur. quȩ nunc & indisereta suscipit.
& pꝰmodum in egressione discernit. Mali mis¬
centur bonis. quia nequaquam ꝑducitur ferrum
animȩ ad subtilitatẽ acuminis. si boc ñ eraserit
uma alienȩ prauttatis. Debent enim boni tole¬
rare malos. sicut in arca noe diuersa fuerunt ge¬
nera animaliũ. & in horreo sunt grana cum pa¬
leis. oꝯ

Expanded text:
os et bonos aperte ostenditur quia per nuptias Ecclesia designatur, quae nunc et indiscreta suscipit, et postmodum in egressione discernit: Mali miscentur bonis, quia nequaquam perducit ferrum animae ad subtilitatem acuminis si in hoc non eraserit lima alienae pravitatis. Debent enim boni tolerare malos sicut in arca Noe diversa fuerunt genera animalium, et in horreo sunt grana cum paleis.
Abbreviated transcription (Latin):
iquet gͥ quod alii uocantur & uenire con¬
tempnunt. alii uocantur & ueniunt. alii
intrare compelluntur. Uocantur e uenire con¬
tempnunt. qui donum intellectus accipiunt.
s eundẽ intellectum oꝑib non sectantur. U ocan¬
tur & ueniunt. qui acceptam intellectus gr̃am
oꝑando ꝑficiunt. Compellunitur intrare. quos
cccła temꝑalit̾ punit. quia conũsi sunt retror¬
sum pꝰquam posuerunt manum ad aratrum.

Expanded text:
iquet igitur quod alii vocantur, et venire contemnunt; alii vocantur, et veniunt; alii intrare compelluntur. Vocantur et venire contemnunt qui donum intellectus accipiunt; sed eumdem intellectum operibus non sectantur. Vocantur et veniunt, qui acceptam intellectus gratiam operando perficiunt. Compelluntur intrare, quos Ecclesia temporaliter punit, quia conversi sunt retrorsum, postquam posuerunt manum ad aratrum.
Abbreviated transcription (Latin):
quia fide ñ ficta cucurrerunt. Sie eccłȩ pa-
stores immo quilibet fideles. celesti doc triua
erecti. quasi portas sethleem subeuntes. rep-¬
cȩtum doctorum qͣsi ioseph. atq bumilem
mecdiatoris aduentum scripture pagnus inser-¬
tum. qͣsi inp̃sepio. Uidentes puerum cognoue¬
runt de uerbo quod dic̾tum erat illis. &. nos ꝑ
fudem incarnationis uenienius ad glam uer-¬
bi contuendam.

Expanded text:
quia fide non ficta cucurrerunt. Sic Ecclesiae quia fide non ficta cucurrerunt. Sic Ecclesiae pastores, imo quilibet fideles, coelesti doctrina erecti quasi portas Bethlehem subeuntes, repecoetum doctorum quasi Joseph, atque humilem Mediatoris adventum, Scripturae paginis insertum quasi in praesepio. Videntes autem puerum, cognoverunt de Verbo quod dictum erat, et nos per fidem incarnationis veniemus ad gloriam Verbi contuendam.
Abbreviated transcription (Latin):
extranei eramus a dõ. extͣneos nos angłi
deputabant. Seqd quia recognouimus regem
nr̃m. angeli recognouerunt nos ciues suos.
et timet augelus adorari. ab humana natu-¬
ra. quam in suo rege cõsiderat. Hinc loch&s iosue
uus enim tuus sum et fr̃m tuorum. Et fac¬
tumẽ ut discesserunt ab eis angłi incelum. pa¬
stores loquebantur adinuicem. Transeamus
usq betbleem. & uideanus hoc uerbum quod
factum ẽ. quod fecit dñs et ostendit nobis.
on dixerunt uideamus puerum sed Beda.
uerbum. acsi dicerent. Werbum erat in pͥncipio
& factum ẽ. caro. quod dñs id ẽ. pater. et ipsum
uerbum et sp̃c sc̃s fecit. idẽ. incarnari constitu¬
it. et sic fac tum ostendit. quod in di̾tate uideri
ñ poterat. Et uenerunt festinantes et in¬
uenerunt mariam & ioseph & infantẽ positũ¬
in p̃sepio. Uidentes autem. cognouerunt de uer¬
bo quod dic̾tum erat illis de puero hoc. N on¬
nulli querentes xp̃m ñ inueniunt. quia desi-¬
diose querunt. Pastores autem inuenerunt:

Expanded text:
extranei eramus a Deo, extraneos nos angeli deputabant. Sed quia recognovimus regem nostrum angeli recognoverunt nos cives suos; et timet angelus adorari ab humana natura, quam in suo rege considerat . Hinc Lot et Josue vus enim tuus sum et fratrum tuorum . Et factum est ut discesserunt ab eis angeli in coelum, pastores loquebantur ad invicem: Transeamus usque Betfactum est, quod fecit Dominus et ostendit nobis . » Non dixerunt videamus puerum, sed Verbum; ac si dicerent: Verbum erat in principio et factum est caro . Quod Dominus, id est Pater, et ipsum Verbum, et Spiritus sanctus fecit, id est incarnari constituit, et sic factum ostendit, quod in deitate videri non poterat? « Et venerunt festinantes, et invenerunt Mariam, et Josephin praesepio. Videntes autem cognoverunt de Verbo, quod dictum erat illis de puero hoc. Nonnulli quaerentes Christum, non inveniunt, quia desidiose quaerunt. Pastores autem invenerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ante nos in anmalibus quatuor intellerrunt.
leonem ꝓ rege positum. qm̃ uidetur. ẽẽ. rex bestiarũ
apt̃ cerribilem fortitudinem. Hec ꝑsona tributa ẽ.
matheo: quia ingeneratione diĩi regiam seriem
psccutus ẽ. lucis autem qm̃ eepit a sac̾docio cacba¬
riȩ sacerdotis faciens mentionem. pat̾s iobannis
baptistȩ. uitulo deputatus ẽ: quia magna uic¬
tuna uitulus erat in sacrificio sacerdotum.
Mareo. homo xp̃c merito assignatus ẽ. quia neq
de regia potestate aliquid dixit. neq de sacerdo¬
tali: sed tantum ab homine xp̃o exorsus ẽ. Hii
omnes de diuinitate pauca locuti sunt. Aquila
ẽ iobannes. lucis ȩt̃nȩ contemplator. Dicuntur
enim pulli aquilarum sic a parentibus ꝓbari.
patris scilicet ungue suspend. & radiis solis op¬
poni. Qni firme contemplatus fuerit filius ag¬
noseitur. si acie palpitauerit. tanquam adulte¬
riuus ab ungue dimittitur. Ambrosins
formis animalium figurari. Ipse ẽ. enim homo

Expanded text:
ante nos in animalibus quatuor intellexerunt leonem pro rege positum, quoniam videtur esse rex bestiarum propter terribilem fortitudinem. Haec persona tributa est Matthaeo, quia in generatione Domini regiam seriem prosecutus est . Lucas autem quoniam coepit a sacerdotio Zachariae, sacerdotis faciens mentionem patris Joannis Baptistae, vitulo deputatus est, quia magna victima vitulus erat in sacrificio sacerdotum . Marco homo Christus merito assignatus est, quia neque de regia potestate aliquid dixit, neque de sacerdotali; sed tantum ab homine Christo exorsus est. Hi omnes de divinitate pauca locuti sunt. Aquila est Joannes, lucis aeternae contemplator. Dicuntur enim pulli aquilarum sic a parentibus probari, patris scilicet ungue suspendi, et radiis solis opponi. Qui firme contemplatus fuerit, filius agnoscitur; si acie palpitaverit, tanquam adulterinus ab ungue dimittitur. » Ambrosiustrum quatuor formis animalium figurari. Ipse enim est homo,
Abbreviated transcription (Latin):
citis quia pꝰ biduum pascha fiet. & fi-¬
lius bominis tradetur ut crucifigatur:
& oꝑe sermonib cunctis. ab initio euan¬
gelũ uel his completis de scdo aduentu dñi
ubi se uenturum in claritate p̃dirit. passit¬
rum se ostendit. ut sacramentum crucis ad¬
mixtum. c̃ẽ. glȩ ȩternitatis ammoneat.
rubescant qui putant Le ronimus.

Expanded text:
cha fiet, et Filius hominis tradetur ut crucifigatur. opere sermonibus cunctis ab initio Evangelii, vel his completis, de secundo adventu Domini, ubi se venturum in claritate praedixit, passurum se ostendit, ut sacramentum crucis admistum esse gloriae aeternitatis admoneat. Erubescant, qui putant S
Abbreviated transcription (Latin):
uod si bec uerba confirmantis intelli¬
gantur. sentiendum ẽ. pꝰ hesitationẽ
comfirmasse berodem in animo suo. auod
ab aliis dicebatur. Sane quidem senser̃t
quod maioris uirtutis futuri sint sci a mor¬
tius resurgentes. quam fragili carne gra-¬
uati. Quanta iudeoꝵ inuidia extiterit
contra dñm. ex ẽuangłio docemur. Loh̾em
a mortuis furterisse credebant. nĩm autem

Expanded text:
uod si haec verba affirmantis intelligamus, sentiendum est, post haesitationem confirmasse Herodem in animo suo, quod ab aliis dicebatur. Sane quidem senserunt, quod majoris virtutis futuri sint sancti a mortuis resurgentes, quam fragili carne gravati. Quanta Judaeorum invidia exstiterit contra Dominum, ex Evangelio docemur . Joannem a mortuis surr
Abbreviated transcription (Latin):
inĩc dix̃. Quid cogitatis int̾ uos modicȩ fidei.
quia paues ñ habetis: Nondum intelligitis
neq recordamini. adhuc cecatum habetis cor
urm: Oculos habentes ñ uidetis. & aures ba¬
bentes ñ auditis: Neq recordamini quando
quinq panes siegi in quinq milia & quot
Duodecim. Quando & septem panes in quatuor
milia. quot sportas fragĩntoꝵ sustulistis: Et
dicunt ei. Septem. Quare ñ intelligitis quia ñ
de pane dixi uob̾. cauete a ferm̃to phariscor &
saduceoꝵ: Tunc intellexerunt quia ñ dixerit

Expanded text:
 dixit: Quid cogitatis inter vos, modicae fidei, quia panes non habetis? Nondum intelligitis neque recordamini? adhuc caecatum habetis cor vestrum? Oculos habentes non videtis? et aures habentes non auditis? Neque recordamini quando quinque panes fregi in quinque millia et quot duodecim. Quando et septem panes in quatuor millia, quot sportas fragmentorum tulistis? Et dicunt ei: septem. Quare non intelligitis quia non de pane dixi vobis: Cavete a fermento Pharisaeorum et Sadducaeorum? Tunc intellexeru
Abbreviated transcription (Latin):
discipuli p̃dicabant ut uenitentiam agerent.
& demonia multa eiciebant. & ungebant
oleo multos egrotos & sanabant. B e pa.
icit iacor. Infirmatur quis in nobis inducat
p̃sbiteros eccłȩ. & cẽelit suꝑ ipsum ungentes
cum oleo in nomine dni. Et si in peccatis sie
dimitentur ei. Unde patet ab ipsis apłis hc̃
ficali benedictione consecrato oleo ꝑungant᷑
unctio sacraeutumn ẽ. res ũ sacamenti remis¬
uo. que spũali unctione gr̃ȩ confeit̃ auimȩ.

Expanded text:
puli, praedicabant ut poenitentiam agerent: et daemonia multa ejiciebant, et ungebant oleo multos aegrotos, et sanabant. BEDA. Dicit Jacobus: Infirmatur quis in vobis? inducat presbyteros Ecclesiae, et orent super ipsum, ungentes eum oleo in nomine Domini: et si in peccatis sit, dimittentur ei . Unde patet ab ipsis apostolis ficali benedictione consecrato oleo perungantur unctio, sacramentum est; res vero sacramenti, remissio, quae spirituali unctione gratiae confertur animae.
Abbreviated transcription (Latin):
& p̃dicaret incinitatib eoritm. Ciuitates¬
discipłorum dicit. in auib erant uel nati nel
eruditi. Predicans itaq uuideis. non samari-¬
tanis. ñ gentib. fecit auoa docuerat. ut scł̃m
ꝓmissa prius offeratur uideis salutis occasio.

Expanded text:
praedicaret in civitatibus eorum. Civitatesdiscipulorum dicit, in quibus erant vel nati vel eruditi. Praedicans itaque Judaeis, non Samaritanis, non gentibus, fecit quod docuerat, ut secundum promissa prius offeratur Judaeis salutis occasio.
Abbreviated transcription (Latin):
rima uigilia fuit legis. sedã. ꝓpħãrum. tercia
corꝑis aduentus. quarta in reditu claritatis.
s ueniet tunc ad ȩccłam uagam & naufra¬

Expanded text:
rima vigilia fuit legis, secunda prophetarum, tertia Christi adventus, quarta in reditu claritatis, sed veniet tunc ad Ecclesiam vagam et naufra
Abbreviated transcription (Latin):
tuersi discubitus conuiuantium. diuersos
signant conuentus ȩccłarum. Quinqua-¬
geni autem discumbunt. qui adbue in pe¬
nitentia positi. auditum uerbi ꝑcipiunt.
Nam quinauage nariꝰ numerꝰ. penitentiȩ
& remissionis ẽ. Centeni uͭ discumbuit.
qui ꝑ penitentiam quinquage narii al ꝑses¬
tum centesimi numeri culiñ ascendentes in
solo iam uitȩ ȩternȩ desiderio suspirant.
cceptis autem aum o R.L¬
que panibꝰ & duobꝰ piscibꝰ respex in qe¬
ium & benedix̃ illis. & fregit & distribuit dis¬
cipulis. discipuli autem turbis. & manduca.¬
uerunt omnes & saturati sunt. Tulerunt re¬
liquias duodecim copbinos fragnentoꝵ ple¬
nos. Manducantium autẽ fuit numerus
quasi quinq milia uiroꝵ. erceptis mulieribꝰ

Expanded text:
versi discubitus convivantium diversos versi discubitus convivantium diversos significant conventus Ecclesiarum. Quinquageni autem discumbunt, quia adhuc in poenitentia positi auditum verbi percipiunt. Nam quinquagenarius numerus poenitentiae et remissionis est. Centeni vero discumbunt, quia per poenitentiam quinquagenarii ad perfectum centesimi numeri culmen ascendentes, in solo jam vitae aeternae desiderio suspirant. « Acceptis autem quinque panibus et duobus piscibus respexit in coelum, et benedixit illis, fregit, et distribuit discipulis; discipuli autem turbis. Et manducaverunt omnes et saturati sunt. Tulerunt reliquias duodecim cophinos fragmentorum plenos. Manducantium autem fuit numerus quasi quinque millia virorum, exceptis mulieribus
Abbreviated transcription (Latin):
ordeacei erant panes. quia ai uetꝰ testamĩ¬
tran ꝑtinebant. & sicut uix ꝑuenitur ad
medullam ordei. ita uetꝰ testamentum uesti¬
t᷑ tegmine carnalium. s satiat cum intꝰ ꝑue¬
intur. Duo autem pisces qui saporem pani
dabant suauẽ. sunt duȩ ꝑsonȩ sac̾dotis & re¬
gis. quibꝰ ppłs urł regebatur. ut ꝑ eas consili¬
oꝵ moderamen acciꝑet. Quibꝰ int̾ turbas
fluctuantis seclĩ. more piscium auassatis nec
deficientil. sigurabat᷑ xp̃c uerꝰ sac̾dos & rector.
Puer portans ẽ. ppłs ille puerilis ii sensu nec
manducans. quȩ quasi onus clausa portabat
nec alios pascens. U nile sequitur. Sed hec qͥd
sunt unt̾ tantos: Acsi dicatur. ꝑmultis ali
Quia carnalit̾ sapiebant. & in spe carnali
quiescebant. quibꝰ iex temꝑalia ꝓm̾iserat.
p̃cipitur eis suꝑ uiride fenum iacere. O miis
enum caro fenum. & claritas homini sic̃ flos
num. qui carnem suam calcat. ꝙ flores iuit
quasi arens fȩnum conterit: scli uoluptates

Expanded text:
ordeacei erant panes, quia ad Vetus Testamentum pertinebant; et sicut vix pervenitur ad medullam hordei, ita Vetus Testamentum vestitur tegmine carnalium; sed satiat, cum intus pervenitur. Duo autem pisces qui saporem pani dabant suavem, sunt duae personae sacerdotis et regis, quibus populus Israel regebatur, ut per eas consiliorum moderamen accipiat. Quibus inter turbas fluctuantis saeculi more piscium quassatis nec deficientibus, figurabatur Christus verus sacerdos et rector. Puer portans est populus ille puerilis in sensu, nec manducans, quae quasi onus clausa portabat, nec alios pascens. Unde seuid inter tantos? » Ac si dicatur: Permultis alimQuia carnaliter sapiebant et in spe carnali quiescebant, quibus lex temporalia promiserat, praecipitur super viride fenum jacere: « Omnis enim caro fenum, et claritas hominis sicut flos num qui carnem suam calcat, et flores illius quasi arens fenum conterit saeculi voluptates