comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Smi exnoĩato ss obliqͦ ł obliquo ẽ nominac᷑o. nominat̾s cm̃ deolinat. ut p̃ fec¬
scus utbis. p̃fecti urb senat᷑ consultũ. uͦ iuenimꝰ ꝑ om̃s fẽ casus composita.
ut iuris ꝑitꝰ. iegis lator p̃fectꝰ urbis & p̃fectꝰ urbi tribunꝰ plebis &tribunus¬
plebi. agricola agrũ colens celicola celum colens macte .i. magͥnũ. acte.
antiqui tñ & mact᷑ dicebant. m̃ceps m̃tecaptꝰ. & singłaria ẽ płalib cotpo¬
nunt᷑ ut orbis t̾re. orbis terrar̃. & pr familiar᷑. Armipñs. armoꝵ potuͣs. ma

Expanded text:
o, nominatiuus tantum declinatur, ut praefectusurbis, senatusconsultum. et inuenimus per omnes fere casus composita, ut iurisperitus, legislator, praefectusurbis et praefectusurbi, tribunusplebis et tribunusplebi, agricola agrum colens, caelicola caelum colens, macte id est magis aucte antiqui tamen et mactus dicebant, mentecaptus. et singularia cum pluralibus componuntur, ut orbisterrae et orbist
Abbreviated transcription (Latin):
nollet inquid aris. clã ex sarcdina ÷ fug̾e conatꝰ. In eod armis uxorẽ pelica¬
tas dolorem. excitatã. ¶ In .Yn. quoq t̾minantia addita.is. faciunt gñi¬
tiuum. adramyn. nom̃ herois. ad raminis. phorcyn. phoncinis. Uñ lucanꝰ¬
inlibro uiii. S qualebant lace phorcinidos arma meduse. nã phoreis. ꝑ
S. phorens. declinantur. non phorcinis facit. Euan. euantis notand̃ ꝗ t. as
euan. Statuis in u. & assũmis auditꝰ montib euan. uirg̃. in ui. Illa chor̾
supͣdictã seruant regłani. penultima s g̾cos manente cor̃ ł ꝓd. i. ̃ non. hic m̃ nõ¬

Expanded text:
am ex Sardinia est fugere conatus». in eadem: «Arinis uxorem pelicatus dolore concitatam». in yn quoque terminantia addita is faciunt genetiuum: Adramyn nomen herois Adramynis, Phorcyn Phorcynis. unde Lucanus libro VIIII: «squalebant late Phorcynidos arua Medusae». nam Phorcys per s Phorcyis declinatur, non Phorcynis facit. EuEuan». Statius in V: «et a summis auditus montibus Euan». Virgilius in VI: «illa chorum supra dictam seruant regulam, paenultima secundum Graecos manente
Abbreviated transcription (Latin):
dit. ꝗ autẽ iotiis & calipsonis didonis dr̃ osindit autẽ ceselsuis uindex iuislro¬
matheo. his u̾b̾. calipsonẽ ita declinatũ est apud antiquos. liuiꝰ ap̃ limphani.
athalantis filiã calipsonã . Inqni. Enniꝰ poenos didone oriundos. Accius inioe
custodẽ assiduũ iom institiut uurgini. ¶In u. latina scrnt gñis neutri. & aptota
tionis. ut lucanꝰ. inuii. c̾ornꝰ quoq cura fmistri. Id meodẽ sei tonitrus ac te
uas u̾gilias tenui subluce uidebis. Ineod. nec gñs adleuũ nͥ delapsa resedit ata
inter flexum gnͣs & capd alitis hesit. Acciꝰ inꝑmecheo. ꝓfusus hib̃no flami¬
ne gelus. Illd̃ u̾tiã notanđ÷ ꝙ c̃płmq ꝯposita simpliciũ delinatioenẽ¬

Expanded text:
onis dicitur, ostendit hoc etiam Caesellius Vindex in stromateo his uerbis: Calypsonem. ita declinatum est apud antiquos. Liuius: «apud nympham Atlantis filiam Calypsonem». Ennius in VIII: «Poenos Didone oriundos». Accius in Ione : «custodem adsiduum Ioni instituit uirgini». in u Latina sunt generis neutri et aptota tionis, ut Lucanus in VII: «cornus tibi cura sinistri». idem in eodem: «seu tonitrus ac teluas uergilias tenui cum luce uidebis». in eodem: «haec genus ad laeuum nixi delapsa resedit / atque inter flexum genus et caput alitis haesit». Accius in Prometheo : «profusus flamine hiberno gelus». illud etiam notandum,
Abbreviated transcription (Latin):
neutͥ. lac. lactis. ꝗ antiquissimm ꝙ̃ ħ lacte. ꝓtuusse inueniuntur teste capͦ ap̃
usc similsꝰ.: allee allecis. Sic marciał. capats cõput̾ cepas alece natantes S prisiã
Aubio depetasone uoras. Eratiꝰ imii. sinonũ. ꝑuellit stomacũ fiser alle fercła ch a.
est autẽ allet gns prscis. Inuenit᷑ tn & ħ allec feminino gn̾e ꝓtulisse ꝙ caꝵ oftia᷑
h. nec lac nam he lactes partes sunt intestinoꝵ ag̾co raa altia eee diete.¬
Qraticła cẽbellũ asti agnamina. ponponiꝰ inlare familiar. ordoteba
se ꝑ lactes tuas. ¶ In d quoꝙ duo sunt nect. qͣ amascłims nascunta re da
desientib aliud. ꝙ quod. & ex eo composita aliquid. siquid. nequid. quoꝵ

Expanded text:
neutri: lac lactis, quod antiquissimi etiam hoc lacte protulisse inueniuntur teste Capro, apud uam similius», et allec allecis. sic Martialis: «capparin et putri cepas allece natantes, / et pulpam dubio de petasone uoras». Horatius in II sermonum : «peruellunt stomachum siser, allec, faecula Coa» est autem allec genus piscis. inuenihoc nec lac. nam hae lactes partes sunt intestinorum a Graeco «farticula, cerebellum, lactis agninas». Pomponius in Lare familiari : «oro te, uaso, per lactes tuas». in d quoque duo sunt neutra, quae a masculinis nascuntur in s desinentibus, aliud et quid et ex eo composita, ut aliq
Abbreviated transcription (Latin):
gcum faciunt nr̃i absq .s. solñt płmq ꝓferri ut marsia. geta. cherea sosi¬
a. Lucanꝰ in iͦ. Q celer ꝙ rectis descendñs marsia ripis errante mean drõ ad
ꝓductꝰ ut lidia siria. phrigia. italia. hisꝑania un accentꝰ qͦ cũ tp̃r mutatu.
Inpaucis cñ inueniuint᷑ nr̃i poece g̾cis suasse morẽ g̾cũ. Statiꝰ i uii. thebã.
Non teg᷑a ñ ip̃a do uocat alite felix cillene. Id̾ in .ui. Te plãgnͣt argoste ue¬
mea tibi lerna comas larissaq suplex pon̾et. In e. correptã lecina funt ne¬
utͣ q̃ .e. in.is. conu̾sa faciunt gn̾it᷑m ut ħmarȩ. hꝰ maris. ħ mołule. huiꝰ monił.¬

Expanded text:
cum, nostri absque s solent plerumque proferre, ut Marsya, Geta, Chaerea, Sosia. Lucanus in III: «qua celer et rectis descendens Marsya ripis / errantem Maeandron productus, ut Lydiă, Syriă, Phrygiă, Italiă, Hispaniă. unde accentus quoque cum n inueniuntur poetae Graecis seruasse morem Graecum; Statius in IIII Thebaidos : «non Tegea, non ipsa deo uacat alite felix / Cyllene». idem in VI: «te plangeret Argos, / te Nemea, tibi Lerna comas Larissaque supplex / poneret». in e correptam Latina sunt neutra, quae e in is conuersa faciunt genetiuum, ut hoc marĕ huius maris, hoc monilĕ huius moni
Abbreviated transcription (Latin):
olitor cepã ꝓtulit. Nuciliꝰ insatirar.uii. lippꝰ ednda acͥ assidue cepariꝰ cepa.
freq̃ntior tłi usus ħ cepe ꝓtulit. Uarro deacctõib senicis .iii. multiphariam
inpacelł coq̃re cepe. caꝑ tn. & cepiciꝰ & cepitiũ uet̾es dixisse ostñd̾. Ine ꝑduc
accepta .e. facuint in ae diptongũ gr̾atm ut helena helcene. In .i. latina siue
platꝰ inmustularia. qui ho timidũs erit in reb dubiis uauci ũ erit. Id ui
trul̾̃to. Timpano tibiã amas hoẽm ñ ꝑauei. Quibdam autẽ ñ irrationa¬
biłr gn̾it̾i. & dat̾i casus isti funt existimari. qui figate cum om̃ib aliis casi¬
b & gñib possunt adiungi. Nam frugi datuius ÷ anoĩatuo frux ł fruge
ꝙ mancipi amanceps & nichi gnͣits a nominat᷑o nicħta. ħ guͣmi. ħ sinapi ma¬
gͣ ꝑegͥna funt. quãuis quidã n sinapis dixert̃. ut platꝰ inspeudulo. teritur
ꝙ harbara. ut iliturgi opid. liuius inxxiu. aburbe cndita. illitͣgi opid oꝑ¬

Expanded text:
holitor cepam protulit». Lucilius in saturarum VI: «lippus edenda acri adsidue ceparius cepa». frequentior tamen usus hoc cepe protulit. Naeuiusin patellis coquere cepe». Caper tamen et cepicius et cepicium ueteres dixisse ostendit. in e proaccepta e faciunt in ae diphthongum genetiuum, ut Helena Helenae. in i Latina siue Plautus in mustellaria : «qui homo timidus erit in rebus dubiis, nauci non erit». idem in Truculento : «tympanotribam amas, hominem non nauci?». quibusdam autem non irrationabiliter genetiui uel datiui casus isti sunt existimati, qui figurate cum omnibus aliis casibus et generibus possint adiungi. nam frugi datiuus est a nominatiuo frux uel fruges et mancipi a manceps et nihili genetiuus a nominatiuo nihilum. hoc gummi, hoc sinapi magis peregrina sunt, quamuis quidam haec sinapis dixerunt, ut Plautus in Pseudulo : «terituet barbara, ut Iliturgi oppidum. Liuius in XXIII ab urbe condita : «Iliturgi op
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ adc̾eris memorie nouande grͣa lectus fternũtur. plautꝰ maniphitrione. Ꝙ
lectus uͥ cubiusti collocauit locus. Mustus qͦ musti excipit ꝓbus ꝗtñ mobile
uiddr c̃ uet̾es feminino ꝙ neutro. gn̾e iueniunt᷑. ħ ꝓtulisse ꝓ nonus noua uo.¬
uũ. Marciał in iͦ. Quit te tucca uiuat uetulo misc̾e falno iuaticanis condita¬
de agna pascenda. musta agna ꝓnoua dixit. Inueniunt᷑ tñ antiquissimi msta
lã ad diicã parces aduenti ꝓ aduentus. Ił inphormiõe prẽm ut extime lcã eiꝰ
aduenti uenit inm̃tẽ senati ꝓsenatꝰ. Salustꝰ in cathelinario. Senati dectͣ sit
plautꝰ incaptuus ꝓ intuitũ cotidiam uicti uentrẽ ad meaffãs. Id̾ maulularia.

Expanded text:
ad Cereris memoriae nouandae gratiam lectus sternuntur». Plautus in Amphitrione : «quam lectus ubi cubuisti concaluit locus». mustŭs quoque musti excipit Probus, quod tamen mobile uidetur, cum ueteres et feminino et neutro genere inueniuntur hoc protulisse pro nouus noua nouum. Martialis in de agna musta pascenda : «musta agna» pro noua dixit. inueniuntur tamen antiquissimi multa las adducam partes». aduenti pro aduentus idem in Phormione : «patrem ut extimescam, ubi eius aduenti uenit in mentem». senati pro senatus Sallustius in Catilinario : «senati decretum fit, Plautus in captiuis : «proin tui tu cotidiani uicti uentrem ad me adferas». idem in aulularia
Abbreviated transcription (Latin):
do q̃ utͣq ꝑse ꝓlata integra sunt. & itellectũ hnt plenũ ꝙ in depositis fĩ
non potest. Si enĩ dicã ꝗ magnanimitas composit̾ ⁊ ex magnꝰ ꝙ animi¬
situm᷑ exmagno ꝙ aĩo. q̃ sunt intelligñda ꝑ se. Amagnanimo ꝗͣ diriuat᷑
est magnammitas. Quamus inueniant᷑ multa dubia utrͣ̃ de composita
unt ł composita ^ inpietas. infelicitas. ꝑfecto. qͣsi abimꝑio. & infelice. & inꝑfecto
dicamꝰ dĩuata: de composita sunt. cũ ã induo seꝑati intellignda possunt di¬
uidi. uident᷑ eẽ composita. qmͦ &̃ participia qͣ acõpositis u̾bis dt̾uantur. ut
specto &̃ u̾buł qͣi aũbo spitio natũ ÷ freqͣntatm. compont᷑ ã nomina mod
iiii. ex duob integris ut respubhaca. Ex duob corruptis. ut hñ uolus ꝑin¬
nirapꝰ. Et in tegro et corupto. ut inumicꝰ extoris. excorupto ꝙ integra ut esferͦ¬

Expanded text:
se integra sunt et intellectum habent plenum, quod in decompositis fieri non potest. si enim dicam magnanimitas compositum est a magno et animist a magno et animo, quae sunt intellegenda per se, a magnanimo autem deriuatum est magnanimitas: quamuis inueniuntur multa dubia, utrum decomposita sint an composita, ut impietas, infelicitas, perfectio. quae si ab impio et infelice et perfecto dicamus deriuata, decomposita sunt, cum autem in duo separatim intellegenda possint diuidi, uidentur esse composita, quomodo etiam participia, quae a compositis uerbis deriuantur, ut specto etiam uerbum quasi a uerbo spicio natum est frequentatiuum. componuntur autem nomina modIIII: exduobus integris, ut suburbanum; ex duobus corruptis, ut opifex; ex integro et corrupto, ut ineptus, artifex; ex corrupto et integro, ut ar
Abbreviated transcription (Latin):
tam mascłini quã femmini gn̾is inuenrͣ Status theb̾ it libro.iiii. sqluat
hesꝑii de uexo max Gine ponti. Iuuendł ii. ꝙsummi plena ia margiñe lib¬
bant: ꝙ titꝰ liuiiꝰ. xxui. latineqͣ instaurate ꝙ. laurentil carnisq dari debet.
cena. leno lena. caupo caupona. ꝙ significat tam iprãm cab̾nã quã muli¬
erem. luciltꝰ i .iii. caupona ħͥ tñ una fira. Strabo ꝙ straba fac̃ uarro denu¬
mismatis. Non ħ res denenepeta strabã facit. ¶In o. ꝓductã desmentia g̾ea sũt

Expanded text:
tam masculini quam feminini generis inuenitur. Statius Thebaidos libro III: «soluerat Hesperii deuexo margine ponti». Iuuenalis in primo: «aut summi plena iam margine libb urbe condita : «Latinaeque instauratae, quod Laurentibus carnis, quae dari debet, dracaena, leno lena, caupo caupona, quod significat tam ipsam tabernam quam mulierem. Lucilius in III: «caupona hic tamen una Syra», strabo etiam straba facit. Varro de nomismatis : «non haec res de Venere paeta / strabam facit». in o productam desinentia Graeca sunt
Abbreviated transcription (Latin):
non d̃ neutͣ eoid hnͣt gn̾itos & datiuos. uñ quidam decepti utter ꝓnoĩa
posuert̃. ea. sunt ã ħ. iinus una unu̾. uniꝰ uni. ulł. ulla. ullũ. ulliꝰ. ulli. nul¬
lus nulla nullũ. nulliꝰ nulli. solus. sola. solum. soluis. soli. totꝰ. tota totũ totꝰ.
qͣntior ÷ usus gnĩt̾i in .i. & dat̾i ino. t̾minantis in mascłino. & neutͦ. infe¬
minino uͦ inae. diptongũ hic neut  ħ neutr̃. huiꝰ neutri. huic neutro ħ
neutͣ. hꝰ & huic nettre. Et sciend̃ ꝗ quociens suꝑiora mascłma mi. desũt.¬
in ae. dipcongõ supͣdictos t̾minant casus. Itaq nõ solũ un. tnuꝰ. umi. s ꝙ̃ ħ¬
tui pucetur. Ił ab hnniũ ini. Non res tota tote rei neceẽ ÷ simił sit. ter̾¬
ineunt̾otim̾oꝵ ħ ip̃a initmi̾e. alt̾e dũ mirrat. forte audiui. Iđ in eunucho.
cetiliꝰ. Nulle natõi tot tantas tam continuas uictorias tã b̾ui spatio da

Expanded text:
pti inter pronomina posuerunt ea. sunt autem haec: unus una unum unius uni, ullus ulla ullum ullius ulli, nullus nulla nullum nullius nulli, solus sola solum solius soli, totus tota totum totius quentior est usus genetiui in i et datiui in o terminantis in masculino et neutro, in feminino uero in ae diphthongum: hic neuter et hoc neutrum huius neutri huic neutro haec neutra huius et huic neutrae. et sciendum, quod, quotiens superiora masculina in i desinin ae diphthongum supra dictos terminant casus. itaque non solum una unius uni, sed etiatui putetur». idem ad Herennium VI: «non res tota totae rei necesse est similis sit». Tereno : «haec ipsa in itinere alterae / dum narrat, forte audiui». idem in eunucho : Caelius: «nullae nationi tot, tantas, tam continuas uictorias tam breui spatio dat
Abbreviated transcription (Latin):
Reuit eR regłas tibi me uissisti uiliane consul auc patͥrie noͣuios
collig̾e quib iatina utitur eloqͣntia. ꝙ suscepi ñ tam rei facilitate
ł ingenii confidentia. ꝗͣ ne quid tibi cui om̃ia debeo ꝓrsus negarẽt
ideo & qm̃ ornam̃tũ te eẽ latinoꝵ non minꝰ ꝗͣ gͣcoꝵ studiu gaudebam
S excusatõ mͥ sit auclacis incepri difficillima reculatio cue uissionis. ¶Nunc
cͥtate inuenta exponã. & ħ modo compñdii causa. pͦea uͦ deo uitã p̃b̃nte: de
acctõ & ablat̾o singłari. & gñt᷑o płali tercie declinatõis cum deobliquis tͣcca
casib multa labore inuenca. ꝙ diu̾so auctoritatis usu appͣba subungam. de
uerbi quoq pͣt̾ito ꝑfecto c̾ deeiꝰ tpͣ̃ib disserã explanabo. in quib uos dubi¬
om̃i dĩuat᷑oꝵ spẽ nõiũ. quat᷑ potui diligñt᷑ exposu. Nunc de regłis in hoc
libro noĩat̾i & gñt̾i in seq̃nti uero cet᷑ oꝵ casuũ tͣctare incipiã. Nec me pigeat

Expanded text:
reuiter regulas tibi me iussisti, Iuliane consul ac patricie, nominum colligere, quibus Latina utitur eloquentia. quod suscepi non tam rei facilitate uel ingenii confidentia, quam ne quid tibi, cui omnia debeo, prorsus negarem et quoniam ornamentum te esse Latinorum non minus quam Graecorum studiis gaudebam. igitur excusatio mihi sit audacis incepti difficillima recusatio tuae iussionis. nunc critate inuenta exponam. et haec modo compendii causa, postea uero deo uitam praebente de accusatiuo et ablatiuo singulari et genetiuo plurali tertiae declinationis, cum de obliquis tractauero casibus, multo labore inuenta et diuerso auctoritatis usu approbata subiungam. de uerbi quoque praeterito perfecto, cum de eius temporibus disseram, explanabo, in quibus uos dubi specie nominum quantum potui diligenter exposui, nunc de regulis in hoc quidem libro nominatiui et genetiui, in sequenti uero ceterorum casuum tractare incipiam, nec me pigeat
Abbreviated transcription (Latin):
& naris aures. Lucanꝰ in .ii. gnitͣm ꝓculit. hic aures alius spiramina nariꝰ
ꝙ nar ꝓducitur in nominat̾o. ut lucanꝰ inaui. par animi laus : & quoͤ
sꝑau̾is annos. & uirg̃. in .uii. sulphurea.nar. alb aqua. s nar. seruauit. a.
suit spiramina naris adunc as. par corripuit uirg̾. inbucolicis. mĩo dĩ in¬
parte gaudnis Lucanꝰ in uui. Sͦ pari uoto gessiffi bella uiuentꝰ. Uirg̃. parib¬
se sustulit alis. Simiłr lar laris uirgͥ ĩ u. ꝑgameũq larẽ & cane penetͣlia
ut hic aust̃. huiꝰ austͥ. ħ oleast̾. hͦ oleastͥ. apiast̾ apiastͥ. Excipit᷑ seq̃st̾ seqͥstris.

Expanded text:
et naris et aures». Lucanus in II genetiuum protulit: «hic aures, alius spiramina naris  producitur in nominatiuo, ut Lucanus in IIII: «pār animi laus est, et quos speraueris annos». et Virgilius in VII: «sulphurea Nār albus aqua». sed Nār seruauit a suit spiramina Nāris ad undas», pār corripuit Virgilius in bucolico : «numero deus impăre gaudet». Lucanus in VIt alis». similiter Lār Lăris. Virgilius: «Pergameumque Lărem et canae penetralia ut hic austĕr austri, hic oleastĕr oleastri, hic apiastĕr apiastri. exc
Abbreviated transcription (Latin):
morbo tempcantur acuto. splen splenis. Dam̃ ÷ nom ꝓprium historici
g̾ci damenis. C imiłr seben. nom̃ herois socii ulixis. qui ha̾bitauit camese se
uenuintur. & barbara. gñis mascłim. ł neutͥ. ł om̃is. q̃ accepta.is. facit gnitm.
ut hic cesar cesaris. ħ nectar. nectaris. hic & ħ & ħpar. paris. hic aspar aspariᷤ
bostar bostaris. S neutͣ sidinata fui̾nt ꝓducunt .a. in obliquis casib ħ lupanar¬
inpanaris alatu alacunar. naris. alaq̃o. laqͣar. laquearis. acalce calcar. cal¬

Expanded text:
morbo temptantur acuto», splēn splenis, Damēn, nomen proprium historici Graeci, Damenis, similiter Sebēn, nomen herois, socii Vlixis, qui habitauit Temesae, Sebueniuntur et barbara generis masculini uel neutri uel omnis, quae accepta is faciunt genetiuum, ut hic Caesar Caesaris, hoc nectar nectaris, hic et haec et hoc par huius paris, hic Aspar huius Asparis, Bostar Bostaris. sed neutra, si deriuatiua sintlupanaris; a lacu, lacunar lacunaris; a laqueo, laquear laquearis; a calce, calcar cal
Abbreviated transcription (Latin):
potens. inpotens. doctꝰ. indoctꝰ. Iõ enuinĩ diximꝰ płaq qr illa parcicipia: asuis sim¬
plicib uid̾nr eẽ composita. que ñtierboꝵ sui temꝑis. s participioꝵ simplium re¬
głam suant. ut contigi. ꝯtactius asimplici tactꝰ. cogi coactꝰ asimpliq actiis costui
collatꝰ asimplici latus. Nomina uͦ ꝯponiint᷑ ł cum alus nominib ut om̃iparis
pat᷑ familias ł c̃ uerb̾. ut armig̾. lucifer. ł c̾ participus. ut fenatꝰ decret᷑. plebsci

Expanded text:
potens impotens, doctus indoctus. ideo autem diximus pleraque, quod illa participia uidentur a simplicibus suis esse composita, quae non uerborum sui temporis, sed participiorum simplicium regulam seruant, ut contigi contactus a simplici tactus, coegi coactus a simplici actus, contuli collatus a simplici latus. nomina uero componuntur uel cum aliis nominibus, ut omniparens, paterfamilias, uel cum uerbis, ut armiger, lucifer, uel p
Abbreviated transcription (Latin):
eaptota ex aptota. Monoptoca sunt q̃ una t̾minõe ꝓ om̃i casu fungũ¬
tur. sicut supraclictum t̃. ut nequã gummi. alpba beta. cornu. qͣtuor
tionis. ut puer. pueri puero. puerũ. alia pentaptota. qualia sunt oĩa
mascłina. ł feminina. scde decłinoĩs in us. t̾minantia ut doctus docti
docto doctum. docte. Uirgilius uirgilii uirgilio uirgiliũ uirgili. Ex¬
aptota sunt q̃ .ui. diu̾sos casus hñt qͥlia sunt mascłina mus. desinẽ¬
tissimus antiquitatis ꝑ scrurator ostendit ħ usũ tatulił & plautum.
Catulus tu p̃ter om̃s une de capillatis cetub̾ose. cetub̾ie. fili. plautus
uetustissum nominatm̃ quoq hic iouis ꝓfe̾bant. sic̃ de noi̾ato tͣo¬
tances ostr̃dñs. Sunt alia inquib tres obliqui casus inueniuntur.
nominatmn ꝓtulert. alia in quib duo ut uicẽ uice. tabi tabo. Alia iͥ

Expanded text:
asuales sex: monoptota, quae una terminatione pro omni casu funguntur, ut supra dictum est, ut nequam, gummi, alpha, beta, cornu, quattuotionis: puer pueri puero puerum. alia pentaptota, qualia sunt omnia masculina uel feminina secundae declinationis in us terminantia: doctus docti docto doctum docte, Virgilius Virgilii Virgilio Virgilium Virgili. hexaptota sunt, quae sex diuersos casus habent, qualia sunt masculina in us desinetissimus antiquitatis perscrutator, ostendit hoc usum Catullum et Plautum. Catullus: «tu praeter omnes une de capillatis, / Celtiberosae Celtiberiae fili». Plautus uetustissimi nominatiuum quoque hic Iouis proferebant, sicut de nominatiuo tractantes ostendnominatiuum protulerunt; alia, in quibus duo: uicem uice, tabi tabo; alia, in
Abbreviated transcription (Latin):
penꝰ a h penum. plautꝰ insperduls. nͥ mͥ ãnuus penꝰ ħ abamatorib cong̃atur.
c̃s popło ꝑsutuam uos opuelle. luciꝰ magna penus paruo spatio consũpta ꝑ¬
ibit. płau̾t᷑ in captuus. dicã seni curet sibi alud penus. Cesar strabo iora¬
tione qͣ sulphitio respondit. Dem̃ ꝓinquos nr̃os messabas domo deflaga¬
tto penora uolebamꝰ pͥuare. affiani intaliõe. uos quib cordi ÷ mera tumcã
qͥ ap̃ carta qienses sit. affraniꝰ in conpitalib ut quicqͥd loquitur sal mcu:

Expanded text:
penus et hoc penum Plautus in Pseudulo : «nisi mihi annuus penus hic ab amatoribus congeratur, ras populo prostituam uos, o puellae». Lucilius: «magna penus paruo spatio consumpta peribit». Plautus in captiuis : «dicam seni curet sibi aliud penus». Caesar Strabo in oratione, qua Sulpicio respondit : «deinde propinquos nostros Messalas domo deflagrata penore uolebamuqui apud Carthaginienses fit». Afranius in Compitalibus : «ut, quicquid loquitur, sal meru
Abbreviated transcription (Latin):
cuꝑatõe siuista fui̾t em̃dat. solatio u mͥ ip̃e eẽ possũ qui uet̾m scͥptoꝵ artis
gmatice tucia corrriꝑ̾e quãuis audacissime s maxi̾s auctorib herodiano &
apollonio cͣsisus ingclior. si quid unneas qͦ humani erroris accidit scͥptis. ꝙ it
Uocales om̃s. semuiocales simiłr om̃s. absq. z. &f. q̃m magͣ mutã eẽ c̾ delit̾a
telabamꝰ in pͥmo libro ostñdimꝰ. p̃t̾ea mute. iii.c.d. t: ut sophista. mare. guͣ¬
ii. cic̾o cormu sol templũ num̃ cesar. uirtͦ. pax. lac. aliud bogud. caput. Ing̾
siue lanna seu g̾ca mascłina ł femina ł cõmunia addita. e. faciunt gn̾i¬
tiuũ mae diptongũ ut hic seriba hꝰ scribae. hec musa huiꝰ musae. hic &
biliũ ponit alienigena studia .ꝙ. pͥma de dino ñ ht̃. nullũ n neutr̃ uec .i. noc

Expanded text:
sta fuerit, emendare. solacio enim mihi ipse esse possum, qui ueterum scriptorum artis grammaticae uitia corrigere, quamuis audacissime, sed maximis auctoribus Herodiano et Apollonio confisus ingredior, si quid in meis quoque humani erroris acciderit scriptis, quod sit uocales omnes, semiuocales similiter omnes absque z et f, quam magis mutam esse, cum de litera tractabamus in primo libro ostendimus, praeterea mutae tres c t d, ut sophista, mare, gummi, Cicero, cornu, sol, templum, numen, Caesar, uirtus, pax, lac, aliud, Bogud, caput. in Grfaciunt genetiuum in ae diphthongum, ut hic scriba huius scribae, haec Musa huius Musae, hic et bilium ponit «alienigena studia», quod prima declinatio non habet: nullum enim neutrum nec
Abbreviated transcription (Latin):
tibis. amnis. corhuis. tͣmes. uesꝑhi ꝙ he  uesps. In multis aliis d̃ confudisse gña
uecustissimi inueniunt᷑. siue meisdem t̾minõib seu mutantes eas t̾minões.
h sretꝰ o dorsus. ꝓfretũ frẽti s dorsum dorͥsum dicebant. hic gelus & ħ gelũ¬
ꝓ gͥelu histr̃. ꝓhistrer. &henũ taͣnagr̃. metaur̃. hib̾um uulturnũ. occeanum.
hoc cñ quotiens flumi seq̾batur solebant facẽ. Iubar qͦ tam mascłinũ quã¬

Expanded text:
hae uepres. in multis aliis etiam confudisse genera uetustissimi inueniuntur siue in eisdem terminationibus seu immutantes eas. neutra quous pro fretum freti et dorsum dorsi dicebant, hic gelus pro hoc gelu, Histrum pro Hister, et Rhenum, Tanagrum, Metaurum, Iberum, Vulturnum, Oceanum hoc
Abbreviated transcription (Latin):
gcos tñ hñt neutra q̃ nonsunt adiectiua aua uͦ sisint ignositła feminĩa
sunt. ut ars. fors. gnͣs. mors. lens. frons. mens. pars. sors. scobi. Diudi iuimetaõ.
inuenr & maxime in arborib urbs. puls. Exxceptis mons. fons põns. dñs. mars.
Quo uero supͣ silłam sunt. ł si sint ꝓpria: in ps. desinentia ł inns. masculina
nino gn̾e ꝓculert̃: uarro in .ii. rerͣ rusticar adipes ila ꝓadeps marͨfus adipis
pondo iugnti uetiiste. Heriiꝰ inlignaria. Signare aꝑtet frontẽ calida focci¬
pe cet̾a uer̾o om̃ia feminina sunt hiẽps cohros ¶Inaus feminina sunt fraus
laus ¶ In aes dipcongii un masculinũ. praes praedis ꝙ unũ neutr̃ aes eris. Sciẽ¬
dũ tñ ꝗ uetustissimi inmultis diximꝰ supͣdictat᷑ terminoũ iueniunt᷑ confũ ͭ¬

Expanded text:
c πολίτης, quae non sunt adiectiua. alia uero, si sint monosyllaba, feminina sunt: ars, fors, gens, mors, lens, frons, mens, pars, sors, scrobs Ouidius in VII minuenitur et maxime in arboribus, urbs, puls, exceptis mons, fons, pons, dens, Mars. quae uero supra syllabam sunt, si sint propria uel in ps desinentia, masculina nino genere protulerunt. Varro in II rerum rusticarum : «adipe suilla». Marsus: «adipis pondo triginta uetustae». Nouius in lignaria : «signare oportet frontem calida forcipe». cetera uero feminina sunt: hiems, cohors. in aus feminina sunt: fraus, laus. in aes diphthongum unum masculinum: praes praedis, et unum neutrum: aes aeris. sciendum tamen, quod uetustissimi in multis, ut diximus, supra dictarum terminationu
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ. so diu̾sos accentꝰ his decłiiu uis. ł si int̾ponas ꝯuĩctiões ut resq publica.
dam putant: ut nũ quis neds. Ostndunt᷑ cñ sñ dubio cõposita eẽ cũ afemi¬
as US autẽ ÷ declinõ nominis ł aliar̾ casualiũ dictionũ. q̃ sit max¬
ime insine. Noĩat᷑s cñ siuie rectus uelut quib dam placet. ꝙ a gn̾al
clinabilia sunt. simiłr i ñ uariant t̾minoẽm. s in mobilẽ eam suant. Ap¬
tota autẽ ꝑprie sunt dicenda. q̃ nomina tm̃ solum hnͣt qui płmq & uoca¬
tuuis inuenr̾ ꝙ non accip̃r ã ꝓ obluis. ut iup̃r. dies. Non enĩ ucet eodꝰ¬
ꝓgnit̾o. ł obliquo casu obliqu̾o uti. Id dixi ꝓprie dicenda qr inueniuntur
antiqiui aptota ꝓmonoptotis ꝑosuisse & monoptota ꝓ aptocis. Neutt̾r a silit¬

Expanded text:
centus his dederis uel interponas coniunctiones, ut resque publica, latum quidam putant, ut numquis, nequis. ostenduntur tamen ea sine dubio composita tam a femide casu casus est declinatio nominis uel aliarum casualium dictionum, quae fit maxime in fine. nominatiuus tamen siue rectus, uelut quibusdam placet, quod a generali clinabilia sunt: similiter enim non uariant terminationem, sed immobilem eam seruant. aptota tamen sunt proprie dicenda, quae nominatiuum solum habent, qui plerumque et uocatiuus inuenitur et non accipuel alio casu obliquo uti ideo dixi proprie dicenda, quia inueniuntur antiqui aptota pro monoptotis et monoptota pro aptotis posui
Abbreviated transcription (Latin):
dicei ꝙ agñali nomine cadant om̃iũ specialiũ nominatuu. S si io calie
est dicendus. os partes ord̾is possũt uicdi casit hr̃ & uerbũ enĩ & adu̾biũ & ꝯ¬
głoꝵ. alui ã dñt ꝙ ip̃a t̾mino nominatuui cadñs inalias diuersas ter muia¬
noes ñ in congrue casus noĩant᷑ cͣ nat᷑am hat ut cade possit & cadndo faci¬
cadit unde aptotu añt ila nomina doctissimi arcium scriptores. que noĩa
minatm ꝙ agn̾ali noĩe cacdat. P ossumꝰ cñ amaiore & fregnciore. ꝑ ͭ. casiuui
quist obliqui nõ ꝙ acciꝑe nominatmn. qmͦ & sitłas ex singłis uocalib dicimꝰ.¬

Expanded text:
d a generali nomine cadant omnium specialium nominatiui. sed si ob hoc casus est dicendus, omnes partes orationis possunt uideri casum habere: et uerbum enim et aduerbium et cod ipsa terminatio nominatiui cadens in alias diuersas terminationes non incongrue casus nominatur, cum naturam habeat, ut cadere possit et cadendo facicadit. unde aptota dicunt illa nomina doctissimi artium scriptores, quae nominminatum, quod a generali nomine cadat. possumus autem et a maiore et frequentiore parte casuum, qui sunt obliqui, hunc
Abbreviated transcription (Latin):
acompostt̾is dĩugta. ut magnanimitas. q̃ rõnabiłr seꝑatĩ accepta ⁊ fig̃a a
grecis neq enĩ simplex pot̾it eẽ q̃ acomposita dĩuat᷑ dictione. Neq composi
b seꝑatĩ in telligendis. sub uo accentis & unã̾ rẽ suppositã .i. siguficandã
accppiat. ut est respuslica. iusurandꝰ & talia. uina . it. res ÷ supposita ue uͦ uocẽ
diuerse sub uno a ecentri ꝓlate. qͦ inuenis seꝑatis Compostt̃. ꝙ si sit exco

Expanded text:
 rationabiliter separatim accepta est figura a Graecis. neque enim simplex poterit esse, quae a composita deriuatur dictione, neque composibus separatim intellegendis sub uno accentu et unam rem suppositam id est significandam accipiat, ut est respublica, iusiurandum et talia. una est enim res supposita, duae uero uoces diuersae sub uno accentu prolatae,
Abbreviated transcription (Latin):
solebant geminare eandem .i. licerã & niai uis peiuis ei us scribere qd̵ noͣ
aliter pronunciari poss quã si cũ suꝑiore silłia pͥor .i. cũ sechiente n¬
natta uingi ñ ꝑoss Ergo ñ aliter quã tellus mannus ꝓferri debiit. Un¬
de pompoui quioc gemunatiuũ ꝑ eria .iii. scr sbe̾ant arã dũo sitpior a
laes consonantiuus acapieb. one. ut sa dicas pompeli. Nã trib iii. iumelis. qlas¬

Expanded text:
scribere, quod non aliter pronuntiari posset, quam si cum superiore syllaba prior i, cum sequente anata iungi non posset: ergo non aliter quam tellus, mannus proferri debuit. unde Pompeiii quoque genetiuum per tria i scribebant, quorum duo superiora loco consonantium accipieb
Abbreviated transcription (Latin):
gͥcos hec litera id ÷ pͥ. multis medis sungitur loco uocalis ut in declinatio¬
ne nõiã inra. & i ał pipaͣ desmentiũ que similiter a seruant ꝑ obliqͦs
casus ut uoͣ. pauo paec opiaco piac. apud latinos autẽ n adeo. Queritur
eur in .y. a ia. post uocales ponitur aspiratio & dicimꝰ qd apocopa facta.
est extre me uocalis cui preponebatur aspiratio. Na ꝑfecta. uaha. ahastͣ.¬
Ieo autem abscisione. facta excreme uocclis tauiaspuapio maustu: ees upiore p̃c¬
dus uacali. qnia susi est inter iectionis uoce. absconditi pterii ptaxi pues abuseon

Expanded text:
Graecos haec litera, id est ρ, multis modis fungitur loco uocalis, ut in declinatioGraecos haec litera, id est ρ, multis modis fungitur loco uocalis, ut in declinatione nominum in ρα et in α puram desinentium, quae similiter a seruant per obliquos casus, ut ὥρα ὥρας, σοφία σοφίας, apud Latinos autem non adeo. quaeritur, cur in uah, ah post uocales ponitur aspiratio, et dicimus, quod apocopa facta est extremae uocalis, cui praeponebatur aspiratio; nam perfecta uaha, ahaeo autem abscisione facta extremae uocalis tamen aspiratio mansit ex superiore pendens uocali, quia suum est interiectionis uoce abscondita proferri. itaque pars abscon
Abbreviated transcription (Latin):
hb̃e ut filius fama suga. nisi quod ut dociumꝰ. est aliqua in ꝓnuntiatione
euis litere differentia f. cuͣ sono. pħ.R.nl. autẽ ideo iron est translatũ ab
tuii  in aliasꝰ figlira qd̃ nec sic eoberet. huic quomͦ mutis. Nec si collat᷑ minu¬
tt significationem. Quãuis enĩ subtracta aspipitione. dicã recorpyrrus in¬
tellectus inrteger manet. Non aliter quã si antecedens uocalib auferacur.
Unde ostenditur ex hoc quoq aliqua eẽ cognatio.R. litere cũ uocalib ex qͦ
quidam dubitauert. utrũ p̾poni debeat huic aspiratio ansubiungi. Unde
a eoles loco ut diximꝰ aspirationis digama ponentes in dictionib abr. iii.¬
cipientib solent loco digamina b. scribere iudicantes debere pͣpomi d¬
gana quasi uocali. s rursus quasi consonanti. Higãma in eadem silla:
pͣponere recusantes cõmutabant id inbͣ. brector bredos dicentes. S apͣs

Expanded text:
docuimus, est aliqua in pronuntiatione docuimus, est aliqua in pronuntiatione eius literae differentia cum sono ph. ρ autem ideo non est translatum ab illis in aliam figuram, quod nec sic cohaeret huic quomodo mutis nec, si tollatur, minuit significationem. quamuis enim subtracta aspiratione dicam retor, Pyrrus, intellectus integer manet, non aliter quam si antecedens uocalibus auferatur, unde ostenditur ex hoc quoque aliqua esse cognatio r literae cum uocalibus. ex quo quidam dubitauerunt, utrum praeponi debeat huic aspiratio an subiungi. unde Aeolis loco, ut diximus, aspirationis digamma ponentes in dictionibus ab ρ incipientibus, solent loco digamma β scribere, iudicantes debere praeponi digamma quasi uocali: sed rursus quasi consonanti digamma in eadem syllaba praeponere recusantes, commutabant id in β, βρήτωρ, βρόδος dicentes. sed apud
Abbreviated transcription (Latin):
homo hymꝰ hylas cͦremes. thnso. philippus pyrrchusꝰ Ideo autẽ exgriui¬
cus adscribitur uocalib ut minimũ sołet. Consonantib autẽ intrinsecꝰ ut
plurimũ. Om̃is enio litera suie uex plus sonat ip̃sa sese cũ post ponitur quã cũan¬
ꝓonitur. od̃ uocalib accidens tẽ uidetur nec si tolleͣtur eaperit ꝙ ĩa uis signi¬
ficatiõis ut si dica̾ herennius abs ꝙ aspiratiõe quamuis uiciũ uidear facere. In¬
gellectus eñ ꝑmanet Consonantib autẽ sic coheret ut euidem penitꝰ substan¬
tie sit ut si auferat᷑ significationis uiͣ minuat ꝓrsus ut sidicã cremes ꝓchre¬
mesł unde hac consid̾ata ratione gͥcoꝵ doctusim singulas facerũt. eaͣs qͦq
lieras. aiuippe ꝓ.tͣti e ꝓii .ii. ꝓ pro Rux. scribentes. Nos autẽ antiquã
sesiptuui seruauimꝰ ii̾atinis tam̃ dictiõib Nos quoq ꝓ ꝑh. cepimꝰ f. scri

Expanded text:
homo, humus, Hylas, Chremes, Thraso, Philippus, Pyrrhus. ideo autem extrinshomo, humus, Hylas, Chremes, Thraso, Philippus, Pyrrhus. ideo autem extrinsecus ascribitur uocalibus, ut minimum sonet, consonantibus autem intrinsecus, ut plurimum: omnis enim litera siue uox plus sonat ipsa sese, cum postponitur, quam cum anteponitur, quod uocalibus accidens esse uidetur, nec, si tollatur ea, perit etiam uis significationis, ut si dicam Erennius absque aspiratione, quamuis uitium uidear facere, intellectus tamen permanet. consonantibus autem sic cohaeret, ut eiusdem penitus substantiae sit, ut, si auferatur, significationis uim minuat prorsus, ut si dicam Cremes pro Chremes. unde hac considerata ratione Graecorum doctissimi singulas fecerunt eas quoque literas, quippe pro τ θ, pro π φ, pro κ χ scribentes. nos autem antiquam scripturam seruauimus. in Latinis tamen dictionibus nos quoque pro ph coepimus f scri
Abbreviated transcription (Latin):
loco digãma posita potestas simplicis consonantis apudomuĩ poetarũ doctiꝰ¬
simos¶ In ẜ & iam solet apud eoles transire.F.digãma quotiens ab r. incipit
idictio que solet aspirari. ut  pͣh ͣ nt coꝑ. s ͥ n ͭ o .p. dicunt. Qd digama nsi
uocali p̾poni & in pͥncipio silłe nͣ ꝑotest. Ideo autẽ locũ quoq transmutauit qr
b. ł digama pꝰ p̃h. in eade̾ silła pronunciari ñ potest. apud nos quoq inueni¬
tͦ qd ꝓu. consonance .b. ponit᷑ ut celebs. celestẽ uitã ducens. ꝑb. scribitur
qd̾ u. consonans ante consonante̾ poni nͣ potest. s & iã bruges & belena anciqͥs¬
simi dicelant. Teste quintili. ano qui hoc ostendit inpͥmo insticritionũ orato¬
riarũ. Nec mirũ eũ .b. quoq inui. euphonie causa conũti uiuenimꝰ. Aufero ꝓ
abfero.I aspiratio ance uocales oms poni pocest. Post consonantes autẽ qͣtu¬
ꝓr tantumͦ more antiquo g̃coꝵ .c.t.p.r. ut habeo herennius. heros hren

Expanded text:
tarum doctissimos. in b etiam solet apud Aeolis transire ϝ digamma, quotiens ab ρ incipit dictio, quae solet aspirari, ut ῥήτωρ βρήτωρ dicunt, quod digamma nisi uocali praeponi et in principio syllabae non potest. ideo autem locum quoque transmutauit, quia b uel digamma post ρ in eadem syllaba pronuntiari non potest. apud nos quoquere, quod pro u consonante b ponitur, ut caelebs, caelestium uitam ducens, per b scribitur, quod u consonans ante consonantem poni non potest. sed etiam Bruges et Belena antiquissimi dicebant teste Quintiliano, qui hoc ostendit in primo institutionum oratoriarum: nec mirum, cum b quoque in u euphoniae causa conuerti inuenimus, ut aufero pro abfero. aspiratio ante uocales omnes poni potest, post consonantes autem quattuor tantummodo more antiquo Graecorum: c t p r, ut habeo, Herennius, heros, hiems,
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qtuam i ÷ utrum uocales sint anconsonantes sicu eni quauis
inuaria figura & uario noĩe sint .R. & q & e tam̃ q unã uĩ nñt ta̾ in
metro quã insono ꝓ una lictera accipi debent. Ses et .u. qͣmius unũ no
uiditio elementis accipiende. Qua̾ius & censorio doctissimo artis gͣmatiee
idem prasuit ¶ Multa enĩ ẽ differentia incer consonantes ut diximiꝰ os uocalẽ
Tantũ enĩ snt̾e est inter uocases & conionantes antũ inter animas & corꝑa.
se sine anima  moueri possunt. Nec animas mouent. s ab illis morientia
Uocales suniiter & ꝑ se mouent᷑ adꝑficiendã silłam. & consonantes pouecit
secum. Consonantes ni sine uocalib immobiles sut. Et hude i ꝓsunplicr p ag̃

Expanded text:
t, utrum uocales sint an consonantes. sicut enim, quamuis in uaria figura et uario nomine sint k et q et c, tamen, quia unam uim habent tam in metro quam in sono, pro una litera accipi debent, sic i et u, quamuis unum niudicio elementis accipiendae, quamuis et Censorino, doctissimo artis grammaticae, idem placuit. multa enim est differentia inter consonantes, ut diximus, et uocales. tantum enim fere interest inter uocales et consonantes, quantum inter animas et corporse sine anima moueri possunt nec animas mouent, sed ab illis mouentur. uocales similiter et per se mouentur ad perficiendam syllabam et consonantes mouent s
Abbreviated transcription (Latin):
tet sislam poftremo gͥei quib momi doctrina auctorib utim᷑ ꝙͥ cuiꝰ locũ
.ret racione sp̃s etũ potestate utere ñ mutat. Unde nec uocales addita
figura & uoĩe uideant᷑ aliquã habere differenciã cũ c. tñ eandẽ tã inso¬
no uocũ auã ininetro poteitate continent & caR quide̾ penitꝰ suꝑ uatua
est Nulla eniꝰ uidet᷑ racio cur asequente .R. scribi debe̾at. Carchago
enim ꝙ cap̃ sue ꝑ .c. siue ꝑ  seribant᷑ nullã faciunt nec in sono nee in

Expanded text:
t syllabam. postremo Graeci, quibus in omnia doctrinae auctoribus utimur, φ, cuius locum ret ratione: spiritus enim potestatem literae non mutat, unde nec uocales addita figura et nomine uideantur aliquam habere differentiam, cum c tamen eandem tam in sono uocum quam in metro potestatem continent. et k quidem penitus superuacua est: nulla enim uidetur ratio, cur a sequente haec scribi debeat: Carthago enim et caput, siue per c siue per k scribantur, nullam faciunt nec in sono nec in
Abbreviated transcription (Latin):
iicerito ꝑfecto & plusꝙͣ ꝑfecto. tercie & quarte ꝯuigationis in quib a ante
iniconsonaua ofita ꝓ ducitur. Cadem quocs subtracta corripitur. ut eupuu
Silue trissitłum ꝓtulit mepodo hoc uersu niuese deducunt iouepi nĩe mare
ñe siluae Est eñ qmetrũ iambicuĩ. conuinctũ penchemimeri heroice el aliter
sare iuaͤteste n si silis tr issllabũ accipiatur. S iiliter catulus ueronensis qd
donã soluit dui igatã inter endeca. sillabos phalentios posuit. E rgo nisi soluĩt
trissillabum accipias uersus stare ñ possit. hoc tam̃ ipsum indiruiamus dom
posiras freqnter solet fieri ut uoluo. uoli̾cus. soluo solutus auis ancepł auspici¬
um. auguriũ. argu̾stus lauo lautus faueo farito. Idigãma f aeoles est qͣndo
et oa coea at tata est enĩ exametrũ heroicũ apud latinos quoꝙ hocidem
inuenit᷑ ꝓ nichilo innecris & maxime apud uetustissinos connicoꝵ. uiitere¬
tam̃ qd hoc ipsũ coles quide ubiq loco aspirationis ponebant effugientes spi¬

Expanded text:
fecto tertiae et quartae coniugationis, in quibus i ante u consonantem posita producitur eademque subtracta corripitur, ut cupiuisiluae trisyllabum protulit in epodo hoc uersu: «niuesque deducunt Iouem, nunc mare nunc siluae»: est enim dimetrum iambicum coniunctum penthemimeri heroico, quod aliter stare non potest, nisi siluae trisyllabum accipiatur. similiter Catullus Veronensis «quod zonam soluit diu ligatam» inter hendecasyllabos phalaecios posuit, ergo nisi soluit trisyllabum accipias, uersus stare non possit. hoc tamen ipsum in deriuatiuis uel compositis frequenter solet fieri, ut uoluo uolutus, soluo solutus, auis auceps, auspicium, augurium, augustus, lauo lautus, faueo fautor. digamma Aeolis est quando  λίγεια», est enim hexametrum heroicum. apud Latinos quoque hoc idem inuenitur pro nihilo in metris, et maxime apud uetustissimos comicorum, ut Teretamen, quod hoc ipsum Aeolis quidem ubique loco aspirationis ponebant effugientes spi
Abbreviated transcription (Latin):
hͥui ꝙ aute potest aute eam loco poscgã consonantis aspnatio ueue nurs si
ante se aspiratione recipit Iũ u̾ero leeo consonantu posita eadẽ prsus in
om̃is it̃ hibuit apud latmnos qua ẽoles dĩgama Inde aplerises esuem̃ pae
datur qd apud eoles habuit oit. f digãma id ⁊ uau abiplus. uoxe  scelũ
teste uarrone ae drdrmo qui id ei noͣm̃ ẽẽ ostendunt ꝓ qͣuo cesañ hane sigii¬
ram Ascribe soluit. qd̾ quãius illi recte uisũ ẽ tam᷑ conłuetudo antiqu
gamina positum. Ut at uelius haut animo. Nec quisquã exterrita macer
r e tñ quando idͥ est aels acoles niueniunt᷑ ꝓdupliei qͦq consonante digaina

Expanded text:
am autem potest ante eam loco positam consonantis aspiratio inueniri, sisonans ante se aspirationem recipit. u uero loco consonantis posita eandem prorsus in omnibus uim habuit apud Latinos, quam apud Aeolis digamma. unde a plerisque ei nomen hoc datur, quod apud Aeolis habuit olim ϝ digamma, id est uau ab ipsius uoce profectum teste Varrone et Didymo, qui id ei nomen esse ostendunt. pro quo Caesar hanc figuram scribi uoluit, quod quamuis illi recte uisum est, tamen consuetudo antiqua gamma positum, ut: «at Venus haud animo nequiquam exterrita mater». est tamen quando idem Aeolis inueniuntur pro duplici quoque consonante digamma
Abbreviated transcription (Latin):
elem̃ti. Q mͦi peͣtestas qua caret aspiratio neq enĩ uocalis nec consonans ẽẽ pͥ
Uocalis ñ ÷ quia ase uocẽ ñ facit nec semiuocalis cũ nulla silła latina ł
gra ꝑ integiaꝰ dictiones. inean desiut nec nutã. eͣ in eade᷑ silła cũ duab
mutis his ponitur ut ꝑhchius erichthonins. Hulla enĩ silła plus duab ui¬
tis potẽ habere. uixca se posicis. Nec plus tͥb consonantib continuare. aue¬
toritas qͦ& tã uarronis quã maeri ceni teste oeͣnsoruie Nec R nec ꝙ nee

Expanded text:
elementi, quomodo potestas, qua caret aspiratio; neque enim uocalis nec consonans esse potelementi, quomodo potestas, qua caret aspiratio; neque enim uocalis nec consonans esse potest. uocalis non est h, quia a se uocem non facit, nec semiuocalis, cum nulla syllaba Latina uel Graeca per integras dictiones in eam desinit, nec muta, cum in eadem syllaba cum duabus mutis bis ponitur, ut Phthius, Erichthonius. nulla enim syllaba plus duabus potest mutis habere iuxta se positis, nec plus tribus consonantibus continuare. auctoritas quoque tam Varronis quam Macri teste Censorino nec k nec q nec h
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑd̾e iudo litere iimetro. qd̾si tdeo alia litera ẽ ex istimanda quã c. debet õ.
quoq cũ similicer preponit᷑.ii. amictendi uiͣ litere alia putari & aua cu̾
id nonfacit. dicimꝰ enĩ anguis. sicuti quis. & angur secuti cur. Unde si ue¬
lim cum ueritate contemplari ut diximꝰ ñ plusꝙͣ dece̾ & octo literas in
latino sermone habemꝰ. hoc est sedecim autiquas g̾coꝵ. &f. & .x. postea
additas & eas quoq aħ eͦisdẽ sumptas. Hã I. a ͥ ᷤ g̃coꝵ causa ut supͣdictn᷑
est ad scuum᷑ põr. ¶ I autẽ aspirationis ẽ roca. ⁊ nichil aliud habet litere iͥ
ficgͥuã & qd inulsu scribit᷑ inter alas literas. Qd̃ si sufficeret ut elemtu pu¬
ataret᷑ nichil ominꝰ quorũdã & ia̾ num̾oꝵ figure ꝙ onu̾isu inter alias literas
scribunt᷑. quamuis eis dissimiles suit siem̃ca sdabende̾. s minine. hoc esi
ad hibendũ Onec aliud aliquid ex accidentb ꝓprieace ostendit umius cuiꝰ

Expanded text:
e uim literae in metro. quod si ideo alia litera est existimanda quam c, debet g quoque, cum similiter praeponitur u amittenti uim literae, alia putari, et alia, cum id non facit. dicimus enim anguis sicuti quis et augur sicuti cur. unde si uelimus cum ueritate contemplari, ut diximus, non plus decem et octo literas in Latino sermone habemus, hoc est sedecim antiquas Graecorum et f et x postea additas, et eas quoque ab eisdem sumptas. nam y et z Graecorum causa, ut supra dictum est, asciuimus nominum, h autem aspirationis est nota et nihil aliud habet literae nisi figuram et quod in uersu scribitur inter alias literas. quod si sufficeret, ut elementum putaretur, nihilominus quorundam etiam numerorum figurae, quia in uersu inter alias literas scribuntur, quamuis eis dissimiles sint, elementa sunt habenda. sed minime hoc est adhibendum, nec aliud aliquid ex accidentibus proprietatem ostendit uniuscuiusque
Abbreviated transcription (Latin):
diraie̾t᷑. a sum̾t ueã silłam. Ut. agnꝰ. agnellꝰ. lib. libellꝰ. cult̃. cultellꝰ. paulꝰ. pauxiliꝰ. Simnłr fenti¬
nicia. ella.ł. illa. t̃mina̾ta. Ut. capra. capella. libra. libella. u̾bra. u̾bolla. paula. pauxlla. Sͦ ñ neutͭ¬
ĩ ellũ.ł. illũ. exeũt̾a.P.igñ.tigillũ. Sigñ. sigillũ. lucrũ. Iucollũ. Excipũit᷑ adesinẽtibꝰ. ĩ nꝰ. ł na. łũ.
q̃ ulłam hnt ꝯsotiãtẽ. añcedẽtẽ ĩ ead̾ silła. an̾ .ti. uenic̾t̾a diminut̾a. Ut abono. uno. uino d̾iua
Henĩ pares ħrit silłas. pͥmit̾is suis. bonꝰ. bona. boñ. bellꝰ. bella. bellũ.inus. una.aimĩ. uillꝰ. ulla.

Expanded text:
liber libellus, culter cultellus, paulus pauxillus. similiter feminina ella uel illa terminantia: capra capella, libra libella, umbra umbella, paula pauxilla. sic etiam neutra ellum uel illum exeuntia: tignum tigillum, signum sigillum, lucrum lucellum.ullam habent consonantem antecedentem in eadem syllaba ante n, uenientia, ut a bono, uno, uino deriuata. haec enim pares habent syllabas primitiuis: bonus bona bonum, bellus bella bellum, unus una unum, ullus ulla
Abbreviated transcription (Latin):
us lacte ꝓlat inuesi kelque uõ consonances mutant᷑ ł abiciunt᷑.d. ut
iliquid alicuiꝰ. m tenꝑ lum  templi. prelium prelii S. magius magni .x.
ut heigis. nix nuus: Inuerbeꝵ auoq preceritis ꝑfectis solent om̃s modo
mucari mͦ manere. exceptis Rꝑ ⁊ .x. Ne enĩ numꝙͣ nucant᷑. ut habeo
haburi. iubeo ussi. cõpesco compescui. dico dixi. ascendo ascendi ledo lesi. le¬
go legoi. pingo praoc puixi. demo demps i p̃mo pͣssi. moneo monui. sgͥno siui
neciueo nequiui. torqueo torsi. dissero disserui. Uroutis ussi. uerco uera. flexͥ
flexi. Ille autẽ quatuor ut supͣdiximꝰ numquam mutant᷑. inp̾c̾ito ꝑ secto¬

Expanded text:
us inuenitur. reliquae uero consonantes mutantur uel abiciuntur: d, ut aliquid alicuius; m, templum templi, Pelium Pelii; s, magnus magni; x, rex regis, nix niuis. in uerborum quoque praeteritis perfectis solent omnes modo mutari modo manere, exceptis l p s x. hae enim numquam mutantur, ut habeo habui, iubeo iussi, compesco compescui, dico dixi, ascendo ascendi, laedo laesi, lego legi, pingo pinxi, demo dempsi, premo pressi, moneo monui, sino siui, nequeo nequiui, torqueo torsi, dissero disserui, uro ussi, uerto uerti, flecto flexi. illae autem quattuor, ut supra diximus, numquam mutantur in
Abbreviated transcription (Latin):
Lut celo celaui doieo ol ollio molliui .p. turpo curpaus.
stupeo stupui scalpo scalpsi. lippio lipplu. s quasso quassaui. cense tensa le¬
t arcenso arcessiui x uero necui. texo texiu. Uocales quoq uissdt᷑ pͥfectis q
iitantur in alias uocales. modo manenc. cedẽ ł ꝓdncinitur pͣleruq om̃s
faneo fani. caueo caui. sedeo sedi. lego legi. iudeo uidi. moueo moui. soneo

Expanded text:
lui, uolo uolui, mollio molliui; p, turpo turpaui, stupeo stupui, scalpo scalpsi, lippio lippiui; s, quasso quassaui, censeo censui, arcesso arcessiui; x, nexo nexui, texo texui. uocales quoque in eisdem perfectimutantur in alias uocales, modo manent eaedem. producuntur plerumque omnes, ut faueo fāui, caueo cāui, sedeo sēdi, lego lēgi, uideo uīdi, mo
Abbreviated transcription (Latin):
ad locum sig̃tant: carent p̃põne. Sequens uͦ forma que in .i. t̾minant᷑. ablat̾s mͥ u
dr̃ ip̃iꝰ noĩs quo ip̃a res sigͣcat᷑. carens sinułr p̃põne. Qͥd ÷ mirabile uisu nͥ uisioni.¬
m̃ resoluit᷑. Qmͦ aũ participia p̾t̾iti tꝑ̃is ⁊ noĩa rerũ in .us. corr̾. desinencia solent
ãñ.u. uił.s. uł.t. uł.x. hr̃e : sic hñt ⁊ ista. ut lesum lesu. morsum. morsti. amatũ.
amatu. doctũ. doctu. captum. captu. fluxum. fluru. flerum. fleni. Sicut aũ supͣdo cuutꝰ.¬

Expanded text:
ium, quae cum ad locum significant, carent praepositione. sequens quoque forma, quae in u terminat, ablatiuus mihi uidetur ipsius nominis, quo ipsa res sigei resoluitur. quomodo autem participia praeteriti temporis et nomina rerum in us correptam desinentia solent ante u uel s uel t uel x habere, sic habent et ista, ut laesum laesu, morsum morsu, amatum amatu, doctum doctu, captum captu, fluxum fluxu, flexum flexu. sicut autem supra docu
Abbreviated transcription (Latin):
Inueuit᷑ tm̃ in quibꝰdam codicibꝰ. cium detinet hostis agg̾e muroꝵ nͨ mundat sangͥne sos¬
sas Similit̾ uergo. ab solittũ ⁊ actuũi. absolutũ: Ut uͥgł in .ii. quẽ dampnet labot au qͦ
uergat pondere letũ. Actm̃. in .ui. frontiꝙ inuergit uina sacͥdos. eiꝰ passiũ. Incauuis
in .i.⁊ polus au̾si calidus qua uͥgit᷑ aust̾. assuesco. abstilutũ ÷: inuenit᷑ tñ ꝓ assirefacio. lucanꝰ
accipi᷑. Ut nirgłꝰ. in .ii. soeant in feda cdeitre qua dat᷑. sic̾e t̾a acticio eousus in .i. puiligoica

Expanded text:
uenitur tamen in quibusdam codicibus: «dum distinet hostes / agger murorum nec inundant sanguine fossae». similiter uergo absolutum et actiuum: absolutum, ut Virgilius in XII: «quem damnet labor aut quo uergat pondere letum», actiuum in VI: «frontique inuergit uina sacerdos», passiuum Lucanus in I: «et polus auersi calidus qua uergitur austri». assuesco absolutum est, inuenitur tamen pro assuefacio. Lucanusaccipitur, ut Virgilius in XI: «coeant