comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
solus apeccato liber uniret. subingo
diaboli generaliter teneretur huma-¬
na captiuitas. nec aliter possideremus
triumphantis uictoriam: si extra nr̃ãm
eẽt confecta naturam: Dehac aũt par¬
ticipatione mirabile sacramentum
nobis regenerationis indulsit. ut per
tiam carnis sumus geniti spũali ite-¬
rum origine nasceremur: Propter
quod ab euangłista de credentibus
dicitur: Quinon ex sanguinib neq
ex uoluptate carnis. neq ex uoluptate
iuiri sed exdeo nati sunt: Cuius inef¬
fabilis gr̃ȩ particeps non est. nec potest
filioꝵ dĩ adoptionem consequi quis¬
quis afide sua hoc quod nos principa¬
liter saluat excludit: Unde multũ
doleo multumq contristor. quod hic
qui ante de humilitatis ꝓposito lau-¬
dabilis uidebatur: contra unicam spem

Expanded text:
solus a peccato liber uniret, sub jugo solus a peccato liber uniret, sub jugo diaboli generaliter teneretur humana captivitas, nec aliter possideremus triumphantis victoriam, si extra nostram esset confecta naturam. De hac autem participatione mirabile sacramentum nobis regenerationis indulsit, ut per  concupiscentiam carnis sumus geniti, spirituali iterum origine nasceremur. Propter quod ab evangelista de credentibus dicitur: « Qui non ex sanguinibus, neque ex voluptate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nati sunt . » Cujus ineffabilis gratiae particeps non est, nec potest filiorum Dei adoptionem consequi, quisquis a fide sua hoc quod nos principaliter salvat excludit. Unde multum doleo multumque contristor, quod hic qui ante de humilitatis proposito laudabilis videbatur, con
Abbreviated transcription (Latin):
pe omĩpotentia filii dei sic addocen¬
dos homines apparere: quomodo et
patriarchis et propb̃is inspetie carnis
apparuit. cum aut lucta-¬
men
miit. aut sermonem
conse¬
ruit. uł cum offitia ospitalitatis habuit:
uel etiam appositum cibum sũpsit.
s ille imagines huius hominis erant
inditia. cuius ueritatem ex prece¬
dentiim patrum styrpe sum̃dam:
significationes mystice nuntiabant:
& ideo sacramentum reconciliationis
nr̃ȩ ante tempora ȩterna dispositum
nullȩ implebant figurȩ. quia nondũ
intemerata uiscera edificante sibi sapi-¬
entia domum uerbum caro fieret.
et forma đi ac forma serui inunam
conueniente ꝑsonam: creator tempoꝵ
nasceretur intempore. et ꝑquem facta
sunt omĩa ipse inter omĩa gigneret᷑:
Nisi enim nouus homo factus insi¬
militudinem carnis peccati nrãm
susciꝑet uetustatem. et consubstanti.¬
alis patri consubstantialis eẽ digna¬
retur et matri: naturam sibi nrãm

Expanded text:
pe omnipotentiae Filii Dei sic ad docenpe omnipotentiae Filii Dei sic ad docendos homines apparere, quomodo et patriarchis, et prophetis in specie carnis apparuit cum aut luctamen iniit, aut sermonem conseruit, cum vel officia hospitalitatis habuit, vel etiam appositum cibum sumpsit. Sed illae imagines hujus hominis erant judicia cujus veritatem ex praecedentium Patrum stirpe sumendam significationes mystice nuntiabant. Sed ideo sacramentum reconciliationis nostrae ante tempora aeterna dispositum mille implebant figurae, quia nondum intemerata viscera aedificante sibi Sapientia domum, Verbum caro fieret, et forma Dei ac forma servi in unam conveniente personam Creator temporum nasceretur in tempore, et per quam facta sunt omnia, ipse inter omnia gigneretur. Nisi enim novus homo factus in similitudinem carnis peccati nostram susciperet vetustatem, et consubstantialis Patri, consubstantialis esse dignaretur et matri, naturam sibi nostram
Abbreviated transcription (Latin):
quantum nestorius aueritate excidit
aum xp̃m qui de matre solum homi¬
nem asserit natum: tantum etiam
hic acatholico tramite deuiat qui de
eadem uirgine non nrãm credit editã
ẽẽ substantiam. uolens utiq eam soliꝰ
deitatis intelligi: ut quod informa
serui gessit. et quod nr̃i similis fuit
atq conformis: quȩdam nrȩ naturȩ
fuerit imago non ueritas: Nicbil aũt
ꝓdest dnm̃ nrm beatȩ mariȩ uirginis
filium uerum ꝑfectumq hominem
dicere : sinon illius generis homo cre¬
ditur cuius ineuangłio predicatur:
Dicit enim matheus: Liber generatio¬
nis iħu xp̃i filiĩ dauid filii abrabam:
Et ita humanȩ originis ordinem sequi¬
tur: ut generationum lineas usq ad io-¬
seph cuimater dñi erat desponsata de¬
ducat: Lucas uero retrorsum successio¬
num gradꝰ relegens: ad ipsum humani
generis principem rediit. ut adam
primũ et adam nouissimum eiusdem
ostendat ẽẽ naturȩ: P otuerat quip¬

Expanded text:
quantum Nestorius a veritate excidit, quantum Nestorius a veritate excidit, dum Christum qui de matre solum hominem asserit natum, tantum etiam hic a catholico tramite deviat, qui de eadem Virgine non nostrum credit editam esse substantiam; nolens utique eam solius deitatis intelligi, ut quod in forma servi gessit, et quod nostri similis fuit atque conformis, quaedam nostrae naturae fuerit imago, non veritas. Nihil autdest Dominum nostrum beatae Mariae virginis filium verum perfectumque hominem dicere, si non illius generis homo creditur, cujus in Evangelio praedicatur. Dicit enim Matthaeus: « Liber generationis Jesu Christi, filii David, filii Abraham . » Sed ita humanae originis ordinem sequitur, ut generationum lineas usque ad Joseph, cui mater Domini erat desponsata, deducat. Lucas vero retrorsum successionum gradus relegens, ad ipsum humani generis principem rediit, ut Adam primum, et Adam novissimum ejusdem ostendat esse naturae. Potuerat quip
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ iurã clementia pre-¬
pararit: multis sepe ꝓbaui¬
mus documentis. et quicquid nrĩs tem¬
porib contra impugnatores catholicȩ ue¬
ritatis. industria sacerdotalis obtinet:
ad urãm maxime głam redundabit. dũ
potestatem urãm subicitis: cuius mu-¬
nere et ꝓtectione regnatis: Unde quia¬
ui. ita ut totius causȩ speties synodaliũ
gestoꝵ textus ostenderit: dignum głȩ ur̃ȩ
est ut error qui ut arbitror de imꝑitia
magis quam de uersutia natus est aufe¬
ratur. prius quam ullas sibi uires de
consensu imprudentium et ꝑtinatia pra-¬
uitatis ad quirat : quia etiam ignoran¬
tia graues non numquam incidit lapsꝰ.
et plerumq indiaboli ruit foueas incau¬
ta simplicitas: ꝑ quam insupradicto
subrepsisse intelligo spm̃ falsitatis. ut
dum estimat se religiosius de filii dei
maiestate sentire siei naturȩ nr̃ȩ ueri¬
tatem inẽẽ nondicat: totum il lud
quod uerbum caro factum est unius
atq eiusdem putet eẽ substantie: Et

Expanded text:
vestra clementia praepararit multis saepe probavimus documentis, et quidquid nostris temporibus contra impugnatores catholicae veritatis industria sacerdotalis obtinet ad vestram maxime gloriam redundabit, dum, potestatem vestram subjicitis, cujus munere et vi, ita ut totius causae species synodalium gestorum textus ostenderit, dignum gloriae vestrae est, ut error qui ut arbitror de imperitia magis quam de versutia natus est auferatur priusquam ullas sibi vires de consensu imprudentium, et pertinacia pravitatis acquirat, quia etiam ignorantia graves nonnunquam incidit lapsus, et plerumque in diaboli ruit foveas incauta simplicitas, per quam in supradicto subrepsisse intelligo spiritum falsitatis, ut dum aestimat se religiosius de Filii Dei majestate sentire, si ei naturae nostrae veritatem inesse non dicat totum illud, quod Verbum caro factum est unius atque ejusdem putet esse substantiae. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ ut quȩdam pars ppłisua deuotiõe pri-¬
uetur. si unius tantum missȩ more ser¬
uato sacrificium offerre non possint:
nisi qui prima diei parte conuenerint:
Studiose ergo dilectionem tuam et fa-¬
miliariter ammonemus. ut quod nr̃ȩ
consuetudim exforma paternȩ traditio-¬
nis insedit: tua quoq cura non negli-¬
gat. ut omĩa nobis exfide et actib con¬
gruant: ꝓpt̾ quod remoranti filio nr̃o
possidomo pb̃ro: hanc ad fraternita-¬
tem tuam epłam dedimus ꝑferendam.
qui nrĩs ꝓcessionib atq ordinationib
frequenter interfuit. et totiens admis¬
sus quid inomĩb apłicȩ auctoritatis
teneremus agnouit: Data kalendas

Expanded text:
autem ut quaedam pars populi sua devotione privautem ut quaedam pars populi sua devotione privetur, si unius tantum missae more servato, sacrificium offerre non possint, nisi qui prima diei parte convenerint. Studiose ergo dilectionem tuam et familiariter admonemus 632 ut quod nostrae consuetudini ex forma paternae traditionis insedit, tua quoque cura non negligat: ut per omnia nobis et fide et actibus congruamus. Propter quod remeanti filio nostro Possidonio presbytero, hanc ad fraternitatem tuam epistolam dedimus preferendam, qui nostris processionibus atque ordinationibus frequenter interfuit, et toties ad nos missus, quid in omnibus apostolicae auctoritatis teneremus, agnovit. Data XI kalendas
Abbreviated transcription (Latin):
so mundo sacramentum regeneratioĩs
accipiunt: In hac sicutbeatus ioħs
euangłista testatur: con gregatis
inunum discipłis clausis ianuis cum
ut cȩlesti quadam regula insimiatum et
traditum nouerimus: in illa die celebran¬
da nobis ẽẽ mysteria sacerdotalium bene-¬
dictionum: in quo collata sunt omĩa do¬
na grãrum Ut aut̃ in omnib obser¬
uantia nr̃a concordet: illud quoq uo¬
lumus custodiri. ut cum sollennior fes¬
tiuitas conuentum ppłi numerositatis
indixerit: et adeam tanta fidelium mul¬
titudo conuenerit quam recipi basili¬
ca simul una non possit: sacrificii obla¬
tio indubitanter iteretur. nehis tantũ
ad missis adhanc deuotionem qui primi
aduenerint. uideantur hii qui post¬
modum confluxerint non recepti. cũ
plenum pietatis atq rationis sit ut quo¬
tiens basilicam inqua agitur: presentia
noue plebis impleuerit: totiens sacri¬
ficium subsequens offeratur: Necesse est

Expanded text:
so mundo sacramentum regenerationis so mundo sacramentum regenerationis accipiunt. In hac, sicut beatus Joannes evangelista testatur, congregatis in unum discipulis januis clausis, cum s advenit, ut coelesti quadam regula insinuatum, et traditum noverimus in illa die celebranda nobis esse 192 mysteria sacerdotalium benedictionum, in quo collata sunt omnia dona gratiarum. Ut autem omnibus observantia nostra concordet, illud quoque volumus custodiri ut cum solemnior festivitas conventum populi numerositatis indixerit, et ad eam tanta multitudo convenit quam recipi basilica simul una non possit, sacrificii oblatio indubitanter iteretur, ne his tantum admissis ad hanc devotionem, qui primi advenerint, videantur hi, qui postmodum confluxerint, non recepti, cum plenum pietatis atque rationis sit, ut quoties basilicam, in qua agitur, praesentia novae plebis impleverit, toties sacrificium subsequens offeratur. Necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
paulum et barnaban ex precepto sp̃s
scĩ euangłium mitterent ad predicandũ:
ieiunantes et oantes imposuerunt eis
manus. ut intelligamus quanta et dan-¬
tium et accipientium deuotione curan-¬
dum sit: ne tante benedictionis sacra-¬
mentum negligenter uideatur imple¬
tum & ideo pĩe et laudabiliter apłicis
morem gesserit institutis: si hanc ordi-¬
uandoꝵ sacerdotum formam ꝑ ecclas
quib dñs p̃ẽẽ te uoluit etiam ipse ser-¬
uaueris. ut his qui consecrandi sunt
nuinquam benedictiones insi in die
resurrectionis dñicȩ tribuantur: cui
auesꝑa sabbati initium constat ascri¬
bi. et tantis diuinarum dispositionũ
misteriis consecratum: ut quicquid
a dño est insignius constitutum: in
huius diei dignitate sit gestum: In
hac mundus sumpsit exordiũ. Inhac
ꝑ resurrectionem xp̃i et mors int̾itum:
et uita accepit initium: In hac apłi
ad nõ predicandi in omĩb gentib euan¬
głii tubã sumunt et ferendum uniuer¬

Expanded text:
Paulum et Barnabam ex praecepto Spiritus Paulum et Barnabam ex praecepto Spiritus sancti Evangelium mitterent ad praedicandum, « jejunantes et orantes imposuerunt eis manus , » ut intelligamus quanta et dantium et accipientium devotione curandum sit, ne tantae benedictionis sacramentum negligenter videatur impletum. Et ideo pie et laudabiliter apostolicis morem gesseris institutis, si hanc ordinandorum sacerdotum formam per ecclesias, quibus Dominus praeesse te voluit, etiam ipse servaveris, ut his qui consecrandi sunt, nunquam benedictiones, nisi in die resurrectionis Dominicae tribuantur, cui a vespera sabbati initium constat ascribi, et tantis divinarum dispositionum mysteriis consecratum, ut quidquid est a Domino insignius constitutum in hujus diei dignitate sit gestum. In hac mundus sumpsit exordium. In hac per resurrectionem Christi, et mors interitum, et vita accepit initium. In hac apostoli a Domino praedicandi in omnibus gentibus Evangelii tubam sumunt, et ferendum univer
Abbreviated transcription (Latin):
tradere potuerit. quam quod abordina-¬
tore suscepit: Non ergo patimur. ut
cum unius nos corporis. & fidei fateam᷑.
inaliquo discrepemus: & alia doctoris
alia discipłi instituta uideantur: Qd̃
ergo apatrib nris ꝓpensiore cura no-¬
uimus ẽẽ seruatum. a uob̃ uolumus
custodiri. ut non passim dieb omĩbus
sacerdotalis. uel leuitica ordinatio cęle¬
bretur : s post diem sabbati eius noctis
inprima sabbati quȩ lucessit exordia
delegantur : in quib his qui consecran¬
di sunt ieiun Is. & a ieiunantib sacra
benedictio conferatur: Quod eiusdem
obseruantiȩ erit: si mane ipso dni-
die continuato sabbati ieiunio celebret᷑.
A quo tp̃r precedentis noctis initia non
recedunt. quam ad diem resurrectioĩs
sicut etiam inpascha dñi declaratur:
ꝑtin̾e non dubium est: Nam preter
auctoritatem consuetudinis quam apłi-¬
ca nouimus uenire doctrina: etiam sacͣ
scriptura manifestat. quod cum apłm

Expanded text:
tradere potuerit, quam quod ab ordinatradere potuerit, quam quod ab ordinatore suscum unius nos corporis et fidei fateamur in aliquo discrepemus, et alia doctoris, alia discipuli instituta videantur. Quod ergo a patribus nostris propensiore cura novimus esse servatum, a vobis volumus custodiri, ut non passim diebus omnibus sacerdotalis vel levitica ordinatio celebretur, sed post diem sabbati ejus noctis in prima sabbati quae lucescit exordia delegantur, in quibus his qui consecrandi sunt jejunis, et a jejunantibus sacra benedictio conferatur. Quod ejusdem observantiae erit, si mane ipse Dominico die continuato sabbati jejunio celebretur. A quo tempore praecedentis noctis initia non recedunt quam ad diem resurrectionis, sicut etiam in Pascha Domini declaratur pertinere non dubium est. Nam praeter auctoritatem consuetudinis quam ex apostolica novimus venire doctrina, etiam sacra Scriptura manifestat, quod cum apostolum
Abbreviated transcription (Latin):
cat. ita ut ꝑlib̾alem satisfactionem ꝓpͥu̾
dampnet errorem: cõmunio ei sui ordi¬
nis reformetur: Quod etiam scõ flauia¬
no ȩpõ me clementia tua scripsisse cog¬
noscat: ut caritas non negetur. sierror
affectum: ex hoc poteris appro
bare. quod tua firmius fundare deside¬
ramus initia : nequid caritati tuȩ ad ꝑfec¬
tionem de ẽẽ uideatur. cum tibi spiritalis
grẽ merita ut ꝓbauimus suffra gentur:
Paterna igitur & frat̾na collatio debet
scĩtati tuȩ ẽẽ gratissima : & ate talit̾ sus¬
cipi.
quemadmodum anobis
eam  intelligis ꝓficisci Unum
enim nos sentire oportet. & agere: ut sic̃
legimus. innobis quoq unum ẽẽ cor & a
nima comꝓbetur: Cum enim beatissimꝰ
petrus apłicum adño acceꝑit pͥncipatũ.
& romana ȩccła meius ꝑmaneat institu¬
marcus. qui alexandrinam primus ec-¬
cłam gubernauit. aliis regulis traditionũ
sudrum decreta formauerit: cum sine

Expanded text:
cat, ita ut per liberalem satisfactionem proprium cat, ita ut per liberalem satisfactionem proprium damnet errorem, communio ei sui ordinis reformetur. Quod etiam sancto Flaviano episcopo me clementia tua scripsisse cognoscat, ut charitas non negetur, si erroraffectum, ex hoc poteris apprbare, quod tua firmius fundare desideramus initia, ne quid charitati tuae ad perfectionem deesse videatur, cum tibi spiritalis gratiae merita, ut probavimus, suffragentur. Paterna igitur et fraterna collatio debet sanctitati tuae esse gratissima, et a te taliter suscipi, quemadmodum a nobis eam intelligis proficisci. Unum enim nos sentire oportet et agere, ut sicut legimus in nobis quoque unum esse cor, et una anima comprobetur . Cum enim beatissimus Petrus apostolicum a Domino acceperit principatum, et Romana Ecclesia in ejus permaneat instituus ejus Marcus qui Alexandrinam primus Ecclesiam 629 gubernavit, aliis regulis traditionum suarum decreta formaverit: cum sine dubio
Abbreviated transcription (Latin):
di: Non enim de portiuncula fidei nr̃ȩ
quȩ minus lucide clarescat. quȩ̨ritur :
s hoc stultissima rosultatio audet inesere.
quod dñs nr in ȩccłam neminem sexus
utriusq uoluit ignorare: siquidem ipsa
catholici simboli breuis & ꝑfecta confessio.
quȩ duodecim apłoꝵ totidem est signata
sen tentiis : tam instructa sit muniti¬
one cȩlesti: ut om̃s hereticoꝵ opiniones
solo ipsius possint gladio detruncari:
Cuius simboli plenitudinem. si eiithices
puro & simplici uoluisset corde concipere::
innullo adecretis niceni concilii deuiaret:
& hoc ascĩs patrib intelligeret constitu¬
tum. ut contra apłicam fidem. quȩ ñ insi
una est. nullum se ingenium. nullum
eleuaret eloquium: Et idõ ꝓur̃e pietatis
consuetudine. laborare dignamini. ut
quod contra singłare sacram̃tum salutis¬
humanȩ blasphem a insipientia ꝓtulit:
abomĩum animis repellatur: Acsi ipse
qui mhanc temptationem incidit. resipis-¬

Expanded text:
di. Non enim de portiuncula fidei nostrae di. Non enim de portiuncula fidei nostrae quae nimis lucide clarescat quaeritur, sed hoc stultissima resultatio audet incessere, quod Dominus noster in Ecclesia neminem sexus utriusque voluit ignorare. Siquidem ipsius catholici symboli brevis et perfecta confessio, quae duodecim apostolorum totidem est signata sententiis, tam instructa sit munitione coelesti, ut omnes haereticorum opiniones solo ipsius possint gladio detruncari. Cujus symboli plenitudinem, si Eutyches puro et simplici voluisset corde concipere, in nullo a decretis Nicaeni concilii deviaret, et hoc a sanctis Patribus intelligeret constitutum, ut contra apostolicam fidem, quae non nisi una est, nullum se ingenium, nullum elevaret eloquium. Sed ideo pro vestrae pietatis consuetudine laborare dignemini, ut quod contra singhumanae blasphema insipientia protulit, ab omnium animis repellatur. Ac si ipse qui in hanc tentationem incidit, resipis
Abbreviated transcription (Latin):
cum atertio die iduum maiarum quo se-¬
renitatis eius scripta suscepimus. maior
pars sit reliqui temporis absumenda:
ut ꝓfectio sacerdotum qui negotio suf-¬
ficiant ualeat ordinari Nam illud
quod pietas eius etiam me credidit
debere inter ẽẽ concilio: etiam si scdm
aliquod precedens exigitur exemplum.
nunc tam̃ nequaquam possit impleri:
quia rerũ p̃sentium nimis incerta con-¬
ditio. tantȩ urbis popłis me abẽe ñ sine¬
ret: & indesꝑationem quandam ani-¬
mi tumultuantium mitterentur:⁊
si ꝑ occasionem causȩ ȩccłasticȩ uiderer
re: Quia igitur adpublicam hanc
utilitatem ꝑtinuisse cognoscitis. ut
salua clementiȩ urẽ uenia. caritati
me & p̃cib ciuium ñ negarem: inhis
frib meis quos uice mea misi. me quoq
ad eẽ cum cȩteris estimate: qui scđm cau¬
sam satis michi ex gestoꝵ serie. & ipsus
de quo agitur ꝓfessione patefactam. eui¬
denter & plene quid seruandum eẽt osten¬

Expanded text:
cum a tertio iduum Maiarum, quo secum a tertio iduum Maiarum, quo serenitatis ejus scripta suscepimus, major pars reliqui sit temporis absumenda, ut ficiant, valeat ordinari. Nam illud quod pietatis ejus etiam me credidit debere interesse concilio, etiamsi secundum aliquod praecedens exigitur exemplum, nunc tamen nequaquam possit impleri, quia rerum praesentium nimis incerta conditio tantae urbis populis me abesse non sineret, et in desperationem quamdam animi tumultuantium mitterentur, si per occasionem causae ecclesiasticae viderer re. Quia igitur ad publicam hanc utilitatem pertinuisse cognoscitis, ut salva clementiae vestrae venia charitati meae, et precibus civium non negarem in his fratribus meis quos vice mea misi, me quoque adesse cum caeteris aestimate, qui secundum causam satis mihi ex gestorum serie, et ipsius de quo agitur professione patefactam evidenter, et plene quid servandum esset, osten
Abbreviated transcription (Latin):
insipientiȩ suȩ sensum catholicis aurib
displicere: reuocare seasua opinione de-¬
buerat. nec ita eccłȩ presules commoue¬
re ut dampnationis sententiam mere-¬
retur exciperez Quam utiq si insua
sententia uoluerit ꝑmanere: nullus
moderatio hanc temꝑantiam obseruat.¬
ut seuerius agat cum obduratis: et ue¬
mam cupiat prestare correctis: Quia
ergo multa michi fidutia est de pieta¬
tis tuȩ sincerissima fide. obsecro głam
clementiȩ tuȩ ut sicut scõ studio tuo
catholica predicatio semꝑ ad iuita est:
ita nunc quoq eius faueat libertate.
quam forte ideo ꝑmisit dñs hac temp¬
tatione pulsari: ut quales intra ȩccłam
lateant possit agnosci: Quoꝵ plane
non est negligenda curatio: ut nec ip-¬
soꝵ nos contristet amissio: Augustissi-¬
mus uero et xp̃ianissimus imꝑator cu¬
piens quam celerrime turbata compo-¬
ni episcopali concilio quod ephesi uult
haberi minium breue et angustum
tempus indixit. diem kalendarum
augustarum prestituendo conuentui:

Expanded text:
insipientiae suae sensum catholicis auribus displicere, revocare se a sua opinione debuerat, nec ita Ecclesiae praesules commovere, ut damnationis sententiam mereretur excipere. Quam utique si in suo sensu voluerit permanere nullus moderatio hanc temut severius agat cum obduratis, et veniam cupiat praestare correctis. Quia ergo multa mihi fiducia est de pietatis tuae sincerissima fide, obsecro gloriam clementiae tuae, ut sicut sancto studio tuo catholica praedicatio semper adjuta est, ita nunc quoque ejus faveas libertati; quam forte ideo permisit Dominus hac tentatione pulsari, ut quales intra Ecclesiam laterent, possent agnosci. Quorum plane non est negligenda curatio, ut nec ipsorum nos contristet amissio. CAP. IV. Augustissimus vero et Christianissimus imperator cupiens quam celerrime turbata componi, episcopali concilio, quod Ephesi vult haberi, nimium breve et angustum tempus indixit, diem kalendarum Augustarum praestituendo conventui;
Abbreviated transcription (Latin):
eclasticum statuisse monstratur: et ñ
leniter delinquitur simprincipio sa¬
cramenti ueritas et unitas ab uniuersa¬
li ȩccła non tenetur. obsecro clem̃tiam
urãm ut studium urm prestare digne¬
mini: quatenus egiptii uł siqui sunt
alii qui certam hiius supputationis ui-¬
dentur hr̃ notitiam : scrupulum solli¬
citudinis huius absoluant. ut eum diem
generalis obseruantia dirigat: qui nec
paternarum constitutionum normam
relinquat: nec ultra prefixos terminos
euagetur: Quicquid aut̃ pietas ur̃a de
hac consusatione cognouerit: ad meam
iubeat mox notitiam ꝑuenire. ut in di-¬
uinis mysteriis nulla dissonantiȩ culpa

Expanded text:
ecclesiasticum statuisse monstratur, et non ecclesiasticum statuisse monstratur, et non leviter delinquitur si in principio sacramenti veritas et unitas ab universali Ecclesia non tenetur, obsecro clementiam vestram, ut studium vestrum praestare dignemini, quatenus Aegyptii, vel si qui sunt alii qui certam hujus supputationis videntur habere notitiam, scrupulum hujus sollicitudinis absolvant, ut eum diem generalis observantia dirigat, qui nec paternarum constitutionum normam relinquat, nec ultra praefixos terminos evagetur. Quidquid autem pietas vestra de hac consultatione cognoverit, ad meam jubeat mox notitiam pervenire, ut in divinis mysteriis nulla dissonantiae culpa
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritas: Nam diem octauum kłda¬
rum maiarum abeo cognoscimus prefi¬
nitum : qui anni limitem antiquitus
constitutum excedit. cum alii quintode¬
cimo kalendarum maiarum huic festi¬
uitati deputauerint diem: Siquidem
abundecimo kalendarum aprilium usq
mnundecimo kłdarum maiarum legiti¬
mum spatium sit prefinitum. intra qd̃
omĩum uarietatum necessitas concluda¬
tur. ut pascha dnĩcum nec prius possi¬
mus habere nec tardius: Quod enim
in decimum et innonum kłdarum mai-¬
arum uidetur nonnum quam ꝑuenisse
festiuitas: quadam ratione defenditur:
Quia et si dies resurrectioĩs
ultra terminum uidetur
exisse: dies tam̃ passionis li.¬
mitem positum non inuenitur egres-¬
sus: Ad octauum autem kldarum mai¬
arum paschalem obseruantiam ꝑduce-¬
re: nimis insolens et aꝑta trangressio
est: Quia ergo in illa ut dixi centena¬
ria supputatione theo¬
phili sep¬
tuagesimus sextus annus:
annus:
diem paschȩ contͣ
morem

Expanded text:
auctoritas. Nam diem octavum Kalendaauctoritas. Nam diem octavum Kalendarum Maiarum ab eo cognoscimus praefinitum, qui anni limitem antiquitus constitutum excedit, cum alii quinto decimo Kalendarum Maiarum huic festivitati deputaverint diem. Siquidem ab undecimo Kalendarum Aprilium usque in decimo Kalendarum Maiarum legitimum spatium sit praefinitum. Intra quod omnium varietatum necessitas concludatur, ut Pascha Dominicum, nec prius possimus habere nec tardius. Quod enim in decimum et in nonum Kalendarum Maiarum videtur nonnunquam pervenisse festivitas, quadam ratione defenditur. Quia etsi dies resurrectionis ultra terminum videtur exisse, dies tamen passionis limitem positum non invenietur egressus. Ad octavum autem Kalendarum Maiarum paschalem observantiam perducere nimis insolens et aperta transgressio est. Quia ergo in illa, ut dixi, centenaria supputatione Theophili septuagesimus sextus annus diem Paschae contra morem
Abbreviated transcription (Latin):
dictȩ sollennitatis eueniret: sedi apłicȩ
indicaretur: Huius scripti adlongin¬
quiores ȩccłas iuditium generaliter ꝑcur¬
ri.s scẽ memoriȩ theophilus alexandrmȩ
ȩccłȩ urbis ep̃s cum huius obseruationis
annos centum numero collegisset: septua¬
gesimo sexto paschȩ festum longe aliter
quam alii decreuerant tenendum ẽẽ con-¬
stituit. aprimo auguste memoriȩ theodo¬
sii senioris consulatu. succedentes sibi sacre
obseruantiȩ ordines ponens. ut longioris
temporis ratio eius litteris teneretur as¬
cripta: cuius complexionis septuage simꝰ
et quartus est annus in quo pridie idus
aprilis scm̃ pascha celebrauimus. sequen¬
ti uero anno: pridie nonas aprił eadem
ꝓpitio do erit habenda festiuitas. sicut
regulariter centenariȩ annoꝵ rationis
ordo declarat: S manno quierit septua¬
gesimus sextus : paschȩ dies inuenietur
ascͥptus. quem apassione dñi nullius ex¬
empli nullius constitutionis admittit

Expanded text:
dictae solemnitatis eveniret, Sedi apostolicae dictae solemnitatis eveniret, Sedi apostolicae indicaretur, hujus scripti ad longinquiores ecclesias judicium generaliter percurri. Sed sanctae memoriae Theophilus Alexandrinae ecclesiae urbis episcopus cum hujus observationis annos centum numero collegisset, septuagesimo sexto paschale festum longe aliter quam alii decreverant tenendum esse constituit, a primo augustae memoriae Theodosii senioris consulatu, succedentes sibi sacrae observantiae ordines ponens, ut longioris temporis ratio ejus litteris teneretur ascripta, cujus complexionis septuagesimus et quartus est annus; in qua pridie Idus Aprilis sanctum Pascha celebravimus, sequenti vero anno pridie Nonas Aprilis eadem, propitio Deo, erit habenda festivitas, sicut regulariter centenariae annorum rationis ordo declarat. Sed in anno qui erit septuagesimus sextus Paschae dies invenietur ascriptus, quem a passione Domini nullius exempli, nullius constitutionis admittit
Abbreviated transcription (Latin):
ad martianum augtum de pascha:. .L.¬
Tam multis documentis ꝑom̃s xp̃i
siquid sollicitudinum ꝓcommuni
religione generatur: merito ur̃m querat᷑
auxilium: & quia memor dispensationis
michi credite necesse habeo curas meas
etiam mea quȩ sunt futura premictere:
non imꝓbe cupio clementiȩ ur̃e studiis
adiuuari. ut inea obseruantia quȩ semꝑ
certa ratione uariatur : nichil possit er¬
roris incurri: Paschȩ etenim festum quo
sacramentum salutis humanȩ maxime
continetur quamuis in primo semꝑ m̃se
celebrandum sit: ita tamen est lunaris
cursus conditione mutabile: ut plerũq
sacratissimi diei ambigua occurrat elec¬
tio. et ex hoc fiat plerumq quod ñlicet:
ut non simul omĩs ȩccła quod non nisi
unum ẽẽ oportet obseruet: Stuqeruntq
scĩ patres occasionem huius erroris aufer¬
re: omnem hanc curam alexandrino ep̃o
delegantes. qm̃ apud egiptios huius sup¬
putationis antiquitus tradita ẽẽ uidebat᷑
ꝑitia. ꝑ quam qui annis singłis dies pre¬

Expanded text:
Ad Martianum Augustum de Pascha. Tam multis documentis per omnes Csi quid sollicitudinum pro communi religione generatur, merito vestrum quaerat auxilium. Et quia memor dispensationis, mihi credite, necesse habeo curas meas, etiam in ea quae sunt futura, praemittere, non improbe cupio clementiae vestrae studiis adjuvari, ut in ea observantia, quae certa semper ratione variatur, nihil possit erroris incurri. Paschale etenim festum quo sacramentum salutis humanae maxime continetur, quamvis in primo semper mense celebrandum sit, ita tamen est lunaris cursus conditione mutabile, ut plerumque sacratissimi diei ambigua currat electio, et ex hoc fiat plerumque quod non licet, ut non simul omnis Ecclesia, quod non nisi unum esse oportet, observet. Studuereque sancti Patres occasionem hujus erroris auferre; omnem hanc curam Alexandrino episcopo delegantes, quoniam apud Aegyptios hujus supputationis antiquitus tradita esse videbatur peritia, per quam qui annis singulis dies prae
Abbreviated transcription (Latin):
tra execrabilẽ sectam frequent̾ ingessimꝰ. suf¬
ficient̾ instructĩ sc̃os qͣdragesimȩ dies pra de¬
odia deponite: unanimitatẽ diligite: et sin
dñamin: nullꝰ eoꝵ aut claustris crucietur
aut uinculis. Cessent uindictȩ. remittant᷑
offense: seueritas lenitate: indignatio man¬
suetudine: discordia pace mutet᷑. Cũ immici¬

Expanded text:
em frequenter ingessimus, 162 sufficienter instructi, sanctos Quadragesimae dies pia deodia delete, unitatem diligite, et sindominamini, nullus eorum aut claustris crucietur aut vinculis. Cessent vindictae, remittantur offensae; severitas lenitate, indignatio mansuetudine, discordia pace mutetur. Om
Abbreviated transcription (Latin):
potuit malitia pollui. studeat benigni¬
tate purgari: qm̃ iuditium di sicut im¬
mitib uehemens. ita misericordib clemens:
et decrusis uignem gehennȩ ꝓpt̃ inhu¬
manitatem sinistris. dextros elemosinaꝵ
pietate laudatos. ȩterna cȩlestis regni be-¬
atitudo suscipiet: ꝑ dnm̃ nrm̃ iħm xp̃m

Expanded text:
potuit malitia pollui, studeat benignipotuit malitia pollui, studeat benignitate purgari. Quoniam judicium Dei, sicut immitibus vehemens, ita erit misericordibus clemens; et detrusis in ignem gehennae propter inhumanitatem sinistris, dextros eleemosynarum pietate laudatos , aeterna coelestis regni beatitudo suscipiet. Per Dominum nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
habere quod ꝑimat: Ex tinguenda est
iracundia: mortificanda suꝑbia: destru¬
enda luxuria Radix quoq auaritiȩ
altius ꝑsequenda est: ut omĩum maloꝵ
germen ualeat excidi. si eoꝵ potuerit fo¬
mes euelli Cum aut̃ hac diligentia in¬
desinenter sit animus excolenduis. et uten¬
dum ita sit corpore ut rectori suo necessari¬
um prebeat natura inferior famulatum:
nunc maxime frenis contiuentiȩ caro
moderanda est. et quicquid sublimibꝰ de-¬
sideriis obuiat amputandum: Dũ enim
congrius purificationib adcelebrandũ
pascha dñi utraq substantia p̃paratur:
ꝓ futura omĩ temꝑe consuetudo nutrit᷑.
Seuera insubditos imꝑia detumescant.
cesset iundicta peccati: et rei criminum
adhos dies ꝑuenisse se gaudeant. inquib
ascis piisq principib etiam publicarum
austeritas remittitur ultionum: Abolean-¬
tur odia: deficiant simultates: pacis et be.¬
niuolentiȩ multiplicetur affectus: et qui

Expanded text:
habere quod perimat. Exstinguenda est habere quod perimat. Exstinguenda est iracundia, mortificanda est superbia, destruenda luxuria, radix quoque avaritiae altius persequenda est: ut omnium malorum germen excidi valeat, si eorum potuerit fomes evelli. Cum autem hac diligentia indesinenter sit animus excolendus, et utendum ita sit corpore, ut rectori suo necessarium praebeat natura inferior famulatum, nunc maxime frenis continentiae caro moderanda est, et quidquid sublimibus desideriis obviat, amputandum. Dum enim congruis purificationibus ad celebrandum Pascha Domini utraque substantia praeparatur, profutura omni tempore consuetudo nutritur. Severa in subditos imperia detumescant, cesset vindicta peccati, et rei criminum ad hos dies pervenisse se gaudeant, in quibus sub sanctis piisque principibus etiam publicarum austeritas remittitur ultionum. Aboleantur odia, deficiant simultates, pacis et benevolentiae multiplicetur affectus, et qui
Abbreviated transcription (Latin):
fratrib meis minimis: michi fecistis Qͥd
hoc oꝑe fructuositis: Quid hac huma¬
nitate felitius: Quȩ utiq laude sua
fraudanda non ẽet: siꝓpter ipsam nat᷑e
communionem iuuando homini abho¬
mine preberetur: S quia quod non
nit: alia est conditio cęlestium oꝑum. alia
terrenoꝵ: Mundana beniuolentia inhis
quos adiuuat habet sinem: xp̃iana pie¬
tas insuum transit auctorem.dũ impsũ
dicamur benigni. quem innobis fatemur
oꝑari dicente dño Sic luceat lum̃ urm̃
ociam hominib ut uideant oꝑa urãbo¬
ña: et magnificent patrem ur̃m qui in
cȩlis est: Gaude igitur mens fidelium:
agnoscens. de ipsa paschali festtuitate
feruesce Bebiti enim tui est. ut ei qui
ꝓ omĩb passus est paratus sis compati:
qm̃ pia uita scõꝵ numquam aliena est
crucis xp̃i: dum continentiȩ clauis desi¬
deria carnis configit: et corporeas cupi¬
ditates uirtute sp̃s inse habitantis inter¬
ficit: Difficile est quemquam inse non

Expanded text:
fratribus meis, mihi fecistis . Quid hoc opere fructuosius? quid hac humanitate felicius? quae utique laude sua fraudanda non esset, si propter ipsam naturae communionem juvando homini ab homine praestaretur. Sed quia quod non nit; alia est conditio operum coelestium, alia terrenorum. Mundana benevolentia in iis quos adjuvat, habet finem; Christiana pietas in suum transit auctorem; dum in ipsum dicimur benigni, quem in nobis confitemur est, dicente Domino : Sic luceat lumen vestrum coram hominibus, ut videant opera vestra bona, et magnificent Patrem vestrum, qui in coelis est. n te operatur agnoscens, de ipsa paschali festivitate fervesce. Debiti enim tui est, ut ei qui pro omnibus passus est parata sis compati: quoniam pia vita sanctorum numquam aliena est crucis Christi, dum continentiae clavis desideria carnis configit, et corporeas cupiditates virtute Spiritus in se habitantis interficit. Difficile est quemquam in se non
Abbreviated transcription (Latin):
am̃ est. estote misericordes: sicut et pat̃
tribui quod impenditur indigenti: dis.¬
pensatores elemosi narum quȩ commer¬
tia ineant. audiamuis dño dicente quȩ
futura sit iuditii sui forma cum dicit
addexteram collocatis: Nenite benedicti
patris mei: possidete paratum uob̾ reg¬
num aconstitutione mundi Esuriui

Expanded text:
 est: Estote misericordes, sicut et Pater est: Estote misericordes, sicut et Patertribui quod impenditur indigenti, dispensatores eleemosynarum quae commercia ineant audiamus, Domino dicente quae futura sit judicii sui forma, cum dicet ad dexteram collocatis: Venite, benedicti Patris mei, possidete paratum vobis regnum a constituti
Abbreviated transcription (Latin):
ne noncreditur. Quia ergo sicut ait apłs
in xp̃o iħri neq circumcisio aliquid ualet
neq preputium. sed fides quȩ ꝑdilectio¬
nem oꝑatur: simul atq coniunctim et
caritati studeamus et fiłi Hic est enim
quidam efficacissimuis geminarum alaꝵ
uolatus: quo ad ꝓmerendum et uidendũ
am̃ puritas mentis atcollitur: ne onere
curarũ carnalium deprimatur: Nlam
quiait sine fide impossibile est placere
deo: idem dicit Si habuero omnem fil̃
ita ut montes transferam. caritatem aũt
non habeam: nichil sum: Unde sacram̃toꝵ
paschalium diuina mysteria: aigno sus¬
cipiantur officio Duo hȩc inquib oĩum
p̃ceptoꝵ doctrina concurrit. studiosiꝰ
appetantur: quib singłi quiq fidelium
et sacrificium do efficiantur et templũ:
Instet fides sperare quod credit: instet
caritas ꝓpitiare quod diligit: Utrumq
amantis est: utrumq credentis: Et cui
intelligentiȩ concessione subicimur: eidẽ

Expanded text:
ne non creditur. Quia ergo, sicut Aposne non creditur. Quia ergo, sicut Aposisto Jesu neque circumcisio aliquid valet, neque praeputium, sed fides, quae per dilectionem operatur , simul atque conjunctim et charitati studeamus et fidei. Hic est enim quidam efficacissimus geminarum alarum volatus, quo ad promerendum et videndum Deum puritas mentis attollitur, ne onere curarum carnalium deprimatur. Nam qui ait: Sine fide impossibile est placere Deo ; idem dicit: Si habuero omnem fidem, ita ut montes transferam, charitatem autem non habeam, nihil sum . Unde ut sacramentorum paschalium divina mysteria digno suscipiantur officio, duo haec, in quibus omnium praeceptorum doctrina concurrit, studiosius appetantur, quibus singuli quique fidelium et sacrificium Deo efficiantur et templum. Instet fides sperare quod credit; instet charitas propitiare quod diligit: utrumque amantis est, utrumque credentis. Et cui intelligentiae concessione subjicimur, eidem
Abbreviated transcription (Latin):
similitudinem suam fecit: cuius utiq
głe dignitate non aliter potiemur. quiã
aduenit. ꝑ hec add saluantem debent ꝓpe¬
rare saluati: ut nos et miscdia di mise¬
ricordes: et ueritas faciat eẽ ueraces:
nigna: N ec tam̃ umquã itinera ista
diuisa sunt. quasi hoꝵ bonoꝵ singula
diuersis tramitib expectantur: et aliud
sit miscaia crescere. aliud ueritate ꝓfi¬
cere Non est misericors ueritatis alie¬
ns. nec iustitie capax. est pietatis extra¬
neus: nec utraq uirtute utitur. qui ñ
utraq ditatur: Caritas robur fidei: fides
fortitudo est caritatis E tunc uerum
nomen acueriis est fructus ambarum:
cum insolubilis manet utrisq conexio:
Ubi enim non simul fuerint. simul de¬
sunt: quia inuicem sibi et iauamen et lu¬
men sunt donec desiderium credulitatis
impleat remuneratio uisionis: et in cõmu¬
tabilit̃ uideatur et ametur. quod nunc
et sine fine non diligitur. et sine dilectio¬

Expanded text:
similitudinem suam fecit. Cujus utique similitudinem suam fecit. Cujus utique gloriae dignitate non aliter potiemur quam siadvenit, per haec ad salvantem debent properare salvati: ut nos et misericordia Dei misericordes, et veritas faciat esse veraces. nigna. Nec tamen umquam itinera ista divisa sunt, quasi horum bonorum singula diversis tramitibus expetantur, et aliud sit misericordia crescere, aliud veritate proficere. Non est misericors, veritatis alienus; nec justitiae capax est, pietatis extraneus. Neutra virtute utitur, qui non utraque ditatur. Charitas robur fidei, fides fortitudo est charitatis. Et tunc verum nomen ac verus est fructus ambarum, cum insolubilis manet utriusque connexio. Ubi enim non simul fuerint, simul desunt, quia invicem sibi et juvamen et lumen sunt, donec desiderium credulitatis impleat remuneratio visionis, et incommutabiliter videatur et ametur, quod nunc et sine fide 172 non diligitur, et sine dilectio
Abbreviated transcription (Latin):
cohortatione discamus: quidiumȩ gratiȩ
opera & dona promitcens futurarum
cominutationum reserabat effectus: ad¬
recta: et asꝑa muias planas: Hallis itaq
mansue tudinem humilium: mons et
collis elationem indicat suꝑboꝵ S quia
sicuit ueritas dicit quise humiliat exaltabi¬
tur. et qui se exaltat humiliabitur: me¬
rito et uallib adimpletio. et montib
est annuntiata dep̃ssio: ut et plana nichil
offensionis: et directa nichil habeant
prauitatis Quamuis enim angusta et
ardua sit uia quȩ ducit aduitam: non
tam̃ difficulter incedit quem ueritas
confirmat et pietas: nec caret delectati¬
one gradiendi: cuius iter efficit uirtu¬
tum petra solidum. non uitioꝵ arena
succiauum Nerum ut plenius noue¬
rimus ꝑcuius modi uias nobis sit ad dei
ꝓmissa tendendum: audiamus dauid
conuersationis fidelium. exemplo uenit
oꝑum diuimoꝵ: et merito d̾s imitationẽ
sui ab eis exigit. quos adimaginem et

Expanded text:
cohortatione discamus, qui divinae gratiae cohortatione discamus, qui divinae gratiae opera et dona promittens, futurarum commutationum reserabat effectus, adrecta, et aspera in vias planas . Vallis itaque mansuetudinem humilium, mons et collis elationem indicat superborum. Sed quia, sicut Veritas dicit, qui se humiliat, exaltabitur, et qui se exaltat, humiliabitur ; merito et vallibus adimpletio, et montibus est annuntiatia depressio: ut et plana nihil offensionis, et directa nihil habeant pravitatis. Quamvis enim angusta et ardua sit via, quae ducit ad vitam , non tamen in ea difficulter incedit, quem veritas confirmat et pietas; nec caret delectatione gradiendi, cujus iter efficit virtutum petra solidum, non vitiorum arena succiduum. CAP. II. Verum ut plenius noverimus per cujusmodi vias nobis sit ad Dei promissa tendendum, audiamus David conversationis fidelium ab exemplo venit operum divinorum; et merito Deus imitationem sui ab eis exigit quos ad imaginem et
Abbreviated transcription (Latin):
caret pietatis officio. cuistudiũt cole¬
re dñm. ⁊ iuuare conseruũ: Harũ aut̃ affecti.¬
onũ duplex unitas. om̃i quidẽ⁊ tẽpore exer¬
cenda. ⁊ ꝓficient̾ augenda: s nunc increm̃tis
ampliorib dilatanda: ut quadraginta die¬
rum ieiunium quod festi paschalis est
preuium. interiorem. cordis auditum il¬
lius uocis instar moueat. qua uerbisaie
prophete iohannes baptista dicebat. Pa-¬
rate uiam domini: rectas facite semitas
eius. Siue emm illam partem populi co¬
gitemus. quȩ dudum certamina ȩuan¬
gelici agonis ingressa per spiritalis sta¬
dii cursum indesinenter tendit ad pal¬
mam ÷ siue illam quȩ lȩcalium conscia
peccatorum per reconciliationis auxi¬
lium festinat adueniam ⁊ siue illam
quȩ sancti spiritus regeneranda baptis¬
mate. uetustate adam exui. ⁊ xp̃i cupit
nouitate uestiri: apte et utiliter om¬
nib dicitur. parate uiamdomini. rectas
facite semitas enis. Quȩ autemiuȩ dñi.
quȩ ue sint semite eusdem predicatoris

Expanded text:
caret pietatis officio, cui studium est colere Dominum, et juvare conservum. Harum autem affectionum duplex unitas omni quidem est tempore exercenda, et proficienter augenda, sed nunc incrementis amplioribus dilatanda, ut quadraginta dierum jejunium, quod festi paschalis est praevium, interiorem cordis auditum illius vocis instar moveat, qua verbis Isaiae prophetae Joannes Baptista dicebat: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus . Sive enim illam partem populi cogitemus quae dudum certamina evangelici agonis ingressa, per spiritalis stadii cursum indesinenter tendit ad palmam; sive illam quae lethalium conscia peccatorum, per reconciliationis auxilium festinat ad veniam; sive illam quae sancti Spiritus regeneranda baptismate, vetustate Adam exui, et Christi cupit novitate vestiri, apte et utiliter omnibus dicitur. Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Quae autem viae Domini, quaeve sint semitae, ejusdem praedicatoris
Abbreviated transcription (Latin):
militatis amore pellat᷑:. ⁊ qͥ elatione tu¬
muerant. mansuetudine mitigent᷑. Quoꝵ nͦ aĩos
aliqͣ exasꝑauit offensio: reconciliatione sibimet
pace delete : si qui desubditis ur̃is aut claust
custodiȩ. aut uincula meruert̃. iniscditer
relaxentur: ut qͥ cotidianȩ indulgentie reme¬
diis indigemꝰ: ñ indifficult̾ peccatis ignosca¬
mꝰ alieis. Dicentes enim ad dñm patrẽ nr̃o
dimitte nob̾ debita nr̃a. sic̃ ⁊ nos dimittanꝰ
debitorib nr̃is: cercissimũ ẽ. qd̾ cũ alioꝵ de

Expanded text:
militatis amore pellatur; et qui elatione tumilitatis amore pellatur; et qui elatione tumuerant, mansuetudine mitigentur. Quorum vero animos aliqua exasperavit offensio, reconciliati sibimet  inimicitias pace delete; et si qui de subditis 170 vestris aut claustra custodiae, aut vincula meruerunt, misericorditer relaxentur: ut qui quotidianae indulgentiae remediis indigemus, non difficulter peccatis ignoscamus alienis. Dicentes enim ad Dominum Patrem nostrum: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris , certissimum est
Abbreviated transcription (Latin):
opi imꝑtienda sufficiat: habet inp̃ceptĩ
domini unde impleat bone uoluntatis of¬
ficiũ. Siqͥdem qui sicienti pauꝑi calicẽ aq̃
frigidȩ ministrarit. mercedẽ sit siuoꝑis ad¬
epturꝰ. tanta seruis suis dño ad obtinendũ
regnũ suũ p̃parante cõpendia: ut etiã pre¬
bitio aquȩ cuiꝰ usus gratuitꝰ atq cõmunis
ẽ p̃mio ñ careret. Qs ne ulla inteluderet
difficultas. de aqͣ frigida forma: ꝓposita
pietatis: ne putaret se m̃cede cariturũ cui
de calefactione potꝰ lignorum impendiũ
defuiss. De qͦ tam̃ calice ñ frustra admonet
dñs ut innoĩe ipsiꝰ p̃beat᷑: qͥa hȩc quȩ ꝑse
st̾ inlia. sides efficit p̾ciosa: ⁊ quȩ abinfi¬
delibꝰ ministrant᷑. etiã si fuerint sumpto
magna. om̃itam̃ iustificatione st̃ uacira.
scis exercete ieuimis: ut ab om̃ib ꝑtͣbatio¬
nib liberi. ad festa sacͣtissima ueniatis. Su.¬
ꝑbiȩ sp̃c de quost̾ omĩa ortapeccata. hu¬

Expanded text:
inopi impartienda sufficiat, habet in praeceptis inopi impartienda sufficiat, habet in praeceptis Domini unde impleat bonae voluntatis officium. Siquidem qui sitienti pauperi calicem aquae frigidae ministrarit, mercedem est sui operis adepturus : tanta servis suis Domino ad obtinendum regnum suum praeparante compendia, ut etiam praebitio aquae, cujus usus gratuitus atque communis est, praemio non careret. Quod ne ulla intercluderet difficultas, de aqua frigida forma est proposita pietatis: ne putaret se mercede cariturum, cui de calefactione potus lignorum impendium defuisset. De quo tamen calice non frustra admonet Dominus ut in nomine ipsius praebeatur: quia haec, quae per se sunt vilia, fides efficit pretiosa, et quae ab infidelibus ministrantur, etsi fuerint sumptu magna, omni tamen justificationesanctis exercete jejuniis, ut ab omnibus perturbationibus liberi ad festa sacratissima veniatis. Superbiae spiritus, de quo sunt omnia orta peccata, hu
Abbreviated transcription (Latin):
angłis. gła mexcelsis dõ.⁊ int̾ra pax hõib
bone uoluntatis: ñ solũ uirtute beniuo¬
lentiȩ. s etiã pacis bono beatꝰ essicit᷑ ⁊ qͥcũꝙ
aliis quacũq miseria laborantib. caritate
compatit᷑. Latissimagͦ sunt oꝑa pietatis:
quȩ ipsa sinuaritate id ueris conferunt
xp̃ianis. ut indistbutione elemosinarũ ñ
solum diuites ⁊ abundantes. s etiã medio¬
cres ⁊ pauꝑes suas habeant portiones:⁊ qͥ
largitatis sunt uirib iequales. m̃tis ta¬
men affectione sint similes. Namcũ sub
oculis dm̃ multi ingatophilatio exopu¬
lentia sua multa conferrent÷ uidua que¬
dã duos intulit nũmos: ⁊ tali uĩu xp̃i testi¬
monio meruit coronari. ut intam paruo
condigna p̃ferri: quia intermagua eoꝵ
dona quibꝰ multa residebant. illiꝰ qd fuit
exiguũ fuit totũ. Si uͦ aliqͥs tante pauꝑta¬
tis coartat᷑ angustiis. ut nec ad duo eram

Expanded text:
angelis: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus angelis: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis , non solum virtute benevolentiae, sed etiam pacis bono beatus efficitur, quicumque aliis quacumque miseria laborantibus charitate compatitur. Latissima enim sunt opera pietatis, quae ipsa sui varietate id veris conferunt Christianis, ut in distributione eleemosynarum non solum divites et abundantes, sed etiam mediocres et pauperes, suas habeant portiones; et qui largitatis sunt viribus inaequales, mentis tamen affectione sint similes. Nam cum sub oculis Domini multi in gazophylacio ex opulentia sua multa conferrent, vidua quaedam duos intulit nummos , et tali Jesu Christi testimonio meruit coronari, ut in tam parvo digna praeferri: quia inter magna eorum dona, quibus multa residebant, illius quod fuit exiguum, fuit totum. Si vero aliquis tantae paupertatis coarctatur angustiis, ut nec ad duo aera