comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ accedentẽ adpenitentiã. siuideris
acrit̃ & assiduȩ stare inpoenitentia. statĩ
remissius age adũsus eũ. Qui uͦ potest
ieuinare quod imposituẽ ei. noli ꝓhibere.
s ꝑmitte. Mlagis enĩ lauandisunt hi. qͥce¬
lerit debitũ pondus ꝑsoluere festinant. qu
ieuiniũ debitũ ẽ pondus. & sic amandiẽ
his qui pęnitentia agunt. quia si ieninaue¬
rit & copleuerit. quod illi mandatũẽ a su¬
cerdote. purificabitur apeccatis. Quod si
iterũ ad pͥstina consue tudinẽ peccatoꝵ
reusus fuerit. sic ẽ qͦmͦ canis qui reũtitur
aduomitũ ꝓpͥum. Omis itaꝙ penitens
non hoc solũ deber ieuinare quod illi
mandatũ ẽ a sac̃dote. uerũ etiã pꝰquã cõ¬
pleuerit ea quȩ illi uissa sunt deb& qͣntũ
ipsi iusũ fuerit ieuinare. Si enĩ ea egerit
quȩ confessusẽ remit tentur. Siuͦ postea ex
sua uoluntate ieiunauerit. mercedẽ sibi
acquir&. & regnũ cęloꝵ. Qui uͦ totã septi¬
manã ieuinat ꝑpeceatis sabbato &dñi ca

Expanded text:
hominem accedentem ad poenitentiam si videris acriter et assidue stare in poenitentia, statim remissius age adversus eum. Qui vero potest jejunare quod impositum est ei, noli prohibere, sed permitte: magis enim laudandi sunt hi qui celeriter debitum pondus persolvere festinant: quia jejunium debitum est. Et sic date mandatum illis qui poenitentiam agunt, quia si jejunaverit et compleverit quod illi mandatum est a sacerdote, purificabitur a peccatis. Quod si iterum ad pristinam consuetudinem vel peccatum reversus fuerit, sic est quomodo canis qui revertitur ad vomitum sunon hoc solum debet jejunare quod illi mandatum est a sacerdote, verum etiam postquam compleverit ea quae illi jussa sunt, debet quantum ipsi visum fuerit jejunare. Si enim egerit quae confessus est remittentur. Si vero postea ex sua voluntate jejunaverit, mercedem sibi acquiret, et regnum coelorum. Qui ergo totam septimanam jejunat pro peccatis, sabbato et dominica
Abbreviated transcription (Latin):
in parrochia quȩ ei fuerit data nonerit. huncoport& honorẽ sac̃ dotis tantũ¬
modo contingere ita ut derebus ȩccłe inqua c̃uenit sibi nichil p̃sumat sus¬
tineat aut̃ quieqius deco sem̃ coneiliũ iudicauerit¬

Expanded text:
in parochiam quae ei fuerit data non ierit, hunc oportet honorem sacerdotii tantummodo contingere et de rebus ecclesiae in qua convenit nihil sibi praesumat: sustineat autem quid de eo sanctum concilium judicar
Abbreviated transcription (Latin):
hoc p̃cep̃ synodus scã. nemini de inceps
adcre dendũ ium inferre. Cui enĩ
uult ds̃ misetur. & quẽ uult indurat
Non enĩ tales inuiti saluandist̃. sel
uolentes & integra sit formu iusticię.
Sicut homo ꝓpͥa arbitrii uoluntate
serpenti oboediens perut. sic uocante
saluandis. non potiꝰ impellendi. Qui.
aut̃ iã pͥdẽ ad xp̃ianitatẽ coacti sunt
sic factũẽ tẽporib religiosissimi pͥnci¬
pis si senandi. quia ia constat eos sa
cram̃tis diuinos associatos. & baptismi
gram suscepisse. & crismate unctos
eẽ. & corporis dñi & sanguinis extitisse
participes. oport& ut fidẽ etiã quã
ui ł necessitate susceper̃ tenere cogant᷑
ne nom̃ dñi blasphemet᷑. fidesq quã

Expanded text:
cta synodus, nemini deinceps ad credendum vim inferre. Cui enim vult Deus miseretur, et quem vult indurat. Non enim tales inviti salvandi sunt, sed volentes, ut integra sit forma justitiae. Sicut homo propria arbitrii voluntate serpenti obediens periit, sic vocante salvandi sunt, non potius impellendi. Qui autem jampridem ad Christianitatem coacti sunt, sicut factum est temporibus religiosissimi principis Sisenandi, quia jam ccramentis divinis associatos, et baptismi gratiam suscepisse, et chrismate unctos esse, et corporis Domini et sanguinis exstitisse participes, oportet ut fidem quam vel vi, vel necessitate susceperunt, tenere cogantur, ne nomen Domini blasphemetur, fidesque quam
Abbreviated transcription (Latin):
nsinuatũ nob̾ ẽ marcellũ barunitanȩ
ȩccłȩ ibidẽ incuntate panor mitanea
inmonasterio sci adriani inpoeniten¬
tia deputatũ. nonsolũ uictus ne¬
cessitatẽ pati. s & nuditatis imiã
sustinere molestiã. Pro qua re ne¬
cesse habemꝰ strenuitati tuȩ p̃senti
iussione pciꝑe. ut mpsi ꝓuicni ac
uestim̃to stratoꝙ ł continentia pu¬
eroꝙ eius annua quantũ ꝓspexeris.
sat ee c̃sttuas. ut inopia nuditates¬
ꝙ eiꝰ tali ꝓuidentia possint hab̾e
consultũ. Et ea quȩ eidẽ iuro de¬
putaueris tuis post modũ possint
racionib imputari . Ita gͦ fac ut
nram uissionẽ impleas. & tu qͦꝙ
hoc ipsu bene disponendo hacipse
possis par ticipari mercede¬

Expanded text:
nsinuatum nobis est Marcellum Barunitanae Ecclesiae, ibidem in civitate Panormitana in monasterio sancti Adriani, in poenitentiam deputatum, non solum victus necessitatem pati, sed et nuditatis nimiam sustinere molestiam. Pro qua re necesse habemus strenuitati tuae praesenti jussione praecipere, ut ipsi pro victu ac vestimento, stratoque ad continentiam, puejus 503 annonam, quantum prospexeris satis esse, constituas; ut inopia nuditasque ejus tali providentia possint habere consultum, ut ea quae eidem viro deputaveris, tuis postmodum possint rationibus imputari. Ita ergo fac, ut et nostram jussionem impleas, et tu quoque hoc ipsum bene disponendo, hac ipsa possis participari mercede
Abbreviated transcription (Latin):
iquis eẽt intuitus adnormã aeccłasticȩ disciplinȩ. łsiqͥd apudte sac̃ dotał molestiȩ
deneret̾ nũquã plectibilis ꝑpecrarent᷑ excessus. A quib si nullo te pat̾narũ regła¬
rũ poteras continere precepto. saltĩ memorię scę p̃decessoris tui fueras reuo¬
candus erẽplo. Qui eũ faciendo pbrum minꝰ deliqͥss& inuitũ. senserat tam̃ dignũ
ꝓtali usurpatione iuditui Ubi ista didicisti. q̃ infrẽm & coẽpm̃ nrm̃ grego
riũ. nonelectione s inuidia ꝑpdrasti. Quẽ inercusabili uiolentia ꝑtrahi. adte
pasuses atq uerari. utei honorẽ tantũ non ꝑanimi tranquillitatẽ. s ꝑanimi
am̃tu sic̃ dicendũest irrogares Neq enĩ talia potiussent fieri sanitate consilii:
Nolumꝰ exaggerare qđ gestũ est. necogam̃ uidicare qđ dignũ ẽ: Nã pͥuilegiũ mete¬
ret᷑ aimitcere. qͥꝑ missa sibi potestate abutit᷑: de ordinato ep̃o. ñ reor dinando

Expanded text:
quis esset intuitus ad normam ecclesiasticae disciplinae, vel si quid apud te sacerdotalis modestiae teneretur, nunquam plectibiles perpetrarentur excessus. A quibus si nullo te paternarum regularum poteras continere praecepto, saltem sanctae memoriae praedecessoris tui fueras revocandus exemplo, qui cum faciendo presbyterum minus deliquisset invitum, senserat tamen dignum pro tali usurpatione judicium. Ubi ista didicisti, quae in fratrem et coepiscopum norium, non electione sed invidia perpetrasti, quem inexcusabili violentia pertrahi ad te passus es atque vexari, ut ei honorem tantum non per animi tranquillitatem, sed per amentiam sicut dicendum est irrogares? Neque enim talia potuissent fieri sanitate consilii. Nolumus exaggerare quod gestum est, ne cogamur judicare quod dignum est. Nam privilegium meretur amittere, qui permissa sibi abutitur po
Abbreviated transcription (Latin):
tro quia hȩc pemunitate habent᷑. eos abs
datis sacram̃tis demorte & delib̾tate. & oiꝰ
poenarũ genere sint securi. ita utei eui
reus fuent criminosus. de satis factione c̃¬
ueniat. Q uod si saeram̃ta sua conuietꝰ fuenit
uiolasse. reus ꝑurii ñ solũ a cõmunione ec
uiuio separetur. Qđ sicui reusẽ. noluerit
sibi intentione faciente cõponi. & ipse reus
deeccła actus timore discesserit ab ȩccłȩ de¬
ricis non requi rat᷑.¬

Expanded text:
tro, quia haec pro emunitate habentur, eos absdatis sacramentis de morte, et debilitate, et omni poenarum genere sint securi, ita ut ei, cui reus fuerit criminosus, de satisfactione conveniat. Quod si quis sacramenta sua convictus fuerit violasse, reus perjurii non solum a communione ecnvivio separetur. Quod si cui reus est, noluerit sibi intentione faciente componi, et ipse reus de Ecclesia actus timore discesserit, ab Ecclesiae clericis non requirat
Abbreviated transcription (Latin):
si des ponsata in uirginitate. sido tata le¬
git time. & aparentibus tradita sponso.
ta inc̃ uigiĩ licite sum̃da ẽ. & om̃ib
dieb uitȩ suȩ nͥ ex c̃sensu & causa uacan¬
di dõ nũquã uiro suo separanda ẽ. excep¬

Expanded text:
Sit casta in virginitate, et dotata legitime, et a parentibus tradita sponso, ta, in conjugio licite sumenda, et omnibus diebus vitae suae, nisi ex consensu et causa vacandi Domino, nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ gen clis pupillis acde fendendis imposi¬
ta ado sibi curã ñ ambigant. Ideo dũ
conspiciunt uidices ac potentes pauperũ
oppssores existere. pͥis sacerdotali ad mo¬
nitione redarguant. &si contenserint em̃¬
dare eoꝵ insolentiã auribus regis intiment.
ut qͦs sacer dotalis ad monitio nflectit ad
iasticiã. regalis potestas abiꝓbitate coher¬

Expanded text:
 T. 2, pupillis ac defendendis impositam a Deo sibi curam non ambigant, ideoque dum conspiciunt judices ac potentes pauperum oppressores existere, prius eos sacerdotali admonitione redarguant; et si contempserint emendari, eorum insolentias regiis auribus intiment, ut quos sacerdotalis admonitio non flectit ad justitiam, regalis potestas ab improbitate coer
Abbreviated transcription (Latin):
scripsimus ut sciatis hoc fieri non licere.
s ꝓpͥos reuocari. & integerrime restitui
deb̾e. Illos uͦ qͥult̾ima foe ditate suas spon¬
sas. qͣs& uxores eoꝵ p̃sixo tenore eẽ intel¬
legimus. tenent eici & adult̃os atq in¬
fames fieri. eosꝙ ab ȩccłasticis honoribus
arceri iubemꝰ. Si aut̃ adũsus eos aliquã
quȩ relã habueritis. hisꝑastis inquirendũ
erit. & auctoritate huiꝰ scȩ sedist̾minandũ¬

Expanded text:
scribimus, ut sciatis hoc non licere, sed proprios revocari et integerrime restitui debere. Illos vero qui adulterina foeditate suas sponsas, quas et uxores eorum praefixo tenore esse intelligimus, tenent, ejici ut adulteros, atque infames fieri, eosque ab ecclesiasticis honoribus arceri jubemus. Si autem adversus eos aliquam querelam habueritis, his peractis inquirendum erit, et auctoritate hujus sanctae sedis terminandu
Abbreviated transcription (Latin):
q emolumentũ. tẽporale. immode
cestuoso accipiat. ut nobis ł ministris nris¬
peccatum illius reticeat. Nec prospectu
familiaritatis alienis comunicans percatis. h¬
nus accipere prȩsumat. ut minis dignȩ
poenitentr̃ adrecõciliationẽ ad ducat.
⁊ ei testimonium reconciliationis ferat.
Et quocũq liuore aliũ quem lib& digniꝰ
poenitentẽ arec̃ ciliatione remoneat. qͥa
hoc simoniacũ. ⁊ dõ & bonis hominib
ab ominabile ẽ.¬

Expanded text:
e emolumentum temporale, immo decestuoso accipiat, ut episcopo vel ministris peccatum illius reticeat; nec, pro respectu familiaritatis, alienis communicans pe catis, hnus suscipere praesumat, ut minus digne poenitentem ad reconciliationem adducat, et ei testimonium reconciliationis ferat, et quocunque livore alium quemlibet dignius poenitentem a reconciliatione removeat: quia hoc simoniacum et Deo et hominibus abominabile e
Abbreviated transcription (Latin):
curatores pupilloꝵ si debeant ordinari:
dita ratiocina. actus uitȩ ipsoꝵ fuerint
cõꝓbati ĩ oib debent ⁊ cũ laude cleri sipos¬
tulatͦ fuerit. honore numerari. Si ante
lib̾tatẽ negotioꝵ ł officioꝵ ab aliqͦ sire cõ¬
sidatione fuerint ordinati acđa in fa
mat᷑. uniu̾si dixer̃. Recte oĩa statuit scĩ¬

Expanded text:
curatores pupillorum si debeant ordinari? dita ratiocinia, actus vitae ipsorum fuerint comprobati in omnibus, debent et cum laude cleri, si postulatus fuerit, honore munerari. Si enim ante libertatem negotiorum vel officiorum, ab aliquo sine consideratiomatur. Universi dixerunt: Recte omnia statuit sancti
Abbreviated transcription (Latin):
uoca adillũ. alia adillũ ꝑtineantuita utille diuidat qui amplius
temporis in epãtu hab&. ⁊ minor eligat Qđ siforte unus fuerit locꝰ
pertineat eui uicinior inuenitur. Qđ si ambab cathedris
equalit̾ uicinius e adeũ ꝑtineat. quẽ plebs elegerit
Qd si forte antiqui catholici suũ epm̃ uoluerint & illũ suũ quierdonati parte con¬
uersi sunt plirimoꝵ uolintas. ꝓauciorib p̃ferat᷑. Siaut̃ partefequalessut
musisis tepons npo depltetur siaut plurima loca inueniuntur inquib am¬
bȩ partes fuerunt: ut non possint aȩqualit diuidi. uelut su mpari numero
fuerint distributis eis locis: quiparẽ hñt numerũ: Iui cũꝙ locꝰ remanserit ħ
ineo seruet᷑ qđ suꝑiꝰ dictũ est. cũ deuno tractaret᷑ loco. null¬

Expanded text:
oca ad illum, alia ad illum pertineant; ita ut ille dividat, qui amplius temporis in episcopatu habet, et minor eligat. Quod si forte unus fuerit locus, ad eum pertineat cui vicinior invenitur. Quod si ambabus cathedris aequaliter vicinus est, ad eum pertineat, quem plebs elegerit. Quod si forte antiqui catholici suum episcopum voluerint, et illi suum qui ex Donati parte conversi sunt, plurium voluntas paucioribus praeferatur. Si autem partes aequales sunt, majoris temporis episcopo deputetur. Si autbae partes fuerunt, ut non possint aequaliter dividi, velut si impari numero fuerint, distributis eis locis, qui parem habent numerum, quicunque locus remanserit, hoc in eo servetur quod superius dictum est, cum de uno tractaretur loco. CCL
Abbreviated transcription (Latin):
suã quietẽ adremociora loca secedentes. & suũ ministeriũ negle¬
gentes ꝓpͥas deserant ciuitates . s aut parrochias suas eũ officii effica¬
tia circũeant. auteũ religione insius ciuitatibus canonicȩ cũ filiis siuis degant.
Pbrõs &iã sibi cõmisos. doctrina. castitate. & sobrretate. atq hos pilitate. sođ
suũ ministeriũ ornari conpellant

Expanded text:
suam quietem ad remotiora loca secedentes et suum ministerium negligentes, proprias deserant civitates, sed aut paroechias suas cum officii efficacia circumeant, aut cum religione in suis civitatibus canonice cum filiis degant. Presbyteros etiam sibi commissos doctrina, castitate et sobrietate, atque hospitalitate secundum suum ministerium ordinari compellant
Abbreviated transcription (Latin):
uitatẽ. omiũ epõꝵ diffiratione dapna¬
ri. atꝙ aregni nr̃i finib am putare fa¬
ciatis. ne plus illis ꝑ pecuniã obtinere.
quã p̃cepta dñica p̃cipiunt ꝑmittatis.
Nã dũ ois auaritia idoloꝵ sit seruitus.
qͥs quis hanc indandis honorib & man¬
delitatis ꝑ ditioni subicitur. &iã sitene¬
re fidẽ quã neglegit uideatur. Sicut
gͥ contra extiores hostes. ita quoꝙ c̃tra
interioreꝰ animaꝵ ad ũsiores stude te
ee solliciti ut ꝑhoc quod dĩ nr̃i inimi¬
cis si deliũ repugnatur. & hic feliciter
ridentes regibus adhereant.
solamen ẽ. n ãdũ p̃stari sibi locũ ada¬
nimȩ datũ utilitatẽ intellegunt. certũ
ẽ quia mercedis causas alias ubi inue¬
niunt. non p̃ponunt

Expanded text:
avitatem, omnium episcoporum definitione damnaavitatem, omnium episcoporum definitione damnari, atque a regni ciatis, nec plus illis per pecuniam obtinere, quam praecepta Dominica praecipiunt permittatis. Nam dum omnis avaritia idolorum sit servitus, quisquis hanc in dandis honoribus et maxdelitatis perditioni subjicitur, etiamsi tenere fidem quam negligit videatur. Sicut ergo contra exteriores hostes, ita quoque contra interiores animarum adversarios studete esse solliciti, ut per hoc quod Dei nostri inimicis fideliter repugnatis, et hic fri regibus adhaereant. solamen est. Nam dum praestari sibi locum ad animae datum utilitatem intelligunt, certum est quia mercedis causas alias, ubi inveniunt, non praeponunt
Abbreviated transcription (Latin):
assensu trans mit tamus. quȩ una cũ aliis
sacerdotib haec & subtilit quȩ rere. & sełm
qͦs eupitis regnare felicit᷑. ꝓuidete ꝓuntiis.
& pͥusꝙ ereator nr̃ manũ suã adferiendũ
excitiat. de correctione huiꝰ sceleris stu¬
diosissime cogitate. ne tanto pꝰmͦ acrius
senat. quanto mͦ diutiꝰ & clem̃t ex pectat.
Scitote aut̃ quia magnũ dõ nr̃o sacrifi¬
facinoris de ur̃is finib citiꝰ amputatis.
Dat die xxłr. iuł. indict .iii.
hi dex cordis epła quanto in uobis fulge¬
at cũ regia potestate prudentia. italu¬
culenti copia sermonis edocuit. ut du¬
biũ eẽ non ualeat quic quid addi nricul
honore ꝑtinere cognoscitis saẽdotũ. studi¬
ose statu. & uelitis in om̃ib custodire. ite¬
rate uos ꝑurãm mercedẽ adhortatione
pulsamus. ut congregari sy nodũ iubeatiᷤ.
dficut dudũ scripsimus corporalia sa¬
cerdotib uicia & simoniachȩ hȩresis pͣ¬

Expanded text:
assensu transmittamus, quae una cum aliis assensu transmittamus, quae una cum aliis sacerdotibus haec et subtiliter quaerere, et secundum quos cupitis regnare feliciter, providete provinciis, et priusquam creator manum suam ad feriendum excutiat, de correctione sceleris studioferiat, quanto modo diutius et clementer exspectat. Scitote autem quia magnum Deo nostro sacrififacinoris de vestris citius finibus amputatis. Data die X Kal. Julii, indictione index cordis epistola, quanta in vobis fulgeat cum regia potestate prudentia, ita luculenti copia sermonis edocuit, ut dubium esse non valeat quidquid laudabilhonorem pertinere cognoscitis sacerdotum, studiose statui, et velitis in omnibus custodire, iterata vos per vestram mercedem adhortatione pulsamus, ut congregari synodum jubeatis, et sicut dudum scripsimus, corporalia sacerdotibus vitia, et Symoniacae haeresis pr
Abbreviated transcription (Latin):
uisticia eleuat gentẽ miseros aut̃ ppłos
facit peccatũ. timc regnũ stabilin cre¬
ditur. cũ culpa quȩ cognoscit᷑. citiꝰ em̃¬
datur. Multoꝵ gͦ adnos relatione ꝑue¬
nit. qđ dicere sine afflictione cordis
nimia ñ ualens. ita quosdã sac̃ dotes in
illis par tib. impudice ac nequit̃ cũsari.
ut &e audire nob̃ obꝓbriũ &lam̃tabile sit
referre. Ne gͦ pꝰ quã huiꝰ nequitiȩ huc¬
usq se tetendit opinio. aliena pͣuitas aut
nr̃ãm animã aut nrm̃ regnũ peccati sui
iaculo feriat. ardent̃ adhȩc debemꝰ ulcis¬
cenda consurgere. ne paucoꝵ fames mul¬
toꝵs possit eẽ ꝑditio. Nã causa sunt riui¬
na ppłi sac̃dotes mali. Quis enĩ ꝓppłi pec¬
catis se int̾ cessor obitiat. si sac̃dos qui exort
debuerat. grauiora cõmittat: S quõ
eos qͦꝵ haecꝰ locutio ẽ insequendi nec solli¬
citudo ad reqͥsitionẽ. nec zelus excitat ad
uindictã. scripta ad nos ura discurrant.
ut ꝑsonã sip̃cipitis cũ ur̃ȩ auctoritatis

Expanded text:
ustitia elevat gentem, miseros autem populos facit peccatum, tunc regnum stabiliri creditur, cum culpa quae cognoscitur, citius emendatur. Multorum igitur ad nos relatione pervenit, quod dicere sine afflictione cordis nimia non valemus, ita quosdam sacerdotes in illis partibus impudice ac nequiter conversari, ut et audire nobis opprobrium, et lamentabile sit referre. Ne ergo postquam hujus nequitiae hucusque se tetendit opinio, aliena pravitas aut nostram animam, aut vestrum regnum peccati sui jaculo feriat, ardenter ad haec debemus ulciscenda consurgere, ne paucorum fames, multorum esse possit perditio. Nam causa sunt ruinae populi sacerdotes mali. Quis enim pro populi peccatis se intercessor objiciat, si sacerdos qui exorare debuerat graviora committat? Sed quoniam eos quorum haec locutio est insequi, nec sollicitudo ad requisitionem, nec zelus excitat ad vindictam: scripta ad nos vestra discurrant, ut personam si praecipitis cum vestrae auctoritatis
Abbreviated transcription (Latin):
inlege ñ assumimꝰ. quã p̾ceptã fuisse non
reꝑimꝰ. Quã lic& misse qͦs dã legamus
ficut scm̃ dauid ⁊goliath scã ꝑdit hẏsto¬
na. nus quã tamen ut plege t̾eneatur. ali
cubi diuina sancit auctoritas. cũ hoc &
huiꝰ modi sectantes dm̃ solũ modo tẽpta

Expanded text:
non assumimus, quam praeceptam fuisse non reperimus: quam licet inisse quosdam legamus, sicut sanctum Dauid & Goliam sacra prodit historia, nusquam tamen vt pro lege tecubi divina sanxit auctoritas, quum hoc et hujusmodi sectantes Deum solummodo tenta
Abbreviated transcription (Latin):
eliberis hoĩb qͥuxores
fiscalinas regias. & de feminis lib̃is
qui hoĩes similit̾ fiscalmos regios accipi¬
unt ut ũ dehereditate parentũ ł decausa
sua quȩ renda. nec de testimonio ꝓhacre
abiciantur. Sed tał &iã inhac causa honor¬
nobis seruetur. quał &ante cessorib nris
regibus & imꝑatorib seruat᷑ eẽ cognoscit᷑.¬

Expanded text:
liberis hominibus qui uxores fiscalinas regias, et de feminis liberis quae homines similiter fiscalinos regios accipiunt, ut non de hereditate parentum, vel de causa sua quaerenda, nec de testimonio pro hac re abiciantur; sed talis etiam nobis in hac causa honor servetur, qualis et antecessoribus nostris regibus vel imperatoribus servatus esse cognoscit
Abbreviated transcription (Latin):
romanũ plenit̃ & ordinabilit̃ ꝑ noctur¬
na unł gradale officiũ ꝑ agant. scđm qđ
beatȩ memoriȩ genitor nr̃ pippinꝰ rex
decer tauit ut fier&. quando gallieanũ can¬
tũ tulit obhumanitatẽ apłicę sedis & scȩ̃
dĩ ȩccłȩ & pacificã concordiã. De eo quid¬

Expanded text:
Romanum pleniter et ordinabiliter per nocturnale vel gradale officium peragant, secundum quod beatae memoriae genitor noster Pippinus rex decertavit ut fieret, quando Gallicanum cantum tulit ob unanimitatem apostolicae sedis et sanctae Dei aecclesiae pacificam concordiam. 75.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc illi remediũ humanitatis c̾cedimꝰ. ut insedẽ aliã decidentis ciuꝰ lib&.
epĩ transducat᷑: & p̃dictus locus submonastica deinceps institucione man¬
surus. nep̃ali ultͣ priuilegio fretus. s subabbis regimine sic̃ huc usq fuit
erit modis om̃ib mancipandus Iã uͦ deceto genãle ponentes edictũ: Siqͥs con¬
tra hec canonũ int̾dicta uenire conatus fuerit. ut in locis illis epm̃ eligat
decreta. s apłica aususẽ conuellere instituta: u¬

Expanded text:
hoc illi remedium humanitatis concedimus, ut in sedem aliam decidentis cujuslibet hoc illi remedium humanitatis concedimus, ut in sedem aliam decidentis cujuslibet episcopi traducatur, et praedictus locus sub monastica deinceps institutione mansurus, non episcopali ultra privilegio fretus, sed sub abbatis regimine, sicut huc usque fuit, erit modis omnibus mancipandus. Jam vero de caetero generale ponentes edictum, si quis contra haec canonum interdicta venire conatus fuerit, ut in locis illis episcopum eligat decreta sed apostolica ausus est convellere instituta.
Abbreviated transcription (Latin):
se non eẽ conuentos. ꝓinde uidicaũ synodus scã utsiquis exhoc feciẽ contra ins¬
tituta maioꝵ. sciat his quiordinatus fuerit. sac̾dotis se honore pͥuandũ. & ille
quior dinauit auctoritatẽ se in ordinationib ł inc̃ciliis minime retenturũ
Nonsolũ aut̃ circa memoratũ epm hec sententia preualebit. s & circa oẽs si mili
errore deceptos. quiordinationes huiꝰ ꝑpetrarunt: his gͥ fortissimis regulis ef¬
fectũ pii oꝑis appetentes. in cõmimi diffinitione elegimꝰ. ut in loco uillulȩ.
supͣ dictȩ aquis. deinceps sedis epãlis ñremaneat. neq epẽ illic conͣtra cons¬
tituduendus eristat. Hictam̃ c̃iuldus quic̃tra maioꝵ decreta illic uidetur
institutus fuisse epẽ. nullis canonũ erit ad ẽdẽpnationẽ sui sententia ul¬
ciscendus quia non ꝑãbitionẽ. s pͥncipis inpulsione constitit ordinatus & iõ

Expanded text:
se non esse conventos, proinde judicavit synodus sancta: ut si quis ex hoc fecerit contra insse non esse conventos, proinde judicavit synodus sancta: ut si quis ex hoc fecerit contra instituta majorum, sciat is qui ordinatus fuerit sacerdotis se honore privandum, et ille qui ordinaverit, auctoritatem se in ordinationibus vel in conciliis minime retenturum. Non solum autem circa memoratum episcopum haec sententia praevalebit, sed et circa omnes, simili errore deceptos, qui ordinationes hujusmodi perpetrarunt. His igitur fortissimis regulis, effectum pii operis apponentes, in communi definitione elegimus, ut in loco villulae supradictae Aquis, deinceps sedes episcopalis non remaneat, neque episcopus illuc ultra constituendus existat. Hic tamen Conjuldus, qui contra majorum decreta illic videtur institutus fuisse episcopus, nullis canonum erit ad condemnationem sui sententia ulciscendus, quia non ambitione, sed principis impulsione constitit ordinatus. Et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
A urelius epc̃ drx̃: frũ ⁊c̃sac̃dotis nrĩ ꝓsecutioni. ñ obsisto. s ħ me & fecisse. &
facturum ee̾ ꝓfiteor: It̃ exc̃cilio sardicensi ubi int̾cetera p̃cipit᷑. licentia danda pas¬
sim nonẽ: Sienĩ subito autuicus aliqͥs. aut modica ciuitas. cui satis ẽ unus prbr̃.¬
uoluerit sibi epm̃ ordinari. adhoc utiulescat nom̃ epĩ & auctoritas. non debent
illi exalia ꝓuintia inuitati facere epm̃. in quib locis antea nonfuit. It̃ desenten¬
tia eoꝵ qui huiꝰ modi ordinationes faciunt. ł dehis qui contra hȩc instituta canonũ¬
adꝑpetẽ disciplinã qđ circã octauũ. ursionẽ. remigiũ. ad treuerensẽ epm̃. syno¬
dus decreũ : Qui inusurpationẽ quãdã deordinatioẽ sac̃ dotũ. adinuidiã uocabant᷑:
Qđ ita his uidet᷑ indultũ. ut decetõ hac auctoritate cõmoniti. nichil usurpare
conent᷑: Si quidẽ se abhac causa tali excusatione defender̃ qua dicerent. pͥus

Expanded text:
atris et consacerdotis nostri prosecutioni non obsisto, sed hoc me et fecisse, et facturum esse profiteor. Item ex concilio Sardicensi, ubi inter caetera praecipitur: Licentia danda passim non est. Si enim subito aut vicus aliquis, aut modica civoluerit sibi episcopum ordinari, ad hoc ut vilescat nomen episcopi, et auctoritas, non debent illi ex alia provincia invitati, facere episcopum in quibus locis antea non fuit. Item de sententia eorum qui hujusmodi ordinationes faciunt, vel de his qui contra haec canonum instituta ad perpetem disciplinam, quae circa Octavium, Ursionem, Remigium, ad Trefae ac ationem quamdam de ordine sacerdotum, ad invidiam vocabantur. Quod ita his videtur indultum, ut de caetero hac auctoritate commoniti, nihil usurpare conentur. Siquidem se ab hac causa tali excusatione defenderunt, qua dicerent prius
Abbreviated transcription (Latin):
extirpationis licentia quicqͥd dehacre haberent canonũ instituta. in mediũ
ꝓferri ꝑcipimꝰ lunc ħ in or dinẽ constituta ꝑlectasunt. in pͥmis exẽpla pauli

Expanded text:
exstirpationis licentia, quidquid de hac re haberent canonum instituta, in medium exstirpationis licentia, quidquid de hac re haberent canonum instituta, in medium proferri praecepimus. Tunc haec in ordinem constituta, praelecta sunt. In primis exempla Pauli
Abbreviated transcription (Latin):
& scõꝵ patrũ decreta cõuellere. quidaliudẽ quã uinculũ societatis xp̃i abrũꝑe.
pationis sese intulit ꝑtractanda. tanto c̾munionis nrę iuditio conuellanda. ꝗͣto
& pͣuitatis nrȩ noscitur ausu ꝑpetratu. Dix̃ enĩ iuolentia principali seinpul¬
sũ fuisse ut in monasterio uillulȩ in qua uenerabile corpus scĩsimi pymenii con¬
fessoris debito quiescit. honore. nouã epãt honoris ordinationẽ efficer&. ⁊ idõ
exindiscreto & facillimo assensu in uistis uuanbe principis uissionib parens. no¬
uã & iniustã illic pontificalis sedis p̾lectionẽ indux̃. ubi canoniea constitu¬
cio id fieri oĩ moda ratione refellit. Predictus uirille ꝓstratus humo medica¬
mine nrĩ p̃cepti. & sibi dari ueniã petit̾. ⁊ qđ potissimũ fieri oporteat deꝑso¬
na illius qui illic ordinatus fuerat nrĩ oris sententia decerni poposeit: S qͥa
ueracit̃ immo cõmunit̃ noueramꝰ predictũ principẽ consilio leuitatis agentẽ.

Expanded text:
 Patrum decreta convellere, quid aliud est quam vinculum societatis Christi abrumpere, patione sese intulit pertractanda, tanto communionis nostrae judicio convellenda, quanto et pravitatis nostrae noscitur ausu perpetrata. Dixit enim violentia principali se impulsum fuisse, ut in monasterio villulae, in qua venerabile corpus sanctissimi Punenii confessoris debito quiescit honore, novam episcopalis honoris ordinationem efficeret, et ideo ex indiscreto et facillimo assensu, injustis Wambae principis jussionibus parens, novam et injustam illic pontificalis sedis perlectionem induxit, ubi canonica constitutio id fieri omnimoda ratione refellit. Praedictus ille vir prostratus humo medicamine nostri praecepti, et sibi dari veniam petit, et quid potissimum fieri oporteat de persona ejus qui illic ordinatus fuerat, nostri oris sententia decerni poposcit. Sed quia veraciter, imo communiter noveramus praedictum principem consilio levitatis agentem,
Abbreviated transcription (Latin):
oleo ungimꝰ. ũbis abrenuntiare sathanȩ
& angłis eiꝰ informam̃. Unde & hȩc & alia
in hunc modũ non pauca. nͥ quia tacita
ac mistica traditione apatrib ȩccłastico
more reuerentiori diligentia s̃ inmisteriis¬
obseruata silentio. qua publica scripto.
& cõmutationes tpr̃ iuduatarũ ȩcclarũ
factȩ. ab his quiloca ep̃oꝵ occupauerant
nulla potestate qͥs cogatur
dicatis. cũratio & usus c̃̾tineat. neminẽ
cui non uult contra utilitatẽ &rationẽ
p̾stitũ deꝓpͥo facere beneficio. item.
i pͥnceps uoluent rẽ
Sim mobilẽ scĩs locis p̃stare & ac ciꝑe ab eo
liceat ei hoc facere diuina pragmatica
sanctione ab eo ꝓmulgata. id Itẽ de eodem¬

Expanded text:
oleo ungimus, verbis abrenuntiare Satanae oleo ungimus, verbis abrenuntiare Satanae et angelis ejus informamus. Unde haec et alia in hunc modum non pauca, nisi quia tacita ac mystica traditione a Patribus ecclesiastico more reobservata silentio quam publicata scripto? t commutationes tempore viduatarum ecclesiarum factae ab his qui loca episcoporum occupaverant,nulla potestate quis cogatur dicatis, cum ratio et usus obtineat, neminem cui non vult, contra utilitatem et rationem, praestitum de proprio facere beneficium.t rem immobilem sancto loco praestare et accipere ab eo liceat hoc facere ei divina pragmatica sanctione ab eo promulgata. 31. De o
Abbreviated transcription (Latin):
eccłastieanĩ institutionũ
ntate traditiones ꝑsuccessiones inminis¬
tio c̃firmatas accepimus. quib par uir¬
tus. & idẽ utrisꝙ pietatis affectus qͥn sit
quotus qͥsq ł aliquantũ sacroꝵ exꝑtus serip¬
turae hesitauerit. Si enĩ at tẽptaueris
consue tudines ȩccłȩ. non scripturas apa¬
trib traditas nichil estimare quantũ
religio de trim̃ti latura sit. despicientib
liqnido cstabit. Quȩ eni ut inde ordina¬
mur scriptura salutiferȩ crucis signacu¬
lo fides docuit insigniri. Quȩ multifariã
digesta suꝑ panẽ & calicẽ plixe orationis &
consecrationis uerba cõm̃dauit. Nã non
mͦ qđ meugło continetur. ł appło insecre¬
tis didicimꝰ s & aliu ꝑplura adicimus
magnã quasi ium consumandis ac cõ mo¬
dantia misterus. Quȩ orientẽ usus nos
orare litt̾ariĩ forma p̃stituit : Bene dici¬
mus fonte baptismatis. oleũ unctionis. huc
accedit. qđ t̃ in mergimꝰ qͦs baptizamꝰ.

Expanded text:
esiasticarum institutionum lica traditione per successiones in ministerio confirmatas accepimus; quibus par virtus et idem utrisque pietatis effectus quin sit, quotusquisque vel aliquantulum sacrarum expertus Scripturarum haesitaverit. Si enim attentaverimus consuetudines Etribus traditas, nihil aestimare, quantum religio detrimenti latura sit, despicientibus liquido constabit. Quae enim, ut inde ordiamur, scriptura, salutiferae crucis signaculo fideles docuit insigniri? Quae vel trifariam digesta super panem et calicem prolixae orationis et consecrationis verba commendavielio continetur, vel apostolo in secretis dicimus, sed et alia per plura adjicimus, magnam quasi vim consummandis accommodantia mysteriis. Quae Orientem versus nos orare litterarum forma praestituit? Benedicimus fontem baptismatis, oleum unctionis. Huc accedit quod ter immergimus quos baptizamus,
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃i altiꝰ parro chianis. &dũ ad curtẽ ꝑ¬
gunt aut deloco adlocũ it faciunt.
rapinas & dep̃dationes in fra parro dnã
depdatio illoꝵ nota possit fieri. ante¬
quã parrochiã eiꝰ exeant. mit tat
positionis &em̃dationis seruatur. si
uocati uenire uoluerint. Si uero
uocationẽ atq ad monitionẽ epĩ suꝑbe
contẽpserint. simili sententia ex cõ¬
mun cationis feriantur. qua & ille
qui infra parrochiã exeant. anteꝙ
eoꝵ significanda ẽ. ne eos recipiant.
antequã illuc redeant ubi rapinã

Expanded text:
episcopi parrochiani sunt, et dum ad curtem pergunt aut de loco ad locum iter faciunt, rapinas et depraedationes infra parrochiam depraedatio illorum nota fieri possit, antequam parrochiam ejus exeant, mittat positionis et emendationis servabitur, si vocati venire noluerint. Si vero vocationem atque ammonitionem episcopi superbe contempserint, simili sententia excommunicationis feriantur qua et illi qui infra parcopo significanda est , ne eos recipiant antequam illuc redeant ubi rapinam
Abbreviated transcription (Latin):
i qͥs fuerit fornicatus cũ duab sororib
ł cũ nouerea sua. ł cũ sorore sua ł cũ amita
sua ł cũ mat̃ tera sua. łcũ silia patrui sui.
ł auunculi sui. ł cũ filia amitę suȩ. siue
mater terȩ suȩ. cũ nepte sua ł cũc̃ matre
sua. aut filiola sua quã de fonte suscepit
ł ante ep̃m tenuit. & siqua mulier simili
mͦ fornicata fuerit. abstineat se ab ingres¬
sus domꝰ dĩ annũ. & eodẽ anno nͥ dñi cis
& festis dieb solũmͦ pane & aqͣ & sale utatur.
arma ñferat. osculũ nulli p̾beat. sacrificiũ
nͥ ꝑuiatico minime sumat. Sex de inde
annis ingrediatur qui dẽ domũ dĩ. sed
carnib & uino & sicera minime utatur. nͥ
festis diebus. De armis uͦ & osculis siue sacri¬
ficio sicut supͣ dictũ ẽ. Sostea uͦ duobus annis
quando carne uescitur. a potu oĩ qͦ inebna¬
n potest se abstineat. Et si potũ biberit. mi¬
nime carne uescatur. absq p̃cipus festis
dieb De armis uͦ ł de osculo &sacrificio mo¬

Expanded text:
cum duabus sororibus, vel cum noverca sua, vel cum sorore sua, vel cum amita sua, vel cum matertera sua, vel cum filia patrui sui, et avunculi sui, vel cum filia amitae suae, sive materterae suae, cum nepte sua, vel cum commatre sua aut filiola sua, sive quam de fonte suscepit, vel ante episcopum tenuit, et si qua mulier simili modo fornicata fuerit, abstineat se ab ingressu domus Dei annum, et eodem anno nisi dominicis et festis diebus solummodo pane et aqua et sale utatur: arma non ferat, osculum nulli praebeat, sacrificium nisi pro viatico minime sumat. Sex deinde annis ingrediatur quidem domum Dei: sed carnibus, et vino, ac sicera minime utatur, nisi festis diebus. De armis vero et osculis, sive sacrificio, sicut supra scriptum est. Postea vero duobus annis quando carne vescitur, a potu omni quo inebriari potest se contineat. Et si biberit potum, minime carne vescatur, absque praecipuis festis diebus. De armis vero vel osculo, et sacrificio, mo
Abbreviated transcription (Latin):
reca elementa litterarum numerõ
&iã expͥmere nullus qui ł tenuit᷑ gre¬
ci sermonis noticiã hab& ignorat. Ne igi¬
tur infaciendis epłis canonicis quas mo̾
latinus formatas apellat. aliqua fraus
me in uentũ ẽ. & c̃stitutum ut formate
epłe hanc calculatioĩs seu supputationis
habeant rationẽ. idest ut assumant᷑ in sup¬
putatioitẽ pͥma gregͤa helem̃ta patris &

Expanded text:
eca elementa litterarum, numeros etiam exprimere, nullus qui vel tenuiter Graeci sermonis notitiam habet ignorat. Ne igitur in faciendis epistolis canonicis, quas mos Latinus formatas appellat, aliqua fraus me inventum est et constitutum, ut formatae epistolae hanc calculationis seu supputationis habeant rationem, id est, ut assumantur in supputatione prima Graeca elementa Patris, et
Abbreviated transcription (Latin):
Dadonatistis &habuerunt epõs sine dubio inconsulto concilio habe¬
re mereantur: Iuȩ aut̃ plebes habuerunt epm̃. & eo defuncto uolu
denegandũ. Nec non & ulud subiectũ est qđ plebes ante leges imꝑatorũ
dcunitate latã. quicũꝙ conuertent᷑ epĩ adcatholicã. ipsi eas obtinere
debeant. uerũ alege cuiitatis ⁊ deinerps aporteat uni uersas aeccłas
uindicare sibi ep̃os catholicos eoꝵ locoꝵ atꝙ loca subheretieis ꝑtine¬

Expanded text:
Donatistis, et habuerunt episcopos, sine dubio, inconsulto concilio habere mereantur: quae autem plebes habuerunt episcopum, et eo defunctodenegandum. Nec non et illud suggestum est, quod plebes, ante legem imperatorum de unitate latam, quicumque converterunt episcopi ad Catholicam, ipsi eas obtinere debeant: verum a lege unitatis, et deinceps oporteat universas Ecclesias vindicare sibi episcopos catholicos eorum locorum, ad quos
Abbreviated transcription (Latin):
&pondera iusta siant. sicut indiui¬
nis legibꝰ. censi tũ ẽ. & incapitulari ch̃ĩco
continet᷑. & iste sacer conuentꝰ statuit.
Sic om̃ibꝰ. nobis obseruare placet. & siqͥs
uistas mensuras & iusta pondera lucri
causa mutare p̃sũpserit. inpane &aqua a
dies peniteat

Expanded text:
pondera justa fiant, sicut in divinis legibus sancitum est , et in capitulari Dominico continetur, et iste sacer conventus statuit, sic omnibus nobis observare placet. Et si quis justas mensuras et justa pondera lucri causa mutare praesumpserit, in pane et aqua 20 dies poeniteat
Abbreviated transcription (Latin):
sticũ fuent. rectores earũdẽ aeccłaꝵ si
se familianit̃ pacificare uelint. licentiã
habeant. Si aut̃ dehuiꝰ scemodi pacifi¬
catione int̾ eos conuenire non possint.
aduocati eoꝵ in mallo publico. ad p̃¬
sentiã comitis ueniant. & ibi legittimꝰ
t̃minus eoꝵ contentionib imponatur.
Lestes uͦ dequalib& causa agitur positȩ
sunt. quia nẽ credibile. utł de statu hoĩs
ł de possessione cuiꝰ lib& ꝑalios ueritas
rei melius cognosei ualeat. quã ꝑ illos
qui uicinioressunt. Si tamen c̃tentio
quȩ int̾eos ex ortae in confinio comita¬
tuũ fuent liceat eis deuicina centena
adicentis comitib ad causã suã testes
habere.

Expanded text:
sticum fuerit, rectorsticum fuerit, rectorse familiariter pacificare velint, licentiam habeant. Si autem de huiuscemodi pacificatione inter eos convenire non possint, advocati eorum in mallo publico ad praesentiam comitis veniant, et ibi legitimus terminus eorum contentionibus inponatur. Testes vero de qualitatu hominis vel de possessione cuiuslibet per alios melius rei veritas cognosci valeat, quam per illos qui viciniores sunt. Si tamen contentio quae inter eos exorta est, in confinio duorum comitatuum fuerit, liceat eis de vicina centena adiacentis comitatus ad causam suam testes habere.
Abbreviated transcription (Latin):
cũ adultero de qualib& re contentionẽ
habuerit. & testes contra eũ ꝑ iudicium
ꝓducti fuerint. si illos falsos ẽẽ suspicat᷑.
liceat ei alios testes quos meliores potu¬
erit contra eos opponere. ut ueratiũ tes¬
timonio falsoꝵ testiũ ꝑũsitas suꝑet᷑. Quod
si ambe partes testiũ ita int̾ se dissenserint
ut nullatenꝰ una pars alteri cedere uelit
eligant᷑ duo ex ipsis. id exutraq parte
unus qui cũ fustib & scutis incãpo decer¬
tent. utra pars falsitatẽ utra uentatẽ
suo testimonio testatur. & cãpioni qui
cõmissi. dextera manꝰ amputet᷑. Cet̃i
uͭ eiꝰ de partis testes qui falsi apparuer̃.
manus suas redimant. Cinꝰ conpositionis
due partes ei contra quẽ de testatisunt
dentur. t̃ cia ꝓfredo soluatur. Et in
scłuri qui dẽ causa huiꝰ scemodi testiũ
diuersitas cãpo cõꝓbetur. In ȩccłasticis
aut̃ causis ubi deuna parte singulare.
obseruetur. Ubi uͦ ex utraq parte aeccła¬

Expanded text:
cum altero de qualibet causa contentionem habuerit, et testes contra eum per iudicium producti fuerint, si ille falsos eos esse suspicatur, liceat ei alios testes, quos meliores potuerit, contra eos opponere, ut veratium testimonio falsorum testium perversitas superetur. Quod si ambae partes testium ita inter se dissenserint, ut nullatenus una pars alteri cedere velit, eligantur duo ex ipsis, id est ex utraque parte unus, qui cum scutis et fustibus in campo decertent, utra pars falsitatem, utra veritatem suo testimonio sequatur. Et campioni qui commisit, dextra manus amputetur; caeteri vero eiusdem partis testes, qui falsi apparuerint, manus suas redimant; cuius compositionis duae partes ei, contra quem testati sunt, dentur, tertia pro fredo solvatur. Et in seculari quidem causa huiuscemodi testium diversitas in campo conprobetur. In ecclesiasticis autem causis, ubi de una parte seculare, observetur. Ubi vero ex utraque parte ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
homicidȩ multi ap̃nos ꝓhdolor repperiunt᷑.
S aliqui exillis sacẽdotũ nolunt am monitionib
aurȩ ac cõmodare. uolentes in pͥstinis ꝑdura¬
re criminib qͦs oport& ꝑscłaris potentiȩ disci¬
plinã atã pͣua consuetudine coherceri qui ꝑ
salutifera sacdotũ monita noluer̃ reuocari.¬
iqͥs incestũ occulte D¬
comiserit. & sac̃doti occultę cfessionẽ
egerit. iudicat᷑ ei iuditiũ cinonicũ. qđ
subire debuerat. si eiꝰ facinꝰ publicũ fiuss&̃.
Uerũ quia lat& cõmissũ. detur ei a sacer¬
dote csiliũ. ut saluti animȩ suȩ ꝑoccultã
poenitentiã ꝓspiciat. hoc ẽ ueracit᷑ excor¬
de penitens se grauit deliqͥsse. Etꝑieui
orationes cũ lacrimus se purgare contendat¬
& sic se ad spẽ ueniȩ ꝑ misedĩã dĩ ꝑuenire

Expanded text:
homicidae multi apud nos heu pro dolor! repperiuntur, sed aliqui ex illis sacerdotum nolunt admonitionibus aurem accommodare, volentes in pristinis perdurare criminibus: quos oportet per secularis potentiae disciplinam a tam prava consuetudine cohercere, qui per salutifera sacerdotum monita noluerunt revocariis incestum occulta commiserit, et sacerdoti occulte confessionem egerit, indicetur ei remedium canonicum quod subire debuerat, si ejus facinus publicum fuisset; verum quia latet commissum, detur ei a sacerdote consilium, ut saluti animae suae per occultam penitentiam prospiciat; hoc est ut veraciter ex corde peniteat, se graviter deliquisse, et per orationes cum lacrymis se purgare contendat, et sic se ad spem veniae pro misericordia Dei pervenire
Abbreviated transcription (Latin):
terre na lex in romana re publica ꝑ¬
mittit. ut siue fr̃ & soror seu duoꝵ frmn
germanoꝵ. ł duarũ soroꝵ filiꝰ & filia mis¬
ceantur. sicut exꝑim̃to didicimus. ex
tali coniugio sobolẽ ñ posse succrescere.
Et sacra lex prohib&ᷤ cognationis turpi¬
tudinẽ reuelari. Unde necesseẽ ut in
iã t̾cia ł quarta gn̾atio fideliũ licent̃ sibi
Quitur pitudinẽ nouercȩ quȩ una
caro cũ patre fuit reuelare p̃sũpserit
ꝓfecto patris turpitudinẽ reuelabit.
Cũ cognata uͦ misceri ꝓhibitũ ẽ. quia ꝑ
& sc̃o martyno consumatus. Cui nẽ dictũ¬

Expanded text:
terrena lex in Romana republica permittit, ut sive frater et soror, seu duorum fratrum germanorum vel duarum sororum filius et filia misceantur. Sed experimento didicimus ex tali conjugio sobolem non posse succrescere. Et sacra lex prohibet cognationis turpitudinem revelare. Unde necesse est ut jam tertia vel quarta generatio fidelium licenter sibi Qui turpitudinem novercae quae una caro cum patre fuit revelare praesumpserit, profecto patris turpitudinem revelabit. Cum cognata quoque miscere prohibitum est, quia per et sancto martyrio consummatus, cui non est dictu
Abbreviated transcription (Latin):
Qiua uͦ sunt multi in angłoꝵ gente qͥ
dũ adhuc in infidelitate eẽnt nefando
entes ad monendisurt. ut se abstine¬
ant. & graue hoc eẽ peccatũ cognoscant.
nali delectatione torinta & t̾nicruciatꝰ
incurrant. Non tam̃ ꝓhac re sacracor¬
poris & sanguinis cõmunione pͥuandi sunt.
nẽ in eius illa ulcisci uideantur. in qͥb se
ꝑignorantiã ante lauacra baptismatis
at tixer̃. In hoc tp̃r uͦ scã ȩccła quȩdã¬
derat. atꝙ ita portat & dissimulat. ut
sepe quod adũsatur portando & dissimu¬
lando cõpescat. Onĩs aut̃ qͥ adfidẽ ue¬
niunt ad monendisunt. ne tale aliqͥd
audeant ꝑpetrare. Si qui aut̃ ꝑpetra
ut his fortiter inseqnda. qͥ ñ metuunt

Expanded text:
Quia vero sunt multi in Anglorum gente qui, dum adhuc in infidelitate essent, huic nentes admonendi suant, et grave hoc peccatum esse cognoscant. nali delectatione tormenta aeterni cruciatus incurrant. Non tamen pro hac re corporis ac sanguinis Domini communione privandi sunt, ne in eis illa ulcisci videamur, in quibus se per ignorantiam ante lavacrum baptismatis astrinxerunt. In hoc atque ita portat et dissimulat, ut saepe malum quod adversatur portando et dissimulando compescat. Omnes autem qui ad fidem veniunt, admonendi sunt, ne tale aliquid audeant perpetrare. Si qui autem perpetin his fortiter insequenda, qui non metuunt
Abbreviated transcription (Latin):
sio. ꝑ quã multę sideliũ
animȩ in toto hoc regno ꝑdi¬
te ẽẽ noscuntur. quã sit de¬
testanda &dõ odibilis. at tentiꝰ om̃ibus
ad nuncigtur. Tantũ nãq hoc malũẽ
ut ad scũaria martyrũ ubi diũsoꝵ egn¬

Expanded text:
sio, per quam multae fidelium animae in toto hoc regno perditae esse noscuntur, quam sit detestanda et Deo odibilis, attentius omnibus annuntietur. Tantum namque hoc malum est ut ad sanctuaria martyrum, ubi diversorum aegr
Abbreviated transcription (Latin):
dicens: Et tenentes legẽ nescieruntine Nesciri gͦ seueritas abeis conqueritur
⁊ nescire pͥncipatũ nescientiũ ꝓtestatur. quia ꝓfecto hi quiea quę sunt driĩ
nesciunt. ad nõ nesciunt᷑: Paulo ad testante quiait: Siquis ignorat ignorabit᷑¬
Hinc ⁊ psalmista non optantis aĩmo. s ꝓpħantis misterio denutiat dicens
O bscurentur ocłi eoꝵ neuideant. & dorsũ eoꝵ semꝑ in curua Obscuratis gͦ¬

Expanded text:
dicens: « Et tenentes legem nescierunt me . » Nesciri ergo veritas se ab eis conqueritur, dicens: « Et tenentes legem nescierunt me . » Nesciri ergo veritas se ab eis conqueritur, et nescire se principatum nescientium protestatur, quia profecto hi qui ea quae sunt Domini nesciunt, a Domino nesciuntur, Paulo attestante, qui ait: « Si quis ignorat, ignorabitHinc Psalmista non optantis animo, sed prophetantis ministerio denuntiat dicens: Obscurentur oculi eorum ne videant, et dorsum eorum semper incurva . Oculi
Abbreviated transcription (Latin):
tieȩ poni uisserunt. ad qͦs ep̃i sinecesse fuerit confugerent. eosq appellarent
politanos suos. qui p̃dictis uistę obedirent primatib sic̃ & inlegibus scłi olĩ or¬
dinatũ erat. qͥnon pͥmatũ s aut metropolitanoꝵ aut archiepoꝵ noiẽ frueren
tur: Ftlic& singłe metropoles eiuitates sua̾ ꝓuintias habeant. & suos metro¬
politanos habere debeant epos sic̃ prius metropolitanos habebant uidices scła¬
res. pͥmates tam̃ ut p̃fixũ ÷. &tunc & nc̃ habere uissesunt. ad quos p̾sedẽ apłieã
sũ ma negotia cuenant. ut ibide̾ qͥbus necesse fuerit releuentur. ⁊ iuste restitu¬
ant᷑. ⁊ hi qͥ iniuste oppͥmunt᷑ iuste reforment᷑ atq fulciant᷑. epõꝵq cause &¬
lȩcabantiqͥs. ħabapłicis. ħ ascis patribus accepimꝰ. uobisq ut postulastis rimanda.
⁊ futuris tenenda tẽporibꝰ mittimꝰ. & reliqͥs frĩbus p̃dicanda.haceunctis fidelib
tradenda mandamus. nepastoꝵ imꝑitia qͥsecunt᷑ deteriores fiant. dicente dnõ

Expanded text:
i et esse jusserunt, ad quos episcopi, si necesse fuerit, confugerent eosque appellarent,politanos suos, qui praedictis juste obedirent primatibus, sicut et in legibus saeculi olim ordinatum erat, qui non primatum, sed aut metropolitanorum, aut archiepitur, et licet singulae metropoles civitates, suas provincias habeant et suos metropolitanos habere debeant episcopos, sicut prius metropolitanos habebant judices saeculares. Primates tamen, ut praefixum est, et tunc et nunc habere jussae sunt, ad quos post sedem apostolicam summa negotia conveniunt, et ibidem quibus necesse fuerit releventur, et juste restituantur, et hi qui injuste opprimunt juste reformentur atque fulciantur, episcab apostolis, haec a sanctis patribus accepimus, vobisque ut postulastis rimanda et futuris tenenda temporibus mittimus, et reliquis fratribus praedicanda, ac cunctis fidelibus tradenda mandamus, ne pastorum imperitia qui sequuntur deteriores fiant, dicente Domino
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit ex aqua & spũ scõ. ñintͣbit in reg¬
nũ cęloꝵ. ł ł inc paulus apłs ait. Sicut
in adã oñs moriuntur. ita & in xp̃o om̃s
iuificabuntur. Cur gͦ infans qui nichil
peccauit inconspectu omi potenuis di eẽ
non ual& mundus: Cur psalmista ex
legit timo c̃ iugio platus in ini quitate
baptismatis non fuerit. mundus ñẽ.
Cur in adam oĩs homo moritur. sio¬
nginali peccati iunculis ntenetur.
S. quia genꝰ humanũ parente pͥmo ue¬
lut in radice putruit. ariditatẽ erexit
inramis. & inde om̃is homo cũ peccato
nascitur. unde pͥmus ho ꝑmanere uo¬
luit inpeccato. De his aut̃ subtilius
atꝙ latius loqui debuerã. s dũ me
&curarũ tu multus p̾munt. & harũ
portitor ut laxaret᷑ inportunꝰ erttit.
unde multa debin pauca locutus sỹ.

Expanded text:
in regnum coelorum. Hinc Paulus apostolus ait: Sicut in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur. Cur ergo infans qui nihil egit, in conspectu omnipotentis Dei non valet esse mundus? Cur Psalmista ex legitimo conjugio prolatus, in iniquitate baptiCur in Adam omnis homo moritur, si originalis peccati vinculis non tenetur? Sed quia genus humanum in parente primo velut in radice putruit, ariditatem erexit in ramis, et inde omnis homo cum peccato nascitur, unde primus homo permanere voluit in peccato. De his autem subtilius ac latius loqui debueram, sed dum me et curarum tumultus premunt, et harum portitor ut laxaretur importunus exstitit, unde multa debui, pauca locutus sum.