comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ immundus. nec insectator
dñi. sed sectator. causam quesi¬
uit quare se ñ mundo. sedsinꝰ
manifestaturus esset iħe: qua¬
re adhuc modicũ. et munduᷤᷤ
ñ uideret eũ: ipsi aũt iud̾e̾nt¬

Expanded text:
n immundus, nec insectator Domini, sed sectator, causam quaesivit quare se non mundo, sed suis manifestaturus esset Jesus? quare adhuc modicum, et mundus non videret eum? Res
Abbreviated transcription (Latin):
stis me. et patrẽ meũ cognoui¬
stis: quoniã ego perquẽ uenit᷑
ad patrẽ perducam uos ad eũ:
ut ipsũ etiã cognoscatis. Sed qͦ¬
niam illi sũ om̃ino simillimꝰ:
amodo cognoscetis esi.cum co¬
gnoscitis me. Et uidistis eũ:
si oculis cordis uidistis me.
Quid est ergo quod dicis phi¬
lippe: ostende nob̃ patrem &
sufficit nobis: Tanto inqͥt
tempore uobiscũ sum. et ñ co¬
gnouistis me philippe: Qui
uidet me: uidet pͥatrẽ. Qđ
si ad te multũ est hoc uidere:
saltem quod ñ uides. hoc ere¬
de.Quomodo enĩ dicis in¬
quit. ostende nobis patrem:
Si me uidisti qui omnimo¬
do similis sum: rudisti illũ
cui sumilis sũ. Quod siuide¬
re ñ potes: non saltem eredis
quia ego in patre et pater ĩ
me est: Poterat hic dicere phi¬
lippus. Tideo quidem te:
et credo simillimũ esse pat̾.
Sed numquid arguendus.
et obiurgandus est. qui cũ
similem uidet. etiã illũ cui¬
est similis uult uidere: Si¬
milem quidem noui: s ad¬
huc alterũ sine altero noui.

Expanded text:
trem meum cognovissetis: quoniam ego, per quem venitur ad Patrem, perducam vos ad eum, ut ipsum etiam cognoscatis. Sed quoniam illi sum omnino simillimus, amodo cognoscitis eum, cum cognoscitis me: et vidistis eum, si oculis cordis vidistis me. 3. Quid ergo est quod dicis, Philippe, Ostende nobis Patrem, et sufficit nobis? Tanto, inquit, tempore vobiscum sum, et non cognovistis me, Philippe? Qui videt me, videt et Patrem. Quod si ad te multum est hoc videre, saltem quod non vides hoc crede. Quomodo enim dicis, inquit, Ostende nobis Patrem? Si me vidisti qui omnimodo similis sum, vidisti illum cui similis sum. Quod si videre non potes, non saltem credis quia ego in Patre, et Pater in me est? Poterat hic dicere Philippus: Video quidem te, et credo simillimum esse Patri; sed numquid arguendus et objurgandus est qui cum similem videt, etiam illum cui similis est vult videre? Similem quidem novi, sed adhuc alterum sine altero novi;
Abbreviated transcription (Latin):
ergo me queritis. sinite hos
abire: ut impleretur sermo
quẽ dixit. quia quos dedis¬
ti michi. ñ perdidi ex eis quẽ¬
quã. Si me inquit queritis:
sinite hos abire. Inimicos ui¬
det: et hoc faciunt quod iu¬
bet. Sinunt eos abire: quoᷤᷤ
ñ uult perire. Numquid
aũt ñ erant postea moritu¬
ri: Cur ergo si tunc morerẽ¬
tur perderet eos: nsi quia
nondũ in eũ sic credebant.
quomodo credunt quicũq
ñ pereunt: Symon ergo petrꝰ
habens glacdiũ eduxit eum:
et percussit seruũ pontificis
sacerdotũ: et abscidit auricu¬
lam eius dextrã. E̾rat aũt ser¬
erigłista etiã nom̃ serui huius
expressit: sicut lucas solus qđ

Expanded text:
hos abire. Ut impleretur sermo quem dixit: Quia quos dedisti mihi non perdidi ex eis quemquam. Si me, inquit, quaeritis, sinite hos abire. Inimicos videt, et hoc faciunt quod jubet. Sinunt eos abire, quos non vult perire. Nunquid autem non erant postea morituri? Cur ergo si tunc morerentur, perderet eos, nisi quia nondum in eum sic credebant, quomodo credunt quicunque non pereunt? Simon ergo Petrus habens gladium, eduxit eum, et percussit principis servum, et abscidit auriculam ejus dextram. Erat auteevangelista etiam nomen servi hujus expressit, sicut Lucas solus, q
Abbreviated transcription (Latin):
rapit inquit oues meas de
manu mea÷ nemo potest ra¬
pere de manu patris mer: de
manumea. et de manu patͥs
mei. Quid est hoc. nemo ra¬
pit de manu mea:et nemo

Expanded text:
rapit, inquit, oves meas de manu mea. Nemo potest rapere de manu Patris mei. 7. De manu mea, et de manu Patris mei: quid est hoc, Nemo rapit de manu mea, et, Nemo
Abbreviated transcription (Latin):
do. et iam ñ iudebitis me. Qua¬
propter. mundus de peccato
quidem suo: de iusticia uero
arguitur abiena: sicut arguũ¬
tur delumine tenebre.Om̃ia
enĩ que arguunt᷑ ait aposto¬
lus: a luine manifestant᷑.
Quantũ enĩ malũ fit eoꝵ qͥ
uerũ etiã ex bono potest eoꝵ
apparere qui credunt. Et quo¬
niam ista uox infidelium esse
consueuit. quomodo credimꝰ
quod ñ uidemus: ido credenti

Expanded text:
do, et jam non videbitis me. Quapropter mundus de peccato quidem suo, de justitia vero arguitur aliena: sicut arguuntur de lumine tenebrae. Omnia enim quae arguuntur, ait Apostolus, a lumine manifestantur Quantum enim malum fecit  F. verum etiam ex bono potest eorum apparere, qui credunt. Et quoniam ista vox infidelium esse consuevit: Quomodo credemus, quod non videmus? Ideo credenti
Abbreviated transcription (Latin):
et seruiat in urita: qui habet
insermonib et seruat in mo¬
ribus : qui habet audiendo.
et seruat faciendo: aut qͥ ha¬
bet faciendo. et seruat perse¬
uerando: ipse est qui diligit
me. Opere est demonstrãda
dilectio: ne sit infructuosa
nominis appellatio. Et qͥ
diligit me inquit. diligetur
a patre meo: et ego diligame¬
um: et manifestabo ei me ip¬
sum. Quid ẽ diligam: tan¬
quã tunc dilecturas sit. et
mine ñ diligat: Absit. Qͦ¬
modo enĩ nos pater diligat¬
sine filio⁊ aut filius sine pa
tre : Quomodo cũ insepa¬
rabiliter operentur.separa¬
biliter diligunt: Sed ad
hoc dixit diligam eũ: ad qđ̃
sequitur. et manifestabo ei
me ipsũ. Diligam et marri¬
festabo: idest. ad hoc diligã.
ut manifestem. Nunc erĩ

Expanded text:
et servat in vita; qui habet in sermonibus, et servat in moribus; qui habet audiendo, et servat faciendo; aut qui habet faciendo, et servat perseverando; ipse est, inquit, qui diligit me. Opere est demonstranda dilectio, ne sit infructuosa nominis appellatio. Et qui dia Patre meo; et ego diligam eum, et manifestabo ei me ipsum. Quid est, diligam? tamquam tunc dilecturus sit, et nunc non diligat? Absit. Quomodo enim nos Pater sine Filio, aut Filius sine Patre diligeret? Quomodo, cum inseparabiliter operentur, separabilitehoc dixit, diligam eum, ad quod sequitur, et manifestabo ei meipsum. Diligam, et manifestabo; id est, ad hoc diligam, ut manifestem. Nunc eni
Abbreviated transcription (Latin):
spiritus sanctus superuemet
inte: et uirtus altissimi obum¬
brabit tibi. Et ipse dñs ꝓmit¬
tens eum discipulis. ait. Uos
aũt sedete in ciuitate: quous
q induamin uirtute exalto.
Et iterũ. Accipietis inquit
turtutẽ spiritus sancti super¬
uenientem inuos: et eritis

Expanded text:
Spiritus sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi : et ipse Dominus promittens eum discipulis ait: Vos autem sedete in civitate, quoad usque induamini virtute ex alto , et iterum, Accipietis, inquit, virtutem Spiritus sancti supervenientem in vos, et eritis
Abbreviated transcription (Latin):
est meo: et deus clarificauit
eũ in semet ipso. Uoc ẽ. si d̾s
clarificatus est in eo. quia ñ
uenit facere uoluntatẽ suam
sed uoluntatem eius qͥ misit
eum: et d̃s clarificauit eũ in
semet ipso: ut natura huma¬
na in qua est filius hominis
que a uerbo et̾no suscepta est:
etiã immortali et̾nitate done¬
tur.Et continuo inquit cla¬
rificauit eũ÷ resurrectionem
scilicet suã. ñ sicut nostrã infi¬
ne scłi. sed continuo futurã: hac
atcestatione predicens. Ipsa est

Expanded text:
 eo, et Deus clarificabit eum in semetipso. Hoc est, si Deus clarificatus est in eo, quia non venit facere voluntatem suam, sed voluntatem ejus qui misit illum; et Deus clarificavit eum in semetipso, ut natura humana, in qua est Filius hominis, quae a Verbo aeterno suscepta est, etiam immortali aeternitate donetur; et continuo, inquit, clarificabit eum, resurrectionem scilicet suam, non sicut nostram in fine saeculi, sed continuo futuram hac attestatione praedicens. Ipsa est
Abbreviated transcription (Latin):
łi quod sunt: suis aũt iciis
fuisse qđ fuerũt. Deinde ꝑ¬
secutores et suos et ipsoꝵ iude¬
os euidenter expressit:ut
om̃ino appareret etiã ipsos
mundi damnabilis appella¬
tione conclusos: qui ꝑseqͥtur
sanctos. Cũq de illis cliceret
quod ignorarẽt eũ a quo mis¬
sus est : et tam̃ ocdissent et fili¬
um et patrẽ: hoc est et eũ qui
missus est. et eũ a quo missꝰ
est. de quib omnib in aliis
sermonib iam disserunnus:
ad hoc peruenit. uibi ait. Ut
adimpleatur sermo eoꝵ. qͥ¬
in lege eorũ scriptus est:quia
octio habuerunt me gratis.
Deinde tanquã consequent̃
adiunxit: unde modo dis¬
putare suscepimus. Cũ au¬
tem uenerit paraclitus quẽ
ego mittam uob̃ a patre.spi-¬
ritũ ueritatis qui apatre ꝓ
cedit: ille testimoniũ perhi¬
bebit deme. Et uos testimo¬
nrum perhibebitis: quia ab
iintio mecũ estis. Quid hoc
pertinet ad illud quod dixe¬
rat. nunc aũt et uiderunt

Expanded text:
 quod sunt, suis autem vitiis fuisse quod fuerunt. Deinde persecutores et suos et ipsorum Judaeos evidenter expressit, ut omnino appareret etiam ipsos mundi damnabilis appellatione conclusos, qui persequitur sanctos. Cumque de illis diceret quod ignorarent eum a quo missus est, et tamen odissent et Filium et Patrem, hoc est, et eum qui missus est, et eum a quo missus est, de quibus omnibus in aliis sermonibus jam disseruimus; ad hoc pervenit ubi ait, Ut adimpleatur sermo qui in Lege eorum scriptus est, Quia odio habuerunt me gratis. Deinde tanquam consequenter adjunxit, unde modo disputare suscepimus: « Cum autem venerit Paracletus quem ego mittam vobis a Patre, Spiritum veritatis qui a Patre cedit, ille testimonium perhibebit de me; et vos testimonium perhibebitis, quia ab initio mecum estis. » Quid hoc pertinet ad illud quod dixerat. « Nunc autem et viderunt
Abbreviated transcription (Latin):
oratio illa quã docuit: ubi
dicimus pater noster qui es
in celis. Ab huius orationis
uerbis et sensib ñ recedamu

Expanded text:
oratio illa quam docuit, ubi dicimus, Pater noster, qui es in coelis . Ab hujus orationis verbis et sensibus non recedamu
Abbreviated transcription (Latin):
nisi de quo ait alio loco. ecce
uenit princeps mundi. et in
me nichil inueniet: Id est. ni¬
chil iuris sui: nichil quod ad
eũ pertineat: nullũ seilicet
omnino peccatũ. Per hoc
enĩ est diabolus princeps
mundi:. ñ enĩ celi et terre et
omniũ que in eis sunt. est
diabolus princeps. qua signi-¬
ficatione intelligitur mun¬
dus: ubi dictũ est. et mund
per eũ factus est: sed mundi
est diabolus princeps.dequo
mundo ibi continuo subrũ¬
git. atq ait. Et mundus eũ
ñ cognouit: hoc est homines
infideles. quib toto orbe ter¬
rarũ plenus est mundus. int̾
quos gemit fidelis mundus:
quẽ de mundo elegit. ꝑ quẽ
factus est mundus. De quo
ipse dicit. Non uenit filiꝰ
hominis ut iudicet mundũ:
sed ut saluetur mundus ꝑ
ipsũ. Mundus eo iudicã¬
de damnatur: mundus eo
subuemente saluatur: quo¬
mam sicut arbor filiis et po¬
mis. sicut area paleis et fru¬
mentis: ita infidelib et fide¬
libus. plenus est mundus.
Princeps ergo mundihuius.

Expanded text:
nisi de quo ait alio loco: Ecce venit princeps mundi hujus; et in me nihil invenit, id est, nihil juris sui, nihil quod ad eum pertineat, nullum scilicet omnino peccatum? Per hoc enim est diabolus princeps mundi. Non enim coeli et terrae et omnium quae in eis sunt, est diabolus princeps, qua significatione intelligitur mundus, ubi dictum est, Et mundus per eum factus est: sed mundi est diabolus princeps, de quo mundo ibi continuo subjungit atque ait, Et mundus eum non cognovit , hoc est homines infideles, quibus toto orbe terrarum mundus est plenus: inter quos gemit fidelis mundus, quem de mundo elegit, per quem factus est mundus; de quo ipse dicit, Non venit Filius hominis ut judicet mundum, sed ut salvetur mundus per ipsum . Mundus eo judicante damnatur, mundus eo subveniente salvatur: quoniam sicut arbor foliis et pomis, sicut area paleis et frumentis, ita infidelibus et fidelibus plenus est mundus. Princeps ergo mundi hujus,
Abbreviated transcription (Latin):
dño xp̃o pares esse possimus:
si pro illo usq ad sanguinem
martyriũ duxerimus. Ille po¬
testatem habuit ponendi am¬
mam suam. et iterũ sumendi
eam: nos au̾t. nec quantũ uo¬
lumus uiuimus: et morim᷑
etiam si nolumus.Ille mori¬
ens. mox inse occidit mortẽ:
nos in etus morte lib̾amur a
morte. Illius caro ñ uidit cor¬
ruptionẽ: nostra post corrup¬
tionem. in fine scłi per illũ ĩ¬
duetur incorruptione. Ille no¬
bis ñ indiguit. ut nos saluos
faceret: nos sine illo nicħ pos¬
uitam. Postremo et si fratres
pro fratrib moriantur: tam̃
in frat̾noꝵ peccatoꝵ remissio¬
nem nullius sanguis marcy¬
ris funditur qđ fecit ille pro¬
nob̾: neq in hoc quid imitare¬
mur: sed quid gratularemur

Expanded text:
Domino Christo pares esse possimus, Domino Christo pares esse possimus, si pro illo usque ad sanguinem martyrium duxerimus. Ille potestatem habuit ponendi animam suam, et iterum sumendi eam ; nos autem nec quantum volumus vivimus, et morimur etiamsi nolumus: ille moriens mox in se occidit mortem; nos in ejus morte liberamur a morte: illius caro non vidit corruptionem ; nostra post corruptionem, in fine saeculi per illum induetur incorruptionem: ille nobis non indiguit ut nos salvos faceret; nos sine illo nihil posus vitam. Postremo etsi fratres pro fratribus moriantur, tamen in fraternorum peccatorum remissionem nullius sanguis martyris funditur, quod fecit ille pronobis: neque in hoc quid imitaremur, sed quid gratularemur
Abbreviated transcription (Latin):
est sic mittere manũ ut sci¬
as quia talia oportet te p̃pa¬
rare:nisi quod iam dixi. qͥa
sicut pro nob̾ xp̃c animã suã
posuit. sic et nos debemus
pro fratrib animas ponere:
Sicut enĩ ait eciã apłs petrus:¬
xp̃c pro nob̃ passus est. nobis¬
relinquens exemplũ: ut se¬
quamur uestigia euis. Hoc
ti martyres ardenti dilectiõe
fecerunt: quoꝵ si ñ iaiit̃
memorias celebramus: atq
in contuuio quo et ipsi satu¬
rati sunt. ad mensã dñi acce¬
dimus: oportet ut quẽadino¬
dum ipsi. et nos talia prepare¬
mus. Ido quippe ad ipsam m̃¬
sam ñ sic eos cominemoramus.
quẽadmodũ cos qui in pace reqͥ¬
escunt. ut etiã pro eis oremus::
sed magis ut ipsi pro nob̾. ut eõ¬
rũ uestigiis hereamus: quia im¬
pleuerunt ipsi caritatẽ. qua do¬
minus dixit. esse ñ posse maio¬
rem. Talia enĩ suis fratrib
exhibuerunt. qualia de dñ
m̃sa parit̾ acceꝑunt. Neq hoc
ita dictum sit. quasi propterea

Expanded text:
est sic mittere manum, ut sciest sic mittere manum, ut scias quia talia te oportet praeparare, nisi quod jam dixi, quia sicut pro nobis Christus animam suam posuit, sic et nos debemus animas pro fratribus ponere? Sicut enim ait etiam apro nobis passus est, relinquens nobis exemplum, ut sequamur vestigia ejus . Hoc ti martyres ardenti dilectione fecerunt: quorum si non inaniter memorias celebramus, atque in convivio quo et ipsi saturati sunt, ad mensam Domini accedimus, oportet, ut quemadmodum ipsi, et nos talia praeparemus. Ideo quippe ad ipsam mensam non sic eos commemoramus, quemadmodum alios qui in pace requiescunt, ut etiam pro eis oremus, sed magis ut ipsi pro nobis, ut eorum vestigiis adhaereamus; quia impleverunt ipsi charitatem qua Dominus dixit non posse esse majorem. Talia enim suis fratribus exhibuerunt, qualia de Domini mensa pariter acceperunt. 2. Neque hoc ita dictum sit, quasi propterea
Abbreviated transcription (Latin):
finiuit dñs dicens. maiorem
hac dilectionẽ nemohabet:
ut animã suam quisponat
pro amicis sins. Quia er¬
go superius dixerat. hoc est
mandatũ meũ ut diligatis
inuicem sicut dilexi uos: qͥ¬
bus uerbis addidit qđ nunc
auctistis. maiorẽ hac dilectio¬
nem nemo habet. ut anmã
suam ponat quis pro ami¬
cis suis: fit ex hoc cõsequẽs.
quod idem iste eugłista ioħs
in epistola sua dicit. ut quẽ
diligentes ntiq inuricem. sic̃
ipse nos dilexit. qui pro nob̃
amiã suam posuit. Nimi¬
rum hoc est quod legitur in
prouerbiis salomonis. Si se¬
deris cenare ad mensã poten¬
tis: considerans incellige que
apponuntur tibi̾. et sic mit¬
te manũ tuã. sciens quia talia
de oportet preparare. Nam
que mensa est potentis: nisi
unde sumitur corpus et san¬
gius eius. qui anmã suam
posuit pro nob. Et quid ẽ
ad eam sedere: nifi humilit̃
accedere: Et quid ẽ conside¬
rare et intelligere que appo¬
muntur tibi. nisi digne tan¬
tam gr̃am cogitare: Et qͥd

Expanded text:
finivit Dominus dicens: Majorem hac dilectionem nemo habet, ut animam suam ponat quis pro amicis suis. Quia ergo superius dixerat, Hoc est mandatum meum, ut diligatis invicem, sicut dilexi vos; quibus verbis addidit quod nunc audistis, Majorem hac dilectionem nemo habet, ut animam suam ponat quis pro amicis suis: fit ex hoc consequens, quod idem iste evangelista Joannes in Epistola sua dicit, Ut quemadiligentes utique invicem sicut ipse dilexit nos, qui pro nobis animam suam posuit. Nimirum hoc est quod legitur in Proverbiis Salomonis: Si sederis coenare ad mensam potentis, considerans intellige quae apponuntur tibi; et sic mitte manum tuam, sciens quia talia te oportet praeparare . Nam quae mensa est potentis, nisi unde sumitur corpus et sanguis ejus qui animam suam posuit pro nobis? Et quid est ad eam sedere, nisi humiliter accedere? Et quid est considerare et intelligere quae apponuntur tibi, nisi digne tantam gratiam cogitare? Et quid
Abbreviated transcription (Latin):
dixerat. qui credit in me. ñ
credit in me. sed in eũ qͥ mi¬
sit me: Illud namq dixit.
ne ficut uidebatur. crederet᷑
tantũmodo filius hominis:
hoc autem dixit. ut pat cre¬
deretur equalis. Qui credit
in me inquit. ñ credit ĩ hoc
quod uridet me. sed credit in
etm qui misit me: ut cum
credit inpatrẽ qui sibi equa¬
lem genuit me. ñ quomodo
me uidet: sed sic credat ĩ me.
quomodo in eũ qui misit me.
Usq adeo enĩ nichil distat
inter eũ et me: ut qui uidet¬
me. uideat eũ qui misit me.
Apłos suos certe ipse domi¬
nus xp̃c misit: quod eoꝵ eti¬
am nom̃ indicat. Nam si¬
eut grece angli. latine nun¬
cii uocantur: ita grece apłi.
latine missi appellant᷑. Nũ¬
quã tam̃ aliquis apłoꝵ di¬
cere auideret. qui credit in
me. ñĩ credit in me : sed in
eũ qui misit me. Om̃ino
enĩ non diceret: qui credit
mme.Credimus enĩ apło:
sed ñ credimus in apłm. Non
enĩ apłs iustificat imprũ.
Credenti aũt in eũ qui ius¬

Expanded text:
dixerat, Qui credit in me, non credit in me, sed in eum qui misit me? Illud namque dixit, ne sicut videbatur, crederetur tantummodo filius hominis: hoc autem dixit, ut Patri crederetur aequalis. Qui credit in me, inquit, non credit in hoc quod videt me, sed credit in eum qui misit me. Aut cum credit in Patrem qui sibi aequalem genuit me; non quomodo me videt, sed sic credat in me, quomodo in eum qui misit me: usque adeo enim nihil distat inter eum et me, ut qui me videt videat eum qui me misit. Apostolos suos certe ipse Dominus Christus misit, quod eorum etiam nomen indicat: nam sicut graece angeli, latine nuntii vocantur, ita graece apostoli, latine missi appellantur. Nunquam tamen aliquis apostolorum dicere auderet, Qui credit in me, non credit in me, sed in eum qui misit me: omnino enim non diceret, Qui credit in me. Credimus enim apostolo, sed non credimus in apostolum: non enim apostolus justificat impium. Credenti autem in eum qui jus
Abbreviated transcription (Latin):
rebant aũt duosimulꝰ et il¬
le alius discipulus precueur¬
rit eicius petro: et uenit primꝰ
ad montimentũ. Aduerten¬
da hic et cominendanda recapi¬
tulatio: quomodo reditum ẽ
ad id quod fuerat pret̾missũ.
et tam̃ quasi hoc sequeret᷑. ad¬
iunctum est. Cumem̃ iam di¬
xisset. uenerunt ad monumen¬
tum: regressus est ut narraret qͦ¬
modo tienerint. atq ait. Cur¬
rebant aũt duosimul. et cete¬
ra. Ubi ostendit quod p̃cur¬
rens ad monumentũ prior ue¬
nerit alius ille discipulus quẽ
seipsũ significat: sed tamquã
de alio cuncta narrat. Et cũ
se inclinasset inquit: uidit
posita linteamina. ñ tam̃ intͦ¬
iit. Tent ergo symon petrui.
sequens eum. et introit inmo

Expanded text:
 duo simul, et il alius discipulus praecucurrit citius Petro, et venit primus ad monumentum. Advertenda hic et commendanda est recapitulatio, quomodo reditum est ad id quod fuerat praetermissum; et tamen quasi hoc sequeretur adjunctum est. Cum enim jam dixisset, venerunt ad monumentum, regressus est ut narraret quomodo venerunt; atque ait, currebant autem duo simul, etc. Ubi ostendit quod praecurrens ad monumentum prior venerit alius ille discipulus, quem seipsum significat, sed tanquam de alio cuncta narrat. 8. « Et cum se inclinasset, inquit, vidit posita linteamina, non tamen introivit. Venit ergo Simon Petrus sequens eum, et introivit in
Abbreviated transcription (Latin):
dit. quid credidit: Tidit sci¬
licet mane monumentũ: & ere¬
didit quod dixerat mulier eũ
de monumento esse sublatum:
nondũ enim sciebant scripturã.
quia oporteret eũ amortuis re¬
surgere. Et ido quando id ab
ipso dño audiebant. quamuis
apertissime diceretur: cõsuetu¬
cdine audiencti ab illo parabo¬
las ñ intelligebant: et aliquid
aliud eũ significare credebant.

Expanded text:
dit? quid credidit? Vidit scidit? quid credidit? Vidit scilicet inane monumentum, et credidit quod dixerat mulier, eum de monumento esse sublatum. Nondum enim sciebant Scripturam, quia oporteret eum a mortuis resurgere. Et ideo quando id ab ipso Domino audiebant, quamvis apertissime diceretur, consuetudine audiendi ab illo parabolas, non intelligebant, et aliquid aliud eum significare credebant.
Abbreviated transcription (Latin):
posita. et sudariũ quod fuerat
super caput eius. ñ cum lintea¬
minib positum: sed separatĩ
inuolutum in unũ locũ. Pu¬
tamus ne nichis ista significãt:
Nequaquã id putauerim: s
ad alia festinamus: in quib im¬
morari. questionis uł obseuri¬
tatis alicuius necessitate com¬
pellimur. Nam ista que per
se ipsa manifesta sunt. qͥd sin¬
gula eciam significent. quere¬
re. sancte quidem delicie sũt.
sed ociosoꝵ: quod nos ñsumꝰ.
Tunc ergo introiit et ille dis¬
cipulus: qui uenerat primus
ad monumentũ. Prioruenit:
et posterior intrainit. Neq hoc
utiq uacat : sed michi ad ista¬
ñ uacat. Et uidit inquit. et
credidit. Hic nonnulli parum
attendentes.putant hoc iohan¬
nem credidisse. quod iħc resur¬
rexit: sed quod sequitur ñ hoc
indicat. Quid sibi enmuult
quod statim adiunxit. nondũ
enim sciebant scripturã: quia
oportet eum a mortius resur¬
gere: Non ergo es̃ credidit re¬
surrexisse: quẽ nesciebat opor¬
tere resurgere. Quid ergo ui¬

Expanded text:
quod fuerat super caput ejus, non cum linteaminibus positum, sed separatim involutum in unum locum. » Putamusne nihil ista significant? Nequaquam hoc putaverim. Sed ad alia festinamus, in quibus immorari quaestionis vel obscuritatis alicujus necessitate compellimur. Nam ista quae per seipsa manifesta sunt, quid singula etiam significent, quaerere sanctae quidem deliciae sunt, sed otiosorum, quod non sumus nos. 9. Tunc ergo introiit, et ille discipulus qui venerat primus ad monumentum. Prior venit, et posterior intravit. Neque hoc utiqnon vacat. Et vidit, inquit, et credidit. Hic nonnulli parum attendentes, putant hoc Joannem credidisse quod Jesus resurrexerit. Sed quod sequitur, non hoc indicat. Quid sibi enim vult quod statim adjunxit: Nondum enim sciebant Scripturam, quia oportebat eum a mortuis resurgere. Non ergo eum credidit resurrexisse, quem nesciebat oportere resurgere. Quid ergo vi
Abbreviated transcription (Latin):
orto monumentũ nouu: ĩ
quo nondũ quisquã posit¬
fuerat. Sicut in marie uirgi¬
nis utero. nemo ante illũ. nemo
post illum conceptuis est: ita in
hoc monum̃to nemo ante illũ.
nemo post illũ sepultus ẽ. Ibi
ergo propter parasceue iudeoꝵ:
quia nixta erat monumentũ.¬
posuerunt iħm. Acceleratam
uult intelligi sepulturam ne
aduesperasceret: quando iam
propter parasoeuen quã cenã
puram iudei latine usitatius
apud nos uocant: facere ali¬

Expanded text:
horto monumentum novum, in horto monumentum novum, in quo nondum quisquam positus erat. Sicut in Mariae virginis utero nemo ante illum, nemo post illum conceptus est; ita in hoc monumento nemo ante illum, nemo post illum sepultus est. « Ibi ergo propter parasceven Judaeorum, quia juxta erat monumentuposuerunt Jesum. » Acceleratam vult intelligi sepulturam, ne advesperasceret, quoniam jam propter parasceven, quam coenam puram Judaei usitatius apud nos vocant, facere ali
Abbreviated transcription (Latin):
qui uenerat ad iħm nocte pͥ¬
mum: ferens mixturã myr¬
re et aloes. quasi libras centũ.
Non ita distinguendũ est. ut
dicamus primum ferens mix¬
turam myrre:sed ut quod di¬
ctum est primũ. ad suꝑiorẽ
sensum pertineat. Tenerat
enim ad ib̃m nichodemus no¬
cte primũ ⁊ quod idem iohan¬
nes narrat in priorib etigłii sui
partib. Hic ergo intelligendũ
est ad iħm ñ tunc solũ. s tune
primũ uenisse nichodemum:
uentitasse aũt postea. ut fie¬
ret audiendo discipulus. qđ
certe modo in reuelatione cor¬
poris beati stepbani fere om̃i¬
bus gentib declaratur. Acce¬
perunt ergo corpus iħu. et li¬
gauerrint illud linteis eum
aromatib. sicut mos est iu
cleis sepelire. Non michi ui¬
detur eugłista frustra dicere
uoluisse. sicut mos est rudis
sepelire. Ita quippe in fallor
admonuit in huiusmodi of¬
ficiis. que mortuis exhibent:
morem cuiusq gentis ẽẽ ser¬
uandum. Erat aũt in loco u¬
bi crucifixxus est ortus: et in

Expanded text:
m nocte primum, ferens misturam myrrhae et aloes quasi libras centum. Non ita distinguendum est ut dicamus: Primum ferens misturam myrrhae, seu ut quod dictum est, primum, ad superiorem sensum pertineat. Venerat enim ad Jesum Nicodemus nocte primum, quod idem Joannes narravit ipse in prioribus Evangelii sui partibus . Hic ergo intelligendum est ad Jesum non tunc solum, sed tunc primum venisse Nicodemum; ventitasse autem postea, ut fieret audiendo discipulus, quod certe modo in revelatione corporis beatissimi Stephani fere omnibus gentibus declaratur. Acceperunt ergo corpus Jesu, et ligaverunt illud linteis cum aromatibus, sicut mos Judaeis est sepelire. Non mihi videtur evangelista frustra dicere voluisse, sicut mos Judaeis est sepelire. Ita quippe, nisi fallor, admonuit in hujusmodi officiis, quae mortuis exhibentur, mortem cujusque gentis esse servandam Erat autem in loco ubi crucifixus est, hortus, et in
Abbreviated transcription (Latin):
maria magdalene uenit ma¬
monumentũ: et uidit lapidẽ
sublatum a monum̃to. Una
sabbati est. quẽ iam diem dñi¬
cum propt̾ dm̃ resurrectionẽ
mos xp̃ians appellat: quẽ
matheus solus in eugłistis. pri¬
mam sabbati nominauit. Cu¬
currit ergo et uenit ad symonẽ
petrum: et ad alrũ discipulũ
quẽ amabat iħc: et dicit eis.
Tulerunt dñm de monum̃¬
to: et nescimus ubi posuert̃
eum. Nonnulli codices eti¬
am greci habent.tulerunt
dñm meũ: quod uideri dic¬
dum potest. propenfiori cari¬
tatis uł famulatus affectu:
sed hoc in plurib codicib qͦs
in promptu habuimus. ñ in¬
uenimus. Exiit ergo petrus
et ille alius diseipulus: & ue¬

Expanded text:
ria Magdalene venit mamonumentum; et vidit lapidem sublatum a monumento. Una sabbati est, quem jam diem dominicum propter Domini resurrectionem mos Christianus appellat: quem Matthaeus solus in Evangelistis primam sabbati nominavit . Cucurrit ergo, et venit ad Simonem Petrum, et ad alium discipulum quem amabat Jesus; et dicit eis: Tulerunt Dominum de monumento, et nescimus ubi posuerunt eum. Nonnulli codices etiam graeci habent, Tulerunt Dominum meum, quod videri dictum potest propensiore charitatis vel famulatus affectu; sed hoc in pluribus codicibus quos in promptu habuimus, non invenimus. 7. Exiit ergo Petrus et ille alius discipulus,
Abbreviated transcription (Latin):
dit: nec diligit. Nemo dili¬
git: qͥ ñ credit. E rustraqͥdem:
sed tam̃ potest sꝑare ueniã. qͥ ñ
cdiligit. Nemo aũt potest desꝑa¬
re qtu diligit. Itaq. ribi dilectio
ẽ: ibi necessario fides a spes. Et ubi
dilectio proxum: ibi etiã ne¬
cessario chilectio di. Qui enĩ
ñ diligit dm. quomodo dili¬
git proximũ tanquã seipsũ:
quando quidem ñ diligit et
se ipsũ: Est quippẽ impius.
et unquus. Qtuañt dili¬
git iniquitatẽ: ñ plane dili¬
git. sed odit anmã suã. Hoc¬
ergo preceptũ dm̃i teneamus.
ut nos inuicem diligamus:
et quicquid alrud precipit
facimus: quoniã quicquid
est aliud. hic habemus. Dis¬
cernitur quippe ista dilectio
ab ea dilectione qua se inui¬
cem diligunt homines: sicut
homines. Nam ut discer¬
neretur. adiunctum ẽ: sicut
dilexi uos. Tit quid enĩ nos
diligit xp̃c: insi ut possimus
regnare cũ xp̃o: Ad hoc ergo
et nos inuicem diligamus: uit
dilectionẽ nostrã discernamꝰ
a ceteris: qui ñ ad hoc se inuicẽ

Expanded text:
it , nec diligit: nemo diligit, qui non credit. Frustra quidem, sed tamen potest sperare veniam qui non diligit: nemo autem potest desperare qui diligit. Itaque ubi dilectio est, ibi necessario fides et spes: et ubi dilectio proximi, ibi necessario etiam dilectio Dei. Qui enim non diligit Deum, quomodo diligit proximum tanquam seipsum; quandoquidem non diligit et seipsum? Eet iniquus. Qui autem diligit iniquitatem, plane non diligit, sed odit animam suam. ergo praeceptum Domini teneamus, ut nos invicem diligamus, et quidquid aliud praecipit, faciemus, quoniam quidquid est aliud, hic habemus. Discernitur quippe ista dilectio ab ea dilectione qua se invicem diligunt homines sicut homines. Nam ut discerneretur, adjunctum est: sicut dilexi vos. Ut quid enim nos dilexit Christus, nisi ut possimus regnare cum Christo? Ad hoc ergo et nos invicem diligamus, ut dilectionem nostram discernamus a caeteris, qui non ad hoc se invice
Abbreviated transcription (Latin):
mini tui: sed ille serutis. ille¬
pertinens ad timorem foras
a caritate mittendũ: de quo
alibi dicit. Seruus ñ manet

Expanded text:
mini tui ; sed ille servus pertinens ad timorem foras a charitate mittendum, de quo alibi dicit: Servus non manet
Abbreviated transcription (Latin):
illam. cũ uidissent mariam
quia cito surrexit et exiit. se¬
cuti sunt eã dicentes: quia uia¬
dit ad monumentũ ut plo¬
ret ibi. Quare hoc pertinuit
ad eugłistam narrare: Nt
uideamus que occasio fecerit
ut plures ibi essent: quando
lazarus resuscitatus est. Pu¬
tantes enĩ iudei propterea il¬
lam festinare. ut doloris sui¬
sui solatiũ lacrimis quereret.
secuti sunt eam: ut tam gran¬
de miracłm quatriduami mor¬
tui resurgentis: testes plurimoᷤᷤ
inueniret. Maria aũt cũ tie¬
nrisset ubi erat iħc: uidens eũ.
oecidit ad pedes eius. et dixit
ei. Dñe si hic fuisses: frãt me¬
us ñ esset mortuuis. Ihe autẽ
rit uidit eam plorantẽ. & iu¬
deos qui cũ illa erant ploran¬
tes. fremuit sp̃u: et turbauit
se ipsum. et dixit. Tbi po¬
suistis eum Nescio quid no¬
bis insinuauit fremendo sp̃u:
et turbando se ipsũ. Quis enĩ
eũ posset. nisi ipse se ipsũ tur¬
bare :Itaq fratres mei. primo¬
hic attenctite potestatẽ: et sic

Expanded text:
issent Mariam, quia cito surrexit et exiit, secuti sunt eam, dicentes: Quia vadit ad monumentum, ut ploret ibi. Quare hoc pertinuit ad evangelistam narrare? Ut videamus quae occasio fecerit ut plures ibi essent, quando Lazarus resuscitatus est. Putantes enim Judaei, propterea illam festinare, ut doloris sui solatium lacrymis quaereret, secuti sunt eam, ut tam grande miraculum quatriduani mortui resurgentis testes plurimos inveniret. Maria ergo cum venisset ubi erat Jesus, videns eum, cecidit ad pedes ejus, et dixit ei: Domine, si hic fuisses, frater meus non esset mortuus. Jesus ergo, ut vidit eam plorantem, et Judaeos qui cum illa erant plorantes, fremuit spiritu, et turbavit semetipsum, et dixit: Ubi posuistis eum? Aliquid nobis insinuavit fremendo spiritu, et turbando seipsum. Quis enim eum posset nisi ipse  Ms., seipsum turbare? Itaque prhic attendite potestatem, et sic
Abbreviated transcription (Latin):
ergo umquã habere potuit e¬
ternus. omnitenens: quod ñ
simul habuerit coeternus om¬
nitenens: Quod itaq ait. et
michi eos dedisti. hominẽ se
accepisse hanc potestatẽ ut

Expanded text:
ergo unquam habere potuit aeternus omnitenens, quod non simul habuerit coaeternus omnitenens? Quod itaque ait, Et mihi eos dedisti, hominem se accepisse hanc potestatem ut
Abbreviated transcription (Latin):
uos. et tradidit semet ipfum
pro uobis: oblationẽ et hosti¬
am deo in odorem suauitatiᷤ
Et gustus intelligi potest. secũ¬
dum quẽ deus et odit amari¬
cantes: et nec frigidos nec cali¬
dos.sed tepidos euomit exx ore
suo. Et deus xp̃c dicit. Meus
cibus est. ut faciam uolunta¬
dem eius qui me misit. E st
etiam tactus iste diuinus: un¬
de dicit sponsa desponso.Si¬
nistra enis sub capite meo: et
dextera eius complec̃tetur me.
Non sunt hec in deo ꝑ diuer¬
sa corporis loca. Cũ enim di¬
eitur seire. ibi sunt omnia:
et uidere. et audire. et olface¬
re. et gustare. et tangere. sine
one substantie. sine ulla mo¬
le que in alia parte maior.
in alia minor. etiam in seni¬
bus puerili pectore cogitat᷑.
quando deus sic cogitatur.
Nec mireris quod in effabi¬
lis deus scientia qua nouit

Expanded text:
os, et tradidit semetipsum pro nobis oblationem et hostiam Deo in odorem suavitatis . Et gustus intelligi potest, secundum quem Deus et odit amaricantes, et nec frigidos nec calidos, sed tepidos evomit ex ore suo : et Deus Christus dicit, Meus cibus est ut faciam voluntatem ejus qui me misit . Est etiam tactus ille divinus, unde dicit sponsa de sponso: Sinistra ejus sub capite meo, et dextera ejus complectetur me . Non sunt haec in Deo per diversa corporis loca. Cum enim dicitur scire, ibi sunt omnia; et videre, et audire, et olfacere, et gustare, et tangere; sine ne substantiae, sine ulla mole quae in alia parte major, in alia minor: etiam in senibus puerili pectore cogitatur, quando Deus sic cogitatur. 4. Nec mireris quod ineffabilis Dei scientia, qua novit
Abbreviated transcription (Latin):
tibus salutaris. tantũ ñ creden-¬
tib exitiabilis factus est: tam¬
quã et ipse caput et princeps
apłoꝵ quod de se ipsi dixert̃.
exxtiterit quibusdam quidẽ
odor uite in uitã: quib dã
uero odor mortis in mortem.
Sed quod adiunxit atq ait.
nunc aũt excusationem ñ
habent de peccato suo: potest
mouere querentes.ittrum hi
ad quos ñ uenit xp̃c. neq lo¬
cutus est eis. habeant excusa¬
tionẽ de peccato suo. Si enim
ñ habent: cur hic dictum ẽ.
propterea istos ñ habere. qͥa
uenit et locutus est eis: Si aũt
habent. utrũ ad hoc habeant
tit a penis alienentur: an ut
mitius primantur. Ad hec in¬
quisita. ꝓmeo captu dño do¬
nante respondeo.habere illos
excusationẽ ñ de om̃i peccato
suo.sed de hoc peccato quo in
xp̃m ñ crediderunt: ad quos
ñ uenit. et quib ñ est locutꝰ.
Sed ñ in eosunt numero hi ad
quos in discipulis uenit. et
quib per discipulos ẽ locut᷑:
quod et nunc facit. Nam ꝑ
eccłam suam uenit ad gentes:

Expanded text:
tibus salutaris, tantum non credentibus exitiabilis factus est: tanquam et ipse caput et princeps Apostolorum, quod de se ipsi dixerunt, exstiterit quibusdam quidem odor vitae in vitam, quibusdam vero odor mortis in mortem . 2. Sed quod adjunxit, atque ait, Nunc autem excusationem non habent de peccato suo, potest movere quaerentes, utrum hi ad quos non venit Christus, nec locutus est eis, habeant excusationem de peccato suo. Si enim non habent, cur hic dictum est propterea istos non habere, quia venit et locutus est eis? Si autem habent, utrum ad hoc habeant ut a poenis alienentur, an ut mitius puniantur? Ad haec inquisita pro meo captu, Domino donante, respondeo, habere illos excusationem, non de omni peccato suo, sed de hoc peccato quo in Christum non crediderunt, ad quos non venit, et quibus non est locutus. Sed non in eo sunt numero hi ad quos in discipulis venit, et quibus per discipulos est locutus, quod et nunc facit: nam per Ecclesiam suam venit ad Gentes,
Abbreviated transcription (Latin):
niret ad gentes. et priusquã
eugłium eius audirent. inte
huius fine preuentisunt. seu
p̃ueniunt᷑: possint habere
hanc excusationem.Possũt
plane: sed ñ ideo possunt ef¬
fuigere damnationẽ. Quicũ¬
q enĩ sine lege peccauerunt.
sine lege peribunt: et quicũꝙ¬
per legem peccauerunt: ꝑ le¬
gem iudicabunt᷑. Que qui¬
dem apłi uerba. quoniã ĩd
quod ait. peribunt. terribili¬
uis sonat. quã quod ait iudi-¬
cabuntur ⁊ ñsolũ nichil adiu¬
uare hanc excusationem ui¬
dentur ostendere: uerũ etiam
plus grauare. Qui enĩ se qͥa
non audierunt excusabũt:
sine lege peribunt. Sed utrum
hi qui cum audirent contem¬
pserunt. uł etiã restiterunt.
nec tantũ contradicendo. sed
eos aquib audierunt odiis
persequendo. in eis deputan.¬
di sunt.de quib aliquid leni¬
us uidetur sonuisse quod dic¬
tum est. per legem iudicabũt᷑.
merito queritur.Sed si aliud
ẽ periresine lege.aliud iudi¬
cari per legem :et illud ẽ gra¬

Expanded text:
niret ad gentes, et priusquam Evangelium ejus audirent, vitae hujus fine praeventi sunt, seu praeveniuntur, possint habere hanc excusationem. Possunt plane, sed non ideo possunt effugere damnationem. Quicunque enim sine lege peccaverunt, sine Lege et peribunt: et quicumque in Lege peccaverunt, per Legem judicabuntur . Quae quidem Apostoli verba, quoniam id quod ait, peribunt, terribilius sonat quam quod ait, judicabuntur; non solum nihil adjuvare hanc excusationem videntur ostendere, verum etiam plus gravare. Qui enim se quia non audierunt, excusabunt, sine Lege peribunt. 4. Sed utrum hi qui cum audirent, contempserunt, vel etiam restiterunt, nec tantum contradicendo, sed et eos a quibus audierunt odiis persequendo, in eis deputandi sunt de quibus aliquid levius videtur sonnisse quod dictum est, per Legem judicabuntur, merito quaeritur. Sed si aliud est perire sine Lege, aliud judicari per Legem, et illud est gra
Abbreviated transcription (Latin):
ra erat: lucebat. Si lucebat:
quomodo diem ad mortẽ tra¬
debat: Sed dñs in hoc u̾bo.
ñ ipsũ iudã: sed successorem
ipsius preuidebat. luda em̃
cadente. successit mathias: &
duodenarius numerus mãsit.
Non ergo frustra duodecim
discipulos elegit dñs: insi qͥa
ipse spiritalis est dies. Sequã¬
tur ergo hore diẽ: predicent
hore diem. Hore illustrent᷑
a die⁊ hore illuminentur a
die: et per horarũ predicati¬
onem.credat mundus in di¬
em. Hoc ergo ait de compen¬
dio. me sequumin: si ñ uulti
offendere. Et post hoc dicit
eis.Lazarus amicus noster
dormit: sed uado.ut a som¬
no excitem eũ. Nerũ dixcit.
Sororib mortuus erat: dño
doriebat. Hominib mor¬
duus erat. qui eũ suscitare
ñ poterant. Nam dñs tan¬
ta facilitate excitabat de se¬
pulchro: quanta tu excitas
dormientẽ de lecto. Ergo se¬
cundũ potentiã suã dixit
dormientẽ ⁊ quia et alii mor¬
tn dicti sunt inscripturis
sepe dormientes: sicut apłs

Expanded text:
ra erat, lucebat; si lucebat, ra erat, lucebat; si lucebat, quomodo diem ad mortem tradebat? Sed Dominus in hoc verbo, non ipsum Judam, sed successorem ipsius praevidebat. Juda enim cadente, successit Matthias, et duodenarius numerus mansit . Non enim frustra duodecim discipulos elegit, nisi quia ipse spiritalis est dies. Sequantur ergo horae diem, praedicent horae diem, horae illustrentur a die, horae illuminentur a die, et per horarum praedicationem credat mundus in diem. Hoc ergo ait de compendio: Me sequimini, si non vultis errare, et post hoc dicit eis: Lazarus amicus noster dormit; sed vado ut a somno excitem eum. Verum dixit: sororibus mortuus erat, Domino dormiebat. Hominibus mortuus erat, qui eum suscitare non poterant. Nam Dominus tanta facilitate suscitabat de sepulcro, quanta tu non excitas dormientem de lecto. Ergo secundum potentiam suam dixit dormientem, quia et alii mortui dicti sunt in Scripturis saepe dormientes, sicut Apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
sed pater meus qui in celis est.
Hec est causa beatitudinis
tuie. Quod uero dixxi. redi
post me sathanas: audi etiã
rei hurus causam. Non enm
sapis que dei sunt: s que st
hominis.Nemo ergo se pal¬
pet. De suo sathanas est: de
dei beatus est.Quid ẽ emĩ. de
suo: nisi de peccato suo: Tol¬
le peccatũ: quid est tirũ: Ius¬
ticia inquis de meo est. Quid
enĩ habes. quod ñ accepisti:
Cum ergo uellent dare consi¬
lium homines deo: discipłi
magistro: serui dño: egroti
medico: corripuit eos. et ait.
Nonne duodecim sunt ho¬
re diei:Siquis ambulaue
rit indie ñ offendet. Ne se¬
quimim: si ñ uultis offen¬
dere. Nolite michi consiliũ
dare: quos a me consilium
oportet accipere. Quo ergo
pertinet. nonne duodecĩ sc̃
hore diei: Qui ut se ostende
cipulos elegit. Si egosumin¬
quit dies. et uos hore ⁊ num¬
quid hore. diei consilium
dant : Hore diem sequun
tur: ñ horas dies. Si ergo illi
hore : quid ibi iudas: Et ip¬
se inter duodecim horas. Si ho¬

Expanded text:
sed Pater meus qui in coelis est: haec est causa beatitudinis tuae. Quod vero dixi, Redi post me, satanas, audi etiam hujus rei causam: Non enim sapis quae Dei sunt, sed quae sunt hominis. Nemo ergo se palpet; de suo satanas est, de Dei beatus est. Quid est enim de suo, nisi de peccato suo? Tolle peccatum, quod est tuum? Justitia, inquit, de meo est. Quid enim habes quod non accepisti ? Cum ergo vellent dare consilium homines Deo, discipuli magistro, servi Domino, aegroti medico; corripuit eos, et ait, Nonne duodecim horrit in die, non offendit. Me sequimini, si non vultis offendere. Nolite mihi consilium dare, quos a me consilium oportet accipere. Quo ergo pertinet: Nonne duodecim sunt horae diei? quia ut diem esse se cipulos elegit. Si ego sum, inquit, dies, et vos horae, nunquid horae diei consilium dant? Hortur, non horas dies. Si ergo illi horae, quid ibi Judas; et ipse inter duodecim horas? Si ho
Abbreviated transcription (Latin):
tos. Hec uob̾ hodie satissint
cdilectissimi. siquid secus qͣm
oportuit dicentes fortassis of¬
fendimus. uł laudib uestriᷤ
immoderatius quã oportuit
eleuati sumus: impetrate
mundationẽ pedib nostris.
deo placentib orationibus

Expanded text:
tos. Haec vobis hodie satis sint, tos. Haec vobis hodie satis sint, dilectissimi. Si quid secus quam oportuit dicentes fortassis offendimus, vel laudibus vestris immoderatius quam oportuit elevati sumus; impetrate mundationem pedibus nostris, Deo placentibus orationibus
Abbreviated transcription (Latin):
ficultatib accionũ peocare
metirunt. laui inqͥt pedes
meos: quomodo inquinabo
eos: Quisquis emĩ in uerboñ
offendit: hic perfectus ẽ uir.
Et quis est perfectuse Quis
est qui ñ offendit in tanta a¬
bundantia iniquitatis: tan¬
to frigore caritatis: Lan pedes
meos: quomodo inquinabo e¬
os: Quando qͥdem lego et au¬
dio. nolide multi magistri fie¬
ri fratres. quoniã marts iudi¬
ciũ sumitis. in multis enĩ of¬
fendimus om̃s: laui pedes
meos : quomodo inquinabo
cos: Sed eoce surgo et aperio:
xp̃e laua eos. Dimitce nob̾
debita nostra. quoniã non ẽ
exstincta caritas nostra. qua
et nos dimittimus debitoribꝰ
nostris. Quando de audimꝰ:
exultant decũ in celestibꝰ os¬
sa humiliata.Sed quando
ce predicamus. terrã calcamꝰ:
ut tibi aꝑiamus. Et ideo si
reprehendimur. percurbam᷑:
si laudamur.inflamur.La¬
ua pedes nostros ante mun¬
datos: sed cũ ad aperiendũ ti
bi terrã pergimus. inquina¬

Expanded text:
ficultatibus actionum peccare ficultatibus actionum peccare metuunt, Lavi, inquit, pedes meos; quomodo inquinabo illos? Quisquis enim in verbo non offendit, hic perfectus est vir. Et quis est perfectus? quis est qui non offendit in tanta abundantia iniquitatis, tanto frigore charitatis? Lavi pedes meos; quomodo inquinabo eos? Quandoquidem lego, et audio, Nolite multi magistri fieri, fratres, quoniam majus judicium sumitis: in multis enim offendimus omnes . Lavi pedes meos; quomodo inquinabo eos? Sed ecce surgo, et aperio. Christe, lava eos, Dimitte nobis debita nostra, quoniam non est exstincta charitas nostra: quia et nos dimittimus debitoribus nostris . Quando te audimus, exsultant tecum in coelestibus ossa humiliata . Sed quando te praedicamus, terram calcamus ut tibi aperiamus: et ideo si reprehendimur, perturbamur; si laudamur, inflamur. Lava pedes nostros ante mundatos, sed cum ad aperiendum tibi per terram pergimus, inquina
Abbreviated transcription (Latin):
ad hec ministranda et sine re¬
prehensione agenda se senti¬
unt:mallent si fieri posset.
sanctos apłos et predicatores
ueritatis antiquos excitari ad¬
uersus abundantiã inqui¬
datis: qua feruor friguit carita¬
tis.Sed in eis qui iam de corpo¬
re exierunt. et carnis indumẽ¬
to exspoliati sunt. neq enim
ab ea separati sunt. respondet
eccła: exuii me tumica mea:
quomodo induar eã : Reci¬
pietur quidem illa tunica:
et in eis qui iam exuti sunt.
cendi sunt frigiti: sed tũc. qͣn¬
do resurrecturi sunt mortiri.
Passa ergo difficultatẽ propt̃
inopiam predicatoꝵ. et reco¬
lens illa sua menbra. sana ser¬
monib. sancta morib:sed iã
exrita corporib. ingemit: et
cdicit eccła. Exuii me tumca
mea: quomodo induã eam:
Menbra mea. illa que xpisto
aperire eugłirando excellen¬
tissime potuerunt:quomo¬
do ad corpora quib exuta
dicare & popłos acquirere
ac regere. ac sic xp̃o afferre ut¬
cumq possunt. sed in his dif¬

Expanded text:
ad haec ministranda, et sine read haec ministranda, et sine reprehensione agenda se sentiunt; mallent, si fieri posset, sanctos apostolos et praedicatores veritatis antiquos excitari adversus abundantiam iniquitatis, qua fervor friguit charitatis. Sed in eis qui jam de corpore exierunt, et carnis indumento exspoliati sunt neque enim ab ea separati sunt, respondet Ecclesia, Exui me tunica mea; quomodo induam eam? Recipietur quidem illa tunica, et in eis qui jam exuti sunt, aciendi sunt frigidi, sed tunc quando resurrecturi sunt mortui. Passa ergo difficultatem propter inopiam praedicatorum, et recolens illa sua membra sana sermonibus, sancta moribus, sed jam exuta corporibus, ingemit et dicit Ecclesia, Exui me tunica mea; quomodo induam eam? Membra illa mea quae Christo aperire evangelizando excellentissime potuerunt, quomodo ad corpora quibus exuta dicare, et populos acquirere ac regere, ac sic Christo aperire utcumque possunt, sed in his dif
Abbreviated transcription (Latin):
put meũ psenũ ẽ rore. & cĩcĩ¬
si diceret. Tn uacas: et cont̃
me clausũ est. Tu studes otio
paucoꝵ:. et abundante iniqͥ¬
tate. refrigescit caritas multo¬
ritm. Nox quippe. iniqͥtas
est. Ros uero eius et gutte. hi
sunt qui refrigescunt & cadũt:
et faciunt refrigescere caput
xp̃i: hoc est. ut ñ ametur deus.
Caput enĩ xp̃i. deris. Sed por¬
cantur in crinib. id est in sacͤ¬
mentis iusibilib dołant᷑: ne¬
quaꝗͣ interiora sensꝰ at tingũt.
Pulsat ergo. ut excutiat quie¬
tem sanctis ociosis: et clamat.
Aperi michi de sanguine me-¬
o soror mea: de accessu meo ꝓ¬
xima mea: de spñ meo colũ¬
ba mea: de sermone meo quẽ
plenius ex otio didicisti. per¬
fecta mea. Aperi michi.predi¬
ca me. Ad eos quippe qui clau¬
serunt contra me. quomodo
intrabo sine aperiente: Quo¬
modo enĩ audient sine pre¬
dicante: Hinc fit. ut etiam
hi qui amant ocrũ stuclioꝵ
bonoꝵ. et nolunt perpeti
laboriosarũ accionũ molesti
as. eo quod minus idoneos

Expanded text:
put meum repletum est rore, et crinsi diceret, Tu vacas, et contra me ostium clausum est: tu studes otio paucorum, et abundante iniquitate refrigescit charitas multorum . Nox quippe, iniquitas est: ros vero ejus et guttae, hi sunt qui refrigescunt et cadunt, et faciunt refrigescere caput Christi, hoc est, ut non ametur Deus. Caput enim Christi Deus . Sed portantur in crinibus, id est, in sacramentis visibilibus tolerantur: nequaquam interiora sensus attingunt. Pulsat ergo ut excutiat quietem sanctis otiosis, et clamat, Aperi mihi, de sanguine meo soror mea, de accessu meo proxima mea, de spiritu meo columba mea, de sermone meo quem plenius ex otio didicisti perfecta mea; aperi mihi, praedica me. Ad eos quippe qui clauserunt contra me, quomodo intrabo sine aperiente? quomodo enim audient sine praedicante ? 5. Hinc fit ut etiam hi qui amant otium studiorum bonorum, et nolunt perpeti laboriosarum molestias actionum, eo quod minus idoneos