comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
torpente m̃te medicam̃tum uulni nõ
apponit. Confessionis gͥ uocẽ. solus ne¬
cesse ẽ. ut meror excuriat: ne iuilmis
ꝓditum s neglectum. quo licentius iã
ꝑ humanã noticiam tangit᷑ det̾ius pu¬
trescat. Quo contra psalmista plagam
cordis ñ solũ de texãt: s detecte etiam
medicam̃tum meroris adhibebat dice̾ͦ
Iniquitatẽ meam ego ꝓnuntio: ⁊ cogi¬
tabo ꝓ pecc̃o meo ł nuntiandum enĩ
occultum uulnus detegit. cogitando at
quid aliud quã medicam̃tũ uuliũ appo¬
nit : S afflicte m̃ti. et sua sollicite dãp¬
na cogitanti. rixa ꝓ semet ipsa oritur
contra semet ipsam. Nam cũ se ad la
m̃ta penitentie instigat. occulta se in¬
crepatione dilaniat. Uñ ⁊ apte mox sub
ditur. Et confabulabor cũ amaritudine
anime meȩ. P auore namq diuini uidi¬
cii afflicti dum quedam male gesta
plangimus. ipsa nr̃e uis amaritudinis
ad discutiendos nos iugilantius exei

Expanded text:
torpenti mente medicamentum vulneri non torpenti mente medicamentum vulneri non apponit. Confessionis igitur vocem solus necesse est, ut meror excutiat, ne vulnus proditum, sed neglectum, quo licentius iam per humanam notitiam tangitur, deterius putrescat. Quo contra / psalmista plagam cordis non solum detexerat, sed detectę etiam medicamentum męroris adhibebat, dicens: Iniquitatem meam ego pronuntio et cogitabo pro peccato meo. Pronuntiando enim occultum vulnus detegit, cogitando autem, quid aliud quam medicamentum vulneri apponit? Sed afflictae menti et sua sollicite damna cogitanti rixa pro semetipsa oritur contra sementa poenitentiae instigat, occulta se increpatione dilaniat. Unde beatus Job uitur: Et confabulabor cum amaritudine animae meae. - Pavore namque districti judicis afflicti, dum quaedam male gesta plangimus, ipsa vim nostrae amaritudinis ad discutiendum nos vig
Abbreviated transcription (Latin):
liquerit ea. mĩam consequetur. hinc rur¬
sum scͥptum ẽ. Iustus in pͥncipio accusa¬
tor ẽ sui. Sed nequaquã ad confessionem
os panditur. iusi cum considatione dis¬
tricti iudicii. ꝑ pauorẽ sp̃c accusatur. Uñ
one sp̃c mei: Gribulatio quippe sp̃c lin¬
gam comouet: ut reatum praui oꝑis. uox
confessionis impugnet. Sciendum quo¬
qr ẽ. quia scͥ et repbi pecc̃a confitentur.
sed deflẽ contempñt. Electi aũt culpas
suas quas uocib confessionis aꝑuint:
districtȩ animadu̾sionis fletibus inse
nõ sparcere spopondit. tribulationẽ mox
sp̃c subdidit. ac si aꝑte fat̾entur dicens
Sic reatum linga loquitur. ut nequaꝗͣ
expers ameroris stimulo ꝑ alia sp̃e ua¬
getur. sed culpas loqñs. uulnus aꝑio. cul¬
pas u̾o ad correptionẽ cogitans. salu¬
tẽ uulñs ex medicamine meroris que¬
ro. Qui enĩ mala quidẽ que ꝑpetrauit
insinuat. sed flẽ que insuiau̾it recusat:
qͣit sub ducta ueste uulnus detegit. s

Expanded text:
liquerit ea, misericordiam consequetur . Hinc rursum scriptum est: Justus in principio accusator est sui . Sed nequaquam ad confessionem os panditur, nisi cum consideratione districti judicii per pavorem spiritus angustatur. Unde s. --Tribulatio quippe spiritus linguam commovet, ut reatum pravi operis vox confessionis impugnet. Sciendum quoque est quia saepe et reprobi peccata confitentur, sed deflere contemnunt. Electi autem culpas suas, quas vocibus confessionis aperiunt, districtae animadversionis fletibus inseqnon parcere spopondit, tribulationem mox spiritus subdidit. Ac si aperte fateretur, dicens: Sic reatum lingua loquitur, ut nequaquam expers a moeroris stimulo per alia spiritus vagetur: sed culpas loquens, vulnus aperio; culpas vero ad correctionem cogitans, salutem vulneris ex medicamine moeroris quaero. Qui enim mala quidem quae perpetravit insinuat, sed flere quae insinuaverit recusat, i subducta veste vulnus detegit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ibiq a carnis suȩ tumultib abscon¬
si. quasi amenissimũ secretum petũt:
sed ineo sepe temptationis aculeos
sentiunt. carnis incentiua paciuntur.
⁊ ibi grauisimos labores inueniunt.
uͥ magnam requiem a labore quesi¬
erunt. Uñ ⁊ sc̃s uir post insinuatim
corruptionis suȩ carc̾ẽm. ad quieta cor¬
dis spacia redire festinans. quia ean¬
dem rixam.⁊ inintimis inuenit. quã
ab extĩoribus fugit: ꝓtinus subdidit di

Expanded text:
ibique, a carnis suae tumultibus absconibique, a carnis suae tumultibus absconsi, quasi amoenissimum secretum petunt. Sed in eo saepe tentationis aculeos sentiunt, carnis incentiva patiuntur; et ibi gravissimos labores inveniunt, ubi magnam requiem a labore quaesierant. Unde sanctus vir post insinuatum 261 corruptionis suae carcerem, ad quieta cordis spatia redire festinans, quia eamdem rixam et in intimis invenit quam ab exterioribus fugit, protinus subdit, di
Abbreviated transcription (Latin):
multa. intentione iam quidẽ ultra semet¬
ipsos eminẽt. sed tam̃ ad huc infirmita¬
tis suȩ in certis motib subditi. corrup¬
tiomis se carcẽ clausos dolent. Ait gͦ.
Numquid mare sum ego. aut cetu.
quia circumdedisti me carcere. Ac si aꝑte
malignus sp̃c. quia effrenari ad solam ꝑpetrã¬
dȩ iniqͥtatislicentiã appetũt. recte penȩ sue
carc̃e cõstrĩgunt᷑. Ego at̃ qͥ iã et̾nitatis tuȩ lib̾
tatẽ desido. eu ad hucneȩ̃ carce̾ corruptioi̾s
p̃mor: Qd̾ tñ ne. a iustis suꝑe reqͥrat᷑. q̃uia a¬
more u̾itatis accẽsi. infirmitatis sue sue
angustias transgredi ꝑfecte concu¬
piscunt. nec ab auctore iustoꝵ in iuste
dispouitur: quia electorum suorum uo¬
ta differens cruciat. erucians pur¬
gat. ut ad ꝑcipiendum quod deside¬
rant. qũq melius ex dilatione conua¬
lescant. E lecti aut̃ quousq ab intuna
quiete differuntur. ad cor suum redeũt.

Expanded text:
m , intentione jam quidem ultra semetm , intentione jam quidem ultra semetipsos eminent, sed tamen, adhuc infirmitatis suae incertis motibus subditi, corruptionis se carcere clausos dolent. Ait ergo: Nunquid mare sum ego, aut cetus, quia circumdedisti me carcere? Ac si aperte malignus spiritus, quia effrenari ad solam perpetrandae iniquitatis licentiam appetunt, recte poenae suae carcere constsringuntur. Ego autem, qui jam aets premor? Quod tamen nec a justis superbe requiritur, quia, amore veritatis accensi, infirmitatis suae angustias transgredi perfecte concupiscunt; nec ab auctore justorum injuste disponitur, quia electorum suorum vota differens cruciat, crucians purgat, ut ad percipiendum quod desiderant quandoque melius ex dilatione convalescant. Electi autem quousque ab intima quiete differuntur, ad cor suum redeunt;
Abbreviated transcription (Latin):
uitatẽ uite p̃sentis eupiunt. s tñ ab ea
sub cełitate rapiuntur: de quibus bñ
ꝑ psalmistã đr. Statuit aquas quasi in
utre. aque quippe inutre sunt: cum lubͥ¬
ca eorum desidia. quia oꝑis effectum nõ
inueniunt: sub carnali corde depͥmunt᷑.
ris p̃mitur. quia uł malignus sp̃s. uł
sequaces illius in quoꝵ se m̃tibus col¬
ligit. atq in eis undam tum̃tium co¬
gitationum uoluit. ut impłe mala
que appetunt neq̃ ant. suꝑna eos di
cĩ uiri aũt quo mundiori corde
celestium archana considant. an¬
gustis ad hec cotidie ardoribus anhe¬
lant. ibiq iam plene saciari desid̾ant:
uñ ad huc parum aliquid hore contem¬
plationis degustant. ꝑfecti cupiunt car¬
ius stimulũ subde. nicħ ui cogitatione
illicitum de eius iam corruptione toła¬
re: s quia scͥptum ẽ. corpus quod cor¬
rumpitur aggrauat auimã. ⁊ depͥmit
t̾rena in habitatio sensum cõgitantẽ¬

Expanded text:
vitatem vitae praesentis cupiunt, sed tamen ab ea vitatem vitae praesentis cupiunt, sed tamen ab ea sub celeritate rapiuntur. De quibus bene per Psalmistam dicitur: Statuit aquas quasi in utre . Aquae quippe in utre sunt cum lubrica eorum desideria, quia operis effectum non inveniunt, sub carnali corde deprimuntur. ris premitur, quia vel malignus spiritus, vel sequaces illius, iniquorum se mentibus colligit, atque in eis undam tumentium cogitationum voluit, ut implere mala quae atem viri, quo mundiori corde coelestium arcana considerant, auctis ad haec quotidie ardoribus anhelant. Ibi jam plene satiari desiderant, unde adhuc parum aliquid ore contemplationis degustant. Perfecte cupiunt carnis stimulum subdere, nihil in cogitatione illicitum de ejus jam corruptione tolerare; sed quia scriptum est: Corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitante
Abbreviated transcription (Latin):
fluctuosa : Quid aut̃ ceti nomine. nͥ anti¬
quus hostis expͥmitur : qui dum m̃tem
scłarium possidendo penetrat: quasi
in eoꝵ lubrica cogitatione natat. Sed
cetus carcere stringitur. quia malignꝰ
e uolare p̃uałat. pene suȩ ponde coarta¬
tur. petro atcestante qui ait. Us̃ anglis
peccantib nõ peꝑcit: s rudentibus in¬
ferni detractos. in tartaꝵ tradidit. in
uidicio cruciatdos reseruari. Cetus car¬
cere stringitur. quia temptare bonos qͣnͣ¬
tũ desidat ꝓhibetur. Carcẽ quoq ma¬
re circumdatur: quia carnalium m̃tium
tumida insanaq desidia. ad ꝑ agenda
mala que appetunt. impossibilitatis suȩ
angustia grauantur. Sepe enĩ domina¬
ri meliorib concupiscunt. s tñ eis diu¬
no iudice cuncta mirabilit̾ disponente
subtracti sunt. Nocẽ bonis elati desid̃¬
rant: et tam̃ subiecti ab eis solacia sꝑãt.
ꝓ ex plendis uoluptatibus carnis longe¬

Expanded text:
fluctuosa; 260 quid autem ceti nomine, nisi antifluctuosa; 260 quid autem ceti nomine, nisi antiquus hostis exprimitur? Qui dum mentes saecularium possidendo penetrat, quasi in eorum lubrica cogitatione natat. Sed cetus carcere stringitur, quia malignusevolare praevaleat, poenae suae pondere coarctatur, Petro attestante, qui ait: Deus angelis peccantibus non pepercit, sed rudentibus inferni detractos in tartarum tradidit in judicium cruciandos reservari . Cetus carcere astringitur, quia tentare bonos quantum desiderat prohibetur. Carcere quoque mare circumdatur, quia carnalium mentium tumida insanaque desideria ad peragenda mala quae appetunt impossibilitatis suae angustia gravantur. Saepe enim dominari melioribus concupiscunt; sed tamen eis, divino judicio cuncta mirabiliter disponente, substrati sunt. Nocere bonis elati desiderant, et tamen subjecti ab eis solatia sperant. Pro explendis voluptatibus carnis longae
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ẽ eccłe tipum tenens. dicat ex nr̃a. sõ¬
fabulabor cũ amaritudine anime mee.
Ac. si aꝑtius in sinuet dicens. In tus con¬
tra me. cũ cordis mei dolore colloquor.
⁊ foris me au̾be iudicis abscondo. Sed
mens penitentiȩ dolorib p̃ssa. in semet¬
ipsa constringitur: atq acunctis delec¬
tationib carnis. forti cogitatione se ꝑa¬
tur: ad sũma ꝑsp̃ice appetit. et tñ adhuc
de corruptione corporis. contradictio¬
nẽ sentit. Uñ apte mox subdituꝵ. Nũ¬
quid mare sum ego aut cetus quia
circum de disti me carcere. De carcere¬
Tarcẽ homo circumdatur .xx.
¶quia pletumq ⁊ uirtutum ꝓfecti¬
bus ad alta exsurge̾ nititur. et tam̃ carniᷤ¬
suc corruptione p̃peditur. quã bene exiii
psalmista dep̃catur dicens. E duc de car¬
cere anuam meam: ad confitendum no¬
mini tuo. Quid u̾o appellatione maris. nͥ
corda carnalium tumidis cogitationib

Expanded text:
sanctae Ecclesiae typum tenens; dicat ex nostra: « Consanctae Ecclesiae typum tenens; dicat ex nostra: « Confabulabor cum amaritudine animae meae. » Ac si apertius insinuet, dicens: Intus contra me cum cordis mei dolore colloquor, et foris me a verbere judicis abscondo. Sed mens poenitentiae doloribus pressa, etiam in semetipsa constringitur, atque a cunctis delectationibus carnis forti cogitatione separatur. Ad summa proficere appetit, et tamen adhuc de corruptione corporis contradictionem sentit. Unde et apte mox subditur: « Nunquid mare sum ego, aut cetus, quia circumdedisti me carcere? » Carcere homo circumdatur, quia plerumque et virtutum provectibus ad alta exsurgere nititur, et tamen carnisuae corruptione praepeditur. Qua bene exui Psalmista deprecatur, dicens: Educ de carcere animam meam, ad confitendum nomini tuo . Quid vero appellatione maris, nisi corda carnalium tumidis cogitationibus
Abbreviated transcription (Latin):
surdum hunc renitentemq despexit.
qđ illuminatus donis.ꝙ. sua sponte pͣ¬
ius actibus etiam post dona cecatus ẽ:
qđ cecitatis sue errorib. ꝓat̾nę sollici¬
tudinis flagellationib ex piatus. qd̃
a flagellorum dolorib ad salutis gau
ditus: peccare tñ et int̾ flagella non
desinit. qd peccatorẽ se suꝑna grã. nec
contempta derelinquid. Cum gͥ affuc¬
tam m̃tem mͦ ꝑ replicationẽ donorum
di.mͦ ꝑ ipꝑia actionis suȩ tanta seũi¬
tate in crepat. haber. incorde iustoꝵ.
amaritudo animȩ lingam suam. que
tanto eis subtilius loquitur: qnͣto et ĩ¬
tĩus auditur. Uñ et nequaqm dr̃. fa¬
bulabor in amaritudine aĩȩ me. s confabu¬
labor cũ amaritudine. aĩe mee. quia iusdo¬
loris q̃ pecc̃a singła rep̾tãs. torpentẽ aĩmũ ad
lam̃ta excitat. qiͣ ad eum u̾ba confabulatioĩ ᷤ
format. inquibus semet ipsũ correctꝰ inue¬
tuat.⁊ ad sui iam custodiã sollicior exfur¬
gat. Dicat gͦ uir uistus. ex uoce sua:i

Expanded text:
surdum hunc renitentemque despexit, quod illuminatus donis, quod sua sponte pravis actibus, etiam post dona caecatus est, quod caecitatis suae erroribus paternae sollicitudinis flagellis expiatus, quod a flagellorum doloribus ad salutis gaudditus, peccare tamen et inter flagella non desinit, quod peccatorem superna gratia, nec contempta derelinquit. Cum igitur afflictam mentem modo per replicationem donorum improperia actionis suae tanta severitate increpat, habet in corde justorum amaritudo animae linguam suam, quae tanto eis subtilius loquitur, quanto et interius auditur. Unde et nequaquam dicitur: Fabulabor in amaritudine animae meae, sed, Confabulabor cum amaritudine animae meae, quia vis doloris, quae peccata singula replamenta excitat, quasi ad eum verba confabulationis format, in quibus semetipsum correptus inveniat, et ad sui jam custodiam sollicitior exsurgat. Dicat itaque vir justus ex voce sua
Abbreviated transcription (Latin):
mus: subuincta aũt qua tuor insub
scͥptione paginȩ inuenimus. Sompina
et enuĩ nͥ plerũq ab occłto boste ꝑ il¬
piens indicaret dicens. Multos erra¬
re fecunt sompnia: ⁊ illusiones uane.
Uel certe nõ augur ab imini. nec ob¬
seruatis somĩa. Quib ꝓ fecto u̾bis cuiꝰ
sint de testationis ostenditur. que au¬
guruis coniunguntur. Rursũ nͥ ali¬
qñ excogitatione simul et illusione
ꝓcedent: salomon minime dixisset.
Multas curas sequunt᷑ sõpnia. Et¬
nͥ aliqñ sompnia ex mistĩo reuelatio¬
nis orirentur. iosep ꝓferendum fr̃ĩb
se ꝑ sompniũ nõ uid̾et. ñec mariȩ sp̃o¬
sum ut ablato puero in egiptum fu¬
gẽt: ꝑ sompnium u̾itas amonẽt. Rur¬
sum uisi aliqñ sompina cogitatione si¬
mul et reuelatione. ꝓced̾ẽt. nequa quã

Expanded text:
ta autem quatuor in sacrae Scripturae paginis invenimus. Somnia etenim si plerumque ab occulto hoste prae ilpiens indicaret, dicens: Multos errare fecerunt somnia, et illusiones vanae , vel certe: Non augurabimini, nec observabitis somnia . Quibus profecto verbis cujus sint detestationis ostenditur quae auguriis conjunguntur. Rursum nisi aliquando ex cogitatione simul et illusione procederent, Salomon minime dixisset: Multas curas sequuntur somnia . Nisi aliquando somnia ex mysterio revelationis orirentur, Joseph praeferendum se fratribus per somnium non videret ; nec Mariae sponsum, ut ablato puero in Aegyptum fugeret, per somnium Veritas admoneret . Rursum nisi aliquando somnia cogitatione simul e
Abbreviated transcription (Latin):
e quis u̾o bec studeat uirta . xxii.¬
litt̃am ꝑscrutari. ex quirendũ mag¬
noꝑe ẽ. quot moĩs tangant animũ ima¬
ginationes sompnioꝵ. Aliqñ nãq sõp¬
nia uentis plenitudine uł in anitate.
aliqñ u̾o illusione. aliqñ cogitatione
simul et illusione: aliqñ ꝑ reuelatio¬
nẽ. aliqñ aũt cogitatione. simul et re

Expanded text:
e quis vero haec studeat juxta litteram perscrutari, exquirendum magnopere est quot modis tangant animum imagines somniorum. Aliquando namque somnia ventris plenitudine, vel inanitate, aliquando vero illusione, aliquando cogitatione simul et illusione, aliquando revelatione, aliquando autem co
Abbreviated transcription (Latin):
cͣat. pensant. quanta illa sit u̾ecundia in
conspectu tunc totius humami gnĩs an¬
głorum omĩum. archangłorumq con¬
fundi: ꝑpendunt qui post confusionẽ cru¬
ciatus mancat. cum et reatus animũ
in mortalit᷑ morientẽ. et indeficienter
deficientẽ carnẽ gehenna consumat.
sum gͥ tam pauida imaginatione mẽs
quatitur. quid aliud quam instrotu triᷤᷤ¬
te sompniũ uidetur: dicat gͦ. Si dix̾o
consolabitur me lectulus ms̃. et reue¬
labor loqñs mecum in stratu meo: ber¬
rebis me ꝑ sompnia. et ꝑuisiones hor¬
rore concuties. Ac si aꝑte fat̾entur dicẽ.
Si extĩora fugiens introrsus redeo.⁊
ut cumq requiescẽ in cordis cubile
concupisco. Ibi mͥ dum distͥctionis tue
contẽplatiõns ubicis uehement᷑ me ꝑ
ipsas mee ꝓuidentiȩ imaginationes
t̃res. Bene aut dr̃. Et reuelabor loqñs
mecũ in stratu meo: quia nimirũ cum
m̃tis nr̃e silentium fessi reu̾timur. qͣfi
in stratu colloqñtes occulta in tra nos

Expanded text:
cat. Pensant quanta illa sit verecundia, in conspectu tunc totius humani generis, angelorum omnium, archangelorumque confundi. Perpendunt qui post confusionem cruciatus maneat, cum et reatus animum immortaliter morientem et indeficienter deficientem carnem gehenna consumat. Cum itaque tam pavida imaginatione mens quatitur, quid aliud quam in stratu triste somnium videtur? Dicat ergo: Si dixero Consolabitur me lectulus meus, et relevabor loquens mecum in stratu meo, terrebis me per somnia, et per visiones horrore concuties. Ac si aperte fateatur, dicens: Si, exteriora fugiens, introrsus redeo, et utcunque requiescere in cordis cubili concupisco, ibi me, dum districtionis tuae contemplationi objicis, vehementer per ipsas meae providentiae imaginationes terres. Bene autem dicitur: Et relevabor, loquens mecum in stratu meo, 262 quia nimir um cum ad mentis nostrae silentium fessi revertimur, quasi in stratu colloquentes, occulta intra nos
Abbreviated transcription (Latin):
pugna nõ fu̾i̾t. Nam quousq caro
illicit quia qͣsi nr̃e domus paries qua¬
titur: ⁊̃ cubile turbatur. Uñ recte ꝑ
eundẽ psalmistã dr. U niu̾sum stratũ
eius u̾sasti minfirmitate eius: quia dũ
nos temptatio carnis concutit. treme¬
facta nr̃a infirmitas etiã m̃tis cubile
confundit. Quid u̾o ħ loco sompnia
uł uisiones accipimus. nͥ imagines ul¬

Expanded text:
pugna non fuerit. Nam quousque caro pugna non fuerit. Nam quousque caro illicit, quia quasi domus nostrae paries quatitur, etiam cubile turbatur. Unde et recte per eumdem Psalmistam dicitur: Universum stratum ejus versasti in infirmitate ejus , quia dum nos tentatio carnis concutit, tremefacta nostra infirmitas etiam mentis cubile confundit. Quid vero hoc loco somnia vel visiones accipimus, nisi imaginat
Abbreviated transcription (Latin):
nes horrore concuties. In sacro nam¬
qr eloquio lectus. cubile. uł stratum. se¬
cretum solet cordis intelligi. hinc ẽ qd̃
sub unius cuiusq anime sp̃em sponsa
occultis stimulis scĩ amoris excitatã ĩ
canticis canticorum dieit. In lectulo mõ
ꝑ noctes q̃siuii quẽ diligit anima mea.
In lectulo mequippe ꝑ noctẽ dilectus q̃¬
ritur: quia nimirũ in uisibił conditoris
spẽs repressa omn corporeȩ uisionis
imagine. in cubile cordis inuenitur:
uñ ⁊ eisdẽ suis diloctorib u̾itas dicit.
uos ẽ. Et rursum. Si ego non habie¬
ro. ꝑ aclitus nõ ueniet aduos. Ac si aꝑ¬
te dic̾et. Si ab uitentionis ur̃e occłis
corpus nõ subtraho: ad intellectum uoˢ
inuisibilem ꝑ consolatorem sp̃m nõ ꝑ¬
duco. hinc de iustis ꝑ psalmistam dici¬
tur. E xultabunt scĩ ingła. letabuntur
incubilib siuis: quia scil cum mala ab
ext̾iorib fugiunt. securi intra m̃tium
secreta głantur.S tunc leticia cordi¬
um ꝑfecta erit: cum carnis ĩ ext̾iorib

Expanded text:
ei terrore turbatur. -- In sacro namque eloquio lectulus, cubile, vel stratum, secretum solet cordis intelligi. Hinc est enim quod sub uniuscujusque animae specie sponsa, occultis stimulis sancti amoris excitata, in Canticis canticorum dicit: In lectulo meo per noctes quaesivi quem diligit anima mea . In lectulo quippe et per noctem dilectus quaeritur, quia nimirum invisibilis conditoris species, repressa omni corporeae visionis imagine, in cubili cordis invenitur. Unde et eisdem suis dilectoribus Veritas dicit:  . Et rursum: Si ego non abiero, Paraclitus non veniet . Ac si aperte diceret: Si ab intentionis vestrae oculis corpus non subtraho, ad intellectum vos invisibilem per consolatorem Spiritum non perduco. Hinc de justis per Psalmistam dicitur: Exsultabunt sancti in gloria, laetabuntur in cubilibus suis , quia scilicet cum mala ab exterioribus fugiunt, securi intra mentium secreta gloriantur. Sed tunc laetitia cordium erit perfecta cum carnis exterius
Abbreviated transcription (Latin):
ri ⁊ enuim suo ñ parcit. qui cõ¬
fic̾i malũ quod fecit: nõ erubescit. In
laborẽ qͥppe os mitt̃e ẽ: ostende hoc ad con¬
fessionẽ ꝑpetratȩ nequiciȩ occupare. Sed
iustꝰ ori suo parcit. quia iram udicis¬

Expanded text:
rius: Ori suo non parcit, qui confiteri malum quod fecit non erubescit. In laborem quippe os mittere, est hoc ad confessionem perpetratae iniquitatis occupare. Sed justus ori suo non parcit, quia iram
Abbreviated transcription (Latin):
timi districtiq ex aminis. qđ iam ut¬
cumq ꝑ tumorẽ cernimus. sed tñ ut ẽ
u̾acit̾ nõ uidemus : Scĩ itaq uiri ut di¬
.rimus ad cordis semꝑ secreta redeu̾t.
cum ab hoc mundo uł ultra moͣdum

Expanded text:
timi districtique examinis? quod jam utcunque per timorem cernimus, sed tamen ut est veraciter non videmus. Sancti itaque viri, ut diximus, ad cordis semper secreta redeunt, cum ab hoc mundo vel ultra votum
Abbreviated transcription (Latin):
tefaciendo subiuing̾et:dicens. Q uia
tolando succrescere uicia conspicit:
iudicando dona confundit. De uam

Expanded text:
tefaciendo subjungeret, dicens: Quia tolerando succrescere vitia conspicit, judicando dona confundit. Re
Abbreviated transcription (Latin):
deri nequeat. sic uideri non ualet: ut
tamen eius presentiam ipsa sua iuditia
testentur. Sic se nobis intelligendum
prebet: ut tamen ipsum nobis radiũ
sui intellectus obnubilet. Qrursum sic
caligine nos ignorantie reprimit. ut
tamen menti nr̃e radiis suę cdaritatis
intermicst: quatinus et subleuata qͥp¬
piam uideat. et reuerberata contremis¬
cat. et quia eum sicuti est uidere non
potest: aliquatenus uidendo cognoscat:
Sed hec heretici sanctam eccłiam scire
non estimant: quia stulto iuditio solos
se sapientes putant. Ex quorum tipo ad¬
scculorum custodire cupis. quam calca
redemptoris humilitas. ita semita iuri¬
itaq semitam uiri iniqui calcant: qͥa
ꝑ huius uitȩ desideria in elatione ꝑꝰam¬
bulant. De quibus adhuc iniquis sub¬
ditur. Qui sublati sunt ante tempus
simm. & fluuius subuertit fundamen¬
nobis presentia sit ꝓcul dubio prefixũ.
querendum ualde est qua ratione nũc
dicitur: quod iniqui ex presenti seculo

Expanded text:
deri nequeat; sic videri non valet, ut deri nequeat; sic videri non valet, ut tamen ejus praesentiam ipsa sua judicia testentur; sic se nobis intelligendum praebet, ut tamen ipsum nobis radium sui intellectus obnubilet; et rursum sic caligine nos ignorantiae reprimit, ut tamen menti nostrae radiis suae claritatis intermicet: quatenus et sublevata quidpiam videat, et reverberata contremiscat; et quia eum, sicuti est, videre non potest, aliquatenus vivendo cognoscat. Sed haec haeretici sanctam Ecclesiam scire non aestimant, quia stulto judicio solos se esse sapientes putant. Ex quorum adhuc tsaeculorum custodire cupis, quam calcavRedemptoris nostri humilitas, ita semita sitaque semitam viri iniqui calcant, quia per hujus vitae desideria in elatione perambulant. De quibus adhuc iniquis subdisuum, et fluvius subvertit fundamennobis praescientia sit procul dubio fixum, quaerendum valde est, qua ratione nunc dicat, quod iniqui ex praesenti saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
stellarum uerticem sublimatus in longi¬
quo uidere non posse. & quia inter nos &
cȩlestem sedem partes aeriȩ intersunt. qua
si nube latens ꝑ caliginem indicet. & suꝑ¬
ioribus intentus minus nna ꝑpendat. Et
dum celi cardines ambiendo constringit:¬
interiora non uideat. Sed quis de dõ
ista uł desipiens suspicetur: Qui nimi¬
rum dum sit semꝑ omnipotens. sic itẽ¬
dit omnibus. ut assit singulis: sic ad est
singulis. ut simul omnibus numquam
desit. Nam et si quosdam peccantes dese¬
rit: eisdem tamen ipsis ad est ꝑ iudiciũ.
quibus deesse cernitur ꝑ ad iumentum:
Sic itaq exteriora circumdat. ut inte¬
riora impleat. sic inter iora implet: ut
exteriora circumdet. Sic summa regit.
ut inia non deserat: sic unis presens ẽ.
ut asuꝑioribus non recedat. Sic latet
in sua specie: ut tamen cognoscatur in
oꝑatione. Sic cognoscitur in suo oꝑe: ut
tamen comprehendi non ualeat a cog¬
noscentis estimatione. Sic ad est ut ui¬

Expanded text:
stellarum vertices sublimatus, ex longistellarum vertices sublimatus, ex longinquo videre non posse; et quia inter nos et coelestem sedem partes aeris intersunt, quasi in nube latens per caliginem judicet, et superioribus intentus minus ima perpendat; et dum coeli cardines ambiendo constringit,nteriora non videat. Sed quis de Deo ista vel desipiens suspicetur, qui nimirum cum sit semper omnipotens, sic intendit omnibus ut adsit singulis, sic adest singulis, ut simul omnibus nunquam desit. Nam etsi quosdam peccantes deserit, eisdem tamen ipsis adest per judicium, quibus deesse cernitur per adjumentum. Sic itaque exteriora circumdat, ut interiora impleat: sic interiora implet, ut exteriora circumdet: sic summa regit ut ima non deserat: sic imis praesens est, ut a superioribus non recedat: sic latet in sua specie, ut tamen cognoperatione; sic cognoscitur in suo opere, ut tamen comprehendi non valeat a cognoscentis aestimatione; sic adest, ut vi
Abbreviated transcription (Latin):
te uniquam opprimmi tribulationibus
cristimasti: Sed ecce suꝑuemientibus
malis affligeris: & an sins̃ recta quo te¬
nes. ipse que te opprimunt tribulatio¬
num ten ebre ostendunt. Quas tudeli¬
cet tribulatione eliphat aquis irundã¬
tibus comparat: quia dum alie suꝑ
alias irruunt. quasi aquis tumentibꝰ
unde undas sequuntur. Sequitur. An
stellarum uerticem sublimetur: Ꝙ dici.
Quid enim nouit deus: Et quasi ꝑ ca¬
liginem iudicat: Nubes laubulum eius
nec tir̃a considerat: & circa cardines cęli ꝑ¬
ambular. Sunt pleriq ita hebetes: ut¬
formidare: nesciant insi quod corporalit̃
uident. Unde fit ut deum non metuat᷑.
quem uidere non possunt. Heretici au¬
tem quia esse s apientes arbitrantu. uer¬
ba contra catholicos irrisionis ꝓferunt.
atq ab eis illum non tumeri suspicant᷑.
quem uidere corp oraliter nequeunt: ut
quasi ꝑ torporem sensus auctorem suum
existiment. quia excelsior cęlo est: & suꝑ

Expanded text:
te unquam opprimi tribulationibus te unquam opprimi tribulationibus existimasti. Sed ecce, dum supervenientibus malis affligeris, an sint recta quae tenes ipsae quae te opprimunt tribulationum tenebrae ostendunt. Quas videlicet tribulationes Eliphaz aquis inundantibus comparat, quia dum aliae super alias irruunt, quasi aquis tumentibus, undae undas sequuntur. Sequitur: CAPstellarum vertices sublimetur? Et dicis: Quid enim novit Deus? et quasi per caliginem judicat. Nubes latibulum ejus, nec nostra considerat, 505 et circa cardines coeli perambulaformidare nesciant, nisi quod corporaliter vident: unde fit ut Deum non metuant, quem videre non possunt. Haeretici autem quia esse se sapientes arbitrantur, verba contra catholicos irrisiones proferunt, atque ab eis illum non timere suspicantur, quem videre corporaliter nequeunt: et quasi per torporem sensus auctorem suum existiment, quia excelsior coelo est, et super
Abbreviated transcription (Latin):
menta necessaria detestenti: de quibꝰ¬
re. abstinere a cibis quos deus creauit
ad ꝑcipiendum cum gratiarum actio¬
ne fidelibus : quia ergo eos a carnali
intentione suȩ suꝑsticionis reuocat. he¬
retici cum hos aspiciunt. aliter uiue¬
re quam docuerunt: lacertos corum
ab oꝑatione quam prius tenuerant.
comminutos ẽẽ ab eccłia detestanti:
Unde & in hoc tempore discipliuȩ si
quid ei aduersitatis euenerit: hoc eue¬
nisse ex digna peccatorum retributione
conturbat: qui considerare negligit. qͥd
ex districtione iudicis uenientis inmi¬
neat. Qui a ergo fidelem populum he¬
retici culpis ꝑfidie oppressum credunt:¬
crediit: circumdatum laqueis accusatł:
Ꝙ quia existimant quod futura non pre¬
uideant: in ꝑcusfione sua hunc subtta
formidine conturbatum putant. Qui
ad huc insultantes adiungunt. & puta
aquarum inundantium non oppressũ
iri. Ac si aꝑte dicat. Secur itatem pacis
tione tua quasi de luce gaudebas : nec

Expanded text:
menta necessaria detestentur, de quibmenta necessaria detestentur, de quibabstinere a cibis, quos Deus creavit ad percipiendum cum gratiarum actione fidelibus . Quia ergo eos a carnali intentione suae superstitionis revocat, haeretici cum hos aspiciunt aliter vivere quam docuerunt, lacertos eorum ab operatione quam prius tenuerant comminutos esse ab Ecclesia testantur. Unde et in hoc tempore disciplinae, si quid ei adversitatis evenerit, hoc evenisse ex digna peccatorum retributione conturbat, qui considerare negligit quid ex districtione judicis venientis immineat. Quia ergo fidelem populum haeretici culpis perfidiae oppressum credunt, circumdatum laqueis accusant. Et quia existimant quod futura non praevideat, in percussione sua hunc subita formidine conturbatum putant. Qui adhuc insultantes adjungunt: VERS. 1aquarum inundantium non oppressum iri. Ac si aperte dicat: Securitatem pacis tione tua quasi de luce gaudebas, nec
Abbreviated transcription (Latin):
Plebes que hereticis predicantibus sũt
subiecte. ex carnali intelligentia erroꝵ
eorum semina ꝑuersa concipiunt: eisq
in sua damnatione sociantur. Sed cũ
sancta ȩccłia ipsos errorum predicatores
uel ratione uictos ad se suscipit. uł stu¬
dio ꝑuersitatis obduratos sub discipli¬
ne sue uincula restringit: destituti he¬
retici cum remanere apud se plebes si¬
ne predicatoribus uident. quid aliud a
sca ȩccł̃ia qͣm induas uacuas reliqͥu̾as do¬
lent: & quia subtractis hereticorum ma¬
gistris eorum discipulos in suo oꝑe infir¬
mare suspicantur. quasi lacertos pupil¬
lorum comininutos ab eccłia esse conque¬
runtim. Uel certe quia sc̃a ęccł̃ia dum qͦs¬
dam ab hereticis uenientes suscipit. li¬
quet nunirum quod pͥstino eorum erro¬
ri contradicit: nam sunt non nilli qui
ita uirginitati carins student. ut nupti¬
as damment: & sunt non nulli qui ita¬
abstinentiam laudant. ut sumentes ali¬

Expanded text:
- Plebes quae haereticis praedicantibus sunt - Plebes quae haereticis praedicantibus sunt subjectae, ex carnali intelligentia errorum eorum semina perversa suscipiunt, eisque in sua damnatione sociantur. Sed cum sancta Ecclesia ipsos errorum praedicatores, vel ratione victos ad se suscipit, vel studio perversitatis obduratos sub disciplinae suae vinculo restringit, destituti haeretici cum remanere apud se plebes sine praedicatoribus vident, quid aliud a sancta Ecclesia quam viduas vacuas relictas dolent? Et quia subtractis haereticorum magistris eorum discipulos in suo opere infirmari suspicantur, quasi lacertos pupillorum comminutos ab Eccruntur. Vel certe quia sancta Ecclesia dum quosdam ab haereticis venientes suscipit, liquet nimirum quod pristino eorum errori contradicit. Nam sunt nonnulli qui ita virginitati carnis student, ut nuptias damnent; et sunt nonabstinentiam laudant, ut sumentes ali
Abbreviated transcription (Latin):
euomit: qui plus appetens penetrare
quam capit. & illud ꝑdit unde potuit
nutriri. Quia ergo scã eccła ab infir¬
mis mentibus ꝓhib& alta ꝑscrutari:
beato ios dicitur. Subtraxisti esurien
gnitudim heretici inuident. quod in fi¬
de uera populos unuiers aliten tenet:¬
& cum terrene ꝓsꝑitatis tempus inue¬
niunt. contra eam in suꝑbis uocibus
excedunt. Et exꝓbrantes aꝑiunt: quã¬
tum prius eius potentie latenten inui¬
debant. Nam sequitur. In fortitudiue
brachii tiu possidebas terram: & po¬
tentissimus obtinebas eam. Ac si pa¬
tenter dicat. Quod in predicatione
tua terram uniuer saliter occupasti:
potentia fortitudinis. non ratio uerita¬
tis fuit. Quia enim xp̃ianos princi¬
pes predicationem eius tenere conspici
unt. hoc quod eis a populis creditur.
non uirtutem rectitudinis. sed caus am
secularis potentiȩ esse suspicantur.
Sequitur. Uiduas dimisisti uacuas:
et lacertos pupillorum comminiusti:

Expanded text:
emovit, qui plus appetens penetrare emovit, qui plus appetens penetrare quam capit, et illud perdit unde potuit nutriri. Quia ergo sancta Ecclesia ab infirmis mentibus prohibet alta perscrutari, beato Job dicitur: Esurienti sugnitudini haeretici invident, quod in fide vera populos universaliter tenet, cum terrenae prosperitatis tempus inveniunt, contra eam in superbis vocibus excedunt, et exprobrantes aperiunt quantum prius ejus potentiae latenter invidebant. Nam sequitur: In fortitudine brachii tui possidebas terram, et potentissimus obtinebas eam. Ac si patenter dicant: Quod in praedicatione tua 504 terram universaliter occupasti, potentia fortitudinis, non ratio veritatis fuit. Quia enim christianos principes praedicationem ejus tenere conspunt, hoc quod ei a populis creditur, non virtutem rectitudinis, sed causam saecularis potentiae esse suspicantur. Sequitur: VERS. 9. Viduas dimisisti vacuas, et lacertos pupillorum comminuisti.
Abbreviated transcription (Latin):
se suspicantun: quia etiam de inuisibi¬
libus atq in comp̃hensibilibus reqii¬
siti. cum suꝑba audatia respondent: &¬
tunc se doctos pre omnibus credunt. cũ
loqui de incognitis infelicius presumund:
Sancta uͦ eccłia dum quempiam uidet
esurire. quod ei non ꝓsit acciꝑe: aut si
iam sibi sunt cognita. modeste supprimui
aut si adhuc uidentua incognita. humi¬
liter fatetur: eosq adordinate humilita¬
tis sensum rouocat. cum ꝑ suum illis
p̃dicatorem dicit. Non plus saꝑe quã
oportet saꝑe. sed saꝑe ad sobrietatem.
Et rursum. Noli altum saꝑe sed time:¬
Atq iterum. Altiora te ne quesieris:
et fortiora te ne scrutatus fueris. & rur¬
sum. Mel inuenisti. comeoe quod suffi¬
cit tibi: neforte saturatus euomas il¬
lud. Mel quippe iuenire est: sc̃i intel¬
lectus dulcedinem degustare. Quod tũc
sufficienter comeditur: quando nr̃a in¬
telligentia iuxta mensuram sensus sub
moderamine tenetur. Nam satiatus mel

Expanded text:
se suspicantur, quia etiam de invisibise suspicantur, quia etiam de invisibilibus atque incomprehensibilibus inquisti, cum superba audacia respondent et tunc se doctos prae omnibus credunt, cum loqui de incognitis infelicius praesumunt. Sancta vero Ecclesia dum quempiam videt esurire quod ei non prosit accipere, aut si jam sunt sibi cognita modeste supprimit, aut, si adhuc videntur incognita, humiliter fatetur, eosque ad ordinatae humilitatis sensum revocat, cum per suum illis praedicatorem dicit: « Non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem , » Et rursum. « Noli altum saAtque iterum: Altiora te ne quaesieris, et fortiora te ne scrutatus fueris . Et rursum: Mel invenisti, comede quod sufficit tibi, ne forte satiatus evomas illud . Mel quippe invenire est sancti intellectus dulcedinem degustare. Quod tunc sufficienter comeditur, quando nostra intelligentia juxta mensuram sensus sub moderamine tenetur. Nam satiatus mel
Abbreviated transcription (Latin):
Aquam lasso non dedisti: & esurienti sub¬
traxisti panem. De hereticis. ii.¬
e RET ICi quo uerctatis soliditatem
non teuent. eo non numquain stu¬
dent ut loquatiores appareant: & contra
catholicorum fidem quasi de doctrinȩ sci¬
entiã glonantur. & cunctos quos aspici¬
unt. praus ad se trahere sermonibus
querunt. Wunde sibi alios ad interitũ
sociant: inde se aliquid agere uiuaciten
ꝑutant. Eos uero lassos dicimus: quiã
sub huius seculi honere laboriosȩ fatigã¬
tur. Unde et ꝑsemet ipsam ueritas dicit:
uenite ad me omnes qui laboratis. et bo
nerati estis: & ego refitiam uos. Hereti¬
ci igitur quia sua dogmata predicare nõ
cessant: sanctam eccłiam quasi de imꝑi¬
tia irrident dicentes. Aquam lasso nõ
dedisti: et esurienti subtraxisti panem:
Se enim aquam lasso dare existimãt:
cum quibusoam sub terreno fasce labo¬
rantibus sui poculum er roris prebent:
& panem se esurientibus non subtraris¬

Expanded text:
disti, et esurienti subdisti, et esurienti subtraxisti panem. Haeretici quo veritatis soliditatem non tenent, eo nonnunquam student ut loquaciores appareant, et contra catholicorum fidem quasi de doctrinae scientia gloriantur; cunctos quos aspiciunt pravis ad se trahere sermonibus quaerunt, et unde sibi alios ad interitum sociant, inde se agere aliquid vivaciter putant. Eos vero lassos dicimus qui sub hujus saeculi onere laborioso fatigantur. Unde et per semetipsam Veritas dicit: Venite nerati estis, et ego reficiam vos . » Haeretici igitur qui sua dogmata praedicare non cessant, sanctam Ecclesiam quasi de imperitia irrident, dicentes: Aquam lasso non dedisti, et esurienti subtraxisti panem. Se enim dare aquam lasso existimant, cum quibusdam sub terreno fasce laborantibus, sui poculum erroris praebent: et panem esurienti se non subtraxis
Abbreviated transcription (Latin):
stitos putant. quanidui hȩc quȩ ipsi pre¬
dicauerunt. ab illis seruari considerant.
Ex quibus cum quidam ad scãm eccłiam
redeunt: eos ꝓtinus doctrinȩ uestimenta ꝑ¬
didisse suspicantur. Sed cum nudus spolia¬
ri nequeat: querendum nobis est quomͦ
prius nudi. & postiodum spoliati memo¬
rantun. Sed sciendum quia omnis qui
cordis puritate ꝑfrintua: co ipso quod du¬
plicitatis tegum̃tum non hab&e. nudus est:
& sunt. non nulli apud hereticos : qui cor¬
dis quidem puritatem habent. sed tamen
doctrmȩ corum dogniata ꝑuersa suscipiunt.
Hii nimirum & ex sua pͥuritate nudi sũt:
et quasi ex eorum predicatione uestiutun.¬
Et quia tales quiq facile ad sanctam ec¬
clesiam redeunt. eo quod duplicitatis ma¬
litia non utuntur: cos herecici nudos
fatentur. quos ab ea dicunt uestibus spo¬
liatos: quia simplices quosq pigros atq
hebetes putant: quos praua sua dog¬
mata ꝑdidisse considerant. Sequitur:¬

Expanded text:
stitos putant, quandiu haec quae ipsi praestitos putant, quandiu haec quae ipsi praedicaverunt, ab illis servari considerant. Ex quibus cum quidam ad sanctam Ecclesiam redeunt, eos protinus doctrinae vestimenta perdidisse suspicantur. Sed cum nudus exspoliari nequeat, quaerendum nobis est, quomodo prius nudi, et postmodum exspoliati memorantur. Sed sciendum quia omnis qui cordis puritate perfruitur, eo ipso quo duplicitatis tegumentum non habet, nudus est. Et sunt nonnulli apud haereticos, qui cordis quidem puritatem doctrinae eorum dogmata perversa suscipiunt. Hi nimirum et ex sua puritate nudi sunt, et quasi ex eorum praedicatione vestiunEt quia tales quique facile ad sanctam Ecclesiam redeunt, eo quod duplicitatis malitia non utuntur, eos haeretici nudos fatentur, quos ab ea dicunt vestibus exspoliatos, quia simplices quosque pigros atque hebetes putant, quos prava sua dogmata perdidisse considerant.
Abbreviated transcription (Latin):
petit: iam quasi ꝓ debito pignus dedit.Qd
minirum pignus ante solis occasum red¬
dere iubennur: quia priusquam in nobis
ꝑ dolorem cordis sol iusticiȩ occidat. de
qui se in nos deliquisse memunt. anobis
mox relaratum sentiat quod deliquit: Qa
ergo scã eccłia quoslib& ab hereticis ad ue¬
ritatem fidei reuertentes recipit. prius ut
confiteri erroris sui culpam debeant ꝑsua¬
det: quasi sub herencorum specie ꝑ eliphaz
dicitur. Ab stulisti pignus fratrum tuoꝵ.
sine cansa: id est ab his qui a nobis ate ue¬
munt. mutiliter confessionem erroris exe-¬
gisti. Sin uͦ ut p̃dirimus pignus sc̃i sp̃s
dona sentimus. heretici scãm eccłiam fra¬
trum suorum dicunt pignus abstulisse:
quia eos qui ad illam ueniunt. dona spiri¬
talia suspicantur ãmittere. Unde & sequit᷑:
& nudos spoliasti uestibus. Cos quos he¬
retici ꝑuersis p̃dicationibus trahunt. pre¬
cepta doctrine sue quasi quedam uestim̃¬
ta habere existimant: et tamdu illos ue¬

Expanded text:
petit, iam quasi pro debito pignus dedit; quod nimirum pignus ante solis occasum reddere iubemur, quia, priusquam in nobis per dolorem cordis sol iustitiae occidat, dequisse in nos meminit a nobis mox relaxatum sentiat quod deliquit. Quia ergo sancta Ecclesia cum quoslibet ab haereticis ad veritatem fidei revertentes recipit, prius ut confiteri erroris sui culpam debeant persuadet, quasi sub haereticorum specie per Eliphaz dicitur: Abstulisti enim pignus fratrum tuorum sine causa. Id est, ab his qui a nobis ad te veniunt inutiliter confessionem erroris exegisti. Si vero, ut praediximus, pignus sancti Spiritus dona sentiamus, haeretici sanctam Ecclesiam fratrum suorum pignus dicunt abstulisse, quia eos qui ad illam veniunt dona spiritalia susEt nudos exspoliasti vestibus. - Eos quos haeretici perversis praedicationibus trahunt, praecepta doctrinae suae quasi quaedam vestimenta habere existimant, et tandiu illos ve
Abbreviated transcription (Latin):
obtinebas eam. Inscriptura sacra appella¬
tione pignoris. aliquando dona spiritꝰ
scĩ. aliquando uͦ signatur confessio pec¬
cati. Pignus uͦ accipitiu donum sp̃s sc̃ĩ:
sicut ꝑ paulum dicitꝰ. Qͥ dedit nob pignꝰ¬
sp̃s. Ad hoc enim pignus accipit᷑: ut de
ꝓmissione que nobis fit certitudinẽ te¬
nemus. Donum gͦ sc̃i sp̃s pignus dicitur:
quia ꝑ hoc nr̃a anima ad interioris spei cer¬
titudinem roboratur. De debito.i..
URS UM pignoris nomine peccati cõ¬
fessio solet intelligi: sicut in lege sc̃p¬
tum est. Cum deb&e tibi quippiam fr̃ tu¬
us. & abstuleris pignus ab eo: ante solis
debitor nob efficitur: cum quilib& ꝓri¬
mus in nos aliquid deliquisse monstrat᷑:
leccata quippe debita uocamus. Unde por¬
catori seruo dicitur. Dume debitum di¬
misi tibi. & dominica quotidie. oratione
precamiui. Dumite nb debita nr̃.a. sicut
et nos dimittimus debitoribus nr̃is. Ade¬
bitore autem nr̃o pignus accipimus: qͣn¬
do ab eo qui in nobis peccasse cognoscit᷑.

Expanded text:
tiuntur. --In Scriptura sacra pignoris appellatione aliquando dona Spiritus sancti, aliquando vero signatur confessio peccati. Pignus namque accipitur donum Spiritus sancti, sicut per Paulum dicitur: Qui dedit nobis pign. Ad hoc enim pignus accipimus, ut de promissione quae nobis fit, certitudinem teneamus. Donum ergo sancti Spiritus pignus dicitur, quia per hoc anima nostra ad interioris spei certitudinem roboratur. Donum ursum pignoris nomine peccati confessio solet intelligi, sicut in Lege scriptum est: Cum debeus et abstuleris pignus ab eo, ante solis debitor nobis efficitur, cum quilibet proximus in nos aliquid deliquisse monstratur. Peccata quippe debita vocamus, unde peccatori servo dicitur: Omn debitum dimisi tibi. Et in dominica cotidie oratione precamur: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris! A debitore autem nostro pignus accipimus, quando ab eo, qui in nobis peccasse cognoscitur,
Abbreviated transcription (Latin):
nequaquã ubi ceciderit iaceat. sed seꝑ
ad deteriora descendat. Ca uͦ quȩ sub iun¬
cta sunt quia ualde ĩuxta hẏstoriam pate :
exponenda ad litteram nõ sunt. Seo quia
amicos bi ios hereticorum speciem tenere
falsitati congruant: demonstremus. Nã

Expanded text:
nequaquam ubi ceciderit jaceat, sed semper ad deteriora descendat. Ea vero quae subjuncta sunt, quia valde juxta historiam patent, exponenda ad litteram non sunt. 5. Sed quia amicos beati Job haereticorum speciem tenere falsitati congruant, demonstremus. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
dicitun. Dixi dño. deus ieus es tu: qmͣ
bonorum meorum non eges. Ipse enim
uere nobis dominus. quia & utiq deus
est: qui bono non indiget ser uientis. sco
bonitatem confert. quam recipit: ut ob¬
lata bonitas non ipsi. sed prius accipi¬
entibus. et post reddentibus ꝓsit. Nam
& si uidicium dominus ueniens dicat.
quamdui fecistis uni de fratribus meis
minmis michi fecistis: mira hoc pieta¬
tr loquitur ex suarum compassione mẽ¬
brorum. Et ipse nos ꝑ hoc quod caput
nostrum est adiuuat. qui ꝑ nr̃a bona oꝑa
in suis membris aduiuatun. Adhuc ad¬
iungit elipha: quod nullus ignorat di
uerba sua metirĩ nescrunt. ꝓculdubio ad
ociosa dicta delabuntur: in quibus si se
imime reprehendunt. statim ad uoxia.
et contumeliosa ꝓ siliunt. Unde elipha:
ba uenit ociosa : ab ociosis etiam uerbis
ꝑ crimen fallatiȩ ad contumelias exar¬
sit. Isti quippe sunt casus culpȩ crescen¬
tis: ut langua cum non restringitur.¬

Expanded text:
dicitur: Dixi Domino: Deus meus es tu, quoniam bonorum meorum non indiges . Ipse enim vere nobis Dominus, quia et utique Deus est, qui bono non indiget servientis, sed bonitatem confert quam recipit, ut oblata bonitas non ipsi, sed prius accipientibus et post reddentibus prosit. Nam etsi in judicium Dominus veniens dicit: Quandiu fecistis uni de his fratribus meis minimis, mihi fecistis , mira hoc pietate loquitur ex suorum compassione membrorum. Et ipse nos per hoc quod caput nostrum est adjuvat, qui per nostra bona opera in suis membris adjuvatur. Adhuc adjungit Eliphaz, quod nullus ignorat, dierba sua metiri nesciunt, procul dubio ad otiosa dicta dilabuntur. In quibus si se minime reprehendunt, statim ad noxia et contumeliosa verba prosiliunt. Unde Eliphaz, ba venit otiosa, ab otiosis autem verbis per crimen fallaciae ad contumelias exarsit. Isti quippe sunt casus culpae crescentis, ut lingua cum non restringitur
Abbreviated transcription (Latin):
inuenerit. Bene gͣ dicitur. Lost se om¬
nem hominem trahit. & ante se innu¬
merabiles: quia & tunc minus tollit cũ
omnes tulerit. et muinc amplius diripit.
cum corda homnium inuadit. Hec bea
tus iob quia contra iniquorum pͥncipẽ
mire disseruit. qui in hac urta extolli ꝑ¬
m̃ittit᷑. seo in aduentu dñi destruetur.
de se patenten ostenadit. quia flagella
dominica non ex offensione susceꝑit. Qm̃
si iniquus quisq in hac uita ꝑmittitu.
ꝓsꝑari: necesse est ut clectus di debeat
sub flagelli freno retineri Ex qua
consolamini me frustra. cum responsio nr̃a
repugnare ostensa sit ueritati: Amici b̃i
iob cum consolari non poterant: in quo
sius sermonibus ueritati contraibant. Cũq
hunc hẏpocritam uł impium dicerent.
ꝑ hoc quod ipsi mentientes ꝑpetrabant
culpam. augebant ꝓculdubio penam
iusti uulucribus afflicti. Nam scõrum mẽ¬
tes quia ueritatem diligunt: &̃ culpa fal¬
latie torquentur aliene. Quanto enim
graue mendatii esse crimen aspiciunt:

Expanded text:
invenerit. Bene ergo dicitur, post se omnem hominem trahit, et ante se innumerabiles: quia et tunc minus tollet, cum omnes tulerit: et nunc amplius diripit, cum corda omnium non invadit. CAtus Job, qui contra iniquorum principem mire disseruit, qui in hac vita extolli permittitur, sed in adventu Domini destruetur, de se patenter ostendit quia flagella Dominica non ex offensione susceperit, quomodo si iniquus quisque in hac vita permittitur prosperari, necesse est ut electus Dei debeat sub flagelli fervore teneri, ex qua consolamini me frustra, cum responsio vestra repugnare ostensa sit veritati? - Amici beati Job eum consolari non poterant, in quo suis sermonibus veritati contraibant. Cumque hunc hypocritam vel impium dicerent, per hoc quod ipsi mentientes perpetrabant culpam, augebant procul dubio poenam justi vulneribus afflicti. Nam sanctorum mentes, quia veritatem diligunt, etiam culpa fallaciae torquet alienae. Quanto enim grave mendacii esse crimen aspiciunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt. sepe etiam nota replicant: ne ta¬
iob sermonibus p̾ssus: ea dicit quȩ nul¬
dei. scientia nr̃a ignorantia ẽ. Ex di nãq
par ticipatione sapimus: non compara¬
tione. Quid ergo mirum cum illud qua¬

Expanded text:
ciunt, saepe etiam nota replicant, ne taJob sermonibus pressus, ea dicit quae nulDei, scientia nostra ignorantia est. Ex Dei namque participatione sapimus, non comparatione. Quid ergo mirum cum illud qua
Abbreviated transcription (Latin):
gentia.cum ꝑ cordis humilitatem qr̃.
legendi assiduitate penetratur. Sicut
enim ignotorum hominum facies cer¬
nimus. ⁊ corda nescimus: sed si familiari
eis loquutione iungimur. usu colloquii
corum ⁊̃ cogitationes in dagamus: itacũ
in sacro eloquio sola historia aspicitur.
huic usu assiduo coniungimur. euis ni¬
mirũ m̃tem quasi ex colloquutionis fa¬
miliaritate penetramus. dum enim a¬
lia ex alus colligimus. facile in eiꝰ ulnꝰag
noscimus. aliud ẽẽ quot intimant: ali¬
ud qđ sonant: Tanto aũt quisq noti¬
cie illius ex traneus redditur. qnͣto ĩ

Expanded text:
gentia cum per cordis humilitatem quaeritur, gentia cum per cordis humilitatem quaeritur, legendi assiduitate penetratur. Sicut enim ignotorum hominum facies cernimus, et corda nescimus, sed si familiari eis locutione conjungimur, usu colloquii eorum etiam cogitationes indagamus; ita cum in sacro eloquio sola historia aspicitur, huic assiduo usu conjungimur, ejus nimirum mentem quasi ex collocutionis familiaritate penetramus. Dum enim alia ex aliis colligimus, facile in ejus verbis agnoscimus, aliud esse quod intimant, aliud quod sonant. Tanto autem quisque notitiae illius extraneus redditur, quanto i