comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pacto ad ostentatõe ut offerrent ip̃i fate
retinere. offerit anttmiti ⁊ sermonem
ad ppłm facere aut aliquib sacerdotal¬
u offitus fungi nonliceat Diacones fi¬
miter qui mimoiautr̃t. posteaueroit¬
um teluctatrit̃. alias quid̾ honorem are

Expanded text:
compacto, ad ostentationem, ut offerrent ipsi fecerpriae retinere, offerre autem illis et sermonem ad populum facere, aut aliquibus sacerdotalibus officiis fungi non liceat. II. Diacones similiter, qui immolaverunt, postea autem iterum reluctati sunt, illos quidem honore care
Abbreviated transcription (Latin):
uititam cumuxore sita incontinens in¬
ccd᷑ uiii. ep̃oꝵ quas ⁊̃ gallicanicanones
otineriuidentur. cłitim ad ulterium de¬
supradc̃a sc̃oꝵ patrum seuentas minĩe
placet sciant se.cic. xu.iii. ep̃oꝵ qui ⁊¬

Expanded text:
iticam cum uxore sua incontinens incoporum quas etiam Gallicani canones continere videntur, clerici in adulterio desuprascripta sanctorum Patrum severitas minime placeat, sciant, se CCCXVIII ep
Abbreviated transcription (Latin):
la smnodali expianatg̃e ꝯp̃hensũmissẽ
ris. Ita enim nos freqns ⁊ płimoꝵ q̃reta
cutumstrep̃ ut ex hac parte nicħ peni
ter ꝯqueruntur homines suouut dẽbi¬
tos auos iamclicos. auos iamdiatono

Expanded text:
la synodali explanatione comprehensum est ris. Ita enim nos frequens et plurimorum querela circumstrepit, ut ex hac parte nihil peniter conqueruntur, homines suo juri deditos, alios adhuc clericos, alios jam diacono
Abbreviated transcription (Latin):
s islius quigenerat quomodo in seminib
ata frim̃itamgermen pusiulantis uerbig̾¬
cia fur ⁊ latro qui fraude ⁊ in eriꝑit scm
ua qd̃ susi ẽ ⁊ riceptum ofociet ⁊ ꝯfotum
corꝑat ⁊ corꝑatum inmembiadistingnit
inter illas sacriuentris angustias dei ma¬

Expanded text:
sed illius qui generat. Quomodo in seminibuserata frumenta in germen pullulant, sed, verbi gratia, fur et latro qui fraude et vi eripium est, et receptum confovet, confotum corporat, corporatum in membra distinguit; et inter illas sacri ventris angustias Dei ma
Abbreviated transcription (Latin):
inflatus sct̾nedum se ab ep̃i sui cõione
duxit. ac seꝑatim cum aliquib scism a
faciens sacrificium deo seoptulerit.ana¬
thematicetur. ⁊ nicħonim locumamtta.
ac siq̃rimoniã uista adu̾sus ep̃m hũt.¬

Expanded text:
inflatus secernendum se ab episcopi sui communione duxerit; ac separatim, cum aliquibus schisma faciens, sacrificium Deo obtulerit, anathema habeatur et locum amittat. Si querimoniam justam adversus ep
Abbreviated transcription (Latin):
iudices int̾pellati. ꝯsentaneũ ligib
t̾mũ cae̾ inpponãt. ita tm̃ut disce¬
ptatiolitis duorũ m̃siũ spaci nõ
excedat alitis ꝯtestatõe mimerand̾.
eius reꝑtus sac̾dotio midatus fucĩt
ab ep̃o suoł clicatus honoẽ.si aut cri
suo cause examinatio. ⁊ pena ꝓcedat.
nullamcõionẽ alus iudicib ĩ hurĩ
cusadusus cłicum negotinm hils
sclana iuditia non exeroeat prca.
Icłicus adusus cłicum huĩt negoci¬
tros ex utraq ꝑteelectos audiatur re
num subiaceat corieetionib. ⁊ siclic

Expanded text:
iis interpellati consentaneum legibus terminum causis imponant, ita tamen, ut disceptatio litis duorum mensium spatium non excedat a litis contestatione numerandum. xius repertus sacerdotio nudatus fuerit asuo causae examinatio et poena procedat, nullam communionem aliis judicibus in hujusmodi cus adversus clericum negotium habens saecularia judicia non exerceat.icus adversus clericum habeat negotitros ex utraque parte electos audiatur negnum subjacebit correctionibus. Et si clericus
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃o phĩtum oẽs iidices indubitater ᷤ¬
accipiant nec alius audiaturamm
mus. ⁊ ppetualege tenẽdum ce cẽsem
¶Hsiquis antiquata ẽẽ ꝯtendat. q ĩ
iustimam codice ñ inuenũtur ita ĩ¬
ẜta ꝑcarolum renonata cognoscato
lumus. atq ẜcipim᷑ ut omnes nr̃e di¬
ctiom subiectitam romant ꝙ̃ frana.
alamanm bauuani. saronestorĩgi.
firxones. galli. burgũdicẽs bricarẽs
longobanti. guascoes. benenc̾tam. go¬
thi. yspani.cetenq omnes subiectino¬
bis. quoc̃qr undeantur legis uinculo
districti ł ꝯsuetudinano ꝯnerimore br᷑¬

Expanded text:
po perhibitum, omnes iudices indubitanter accipiant, nec alius audiatur, cum mus et perpetua lege tenendum censemsi quis antiquata contendat, quia in Justiniani codice non inveniuntur ita inserta, per Carolum renovata cognoscat, qui lumus atque precipimus, ut omnes nostre dicioni subiecti tam Romani quam Franci, Alamani, Bavari, Saxones, Duringi, Frisones, Galli, Burgundiones, Britones, Longobardi, Gascones, Beneventani, Gothi, Hispani ceterique omnes subiecti nobis, quocumque videantur legis vinculo districti vel consuetudinario connexi more
Abbreviated transcription (Latin):
i quis laicus abstinetur ad comũ iẽ
accedat. Similit᷑ alicus siabstinet᷑
aclicis deuitetur. Siqs nõ cum ilo
colloqui. aut ꝯuiuarifuĩt dep̃fesus
coĩcati fui̾nt de eoqui abstinet᷑ sine
laico quolibet siuecłico. ¶ Sr ħsp̃a¬

Expanded text:
i quis laicus abstinetur, ad domum ejulus accedat, similiter et clericus, si abstinetur, a clericis devitetur; si quis cum illo colloqui, aut convivari fuerit deprehensus, commoniti fuerint de eo qui abstinetur, sive laico quolibet sive clerico. XVI.
Abbreviated transcription (Latin):
cus exutos regimine ꝯsistere diffimẽtes.
p̃dictis aũt depositis licẽtiam xedimus
xitandis scandalum sollicitãdi illis
tribiumꝰ facultatem ꝙͣ tum aut ad ep̃a¬
le mist̾ium sp̃alit̃ ꝑtinet nilla eis sit
licẽtia ꝯtingendi sic̃ nos cumscã syno
alaici qui ñ obediũt ep̃is infanxs¬

Expanded text:
us exutos regimine consistere definientes. Praedictis autem depositis licentiam concedimconcitandi vel scandalum sollicitandi illis tribuimus facultatem. Quantum autem ad episcopale ministerium specialiter pertinet, nulla eis sit licentia contingendi, sicut nos cum sancta synodo et laici, qui non obediunt episcopis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯusionis fructum meretur ut deus
indulgẽtiam ciuns primo p̃ꝑabat
uindictam am̃datur intelligiꝙ q̃¬
oretacente nemam ꝯsequi possumꝰ.
binc q̃ leprosi illiquib drĩs precepit
ut ostenderẽt se sacerdotib mitinere
ante ꝙͣ ad sac̾dotes uenirẽt. mudat
sunt ex quo fcõ nimirũ datur intel¬

Expanded text:
conversionis fructum meretur, ut Deus indulgentiam, cujus primo praeparabat vindictam. Unde datur intelligi, qore tacente veniam consequi possumus. Hinc etiam leprosi illi, quibus Dominus praecepit, ut ostenderent se sacerdotibus, in itinere, antequam ad sacerdotes venirent, mundati sunt. Ex quo facto nimirum datur intel
Abbreviated transcription (Latin):
ficere ꝙ̃ quam s tũ illi̾s dñi mors iy¬
dicẽtes ciucifige. crucifigecum. Unde
unus euanglista dicit. dñm crucifi¬
xum ec̃ hora t̾tia alius sexta. qr iudei
crucifixerũt eum hora cuia lingua o
milices horaui. manib. qui ergo ho¬
minẽ tradidit ⁊ ille int̾fecit eum dr̃o

Expanded text:
quam. Sed tamen illis Domini mors imdicentes: Crucifige, crucifige eum. Unde unus Evangelista dixit, Dominum crucifixum esse hora tertia, alius sexta, quia Judaei crucifixerunt eum hora tertia lingua, milites hora sexta manibus. Qui ergo hominem tradidit, ille interfecit eum, Domino
Abbreviated transcription (Latin):
offerrer p̃cep̾it. lepsus enim rangitũ
cum respectu diume pietatis mens
poccatoris illustrata ꝯpungitur. unde
onem petrus drĩo eum respicienteip¬
sudit amaras lacrimas quibculpar
negationis sue diluit lepsus semeri¬
ip̃m sac̾don rep̃sentat. dum peccatur
fitium exlege offert dum satiffactõe
sionem oris peccatiuera maulgetur
hinc. ⁊̃ medici neg̾atur resuscitare ali¬
quem ut resuscitatus ꝯficcatur.dur p

Expanded text:
offerre praecepit. Leprosus enim tangitur, quum respectu divinae pietatis mens peccatoris illustrata compungitur. Unde onem Petrus, Domino eum respiciente, profudit amaras lacrimas, quibus culpam negationis suae diluit. Leprosus semetipsum sacerdoti repraesentat, dum peccatum acrificium ex lege offert, dum satisfactionem sionem oris peccati venia indulgetur. Hinc etiam medici negantur suscitare aliquem, ut resuscitatus confiteatur, dum p
Abbreviated transcription (Latin):
saturꝑsona duplicit᷑ spectatureius ꝗ
fecit ⁊ euis qui passus ẽ alit̾em puni¬
untur exeisdem facinorib ẜui ꝙͣ libeĩ.
aalit᷑ qui in dñm parẽteue ausus est.
qͣ qui incẽneum. ⁊ alit̃ qui in magi¬
stratum ꝙͣ qui in priuatur in huĩ rei
ꝯsideratoe ctatis quoq ratiohẽtur. loc
facit ut idem ul furtum uł sacrilegiĩ
sit ⁊ capite luendum. uł minore supp¬
plitio tp̃s discerint emasorẽ furtiun¬
⁊ effractoremuł furem diurnum. ac
noturnum. ealitate factum uela¬
trotius uellenius ẽ. ut furta manife¬
sta. añmanfestis discerm solent rixa¬
orator demostenes. sic ait grͣ. Quatitaᷤᷤ¬
decint discint furem ab abigeo. narq
suem unum surripuerit ut fur cober¬
cebitur qui gregem ut abigeus euẽtꝰ
spectatur ut adem̃tissimo quoq facta

Expanded text:
satur. Persona dupliciter spectatur, eius qui fecit et eius qui passus est. Aliter enim puniuntur ex eisdem facinoribus servi quam liberi et aliter qui in dominum parentemve ausus est quam qui in extraneum, et qui in magistrum quam qui in privatum. In huius rei consideratione, etatis quoque ratio habeatur. Locus facit, ut idem vel furtum vel sacrilegium sit, et capite luendum, vel minore supplicio. Tempus discernit et emansorem et effractorem, furem vel diurnum vel nocturnum. Qualitate factum vel atrocius vel levius est, ut furta manifesta a non manifestis discerorator Demosthenes sic ait: discernit furem ab abigeo: nam qui unum suem subripuerit, ut fur coercebitur, qui gregem, ut abigeus.Euentus spectetur, ut a clementissimo quoquo facta:
Abbreviated transcription (Latin):
nemo patitur ¶ Idem de cr̃ordinartis
criminb Sollicitatores alienarur
imptiarum. itq matrimomoꝵ inter¬
pellatores. ⁊ si effectu sceleris potir ñ pos¬
sunt. ꝓp uolũtater tñ ꝑuitiose libidis
eẽ ordinem pumũtur. Item. Um pu¬
cro stuprum ab ueto ab conscormp¬
to comice ꝑsuaserit. aut ꝑmulierem
aut puellam intelpellam̃t quid ue
impudicitie gr̃a fecerit domu p̾buerit
p̃tiumue quois ꝑsuadeat dederit ꝑfec¬
inti modium substulit totus reifur
⁊ offilius totius. ac̾m furẽ cẽ purat.na
⁊ qui aurem aur̃e aliciũ tetigit ĩquid

Expanded text:
rdinariis criminibus: Solicitatores aliarum nuptiarum itemque matrimoniorum interpellatores, etsi effectu sceleris potiri non possunt, propter voluntatem perniciose libidinis extra ordinem puniuntur. Qui puero stuprum, abducto vel corrupto comite persuaserit, aut mulierem aut puellam interpellaverit, quidve impudicitie gratia fecerit, donum prebuerit, pretiumve quo is persuadeat dederit perfecnti modium sustulit, totius rei fur Ofilius totius acervi furem esse putat. Nam et qui aurem alicujus tetigit inquit
Abbreviated transcription (Latin):
tiplicit quis reus fienpt. uarietasita
autdicta ut ꝯũtia ⁊ infide aduocati¬
ones aũt ut scripta ut falsa ⁊ famosi
tia latronum quosqr alios suadendo
monuisse sceleris ẽ instars bq̃tuor¬

Expanded text:
tipliciter qui reus fieri potest. Varietas itaaut dicta, ut convicia et infidae advocationes; aut scripta, ut falsa et famostia latronum, quousque alios suadendo monuisse, sceleris est instar.
Abbreviated transcription (Latin):
ut illic cogitatio mala ⁊ꝑintiosa cõ¬
tentio deopuidete ꝓspecta ẽ ita ⁊ ind̾i
martirio. aminũ de ẽẽ. aliudaĩo defu¬
isse martirium qualem te inuer̃t
dñs cumuocat talem parit᷑ ⁊ iudica
qm ip̃e testatur ⁊ dicit. et scient om̃
ecc̃e qr ego sumscrutator ecõe ren̾ur
⁊ cordis. it. aug̃ hoĩcidaẽ quifr̃i suo¬
des. si frĩtuo male ꝑsuades occidis et
Ni aliudeẽ nisicorporis ꝑemptio. ape¬
rint ergo dñs oẽm iniquu motirad
nocẽdum fr̃i ĩ homicidii gnẽ deputa
stifurti tenetis ⁊ mil tulisti. ⁊dem deli
minus reus ẽ ꝙͣ si in ip̃o frõ deprchedẽt᷑
notitiam latent nõ ab ip̃is ꝯfessa noc
ab abas publicata. si ea ꝯfiteri ułem̃¬
dare noluerint dm quẽ hñt testem
ip̃m habiturisunt ⁊ ultorem ⁊ ꝗdeiᷤᷤ¬

Expanded text:
Ut illic cogitatio mala et perniciosa conceptio Deo providente prospecta est, ita et in Dei martyrio animum deesse, aliud animo defuisse martyrium. Qualem te invenit Dominus cum vocat, talem pariter et judicat, quando ipse testetur et dicat: Et scient omnes Ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordisdes. Si fratri tuo mala persuades, occidis. Et non aliud esse nisi corporis peremptio. Aperuit ergo dominus omnem iniquum motum ad nocendum fratri, in homicidii genere deputasti; furti teneris, et nihil tulisti. C. XXX. minus reus est, quam si in ipso facto deprehenderetur. notitiam latent, nec ab ipsis confessa, nec ab aliis publicata, si ea confiteri aut emendare noluerint, Deum, quem habent testem, ipsum habituri sunt et ultorem. E
Abbreviated transcription (Latin):
extiterit suꝑstes qui ñ acceꝑit absoluti¬
oñe penitẽtis iuibat si seꝯtinere ñ p̃t et
altenus ꝯsortio fiuatur uxoris. el nod ĩ
utroꝵ sernpan mõ a nob̾ mab̾manife¬
stuẽ ẽẽ decretũita iudelicet ut inhus oĩ¬

Expanded text:
rit superstes qui non accepit benedictionem poenitentis nubat, si se continere non potest, et ulterius consortio fruatur uxoris, quod de utroque sexu pari modo a nobis manifestum est decretum esse, ita videlicet, ut in his omn
Abbreviated transcription (Latin):
ut isqui metatis adolescentia positis dr̃
mortis formidat casum si ꝑueneritad
mꝯtinẽs ne poste⁊ adultem lapsimm ix¬
currat redeat ad pristinum ꝯuigiuim qͦ
feimins equo mõ cẽsemus. ñꝙ dehoc ge¬

Expanded text:
ui in aetatis adolescentia positus, dum mortis formidat casum, pervenerit adtinens, ne postea adulterii lapsum incurrat, redeat ad pristinum conjugium, qfeminis aequo modo censemus. Non quidem hoc ge
Abbreviated transcription (Latin):
dieb egdi ap̾t cmũdatoẽm rursusi
cam meastra admitui. Marla soror
aaroncaro intelligitur sacͥdotis que
aumsuꝑbie dedita sordidissimis co¬
gitationur maculatur ꝯtagus ext̃
castra.xn. dieb. hocẽcxtra collegium
gnitatis recipiat meritur ł post pau
tamut quociescq ingestis ꝯiliorũ
discors snĩa inuenitur. illius mag̾
neralit̾ tñ de oĩb penitẽtib oportet
intelligi. adimiratoe nãq illuis ⁊¬

Expanded text:
di, et post emundationem rursus eam in castra admitti. Maria ergo soror Aaron caro intelligitur sacerdotis, quae, dum superbiae dedita sordidissimis cogitationum maculatur contagiis, extra castra septem diebus, hoc est extra collegium gnitatis recipiat meritum. Et post pauca: tavi, ut quotiescunque in gestis conciliorum discors sententia invenitur, illius concineraliter tamen de omnibus poenitentibus oportet intelligi. Ad imitationem namque illius
Abbreviated transcription (Latin):
forte mulier manco mortis parãse
insidias uł quolibet aliognẽ uolũta¬
tem occidendi huisse inueniatur uel
forte maritus eo mõ insequatur upeo¬
rem meadem questione aboĩfamili¬
a ñ solummaniti s ⁊̃ uxoris que tñtr̃¬

Expanded text:
forte mulier marito mortis parasse insidias, vel quolibet alio genere voluntatem occidendi habuisse inveniatur, vel si forte maritus eodem modo insectetur uxorem, in eadem quaestione ab omni familia non solum mariti, sed etiam uxoris
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑseueret. qualit cantoenpiatur piaci
tes stet. ñ dum cõĩcet. ꝯpletis aũt truĩ
ãnorum circulis sacre cõionis gr̃a illi
xedatur oblatoes nõ ñ offerat nisi prĩ
aliorum .uii. ãnorum cucula ꝯpleat᷑.¬
ñ manducet. nec unmn bibere p̃sũat.
exceptis festims diebatq dm̃cis et
apasca us. ad pentecosten ⁊ quocũq
ne uoluĩt nillouebiculo deducatur
formcatõĩs uoraginem corruat ꝙ ne
fiat optamus. sin aũtañ annoru
trium cursum finis uite illiis appro¬
pinquauent corporis ⁊ sangunus ro¬
uideritis floridis actõib ⁊ optimis
oꝑibpullulare. humanius cura eỹ
sollicitudo puigil appareat. mitisq

Expanded text:
perseveret, qualiter a tanto eripiatur piaculo. tes stet, sed nondum communicet. Completis autem trium annorum curriculis, sacre communionis gratia illi concedatur. Oblationes vero non offerat, nisi prius aliorum septem annorum curricula compleanon manducet, nec vinum bibere praesumat, exceptis festis diebus atque Dominicis, et a Pascha usque ad Pentecosten; et quocunque ire voluerit nullo vehiculo deducatur, fornicationis voraginem corruat, quod ne fiat optamus. Si autem ante trium annorum cursum finis vitae illius appropinquaverit, corporis Domini novideritis floridis actionibus et optimis operibus pullulare, humanius circa eum vestra sollicitudo pervigil appareat, mitisque
Abbreviated transcription (Latin):
paccapĩa tanꝙͣ canes ⁊sues aduo¬
mitus pristinos ⁊ ad uolutabra redeũ¬
tes ⁊ militie cingulum aludicras uo¬
iuptates ⁊ nona ꝯuigia ⁊ ibibitos
denuo appetnuẽ xubitus quorũ ꝓfecto¬
ĩpfessam ꝯtinẽtiamgnãti p̃t absolu¬
coẽm filu ꝓdiderũt. de quib qr ia suf¬

Expanded text:
a, tanquam canes et sues ad vomitus pristinos et volutabra redeuntes, et militiae cingulum, et ludicras voluptates, et nova conjugia, et inhibitos denuo appetivere concubitus; quorum professam incontinentiam generati post absolutionem filii prodiderunt. De quibus quia
Abbreviated transcription (Latin):
uite tue si merueris ꝓuiatico si sic qui t̃
tribuat. tm̃ mõ uemalit̾ ut accipias t̃
exedimns. sũt. ⁊ alia multa quetibi or¬
nus asatisacrius erãt uixtamagnu
ponus peccati o infelix adicienda. s si
ꝑfectocorde dño auxiliante feceris. ⁊ cu

Expanded text:
si sit qui tibi tribuat, tantummodo venialiter ut accipias, tibi concedimus. Sunt et alia multa, quae tibi durius et satis acrius erant, iuxta tam magnum pondus peccati, infelix, adicienda; sed si perfecto corde Domino auxiliante feceris et cu
Abbreviated transcription (Latin):
dmonẽte cumlacrimis ⁊ mł cerat.¬
cogemitu corcdis curamus fili astul¬
phe si ñ filius dici deberes quitã aude¬
lit̃ infelix hoĩcidium ppetrasti. naroc¬
cidistiuxorẽ tuã ꝑtem corporis tui leg¬
mortis ñ tibi resistẽterñ insidiantem
cumalio uiro nefariarrẽ faciẽter. s ꝯ¬
dio tuo crudelior oĩ bestia int̾cisti ⁊
nuc̃ post mortem eius addis iniꝗtatẽ
suꝑimquitatẽ filioꝵtuorum ĩpbe p̃¬
doqui matri ñ peꝑcisti filios tuos or¬
pbanos fecisti. inducere suꝑeam uis
nis mortuã qm nec euãgłiur nec ul¬
ladiuimna. humanaq lex unĩ testiõ
stificat. ꝙ̃ tomag̃̾ ꝑistum flagitiosis¬
sinnun ascelestum nec illa uiua ḋbu¬
sati. prins enĩcriminis cã subtiliter
erat inuestiganda ⁊ tesi fuiss itam¬

Expanded text:
dmonere te cum lacrimis et multo gemitu cordis curamus, fili Haistulfe, si tamen filius dici debeas, qui tam crudeliter infelix homicidium perpetrasti. Nam occidisti uxorem tuam, partem corporis, lecausa, non tibi resistentem, non insidiantem cum alio viro nefariam rem facientem, sed idio tuo, crudelior omni bestia interemisti. Et nunc post mortem eius addis iniquitatem super iniquitatem, filiorum tuorum improbe praedo, qui matri non pepercisti et filios tuos orphanos esse fecisti, inducere super eam vis c ulla divina humanaque lex unius testimonio stificat: quanto magis per istum flagitiosissimum et scelestum, nec illa viva debusari. Prius causa criminis: subtiliter erat investiganda, et tunc si ita
Abbreviated transcription (Latin):
spͥuali fuĩt formeatus. matħatis ut
satis pcutitur ictib similit̾. uĩr. ⁊ illur
pcutere ꝓmulgamus qui cũ eaꝙͣ de sacͦ
fonte bapusmatis suscepir. aut cũ illa
ꝙͣ. ante ep̃m tenuerit cum sacro crisma¬

Expanded text:
rituali fuerit fornicatus, anathematis, ut scitis, percutitur ictibus. Similiter autem et illum percutere promulgamus, qui cum ea quam de sacro fonte baptismatis susceperit, aut cum illa quam ante episcopum tenuerit cum sacro chrisma
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfecta demuliere quada que decastita¬
mittẽtur eiem familiarẽ liberedn¬
nus ordinare tẽ demũ responderer ob¬
iectis hor oẽs leges tameccastice qua
sunt multomag̃ ecc̃asticis hõib et

Expanded text:
scopo confecta de muliere quadam, quae pro castitamitteretur ei rem familiarem libere diutius ordinare, tum deinde responderet objectis. 4. Haec omnes leges tam ecclesiasticae, quasunt, multo magis ecclesiasticis hominibus et
Abbreviated transcription (Latin):
insipuidicergnalit hoc intellige̾dũ
ẽut sine obcãm p̾missam siue nulla
cã existente. ñlicet alicui sua auc̃ter
uxorem dimittẽ. Quod ⁊̃ de pena boĩci¬
dirułqualibet alia intelligendumẽ.
imn ncbolans pp̃saibit rodulpho bitr¬

Expanded text:
neraliter hoc intelligendum est, ut sive ob causam praemissam, sive nulla causa exsistente, non liceat alicui sua auctoritate uxorem dimittere. Quod etiam de poena homicidii vel qualibet alia intelligendum est. Unde Nicolaus Papa scribit Rodulpho, Bitu
Abbreviated transcription (Latin):
bnnelechac comuems abrae oratorb̾
sanauit sanare ꝓcurent ꝙ si fortesana
Nñpotuennt scꝑari ualebũt si p̃t qua
alias nptias expetierint incame ilł¬
reliquerãt qͥ si possibilitas xubendieiᷤ
rełłica fuĩt regiliari nequibũt. ¶ S¬
nb̾udetur ꝯtranus pͥmisso capitulo
ggorii. ibieñ p̾t possibilitate reddicã
ubetur seꝑan abeo cuisecundo nupse

Expanded text:
bimelech ac domum ejus Abrahae orationibus sanavit, sanare procurent. Quod si forte sanari non potuerint, separari valebunt; sed post, quam alias nuptias expetierint, ilreliquerant, etiamsi possibilitas concumbendi eis reddita fuerit, reconciliari nequibunt. detur contrarius praemisso capitulo Gregorii. Ibi enim post possibilitatem redditam jubetur separari ab eo, cui secundo nupser
Abbreviated transcription (Latin):
serũt. ⁊ paulopost. manet int̾ uiiẽtes
tio neccum altero copulano possit a¬
uferre sic̃ apostata aĩa uelud de ꝯuigio
xp̃i recedens ⁊̃ fide ꝓdita sacramtunfi¬
dei nõ amutit ꝙ lanacro regnãtiois
accepit redcẽtur em̃ ꝓculdubio redeũti.
si amisisset abscedensh̾taut hac quire¬
cessit ad cumulu supplitiiñ admen

Expanded text:
serunt. Et post: Manet inter viventes tio, nec cum altero copulatio possit auferre, sicut apostata anima velut de conjugio Christi recedens, etiam fide perdita sacramentum fidei non amittat, quod lavacro regenerationis accepit. Redderetur enim procul dubio redeunti, si amisisset abscedens. Habet autem hoc qui recesserit ad cumulum supplicii, n
Abbreviated transcription (Latin):
auc̃te ꝓhibetur mulierauiro suo nõ¬
cimctis notissimã. qua int̾uemente
si discesserit oportet eam manẽ ĩnup
bitum ñ facit ꝯugii dissidium. Huc
ita rendetur. Conuigiur ꝯfimatur of¬
ficio. ut .s. ꝓbatum ẽ postq̃ uõ offitios
fimatum fuĩt nisi cã formcatõis nõ
licet urro urorem dimitte. uł uxori aui

Expanded text:
ibetur mulier a viro suo cunctis notissimam, qua interveniente si discesserit, oportet eam manere innupbitum non facit conjugii dissidium. § 1. His ita respondetur: Conjugium confirmatur officio, ut supra probatum est; postquam vero officio confirmatum fuerit, nisi causa fornicationis non licet viro uxorem dimi
Abbreviated transcription (Latin):
qͣran ꝑꝑ impossibilitatẽ cocundi a
uirosuo aliquasit seꝑanda. Sedo an
post sepatõem einubere ualeat aunqͣ
prius fornicata ẽ. tertiosi sola ⁊ fefsic
cordis cum possit delen. Quartosi tp̃re
oratois quis ualeat reddere debitum ꝯ¬

Expanded text:
r impossibilitatem coeundi, a viro suo aliqua sit separanda? Secundo, an post separationem ei nubere valeat, cum quo prius fornicata est? Tertio, si sola confessione cordis crimen possit deleri? Quarto, si tempore orationis quis valeat reddere conju
Abbreviated transcription (Latin):
ta ꝯmibia solutis auinculo ꝯuigali
hr. ⁊ camalia debita sibi inuicẽ relaxã
uere fas nõẽ uigis ꝯtinẽtia. hec ergo
⁊ siqua alia sũt que rectissime uouẽ¬
tur cuz hoĩes nouerint nulla ꝯlictõe¬

Expanded text:
rta conubia solutis a uinculo coniugali bus et carnalia debita sibi inuicem relaxantuere fas non est. haec ergo et si qua alia sunt, quae rectissime uouentur, cum homines uouerint, nulla co
Abbreviated transcription (Latin):
ambrosi ẜuare cupientes ñ dequalibet
formcatõe illud arbitrantur intelligi.
ut ob ꝙͣlibet formeatoẽm uir licite i di¬
mittat uxorem ⁊ uiẽte dimissa ali¬
amducat s de incestuosa tm̃ formcati
ꝯstuprandam publice tradident ħaũt
dum ꝑcopulam ꝯsangumitatis in pri¬
mu. uł sccũdum. uł t̾tiu gradum trã¬
sunt affinitatis licite dimittitura ca
uniẽte suꝑdicitur alia bic siquis oten¬
dat ñ mag̾ uiro ꝙͣ mulien licitum cẽ
si uir alicuins codem mõforncetur sci¬
at iurum abambrosio appellatum nõ
sexu sãñm uirtute mulierem quoq
noĩatam sentiat. ñ seru corporis. s mol¬
lictie m̃tis S qr nulla auc̃tate ꝑmitti¬
tur. ut uxore muẽte alia supducatur.

Expanded text:
Ambrosii servare cupientes, non de qualibet fornicatione illud arbitrantur intelligi, ut ob quamlibet fornicationem vir licite dimittat uxorem, et vivente dimissa aliam ducat, sed de incestuosa tantum fornic se constuprandam publice tradiderit. Haecdum per copulam consanguinitatis in primum, vel secundum, vel tertium gradum transivit affinitas, licite dimittitur, et ea vivente superducitur alia. Hic si quis contendat, non magis viro, quam mulieri licitum esse, si vir alicujus eodem modo fornicetur, sciat, virum ab Ambrosio appellatum non sexu, sed animi virtute; mulierem quoque nominatam sentiat non sexu corporis, sed mollitia mentis. Sed quia nulla auctoritate permittitur, ut uxore vivente alia superduc
Abbreviated transcription (Latin):
malefitus impe¬
ditus uxorisue
debitum reddere
ñpoterat alius
interi clancu¬
lo eam corrupit
anirosuo seꝑata corruptori suo pub
camcognoscẽdi repetit uxorem sua.¬

Expanded text:
maleficiis impeditus uxori suae debitum reddere non poterat. Alius interim clanculo eam corrupit; a viro suo separata corruptori suo publcognoscendi eam: repetit uxorem sua
Abbreviated transcription (Latin):
iitumẽ. manifesta sterilitate ñ subse¬
quatur. itaut iãscientib ꝯuigib ñ se
filios habitinos seꝑare se tñuł ip̃a cãfili¬
orum ati alus copulare ñliceat. Qd̃
si fecerint cum eis quib se copulaue¬
rint adulterium ꝯmictũt. ip̃o antem
luntare adbibere aliam im̃coẽs filima¬
scantur unius niri ꝯmpetione aut se¬
te apud antiquos patres fas erat. utr̃
qnẽ fas sit temere ñ dixerĩ. ⁊ dez¬

Expanded text:
initum est, manifesta sterilitate non subsequatur, ita ut jam scientibus conjugibus non se filios habituros separare se tamen vel ipsa causa filiorum atque aliis copulare non liceat. Quod si fecerint, cum eis quibus se copulaverint adulterium committunt. Ipso autem luntate adhibere aliam unde communes filii nascantur, unius commistione ac sete apud antiquos patres fas erat, utrum et nunc fas sit, temere non dixerim.
Abbreviated transcription (Latin):
am uxorem duxent. ⁊ postea cũ filiastra
formcatus fuĩt. ut cumduabo sororib̾¬
frĩb seucum patre ⁊ filio siquis relictar
aut ꝯsobrinã. aut filiam auũculiaut
eius relictam aut priugnar poslueñt.

Expanded text:
am uxorem duxerit, et postea cum filiastra fornicatus fuerit, seu cum duabus sororibfratribus, seu cum patre et filio. Si quis relictam consobrinam, filiam avunculi, aut ejus relictam, aut privignam polluerit,
Abbreviated transcription (Latin):
euangelicam. ⁊ apłicam disciplinam
neq dimissus ab ipeore neq dimissa
amarito alten comungãtur. set ita
maneant. aut sibi met reconciliẽtũ
quodsi ꝯtempserint. ad penitentiam
allud confirmandum. ut ñ faciledi¬
fide conuigali ⁊ pro castitate fortiter
substineri. et mechum etiam dicit⁊
nirum. qui duxeriteam. que soluta
est auiro. Item ieronimus addama¬
sationes apostolus amputans aper¬
tissime diffinunt iuuenre uirocẽ ⁊
adulteram mulierem. si alterimp¬
serit nolo michi proferas raptoris
molentiam matris prestationẽ pͥa¬
tris auccoritatem. propiiquorum
cateruam. ẜuorum insidias parẽtũ
ꝯtuelia dãpna rei familiaris qua¬
dm uiuit uir licet adult̃ sir. licet so¬
domita. licet flagitus omnibus co¬
opertus. et ab uxore ꝓpter hec scelera
depelictus est maritus tamen est re¬
putandus. cui alterum uirum ac¬
cipere non licet. non hoc apłs propri¬
a auctoritate decerint ser xp̃o inselo¬
ait. meuangelio. qui dimitrit uxo¬

Expanded text:
evangelicam et apostolicam disciplinam, ut neque dimissus ab uxore, neque dimissa a marito, alteri conjungatur, sed ita maneant, aut sibimet reconcilientur. Quod si contempserint, ad poenitentiam llud confirmandum, ut non facile dfide conjugali, pro castitate fortiter sustineri. Et moechum dixit etiam virum, qui eam duxerit, quae soluta est a viro. sationes Apostolus amputans apertissime definivit, vivente viro, esse adulteram mulierem, si alteri nupserit. Nolo mihi proferas raptoris violentiam, matris praestationem , patris auctoritatem, propinquorum catervam, servorum insidias et parentum , damna rei familiaris. Quandiu vivit vir, licet adulter sit, licet sodomita, licet flagitiis omnibus coopertus, et ab uxore propter haec scelera derelictus, maritus est reputatus cui alterum virum accipere non licet. CAPa auctoritate decernit, sed Christo in se loin Evangelio: Qui dimittit uxo
Abbreviated transcription (Latin):
et auirgines bone desicient qr sunt et
mirgines male. amindent inquid inu¬
lierem ad xupiscendum eam. iamine¬
charus ẽ eam incorde suo. perit ergo ⁊ ñi¬
te uirginiras. iste sunt uirgines male.
xp̃t.⁊ ĩmutauerunt templum scĩ sp̃s ĩ lu¬
ñ uocaberis ultra mollis ⁊ delic̾at.a. acci¬
pe molam. mole farmam. discoo peri ue¬
lam̃tum tuñdenuda crum tua. trausi
flumina reuel abitur ignonuma tu
a. ipparcbunt obpbria tua ⁊ hoc p̾t dei
filu thalantũ. post oscula fratruchs et
sponsi. illa ecqua quondamsmo ꝓpbe¬
ticus xmebat. astitit regina adextris ty¬
is inuestitu deaurato curundata uari

Expanded text:
et uirgines bonae deficient: quia sunt et uirgiues malae. qui uiderit, inquit, mulierem ad concupiscendum, iam moechatus est eam in corde suo. perit ergo et mente uirginitas. istae sunt uirgines malae, Christi et mutauerunt templum sancti spiritus in luldaeorum; non uocaberis ultra mollis et delicata. accipe molam, mole farinam, discoperi uelamentum, denuda crura tua, transi flumina et reuelabitur ignominia tua et apparebunt obprobria tua, et hocFilii thalamos, 92 post oscula fratruelis, et sponsi, illa de qua quondam sermo Propheticus concinebat: Astitit regina a dextris tuis, in vestitu deaurato, circumdata vari
Abbreviated transcription (Latin):
cat. suntemmetiam peccata igno¬
rantium quans minora quam ⁊¬
chatur. Est enim mechatio etiam eo
rum qui alias dncunt relictis ꝓꝑter
fornicatõem priorib. s utiq inin̾or
in fornicatone gradus ut sicut graui¬
us peccat ad ulter quam formcator.
sicgrauius delinquid quinec sua
dumissa aliamduat eoqui suam
diittens aliamcognoscit. g raui¬
us quoq qui ipxorem suam habens
ad conuigem proxum su accedit
quam qui ñ habens upxorem thoru
alterius molat uel upxoratus ad so¬
lutamaccederis. set hos omnos in ce¬
stuosi transcendunt quos iuincunt
ꝯtra naturam delinquentes. Unde

Expanded text:
cat ■— sunt enim etiam peccata ignorantium, quamuis minora quam chatur; est enim moechatio etiam eorum, qui alias ducunt relictis propter fornicationem prioribus, sed utique minor,in fornicatione gradus, ut, sicut gravius peccat adulter quam fornicator, sic gravius delinquit qui nec sua dimissa aliam ducit, eo, qui suam dimittens aliam cognoscit; gravius quoque, qui uxorem habens ad conjugem proximi sui accedit, quam qui non habens uxorem torum alterius violat, vel uxoratus ad solutam accedens. Sed omnes hos incestuosi transcendunt, quos vincunt contra naturam delinquentes. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
da pollutio formeatio dicitur quã¬
ius quisq diuensa tupitudims u
noluptate prostituati eedelectati¬
oneenum formcandiuaria gigrẽt¬
tur flagitia. quib ignum dei eiau¬
ditur. ut homo adeo separetur inter
cetera .uii. iitia. formcatio maxinr̃u
scelus est. quia pcartus minrundici¬
am templum deimolat̃. sunt aũt
qued. am quesicut ammalia absq
ulla discretione indesmenter libidi
mẜuiunt. quasego noc mutis pecr¬
dibus ꝯꝑauerim pecora enim cum
xcperint. ultra non indulgent ma¬
adult̾umẜ ninpenis optin lo
iidinomnbpeccatis est adulcur.¬
terio graiuns. Secundumnamqr
ipenis optinet locum. quem quidẽ
primum isli bhñt. qm aheixant adeo
etiam si sobriengerint. ¶Hus ane¬

Expanded text:
da pollutio fornicatio dicitur, quamvis quisque diversa turpitudinis voluptate perfruatur. Ex delectatione enim fornicandi varia gignuntur flagitia, quibus regnum Dei clauditur et homo a Deo separatur. Inter caetera septem vitia fornicatio maximum scelus est, quia per carnis immunditiam templum Dei violat; et tquaedam, quae sicut animalia absque ulla discretione indesinenter libidini serviunt, quas ego nec mutis pecoribus comparaverim. Pecora enim quum conceperint, ultra non indulgent masecundum in poenis obtinet loid in omnibus peccatis est adulterio gravius? Secundum namque in poenis obtinet locum; quoniam quidem primum illi habent, qui aberrant a Deo, etiamsi sobrie vixerint. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
lagitia que sunt contranaturam
ubiq ac semꝑ repudianda atq pu¬
menda sunt qualia sodomitarum
fuerunt. que si oiris grntes facerent.
nerentur.queñ sic fecit hoĩesut se il¬
louterentur mõ. molatur quippe ip

Expanded text:
lagitia que sunt contra naturam, ubique ac semper repudianda ac punienda sunt. Qualia sodomitarum fuerunt, que si omnes gentes facerent, nerentur, que non sic fecit homines, ut se illo uterentur modo. Violatur quippe ips
Abbreviated transcription (Latin):
crumme infectus alium de eodem piñ¬
re possit. Un cum iuudei adulceram accu¬
sarẽt equitatis snĩam adño acceperũt.
quic̃q uĩm sine peccato ẽ. prins in illã
lapidem mittat. bĩc ⁊ in euagłio p̃ci

Expanded text:
e infectus, alium de eodem punire possit. Unde cum Iudei adulteram accusarent, equitatis sententiam a domino acceperunt: Quicumque vestrum sine peccato est, primus in illam lapidem mittat
Abbreviated transcription (Latin):
IEcurrat nunc ãimus nr̃ tur
adhabraam. ysaac ⁊ iacob.inistis trib
iuenimꝰ parẽ lib̾as parẽ. ancillas. ĩ¬
uenimus ibipartus liberarum inucĩ
minus ibi partus ancillarum. ancil¬
la nicħ̃ bõni significat. Eice ancillam

Expanded text:
ecurrat nunc animus vester ad Abraham, Isaac, et Jacob. In istis tribus invenimus parere liberas, parere et ancillas: invenimus ibinimus ibi et partus ancillarum. Ancilla nihil boni significat. Ejice ancillam:
Abbreviated transcription (Latin):
nabile. Sr iste quiẽ ꝯtra naturam c¬
ecribilit᷑ quidem fit in meretrice. set
execrabilius muxore tantumi. alet
ordinatio creatoris ⁊ ordo creature.U̾
ireb adutendum ec nioessis ⁊̃ cum
modus exceditur longe sit tollerabi¬

Expanded text:
nabilis; iste, qui est contra naturam, exsecrabiliter fit in meretrice, sed exsecrabilius in uxore. Tantum valet ordinatio Creatoris et ordo creaturae, ut in rebus ad utendum concessis, etiam cum modus exceditur, longe sit tolerabi
Abbreviated transcription (Latin):
sins ad erit qui suis ad eẽ ꝯsueuit. ⁊ ł
dut nich̾ mearum castissimis mẽi¬
bris libidine hostili ppetrare ꝑinitut
aut si ꝑmittitcum earum anumuᷤ
nulla ꝯserisionis turpitudine ma¬
culatur etiam carnem suam defendũt
acrimine. ⁊ quicꝗd in ea noc ꝯmisit iec
ꝑmisit libido pacientia solius ent cui¬
pa facientis omnisq illa molentia
ñ ꝓcorruptõĩs turpitudine s ꝓ passio¬
nis nulnere ceputabiturtm̃ enmua¬
let in mente integntas castiratis ut
illa minolata. nec incorpore possit pu¬
dicitia molari. aimis mẽbra poniert᷑

Expanded text:
suis aderit, qui suis adesse consueuit, et aut nihil in earum castissimis membris libidine hostili perpetrari permittit aut, si permittit, cum earum animus nulla consensionis turpitudine maculatur, etiam carnem suam defendit a crimine et, quicquid in ea nec commisit nec permisit libido patientis, solius erit culpa facientis omnisque illa uiolentia non pro corruptionis turpitudine sed pro passionis uulnere deputabitur. tantum enim ualet in mente integritas castitatis, ut illa inuiolata nec in corpore possit pudicitia uiolari, cuius membra potuerint
Abbreviated transcription (Latin):
panaria infamãt castitatem. S casti¬
tas enam loci abolet infamiam. Item.
tuitur ñpolluet sialiena erit. Si autẽ¬
nirtus sit aĩ comitẽq hãt fortitudiẽ.
potius queliber mala tollerare quaz
malo ꝯ sentire deẽnat. nullus aũt ma¬
te ui app̃hensa. uł oppssa carne sua ce
romina pudicine mag̾s efferũt laudib

Expanded text:
panaria infamant castitatem sed castitas etiam loci abolet infamiam. C. II.tuitur? Non polluit, si aliena erit, si autevirtus sit animi, comitemque habeat fortitudinem qua potius quaelibet mala tolerare, quam malo consentire decernat. Nullus autem mate in apprehensa vel oppressa carne sua etiae magnis efferunt laudib
Abbreviated transcription (Latin):
ult̾ium inutroq sexu pariratõe ꝯdem¬
pnat. s uiros suos mulieros ñ facile de
xores ad ulteras apud sacdotes deferre
crimme coĩo denegatur. unrorumañt
latente ꝯmisso ñ facile quisꝙͣ exsuspi¬
coĩb abstinet. qui utiq sub mouebit᷑.
sienis flagitium detẽgatur cum ein
par cã sit. int̾dum ꝓbatõe cessantenim¬

Expanded text:
ulterium in utroque sexu pari ratione condemnat; sed viros suos mulieres non facile de xores suas adulteras apud sacerdotes deferrecrimine, venia denegatur. Virorum autem latente commisso non facile quisquam ex suspicionibus abstinet, qui utique submovebitur, si eius flagitium detegatur. Cum enim par causa sit, interdum probatione cessante, vin
Abbreviated transcription (Latin):
mista dep̃bendatut fuisse. qr nce iprie h¬
bidis instinctu nec aliene ꝯsensu noe
lit. appxnet ꝙ noc adultera nec forme.¬
rla dicipõt. nĩnec aliqua occasioneua¬
lec dimitti cum crum indei axp̃o quere¬

Expanded text:
ista deprehendatur fuisse, quia nec propriae libidinis instinctu, nec alienae consensu, nec lit, apparet, quod nec adultera, nec fornicaria dici potest. Unde nec aliqua occasione valet dimitti. Quum enim Judaei quaere
Abbreviated transcription (Latin):
simulbr̃ditatem cum fr̃ib possidebũt.
Securus ergosit. qui de semine bono na¬
scitur tũ ne mutetur. ancillam. sideã¬
cilla nasceris. ancillam malã suꝑbiẽ¬
tem ne muteris Uñ enm filu iacobde
ancillis nati possederunt t̾ram ꝓmissi¬
oms cun frĩb. ismael aũt de ancilla ⁊¬
natus expulsus ẽ abbr̃ditate. uñ insiq
ille suꝑb erat illi bumiles. Erexit ceri

Expanded text:
simul hereditatem cum fratribus possidebunt. Securus ergo sit qui de semine bono nascitur: tantum non imitetur ancillam. Si de ancilla nascitur, ancillam malam superbientem non imitetur. Unde enim filii Jacob de ancillis nati possederunt terram promissionis cum fratribus, Ismael autem de ancilla natus expulsus est de hereditate? Unde, nisi quia ille superbus erat; illi humiles? Erexit ille
Abbreviated transcription (Latin):
tio inscripturs dicitur. s uirum ⁊̃ omniᷤ
formcatio mecbia dicipossit. meisdem sc¬
pturis ñ michi incetim oocurrit locutõĩ
exemplum. s siomnis formeatio etiã
mechia dici ñ possit põt ubi sit indecalo¬
go ꝓhibita illa fornicatioꝙ̃ faciunt q

Expanded text:
pturis dicitur. sed utrum etiam omnis fornicatio moechia dici possit, in eisdem scripturis non mihi interim occurrit locutionis exemplum. sed si non omnis fornicatio etiam moechia dici potest, ubi sit in decalogo prohibita illa fornicatio, quam faciun
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ⁊ ueracit᷑ declamas ait. mirabiledi¬
ctuduofuerunt. ⁊. adult̾ium uñ ꝯi¬
sit splendidissimeaqq uenssime diẽ.
intuens induorum corporum ꝯmixti¬
one unius inquinatis sima cupidita¬
tem. unius castissimã uoluntatem⁊¬

Expanded text:
hoc ueraciterque declamans ait: \'Mirabile dictu, duo fuerunt et adulterium unus admisit.\' Splendide adque uerissime. Intuens enim in duorum corporum commixtione unius inquinatissimam cupiditatem, alterius castissimam uoluntatem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ fam̾e mori ꝙͣ ydolatiis uesci. ita satĩ
ẽ defungi sine lib̾is ꝙͣ ex illicito xubitr
stirpem quẽre uñcumq aũt nascant᷑
boĩessi parentum uitia ñ sectẽtur. s et
recte deum colant hoesti ⁊ saliiciũt. se¬
men cnĩ boĩs exqualic̾q hoĩe dei creatr¬
ra ẽ ꝗco male utentib male erit. non

Expanded text:
ri fame quam idolothytis uesci; ita satius est defungi sine liberis quam ex inlicito coitu stirpem quaerere. undecumque autem nascantur homines, si parentum uitia non sectentur et deum recte colant, honesti et salui erunt. semen enim hominis ex qualicumque homine dei creatura est, et eo male utentibus male erit, non
Abbreviated transcription (Latin):
piciñtur iacob quatuoruxobãt płes.
res ꝙ qñ mios erat crim ñ erat. Sic patri¬
arche ꝯugib excipientib sem̃ suum
miscebantur ñ aupiscentia ꝑficiendei
uoluptatis. s prouidentia ꝓpagandei
successionis sic̃ apłi auditorib admini¬
strantib axtruiam suam cõdelectalĩ¬
tur ñ auidicate ꝯscq̃de laudis s canita¬

Expanded text:
iciuntur Jacob quatuor uxores, quod, quando mos erat, crimen non erat. Sicut Patriarchae conjugibus excipientibus semen suum miscebantur, non concupiscentia percipiendae voluptatis, sed providentia propagandae successionis: sic Apostoli auditoribus admirantibus doctrinam suam condelectabantur, non aviditate consequendae laudis, sed ca
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ facit ea mẽbra meretricis erunt quip¬
pe duomearne una q ñ est fidelis nec
meretricis. Econtrano infidelis in for
mente su a utrum molet anbedificet
scio ꝙrquipost fidem xp̃iformeatur ui¬
olar tẽplum dei. siopus camus ĩmu¬
ditia m̃icupatur ⁊ eam comes lipxnĩ¬
a sequitur. Quõ enĩ in ueten lege d̾ ne¬
fandis cruminib que mocculto fuint
que nominare ⁊̃ turpissimĩ ẽ ne etiã
dicentis os. ⁊ aures audientium pollũ¬
erenturgnalit scuptura ẽ ꝯplexa di
cenꝰ. nerecundos ułuerentes facite fili¬
o isrł ab omm ĩmuditia. sic ⁊ ibor
loco ceteras ex̃ ordinanas uoluprates
ip̃arum quoq oꝑa nuptiarumsi non
cumuerecundia⁊cum honestatequa¬
si fuboculis dei fiãtut tm̃ liberis ẜuiat̃
imunditiam ⁊lixuriam nominau̾.¬

Expanded text:
 facit ea membra meretricis; erunt quippe duo in carne una. Qui non est fidelis, nec menicatione sua utrum violet, an aedificet scio, quod qui post fidem Christi fornicatur violat templum Dei. Secundum opus carnis immunditia nuncupatur, et eam comes luxuria sequitur. Quomodo enim in veteri lege de nefandis criminibus, quae in occulto fiunt, et ea nominare turpissimum est, ne et dicentis os, et aures audientium polluerentur, generaliter scriptura complexa est, dicens: Verecundos vel reverentes facite filios Israel ab omni immunditia, sic in hoc loco ceteras extraordinarias voluptates, ipsarum quoque opera nuptiarum, si non verecunde et cum honestate quasi sub oculis Dei fiant, ut tantum liberis serviatur, immunditiam et luxuriam nomina
Abbreviated transcription (Latin):
c̃si ꝯsidera priniuq habria ante lege
moysi ⁊ n euangelium fint ñ dumer¬
go intc. ctum adulterĩ indebatur p̃e¬
na crminis extp̃r legis ẽ quecrum̃ mbi¬
buit. nec ante legem ulla ẽ rei dapnati
o.sexlege. Non ergo m legem ꝯmisit a¬
habraam s legem p̃uenit d̾s aũt in ꝑa¬
diso ꝯiugium laudauerat n adultenũ
dãpnauerat. habos habrae pͥma defensi¬
onem. sed̾a illa ẽ ꝙ ñ ardore aliquo ua¬
ge succẽsus libidinis. ñ petulantis fõnr
diluuium raritas erat humam gnĩs. e¬
bitum uideretur nature. Demq ⁊ loth
scĩ filie hanc cãm quere de postentatis ba¬
buerunt. negenus deficẽt bnmaĩ ⁊ ĩõ
pnblici niimeris gr̃a priuatam culpar
aturde legib bomniũ omne stupͥrum
monia quicqd mea que ñ sit legittuma
uxor ꝯmissum fuĩt. adulteni ammedã¬

Expanded text:
Considera quod Abraham ante legem Moysi et ante Evangelium fuit; nondum ergo interdictum adulterium videbatur. Pena criminis ex tempore legis est, que crimen inhibuit nec ante legem ulla rei est damnatio, sed ex lege. Non ergo in lege commisit Abraham, sed legem prevenit. Deus autem in paradiso coniugium laudaverat, non adulterium damnaverat. Habes primam Abrahe defensionem. Secunda illa est, quod non ardore aliquo vage succensus libidinis, non petulantis forme diluvium raritas erat humani generis; ebitum videretur naturae. Denique et Lot sancti filiae hanc causam quaerendae posteritatis habuerunt, ne genus deficeret humanum; et ideo publici muneris gratia privatam culpam atur de legibus hominum: omne stuprum amonia. Quidquid in ea quae non sit legitima uxor commissum fuerit, adulterii da
Abbreviated transcription (Latin):
incarnali obamncõ miscetur de nullo
tñ desperandum ẽ sine qui initus calis
appareat fiue qui foris manifestius
satio alitoris ꝓmissum erat babrasꝙ¬
dei um̃ inlege dicebatur. mͥaledicta sten¬
lis que ñ reliquent sem̃suum suꝑ t̾rar.
hine. ⁊ĩ sacdotib ꝯugia decrera sũt qr in
sucecssi one familie successio ꝯstabat of
gentes. ⁊ in omugente quicq tunet de¬
um aoꝑatur ustitiam. acceptus ẽ illa
neceloctio ininieris quentur in successi¬
one gñs. s inꝑfrctõe uite ⁊ sincenitate
scientis. ⁊ unguntas fecunditati p̃fer¬
tur⁊ sac̾dotib ꝯtinẽtie castitas impera¬
tur necergo habram aut iacob deliꝗd.
qr pret̾ uxorem filios exancilla quesiuit.
nec illorum exemplopter ꝯingaledebi¬
tum fecunditatem in aliqua licet ali
cui querere cum illorum ꝯugia ur̃oꝵ¬
ĩmoderatus usũs ꝯuigui nñ tp̃ris tũpi¬

Expanded text:
in carnali obduratione miscetur. De nullo tamen desperandum est, sive qui intus talis apparet, sive qui foris manifestius satio conditoris. Promissum erat Abradei. Unde in lege dicebatur: Maledicta sterilis, quae non reliquerit semen suum super terram. Hinc etiam sacerdotibus conjugia decreta sunt, quia in successione familiae successio constabat offgentes, et: In omni gente quicunque timet Deum, et operatur justiam, acceptus est illi: nec electio muneris quaeritur in successione generis, sed in perfectione vitae et sinceritate scientiae, et virginitas foecunditati praefertur, et sacerdotibus continentiae castitas imperam vero Abraham aut Iacob deliquerunt, quia preter uxores filios ex ancilla quesierunt, nec tamen illorum exemplo, preter coniugale debitum, fecunditatecui quaerere, cum illorum conjugia nosimmoderatus usus conjugii nostri temp
Abbreviated transcription (Latin):
uidebimus qd sequi debeamus. Contẽ¬
plemur facturam ade. iadam enĩ exẽ¬
plum datum ẽntexco intelligatur ꝗa
iam formatũ corpus accepit aĩam. Na
poterat deus aĩam limot̾re admiscere ⁊
qr primu oportebat donin cõpaginari.
fertur bĩtare cum ergo lunam̃ta ꝯpae
cidium. donocclem̃ta ꝯfecta suas yma
cõe xceptus nisi iopa ꝓrupit adhuc ĩ
uentre retinctur. ⁊ cito perit ab hoste. ꝙoo
bet. cumea ad ult̾ eẽdicitur. nec ab ea di¬
socdens. nec filiam suam illi tradens poc

Expanded text:
uidebimus quid sequi debeamus. contemplemur facturam Adae; in Adam enim exemplum datum est, ut ex eo intellegatur, quia iam formatum corpus accepit animam. nam potuerat animam limo terrae admiscere et quia primum oportebat domum compaginari fertur habitare. Cum ergo lineamenta compacta cidium, donec elementa confecta, suas imaconceptus, nisi in opera proruperit, adhuc in ventre retinetur, et cito perit ab hoste. VI. bet, cum ea adulter esse dicitur, nec ab ea discedens, nec filiam suam illi tradens pec
Abbreviated transcription (Latin):
celligi ꝙ pat̾nus ꝯsensus desidererur
in nuptiis nec sine eo legitiume ha
laem̃ iuditiũ expectat parentũ. nõ eͥ
ẽ unginalis pudoris eligere maritũ.
siam desposata uiro de ꝓfectõis ꝯsuli¬
tur die nec ĩmerito dilatõem ñ attu¬
c̃ meũ. ergo ꝙ ⁊ ip̃i philosopbi mirati
si q̃ si qua mulier amisso citomanto¬
⁊ adolescentula laqueum infimitatiᷤᷤ
sue timẽs incidere siuult nibere nubat
tĩnm domino ut electr̃em mariti a¬
tur auctor. si p̃a demiptiis suis electi¬
onem sibiuẽdicet expetita magis d
uideri auiro ꝙͣ ip̃a iirun expetisse.
uerecũdiam p̾mitrat an ꝙ̃ nubat
quo ip̃m ꝯuigruĩ plus ꝯmẽdet uere

Expanded text:
telligi, quod paternus consensus desideratur in nuptiis, nec sine eo legitimae nupla enim judicium exspectat parentum: non est enim virginalis pudoris eligere maritum, sed jam desponsata viro de profectionis consulitur die, nec immerito dilationem non attumeum. Ergo quod ipsi philosophi mirati tiam, si qua amisso cito marito adolescentula laqueum infirmitatis suae timet incidere, si vult, nubat, tantum in Domino; ut electionem mariti cioris existimetur auctor, si ipsa de nuptiis suis electionem sibi vendicet. Expetita enim magis debet videri a viro, quam virum ipsa expetisse. Verecundiam praemittat ante, quam nubat, quo ipsum conjugium plus commendet vere
Abbreviated transcription (Latin):
insuam uxorem amator ardentior in
aliena quippe upxore oĩs amator tũpie
c̃. in sua minius. sapiens iuditio debet
amare ꝯugemñ affectu n. ñ regnet ĩ¬
eo impetus uoluptatis. nec p̃ceps ferat᷑
rem amare qĩ adulteram. c̾te quidñt
se cã rei publice ⁊gnĩs humani uxorib̾
ũgi.⁊ filios ꝓcreare imitentur saltẽ pe
ñ ꝑdant filios. nec amatores se uxorib̾¬

Expanded text:
uxorem amator ardentior. In aliena quippe uxore omnis amor turpis est, in sua nimius'. Sapiens uir iudicio debet amare coniugem, non affectu. Reget impetus uoluptatis, ne praeceps feratur rem amare quasi adulteram. Certe qui dicunt se causa rei publicae et generis humani uxoribus iungi et liberos tollere, imitentur saltem pecnon perdant filios nec amatores uxorib