comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in amore quo inflãmaris. dominũ
presentem intellige: nam dextera
domini facit uirtutem. Non autẽ
fit hec mutatio dextere excelsi. nͥ in
feruore sp̃c. et incaritate non ficta:
ita ut dicat qui huiusm odi est. Cõ¬
ca luit cor meum intra me: et in me¬
ditatione mea exardescet ignis.
porro hoc igne consumpta omni la¬
be peccati et rubigine uiciorum:. si
iam emundata ac serenata consciẽ¬
tia sequatur subita quedam atq
insolita latitudo mentis. et infuso
luminis illuminantis intellectum
uel ad scientiam scripturatum. ad my¬
steriorum noticiam quorum alterũ
propter nos oblectandos alterum
ꝓpter edificandos proximos reos
tis est. iste educens quasi lumen
iusticiam tuam. et iudicium tuũ
tanquam mericliem urcta illud ꝑ¬
phete ysaie: orietur inquid tanqm
sol lux tua et cetera. s sane non ꝑ
hostia aperta. s per angust a fora¬
mina is tante claritatis radlius se
infundet: stante ad huc clum taxat

Expanded text:
in amore quo inflammaris, Dominum in amore quo inflammaris, Dominum praesentem intellige. Nam dextera Domini facit virtutem . Non autem fit haec mutatio dexterae Excelsi , nisi in fervore spiritus, et in charitate non ficta, ita ut dicat qui hujusmodi est: Concaluit cor meum intra me, et in meditatione mea exardescit ignis . 8. Porro hoc igne consumpta omni labe peccati, et rubigine vitiorum, si jam emundata ac senerata conscientia sequatur subita quaedam atque insolita latitudo mentis, et infusio luminis illumiuantis intellectum vel ad scientiam Scripturarum, vel ad mysteriorum notitiam, quorum alterum propter nos oblectandos, alterum propter aedificandos proximos reor ubio est iste, educens quasi lumen justitiam tuam, et judicium tuum tanquam meridiem, juxta illud prophetae Isaiae: Orietur, inquit, tanquam sol lux tua , etc. Sed sane non per ostia aperta, sed per angusta foramina is tantae claritatis radius se infundet, stante adhuc duntaxat
Abbreviated transcription (Latin):
corde. Si uero non solum compun¬
geris insermone illo: s et conuer¬
teris totus ad dominum. uirans et
statuens custodire indicia iusticie
eius. etiam ad eẽ ipsum iam noue¬
ris: presertim si te mardescere sen¬
tias amore eus. Et enim utrumq
de illo legis: et ignem indelicet
ante ipsum precedere. et ipsum ni¬
chilominus ignem eẽ. Moyses si¬
quidem de illo clicit: qui a ignis
consumens est.Sifferunt autem
quod is qui premittitur ignis ar¬
dorem habet s non amorem co¬
quens.s non excoquens: monens¬
s non pro mouens. Tantum ad
excitandum premutitur et pre¬
parandum simul c ad commouẽ¬
cdum quid exte sis: quo duleius
sapiat post modum quod ex deo mox
eris. At uero ignis qui deus est consu¬
mit quidem s non affligit. ardet
suanter: desolatur feliciter. Et enĩ
uere carbo desolatorius s qui sic in
uicia exerceat uim ignis: ut in a¬
nimam uicem exhibeat unctionis.
Ergo inuirtute qua immitariõ. ⁊

Expanded text:
corde . 7. Si vero non solum compuncorde . 7. Si vero non solum compungeris in sermone illo, sed et converteris totus ad Dominum, jurans et statuens custodire judicia justitiae ejus, etiam adesse ipsum jam noveris, praesertim si te inardescere sentias amore ejus. Etenim utrumque de illo legis, et ignem videlicet ante ipsum praecedere, et ipsum nihilominus ignem esse. Moyses siquidem de illo dicit quia ignis consumens est . Differunt autem, quod is qui praemittitur ignis ardorem habet, sed non amorem: coquens, 1462 sed non excoquens, movens, nec promovens. Tantum ad excitandum praemittitur et praeparandum, simulque ad commonendum quid ex te sis, quo dulcius sapiat postmodum quod ex Deo mox eris. At vero ignis qui Deus est, consumit quidem, sed non affligit, ardet suaviter, desolatur feliciter. Est enim vere carbo desolatorius, sed qui sic in vitia exerceat vim ignis, ut in anima vicem exhibeat unctionis. Ergo in virtute qua immutaris, et
Abbreviated transcription (Latin):
sus. tum ãd correptionem iusti
stat homo et corruit uicuim. et
dominus ascendit super illud.
conculcans hoc pedib et conte¬
rens. ne resurgat. Non ergo con¬
tempnenda increpatio iusti que
ruina peccati. cordis sanitas est:
nec uon et dei uia ad animam.
S nec ullus omnino sermo qui
edificet ad pietatimi ad uututes.
admores optimos negligenterᷤ
est audiendus: qm̃ et illic iter quo
ostenditur salutare dei. Quod si ser¬
mo gratus uenit et placitus. qua
tinus pulso fastidio cum desiderio
audiatur:iam non modo uenire
sponsus. s accelerare. id est cum
desiderio uenire credendus est. Illius
namq desiderium tuum creat: et
quod tu properas eius sermonem
ad mittere. inde est quod ip̃e festi¬
nat intrare. Non enim nos eum: s
ip̃e inquid prior clilexit nos. Iã
si etiam ignitum eloquium sentis
atq ex eo conscientiam uri inrecor¬
dationem peccati.recordare tunc
de quo scriptura dicit. quia ignis
dominus his qui tribulato sunt

Expanded text:
sus, cum ad correptionem justi sus, cum ad correptionem justi stat homo, et corruit vitium, et Dominus ascendit super illud, conculcans hoc pedibus, et conterens ne resurgat. Non ergo contemnenda increpatio justi, quae ruina peccati, cordis sanitas est, nec non et Dei via ad animam. Sed nec ullus omnino sermo, qui aedificet ad pietatem, ad virtutes, ad mores optimos, negligenter est audiendus; quoniam et illic iter quo ostenditur salutare Dei . Quod si sermo gratus venit et placitus  alias, placidus, quatenus pulso fastidio cum desiderio audiatur, jam non modo venire Sponsus, sed et accelerare, id est cum desiderio venire, credendus est. Illius namque desiderium tuum creat; et quod tu ejus properas sermonem admittere, inde est quod ipse festinat intrare; non enim nos eum, sed ipse, inquit, prior dilexit nos . Jam si etiam ignitum eloquium sentis, atque ex eo conscientiam uri in recordatione peccati; recordare tunc de quo Scriptura dicit, quia ignis Dominus his qui tribulato sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ad digne suscipiendum suꝑ num
uisitatorem: ꝓpha id michi indi¬
cante dicendo quia iusticia ante
eum ambulabit. Et item loquitͤ
deo sic. Iusticia et iudicium inquid
preparatio sedis tue. Nichilo¬
minus uero spes eadem arridebit
si sermo insonuerit de humilita¬
te et patientia. seu etiam de fra¬
terna dilectione et obedientia de¬
ferenda prelatis. maxime autem
de sectanda scĩmonia et pace et
cordis puritate querenda. qm̃ qͥ¬
dem secundum scripturas et domii
domini decet sanctitudo. et factus
est inpace locus eius: et mundi cor¬
de deum uidebunt. Quicquid itaq
sine de his siue de aliis quiblibet
uirtutib suggestum animo fuerit:
significatio ut dixi erit michi uisi¬
tationem domini uirtutum im¬
minere anime mee.S et si corri¬
puerit me iustus in miscd̾ia et
increpauerit me. id ipsum sentiã:
sciens quia emulatio iusti et be¬
niuolentia iter faciunt ei qui ac¬
cendit super occasum. Bonus occa¬

Expanded text:
ad digne suscipiendum supernum ad digne suscipiendum supernum visitatorem, Propheta id mihi indicante, dicendo quia justitia ante eum ambulabit ; et item loquitur Deo sic: Justitia et judicium, inquit, praeparatio sedis tuae Nihilominus vero spes eadem arridebit, si sermo insonuerit de humilitate vel patientia, seu etiam de fraterna charitate et obedientia deferenda praelatis; maxime autem de sectanda sanctimonia et pace, et cordis puritate quaerenda, quoniam quidem Scriptura ait: Domum Domini decet sanctitudo ; et: Factus est in pace locus ejus ; et: Mundi corde Deum videbunt . Quidquid itaque sive de his, sive de aliis quibuslibet virtutibus suggestum animo fuerit, significatio, ut dixi, erit mihi, visitationem Domini virtutum imminere animae meae. 6. Sed et si corripuerit me justus in misericordia, et increpaverit me, idipsum sentiam, sciens quia aemulatio justi et benevolentia iter faciunt ei qui ascendit super occasum . Bonus occa
Abbreviated transcription (Latin):
nestras et rimas parietis subuenien¬
tem. beato oculo cernet: et demum
audiet uoces exultationis et amoris
appellata amica. columba formosa.
Quis sapiens et intelliget hec. ita
ut ea etiam digne ab inuicem dis¬
tinguere et designare singula que¬
at. ac diffinire ad intelligentiam
aliorum: si ame illud sꝑatur. ego
ea mallem ab experto audire et qͥ
assuetus sit et exercitatus intali
dere eligit quod silentio percipit.
et seruare secretum suum sibi. id
sibi tutius arbitratur. dico ego
cui exofficio loqiui est nec tacere
licet. quicquid illud est quod de
huiusmodi uel meo uel alieno te¬
neo experimento et quod facile
exꝑin plures queunt: saue altio¬
ra relinquens apprehendere illa ua¬
lentib. si igitur ammonitus fue¬
ro uel foris ab homine uel intus
a spũ. detuenda iusticia et seruan¬
da equitate istius modi salutaris
suasio: erit michi profecto pre¬
nunciat imminentis aduentus
sponsi. et preparatio quedam

Expanded text:
nestras et rimas parietis subeunnestras et rimas parietis subeuntem, beato oculo cernet: et demum audiet voces exsultationis et amoris, appellata amica, columba, formosa. 5. Quis sapiens et intelliget haec, ita ut ea etiam digne ab invicem distinguere, et designare singula queat, ac definire ad intelligentiam aliorum? Si a me illud speratur, ego ea mallem ab experto audire, et qui assuetus sit et exercitatus in talidere eligit quod silentio percipit, et servare secretum suum sibi, id sibi tutius arbitratur: dico ego, cui ex officio loqui est, nec tacere licet, quidquid illud est quod de hujusmodi vel proprio, vel alieno teneo experimento, et quod facile experiri plures queunt, sane altiora relinquens apprehendere illa valentibus. Si igitur admonitus fuero, vel foris ab homine vel intus a Spiritu, de tuenda justitia et servanda aequitate; istiusmodi salutaris suasio erit mihi profecto praenuntia imminentis adventus sponsi, et praeparatio quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
tissimi deprecetur: simulq uotis
omnib studeat secondum ysaiã
prophetam parare iuas domini
rectas facere semitas dei sui. cui
cum proph̃a sit dicere. oculi mei
semper ad dominum. et quia pro¬
uidebam dominum in conspectu
meo semꝑ non ne hic semꝑ accipi¬
et benedictionem a domino et
misericordiam a deo salutari suo:
Uisitabitur profecto frequent̃.
nec uinquam ignorabit tempꝰ
usitationis sue. quantum libet
is qui insp̃u uisitat clandestinus
ueniat et furtiui ut pote uere¬
cundus amator. Ad huc ergo longe
agentem bene iugilans anima sobri¬
a mente prospiciet. et deinceps uni¬
uersa comperiet que indilecti adue̾¬
tu sponsam tam sollet̃ant quam sig¬
nanter aduertisse monstrauimus : qr
ipse ait:qui mane uigilauerint ad
me inuenient me. Nlam et desideri¬
ume festinantis agnoscet: et quan¬
do prope et quando p̾sto iam erit
continuo sentiet. s et respicientis
se oculum quasi solis radium perfe¬

Expanded text:
tissimi deprecetur , simulque votis tissimi deprecetur , simulque votis omnibus studeat secundum Isaiam prophetam parare vias Domini, rectas facere semitas Dei sui , cui cum Propheta sit dicere: Oculi mei semper ad Dominum ; et quia providebam Dominum in conspectu meo semper : nonne hic accipiet benedictionem a Domino, et misericordiam a Deo 1461 salutari suo? Visitabitur profecto frequenter, nec unquam ignorabit tempus visitationis suae, quantumlibet is qui in spiritu visitat, clandestinus veniat et furtivus, utpote verecundus amator. Adhuc ergo longe agentem bene vigilans anima sobria mente prospiciet, et deinceps universa comperiet, quae in dilecti adventu sponsam tam solerter, quam signanter advertisse monstravimus quia ipse ait: Qui mane vigilaverint ad me, invenient me . Nam et desiderium festinantis agnoscet: et quando prope, et quando praesto jam erit, continuo sentiet; sed et respicientis se oculum, quasi solis radium per fe
Abbreviated transcription (Latin):
nia domini. Utinam ego deme
uel unum meruerim tenere testi¬
monium domini: quia is non in
uno s in multis exultat testi¬
moniis. Seniq ait iterum. In ui¬
a testimoniorum tuorum delec¬
tatus sum: sicut in omnib diui¬
cus. Et reuera qui diuitie salutis
ra et cauta securitas: nͥ domini attes¬
tationes: son enim inquid qui se
ipsum commendat ille probatus ẽ
s quem deus commendat. Ut quid
nos hactenus ad huc fraudamur
commendationib seu atrestatio¬
nib his diuinis: et peterna h̃e¬
ditate priuamur: Quasi minime
et nos uoluntarie genuerit uerbo
ueritetis sic in nullo nos meminimꝰ
ab illo commendatos: nec ulla de
nob̾ assecutos testimonia eius. Ubi
est quod apostolus dicit. quia ip̃e
lii. si exꝑtes hereditatis: Arguit
nos procerto negligentie et in¬
curie. ipła in opia nr̃a. Nam si quis
nr̃m integre et perfecte iuxta uer¬
bum sapientis. cor suum tradat
ad iugilandum diluculo ad dum̃
qui fecit illum. et in conspectu al¬

Expanded text:
nia Domini. Utinam ego de me nia Domini. Utinam ego de me vel unum meruerim tenere testimonium Domini! quia is non in uno, sed in multis exsultat testimoniis. Denique ait iterum: In via testimoniorum tuorum delectatus sum, sicut in omnibus divitiis . Et revera quid divitiae salutis, ra et cauta securitas, nisi Domini attestationes? Non enim, inquit, qui se ipsum commendat, ille probatus est, sed quem Deus commendat . 4. Utquid nos hactenus adhuc fraudamur commendationibus seu attestationibus his divinis, et paterna haereditate privamur? Quasi minime et nos voluntarie genuerit verbo veritatis, sic in nullo nos meminimus ab illo taliter commendatos, nec ulla de nobis assecutos testimonia ejus. Ubi est quod Apostolus dicit, quia ipse lii, si expertes haereditatis? Arguit nos pro certo negligentiae et incuriae ipsa inopia nostra. Nam si quis nostrum integre et perfecte, juxta verbum Sapientis, cor suum tradat ad vigilandum diluculo ad Dominum qui fecit illum, et in conspectu Al
Abbreviated transcription (Latin):
loquitur audi quam non indignã¬
tis sint. s amantis. sequitur. Sur¬
ge propera amita mea: columba
mea. formosa mea. felix conscien¬
tia mea. que de se ista meretur au¬
clire. Quis putas in nobis est ad e¬
O iuigilans et obseruans tempus
uisitationis sue. sponsumq ad ue¬
uientem ita ꝑsingula eius momẽ¬
ta diligenter explorans. ut cum
uenerit et pulsauerit comfestim
aperiat ei: Non enim sit ista de ec¬
cłia referuntur: ut non singuli nos
qui simul eccl̃ia sumus. participa¬
re bis eius benedictionib debeamus
Et enim in hoc generaliter omnes
ato indifferenter uocati sumus: ut
beneclictiones hereditate possidea¬
mus. Unde et audebat dicere quidã¬
ad dominum hereditate ac quisuii
testimornia tua meternum : quia
exultatio cordis mei sunt. Illa pri¬
to hereclitate: qua se presumebat¬
ẽẽ filium patris sui qui est ince¬
lis. Porro si filium et heredem. he¬
re dem dei: coherendem xpisti.
Magnam uero rem głiatur se ac¬
quississe hereditate ista: testimo¬

Expanded text:
loquitur, audi quam non indignantis sint, sed amantis. Sequitur: Surge, propera, amica mea, columba mea, formosa mea. Felix conscientia, quae de se ista meretur audire! Quis, putas, in nobis est adeo vigilans et observans tempus visitationis suae, sponsumque adventantem ita per singula ejus momenta diligenter explorans, ut cum venerit et pulsaverit, confestim aperiat ei? Non enim sic ista de Ecclesia referuntur, ut non singuli nos, qui simul Ecclesia sumus, participare his ejus benedictionibus debeamus. Etenim in hoc generaliter omnes atque indifferenter vocati sumus, ut benedictiones haereditate possideamus. Unde et audebat dicere ad Dominum quidem: Haereditate acquisivi testimonia tua in aeternum, quia exsultatio cordis mei sunt ; illa, puto, haereditate, qua se esse praesumebat filium patris sui, qui est in coelis. Porro si filium, et haeredem; haeredem Dei, cohaeredem autem Christi. Magnam vero rem gloriatur se acquisivisse haereditate ista, testimo
Abbreviated transcription (Latin):
fuisset. abscondissem me forsitam
abeo. Tu uero homo unanimis cdux
meus et notus meus: qui sunul me¬
cum clulces capiebas cibo hoc est.
Q uod ate patior comuiua et contͥ¬
bernali meo. il molestius sentio: fe¬
ro egrius. Scitis hec querimonia cu¬
ius. et dequo scit:Agnoscite ergo et
sponsam codẽ de filus matris sue conquerẽ¬
tem affectu: quia in codem spũ cam ait.
filii matris mee pugnauerunt contra
me. Unde ⁊ alibi loquitur. Amici mer ⁊

Expanded text:
sitan ab eo. Tu vero homo unanimis, dux meus, et notus meus, qui simul mecum dulces capiebas cibos , hoc est: Quod a te patior convivo et contubernali meo, id molestius sentio, fero aegrius. Scitis haec quaerimonia cujus, et de quo sit. 3. Agnoscite ergo et sponsam eodem de filiis matris suae conquerentem affectu, quoniam in eodem spiritu, cum ait: Filii matris meae pugnaverunt contra me. Unde et alibi loquitur: Amici mei
Abbreviated transcription (Latin):
mensam. quomodo superins est refer¬
ta deliciis.spũalia sunt et diuina:
que nobis in ea apponuntur. Diligen¬
ter gͦ inquit considera que tibi appo¬
nuuuitur: sciens qm̃ talia te oportet
preparare. Ego utiꝙ quod inme est
cliligenter attendo: iel michi apponi
u his uerbis sponse et ad meam ꝓr¬
sus doctrinam cautelamq respicere:
quod ita exnomine acsola exprimit᷑
persecutio ad domesticis: et tacentͦ
tot et tam grauia. que ubiq terraꝵ
nichilominus exomni natione que
sub celo est. ab infidelib. abhereticis
et scismatics pertulisse cognoscitur
Noui sponse prudentiam: nec puta¬
uerun casu hec illã a ut quasi iune¬
morem preterisse. S profecto id exp̾s¬
sius plangit quod et sentit differẽ¬
tius. ꝙdq ingilantins nobis cauen¬
dum existiat. Quidnam hoc: Ma¬
lum utiq intestinum atq domesticũ.
hoo tͥ manifeste euͣugelio ore ipsius
saluatoris exprimitur cum dicit. Et
inmici hominis. domestici eius. Hoc

Expanded text:
mensam, quomodo supernis est refermensam, quomodo supernis est referta deliciis. Spiritualia sunt et divina, quae nobis in ea apponuntur. Diligenter ergo, inquit, considera quae tibi apponuntur, sciens quia talia te oportet praeparare . Ego utique, quod in me est, diligenter attendo id mihi apponi in his verbis sponsae, et ad meam prorsus doctrinam cautelamque respicere, quod ita ex nomine ac sola exprimitur persecutio a domesticis; et tacentur tot et tam gravia quae ubique terrarum nihilominus ex omni natione quae sub coelo est, ab infidelibus, ab haereticis et schismaticis pertulisse cognoscitur. Novi sponsae prudentiam; nec putavetim casu haec illam, aut quasi immemorem praeteriisse. Sed profecto id expressius 1372 plangit, quod et sentit differentius, quodque vigilantius nobis cavendum existimat. Quidnam hoc? Malum utique intestinum atque domesticum. Hoc tibi manifeste in Evangelio ore ipsius Salvatoris exprimitur, cum dicit: Et inimici hominis domestici ejus . Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
dẽtur etiam apostolus paulus comprehẽ¬
sus ihis dequib conqueritur: quod ⁊
ipse aliquando ꝑscutus sit ecclesiam dei.
S misericordiam consecutus est. quia ig¬
nor ans hoc fecit. manens mnincredulita¬
te: et probauit deum se habere patrem:
frem eclesie. tam ex patre qͣm ex matre eẽ
S attende quomodo nominatim. filios
matris sue. et solos incusat: quasi soli
inculpa sint. Quanta et ab exteris pas¬
sa est: iuxta illud apud ꝓph̾am. sepe ex¬
pugnauerunt me aiiuentute mea: et
supra dorsum meum fabricauerirat pec¬
catores. Quid gͥ singulariter filios ma¬
tris tue causaris: que te minime ignoraˢ
et ex alus atꝙ aliis nationib sepissime
impugna tam ͤ Ad mensam cliuitis uo¬
catus: cliligenter ait considera que tibi
apponuntur. frẽs. ad mensã s alomonisse¬
demus. Quis ditior salomone: llon deter¬
reuis dico diuitus: qmquem et ipsi salo¬
mon habundaret. s intuemini presentẽ

Expanded text:
deretur etiam apostolus Paulus comprehenderetur etiam apostolus Paulus comprehensus in his, de quibus conqueritur, quod et ipse aliquando persecutus sit Ecclesiam Dei , sed misericordiam consecutus est, quia ignorans hoc fecit manens in incredulitate ; et probavit Deum se habere patrem, fratrem Ecclesiae tam ex patre, quam ex matre esse. 2. Sed attende quomodo nominatim filios matris suae, et solos incusat, quasi soli in culpa sint. Quanta et ab exteris passa est? juxta illud apud prophetam: Saepe expugnaverunt me a juventute mea; et: Supra dorsum meum fabricaverunt peccatores . Quid ergo singulariter filios matris tuae causaris, quae te minime ignoras et ex aliis at que aliis nationibus saepissime impugnatam? Ad mensam divitis vocatus, diligenter, inquit, considera quae tibi apponuntur. Fratres, ad mensam Salomonis sedemus. Quis ditior Salomone? Non de terrenis dico divitiis, quanquam et ipsis Salomon abundaret; sed intuemini praesentem
Abbreviated transcription (Latin):
nauerunt contra mee. Anna et ca¬
yphas et uidas scarioth filii sinagoge fu¬
erunt: et hii contra eccl̾iam eque syna¬
goge filiam. in p̃o exortu ip̃ius. acerbis¬
sume pugnanetunt. suspendentes in
ligno collectorem ipsius ⁊ hesum. Iam
tunc siquidem deus impleuit ꝑeos quod
olum presignauerat ꝑ propham: clicens.
ꝑcutiem pastorem. et clisꝑgentur oues.
Et fortassis illius illa uox est: incantico
ezechie. Precisa est uelut atexente uita
mear dum ad huc ordirer succidit me.
De his gͦ atꝙ alus qui de illa gente xp̃iano
nomini contraclixisse sciuntur: puta dic¬
tum asponsa filu matris mee pugnauert̃
contra me. Et pulchre filios matris sue. ñ
autem et patris sui illos uocat. qui non
habebant patrem deum: s ex patre clia¬
bolo erant homicide utiq. sicut et ille ho¬
micida erat abinitio. Propterea non cli¬
cit frẽs meiz aut filii patris mei: s filu
inquit matris ince pugnauerunt contͣ
me. Alioqura si non ita clistingueret. iu¬

Expanded text:
averunt contra me . Annas et Caiphas, et Judas Iscarioth, filii Synagogae fuerunt: et hi contra Ecclesiam, aeque Synagogae filiam, in ipso exortu ipsius acerbissime pugnaverunt, suspendentes in ligno collectorem ipsius Jesum. Jam tunc siquidem Deus implevit per eos, quod olim praesignaverat per prophetam, dicens: Percutiam pastorem, et dispergentur oves . Et fortassis illius vox illa est in cantico Ezechiae: Praecisa est velut a texente vita mea, dum adhuc ordirer, succidit me . De his ergo atque aliis, qui de illa gente Christiano nomini contradixisse sciuntur, puta dictum a sponsa: Filii matris meae pugnaverunt contra me. Et pulchre filios matris suae, non autem et patris sui illos vocat, qui non habebant patrem Deum, sed ex patre diabolo erant; homicidae utique, sicut et ille homicida erat ab initio . Propterea non dicit: Fratres mei; aut: Filii patris mei; sed Filii, inquit, matris meae pugnaverunt contra me. Alioquin si non ita distingueret, vi
Abbreviated transcription (Latin):
scõ dauid. Renuit consolari anima mea
id est p̾sentium bonorum mnam leticia des¬
picit colorari. Uel certe decoloraiit me
sol: numirum sui comparatione splendo¬
ris: dum appropians illi. ex eo me ob¬
seuram deprehendo: nigram inuenio. fe¬
dam despicio. Geterum alias quidem for¬
mosa sum. Quid fuscam dicitis. solius
solis pulcrituclin succumbentem: At
sensui priori uidentur magis assentire
ea que secuntur. Adiciens si quidẽ filu
metris mee pugnauerunt contra me: ꝑ¬
secutionem passam se ẽẽ aꝑte significat.
s hinc aliud sermonis principium ordi¬
etur: qm̃ fufficere hac uice possunt. que
accepimus de głia sponsi ecclesie. dono¬

Expanded text:
sancto David: Renuit consolari anima mea sancto David: Renuit consolari anima mea ; id est, praesentium bonorum inani laetitia despicit colorari? Vel certe decoloravit me sol, sui nimirum comparatione splendoris, dum approprians illi, ex eo me obscuram deprehendo, nigram invenio, foedam despicio. Caeterum alias quidem formosa sum; quid fuscam dicitis, solius solis pulchritudini succumbentem? At sensui priori videntur magis assentire ea quae sequuntur. Adjiciens siquidem: Filii matris meae pugnaverunt contra me; persecutionem passam se esse aperte significat. Sed hinc aliud sermonis principium ordiemur, quoniam sufficere hac vice possunt, quae accepimus de gloria sponsi Ecclesiae Do
Abbreviated transcription (Latin):
dere letum uultum ad ipsas: ut sci¬
licet remissis et mollib et fugitanti¬
b disciplinam non candorem serenita¬
tis. s obscurum seueritatis exhibeat.
uel decolorari a sole st: ignescere cari¬
tate fraterna. flere cumfletib. cum in¬
fumantib infirmari : irti ad scandala
singulorum. Uel sic. sol iusticre decolora¬
uit me xp̃c: cuius amore langueo. Lan¬
guor iste. coloris quedam exterminatio ẽ :
et defectus. in desideno amime. Unde et cdi¬
cit. Memor fui dei et delectatus sum. et ex¬
cercitatus sum et defecit sp̃s meus. Ergo
instar urentis solis desiderus ardor ꝑegri¬
nantem incorpore decolorat: clum iuil¬
tui glorie inhiantem. inpacientem facit
repulsa: et excruciat amantem dilatio.
Quis nm̃ ita scõ amore ardet ut desideri¬
ouidendi xp̃m. omnem colorem presentis
glorie leticieq fastidiat et deponat.il¬
la ei ꝓphica uoce contestans. et diem ho¬
minis non desideraui tuscis: Item crun

Expanded text:
dere laetum vultum ad ipsas : ut scidere laetum vultum ad ipsas : ut scilicet remissis et mollibus et fugitantibus disciplinam, non candorem serenitatis, sed obscurum severitatis exhibeat. Vel decolorari a sole, est ignescere charitate fraterna, flere cum flentibus, cum infirmitantibus infirmari, uri ad scandala singulorum. Vel sic: Sol justitiae decoloravit me Christus, cujus amore languco. Languor iste, coloris quaedam exterminatio est, et defectus in desiderio animae: unde et dicit: Memor fui Dei, et delectatus sum, et exercitatus sum et defecit spiritus meus . Ergo, instar urentis solis, desiderii ardor peregrinantem in corpore decolorat, dum vultui gloriae inhiantem, impatientem facit 1371 repulsa, et excruciat amantem dilatio. Quis nostrum ita sancto amore ardet, ut desiderio videndi Christum, omnem colorem praesentis gloriae, laetitiaeque fastidiat et deponat, illa ei prophetica voce contestans: Et diem hominis non desideravi, tu scis ; item cum
Abbreviated transcription (Latin):
Hac potissimum gloriari eccliam arbi¬
tror: hanc libentius unitari de pellib
sponsi. Demq et habet inpromissio¬
ne: si me ꝑsecuti sunt et uos ꝑseqñ
tur. Unde et addit sponsa. Noli me cõ¬
siderare quia fusca sim: quia decolora¬
uit me sol. Hoc est uolite me notare qͣi
deformem quia cernitis proingruen¬
te ꝑsecutione minus florentem: minꝰ
scdm gloriam scl̃i coloratam. Quid ex¬
ꝓbͣatis nigredinem qm feruoꝵ ꝑsecu¬
tionis non comusationis pudoͫ rnuexit:
uel solem dicit zelum iusticie quo ac¬
cenclitur et accingitur ad u̾sus malig¬
nantes: clicens deo.zelus domus tue co¬
medͭ me. Et illud. T̃ abescere me fecit ze¬
lus meus: quia obliti sunt uerba tua
imnci mei. Illud qͦꝵ. Defectio tenuit
me: ꝓpecc̃orib derelinquentib legem
tuam. Item. Nlonne qui oderunt te do¬
mine oderam: et super mimicos tuos
tabescebame Etiam illud sapientis cau¬
te obseruat. Filie ait tͥ sunt. noli ostẽ¬

Expanded text:
Hac potissimum gloriari Ecclesiam arbiHac potissimum gloriari Ecclesiam arbitror, hanc libentius imitari de pellibus sponsi. Denique et habet in promissione: Si me persecuti sunt, et vos persequentur . 13. Unde et addit sponsa: Nolite me considerare quod fusca sim, quia decoloravit me sol , hoc est: Nolite me notare quasi deformem, quia cernitis pro ingruente persecutione minus florentem, minus secundum gloriam saeculi coloratam. Quid exprobratis nigredinem, quam fervor persecutionis, non conversationis pudor invexit? Vel solem dicit zelum justitiae, quo ascenditur et accingitur adversus malignantes, dicens Deo: Zelus domus tuae comedit me ? et illud: Tabescere me fecit zelus meus, quia obliti sunt verba tua inimici mei; illud quoque: Defectio tenuit me pro peccatoribus derelinquentibus legem tuam ; item: Nonne qui oderunt te, Domine, oderam, et super inimicos tuos tabescebam? Etiam illud Sapientis caute observat: Filiae, ait, tibi sunt? noli osten
Abbreviated transcription (Latin):
menta reppies. Oportet namꝙ ẽẽ
sine pecc̃o. eum qui tollit pecc̃a mũ¬
di: quo ad reconciliendos peccõres
iuentus idorieus. iure sibi nomen
uenlicet salomonis. S est ngredo
affugentis penitentie: cum assumi¬
tur lamentatio ꝓ delictis. Hanc for¬
tassis non abhorreat inmesalomon
si sponte inluam michi ꝓpeccatis
meis: qͥa corcontritum et humiliatũ
deus non despiciet. Est et afficien¬
tis compassionis: si affucto condole¬
as et fraternum te decoloret incõ¬
modum. Nle hanc ꝓfecto reierenda
putat nr̃ pacificus : quippeqͣm et s
ip̃e pronobis dignanter induit. qui pec¬
cata nr̃a tulit incorpore suo suꝑ lignũ.
Est ⁊ ꝑsecutionis. que etiam ꝓsũmo. or¬
uamento habetur: si quidem suscipio
ꝓ iusticia et ueritate. Unde est illud. Ibãt
gaudentes cliscipłi aconspectu consili
qm̃ cligni habiti sunt pro nomine ihu
contumeliam pati. Deniq beati qui ꝑ¬
secutionem patiuntur ꝓpter iusticiam.

Expanded text:
menta reperies. Oportet namque esse menta reperies. Oportet namque esse sine peccato eum qui tollit peccata mundi, quo ad reconciliandos peccatores inventus idoneus, jure sibi nomen vindicet Salomonis. 12. Sed est nigredo affligentis poenitentiae, cum assumitur lamentatio pro delictis. Hanc fortassis non abhorreat in me Salomon, si sponte tamen induam mihi pro peccatis meis; quia cor contritum et humiliatum Deus non despiciet . Est et afficientis compassionis, si afflicto condoleas; et fraternum te decoloret incommodum. Nec hanc profecto rejiciendam putat noster pacificus, quippe quam et sibi ipse pro nobis dignanter induit, qui peccata nostra tulit in corpore suo super lignum . Est et persecutionis: quae etiam pro summo ornamento habetur, si quidem suscipiatur pro justitia et veritate. Unde est illud: Ibant gaudentes discipuli a conspectu concilii, quoniam digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati ; denique: Beati qui persecutionem patiuntur propter justitiam .
Abbreviated transcription (Latin):
tem confessus est. hic autem inquiens
quid male fecit: et gloriam regie ma¬
iestatis simul est protestatꝰ. iuemen¬
to met dicens. cum ueneris in regnũ
tuum. Cognouit centurio: qui filiũ
dei clamat. Cognoiit eccłia: que et
emulatur igreclinem:ut decorem
participet. Non confunditur nigra ui¬
deri. nigra dici: ut dilecto dicat. Ob¬
ꝓbria exprobrantium tibi ceciderum
suꝑme. At sane nigra iustar pellium
salomonis: foris scilicet et non intus.
lleq enim intus nigredinem salomõ¬
meus habet. Denicy nou ait. iugra
sum sicut salomon.s sicut pelles
salomonis: quod insuꝑficie tantũ
sit ueri nigredo pacifici. Peccati iugre¬
do uitus est: et prius interiora cul¬
pa commaculat qͣmͣ ad oculos pro¬
deat. Demꝙ decorde exeunt cogi¬
tationes male fruta homiciclia
adulteria. blasphemie. Et hec sũt q
coinquinant hominem: s absitut
sa lomonem. Munme prsus apudue¬
rum pacificum istiusmocli inquina¬

Expanded text:
tem confessus est. Hic autem, inquiens, tem confessus est. Hic autem, inquiens, quid mali fecit? et gloriam regiae majestatis simul est protestatus: Memento mei, dicens, dum veneris in regnum tuum . Cognovit centurio, qui Filium Dei clamat ; cognoscit Ecclesia, quae et aemulatur nigredinem, ut decorem participet. Non confunditur nigra videri, nigra dici, ut dilecto dicat: Opprobria exprobrantium tibi ceciderunt super me . At sane nigra instar pellium Salomonis, foris scilicet, et non intus: neque enim intus nigredinem meus Salomon habet. Denique non ait: Nigra sum sicut Salomon; sed, sicut pelles Salomonis: quod in superficie tantum sit veri nigredo pacifici. Peccati nigredo intus est; et prius interiora culpa commaculat, quam ad oculos prodeat. Denique de corde exeunt cogitationes malae, furta, homicidia, adulteria, blasphemiae: et haec sunt quae coinquinant hominem ; sed absit ut Salomonem! Minime prorsus apud verum pacificum istiusmodi inquina
Abbreviated transcription (Latin):
tia sponse. et ꝓfunditas sermonum eiꝰ:
que subfigua pellium salomonis. scili¬
cet incarne uiata est deum. u morte
uitam summam glorie et honoris. int̾
obprobria: et subigro deniq habitu
crucifixi candorem innocentie splendorẽ¬
ꝙ urtutum : sicut ille utiꝙ pelles cum
eeñt ngre atq despecte: p̃ciosa et pre¬
candida p̾diuitis regis. in se ornamen¬
ta seruabant. Merito nigredinem nõ
contempnit inpellib: decorem qui sub
pellib est ad uertens. Et ideo quidam
illam contemps erunt: quia hunc mi¬
nime cognouerunt. Si enini cognouis¬
sent: nunqͣm chnm glorie crucifixissent
Non cognouit herodes: et ideo despe¬
xit. Non cognouit synagoga: que ni¬
gredinem illi passionis et infirmitatis
imꝓperans. alios ait saluos fecit seip¬
lum non potest saluum facere. xp̃crex¬
iscł descendat nunc de crrice et credi¬
mus ei. s cognouit latro decruce: Li¬
cet incruce. qui et innocentie purita¬

Expanded text:
tia sponsae, et profunditas sermonum ejus, tia sponsae, et profunditas sermonum ejus, quae sub figura pellium Salomonis, scilicet in carne, rimata est Deum, in morte vitam; summam gloriae et honoris inter opprobria, et sub nigro denique habitu crucifixi candorem innocentiae, splendoremque virtutum, sicut illae utique pelles, cum essent nigrae atque despectae, pretiosa et praecandida praedivitis regis in se ornamenta servabant. Merito nigredinem non contemnit in pellibus, decorem qui sub pellibus est advertens. Et ideo quidam 1370 illam contempserunt, quia hunc minime cognoverunt: si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Non cognovit Herodes, et idcirco despexit; non cognovit Synagoga, quae nigredinem illi passionis et infirmitatis improperans, Alios, ait, salvos fecit, seipsum non potest salvum facere. Chr descendat nunc de cruce, et credimus ei . Sed cognovit latro de cruce, licet in cruce, qui et innocentiae purita
Abbreviated transcription (Latin):
tus exmilib. Milia milium cum clilecto:
et deties centena milia circa dilectũ
et nemo ad dilectum. sum tͥ uerendũ
erit. neforte inquem piam demultitu¬
cline errore intil as querendo quem di¬
ligis: Non ꝓrsus ambiges. quem nã
eligas: facile occurret electus emilib
cunctis insignior. Sices. Iste formosus
instola sua: gradiens inmultitudine for¬
titudinis sue. Non gͦ in pelle ngra: que¬
saneꝰ actenus ingerenda fuit oculis ꝑse¬
quentium ut contempnerent occiden¬
clum. aut etiam amicorum ut recognos¬
cerent redunuum. Non inquam ia raiui
pelle occurret ingra. s inueste alba: speci¬
osus forma non modo p̾filis hominũ:
s etiam p̾wltib augelorum. Quid meiuᷤ
tangere in humili habitu. seruili forma
spetie contemptibilis Tange celesti de¬
corum specie gloria et honore corona¬
tum: diuina quidem maiestate tremẽ¬
dum: s ingenita serenitate gratum ac
placitum. Inter hec ad uertenda prudẽ¬

Expanded text:
tus ex milibus . Millia millium cum dilecto, tus ex milibus . Millia millium cum dilecto, et decies centena millia circa dilectum, et nemo ad dilectum. Num tibi verendum erit, ne forte in quempiam de multitudine errore incidas, quaerendo quem diligis? Non prorsus ambiges quemnam eligas. Facile occurret electus e millibus, cunctis insignior, et dices: Iste formosus in stola sua, gradiens in multitudine fortitudinis suae . Non ergo in pelle nigra, quae hactenus sane ingerenda fuit oculis persequentium, ut contemnerent occidendum; aut etiam amicorum, et recognoscerent redivivum. Non, inquam, jam in pelle occurret nigra, sed in veste alba, speciosus forma, non modo prae filiis hominum, sed etiam prae vultibus angelorum. Quid me vis tangere in humili habitu, servili forma, specie contemptibili? Tange coelesti decorum specie, gloria et honore coronatum; divina quidem majestate tremendum, sed ingenita serenitate gratum ac placidum. 11. Inter haec advertenda pruden
Abbreviated transcription (Latin):
s altera specie. Quid deformen uis tan¬
gere Expecta ut formosum tangas.
ilam qui deformis modor tunc formosꝰ.
Deformis tactui. deformis aspectui: de¬
formis demꝙ. de formi tͥ. que sensib plus
inheres: fi dei mins. Esto formosa: et
tange me. Esto fidelis: et formosa es. for¬
mosa formosum: et cdignus tanges et
feliciꝰ. Tanges manu fidei: desideri di¬
gito. deuotionis amplexus. T̃ anges ocu¬
lo mentis. At non quid ad huc nigrum:
Absit. Silectus tuus candidꝰ et rubicundꝰ.
formosus plane: quem cireumdãt flo¬
res rosarum et lilia conuallium: hoc
est martyrum uirginumꝙ chori. Et qͥ
medius resideo: utriꝙ non dissideo cho¬
ro. uirgo et mãtir. Quomodo deniꝙ eñ
clidis non congruo uirginum choris uir¬
go uirginis filius. iurgrais sponsus:
Quomodo non roseis martyrum causa:
iuirtus fructus. et forma martyru:
Talem talis: taliterce tange et dic
Dilectus meus candidꝰ et rubitundꝰ. elec¬

Expanded text:
sed altera specie. Quid deformem vis tansed altera specie. Quid deformem vis tangere? Exspecta ut formosum tangas. Nam qui deformis modo, tunc formosus; deformis tactui, deformis aspectui; deformis denique deformi tibi, quae sensibus plus inhaeres, fidei minus. Esto formosa, et tange me; esto fidelis, et formosa es. Formosa formosum et dignius tanges, et felicius. Tanges manu fidei, desiderii digito, devotionis amplexu; tanges oculo mentis. At nunquid adhuc nigrum? Absit! Dilectus tuus candidus et rubicundus. Formosus plane quem circundant flores rosarum, et lilia convallium; hoc est, martyrum, virginumque chori: et qui medius resideo, utrique non dissideo choro, virgo et martyr. Quomodo denique candidis non congruo virginum choris, virgo, Virginis filius, virginisque sponsus? Quomodo non roseis martyrum, causa, virtus, fructus et forma martyrii? Talem talis taliterque tange, et dic: Dilectus meus candidus et rubicundus, elec
Abbreviated transcription (Latin):
it modo tangere queris. que sensu
corporis głiam estimas resurrectionis:
slescis quod tempore ad huc mee mor¬
talitatis tranffigurati ad horam
morituri gloriam corporis. oculi dis¬
cipulorum sustinere nequiuerint:
Ad huc quidem tuis sensib gero mo¬
rem. formam ingerendo setuilem:
qmͣ de consuetucline recognoscas.
Cet̾um mirabilis fcã est gloria mea
ex te: confortata est et non poteris
ad eam. Siffergͦ uidicium: suspen¬
de sententiam et tante rei diffini¬
tionem. nõ credas sensui. fidei reser¬
uato. Illa clignius. illa diffiniet cer¬
tius. que plenius comprehendet. De¬
nic comprehendit suo illo mistico
ac ꝓfundo sinu. quesit lõgitudo. latitu¬
do. sublimitas et ꝓfundum. Quod ocu¬
lus non uiclit nec auris audinit. nec in
cor hominis ascenclit: illa inse qͣsi quo¬
dam inuolucro clausum portat seruat¬
c signatum. Illa gͥ cligne me tanget.
que patri consedentem suspiciet. non iã
in humili habitu. s incelesti: carne ipã

Expanded text:
it, modo tangere quaeris, quae sensu it, modo tangere quaeris, quae sensu corporis gloriam aestimas resurrectionis? Nescis quod tempore adhuc meae mortalitatis transfigurati ad horam morituri corporis gloriam oculi discipulorum sustinere nequiverint? Adhuc quidem tuis sensibus gero morem, formam ingerendo servilem, quam de consuetudine recognoscas. Caeterum mirabilis facta et gloria mea ex te, confortata est, et non poteris ad eam. Differ ergo judicium, suspende sententiam, et tantae rei definitionem ne credas sensui, fidei reservato. Illa dignius, illa definiet certius, quae plenius comprehendet. Denique comprehendit suo illo mystico ac profundo sinu, quae sit longitudo, latitudo, sublimitas et profundum. Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, illa in se quasi quodam involucro clausum portat, servatque signatum. 10. Illa igitur digne me tanget, quae Patri consedentem suscipiet, non jam in humili habitu, sed in coelesti: carne ipsa,
Abbreviated transcription (Latin):
bo domini: pluris habens exꝑimẽ¬
tum qm fidem. At exꝑimentum
fallax. Mittitur gͦ a d certiorem fi¬
dei cognitionem. que utiq apprehen¬
dit quod sensus nescit: exꝑimentũ
non inuenit. Noli me tangere inquit
hoc est clissuesce huic selucibili sen¬
sui. innitere uerbo. fidei assuesce. Fides
nescia falli. Fides inuisibilia compre¬
hendens: sensus penuriam non sen¬
tit. Deniꝙ trans greditur fines etiã
rationis humane: nature usum exꝑi¬
entie terminos. Quid interrogas ocu¬
lum. ad quod non sufficit: Et manus
quid explorare conatur quod supra
ipsam est: Minus est quicquid ille
uel illa renunciet. Sane fides ꝓnun¬
ciet deme: que maiestati nil mimat
Disce id habere certius: id tutius se¬
qui quod illa suaserit. soli me tangẽ
nondum enim ascendi ad patrem.
Quasi uero cum iam ascenderit: tunc
tangi ab ea uelit uel possit. Et utiꝙ
poterit. s affectu non manu: uoto nõ
oculo. fide non sensib. Quid tu me a¬

Expanded text:
bo Domini; pluris habens experimenbo Domini; pluris habens experimentum, quam fidem. At experimentum fallax. 9. Mittitur ergo ad certiorem fidei cognitionem; quae utique apprehendit quod sensus nescit, experimentum non invenit. Noli me tangere, inquit: hoc est: Dissuesce huic seducibili sensui; innitere verbo, fidei assuesce. Fides nescia falli, fides invisibilia comprehendens, 1369 sensus penuriam non sentit. denique transgreditur fines etiam rationis humanae, naturae usum, experientiae terminos. Quid interrogas oculum ad quod non sufficit? Et manus quid explorare conatur quod supra ipsam est? Minus est quidquid ille vel illa renuntiet. Sane fides pronuntiet de me, quae majestati nihil minuat. Disce id habere certius, id tutius sequi, quod illa suaserit. Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum . Quasi vero cum jam ascenderit, tunc tangi ab ea velit aut possit. Et utique poterit, sed affectu, non manu; voto, non oculo; fide, non sensibus. Quid tu me, a
Abbreviated transcription (Latin):
ris eam queris incorporis sensu: sa¬
por inpalato: incorde sapientia est.
se queras sapientiam in oculo car¬
nis : quia caro et sanguis non reuelat
inuenitur in terra suauiter uiuenti
cat. Si osculatus sum manum meam
ri arbitror cum donm dei quod est
sapientia. non deo s meritis ascri¬
bitur actionum. Sapiens fuit ysa ac.
s tanen erraui insensib. Solus au¬
ibum. Merito carnem rediuiuem
uerbi tangere ꝓhibetur mulier car¬
naliter sapieris. plus quippe tribues
oculo qmͣ oraculo: id est carnis sẽ¬
sui qmͣ uerbo dei. Quem enim mor
dit: cum tamen hoc promiserit
ipse. Denic non quieuit oculus
us dum saciatus est uisus: qm̃
non erat consolatio fidei. nec dei
rata ꝓmissio. Nonne celum et t̾ra.
et quicquid omnino carius oculus
attingere potest. ante habent tran¬
sire et ꝑire qmͣ iota unum aut u¬
nus a pex exomnib que locutus est:
Et tamen cessauit afletu. inuisu o¬
culis. que noluit consolari inuer¬

Expanded text:
ris eam quaeris in corporis sensu? Saris eam quaeris in corporis sensu? Sapor in palato, in corde sapientia est. Non quaeras sapientiam in oculo carnis, quia caro et sanguis non revelat invenitur in terra suaviter viventiucat: Si osculatus sum manum meam ri arbitror, cum donum Dei, quod est sapientia, non Deo, sed meritis ascribitur actionum. Sapiens fuit Isaac, sed tamen erravit in sensibus. Solus harbum. Merito carnem redivivam Verbi tangere prohibetur mulier carnaliter sapiens; plus quippe tribuens oculo quam oraculo, id est carnis sensui quam verbo Dei. Quem enim mortdit, cum tamen hoc promiserit ipse. Denique non quievit oculus, usque dum satiatus est visus; quoniam non erat consolatio fidei, nec Dei rata promissio. Nonne coelum et terra, et quidquid omnino carnis oculus attingere potest, ante habent transire et perire, quam iota unum aut unus apex ex omnibus quae locutus est Deus? Et tamen cessavit a fletu in visu oculi, quae noluit consolari in ver
Abbreviated transcription (Latin):
xi: quod intellectum reddat obseruatõ
mandatorum. quem tulit transgressi¬
o.Aduerte ad huc inscõ ys aac: quomo
p̾ceteris sensib. auditus in iam sene iu¬
guerit. Caligant oculi prĩarche. pala¬
tum seducitur: fallitur manus: non fal¬
litur auris. Quid mirum si auris ꝑcipit
ueritatem. cum fides exauditu. auditꝰ
ꝑuerbum dei. uerbum dei ueritas sit:
Uox inquit. uox iacob est. Nichil ueriꝰ.
Manus autem. manus sunt esau. slichil
falsius. Falleris: manus similitudo de¬
cepit te. Nec ingustu ueritas: et si su¬
auitas est Nam quomodo habet uerita¬
tem qui se putat edere uenationem.
cum domesticis uescatur hedorum car¬
nib ͤ Multominus oculus qui nil uidet
non est ueritas in oculo ñ estsapientia. Ue
qui sapientes estis ait in oculis ur̃is. Nõ
bona sapientia cui male clicitur. Mũ¬
di est: ac ꝑhoc stulticia apud deuni.
Sona et uera sapientia trahitur de
occultis ut sapit beatus iob. Quid fo¬

Expanded text:
xi : quod intellectum reddat observatio xi : quod intellectum reddat observatio mandatorum, quem tulit transgressio. Adverte adhuc in sancto Isaac quomodo prae caeteris sensibus auditus in jam sene viguerit. Caligant oculi patriarchae, palatum seducitur, fallitur manus, non fallitur auris. Quid mirum, si auris percipit veritatem, cum fides ex auditu, auditus per verbum Dei , verbum Dei veritas sit? Vox, inquit, vox Jacob est. Nihil verius. Manus autem manus sunt Esau . Nihil falsius. Falleris: manus similitudo decepit te. Nec in gustu veritas, etsi suavitas est. Nam quomodo habet veritatem qui se putat edere venationem, cum domesticis vescatur haedorum carnibus? Multo minus oculus qui nihil videt. Non est veritas in oculo, non sapientia. Vae qui sapientes estis, ait, in oculis vestris! Non bona sapientia, cui maledicitur. Mundi est, ac per hoc stultitia apud Deum . 8. Bona et vera sapientia trahitur de occultis, ut sapit beatus Job . Quid fo
Abbreviated transcription (Latin):
qui audiunt: et custodiunt illud. Ta¬
lem requirit auclitumt : qui mandat
dicensꝰ. Audi usrł. T̃alem offer quiait.
l oquere domine: quia audit seruus tuus.
T̃ alem spondet qui clicit. Audiam quid
loquatur inme dominus deus. Et ut scias
etiam sp̃m scm̃. hunc in anime sp̃itali ꝓ¬
fectu ordinem obseruare. ut indelicet
prius formet auditum qmͣ letificet ui¬
sum : audi inquit filia et uide. Quicd
intendis oculum: Auram para. Uidere de¬
sideras xp̃m. oportet te prius aulire eũ:¬
audire: audire de eo. ut clicas cum iuderiᷤ
sieut auliuimus: sic iuilimus. In mensa
claritas: uisus angustus: et non potes
ad eam. potes auditu: s non aspectu. Cla¬
mantem deniꝙ deum adam ubi es non
uidebam iam peccator: audiebam tamẽ.
S auditus aspectum restituet. si pius si
iugil si fidelis p̾cesserit. fides purgabit
quem turbauit impietas: et quem in¬
obeclientia clausit. aꝑiet obelientia.
Deniq amandatis tius inquit intelle¬

Expanded text:
qui audiunt, et custodiunt illud . Taqui audiunt, et custodiunt illud . Talem requirit auditum qui mandat dicens: Audi, Israel ; talem offert qui ait: Loquere, Domine, quia audit servus tuus ; talem spondet qui dicit: Audiam quid loquatur in me Dominus Deus . 7. Et ut scias etiam Spiritum sanctum hunc in animae spirituali profectu ordinem observare, ut videlicet prius formet auditum, quam laetificet visum: Audi, inquit, filia, et vide . Quid intendis oculum? Aurem para. Videre desideras Christum? Oportet te prius audire eum, audire de eo, ut dicas cum videris: Sicut audivimus, sic vidimus . Immensa claritas, visus augustus, et non potes ad eam. Potes auditu, sed non aspectu. Clamantem denique Deum: Adam, ubi es? , non videbam jam peccator, audiebam tamen. Sed auditus aspectum restituet, si pius, si vigil, si fidelis praecesserit. Fides purgabit quem turbavit impietas; et quem inobedientia clausit, aperiet obedientia. Denique: A mandatis tuis, inquit, intelle
Abbreviated transcription (Latin):
ueritas attestatur dicens. In auditu au¬
ris obedunt michi. Dignus qui iude¬
am: si priusqm uid̾am obeclisse inueni¬
ar. securus uidebo: ad quem mee obe¬
dientie munus p̾cesserit. Qmͣ beatus
qui art. Dominus deus aꝑuit michi
aurem. et ego non contradico: retror¬
sum non abui. Ubi et uoluntarie ha¬
bes obelientie formam: et longuani¬
mitatis exemplum. Qui enim non con¬
tradicit spontaneus est: et qui retro
non abit. ꝑseuerat. Utrumcy necessa¬
rium ⁊ qũa hilarem datorem diligit
deus. Et qui ꝑseuerauerit usꝙ inf̾raẽ
hic s aluus erit. Utinam et michi aꝑi¬
at aurem dominus: intret ad corme¬
um sermo ueritatis : mundet oculũ
et lete p̾paret uisioni. ut dicam deo
etiam ip̃e. Preꝑationem corddis mer au¬
cliuit auris tua: ut audiam a deo eti¬
am ip̃e cum ceteris obedientib. Et uoꝰ
muncli estis: ꝓpter sermonem quem
locutus sum uob̾. Nec omnes mundan¬
tur qui aucliunt: s qui obediunt. Bĩ

Expanded text:
Veritas attestatur, dicens: In auditu oVeritas attestatur, dicens: In auditu oris obedivit mihi . Dignus qui videam, si priusquam videam, obedisse inveniar; securus videbo, ad quem meae obedientiae munus praecesserit. Quam beatus qui ait: Dominus Deus aperuit mihi aurem, et ego non contradico, retrorsum non abii . Ubi et voluntariae habes obedientiae formam, et longanimitatis exemplum. Qui enim non contradicit, spontaneus est; et qui retro non abiit, perseverat. Utrumque necessarium; 1368 quoniam hilarem datorem diligit Deus , et qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . Utinam et mihi aperiat aurem Dominus, intret ad cor meum sermo veritatis, mundet oculum, et laetae praeparet visioni, ut dicam Deo etiam ipse: Praeparationem cordis mei audivit auris tua ; ut audiam a Deo, etiam ipse cum caeteris obedientibus: Et vos mundi esti propter sermonem quem locutus sum vobis . Nec omnes mundantur qui audiunt, sed qui obediunt: Beati