comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
patrib urĩs et semini eorũ. lacte
quã ingredieris possidendã ñ ẽ
sicut terra ȩgipti de qua exristi.
ubi iacto semine in hortorũ morẽ
aquȩ ducuntur irriguȩ: sed mo¬
ntuosa ẽ et cãpestris. de cȩlo ea.¬
pectans pliuuas. quã dñs dstuus
sẽꝑ inuisit. et oculi eius in ea sunt.
anima urã: dabit pluuã terrȩ
urẽ tẽporiuam et serotinã. ut
colligatis frumentũ. uinũ. et oleũ.
fenũ ex agris ad pascenda ium̃ta.
ut et ipsi comedatis et saturemini.
Cauete ne forte decipiatur cor urm
et recedatis adño seruiatisq diis
alienis ut adoretis eos iratusq dñs
claudat cęlũ et pliuuiȩ ñ descenda¬
nt. nec terra det germenstiũ. pere¬
atisq uelociter de terra optima
quã dñs daturus c̃ uobis. Ponite
hȩc uerba mea in cordib et in a¬
nimis ur̃is. et suspendite ea ꝓsiguo
inmanib et inter oculosuros co¬
locate: docete filios uros ut illa
meditentur. Quando sederis in

Expanded text:
patribus vestris et semini eorum lactepatribus vestris et semini eorum lacteVulg. ingredieris possidendam, non est sicut terra Aegypti, de qua existi, ubi jacto semine in hortorum morem aquae ducuntur irriguae: sed montuosa est et campestris, de coelo exspectans pluvias. Quam Dominus Deus tuus semper invisit, et oculi illius in ea sunt aanima vestra dabo pluviam terrae vestrae temporivam et serotinam ut colligatis frumentum et vinum et oleum faenum ex agris ad pascenda iumenta et ut ipsi comedatis ac saturemini cavete ne forte decipiatur cor vestrum et recedatis a Domino serviatisque diis alienis et adoretis eos iratusque Dominus claudat caelum et pluviae non descendant nec terra det germen suum pereatisque velociter de terra optima quam Dominus daturus est vobis ponite haec verba mea in cordibus et in animis vestris et suspendite ea pro signo in manibus et inter vestros oculos conlocate docete filios vestros ut illa meditentur quando sederis in
Abbreviated transcription (Latin):
dicia. atq mandata omĩ tẽpore
Cognoscite hodie quȩ ignorant
filuur̃i qui non uiderunt disci¬
plinã dñi dĩur̃i. magnalia eius
et robustam manũ. extentũq.
brachium. signa et opera quȩ fe¬
cit inmedio egipti pharaoni re.¬
gi et uniuersȩ terrȩ eius omĩq
exercitui ȩgiptiorũ. et equis ac
currib: quomodo operuerint eos
aquȩ rubrimaris cũ uos ꝑsequere¬
ntur. et deleuerit eos dñsusq in
p̃sentẽ diẽ. uobisq quȩ fecerit in
solitudine donec ueniretis ad hu.¬
nc locũ. et dathan atq abiron fi¬
lis eliab qui fuit filius ruben qͦs
aperto ore suoterra ab sorbuit cũ
domib et tabernaculis et uniuer¬
sa substantia eorũ. quã habebant
in medio israhelis. Oculiurĩ uide¬
runt om̃a opera dñi magna quȩ
fecit. ut custodiatis unucersa ma.¬
ndata illius quȩ ego hodic p̃cipio
uobis. et possitis introire et possi¬
dere terrã ad quã ingredimini.
multoq in ea uiuatis tẽpore quã
sub uiramento pollicitus ẽ dñs

Expanded text:
omni tempore cognoscite hodie quae ignorant filii vestri qui non viderunt disciplinam Domini Dei vestri magnalia eius et robustam manum extentumque brachium signa et opera quae fecit in medio Aegypti Pharaoni regi et universae terrae eius omnique exercitui Aegyptiorum et equis ac curribus quomodo operuerint eos aquae Rubri maris cum vos persequerentur et deleverit eos Dominus usque in praesentem diem vobisque quae fecerit in solitudine donec veniretis ad hunc locum et Dathan atque Abiram filiis Heliab qui fuit filius Ruben quos aperto ore suo terra absorbuit cum domibus et tabernaculis et universa substantia eorum quam habebant in medio Israhelis oculi vestri viderunt omnia opera Domini magna quae fecit ut custodiatis universa mandata illius quae ego hodie praecipio vobis et possitis introire et possidere terram ad quam ingredimini multoque in ea vivatis tempore quam sub iuramento pollicitus est Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
circo ñ debes animã comedere
cũ carnib sed suꝑ terrã funde
quasi aquã ut sit tibi bene et
filus tuis postt̃. cũ feceris quod
scĩficaueris et uoueris dño tolles
et uenies ad locũ quẽ elegerit
dñs. et offeres oblationes tuascar¬
nẽ et sanguinẽ suꝑ altare dñidĩ
tui. Sanguinẽ hostiarũ fundes

Expanded text:
circo non debes animam comedere circo non debes animam comedere cum carnibus: sed super terram fundes quasi aquam, ut sit tibi bene et filiis tuis post te, cum feceris quod sanctificaveris, et voveris Domino, tolles et venies ad locum, quem elegerit Dominus: et offeres oblationes tuas carnem et sanguinem super altare Domini Dei tui: sanguinem hostiarum tuarum
Abbreviated transcription (Latin):
tuis decimã frumenti uiniet
olei primogenita armentorũ
et pecorũ et om̃a quę̧ uoueris.
et sponte offerre uolueris et pri¬
mitias manuũ tuarũ : sed corã
dño dõtuo comedes ea in loco
quẽ elegerit dñsds tuus tuet
filius tuus et filia. seruus et fa¬
mula atq leuites quim anet
in urbib tuis. et lȩtaberis et refici¬
eris corã dño dõ. in cunctis ad quȩ
extenderis manũ tuã. Caue ne
derelinquas leuiten om̃i tẽpore
dilatauerit dñs terminos tuos
sicut locutus ẽ tibi. et uolueris
ueser carnib quas desiderat ani.¬
matua. Locus autẽ quẽ elegerit
dñsds̃ tuus ut sit nomeneius ibi
si ꝓcul fuerit. occides de arm̃tis
et pecorib quȩ habuerissicut p̃.¬
cepit tibi. et comedes in opidis
tius ut tibi placet. sicut comedi¬
tur caprea et ceruus ita uesceris
eis. et mundus et immundus in
cõmune uescentur Hoc solum
caue ne sanguinẽ comedas. san¬
guis enĩ corum. ꝓ anima ẽ. et ic¬

Expanded text:
tuis decimam frumenti et vini et tuis decimam frumenti et vini et olei tui primogenita armentorum et pecorum et omnia quae voveris et sponte offerre volueris et primitias manuum tuarum sed coram Domino Deo tuo comedes ea in loco quem elegerit Dominus Deus tuus tu et filius tuus ac filia servus et famula atque Levites qui manet in urbibus tuis et laetaberis et reficieris coram Domino Deo tuo in cunctis ad quae extenderis manum tuam cave ne derelinquas Leviten omni tempominus Deus tuus terminos tuos, sicut locutus est tibi, et volueris vesci carnibus, quas desiderat anima tua: locus autem, quem elegerit Dominus Deus tuus, ut sit nomen ejus ibi, si procul fuerit, occides de armentis et pecoribus, quae habueris, sicut praecepi tibi, et comedes in oppidis tuis, ut tibi placet. Sicut comeditur caprea et cervus, ita vesceris eis: et mundus et immundus in commune vescentur. Hoc solum cave, ne sanguinem comedas. Sanguis enim eorum pro anima est: et id
Abbreviated transcription (Latin):
añs dsur daturus c̃uobis ut reqͥ¬
escatis acunctis hostib. ꝑcircuitũ:
et absq ullo timore habitetis in
p̃cipio conferetis. holocausta et
hostias acdecimas et primitias
manuũ ur̃arum. et quicquid p̃¬
cipuũ ẽ in minerib et quȩ uo¬
ustisdño: ibiq cpulabimini
liȩ urẽ. famuliet famulȩ atque
leuites qui in ur̃is urbib cõmo.¬
tẽ et possessionẽ inter uos Caue
ne offeras holocaustatua in omĩ
loco quẽ uideris. sed in eo quẽ e.¬
legit dñs in una tribuũ tuarũ
offeres hostias. et facies quȩcũq.¬
ego prȩcipro tibi
in autẽ comedere uolueris et te
esus carniũ delectauerit. occide
et comede iuata benedictionẽ
dñi dĩ tui quã dedit tibi inur¬
bib tius. siue immundũ fuerit
hoc ẽ maculatũ et debile. siue
mundũ hoc ẽ integrũ et sine ma.¬
cula quod offerri licet. sicut ca¬
preã et ceruũ comedes absq esu
dũ taxat sanguinis. quẽ super
terrã quasi aquã effundes
Non poteris comedere in opidis

Expanded text:
vester daturus est vobis ut requiescatis a cunctis hostibus per circuitum et absque ullo timore habitetis in praecipio conferetis holocausta et hostias ac decimas et primitias manuum vestrarum et quicquid praecipuum est in muneribus quae vovistis Domino ibi epulabimini liae vestrae, famuli et famulae, atque Levites, qui in urbibus vestris commotem et possessionem inter vos cave ne offeras holocausta tua in omni loco quem videris sed in eo quem elegerit Dominus in una tribuum tuarum offeres hostias et facies quaecumque praecipio tibi sin autem comedere volueris et te esus carnium delectarit occide et comede iuxta benedictionem Domini Dei tui quam dedit tibi in urbibus tuis sive inmundum fuerit hoc est maculatum et debile sive mundum hoc est integrum et sine macula quod offerri licet sicut capream et cervum comedes absque esu dumtaxat sanguinis quod super terram quasi aquam effundes non poteris comedere in oppidis
Abbreviated transcription (Latin):
tes ad quas ingredieris possiden.¬
das. et possederis eas atq. habitaue.¬
ris in terra earũ: caue ne imiteris
eas post quã fuerint te intro eun.¬
te subuerse. et requiras cerimoni.¬
ascorũ dicens. sicut coluerunt gen¬
tes iste deossuos: ita et ego colam:
Uon facies similiter dño dõtuo. om̃s¬
enĩ ab hominationes quas auer.¬
satur dñs fecerunt diis sius. offe.¬
rentes filioset filias. et combure¬
ntes eos igniX
uod p̃cipio tibi hoc tantũ facito
dño. nec addas quicquã nec
minuas. Si surrexerit in medio
tui ꝓphetes aut qui somniũ iudis.¬
se sedicat. et p̃dixerit signũ atq
portentũ et euenerit quod locu¬
tus ẽ. et dixerit tibi camus et ser¬
uiamus dis alienis quosignoras
et sequamur eos: ñ audies uerba
ꝓphetȩ illius aut somniatoris.
quia tẽptat uos dñsds ur. ut pa¬

Expanded text:
s  Vulg. ingredieris possidendas, et possederis eas, atque habitaveris in terra earum: cave ne imiteris eas, postquam fuerint, te introte subuersae, et requiras caerimonias earum, dicens: sicut coluerunt gentes istae deos suos, ita et ego colam. non facies similiter domino deo tuo. omnes abominationes, quas auersatur dominus, fecerunt diis suis offerentes filios et filias et conburentes igni. quod praecipio tibi, hoc tantum facito domino: nec addas quicquam, nec minuas. Si surrexerit in medio tui prophetes aut qui somnium uidisse se dicat et praedixerit signum atque portentum et uenerit quod locutus est et dixerit tibi: eamus et sequamur deos alienos, quos ignoras, et seruiamus eis, non audias uerba prophetae illius aut somniatoris: quia temptat uos dominus deus
Abbreviated transcription (Latin):
et seriuat tibi usq in eternum
Ancillȩ quoq similiter facies Non
auertes ab eis oculos tuos quando
dimiscris eos liberos. qm̃ uixta
mercedẽ mercennaru ꝑsex annos
seruiuit tibi. ut benedicat tibi
dñsdstuus in cunctis operibus¬

Expanded text:
et serviet tibi usque in aeternum. et serviet tibi usque in aeternum. Ancillae quoque similiter facies. Non avertes ab eis oculos tuos, quando dimiseris eos liberos, quoniam juxta mercedem mercenarii per sex annos servivit tibi: ut benedicat tibi Dominus Deus tuus in cunctis operibus
Abbreviated transcription (Latin):
tuo. nolens ei quod postulat mu¬
tuũ cõmodare. ne clamet contra
tcꝰ dñm et fiat tibi in peccatũ. sed
dabis ei nec ages quippiã callide
in euis necessĩtatib subleuandis:
ut benedicat tibi dñsds̃ tuus in
om̃i tẽpore et incunctis ad quȩ
manũ miseris. Non dcerunt
pauperes interra habitationis
tuȩ. iccirco ego p̃cipio tibi ut ape.¬
rias manũ fratrituo et egeno et
us hebreus aut hebrȩa. et sex an¬
nis seruierit tibi: in septimo an¬
no dimittes eũ liberũ et quem
libertate don aueris. nequaquã
uacuũ abire patieris. sed dabis
uiaticũ de gregib et ouib et de
area et de torculari tuo. quibus
dñs ds̃ tuus benedirerittͥ Me¬
mento quod ipse serui eris int᷑ra
aegipti et liberauerit te dñs ds̃
tuus. et iccirco nunc ego p̃cipio
tibi. Sin autẽ dixcerit nolo egre.¬
di eo quod diligat te et domum
tuã et bene sibi apudte esse sen¬
tiat. assumes subulã et ꝑforabis
aurẽ euis in ianua domus tuae :

Expanded text:
tuo, nolens ei quod postulat mutuo, nolens ei quod postulat mutuum commodare: ne clamet contra te ad Dominum, et fiat tibi in peccatum. Sed dabis ei: nec ages quidpiam callide in ejus necessitatibus sublevandis: ut benedicat tibi Dominus Deus tuus in omn tempore, et in cunctis ad quae manum miseris. Non deerunt pauperes in terra habitationis tuae: idcirco ego praecipio tibi, ut aperias manum fratri tuo egeno et us Hebraeus, aut Hebraea, et sex annis servierit tibi, in septimo anno dimittes eum liberum, et quem libertate donaveris, nequaquam vacuum abire patieris: sed dabis viaticum de gregibus, et de area, et torculari tuo, quibus Dominus Deus tuus benedixerit tibi. Memento quod et ipse servieris in terra Aegypti, et liberaverit te Dominus Deus tuus: et idcirco ego nunc praecipio tibi. Sin autem dixerit: Nolo egredi: eo quod diligat te, et domum tuam, et bene sibi apud te esse sentiat: assumes subulam, et perforabis aurem ejus in janua domus tuae,
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ds tuus in cunctis operib ma¬
nĩ tuarũ quȩ feceris.A
Septimo anno facies remissionẽ.
quȩ hoc ordine celebrabitur
Cui debetur aliquid a ꝓximo et
amico ac fratre suo repetere ñ
poterit. quia annus remissionis
ẽ dñi A peregrino et aduena exi.¬
ges. ciuẽ et ꝓpinquũ repetendi
non habebis potestatẽ. et omĩno
indigens et mendicus ñ erit in¬
ter uos. ut benedicat tibi dñs in
terra quã traditurus est tibi in
possessionem.
Sitamen audieris uniuersa quȩ
tͥ. benedicet tibi ut pollicitꝰ ẽ
s enerabis gentib multis. et ipse
a nullo accipres mutuũ Domi¬
naberis nationib plurimis. et
tui nemo dominabitur
interra quã dñsds̃ tuus datur
ẽ tibi ad pauꝑtatẽ uenerit. ñ
obdurabis cor tiũinee contrahes
manũ. sed aperies eã pauperi
et dabis mutuũ quod eũ indige.
re ꝑspexeris. Caue ne forte sur¬
ripiat tibi im pia cogitatio et di¬
cas in corde tuo. apꝓpinquat
septimus annusremissionis.
et auertas oculos ã paupere fratre

Expanded text:
n cunctis operibus manuum tuarum quae feceris septimo anno facies remissionem quae hoc ordine celebrabitur cui debetur aliquid ab amico vel proximo ac fratre suo repetere non poterit quia annus remissionis est Domini a peregrino et advena exiges civem et propinquum repetendi non habes potestatem et omnino indigens et mendicus non erit inter vos ut benedicat tibi Dominus in terra quam traditurus est tibi in possessionem si tamen audieris vocem Domini tibi, benedicet tibi, ut pollicitus est. Foenerabis gentibus multis, et ipse a nullo accipies mutuum. Dominaberis nationibus plurimis, et tui nemo dominabitur.in terra quam Dominus Deus tuus daturus est tibi, ad paupertatem venerit: non obdurabis cor tuum, nec contrahes manum, sed aperies eam pauperi, et dabis mutuum, quo eum indigere perspexeris. Cave ne forte subrepat tibi impia cogitatio, et dicas in corde tuo: Appropinquat septimus annus remissionis: et avertas oculos tuos a paupere fratre
Abbreviated transcription (Latin):
dspatrũ tuorũ daturus ẽ tibi. ut
possideas eã cunctis dieb quibus
suꝑ humũ gradieris. Subuertite
omnia loca in quib coluerunt ge.¬
ntes quas possessuri estis deos suos.
suꝑ montes excelsos et colles. et sub¬
ter om̃e lignũ frondo sũ Dissipa.¬
te arascoru et confringite statuas.
lucos igne cõburite. et idola cõmi¬
nuite. disperdite nomina eorũ
de locis illis
Non facietis ita dño dõ ur̃o.
nomen suũ ibi et habitet in eo ue.¬
nictis et offeretis in illo loco holo¬
causta et uictimas ur̃as
Ietimaset primitias manuũ ur̃a.¬
incunctis add quȩ miseritis manũ
uoset domus ur̃ȩ. in quib. bene.¬
dixerit uobis dñs ds̃ur̃ Non fa.¬

Expanded text:
patrum tuorum daturus est tibi ut possideas eam cunctis diebus quibus super humum gradieris subvertite omnia loca in quibus coluerunt gentes quas possessuri estis deos suos super montes excelsos et colles et subter omne lignum frondosum dissipate aras earum et confringite statuas lucos igne conburite et idola comminuite disperdite nomina eorum de locis illis non facietis ita Domino Deo vestro snomen suum ibi et habitet in eo venietis et offeretis in illo loco holocausta et victimas vestras decimas et primitias manuum vestrin cunctis ad quae miseritis manum vos et domus vestrae in quibus benedixerit vobis Dominus Deus
Abbreviated transcription (Latin):
sunt de ęgipto trans iordanẽ in
ualle contra phanũ phogor. int̾ra
seon regis amorrȩi qui habrtauit
in esebon. quẽ ꝑcussit moyses
Filiiquoq isrł egressi ex egipto pos¬
sederunt terra eus et terrã og re¬
gis basan. duorũ regũ amorrȩorũ
tũ. ab aroel quȩ sitac̃ suꝑ ripam
torrentis arnon usq ad montẽ
syon qui est et hermon. omnem
planiciẽ trans iordanẽ ad orien¬
talẽ plagã usq ad mare solitudi¬
nis. et usq ad radices montis fasga
cauitq moyses omẽm israhelẽ.
et dixit ad eum. Audiisrł cerimo¬
nias atq ludicia quȩ ego loquor
in aurib ur̃is hodie discite et o.
pere cõplete Unsdsnr̃ pepigit¬

Expanded text:
in valle contra fanum Phohor in terra Seon regis Amorrhaei, qui habitavit in Esebon, quem percussit Moses, filiique Israel egressi ex Aegypto. Possederuntque terram ejus, et terram Og regis Basan, duorum regum Amorrhaeorum, tum ab Aroer quae sita est super ripam torrentis Arnon usque ad montem Sion qui est et Hermon omnem planitiem trans Iordanem ad orientalem plagam usque ad mare Solitudinis et usque ad radices montis Phasga vocavitque Moses omnem Israhelem et dixit ad eum audi Israhel caerimonias atque iudicia quae ego loquor in auribus vestris hodie discite ea et opere conplete D
Abbreviated transcription (Latin):
datis dñi dĩ ur̃i quȩ ego hodie p̃¬
cipio uobis: maledictionẽ si ñ
audieritis mandata dñi dĩuri.
sed recesseritis de uia quã ego nc̃
ostendo uobis. et ambulaueritis
post deos alirnos quos ignoratis.
ũ introduxeritte dñs ds̃tuus in
terrã ad quã ꝑgis habitandam.
pones benedictionẽ suꝑ montẽ
garizim. maledictionẽ suꝑ mo¬
ntẽ hebal qui sunt trans iordanẽ
post uiã quȩ uergit ad solis occu¬
bitũ. interrachananȩi qui habi¬
tat in cãpestrib contra galgalã
quȩ ẽ uixta uallẽ tendentem &
intrantẽ ꝓcul. Uosenĩ transibitis
lordanẽ ut possideatis terram
quã dñs ds̃ ur̃ daturus ẽ uobis. et
habeatis ac possideatis illã. Uide.¬
te ergo ut impleatis cerimonias
atq iudicia. quȩ ego hodie ponã
in conspectu ur̃o.A¬

Expanded text:
datis Domini Dei vestri: quia ego hodie precipio vobis. Maledictionem: si non audieritis mandata Domini Dei vestri. sed recesseritis de via: quam ego nunc ostendi vobis: et ambulaveritis post Deos alienos quos ignoratis. Cum introduxerit te Dominus Deus tuus in terram: ad quam pergis habitandam: pones benedictionem super montem Garizin: Maledictionem super montem Hebal: qui sunt trans Jordanem post viam que vergit ad solis occubitum in terram Chananei: qui habitat in campestribus contra Galgalam que est juxta vallem tendentem et intrantem procul. Vos enim transibitis Jordanem: ut possideatis terus Deus vester daturus est vobis: et habeatis ac possideatis illam. Videte ergo ut impleatis cerimonias: atque judicia: que ego hodie ponam in conspectu
Abbreviated transcription (Latin):
eb ac noctib quib eũ supplicit̃
de p̃cabar. ne deleret uos ut fue¬
rat cõminatus. Et orans diaci
Dñe ds̃ ne disperdas populũ tuũ
et hereditatẽ tuã quã redemisti
in magnitudinetua. quoseduxis.¬
ti deegipto in manu forti Re¬
cordare seruorũ tuorũ abraham
isa ac et iacob. nec aspicias duriti¬
am populi huius et impietatem
atq petcatũ. ne forte dicant habi¬
tatores terrȩ de qua eduxisti eos.
non poterat dñs introducere eos
interrã quã pollicitus ẽ eis et ode¬
rat eos: iccirco eduxit ut inter fi¬
ceret in solitudine. qui sunt popu¬
lus tuus et hereditas tua. quos edu¬
xisti in fortitudine tua magna
et in brachio tuo extento
ntẽpore illo. diacit dñsadme Do¬
latibi duas tabulas lapideas sicut
priores fuerunt. et ascende ad
me in montẽ: faciesq arcã lignea
et scribã intabulis uerba quȩ fuc¬
runt in his quas ante confregisti.
ponesq eas in arca

Expanded text:
ebus ac noctibus quibus eum suppliciter ebus ac noctibus quibus eum suppliciter deprecabar ne deleret vos ut fuerat comminatus et orans dixi Domine Deus ne disperdas populum tuum et hereditatem tuam quam redemisti in magnitudine tua quos eduxisti de Aegypto in manu forti recordare servorum tuorum Abraham Isaac et Iacob ne aspicias duritiam populi huius et impietatem atque peccatum ne forte dicant habitatores tnon poterat Dominus introducere eos in terram quam pollicitus est eis et oderat illos. Idcirco eduxit eos: ut interficeret eos in solitudine. Qui sunt populus tuus et hereditas tua: quos eduxisti in fortitudine tua magna et in brachio tuo extento in tempore illo dixit Dominus ad me dola tibi duas tabulas lapideas sicut priores fuerunt et ascende ad me in montem faciesque arcam ligneam et scribam in tabulis verba quae fuerunt in his quas ante confregisti ponesque eas in arca
Abbreviated transcription (Latin):
noctib panc̃ non comedens et a¬
quã ñ bibens ꝓpter om̃a peccata
ur̃a quȩ gessistis contra dñm. et¬
eũ adiracundiã ꝓuocastis Timui
enĩ indignationẽ et irã illius qua
aduersũ uos concitatus delere
uos uoluit. et audiuit me dñs
ctiam hac uice.
Aduersũ aaron quoq uehem̃ter
iratus uoluit eũ conterere. et ꝓ
illo similiter deprecatus sum
eccatũ autẽ urm quod feceratis
id est uitulũ arripiens igne cõ¬
bussi. et in frusta cõminuens om¬
nẽq in puluerẽ redigens: ꝓreci
intorrentẽ qui de monte descendit
n incendio quoq et intẽptatio.¬
ne. et in sepulchris concupiscen¬
tiȩ: pro uocastis dnm
t quando mist uos de cades barne
dicens. ascendite et possidete
terrã quã dediuobis. et contẽp¬
sistis imperiũ dñidĩ ur̃i. et ñ cre¬
didistis ei neq uocẽ eius audire
uoliustis: sed sẽꝑ fiustis rebelles
ã die qua nosse uos cępi
t iacui corã dño quadraginta di¬

Expanded text:
s panem non comedens et as panem non comedens et aquam non bibens, propter omnia peccata vestra quae gessistis contra Domeum ad iracundiam provocastis timui enim indignationem et iram illius qua adversum vos concitatus delere vos voluit et exaudivit me Dominus etiam hac vice adversum Aaron quoque vehementer iratus voluit eum conterere et pro illo similiter deprecatus sum peccatum autem vestrum quod feceratis id est vitulum arripiens igne conbusi et in frusta comminuens omninoque in pulverem redigens proieci in torrentem qui de monte descendit in Incendio quoque et in Temptatione et in sepulchris Concupiscentiae provocastis Dominum et quando misit vos de Cadesbarne dicens ascendite et possidete terram quam dedi vobis et contempsistis imperium Domini Dei vestri et non credidistis ei neque vocem eius audire voluistis sed semper fuistis rebelles a die qua nosse vos coepi et iacui coram Domino quadraginta di
Abbreviated transcription (Latin):
bulas lapideas scriptas digito
dĩ. et continentes om̃a uerba
quȩ uobis in monte locutus ẽ
de medio ignis. quando contio
populi congregata ẽ. Cũq tra¬
nsisset quadraginta dieset toti.¬
dẽ noctes. dedit michi dñs duas
tabulas lapideas. tabulas fȩderis.
Diritq michi Surge et descen¬
de hinc cito. quia poprilustiuis
que eduxisti de egipto deserue¬
runt uelociter uiã quã demon¬
strasti eis. feceruntq sibi confla¬
tile. Rursũq ait dñs ad me
Cerno quod populusiste durae
ceruicissit. dimitte me ut con¬
terã cũ et deleã nomen eius sub
cȩlo. et constituãte suꝑ gentẽ
quȩ hac maior et fortior sit
ũq de monte ardente descende¬
re. et duastabulas fȩderis utraq
tenerẽ manu. uidisseq uos pec¬
casse dño dõ ur̃o. et fecisse uobis
uitulũ conflatilẽ ac deseruisse
uelociter iuã cius quã uobis ofte.¬
nderat: ꝓieci tabulas de manib
t ꝓcidi ante dnm sicut prius qua¬

Expanded text:
bulas lapideas scriptas digito bulas lapideas scriptas digito Dei et continentes omnia verba quae vobis in monte locutus est de medio ignis quando contio populi congregata est cumque transissent quadraginta dies et totidem noctes dedit mihi Dominus duas tabulas lapideas tabulas foederis dixitque mihi surge et descende hinc cito quia populus tuus quos eduxisti de Aegypto deseruerunt velociter viam quam demonstrasti eis feceruntque sibi conflatile rursumque ait Dominus ad me cerno quod populus iste durae cervicis sit dimitte me ut conteram eum et deleam nomen eius sub caelo et constituam te super gentem quae hac maior et fortior sit cumque de monte ardente descenderem et duas tabulas foederis utraque tenerem manu vidissemque vos peccasse Domino Deo vestro et fecisse vobis vitulum conflatilem ac deseruisse velociter viam eius quam vobis ostenderat proieci tabulcidi ante Dominum sicut prius, qua
Abbreviated transcription (Latin):
eũ ac seruias dño dõ tuo in toto
corde tuo et intota anima tua.
custodiasq mandata dñi et ceri.¬
monias eius quas ego hodie p̃cipio
ut bene sit tibi. En dni dĩtui
cȩlũ ẽ et cęlũ cęli. terra et om̃aqũȩ
inea sunt. et tamen patrib tuis
conglutinatus ẽ dñset amauit
cos elegitq semen corũ post cos
id est uos de cunctis gentib sicut
hodie cõꝓbatur Circũcidite i.

Expanded text:
ervias Domino Deo tuo in toto corde tuo et in tota anima tua custodiasque mandata Domini et caerimonias eius quas ego hodie praecipio ut bene sit tibi en Domini Dei tui caelum est et caelum caeli terra et omnia quae in ea sunt et tamen patribus tuis conglutinatus est Dominus et amavit eos elegitque semen eorum post eos id est vos de cunctis gentibus sicut hodie
Abbreviated transcription (Latin):
et dñs dominantiũ. ds̃ magnus.
potens et terribilis: qui ꝑ sona
ñ accipit nec munera Facit ui¬
dicium pupillo ex uiduȩ. et
te peregrinos. quia et ipłi adue
us. qui tibi hȩc magnalia. et ter¬
ribilia quȩ iuderunt oculi tui

Expanded text:
et Dominus dominantium, Deus magnus et potens, et terribilis, qui personam non accipit, nec munera. Facit judicium pupillo et viduae, te peregrinos, quia et ipsi fuisttuus, qui fecit tibi haec magnalia et terribilia, quae viderunt oculi tui
Abbreviated transcription (Latin):
udi isrł. Dñs stuus. ds̃ unus ẽ
Diliges dnm dm̃ tuũ ex toto corde
tuo. et ex tota anima tua. et ex
tota fortitudinȩ tua: eruntq
uerba hȩc quȩ p̃cipio tibi hodie
in cordetuo. et narrabis ea filuis
tus : et meditaberis sedens indo.¬
mo tua et ambulans initinere.
dormiensatq consurgens. et li¬
gabis ea quasi signũ inmanu tua:
eruntq et mouebuntur inter o.¬
culos tuos. scribesq ea in limine
et oftus domus tuę Cũq. intro
duxerit te dñsdstuus interram
pro qua iurauit patrib tus abra.¬
ham isaac et lacob. et dederit tͥ
cuutates magnas et optimas qͣs
n ȩdi ficasti. domos plenas cuncta
nas quas ñ fodifti. uineta et oli¬
ueta quȩ ñ plantasti. et come.¬
deris et saturatus fueris: caue
diligenter ne obliuis caris dnm.
qui eduxit te de terra aegipti.
de domo seruitutis.
Dnm dm̃ tuũ timebis et illi soli
seruies. ac ꝑ nom̃ eius lurabis
Non ibitis post deos alienos cunc¬
tarũ gentiũ quȩ in circuitu ur̃o

Expanded text:
us unus est. Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota fortitudine tua: eruntque verba haec, quae ego praecipio tibi hodie, in corde tuo, et narrabis ea filiis tuis, et meditaberis eis sedens in domo tua, et ambulans in itinere dormiens, atque consurgens: et ligabis ea quasi signum in manu tua, eruntque, et movebuntur inter oculos tuos, scribensque ea in limine et ostiis domus tuae. Noduxerit te Dominus Deus tuus in terram, pro qua juravit patribus tuis, Abraham, Isaac, et Jacob, et dederit tibi civitates magnas et optimas, quas non aedificasti, domos plenas cunctarnas quas non fodisti, vineta et oliveta, quae non plantasti, et comederis, et saturatudiligenter, ne obliuiscaris domini, qui eduxit te de terra Aegypti de domo seruitutis. dominum deum tuum timebis et ipsi soli seruies ac per nomen illius iurabis. non ibitis post deos alienos cunctarum gentium, quae in circuitu uestro
Abbreviated transcription (Latin):
Custodi p̃cepta dñidĩ tii. ac testi¬
monia et cerimonias quas pce.¬
pit tib. et fac quod placitũ est
et bonũ in conspectu dnĩ ut bene
sit tibi. et ingressus possideas
terrã optimã de qua iurauit¬
dñs patrib tius. ut deleret om̃s
inimicos tuos corãte. sicut locu.

Expanded text:
custodi praecepta Domini Dei tui, ac testimonia et caeremonias, quae praeceperit, et fac quod placitum est et bonum in conspectu Domini, ut bene sit tibi, et ingressus possideas terram optimam, de qua juravit patribus tuis, ut deleret omnes inimicos tuos co
Abbreviated transcription (Latin):
uoce magna. nichil addens am¬
plius. Et scripsit ea in duab. ta¬
bulis lapideis. quas tradidit mͥ
Uos autẽ postquã audistis uocem
de medio tenebrarũ et montẽ
ardere uidistis. accessistis ad me
om̃s principes tribuũ et maiores
natu. atq dixistis. Ecce ostendit

Expanded text:
voce magna, nihil addens amvoce magna, nihil addens amplius, et scripsit ea in duabus tabulis lapideis, quas tradidit mihi. Vos autem postquam audistis vocem de medio tenebrarum, et montem ardere vidistis, accessistis ad me omnes principes tribuum, et majores natu, atq
Abbreviated transcription (Latin):
Sex dieb operaberis et facies om̃a
opera tua. septimus dies sabbati
est id est requies dñi dĩtui. non
facies in eo quicquã operis tu &
filius tuus et filia. seruus et an.¬
cilla. bos et asinus et ome iume.¬
ntũ tuũ. et peregrinus qui est
intra portas tuas. ut requiescat
seruus et ancilla tua sicut et tu.
Memento quod ipse seruieris in
egipto. et eduxerit te in de dñs
ds tuus in manu forti et brachio
extento. lccirco p̃cepit tibi ut ob¬
seruares diem sabbati
onora patrẽ tuũ et matrẽ sicut
p̾cepit tibi dñsds̃ tuus. ut longo
uiuas tẽpore. et bene sit tibi in
Neque moechaberis.
Furtumq non facies.
Nec loqueris contra ꝓximũ tuũ
falsum testimonium
Non concupisces uxorẽ ꝓximitui.
non domũ. nagrũ. ñ seruũ. ñ an¬
cillã. ñ bouẽ. ñ asinũ. et uniuer¬
saquȩ illius sunt
Dec uerba locutus ẽ dñsad omẽm
multitu dinẽ urãm in monte de
medio ignis et nubis et caliginis

Expanded text:
sex diebus operaberis et facies omnia sex diebus operaberis et facies omnia opera tua septimus dies sabbati est id est requies Domini Dei tui non facies in eo quicquam operis tu et filius tuus et filia servus et ancilla et bos et asinus et omne iumentum tuum et peregrinus qui est intra portas tuas ut requiescat servus et ancilla tua sicut et tu memento quod et ipse servieris in Aegypto et eduxerit te inde Dominus Deus tuus in manu forti et brachio extento idcirco praecepit tibi ut observares diem sabbati honora patrem tuum et matrem sicut praecepit tibi Dominus Deus tuus ut longo vivas tempore et bene sit tibi in neque moechaberis furtumque non facies nec loqueris contra proximum tuum falsum testimonium non concupisces uxorem proximi tui non domum non agrum non servum non ancillam non bovem non asinum et universa quae illius sunt haec verba lmultitudinem vestram in montem de medio ignis et nubis, et caliginis,
Abbreviated transcription (Latin):
cũ qui in p̾sentiarũ sumus et ui.¬
iuimus Facie ad faciẽ locutus ẽ
nobis in monte. de medio ignis
Ego sequester et medius fui inter
dñm et uos intẽpore illo. ut an¬
nuntiarẽ uobis uerbaeius. Timu.¬
istis enĩ ignẽ. et ñ ascendistis in
montem. Et ait
go sum dñs dstuus qui eduxite
de terraegipti. de domoseruitutis.
Non habebis deosalienos in conspe¬
ctu meo. ñ facies tibi sculptile.
nec similitudinẽ omniũ quȩ in
cȩlosunt de suꝑ et quȩ interra
deorsum. et quȩ uersantur in a¬
quis sub terra: ñ adorabis ca et ñ
coles. Ego enĩ sum dñsdstuus ds¬
emulator reddens iniquitatẽ
patrũ suꝑfilios in tertiã et quar¬
tã generationẽ his qui oderunt
me. et faciens misericordiã in mul¬
ta milia diligentib me. et cus¬
todientib prȩcepta mea
Nonusurpabis nomen dñi dĩtui frus¬
tra. quia nonerit impunitus qui
suꝑre uana nomeiꝰ assũpserit
bserua diem sabbati ut scĩ fices
eũ. sicut p̃cepit tibi dñs ds tuus.

Expanded text:
in praesentiarum sumus, facie ad faciem locutus est nobis in monte de medio ignis. Ego sequester, et medius fui inter Deum, et vos in tempore illo, ut annuntiarem vobis verba ejus: Timuistis enim ignem, et non ascendistis in montem, et ait Dominus Deus tuus, qui eduxit te de terra Aegypti, de domo servitutis. Non habebis deos alienos in conspectu meo. Non facies tibi sculptile, nec similitudinem hominum, qui in coelo sunt desuper, et quae in terra deorsum, et quae versantur in aquis sub terra. Non adorabis ea, neque coles. Ego enim sum Dominus Demulator, reddens iniquitatem patrum in filios in tertiam et quartam generationem, iis qui oderunt me; et faciens misericordiam in multa millia diligentibus me, et custodientibus praecepta mea. Non usurpabis nomen Domini Dei tui frustra: quia non erit impunitus, qui super re vana nomen eius adsumpserit observa diem sabbati ut sanctifices eum sicut praecepit tibi Dominus Deus tuus
Abbreviated transcription (Latin):
mus de medio ignis. et ꝓbauimꝰ
hodie quod loquente dõ cũ homi¬
ne uixerit homo. Cur ergo mori¬
mur. et deuorabit nos ignis hic
maximus : Si enĩ audicrimus
Quid est enĩ omĩs caro ut audiat
uocẽ dĩuiuentis qui de medio ig¬
nis loquitur sicut nos audiuimus.
et possit uiuere: Tumagis accede
et audi cuncta quȩ dixerit dñsds
nr̃ tibi. loquerisq ad nos. et nos
audientes faciemus ea. Quod
cũ audisset dñs. ait ad me Audi¬
ui uocẽ uerborũ populi huuis
quȩ locuti sunt. bene omã sunt
locuti. Quis det talẽ eos habert
mentẽ. ut timeant me et custo¬
diant uniuersa mandata mea
lus eorũ in sẽpiternũ: Uade et dre
eis Reuertimini intentoria ur̃a
tu uerohic fta mecũ. et loquar tͥ
rimonias quȩ doceas eosut facia.¬
nt ea. in terra quã dabo illis in pos¬
sessione Custodite igitur et faci.¬
bitis neq ad dexterã neq ad sinis

Expanded text:
mus de medio ignis, et probavimus hodie quod loquente Deo cum homine vixerit homo. Cur ergo morimur, et devorabit nos ignis hic maximus? Si enim audierimus Quid est omnis caro ut audiat vocem Dei viventis, qui de medio ignis loquitur, sicut nos audivimus, ut possit vivere? Tu magis accede, et audi cuncta quae dixerit Dominus Deus noster tibi: loquerisque ad nos, et nos audientes faciemus ea. Quod cum audisset Dominus, ait ad me: Audivi vocem verborum populi hujus, quae locuti sunt tibi: bene omnia sunt locuti. Quis det talem eos habere mentem, ut timeant me, et custodiant universa mandata mea liis eorum in sempiternum? Vade, et dic eis: Revertimini in tentoria vestra. Tu vero hic sta mecum, et loquar tibi judicia: quae docebis eos, ut faciant ea in terra, quam dabo illis in possessionem. Custodite igitur, et facibitis neque ad dexteram, ne
Abbreviated transcription (Latin):
sit euadere: Bosor in solitudine
quȩ sita ẽ interra cã pestri detri¬
bu ruben. et ramoth ingala ad
quȩ ẽ intribugad. et golã inbasan.
quȩ est in tribu manasse
sta c̃ lex quã ꝓposuit moysescorã
filus israhel. et hȩc testimonia &
cerimoniȩ atq ludicia quȩ locu.

Expanded text:
sit evadere Bosor in solitudine sit evadere Bosor in solitudine quae sita est in terra campestri de tribu Ruben et Ramoth in Galaad quae est in tribu Gad et Golam in Basan quae est in tribu Manasse ista est lex quam proposuit Moses coram filiis Israhel et haec testimonia et caerimoniae atque iud
Abbreviated transcription (Latin):
se ẽ ds. et non ẽ alius prȩter unũ
De cęlote fecit audire uocẽ suã ut
docererte. et interra ostendit tͥ
ignẽ suũ maximũ. et audistiuer¬
ba illius de medio ignis: quia di¬
lexit patres tuos et elegit semen
eorũ post eos. eduxitq it p̃cedens
inuirtute sua magna ex egipto.
ut deleret nationes maximas &
fortiores te in introitu tuo. et in¬
troduceret te daretq tibi terrã
eorum in possessionẽ. sicut tucernis
inp̃sentidie. Scito ergo hodie et
cogita in corde tuo. quod dñs ipse
c̃ds in cęlo sursũ et interra deor.¬
sum. et ñ sit alius. Custodi p̃cep¬
ta eius atq mandata quȩ ego p̾ci¬
piotibi. ut bene sit tibi et filus
tus post te. et ꝑmaneas multotẽ¬
pore suꝑ terrã. quã dñs ds̃tuus
daturus ẽ tibi
unc separauit moyses tres ciuita.¬
tes trans iordanẽ ad orientalem
plagã. ut confugiat ad eas qui oc¬
ciderit nolens ꝓximũ suũ. nec fu¬
erit inimicus ante unũ et alterũ
diẽ: et ad harũ aliquã urbiũ pos¬

Expanded text:
se est Deus et non est alius praeter unum de caelo te fecit audire vocem suam ut doceret te et in terra ostendit tibi ignem suum maximum et audisti verba illius de medio ignis quia dilexit patres tuos et elegit semen eorum post eos eduxitque te praecedens in virtute sua magna ex Aegypto ut deleret nationes maximas et fortiores te in introitu tuo et introduceret te daretque tibi terram earum in possessionem sicut cernis in praesenti die scito ergo hodie et cogitato in corde tuo quod Dominus ipse sit Deus in caelo sursum et in terra deorsum et non sit alius custodi praecepta eius atque mandata quae ego praecipio tibi ut bene sit tibi et filiis tuis post te et permaneas multo tempore super terram quam Dominus Deus tuus daturus est tibi tunc separavit Moses tres civitates trans Iordanem ad orientalem plagam ut confugiat ad eas qui occiderit nolens proximum suum nec fuerit inimicus ante unum et alterum diem et ad harum aliquam urbium pos
Abbreviated transcription (Latin):
ds hominẽ suꝑ terrã a sũmocȩli
usq ad sũmũ eius. si facta ẽ aliqua¬
ndo huusce modires. aut unquã
cognitũ ẽ. ut audiret populus uo¬
cẽ dĩ loquentis de medio ignis.
sicut audisti et uidisti. si fecit
ds ut ingrederetur et tollerit
sibi gentẽ de medio nationum
ꝑtẽptationes. signa. atq porte¬
nta.ꝑ pugnã et robustã manũ

Expanded text:
Deus hominem super terram a summo caeli Deus hominem super terram a summo caeli usque ad summum eius si facta est aliquando huiuscemodi res aut umquam cognitum est ut audiret populus vocem Dei loquentis de medio ignis sicut tu audisti et vixisti si fecit Deus ut ingrederetur et tolleret sibi gentem de medio nationum per temptationes signa atque portenta per pugnam et robustam manum
Abbreviated transcription (Latin):
similitudinẽ patrantes malũ
corã dño dõ ur̃o ut eũ ad iracun¬
diã ꝓuocetis: testes inuoco hodie
cclũ et terrã. cito perituros uos
esse de terra. quã transito lorda.¬
ne possessuri estis. Non habita¬
bitis in ea longo tẽpore. sed de¬
lebit uos dñs atq disꝑget in om̃s
gentes. et remanebitis pauci in
nationib ad quas ducturus ẽ
uos dñs: ibiq seruietis dus qui
hominũ manu fabricati sunt
ligno et lapidi. qui ñ uident. ñ
audiunt. ñ comedunt. ñ odoran¬
tur: Cũq. quę sicris ibi dnm din
tuũ inuenies eũ. sitamen toto
corde quęsieris et tota tribulati¬
onc animȩ tuȩ. postquã te inue.¬
nerint oma quȩ p̃dicta sunt Nouis¬
simo autẽ tẽpore reuerteris ad
dñm dm̃ tuũ et audies uocẽ eius.
quia ds̃ misericors dñs ds̃tius ẽ.
non dimittet te nec omĩno delebit.
neq obliuiscetur pacti in quo lu.¬
rauit patribus tuis.
nterroga de dieb. antiquis qui fu¬
erunt antett. ex die quocreauit

Expanded text:
es malum coram Domino Deo vestro ut eum ad iracundiam provocetis testes invoco hodie caelum et terram cito perituros vos esse de terra quam transito Iordane possessuri estis non habitabitis in ea longo tempore sed delebit vos Dominus atque disperget in omnes gentes et remanebitis pauci in nationibus ad quas vos ducturus est Dominus ibique servietis diis qui hominum manu fabricati sunt ligno et lapidi qui non vident non audiunt non comedunt non odorantur cumque quaesieris ibi Dominum Deum tuum invenies eum si tamen toto corde quaesieris et tota tribulatione animae tuae postquam te invenerint omnia quae praedicta sunt novissimo tempore reverteris ad Dominum Deum tuum et audies vocem eius quia Deus misericors Dominus Deus tuus est non dimittet te nec omnino delebit neque obliviscetur pacti in quo iuravit patribus tuis interroga de diebus antiquis qui fuerunt ante te ex die quo creavit
Abbreviated transcription (Latin):
trans gredimini possidendã. ut
custodias dnm̃ dm̃ tuũ. et custo¬
dias omã mandata et p̃cepta eiꝰ
quȩ ego p̃cipio tibi et filiis ac ne.¬
potibꝰ tus cunctis dieb uitȩ tuȩ.
ut ꝓlongentur dies tui. Audi
isrł et obserua ut facias quȩ p̃ce¬
tiplicẽris amplius. sicut pollicit

Expanded text:
mini possidendam: ut timeas Dominum Deum tuum, et custodias omnia mandata et praecepta ejus, quae ego praecipio tibi, et filiis, ac nepotibus tuis, cunctis diebus vitae tuae, ut prolongentur dies tui. Audi Israel, et observa ut facias ea, etipliceris amplius, sicut pollicit
Abbreviated transcription (Latin):
oresea et colasquȩ ereauit dñs as
b. quȩ sub cȩlo sunt. Uosautem
gipti. ut haberet hereditarium¬
populũ. sicut ẽ in p̃senti die
ratusq ẽ dñs contrame ꝓpter ser¬
monesuros. et iurauit ut ñ tran¬
sirẽ lordanẽ. nec ingrederer ter.
bo iordanẽ. uos transibitis et pos¬
sidebitis terrã egregiã Caue ne
quando obliuiscaris pacti dñidi
tui quod pepigit tecũ. et facias
tibi sculptã similitudinẽ eorum
quȩ fieri dñs ꝓhibuit: quia dñs
dstuus ignis consumensẽ. ds ac.¬

Expanded text:
ores ea et colas quae creavit Dominus Deus ores ea et colas quae creavit Dominus Deus us quae sub caelo sunt vos autem gypti ut haberet populum hereditarium sicut est in praesenti die iratusque est Dominus contra me propter sermonessirem Jordanem, nec ingrederer terrabo Jordanem: vos transibitis, et possidebitis terram egregiam. Cave ne quando obliviscaris pacti Domini Dei tui, quod pepigit tecum: et facias tibi sculptam similitudinem eorum, quae fieri Dominus prohibuit: quia Dominus Deus tuus ignis consumens es
Abbreviated transcription (Latin):
dices montis qui ardebat usq ad
cȩlũ. erantq in eo tenebrȩ nubes
et caligo. Locutusq ẽ dñs ad uos
de medio ignis. uocẽ uerborũ eiꝰ
audistiset formã penitus ñ uidis¬
tis: et ostendit uobis pactũ suũ
quod p̃cepit ut faceretis. et decẽ
uerba quȩ scripsit in duab. ta¬
bulis lapideis. michiq manda¬
uit in illo tẽpore ut docerẽ uos
cerimonias et ludicia quȩ facere
deberetis in terra quã possessuri
estis. Custodite igitur sollicite
animas uestras.
Non uidistis aliquã similitudinẽ
in dic qua locutus ẽ dñsuobis in
horeb de medio ignis. neforte de.¬
cepti faciatis uobis sculptã simili¬
tudinẽ aut imaginẽ masculi uel
feminȩ. similitudinẽ omnium
lumentorũ quȩ sunt suꝑ terrã.
uel auium sub cȩlo uolantium:
atqreptiliũ quȩ mouentur int̾ra.
siue pisciũ qui sub terramouent᷑
in aquis neforte oculis eleuatis
adcȩlũ uideas solẽ et lunã et om̃a
astraceli. et errore deceptus ad

Expanded text:
dices montis qui ardebat usque ad caelum erantque in eo tenebrae nubes et caligo locutusque est Dominus ad vos de medio ignis vocem verborum eius audistis et formam penitus non vidistis et ostendit vobis pactum suum quod praecepit ut faceretis et decem verba quae scripsit in duabus tabulis lapideis mihique mandavit in illo tempore ut docerem vos caerimonias et iudicia quae facere deberetis in terra quam possessuri estis custodite igitur sollanimas uestras. non uidistis aliquam similitudinem in die, qua locutus est dominus uobis in Horeb de medio ignis: ne forte decepti faciatis uobis sculptam similitudinem aut imaginem masculi uel feminae, similitudinem omnium iumentorum quae sunt super terram uel auium sub caelo uolantium atque reptilium quae mouentur in terra siue piscium qui sub terra morantur in aquis: ne forte oculis eleuatis ad caelum uideas solem et lunam et omnia astra caeli et errore deceptu
Abbreviated transcription (Latin):
prophetiam quã hystoriã scribi
mus.Aliter enim audita. aliter
iusa narrantur. Quod melius
intellegimus. melius et ꝓferimꝰ.
Audi igitur ȩmule. obtrectator
ausculta Non damno. non rep̃.¬
cunctis illis apostolos prȩfero
Per istorũ os michi xp̃c sonat. quos
ante ꝓphetas inter spũalia caris¬
mata positos lego: in quib ulti¬
mũ pene gradũ interpretes te¬
nent: Quid liuore torqueris:
Quuid imperitorũ animos contra
me roncitas: Si cubi tibi intrans¬
latione uideor errare. interroga
hebrȩos. diuersarũ urbiũ magis¬
tros consule. Quod illi habent
de xp̃o. tui codices non habent.
Aliud est. si contra se postea ab a.¬
postolis usurpata testimonia ꝓ¬
bauerunt. et emendatiora sunt
exemplaria latina quã greca.
greta quã hebrȩa. Uerum haec.
contra inuidos. Nunc te depre.¬
cor Desideri karissime. ut quia¬
me tantum opus subire fecisti
et a Genesi exordium capere.
orationibus iuues quo possim

Expanded text:
prophetprophetr visa narrantur. Quod melius intelligimus, melius et proferimus. Audi igitur, aemule; obtrectator, ausculta: non damno, non reprecunctis illis apostolos praefero. Per istorum os mihi Christus sonat, quos ante prophetas inter spiritalia charismata positos lego: in quibus ultimum pene gradum interpretes tenent . Quid livore torqueris? quid imperitorum animos contra me concitas? Sicubi in translatione tibi videor errare, interroga Hebraeos, diversarum urbium magistros consule. Quod illi habent de Christo, tui codices non habent. Aliud est, si contra se postea ab apostolis usurpata testimonia, probaverunt, et emendatiora sunt exemplaria Latina quam Graeca, Graeca quam Hebraea. Verum haec contra invidos. Nunc te precor, Desideri charissime, ut quia tantum opus me subire fecisti, et a Genesi exordium capere, orationibus juves: quo possim
Abbreviated transcription (Latin):
mendacio suo exstruaerit quib
diuisi eadem scriptitarent: cũ aris¬
łyc e fc et multopost tempore lõ¬
seͥphus nichil tale retulerint. sed
inuna basilica congregatos contu¬
lisse scribant non prophetasse
Aluid est eruimuatẽ. aliudẽe inter¬
pretẽ Ibi sp̃s uentura prȩdicit.
hic eruditio et uerborũ cõpia ea
quȩ uitellegit transfert. nisi forte
piuandus est tullius echonomi¬
cum xenofontis. et platonis pyta.¬
goram. et demosthenis prothesi.¬
fontem afflatus rethorico spiritu
transtulisse. aut aliter de hisdem
libris ꝑ septuaginta interpretes
aliter ꝑ apostolos sp̃s sc̃s testimonia
texuit. ut quod illi tacuerunt: hi
scriptũ ẽe mentiti sint: Quid igit᷑ :
Damnamus ueteres:Minime
Sed post priorũ studia. in domo
dñi quod possumus laboramus.
Illi interpretati sunt ante aduentũ
xp̃i. et quod nesciebant dubi is ꝓ.¬
tulere sententus: nos post passio.¬
nem et resurrectionẽ eius. nontã

Expanded text:
mendacio suo exstruxerit, quibus mendacio suo exstruxerit, quibus divisi eadem scriptitarint, cum Arisσπιστὴς, et multo post tempore Josephus, niin una basilica congregatos, contulisse scribant, non prophetasse. Aliud est enim vatem, aliud esse interpretem. Ibi Spiritus ventura praedicit: hic eruditio et verborum copia, ea quae intelligit, transfert. Nisi forte putandus est Tullius Oeconomicum Xenophontis, et Platonis Protagoram, et Demosthenis pro Ctesiphonte, afflatus rhetorico spiritu transtulisse. Aut aliter de eisdem libris per Septuaginta Interpretes, aliter per apostolos Spiritus sanctus testimonia texuit, ut quod illi tacuerunt, hi scriptum esse mentiti sint. Quid igitur? damnamus veteres? minime: sed post priorum studia, in domo Domini quod possumus, laboramus. Illi interpretati sunt ante adventum Christi, et quod nesciebant, dubiis protulere sententiis. Nos post passionem et resurrectionem ejus, non tam
Abbreviated transcription (Latin):
ascendit quȩ prȩparauit ds̃ dilige¬
ntib se. et multa alia quȩ ꝓpriũ
cyxe&T mca desiderant Inter¬
rogemus ergo eos ubi hȩc scripta
sint. et cũ dicere non potuerint de
libris hebraicis proferamꝰ. Primũ
testimoniũ est in oscȩ. Scdm in
isaia. Tertiũ in Zacharia. Quartũ
in prouerbus. Quintũ ȩque inssa¬
ia. Quod multi ignorantes. apo¬
chriforũ deliramenta sectantur :
et hyberas nenias libris authenti¬
cis prȩferunt. Causaserroris. non
est meũ exponere. Iudȩi pruden¬
ti factũ dicunt ẽẽ consilio. ne pto¬
lomeus unius dĩ cultor etiã apud
hebrȩos duplicem diuinitatẽ depͣ.¬
henderet. Quod maxrime iccirco
faciebat. quia in platonis dogma
cadere uidebatur. Deniq ubicũq
sacratũ aliquid scriptura testatur
de patre et filio et spu scõ. aut ali.¬
ter interpretatisunt aut omino
tacuerunt. ut et regisatis facere.¬
nt et archanũ fidei non uulgare.¬
nt. Et nescio quis primꝰ auctor
septuaginta cellulas alexandriae

Expanded text:
ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se ; et multa alia, quae proprium σύνταγμα desiderant. Interrogemus ergo eos, ubi haec scripta sint; et cum dicere non potuerint, de libris Hebraeis proferamus. Primum testimonium est in Osee. Secundum in Isaia. Tertium in Zacharia. Quartum in Proverbiis. Quintum aeque in Isaia. Quod multi ignorantes, apocryphorum deliramenta sectantur, et Iberas naenias libris authenticis praeferunt. Causas erroris non est meum exponere. 520 Judaei prudenti factum dicunt esse consilio, ne Ptolemaeus unius Dei cultor, apud Hebraeos etiam duplicem divinitatem deprehenderet: quod maxime idcirco faciebant, quia in Platonis dogma cadere videbatur. Denique ubicumque sacratum aliquid Scriptura testatur de Patre et Filio et Spiritu sancto, aut aliter interpretati sunt, aut omnino tacuerunt, ut et regi satisfacerent, et arcanum fidei non divulgarent. Et nescio quis primus auctor septuaginta cellulas Alexandriae