comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ignum ad posterũ memorrã ali¬
ud miracłm est supͣdictis addere.
qd̃ diuina potencia in manib
huius pontificis operata est:
ex ea qua erga patronũ nr̃m flagrabat
deuotione. Anno enĩ scđo post expletio¬
nem eorũ que p̃missa sũt. cũ rome mora¬
retur: casu accidente ꝑ pincerne incuriã
uas illud fractũ est: quod sibi datũ esse a p̃fato
abbate herimaro in primordiis huius opuscłi
memoratũ est. Quod ubi ꝓcerto agnouit:
aliquantũ grauiter tulit. Licet enim multa
haberet pluris precii. pre ceteris tam̃ illud
diligebat: quia in inicio apłatus sui ex par¬
te sancti remigii sibi cõmissum asserebat:
ideoq ad bibendũ supra cetera que erant
in obsequio eius illi delectabilius esse sole¬
bat. Dum ergo cum sp̃ualib qͥbdã uiris
qui ei p̃sentes erant. placido ut sẽꝑ erat uul¬
tu ex eodem dãpno conquereretur. et auri¬
fex peritus reficiendi huiusmodi fracturã
ab eo ꝑquiri p̾ciperetur: qͥdam eorũ allu¬

Expanded text:
ignum est ad posterorum memoriam aliud miraculum supradictis addere, quod divina potentia in manibus hujus pontificis operata est, ex ea qua erga Patronum nostrum flagrabat devotione. Anno enim secundo post expletionem eorum quae praemissa sunt, cum Romae moraretur, casu accidente per pincernae incuriam, vas illud fractum est quod sibi datum esse a praefato abbate Herimaro in primordiis hujus opusculi memoratum est. Quod ubi pro certo agnovit, aliquantum graviter tulit. Licet enim multa haberet pluris pretii, prae caeteris tamen illud diligebat, quia in initio apostolatus sui ex parte sancti Remigii sibi missum asserebat; ideoque ad bibendum supra caetera quae erant in obsequio ejus illi delectabilius esse solebat. Dum ergo cum spiritualibus quibusdam viris qui ei praesentes erant, placido, ut semper erat, vultu, de eodem damno conquereretur, et aurifex peritus reficiendi hujusmodi fracturam ab eo perquiri praeciperetur, quidam corum allu
Abbreviated transcription (Latin):
nensium ciuitatẽ. Tunc paganorũ multi¬
tudo fugiens de monte descendit: et ue¬
ginis. Et auferentes uelum unde erat sepul
ignem uehementẽ: et ipsa hora stetit ignis
oiuinitus. Cepit autẽ ignis tercio Ralendas
februarii: et cessauit die nonarũ earũdẽ
qui est dies sepulture eius: ut copbaret

Expanded text:
nensium| ciuitatem. Tunc paganorum multinensium| ciuitatem. Tunc paganorum multitudo fugiens de mon| te discendit . et ue. et aufe| rentis uelum unde erat cooperignem uenientem et stetit ignis diuinus . coepit ignis pridiae. kalendas| Febroarias et cessauit diae nonarum earumdem . qui| est dies sepulturę eius ut conprobaret
Abbreviated transcription (Latin):
scessit : et ut diximus non est ulterius
nec uisus. nec auditus in regione. uel in
totam ꝓuinciam siciliẽ. Unde suspicati
sunt quod angelus eius fuerit. Et hanc scrip¬
turam diuulgantes qui uiderant: om̃s sicu¬
los sollicitos reddiderunt. Et tam iudei quã
runt uenerari sepulcrũ eius. Tunc quintia¬
nus arripuit iter cum officio ad inuestigan¬
das facultates eius: et ut teneret omnes de
parentela eius. qui dei iudicio medio flu¬
mine interut. Deniq dum tͣnsiret flumen
per nauim. duo equi infremuer̃t circa eum:¬
impetũ: et non est inuentũ corpus eius
usq ad presentẽ diem̃. Unde creuit timor
et ueneratio circa beatã agathen: et nũquã
ullus molestus fuit generi eius. Ut autem
euidenter scriptura quã angelus dei sup¬
anni circulũ circa diem natalis eius mons
ethneus eructuauit incendiũ: et quasi
fluuius torrens. ita ignis uehem̃ter saxa
et terram liquefaciens ueniebat ad cathi¬

Expanded text:
sces| sit et ut diximus. non est ulterius sces| sit et ut diximus. non est ulterius nec uisus . nec auditus| in regionem . uel in totam prouinciam saeculorum.| Vnde suspicati sumus quod angelus eius fuirit. Et| hanc scripturam deuulgantis . qui uiderant . omnes| saeculus sullegitus reddederunt . et tam iudei qurunt uenerare sepulchro eius. Tunc quintianus . ad| ripuit iter cum officio suo . ad inuistigandas facul| tatis eius . et teneret omnes . de parentella eius qui dei| iudicio in medio flumine interiit Denique dum tran| siret flumen per nauem duo equi fremitum circa se da.  et non est inuentus corp eius usque ad praesentem| diem. Vnde creuit timor et ueneracio circa beatam| agathe et nullus umquam molestus fuit generi eius| Vt autem euidenter scripturam illam quam an| gelus depanni circulum| circa diem natalis eius . mons ethenus eructauit| incendium. Et quasi fluuius torrens . ita ignis uehemens| de xasa et terra liquefaciens . ueniebat ad cathe
Abbreviated transcription (Latin):
tribuisti. te dep̃cor ut mͦ accipias sp̃m meũ:
quia tẽpus est ut me iubeas istud scłm dere¬
linquere. et ad tuã misericordiã ꝑuenire.
uoce emisit sp̃m. Quod pii populi audien¬
tes. cum numia celeritate uener̃t: et auferen¬
tes corpus eius. po suerũt in sarcophago
nouo. Factum est autẽ cum aromatibus
condiretur corpus eius. et cum nimia dili¬
gentia collocarent illud: uenit quidam
iuuenis sericis uestib indutus. quẽ sequeban¬
tur amplius. quam centũ pueri omnes or¬
nati et pulcri: quem nũquã aliquis uide¬
rat in ciuitate cathinensiũ. nec postea eũ
aliquis uidit: nec inuentus est aliquis
qui diceret hunc se scire. Hic ergo ueni¬
ens intrauit ad locum ubi condiebant
eam: et posuit tabulam breuem ex mar¬
more. in qua scriptum erat. Mentem
scãm. spontaneũ honorem deo: et patrie
ibi stetit. quamdiu cũ om̃i diligentia
clauderetur. Clauso igitur sepulcro ab¬

Expanded text:
contulisti: deprecor ut accipias spiritum meum modo contulisti: deprecor ut accipias spiritum meum modo quia tempus est, ut me jubeas istud saeculum derelinquere, et ad tuam misericordiam pervenire.  emisit spiritum quod pii populi audientis cum nimia| celeritate uenerunt . et auferentis corpus eius . posue| runt in sarthofago nouo. Factum est autem cum aro| matibus condiretur corpus eius . et cum nimia diligen| tia conlocarent eum. Venit quidam iuuenis siricis| uestibus indutus . quem sequebantur amplius quam| centum pueri omnes ornati . et pulchri . quem numquam| nemo uiderat in ciuitate cathenensium . nec postea| eum aliquis uidit . nec inuentus est aliquis qui diceret| hunc se scire. Hic ergo ueniens intrauit ad locum ubi| condebatur corpus eius . et posuit tabulam breuem ex| marmore . in qua scriptum erat mentem sanctam sponta| neum honorem dei et patriae ibi stetit quamdiu cum omni| diligentia cludiretur. Clauso igitur sepulchro ab
Abbreviated transcription (Latin):
subito locus in quo sc̾m corpus uolutabat᷑
cõmotus est: et pars parietis cecidit. et
oppressit consiliariũ iudicis nomine silui¬
Uanum. et amicum eius nomine faltoniũ:
quorũ consilio ꝑpetrauerat scelera multa.
Sed et omĩs ciuitas cathinensiũ a fortitu¬
dine terremotus agitata est. Deniq om̃s
ciues cucurrerũt ad secretariũ iudicis: et
dei famulam impiis cruciatib agitaret.
et idcirco om̃s periculum sustinerent. Tunc
quintianus fugiens ex uno latere. terremo¬
timebat. Igitur iussit eam in carcerẽ recipi:
ipse autem ad posteriora secretarii fugiens.
populum in ianuis dereliquit. Beatissima
creasti. et custodisti me ab infancia mea. et
fecisti me a iuuentute mea uiriliter agere.
qui abstulisti a me amorẽ seculi. qui corpus
meũ a pollutione separasti. qui me fecisti uin
cere torm̃ta carnificũ. ferrũ. ignem. uincula.
qui michi inter torm̃ta uirtutẽ paciencie

Expanded text:
subito locus in| quo sanctum corpus uolutabatur . subito locus in| quo sanctum corpus uolutabatur . commotus est et pars pari| etis cecidit . et oppressit consiliarium iudicis . nomine salui| num . et amicum eius nomine falconium . quorum consi| lium perpetrauerat sceleram. Sed et omnis ciuitas| cathenensium  terremotus exagitata est. Denique| omnis ciues cucurrerunt ad secretarium iudecis . etnctam dei famulam im| piis cruciatibus ageret Et idcirco omnes periculum sus| stinerent. Tunc quintianus fugiens . ex uno latere terre| mom| populi formidabat. Igitur iussit eam in carcirem reci| pi. Ipsi autem a postera secretarii fugiens . populum| in ianuis dereliquid. Sancta creasti . et custodisti me ab infancia mea| et fecisti me a iuuentute mea uiriliter agere| Qui tulisti a me moram saeculi qui corpus meum a pulcere tormenta carnificis, ferrum, ignem, et vincula; qui mihi inter tormenta virtutem patientiae
Abbreviated transcription (Latin):
qui me saluã fecit. et consolatus est me. Fac¬
tum est autẽ post quatuor dies. iussit eam
iterũ quintianus ante suũ tribiinal stare.
Cui et dix̃. Quousq furis contra decreta
principũ inuictorũ: Immola diis. Sinau¬
tem: scito te acriorib torm̃tis aptandam.
uacua. et uana. et iniqua: p̃cepta tua te ip¬
sine intellectii es. qui ad auxiliũ tuũ lapidẽ
qui me dignatus est ab omni plaga quam
intoe exercuisti ita curare. ut etiam mã¬
millas meas integerrimas sanas meo pecto¬
rirestituerit. Dicit ei quintianꝰ p̃ses impiis¬
simus. Et quis est qui te curauit: Agathes
scã respondit. Ap̃c filius dei. Quintianus
thes scã dicit. Ego xp̃m confiteor labiis:
et corde inuocare non cesso. Quintianus
dixit. Nunc uidebo si xp̃c tuus curat te.
Tunc testas acutas iussit spargi. et sub tes¬
tis carbones uiuos ĩmitti: et in eisdem nu¬
do corpore eam uolutari. Et cũ hoc fieret.

Expanded text:
. qui me saluam fecit et consolatus est me.| Fac. qui me saluam fecit et consolatus est me.| Factum est autem post quattuor dies . iussit eam| iterum quintianus ante suum tribunal adstare . cui . et| dixit quousque furiaris contra decreta principum in| uictorum. Immola diis. Sin autem. scito te acrioribus| tormentis aptandam. . uacua et uana+ . et iniqua praecepta| tua aerem ipin| tellectu qui uult ad auxilium suum lapidem qui me dignatus est ab omni| plaga quam in me+ exercuisti ita curare . ut etiam| mammillam meam integerrimam sanam meo corpori| restituerit . dicit ei quintianus . et quis est qui te curauit| Agathe . respondit . christus filius dei. Quintianus the dixit ego christum confiteor| labiis . et corde inuocare non cesso. Quintianus dixit nunc| uidibo si christus tuus curauit te. Tunc testos acutos iussit| aspargi . et sub testos carbones uiuos inmitti . et in eisdem| nudo corpore uolutare Cumque hoc fieret .
Abbreviated transcription (Latin):
dñe pater : quia dignatus es michi sollici¬
tudinem tuã impendere. Hoc tam̃ scias. qr
ad corpus meũ medicam̃ta ab homine facta
nũquã accedent. Dicit ad eam ille senior.¬
Et quare non ꝑmittis ut curem te: Aga¬
et sermo suus solus restaurat uniuersa: hie
si uult potest me saluã facere. Tunc subridenᷤ
senior diõe ei. Et ipse me misit adte. Nam
ego apłs eius sum: et in nomine eiꝰ scias te
saluandam. Et cum hoc dixisset: ab oculis
eius sublatus est. Tunc ꝓiciens se in or̃ot em
tuum qui me confortauit: et recreauit uis¬
cera mea. Dũ cõplesset or̃onem respiciens
ad om̃s cicatrices corporis sui: et ecce salua
lioctem lux exuberabat in carcere: ut pre
pauore custõdes fugerent: et carcerem aꝑtum
derelinquerent. Tunc dicebant sancte agathe
ꝑsone que ibi erant recluse. ut abiret. Illa au
tem dixcit. Absit hoc a me ut ego coronam
mcã ꝑdam: et eos qui custodes sunt tribula

Expanded text:
domine pater . quia dig| natus es mihi sollicidomine pater . quia dig| natus es mihi sollicitudinem tuam inpendere hoc tamen| scias . quod ad corpus meum medicamenta ab homine facta| numquam accedunt. Dicit ad eam ille senior. Quare non| permittis ut curem te. Beaet sermo suus solus . restaurat uniuersa hic si uult potest me| saluam facere. Tunc subridens senior dixit . et me ipse misit| ad te. Nam ego apostolus eius sum et in nomine eius scias| te esse saluandam. Et cum haec dixissit . ab oculis eius| sublatus est. Tunc proiciens se in oracionemtuum qui me confortauit et sana| uit uiscera mea. Et dum conplisset oracionem suam| respiciens ad omnes maculas corporinoctem . lux exuberauit in carcerem| ut prae pauore custodias ii fugirent . et carcirem aper| tum derelinquerent. Tunc dicebant sanctae Agathe| personae qui ibi erant clausae . ut habieret. Illa au| tem . dixit absit a me ut ego coronam meam perdam| et eis qui custodes sunt tribulat
Abbreviated transcription (Latin):
aquam ei ministrari. Cumq fuisset inclusa.¬
ecce circa mediã noctem uenit qͥdam senex.
quem antecedebat puer luminis portitor.
ferens diuersa medicam̃ta in manu sua:
qui se medicum esse cõmemorans: cepit eam
his uerbis alloqui. Licet te nimiis corporali¬
bus penis afflixerit consularis insanus: tu
tamen eum grauiorib suppliciis extorsisti
responsionib tuis. Et licet ubera tua torserit
et amputari fecerit. sed illius ubera in felle¬
eius in eternis supplicus. Tamen qr ibi eram
qua hora paciebaris : consideraui et uidi qr
sancta agathes dix̃. Medicinã carnalem cor¬
medicinã: nolo me uerearis. Dicit ei beata¬
agatha. Et que potest uerecundia mea cir¬
ca te esse. cum tu sis senior et maior natu:
ego uero licet sim puella. ita totũ corpus
meũ laceratũ est. ut uulnera ipsa ñ ꝑmittãt
aliquid stimulare inmente mea. unde pos¬
sit uerecundia excitari: S ago tibi grãs

Expanded text:
aquam ei ministrare. Cumque esset in| clusa .·aquam ei ministrare. Cumque esset in| clusa .·ecce circa media nocte . uenit quidam senex| quam antecedebat puer luminis portitor . ferens| diuersa medicamenta in manu sua qui se medicum| esse commemorans coepit eam his uerbis adloqui licet| te nimiis corporalibus poenis adflixerit claris| insanus te enim grauioribus suppliciis extorsisti . res| ponsionibus tuis et licet ubera tua torserit et excita| re fecerit . sed illius mammas in fellus in aeternum+ tamen quia ibi eram qua hora haec| paciebaris . consideraui et uidi quisancta agathe dixit.| Medicina carnale meo corme| dicinam. Nolo me ueriaris. Dicit ei agate. Quid potest| uerecundia mea ante te esse . cum tu sis sinior . et ma| ior natus . ego uero sim puella. Ita totum corpus meum| laceratum est . ut uulnera ipsa non permittant te| aliquid stimulare in mentem meam . unde possit uerecun| dia excitari. Sed ago tibi gracias
Abbreviated transcription (Latin):
rem qui te fecit deum tuũ adora. Quem
si contẽpseris: eternis penis et perpetuis
incendiis subiacebis. Tunc iratus quintia¬
nus. iussit eam in eculeo suspendi: et torq̃ri.
Cumq torqueretur: dixit ad eã quintia¬
nus. Relinque intencionẽ anime tue:
ut uite tue possit esse consultũ. Agathes
sancta dix̃. Ego in his penis ita delector.
sicut qui bonum nuncium audit. et sicut
qui uidet quem diu desiderat. et sicut qui
inuenit thesauros multos: ita ego delector
in his penis corporalib posita. Non enim
potest triticum in horreo reponi. nisi fue
radisum dñi mei cum palma introire mar¬
tirii. nisi diligenter feceris corpus meum
a carnificib attrectari. Tunc quintianus
iussit eam in mãmillas torquerr: et tortas
diu. iuĩit eas abscidi. Agathes sc̃ã respondit.
Impie trudelis. et dire tiranne: non escon¬
fusus hoc amputare in femina. quod ipse
dicum introire ad eam: et nec panẽ. neq

Expanded text:
tuum qui te fecit . deum uerum adora .| quem tuum qui te fecit . deum uerum adora .| quem si contempseris aeternis poenis et perpetuis incendiis| subiacebis. Tunc iratus quintianus iussit eam aeculeo| suspendi . et torqueri Cumque torquerent eam dixit ad| eam quintianus . relinque intentionem animi tui . Vt ui| tae tuae possit esse consultum. Agathe respondit in| his poenis ita delector . sicut si quis bonum nuntium au| dit aut qui uidet quam diu desiderauit. Aut qui inuenit| thesauros multos . ita ego delector in his poenis corporalibus| posita. Non enim post triticum in horreo reponi . nisi haeradyso domini cum| palma intrare martyrii . nisi diligenter feceris corpus meum| a carneficibus quoartare. Tunc iratus quintianus| iussit eam in mammillam torqueri . et tortam diu ius| sit eam excidi. Agathe respondit impie et crudelis| sime et dire tyranne non es confusus hoc ampotare in| faeminam quod ipse dicorum introire ad eam et neque| panem neque
Abbreviated transcription (Latin):
cursum: Aut sacrifica diis: aut uariis te
suppliciis faciam interire. Agathes sc̃a dix̃.
Si feras michi ꝓmittas: audito xͥ nomine
mansuescent. Si ignem adhibeas: de celo
michi rorem saluificũ angeli ministrabũt.
Si plagas et uerbera: hãbeo intra me sp̃m
ciam. Tunc quintianus agitans caput. iussit
eam in carcerẽ tenebrosũ recipi: dicens ad eã.
Cogita tecũ agatha. et penitere. ut pos¬
sis euadere torm̃ta horrifica: que te for
titer laniabr̃t. Agathes scã refpondit. Tu
minister es sathane: tu penitere. ut possis
euadere eternã dãpnationẽ. Tunc quinti-¬
anus iussit eam celeriꝰ trahi in carcerem:
quia uoce eun publica confutabat. Die¬
tractasti circa salutem tuã : Agathes sancta¬
respondit. Salus mea xp̃c est. Quintianus
dixit. Quousq infelixx protrahes tuã ĩten¬
cionem uanã: Denega xp̃m. et deos incipe
consumas. Agathes sancta dõc. Tu nega de¬
os tuos qui sunt lapides et ligna: et craeato

Expanded text:
cursum. Aut sacrifica| dies aut uaries te cursum. Aut sacrifica| dies aut uaries te suppliciis faciam interire. Aga| the dixit si feras mihi promittas . audi christo nomine| mansuescunt. Si ignis adhibeas de caelo mihi ros| saluificum angeli ministrabunt. Si plagas et uer| bera habeo intra me spirciam. Tunc quintianus agitans| caput . iussit eam in carcerem tenebrosum recipi di| cens ad eam cogita tecum agathe . et paenetere| ut possis euadere tormenta horrifica quae te for| titer laniabunt. Agathe respondit . tu minister es| satanae. tu paenetere ut possis euadere aeternam| decollationem. Tunc quintianus iussit eam celerius| tradi ad carcerem . quia uoce eum pu| blica confutabat. tractasti circa salutem tuam. Agathe respon| dit salus mea christus est. Quintianus dixit quousque infilex| protrahis intencionem uanam. Denega christum et deos incipe|con| sumas. Agathe dixit tu nega deos tuos qui sunt lapides| et ligna . et creatorem
Abbreviated transcription (Latin):
cedi. et dixit. In inuiria uidicis: noli teme
rario ore garrire. Agathes scã dix̃. Dixisti
deos tuos ueros esse: quos uera diuinitas de¬
monstrauit. Sit ergo talis uxor tua ut ue¬
nus. et tu ut iupiter: ut et uos possitis
in deorũ numero cõputari. Quintianus
dixit. Apparet te hoc eligere. ut diuersa
torm̃ta sustineas: que repetits me iniu¬
riis tuorum sermonũ exagitas. Agathes¬
sancta dixit. Miror te uirũ prudentem
ad tantam stulticiã deuolutũ: ut illos deos
dicas. quorũ uitam non cupias te uel tuã
fieri. si corũ uiuas exemplis. Si enim ueri¬
dii tui sunt. bonũ tibi optaui: ut talis
uita tua sit. qualis eorum fuisse cõpbatur.
Si autem execraris eorum consortia. me¬
consentis. Dic ergo eos tam pessimos esse.
tãq sordidissimos: ut qui maledicere uo¬
luerit aliquẽ. talemillũ cupiat esse. qualis
fuerit exetrabilis uita eorum. Quintianꝰ
dixcit. Quid mͥ uerborũ suꝑfluũ et manẽ¬

Expanded text:
edi. et dixit iniuriam iudici noli teme| edi. et dixit iniuriam iudici noli teme| rario ore garrire. Agathe dixit . dixisti deos tuos esse| quos uera diuinitas demonstrat. Sit ergo talis uxor tua| ut uenus . et tu ut ioues . ut uos possitis in deorum numero con| putari. Quincianus dixit appare te hoc elegire ut di| uersa tormenta susteneas. Qui repetitis meis iniuriis “tuorum”| sermonum exagetas. Agathe dixit miror te urum pruden| tem . ad tantam stulticiam deuolutum ut illos | deos tuos dicas quorum uita non cupias tuam| conifieri. Si| eorum uiuas exemplo . si enim dii tui sunt . bonum tibi opta| ui . ut talis uita tua sit qualis eorum fuisse hibetur| Si autem execraris eorum consortia m sentis. Dic ergo| tam pessimos esse tamque sordedissimos+ ut qui male| dicere uoluerit aliquem talem illum optit esse qualis| fuit execrabilis  uita eorum. Quintianus dixit quid| tantum uerborum superfluunt
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Quid ergo: Nos ingenuitatẽ non
ad tantam captiuitatẽ deuenit: ut ñ solũ¬
peccato. uerũ etiã lignis et lapidib uos faci¬
at obnoxios. Quintianus dix̃. Quicquid
furioso ore blasphemaueris: pena poterit
uindicare. Dic tamen ante quã ad torm̃ta
uenias: cur deorum scã contẽpnis. Agathes¬
sancta dixit. Noli dicere deorũ: sed die de¬
monum. Demonia enim sunt. quorũ effigi¬
es in eramento conuertitis: quorũ marmo¬
reas et gipseas facies mauratis. Quintianꝰ
dix̃. Elige tibi unũ quodcũq uolueris con-¬
silium: aut diuersas penas inter dãpnatos
quasi stulta incurre: aut quasi sapiens esto
et nobilis qd̾ te natura dictauit: et sacrifi¬
ca diis om̃lpotentib. quos ueros deos diui¬
nitas esse demõstrauit. Agathes scã dixit.¬
Sit talis uxor tua qualis dea tua uenꝰ fuit:
et tu sis talis qualis deus tuus iupit̃ exticit.
Quntianus audiens hõe: iussit alapis eam¬

Expanded text:
xit| quid ergo nos ingenuitatem non xit| quid ergo nos ingenuitatem non ad tantam captiuitatem deuinit . ut non solueruos . uerum etiam lignum et lapedibus uos faciat obnoxios. Quintianus dixit quidquid furioso| ore blasphemaueris . poenae poterunt uindicare. Dic ta| men antequam ad tormenta uenias . cur deorum sancta contem| nis. Agathe dixit noli dicere deorum sed dic daemonum.| daemonia enim sunt quorum effigies in aeramento conuerti| tes quorum marmoreas et gypseas facies inauratis.| Quintianus dixit . eligae tibi unum  quodcumque uo| lueris consilium ut+ diuersus poenus inter torticios+ qua| si stulta in . aut quasi sapiens . et nobiles quod te| natura ditauit . sacrifica diis omnipotentibus·quos| uera diuinitas esse demonstrat. Beata Agathe dixitSit+ tales uxor tua qualis dea tua uenus fuit . et tu sis ta| lis ut ioues deus tuus extitit. Quintianus audiens haec . ius| sit eam alapis ca
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc afrodisia abiit ad quintianũ: et dicẽ
ei. Facilius possunt saxa molliri. et ferrum
na. mens istius puelle reuocet᷑. Ego enim et
filie mee sine cessatione uicib nobis inui¬
cem successimus: et per dies et noctes nichil
aliud gessimus. nisi ut ageremus qualiter eiꝰ
animũ ad consensũ boni consilii inclinaremꝰ.
Ego enim gẽmas et ornam̃ta insignia.
et uestim̃ta auro texta obtuli: ego et do
mos et predia suburbana ꝓmisi. Ego uari¬
um ornam̃tũ domus. ego familias diuersi
sexus et etatis exhibui: sed omĩa ista quasi
terram que pedibus conculcatur. ita ꝓ uichi¬
lo cõputauit. Tunc iratus quintianꝰ. iussit eã
ingenua sed expectabilis genere sum: ut om¬
nis parentela mea testatur. Quintianꝰ dixit.
Et si ingenua ꝓbaris et nobilis: lur morib
seruilem te habere ꝑsonã ostendis: Agathes¬
me seruilem ostendo ꝑsonã habere. Quinti¬
anus dix̃. Et si ingenua eras et nobilis:
quomͦ te ancillã esse ꝯmemoras: Agathes

Expanded text:
nere. Abiit ad quintianum et dixit ei facilius pos| sunt saxa molliri et ferro inistianae mens istius puellae reuoc. Ego| enim et filiae meae sine cessationibus nobis inuicem suc| cessimus . et per diem et noctem nihil aliud gessimus| nisi ut ageremus qualiter eius animum ad consensum boni| consilii inclinaremus. Ego etiam et gemmas et ornamen| ta insinia et uestimenta auro texta obtuli . ego et domus . | et praedia suborbana repromisi . ego uarium ornamen| tum domus . ego familias diuersi sexus  etates exhibui.| Sed ista omnia quasi terra quam pedibus suis concul| cat . pro nihilum conputauit. Tunc iratus quintia| nus . iussit eam ingenua . sed et spectabilis genere . ut omnes paren| tella mea testatur Quintianus dixit et si ingenua| probaris et nobiles . cur moribus seruilem te personam| ostendis. Sancme seruilem ostendo personam. Quintianus dixit| certe+ ingenua es  et nobiles quomodo te ancilla esse| commemoras. Agathe d
Abbreviated transcription (Latin):
lare nitunt᷑. Ideo necesse est eccłam plurimoᷤᷤ
habere defensores: qui non solum une sc̃itate.
sed etiam doctrina ueritatis castra dei uirili¬
ter defendere ualeant. Has uero pie ãmoni¬
tionis litterulas. non quasi nescienti direxi:
sed ut uere caritatis in meo pectore fidem
ostenderem. Quid facit amieus: si se ipsum
uerbis non ostendit : Si diuites pauperum
munuscula non spernunt: cur et uestre sa
pientie flumina. nostre riuulos intelligen¬
tie respuere debent: Nam et maiores am¬
nes: riuulis augentur influentibus. Etiam
et ipse dñs uidue laudauit duo minuita:
que ex inopia sue pauꝑtatis. larga manu
deo quod habuit obtulit. Et ego quãuis
humili ea fraternitatis intuitu respicere
digneris. qua nos pia deuotionis caritate
illa uobis dirigere studuimꝰ. Omp̃s deus
te tuosq fratres. in omni bono proficere
faciat: et ad beatitudinẽ eterne glorie
peruenire concedat. Explicit prologus.¬

Expanded text:
lare nituntur. Ideo necesse est, ecclesiam plurimos lare nituntur. Ideo necesse est, ecclesiam plurimos habere defensores, qui non solum vitae sanctitate, sed etiam doctrina veritatis castra Dei viriliter defendere valeant. Has vero piae ammonitionis litterulas non quasi nescienti direxi, sed ut verae caritatis in meo pectore fidem ostenderem. Quid facit amicus, si verbis se ipsum non ostendit? Si divites pauperum munuscula non spernunt, cur et vestrae flumina sapientiae nostrae rivulos intellegentiae respuere debent? Nam et maiores amnes rivulis augentur influentibus, etiam et ipse Dominus viduae laudavit duo minuta, quae ex inopia suae paupertatis larga manu Deo quod habuit optulit. Et ego, quamvishumili ea fraternitatis intuitu respicere digneris, quam nos pia devotionis caritate illa vobis dirigere studuimus. Omnipotens Deus te tuosque carissimos fratres in omni bono proficere faciat et ad beatitudinem aeternae gloriae pervenire concedat, filii, fratres
Abbreviated transcription (Latin):
ti: quorũ honestas uite aliis sit doctrina sa¬
lutis. Curãq ubiq habeas. iaxime paupe¬
rum: uiduarũ. et orphanorũ: ut audias
in die tremendi iudicii a deo xp̃o cum aliis
helemositiã facientibus. Quamdiu uni ex
his minimis meis fecistis: mͥ fecistis. Esto mi¬
seris ut pater: et causam ad te clamantiũ
dilige discute. et parce in de peccantib:
ut deus tuis parcat peccatis. Esto iustus in
iudieus: et misericors in debitis. Magister
uirtutũ. morib honestus. uerbis iocundus.
uita laudabilis: in omni opere dei deuotus.
Fratres quoq cohortare : ut scas diligen¬
tissime legant scripturas. Non confidant in
lingue noticia. sed in ueritatis intelligentia:
ut possint contradicentib ueritati resistere.
Sunt preterea tẽpora periculosa. ut apłi
predixer̃t: quia multi pseudo doctores sur¬
gent. nouas introducentes sectas: qui catho¬
lice fidei puritatẽ. impiis assertionib macu¬

Expanded text:
ti; quorum honestas vitae aliis sit doctrina sati; quorum honestas vitae aliis sit doctrina salutis. Curamque ubique habeas maxime pauperum, viduarum et orfanorum, ut audias in die tremendo a deo Christo cum aliis elemosinam facientibus: Quamdiu uni ex his minimis fecistis, mihi fecistis. Esto miseris ut pater et causam ad te clamantium diligenter discute et parce in te peccantibus, ut Deus tuis parcat peccatis. Esto iustus in iudiciis et misericors in debitis, magister virtutum, moribus honestus, verbis iocundus, vita laudabilis, in omni opere Dei devotus. Fratres quoque cohortare, ut sanctas diligentissime legant scripturas. Non confidant in linguae notitia, sed in veritatis intellegentia, ut possint contradicentibus veritati resistere. Sunt tempora periculosa, ut apostoli praedixerunt, quia multi pseudodoctores surgent, novas introducentes sectas, qui catholicae fidei puritatem impiis adsertionibus macu
Abbreviated transcription (Latin):
sedula ãmonitione erudiant iuniores. illosq
diligant ut filios: et illi quasi patres eos houo¬
rificent: illorũ om̃i alacritate obediant p̃cep¬
tis. Tua uero uenerande fili conuersatio: om¬
nibus sit exemplum salutis. Caue ut nec mi¬
nimus quis in tua scandalizetur uita. s edifi¬
cetur et roboretur in uia ueritatis: quia tibi
ex illorũ salute merces iudicabit᷑ et̃na. Can
capilli: extremũ denunciant properare diem.
Quaꝑpter paratus esto omni hora. in occeur¬
sum dñi dei tui. Dilectio fraterna et helemosi¬
ne miserorũ. et uite castitas preparent tibi
gradus in celum. Diligenter elabora. et̃nos
tibi dies felices. Honor secularis quẽ habes:
spũalem tibi habundet in głam. Festiuis
diebus ueniente ad ecclam populo. fac eis
p̃dicare uerbum dei: et quocũq uadis. clẽ¬
rici qui seruiciũ dei pleniter ꝑagant tecũ
eant. sobrietate ornati. non ebrietate assue¬

Expanded text:
sedula ammonitione erudiant iuniores illosque sedula ammonitione erudiant iuniores illosque diligant ut filios, et illi quasi patres eos honorificent, illorum omni alacritate oboediant praeceptis. Tua vero, venerande fili, conversatio omnibus sit exemplum salutis. Cave, ut nec minimus quis in tua scandalizetur vita, sed aedificetur et roboretur in via veritatis, quia tibi ex illorum salute merces indicabitur aeterna. Cani capilli extremum denuntiant properare diem. Quapropter paratus esto omni hora in occursum domini Dei tui. Dilectio fraterna et elemosinae miserorum et vitae castitas praeparent tibi gradus in caelum. Diligenter elabora aeternos tibi dies felices. Honor saecularis quem habes spiritalem tibi habundet in gloriam. Festivis diebus, veniente ad ecclesiam populo, fac eis praedicari verbum Dei, et quocumque vadis, clerici, qui servitium Dei pleniter peragant, tecum eant, sobrietate ornati, non ebrietati adsue
Abbreviated transcription (Latin):
bono xp̃m adiutorẽ : sc̃m quoq uedastũ
intercessorẽ. Sicut magno labore domũ
dei habes optime ornatam. et largissimis
bonis ornari contende: et eos in diuina
laude fac consistere: et qd̃ angeli semper
agunt in celis. hoc fratres iugiter faciant
in ecclesiis. Tuum est p̃cipere: illorũ obe¬
dire. Tuum est preire: illorũ obseqͥ. Om¬
nium itaq in seruicio dei una debet esse
uoluntas: ut una fiat in regno dei remu¬
neratio. Nullus horis canonicis se diuinis
subtrahat laudib: ne ꝓpter aliꝗͣ negligen¬
tiam cuius libet locus in cõspectu dei uacuꝰ
inuenratur: et uerba dei in ecclesiis intimo
cordis affectu ꝓferant᷑: et cũ magna reueren¬
tia. dei omĩpotentis officia celebrent᷑. Omne
uero ministeriũ xp̃i. humiliter et deuote in¬
pleatur. Om̃ĩs itaq obedientia in seculi ne-¬
cessitatib. fideliter et strenue ꝑagat᷑. Fiat
equidem inter om̃s concordissima pax: et

Expanded text:
bono Christum adjutorem, sanctum quoque Vedastum bono Christum adjutorem, sanctum quoque Vedastum intercessorem. Sicut magno labore domum Dei optime habes ornatam et largissimis bjectos bonis moribus ornari contende, et eos in divina laude fac consistere; et quod angeli semper agunt in coelis, hoc fratres jugiter faciant in ecclesiis. Tuum est praecipere, illorum obedire. Tuum est praeire, illorum subsequi. Omnium itaque in servitio Dei una debet esse voluntas, ut una fiat in regno Dei remuneratio. II. Nullus horis canonicis se divinis subtrahat laudibus, ne propter aliquam negligentiam cujuslibet locus in conspectu Dei vacuus inveniatur: et verba Dei in ecclesiis intimo cordis affectu proferantur, et cum magna reverentia Dei omnipotentis officia celebrentur omne vero ministerium Christi humiliter et devote impleatur. Omnis itaque oboedientia in saeculi necessitatibus fideliter et strenue peragatur. Fiat equidem inter omnes concordissima pax et s
Abbreviated transcription (Latin):
ilectissimo dilectionis¬
filio radoni abbati.
humilis leuita albinꝰ
salutem. Dilectionis ur̃e uenerabile preceptum
secutus. uitam sc̃i uedasti patris ur̃i et interces¬
soris nr̃i emendare studui: non qđ aliqͥd illius
excellentissimis meritis dignũ ualuissẽ. s qd
nichil tue reuerentie iussis denegare ratũ pu¬
laus uel uituperatio litterarũ: utinã tibi et
fr̃ibus qualescũq sint placeant: dep̃cans.
ut meũ laborem or̃onum ur̃arum solatio
remunerare dignemini: et unus merear es
se ur̃m caritatis ꝯmunione. illius semꝑ me¬
mores mandati qui dix̃. Hoc est mandatũ
meũ. ut diligatis inuicem. In hoc enĩ man¬
datum. om̃ium salus consistit: hoc cũctis
ꝑ necessariũ esse constat: et maxime his qui
gregem xp̃i regendũ accipiunt. Qua ppt̃
tu carissime. gregem quẽ accepisti regendũ.
fraterno amore diligenter custodire stu¬
deto: et scĩs admonicionib eũ per pascua
uite deducere satage. Habes in om̃i opere

Expanded text:
Dulcissimo dilectionisfilio Radoni abbati humilis levita Albinus salutem. I. Dilectionis vestrae venerabile praeceptum secutus, Vitam sancti Vedasti Patris vestri et intercessoris nostri, emendare studui: non quod aliquid illius excellentissimis meritis dignum valuissem, sed quod nihil tuae reverentiae jussis denegare ratum pulaus vel vituperatio litterarum. Utinam tibi et fratribus, qualescunque sint, placeant. Deprecor autem, ut meum laborem orationum vestrarum solatio remunerare dignemini; et unus merear esse vestrum in charitatis communione: illius semper memores mandati, qui dixit: Hoc est praeceptum meum, ut diligatis invicem . In hoc enim mandato omnium salus consistit: hoc cunctis pernecessarium esse constat, et maxime iis qui gregem Christi regendum accipiunt. Quapropter tu, charissime, gregem quem accepisti regendum, fraterno amore diligenter erudire studeto, et sanctis admonitionibus eum per pascua vitae deducere satage. Habes in omni opere
Abbreviated transcription (Latin):
ruinas repperit. et lustra ferarum tantũ¬
ibi esse conspexit.
Quomodo in conuuio apud lothariumn regem
uir dei signo sancte crucis diaboliea moliti¬
na euanescere fecit. .uiiii.
De infirmitate obitus et de sepultura
Quomodo illesa ab igne eadem domus

Expanded text:
rum repperit et lustra ferarum tantibi esse conspexit.Quomodo in conuiuio apud Hlotharium regem uir Dei signo sancatae crucis diabolica molimina euanescere fecit 8.De infirmitate, obitu et sepultura quomodo inlesa ab igne eadem domus
Abbreviated transcription (Latin):
audiens opinionem uirginis deo dicate
agathen: multifaria intencione ꝑquirebat. ut
ad eam ꝑtingeret. Per singula enĩ crimina m̃tis
sue. singulorũ in se uiciorũ exagitabat affectꝰ:¬
et ut pote pro gloria seculi concupiscens suam
opinionẽ extendere. nobilissimis ortam nata¬
libus dei famulam fecit artari: ut qui erat
qui posset etiam expectabiliũ sibi subiugare
personas. Ut libidinosus autẽ ad aspectum
uebat: et ut auarus ad facultates eius cupidi¬
tatis sue frena laxabat: et ut idolatra ac de¬
monũ seruus furore impietatis sue inflãma¬
tus. xp̃i nomen audire non poterat.His et
ri: et fecit eam cuidã matrone tradi noĩe
afrodisie: que habebat septem filias turpis¬
simas. sicut fuerat et mater earũ. Hoc au¬
tem fecit. ut per dies uiginti cotidie blandi¬
rentur ei. et ĩmutarent animũ eius : mͦ ꝓ
mittendo leta. modo terrendo per aspera:
putabant se mentẽ scãm eius a bono propo¬
sito reuocare. Quib beatissima agathes di¬

Expanded text:
am| opinionem uirginis d\e/o dicate agathae| multefaria intentione perquirebat . | ut ad eam pertingeret per singulam enim| criminam mentis suae . singulorum in se| uiciorum exagitabat affectus·et utpote| pro gloria saeculi cupiens suam opinionem extendere| fortissimis ortam natalibus d\e/i famulam fecit arta re. Vt qui erat qui posset| etiam spectabilium sibi subiugare personas. Vt libidi| nosus autem . adspectum uebat . et ut auaris ad fa| cultates eius cupiditatis suae frena laxabat . atque| idolatriam daemonum seruus feruorem inpietatis| suae inflammatus . christi nomen audire non poterat . | hisri.| Et fecit eam cuidam matrunae tradi . nomine afrodisię| quae habebat nouem filias turpissimas sicut fuerat| mater earum. Hoc autem fecit . ut per dies triginta coti| die blandirentur ei . ut mutarent animum eius . et modo| promittendo laeta modo terrendo aspera . Sperabant se | mentem sanctam a bono proposito reuocare. Quibus sancta aga| the di
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c elegit usq ad sanguinẽ: caritatem¬
que in eum est. et fidem atq confessionem
ostensuros: et quod melius est. quia non
solum uiros sed et mulieres ostensuras ago
per crucis exemplũ coronam ad pturos.¬

Expanded text:
sibi elegit usque ad sanguinem, qui fusus est, caritatem, fidem atque confessionem ostensuros, et, quod melius est, quia non solum viros, sed et mulieres, omnes ostensuras agonsti fide per crucis exemplum coronam adepturas.
Abbreviated transcription (Latin):
maiores ereptori suo grãs referunt:
quanto uident in aliis quod ipsi perpeti
si essent relicti potuerũt. Nec illam tante
ueatitudinis claritatẽ apud iustorũ ani-¬
mum fuscabit aspecta pena reproborum.
quia iam cõpassio miserie non erit. minu¬
ere proculdubio beatorũ głam ñ uale¬
bit. Et quãuis eis sua gaudia ad ꝑfru¬
endum plene sufficiant. mala tamen re¬
proborũ absq dubio semꝑ aspiciunt:
quia qui creatoris sui claritatẽ uident.
nichil in creatura agitur quod uidere
non possint:¬

Expanded text:
maiores ereptori suo gratias referunt, maiores ereptori suo gratias referunt, quanto vident in alsi essent relicti, potuerint. Nec illam tantae beatitudinis claritatem apud justorum animum fuscabit aspecta poena reproborum: quia ubi jam compassio miseriae non erit, minuere procul dubio beatorum laetitiam non valebit. Et quamvis eis sua gaudia ad perfruendum plene sufficiant, mala tamen reproborum absque dubio semper aspiciunt. Quia qui creatoris sui claritatem vident, nihil in creatura agitur, quo videre non possint
Abbreviated transcription (Latin):
excipiuntur: et purgati ad beatorum
perueniunt requiem. Pro his uͦ qui iam
corporib exuti sunt eternis supplicus
traditi: quãuis in sue nature bonitate
miscłiam habeant. iam auctoris sui ius¬
ticia coniuncti. tanta rectitudine con¬
stringuntur: ut nulla ad reꝓbos cõpas¬
sione moueantur. Ipsi quippe iudici con¬
cordant cui inherent: et eis quos eri¬
pere non possunt. nec ex miscð̾ia condes¬
cendunt: quia tanto illos a se uider
extraneos. quanto et ab eo quẽ diligũt
auctore conspiciunt suo repulsos: et iã¬
erecti per iusticrã iudicii. eis nullomͦ
ex aliqua ꝯpassione miserent᷑. Uerum
et ante retributionẽ extremi iudicii
iniusti in requie quosddam iustos aspici¬
unt: ut eos uidentes in gaudio. ñ solũ
de suo supplicio. sed etiam de illorum
bono crucientur. Iusti uero in torm̃tis
semꝑ intuentur iniustos. ut hinc eorũ
gaudiũ crescat: quia mala conspiciũt
que misericorditer euaserũt. Tantoq

Expanded text:
excipiuntur et purgati ad beatorum excipiuntur et purgati ad beatorum perveniunt requiem. Pro his vero, qui iam corporibus exuti sunt, aeternis suppliciis traditi, quamvis in suae naturae bonitate misericordiam habeant, iam auctoris sui iustitiae coniuncti, tanta rectitudine constringuntur, ut nulla ad reprobos compassione moveantur. Ipsi quippe iudici concordant, cui inherent, et eis quos eripere non possunt nec ex misericordia condescendunt, quia tanto illos a se vident extraneos, quanto et ab eo quem diligunt auctore suo conspiciunt repulsos, et erecti iam per iustitiam iudicii, eis nullo modo ex aliqua compassione miserentur. Verum et ante retributionem extremi iudicii iniusti in requie quosdam iustos aspiciunt, ut eos videntes in gaudio, non solum de suo supplicio, sed etiam de illorum bono crucientur. Iusti vero in tormentis semper intuentur iniustos, ut hinc eorum gaudium crescat, quia mala conspiciunt, quae misericorditer evaserunt, tantoque
Abbreviated transcription (Latin):
mos quorũ felicitate sempiterna exul¬
tent. Ubi illud primũ et maximũ dñi
mandatũ integrũ ꝑficietur: ad cuius
perfectionẽ in hac uita iusti pro suis
quiq uirib accingunt᷑. Diliges dñm
deum tuum ex toto corde tuo. et ex tota
anima tua. et in tota mente tua: et diliges
proximũ tuum sicut te ipsum. Quia quo
uicinius presentẽ uultũ dñi cernunt. eo
se ardentius eius dilectioni totos ĩpendũt:
quo primos suos om̃s esse electos ac deo
dilectos agnoscunt: quo corda illorum
non minus quam sua sincero amore re¬
ferta ꝑspiciunt: et illos ipsi non minus
quam seipsos amare delectantur. Nam pro
fideliter laborantibus in huius uite agone
sancti dei orant: eisq cõpatiunt᷑. Sed et
pro cis ut supra dictum est. qui ꝓpt̃ bona
quidem opera ad electorũ sortem sunt
preordinati: sed ꝑpter mala opera quib
polluti de corpore exeunt. post mortem
castigandi pro qualitate operum penis

Expanded text:
mos, quorum felicitati sempiternae congaudmos, quorum felicitati sempiternae congaudeant. Ubi illud primum et maximum Domini mandatum integrum perficietur, ad cuius perfectionem in hac vita iusti pro suis quique viribus accinguntur: Diliges dominum Deum tuum ex toto corde tuo et ex tota anima tua et in tota mente tua; et diliges proximum tuum, sicut te ipsum: quia quo vicinius presentem Domini vultum cernunt, eo se ardentius eius dilectioni totos inpendunt; quo proximos suos omnes esse electos ac Deo dilectos agnoscunt, quo corda illorum non minus quam sua sincero amore referta perspiciunt, eo illos ipsi non minus quam se ipsos amare delectantur. Nam pro fideliter laborantibus in huius vitae agone sancti Dei orant eisque compatiuntur, sed et pro eis, ut supra dictum est, qui propter bona quidem opera ad electorum sortem sunt preordinati, sed propter mala aliqua, quibus polluti de corpore exeunt, post mortem castigandi, pro qualitate operum penis
Abbreviated transcription (Latin):
ralia m̃te transcenderit. solo eternitatis
amore pastus. ad amorem sui conditoris
inflãmatus extiterit: fidem faciunt uer¬
ba. quib conditoris desiderio succensus.
pene continue ore. semꝑ autem corde¬
dicebat. Fuerũt michi lacrime mee. panes
die ac nocte. Sitiuit anima mea ad dm̃¬
fontem uiuũ: quando ueniam et parebo
ante faciem dei. saciabor dum manifesta¬
bitur gła eius. Inter seraphin gͦ nume¬
rum sordem sue uocationis accepit: cũ
quibus scã eiusdem uiri apłici anima
una cum suis consortib in celesti letatur
gloria. S tunc nimirũ multo ꝑfectius
idem et sui cõparticipes letabuntur: cũ
recepta carne ĩmortali receptis in eadẽ
beatitudine conseruis sus et fr̃ib cũctis
quos adhuc in terris certare conspiciũt.
non habebunt ultra quo intuitũ cogi¬
tacionis sue foras uel ad modicũ mittãt:
habentes secum intus dm̃. de cuius uisi¬
one suꝑna gaudeant: habentes et ꝓxi¬

Expanded text:
ralia mente transcenderit, solo aeternitatis ralia mente transcenderit, solo aeternitatis amore pastus, ad amorem sui conditoris inflammatus extiterit, fidem faciunt verba, quibus conditoris desiderio succensus, pene continue ore, semdicebat: Fuerunt mihi lacrymae meae panes die ac nocte. Sitivit anima mea ad Deum vivum, quando veniam et apparebo ante faciem Dei, satiabor dum manifestabitur gloria ejus . Inter Seraphim ergo numerum sortem suae vocationis accepit, cum quibus sancta eiusdem viri apostolici anima una cum suis consortibus in celesti letatur gloria. Sed tunc nimirum multo perfectius isdem et sui comparticipes letabuntur, cum, recepta carne immortali, receptis in eadem beatitudine conservis suis et fratribus cunctis, quos adhuc in terris certare conspiciunt, non habebunt ultra, quo intuitum cogitationis suae foras vel ad modicum mittant, habentes secum intus Deum, de cuius visione superna gaudeant, habentes et proxi
Abbreviated transcription (Latin):
accensi facibus. in solo conditoris sui de¬
siderio anhelant: nil iam in hoc mũdo
cupiunt. solo eternitatis amore pascun¬
tur. Terrena queq abiciunt: cuncta
temporalia mente transcendũt. Amant
et ardent. atq in ipso ardore reqͥescũt:
amando ardent. loquendo et alios ac¬
cendunt. Et quos uerbo tangunt:
ardere ꝓtinus in dei amore faciunt. Quid
ergo istos: nisi seraphin dixcerim: Quorũ
cor in ignem conuersũ lucet et urit: qr
et mentiũ oculos ad suꝑna illuminãt:
et cõpungendo in fletib. uitiorũ rubigi¬
nem purgant. Quia ergo ad amorẽ sui
conditoris inflãmati sunt: quo nisi inter
seraphin numerũ. sortem sue uocationis
acceperunt: Qualiter autẽ beatus remi¬
gius in amore conditoris arserit. loquen¬
do et alios accenderit : gens integra fran¬
corum cũ rege ad catholicã fidem p̃dica¬
tione illius conuersa testatur. Qualiter
uero terrena queq abiecerit. cũcta tẽpo¬

Expanded text:
facibus accensi, in solo conditoris sui defacibus accensi, in solo conditoris sui desiderio anhelant, nil iam in hoc mundo cupiunt, solo aeternitatis amore pascuntur; terrena queque abiciunt, cuncta temporalia mente transcendunt; amant et ardent atque in ipso suo ardore requiescunt; amando ardent, loquendo et alios accendunt, et quos verbo tangunt, ardere protinus in Dei amore faciunt. Quid ergo istos nisi Seraphim dixerim, quorum cor in ignem conversum lucet et urit, quia et mentium oculos ad superna inluminant et conpungendo in fletibus vitiorum rubiginem purgant? Quia ergo ad amorem sui conditoris inflammati sunt, quo nisi inter Seraphim numerum sortem suae vocationis acceperunt? Qualiter autem beatus Remigius in amore conditoris arserit, loquendo et alios accenderit, gens integra Francorum cnm rege ad catholicam fidem predicatione illius conversa testatur; qualiter vero terrena quaeque abiecerit, cuncta tempo
Abbreviated transcription (Latin):
is infirmis actib iudicauit: et post iudi¬
cium cordis sui dño p̃sidente. ipsius ius¬
sione in ordine ep̃atus illum restituit.
Constat igitur beatũ remigiũ. ad suꝑna¬
rum sedium numerũ esse adscriptum.
Et sunt nonnulli qui tanta dei ac ꝓxi¬
mi dilectione pleni sunt: ut cherubin
iure nominentur. Quia enim cherubin
plenitudo sciencie dicitur. et paulo do¬
cente didicimꝰ quia plenitudo legis cari¬
tas: om̃s qui dei et ꝓximi caritate oete¬
ris amplius pleni sunt. meritorũ suorum
sortem inter cherubin numeros ꝑceꝑunt.
Et qui ea que superius de eo lecta sunt
sollicita mente intendit: quam plenus
caritate fuerit patenter intelligit. Quan¬
taq sciencia repletus extiterit: dictis et
factis suis et testimonio sc̃i pape ormisde
ex p̃missis aduertit. Igitur sc̃s remigius
meritorũ suorũ sortem. inter cherubin
numeros ꝑcipere meruit. Et sunt non¬
nulli qui suꝑne contẽplacionis amore

Expanded text:
is infirmis actibus iudicavit et post iudiis infirmis actibus iudicavit et post iuditium, cordi suo Domino presidente, ipsius iussione in ordine episcopatus illum restituit. Constat igitur, beatum Remigium ad supernarum sedium numerum esse adscriptum. Et sunt nonnulli, qui tanta Dei ac proximi dilectione pleni sunt, ut Cherubim iure nominentur; quia enim Cherubim plenitudo scientiae dicitur, et Paulo docente, didicimus, quia plenitudo legis caritas, omnes, qui Dei et proximi caritate ceteris amplius pleni sunt, meritorum suorum sortem inter Cherubim numeros perceperunt. Et qui ea que superius de eo lecta sunt sollicita mente intendit, quam plenus caritate fuerit, patenter intellegit, quantaque scientia repletus extiterit, dictis et factis suis et testimonio sancti papae Ormisde ex premissis advertit. Igitur sanctus Remigius meritorum suorum sortem inter Cherubim numeros percipere meruit. Et sunt nonnulli, qui supernae contemplationis amore
Abbreviated transcription (Latin):
to baptizando regi potestatiue p̃cepit
dicens depone colla sicamber : et pipi¬
num regem uillam anisiacũ de eccdesia
laudunensi auferre molientẽ flagella¬
uit. Inter principatuũ ergo numeros.
sortem suam accepit. Et sunt non nulli
qui dum sibimet ipsis uigilanti cura do¬
minantur. dum se sollicita intencione
discutiunt: diuino timore semꝑ inhe¬
rentes hoc in munere uirtutis accipiũt.
ut iudicare recte et alios possint. Quotũ
profecto mentibus dum diuina contẽplacio
presto est. in his uelut in throno suo p̾siden
dñs. aliorum facta examinat: et cuncta
mirabiliter de sede sua dispensat. Quid gͦ
isti nisi throni sui conditoris sunt: uel
quo nisi ad suꝑnarũ sedium numeros
ascribuntur: Per quos dum sc̃a ecclesia
regitur: plerũq de quibusdam suis in¬
firmis actib etiam electi iudicant᷑. Quod
et per scm remigiũ actum fuisse legirã.
quando electũ dei genebaudũ ep̃m de su¬

Expanded text:
to, baptizando regi potestative precepit, to, baptizando regi potestative precepit, dicens: 'Depone colla, Sicamber', et Pippinum regem villam Anisiacum de aecclesia Laudunensi auferre molientem flagellavit; inter principatuum ergo numeros sortem suam accepit. Et sunt nonnulli, qui dum sibimet ipsis vigilanti cura dominantur, dum se sollicita intentione discutiunt, divino timori semper inherentes, hoc in munere virtutis accipiunt, ut iudicare recte et alios possint; quorum profecto mentibus dum divina contemplacio presto est. in his velut in throno suo Dominus presidens, aliorum facta examinat et cuncta mirabiliter de sede sua dispensat. Quid ergo isti nisi throni sui conditoris sunt, vel quo nisi ad supernarum sedium numeros adscribuntur? Per quos dum sancta aecclesia regitur, plerumque de quibusdam suis infirmis actibus etiam electi iudicantur. Quod et per sanctum Remigium actum fuisse legimus, quando electum Dei Genebaudum episcopum de su