comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dies man funt. dies iacob pessimi. mudꝰ
in maligno positus. tempora picmlosa sai¬
tris qͦ qmi sunt pleni latrombus. ⁊ gladiꝰ
quo cruor eflanditur. ⁊ calix quo uene:¬
mim temꝑatur. mala dicuntur quia nõ
solum tempora s etiam loca et instrumen¬
ta malorum traxerunt infamiam que ĩ
eis fiunt. Ita et seculam dicitur necuam a
quo xp̃c nos eripit. et ut sit firmirs quod
buntur. Amen. hec confirmationis no¬
ta est. Attende ꝙ in hac salutationo p̃¬
possit grã dĩ ⁊ ꝙ lex nichil confł. Sequĩ

Expanded text:
Dies mali sunt, dies Jacob pessimi, mundus Dies mali sunt, dies Jacob pessimi, mundus in maligno positus, tempora periculosa, saltus quoque qui sunt pleni latronibus, et gladius quo cruor effunditur, et calix quo venenum temperatur, mala dicuntur, quia non solum tempora, sed etiam loca et instrumenta malorum traxerunt infamiam quae in eis fiunt. Ita et saeculum dicitur nequam, a quo Christus nos eripit. Et ut sit firmus quod buntur. Amen. Hoc confirmationis nota est. Attende quod in hac salutatione prpossit gratia Dei, et quod lex nil co
Abbreviated transcription (Latin):
a deo pr̃e mentis et reconciiatio ad de¬
um et non aliunde. nisi a deo pr̃e ⁊ dño
lege ad salutem non fufficere asseritis. si¬
cut nec legem sine eo. s ab ipso sine lege gt¬
tia est et pax a qno secimequerenda est
quiã ipse est qui dedit .i. sponte obtulit.
cuna non est aliuus qui posset apertre li¬
brum nisi leo de tribu iunda. semetpsam
quia non erat alia digna hostia offerri p
peccatis nr̃is delendis quod est inituim᷑ sal¬
nationis. Quem gͦ locum habet lex: uł¬
lum penitus dedit. etiam ad hoc ut nos e¬
ripꝑet quasi in qmbusdam peccatis irieti¬
tos qui rei eramiis sublege: de seculo .⁊.
de conformitate mundi huius quinos
allicit .i. maloͬrimi que mñ mundo comunit¬
tantur. cuius modi sunt iñsipientia spur¬
citia. et infirmitas a quibus nos eripit il¬
le qui est sapientia. sanctitas. ⁊ fortitudo
presens seculum dicitur nenuam non idõ
quod mundus iste creatus a deo manuis sit.
s ciuia in eo fiuntmala. ex ho senfudici

Expanded text:
 et pax mentis et reconciliatio ad Deum: et non aliunde, nisi a Deo Patre et Domlege ad salutem non sumcere asseritis, sicut nec legem sine eo. Sed ab ipso sine lege gratia est et pax, a quo secure quaerenda est, quia ipse est qui dedit, id est sponte obtulit, quia non est alius qui posset aperire librum, nisi Leo de tribu Juda , semetipsum, quia non erat digna hostia offerri pro peccatis nostris delendis, qui est initium salvationis. Quem ergo locum habet lex? nullum penitus. Dedit etiam ad hoc, ut eriperet, quasi vi quadam nos peccatis irretitos, qui rei eramus sub lege, de saeculo, id est de conformitate mundi hujus qui nos allicit, id est malorum quae in mundo committuntur: cujusmodi sunt insipientia, spurcitia, et infirmitas, a quibus nos eripit ille qui est sapientia, sanctitas, et fortitudopraesens saeculum dicitur nequam, non ideo quod mundus iste, creatus a Deo, malus sit; sed, quia in eo fiunt mala Ex hoc sensu dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
uicem inti¬
subdite sint
sicut donno
quoniam uͥ
caput ẽ mu¬
lieris sieut
eccłie ipse
saluator cor¬
sed ut eccle¬
sia subiecta
et muliẽs
uiris suis

Expanded text:
icem insubditae sint sicut Domino quoniam vir caput est mulieris sicut ecclesiae ipse salvator corsed ut ecclesia subiecta et mulieres viris suis
Abbreviated transcription (Latin):
lit̾ curam gendo.
nam ⁊ si dignitas est maiorim ad mi¬
nistratoria tamen est. Unde aposto¬
lus. omnsum me sernum feci. est gͦ
maiorum saura tamen dignitate ser¬
uire. sicut minorum est humilit̾ obedi¬
re. heo autem tam maiorum quam
minorum oodinata subiectio debet
cominint᷑ demo¬
rib egit. nunc
quedam siñgłis
ordinibus suadot
p̃t̾ comimunta spe¬
cialit᷑ dico ut mu¬
lieres niris suis
subdite sint sic̃
domino .i. iñ ca
simplicitate qua
domino subiecte
sunt sicut sara
subiecta erat ui¬
ro que dominũ
uocabat abraħa.
⁊ bene ntiq de¬
bent ẽẽ subiecte
mulieris .i. restor¬

Expanded text:
liter curam gerendo. Nam etsi dignitas majorum est, administratoria tamen est; unde Apostolus: Omnium me servum feci . Est ergo majorum salva tamen dignitate servire, sicut minorum est humiliter obedire; haec autem tam majorum quam minorum ordinata subjectio, debetcommuniter de moribus egit, nunc quaedam singulis orpraeter communia specialiter dico, ut mulieres viris suis sint subditae, sicut Domino, id est ea simplicitate qua Domino subjectae sunt, sicut Sara subdita erat viro, quae dominum vocabat Abraham. Et bene utique debent esse subjectae, mulieris, id est r
Abbreviated transcription (Latin):
solum ñ obseruatũ
tunc dampnabat
minc autem nõ est
peccatum curia tunc erant p̃cepta non
testimonia tantum. illud enim erat t̃¬
pus significardi. hoc manifestandi gͦ-
ip̃a scriptura quetunc sint̃ exactrix
oꝑm significantium. nunc testis est
rerum signaficatarum ⁊ que tunc ob¬
seruabatur ad p̃minciationem nunc
recitatur ad confirmationem. gͦ nor
manducare a zymum ꝑ statutos septẽ
dies temꝑe illo peccatum suit. tempore
autem isto non est peccatum. sic ⁊ deceti̾s
tunc enim fuerunt huiusmoĩ p̃cepta.
minc antem testimonia ⁊ confir̃matõ
ueritatis. hec omnia fuerunt umbra cor¬
pais autem .i. ii̾tas huius umbre ẽ xp̃a¬

Expanded text:
solum non observatum tunc damnabat. Nunc autem non est peccatum, quia tunc erant praecepta, nunc testimonia. Illud enim erat tempus significandi; hoc, manifestandi. Ergo ipsa Scriptura quae tunc fuit exactrix operum significantium, nunc testis est rerum significatarum: et quae tunc observabatur ad praenuntiationem, nunc recitatur ad confirmationem. Ergo non manducare azymum per statutos VII dies, tempore illo peccatum fuit; tempore autem isto, non est peccatum; sic et de caeteris. Tunc enim fuerunt ista praecepta, nunc autem, testimonia et confirmatio veritatis. Haec omnia fuerunt umbra. Corpus autem, id est veritas hujus umbrae,
Abbreviated transcription (Latin):
spe emrangelii .i.
si estis stabsles ĩ spe
p̃muͣ. ⁊ ab ea im̃mobiles ꝙ ꝓminitur
in euuangelo si ħ fecint exhibebit e¬
distis .i. intellexistis ⁊ penis est reu̾ti
Melius est emin niam in̾tatis nõ ag

Expanded text:
spe Evangelii, id est si estis stabiles in spe praemii, et ab ea immobiles, quae promittitur in Evangelio. Si haec fecerint, exhibebunt edistis, id est intellexistis. Et prius est reverti. Melius est viam veritatis non ag
Abbreviated transcription (Latin):
morat quia hoc ninnero notat᷑ tota uĩta
ur̃a. Quadragenarius enim mimerus in¬
dicat mñtegritatem seculorum. Infensus
q iñ finem peccantibus. Dem̃de subdit res¬
pondens sue int̾rogationi nonne infensꝰ
bestiis ⁊ ausbus in deserto quasi in hoc
apparet ira dei ⁊ iõ nobis impimitatẽ
non ꝑmittatis. si m̃creduli fin̾tis. Qui¬
ibus aũ¬
tione quia guidam
eorum audientes
nocem dei in deẜto
de regine m tͥra pa¬
lestiña futura exa¬
credili ⁊ duri fuert
dicit nequis putet
satis eẽ audire de re¬
quie quia ⁊ illi õs
andierunt s non
s qundam tii non
subdit. S ñ mim̾si
.i. non omnes exacͥ¬
bau̾it ut caleph
similes non om̃s
dico qui ꝑ fc̃i sunt

Expanded text:
morat, quia hoc numero notatur tota vita nostra. Quadragenarius enim indicat integritatem saeculorum. Infensus que in finem peccantibus. Deinde subdit respondens suae interrogationi: Nonne infensusbestiis et avibus in deserto. Quasi dicat; In hoc apparet ira Dei. Et ideo vobis impunitatem non promittatis, si increduli fueritis Quibus auo quia quidam illorum audientes vocem Dei in deserto de requie in terra Palaestina futura, exaincreduli et duri fuerunt. dicit, ne quis putet satis esse audire de requie, quia et illi omnes audierunt, sed non sed quidam qui non subdi non omnes exacerbaverunt, ut Caleph similes. Non omnes dico, qui profecti sunt
Abbreviated transcription (Latin):
nem quamuis ob¬
endum difficile m ͣ
utroq igͣ nomine
simuilscudmes sig¬
inficate sunt. que
ualent ad intelli¬
gendum deum: li¬
cet obscure. munc
enim ymagines
dentur. tunt res
ip̃e uł speculumẽ
anima incimus ali

Expanded text:
nem, quamvis obciendum difficilem. Utroque igitur nomine similitudines significatae sunt, quae valent ad intelligendum Deum, licet obscure. Nunc enim imagines dentur, tunc res ipsae. Vel speculum est anima, in cujus al
Abbreviated transcription (Latin):
gnoscimus.sed in
re tunc antem ui¬
delinuus. facie ad
faciem .i. manife¬
fte. a simili tecto
uiltu se intuenti
tafuturi. Ista est
ꝑ fidem ilła erit
non solum alii s
etiam ego ip̃e. cog¬
nosço ex ꝑte .i. ob
scure. imꝑfecte. tc̃
autem cognoscam
spcꝑt ⁊ cognitus sñ¬

Expanded text:
d in re, tunc autem videbimus facie ad faciem, id est manifeste, a simili recto vultu se intuentiura visio futuri. Ista est per fidem, illa erit non solum alii, sed etiam ego ipse, cognosco ex parte, id est obscure, imperfecte, tunc autem cognoscam sicut et cognitus s
Abbreviated transcription (Latin):
infidelis erat fuit m̃itilis tua tollendo
quem remisi tibi tu
autem suscipe .i. re¬
cipe illum ut mea
onesimum ꝑfugũ
D arrentem ad di¬
uinum auxilium
cum eẽt in custodra
baptizanit apłs ui¬
dens iñ illo utilita¬
tis spem quem sio ꝯ¬
mendat ut simi a¬
nimum in illo sig¬
nficet recipi. Seqͣ¬
quem ego uoluera.
mecum retin̾e ut
chil nolui face̾ ut
bonum tuum.s. ꝙ¬

Expanded text:
infidelis erat, fuit inutilis, tua tollendo, quem remisi tibi. Tu autem suscipe, id est recipe, illum ut mea Onesimum profugum decurrentem ad divinum auxilium, cum esset in custodia baptizavit Apostolus, videns in illo utilitatis spem, quem sic commendat ut suum animum in illo significet recipi. Quem ego volueram mecum retinere, uhil volui facere, ut bonum tuum,
Abbreviated transcription (Latin):
tnͣ iõ suscipe illum
truiã utilis fuit fa¬
ga eius forsitane¬
nim iõ discessit ad
hor. a te ut recipe.¬
res illum in et̾mim

Expanded text:
t: Ideo suscipe illum, quia utilis fuit fuga ejus. Forsitan enim ideo discessit ad horam a te, ut reciperes illum in aeternum,
Abbreviated transcription (Latin):
lem legem ꝓponit. ꝑ quam etiam uult
ꝓbare aꝑt̾nis assertionem suam grada
q. ue̾ dum statimi hr̃ lex dominatua
sicut ꝑ h exemplum ostendo. Iam qui
mimi a lege fcõꝵ exntum. ñ ab omni le
ratur mortuauiro. non a lege nature
nec ult᷑ debet xͥamis eẽ sub lege. si enĩ
mm dici ⁊ hoc ostendit᷑ positum exẽ¬
tis. agit de lege
euuangelii ⁊ retͣ
har cos a lege mo¬
ysi utitur exem¬
plo humane legis.
ut ꝑ t̾rena suade¬
at cͥelestia. Sciunt
utiq legem roma¬
ni tuna non sunt
barbari. s natura¬
lem iusticiam cõ¬
p̃henderunt. par¬
tiin ex se. ꝑtim ex
gretis. sicut ⁊ gͥci
ex hebreis. ⁊ hoc ẽ

Expanded text:
lem legem proponit, per quam etiam vult probare apertius assertionem suam. Gradac. Vere dum statum habet lex dominatur, sicut per hoc exemplum ostendo. Nam mulitianum a lege factorum exutum, non ab omni leri, mortuo viro, non a lege naturae, nec ultra debet Christianus esse sub lege. Si enim um dici, et hoc ostendit positum exetis? Agit de lege Evangelii, et retrahat a lege Mosi, utitur exemplo humanae legis, ut per terrena suadeat coelestia. Sciunt utique legem Romani, quia non sunt barbari, sed naturalem justitiam comprehenderunt partim ex se, partim ex Graecis, sicut et Graeci ex Hebraeis. Et hoc est,
Abbreviated transcription (Latin):
rinthiis ⁊ noncetis¬
fidelib ħ p̃tlicaret:
ait. ⁊ hoc ita p̃dico
in nr̃a ecc̃a. sicut in
omnib ec̃cii ⁊ hoc est
dum est g uobis qd̾¬
omnes tenent. Cir¬

Expanded text:
rinthiis, et non cfidelibus hoc praedicaret, ait: Et hoc ita praedico tra Ecclesia, sicut in omnibus Ecclesiis, hoc est dum est ergo vobis qomnes tenent. Cir
Abbreviated transcription (Latin):
qr eadem fi̾ possunt ĩdem hortat᷑ reddens rõ¬
nem turnoni expediat ut fidelis dimittat in¬
infideli. qr nñ scis tu mulier fidelis si uirũ
infidelem saluum facies: hoc iõ dicit qr forsã
posse᷑ cde̾ qui ñ hoerent nomen xp̃i. dem̃ dic̃
iuim idem de muliere. ant uñ scis uir fidelis
si mulierem infidelem saluam faces: Unde
as te ad tuum comꝑem. sicut dens diuisit uni¬

Expanded text:
quia eadem fieri possunt, idem hortatur reddens rationem cur non expediat, ut fidelis dimittat ininfideli, quia, unde scis, tu mulier fidelis, si virum infidelem salvum facies? Hoc ideo dicit quia forsan possunt credere qui non horrent nomen Christi. Deinde dicit viro idem de muliere: Aut unde scis, vir fidelis, si mulierem infidelem salvam facies? Undeas te ad tuum comparem, sicut Deus divisit uni
Abbreviated transcription (Latin):
uitie sunt gentĩ¬
L .i. si panci de eis con¬
nersi ut apłi dita¬
uermt gentes qͣn¬
tomagis plenitudo
eorum que in fine mundi connertetur
erunt diuitie gentium .i. si mamm eo¬
rumuertit deus in bonim .i. in diuiti¬
as minidi. multomagis bonum eorum
.s. cum in fine mundi plenitudo eorum
coniersa ditabit gentes doctrina ⁊ exem¬
plo inquo ostendit nec intilem nec irre¬
cupabilem casum indeorum et quasia¬
liquis quereret an poterrnt comierti a¬
obis enmy
dico gentib
dem egosũ.
gentium a¬
postolus mi¬
nisterim
meum hono¬
rificabo si qͦ

Expanded text:
itiae sunt gentid est si pauci de eis conversi, ut apostoli ditant gentes, quanto magis plenitudo eorum, quod in fine mundi convertetur, erit divitiae gentium, id est si malum eorum vertit Deus in bonum, id est in divitias mundi, multo magis bonum eorum, scilicet cum in fine mundi plenitudo eorum conversa ditabit gentes doctrina et exemplo. In quo ostendit nec inutilem nec irrecuperabilem casum Judaeorum, et quasi aliquis quaereret an poterunt converti? aobis enim dico, gentibus: idem ego sum gentium Apostolus, ministerium meum honorificabo, si q
Abbreviated transcription (Latin):
in ostensione u̾boꝵ
s in uirtute mira¬
culorum. qr multa
fecit aprd eos mi¬
racula doctͥnam e¬
ins confirmantia
ꝑ me rece pistis do¬
na sp̃e sc̃i. et non
ꝑce. sed in plenitu¬
dine multa. hoc iõ
dicit ut in nullo
uideantur sibi mi¬
nores eccłhis iudeo¬
rum. ⁊ gandeant
in dono dei quiꝑ
ticipes illos facere
dignatus est pro¬
missionis abrahe
qui sustinui c̾cem
probra enim ⁊ in¬
iurias a ciuib su¬
is tolerarunt: fidu¬
tia futurorum. Uñ
enuli dicunt᷑ a¬
płorum ⁊ ip̃is do¬
mini quia ⁊ dñs
eadem a indeis pas

Expanded text:
in ostensione verborum, sed in virtute miraculorum, quia multa fecit apud eos miracula, doctrinam ejus confirmantia, per me recepistis dona Spiritus sancti: Et non parce, sed in plenitudine multa. Hoc ideo dicit ut in nullo videantur sibi minores Ecclesiis Judaeorum, et gaudeant in dono Dei qui participes illos facere dignatus est promissionis Abrahae. qui sustinuit crucem. Probra enim et injurias a civibus suis tolerarunt spe futurorum. Unde aemuli dicuntur apostolorum et ipsius Domini, quia et Dominus eadem a Judaeis pa
Abbreviated transcription (Latin):
tanquam dixit p̃p̃ habundandantiam gͣ¬
cie ꝓdesse peccata hoc dicere est ẽẽ m̃gratos
gr̃e ⁊ hoc est ꝙ opponendo sibi ait. Quiogͦ:
nt quidam nobis imponunt  ab sit ut nos
hoc dicamus. Non est enim hoc dicamus ñ¬
est enim ꝑmanendum in peccato ut quidã
nos dicere estimant promaiori gr̃a none¬
nim peccantis mĩto. s subuenientis auxt¬
lio suꝑ habundauit gr̃a ubi habundauit
dolic̾tum non gͦ ꝑmanendum est iñ pcco
ut regnet gr̃a s potius ꝑ ipsam gratiam
debemus ⁊ possimmus esse peccato tͣ mor¬

Expanded text:
dixerit propter abundantiam gratiae prodesse peccatum. Hoc dicere est esse ingratos gratiae, et hoc est quod opponendo sibi ait: Quid ergatia abundet, ut quidam nobis imponunt? Absit! ut nos hoc dicamus. Non est enim permanendum in peccato, ut quidam nos dicere existimant pro majori gratia. Non enim peccantis merito, sed subvenientis auxilio superabundavit gratia, ubi abundavit delictum. Non enim permanendum est in peccato ut regnet gratia, sed potius per ipsam gratiam debemus, et possumus, peccato
Abbreviated transcription (Latin):
lum sibi ipsi. s ⁊ ceti̾s omnib obest tͥ¬
bus contrariam dat formam. sestare
no iusticiam faciendo nnicuĩq ꝙuis
exigit ꝙ non cuꝑidus facit. pietatem:
ut egenti condescendas ꝙ ñ cupidus fa¬
Ouam cupiditatẽ
quidam appetentes
qui enim pecuni¬
amappetit. cupere
appetit errau̾nt
a fide omnino e¬
stum deserentes
⁊ inseruerunt se
doloribus multis
hor constat in aua¬
ris qui tanto plu¬
res solcitudinum
crutiatus sustinẽt
quanto amplius
desiderant nel q̃
habita transcunt
uel que habe non

Expanded text:
lum sibi ipsi, sed et caeteris obest, quibus contrariam dat formam. Sectare vero justitiam, faciendo unicuique quod jus exigit quod non cupidus facit; pietatem, ut egenti condescendas, quod non cupidus; fuam cupiditatem quidam appetentes, qui enim pecuniam appetit, cupere appetit, erraverunt a fide, omnino Christum deserentes, et inseruerunt se doloribus multis. Hoc constat in avaris qui tanto plures sollicitudinum cruciatus sustinent, quanto amplius desiderant, vel quae habitu transeunt, vel quae habere non
Abbreviated transcription (Latin):
et reconciliaret ei a quo au̾si pocratis no¬
stris ⁊ delictis tenebamur. Ipse est caput
nr̃m. ipse est deus etualis pr̃a. s deus ut c̾¬
arennur. homo ut retreapemu: deus ut fa¬
ceret. homo utrefic̾e̾t. ¶ Pediator antem
quasi lex quam habet mediator iudeorum
tantum est. sed tam̃

Expanded text:
et reconciliaret ei, a quo aversi peccatis noet reconciliaret ei, a quo aversi peccatis nostris et delictis tenebamur. Ipse est caput nostrum, ipse est Deus aequalis Patri; sed Deus, ut crearemur; homo, ut recrearemur; Deus ut faceret, homo ut reficeret. Mediator autem; quasi dicat: Lex quam habet mediator, Judaeorum tantum est; sed tam
Abbreviated transcription (Latin):
uenit. samaritamis. ad ulneratum appro¬
piauit. angelus magni confiliĩ in piscinã
descendit. helysens ad suscitandum mortuũ
accessit .i. sumii regis filus de consessu pa¬
tris ad tolerandam mortem passionis de
equalitate maiestatis ad patibulum c̾cis
de sede regali. ad officinam peccati de lu¬
mine celi ad tenebras mundi uel ĩf̾ni
ita rupto silentio ceꝑunt egri pura fide
ac uera confessione quasi magnis clamo¬
ribus flagitare remedium ⁊ accelerare ad
medicu ꝑ quem nulnera sanarentuꝵ
morbus curaretur. recepta uero sanitate
⁊donata uenturc immortalitatis felicitate
nichil ultra restabit petenlum ⁊ tunc e¬
rit t̾cium beatum filentium. ordinabilit᷑
enim et sapienti confilio lex data est por
angelos in quibus deus loquebatur. qui
gͦ minc eam reducit ccͣ ordinem angelo
eum missus est dei filius mediator. qui
sangnine suo solueret peccata nr̃a. qͥb
a deo seꝑabantur. ⁊ int̾positus redde̾t nos

Expanded text:
venit. Samaritanus ad vulneratum approvenit. Samaritanus ad vulneratum appropiavit, Angelus magni consilii in piscinam descendit, Eliseus ad suscitandum mortuum accessit, id est summi regis Filius, de concessu Patris ad tolerandam mortem passionis, de aequalitate majestatis ad patibulum crucis, de sede regali ad officinam peccati, de lumine coeli ad tenebras mundi vel inferni ita rupto silentio coeperunt aegri pura fide ac vera confessione, quasi magnis clamoribus flagitare remedium, et accelerare ad medicum, per quem vulnera sanarentur, morbus curaretur. Recepta vero sanitate, et donata venturae immortalitatis felicitate, nihil ultra restabit petendum: et tunc erit tertium beatum silentium. Ordinabiliter igitur et sapienti consilio lex data est per angelos, in quibus Deus loquebatur. Qui ergo nunc eam reducit, contra ordinem angeloreum, missus est Dei Filius mediator, qui sanguine suo solveret peccata nostra quibus a Deo separabamur, et interpositus redimeret nos
Abbreviated transcription (Latin):
hic etiam est angelus ille in cuius descensu
mouebatur aqua et sanabaturimuis. hic
est oumpẽ sermo qui a regalibris sedibus
uenit dum medium silentium tenc̾nt
oinia primum silentium fuit ante le¬
gem. pecundum: sub lege. tercium: erit
in gloria. primuni fuit ignorantia langͦ¬
ris. gecundum desꝑatio curationis. t̾c̾iũ
adeptio sanitatis. Ante legem namq ho¬
mo morbum suum non agnoscebat. Idõ¬
q silebat. nec querebat remedium. ut aũ
lex fubintrauit ⁊ ostendit langrdis nul¬
nera sua. mox ruptum est silentium. et
cepunt egri posce̾ remedium. s ꝑ oꝑa leg̃
ubi non est salus sanari uolentes ꝙ que¬
rebant inuenire nequibant. Taisdem
considerans homo neminem per legem
iustificari quasi ꝑ diuturnos clamores fa¬
tigatus et desꝑerans rursum loqui cessauit¬
et subseguuitum est secundum silentium
tunc igitur omnip̃c sermo patris a regali¬
bus sedibus forma serm indutus in mund

Expanded text:
Hic etiam est angelus ille in cujus descensu Hic etiam est angelus ille in cujus descensu movebatur aqua, et sanabatur unus. Hic est omnipotens sermo qui a regalibus sedibus venit, dum medium silentium tenerent omnia. Primum silentium fuit ante legem, secundum sub lege, tertium erit in gloria. Primum fuit ignorantia languoris, secundum desperatio curationis, tertium adeptio sanitatis. Ante legem namque homo morbum non agnoscebat suum, ideoque silebat, nec quaerebat remedium. Ut autem lex subintravit et ostendit languidis vulnera sua, mox ruptum est silentium, et coeperunt aegri poscere remedium; sed opera legis, ubi non est salus sanari volentes, quod quaerebant, invenire nequibant. Tandem igitur considerans homo neminem per legem justificari, quasi per diuturnos clamores fatigatus, et desperans rursum loqui cessavit, subsecutum est secundum silentium. Tunc igitur omnipotens Sermo Patris a regalibus sedibus forma servi indutus in mundum
Abbreviated transcription (Latin):
qui ubeat. ut igͣ et de ipsa comimceret᷑
anquam filium mnitte̾t legem dedit. que
petcati morbum detexit. nor consumpsit.
qua data m̃ualuit morbus ⁊ aucta est
infirmitas non legis s nature uitio et di¬
aboli instantia ut ita cognita utͥusq le¬
gͣ m̃sufficientia ⁊ sua infirmitate clama¬
⁊ ita factum est. Qultiplicatis enm in¬
firnitatib p̾tea accelerau̾nt ad medicum
qui ueniens in forma serui sanauit unl¬
nera hominis languidi hic ẽ samaritanꝰ
ille qui ad uumeratum. qui iñcidat in la¬
trones appropiauit atq iuilnera eu̾is ai¬
liganit quem sacerdos ⁊ leuita inimiseri¬
cordit᷑ ꝑtransierant .i. lex uetus ⁊ sac̾dotiũ
quia lex nemiem ad ꝑfectum duxit.
hic est etiam helẏseus ille qui mifit bacu¬
lum ãd suscitandum filium simaniitis
ꝑ quem cum ille non surgeret tandem ue¬
nit̃ ip̃e helyseus ⁊ contraxit se atq coap¬
tanit puero mortuo. ⁊ surrexit mortinis.

Expanded text:
qui jubeat. Ut igitur et de ipsa convinceretur, qui jubeat. Ut igitur et de ipsa convinceretur, antequam Filium mitteret, legem dedit, quae peccati morbum detexit non consumpsit: qua data invaluit morbus, aucta est infirmitas, non legis, sed naturae vitio et diaboli instantia, ut ita cognita utriusque legis insufficientia et sua infirmitate clamaet ita factum est. Multiplicatis enim infirmitatibus postea acceleraverunt ad medicum, qui veniens in forma servi sanavit vulnera hominis languidi. Hic est Samaritanus ille qui ad vulneratum qui inciderat in latrones appropinquavit, atque vulnera ejus alligavit, quem sacerdos et levita immisericorditer, id est lex vetus et sacerdotium, quia lex neminem ad perfectum duxit. Hic est etiam Eliseus ille qui misit baculum ad suscitandum filium Sunamitis, per quem cum ille resurgeret, tandem venit ipse Eliseus, et contraxit se atque coaptavit puero mortuo, et resurrexit mortuus.
Abbreviated transcription (Latin):
liqñ spc .s. aliañ sine ulla distiñctione ꝑ¬
sone deus ꝑ illos figurabatur ⁊ nota ꝙ
conuicti sunt ꝙ iuuare ñ poterat ⁊ tempꝰ
gre ante quam grãm: comuincendi erant
de lege. ¶agno ntiq canfilio dei fcm̃ est
ut post hominis casum ilico lex non daret᷑
nel dei filius mitteretur. nisi enm hoĩs
suꝑbia prius uires suas exꝑiret. sui arbi¬
trii liberati sufficientiam arrogaret er
legem suꝑflue dectam ⁊ dei filium frust
uenisse indicaret. Item iisilex pruis scͥ¬
pta ei daretur ꝑ quam quid poss ꝓbaret.
xp̃i aduentum suꝑfsuum u̾sdicaret. Ne
igit᷑ detrahendi nel minninrandi ccasio¬
nem haberet relicnit eum deus prius m
lib̾tate arbitrii in lege naturali ut ficni¬
res sue nature cognosce̾t. uibi cum defice¬
ret. indeus sibi liberum arbitrium non
sufficere ad iusticiam nec fie se humiliauͣ
ad poscendam grãm. s supbe legem scͥpt̃a
legi nature adiunctam sibi sufficere putãs
chamabat. non deest qui impleat. s dcest

Expanded text:
itus sanctus; aliquando sine ulla distinctione personae Deus per illos figurabatur. Et nota quod convicti sunt quod juvare non poterat, et tempus gratiae ante quam gratiam convincendi erant de lege. Magno utique consilio Dei factum est ut post hominis casum illico lex non daretur, vel Dei Filius mitteretur. Nisi enim hominis superbia prius vires suas experiretur, sui arbitrii libertati sufficientiam arrogaret, et legem superflue datam, et Dei Filium frustra venisse judicaret. Item, nisi lex scripta ei daretur, per quam quid posset probaret, Christi adventum superfluum judicaret. Ne igitur detrahendi vel murmurandi occasionem haberet, reliquit eum Deus prius in libertate arbitrii in lege naturali, ut sic vires naturae suae cognosceret, ubi cum deficeret videns sibi liberum arbitrium non sufficere ad justitiam, nec tamen sic se humiliavit ad poscendam gratiam, sed superbe legem scriptam legi naturae adjunctam sibi sufficere putans clamabat: non deest qui impleat, sed deest
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ fnsẽfnonem cohibendam .i. ut saltem
timore cessarent homines trans gredi. ut ꝙͣr¬
doq idem facerent noluntate. Data est g
ut populum dei erudiret sub tiore dei ut
digniis fieret exciꝑe ꝑmissionem que est ꝓ¬
de sins nirib fidensaccipet p̃cepta iñ quĩb
deficiens et factas p̃uaricator libatorem sai¬
natoremq requireret. Data ẽ gͦ lex ut
suꝑborum c̾uix quos face̾t trans gredi hm̃¬
liaretur. ut meditus optaretur. quisibi tã¬
tum tribuebant et uoluntati sue tantũ
arrogabant. ut lib̾m arbitͥum sibi ꝑuta¬
rent sufficere adiusticiam dicentes Nlori
de est qui impleat. s deest qui iubeat da¬
ta est gͦ lex ad domandam uorum supbi¬
am eorumq prodendam infirmitatem
data est etiam duris in flagellum. data
est etiam in signum futurorum ut futa
figuris atrestaretur. Ecce habos quatuor
date legis causas brenit᷑ distinctas que ĩ
epł ad romanos plemus explicantur. ubi
dicit᷑ lex subintrauit ⁊ cͥ. posita est dicout

Expanded text:
sionem cohibendam, id est ut saltem timore cessarent homines transgredi, et quandoque idem facerent voluntate. Data est ergo ut populum Dei erudiret sub timore Dei, ut dignus fieret excipere promissionem quae est de suis viribus fidens acciperet praecepta, in quibus deficiens et factus praevaricator, liberatorem salvatoremque requireret. Data ergo est lex, ut superborum cervix quos faceret transgredi humiliaretur, ut medicus optaretur, qui sibi tantum tribuebant, et voluntati suae tantum arrogabant, ut liberum arbitrium sibi putarent sufficere ad justitiam, dicentes; Nec deest qui impleat, sed deest qui jubeat. Data est ergo lex ad domandam eorum superbiam illorumque prodendam infirmitatem. Data est etiam duris in flagellum, data est etiam in signum futurorum, ut futura figuris attestaretur. Ecce habes quatuor datae legis causas breviter distinctas, quae in Epistola ad Romanos plenius explicantur, ubi dicitur; Lex subintravit, etc. Posita est, dico, ut
Abbreviated transcription (Latin):
gem dari: ꝙ sicm̃¬
tulit interrogans
dicens. Quid igitar
olim. cum expone¬
rem hoc capitulũ
ita distinguendũ
rogatio eẽt. Quid¬
igit᷑ : ac demnde es¬
sot responsio. lex p̃¬
transgssionem ⁊ c̃
ꝙ quidem non ab¬
errat a uero. s me¬
ctio ut int̾rogatio
sit. Quid igit᷑ lex¬
⁊ inferatur respon
lex ad iusticiam ut
eins utilitas. densde ne frustia uideatur
data. cnr data sit expharat dicens. lex posi¬

Expanded text:
gem dari? quod sic intulit interrogans dicens: Quid igitur? Olim cum exponrem hoc capitulum, ita distinguendum rogatio esset, quidigitur? ac deinde esset responsio: Lex ptransgressionem, etc, quod quidem non aborret a vero, sed mectio, ut interrogatio sit; Quid igitur lext inferatur responslex ad justitiam velbrosius Deinde ne frustra videatur data, cur data sit explanat, dicens: Lex posi
Abbreviated transcription (French):
ĩmeoenim
ne fortecum
uenero non
quales uos¬
uolo inueni¬
am uos et
ego inueni¬
ar auobis.
qualem non
uultis ne for̃¬
te contentio

Expanded text:
imeo enim, ne forte, cum uenero, non quales uolo inueniam uos et ego inueniar a uobis qualem non uultis : ne forte contentio
Abbreviated transcription (Latin):
uinctus ec̃m non ꝑ alio crimine quia
namq patient̾ quelib mala sustineo
patet non eẽ scelus falsitatis ꝙ inme in¬
stauundicta ꝑcellat. s quandam u̾itatis¬
unitatem quam sustinendi fortitudo mͣg¬
nificat. manifesta fierent dico inomni
protorio ubi maiores conueniunt ⁊ in
cetis omnibus locis. cum enim apłs
rome uinctus retrusus eẽt in carcere m
domo imꝑatoris et doce̾t eimangelium
⁊ infurmos curaret. multaq miracula
patraret. multi ꝑ eum c̾didu̾nt in tan¬
tum ut donum ꝑ sequntoris ectͣm face¬
ret redemptoris ⁊ tunc manifestum ẽ
in p̃torio ⁊ in omnib locis .i. imꝑatori

Expanded text:
inctus essem non pro aliquo crimine, quia namque patienter quaelibet mala sustineo, patet non esse scelus falsitatis, quod in me justa vindicta procellat; sed quamdam veritatem, quam sustinendi fortitudo magnificat Hieron. Manifesta fierent dico in omni praetorio, quo majores conveniunt; et in caeteris omnibus locis. Cum enim Apostolus Romae vinctus retrusus esset in carcere in domo imperatoris, et doceret Evangelium, et infirmos curaret, multaque miracula patraret, et multi per eum crederent, in tantum ut domum persecutoris Ecclesiam faceret redemptoris; et tunc manifestum est in praetorio et in omnibus locis, id est i
Abbreviated transcription (Latin):
ne ninculorum me¬
orum habundantiꝰ
rent contra ĩpug¬
nantes loqui ner
audent confidenter
p̃dicare itadicẽtes
si uinctus loquit᷑¬

Expanded text:
ne vinculorum meorum, abundantius auderent contra pugnantes loqui verbaudent confidenter dicare ita dicentes: Si vinctus loquit
Abbreviated transcription (Latin):
głosus appet. Om̃s¬
igͣ pccores inueni¬
lus sine põco uenit¬
⁊ omnes egent gła¬
dei .i. ut ip̃e liberet
qui pot̃ ñ tu quili
batione in diges. ꝑ¬

Expanded text:
sus apparet. Omr peccatores invelus sine peccato venit. Et omnes egent gld est, ut ipse liberet, qui potest; non tu qui atore indiges.
Abbreviated transcription (Latin):
pecratum enm pͥ¬
mi hominis ñ solũ.¬
ip̃m. s etiam om̃e
num quia exeo
dampnationem si¬
mul ⁊ culpam susce¬
gͦ omnes cum ex u¬
no pecratore om̃s
nascunt᷑ pcc̃ores et¬
egent adhuc cort̃idi¬

Expanded text:
eccatum enim primi hominis non soluipsum, sed etiam omne num, quia ex eo omnes damnationem smul et culpam suscego omnes cum ex uno peccatore omnes nascuntur peccatoreegent, adhuc quotidi
Abbreviated transcription (Latin):
huius offi¬
ciĩ non solu̾̃
suppleat ea
que desunt
sanctis sed
etiam habũ¬
det permul¬
tos gratia¬
rum actio¬
ne in donu¬
no perpro¬
bationem
minist̾ii hꝰ.

Expanded text:
huius officii non solum supplet ea quae desunt sanctis, sed etiam abundat per multas gratiarum actiones in domino —, per probationem ministerii h
Abbreviated transcription (Latin):
nequis ur̃m fit
fornicator ut cum
tideteneat carna¬
les obsernantias¬
qͣi concubinam
que ẽ spñalis for¬

Expanded text:
ne quis vestrum sit fornicator, ut cum ide teneat carnales 263 observantiaasi concubinam quae est spiritualis for
Abbreviated transcription (Latin):
reuelationẽ
erant boni qui dig
dicens. Gratias ago
non ab hominib mõ.
omnium quidom de¬
us est potestate qua
ligunt qui eum te¬
sident. qui illum co
que dara est nobis .i.
dumi considero gr̃am
.i. dona dei. qne data
sunt nobis. ⁊ hoc: in
aliunde. ⁊ hec grã a
deo est multipłx. qr
iñ omnibus. donis
frĩ estis. dinites in
homine. ⁊ qr dixit
iñ ommnib illos ẽẽ di¬
tatos. supponit par¬
tes aliquas .s. dini¬
tes fcĩ estis. in om̃i
liñguaꝵ. uł in om̃i

Expanded text:
e erant boni qui digndicens: Gratias ago,non ab hominibus, meo omnium quidem Deus potestate qua  eum diligunt, qui eum teent, qui illum posquae data est vobis, id est dum considero gratiam, id est dona Dei. Quae data sunt vobis et hoc, inaliunde et haec gratia a Deo est multiplex, quia in omnibus donis, facti estis divites in homine. Et quia dixit in omnibus illos esse ditatos, supponit partes aliquas, scilicet divites facti estis, in omni linguarum vel, in omni
Abbreviated transcription (Latin):
et est sonsus. qͣt dicat᷑ deusp mouseni¬
multa quidem precepit quẽ mulus im¬
plere poterit. s homini data est iñ omis
ad euis domandam suꝑbiam qmi dicebat
non deest qniimpleat. s deest qui uibe¬
at et iõ maledicti erant qui sub lege erant
qiuia in omnib erat reatus transg̾sionis
a quo illi absolutierant qui m̃ gr̃a confi

Expanded text:
Et est sensus: quasi dicat: Deus multa quidem praecepit quae nullus implere poterit, sed homini data sunt in onus ad ejus domandam superbiam, qui dicebat: Non deest qui impleat, sed deest qui jubeat. Et ideo maledicti erant omnes qui sub lege erant, quia in omnibus erat reatus transgressionis, a quo absoluti erant qui in gratia confi
Abbreviated transcription (Latin):
sum. scĩs enim da¬
tum est in spñ uidere remota gͦ sibica¬
ueant illi cnorum actus magr̃m nõ
latent. uobiscum sum dico gandens ⁊
tura eunangelium quia gandere se dicit
iñ dispositione comisationis eqꝵ ⁊ fidĩ
stabilitate. ut scientes unde placeatur
deo. iñ eo fierent firmiores ⁊ añcuidem
bñ statis. Sicut gͦ fidei fundamento
accepistis. bona enĩ
fint acceptio. acce¬
extra ẽum s in ip̃o
ambulate dico uos
minores radicati
in actina nita. ut
arbor ad frnctificã¬
dum. ⁊ uos maio¬
res qui incontem¬
platione estis suꝑ
alios edificati ⁊ hr
in ipso .i. in tempł
dei. unde .s. aliĩs loqͣ¬
tur.⁊ ambulate
in actioẽ gr̃arum
firmati in

Expanded text:
sum. Sanctis enim datum est in spiritu videre remota. Ergo sibi caveant illi quorum actus magistrum non latent. Vobiscum sum dico, gaudens et circa Evangelium, quia gaudere se dicit in dispositione conversationis illorum et fidei stabilitate, ut scientes unde placeatur Deo, in eo fierent firmiores. Et quandoquidem bene statis, sicut ergo fidei fundamento accepistis, bona enim fuit acceptio, acceextra eum, sed in ipso ambulate, dico, vos minores, radicati in activa vita, ut arborum ad fructificandum, et vos majores qui in contemplatione estis, super alios, aedificati et hoc in ipso, id est in templo Dei. Unde, scilicet aliis loquatur, et ambulate in actione gratiarum confirmati in
Abbreviated transcription (Latin):
ficut predixi. ⁊ hoc est ꝙ subdit. predixi
enim ꝙ nos estis in cordibus nr̃is secundũ
curami ⁊ dilectionem estis dico: ad conii¬
uendum ⁊ ad cominoriendim .⁊. ica dili¬
go uos ꝙ nr̃a mors in peccatis nudetur mea.
⁊ fimilit᷑ unta in uirtutib uel ita diligo
nos ad commoriendum ⁊ ad comuuend̾
.i. ut mecum patiamini. ⁊ mecum corone¬
mini ⁊ ioeo moneo uos quia. Multafi¬
ducia est mͥ apd̾ nos:
l .i. duni considero q̃
in nobissut quia¬

Expanded text:
cut praedixi. Et hoc est quod subdit: Praedixi enim quod vos estis in cordibus nostris, secundum curam et dilectionem. Estis, dico, ad commoriendum et ad convivendum, id est ita diligo vos quod vestra mors in peccatis videtur mea, et similiter vita in virtutibus. Vel ita diligo vos, ad commoriendum et ad convivendum, id est ut mecum patiamini et mecum coronemini. Et ideo moneo vos, quia multa fiducia est mihi apud vos, id est dum considero quae in vobis sunt, qui
Abbreviated transcription (Latin):
care. s de hiis qui
professione ⁊ noĩe
tis: utiq. in huis
enim putredo secã¬
da est. nam eos qui
forissunt deus tm̃
ĩudicabit. ñ nobis
commisit ut eo
iũbeo non commis¬
ceri talibus gͦ.
AAufte malum ho¬
minem ex uobis¬
ip̃is qui iñ in qui
aliquis ⁊ c̾. occasio¬
ne huius iulitii de
quo supea tͣctauit
incipit age̾ de usdi¬
ciiͣs in quib multis
modis peccabant.
.s. ꝙ contemptis fide¬
lib infideles usdices
adibant. uł stultos
iudices instituebãt.¬
⁊ litigabant et frͣu¬
dabant. ⁊ alia hi .q.¬
fidesibus quocumq modo possunt. ⁊ le¬
ges diuinas aut omnino sꝑnunt. ant pp̃
opprimendos bonos falsa expositione intͤ¬
p̃tantur. ⁊ non ponus apud scõs. qui deũ
tati salua uitate caritate. ⁊ caritatisalua

Expanded text:
care. Sed his qui professione et nomine, i? utique; in his enim putredo secanda est. Nam eos qui foris sunt Deus tantum judicabit; non nobis commisit ut eos jubeo non commisceri talibus, ergo auferte malum hominem ex vobisipsis, qui inde inquialiquis. Occasione hujus judicii de quo supra tractavit, incipit agere de judiciis in quibus multis modis peccabant, quod contemptis fidelibus infideles judices adibant, vel stultos judices constituebant, et litigabant, et fraudabant, et alia hfidelibus quocunque modo possunt, et leges divinas aut omnino spernunt, aut propter opprimendos bonos falsa expositione interpretantur; et non potius apud sanctos, qui Domini itati
Abbreviated transcription (Latin):
quasi hiĩs estis cure.
qni funt cognati mĩ
genere uel tide ecce
tot et tanti congari
Saluto nos ego tͥcins
nomine non num̾o
qui scripsi epłam in
dommo. Is tercius
erat notarius apłi.
Salitat uos garꝰ
hospes mens bic est
ile cui iohannes seͥ¬
ꝑsit in epystola ca¬
nonica gandens qr
fratribus sumptus
ministrabat ⁊ uni¬
uersa ecclesia supra
dixerat omnes eccle¬
sias salutaro illos.
et hic dicit uniner¬
sam ecc̃am salutare
illos quod puto nõ
ociose dictum uel
suꝑflue. Nol emm
tantus uir super

Expanded text:
at: His estis curae, qui cognati mei sunt genere vel fide. Ecce tot et tanti congaudeSaluto vos ego Tertius, nomine, non numero, qui scripsi Epistolam, in Domino. Iste Tertius erat notarius ApostoSalutat vos Caius hospes meus. Hic est ille cui Joannes scripsit in Epistola canonica gaudens, quia fratribus his sumptus ministrabat; et universa Ecclesia. Supra dixerat omnes Ecclesias salutare illos, et hic dicit universam Ecclesiam salutare illos: Quod puto non otiose dictum, vel superflue, nil enim tantus vir super
Abbreviated transcription (Latin):
diabosi acnsatio de Here millns nacet
quia nec deus nec alins. alius enim nõ
pot̃. deus non uult quia ip̃e est ꝯmin
stificat. Numiquid gͦ nult accusare suos.
non. ⁊ cum millus accuset. quis est qui
condempnet: i. qui possit inferre mor¬
tem: nuillus potit m̃ ferre qui uelit. solꝰ
enm xp̃e posset. s non uult. Numqund
nult dampnare: dico mornuus. inmo
qui ⁊ resurrexit ꝙ mains est ut ⁊ nos
resurgnins quietiam ꝙ ẽ maximum
est ad dexteram dei .i. equalis pr̃i .s. in¬

Expanded text:
diaboli accusatio dicitur. Vere nullus nocet, quia nec Deus, nec alius. Alius enim non potest, Deus non vult, quia ipse est qui justificat. Nunquid ergo vult accusare suos? non. Et cum nullus accuset, quis est qui condemnet, id est qui possit inferre mortem? nullus poterit inferre qui velit. Solus enim Christus posset, sed non vult. Nunquid vult damnare? dico mortuus, imo qui et resurrexit, quod majus est, ut et nos resurgamus, qui etiam, quod est maximum, est ad dexteram Dei, id est aequalis Patri, sci
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑabit nos tͥbula¬
tio .i. corꝑis afflie¬
tio : an angustia
.i. mentis anxietas¬
an ꝑsequntio: que
est de loco ad locũ:
ria cibi. an nudi¬
stitus. an ꝑiculum.
.i. apparatis mortis:
mors. nichil utiq
eorum separabit:¬
Sicut scriꝑtum ẽ
in psalmo hiis uer

Expanded text:
abit nos tribulatio, id est corporis afflitio? an angustia, id est mentis anxietaspersecutio, quae est de loco ad locum? ria cibi? an nudistitus? an periculum, t apparatus mortis? mors? nil utique eorum separabitSicut scriptum est in Psalm
Abbreviated transcription (Latin):
xit nos. cuis bene¬
ficium suꝑat p̃dc̃a
exꝑimssione dĩ di amb¬
centis non te desa̾m
neq de̾linquã. qr
neq mors qña mĩ¬
nantur. neq uit̃a
ꝓmissa seꝑabit me¬
adeo. neq angeli
minor ordo. n pͥn¬

Expanded text:
xit nos, cujus beneficium superat praedicta. ex promissione Dei dicentis: Non te deseram neque derelinquam . Quia neque mors, quam minantur; neque vita missa separabit mDeo, neque angeli, minor ordo, n
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑiora ad indend¬
ut deus trinitas
ut angeli quibris¬
etinabiimir in fut᷑o
modo nõ infĩores¬
suinus nr̃a sut in¬
fiora ad dominan¬
sublimes angeli ⁊
s usu sic̃ res domini¬
famulorum funt¬
non dominii pote¬
state s utendi fa¬
cultate quia utun¬
t᷑ eis ad uictum uł
ornamentum uel
aliuo huismodi
angeli igͣ mne su¬
piores funt ⁊ in faturo erunt pares ita
alit modo nr̃i sunt alitͦ erunt in fut᷑o
uetnͣms anctor calicis huiiis est etiam ip̃e
p̃r filium tradidit ⁊ flluis se ipsum uidas
tuid fecitꝰ. pã fͣdodit tͣdendo filium fecit
bene. filins tradendo seipm̃ fecit bene.
Iudas tradendo magistrum ꝑ auaritia
de passione xp̃i. matitie inde deputabr̃¬

Expanded text:
riora ad videndut Deus trinitas;ut angeli, quibequabimur in futuro, modo vero inferioress; nostra sunt inferiora ad dominansublimes angeli, ed usu; sicfamulorum suntnon dominii potestate, sed utendi fcultate, quia utuntur eis ad victum, ornamentum, vel aliud hujusmodi. Angeli igitur nunc superiores sunt, et in futuro erunt pares, ita aliter modo nostri sunt, et aliter erunt in futuro. verum auctor calicis hujus est etiam ipse . Si ergo Pater Filium tradidit, et Filius seipsum, Judas quid fecit? Pater tradendo Filium, bene fecit; Filius tradendo seipsum, bene fecit; Judas tradendo magistrum pro avaritia, de passione Christi, malitiae Judae deputab
Abbreviated transcription (Latin):
dei pr̃is .i. in potiorib bonis dei qui e¬
tiam medius int̾ deum ⁊ homines intͤ¬
pellat ꝓ nobis non noce s miscratione
⁊ representatione humanitatis dumicat¬
tidie hominem quem assumpsit ⁊ gͣ¬
ne genus mortis ꝙ pro nobis sustimnt
nltui pat̾nooffert ut nr̃i misereat᷑
cimis postulatio cum tantus sit nou po¬
test contempni. Quis gͦ.q. ⁊cͥ. hec p̃
dicta sint nobis a dõ

Expanded text:
d est in potioribus bonis Dei, qui etiam medius inter Deum et homines, interpellat pro nobis, non voce, sed miseratione et repraesentatione humanitatis, dum quotidie hominem quem assumpsit et grave genus mortis quod pro nobis sustinuit, vultui paterno offert, ut nostri misereatur; cujus postulatio cum tantus sit non potest contemni. Quis ergo. Quasi dicat: a sint nobis a D
Abbreviated transcription (Latin):
ostendens uistum
tur ⁊ man penam¬
⁊ quia in prima
de aduentu domi¬
tuorum. Unde pu
tabatur dies dñi ĩ¬
stare. nunc aliam
scribit epystolam

Expanded text:
stendens justum tur, mali poenamt quia in prima de Adventu Domimortuorum, unde putabatur dies stare, nunc aliam scribit epistolam
Abbreviated transcription (Latin):
cognita resipiscant a laqueis diaboli .i. re
dedant ab erroribus draboli quib illaque¬
ati tenentur ⁊ redeant ad bonum ut sapi

Expanded text:
cognita resipiscant a laqueis diaboli, id est recedant ab erroribus diaboli quibus illaqueati tenentur, et redeant ad bonum ut sapi
Abbreviated transcription (Latin):
ne. pp̃ instructiõm
credentinm .i. pro¬
fectum fidelium
non ꝙ sibi melins
tis expedit. ostendẽs
quantum affectũ
non dubĩe s confi
diu. ꝑ manebo õ
ur̃a gaudeamus.
uelut nos de fide
gaudeatis in eam

Expanded text:
er instructionem credentium et profectum fidelium, non quod sibi tutius tis expedit, ostendens quantum affectum non dubie, sed confiddiu permanebo omnde vestra gaudeamus, vel ut vos de fide gaudeatis in ea
Abbreviated transcription (Latin):
p̃destinant .i. in p̾scientia apud se ab
bona quibriscumq deus donat ꝑ rocul du¬
quos inste pp̃aut ad luenda supplicia
nec tamen p̃ꝑanit ad facienda pectata
p̃paranit enim dens ꝙ dinina equitas.
redderet. non ꝙ humana iituitas ad¬
mitte̾t non enim sicut p̃paranit scõs
ad iusticiam ꝑcipiendam sic p̃pauit in¬
iquos ad insticiam amittondam. qr pͥm¬
be̾ ut sir ip̃e. Qiasi dico conformes ita
tatem pris obtinẽs ⁊ aliis disꝑtiens qd̾
quia ante ouem c̾aturam non fẽs s tratꝰ
est. ⁊ quia primus siñe pectato natus ⁊ pri¬
mus impastibalis resingens in quo ħt̃ fr̃es

Expanded text:
destinavit, id est in praescientia apud se ab  quibuscumque donat, procul duquos juste praeparavit ad luenda supplicia, nec tamen praeparavit ad facienda peccata. Praeparavit enim Deus quod divina aequitas redderet, non quod humana iniquitas admitteret. Non enim sicut praeparavit sanctos ad justitiam percipiendam, sic praeparavit iniquos ad justitiam amittendam; qnt. Ut sit ipse. Quasi dicat: Dico conformes, itatatem Patris obtinens et aliis dispertiens, Quia ante omnem creaturam non factus sed natus est, et quia primus sine peccato natus, et primus impassibilis resurgens, in quo habe
Abbreviated transcription (Latin):
cipiendnm u̾bum ꝓprie ant̃ p̃destinatõ
est p̃scientia ⁊ p̃ꝑatio bñficiorum dei
quib c̾tissime liberant᷑ quicuq liba̾n¬
tur p̃destinatio igͣ est gratie pp̃atio q̃
sin e p̃scientia non pot̃ eẽ pot̃ autem sñ
p̃destiñatione ẽẽ p̃scientia p̃destinatiõe¬
quippe dens ea p̃scint que fuerat ip̃c
facturus. s p̃scunt deus etiam ea que ñ
ẽ ip̃e fcũriis .i. omnia mala quiã ⁊ si sũt
quedam que rta peccata sunt ut etiam pe¬
ne sint peccati secundum illisd tradidit uͥ¬
los ⁊ cͥ. non tamen peccatum dei est sed
iũdinum quoc̾ta p̃destinatio dei que in

Expanded text:
cipiendum verbum. Proprie autem praedestinatio est praescientia et praeparatio beneficiorum Dei, quibus certissime liberantur quicunque liberantur. Praedestinatio igitur est gratiae praeparatio, quae sine praescientia esse non potest. Potest autem sine praedestinatione esse prescientpe Deus ea praescivit quae fuerat ipse facturus, sed praescivit Deus etiam quae non est ipse facturus, id est omnia mala, quia etsi sunt quaedam quae ita peccata sunt, ut etiam pene sint peccati, secundum illud, tradidit illos, etc. , non tamen peccatum Dei est, sed judicium. Quocirca praedestinatio Dei, quae in
Abbreviated transcription (Latin):
dampnabili alud sit dedin̾are a bono. a¬
luuo facere malum. ⁊ illuo delictum. hoc
nomen ostendit. quid enim asiuo sonat
delictum. insi derelictum᷑. ⁊ quid de re¬
lintiuit qui deliñtiuit nĩsibonum. uł
pot̃ iuderi illio eẽ delistum quodigno¬
rant᷑ fit peccatum t a sciente commit¬
titur. indifferent᷑ tamen plerumq po¬
nntur ut ⁊ peccatum nomine delict ⁊
delictum nomine peccati appelletur. p̃¬
oceupatio antem est. dumi uel ad horam
non iudetur tusd agendisit. uel auiui¬
derint uintuntur. ut .s. manim fiat cũ
latet uitas nel cum compellit infirmi
confiderans teip̃ni ꝙ ⁊ tu fragilis es ne
⁊ tu tempteris.i. ne deo ꝑmittente in
elm̃at quam proprii ꝑieuli cogitatio ita
eos. nec deesse uoluit frm̃ correctioni nec
studere certamini. Ideoq ne sibi uideat᷑
quisq instruere. etiam cum protͥue exa¬
gitat irricet q peceantem aut supbe tan¬
quam insanabilem detestatur. in spiritu

Expanded text:
damnabili aliud sit declinare a bono, adamnabili aliud sit declinare a bono, aliud facere malum; et illud delictum, hoc nomen ostendit. Quid enim aliud sonat delictum, nisi derelictum, et quid derelinquit qui delinquit, nisi bonum? Vel potest videri illud esse delictum quod ignoranter fit; peccatum quod a sciente committitur, indifferenter tamen plerumque ponuntur, ut et peccatum nomine delicti, et delictum nomine peccati appelletur. Praeoccupatio autem est, dum vel ad horam non videtur quid agendum sit, vel qui viderint vincuntur, ut scilicet malum fiat, cum latet veritas, vel cum compellit infirmitconsiderans teipsum, quod et tu fragilis es, ne et tu tenteris, id est ne, Deo permittente, inclinat quam proprii periculi cogitatio, ita eos nec deesse voluit fratrum correctioni, nec studere certamini. Ideoque ne sibi videatur quisque instruere, etiam cum proterve exagitet, irridetque peccantem, aut superbe tanquam insanabilem detestatur, in spiritu,
Abbreviated transcription (Latin):
.iͦ. imprudenter lapius. ut nequeat uit᷑a¬
re nec insrum quia est homo .s. infirmꝰ
p̃octupatus dico. non in muitis. s in ali¬
tno delicto . a. non usu cortidiano peccãs
si hoc inquam fui̾t. uos qui spũalesests
non ideo despiciatis eum. s inaruite hu¬
insmodi. non ꝑ singula peccata diffluẽ¬
tem. et si aliquando labatur in spũ leni¬
tatis .i. rationabilit᷑ ⁊ leniter. nesi alitͤ
fec̾itis non patratur se argui. s defend̾e̾
se incipiat ne tarpis indeatur. i deo lenit᷑
instruite quia frẽs estis. ⁊ si suꝑiore s.
Attende quid ꝓpͥe dicatur delictum. ⁊ cͥꝑ
sit p̃occupatio quia dicit. p̃occupatus m̃ de¬
licto. ut hiis intellestis iñtelligas fr̃i pre¬
orupato in desicto fore indusgendum. de¬
lictum igit᷑ fortasse est declinare a bono. pec¬
catum est faceremalim. ut sicut in laisda¬
bili uita. aliud est decliñare a malo. aliud
facere honum ꝙ admonemur dicente scͥ¬
ꝑtura. declina a malo ⁊ fac bonum. ita in

Expanded text:
 imprudenter lapsus ut nequeat vitare; nec mirum quia est homo, scilicet infirmus, praeoccupatus: dico non in multis, sed in aliquo delicto, quasi non usu quotidiano peccans. Si hoc, inquam, fuerit, vos qui spirituales estis, non ideo despiciatis eum, sed instruite hominem, non per singula peccata diffluentem, et si aliquando labatur, in spiritu lenitatis, id est rationabiliter et leniter, ne si aliter feceritis, non patiatur se argui, sed defendere se incipiat, ne turpis videatur. Ideo leniter instruite, quia fratres estis, etsi superiores. Attende quod proprie dicatur delictum, et quod sit praeoccupatio, quia dicit praeoccupatus in aliquo delicto, ut his intellectis intelligas fratri praeoccupato in delicto fore indulgendum. Delictum igitur fortasse 160 est declinare a bono. Peccatum est facere malum, vel sicut in laudabili vita, aliud est declinare a malo, aliud facere bonum, quod admonemur, dicente Scriptura: Declina a malo et fac bonum ; ita in