comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tris eccl̃iȩ catholice ꝑ uniu̾sum mun¬
dum diffuse. fugite om̃s hereses. Si
quis uobis aliud ȩuangłizauerit.
anathema sit.Rectos cursus facite
pedib urĩs. ñ declinetis nec ad dexte¬
ram p̾sum̃do: nec ad sinistrã desꝑan-¬
do. Currite uelociter uiam rectam:
ipsa enim uos ꝑducit ad patͥam: ad
illam patͥam. cuiꝰ ciues angłi st̃. cuiꝰ tẽ¬
plum ds: cuiꝰ splendor filius: cuiꝰ cari¬
tas sp̃c sc̃s. Ciuitas scã ciuitas beata.
¶Ciuitas uͥ nullus ꝑit amicus: quo
nullus admittit᷑ inimicꝰ. Ciuitas uͥ
nullus morit᷑: qͥa nullus orit᷑. Nullꝰ
infirmat᷑ quia in corrupta salute ne¬
mo letatur. Cum illuc uenerimus:
ñ ibi esuriemꝰ. aut ibi siciemus. Uisio
ipsa. sacietas nr̃a erit. Non ibi dormi¬
emus: qͥa ñ ibi laborabimuᷤ. Nulla
cuiuslibet rei necessaria erit refectio:
uͥ nulla erit defectio. Uiuemus: reg¬
nabimus: letabimur. Si tantũ dele¬
ctat cum de ea loquim᷑: quid erit
&e uideres Uidere d̾m:̃ uiuere cum

Expanded text:
tris Ecclesiae catholicae per universum mundum diffusae, fugite omnes haereses. Si quis aliud evangelizaverit vobis, anathema sit . Rectos cursus facite pedibus vestris: non declinetis nec ad dexteram praesumendo, nec ad sinistram desperando. Currite velociter rectam viam: ipsa enim vos perducit ad patriam; ad illam patriam cujus cives Angeli sunt, cujus templum Deus, cujus splendor Filius, cujus charitas Spiritus sanctus; civitas sancta, civitas beata; civitas ubi nullus perit amicus, quo nullus admittitur inimicus; ubi nullus moritur, quia nullus oritur; nullus infirmatur, quia incorrupta salute laetatur. Cum illuc venerimus, non ibi esuriemus aut sitiemus: visio ipsa satietas nostra erit. Non ibi dormiemus, quia non ibi laborabimus. Nulla cujuslibet rei necessaria erit refectio, ubi nulla erit defectio. Vivemus, regnabimus, laetabimur. Si tantum delectat cum de ea loquimur, quid erit et videre? Videre Deum, vivere cum
Abbreviated transcription (Latin):
mundus crucifixus ẽ & ego mundo:
nauẽ ascendebat. Quando dicebat.
induite uos sicut electi dĩ. benignita¬
te. humilitate. longanimitate. man¬
suetudine: quid aliud quã funes ex¬
tendebat: Quando dicebat. manert
fides. spes. caritas. maior autẽ hoꝵ¬
caritas: uela colabat. Quando dice¬
bat. u̾bum d̃i habitet in uobis ha

Expanded text:
mundus crucifixus est, et ego mundo ; navem ascendebat. Quando dicebat, Induite vos sicut electi Dei, benignitate, humilitate, longanimitate, mansuetudine ; quid aliud quam funes extendebat? Quando dicebat, Manet fides, spes, charitas; major horum charitas ; vela colligebat. Quando dicebat, Verbum Dei habitet
Abbreviated transcription (Latin):
ageres. cibaria ferocienti subtrahereᷤ
& fame domares: quẽ freno ñ pos¬
ses: Caro nr̃a. ium̃tum nr̃m ẽ. Iter
Magimus in iherłm: plerumq nos
rapit: &e de uia conatur excludere.
Tale gͦ uim̃tum: cohibeamꝰ ieiunis.
Uide illum gubernatorẽ. eundemq
uiatorẽ : apłm paulum. Uidete illu̾
ium̃tum suũ domantẽ. In fame
inquit &e siti. in ieuniis. sepiꝰ casti¬
go corpus meũ: & in seruitutẽ redi¬
go. Ita gͦ ce tu qui ambulare desi¬
deras:doma carnẽ tuã. & ambula.
Ambulas enim. si amas. N on enĩ
ad d̾mi passib s affectib currimꝰ.

Expanded text:
ageres, cibaria ferocienti subtraheres, ageres, cibaria ferocienti subtraheres, et fame domares quod freno non posses? Caro nostra jumentum nostrum est: iter agimus in Jerusalem; plerumque nos rapit caro, et de via conatur excludere. Tale ergo jumentum cohibeamus jejuniis. Vide illum gubernatorem eumdemque viatorem apostolum Paulum, vide illum jumentum suum domantem. In fame, inquit, et siti, in jejuniis saepius , castigo corpus meum, et in servitutem redigo . Ita ergo et tu, qui ambulare desideras, doma carnem tuam, et ambula. Ambulas enim, si amas. Non enim ad Deum passibus, sed affectibus currimus.
Abbreviated transcription (Latin):
ebat: Quando dicebat. gr̃a salui
facti estis: tutelam exorabat. Quan¬
do dicebat. in psalmis. in hẏmnis.
scm̃ docebat & dicebat. Quando di¬
cebat. spe salui facti sumꝰ anchorã
in cordib credentiũ figebat. Qnͣdo
dicebat. iherłm quȩ sursũ ẽ libera
ẽ quȩ ẽ mat̾ nr̃a: ipsam patͥam de¬
monstrabat. Quando dicebat. uͥ est
in ꝓpͥa patͥa letabat᷑. O optime gu¬
bernator:õ pulcherrime magister.
& doctor. dociusti. fecisti. Et id̃o cele¬
rit̾ ꝑuenisti: quia quȩ dociusti. pͥor
sugit nauigiũ. & insolitos fluctus
maris horrescit. desideratq iter con¬
ficere: quo & si tardius ad patͥam ua¬
leat ꝑuenire. demonstrabo uiam:
immo ipsa se demonstrat. uia. Ecre
in euangłio: clamat saluator.Ego
sum uia. Habes uiam: ambula.
Sollicitꝰ tam̃. doma ium̃tum tuũ.
carnẽ tuã. Ipsi enim infidet anima
tua. Quomͦ siin hac uia mortali in¬
mento insideres. qui te gestiendo
uellet p̾cipitare: ñ ne ut securus it̾

Expanded text:
ebat? Quando dicebat, Gratia salvi facti estis ; tutelam exorabat. Quando dicebat, Iu psalmis et hymnis csanctum docebat. Quando dicebat, Spe salvi facti sumus ; anchoram in cordibus credentium figebat. Quando dicebat, Jerusalem qua sursum est, libera est, quae est mater nostra ; ipsam patriam demonstrabat. Quando dicebat, Ubi est, in propria patria laetabatur. O optime gubernator, o pulcherrime magister et doctor, docuisti, fecisti; et ideo celeriter pervenisti, quia quae docuisti, prior fugit navigium, et insolitos fluctus maris horrescit, desideratque iter conficere, quo, etsi tardius, ad patriam valeat pervenire; demonstrabo viam, imo ipsa se demonstrat via. Ecce in Evangelio clamat Salvator, Ego sum via . Habes viam, ambula, sollicitus tamen doma jumentum tuum, carnem tuam; ipsi enim insidet anima tua. Quomodo si in hac via mortali jumento insideres, quod te gestiendo vellet praecipitare; nonne ut securus iter
Abbreviated transcription (Latin):
tatis suȩ illuminat ocło̾s nr̃os. ut ui¬
deant diuinitat᷑e equalitatẽq patͥs ce
filii &e sp̃c scĩ. Non ibi fatigabimur:
nobiscum enim erit uirtus nr̃a: cui
nunc dicimus. diligam te dñe uir¬
tus mea. Non ibi dormiemꝰ. ñ enĩ st̃
ibi tenebrȩ: quȩ excludere possint
ꝑmanentẽ diem.Nulla ibi erit ne¬
gotiatio: nulla seruitꝰ. nullum opꝰ.
ce quid illic acturi sumus: fortasse
illud qͦd scriptum ẽ. Uacate & uidete:
qm̃ ego sum dñs. Uaciutas ipsa con¬
templationis. erit oꝑa nr̃e actionis:
ut contemplantes delectemur:& de¬
lectabilit̾ contemplem᷑ uidere. Qͥd
uideres Bona dm̃. Quȩ bona: Pos¬
sumꝰ expͥmere illud. qͦd nec oculus
uidit. nec auris audiuit. nec in cor
hominis ascendit: Possumꝰ expli¬
care: quomͦ erit ds omia in om̃ib ͤ
Possumꝰ explicare. quomͦ ipse filuᷤ
cũ tͣdid̾it regnũ dõ patͥ. id est scãm

Expanded text:
tatis suae illuminat oculos nostros, ut vitatis suae illuminat oculos nostros, ut videant divinitatem aequalitatemque Patris et Filii et Spiritus sancti. Non ibi fatigabimur: nobiscum enim erit virtus nostra, cui nunc dicimus, Diligam te, Domine, virtus mea . Non ibi dormiemus: non enim sunt ibi tenebrae, quae excludere possint permanentem diem. Nulla ibi erit negotiatio, nulla servitus, nullum opus. Et quid illic acturi sumus? Fortasse illud quod Scriptum est: Vacate, et videte, quoniam ego sum Deus . Vacuitas ista contemplationis, erit opus nostrae actionis; ut contemplantes delectemur, et delectabiliter contemplemur videre. Quid videre? Bona Domini . Quae bona? Possumus exprimere illud quod nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit ? Possumus explicare quomodo erit Deus omnia in omnibus? Possumus explicare quomodo ipse Filius cum tradiderit regn
Abbreviated transcription (Latin):
uiuificans. faciet nos sic̃ipse dominꝰ
ꝓmittere dignatus ẽ. equales ange¬
lis di.ut uiuamꝰ cum ipsis in eter¬
na uita. in unam immortalitatẽ.
ac sempit̾nam patͥam. In qua pa¬
Hoc sequit᷑ etiã in isto sc̃o simbolo:
qͦd post resurrectionẽ carnis. creda¬
mus & in uita eterna. Non enĩ
iam dominabit᷑ corruptio imnor¬
taliter uiuentib & cum ipsa ui¬
ta ȩterna manentib. Neq enim
indigebimus illic uestim̃to: ubi
erimꝰ immortalitate uestiti. Nec
cib nobis deerit: quando ip̃se
panis uiuus qui ꝓpt̾ nos de cȩlo
ad t̾ras usq descendit̾ sui p̾sentia
nobis deerit p̾sentȩ uite fonte: sa¬
tiabit enim nos ab ubertate domꝰ
suȩ: & torrente deliciaꝵ suaꝵ coe¬
da nr̃a rigabit. Estus illic ñ patie¬
mur: illic ẽ enim refrigeriũ nr̃m:
qui nos sub umbra alaꝵ suaꝵ ꝓ
texit & ꝓtegit. frigus illic ñ patiem᷑:
ẽ enim ibi sol iusticie. qͥ suo amore
calefaciens corda Onĩa radiis diuini¬

Expanded text:
Dominus promittere dignatus est, aequales Angelis Dei ; ut vivamus cum ipsis in aeterna vita, in una immortalitate ac sempiterna patria. In qua paHoc sequitur etiam in isto sancto Symbolo, quod post resurrectionem carnis credamus. Et in vitam aeternam. Non nostri jam dominabitur corruptio, immortaliter viventibus, et cum ipsa aeterna vita manentibus. Neque enim indigebimus illic vestimento, ubi erimus immortalitate vestiti: nec cibus nobis deerit, quando ipse panis vivus, qui propter nos de coelo ad terras usque descendit, sui praesentinobis deerit, praesente fonte vitae. Saturabit enim nos ab ubertate domus suae, et torrente deliciarum suarum corda nostra rigabit. Aestus illic non patiemur: illic est enim refrigerium nostrum, qui nos sub umbra alarum suarum protexit et protegit . Frigus illic non patiemur: est enim ibi sol justitiae; qui suo amore calefaciens corda nostra, radiis divini
Abbreviated transcription (Latin):
Currat ut eiꝰ p̾cioso sangume redi¬
mat᷑. ne cũ ñ fuerit inuentꝰ in nu¬
mero redemptoꝵ: in numero ma¬
neat ꝑditoꝵ. Hic hic dũ uiuitur:
melior eligatur locus. Hic ẽ tempꝰ
fidei. Ceterum in inferno ait ꝓpha:
quis confitebitur tͥ: Qui uult
semꝑ uiuere ce ñ timere mortem:
teneat uitã. ut mors suꝑet᷑ a uita.
dicantẽ: ipsum nunc sibi adhibe¬
Sp̃m sc̃m dm̃ credimꝰ equałe patͥ
&e filio: quia simul ẽ & in patre &
in filio. Quom ẽ in patre: filium
dit: ipse introducet uos in omnẽ
ueritatẽ. Quomͦ ẽ & in filio: Ipse
filius post resurrectionẽ mittens
discipłos suos predicare ȩuangłm.
insufflauit in faciem ipsoꝵ: & ait
illis. Accipite sp̃m sc̃m. Quomͦ est
sp̃c patͥs: Ipse dñs in euangłio¬
ait. Non enĩ uos estis qui loquimi

Expanded text:
currat, ut ejus pretioso sanguine redicurrat, ut ejus pretioso sanguine redimatur: ne cum non fuerit inventus in numero redemptorum, in numero maneat perditorum. Hic, hic dum vivitur, melior eligatur locus. Hic est tempus fidei. Caeterum, In inferno, ait propheta, quis confitebitur tibi ? Qui vult semper vivere, et non timere mortem, teneat vitam, ut mors superetur a vita. dicantem, ipsum nunc sibi adhibem Deum credimus aequalem Patri et Filio, quia simul est et in Patre et in Filio. Quomodo est in Patre? Filium Patre, ipse introducet vos in omnem veritatem . Quomodo est in Filio? Ipse Filius post resurrectionem mittens discipulos suos praedicare Evangelium, insufflavit in faciem ipsorum, et ait illis: Accipite Spiritum sanctum . Quomodo est Spiritus Patris? Ipse Dominus in Evangelio: Non enim vos estis qui loquimi
Abbreviated transcription (Latin):
let de corpore suscitato. & clarificato.
omnẽ maculã cuiuslibet cicatͥcis
abstergere: s sciebat quare cicatͥces
in corpore suo seruaret. ut uul¬
nera dubitationis in cordib disci¬
puloꝵ sanaret:. fortasse gͦ ut dixi si¬
cut demonstrauit thome ñ creden¬
ti. nͥ tangeret & uideret: ita etiam
inimicis suis uulnera demonstra¬
turus sua. ꝓpter qͦd dictum ẽ ꝑ pro¬
pħ̃am. uidebunt in quẽ pupugert̃.
ñ ut eis dicat. sicut thome. quia ui¬
disti credidisti: s ut conuincens
eos ueritas dicat. ecce hominẽ quẽ
crucifixistis: eccedm &e hominem
in quẽ credere noliustis. Uidetis
uulnera quȩ infixistis: agnoscitiᷤ
ti p̾cio mei sangumis. ñ estis mei.
Discedite a me in ignem ȩt̾num.
qui paratꝰ ẽ diabłõ & angłis eiꝰ. S
illoꝵ mors. ꝓficiat ad nrãm salutẽ.
Sulli contempsert̾: nos timeamuᷤᷤ
eum qͥ sic uenturꝰ ẽ iudicare. festi¬
net unusqͥsq cum uiuit. ut uiuat.

Expanded text:
let de corpore suscitato et clarificato let de corpore suscitato et clarificato omnem maculam cujuslibet cicatricis abstergere sed sciebat quare cicatrices in corpore suo servaret, ut vulnera dubitationis in cordibus discipulorum sanaret: fortasse ergo, ut dixi, sicut demonstravit Thomae, non credenti nisi tangeret et videret, ita etiam inimicis suis vulnera demonstraturus est sua. Propter quod dictum est per prophetam, Videbunt in quem pupugerunt : non ut eis dicat, sicut Thomae, Quia vidisti, credidisti ; sed ut convincens eos Veritas dicat, Ecce hominem quem crucifixistis, ecce Deum et hominem in quem credere noluistis. Videtis vulnera quae inflixistis, agnoscitis pti pretio mei sanguinis, non estis mei; discedite a me in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Sed illorum mors proficiat ad nostram salutem. Si illi contempserunt, nos timeamus eum qui sic venturus est judicare. Festinet unusquisque cum vivit, ut vivat;
Abbreviated transcription (Latin):
illa agebant᷑ iam illi ab ipso p̾pa¬
rabant᷑: iam captiuitas eoꝵ capta
erat. Expectabatur ut ascenderet
saluator: &e donaret dona. Quȩ do¬
na: Dona quȩ acceꝑunt discipłi:
quȩ accepit petrius. ut moreretur
ꝓabsente: quẽ desꝑando negauerat
p̾sentem. Uidere quid idem petruᷤ
dicat in epła sua: quid effundat
ex dono illo scĩ sp̃c. Credentes inqͥt
in eum quẽ ñ uidetis: gaudete in¬
enarrabili gaudio. Gaudeamꝰ ce
nos credendo in eum quẽ ñ uidemꝰ:
ut securi illum uideamꝰ. cũ ad ip¬
sum ꝑuenerimꝰ. Ueniet autẽ & ipse:
rus ẽ enim uiuos &e mortuos iudi¬
care. Ueniet ut iudicet. qui sterit
sub iudice. Ueniet in ea forma in
qua udicatus ẽ: ut uideant in quẽ
pupugerunt:cognoscant uidei qͣ
negauerunt.: comuncat eos ille ho¬
mo susceptus: & ab eis crucifixus.
fortassis dilectissimi. qͣm ueritas
euangłica non tacuit eum cũ cica¬
tricib resurrexisse. qui posset si uel¬

Expanded text:
illa agebantur, jam illi ab ipso praepailla agebantur, jam illi ab ipso praeparabantur, jam captivitas eorum capta erat. Exspectabatur ut ascenderet Salvator, et donaret dona. Quae dona? Dona quae acceperunt discipuli; quae accepit Petrus, ut moreretur pro absente, quem desperando negaverat praesentem. Videte quid idem Petrus dicat in Epistola sua, quid effundat ex dono illo sancti Spiritus: Credentes, inquit, in eum quem non videtis, gaudete inenarrabili gaudio . Gaudeamus et nos credendo in eum quem non videmus; ut securi illum videamus, cum ad ipsum pervenerimus. Veniet rus est enim vivos et mortuos judicare. Veniet autem ut judicet qui stetit sub judice; veniet in ea forma in qua judicatus est, ut videant in quem pupugerunt. Cognoscant Judaei quem negaverunt: convincat eos ille homo susceptus, et ab eis crucifixus. Fortasse, dilectissimi, quoniam veritas evangelica non tacuit eum cum cicatricibus resurrexisse, qui posset si vel
Abbreviated transcription (Latin):
de cordib fidelium tuoꝵ nunꝗͣ
discedis. Uidete autẽ dilectissimi:
qͥd donauerit iste. qui ascendit in
altum. Captiuã duxit captiuitatẽ:
dedit dona hominib. Uidete qͥd
donauerit. Uenit mirabilit̾. creuit
mirabilit̾: exhibuit multa mira¬
cula. que suꝑius cõmemorauimꝰ.
Salus eterna. multis prestitit sa¬
lut̾e. Qui infirmitates nr̃as susce¬
pit: multas uariasq infirmitateᷤᷤ
curauit. Circundatus etiam tunc
fuit multitudine ppłoꝵ: quos ad¬
duxerat ñ fides. s curiositas ocłoꝵ.
Deniq uisa miracła multi lauda¬
bant: alii detrahebant. Nã inde ẽ illd̾
detractionis u̾bũ dicentiũ qͦd in beelze¬
bub pͥncipe demonioꝵ eiceret de¬
monia. Cum tanta tam̃ miracła
faceret: contemptꝰ ẽ. Non solum di¬
gne habitus ñ est: s insuꝑ occisus
ẽ. Quare non tunc factum ẽ ut eius
p̾sentia numerus ille colligeretur:
nͥ quia oportebat impleri omĩa. qͦ
de illo erant scͥpta: Etenim qͣndo

Expanded text:
de cordibus fidelium tuorum nunquam de cordibus fidelium tuorum nunquam discedis. Videte autem, dilectissimi, quid donaverit iste qui ascendit in altum, captivam duxit captivitatem, dedit dona hominibus ; videte quid donaverit. Venit mirabiliter, crevit mirabiliter, exhibuit multa miracula, quae superius commemoravimus, salus aeterna multis praestitit salutem. Qui infirmitates nostras suscepit, multas variasque infirmitates curavit. Circumdatus etiam tunc fuit multitudine populorum, quos adduxerat non fides, sed curiositas oculorum. Denique visa miracula multi laudabant, alii detrahebant. Nam inde est illud detractionis verbum dicentium, quod in Beelzebub principe daemoniorum ejiceret daemonia . Cum tanta tamen miracula faceret, contemptus est: non solum digne habitus non est, sed insuper occisus est. Quare non tunc factum est ut ejus praesentia numerus ille colligeretur, nisi quia oportebat impleri omnia quae de eo erant scripta? Etenim quando
Abbreviated transcription (Latin):
tam: tanquã pat̾ sedeat in sinistra.
ut filius sedeat ad dexter̃a. S ipsã
dexteram intelligite potestatẽ quã
accepit homo ille susceptꝰ ado. ut
ueniat iudicaturꝰ. qui pͥus uene¬
rat iudicandus. Ad hoc enĩ ascen¬
dit in cȩlum: ut fides suũ impleat
locum. Predictum quippe hoc inue¬
nitur: ꝑ dauid ꝓpħam. Ait enim.
Congregatio ppłoꝵ eirciindabit
te: & ꝓpter hanc in altũ regredere:
dñs iudicat popłos. Hoc quippe
ait. Qm̃ humiliatꝰ es in forma ser¬
ui. usꝙ ad crucis obꝓbriũ. e hiqͥ
te uiderunt crucifixũ. aliqui cre¬
diderunt. multi dubitauert̃:
resurgens a mortiris in altum re¬
gredere. suꝑ cȩlos dignare ascendẽ:
ut congregatio ppłi fidelis congre¬
getur in unum ꝑ fidem: ut fides
deducat eos ad speciem. Ipsa ẽ uir¬
tus omĩpotentiȩ tue: ut plus pos¬
sis in ipsis fidelib quando abseis
ab eis in homine illo suscepto sen¬
tiris: ceterũ p̾sentia tuȩ maiestatiᷤᷤ

Expanded text:
tam, tanquam Pater sedeat in sinistra, tam, tanquam Pater sedeat in sinistra, ut Filius sedeat ad dexteram; sed ipsam dexteram intelligite potestatem, quam accepit homo ille susceptus a Deo, ut veniat judicaturus qui prius venerat judicandus. Ad hoc enim ascendit in coelum, ut fides suum impleat locum. Praedictum quippe hoc invenitur per David prophetam: ait enim, Congregatio populorum circumdabit te, et propter hanc in altum regredere; Dominus judicat populos . Hoc quippe ait: Quoniam humiliatus es in forma servi usque ad crucis opprobrium , et hi qui te viderunt crucifixum, aliqui crediderunt, multi dubitaverunt; resurgens a mortuis in altum regredere, super coelos dignare ascendere: ut congregatio populi fidelis congregetur in unum per fidem, ut fides deducat eos ad speciem. Ipsa est virtus omnipotentiae tuae, ut plus possis in ipsis fidelibus, quando absens ab eis in homine illo suscepto sentiris. Caeterum praesentia tuae majestatis
Abbreviated transcription (Latin):
me: qͥa & ego qͦd sum mortuus: ñ ꝓpt̾
resurgere ñ noueras. Suscepi mort̾ẽ
quã noueras: demonstraui resurre¬
ctionẽ quã ignorabas. Credendo ama
resurgentẽ: ut ꝑ illũ &e tu resurgas.
Diximꝰ. & quantũ ille donauit expo¬
suimꝰ has tres sententias: qͦd natꝰ sit
de uirgine maria: crucifixus subpon¬
tio pilato: & sepultus. tercia die a
mortuis resurrexit. Si enim de sin¬
gulis ut dignũ ẽ loqui possemu.:
ꝓlixitas sermonis. fastidiũ uobis¬
potiꝰ quã delectationẽ incuteret.
simus descenderit ꝓpter nos: nunc
dicamus. quomͦ id qͦd suscepit ex
nobis in cȩlum leuauerit. ad dexte¬
ram patris collocauerit: ac fidei
nĩȩ certum pignus dederit: ut se¬
cura sint membra de tanto capite:
fideliterq sperent ad ipsum se pos¬
se ꝑuenire: quẽ iam credunt ad dex¬
teram patͥs sedere assumptũ in ce¬
los. Sessionem istam dilectissimi ñ
accipiatis humanis membris posi¬

Expanded text:
me; quia et ego quod sum mortuus, non est me; quia et ego quod sum mortuus, non est resurgere non noveras: suscepi mortem quam noveras, demonstravi resurrectionem quam ignorabas. Credendo ama resurgentem, ut per illum et tu resurgas. Diximus, et, quantum ille donavit, exposuimus has tres sententias, quod natus sit de virgine Maria, crucifixus sub Pontio Pilato et sepultus, tertia die a mortuis resurrexerit. Si enim de singulis, ut dignum est, loqui possemus, prolixitas sermonis fastidium vobis quam delectationem incuteret. simus descenderit propter nos; nunc dicamus quomodo id quod suscepit ex nobis, in coelum levaverit, ad dexteram Patris collocaverit, ac fidei nostrae certum pignus dederit, ut secura sint membra de tanto capite, fideliterque sperent ad ipsum se posse pervenire, quem jam credunt ad dexteram Patris sedere. Assumptus in coelos. Sessionem istam, dilectissimi, non accipiatis humanis membris posi
Abbreviated transcription (Latin):
buit nobis: fecit nos antequã eẽmꝰ.
Donauit uitã. donauit etatẽ: dona¬
uit lib̾am uoluntatẽ: donauit
substantiã. donauit ingeniũ: do¬
nauit rationem. donauit scientiã:
donauit omĩa sua. ut eẽnt tua. Ex
his bonis om̃ib male usi sumus:
suꝑbi effecti sumꝰ: creatorẽ tanta bo¬
na largiente merito preuaricationeˢ
offendimꝰ. Piuimꝰ quesiuit: capti¬
ui ducti sumꝰ. subuenit. ad mortẽ
ꝑpetuã ducebamur. liberauit. Qd
tͥ minus exhibuit: qui se ipsum ꝓ
te tradidit: Et dubitas quod tibi
donet uitam suam: qͥa tecũ cõmu¬
nicauit mort̾ẽ tuã. Quid retͥbuemꝰ
ei:Si ñ est quod ei retͥbuam: ab ipso
accipiamꝰ. qͦd ei offeramꝰ. Hoc a te qͣ¬
rit xp̃c: hoc tͥ dicit. Quod feci ꝓ te:
hoc ce tu facꝓ me. Animã meã po¬
sui ꝓ te: & tu ꝓ fratͥb tuis animam
tuam pone. Noli timere mortẽ: quã
cũ uincere ñ posses: ego sum mortu¬
us ut tu uincere. Uinceres ñ ꝑ te s ꝑ

Expanded text:
buit nobis ? Fecit nos antequam essemus, buit nobis ? Fecit nos antequam essemus, donavit vitam, donavit aetatem, donavit liberam voluntatem, donavit substantiam, donavit ingenium, donavit rationem, donavit scientiam, donavit omnia sua ut essent tua; et his bonis omnibus male usi sumus, superbi effecti sumus, Creatorem tanta bona largientem, merito praevaricationis offendimus: perivimus, quaesivit: captivi ducti sumus, subvenit; ad mortem perpetuam ducebamur, liberavit. Quid tibi minus exhibuit, qui se ipsum pro te tradidit? Et dubitas quod tibi donet vitam suam, qui tecum communicavit mortem suam? Quid retribuemus ei? Si non est quod ei retribuamus, ab ipso accipiamus quod ei offeramus. Hoc a te quaerit Christus, hoc tibi dicit: Quod feci pro te, hoc et tu fac pro me; animam meam posui pro te, et tu pro fratribus tuis animam tuam pone. Noli timere mortem, quia cum vincere non posses, ego sum mortuus, ut tu vinceres: vinceres, non per te, sed per
Abbreviated transcription (Latin):
gatorem: Absit. absit. Agebat my-¬
st̾ium. qui fundebat p̾cium:. in pe¬
tro demonstrans. ñ in se quẽquã ui¬
stum debere p̾sumerẽ in latrone. nul¬
lum impiũ conu̾sum posse ꝑire.
Tuneat bonus. ne ꝑeat ꝑsuꝑbiam:
ñ desꝑet malus de multa malicia.
Corrigant᷑ p̾sumentes: colligantur
desꝑantes. Magnũ p̾cium ꝓ nobis
datum eẽ cognoscimꝰ: qͥa sanguine
xp̃i redempti sumꝰ. Agamꝰ: quomͦ
tali dño ñ displiceamꝰ. Ecce ama¬
uit seruos: & quos redemit sernoᷤ:
fecit liberos. Ec̃ce parum ẽ qͥa donat
libertatẽ suam: exhibet frat̾nitatẽ:
ꝓmittit etiam hereditatẽ. Habes
ampliꝰ. quod expectes. Iuscepit
ueniendo mortẽ tuam: donauit
resurgendo uitã suã. Habes am-¬
plius qͦd expectes: Ille qui crucifixꝰ
ẽ ꝓ te. die tercio a mortuis resurgeis.
suꝑ cȩlos exaltauit te: filium di fe¬
cit te. Habes ampliꝰ qͦd expectes:
Quid retͥbuemꝰ dño: ꝓp om̃ib que retͥ¬

Expanded text:
gatorem? Absit, absit. Agebat mygatorem? Absit, absit. Agebat mysterium qui fundebat pretium, in Petro demonstrans non in se quemquam justum debere praesumere; in latrone, nullum impium conversum posse perire. Timeat bonus, ne pereat per superbiam: non desperet malus de multa malitia. Colligantur praesumentes, colligantur desperantes. Magnum pretium pro nobis datum esse cognoscimus, quia sanguine Christi redempti sumus. Agamus quomodo tali Domino non displiceamus. Ecce amavit servos, et quos redemit servos, fecit liberos. Ecce parum est, quia donat libertatem suam; exhibet fraternitatem, promittit etiam haereditatem. Habes amplius quod exspectes? Suscepit veniendo mortem tuam, donavit resurgendo vitam suam. Habes amplius quod exspectes? Ille, ille qui crucifixus est pro te, die tertio a mortuis resurgens, super coelos exaltavit te; filium Dei fecit te. Habes amplius quod exspectes? Quid retribuemus Domino, pro omnibus quae retri
Abbreviated transcription (Latin):
tem. nec milites irridentes. nec ini¬
micos subsannantes. nec coronam
spineam imponentes. nec sua uesti¬
menta diuidentes: nec fel. nec acetr̃.
nec cruc̃e. nec lanceam. nec mortem.
Quando enĩ ista iudei pontiꝰq pilatꝰ
faciebant: dñs uirtutum negociũ
nr̃m agebat: quȩ ñ rapuerat tunc
reddebat. Non rapuit iniquitatẽ:
& ꝓ iniquis suscepit mortẽ: ut im¬
pleretur. qͦd de eo scͥptum ẽ. Quȩ ñ
rapueram:tunc reddebam. Deniq
ut noueritis ꝓ nobis reddisse qͦd ñ
in crucis ligno ꝑsoluit.: &e p̾cium
nr̃m exactori reddlidit. Ibi statim
illum latronẽ fecit confessorẽ: ut ꝑ
eũ impioꝵ restauraret ruinã: uidẽ¬
tes redemptũ quẽ diabolus posse¬
derat homicidam. Uidete dñm uir¬
tutũ: & in ipsa morte miracula fa¬
cientẽ. Tunc latro confitet᷑: q̃n petrꝰ
turbabat᷑. Tunc iste agnouit: qũ
ille negauit.S nunqͥd qͥa dñs ad¬
quisiuit latronẽ: petrũ ꝑdidit ne¬

Expanded text:
tem, nec milites irridentes, nec initem, nec milites irridentes, nec inimicos subsannantes, nec coronam spineam imponentes, nec sua vestimenta dividentes, nec fel, nec acetum, nec crucem, nec lanceam, nec mortem. Quando enim ista Judaei Pontiusque Pilatus faciebant, Dominus virtutum negotium nostrum agebat; quae non rapuerat, tunc reddebat. Non rapuit iniquitatem, et pro iniquis suscepit mortem: ut impleretur quod de eo scriptum est, Quae non rapueram, tunc reddebam . Denique ut noveritis pro nobis reddidisse quod non in crucis ligno solvit, et pretium nostrum exactori reddidit; ibi statim illum latronem fecit confessorem , ut per eum impiorum restauraret ruinam. Videte redemptum quem diabolus possederat homicidam: videte Dominum virtutum et in morte miracula facientem. Tunc latro confitebatur, quando Petrus turbabatur; tunc iste agnovit, quando ille negavit. Sed numquid quia Dominus acquisivit latronem, Petrum perdidit ne
Abbreviated transcription (Latin):
O magnum sacramentũ huiꝰ con¬
iugii. O quã magnũ mist̾ium huiꝰ
sponsi &e huiꝰ sponsȩ: ñ explicabit᷑
digne humanis u̾bis. De sponso spõ¬
sa nascitur: & ut nascitur. statim
illi coniungit᷑. Et tunc sponsa nu¬
bit. quando sponsus morit᷑: &e tẽ
ille sponsȩ coniungit᷑ qñ a morta¬
lib separat᷑. Quando ille suꝑ cȩlos
exaltatur. tc̃ ista in om̃i terra fecũ¬
datur. Quid ẽ hoc: Quis ẽ iste
sponsus: absens ce presens: Quisẽ
iste sponsus p̾sens & latens: quem
sponsa eccłia fide tantũ conspicit:
ce sine ullo amplexu membra eiꝰ
cotidie parit: Quis ẽ iste qͥsicnatꝰ
ẽ. sic creuit. sic mortuus ẽ: Quis ẽ
iste qui infans regẽ terruit. puer
iudeos conuicit: iuuenis pontium
pilatum turbauit: Quis ẽ iste:
Uultis nosse: Dñs uirtutĩipse rex¬
głe. Sidñs uirtutũ ipse est rex głe:
gͦ nec iudeos timuit. qñ armati ue¬
nerant. nec udic̃e iniuste uidican¬

Expanded text:
O magnum sacramentum hujus conO magnum sacramentum hujus conjugii! O quam magnum mysterium hujus sponsi et hujus sponsae! non explicabitur digne humanis verbis. De sponso sponsa nascitur, et ut nascitur, statim illi conjungitur; et tunc sponsa nubit, quando sponsus moritur; et tunc ille sponsae conjungitur, quando a mortalibus separatur: quando ille super coelos exaltatur, tunc ista in omni terra fecundatur. Quid est hoc? Quis est iste sponsus absens et praesens? Quis est iste sponsus praesens et latens, quem sponsa Ecclesia fide tantum concipit, et sine ullo amplexu membra ejus quotidie parit? Quis est iste qui sic natus est, sic crevit, sic mortuus est? Quis est iste qui infans regem terruit, puer Judaeos convicit, juvenis Pontium Pilatum turbavit? Quis est iste? Vultis nosse? Dominus virtutum, ipse einus virtutum ipse est rex gloriae: ergo nec Judaeos timuit quando armati venerant, nec judicem injuste judican
Abbreviated transcription (Latin):
amici sponsi. stolas suas lauert᷑:
candidas eas fecerunt: ad nuptias
agni inuitati uenerunt: a sponso
calicem acceꝑunt: biberunt. eiq ꝓ¬
pinauerunt. Sanguinẽ eiꝰ bibert̃:
sanguinẽ suũ ꝓ illo fuderunt. Qd
egit uesana impietas uideoꝵ Qa
inuitati ñ solum uenire noluert᷑:
s insuꝑ sponsum occiderunt. Qd
egit iniquitas uidȩ qui eũ uendi¬
dit: a quo redimi debuit: Ecce
nec uidas tenuir preciũ:. nec iudes
quẽ comparauerant xp̃m. Illi di¬
co:uͥ ẽ quod accepisti: Iudeo dico:
uͥ est qͦd emisti. Illi dico. q̃n uendi¬
disti tunc te decepisti: isti dico qͦd
emisti possidere ñ potiusti. Exulta
xp̃ianȩ incõmerciũ inimicoꝵ tuoꝵ:
tu uicisti. Quod iudas uendidit &
iudeus emit: tu adquisisti. Exul¬
ta exulta sponsa eccłia. quia nisi
ista in xp̃o facta eẽnt: tu ab illo for¬
mata non eẽs. Uenditus redemit
te: occisus dilexit tẽ. Et qͥa te pluri¬
mum dilexit: mori uoluit ꝓpt̾ te.

Expanded text:
amici sponsi stolas suas laverunt, amici sponsi stolas suas laverunt, candidas eas fecerunt, ad nuptias Agni invitati venerunt, ab sponso calicem acceperunt, biberunt, eique propinaverunt. Sanguinem ejus biberunt, sanguinem suum pro illo fuderunt. Quid egit vesana impietas Judaeorum, quia invitati non solum venire noluerunt, sed insuper sponsum occiderunt? Quid egit iniquitas Judae qui eum vendidit, a quo redimi debuit? Ecce nec Judas tenuit pretium, nec Judaei quem comparaverant Christum. Illi dico, Ubi est quod accepisti? Judaeo dico, Ubi est quod emisti? Illi dico, quando vendidisti, tunc te decepisti: isti dico, Quod emisti, possidere non potuisti. Exsulta, Christiane; in commercium inimicorum tuorum tu vicisti: quod Judas vendidit et Judaeus emit, tu acquisisti. Exsulta, exsulta, sponsa Ecclesia; quia nisi ista in Christo facta essent, tu ab illo formata non esses. Venditus redemit te, occisus dilexit te: et quia te plurimum dilexit, mori voluit propter te.
Abbreviated transcription (Latin):
mo. Querat᷑ quȩ ei coniungat᷑. Qua¬
lis ẽ de qua natꝰ ẽ. talis ei inueniat᷑:
que & matrẽ reddat fecundam: &
uirginẽ seruet intactã. filius ꝑma¬
nentis uirginis: uirginẽ ꝑmansu¬
ram accipiat. Ecce tempꝰ ẽ. mͦ iudei
suam impleant uoluntatẽ qñ di¬
gnat᷑ ipse dare potestatẽ. Agite
iudei nescientes nuptias agni.
Date p̾miũ pecuniȩ: malo nebulo¬
ni iudȩ. Agite ut ille qui natꝰ ẽ de
uirgine: a pontio pilato suspen¬
datur in cruce. Ascendat sponsus
n̾r: thalami sui lignũ. Ascendat
sponsus nr̃ thalami sui lectum:
dormiat moriendo.aꝑiat᷑ eiꝰ latus.
&e ȩccłia ꝓdeat uirgo: ut qͦmͦ eua fa¬
cta ẽ ex latere adȩ dormientis: ita
& eccłia formetur ex latere xp̃i in
cruce pendentis. Percussum ẽ enim
eiꝰ latus ut euangłium loquitur:
& statim manauit sanguis &e aqua:
quȩ sunt ȩccłiȩ gemina sacram̃ta.
Aqua. in qua ẽ sponsa purificata:
sanguis ex quo inuenitur eẽ dota¬
ta. In isto sanguine scĩ martyres

Expanded text:
mo: quaeratur quae ei conjungatur. Qualis est de qua natus est, talis ei inveniatur, quae et matrem reddat fecundam, et virginem servet intactam. Filius permanentis virginis, virginem permansuram accipiat. Ecce tempus est: modo Judaei suam impleant voluntatem, quando dignatur ipse dare potestatem. Agite, Judaei, nescientes nuptias Agni, date praemium pecuniae malo nebuloni Judae: agite ut ille qui natus est de virgine, a Pontio Pilato suspendatur in cruce. Ascendat sponsus noster thalami sui lignum, ascendat sponsus noster thalami sui lectum. Dormiat moriendo, aperiatur ejus latus, et Ecclesia prodeat virgo: ut quomodo Eva facta est ex latere Adae dormientis, ita et Ecclesia formetur ex latere Christi in cruce pendentis. Percussum est enim ejus latus, ut Evangelium loquitur, et statim manavit sanguis et aqua , quae sunt Ecclesiae gemina Sacramenta. Aqua, in qua est sponsa purificata: sanguis, ex quo invenitur esse dotata. In isto sanguine sancti martyres
Abbreviated transcription (Latin):
sit: agnoscat matrẽ. redeat ad eã libent̾:
&e hȩc suscipit quȩ requirit. Gaude¬
bit filium ꝑditũ. fuisse conu̾sum.
S licet multũ gaudeat filiũ ꝑditũ
fuisse conu̾sum: stabilitatis dignita¬
tem ñ quiescit p̾dicare. secum ꝑma¬
nentium filioꝵ.¬

Expanded text:
sit, agnoscat matrem, redeat ad eam libenter: sit, agnoscat matrem, redeat ad eam libenter: et haec suscipit quae requirit; gaudebitque filium perditum fuisse conversum. Sed licet multum gaudeat filium perditum fuisse conversum, stabilitatis dignitatem non quiescit praedicare secum permanentium filio
Abbreviated transcription (Latin):
rebaptizas: & quod ẽ pessimũ. artis
tuȩ aliquos potentia p̾mis. ut ꝑdas.
Alios pecunia comparas. qͦs occidaᷤ.
Ergone heretice. ad hoc uestis nudũ:
ut expolies intus xp̃o uestitũ: Ad
hoc pascis esurientẽ: ut anime aufe¬
ras cibum celestẽ: Ad hoc das pecu¬
niam. ut sic tͥ isti uendant xp̃m rebap¬
tizandum: quẽadmodu uidas iudeiᷤ
xp̃m crucisigendũ: Pecunia tua. te¬
cum sit in ꝑditionẽ. Pei ora heretice
facis: quã quȩ fecit iudeus. Ecce enim
iudeus &e si p̾mio comparauit. xp̃m
occidendum: semel latus in cruce pẽ¬
dentis pipugit. s totũ eiꝰ corpus inte¬
grum reseruauit. Tu uͦ ad hoc eum co¬
tidie comparas pecunia:. ut sedentis
in cȩlo diu̾sa laceres membra. Uos aũ
dilectissimi. qui ab initio uberib sc̃ȩ
matͥs eccł̃iȩ nutriti usq ad solidum
cibum estis ab ea ꝑducti:manete in ea.
Siquis eiꝰ uł disciplinã. uł quãlibet
ãmonitionẽ asꝑe tulit. & iratus abces¬

Expanded text:
rebaptizas; et quod est pessimum artis rebaptizas; et quod est pessimum artis tuae, alios potentia premis ut perdas, alios pecunia comparas quos occidas. Ergone, haeretice, ad hoc vestis nudum, ut exspolies intus Christo vestitum? Ad hoc pascis esurientem, ut animae auferas cibum coelestem? Ad hoc das pecuniam, ut sic tibi isti vendant Christum rebaptizandum, quemadmodum Judas Judaeis Christum crucifigendum? Pecunia tua tecum sit in perditionem . Pejora, haeretice, facis quam quae fecit Judaeus. Ecce enim Judaeus etsi praemio comparavit Christum occidendum, semel latus in cruce pendentis pupugit, sed totum ejus corpus integrum reservavit: tu vero ad hoc eum quotidie comparas pecunia, ut sedentis in coelo diversa laceres membra. Vos autem, dilectissimi, qui ab initio uberibus sanctae matris Ecclesiae nutriti, usque ad solidum cibum estis ab ea perducti, manete in ea. Si quis ejus vel disciplinam vel quamlibet admonitionem aspere tulit, et iratus absces
Abbreviated transcription (Latin):
cunda. sponsa xp̃i suꝑiꝰ declarata.
pie nutrit filios: qͦs deo patͥ dignoᷤᷤ
assignare contendit. Filii boni:
amate tantam matrẽ. filii boni:
nolite deserere cotidie uos reqͥrent̾e.
Rependite uicẽ: amate amantẽ. Tan¬
ta ẽtał ẽ. nobilis ẽ. regia ꝓle fecunda
ẽ ñ eam patiamini aut filioꝵ ma¬
loꝵ. aut pessimoꝵ seruoꝵ iniuriis
atq insidiis macerari. Agite causaᷤᷤ
matris uĩx: exerite eiꝰ amplissimã
dignitatẽ. Seruus malus ñ insul¬
tet dñe: hereticus arrianus ñ insul¬
tet eccłiȩ Lupus e̾ agnoscite. Ser¬
pens ẽ eiꝰ capita conquassate. Blan¬
ditur: s fallit. Multa ꝓmittit: s de¬
cipit. Uenite inquit defendam. Si ne¬
cessitas ẽ. pascam. Si nuditas uestiã.
Dabo pecuniam: statuam qͥd ꝑsin-¬
głos dies quisq accipiat. O lupe
male. o serpens inique.o serue neqͥs¬
sime. dñam calcas. matrem uera im¬
pugnas. xp̃m exsufflas. catholicum

Expanded text:
cunda, sponsa Christi superius declarata, cunda, sponsa Christi superius declarata, pie nutrit filios quos Deo Patri dignos assignare contendit. Filii boni amate tantam matrem, filii boni nolite deserere quotidie vos requirentem: rependite vicem, amate amantem. Tanta est, talis est, nobilis est, regia prole fecunda est. Non eam patiamini aut filiorum malorum, aut pessimorum servorum injuriis atque insidiis macerari: agite causas matris vestrae, exserite ejus amplissimam dignitatem. Servus malus non insultet dominae; haereticus arianus non insultet Ecclesiae. Lupus est, agnoscite: serpens est, ejus capita conquassate. Blanditur, sed fallit: multa promittit, sed decipit. Venite, inquit, defendam: si necessitas est, pascam; si nuditas, vestiam: dabo pecuniam, statuam quid per singulos dies quisque accipiat. O lupe male! o serpens inique! o serve nequissime! dominam calcas, veram matrem impugnas, Christum exsufflas, catholicum
Abbreviated transcription (Latin):
elesia. qͣ ex uiris feminisq constat. oĩs
ou̾tat᷑ in uirũ ꝑfectũ: atq ita dig¬
nitatẽ uiriłe accipiat. ut tam̃ spõse
nom̃ ñ ꝑdat: Possumꝰ explicare sc̃mꝵ
quantur uirgines. quo eum sequi
nequeant ñ uirgines: atq illas neᷤ¬
cio quo. uͥ manens secum ducat:
nec tam̃ eas que ñ sunt uirgines
deserat: Quis audet de his rebus.
positus in hac mortali carne quȩ
aggrauat animã aliqͥd dicere: cũ
paulus apłs hoc ñ ualuit explica¬
re: qui in isto positus corpore usq
in terciũ celum gr̃a oꝑante ualu¬
it ascendere: Non simus curiosi
ad inuestigandũ. qͦd apłi expͥmere
minue potuert̃. Certe ex me ne¬
mo scire querat. qͦd me nescire scio:
nͥ forte ut nescire discat. qͦd sciri ñ
posse sciendum ẽ. S ꝑ fidem & pa¬
tientiã & scãm matrẽ eccłiam spe¬
mus nos acciꝑe: quicqͥd magnis
& pusillis dignatus fuerit ille do¬
sacramenti t̾minatur auctoritas.
mat̾ &e uirgo corpore casta. ꝓle fe¬

Expanded text:
lesia, quae ex viris et feminis constat, omnis convertatur in virum perfectum, atque ita dignitatem virilem accipiat, ut tamen sponsae nomen non perdat? Possumus explicare sanctorum quantur virgines, quo eum sequi nequeant non virgines, atque illas nescio quo ubique manens secum ducat, nec tamen eas quae non sunt virgines deserat? Quis audet de his rebus positus in hac mortali carne quae aggravat animam , aliquid dicere; cum Paulus apostolus hoc non valuit explicare, qui in isto positus corpore usque in tertium coelum gratia operante valuit ascendere ? Non simus curiosi ad investigandum quod Apostoli exprimere minime potuerunt. Certe ex me nemo scire quaerat quod me nescire scio, nisi forte ut nescire discat quod sciri non posse sciendum est. Sed per fidem et patientiam et sanctam matrem Ecclesiam speremus nos accipere, quidquid magnis et pusillis dignatus fuerit ille dosacramenti terminatur auctoritas, mater et virgo, corpore casta, prole fe
Abbreviated transcription (Latin):
ita scriptũ in libro geneseos. fecit
d̾s hominẽ: ad imaginẽ suã fecit il¬
lum: mascłm & feminã fecit eos:
& benedixit eis dicens. Crescite &
multiplicamini: & replete terrã.
& dominamini eiꝰ. & habete po¬
testatẽ piscium maris. pecoꝵ t̾rȩ.¬
&e uolatiliũ cęli. Ista gͦ omĩa: ꝓpter
usus nr̃e infirmitatis ut dixi creata
sunt.S quẽadmodũ ñ nobiscum
resurgit nr̃a corruptio. neq infir¬
mitas: ita nec ea quȩ sunt neces¬
saria nunc nr̃e infirmitati. Qua¬
lia futura sunt nr̃a corpora: pau¬
lus dicit apłs. Seminat᷑ inqͥt in cor¬
ruptione: surget in incorruptione.
Seminat᷑ in infirmitate. surget in

Expanded text:
ita scriptum in libro Geneseos: Fecit ita scriptum in libro Geneseos: Fecit Deus hominem, ad imaginem suam fecit illum; masculum et feminam fecit eos, et benedixit eis dicens: Crescite et multiplicamini, et replete terram, et dominamini ejus; et habete potestatem piscium maris, pecorum terrae, volatilium coeli . Ista ergo omnia propter usus nostrae infirmitatis, ut dixi, creata sunt. Sed quemadmodum non nobiscum resurgit nostra corruptio, neque infirmitas; ita nec ea quae sunt necessaria nunc nostrae infirmitati. Qualia futura sint nostra corpora, Paulus dicit apostolus: Seminatur, inquit, in corruptione, resurget in incorruptione; seminatur in infirmitate, surget in
Abbreviated transcription (Latin):
tenet. atq amplectit᷑: p̾paret uo¬
luntatẽ suã uoluntati di:ut si eũ
post baptismũ dignatus fuerit in
hac uita aliquantulũ detinere: iste
ñ quiescat orare aut dicere: adiutor
meus esto ne derelinquas me.Slaũ
dignatus fuerit. liberũ atq ab om̃i
fece peccati mundatũ ad se euoca¬
re: incunctant̾ ac sine tͥsticia ꝑgat
ad eum cum qͦ &e ꝑ quẽ incipiat &
ipse regnarr: nec uehicłm mortis ti¬
meat: in qͦ pͥor ascendit ipse qͥ uocat.
Sicut enim ipsum resurgendo ꝑdu¬
xit ad patrem:ita &e te illi ꝑ resur¬
rectionẽ rep̾sentauit. qͥa ut te inui¬
taret ad celum. ad t̾ram descendit:
fideliter teneamꝰ. Hec ẽ summa fi¬
dei nr̃e: quȩ separat ab infidelib.
Neq enĩ de pecudib uł cȩt̾is animan¬
tib. quib ñ ẽ attributa imago
creatoris: fas ẽ nobis disputare. Ista
enĩ omĩa. ad usus nr̃os creata esse
cognoscimus. Legat quis qͥd ds̃
dixit homini quando eũ forma¬
uit atq benedixit: & inueniet

Expanded text:
ret voluntatem suam voluntati Dei: ut si eum post Baptismum dignatus fuerit in hac vita aliquantulum detinere, iste non quiescat orare ac dicere, Adjutor meus esto, ne derelinquas me . Si autem dignatus fuerit liberum atque ab omni faece peccati mundatum ad se evocare, incunctanter ac sine tristitia pergat ad eum, cum quo et per quem incipiat et ipse regnare; nec vehiculum mortis timeat, in quo prior ascendit ipse qui vocat. Sicut enim ipsum resurgendo perduxit ad Patrem, ita et te illi per resurrectionem repraesentavit. Quia ut te invitaret ad coelum, ad terram descendit, fideliter teneamus. Haec est summa fidei nostrae, quae separat ab infidelibus. Neque enim de pecudibus vel caeteris animantibus, quibus non est attributa imago Creatoris, fas est nobis disputare. Ista enim omnia ad usus nostros creata esse cognoscimus. Legat quis quid Deus dixit homini, quando eum formavit atque benedixit, et inveniet
Abbreviated transcription (Latin):
Non tͥ competit ut iubeas do. cõpe¬
tit aũ ut subdita sis do. S pia mat̾.
quȩ ñ asꝑetulit ammonitionẽ fi¬
lii dicentis. qͥd mͥ &e tͥ uideat in cete¬
ris miracłis d̾m oꝑantẽ: quẽ intu¬
ebat᷑ filium adolescentẽ. Uideat cȩ¬
coꝵ illuminationẽ. lepsoꝵ munda¬
tionem: claudoꝵ cursus. surdoꝵ
auditꝰ. demonũ fugationes. & qͣd
maiꝰ his omĩb mortuoꝵ resurre¬
ctionem: s adhuc agnoscat hȩc ma¬
ter. ex pauescat filii sui etiã iuuen¬

Expanded text:
non competit tibi ut jubeas Deo, compenon competit tibi ut jubeas Deo, competit autem ut subdita sis Deo. Sed pia mater quae non aspere tulit admonitionem filii dicentis, Quid mihi et tibi? videat in caeteris miraculis Deum operantem, quem intuebatur filium adolescentem, videat caecorum illuminationem, leprosorum mundationem, claudorum cursus, surdorum auditus, daemonum fugationes; et quod majus his omnibus, mortuorum resurrectionem. Sed adhuc agnoscat haec mater, et expavescat filii sui etiam juven
Abbreviated transcription (Latin):
quit: Nescis quia oportet me
in his quȩ patris mei sunt oꝑari:
Quando talia mat̾ a puero filio
audiuit: corde expauit. Non enĩ
patrẽ nominabat ille. quẽ nescie¬
bat in t̾ra: s illum qui fecit celũ
& t̾ram. Agnoscat & eius adolescẽ¬
tiam: uideat multa & magna
miracula: conu̾sionẽ aquarũ in
uinum: in quo pͥmo miraculo
temptauit illa femina iubere se fi¬
lio posse. tanquã mat̾ dña. quȩ se
agnoscebat ancilła. fili ait defecit
illis uinũ: fac rursus ut aquȩ con¬
u̾tantur inunũ. Et ille ut di¬
stingueret int̾d̾m & hominẽ. qͥa
scdm hominẽ minor erat. scđm
hominẽ subditus erat. scđm dm
autẽ supra om̃s erat: qͥd mͥ &e tibi
inquit mulier: Nundũ uenit
hora mea. Tanquã ei diceret. Ue¬
niet hora. qͣndo id qͦd natum est
de te. an cruce pendens agnoscat te:
&e discipło dilecto cõmendet te. In
hoc autẽ miracłõ: quid mͥ &e tͥ: Non
enim hoc ꝓcessit ex te: s in eo fecit te.

Expanded text:
quit? nescis quia oportet me quit? nescis quia oportet me in his quae Patris mei sunt operari ? Quando talia mater a puero filio audivit, corde expavit: non enim patrem nominabat ille quem nesciebat in terra, sed illum qui fecit coelum et terram. 14. Agnoscat et ejus adolescentiam, videat multa et magna miracula, conversionem aquarum in vinum. In quo primo miraculo tentavit illa femina jubere se filio posse tanquam mater domina quae se agnoscebat ancillam. Fili, ait, deficit illis vinum, fac rursus ut aquae convertantur in vinum. Et ille ut distingueret inter Deum et hominem, quia secundum hominem minor erat, secundum hominem subditus erat, secundum Deum autem supra omnes erat : Quid mihi et tibi, inquit, mulier? nondum venit hora mea. Tanquam ei diceret: Veniet hora, quando id quod natum est de te in cruce pendens agnoscat te, et discipulo dilecto commendet te; in hoc autem miraculo quid mihi et tibi? Non enim hoc processit ex te, sed ex eo qui fecit te:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ filio di. &e uos orbiratis pena nes¬
ciens punit. tanquã ꝓditores: &e fili¬
os uros di fecit heredes. Sic uos irri¬
debat ille: ille qui habitans in cȩlo.
iacebat in t̾ra. Sic furias urãs uriq
regis subsannabat: q̃n mala ur̃a in
uos retorquebat: &e de malis urĩs
multa ille bona faciebat. Agnoui¬
sti uirgo mat̾ filii tui infantiam:
agnosce &e puericiã. Euangłm loqͥ¬
tur. Prxxerunt ait cũ puero iħu
parentes eiꝰ in iherłm. ut ꝓ eo offer¬
rent sacͥficium scd̾m legem: &e factũ
ẽ remeantib illis. puer iħc remansit
in templo: &e erat disputans cũ seni¬
orib & scͥbis: & mirabant᷑ om̃s in sa¬
pientia quȩ erat in eo: & turbabat
multos. S cum reu̾si eẽnt querenteᷤ
illum: inuenerunt illum sedentẽ
in medio senioꝵ. int̾rogantẽ & re¬
spondentẽ illis: &e ait illi illa mat̾.
fili: quid fecisti nobis: Ecce enum
solliciti. & anxii: querebamus te.
Tunc ille. Quid sollicita eras in¬

Expanded text:
pro Filio Dei, et vos orbitatis poena nespro Filio Dei, et vos orbitatis poena nesciens punit tanquam proditores, et filios vestros Dei fecit haeredes. Sic vos irridebat ille, ille qui habitans in coelo, jacebat in terra: sic furias vestras vestrique regis subsannabat, quando mala vestra in vos retorquebat, et de malis vestris multa ille bona faciebat. 13. Agnovisti, Virgo mater, filii tui infantiam, agnosce et pueritiam. Evangelium loquitur: Perrexerunt, ait, cum puero Jesu parentes ejus in Jerusalem, ut pro eo offerrent sacrificium secundum legem. Et factum est remeanemplo: et erat disputans cum senioribus et scribis; et mirabantur omnes in sapientia quae erat in eo, et turbabat multos. Sed cum reversi essent quaerentes illum, invenerunt illum sedentem in medio seniorum, interrogantem et respondentem illis. Et ait illi illa mater: Fili, quid fecisti nobis? Ecce enim solliciti et anxii quaerebamus te. Tunc ille: Quid sollicita eras, in
Abbreviated transcription (Latin):
qui uenit redimere te: Expecta
paululum: ad hoc qͥdem uenit. ut
tuam etiam pessimã impleat uo¬
luntatẽ: s sustine. ut suam ille col¬
ligat hereditatẽ. Collige collige re¬
demptor: ñ głetur disꝑsor. Uindi¬
ca in eos: qui te paruulũ ꝑsecunt᷑.
Paruuli ipsoꝵi. ꝓ te moriant᷑. S ip¬
si m te crudeles existunt: paruuli
ipsoꝵ ꝓ te moriant᷑. Nindica sic¬
uindica. Insultent filii parentib
ñdum loquentes: conuincant se¬
uientes. Infantes dicant testimo¬
niũ de tua innocentia: qͥa ñ ẽ in te
ulla malicia. Et hi qui te uolunt
innocentẽ occidi: hoc eis ꝓueniat.
ut suos paruulos ab eis facias sepa¬
rari. Lugeatis licet uidei atq plan¬
gatis filios ur̃os: ñ illi moriunt᷑: qͥa
a uita suscipiunt᷑. Nobis irrogat᷑
pena orbitatis: ceterũ illis offertur¬
gła immortalitatis. Nunciatis he¬
rodi uͥ occidendus inueniri pot̾
filius dĩ: s ille filios urõs occidens

Expanded text:
qui venit redimere te. Exspecta qui venit redimere te. Exspecta paululum; ad hoc quidem venit, ut tuam etiam pessimam impleat voluntatem: sed sustine, ut suam ille colligat haereditatem. Collige, collige, Redemptor: non glorietur dispersor. Vindica in eos qui te parvulum persequuntur, parvuli ipsorum pro te moriantur. Si ipsi in te crudeles existunt, parvuli ipsorum pro te moriantur. Vindica, sicindica. Insultent filii parentibus nondum loquentes, convincant saevientes: infantes dicant testimonium de tua innocentia, quia non est in te ulla malitia; et ii qui te volunt innocentem occidi, hoc eis proveniat, ut suos parvulos ab eis facias separari. Lugeatis licet Judaei atque plangatis filios vestros, non illi moriuntur, quia a vita suscipiuntur: vobis irrogatur poena orbitatis, caeterum illis gloria offertur immortalitatis. Nuntiastis Herodi ubi occidendus inveniri potest Filius Dei: sed ille filios vestros occidens