comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lũ impat᷑. Quid gͦ stolidiꝰ fieri potest. quã illũ qui ꝑ infimã
miseriã. uelut in t̾ra abiectꝰ. ⁊ extremꝰ ⁊ humił inced̾e ⁊ cõ¬
tristari debuerat. suꝑcilioso suꝑbie dumore inflatã m̃tẽ
contͣ dm̃ erig̾e. Pqđ uitium lapsi corruert̃ qui in sũmo
celi conditi erant culmine: quid gͦ uult quasi potens
int̾ra suꝑbire. qui p̃ om̃ibꝰ hominibꝰ debuerat humił ap¬
parere: S ne de pauꝑtate sua tͥsticiã habeant. quid adõ
accepti sunt pauꝑes attendant. ipse ⁊ enĩ inqͥt: Beati pau
pes spũ qñ ipsoꝵ ẽ regnũ celoꝵ. Recta namq dispensa¬
tione mis i̾cors uidex celi regnũ ilł cõmitat. quibꝰ regni
trar̃ participationẽ int̾ mortales abstulit ut ipse iliues
uendũ gͦ paupibꝰ est nedũ ꝑ necessitatẽ regnũ t̾re p̃tere
ant: ꝑm̃tis imprudentiã etiã celaꝵ regna amittant.
sum enĩ dĩ dispensatiõe. pauꝑtace necessariã acceꝑint.

Expanded text:
eri quam illum qui per infirmam miseriam velut in terram abjectus, extremus et humilis incedere et contristari debuerat, supercilioso superbiae tumore inflatam mentem contra Deum erigere? Per quod vitium lapsi corruerunt, qui in summo coeli conditi erant culmine. Quid ergo vult quasi potens in terra superbire, qui prae omnibus hominibus debuerat humilis apparere? Sed, ne de paupertate sua tristitiam habeant, quid a Deo recepturi sint pauperes attendant; ipse enim inquit: Beati pau dispensatione misericors caeli regnum illis committit quibus regni terrarum participationem inter mortales abstulit, ut ipse diues uendum uero pauperibus est, ne dum per necessitatem terrae rementis etiam impudentiam coelorum regna amittant. Cum enim Dei dispensatione paupertatem necessariam acceperunt,
Abbreviated transcription (Latin):
am doctrina quam uita clarere debet eccl̃asticꝰ doc¬
tor. Nã doctrina sine uita. arrogantẽ reddit. uita
sine doctrina: inutilẽ fac̃. Sacerdotis p̃dicatio oꝑibꝰ con¬
firmanda est: ita ut qđ docet uerbo instruat ⁊iexẽplo
Uera enim ẽ doctrina quam uiuendi seq̃r̃ forma. Nã
negligat. ¶c enĩ p̃dlicauo ualit̃ ꝓfeltur qͥndo esfi¬
cacit̃ adimplet᷑. Unusquisq doctor ⁊ bone actionis ⁊ bo
ne p̾dicationis habere debet studiũ. Nam alt̾um sine
alt̾o ñ fac̃ ꝑfectum. s p̾cedit ustꝰ bene ag̾e ut seq̃n¬
t̃ possit benedoc̾e. sic̃ in nommisma metallum ⁊ fig᷑a
⁊ pondus inquirit᷑: ita in om̃i doctore. eccłastico quid
sequat᷑ qͥd doceat quomodo iuuat. P qͣlitatẽ gͥ metal¬
li doctͥna ꝑ figam similitudo patrum. ꝑpondus hu¬
militas designat᷑. Qui gͦ ab his tribꝰ discrepau̾it: non

Expanded text:
am doctrina quam vita clarere debet ecclesiasticus doctor. Nam doctrina sine vita arrogantem reddit, vita sine doctrina inutilem facit. 2. Sacerdotis praedicatio operibus confirmanda est, ita ut quod docet verbo, instruat exemplo. Vera est enim illa doctrina, quam vivendi sequitur forma. Nam negligat. Tunc enim praedicatio utiliter profertur, quando efficaciter adimpletur. 3. Unusquisque doctor et bonnae praedicationis habere debet studium; nam alterum sine altero non facit perfectum: sed praecedat justus bene agere, ut sequenter possit bene docere. Sicut in numismate metallum, figura et pondus inquiritur; ita in omni doctore ecclesiastico, quid sequatur, quid doceat, quomodo vivat. Per qualitatem igitur metalli, doctrina; per figuram, similitudo patrum; per pondus, humilitas designatur. Qui ergo ab his tribus discrepaverit, non
Abbreviated transcription (Latin):
tolerabilius ẽ audire basiliscũ sibilantem. Contͣ ꝙͣ salomon
sic nos cautos efficit dicens. Cum saltatͥce noli assiduus
ẽẽ nec audias illam ne forte disꝑeas in efficatia eius Ta¬
ceo reliqͣ q̃ magis pudenda st̃ quam dicenda. Solum hoc
dico in dolore uł in ira imilierẽ frangi: conspicere. iam
non est sine mulcedine. Quid dicimꝰ si uideas iocundã¬
tem aut qđ est detuis. blandientẽ e Semel dixim om̃s
inconueniens sodalitas mulier̃ gluten ẽ delictoꝵ. mus¬
cum toxicatum. qͦ diabolꝰ aucupat᷑. Incongrua est soci¬
etas feminar̃ qͣrum sodalitatẽ ita nos rursum salomor
docet in oiñibꝰ p̃cau̾e. Cũ aliena inquit muliere ne
sedeas om̃ino ⁊ ñ alt̾ceris cũ illa in iuno. ne forte decli¬
net cortuũ in illam. ⁊ sanguine tuo labaris inꝑditio
nem. Postremo si animũ nr̃m confidimꝰ in hac cõmu¬
nitdoͣne ꝑseu̾are semꝑ: uł illud aput nos debet eẽ sus¬

Expanded text:
tolerabilius est audire basiliscum sibilantem. contra quam Salomon tolerabilius est audire basiliscum sibilantem. contra quam Salomon sic nos cautos efficit dicens: cum saltatrice noli assiduus esse, nec audias illam, ne forte dispereas in efficacia eius. taceo reliqua quae magis pudenda sunt quam dicenda, solum hoc dico : in dolore uel in ira mulierem frangi conspicere iam non est sine mulcedine. quid dicimus si uideas iocundantem aut quod est deterius blandientem? semel dixerim: omnis inconueniens sodalitas mulierum gluten est delictorum et uiscum toxicatum quo diabolus aucupatur. incongrua est societas feminarum, quarum sodalitatem ita nos rursum Salomon docet in omnibus praecauere: cum aliena, inquit, muliere ne sedeas omnino et non alterceris cum illa in uino, ne forte declinet cor tuum in illam et sanguine tunem. Postremo si animum nostrum confidimus in hac communitate durare semper, vel illud apud nos debet esse sus
Abbreviated transcription (Latin):
sciat qͣle sit sc̃itatis uigũ qđ uix singłare portet᷑. de qͦ ñ solũ
ipse s ⁊ dñs noluit certũ diffinire p̃ceptum dicens. N on om̃s
capiunt uerbum istud s qͥbꝰ datũ est. Et it̾um qͥ potest
caꝑe capiat. Si gͦ difficile singłarit̃ magnitudo istiꝰ põ
głares pene om̃s uix durant carnales insidias susttn̾e: qͥd
feminis sociant᷑.: Eximꝑuso uł tͣnseunt̃. ad horã femineꝰ
aspectꝰ occurrens uelud sagutas alienis ocłis iactat. Quando
lib̾a ñ ẽ simplex reu̾entia: quid illic gerit᷑ uͥ lib̾tatis su¬
mit mulier in ꝯtub̾nalitate constantiã. quando indomes¬
ticis. negociis nc̃ lactos ac femora lanificis oꝑibꝰ nudat. nẽ
estuans detegit m̃bra. nc̃ fatigata iactat᷑ aut in risuali¬
quando dissoluit᷑. nc̃ b landictas exhibet ⁊ qđ est uene¬
nosuis suꝑ cuncta psalłe delectat᷑ auit can̾e: cuiꝰ cantu

Expanded text:
sciat quale sit sanctitatis iugum quod uix singulare portetur. de quo non solum sciat quale sit sanctitatis iugum quod uix singulare portetur. de quo non solum ipse sed et Dominus noluit certum definire praeceptum, dicens: non omnes capiunt uerbum istud, sed quibus datum est. et iterum: qui potest capere capiat. si ergo difficile singulariter magnitudo istius pongulares paene omnes uix durant carnales insidias sustinere, quifeminis sociantur ex inprouiso uel transeunter ad horam femineus aspectus occurrens uelut sagittas alienis oculis iactat. quando libera non est simplex reuerentia, quid illic geritur, ubi libertatis sumit mulier in contubernalitate constantiam? quando in domesticis negotiis nunc lacertos ac femora lanificis operibus nudat, nunc aestuans detegit membra, nunc fatigata iactatur aut in risu aliquando dissoluitur, nunc blanditias exhibet et quod eat uenenosius super cuncta psallere delectatur ant canere? cuius cantu
Abbreviated transcription (Latin):
quec̃q uultis illa faciatis. Habes nẽ carnem tuã ꝙͣ supes
semper quid tͥ us altam uelle conduce: Nemo suꝑ unã
febrem uult adhib̾e peiorem. ne incipiat emitriteo insanabi¬
li laborare. eui nullꝰ ualeat. medicꝰ subuenire nec aliqͥs suꝑ
onus ppͥum tollit insuꝑ abienũ ne oñibꝰ duobꝰ opp̃ss usꝙ
ad inferos dem̃gat᷑. Unde sic ieremias ꝓpħa docet sc̃itatis
pondus singłarit̃ sustinendũ. bonum ẽ inquit uiro cũ
portau̾it igũ qͣue in uuentute sua: sedebit singłarit᷑ ⁊
filebit. qm̃ tulit suꝑ se uigũ gͣue. S quisquã malignꝰ
obsecutor ad dictũ apłi pauli confugiat dicens. Ona ur̃a
ipsos. discordia nulla discernat. ⁊ in tẽptatiõibꝰ constitutis
fr̃ibꝰ mutua p̃beamꝰ auxilia. Nut ip̃si nob̃ tẽptam̃ta ꝑ
feminas. ꝓcuremꝰ s ut tẽptam̃toꝵ mag̃ pond̾a sulleuemꝰ cũ

Expanded text:
quaecumque uultis illa faciatis. habes nunc carnem tuam quam superes quaecumque uultis illa faciatis. habes nunc carnem tuam quam superes semper: quid tibi uis alteram uel conducere ? nemo super unam febrem cupit adhibere peiorem, ne incipiat hemitritaeo insanabili laborare, cui nullus ualeat medicus subuenire. neque aliquis super onus proprium tollit insuper alienum, ne oneribus duobus oppressus usque ad inferos demergatur. unde sic Hieremias propheta docet sanctitatis pondus singulariter sustinendum. bonum est, inquit, uiro cum portauerit iugum graue in iuuentutem sua: sedebit singulariter et silebit, quoniam tulit superse iugum graue. Sed quisquam malignus obsecutor ad dictum apostoli Pauli confugiat dicens: onera uestra ipsos discordia nulla discernat et in temptationibus constitutis fratribus mutua praebeamus auxilia, non ut ipsi nobis temptamenta per feminas procuremus, sed ut temptamentorum magis pondera subleuemus: cum
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntas dĩ ut bene facientes omutescẽ faciatis stultoꝵ
uolo quodiuncã. Hoc ẽ enim dic̾e iu̾e uolo sub ruina. Qͥ
tam stultꝰ qͥ hastari cupiat ad laborẽ cui offert᷑ delicatiꝰ
tbumphare. Neq enim dupplex tͥumphꝰ sub femine p̃¬
sentia. ꝓbari uctorẽ. quam ẽ insingłaritate seruare sp̃o¬
sionemintegͣm sanctimonie. ⁊ cũ sit unus titulꝰ głar̃ hoc
loco uanꝰ fortis ẽ. qui satis laborat. ⁊ cũ illo qui parum
laborando uiçerit. parit᷑ mun̾at᷑. Qd qł ille qͥnimino
consumatꝰ ascbit᷑ qͥ se om̃i parte femineis affectibꝰ ostentat
abscisum: Q uia eum dñis in euangłio ꝓfectum uocat. qui
totum suis usibꝰ amputau̾it patͥmoniũ. Certe etiam sou
ciuõq cotidiam tͥumphi ꝓ castitate ñ dest̃. quia nũqͣ de¬
sicłis carnalibꝰ sp̃m cessat. infestare corpꝰ humanũ. Q lͣ¬
apłs affirmat. dicens. Caro inquit concupisc̃ adu̾sus
sp̃m. ⁊ sp̃s adu̾s carnem. hec enĩ inuicẽ adu̾sant᷑ ÷. ut ñ

Expanded text:
uoluntas Dei, ut benefacientes obmutescere faciatis stultorunolo quod uincam. ho est enim dicere uiuere desidero sub ruina. quis tam stultus qui artari cupiat adlaborem, cui offertur delicatius triumphare? neque enim duplex triumphus est sub feminae praesentia probari uictorem quam. est in singularitate seruare sponsionem integram sanctimoniae. et cum sit unus titulus gloriarum, hoc loco uanus fortis est qui satis laborat et cum illo, qui parum laborando uicerit, pariter muneratur. quid quod ille quin immo consummatus adscribitur, qui se omni parte femineis affectibus ostentat abscisum ? quia eum Dominus in euangelio perfectum uocat qui totum suis usibus amputauerit patrimonium. certe etiam soli cuicumque cotidiani triumphi pro castitate non desunt, quia numquam desideriis carnalibus spApostolus affirmat, dicens: Caro, inquit, concupiscit adversuss aduersus carnem: haec enim inuicem aduersantur sibi ut non
Abbreviated transcription (Latin):
monentis. Utqͥd inqͥt libertas mea uidicat᷑ ab in¬
fideli conscĩa: Si ego gr̃e participo. utqͥt blasphe¬
mor ꝓ eo qđ gr̃ãs ago : Peuis ẽ quã mechia continen¬
tiã duce̾ cͥminosã⁊ infam̃ face sc̃imoniã. Blasphemi¬
am ing̾it religioi ꝗͣ contulit. qͥ qđ confitet᷑ ñ ante om̃s
głio sic p̃monet dicens. sic luceat lum̃ ur̃m corã homi¬
nibꝰ ut uidentes oꝑaur̃a bona magnificent patrẽ ur̃m

Expanded text:
monentis: Ut quid, inquit, libertas mea judicatur ab inmonentis: Ut quid, inquit, libertas mea judicatur ab infideli conscientia? Si ergo gratiae participo: ut quid blasphemor pro eo quod gratias ago? Pejus est quam moechia, continentiam ducere criminosam, et infamem facere sanctimoniam. Blasphemiam ingerit religioni quam colit, qui quod confitetur, non ante omnes gelio sic praemonet, dicens: Sic luceat lumen vestrum coram hominibus, ut videntes opera vestra bona, magnificent Patrem
Abbreviated transcription (Latin):
femine ñ haberet nũꝗͣ feminã sius oblectam̃tis as¬
sum̾et. Imo uͦ insuꝑ mͥ suspectũ placitũ dedit qͥ ũ
legitimã dux̃. ⁊ legitimã recusauit. Nisi fallor ĩ
occulto sine uxore ñ eẽ. Duo argum̃ta libidinis ⁊ scĩ¬
tatis. hinc ⁊ inde miranda st̃. que utͣq inuicẽ degt̃
nutͣq inuicẽ ꝓdunt. Ingenios eunucbꝰ ⁊ mechꝰ inuid&
sͥ dũ consulit. ⁊ dũ q̃rit utr̃q neutrũ fac̃. ut sc̃s mi¬
nime depudet᷑. qͥ ñ uera conuinctiõe ꝑfruat᷑. cũ pau¬
lus apls dicat. E lligatꝰ es uxori ne q̃sieris solutionẽ¬
Solutus es ab uxore ne q̃sieris uxorẽ. S consentio ñ eẽ ca¬
stitatis. huiꝰ pudiciciã iuolatã. suspitiosis tñ malã
porrigit famã. ⁊ pudicicie bonum frustͣ intͥnsecꝰ la¬
borioso agone custodit. qđ forinsecꝰ effic̃ infamari.
destruens magistium pali apł̃i ꝓudentis parit̃ ⁊¬

Expanded text:
feminae non haberet, numquam feminam suis oblectamentis adfeminae non haberet, numquam feminam suis oblectamentis adsumeret. immo uero insuper mihi suspectum placitum dedit qui non legitimam duxit et legitimam recusauit: nisi fallor, in em et in occulto sine uxore non esse. duo argumenta libidinis et sanctitatis hinc et inde miranda sunt, quae utraque inuicem tegunt et utraque inuicem produnt. ingeniosus eunuchus et moechus inuidet sibi dum consulit, et dum quaerit utrumque. neutrum fecit, ut snime deputetur, qui non vera conjunctione perfruatur, cum Paulus apostolus dicat: Alligatus es uxori? ne quaesieris solutioneSolutus es ab uxore? ne quaesieris uxorem. Sed consentio non esse castitatis hujus pudicitiam violatam: suspiciosis tamen malam porrigit famam; et pudicitiae bonum frustra intrinsecus laborioso agone custodit; qui illud forinsecus efficit infamari, destruens magisterium Pauli providentis pariter et
Abbreviated transcription (Latin):
ũ nutantibꝰ consiliis ĩpugnando conturbat. Utquid i
adhibuit muliere qui duce condempsit uxorẽ. Omĩs qͥ
ñ mandu cau̾it carnẽ ut quid habitationẽ suã carnis
apparatibꝰ replet. ⁊ qui ñ bib̾it uinũ qͥd uini oblecta¬
tioẽ ꝑfruit᷑ : Qͥsi ñ aliquotiens habendo nec gustando
copia esculent̃ animꝰ pascit᷑ ⁊ uini odoriferi sola fragn¬
tia sepius suscitat᷑ animꝰ. Qͥd ypocͥsin uult ab hominibꝰ
abstinens dici. ⁊ in secreto carnibꝰ nebrietate disten¬
di : Hñt multi diuitias quas suis usibꝰ negant. s
ꝓ cupiditateᷤ. seruant. quibꝰ sinulla cupiditas inhe¬
sisset. ne cupiditatis insignia possicłent. Nt uͦ qr cu¬
piditate possessi st̃ ꝑfruunt᷑ animo qđ usu ñ tang̃t
Ita his qui despexit uincłm nuptiar̾ ⁊ alit̾ femineis
uincłis obligat᷑. quis nullo c̃cubitu misceat᷑ desidio tñ
uisu. colloquio. coniunctiõe sẽꝑ oblectat᷑. Nã si desicłiũ

Expanded text:
um nutantibus consiliis inpugnando conturbat. ut quid sibi um nutantibus consiliis inpugnando conturbat. ut quid sibi adhibuit mulierem qui ducere contempsit uxorem ? omnis qui non manducauerit carnem , ut quid habitationem suam carnis apparatibus replet? et qui non biberit uinum, quid uini oblectatione perfruitur? quasi non ali quotiens habendo nec gustando copia esculentorum animus pascitur, et uini odoriferi sola fragrantia saepius suscitatur animus. quid per hypocrisin uult ab hominibus abstinens dici et in secreto carnibus et ebrietate distendi? habent multi diuitias quas suis usibus negant sed pro cupiditate conseruant, quibus si nulla cupiditas inhaesisset, nec cupiditatis insignia possiderent. at uero quia cupiditate possessi sunt, perfruuntur animo quod usu non tangunt. ita is qui despexit uinculum nuptiarum, et aliter femineis uinculis obligatur: quamuis nullo concubitu misceatur, desiderio tamen uisu conloquio coniunctione semper oblectatur. nam si desiderium
Abbreviated transcription (Latin):
qui s̾ q̃sut auii exiberet domesticã curã. Propt q
apłs sic consulit dicens. uolo uos sine sollcteudine cẽ
Qui sine urore est sollicit᷑ est quomͣ placeat do.
aũ habet uxorẽ cogitat q̃ st̃ hui mnundi quom pla
ceat urori Qd est nẽ qđ in hac conuictioe qelecte : in
qua st̃ sole pugne. aut q̃ utilitas fauet. uͥ ñ st̃ officia
conuigalia qͣndo nec ipsa posst̃ eẽ securas Nusalee
om̃e qđ femine ẽ ⁊ copłatio eiꝰ semꝑ infesta ẽ. feoe suo
magnas molestias p̃stat. ⁊ cui acdheserit cont᷑ fase sn¬
sanabilẽ ing̾it plagã. De carbonibꝰ icintille oissilut
de fero rubigo nutrit᷑. Morbos aspides sibilant ⁊ mu¬
lier fundit concupiscentie pestilentiã. quã salomon
fic comꝑat dicens. De uestim̃tis ꝓcedit tinea ⁊ amu¬
liere iniquitas uiri. Uolo setre q̃ sit affectio ista cõ¬
munis. Que morbi dissensio semꝑ ambigua ꝓpositũ su¬

Expanded text:
qui sibi quaesiit cui exhiberet domesticam curam. propter qui sibi quaesiit cui exhiberet domesticam curam. propter quod sic apostolus consulit dicens: uolo uos sine sollicitudine esse. qui sine uxore eat, sollicitus est quomodo placeat Deo: qui autem habet uxorem, cogitat ceat uxori. Quid est nunc quod in hac conjunctione delectet, in qua sunt solae pugnae? aut quae utilitas favet, ubi non sunt officia conjugalia, quando nec ipsa possunt esse secura. Causale est omne quod feminae est: et copulatio ejus semper infesta est. Foedere suo magnas molestias praestat; et cui adhaeserit contra fas, insanabilem ingerit plagam. de carbonibus scintillae dissiliunt, de ferro rubigo nutritur, morbos aspides sibilant, et mulier fundit concupiscentiae pestilentiam quam Salomon sic conparat dicens: de uestimentis procedet tinea, et a muliere iniquitas uiri. Volo scire quae sit affectio ista communis, quae morbi dissensio. semper ambigua propositum su
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ierłm : Uico uob̃ siñ penitueritis similr̃ ꝑietis. Mira¬
mur si adã ꝑeuã seductus ẽ quẽ nulla morientiũ exẽpla
p̃cesserant nisi ussio una const̾r̃at. cum modo nos
nec annum̾abiles mortes. nec infinita uissa Mopeset
al ista e lues ⁊ &l andestina pernicies. Oq mordia p epin
quitas femme iacdat᷑. quiꝰ uicinia ẽ delic toe laat ap¬
nium. Nonẽ in hac societate sinceritas. a pprobabi¬
I: q̃ collisiones habet ueluo quibdã fluctibꝰ apureratos
In hac familiaritate ñ habitat amica concoria qm
ñ nisi di scordantes mimicitias creat. fẽc equidẽ mar¬
lierẽ dñs uiro adiutcem s serpentis inuidia ꝑ sonã
sũpsit hostilẽ. Quod si illa de uiro suo mata psonao¬
platur nulla lege coniuneta: Et si lli qͥ duo Et incar¬
qe ara coneteti emptatioibꝰ mutuis inustẽ poisi queat
quid tacuint hi qui una carne nec natis nex undetr
su P resertim quia nec dm̃ iam in nocar routie᷑
qui caritate ałtius auocat᷑ nec sinit cogitare duuna

Expanded text:
 Non. Dico vobis: Si non poenitueritis, similiter perietis. Miramur si Adam per Evam seductus est, quem nulla morientium exempla praecesserant, et nisi jussio una constrinxerat, cum modo nos nec innumerabiles mortes, nec infinita jussa compescatis illa, et lues, et clandestina pernicies. O quam inquitas. iaculatur cuius uicina est delictorum latrocinium. non est in hac societate sinceritas adprobabilis quae conlisiones habet uelut quibusdam fluctibus turbulentis. in hac familiaritate non habitat amica concordia, quoniam non nisi discordantes inimicitias creat. fecit equidem mulierem uiro Dominus adiutricem, sed serpentis inuidia personam sumpsit hostilem. quod si illa de uiro suo nata usque hoa quae copulatur nulla lege coniuncta? et si illi qui duo sunt in carne una concreti temptationibus mutuis inuicem pungunt, quid sunt? Praesertim quia nec Deum jam invocare permittitur, qui caritate alterius auocatur, nec sinitur cogitare diuina
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ corã dõ s etiã corã om̃ibꝰ hominibꝰ. E ⁊ alio loco.
siue gͣ manducatis siue bibitis siue aliud qͥd faci¬
tis. omĩa in głam dĩ facite ⁊ estote sine scandalo u¬
dĩs. ⁊ grecis ⁊ eccłe dĩ sic̃ ⁊ ego ꝓ omĩa om̃ibꝰ placeo.
S opponit᷑ forsitan quid ẽ qđ ipseit̾um dix̾at. si ho¬
minibꝰ placere uellem xp̃i seruus ñ eẽm. Nunquã
se quec̃q dicta legis. excludunt. s certis locis respon
luntas hominũ ñ capit dñi uoluntatẽ. U uͦ acceptał
homines qđ ad glam ꝓfic̃ dĩ. innotesc̾e om̃ibꝰ ipse pau
etiã infidelibꝰ ꝑnitiosum p̃bet exemplar ut infirmi
sub p̃tertu dilectionis subtilit̾ fornicent᷑ ⁊ pudicꝰ impu¬
dicissime castitatis p̃beat magist̾ium. destruens qđ pau¬
lus apłs cõminat᷑. Perut inqͥt fr̃ infirmꝰ. in tua scĩa

Expanded text:
et alio loco: sine ergo manducatis sine bibitis sine aliquid facitis, omnia in gloriam Dei facite et estote sine scandalo Iudaeis et Graecis et ecclesiae Dei, sicut et ego per omnia omnibus placeo. Sed opponitur forsitan, quid est quod ipse iterum dixerit: si hominibus placere uellem, Christi seruus non essem? numquam se quaecumque dbi voluntas hominum non capit Domini voluntatem. Ubi vero acceptant homines quod ad gloriam proficit Dei; innotescere omnibus ipse Pauetiam. fidelibus perniciosum praebet exemplar? ut infirmi snb praetexto dilectionis subtiliter fornicentur et pudicus inpudicissime castitatis praebeat magisterium destruens quod Paulus apostolus comminatur: periit, inquit, frater infirmus in tua sci
Abbreviated transcription (Latin):
cupant᷑ maledicti qr qͥ p̃deriebant eoꝵ habitacła ñ dicebant
benedictio dñi suꝑ uos benediximꝰ uob̃ in nomine dñi
Infelices st̃ gͦ auari diuites qͥ ꝓpt̾ res tͣusitorias inet̾nã
dampnationẽ. dilabunt᷑. ⁊ econtͣrio aũ beati st̃ miscdes¬

Expanded text:
ncupantur maledicti, quia qui praeteribant eorum habitacula non dicebant: ncupantur maledicti, quia qui praeteribant eorum habitacula non dicebant: benedictio Domini super uos, benediximus uobis in nomine Domini. infelices ergo sunt auari diuites qui propter res transitorias in aeternam damnationem dilabuntur, et e contrario beati sunt mise
Abbreviated transcription (Latin):
rimꝰ et̾nis et̾na solatia p̃stabunt. Ioceo dilig̾e ñ debeni
ea q̃ semꝑ ñ habebimꝰ. p̃sertim cũ exꝑtẽ rationis auar̃
diuitẽ thesauri sui n agͥ ⁊ omĩa q̃ habet ostendunt qͥ do¬
to cordis intuitu illas res amat q̃ nũꝗͣ se diligunt. Si ceenĩ
aur̃ n argentũ ⁊ agros ⁊ uestim̃ta ⁊ cibos ⁊ metalla bru¬
ta animalia quis dilex̾it. he ⁊ omĩa uicẽ sibi amoris repẽ¬
d̾e ñ posse ipsa rer̃ nataͣ ostendit. Q uid a ratiõe tã alienũ
quã cilig̾e qł te amare ñ ualet. ⁊ negleg̾e illum. qui tue
repend̾e qđ mundꝰ minime posse ñc̾ubitat᷑. Licet enĩ ini¬
micũ eẽ diligendũ dñs p̃ceꝑit: ut illa dilectio amicũ illũ
ex immico efficiat. Quisquis gͦ diues cupiclus qͥ uult et̾¬
nas habere diuitias distribuendo egenis p̃stet int̾im ñ mã¬
suras. si enim qđ diligit ñ uendit nemo emere potest qd̵
cupit. Auarinamq idõ in iudicio arectissimo uidice ñ¬

Expanded text:
nis aeterna solacia praestabuntur. idcirco diligere non debemus ea quae non semper habebimus, praesertim cum expertem rationis auarum diuitem thesauri sui et agri et omnia quae habet ostendant, qui toto cordis intuitu illa diligit quae se numquam diligunt. si enim aurum et argentum agros et uestimenta cibos et metalla et bruta animalia quis dilexerit, haec omnia uicem sibi amoris rependere non posse ipsa rerum natura ostendit. quid a ratione longius est quam diligere quod te redamare non ualet, et neglegere illum qui tuae rependere, quod mundus minime posse non dubitatur. sic etenim inimicum esse diligendum Dominus imperat, ut illa dilectio amicum illum ex inimico efficiat. quisque ergo dines cupidus si uult aeternas habere diuitias, distribuendo egenis perdat interim non mansuras. si enim quod diligit non uendit, nemo emere poterit quod cupit. auari namque ideo in iudicio a rectissimo iudice nu
Abbreviated transcription (Latin):
flua conusationis sue q̃ custedienda inpost̾um rec̃dit
indigentibꝰ ⁊ nich habentibꝰ ñ distͥbuit ꝑ qd efficit᷑ ut dũ
in t̾ra q̃sita diligenti cura custodit celestis pat̾e ꝑeminẽ thes¬
aur̃ amutat. Ad quẽ thesaur̃ dñs iesus adolescentẽ diuitẽ
qui illũ de ꝑfectioe int̾rogau̾at ita respondens. inuita uit.
si uis ꝑfectꝰ ẽẽ uade ⁊ uende omĩa q̃ habes ⁊ da pauꝑibꝰ. ⁊
ueni seq̃re me. ⁊ habebis chesaur̃ in celo. Quẽ thesaur̃
umꝗͣ nullꝰ hominũ. habere potest. nͥ qui patiꝑibꝰ solacia
p̃stat aut ꝑsemetipsum pauꝑ ẽ. Nõ gͦ dormiat in tes¬
multa conggauit his frui solꝰ neqͣqͣ pot̾it qr uniꝰ hoĩs na¬
tã multis rebꝰ ñ succurit. Quid gͦ stultiꝰ ẽ ꝙͣ ꝓpt̾ uniꝰ hõĩs

Expanded text:
posterum recondit, indigentibus et nihil habentibus non distribuit: per quod efficitur, ut dum in terra quaesita diligenti cura custodit, coelestis patriae perennem thesaurum amittat. Ad quem thesaurum Dominus Jesus adolescentem divitem, qui illum de perfectione interrogaverat, ita respondens invitavit: Si vis perfectus esse, vade, et vende omnia quae habes, et da pauperibus, et veni, sequere me, nullus umquam. hominum habere potest, nisi qui pauperibus solacia praestat aut per semet ipsum pauper est. non ergo dormiat in thesquae congregauerit, his frui solus nequaquam poterit quia unius hominis natura multis rebus non succurrit. quid ergo stultius est quam propter unius
Abbreviated transcription (Latin):
est: inetatẽ scilic&e uuentutis q̃ ꝓfecti ñ ineliget et.
absq inclinatione defectꝰ. in ꝑfectione ȩxutͣq parte ⁊ ple¬
na ẽ ⁊ robusta Quamuis nc̃ filioꝵ dĩ nomine homi¬
nes fideles uocent᷑. tam̃ ex eo qđ hanc seruitutẽ corrupti¬
onis patiunt᷑ adhuc uigo seruitutis addicti st̃ accept᷑i ple¬
nam ueniam. filioꝵ dĩ lib̾tatem. lum corruptibile hoc in¬
duerit incorruptionem Nunc ds̃ ꝑ spedm agnostit᷑ in
fut᷑o aũ quisq electꝰ facie ad faciẽ p̃sentabit᷑: ut ipsam
speciẽ contempet᷑ quã nc̃ ꝑ sped̃m indere conat᷑. In hac ui¬
ta electoꝵ num̾o ad dext̾am ꝑtinentiũ: ⁊ reꝓboꝵ qui adsi

Expanded text:
aetate scilicet juventutis quae profectu non indiget, absque inclinatione defectus in perfectione ex utraque parte et plena est et robusta. Quamvis nunc filiorum Dei nomine homines fideles vocentur, tamen ex eo quod hanc servitutem corruptionis patiuntur, adhuc jugo servitutis addicti sunt: accepturi plenam filiorum Dei libertatem, dum corruptibile hoc induerit incorruptionem. Nunc Deus per speculum agnoscitur: in futuro autem quisque electus facie ad faciem praesentabitur, ut ipsam speciem contempletur, quam nunc per speculum videre conatur. In hac vita electorum numerum ad dexteram pertinentium,
Abbreviated transcription (Latin):
puer natꝰ ẽ nob̃ filius datꝰ ẽ nobis: qui simul habi¬
tantes minat. quia ne in terrenis rebꝰ. corda nr̃a inhe
cissim diligimꝰ: m̃te in hoc exilio remaneamꝰ reqͥesq uide
huiꝰ sic placeat. ut ad obliuuionẽ patͥe nos ꝑducat. nec
delectata nĩs ꝓsꝑis corpeat. unde udonis suis flagel¬
la ꝑmiscet ut nob̾ om̃e qd̃ in scło delectabat amarescat.
nissud incendiũ surgat in animo qd̵ nos semper ad celeste

Expanded text:
« Puer natus est nobis, filius datus est nobis? » Qui simul habi« Puer natus est nobis, filius datus est nobis? » Qui simul habitantes minat; quia, ne in terrenis rebus corda nostra inhe, cum nos vicissim diligimus, mente in hoc exsilio remaneamus, ne quies  sic placeat, ut ad oblivionem patriae perducat, ne delectata mens prosperis torpeat. Unde et donis suis flagella permiscet, ut nobis omne quod nos in saeculo delectabat amarescat, et illud incendium surgat in animo quod nos semper ad coeleste
Abbreviated transcription (Latin):
Habitabit lupꝰ cũ agno ⁊ pardꝰ cũ hedo accubabit. Nã
raptores fuerunt cum mansuetis ac mitibꝰ in pace conqͥ¬
eseunt. ⁊ pardꝰ cũ hedo acubat qͥa is qͥ pec̃coꝵ suoꝵ macłis
uariꝰ fuit. cũ es qui se despiẽ ⁊ humilit̾ peccõrem fatet᷑¬
⁊ humiliari ẽsentit. U subdit᷑. Uitulꝰ ⁊ leo ⁊ oius simł
morabunt᷑ qͥa is qͥ ꝑ contͥtũ cor. ad cotidianũ se dõ sacrifi¬
ciũ p̃parat. n alius qͥ tanqͣ leo excrudelitate seuiebat.
alter qui uelud ouis inignocentie sue simplicitate ꝑou¬
rat. in caulis scẽ eccłe. conuenerunt. Eoce quał est cari¬
auri spẽm reformat. S ineo qd̃ electi sic seamant ad illũ
necesse ẽ ut festinent. ut eũ et̾no gaudio in celo uidere
mereant᷑. Unꝰ ẽ enĩ dñs ac redẽptor nr̃ qͥ hic electoꝵ su¬
oꝵ corda ad unanimitatẽ ligat. ⁊ ad supernũ amorẽ ꝑ
lus minabit eos. Qs est iste puer paruulꝰ nͥ deqͦ scͥptũ ẽ

Expanded text:
Habitabit lupus cum agno, et pardus cum haedo accubabit . Namraptores fuerunt cum mansuetis ac mitibus in pace conquiescunt. Et pardus cum haedo accubat, quia is qui peccatorum suorum maculis varius fuit, cum eo qui se despicit et peccatorem fatetur humiliari consentit. Ubi et subditur: Vitulus et leo et ovis simul morabuntcium praeparat; et alius qui tanquam leo ex crudelitate saeviebat: et alter, qui velut ovis in innocentiae suae simplicitate perdurat, in caulis sanctae Ecclesiae convenerunt. » « Et puer pari speciem reformat. Sed in eo quod se electi sic amant, ad illum necesse est ut festinent, quem aeterno gaudio in coelis videre mereantur. Unus est etenim Dominus ac Redemptor noster, qui et hic electorum suorum corda ad unanimitatem ligat, et ad supernum amorem per lus minabit eos. » Quis est iste puer parvulus, nisi de quo scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
Unde  idõ ponit᷑. si fieri potest quia electi ꝑire ñ posst̃
s cito resipiscentes cordis errorẽ religione coercebunt.
scientes p̃dictũ adnõ. ẽẽ. ut dũ hoc fecerit au̾sarii ñ cõ¬
tbent᷑ sc̃i. Tam mira facturꝰ est ꝓdigia ⁊ signadũ uen̾it
antixp̃s: ut etiam electis qđd amcordis gignat᷑ scrupłm.
tyres fuert̃ pͥores. Illi enim ⁊ ꝑsecutores sustinebunt :.
facientes ꝓdigia . Proinde ⁊ duriꝰ bellum sustinebunt: qr
ñ solũ contͣ ꝑseq̃ntes s ⁊̃ contͣ miracłis choruscantes dimi¬
goga: quã uiso aduentu saluatoris: xp̃ianos ẽ ꝑsecuta
Dũ in martsres diabolꝰ iã excuit magnam crudelitatẽ
faciet: Quanto ꝓpinquiꝰ finẽ mundi diablꝰ uidet: tan-¬
to crudeliꝰ ꝑsecutiones exercet ut quia se continuo damp¬
nandũ cõspicit: socios sibi multiplicet cũ qͥbꝰ gehenne
ignibꝰ addicat᷑. Quanto breue tempꝰ uidet sibi restare
diabolꝰ ut dampnet᷑: tanto in magna ꝑ secutiõis ira mo¬

Expanded text:
Unde et ideo ponitur, si fieri potest, quia electi perire non possunt, sed cito resipiscentes cordis errorem religione coercebunt, scientes praedictum esse a Domino ut, dum hoc fecerint adversarii, non conturbentur sancti. Tam mira facturus est prodigia et signa dum venerit Antichristus, ut etiam electis quoddam cordis gignatur scrupulum, tyres fuerunt priores. Illi enim et persecutores sustinebunt, et facientes prodigia. Proinde et durius bellum sustinebunt, quia non solum contra persequentes, sed etiam contra miraculis corruscantes dimigoga, quam in ipso adventu Salvatoris Christianos est persecuta. Dum in martyres diabolus jam exercuerit magnam crudelitatem faciet? Quanto propinquius finem mundi diabolus videt, tanto crudelius persecutiones exercet, ut quia se continuo damnandum conspicit, socios sibi mulignibus addicatur. 9. Quanto breve tempus videt sibi restare diabolus, ut damnetur, tanto in magna persecutionis ira mo
Abbreviated transcription (Latin):
Ic gignunt᷑ ex peccato peccã ut dũ ñ euitant᷑
parua incidat᷑ in maximis. Et dũ defendunt᷑
damissa nec lam̃tant᷑ : exflagitio ad suꝑbiã itͣ. Snde
fit ut dupplicati sit cͥminis reus qui ⁊ admitut sce
ła ꝓuoluntatẽ ⁊ desendit ea ꝑaudacie tumorẽ.
Sic uicio uiciũ gignit᷑. sic̃ uirtꝰ urtute concipit᷑¬

Expanded text:
ic gignuntur ex peccato peccata, ut dum non evitantur parva, incidatur in maximis; et dum defenduntur admissa, nec lamentantur, ex flagitio ad superbiam itur . Unde fit ut duplicati sit criminis reus, qui et admittit scelera per voluntatem, et defendit ea per contumaciae tumorem. Sic vitium vitio gignitur, sicut virt
Abbreviated transcription (Latin):
ocłis quibꝰ ds̃ uideri pot̾it daudit. Sic̃ soł radiꝰ dũ
dum conspicit᷑ acies ocłi hebetat᷑ sic ⁊ qui ĩmod̾ate al¬
ta de se scrutat᷑ ab intentioe ueri obtundit᷑. Sic̃ aqͥ la
exalto adescam labit᷑: sic bomo de alto bone conu̾satio¬
nis. ꝑcarnalem appetitum ad inferiora dim̾git᷑¬

Expanded text:
oculos, quibus Deus videri poterat, claudit. 17. Sicut solis radius oculos, quibus Deus videri poterat, claudit. 17. Sicut solis radius dum conspicitur, acies oculorum hebetatur sic et qui immoderate altiora scrutatur, ab intentione veri obtunditur. 18. Sicut aquila ex alto ad escas collabitur, sic homo de alto bonae conversationis per carnalem appetitum ad inferiora demergit
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ dũ cupuint funditꝰ suã mutabilitatẽ corrig̾e aliqͣ¬
do tu more tangunt᷑ elatioĩssue conscii actiõe iusticie
S ab huiꝰ surreptioĩs malo humilita conpuntioẽ pꝰ¬
gant᷑. Uiri sci ñnunquã qͦsdã de se audientes instru¬
unt i tñ inhis alta se consid̾atiõe custodiunt nedũ
aliostrena intentioe erigt̃: ipse int̾rene laudis appeti¬
titu dim̃gant᷑ Quidã ꝑ incautã uirtutum iactantiã
relabunt᷑ aduitia⁊ quidã dũ uitiorũ impulsum
freqnt̃ plangt̃ de ipsa infirmitate ualidiꝰ ꝑ humili¬
tatem conualescunt. Pler̃q utile ẽ arrogantibꝰ deseri
adõ. qͣtinꝰ fue infirmitatis conscii ad humilitatẽ redeãt
⁊ humiles post casũ existant. N nulli falsa opinini¬
one arrogantie seeẽ ꝑfectos existimãt. dũ ñ sint qui
abortis tẽptarioibꝰ innotescant. Tantoqͥsq fit u̾itati ui¬
cinior. qͣnto se eẽ longuis abea su̾it arbittꝰ. Hoc enim
humilitatis ẽ q̃ dõ hominẽ uingit cet̾a hac iactantia

Expanded text:
i, dum cupiunt funditus suam mutabilitatem corrigere, aliquando tumore tanguntur elationis suae conscii 312 actionis justitiae, sed ab hujus subreptionis malo humilitatis compunctione purgantur. 12. Viri sancti nonnunquam quosdam de se audientes instruunt, et tamen in his alta se consideratione custodiunt, ne dum alios a terrena intentione erigunt, ipsi in terrenae laudis appetitu demergantur. 13. Quidam per incautam virtuturelabuntur ad vitia, et quidam, dum vitiorum impulsum frequenter plangunt, de infirmitate validius per humilitatem convalescunt. Plerumque utile est arrogantibus deseri a Deo, quatenus suae infirmitatis conscii ad humilitatem redeant, et humiles post casum existant. Nonnulli falsa opinione arrogantiae se esse perfectos existimant, dum non sint, quia obortis tentationibus innotescunt. Quanto quisque fit cinior, quanto se esse longius ab ea fuerit arbitratus. Hoc enim humilitatis est, quae Deo hominem jungit. Caeterum jactantia
Abbreviated transcription (Latin):
iures. uanitatis pͣuus appetitꝰ auget. Boni oꝑis inchoa¬
tio ñ debet palam citiꝰ ad hominũ cognitionẽ uenire. ne
dum bomi inchoatio humanis ołis reserat᷑. auutute ꝑ
sectionis euanescat ceptio scĩtatis. Ante mat̾itatis enĩ
Uirtutes scõꝵ ꝓostentatationis appecitum. dominio de¬
monum ĩmundoꝵ subicunt᷑: sic̃ edechias rex quidi¬
uitias suas chaldeis ꝑiactantiam ꝓdidit:  ꝓpt̾ea ꝑitͤas¬

Expanded text:
vires vanitatis pravus appetitus auget. Boni operis inchoavires vanitatis pravus appetitus auget. Boni operis inchoatio non debet palam citius ad hominum cognitionem venire, ne dum boni erfectionis inanescat coeptio sanctitatis. Ante maturitatis enim Virtutes sanctorum per ostentationis appetitum dominio daemonum immundorum subjiciuntur, sicut Ezechias rex, qui divitias suas Chaldaeis per jactantiam prodidit, et
Abbreviated transcription (Latin):
animꝰ plenꝰ fam̃ appet̾e̾.⁊ ad capiendã t̾renam laudẽ scu¬
diũ dare. Cirẽspice temetipsum homo nichq tibi arto¬
ges q̃ inte st̃ pt̃ peccatum. Non dedinat addertam qͥ
non sibi s dõ tribuit bona q̃ agit: neꝙ ad sinistiã se
utit. qui de dituna indulgentia peccati indulgentiã
ñ p̃sumit. Hoc est qđ ꝓpħa ait hec uia ambulate in
ea neq a odext̾am neq ad sinistram. Uerũ est qđ nat᷑a
quisq laudet᷑. sc̃ scͥptum est. In dño laudabit᷑ anima mea.
Sepe uanam głam ꝯtempnendo maliud genꝰ elationis
minibꝰ laudem. Quubdam concessũ est tm̃dem beneag̾e
⁊ fructũ boni oꝑis ñ habere qđ ipsi sibi auferunt ꝑ
studiũ humane iactantie. Semꝑ suã aspicientes fedi¬
tatem. qͥ uane głẽ fauores diligt̃: ⁊ ꝑdidisse opꝰ donũ do¬
leant qđ ꝓ humana ostentatione ferert̃ Amatores uane
głe unde possit seꝑ laudari: agẽ ñ qͥescit. ⁊ subinde illi

Expanded text:
animus plenus, famam appetere et ad capiendam terrenam laudem studium dare. Circumspice temetipsum, homo, nihilque tibi arroges, quae in te sunt praeter peccatum. Non declinat ad dexteram, qui non sibi, sed Deo tribuit bona quae agit; neque ad sinistram se vertit, qui de divina indulgentia peccandi licentiam non praesumit. Hoc est, quod Propheta ait: Haec via, ambulate in ea, neque ad dexteram, neque ad sinistram declinantes . 3. quisque laudetur, sicut scriptum est: « In Domino laudabitur anima .Saepe vanam gloriam contemnendo, in aliud genus elationis minibus laudem. 5. Quibusdam concessum est tantumdem bene agere, et fructum boni operis non habere, quod ipsi sibi auferunt per studium humanae jactantiae. 6. Semper suam aspiciant foeditatem, qui vanae gloriae favores diligunt, d pro humana ostentatione fecerunt. Amator vanae gloriae unde possit semper laudari agere non quiescit, et subinde illi
Abbreviated transcription (Latin):
um testium stet om̃e uerbum. si illos ñ audierit dic
eccłie. Si eccłiam ñ audierit sit tͥ sic̃ ethnicꝰ ⁊ publica¬
tore uł ep̃o recipi ũ debet. De sac̾dote namq in lege scͥp¬
tum ẽ. uiduã. repudiatã ñ accipiat uxorẽ. Qui gͦ ex¬
cõmunicatã ullam acatholico ullo iungit. iura sc̃i sac̾¬
dotii in qd xp̃ianoꝵ genꝰ electꝰ ẽ excedit. Hac ratiõe e¬
p̃m adeos qͥbꝰ inspecłatiõe positꝰ ẽ. esse oportet. cet̾um
uͦ quał in semet ipso eẽ debeat paulꝰ apłs exponit. ut
ad gradum ep̃i ueniens sit sobriꝰ prudens castꝰ sapieis
modestus hospital. filios habens subditos cum om̃i casti¬
tate. testimonium hñs bonum ab his qui foris st̃. Profe
osus ñ neophitꝰ. ut ꝑ hec ipse ostendat inoꝑe qđ alios do¬
cet in sermone doctrine. Caueant gͦ neglegentes ep̃i qr
multi demoliti st̃ ppłm meunr ⁊ ñ pascebant gregem
meum pastores s pascebant pastores semet ipsos. S potiꝰ

Expanded text:
um: si illos non audierit, dic ecclesiae: si ecclesiam non audierit, sit tibi sicut ethnicus et publicatore siue episcopo recipi non debet. de sacerdote in lege scribitur: uiduam aut repudiatam non accipiet uxorem. qui ergo excommunicatuac ratione episcopum ad eos quibus in speculatione positus est esse oportet. ceterum uero qualis in semet ipso esse debeat Paulus apostolus exponit, ut ad gradum episcopii ueniens sit sobrius prudens castus sapiens modestus hospitalis, filios habens subditos cum omni castitate, testimonium habens bonum ab his qui foris sunt, praeferosus, non neophytus, ut per haec ipse prius ostendat in opere quod alios docet in sermone doctrinae. caueant ergo neglegentes episcopi, quod muti demoliti sunt populum meum, et non pascebant gregem meum pastores, sed pascebant semetipsos ; sed potius
Abbreviated transcription (Latin):
tat᷑. Quare uͦ specłator ponit᷑ i quid aspecłatore requirit᷑
cii sui rationẽ denuntiat ita inquiens. specłatorẽ dedi
te domui isrł. Audiens gͦ exore meo sermonẽ nuntiab̾
eis exme. Si aũ uicłis gladiũ uenientẽ ⁊ tu ñ annuntia¬
ulis. ut reu̾tat᷑ impiꝰ auia sua ipse qͥdẽ impiꝰ in iniqͥtate
sua moriet᷑. sanguinẽ ȩuis de mani tua requirã. si aũ an
nuntiauis. ⁊ ille ñ fu̾it reu̾sus ipse quidẽ in iniquitate¬
sua moriet᷑: s tu animã tuã lib̾asti. Decet gͦ ep̃m om̃iũ
quibꝰ in specła positꝰ est. ꝓeccã diligent̃ attende. postqͣ
attend̾it sermone si potuit ⁊⁊ actu corrig̾e. ⁊ siñ potue¬
rit iusta euangłii regłam. scełum oꝑarios declinare.

Expanded text:
etatur. quare uero speculator ponitur et quid a speculatore requiritur cii sui rationem denuntiat, ita inquiens: speculatorem dedi te domui Israel. audiens ergo ex ore meo sermonem adnuntiabis eis ex me. si autem uideris gladium uenientem et tu non adnuntiaueris ut reuertatur impius auia sua, ipse quidem impius in iniquitate sua morietur, sanguinem autem eius de manu tua requiram. si autem tu adnuntiaueris asti. decet ergo episcopum qui omnium speculator positus est peccata diligenter intendere et postquam adtenderit, sermone si poterit et actu corrigere et si non poterit iuxta euangelii regulam scelerum operarios declinare:
Abbreviated transcription (Latin):
maiora comii pusr̾a accicdit ut duriꝰ feriant᷑ ꝓ mag¬
nis selib: qui depuruis corrigi noluer. ucdicio at̃. qune¬
no in reatum neqͥorem labunt᷑ qui distͥng̾e sua facta
minora contẽpnunt Multi acͥmine corruunt incͥmen
qui dĩ cognitionẽ habentes. timorẽ eius negligt̃ ⁊ quẽ no
uidicio punienda cõmitt̾e ⁊ inpenã cõmissi facinoris fa¬
eri solet nasci libidinẽ ex nimia uentͥs ingluuie Rena¬
uͦ peccĩ peccm̃n admiitit᷑: quando ꝓm̾to cuiꝰq peccati
miserit sordidet᷑. Ergo p̃cedens peccm̃ causa ẽ seq̃ntis
peccati. Sequens uͦ peccatũ pena ẽ p̃cedentis de¬
lict. Precedentia itaq peccã seq̃ntiũ st̃ cͥminũ causa: ut
illa q̃ secunt᷑ sint p̃cedentiũ pena. Precedentiũ pecca¬
toꝵ pena ipsa uocat᷑ induratio ueniens dediuina u¬
sticia hinc est qđ ait ꝓpħa Indurasti cor nr̃m necim̾e¬
mus te : Neq erĩ dũquic̃q iusti st̃ adõ impellunt᷑ ut

Expanded text:
ne durius feriantur pro magnis sceleribus, qui de parvis corrigi non noverunt. Judicio autem divino in reatum nequiorem labuntur, qui distringere minora sua facta contemnunt. Multi a crimine corruunt in crimen, qui Dei cognitionem habentes, timorem ejus negligunt, et quem nojudicio punienda committere, et in poenam commissi facinoris faeri solet, nasci libidinem ex nimia ventris ingluvie. 4. Poena peccati peccatum admittitur, quando pro merito cujusque peccati, miserit sordidetur. Ergo praecedens peccatum causa est sequentis peccati, sequens vero peccatum poena est praecedentis deecedentia itaque peccata sequentium sunt criminum causa, ut illa quae sequuntur sint praecedentium poena. Praecedentium peccatorum poena ipsa vocatur induratio veniens de divina justitia; hinc est quod ait propheta: Indurasti cor nostrum, ne timeremus ; neque enim dum quicunque justi sunt a Deo impelluntur ut
Abbreviated transcription (Latin):
fut᷑is. Uita enĩ ista uesꝑũ dr̃. fut᷑a uͦ mane accipit᷑. Et be¬
ne ait quasi lupi qr lupoꝵ more cuncta diripunt.
uix pauca pauꝑibꝰ relinquunt.
tasosi iudices ⁊ elati. ut sapientes
uideant᷑. ñ discutiunt causas sasser̃t. sicq ꝯturbet̃
iudicii ordinẽ. dũ ñ suo otẽpti offõ aliena p̃sumunt .O.

Expanded text:
futuris. Vita enim ista vesperum, futura vero mane accipitur. Et befuturis. Vita enim ista vesperum, futura vero mane accipitur. Et bene ait, quasi lupi, quia luporum more cuncta diripiunt, et vix pauca pauperibus derelinquunt. 13. Verbosi judices, et elati, ut sapientes videantur, non discutiunt causas, sed asserunt; sicque conturbant judicii ordinem, dum, non suo contenti officio, aliena praesumunt.
Abbreviated transcription (Latin):
iudicibꝰ pauꝑes: ꝗͣ acruentissimis hostib. Nuliꝰ eñ p̃do tã
cupidus in alienis quam iudex miquus in suis. Latͦnes inac¬
cessis faucibꝰ ac latebrosis latentes insidias ponunt. isti pa
opp̃ssioẽ sua subiectoꝵ uitã intendunt Qui enĩ destruał
⁊ boni uidices st̃. s ⁊ ministros raptores hñt. Hoꝵ fig᷑a ut
ait quidã tãꝙͣ scilla pingit᷑ atq descͥbit᷑. ipsa qͥdẽ huma¬
na species s capitibꝰ caninis accincta ⁊ circũdata. ñ alit̃
qͥbusdã potestatibꝰ accidit. ut ipsoꝵ humanitatẽ. ĩmanitas
iniquoꝵ socioꝵ ꝑtb̃et. Sepe iudices pͣui cupiditatis causa
aut differt̃ aut ꝑuitunt iudicia nec finiunt cepta nego
enĩ iudicant ñ causam s dona consid̾ant ⁊ sic̃ neglegentẽ
st̃. indiscussioe causantiũ sic in eoꝵ dampno sollicitist̃. Iu¬
dices pͣui uixta ꝓpħe uerbũ quasi lupi uesꝑe ñ relinquũt
in mane. hoc ẽ de p̃sentis uite tm̃ cõmodis cogitant ñ de

Expanded text:
judicibus quam a cruentissimis hostibus. Nullus enim praedo tam cupidus in alienis quam judex iniquus in suis. 8. Latrones inaccessis faucibus ac latebrosis latentes, insidias ponunt, isti paloppressione sua subjectorum vitam exstinguunt. Qui enim destruant et boni judices sunt, sed ministros rapaces habent, horum figura, ut ait quidam, tanquam scilla pingitur, atque describitur. Ipsa quidem humana specie, sed capitibus caninis accincta et circundata. Non aliter quibusdam potestatibus accidit, ut ipsorum humanitatem immanitas iniquorum sociorum perturbet. Saepe judices pravi, cupiditatis causa, aut differunt, aut pervertunt judicia, nec finiunt coepta partenim judicant, non causas sed dona desiderant, et sicut negligentes sunt in discussione causantium, sic in eorum damno soliciti sunt. Ju prophetae verbum, quasi lupi vespere, non relinquunt in mane ; hoc est, de praesentis vitae tantum commodis cogitant, non de
Abbreviated transcription (Latin):
sumsit. dicta st̃. Igit᷑ cũ pͥmꝰ hõ conditꝰ ẽt a dõ ⁊ lib̾o ar
rat. morte nõ corꝑis neq aĩe inultaret᷑. s ille inobediens
incurreret. ⁊ ab illo uno homine omĩs humana nat᷑a uiti¬
inquit peccm̃ intͦiuit in mundum ⁊ ꝑ pecc̃m mors. ⁊ ita
in om̃s homines mors ꝑtͣnsiuit in quo om̃s peccau̾unt.¬

Expanded text:
sumpsit, dicta sunt. Igitur cum primus homo conditus esset a Deo, et libero arbrat, morte non corporis, neque animae multaretur. Sed ille inobediens incurreret, et ab illo uno homine omnis humana natura vitiinquit, peccatum intravit in mundum, et per peccatum mors, et ita in omnes homines mors pertransiit, in quo omnes pecca
Abbreviated transcription (Latin):
apͥa adhibere delicta. scd̃m psalmi sententiam. et
pecẽm meum contͣ me est semꝑ. Sicut eñĩ ñ oportet re¬
minisci peccati affectũ sic semꝑ neccesse est unũgũeq su¬
um indeflendo cõmemorare peccatũ  pud iustũ recorda¬
dio peccati fac̃ tediũ animi. qui aũ iuxie ⁊ cupiditati sub
semꝑ lacͥmans confiteat᷑: unde ⁊ psalmꝰ dic̃ Conu̾sus sũ
in erũpna mea clũ configr̃ spina. peccatũ meũ cognitũ
feci tibi ⁊ dixi ꝓnuntiabo adu̾sus me inusticias meas
lño. Supͣ enim dix̾at qm tacui hoc est q̃m ñ sum confes¬
sus: inuet̾au̾unt omĩa ossa mea. dũ clamarẽ totadie
Quid gͦ tacuisse sepenitet: nͥ confessionẽ peccõꝵ: Quid
clamasse se dolet nͥ defensionẽ maloꝵ: Qui gͦ peccoꝵ
suoꝵ defensor extitit neceẽ est ut penitendo accuset. qd̾
suꝑbiens pͣue admisit.

Expanded text:
a adhibere delicta, secundum psalmi sententiam: Et peccatum meum ante me est semper . Sicut enim non oportet reminisci peccati affectum, sic semper necesse est unumquemque suum in flendo commemorare peccatum. 2. Apud justum recordatio peccati facit taedium animi. Qui autem luxuriae et cupiditati subdsemper lacrymans confiteatur. Unde et Psalmista dicit: Conversus sum in aerumna mea dum configitur spina. Peccatum meum tibi cognitum tibi feci. Dixi: Pronuntiabo adversum me injustitias meas Domino . Supra enim dixerat: Quoniam tacui, hoc est, non sum confessus, inveteraverunt omnia ossa mea, dum clamarem tota die. Quid ergo tacuisse se poenitet, nisi confessionem peccatorum? Quid clamasse se dolet, nisi defensionem malorum? Qui ergo peccatorum suorum defensor exstitit, necesse est ut poenitendo accuset quod superbiens prave admisit.
Abbreviated transcription (Latin):
seruos ꝓsꝑa deiciunt aduersa uͦ erudiunt. Idõq scĩ
uiri constantia ita portare debet aduersa ut fran¬
gi ñq̃at. Tc̃ magis sunt dĩ ocłi suꝑ uistos qnͣdo eo᷑¬
affligi ab iniquis ꝓuidentia suꝑna ꝑmittit. Nã dc̃
eis gaudia disponunt᷑ et̾na quando p̃senti tribu¬
latioe ꝓbant᷑. Om̃s uite huiꝰ tribulationes aqͥs cõꝑał¬

Expanded text:
rospera dejiciunt, adversa vero erudiunt. Ideoque sancti viri constantia ita portare debet adversa, ut frangi non queat. affligi ab iniquis providentia superna permittit. Nam tunc eis gaudia disponuntur aeterna, quando praesenti tribulatione probantur. Omnes vitae hujus tribulationes aquis com
Abbreviated transcription (Latin):
temptatioĩs dolore. in meluis ꝓficit᷑ Unusqͥsq ad tẽptati¬
onẽ animũ p̃ꝑare debet: minꝰ enĩ dũ sꝑat᷑ tẽptatio gͣuat
dure aũ p̃mit. si ñ sꝑata aduen̾it. Sapientis ẽ contͣ om̃ia
aduersa ante meditari nec inuenire casus debet. quẽ ñ
consilia eiꝰ p̃ueniãs¬

Expanded text:
tentationis dolore in melius proficitur. 8. Unusquisque ad tentationem animum praeparare debet . Minus enim dum speratur tentatio, gravat; dure autem premit, si non sperata advenerit. 9. Sapientis est contra omnia aconsilia ejus praevenia
Abbreviated transcription (Latin):
dum. Gentiles ⁊⁊ heretici deanima disputare conant᷑. S
qͥmͦ de illa aliqͥd recte sentire posst̃. qui auctorẽ ad cuiꝰ
imaginẽ facta ẽ ñ nou̾unt. Et idõ multa erroredig
locoꝵ hoc est ad amimũ muta bilitas cogitationũ. Q
uarietas male motioĩs. tum m̃ti inhesit ł inħet qͣn
abet̾noꝵ cõtẽplatiõe pͥmꝰ hõ recedens: in illo stare nolu¬
it aquo male recessit ⁊ iusta dampnatioẽ incõstars ꝑ
rer̃ raptꝰ uarietatẽ deflux̃. Multum exsua nat᷑a pos¬
qͣ retinet᷑ inclusa. Ex eiꝰ enim parte u̾tit᷑ ad peccandi
infirmitatẽ salomone dicente. Corpꝰ corruptibile aggͣ¬
uat aĩam: ⁊ depͥmit t̾rena in habitatio sensum mul

Expanded text:
dum. 5. Gentiles et haeretici de anima disputare conantur, sed quomodo de illa aliquid recte sentire possunt, qui auctorem ad cujus imaginem facta est non noverunt? Et ideo multa errore diglocorum, hoc est ad animam mutabilitas cogitationum. Quae varietas malae motionis tunc menti inhaesit, quando ab aeternorum contemplatione primus homo recedens in illo stare noluit, a quo male recessit, et justa damnatione inconstans, per rerum raptus varietatem defluxit. 7. Multum ex sua natura splequa retinetur inclusa. Ex ejus enim 146 parte vertitur ad peccandi infirmitatem, Salomone docente: Corpus corruptibile aggravat animam
Abbreviated transcription (Latin):
Neq. enum dici regen̾atio in eum. poterit: quẽ genatio
ñ p̃cessit. Qui scełate uiuunt meccła. ⁊ cõmunicare ñ
desmunt: putances se tali cõmuniõe m undari. discaĩ
dilectꝰ meus indomo mea fac̃ sceła multa : Numqͥd
carnes scẽ auferent ate malicias tuas: Et apłs ꝓbet

Expanded text:
eque enim dici regeneratio in eum potest, quem generatio non praecessit. Qui scelerate vivunt in Ecclesia, et communicare non desinunt, putantes se tali communione mundari, discant dilectus meus fecit in domo mea scelera multa? Numquid carnes sanctae auferent a te malitias tuas? et Apostolus: