comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cum deo. de quib hoc
loco memoratur. qui re¬
liquerunt omnia et secu¬
ti sunt illum: alius udi¬
candoꝵ a dũo. qui non
quide omnia sua pariter
reliquerunt⁊ sed de his
tamen que habebant. co¬
tidianas dare elemosinas
pauꝑib xp̃i curabant.
Ande audituri sunt iniu¬
dicio. Otenite benedicti
patris mei.possidete pa¬
ratum uobis regnũ: acon¬
sticutione mundi. Esuri¬
ui enim : & dedistis michi
manducare. Sitiur: ce de¬
distis michi bibere: et ce¬
tera. quoꝵ in suꝑiorib
huius lectionis dñs memi¬
nit: cum principe quodã
interrogante. quid bom
faciendo uitam posset ha¬
bere ꝑpetuam: si uis inqͥt
ad uitam ingredi: serua
mandata. Non homicidi¬
um facies. non adultera¬
falsum testimoniũ dices.
Honora patrem tuũ &e ma¬

Expanded text:
cum Domino, de quibus hoc loco memoratur, qui reliquerunt omnia et secuti sunt illum; alius judicandus a Domino, qui non quidem omnia sua pariter reliquerunt, sed de his tamen quae habebant quotidianas dare eleemosynas pauperibus Christi curabant. Unde audituri sumus in judicio: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum a constitutione mundi. Esurivi enim, et dedistis mihi manducare; sitivi, et dedistis mihi bibere , et caetera, quorum et in superioribus hujus lectionis Dominus meminit, cum printerrogante quid boni faciendo vitam posset habere perpetuam: Si vis, inquit, ad vitam ingredi, serva mandata. Non homicidium facies, non furm testimonium dices, honora patrem
Abbreviated transcription (Latin):
cepto regno. Significat
tempus. quando in ma¬
nifestissima & emmnentis¬
sima claritate uenturus
est: qui eis humilis ap¬
paruit. cum diceret. Reg¬
num meũ. non est de hoc
mundo. Et iussit uoca¬
ri seruos. quib dedit pe¬
cuniam: ut sciret quan¬
tum quisq negotiatus
esset. It sciret inquit. ñ
quo eum quid lateat.
cui uerissime dictum est.
dñe du omnia scis: sed sci¬
ret dicit. scire om̃s faceret.
Tunc enim omniũ oꝑa
& cogitationes palam om¬
nib ostenduntur: quo¬
modo in deuterononno.
tis eum: hoc est. scire faci¬
at. Nemo sane arbitret᷑
eos solum modo quib gr̃a¬
predicandi data est. ñ
autem & eos quib pre¬
dicatum est: ad iudiciũ
tunc uocandos. Ipsi enĩ
sunt pecunia. quam

Expanded text:
cepto regno. Significat tempus, quando in manifestissima et eminentissima claritate venturus est, qui eis humilis apparuit, cum diceret: Regnum meum non est de hoc mundo . Et jussit vocari servos, quibus dedit pecuniam, ut sciret quantum quisque negotiatus esset. Ut sciret, inquit, non quod cum quid lateat, cui verissime dictum est: Domine, tu omnia scis. Sed sciret, dicit, scire omnes faceret. Tunc enim omnium opera et cogitationes palam omnibus ostenduntur. Quomodo in Deuteronomio: i diligitis eum , hoc est, sciri faciat. Nemo sane arbitretur eos solummodo quibus grapraedicandi data est, non autem et eos quibus praedicatum est, ad judicium tunc esse vocandos. Ipsi sunt enim pecunia, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ceptum meum ut diliga¬
tis inuicem: ꝓtinus adiun¬
xrt. sicut dilexi uos. Aesi
aꝑte dicat. Ad hoc amate.
ad quod amaui uos. Qua
in re frẽs carissimi soller¬
ter intuendum est: quod
antiquus hostis dum men¬
tem nr̃am ad rerum tempo¬
ralium delectationẽ trahit:
infirmiorẽ contra nos proxi¬
mum excitat: qui ea ipsa
que diligimus auferre mo¬
liatur. Nec curat antiquus
hostis hec faciens ut terre

Expanded text:
ceptum meum, ut diligatis invicem, protinus addidit: Sicut dilexi vos. Ac si aperte dicat: Ad hoc amate ad quod amavi vos. 2. Qua in re, fratres charissimi, solerter intuendum est quod antiquus hostis, dum mentem nostram ad rerum temporalium delectationem trahit, infirmiorem contra nos proximum excitat, qui ea ipsa quae diligimus auferre moliatur. Nec curat antiquus hostis, haec faciens, ut terre
Abbreviated transcription (Latin):
s ego elegi uos de mundo.
ꝓpt̃ea odit uos mundus.
Ergo & ipsi inde erant.
unde ut non essent electi
sunt: non meritis suis. quo¬
rum nulla bona precesse¬
rant oꝑa: non natura qͤ
tota fuerat ꝑ liberũ arbi¬
trium in ipsa radice uiti¬
ata. s gratuita boc ẽ ue¬
ra gratia. Qui enim de
mundo mundũ elegit. fe

Expanded text:
 ego elegi vos de mundo, propterea odit vos mundus. Ergo et ipsi inde erant, unde ut non essent electi sunt, non meritis suis, quorum nulla bona praecesserant opera, non natura, quae tota fuerat per liberum arbitrium in ipsa radice vitiata, sed gratuita, hoc est vera gratia. Qui enim de mundo mundum elegit, fe
Abbreviated transcription (Latin):
uid est igitur petre
quod habesHa¬
bes plane. Et non au¬
deo icere centuplo op¬
tinere: dico tamen sine
mulciplicatione calculi
possidere.Dicis enim.

Expanded text:
uid est igitur istud, Petre, quod habes? habes plane, et non audeo dicere plus te centuplo obtinere; dico tamen te sine multiplicatione calculi possidere. dicis enim
Abbreviated transcription (Latin):
ti sacrilegii aut conuertet
aut conteret: Passurus au¬
tem in ecclesia ut dictũ est
coram altari xp̃i martyr:
ante quam feriretur.cum
se audisset inquiri: militi¬
b qui ad hoc uenerant.
in turba clericorũ et mona¬
chorum uociferantib. ubi
est archiep̾e: occurrit eisex
gradu.quem ex magna
parte ascenderat: uultu
intrẽpido dicens. Ecce ego.
Quid uultis: Cui unus fu¬
nestorum militũ: insp̃u
furoris intulit. Ut modo
moriaris. Impossibile enĩ
est: ut ultẽrius uiuas.

Expanded text:
ti sacrilegii aut convertet aut conteret? Passurus autem in ecclesia, ut dictum est, coram altari Christi martyr, antequam feriretur, cum se audisset inquiri, militibus qui ad hoc venerant in turba clericorum et monachorum vociferantibus: « Ubi est archiepiscopus? » occurrit iis e gradu quem ex magna parte ascenderat, vultu intrepido dicens: « Ecce ego, quid vultis? » cui unus funestorum militum in spiritu furoris intulit: « Ut modo moriaris, impossibile enim est ut ulterius vivas.
Abbreviated transcription (Latin):
non debemus estimare au¬
ro aut argento aut lapi¬
di sculpture artis: et cogi¬
tationi hominis diuinũ
esse simile. G enus uideli¬
cet dei clicimur. non ex eiꝰ
adoptiue recreati. Tanto
igitur ad hanc nobilitatẽ
quisq erigitur: quanto
ꝑ acceptã imaginẽ. ad si¬
militudinẽ illius ex imi¬
tatione renouatur. Ati¬
contra stulti sunt et igno¬
biles. qui dum suꝑnam
sapientiam semet ipsosse¬
quentes fugiunt: in sua
ignorantia quasi in
abiecte prolis uilitate so

Expanded text:
non debemus aestimare auro et argento, aut lapidi sculpturae artis, et cogitationi hominis divinum esse simile . Genus videlicet Dei dicimur, non ex ejus adoptive recreati. Tanto igitur ad hanc nobilitatem quisque erigitur, quanto per acceptam imaginem ad similitudinem illius ex imitatione renovatur. contra sunt stulti et ignobiles, qui dum supernam sapientiam semetipsos sequentes fugiunt, in sua ignorantia quasi in abjectae prolis vilitate so
Abbreviated transcription (Latin):
sumnam fluuium ali¬
quandui deguerunt:
donec xp̃i gratia cooꝑan¬
de. gloriosis potitus uic¬
toriis. cundem ragana¬
rium flagitiis turpitudi¬
num inseruientem.uinc¬
tum a francis sibi tradi¬
tum. rex lucdouicus occi¬
dit: & omnem francoꝵ

Expanded text:
Sumnam fluvium aliquandiu deguerunt, donec, Christi gratia cooperante, gloriosis potitus victoriis, eundem Raganarium, flagitiis turpitudinum inservientem, vinctum a Francis sibi traditum, rex Hludowicus occidit et omnem Franco
Abbreviated transcription (Latin):
ide ergo ne lumen
quod in de est. de¬
nebre sint: hoc est. ne
ipsa cordis intentio que
lumen est amme. uitioꝵ
caligine fuscetur. sedula
discretione ꝓpende: uixta
quod alibi precipitur.
Omni custodia serua tu¬
um cor: qm̃ ex ipso ui¬
ta ꝓcedit. Si ergo corpͦ
tuum totum lucidum
fuerit. non habens ali¬
quam partem tenebra¬
rum: erit lucidum to¬
tum: & sicut lucerna
fulgoris illuminabit te.
Totum corpus nr̃m. oꝑa
membra nostra nuncu¬
pat. queda oꝑa que im¬
probat: et mortifican¬
da precipit dicens. Mor¬
tificate ergo menbraue¬
stra que sunt suꝑ terrã.
fornicationẽ. im̾mun¬
diciam. libidinẽ. & ce¬
tera talia. Si igitur ipse
bonum bona intentione
patraueris. non habens
intua conscientia aliquã
partem tenebrose cogita¬
tionis: etiamsi contige¬
rit aliquem proximorũ
tua bona actione noceri
uerbi gratia. aut de pe

Expanded text:
ide ergo, ne lumen quod in te est tenebrae sint. Hoc est, ne ipsa cordis intentio, quae lumen est animae, vitiorum caligine fuscetur, sedula discretione perpende. Juxta quod alibi praecipitur: Omni custodia serva tuum cor, quoniam ex ipso vita procedit . Si ergo corpus tuum totum lucidum fuerit, non habens aliquam partem tenebrarum, erit lucidum totum, et sicut lucerna fulgoris illuminabit te. Totum corpus nostrum ommembra nostra nuncupat quaedam opera, quae improbat, et mortificanda praecipit dicens: Mortificate ergo membra vestra, quae sunt super terram, fornicationem, immunditiam, libidinem , etera talia. Si igitur ipse bonum bona intentione patraveris, non habens in tua conscientia aliquam partem tenebrosae cogitationis, etiamsi contigerit aliquem proximorum tua bona actione noceri, verbi gratia, aut de pe
Abbreviated transcription (Latin):
aulus lapilauit:
paulus lapidatus est.
Daulus xp̃ianos uirgis af¬
fecit: paulus pro xp̃o qͥn¬
quies quadragenas unã
minus accepit. Saulus
ꝑsecutus est eccłiam dei
paulus summissus est in
sporta. Saulus uinxit: pau¬
lus uinctus est. Et dum
numerum xp̃ianoꝵ: eti¬
am ipse accessit ad nume¬
rum confessoꝵ. Et dum
inferrec aluis necem: susce¬
pit ipse pro eo mortem.
Dum intrat lupus rapax
in stabula pecudis: sudi

Expanded text:
aulus lapidavit; Paulus lapidatus est. Saulus Christianos virgis affecit; Paulus pro Christo quinquies quadragenas una minus accepit. Saulus persecutus est Ecclesiam Dei; Paulus submissus est in sporta. Saulus vinxit; Paulus vinctus est. Et dum numerum Christianorum, etiam ipse accessit ad numerum confessorum. Et dum infert aliis necem, suscepit ipse pro Christo mortem. Dum intrat lupus rapax in stabula pecudis, subi
Abbreviated transcription (Latin):
recusetur certamen. si di¬
ligitur premium: & acce¬
dat animus ad alacritatẽ
oꝑis. cõmendatione mer¬
cedis.

Expanded text:
recusetur certamen, si diligitur praemium; et accendatur animus ad alacritatem operis commendatione mercedis.
Abbreviated transcription (Latin):
strauit.
uod uero inter hec
zacharias implecur
spu scõ. ac de redemptore
nr̃o simul et nr̃a redepti¬
one ꝓpħat: significat my¬
stice quia mutti de stirpe sa¬
cerdotali. qui aconfessione
xp̃i duitius ora continue
uirtute replendi. dono ꝓ¬
phecie sublimandi. et ma¬
gisterii pastoralis officio
populis essent preferendi.
quamius eãdem acceptio
sp̃s et ꝓphetia zacharie.
tempus. quo fidelib pan¬
deretur omnis legalis sacer¬
dotii ritus. et cerimonia.
spiritali intus scientia. et
ꝓpheticis exuberaret my
& hominũ bominis iħu

Expanded text:
stravit. Quod vero inter haec Zacharias impletur Spiritu sancto, ac de Redemptore nostro simul et nostra redemptione prophetat, significat mystice quia multi de stirpe sacerdotali, qui a confessione Christi diutius ora continuerancti virtute replendi, dono prophetiae sublimandi, et magisterii pastoralis officio populis essent praeferendi. Quamvis eadem acceptione spiritus et prophetia Zachariae tempus quo fidelibus panderetur omnes legalis sacerdotii ritus et caeremonias spirituali intus scientia et propheticis exuberare mystt hominum hominis Jesu
Abbreviated transcription (Latin):
am eiꝰ quisquã uix sustine¬
ret. absentiã ferre nonposset.
nternoꝵ autem.U
bonoꝵ suoꝵ formas acspe¬
cies. sicut nemo ad plenũ in
spicere potuit: ita nemosuf¬
ficit explicare. Quas ille si¬
borauit occulere: et cũ hec
uellet augeri: nolebat agno¬
sci. Et quia hec est natura
iusticie. ut qͣnto studiosius
abscondi optat. tanto clariꝰ
innotescat: & occultatio ip¬
sa predicatio sit: ꝑ populos
tantoꝵ bonors fama uoli¬
tabat. Eminebat in ãmi¬
ratione omniũ. uelut cuu¬
tas suꝑ uerticẽ montis ex

Expanded text:
am eius quisquam vix sustineret, absentiam ferre non posset. Internorum autem bonorum suorum formas ac speties, sicut nemo ad plenum potuit inspicere, ita nemo sufficit explicare; quas sicut ille stboravit occulere; et cum hec vellet augeri, nolebat agnosci. Sed quia hec est natura iustitiae, ut, quanto studiosius abscondi optat, tanto clarius innotescat, et occultatio ipsa predicatio sit, per populos tantorum bonorum fama volitabat. Eminebat in admiratione omnium, veluti civitas super verticem montis ex
Abbreviated transcription (Latin):
lioquin. non nul¬
li miserrima con¬
dione pauꝑtatis. & hic
scłi gaudiis ob inopiã
rerum: & ibi regno dei
ob meritorum nequiti¬
am carent. Beati qui nc̃
beati. quid sitire debeatł
matheus exponit. uide¬
licet iusticiam: aꝑtissi¬
me nos instruens. nun¬
quam nos satis iustos esti¬
mare debere: sed cotidi¬
anum iusticie semꝑ ama

Expanded text:
lioquin nonnulli miserrima conditione paupertatis, et hic saeculi gaudiis ob inopiam rerum, et ibi regno Dei, ob meritorum nequitiam, carent. Beati qui nuncbeati, quid sitire debeant, Matthaeus exponit, videlicet, justitiam , apertissime nos instituens, nunquam nos satis justos aestmare debere, sed quotidianum justitiae semper ama
Abbreviated transcription (Latin):
ohannes si se xp̃m putari
uellet: illi rapina esset.
Non ergo rapina arbitratꝰ
est esse equalis do. Erat e¬
nim. &e. sine rapina erat: co¬
eternus ab eterno natuserat.
Tamen semet ipsum exina¬
niuit formã serui accipiens.
hoc est formã hominis acci¬
piens. Qui cum informa
clei esset. non formã dei ac¬
cepit: s cum in forma dei es¬
set. semet ipsum exinanuuit.
formã serui accipiens. Sus
cepit quod non erat: ñ ut
ꝑcleret quod erat. Manens
ds: hominẽ assumpsit. For¬
mã serui accepit. & factus
est ds homo: a quo factus
sublimitas. que cum patre
equalitas. uenit ꝓpter nos
ad indum̃tũ forme seruilis.
& intellige illã a magistro
tante humilitatis uiã. qm̃
plus est quod uoluit homo
fieri.qm quod uoluit ab

Expanded text:
oannes si se Christum putari vellet, illi rapina esset. Non ergo rapinam arbitratus est esse aequalis Deo. Erat enim, et sine rapina erat, coaeternus ab aeterno natus erat. Tamen semetipsum exinanivit formam servi accipiens ; hoc est, formam hominis accipiens. Qui cum in forma Dei esset, non formam Dei accepisset: ergo cum in forma Dei esset, semetipsum exinanivit, formam servi accipiens. Sic accepit quod non erat, ut non perderet quod erat. Manens Deus, hominem assumpsit. Formam servi accepit, et factus est Deus homo, a quo Deo factus itas, quae cum Patre aequalitas venit propter nos ad indumentum formae servilis: et intellige illam a magistro tanto humilitatis viam; quoniam plus est quod voluit homo fieri, quam quod voluit ab
Abbreviated transcription (Latin):
remansit: Treuit. et¬
ad iuuentutẽ ꝑuenit:
sed in senectutem non
declinauit. Crescat ergo
fides tua. robur inueni¬
at: ad senectutẽ ꝑuenis¬
se se nesciat. Sic ꝑtine¬
bis ad xp̃m filium ĩn

Expanded text:
remansit? Crevit, ad juventutem pervenit, sed in senectutem non declinavit. Crescat ergo fides tua, robur inveniat, ad senectutem pervenisse nesciat. Sic pertinebis ad Christum Filium
Abbreviated transcription (Latin):
ac stabilicate fidei inex¬
pugnabilis. uocabulum
petri meruit: ita et isti
boanerges. hoc est filii to¬
nitrui uocarentur:quia
uidelicet et uocem patris

Expanded text:
 stabilitate fidei impugnabilis vocabulum Petri meruit, ita et isti Boanerges, hoc est filii tonitrui, vocarentur: quia videlicet et vocem Patris
Abbreviated transcription (Latin):
enim constantissime ꝑseue¬
rabat: qui prius fuerat.
¶adem in corde humilitas.
in uestitu. eius. uilitas erat.
Atq ita plenus auctorita¬
tis et gratie. implebat epis¬
copi dignitatẽ: ut non ta¬
men propositum monachi
uirtutemq desereret.U

Expanded text:
enim constantissime perseuerabat qui prius fuerat. eadem in corde eius in uestitu eius uilitas erat: adque ita, plenus auctoritatis et gratiae, inplebat episcopi dignitatem, ut non tamen propositum monachi uirtutemque desereret.
Abbreviated transcription (Latin):
pussant. ac pecuniam
quam non habebat. ex¬
corquere ui nitebantur.
Ile deinceps importune
opem petentib ait. Pro
auri argentiq munere.
si fides ur̃a meum comita¬
retur affatum. diuini
muneris mox uberius
affluentia redundaret.
Luli auint sese ad omnia
paratos. Si fides inquit
ur̃a meis comitaretur
dictis: pristinã sanitatẽ
largiretur. Maniiq
mox oculis supposita.
ac debilia membra at¬
trectante: crucis signo fac¬
to sursum celos aspiciens.
que poposcit impetrauit.
Nam statim cecus uisum.
claudus gressum recipi¬
ens: ouandes uterq ad ꝓ¬
pria remearunt.Ii

Expanded text:
ustria pecuniam quam haberet extorquere uim nitebantur. Ille deinceps inportunae opem petentibus ait: «Pro auri argentique munera, si fides uestra meo commitaretur affecto, diuine muneris mox uberius affluentia reddundaret». Illi aiunt, sese ad omnia paratos. «Si fides», inquid, «uestra meis commitatur dictis, pristinam sospitatemlargiatur». Manuque mox oculos superposita ac debilia membra adtrectata, crucis signo facto, sursum caelos aspiciens, quae poposcit impetrauit. Nam statim caecus uisum, clodus gressum recipiens, ouantes uterque ad propriam remearunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uis enim non audi¬
uit. quod primus
beatus apostolus pecrus
sedenti ad speciosam por¬
tam templi claudo. et ex
matris sue olim uentre
iam debili. pedũ restitu¬
erit firmitatẽ⁊ ut quod na¬
tura minus contulerat.
apostolica gratia repara¬
ret : Cum enim claudus
ille stipem rogans. aliqͥd
pecunie se ab aplis crede¬
ret accepturum: ait illi
apłs petrus. Argentum

Expanded text:
uis enim non audivit, quod primum beatus apostolus Petrus sedenti ad Speciosam portam templi claudo, et ex matris suae ventre olim jam debili, pedum restituerit firmitatem; ut quod natura minus contulerat, apostolica gratia repararet? Cum enim claudus ille stipem rogans, aliquid pecumae se ab Apostolis crederet accepturum, ait illi lus Petrus: Argentum
Abbreviated transcription (Latin):
germana sicut reliquerat
inuenit: iam matre de¬
functa. Ato cum illa dex¬
teram illiuis oscularetur:
subridens ait uu. Ecce

Expanded text:
germana, sicut reliquerat, invenit, jam matre defuncta. Atque cum illa dexteram illius oscularetur, subridens ait illi: Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
quod non tantum dolẽ-¬
ret de admisso ab ẽo cri-¬
mine: quantũ quod sic
male sentiret de domini
bonitate: cui secundum
euangelicam ueritatem.
non est impossibile om̃e

Expanded text:
quod non tantum doleret de admisso ab eo crimine, quantum quod sic male sentiret de Domini bonitate; cui secundum euvangelicam veritatem non est impossibile omne
Abbreviated transcription (Latin):
dum est fr̃s: nisi ut
dum nos cum simplo ex¬
ercitu contra cluplum il¬
luis sufficere non posse
conficdimus: dum adhuc
longe est. legationẽ mit¬
tamus. rogemus ea que
pacis suntLonge enĩ
esse dicitur: qui adhuc
presens per iudiciũ non
iudecur. Mitamus ad
hunc legationem. lacrimaᷤ

Expanded text:
dum est, fratres, nisi ut, dum nos cum simplo exercitu contra duplum illius sufficere non posse conspicimus, dum adhuc longe est, legationem mittamus: Rogemus ea, quae pacis sunt! Longe enim esse dicitur, qui adhuc / praesens per iudicium non videtur. Mittamus ad hunc legationem – lacrima
Abbreviated transcription (Latin):
unus uero nr̃e con¬
fessionis uelut ante
pedes paterne pietatis
offerentes: nr̃m posse in
eius laude &e ammiratio¬
ne dotum subleuemus.
quisq celsiori uoce cla¬
met. quanto hunc ar¬
dentius amat: uel eus
uitam ꝑspicatius pensat:
que nimirũ asiui primor¬
dio. tota ammiratione
clignissima est. Nãquã
magnificũ illud est. qͦd

Expanded text:
unus vero nostrę cōfessionis, velut ante pedes Paternæ pietatis offerentes, nostrum posse in eius laude & admiratione, totum subleuemus. tanto celsiori voce clamet, quanto hunc ardentius amat, vel eius vitam perspicacius pēsat, quę nimirum a sui primordio, tota admiratione dignissima est. Nam quam magnificū illud est, q
Abbreviated transcription (Latin):
Moriendũ est nobis in eo:
dum non ei iuiumꝰ. Scit
paulus iam non se sibi
uiuere: dicensc. Quode¬
nim uiuo. iam non ego
uiuo: uiurs autẽ in me

Expanded text:
moriendum nobis in eo est, dum non ei uiuimus. scit Paulus iam non se sibi uiuere dicens: quod enim uiuo, iam non ego uiuo, uiuit autem in me
Abbreviated transcription (Latin):
uel aliquid uini. Et de¬
signato uasculo. in quo
aliquid uini remanse¬
rat: dixit. Claude osti¬
um. & sta de ista parte:

Expanded text:
el aliquid vini. Et designato vasculo, in quo aliquid vini remanserat, dixit: Claude ostium, et sta de ista parte
Abbreviated transcription (Latin):
ditam: quam nemo prin¬
cipum istuis seculi cogno¬
uit. Sienim cognoius¬
sent: nunquã dñm ma¬
iestatis crucifixissent: hoc
est. nunquam me redi¬
mi dñi morte fecissent.

Expanded text:
ditam . . . . quam nemo principum istius saeculi cognovit. Si enim cognovissent, numquam Dominum majestatis crucifixissent , hoc est, numquam me redimi Domini morte fecissent.
Abbreviated transcription (Latin):
clam uir prepõtens con¬
uictus apud regem lu¬
douicum de crimine ma
iestatis: cum se purgare
non posset: ad ecclesiam

Expanded text:
am vir praepotens, convictus apud regem Ludovicum de crimine regiae majestatis, cum se purgare non posset, ad ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
bam. ut lectoris animum
et si sermo offenderit : ta¬
prouocet. Nec uerborum
fucis ueritatem obdiicam:
nedum scriptor elegantie
pompam requirit.lector
tantarum uircutũ amit¬
tat scientiam: quem

Expanded text:
bam; ut lectoris animum etsi sermo offenderit, bprovocet: nec verborum fucis veritatem obducam, ne dum scriptor elegantiae pompam requirit, lector tantarum virtutum amittat scientiam, quem
Abbreviated transcription (Latin):
hildis: & factum est mag¬
illa angelis sanctis in ce¬
lo: & hominib deuotis
in terra. De miraculo si¬
quidem quod dignatus
est dominus ostendere. ꝑ
columbe speciem in alla¬
tione chrismatis: sicut¬
& de aliis rata est catho¬
licorum patrum sequen¬
da sententia. qua dicitur.
Diuma oꝑatio si ratio¬
ne comprehenditur. non

Expanded text:
hildis. Et factum est gaudie angelis sanctis in celo et hominibus devotis in terra. De miraculo siquidem, quod Dominus est dignatus ostendere per columbae spetiem in allatione chrismatis, sicut et de aliis, rata est catholicorum patrum sequenda sententia, qua dicitur: Divina operatio si ratione comprehenditur, non
Abbreviated transcription (Latin):
eundem preceptorẽ.
ones monachoꝵ decentiꝰ
appellabunt: Dñm in¬
quam. Siquicdẽ & helias
dictus est dominꝰ helysei.
Ergo pietatis affectu: uo¬
cetur lucerna. Sed quasi
parum est. U ocetur etiã
stella. Non tamen qualiᷤ¬
cumq. sed talis qui erudi¬
ens multos ad iusticiam:
refulgeat iuxta illud da¬
nielis. in ꝑpetuas eternita¬
tes. A ocetur etiam sol: qͥa
fulgebit sicut sol cum ui¬
stis. & nunc in eccłia. et
tunc in regno patris eoꝵ
Uocetur etiam angelus: qͥa
requirunt legem ex ore
eius. Postremo uiderint
&e gaudeant quam pro¬
quem adeo ds benedixe¬
rit. in omni benedictione
spiritali: ꝑ quem tanti
benedictionẽ hereditate
possidebunt.
ateor enim.quod

Expanded text:
eumdem praeceptorem ones monachorum decentius appellabunt? Dominum, inquam, siquidem et Elias dictus est dominus Elisaei. Ergo pietatis affectu vocetur lucerna. Sed quasi parum est, vocetur etiam stella. Non tamen qualiscunque; sed talis, quae erudiens multos ad justitiam, refulgeat, juxta illud Danielis, in perpetuas aeternitates. Vocetur etiam sol, quia fulgebit sicut sol cum justis, et nunc in Ecclesia, et tunc in regno patris eorum. Vocetur etiam angelus, quia legem requirunt ex ore ejus. Postremo videant et gaudeant, quam proquem Deus adeo benedixit in omni benedictione spirituali. Et per quem tanti benedictionem haereditate possidebunt. Fateor enim, quod
Abbreviated transcription (Latin):
uia longuis abur¬
be digressi sumus:
ne ad reuertendum nos
tardior hora prepediat:
necesse est. ut expositio

Expanded text:
uia longius ab urbe digressi sumus, ne ad revertendum nos tardior hora praepediat, necesse est ut expositio
Abbreviated transcription (Latin):
ni ab his qui occidunt
occisis corporib non habefł
amplius quid contra illos
agant: ergo suꝑuacua furi¬
unt insania: qui mortua

Expanded text:
mere eos qui occidunt occisis corporibus non habent amplius quid contra illos agant, ergo supervacua furiunt insania, qui mortua
Abbreviated transcription (Latin):
inemor salutis. non
solum homo cum deus
esset. sed etiam cum diueᷤ
esset. pauꝑ fieri clignatus
est. pro nobis: ut nossua
pauꝑtate simul et hu¬
manitate. diuitiaꝵ et
diuinitatis sue conaret
esse participes. Sed libet
paulisper intueri:cur hȩ
maxime uolucres in ho¬
stiam dñi iubentur offer¬
ri. Nam et abraham pa¬
triarcha. tanto ante legẽ
tempore. Has in holocau¬
stum dñi legitur obtulis¬
se: & in plerisq legis ceri¬
moniis qui mundandus
esset. ꝑ has uidebatur
mundari. Columba er¬
go simplicitatẽ. turcur
indicat᷑ castitatẽ: quia
&e columba simplicitatis.
et castitatis amator est tur¬
tur: ita ut si conugem ca¬
su ꝑdiderit. non aliam
ultra querere curet. An

Expanded text:
emor salutis non solum homo fieri cum Deus esset, sed etiam cum dives esset, pauper fieri dignatus est pro nobis, ut nos sua paupertate simul et humanitate, divitiarum et divinitatis suae donaret esse participes. Sed libet paulisper intueri cur hae maxime volucres in hostiam Domini juberentur offerri; nam et Abraham patriarcha tanto ante legem tempore, has in holocaustum Domini legitur obtulisse, et in plerisque legis caeremoniis, qui muesset, per has jubebatur mundari. Columba ergo simplicitatem, turtur indicat castitatem; quia et columba simplicitatis, et castitatis amator est turtur, ita ut si conjugem casu perdiderit, non aliam ultra quaerere curet. Un
Abbreviated transcription (Latin):
trine semina.denaci me¬
morie ruminanda:que
post in populo mellt̃to
declamaret gutture. con¬
gerebat. Demq docilis
adolescens cum transmisso
communiter stilo. surgen¬
tis infantie. ad buuũ pita¬
goree lutere ꝑuenisset.
incunctander sinistrum
ramũ cum seculi uolup¬
tate relinquere: & addex¬
trum cepit cum celesti de¬
siderio dotis uirib anhela¬

Expanded text:
trinae semina, tenaci memoriae ruminanda, quae post in populos mellito declamaret gutture congerebat. Denique docilis adolescens, cum, transmisso communiter stylo surgentis infantiae, ad bivium Pythagoricae litterae pervenisset, incunctanter sinistrum ramum cum saeculi voluptate relinquere, et ad dextrum coepit cum coelesti desiderio totis viribus anhela
Abbreviated transcription (Latin):
nientem ostendendo mon¬
strauit. Qui certe grã di¬
spensationis non solũ ui¬
stis. s et de pontificali stir¬
pe. ortis parentib. natus
asseritur. Euit enim sacer¬
dos. sicut ex lectione euan¬
gelica audiuimus. nomi¬
ne racharias. de uice abia.
& uxor illi de filiab aaron.
et nomen eius helisabech.

Expanded text:
nientem ostendendo monstravit. Qui certe gratia dispensationis non solum justis, sed et de pontificali stirpe ortis parentibus natus asseritur. Fuit enim sacerdos, sicut ex lectione evangelica audivimus, nomine Zacharias, de vice Abia, et uxor illi de filiabus Aaron, et
Abbreviated transcription (Latin):
n desiderium enim habe¬
introire in solitudinẽ: spe¬
rans inuenire aliquem
patrem in ea habitantem.
qui eum possit aliquid
edificare. sicut desiderabat :¬
& sine cessatione iter age¬
bat. acsi ad aliquem ma¬
nifestum festinans. Ui

Expanded text:
n desiderium habeintroire in solitudinem, sperans invenire aliquem patrem in ea habitantem, qui eum posset aliquid aedificare, sicut desiderabat, et sine cessatione iter agebat, ac si apud aliquem manifestum festinans. Vi
Abbreviated transcription (Latin):
abent hoc merita A¬
scõrum: ut adño no¬
men accipiant. Sic iacob
isrł dicitur: quia dñm ui
cui non angłs.s pater no¬
men imposuit. Neuelabit᷑
enim inquit filius meus.
ib̃c. cum his qui cum eo io¬
cundabunt᷑ : qui relicti ft̃
in annis quadringentis.
Et erit post annos hos. &
morietur filuis m̃s. iħc: et
conuercetur scłm. Uides
angłos. que audierint: ñ
que usurꝑauerint nuntia¬
re.Nec mireris si nomen
mulier quod non audi¬
uit asseruit: quando sp̃e

Expanded text:
abent hoc menta sanctorum, ut a deo nomen accipiant. sic Iacob Israhel dicitur, quia deum uidcui non angelus, sed pater nomen inposuit. reuelabitur enim inquit filius meus Iesus cum his qui cum eo iocundabuntur, qui relicti sunt in annis quadringentis. et erit post annos hos et morietur filius meus Christus et conuertetur saeculum. uides angelos quae audierint, non quae usurpauerint nuntiare. nec mireris si nomen mulier quod non audiuit adseruit, quando sp
Abbreviated transcription (Latin):
insequebatur: & inter
ignem & ea que adhuc
erant residua. cum signo
sancte crucis. & inuocati¬
one xp̃i se opponebat.

Expanded text:
insequebatur et inter ignem et ea que adhuc erant residua cum signo sanctae crucis et invocatione Christi se opponebat.
Abbreviated transcription (Latin):
maturus. Non expecta¬
uit ut xp̃m audiret lo¬
saluatorẽ infantẽ. Et hoc
illi tantum concessũ erat
iam decrepito. quasi de

Expanded text:
maturus. Non exspectavit ut Christum audiret loam vidit infantem. Et hoc illi tantum concessum erat jam decrepito, quasi de
Abbreviated transcription (Latin):
est. ut per omnẽ
manifestetur qui sunt
illi. qui uniuersalem
fidem ꝓpter presentia
miracula. uel qui ꝓpter

Expanded text:
est, ut per omnem manifestetur qui sint illi qui universalem fidem, propter praesentia miracula, vel qui pr
Abbreviated transcription (Latin):
in nemetodorensi parro¬
chĩa. nata est: que septem
ferme milib aparisius ur¬
be ãbest. Pater eius seueruᷤ.
mater gerontia uocata est:
Sed primum ab ineunte
etate ens deuotionẽ: tum
denum gratiam dei que
rpsi eollata est: fidelibus
tis ac uenerabilib uiris.
germano &e lupo pontue¬
ficib. ad pelagianam be-
cum omnino predicatio
diuina tradat. nullũ pos¬
se habere uitam eternam.
nisi renatus fuerit ex aqua
& spiritu sancto: quam eti¬
am hẽresim & scripturarũ
testimoniis. & uirtutũ mira¬
culis triumphantes. ab ea¬
dem prouintia effugarunt:
euntib ut dixi in britanni¬
am. ad predictam parro¬
chiam. manendi uel maxi¬
me orandi gratia se contu¬
lerunt.
uib cum uulgi mul

Expanded text:
in Nymptoderinse parochia nata, quae septem ferme milibus a Parisius urbe abest. Pater eius Severus, mater Geroncia vocitata est. Sed primum ab ineunte aetate eius devotionem, tum demum gratia Dei in ipsam conlatam fidelibus tis ac venerabilibus viris Germanum et Lupum pontifices ad Pelagianam herecum omnino praedicatio divina tradat, nullum posse habere vitam aeternam, nisi renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, – hanc ergo heresem et scripturarum testimoniis et virtutum miraculis triumphantes ab eadem provintia effugarunt. 3. Euntes, ut dixi, in Brittaniam, ad predictam parochiam manendi vel maxime orandi gracia se contulerunt. us con vulgi mul
Abbreviated transcription (Latin):
um ꝓpositum ut pos¬
sideas derram. extendas a¬
uaritie manum. qua uis
possidere modo terram. ex¬
cluso etiam quocũq uici
nio. Tunc uero possidebis
terram: quando hẽseris ei
qui fecit celum &e terram.

Expanded text:
um propositum, ut possideas terram, extendas avaritiae sinum, qua vis possidere modo terram, excluso etiam utcumque vicino nio. Tunc vere possidebis terram, quando inhaeseris ei qui fecit coelum et terram.
Abbreviated transcription (Latin):
iquet fĩs. quod illici¬
tis actib prius mulier in¬
tenta: ungentum sibi pro
odore sue carnis adhibuit.
Quod ergo sibi turpiter ex

Expanded text:
iquet omnibus quod illicitis actibus prius mulier intenta, unguentum sibi pro odore suae carnis adhibuit. Quod ergo sibi turpiter ex
Abbreviated transcription (Latin):
mine nati ꝓpħe hui
qui conuenerant: et ⁊a¬
chariam hunc uocari sata¬
gebant. At contra mater
uerbis. & pater scriptis.

Expanded text:
mine nati prophetae hi qui convenerant, et Zachariam hunc vocari satagebant: at contra mater verbis, et pater scriptis
Abbreviated transcription (Latin):
ed fortasse iam mali
oꝑis culpas abscidi¬
mus: iam praua queq
exterius declinamꝰ. Nun¬
quid ad reddendam rati¬
onem. cogitationis nostre.
sufficimus : Iam cum
uiginti milib uenire di¬
citur is: coutra quem mi¬
nime sufficit iste qui cũ
decem milib uenit. De¬
gurci milia: simplum ad
duplum sunt. Nos autẽ
simultum ꝓficimus. uix
exteriora nr̃a oꝑa in recti¬
tudine seruamus. Nam
et si am luxuria carnis

Expanded text:
ed fortasse jam mali operis culpas abscidimus, jam prava quaeque exterius declinamus; nunquid ad reddendam rationem cogitationis nostrae sufficimus? Nam cum viginti millibus venire dicitur is conime sufficit ille qui cum decem millibus venit, deginti millia simplum ad duplum sunt, nos autem si multum proficimus; vix exteriora nostra opera in rectitudine servamus. Nam et si jam luxuria carnis
Abbreviated transcription (Latin):
udiens hec .Uli¬
prefectus simphro¬
sultum esse infantie tue:
& adhuc te cdeos blasphe¬
mantem. iecirco differo:
quia annos tuos infra
sensum aspicio. Nolier¬
go temet ip̃sam ita des¬
picere: ut motus deorũ
incurras. Heata agnes
dixit. Noli infantiam
corporalem ita inme de¬
spicere: ut putes me te
uelle habere ꝓpitium.
ides enim non in annis.
sed in sensib geritur: &
ds omip̃c mnentes magis
comꝓbat. quam etates.
Deos autem tuos quorum
motus me incurrere non
uis: ipsis irasci ꝑmitte.
ipsis loqui. Ipsi hoc mi¬
chi precipiant. ipsi iube¬
ant se coli: ipsi iubeant¬
se adorari.Uerum qm̃¬
de ad hoc uideo tendere.
quod impetrare non po¬
teris: quicquid tibi ui

Expanded text:
udiens haec praefectus Symphrosultum infantiae tuae, et adhuc te deos blasphemantem idcirco differo, quia annos tuos infra sensum aspicio. Noli ergo temetipsam ita despicere, ut motus deorum incurras. Beata Agnes respondit: Noli infantiam corporalem ita in me despicere, ut putes me te velle habere propitium. Fides enim non in annis, sed in sensibus geritur: et Deus omnipotens mentes magis comprobat, quam aetates. Deos autem tuos, quorum motus me incurrere 481 non vis; ipsis irasci permitte, ipsis loqui jube: ipsi hoc mihi praecipiant, ipsi jubeant se coli, ipsi jubeant adorari. Verum quoniam ad hoc video te tendere, quod impetrare non poteris, quidquid tibi vi
Abbreviated transcription (Latin):
& non mireris uirginis
partum. Ut ergo noue¬
s antiquos scõs et iu¬
stos desiderasse uidere.
quod concessum est huic
seni symeoni: ipse dñs

Expanded text:
 non miraberis virginis partum. Ut ergo noveritis antiquos sanctos et justos optasse videre, quod concessum est huic seni Simeoni; Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
ad animandũ eum illi
ꝓposuit: & exhortando
penitentiã indixit: fac¬
taq mansuincula cum
lecto in modum sepulchͣ.
& paruissimis fenestellu¬
lis ac oratorio. que hodi¬
eq manent secus eccłiam
in ea reclusit: & clerum
ac parroechie ipsuis po¬
pulum ꝑseptem annos.
ut & ꝓpriam parroechi¬
am gͣubernauit : & unã
dominicã diem remis. aĩ¬
teram apud laudinũ ce¬
lebrauit. In qua reclusi¬
one.penitentie quante.
contritionis ac continen¬
tie iclem genebaldus fue¬
rit: duuina miscdia
demonstrauit.

Expanded text:
ad animandum eum illi proposuit et exortato paenitentiam indixit. Factaque mansiuncula cum lecto in modum sepulchri et parvissimis fenestrellulis ac oratorio, quae hodieque manent secus aecclesiam in ea reclusit et clerum ac parrochiae ipsius populum per septem annos, ut et propriam parroam gubernavit, et unam diem Dominicam Rhemis, alteram apud Laudunum celebravit. In qua reclusione poenitentiae, quantae contritionis, et continentiae idem Genebaldus fuerit, divina misericordia demonstravit.
Abbreviated transcription (Latin):
mia expetunt: pro labo¬
rib suis reciꝑe laudes
humanas nolunt. Hii
nimirũ głam suam ñ
in ore hominũ ponunt:
sed intra conscientiã cõn¬

Expanded text:
mia expetunt pro laboribus suis recipere, laudes humanas nolunt. Hi nimirum gloriam suam non in ore hominum ponunt, sed intra conscientiam con
Abbreviated transcription (Latin):
Peati lugentes: X¬
qm̃ ip̃si consolabunt᷑.
In luctu opus est : in conso¬
latione merces est. Nam
qui lugent carnaliter: qͣs
consolationes habent:
olestas. metuendas. Ibi cõ¬
solatur lugens: ubi timet
rursus nelugeat. Uerbi
gratia. Contristat filius
amissus. letificat natus.
Illum exculit: hunc susce

Expanded text:
eati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur. In luctu opus est, in consolatione merces est. Nam qui lugent carnaliter, quas consolationes habent? Molestas, metuendas. Ibi consolatur lugens, ubi timet rursus ne lugeat. Verbi gratia, contristat filius elatus, laetificat natus: illum extulit, hunc susce
Abbreviated transcription (Latin):
oc ergo fr̃s necessari¬
uni est omnib no¬
bis: ut in bonis oꝑib
nemo sit segnis: nemo
sit sterilis. Nemo presen¬
tium dilectione. futura
contempnat: nemo eter¬
na despiciens: sola tem¬
poralia ꝑuersus aspiciat.
Nemo spiritalib corpora¬
lia preferat: nemo derre
ponamus: ut etiam cor
nr̃m in celis habere pos¬
simus.Necesse est enim
ut quo precesserit dilec¬
tionis thesaurus: illue
etiam cogitationis sequa¬
tur affectus. Ideo ueri¬
tas ait. Ubi enim thes¬
aurus uester est: ibi &e
cor ur̃m erit. Alt ergo
in celis thesaurizemus:
celestia diligamus. ¶is
nosse ubi thesaurizas:
Atcende quid amas Sis

Expanded text:
oc ergo, fratres, necessarium est omnibus nobis, ut in bonis operibus nemo sit segnis, nemo sit sterilis, nemo praesentium dilectione futura contemnat, nemo aeterna despiciens, sola temporalia perversus aspiciat; nemo spiritalibus corporalia praeferat, nemo terrenn coelis ponamus, ut etiam cor nostrum in coelis habere possimus. Necesse est enim ut quo praecesserit dilectionis thesaurus, illuc etiam cogitationis sequatur affectus. Ideo Veritas ait: Ubi enim thesaurus vester est, ibi et cor vestrum erit . Ut ergo in coelis thesaurizemus, coelestia diligamus. Vis nosse ubi thesaurizas? attende quid amas. Vis
Abbreviated transcription (Latin):
Laudabunt dñm qui re¬
quirunt eum. Quo con¬
tra. non est inquit specio¬
sa laus in ore peccatoris.
Quid ergo nobis censen

Expanded text:
Laudabunt Dominum, qui quærunt eum. Quo contra: Non est, inquit, speciosa laus in ore peccatoris. Quid ergo de nobis censen
Abbreviated transcription (Latin):
noster. De fructu itaq no¬
bis mandans. hec mando
inquit uobis: ut diligatis
inuicem. Unde et apostolꝰ

Expanded text:
noster. De fructu itaque nobis mandans, Haec mando, inquit, vobis, ut diligatis invicem. Unde et apostol
Abbreviated transcription (Latin):
is inter se
ita serentib. subito
uox affuit a superiorib
atq secretiorib aditis.
saluberrime atq suauis¬
sime intonans: que et
presentium solaretur
spirituum mesticiam: &
quod futurum erat. gra¬
tulabunda promulga¬
ret sententia. ita dicendo.
Dominus prospexit de ex¬
celso sancto suo: de celo
in terram aspexit: ut au¬
diret gemitum compedi

Expanded text:
is inter se ita serentibus, subito vox affuit a superioribus atque secretioribus aditis saluberrime atque suavissime intonans, que et presentium solaretur spirituum mestitiam, et quod futurum erat, gratulabunda promulgaret sententia, ita dicendo: 'Dominus prospexit de excelso sancto suo, de caelo in terram aspexit, ut audiret gemitum compedi
Abbreviated transcription (Latin):
condempnat : qui signa
querentes exterius: aptã
lucis ianuam noluerun
intrare credenclo. De¬
inde precipit. ne oꝑa
tantũmodo: sed ut cogi¬
tationes & ipsas etiã cõr¬
dis intentiones munda¬
re & castigare memine¬
rint. Nam sequitur. Lu¬
cerna corporis tui. est ocu¬
lus tiuis.i.¬
orpus quippe dicit

Expanded text:
condemnat, qui signa quaerentes exterius, apertam lucis januam noluerint intrare credendo. Denique praecipit ne opera tantummodo, sed et cogitationes, et ipsas etiam cordis intentiones mundare et castigare meminerint. Nam sequitur: Lucerna corporis tui est oculus tuus. Corpus quippe dicit
Abbreviated transcription (Latin):
ditatis occeanũ: constan¬
tior. quam cum suꝑ mare
gradereris. ingrecleris. Nec
mundi dñam times romã:
qui in cayphe domo expa¬
ueras sacerdotis ancillam.
Nunquid aut iudicio pi¬
lati. aut seuitia iudeorũ.

Expanded text:
ditatis oceanum, constantior quam cum supra mare gradereris, ingrederis . Nec mundi dominam 324 times Romam, qui in Caiphae domo expaveras sacerdotis ancillam . Numquid aut judicio Pilati, aut saevitia Judaeoru
Abbreviated transcription (Latin):
representat. gauisi fueri¬
tis: uel micas miscdie euis
sꝑare quasi catuli sub m̃¬
sa poterimus. Et hoc non
ex nobis. sed ex bonitate
euangelici regis: qui cecos
& claudos ad conuiuiũ su¬
um dignatus est asscisci.
ene ergo nobis

Expanded text:
repræsentat, gauisi fuerimus: vel micas misericordiæ eius sperare, quasi catuli sub mēsa poterimus. Et hoc non ex nobis, sed ex bonitate Euangelici Regis, quia cæcos & claudos ad conuiuium suum dignatus est asciscere. Bene ergo nobis
Abbreviated transcription (Latin):
ec tantum montana
cuncta iudee. uerũ
etiam omnia muncdani
regni.muncdaneq sapi¬
entie culmina. iurtutis
eius fama transcendit.
ita ut relicta ubiq cultu¬
ra et uita priori. ad ꝑcipi¬
encla fidei illius sacram̃

Expanded text:
ec tantum montana cuncta Judaeae, verum etiam omnia mundani regni mundanaeque sapientiae culmina virtutis ejus fama transcendit, ita ut relicta ubique cultura ac vita priori ad percipienda fidei illius sacram
Abbreviated transcription (Latin):
non expectabat populi
sententiam: sed suam ꝓm¬
psit dicens: Tu esxꝑ̃e
filius dei uiui:quĩ est sem¬
per. nec cepit ut esset: et
esse non deficit.. XII

Expanded text:
non exspectauit populi sententiam, sed suam promsit dicens: tu es Christus filius dei uiui. qui est semper est nec coepit ut esset et esse non deficit.
Abbreviated transcription (Latin):
di nos oportet sedulitate
uenerari: ut quod alienũ
est locis. nr̃m faciamus ob
suffragiis: quanto nos in¬
uiri celebritate. feruere stu¬
dio. excubare famulatu:¬

Expanded text:
ta nos oportet sedulitate venerari ut quod alienum est locis nostrum faciamus offsuffragiis; quanto nos imum celebritate fervere studio, excubare famulatu
Abbreviated transcription (Latin):
nem omnia reculit. que
commiserat. Quem sc̃s
remigius uidens contritũ
& pene desꝑatum: blan¬
de consolatus est dicens:

Expanded text:
nem omnia retulit que commiserat. Quem sanctus Remigius videns contritum et pene desperatum, blande consolatus est, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
pra cellule cacumina ca¬
put denuit: ac ꝑ longa
noctis spacia plus quam
duarũ fere horaꝵ.immo¬
bilis stecit. Quod cum
set. suum exicum denun¬
diauit: ac omnib uale
dicens. post monitionis
effamina. animã creato¬
ri reddidit octauo idus
februarii: felicemq de
hac uita exitum agens.

Expanded text:
r cellole tegumenta capud tenuit ac per longa noctis spatia plus quam duarum fere horarum inmobilis istetit. Quod cum set, suum exitum denuntiauit, ac omnibus uale dicens, post monitionis effamina animam creatore reddedit VIII. Idus Febroariis, felicemque de ac uita exitum agens
Abbreviated transcription (Latin):
rede igitur sie
quemadmodũ pe¬
trus credidit. ut et tu be¬
atus sis: ut et tu aulire
merearis.qm̃ non caroti
bi et sanguis reuelauit.
sed pater meus qui in ce¬
lis est. Caro & sanguis
non queunt. nisi que
derrena sunt reuelare.
At uero qui sp̃u loqui¬
tur mysteria: non car

Expanded text:
rede igitur sic quemadmodum Petrus credidit, ut et tu beatus sis, ut et tu audire merearis: quoniam non caro et . sanguis tibi reuelauit, sed pater meus qui in caelis est. caro enim et sanguis non queunt nisi quae terrena sunt reuelare, at uero qui spiritu loquitur mysteria non car
Abbreviated transcription (Latin):
nalib uissit. Cui et di¬
de quorum te magicis
artib iactas. nisi ate fu¬
erit segregata: non pote¬
ris insaniam abicere pec¬
toris tuiz neq equissimis
consiliis prebere consen¬
sum. Uncle ad ueneran¬
dam deam uestam te ꝓ

Expanded text:
nalibus jussit, cui et dide quorum te magicis artibus jactas, nisi a te fuerit segregata, non poteris insaniam abjicere pectoris, neque aequissimis consiliis praebere consensum. Unde te ad venerabilem deam Vestam
Abbreviated transcription (Latin):
extra nos: Uel quis est
qui uadit. si se deserit:
ed aliud sumus ꝑ pecca¬
tum lapsi. aliud ꝑ natu¬
ram conditi: aliud quod
fecimus: aliud quod fac¬
li sumus. Relinquamus
nosmet ipsos. quales pec¬
cando nos fecimus: et
maneamus nosmet ipsi.
quales ꝑ gratiam facti
sumus.

Expanded text:
extra nos? Vel quis est qui vadit, si se deseruit? Sed aliud sumus per peccatum lapsi, aliud per naturam conditi; aliud quod fecimus, aliud quod facti sumus. Relinquamus nosmetipsos quales peccando nos fecimus, et maneamus nosmetipsi quales per gratiam facti sumus.
Abbreviated transcription (Latin):
dei sp̃u ꝓclamante: uir
olim mysteriis deputatus.
aliquando sacris altarib
sacerdos electus est. Cresce

Expanded text:
Dei Spiritu proclamante, vir olim mysteriis deputatus, aliquando sacris altaribus sacerdos electus est. Cresce
Abbreviated transcription (Latin):
esse oporteat ad prestan¬
dum ex eo quod habent.
prescribente illa sententia
eiusdẽ dñi dicentis. omi
petenti de tribue.
uid est autem quod¬
non posset dando

Expanded text:
esse oporteat ad praestandum ex eo quod habent, praescribente illa sententia eiusdem domini dicentis: omni poscenti te tribue. uid est autem, quod posset dando
Abbreviated transcription (Latin):
reliquimus ommia: &e se¬
cuti sumus te. Quid ergo¬
intuendum. quod non
solum se omnia reliquis¬
se. sed & dñm sequi gła¬
tur: quia stultũ ꝓfecto ẽ.
iuxta platonem ee̾ dioge¬
nem. et quoscła alios phi¬
losophos. uite quide huiꝰ
diuitias calcare: & non
na uita. sed pro inani a¬
gere mortalium laude
captanda. Stustum est.

Expanded text:
reliquimus omnia, et secuti sumus te. Uintuendum quod non solum se omnia reliquisse, sed et Dominum sequi gloriatur: quia stultum profecto est, juxta Platonem et Diogenem, et quosdam alios philosophos, vitae quidem hujus divitias calcare, et non nda vita, sed pro inani agere mortalium laude captanda: stultum
Abbreviated transcription (Latin):
te uesꝑa. cum custodes iu¬
xta morem in eccłia fecis¬
sent diligentiã: sc̃s uir
dñi amandus. egredien¬
tib cunctis. in eccłia pau¬
lulum substicit: ibi ex
deuotione tota nocte ui

Expanded text:
te vespera, cum custodes iuxta morem in ecclesiam fecissent diligentiam, sanctus vir Domini Amandus, egredientibus cunctis, in ecclesia paululum substitit, ibique ex devotione tota nocte vi
Abbreviated transcription (Latin):
efellit ergo pro nobis:
fefellit ut uinceret: fe¬
fellit diabolum cũ temp¬
taretur : cum rogaretur.
cum dei filius liceretur:
ut nusquam diumnitatẽ

Expanded text:
efellit ergo pro nobis, fefellit ut uinceret, fefellit diabolum, cum temtaretur, cum rogaretur, cum dei filius diceretur, ut nusquam diuinitate
Abbreviated transcription (Latin):
ccidit autem quodã
tempore. dum pasto¬
rali soliertia ex more par¬
roechias cireuiret: ut si
negligenter aliquid in
diuinis cultib ageretur.
ficdelis xp̃i seruus agno¬
sceret & ut bonus agri¬
cola que inculta erant.
ad bone oꝑationis fruc¬
tus ꝓferendos excoleret:
ad uicum cui uocabulũ
est calmiciacus peruenit.

Expanded text:
ccidit autem quodam tempore, cum pastorali sollertia ex more parrochias circuiret, ut, si neglegenter illiquid in divinis cultibus ageretur, fidelis Christi servus agnosceret et ut bonus agricola quae inculta erant ad bonae operationis fructus proferendos excoleret, ad vicum cni vocabulum est Calmitiacus pervenit.
Abbreviated transcription (Latin):
se insensibilib creaturis:
ut possessores earum ste¬
rilitatis ddampno in uin¬
dictam recributionis fe¬
rirentur. Eulogius qui

Expanded text:
se insensibilibus creaturis, ut possessores earum sterilitatis dampno in vindicta retributionis ferirentur. Eulogius qui
Abbreviated transcription (Latin):
tactu confortantur infir¬
mi. Cuius opes nunquã
deficient: cuius diuitie
non decrescent. Ipsi soli
seruo fidem: ipsi me tota

Expanded text:
tactu confortantur infirmi, cujus opes numquam deficiunt, cujusque divitiae numquam decrescunt. Ipsi soli servo fidem meam, ipsi me tota
Abbreviated transcription (Latin):
uere beata aploꝵ me¬
rita. in quib se xp̃c
& recipi predicat. & audiri.
Deati nichilominus et illi.
quoꝵ deuotio delata apłis.
recurrit ad xp̃m. Tenentes
itaq fr̃s tante huius ꝓmis¬
sionis fidem. de suppliciis
qui de martyrũ morte le¬
tatur: martyres ñ dubitat
cum xp̃o regnare post mortẽ

Expanded text:
Vere beata apostolorum merita, in quibus se Christus et recipi praedicat et audiri; beati nihilominus et illi quorum devotio delata apostolis recurrit in Christum. Tenentes itaque, fratres, tantae hujus promissionis fidem, de suppliciis qui de martyrum morte laetatur, martyres non dubitat cum Christo regnare post morte
Abbreviated transcription (Latin):
in boc scło uiuentiũ secre¬
ta conscientie manifestissi¬
me declarabat: & quod
preter arrogantes nichil¬
notescebat. & qui ingensstu
dium. habent detrahencdi.
Nam dum bonis inuident:
suꝑstitiosam indicant con¬
scientiam.L
dueniente sancto ger

Expanded text:
in hoc saeculo viventibus secreta conscientia manifestissime declarabat, quid propter adrogantes silnotescere, qui ingentem devotionem habent detrahendi. Nam dum bonis invident, suam superstitiosam indicant conscientiam. 11. Adveniente sancto Ger