comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sł autem caritas motus di¬
anumi ad fruendum dõ ꝓpt̾ ipsum: &
ie s primo ꝓpt̾ dm̃. Id eligere prudentia ẽ.
nullis inde auerti molestiis fortitudo. ẽ. nul¬
lis illecebris. temꝑantia. ẽ. nulla suꝑbia. ui¬
sticia.ẽ. Hic sunt heȩ uirtutes in actu. in et̃¬
na beatitudine in effectu. Hic in oꝑe. ibi in
mercede. Hic in officio. ibi in fine. Cupidi¬
tas uͦ ẽ. motus anuni ad fruendum se &
ꝓximo & quolibet corꝑe. non ꝓpt dm̃. Qoꝰ
agit indomita cupiditas. ad corrumpendũ
animum & corpꝰ suum. flagitium uocatur.
Quod autem agit ut alteri noceat. facinꝰ
dicitur. Et hȩc sunt duo genera om̃ium
peccatoꝵ. S ed flagitia priora sunt. quȩ cũ
ex in anuierint animum. & ad quandam
egestatem ꝑduxerint. in facinora ꝓsilitur.
Si mundus uos odit. scitote quia me pͥo
qui non uult odium mundi sustinere cum
capite. Si de mundo fuissetis. mundus
quod suum erat diligeret. Si malus pu¬
nit scelera mali. ex parte munlꝰ odit quod su¬

Expanded text:
st autem charitas motus animi ad fruendum Deo propter ipsum, et se et proximo propter Deum. Id eligere, prudentia est; nullis inde averti molestiis, fortitudo est; nullis illecebris, temperantia est; nulla superbia justitia est. Hic sunt hae virtutes in actu, in aeterna beatitudine in effectu; hic in opere, ibi in mercede; hic in officio, ibi in fine. Cupiditas vero est motus animi ad fruendum se et proximo et quolibet corpore non propter Deum. Quod agit indomita cupiditas ad corrumpendum animum et corpus suum, flagitium vocatur; quod autem agit ut alteri noceat, facinus dicitur. Et haec sunt duo genera omnium peccatorum, sed flagitia priora sunt, quae, cum exinaniverunt animum et ad quamdam egestatem perduxerint, in facinora prosilitur. Si mundus vos odit, scitote quia me prioqui non vult odium mundi sustinere cum capite. Si de mundo fuissetis, mundus quod suum erat diligeret. Si malus punit scelera mali, ex parte mundus odit quod su
Abbreviated transcription (Latin):
quia sanauit eos. O mnia miracula suꝑat.
quod natus. ẽ. ex uirgine. Quisquis altiꝰ at¬
tenderit. quȩ nemo alius fecit. inueniet
xꝑm fccisse quicquid aliquis homo dĩ fecit.
Potest ipse cuncta ꝑ seipsum. nemo autem
potest aliquid sine ipso. N unc autem
& uiderunt & oderunt & mne & patrem me¬
um. S ed ut impleatur sermo qui in lege
eorum scriptus ẽ. quia odio habuerunt me

Expanded text:
quia sanavit eos. Omnia miracula superat, quia sanavit eos. Omnia miracula superat, quod natus est ex virgine. Quisquis altius attenderit quae nemo alius fecit, inveniet Christum fecisse quidquid aliquis homo Dei fecit. Potest ipse cuncta per seipsum, nemo autem potest aliquid sine ipso. Nunc autem et viderunt, et oderunt et me et Patrem meum, sed ut impleatur sermo, qui in lege eorum scriptus
Abbreviated transcription (Latin):
impetrans. aquam de petra fundens. Quis
autem nisi uĩc naue curientem frenauit:
Quis nisi samson ꝓpt̾ suam sitim. maxilla
mortui asini exundante satiatus. ẽ: Quis nͥ
heḣas curtu igneo in alta subuectus. ẽ: Qͥs
sepultus nisi belyseus mortuum suscitauit:
Quidam enim portantes mortuum cum ho¬
stibꝰ irruentibꝰ eo refugissent ubi sepultus
erat. mortuumq ibi posussent. mox furrex̃.
Quis nisi daniel int̾ leones esurientes uix̃:
Quis nisi ananias. atarias. misael. in flam¬
mis deambulauit illesꝰ: Manifestum gͥ.ẽ.
scõs etiam quedam fecisse quȩ nemo alius
fecit. sed qui tot uitia uexationesq mortali¬
um tanta potestate sanaret. nullus legitur
antiquorum. Unde marcꝰ. Q uocumq ibat
ponebant infirmos. & de p̃cabantur eum.
ut uel fimbriam uestimenti euis tang̾ent
& quot quot tangebant cum salui fiebant.
Quod autem ait ineis sic intelligendum.ẽ.
Non inter eos uel coram eis. sed ꝓrsꝰ meis.

Expanded text:
impetrans, aquam de petra fundens . Quis impetrans, aquam de petra fundens . Quis autem, nisi Jesus Nave, currentem solem frenavit ? Quis, nisi Samson propter suam sitim maxilla mortui asini exundante satiatus est ? Quis, nisi Elias, curru igneo in alta subvectus est ? Quis sepultus, nisi Eliseus, mortuum suscitavit ? Quidam enim portantes mortuum, cum hostibus irruentibus eo refugissent, ubi sepultus erat, mortuumque ibi posuissent, mox surrexit. Quis, nisi Daniel, inter leones esurientes vixit ? Quis nisi, Ananias, Azarias, Misael, in flammis deambulavit illaesus ? Manifestum est ergo, sanctos etiam quaedam fecisse quae nemo alius fecit, sed qui tot vitia vexationesque mortalium tanta potestate sanaret, nullus legitur antiquorum. Unde Marcus: Quocunque ibat, ponebant infirmos, et deprecabantur eum, ut vel fimbriam vestimenti ejus tangerent, et quotquot tangebant eum, salvi fiebant . Quod autem ait: in eis, sic intelligendum est: Non inter eos vel coram eis, sed prorsus in eis,
Abbreviated transcription (Latin):
cemur aliter. ẽẽ. quam suit. Bonus itaq bo¬
num si putet malum nesciens diligit eum.
quia uistus. ẽ. ille. & hoc diligit iste. Errans
affligit bonum tanquam malum. ne aliis
noceat. & ut ipse cor rectior fiat. Sic & malꝰ
cui displicet bonitas. si bonum putat malum
familiarit colligit illum. & nesciens odit eum.
non haberent. Peccatum scilicet magnũ
de quo suꝑuis dictum. ẽ. Sed quid ẽ. quod
dicit quȩ nemo alius fecit: Nulla in opibꝰ
xꝑi uidentur. c̃ẽ. maiora quam suscitatio mor¬
tuoꝵ. quod scimus fecisse belẏam & helyseũ.
Eecit tam̃ aliqua xꝑe quȩ non fecit alius. sa¬
tiauit enim quinq milia hominum. de quinq
aquas. quod & petro p̃stitit faccre. Mutauit
aquam inuinum. aꝑuit oculos cȩci nati.
Sead respondetur nob̾. & alios fecisse quȩ ipse
non fecit. & quȩ nemo aluis fecit. ut moyses
egẏptios tot plagis ꝑcutiens. populum ꝑ
mare diuisum ducens. manna esurientibꝰ

Expanded text:
cemur aliter esse quam sint. Bonus itaque bocemur aliter esse quam sint. Bonus itaque bonum si putet malum, nesciens diligit eum, quia justus est ille, et hoc diligit iste; errans affligit bonum tanquam malum, ne aliis noceat, et ut ipse correctior fiat. Sic et malus cui displicet bonitas, si bonum putat malum, familiariter colligit illum, et nesciens odit eum. um non haberent. Peccatum scilicet magnum, de quo superius dictum est. Sed quid est quod dicit, quae nemo alius fecit? Nulla in operibus Christi videntur esse majora, quam suscitatio mortuorum, quod scimus fecisse Eliam et Eliseum . Fecit tamen aliqua Christus, quae non fecit alius: satiavit enim quinque millia hominum de quinque aquas, quod et Petro praestitit facere . Mutavit aquam in vinum, aperuit oculos caeci nati. Sed respondetur nobis, et alios fecisse quae ipse non fecit, et quae nemo alius fecit, ut Moyses Aegyptios tot plagis percutiens, populum per mare divisum ducens, manna esurientibus
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑuis dicꝰtum sit. neseiunt eum qui me
misit. quomͣ possunt odisse quem nescunt:
Nesciunt ueritatem quȩ eos dampnat. Quã
cum oderunt. ꝓfecto & eum oderunt de quo
nata. ẽ. ipsa ueritas quam oderunt. in eo quod
irrogat pęnam. Nolunt enim uidei sua fac¬
ta dampnari & hoc habet ueritas ut talia fac¬
ta dampnentur. Nescientes itaq oderunt
dm̃ qualis. ẽ. in oꝑatione uista. & putant eum
diligere. quia diligunt qualem mendaci sus¬
picione concipuint. Ex suspicionibꝰ autem
similiter in hominib euenit. N on uisos
possumus diligere uel odisse. quia & si non
uisi fueruit. tam̃ fama uel litteris hystoriarũ.
nota. ẽ. eorum ꝓbitas uel impbitas. Quod si odi¬
mus mala & diligimus bona. non erramus in
iudicio rerum. sed recta fit imꝓbatio uitioꝵ
iurtutumq approbatio. Ueniale autem. ẽ. si
non uera sentiamus de occultis hominum.
quȩ humana ẽ temptatio. uidelicet si suspi¬

Expanded text:
superius dictum sit, nesciunt eum qui me superius dictum sit, nesciunt eum qui me misit, quomodo possunt odisse quem nesciunt? Nesciunt veritatem quae eos damnat. Quam cum oderunt, profecto et eum oderunt de quo nata est ipsa veritas, quam oderunt in eo, quo irrogat poenam. Nolunt enim Judaei sua facta damnari, et hoc habet veritas, ut talia facta damnarentur. Nescientes itaque oderunt Deum, qualis est in operatione justa, et putant eum diligere, quia diligunt qualem mendaci suspicione concipiunt. Ex suspicionibus autem similiter in hominibus evenit. Non visos possumus diligere vel odisse; quia etsi non visi fuerint, tamen fama vel litteris historiarum nota est eorum probitas, vel improbitas. Quod si odimus mala et diligimus bona, non erramus in judicio rerum, sed recta fit improbatio vitiorum virtutumque approbatio. Veniale autem est, si non vera sentimus de occultis hominum, quae est humana tentatio, videlicet si suspi
Abbreviated transcription (Latin):
nissem & si non locutus fiuissem eis.
udeos ostendit. de quib. Augustinus.
dixerat. Si me ꝑsecuti sunt & uos ꝑsequent᷑.
Quid ẽ. peccatum non haberent: Numqͥd
uidei ante aduentum xꝑi sine peccato erant:
Magnum peccatum uult hic intelligi. quia
ñ crediderunt in eum. qui ꝓpt̾ea uenerat ut
crederent. Aduentus eiꝰ quibilam fuit odor
uitȩ in uitam. quib̾dam odor mortis in mor-¬
tem. Nunc autem excusationem ñ habent.
de peccato suo. Illi quib non uenit nec lo¬
cutus. ẽ. habent excusationem. non de omni pec¬
cato. sed de hoc quia non crediderunt in xꝑm.
qui eis non .ẽ. locutus. si tamen ꝑ discipulos ñ
uenit ad eos. Ũ nde alibi ait. Qui uoi recipit
me recipit.&. qui uos sꝑuit me sꝑnit. Et pauł.
Anuultis exꝑimentum eiꝰ qui in me loquit᷑
xꝑo: Plane habent hanc excusationem qui
mortui sunt antequam euangłium eiꝰ audi¬
rent. sed tam̃ qui sine lege peccauerunt. sine
lege ꝑibunt. Ac x  iiii.
u me oilit. & patiem meum odit. Cum

Expanded text:
et si non locutus fuissem eis. Judaeos ostendit, de quibus dixerat: Si me persecuti sunt, et vos persequentur. Quid est, peccatum non haberent? Nunquid Judaei ante adventum Christi sine peccato erant? Magnum peccatum vult hic intelligi, quia non crediderunt in eum, qui propterea venerat ut crederent. Adventus ejus quibusdam fuit odor vitae in vitam, quibusdam odor mortis in mortem . Nunc autem excusationem non habent de peccato suo. Illi, quibus non venit nec locutus est, habent excusationem non de omni peccato, sed de hoc quia non crediderunt in Christum, qui eis non est locutus, si tamen per discipulos non venit ad eos. Unde alibi ait: Qui vos recipit, me recipit, et qui vos spernit, me spernit . Et Paulus: An vultis experimentum ejus qui in me loquitur Christus ? Plane habent hanc excusationem, qui mortui sunt antequam Evangelium ejus audirent, sed tamen Qui sine lege peccaverunt, sine lege peribunt . A. 144I Qui me odit, et Patrem meum odit. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
seris stantes uolunt añm uidere. s sp̃ualem
in lege sensum ñ querentes: sese aa custodiã
utteiȩ foris figunt. & quasi cogunt exire eũ
potus ad carnalia docenda. quam se conscu¬
tiant intrare ail iliscenda sp̃ualia.Lx.¬

Expanded text:
ris stantes, volunt Dominum videre; sed spiritualem in lege sensum non quaerentes, sese ad custodiam litterae foris figunt; et quasi cogunt eum exire potius ad carnalia docenda, quam se consentiant intrare ad discenda spiritualia.
Abbreviated transcription (Latin):
apientes non colligunt uuas de spinis. id ẽ. dul¬
cia uerba de bereticis. qui ideo dicuntur spinȩ.¬
& tribuli. quia sauciant animas ꝑ uerborum
blandicias. Tribuli sunt genus berbȩ spmosȩ.
Lucas. Neq de spinis colligunt ficus. neq de
rubo undemiant uuam. Be a.¬
pinȩ & rubi sune curȩ scłi. et punctiones iuitioꝵ.
de quib peccatori dictum ẽ. Terra tua spinas s
tͥbulos germinabit tͥ. Hicus uͦ et uua dulce do
nouȩ conu̾sationis ẽ. quam xp̃c in nobis esurit.
& feruor iilectionis qui letificat. cor hominis.
Hinc seͥptum ẽ. ficus ꝓtulit grossos sues. uineȩ
florentei delerunt odorem. Non ficus de symis
ñ uua de rubo colligitur. quia mens aahuc ue.¬
teris bominis consuetudine dep̃ssa. simulare
potest. sea fruc tus noui bominis ferre ñ potest.
Q uodsi aliquando fac̾ta uel dicta malorum
ꝓsunt bonis. ñ boc faciunt mali. sei consilum
ic omnis arbor bona. fructus bonos facit. MaiaS

Expanded text:
apientes non colligunt uvas de spinis, id est, dulcia verba de haereticis, qui ideo dicuntur spinae et tribuli qui sauciant animas per verborum blanditias. Tribuli sunt genus herbae spinosae. Lucas: Neque de spinis colligunt ficus, neque de rubo vindemiant uvam . » Spinae et rubi sunt curae saeculi, et punctiones vitiorum, de quibus peccatori dictum est: « Terra tua spinas et tribulos germinabit tibi . » Ficus vero et uva dulcedo novae conversationis est, quam Christus in nobis esurit, et fervor dilectionis qui laetificat cor hominis. Hinc scriptum est: « Ficus protulit grossos suos, vineae florentes odorem dederunt . » Non ficus de spinis, non uva de rubo colligitur, quia mens adhuc veteris hominis consuetudine depressa simulare potest, et fructus novi hominis ferre non potest. Quod si aliquando facta vel dicta malorum prosunt bonis, non hoc faciunt mali, sed consilium ic omnis arbor bona fructus bonos facit. Mala
Abbreviated transcription (Latin):
tcendite a falsis ꝓpb̃is. qui ueniunt
ad uos in uestimentis ouium. int̾n¬
secus autem sunt lupi rapaces. A
fructib eoꝵ cognoscetis eos. Quia
paucorum ẽ. angustam uiam in¬
uenire. fraudulentiam eorum
qui eam querere mentiuntur
exponit. Attendite idẽ. cauete.
potest intelligi. sead specialit de bereticis.
fructus animarum rapientibꝰ. Unde & lupis
recipue cauenili sunt heretici. cognitio¬
nem ueritatis quam ñ babent ꝓmitten¬
tes. U estimenta ouium sunt blanda uerba
innocentum. cȩteraq religionis signa. B eda.¬
on ideo autem debent oues odisse uestim̃tũ
suum quod plerumq illo se occultant¬
lupi. dum aluid ostentant ad decipiendum.
auud exerunt ail dep̃dandum. Uerum tem¬
ꝑalis cõmoii temptatione siue ꝑsecutionis
temꝑe denudantur. & aꝑitur quid sint.
Eructus sunt mala oꝑa eorum.
uiquid colligunt de spinis uuas. aut
de tribulis ficus: Mao is tex.

Expanded text:
i veniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces. A fructibus eorum cognoscetis eos . » Quia paucorum est angustam viam invenire, fraudulentiam eorum qui eam quaerere mentiuntur exponit. « Attendite, » id est cavete. potest intelligi, sed specialiter de haereticis fructus animarum rapientibus. Unde et lupis Praecipue cavendi sunt haeretici, cognitionem veritatis quam non habent promittentes. Vestimenta ovium sunt blanda verba innocentium, caeteraque religionis signa. Non autem ideo debent oves odisse vestimentum suum, quod plerumqlupi, dum aliud ostentant ad decipiendum, aliud exerunt ad depraedandum. Verum temporalis commodi tentatione, sive persecutionis tempore denudantur, et aperitur quid sint. Fructus sunt mala opera eorum. Nunquid colligunt de spinis uvas, aut de tribulis ficus? Sapientes
Abbreviated transcription (Latin):
ret. Pueros de castitate mun¬
dos optulcrunt. Putabant cuiꝰ
ut corpore muundos tantum laudaret. & non uo.¬
luntate. nescientes quia dñs non beatificauit
eumichos. pucritie necessitate castos. s continen
tię uirtute. Discipuli autẽ increpabant cos.
on quod nollent eis bene. Ie ronimus

Expanded text:
 Pueros de castitate mundos obtulerunt, putabant enim ut corpore mundos tantum laudaret, et non voluntate, nescientes quia Dominus non beatificavit eunuchos, pueritiae necessitate castos, sed continentiae virtute. Discipuli autem increpabant eos. HIERON. Non quod nollent eis benedici
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ accipiemus ꝑ uitulum saginatum maio¬
ra gr̃ȩ dona. & in eorum comꝑatione ꝑ hȩdũ
minora. sicut uniuersa hominum iusticia
dõ comparata. reputatur iniusticia. Ams.
res parabolȩ uno fine miscidiȩ claudun-¬
tur. O uis a pastore lapsa reuocatur.
dragina quȩ ꝑierat inuenitur. filius ad pa¬
trem ꝓpriis uestigiis redit. & a patre honora¬
tur. Quis suinus. petamus pascua. drag-¬
ma sumus. habeamus p̾cium: filii sumus.
festinemus ad patrem

Expanded text:
igitur accipiemus per vitulum saginatum majoigitur accipiemus per vitulum saginatum majora gratiae dona, et in eorum comparatione per haedum minora, sicut universa hominum justitia Deo comparata, reputatur injustitia. ALBINUS Tres parabolae uno fine misericordiae clauduntur. Ovis a pastore lapsa revocatur; drachma quae perierat, invenitur; filius ad patrem propriis vestigiis redit, et a patre honoratur. Ovis sumus, petamus pascua; drachma sumus, habeamus pretium; filii sumus, festinemus ad patrem
Abbreviated transcription (Latin):
tatem reuixit ꝑfuleni. ꝑierat recedendo a
consortio iustorum. & inuentꝰ ẽ. redditus ma¬
tri ȩccłe. N on quau mentientẽ arguit puil
maiorem filium. s secum ꝑseuerantiam eius
laudans. ad ꝑfruitionẽ potioris erultationis
mea tua sunt. non putandũ. ẽ. ita dic¬
tum quasi non sint & tr̾is. Sed si minor ht̃¬
ibi partẽ. quomͦ sunt omnia maioris: Post
hanc uitama iustis sic habentur omnia. ut
sint & omnium singula. & singilorum oĩa.
Cum gͦ beatitatẽ illam obtinuerimus. nr̃a
erunt ad uiuendum suꝑiora. ad conuiuen¬
dum equalia. ad dominandum inferiora.
Congaudeat itaq maior fr̃ minori reuerso.
siue placcat duos trẽs accipi duos populos.
siue auosubet duos homines. penitentẽ &
iustum. uel qui sibi uistus udeatur.
dus factus ẽ. cȩꝑunt. ẽẽ. ciues babylo¬
minor falius significare malos omnes ad pe¬
nitentiam uenientes. maior uͦ omnes incul¬
tu dĩ ꝑsistentes. licet in aliqua peccata. ue¬
lut in inuidiam fr̾is deuiantes. Tuxta hoc

Expanded text:
tatem, revixit per fidem perierat recedendo a consortio justorum, et inventus est, redditus matri Ecclesiae. Non quasi mentientem redarguit pater majorem filium, sed secum perseverantiam ejus laudans, ad perfruitionem potioris exsultationis mea tua sunt, non putandum est ita dictum, quasi non sint et fratris. Sed si minor habet partem ibi, quomodo sunt omnia majoris? Post hanc vitam sic a justis habentur omnia, et ut sint omnium singulorum omnia. Cum ergo beatitatem illam obtinuerimus, nostra erunt ad vivendum superiora, ad convivendum aequalia, ad dominandum iuferiora. Congaudeat itaque major frater minori reverso, sive placeat duos fratres accipi duos populos, sive duos quoslibet homines poenitentem et justum, vel qui sibi justus videatur. dus factus est, coeperunt esse cives Babylominor filius significare malos omnes, ad poenitentiam venientes; major vero, omnes, in cultu Dei persistentes, licet in aliqua peccata velut in invidiam fratris deviantes. Juxta hoc
Abbreviated transcription (Latin):
no subiacemus imꝑio. Tot scĩ cȩci sunt. &
nullus eorum neq sacerdos neq ꝓpb̃a. inimo¬
latus ẽ. nĩȩ sauiti. Et ꝓ luxurioso filio. uide¬
ucet ꝓ immeritis gentib ut munidus clamat.
głoriosꝰ sanguis fiuii tui effusꝰ e At ipse dirit
illi. Eili tu semꝑ mecum es. & omnia inca
tua sunt. S pulari autẽ & gauilere oportebat

Expanded text:
no subjacemus imperio. Tot sancti caesi sunt, et no subjacemus imperio. Tot sancti caesi sunt, et nullus eorum neque sacerdos, neque propheta immolatus est nostrae saluti. Et pro luxurioso filio, videlicet pro immeritis gentibus, ut mundus clamat, gloriosus sanguis Filii tui effusus est. At ipse dixit illi: Fili, tu semper mecum es, et omnia mea tua sunt. Epulari autem et gaudere op
Abbreviated transcription (Latin):
agro. quia taces de ȩpulis patris. quasi
absq eouera iocunditas. ẽẽ. possit. Qui in
fine scl̃i hȩdum idẽ. antixp̃m sibi unmo¬
labunt. illi sine patre cum amicis demonib
sat᷑abunt᷑. Ũnde dr. Tu confregisti draconẽ
dedisti eum escam populis etbyopum. id ẽ.
nolentib conuerti. Sed postquam filius
tuus hic qui deuorauit substantiam suam
cum meretricibꝰ uenit. occidisti illi uitu¬
lum saginatum. Meretrices sunt genti¬
um suꝑsticiones. cum quibꝰ dicit frẽm
minorem fornicatum. ẽẽ. Talisg̃ ẽ. isrłis
cõquestio ad patrem. Michi tecum ꝑsisten¬
tioe ꝓmerenti. nunquam fuit ad refectio¬
nem ille quem reputo bȩdum. legisq ꝓpha¬
natorem. Iuum autẽ eundem ut dicis
filium tuum occidisti ydolatris. ad ple¬
nam redemptionis iocunditatẽ. A liter.
Hȩdus dici potest quilibet sc̃s. comparati¬
one filii dĩ. Dicit g̃ ifrł ad patrem. Tantꝰ
sanguis iustorum effus . ẽ. & nullus eruor
nobis redilidit libertatẽ. Scce adhuc roma¬

Expanded text:
agro, quia taces de epulis patris; quasi absque eo vera jucunditas esse possit. Qui in fine saeculi haedum, id est, Antichristum sibi immolabunt, illi sine patre cum amicis daemonibus saturabuntur. Unde dicitur: Tu confregisti draconem, dedisti eum escam populis Aethiopum , id est, nolentibus converti. Sed postquam hic filius tuus qui devoravit substantiam suam cum meretricibus, venit, occidisti illi vitulum saginatum. Meretrices sunt gentium superstitiones, cum quibus dicit fratrem minorem fornicatum esse. Talis est ergo Israelis conquestio ad patrem: Mihi tecum persistenti et promerenti nunquam fuit ad refectionem ille, quem reputo haedum legisque profanatorem. Illum autem eumdem, ut dicis, filium tuum occidisti idololatris ad plenam redemptionis jucunditatem. Aliter: Haedus potest dici quilibet sanctus, comparatione Filii Dei. Dicit ergo Israel ad patrem: Tantus sanguis justorum effusus est, et nullus eorum nobis reddidit libertatem. Ecce adhuc Roma
Abbreviated transcription (Latin):
nescunt. Post multum uͦ temꝑis.
uenit dñs seruorum illorum & posuit rati¬
onem cumeis. Hoc in secd̃o aduentu do¬
mini fiet. Si apli reddituri sunt rationem
& sub metu uidicis resurrecturi. quid nos:
Singuloꝵ discutientur actꝰ accusante uel exeu¬
sante conscientia unũquẽg Et accedens
qui quinq talenta accepat. optulit alia qͥnq
talenta dicens. Dñe. quinq talenta tradi-¬
disti mͥ. ecce alia quinq suꝑlueratus sum.
Accedens in reddendo gratam ratiouenti.
offert dño quot quot ab errore conuertit.
testimonium ꝑbibente cõuscientia. quod ꝑ
gr̃am sibi datam quos potuit lucrifecit.
Admixtus choris angłicis. sic intus letare
de munere. quod nec oculus uidit. nec auris
audunt. nec in cor hominis ascendit. ut iã
non sit quod exterus doleas decorruptione.
Presentia licet magna uideantur. in compi¬
tione tam̃ futuroꝵ parua sunt & pauca. nec sitie
admixtione alicuius molestiȩ. Quod enim ẽ.¬

Expanded text:
nesciunt . Post multum vero temporis nesciunt . Post multum vero temporis venit dominus servorum illorum et posuit rationem cum eis. Hoc in secundo Domini adventu fiet. Si apostoli reddituri sunt rationem, et sub metu judicis resurrecturi, quid nos? Singulorum discutientur actus, accusante vel excusante conscientia unumquemque. Et accedens qui quinque talenta acceperat, obtulit alia quinque talenta, dicens: Domine, quinque talenta tradidisti mihi, et ecce alia quinque superlucratus sum. Accedens in reddendo gratam rationem, offerret Domino quotquot ab errore convertit, testimonium perhibente conscientia quod per gratiam sibi datam quos potuit, lucrifecit. domini tui. Admistus choris angelicis, sic intus laetare de munere, quod nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit , ut jam non sit quod exterius doleas de corruptione. Praesentia, licet magna videantur, in comparatione tamen futurorum parva sunt et pauca, nec sine admistione alicujus molestiae. Quod est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ exercitium studii. qui sensus terrenos acce¬
pit. & duplicauit sibi cęlestium noticiam.
ex ercaturis intelligens creatorem. Qui huis¬
modi sunt. quamuis penetrare mistica nesei¬
unt. recta tam̃ docent intentione bona. Ille
autem qui accepit scientiam & oꝑam p̃sentẽ.
tẏpos futurȩ beatitudinis intellexit. U el in
hoc alia quinq aut alia duo ueniunt in lu¬
crum. quia dum utriq sexui p̃dicatio im¬
penditur. quasi accepta talenta geminant᷑.
Alii namq utriusq serus uerbo & exemplo
doctorum florent intelligentia & oꝑatione.
alii sensuum moderamine. & uisibilium con-¬
templatione. utͥq sũmum bonum queren¬
tes. Qui autem unum acceꝑat. abiens
fodit interram. & ab scondit pecuniam do¬
mini sui. Nequam seriuis in terrenis
oꝑib posuit dõctrinam. quam d̃s ei dedit.
Nam talentum abscondere. ẽ. cor nu quain
a terrenis leuare. Unde ꝓph̃a. Sapientes
sinit ut faciant mala. bene autem facere

Expanded text:
per exercitium studii, qui sensus terrenos acceper exercitium studii, qui sensus terrenos accepit, et duplicavit sibi notitiam coelestium, ex creaturis intelligens Creatorem. Qui hujusmodi sunt, quamvis penetrare mystica nesciunt, recte tamen docent intentione bona. Ille autem qui accepit scientiam et operam praesentem, typos futurae beatitudinis intellexit. Vel in hoc alia quinque aut alia duo veniunt in lucrum, quia tum utrique sexui praedicatio impenditur, quasi accepta talenta geminantur. Alii namque utriusque sexus verbo et exemplo doctorum florent intelligentia et operatione, alii sensuum moderamine et visibilium contemplatione, utrique summum bonum quaerentes. Qui autem unum acceperat, abiens fodit in terra, et abscondit pecuniam domini sui. Nequam servus in operibus terrenis posuit doctrinam, quam Deus ei dedit. Nam talentum abscondere, est cor nunquam a terrenis elevare. Unde propheta: Sapientes sunt ut faciant mala, bene autem facere
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ nobis p̃paremus. ne iudex nos imparatos
icut enum homo ꝑegre ꝓfi¬
ciscetis uocauit
seruos suos. & tradi¬
dit illis boua sua. Mac̾.¬
deo dico ut iugiletis.
quia sponsus p̃dictus
sicut homo ꝑegre ꝓficisceus trailidit serus
suis bona sua al fructificandum. requisitu¬
tradidit ꝓaccipientium uirib & simili gau¬
dio tandem recipit & illum qui de quinq ta¬
lentis fecit deccm. & illum qui de duob qua¬
tuor. non considerans lucrum sed uolunta
n quinq talentis exprimitur exterior scientia.
examinatione quinq sensuum acquisita. in
duob intellectus & oꝑatio. unum significat
intellectum. E ccc donorum diuisio inequalis
ẽ. ꝓ diuersitate accipientiũ. Nam uect diui¬
dens ꝓfectus sit. inco quod arbittio nr̃o libe¬
paratus ẽ. dare. ꝓut uolumus gr̃ãm ꝓmouere.¬
in eis. & lucratus. ẽ alia quinq Similit & qui
duo acceꝑat. lucratus. ẽ alia duo. Abiit

Expanded text:
tiae nobis praeparemus, ne judex imparatos tiae nobis praeparemus, ne judex imparatos t enim homo peregre proficiscens vocavit servos suos, et tradidit illis bona sua. Ideo dico ut vigiletis, quia sponsus praedictus, sic, ut homo peregre proficiscens tradidit servis suis bona sua ad fructificandum, requisitutradidit pro accipientium viribus, et simili gaudio tandem recipit, et illum qui de quinque talentis fecit decem, et illum qui de duobus quatuor, non considerans lucrum, sed voluntaquinque talentis exprimitur exteriorum scientia, examinatione quinque sensuum acquisita. In duobus intellectus et operatio, unum significat intellectum. Ecce donorum divisio inaequalis est pro diversitate accipientium. Nam licet dividens profectus sit, in eo quod arbitrio nostro libeparatus est dare, prout volumus gratiamin eis, et lucratus est alia quinque. Similiter et qui duo acceperat, lucratus est alia duo. Abiit
Abbreviated transcription (Latin):
quia pꝰ iudicium non patet locus precum.
Sciendum quia nunc desponsata ẽ. gecła¬
& uirgo ad nuptias ꝑducenda. id ẽ. contineus
a scłari corruptione. Lilo autem temꝑe nu¬
bet. quo uniu̾sa mortalitate p̃tereunte. im¬
mortali conuincꝰtione fȩcabitur. N ouissi¬
me ueniunt & reliquȩ uirgines dicentes.
o regia quidem in dñi appellatione confessio
& repetitio indicium fidei. c̃. sed nil ꝓdest
uocari quem oꝑe neges. Non humanis
uerbis hȩc agentur. sed conscientiȩ sibi lo¬
quentur. At ille respondensait. Amen
dicouobis. nescio uos.bi non audietur
a dõ. qui hie non uult audire quod iussit.
Ignorans enun ignorabitur. ut qui mͦ inef¬
fabilem misericordiam respuit. sine fine se¬
ueritatẽ sentiat. Uigilate itaq quia nesci¬
tis diem neq horam. Ecce quo parabo¬
la tendat. ut quia ignoramus diem iudicii
sed & quisq suȩ dormitionis diem & boram
nescit. sollicite testuonium bonȩ conscien¬

Expanded text:
quia post judicium non patet locus precum. quia post judicium non patet locus precum. Sciendum quia nunc desponsata est Eccleet virgo ad nuptias perducenda, id est, continens a saeculari corruptione. Illo autem tempore nubet, quo universa mortalitate praetereunte, immortali conjunctione fetabitur. Novissime veniunt et reliquae virgines, dicentes: gregia quidem in Domini appellatione confessio: et repetitio, indicium fidei est, sed nihil prodest vocari quem opere neges. Non humanis verbis haec agentur, sed conscientiae sibi loquentur. At ille respondens, ait: Amen dico vobis, Nescio vos. Ibi non audietur a Deo, qui hic non vult audire quod jussit. Ignorans enim ignorabitur , ut, qui modo ineffabilem misericordiam respuit, sine fine severitatem sentiat. Vigilate itaque, quia nescitis diem neque horam. Ecce quo parabola tendit, ut quia ignoramus diem judicii, sed et suae quisque dormitionis diem et horam nescit, sollicite testimonium bonae conscien
Abbreviated transcription (Latin):
dentes & emite uobis. tale. ẽ. acsi dicatur.
Uideamus nunc quid uos aduuent. qui
uobis laudes uendere consue¬
uerunt. Non sunt putandȩ consilium
dare. sed̾ crimen earum cominemora¬
re. Adulatores uendunt oleum. non intel¬
ligentib quod dictum .ẽ. Qui uos felices
dicunt. in errorem uos mittunt. Melius
enun. ẽ. obuirgari a iusto. quam a peccatore
laudari. Qui enim accepta qualibet gr̃a
uanis suis laudib nitorem glȩ offerunt.
quasi oleum uendunt. Ũ nde psalmista.
O ieum peccatoris non impinguet caput.
meum. id ẽ fauor adulantis non demulceat
mentem meam. Cum auten irent
cinere uenit sponsus. & quȩ paratȩ erant
intrauerunt eum eo ad iuptias. & clausa
ẽ ianua. Non hic dr̃ auod noua oꝑa
eant parare. sed rationẽ p̃teritoꝵ exsoluere.
Inclinabunt se ꝑ meihoriam ad ea quȩ fo¬
ris sunt. solita gaudia requirentes. & ue¬
niet uidex. Paratȩ autem iitrabunt ad
iiuptias. ubi munda anima dĩ uerbo copi¬
sabitur. C laudetur aditus regii cȩlestis.

Expanded text:
obis, tale est, ac si dicatur: Videamus nunc quid vos adjuvent, qui vobis laudes vendere consueverunt. Non sunt putandae consilium dare, sed crimen earum commemorare. Adulatores vendunt oleum non intelligentibus quod dictum est: Qui vos felices dicunt, in errorem vos mittunt . Melius est autem objurgari a justo, quam a peccatore laudari. Qui enim accepta qualibet gratia vanis suis laudibus nitorem gloriae offerunt, quasi oleum vendunt. Unde Psalmista: Oleum autem peccatoris non impinguet caput meum , id est, favor adulantis non demulceat mentem meam. Dum autem irent emere, venit sponsus. Et quae paratae erant, intraverunt cum eo ad nuptias, et clausa est janua. Non hic dicitur quod nova opera eant parare, sed rationem praeteritorum exsolvere. Inclinabunt se per memoriam ad ea quae foris sunt, sollicita gaudia requirentes, et veniet judex. Paratae autem intrabunt ad nuptias, ubi munda anima Dei verbo copulabitur. Claudetur aditus coelestis regni,
Abbreviated transcription (Latin):
unctiones. duasq mulieres. peccatͥcem & scam
cominemorari. quarum altera pedes dñi alitra
caput pedesq eius unguento ꝑfuderit. Ali uͦ
diciuit unam fuisse & gradatum a pedib ad uer¬
ticem ꝑuenisse. ut prius unxerit dũm inga¬
lilea. postea in betbania. ibi peccatx accedens.
hic uͦ iustificata. Si cui uͦ uisum fuerit. qm̃
lucas non idem quod cȩteri cuangeliste. seo si¬
mile factum retulerit. regulam recapitulatio¬
nis hic assignabit. & continuationem litt̾ȩ sic
exponet. Et his dictis abiit ierosolimam. his
uidelicet dictis quȩ iudas de uendicione unguen¬
ti dixerat. & quȩ dñs econtra rosponderat.

Expanded text:
unctiones, duasque mulieres peccatricem et sanctam unctiones, duasque mulieres peccatricem et sanctam commemorari, quarum altera pedes Domini, altera caput pedesque ejus unguento perfuderit. Alii vero dicunt unam fuisse, et gradatim a pedibus ad verticem pervenisse, ut prius unxerit Dominum in Galilaea, postea in Bethania; ibi peccatrix accedens, hic vere justificata. Si cui ergo visum fuerit, quoniam Lucas non idem quod caeteri Evangelistae, sed simile factum retulerit, regulam recapitulationis hic assignabit, et continuationem litterae sic exponet: Et his dictis, abiit Hierosolymam: his videlicet dictis, quae Judas de venditione unguenti dixerat, et quae Dominus econtra responderat.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfidem descendens. Dix̃ autẽ ad illam. Re¬
mittunitur tͥ peccata. Et cȩꝑunt qui simulaccũ¬
bebant. dicere int᷑ se. Quis. ẽ. hic qui etiam pecai¬
ta dimittit: Dix̃ autẽ ad mulierẽ. E ules tua te
saluam fecit uade in pace. Et bis dictis abit
ascendens ierosolimam. Magister.¬
uoniam phariseus mulierem mariam sei¬
ucet maglalenam sororem larari adbue
peccatcem reputabat. intͦducit saluator remissi¬
onem peccaminum eius. Tides eam saluam fe.¬
cerat. quia hoc quod petiit posse sibi dari non
dubitauit. In pace ire p̃cipitur. ut in ueritatis iu¬
I uere ꝑseueret. Q uando autẽ uel ubi conuersa
fuerit. ex euangelio non habetur diffinitum. Pba¬
bile enum. ẽ. idem factum lucam cum cȩteris
natrasse. quia non alium locum ubi factum sit
cominemorat. de nomne etiam symonis. cuin
aliis conuienit. antecedentia uel sub sequentia mi
repugnant. Quidam tam̃ putaucrunt duãs

Expanded text:
per fidem descendens. Dixit autem ad illam: Reper fidem descendens. Dixit autem ad illam: Remittuntur tibi peccata. et coeperunt qui simul accumbebant, dicere intierem: Fides tua te salvam fecit, vade in pace. Et his dictis, abiit ascendens Hierosolymam. Quoniam Pharisaeus mulierem, Mariam scilicet Magdalenam sororem Lazari, adhuc peccatricem reputabat, introducit Salvator remissionem peccaminum ejus. Fides eam salvam fecerat, quia hoc quod petiit, posse sibi dari non dubitavit. In pace ire praecipitur, ut in veritatis itinere perseveret. Quando autem vel ubi conversa fuerit, ex Evangelio non habetur definitum. Probabile enim est, idem factum Lucam cum caeteris narrasse, quia non alium locum ubi factum sit, commemorat: de nomine etiam Simonis cum aliis convenit; antecedentia vel subsequentia nil repugnant. Quidam tamen putaverunt duas
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c. ẽ. cum eo. Oculos dñi osculatur. qui se to¬
tum eicit uiertm in p̃destinatione bonorum
& p̃scientia malorum. saporem gustans ine¬
natrabilis ȩquitatis. Uidendum quoq in corꝑe
xꝑi qui oculus sit. qui manus eius. quiue ali¬
ud menbrum. & scdm diuisionem gr̃arum
ꝓut quisq ẽ. alii plus alii minus osculo impͥ
manur. Oleo caput meum non uuxisti
hȩc autẽ unguento uuxit pedes meos. ꝑpt̃
quod dico tͥ. remituntur ei peccata multa.
quoniam dilex̃ multum. Cii autẽ minus
dimittitur. muius diligit.Tanto am¬
plius peccati rubigo consumitur. quanto pec¬
catoris ece catitatis igne crematur. Si oꝑa agi¬
mus quib bono odore ecclam resꝑgamus.
in dñi corpꝰ unguentum fundimus. ꝑ raglan-¬
tia autẽ fidei caput dñi & pedes quasi odore
ꝑsuudit aromatum. qui diuinitatẽ & huma¬
nitatẽ eius digna laude attollit. nunc de pedi¬
bus ascendens ad caput. nunc ad pedes a capite

Expanded text:
spiritus est cum eo . Oculos Dei osculatur, qui se tospiritus est cum eo . Oculos Dei osculatur, qui se totum ejicit in eum in praedestinatione bonorum et praescientia malorum, saporem gustans inenarrabilis aequitatis. Videndum quoque in corpore Christi, qui oculus ejus sit, qui manus, quive aliud membrum, et secundum divisionem gratiarum prout quisque est, alii plus, alii minus osculo dilectionis imprimamur. Oleo caput meum non unxisti, haec autem unguento unxit pedes meos. Propter quod dico tibi, remittuntur ei peccata multa, quoniam dilexit multum. Cui autem minus dimittitur, minus diligit. Tanto amplius peccati rubigo consumitur, quanto peccatoris cor charitatis igne crematur. Si opera agimus, quibus bono odore Ecclesiam respergamus, in Domini corpus unguentum fundimus. Fragrantia autem fidei, caput Domini et pedes quasi odore perfundit aromatum, qui divinitatem et humanitatem ejus digna laude attollit, nunc de pedibus ascendens ad caput, nunc ad pedes a capite
Abbreviated transcription (Latin):
Rigat u̾ lacruis redemptoris pedes. sed capil¬
lis sius non tergit. qui ut cuinq ꝓrimorum do¬
lori compatitur: sed tam̃ ex suꝑflius suis non
miseretur ecrum. Pedes osculatur. qui studiose
diligit xp̃i uestigia sequentes. quib sua largit᷑.
ne sit grauis tribuenti necessitas ꝓximi. U el
pedes dñi osculamur. cum incarnationem eiꝰ
ꝑfecte diligimus. Genu dñi osculatur. qui cũ
apło sentit quod infirmum dĩ. ẽ. fortuis esse
ominb hominib. Ingeni namq. robur stan¬
di consistit. Manum dñi osculatur. qui in
oꝑatione nr̃ȩ redemptionis studiose meditat᷑
die ac nocte. Os autẽ dñi osculatur. & quasi
labrum labro impͥmit. qui fide & dilectiotie
iungitur dĩ patris sapien tiȩ & bonitati. Com¬
p̃hensio namq fidei. diuinȩ sapientiȩ coalescit.
& dilectionis nr̃ȩ affectus suminȩ bonitati cou¬
nitur. uixta illuad apłi. Qui adheret dõ unꝰ

Expanded text:
Rigat vero lacrymis Redemptoris pedes, sed capilRigat vero lacrymis Redemptoris pedes, sed capillis suis non tergit, qui utcunque proximorum dolori compatitur, sed tamen ex superfluis suis non miseretur eorum. Pedes osculatur, qui studiose diligit Christi vestigia sequentes, quibus sua largitur, ne sit gravis tribuenti necessitas proximi. Vel pedes Domini osculamur, cum incarnationem ejus praefecte diligimus. Genu Domini osculatur, qui cum Apostolo sentit, quod infirmum Dei est, fortius esse omnibus hominibus . In genu nempe robur standi consistit. Manus Domini osculatur, qui in operatione nostrae redemptionis studiose meditatur die ac nocte. Os autem Dei osculatur, et quasi labrum labro imprimit, qui fide et dilectione jungitur Dei Patris sapientiae et bonitati. Comprehensio namque fidei, divinae sapientiae coalescit, et dilectionis nostrae affectus, summae bonitati counitur, juxta illud Apostoli: Qui adhaeret Deo, unus
Abbreviated transcription (Latin):
ac enuineratione falsꝰ iustus confuta¬
tur᷑ & sub specie mulieris. tam suum quam
çcese meritum parit̃ cominendatur. Oeulis
terrena concupierat. sed hos penitendo conte¬
rens flebat. Capillos composuerat. sed iam in¬
de laerunas tergebat. O re suꝑba dixerat. sed
nunc pedles dñi osculabatur. Quot g̃ in se
habuit oblectamenta. tot de se inuenit holo¬
enusta. Domus pharisei. ẽ legis ꝓpħarumq eu¬
stodia in qua iudei glor iabantur coruersari.
Quam dñs ingreditur. cun nou uenit legeui
soluere. sea adimplere. In hac domo głificatur
mulier penitens. lacrunis pedes dñi rigans.
nou phariseus incredulus. qui nec aquam pe¬
dib dedit. Humor lacrunarum ut̃ nos est.
quia gentilitas conuersa etiam sanguinem
fundit. cum uideus nec exteriora tribuit. La¬
crimis pedes dñi rigat. qui scĩs eius in tribu¬
latione compatitur. affectu compassionis incli¬
natus. Capillis pedes dñi tergit. qui ex suꝑ¬
fluis bonis suis indigentib caritatẽ impendit.

Expanded text:
ac enumeratione falsus justus confutatur, et sub specie mulieris tam suum quam Ecclesiae meritum pariter commendatur. Oculis terrena concupierat, sed hos poenitendo conterens flebat. Capillos composuerat, sed jam inde lacrymas tergebat. Ore superba dixerat, sed nunc pedes Domini osculabatur. Quot ergo in se habuit oblectamenta, tot de se invenit holocausta. Domus Pharisaei est legis prophetarumque custodia, in qua Judaei gloriabantur conversari. Quam Dominus ingreditur, cum non venit solvere legem, sed adimplere. In hac domo glorificatur mulier poenitens, lacrymis pedes Domini rigans, non Pharisaeus incredulus, qui nec aquam pedibus dedit. Humor lacrymarum intra nos est, quia gentilitas conversa etiam sanguinem fundit, cum Judaeus nec exteriora tribuit. Lacrymis pedes Domini rigat, qui sanctis ejus in tribulatione compatitur, affectu compassionis inclinatus. Capillis pedes Domini tergit, qui ex superfluis bonis suis indigentibus charitatem impendit.
Abbreviated transcription (Latin):
ominum magistrum appellant. quia eiun
uera docere nouerant. Unde mira dementia
ẽ. ueritatis discipulos dicere increpandos.
Orucifixo dño noti eiꝰ alonge stantes non
audent eum confiteri dm̃ i. s petrȩ quȩ
scissȩ sunt. aꝑris monumentis. dm̃ & mun¬
di dñm aꝑte clamant. Mystice lapides
clamabunt. id ẽ. gentes conuersȩ dm̃ lau¬
dabunt. uideis ex parte cȩcatis. LC C
t ut appropinquauit.uixxxuI.

Expanded text:
ominum magistrum appellant, quia eum vera docere noverant. Unde mira dementia est, veritatis discipulos dicere increpandos. Crucifixo Domino, noti ejus a longe stantes, non audent eum confiteri Deum; sed petrae quae scissae sunt, apertis monumentis, Deum et mundi Dominum aperte clamant. Mystice, lapides clamabunt, id est, gentes conversae Deum clamabunt, Judaeis ex parte caecatis. L. 236X Et ut appropinquavi
Abbreviated transcription (Latin):
cundabunt te mimici tui uallo. & coangusta¬
bunt te undiq & ad terram ꝓsteruent te. ꝙ
filios tuos qui inte sunt. Mazis ber¬
uteram sic lege. Si cognouisses quia
uenient dies inte. & circumdabunt te
inimici & cȩtera. etiam tu sabaudis fleres.
quȩ mͦ quia nescis quod imininet exultas
dum carncm uoluptatib das. Et quidem in
hac tua die id ẽ. in hac tuȩ ꝓsꝑitatis claritate
quȩ ad pacem tͥ. ẽ. temꝑalem. subaudis fleres
si cognouisses hec suꝑuentura mala. s nutie ab¬
scondita sunt ab oculis cordis tui. Uel potest ⁊
pͥncipio capituli sub uno uersu legi usq ad pace̾
tͥ. hoc mͦ: fleuit dicens. quia si cognouisses. etũ
tu mecum subaudis ruinam quȩ imminet. &
quidem hoc . ẽ. etiam certe in hac die tua quȩ ad
pacem tͥ. ẽ. subaudis fleres. Nunc autẽ abscon¬
ilita sunt. erit alius uersꝰ usq ad fuiẽ capituli

Expanded text:
allo et coangustabunt te undique, et ad terram prosternent te, et filios tuos qui in te sunt, » etc. Litteram sic lege: Si cognovisses quia venient dies in te, et circumdabunt te inimici, etc., etiam tu subaudis fleres. Quae modo quia nescis quod imminent, exsultas, dum carnem voluptatibus das. Equidem in hac tua die, id est in hac tua prosperitatis claritate, quae ad pacem tibi est temporalem, subaudis fleres, si cognovisses haec superventura mala; sed nunc abscondita sunt ab oculis cordis tui. Vel potest a principio capituli sub uno versu legi usque ad pacem tibi, hoc modo: Flevit dicens: Quia si cognovisses etiam tu mecum, subaudis ruinam quae imminet, fleres. Equidem hoc est etiam certe in hac die tua, quae ad pacem tibi est, subaudis fleres. Nunc autem abscondita sunt, erit alius versus usque ad finem capituli
Abbreviated transcription (Latin):
tio ferueat. unda mundi non uincitur.
D uiti querunt intrare. salutis amore ꝓuoca¬
ti. & ñ poterunt itmeris asꝑitate. ut eis uide.¬
tur deteriri.¬
XLI.

Expanded text:
tio ferveat, unda mundi non vincitur. Multi quaerunt intrare, salutis amore provocati: et non poterunt, itineris asperitate, ut eis videtur, deterriXLI.
Abbreviated transcription (Latin):
reth. & bec uia maris ẽ. cum sit uirta stagnũ.
Terra uͭ. in quat̾b neptalim. uicina tirũs ga¬
lilea gentium dicta ẽ. p̃quam salomon mea
uiginti cuutates dedit yram regi tyx. de sorte
tribus neptalim.

Expanded text:
reth, et haec via maris est, cum sit juxta stagnum. Terra vero in qua tribus Nephtali vicina Tyriis, Galilaea gentium dicta est, postquam Salomon in ea viginti civitates dedit Hiram regi Tyri de sorte tribus Nephthali.
Abbreviated transcription (Latin):
Lac. ul . ẽ. opꝰ miraculorum. ꝑ quod rudes quasi
pueri sustentantur: mel id .ẽ. eloquium doctri¬
nȩ. ut ait ꝓph̃a. Quam dulcia faucib meis elo-¬
quia tua dñe. suꝑ mel & fauum ori meo. Bene
gͦ dictum fuit abrabȩ. cxi de teria tua & de cog¬
natione tua. ub ẽ. de iudaissno & de circuincisi¬
one intellige exeundum. ẽẽ. qui saluari uult.

Expanded text:
Lac, id est opus miraculorum, per quod rudes quasi Lac, id est opus miraculorum, per quod rudes quasi pueri sustentantur; mel, id est eloquium doctrinae, ut ait Propheta: Quam dulcia faucibus meis eloquia tua, super mel et favum ori meo . Bene ergo dictum fuit Abrahae, exi de terra tua et de cognatione tua, id est, de Judaismo et de circumcisione intellige exeundum esse qui salvari vult.
Abbreviated transcription (Latin):
ecas dese̾bit sub appellatione cȩnę quod
matheus dicit prandium. ẽe: cum apuo
antiquos cotidie ad horam nonam prandium
fieret. quod cȩna uocabatur. Iohannes Cri
Randium seu cȩna . ẽ. doct̾na sostonius¬
iusticiȩ & uerba diuina. Manna figurã
habens uerbi in descrto. ideo dicebatur mania
quod hebraice dẽ quid .ẽ. hoc. ut quoc ienscumq
audimus uerbum. ammoneat nos ipsum no¬
men requirere quid ẽ. hoc quod audunus. Et
sicut eẏbum eum masticauerunus. dimittimꝰ
in stomachum. ita & uerbum bene tractatum¬
cominendandum. ẽ. menioriȩ. quasi sto¬
macho. Lnutatio fuit quando ds dix̃ ad abra¬
ham. Exi de terra tua & de cognatione tua. &
ueni interram quam monstrauero tͥ.& dabo
tͥ illam & semini tuo. Quam terram: Orien
talem. fluentẽ lac & mel. Quod uerum non. ẽ
de terta uidee. nunquam enim illa fluxit lac
& mel. Sed .ẽ. terra rationalis quam xp̃c susce¬
pit. de cuiꝰ incarnatione lac & mel ꝓcesserunt.

Expanded text:
cas describit sub appellatione coenae, quod Matthaeus dicit prandium esse, cum apud antiquos quotidie ad horam nonam prandium fieret, quod coena vocabatur. CHRYSOST. Prandium seu coena, est doctrina justitiae et verba divina. Manna figuram habens Verbi in deserto, ideo dicebantur manna, quod Hebraice dicitur, quid est hoc? ut quotiescunque audimus Verbum, admoneat nos ipsum nomen, inquirere quid est hoc quod audimus. Et sicut cibun cum masticaverimus, dimittimus in stomachum, ita commendandum est memoriae quasi stomacho. Invitatio fuit quando Dominus dixit ad Abraham: « Exi de terra tua et de cognatione tua, et veni in terram quam monstravero tibi, et dabo tibi illam et semini tuo . » Quam terram? Ortalem, fluentem lac et mel. Quod verum non est de terra Judaeae, nunquam enim illa fluxit lac et mel. Sed est terra rationalis quam Christus suscepit, de cujus incarnatione lac et mel profluxerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽẽ. uerum. aiia suꝑ aquas ambula¬
uit. respondeant quomͦ petrus ambulauit.
quẽ hominẽ ñ negant. Cum cepisset mer¬
gi. amini fides ardebat. s: brimana fragili¬
tas inꝑfundum trabebat. Beda ĩ marcũ¬
edño quidem sicate onisius in opꝰ¬
culis de diumis nominibꝰ. Ignoramꝰ
qualit̾ de uirgincis sanguinibꝰ alia lege
pret̾ naturaleni formabatur. & quasi non ĩ¬
fusis pedibꝰ corꝑale pondꝰ & materiale onus
babentib deambulabat. in humidam & in¬
are ẽ. seculum. uentus & tem ̃¬
pestas ẽ. iniciuq sua cupiditas. Seuit
uentus crescunt fluctus. s tam̃ nauis am¬
bulat. Qui enim ꝑseuerauerit usq in fitẽ
Cum fluctuat cupiditate cortuum. inuo¬
ca diñ. Quod autẽ pettus implorat ne mer¬
gatur. significat quibdam tͥbulationibꝰ etiã
pꝰ ultimam psecutionẽ pugnari ȩccł̃am.
Unde ulud pauli. S aluus erit. sic tam̃ qͣsi

Expanded text:
n esse verum, quia super aquas ambulavit, respondeant quomodo Petrus ambulavit quem hominem non negant. Cum coepisset mergi, animi fides ardebat, sed humana fragilitas in profundum trahebat. De Domino quidem sic ait Dionysius in Opusculis de divinis nominibus. Ignoramus qualiter de virgineis sanguinibus alia lege praeter naturalem formabatur; et quasi non infusis pedibus corporale pondus et materiale onus habentibus, deambulabat in humidam et inare est saeculum; ventus et tempestas est unicuique sua cupiditas. Saevit ventus, crescunt fluctus, sed tamen navis ambulat. Qui enim perseveraverit usque in finem, Cum fluctuat cupiditate cor tuum, invoca Deum. Quod autem Petrus implorat ne mergatur, significat quibusdam tribulationibus etiam post ultimam persecutionem purgari Ecclesiam. Unde illud Pauli: Salvus erit, sic tamen quasi
Abbreviated transcription (Latin):
on turtus. sed causa uirtutis apud dĩ merce
ẽ. faciunt eam in manifestatione. sicut ille aꝑ¬
tum signum dat qui tuba canit. ut bonorifi¬
centur ab hominibus. & ñ a dõ. Te autem
faciente elemosinam nesciat si nistra tira quid
faciat dextera tua. ut sit elemosina tua in ab¬
scondito. Et pat̾ tuus quui iuidet in abscondico

Expanded text:
on virtus, sed causa virtutis apud Deum merceest, faciunt eam in manifestatione, sicut ille apertum signum dat qui tuba canit, ut honorificentur ab hominibus et non a Deo, Te autem faciente eleemosynam, nesciat sinistra tua quid faciat dextera tua, ut sit eleemosyna tua in absc