comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
spcciosam tocauit. dns fomentuum. aduoce loquelȩ grendis
rarsit ignis mea. & cõbusta sunt frutecta rius Oluam quip¬
pe uberem & pulcrt̃. fructiferem & speciosam dñs uocat cunis uel
efficatiam mopentetione. uel scã studa iuerbis scientiȩ apppobat
Sed aduocẽ loquelȩ graendis exarsit ignis mea : quia cũ laudari quis
corperit. trubescit forsitan minor uideri quã dicitur. & studa
tsse quoddicatur Vox enĩ gitendis loquelȩ est. fauor adolan¬
tis Unde scriptum est Qui benedicit proximosuo uoce
grandi denocte consurgens. similis est maledicenti. Aduocem
trgo lo quelȩ gredis trarsit ignis inea quia in magnitudine sa¬
uoris. flamma incorde accenditur de amore laudis Sed omma
oliuȩ frutecta cõburuntur. quia ante ommipotentis dĩ oculos
uelquę bene gesta. uelquę scienter sunt dicta depereunt. cũ
um pionamore dnĩ. sed intentione ttensitoriȩ landis fiunt
ic & emm sȩpe cogitationi bonȩ. cogitatio sinistite se sub rungit.

Expanded text:
vocavit Dominus nomen tuum. Ad vocem loquelae grandis exarsit ignis in ea, et combusta sunt fruteta ejus . Olivam quippe uberem et pulchram, fructiferam et speciosam Dominus vocat, cujus vel efficaciam in operatione, vel sancta studia in verbis scientiae approbat. Sed ad vocem loquelae grandis exarsit ignis in ea, quia cum laudari quis coeperit, erubescit forsitan minor videri quam dicitur, et studet esse quod dicatur. Vox enim grandis loquelae est favor adulantis. Unde scriptum est: Qui benedicit proximo suo voce grandi de nocte consurgens, similis est maledicenti . Ad vocem ergo loquelae grandis exarsit ignis in ea, quia in magnitudine favoris flamma in corde accenditur de amore laudis. Sed omnia olivae fruteta comburuntur, quia ante omnipotentis Dei oculos, vel quae bene gesta vel quae scienter sunt dicta depereunt, cum jam non amore Domini, sed intentione transitoriae laudis fiunt. Sic enim saepe cogitationi bonae cogitatio sinistra subjungitur,
Abbreviated transcription (Latin):
uette exorent. quatenus mensȩ dñi carnes oblationis portent
Quod quotirs agunt in hoo qđ proalienis peccatis interuemunt
sua ante di ocułos amplius detergunt. quia raipsa capitate se
instificant. qua mintꝰ pi&ate proalienis mniquitatibus se in lamen¬
us mactant: nec laboriosum deb& esse doctori proconuersis pec¬
catoribus lacrimas fundere quando & ipse qui ominia ereauit
hamo factus. pronris miquitatibus in oruce sanguinẽ fudit.
quiuiit & regnat cum patre inunitate sp̃s scĩ ds̃. peromnia

Expanded text:
licite exorent, quatenus mensae Domini carnes oblationis portent. licite exorent, quatenus mensae Domini carnes oblationis portent. Quod quoties agunt, in hoc quod pro alienis peccatis interveniunt, sua ante Dei oculos amplius detergunt, quia ea ipsa charitate se justificant, qua mira pietate pro alienis iniquitatibus se in lamentis mactant. Nec laboriosum debet esse doctoribus pro conversis peccatoribus lacrymas fundere, quando et ipse qui omnia creavit, homo factus, pro nostris iniquitatibus in cruce sanguinem fudit, qui vivit et regnat cum Patre in unitate Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
natus . sola autem coniugia expertus. ad ministerium spiritale
onuersus est neq iste uenit elonginquo. quia usus coniuncti¬
one concessa ꝑ inlicita rion erituit: Alii uero post carnis flagitias
alii post falsa testimonia. ali post facta furta. alii post inla
redeunt . atq adomnipotentis dĩ seruitium conuertuntur hi
uidelic& addm̃ delongniquo ueniunt: Quanto enĩquis plus
iipntuo opere entruit tanto ab omnipotente dño longius reces¬
igitor alimenta ris quidelonginquo ueniunt. quia conuersis
feccatoribus doetrine scȩ̃ erbi prebendi sunt. ut indm̃ inres p¬
parentiquas inflagitiis amiserunt Quia sepe ad octoribus tan¬
to necesse est ut largioribus cibis doctrinȩ satientur: quanto
essi maioribus uiciis uenerent. Etcum iam confiteri corpe¬
pint mala que cõmiserunt. atq confitendo dcunquere & fel¬
bus punire. necesse est ut doctores sc̃i proeorum peccatis sol¬

Expanded text:
inatus, solum autem conjugium expertus, ad ministerium spirituale inatus, solum autem conjugium expertus, ad ministerium spirituale conversus est. Neque iste venit de longinquo, quia usus conjunctione concessa, per illicita non erravit. Alii vero post carnis flagitia, aredeunt, atque ad omnipotentis Dei servitium convertuntur. Hi videlicet ad Dominum de longinquo veniunt. Quanto enim quisque plus in pravo opere erravit, tanto ab omnipotente Domino longius recesigitur alimenta eis etiam qui de longinquo veniunt, quia conversis peccatoribus doctrinae sanctae cibi praebendi sunt, ut in Deum vires reparent, quas in flagitiis amiserunt. Qui saepe a doctoribus tanto necesse est ut a largioribus cibis doctrinae satientur, quanto fessi majoribus vitiis venerunt. Et cum jam 1418 confiteri coeperint mala quae commiserunt, atque confitendo relinquere et fletibus punire, necesse est ut doctores sancti pro eorum peccatis sol
Abbreviated transcription (Latin):
cassenttr dsco susti atnsnie. nechabent quod manducent: &si
amnisero cosi cusnos in domũ suam deficient muia quidã cnĩ
exeis. delonge uenerunt. Turba triduo dñi sustin& quando mul¬
titado fidelium peccata quȩ ꝑp&r ioc uit perpęnitentiã dedinans.
addũm semopere. in locutione atq in cogitatione conuestit.
Quos dimitere ieuinos indomũ suam dñs põuult. nedeficint in
uia. quia uidelic& conuersi peccatores in prȩsentis uitȩ uia defici¬
unt. sunsua conscientia doctrinȩ sc̃ȩ pabulo dimittantur
Neergo lassentur huius peregrinatioms itinere. pascendi sunt
acrte ammonitione. Ualde autẽ pensanda est pra sententia
quȩ processit exore ueritatis. quadicitur: quidã enim extis de
longe uenerunt. Est autẽ quinil ficcudis & nihil carnis cor¬
ruptionis expertus. ad ommipotentis dĩ seruitiũ festinauit. iste
delonginquo rionuenit. quia ꝑ incorruptionẽ & innocentiam
proximus fuit Alius pulla inpudicicia. pullis flagitus in qu¬

Expanded text:
quod manducent. Et si dimisero eos jejunos in domum suam, deficient in via; quidam enim ex eis de longe venerunt . Turba triduo Dominum sustinet, quando multitudo fidelium peccata quae perpetravit per poenitentiam declinans, ad Deum se in opere, in locutione, atque in cogitatione convertit. Quos dimittere jejunos in domum suam Dominus non vult, ne deficiant in via: quia videlicet conversi peccatores in praesentis vitae via deficiunt, si in sua conscientiNe ergo lassentur hujus peregrinationis itinere, pascendi sunt ccumbant. Valde autem pensanda est pia sententia quae processit ex ore Veritatis, qua dicitur: Quidam enim de longe venerunt. Est aliquis qui nil fraudis et nil carnalis corruptionis expertus; ad omnipotentis Dei servitium festinavit. Iste de longinquo non venit, quia per incorruptionem et innocentiam proximus fuit. Alius nulla impudicitia, nullis flagitiis inqu
Abbreviated transcription (Latin):
prȩ dicator dicit Neq quȩrentes ab hominibus glorianine¬
q: auobis neq ab aliis  Seprecationis & enuĩ labore. laudẽ
qonsi toriã querere. quidest aliud quã remagra uili precio ae¬
nundareri ed est in doebrinȩ uerbis giteue periculum quia
sepeꝑsermone docentium. fanores audaentiũ sequntior& Endicłis
doctoss meo qđ bene innotuerunt apos ienicmruors marets¬

Expanded text:
praedicator dicit: Nec quaerentes ab hominibus gloriam, nepraedicator dicit: Nec quaerentes ab hominibus gloriam, neque a vobis, neque ab aliis . De praedicationis etenim labore laudem itoriam quaerere, quid est aliud quam rem magnam vili pretio venundare? Sed est in doctrinae verbis grave periculum, quia saepe sermonem docentium favores audientium sequuntur, et cum doctores ab eo quod bene innotuerint, apparere ja
Abbreviated transcription (Latin):
clamabat dicens. Patermi patermi. currusꝰ isprbel & auriga
eius Quid est froctres lemĩ. quod helias currus issł & auriga dr¬
citur. Nisi quia auriga agitat. currus portat.: Doctorer
go qui mores populi & perpatientiam sustin&. & sacri eloquii uer¬
portat. anriga quia exoftando agitat. Currus quia mala
Currus quia mala
sustin&. auriga quiã populũ bonis ammonitionibus exereoe
ortasse autem contre uanã gloriam sermo doctoris. ẽ: & mirae
insinuans qualiter debeat dedinart. eisdem ipsis sermonibus ua¬
nam gloriam quȩrit. quibus contrt eandem uanam gloriã dispu¬
tat. Sugitur hoc apporit adipisci quod prohb&. mensanitus
lbum ponreflectit. Iunc autem mensa dni ex quadris lapi¬
dibus exstructa. habebit intus labium reflexum. sistuduerita
audirẽ quoddicit: Scriptũ quippe est Neq per contemo¬
nem neq per manem gloriam :atq. isdem rursu egregius

Expanded text:
clamabat, dicens: Pater mi, pater mi, currus Israel et auriga clamabat, dicens: Pater mi, pater mi, currus Israel et auriga ejus . Quid est, fratres charissimi, quod Elias currus Israel et auriga dicitur, nisi quia go qui mores populi per patientiam sustinet, et sacri eloquii verportat; « auriga, » quia exhortando agitat et excitat. « Currus, » quia mala Currus, quia mala sustinet; auriga, quia populum bonis admonitionibus exercet. 16. Fortasse autem contra vanam gloriam sermo doctori est, et mire insinuans qualiter debeat declinari, eisdem ipsis sermonibus vanam gloriam quaerit, quibus contra eamdem vanam gloriam disputat. Si igitur hoc appetit adipisci quod prohibet, mensa intus labium non reflectit. Tunc autem mensa Domini ex quadris lapidibus exstructa habebit intus labium reflexum, si studuerit audire quod dicit. Scriptum quippe est: Ne quid per contentionem, neque per inanem gloriam . Atque eisdem rursus egregius
Abbreviated transcription (Latin):
temptationum certamme. Non ꝑmittit esse ei in adiutoriũ doc¬
trinȩ uerba quȩ dedit. Hab& igitura gladium. sed hunc in
bello non adninat. quia cũ auessitas tẽptationis eruperit. uerbi
obliuiscitur quoddocebat Ecce enĩ depatienta forsitan serm¬
modo doctoris est. doctrinȩ suȩ magisterio dicere cogitur. qua¬
liter conqir inlata dampna: contrit auditas contumelias patienda
seru& ur. Sed cum ipse uel dampno uel contu melia suerit lacessitus.
oblitus quod docuerit. uel in lesione proximi. ul inreddenda grax¬
uius contumelia excedit Interhȩc itaq cogit& quia mensa dĩ
est. labia intus reflectat. seru& quod prȩdicat. Scriptũ quii¬
pe est: In pacientia ur̃e. possidebitis animas urtẽs E
Etrursũ
scriptum est Doctrina uiri. perpacientiam racc̃itur
Sutaq indoctrina pacientia est itanto quisq doctusoistenditur.
quanto patiens fuerit. Hinc est enĩ quod bonus ille discipulus
qui magistrum tolli maeric uidebat. permagnȩ caritas affectũ

Expanded text:
tentationum certamine non permittit ei esse in adjutorium doctrinae verba quae dedit. Habet igitur gladium, sed hunc in bello non adjuvat, quia cum adversitas tentationis eruperit, verbi obliviscitur quod docebat. Ecce enim de patientia forsitan sermo doctori est, doctrinae suae magisterio dicere cogitur qualiter contra illata damna, contra auditas contumelias patientia servetur. Sed cum ipse vel damno, vel contumelia fuerit lacessitus, oblitus quod docuerat, vel in laesione proximi, vel in reddenda gravius contumelia excedit. Inter haec itaque cogitet quia mensa Dei est, labium intus reflectat, servet quod praedicat. Scriptum qpe est: In patientia vestra possidebitis animas vestras . Et rursum scriptum est: Doctrina viri per patientiam noscitur doctrinae patientia est, tanto quisque doctus ostenditur, quanto patiens fuerit. Hinc est enim quod bonus ille discipulus qui magistrum tolli in aera videbat, per magnae charitatis affectum
Abbreviated transcription (Latin):
clesiam dequadris lapidibus ȩdificari conspexit CMenseer¬
go quattuor dequadris lapidiꝰbus construuntur. quia fides & uita
patientia & benignitas. deuita scõrum in exemplo datę sunt se¬
quentibus populis. utiam uestibulum mensas habeat. idest uir¬
tutes uitȩ populus teneat. in quibus omnipotenti dõ opetiones &¬
sacrificnum. i aro sui cordis incendat Quicquid & enĩ bonifi¬
leles scȩ̃ ȩcclesię populi uel fecerunt uel faciunt.hoc in exemplũ
depredicatorum suorum uita sosceperunt. Vnde enim men¬
sas hoc uestibulam haber&. pisi qu adros lapides inuenissos
Ut enim unum dequadris lapidibus breuiter ad medium deducamꝰ:
Uultis fraetres hemi fidem uidere.⁊ Mili uiuere xpẽ est. & mo¬
⁊ lucrũ. Uultis uitã cognoscere.: Mihi mundus cruoi¬
firus est. & ego mundo Vultis patientiam audire. Usq
in hanc oitm . & surimus & sitimus. & colaphis cȩdimur. & in¬

Expanded text:
clesiam de quadris lapidibus aedificari conspexit. Mensae erclesiam de quadris lapidibus aedificari conspexit. Mensae ergo quatuor de quadris lapidibus construuntur, quia fides et vita, patientia et benignitas de vita sanctorum in exemplum datae sunt sequentibus populis, ut jam vestibulum mensas habeat, id est virtutes vitae populus teneat, in quibus omnipotenti Deo orationis sacrificium in ara sui cordis incendat. Quidquid enim boni fideles sanctae Ecclesiae populi vel fecerunt, vel faciunt, hoc in exemplum de praedicatorum suorum vita susceperunt. Unde enim mensas hoc vestibulum haberet, nisi quadros lapides invenisset? Ut enim unum de quadris lapidibus breviter ad medium deducamus, vultis, fratres charissimi, fidem videre? Mihi vivere Christus est, et mori lucrum . Vultis vitam cognoscere? Mihi mundus crucifixus est, et ego mundo . Vultis patientiam audire? Usque in hanc horam et esurimus, et colaphis caedimur, et in
Abbreviated transcription (Latin):
uita in prosperitate atq aduersitate nouit fortiter stareers¬
apis & enĩ quadrus aeque stat. in quo cũq latere fuerit uersus¬
Quis quis ergo in prosperitate rion extollitur. maduersitate nonfrum¬
gitur. suasionibus ad mala nontrac hitur. uituperetionibus abono
opere non reuocatur. lapis quadrus est. Et quasi exomnilate¬
re statum hab&. quicasum in qualib& ꝑ mutatione pion hab&
erte cũ iudȩorũ populum proph&a afide perire cognoscer&. &
scõs apostolos surgere inȩclesia prȩ uider&. per quos multi sunt
ex gentibus infidei & uitę fortitudine solidati. in magna consola¬
tione locutus est dicens.Iapides ceciderunt. sed quadris lapi¬
dibus ȩdificabimus. Videns quippe in scã ecdesia apostolo san¬
trres atq doctores surgere. delapidum cast id est iudeorã ꝑditi¬
one minus doluit: quia omnipotentis dĩ ȩdificium.idest scãm ec¬

Expanded text:
vita in prosperitate atque adversitate novit fortiter stare? Lvita in prosperitate atque adversitate novit fortiter stare? Lapis etenim quadrus aeque stat, in quocunque latere fuerit versusQuisquis ergo in prosperitate non extollitur, in adversitate non frangitur, suasionibus ad malum non trahitur, vituperationibus a bono opere non revocatur, lapis quadrus est. Et quasi ex omni latere statum habet, quia casum in qualibet permutatione 1406 non habet. Certe cum Judaeorum populum propheta a fide perire cognosceret, et sanctos apostolos surgere in Ecclesia praevideret, per quos multi sunt ex gentibus in fidei et vitae fortitudine solidati, in magna consolatione locutus est, dicens: Lapides ceciderunt, sed quadris lapidibus aedificabimus . Videns quippe in sancta Ecclesia apostolos, Martyres, atque doctores surgere, de lapidum casu, id est de Judaeorum perditione minus doluit, quia omnipotentis Dei aedificium, id est sanctam Ec
Abbreviated transcription (Latin):
predicatio patientiam & benignitatem seruat. quȩ prius in car¬
nalibus circũcisionẽ & sacrisicium custodiuit. mensȩ quoq
quattuor quasi exalio latere monstrentur. quȩ simul omnes
octo adimmolandum fiunt. Quattuor uidelic& interis ad
holo caustum. quattuor uero exteriores ad sacrificium. quia &
hi quim scã ęcclesia fidem. uitam. patientitem atq benignitatẽ
custodiunt: sũmis iam proculdubio uirtutib pollent: & hni qui
insinagoga doctrinã & proph&iam. circũcisionẽ & sacrificiũ
cognouerunt. alia offerendo atq sibim& ipsis alia reinendo. deuo¬
tionis suȩ uicti¬
mã omnipotenti dño dederunt. Sedquia
superius dictum
est. id circo mensas quattuor interioris
con¬
structas. ut immol&ur suꝑ eas
holo caustum. & ꝓ
peccato & prodelicto: Vndem¬
sȩ ipsȩ construotȩ sint.
hoc in loco lapides quadros accipimus. pisi quos lib& scõs. quoꝵ

Expanded text:
praedicatio patientiam et benignitatem servat, quae prius in carpraedicatio patientiam et benignitatem servat, quae prius in carnalibus circumcisionem et sacrificium custodivit, mensae quoque quatuor quasi ex alio latere monstrantur. Quae simul omnes octo ad immolandum fiunt, quatuor videlicet interiores ad holocaustum, quatuor vero exteriores ad sacrificium, quia et hi qui in sancta Ecclesia fidem, vitam, patientiam atque benignitatem custodiunt, summis jam procul dubio virtutibus pollent; et hi qui in synagoga doctrinam et prophetiam, circumcisionem et sacrificium cognoverunt, alia offerendo, atque sibimetipsis alia retinendo, devotionis suae victimam omnipotenti Domino dederunt. Sed quia superius dictum est idcirco mensas quatuor interioris constructas, ut immoletur super eas holocaustum et pro peccato et pro delicto, unde mensae ipsae constructae sint hoc loco lapides quadros accipimus, nisi quoslibet sanctos, quorum
Abbreviated transcription (Latin):
eq hoc arctione uid&ur extirneum. qđ proph&a cum latus exte¬
rius dicer& & ostium portȩ nominar&. addidit : Quȩ ꝑgit ad aqͥ¬
lonem: Inexteriore enim custodia. litterȩ lex data tenebatur
Istium uero porte est. ipse historicus intellectus legis. qui ad timorẽ
dnĩ ducit. Quȩ porta ad aquilonem pergere dicitur. quia lex
eadem subtimore minarũ frigida iudaiciꝰ populi corda constrix̃.
quasi intorporis frigore remansit. Inde nouis populis a cerna prȩ¬
mia amantibus. Non autẽ temporelia tormenta timentib atq
iam calentibus dicitur. Non accepistis spm̃ seruitutis intimore.
sed spm̃ adoptionis in quo clamamus abba pater. Dicatur autẽ.
quattuor mensȩhinc. & quatuor mense inde ꝑ latere portae
Ium enĩ fides & uita doctrina & proph&ia mbonorũ mentib cus¬
toditur porta nrt̃e idest intellectus sacri eloquii. quattuor ex
latere mensas habent. Cumq in proficientibus populis scã

Expanded text:
Neque hoc a ratione videtur extraneum, quod propheta cum latus exteNeque hoc a ratione videtur extraneum, quod propheta cum latus exterius diceret, et ostium portae nominaret, addidit: Quae pergit ad Aquilonem. In exteriori enim custodia litterOstium vero portae est ipse historicus intellectus legis, qui ad Domini timorem ducit. Quae porta ad aquilonem pergere dicitur, quia lex eadem sub timore minarum frigida judaici populi corda constrinxit: quasi in torpore frigoris remansit. Inde novis populis aeterna praemia amantibus, non autem temporalia tormenta timentibus atque jam calentibus dised spiritum adoptionis, in quo clamamus, Abba pater . Dicatur autem: Quatuor mensae hinc, et quatuor mensae inde per latera portae. Dum enim fides et vita, doctrina et prophetia in bonorum mentibus custoditur, porta nostra, id est intellectus sacri eloquii, quatuor ex latere mensas habet. Cumque in proficientibus populis sancta
Abbreviated transcription (Latin):
ut immol&ur suꝑ eas holo caustũ. & ꝓpeccato & prodelicto. Hoo
& enĩ intes peccatũ & delictum distat. quod peccatũ ẽ malũ facere.
delictum uero bona derelinquere. quȩ sum mopere sunt tenen¬
da. Velcerte peccatum inopere est. delictum in cogitatione
ecte ergo in interioris portȩ quactuor mensis immolatur holo¬
caustum & propeccato & prodelicto. quia quicũq potuerit hoc
prȩsens scłm plene contẽpnere. & derelinquens omnia sem& ipsũ
dño holocaustum dare. ipse iam ꝑ fecte nouit & peccata operis
plangere. & peccata cogitationis. uel quod malum fecit. uel quod de¬
buit facere bonumronfecit. Qui enim totũ dimisit culpassu¬
as infl&ibus iam liberius conspicit
Cumq eius mentẽ terrena
caro Nonprȩpedit. proopere simul & cogitatione ad plangendũ in¬
tẽ suam omnipotenti dño quid aliud quam holo caustum dedit.

Expanded text:
Ut immoletur super eas holocaustum, et pro peccato, et pro delicto. Hoc Ut immoletur super eas holocaustum, et pro peccato, et pro delicto. Hoc etenim inter peccatum et delictum distat, quod peccatum est mala facere, delictum vero est bona derelinquere, quae summopere sunt tenenda. Vel certe peccatum in opere est, delictum in cogitatione. Recte ergo in interioris portae quatuor mensis immolatur holocaustum, et pro peccato, et pro delicto, quia quicunque potuerit hoc praesens saeculum pleniter contemnere, et, derelinquens omnia, semetipsum Domino holocaustum dare, ipse jam perfecte novit 1405 et peccata operis plangere, et delicta cogitationis, vel quod malum fecit, vel quod bonum quod debuit facere non fecit. Qui etenim totum dimisit, culpas suas in fletibus jam liberius conspicit. Cumque ejus mentem terrena cura non praepedit, pro opere simul et cogitatione plangendo mentem suam omnipotenti Domino quid aliud quam holocaustum dedit? 4.
Abbreviated transcription (Latin):
um constructe fuerunt non adholo caustum.Holo caustũ
enim sicut pręcedenti iam locutione ꝓfessus sum. totũ incen¬
sum dicitur Et lex quidem dm̃ ac proximũ diligi. diuina
mandata custo diri prȩcipit. ab alienarum rerũ concupiscentia com¬
pescit. nontamen omnia dimitti iub & Intestamento autẽ Nouo.
ros ueritas contestatur dicens. Nisiquis renuntiauerit om¬
nibus quȩ possid&. non potest meus esse discipulus Atq. iterũ
dicit  Quiuult postme uenire. ab neg& sem& ipsũ: Men¬
sa ergo interloris portȩ holo caustum hab&. quia muirtutibus testa¬
menti Noui quasi ꝑ bolo caustum omma maendimus. quando omni¬
bus quȩ huius mundi sunt renuntiamus Gensȩ uero portȩ
exterioris sacrisicium habent. sedholo caustum non habent. quia
prȩcepta legalia decimas offerr iubent. sed dimitti omnia non
iubent. Demterioris autem uestibuli quattuor mensis dicitur.

Expanded text:
um constructae fuerunt, non ad holocaustum. Holocaustum um constructae fuerunt, non ad holocaustum. Holocaustum enim, sicut praecedenti jam locutione professus sum , totum incensum dicitur. Et lex quidem Deum ac proximum diligi, divina mandata custodiri praecipit, ab alienarum rerum concupiscentia compescit; non tamen omnia dimitti jubet. In Testamento autem Novo nos Veritas contestatur, dicens: Nisi quis renuntiaverit omnibus quae possidet, non potest esse meus discipulus . Atque iterum dicit: Qui vult post me venire, abneget semetipsum . Mensae ergo interioris portae holocaustum habent, quia in virtutibus Testamenti Novi quasi per holocaustum omnia incendimus, quando omnibus quae hujus mundi sunt renuntiamus. Mensae vero portae exterioris sacrificium habent, sed holocaustum non habent, quia praecepta legalia decimas offerri jubent, sed dimitti omnia non jubent. 3. De interioris autem vestibuli quatuor mensis dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
& carnalem populũ. in quibus singulis binȩ mensȩ sunt. quiaha¬
b& inspĩtalibus patribus doctrmam & proph&iam hab& in
carnalipupulo tircumcisionem & sacrificium. Inhisitaq octo
mensis immolatur. quicquid fides credit. quic quid uita mexem¬
plo bomoperis ostendit. quicquid patientia humiliter tolertet.
quic quid benignitas largiter ministrat. quicquid doctrina salu¬
briter doc& : quicquid proph&ia inposterũ premon&. quicquid
circũ cisio ad mandatũ exterius ligauit. quicquid sacrificium
ex deuotione offerente egit. in omnipotentis dĩ oculos hoc. eẽ.
iuctimam ostendit Inlege enĩ &iã ꝑ carnale sacrificium. ꝗd
aliud populus. rusi deuotionem sui cordis immolabat: No¬
tandum uero: quod quattuor mense solũmodo adholo caustum
fuisse memorentur Quas uidelice uestibuli portȩ interioris
accipimus. ut dereliquis quat tuor sentiamus. quę ad sacrifici¬

Expanded text:
et carnalem populum. In quibus singulis binae mensae sunt, quia haet carnalem populum. In quibus singulis binae mensae sunt, quia habet in spiritalibus patribus doctrinam et prophetiam, habet in carnali populo circumcisionem et sacrificium. In his itaque octo mensis immolatur, quia quidquid fides credit, quidquid vita in exemplo boni operis ostendit, quidquid patientia humiliter tolerat, quidquid benignitas largiter ministrat, quidquid doctrina salubriter docet, quidquid prophetia in posterum praemonet, quidquid circumcisio ad mandatum exterius ligavit, quidquid sacrificium ex devotione offerentis egit, in omnipotentis Dei oculis hoc esse victimam ostendit. In lege enim etiam per carnale sacrificium quid aliud populus nisi devotionem sui cordis immolabat? Notandum vero quod quatuor mensae solummodo ad holocaustum fuisse memorantur, quas videlicet vestibuli portae interioris accipimus, ut de reliquis quatuor sentiamus quia ad sacrifici
Abbreviated transcription (Latin):
ut post ad sacrieloquii intellegentiam uemiamus. Sititaq
eloqmi litterte m custodiuit. Hab& autẽ porta interior in
magna iam multitudine fidelium populorum duo latere u¬
delic& dilectionem dĩ. & dilectionem praximi. Hinȩautẽ
mensȩ sunt hinc & inde. quia indilectione dĩ necessario̾ denen¬
da est fides &uita: Indilectione autẽ proximi. deb& sum oꝑe
patientiȩ benignitas custodiri. Est enĩ indilectione di ne¬
cessaria fides &uita. quia uidelic& scriptum est. sinẽ fudeim¬
possibile est placere do: Etrursum scriptũ est Fidessine
operibus. mortua est. Est antẽ indilectione prorani nobis
patientia & benignitas conseruanda. quia decadẽ dilectione
scriptum est Caritas patiens est . benigna est. Patiens scilic&
ut inlata a proximis mala ȩquammiter port&. Benigna au¬
tem. ut sua bona proximis desidertebiliter impend&. Hab&
quoq. porta exterior uidelic& lȩx duo latere. spiritales patres

Expanded text:
ut post ad sacri eloquii intelligentiam veniamus. Sit itaque ut post ad sacri eloquii intelligentiam veniamus. Sit itaque eloquii litteram custodivit. Habet autem porta interior in magna jam multitudine fidelium populorum duo latera, videlicet dilectionem Dei et dilectionem proximi. Binae autem mensae sunt hinc et inde, quia in dilectione Dei necessario tenenda est 1404 fides et vita, in dilectione autem proximi debet summopere patientia et benignitas custodiri. Est enim in dilectione Dei necessaria fides et vita, quia videlicet scriptum est: Sine fide impossibile est placere Deo . Et rursus scriptum est: Fides sine operibus mortua est . Est autem in dilectione proximi nobis patientia et benignitas conservanda, quia de eadem dilectione scriptum est: Charitas patiens est, benigna est . Patiens scilicet, ut illata a proximis mala aequanimiter portet, benigna autem, ut sua bona proximis desiderabiliter impendat. Habet quoque porta exterior, videlicet lex, duo latera, spiritales patres
Abbreviated transcription (Latin):
t erum ANTE UeSTIBULUM portae dusmense¬
hinc & quattuor inde pariter mensȩfiunt. dũꝑ laterte singula
binȩ inuestibulo portȩ interioris. & binȩ hinc & inde exterius
inaquilonis portȩ describuntur. quȩ simul om̃s octo sunt. in qui¬
bus immolatur Hisitaq de exteriore naretione discussis ad
spĩtalẽ intellectum sermo redeat. Quitanto iam esse largien¬
te dño facilior deb&. quanto nos extesioris descriptionis igͦno¬
itontiȩ non angustant. Possunt enĩ portarũ romine sicut
superius dictum est sc̃ĩ prȩdicatores intelligi. ut uestibulũ por
tȩ sit populus. quidũ mente humili uerba pͣdicationis suscipit.
meo mensȩ ad sacrificium ex uirtutibus construuntur. Rursũ
nihil obstat siportam accipimus. hoc quod niobis ꝑ ore pͣ dicantiũ
sacrieloquii intellectus aperitur. ut uestibulum porte eiusdẽ
nobis predicationis uerba sint. quȩ prius humilier accipimus

Expanded text:
terum ante vestibulum portae, duae meterum ante vestibulum portae, duae mehinc et quatuor inde mensae pariter fiunt, dum per latera singula binae in vestibulo portae interioris et binae hinc et inde exterius in Aquilonis porta describuntur, quae simul omnes octo sunt, in quibus immolatur. His itaque de exteriori narratione discussis, ad spiritalem intellectum sermo redeat, qui tanto jam esse, largiente Domino, facilior debet, quanto nos exterioris descriptionis ignorantia non angustat. 2. Possunt etenim portarum nomine, sicut superius dictum est, sancti praedicatortae sit populus, qui dum mente humili verba praedicationis suscipit, in eo mensae ad sacrificium ex virtutibus construuntur. Rursum nihil obstat si portam accipimus hoc, quod nobis per ora praedicantium sacri eloquii intellectus aperitur, ut vestibulum portae ejusdem nobis praedicationis verba sint quae prius humiliter accipimus,
Abbreviated transcription (Latin):
memorentus atq sub iungitur. & adlatus alterũ ante uestibulũ
duȩ mensȩ. Sienĩ intrit uestibulũ portȩ binę ꝑ laterte mensae
ertent cum subditur. & ad latus exterius duȩ mensȩ. atq. adla¬
tus alterum ante uestibulum duȩ mensȩ. inter quas & iam
porta quȩ respicit uiam aquilonis esse memoretur. profecto pat&
aliud uestibulum intrisecus. atqꝰ exqinsecus fuisse. quia & prius
porta interior. & post modũ boc in loco exterior aquilonis porta¬
describitur Namcũtres superius portas descripsiss&& tres quo¬
q: alias interioris atrii esse memorruit. quarũ extremã aquilonis
portã nasruerit. sed ut prȩdictum est atrii interioris. Nunc
ergo cum duȩ mensȩ hinc inportȩ uestibulo. & duȩ mensȩ in de
describuntur. adhuc de eadem interiors porte sermo contexitus
us quod aScendit ad os tium ports que per¬
cit adaquil onem dure mensȩ. Et aolafas aAl¬

Expanded text:
memorantur, atque subjunmemorantur, atque subjunduae mensae. Si enim intra vestibulum portae binae per latera mensae erant, cum subditur: Et ad latus exterius duae mensae, atque ad latus alterum ante vestibulum duae mensae, inter quas etiam porta quae respicit viam Aquilonis esse memoratur, profecto patet aliud vestibulum intrinsecus, atque aliud extrinsecus fuisse, quia et prius porta interior, et postmodum describitur. Nam cum tres portas superius descripsit, tres quoque alias interioris atrii esse memoravit, quarum extremam aquilonis portam narraverat, sed, ut praedictum est, atrii interioris. Nunc ergo cum duae mensae hinc in portae vestibulo et duo mensae inde describuntur, adhuc de eadem interiori porta sermo contexitur, us, quod ascendit ad ostium portae quae pergit ad Aquilonem, duae mensae, et ad latus al
Abbreviated transcription (Latin):
CHIET PROPHE TAE LOCUTUR
Quiipsa sicis his torias uorsa
uix capimus. Eoce enim dicit. Etir
UESTBULOPORTAE. Dus Meride
HINC. ET DURE MenSE INDE VT
ormensȩ hinc. & quattuor inde Peslatere portȩ octo erter̃.
mensȩ. suꝑquas immolabant In quib uidelic& uerbisꝰ magna cali¬
go dubi& atis suboritur. utrum hec deuna porta qualib&. ande
duabis. aut de singulis portis dicantur. Sed cum quaternȩ mensȩ
ꝑlaterir describuntur. ac post modũ in summa conclusionis dicitu
octo mensȩ erent suꝑquas immolabant. pat&& qui a hoc sp̃s pon
desingulis portis quas superius descripseret dicat. Quia sipor¬
tȩ sexꝰ superius erasirtȩ. quaternas mensas ꝑ latere haberent.
simul om̃s ponocto. sed quadicginta & octo dicerentur Rus¬
sum sihoc de una dicitur. magno obstaculo. mostrt intellegenti
reuerberctur. quod post descriptũ portȩ uestibulum ubi duȩ
qđ ascendit ad ostium porte quȩ ꝑgit adaquilonẽ. duȩ esse mense

Expanded text:
chielis prophetae locuturi, qui ipsa ejus historiae verba vix capimus? Ecce etenim dicit: VERvestibulo portae, duae mensae hinc, et duae mensae inde: uatuor mensae hinc et quatuor mensae inde per latera portae. Octo mensae erant super quas immolabant. » In quibus videlicet verbis magna caligo dubietatis oboritur, utrum haec de una porta qualibet, an de duabus, an de singulis portis dicantur: sed dum quaternae mensae per latera describuntur, ac postmodum iOcto mensae erant super quas immolabant, patet quia hoc spiritus non de singulis portis quas superius descripserat dicat, quia si portae sex superius enarratae quaternas mensas per latera haberent, simul omnes non octo, sed quadraginta et octo dicerentur. Rursum si hoc de una dicitur, magno obstaculo nostra intelligentia reverberatur, quod post descriptum portae vestibulum, ubi duaequod ascendit ad ostium portae quae pergit ad Aquilonem, duae mensae esse
Abbreviated transcription (Latin):
rantiae eius alis uelamur : Duo uero cherubiminse mutuo respiciunt uersis uul¬
tibus in propiciatorium .. quia utraq: testamenta in nullo a se discrepant : Et
quasi ad semec ipsa uicissim faciestenent. quia quod unum promitat. hoc aliud
exhibet. duminter sepositum mediatorem dĩ ethominum uident. Facies
quippea semet ipsis cherubim auerterent. si quod unum testamentum pro

Expanded text:
rantiae, ejus alis velamur. Duo ergo cherubim se mutuo respiciunt versis vulrantiae, ejus alis velamur. Duo ergo cherubim se mutuo respiciunt versis vultibus in propitiatorium, quia utraque Testamenta in nullo a se discrepant. Et quasi ad semetipsa vicissim facies tenent, quia quod unum promittit, hoc aliud exhibet, dum inter se positum Mediatorem Dei et hominum vident. Facies quippe a semetipsis cherubim averterent, si quod unum Testamentum pro
Abbreviated transcription (Latin):
hoc alterum ex hibeat :: quid e nimper propiciatorium nisi ipse redemptor
humani generis designatur ꝰ: De quoper paulum dicitur: Quem proposuit ds̃
propiciationem per fidem in sangiine ipsius . Quiduero duo cherubumquae ple¬
nitudo scientiae dicuntur fisi utraq testamenta signata sunt: Ex quibus
unum a suminitace una propiciato riraliuduero a summitate altera stat: qui a
que i testamentum uetus deincarnatione nostrire demptoris coepit prophetando
promitterei. Hoc testa m̾ entum mouum per fecte narrat expletum. Duo autem
cherubimexauro mundissimo facta sunt. quia utraq testamenta pura ac simpli¬
tiueritate dĩscribuntur : Expandunt alas et oraculum operiunt. quia nos qui
omni potentis dĩ oraculum sumus aculp̃is imminentibus scripturae sacrae aedifi¬
catione protegiiur : Cuius dum sententias sollicite aspicimus. aberrore igno¬

Expanded text:
hoc alterum exhibeat? Quid enim per propitiatorium, nisi ipse Redemptor hoc alterum exhibeat? Quid enim per propitiatorium, nisi ipse Redemptor humani generis designatur? De quo per Paulum dicitur: Quem proposuit Deus propitiationem per fidem in sanguine ipsius . Quid vero per duo Cherubim, quae plenitudo scientiae dicuntur, nisi utraque Testamenta signata sunt? Ex quibus unum a summitate una propitiatorii, aliud vero a summitate altera stat, quia quod Testamentum Vetus de incarnatione nostri Redemptoris coepit prophetando promittere, hoc Testamentum Novum perfecte narrat expletum. Duo autem cherubim ex auro mundissimo facta sunt, quia utraque Testamenta pura ac simplici veritate describuntur. Expandunt vero alas, et oraculum operiunt, quia nos qui omnipotentis Dei oraculum sumus, a culpis imminentibus, Scripturae sacrae aedificatione protegimur. Cujus dum sententias sollicite aspicimus, ab errore igno
Abbreviated transcription (Latin):
matur : Quid est quodisaac adimmolandum ducitur. etdignaportarȩ uperaltare¬
ponitur etuiuit Nisi quod redemptor noster ad passionem ductus lignum
sibi crucis ipse portauit: et sic in sacrificio pronobis exhumanitate est mortuis.
ut tamen in mortalis maneret exdiuinitate : quideso quod homicida post mor¬
tem summi pontificis ab solutus ad terram propriam redit nisi quodhumanũ
genus quod peccando sibimetipsi mor temintulit. postmortem ueri sacerdotis ui¬
delicet redemptoris nostri peccatorum suorum uinculis soluitur: et inpara drsi
possessione reparatur: quid est quod in tabernaculo propiciatorium fieri
iubetur. super quod duo cherubiminumin summitate uncetalterum a summita¬
te altera exauro mundissimoponitur expandentes alas et operientes oraculum.
qui se miutuo respiciunt uersisuultibus in propiciatorium nisi quodutraque
tes tamenta ita sibiin mnediatorem di et hominum congriunt: ut quodunum signai

Expanded text:
matur? Quid est quod Isaac ad immolandum ducitur, et ligna portat, arae superimponitur et vivit , nisi quod Redemptor noster ad passionem ductus lignum sibi crucis ipse portavit? Et sic in sacrificio pro nobis ex humanitate est mortuus, ut tamen immortalis maneret ex divinitate. Quid est quod homicida post mortem summi pontificis absolutus ad terram propriam redit , nisi quod humanum genus quod peccando sibimetipsi mortem intulit, post mortem veri sacerdotis, videlicet Redemptoris nostri peccatorum suorum vinculis solvitur, et in paradisi possessione reparatur? Quid est quod in tabernaculo propitiatorium fieri jubetur , super quod duo cherubim, unum a summitate una, et alterum a summitate alia, ex auro mundissimo ponuntur expandentes alas, 1219 et operientes oraculum, qui se mutuo respiciunt versis vultibus in propitiatorium , nisi quod utraque Testamenta ita sibi in Mediatore Dei et hominum congruunt, ut quod unum designat,
Abbreviated transcription (Latin):
in mediorotae : Vna similitudo ipsarum est quattuor quia quod praedicat
lex hoc etiam prophetae: quod denuntiant prophetae. hoc exhibet euange¬
lium quod exhibuit euangelium. hoc praedicauerunt a postoli permundũ
unaergo est similitudo ipsarum quattuor. quia diuina eloquia et sitempori¬
bus distincta sunt tamen sensibu s unita. Et aspectus earum etoperaearũ:¬
quasi sit rota in mediorotae: Nota intra rotam est: testamentum nouum sicut
diximus inter testamentum uetus: Quia quod designauit testamentuniuetus.
hoc testamentum nouum exhibuit: Vtenim pauca demultis loquar. quidest
quod adam dormiente eua producitur. Nisi quod moriente xp̃oecdesi afor

Expanded text:
in medio rotae. 14. Una similitudo ipsarum est quatuor, quia quod praedicat in medio rotae. 14. Una similitudo ipsarum est quatuor, quia quod praedicat lex, hoc etiam prophetae; quod denuntiant prophetae, hoc exhibet Evangelium; quod exhibuit Evangelium, hoc praedicaverunt apostoli per mundum. Una ergo est similitudo ipsarum quatuor, quia divina eloquia etsi temporibus distincta, sunt tamen sensibus unita. 15. Et aspectus earum et opera, quasi si sit rota in medio rotae. Rota intra rotam est Testamentum Novum, sicut diximus, intra Testamentum Vetus, quia quod designavit Testamentum Vetus, hoc Testamentum Novum exhibuit. Ut enim pauca de multis loquar, quid est quod Adam dormiente Eva producitur , nisi quod moriente Christo Ecclesia for
Abbreviated transcription (Latin):
redemptori nostro paulus attestatur dicens. Factus pronobis maledictus
Perprophetas quoq lignum ad nuntiat quum dicit. Dñs regnauit aligno.
Etrursum Mit tamus lignum in panemeius. Per euangelium uero lignum
crucis aperte ostenditur. ubi ipsa dñi passio qũae prophetata est declaratur
Pera postolos autem haec eadem crux etiam in uerbis et operibus tenetur.
quum paulus dicit. Mihi mundus crucifixus est. et egomundo: Etrur sum
a nliautem ab st gloriari pis ineruer dm̃i nostri ihũ xp̃i Nobis ergo qui ad eter¬
nam patriam tendimus. scriptura sacra perquattuor faciessuas mareest
quae crucem ad nuntiat. quia nos ad terram uiuentium ligno portat:. Uisi
autem mari scripturam sacram similem cerneret. prophetaminime dixisset
epletaes terra scientia dñi sicut aquaemaris operientis : Sequitur. Et una¬
similitudo ipsarum quattuor . et aspectus earum ecopera earum quasisit rota

Expanded text:
Redemptori nostro Paulus attestatRedemptori nostro Paulus attestatPer prophetas quoque lignum annuntiat, cum dicitur: Dominus regnabit a ligno . Et rursum: Mittamus lignum in panem ejus . Per Evangelium vero lignum crucis aperte ostenditur, ubi ipsa Domini passio quae prophetata est declaratur. Per apostolos autem haec eadem crux etiam in verbis et operibus tenetur, cum Paulus dicit: Mihi mundus crucifixus est, et ego mundo . Et rursus: Mihi autem absit gloriari nisi in cruce Domini nostri Jesu Christi . Nobis ergo qui ad aeternam patriam tendimus Scriptura sacra per quatuor suas facies mare est. Quae crucem annuntiat, quia nos ad terram viventium ligno portat. Nisi autem mari Scripturam sacram similem cerneret propheta, minime dixisset: Repleta est terra scientia Domini, sicut aquae maris operientis . Sequitur: litudo ipsarum quatuor, et aspectus earum et opera, quasi si sit rota
Abbreviated transcription (Latin):
extensa inquattuor mundi partes in notuit : Vnde etbene eadem rota una pri¬
us iuxta animalia apparuisse . et post modum quattuor facies habuisse describi
tur. qui anisi lex euangelio concordaret. inquattuor mundi partibus non in¬
notesceret: Sequitur. Etaspectus earum et opus earum. quasi uisio maris
pecte sacra eloquia uisiouimaris similia narrantur. quia in eis inagna sunt uolu
mina sententiarum cumulis sensuum. Nec inmerito mari similis scriptura
sacradicitur. quia firmantur in ea sententiae locutionissa cramentobaptisma¬
tis Vel certe considerandum est. quia nauibus inmare nauigamus. quum addi¬
sideratas terras tendimus: Nobis autem quid est indesiderio : nisiilla terra
dequa scriptum esc. Portio mea in terrauiuentium. Ligno autemut dixi eue¬
hitur. quimare transit Et scimus quia scriptura sacra lignum crucis ꝑ legem
nobis praenuntiat quumdicit: Maledictus omnis quipendet̃ in ligno: Quod

Expanded text:
extensa in quatuor mundi partes innotuit. Unde et bene eadem rota una priextensa in quatuor mundi partes innotuit. Unde et bene eadem rota una prius juxta animalia apparuisse, et postur, quia nisi lex Evangelio concordaret, in quatuor mundi partibus 1218 non innotesceret. 13. Sequitur: Et aspectus rotarum, et opus earum quasi visio maris. Recte sacra eloquia visioni maris similia narrantur, quia in eis magna sunt vomina sententiarum, cumuli sensuum. Nec immerito mari similis Scriptura sacra dicitur, quia firmantur in ea sententiae locutionis sacramento baptismatis. Vel certe considerandum est, quia navibus in mare navigamus, cum ad desideratas terras tendimus. Nobis autem quid est in desiderio nisi illa terra, de qua scriptum est: « Portio mea in terra viventium . » Ligno autem, ut dixi, evehitur, qui mare transit, et scimus quia Scriptura sacra lignum crucis per legem nobis praenuntiat, cum dicit: « Maledictus omnis qui pendet in ligno . » Quod
Abbreviated transcription (Latin):
quattuoꝵ. Etaspectus earum et opera quasisit
rota ixmediorotae. Quidest hoc quod quum una rota diceretur¬
paulo post adiungitur qua si sit rota in medio rotae.nisi quod intestamenti
ueteris littera testamentum nouum latuit perallegoriam: Vnde etrota
eadem qua e iuxta animalia apparuit quattuor facies habere describitur.
quia scriptura sacraper utraq: testamenta inquattuor partibus est distincta
uetus etenim testamentum inlege et prophetis. nouum uero in euangeliis atq
a postolorum actibus et dictis : Scitur autem quia ibi faciem tendimus. ubi qd
necesse est uidemus. Nota ergo quattuor habet facies. qui a prius secanda ma¬
la inpopulis uidit perlegem. post modum uidit perprophetas. Supiliis
uero pereuangelium. ad extremum autem pera postolos ea quae inculpis ho¬
minum resecarentur aspexit. Potest quoq intellegi quod quattuor facies
rota habeat. propter hoc quod scriptura sacra pergratiam praedicationis

Expanded text:
quattuor et aspectus earum et opera quasi sit quattuor et aspectus earum et opera quasi sit rota ipaulo post adjungitur, « quasi sit rota in medio rotae, » nisi quod in Testamenti veteris littera Testamentum novum latuit per allegoriam? Unde et rota eadem, quae juxta animalia apparuit, quatuor facies habere describitur, quia Scriptura sacra per utraque testamenta in quatuor partibus est distincta. Vetus etenim Testamentum in lege et prophetia, novum vero in Evangeliis atque apostolorum Actibus et dictis. Scitur autem, quia ibi faciem intendimus, ubi quod necesse est videmus. Rota ergo quatuor habet facies, quia prius resecanda mala in populis vidit per legem, postmodum vidit per prophetas, subtilius vero per Evangelium; ad extremum autem per apostolos ea quae in culpis hominum resecarentur aspexit. Potest quoque intelligi, quod quatuor facies rota habebat, propter hoc quod Scriptura sacra per gratiam praedicationis
Abbreviated transcription (Latin):
considerandum quoq: est quosdam scõrum et ante legem fuisse qui naturali
lege districte uiuerint: et omni potenti dño placerent. Post animalia ergo
rõta describitur . quia electorum multi apud omni potentem dñm perfecti
et antelegem fuerunt. Sinuero animalia solos ut diximus euangelistas de¬
bemus accipere est adhuc aliud quod considerare debeamus : Videbat in
spũ propheta quia haec ipsa uerba quae obscuritatibus obuoluta proferebat.
non iudaicopopulo sed gentibus panderentur. Nobi sigitur loquens prius
animalia et post modum rotam disscribere debuit. quia nos ad fidem dño lar¬
giente uenientes: Non perlegem euangelium. sed per sc̃m euangelium legem
didicimus: Vbi uero uel qualis rota apparuerit adiungit quum dicitꝰ.¬
uxia aximalia. hasexs quatiuor facies. Vbi¬
adhuesubditur: EtASPECTUS NOtARuM EtOpus ΕAnũ
quas: uisiomaris. Et uxa similitudo ips arum

Expanded text:
considerandum quoque est quosdam sanctorum et ante legem fuisse, qui naturali considerandum quoque est quosdam sanctorum et ante legem fuisse, qui naturali lege districte viverent, et omnipotenti Domino placerent. Post animalia ergo rota describitur, quia electorum multi apud omnipotentem Dominum perfecti et ante legem fuerunt. Sin vero animalia solos, ut diximus, Evangelistas debemus accipere, est adhuc aliud quod considerare debeamus. Videbat enim sanctus propheta quia haec ipsa verba quae obscuritatibus obvoluta proferebat, non Judaico populo, sed gentibus panderentur. Nobis igitur loquens prius animalia et post rotam describere debuit, quia nos ad fidem Domino largiente venientes, non per legem Evangelium, sed per sanctum Evangelium legem didicimus. Ubi vero, vel qualis rota apparuerit, adjungit cum dicituxta animalia habens quattuor facies et aspectus rotarum et opus earum quasi visio maris et una similitudo ipsarum
Abbreviated transcription (Latin):
merito transcendunt. Nam quanto scm̃ euangelium testamentum uetus prae¬
cellit. tanto et praedicatoreseius indsscriptione prophetica praeferri debue¬
runt. Quamuis sit adhuc aliud quod in hac discriptione considerari debeat
quia prophetiae sp̃s sic intra semet ipsum anteriora et posteriora simul colligit.
ut haecsimul prophetae lingua proferre nom possit. sed amplaquae iudit disꝑ¬
titis sermonibus emanat : Et nuncultima post prima. nunc uero prima post
ultimaloquitur : Vnde hie techihel propheta subfigura sua uniuersalis eccle¬
siae. et euangelis tarum gloriam perquattuor animalium similitũ dinem uidit
et tamen repente illa subiungit quae anterioribus temporibus gesta sunt. ut
patenter indicet simulse uidisse quod carnis lingua non sufficeret simuldicere
quia uero perquattuor animalia etiam perfectos omnes significari diximus.

Expanded text:
merito transcendunt. Nam quanto sanctum Evangelium Testamentum Vetus praemerito transcendunt. Nam quanto sanctum Evangelium Testamentum Vetus praecellit, tanto et praedicatores ejus in descriptione prophetica praeferri debuerunt. 11. Quamvis sit adhuc aliud quod in hac descriptione considerari debeat, quia prophetiae spiritus sic intra semetipsum anteriora et posteriora simul colligit, ut haec simul prophetae lingua proferre non possit. Sed ampla quae videt de dispertitis sermonibus emanat, et nunc ultima post prima, nunc vero prima post ultima loquitur. Unde Ezechiel propheta sub figura sanctae universalis Ecclesiae, et evangelistarum gloriam per quatuor animalium similitudinem videt, et tamen repente illa subjungit, quae anterioribus temporibus gesta sunt, ut patenter indicet simul se vidisse quod carnis lingua non sufficeret simul dicere. Quia vero per quatuor animalia etiam perfectos omnes significari diximus,
Abbreviated transcription (Latin):
ad retributionem : Itaq: sicut apud morsensperula doctrina praedicatio nis
accipitur : Ita hicper rotam ipsa sacra scriptura signatur . Prophetaigitur
dum scã animalia. uideret. adiunxit . Cumq aspicerem animalia. apparu¬
it rotauna superterram: Qua in re quaerendum est quumin ferius rotae
describantur. cur una rota prius apparuisse dicitur. nisi quia antiquo popu¬
louetus solum modo testamentum datum est. quod aderudiendam mentem
illius quasi rota uolueretur . s ene autem rotaeadem super terram apparu
Nota ergo superterram apparuit. quia ds̃ omni potens legem supercorda pec¬
cantium dedit: Sed quia haec pennata animalia scõs ut diximus euangelistas
designant. quomodo ergo prius animalia. et post modum rotauna aspicitur.
dum ante testamentum uetus fuerit. et postmnodum sc̃ĩ euangelistae sequuti
si nt ꝰ Sed intellegere in his possumus. quod illi prius a prophetauisi sunt. qui

Expanded text:
ad retributionem. Itaque sicut apud Moysen sphaerula, doctrina praedicationis ad retributionem. Itaque sicut apud Moysen sphaerula, doctrina praedicationis accipitur; ita hic per rotam ipsa sacra Scriptura signatur. Prophdum sancta animalia videret, adjunxit: Cumque aspicerem animalia, apparuit rota una super terram. Qua in re quaerendum est, cum inferius rotae describantur, cur una rota prius apparuisse dicitur, nisi quia antiquo populo vetus solummodo Testamentum datum est, quod ad erudiendam mentem ils Genes. III, 19. Rota ergo super terram apparuit, quia Deus omnipotens legem super corda peccantium dedit. Sed quia haec pennata animalia sanctos, ut ante diximus, evangelistas designant, quomodo prius animalia, et postmodum rota una aspicitur, cum ante Testamentum Vetus fuerit, et postmodum 1217 sancti evangelistae secuti sint? Sed intelligere in his possumus quod illi prius a propheta visi sunt qui