comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tem leontiȩ augustȩ : Quȩlingua eloqui quianim cogitare sufficiat: Quan¬
tas deserenitate urĩ imperui om̃i potentidõ grãs debemus: quod tam dura longi
temporis pondera ceruicibus nr̃is amota sunt. & imperialis culminis leneiugũ
redut. quod libeat portare subiectis.: Reddatur ergo creatoriom̃iũ ab hr̃m¬
nidicis angłoꝵ choris gła incȩlo: persoluatur ab ominib gratiarũ actio interra.
Quia uniuersares publica quȩ multameroris pertulit uulnera. lam nunc cori¬
solationis urȩ̃. inuenit fomenta : Vnde nobis necesseest om̃i pocentis dĩ mise¬
ricordiã enixius exorare. ut corurẽ pietatis. sua semper dexterateneat. eius que
cogitationes cȩlestis grẽ opedispens& : quatinꝰ tranquillitas urã tanto rectius
ualeat sibi seruientes regere. quanto dominatori om̃iũ nouerit uerius deser¬
ure: Inamore catholicȩ fidei faciat defensores suos. quosfecit ex benigno opere

Expanded text:
Item Leontiae Augustae: « Quae lingua eloqui, quis animus cogitare sufficiat, quanItem Leontiae Augustae: « Quae lingua eloqui, quis animus cogitare sufficiat, quantas de serenitate vestri imperii omnipotenti Deo gratias debemus, quod tam dura longi temporis pondera cervicibus nostris amota sunt, et imperialis culminis leve jugum rediit, quod libeat portare subjectis? Reddatur ergo Creatori omnium ab hymnidicis angelorum choris gloria in coelo: persolvatur ab hominibus gratiarum actio in terra, quia universa respublica, quae multa moeroris pertulit vulnera, jam nunc consolationis vestrae invenit fomenta. Unde nobis necesse est omnipotentis Dei misericordiam enixius exorare, ut cor vestrae pietatis sua semper dextera teneat, ejusque cogitationes coelestis gratiae ope dispenset: quatenus tranquillitas vestra tanto rectius valeat sibi servientes regere, quanto Dominatori omnium noverit verius deservire. In amore catholicae fidei faciat defensores suos, quos fecit ex benigno opere
Abbreviated transcription (Latin):
implicantur: lacorẽ prȩsentiũ qui primus om̃iũ defensorfut bene michi
n longa asfiduitate compertus est: uita fide acmorib approbatus⁊ huncap
pietatis urẽ uestigis eẽ iudicaui : Vndecum auctoredõ diaconũ feci & sub
celeritate transmuterestudui. quicuncta quȩ in his partibus aguntur. inuento
oportuno tempr̃e ualeat clementiȩ urȩ̃ suggerere : Cui rogo ut serenitas urã
pias aures inclinare dignetur. ut tanto nobis celerius ualeat misereri quanto af¬
flictionẽ nram uerius ex cius relatione cognouerit: Qualiterenĩ cotidianis gladi
& quantos langobardoꝵ incursionibus. ecceiam ꝑ triginta & quinq annoꝵ longi¬
tudinem premimur nullis explere suggestiorus uocibus ualemꝰ : Seil in om̃i¬
potente dõ confidimus quia ea quȩ coepit consolationis suȩ nobis bona ꝑfici&.
& qui suscitauit in republica pios dominos. &tingu& crudeles inimicos. xXII

Expanded text:
implicantur; et lator praesentium, qui primus omnium defensorum fuit, bene mihi implicantur; et lator praesentium, qui primus omnium defensorum fuit, bene mihi ex longa assiduitate compertus est, vita, fide ac moribus approbatus, hunc aptum pietatis vestigiis judicavi. Unde eum, auctore Deo, diaconum feci, et sub celeritate transmittere studui, qui cuncta quae in his partibus aguntur, invento opportuno tempore, valeat clementiae vestrae suggerere. Cui rogo ut serenitas vestra pias aures inclinare dignetur: ut tanto nobis celerius valeat misereri, quanto afflictionem nostram verius ex ejus relatione cognoverit. Qualiter enim quotidianis gladiis, et quantis Langobardorum incursionibus, ecce jam per triginta quinque annorum longitudinem premimur, nullis explere suggestionis vocibus valemus. Sed in omnipotente Deo confidimus, quia ea quae coepit, consolationis suae nobis bona perficiet; et qui suscitavit in republica pios dominos, etiam exstinguet crudeles inimicos. » 22.
Abbreviated transcription (Latin):
ita rescripsit: Considerare cumgaudus & magnis actionib grãrum
lib&. quantas omi potenti dño laudes debemt. qđ remoto iugo iniusticiȩ. ad
libertatis tempora sub imperiali benignitatis urẽ pietate peruenimꝰ : Nã qđ
ꝑ manere in palatio iuxta antiquã consuetudinẽ apłicȩ sedis. diaconẽ urã
serenitas non inuenit. non hoc meȩ neglegentiae. sed grauissime necessitatis
cũ formidine declinarent atq. refugerent: nullieoꝵ poterat impori
utadurbem regiam in palatio ꝑmansurus acce deret: Sed postquã urãm
clementiã omĩpotentis dĩgrã disponente adculmeri imperii peruenisse cogno¬
uerunt. ipsiquoq suadente laȩticia. adurã uestugia uenire festinant. qui illuc
prius accedere ualdetimuerant: Sed quiaeoꝵ quidamita senectute sunt debi¬
les ut laborem ferre uix possint : Quidã uero ecclesi asticis curis uehementer

Expanded text:
ita rescripsit: « Consiita rescripsit: « Consilibet quantas omnipotenti Domino laudes debemus, quod, remoto jugo tristitiae, ad libertatis tempora sub imperiali benignitatis vestrae pietate pervenimus. Nam quod permanere in palatio, juxta antiquam consuetudinem, apostolicae sedis diaconem vestra serenitas non invenit, non hoc meae negligentiae, sed gravissimae necessitatis cum formidine declinarent atque refugerent, nulli eorum poterat imponi, ut ad urbem regiam in palatio permansurus accederet. At postquam vestram clementiam, omnipotentis Dei gratia disponente, ad culmen imperii pervenisse cognoverunt, ipsi quoque suadente laetitia ad vestra vestigia venire festinabant, qui illuc prius accedere valde timuerant. Sed quia eorum quidam ita senectute sunt debiles, ut laborem ferre vix possint, quidam vero ecclesiasticis curis vehementer
Abbreviated transcription (Latin):
uehement̃ afflictus hilarescͥit: Cõprimant᷑ iugo urȩ̃ dominationis. superbae
mentes hostium: Releuentur urã miscđa contriti. ac depressi animi subie
Uirtus cȩlestis gr̃ȩ inimicis uos terribiles faciat. pietas subditis benignos: Qiuies¬
cat felicissimis temporibus urĩs in uniuersa republica ꝓlata sub causarũ ima¬
gine predapacis. cessent tes tamentoꝵ insidiȩ donationũ grẽ iuolent᷑ ex acte:
Redeat cunctis in rebus propriis secura possessio. ut sinetimore haberese gau
deant. quȩ non sunt ab eis fraudib: ad quisita : Reformetur iam singulis. sub
iugo piiimperii libertassua: Hocnamq int̾reges gentiũ & rei publice impera¬
tores distat. qđ regrs gentiũ dominiseruoꝵ st̃: imprẽs uero reipublice domini
umq phocas mandari sibi romance I. liberoꝵ:XXI¬
sedis diaconũ cum magna humilitatis reuerentia postularet. G regorius

Expanded text:
vehementer afflictus hilarescat. Comprimantur jugo dominationis vestrae superbae vehementer afflictus hilarescat. Comprimantur jugo dominationis vestrae superbae mentes hostium. Releventur vestra misericordia contriti ac depressi animi subjectorum. Virtus coelestis gratiae inimicis terribiles vos faciat, pietas subditis benignos. Quiescat felicissimis temporibus vestris universa respublica, prolata sub causarum imagine praeda pacis. Cessent testamentorum insidiae, donationum gratiae violenter exactae. Redeat cunctis in rebus propriis secura podeant quae non sunt ab eis fraudibus acquisita. Reformetur jam singulis sub jugo pii imperii libertas sua. Hoc namque inter reges gentium et reipublicae imperatores distat, quod reges gentium domini servorum sunt, Imperatores vero Reiumque Phocas mandari sibi Romanae sedis diaconum cum magna humilitatis reverentia postularet, Gregorius
Abbreviated transcription (Latin):
& qui hoccunctis in notuit qđ perprophetã suũ loqui dignatus est diceN
Quiadominat᷑ excelsus in regno hominũ. & cui uoluerit ipsedat illud: In om̃i
uotentis quippedĩ in cõp̃hensibili dispensatione. Alternaiutȩ mortalis modera¬
mina. & aliquando cũ multorũ peccata ferienda sunt. unus erigitur. percuiꝰ
luriciã tribulationis iugo subiectoꝵ colla deprimant᷑. quod nos in nr̃a diutius
tribulatione. ꝓbauimus : Aliquando uero cum misericors ds̃ merentia multoꝵ
corda suadecernit consolatione refouere. unũ adregiminis culmen ꝓuehit
pereius miscđȩ uisceralncunetoꝵ mentibus exultationis suȩ gram infundit:
Dequa & ultationis habundantia in roborarinos citius credim. qui benignita¬
tem ur̃ȩ pietatis adimperiale fastigium ꝑuenisse gaudemꝰ : Latentur celi
& exult& terra. & debenignis ur̃is actibus uniuerse reipublice popłs nunc usque

Expanded text:
; et qui hoc cunctis innotuit quod per prophetam suum loqui dignatus est, dicens: ; et qui hoc cunctis innotuit quod per prophetam suum loqui dignatus est, dicens: Quia dominatur Excelsus in regno hominum, et cuipotentis quippe Dei incomprehensibili dispensatione alterna sunt vitae mortalis moderamina, et aliquando cum multorum peccata ferienda sunt, unus erigitur per cujus duritiam tribulationis jugo subjectorum colla deprimantur, quod in ntribulatione probavimus. Aliquando vero cum misericors Deus moerentium multorum corda, sua decernit consolatione refovere, unum ad regiminis culmen provehit, et ericordiae viscera in cunctorum mentibus exsultationis suae gratiam infundit. De qua exsultationis abundantia roborari nos citius credimus, qui benignitatem vestrae pietatis ad imperiale fastigium pervenisse gaudemus. Laetentur coeli, et exsultet terra, et de vestris benignis actibus universus reipublicae populus nuncusque
Abbreviated transcription (Latin):
A tuero focas cum exercitu in septimũ uenuens impr̃ efficitur. aquo mauricius
cumfiliis uxore acfiliab penes calcedonã iusus. quẽ ad modũ sibi denuntia¬
tum fuerat decollatur. & quia oratio gregorii quaillũ p&ierat interribilidĩ iudi¬
tio liberum adelictis om̃ib inueniri uacua eẽ non potuit: Idem mauricus
hic recepit qđ meruit. & incunctissius in cõmodis dnm benedicens a sẽpitno
supplicio meruit liberari
gitur septimo Ralendarũ maiarũ indictiorie sexta. imago focȩ & leontue
cum eorumdẽ fauorabilib: litteris romã delataest & postquam Aclero
& senatu acclamatumesteis. inbasilicalulii. iussu gregorii in oratorio Sci cȩsarii¬
lateranensi palatio consticuto reponit᷑: Quidiã phoce imprĩ itareseripsit:
Gła in excelsis dõ. qui iuxta qđ scriptum est mutat tempora & transfert regn

Expanded text:
At vero Phocas cum exercitu in septimum veniens, imperator efficitur; a quo Mauricius At vero Phocas cum exercitu in septimum veniens, imperator efficitur; a quo Mauricius cum uxore, filiis et filiabus penes Chalcedoniam jussus, quemadmodum sibi denuntiatum fuerat, decollatur. Et quia oratio Gregorii qua illum petierat in terribili Dei judicio liberum ab omnibus delictis inveniri vacua esse non potuit, idem Mauricius id recepit quod meruit, et in cunctis suis incommodis Deum benedicens, a sempiterno supplicio merui liberari. 20. Igitur septimo kalendarum Maiarum, indictione sexta, imago Phocae et Leontiae, cum eorumdem favorabilibus litteris Romam delata est, 136 Et postquam a clero et senatu acclamatum est eis in basilica Julii, jussu Gregorii in oratorio sancti CaesariLateranensi palatio constituto reponitur. Qui etiam Phocae imperatori ita rescripsit: « Gloria in excelsis Deo, qui, juxta quod scriptum est, Mutat tempora et transfert regna
Abbreviated transcription (Latin):
Namilli nonoboe dire sauũ est & rursus oboe dire sceuissimum: Nullum bonũ
parit auaritia. quia mat᷑ om̃iũ maloꝵ consistit: Qua imperator languens ho
maximoꝵ malox causa romanis efficitur : Exercitus itaq. hoc ꝑ taxiarihas
exarchũ ad clamart̃ : Eugatoq p̃thiore theodosio filio imperatoris agermano
socero eius dirigunt. ut alt̃ eorũ sibi imperarestuderet: Illir ullo modo consen¬
serunt. immo hoc mauricio retulerunt: At ille germanũ perdere noluit: qui
qm̃ inȩccłam fugerat. filium tãquã ꝓditorẽ suiconsili flagellauit. multosq
nunc ab eadem ȩccła extrahendũ transmittens. Numquã ꝑmittit᷑. immomul¬
tis conuitus apopło laceratus. marcionista hereticus appellatur: Et cõmoto
intraconstantino polim grauitumultu mauricius dissimulato habitu. cũ uxore
efiluis noctu dromonẽ conscendit fugiens apud scm̃ anto nõmon ueruit

Expanded text:
Nam illi non obedire saevum est, et rursus obedire saevissimum. Nullum bonum Nam illi non obedire saevum est, et rursus obedire saevissimum. Nullum bonum parit avaritia, quia mater omnium malorum consistit, qua Imperator languens, horum maximorum malorum causa Romanis efficitur. » Exercitus itaque, hoc per taxiarchas exarchum acclamaverunt, fugatoque praetore, Theodosio filio imperatoris et Germano socero ejus, dirigunt ut alter eorum sibi imperare studeret. Illi nullo modo consenserunt, imo hoc Mauricio retulerunt. At ille Germanum perdere voluit, qui quoniam in Ecclesiam fugerat, filium tanquam proditorem sui consilii flagellavit, multosque ad hunc ab eadem ecclesia extrahendum transmittens, nunquam permittitur; imo multis conviciis a populo laceratus, Marcionista haereticus appellatur. Et commoto intra Constantinopolim gravi tumultu, Mauricius, dissimulato habitu, cum uxore et filiis noctu dromonem conscendit; et fugiens, apud sanctum Antonomum venit.
Abbreviated transcription (Latin):
dequalitate illius inquireret. philippicꝰ ait: Estquidẽ iuuenis & temerarius.
attamen timidus: Etmauricius : Sitimidus inquit profecto & homicida
Dumq superhuuis modi titubaret. incrastinũ magistrianus ab heremitis quib:
imprĩs preces portauera trediers. res ponsum retulit dicens : Ds̃ recepta peni¬
tentiatua saluabit animamtuã & cum scĩs te cumdomotua confttu&. ab
iimperiouero cũ ignominia & discrimine decides.
uibus auditis mauricius dñi glorificans poenitentiantenuit. sed
acupiditatis auaricia usq. adeo non recessit ut exercitus inpericudosis
locis hiemare & transito danubio uictus sibi desclauo regione per¬
clitabundi quȩrere. neuidelic& alimenta publica manducarent paero p̃tori
feralibus literis immineret: Quitaxiarthis uocatis ait: Nimis michiuiden¬
tur grauia imperatoris precepta romanos in alienaterra hiemare iubenaa

Expanded text:
de qualitate illius inquireret, Philippicus ait: Est quidem juvenis, et temerarius, de qualitate illius inquireret, Philippicus ait: Est quidem juvenis, et temerarius, attamen timidus. Et Mauricius: Si timidus, inquit, profecto et homicida. Dumque super hujusmodi titubaret, in crastinum magistrianus ab eremitis, quibus imperatoris preces portaverat, rediens, responsum retulit dicens: Deus, recepta poenitentia tua, salvabit animam tuam, et cum sanctis te cum tota domo tua constituet; ab imperio vero cum ignominia et discrimine decides. uibus auditis, Mauricius Deum glorificans, poenitentiam tenuit; sed a cupiditatis avaritia usque adeo non recessit, ut exercitus in periculosis locis hyemare, et transito Danubio victum sibi de Sclavorum regione periclitabundi quaerere, ne videlicet alimenta publica manducarent, Petro praetori feralibus litteris immineret. Qui taxiarchis vocatis, ait: « Nimis mihi videntur gravia imperatoris praecepta, Romanos in aliena terra hyemare jubentia.
Abbreviated transcription (Latin):
filiabus. om̃iq cognatione ipsius focȩmiliti : Euugilans ergo mauricuis misit
parro coenũ & uocauit adse philippicũ generũ suũ quẽ dudũ suspicatus fuera
imperiũ sibi uelle subripere : Atille ꝓsuspicione seperdendũ conitiers ad¬
uocate gordie uxorisuȩ tãquã non reuisurȩ ultimũ ualedixit. sacramentoq
communionis accepto. ad palatiũ uenit : Cubiculũ impris ingrediens ad
pedes procidit : Cuiimpr̃ ad surgens ad pedes nichilhonum corruit dicers:
lgnosce de precor michi quianunc ꝓfecto dina reuelatione doc tus cog¬
noui qđ nichil inme unde suspicabar cõmiseris sedsiquem inagminib
nris cognoscis Qui focas soleat uocitari dicito michi & philippic̃ diu
apud se recogitans ait: Unum focã cognosco quinuper procurator ab
exercitu nuncupatus contradicebattuo imperio : Cum uero mauricius

Expanded text:
filiabus, omnique cognatione ipsius, Phocae militi. Evigilans ergo Mauricius misit filiabus, omnique cognatione ipsius, Phocae militi. Evigilans ergo Mauricius misit paracoemomenum, et vocavit ad se Philippicum generum suum, quem dudum suspicatus fuerat imperium sibi velle subripere. At ille pro suspicione se perdendum conjiciens, advocatae Gordiae uxori suae, tanquam non se revisurae, ultimum vale dixit; sacramentoque communionis accepto, ad palatium venit, et cubiculum imperatoris 135 ingrediens, ad pedes ejus procidit. Cui imperator assurgens, ad pedes ejus nihilominus corruit, dicens: Ignosce, deprecor, mihi, quia nunc profecto divina revelatione doctus cognovi quod nihil in me unde suspicabar commiseris. Sed si quem in agminibus nostris cognoscis qui Phocas soleat vocitari, dicito mihi. Et Philippicus, diu apud se recogitans, ait: Unum Phocam cognosco, qui nuper procurator ab exercitu nuncupatus contradicebat tuo imperio. Cum vero Mauricius
Abbreviated transcription (Latin):
& monacliis ciuitatũ siue solitudinũ perunias multas. cereos. & timia¬
mata destinauit : Hoc potissimũ deprecans: ut dño supplicarent. quatinꝰ in hoc seło
merita suoꝵ malorũ reciperet tantum a futuris cruciatib redimimerusi
Cumq hoc & ipseuehementius ꝑmultatem pora cũ lacrimis postularet
quadã nocte dormiens uid& apud aeneã palatuportã. se coram multo popło
aeneȩ statuȩ saluatoris assistere : Tuncuox terribilis facta est. exipso hicar¬
ti uerbi charactere dicens: Datemauriciũ: Et capientes cum iudicioꝵ minis¬
tri. posuert̃ iuxtapuerum umbilicũ quullic erat: Cui eadẽ uox caracteris dit
Ubiuis reddam tibimala quȩ in hoc scło ꝑpetrasti: Ille respendit: Amor honinũ
& ludex dñe iuste hic potius eamchi. & non in scło futuro recribue: Statini
diuina uox iussit tradi mauriciũ & constantinã uxoremeinus:. cumfilus. &

Expanded text:
et monachis civitatum sive solitudinum, pecunias multas, cereos et thymiaet monachis civitatum sive solitudinum, pecunias multas, cereos et thymiamata destinavit, hoc potissimum deprecans ut Domino supplicarent, quatenus in hoc saeculo merita suorum malorum reciperet, tantum ut a futuris cruciatibus redimi meruisset. Cumque hoc et ipse vehementius per multa tempora cum lacrymis postularet, quadam nocte dormiens, videt apud aeneam palatii portam se coram multo populo aeneae statuae Salvatoris assistere. Tunc vox terribilis facta est ex ipso incarnati Verbi charactere, dicens: Date Mauricium. Et capientes eum judiciorum ministri, posuerunt juxta pueri umbilicum qui illic erat. Cui eadem vox characteris ait: Ubi vis reddam tibi mala, quae in hoc saeculo perpetrasti? Ille respondit: Amator hominum, Domine, et Judex juste, hic potius ea mihi, et non in saeculo futuro, retribue. Statim divina vox jussit tradi Mauricium et Constantinam uxorem ejus, cum filiis et
Abbreviated transcription (Latin):
& sua hicmanu segat. & in illo terribili iudicio liberum a bom̃ib delictis inue¬
niat: Et me ltaplacere sinecesseest hominib faciat. ut aet̃iã eꝰ grãmñ offendã
tanti pontificis reprehensionisq constantiã Ad miratus. quiadefuturo dĩludi¬
cio seterruerat. ad exercendã in eũ trrannidẽ prodeͥrenitebatur: Cum protin
eodem anno uirquidã monachiuestimentis indutus. diuina qua damiurtute
commotus. dexteraspatham coepit quã uidelic& aforo usq ad ȩneã statuã gla¬
diatoris nudã circũ ferens. imprẽm gladio cunctis moriturũ predix̃: Quod
mauricius ut audiuit: atxrannide gregorio inferenda semet continuit. &
iudiciũ om̃e qđ eiminiatus fuerat. citose subiturũ tanto magis timuit quarto
gregorium credidit ñ possenientir XUIII
ox itaq. scripto preces cõpositas tameidẽ quã cunctis patriarchis: epĩs

Expanded text:
et sua hic manu regat, et in illo terribili judicio liberum ab omnibus delictis inveet sua hic manu regat, et in illo terribili judicio liberum ab omnibus delictis inveniat; et me ita placere, si necesse est, hominibus faciat, ut aeternam ejus gratiam non oftanti pontificis, reprehensionisque constantiam admiratus, quia de futuro Dei judicio se terruerat, ad exercendam in eum tyrannidem prodire nitebatur, cum protinus eodem anno vir quidam monachicis indutus vestimentis, divina quadam virtute commotus, dextera spatham cepit, quam videlicet a foro usque ad aeneam statuam gladiatoris nudam circumferens, imperatorem gladio cunctis moriturum praedixit. Quod Mauricius ut audivit, a tyrannide Gregorio inferenda semet continuit, et judicium divinum quod ei minatus fuerat cito se subiturum tanto magis timuit, quanto Gregorium credidit non posse mentiri. 18. Mox itaque scripto preces compositas tam eidem quam cunctis patriarchis, episcopis
Abbreviated transcription (Latin):
tulert. e post hȩcom̃a grauidominoꝵ indignatiorie ꝑcussisunt: Pequibus pa¬
tenter intellego quia eos non suaacta sed mea ꝑsona grauat: : Cum quo quia uarit̃
intribulatione labora uerant. postlaborem parit tribulantur: Quo d autem
dominorũ pietas illud michipauendũ & terribile om̃i pocentisdĩ iuditiũ intentat
Nogo pereundẽ om̃ipotentẽ dnm nehoc ulteruis faciat: Nam adhuc nescim
qus ibiqualissit : Et paulus egregiuꝰ predicatordicit : Nolite iudicare ante
tempus. donec ueniat dñs qui&̃ inluminabit abscondita tenebrarũ . x ma¬
nifestabit consilia cordiũ: Hoctam̃ breuit̃ dico: Qm̃ peccator & indignus
multa quȩ deiudicio illius homines ignorant. quia fortasse quȩ uos laudatis
illere prehenil&. & quȩ uos rep̃ henditis illelaudabit: inter ergo om̃a incera
Adsolas lacrimas redeo petens utisdẽ omi poters ds̃ pussimũ dominũ nostrũ

Expanded text:
tulerunt, et post haec omnia gravi dominorum indignatione percussi sunt. De quibus patulerunt, et post haec omnia gravi dominorum indignatione percussi sunt. De quibus patenter 768 intelligo quia eos non sua acta, sed mea persona gravat. Cum qua, quia pariter in tribulatione laboraverant, post laborem pariter tribulantur. Quod autem dominorum pietas illud mihi pavendum et terribile omnipotentis Dei judicium intentat, rogo per eumdem omnipotentem Dominum ne hoc ulterius quidem faciat. Nam adhuc nescimus quis ibi qualis sit. Et Paulus egregius praedicator ait: Nolite judicare ante tempus, donec veniat Dominus, qui et illuminabit abscondita tenebrarum, et manifestabit consilia cordium. Hoc tammulta quae de judicio illius homines ignorant, quia fortasse quae vos laudatis ille reprehendet, et quae vos reprehenditis, ille laudabit. Inter ego omnia incerta, ad solas lacrymas redeo, petens ut idem omnipotens Deus piissimum dominum nostrum,
Abbreviated transcription (Latin):
uarrtus & peruseposia aut perussa teneretur romare liflaest:o Hosthec plagaigira¬
incolsu ftimabduentus aogilulfi: itaut orulis mes cgnerem rominos more canunge
incollis tunibrs ligatos qui adfrantiam ducehantur uenagesanos tuia noniqui
intraciuitatem fuimus dõ ꝓtegente manus eius ruasimꝰ quȩ situm est unde
culpabiles eẽ uideremur. uidelic& curfrumerita defuerint. quae in hac urbe dui
multa seruari nullatenus possunt sicut in alia suggestione plenius indicaui: Et
quidẽ dememet ipso innullo turbatussũ. quia teste conscientia fateor aduersa que¬
lib& patiparatussum: Pum modo hȩc om̃a cum salute dumtaxat mee anima q
euadã: sed de gloriosis uiris gregorio prefecto & castorio magistromilitũ non me¬
diocror sumafflctus: Quixomã quȩ potuert̃ fierinullo modo facerenerlexert
telabores uigilarũ & custo diȩciuitatis in obsidiorie eãdẽ uehementissinosper¬

Expanded text:
Narniis et Perusii positi; et ut Perusium teneretur, Roma relicta est. Post hoc plaga graNarniis et Perusii positi; et ut Perusium teneretur, Roma relicta est. Post hoc plaga gravior fuit adventus Agilulphi, ita ut oculis meis cernerem Romanos more canum in collis funibus ligatos, qui ad Franciam ducebantur venales. Et quia nos qui intra civitatem fuimus, Deo protegente, manus ejus evasimus, quaesitum est unde culpabiles esse videremur, videlicet cur frumenta defuerint, quae in hac urbe diu multa servari nullatenus possunt, sicut in alia suggestione plenius indicavi. Et quidem de memetipso in nullo turbatus sum, quia teste conscientia fateor, adversa quaelibet pati paratus sum, dummodo haec omnia cum salute duntaxat meae animae evadam. Sed de gloriosis viris Gregorio praefecto et Castorio magistro militum non mediocriter sum afflictus, qui et omnia quae potuerunt fieri nullo modo facere neglexerunt, et labores vigiliarum et custodiae civitatis in eadem obsessione vehementissimos per
Abbreviated transcription (Latin):
cipes honorem impendere sacerdotib nouert̃. quidiis ligneis & lapideis seruieban:
Hȩx erigo pietati dominorũ non prome sed procunctis sacerdotibus suggero: Egoen
peccator homo sum. & quia om̃i potenti dẽ incessantercotidie delinquo. aliquid michi
pud t remendũ examen ipsius esseremediũ suspicor. siincessantibus cotidie pdagis
firior. Etalendo quuaeundẽ om̃i potentẽ dnm̃. tanto uobis amplius placatis quanto
me cuenuge seriuentẽ districte affligitis: Mulcusenĩ um plagas acceperã a
superne mes tebus. dominoꝵ iussionib: inueniconsolationes quas nonsperabam Si
possuom hds celerus plagus enumero: Primo qđ michunar sumptaest: Quam cũ
ungoletrolns uicuscia positis sineullo reipublice dispendio fecera:. Peinde corrupta
narmus roperia conotie milites ablatisunt: Etquidem alui as hostib: occisi aliiuero

Expanded text:
cipes honorem impendere sacerdotibus noverunt qui diis ligneis et lapideis serviebant? cipes honorem impendere sacerdotibus noverunt qui diis ligneis et lapideis serviebant? Haec ergo pietati dominorum non pro me, sed pro cunctis sacerdotibus suggero. Ego enim homo peccator sum. Et quia omnipotenti Deo incessanter quotidie delinquo, aliquod mihi apud tremendum examen illius esse remedium suspicor, si incessantibus quotidie plagis ferior. Et credo quia eumdem omnipotentem Dominum tanto vobis amplius placatis, quanto me ei male servientem districtius affligitis. Multas enim jam plagas acceperam, et supervenientibus dominorum jussionibus, inveni consolationes quas non sperabam. Si enim possum, has celeriter plagas enumero. Primum quod mihi pax subducta est, quam cum Langobardis in Tuscia positis sine ullo reipublicae dispendio feceram. Deinde corrupta pace, de Romana civitate milites ablati sunt. Et quidem alii ab hostibus occisi, alii vero
Abbreviated transcription (Latin):
sullos urã pietas dignetur honorare. quibus in suo eloquio honorẽ tribuers. eos
aut angłos. autłdeos ipse &iã appellat ds̃. Eeclesiastica quoq testatur historia
quiacum piȩ memoriȩ constantino principiscripto oblate accusationes contraep
fiussent: libellos quidẽ accusationes accepit. & eosdem quiaccusati. fuerant epõs
conuocans. In eoꝵ conspectũ libellos quos acceperat incendit dicens: Uos dii
estis auero dõ constituti: Ite & interuos causasurãs disponite. quiadignũ ñ est
utnos iudicemus deos: Inquasententia. piȩ domine sibimagis e humilitate quam
illis aliquid prestitit exreuerentia impensa : Anteeum quiq. pagani inrepub¬
lica principes fuert̃. quiuerumdm̃ nescientes. deos ligneos & lapideos cole ban
& tamen eorũ sacerdotib honorẽ maximũ tribuebant: Quid igitur mirum

Expanded text:
irum si illos vestra pietas dignetur honorare, quibus in suo eloquio honorem tribuens, eos irum si illos vestra pietas dignetur honorare, quibus in suo eloquio honorem tribuens, eos aut angelos, aut deos ipse etiam appellat Deus? 767 Ecclesiastica quoque testatur historia, quia cum piae memoriae Constantino principi scripto oblatae accusationes contra episcopos fuissent, libellos quidem accusationis accepit, sed eosdem qui accusati fuerant episcopos convocans, in eorum conspectu libellos quos acceperat incendit, dicens: Vos dii estis, a vero Deo constituti. Ite, et inter vos causas vestras disponite, quia dignum non est ut nos judicemus deos. In qua tamen sententia, pie domine, sibi magis ex humilitate quam illis aliquid praestitit ex reverentia impensa. Ante eum quippe pagani in republica principes fuerunt, qui verum Deum nescientes, deos ligneos et lapideos colebant, et tamen eorum sacerdotibus honorem maximum tribuebant. Quid ergo mirum si
Abbreviated transcription (Latin):
cerem: Sed liocme uehement̃ afflgit. quiaundeego crimen falsitatis
tolero inde italia cotidie ducit᷑ sublangobardoꝵ iugo captiua: Dumq. meis
suggessionib innullo credit᷑ uires hostium in manit᷑ excrescunt: Hoc tam̃
ussimo domino suggero. ut dememala om̃a quę lib& existim&: Deutilitate
uero rei publice. & causa ereptiorus italiȩ non quibus lib& facile pras aures p̃beat.
sed plus rebus quam uerbis credat: Iacerdotibus aũt non exterrena. drs nr̃ cituiꝰ
dignetur. sed excellenti consideratione propt̃ eum cuius seruist̃ eis itadominett
dicitur : Applica illũ addeos. uidelic& ad sacerdotes: Etrursus scriptum est : Pus
non dehahes: scilic& sacerdotibus: Et propħa ait: Libia sacerdotis custodient
scientiã. & legẽ requirent ex oreeius: quia angłs dñi exercituum est: Quidergomi

Expanded text:
cerem. Sed hoc me vehementer affligit, quia unde ego crimen falsitatis cerem. Sed hoc me vehementer affligit, quia unde ego crimen falsitatis tolero, inde Italia quotidie ducitur sub Langobardorum jugo captiva; dumque meis suggestionibus in nullo creditur, vires hostium immaniter excrescunt. Hoc tamen piissimo domino suggero, ut de me mala omnia quaelibet existimet; de utilitate vero reipublicae et causa ereptionis Italiae non quibuslibet facile pias aures praebeat, sed plus rebus quam verbis credat. Sacerdotibus autem non ex terrena potestate dominus noster citius indignetur, sed excellenti consideratione propter eum, cujus servi sunt, eis ita dominetur, dicitur: Applica illum ad deos , videlicet ad sacerdotes. Et rursum scriptum est: Diis non detrahes , scilicet sacerdotibus. Et propheta ait: Labia sacerdotis 133 custodiunt scientiam, et legem requirent ex ore ejus, quia angelus Domini exercituum est. Quid ergo m
Abbreviated transcription (Latin):
sionib ab ariulfi astucia deceptus non adiuncta prudentia. simplex
deuntior eto onfaat proculdubio quia fatuus appellor: Quod ita eẽ
ego quoq ipse confiteor: Namsi hoc ura pietus taceat causȩ damant :
E goenim si fatuus non fussem adista coleranda quȩ inter langobardoꝵ
dadios hoc in loco patior minime uenissem : In ea aut̃ re quã dearuls
ꝑ hibui: quia toto corde uenire adrem publucã paratus fuit. dũ micli
non credit. &iam mentitus eẽ reprehendor: Sedsi sacerdos nonsum : scio
grauem esse hanc iniuriã sacerdotiut ueritatiseruiens. fallax credatur: &
dudum noui qm̃ mordulfo plus est creditum quam michi. leoni amplius
quam michi : E tnunc eis quieẽ admediũ uidentur. plus quã meis asser¬
tionibus credulitas impenditur: Et quidẽ siterrȩ meae captiuitas perco¬
tidianamomenta non excresceret. dedespectione mea atq irrisione laetus ta¬

Expanded text:
sionibus ab Ariulphi astutia deceptus, non adjuncta prudentia simplex sionibus ab Ariulphi astutia deceptus, non adjuncta prudentia simplex denuntior, constat proculdubio quia fatuus appellor, quod ita esse ego quoque ipse confiteor. Nam si hoc vestra pietas taceat, causae clamant. Ego enim, si fatuus non fuissem, ad ista toleranda quae inter Langobardorum gladios hoc in loco patior, minime venissem. In ea autem re quam de Ariulpho perhibui, quia toto corde venire ad rempublicam paratus fuit, dum mihi non creditur, etiam mentitus esse reprehendor. Sed etsi sacerdos non sum, scio gravem esse hanc injuriam sacerdoti, ut veritati serviens, fallax credatur. Et dudum novi quoniam Nordulpho plus est creditum quam mihi, Leoni amplius quam mihi. Et nunc eis, qui esse ad medium videntur, plusquam meis assertionibus credulitas impenditur. Et quidem si terrae meae captivitas per quotidiana momenta non excresceret, de despectione mea atque irrisione laetus ta
Abbreviated transcription (Latin):
uors libelra congadicens  Hiseum responsionib: fregit deturpauit Atque
nonibulsai defircuro dĩ iuiditio disserendo deterruit: Inscrenissimis inquit uuie¬
sinibus suis dominox pietis. dumme deqiubis dlã redarguerestiuaiut: uis¬
rendo inuhuminime pepercit : Nam in eis urbanȩ simplicitatis uocabulo
mefatuũ appellat: inscriptura xenim sacra cum inbona intelligentia un¬
plicitas ponitur. uigilinter scpe prudentiȩ aut rectitudini sociatur: Vindi aiũ
net dicens: Estote simplices inmalo a pruidentes inbono: E tpersemiet ppsi
ueritis in euuanglo ad monet dicens: Estote prudentes sicut serpentes
asimolicessicut columbȩ Esse ualde inutile indicans: si aut simplicitat ipru¬
dentid aut prudentiȩ simplicitas desit: Vtergo seruos suos adcune ta
eruditos esficeren ouse eot & simplices sicut columbas : & prudentes ut serper

Expanded text:
voce libera contradicens, his eum responsionibus fregit, deturpavit, atque voce libera contradicens, his eum responsionibus fregit, deturpavit, atque nonnulla de futuro Dei judicio disserendo deterruit: « In serenissimis, inquit, jussionibus suis dominorum pietas, dum me de quibusdam redarguere studuit, parcendo mihi minime pepercit. Nam in eis urbanae simplicitatis vocabulo me fatuum appellat. In Scriptura etenim sacra cum in bona intelligentia simplicitas ponitur, vigilanter saepe prudentiae aut rectitudini sociatur. Unde etiam s apostolus admonet, dicens: Estote simplices in malo, et prudentes in bono . Et per semetipsam Veritas in Evangelio admonet, dicens: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae , esse valde inutile judicans, si aut simplicitati prudentia, aut prudentiae simplicitas desit. Ut ergo servos suos ad cuncta eruditos efficeret, esse eos et simplices sicut columbas, et prudentes ut serpent
Abbreviated transcription (Latin):
ad modũ illicita perpetrari non patimur. sic eaquęst̃ consuetudinis nori
teperauus ergate ageremus exegit: Cui Harissimam uoluntatẽ.
ne uertulimꝰ nec potium contristari
Iuuseuas cupidissimus actenacissimus imperator qui consuetudinib anti¬
quissinis dationũ. legionũ quoq milites frequentissime sicuti romano nantit
listoria def rauibibat egnens gregoriũ contraonis mundi streptt᷑ augustailibus
defensuoomius: uone susfirigio a dareem pontificatus hunc se prourxisse uCA¬
bat iupenitus none gero inmo cano nicis auctoritatib scĩtatis acprudentiȩ
cis daiuue fama sansei liuss bnagis magiso conuersus est liberalitatem pontifi
uectione bedots liuseigtionib reprehendens ligregorius srtpen quibro¬
uectione suam diuno iudicio incuius nimirũ manucorda regun consisten¬
tiote qiuo tũq uoluenit inclinant᷑ non caducis humanis fauorise trepcoribster

Expanded text:
admodum illicita perpetrari non patimur, sic ea quae sunt consuetudinis non admodum illicita perpetrari non patimur, sic ea quae sunt consuetudinis non temperantius erga te ageremus, exegit; cujus charissimam voluntatem, ulimus, nec potuimus contristare. » Praeterea cupidissimus ac tenacissimus imperator, qui consuetudinibus antiquissimis dationes, legionum quoque milites frequentissime, sicuti Romanorum narrat historia, defraudabat, cernens Gregorium contra omnes mundi strepitus, augustalibus defensionibus, quarum suffragio ad arcem pontificatus hunc se provexisse jactabat, penitus non egere: imo canonicis auctoritatibus, sanctitatis ac prudentiaectionemque famae illius magis magisque conversus est, liberalitatem pontifiserat, subdolis assertionibus reprehendens. Cui Gregorius, utpote qui provectionem suam divino judicio, in cujus nimirum manu corda regum consistentia , quocumque voluerit, inclinantur, non caducis humanis favoribus deputabat,
Abbreviated transcription (Latin):
tue primordus grauẽ aliã ꝑ inoboedientiã culpã ad dideris  nos tamen seilis
apłice auetoritatẽ eõquodecuit moderamine tẽperantes nũquã contrate
urq adhoc quodeiusa poscelut exarsimꝰ: Sedut longius se ingratitũdonrã
quã tutibi excitasti ꝓduceret: creditanos sollicitudo uehement̃ angebia
nequedã in licita quȩdete audieramꝰ neglegent̃ omittere uideremur : Qu
si bene consideres. ipse tesatisfacere differendo firmabas. atq ex hoc aduersũ
te gelũ nĩm acrius incitabas: At ubi salubri tandẽ consilio. lugote oboedi¬
entiȩ humilit̃ summisisti. & dibectiotua poenitentiã agens. dignase ut
leputauim satisfactione purgauit. redditã tibigrãm fraternę caritatis
intelli ge atq. in nr̃o tereceptũ consortio gratulare: Quiasicut. pesseue¬
alnos trans mittat. quȩ palliũ tibi deferendũ exmore ꝑcipiat: Nã quem¬

Expanded text:
tuae primordiis grave malum per inobedientiae culpam addideris, nos tamen sedis tuae primordiis grave malum per inobedientiae culpam addideris, nos tamen sedis apostolicae auctoritatem eo quo decuit moderamine temperantes, nunquam contra te usque adhuc ut causa poscebat, exarsimus; sed ut longius se ingratitudo nostra, quam tu tibi excitasti, produceret, credita nos sollicitudo vehementer angebat, ne quaedam illicita, quae de te audieramus, negligenter omittere videremur. Quae si bene consideres, ipse per te satisfacere differendo firmabas, atque ex hoc adversum te zelum nostrum acrius incitabas. At ubi salubri tandem consilio usus, jugo te obedientiae humiliter submisisti, et dilectio tua poenitentiam agens, digna se, ut deputavimus, satisfactione purgavit, redditam tibi gratiam fraternae charitatis intellige, atque in nostro te receptum consortio gratulare: quia sicut persevead nos transmittat, quae pallium tibi deferendum ex more percipiat. Nam quem
Abbreviated transcription (Latin):
causis bniungi: tanto te magis strenuũ debes & sollicitũ &hiberes Probidei
mtini salonitanis prestico sacramento firmauerit symoniaca si heresi nan¬
uiq dialiis antecorpus sci apollinaris tantu modo requsitus innoxium seene
responderit : a de inoboedientia suapoenitentiã sic̃ deputaium egerit. uoluni
Uud consolandũ illũ epistolã quã adeum scripsimus ubiei a gram nram ocomu¬
nionẽ nosri ddidisse signauimus eperientia tuadari debeat. quia sicut incon¬
cumatia ꝑsistentib seueros nos eẽ conuenit sic iterũ humiliatis a penitentibus
neggare locũ uenienoN debemus :
umqr maximus penes corpus beati apollinaris scđm iussum gregorui de¬
f cis suis humilit̃ satisfeciss& cistoriũꝰ chartulariũ consolatoriã eiepis¬
tolã prebuit: uerbis gregorii asserentẽ: Quamius cul pabilibus orilinationis

Expanded text:
ssarias vides causas injungi, tanto te magis strenuum debes et sollicitum exhibere. Proinde si ssarias vides causas injungi, tanto te magis strenuum debes et sollicitum exhibere. Proinde si Maximus Salonitanus praestito sacramento firmaverit se simoniaca ue de aliis ante corpus sancti Apollinaris tantummodo requisitus, innoxium se esse responderit, et de inobedientia sua poenitentiam, sicut deputavimus, egerit: volumus ut ad consolandum illum epistolam quam ad eum scripsimus, ubi ei et gratiam nostram et communionem nos reddidisse signavimus, experientia tua dare debeat: quia sicut in contumacia persistentibus severos esse nos convenit, sic iterum humiliatis et poenitentibus negare locum veniae non debemus. » 15. Cumque Maximus penes corpus beati Apollinaris secundum jussum Gregorii de cunctis humiliter satisfecisset, Castorius chartularius consolatoriam ei epistolam praebuit, verbis Gregorii adserentem: « Quamvis culpabilibus ordinationis
Abbreviated transcription (Latin):
predicto chartularionr̃o desimoniaca heresi pręsticose cũsacramento pur¬
gduerit atq de aliis ante corpus sc̃i apollinaris tantũ modo requisitus. liberum
se esse responderit: causam ipsius fraternitatiurẽ deço quod excõmunicatus mis¬
sarum sollẽpnia agere presũpserit. iuditio cõmittimꝰ quadebet poenacendae
talis culpa purgari & ĩdeo quiequid uobis scđm dm̃ plac& securi disponite. nec
liquud  denobis dubũ habeatis: Nam quic quid auobis hac deciusa fueret or¬
dimatũ nos & grate suscipiniꝰ : libent̃ admictimus : Hortamur tametli sut de¬
beatis ee solliciti. & ita quesienda conspicitis temperetis. quatint xilli serta uile
seruetis Supra scripum uero porattore in prienti quid uobistũ eo sit aginada
instruxinuis : d quo cuncta subtilit ad discentis. sicuos inom̃ib ex hubite. ut in
ura solluitudine nam suisse prisentiã sentiamꝰ

Expanded text:
et praedicto chartulario nostro, de simoniaca haeresi praestito, se sacramento puret praedicto chartulario nostro, de simoniaca haeresi praestito, se sacramento purgaverit, atque de aliis ante corpus sancti Apollinaris tantummodo requisitus, liberum se esse responderit: causam ipsius fraternitatis vestrae de eo, quod excommunicatus missarum solemnia agere praesumpsit, judicio committimus, qua debeat poenitentia talis culpa purgari. Et ideo quidquid vobis secundum Deum placet, securi disponite, nec aliquid de nobis dubium habeatis. Nam quidquid a vobis hac de causa fuerit ordinatum, nos et grate suscipimus, et libenter admittimus. Hortamur tamen ut debeatis esse solliciti, et ita quae flenda conspicitis, temperetis, quatenus et illi, si ita videservetis. Suprascriptum vero portitorem in praesenti quid vobiscum ei sit agendum, instruximus. A quo cuncta subtiliter addiscentes, sic vos in omnibus exhibete, ut in tra sollicitudine nostram fuisse praesentiam senti
Abbreviated transcription (Latin):
parit̃ sedere : Quicquid aut̃ urȩ utrorũq scĩtati placuerit. scitote mͥ modisom
nibus placiturũ. & urm ego ludiciũ meũ deputo:
nter hȩc preuaricator maximus annoseptimo e cõmunicationis suȩ. post castiga¬
tiones & flagella gregorii ad correuertens. rauennã p&ut. & iactauit se tensus
infra ciuitatem in media silice clamans & dicens: Peccauidõ: & beatissimo
papae gregorio Etagente eopoenitentiã tribus horis. cucurrie gilinicꝰ ex archus
acistorius dirtularius eccłȩ romane cũ mariniano ep̃o. & eleuauerunt eum de
silice: Quiaiam coepit ampliorẽ poenitentiã corameis agere E regoru
ciusa maximi fratrtatis ur̃ȩ uoluntassit. ac miagis paitio. presentium latore cisto¬
rio chartulario nr̃o renuntiante cognouimꝰ : Ideoq susdemmaxinus eorã uobis

Expanded text:
pariter sedere. Quidquid autem vestrae utrorumque sanctitati placuerit, scitote mihi modis pariter sedere. Quidquid autem vestrae utrorumque sanctitati placuerit, scitote mihi modis nibus placiturum, et vestrum ego judicium meum deputo. » 13. Inter haec praevaricator Maximus anno septimo excommunicationis suae post castigationes et flagella Gregorii, ad cor revertens, Ravennam petiit, et jactavit se tensus intra civitatem in medio silice, clamans et dicens: Peccavi Deo, et beatissimo papae Gregorio. Et agente eo poenitentiam tribus horis, cucurrit Callinicus exarchus, et Castorius, chartularius Ecclesiae Romanae, cum Mariniano episcopo, et elevaverunt eum de silice: qui etiam coepit ampliorem poenitentiam coram eis agere. Quod Greera scribens: « Qualis de causa Maximi fraternitatis vestrae voluntas sit, ac magis petitio, praesentium latore Castorio, chartulario nostro, renuntiante, cognovimus. Ideoque, si idem Maximus coram vobis
Abbreviated transcription (Latin):
relictis imperialib adminiculis. pergallinicũ &x archũ satis humilit̃ concedisibi
poenitentiã simulq ueniã agregoriopostulauit: Quãẽ ipseromã fatigari
nolens. causameius discutiendam rauennȩ cõmisit: constantino mediolanensi
rp̃o scribens : Maximus inquit solanitanȩ eccłȩ preuaricator. postquam per
potestates maiores scłi obtinerenilualuit. adminores secontulit: Nobis que tã
nimietate precũ. quã ad testatione bonor operũ preualere contendit: Ex quare
nhumanũ credidi. sis quise quasimultũ timere medicit. in aliquo metemperati¬
marinianus eius causam debeat in rauennati urbe cognoscere: Siaut̃ ꝑsona
eius suspecta forsitan habebitur. uolumus ut urã quoq fraternitas siei laboriosu
non est. ad eandẽ ciuitatẽ fatigarese debeat. & cũ predicto frẽ in eodẽ iuditio

Expanded text:
relictis imperialibus adminiculis, per Callinicum exarchum satis humiliter concedi sibi relictis imperialibus adminiculis, per Callinicum exarchum satis humiliter concedi sibi poenitentiam simulque veniam a Gregorio postulavit. Quem ipse Romam fatigari nolens, causam ejus discutiendam Ravennae commisit, Constantio, Mediolanensi episcopo, scribens: « Maximus, inquit, Salonitanae ecclesiae praevaricator, postquam per potestates majores saeculi obtinere nil valuit, ad minores se contulit: nobisque tam nimietate precum, quam attestatione bonorum operum praevalere contendit. Ex qua re inhumanum credidi, si is qui se quasi multum timere me dicit, in aliquo me temperatiiscopus noster Marinianus ejus causam debeat in Ravennati urbe cognoscere. Si autem persona ejus suspecta forsitan habebitur, volumus ut vestra quoque fraternitas, si ei laboriosum non est, ad eamdem civitatem fatigare se debeat, et cum praedicto fratre in eodem judicio
Abbreviated transcription (Latin):
sacramissarun sollẽpnia memorarent: Quo facto. itaom̃s consternati st̃ animo
ut sub paenitentie satis factionie relictomaximo ueniã postularent: Unde
nisericordissimus pontifex sabiniano ladertino epõ scribens: Sicut inquit per¬
seueranti culpȩ debet᷑ iure uindicta. Ita resipiscentib est uenia concedenda: Nam
tres illa contrasemerito iracundiã excitare. sihȩc insuaprorsus dilectione sol&
concordiã propagare: Et ideo quia fraternitatemtuã a consortio & cõmuni¬
one maximi ubite prius neglectus impulerat. Iintantũ postea grauitas sacer¬
otis ad animũ redueta suspendit. atrius sola nullatenꝰ patereris eẽ se gregati¬
one contentus. nisi & in monasterii te laustra recipiens dudũ commissa de¬
fleres eapropt̃ in nr̃a tegrã ac cõmunione receptum eẽ nondubites: Nam
uantumꝰ prius culpatuȩ carittis offenderat: tantũ petentia mitigauit:
Itaque iniximus cernens tindem aliquando durum eẽ contrastimulũ calcitrare.

Expanded text:
sacra missarum solemnia memorarent. Quo facto ita omnes consternati sunt animo, ut sub poenitentiae satisfactione, relicto Maximo, veniam postularent. Unde misericordissimus pontifex Sabiniano, Jadertino episcopo, scribens: « Sicut, inquit, perseveranti culpae debetur jure vindicta, ita resipiscentibus est venia concedenda. Nam ut res illa contra se merito iracundiam excitare, sic haec in sua prorsus dilectione 130 solet concordiam propagare. Et ideo, quia fraternitatem tuam a consortio et communione Maximi, ubi te prius neglectus impulerat, in tantum postea gravitas sacerdotis ad animum reducta suspendit, ut ejus sola nullatenus patereris esse segregatione contentus, nisi et in monasterii te claustra recipiens, dudum commissa defleres: eapropter in nostra te gratia ac communione receptum esse non dubites. Nam quantum nos prius culpa tuae charitatis offenderat, tantum poenitentia mitigavit. » 12. Itaque Maximus cernens tandem aliquando durum esse contra stimulum calcitrare,
Abbreviated transcription (Latin):
fraitrum meorũ solidus uigor: Iunc ego . honoratussum cum singulis quib
honor debitꝰ nonnegat᷑: Sienim uniuersalẽ mepapã ura scitas dicit negat
sẽ hocesse quod mefatetur uniuersum : sed absit hoc: Recedant uerba
que uanitatẽ inflant caritatẽ uulnerant: Et quidem inscã calcedonense
si nodo atq post a subsequentib patrib hoc decessorib meis oblatumurã scitas
nouit : Sed tamerinullus eoꝵ uti hocumqua uocabulo uoluit. utdũ in hoc
inundo honorem sacerdotum diligerent omnium⁊. apud omni potente

Expanded text:
fratrum meorum solidus vigor. Tunc ego vere honoratus sum, cum singulis quibusque fratrum meorum solidus vigor. Tunc ego vere honoratus sum, cum singulis quibusque honor debitus non negatur. Si enim universalem me papam vestra sanctitas dicit, negat se hoc esse quod me fatetur universum. Sed absit hoc Recedant verba quae vanitatem inflant, et charitatem vulnerant Et quidem in sancta Chalcedonensi synodo, atque post a subsequentibus Patribus hoc decessoribus meis oblatum vestra sanctitas novit. Sed tamen nullus eorum uti hoc unquam vocabulo voluit; ut dum in hoc mundo honorem sacerdotum diligerent omnium, apud omnipotentem
Abbreviated transcription (Latin):
atis radice ꝓdierunt. & mͥ loquit᷑ dicens: Sicut iussistis: Quod uerbum
iussionis: p&o ameo auditu remouetȩ. quia scio quisum. quiestis: Locoenĩ
nichifr̃ĩ estis. morib patres : Nonergo iussi. sedquȩ utilia sunt indicare curiur
nontamen inuenio uram beatitudinẽ hoc ipsum quod memoriȩ urẽ intuli
ꝑfecte  tinere uoluisse : Namdixi. nec michiuos nec cuiquã alteri tale aliqͥd
scribere debere: Etecce inp̃fatione epłȩ quã ad meipsũ quiphibui drrexcisis
superbȩ appellationis uerbum uniuersalẽ mepapã dicentes imprimerecurastis
Quod p&o dulcissimamichi sc̃itas urã ultranonfaciat. qui a uobis subtrahitur.
quod alteri plus quã ratio eigit prebetur: Egoenimnon uerbis quero. ꝓsperari.
sed moribus: Nec honorẽ meũ deputo. in quo fr̃s meos honorem suum perdere
cognosco: Meus namq honor est. honor uniuersalis eccłe: Meus honor es t.

Expanded text:
tatis radice prodierunt; et mihi loquitur, dicens: Sicut jussistis. Quod verbum tatis radice prodierunt; et mihi loquitur, dicens: Sicut jussistis. Quod verbum jussionis, peto, a meo auditu removete: quia scio, qui sum, qui estis. Loco enim mihi fratres estis, moribus patres. Non ergo jussi, sed quae utilia sunt, indicare curavi. Non tamen invenio vestram beatitudinem hoc ipsum, quod memoriae vestrae intuli, perfecte retinere voluisse. Nam dixi nec mihi vos nec cuiquam alteri tale aliquid scribere debere; et ecce in praefatione epistolae, quam ad me ipsum, qui prohibui, direxistis, superbae appellationis verbum universalem, me papam dicentes, imprimere curastis. Quod peto dulcissima mihi sanctitas vestra ultra non faciat, quia vobis subtrahitur quod alteri plus quam ratio exigit praebetur. Ego enim non verbis quaero prosperari, sed moribus. Nec honorem esse deputo, in quo fratres meos honorem suum perdere cognosco. Meus namque honor est honor universalis Ecclesiae. Meus honor est