comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
me odit Ratio. Habes quem predixeram
popularis finem gracie pro dilectione odiũ¬
Dolor. Populus gratis odit me Ratio. Miraris ꝙ
sine causa odit qui sine discretione dilexerat consequẽs
hoc illius unde modestia exulat ibi regnare ĩpetum
est necesse Dolor. O dit me populus Ratio. Hec
belua miurie prompta est seguis officio uulgi amor
leuis odiuin graue Dolor. Populus me succenset¬
Ratio. Ab amante plausus ab irato populo per/¬
nicies Impar periculum ac spes Dolor. Populo
odiosus sum Ratio. Nichil impetuosius stultorum
turbis ubi insaniam singulorum publicus furor
et furorem publicum singulorum rabies ĩpellit
alterq alterum tradit nichilq periculosius ꝙͣ inci¬
dere ini illorum manus quibus pro iusticia sit uo-¬
linitas pro maturitate precipitatio Dolor. Odit me
populus Ratio. Non amasset utinam ne nouisset
quidem Amor malorum odio finitur Utrũq anceps
Sola ignorantia tuta est Dolor. Populo sum In/¬
uisus Ratio. Populus odiosus tit leniendus aut

Expanded text:
me odit. Habes quem predixeram popularis finem gratie, pro dilectione odium. Populus gratis odit me. Miraris quod sine causa odit, qui sine discretione dilexerat? consequens hoc illius, inde modestia exulat, ibi regnare impetum est necesse. Odit me populus. Hec belua iniurie prompta est, segnis officio. Vulgi amor levis, odium grave. Populus michi suscenset. Ab amante plausus, ab irato populo pernicies, impar periculum ac spes. Populo odiosus sum. Nichil impetuosius stultorum turbis, ubi insaniam singulorum publicus furor, et furorem publicum singulorum rabies impellit, alterque alterum trudit; nichilque periculosius quam incidere in illorum manus, quibus pro iustitia sit voluntas, pro maturitate precipitatio. Odit me populus. Non amasset utinam, ne novisset quidem! Amor malorum odio finitur, utrunque anceps, sola ignorantia tuta est. Populo sum invisus! Populus odiosus leniendus aut
Abbreviated transcription (Latin):
et quies et iocunditas abiere pro hiis labor ẜuitꝰ
occupatio metus dolor afflutio et mordaces subie-¬
runt cure iam non uiuis sed si spires alias semꝑ¬
uiues Occupatorum enim uita certe mors est Qui
cum miseri omnes sint illi sunt omniũ miserrimi
qui pro aliis maxime pro regibus aut tyrannis

Expanded text:
et quies et iucunditas abiere; pro his servitutes, et quies et iucunditas abiere; pro his servitutes, labor, occupatio, metus, dolor, afflictio et mordaces subierunt cure. Iam non vivis etsi spires: occupatorum enim vita mors est. Qui cum miseri omnes sint, illi sunt omnium miserrimi qui pro aliis maximeque pro regibus aut tyrannis
Abbreviated transcription (Latin):
Negociorum gestor regius sum¬
Ratio. Sua negocia gerere laboriosum est quid
censeas aliena precipueq potentium quibus pla-¬
cuisse perpetua seruitus displicuisse distrimen su-¬
percilium graue paratumq pro leui eciam offen-¬
sione supplicium Gaudiũ. Negocia regis ago¬
Ratio. Rationem duro sub iudice redditurus
nisi omnium spoliis tuoq odio et crimine uix im-¬
plendam Gaudiũ. Regis negotia ꝓcuro Ratio
Uide ne cum procuracio ip̃a difficilis tamen diffi-¬
cilior sit ratio taniq mexecrabilis ut quod de mł.¬
tis aduidimus patrimonium famam tuumq
caput implicet Gaud̃. Regius procurator sum¬
Ratio. Displicendum multis ad extremum
domiuo quodq periculosius deo proq leui Regis
emaumento grauia regin mala et ingẽcia dãpna
populorum uel dissimulanda uel perpetranda pr¬
Gaudiũ. Procurator regius factus sum Ratio
Quo primum die inuisum hoc officium donius
tue limen attigit tibi uiuere desiisti Libertas inde

Expanded text:
Negotiorum gestor regius sum. Sua negotia gerere laboriosum est; quid censeas aliena precipueque potentium, quibus placuisse perpetua servitus, displicuisse discrimen, supercilium grave paratumque pro levi etiam offensione supplicium? Negotia regis ago. Rationem duro sub iudice redditurus, nisi omnium spoliis tuoque odio et crimine vix implendam. Regis negotia procuro. Vide ne, cum procuratio ipsa difficilis, tamen difficilior sit ratio tamque inextricabilis, ut, quod de multis vidimus, patrimonium, famam tuumque caput implicet. Regius procurator sum. Displicendum multis, ad extremum domino quodque periculosius Deo proque levi regis emolumento gravia regni mala et ingentia damna populorum vel dissimulanda vel perpetranda. Procurator regius factus sum. Quo primum die invisum hoc officium domus tue limen attigit, tibi vivere desiisti, libertas inde
Abbreviated transcription (Latin):
epulas et choreas luctus sequintur et lacrime et tu¬
multus Ineptum omne gaudium immodicum Ex
hiis presertim Rebus quibus dolor oriri possit et so-¬
leat Gaudiũ. Uxorem filio simul et filie uirum
dedi Ratio. Sarcinas permutasti alienam tuis ali¬
enis tuam humeris curam fers.

Expanded text:
epulas et choreas luctus sequuntur et lacrime et tuepulas et choreas luctus sequuntur et lacrime et tumultus? Ineptum omne gaudium immodicum, ex his presertim rebus quibus dolor oriri possit et soleat. Uxorem filio simul et filie virum dedi. Sarcinas permutasti, alienam tuis, alienis tuam humeris curam fers. 78
Abbreviated transcription (Latin):
quod sequitur supprimis et superbam et importunã
et coniugii uiteq tue eniulam inter socrum et
nurum uetus est bellum Nec soceri maior est
gracia sed metus Una est amborum ratio Nullũ
auimal tam primĩ loci appetens ꝙ femina illũ
sibi saluis uobis interdictum uidens quid nunc
animo uoluat et quid oret haud difficilis ꝯrectura
est Gaudiũ. Uxorem filio dedi Ratio. Quidsis
du immortale illi tedium tibiq dederis an rt̾q
clamdestinum forte distrimen multe uiros soce/¬
rosq perheni confecere fastidio quedam ueneno
ferroq alie peremere Quot habebat filios egistꝰ
si nurum nullam habuisset iuuenta est que pre-¬
cipiti libidine dominandi et secunde sortis impa-¬
ciencia quo maturius uirum seseq regnantem
cerneret genitori proprio causa mortis cũ fuisset
supra cesi corporis currum ageret Si hec patrũ
merces quid sperare debent soceri. ¶¬
Ruptiis filie celebratis gaudeo Ratio. Quociens
hanc celebritatem dispar fedat euentus et cantus et

Expanded text:
quod sequitur supprimis: et superbam et importunam et coniugi viteque tue emulam? Inter socrum et nurum vetus est bellum, nec soceri maior est gratia sed metus. Una est amborum ratio: nullum animal tam primi loci appetens quam femina; illum sibi salvis vobis interdictum videns, quid nunc animo volvat et quid oret, haud difficilis coniectura est. Uxorem filio dedi. Quid scis an immortale illi tedium tibique dederis, an utrique clandestinum forte discrimen? Multe viros socerosque perenni confecere fastidio, quedam veneni ferroque alie peremere. Quot habebat filios Egyptus, si nurum nullam habuisset? Inventa est que precipiti libidine dominandi et secunde sortis impatientia, quo maturius virum seque regnantem cerneret, genitori proprio causa mortis cum fuisset, supra cesi corpus currum ageret. Si hec patrum merces, quid sperare debent soceri? Nuptiis filie celebratis gaudeo. Quotiens hanc celebritatem dispar fedat eventus, et cantus et
Abbreviated transcription (Latin):
Gaudium. Gloriosus uideor Ratio. Caua nu-¬
he circumdatus delitescis si parumper emerseris
quo plus glorie false fuerit Eo uero plus erit in¬
melius te nemo nouit ita demiumi si exterui iu-¬
dicis incorruptum animũ tuis in rebus assump-¬
seris gloria quidem ut sapientibus placet quasi
quedam umbra uirtutis est Illam comitatur illã
sequitur illam eciam quandoq antecedit quod
in adolescentibus clare indolis uidemus quos
ante perfectam uirtutem preconcepta de illis
spes homiinum claros facit que quibusdam uelud
stimulis generosos modestosq anmos excitat atq
erigit et impellit ad equandam spem ciuiũ suoꝵ
stultos autem tumidosq precipitat Hinc traus-¬
formatio illa Ridicula clarorum adolescentium
in obscuros senes Laus quidem sapienti utilis
stulto autem nocet Ex his uidemus umbram per-
seipam̃ esse non posse Rei cuiuspiam sit oportet Ne
uis igitur gloriam ueram esse fac ut uera et solli-¬
da uirtus sit/

Expanded text:
ur. Gloriosus videor. Cava nuur. Gloriosus videor. Cava nube circumdatus delitescis. Si parumper emerseris, quo plus glorie false fuit, eo vere plus erit innemo te melius novit, ita demum si externi iudicis incorruptum animum tuis in rebus assumpseris. Gloria quidem, ut sapientibus placet, quasi quedam umbra virtutis est: illam comitatur, illam sequitur, illam quandoque etiam antecedit; quod in adolescentibus clare indolis videmus, quos ante perfectam virtutem preconcepta de illis spes hominum claros facit, que quibusdam velut stimulis generosos modestosque animos excitat atque erigit et impellit ad equandam spem civium suorum, stultos autem tumidosque precipitat: hinc transformatio illa ridicula clarorum adolescentium in obscuros senes. Laus quidem sapienti utilis stulto nocet. Ex his vides umbram per seipsam esse non posse, rei cuiuspiam sit oportet. Visne igitur gloriam veram esse? Fac ut vera et solida virtus sit.
Abbreviated transcription (Latin):
exue Inglorium esse prestiterit ꝙͣ mendatio glo¬
riosum Uera eciam gloria cum labore seruatur
quid de falsa speres cum omnis fictio difficilis
sit tamen difficilima est quam multi utiq obser¬
uant, Rari nempe sunt gloriosi hos propter dis-¬
similitudinem obscurum atq inuidum uulgus
odit/ Graue est inter tot hostium insidias latere
Perstringere omnnium oculos non potes in tetãto
studio defixos Gaudium. Gloriosus appareo:¬
Ratio. Melius forsitan lateres et certe tucius
Hoc grauiter dixit is qui multa leuiter bene qui
latuit bene dixit/ Gaudium. Clarus leteq no-¬
tus sum longeq conspectus Ratio. Liuor abdita
penetrat rimaturq Putas conspecta pretereat
Quid ꝙ pauci sunt quibus expediat apparere et
conspici pauci quorum faine non noceat ad ple¬
mun nosti Notissimum est illud claudiany ductũ
mmuit presentia fanam/ quanto magis illam
minuit noticiã Raro sunt homines quod uidẽt᷑.¬

Expanded text:
exue. Inglorium esse prestiterit quam mendacio gloexue. Inglorium esse prestiterit quam mendacio gloriosum. Vera etiam gloria cum labore servatur: quid de falsa speres? Cum omnis fictio difficilis sit, tum difficillima est quam multi undique observant. Rari nempe sunt gloriosi; hos propter dissimilitudinem obscurum atque invidum vulgus odit. Grave est inter tot hostium insidias latere; prestringere omnium oculos non potes in te tanto studio defixos. Gloriosus appareo. Melius forsitan lateres et certe tutius. Hoc graviter dixit is, qui multa leviter: Bene qui latuit, bene vixit. Clarus lateque notus sum longeque conspicuus. Livor abdita penetrat rimaturque: putas conspecta pretereat? Quid quod pauci sunt quibus expediat apparere et conspici, pauci quorum fame non noceat ad plenum nosci? Notissimum Claudiani dictum: Minuit presentia famam; quanto magis illam minuit notitia! Raro sunt homines quod vident
Abbreviated transcription (Latin):
magnitudo est/ Gaudiũ. Quam conditio mea
fert glorian sum adeptus Ratio. Si indignam
breuem hercle ac si dignam gaude non ꝙ habeas si
ꝙ meritus sis Gaudium. Gloriam queslui Ratio
Gloria uera nisi bonis actibus non queritur unde
tibi partum nomen uide Sic intelliges an glorua
uera sit famam si casus dedit eripiet/ Gaudiũ¬
Multum est glorie Ratio. Caue ne quã glo-¬
riam ueram putas ymago false sit glorie In reb
hominum multa regnat illusio Gaudium. plu¬
rimum est glorie Ratio. Unde ueno paupen
magne pecunie famam querit nisi ut fallat Sic
nemo ignauus magne pirtutis opinionem uterq
tamen sibi conscius quidquid de se alii loquantur
quantum uel pecunie in arcula pel uirtutis in aiõ¬
it Gaudiũ. Insignis est gloria Ratio. Si ex
merito modeste utere si superbie illi notam ap-¬
plicueris Si mims fac ne populiun diu fallas¬
Gaudium. Prefulgens est gloria Ratio. Uel
mereri stude uel graue non tuum indumentum

Expanded text:
magnitudo est. Quam conditio mea magnitudo est. Quam conditio mea fert gloriam sum adeptus. Si indignam, brevem hercle; at si dignam, gaude: non quod habeas sed quod meritus sis. Gloriam quesivi. Gloria vera nisi bonis artibus non queritur; unde tibi partum nomen vide: sic intelliges an gloria vera sit. Famam si casus dedit, eripiet. Multum est glorie. Cave ne quam gloriam veram putas imago falsa sit glorie. In rebus hominum multa regnat illusio. Plurimum est glorie. Ut nemo pauper magne pecunie famam querit, nisi ut fallat, sic nemo ignavus magne virtutis opinionem; uterque tamen sibi conscius, quicquid de se alii loquantur, quantum vel pecunie in arcula vel virtutis in animo sit. Insignis est gloria. Si ex merito modeste utere, ne superbie illi notam affricueris; si minus, fac ne diu populum fallas. Prefulgens est gloria. Vel mereri stude vel grave non tuum indumentum
Abbreviated transcription (Latin):
Ed inueni magnam gloriam Ratio.
Magna in exiguo qualiter explicent᷑.
non intelligo Si temporũ si locorum
angustias meciare magnam hinc gloriam non
esse fateberis Non ingeram tibi ut onmnis terra
punctus est cuius ipsius partem maximam na-¬
tura fecit inhabitabilem atq macessibilem for¬
tuna ut tempus presens puncto minus idq ip̃m
semper iustabile fugeq tam rapide ut uix animo
sequi possis illamn due relique temporis partes
semper absentes Ita ut altera nos lubrica me/¬
moria altera expectatione anpia fatiget ut omẽ
simul tempus aut diluuiis aut estu ninio aut
peste aliqua uel celi inclementia uel terrarum
aut deniq per seipm̃ lapsu proprio ita discerptũ¬
sit atq confusum ut una sepe etas prope nil ha-¬
beat cõe cum altera. Neq minus in tẽporibus
ꝙͣ in locis uideas exiguo interuallo notissimũ
non agnosci hec inꝙͣ et que sunt id genus plurĩ-¬
ma trauseo Uulgata sunt omnia quibꝰ liquido
ceruitur que nam hec mortalis ac terrene glorie

Expanded text:
ed inveni magnam gloriam. Magna in exiguo qualiter explicentur non intelligo: si temporum, si locorum angustias metiare, magnam hic gloriam non esse fateberis. Non ingeram tibi ut terra omnis punctus est, cuius ipsius partem maximam natura fecit inhabitabilem atque inaccessibilem fortuna, ut tempus presens puncto minus idque ipsum semper instabile fugeque tam rapide, ut vix illam animo sequi possis, due relique temporis partes semper absentes, ita ut altera vos lubrica memoria, altera expectatione anxia fatiget, ut omne simul tempus aut diluviis aut estu nimio aut peste aliqua aut celi inclementia vel terrarum aut denique per seipsum lapsu proprio ita discerptum atque confusum sit, ut una sepe etas prope nil habeat commune cum altera neque minus in temporibus quam in locis videas exiguo intervallo notissimum non agnosci. Hec, inquam, et que sunt id genus plurima transeo: vulgata sunt omnia, quibus liquido cernitur quenam hec mortalis ac terrene glorie
Abbreviated transcription (Latin):
pio labor et uirtus nostre artes sunt non ocium et
uoluptas quibus qui si applicant hn demũ a natura
hominum degenerant atq in pecudes se trãfforuãt¬
credentibus giauis labor qui intentibus leuis es
perfer modo forti animo et assurge presentiq molestie
finem confer Multos quidem labor extulit multos
industria Sopor nullum.

Expanded text:
pio. Labor et virtus vestre artes sunt, non otium et pio. Labor et virtus vestre artes sunt, non otium et voluptas quibus qui se applicant, hi demum a natura hominum degenerant, atque in pecudem se transformantcedentibus gravis labor, qui nitentibus levis est, perfer modo forti animo, et assurge presentique molestie finem confer. Multos quidem labor extulit, multos industria, sopor nullum. 57
Abbreviated transcription (Latin):
Dolor. Durus est labor Ratio. Dura uirtus durꝯ
labor mollis uoluptas mollis mercia Similia bñ
cohabitant inter aduersa diuortium est Dolor. Ninũ
laboriosa sors est mea Ratio. Oneratum te ingrate
accipis Nescis ut nocte media dum dicate deo u̾gines
stratis surgunt algent uigilant et diuinis obsequiis
excercentiuꝰ Adultere suis interim perfruuntur ille¬
cebris dum pro defendenda patria miles in castris
Pro augenda dux in tabernaculo pro ornanda studio/¬
sus inter libros excubat Leno infamis inter suas
acies inqz suis tentoriis conquiescit Quibus uero sit
melius diffinire Nemo cui uel modicum ingenium
sit pudoris hesitet Dolor. Labore urgeor acerrimo¬
laboris honesta sit honestus est labor quo ne uno cla¬
ris asscribare nominibus Oumes quidem qui ad glo-¬
riam nituntur laboriosus atq ardiuis trames agit
ad ignauiam deuexa et facilis uia est deniq quisquis
nastitur ad laborem nascitur Nec regum filios exci-¬

Expanded text:
. Durus est labor. Dura virtus, durus . Durus est labor. Dura virtus, durus labor, mollis voluptas, mollis inertia; similia bene cohabitant, inter diversa divortium est. Nimium laboriosa sors est mea. Honoratum te ingrate accipis. Nescis ut nocte media dum dicate Deo virgines stratris surgunt, algent, vigilant, divinis obsequiis exercentur, adultere suis interim perfruuntur illecebris? Dum pro defendenda patria miles in castris, pro augenda dux in tabernaculo, pro ornanda studiosus inter libros excubat, leno infamis inter suas acies, inque suis tentoriis inquiescit? Quibus vero sit melius diffinire nemo, cui vel modicum ingenui sit pudoris, hesitet. Labore urgeor acerrimlaboris honesta sit. Honestus est labor, quove uno claris ascribare nominibus: omnes quidem qui ad gloriam nituntur, laboriosus atque arduus trames agit. Ad ignaviam devexa et facilis via est. Denique quisquis nascitur, ad laborem nascitur, nec regum filios exci
Abbreviated transcription (Latin):
sit iugis Nam et ip̃a que labore queritur gloria nͣ
sit perpetua nec magna uidebitur Dolor. Mimis
crebris exagitor laboribus Ratio. Nimium pro labo/¬
ribus et parum pro uarietate pacientium accipit᷑.
gnauo labor omnis est niniius nullus industrio.¬
Dolor. Multi me cruciant labores Latio. Non
te cruciant si uir es sed acuunt et excercent Uis
autem nosse quid alias quantum inter labores et
delicias intersit Sardanapallum confer cum al/¬
chide Sergyum oratam cum Attilio regulo Attiu¬
appyum cum Gayo maryo Dolor. Labor me Iugis¬
alias ingens extenuat Ratio. Multis pro remedio la¬
bor fuit et quos quies infecerat et fedauit detersit cu-¬
rauitq Nam curare illum animos constat et orienti-¬
bus uiciis obstare et radicata conuellere Deniq inter
prisce uirtutis ac seculi exemplares causas hinc labor
a scriptoribus ponitur hinc paupertas optabiles cor-¬
porum molestie que medentur molestiis animorum¬

Expanded text:
sit iugis. Nam et ipsa que labore queritur gloria, nisi sit iugis. Nam et ipsa que labore queritur gloria, nisi sit perpetua nec magna videbitur. Nimis crebris exagitor laboribus. Nimium et parum pro varietate patientium accipitur; ignavo labor omnis est nimius, nullus industrio. Multi me cruciant labores. Non te cruciant si vir es, sed acuunt et exercent. Vis autem nosse quid inter laborem et delitias intersit? Sardanapalum confer cum Alcide, Sergium Oratam cum Attilio Regulo, Apicium cum Gaio Mario. Labor me iugis extenuat. Multis pro remedio labor fuit, et quos quies infecerat, defecavit, detersitque. Nam curare illum animos constat, et orientibus vitiis obstare, et radicata convellere. Denique inter prisce virtutis ac seculi exemplaris causas, hinc labor a scriptoribus ponitur, hinc paupertas; optabiles corporum molestie, que medentur molestiis animorum
Abbreviated transcription (Latin):
curios Labor fabricios et metellos labor magnum
quoq pompeyum Labor hanybalem Labor Iulyum ce¬
sarem illustrauit Labor cathomibus Labor mario
famam dedit Papyrium cursorium ac possenyum
nigrum laboriosa milicia claros fecit ut philozophos
et poetas sileam quorum uita omnis quid insi clarus
et delectabilis labor est Quid de artificib dicam
quibus ip̃a qualiscũq est gloria quo studio querenda
sit nosti ad quam industria et antilucana uigilia¬
solet perueniri De hoc quoq queri solitum demos-¬
theuem accepimus qui profecto non parnis stimulꝯ
esse potest magua tractantibus quando minima qͦ
Sic aniuos acuunt atq excercent Proinde ome
genus hominum percurre ubi fame multum et plu-¬
rimum est laborum Et omuino alias ĩdem uirtu¬
tum amatoribus amandus est amor labor sine quo
ad eam quam amant et quam cupiunt gloriam per-¬
uenire fas non est Dolor. Labore excerceor con¬
tinuo atio. Parum profecerit magnus labor nͥ

Expanded text:
Curios, labor Fabritium et Metellos, labor Magnum Curios, labor Fabritium et Metellos, labor Magnum quoque Pompeium, labor Hannibalem, labor Iulium Cesarem illustravit, labor Catonibus, labor Mario famam dedit, Papyrium Cursorem ac Fescennium Nigrum laboriosa militia claros fecit. Ut Philosophos, ut Poetas sileam, quorum vita omnis, quid nisi clarus ac delectabils labor esquibus ipsa qualiscunque est gloria, quo studio querenda sit nosti; a quibus industria et antelucana vigilia preveniri, deque hoc queri solitum Demosthenem accepimus; qui profecto non parvus stimulus esse potest magna tractantibus, quando minima quoque sic animos acuunt atque exercent. Proinde omne genus hominum percurre: ubi fame multum et plurimum est laboris, et omnino virtutum amatoribus amandus est labor, sine quo ad eam quam amant et quam cupiunt gloriam pervenire fas non est. Labore exerceor continuo. Parum profecerit magnus labor nisi
Abbreviated transcription (Latin):
rasq alias et sepe temptauit Romam et nõñqmͣ
pene ad ultimum carthaginem semel et bis Troyam
flamina combussit Arsere urbes arsurumq mundũ
ipĩ credimus Tu in tuam domum ausum ignem
qui in celum ac terras ausurus est quereris Dolor.
Ex incendio uix euasi Ratio. Euasisti igitur An
id doles nisi euasisses siluisses Nunc auten uiuus
cinis cinerem fles extinctum.
raii negocio defatigor Ratio. Nulla sine
difficultatibus gloria Nulla uirtus in
excelso habitat haud facile adeunde con¬
fragosum durumq huc et scrupulosum est iterꝰ¬
Dolor. Aiimo labore conficior Ratio. Labor area
est uirtutum requies uoluptatum Nil sine labore lau¬
dabile nil excelsum Proinde laudis herculis funda¬
mentum labor Nulla re magis ulixes ꝙͣ labore cog¬
noscitur quantalibet prudentia fungeretur si ocio-¬
sa fuisset ignota esset/ Labor Romuleos duces Sci-¬
piades et cauillum alias camyllos Labor fabios labor

Expanded text:
rasque alias, et sepe tentavit Romam et nonnunquam rasque alias, et sepe tentavit Romam et nonnunquam pene ad ultimum, et Carthaginem, semel et bis Troiam flamma combussit. Arsere urbes, arsurumque mundum ipsum credimus: tu in tuam domum ausum ignem, qui in celum ac terras arsurus est, quereris? Ex incendio vix evasi. Evasisti igitur; an id doles? Nisi evasisses, siluisses; nunc autem vivus cinis, cinerem fles extinctum. 56 ravi negotio defatigor. Nulla sine difficultatibus gloria; nulla non virtus in excelso habitat, haud facile adeunda, confragosum huc durumque et scrupeum est iter. Nimio labore defatigor. Labor area est virtutum, requies voluptatum. Nil sine labore laudabile, nil excelsum. Proinde laudis Herculee fundamentum, labor; nulla re magis Ulyxes quam labore cognoscitur: quantalibet prudentia fingeretur, si otiosa fuisset, ignota esset. Labor Romuleos duces, Scipiadas et Camillum, labor Fabios, labor
Abbreviated transcription (Latin):
Cotulus
nescio quis famam diuinitatis igne quesiuit apud
uirgilium in lyconias flamina corripiens primam
dubie spem salutis actulit Seruyo caput arsisse
non poeticum sed historicum regni omen fuit Con-¬
stat e flaminis helyacis prodiisse Romani Imperii
fuudatores Deniq et helyam incendio abiisse de¬
numq ip̃m in flamiina ignis apparuisse sacre loquũt᷑¬
hystorie ut non immerito uestris in urbibus Iudex hic sole-¬
at esse leticie que tibi materia est doloris Dolor. Doma
igne subito conflagrauit mea Ratio. Et templum
dyane olim arsit alias ussit Ephesi quo nil secula
illa formosius uiderunt Arsit et templum celi deo sa-¬
crum iherosolimis Ip̃is eciam qui illud incenderant
miserandum hostibus Et etate hac lateranensis arx
illa religionis ac decus eximium orbis terre bis flam¬
mis exusta est Euidens et apertum alias aptum ut
michi uidetur ire celestis iuditium non mirabile fa¬
teor sed tremendum Ad extremum ut minores taceã
Saguntum Numanchiam et Corynthum innume/¬

Expanded text:
Ceculus nescio quis famam divinitatis igne quesivit; apud Virgilium Iulii comas flamma corripiens, primam dubie spem salutis attulit, Servio caput arsisse, non poeticum sed historicum regni omen fuit, constat ex flammis Yliacis prodisse Romani Imperii fundatores; denique et Heliam incendio obiisse, Deumque ipsum in flamma ignis apparuisse, sacre loquuntuhistorie, ut non inmerito vestris in urbibus index hic soleat esse letitie, qui tibi materia est doloris. Domus igne subito confragravit mea. Et templum Diane olim arsit Ephesie, quo nichil secula illa formosius viderunt; arsit et templum celi Deo sacrum Hierosolymis, ipsis etiam qui illud incenderant miserandum hostibus; et etate hac Lateranensis arx illa religionis ac decus eximium orbis terre, bis flammis exusta est, evidens et apertum, ut michi videtur, ire celestis indicium, non mirabile fateor, sed tremendum. Ad extremum, ut minores taceam, Saguntum, Numantiam et Corynthum, innume
Abbreviated transcription (Latin):
sed captus magno se tandem precio redemit futurus
uerum donimus ꝙuis huic dampni solatium ultio
mox sequuta prebuerit non exiguum leuimen iniuri-¬
arum Incidit in manus hostium hostilius regulus
tociens iam uictor qui magno cum imperii nr̃i dãp̃no
atq discrimine eundem inhumano supplicio pereme-¬
runt/ Incidit in hostes quoq ualerianus imperator
quem cum multo imperii dedecore fedo senili seruitio
confecerunt Tusi nichil ultra ꝙͣ spoliatus es et for-¬
tune tue et predombus graciam habe qui tibi liberta/¬
tem uitaniq reliquere Non est enim aliud bñficium
latronum ꝙͣ quod cycero ait in philippicis ut comme-¬
morare possint hiis se uitam dedisse quibus non ademe-¬
runt fer tu igitur sortem tuam coem tibi cũ magnis
hiis atq aliis claris uiris Et si comparetur facilem
eciam atq optandam neq felicior esse uelis hiis qui
dicuntur felicissimi.

Expanded text:
sed captus, magno se tandem pretio redemit, futurus sed captus, magno se tandem pretio redemit, futurus rerum dominus, quamvis huic damno solatium ultio mox secuta prebuerit, non exiguum lenimen iniuriarum. Incidit in manus hostium Regulus totiens iam victor, qui magno cum imperii vestri damno atque discrimine, eundem immani supplicio peremerunt. Incidit in hostes quoque Valerianus Imperator, qui eum multo cum imperii dedecore, fedo senili servitio confecerant. Tu si nil ultra quam spoliatus es, et fortune tue et predonibus gratiam habe, qui tibi libertatem vitamque reliquere. Non est enim aliud beneficium latronum, quam quod Cicero ait in Philippicis, ut commemorare possint his se vitam dedisse, quibus non ademerunt. Fer tu igitur sortem tuam communem tibi cum magnis his atque aliis claris, et, si comparetur, facilem etiam atque optandam; neque felicior esse velis his, qui dicuntur felicissimi.
Abbreviated transcription (Latin):
quesiuit alexander a regibus qui illum promouerãt
quidapud eos paterentur fures Cũq illi respondis-¬
sent Crucem Illico euni de illorum siña crucifixit¬
Dolor. Furtis infestor Ratio. Contra furta bõa
est uigilantia atq custodia sed optima est paupertas
Qdiu aderit quod furibus dulce sit eorum uel
manus certe uel oculos non euades Uis fures non
metuere Pauper esto
Redonibus spoliatus sum Ratio. Quãuis
ciuili lege nisi fallor scriptum sit ꝙ nullꝰ
fur improbior ꝙͣ qui ui rapit Sunt ta/¬
meñ clamdestini fures me iudice meliores alias ui-¬
liores illi enim fraude agunt hii autem ui Et ideo
iuxta sentenciam cyceronis Illi uulpeculis hii leo-¬
nbus sunilantur Adde ꝙ fures rebus spoliant inge-¬
runtq suspitiones ac predomibus spoliasse fere satis est
suspitionibus non relinquunt locum Dolor. In predo-¬
nes incidi qui me nudum reliquerunt Ratio. Incidit
in predones cesar a quibus non spoliatus tantummõ

Expanded text:
quesivit Alexander a regibus qui illum promoverant, quesivit Alexander a regibus qui illum promoverant, quid apud eos paterentur fures; cunque illi respondissent: “Crucem!”, illico eum, de illorum sententia, crucifixit. Furtis infestor. Contra furta, bona et vigilantia atque custodia, sed optima est paupertas: quamdiu aliquid erit quod furibus dulce sit, eorum vel manus certe vel oculos non evades. Vis fures non metuere? Pauper esto. 61 edonibus spoliatus sum. Quamvis civili lege, nisi fallor, scriptum sit quod nullus fur improbior quam qui vi rapit, sunt tamen clandestini fures, me iudice, viliores: illi enim fraude agunt, hi autem vi, et ideo, iuxta sententiam Ciceronis, illi vulpeculis, hi leonibus assimilantur. Adde quod fures rebus spoliant, ingeruntque suspitiones, at predonibus spoliasse fere sat est, suspitionibus non relinquunt locum. In predones incidi qui me nudum reliquerunt. Incidit in predones Cesar, a quibus non spoliatus modo
Abbreviated transcription (Latin):
fures sunt Ratio. Importunum plane genus hom̃
Iure optimo bonis omnibus odiosum non modo ut
pestilens sed rt uile Sic enim habe non aliter ꝙͣ sũma
animi uilitate aliquem adhoc trahi Haud immerito
igitur Aurelius alexander princeps iuuenis sed bo-¬
nus tanto furum odio flagrauit ut de illo scribat he-¬
lyus lampridius Si quem talium uidisset paratum
digitum habuisse ut illi oculum erueret Tantiq
euui stouiachi fuisse in furtorum infamia laboran-¬
tes yt si eos casu aliquo uideret commotione animi
coleram euomeret toto uultu iuardescente Ita ut
nichil loqui posset Nobilis prorsus indignatio gene-¬
rosi anmi Uere ingens furum feditas que uiro
forti et sublumn sic subito uauseam extorqueret Quin-
ymino cum quidam ex honoratis aliquando furti reꝯ
Ambiciose tandem fauore quorumdam amicorum regũ
ad miliciam aspirasset et statim in furto dep̃hensus
est uix enim illi uicio assueti desistere unꝙͣ sciunt

Expanded text:
fures sunt. Importunum plane genus hominum, fures sunt. Importunum plane genus hominum, iure optimo bonis omnibus odiosum; non modo ut pestilens, sed ut vile; sic enim habe: non aliter quam summa animi vilitate aliquem ad hoc trahi. Haud inmerito igitur Aurelius Alexander princeps iuvenis, sed bonus, tanto furum odio flagravit, ut de illo scribat Elius Lampridius, “si quem talium vidisset, paratum digitum habuisse, ut illi oculum erueret: tantique eum stomachi fuisse in furtorum infamia laborantes, ut si eos casu aliquo videret, commotione animi choleram evomeret, toto vultu inardescente, ita ut nichil loqui posset.” Nobilis prorsus indignatio generosi animi, vere ingens furum feditas, que viro forti et sublimi sic subito nauseam extorqueret. Quin immo cum quidam ex honoratis, aliquando furti reus, ambitiose tandem favore quorundam amicorum regum ad militiam aspirasset, et statim in furto deprehensus esset vix enim illi vitio assueti desistere unquam sciunt
Abbreviated transcription (Latin):
D modicum quod superest a furibus uix
defendo Ratio. Rure te uillicus tuus pa-¬
cienciam mali huiusmodi edocuit quam
in urbibus exhiberes Dolor. Me fures infestant¬
Ratio. Contra hoc malum nl querelis agitur sup¬
pliciis opus est interim custodia proficit᷑ uigilanti
Sunt qui nichil custodiunt et accusant fures cum
uetus sit uerbum ꝙ occasio furem facit Dolor Lien
meum fures obsident Ratio Claude hostium abde
seram aperi oculos atq intende Si negligis temet
ipsum culpa Raro fur intentis obfuit Illi inscii
queruntur quibus non sunt domus quales sunt
quidam populi sub meridie et sub arthon Et ideo
apud scythas ut scriptum est uides nullum scelus
furto granius Et sequitur ratio Quid enĩ inter
siluas superesset si furari liceret Dolor fures michi
subtrahunt res meas Ratio. Buas fieri polunt
nec tu uetas puto igitur negligenciam tuã plecti
Rerumq te tuarum custodiam hoc precio doceri uti-¬
lia non discuntur gratis Dolor Michi molestissimi

Expanded text:
d modicum quod superest a furibus vix defendo. Rure te villicus tuus patientiam mali huius edocuit, quanque in urbibus exhiberes. Me fures infestant. Contra hoc malum nil querelis agitur: suppliciis opus est; interim custodia proficit vigilanti. Sunt qui nil custodiant et accusant fures, cum vetus sit proverbium: Occasio furem facit. Limen meum fures obsident. Claude ostium, obde seram, aperi oculos et intende; si neglexeris, temet ipsum culpa: raro fur intentis obfuit. Illi iustius queruntur, quibus non sunt domus, quales sunt quidam populi sub meridiem et sub arthon, et ideo apud Scythas, ut scriptum vides, nullum scelus furto gravius; et sequitur ratio: quid enim inter silvas superesset, si furari liceret? Fures michi subtrahunt res meas. Suas fieri volunt, nec tu vetas. Puta ergo negligentiam tuam plecti, rerumque te tuarum custodiam hoc pretio doceri. Utilia non discuntur gratis. Michi molestissimi
Abbreviated transcription (Latin):
erexerat alexander ad celum tulit Non satis est ciuib
obscuritatem patrie non nocere nisi ciuiũ claritas
patrie prosit Asilum ignobile atq opus pastoꝵ Roma
fuit que non ante claresteret ꝙͣ als que res illam
geste et suorum uirtus excellens cuiium illustrasset¬
Dolor. Obscure patrie heres sum addictꝰ Ra
Lumen uirtutis accende quo inter tenebras enites-¬
cas in quibus hoc saltem bomi erit uel ut parua luce
clarissimus uideare Sic uel illa te clarum faciet uel
tu illam Dolor. Humilis patrie habitator sum¬
Ratio. Esto et tu humilis habitatorq tiu aninius
humilis Sic habes publice matris exemplum ne
te iido lacius extendas nisi hiis tantum quas tibi
uirtus alias fecerit hiis enim uti licitum usosq fe-¬
liciter ꝙͣ plures modo diximus Proinde mortalis
hoc saltem iusolentie fremun tene Quidã de sola-
ꝑatrie nobilitate superbiunt Stultum genus.
De originis obscuritate cap̃.u. Dolor.

Expanded text:
erexerat, Alexander ad celum tulit. Non satis est civibus erexerat, Alexander ad celum tulit. Non satis est civibus obscuritatem patrie non nocere, nisi civium claritas patrie prosit. Asylum ignobile atque opus pastorium Roma fuit, que non ante claresceret, quam res illam geste et suorum virtus excellens civium illustrasset. Obscure patrie sum addictus. Lumen virtutis accende, quo inter tenebras enitescas, in quibus hoc saltem boni erit, ut vel parva luce clarissimus videare: sic vel illa te clarum faciet, vel tu illam. Humilis patrie habitator sum. Esto et tu humilis habitatorque tui animus humilis sit. Habes publice matris exemplum, ne te nido latius extendas, nisi his tantum quas tibi virtus alas fecerit: his enim uti licitum, usosque feliciter complures modo diximus. Proinde mortalis hoc saltem insolentie frenum tene: quidam de sola patrie nobilitate superbiunt, stultum genus. 5 DE ORIGINIS OBSCURITATE Obscur
Abbreviated transcription (Latin):
fama quam piri pariunt non muri
sum Ratio. Nescis Byanton pryenum fuisse py¬
scitham Democritum abderidem aristotilem stra¬
giritem Theophrastum lesbyum Tulliũ arpynatẽ
Chous egey maris breuis insula et poetam non
ignobilem philitem tulit Et medicorũ patrem
et sculptorum ac pictorum principem ypocratem
scilicet et phidiam et appellem ut intelligi possit
Ingeniorum magnitudini locorum angustias non
obstare Dolor. Ignobilis est patria Ratio. Nobi¬
litare tu illam pro uirili parte si uelis potes cum
te illa facere non possit ignobilem Nec Nume quidẽ
pompilio ad Romanum regnum nec septimo seuero
ad imperium obstitit soli natalis humilitatis sũ-¬
mo hominum augusto et si recens Romano quia ip̃e
scilicet in palatio natus sit origo tamen gentis
antiquior uelicerna est uaya anchias Despasiano
autem uici incogniti reatiny Contra uero larisseã
famam uulgauit calcides alias eatides et pelleuz
a seculis fustum nomen atq humile qd̃ philipus

Expanded text:
fama, quam viri pariunt, non muri. Nescis Biantem Prieneum fuisse, Pycytham, Democritum Abderitem, Aristotelem Stagyritem, Theophrastum Lesbium, Tullium Arpinatem? Chous Egei maris brevis insula, et poetam non ignobilem Philitem tulit, et medicorum patrem, et sculptorum ac pictorum principes, Hippocratem scilicet et Phidiam et Apellem, ut intelligi possit ingeniorum magnitudini locorum angustias non obstare. Ignobilis est patria. Nobilitare tu illam pro virili parte si velis, potes, cum te illa facere non possit ignobilem. Nec Nume quidem Pompilio ad Romanum regnum, nec Septimio Severo ad imperium obstitit soli natalis humilitas. Summo hominum Augusto, etsi recens Romana, quia ipse scilicet in palatio natus sit, origo tamen gentis antiquior Veliterna est. Gaio Antias, Vespasiano autem vici incogniti Reatini: contra vero Larisseam famam vulgavit Eacides, et Pelleum a seculis fuscum nomen atque humile, quod Philippus
Abbreviated transcription (Latin):
ciues odiosi socii odiosi cognati odiosi coniuges odiosi
fratres odiosus demumi patri filius et filio pater
Et ad suminam nulla necessitudo est que nõ odiis
li huius ignara est Interq hanc et reliquas hoc inter/¬
esse diffimunt ꝙ ille omnes adiuncto odio durant
nomenq suuin retinent Hinc ueni alias nempe¬
non modo si odium accesserit sed si amor abcesserit
amicicia iam non est Neq pero alias non magis
odiosus esse potest amicus ꝙͣ amor eciam odiosus¬
Dolor. Perfidos patior amitos Ratio. Si
quid spei Reliquum perfes dum in fidem redeant
et ardenter ama Multi enim tepitudo amore ami-¬
citias extiuxerunt aut parum fidendo perfidiam
docuere sed nec ita proficis spesq omuis interiit
Utere consilio cathonis, qui amicicias que nõ placent
sensim dissuendas censuit non subito discindendas
ne geminum graue dampnum simul et amici ꝑditi
pideantur et quesiti hostes Nisi forte acrior casus
ac more impatiens maturo consilio uti uetet Qui

Expanded text:
cives, odiosi socii, odiosi cognati, odiosi coniuges, odiosi fratres, odiosus demum patri filius et filio pater, et, ad summam, nulla necessitudo est que non odiis li huius ignara est, interque hanc et reliquas hoc interesse diffiniunt, quod ille omnes adiuncto odio durant, nomenque suum retinent, huic uni non modo si odium accesserit, sed si amor abscesserit, amicitia iam non est. Neque vero magis odiosus amicus esse potest, quam amor etiam odiosus. Perfidos patior amicos. Si quid spei reliquum, perfer, dum in fidem redeant, et ardenter ama: multi enim tepido amore amicitias extinxerunt, aut parum fidendo perfidiam docuere; si nec ita proficis, spesque omnis interiit, utere consilio Catonis, qui amicitias que non placent, sensim dissuendas censuit, non subito discindendas, ne, geminum grave damnum, simulque et amici perditi videantur, et quesiti hostes; nisi forte acrior casus ac more impatiens maturo consilio uti vetet; qui,
Abbreviated transcription (Latin):
longe absum Nichil enim boni penitus miens pre¬
sagit sic in uicium ac ruinam prona sunt omnia¬
Gaudium. Mala sunt tempora Ratio. Meliora
penient omnem etatem de moribus suis questam
inquit Seneca Addo ego omnem habuisse quod que-¬
retur habituramq omnem cunctis seculis quod
queratur Gaudium. Epero leciora tempora Ratio.
Uua est adhoc uia qua leciora scilicet tempora ha-¬
beas non expectes fac ip̃e tibi animum leciorem
quod sine uirtute fieri nequit ubi hoc feceris leta
erunt omnia triste nichil Gaudium. Meliora
tempora expecto Ratio. Ut ueniat quod est dubiũ
certe illis uementibus tu recedis quanto est tucius
rite uti presentibus ꝙͣ auxie expectare que uel for-
te ueniant uel ninime sis uisurus.
De sperato principis aduentu . cxui. Gaudium.¬
Rincipis aduentum spero Ratio. Ut
multa timentur que optanda sic mul-¬
ta sperantur que timenda sunt Utrãq
in partem penuria iuidicii multa est Go¬

Expanded text:
longe absum; nichil enim boni penitus mens prelonge absum; nichil enim boni penitus mens presagit: sic in vitium ac ruinam prona sunt omnia. Mala sunt tempora, meliora venient. Omnem etatem de moribus suis questam inquit Seneca; addo ego omnem habuisse quod quereretur habituramque omnem cunctis seculis quod queratur. Spero letiora tempora. Una est ad hoc via, qua letiora scilicet habeas, non expectes. Fac ipse tibi letiorem animum, quod sine virtute fieri nequit; ubi hoc feceris, leta erunt omnia, triste nichil. Meliora tempora expecto. Ut veniant, quod est dubium, certe illis venientibus tu recedis. Quanto est tutius rite uti presentibus quam anxie expectare que vel forte non veniant, vel minime sis visurus! 116 DE SPERATO PRINCIPIS ADVENTU Principis adventum spero. Ut multa timentur que optanda, sic multa sperantur que timenda sunt: utramque in partem penuria iudicii multa est
Abbreviated transcription (Latin):
dantur occupare negligitis Non est natura ista sed
culpa Uos naturam culpatis culpam excusatis
Res non noua Gaudium. Spero leciora tempora¬
Ratio. Leticia seu tristicia temporum ut dixi nõ
in temporibus sed in uobis est Eo autem quo in-¬
telligis modo non leciora speranda tibi esse sed tris/¬
tiora perpendes si ad etatem tuam ip̃e respicis que
in dies tristior ut a poetis describitur et plerisq ĩ
senibus inuenitur Et sane si oculos in terga re-¬
flexeris et numerare atq estimare annos tuos ce-¬
peris simul incipies desperare quod speras Non
est cur mutari cursum rerum speres non melio¬
ra instant tempora uereor pocius ne peiora Neq¬
causam scio alias cur queso nisi quia peiores erunt
homines quod et magni diuinarunt uiri et apertis
iudiciis res declarat Nisi uos mortales bone semper
spei magnum aliquid de uestra nobili ac modes ta
iuuentute concipitis a qua egoquidem opinione

Expanded text:
datur occupare negligitis: non est natura ista sed datur occupare negligitis: non est natura ista sed culpa. Vos naturam culpatis, culpam excusatis: res non nova. Spero letiora tempora. Letitia seu tristitia temporum, ut dixi, non in temporibus, sed in vobis est; eo autem quo intelligis modo, non letiora tibi speranda esse, sed tristiora perpendes, si ad etatem ipse tuam respicis, que in dies tristior, ut a poeta describitur et plerisque in senibus invenitur; et sane si oculos in terga reflexeris et numerare atque extimare annos tuos ceperis, simul incipies desperare quod speras. Non est cur mutari cursum rerum speres: non meliora instant tempora; vereor potius ne peiora. Cur, queso, nisi quia peiores erunt homines? quod et magni divinarunt viri et apertis inditiis res declarat, nisi vos mortales bone semper spei magnum aliquid de vestra nobili ac modesta iuventute concipitis, a qua ego quidem opinione
Abbreviated transcription (Latin):
pero tempora meliora Ratio. Ouinia
fere tempora eque bona sunt quoniam
creator temporum eque bonꝯ est semper
Sed uos temporibus bonis male semper utimini Inq
hoc ut in aliis culpas uestras rebus asscribitis fac ut
homines boni sint et tempora bona erunt, Gaudiũ.
Tempora hec stare nequeunt leciora succedent Ratio.
Nullum tempus stat omnia pretereunt cũq transi¬
erint non redeunt pirtute et industria bonarumq
arcium studiis frenari possunt non quin fugiãt sed
ne pereant Nichil est autem dulcius bene impense
temporis memoria Sed uos nulla re utiscientes
ut oportet nisi omneur uitamr uel in sompnium ac
desidiam uel in sollicitudinem atq usus pessinoꝵ
effudistis Tempus innoxium accusatis Nunquid
mentior infantiam ac puericiam in uarios ludos
adolescentiam atq iuuentam in libidinem atque
auariciam senectam ac senum in querelas ac lamẽ¬
ta consumitis quenam hec temporum culpa est
fluunt illa fateor hec natura est. uos illa dum

Expanded text:
pero tempora meliora. Omnia pero tempora meliora. Omnia fere tempora eque bona sunt, quia creator temporum eque bonus est semper, sed vos temporibus bonis male semper utimini inque hoc ut in aliis culpas vestras rebus ascribitis. Fac ut homines boni sint: et tempora bona erunt. Tempora hec stare nequeunt, letiora succedent. Nullum tempus stat, cuncta pretereunt cumque transierint, non redeunt; virtute et industria bonarumque artium studiis frenari possunt, non quin fugiant sed ne pereant. Nichil est autem dulcius bene impensi temporis memoria. Sed vos nulla re uti scientes ut oportet, ubi omnem vitam vel in somnum ac desidiam, vel in sollicitudinem atque usus pessimos effudistis, tempus innoxium accusatis. Nunquid mentior? Infantiam ac pueritiam in vanos ludos, adolescentiam ac iuventam in libidinem atque avaritiam, senectam et senium in querelas ac lamenta consumitis: quenam hec temporum culpa est? Fluunt illa, fateor, hec natura est; vos illa dum
Abbreviated transcription (Latin):
miretur expectare uiuos cum mortui expectentur
ut perhibent quod nisi inter fatuoꝵ ueri faciẽ nõ
habet Arthurum brytones expectare fama es ⁊
Neronem principem mundi sub fine rediturũ qui-¬
dam sompuiant Uita ur̃a abiniciõ ad extremu
non modo uariis expectationibus plena sed ip̃a ex-¬
pectatio uana est Id sic esse si non uides aut modi-¬
cumi uxisti aut onii quod hic agitur neglexisti¬
Gaudium. Expecto uillicum rure uenturum¬
Ratio. Aut domus arserit aut messis euauuerit
aut pratum exaruerit aut bos obierit aut uites gran-¬
do percusserit arbores turbo conuulserit Arua tor-¬
rentibus undauerunt aut apes euolauerint, Lo-¬
custe saltis insultauerint Columbos corui et mures
uulpecula pullos agnos lupus inuaserit hii fere
rustici sunt rumores Gaudium. Uxoris aduentũ
spero Ratio. Si hoc speres quid iam metuas ig¬
noro Sic est tamnen Sunt et qui expectent con-,¬
iugem et qui febrem.
De expectatione melioris temporis. cxu. Gaudiũ.¬

Expanded text:
miretur expectari vivos, cum mortui expectentur? ut perhibent, quod nisi inter fatuos veri faciem non habet, Arcturum Britannos expectare fama est, Neronem principem mundi sub fine rediturum quidam somniant. Vita vestra ab initio ad extremum non modo vanis expectationibus plena, sed ipsa expectatio vana est. Id sic esse si non vides, aut modicum vixisti aut nimium quid hic agitur neglexisti. Expecto villicum rure venturum. Aut domus arserit, aut messis evanuerit, aut pratum exaruerit, aut bos obierit, aut vites grando percusserit, arbores turbo convulserit, arva torrentibus inundarint, aut apes avolaverint, locuste satis insultaverint, columbos corvi et mures, pullos vulpecula, agnos lupus invaserit. Hi fere rustici sunt rumores. Uxoris adventum spero. Si hoc speras, quid iam metuas ignoro. Sic est tamen: sunt et qui expectent coniugem et qui febrem. 115 DE EXPECTATIONE MELIORUM TEMPORUM S
Abbreviated transcription (Latin):
partubus prosperitas et aduersitas peperere hinc
illinc humano animo insultant Que uero arti
presidet ratio hiis omnibus una respondeat cli-¬
peoq et galea suisq artibus et propria ui Sed et¬
celestis magis auxilio circumfremenciũ hostium
tela discuciat Ea michi de tuo ingenio spes est
ut uude uictoria stet facile uidices Non te diucius
traham sed ut propositum meumi nosces index
operis epistola premittenda erat quam si asscri-¬
bendam duxeris utrumq meciens uideto ne lon-¬
gior prefacio libellum breuem non aliter ꝙͣ pre¬
grande caput exiguuni corpus premat Nichil
est enim sine mensura ac parcium proportione
formosum.

Expanded text:
partubus prosperitas et adversitas peperere, hinc partubus prosperitas et adversitas peperere, hinc illinc humano animo insultent: que vero arci presidet ratio, his omnibus una respondeat clipeoque et galea, suisque artibus et propria vi, sed celesti magis auxilio circumfrementia hostium tela discutiat. Ea michi de tuo ingenio spes est, ut unde victoria stet facile iudices. Non te diutius traham, sed ut propositum meum nosses, index operis epistola premittenda erat, quam si ascribendam duxeris, utrunque metiens videto ne longior prefatio libellum brevem non aliter quam pregrande caput exiguum corpus premat. Nichil est enim sine mensura ac partium proportione formosum.
Abbreviated transcription (Latin):
Nec me fallit ut in corporibus hominum sic in
animuis multiplici passione affectis medicamẽta
uerborum meritis multis in efficaciam uisũ iri
Sed nec illud quoq me pretexit ut inuisibiles
ammorum morbos sic inuisibilia esse Remedia fal¬
sis opimnonibus circumuenti ueris sententiys
libemudi sunt ut qui andiendo ceciderant audien¬
do consurgant Ad hec qui quod habuit egenti li/¬
bens obtulit amico quantuluuicũq est pleno ami-¬
cicie functus est munere Animum enĩ spectat
amicicia non rem Que parua licet magni amoris
indicium esse potest Ego quidem ut magnificum
quitꝙͣ tibi opto sic quod apcius hoc tempore largiar
non habeo Quod si ualidum senseris Ip̃a que pre-¬
cium rebus facit utilitas commendabit Sin in-¬
ualidum excusabit amor nostri Sic autem ad
legendum uenies quasi quatuor ille famosiores ut
consanguinee passiones anmi Spes seu cupiditas
et gaudiuin metus et dolor quas due sorores equis

Expanded text:
Nec me fallit, ut in corporibus hominum sic in Nec me fallit, ut in corporibus hominum sic in animis multiplici passione affectis, medicamenta verborum multis inefficacia visum iri, sed nec illud quoque me preterit, ut invisibiles animorum morbos, sic invisibilia esse remedia. Falsis opinionibus circumventi veris sententiis liberandi sunt, ut qui audiendo ceciderant, audiendo consurgant. Ad hec qui quod habuit egenti libens obtulit amico, quantulumcumque est, pleno amicitie functus est munere. Animum enim spectat amicitia, non rem, que parva licet magni amoris indicium esse potest. Ego quidem, ut magnificum quodque tibi opto, sic quid aptius hoc tempore largiar non habeo. Quod si validum senseris, ipsa que pretium rebus facit utilitas commendabit; sin invalidum, excusabit amor noster. Sic autem ad legendum venies, quasi quattuor ille famosiores et consanguinee passiones animi, spes seu cupiditas et gaudium, metus et dolor, quas due sorores equis