comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
utentes sint. Preterit enim figura huiꝰ mundi.
Uolo uos sine sollicitudine ẽt̃. Qui gauddiũ totũ
suum totamq felicitatẽ suam constituit. in man¬
ducando &e bibendo. uxorem duicendo. emendo.
uendendo. utendo mundo isto. sine sollicitu¬
dine ẽ. & talis s prȩter arcam: ue illi a dilutio.
Quisquis autem siuie manducat siue bibit.
siue aliquid agit: omnia in głam dĩ facit. Et
si aliquid tristitia ẽ de reb scłaribꝰ: sic flet. ut
intus inspe gaudeat. Et si aliquid̃ lȩticia ẽ in
rebꝰ scł̃aribꝰ sic gaudet. ut intus sp̃italit̃ tune¬
at: nec donet se corrupendum felicitati. nec cȩ
dat adu̾sitati frangendum. Hoc ẽ eium flere
tanquam ñ flentẽ: & gaudere tanqͣ ũ gauden¬
tem. Quisquis & sihabent uxorem. eiꝰq infir¬
intttti compatiens reddit: ñ exĩit debitum.
Aut si ꝓpt ꝓpriam infirmititt̃e ducit uxor̃e.
plangens potius quia sine uxore ñ potuit: quã
gaudens quia duxit. Quisquis uendit qđ no¬

Expanded text:
utentes sint: praeterit enim figura hujus mundi. Volo vos sine sollicitudine esse» . Qui gaudium totum suum totamque felicitatem suam constituit in manducando, bibendo, uxorem ducendo, emendo, vendendo, utendo mundo isto, sine sollicitudine est et talis - sed praeter arcam: vae illi a diluvio. Quisquis autem, sive manducat, sive bibit, sive aliquid agit, omnia in gloriam Dei facit : et si aliqua tristitia est de rebus saecularibus, sic flet, ut intus in spe gaudeat; et si aliqua laetitia est in rebus saecularibus, sic gaudet, ut intus spiritualiter timeat, nec donet se corrumpendum felicitati, nec se det adversitati frangendum hoc est enim flere tanquam non flentem, et gaudere tanquam non gaudentem: quisquis et si habet uxorem, ejus infirmitati compatiens, reddit, non exigit debitum; aut si propter propriam infirmitatem ducit uxorem, plangens potius quia sine uxore esse non potuit, quam gaudens quia duxit: quisquis vendit quod no
Abbreviated transcription (Latin):
tuam: Ne forte ille quẽ instruxisti. uł p̃uarica¬
innocientie tuȩ. bonum u̾bis demonstrare non
possit: nichil horum. Quis gͦ uenturꝰ ẽ. quare ũ
audis: Qnis uenturus ẽ iudicare te. Aͥ qui uenit
iudicari ꝓpt̾ te: Non timeas accusatorẽ tule
qͦ ipse dixit: princeps huius mundi missus ẽ
foras. Non timcas malũ aduocatũ. Ille enim
tͥ mͦ aduocatꝰ ẽ: qui tunc uidex futurꝰ c̃. Ille ent
& tu. & causa tua. Sermo cause tuȩ: testimoniũ

Expanded text:
tuam; ne forte ille quem instruxisti, vel praevaricatuam; ne forte ille quem instruxisti, vel praevaricainnocentiae tuae bonum verbis demonstrare non possit? Nihil horum. Quis ergo venturus est? quare non gaudes? Quis venturus est judicare te, nisi qui venit judicari propter te? Non timeas accusatorem, de quo ipse dixit: «Princeps hujus mundi missus est foras» . Non timeas malum advocatum; ille enim tibi modo advocatus est, qui tunc judex futurus est. Ille erit, et tu, et caus
Abbreviated transcription (Latin):
rati sumꝰ. In eo qđ nob̃ dñs diem nouissimũ cõ¬
m̃dauit : cautosq nos & & uigilantes expecta¬
re uoluit aduentum suũ. trens etiam exemplo
ne dampnet in uidicio. Sic futurũ dicens ad¬
uentum filii hominis. sic̃ in diebꝰ noe. mandu¬
cabant. & bibebant. emnebant. uendebant. nu-¬
bebant. uxores ducebant: donec introiret noe in
archam. & uenit diluuiũ & ꝑdidit om̃s. Sollictti
gͦ & magno timore concussi. quis enĩ si credit ñ
timeat: In eo sumꝰ quantum potiumꝰ unmorati.
sermo ꝓductrtt᷑: qͦ possimꝰ illum diem ñ solũ secu¬
ri expectare: s etiam desiderare. Si enim ama
mꝰ xp̃m: utiq aduentum eiꝰ desiderare. debemꝰ.
Peruersum enum ẽ. et nescio utrum uerum quẽ
diligis timere. nec ueniat orare. adueniat reg¬
num tuũ. et tuere ne exaud̃iaris. Unde aut̃
tunor. quia iudex uenturus ẽ: Nunqͥd iniustꝰ:
Nunqͥd maliuolus: Nunqͥd inuidus: Nun¬
qͥd postremo abaltero expectans. nosse causam

Expanded text:
nus diem novissimum commendavit, cautosque nos et vigilantes exspectare voluit adventum suum; terrens etiam exemplo, ne damnet judicio; sic futurum dicens adventum filii hominis, sicut in diebcabant, bibebant, novellabant, aedificabant, nubebant, uxores arcam, et venit diluvium, et perdidit omnes . Solliciti ergo et magno timore concussi quis enim si credit, non timeat?, in eo sumus, quantum potuimus, immorati, sermo produceretur, quo possimus illum diem non solum securi exspectare, sed etiam desiderare. Si enim amamus Christum, utique adventum ejus desiderare debemus. Perversum enim est, et nescio utrum verum, quem diligis timere ne veniat; orare, «Adveniat regnum tuum» ; et timere ne exaudiaris. Unde autem timor? quia judex venturus est? Numquid injustus? numquid malevolus? numquid invidus? numquid postremo ab altero exspectans nosse causam
Abbreviated transcription (Latin):
ciuibꝰ suis: nullo admixto seditoso aut turbulẽ¬
to. Inimicꝰ ille qui mͦ inuidet neadillã patriam
ueniamꝰ: illic cuiꝗͣ insidiare ñ poterit. quia nec ẽẽ
ibi ꝑmittit᷑. Si enim mͦ excludit᷑ de corde credentĩ

Expanded text:
civibus suis, nullo admixto seditioso aut turbulencivibus suis, nullo admixto seditioso aut turbulento: inimicus ille qui modo invidet, ne ad illam patriam veniamus, illic cuiquam insidiari non potest; quia nec esse ibi permittitur. Si enim modo excludi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑactũ. pꝰ traditum sc̃ĩs regnum cȩlorũ. Si illam uitã
cogitaueris. & illus uitȩ negotium ociosum de quo
Octiosum negotium plenum soliuis dulcedinis. nul¬
la int̃pellantum molestia. nulla fatigatione san¬
ciatum. nulla nube ꝑturbatum. negotiũ nr̃m qͦͣd
erit.: Laudare dm̃ & amare & laudare Laudare in
amore: amare in laudde. Beati qͥ habitant in domo
scła scłoium laudabt̃ te: Quare. nͥ quia in scła
scłorum uideb̃t te: hoc gͦ fr̃s inei. quale specta¬
culum erit uisio dĩ: Uident homines uenatorẽ:
& delectant᷑. Uȩ miseris: siñ se correxerint. Qui e¬
nun uident. uendtorem &e delectant᷑: uidebt̃ sal¬
uatorem & contristabunt᷑. Quid illis miserus ẽ.
quibꝰ saluator saluti ñ erit:: Nongͦ mirũ quia
illis qͥb uoluptatis ẽ: homo pugnans ñ erit salu¬
ti ds̃ liberans. Nos aut̃ fãs si nos in eius m̃ẽbris
meminimꝰ. si concupiscimꝰ. si ꝑseueramꝰ. iudebimꝰ
& gaudebimꝰ. Erit illa cutitas purgatis om̃ib

Expanded text:
actum, post traditum sanctis regnum coelorum, si illam vitam cogitaveris, et illius vitae negotium otiosum, de quo ium nostrum, otiosum negotium plenum solius dulcedinis, nulla interpellatum molestia, nulla fatigatione sauciatum, nulla nube perturbatum. Negotium nostrum quod erit? Laudare Deum amare et laudare; laudare in amore, amare in laudibus. «Beati qui habitant in domo saecula saeculorum amabunt te? Quare, nisi quia in saecula saeculorum videbunt te? Hoc ergo, fratres mei, quale spectaculum erit in visione Dei? Vident homines venatorem, et delectantur: vae miseris, si non se correxerint! Qui enim vident venatorem, et delectantur, videbunt Salvatorem, et contristabuntur. Quid illis miserius, quibus Salvator saluti non erit? Non ergo mirum quia illis quibus voluptati est homo pugnans, non erit saluti Deus liberans. Nos autem, fratres, si nos in ejus membris meminimus, si concupiscimus, si perseveramus, videbimus et gaudebimus. Erit illa civitas purgatis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
quid̃ erit: Rogo uos ẽẽ in illam ciuitatẽ: de qͣ
loqui gaudium ẽ. Huic futiue uitȩ: corda p̃ꝑa¬
re debemꝰ. Quisquis ei cor p̃parauerit: totã istam
contempnet. Concempta ista securũ facit exspe¬
ctare diem: de qͦ expectando dñs truit. Cũ ergo
psalmꝰ iste dicat nob̃ et cantet de illa uita futu¬
ra: euangłium autem t̾ruerit de p̃senti. psal¬
miꝰ facit amiorem fiuturȩ. euangłm fac̃ amore

Expanded text:
rogo vos, esse in illa civitate, de qua loqui tantum gaudium est? Huic futurae vitae corda praeparare debemus: quisquis ei cor praeparaverit, totam istam contemnit; contempta ista securum facit exspectare diem de quo exspectando Dominus terruit. 4. Cum ergo psalmus iste dicat nobis et cantet de illa vita futura, Evangelium autem terruerit de praesenti; Psalmus facit amorem fut
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ẽ. enim in libro psalmorũ: unũ psalmoꝵ
librũ ẽẽ nouimꝰ. Et uideo quidẽ qͦmͦ et hoc
uerum sit & illud. si uerũ ẽ. huic uͦ ñ relucte¬
ex pluribꝰ sic̃ ex ecclesus pluribꝰ una cõstat
eccła. Et expłib celis: unũ cęlũ. Non enim
cȩlorũ aliquod p̃t̾misit qui dixit: auxiliũ

Expanded text:
tum est enim in libro Psalmorum» ; unum Psalmorum tum est enim in libro Psalmorum» ; unum Psalmorum librum esse novimus. Et video quidem quomodo et hoc verum sit, et illud si verum est, huic vero non relucteex pluribus; sicut ex Ecclesiis pluribus una constat Ecclesia, et ex pluribus coelis unum coelum Non enim coelorum al
Abbreviated transcription (Latin):
quinquagenꝰ. quãquã ille numerꝰ pisciũ hãt.
t aliam ronem multo subtiliorem & iocundio¬
rem. qđ decem & septem in trigonum missis. i÷
abuno usq ad decem et seꝑtem om̃ib cõputatis.
adeiudem numcrũ ꝑuenit᷑. In decem uͭ lex. in
septem aut̃ gr̾a siguificat᷑: quia legem ñ ĩplet
septenario numero significat᷑. Qđ gͦ quidam
om̃iũ psalmorum quinq libros eẽ credider̃t:
illud sequiiti st̃. quotiens in fine psalmi dictũ
fuerit. fiat. fiat. S huius disꝑtionis ratio¬
nem cum uellem comp̃hende ñ ualui: quia
nec ipse quinq partes equales st̃ uit̾ se. & si
ñ scripturȩ quantitate. saltim psalmorũ ipso
numero ut trecentos haberent. Et siunius¬
cuiꝰq libri finis ẽ fiat. fiat: cur liber qͥntꝰ
idemq ultimꝰ. ñ eodem fine sit terminatus.
merito quęri potest. Nos autem scripture
canonicȩ auctoritẽ seq̃ntes uͥ legitur. scrip¬

Expanded text:
quinquagenos. Quanquam ille numerus piscium habeat quinquagenos. Quanquam ille numerus piscium habeat et aliam rationem multo subtiliorem et jucundiorem, quod decem et septem in trigonum missis, id est, ab uno usque ad decem et septem omnibus computatis, ad eumdem numerum pervenitur. In decem autem Lex, in septem vero Gratia significatur; quia Legem non impletseptenario numero significatur. 2. Quod ergo quidam omnium Psalmorum quinque libros esse crediderunt, illud secuti sunt, quoties in fine psalmi dictum fuerit, «Fiat, fiat» . Sed hujus dispertitionis rationem cum vellem comprehendere, non valui: quia nec ipsae quinque partes aequales sunt inter se, etsi non scripturae quantitate, saltem Psalmorum ipso numero, ut tricenos haberent. Et si uniuscujusque libri finis est. «Fiat, fiat;» cur liber quintus idemque ultimus non eodem fine sit terminatus, merito quaeri potest. Nos autem Scripturae canonicae auctoritatem sequentes, ubi legitur, «Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
hinc quoꝙ sp̃e sanctus: septenatio numero cõ¬
mendatur. Quinquagenariũ uͦ.: etiam in qua¬
draginta & deceni dñs diꝑtitꝰ ẽ. Die quippe
quadragesimo pꝰ resurreccionem ascend̃it in
celos. ac deinde completis dieb decem. misit
sp̃m sc̃m. Quadragenario scilicet numero
temꝑalem in hoc mundo cohabitationem cõ¬
mendans: qm̃ quaternarius in quadragin¬
ta mimerus p̃ualuit. Quatuor autẽ partes
ht̃ annus et mundus. Denario uͦ addito
uelut mercede ꝓ impleta lege. bonis oꝑibꝰ
redatia ipsa eternitas figuratur. Hunc qͥn¬
quariu triplũ ht̃ centesimꝰ & qͥn quagesimꝰ
nuraerus tanquã eũ multiplicauerit trini¬
tas. Und̾e & hac causa ñ in conuemient̃ intel¬
ligit᷑ istum numerũ eẽ psalũlorũ. Nã & in
illo nunero pisciũ qui capti st̃ retibꝰ pꝰ re¬
surrectionẽ missis: ad centũ qͥnquaginta¬
additis tribꝰ: uelut ammonitio uidet᷑ facta: in quot
partes debeat iste nuumerꝰ disꝑtire. ut ter habeat᷑

Expanded text:
Hinc quoque Spiritus sanctus septenario numero commendatur. Quinquagenarium vero etiam in quadraginta et decem Dominus dispertitus est. Die quippe quadragesimo post resurrectionem suam ascendit in coelum, ac deinde completis diebus decem misit Spiritum sanctum: quadragenario scilicet numero temporalem in hoc mundo cohabitationem commendans. Quoniam quaternarius in quadraginta numerus praevalet; quatuor autem partes habet mundus et annus: denario vero addito, velut mercede pro impleta lege bonis operibus reddita, ipsa aeternitas figuratur. Hunc quinquagenarium triplum habet centesimus et quinquagesimus numerus, tanquam eum multiplicaverit trinitas. Unde et hac causa non inconvenienter intelligimus istum numerum esse Psalmorum. Nam et in illo numero piscium qui capti sunt retibus post resurrectionem missis, ad centum quinquagintaadditis tribus , ve ut admonitio videtur facta, in quot partes debeat iste numerus dispertiri, ut ter habeat
Abbreviated transcription (Latin):
luisse. Non enim sola psalteria et cichara
cordas ht: s quia in psalterio et cithara.
ꝓpter sonum ab inferioribꝰ ce suꝑioribus
inuentum aliquid̃. qđ scđm hanc distinct¬
onem posset intelligi. Aliud nos in ipsis
cordis querere ammonuit: quia et ipse st
caro sunt. s iam a corruptione liberata. Qui¬
b ideo fortasse addit organum. ñ ut singu¬
lȩ sonent. sed ut diuersitate concordissima
consonent. sic̃ ordinantur in organo. Habe-
bunt enĩ etiam tunc sci differentias suas
consonantes ñ dissonantes. idem consentien-
dem. s ñ uiter se aduersis sonis. Stella e¬
nim abstella differt in gła: sic et resurrectio
mortuorum. Laudate eum in cimbalis be
ne sonantibꝰ:. laudate eum in cimbalis iubi¬
lationis. Cimbala inuicem tangunt ut so¬
nent. Ideo a quib dam labiis nr̃is cõꝑata st̃:¬

Expanded text:
luisse. Non enim psalteria sola et citharae luisse. Non enim psalteria sola et citharae chordas habent, sed quia in psalterio et cithara propter sonum ab inferioribus et superioribus inventum est aliquid quod secundum hanc distinctionem possit intelligi, aliud nos in ipsis chordis quaerere admonuit: quia ipsae caro sunt, sed jam corruptione liberata. Quibus ideo fortasse addidit organum, non ut singulae sonent, sed ut diversitate concordissima consonent, sicut ordbunt enim etiam tunc sancti Dei differentias suas consonantes, non dissonantes, id est, consentieidem, sed non inter se adversis sonis. «Stella enim a stella differt in claritate; sic et resurrectio mne sonantibus, laudate eum in cymbalis jubilationis . Cymbala invicem tanguntur ut sonent, ideo a quibusdam labiis nostris comparata sunt
Abbreviated transcription (Latin):
habere sonorũ illud̃ lignũ. cui neruorũ euis¬
series. ut meliorem sonum reddat incumbit.
Quod lignum cithara inferius ht̃. Laudate
dm̃: cum iam in carne mutata nulla ẽ terre¬
nȩ corruptionis infirmitas. De corio quippe fit
timpanum: & siccato atq firmato. Chorus lau¬
dat dm̃: quando eum laudat pacata societã.
Laudate eum in cordis et orguano. Chordas et¬
ht̃ et psalterium et cithara: quȩ suꝑuis
cominemorata sunt. Orgauum aut̃ genera¬
iam obtinuerit consuetudo ut organa ꝓ¬
priȩ dicantur ea quȩ inflant᷑ follibꝰ qđ genꝰ
significatum hic ẽẽ ñ arbitror. Nam cum orga¬
num uocabulum grecum sit ut dixi generale
om̃ib musicis instrum̃tis. hoc cui folles ad¬
hibent᷑. alio greci nomine appellant. Ut au
tem organum dicatur: magis latina & ea
uulgaris ẽ confuetudo. Quod̾ gͦ ait. incn¬
dis et organo: ut uidetur mͥ aliquid orga¬
num quod cordas habeat significare uo¬

Expanded text:
habere sonorum illud lignum, cui nervorum habere sonorum illud lignum, cui nervorum series, ut meliorem sonum reddat, incumbit: quod lignum cithara inferius habet. 7. «vDeum, cum jam in carne mutata nulla est terrenae corruptionis infirmitas. De corio quippe fit tympanum exsiccato atque firmato. Chorus laudat Deum, quando laudat eum pacata societas. «Laudate eum in chordis et organo.» Chordas habet et psalterium et cithara, quae superius commemorata sunt. Organum autem generajam obtinuerit consuetudo, ut organa proprie dicantur ea quae inflantur follibus: quod genus significatum hic esse non arbitror. Nam cum organum vocabulum graecum sit, ut dixi, generale omnibus musicis instrumentis; hoc cui folles adhibentur, alio Graeci nomine apptem organum dicatur, magis Latina et ea vulgaris est consuetudo. Quod ergo ait, in chordis et organo, videtur mihi aliquod organum quod chordas habeat significare vo
Abbreviated transcription (Latin):
dictum ẽ: nos sumus iusticia dĩ in ipso. Qͥã
autem potentius quã regnare in ȩternũ. sub
pedib positis omnib inimicis: Cur ñ ipsi
siit etiam multitudo magnitudinis eius.
ñ quia ipse magnꝰ ẽ. s quia magnos eos fecit
Tam multos hoc ẽ milia nuiliũ. sic̃ aliter in¬
telligitur. iusticia quȩ ẽ ipse iustus aliter
quam in nob facit. ut nos simꝰ ustitia eius.
Idem ipsi sc̃ĩ sunt. in om̃ib musicis et or¬
ganis deuiceps significati ad laudandũ
dm̃. qm̃ ꝓposuit dicens. Laudate dñm
in sc̃is eius. hoc sequitur uarie. signifi¬
sono tubȩ. Quare in sono tubȩ: ꝓpter lau¬
dis excelsissimam claritatẽ. Laudate ͤ um
in psaltio et cithara. ꝑsalteriũ ẽ de suꝑioribꝰ
laudans dñm: cithara de inferiorib lau¬
dans dm̃. tanquã de cȩlestib et terrestrib
tanquã eũ qui fecit celũ et tram. Iã quippe
in alio psalmo exposuimꝰ. psaltium desuꝑ

Expanded text:
dictum est, «Nos» sumus «justitia Dei in ipso.» Quid dictum est, «Nos» sumus «justitia Dei in ipso.» Quid enim potentius, quam regnare in aeternum, sub pedibus positis omnibus inimicis? Cur non ipsi sint etiam multitudo magnitudinis ejus? Non qua ipse magnus est, sed qua magnos eos fecit, tam multos, hoc est, millia millium. Sicut aliter intelligitur justitia qua est ipse justus; anter quam in nobis facit, ut nos simus justitia ejus. 5. Iidem ipsi sancti sunt in omnibus musicis organis deinceps significati, ad lam proposuit dicens, «Laudate Dominum in sanctis ejus,» hoc exsequitur, varie signifiLaudate eum in sono tubae:» propter laudis excellentissimam claritatem. «Laudate eum in psalterio et cithara.» Psalterium est de superioribus laudans Deum, cithara de inferioribus laudans Deum; tanquam de coelestibus et terrestribus, tanquam eum qui fecit coelum et terram. Jam quippe in alio psalmo exposuimus psalterium desuper
Abbreviated transcription (Latin):
audate dñm in scĩs eius. Utiq in eis quos
glorificauit. Laudate eum in fir¬
mamento iurtutis eius. Laudate eum in uir¬
tutib eus. Uelut alii int̃pretati st̃: in po¬
tentatibꝰ eius. audate eum scđm multitu¬
diñe inubnitudinis eius. Omĩa ista ipsi st̃
scĩ eiꝰ quomͦ dicit apłs: ut nos simꝰ iusticia dĩ
ipso. Si gͦ iusticia dĩ quam fecit in eis. cur ñ
et uirtus dĩ. quam fecit in eis ut resurgerent
a mortuis: Nam et in xp̃i resurrectione iuirtus
maxime cõm̃dat᷑: quia in palsione infirmi¬
tas fuit. dicente apło. Et si crucifixus ẽ ex
infirmitate: s uiuit ex uirtute dĩ. Et alio lo¬
co. Ad cognoscendum inqͥt dm̃: et uitutẽ re¬
surrectionis eius. Optime aut̃ in firma m̃to
ait iuitutis eiꝰ. firmam̃tũ ẽ enuim uirtutis. qͥa
iã ñ morietur: et mors ei ultra ñ dominabit᷑.
Cur ñ et potentatus dĩ dicant᷑ quos in eis
fecit: Iinmo ipsi sunt potentatus eiꝰ quomͦ

Expanded text:
audate Dominum in sanctis ejus:» utique in eis quos glorificavit. «Laudate eum in firmamento virtutis ejus. Laudate eum in virtutibus ejus;» vel, ut alii interpretati sunt, «in potentatibus ejus. Laudate eum secundum multitudinem magnitudinis ejus.» Omnia ista ipsi sunt sancti ejus; quomodo dicit Apostolus: «Ut nos simus justitia Dei in ipso» . Si ergo justitia Dei quam fecit in eis, cur non et virtus Dei quam fecit in eis, ut resurgerent a mortuis? Nam et in Christi resurrectione virtus maxime commendatur; quia in passione infirmitas fuit, dicente Apostolo, «Etsi crucifixus est ex infirmitate, sed vivit ex virtute Dei» : et alio loco, «Ad cognoscendum,» inquit, «eum, et virtutem resurrectionis ejus» . Optime autem ait, «In firmamento virtutis ejus.» Firmamentum est enim virtutis, quia jam non morietur, et mors ei ultra non dominabitur . Cur non et potentatus Dei dicantur, quos in eis fecit? Imo ipsi sint potentatus ejus; quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
bonitatisq suȩ ds̃ quos p̃destinauit. illogt uo¬
caruit. et quos uocauit. illos et iustifi caut. Es
aut̃ iustificaiit: ipsos et głificauit. Ercastina¬
tio nr̃a. ñ in nobis facta ẽ: s in occulto aꝑit ip¬
sum in eris p̃scientia. Tria uͦ reliqua in mbis
fiunt: uocauͤit. iustificatio. glorificatiq uo¬
camur p̃dicatione penitentiȩ. Sic eñ. epit
dñs euangelitare. Agite peuitentiã: appin¬

Expanded text:
«quos praedestinavit, illos et vocavit; et quos vocavit, ipsos et justificavit; quos autem justificavit, ipsos et glorificavit» . Praedestinatio nostra non in nobis facta est, sed in occulto apud ipsum, in ejus praescientia. Tria vero reliqua in nobis fiunt, vocatio, justificatio, glorificatio. Vocamur praedicatione poenitentiae: sic enim coepit Dominus evangelizare, «Agite poenitentiam; app
Abbreviated transcription (Latin):
tiamꝰ diabolo ꝑ penitentiã: ne sub ułto
ꝑtinere arbitror qđ dñs ait. ecce eicio dmo¬
nia. et sanitates ꝑficio hodie et cras: et ercia¬
die cõsumor. Qđ etiam in triduo suȩ pasio¬
nis. et dormitionis. et eiugilationis offendit.
Crucifixus ẽ enim. et sepultꝰ ẽ. et resurrent.
In cruce. de principibꝰ et potestatibꝰ triũpha¬
uit. in sepulchro requieuit. in resurrõne ex¬
ultanit. Penitentia cruciat. iusticia tranqͥllat.

Expanded text:
renuntiamus diabolo per poenitentiam, ne sub jugo tror quod Dominus ait: «Ecce ejicio daemonia, et sanitates perficio hodie et cras, et tertia» «consummor» . Quod etiam in triduo suae passionis et dormitionis et evigilationis ostendit. Crucifixus est enim, et sepultus, et resurrexit. In cruce de principibus et potestatibus triumphavit, in sepulcro requievit, in resurrectione exsultavit. Poenitentia cr
Abbreviated transcription (Latin):
gen tuã in medio cordis mei. Qđ autẽ saquit᷑.
euargłicara iustitiam tuã in eccła magna: cõ¬
geos: si ꝑ ipsos quinquagenarios articulos in¬
trgetur: magnum aliquid & ualde dignũ con¬
siatione respondet. Non enĩ frustra mͥ uidet᷑.
quiquagesimꝰ eẽ de penitentia. centesimꝰ de
nscdia & iudicio. centesimꝰ quin quagesimꝰ.¬
q̃ dĩ laude in scĩs eius. Sic enĩ ad et̾nã beatãq
tidimꝰ uitam. prinitꝰ nr̃a peccata dãpnando.¬

Expanded text:
gem tuam in medio cordis mei.» Quod autem sequitur, «Evangelizavi justitiam tuam in Ecclesia magna» ; congenos, si per ipsos quinquagenarios articulos interrogetur, magnum aliquid et valde dignum consideratione respondet. Non enim frustra mihi videtur quinquagesimus esse de poenitentia, centesimus de misericordia et judicio, centesimus quinquagesimus de laude Dei in sanctis ejus. Sic enim ad aeternam beatamque tendimus vitam, primit
Abbreviated transcription (Latin):
quia ñait suꝑ celũ. Et una t̾ra ex multis ter¬
ris. Nlam & orbem t̾rȩ. & orbem t̃rarum. cotidia¬
na consuetudine dicimꝰ: & quiait. scriptũ
ẽ in libro psalmorum: quãquã mos loq̃n¬
di sic se hãt. cͣunũ eẽ librũ insimiare uo¬
luisse uideat᷑: tam̃ respondere potest in libro
psalmauim cẽ dicum. inaliq̃ libro eotum quinq qđ
inusu icutionis usq ãdeo. uł ñ ẽ. uł raro ẽ. Ut etiã
Auod̾em ꝓpħarum uuum librũ ẽẽ ido ꝑsuadeat᷑.

Expanded text:
quia non ait, super coelum, et una terra ex multis terris. Nam et orbem terrae, et orbem terrarum, quotidiana consuetudine dicimus. Et qui ait, «Scriptum est in libro Psalmorum,» quanquam mos loquendi sic se habeat, ut unum esse librum insinuare voluisse videatur; tamen responderi potest, «in libro Psalmorum» esse dictum, In aliquo libro eorum quinque: quod in usu locutionis usque adeo vel non est, vel raro est, ut etiam duodecim Prophetarum unum librum esse ideo persuadeatur,
Abbreviated transcription (Latin):
magnȩ sigͥficationis ẽ. ut ex dm̃ resurrectione.
tot dieb completis: ipso quinqͣgenario die
p̃cipue numero cõm̃ dat᷑: siue ap̃ ysaiam. si¬
ne in apocalipsi. Ubi aꝑtissime septẽ sp̃s
unius eiꝰdemq sp̃s. Quȩ oꝑatio septenaria:
ꝑ isaiam ꝓpħam ita cõmemorat᷑. Requiescet

Expanded text:
magnae significationis est, ut ex Domini resurrectione magnae significationis est, ut ex Domini resurrectione tot diebus completis, ipso quinquagenario diepraecipue numero commendatur, sive apud Isaiam, sive in Apocalypsi ; ubi apertissime septem Spiriunius ejusdemque Spiritus. Quae operatio septenaria per Isaiam prophetam ita commemoratur: «Requiescet
Abbreviated transcription (Latin):
etem: utusto dominicꝰ dies qđ significat resur¬
rectionem. Salb̃m ẽ aut̃: dies septimꝰ. Domi¬
nicus uͦ pꝰ septimũ. quid nͥ occauus id̃em qui
primꝰ habendus ẽ: Ipse enim dr̃ etiam una
salbati. ut deinde sit scda. tercia. quarta.
&e deuiceps usq ad septimũ salbatũ. A domi¬
nico aut̃ usq ad dominicũ. occauus ẽ dies.
uͥ testam̃ti noui reuelatio aeclaratur: qđ in
ueteri tanquã sub t̾renis ꝓmissionibꝰ tegebat᷑.¬
Sept̃e porro & octo qͥndecim st̃. Tot st̃ & can¬
tica quȩ appellant᷑ graduũ. qm̃ tot idẽ fueñt
etiã templi gradꝰ. Deinde etiã quinqͣgenarius
numerꝰ: magnũ sacram̃tũ ꝑ se gerit. Consat
eñ de septimana septimanarum. addito uno tã¬
quam ipso octauo ad quinqua genariũ numetũ
t̃minandum. Septies qͥppe septeni: quadraginta
nouem faciunt. Quib imꝰ addit᷑: ut fiͣant qͥn¬
quaginta. Qui nunietꝰ qͥnq̃genariꝰ usq ad eo

Expanded text:
 significat resur significat resurrectionem. Sabbatum autem est dies septimus: dominicus vero post septimum, quid nisi octavus, idem qui primus habendus est? Ipse enim dicitur etiam «una sabbati» , ut deinde sit secunda, tertia, quarta, et deinceps usque ad septimum sabbatum. A dominico autem usque ad dominicum octavus est dies: ubi Testamenti Novi revelatio declaratur, quod in Veteri tanqua porro et octo quindecim sunt. Tot sunt et cantica quae appellantur graduum, quoniam totidem fuerant etiam templi gradus. Deinde et quinquagenarius numerus magnum sacramentum per se gerit. Constat enim de septimana septimanarum, addito uno tanquam ipso octavo ad quinquagenarium numerum terminandum. Septies quippe septem quadraginta novem faciunt; quibus unus additur, ut fiant quinquaginta. Qui numerus quinquagenarius usque adeo
Abbreviated transcription (Latin):
bilib suis. sic exultant iu gła. sic exaltantur
in salute. sic cantant canticũ nouũ. sic dic̃t
alleliia. corde. ore. uita. AꝯeN xp̃
uamuis ordo psal¬
morũ qui mͥ mag¬
ni sacram̃ti uident᷑
cõtinere secretũ. nõ¬
dũ mͥ fuerit reue-¬
latus: tam̃ qđ¬
ENomnes
centũ qͥnquaginta numeratitur. etiã nobis
qui totus ordinis corum altitudiuem adhuc
acie m̃tis ñ penitrauimꝰ. insinuant aliquid un¬
de ñ impudent̃ qͣntum dñs adiiuat disputare
possumꝰ. Prunũ quindenariꝰ numerꝰ ex qͦiste
multiplicat᷑. Qđ enim ualent qͥndecim in
ordine singłorũ: hoc ualent centũ qͥnquaguita
in ordine denariorũ. qm̃ quindecies denieos
faciunt. Hoc ualent mille quingenti in ordine
centenariorum: qm̃ quindecies centem sitit.
hoc ualent quindocĩ milia inordine millenario¬
rũ: qm̃ quindecies mille st̃. Quindenariꝰ gͦ nu¬
merꝰ: concordiam significat duorũ testam̃toꝵ.
In illo enĩ obseruat᷑ sabbatũ: qđ significat qui

Expanded text:
bilibus suis, sic exsultant in gloria sua, sic exaltantur in salute, sic cantant canticum novum, sic dicunt Alleluia, corde, ore, vita. Amen. uamvis ordo Psalmorum, qui mihi magni sacramenti videtur continere secretum nondum mihi fuerit revelatus; tamen quia omnes centum quinquaginta numerantur, etiam nobis qui totius ordinis eorum altitudinem adhuc acie mentis non penetravimus, insinuant aliquid, unde non impudenter, quantum Dominus adjuvat, disputare possimus. Primum quindenarius numerus, ex quo iste multiplicatur quod enim valent quindecim in ordine singulorum, hoc valent centum quinquaginta in ordine denariorum, quoniam quindecies deni eos faciunt; hoc valent mille quingenti in ordine centenariorum, quoniam quindecies centeni sunt; hoc valent quindecim millia in ordine millenariorum, quoniam quindecies mille sunt: quindenarius ergo numerus concordiam significat duum Testamentorum. In illo enim observatur sabbatum, quod signi
Abbreviated transcription (Latin):
locaustis ñ delectatur ds̃ nr̃. sic̃ audistis ui psal¬
mo. d ibi sequit᷑: & oftendit quid offerat. Sacri
reut̃e. Dicit dõ. Uid̾e hunulitate meam & labo¬
rem meum: & dunute omĩa peccata iea
Dñe ñ ẽ exaltatũ cor meum: seq iualtũ elatis
oculi mei. HIeq ingressus sũ in magnis neq
in nurabilib suꝑ me. Hoc planius dicat᷑.: & au¬
diatur. Non fui suꝑb̾: nolui quasi ininirabi¬
lib in notescere homimibꝰ. Et uec quęsiui ali¬
quid supͣ uires meas: unde me aput imꝑitos
iactarem. Intendat caritas ur̃a: magna res
comĩdatur. Quomͦ ille simon magus in mui¬
rabilib ingredi uolebat suꝑ se: ꝓpterea plus il¬
lum delectauit potentia apłorũ⁊ quã iusticia
xp̃ianorum. At uͥ uidit ꝑ manꝰ impositio¬
nẽ apłorum. & ꝑ orationes eorũ dñi dare fi¬

Expanded text:
locaustis non delectatur Deus noster, sicut audistis in psallocaustis non delectatur Deus noster, sicut audistis in psalmo. Sed ibi sequitur et ostendit quid offerat: «Sacrirentem: dicit Deo, «Vide humilitatem meam et laborem meum, et dimitte omnia peccata meatatum cor meum, neque in altum elati sunt oculi mei; neque ingressus sum in magnis, neque in mirabilibus super me.» Hoc planius dicatur, et audiatur. Non fui superbus, nolui quasi in mirabilibus innotescere hominibus; nec quaesivi aliquid supra vires meas, unde me apud imperitos jactarem. Intendat Charitas vestra; magna res commendatur. Quomodo Simon ille magus in mirabilibus ingredi volebat super se, propterea plus illum delectavit potentia Apostolorum, quam justitia Christianorum. At ubi vidit per manus impositionem Apostolorum et per orationes eorum Deum dare fi
Abbreviated transcription (Latin):
non ẽ exaltatum cor meũ. dacrifi¬
cium obtulit. Unde ꝓbamꝰ quia
sacrifitiũ obtulit: quia humili¬
tas cordis: sacrifitiũ ẽ. Dicttur ui
alio psalmo: qm̃ si uoluisses sacrificium dedis¬
sem. Utiq satis uolebat facere ꝑ peccatis suis.
Propitiare illum uolebat: ut acciꝑet indul¬
gentiam peccatorũ. Et quasi quȩrens unde
illum ꝓpitiaret: si uoluisses inqͥt sacrificiũ¬
dedissem. utiq holo caustis ñ delectab̃is. Ergo suꝑ-¬
fluȩ querebat. aut arietes. aut tauros. aut aliqũa
talem uictimam. unde placaret᷑ ds. Quid gͦ quia olocaustis
ds̃ ũdelectatur ds̃ ñ accipit sacrifitium. & sine
sacrificio placatur: sinullum sacrifitiũ ẽ: nullꝰ
sacerdos. Si aut̃ habemꝰ sacerdotẽ incelis qui ꝓ no¬
b interpellat patrem. intrabat enum in scã scorum.
minteriora ueli. quo ñ intrauit sacerdos in figura
nͥ semel inanuo: sic̃ & dñs in toto temꝑe semel
deamꝰ qđ sacrificium debemꝰ offerre.: quia ho¬

Expanded text:
non est exaltatum cor meum.» Sacrificium obtulit. Unde probamus quia sacrificium obtulit? Quia humilitas cordis sacrificium est. Dicitur in alio psalmo, «Quoniam si voluisses sacrificium, dedissem utique.» Satis volebat facere Deo pro peccatis suis, propitiare illum volebat, ut acciperet indulgentiam peccatorum: et quasi quaerens unde illum propitiaret, «Si voluisses,» inquit, «sacrificiudedissem» «utique; holocaustis non delectaberis.» Ergo superflue quaerebat aut arietes, aut tauros, aut aliquam talem victimam, unde placaretur Deus. Quid ergo? quia holocaustis non delectatur Deus, non accipit sacrificium, et sine sacrificio placatur? Si nullum sacrificium est, nullus sacerdos. Si autem habemus sacerdotem in coelis, qui pro nobis interpellat Patrem: Intravit enim in sancta sanctorum, in interiora veli, quo non intrabat sacerdos in figura nisi semel in anno, sicut et Dominus in toto tempore semedeamus quod sacrificium debemus offerre; quia ho
Abbreviated transcription (Latin):
Si uolumꝰ: aure atdimiꝰ cantantẽ. & corde can¬
tamꝰ. Di aũ. nolumꝰ: erimꝰ in illo templo. tanꝙ
em̃tes & uendentes. id ÷ nr̃a querentes. Intramꝰ
eccłam: ñ adea quȩ placent oculis dĩ. Uiderint
gͦ in iunero ur̃o quis qͦmͦ audiat: utrũ audi
at & irrideat: utrum audiat & pꝰ seponat: u¬
trum audiat & consonet. Id̃÷ ut sentiat hic
uocem suam: & adiungat uocem cordis fui.
uoci psalim huins. Tam̃ uox spsalmi huiꝰ nõ
tacet: istruant᷑ qui posst̃ inimo qͥ uolunt. Qui

Expanded text:
si volumus, aure audimus cantantem, et nos corde cansi volumus, aure audimus cantantem, et nos corde cantamus. Si autem nolumus, erimus in illo templo tanquam ementes, et vendentes, id est, nostra quaerentes: intramus Ecclesiam, non ad ea quae placent oculis Dei. Viderit ergo in numero vestro quis quomodo audiat, utrum audiat et irrideat, utrum audiat et post se ponat, utrum audiat et consonet, id est, sentiat hic vocem suam, et adjungat vocem cordis sui voci psalmi hujus. Tamen vox psalmi hujus non tacet; instru
Abbreviated transcription (Latin):
dixi rogat᷑ ds: ce exaudit ii sp̃u & ueritates
ñ inillo corꝑali. slam illic umbra erat. in qua
demonstraretur qđ uenturũ erat. ldõ illud iã ceciait.
Cecidit gͦ domus oationis nr̃e: Absit. Non eñ il¬
lud templum qđ oecidit. hoc potuit dici domꝰ ora¬
tionis: de qua dictum ẽ. Domꝰ mea douiꝰ ationis
uocabitur. om̃ib gentib Audistis enuim quid di
xerit dũs iħc. xp̃c. S criptum ẽ. domꝰ mea domꝰ
orationis uocabit᷑ om̃ib gentibꝰ: uos aut̃ fecistis
cerunt ut rueret templum: sic&e illi qui male
iuitunt ineccła catholica: quautũ inipsis ẽ do¬
mum dĩ uolunt facere speluncã latronũ. uec i¬
dõ euertunt templum. Ueniet enum terupꝰ. q̃n
de restis peccatorum suoꝵ foras uititant᷑. Hocaũ
templum dĩ. hoc aũ corpꝰ xp̃i. Hȩc congregatio fi
t psalmo. Euis uocem iã in multis psalmis au¬
diuimꝰ: audiamꝰ & in isto. Siuolumꝰ: nr̃a uox ẽ.

Expanded text:
dixi, rogatur Deus, et exaudit in spiritu et veritate; dixi, rogatur Deus, et exaudit in spiritu et veritate; non in illo corporali. Nam illic umbra erat, in qua demonstraretur quod venturum erat: ideo illud jam cecidit. Cecidit ergo domus orationis nostrae? Absit. Non enim illud templum quod cecidit, hoc potuit dici domus orationis, de qua dictum est: «Domus mea domus orationis vocabitur omnibus gentibus.» Audistis enim quScriptum est, Domus mea domus orationis vocabitur omnibus gentibus; vos autem fecistis cerunt ut rueret templum? Sic et illi qui male vivunt in Ecclesia catholica, quantum in ipsis est, domum Dei volunt facere speluncam latronum; nec ideo evertunt templum. Veniet enim tempus, quando de reste peccatorum suorum foras mittantur. Hoc autem templum Dei, hoc corpus Christi, haec congregatio fidin Psalmo. Ejus vocem jam in multis psalmis audivimus; audiamus et in isto. Si volumus, nostra vox est;
Abbreviated transcription (Latin):
ue eis qui trahunt peccata uelud restẽ longã.
lili aut̃ trahunt peccata sic̃ restem longã: qui
addunt peccata peccatis. Qui cũ fecerunt unũ
peccatum: ut cooꝑiant illud faciunt alterũ.
Quomͦ enim ut restis fiat. additur spartum
sparto. Nonaut̃ in rectum intitit. s torquet᷑:
sic om̃ia praua facta quȩ s̃ peccata cũ addiuit᷑
sibi. & addendo peccato peccatũ. & peccatũ
adpeccatum adneccit᷑. fit restis longua. qͦrũ
semitȩ prauȩ. & flexuosi gressus eorũ. Quoua¬
let aũ ista restis. nͥ unde ligent᷑ ei manꝰ & pe¬
des. & ꝓiciat᷑ quisq in tenebras exteriores. Me¬
mnistis enim dictũ de quodam peccatore in
euangłio: ligate illi manꝰ & pedes & ꝓicite
eum in tenebras exteriores: ibi erit fletꝰ et
stridor dentium. Non eẽt unde illi ligarent᷑
manꝰ ce pedes: nͥ ipse sibi restẽ fecisset. Unde a¬
ꝑtissume alio loco scriptum ẽ: criniculis pecc̃oꝵ
suorum. unꝰ quisq constringit᷑. Ergo quia de

Expanded text:
e eis qui trahunt peccata velut vestem longam» . Illi autem trahunt peccata sicut restem longam, qui addunt peccata peccatis; qui cum fecerint unum peccatum, ut cooperiant illud, faciunt alterum. Quomodo enim ut restis fiat, additur spartum sparto, non autem in rectum it, sed torquetur: sic omnia prava facta, quae sunt peccata cum adduntur sibi, et de peccato peccatum, et peccatum ad peccatum annectitur, fit restis longa. Quorum semitae pravae, et flexuosi gressus eorum . Quo valet autem ista restis, nisi ut inde ligentur ei manus et pedes, et projiciatur quisque in tenebras exteriores? Meministis enim dictum de quodam peccatore in Evangelio: «Ligate illi manus et pedes, et projicite illum in tenebras exteriores; ibi erit fletus et stridor dentium» . Non esset unde illi ligarentur manus et pedes, nisi ipse sibi restem fecisset. Unde apertissime alio loco scriptum est: «Criniculis peccatorum suorum unusquisque constringitur» . Ergo quia de
Abbreviated transcription (Latin):
Non in illo templo uͥ figura erat: scđm figurã
enĩdñs exclusit homines de templo: illos qui
sua querebant. i÷ qui ꝓpt̃ uendendũ & em̃dũ
ibant intẽplum.Si aut̃ figura erat illud tem¬
plũ: manifestũ ẽ quia & corpꝰ xp̃i qd ẽ templũ

Expanded text:
non in illo templo ubi figura erat . 2. Secundum figuram non in illo templo ubi figura erat . 2. Secundum figuram enim Dominus exclusit homines de templo, illos qui sua quaerebant, id est, propter vendendum et emendum ibant in templum. Si autem figura erat illud templum, manif
Abbreviated transcription (Latin):
in xp̃os &e sic credant ut diligant. Hoc ẽ entm cre¬
mones credebant: & ñ diligebant. Et idõ quis
crederent: dicebant. Quid nob &e tͥ ẽ fili dlĩ ⁊
nos autem sic credanꝰ ut uupsum credamꝰ di¬
dicamus potiꝰ adte ꝑtinemꝰ. tu nos redenusti.
Om̃s gͦ qui sic credunt. tanꝗ lapiães sunt uinĩ
de quib templum dĩ edificat᷑. & tanꝗ ligna
imputribilia quib arca illa compacta ẽ. quȩ
Quisquis enuti p̃t̃ templũ dĩ orauerit dm̃: ñ
exaudit᷑ ad illam pacẽ suꝑnã ierłm. Et si exau¬
dit᷑ ad quȩdam temꝑalia: quȩ ds̃ &e paga¬
nis dedonauit. Nlam & ipsi demones: ex audi¬
tisunt ut irent in porcos. E. raud̃iri ad uit ã
eĩnam aliud ẽ: nec conceditur. nͥ ei qui intẽ ꝑlo
dĩorat. Iule autẽ inrtemplo dĩoiat: qui orat
xp̃i constat ex multis credentib intoto orbe t̃¬
rarũ: et idõ exaudit᷑ quia orat intemplo. lꝑse¬
enum orat in spũ &e ueritate: qͥ orat in pace ȩccłȩ.

Expanded text:
in Christum, et sic credunt ut diligant. Hoc est enim cremones credebant , sed non diligebant; et ideo quamvis crederent, dicebant, «Quid nobis et tibi est, Fili Dei» ? Nos autem sic credamus, ut in ipsum credamus, dist?» sed dicamus potius, Ad te pertinemus; tu nos redemisti. Omnes ergo qui sic credunt, tanquam lapides sunt vivi, de quibus templum Dei aedificatur ; et tanquam ligna imputribilia, ex quibus arca illa Quisquis enim praeter templum oraverit Deum, non exauditur ad illam pacem superditur ad quaedam temporalia, quae Deus et Paganis donavit. Nam et ipsi daemones exauditi sunt, ut irent in porcos . Exaudiri ad vitam aeternam aliud est, nec conceditur nisi ei qui in templo Dei orat. Ille autem in templo Dei orat, qui orat uod corpus Christi constat ex multis credentibus in toto orbe terrarum: et ideo exauditur, qui orat in templo. enim orat in spiritu et veritate, qui orat in pace Ecclesiae;
Abbreviated transcription (Latin):
iniquitatib suis. Non gͦ timeat accessurꝰ ad
dm̃ aliquas iniquitates suas : tantũ mͦ accedat
pleno corde & desuiat  facere que ante facie¬
bat: & ñdicat illa iniquitas sĩ mͥ dimitatur.
Si eium hoc dixerit ꝓpt̃ ipsam quam ꝑutat
sibi ñ dimitti. ñ se cõu̾tat: & faciendo cetera.
ñ illi dimitat᷑ & illud qđ ñ timebat. Quia feci
inqͥt scelus mnagnũ. & ñ mͥ pocest duntiti: ia
faciam & cetera. Hoc enĩ ꝑdo: qđ ñ facio. Noli ti¬
mere: in ꝓfundo es noli contẽpnere. De ꝓfun¬

Expanded text:
iniquitatibus ejus.» Non ergo timeat accessurus ad iniquitatibus ejus.» Non ergo timeat accessurus ad Deum aliquas iniquitates suas: tantummodo accedat pleno corde, et desinat jam facere quae antea faciebat, et non dicat, Illa iniquitas non mihi dimittitur. Si enim hoc dixerit, propter ipsam quam putat sibi non dimitti, non se convertit, et faciendo caetera, non illi dimittitur et illud quod non timebat. Quia feci, inquit, scelus magnum, et non mihi potest dimitti; jam faciam et caetera: hoc enim perdo quod non facio. Noli timere: in profundo es, noli contemnere de profun
Abbreviated transcription (Latin):
illud̃ quod dixit. auigilia matutina usq ad
lia matutina surrexit dñs. Et hoc debet sperare.
corpꝰ: qđ incapite p̃cessit. Sed ne suggeratur ista
cogitatio. capiti licuit resurgere: quia peccatis
ñ p̃mebatur. nullũ peccatũ erat ueo. Quid nos
facturi sumꝰ : sꝑabimꝰ talem resurrectionẽ. quał
indño. p̃cessit. cum pecatis nr̃is aggrauemur:
isrł: ab omnib uuquitatibꝰ eius. Ergo si p̃meba¬
t᷑ peccatis suis: ad est iniscłia dĩ. Idõ p̃cessit
ille sine peccato: ut deleat peccata sequentium.
disse in celum. In illo culpa si erat: s ꝑ illum
ur̃ȩ culpe delebunt᷑. Ipse redimet isrł: ab om̃tib
iniquitatib euis. Qitia isrł uendere se potuit. &̃
fieri uenundat᷑ sub pecato: redinere se ab ini¬
quitatib sipotest. lle potuit redimere: qui se ũ
potuit uendere. Qui ñ cominisit peccatũ: ipseẽ
redemptor apeccato. Ipse rediniet isrł. Unde
redimet : ab illa iniquitate. anabilla: ab oĩb

Expanded text:
ixit, «A vigilia matutina speret lia matutina resurrexit Dominus; et hoc debet sperare corpus, quod in capite praecessit. Sed ne suggeratur ista cogitatio: Capiti licuit resurgere, quia peccatis non premebatur, nullum peccatum erat in illo; quid nos facturi sumus? Sperabimus talem resurrectionem, qualis in Domino praecessit, cum peccatis nostris aggravemur? Israel ab omnibus iniquitatibus ejus.» Ergo si premebatur peccatis, suis, adest misericordia Dei. Ideo praecessit ille sine peccato, ut deleat peccata sequentium. disse in coelum. In illo culpa non erat, sed per illum vestrae culpae delebuntur: «Ipse redimet Israel ab omnibus iniquitatibus ejus.» Quia Israel vendere se potuit, et fieri venundatus sub peccato; redimere se ab iniquitatibus non potest. Ille potuit redimere, qui se non potuit vendere: qui non commisit peccatum, ipse est redemptor a peccato. «Ipse redimet Israel.» Unde redimet? Ab illa iniquitate, an ab illa? «Ab omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
lum &e expecta illum: &e sustine ꝓpt̾ legẽ ipsiꝰ
Quam legem ł dedit: Dimutte nob̃ debita
ur̃a. sic̃ & nos dimittimꝰ debitorib nr̃is. Spera
te resurrecturum. & tunc futurũ om̃imͦ siue
peccato: qm̃ ipse resurrexit qui pͥmus fuit sine
peccato. Auigilia matutina sꝑa: noli dicere. e¬
go ũ sum diguus. Propt̃ peccata ñ es dignus: s
multa aput illum redemptio: & ipse redin&
israel ex omnib iquitatib eius. Erplicit
psalmꝰ centesimꝰ iugesimꝰ nouꝰ. Incqit ꝓ logꝰ

Expanded text:
ine propter legem ipsius. Quam legem tibi dedit? «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris.» Spera te resurrecturum, et tunc futurum omni modo sine peccato, quoniam ille resurrexit qui primus fuit sine peccato. A vigilia matutina spera. Noli dicere: Ego non sum dignus propter peccata. Non es dignus; sed «multa apud illum redemptio, et ipse redimet Israel ab omnibus iniquitatibus ejus.» IN PSALMUM C
Abbreviated transcription (Latin):
cu aũ nox ista transierit. iã ueniet qd̵ spabamꝰ:
ce ñ iam sꝑabimꝰ. nec tam̃ desꝑati erumꝰ. Est enim ui¬
tuꝑatio desꝑatorum. Et aliquando decestamur ho¬
nuicin: & dicimꝰ ñ ht spem. Non semꝑ malũ ẽ: ñ
habere spem. In hacuita cum sumꝰ: malũ ẽ ñ ha¬
bere spem. Quienim mͦ spem ñ ht : rem pꝰea ñ ha¬
bebit. Ergo mͦ spem debemꝰ habere: S cum res
uenerit. uunqͥd spes erit: Qd enim uidet quis
ipsam in qua crucifixus ẽ &e resurrexit demon¬
straturꝰ generi humano ut uideant & piice un¬
pii. liui uideant & gratulent᷑ inuenisse se quod
didisse quod uidebant. Erubescentes dãpnabũ¬
tur: & gratulati coronabunt᷑. Dicet᷑ confusis:
ite inignem ȩternũ qui paratꝰ ẽ diabolo et au¬
głis eiꝰ. Dicet᷑ gaudentibꝰ: uenite benedicti pa¬
tris mei ꝑcipite regnũ qđ uob̃ paratum ẽ ab ori

Expanded text:
ierit, jam veniet quod sperabamus; et non jam sperabimus, nec tamen desperati erimus. Est enim vituperatio desperatorum, et aliquando detestamur hominem, et dicimus: Non habet spem. Non semper malum est non habere spem. In hac vita cum sumus, malum est non habere spem; qui enim modo spem non habet, rem postea non habebit. Ergo modo spem debemus habere. Sed cum res venerit, numquid spes erit? «Quod enim videt quis, ipsam in qua crucifixus est et resurrexit, demonstraturus generi humano, ut videant pii et impii: illi videant, et gratulentur invenisse se quod didisse quod videbunt. Erubescentes damnabuntur, et gratulati coronabuntur. Dicetur confusis, «Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus;» dicetur gaudentibus, «Venite, benedicti Patris me
Abbreviated transcription (Latin):
Quid÷ hoctͫ Consid̾abant alã uigiliã inatu¬
qua resutrerit dñs eorui: & uidebant quia anteꝙ
resurgeret talia iꝑse passus erat qualia ipsi patie¬
bantur: & ñdesꝑabant etiam se pꝰ tales passiones
resurrecturos adurtam et̃nam. Sꝑauit isrł in
dñm: auigilia matutina usq adnocte. Qm̃ a¬

Expanded text:
 hoc? Considerabant illam vigiliam matuqua resurrexit Dominus eorum, et videbant quia antequam resurgeret, talia et ipse passus erat, qualia ipsi patiebantur, et non desperabant etiam se post tales passiones resurrecturos ad vitam aeternam. «Speravit Israel in Dominum, a vigilia matutina usque ad noctem
Abbreviated transcription (Latin):
isrł in dñm: s iuigilia matutina sꝑet isrł.
Ergo culpo sꝑem scłi. quando sꝑat᷑ dedõ: non.
s alia spes ẽ isrł ꝓpria. Non ꝓ sũmo suo bono.
sꝑet isrł diuitias: ñ salutẽ corꝑis. ñ abundanti¬
ã t̾renorum. linino tribulationẽ hic habiturꝰ
ẽ: si forte contigerit eͥi ꝓpt̃ ueritat̾e pati aliqͥs
molestias. Non enim ñ sꝑabant in dm̃ mar¬
tires: Et tam̃ talia s̃ passi: qualia latrones.
qualia iniqui. Subrecti adbestias. ignibꝰ com¬
cremati. gladio ꝑculsi. unguł exarati. cathe-¬
nis obstricti. canere necati. Ista omĩa mala
passi sĩ sꝑabant in dñm: Aut idõ sꝑabant
ut istis malis carentes hac uita fruerent᷑:¬

Expanded text:
d, «a vigilia matutina speret Israel.» Ergo culpo spem saeculi, quando speratur de Deo? Non; sed alia spes est Israel propria. Non pro summo suo bono speret Israel divitias, non salutem corporis, non abundantiam terrenorum: imo tribulationem hic habiturus est, si forte contigerit illi propter veritatem pati aliquas molestias. Non enim non sperabant in Deum martyres, et tamen talia sunt passi, qualia latrones, qualia iniqui: subjecti ad bestias, ignibus concremati, gladio percussi, ungulis exarati, catenis obstricti, carcere necati, ista omnia mala passi, non sperabant in Dominum? aut ideo sperabant, ut istis malis carentes, hac vita fruerent
Abbreviated transcription (Latin):
bis faccũ ẽ qđ p̃ cessit in capite nr̃o. Quid p̃ces¬
sit u capite nr̃o : quia & caro ipsuis capitis resur¬
rex̃. Sp̃s alius capitis nũꝗ mortuus. ẽ: s quod
in eo mortuũ ẽ resurrerit. Resitrtȩxit aut̃ tercia die:
& qͥdaminͦ hoc in nob̃ dix̃ dñs. qđ in me uidistis:
sꝑate inuobis. la÷ quia erit resurrectio: resurgetis
et uos. Sed sunt qui dicant: ecce resurrex̃ añs. Nũ¬
quid ꝓpterea sperandũ ẽ & me posse resurgere:
utiq ꝓpterea. In hocenim resurrex̃ dñs: qđ a te
accepit. Non enim resurgeret: nͥ mortuus eẽt.
Non enĩ mortuus eẽt: nͥ carnem portaret. Quid
accepit ate dñs: carnem. Quid uenit iꝑse. .I erbũ
dĩqđd erat ante omĩa: ꝑ qđ facta s̃ onũa.S ut
acciꝑet abste aliquid: uerbũ caro factũ ẽ & ha¬
uis placere dõ ꝓpeccatis tuis. lam factum ẽ: ita
factum ẽ. Sacerdos nr: a nob̃ accepit qđ ꝓ nobis¬

Expanded text:
bis factum est quod praecessit in capite nostro. Quid praecessit in capite nostro? Quia et caro ipsius capitis resurrexit; spiritus illius capitis numquid mortuus est? Sed quod in eo mortuum est, resurrexit. Resurrexit autem tertia die; et quodam modo hoc nobis dixit Dominus: Quod in me vidistis, sperate in vobis; id est, quia ego resurrexi, resurgetis et vos. 7. Sed sunt qui dicant: Ecce resurrexit Dominus; numquid propterea sperandum est et me posse resurgere? Utique propterea: in hoc enim resurrexit Dominus, quod a te accepit. Non enim resurgeret nisi mortuus esset, non autem mortuus esset, nisi carnem portaret. Quid accepit a te Dominus? Carnem. Quid venit ipse? Verbum Dei, quod erat ante omnia, per quem facta sunt omnia. Sed ut acciperet abs te aliquid. Verbum caro factum est, et havis placare Deum pro peccatis tuis. Jam factum est, ita factum est. Sacerdos noster a nobis accepit q