comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
omnibus. et corã dõ inuenies gratiã. Sed rursus sunt
quidã homines. quicũ audierint quia humiles. eẽ.
debãnt. dimittunt se. nihil uolunt discere. putan¬
tes quia si aliquid didicerint: suꝑbi erunt. etrema¬
nentin solo lacte : Quos rep̃hendit scriptura dicens.
bt facti estis opus habentes lacte . non solidocibo
Sic enĩ uult ds nutrire nos lacte : ut non ibi remane¬
amus sed crescendo perlac ad solidũ cibũ ꝑueniamꝰ.
Ergo non debet homo extollere corsuũ insuꝑbia :
sed debet leuare indoctrina uerbi dĩ. Nam si
leuanda anima non . e&: non diceretur alia uoce
psalmi. Adte dñe leuaui animã meã. Etnisi se
ipsa anima suꝑse effundat. non peruenit ad uisio¬
nẽ dĩ et ad cognitionẽ substantiae illius in cominu¬
tabilis. Na moda cũ adhuc incarne . ẽ. dicitur ei.
Ubi est ds tuus: sed intus ẽ ds eius et spiritualit̃
intus. et sp̃ualit̃ exclusus ẽ : non quasi inter uallis

Expanded text:
omnibus, et coram Deo invenies gratiam» . Sed rursus sunt omnibus, et coram Deo invenies gratiam» . Sed rursus sunt quidam homines, qui cum audierint quia humiles esse debent, dimittunt se, nihil volunt discere, putantes quia si aliquid didicerint superbi erunt; et remanent in solo lacte. Quos reprehendit Scriptura, dicens: «Et facti estis opus habentes lacte, non solido cibo» . Sic enim nos Deus vult nutriri lacte, ut non ibi remaneamus; sed crescendo per lac, ad solidum cibum perveniamus. Ergo non debet homo extollere cor suum in superbiam, sed debet levare in doctrinam verbi Dei. Nam si levanda anima non esset, non diceretur in alia voce psalmi: «Ad te, Domine, levavi animam meam» . Et nisi se ipsa anima super se effundat, non pervenit ad visionem Dei, et ad cognitionem substantiae illius incommutabilis. Nam modo cum adhuc in carne est, dicitur ei: «Ubi est Deus tuus?» Sed intus est Deus ejus, et spiritualiter intus est, et spiritualiter excelsus est; non quasi intervallis
Abbreviated transcription (Latin):
capiendũ uerbũ. non recedamus afide lactis nr̃i
Illi autẽ heretici uolentes disputare deeo quod
non poterant capere: Dixerunt quia filius minor
.ẽ. quã pater. et dixerunt quia sp̃s sc̃s mmnor . ẽ.
quam filius. et fecerunt gradus et in miserunt
in ecclesiã tres deos. Non enimpossunt negare
putantes ergo quod capere non poterant. elati
sint in superbiã. et factum .ẽ in eis quod dicitur
inpsalmo Si non humiliter sentiebã sed ex altaui
animã meã. quemadmodũ qui ablatus alacte suꝑ
matrẽ suam. sic retributio in animã meã. Mater
enim eccła .ẽ. unde illi seperati sunt. unde lacta¬
et alia sententia. et alius intellectus in his uerbis.
quem non tacebo caritati ur̃ae. Hoc enĩ dixerunt.
Omnis suꝑbus. displicet dõ. Et debetse anima hu¬
miliare nedõ displiceat. et toto corde intueri qđ
dictum .ẽ. Quanto magnus es tanto humiliatẽ in

Expanded text:
capiendum Verbum, non recedamus a fide lactis nostri. capiendum Verbum, non recedamus a fide lactis nostri. Illi autem haeretici volentes disputare de eo quod non poterant capere, dixerunt quia Filius minor est quam Pater, et dixerunt quia Spiritus sanctus minor est quam Filius; et fecerunt gradus, et immiserunt in Ecclesiam tres deos. Non enim possunt negareputantes ergo quod capere non poterant, elati sunt in superbiam; et factum est in eis quod dicitur in isto psalmo, «Si non humiliter sentiebam, sed exaltavi animam meam; quemadmodum qui ablatus est a lacte super matrem suam, sic retributio in animam meam.» Mater enim Ecclesia Dei est, unde illi separati sunt: ibi lactaet alia sententia, et alius intellectus in his verbis, quem non tacebo Charitati vestrae. Hoc enim dixerunt: Omnis superbus displicet Deo, et debet se humana anima humiliare, ne Deo displiceat, et toto corde intueri quod dictum est, «Quanto magnus es, tanto humilia te in
Abbreviated transcription (Latin):
birrũ meũ. sed conscidit me. Si potuit et meruit
dici uestistuatu. quȩ non estu. sed uestistua : quan¬
to potius meruit audire caro xp̃i. templũ uerbi
unitũ cum uerbo ut quicquid incarne pateretur
ds ipse pateretur : quã uis uerbũ nec mori potuerit
nec corrumpi. nec mutari. nec occidi. sed quicquid
horũ passuf .ẽ. in carne passus .ẽ. Et noli mirari. qr
uerbũ nihilpassũ ẽ. nec anima hominis potest
pati aliquid occisa carne. dicente ipso dño. Nolite
timere eos qui corpus occidunt. animã autẽ non
possunt occidere. Si anima non potest occidi.
uerbũ dĩ poterat occidi : et tamen quiꝰd dicit.
flagellauit me. colafirauit me. percussit me.
dilaniauitme. Totũ hoc nonfit inanima. et tam̃
tus : et apparens mortalibus. ut ineo finiretur
mors. et non aberraremus a uerbo. credentes in
carnẽ quod factum ẽ. uerbũ. Hinc crescamus.
ipso lacte nutriamur: Antequã ualidi simus ad

Expanded text:
birrum meum; sed, Conscidit me. Si potuit et meruit birrum meum; sed, Conscidit me. Si potuit et meruit vestis tua dici tu, quae non est tu, sed vestis tua; quanto potius meruit audire caro Christi, templum Verbi unitum cum Verbo, ut quidquid in carne pateretur, Deus ipse pateretur: quamvis Verbum nec mori potuerit, nec corrumpi, nec mutari, nec occidi; sed quidquid horum passum est, in carne passum est? Et noli mirari quia Verbum nihil passum est: nec anima hominis potest pati aliquid occisa carne, dicente ipso Domino, «Nolite timere eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere» . Si anima non potest occidi, Verbum Dei poterat occidi? Et tamen quid dicit? Flagellavit me, colaphizavit me, percussit me, dilaniavit me: totum hoc non fit in anima; et tamen tus et apparens mortalis; ut in eo finiretur mors, et non aberraremus a Verbo, credentes in carnem quod factum est Verbum. Hinc crescamus, ipso lacte nutriamur; antequam validi simus ad
Abbreviated transcription (Latin):
et marna descenderet adueriorẽ populũ istł. uerbĩ
caro factum. ẽ. et habitauit in nobis. Qua propter
ipsis infirmis paulus apłs hoc dicit. quosdicit ani¬
erat. et non crucifixus. In principio erat uerbum.
et uerbũ erat apud dm̃. et ds̃ erat uerbũ. Et quia
ipsũ uerbũ caro factum ẽ : et ipsũ uerbũ crucifrxũ. t̃
sed non .ẽ. mutatũ in hominẽ. homo in illo mutatus ẽ
Mutatus ẽ. homo inillo ut melior fieret quã erit.
non ut in ipsam substantiã uerbi conuerteretur.
Peridergo quod homo erat mortuus . ẽ. ds. et per
id quod dserat : excitatus ẽ. homo etresurrexit:
et ascendit in caelũ. Quicqud passus.ẽ homo. non
potest dici non passus ds̃. quia ds̃ erat. hominẽ ad¬
sumendo sed non .ẽ. mutatus in hominẽ. Quomodo
non potes dicere nonte passũ imuriã. si uestitua con¬
scindatur: et quando quereris uel amicis uel iudioi:
Hoc dicis iudici conscidit me: Nondicis conscidit

Expanded text:
, et manna descenderet ad veriorem populum Israel, «Verbum , et manna descenderet ad veriorem populum Israel, «Verbum caro factum est, et habitavit in nobis» . 10. Quapropter ipsis infirmis Paulus apostolus hoc dicit, quos dicit ani? Nam Christus erat et non crucifixus: «In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum.» Et quia ipsum «Verbum caro factum est,» et ipsum Verbum crucifixum est: sed non est mutatum in hominem; homo in illo mutatus est. Mutatus est homo in illo, ut melior fieret quam erat, non ut in ipsam substantiam Verbi converteretur. Per id ergo quod homo erat mortuus est Deus; et per id quod Deus erat excitatus est homo. et ascendit in coelum. Quidquid passus est homo, non potest dici non passus Deus, quia Deus erat hominem assumendo; sed non est mutatus in hominem: quomodo non potes dicere non te passum injuriam, si vestis tua conscindatur. Et quando quereris vel amicis vel in judicio, hoc dicis judici, Conscidit me: non dicis, Conscidit
Abbreviated transcription (Latin):
erat uerbũ. hoc erat in principio apud dm̃. Om̃a
peripsũ facta sunt. et sine ipso factum ẽ nibil. Panis
Fergo ẽ. in de uiuunt angeli. Ecce pinis paratus
.ẽ tibi: sed cresce delacte. ut ad panẽ uonias. Et
quomodo inquis cresco delacte : quod tibi factus. ẽ.
xp̃c adinfirmitatẽ tuã hoc primo crede. et fortit᷑
tene. Quomodo ergo mat̾ cum uiderit filiũ minus
idoneũ ad capiendũ cibũ ipsos cibos eidat. sed tra¬
iectos percarnẽ suã : namipse . ẽ. panis quo infans
pascitur . quo & mat̃ eius pascitur. Sed ad mensam
in fansminus idoneus. ẽ ad mamillã idoneus est :
Panis ergo demensa traicitur permatris mamillã.
ut sio perueniat idem alimentũ ad paruũ infantẽ.
eẽt non rapinã arbitratus .ẽ. eẽ aequalis dõ qua¬
lẽ caperent promodo suo angeli : etunde incȩlo
tur. homo autẽ in firmus et carne in uolutus ia¬
ceret in terra : nec posset ad eũ peruenire panis
cuelestis. ut panẽ angelorũ manducaliñt homo

Expanded text:
incipio apud Deum. Omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil.» Panis ergo est; inde vivunt Angeli. Ecce panis paratus est tibi; sed cresce de lacte, ut ad panem pervenias. Et quomodo, inquis, cresco de lacte? Quod tibi factus est Christus ad infirmitatem tuam, hoc primo crede, et fortiter tene. Quomodo ergo mater cum viderit filium minus idoneum ad capiendum cibum, ipsos cibos ei dat, sed trajectos per carnem suam: nam ipse est panis quo infans pascitur, quo et mater ejus pascitur; sed ad mensam infans minus idoneus est, ad mamillam idoneus est. Panis ergo de mensa trajicitur per matris mamillam, ut sic perveniat idem alimentum ad parvum infantem. esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo ; qualem caperent pro modo suo Angeli, et unde in coelotur; homo autem infirmus et carne involutus jaceret in terra, nec posset ad eum pervenire panis coelestis: ut panem Angelorum manducaret homo
Abbreviated transcription (Latin):
contemptibilis in ecclesia. qui credit inxp̃m et qͥ.
diligit xp̃m. et amat pacẽ xp̃i : nomen eius scrip¬
tum .ẽ. in caelo cuius libet quem contempnis: Et
quid simile. ipsi et apostolis. qui tanta miracula fe¬
cerunt. & et tamen apłi reprimuntur exeo qđ
debono proprio gaudebant: et iubentur inde gau¬
exaltatũ cormeũ. neq in altũ elatisunt oculimei.
neq ingressussũ in magnis. neq in mirabilib suꝑ me.

Expanded text:
contemptibilis in Ecclesia, qui credit in Christum, et contemptibilis in Ecclesia, qui credit in Christum, et diligit Christum, et amat pacem Christi, nomen scriptum est in coelo; cujuslibet quem contemnis. Et quid simile ipsi et Apostolis, qui tanta miracula fecerunt? Et tamen Apostoli reprimuntur ex eo quod de bono proprio gaudebant, et jubentur hinc gauexaltatum cor meum, neque in altum elati sunt oculi mei; neque ingressus sum
Abbreviated transcription (Latin):
corpore xp̃i : non debet gaudere nisi de facie dĩ.
Redierunt apostoli. et dixerunt dño cũ missi
essent adño. Ecce dñe in nomine tuo. etiã nobis
demonia subiecta sunt. Uidit dñis quod temptaret
eos suꝑbia expotentia miraculorũ: Et ille qui medi¬
cus uenerat sanare tumores nr̃os. et ferre infir¬
mitates nr̃as.: continuo ait. Nolite in hoc gau¬
dere quia dȩ momonia uobis subiecta sunt: sed gau¬
dete quia nomina ur̃a scripta sunt in caelo. Non
om̃s xp̃iani boni de mones eiciunt. omniũ tamen
nomina scripta sunt incęlo. Non eos uoluit gaudere
ex eo quod propriũ habebant. sed eoceo quod cum
ceteris salutẽ tenebant. Inde uoluit gaudere apłs
unde gaudes ettu. Intendat caritas ur̃a : Nullus
infidelis habet spem: si nomen eius non . ẽ. scriptum
incelo. Omniũ fideliũ quidiligunt xp̃m. quiam¬
bulant uiam eius humiliter. quam ipse docuit
humilis : nomina scripta sunt in caelo. Cuiusuis

Expanded text:
corpore Christi, non debet gaudere nisi de facie Dei. corpore Christi, non debet gaudere nisi de facie Dei. Redierunt Apostoli, et dixerunt Domino, cum missi essent a Domino: «Ecce, Domine, in nomine tuo etiam daemonia nobis subjecta sunt.» Vidit Dominus quod tentaret eos superbia ex potentia miraculorum; et ille qui medicus venerat sanare tumores nostros, et ferre infirmitates nostras, continuo ait: «Nolite in hoc gaudere, quia daemonia vobis subjecta sunt; sed gaudete quia nomina vestra scripta sunt in coelo» . Non omnes christiani boni daemones ejiciunt; omnium tamen nomina scripta sunt in coelo. Non eos voluit gaudere ex eo quod proprium habebant, sed ex eo quod cum caeteris salutem tenebant: inde voluit gaudere Apostolos, unde gaudes et tu. Intendat Charitas vestra. Nullus fidelis habet spem, si nomen ejus non est scriptum in coelo. Omnium fidelium qui diligunt Christum, qui ambulant viam ejus humiliter, quam ipse docuit humilis, nomina scripta sunt in coelo. Cujusvis
Abbreviated transcription (Latin):
et dixit mihi: Sufficit tibi gratia mea. nam uirtus
in infirmitate perficitur. Ego noui quid apposuerĩ.
ego noui unde egrotes. ego noui unde saneris: siergo
carissimi paulus potuit apostolus extolli magnitu¬
aie reuelationũ nisi acciperet angelũ satine:
qui mͤecola ficaret. quis dese posset eẽ securus : tutius
udetur ambulare. quiminin epił: Querat sine quo non¬
aut sine quomale ẽ. illio. Tutius ẽ enĩ incorpore
digitus sanus. quã lippiens cculus. Digitus exigua
quȩdã resest : Oculus magnifica: multũ potest :
et tamen melius ẽ. digitũ eẽ. et sanũ. eẽ. quã oculũ
eẽ et perturbari. lippire excecari. Non ergo
quęrat quisq incorpore xp̃i. nisi sanitatẽ. Scđm
sanitatẽ habeat fidẽ et fide mundatur cor eius
Ex mundatione cordis. uidebit illam faciẽ dequa
dictum .ẽ beati mundo corde. qm̃ ipsi dm̃ uidebt̃.
Et quifecit miracula. et qui nonfecit miracula in

Expanded text:
«Et dixit mihi, Sufficit tibi gratia mea; nam virtus «Et dixit mihi, Sufficit tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur» . Ego novi quid apposuerim, ego novi unde aegrotes, ego novi unde saneris. 8. Si ergo, charissimi, potuit Paulus apostolus extolli magnitudine revelationum, nisi acciperet angelum satanae qui se colaphizaret; quis de se possit esse securus? Tutius videtur ambulare qui minus accepit, sed si non peraut sine quo male est illic. Tutior est enim in corpore digitus sanus, quam lippiens oculus. Digitus exigua quaedam res est; oculus magnifica, multum potest: et tamen melius est digitum esse et sanum esse, quam oculum esse et perturbari, lippire, excaecari. Non ergo quaerat quisque in corpore Christi nisi sanitatem. Secundum sanitatem habeat fidem; ex fide mundatur cor ejus , ex mundatione cordis videbit illam faciem de qua dictum est, «Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt» . Et qui fecit miracula, et qui non fecit miracula in
Abbreviated transcription (Latin):
quasi libenter permissus . ẽ. colafitare apostolum
sed tamen apłs ourabatur. Et quia illud quod me¬
dicus apposuerat. molestũ erat infirmo: rogauit
medicũ ut auferret. Quomodo cũ medicus ap¬
ponit uisceribus aliquod forte epithema moles¬
tũ et ardens: inde tamen ourandus. ẽ. ille cuius
uiscera tum ebant: cum ille ardore cȩperit et cru¬
ciari medicamento : rogat medicũ ut auferat.
medicus autẽ consolatur. monet patientiam.
quia nouit quamsit utile quod apposuit. ita et
apłs sequitur et dicit. Cũ dixisset datus. ẽ. mͥ
stimulus carnis meae angelus satanȩ qui me cola¬
firet. prȩdixit autẽ quare. Nemagnitudine
reuelationũ extollar. datus ẽ mihi stimulus carnis
meȩ angelus satanȩ qui me colaficet. Propt̾ quod ter
dñm rogaui ut auferret eũ ame. Hoc .ẽ. dicere :
Rogiui medicũ ut auferret ame molestũ epithe¬
ma quod mihi apposuerat. sed audiui uocẽ medici

Expanded text:
quasi libenter permissus est colaphizare Apostolum; quasi libenter permissus est colaphizare Apostolum; sed tamen Apostolus curabatur. Et quia illud quod medicus apposuerat, molestum erat infirmo; rogavit medicum ut auferret. Quomodo cum medicus apponit visceribus aliquod forte epithema molestum et ardens, unde tamen curandus est ille cujus viscera tumebant; cum ille ardere coeperit et cruciari medicamento, rogat medicum ut auferat: medicus autem consolatur, monet eum patientiam, quia novit quam utile sit quod apposuit. Ita et Apostolus sequitur et dicit, cum dixisset, «Datus est mihi stimulus carnis meae, angelus satanae, qui me colaphizet.» Praedixit autem quare: «Ne magnitudine revelationum extollar, datus est mihi stimulus carnis meae, angelus satanae, qui me colaphizet.  «ut auferret eum a me.» Hoc est dicere, Rogavi medicum, ut auferret a me molestum epithema quod mihi apposuerat. Sed audi vocem medici:
Abbreviated transcription (Latin):
angelus satanȩ qui me cola firet. Quid .ẽ. hoc fr̃s:
puer ab angelo satanȩ. Quid ẽ hoc : dolore quodã
corporis trahitur: exagitatus uehement᷑. Dolores
autẽ corporũ. plerumq imituntur ab angelis sata¬
nȩ. Sed hoc non possunt. nisi permissi. Nam etiob
sc̃s sic probatus .ẽ. Permissus ẽ. ad eũ probandum
satanas. et percussit eũ uulnere. ut uermibus pu¬
tresceret. In mundus enim permittebatur. sed
sc̃s probabatur. Nescit diabolus quanta bona
deillo fiant: etiam cum seuit. Sȩ uiens intrauit
in corde iudae. seuiens tradidit xp̃m. seuiens
crucifie̾ et crucifixo aep̃o redemptus ẽ. orbis
terrarũ. Ecce sȩuitia diaboli obfuit sibi. nobis
autẽ profuit. Saeuiendo enim quostenebat ami¬
sit. redemptos sanguine dñi. quẽ cumseuiret
effudit. Sesciret tantũ damnũ se passurũ: funde¬
ret in terra in terra prectũ quoredemptum est
genus humanũ. Sic ergo angelus ille satane

Expanded text:
angelus satanae, qui me colaphizet.» Quid est hoc, fratres? angelus satanae, qui me colaphizet.» Quid est hoc, fratres? puer. Et a quo? Ab angelo satanae. Quid est hoc? Dolore quodam corporis traditur exagitatus vehementer: dolores autem corporum plerumque immittuntur ab angelis satanae; sed hoc non possunt nisi permissi. Nam et Job sanctus sic probatus est. Permissus est ad eum probandum satanas, et percussit eum vulnere, ut vermibus putresceret. Immundus enim permittebatur, sed sanctus probabatur . Nescit diabolus quanta bona de illo fiant, etiam cum saevit. Saeviens intravit in cor Judae , saeviens tradidit Christum, saeviens crucifixit; et crucifixo Christo, redemptus est orbis terrarum. Ecce saevitia diaboli diabolo obfuit, nobis autem profuit. Saeviendo enim, quos tenebat amisit, redemptos sanguine Domini, quem cum saeviret effudit. Si sciret tantum damnum se passurum, non funderet in terram pretium quo redemptum est genus humanum. Sic ergo ille angelus satanae
Abbreviated transcription (Latin):
medici potentiã artissuȩ in desperatis ostendere : sic
dñs ih̃e xp̃c medicus et saluator noster indesperato
qui persecutor eccłae fuit ostendit magnitudinẽ
artis suae. ut non solũ eũ xp̃ianũ faceret. sed et
apłm: Nec tantũ apłm. sed sicut ipse dix̾it plus
omnibus laboraret: Excellentissime ergo gratiae
fuit. Et uidetis fr̃s. quia modo in ecclesia. pauli
ȩpłae iugent magis quam coapostolorũ eius: Alii
enim non scripserunt: sed tantũ locuti sunt in eccła.
Nam quȩ proferuntur aberrantibus sub nomine
ipsorũ: quia non sunt ipsorũ inprobantur. nec
acceptantur ab ecclesia. Alii autẽ qui seripserunt.
nec tantũ nec tanta gratia scripserunt: Cumergo
ea magnae gratiȩ: et magna dona meruisset adõ.
quid dicit quodã loco propt̃ magnitudinẽ autẽ¬
reuelationũ ne extollar. Intenditis. rẽ trem̃dam
uobis dico. Propt᷑ magnitudinẽ inquit reuelationũ
ne ex tollar. datus .ẽ. mihi stimulus carnis meae.

Expanded text:
medici potentiam suae artis in desperatis ostendere: sic Dominus Jesus Christus, medicus et salvator noster, in desperato, qui persecutor Ecclesiae fuit, ostendit magnitudinem artis suae, ut non solum eum christianum faceret, sed et apostolum; nec tantum apostolum, sed sicut ipse dicit, plus omnibus illis laboraret . Excellentissimae ergo gratiae fuit. Et videtis, fratres, quia modo in Ecclesia Pauli apostoli Epistolae vigent, magis quam coapostolorum ejus. Alii enim non scripserunt, sed tantum locuti sunt in Ecclesia: nam quae proferuntur ab errantibus sub nomine ipsorum, quia non sunt ipsorum, improbantur, nec acceptantur ab Ecclesia. Alii autem qui scripserunt, nec tantum, nec tanta gratia scripserunt. Cum ergo esset magnae gratiae, et magna dona meruisset a Deo, quid dicit quodam loco? «Propter magnitudinem revelationum ne extollar.» Intendite, rem tremendam vobis dico: «Propter magnitudinem,» inquit, «revelationum ne extollar, datus est mihi stimulus carnis meae,
Abbreviated transcription (Latin):
in uno corpore cum eo constitutus pertinet ad eũ
uox ista psalmi. Dñe non .ẽ. exaltatũ cormeũ.
neq maltũ elatisunt oculi mei. Neq ingressus
sũ in magnis. neq in mirabilibus suꝑme. Quod
enim excessit uires meas. ait. Non quęsiui. non
ibi me extendi. nolui ibi magnificari. Nam
ista exaltatio dehabundantia gratiarũ. quam sit
timenda nequis dedono dĩ suꝑbiat. sed magis
seruet humilitatẽ. et faciat quod scriptumest
Quanto magnus es. tanto humilia te in omnibus
et corã dõ inuenies grãm : Quam ergo sit timenda
suꝑbia dedono di: etiã atq etiã commendandũ
.ẽ. caritati urãe. maxime quia psalmus breuis¬
simus permittit nos loqui. Paulus apłs quã iis :¬
ex persecutore factus predicator : ab undͥantiorẽ
grãm consecutus. ẽ. in om̃i labore apostolico.
quã ceteri apłi. ut magis ds̃ ostenderet suũ
.eẽ. quod dat non hominis. Quomodo solent¬

Expanded text:
in uno corpore cum eo constitutus, pertinet ad eum in uno corpore cum eo constitutus, pertinet ad eum vox ista Psalmi, «Domine, non est exaltatum cor meum, neque in altum elati sunt oculi mei; neque ingressus sum in magnis, neque in mirabilibus super me.» Quod enim excessit vires meas, ait, non quaesivi, non ibi me extendi, nolui ibi magnificari. Nam ista exaltatio de abundantia gratiarum quam sit timenda, ne quis de dono Dei superbiat, sed magis servet humilitatem, et faciat quod scriptum est, «Quanto magnus es, tanto humilia te in omnibus, et coram Deo invenies gratiam» : quam ergo timenda sit superbia de dono Dei, etiam atque etiam commendandum est Charitati vestrae, maxime quia Psalmus brevissimus permittit nos loqui. Paulus apostolus quamvis ex persecutore factus sit praedicator, abundantiorem gratiam consecutus est in omni labore apostolico, quam caeteri apostoli, ut magis Deus ostenderet suum esse quod dat, non hominis. Quomodo solent
Abbreviated transcription (Latin):
in xp̃o non poterat : quia sineme inquid nihil potes¬
tis facere. Cũ ergo hoc audierit homo qui proficit
quasi obiectã calumniã abignaris paganis. ab homi¬
nibus nescientibus. quid loquatur. in conpage cor¬
poris xp̃i. respondenat et dicat. Quid dicis  nones
iustus quia non facis inraculũ : possis et auri dicere
nones incorpore. quia non uides. Faceres inquit
tu sicut petrus fecit: sed petrus et mihi fecit.
quia in eo corpore sũ. in quo petrus fecit. In illo qđ
potest possũ : aqͦuodiuisus nonsũ: Quiꝰd minus pos¬
sũ. conpatitur mihi. Et quod plus potest: congau¬
deo illi. Ipse dñ s. desuꝑ clamauit pro corpore suo.
Saule saule quid me persequeris. etipsũ nemo
tangebat. sed procorpore in terra laborante. caput
decȩlo clamabat. Si ergo fr̃s unusquisq quod po¬
test ustȩ egerit. et ideo quod alius plus potest
non inuiderit. sed congratulatus fuerit tamquã

Expanded text:
in Christo non poterat: «Quia sine me,» inquit, «nihil potesin Christo non poterat: «Quia sine me,» inquit, «nihil potestis facere» . Cum ergo hoc audierit homo qui proficit, quasi objectam calumniam ab ignaris paganis, ab hominibus nescientibus quid loquantur; in compage corporis Christi respondeat et dicat: Qui dicis, Non es justus, quia non facis miracula; posses et auri dicere, Non es in corpore, quia non vides. Faceres, inquit, et tu, sicut et Petrus fecit. Sed Petrus et mihi fecit, quia in eo corpore sum, in quo Petrus fecit: in illo quod potest possum, a quo divisus non sum; quod minus possum, compatitur mihi, et quod plus potest, congaudeo illi . Ipse Dominus desuper clamavit pro corpore suo, «Saule, Saule, quid me persequeris» ? et ipsum nemo tangebat, sed pro corpore in terra laborante caput de coelo clamabat. 7. Si ergo, fratres, unusquisque quod potest juste egerit, et in eo quod alius plus potest non inviderit, sed congratulatus fuerit tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
nobis ambulant: omnia ergo in uno corpore
cũ operantur . si sit ibi sanitas. et concordent
mombra : gaudont et congaudent sibi. Et siali¬
quid molostiae sit in aliquo membro. non sede se¬
runt sed compatiunt᷑ sibi. Numquid quia incorpore
pes quasi longe uidetur ab oculis. illi enĩ funt locati
in sublimitate. illi autẽ in fra positi. quando forte
pesspinã calcauerit. deserunt oculi. et non sic̃ uidemꝰ
totũ corpus contrahitur. et sedet homo. curuatur
spina dorsi. ut quȩratur spma quae hesit in planta
omnia membra quicquid possunt faciunt : ut de infi¬
mo et exiguo loco spina quae in heserat educatur.
Si ergo fr̃s quisquis incorpore xp̃i. non potest resus
pore : quomodo si auris quȩrat uidere : discordare
potest Nam quod non accepit. non potest facere
Sed si ei obiectũ fuerit et dictũ si iustus esses resus¬
citares mortuũ. quomodo resuscitauit petrus. in xp̃oe¬
sed xp̃ facere sine petro poterat: Petrus nisi

Expanded text:
nobis ambulant: omnia in uno corpore nobis ambulant: omnia in uno corpore cum operantur, si sit ibi sanitas et concordent membra, gaudent et congaudent sibi. Et si aliquid molestiae sit in aliquo membro, non se deserunt, sed compatiuntur sibi. Numquid, quia in corpore pes quasi longe videtur ab oculis illi enim sunt locati in sublimitate, illi autem infra positi, quando forte pes spinam calcaverit, deserunt oculi; et non, sicut videmus, totum corpus contrahitur, et sedet homo, curvatur spina dorsi, ut quaeratur spina quae haesit in planta? Omnia membra quidquid possunt faciunt, ut de infimo et exiguo loco spina quae inhaeserat educatur. Sic ergo, fratres, quisquis in corpore Christi non potest resuscpore; quomodo si auris quaerat videre, discordare potest. Nam quod non accepit, non potest facere. Sed si ei objectum fuerit et dictum: Si justus esses, resuscitares mortuum, quomodo resuscitavit Petrus. In s facere sine Petro poterat, Petrus nisi
Abbreviated transcription (Latin):
uobis non habeo. Sitotũ corpus oculus ubi auditus
si totũ auditus ubi odoratus  ergo in membris
nr̃is uidetis fr̃s. quomodo singula officiũ suum
habeant membra. Oculus uidet. et nonaudit
Auris audit. et nonuidet. Manus operatur nec
audit nec uidet. Pes ambulat. nec uidet neo¬
ñ audit. nec facit quod manus. Sed inuno corpore
sisit sanitas. et non aduersũ se litigent membra:¬
et auris et auris uidet inoculo. et oculus audit
inaure . Nec obici potest auri qͥuia non uidet.
ut dicatur ei nihiles minor es : Numquid uidere
et discernere colores potes quod facit oculus:
Respondet enim auris depace corporis. et dicit.
Ibi sũ: ubiest oculus. in eo corpore sũ. Inme non
uideo in illo cum quosũ uideo. Ita cum auris dicit
oculus mihi uidet. oc ulus dicit. auris mͥaudit.
Oculi et aures dicunt: manꝰ nobis operantur.
Manus dicunt. oculi et aures nobis uident et
audiunt. Oculi et aures et manus dicunt pede ᷤ

Expanded text:
vobis non habeo. Si totum corpus oculus, ubi auditus? vobis non habeo. Si totum corpus oculus, ubi auditus? si totum corpus auditus, ubi odoratus?» Ergo in membris nostris videtis, fratres, quomodo singula officium suum habeant membra. Oculus videt, et non audit; auris audit, et non videt; manus operatur, nec audit, nec videt; pes ambulat, nec audit, nec videt, nec facit quod manus. Sed in uno corpore si sit sanitas, et non adversum se litigent membra, auris videt in oculo, oculus audit in aure; nec objici potest auri quod non videt, ut dicatur ei: Nihil es, minor es; numquid videre et discernere colores potes, quod facit oculus? Respondet enim auris de pace corporis, et dicit: Ibi sum ubi est oculus, in eo corpore sum; in me non video, in illo cum quo sum video. Ita cum auris dicit, Oculus mihi videt; oculus dicit, Auris mihi audit; oculi et aures dicunt, Manus nobis operantur; manus dicunt, Oculi et aures nobis vident et audiunt: oculi et aures et manus dicunt, Pedes
Abbreviated transcription (Latin):
est : cũ ergo hoc uideret symon. uoluit talia facere.
non talis. eẽ Et nostis. quia etiã pecunia putauit
comparandum sp̃m sc̃m. Erat ergo de talibus.
qui intemplo intrant ademendũ etuendendum.
Emere uolebat quod uendere disponebat: Et uere
fr̃s mei quia talis ille erat etsic intrauerat ad eos:
dñs eos expulit de templo qui columbas uendebant.
Columba autẽ. sp̃m scm̃ significat. Uolebat ergo
symon emere columbã. et uendere columbã. Acces
resticulȩ expulit foras malũ mercatorẽ. Ergaꝰ st̃
homines quos delectat miraculũ facere. et ab eis
qui profecerunt in eccła miraculũ exigunt. Et
ipsi quasi profecisse sibi uidenturꝰ talia uolunt
facere. et putant se ad dnm̃ non pertinere si non fe¬
scerint. Dñs autẽ ds̃ nr̃ qui nouit. quid cui tribuat.
et ut seruetur compago corporis in pace. ad loquit᷑
ecclesiã per apłm. non potest dicere oculus manui
opuste non habeo. aut iterũ caput pedibus opus

Expanded text:
s : cum ergo hoc videret Simon, voluit talia facere, non talis esse; et nostis quia etiam pecunia putavit comparandum Spiritum sanctum. Erat ergo de talibus qui in templum intrant ad emendum et vendendum; emere volebat quod vendere disponebat: et vere, fratres mei, quia talis ille erat, et sic intraverat ad eos. Dominus illos expulit de templo qui columbas vendebant; columba autem Spiritum sanctum significat: volebat ergo Simon emere columbam, et vendere columbam; accessresticulae expulit foras malum mercatorem . 6. Ergo sunt homines quos delectat miraculum facere, et ab eis qui profecerunt in Ecclesia miraculum exigunt; et ipsi qui quasi profecisse sibi videntur, talia volunt facere, et putant se ad Deum non pertinere si non fecerint. Dominus autem Deus noster, qui novit quid cui tribuat, et ut servetur compago corporis in pace, alloquitur Ecclesiam per Apostolum: «Non potest dicere oculus manui, Opus te non habeo; aut iterum caput pedibus, Opus
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad finẽ huius itȩ nr̃ae uel saetuli. Cũ autẽ
nox ista transierit. iam ueniet quod sperabamꝰ.
et noniam sperabimus. nec tamen desperati erimꝰ.
Est enim uituperatio disperatorũ. et aliquando
detestamur hominẽ et dicimus. non habet spem
modo spem non habet. rem postea non habebit.
Ergo. modo spem debemus habere. Sed cũ res
uenerit. numquid sposerit  quod enĩ uidet quis
quid sperat. ueniet dñs ds nr̃ primo formam
ipsam inqua crucifixus. ẽ. etresurrex̃ demonstra¬
turus generi humano. ut uideant etpii otimpii.
Iui uideant et gratulentur in uonissese quodere¬
diderunt antequã uiderent. et illi erubescant
non se credidisse quoduidebunt. Cruboscentes
damnabuntur. et gratulati coronabuntur. Dicet᷑
confusis ite inignẽ aet̾mĩ qui preparatus ẽ. et
diabolo et angelis eius. Dicitur gaudentibus uenite
benedicti patris mei. percipite regnũ quod
uobis preparatum .ẽ. ab origine mundi. Quodcũ

Expanded text:
usque ad finem hujus vitae nostrae vel saeculi. Cum autem usque ad finem hujus vitae nostrae vel saeculi. Cum autem nox ista transierit, jam veniet quod sperabamus; et non jam sperabimus, nec tamen desperati erimus. Est enim vituperatio desperatorum, et aliquando detestamur hominem, et dicimus: Non habet spem.modo spem non habet, rem postea non habebit. Ergo modo spem debemus habere. Sed cum res venerit, numquid spes erit? «Quod enim videt quis, quid sperae?» Veniet Dominus Deus noster, primo formam ipsam in qua crucifixus est et resurrexit, demonstraturus generi humano, ut videant pii et impii: illi videant, et gratulentur invenisse se quod crediderunt antequam viderent; et illi erubescant non se credidisse quod videbunt. Erubescentes damnabuntur, et gratulati coronabuntur. Dicetur confusis, «Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus;» dicetur gaudentibus, «Venite, benedicti Patris mei, percipile regnum quod vobis paratum est ab origine mundi» : quod cum
Abbreviated transcription (Latin):
moriturus nisi dñs. Quando aut̃ resurrex̃ dñs
numquã moriturus: auigilia matutina. Hoc spera ⁊̃
&tu de dño resurrecturũte. non quomodo latarꝰ
resurrex̃. non quomodo filius uiduae. et archisy¬
nagogi filia refurrexerunt. non quomodo quos
suscitauerunt antiqui prophetȩ. sed resurrec¬
turũ te spera quomodo dñs. ut post resurrectionẽ
qua resurrexeris. nonte iam timeas moriturũ. et ñ¬
coepisti sperare auigilia matutina. Spera autẽ
usq innoctẽ. quousq fimatur hȩc uita. quousq
fit nox uniuersi generis humani in occasu sełi
Quare hoͣc usque quia post istã noctẽ iam nonerit n¬
spes sed ipsares. Spes enim quȩ uidetur. non ẽ. spos.
a płs dicit. Quod enim uidet quisquid sperat. &¬
si autẽ quod non uidomus speramus. porpatientiã
expectamus. Si ergo patient̃ expectare debemꝰ
quod nonuidemus. usq ad noctẽ speremus. id est

Expanded text:
moriturus, nisi Dominus. Quando autem resurrexit Dominus moriturus, nisi Dominus. Quando autem resurrexit Dominus nunquam moriturus? A «vigilia matutina.» Hoc spera et tu de Domino, resurrecturum te, non quomodo Lazarus resurrexit, non quomodo filius viduae et archisynagogi filia resurrexerunt, non quomodo quos suscitaverunt antiqui Prophetae; sed resurrecturum te spera quomodo Dominus, ut post resurrectionem qua resurrexeris, non te jam timeas moriturum: et coepisti sperare a vigilia matutina. 10. Spera autem usque ad noctem, quousque finiatur haec vita, quousque sit nox universi generis humani in occasu saeculi. Quare hoc usque? Quia post istam noctem jam non erit spes, sed ipsa res. «Spes» enim «quae videtur, non est spes,» Apostolus dicit: «quod enim videt quis, quid sperat? Si autem quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus» . Si ergo patienter exspectare debemus quod non videmus, usque ad noctem speremus, id est
Abbreviated transcription (Latin):
quis non haberet filios acciperet. siuxorẽ non
duxisset duceret. non abortiret non solũ aliqua
mulier indomo eius. sed nec pecus etus non aces¬
sceret cupa eius. non grandinaretur uinea cius.
Quisic sperabat in dnm: anim aduertit his reb
aliter dare eos qui non colebant dm̃. et defecer̃
pedes eius. et non sperauit usq ad noctẽ : quia¬
cipit autgilia inatutina sperare . qui hoc spe¬
rat dedño. quod coepit ostendere auigilia matu¬
s̃ tina in qua resurrex. Ante enim. nemoresur¬
rexerat semꝑ uicturus. Intendat caritas ur̃a.
Suscitati sunt mortui. ante aduentũ domini.
Nam et elias resuscitauit mortuũ etheliseus sed
re surrexerunt iterũ morituri. Dñs ipse quos
resuscitauit morituri resurrexerunt. siue ille
iuuenis filius uiduae. sine illa puella duodecam
annorũ filia archisynagogi. siue lazarus: aliter
resuscitati sunt om̃s morituri. semel natisunt
etbis mortiu sunt. Nemo resurrexerat nũ quã

Expanded text:
quis non haberet filios, acciperet; si uxorem non quis non haberet filios, acciperet; si uxorem non duxisset, duceret; non abortiret non solum aliqua mulier in domo ejus, sed nec pecus ejus; non acescerent cupae ejus, non grandinaretur vinea ejus. Qui sic sperabat in Dominum, animadvertit his rebus abundare eos qui non colunt Dominum, et defecerunt pedes ejus , et non speravit usque ad noctem; quiacipit a vigilia matutina sperare? Qui hoc sperat de Domino, quod coepit ostendere a vigilia matutina in qua resurrexit. Antea enim nemo resurrexerat semper victurus. Intendat Charitas vestra. Resuscitati sunt mortui ante adventum Domini: nam et Elias resuscitavit mortuum , et Elisaeus ; sed resurrexerunt iterum morituri. Dominus ipse quos resuscitavit, morituri resurrexerunt; sive ille juvenis filius viduae , sive illa puella duodecim annorum, filia archisynagogi , sive Lazarus : aliter resuscitati sunt, omnes morituri; semel nati sunt, sed bis mortui sunt. Nemo resurrexerat nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
ex hoc sperare. Et quousq: usq in noctẽ quousq¬
ñmoriamur. Omnis enim mors carnalis. quasi somnꝰ
est. Coepisti sperare ex quo resurrex̃ dñs. noli
ydeficere sperare. quousq exeas ab hac uita . Nã
si nonusq ad noctẽ speraueris. deletur totũ quod¬
s̃ speraueras. Sunt enim homines qui incipiunt spe¬
rare. sed non perseuerant usq ad uoctẽ. InoipiunT
pati tribulationes aliquas. incipiunt pati tẽptatio¬
nes uident homines malos et iniquos felicitate
uthic essent felices: attendunt eos quiscelera fe¬
cerunt habere quodipsi habere desiderabant: et
deficiunt pedes eorũ et desinunt sperare indñm.
Quare . quia non auigilia matutina coeperunt
sperare. Quid ẽ. hoc  non hoc coeperunt sperare
dedño quod p̃cessit in dño ab illa uigilia matutina.
sed sperabant de dño utsi essent xp̃iani. haberent
plenã domũ. frumento uino oleo auro et ar
gento. nullus eorũ moreretur immaturus. si

Expanded text:
ex hoc sperare: et quousque? «Usque in noctem;» quousquex hoc sperare: et quousque? «Usque in noctem;» quousque moriamur. Omnis enim mors nostra carnalis, quasi somnus est. Coepisti sperare ex quo resurrexit Dominus, noli deficere sperare quousque exeas ab hac vita. Nam si non usque ad noctem speraveris, deletur totum quod speraveras. Sunt enim homines qui incipiunt sperare, sed non perseverant usque ad noctem. Incipiunt pati tribulationes aliquas, incipiunt pati tentationes, vident homines malos et iniquos felicitate ut hic essent felices, attendunt eos qui scelera fecerunt, habere quod ipsi habere desiderabant; et deficiunt pedes eorum, et desinunt sperare. Quare? Quia non a vigilia matutina coeperunt sperare. Quid est hoc? Non hoc coeperunt sperare de Domino, quod praecessit in Domino ab illa vigilia matutina: sed sperabant de Domino, ut si essent christiani, haberent plenam domum frumento, vino, oleo, argento, auro; nullus eorum moreretur immaturus; si
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus e&. nisi carnẽ portaret. Quid accepit ate
dñs  carnẽ. Quiduenit ipse uerbũ dĩ quod erat
ante omnia. perquod facta sunt ommnia Sed ut acci¬
peret abste aliquid: uerbũ caro factũ est. et habita¬
uit in nobis. Accepit abste quod offerret prote.
Quomodo acceͥpit ate sacerdos. quod prote offerat.
quindo uis placere dm̃ propeccatis tuis. Iam factũ
est ita factum .ẽ. Sacerdos nr̃ a nobis accepit qđ¬
̃ pronobis offerret. Accepit enim anobis carnẽ.
in ipsa carne uictima factus ẽ holo caustrũ factus
est. sacrificiũ factus .ẽ. in passione sacrificiũ factꝰ
est in resurrectione innouauit illud quod occisũ
est & tam quã primitias suas dedit dõ et ait tibi.
Consecrata sunt iam omnia tua. quando tales pri¬
s̃ mitiae dete datȩsunt dõ. Spera ergo etinte futu¬
rũ : quod precessit in primitus tuis. Quia ergo
ille auigilia matutina surrex: coepit anima nr̃a

Expanded text:
mortuus esset, nisi carnem portaret. Quid accepit a te mortuus esset, nisi carnem portaret. Quid accepit a te Dominus? Carnem. Quid venit ipse? Verbum Dei, quod erat ante omnia, per quem facta sunt omnia. Sed ut acciperet abs te aliquid. Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Accepit abs te, quod offerret pro te; quomodo accipit sacerdos a te, quod pro te offerat, quando vis placare Deum pro peccatis tuis. Jam factum est, ita factum est. Sacerdos noster a nobis accepit quod pro nobis offerret: accepit enim a nobis carnem; in ipsa carne victima factus est, holocaustum factus est, sacrificium factus est. In passione sacrificium factus est; in resurrectione innovavit illud quod occisum est, et tanquam primitias tuas dedit Deo, et ait tibi: Consecrata sunt jam omnia tua, quando tales primitiae de te datae sunt Deo; spera ergo et in te futurum quod praecessit in primitiis tuis. 8. Ergo ille quia a vigilia matutina resurrexit, coepit anima nostra
Abbreviated transcription (Latin):
telligendũ est. ne putemus uno die nobis sperandũ
esse in dnm. auigilia matutina usq ad noctẽ: Quid
tem sperauit indnm: quia dñs perquẽ nobis dimissast̃
peccata : inuigilia matutina resurrex̃ amortunis. ut
hoc speremus in nobis futurũ. quod precessit in dño
lam enim peccata nr̃a dimissa sunt. sed nondum
resurreximus. Si nondũ resurreximus. nondum
in nobis factum .ẽ. quod p̃cessit in capite nostro.
Quid p̃cessit incapite nro quia et caro ipsius
capitis resurrex̃. sp̃s illius capitis num quã motuus
est. sed quod in eo mortuũ.ẽ. resurrex̃. Resurrex̃
autẽ tertio die. & quodammodo. hoc nobis dix̃
erit resurrectio. resurgotis etuos. Sed st̃ quidicant ñ
Ecce resurrex̃ dñs. Num quid propterea speran¬
dũ est etme posse resurgere. utiq propterea.
In hoc enim resurrex̃ dñs. quodate accepit. dlon
enim resurgeret. nisi morcuus. c&̃. Non autem

Expanded text:
telligendum est, ne putemus uno die nobis sperandum telligendum est, ne putemus uno die nobis sperandum esse in Dominum, «A vigilia matutina usque ad noctem.» Quid ea in Dominum»: quia Dominus per quem nobis dimissa sunt peccata, in vigilia matutina resurrexit a mortuis, ut hoc speremus in nobis futurum quod praecessit in Domino. Jam enim peccata nostra dimissa sunt, sed nondum resurreximus: si nondum resurreximus, nondum in nobis factum est quod praecessit in capite nostro. Quid praecessit in capite nostro? Quia et caro ipsius capitis resurrexit; spiritus illius capitis numquid mortuus est? Sed quod in eo mortuum est, resurrexit. Resurrexit autem tertia die; et quodam modo hoc nobis dixit ego resurrexi, resurgetis et vos. 7. Sed sunt qui dicant: Ecce resurrexit Dominus; numquid propterea sperandum est et me posse resurgere? Utique propterea: in hoc enim resurrexit Dominus, quod a te accepit. Non enim resurgeret nisi mortuus esset, non autem
Abbreviated transcription (Latin):
debita nr̃a. sic̃ et nos dimittimus debitoribus nr̃is.
Nustinuit anima mea in uerbũ tuũ. Nemo sustinet.
nisi quinon aͣccepit quod promissũ est. Nam quiũ
accepit. quid sustinet: accepimus remissionẽ pecca¬
torũ. sed promissũ nobis. ẽ. regnũ caelorũ. Pebita
nr̃a deleta sunt. sed merces nr̃a adhuc futura est
Accepimus ueniã. sed ȩt̃nã uitã nondũ tenemus :
sed qui dedit ueniam. ipse promisit & uitã aeternã.
Si uerbũ nrm ess&. deberemus timere: quia uerbũ
dĩ est: non fallit: Securi gͦ speramꝰ in eius uerbo
quia fallere non potest. Sperauit anima mea in
dño auigilia matutina usq. ad noctẽ. Quid est quod
ait uno die sperauit in dnm. & finita est tota spes
ipsius auigilia matutina usq ad noctẽ : Sperauit
in dum̃ ita. Uigilia matutina finis noctis est. binc
usq ad noctẽ. sperauit anima mea in dum̃. Ergo in¬

Expanded text:
debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris.» debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris.» 6. «Sustinuit anima mea in verbum tuum.» Nemo sustinet, nisi qui nondum accepit quod promissum est: nam qui jam accepit, quid sustinet? Accepimus remissionem peccatorum; sed promissum est nobis regnum coelorum: debita nostra deleta sunt; sed merces nostra adhuc futura est: accepimus veniam; sed aeternam vitam nondum tenemus. Sed qui dedit veniam, ipse promisit et vitam aeternam. Si verbum nostrum esset, deberemus timere: quia verbum Dei est, non fallit. Securi ergo speramus in verbum ejus qui fallere non potest. «Speravit anima mea in Dominum, a vigilia matutina usque ad noctem.» Quid est quod ait? uno die speravit in Dominum, et finita est tota spes ipsius? «A vigilia matutina usque ad noctem, speravit in Dominum.» Ista vigilia matutina, finis noctis est; hinc «usque ad noctem speravit anima mea in Dominum.» Ergo in
Abbreviated transcription (Latin):
ille considerans. quam multa minuta peccata
cotidiana commitat homo: sinihil aliud uel per
cogitationes et linguã. attendit quã multa sint
& si adtendit quam multa sint:
uidec permulta minuta fieri aceruũ magnũ. Et
non quasi peccata sua pristina cogitans. sed ipsam
fragilitatẽ humanã iam ascendens clamat. Depro¬
fundis clamaui adte dñe. dñe ex audi uocẽ meam.
Fiant aures tuae intendentes. in uocẽ dep̃cationis
meģ. Si iniquitates obseruaueris dñe. dñe quissufi¬
nebit Possũ uitare homictdia. adulteria. rapinas
perturia maleficia idolatriã Numquid et peceti
linguae. Numquid et peccata cordis scriptumẽ
Peccatũ iniquitas est. Quisergo sustinebit situmi¬
quitates obseruaueris: si nobiscũ seuerus iudex
agere uolueris. non misericors pater : quis stabit ante
oculos tuos. Sedẽ apudte propitiatio. Propt̃ legẽ
tuã sustinuite dñe. Quaelex . ẽ. ista : inuicẽ onera

Expanded text:
ille considerans quam multa minuta peccata ille considerans quam multa minuta peccata quotidiana committat homo, si nihil aliud, vel per cogitationes et linguam, attendit quam multa sint; et si attendit quam minuta sint, videt per multa minuta fieri acervum magnum; et non quasi peccata sua pristina cogitans, sed ipsam fragilitatem humanam, jam ascendens clamat: «De profundis clamavi ad te, Domine; Domine, exaudi vocem meum. Fiant meae. Si iniquitates observaveris Domine; Domine, quis sustinebit?» Vitare possum homicidia, adulteria, rapinas, perjuria, maleficia, idololatriam; numquid et peccata linguae? numquid et peccata cordis? Scriptum est: «Peccatum iniquitas est» . «Quis» ergo «sustinebit, si tu iniquitates observaveris?» si nobiscum severus judex agere volueris, non misericors pater, quis stabit ante oculos tuos? Sed «est apud te propitiatio; propter legem tuam sustinui te, Domine.» Qualis est lex ista? «Invicem onera
Abbreviated transcription (Latin):
dñe. Hanc autẽ legẽ qui non seruat. nec sustinet
dñm: nec siuelit sustinere : causa ẽ. quare sus¬
tineat: maniter sustinet. Uenturus ẽ. enĩ dñs:
et inuenturus peccata tua. Quod autẽ perfecta
iustitia uixisti: non .ẽ. inuenturus: homicidia
forte grauia. St̃ enim etualde maiora non est
rus: Audi sermonẽ euangelii. Qui dixerit fratri
suo fatuȩ. Abistis etiã peccatis linguȩ inimanissimis
quis ab stinet  sed forte dicis parua sunt. Reus
erit inquit gehennȩ ignis. Siparũ tibi uidetur
aut modicũ fratri dicere fatuę. uol gehenna ig¬
nis uidetur tibi magna. Si contemnebas minus
peccatũ: uel poenȩ magnitudinȩ de terrere. Sed
dicis. Minora sunt. minuta sunt. sine quibus ñ
potest ista uita: congere minuta: et faciunt in¬
gentẽ aceruũ Nam et grana minuta sunt : et
tamen massã faciunt. Etguttę minutȩ sunt:¬
& flumina implent & moles trahunt. Ideo et

Expanded text:
Domine.» 5. Hanc autem legem qui non servat, nec sustinet Domine.» 5. Hanc autem legem qui non servat, nec sustinet Dominum; nec, si velit sustinere, causa est quare sustineat; inaniter sustinet. Venturus est enim Dominus, et inventurus peccata tua; quod perfecta autem justitia vixisti, non inventurus. Homicidia forte, gravia sunt enim et valde majora, non est rus? Audi sermonem Evangelii: «Qui dixerit fratri suo, Fatue.» Ab istis etiam peccatis linguae minutissimis quis abstinet? Sed forte dicis, Parva sunt. «Reus erit,» inquit, «gehennae ignis» . Si parvum tibi videbatur aut modicum, fratri dicere, «Fatue,» vel gehenna ignis videatur tibi magna: si contemnebas minus peccatum, vel poenae magnitudine deterrere. Sed dicis: Minora sunt, minuta sunt, sine quibus non potest esse ista vita. Congere minuta, et faciunt ingentem acervum. Nam et grana minuta sunt, et tamen massam faciunt: et guttae minutae sunt, et flumina implent, et moles trahunt. Ideo et
Abbreviated transcription (Latin):
peccata ipsius. Plane si consentias. im tuate p̃mua
non alterius. Quisquis enĩ consenserit peccatori
non alienis sed suis grauatur. Consensio enĩ ad
peccatũ alterius. tuũ fit peccatũ: et non. ẽ quare
quȩraris. quia peccata aliena te p̃mant. Dicitur
enĩ tibi Prȩmuntte sedtua. Uidisti furẽ con¬
immomente coniunxisti te furto. Quod ipsius solius
erat. factum. ẽ. tuũ quia placuit tibi. Si autem
displicuerit tibi et oraueris pro eo. et dep̃catus
ueniã dederis. ut possis libera fronte dicere in
precibus tuis quas tibi uiris peritus celestisdictaũ
dimitte nobis debita nr̃a. sicut otnos dimittimꝰ
debitoribus nr̃is : didicisti portare onera fratris
tui ut et aliusportet siquasunt tua. et fiat in
uobis quod ait apostolus. Inuicẽ onera ur̃a porta¬
te : et sic adimplebitis legẽ xp̃i. Ita securus cantas
quod modo dictum .ẽ. propt᷑ legẽ tuã sustinuite

Expanded text:
peccata ipsius. Plane si consentias, jam tua te premunt, peccata ipsius. Plane si consentias, jam tua te premunt, non alterius. Quisquis enim consenserit peccatori, non alienis, sed suis gravatur. Consensio enim ad peccatum alterius, tuum fit peccatum; et non est quare queraris quod peccata aliena te premant. Dicitur enim tibi: Premunt te, sed tua. Vidisti furem, cuimo mente conjunxisti te furi: quod ipsius solum erat, factum est tuum; quia placuit tibi. Si autem displicuerit tibi, et oraveris pro eo, et deprecatus veniam dederis, ut possis libera fronte dicere in precibus tuis, quas tibi Jurisperitus coelestis dictavit, «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris;» didicisti portare onera fratris tui; ut et alius portet si qua sunt tua, et fiat in vobis quod ait Apostolus, «Invicem onera vestra portate, et sic implebitis legem Christi.» Ita securus cantas quod modo dictum est, «Propter legem tuam sustinui te,