comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ponam nomen meũ ibi insempit̃¬
num. & ultra non faciam cõmoueri
pedem isrł de terra quã dedi patri¬
b eoꝵꝵ. sic tamen: si custodierint
oꝑe onrĩa que p̃cepi ers. & unrer¬
sam legem quam mandauit eis ser¬
uus m̃s moyses. Illi uͦ non audiert̃
s seducti sunt amanasse. ut face¬
minationes istas pessimas suꝑ omĩa
quȩ fecerunt amorrel ante eum. &e
peccare fecit etiam iudam in inmun¬
ditiis suis: ꝓpt̃ea hec dicit dñs ds̃ isrł.
Ecce ego inducam mala suꝑ hierłm
& iudam. ut quicumq audierit: tin¬
uant ambe aures eius. Et extendam
suꝑ hierłm fumculum samariȩ. et
pondus domꝰ ahab: & delebo hicrłm
sicut deleri solent tabule. Delens uer¬
tam & ducam crebrius stilum suꝑ
faciem eius. Dimittã uͦ reliquias he¬
reditatis meȩ. & tradam eas in ma¬
nu inmicoꝵ eius. eruntq inuasti¬
tate & rapina cunctis aduersarus
suis. eo quod fecerint malum corã
me. & ꝑseuerauerrnt irritantes me.

Expanded text:
ponam nomen meum in sempiteponam nomen meum in sempiternum et ultra non faciam commoveri pedem Israhel de terra quam dedi patribus eorum sic tamen si custodierint opere omnia quae praecepi eis et universam legem quam mandavit eis servus meus Moses illi vero non audierunt sed seducti sunt a Manasse ut faceminationes istas pessimas super omnia quae fecerunt Amorrei ante eum et peccare fecit etiam Iudam in inmunditiis suis propterea haec dicit Dominus Deus Israhel ecce ego inducam mala super Hierusalem et Iudam ut quicumque audierit tinniant ambae aures eius et extendam super Hierusalem funiculum Samariae et pondus domus Ahab et delebo Hierusalem sicut deleri solent tabulae delens vertam et ducam crebrius stilum super faciem eius dimittam vero reliquias hereditatis meae et tradam eas in manu inimicorum eius eruntque in vastitate et rapina cunctis adversariis suis eo quod fecerint malum coram me et perseveraverint inritantes me
Abbreviated transcription (Latin):
euis ꝓeo. Duodecim annoꝵ erat ma¬
nasses cum regnare cepisset. & qͥnqua¬
ginta quinq annis regnauit in hieru¬
salem. N omen matris eius aphsiba.
fecitq malũ inconspectu dñi iuxta
idola gentiũ. quas deleuit dñs a facie
filioꝵ ifrł. Conuersusq ẽ et edifica¬
uit excelsa que dissipauerat erechi¬
as pater eurs. & erexit aras baal: & fe¬
cit lucos sicut fecerat ahab rex isrł.
& adorauit omnẽ militiam celi. &
coluit eam. E astruxitq aras indo¬
mo dñi. de qua dixit dñs: in hierłm
ponam nomen meũ. & exstripeit al¬
taria uniuerse militiȩ cęli induob
atrus templi dñi. & tͣnsduxit filiũ
suũ ꝑignem. & ariolatus ẽ: & obser¬
uauit auguria. & fecit phitones &
aruspices multiplicauit. ut faceret
malum coram dño. & irritaret eum.
Posuit quoq idolum luci quẽ fece¬
rat intemplo dñi. suꝑ quo locutus
ẽ dñs ad dauid & ad salomonẽ fili¬
um eius. Intemplo hoc & in hierłm
quam elegi de cunctis tribub isrł.

Expanded text:
erat Manasses cum regnare coepisset et quinquaginta quinque annis regnavit in Hierusalem nomen matris eius Aphsiba fecitque malum in conspectu Domini iuxta idola gentium quas delevit Dominus a facie filiorum Israhel conversusque est et aedificavit excelsa quae dissipaverat Ezechias pater eius et erexit aras Baal et fecit lucos sicut fecerat Ahab rex Israhel et adoravit omnem militiam caeli et coluit eam extruxitque aras in domo Domini de qua dixit Dominus in Hierusalem ponam nomen meum et extruxit altaria universae militiae caeli in duobus atriis templi Domini et transduxit filium suum per ignem et ariolatus est et observavit auguria et fecit pythones et aruspices multiplicavit ut faceret malum coram Domino et inritaret eum posuit quoque idolum luci quem fecerat in templo Domini super quo locutus est Dominus ad David et ad Salomonem filium eius in templo hoc et in Hierusalem quam elegi de cunctis tribubus Israhel
Abbreviated transcription (Latin):
capitellũ ȩreũ suꝑ se altitudinis tri¬
um cubitoꝵ. Et reticulũ. & mala¬
granata suꝑ capitellũ colũnȩ. oĩa
ȩrea: similem & columna scd̾a ha¬
bebat ornatum. Tulit quoq pͥnceps mi¬
litiȩ seraiam sacerdotẽ pͥmũ. & sopho¬
niam sacerdotẽ scd̃m: &tres ianitores.
& de ciuitate eunuchum unũ qui erat
p̃fectus suꝑ uiros bellatores. & qͥnq ui¬
ros de his qͥ steterant coram rege. qͦs rep¬
perit inciuitate. & sopher pͥncipem
exertitus. qui ꝓbabat tyrones de popło
t̃re. & sex uiros euulgo qͥ inuenti fue¬
rant inciuitate. qͥs tollens naburar¬
dan pͥnceps militũ duxit ad regẽ baby

Expanded text:
eum super se altitudinis trium cubitorum, et retiaculum, et malogranata super capitellum columnae, omnia aerea: similem et columna secunda habebat ornatum. Tulit quoque princeps militiae Seraian sacerdotem primum et Sophoniam sacerdotem secundum et tres ianitores et de civitate eunuchum unum qui erat praefectus super viros bellatores et quinque viros de his qui steterant coram rege quos repperit in civitate et Sopher principem exercitus qui probabat tirones de populo terrae et sex viros e vulgo qui inventi fuerant in civitate quos tollens Nabuzardan princeps militu
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ gentes iste timentes quidẽ dm̃.
s nchilominꝰ & idolis suis seruien¬
tes. Nam & filii eoꝵ & nepotes. sicut
fecerunt patres sui ita faciunt usq
inp̃sentem diem. Anno tertio osee¬

Expanded text:
 gentes istae timentes quidem Dominum, sed nichilominus et idolis suis servientes, nam filii eorum et nepotes, sicut fecerunt patres sui, ita faciunt usque in praesentem diem. Quae utique
Abbreviated transcription (Latin):
tim cet̾is inter se consentientib argua¬
tur. s quod maioris audatiȩ ẽ. ineditio
ne septuaginta theodotionis editionẽ
miscuit. asteriscis designans quȩ mi¬
nus ante fuerant: & uirgulis quȩ ex
suꝑfluo uideant᷑ apposita. Si gͥ aliis
licuit non tenere qd̾ semel susceꝑant:
& post septuaginta cellulas que uul¬
go sine auctore iactantur singłas cel¬
lulas aꝑuere: hocq in eccłus legit᷑ qd̾
septuaginta nescierunt: cur me non
suscipiant latini mei. qui in uiolata
editione uẽti. ita nouã condidi: ut la¬
borem meũ hebreis. & qd̾ his maiꝰ est

Expanded text:
tim, caeteris inter se consentientibus, arguatim, caeteris inter se consentientibus, arguatur; sed quod majoris audaciae est, in editine Septuaginta Theodotionis Editionem miscuit, asteriscis designans quae minus ante fuerant, et virgulis quae ex superfluo videbantur apposita. Si igitur aliis licuit non tenere quod semel susceperant, et post septuaginta cellulas, quae vulgo sine auctore jactantur, singulas cellulas aperuere: hocque in Ecclesiis legitur, quod Septuaginta nescierunt; cur me non suscipiant Latini mei, qui inviolata editione veteri, ita novam condidi, ut laborem meum Hebraeis, et quod his majus est
Abbreviated transcription (Latin):
me impelleres. ut hebrea uolumina la¬
tino sermone tͣnsferrem. Quod em̃ se¬
mel aures hominũ occupauerat: et
nascentis eccl̃ȩ roborauerat fidem iustũ
erat etiam nr̃o silentio comꝓbari. slẽ
uͦ cũ ꝓuarietate regionũ diuersa fe¬
rantur exemplaria & germa. na illa
antiquaq tͣnslatio corrupta sit atq
uiolata: nr̃i arbitrii putas aute
plurib iudicare qͥd uerũ. sit. aut
nouũ opus inuet̾i oꝑe con dere: il¬
ludentibq iudeis cornicũ ut dici¬
tur oculos configere. Alex andri
& egiptus in sins septua  ginta.
esichium laudat auctorem: constanti¬
nopolis usq antiochiam. luciani mr̃is
exemplaria ꝓbat: medie int̾ has ꝓuin¬
ciȩ. palestinos codices legunt: quos abo¬
rigene claboratos. cusebius & pamphilꝰ
uulgauerunt: totusq orbis. hac int̃ se
trifaria uarietate compugnat. Et certe
origenes non solum exempla cõposuit
quatuor editionũ. e regione singła uer¬
ba describens. ut unus dissentiens sta¬

Expanded text:
me, impelleres, ut Hebraea volumina Latino sermone transferrem. Quod enim semel aures hominum occupaverat, et nascentis Ecclesiae roboraverat fidem, justum erat etiam nostro silentio comprobari. Nunc vero cum pro varietate regionum diversa ferantur exemplaria, et germana illa antiquaque translatio corrupta sit, atque violata: nostri arbitrii putas, aut e pluribus judicare quid verum sit, aut novum opus in veteri opere cudere, illudentibusque Judaeis, cornicutur, oculos configere. Alexandria et Aegyptus in Septuaginta suis Hesychium laudat auctorem: Constantinopolis usque ad Antiochiam Luciani martyris exemplaria probat. Mediae inter has provinciae Palaestinos codices legunt, quos ab Origene elaboratos Eusebius et Pamphilius vulgaverunt; totusque orbis hac inter se trifaria varietate compugnat. Et certe Origenes non solum exempla composuit quatuor editionum, e regione singula verba describens, ut unus dissentiens sta
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc in isto cognoui qm̃ uir dei es
tu. & uerbũ dm̃ inore tuo uerũ ẽ.
Post dies multos. uerbum dñi factũ
ẽ ad heliam inanno tertio dicens.
Uade ostende te ahab. ut dem plu¬
uiam suꝑ faciem terrȩ. Iuit g helias
ut ostenderet se ahab. frat autẽ fames
uehemens in samaria. Uocauit gͦ ahab
abcdiam dispensatorem domꝰ sue. Ab¬
dias autẽ : timebat dñm ualde. Nam
cũ interficeret hiezabel ꝓpħas dñi.
tulit ille centũ ꝓpħas & abscondit eos

Expanded text:
oniam vir Dei es tu et verbum Domini in ore tuo verum est post dies multos verbum Domini factum est ad Heliam in anno tertio dicens vade et ostende te Ahab ut dem pluviam super faciem terrae ivit ergo Helias ut ostenderet se Ahab erat autem fames vehemens in Samaria vocavitque Ahab Abdiam dispensatorem domus suae Abdias autem timebat Dominum valde nam cum interficeret Hiezabel prophetas Domini tulit ille centum prophetas et abscon
Abbreviated transcription (Latin):
iud patris tui. Audiui orationẽ tuam.
uidi lacrimam tuam: & ecce sanaui te.
Die tertio ascendes templum dm̃i. &
addam dieb tuis qͥndecim annos. s &
demanil regis assyrioꝵ liberabo te & ci¬
uitatem hauc: & ꝓtegam urbem istã.
ꝓpter me. & ꝓpter dauid seruũ meũ.
Dixitq esaias. Afferte inassam ficoꝵ.
quia dñs me sanabit. & quia ascensurꝰ
sim die tertio templũ dñi: Cui ait esa¬
ias. Hoc erit signum a dño. quod fac¬
turus sit dñs sermonẽ quẽ locutus ẽ.
Uis ut ascendat umbra decem lineis.
an ut reuertatur totidem gradib: Et
ait erechias. Facile ẽ umbram cresce¬
re decem lineis. Nec hoc uolo ut fiat.
s ut reuertatur retrorsum decẽ gradi¬
b. Inuocauit itaq esaias ꝓpħa dñm.¬

Expanded text:
vid patris tui audivi orationem tuam vid patris tui audivi orationem tuam vidi lacrimam tuam et ecce sanavi te die tertio ascendes templum Domini et addam diebus tuis quindecim annos sed et de manu regis Assyriorum liberabo te et civitatem hancpropter me, et propter David servum meum. Dixit Isaias: Afferte massam ficorum. quia Dominus me sanabit et quia ascensurus sum die tertio templum Domini cui ait Esaias hoc erit signum a Domino quod facturus sit Dominus sermonem quem locutus est vis ut accedat umbra decem lineis an ut revertatur totidem gradibus et ait Ezechias facile est umbram crescere decem lineis nec hoc volo ut fiat sed ut revertatur retrorsum decem gradibus invocavit itaque Esaias prophet
Abbreviated transcription (Latin):
octoginta quinq milia. Cumq dilu¬
culo surrexisset : uidit omĩa corpora
mortuoꝵ. & recedens abiit. Et reuer¬
sus ẽ sennacherib rex assyrioꝵ: & man¬
sit inniniue. Cumq adoraret intem¬
plo nesrach dm̃ suũ. adramelech. &
sarasar. filii eus ꝑcusserunt eũ gla¬
dio. fugeruntq int̾ram armenioꝵ:
& regnauit esseraddon filiꝰ eiꝰ pro eo.
Indieb illis. egrotauit erechias usq
admortem. Et uenit adeum esaias filius
amos ꝓpħes. dixitq ei. Hec dicit dñs ds̃.
Precipe domui tue: morieris enim &
non uiues. Qui conuertit faciem suã
ad parietem: & orauit dñm dicens.
Obsecro dñe mem̃to quomͦ ambula
uerim coram te inueritate. & in cor¬
de ꝑfecto. & quod placitum ẽ coram te
fecerim. Fleuit itaq erechias fletu mag¬
no. Et antequã egrederetur esaias me¬
diam partem atrii. factus ẽ sermo dm̃
ad cum dicens. Reuertere. & dic erechie
duci ⁊ popłi mei. Hec dicit dñs ds̃ da¬

Expanded text:
octoginta quinque millia. Cumque diluoctoginta quinque millia. Cumque diluculo surrexisset, vidit omnia corpora mortuorum, et recedens abiit. Et reversus est Sennacherib rex Assyriorum, et mansit in Ninive. Cumque adoraret in templo Nesrach deum suum, Adramalech et Sarasar filii eius percusserunt eum gladio fugeruntque in terram Armeniorum et regnavit Eseraddon filius eius pro eo in diebus illis aegrotavit Ezechias usque ad mortem et venit ad eum Esaias filius Amos prophetes dixitque ei haec dicit Dominus Deus praecipe domui tuae morieris enim et non vives qui convertit faciem suam ad parietem et oravit Dominum dicens obsecverim coram te in veritate: et corde perfecto: et quod placitum est coram te fecerim. Flevit itaque Ezechias fletu magno. Et antequam egrederetur Esayas mediam partem atrii: factus est sermo Domini ad eum dicens. Revertere: et dic Ezechie duci populi mei: Hec dicit Dominus Deus Da
Abbreviated transcription (Latin):
Ponam itaq circulum innarib tuis.
& chamũ in labis tuis. & reducam
te inuiam ꝑ quã uenisti. Tibi autem
ezechia : hoc erit signũ. Comede hoc
anno. qd̾ repereris. In scdõ autẽ anuo:
que sponte nascunt᷑. Porro anno tertio
seminate & metite. plantate uineas:
& comedite fructum earum. Et qd̾cũq
reliquũ fuerit de domo iuda. mittet
radicem deorsum : & faciet fructũ sur¬
sum. De hierł̾m qͥppe egredient᷑ reli¬
quiȩ. & qd̃ saluetur de monte syon.
Telus dñi exercituũ faciet hoc. Quã ob
rem hec dicit dñs de rege assyrioꝵ. Non
ingrediet᷑ urbem hanc: nec mitcet in
eam sagittam. nec occupabit eam cly¬
peus. nec circuidabit eam munitio.
Per uiam qua uenit reuertet᷑. & ciu¬
tatẽ hanc non ingredietur: dicit dñs.
Protegamq urbem hanc & saluabo eã
ꝓpt̃ me : & ꝓpt̃ dauid seruũ meũ. Fac¬
tum ẽ gͥ in nocte illa. uenit angłs
dm̃i. & ꝑcussit castra assyrioꝵ centũ

Expanded text:
ponam itaque circulum in naribus tuis ponam itaque circulum in naribus tuis et camum in labris tuis et reducam te in viam per quam venisti tibi autem Ezechia hoc erit signum comede hoc anno quod reppereris in secundo autem anno quae sponte nascuntur porro in anno tertio seminate et metite plantate vineas et comedite fructum earum et quodcumque reliquum fuerit de domo Iuda mittet radicem deorsum et faciet fructum sursum de Hierusalem quippe egredientur reliquiae et quod salvetur de monte Sion zelus Domini exercituum faciet hoc quam ob rem haec dicit Dominus de rege Assyriorum non ingredietur urbem hanc nec mittet in eam sagittam nec occupabit eam clypeus nec circumdabit eam munitio per viam qua venit revertetur et civitatem hanc non ingredietur dicit Dominus protegamque urbem hanc et salvabo eam propter me et propter David servum meum factum est igitur in nocte illa venit ang centum
Abbreviated transcription (Latin):
sua. Reuersus ẽ gͥ rabsaces. & inuenit
regem assyrioꝵ expugnantẽ lobnam.
Audierat enim: quod recessisset de
lachis. Cumq audisset de tharacha
rege ethiopie dicentes. ecce egressus
ẽ ut pugnet adũsum te : & tret con¬
dicens. Hec dicite ezechiȩ regi iudȩ.
Non te seducat ds̃ tuus in quo habes
fiduciam. neq dicas. non tradetur
iherłm in manu regis assyrioꝵ. Tu
enm ipse audisti que fecerint reges
assyrioꝵ umuersis terris. y qͣm
uastauerint eas. Num gͦ solus pote¬
ris liberari. Nunquid liberauer̃t
du gentiũ singłos quos uastaueriũs
patres mei. goran indelicet & aran

Expanded text:
sua reversus est igitur Rabsaces et invenit sua reversus est igitur Rabsaces et invenit regem Assyriorum expugnantem Lobnam audierat eLachis. Cumque audisset de Tharaca rege Aethiopiae, dicentes: Ecce, egressus est ut pugnet adversum te: et iret condicens: Haec dicite Ezechiae regi Juda: Non te seducat Deus tuus, in quo habes fiduciam; neque dicas: Non tradetur Jerusalem in manus regis Assyriorum. Tu enim ipse audisti quae fecerunt  Ms. fecerint reges Assyriorum universis terris, quomodo vastaverunt eas: num ergo solus poteris liberari? Numquid liberaverunt dii gentium singulos, quos vastaverunt patres mei, Gozan videlicet, et Ar
Abbreviated transcription (Latin):
runt ei uerba rabsacis. Que cũ au¬
disset rex erechias: scidit uestim̃ta
sua & oꝑtus ẽ sacco. ingressusq ẽ
domũ dñi. & misit eliachim p̃positũ
domus & somnã scribam. & senes de
sacerdotib oꝑtos saccis. ad esaiam
ꝓpħam filiũ amos. Qui dixerunt.
Hec dicit ezechias. Dies tribulationis.
& increpationis. & blafphemie. cdes
iste. Uenerunt filii usq ad partum:
& uires non habet parturiens. Si for¬
te audiet dñs ds̃ tuus uniuersa uer¬
ba rabsacis. quẽ misit rex assyrioꝵ
dñs suus ut exꝓbraret dm̃ uiuentẽ.
& argueret uerbis quȩ audiuit dñs
d̾s tuus. & fac orationem ꝓreliqͥis
quȩ reꝑte sunt. Uenerunt gͦ serui
regis erechiȩ ad esaiam. Dixitq eis
esaias. Hec dicetis dño ur̃o. Hec di¬
cit dñs. Noli timere a facie sermo¬
num quos audisti. quib blasphe¬
mauerunt pueri regis assyrioꝵ
me. Ecce ego inmittã ei sp̃m & au¬
diet nuntiũ & reuertet᷑ in terram
suam. & deiciam eum gladio interra

Expanded text:
cum audisset rex Ezechias scidit vestimenta sua et opertus est sacco ingressusque est domum Domini et misit Eliachim praepositum domus et Sobnam scribam et senes de sacerdotibus opertos saccis ad Esaiam prophetam filium Amos qui dixerunt haec dicit Ezechias dies tribulationis et increpationis et blasphemiae dies iste venerunt et vires non habet parturiens. Si forte audiat Dominus Deus tuus universa verba Rabsacis, quem misit rex Assyriorum dominus suus ut exprobraret Deum viventem et argueret verbis quae audivit Dominus Deus tuus et fac orationem pro reliquiis quae reppertae sunt venerunt ergo servi regis Ezechiae ad Esaiam dixitque eis Esaias haec dicetis domino vestro haec dicit Dominus noli timere a facie sermonum quos audisti quibus blasphemaverunt pueri regis Assyriorum me ecce ego inmittam ei spiritum et audiet nuntium et revertetur in terram suam et deiciam eum gladio in terra
Abbreviated transcription (Latin):
arphat. & rex ciitatis sepharua.
ana. & aua: Itaq cum accepisset
erechias litt̃as de manu nuntioꝵ &
legisset eas: ascendit in domũ dñi.
& expandit eas coram dño. & ora¬
uit inconspectu eius dicens. Dñe
õs ifrł qui sedes suꝑ cherubin: tu
es ds̃ solus regum omniũ terre.
tu fecisti cȩlum & t̃ram. inclina
aurem tuam & audi. Aperi dñe
oculos tuos &e uide. & audi omĩa
uerba sennacherib: qui misit
ut exꝓbraret nobis dm̃ uiuentẽ.
Uere dñe dissipauerunt reges as¬
syrioꝵ gentes & terras omniũ. &
miseruent deos eoꝵ mignẽ. Non
omĩa regna terre: quia tues dñs
ds̃ solus. Misit autẽ esaias filius
amos ad exechiam dicens. Hec dic̃
dñs ds̃ isrł. Que dep̃catus es me
suꝑ sennacherib rege assyrioꝵ au

Expanded text:
t rex civitatis Sepharvaim Ana et Ava itaque cum accepisset Ezechias litteras de manu nuntiorum et legisset eas ascendit in domum Domini et expandit eas coram Domino et oravit in conspectu eius dicens Domine Deus Israhel qui sedes super cherubin tu es Deus solus regum omnium terrae tu fecisti caelum et terram inclina aurem tuam et audi aperi Domine oculos tuos et vide et audi omnia verba Sennacherib qui misit ut exprobraret nobis Deum viventem vere Domine dissipaverunt reges Assyriorum gentes et terras omnium et miserunt deos eorum in ignem non omnia regna terrae quia tu es Dominus Deus solus misit autem Esaias filius Amos ad Ezechiam dicens haec dicit Dominus Deus Israhel quae deprecatus es me super Sennach
Abbreviated transcription (Latin):
annoꝵ erat cũ regnare cepisset. &
uiginti &̾ nouem annis regnauit
in hierłm. nomen matris eius abia
filia zacharie. fecitq quod erat bo¬
num coram dño iuxta omĩa quȩ fece¬
rat dauid pater eius. Ipse dissipauit
excelsa & contriuit statuas & succi¬
dit lucos. confregitq serpentẽ ereũ
quẽ fecerat moyses. Diquidẽ usq ad
illud tempꝰ filii isrł adolebant ei m¬
censum. uocauitq eum noesthan.
Indũo deo isrł sperauit. Itaq post
eum non fuit similis ei decunctis
regib iuda. s neq in eis qui ante
eum fuerunt. & ad hesit dño &ñ
recessit auestigiis eius. fecitq man¬
data eius quȩ p̾ceperat dñs moysi.
unde & erat dñs cum eo. & incunc¬
tis ad quȩ ꝓcedebat sapienter se a

Expanded text:
annorum erat cum regnare coepisset, et viginti novem annis regnavit in Hierusalem. Nomen matris ejus Abia, filia Zachariae. Fecitque quod erat bonum coram Domino, juxta omnia quae fecerat David pater suus. Ipse dissipavit excelsa, et contrivit statuas, et succidit lucos, confregitque serpentem aereum, quem fecerat Moyud tempus filii Israhel adolebant ei incensum vocavitque eum Naasthan in Domino Deo Israhel speravit itaque post eum non fuit similis ei de cunctis regibus Iuda sed neque in his qui ante eum fuerunt et adhesit Domino et non recessit a vestigiis eius fecitque mandata eius quae praeceperat Dominus Mosi unde et erat Dominus cum eo et in cunctis ad quae procede
Abbreviated transcription (Latin):
phat: Ubi ẽ ds sepharuaim ana
& aua: Numquid liberauerunt sa¬
mariam de manu mea: Quinam illi
sunit inuniu̾sis duis t̾tarum. qui erue¬
runt regionẽ suã de manu mea. ut
possit eruere dñs hierłm demanu
mea : Tacuit. itaq popłs: & non respon¬
dit ei qͥcquã. Siquidẽ p̃ceptum regis
acceperant. ut non responderent ei

Expanded text:
est Deus Sepharvaim, Ana t Ava? numquid liberaverunt Samariam de manu mea? Quinam illi sunt in universis diis terrarum,qui eruerunt regionem suam de manu mea, ut possit eruere Dominus Jerusalem de manu mea? Tacuit itaque populus, et non respondit ei quidquam: siquidem praeceptum regis acceperant, ut non responderent ei.
Abbreviated transcription (Latin):
Hec dicit rex. Non uos seducat exe¬
chias. Non enim poterit eruere uos
de manu mea. Neq fiduciam uobis
tribuat suꝑ dñm dicens. eruens li¬
bembit nos dñs. & non tradet᷑ ciuitas
hec in manu regis assorioꝵ. Nolite
audire ezechiam. Hec enim dicit
rex assyrioꝵ. Facite mecũ qd̾ uobis ẽ
utile. egredimini ad me. & comedet
unus quisq de uinea sua. & de ficu
sua: & bibetis aquas de cisternis
ur̃is. donec ueniam & tͣnsferam uos
in terrã. quȩ similis t̃rȩ ur̃e ẽ. in
terrã fructiferã & fertilem uim.

Expanded text:
Haec dicit rex: Non vos seducat EzeHaec dicit rex: Non vos seducat Ezechias: non enim poterit eruere vos de manu mea. Neque fiduciam vobis tribuat super Domino, dicens: Eruens liberabit nos Dominus, et non tradetur civitas haec in manu regis Assyriorum. Nolite audire Ezechiam. Haec enim dicit rex Assyriorum: Facite mecum quod vobis est utile et egredimini ad me, et comedet unusquisque de vinea sua, et de ficu sua, et bibetis aquas de cisternis vestris: donec veniam, et transferam vos in terram, quae similis terrae vestrae est, in terram fruc
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑforabit eam: Sic ẽ pharao rex
egipti om̃ib qui confidunt inse.
Quod si dixeritis mͥ in dũo ueo nr̃o
habemus fiduciã. nonne iste ẽ cuiꝰ
abstulit erechias excelsa & altaria.
& p̃cepit iude & ihrłm ante alta¬
re hoc ad orabitis in hierłm: Nunc
& uidete an habere ualeatis ascen¬
sores eoꝵ. Et quom potestis resiste¬
re ante unũ satrapam de seruis
dñi mei minimis: Anficluciã ha
bes inegipto ꝓpt̃ currus & equites:
Nunquid sine dñi uoluntate ascen¬
di ad locum istum. ut demolirer eũ
he rabsaci. Precamur ut loquaris
nobis seruis tuis syriace. Diquudẽ in¬
telligimꝰ hanc linguam. & non loqua¬
ris nobis iudaice. audiente popło qͥ
ẽ suꝑ murũ. Responditq eis rabsa¬
ces dicens. Nunquio ad dñm tuũ
& ad te misit me dñs m̃s ut loque
cora sua. & bibant urinam suam uob̾¬
cum: Stent itaq rabsaces & clama¬
uit uoce magna iuclaice: & ait. Audi¬
te uerba regis magni. regis assyrioꝵ.

Expanded text:
et perforabit eam sic est Pharao rex et perforabit eam sic est Pharao rex Aegypti omnibus qui confidunt in se quod si dixeritis mihi in Domino Deo nostro habemus fiduciam nonne iste est cuius abstulit Ezechias excelsa et altaria et praecepit Iudae et Hierusalem ante altare hoc adorabitis in Hierusalem nuet videte an habere valeatis ascensores eorum et quomodo potestis resistere ante unum satrapam de servis dbes in Aegypto propter currus et equites? Numquid sine Domini voluntate ascendi ad locum istum, ut demoliar  Ms.he, Rabsaci: Precamur ut loquaris nobis servis tuis Syriace: siquidem intelligimus hanc linguam, et non loquaris nobis Judaice, audiente populo, qui est super murum. Responditque eis Rabsaces: Numquid ad dominum tuum, et ad te misit me dominus meus, ut loquercora sua, et bibant urinam suam vobiscum? Stetitque itaque Rabsaces, et clamavit voce magna Judaice, et ait: Audite verba regis magni, regis Assyriorum.
Abbreviated transcription (Latin):
deditq exechias omne argentũ qd̾
reꝑtum fuerat in domo dm̃ & in
thesauris regis. Intempore illo con¬
fregit ezechias ualuas templi dm̃i
& laminas auri quas ipse affixerat.
& dedit eas regi assyrioꝵ. Misit
autẽ rex assyrioꝵ tharthan et
rabsaris & rabsacen delachis ad
erechiam regem cum manu ualida
hierłm. Qui cum ascendissent ue¬
nerunt hierłm. & stecerunt iuxta
aquȩ ductum piscinȩ suꝑioris. que
ẽ inuia agri fullonis. Uocauerunt¬
q: regem. Egressus ẽ autẽ ad eos eli¬
achim filius helchiȩ p̃positus do¬
mus. & somna scriba. & ioahe filiꝰ
asaph acõmentariis. dixitq ad eos
rabsaces. Loquimini erechie. Hec
dicit rex magnus. rex assyrioꝵ. Que
ẽ ista fiducia tua qua niteris: For¬
sitan inisti consiliũ. ut p̃parares te
ad p̃lium. In quo confidis. ut aude¬
as rebellare: Ansperas inbaculo
harundineo atq confracto egip¬
to. suꝑ quẽ si incubuerit homo
cõminutus ingreditur manũ eiꝰ.

Expanded text:
deditque Ezechias omne argentum quod deditque Ezechias omne argentum quod reppertum fuerat in domo Domini et in thesauris regis in tempore illo confregit Ezechias valvas templi Domini et lamminas auri quas ipse adfixerat et dedit eas regi Assyriorum misit autem rex Assyriorum Tharthan et Rabsaris et Rabsacen de Lachis ad regem Ezechiam cum manu valida Hierusalem qui cum ascendissent venerunt in Hierusalem et steterunt iuxta aquaeductum piscinae superioris quae est in via agri Fullonis vocaveruntque regem egressus est autem ad eos Eliachim filius Helciae praepositus domus et Sobna scriba et Ioahe filius Asaph a commentariis dixitque ad eos Rabsaces loquimini Ezechiae haec dicit rex magnus rex Assyriorum quae est ista fiducia qua niteris forsitan inisti consilium ut praepares te ad proelium in quo confidis ut audeas rebellare an speras in baculo harundineo atque confracto Aegypto super quem si incubuerit homo comminutus ingreditur manum eius
Abbreviated transcription (Latin):
se ꝑcussit philisteos usq gazam. &
om̃s terminos eoꝵ. aturre custodũ
usq ad ciuitatẽ munitã. Anno qͣrto
regis ezechiȩ qui erat annꝰ septinus
osee filii hela regis isrł. ascendit sal¬
manassar rex assyrioꝵ samariam. &
oppugnauit eam & cepit. Nam post
annos tres. anno sexto ezechie id ẽ
nono anno osee regis isrł. capta ẽ sa¬
maria. Et tͣnstulit rex assyrioꝵ isrł
in assyrios. collocauitq eos in hala
& in habor. fluuiis goram in ciui¬
tatib medoꝵ. quia non audierunt
uecem dñi dei sui. s p̃dergressi sunt
pactum eius. & omĩa que p̃ceperat
moyses seruus dñi non audierunt
neq fecerunt. Anno qͣrto decimo
regis ezechie. ascendit sennacherib
rex assyrioꝵ ad uniu̾sas ciuitates iu¬
da munitas & cepit eas: Tunc misit
ezechias rex iuda nuntios ad regẽ
assẏrioꝵ lachis dicens. Peccaui. rece¬
de ame. & omne qd̾ imposueris mͥ
feram. Indixit itaq rex assyrioꝵ
erechiȩ regi iude trecenta talenta
argenti & triginta talenta auri

Expanded text:
ussit Philistheos usque Gazam et omnes terminos eorum a turre custodum usque ad civitatem muratam anno quarto regis Ezechiae qui erat annus septimus Osee filii Hela regis Israhel ascendit Salmanassar rex Assyriorum Samariam et obpugnavit eam et cepit nam post annos tres anno sexto Ezechiae id est nono anno Osee regis Israhel capta est Samaria et transtulit rex Assyriorum Israhel in Assyrios conlocavitque eos in Ala et in Habor fluviis Gozan in civitatibus Medorum quia non audierunt vocem Domini Dei sui sed praetergressi sunt pactum eius omnia quae praeceperat Moses servus Domini non audierunt neque fecerunt anno quartodecimo regis Ezechiae ascendit Sennacherib rex Assyriorum ad universas civitates Iuda munitas et cepit eas tunc misit Ezechias rex Iuda nuntios ad regem Assyriorum Lachis dicens peccavi recede a me et omne quod inposueris mihi feram indixit itaque rex Assyriorum Ezechiae regi Iudae trecenta talenta argenti et triginta talenta auri
Abbreviated transcription (Latin):
ereum quod erat coram dͥño. tͥnstu¬
lit de facie templi & de loco alta¬
ris & de loco templi dñi. posuitq
illud ex latere altaris ad aquilonẽ.
Precepit quoq rex achaz urie sacer¬
doti dicens. Suꝑ altare maius offer
holocaustũ matutinũ & uesꝑtinũ.¬
&e sacͥficia eoꝵ &e libamina eoꝵ. &
omnẽ sanguinẽ holocausti & uni¬
u̾sum sanguinẽ uictime suꝑ illud
effundes. Altare uͦ ereum erit pa¬
ratum aduoluntatẽ meã. Fecit gͥ
urias sacerdos. uixta omĩa quȩ p̃¬
ceperat rex achaz. Tulit autẽ rex
achar celatas bases & lut̾em qui
erat desuꝑ. & mare deposuit debo¬
bus eneis qui sustentabant illuo.
& posuit suꝑ pauimentũ stratum
lapide. Musac quoq sabbi qd̾ edi¬
ficauerat intemplo. & ingressũ re¬
gis exterius conuertit intemplũ
oñi. ꝓpt̃ regem assyrioꝵ. Reliqua
autem uerboꝵ achar quȩ fecit. ñ¬
ne hec scͥpta sunt in libro sermonũ

Expanded text:
d erat coram Domino transtulit de facie templi et de loco altaris et de loco templi Domini posuitque illud ex latere altaris ad aquilonem praecepit quoque rex Ahaz Uriae sacerdoti dicens super altare maius offer holocaustum matutinum et s sacrificia eorum et libamina eorum et omnem sanguinem holocausti et universum sanguinem victimae super illud effundes altare vero aeneum erit paratum ad voluntatem meam fecit igitur Urias sacerdos iuxta omnia quae praeceperat rex Ahaz tulit autem rex Ahaz celatas bases et luterem qui erat desuper et mare deposuit de bubus aeneis qui sustentabant illud et posuit super pavimentum stratum lapide Musach quoque sabbati quod aedificaverat in templo et ingressum regis exterius convertit in templo Domini propter regem Assyriorum reliqua autem verborum Ahaz quae fecit nonne haec scripta sunt in libr
Abbreviated transcription (Latin):
diis quoq suis seruiebant uixta con¬
suetudinẽ gentiũ de quib translati
fuerant samariam. & usq inp̃sentẽ
diem morẽ secunt᷑ antiquũ. Non ti¬
ment dñm neq custodiunt cerimo¬
tum quod p̃ceperat dñs filiis iacob
quẽ cognominauit isrł. & ꝑcusserat
cum eis pactum & mandauerat eis
dicens. Nolite timere deos alienos.
& non adoretis eos neq colatis &̾e ñ
to ipsum timete. illum adorate. &
ipsi immolate. Cerimonias quoq &
iudicia & legem & mandata que scͥp¬
sit uobis custodite ut faciatis cunctis
dieb. & non timeatis deos alienos: &
pactum quod ꝑcussi uob̾cum nolite
obliuisci nec colatis deos alienos. s

Expanded text:
diis quoque suis serviebant iuxta consuetudinem gentium, de quibus translati fuerant Samariam; usque in praesentem diem morem secuntur antiquum. Non timent Dominum neque custodiunt cerimotum quod praeceperat Dominus filiis Iacob quem cognominavit Israhel et percusserat cum eis pactum et mandaverat eis dicens nolite timere deos alienos et non adoretis eos neque colatis et non to ipsum timete illum adorate et ipsi immolate caerimonias quoque et iudicia et legem et mandatum quod scripsit vobis custodite ut faciatis cunctis diebus et non timeatis deos alienos et pactum quod percussi vobiscum nolite oblivisci nec colatis deos alienos sed
Abbreviated transcription (Latin):
bor filio micha: & saphan scribe.
& asaie seruo regis dicens. Ite. & con¬
sulite dñm suꝑ me. & suꝑ popło
& suꝑ omni iuda. deuerbis uolumiuiᷤ
istius qd inuentum ẽ. Magna enim
ira dñi succensa ẽ contra nos: quia
non audierunt patres nr̃i uerba li¬
bri huiꝰ. ut facerent omne qd̾ scrip¬
tum ẽ nob̾. Ierunt itaq helchias
sacerdos & ahlam. & acho¬
bor. & saphan. & asaia. ad oldã
ꝓpheten uxorem sellum filii the¬
cue. filii araas custodis uestium.
quȩ habitabat in hierłm iscda:
locutiq sunt ad eam. Et illa respon¬
dit eis. Hec dicit dñs d̾s isrł. Dicite
urro. qui misit uos adme. Hec di¬
cit dñs. Ecce ego adducam mala

Expanded text:
icha et Saphan scribae et Asaiae servo regis dicens ite et consulite Dominum super me et super populo et super omni Iuda de verbis voluminis istius quod inventum est magna enim ira Domini succensa est contra nos quia non audierunt patres nostri verba libri huius ut facerent omne quod scriptum est nobis ierunt itaque Helcias sacerdos et Ahicham et Achobor et Saphan et Asaia ad Oldam propheten uxorem Sellum filii Thecue filii Araas custodis vestium quae habitabat in Hierusalem in secunda locutique sunt ad eam et illa respondit eis haec dicit Dominus Deus Israhel dicite viro qui misit vos ad me haec dicit Dominus ecce ego
Abbreviated transcription (Latin):
tamen ñ recesserunt a peccatis domꝰ
hieroboam qui peccate fecit isrł: in
ipsis ambulauerunt. Siquidẽ & lucus
ꝑmansit insamaria. & non sunt dere¬
licti ioachar de popło nisi qͥnquagi¬
ta equites & decem currus. & decem
milia peditum. In terfecerat enĩ eos
rex syriȩ. & redegerat quasi puluerẽ
intritura aree. Reliqua autẽ sermo¬
num ioachar & uniuersa quȩ fecit s
& fortitudo eius. nonne hec scͥpta ft̃
in libro sermonũ dierũ regum isrł:
Dormiuitq ioachaz cum patrib fuis.
& sepelierunt eum in samaria: reg.¬
nauitq ioas filius eius ꝓ eo. Anno tri¬
cesimo septimo ioas regis iuda. reg¬
nauit ioas filius ioachaz suꝑ ifrł in
samaria sexdecim annis. & fecit qd̾
malum ẽ inconspectu dñi. Non de¬
clinauit ab om̃ib peccatis hie robo¬

Expanded text:
domus Hieroboam qui peccare fecit Israhel in ipsis ambulaverunt siquidem et lucus permansit in Samaria et non sunt derelicti Ioachaz de populo nisi quinquaginta equites et decem currus et decem milia peditum interfecerat enim eos rex Syriae et redegerat quasi pulverem in tritura areae reliqua autem sermonum Ioachaz et universa quae fecit sed et fortitudo eius nonne haec scripta sunt in libro sermonum dierum regum Israhel dormivitque Ioachaz cum patribus suis et sepelierunt eum in Samaria regnavitque Ioas filius eius pro eo anno tricesimo septimo Ioas regis Iuda regnavit Ioas filius Ioachaz super Israhel in Samaria sedecim annis et fecit quod malum est in conspectu Domini non declinavit ab omnib
Abbreviated transcription (Latin):
ibi incensum suꝑ aras: in morem gen¬
tium quas transtulerat dñs a facie
eoꝵ. Feceruntq uerba pessima irri¬
tantes dñm. & coluerunt ĩmunditi¬
as de quib p̃cepit dñs eis ne facereñ
uerbũ hoc. & testificatus ẽ dñs inisrł¬

Expanded text:
ibi incensum super aras in more genibi incensum super aras in more gentium quas transtulerat Dominus a facie eorum feceruntque verba pessima inritantes Dominum et coluerunt inmunditias de quibus praecepit Dominus eis ne facerent verbum hoc et testificatus est Dominus in Isr
Abbreviated transcription (Latin):
ges qui ante eum suerant. Contra
hunc ascendit salmanassar rex as¬
syrioꝵ. & factus ẽ ei osee seruus.
reddebatq illi tributa. Tumq de
rebellare nitens mifisset nuntios
nis solitus erat. obsedit eum &uinc¬
tum misit incarcerem. Peruagatꝰq
ẽ omnẽ terrã: & ascendens samari¬
am obsedit eam trib annis. Anno
autẽ nono osee cepit rex assyrioꝵ sa¬
mariã. & tͣnstulit isrł massyrios.
posuitq eos in alã & in abor̾. uixta
fluuium goram inciuitatib me¬
oiꝵ. Factum ẽ enim cum peccas¬
sent filii isrł dño deo suo quiedire¬
erat eos de terra egipu demanu pha¬
raonis regis egipti. & coluerunt de¬
os alienos. & ambulauerunt iuxta
ritum gentiũ quas consũpserat
oꝑuerunt filii ifrł uerbis non rec¬
tis dñm dm̃ suũ. & edificauerunt
sibi excelsa incunctis urbib suis.
a turre custodum usq ad ciuitatem
munitam. feceruntq sibi statuas &
lucos inomini colle sublimi & subt̃
omne lignũ nemorosũ. & ad olebant

Expanded text:
um fuerant. Contra hunc ascendit Salmanasar rex Assyriorum, et factus est ei Osee servus, reddebatque illi tributa h. munerarebellare nitens misisset nuntios nis solitus erat, obsedit eum, et vinctum misit in carcerem. Pervagatusque est omnem terram, et ascendens Samariam, obsedit eam tribus annis. Anno autem nono Osee, cepit rex Assyriorum Samariam, et transtulit Israel in Assyrios: posuitque eos in Ala et in Habor iuxta fluvium Gozan in civitatibus Medorum factum est enim cum peccassent filii Israhel Domino Deo suo qui eduxerat eos de terra Aegypti de manu Pharaonis regis Aegypti coluerunt deos alienos et ambulaverunt iuxta ritum gentium quas consumpserat operuerunt filii Israhel verbis non rectis Dominum Deum suum et aedificaverunt sibi excelsa in cunctis urbibus suis a turre custodum usque ad civitatem munitam feceruntque sibi statuas et lucos in omni colle sublimi et subter omne lignum nemorosum et adolebant
Abbreviated transcription (Latin):
than filius orie regis iuda. Uiginti
quinq annoꝵ erat cum regnare cepis¬
sec. & sexdecim annis regnauit in ieru¬
salem. nomen matris eius hierusa fi¬
lia sadoch. fecitq qd̾ erat placitum
coram dño. iuxta omĩa quȩ fecerat ori¬
as pater suus oꝑatus ẽ. ueruntamen
excelsa non abstulit. ad huc popłs im¬
molabat & adolebat incensũ in excel¬
sis. Ipse edificauit portam domꝰ dñi sub

Expanded text:
 viginti quinque annorum erat cum regnare coepisset et sedecim annis regnavit in Hierusalem nomen matris eius Hierusa filia Sadoc fecitque quod erat placitum coram Domino iuxta omnia quae fecerat Ozias pater suus operatus est verumtamen excelsa non abstulit adhuc populus immolabat et adolebat incensum in excelsi
Abbreviated transcription (Latin):
rex assyrioꝵ dicens. Ducite illuc u¬
nũ de sacerdotib quos inde captius
ad duxistis. & uadat & habitet cũ eis.
& doceat eos legitima dei terre. Igit᷑
cum uenisset unus de sacerdotib his
qui captiui ducti fuerant de sama¬
ria. habitauit in bethel. & docebat
eos quomͦ colerent dñm. Et una qq
gens fabricata ẽ dm̃ suũ. posuerunt¬
q eos infanis excelsis quȩ fecerant
samarite: gens & gens in urbib suis
inquib habitabant. Uiri enim ba¬
bylonii fecerunt sochothbenoch
& uiri de emath fecerunt asima. por

Expanded text:
rex Assyriorum, dicens: Ducite illuc urex Assyriorum, dicens: Ducite illuc unum de sacerdotibus, quos inde captivos adduxistis, et vadat, et habitet cum eis, et doceat eos legitima Dei terrae. Igitur cum venisset unus de sacerdotibus his, qui captivi ducti fuerant de Samaria, habitavit in Beth-El, et docebat eos quomodo colerent Dominum. Et unaquaeque gens fabricata est Deum suum: posueruntque eos in fanis excelsis, quae fecerant Samaritae, gens et gens in urbibus suis, in quibus habitabant. Viri enim Babylonii fecerunt Sochoth-Benothet viri de Emath fecerunt Asima. Porr
Abbreviated transcription (Latin):
inerrorib isrł quos oꝑatus fuerat. ꝓ¬
iecitq cuu omne semen isrł & afflix¬
it eos. & tradidit in manu diripien¬
tium donec ꝓiceret eos afacie sua:
exeo iam tẽpore quo scissus ẽ isrł a
domo dauid. & constituerunt sibi
regem hieroboam filiũ nabath. Sepa¬
rauit enim hieroboam isrł ad ñõ.
& peccare eos fecit peccatũ magnũ:
& ambulauerunt filii isrł inuniũ¬
sis peccatis hieroboam que fecerat.
non recesserunt ab eis usq quo au
sua inassyrios: usq in hunc diem.
Adduxit autẽ rex assyrioꝵ de baby¬
lone & de chicta. & de haiath. & de
emath. & de sepharuaim. & collo
cauit eos inciuitatib samariȩ ꝓfi
liis isrł qui possederunt samariã.
& habitauerunt in urbib eius. Cũ¬
q ibi habitare cepissent non time¬
bant dñm. & ĩmisit eis dñs leones
qui interficiebant eos. Nuntratũq
ẽ regi assyrioꝵ & dictum. Gentes qͣs
rent ritum derterrȩ. Precepit autẽ

Expanded text:
in erroribus Israhel quos operatus fuerat prin erroribus Israhel quos operatus fuerat proiecitque Dominus omne semen Israhel et adflixit eos et tradidit in manu diripientium donec proiceret eos a facie sua ex eo iam tempore quo scissus est Israhel a domo David et constituerunt sibi regem Hieroboam filium Nabath separavit enim Hieroboam Israhel a Domino et peccare eos fecit peccatum magnum et ambulaverunt filii Israhel in universis peccatis Hieroboam quae fecerat non recesserunt ab eis usquequo aufsua in Assyrios usque in diem hanc adduxit autem rex Assyriorum de Babylone et de Chutha et de Haiath et de Emath et decavit eos in civitatibus Samariae pro filiis Israel: qui possederunt Samariam, et habitaverunt in urbibus ejus. Cumque ibi habitare coepissent, non timebant Dominum, et immisit in eos Dominus leones, qui interficiebant eos. Nuntiatumque est regi Assyriorum, et dictum: Gentes, quarent ritum Dei terrae. Praecepit autem
Abbreviated transcription (Latin):
am. qui peccare fecte isrł. In dieb
phaceȩ regis isrł. uenit theglat fala¬
sar rex assur. & cepte aion & abel. do¬
mũ maacha. & ianoe & cedes. & asor. &
galaad & galileam. uniuersam terrã
nepthalim: & tͣnstulit eos inassyrios.
Coniurauit autẽ & tetendit insidias
osee filius hela contra phacee filium
romelie. & ꝑcussit eum & int̾fecit reg¬
nauitq ꝓ eo. iicesimo anno ioathan
filii orie. Reliqua autem sermonũ
phacee & uniuersa quȩ fecit. nonne
hec scripta sunt in libro sermonũ di

Expanded text:
ath qui peccare fecit Israhel in diebus Phacee regis Israhel venit Theglathfalassar rex Assur et cepit Aiom et Abel domum Maacha et Ianoe et Cedes et Asor et Galaad et Galileam universam terram Nepthalim et transtulit eos in Assyrios coniuravit autem et tetendit insidias Osee filius Hela contra Phacee filium Romeliae et percussit eum et interfecit regnavitque pro eo vicesimo anno Ioatham filii Oziae reliqua autem sermonum Phacee et universa quae fecit nonne haec scripta sunt in libr
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnstulit habitatores eius cyrenẽ. ra¬
sin autem in terfecit. Perrexitq
rex achaz in occursum theglathpha¬
lasar regis assyrioꝵ indamascum.
Cumq uidisset altare damasci. mi¬
sit rex achaz aduriam sacerdotẽ
exemplar eius & similitudinẽ. ipx¬
ta omne opus eius. Ex truxitq
urias sacerdos altare. iuxta om.¬
nia quȩ p̃ceperat rex achar de da¬
masco. ita fecit urias sacerdos do¬
nec ueniret rex achar de damasco.
Cumq uenisset rex de damasco. ui¬
dit altare & ueneratus ẽ illud. ascen¬
ditq & immolauit holocausta d̾e
sacficium suũ. & libauit libamina¬

Expanded text:
transtulit habitatores eius Cyrenen Ratranstulit habitatores eius Cyrenen Rasin autem interfecit perrexitque rex Ahaz in occursum Theglathfalassar regis Assyriorum in Damascum cumque vidisset altare Damasci misit rex Ahaz ad Uriam sacerdotem exemplar eius et similitudinem iuxta omne opus eius extruxitque Urias sacerdos altare iuxta omnia quae praeceperat rex Ahaz de Damasco ita fecit Urias sacerdos donec veniret rex Ahaz de Damasco cumque venisset rex de Damasco vidit altare et veneratus est illud ascenditque et immolavit holocausta et sacrificium suum
Abbreviated transcription (Latin):
cum regnare cepisset. & sexdecim an¬
nis regnauit in hierłm. non fecit
quod erat placitum in conspeo¬
tu dñi dei sui sicut dauid pater
eius. s ambulauit inuia regum isrł.
insuꝑ &̾ filium suũ consecrauit tnͣs¬
ferens ꝑ ignem scd̾m idola gentiũ que
dissipauit dñs coram filus isrł. Immo¬
labat quoq uictimas & adolebat in¬
censum in excelsis & incollib. & sub
omni ligno frondoso. Tunc ascendit
rasin rex syrie. & phacee filius romelie
rex isrł in hierłm ad preliandum.
Cumq obsiderent achar. non ualue¬
runt suꝑare eum. Intempore illo resti
ibi usq ad diem hanc. Misit autem
achar nuntios ad cheglath phalasar
us & filus tuus ego sum ascende &
saluum me fac de manu regis sy¬
rie. & de manu regis isrł. qui con¬
surrexerunt aduersum me. Et cũ
collegisset argentum & aurum qd̃
inueniri potuit indomũ dñi & in
thesauris regis. misit regi assyrioꝵ
munera. qui & ad quieuit uolunta¬
ti eius. Ascendit enim rex assyrioꝵ
indamascum & uastauit eam. &

Expanded text:
gnare coepisset et sedecim annis regnavit in Hierusalem non fecit quod erat placitum in conspectu Domini Dei sui sicut David pater eius sed ambulavit in via regum Israhel insuper et filium suum consecravit transferens per ignem secundum idola gentium quae dissipavit Dominus coram filiis Israhel immolabat quoque victimas et adolebat incensum in excelsis et in collibus et sub omni ligno frondoso tunc ascendit Rasin rex Syriae et Phacee filius Romeliae rex Israhel in Hierusalem ad proeliandum cumque obsiderent Ahaz non valuerunt superare eum in tempore illo resibi usque in diem hanc. Misit autem Ahaz nuntios ad Theglath-Phalasar us et filius tuus ego sum, ascende et salvum me fac de manu regis Syriae, et de manu regis Israel, qui consurrexerunt adversum me: et cum collegisset argentum et aurum quod inveniri poterat in domo Domini, et in thesauris regis misit regi Assyriorum munera qui et adquievit voluntati eius ascendit enim rex Assyriorum in Damascum et vastavit eam et
Abbreviated transcription (Latin):
regi. & egressus popłs diripuit castra
syriȩ. Factusq ẽ modius simile statere
uicta uerbum dñi. Porro rex ducẽ illũ
erat uir dei. quando descenderat rex ad
cum. Factumq ẽ scd̾m sermonẽ uiri
dei quẽ dixerat regi quando ait. duo
modii hordei statere uno erunt & mo
pore cras in porta samariȩ. quando re¬
ponderat dux ille uiro dei & dixerat
etiam si dñs fecerit cataractas incelo
nunquid fieri poterit quod loqueris:
& dixit ei. uidebis oculis tuis & inde
non comedes. Euenit g ei sicut p̃dic¬
tum fuerat: & conculcauit eum popłs

Expanded text:
regi et egressus populus diripuit castra regi et egressus populus diripuit castra Syriae factusque est mojuxta verbum Domini. Porro rex ducem illum, erat vir Dei, quando descenderat rex ad eum. Factumque est secundum sermonem viri Dei, quem dixerat regi, quando ait: Duo modii hordei statere h. siclo uno pore cras in porta Samariae quando responderat dux ille viro Dei et dixerat etiam si Dominus fecerit cataractas in caelo numquid fieri poterit quod loqueris et dixit ei videbis oculis tuis et inde non comedes evenit ergo ei sicut praedictum erat et c
Abbreviated transcription (Latin):
adportam ciuitatis : narrauerunt eis
dicentes. Uenuus ad castra syriȩ. &
nullũ ibidem repperimꝰ hominẽ. nisi
equos & asinos alligatos & fixa tento¬
ria. Ierunt gͦ portarii. & nuntiauert̃
in palatio regis in tͥnsecus. Qui surrex¬
it nocte: & ait ad seruos suos. Dico uo¬
bis. quid fecerint nob̾ syri. Sciunt
quia fame laboramꝰ. & iccirco egressi
sunt de castris & latitant in agris
dicentes. Cum egressi fuerint deciuii¬
tate capiemꝰ eos uiuentes. & tunc ciui¬
tatem ingredi poterimꝰ. Respondit
autẽ unus seruoꝵ eius. Tollamꝰ qͥnq
equos qui remanserunt inurbe. quia
ipsi tantũ sunt inumuersa multitu¬
dine isrł alii enim consũpti sunt. &
mittentes ex plorare poterimꝰ. Ad¬
dixerunt gͦ duos equos. misitq rex
ad castra syroꝵ dicens. Ite & uidete.
Qui abierunt post eos usq ad iordañ.
fcce autem om̃is uia plena erat uestib
& uasis. quȩ ꝓiecerant syri cum turba¬
rent᷑. Reuersiq nuntii indicauerunt

Expanded text:
ad portam civitatis narraverunt eis ad portam civitatis narraverunt eis dicentes ivimus ad castra Syriae et nullum ibidem repperimus hominum nisi equos et asinos alligatos et fixa tentoria ierunt ergo portarii et nuntiaverunt in palatio regis intrinsecus qui surrexit nocte et ait ad servos suos dico vobis quid fecerint nobis Syri sciunt quia fame laboramus et idcirco egressi sunt de castris et latitant in agris dicentes cum egressi fuerint de civitate capiemus eos viventes et tunc civitatem ingredi poterimus respondit autem unus servorum eius tollamus quinque equos qui remanserunt in urbe quia ipsi tantum sunt in universa multitudine Israhel alii enim consumpti sunt et mittentes explorare poterimus adduxerunt ergo duos equos misitque rex ad castra Syrorum dicens ite videte qui abierunt post eos usque ad Iordanem ecce autem omnis via plena erat vestibus et vasis quae proiecerant Syri cum turbarentur reversique nuntii indicaverunt