comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ria. ⁊it sp̃s saluus sit. S ⁊ qui castigat
corpꝰ suum. et inseruitutem redigit nõ¬
ne is tͥ uidetur etiam manum contra se
pugnantis ipse iuiuare: Est ⁊ sagita ser¬
mo dei uinus ⁊ efficax. et penetrabi¬
lior omni gladio ãccipiti. De quo salua¬
tor. Non ueni inquit pacem mittere. s
gladium. Est etiam sagitta electa a¬
mor xp̃i. que marre amimam non modo
confixit. s etiam ꝑtransiut. ut nullã
ipectore uirginali partieulam uacu¬
am amore relinqueret. s toto corde. to¬
ta anma. tota uirtute cliligeret. ⁊ ect
grã plena: Aut certe ꝑtransunt eam
ut ueniret usꝙ aduos. ⁊ deplenitucli¬
ne illa omnes acciꝑeius. et fieret ma¬
ter caritatis. cuius pater est caritas d̾s
parturiens et insole ponens tab̾natu¬
lum eius. ut scriptura impleretur que
dieit. Dedi te inlucem gentium. ut sis
s alus mea us ad extremum terre. Hoc
nec cum carne suscepit. Et illa quidẽ

Expanded text:
ria, ut spiritus salvus sit. Sed et qui castigat ria, ut spiritus salvus sit. Sed et qui castigat corpus suum, et in servitutem redigit, nonne is tibi videtur etiam manum contra se pugnantis ipse juvare? 8. Est et sagitta sermo Dei vivus et efficax, et penetrabilior omni gladio ancipiti , de quo Salvator: Non veni, inquit, pacem mittere, sed gladium . Est etiam sagitta electa amor Christi, quae Mariae animam non modo confixit, sed etiam pertransivit, ut nullam in pectore virginali particulam vacuam amore relinqueret, sed toto corde, tota anima, tota virtute diligeret, et esset gratia plena. Aut certe pertransivit eam, ut veniret usque ad nos, et de plenitudine illa omnes acciperemus, et fieret mater charitatis, cujus pater est charitas Deus, parturiens et in sole ponens tabernaculum ejus, ut Scriptura impleretur, quae dicit: Dedi te in lucem gentium, ut sis salus mea usque ad extremum terrae . Hoc nec cum carne suscepit. Et illa quidem
Abbreviated transcription (Latin):
cere quod decolorauit meam sol:
mittendo scilicet et armando de fi¬
lus matris eius. qui eam salubrit
expugnarent: ⁊ captiuam cluce¬
rent adfidem amorem ꝙ ipsius
multis utiq confixam sagittis: illiᷤ
deqͥb scͥptũ ẽ sagittepotẽtis accute ⁊ itẽ Sagit¬
tetue infixe sunt michi. Ideoq sequi¬
tur et ait. qm̃ non est sanitas in
carne mea: ut sed̾m animam san¬
or ꝑ inde fortior q factus dicat.
Sp̃s quidem promptus est caro
uides quia carnis infirmitas robur
spũi augeat: ⁊ subministret uires:
Ita econtrario: noueris carnis forti¬
tudinem. debilitatẽ sp̃s oꝑari. Et
quid mirum. si hoste debilitato. tu
fortior efficeris: Nisi forte illam tͥ
ins anissime clucas amicam que nõ
de g̾ si non prudenter sagittari et
impugnari salubriter postulat sc̃s
cum dicit in orone. Confige timore
tuo carnes meas. Optuna tumor iste sagit¬
ta. qui configit ⁊ interficit caruis defide¬

Expanded text:
cere quod decoloravit eam sol, cere quod decoloravit eam sol, mittendo scilicet et armando de filiis matris ejus qui eam salubriter expugnarent, et captivam ducerent ad fidem amoremque ipsius, multis utique confixam sagittis illis, de quibus scriptum est: Sagittae potentis acutae ; et item: Sagittae tuae infixae sunt mihi. Ideoque sequitur et ait: Quoniam non est sanitas in carne mea ; ut secundum animam sanior proinde fortiorque factus dicat: Spiritus quidem promptus est, caro  fortis . Vides quia carnis infirmitas robur spiritui augeat, et subministret vires? Ita econtrario noveris carnis fortitudinem debilitatem spiritus operari. Et quid mirum, si hoste debilitato, tu fortior efficeris? Nisi forte illam tibi insanissime ducas amicam, quae non  . Vide ergo, si non prudenter sagittari et impugnari salubriter postulat sanctus, cum dicit in oratione: Confige timore tuo carnes meas . Optima timor iste sagitta, qui configit et interficit carnis deside
Abbreviated transcription (Latin):
tem atq ad spũalia istiusmodi i¬
pugnationib prouehentes. Utinam
corripiat me iuistus unnisccłia. ⁊ in¬
crepet me: ꝑcutiens ⁊ sanans: occr¬
dens. et uiuificans: quo audeam
sentiens ad uersario tuo. clum es
cum eo inuia: ne tradat te iudici.
et iudex tortori. Bonus aduersariꝰ.
cui si consenties ero. non erit unde
aut uidex me calumpmetur. aut
tortor. Ego profecto si quos us̃mꝰ
aliquando pro huius moli contrista¬
ui: non me piget. Contristati enun
sunt ad salutem. Et qui dem nescis
parit tristiciam habet. S absit ut
iam meminerim pressure. tenens
fructum doloris mei: dum ꝑinde
uideam xp̃m formatum in sobole. sie¬
cio autẽ. quomodo etiam tenerius
michi astricti sunt. qui post incre¬
patoria. ⁊ ꝑincrepatoria tandem co¬
ualuerunt de infirmitate: qmͣ qui
fortes abinitio ꝑmanserunt. non
incligentes istius moli medicamẽ
to. Ergo inhunc sensum poterit et¬
cł̾ia seu anima cliligens deum cli¬

Expanded text:
tem, atque ad spiritualia istiusmodi item, atque ad spiritualia istiusmodi impugnationibus provehentes? Utinam corripiat me justus in misericordia, et increpet me, percutiens et sanans, occidens et vivificans, quo audeam sentiens adversario tuo, dum es cum eo in via, ne tradat te judici, et judex tortori . Bonus adversarius, cui si consentiens ero, non erit unde aut judex me calumnietur, aut tortor. Ego profecto, si quos vestrum aliquando pro hujusmodi contristavi, non me poenitet; contristati enim sunt ad salutem. Et quidem nescio iparit, tristitiam habet . Sed absit ut jam meminerim pressurae, tenens fructum doloris mei, dum perinde videam Christum formatum in sobole. Nescio autem quomodo etiam tenerius mihi astricti sunt, qui post increpatoria et per increpatoria tandem convaluerunt de infirmitate, quam qui fortes ab initio permanerunt, non indigentes istius modi medicamento. 1374 7. Ergo in hunc sensum poterit Ecclesia, seu anima diligens Deum, di
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ subsptie qͣsi corpiendi u̾bo accuto ⁊
urenti transfigere audeas ullatenus
anunam pro qͣ xp̃c affigi eruci lignat᷑
est. non grunnire qͣsi intrepanclum:
non labiis musitare. qͣsi in murmurã¬
do non narem contrahere. aut cachin¬
nare: qͣsi subsãnando: non frontem tu¬
gare qͣsi inuehendo aut comminendo
Sane commotio tua ibi moriatur ubi
orttur. ne ꝑmittatur exire que mortẽ
portat. ne ꝑunat: ut cliscere possis et
tu cum ꝓpħa turbatus sum et nõ sum
locutus. Quosdam altius intellexi senti¬
re istud. qͣsi decliabolo et angeliserus.
clictum qui cum fuetint ⁊ ip̃i filii ierłm
illius que sursum est mater nr̃a: ex q̃
lapsi sunt. non cessant sororem suam
eccli̾am impugnare. S neq contendo
siquis usurpet hoc etiam ibonam sig¬
inficationem: scd̃m quod spũales: qui
sunt in eccłia. adu̾sus carnales frẽs
suos dimicant ingladio sp̃s quod ẽ
uerbum dei. uulnerantes eos ad salu¬

Expanded text:
que, sub specie quasi corripiendi, verbo acuto et que, sub specie quasi corripiendi, verbo acuto et urenti transfigere audeas ullatenus animam, pro qua Christus affigi cruci dignatus est, non grunnire quasi increpando, non labiis mussitare quasi murmurando, non narem contrahere aut cachinare quasi subsannando, non frontem rugare quasi invehendo aut comminando. Sane commotio tua ibi moriatur ubi oritur, nec permittatur exire quae mortem portat, ne perimat; ut dicere possis et tu cum Propheta: Turbatus sum, et non sum locutus . 6. Quosdam altius intellexi sentire istud, quasi de diabolo et angelis ejus dictum, qui, cum fuerint et ipsi filii Jerusalem illius quae sursum est mater nostra, ex quo lapsi sunt, non cessant sororem suam Ecclesiam impugnare. Sed neque contendo, si quis usurpet hoc etiam in bonam significationem, secundum quod spirituales, qui sunt in Ecclesia, adversus carnales fratres suos dimicant in gladio spiritus, quod est verbum Dei , vulnerantes eos ad salu
Abbreviated transcription (Latin):
mentis. uadit ad mortem anuna. ꝑ qͣ
m habes: Qui d oratio tua opus quodeñ¬
ꝙ unt̾im feceris sapit tͥ. contra quem n¬
inuum xp̃c auxie clamat de pectore fuĩs
tui quem contristasti. filius inquiens
matris mee pugnant contra me. ⁊ qui
simul mecum dulces caprebat cibos. re¬
pleuit me amaritudine: Quo si clyxeris
illum non tam grauiter ꝓtam leui cau¬
sa debuisse turbar: respondeo. qnͣto le¬
uior est tanto a te leuius potuit non cõ¬
mittit. Quamqͣm nescio quomodo leue
clicas ut iam dixi quicquid amplius ẽ ꝙͣ
irasci: tum uł hoc ip̃m obuoxium eẽ ui¬
clicio exore ipsius acceꝑis uidicis. Quid
enime Tu ne leue clix̾is. in quo offenlit᷑
xp̃c. unde ad dei iudicium ꝑtrahi habes
cum horrenclum sit incidere imanus dei
uiuentis: Tu gͦ accepta forte inuiria. qd̃
quidẽ int̾clum non accidere uihis cormen¬
tib difficile est. non continuo more scłaris
obliqͣ referire frem respõsione festines s ne¬

Expanded text:
mentis vadit ad mortem anima pro qumentis vadit ad mortem anima pro quimi habes? Quid oratio tua, aut opus, quodcunque interim feceris, sapit tibi, contra quem nimirum Christus anxie clamat de pectore fratris tui quem contristasti: Filius, inquiens, matris meae pugnat contra me, et qui simul mecum dulces capiebat cibos, replevit me amaritudine? 5. Quod si dixeris illum non tam graviter pro tam levi causa debuisse turbari, respondeo: Quanto levior est, tanto a te levius potuit non committi. Quanquam nescio quomodo leve dicas, ut jam dixi, quidquid amplius est quam irasci, cum vel hoc ipsum obnoxium esse judicio ex ore ipsius acceperis judicis. Quid enim? Tune leve dixeris, in quo offenditur Christus, unde ad Dei judicium pertrahi habes, cum horrendum sit incidere in manus Dei viventis? Tu ergo accepta forte injuria quod quidem interdum non accidere in his conventibus difficile est, non continuo more saecularis, obliqua referire fratrem responsione festines, sed ne
Abbreviated transcription (Latin):
si irasceris illilumi reus iunclicii tenea¬
ris. Merito quidem. Nlam quod tu leue
putas. et ob hoc leuius. precipitas: plerũ¬
ꝙ alirs aliter accipit. tanqm homo ui¬
dens infacie. et sedm faciem uidicans:¬
paratus festucam ⁊ trabem suspicari ⁊ scĩt¬
illam putare fornacem. Non enim omniũ ẽ¬
caritas: illa que omma credit. Prom sunt
autẽ sensus hominis. et cogitatões adma¬
lum potius suspicancdum. qmͣ ad bonum
credendum: presertun ubi clisciplina silẽ¬
tu. nec te qui incausa es. excusare ꝑmittit.
nec illum uulnus suspicionis aꝑire quod
patrtur. ut curetur. Itauritur ille ⁊ mori¬
tur. clauso ⁊ letali uulnere intra semetip¬
sum gemeus cdum totus mira ⁊ cliscep¬
tatõne positus. nil aliud silens u̾sarem
mente possit: ñ iniuriam qm accepit. Nõ
potest orare. non potest legere: non sem̃
aut sp̃itale aliquid mecditan. Et ita int̾¬
cepto uitali spũ clum suis destituta ali¬

Expanded text:
si irasceris illi, divini reus judicii teneasi irasceris illi, divini reus judicii tenearis . Merito quidem: nam quod 1373 tu leve putas, et ob hoc levius praecipias, plerumque alius aliter accipit, tanquam homo videns in facie, et secundum faciem judicans,paratus festucam trabem suspicari, et scintillam putare fornacem. Non enim est omnium charitas illa, quae omnia credit . Proni sunt autem sensus hominis et cogitationes ad malum potius suspicandum, quam ad bonum credendum: praesertim ubi disciplina silentii nec te, qui in causa es, excusare permittit, nec illum vulnus suspicionis aperire quod patitur, ut curetur. Ita uritur ille, et moritur clauso et lethali vulnere, intra semetipsum gemens, dum totus in ira et disceptatione positus, nil aliud silens versare in mente possit, nisi injuriam quam accepit. Non potest orare, non potest legere, non sanctum aut spirituale aliquid meditari: et ita intercepto vitali spiritu, dum suis destituta ali
Abbreviated transcription (Latin):
secus minari uidetur non terret. quia
non nocet. Nam econtrano. quic quid fo¬
ris blandui appareat. nulla est ꝓfecto cõ¬
solatio: si uitus quod absit seminarium
cliscorhe gerimarit. Proinde dilectissi¬
ini pacem habete aduos: ⁊ uolite ledere in¬
uicem. Nlon facto. non uerbo. non signo qͣ¬
licumꝙ: nequis forte exacerbatus. et pre¬
occupatus a pusillamimitate sp̃s et tem¬
pestate deum interpellare cogatur adui¬
sus eos qui se leserint aut contristauerit.
et prorumꝑe inuerbum graue contin¬
gat. filu matris mee pugnauerunt con¬
tra me. Sic enim peccantes infrẽm. inxp̃m
fecistis: michi fecistis. Nec cauendum a
grauiorib tantum offensis: uerbi grã.
ab aꝑto conuitio. seu maledicco: aclau¬
destino qͦ et uenenato susurrio. Non rn¬
qm sufficit os custodire abhis. et simili¬
b: cauenda sunt et leuia. si tamen leue
debeat lici. quodcumq infrem̃ presump¬
seris uoluntate ledendi: cum hoc solo

Expanded text:
secus minari videtur, non terret, quia secus minari videtur, non terret, quia non nocet. Nam econtrario quidquid foris blandiri appareat, nulla est profecto consolatio, si intus, quod absit! seminarium discordiae germinaverit. 4. Proinde, dilectissimi, pacem habete ad vos, et nolite laedere invicem, non facto, non verbo, non signo qualicunque: et ne quis forte exacerbatus et praeoccupatus a pusillanimitate spiritus et tempestate, Deum interpellare cogatur adversus eos qui se laeserint aut contristaverint, et prorumpere in verbum grave contingat: Filii matris meae pugnaverunt contra me. Sic enim peccantes in fratrem, in Cfecistis, mihi fecistis . Nec cavendum a gravioribus tantum offensis, verbi gratia, ab aperto convicio seu maledicto, sed a clandestino quoquo et venenato susurrio. Non, inquam, sufficit os custodire ab his et his similibus; cavenda sunt et levia: si tamen leve debeat dici quodcunque in fratrem praesumpseris voluntate laedendi; cum hoc solo,
Abbreviated transcription (Latin):
optimum. caritas est. Plane incomꝑa¬
bile quod noue sponse. celestis sponsus
rociens inculcare curabat: nunc quidẽ
clicens. in hoc coguoscent omnes quia mĩ
estis discipuli. sidilectionem habueri¬
tis ad inuicem nunc u̾o. mandatum no¬
uum do uob̃: ut diligatis inuicem: et
hoc est p̾ceptum meum ut diligatis
inuicem. itemq orans unum ẽẽ fore.
sicut ip̃e ⁊ pater unum sunt. Et uide
si non ip̃e paulus qui te ad carismata
meliora inuitat. inter cetera caritatem
insummo ponit: siue cum fide ⁊spe. dicit
eam ẽẽ maiorem. ⁊ suꝑ eminentem sciẽ¬
tie sue cum enumeratis plurib aut mi¬
rabilib suꝑne gr̃e donis. tandem ad suꝑ¬
excellentiorem uuam nos mittit. haut ali¬
am ꝓfecto illam qmͣ caritatem diffiniens.
Demiꝙ quid nam huic comꝑaudum puta¬
mus que ip̃i prefertur martyrio: ac fidei
tranfferenti montes: Hoc gͥ est quod di¬
co. pax uob̾ auob̾ sit: ⁊ omne quod extrĩ¬

Expanded text:
eroptimum charitas est; plane incompaeroptimum charitas est; plane incomparabile, quod novae sponsae coelestis sponsus toties inculcare curabat, nunc quidem dicens: In hoc cognoscent omnes quia mei estis discipuli, si dilectionem habueritis ad invicem; nunc vero: Mandatum novum do vobis, ut diligatis invicem ; et: Hoc est praeceptum meum ut diligatis invicem ; itemque orans unum eos fore, sicut ipse et Pater unum sunt . Et vide si non ipse Paulus, qui te ad charismata meliora invitat, inter caetera charitatem in summo ponit, sive cum fide et spe dicit eam esse majorem et supereminentem scientiae; sive cum enumeratis pluribus ae mirabilibus supernae gratiae donis, tandem ad superexcellentiorem viam nos mittit; haud aliam profecto illam, quam charitatem definiens. Denique quidnam huic comparandum putemus, quae ipsi praefertur martyrio ac fidei transferenti montes . Hoc igitur est quod dico: Pax vobis a vobis sit; et omne quod extrin
Abbreviated transcription (Latin):
proximi mei: adu̾sum me appropind̃¬
uerunt et steterunt. Longe queso uob
facite semꝑ hoc tam abhominabile et
detestabile malum. uos qui exꝑti estiᷤ
et coticdie exꝑimini. qͣm bonum sit ⁊ ꝙͣ
iocundum habitare frẽs inunum: si tñ
inunum. ⁊ non inscandalum. Alioquin
nec iocundumn plane nec bonum: C bessi¬
mun ac molestissimum. Ue autem ho¬
mini illi: ꝑ quem unitatis uinculum io¬
cundum turbatur. Iudicium ꝓfecto por¬
tabit: quicunꝙ ẽ ille. Ante michi conti¬
gat mori. qͣm audire in uob̾ quẽ piam
iuste clamitatem: filiui matris moer pug¬
nauerunt contra me. Nonne p̾sentis cõ¬
gregatõnis. tanqͣm uuius matris filu
omnes uos estis singuli alterutrum fr̃s:
Quid gͦ afforis uos conturbare. aut con¬
tristare possit. si uitus bene estis. ⁊ fratͥ¬
na pace gaudetis: Demꝙ quis uob. e¬
mꝙ quis nob̾ nocere poterit. si bom in
quit emulatores fueritis: Qmͣ obrem
emulamini carismata emeliora: ut bo¬
nos uos ꝓbetis ennilatores. Carisma ꝑ¬

Expanded text:
proximi mei adversum me appropinquaverunt, et steterunt . Longe, quaeso, a vobis facite semper hoc tam abominabile et detestabile malum, vos qui experti estis, et quotidie experimini, quam bonum sit et quam jucundum habitare fratres in unum , si tamen in unum, et non in scandalum. Alioquin nec jucundum plane, nec bonum, sed pessimum ac molestissimum. Vae autem homini illi, per quem unitatis vinculum jucundum turbatur! Judicium profecto portabit quicunque est ille. Ante mihi contingat mori, quam audire in vobis quempiam juste clamitantem: Filii matris meae pugnaverunt contra me. Nonne praesentis congregationis tanquam unius matris filii omnes vos estis, singuli alterutrum fratres? Quid ergo a foris vos conturbare, aut contristare possit, si intus bene estis, et fraterna pace gaudetis? Denique quis vobis nocere poterit, inquit, si boni aemulatores feuritis? Quamobrem aemulamini charismata meliora , ut bonos vos probetis aemulatores. Charisma p
Abbreviated transcription (Latin):
At istud inumbra: quia ꝑspeculum ⁊
in eniginate. Erit cum declinauerint
umbre crescente lumine. in mo penttꝰ
disparuerint. et subintrabit sicut ꝑ¬
spicua ita et ꝑpetua uisio: erit quoꝙ
non modo suauitas gutturi. s et sa¬
cietas uentri. sine fastidio tamen. Sub
umbra eius quem desideraneram se¬
di: et fructus eius dulcis gutturi meo
Nos quoꝙ ubi sponsa pausat pause¬
mus. pariter desumpto gustu patrem¬
familias glificantes: qui nos ad ta¬
les epulas inuitauit sponsum eccł̾ie

Expanded text:
At istud in umbra, quia per speculum et At istud in umbra, quia per speculum et in aenigmate. Erit cum declinaverint umbrae crescente lumine, imo penitus disparuerint, et subintrabit sicut perspicua, ita et 1435 perpetua visio; eritque non modo suavitas gutturi, sed et satietas ventri; sine fastidio tamen. Sub umbra ejus quem desideraveram sedi, et fructus ejus dulcis gutturi meo. Nos quoque ubi sponsa pausat, pausemus pariter, de sumpto gustu patremfamilias glorificantes, qui nos ad tales epulas invitavit, sponsum Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
pla sectemur. fidem seruemus.et
uiuimus profecto inumbra. Inum¬
bra eius quam desideraueram sedi
Fortassis felicius aliquid ista exꝑtã
se gloriatur. in eo quod se mumbr a
clicit. non ut propha uiuere: s secdis¬
se. Sedere enim quiescere est.plus ẽ
autem quiescere inumbra quam ui¬
uere: sicut uiuere plus est. quam
tantum modo ẽẽ inea. Igitur quod
est commune multorum. popha ad¬
sumens sibi. in umbra eius uiuimus
inquit: sponia uero habens preroga¬
tiuam. etiam quod sub ea singula¬
riter sederit gloriatur. Nlon enim it
ille pluraliter uiuimus. ita et hec
secdimus cdixit. sed singulariter sedi:
ut agnoscas prerogatiuam. Ubi tta¬
e nos cum labore uiuimus. qui cons¬
cii pecc̃orum subtimore seruimus: ibi
hec deuota et amans suauiter requi¬
escit. Demꝙ timor penam habet: amor
suauitatem. Unde att. et fructus eius
dulcis guttari mes. gustum contem¬
plationis eius significans: quem opti¬
inuerat ꝑamorem suauiter subleuata

Expanded text:
pla sectemur, fidem servemus; et pla sectemur, fidem servemus; et vivimus profecto in umbra. 8. In umbra ejus quem desideraveram sedi. Fortassis felicius aliquid ista expertam se gloriatur in eo, quod se in umbra dicit: non, ut propheta, vivere, sed sedisse. Sedere enim quiescere est. Plus est autem quiescere in umbra quam vivere, sicut vivere plus est quam tantummodo esse in ea. Igitur quod est commune multorum propheta assumens sibi: In umbra ejus vivimus, inquit; sponsa vero habens praerogativam, etiam quod sub ea singulariter sederit, gloriatur. Non enim ut ille pluraliter: Vivimus; ita et haec: Sedimus dixit; sed singulariter, sedi, ut agnoscas praerogativam. Ubi itaque nos cum labore vivimus, qui conscii peccatorum sub timore servimus, ibi haec devota et amans suaviter requiescit. Denique timor poenam habet, amor suavitatem. Unde ait: Et fructus ejus dulcis gutturi meo; gustum contemplationis significans, quem obtinuerat per amorem suaviter sublevata.
Abbreviated transcription (Latin):
clixisset sp̃c ante faciem nrãm xp̃e
dominus: non contentus fuit sequi
et dicere. inumbra eius sumus: s
inumbra inquit eius uiuimus in¬
ter gentes. Et tu ergo uide ut uiuaᷤᷤ
exemplo ꝓphe mumbra eius: ut
qiuandoꝙ regnes in lumine eius.
Nec enim tantum umbram habet.
habet et lucem. Ipse ꝑcarnem um¬
bra est fideu ip̃e est intelligentie
lumeu per spm. Et caro est enim: et
sp̃s. Caro incarne manentib: sp̃s ante
faciem nr̃am id est infuturo: si tamẽ
que retro sunt obliuiscentes. ad ea c̃¬
ante nos sunt nosmetip̃os extendimꝰ
quo ꝑuenientes exꝑiamur deuerbo
quod clixit. Caro non pro dest quicꝙͣ
spc̃ est qui uiuificat. Nec ignoro qd̃
incarne ad huc manens. quis clixerit
Et si cognouimus xpistum sedin car¬
nem ÷ s nunc iam non nouimus. Ad
hoc ille. slos uero qui nonclumĩpa¬
raclisum nundum ad tertium celũ
rapi meruimus. xp̃i intim carne pas¬
camur. misteria ueneremur. exem¬

Expanded text:
dixisset: Spiritus ante faciem nostram Christus dixisset: Spiritus ante faciem nostram Christus Dominus, non contentus fuit sequi et dicere: In umbra ejus sumus; sed; in umbra, inquit, ejus vivimus inter gentes. Et tu ergo vide ut vivas exemplo prophetae in umbra ejus, ut quandoque et regnes in lumine ejus. Nec enim tantum umbram habet, habet et lucem. Ipse per carnem umbra est fidei, ipse intelligentiae lumen per Spiritum. Et caro est enim, et spiritus. Caro, in carne manentibus; spiritus, ante faciem nostram, id est in futuro; si tamen quae retro sunt obliviscentes, ad ea quae ante sunt nosmetipsos extendimus, quo pervenientes experiamur de verbo quod dixit: Caro non prodest quidquam, spiritus est qui vivificat . Nec ignoro quod in carne adhuc manens quis dixerit: Et si cognovimus Christum secundum carnem, sed nunc jam non novimus . At hoc ille: nos vero qui nondum in paradisum, nondum ad tertium coelum rapui meruimus, Christi interim carne pascamur, mysteria veneremur, exem
Abbreviated transcription (Latin):
mortis. Que enim inquit iudua inde¬
liciis est: uiuens mortua est. Denicy
sapientia carnis: mors est. S et mor¬
tis est umbra: illius scilicet que cru¬
ciat ineternum. seclimus et nos ali¬
quando intenebrosis et umbra mor¬
tis: carnaliter conuersantes. et nõ
ex fide uiuentes mortui iam ciuidẽ
iusticie: a morte uero secunda pau¬
lominus absorbendi. Quantum et¬
enim umbra prope est corpori cruꝰ
est umbra: tantum procerto uita
illa nr̃a inferno appropinqͣuit. De¬
niꝙ nͥ quia dominus aduuit me
inquit: paulominus habitasset in
inferno anima mea. Nunc autem de
umbra mortis ad uite transiuimus
umbram. magis autem translati
sumus de morte inuitam. inxp̃i
umbra uiuentes: si tamen uiuen¬
tes. et non mortui. Nec enim reor
continuo ut quis inumbra eius
fuerit quod iuuat inea: quia ñ
plane omnis qui fidem habet. ex
fide uiuit. ilam fides sine oꝑib mor¬
tua est: nec potest dare uitam qͣm
minime ipã habuerit. Ideo ꝓpha cũ

Expanded text:
mortis. Quae enim, inquit, vidua in demortis. Quae enim, inquit, vidua in deliciis est, vivens mortua est . Denique sapientia carnis mors est. . Sed et mortis est umbra, illius scilicet quae cruciat in aeternum. Sedimus et nos aliquando in tenebrosis et umbra mortis, carnaliter conversantes, et non ex fide viventes; mortui jam quidem justitiae, a morte vero secunda paulo minus absorbendi. Quantum etenim umbra prope est corpori cujus est umbra, tantum pro certo vita illa nostra inferno appropinquavit. Denique: Nisi quia Dominus adjuvit me, inquit, paulo minus habitasset in inferno anima mea . Nunc autem de umbra mortis ad vitae transivimus umbram; magis autem translati sumus de morte ad vitam , in Christi umbra viventes, si tamen viventes, et non mortui. Nec enim, reor, continuo, ut quis in umbra ejus fuerit, quod vivat in ea, quia non plane omnis qui fidem habet ex fide vivit. Nam fides sine operibus mortua est; nec potest dare vitam, quam minime ipsa habuerit. Ideo propheta cum
Abbreviated transcription (Latin):
sedi. Umbra eius caro eius: umbra
eius fides. Marie obunbrauit ꝓprii
filii caro: michi domini fides. Qũa¬
quam et michi quoq quomodo nõ
obumbrat caro. qui inmsterio man¬
duco eam: Et sc̃a nichilominus uir¬
go.fidei et ipsa exꝑta est umbram:
cui dictum est. et beata que credidi¬
faciem nrãm xp̃c dominus: inumbͤ
eius uiuimus inter gentes. In um¬
bra eius ingentib: in luce cum an¬
gelis. In umbra sumus quam clui
perfidem ambulamus: et non per
speciem. Et ideo iustus inumbra : qͥ
ex fide uiuit. At qui uiuit. ex in¬
tellectu: beatus est. quia in umbͦ
iam non s in lumine. Iustus erat
dauid et exfide iuuebat. eum cli¬
intellectum. intellectui reuelan¬
ni.Prius est uenire ad umbram:
et ita ad id cuius umbra est per¬
transire: qm̃ nͥ crelideritis ait.
non intelligetis. Uides fidem et
uitam eẽ. et uite umbram: slam¬
ẽ ȩ regione urta indelicus agens. qm̃
non est exfide: et mors est et umbra

Expanded text:
sedi. Umbra ejus, caro ejus; umbra sedi. Umbra ejus, caro ejus; umbra ejus, fides. Mariae obumbravit proprii Filii caro; mihi, Domini fides. Quanquam et mihi quoque quomodo non obumbrat caro, qui in mysterio 1434 manduco eam? Et sancta nihilominus Virgo fidei et ipsa experta est umbram, cui dictum est: Et beata quae credidifaciem nostram Christus Dominus; in umbra ejus vivemus inter gentes . In umbra in gentibus, in luce cum angelis. In umbra sumus, quandiu per fidem ambulamus, et non per speciem; et ideo justus in umbra, qui ex fide vivit. At qui vivit ex intellectu, beatus est; quia non in umbra jam, sed in lumine. Justus erat David, et ex fide vivebat, cum diintellectum, intellectui revelanm. Prius est venire ad umbram, et ita ad id cujus umbra est pertransire, quoniam, nisi credideritis, ait, non intelligetis . 7. Vides fidem et vitam esse, et vitae umbram. Nam e regione vita in deliciis agens, quoniam non est ex fide, et mors est, et umbra
Abbreviated transcription (Latin):
et honestatis: Demq lignum uite est.
apprehendentib eum. Non compara¬
buntur huic omnia ligna siluaꝵ: quia
et si sint arbores pulchre et magne q̃
do. docendo. exemplis uiuendo: solus
tamen dei sapientia xp̃c lignum est
uite: solus panis unius qui descendit
de celo. et dat uitam mundo. Ideo ait.
Subumbra eius quem desiderauerã
sedi: et fructus euis dulcis grituri
meo. Merito eius desiderauerat umbrã:
dequo et refrigerium eẽt et refectionẽ
pariter acceptura. Nam cetera quidẽ
siluarum ligna et si solatii umbram¬
habẽt. s non uite refectionem: non fruc¬
tus ꝑpetuos salutis. Unus est enim ui
salus tua ego sum. Non moyses in¬
quit dedit uobis panem hunc de
celo: sed pater meus dat uobis pa¬
nem decelo uerum. Propterea ergo
xp̃i potissimum desiderauerat um¬
bram quod solus sit qui non solum
abestu refrigerat uiciorum : sed ⁊
replet delectatione uirtutum. sub
umbra eius quem desideraueram

Expanded text:
et honestatis? Denique lignum vitae est et honestatis? Denique lignum vitae est apprehendentibus eum . Non comparabuntur huic omnia ligna silvarum, quia, etsi sint arbores pulchrae et magnae, quae do, docendo, exemplis juvando, solus tamen Dei Sapientia Christus lignum est vitae, solus panis vivus qui de coelo descendit, et dat vitam mundo . 6. Ideo ait: Sub umbra ejus quem desideraveram sedi, et fructus ejus dulcis gutturi meo . Merito ejus desideraverat umbram, de quo et refrigerium esset et refectionem pariter acceptura. Nam caetera quidem silvarum ligna, etsi umbram solatii habent, sed non vitae refectionem, non fructus perpetuos salutis. Unus est enim vitSalus tua ego sum . Non Moyses, inquit, dedit vobis panem hunc de coelo, sed Pater meus dat vobis panem de coelo verum . Propterea ergo Christi potissimum desideraverat umbram, quod solus sit qui non solum ab aestu refrigerat vitiorum, sed et replet delectatione virtutum. Sub umbra ejus quem desideraveram
Abbreviated transcription (Latin):
tatis: ut grã dignationis emineat.
sicut gͦ apostolus quod stultum et
infirmum est dei. sapientius fortius¬
ꝙ dicit eẽ hominib. s non angelis
et sicut proph̃a speciosum predicat
subtypo fructifere arboris siluestrium¬
ꝙ lignorum. hoc loco efferre uoluit ho¬
minem deum super omnem grãm ho¬
minum: non autem super excellentiã
angelorum. sieut malus inter ligna
siluaꝵ: sic dilectus meus interfilios.
Et bene inter filios: quia cum eẽt rini¬
cus patris sui. multos illi et absq in¬
uidia filios acquirere studuit. quos
non confunditur uocare fr̃s: ut sit ip̃e
primogenitus in multis frĩb. Iure aũ
preponitur uniuersis ad optatis per
gram: is qui ꝑnaturam filius est.si¬
cut malus inter ligna siluarum: sic cli-¬
lectus meus inter filios. Merito sicut
malus. qui instar fructifere arboris et
umbram refrigerii habet: et fert fruc¬
tum optimum. Annun uere fructiferum
lignum. cuius flores fructus honoris

Expanded text:
tatis, ut gratia dignationis emineat. tatis, ut gratia dignationis emineat. Sicut ergo Apostolus quod stultum et infirmum est Dei sapientius fortiusque dicit esse hominibus , sed non angelis; et sicut Propheta speciosum praedicat sub typo fructiferae arboris silvestriumque lignorum hoc loco efferre voluit Hominem Deum super omnem gratiam hominum, non autem super excellentiam angelorum. 5. Sicut malus inter ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Et bene inter filios; quia cum esset unicus Patris sui, multos illi et absque invidia filios acquirere studuit, quos non confunditur vocare fratres, ut sit ipse primogenitus in multis fratribus. Jure autem praeponitur universis adoptatis per gratiam is qui per naturam filius est. Sicut malus inter ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Merito sicut malus, qui instar fructiferae arboris et umbram refrigerii habet, et fert fructum optimum. An non vere fructiferum lignum, cujus flores fructus honoris
Abbreviated transcription (Latin):
adunum. sicut malus iiter ligna
siluarum⁊ sic diliectus meus inter
filios. Una rater ligna siluaꝵ dominꝰ
ih̾c arbor faciens fructum. scd̃m homi¬
nem sane. et si prelatus hominib: s
ab angelis minoratus. Miro et eium
modo et angelis sese factus caro sub¬
iecit: et angelos sibi manens deus
subiectos retinuit. Demiq uidebitis
inquit angelos ascendentes et descen¬
dentes super filium hominis: quod ui
uno eodemꝙ homine xp̃o ihũ. et in¬
firmitatem foueant. et stupeant ma¬
iestatem. Quia gͦ sponse id dulcius
quod se inminuit sapit. Libentius
attollit grãm. prefert mi scd̃iam:
stupet dignationem. Libuit prom¬
de hominem inter homines ammira¬
ri. non uiter angelos domini. tanꝙͣ
lit: et non plane inter ortorum plã¬
taria. Nec putat minui laudes: ubi
de consi deratione infirmitatis. pie¬
tatis bonitas exaltatur. Quo enim
iuxta aliquid alaudib temperat.
eo item iuxta aliquid magis laudat
minus prosequens gloriam digni¬

Expanded text:
ad unum . Sicut malus inter ligna ad unum . Sicut malus inter ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Una inter ligna silvarum Dominus Jesus arbor faciens fructum, secundum hominem sane, etsi praelatus hominibus, sed ab angelis minoratus . Miro etenim modo et angelis sese factus caro subjecit, et angelos sibi manens Deus subjecto retinuit. Denique: Videbitis, inquit, angelos ascendentes et descendentes super Filium hominis : quod in uno eodemque homine Christo Jesu et infirmitatem foveant, et stupeant majestatem. Quia ergo sponsae id dulcius, quod se imminuit, sapit; libentius attollit gratiam, praefert misericordiam, stupet dignationem. Libuit proinde hominem inter homines admirari, non inter angelos Deum, tanquam rum, et non plane inter hortorum plantaria. Nec putat minui laudes, ubi de consideratione infirmitatis pietatis bonitas exaltatur. Quo enim juxta aliquid a laudibus temperat, eo item juxta aliquid magis laudat, minus prosequens gloriam digni
Abbreviated transcription (Latin):
uit: nimirum sterilib nec fructus
humano iuctui aptos ferentib.
Cur gͦ omissis meliorib lignis ⁊
nobiliorib. huius mediocritas
arboris adducta in medium est.
ad formandum sponsi preconiũ:
Ita ne admensuram laudem reci¬
pere debuit. qui ad mensuram sp̃m
non accepit:Hoc data nempe de
illa arbore similitudo facit: ut ui¬
deatur hebere suꝑiorem. qui parẽ
non habet. Quid dicemus ad hec
fateor parua laus: qm̃ parui laus
Non enim hoc loco predicatur mag¬
nus dominus et laudabilis nimis.
s paruus dominus et amabilis
nimis: paruulus utiq qui natus
est nobis. Ergo non maiestas attol¬
litur hic. s commendatur humili¬
tas: digneq ac rationabiliter quod
infirmum et stultum est dei. hominu
fortitudini et sapientie ante fertur. Ip̃i
sunt namq ligna siluestria et infrue¬
tuosa. qñi secundum ꝓpham omnes
declinauerunt simus mnutiles fc̃ĩ st̃:
non est qui faciat bonum non est usz

Expanded text:
vit, nimirum sterilibus, nec fructus vit, nimirum sterilibus, nec fructus humano victui aptos ferentibus. Cur ergo omissis melioribus et nobilioribus lignis, hujus mediocritas arboris adducta in medium est ad formandum sponsi praeconium? Itane ad mensuram 1433 laudem recipere debuit, qui ad mensuram Spiritum non accepit? Hoc nempe data de illa arbore similitudo facit, ut videatur habere superiorem, qui parem non habet. Quid dicemus ad haec? Fateor, parva laus, quoniam parvi laus. Non enim hoc loco praedicatur magnus Dominus et laudabilis nimis , sed parvus Dominus et amabilis nimis, parvulus utique, qui natus est nobis . 4. Ergo non majestas attollitur hic, sed commendatur humilitas; digneque ac rationabiliter quod infirmum et stultum est Dei, hominum fortitudini et sapientiae antefertur. Ipsi sunt namque ligna silvestria et infructuosa, quoniam, secundum Prophetam, omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt; non est qui faciat bonum, non est usque
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝑsequentib nos. benefacere his
qui oderunt nos: Ego et tu fac
similiter: et erit anima tua amica
domini. et laudabit te. dete dicẽs:
quia sicut lilium inter spinas. sic
amica mea inter filias. Sequitur.
sicut malus inter ligna siliuarum:
sic dilectus meus inter filios. Reddit
sponsa preconii uicem commendanti
le sponso. aquo laudari est. Laudabi¬
lem fieri: et quem laudare intellige̾
et ammirari laudabilem. Et sicut
exeminenti flore figurata a sponso
laus eins est: ita ei regione ex excel¬
lenti ligno. ipsa illius singularem
gloriam eminentiamq demonstrat
Mouet tamen me deligno hoc. quod
non tante ẽẽ excellentie uidectur. ꝙͣ¬
te aliqua ceterorum. et ideo minus
cligne assumi in opus similrtudins
ut pote quod non sufficiat laudis
uicem implere. sicut malus inter
ligna siluarum: sic clilectus meus
inter filios. Deniq nec sponsa mag¬
ni estimasse uidetur. que hoc inlig¬
nis siluarum. tantum efferre cura¬

Expanded text:
et persequentibus nos, benefacere his et persequentibus nos, benefacere his qui oderunt nos? Ergo et tu fac similiter, et erit anima tua amica Domini, et laudabit te de te, dicens quia sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias. 3. Sequitur: Sicut malus inter ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Reddit sponsa praeconii vicem commendanti se sponso, a quo laudari est laudabilem fieri, et quem laudare intelligere et admirari laudabilem. Et sicut ex eminenti flore figurata a sponso laus ejus est, ita e regione et ex excellenti ligno ipsa illius singularem gloriam eminentiamque demonstrat. Movet tamen me de ligno hoc, quod non tantae esse excellentiae videatur, quantae aliqua caeterorum: et ideo minus digne assumi in opus similitudinis, utpote quod non sufficiat laudis vicem implere. Sicut malus inter ligna silvarum, sic delectus meus inter filios. Denique nec sponsa magni aestimasse videtur, quae hoc in lignis silvarum tantum efferre cura
Abbreviated transcription (Latin):
mudet: sciens quia tribulatõ oꝑat᷑
patientiam: patientia probationẽ
probatio spem: spes autem non cõ¬
fundit. Considera lilia agri: quomͦ
inter spinas iugent et nitent. si fe¬
num quod hodie est. et cras incliba¬
num mittitur. deus sic custodit. qnͣ¬
tomagis amicam et sponsam suã
carissimame Demiq custodit domin
omnes cliligentes se. sicut lilium
inter spinas: sic amica mea inter
filias. Non mediocris titulus pro¬
fecto uirtutis inter prauos uiuere
bonum. et inter malignantes in¬
nocentie retinere candorem et moꝵ
benitatem: magis autem si his qͥ
oderunt pacem pacificum. et amicũ
ip̃is te exhibeas inimicis. Id plane
tibi similitudinem datam̃ de lilio
iure quodam proprietatis speciali¬
ter uendicabit: quod ipsa utiq pũ¬
gentes se spinas. candore proprio il¬
lustrare et uenustare non cessat An
non ꝑide lilium tͥ uidet᷑ implere qͦ¬
dam modo euugłii ꝑfectionem. qua
orare iubemur pro calumpnientib

Expanded text:
midet, sciens quia tribulatio operatur midet, sciens quia tribulatio operatur patientiam, patientia probationem, probatio spem, spes autem non confundit . Considera lilia agri, quomodo inter spinas vigent et nitent. Si fenum quod hodie est et cras in clibanum mittitur, Deus sic custodit , quanto magis amicam et sponsam suam charissimam? Denique custodit Dominus omnes diligentes se . Sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias. Non mediocris titulus profecto virtutis inter pravos vivere bonum, et inter malignantes innocentiae retinere candorem et morum lenitatem: magis autem si his qui oderunt pacem pacificum et amicum ipsis te exhibeas inimicis. Id plane tibi similitudinem datam de lilio jure quodam proprietatis specialiter vindicabit, quod ipsas utique pungentes se spinas candore proprio illustrare et venustare non cessat. An non proinde lilium tibi videtur implere quodam modo Evangelii perfectionem, qua orare jubemur pro calumniantibus
Abbreviated transcription (Latin):
sicut lilium inter spinas. sic amica me¬
a inter filias. Deniq unus eorum con¬
uersꝰ sum ait mnerũpna mea : dum cõ¬
figitur spina. Bene confycus: qui con¬
uersus exinde est. Bene fungeris: si com¬
pungeris. Multi cum sentiunt penã
corrigunt culpam: et talis dicere po¬
tet: conuersꝰ sum in erumpna mea
dum configitur spina. Spina culpa
est. spina pena est. spina falsus fr̃.
spina uicinus est malus. sicut liliũ
inter spinas: sic amica mea. inter fi¬
lias. Ocandens lilium. o tener et deli¬
cate flos: increduli et subuersores st
tecum. uide quo modo caute ambules
inter spinas. plenus est mundus spi¬
nis. interra sunt. inaere sunt: in
carne tua sunt. Uersari inhis et mi¬
nime ledi. cliuine potentie est: nõ
uirtutis tue. s confidite inquit:
quia ego uici mundum. Et si gͥ un
diꝙy tͥ intendi prospicias tribulatõ¬
num tanquam tribulorum acumi¬
na non turbetur cor tuum neq for¬

Expanded text:
Sicut lilium inter spinas, sic amica meSicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias. Denique unus eorum: Conversus sum, ait, in aerumna mea, dum configitur spina . Bene confixus, qui conversus exinde est. Bene pungeris, si compungeris. Multi cum sentiunt poenam, corrigunt culpam; et talis dicere potest: Conversus sum in aerumna mea, dum configitur spina. Spina culpa est, spina poena est, spina falsus frater, spina vicimus est malus. 2. Sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias. O candens lilium! o tener et delicate flos! increduli et subversores sunt tecum: vide quomodo caute ambules inter spinas. Plenus est mundus spinis: in terra sunt, in aere sunt, in carne tua sunt. Versari in his et minime laedi, divinae potentiae est, non virtutis tuae. Sed confidite, inquit, quia ego vici mundum . Etsi igitur undique tibi intendi prospicias tribulationum, tanquam tribulorum, aculeos; non turbetur cor tuum neque for
Abbreviated transcription (Latin):
spinas: sic amica mea inter fi¬
lias. Non bone filie: que pungunt.
attende pessimum germen eius: eui
maleclictum est terre nr̃e. Cum inquit co¬
lueris eam: spinas ⁊ tribulos germina¬
bit tͥ. Donec ergo incarne est anima: in¬
ter spinas profecto uersatur: et necesse
est patiatur inquietudines temptatõ¬
num. tribulationumq aculeos. Quod
si lilium est ipsa iuxta uerbum spon¬
si:uideat quam uigilem solliutam¬
q: ẽẽ oporteant super custodia sui: sep¬
ta uncliq spinis. hinc inde aculeos intẽ¬
dentib. Nec enim uel leuissimam spi¬
ne sustinet ullatenus punctionem flo¬
ris teneritudo: s mox ut molice pre¬
mitur ꝑforatur. Sentis quem merito
necessarieq hortetur nos propha serui¬
re domino intimore et item apłs cum
timore iichilominus et tremore nrãm
ip̃orum oꝑari salutem. ẽ enebant ui¬
mirum ꝓprio experimento huius sen¬
tentie ueritatem ut pote amici sponsi
qui minime prorsus ambigerent et
ad suas animas ꝑtinere quod dicitur:

Expanded text:
spinas, sic amica mea inter filias . Non bonae filiae quae pungunt. Attende pessimum germen ejus cui maledictum est, terrae nostrae. Cum, inquit, 1432 colueris eam, spinas et tribulos germinabit tibi . Donec ergo in carne est anima, inter spinas profecto versatur; et necesse est ut patiatur inquietudines tentationum tribulationumque aculeos. Quod si lilium est ipsa juxta sponsi verbum, videat quam vigilem sollicitamque esse oporteat super custodia sui, septa undique spinis, hinc inde aculeos intendentibus. Nec enim vel levissimam spinae sustinet ullatenus punctionem floris teneritudo, sed mox ut modice premitur, perforatur. Sentis quam merito necessarieque hortetur nos propheta servire Domino in timore ; et item Apostolus, cum timore nihilominus et tremore nostram ipsorum operari salutem? Tenebant nimirum proprio experimento hujus sententiae veritatem, utpote amici sponsi, qui minime prorsus ambigerent, et ad suas animas pertinere quod dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
uinariam: ordinaurt in me caritatem.
Ut quidem propositi capituli iudet᷑
fonare littera. habito pro uotis clulci
ad modum familiariq colloquio cũ
clilecto. illo ab eunte. sponsa regredit᷑
ad adolescentulas aspectu ita ip̃ius
affatuq refecta atꝙ accensa: qͣtinus
ebrie similis appareret. Et quasi illis
stupentib nouitatem et querentib
causam. respondit mirum minime eẽ
si uino estuaret: que in cellam uinari¬
am introisset. Et scclm litteram ita.
Sccłm sp̃m quoq non negat ebriam
s amore non iuno: nͥ quod amor ui¬
num est. Introduxit me rex incellam
uinariam. Quando presens est sponsus
et sponsa ad ipsum sermonem cliuigit.
tunc sponsus clicitur aut dilectus: aut
quem diligit anima mea inquit. Loquẽs
uero de ip̃o adolescentulis: regem no¬
minat. Ut quid hoc : Propterea credo
quia et sponse amanti atey dilecte
conueni at uti familiarius quod
adse est amoris nominibz: et ado

Expanded text:
vinariam, ordinavit in me charitatem . Ut quidem propositi capituli videtur sonare littera, habito pro votis dulci admodum familiarique colloquio cum dilecto, illo abeunte sponsa regreditur ad adolescentulas, aspectu ita ipsius affatuque refecta atque accensa, quatenus ebriae similis appareret. Et quasi illis stupentibus novitatem, et quaerentibus causam, respondit mirum minime esse, si vino aestuaret, quae in cellam vinariam introisset. Et secundum litteram ita. Secundum spiritum quoque non negat ebriam, sed amore, non vino, nisi quod amor vinum est. Introduxit me rex in cellam vinariam. Quando praesens est sponsus, et sponsa ad ipsum sermonem dirigit; tunc sponsus dicitur aut dilectus, aut, quem diligit anima mea, inquit; loquens vero de ipso adolescentulis, regem nominat. Utquid hoc? Propterea credo, quia et sponsae amanti atque dilectae conveniat uti familiarius, quod ad se est, amoris nominibus, et ado
Abbreviated transcription (Latin):
lilia. s apientia est ubicꝑ attingens
ꝓpter munditiam suam: et uil in¬
qiuinatum in eam incurrit. Ita gͦ int
lilia pasci amat sponsus: id̾ est apd̃
munda et nitida corda. S quouso
Doneo aspiret dies: ⁊ inclinentur un¬
bre. Umbrosus locus est. et condens
non intremus siluam hanc ꝓfundi sa¬
cramenti: nͥ clara luce diei. Iam enum
isputante me longuis inelinata est
dies. dum inuiti abstrabimur ab his
fastidium omne detͣheret odor fiorum
Modicum quid restare uidetur de pͥsen¬
ti capitulo. At istud modicum recondi¬
tum nimis: sicut cetera uniu̾sa car¬
minis huius. S qui reuelat mist̾ia.
ad herit ut confido cum pulsare ceꝑi¬
mus. et non claudet ora loqñtium se.
cui familiare magis est reserare clau¬

Expanded text:
lilia. Sapientia est ubique attingens lilia. Sapientia est ubique attingens propter munditiam suam, et nil inquinatum in eam incurrit . Ita ergo inter lilia pasci amat sponsus, id est apud munda et nitida corda. Sed quousque? Donec aspiret dies, et inclinentur umbrae. 1519 Umbrosus locus est hic et condensus: non intremus silvam hanc profundi sacramenti, nisi clara luce diei. Jam enim disputante me longius, inclinata est dies; dum inviti abstrahimur ab his fastidium omne detraheret odor florum. Modicum quid restare videtur de praesenti capitulo. At istud modicum reconditum nimis, sicut et caetera universa carminis hujus. Sed qui revelat mysteria aderit, ut confido, cum pulsare coeperimus: et non claudet ora loquentium se, cui familiare magis est reserare clau
Abbreviated transcription (Latin):
non sunt ad misse ut ministrarent sc̃õ
uereor ne et inter nos aliqui sint d̾z
non acceptet munera sponsus: eo cid
non redoleant lilia. Et enum si ide
ieuuni mei inueniatur uoluntas me¬
a non tale ieuinium elegit sponsas
nec sapit illi ieiunium meura: qd̾
solum de ieiunio. s ⁊ de silentio. deui¬
gilus. de oratione. de lectione. de ope
manuum. postremo de omni obserᷤ¬
uantia monacho. ubi inuenitur uo¬
luntas sua men. et non obedientia
magisiri sui: id ipsum sentio. Muri¬
me prorsus obseruantias illas. ⁊ si
bonas inse tamẽ inter lilia id est in¬
ter uirtutes censuerim deputandas:
s audiet a ꝓpħa qui eiusmodi est.
suunquid tale est obsequium quod
elegi dicit dominus: Et ad det. Indie
bonorum tuorum inueniuntur. uolũ¬
tates tue. Grande malura ꝓpria uo¬
luntas: qua fit ut bona tua bona
non sint. O portet proinde lilia fiant
que huiusmodi sunt: quia nichil õi¬
no quod propria inquinatum sit uo¬
luntate. gustabit is qui pascitur unit

Expanded text:
non sunt admissae, ut ministrarent Sancto. 14. Vereor ne et inter nos aliqui sint, quorum non acceptet munera sponsus, eo quod non redoleant lilia. Etenim si in die jejunii mei inveniatur voluntas mea, non tale jejunium elegit sponsus, nec sapit illi jejunium meum, quod solum de jejunio, sed de silentio, de vigiliis, de oratione, de lectione, de opere manuum, postremo de omni observantia monachi, ubi invenitur voluntas sua in ea, et non obedientia magistri sui, id ipsum sentio. Minime prorsus observantias illas, etsi bonas in se, tamen inter lilia, id est inter virtutes, censuerim deputandas; sed audiet a propheta, qui ejusmodi est: Nunquid tale est obsequium quod elegi, dicit Dominus? et addet: In die bonorum tuorum inveniuntur voluntates tuae . Grande malum propria voluntas, qua fit ut bona tua tibi bona non sint. Oportet proinde lilia fiant, quae hujusmodi sunt, quia nihil omnino, quod propria inquinatum sit voluntate, gustabit is qui pascitur inter
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s est. Quid gͦ: Dicit filius. egoin
patre: et pater in me est: et unum
sumus. Dicit homo. ego in deo et d̾̃s
inme est: ⁊ unus sp̃s sumus. S
nunquid pater ⁊ filius ut sint in
inuicem. ac ꝑunide unum in uicẽ se
manducant. sicut deus et ego¬
homo mutua se quadam in sese
manducatione tͣhiciunt ut ꝑ hoc¬

Expanded text:
spiritus est. Quid ergo? Dicit Filius: Ego in spiritus est. Quid ergo? Dicit Filius: Ego in Patre, et Pater in me est , et unum sumus ; dicit homo: Ego in Deo, et Deus in me est, et unus spiritus sumus. 7. Sed nunquid Pater et Filius ut sint in invicem, ac proinde unum, invicem se manducant, sicut Deus et homo mutua se quadam in sese manducatione trajiciunt,