comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mus p̃ceptis tuis. ⁊ traditi sumꝰ ĩ direp¬
tionẽ et captiuitatẽ ⁊ mortẽ. ⁊ in fabulã
et ĩ imꝑperium: omnib nationib ĩ qui¬
et ñ ambulanimꝰ sincerit̾ corã te. Et
nunc dñe scd̃m uoluntatẽ tuã fuc mecũ
⁊ p̃cipe in pace recipi sp̃m meũ. expedit

Expanded text:
mus praeceptis tuis, ideo traditi sumus in direptionem, et captivitatem, et mortem, et in fabulam, et in improperium omnibus nationibus, in quiet non ambulavimus sinceriter coram te. Et nunc, Domine, secundum voluntatem tuam fac mecum, et praecipe in pace r
Abbreviated transcription (Latin):
mo regni sui nabugodonosor rex assy¬
rioꝵ qui regnabat ĩ niniue ciuitate mag¬
na pugnauit cont᷑ arpbaxat: ⁊ obtinuit
eum ĩ campo magno qui appellatꝰ ragnu.
cura eufraten et tygriu. ⁊ ꝑadasan. in
campo erioch regis elycoꝵ. Tunc exalta¬
tum est regnum nabugodonosor. ⁊ cor
eius eleuctum ẽ: et misit ad om̃s qui
habitabant in cilicia. ⁊ damasco ⁊ liba¬
no. ⁊ ad gentes q̃ sunt ĩ carmelo. et ce¬
dar. et inhabitantes galileã ĩ campo
magno hesorelon. et ad omnes aͥ erant
i samaria: et traus flumer iordanem
usq ihrłm. et omnẽ terram iesse. quo¬
usq ꝑueniatur ad t̾minos echiopie.
Adhos omnes misit nuntios nabugo¬
donosor rex assyrioꝵ. Qui omnes uno
animo contradixerunt. et remiserũt
eos ucicuos. ac sine honore abiecerunt
unc indignatꝰ est

Expanded text:
sui Nabuchodonosor rex Assyriorum qui regnabat in Nineven civitatem magnam pugnavit contra Arfaxat et obtinuit eum in campo magno qui appellatur Ragau circa Eufraten et Tigrin et Hyadas in campo Erioch regis Elicorum tunc exaltatum est regnum Nabuchodonosor et cor eius elatum est et misit ad omnes qui habitabant in Cilicia et Damasco et Libano et ad gentes quae sunt in Carmelo et Cedar et inhabitantes Galileam in campo magno Hesdraelon et ad omnes qui erant in Samaria et trans flumen Iordanem usque Hierusalem et omnem terram Iesse quousque perveniatur ad montes Aethiopiae ad hos omnes misit nuntios Nabuchodonosor rex Assyriorum qui omnes uno animo contradixerunt et remiserunt eos vacuos ac sine honore abiecerunt tunc indignatus est
Abbreviated transcription (Latin):
tatur. Erat enim candidata multis m̾itoꝵ
munerib: simplicitatẽ columbe ĩ om̃ib
rep̃sentans: q̃m quicquid in ea gestum est
ꝓspex̃. Et ideo immaculata: quia in nullo cor
auit dominꝰ nouum suꝑ tͥcam. ⁊ mulier cir¬
cundabit uirum.

Expanded text:
tatur. Erat enim candidata beata virgo Matatur. Erat enim candidata beata virgo Mamuneribus, simplicitatem columbae in omnibus repraesentans: quoniam quidquid in ea gestum est,prospexit: et ideo immaculata, quia in nullo corrquit, Dominus novum super terram, et mulier circumdabit virum
Abbreviated transcription (Latin):
ginis. diuinitatis atq humanitatis suo¬
stantia in utero ita inconfuse unit᷑: ut
nisi unus inuenitur ih̾c dñs manens d̃s ĩ
forma dei. qui semetipsum exmanuit for¬
mam serui accipiens: manens unꝰ. idemq ĩ
forma serui quam suscepit.LectiO ui¬
otꝰ quippe d̾s in carne uirginis de qͣ na¬
Atus est: ⁊ totꝰ homo. hinc quoq apłs.
in quo habitat inquit corporalit̾ om̃is ple¬
nitudo diuinitatis. Quaꝓpt̾ o filie estote
prudentes sicut serpentes: ⁊ simplices sicut
columbe: ut ex prudentia ꝑfecte intelligen¬
tie anulum fidei ur̃e. ⁊ margaritam ꝓ qua
omnia reliquistis. integram inuiolatã q
absit perdatis. Diligentius itao ꝓcurate si
qͦmodo simplicitas columbe q̃ fuit ĩ maria
illesa inuiolataq custodiatꝰ. De qͣ salomon
ait in canticis: quasi in eiꝰ laude. Uera in¬
quit columba mea: iimaculata mea. Iã
enim hyems abiit ⁊ recessit. Ac deinde inqͥt.
iubetꝰ. quia libanus candidatio int̾pre¬

Expanded text:
ginis, divinitatis atque humanitatis substantia in utero ita inconfuse unitur, utnisi unus invenitur Jesus Dominus manens Deus in forma Dei, qui semetipsum exinanivit, formam servi accipiens : manens unus idemque in forma servi quam suscepit: totus quippe Deus in carne Virginis de qua natus es plenitudo divinitatis . Quapropter, o filiae, estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae, ut ex prudentia perfectae intelligentiae annulum fidei vestrae, et margaritam pro qua omnia reliquistis, integram inviolatamque absit, perdatis. Diligentius itaque procurate, si quo modo simplicitas columbae, quae fuit in Maria, illaesa inviolataque custodiatur. De qua Salomon ait in Canticis, quasi in ejus laude: Veni, inquit, columba mea, immaculata mea, jam enim hiems abiit et recessit . Ac deinde inquit,no jubetur, quia Libanus candidatio interpre
Abbreviated transcription (Latin):
get semecipsum: quia nisi quis.
a semecipso deficiat. ad eum qui suꝑ
ipsum ẽ ñ appropinqͣt. Nec ualet ap¬
p̃hendere qd̃ ultra ipsum ẽ. si nescie¬
rit mactare ad̾ ẽ. Sic olerum plante
transponuntꝰ ut ꝓficiant: atq ut
ita dixerim. eradicantit crescant. Sic
rerũ semina. in t̾re ãmixtione deficiũt.
s in reparatione sui generis fuberiꝰ as¬
surgunt. Unde enim uidentꝰ ꝑdidissẽ

Expanded text:
ia nisi quis a semetipso deficiat, ad eum qui super ipsum est non appropinquat; nec valet apprehendere quod ultra ipsum est, si nescierit mactare quod est. Sic olerum plantae transponuntur ut proficiant, atque, ut ita dixerim, eradicantur ut crescant. Sic rerum semina in terrae admistione deficiunt, ut in reparatione sui generis uberius assurgant. Unde en
Abbreviated transcription (Latin):
supͣ tecta: nunc infert quid post p̃di¬
cationẽ seqͣtur ad fidem xp̃i: totꝰ orbis
contͣ se diuisus ẽ. Unaqueq domꝰ. ⁊
infideles habuit et credentes. et ꝓp¬
t̾ea bellum missum ẽ bonum. ut rũ¬
peretur pax mala. Tale quid ⁊ inge¬
nesi aduersum rebeles hõies qͥ mo¬
ti fuerant de oriente ⁊ turrim extru¬
ere festinabant. ꝑ quam celi alta pe¬
netrarent fecisse scribitꝰ ds̃: ut di¬
uideret linguas eoꝵ. Unde ⁊ ĩ psal¬
mo. dauid precatꝰͫ. Dissipa dñe gen¬
tes: que bella uolunt.

Expanded text:
quid post praedicationem sequatur. Ad fidem Christi totus orbis contra se divisus est. Unaquaeque domus et infideles habuit et credentes, et propterea bellum missum est bonum, ut rumperetur pax mala. Tale quid et in Genesi adversum rebelles homines qui admoti fuerant de Oriente, et turrim exstruere festinabant, per quam coeli alta penetrarent, fecisse scribitur Deus, ut divideret linguas eorum . Unde et in psalmo David precatur: Dissipa, Domine, gentes quae bella volunt
Abbreviated transcription (Latin):
t autẽ dominꝰ demonstraret hoc
erga ꝓximos odium ñ de affectio¬
ne ꝓcedere. s de caritate: addidit ꝓtinꝰ
dicens. Adhuc autẽ et aĩam suã. Odis¬
se itaq p̃cipim᷑ ꝓximos: odisse ⁊ aĩam
nr̃am. Constat ergo quia amando de¬
bet odisse ꝓximum: qui sic eũ odit si¬
cut semetipsum. Tunc ⁊ enim bene
aĩam nrãm odimꝰ: cum eiꝰ carnalib
desideriis ñ adquiescimꝰ: cũ eiꝰ appeti¬
tum frangimus: eius uoluptatib re¬
luctamur. Que gͦ contempta ad me¬
lius ducitꝰ᷑: quasi ꝑ odium amatͫ Sic
sic ninirum exhibere ꝓximis nr̃is odii
discretionẽ debemꝰ: ut in eis ⁊ diligam
qd̾ sunt: ⁊ odio habeamꝰ qd in dĩ no¬
bis itinere obsistunt. Lctõ xii

Expanded text:
t autem Dominus demonstraret hoc erga proximos odium non de inaffectione procedere, sed de charitate, addidit protinus dicens, adhuc autem animam suam. Odisse itaque praecipimur proximos, odisse et animam nostram. Constat ergo quia amando debet odisse proximum, qui sic eum odit sicut semetipsum. Tunc etenim bene nostram animam odimus, cum ejus carnalibus desideriis non acquiescimus, cum ejus appetitum frangimus, ejus voluptatibus reluctamur. Quae ergo contempta ad melius ducitur, quasi per odium amatur. Sic sic nimirum exhibere proximis nostris odii discretionem debemus, ut in eis et diligamus quod sunt, et habeamus odio quod in Dei nobis itinere obsistunt . Ab hac
Abbreviated transcription (Latin):
bunt in ihrłm. S is qui aĩam suã
ꝑfecte oderat dicebut. Ego ñ solum al¬
ligari. s mori in ihrłm paratꝰ sum ꝓ
nomine dñi ihu: nec facio aĩam meã
p̃cisiorẽ qͣm me. Ecce quomͦ aĩam suã
amando oderat: immo odiens ama
bat: quã cupiebat ꝓ ihu morti trade̾
ut hanc ad uitam de peccati morte sus¬
citaret. Ab hac gͦ discretione odii nr̃i.
teahamꝰ formam ad odium ꝓximi. A¬
metꝰ quilibet in hoc mundo adu̾sariꝰ.
sed in uia d̾i contrariꝰ ñ ametꝰ etiã pro¬
pinquꝰ. Qsauis enim et̾na concupiscit.
in ea quam aggreditꝰ causa d̾i extͣ patrẽ
extra matrẽ. ext᷑ uxorẽ extra filios extͣ
cognatos. extra semetipsum fieri debet.
ut eo ueruis cognoscat dm̃: quo ĩ eiꝰ cau¬
sa neminẽ recognoscit. Multum namq
ẽ qd̾ carnales affectꝰ uitentionẽ m̃tis di¬
u̾berant: eiꝰq aciem obscurant. Qͦs tam̃
neqͣquã noxios patimur. si eos p̃mendo
teneamꝰ. Amandi gͦ sunt ꝓximi. impen

Expanded text:
usalem . Sed is qui animam suam perfecte oderat, quid dicebat? Ego non solum alligari, sed et mori in Jerusalem paratus sum pro nomine Domini Jesu; nec facio animam meam pretiosiorem quam me . Ecce quomodo animam suam amando oderat, imbat, quam cupiebat pro Jesu morti tradere, ut hanc ad vitam de peccati morte suscitaret. Ab hac ergo distrahamus formam ad odium proximi. Ametur quilibet in hoc mundo adversarius, sed in via Dei contrarius non ametur, etiam propinquus. Quisquis enim jam aeterna concupiscit, in ea quam aggreditur causa Dei, extra patrem, extra matrem, extra uxorem, extra filios, extra cognatos, extra semetipsum fieri debet, ut eo verius cognoscat Deum, quo in ejus causa neminem recognoscit. Multum namque est, quod carnales affectus intentionem mentis diverberant, ejusque aciem obscurant. Quos tamen nequaquam noxios patimur, si eos premendo teneamus. Amandi ergo sunt proximi, impend
Abbreviated transcription (Latin):
iaurestatis: ⁊ ymago bonitatis illiꝰ. Et
cum sit uua. omnia potest: ⁊ ꝑmanens
in se. ommia umouat: ⁊ ꝑ nationes in
animas scãs se tnsfert: amicos dei ⁊̃ c¬
eninẽ enim diligit ds̃: nisi eum
qui cum sapĩa inhabitat. Est e¬
nim hec speciosior sole: ⁊ suꝑ omnen
stellarum dispositionẽ. Luci compara¬
ta inuenitur prior. Illi enim succedit
nox. Sapientia autẽ uincit maliciũ.
Attingit ergo a fine usq ad finem for¬
titer. et disponit omnia suauit. Hãc¬

Expanded text:
s et imago bonitatis illius et cum sit una omnia potest et permanens in se omnia innovat et per nationes in animas sanctas se transfert amicos Dei et peminem enim diligit Deus nisi eum qui cum sapientia inhabitat est enim haec speciosior sole et super omnem stellarum dispositionem luci conparata invenitur prior illi enim succedit nox sapientiam autem non vincit malitia adtingit enim a fine usque ad finem fortiter et disponit omnia suavit
Abbreviated transcription (French):
si multitudinẽ scientie desiderat quis:
scit p̃terita. et de futuris estimat. Scit
uersutias sermonũ. et dispositiones ar¬
gum̃torum. Signa et monstra scit an¬
teqͣm fiant: et euentꝰ temporũ ⁊ scłoꝵ.¬

Expanded text:
si multitudinem scientiae desiderat quis scit praeterita, et de futuris aestimat; scit versutias sermonum et dissolutiones argumentorum; signa et monstra scit antequam fiant, et eventus temporum et s
Abbreviated transcription (Latin):
gros ꝓpt̾ nom̃ meum: centuplũ reci¬
piet. ⁊ uitam et̾nam possidebit. Mꝑ¬
ti autẽ exunt primi nouissimi. ⁊ no¬
uissimi primi. Locꝰ iste cum illa sen¬
tentia congruit in qua saluator loqͥ¬
tur. Non ueni pacem mittere: s gladi¬
um. Ueni enim separare hominem
a patre suo. ⁊ matrẽ a filia. ⁊ nurũ
a socru ⁊ inimici hõis domestici eiꝰ.¬
⁊ p̃dicationẽ eunglii om̃es af¬
fectus contempserint atq diuitias
⁊ scli uoluptates: isti centuplũ reci¬
piẽt: et uitam et̾nam possidebunt.
Ex occasione huiꝰ sententie. quidã in¬
troducunt nulle annos post resur¬
dectionẽ: dicentes nobis tunc centu¬
plum omniũ rerũ qͣs dimisimꝰ. ⁊ uitã
etnam ẽẽ reddendam: non intelligenteᷤ
Qd̾ si in ceteris digna sit repinissio: ĩ
uxorib apparea turpitudo: ut qͥ unam
pro domino dimiserit. centũ recipiat ĩ fut᷑o
Sensus gͦ iste ẽ. Qͥ carnalia. ꝓ dño dimiserit: sp̃n¬

Expanded text:
 meum, centuplum accipiet, et vitam aeternam possidebit. Multi autem erunt primi novissimi, et novissimi primi. Locus iste cum illa sententia congruit, in qua Salvator loquitur: Non veni pacem mittere, sed gladium. Veni enim separare hominem a patre suo, et matrem a filia, et nurum a socru: et inimici hominis domestici epraedicationem evangelii omnes affectus contempserint, atque divitias et saeculi voluptates, isti centuplum recipient, et vitam aeternam possidebunt. Ex occasione hujus sententiae quidam introducunt mille annos post resurrectionem, dicentes nobis tunc centuplum omnium rerum quas dimisimus, et vitam aeternam reddendam, non intelligentes quod si in caeteris digna sit repromissio, in uxoribus appareat turpitudo, ut qui unam pro Domino dimiserit centuplum recipiat in futuro. Sensus igitur iste est, qui carnalia pro Salvatore dimiserit spir
Abbreviated transcription (Latin):
t in audiendo
quisq uł sꝑnendo euͣngłii p̃dica¬
tore non uiles quasq ꝑsonas. s ipsũ
dominũ saluatorẽ. immo ipsum patrẽ
spernere. uł ñ audire disceret. Seqͥ¬
tur. Qui autẽ me sꝑnit : sꝑuit eum qͥ
me misit: quia ꝓcuidubio in discipło
magister auditur: ⁊ in filio pat̾ hono¬
otest etiam intelligi. qui uos sper¬
uit me sꝑuit. qui ñ facit miseri

Expanded text:
t in audiendo quisque vel spernendo Evangelii praedicatore, non viles quasque personas, sed Dominum salvatorem, imo ipsum Patrem spernere se, vel audire, disceret. Nam sequitur: Qui autem me spernit, spernit eum qui me misit. Quia procul dubio in discipulo magister auditur, et in filio pater honootest et ita intelligi: Qui vos spernit me spernit.
Abbreviated transcription (Latin):
torum cubitorũ erit longitudo arche
quq̃guta cubitoꝵ latitudo. ⁊ triginta
cubitoꝵ altitudo uliꝰ. Fẽnestrã in ar¬
cha facies: et in cubito consũmabis sũ¬
mitatẽ eius. Ostium autẽ arche pones

Expanded text:
longitudo arcae, quinquaginta cubitorum latitudo, et triginta cubitorum altitudo illius. Fenestram in arca facies, et in cubito consummabis summitatem ejus: ostium autem arcae pones
Abbreviated transcription (Latin):
Hee generationes noc. Noe uir ui¬
stus atq ꝑfectus fuit ĩ generationib
suis. cum deo ambulauit. ⁊ genuit tre
filios. sem. cham. et iaphet. Corruptu
ẽ autem terra corã deo: et repleta est
imquitate. Cumq uidisset ds̃ terram
eẽ corruptã. omnis quippe caro corrupe¬
rat uiam suam suꝑ terram: dixit ad

Expanded text:
 generationes Noe: Noe vir justus atque perfectus fuit in generationibus suis, cum Deo ambulavit. Et genuit tres filios Sem, Cham, et Japheth: corrupta est autem terra coram Deo, et repleta est iniquitate. Cumque vidisset Deus terram esse corruptam omnis quippe caro corruperat viam suam
Abbreviated transcription (Latin):
confugere: qͣndo uero in ueteri instrum̃to
statim accusare et nuuã explanationẽ
quãius ꝓbabilis sit recipere: S et hoc
qd̃ sequitur in iudiciũ ego ueni ĩ mun¬
dum istum. ut uidentes non uideant. ⁊
qui uident ceci fiant. qͣmius qͣrant

Expanded text:
confugere: quando vero in veteri Instrumento, confugere: quando vero in veteri Instrumento, statim accusare, et nullam explanationem, quamvis probabilis sit, recipere? Sed et hoc quod sequitur: In judicium ego veni in mundum istum, ut non videntes videant, et qui
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur anteqͣm interpreter quẽ sensũ
habeãt ego interficia᷑ et inuificabo.
ꝑcutiam et sanabo. opponã eis testi
hereticos Innumerabiles quippe here¬
ses sunt: que eungłiũ scd̃m lucã reci¬
piunt. Si ꝓꝓpterea cruentꝰ et tantũ iu¬
dex et crudelis est conclitor quia dicit.
ego interficiã et inuificabo. ꝑcutiã et
sanabo. manifestissimũ est et ih̾m ipsi¬
us ẽẽ filium. Eadẽ siquidẽ de eo scrip¬
ta sunt. Eoce hic positus est in rumã:
et in resurrectionẽ multoꝵ in isrł. Nõ
irl resurrectionẽ tantum: sed et in rui¬
nã. Si malum est interficere: malũ
sit et in rumã uenire. Quid responde¬
bunt : Utrũ ne recedent a cultura eiꝰ.
au qͣrent aliq̃m interp̃tatationẽ. ⁊ ad
tropologias confugient.: ut qd̾ ĩ rui¬
nam uenerit. benignitatẽ magis qm̃
austeritatẽ sonet: Et quomodo iustũ
erit qudo quid tale in eũnglio repperit᷑.
ad allegorias et noras intelligentias

Expanded text:
gitur antequam interpretetur quem sensum gitur antequam interpretetur quem sensum habeat: Ego interficiam et vivificabo, percutiam et sanabo, opponam eis testimum 295-296 haereticos. Innumerabiles quippe haereses sunt, quae Evangelium secundum Lucam recipiunt. Si propterea cruentus, et in tantum saevus et crudelis est Conditor, quia dicit: Ego interficiam, et vivificabo: percutiam, et sanabo, manifestissime est et Jesum ipsius esse Filium; eadem siquidem de eo scripta sunt: Ecce hic positus est in ruinam et resurrectionem multorum in Israel. Non in resurrectionem tantum, sed et in ruinam. Si malum est interficere, malum sit et in ruinam venire. Quid respondebunt? Utrumne recedent a cultu ejus, an quaerent aliquam interpretationem, et ad tropologias confugient, ut quod in ruinam venerit, benignitatem magis quam austeritatem sonet? Et quomodo justum erit quando quid in Evangelio tale reperitur, ad allegorias et novas intelligentias
Abbreviated transcription (Latin):
rectionẽ in isrlꝰ. Huic quidẽ simile in
ri. In iudicium ego in mundũ hunc
ueni: ut qui ñ uident uideant: et qui
uident. ceci fiant. Quomodo ergo ĩ ui¬
dicium uenit. ut ñ uidentes de nationi¬
ceci fierent: sic uenit in ruinã et in re¬
surrectionẽ multoꝵ. In aduentu enĩ
domini saluatoris qui prius steterant
corruerunt: et qui ceciderant. surrexe¬
runt. Una hec est interp̃tatio de eo
qd̾ dictum ẽ. ecce iste positus ẽ in rui¬
nam. et in resurrectionẽ multorum ĩ
isrłꝰ. Est autem et altius quid intelli¬
gendum. aduersus eos uel maxime qͥ
contra conlitorem latrant: et hinc
ude de ueteri testam̃to q̃ non intelli¬
gunt testimonia congregantes. sim¬
plicium corda decipiunt. Qiunt enim.
Ecce ds̃ legis et ꝓph̾aꝵ: uidete qͣlis sit
ꝑcutiã et sanabo: et ñ est qui de ma
et ñ audiunt uiuificabo: Audiunt ꝑ¬
cutiam: et aulire contempnunt ⁊ ego
sanabo: et istius modi occasionib cre¬
atorem calumpniantͫ.Lectõ xii¬

Expanded text:
torum in Israel? Huic quid simile in um: In judicium ego in mundum istum veni, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant . Quomodo ergo in judicium venit, ut non videntes de nationicaeci fierent: sic venit in ruinam et resurrectionem multorum. In adventu enim Domini Salvatoris, qui prius steterant, corruerunt, et qui ceciderant, surrexerunt. Una haec est interpretatio de eo quod dictum est: Ecce hic positus est in ruinam et resurrectionem multorum in Israel. Est autem et altius quid intelligendum adversus eos vel maxime, qui contra Conditorem latrant, et hinc inde de veteri Testamento, quae non intelligunt, testimonia congregantes, simplicium corda decipiunt. Aiunt enim: Ecce Deus Legis et prophetarum, videte qualis sit: rcutiam, et ego sanabo: et non est qui eruat et non audiunt, vivificabo: audiunt, percutiam, et audire contemnunt, et ego sanabo. Istiusmodi occasionibus Creatorem calumniantur. I
Abbreviated transcription (Latin):
um hoc pastores trepidi per¬
spexissent. et angłs recessisset ab
eis: dixerunt ad se inucẽ. Eamus bech¬
leem: et uideamus factum qd̃ dñs ostẽ¬
dit nobis. Uenerunt. ⁊ inuenerũt par¬
uulum. Tam illi qͣm parentes q̃ facta
fuerant mirabantur suꝑ biis. Et de sy¬
meone scribitur. qd̃ rumorẽ auxerit: ⁊
miraculi uel magna pars fuerit. Tenu¬
it enim puerum in brachiis suis: ⁊ ait.
Nunc dimittis domine seruũ tuuͣ in
pace secundũ uerbum tuũ: quia uide¬
runt oculi mei salutare tuum. fastigi¬
um et ut ita dicam culmen suꝑ biis q̃
iactabantur de ih̾u. et pater et mater il¬
lius munbunt᷑᷑ Sermo symeonis fuit.
Non enim suffecit ei tenere paruulũ. et
ta. s bñdixit patri illius et matri: ⁊ de
ipso quoq proph̾auit infante. dicens.
Ecce hic positus est in rumã. et ĩ resur¬
rectionẽ multoꝵ in isrł. et in signum
cui contradicctur. Tuã quoq ipsiꝰ ani

Expanded text:
um hoc pastores trepidi perspexissent, et angelus recessisset ab eis, dixerunt ad invicem: Eamus usque Bethleem, et videamus factum quod Dominus ostendit nobis . Venerunt et invenerunt parvulum. Tam illi quam parentes quae facta fuerant mirabantur: super hoc et de Simeone scribitur quod rumorem auxerit et miraculi, vel magna pars fuerit. Tenuit enim puerum in brachiis suis, et ait: Nunc dimittis, Domine, servum tuum in pace secundum verbum tuum, quia viderunt oculi mei salutare tuum. Fastigium et ut ita dicam culmen super his quae jactabantur de Jesu, et pater et mater illius mirabantur, sermo Simeonis fuit. Non enim sufficit ei tenere parvulum, et qui, sed benedixit patri illius et matri: et de ipso quoque prophetavit infante, dicens: Ecce hic positus est in ruinam et resurrectionem multorum in Israel, et in signum cui contradicetur. Tuam q
Abbreviated transcription (Latin):
escendente nunc domino. hoc ẽ
inclinante se ad infirmitatẽ ⁊ in¬
potentiã oeceroꝵ. misertꝰ imꝑfectioni
eorum uel infirmitati: secute st̃ eum
turbe multe. aliqͣnti ꝓꝑter caritatem.
aliqͣnci ꝓpter doctrinã. aliqͣnti ꝓꝑter
ammirationẽ et curationẽ. Et ecce
homio leprosus. unus ex illis qui curã
querebant: qui leuamen desiderabant.
Et ecce leꝓsus ueniens adoralat eum
diceus. Domine si uis: potes me mũ¬
dure. Deorsum currens rogas o homo:
et in monte nichil dicis: Quare sie: Qa
tempꝰ. et tempora onmni rei sub celo. Te¬
pus doctrine: et tempus curationis. In
monte docuit: illuminauit. monuit. a¬
nimas curauit: corda sanauit. ꝓpter¬
ea ergo ego illa maiora temptare no¬
lui: illa sũma tardare ñ passus sum.
Ipsis ergo ab illo completis deorsum eo
de monte ad curaudũ descendente. sicu¬
ti de celo. sicuti de celestib moutib ad
saluandos carnales descendente. uenit
ad eum homo lepsus adoraus eum÷

Expanded text:
Descendente nunc Domino, hoc est, Descendente nunc Domino, hoc est, inclinante se ad infirmitatem et impotentiam caeterorum, misertus imperfectioni eorum vel infirmitati, secutae sunt eum turbae multae, aliquanti propter charitatem, aliquanti propter doctrinam, aliquanti propter admirationem et curationem: et ecce homo leprosus unus ex illis qui curam quaerebant, qui levamen desiderabant. Et ecce leprosus veniens, adorabat eum, dicens: Domine, si vis, potes me mundare. Deorsum currens rogas, o homo, et in monte nihil dicis? Quare sic? Quia tempus et tempora omni rei sub coelo, tempus doctrinae, et tempus curationis. In monte docuit, illuminavit, monuit, animas curavit, corda sanavit. Propterea ergo ego illa majora tentare nolui, illa summa tardare passus sum. Ipsis ergo ab illo completis, deorsum eo de monte ad curandum descendente, sicuti de coelo, sicuti de coelestibus montibus ad salvandos carnales descendente. Venit ergo ad eum homo leprosus, adorans eum.
Abbreviated transcription (Latin):
monte dño. discipuli ue¬
nerunt ad eum. sicut alacres. sicut do¬
mestici. sicut. ꝓximi: sicut amici. uel fra¬
tres. Ideo ait dominꝰ ad eos. Uos estis
sal terre: et uos estis lux mundi. Nũc
uero descendente eo de monte turbe se¬
cute sunt eum. que ĩ monte ascendere ũ
potuerunt: ut pigri populi. ut negligẽ¬
tes. ut imꝑfecti. Ita et filii isrlͥ primitus
in montẽ ascendere ñ ualuerunt: ad ob¬
uiandum deo pergere ũ pocucrunt. ꝓp¬
ter suam iureligiositatẽ. et impiecutẽ:
sed solus moyses ascendit. ⁊ pauci cũ co
seniorum isrlꝰ. Ita et cũ domino discipu¬
li soli ĩ montem ascenderunt. ⁊ tardio¬
res deorsum steterunt. Sic et modo ui¬
gilantes et alacres. et. fideles amine
deum timentes. ⁊ dñm cliligentes. reg¬
ua celestia desiderantes. domuiũ semꝑ
sequentes post dominũ in illũ celestẽ
moutem ascendunt: audientes apłin
dicentẽ. Que sursũ sunt querite: q
sursum sunt sapite: ubi xp̃c est in dex¬
texa dei sedens.

Expanded text:
monte Domino, discipuli venerunt ad eum sicut alacres, sicut domestici, sicut proximi, sicut amici vel fratres. Ideo ait et Dominus ad eos: Vos estis sal terrae, et, vos estis lux mundi . Nunc vero descendente eo de monte, turbae secutae sunt eum, quae in montem ascendere non potuerunt, ut pigri populi, ut negligentes, ut imperfecti. Ita et filii Israel primitus in montem ascendere non valuerunt, ad obviandum Deo pergere non potuerunt propter suam irreligiositatem et impietatem, sed solus Moyses ascendit, et pauci cum eo seniorum Israel: ita et cum Domino discipuli soli in montem ascenderunt, et tardiores deorsum steterunt. Sic et modo vigilantes et alacres et fideles animae, Deum timentes et Dominum diligentes, regna coelestia desiderantes, Dominum semper sequentes, post Dominum in illum coelestem montem ascendunt audientes Apostolum dicentem: Quae sursum sunt quaerite, quae sursum sunt sapite, ubi Christus est in dextera Dei sedens .
Abbreviated transcription (Latin):
nusterium est: quia aliud uidetur et
ciliud intelligitur: S cum nusteriũ
sit unum corpus et sanguis dicitur:
figuram panis et ium habet faciente
domino: quia non lademus in usũ
carnem crudam comedere et bibere

Expanded text:
um, quia aliud videtur, et aliud intelligitur. Sed quum mysterium sit, unde corpus et sanguis dicitur? Figuram panis et vini habet faciente Domino, quia non habemus in usu carnem crudam comedere, et bibere
Abbreviated transcription (Latin):
le scĩ spc̃ consecrauit aduentꝰ: qͥ post re¬
surrectionẽ domini. quinqͣgesimo die ĩ
apłos ppłmq credentiũ. sicut sperabat᷑
influxit. Sperabatꝰ autẽ quia illum do¬
minꝰ ihc spoponderat affir turũ: non
ut tunc primũ scõꝵ ẽẽ habitator incipe¬
ret: sed ut sacrata sibi pectora ⁊ feruen¬
tius accenderet: et copiosiꝰ mundaret
cumulans sua dona ñ uichoans: nec idro
nouus opere. quia dicior largitate.
iestas: et quicquid in dispositione omni¬
um rerum agit diuina moderatio: ex to¬
tius uenit ꝓuidentia trinitatis. Una ẽ
ibi benignitas miscd̃ie: una ẽ censura iu¬
sticie. Nec aliquid ẽ in actione diuisum:
ubi nicbil ẽ in uoluntate diuersũ.
ue ergo illuminat pat̾. illu¬
minat filiꝰ. illuminat sp̃c sc̃s. Cũ¬
q alia sit ꝑsona missi. alia mittentis. a¬
lia ꝓmittentis: simul nobis ⁊ unitas ma¬
nifestatꝰ᷑ et criuitus. ut essentia. habens
eqͣlitatem. et ñ recipiens solitudinẽ. ⁊ eiꝰ

Expanded text:
consecravit adventus, qui post resurrectionem Domini quinquagesimo die in apostolos populumque credentium, sicut sperabatur, influxit . Sperabatur autem, quia illum Dominus Jesus spoponderat affuturum , non ut tunc primum esse sanctorum habitator inciperet, sed ut sacrata sibi pectora et ferventius accenderet, et copiosius inundaret; cumulans sua dona, non inchoans, nec ideo novus opere, quia ditior largitate. reta majestas; et quidquid in dispositione omnium rerum agit divina moderatio, ex totius venit providentia Trinitatis. Una est ibi benignitas misericordiae, una censura justitiae; nec aliquid est in actione divisum, ubi nihil est in voluntate diversum. Quae ergo illuminat Pater, illuminat Filius, illuminat Spiritus sanctus. Cumque alia sit persona missi, alia mittentis, alia promittentis, simul nobis et unitas manifestatur et Trinitas; ut essentia habens aequalitatem, et non recipiens solitudinem, et ejusdem
Abbreviated transcription (Latin):
At ille singulis manꝰ imponens: cura¬
but cos. Solis occubitꝰ. passionẽ mortẽq
significat illiꝰ qui dixit. qͣmdui ĩ mundo
sum. lux sum mundi. Et sole occidente
plures demoniaci q̃m ante: plures sa¬
nant᷑ egroti. quia qui temporaliter in
carne uiuens paucos uideoꝵ docuit: cal¬
cato regno mortis omnib ꝑ orbẽ gentib
fidei salutisq dona transmisit. Cuiꝰ mi¬
nistris quasi uite lucisq p̃conib psal¬

Expanded text:
At ille singulis manus imponens, curaAt ille singulis manus imponens, curabat eos. Solis occubitus passionem mortemque significat illius qui dixit: Quandiu in mundo sum, lux sum mundi. Et sole occidente plures daemoniaci quam ante, plures sanantur aegroti. Quia qui temporaliter in carne vivens paucos Judaeorum docuit, calcato regno mortis, omnibus per orbem gentibus fidei salutisque dona transmisit. Cujus ministris, quasi vitae lucisque praeconib
Abbreviated transcription (Latin):
ius intellige. Et rogau̾nt illũ ꝓ ea. Et
stans suꝑ illã: imperauit febri et dimu¬
sit illã. Modo saluator rogat᷑. modo ultro
curat egrotos: ostendens se contͣ peccato¬
rum auooz passiones et p̃cib sẽꝑ annue¬
re fidelium: et ea q̃ ipsi minime ĩ se ĩtel¬
ligunt. uel intelligenda dare. uel etiã nͦ
intellecta dimittere. iuxta qd̃ psalmistu
postulat. Delicta quis intelligit : Ab oc¬
cultis meis munda me dñe. Lectio¬
t contumio surgens munstrabat illis
Naturale ẽ febricitantib incipiente
sauitate lascessere: ⁊ egrotationis sentire
molestiã. Uerum sauitas q̃ domini cõfer¬
tota redit: s tanto robore comitante. ut
eis continuo qui se adiuuerant minstͤ¬
re sufficiat: et iuxta leges tropologie
mẽbra q̃ seruierant ĩmundicie ad iniqͥ¬
tatẽ ut fructificarent morti. seruiant
iusticie in uitũ et̾nã. Cum sol autẽ oc¬
cidisset om̃s qui habebant infirmos uã¬
riis languorib ducebant illos ad eum.

Expanded text:
t rogaverunt illum pro ea. Et stans super illam, imperavit febri, et dimisit illam. Modo Salvator rogatus, modo ultro curat aegrotos, ostendens se contra peccatorum quoque passiones et precibus semper annuere fidelium, et ea quae ipsi minime in se intelligunt et intelligenda dare vel etiam non intellecta dimittere; juxta quod Psalmista postulat, delicta quis intelligit? Ab ocultis meis munda me, Domine. Et continuo surgens, ministrabat illis. Naturale est febricitantibus incipiente sanitate lascessere et aegrotationis sentire molestiam, verum sanitas quae Domini confertota redit, sed et tanto robore comitante, ut eis continuo qui se adjuverant ministrare sufficiat. Ut, juxta leges tropologiae, membra quae servierant immunditiae ad iniquitatem ut fructificarent morti, serviant justitiebant infirmos variis languoribus, ducebant illos ad eum.
Abbreviated transcription (Latin):
cetera: ne quis dum p̃dicantẽ auoit:
sequat᷑ errantẽ. Imꝓbus enum magis¬
der ẽ diaiboiꝰ. quia falsa ueris sepe ꝑ¬
miscet. ut specie ueritatis testimoniũ
fraudis obtenit. Alias autem. ñ soli
demones qui uunti confitebaut  iuben¬
tur silere de xp̃o: sed et illi qui ab illo
sanati sponte confiteri uolebant: ĩmo
ipsi apsi qui eum post resurrectionẽ su¬
am toto orbe erant p̃dicaturi. ante pas¬
sionem eius p̃cipiuntꝰ᷑ omuino reticere
de illo: ne diuina uidelicet maiestate p̃¬
dicata. passionis dispensatio differretur:
et dilata passione salus mundi q̃ ꝑ hãc
futura erat negaret᷑ In¬

Expanded text:
dum praedicantem audit, sequatur errantem. Improbus enim magister est diabolus, qui falsa veris saepe permiscet, ut specie veritatis testimonium fraudis obtexat. Alias autem non soli daemones qui inviti confitebantur jubentur silere de Christo, sed et illi qui ab eo sanati sponte confiteri volebant. Imo ipsi apostoli, qui eum post resurrectionem toto erant orbe praedicaturi, ante passionem ejus praecipiuntur omnino reticere de illo, ne, divina videlicet majestate praedicata, passionis dispensatio differretur, et, dilata passione, salus mundi quae per hanc futura erat negaret
Abbreviated transcription (Latin):
uel suspicatꝰ est ẽẽ dei filiũ. Non igitur
ideo iudeis eum crucifigere ꝑsuasit. qͥa
xp̃m siue dei filium ñ esse pͥutauit: s
quia se morte illius ñ preuidit ẽẽ dãp¬
nandũ. Uere enum de hoc mysterio a
seculis abscondito dicit apis. qd̃ nemo
principũ huius scli cognouit. Si cñ
cognouissent: nunqͣm dominũ glorie
crucifixissent. Quare autẽ dominꝰ se

Expanded text:
us suspicatus est esse Filium Dei. Non igitur ideo Judaeis eum crucifigere persuasit, quia Christum sive Dei Filium non esse putavit, sed quia se morte illius non praevidit esse damnandum. Vere enim de hoc mysterio a saeculis abscondito dicit Apostolus: Quod nemo principum hujus saeculi cognovit; si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Quare autem dae
Abbreviated transcription (Latin):
agnoscitur: in die autẽ temporis solꝰ filiꝰ
iuuenitur. Dies enim eternꝰ pater et filiuᷤ
nostrum corpus et animã fecit: in die ue¬
ro temporis solus filius nr̃m corpus ani¬
mainq suscepit. Ip̃c dies eternus. unige¬
uitus in forma dei manens: xp̃c in die tẽ¬
poris unigenitꝰ formam serui accipiens.
Lp̃c dies eternus diues ꝑmanens ut con¬
deret nos: xp̃e in die temporis. pauꝑ factꝰ.
ut redimeret nos. Dies eternus xp̃x d̾s de
deo patre: xp̃xe in die temporis d̃s homo
de uirgine matre. Pp̃c dies eternus uer¬
bum eructuatum de corde patris: xp̃c ĩ die
temporis uerbum caro factum. de utero
uirginis matris. xp̃c dies eternus. d̃s uerꝰ
de deo uero. xp̃x in lie temporis. sponsus ꝓ¬
cedens de thalamo suo. Dies eternitatis
xp̃e. angelos creans: dies in tempore xp̃c
homines saluans. Dies eternitatis xp̃c in
celo scõs anglos pascens. dies temporis xp̃c:

Expanded text:
agnoscitur, in die autem temporis solus Filius agnoscitur, in die autem temporis solus Filius invenitur. Dies etenim aeternus Pater et Filius nostrum corpus et animam fecit; in die vero temporis solus Filius nostrum corpus animamque suscepit. Christus dies aeternus unigenitus in forma Dei manens; Christus in die temporis unigenitus formam servi accipiens. Christus dies aeternus dives permanens ut conderet nos; Christus in die temporis pauper factus ut redimeret nos. Dies aeternus Christus Deus de Deo Patre, Christus in die temporis Deus homo de virgine matre. Christus dies aeternus Verbum eructatum de corde Patris, Christus in die temporis Verbum caro factum de utero virginis matris. Christus dies aeternus, Deus verus de Deo vero; Christus in die temporis sponsus procedens de thalamo suo . Dies aeternitatis Christus angelos creans, dies in tempore Christus homines salvans. Dies aeternitatis Christus in coelo sanctos angelos pascens, dies temporis Christus
Abbreviated transcription (Latin):
et regendi creaturã suam. hic habeus po¬
testatẽ ponendi et sumendi pro nobis ani¬
mam suam. Omnipotentiã uero nunc dici¬
mus qua uerbum quod in principio erat.
et apud deum erat. et d̃s erat. fecit omne qd̃
non erat: grãm uero qua uerbum caro fac¬
tum. uenit querere et saluum facere qd̃
perierat. Ommipotentiã qua fecit omnẽ
diem grãm qua cerco die concipi. et cerco
die dignatꝰ est nasci. Idem igitur minora¬
tus paulominꝰ ab angłis. in die factꝰ est
hominũ: qui coeternus et eqͣlis deo patri.
dies sanctoꝵ semꝑ est angeloꝵ. De ipso
quippe ꝓpħ̾a dicit. Bene nuntiate diem
de die salutare eius. Quid ẽ diem de die:
nisi filium de patre : Est igitur de patre fi¬
lius. de die dies: sed tamen pater et filius
ũ duo dies. s unus est dies. Est de patre
filius de deo ds: pater tamen et filius ñ
duo dii. sed unus est ds̃. Unus igitꝰ dies
eteruitatis simul pater et filius a nobis

Expanded text:
et regendi creaturam suam, hic habens poet regendi creaturam suam, hic habens potestatem ponendi et sumendi pro nobis animam suam. Omnipotentiam vero hanc dicimus, qua Verbum, quod in principio erat, et apud Deum erat, et Deus erat, fecit omne quod non erat; gratiam vero, qua Verbum caro factum venit quaerere et salvum facere quod perierat; omnipotentiam, qua fecit omnem diem; gratiam, qua certo die concipi et certo die dignatus est nasci. 4. Idem igitur minoratus paulo minus ab angelis, in die factus est hominum, qui, coaeternus et aequalis Deo Patri, dies sanctorum 553 semper est angelorum. De ipso quippe propheta dicit: Bene nuntiate diem de die, salutare ejus . Quid est diem de die, nisi Filium de Patre? Est igitur de Patre Filius, de die dies; sed tamen Pater et Filius non duo dies, sed unus est dies. Est de Patre Filius, de Deo Deus; Pater tamen et Filius non duo dii, sed unus est Deus. Unus igitur dies aeternitatis simul Pater et Filius a nobis
Abbreviated transcription (Latin):
cinus alterum esse patoẽ. alterũ filium
discretas ꝑ sonas genitoris. geuitiꝙ mons¬
tramus. Cum uero dicimus unum deum
eẽ prẽ et filiam ipsam unã naturõ in¬
aiscrete diumicatis ostendimꝰ aaltera est
ergo ꝑsona genitoris et genate. h uua est
natura genitoris et geniti. Qnͣdo uero suf¬
ficienter aut digne loqui poterit. qius de
quo homo de des mortalis de iumortali ui¬
sibilis de inuisibili mutabilis de incõmu¬
tabili opus de opifice: de creatore creatiua.
de factore factura. paruus de immenso tem¬
poralis de eteruo: humilis de altissimo: plas¬
matus e limo de illo qui omnia creauit ex
nichilo : cuius est inenarrabilis ommipotẽ¬
tia qua nos gratuita bonitate fecit: nec uii¬
nus tumen ẽ in enaruabilis gr̃a. qua nos
omnpotentissima miseratione saluauit.
qui et opus creatricis omnipotentie gratios
fecit. ⁊ opus gr̃e saluatricis omnipotenter
impleuit illic habens potestatẽ condeudi

Expanded text:
cimus alterum esse Patrem, alterum Filium, cimus alterum esse Patrem, alterum Filium, discretas personas genitoris genitique monstramus; cum vero dicimus unum Deum esse Patrem et Filium, ipsam unam naturam indiscretae divinitatis ostendimus. Altera est enim persona genitoris et geniti, sed una est natura genitoris et geniti. 3. Quomodo vero sufficienter aut digne loqui poterit quis? De quo? Homo de Deo, mortalis de immortali, visibilis de invisibili, mutabilis de incommutabili, opus de opifice, de creatore creatura, de factore factura, parvulus de immenso, temporalis de aeterno, humilis de altissimo, plasmatus e limo de illo qui omnia creavit ex nihilo. Cujus est inenarrabilis omnipotentia, qua nos gratuita bonitate fecit; nec minus tamen inenarrabilis gratia, qua nos omnipotentissima miseratione salvavit. Qui et opus creatricis omnipotentiae gratis fecit, et opus gratiae salvatricis omnipotenter implevit: illic habens potestatem condendi
Abbreviated transcription (Latin):
qo ꝑ ullud uerbum d̃s pater omiua fecit.
ostenditur quia hoc uerbum genuit aꝑ¬
se non fecit. Iulud igitur iderbum de deo
os est de creatore coeacor est. Uude hos
in se naturaliter habet esse:ꝰ ad̃ pater ese.
Matuis ẽ itioo de patre des fiulius ds̃: altes
in ꝑsona: non alius in natura. Semperr
apud patrẽ: semper cum patre: semy de po¬
too semꝑ iu patre. Semꝑ apud patre̾: cum
quo illi ua est naturalis unmensitas
Semper cum patre: cumauo illi inta est
naturalis eteruitas Semper de patre. de
quo ill est naturaliter eterna natiuiciᷤ
Semper in patre: cum quo ili est una
naturaliter equalisq diuinitas. Et al¬
ter quidẽ ille qui pater ẽ: alter ille qui
filius ẽ: neuter tam̃ alter ds̃: quia pater
et fauis unus ẽ ds. Q ꝓꝓter auando de
patre deo et filio deo nascitur sermo: dig¬
ue diciiꝰ aiterum eẽ pacrẽ. ⁊ alterum si¬
lium. et nichilominꝰ digne dicimꝰ unũ
deum ẽẽ pater̃ et filium. Cum eiim di¬

Expanded text:
lud Verbum Deus Pater omnia fecit, ostenditur quia hoc Verbum genuit ipse, non fecit. Illud igitur Verbum de Deo Deus est, de creatore creator est. Unde hoc in se naturaliter habet esse, quod Pater est. 2. Natus est itaque de Patre Deo Filius Deus, alter in persona, non alius in natura: semper apud Patrem, semper cum Patre, semper de Patre, semper in Patre: semper apud Patrem, cum quo illi una est naturalis immensitas; semper cum Patre, cum quo illi una est naturalis aeternitas; semper de Patre, de quo illi est naturaliter aeterna nativitas; semper in Patre, cum quo illi est una naturaliter aequalisque divinitas: et alter quidem ille qui Pater est, alter ille qui Filius est; neuter tamen alter Deus, quia Pater et Filius unus est Deus. Quapropter quando de Patre Deo et Filio Deo nascitur sermo, digne dicimus alterum esse Patrem, et alterum Filium; et nihilominus digne dicimus unum Deum esse Patrem et Filium. Cum enim di
Abbreviated transcription (Latin):
roinde quia ueritas ⁊ pax. et insticia.
xp̃e ẽ. hunc fide concipite: operibus
edite: ut quod egit uterus marie in car¬
ne xp̃i: agat cor ur̃m in lege xp̃i. Quo¬
modo autem non ad partum uirginis ꝑtine¬
tis. Qͣndo xp̃i membra estis: Caput ur̃m
perit maria: uos eccłia. Nam ipsa quoq et
mater et uirgo est. Mater uiscerib carita¬
tis. uirgo integritate fidei et pietatis. Popu¬
los parit: sed eius membra sunt. cuius ip̃a
ẽ coniuux et corpus: eciam in hoc similitu¬
diuem gerens illius uirginis: quia ⁊ in mul
sermonẽ exorsi sumus ueritas de terra or¬
ta est. Iam enim et qd̃ in eodẽ psalmo se¬
quitur. factum ẽ. Nam cum ille de terra
ortus ẽ. hoc est de carne uatus ẽ: quia qui¬
de celo uenit et super om̃s ẽ ꝓculdubio a sei¬
dit ad patrem: etiam iusticia de celo pros¬
pexit. Hanc enim iusticiam uerbis suis ip¬
se commendat. in ꝓmittendo sp̃m sc̃m. Ip¬
se inquit arguet mundũ de peccato. ⁊ de
iusticia. et de iudicio. De peccato quidem:

Expanded text:
roinde quia veritas et pax et justitia Christus est, hunc fide concipite, operibus edite; ut quod egit uterus Mariae in carne Christi, agat cor vestrum in lege Christi. Quomodo autem non ad partum Virginis pertinetis, quando Christi membra estis? Caput vestrum peperit Maria, vos Ecclesia. Nam ipsa quoque et mater et virgo est: mater visceribus charitatis, virgo integritate fidei et pietatis. Populos parit, sed unius membra sunt, cujus ipsa est corpus et conjux, etiam in hoc similitudinem gerens illius virginis, quia et in multsermonem exorsi sumus, Veritas de terra orta est. Jam enim et quod in eodem psalmo sequitur, factum est. Nam ille qui de terra ortus est, hoc est, de carne natus est, quia de coelo venit, et super omnes est ; procul dubio cum ascendit ad Patrem, etiam justitia de coelo prospexit. Hanc enim justitiam verbis suis ipse commendat, promittendo Spiritum sanctum: Ipse, inquit, arguet mundum de peccato, et de justitia, et de judicio. De peccato quidem,
Abbreviated transcription (Latin):
ee uouimiꝰ nulia muenimꝰ uerhe quib siu fs¬
cienter ali quid dicere ualeamꝰ Est enĩ hoc
uet natum. Non transitoriũ sed eternũ. ñ
factum a deo patre sed geuitũ: non solũ ge¬
sutum: sed eciam unigenitum. Unũ qune
uerbum ds pater genuit de seipo ꝑ auẽ cune
da creauit ex nichilo. In principio enam e
rat uerdum: et uerbum erat apd̾ om̃s
ds erat uerbum Hoc erat in principio a¬

Expanded text:
quibus sufficienter aliquid dicere valeamus. Est enim hoc net natum; non transitorium, sed aeternum; non factum a Deo Patre, sed genitum; nec solum genitum, sed etiam Unigenitum. Unum quippe Verbum Deus Pater genuit de seipso, per quod omnia creavit ex nihilo. In principio enim 552 erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Hoc erat in principio a
Abbreviated transcription (Latin):
deret: cum lictum essec. tanquã sponsus
procedens de thalano suo. exultauit ut gy¬
gas ad currendã uiam. continuo subiunc¬
tum est: a summo celo egressio eiꝰ. Qd̃ ergõ
aucuistis ueritas de terra orta est:. dis¬
natio ẽ. non conditio. miscd̾ia ẽ. nõ mi¬
seria. Ueritas ut e terra oriretur ustu¬
cia de celo ꝓspexit. Syonsus ut e thalamo
ꝓaederet: a umo celo egressis eiꝰ. Inde est qd
terris: a quo tamen incrementa dies lu¬
nunt. Qui ergo incliatus ẽ et nos ererit.
miuimũ elegit diẽ: s unde lux crescit. Iy
so tali suo aduentu nos etiã tacitꝰ tan¬
quã sonitu magni clamoris exhortaus:
ut qui pauper ꝓpter nos factꝰ est. in uo
Diuites efficianur. Qui ꝓpter nos formã
secu accepit: in uio libertatẽ accipiamus
Qui apter nos de terra ortꝰ est: in iuo celũ

Expanded text:
set, Tanquam sponsus procedens de thalamo suo, exsultavit ut gigas ad currendam viam; continuo subjunctum est, A summo coelo egressio ejus . Quod ergo audis, Veritas de terra orta est, dignatio est, non conditio; misericordia est, non miseria. Veritas ut de terra oriretur, de coelo descendit: sponsus ut de thalamo suo procederet, a summo coelo egressio ejus. Inde est quod terris, a quo tamen incrementa dies sumunt. Qui ergo inclinatus est, et nos erexit, minimum elegit diem, sed unde lux crescit: ipso suo tali adventu, nos etiam tacitus tanquam sonitu magni clamoris exhortans, ut qui pauper propter nos factus est, in illo divites esse discamus; qui propter nos formam servi accepit, in illo libertatem accipiamus; qui propter nos de terra ortus est, in illo coelum
Abbreviated transcription (Latin):
A summo enim celo egressio eius: ⁊ oc¬
cursus eiꝰ usq ad summũ eiꝰ. Ne quisqͣm
contempneret ueritatẽ. quia de terra orta
ẽ: cum sicut sponsus ꝓcessit de thalamo su¬
o. idest de utero uirginali. ubi uerbũ dei cre¬
ature humane quodã in effabili coniugio
copulatum est: ne hoc ergo quisqm cõtemp¬
ueret. et quãuis mirabiliter natũ. editũq

Expanded text:
o enim coelo egressio ejus, et occursus ejus usque ad summum coeli. Ne vero quisquam contemneret veritatem, quia de terra orta est, cum sicut sponsus processit de thalamo suo, id est, de utero virginali, ubi Verbum Dei creaturae humanae quodam ineffabili conjugio copulatum est: ne hoc ergo quisquam contemneret, et quamvis mirabiliter natum, et
Abbreviated transcription (Latin):
fringam et ñ parcet oculꝰ meus. ⁊ nõ
miserebor. Tertia tui pars peste mori¬
etur. ⁊ fame consumet᷑ in medio tui. ⁊
tertia tui pars gladio cadet ĩ curuitu
tui partẽ in omnem uentũ dis¬
ꝑgam: et gladium euaginabo post cos
Et complebo furorẽ meum. ⁊ requiesce
re faciam indignationẽ meã in eis. ⁊
consolabor: et scient quia ego dñs locu¬
tus sum in zelo meo. cum impleuero ĩ¬
dignationẽ meam in eis. Et dabo te ĩ
desertum: et in obꝓbrium gentib q̃ ĩ
circuitu tuo sunt: ĩ conspectu omnis
p̃tereuntis. Et cris obꝓbrium ⁊ blas¬
phemia. exemplũ ⁊ stupor ĩ gentib q̃
ĩ circuitu tuo sunt. cũ fecero in te iudi

Expanded text:
fringam et non parcet oculus meus et non fringam et non parcet oculus meus et non miserebor tertia tui pars peste morietur et fame consumetur in medio tui et tertia tui pars gladio cadet in circuitu tuo tuam in omnem ventum dispergam et gladium evaginabo post eos ere faciam indignationem meam in eis, et consolabor: Et scient quia ego Dominus locutus sum in zelo meo, cum implevero indignationem meam in eis. Et dabo te in desertum et in opprobrium gentibus, quae in circuitu tuo sunt, in conspectu omnis praetereuntis. Et eris opprobrium, et blasphemia, exemplum, et stupor in gentibus quae in circuitu tuo sunt, cum fecero in
Abbreviated transcription (Latin):
dicia mea. ut plꝰ eẽt impia qͣm geu¬
des. et p̃cepta mea ultra qͣm terre q̃ ĩ
circuitu eiꝰ sunt. Iudicia enim mea ꝓ¬
iecerunt: et in p̃ceptis meis ñ ambu¬
lauerunt: iccirco hec dicit dñs ds̃. Qͥa
superastis gentes q̃ in circuitu nr̃o sũt:
in. p̃ceptis meis ñ ambulastis. ⁊ iudicia
mea ñ custodistis. et iuxta iudicia gen¬
tium que in circuitu ur̃o sunt ñ esc̾is
oꝑati: ideo hec dicit dominꝰ d̾s. Eoce ego
ad te: et ipse ego faciam in medio tuĩ
iudicia in oculis gentium: et faciã in
te que ñ feci. et quib similia ultͣ nõ
faciam. ꝓpt̾ omnes abhominatõnes tua ͦ¬
Deo patres comedent filios Lecto iiͣ¬
in medio tui: et filii comedent patres
suos. Et faciam in te iudicia: ⁊ uenti¬
labo uniuersas reliquias tuas ĩ omuẽ
uentum. Iccirco uiuo ego dicit dũs d̾s.
nisi ꝓ eo qd̃ sanctum meum uiolasti
ĩ omnib offensionib tuis. ⁊ in omnib
abhominationib tuis: ego quoq con¬

Expanded text:
dicia mea ut plus esset impia quam gentes et praecepta mea ultra quam terrae quae in circuitu eius sunt iudicia enim mea proiecerunt et in praeceptis meis non ambulaverunt idcirco haec dicit Dominus Deus quia superastis gentes quae in circuitu vestro sunt in praeceptis meis non ambulastis et iudicia mea non fecistis et iuxta iudicia gentium quae in circuitu vestro sunt non estis operati ideo haec dicit Dominus Deus ecce ego ad te et ipse ego faciam in medio tui iudicia in oculis gentium et faciam in te quae non feci et quibus similia ultra non faciam propter omnes abominationes tuas ideo patres comedent filios in medio tui et filii comedent patres suos et faciam in te iudicia et ventilabo universas reliquias tuas in omnem ventum idcirco vivo ego dicit Dominus Deus nisi pro eo quod sanctum meum violasti in omnibus offensionibus tuis et in omnibus abominationibus tuis ego quoque con
Abbreviated transcription (Latin):
que baptismo tergeretur culpa: ĩmo qui
ꝑ sui grãm sp̃c cunctam credentib mun¬
di tolleret culpami. Unde recte intelligi¬
tur qd̾ hic dicit ioh̾es. ego a te debeo
baptitari. hoc esse qd̾ apud eũngelistã
iohannem illo ad se ueniente dixisse
uarratur. Ecce agnꝰ dei: eoce qui tollit
peccata mundi.

Expanded text:
quae baptismo tergeretur culpa, imo qui quae baptismo tergeretur culpa, imo qui per sui gratiam Spiritus cunctam credentibus mundi tolleret culpam. Unde recte intelligitur quod hic dicit Joannes, Ego a te debeo baptizari, hoc esse quod apud evangelistam Joannem illo ad se veniente dixisse narratur: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi