comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
regnum do & patri. uisitare dig¬
nabitur in salutari suo: ad uidend̾
scił inbonitate electoꝵ suoꝵ. ad
letandum in leticia gentis suȩ:
ut laudetur etiã ame cũheredi¬
cate sua: Ueni interun dñe ib̾u.
aufer scandala de regno tuo qd̃
est anima mea: ut regnes tu qui
debes in ea:ͤyenit eñi auaricia. et
uendicat in me sͥ sedem: iactancia
cupit dominari michi. suꝑbia
uult mͥ esse rex. luxuria dic̃ ego
regnabo. ambitio. detractio. mui¬
dia. ⁊ iracundia certant in me ipso
de meipso: cuiꝰ ego potissimũ esse
uidear. Ego autẽ quantũ ualeo
resisto: renitor quantũ uiuor dm̃i¬
meũ iħm xp̃m reclamo. Ipso me
defendo. qͥa ipsius me iuris agnoᷤᷤ¬
co: ipsũ mͥ d̾m. ipsũ mͥ dñm teneo.
& dico. Non habeo regem nisi iħm.
meus: ⁊ ds meus qui mandas saluces
iacob. dixit autẽ maria ad angłm.
Quo mͦ fiet istud: qm̃ uirum non cog¬
nosco: Primo qͥdem prudenter
tacuit. cum adhuc dubia cogita¬

Expanded text:
regnum Deo et Patri, visitare digregnum Deo et Patri, visitare dignabitur in salutari suo, ad videndum scilicet in bonitate electorum suorum, ad laetandum in laetitia gentis suae, ut laudetur etiam a me cum haereditate sua! Veni interim, Domine Jesu, auter scandala de regno tuo, quod est anima mea, ut regnes tu qui debes in ea. Venit enim avaritia, et vindicat in me sibi sedem; jactantia cupit dominari mihi; superbia vult mihi esse rex. Luxuria dicit: Ego regnabo; ambitio, detractio, invidia et iracundia certant in me ipso de me ipso, cujus ego potissimum esse videar. Ego autem quantum valeo resisto; renitor quantum juvor. Dominum meum Jesum reclamo; ipsi me defendo; quia ipsius me juris agnosco. Ipsum mihi Deum, ipsum mihi Dominum teneo, et dico: Non habeo regem nisi Dominmeus, et Deus meus, qui mandas salutes Jacob. 3. Dixit autem Maria ad angelum: Quomodo fiet istud? quoniam virum non cognosco. Primo quidem prudenter tacuit, cum adhuc dubia cogita
Abbreviated transcription (Latin):
reputandi st̃ in domo iacob. Iacob
qͥppe. ipse ẽ qͥ isrł. Solos gͥ qͥ infide
ia cob ꝑfecti inueniendi sunt. reputa
ĩ domo iacob: uł pociꝰ ipsos noueris
fore sp̃ualẽ. ⁊ et̾nã domũ iacob. in
qua regnabit dñs iħc in et̾nũ. Quis
ex nobis est qui uxta int̾pretatio¬
nẽ nominis iacob. supplantet dia¬
bolũ de corde suo: luctetur cum
uiciis. ⁊ cõcupicentiis suis. ut non
regnet pecc̃m in suo mortali corꝑe:
in qͥb ic regnabit inet̾nũ: qͥa
⁊ipsicũ eo regnabunt: ⁊ eiꝰ regni
ñ erit finis. O quã głosũ ẽ regnũ
illud. in quo reges congregati st̃
conuenerunt in unum. ad laudan¬
dum scł & głificandum eũ. qui su¬
per om̃s est rex regum.:⁊ dominus
dominantium. De cuiꝰ splendi¬
dissima contemplatione fulgebũt
iusti sicut sol in regno patris eoꝵ
O si mei peccatoris meminerit iħc
in beneplacito ꝓpłi sui: cum uene¬
rit in regnum suum: Osime in
illa die quando traditurus est

Expanded text:
reputandi sunt in domo Jacob. Jacob reputandi sunt in domo Jacob. Jacob quippe ipse est qui Israel. Solos igitur qui in fide Jacob perfecti inveniendi sunt, reputa 750 in domo Jacob, vel potius ipsos noveris fore spiritualem et aeternam domum Jacob, in qua regnabit Dominus Jesus in aeternum. Quis ex nobis est, qui juxta interpretationem nominis Jacob, supplantet diabolum de corde suo, luctetur cum vitiis et concupiscentiis suis. ut non regnet peccatum in suo mortali corpore, in quibus Jesus regnabit in aeternum, quia et ipsi cum eo regnabunt, et regni hujus non erit finis. O quam gloriosum est regnum illud, in quo reges congregati sunt, convenerunt in unum, ad laudandum scilicet et glorificandum eum qui super omnes est Rex regum, et Dominus dominantium: de cujus splendidissima contemplatione fulgebunt justi sicut sol in regno Patris eorum . O si et mei peccatoris meminerit Jesus in beneplacito populi sui, cum venerit in regnum suum! O si me in illa die, quando traditurus est
Abbreviated transcription (Latin):
lem. s et̾nam: ñ terrenã. s celestem:
Que id cirto ut iam dictũ ẽ memorat᷑
fuisse dauid: qͥa ħ in qua tp̃raliter
sedit. et̃nȩ illiꝰ gerebat imaginem.
Et regnabit in domo iacob inet̾nũ.
nregni eiꝰ ñ erit finis. Hic qͦ. sido¬
mũ iacob tpralẽ accipimꝰ: quo mͦ
m illa q̃ et̾na ñ est. in eternũ reg¬
naturꝰ est: querenda est gͦ domꝰ
eterna iacob: in qua regnit in et̾¬
nũ cuiꝰ regni nonerit finis. Anñ
impie ab negauit eum. ⁊ insipient̾
respuit ante faciẽ pilati: quando
illo ꝑhibente regẽ ur̃m crucifigã.
uno ore respondendo clamauit.
ñ habemꝰ regẽ nͥ cesarẽ: Nequire
itaq apłmi. ⁊ discernet tͥ eũ qͥ in
occulto iudeus est. ab illo qͥ ĩmani¬
festo: & que insp̃u est cͥcũcisio ab
ea que fit in carne: ⁊ spuałe isrł a
caruali: ⁊ filios fidei abrahe a filiis
carnis. Non eni inqͥt om̃s qͥ sunt ex
isrł. bii sunt isrłite: neq qͥ semen st̃
Simiłr ñ om̃s qui st̃ ex iacob: hii

Expanded text:
m; non terrenam, sed coelestem. Quae idcirco, ut jam dictum est, memoratur fuisse David, quia haec, in qua temporaliter sedit, aeternae illius gerebat imaginem. 2. Et regnabit in domo Jacob in aeternum, et regni ejus non erit finis. Hic quoque, si domum Jacob temporalem accipimus, quomodo in illa, quae aeterna non est, in aeternum regnaturus est? Quaerenda est ergo domus aeterna Jacob, in qua regnet in aeternum, cujus regni non erit finis. An nos impie abnegavit eum, et insipienter respuit ante faciem Pilati, quando illo perhibente, Regem vestrum crucifigam? uno ore respondendo clamavit: Non habemus regem nisi Caesarem? Require itaque Apostolum, et discernet tibi eum qui in occulto Judaeus est, ab illo qui in manifesto; et quae in spiritu est circumcisio, ab ea quae fit in carne : spiritualem Israel a carnali, et filios fidei Abrahae a filiis carnis. Non enim, inquit, omnes qui ex Israel, hi sunt Israelitae: neque qui semen sunt i
Abbreviated transcription (Latin):
mine. ne mat̾ udelicet d̾i a ꝯ¬
siliis filii uideret᷑ amota: si eoꝵ
q̃ interris tã ꝓpe gererent᷑. re¬
mansiss ignara. Uel id̾o potiꝰ
ut dũ nunc saluatoris. nunc p̃curso¬
ris edocetur aduentũ: rerũ tempꝰ ⁊
ordinẽ tenens. ipsa melius pꝰt modũ
scͥptorib ac p̃dicatorib eũgłii reseret
ueritatẽ: que plene de om̃ib a pͥn¬
cipio celitus fuerit instructa miste¬
riis. Ueliõ adhuc nunciatur mariȩ.
cõceptiis elisabeth: ut audiẽs cognatã
uetulã ⁊ grauidã: cogitet iuiuencu¬
la de obsequio. sicq illa ꝓperante ad
uisitandũ. paruulo ꝓpħe locus occasio
det᷑. quo minori adhuc dño sui officii
ualeat exib̾e pͥmicias: ⁊ dũ ad se inui¬
cem concurrit matrũ infantũq
ab alt̾utro excitata deuocio: mirabi¬
liꝰ fiat miracłm de miracłis. Uide aũ
ne hec tã magnifica que ab angło au¬
dis p̾nunciata: ab ipsosperes ꝑfici¬
enda. Aquo gͦ siqueris: ipsũ angłm
audi. Quia ñ erit inquit impossibile

Expanded text:
mine: ne Mater videlicet Dei a consiliis Filii videretur amota, si eorum quae in terris tam prope gererentur, remansisset ignara. Vel ideo potius ut dum nunc Salvatoris, nunc praecursoris edocetur adventum, rerum tempus et ordinem tenens, ipsa melius postmodum scriptoribus ac praedicatoribus Evangelii reseraret veritatem, quae et plene de omnibus a principio coelitus fuerit instructa mysteriis. Vel ideo adhuc nuntiatur Mariae conceptus Elisabeth, ut audiens cognatam vetulam et gravidam, cogitet juvencula de obsequio: sicque illa properante ad visitandum, parvulo prophetae locus et occasio detur, quo minori adhuc Domino suo officii valeat exhibere primitias; et dum ad se invicem occurrit matrum, infantumque ab alterutro excitata devotio, mirabilius fiat miraculum de miraculo. 7. Vide autem ne haec tam magnifica, quae ab angelo audis praenuntiata, ab ipso speres perficienda. A quo ergo si quaeris; ipsum audi Angelum. Quia non erit, inquit, impossibile
Abbreviated transcription (Latin):
deħ mundoðeniq quid magnũ ꝓ¬
mttitur ei qui sedet suꝑ cherubin.
quẽ ꝓpħa uidit sedentẽ suꝑ soliũ
excelsum ⁊eleuatum: sedere in seden
dauid patris sui: s nouimus quãdo
aliam ierłm. ab ea que nunc est in
qua regnauit dauid significatan
multo ista nobiliorẽ: multo diciorem.
hanc gͥ puto bic fuisse designatam. illo
udelicet usu loquendi: quo sepe rep¬
peris inscͥpcuris significans poni pro
significato. Tunc sane dedit illi ds
sedem dauid patris sui: quando ꝯsti¬
tutꝰ ẽ rex ab eo. suꝑ syon montem
sc̃m eius: S hic ꝓpħa de quo regno
dixerit: expreihus aꝑuisse uidetur.
meo qd̾ non in sẏon posuit: s. suꝑ
fyon. Nam ĩõ fortassis dictum est
suꝑ: qͥa in syon quid̾̃e regnauit da¬
uid: suꝑ uͦ syon regnum est illiꝰ de qͦ
dictũ est ad dauid. de fructuuentͥh
tui ponam suꝑsedem tuam: de quo
dictũ est. ⁊ ꝑ alũ ꝓpħam. suꝑ soliũ¬

Expanded text:
do . Denique quid magnum promittitur ei qui sedet super Cherubim , quem propheta vidit sedentem super solium excelsum et elevatum , sedere in throno David patris sui? Sed novimus quamdam aliam Jerusalem ab ea quae nunc est, in qua regnavit David, significatam, multo ista nobiliorem, multo ditiorem. Hanc igitur puto hic fuisse significatam, illo videlicet usu loquendi, quo saepe reperis in Scripturis significans poni pro significato. Tunc sane dedit illi Deus sedem David patris sui, quando constitutus est rex ab eo super Sion montem sanctum ejus . Sed hic propheta de quo regno dixerit, expressius aperuisse videtur, in eo quod non in Sion posuit, sed super Sion. Nam ideo fortassis dictum est, super, quia in Sion quidem regnavit David: super Sion vero regnum est illius, de quo dictum est ad David: De fructu ventris tui ponam super sedem tuam : de quo et dictum est per al
Abbreviated transcription (Latin):
nascet᷑ ex te sc̃m uocabitur filiꝰdi: Id
est ñ solũ qui de sinu patris inute¬
rũ tuũ ueniens obumbrabit tibi:
s etiã id qd̾ de tua sub̃a sociabit sͥ.
ex hoc iã uocabit᷑ filiusd̾i: quẽ ad¬
modũ & is qui apatre ẽ añ scła ge¬
nitus. tuus qͦ amodo reputabit᷑
filiꝰ. Sic aũ ⁊ qd̾ natum ẽ exipso erit¬
tuus: & qd̾ ex te nascet᷑ erit eiꝰ: ut
tñ ñ sint duofilii. ẜ unꝰ. & licet aliud
qͥd̾e exte. aliud ex illo sit. iã non tñ
cuiꝰq suus. s unꝰ utriꝰq filiꝰ erit. Iõq

Expanded text:
nascetur ex te Sanctum, vocabitur Filius Dei: id est, non solum qui de sinu Patris in uterum tuum veniens obumbrabit tibi, sed etiam id quod de tua substantia sociabit sibi, ex hoc jam vocabitur Filius Dei, quemadmodum et is qui a Patre est ante saecula genitus, tuus quoque amodo reputabitur filius. Sic autem et quod natum etuus; et quod ex te nascetur ejus; ut tamen non sint duo filii sed unus. Et licet aliud quidem ex te, aliud ex illo sit; jam non tamen cujusque suus, sed unus utriusque filius erit. Ideoque
Abbreviated transcription (Latin):
on est dubium quicqͥd in lau¬
dibus matris ꝓferimus. ad filiũ
ꝑtinere: & rursum cũ filium
honoramꝰ: a gła matris non recedimis
Namsi iuxta salomonẽ filius sapi¬
ens gła est patris. quãtomagis gło¬
sum est matrẽ ipsius effici sapĩe:
quia ñ audeo. s tm replico deuotus.
sc̃s. Sequitur namq & ait. Et dabit
illi dñs d̾s sedem daiuid patris sui.
Uerba sunt angłi ad uirginẽ: de ꝓ¬
misso filio ꝓmittentis: qd̃ debeat
possidere regnũ dauid. Qd̾ de stir¬

Expanded text:
on est dubium, quidquid in laudibus Matris proferimus, ad Filium pertinere; et rursum, cum Filium honoramus, a gloria Matris non recedimus. Nam, si juxta Salomonem, Filius sapiens gloria est patris : quanto magis gloriosum est matrem ipsius effici Sapientiquia non audeo; sed tantum replico devotus, sanctus. Sequitur namque, et ait: Et dabit illi Dominus Deus sedem David patris sui. Verba sunt angeli ad Virginem de promisso Filio, promittentis quod debeat possidere regnum David. Quod de stir
Abbreviated transcription (Latin):
locum plenissime exposuerunt:
rursus in eodem nouus expositor
ausus fuerim mittere manum.
Sed si quid dictum est post pa¬
tres quod non sit contra patres:
nec patribus arbitror. nec cuniꝗͣ
displicere debere. Ubi autem
dixi quod a patribus accepi:
dum sic absit tipus presump¬
tionis ut non desit fructus de¬
uocionis. pacienter audiam de
superfluitate causantes. Noue.¬
rint tamen qui me tanquam
de ociosa et non necessaria ex¬
planatione suggillant. non tam
intendisse exponere euuangłm:
quam de euuangelio sumere
occasionem loquendi. quod lo¬
qui delectabat. Si uero peccaui
quod propriam magis ex hoc
excitari deuocionem. quam cõ¬
munem quesierim utilitatem:
potens erit pia uirgo apud
suum misericordem filium.
hoc meum excusare peccatum:
cui hoc meum qualecumq

Expanded text:
locum plenissime exposuerunt, locum plenissime exposuerunt, rursus in eodem novus expositor ausus fuerim mittere manum. Sed si quid dictum est post Patres quod non sit contra Patres; nec Patribus arbitror, nec cuiquam displicere debere. Ubi autem dixi quod a Patribus accepi, dum sic absit typhus praesumptionis, ut non desit fructus devotionis, patienter audiam de superfluitate causantes. Noverint tamen qui me tanquam de otiosa et non necessaria explanatione suggillant, non tam intendisse exponere Evangelium, quam ex Evangelio sumere occasionem loquendi quod loqui delectabat. Si vero peccavi, quod propriam magis ex hoc excitarim devotionem, quam communem quaesierim utilitatem: potens erit pia Virgo apud suum misericordem Filiam hoc meum excusare peccatum, cui hoc meum qualecumq
Abbreviated transcription (Latin):
calami depictione. sed sancti
spiritus operatione. Eo uide¬
licet modo fiat michi. quod ne¬
mini ante me factum est: ne¬
mini post me faciendum. Porro
multifariȩ multisq modis olim
deus locutus est patribus in ꝓ¬
phetis: et aliis quidem in aure.
aliis in ore: aliis etiam in manu
ut et in intro siat: nxta uerbum
tuum. Nolo ut fiat michi aut de¬
clamatorie predicatum. aut sigu¬
raliter significatum. aut imagina¬
torie somniatum: sed silenter inspr¬
ratum: personaliter incarnatum:
corporaliter inuisceratum. Uerbũ
igitur quod in se nec poterat ficri
nec indigebat: dignetur in me.
dignetur et michi fieri secundum
uerbum tuum. Frat quidem gene¬
raliter omni mundo: sed speciali¬
ter fiat michi secundum uerbũ
tuum:¬
ectionem euuangelicam
exposui sicut potui: nec ignoro
quod ñ omnibus placebit: sed
scio me ob hanc rem multorum
fore indignacioni obnoxium.
Et aut iudicabor superfluus
aut presumptor: quod uideli¬
cet post patres qui hunc ipsum

Expanded text:
calami depictione, sed sancti calami depictione, sed sancti Spiritus operatione. Eo videlicet modo fiat mihi, quo nemini ante me factum est, nemini post me faciendum. Porro multifariam multisque modis olim Deus locutus est Patribus in prophetis; et aliis quidem in aure, aliis in ore, aliis etiam in manu ut in utero fiat juxta verbum tuum. Nolo autem ut fiat mihi aut declamatorie praedicatum, aut figuraliter significatum, aut imaginatorie somniatum; sed silenter 755 inspiratum, personaliter incarnatum, corporaliter invisceratum. Verbum igitur, quod in se nec poterat fieri, nec indigebat, dignetur in me, dignetur et mihi fieri secundum verbum tuum. Fiat quidem generaliter omni mundo, sed specialiter fiat mihi secundum verbum tuumectionem evangelicam exposui, sicut potui: nec ignoro quod non omnibus placebit. sed scio me ob hanc rem multorum fore indignationi obnoxium; et aut judicabor superfluus, aut praesumptor, quod videlicet post Patres, qui hunc ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
gratis daturus erat. deuota
oracio promereatur. Sic pius
dominus qui omnes homines
uult saluos fieri. merita no¬
bis extorquet a nobis: et dũ
nos preuenit tribuendo quod
retribuat: gratis agit ne gra¬
tis tribuat. Hoc utiq prudenᷤ
uirgo intellexit. quando pre¬
uenienti se muneri gratuitȩ
promissionis. iunxit meritum
suȩ oracionis: frat inquiens mͥ
secundum uerbum tuum. Fiat
michi de uerbo: secundum uer¬
bum tuum. Uerbum quod erat
in principio apud deum: fiat
caro de carne mea secundum
uerbum tuum. Fiat obsecro
michi uerbum non ꝓlatum
quod transeat. sed conceptum
ut maneat: carne uidelicet in¬
dutum non aere. Fiat michi
non tantum audibile aurib.
sed et uisibile oculis: palpabile
manibus: gestabile humeris.
Nec fiat michi uerbum scriptũ
et mutum. sed incarnatum et
uiuum: hoc est non mutis fi¬
guris mortuis in pellibus exa¬
ratum. sed in forma humana
meis castis uisceribus uiuacit
impressum: et hoc non mortui

Expanded text:
gratis daturus erat, devota gratis daturus erat, devota oratio promereatur. Sic pius Dominus, qui omnes homines vult salvos fieri, merita nobis extorquet a nobis: et dum nos praevenit tribuendo quod retribuat, gratis agit, ne gratis tribuat. Hoc utique prudens Virgo intellexit, quando praevenienti se muneri gratuitae promissionis, junxit meritum suae orationis: fiat, inquiens, mihi secundum verbum tuum. Fiat mihi de Verbo secundum verbum tuum. Verbum quod erat in principio apud Deum, fiat caro de carne mea secundum verbum tuum. Fiat, obsecro, mihi verbum, non prolatum quod transeat, sed conceptum ut maneat, carne videlicet indutum, non aere. Fiat mihi non tantum audibile auribus, sed et visibile oculis, palpabile manibus, gestabile humeris. Nec fiat mihi verbum scriptum et mutum, sed incarnatum et vivum: hoc est, non mutis figuris, mortuis in pellibus exaratum - sed in forma humana meis castis visceribus vivaciter impressum: et hoc non mortui
Abbreviated transcription (Latin):
rant. quod utiq aduersarii
ualde formidant: in mollicie
uestium pacis potius preferen¬
tes indicium. ultro se hostibus
sine sanguine tradunt inermes.
Nec aliunde hec omnia mala
contingunt. nisi quod illam
hoc cogimur inepta denuo
sectari studia secularium. canes
efficimur reuertentes ad uomi¬
tum. Audiamus itaq qͦtquot
tales sumus. quid illa respon¬
derit que dei mater eligebatur:
sed humilitatem non obliuisce¬
batur. Ecce ait ancilla domini:
fiat michi secundum uerbum
tuum. Fiat est desiderii signum:
non dubitacionis indicium.
Et per hoc quod dicit fiat
michi secundum uerbum tu¬
um. magis intelligenda est
affectum exprimere desideran-¬
tis: quam effectum requirere
more dubitantis. Quamquã
nil obstat intelligi: fiat. uer¬
quippe orat: nisi quod credit
et sperat. Uult autem a se re¬
quiri deus: etiam quod pol¬
licetur. Et ideo forte multa
que dare disposuit prius pol¬
licetur. ut ex promissione de¬
uocio excitetur: sicq quod

Expanded text:
rant quod utique adversarii rant quod utique adversarii valde formidant, in mollitie vestimentorum pacis potius praeferentes indicium, ultro se hostibus sine sanguine tradunt inermes. Nec aliunde haec omnia mala contingunt, nisi quod illam,er hoc cogimur inepta denuo sectari studia saecularium, canes efficimur revertentes ad vomitum. 11. Audiamus itaque, quotquot tales sumus, quid illa responderit, quae Dei mater eligebatur, sed humilitatem non obliviscebatur. Ecce, ait, ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Fiat est desiderii signum, non dubitationis indicium. Et hoc quod dicit, fiat mihi secundum verbum tuum, magis intelligenda est affectum exprimere desiderantis, quam effectum requirere more dubitantis. Quanquam nil obstat intelligi, fiat, esquippe orat, nisi quod credit et sperat. Vult autem a se requiri Deus etiam quod pollicetur. Et ideo forte multa quae dare disposuit, prius pollicetur, ut ex promissione devotio excitetur: sicque quod
Abbreviated transcription (Latin):
sub pretextu quoq communis
utilitatis uerba uendere diuiti¬
bus. et matronis salutaciones.
sead et contra imperatoris sui
edictum concupiscere aliena.
et sua cum lite repetere: non
audientes apostolum ex imp̃e¬
rio regis tubicinantem: Hoc
ipsum inquit delictum est in
uobis: quod causas habetis.
Quare non magis fraudem
et se mundo crucifixerunt:
ut qui antea uix in suo uico
uel oppido cogniti fuerint. mͦ
circueuntes prouincias. et curias
frequentantes. regum noticias.
principum familiaritares asse¬
cuti sint: Quid de ipso habi¬
tu dicam: in quo non iam calor
sed color requiritur: magisq
cultui uestium quam uirtutũ
insistitur: Pudet dicere: uin¬
cuntur in suo studio mulier¬
cule. quando a monachis pre¬
cium affectatur in uestib non
necessitas: nec saltim forma
religionis retenta in habitu.
Ornari non armari appetunt
milites xp̃i: qui dum se pre¬
parare ad prelium. et contra
aerias potestates pretendere
paupertatis insigne debue¬

Expanded text:
sub praetextu quoque communis sub praetextu quoque communis utilitatis, verba vendere divitibus, et matronis salutationes: sed et contra Imperatoris sui edictum concupiscere aliena, et sua cum lite repetere; non audientes apostolum ex imperio Regis tubicinantem: Hoc ipsum, inquit, delictum est in vobis, quod causas habetis. Quare non magis fraudem et se mundo crucifixerunt, ut qui antea vix in suo vico vel oppido cogniti fuerant, modo circumeuntes provincias et curias frequentantes, regum notitias, principumque familiaritates assecuti sint? Quid de ipso habitu dicam, in quo jam non calor, sed color requiritur; magisque cultui vestium, quam virtutum insistitur? Pudet dicere! vincuntur in suo studio mulierculae, quando a monachis pretium affectatur in vestibus, non necessitas: nec saltem forma religionis retenta, in habitu ornari, non armari appetunt milites Christi: qui, dum se praeparare ad praelium, et contra aereas potestates praetendere paupertatis insigne debue
Abbreviated transcription (Latin):
quodq si audeo dicere. adepti
sunt nummis. attribuere meri¬
tie. Omitto autem de his qͣs
excecat ambitio: et ipse honor
superbiendi eis materia est
uideo quod magis doleo. post
spretam seculi pompam non¬
nullos in scola humilitatis su¬
perbiam magis addiscere: ae
sub alis mitis humilisq ma¬
qusri grauius insolescere: et
impacientes amplius fieri in
elaustro quã fuisent in seculo.
Quodq magis peruersum est. ple¬
riq in domo dei non paciuntur
haberi contemptui. qui in sua non¬
nisi contemptibiles esse potuerũt:
ut qura  uidelicet ubi a
ut quia
uidelicet ubi a¬
pluribus
honores appe¬
tuntur. ipsi locum habere non
meruerunt: saltem ibi honora¬
biles esse uideantur. ubi ab om¬
nibus honores contempnuntur.
Uideo et alios quod non sine
dolore uideri debet. post agg̾s¬
samt xp̃i miliciam. rursus secu¬
laribus implicari negociis: rur¬
sus terrenis cupiditatibus im¬
mergi: cum magna cura erige¬
re muros et negligere mores:

Expanded text:
quodque si audeo dicere adepti quodque si audeo dicere adepti sunt nummis, attribuere meritis. Omitto autem de his quos excaecat ambitio, et honor ipse superbiendi eis materia est. 10. Sed video quod magis doleo post spretam saeculi pompam nonnullos in schola humilitatis superbiam magis addiscere, ac sub alis mitis humilisque magistri gravius insolescere, et impatientes amplius fieri in claustro, quam fuissent in saeculo. Quodque magis 754 perversum est, plerique in domo Dei non patiuntur haberi contemptui, qui in sua nonnisi contemptibiles esse potuerunt: ut quia videlicet, ubi aut quia videlicet, ubi apluribus honores appetuntur, ipsi locum habere non meruerunt, saltem ibi honorabiles videantur, ubi ab omnibus honores contemnuntur. Video et alios quod non sine dolore videri debet post aggressam Christi militiam, rursus saecularibus implicari negotiis, rursus cupiditatibus terrenis immergi: cum magna cura erigere muros, et negligere mores:
Abbreviated transcription (Latin):
uera humilitatis insigne: nec ob¬
lata tanta gloria obliuisc humi¬
litatem. Non magnũ ẽ esse humi¬
lem in abiectione: magna pror:¬
sus et rara uirtus. humilitas ho¬
norata. Si me miserum homin¬
cionem. meis decepta simulatio¬
nibus ad aliquem ł mediocrem
honorem prouexerit ecclesia. deo
nimirum hoc uel propter mea.
uel propter subditorum peccata
permittente: nonne statim obli¬
tus qui fuerim. talem me puto
qualis ab hominibus qui cor
non uident putatus sum: Credo
et reputans non honorem uirtu¬
abas. sed uirtutes honori: eo
satetiorem gͦ  super¬
deas plerosq in ecclesia de ig¬
nobilibus nobiles. de pauperib
diuites factos. subito intumesce¬
re. pristinȩ obliuise abiectionis:
genus quoq suum erubescere.
et infimos dedignari parentes.
Uideas et homines pecuniosos.
peruolare: moxq applaudere¬
sibi sanctitatem. uestium dũ¬
tarat mutacione non mentium:
dignos se estimare dignitate
ad quam ambiendo ꝑuenerũt:

Expanded text:
vera humilitatis insigne, nec obvera humilitatis insigne, nec oblata tanta gloria oblivisci humilitatem. Non magnum est esse humilem in abjectione; magna prorsus et rara virtus, humilitas honorata. Si me miserum homuncionem meis decepta simulationibus ad aliquem vel mediocrem honorem provexerit Ecclesia, Deo nimirum hoc vel propter mea, vel propter subditorum peccata permittente; nonne statim oblitus qui fuerim, talem me puto, qualis ab hominibus qui cor non vident putatus sum? Credo et reputans non honorem virtutibus, sed virtutes honori, eo sanctiorem, quo superdeas plerosque in Ecclesia de ignobilibus nobiles, de pauperibus divites factos, subito intumescere, pristinae oblivisci abjectionis: genus quoque suum erubescere, et infimos dedignari parentes. Videas et homines pecuniosos pervolare; moxque sibi applaudere sanctitatem, vestium duntaxat mutatione, non mentium; et dignos se aestimare dignitate ad quam ambiendo pervenerunt;
Abbreviated transcription (Latin):
nullatenꝰ conuenit nc̃ ut uͥgina¬
lis simplicitas obluuscat᷑ pruden¬
ciã: In hac sola re ne timeat prudens
uirgo p̃sumptionẽ: qͥa & sigrata
in silentio uerecundia: magis tñ
nc̃ in uerbo pietas necessaria. Aꝑi
uͥgo beata cor fider. labia confessiõs:
iuscera creatori. Ecce desid̾atꝰ cunctĩ
gentib foris pulsat ad ostiũ. O site
morante. ꝑtransierit: et rursus inci¬
amima tua. Surge. curre. aperi.
Surge per fidem: curre ꝑ deuocio¬
nem: aperi per confessionem. Ecce
inquit ancilla domini: fiat michi
secundum uerbum tuum. Solet
semper esse graciȩ diuinȩ: familia¬
ris uirtus humilitas. Deus enim
superbis resistit: humilibus au¬
tem dat graciam. Humilitas gͦ
respondetur: ut sedes graciȩ pre¬
paretur. Ecce inquit ancilla dñs
Que est hec tam sublimis humi¬
litas: que cedere non nouit hono¬
ribus. in solescere gloria nescote
Mater dei eligitur: et ancillam
se nominat: Non mediocris re¬

Expanded text:
Nullatenus convenit nunc ut virginaNullatenus convenit nunc ut virginalis simplicitas obliviscatur prudentiam. In hac sola re ne timeas, prudens Virgo, praesumptionem: quia, etsi grata in silentio verecundia, magis tamen nunc in verbo pietas necessaria. Aperi, Virgo beata, cor fidei, labia confessioni, viscera Creatori. Ecce desideratus cunctis gentibus foris pulsat ad ostium. O si te morante pertransierit, et rursus incianima tua! Surge, curre, aperi. Surge per fidem, curre per devotionem, aperi per confessionem. 9. Ecce, inquit, ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Semper solet esse gratiae divinae familiaris virtus humilitas. Deus enim superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Humiliter ergo respondet, ut sedes gratiae praeparetur. Ecce, inquit, ancilla Domini. Quae est haec tam sublimis humilitas, quae cedere non novit honoribus, insolescere gloria nescit? Mater Dei eligitur, et ancillam se nominat. Non mediocris re
Abbreviated transcription (Latin):
desid̾at. ⁊ responsionis assensũ: in
qua nimirũ ꝓposuit saluare mun¬
dũ. Et cui placuisti m silentio: iã
magis placebis ex uerbo: cũ ipsetͥ
claniet ecelo. O pulchra int̾ muli¬
eres: fac me audire uocẽ tuã. Sigͦ
eũ tu facias audire uocẽ tuam:
ipse te faciet uidere salutẽ nr̃am:
Numqͥd non hoc est qd̾ querebas. qd̾
gemebas: qd̃ dieb ac noctib orando
suspirabas: Quid gͥ: Tu es cui hoc pro¬
missũ ẽ. an aliam expectamꝰ. Immo
cuipsa: non alia. Tuinquã illa ꝓmissa
illa expectata. illa desid̾ata. ex qua
terre. Quid ab alia speras. qd̾ tͥ offert᷑:
Quid ꝑ aliam expectas. qd̾ ꝑte mor
eribebitur. dum mͦ prebeas assensũ:¬
& respondeas uerbum: Responde itaq
ponde u̾bũ: & suscipe uerbũ. ꝓfer
tiuĩ: & concipe diuinũ. Emicte tran¬
sitoriũ: & amplectere sempit̾num:
Quid tardas : Quid trepidas: Prede.
confitere. ⁊ suscipe. Sumat humi¬
litas audaciã: ueretundia fiduciã:

Expanded text:
desiderat et responsionis assensum: in desiderat et responsionis assensum: in qua nimirum proposuit salvare mundum. Et cui placuisti in silentio jam magis placebis ex verbo, cum ipse tibi clamet e coelo: O pulchra inter mulieres, fac me audire vocem tuam. Si ergo tu eum facias audire vocem tuam, ipse te faciet videre salutem nostram. Nunquid non hoc est quod quaerebas, quod gemebas, quod diebus et noctibus orando suspirabas? Quid igitur? tu es cui hoc promissum est, an aliam exspectamus? Imo tu ipsa, non alia. Tu, inquam, illa promissa, illa exspectata, illa desiderata, ex quaterrae. Quid ab alia speras, quod tibi offertur? quid per aliam exspectas, quod per te mox exhibebitur, dummodo praebeas assensum, respondeas verbum? Responde itaque ponde verbum, et suscipe Verbum: profer tuum, et concipe divinum: emitte transilorium, et amplectere sempiternum. Quid tardas? quid trepidas? Crede, confitere, et suscipe. Sumat humilitas audaciam, verecundia fiduciam.
Abbreviated transcription (Latin):
Et qm̃ auditi tuo datũ ẽ gaudiũ
& leticia: audiamꝰ ⁊ nos a te respon¬
sum leticie qd̃ desid̾amus: ut iam
erultent ossahumiliata. Audisti
inquã factũ. ⁊ credidisti: crede ⁊
de modo qd̾ audisti. Audisti qͥa con¬
cipies ⁊ paries filiũ: audisti qd̾ ñ
premit sententia dampnationis :⁊ ec
libabimur si consentis. Insempit̾no
di uerbo facti fuimꝰ om̃s ⁊ ecce mori¬
mur: in tuo breui responso. sumꝰ refi¬
ciendi. ut ad uitam reuocemur. Hoc
supplicat ace pia uirgo. flebilis adam
cũ misera sobole sua exul de ꝑadiso:
hoc abraham. hoc dauid hoc ceteri
habitant in regione umbrȩ mortis:
hoc totus mundus tuis genib ꝓuo¬
lutus expectat. Nec inmerito. qͣm ex
ore tuo pendet consolatio miseroꝵ.
redemptio captuioꝵ lib̾atio lamp¬
natoꝵ. salus deniq uniuersoꝵ filioꝵ
adam tociꝰ generis tui. Da uirgo res¬
ponsũ.: festinãt o dña responde uer¬
bum: qd̾ terra qd̃ inferi. qd̾ expectãt
tũ concupiuit decorẽ tuũ. tantũ

Expanded text:
oniam auditui tuo datum est gaudium et laetitia, audiamus et nos a te responsum laetitiae quod desideramus, ut jam exsultent ossa humiliata. Audisti, inquam, factum, et credidisti: crede et de modo quod audisti. Audisti quia concipies, et paries filium: audisti quod non premit sententia damnationis. Et eccatim liberabimur si consentis. In sempiterno Dei Verbo facti sumus omnes, et ecce morimur: in tuo brevi responso sumus reficiendi, ut ad vitam revocemur. Hoc supplicat a te, o pia Virgo, flebilis Adam cum misera sobole sua exsul de paradiso, hoc Abraham, hoc David. Hoc caeteri habitant in regione umbrae mortis. Hoc totus mundus tuis genibus provolutus exspectat. Nec immerito quando ex ore tuo pendet consolatio miserorum, redemptio captivorum, liberatio damnatorum: 753 salus denique universorum filiorum Adam, totius generis tui. Da, Virgo, responsum festinanter. O Domina, responde verbum, quod terra, quod inferi, quod exspectant tum concupivit decorem tuum, tantum
Abbreviated transcription (Latin):
rilẽ cõcepturã ac pariturã: s. nũqͥd
facẽ. ut conciꝑent & parerent: ds̃
aũ qui eis dedit posse p̃uid̾e: qũa facile
potuit tunc qd̃ uoluit ꝑ illos p̃dicẽ.
tã facile potuit nc̃ quando uoluit ꝑ
seipsũ qd̃ ꝓmisit implere. Siquid̾e
apud dm nec uerbũ dissidet. ab intẽ¬
tione qͥa ueritas ẽ: nec factũ a uerbo
qͥa untus ẽ. nec modus a facto qͥa
sapientia ẽ: ac ꝑhoc ñ erit impossibi¬
le apud d̃m om̃e uerbũ Audisti
uirgo factũ. audisti ⁊ modũ: utrũq

Expanded text:
c parituram; sed nunquid facere ut conciperet et pareret? Deus autem, qui dedit eis posse praevidere, quam facile potuit tunc quod voluit, per illos praedicere, tam facile potuit nunc quando voluit, per se ipsum quod promisit implere. Siquidem apud Deum nec verbum dissidet ab intentione, quia veritas est; nec factum a verbo, quia virtus est; nec modus a facto, quia sapientia est: ac per hoc non erit impossible apud Deum omne verbum. 8. Audisti, Virgo, factum; audisti
Abbreviated transcription (Latin):
tuoꝵ. ꝑeo qͦd laex. transtuler̃t.
eruãt te in tͥbulatõe tua. ⁊ nos
diximꝰ. liberẽt te congregati tui.
syminachus transtulit. eruãt
te synagoge tuȩ. Ergo ꝓpͥe loqͥt᷑
ad iudeos: quod eos synagogar̃
suar̃ turba tp̃r obsidiõis. libera¬
re ñ ualeat. Et om̃s eos aufe¬
ret uentꝰ : tollet aura. Qͥ aũ fidu.

Expanded text:
Pro eo quod LXX transtulerunt: Eruant te in tribulatione tua; et 677 nos diximus: Liberent te congregati tui, Symmachus transtulit: Eruant te synagogae tuae. Ergo proprie loquitur ad Judaeos, quod eos synagogarum suarum turba tempore obsidionis liberare non valeat. Et omnes eos auferet ventus: tollet aura. Qui au
Abbreviated transcription (Latin):
rio oblita es mei: ⁊ audire meru¬
isti. Oblita es legis dĩ tui: uego
ego ãbulabo contͣ cos. in furore
ꝑu̾so. Mensq in lacx. cũ corde
sociatur. ñ ẽ scͥpta in hebra ico.
s quasi int̾̃pretatio addita. qͥd
in scͥpturis cor intelligi debeat.
ueris: eruant te in tͥbulatiõe tua
Qui sẽꝑ tacui ⁊ quasi ñ uiderem
peccã tua negleri. nequaꝗͣ. ultͣ
reticebo: s dicã quod añ iã diari.
lacuii: ñqͥd sẽꝑ tacebo: & adñtiabo
iustitiã tuã : noꝑa tua. Quod per
ironiã legendũ ẽ: uelut siqͥs in
sceleribꝰ dep̃henso dicat. Uide oꝑa
tua bona. Propt̃ qͦd si quando tͥbu
ñ ad idola q̃ coluisti. s ad celum
manꝰ tendere. & dĩ implorare

Expanded text:
rio oblita es mei, et audire merurio oblita es mei, et audire meruisti: Oblita es legis Dei tui, et ego ego ambulabo contra eos in furore perverso. Mens quae in LXX cum corde sociatur, non est scripta in Hebraico, sed quasi interpretatio addita, quid in Scripturis cor intelligi debeat. um clamaveris, eruant te in tribulatione tua. Qui semper tacui, et quasi non viderem tua peccata, neglexi, nequaquam ultra reticebo, sed dicam quod ante jam dixi: Tacui, numquid semper tacebo? Et annuntiabo justitiam tuam, et opera tua. Quod per ironiam legendum est, velut si quis in sceleribus deprehenso dicat: vide bona opera tua. Propter quod si quando tibi non ad idola quae coluisti, sed ad coelum manus tendere, et Dei imp
Abbreviated transcription (Latin):
neq cogitasti in corde tuo: qr. ego
tacens ⁊ quasi ñ uidens ⁊ mei obli¬
ta es. Lax. Quẽ timẽs suꝑt̾rita
es. m̃tita es mͥ. nec recordata es
mei: neq posuisti me in m̃te tua.
⁊ in corde tuo: Et ego te uidẽs
despitiã : ⁊ me ñ timuisti.
Qa plenis horreis habẽs fidu¬
ciã in diuitiis tuis. Ee rogare me
noluisti: idcirco timuisti pluri¬
mos. Nõ eñ potuist dicere. Dñs
auxihator m̃s: & ego despiciã
mimicos meos. & iter̃. Dñs illumi¬
natio mea ⁊ sał mea quẽ timebo:
Quomͦ enĩ poteras me inuocare
q̃ niĩ ñ habebas memoriã. neq
cogitasti umꝗͣ p̾̃cepta dicentis.
honora dnm ⁊ confortaberis:
⁊ absq illo nullũ metuas: Ego
enĩ sũ qͥ uixta syminachũ ⁊ aqͥlã
sẽꝑ tacui pecca tua. ⁊ scelera q̃cq
faciebas. quasi ñ uiderẽ dissimu¬
latione negleai: ut si ñ timore
mei. saltẽ penitentia ad me re¬
dires: qͥ ñ ocłis s palpebris int̃¬
rogo fihos homiñ. At tu e contͣ¬

Expanded text:
go tacens et quasi non videns, et mei oblita es. LXX: Quem timens perterrita es: et mentita es mihi, nec recordata es mei. Neque posuisti me in mente tua, et in corde tuo. Et ego te videns despiciam, et non me timuisti. Quia plenis horreis habes fiduciam in divitiis, rogare me noluisti, idcirco timuisti plurimos. Non enim poteras dicere: Dominus auxiliator meus, et ego despiciam inimicos meos ; Et iterum: Dominus illuminQuomodo enim me poteras invocare, quae mei non habebas memoriam, neque cogitasti unquam praecepta, dicentis: Honora Dominum, et confortaberis, et absque illo nullum metuas ? Ego enim sum qui, juxta Symmachum et Aquilam, semper tacui peccata tua, et scelera quaecumque faciebas, quasi non viderem, dissimulatione neglexi, ut si non timore mei, saltem patientia ad me redires. Qui non oculis, sed palpebris interrogo filios hominum. At in econtra
Abbreviated transcription (Latin):
terã: qui temerariꝰ ẽ ⁊ ꝑtinax. ad
sinistrã qui formidolosus ⁊ pauid̾.
Uñ uir sc̃s per uiã rectã gradi
tam fac mͥ dñe uiã in qua ambu¬
lem: quia ad te leuaui ocłos me¬
os. Istrꝰ modi uiã ⁊ alibi scͥp¬
tura cõmemorat. Queri¬
te uiã bonã. ⁊ ambulate in ea:
⁊ inuenietis purificationẽ. ani
in multis uiis ambulauit: neq
dix̃ em̃dabo errorẽ penitentia
s e contrario confortabor in¬
cepto.: nec curabo sententiã cõ¬
monentis. Conuerte pedem tuũ
a uia asꝑa: & guttur tuũ a sit.
Deniq sequit᷑. Atille responoit.
qͦd nc̃ uerbo aho łr. confortabor.
& quia fecit hec que p̃teritꝰ ser¬
mo narrauit. id̃o ñ ẽ dñm depre¬
cata in suis mag̃ uiribꝰ quã in dõ
habens fiduciã. Porro qͦd uirta
hebraicũ ponit᷑. uiã manꝰ tuȩ in¬
uenisti. ꝓpt̾ea ñ rogasti. hc̃ sensũ¬
dasti ⁊ affluxisti diuitiis uło dnm̃
neglexisti. Quas diuitias. ⁊ salo¬
mon habere detrectat: ne obliuis¬

Expanded text:
am, qui temerarius et pertinax est: ad sinistram, qui formidolosus et pavidus. Unde vir sanctus per viam rectam gradi tam fac mihi, Domine, viam in qua ambulem; quoniam ad te levavi oculos meos . De istiusmodi via et alibi Sctura commemorat: Quaerite viam bonum, et ambulate in ea, et invenietis purificationem animain multis viis laboravit, neque dixit: Emendabo errorem poenitentia; sed e contrario, confortabor incoepto, nec curabo sententiam commonentis: Averte pedem tuum a via aspera, et guttur tuum a siti . Denique sequitur: At illa respoquod nunc verbo alio dicitur: Confortabor. Et quia fecit haec quae praeteritus sermo narravit, ideo non est Dominum deprecata, in suis magis viribus quam in Deo habens fiduciam. Porro quod juxta Hebraicum ponitur: Vitam manus tuae invenisti, propterea non rogasti, hudasti et affluxisti divitiis, ideo Dominum neglexisti: quas divitias et Salomon habere detrectat, ne oblivis
Abbreviated transcription (Latin):
M ultis itineribꝰ tuis laborasti:
⁊ ñ dixisti desinã. Confortata
fecist hec: ꝓpterea ñ rogasti me.
Qͥ ambulat una uia ⁊ regia: ñ
laborat. De hac ꝑ moysen p̃cepit
ds. Uia regia ambulabis: ⁊ ñ decli¬
nabis ad dextãm neq ad sinistrã.
Una ẽ uia ueritatis. que dicit in
m̃datioꝵ uie. ꝑ quas nc̃ ãbulasse
arguitur ihrłm. Q uar̃ uiar̃ ds
sciens differentiã: supra loquit᷑
ad errantes. Nõ sic̃ uie mee. uie
ur̃ȩ. Que dicunt dño confitentes.
Declnare fecisti uias nr̃as auris
tuis. Cognita gͥ uia una regia:
uideamꝰ que dextre uie ⁊ sinistre
sint: ꝑ quas ꝓhibem. incedere.
bens nec mimusꝰ u̾bi gr̃a. uia rec̾¬
ta ⁊ regia prudentia ẽ. Dechnamꝰ
ad dexterã si plus sapimus quã
prudentior erat om̃ibꝰ bestiis
m paradyso. Et filii prudentiar̃:
prudentiores st̃ filiis lucis. Ad
simistrã q diu̾timꝰ : qñ stulti sumꝰ.
⁊ minꝰ sapimꝰ quã necesse ẽ. De
quibus dictũ ẽ. Dixit stultus

Expanded text:
Multis itineribus tuis laborasti, et non dixisti, desinam: confortata fecisti haec: propterea non rogasti me. Qui ambulat in via una et regia, non laborat, de qua per Moysen praecepit Deus: Via regia ambulabis, et non declinabis ad dexteram neque ad sinistram . Unmendaciorum viae, per quas nunc ambulasse arguitur Jerusalem, quarum viarum Deus sciens differentiam, supra loquitur ad errantes: Non sicut viae meae, viae vestrae , quae dicunt Domino confitentes: Declinare fecisti vias nostras a viis tuis . Cognita igitur una via regia, videamus quae dextrae viae sint et sibens nec minus. Verbi gratia, via recta et regia, prudentia est. Declinamus ad dexteram, si plus sapimus quam prudentior erat omnibus bestiis in paradiso : Et filii tenebrarum prudentiores sunt filiis lucis . Ad sinistramque divertimus, quando stulti sumus, et minus sapimus quam necesse est. De quibus dictum est: Dixit
Abbreviated transcription (Latin):
tiphcauit fornicationẽ suã.: ut
ñ semel. nec cũ uno. s frequent̃
& cũ pluribꝰ misce̾t᷑. Propt̃ quod
multos fecit longe a se recedere:¬
uł angłos qͥ in eiꝰ p̃sidiss erant. ł
scõs uiros. qͥ ab huiusmodi mere¬
tricis consortio recesser̃t. Quod
quidẽ u de hereticis possumus
dicere: qͥ derelicto do. suos secun¬
tur errores. ⁊ putant se aliquid
plus habere. cõ sequentes men¬
datia ꝑdiderint u̾itatẽ. et mul¬
tiphcauert fornicationẽ suam.
ñ in uno dogmate. s in pluribꝰ.
et fecert a se ȩccłarũ p̃sides an¬
gelos recedere. Qñ contenti for¬
nicatioẽ uicina. mittunt legatoᷤᷤ
ultra t̃minos suos ad gentihum
dogmata. & errores gentium
barbarar̃ : in nouitate sermoñ
decipiant auchentes. In multi¬
tudine uie tue laborasti: ⁊ non
dixisti quiescã. Uiã manꝰ tue

Expanded text:
cavit fornicationem suam, ut non semel cum uno, sed frequenter et cum plurimis misceretur. 674 Propter quod multos fecit a se longe recedere: Angelos qui in ejus praesidiis erant, vel sanctos viros qui ab hujuscemodi meretricis consortio recesserunt. Quod quidem et de haereticis possumus dicere, qui derelicto Deo, suos sequuntur errores, et putant se aliquid plus habere cum sequentes mendacia, perdiderint veritatem, et multiplicaverint fornicationem suam, non in uno dogmate, sed in pluribus, et fecerint a se Ecclesiarum praesides Angelos recedere: qui non contenti fornicatione vicina, mittunt legatos ultra terminos suos ad gentilium dogmata et errores gentium barbararum, ut novitate sermonum decipiant audientes. In multitudine viae tuae laborasti, et non dixist
Abbreviated transcription (Latin):
S & in longe positar̃ haberes.
stuchũ fornicandi. Significat
aũ babylonios deos & egyptios.
Et humihata es ait. usq ad in¬
feros: ñ ea humihtate q̃ in lau¬
de ẽ: s qua amon thamar soro¬
rem suã humihauerat. Et reue¬
ra grandis humilitas. inimo usq
ad inferos p̾cipitatio: de luce ⁊
lumine castitatis in tenebras lu¬
panaris. immo in baratrũ hbi¬
dinũ p̾cipitari. Cui c̃r in a ho loco.
Usq ad inferos deduceris. Iux ta
lex inhis que dissonãt. hic michi
sensus uidet᷑. Putasti meretrix.
quod si a me recessisses. & unris¬
ses te amatoribus tiris. plus
aliquid inuenires. Cui ⁊ ꝑ sheze¬
chielem dñs loquit᷑. Om̃ibꝰ me¬
retͥtibꝰ dant᷑ m̃cedes: tu aũ dedis

Expanded text:
sed et in longe positarum haberes sed et in longe positarum haberes studium fornicandi. Significat autem Babylonios deos et Aegyptios. Et humiliata es, ait, usque ad inferos. Non ea humilitate quae in laude est, sed qua Ammon sororem suam Thamar humiliaverat . Et revera grandis humilitas, immo usque ad inferos praecipitatio, de luce et culmine castitatis in tenebras lupanaris, immo in barathrum libidinum praecipitari. Cui dicitur in alio loco: Usque ad inferos deduceris. Juxta LXX, in his quae dissonant, hic mihi sensus videtur: Putasti, meretrix, quod si a me recessisses et junxisses te amatoribus tuis, plus aliquid invenires? Cui et per Ezechiel loquitur Deus: Omnibus meretricibus dantur mercedes; tu autem dedis
Abbreviated transcription (Latin):
ens cũ iuro clam adulterũ susce¬
perit & discooperuerit pallium
immo dilatauerit stratũ suum:
⁊ fecerit pactũ quasi dotis instru¬
menta conficiens. cũ adulteris.
Hoc aũ dicit. ut ostendat. quod
ñ solũ magris ⁊ domibꝰ idola co¬
luert̃. s in tẽplo quoq posuert̃
simulachrũ baal. QS iherechiel
sꝙ ꝑfosso pariete uidisse se dicit.
Duexist inqͥt stratũ eoꝵ manu
aperta: ut ñ erubesceres in pes¬
cato tuo. nec fornicationis cuꝑes
abscondere turpitudinẽ: s tota
libertate peccares. Et ornasti te
regi unguento: ⁊ multiplicast
idola tua. & ẽ sensus. Uaria or¬
nam̃ta quesisti: ut n uisu ⁊ odore
adistteros ꝓuocares. Quod autẽ
naris que ille dederat᷑ i dohs pro¬
stitueris. Aut certe regi idolo am¬
manitar̃ qͥ appellat᷑ moloch. &
in linguã nr̃am regẽ sonat. Quẽ
iuxta. larx. in aliis locis mel chom
legimus. Et misistilegatoᷤᷤ tuoꝰ ꝓculꝰ
ut ñ solũ inuicinar̃ gentiũ idolis:

Expanded text:
e cum viro, clam adulterum 673 susceperit, et discooperuerit pallium, immo dilataverit stratum suum, et fecerit pactum, quasi dotis instrumenta conficiens cum adulteris. Hoc autem dicit, ut ostendat quod non solum in agris et domibus idola coluerint, sed in Templo quoque posuerint simulacrum Baal, quod Ezechiel quoque perfosso pariete vidisse se dicit. Dilexisti, inquit, stratum eorum manu aperta , ut non erubesceres in peccato tuo, nec fornicationis cuperes abscondere turpitudinem, sed tota libertate peccares. Et ornasti te regi unguento, et multiplicasti idola tua. Et est sensus: Varia ornamenta quaesisti, ut et visu et odore adulteros provocares. Quod autem naris quae ille dederat, et idolis prostitueris: aut certe regi idolo Ammonitarum, qui appellatur Moloch, et in lingua nostra, regem sonat: quam juxta LXX in aliis locis Melchom legimus . Et misistis legatos tuos procul, ut non solum in vicinarum gentium idolis,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tã publice quã priuatĩ animaꝵ
suar̾ sanguinẽ fuderĩt. Hoc er
rore & pessima consuetudine
uetustatis. multar̃ ꝓuinciarũ
urbes laborãt: ipsa quoq roma
orbis dña in singħs insulis do¬
mibꝰ q tutele symulachrũ cere¬
is uenerans ac lucernis: quam
ad tuigonẽ ediũ. isto appellãt
nomine: ut tam intrantes quã
ereuntes domos suas. inohti sẽꝑ
cõmoneant᷑ erroris. Heretici qͦꝙ
quoꝵ cor eleuat᷑ in suꝑbiã. & qͥ
eccłastica humilitate contẽpta
sibi excelsa ꝓmittunt. ascendũt
tantes uxorẽ loth. mutantur in
statuã salis: habentes imaginẽ
ȩccłasticȩ conditurȩ. & saporẽ
penitꝰ ñ habentes. Qͥ piquntur
foras. ⁊m nichili utsles st̃. nͥ ut
cunctoꝵ pedibꝰ conculcent᷑. Quã¬
obrem monet dñs in eugłio: ut
qͥ aratͥ stiuã tenet. pꝰ tergũ non
respiciat. Quia uirta me dis¬
cooperinst ⁊ suscepisti adulter:
dilatast cubile tuũ. ⁊ pepigisti

Expanded text:
et tam publice quam privatim animarum et tam publice quam privatim animarum suarum sanguirore et pessima consuetudine vetustatis multarum provinciarum urbes laborant: ipsaque Roma orbis domina in singulis insulis domibusque, Tutelae simulacrum cereis venerans ac lucernis, quam ad tuitionem aedium isto appellant nomine, ut tam intrantes quam exeuntes domos suas, inoliti semper commoneantur erroris. Haeretici quoque, quorum cor elevatur in superbiam, et qui Ecclesiastica humilitate contempta, sibi excelsa promittunt, ascendunt tantes uxorem Lot , mutantur in statuam salis, habentes imaginem Ecclesiasticae conditurae, et saporem penitus non habentes: qui projiciuntur foras, et in nihil utiles sunt, nisi ut cunctorum pedibus conculcentur. Quamobrem monet Dominus in Evangelio, ut qui aratri stivam tenet, post tergum non respiciat . Quia juxta me discooperuisti, et suscepisti adulterum: dilatasti cubile tuum: et pepigisti
Abbreviated transcription (Latin):
pars dñi p̾płs eius iacob: funi¬
culus herecditatis eiꝰ isrł. Et in
achbus apłoꝵ refert᷑. quod in
partẽ sortẽq pauli ⁊ sile pluri¬
mi se dederint. Qͥ aũ fuerint
pars ⁊ sors dñi. sic̃ leuite ha¬
bebt̃ habebt̃ partẽ dñi: & dic̾e̾
potert̃ cũ dauid. pars mea dñs.
Que possumꝰ ⁊ suꝑ hereti cor
ꝑsona acciꝑe. Ipsi enĩ dimisso
ac libamina fundunt. facientes
ratas peccatis. que ducunt᷑ uari¬
is desideriis. sẽꝑ discentes ⁊ ñ quã
ad scientiã uitatis ꝑuenientes.
Cũ gͥ ista in utraq impietate
faciant impii: ñne iustũ ẽ ch con¬
lares uichmas. & post hostum
⁊ retro postẽ posuisti memoria¬
Quod in excelsis montibꝰ colhbꝰq
diis gentiũ hostias immolarit:
⁊ quasi ꝓcacissima meretrix ꝯtis
demonibꝰ diuaricauerit pedes
suos sacra narrat hystoria: nul¬
lusq fuerit locus. qͥ ñ idolatͥe
sordibꝰ inqͥnatꝰ sit : in tantũ ut
post fores domoꝵ idola ponerẽt.
quos domesticos appellãt lares.

Expanded text:
funiculus haereditatis ejus Israel . Et in Actibus Apostolorum refertur, quod in partem sortemque Pauli et Silae plurimi se dederint. Qui ergo fuerint pars et sors Domini, sicut Levitae, habebunt partem Domini et dicere poterunt cum David: Pars mea Dominus . Quae possumus et super haereticorum persona accipere: ipsi enim dimisso ac libamina effundunt, facientes ratas peccatis, quae ducuntur variis desideriis, semper discentes, et numquam ad scientiam veritatis pervenientes . Cum igitur ista in utraque impietate faciant impii, nonne justum est Dei conlares hostias. Et post ostium, et retro postem posuisti memoriaQuod in excelsis montibus collibusque diis gentium Israel hostias immolarit, et quasi procacissima meretrix cunctis daemonibus divaricarit pedes suos, sacra narrat historia: nullusque fuerit locus qui non idololatriae sordibus inquinatus sit, intantum ut post fores domorum idola ponerent, quos domesticos appellant Lares,