comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bentes singłe ex ꝓpriis causis origines
nominũ. &. leuaui ocłos meos. & uidi
Quãuis in somnis uideant᷑ quȩ uiden¬
tͣ. in u̾bra uidelicet & imagine : tam̃
nec ipsa qͥd̾e uidere possumꝰ sine ocłis¬
eleuatis. ¶. ecce aries unꝰ stab at ante
palude. siue ante portã. qͦd hebraice
d̾r ubal. habens cornua excelsa & u¬
nũ excelsius altero atq succrescens.
Arietẽ. dariũ uocat. auunculũ cẏri
qͥ post astragen patre regnauit inme¬
dos. Cornu aũ unũ excelsius altero
atq succ rescens. ipsũ eyrũ significat.
qͥ post astiagen aũu mat̾nũ. cũ auun¬
dis imꝑauit & ꝑ sis. Postea uidi arietẽ
cornibꝰ uentilantẽ c̃tra orientẽ ẜ con¬
tra aqͥlonẽ. ꝙ ẽtra meridiem. Nlonipsu
arietẽ cyrũ uidelicet uel dariũ. s eiꝰdẽ
regni ariet̾e. idest dariũ alterũ. qͥ ultimꝰ
poteneie ꝑsicȩ rex fuit. quẽ suꝑauit a¬
lexander philippi filius. rex macedonũ.

Expanded text:
bentes singulae ex propriis causis origines bentes singulae ex propriis causis origines nominum. Et levavi oculos meos et vidi. Quamvis in somnis videantur, quae videntur in umbra, videlicet et imagine: tamen ne ipsa quidem videre possumus. Et ecce aries unus stabat ante paludem sive ante portam, quod Hebraice dicitur UBAL habens cornua excelsa, et unum excelsius altero atque succrescens. Arietem, Darium vocat avunculum Cyri, qui post Astyagen patrem regnavit in Medis. Cornu autem unum excelsius altero atque succrescens, ipsum Cyrum significat, qui post Astyagen avum maternum cum avundis imperavit et Persis. Postea vidi arietem cornibus ventilantem contra occidentem, et contra aquilonem, etarietem Cyrum videlicet vel Darium, sed ejusdem regni arietem, id est Darium alterum, qui ultimus potentiae Persicae rex fuit, et quem superavit Alexander Philippi filius rex Macedonum.
Abbreviated transcription (Latin):
Illa enim pͥmo anno balthasar.
hec int̃cio: cernit᷑. Unde infert.
Post id qͦd ui derã in pͥncipio. uidi
inuisione mea. cũ essem insusis
castro qͦd est in elam regione. siue
o: ut a babylone babylonii. & ab
helam.helamite: ꝓ qua septua¬
ginta. helimaide regionẽ int̾pre¬
tati st̃. Susan aũ metropolis est
regionis helamitarũ. inqua dani¬
hel sed̃m hystoriã iosephi. turrim
ex truixit excelsam. quadro ȩdificatam
marmore: tanteq magnitudinis ac pul¬
ac sacerdos eiꝰdẽ loci iudeus ẽ. Cũ es¬
sem in susis castro. Non qͦ castrũ sit urb
ut diximꝰ metropolis. & potentissima:
s qͦ tanta firmitate edificata. ut castrũ
eẽ uideat᷑. Uidi au in uisione. esse me¬
suꝑ portã ulai. Pro qͦ aqͥla transtulit
suꝑ ubal ulai: theodocio suꝑ ubal. sym¬
machꝰ suꝑ palude ulai: septuaginta uyx¬
ta port᷑a ulas. Sciendũ ẽ aũ ulai nom̃
ee̾ loci. siue porte.: ut introia schea por
ta &. apud romanos carm̃talis dr̃: ha¬

Expanded text:
Illa enim in primo anno Balthasar: haec in tertio cernitur. Unde infert: Post id quod videram in principio. Vidi in visione mea, cum essem in Susis castro, quod est in Elam regione Vulg. ut a Babylone, Babylonii, et ab Elam, Elamitae, pro qua Septuaginta Elimaidem regionem interpretati sunt. Susis autem metropolis est regionis Elamitarum, in qua Daniel secundum historiam Josephi, turrim exstruxit excelsam, et quadro aedificatam marmore, tantaeque magnitudinis et pulac sacerdos ejudem loci Judaeus est. Cum essem in Susis castro. Non quo castrum ipsa sit urbs, ut diximus, metropolis et potentissima, sed quo tanta firmitate aedificata, ut castrum esse videatur. Vidi autem in visione me esse super portam Ulai. Pro quo Aquila transtulit, super Ubal Ulai: Theodotio, super Ubal; Symmachus, super paludem Ulai; Septuaginta, super portam Ulai. Sciendum est autem Ulai, nomen esse loci; sive portae, ut in Troja, σκαιὰ porta, 673 et apud Romanos, Carmentalis dicitur: ha
Abbreviated transcription (Latin):
achim filio iħu. cognom̃to iosedech.
Postquẽ successit in sacerdociũ ela¬
sub. ac deinde ioiada: & postea ioħs.
Postquẽ iadis: cuiꝰ etate alexander
rex macedonũ condidit alexandri
aͣ. ut iosephus inantiqͥtatũ libris
aũ alexandro centesima t̃ciadeci¬
tẽpore cyrus rex ꝑsarũ babilonios
chaldeosq suꝑauit. & post mortẽ
iadi sacerdotis qͥ sub alex andro
tẽplo prȩfuit. suscepit pontifi¬
catũ onias. Quo tẽpore. seleucus
subiugata babilone. diadema to
no duodecimo mortis alexandri.
in qͦd tẽpus fupputant᷑ ommnes an¬
ni a cyri imꝑio ducenti quadra¬
ginta octo: exqua ȩtate scrip¬
tura machabeoꝵ. regnũ grecoꝵ
enumerat. Post oniam prȩfuit
uidȩis pontifex eleazarus. qͦ tẽ¬
pore septuaginta int̃ pretes scrip
Postquẽ alter onias. cui suecessit
sẏ mon. Quo regente popłm.
iħs filius syracħ scripsit librũ
plerisq salomonis falso dicitur.
Cui successit in pontificatũ ali¬

Expanded text:
achim, filio Jesu, cognomento Josedec: achim, filio Jesu, cognomento Josedec: post quem successit in sacerdotium Eliasub, ac deinde Joiade, et postea Joannes: post quem Jaddus, cujus aetate Alexander, rex Macedonum, condidit Alexandriam, 686 ut Josephus in Antiquitatum libris autem Alexandro, centesima tredecitempore Cyrus rex Persarum, Babylonios, Chaldaeosque superavit, et post mortem Jaddi sacerdotis, qui sub Alexandro templo praefuit, suscepit pontificatum Onias: quo tempore Seleucus, subjugata Babylone, diadema totno duodecimo mortis Alexandri. In quod tempus supputantur omnes anni a Cyri imperio, ducenti quadraginta octo. Ex qua aetate Scriptura Machabaeorum regnum Graecorum enumerat. Post Oniam praefuit Judaeis pontifex Eleazarus. Quo tempore Septuaginta Interpretes Scriptpost quem alter Onias, cui successit Simon, quo regente populum, Jesus filius Sirach scripsit librum plerisque Salomonis falso dicitur. Cui successit in pontificatum ali
Abbreviated transcription (Latin):
ti st̃. idest quadraginta nouem.
qͥbꝰ imꝑfectũ opus tẽpli fuit :¬
& quas ꝓphecia a reliqͥs sexagin¬
ta &. duab ebdomadibꝰ sepatat.
Beniq &. iudes in euangelio. ex
hac opinacione locunt᷑ ad dñm. Qua¬
draginta &. sex annis ȩdificatũ ẽ tẽ¬
plũ & tutribꝰ diebꝰ suscitabis illudͤ
Iot eñĩ st̾ anni a pͥmo anno cyri re¬
gis qͥ & libertatẽ dedit uolentibꝰ u¬
deis reuerti in patriã. usq ad sextũ
annũ darii regis: sub qͦ tẽpli opus¬
omne cõpletũ est. Porro iosephus
ta sex annis. faciunt annos quadra¬
ginta nouẽ: idest sept̃ẽ annoꝵ eb¬
domadas. Reliquas aũ quadragin¬
ta duas ebdomadas. ab eiusdẽ daris
septimo anno enumerant. qͦ tẽpo¬
re iħs filius iosedech &. zorobabel
ĩã maioris ȩtatis popło preerant.
sub qͥb ꝓphetauer̃t aggeus & racha¬
rias. postqͦs estras & neemias de ba¬
bilone uenientes. muros urbis ex¬
truxert: tenente pontificatũ. io¬

Expanded text:
ti sunt, id est quadraginta novem ti sunt, id est quadraginta novem quibus imperfectum opus templi fuit, et quas prophetia a reliquis sexaginta duobus hebdomadibus separat, denique et Judaei in Evangelio ex hac opinatione loquuntur ad Dominum: XI et sex annis aedificatum est templum, et tu tribus diebus suscitabis illud . Tot enim sunt anni a primo anno Cyri regis, qui libertatem dedit volentibus Judaeis reverti in patriam, usque ad sextum annum Darii regis, sub quo teomne completum est. Porro Josephus, ta sex annis, faciunt annos quadraginta novem, id est, septem annorum hebdomadas. Reliquas autem sexaginta duas hebdomadas ab ejusdem Darii septimo anno enumerant. Quo tempore Jesus filius Josedec, et Zorobabel jam majoris aetatis populo praeerant: sub quibus prophetaverunt Aggaeus, et Zacharias: post quos Esdras et Neemias de Babylone venientes, muros urbis exstruxerunt, tenente pontificatum Jo
Abbreviated transcription (Latin):
nominat: quoꝵ princeps fuit
iħs filius iosedech sacerdos mag¬
nꝰi& qͥ fuert usq ad aduentum
dñi saluatoris. Hosq significat
uaticiniũ ꝓphetale dicens. ab
ex itu sermonis ut respondeat᷑
ducẽ eudomades seꝑtẽ. & ebdo¬
mades sexaginta duȩ: idest ut
septẽ ebdomades. & postea sexa¬
ginta duȩ. quȩ faciunt quadrin¬
gentos annos octoginta tres: a
ciro numerent᷑. Ac ne uideam
ꝓcacẽ tantũ ferre sente nciã. &
ñ ꝓbare qͦd dicimꝰ: numeremꝰ e¬
os qͥ post iħm filiũ iosedech. usq
ad aduentũ saluatoris. populo
prȩfuerint xꝑi idest uncti in
pontificatũ. Primꝰ gͥ ut ante ĩa
diximꝰ. post danihelis ꝓpheciam
quȩ facta ẽ sub cyro rege. post¬
quã de babilone reuersus ẽ po¬
płs: iħs filius iosedech fuit sa¬
cerdos magnꝰ. & ⁊orobabel filius
salathiel. qui tẽpli fundam̃ta ie¬
cert᷑: impeditoq oꝑe a samarita¬
nis & aliis incircuitu nacionibꝰ
septͣe ebdomadarũ anni cõple¬

Expanded text:
ominat: quorum princeps fuit Jesus filius Josedec, Sacerdos magnus: et qui fuerunt usque ad adventum Domini Salvatoris. Hosque significat vaticinium prophetale, dicens: Ab exitu sermonis, ut respondeatur ducem, hebdomadae septem, et hebdomadae sexaginta duae, 685 id est, ut septem hebdomadae, et postea sexaginta duae, quae faciunt annos quadringentos octoginta tres a Cyro numerentur. Ac ne videamur procacem tantum ferre sententiam, et non probare quae dicimus, numeremus eoad adventum Salvatoris populo praefuerint Christi, id est uncti in pontificatu. Primus igitur, ut ante jam diximus, post Danihelis prophetiam quae facta est sub Cyro rege, postquam de Babylone reversus est populus, Jesus filius Josedec fuit sacerdos magnus et Zorobabel filius Salathiel, qui templi fundamenta jecerunt, impeditoque opere a Samaritis et aliis in circuitu nationibus, septem hebdomadarum anni comple
Abbreviated transcription (Latin):
sit ariet̾e. & cõminuit duo cormia eiꝰ:
&. nͣ poterat aries resistere ei. Cũq e¬
ũ misisset interrã. conculcauit eũ:
.&s nemo qͥbat lib̾are ariet̾e de manu
eiꝰ. Hẏrcꝰ aũ caprarũ. magnꝰ factꝰ est
nimis. Cũq creuisset. Fractũ ẽ cor¬
nu magnũ: & orta st̃ cornua qͣtuor

Expanded text:
sit arietem: Et comminuit duo cornua ejus, et non poterat aries resistere ei: Cumque eum misisset in terra, conculcavit, et nemo quibat liberare arietem de manu ejus. Hircus autem caprarum magnus factus est nimis: cumque crevisset, fractum est cornu magnum, et orta sunt quatuor
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃os altissim c̃teret. & putabit qͦd
possit mutare t̃epora & leges. Prȩ¬
liabit᷑ eñi antichristꝰ ẽtra sc̃os & su¬
ꝑ abit eos: intant̾aq eriget᷑ suꝑbiã.
ut leges dei & cerimonias mutare co¬
religiosa cuncta suȩ subiciens po¬
testati. C tradent᷑ in manu eiꝰ usq
ad tepꝰ & fẽpori & dimidiũ tẽporis.
Tempꝰ annũ significat. tẽ pora iux¬
ta hebraici sermonis. ꝓpͥetatẽ. qͥ
.&. ipsi dualem nume rũ habent:
duos annos prȩfigu: rant. Dimidiũ
aũ tẽporis. sex menses. qͥbꝰ sc̃i po¬
testati antichristi ꝑmittendi sunt:
ut c̃dẽpnent᷑ iudei qͥ ñ credentes
ueritati susceper̃t mendaciũ. De qͦ
tẽpore & saluator meuangelio loqͥ¬
t᷑. Nisi ad breuiat essent dies illi: ne¬
nire bec tẽpora antiocho. mnextre¬
ma ufidne dicemꝰ. eẜ iudiciũ sede¬
bit. ut auferat᷑ eiꝰ potencia: & c̃te¬
rat᷑ & disꝑeat usq in fine. hoc de
antic hristo. id est de cornu paruulo

Expanded text:
eret, et putabit quod possit mutare tempora et leges. Praeliabitur enim Antichristus contra sanctos, et superabit eos: in tantamque erigetur superbiam, ut leges Dei, et caeremonias mutare coreligionem cunctam suae subjiciens potestati. Et tradentur in manu ejus usque ad tempus, et tempora, et dimidium temporis. Tempus, annum significat. Tempora, juxta Hebraici sermonis proprietatem, qui et ipsi dualem numerum habent, duos annos praefigurant. Dimidium autem temporis, sex menses: quibus sancti potestati Antichristi permittendi sunt, ut condemnentur Judaei, qui non credentes veritati, susceperunt mendacium. De quo tempore et Salvator in Evangelio loquitur. Nisi abbreviati essent dies illi, nenire haec tempora Antiocho, in extrema visione dicemus. Et judicium sedebit, ut auferatur potentia, et conteratur, et dispereat usque in finem. Hoc de Antichristo, id est, de cornu parvulo,
Abbreviated transcription (Latin):
omnis popłs. tribꝰ.& lingue. ipsi ser¬
uient. Potestas eiꝰ potestas et̃na quȩ
nͣ auferet᷑ &. regnũ eiꝰ qͦd ñ corrũpe
t᷑. Hoc. cui potest hominũ conue¬
nire. respondeat porphirius: aut
qͥs iste tam potens sit. qͥ cormi parĩui
qͦd antiochũ int̾̃pretatꝰ ẽ. fregerit.
atq c̃triuerit. Si responderit an-¬
tiochi pͥncipes a iuda mac habeo fu-¬
isse suꝑatos. docere debet qͦmͦ cũ
nubib cȩli ueniat. quasi filius
hominis. & offerat᷑ uetusto dierũ.
& det᷑ ei potestas & regnũ. & om̃is

Expanded text:
guae ipsi servient. Potestas ejus, potestas aeterna, quae non auferetur, et regnum ejus, quod non corrumpetur, etc. Hoc cui potest hominum convenire, respondeat Porphyrius: aut quis iste tam potens sit, qui cornu parvulum, quem Antiochum interpretatur, fregerit atque contriverit? Si responderit Antiochi principes, a Juda Machabaeo fuisse superatos, docere debet quomodo cum nubibus coeli veniat, quasi filius hominis, et offeratur vetusto dierum, et detur ei potestas, et regnum, et 671 omnes
Abbreviated transcription (Latin):
or regna c̃surgent de terra. Sus¬
cipient aũ regnũ. scĩ dei altissimi.
Quatuor regna de qͥbꝰ supra dixi¬
mꝰ. fuere t̾rena. Omne eñi qͦd de
terri ẽ. reuertit᷑ intȩrrã. Sc̃i autẽ
nequaꝗͣ. habebunt tͣrenũ regnũ. sed
t᷑: doceat qͥ ista ẽtendit. qͦmͦ regnũ
eoꝵ ꝑ petuũ sit .eẜ sermones contra
excelsũ loq̃t᷑: siue ut intͣpretatꝰ est

Expanded text:
or regna consurgent de terra. Suscipient autem regnum sancti Dei altissimi. Quatuor regna, de quibus supra diximus, fuere terrena. Omne enim quod de terra est, revertetur interram : sancti autem nequaquam habebunt terrenum regnum, sed tur, doceat qui ista contendit, quomodo regnum eorum perpetuum sit. Et sermones contra excelsu
Abbreviated transcription (Latin):
Hec pericope quã nc̃ conam᷑ expo¬
nere. ꝙ sequens de qua dicturi
sumꝰ. pͥor est iuxta hẏstoriã quam
due suꝑiores. Ista eñi & sequens. pͥ¬
mo & t̃cio anno balthasar regis
accidisse memorant᷑. Illa aũ quȩ
ante suꝑiorẽ lecta ẽ. nouissimo
anno. unmo nouissima die regni
balthasar seribit᷑ . E. hoc ñ solũ
indanihele. s in iheremia qͦq &. in
ihezechiel legimꝰ. sicut in locis ip¬
sis si uita comes fuerit. docere po¬
terimꝰ. Sed insuꝑioribꝰ hystoriȩ or

Expanded text:
ec pericope, 663 quam nunc conamur exponere, et sequens, de qua dicturi sumus, priores sunt, juxta historiam, quam duae superiores. Ista enim et sequens, primo et tertio anno Balthasar regis accidisse memorantur . Illa autem quae ante superiorem lecta est, novissimo anno, immo novissima die regni Balthasar scribitur. Et hoc non solum in Daniele, sed in Jeremia quoque et Ezechiele legimus : sicut in locis ipsis, si vita comes fuerit, docere poterimus. Sed in superioribus or
Abbreviated transcription (Latin):
elaudebat᷑: ne qͥd ẽtra damhelẽ
moliant᷑ inimici. Credit eñi eũ
dei potencie. & qͥ de leonibꝰ se¬
curus ẽ. de hominib ꝑtimescit.
Obsignat auͣ&. anulo optimatũ
suoꝵ: ne qͥd suspicionis ẽtra eos
habere uideretur. Et abiit rex
indomũ suã. & dormiuit incenatꝰ.¬

Expanded text:
claudebatur: ne quid contra Danielem claudebatur: ne quid contra Danielem moliantur inimici. Credidit enim eum Dei potentiae: et qui de leonibus securus est; de hominibus pertimescit. Obsignat autem et annulo optimatum suorum, ne quid suspicionis contra eos habere videretur. Et abiit rex in domum suam, et dormivit incoenat
Abbreviated transcription (Latin):
regis moueant᷑. nec in iuria. Uiri qũ
illi intelligentes rege. dixerͣt er sci¬
to rex. qͥa lex medor ẽ atq ꝑsarũ.
ut omne decretũ qͦd ẽstituerit rex
qͥd uellet danihelem de psenti
morte eruere. Unde uixta legem
medoꝵ atq ꝑsarũ. dicunt regis
rex daniheli. Deus tuus quẽ eo¬
lis semꝑ. ipse liberabit te. Cedit
mul titudini. & cͣsencientibꝰ add¬
uersariis. morte̾ amici ñ audet
negare: qͦdq ipse optinere ñ po¬
tuit. dei tradidit potenciȩ.: nec
ambiguȩ loqͥt᷑ ut dicat. si potu¬
erit. liberare te: sed audacter &
ẽfident᷑ ds in qͥt tuus quẽ colis
semꝑ. ipse lib̾abit te. Audierat
enͣs tres pueros qͥ inferioris ada¬
nihele gradꝰ erant flãmas uicis¬
se babylonias: & daniheli multa
mysteria reuelata. Unde & dili¬
gebat eiͣ hominẽq captiuũ ha¬
bebat in honore maximo. Alla¬
tꝰq ẽ lapis unꝰ q. positꝰ suꝑ os la¬
ci: quẽ obsignauit rex anulo su¬
nat anulo suo lapide qͦ os laci

Expanded text:
ec injuria. Viri autem illi intelligentes regem, dixerunt ei: Scito, rex, quia lex Medorum est atque Persarum, ut omne decretum, quod constituerit rex,quod vellet Danielem de praesenti morte eruere. Unde juxta legem Medorum atque Persarum, dicunt regis rex Danieli: Deus tuus quem colis semper, ipse liberabit te. Cedit multitudini, et consentientibus adversariis, mortem amici  Al. inimici non audet negare: quodque ipse obtinere non potuit, Dei tradidit potentiae. Nec ambigue loquitur: ut dicat, si potuerit liberare te; sed audacter, et confidenter: Deus, inquit, tuus quem colis semper, ipse te liberabit. Audierat enim tres pueros qui inferioris a Daniele gradus erant, flammas vicisse Babylonias; et Danieli multa mysteria revelata, unde et diligebat eum, hominemque 661 captivum habebat in honore maximo. Allatusque est lapis unus, et positus super os laci, quem obsignavit rex annulo sunavit annulo suo lapidem, quo os laci
Abbreviated transcription (Latin):
gimꝰ. Uos aũ sedebitis suꝑ duode¬
cim thronos: iudicantes duodeci
tribꝰ isrł. Sedens aũ & uetustus
dierũ dicit᷑ deus: ut gterni iudi¬
cis habitꝰ de mon ytioc. stretur.
Uestim̃tũ eiusoͫ quasi nix can¬
didũ & capilli. capitis ef. quasi la¬
na munda. e saluator trans format᷑
in monte: & głam diuinȩ̨ maiestatis as¬
sumens. in candidis uidet᷑ uestibꝰ. Qͦaq
capilli eiꝰ lanȩ mundissimȩ cõparant᷑.
purũ offendit᷑ sincerũq iudiciũ
& nullã ꝑsonã in iudicando recipi
ma ignis: ut peccatores torm̃toꝵ mag¬
nitudine ꝑtremiscant.: & iusti saluen¬
t᷑. sic tam̃ quasi ꝑ ignẽ. Rote eiꝰ ig¬
nis accensus: siue currꝰ eiꝰ. 4. in ihe¬
rechiel qͥdrige sedens inducit᷑ d̾s:
& omnia dei flãmea st̃. De qͦd. ali¬
bi d̾r. Deus ignis cͣsumens: ut lig¬
nũ. fęnũ. sipulã. arsura indie ui¬
dicii nouerimꝰ. E in psalmis legimꝰ.
Ignis ante ipsũ precedet: &. inflam¬
mabit incircuitu inimicos eiꝰ. ẜ lu

Expanded text:
decim thronos, judicantes duodecim tribus Israel . Sedens autem et vetustus dierum dicitur Deus, ut aeterni judicis habitus demonstretur. Vestimentum ejus quasi nix candidum, et capilli capitis ejus, quasi lana munda. Et Salvator transformatus in monte, et gloriam divinae majestatis assumens, in candidis videtur vestibus . Quodque capilli ejus lanae mundissimae comparantur, purum ostenditur sincerumque judicium, et nullam personam in judicando recipie flammae ignis, ut peccatores tormentorum magnitudinem 669 pertimescant, et justi salventur, sic tamen quasi per ignem. Rotae ejus ignis accensus, sive currus ejus. Et in Ezechiel quadrigae sedens inducitur Deus , et omnia Dei flammea sunt. De quo et alibi dicitur: Deus ignis consumens est : ut lignum foenum, stipulam, arsura in die judicii noverimus. Et in Psalmis legimus: Ignis ante eum praecedet, et inflammabit in circuitu om
Abbreviated transcription (Latin):
Post hȩc statim fui in spur . ¶. eece
thronꝰ positꝰ erat in cȩlo & suꝑ trhonũ
sedens. & qͥ sede bat. similitudinẽ ha¬
bebat lapidis iaspidis & sardini: &
ẏris in cireuitu throni similis aspec¬
⁊ui smaragdino: & cirea tbronũ alis
throni uigint qͣtuor. & suꝑ uiginti
qͣtuor thronos. uiginti qͣtuor senio¬
res sedentes. amictos uestibꝰ candidis.
& suꝑ capita eor coronas aureas.
& de throno egrediebant᷑ fulgura
& uoces & thonitrua. & septẽ lãpa¬
des ignis ardentes in conspectu thro
pectu throni sicut mare uitreũ
simile cristallo. Multi gͥ throni
qͦs uidit danibel. hi mͥ uident᷑ eẽ
qͦs iobannes uiginti qͥtuor thronos
nuncupat. Uetustꝰ au dierũ ille
est. qͥ apud iohannẽ solus inthro¬
no sedet. Filius qͦq hominis qͥ ue¬
nit ad uetustũ dierũ: ipse est qͥ
apud iohannẽ lȩo đr de tribuiu¬
da. radix dauid. &. cetera his simi

Expanded text:
ui in spiritu, et ecce thronus positus erat in coelo, et super thronum sedens, et qui sedebat, similitudinem habebat lapidis jaspidis et sardini, et iris erat in circuitu throni similis aspectui smaragdino, et circa thronum alii throni viginti quatuor et super viginti quatuor thronos, viginti quatuor senes sedentes, amicti vestibus candidis, et super capita eorum corona aurea, et de throno egrediebantur fulgura, et voces, et tonitrua. Et septem lampades ardentis ignis in conspectu thron conspectu throni, sicut mare vitreum simile chrystallo. Multi igitur throni quos vidit Daniel, hi mihi videntur esse, quos Joannes viginti quatuor thronos nuncupat. Vetustus autem dierum ille est, qui apud Joannem solus in throno sedet. Filius quoque hominis, qui venit ad vetustum dierum, ipse est qui apud Joannem leo dicitur de tribu Juda ; ra
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm int̾fecta ee̾t bestia. & ꝑisset corpꝰ
eiꝰ. & traditũ esset ad cõburendũ ig¬
ni: aliarũ qͦq bestiarũ ablata esset
potestas: & tẽpora uitȩ c̃stituta es¬
sent eis. usq ad tẽpꝰ & tẽpꝰ. In uno
romano imꝑio ꝓptͣ antic hristũ blas¬
phemantẽ. omnia simul regna dele¬
ta st̃. ꝙ nequaꝗͣ. t̃renũ imꝑiũ erit:
sed sc̃or. c̃uersacia. & aduentꝰ filii di
Qui in somnio nabugodonosor scri
bit᷑ lapis abscisus sine manibꝰ. & cre¬
uisse in monte magnũ. & cõminuis¬
se testã.ferrũ. es .&. argentũ .&. au¬
rũ: nunc sub ꝑsona filii hominis
introducit᷑. ut assumpcio carnis hu¬
mane significet᷑ infilio dei: uixta il¬
lud qͦd in actibꝰ apłoꝵ legimꝰ. Uiri
galilei:.qͥd satis aspicientes in cȩlũ:

Expanded text:
m interfecta esset bestia, et perisset corpus ejus, et traditum esset ad comburendum igni, aliarum quoque bestiarum ablata esset potestas, et tempora vitae constituta essent eis usque ad tempus et tempora ? In uno Romano imperio propter Antichristum blasphemantem, omnia simul regna deleta sunt, et nequaquam terrenum imperium erit, sed sanctorum conversatio, et adventus Filii Dei Qui in somno Nabuchodonosor, lapis scribitur abscissus sine manibus, et crevisse in montem magnum, et comminuisse testam, ferrum, aes, argentum, et aurum, nunc sub persona filii hominis introducitur, ut assumptio carnis humanae significetur in filio Dei, juxta illud quod in Actibus Apostolorum legimus: Viri Galilaei, quid statis asp
Abbreviated transcription (Latin):
nanciũ & regẽ regũ: in elimaide
quȩ regio ꝑsarũ est. tẽplũ chane
spoliare cupiens. qͦd habebat p̃cio
sa donariaꝰ & ibi quoq amisso exer¬
citu. sine manib contritꝰ ẽ: id est
tristicia & morbo ꝑiit. Uespere aũ
&. mane. successionẽ diei noc tisq
significat. Factũ ẽ aũ cũ uiderẽ
ego danihel uisione . &. quererẽ i¬
tellige nciã. Uidebat uisionẽ ꝑ pie¬
turã & imagiñẽ: & intelligenes

Expanded text:
nantium, et regem regum in Elimaide, nantium, et regem regum in Elimaide, quae regio Persarum est, templum Dianae spoliare cupiens, quod habebat pretiosa 676 donaria, et ibi quoque amisso exercitu, sine manibus contritus est, id est, tristitiae morbo periit. Vespere autem et mane, successionem diei noctisque significat. Factum est autem cum viderem ego Daniel visionem, et quaererem intelligentiam. Videbat visionem per pictur
Abbreviated transcription (Latin):
regnauit insyria post alexandrũ . in¬
gressũ antiochũ iherosolimã. uniuer¬
sa uastasse: reuersũq anno t̃cio. in
tẽplo posuisse statuã iouis. & usq ad
iud̾a machabeũ. idest usq ad annũ
centesimũ quadragesimũ octauũ.
minacionis aũ tepli tres. duo milia
trecentos dies. & tres menses ee̾ cõ¬
pletos: post qͦs templũ ẽ purgatũ
Quidã. ꝓ duob milib trecentis. duo
milia ducentos legunt: ne sex an¬
nis. tres m̃ses suꝑ ẽe̾ uideant᷑. Nũc
locũ pleriq nr̃oꝵ ad antichristũ
refer̃t & qͦd sud antocho in typo
factũ ẽ. sub illo inueritate dicun
ẽẽ cõplendũ. Quod ãu infert. mun¬
dabit᷑ scũariũ. iudȩ machabei sig¬
nificat tẽpora. qͥ de uico modin
fr̃ib ac ꝓpinqͥs secũ ad nitentib
& multis de popło iudeors: antio¬
chi duces suꝑatut. uixta emnqus
quȩ nunc meopolis d̾r. Quod au¬
diens antiochus. qͥ contra pͥneipe
principũ surrexerat. id est dm̃m domi¬

Expanded text:
regnavit in Syria post Alexandrum, ingressum Antiochum Jerosolymam, et universa vastasse, reversumque anno tertio, in templo posuisse statuam Jovis, et usque ad Judam Machabaeum, id est, usque ad annum centesimum quadragesimum octavum, minationis autem templi tres, duo millia trecentos dies, et tres menses esse completos; post quos templum purgatum est. Quidam pro duobus millibus trecentis, duo millia ducentos legunt: ne sex anni, et tres menses superesse videantur. Hunc locum plerique nostrorum ad antichristum referunt, et quod sub Antiocho in typo factum est, sub illo in veritate dicunt esse complendum. Quod autem infert: Mundabitur sanctuarium, Judae Machabaei significat tempora, qui de vico Modin fratribus ac propinquis secum annitentibus, et multis de populo Judaeorum, Antiochi duces superat juxta Emaus, quae nunc Nicopolis dicitur. Quod audiens Antiochus qui contra principem principum surrexerat, id est, Dominum domi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sua uirtute . s. ꝓpt̾ peccata popłi.
Atq ita factũ ẽ. ut ueritas ꝓster¬
neret᷑ interr̃a: & cultu iqͥoloꝵ. flo¬
rente dei religio conqͥesceret. Eẜ.
audiui unuͣ de sc̃is loquent̾ẽ.: & di¬
rit unꝰ de sc̃ alteri nescio ciu lo¬
quenti. Pro altero nescio qͦ. qͦd sẏm¬
&. nos secuti sumꝰ. aqͥla & theodo¬

Expanded text:
non sua virtute, sed propter peccata populi. non sua virtute, sed propter peccata populi. Atque ita factum est, ut veritas prosterneretur in terram, et, cultu idolorum florente, Dei religio conquiesceret. Et audivi unum de sanctis loquentem: et dixit unus sanctus alteri nescio, cui loquenti. Pro altero nescio quo, quod Symet nos secuti sumus, Aquila et 675 Theodo
Abbreviated transcription (Latin):
latꝰ ẽ.cũ obses fuisset romȩ &. nes¬
ciente senatu. ꝑ dolũ cepisset impe¬
riũ ẽtia ꝓtholomeũ philomietorẽ
dimicauit. hoc ẽ ẽtra meridiem. &¬
ẽtra egy peios: rursũq ad orientẽ
ẽtra eos qͥ res nouas in ꝑside molie
Adextremũ ẽtra uidȩos dimic ans. cap¬
ta udȩa. ingressus ẽ iherosolimã.&.
intẽplo dei simulachrũ iouis olimpii
statuit M usq ad fortitudmẽ celi
idest filioꝵ isrł qͥ angeloꝵ tuallaban¬
t᷑ aux ilio. erex it magnificene iã suã:
ita ut de scĩs plurimo ẜ idolatrie su¬
biceret. & uelut stellas cȩlrconeul¬
caret pedibꝰ sius. atq ita factũ est.
ut me ridiem &. orient̾ẽ. idest egyptũ
.s ꝑside. suo teneret imꝑio. Q uodq
ait. & usq ad pͥncipẽ fortitudinis
magnificatꝰ ẽ. hoc significat qͦd erec¬
tꝰ sit c̃tra d̾m & scõs illius ꝑsecutꝰ.
iecerit locũ sc̃ificacionis eiꝰ & hoc

Expanded text:
latus est. Qui cum obses fuisset Romae, et, neslatus est. Qui cum obses fuisset Romae, et, nesciente senatu, per dolum cepisset imperium, contra Ptolomaeum Philometorem dimicavit, hoc est, contra Meridiem, eet contra eos qui res novas in Perside moliebantur; ad extremum contra Judaeos dimicans, capta Judaea, ingressus est Jerosolymam; et in templo Dei simulacrum Jovis Olympii statuit: et usque ad fortitudinem coeli, id est, filios Israel, qui angelorum vallabantur auxilio, erexit magnificentiam suam, ita ut de sanctis plurimos idololatriae subjiceret; et velut stellas coeli conculcaret pedibus suis. Atque ita factum est, ut Meridiem, et Orientem, id est Aegyptum et Persidem suo teneret imperio. Quodque ait: Usque ad principem fortitudinis magnificatus est, hoc significat, quod erectus sit cjecerit locum sanctificationis ejus; et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
Porro hẏreꝰ caprarũ qͥ ueniebat ab
occidente. & ꝓpt̃ nimi ã uelocitat᷑e
terr̃a tangere nͣ uidebat᷑. alexander
ẽ rex grecoꝵ. qͥ subuersis thebis. inꝑ
sas arma corripuit: & apud granicũ
fluuiũ inito certamine. darii du¬
ces suꝑ auit: a& ad extremũ ipsũ ꝑcꝰ
sit ariet̾ẽ. & duo eiꝰ c̃fregit cornua.
medos atq ꝑsas. misitq eũ sub pe¬
dibꝰ suis: & utrũq cornu. suo subiu¬
gauit imꝑio. Cornu au grande. ipse
ẽ pͥmꝰ rex alexander. Quo tricesimo
scdo ętatis suȩ anno mortuo in ba¬
bẏlone. surrexer̃t. ꝓ eo qͣtuor duces
eiꝰ. qͥ sibi imꝑiũ diuiser̃t. Egyptũ
enĩ ptholomeus lagi filius tenuit.
nia regna orientis. seleuchus nicha¬
nor: asye regnauit antigonꝰ. Sed ñ in¬
qͥt infortitudine eiꝰ. Nullus eñi mag¬
nitudini alexandri. potuit eo eqͣri.
¶. post multa tẽpora. sẏrie rex im¬
pudens facie. & intelligens ꝓposicio¬
nes. c̃surget. Antiochus epiphanes
filius seleucr qͥ & philopater appel¬

Expanded text:
b occidente, et propter nimiam velocitatem terram tangere non videbatur, Alexander est, rex Graecorum, qui, subversis Thebis, in Persas arma corripuit, et apud Granicum fluvium inito certamine, Darii duces superavit, et ad extremum ipsum 674 percussit arietem, et duo ejus confregit cornua, Medos, atque Persas: misitque eum sub pedibus suis, et utrumque cornu suo subjugavit imperio. Cornu autem grande, ipse est rex primus Alexander, quo tricesimo secundo aetatis suae anno mortuo in Babylone, surrexerunt pro eo quatuor duces ejus, qui sibi imperium diviserunt. Aegyptum enim Ptolomaeus Lagi filius tenuit: nia regna Orientis, Seleucus Nicanor: Asiae regnavit Antigonus. Sed non, inquit, in fortitudine ejus. Nullus enim magnitudini Alexandri potuit coaequari. Et post multa tempora Syriae rex impudens facie, et intelligens propositiones consurget Antiochus ἑπιφανὴς filius Seleuci, qui et Philopator appel
Abbreviated transcription (Latin):
peccatũ desolacionis que facta ẽ.
& scũariũ &. fortitudo coneulcabit᷑
Unꝰ angelus intͣrogat alterũ angelũ
usq ad qͦd tẽpꝰ dei iudicio sub anthi¬
ocho rege sẏriȩ. templũ futurũ sit de¬
solatũ & simulachrũ iouis staturũ

Expanded text:
peccatum desolationis quae facta est, et sanctuarium, et fortitudo conculcabitur? Unus angelus interrogat alterum angelum usque ad quod tempus Dei judicio sub Antiocho rege Syriae, templum futurum sit desolatum, et simulacrum Jovis staturum
Abbreviated transcription (Latin):
mundũ istũ significat. salsis ama¬
risq fluctib redundantẽ: sicut
dñs inparabola sagene misse in ma
dũ maris. ibi mandabo draconi. &.
mordebit eũ. Quatuor quͣ bestias
que ascendebãt de mari .&. erant di¬
uersȩ int̾ se. angelo disserente nos¬
camꝰ. Hee inqͥd qͣttuor bestiȩ mag¬
nȩ. qͣtuoi regna ẽsurgent de terra.
Quatuor au uerti qͥ pugnabant
in mari magno iqđo uenti celi ẽẽ
dicunt᷑: qͥa unꝰ qͥsq angelus facit
ꝓ eo regno qͦd sibi creditũ ẽ. Eẜ hoc
notandũ. qͦd regnor feritas atq
crudelitas. bestiarũ nomine de¬
momtret᷑. Prima qͦsi leena. ẜdlas
habebat aqͥl. Aspiciebã donec
euulse st̾ ale eiꝰ. & sublata ẽ de tęrra:¬

Expanded text:
ulumque significat, salsis amarisque fluctibus redundantem: sicut Dominus in parabola sagenae missae in mardum maris, ibi mandabo draconi, et mordebit eum . Quatuor autem bestias, quae ascendebant de mari, et erant diversae inter se, angelo disserente noscamus. Hae, inquit, quatuor bestiae magnae, quatuor regna consurgent de terra. Quatuor autem venti qui pugnabant in mari magno, ideo venti coeli esse dicuntur: quia unusquisque angelus facit pro eo regno quod sibi creditum est. Et hoc notandum, quod regnorum 664 feritas atque crudelitas bestiarum nomine demonstretur. Prima quasi leaena, et alas habebat aquilae. Aspiciebam donec evulsae sunt alae e
Abbreviated transcription (Latin):
ritas inmutata ẽ: s rictꝰ eoꝵ & rabi¬
es conclusa ẽ ab angelo. E. iderrco
clausa: qͥa ꝓphete bona oꝑa prȩces
inferni: qͥa eredit ind̾m suuͣ . T. unc
darius rex scripsit uniuersis popłis.
tribubꝰ s linguis: habitantibꝰ mu

Expanded text:
ritas immutata est: sed rictus eorum, et rabies conclusa est ab angelo, et idcirco clausa, quia prophetae bona opera praecessinferni: quia credidit in Deum suum. Tunc Darius rex scripsit universis populis, tribubus et linguis habitantibus in
Abbreviated transcription (Latin):
isto mundo futurũ sit. an in altero:
uel certe post alios mundos. quȩ nos
ꝓ deliram̃tis & cassis qucentes fabu¬
lis: hoc solũ dicimꝰ iđo signa fieri
ꝑ seruos dei apud barbaras nacio¬
nes. ut unius dei cultꝰ & religio pͣ¬
dicet᷑. Porro danihel ꝑ seuerauit
usq ad regnũ darii: regnũq cẏri
ꝑse. Ergo qͦd supra infme primȩ

Expanded text:
isto mundo futurum sit, an in altero, vel certe post alios mundos. Quae nos pro deliramentis, et cassis ducentes fabulis, hoc solum dicimus: ideo signa fieri per servos Dei apud barbaras nationes, ut unius Dei cultus, et religio praedicetur. Porro Daniel perseveravit usque ad regnum Darii, regnumque Cyri Persae. Erg
Abbreviated transcription (Latin):
scripsere naturas. leenas eẽ ferociores:
maxime si catulos nutriant. & semꝑ
tentissimi. cuiꝰ pͥnceps loqͥt᷑ ꝑ ysaiam
Suꝑ sydera cȩli ponã thronũ meũ is
ero similis altissimo. Unde drad eũ.
Si maltũ feraris ut aqͥla: inde te
detrahã. Alioqͥn ut lȩo int̃ bestias
ita aqͥla intͣ ques regnũ tenet. Sed &
hoc dicendũ. aqͥlã multo tẽpore ui¬
uere: & regnũ assirioꝵ multis ȩta

Expanded text:
scripsere naturam, leaenas esse ferociores, maxime si catulos nutriant, et semper tentissimi, cujus princeps loquitur per Isaiam: Super sidera coeli ponam thronum meum: et ero similis Altissimo . Unde dicitur ad eum: Si alte feraris ut aquila, inde te detraham . Alioquin, ut leo inter bestias, ita aquila inter aves regnum tenet. Sed et hoc dicendum, aquilam multo tempore vivere, et regnum Assyrioru
Abbreviated transcription (Latin):
putemꝰ iuxta qͦrũdã opinionẽ. uel
diabolũ e̾ẽ. uel de mone̾: s unũ de
hominibꝰ in qͦ totꝰ sathanas habita¬
turꝰ ẽ corporalit᷑. E. os loquens in¬
gencia. Est eni homo peccati . filius
ꝑ dicionis: ita ut intẽplo dei sedere
audeat. faciens se quasi dm. As̃picie¬
bã donech throni posit st̾. & anti¬
quus dierũ sedit. & reliqͣ. Simile

Expanded text:
putemus juxta quorumdam opinionem, vel putemus juxta quorumdam opinionem, vel diabolum esse, vel daemonem; sed unum de hominibus, in quo totus satanas habitaturus sit corporaliter. Et os loquens ingentia . Est enim homo peccati, filius 668 perditionis, ita ut in templo Dei sedere audeat, faciens se quasi Deum. Aspiciebam donec throni positi sunt, et antiquus dierum sedit. Vestime
Abbreviated transcription (Latin):
cornua᷑ & ecce cornũ aliud paruu¬
lũ ortũ ẽ de medio eoꝵ: & tria dͥe
cornibꝰ pͥmis. euulsa st̃ a facie ens
Cẜecce ocłi quasi ocłi hominis eriñ
in cornuisto: & os loquens ingeneia
frustra porphirius cornu paruulũ qͦd
post decẽ cornua ortũ ẽ. epiphanem
anthio cũ suspicat᷑. & de decẽ cornib
tria euulsa cornua. sextũ ptolomeũ
cognom̃to philometorẽ. & septimu̾
ptolomeũ euergeten. & artaxiam re¬
gẽ armeniȩ: quoꝵ pͥores multo ante¬
sisse. Ergo dicamꝰ qͦd om̃s scriptores
ȩccłastiei tradidert. in ẽsũmacione
mundi quando regnũ destruendũ
ẽ romanor. decẽ futuros reges. qͥ or
gẽ: qͥ tres reges de dece̾ regibꝰ suꝑa¬
turꝰ sit. id est egypeior regẽ & affricȩ.¬
& ȩthiopiȩ. sicut inẽsequentibꝰ ma¬
nifestius dicemꝰ. qͥbꝰ int̾fectis. etiã
sept̾e alii reges. uictori colla sub¬
mittent .W ecce ait ocłi quasi ocł
hominis. erant in cornu isto. Ne eum

Expanded text:
cornua, et ecce cornu aliud parvucornua, et ecce cornu aliud parvulum ortum est de medio eorum, et tria de cornibus primis et vulsa sunt a facie ejus. Et ecce oculi quasi oculi hominis erant in cornu isto, et os loquens ingentia. Frustra Porphyrius cornu parvulum, quod post decem cornua ortum est, Epiphanen Antiochum suspicatur, et de decem cornibus tria evulsa cornua, sextum Ptolemaeum cognomento Philometorem, septimum Ptolemaeum Evergetem, et Artarxiam regem Armeniae, quorum priores multo antesisse. Ergo dicamus quod omnes scriptores ecclesiastici tradiderunt: in consummatione mundi, quando regnum destruendum est Romanorum, decem futuros reges, qui orm, qui tres reges de decem regibus superaturus sit, id est, Aegyptiorum regem, et Africae et Aethiopiae, sicut in consequentibus manifestius dicemus. Quibus interfectis, etiam septem alii reges victori colla submittent. Et ecce, ait, oculi quasi oculi hominis erant in cornu isto. Ne eum
Abbreviated transcription (Latin):
lencia. ut cibũ nec die nec nocte ca¬
ꝑet: somnũ ocłis ñ concederet. s eũ
ꝑiclitante. ꝓpheta. ipse penderet af¬
fectu. Si rex nesciens d̾m hoc facit
ꝓ altero quẽ uult de discrimine li¬
berari: quanto magis nos ꝓ peccatis
ꝓpriis in edia & uigilus debemꝰ dm
ad clem̃ciã flectere : T̃ unc rex pͥ¬
mo dilucło cͣsurgens. festmꝰ ad lacũ
lȩonũ ꝑrexit. Lacũ uocat depressĩ
inaltũ foueã uel arente̾ cisternã
in qua lȩones nutriebant᷑. festinus
aũ pͥmo dilucło ꝑgit ad lacũ: cre¬
dens eũ uiuere. Iacus latine aqͦrũ
dulciũ congregacio nuncupatur:
ci uocant. A p ꝓpinquansq lacui
danihelem uoce lacrimabili inela¬

Expanded text:
lentia, ut cibum nec die nec nocte caperet; somnum oculis non concederet: sed cum periclitante propheta ipse penderet affectu. Si autem rex nesciens Deum, hoc facit pro altero, quem vult de discrimine liberari: quanto magis nos pro peccatis propriis inedia et vigiliis debemus Deum ad clementiam flectere. Tunc rex primo diluculo consurgens, festinus ad lacum leonum perrexit. Lacum vocat depressam in altum foveam, vel arentem cisternam, in qua leones nutriebantur. Festinus autem primo diluculo pergit ad lacum, credens eum vivere. Lacus autem Latine, aquarum dulcium congregatio nuncupatur, m vocant. Appropinquansque lacui, Danielem voce lacrymabili incla
Abbreviated transcription (Latin):
nor est : de qͦ in statua đr. tybiȩ
eiꝰ ferreȩ. pedũ qued̾a pars fer¬
rea. quȩd̃a fictilis. & tam̃ ipsius
ferri ex parte nc memunit. den¬
tes eiꝰ ferreos .& magnos ee̾ c̃tes¬
tans. Satisq miror. qͦd eũ supra
leenã & ursũ & pardũ. intrib
regnis posuerit. romanũ regnũ
nulli bestiȩ cõpararit: nͥ forte
ut formidolosam faceret bestiã.
uocabulũ tacuit: ut qͥcqͥd feroci¬
us cogitauerimꝰ in bestiis. hoc ro¬
manos intelligamꝰ. Hebrei qͦd hic

Expanded text:
norum est, de quo in statua dicitur: Tibiae ejus ferreae: pedum quaedam pars ferrea, quaedam fictilis; et tamen ipsius ferri ex parte nunc meminit, dentes ejus ferreos, et magnos esse contestans. Satisque miror, quod cum supra leaenam, et ursum, et pardum, in tribus regnis posuerit, Romanum regnum nulli bestiae compararit: nisi forte ut formidolosam faceret bestiam, vocabulum tacuit, ut quidquid ferocius cogitaverimus in bestiis, hoc Romanos intelligamus. Hoc quod hic
Abbreviated transcription (Latin):
Ut maior sit in dignitas ẽtẽpnen¬
tis: eũ qͥ regis iussa ẽtẽpnit. dicunt
ẽẽ captiũi. Quod uerbũ cũ audis¬
set rex. satis ẽtristatꝰ ẽ. &. ꝓdanihe¬
le posuit cor ut liberaret eũ. Intel¬
lexit se ꝓpria responsione deceptũ.
q: qͦd causa in sidiarũ eẽt miudia. Itaq
ne ẽtra suã lege̾ facere uideret᷑.
ñ auctoritate regia. s racione atq
c̃silio uult danihelẽ de discrimine

Expanded text:
Ut major sit indignitas contemnentis, eum qui regis jussa contemnit dicunt esse captivum. Quod verbum cum audisset rex, satis contristatus est, et pro Daniele posuit cor ut liberaret eum. Intellexit se propria responsione esse deceptum: et quod causa insidiarum esset invidia. Itaque ne contra suam legem facere videretur, non auctoritate regia, sed ratione atque c
Abbreviated transcription (Latin):
te sub dario narret᷑ hystoria quã
sub balthasar. qͦd postea lecturi
sumꝰ qͥ a dario int̃fectꝰ ẽ.: illud mͥ¬
uidet᷑ in causa. qͦd statim hẏstoriã
bystorie copulauit. Infine enim
suꝑioris dixerat uisionis. & darius
medꝰ successit in regnũ annos natꝰ
sexaginta duos. Sͦ ub hoc gͥ dario
q intͣfecit balthasar. hec gesta
st̃ quȩ dicturi sumꝰ. Porro rex co¬
gitabat c̃stituere eũ. suꝑ om̃e
regnũ. Unde pͥncipes &. satrape¬

Expanded text:
te sub Dario narretur historia, quam te sub Dario narretur historia, quam sub Balthasar, quod postea lecturi sumus, qui a Dario interfectus est, illud videtur mihi in causa, quod statim historiam historiae copulavit. in fine enim superioris dixerat Visionis: Et Darius Medus successit in regnum annos natus sexaginta duos. Sub hoc igitur Dario, qui interfecit Balthasar, haec gesta sunt quae dicturi sumus. Porro rex cogitabat constituere eum super omne regnum, unde p
Abbreviated transcription (Latin):
lacuit dario . & ẽstituit supra
regnũ satrapas centũ uiginti.
ut essent in toto regno suo. &. suꝑ
eos pͥncipes tres. ex qͥbꝰ danihel unꝰ
erat. Iosephus de qͦ supra diximꝰ.
huiꝰ loci scribens hẏstoriã. ita lo¬
cutꝰ ẽ. Parius aũ qui babylonioꝵ
dextruxit imꝑiũ. iuuante se &
parit᷑ dimicante cẏio. ꝓpinqͦ suo.
annũ uitȩ agebat sexagesimũ
scđm. qͣndo cępit babylonẽ. fratq
filius astiagis. qͥ altero apud gre
danihe lẽ. ꝓpheta & adduxit in me¬
diam: & unũ fecit de tribꝰ p̾nci¬
pibꝰ. qͥ uniuerso regno eiꝰ prȩerant.
Ex qͦ intelligimꝰ. subuersa baby¬
lone. dariũ reuersũ in regnũ suũ
ũ ẽ audisse eũ signũ atq porten¬
tũ qͦd balthasari acciderat. &. int̾̃¬
p̃tacionẽ quã danihel exposuerat.
dixerat. Nemo gͦ turbet᷑. qͦd nũc
in regno darii: nc̃ in regno cẏri
d anibel fuisse dicat᷑. Pro dario. septu¬
aginta artarxersen int̃pretat st̃.
Q uod aũ ordo prȩposterꝰ ẽ. ut an¬

Expanded text:
lacuit Dario, et constituit supra regnum satrapas centum viginti, ut essent in toto regno suo: et super eos principes tres ex quibus Daniel unus erat. Josephus de quo supra diximus, hujus loci scribens historiam, ita locutus est: Darius autem qui Babyloniorum destruxit imperium, juvante se, et pariter dimicante Cyro propinquo suo, annum vitae agebat sexagesimum secundum, quando cepit Babylonem: eratque filius Astyagis, qui altero apud GraeDanielem prophetam, et adduxit in Mediam, et unum fecit e tribus principibus, qui universo regno ejus praeerant. Ex quo intelligimus subversa Babylone, Darium reversum esse ad regnum suum um est, audisse eum signum atque portentum, quod Balthazar acciderat, et interpretatione quam Daniel exposuerat, dixerit. Nemo ergo perturbetur, quod nunc in regno Darii, nunc in regno Cyri, Daniel fuisse dicatur. Pro Dario, Septuaginta Artaxercen interpretati sunt. Quod autem ordo praeposterus est, ut an
Abbreviated transcription (Latin):
ium uerbi sonare lelear. quã nos
illece brã. siue ce aa e ra. hoc est er¬
cio: inqua inimici nullã reppiunt
occasionẽ. nͥ in legitimis dei. Tunc
pͥncipes & satrape subripuert ragi
& sic locuti st̃ ei. Pulchre dixͣ. sub¬
ripuerͣt. Non eñi hoc locuti st̃ qͦd
agere cogitabant: s ꝑ honore re¬
gis. in imico moliunt᷑ insidias. Nime
itaq rex cͣfirma sentenciã .&. scri¬
be decretũ: ut ñ inmutet᷑ qͦd sta¬
tutũ ẽ a medis xtq ꝑsis. ferspiciũ¬

Expanded text:
vim verbi sonare δέλεαρ, quam nos vim verbi sonare δέλεαρ, quam nos illecebram sive σφάλμα, hoc est, ertio in qua inimici nullam reperiunt occasionem, nisi forte in legitimis Dei. Tunc principes, et satrapae surripuerunt regi, et sic locuti sunt ei. Pulchre dixit, surripuerunt: Non enim hoc locuti sunt, quod agere cogitabant, sed per honorem regis, inimico moliuntur insidias. Nunc itaque, rex, confirma sententiam et scribe decretum, ut non immutetur, 659 quod statutum e
Abbreviated transcription (Latin):
intͣpretatꝰ ẽ. Cũq q̃rerẽ qͥ esser̃
tieoi: in septuaginta edic ione
legi manifestius qͥ dixert & du¬
os uiros qͦs c̃stituit eũ eo. &. sa¬
trapę centũ uiginti. Quia gͥ du
Quȩrebãt occasionẽ. ut inuens¬
rent danibeli ex latere regis. es.
in hoc loco hebrei tale nesero
qͥd suspicant᷑. latus regis. regina
ẽ. uel concubine eiꝰ cetereq u¬
rores: quȩ er latere dormiunt:
Querebũt gͦ occasionẽ in rebꝰ huiꝰcemo¬
di: siin sermone. tactu. nutu. intͣnum¬
cio possent accusare damhesẽ. Sednuis
stupri arguere nͣ poterant. Hoc illi
dixeruit: qͥ. ꝓpt occasion̾ẽ unius uer¬
bi. longas solent fabulas texere. Nos
int̃pretem᷑ simplicit᷑. qͦd nullã occasio¬
nẽ aduersũ eũ repꝑerint. in quare¬
gi nox ius fuerit: eo qͦd fidelis ẽẽt . &.
om̃is culpe suspicio ñ inueniret᷑ in
eo. Pro suspicione. theodocio.ẜ aqͥla
daicȩ dr essartha. Cũq ab hebreo
qͣrerẽ qͥd significaret: respondit

Expanded text:
nterpretatus est. Cumque quaererem qui essent τικοὶ, in Septuaginta editione legi manifestius, qui dixerunt: et duos viros quos constituit cum eo, et satrapae centum viginti. Quia igituQuaerebant occasionem ut invenirent Danieli ex latere regis. Et in hoc loco Hebraei tale nescio quid suspicantur: latus regis, regina est, vel concubinae ejus caeteraeque uxores, quae ex latere dormiunt. Quaerebant ergo occasionem in rebus hujuscemodi, si in sermone, tactu, nutu, internuntio possent accusare Danielem. Sed nullstupri arguere non poterant. Hoc illi dixerint, qui propter occasionem unius verbi longas solent fabulas texere. Nos interpretemur simpliciter, quod nullam occasionem adversus eum reperirint, in qua regi noxius fuerit, eo quod fidelis esset, et omnis culpae suspicio non inveniretur in eo. Pro suspicione Theodotio et Aquila ldaice dicitur ESSAITHA. Cumque ab Hebraeo quaererem quid significaret, respondit
Abbreviated transcription (Latin):
.&. medis ꝑsisq in imꝑiũ succeden¬
tib babylonu homines & humilis
fragilisq naturȩ se eẽ intellexerint.
Nlota ordiñe. Qui in imagine caput
aureũ dr̾: hic leena appellat᷑. E ecce
bestia alia similis urso in parte ste¬
tit .&. tres ordines erant inorȩ eiꝰ .&. in
dͥentibꝰ eiꝰ .&. sic dicebant ei. Surge.
comede carnes plurimas. Bestia
ferocitatẽ. urso cõparat᷑. Rigidũ e¬
ñi & parcioris uictꝰ tnore lacedemo¬
nior. regnũ ꝑsarũ fuit: ita ut inpul¬
mto sale uti & cardamo. legamꝰ cẏri
te una stetit: sic hebrei int̃pretant᷑
nichil eos aduersũ isrł crudele ges¬
sisse. Unde &. inracharia ꝓpheta ȩqui
albi appellant᷑. Tres auͣ ordines. siue
uersus qͥ erant mnore eiꝰ s. indentibꝰ
qd̾a sic int̃pretatꝰ ẽ. ut regnũ ꝑ sarũ
int̾ tres pͥncipes diceret fuisse diui¬
sũ. Sicut inꝑicope balthasar. & darii
legimꝰ tres fuisse pͥncipes. qͥ centũ ui¬
ginti satrrapis prȩfuer̃t. Alii aũ tres

Expanded text:
 Medis Persisque imperio succedentibus, Babylonii homines, et humilis fragilisque naturae se esse intellexerint. Nota ordinem: qui in imagine caput aureum dicitur, hic leaena appellatur. Et ecce bestia alia similis urso in parte stetit, et tres ordines erant in ore ejus, et in dentibus ejus; et sic dicebant ei: Surge, comede carnes plurimas. Bestia ferocitatem urso comparatur. Rigidum enim et parcioris victus in morem Lacedaemoniorum, 665 regnum Persarum fuit: ita ut in pulmento sale uteretur et cardamo. Legamus Cyri te una stetit, sic Hebraei interpretantur, nihil eos adversum Israel crudele gessisse. Unde et in Zacharia Propheta, equi albi appellantur . Tres autem ordines, sive versus qui erant in ore ejus, et in dentibus, quidam sic interpretatus est, ut regnum Persarum in tres principes diceret fuisse divisum: sicut in περικοπῇ Balthasar et Darii legimus, tres fuisse principes, qui centum viginti satrapis praefuerint. Alii autem, tres
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ gentilĩ: qͥ simulaera st̃ homi¬
nuͣ mortuor. Peus tuus eui tuser¬
ius semꝑ. putasne ualuit liberare
te a lȩonibꝰ: Non qͦ dubitet de der
potencia de qͦ supra dixerat. de us
tuus quẽ colis semꝑ. ipse libera¬
bit te. s ambiguã sentenciã tẽpe¬
rat: ut cũ danihel illesus apparu¬
erit: quanto res incredibilior. tanto
aduersũ pͥncipes iustior indignacio
sit. Rex metͣnũ iuue. Honorat hono¬
rantẽ : &. ei uitã in prȩcat᷑ etͣnã. Deus
meus misit angelũ suu̾ & conclusit
ora lȩonũ. & nͣ nocuert̃ mͥ: qͥa cor̃a¬

Expanded text:
orum gentilium, qui simulacra sunt hominum mortuorum. Deus tuus cui tu servis semper, putasne valuit liberare te a leonibus? Non quod dubitet de Dei potentia, de quo supra dixerat: Deus tuus quem colis semper, ipse liberabit te; sed ambiguam sententiam temperat, ut cum Daniel illaesus apparuerit, quanto res incredibilior est, tanto adversum principes justior indignatio sit. Rex, in aeternum vive. Honorat honorantem se: et ei vitam imprecatur aeternam. 662 Deus meus misit angelum suum, et conclusit ora leonum,