comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uit ꝗͣ sit utile qđ apposuit.: ita &e apłs sequit᷑
ce dicit. Cum dixisset. datꝰ ẽ iustimulus earnis
meȩ angłs satanȩ quime colafuet: p̃dixit
ait: ut auferret eũ ame: hoc ẽ dicere. roga¬
uimedicũ. ut auferret ame molestũ ephte¬
ma. qđ mͥ apposuerat. Sed audiui uocẽ me¬
dici: & dixit mͥ. dufficit tͥ gr᷑a mea: nã uir¬
tꝰ in infirmitate ꝑficit᷑. Ego noui quid appo¬
suerim: ego noui unde egrotes. Ego noui unde
li maguitudine reuelationum. nͥ acciperet
angłmi satanȩ qui se colafitaret. quis de se
possit ẽẽ securus: tutius uidet᷑ ambullare: qui
ntmiꝰ accepit. Sedsi ñ ꝑuer se querat qđ recte ñ
accepit: quęrat sine quo ñ potest ẽẽ in corꝑe xp̃i.
aut sine quo male ẽ illi. Tutior ẽ enim incorpore
digitus sanus: quam lippiens oculus. Digitꝰ exigua
quȩdami res ẽ coiporis: oculus. magnifica multũ

Expanded text:
vit quam utile sit quod apposuit. Ita et Apostolus sequitur vit quam utile sit quod apposuit. Ita et Apostolus sequitur et dicit, cum dixisset, «Datus est mihi stimulus carnis meae, angelus satanae, qui me colaphizet.» Praedixit ait, «ut auferret eum a me.» Hoc est dicere, Rogavi medicum, ut auferret a me molestum epithema quod mihi apposuerat. Sed audi vocem medici: «Et dixit mihi, Sufficit tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur» . Ego novi quid apposuerim, ego novi unde aegrotes, ego novi unde li magnitudine revelationum, nisi acciperet angelum satanae qui se colaphizaret; quis de se possit esse securus? Tutius videtur ambulare qui minus accepit, sed si non perverse quaerat quod recte non accepit: quaerat sine quo non potest esse in corpore Christi, aut sine quo male est illic. Tutior est enim in corpore digitus sanus, quam lippiens oculus. Digitus exigua quaedam res est; oculus magnifica, multum
Abbreviated transcription (Latin):
głis satanȩ. Stoͣnhoc ñ possunt: nͥ ꝑtuissi. Nã et
iob sc̃s: sic ꝓbatus ẽ. ꝑmissus ẽ adeum ꝓbandũ
satanas: & ꝑcussit eum uulnere. ut u̾mib putre
t᷑. Nescit diabolus: quauta bona de illo fiant
etiam cũ seuit. Seute sintrauit in cor uide: seru¬
ens tradidit xp̃m. dęiiens crucifixit: & crucifi¬
.xo. xp̃o redemptꝰ ẽ orbis t̃rarũ. Ecce seuitia diabo¬
li diabolo obfuit: nob̃ autẽ ꝓfuit. Seiuendo
etũ qͦs tenebat anusit: redemptos sanguine
dñi. quẽ cum sȩiuret effudit. Si sciret tantũ
damnũ se passurum: ñ fundet in t̾ra p̃tiũ. qͦ
redemptũ ẽ genꝰ humanũ. Sic gͦ augłs ille sa¬
apposuerat molestum erat infirmo: rogauit
medicũ ut auferret. Quomͦ medicus apponit ui¬
sceribꝰ aliqͦd forte empthema. molestũ &e ardens.
Inde tam̃ curandus ẽ ille: cuius uiscera time¬
bant. Cum ille atdere oȩꝑit. & cruciari medi¬
cam̃to: rogat medicum ut auferat. medicus
aut̃ consolat᷑. mouet cum patiencia. qͥa no¬

Expanded text:
am et Job sanctus sic probatus est. Permissus est ad eum probandum satanas, et percussit eum vulnere, ut vermibus putresobabatur . Nescit diabolus quanta bona de illo fiant, etiam cum saevit. Saeviens intravit in cor Judae , saeviens tradidit Christum, saeviens crucifixit; et crucifixo Christo, redemptus est orbis terrarum. Ecce saevitia diaboli diabolo obfuit, nobis autem profuit. Saeviendo enim, quos tenebat amisit, redemptos sanguine Domini, quem cum saeviret effudit. Si sciret tantum damnum se passurum, non funderet in terram pretium quo redemptum est genus humanum. Sic ergo ille angelus saa illud quod medicus apposuerat, molestum erat infirmo; rogavit medicum ut auferret. Quomodo cum medicus apponit visceribus aliquod forte epithema molestum et ardens, unde tamen curandus est ille cujus viscera tumebant; cum ille ardere coeperit et cruciari medicamento, rogat medicum ut auferat: medicus autem consolatur, monet eum patientiam, quia no
Abbreviated transcription (Latin):
& amat patrem. xp̃i: nom̃ scriptũ ẽ in cȩlo
cuilibet quẽ contempnuis. Et quid simile ipsi
&e apłis qui tanta miracula fecer̃ : & tam̃ a¬
płi reprimunt᷑ exeo qd̃ debono ꝓprio gau¬
debant: & iubent᷑ hinc gaudere. unde gau¬
det & ille contemptibilis. Non minerito¬

Expanded text:
 amat pacem Christi, nomen scriptum est in coelo; cujuslibet quem contemnis. Et quid simile ipsi et Apostolis, qui tanta miracula fecerunt? Et tamen Apostoli reprimuntur ex eo quod de bono proprio gaudebant, et jubentur hinc gaudere unde gaudet et ille contemptibilis. 9. «ver
Abbreviated transcription (Latin):
mtraculorum. & ille qui medicus uenerat. sani¬
re tumores nr̃os. & ferre infirmitates ura̾s: conti¬
nuo ait. Nolite in hoc gaudere. quia demonia
subiecta s̃ uobis: s gaudete quia nomuina ur̃a
scripta s̃ incęlo. Non om̃s xp̃iani boni demo¬
nes eiciunt: onũum tam̃ nonima scriptas
in cȩlo. Noneos uoluit gaudere exeo qͦd ꝓpriũ
habebant: sed exeo qđ cum ceteris salutẽ te¬
nebant. Inde uoluit gaudere apłos: unde
gaudes & tu. Iutendat caritas ur̃a. Qullus
fidelis ht̃ spem: si nom̃enis ñ ẽ scriptũ in
cȩlo. Onũum fideliũ qͥ diligunt. xp̃m. qͥ ãbu¬
lant uias eiꝰ humulit̾. quas iꝑse docuit humił:¬

Expanded text:
miraculorum; et ille qui medicus venerat sanare tumores nostros, et ferre infirmitates nostras, continuo ait: «Nolite in hoc gaudere, quia daemonia vobis subjecta sunt; sed gaudete quia nomina vestra scripta sunnes ejiciunt; omnium tamen nomina scripta sunt in coelo. Non eos voluit gaudere ex eo quod proprium habebant, sed ex eo quod cum caeteris salutem tenebant: inde voluit gaudere Apostolos, unde gaudes et tu. Intendat Charitas vestra. Nullus fidelis habet spem, si nomen ejus non est scriptum in coelo. Omnium fidelium qui diligunt Christum, qui ambulant via
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ sit tuũda suꝑbia de dono dĩ. etiam atq etiã
cõm̃dandum ẽ caritati ur̃ȩ. Maxime: quia psal¬
mꝰ breuissimꝰ ꝑmitat nos loqui. Paulus apl̃s. quã¬
uisex ꝑsecutoie factꝰ sit p̃dicatius. abundantiorẽ
gr̾am consecutꝰ ẽ. in om̃i labore apłico quã ceteri
apłi. ut magis dc̃ ostenderet suum eẽ qđ dat. nõ
hominis. Quomͦ solent me dici potentiã artis suȩ
in desꝑatis ostendere: sic dñs iħc xp̃c medicus &¬

Expanded text:
 sit superbia de dono Dei, etiam atque etiam commendandum est Charitati vestrae, maxime quia Psalmus brevissimus permittit nos loqui. Paulus apostolus quamvis ex persecutore factus sit praedicator, abundantiorem gratiam consecutus est in omni labore apostolico, quam caeteri apostoli, ut magis Deus ostenderet suum esse quod dat, non hominis. Quomodo solent medici potentiam suae artis in desperatis ostendere: sic Dominus Jesus
Abbreviated transcription (Latin):
tum hoc ñ fit in amina: ce cam̃ ñdicit nͥ itie ꝓpt̃ u
fecit nob̃ lac. tncarnatus c& apparens rramortalis:
ut ineo finret᷑ mors. & ñ aberremꝰ a uerbo credẽ¬
tes in carnem qđ factum ẽ uerbũ Hinc crescamus:
ipso lacte nutriamur. Anceꝗ ualidi simꝰ ad capi¬
endũ uerbum: ñ recedamꝰ a fide laccis nr̃i. lili aut̃
ħecici uolentes disputare deeo qd ñ poterant caꝑe:
dixer̃ quia filius ẽ minor quam pat̾. & dixer̃ quia
sp̃s sc̃s munor ẽ quam filius. Et fecer̃ gradus : & un¬
miser̃ in eccłiam tres dõs. Non enim possunt
negare dm̃ ẽẽ patrem: nec possunt negare filiũ
rant: ȩlati sunt in suꝑbiam. & factũ ẽ meis

Expanded text:
tum hoc non fit in anima; et tamen non dicit, ntum hoc non fit in anima; et tamen non dicit, nfecit nobis lac, incarnatus et apparens mortalis; ut in eo finiretur mors, et non aberraremus a Verbo, credentes in carnem quod factum est Verbum. Hinc crescamus, ipso lacte nutriamur; antequam validi simus ad capiendum Verbum, non recedamus a fide lactis nostri. Illi autem haeretici volentes diPater, et dixerunt quia Spiritus sanctus minor est quam Filius; et fecerunt gradus, et immiserunt in Ecclesiam tres deos. Non enim possunt negare Deum esse Patrem, nec possunt negare Deum esrant, elati sunt in superbiam; et factum es
Abbreviated transcription (Latin):
dici. ũ passus ẽ ds: quia ds̃ erat hominẽ assum̃do.
s ñ ẽ uutatꝰ in hominẽ. Quomͦ ñ potes dicere ñ te
passũs iniuiriam: siuestis tua conscindat᷑. Et qͣn
quereris uł amicis ł uidici: hocdicis uidici. consci¬
dit me. Non dicis. conscidit birrum meũ: s con¬
scidit me. Si potuit & meruit uestis tua dici. tũ.
quȩ ñ estu. s uestistua. quanto potiꝰ mecuit
audire caro xp̃i. templum uerbi unitũ cũ u̾bo.
Et quicquid in carne pateret᷑ ds̃ ipse pateretur.
quãuis uerbum nec potuit. mori. nec corrũpi.
nec mutari. nec occidi: s quicqͥd horum passus ẽ.
in carue passum ẽ. Et noli mirari quia uerbum
nichil passum ẽ: nec anina hominis potest
pati aliqͥd occisa carne. dicente ipso dño. Nolite
timere eos qui corpꝰ occidunt: aninam aut̃ nõ
possunt oceidere. Si amima ñ potest occidi: l̾ibũ
dĩ poterat ocudi: Et tar̃ quid dicit: flagellauit
me. colafiiauit me. ꝑcussit ins dilaniaut me. Lo¬

Expanded text:
rat hominem assumendo; sed non est mutatus in hominem: quomodo non potes dicere non te passum injuriam, si vestis tua conscindatur. Et quando quereris vel amicis vel in judicio, hoc dicis judici, Conscidit me: non dicis, Conscidit birrum meum; sed, Conscidit me. Si potuit et meruit vestis tua dici tu, quae non est tu, sed vestis tua; quanto potius meruit audire caro Christi, templum Verbi unitum cum Verbo, ut quidquid in carne pateretur, Deus ipse pateretur: quamvis Verbum nec mori potuerit, nec corrumpi, nec mutari, nec occidi; sed quidquid horum passum est, in carne passum est? Et noli mirari quia Verbum nihil passum est: nec anima hominis potest pati aliquid occisa carne, dicente ipso Domino, «Nolite timere eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere» . Si anima non potest occidi, Verbum i poterat occidi? Et tamen quid dicit? Flagellavit me, colaphizavit me, percussit me, dilaniavit me: to
Abbreviated transcription (Latin):
eus. Alũ enim ñ scripser̃: s tantum locuti s̃ in
ȩccła. Nam quȩ ꝓferuntur aberrantibꝰ sub nõĩe
ipsorum: quia ñ sunt ipsorum imꝓbant᷑. nec
acceptantur abeccła. Aluĩ aut̃ qui scripser̃: nec
nectantum. nec eanta gr̾a scripser̃. Cum gͦ ẽẽt.
magne gĩe. et magna dona meruisset a dõ. qͥd dicit.
qͥdam loco: ꝓpt̾ magnitudinẽ aut̃ reuelatio¬
num ne extoslar. Intendite : rem trem̃dã uob̃
dico. ꝓpt̃ magnitudinem inqͥt reuelationũ
ne excollar: datus ẽ mͥ stimulus carnis mee

Expanded text:
ejus. Alii enim non scripserunt, sed tantum locuti sunt in Ecclesia: nam quae proferuntur ab errantibus sub nomine ipsorum, quia non sunt ipsorum, improbantur, nec acceptantur ab Ecclesia. Alii autem qui scripserunt, nec tantum, nec tanta gratia scripserunt. Cum ergo esset magnae gratiae, et magna dona meruisset a Deo, quid dicit quodam loco? «Propter magnitudinem revelationum ne extollar.» Intendite, rem tremendam vobis dico: «Propter magnitudinem,» inquit, «revelationum ne extollar, datus est mihi stimulus carnis me
Abbreviated transcription (Latin):
facit qđ manꝰ. S inuno corꝑe sisit sauttas
& ñ aduersum selitigent m̃bra: & auris ui¬
det in oculo. & oculus audit inaure. Nec obi¬
ci potest auri quia ñ uid̾et: ut dicat᷑ ei ni¬
chil es. nunor es. Nunqͥd uidere & discerne¬
re coloies potes. qđ facit oculus: Respondit
enum auris de pace corꝑis: & dicit. Ibi sum
uͭͤ oculus: ineo corꝑe sum. li me ñ uideo:
in illo cũ qͦ sum uideo. Itarp cum auris dł¬
cit. oculus mͥ uidet. oculus dic̃. auris mͥ
audit. oculi & nares dicunt. manꝰ nobis
oꝑant᷑. Mauꝰ dicunt oculi & aures nob̃ iudẽt

Expanded text:
facit quod manus. Sed in uno corpore si sit sanitas, facit quod manus. Sed in uno corpore si sit sanitas, et non adversum se litigent membra, auris videt in oculo, oculus audit in aure; nec objici potest auri quod non videt, ut dicatur ei: Nihil es, minor es; numquid videre et discernere colores potes, quod facit oculus? Respondet enim auris de pace corporis, et dicit: Ibi sum ubi est oculus, in eo corpore sum; in me non video, in illo cum quo sum video. Ita cum auris dicit, Oculus mihi videt; oculus dicit, Auris mihi audit; oculi et aures dicunt, Manus nobis operantur; manus dicunt, Oculi et aures nobis vident
Abbreviated transcription (Latin):
lib: qui in templo initrant adem̃dũ &e uenden¬
dum. Emere uolebat: qđ uendere disponebat.
Et uere fr̾s mei quia talisille erat. & sic intra¬
uerat ad eos dũs: illos expulit de templo. qͥ
columbas uendebant. Columba aut̃: sp̃ni
scm̃ significat. Uolebat gͦ simon emere colũ¬
cule expulit foras malũ mercatorẽ. Eigo s̃
homines quos delectat miraculũ facere: & ab
eis qui ꝓ fecer̃ in eccła mracłm exigunt. Et
ipsi qui quasi ꝓficisse sibi uident᷑ talia uo¬
lunt facere: & putant se ad dm̃ ñ ꝑtinere.
sinon fecerint. Dñs aut̃ ds̃ nr̃ qui nouit
quid cui tribuat. & ut seruet᷑ compago cor¬
aut iterum caput pedib opus uob̃ ñ habeo.
Si totum corpꝰ oculus. uͥauditus: si totũ¬
auditꝰ. uͥ odoratus : gͦ uim̃bris nr̃is uidetis
fr̃s: quomͦ singła offitiũ sitũ habeant m̃¬
bra. Oculus udet: & ñ audit. Auris audit:
&e ñ uidet. Manus oꝑat᷑: nec audit nec ui¬
det. Pes ambulat: nec audit nec uidet. nec

Expanded text:
libus qui in templum intrant ad emendum et vendendum; emere volebat quod vendere disponebat: et vere, fratres mei, quia talis ille erat, et sic intraverat ad eos. Dominus illos expulit de templo qui columbas vendebant; columba autem Spiritum sanctum significat: volebat ergo Simon emere columculae expulit foras malum mercatorem . 6. Ergo sunt homines quos delectat miraculum facere, et ab eis qui profecerunt in Ecclesia miraculum exigunt; et ipsi qui quasi profecisse sibi videntur, talia volunt facere, et putant se ad Deum non pertinere si non fecerint. Dominus autem Deus noster, qui novit quid cui tribuat, et ut servetur compago coraut iterum caput pedibus, Opus vobis non habeo. Si totum corpus oculus, ubi auditus? si totuauditus, ubi odoratus?» Ergo in membris nostris videtis, fratres, quomodo singula officium suum habeant membra. Oculus videt, et non audit; auris audit, et non videt; manus operatur, nec audit, nec videt; pes ambulat, nec audit, nec videt, nec
Abbreviated transcription (Latin):
aliquando tenebrȩ: nunc aut̃ lux in dño. Ante¬
quã essetis gͦ lux. cum tenebre essetis. attendite
quẽ rectorem habuistis. Quem rectorẽ habent
iniqͥ. nͥ diabolũ: quomͦ pii & fideles rectorem
habent xp̃m: Ergo diabolũ & angłos eiꝰ recto¬
res munddi appellauit: id÷ rectores dilectores nũ¬
di. rectores peccatorũ. qđ est tenebrarũ harũ.
Ipsos habemꝰ irumicos: a quibꝰ debemꝰ p̃cari
dñm ut eruamur. Audi mundũ & mundũ
aꝑte uno loco inscriptura scã in euangłio:
mundũ quẽ fecit ds̃. inundũ quẽ regit dia¬
bolum: id ÷ dilectores mundi. homines enim
ipsos fecit ds: dilectores mundi ũ eos fecit.
Mundũ enim diligere: peccatũ ẽ. Peccatũ aut̃
ñ fecit ds. Audi gͦ ut dicere ceꝑani: inundũ
& iundũ. In hoc inundo erat: dictũ ẽ. De

Expanded text:
aliquando tenebrae; nunc autem lux in Domino» . Antealiquando tenebrae; nunc autem lux in Domino» . Antequam essetis ergo lux, cum tenebrae essetis, attendite quem rectorem habuistis. Quem rectorem habent iniqui, nisi diabolum, quomodo pii et fideles rectorem habent Christum? Ergo diabolum et angelos ejus «rectores mundi» appellavit, id est, rectores dilectorum mundi, rectores peccatorum, quod est, «tenebrarum harum:» ipsos habemus inimicos, a quibus debemus deprecari Dominum ut eruamur. 15. Audi mundum et mundum aperte uno loco in Scriptura sancta, in Evangelio: mundum quem fecit Deus; mundum quem regit diabolus, id est, dilectores mundi. Homines enim ipsos fecit Deus; dilectores mundi non eos fecit. Mundum enim diligere peccatum est; peccatum autem non fecit Deus. Audi ergo, ut dicere coeperam, mundum et mundum. «In hoc mundo era
Abbreviated transcription (Latin):
daribꝰ uł inductos illecebris. Qui st̃ isti ho¬
stes uideamꝰ: si aꝑte abaliquo seruo domini
co describunt᷑ ab aliquo uulite ꝑfecto. qͥ cum
illis congressus ẽ. Audi apłm dicentẽ. Non ẽ
uob̾ colluctatio adu̾sus carñe & sangumem.
Nolite quasi odia ur̃a conu̾tere in honu¬
ues: &e eos uob̃ hostes existunare: & eorum
iuituciis uos conteri putare. Isti homines
qͦs tuetis: caro & sanguis sunt. Non est
uob̾ colluctatio adu̾sus carnẽ & sanguinẽ:
sie uolunt dicere. contẽpnens hominum
mortalitatẽ. Et adu̾sus qͦs: adu̾sus pͥnci¬
pes inqͥt & potestates & rectores huiꝰ mun¬
di tenebrarũ harum. Ex paieras: cũ aud̃i¬
p̃ter inundũ iturꝰ es. uͥ ab eis eruaris: sic gͦ
cȩli &e t̾rȩ. Nã ista fabrica: dĩ ẽ. Celũ & terra
mundꝰ dr̃: & homines mali mundꝰ. Quare
ce isti mundꝰ: Quia diligunt mundũ. Et
mero credentibꝰ multis. quid dicit apłs: fuistis

Expanded text:
cularibus, vel inductos illecebris. Qui sunt isti hocularibus, vel inductos illecebris. Qui sunt isti hostes? Videamus si ab aliquo servo Dominico aperte describuntur, ab aliquo milite perfecto qui cum illis congressus est. Audi Apostolum dicentem: «Non est vobis colluctatio adversus carnem et sanguinem.» Nolite quasi odia vestra convertere in homines, et eos vobis hostes existimare, et eorum inimicitiis vos conteri putare: isti homines quos timetis, caro et sanguis sunt; «Non est vobis colluctatio adversus carnem et sanguinem.» Sic voluit dicere, contemnens hominum mortalitatem. Et adversus quos? «Adversus principes,» inquit, «et potestates, et rectores hujus mundi, tenebrarum harum» . Expaveras, cum audipraeter mundum iturus es, ubi ab eis eruaris? Sic ergcoeli et terrae; nam ipsa fabrica Dei est. Coelum et terra mundus dicitur, et homines mali mundus. Quare et isti mundus? Quia diligunt mundum: et  multis, quid dicit Apostolus? «Fuistis
Abbreviated transcription (Latin):
dunt: animã autẽ ñ possunt occidere. Et
quid perit qđ occidunt: uelhoc eis ꝑigte¬
tur ut qđ occiduit pereat. Snͣ periet. Au¬
di ipsius dñi ꝓmissioneni. Am̃ dico uob:
capillus utĩ cuipitis ũ periet. Quid gͦ de ce¬
teris m̃bris sollicitus es uͥ dãpnũ capisli ũ erit.
Erue me a ꝑsequentibꝰ me. Aquibꝰ putatis
qđ oret ut eruat᷑ ꝰ ab honunibꝰ qui ꝑseq̃bant᷑.
Ita uͦ ipsi homines: sunt hostes nir̃i habeniꝰ
alios hostes inuisibiles: qui alit̃ ꝑ secunt᷑. Ho¬
mo ꝑsequit᷑ ut occidat corpꝰ: ꝑsequit᷑ alius
ut illaqueet auimã. Et idõ ꝑ uasa sua: qͥa
de illo dictumi ẽ. oꝑat᷑ in filiis diffidentiȩ. ꝑ
uasa sua id ÷ homines in quibꝰ oꝑat᷑ agit ꝑ
secutionẽ corꝑis: ut intꝰ fiat ruina cordis. Nã
si cadente corꝑe stat anima: nuiscipula cõmu¬
nuta ẽ. & nos liberati sumꝰ. Ergo st̃ & alii ho¬
stes nr̃i. a quibꝰ dep̃cari dm̃ debemꝰ ut eruat
uos: ne seducant hos. uł fractos molestiis se¬

Expanded text:
dunt, animam autem non possunt occidere» . Et quid perit? quid occidunt? Vel hoc eis permittitur, ut quod occiderint pereat? Non periet. Audi ipsius Domini promissionem: «Amen dico vobis, capillus capitis vestri non periet» . Quid ergo de caeteris membris sollicitus es, ubi damnum capilli non erit? 14. «Erue me a persequentibus me.» A quibus putatis quod oret ut eruatur? Ab hominibus qui persequebantur? Ita vero ipsi homines sunt hostes nostri? Habemus alios hostes invisibiles, qui aliter persequuntur. Homo persequitur, ut occidat corpus; persequitur alius, ut illaqueet animam. Et ideo per vasa sua, quia de illo dictum est, «Operatur in filiis diffidentiae» : per vasa suruina cordis. Nam si cadente corpore stat anima, muscipula comminuta est, et nos liberati sumus . Ergo sunt et alii hostes nostri, a quibus deprecari debemus Deum ut eruat nos, ne seducant nos, vel fractos molestiis sae
Abbreviated transcription (Latin):
scđ̃m ueritatẽ dictũ ẽ. Reuera enĩ ñ ponunt¬
nere inuia. ne ñ sinit qua eamꝰ. Sunt tam̃ eos
ponere iuxta uiam: ut de uia ñdelinamꝰ. In
uia se putat ponere soindalũ paganis. qͣndo mͥ
dicit. coles dm̃ crucifixũ. Rep̃hendit crucẽ.xͥ.
quã ñ uitelligit. In xp̃o se puttit ponere: qđ
iuxta uiã ponit. Non egrediar ꝗ xp̃o: & ñ icido¬
in muscipulam. Insultet ille crucifixo xp̃o: ui¬
deo gͦ in froritibꝰ regũ crucẽ xp̃i. Qđ irridet:
ibi saluor. Nichil ẽ suꝑbiꝰ egroto: qͥ deridet
medicam̃tũ fuũ. Si ñ derideret: acciꝑet &e ipse
&e sanaret᷑. Crux illa: signũ ẽ humilitatis. Illi
aut̃ suꝑbia iunia: ñ agnoscit uude sauetur
tumor ammȩ ipsuis. Si aut̃ ego aguosco: in
una ambulo. Usq adeo decruce ñ etubesco: ut
ñ in occulto loco habeam crucẽ. xp̃i: s in fron¬
tẽ portem multa sacram̃ta alit̃ atq alit᷑ ac¬
cipim̃. Quȩdam sic̃ nostis. accipimꝰ: quedã ꝑ

Expanded text:
secundum veritatem dictum est. Revera enim non ponuntnere in via, ne non sit qua eamus: sinit tamen eos ponere juxta viam, ut de via non declinemus. In via se putat ponere scandalum paganus, quando mihi dicit: Colis Deum crucifixum. Reprehendit crucem Christi, quam non intelligit. In Christo se putat ponere quod juxta viam ponit. Non egrediar a Christo, et non incidin muscipulam. Insultet ille crucifixo Christo; videam ego in frontibus regum crucem Christi. Quod irridet, ibi salvor. Nihil est superbius aegroto qui deridet medicamentum suum. Si non derideret, acciperet et ipse, et sanaretur. Crux illa signum est humilitatis; ille autem superbia nimia non agnoscit unde sanetur tumor animae ipsius. Si autem ego agnosco, in via ambulo. Usque adeo de cruce non erubesco, ut non in occulto loco habeam crucem Christi, sed in fronte portem. Multa Sacramenta aliter atque aliter accipimus: quaedam, sicut nostis, ore accipimus, quaedam per
Abbreviated transcription (Latin):
s in eis mecum ambularet. Quȩ st̃ istȩ semitȩ.
nͥ uiȩ ille de quibꝰ alio loco dr̃ : nouit dũs uiã¬
xit uiam impiorum ñ nouit. Nouit iusto¬
riun: impiorũ aut̃ ꝑibit. Qđ enim ñ nouit:
perit. Midtis locis scripture uiuenuuꝰ: quia
dĩ agnoscere seruare ẽ. Dĩ agnoscere: custodi¬
re ẽ. Non agnoscere: dampnare ẽ. Unde enĩ
qui nouit. omĩa: dicturꝰ ẽ in fine ñ noui
uos. Non inde gaudeant &e dicant: ñ puni¬
nuir. quia ñ nos nouit uidex. lam puni¬
ti sunt: si eos ñ nouit uidex. Que gͦ dicte st̃
uiȩ quas nouit dñs: ipse hic dicte st̃ semi¬
tȩ. Qđ ait tu cognouisti seiitas meas: omĩs

Expanded text:
sed in eis mecum ambularet. Quae sunt istae semitae, sed in eis mecum ambularet. Quae sunt istae semitae, nisi viae illae de quibus alio loco dicitur: «Novit Dominstorum, impiorum autem peribit». Quod enim non novit, perit. Multis locis Scripturae invenimus quia Dei agnoscere, servare est; Dei agnoscere, custodire est; non agnoscere, damnare est. Unde enim qui novit omnia, dicturus est in fine, «Non novi vos» ? Non inde gaudeant et dicant, Non puniemur, quia non novit nos judex. Jam puniti sunt, si eos non novit judex. Quae ergo dictae sunt viae quas novit Dominus, ipsae hic dictae sunt semitae, cum ait. «Tu cog
Abbreviated transcription (Latin):
num cȩlorum. Beati gͦ pauꝑes scõ suo: diui¬
tes spũ dĩ. Omĩs enim homo qui sp̃m suũ
erat inculm̃: denatat abillo aqua. Si in ual¬
le resederit: implebitur ea. & fit ille uenter
de quo diccum ẽ. Numina aquȩ uiuȩ: flu¬
ent de uentre eius. Ergo dum deficit a me
sp̃s m̃s. in conspectu tuo annuntiaui tribu¬
lationem meam. humilis factꝰ confitens tͥ
deficiente sp̃u meo: cum sum plenꝰ sp̃u tuo.
Et audier̃ forte homines quia defecit sp̃s m̃s
meas. Illi me delectum pittabant: tu me stã¬
tem cernebas. Illi qui me ꝑseqͣ̃bant᷑ & cõpre¬
hendant: implicatos putabant pedes mne
ꝑ seuerauerit usq in finem: hic saluus erit.
Iui me obp̃ssum putabant: s ego ambu¬
labam. Ubi ambulalidm: In secuttis quas
illi ñ iudebant : qui me captũ putabant.
Insemitis iusticiȩ tuȩ: in semitis p̃ceptorũ
tuorum. Tuenim cognouisti semitas meas: ꝑsecu¬
toi ñ eas cognouit. Nam ñ ui eis mͥ uiuideret.

Expanded text:
num coelorum» . Beati ergo pauperes spiritu suo, divites Spiritu Dei. Omnis enim homo qui spiritum sierit in culmen, denatat ab illo aqua: si in valle resederit, implebitur ea, et fit ille venter de quo dictum est, «Flumina aquae vivae fluent de ventre ejus» . Ergo «dum defecit a me spiritus meus, in conspectu tuo annuntiavi tribulationem meam,» humilis factus, confitens tibi deficiente spiritu meo, cum sum plenus Spiritu tuo. 6. Et audierunt forte homines quia defecit in me spimeas,» Illi me dejectum putabant, tu me stantem cernebas. Illi qui persequebantur et comprehenderant, implicatos putabant pedes meos«perseveraverit usque in finem, hic salvus erit» . Illi oppressum me putabant, sed ego ambulabam. Ubi ambulabam? In semitis quas illi non videbant, qui me captum putabant; in semitis justitiae tuae, in semitis praeceptorum tuorum. «Tu» enim «cognovisti semitas meas;» persecutor non eas cognovit: nam non in eis mihi invideret,
Abbreviated transcription (Latin):
inhabitant in domo tua: iuscl̃a scł̃orũ lauda
bunt tẽ. Modo iꝑedit carcer: quia corpus
qd corrumpit᷑ aggrauat animã. Non corpꝰ ag¬
grauat animã: nã & tunc habebimꝰ corpꝰ. sed
corpꝰ qđ corrumꝑitur. Cigo carcerẽ facit: ñ cor¬
pꝰ s corruptio. Educ de carcere animã meã. ut
confiteat᷑ nomini tuo. lam nox quȩ sequitur.
qualis hesterna ultima. hesterna ultima si me¬
inmistis. hec fuit: singulatis ego sum donec
transeam. Et hic quȩ ẽ ultima: Me sustine¬
bunt itisti: quo adusq retribuas mͥ. Erplicit

Expanded text:
habitant in domo tua; in saecula saeculorhabitant in domo tua; in saecula saeculor. Modo impedit carcer, quia «corpus quod corrumpitur, aggravat animam» . Non corpus aggravat animam nam et tunc habebimus corpus; sed «corpus quod corrumpitur». Ergo carcerem facit non corpus, sed corruptio. «Educ de» «carcere animam meam, ut confiteatur nomini tuo.» Jam vox quae sequitur, qualis hesterna ultima. Hesterna enim ultima, si meministis, haec fuit: «Singularis ego sum, donec transeam» . Et hic quae est ultima? «Me sustinebunt justi, quoadusque retribuas mihi.» IN
Abbreviated transcription (Latin):
ut q̃ndo auditũ fuerit nom̃ confessionis
inleccione. siue in laude qͥicat᷑. stue de peccatis dicat᷑.
cuirrant pugni ad pectꝰ. Notũ ẽ gͦ noñ confessionis
de peccato: confessionen ui laude quȩramꝰ. Ubi in¬
uenimꝰ: habes in scripturis. & hec dicttis in confes¬
sione. oꝑa dñi unuersa qm̃ bona tialde. Ergo hic
confessio: laudis ẽ. Alio loco ipse dñs dicit. Confite
quid peccata÷ xp̃i gͦ confiteri: erat laudare. Et
audi laudem patris. Qui abscondisti hȩc inquit
a sapientibꝰ & prudentibꝰ: & reuelasti ea pariulis.
Quia gͦ pꝰ istas corruptiones angustas habitaui
uͥ ñ nox ẽ: s toto die cum unꝰ dies ẽ. Non erit
quid ibi agamꝰ: nͥ laudemiꝰ quem diligimꝰ. quia
tunc & udebimꝰ. Modo ñ uisũ desideramꝰ &e
laudamꝰ tunc uisũ qđ amamꝰ quomͦ laudabimꝰ:
sine fine erit laus: quia sine fine amor. Quia
gͦ hoc ibi agemiꝰ: ideo educ de carcere ammã
ineã ut confiteat᷑ nomini tuo. Beati enĩ qui

Expanded text:
t quando auditum fuerit nomen confessionis lectione, sive in laude dicatur, sive de peccatis dicatur, currant pugni ad pectus. Notum est ergo nomen confessionis de peccato: confessionem in laude quaeramus. Ubi invenimus? Habes in Scripturis: «Et haec dicetis in confessione, Opera Domini universa quoniam bona valde» . Ergo hic confessio laudis est. Alio loco ipse Dominus dicit: «Confiteor quid peccata? Christi ergo confiteri, erat laudare. Et audi laudem Patris: «Quia abscondisti haec,» inquit, «a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis» . Quia ergo post istas corruptionis angustias habitabiubi nox non est; sed toto die, cum unus dies est, non erit quid ibi agamus, nisi laudemus quem diligimus, quia tunc et videbimus. Modo non visum desideramus, et laudamus; tunc visum quod amamus, quomodo laudabimus? Sine fine erit laus, quia sine fine amor. Quia ergo hoc ibi agemus, ideo «educ de carcere animam meam, ut confiteatur nomini tuo.» Beati enim qui
Abbreviated transcription (Latin):
qualem causam geras in corde tuo uide.
Repetitio ẽ. & insuꝑ ioribꝰ duobꝰ uersibꝰ et
in his consequentibꝰ seutentiȩ duȩ s̃: s utra¬
q bis dicta. Una ẽ illa. uoce mea ad dnm̃
clamaui. uoce mea ad dñm dep̃catus sum:
altera ẽ effundam ante eum p̃cem meam.
tribulationem meam. in conspectu eiꝰ annuntiabo.
Qđ ẽ enun ante eum: hoc ẽ it consꝑectu eiꝰ. Et
qd ẽ. p̃cem meã effundati: hoc ẽ tribulationẽ
meã annuntiabo. Quando hoc facis: In ꝑsecuti¬
one positꝰ loquit᷑. Dũ desitiat a me sp̃s nĩs. Qua¬
re defecit sp̃s tuus o martir. intribulatione
positȩ : ut ñ mͥ arrogem uires meas. ut sciam
qd aliꝰ in me oꝑat᷑ ipsam uirtutẽ. Cũ aũ tra¬
dent uos udicibꝰ sic monuit dñs qͦs martires
facere uolebat: nolite cogitare qͥd loquanuni.
Nonem̃ uos estis qui loquimui: s sp̃s pr̃is¬

Expanded text:
qualem causam geras in corde tuo, vide.Repetitio est, et in superioribus duobus versibus, et in his consequentibus; sententiae duae sunt, sed utraque bis dicta. Una est illa, «Voce mea ad Dominum clamavi, voce mea ad Dominum deprecatus sum:» altera est, «Effundam ante eum precem meam, tribulationem meam in conspectu ejus annuntiabo.» Quod enim est, «ante eum;» hoc est, «in conspectu ejus:» et quod est, «precem meam effundam;» hoc est, «tribulationem meam annuntiabo.» Quando hoc facis? In persecutione positus loquitur: «Dum defecit» «a me spiritus meus.» Quare defecit spiritus tuus, o martyr in tribulatione posite? Ut non mihi arrogem vires meas, ut sciam quod alius in me operatur ipsam virtutem. «Cum autem vos tradent judicibus» sic monuit Dominus quos martyres facere volebat, «nolite cogitare quid loquamini; non enim vos estis qui loquimini, sed Spiri
Abbreviated transcription (Latin):
beat: in re tam̃ pͣsenti angustat᷑. Atteude an¬
gustias apłi. Non habui requiẽ sp̃ui meo
dix̃: qͥa ñ inueni titũ fr̃em meũ. Alio loco Qͥs
infirmat᷑ & ego ñ infirmorꝰ Quis scandalira¬
t᷑ & ego: ñ uror: Qui gͦ & infirmabat᷑ & ureba¬
t᷑ ⁊ ñne in peius &e carcere erat: s iste pęne
ex caritate coronã parturuint. Unde iterũ
dic̃. Suꝑ ẽ mͥ corona iusticiȩ: quã redaet mͥ
dñs in illa die uistus uidex. Adhoc ualet e¬
duc de carcere animã meã: ut confiteat᷑
nomini tuo. lam educiti de corruptione. qͥd
habet confiteriꝰ peccata ibi ñ st̃: s laud̃es
st̃. Duobͦ modis aut̃: confessio intelligit᷑:
& in peccatis nr̃is & in laude dĩ. In peccatis¬

Expanded text:
beat, in re tamen praesenti angustatur. Attende anbeat, in re tamen praesenti angustatur. Attende angustias Apostoli: «Non habui requiem spiritu meo,» dixit; «quia non inveni Titum fratrem meum» . Alio loco: «Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror» ? Qui ergo et infirmabatur et urebatur, nonne in poenis et carcere erat? Sed istae poenae ex charitate coronam parturiunt. Unde iterum dicit: «Superest mihi corona justitiae, quam reddet mihi Dominus in illa die justus judex» . Ad hoc valet, «Educ de carcere animam meam, ut confiteatur nomini tuo.» Jam educta de corruptione, quid habet confiteri? Peccata ibi non sunt, sed laudes sunt: duobus autem modis confessio intelligitur, et in peccatis nostris, et in laude D
Abbreviated transcription (Latin):
pago & fabrice distinctio. ñ potuit fieri nͥ
ma. & uia. iusibilia. & inuisibilia. Quid gͦ
ibi pȩnale nr̃m Qđ corruptibilis cato. qđ
fitigilis. qđ mortalis. qđ indigens: hoc ñ erit
in p̃mio. Non enim corpꝰ ñ erit. cũ corpꝰ re¬
surgat: s quid ibi ñ erit: torruptio. Corrup¬
tibile enim hoc induet incorruptionẽ. Ergo
si caro carcer tͥ ẽ: ñ corpꝰ ẽ carcer tuus. ħ cor¬
ruptio corꝑis tui. Corpꝰ eium tuũ fecit ds̃ bo¬
nũ. quia bonꝰ ẽ. torruptionẽ uttulit iustꝰ. qͥa
uidex ẽ. Iuud habes de benefcicio: illud habes
de supplicio. Hoc ͦ forte dixit. educ de carcere
animã meam: educ de corruptione animã
meã. Si sic intelligamꝰ ñẽ blasphenua: in¬
tellectꝰ constat. Ad extiemũ fr̃s: sic̃ arbitror
Gaudenti eiũ homini: & carcer latꝰ ẽ. & tri¬
sti pratũ angustũ ẽ. Ergo orat se educi ab
angustia. Quãuis enim inspe latitudinẽ ha¬

Expanded text:
pago et fabricae distinctio, non potuit fieri nisi pago et fabricae distinctio, non potuit fieri nisi bilia et invisibilia. Quid ergo ibi poenale nostrum? Quod corruptibilis caro, quod fragilis, quod mortalis, quod indigens: hoc non erit in praemio. Non enim corpus non erit, cum corpus resurgat. Sed quid ibi non erit? Corruptio: corruptibile enim hoc induet incorruptionem . Ergo si caro tibi carcer est, non corpus est carcer tuus, sed corruptio corporis tui. Corpus enim tuum fecit Deus bonum, quia bonus est; corruptionem intulit justus, quia judex est: illud habes de beneficio, illud habes de supplicio. Hoc ergo forte dixit, «Educ de carcere animam meam,» Educ de corruptione animam meam. Si sic intelligamus, non est blasphemia; intellectus constat. 19. Ad extremum, fratres, sicut arbitrorGaudenti enim homini et carcer latus est, et tristi pratum angustum est. Ergo orat se educi ab angustia. Quamvis enim in spe latitudinem ha
Abbreviated transcription (Latin):
magnũ. educ de carcere animiã med̃ Educ
de corꝑe animã meã. Latronũ amnȩ & scele¬
ratorũ. ñne exeunt de corꝑe. & eunt in peio¬
res penas quã hic ꝑtuler̃: quid gͦ magnũ pe¬
titur. educ de carcere anumã meã. cũ siuie sero.
siue cito necesse sit exur hinc ÷ forte iustus
dixit iã moriar: educ de carcere isto corꝑis a¬
nimam meam. Si festinat nimis: ñ ht̃ cari¬
tatẽ. Desiderare quidem hoc debet & concu¬
piscere sic̃ apłs ait: concupiscentiã habens
dissolui. c&e et̃ cũ xp̃o. multo enĩ magis obti¬
mũ. S il ẽ caritas: Ergo sequit᷑: mauere aut̃¬
in carne necessariũ ꝓpt̃ uos. Si de corꝑe edu
cat gͦ ds̃. qͣndo uoluerit posset dici. &e corpꝰ
deranda sunt in nĩo corꝑe: figm̃tũ dĩ. & pena
meriti. Tota ista forma status. incessus. m̃ebra
ordinata. sensuum dispositionis. uidere. audi¬
re. olfacere. gustare. contingere: omius hȩe cõ¬

Expanded text:
magnum, «Educ de carcere animam meam,» Educ magnum, «Educ de carcere animam meam,» Educ de corpore animam meam? latronum animae et sceleratorum nonne exeunt de corpore, et eunt in pejores poenas quam hic pertulerunt. Quid ergo magnum petitur, «Educ de carcere animam meam;» cum sive sero, sive cito, necesse sit exire? Forte justus dicit: Jam moriar; educ de carcere isto corporis animam meam. Si nimis festinat, non habet charitatem. Desiderare quidem hoc debet et concupiscere, sicut Apostolus ait: «Concupiscentiam habens dissolvi et esse cum Christo; multo enim magis optimum» . Sed ubi est charitas? Ergo sequitur, «Manere in carne necessarium propter vos.» De corpore ergo educat Deus, quando voluerit. Posset dici et corpus deranda sunt in nostro corpore; figmentum Dei, et poena meriti. Tota ista forma, status, incessus, membra ordinata, sensuum dispositiones, videre, audire, olfacere, gustare, contingere; omnis haec com
Abbreviated transcription (Latin):
in nescio qua requie pollicet᷑ nob̃ ds̃: qđ futu¬
ri simꝰ. Forte ideo de isto loco clamamꝰ: educ
de carcere aniniã ieã. Anima nr̃a ꝑ fidem
& spem in xp̃o ẽ. sic̃ paulo ante dixi. uita ur̃a
abscondita ẽ cum xp̃o i dõ: corpꝰ aut̃ nr̃m
inisto carcere. inisto mundo. Si diceret educ
de carcere corpꝰ meũ: securi acciperemꝰ carce¬
rem mundũ. Forttisse tam̃ ꝓpt̃ aliqua q̃ nos
tenent desidĩa terreta. contra quȩ luctamur
&e dimicamꝰ. quia uideo aliam legẽ in mẽbris
meis repugnantẽ legi m̃tis mneȩ: te recte dici¬
mꝰ. educ animam meã de hoc inundo⁊ id ÷ de
laboribꝰ & p̃ssirs huiꝰ scli. Non enim caro
quã tu fecisti: s corruptela carnis & pͣssure
& temptationes carcer mͥ sunt. Auqͥ autẽ
dixer̃. carcerem istum & speluncã corpꝰ hoc
ẽẽ: ut hoc sit. educ de carcere animã meam.
S ce iste intellectꝰ: uacillat aliqͣntũ. Qͣl enĩ

Expanded text:
in nescio qua requie pollicetur nobis Deus quod futuin nescio qua requie pollicetur nobis Deus quod futuri simus; forte ideo de loco isto clamamus, «Educ de carcere animam meam.» Anima et spem in Christo est, sicut paulo ante dixi: «Vita vestra abscondita est cum Christo in Deo.» Corpus autem nostrum in isto carcere, in isto mundo. Si diceret, Educ de carcere corpus meum; securi acciperemus carcerem mundum. Fortasse tamen propter aliqua quae nos tenent desideria terrena, contra quae luctamur et dimicamus, quia, «Video aliam legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae» ; recte dicimus, Educ animam meam de hoc mundo, id est, de laboribus et pressuris hujus saeculi. Non enim caro quam tu fecisti, sed corruptela carnis, et pressurae, et tentationes carcer mihi sunt. 18. Aliqui autem dixerunt carcerem istum et speluncam corpus hoc esse, ut hoc sit, «Educ de carcere animam meam.» Sed et iste intellectus vacillat aliquantum. Quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
am: ut confiteat᷑ nomini tuo. Carcer iste a
pͥoribꝰ uariȩ iutellectꝰ ẽ. te fortasse ipse ẽ cueter.
qui scribit᷑ & in titulo spelunca. Titulus enuim
psalii huiꝰ tta se habet: intellectꝰ ipsi dauid
cũ eẽt in spelunca oratio. Quȩ spelunca: ipse
carcer. Duo q̃dam intelligenda ꝓposuimꝰ s
unũ cũ intellexerimꝰ. utrũq erit᷑. Merita. cat¬
cerẽ fatiunt. Nam in uno qͦdã habitticulo:
alteri donĩ ẽ. alteri carcer ẽ. Illi qͥ custodiuit
homunes indusos: & si in domo sua custodiall.
illi qͥ artiꝰ custodiuitt̃ in carcere st̃. Qunqia
& illi in carcere dicendi st̃ e unũ habitadimẽ.
& illi & illi. Aiteri facit domũ lib̾tas: alteri
carcerem seriitus. Quibꝰdam gͦ uisum ẽ: qđ spe¬
lunca & carcer. nundꝰ iste sit. Et hoc orat ȩeda:
ut de cartere educat᷑ id ÷ de boc mundo. de sub
sole. uͥ omĩa uanitas. Dicit᷑ etum omĩa uani¬
tas. & p̃sumptio sp̃s inonui oꝑe hominis: qd̾
ipse laborat subsole. Ergo extra mundũ istũ

Expanded text:
am, ut confiteatur nomini tuo.» Carcer iste a prioribus varie intellectus est. Et forte ipse est carcer qui scribitur in titulo, «spelunca.» Titulus enim psalmi hujus ita se habet: «Intellectus ipsi David, cum esset in spelunca, oratio.» Quae spelunca, ipse et carcer. Duo quaedam intelligenda proposuimus; sed unum cum intellexerimus, utrumque erit. Merita carcerem faciunt. Nam in uno quodam habitaculo, alteri domus est, alteri carcer est. Illi qui custodiunt homines inclusos; etsi in domo sua custodiant, illi qui arctius custodiuntur, in carcere sunt: numquid et illi in carcere esse dicendi sunt? Unum habitaculum est et illi et illi; alteri facit domum libertas, alteri carcerem servitus. Quibusdam ergo visum est quod spelunca et carcer mundus iste sit; et hoc orat Ecclesia, ut de carcere educatur, id est, de hoc mundo, de sub sole, ubi omnia vanitas. Dicitur enim, «Omnia vanitas, et praesumptio spiritus in omni opere hominis, quo ipse laborat sub sole» . Ergo extra istum mundum
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ euangłista: cũ uenisset inquit hora.
ut transiret iħc de hoc mundo ad patr̃e.
Pascha hic gͦ sonitit in hoc uersu: singła¬
ris sum donec transeam. Post pascha iam ñ ero
singłaris: pꝰ transitum iã ñ ero singłaris. Mul¬
ti umitabunt᷑: multi consequent᷑. Et si pꝰea se¬
quent᷑: quid erit singłaris ego sum donec tnͣ¬
seam: Quid ÷ qđ dñs ait in hoc psalmo. sin¬
gularis ego sum donec transeamt quid ̃÷ qđ ex¬
posumꝰ. si intelleximꝰ: Attende ipsiꝰ u̾bũ
nũ frum̃ti cadens in t̾ra mortuũ fuerit: ip¬
sũ solũ manet. Si aut̃ mułtũũ fuerit: mul

Expanded text:
ra ut transiret Jesus de hoc mundo ad Patrem.» Pascha hic ergo sonuit in hoc versu, «Singularis ego sum, donec transeam.» Post Pascha jam non ero singularis, post transitum non ero singularis. Multi imitabuntur, multi consequentur: et si postea sequentur, quid erit? «Singularis ego sum, donec transeam.» Quid est quod Dominus ait in hoc psalmo, «Singularis ego sum donec transeam?» quid est quod exposuimus? Si intelleximus, attende ipsius verba num frumenti cadens in terram mortuum fuerit, ips
Abbreviated transcription (Latin):
ante cõmemoraui. ꝑtendit a fine usq fiunem
fortit᷑ & disponit omĩa sitauit᷑. Attingit
erã ubiq ꝓpt̾ suam munditiã: & uichil uiqͥ¬
natũ in illam incurrit. Ergo in hoc mũdo
factꝰ ẽ: muudꝰ eũ ñ cognouit. Nonmundus
tantes bona domiꝰ. Pierũq bona fabrica &
bona domꝰ. quia boni conu̾sant᷑ in ea. Et ca¬
ue doniũ istam: quia mala ẽ. Duobꝰ modis
dr̃. Mlala ẽ domiꝰ hȩc: caue forte ꝓpt̃ tuinã.
ne aliquid cadat &e te p̃mat. Dicit᷑ & sic alio
mͦ. Quẽadinodũ caue domũ istã malã ne
incurras in laqueũ uenantiũ: ne pauꝑ
oppͥmaris a diuite. ne fraudam aliquã patiatis.
Quomͦ gͦ domus & domꝰ: sic mundꝰ & mundꝰ.

Expanded text:
em fortiter, et disponit omnia suaviter» ? «Attingit enim ubique propter suam munditiam, et nihil inquinatum in illam incurrit» . Ergo, «In hoc mundfactus est, et mundus eum non cognovit» . Non mundus tantes. Bona domus, plerumque bona fabrica; et bona domus, quia boni conversantur in ea. Et, Cave domum istam, quia mala est, duobus modis dicitur. Mala est domus haec, cave; forte propter ruinam, ne aliquid cadat et te premat: dicitur et sic alio modo, Cave domum istam malam, ne incurras in laqueum venantium, ne pauper opprimaris a divite, ne fraudem aliquam patiaris. Quomodo ergo domus et domus, sic m
Abbreviated transcription (Latin):
bant᷑: ñ uidebant. Idõ cum diceret. conside¬
rabam ui dexteram & uidebani: secutꝰ ait.
Et ñ erat qui agnosceret ͤ. Cum toleras omĩa.
quis nouit. quid attendas uitũ ui dexteram
qđ toleras. Si latidem hominũ q̃ris in fuu¬
strã atcendisti. ineo qđ toleras Si ꝓmissa dĩ
quęris: udexteram attendisti. Attendisti
in adexteram: uidebis. Atcendisti in siiistrã:
excecabis. S & cum uides indexterã: ñ erit
qui te agnoscat. Quuis enim te consolat᷑. nͥ
Añs cui dicis: & cu cognoiuisti semitas measͦ
Nec erat qui cognosceret me. Periit fuga a
me. Tanquã circũclusum sedicit: periit
fuga a me. Insultent ꝑ secutores. obp̃ssus ẽ:
captꝰ ẽ. circũ clusus ẽ. uictꝰ ẽ. periit fuga ab
illo. Ab illo petiit fuga: qui ñ fugit. Q aut̃
cessum ẽ: ꝑmissum ẽ dño dicente.Si uosꝑ
secuti fueruit iiunam ciuitatẽ: fugite ina¬
liam. Qui gͦ ñ fugit amuio: periit ab illo fu
ñ ẽ ei cura de ouibꝰ. Talis fuga abisto perierat:

Expanded text:
Ideo cum diceret, «Considerabam in dexteram, et videbam;» secutus ait, «Et non erat qui cognosceret me.» Cum enim toleras omnia, quis novit quid attendas; utrum in dexteram d toleras, si laudem hominum quaeris, in sinistram attendisti: in eo quod toleras, si promissa Dei quaeris, in dexteram attendisti. Attendisti in dexteram, videbis: attendisti in sinistram, excaecaberis. Sed et cum vides in dexteram, non erit qui te agnoscat. Quis enim te consolatur, nisi Dominus cui dicis, «Et tu cognovisti semitas meas? Nec erat qui cognosceret me.» 11. «Periit fuga a me.» Tanquam circumclusum se dicit: «Periit fuga a me.» Insultent persecutores, oppressus est, captus est, circumclusus est, victus est; periit fuga ab illo. Ab illo periit fuga, qui non fugit. Qui autem cessum est, permissum est, Domino dicente: «Si vos persecuti fuerint in una civitate, fugite in aliam» . Qui ergo non fugit animo, periit ab illo fugnon est ei cura de ovibus» . Talis fuga ab isto perierat;
Abbreviated transcription (Latin):
resper̃ ad gr̾am dĩ. Et qui iam ceꝑat estuare
&e arescere: tanꝗͣ umbrã uiuenit sub qͣ uiu̾et.
Obumbrasti suꝑ caput meũ in die belli: id est
inestu ne frangarer. ne arescerem. Ne traddas
umibraculum tuũ: ut estu ñ patiar a meipso.
Et qͥd mͥ peccator . fac̾et quantulibet seuuret: seiti¬
er̃ eium in martires iniqͥ: traxer̃ eos. cathenis
ligauer̃. carcerib incluser̃. gladio ferier̃. besti

Expanded text:
quia jam coeperat aestuare et arescere, tanquam umbram invenit, sub qua viveret: «Obrumbrasti super caput meum in die belli;» id est, in aestu, ne fatigarer, ne arescerem. 12. «vers.umbraculum tuum, ut aestum non patiar a meipso. Et quid mihi peccator faceret ille, quantumlibet saeviret? Saevierunt enim in martyres iniqui; traxerunt eos, catenis ligaverunt, carceri
Abbreviated transcription (Latin):
passi sunt. Audi ioħem dicentẽ. Sic̃ enĩ ille
antiiã suam ꝓ nob̃ posuit: sic & nos debemꝰ
animã ꝓ fr̃ĩb ponere. S cum illi ponunt xp̃c
ponit: quia cumi illi patiunt᷑ ꝑsecutionem:
ipse damat quid me ꝑsequeris. Periit fuga
ame: et ñ ẽ qui exquirat auinã meã. Ergo
ñ ẽ qui exquirat animam ipsius. Uide ho¬
mines uelle sȩiure in necẽ suã. uelle effuudẽ
sangiunẽ eius: quomͦ ñ ẽ qui requirat ani¬
mã eus: Et hoc duobꝰ modis accipit᷑. Quom
perire accipit᷑ fugam dirobꝰ modis: quia &e
meam. De illis dixit: certe ꝑ secunt᷑ antmnã
meã: e ñ q̃rͣ animã ineã. Si aut̃ requir̾ anim̃a
meã: inuenient herentẽ tͥ. Et si noruut eã q̃rere.

Expanded text:
m dicentem: «Sicut enim ille animam suam pro nobis posuit, sic et nos debemus animas pro fratribus ponere» . Sed cum illi ponunt, Christus ponit; quia cum illi patiuntur persecutionem, ipse clamat, «Quid me persequeris» ? «Periit fuga a me; et non est qui exquirat animam meam.» Ergo non est qui exquirat animam ipsius? Videt homines velle saevire in necem suam, velle effundere sanguinem ipsius; quomodo non est qui requirat animam ejus? Et hoc duobus modis accipitur. Quomodo perire fugam accipitur duobus modis, quia et meam:» de illis dixit, Certe persequuntur animam meam, et non quaerunt animam meam. Si autem requirunt animam meam, inveni
Abbreviated transcription (Latin):
re semnitȩ: quarȩ semita: quomͦ: quare a¬
clesiȩ: Et ȩccła rationem reddimꝰ: debemꝰ
&e hinc reddere ratiouem. Semite dicte st̃
dĩ: quia p̃cepta multa sunt. Et quia eadẽ
p̃cepta multa ad unum redigunt᷑. quia pleuu¬
tudo legis caritas: ꝓpt̾ea uie istȩ in multis
p̃ceptis ad unam colligunt᷑ & una dr̃: quia
uia nr̃a caritas ẽ. Uideamꝰ si caritas uia ẽ. Au¬
diamꝰ apłm. Et adhuo suꝑ einientiorem
uiam uob̃ demonstro. Quam dicis o apłe. suꝑ e¬
dico: audi. Si linguis hominitm loquar et
angłorũ. catitatẽ autem ñ habeam: factꝰ sũ
ut eram̃itum sonaus. aut cumbalũ tuutiens.

Expanded text:
re semitae, et quare semita? Quomodo quare Ecclesiae et Ecclesia rationem reddidimus, debemus et hinc reddere rationem. Semitae dictae sunt Dei, quia multa praecepta sunt: et quia eadem multa praecepta ad unum rediguntur, quia plenitudo legis charitas ; propterea viae istae in multis praeceptis ad unam colliguntur, et una dicitur, quia via nostra charitas est. Videamus si charitas via est. Audiamus Apostolum: «Et adhuc supereminentiorem viam vobis demonstro» . Quam dicis, o Apostole, «superedico audi: «Si linguis hominum loquar et Angelorum, charitatem autem non habeam, factus sum velut aeramentum sonans, aut cymb
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃i. Cũ aut̃ oratis inqͥt nolite ẽẽ sic̃ hopocri¬
te qui stant in plateis & uicis orautes: ut ui¬
deaut᷑ ab hominibꝰ. Iu alit̃ cum oras intra in
cubiculũ tuũ: & cdaude ostium. & dep̃care
dñm tuũ in occulto: & qui iudet in occulto
reddet tͥ. Si homines reddituri sunt: effũde
ante homines p̃cem tuam. Si ds̃ redditurꝰ
ẽ: effunde aute eum p̃cẽ tuã. Et claude
ostiũ: ne tẽptator ingrediat᷑. Temptator
ñ cessat pulsare. ut inrũpat: sidausũ in¬
uenerit transit. Idõ apłs. quia in nr̃a po¬
testate ẽ ostiũ claudere: ostiũ cordis ñ pari¬
etum. Ibi cnĩ & cubiculũ. Quia gͦ in potesta¬
te nr̃a ẽ. hoc ostiũ daudẽ: neq detis uquit
locũ diabolo. Et enĩ si intrauit & possedit:
attende quia tu negligent̃ clausisti: aut
ditatis & timoris. Aut cupis aliquid tre¬
tiũ & hac intrat: aut times aliqͥd t̃renũ

Expanded text:
Deum. «Cum autem oratis,» inquit, «nolite esse sicut hypocriDeum. «Cum autem oratis,» inquit, «nolite esse sicut hypocritae, qui stant in plateis et vicis orantes, ut videantur ab hominibus. Tu autem cum oras, intra in cubiculum tuum, et claude ostium, et deprecare Deum tuum in occulto; et qui videt in occulto, reddet tibi» . Si homines reddituri sunt, effunde ante homines precem tuam: si Deus redditurus est, effunde ante eum precem tuam, et claude ostium, ne tentator ingrediatur. Tentator non cessat pulsare, ut irrumpat; si clausum invenerit, transit. Ideo Apostolus, quia in nostra potestate est ostium claudere: ostium cordis, non parietum; ibi enim et cubiculum: quia ergo in potestate nostra est hoc ostium claudere, «Neque detis,» inquit, «locum diabolo» . Etenim si intravit et possedit, attende quia tu negligenter clausisti aut ditatis et timoris. Aut cupis aliquid terrenum, et hac intrat; aut times aliquid terrenum,