comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cantes xii trib isrł: Potest &iã falx intelligi diuina
p̃dicatio quã alibidñs gladiũ appellat dics Nonueni
pacem mittere interram: sed gladium: Quare aũt gladius
diuna p̃dicatio appellat᷑: qr ꝑ ipsam separant᷑ boni amalis
ueluti menbra amenbris: Hlanc falcẽ habetxp̃s inmanu
id ÷ in operationesua: qr eaquȩ docuit uerbis. primũ ipse im¬
pleuit operibus. uixta illud: Primũ quidẽ sermonẽ fecide
ere p̃dicatorẽ . quomodo p̃dicare deberet: primũ inseipso
uelocit᷑ hominẽ aterrenis desideriis. &asocietate maloꝵ
separat: ET ALT ER AÑGLS exiuit detemplo. clamans

Expanded text:
telligi divina praedicatio, quam alibi Dominus gladium appellat, dicens: Non veni pacem mittere in terram, sed gladium . Quare gladius divina praedicatio appellatur, quia per ipsam separantur boni a malis, veluti membra a membris. Hanc falcem habet Christus in manu, id est in operatione sua, quia ea quae docuit verbis, primum ipse implevit operibus, juxta illud. Primum quidem sermonem feci deere praedicatorem quomodo praedicare deberet, primum in seipso velociter hominem a terrenis desideriis et societate malorum separat. Et alter angelus exivit de templo. Ips
Abbreviated transcription (Latin):
uidit sedentẽ : ꝗr xp̃s diuinitatis potentia. p̃sid& &iam
humanitati suȩ : Uelcerte ꝑnubẽ candidã eccła intel¬
ligit᷑. fontebaptismatis apeccatis mundata: ł fidẽ enixpĩ
& baptismum illius. munda tͣ ab om̃ib peccatis: luxtallid
Quare aut ipse ñ iam simplicit̾ homo. sed similis silioho¬
minis dicat᷑. supͣ dictum est: Quia uidelic& surgens amor
tius. metasq humanitatis transcendens. iam non moritur.
mors illi ultra ñ dominabit᷑ : Nubes aut . & supra nubem
sedens unũ st̃: id ÷ caput & menbra: unde & cum dñs suꝑ
nubem sedet. utiq ipsa nubes cũ dño sedet: HABEN TẼ
incapite suo coronã aureã. ꝑ quã uictoria xpi designat᷑.
qui primũ dediabolo triumphauit. & eccłȩ suae triũphũ

Expanded text:
atis potentia praesidet etiam humanitati suae. Vel certe per nubem candidam Ecclesia intelligitur, fonte baptismatis a peccatis mundata. Per fidem enim Christi et baptismum illius mundatur ab omnibus peccatis, juxta illud:Quare autem ipse non jam simpliciter homo, sed similis Filio hominis dicasque humanitatis transcendens, jam non moritur, mors illi ultra non dominabitur . Et nubes autem, et supra nubem sedens, unum sunt, id est caput et membra. Unde et cum Dominus super nubem sedet, utique ipsa nubes cum Domino sedet. Habentem in capite suo coronam auream, per quam victoria Christi designatur, qui primum de diabolo triumphavi
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ alter. cũ idem sit: Exiuit detemplo .i. desua inuisibili
mauestate : quando uerbũ caro factum ẽ. & habitauit in nob:
Quia cũ e&̃ inuisibilis insua natura : accepit carnẽ & animã
inutero uirginali. & factus ẽ. uisibilis in nr̃a substantia:
Hincapłs ait: Quicũ informadĩ e&̃ exinaniuit semet¬
ipsum. factꝰ oboediens usq ad mortẽ: Etipse dñs  Exiui¬

Expanded text:
de sua invisibili majestate, quando Verbum caro factum est, et habitavit in nobis , quia, cum esset invisibilis in sua natura, accepit carnem et animam in utero virginali, et factus est visibilis in nostra substantia. Hinc Apostolus ait: Qui cum in forma Dei esset, exinanivit semetipsum, factus obediens usque ad mortem . Et ipse D
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ. ł ꝓpt̃ enormitatẽ uitioꝵ: Unũ aut̃ fornicationis:
intelligunt᷑ om̃a uitia & peccata. quib reprobi alios in¬
quinant: p̃cipue aut̃ philosophi & principes huiꝰ scłi. omnes
subiectos debriant uino erroris. unde & sensũ abeis aufert̃
ut relicto creatore . creaturȩ seruiant: Nã afornicatio spe¬
ualit̃ pidolatria ponit᷑ Vinde ẽ: Fdes om̃s qui fornicantur

Expanded text:
el propter enormitatem vitiorum. Vinum autem fornicationis intelliguntur omnia vitia et peccata, quibus reprobi alios inquinant: praecipue autem philosophi et principes hujus saeculi omnes subjectos inebriant vino erroris, unde et sensum ab eis auferunt, ut, relicto Creatore, creaturae serviant. Nam et fornicatio specialiter pro idolatria ponitur. Unde est: Perdes omnes qui fornicantur
Abbreviated transcription (Latin):
intelligit᷑. Sed quia auctos hystoriȩ. frequent̃ a genere
redit adspetiem ꝑ septẽ angłos intelligam in hoc loco
specialit̃ om̃s p̃dicatores: Dequib scriptũ ẽ: Angłi pacis
amare flebt̃: Etalibi : Labia sacerdotis: custodiunt scientiã:
Quiduero sint septẽ plage. insequentib manifestat᷑ : cũ ipsi
corda bonoꝵ ad salutẽ. corda maloꝵ ad ꝑniciem: Audiunt
enĩ quidã indiuino eloquio p̃dicantib angłis. neq auari.
neq adulteri . & c&rĩ quos cõmemorat apłs. regnũ dĩ pos¬
sidebt̃. & timentes gehenne ignẽ uulnerantꝰ incorde. & re¬
deunt addm̃ ꝑ lamenta penitentiȩ: laliq modo uulneran
scĩ ad suã salutẽ: Uinde & ipsa scã eccła incanticis canticoꝵ

Expanded text:
intelligitur. Sed quia auctor historiae frequenter a genere redit ad speciem, per septem angelos intelligamus in hoc loco specialiter omnes praedicatores, de quibus scriptum est: Angeli pacis amare flebunt et alibi: Labia sacerdotis custodiunt scientiam , etc. Quid vero sint septem plagae, in sequentibus manifestatur, cum ipsi corda bonorum ad salutem, corda impiorum ad perniciem. Audiunt enim quidam in divino eloquio praedicantibus angelis: Neque avari, neque adulteri, et caeteri quos memorat Apostolus, regnum Dei possidebunt : et timentes gehennae ignem, vulnerantur in corde, et redeunt ad Deum per lamenta poenitentiae: talique modo vulnerantur sancti ad suam salutem. Unde et ipsa sancta Ecclesia in Can
Abbreviated transcription (Latin):
id÷ p̃dicatores ruinam ꝑfide ciuitatis congeminando de¬
nuntiant: ꝓ c̃firmationerei fac̃ idipsũ: Aut certe nc̃simul
cum ipsis reprobis omẽn eoꝵ głam periturã demonstrat. iuxa
illud: Peribit mund : & concupiscentia eiꝰ : Ac sidiceret: Et se¬
cularis gła & amatores eiꝰdẽ secularis głȩ : parit̃ cecidert̃¬

Expanded text:
 ordo, rumam perfidiae civitatis congeminando denuntiat, pro confirmatione rei facit idipsum. Aut certe nunc simul cum ipsis reprobis omnem eorum gloriam perituram demonstrat, juxta illud: Peribit mundus et concupiscentia ejus , ac si diceret: Et saecularis gloria, et amatores ejusdem temporalis parit
Abbreviated transcription (Latin):
inegyptũ fugit. & lactentes peo st̃ int̾empti: Sed qđ ñ potuit
facere ꝑ illũ fec̃ ꝑfiliũ eiꝰ herodẽ. qui illis dieb sic̃ euuangłm
dic̃. hiero solymis. erat : Uoluit enĩ illũ deuorare diabolꝰ. qr eo¬
mans eũ purũ hominẽ. putabat qđ cũ c&eris in inferno eũ tengr
ante scam eccłam: ut possit eos decipere. qui fonte baptis ma¬
ascendunt: sed potius eũ uincunt in hoc & ipsedñs & electi
illuiꝰ. qr mandata uitȩ custodiunt: Unde & in euuangło leg¬
eum confudit. ET PE PERIT filiũ masculũ. ⁊ c& beata
hoc uenit. ut principẽ huiꝰ scłi debellaret: Dequo psalmis ta:

Expanded text:
 sed quod non potuit facere per illum, fecit per filium ejus Herodem, qui illis diebus, sicut Evangelium dicit, Hierosolymis erat. Voluit autem eum devorare diabolus, quia aestimans eum purum hominem, putabat quod cum caeteris in inferno eum tenere ante sanctam Ecclesiam, ut possit eos decipere, qui, fonte baptismaascendunt, sed potius vincunt eum in hoc, et ipse Dominus et electi ejus, quia mandata vitae custodiunt. Unde et in Evangeum confudit. Et peperit filium masculum. Beata rtem, qui ad hoc venit, ut principem hujus saeculi debellaret. De quo Psalmista:
Abbreviated transcription (Latin):
potentia. faciunt &iã scĩ dono illuꝰ. adiuti p̃dicationes ua:
uirga aut̃ ferrea. rectitudo intelligitꝰ iusticiȩ. qua & diligt̃
bonũ qđ ds̃ fec̃. & insecunt᷑ malũ qđ homo nequit᷑ gessit: Sicq¬
sua ut aliena. sicq aliena facta librant & iudicant ut sua: Er
BAPTUS ESI silius eiꝰ aid dm̃ & ad thronũ eiꝰ: Isterapt᷑ꝰ ut sopra
dictumẽ ñẽ solũ modo corporalis. sed &iã spũalis: Quasigũ
quidã aptꝰ scõꝵ fit ex hoc mundo addm̃ ̃dũ sidẽ quã habet
anteriu amandata uitȩ custodiendo &iã ecteriũ opere &¬
ornant: Nnde cpsalmistadic̃: A scensus in corde eiꝰ disposur¬
mulier fugit secretũ m̃tis debemꝑ intelligere: quia ab icits
primũ t̃renoꝵ desiderioꝵ tumultꝰ & mundi huiꝰ suꝑfluas
curas seipsã desertũ quietis fac̃. ibiq inuenit locũ ado per¬
t̃ bocẽ ipsũ dm̃ om̃i potentẽ qui incorde illiuꝰ requlest
iste ẽ locꝰ de quo psalmistadic̃ : Estomichi indm̃ protetori

Expanded text:
potentia, faciunt etiam sancti, dono illius adjuti, praedicatione sua. Virga autem ferrea rectitudo intelligitur justitiae, qua et diligunt bonum quod Deus fecit, et insequuntur malum quod homo nequiter gessit, sicqsua ut aliena facta librant, et aliena judicant ut sua. Et raptus est filius ejus ad Deum et ad thronum ejus. Iste raptus, ut supra dictum est, non est solummodo corporalis, sed spiritualis. Quasi enim quidam raptus sanctorum sit ex hoc mundo ad Deum, dum fidem quam habent interius mandata vitae custodiendo, etiam exterius opere exornant, unde mulier fugit, secretum mentis debemus intelligere, quia abjiciens primum terrenorum desideriorum tumultus et mundi hujus superfluas curas, seipsam desertum quietis facit, ibique invenit locum a Deo paratum, hoc est, ipsum Deum omnipotentem, qui in corde illius requiescit. Iste est locus de quo Psalmista dicit: Esto mihi in Deum protectorem,
Abbreviated transcription (Latin):
maloꝵ hominũ trahunt᷑: Illi enĩ designant᷑ ꝑstellas decelo abs¬
tractas: qui priuꝰ lucere uidebant᷑ in eccła. sed adueniente anti¬
xp̃o decepti blandim̃tis. torm̃tis. & falsis miraculis: obscurabuN.
Fiaũt cotidie hȩc stellarũ deiectio: sed ampliuꝰ tc̃fi&. quando
immanior erit ꝑsecutionis seuitia: Qđ aut̃ dr̃ trahebat: morȩ
scripturȩ sacrę. p̃teritũ ponit᷑ ꝓfuturo: Uelbene &iã tra¬
hebat t̾ciã partẽ stellarũ: qr quodã modo retro aspictens
detoto trans acto tẽpr̃ ista loquit᷑: Ab aduentu enĩ dñi. quo
stelle spũales incelo splendere coepert̃ : & istȩ cadere inchoauest̃¬
ETBRACO STEIIT Antemulierẽ qͥerat paritura. ut cũ peperssa
filiũ eiꝰ deuoraret. Quantũ adbeatã mariã ꝑtin&. stait dia

Expanded text:
malorum hominum trahuntur. Illi enim designantur per stellas de coelo abstractas, qui prius lucere videbantur in Ecclesia, sed adveniente Antichristo, decepti blandimentis, tormentis et falsis miraculis, opscurabuntur. Fit autem quotidie haec stellarum dejectio, sed amplius tunc fiet, quanto immanior erit persecutionis saevitia. Quod autem dicitur, trahebat, more Scripturae sacrae praeteritum ponitur pro futuro. Vel, bene etiam trahebat tertiam partem stellarum, quia quodammodo retro aspiciens, de toto transacto hoc tempore ista loquitur. Ab adventu enim Domini, quo stellae spirituales in coelo splendere coeperunt, et isti cadere inchoaveruEt draco stetit ante mulierem, quae erat paritura, ut cum peperisset, filium ejus devoraret. Quantum ad beatam Mariam pertinet, dia
Abbreviated transcription (Latin):
lli inquiunt datehonorẽ . & ñ antixp̃o. qui contrarius bonor
incaractere & nomine. acnumero nominis eiꝰ esse cognosciar:
incelo aut̃ terra & mari. om̃is creatura intẽpore conditade¬
monstratur ET ALIUS angłs secutus ÷ eũ dic s̃: Cecidit ce¬
cidit babyloꝵ illa magia. & c&̃: In eo qđ iste angłs primũ¬

Expanded text:
lli inquit date honorem, et non Antichristo, qui contrarius honori in charactere et nomine ac numero nominis ejus esse cognoscitur. In coelo autem et terra et mari omnis creatura in tempore condita demonstratur. Et angelus alius secutus est eum, dicens: Cecidit, cecidit Babylon illa magna civitas, q
Abbreviated transcription (Latin):
in quantũ scse ẽ. mendare ẽ. inquantũ aut̃ ueror⁊ exelõ ẽ
respondit parus: Iues xp̃s filius dĩ uiui: Etille: Beatꝰ es simor
bariona: Ectehomo inconfessione filuidĩ uerax. immo ueracis¬
simꝑ homo: Sedunde uerax: Nonase sed apatre qui lncelis
ẽ: Cũ aut alibidt̃s paenã suȩpassionis p̃diceret: respondit
parus: Absit atednẽ ut moriaris. egomoriar ꝓte: Eocehomo
uerax: Sedcum hȩc adom̃s scõs ꝑtineant. quare desolis uirgi¬
nib specialit̃ dr̃. In oreeoꝵ ñ ẽ inuentũ m̃datiũ: Sine dubio
qt ad cõparationẽ alioꝵ. soli uirgines dicunt᷑ ueraces : St̃ quidẽ¬

Expanded text:
inquantum ex se est, mendax einquantum ex se est, mendax erespondit Petrus: Tu es Christus Filius Dei vivi. Et ille: Beatus es, Simon Bar-Jona . Ecce homo in confessione Filii Dei verax, imo veracissimus homo. Sed unde verax? non a se, sed a Deo Patre qui in coelis est. Cum autem alibi Dominus poenam passionis suae praediceret, respondit Petrus: Absit a te, Domine, non morieris. Ego moriar pro te. Ecce homo verax. Sed cum haec ad omnes sanctos pertineant, quare de solis virginibus specialiter dicitur: In ore eorum non est inventum mendacium? Sine dubio, quia ad comparationem alio
Abbreviated transcription (Latin):
sicut ille uirgo. ita & isti uirginitatẽ custodiunt: Etq eiom
inp̃senti p̃c&eris sequuN: infuturo familiarius adherebt̃:
Sequent᷑ quoq illũ c&eri fideles. qui uirginitatẽ corporis ami¬
serunt ñ quocũq ille ierit: sed quocũq ipsipotueꝗnt: Quȩ
&iã multitudo scõꝵ & si ñ poterit dicere illud canticũ. audire
tam̃ poterit & condelectari tã excellentidono: HIEMPLIST̃
ex om̃ib primitiȩ dõ &agno: Sicut enĩ & multo grege ob¬
tini eligit agnus. & sic̃ exmultis fructib eleguntꝰ pri¬
mitiȩ: ita isti eligunt᷑ exmultitudine electoꝵ quitã quã
primitias semet ipsos offerentes centesimũ referc̃ fructũ:
ET INΟRE Ił SORŨ ñ ẽ inuentũ m̃datiũ : Questio hic orit᷑
quare hocdicat iohanñ. cũpsalmistadicat. om̃is homo
mendax solus aut̃ ds̃ uerax: Qđ it a soluit᷑: Q⁊ om̃is homo

Expanded text:
sicut ille virgo, ita et isti virginitatem custodiunt. Et quia eum sicut ille virgo, ita et isti virginitatem custodiunt. Et quia eum in praesenti prae caeteris sequuntur, in futuro familiarius adhaerebunt. Sequentur quoque illum caeteri fideles, qui virginitatem corporis amiserunt, non quocunque ille ierit, sed quocunque ipsi potuerint. Quae etiam multitudo sanctorum, etsi non poterit dicere canticum illud, audire tamen poterit et condelectari tam excellenti dono. Hi empti sunt ex omnibus primitiae Deo et Agno. Sicut enim ex multo grege optimus eligitur agnus, et sicut ex multis fructibus eliguntur primitiae, ita et isti eliguntur ex multitudine electorum, qui, tanquam primitias semetipsos offerentes, centesimum referunt fructum. Et in ore ipsorum non est inventum mendacium. Quaestio hic oritur, quare hoc dicat Joannes, cum Psalmista dicat: Omnis homo mendax , solus autem Deus verax? Quod ita solvitur, quia omnis homo,
Abbreviated transcription (Latin):
in ipso conuigio peccatũ psalmista c̃siderans dic̃: Ecce enĩ
in iniquitatib c̃ceptussum : & indelictis peperit me inat̾mea:
Dicere tam̃ possum: qđ ueracit᷑ affirmare ñ audemꝑ. quia ñ
om̃s uirgines in illo beato regno. coniugatos p̃cedt̃. sed hi
specialit̃ qui&uitã & morib actormento passionis uirgi¬
nitate insuꝑ custodita coequant᷑ marterib c̃iugatid. uedi
gr̃a: Si iohannes apłs incrucefiusset leuatꝰ ut p&rus. siueñ:
qđ dep&rodr̃ .i. qđ uxorẽ habuerit. utiq. p̃celleret eum qi
illeurgo. hicuero e& ñ uirgo: Unde nec canticũ illud dice¬
recũ iohanne nec agnũ quocũq ierit potest sequi: Qui
cum mulierib mente & corpore: Nichilenĩ ꝓdest eẽ uirginẽ
corpore : si contigerit mentȩ corruptũ quẽpiã eẽ: UIRVI¬
NES enĩ st̃ : ideoq sequuNT agnũ quocũq ierit .i. imita N
illum: Sequi & enĩ xp̃m: imitari ẽ: Unde ipse dic̃: Qiuimͥ
ministrat mesequat᷑ .i. melmitetur: Sequunt᷑ istixp̃m quia

Expanded text:
tum Psalmista considerat, dicens: Ecce enim in iniquitatibus conceptus sum, et in delictis peperit me mater mea . Dicere tamen possumus, quod veraciter affirmare non audemus, quia non omnes virgines in illo beato regno conjugatos praecedunt, sed hi specialiter, qui et vita et moribus et tormento passionis, virginitate insuper custodita coaequantur martyribus conjugatis. Verbi gratia: si Joannes apostoluquod uxorem habuerit, utique praecelleret eum, quia ille virgo, hic vero esset non virgo. Unde nec canticum illud dicere cum Joanne, nec Agnum quocunque ierit, potest sequi. Qui cum mulieribus mente et corpore. Nihil enim prodest esse virginem corpore, si contigerit mente corruptum quempiam esse. Virgines enim sunt. Ideoque: Hi sequuntur Agnum quocunque ierit, id est, imitantur illum. Sequi enim Christum, imitari est. Unde et ipse dicit: Qui mihi ministrat, me sequatur , id est me imitetur. Sequuntur isti Christum, quia,
Abbreviated transcription (Latin):
Caelũ: ipsa ẽ. eccła: Quã ob causã & illi quicum agno sedent.
ut ipsescilic& iohannes & paulꝰ quidic̃. uolo om̃s homines eẽ.
sic̃ meipsum: id circodr̃: & tamquã uocẽ tonitrui magni: Ipsi
quoq st̃ cytharedi : imaantes dñi sui passionẽ: Namsic̃ supra¬
dictum ẽ : incrthara ẽ lignũ & st̃ corde diuerso modotens&e:
Lignum hoc: lignũ ẽ. dominicȩ passionis ł crucis : Porro cordȩ

Expanded text:
enim ipsa est Ecclesia, quam ob causam et illi qui cum Agno sedent, ut ipse scilicet Joannes et Paulus, qui dicit: Volo omnes esse sicut meipsum , idcirco dicitur: Et tanquam vocem tonitrui magni. Ipsi quoque sunt citharoedi, imitantes Domini sui passionem, nam sicut supradictum est in cithara est lignum, et sunt chordae diverso modo tensae. Lignum hoc, lignum est Dominicae passionis, vel crucis. Porro chordae
Abbreviated transcription (Latin):
ticum nouũ : Canticum nouũ cantareẽ : deincorrupta mentis
& corporis integritate gaudere: Sedcũ ipsisint sedes & quat¬
tuor animalia & seniores. quid ẽ. qđ antesedẽ & quattuor
sistant. quinulla rerum mutabiliũ uarietatẽ. a contẽplatio¬
ne conditoris animos reflectunt: ETNEMO poterat dicere
canticũ . .i. Nemopoterat gaudere de incorrupta m̃tis & cor¬
poris uirginitate: nisi illa centũ quadrag̃ uii mił: Nors¬

Expanded text:
iores. Canticum novum cantare est de incorrupta mentis et corporis integritate gaudere. Sed cum ipsi sint sedes, et quatuor animalia, et seniores, quid est quod ante sedem et quatuor sistunt, qui nulla rerum mutabilium varietate, a contemplatione Conditoris animos reflectunt. Et nemo poterat dicere canticum, id est, nemo poterat gaudere de incorrupta mentis et corporis virginitate. Nisi illa centum quadraginta quatuor
Abbreviated transcription (Latin):
ostensa ẽ: Uindeẽ: Nemote cdẽpnauit mulier: łignem
uero in nocte uetꝰ testam̃tũ intelligit᷑ qđ suppliciũ pet¬
cantib minat᷑. Unde ẽ: Siquis hoc ł illud fecerit mor¬
temoriat᷑: Eugiens aut̃ pepulꝰ pharaonẽ quiest draco
magni. cubans inmedio fiuminũ suoꝵ. ueluti mulier fugt
draconem ꝑuenit indesertũ in quo dm̃ ꝓtectorẽ reppe¬
rit. & man nacȩlesti pastus ẽ.: a per suspensũ serpentem
eneum. dnm̃ uidelicet ittm xp̃m saluatus ẽ : qui ueneno
aut deserti nomine illa regio designari. quã apostata
eccla q̃ undiq ꝑsecutionib angustut interra Uibi cibũ
indefictentẽ repperit: ꝗ̃ hic dũ affligit᷑ iusticiã esurt:
inalis aut̃ mulieris: ipsa suspensio intelligit᷑ ctẽplatio
suris angustantur int̾ra eo ampluis contẽplationis pena
eleuers ad sũma: Flinc paulꝰ dic̃: Quando infirmor

Expanded text:
ostensa est. Unde est: Nemo te condemnavit, mulier . Per ignem ostensa est. Unde est: Nemo te condemnavit, mulier . Per ignem vero in nocte, Vetus Testamentum intelligitur, quod supplicium peccantibus minatur. Unde est: Si quis hoc vel illud fecerit, morte moriatur. Fugiens autem populus Pharaonem, qui est draco magnus, cubans in medio fluminum suorum, veluti mulier fugit draconem, pervenit in desertum, in quo Deum protectorem reperit, et manna coelesti pastus est, et per suspensum serpentem aeneum, Dominum videlicet Jesum Christum salvatus est, qui veneno  . Potest autem deserti nomine illa regio designari, quam apostata Ecclesia, quae undique persecutionibus angustiatur in terra, ubi cibum indeficientem reperit, quae hic dum affligitur, justitiam esurit. In alis autem mulieris, ipsa suspensio intelligitur contemplatsuris angustiantur in terra, eo amplius contemplationis penna eleventur ad summa. Hinc Paulus dicit: Quando infirmor
Abbreviated transcription (Latin):
pensa: occultas inimici insidias precauere. &aꝑtas ꝑsecuti¬
ones nouit c̃tẽpnere. remouens se ab om̃ib: terrenͣꝵ rerũ
tumultib & insecreto m̃tis dno uacans: Uibi alitꝰ ꝑtẽpus &
tẽprã .i. ꝑ omẽ tẽpꝰ istius uitę. ad nĩ p̃dicatione usq ad finẽ
ipse in eadẽ solitudine esurientib cibus: De hoc tẽpore satis
supͣ dictumẽ: Nã q p̃dicatio xp̃i trib annis & dimidio
tenuit. & trib annis & dimidio terminabit᷑: recte ꝑ hoc
spatium om̃e tẽpꝰ p̃sentis uitȩ intelligit᷑. in quo sub eadẽ
doctrina eccła morat᷑: In huiꝰ mulieris figura: olĩ popłm
israheliticũ columna nubis p̃cedebat ꝑdiem . & colum na
ignis ꝑ noctẽ : Innube quippe blandim̃tũ amoris: inigne
aut̃ t̃ror exprimit᷑ timoris: ł has quippe duas columnad:
duo significant᷑ testam̃ta: Pernubẽ indie: nouũ signisicatꝰ¬
testam̃tũ. in quo ñ uindicta peccantiũ. sed miscđę lenitas

Expanded text:
pensa, occultas inimici insidias praecavere, et apertas persecutiones novit contemnere, removens se ab omnibus terrenarum rerum tumuper omne tempus istius vitae, a Domino praedicatione usque ad finem ipse in eadem solitudine esurientibus cibus. De hoc tempore satis supra dictum est. Nam quia praedicatio Christi tribus annis et dimidio perduravit, et tribus annis et dimidio terminabitur. Recte per hoc spatium omne tempus praesentis vitae intelligitur, in qua sub eadem doctrina Ecclesia moratur. In hujus mulieris figura olim populum Israeliticum columna nubis praecedebat per diem, et columna ignis per noctem. In nube quippe blandimentum amoris, in igne autem terror exprimitur timoris. Per has quippe duas columnas duo significantur Testamenta. Per nubem in die, Novum significatTestamentum, in quo non vindicta peccantium, sed misericordiae lenitas
Abbreviated transcription (Latin):
quando dãpnatũ hominẽ ingrediet᷑ & pugnabittormñtais
& falsis miraculoꝵ signis: ita ut inerrorẽ inducant᷑ sifieri
potest &iã electi. Quoꝵ tanto robustior tc̃ erit c̃star¬
tia quanto inmanior ꝑsecutoꝵ seuitia: ET DATE SUN

Expanded text:
quando damnatum hominem ingredietur, et pugnabit tormentis, quando damnatum hominem ingredietur, et pugnabit tormentis, et falsis miraculorum signis, ita ut in errorem deducantur, si fieri potest, etiam electi . Quorum tanto robustior tunc erit constantia, quanto imma
Abbreviated transcription (Latin):
lbri uerbis dr̃: Ueni ostendã tibi sponsã uxorẽ agni: Ipsat
alũ uxor in ꝑfectione operis amorũ estituta &q sua p̃¬
dicatione & doctrina multos filios dõ generat. Unde &
ipse dñs dic̃: Siquis fecerit uoluntatẽ patrismei. ipsems
do uxor. uocib p̃dicando mat̾ efficit᷑ xpi. lotiens eni
parit xp̃m: quotiens officio p̃dicationis menbra eius
que nos sumus ad fidẽ & operationẽ informat: Postquã
itaq uidit draco quia piectus ẽ decelo. maximeq.
post aduentũ filiidĩ dequo dñs ait. uidebã satanam
quippe hanc muliere in ipsa adolescentia: quando inter¬
fecit abel: Sed hanc postaduentũ filiidĩ acrius ꝑsequi
aggressuse. & ad argumenta ꝑsetutionũ callidius sema¬
ipsum cuertit: Alios pmenbra suacrucisigens ut parũ alios
lapidib obruens utstephanũ. alios ignec̃sumens ut lauron¬
tĩ. alios quoq serpentib tradidit. ungulis laniauit. in
Ethȩc quidẽ fac ligatꝰ sed uchementiuꝰ c̃traeã exurga.

Expanded text:
i sponsam agni . Ipsa est etiam uxor in perfectione operis et morum constituta, quia sua praedicatione et doctrina multos filios Dei generat. Unde et ipse Dominus dicit: Si quis fecerit voluntatem Patris mei, ipse mdo uxor, vocibus praedicando mater efficitur Christi. Toties enim parit Christum quoties officio praedicationis membra ejus quae nos sumus ad fidem et operationem informat. Postquam itaque vidit draco quia projectus esset de coelo, maximeque post adventum Filii Dei, de quo Dominus ait: Videbam Satanam quippe hanc mulierem in ipsa adolescentia, quando interfecit Abel, sed hanc post adventum Filii Dei acrius persequi aggressus est, et ad argumentum persecutionis callidus semetipsum convertit, alios per membra sua crucifigens, ut Petrum, alios lapidibus obruens, ut Stephanum, alios igne consumens, ut Laurentium, alios quoque serpentibus tradidit, ungulis laniavit, in Et haec quidem facit ligatus, sed vehementius contra eam exsurget,
Abbreviated transcription (Latin):
breuitate tẽporis angustat᷑. tanto multi plicitate sceleris
expandit᷑: Fancaut̃ eiꝰ ruinã & in aduentu nr̃ĩ redep¬
toris factã. & nc̃usq fieri debemꝑ credere : Habet aut̃
ipsos seuit uersutius aduersꝰ ipsos: ET POST QUAM
uidit draco qđ ꝓiectus ẽ decelo. hoc ẽ decordibus

Expanded text:
brevitate temporis angustatur, tanto multiplicitate sceleris brevitate temporis angustatur, tanto multiplicitate sceleris expanditur. Hanc autem ejus ruinam et in adventu nostri redemptoris factam, et nunc usque fieri debemus credere. Habet autem per ipsos saevit versutius adversus ipsos. Et postquam vidit draco quod projectus esset de coelo, hoc est de corporibus
Abbreviated transcription (Latin):
danihel aꝑte demonstrat. quicũ dixiss& seuidisse quattuor
uentos pugnantes inmarimagno: adiec̃. & quattuor bestiae
ꝑditio. ad quos uersutꝰ inimicꝰ expulsꝰ abelectis descendit: Non
quo in illis anteñ erat: sedq exclusꝰ a nonsius. ampluꝰ insuis
dominari coepit: Qui recte t̃ra &mare noncupat᷑ : qr dũ sẽꝑ
terrena p&unt. suꝑbiȩ fluctib: tumidi & uitioꝵ illecebris ama
rissimi inueniunt᷑: Talib itaq uȩ inmin&: id ÷ aetnadãpna¬
tio qr deiectus afidelib diabolus. cũ ira magna seuit
aduersũs illos & tanto utiq hoc agit feruentius quanto
uiciNiorẽ sibi sentit ad eẽ poenã. Unde sequitur
SCIENS QUIA modicũ tẽpꝰ habet: Modicũ quippetẽpꝰ
presens intelligit᷑ uita. dequa &apłs ait: Filioli nouis¬
sima hora ẽ: Etsi cõputemꝑ om̃e tepꝰ ab exordio mundi
ergo diabolus in proximo se scit eẽ dãpnandũ. ad exr¬
cendã maliciã suam. angustũ. uidet᷑ ei hoctepꝰ quam¬

Expanded text:
el aperte demonstrat. Qui cum dixisset se vidisse quatuor ventos pugnantes in magno mari, adjecit: Et quatuor bestiae terna damnatio, vel perditio, ad quos versutus inimicus expulsus ab electis, descendit, non quod in eis ante non esset, sed quia expulsus a non suis, amplius in suis dominari coepit. Qui recte terra et mare nuncupantur, quia dum semper terrena petunt, superbiae fluctibus tumidi, et vitiorum illecebris amaaeterna damnatio, quia dejectus a fidelibus diabolus, cum ira magna saevit adversus illos: et tanto utique hoc agit ferventius, quanto viciniorem sibi sentit adesse poenam, unde subditur: Sciens quod modicum tempus habet. Modicum quippe tempus, praesens intelligitur vita, de qua Apostolus: Filioli, novissima hora est . Et si computemus omne tempus ab exordio mundi ergo diabolus in proximo se scit esse damnandum, ad exercendum, malitiam suam, angustum ei videtur hoc tempus, quam
Abbreviated transcription (Latin):
lit & ꝑ mulierẽ: Appellatur aut̃ mulier. ñ ꝓpt̃ mollitiem
animi sedquia cotidie spuales do filios gignereñ cessat:
losa est & enĩsponsa anulo fidei inbaptismo subarrata.
dequa paulus dic̃: Despondi enĩ uos uniuro uirginem
castam e hibere xp̃o: Etalibi: Desponsauit sibixp̃s ec

Expanded text:
t per mulierem. Appellatur autem mulier non propter mollitiem animi, sed quia quotidie spirituales Deo filios gignere non cessat. Ipsa etenim est sponsa annulo fidei in baptismo subarrhata, de qua Paulus dicit: Despondi enim vos uni viro, virginem castam exhibere Christo . Et alibi: Desponsavit sibi C
Abbreviated transcription (Latin):
lloc donũ ipsa muluer meruit: ut aquila magna efficor¬
tur: Desertꝰ aũt locꝰ: corda scõꝵ intellegunt᷑ remota atir¬
renis desideruis. Prius enĩ asemet ipsis inordinatos deside¬
rioꝵ motꝰ eiciunt. & sic semet ipsos desertũ quietis effici¬
unt: ut habeant locũ quo fugerepossint: Quiadũ nulla
huiꝰ mundi diligunt . sed solũ modo aecnã pacieiiã ippet̃
magna mentis tranquillitate ꝑfruunt᷑. inqua solitudinelocũ
inueniunt quo fugiant: id ÷ dm̃. qͥ in secreto m̃tis aquerentib

Expanded text:
ficeretur. Desertus autem locus corda sanctorum intelliguntur, remota a terrenis desideriis. Prius enim a semetipsis inordinatos desideriorum motus ejiciunt, et sic semetipsos desertum quietis efficiunt, ut habeant locum, quo fugere possint, quia dum mala hujus mundi non diligunt, sed solummodo aeternam patriam appetunt, magna mentis tranquillitate perfruuntur. In qua solitudine locum tenet, quo fugiat ad Deum qui in secreto mentis
Abbreviated transcription (Latin):
faciunt. hoc ẽ. insocietate fideliũ: Propt̾ sanguinẽ agni
cuiꝰ uidelic& passionẽ imitant᷑. mortificantesse cũ uitus ac̃¬
cupiscentiis: ET PROP T̃ uerbũ testimonii sui: quia fidei rectitu
dinẽ custodiunt: ET Ñ BILEX ER̃ animassuas usq ad mortẽ
qr ante elegert̃ mori in hacuita. ut postmodũ cũ xp̃oregra
rent : quã hic uiuere tẽporalit̃ & postmodũ et̾nalit̃ perrȩ
usq ad mortẽ seposuert̃ : ne animassuas nequit̃ amarent: hinc
nec facio animã meã p̃tiosiorẽ quãme: Etdĩs: Quiamat
animã suã ꝑdeteã. Imitant᷑ enĩ dnm suũ: quã sciunt ꝓsua redẽpo¬
Pluralienĩ numero utuntꝰ: qr numerositatẽ eccłarũ assignant:
moramini: Velcerte habitatores cȩloꝵ angłos intelligerepos¬
sum : quib c̃cordit̃ indnõ c̃uenit gratulari. dũ & homines ad
illoꝵ c̃sortiũ redeunt. & angłi redintegratũ numerũ suũ istis
receptis aspiciunt: Ubi ñ estaliud qđ exponidebeat. nisiut hac

Expanded text:
um. Propter sanguinem agni. Cujus videlicet Passionem imitantur mortificantes se cum vitiis et concupiscentiis. Et propter verbum testimonii sui. Quia rectitudinem fidei custodiunt. Et non dilexerunt animas suas usque ad mortem. Quia ante elegerunt mori in hac vita ut postmodum regnaristo, quam hic vivere temporaliter, et postmodum aeternaliter perire, usque ad mortem se posuerunt, ne animas suas nequiter amarent. Hinc nec facio animam meam pretiosiorem quam me . Et Dominus: Qui amat animam suam perdet eam. Imitantur enim Dominum suum, quem sciunt pro sua redempPlurali enim numero utuntur, quia numerositatem Ecclesiarum assignant. moramini, vel certe habitatores coelorum, angelos intelligere possumus, quibus concorditer in Domino convenit congratulari, dum et homines ad illorum consortium redeunt, et angeli redintegratum numerum suum istis receptis aspiciunt. Ubi non est aliud quod exponi debeat, nisi ut hac
Abbreviated transcription (Latin):
unde psalmista: Cũ irasceretꝰ furor eoꝵ innos. forstan aqua
obsorbuisse tnol łos uero antiqui serpentis. suasio illui
intelligitꝰ q reꝓbi instigant ut contra eccłam seuiant.
lost muliere ergo indesertũ uolantẽ serpens ex oresuo flum̃
emisit qr maxime post aduentũ filuidĩ. & post quã ecła
celestia paut. infideliũ multitudinẽ diabolꝰ inscoꝵ nece
commouit. sic̃ neronẽ. domitianũ. & c&eros. ut eã faceret

Expanded text:
unde Psalmista: Cum irasceretur furor eorum in nos, forsitan aqua absorbuisset nos . Per os vero antiqui serpentis, suasio illius intelligitur, qua reprobi instigantur ut contra Ecclesiam saeviant. Post mulierem ergo in desertum volantem, serpens ex ore suo flumen emisit, quia maxime post adventum Filii Dei, et postquam Ecclesia coelestia petiit, infidelium multitudinem diabolus in sanctorum necem commo
Abbreviated transcription (Latin):
diabolꝰ accusat: quando alios inꝓsperitatib Extolli atq
alios fac̃ aduersitatib frangi : & hoc ante c̃spectũ dĩ. qui
ubiq ẽ: Iuxta illud Cȩlũ & t̾rã ego impleo: ET IESI UI

Expanded text:
diabolus accusat, quando alios in prosperitatibus extollit, atque diabolus accusat, quando alios in prosperitatibus extollit, atque alios adversitatibus frangit, et hoc ante conspectum Dei, qui u
Abbreviated transcription (Latin):
ñ desinit: Uoxitaq ista incelo magnũ ẽ electoꝵ
desideriũ in eccła Nc̃ facta ẽ. salus. subaud̃ om̃ĩ tepore
uitȩ p̃sentis. ab aduentu scilit& mediatoris. usq ad fine
eiusdẽ p̃dicationis: Salus facta ẽ. ꝙr gratuita dĩ boni¬
potestas facta ÷ dĩ nr̃i. sic̃ ipseresurgens amortuis dic̃:
Data ẽ michi omis ꝓotestas: QUIA PIECIUS EST AC
cusator frm̃ nr̃oꝵ . Accusatio diaboli: nichib altũd ÷
niss admalũ p̃cipitatio: Lc̃ enĩ accusat: quando elignos
accusatione reddit. Nloquendo exterius : sedodiendo
inceriuꝰ: Sed abhac accusatione illelib apparet: qui
in se accusare studa. quõ ab aduersario suo accusari posse cog¬
noscit: Angłi itaq gaudentes denrã reuocatione. latantur¬
&iã decasu diaboli nde innatiutate dñĩ dicebant. glonia
in excelsis dõ: Quid enĩ mirũ. si homines fr̃s uocant. dũ ceriuĩ
c̃tinuũ tẽpꝰ intelligit᷑. ł ꝓspera & aduersa: Indie & nocte

Expanded text:
sta, est magnum electorum desiderium in Ecclesia: Nunc facta est salus. Sed omni tempore vitae praesentis, ab adventu scilicet mediatoris usque ad finem ejusdem praedicationis, salus facta est, quia gratia Dei vel bonipotestas facta est Dei nostri. Sicut ipse resurgens a mortuis dicit: Data est mihi omnis potestasnostri die ac nocte. Accusatio diaboli nihil est aliud, nisi ad malum praecipitatio. Tunc enim accusat, quando dignos accusatione reddit, non loquendo exterius, sed odiendo interius. Sed ab hac accusatione ille liber apparet, qui in se accusare studet quod ab adversario suo accusari posse cognoscit. Angeli itaque gaudentes de nostra revocatione, laetantur de casu diaboli. Unde in Domini nativitate dicebant: Gloria in excelsis Deo. Quid enim mirum, si homines fratres vocant, dum cernunt continuum tempus intelligitur, vel prospera vel adversa. In die et nocte
Abbreviated transcription (Latin):
magnadicentes : VS QUE QUO dnẽ sc̃s &uerus ñ iudicas & uin
iã cũ dño manentes . uindictã deinimicis &pectant. cũ dñs
ineuuangło dicat. diligite inimicos urõs. & orate ꝓpersequn¬
tib & calũniantib uobis: Sed sciendũ: quia illi scĩ iã in cospec
tu sui creatoris consistentes. uident uoluntatẽ illius. & ideo
abipso accipiunt. qđ eũ uelle facerenouert̃. & deipsobibunt.
qđ ab ipso sitiunt: P&unt aut̃ uindictã deinimicis duob
modis & hoc causa caritatis : utscilic& qui ad uitã aeternam
hoc minorẽ poenã in inferno habeant. ubi unus quisq scđm¬
qualitatẽ operũ sustinebit magnitudinẽ poenarũ. Qđ pe
poreo modo uocẽ emittant. sicutinos qui aereũ fiatũ infolle
uentris trahimꝑ ꝑ organũ gutturis. seduoxilloꝵ desideriũ ẽ.
ipsoꝵ: & tantomagis quisq illoꝵ cdlamat. quanto magis deside

Expanded text:
magna dicentes: Usquequo, Domine, sanctumagna dicentes: Usquequo, Domine, sanctujam cum Domino manentes vindictam de inimicis expetant, cum Dominus in Evangelio dicat, Diligite inimicos vestros, et orate pro persequentibus et calumniantibus vos. Sed sciendum quia illi sancti tu Creatoris sui consistentes, vident voluntatem illius, et ideo ab ipso accipiunt, quod eum velle facere noverunt, et de ipso bibunt quod ab ipso sitiunt. Petunt autem vindictam de inimicis duobus modis, et hoc causa charitatis, ut scilicet qui ad vitam ahoc minorem poenam in inferno habeant. Animae itaqualitatem operum sustinebit magnitudinem poenarum. Quod petporeo modo vocem emittant, sicut nos qui aereum flatum in follem ventris trahimus per organum gutturis, sed vox illorum desiderium est ipsorum. Et tanto magis quisque illorum clamat, quanto magis deside
Abbreviated transcription (Latin):
quando scĩ ab impiis opprobria. irrisiones. & contumelias : Dehis
duob generib martr̃rii: dic̃ dñs filiis zebedei: Potestis bibere
calicẽ quẽ egobibiturus sum : & deinceps: Calicẽ meũ bibetis:
cũ unus illoꝵ fuerit decollatꝰ : alt̃ inpaceuitã finierit. Ettamen
nonsine martyrio fuit : quia multa opprobria & aduersitates ꝓxpo
sustinuit: Uinde legimus eũ in actib apł̃oꝵ flagellatũ cũ ceteris.
quando ibant gaudentes a conspectuccilii .: icet: PROPTER
niũ &iã ꝓferebant in ore. iuxta illud : Corde credit᷑ adiusticiã :
oreaut confessio fitinsalutẽ: Liel qa uerbũ dĩ gestabant in corde
aore. ostendebant testimonio inopere. nolentes idola colere &
propter hoc int̾ficiebant᷑ uł aperto mastyrio uł occulto. dũ eos
simulatores & hypocritas eẽ dicebant: ETCLAMABANT
om̃s quiapertũ siueoccultũ martyriũ fuerant ꝑpessi uoce

Expanded text:
quando sancti ab impiis opprobria et irrisiones et contumelias squando sancti ab impiis opprobria et irrisiones et contumelias s generibus martyrii dicit Dominus filiis Zebedaei, Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum ? et deinceps, Calicem meum bibetis, cum unus illorum fuerit decollatus, alter in pace vitam finierit, et tamen non sine martyrio fuerit, quia multa opprobria et adversitates pro Christo sustinuit. Unde legimus eum in Actibus apostolorum flagellatum cum caeteris, quando ibant gaudentes a conspectu concilii, et propter venia etiam proferebant in ore, juxta illud: Corde creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem . Vel quia verbum Dei gestabant in corde ore, ostendebant testimonium in opere, nolentes idola colere, et propter hoc interficiebantur vel aperto martyrio, vel occulto, dum eos simulatores et hypocritas esse dicebant. Et clamabant omnes qui apertum sive occultum martyrium fuerant perpessi. Voce
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionẽ corporis sui. ut sic̃ cũ corpore & anima seruiert̃ ꝓp̃õ:
itacũ corpore aanima remunerent᷑ quia reuera sic est dignum:
ldeoq qr necdum ad illã dignitatẽ ad quã uenturist̃ ꝑuenert̃ subse
sunt. quia postmodũ maiores futurist̃: Cũ aũt uenerint ad tantã
głam iã nonert̃ subse sed inse: Qđ taliecemplo cognoscipotest:
Ponam⁊ quẽ libet inmonasterio nutritũ. & postea abbatẽ consti¬
tutũ. quãdiutalis sub priorib uiuit. quasi subseest: Cũ aũt ab̃b
fuerit electus: iã ñẽ subse sed inse: Talimodo tc̃ iã animȩ fideliũ
subseñert̃ quando animȩ simul cũ corporib: inmortalitate gaudebt̃ :
Animȩ occisoꝵ : dicunt᷑ animȩ martĩrũ : Duo quippest̃ martsrii
genera in hoc mundo: Unũ scilicet apertũ qđ fit incorpore: sicut
martyrizatꝰ est petrus paulus. & ceteri : Alterũ uero occultum:

Expanded text:
resurrectionem corporis sui. Et sicut cum corpore et anima servierunt Christo, resurrectionem corporis sui. Et sicut cum corpore et anima servierunt Christo, ita cum corpore et anima remunerentur, quia revera sic est dignum. Ideoque, quia necdum ad illam dignitatem ad quam venturi sunt pervenerunt, sub se sunt, quia post modum majores futuri sunt. Cum autem venerint ad tantam gloriam, jam non erunt sub se, sed in se. Quod tali exemplo cognosci potest: Ponamus quemlibet in monasterio nutritum, et postea abbatem constitutum, quandiu talis sub prioribus vivit, quasi sub se est; cum autem abbas fuerit electus, jam non est sub se, sed in se. Tali modo tunc jam animae fidelium sub se non erunt, quando animae simul cum corporibus in immortalitate gaudebunt. Animae occisorum dicuntur animae martyrum. Duo quippe sunt martyrii genera in hoc mundo: unum scilicet apertum, quod fit in corpore, sicut martyrizatus est Petrus, Paulus et caeteri. Alterum vero occultum,
Abbreviated transcription (Latin):
scriptȩ : Perquã arcã xp̃s significat᷑ : inquost̃ om̃s thesauri sapien¬
tiȩ. & scientiȩ: Postquã uero ueruspontifex uenit & uelam̃ scidit.
Sacerdos: qr ꝑillũ muneranrã dõpatri dirigim: Vnde & sacerdo¬
tes insingulis orationib se ꝑdm̃ ecaudiri optantes subnomine ip¬
duo altaria sedunũ. post quã uerus pontif& ingressus. ẽ. scãs corũ
cũ parte corporis sui: & sic̃ illist̃ iã cũ illo inre : ita &istuinspe : ltaq¬
ipsȩ animȩ occisoꝵ st̃ altare. & tam̃ subtꝰ altarest̃ : qr ꝑ om̃a coequairi
capiti suo ñ posst̃: quia ipseest ds̃ . illi homines. illedñs : istiserui:
ldeoq & altarest̃ capitisuo c̃iunct & subaltare : quia ñilli per
omã coequant᷑ : Alit̃ : Ipsi qͥst̃ altare subtus altarest̃ hoc ẽ subse
qr ñdũ ꝑuenert̃ adeã głam ad quã uenturist᷑. quando ert̃ similes
angłis dĩ: Diuusum est quippe ad huc desideriũ illoꝵ : qm̃ expecant¬

Expanded text:
icatur, in quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae. Postquam vero verus pontifex venit, et velamen scidit, Sacerdos quia per illum munera nostra Deo Patri dirigimus. Unde et sacerdotes in singulis orationibus se per Dominum exaudiri optantes, sub nomine ipduo altaria, sed unum, postquam verus pontifex ingressus est Sancta sanctorum cum parte corporis sui, et sicut illi ipsae animae occisorum sunt altare, et tamen subtus altare sunt, quia per omnia coaequari capiti suo non possunt: quia ipse est Deus, illi homines: ille Dominus, isti servi. Ideoque et altare sunt capiti suo conjuncti: et sub altare, quia non illi per omnia coaequantur. Aliter: Ipsi qui sunt altare, subtus altare sunt, hoc est, sub se, quia nondum pervenerunt ad eam gloriam ad quam venturi sunt, quando erunt similes angelis
Abbreviated transcription (Latin):
sigillũ quintũ. & cet̃: Intabernaculo moysi duo altaria fuert̃
Primũ scilic& ȩre cooꝑtũ subdiuo. ubis acrificia cremebant᷑: aliud
uero interus anteuelũ. inquotantũ sanguis ponebat᷑. & timi¬
& arcã : ł hec duo altaria : duo significant᷑ popłi: Linꝰ scilic& ꝑ
altare exteruis .i. carnalis in. udeis. quitantũ modo perlegis oꝑa
aut opera sacrificioꝵ sepitant posses aluari solũ modo : sed potius
ꝑfidẽ xp̃ĩ futuri. Qm̃ sic̃ doctores spũalit̃ legẽ intellecert᷑: ita
faciebunt & illi prophete scilicet patriarche & ceteri Qđ indictis
posse ꝑlegis sacrificia: dicebat: Siuoliusses sacrificiũ dedissẽ
utiq holo caustis ñ delectabens: Ideoq hocfieri ñ posse ẽsiderans :
adiungit: Sacrificiũ dõ : spus c̃tribulatus : Sciendũ uero qđ
altare illud aureũ dequonẽ agit᷑. prius quidẽ antearcã erat.
seduelũ pendebat antehoc a illã qͥdđ som̃ ccscã sco duidebat¬

Expanded text:
s interfectorum. In tabernaculo Moysi duo altaria fuerunt, prius scilicet aere coopertum sub divo, ubi sacrificia cremabantur: aliud vero interius ante velum, in quo tantum sanguis ponebatur et thymiet arcam. Per haec duo altaria, duo significantur populi: unus scilicet per altare exterius, id est carnalis in Judaeis, qui tantummodo per legis opera aut per fidem Christi futuri, quoniam sicut doctores spiritualiter legem intellexerunt, ita et faciebant illi prophetae scilicet, patriarchae, et caeteri, quod in dictis urgari per legis sacrificia, dicebat: Si voluisses sacrificium, dedissem utique, holocaustis non delectaberis Ideoque hoc fieri non posse considerans, adjungit: Sacrificium Deo spiritus contribulatus . Sciendum vero quod altare illud aureum, de quo nunc agitur, prius quidem ante arcam erat, sed velum pendebat ante hoc et illud quod sa
Abbreviated transcription (Latin):
manus lapidantiũ positꝰ. intuens incȩlũ dix̃: Ecceiudeo cȩlos aꝑtod
a il̃m stantẽ adextris uirtutis dĩ: Stant quoq cũ illo electi. quila¬
borant inp̃sentiuita. & incertamine st̃ constituti: HABEN TES
ant quedã pictaciola frontib suis circũ ligata. inquib sit nom̃
agni. łpatris eiꝰ scriptũ: Sedinsuis frontib nom̃ agni & patrispor¬
tant. quoꝵ fidẽ tenent & operib ornant. &qr in nominepatris
& filii signant᷑: & hoc signocrucis abom̃ib tuent᷑ aduersis:
IT AUDIUI Nocĩ decęlo. tãquã uocẽ aquarũ mul. &cetrã:

Expanded text:
lapidantium positus, intuens in coelum, dixit: Ecce video coelos apertos, et Jesum stantem a dextris virtutis Dei . Stant quoque cum illo electi, quia laborant in praesenti vita, et in certamine sunt constituti. Habentes nant pictaciola frontibus suis circumligata, in quibus sit nomen Agni vel Patris ejus scriptum, sed in suis frontibus nomen Agni et Patris portant, quorum fidem tenent, et operibus ornant. Et quia in nomine Patris et Filii signantur, et hoc signo crucis ab omnibus tuentur adversis. Et audivi vocem de coelo tanquam vocem aquarum multa
Abbreviated transcription (Latin):
cũ hominẽ ꝓpt̃ quẽ cuncta creauerat adimaginẽ suã fecit
enaruis numerꝰ id eo ꝑfectus ẽ : quia lix in decẽ p̃cepts con¬
ludit᷑ om̃isq culpa ñ amplius quã ꝑ .x. uerba cohibetur

Expanded text:
cum hominem, propter quem cuncta creaverat, ad imaginem suam fecit. cum hominem, propter quem cuncta creaverat, ad imaginem suam fecit. Denarius numerus in eo perfectus est, quia lex in decem praeceptis concluditur, omnisque culpa
Abbreviated transcription (Latin):
ducti faciunt sexcentos sexaginta sex: intp̃tatio autem¬
huiꝰ nominis eiusdẽ ẽ gentiũ seductor. in eoxp̃o c̃traruiꝰ.
quo ille seductor. isteuero dr̃ gentiũ saluator: Siueergo hoc
siue illo modo. siue ingreta siue inlatina. siue ingothica
lingua hicnumerꝰ accipiat᷑: ñ incongrue ad antixp̃i pe¬
sonã refert᷑: Sed est adhuc qđ eodẽ numero subtiliinus¬
tigatione pensemi. ut plura deeo auferentes lectoriple¬
sexta sui parte. tertia & dimidia quȩ st̃ unũ & duo. & tria:
Que in summã ducta sexfaciunt. nec aliũ antesenariũ mime¬
rũ repperit᷑. quisuis partib dũ diuidit᷑. tota eiꝰ summa
cõplee. t᷑: Quiq dũ asexta sui partẽ ẽ ab uno indenarium.
atercia aũt inuicenariũ surgit: quasi quadratũ denariũ
reddit: Sedut solidet᷑ rursũ asexta suparte quȩ indena¬
riuĩ surgit : ad centenariũ ꝑuenit: Sicq. insuis partib mul¬
origine. dñs eaquȩ primo die coepit. sexto die oꝑ& impleuit

Expanded text:
ducti, faciunt sexcentos sexaginta sex. Interpretatio autem nominis ejusdem est, gentium seductor: in eo Christo contrarius, quod iste seductor, ille vero dicitur gentium salvator. Sive ergo hoc, sive illo modo, sive in Graeca, sive in Latina, sive in Gothica lingua hic numerus accipiatur, non incongrue ad Antichristi personam refertur. Sed est adhuc quod de eodem numero subtili investigatione pensemus, ut plura de eo offerentes lectori plesexta sui parte, tertia et dimidia: quae sunt unum, et duo, et tria: quae in summa ducta, sex faciunt. Nec alius ante senarium numerus reperitur, qui suis partibus dum dividitur, tota ejus summa compleatur, quique dum a sexta sui parte, id est, ab uno in denarium, a tertia autem in vicenarium surgit, quasi quadratum denarium reddit. Sed ut solidetur, rursum a sexta sui parte quae in denarium surgit, ad centenarium pervenit, sicque in suis partibus mulorigine Dominus, ea quae primo die coepit, sexto die opere complevit,
Abbreviated transcription (Latin):
deb&: qui c̃tra scłi principem certam̃ inut : Intuendũ &iã
qđ agne hic stare ꝑhib&: cũ lucas deeodicat. dr̃s uĩs ascendit
in celũ: & sed& adextris dĩ: Uindesciendũ. q sedere regnantis
ẽ. ł iudicantis stareuero laborantis ł iuuantis: E ergo post
deuictã mortẽ xp̃s surgens amortius. data ẽ ei potestas incelo

Expanded text:
debet, qui contra saeculi principem certamen inierit. Intuendum etiam debet, qui contra saeculi principem certamen inierit. Intuendum etiam quod Agnus hic stare perhibetur, cum Lucas de eo dicat: Dominus Jesus ascendit in coelum, et sedet a dextris Dei . Unde sciendum quia sedere, regnantis est vel judicantis: stare vero, laborantis vel juvantis. Quia ergo post devictam mortem Christo resurgenti a mortuis data est potestas in coelo
Abbreviated transcription (Latin):
plũ accipi&. &uitã det̾nã possidebit: Quadragenariuꝰ quoq
numerꝰ: Inmisterio ẽ consecratꝰ: Unde & ipse dñs quadra¬
ginta dieb ieiunauit. sic̃ olẏm fecerant morses &heliað:
Constat enĩ ex quaternario & denario: Quaternarius sacra
Millenarius &iã sepepro ꝑfectione rei dequa agit᷑ ponit᷑. Vnde¬
scriptum est: Uerbi qd̃ mandauit inmille generationes: Cũ
enĩ credendum sit qđ nequaquã usq ad centũ generationes
mundꝰ &xtendat᷑. quid aliud inmille generationib:. nisigene¬
rationũ uniuersitas designat᷑ : Unde & in hac apocalypsi sci
suns mente & corpore: Ideoq c̃siderandũ ẽ: qr sitanta erit¬
eoꝵ numerositas qui uirginitatẽ seruauert̃. ut iohanñ. & paulꝰ.
multoplures ert̃ &iã c&r̃ĩ scĩ: Quo in loco &iã hocnotandũ
qđ hi supramontẽ sioꝵ staredicunt᷑. cũ ipsi sint monssioꝵ.
q uidelic& nisiquis &iã supra semet ipsum ascenderit. debes¬
tia ñ triumphabit: In magna enĩ mentis celsitudine stare

Expanded text:
ius quoque numerus in mysterio est consecratus, unde et ipse Dominus quadraginta diebus jejunavit, sicut olim fecerant Moyses et Elias. Constat enim ex quaternario et denario. Quaternarius sacratMillenarius etiam saepe pro perfectione rei de qua agitur, ponitur, unde est, Verbi quod mandavit in mille generationes. Cum enim credendum slle generationibus nisi generationum universitas designatur? Unde et in hac Apocalypsi sancti sunt mente et corpore. Ideoque considerandum est, quia, si tanta eorum numerositas erit qui virginitatem servaverunt, ut Joannes et Paulus, multo plures erunt et caeteri sancti. Quo in loco etiam hoc notandum, quod hi supra montem Sion stare dicuntur, cum ipsi sint mons Sion, quia videlicet nisi quis etiam supra semetipsum ascenderit, de bestia non triumphabit. In magna enim mentis celsitudine stare
Abbreviated transcription (Latin):
sorores. aut patrẽ aut matrẽ. aut silios autagros ꝓpter
nom̃ meũ centuplũ accipi&. &uitã aet̾nã possidebit
scłi detates. recte perhunc numerum possumꝰ intelligere
omẽ tempꝰ presentis uitȩ: Quiaergo homo ille filius ꝑdio
onis xp̃m se esse fallacit᷑ affirmat tamquã ipse sit condi¬
tor om̃ium quȩ insex dieb: per acta uoluunt᷑. seq A Iω¬

Expanded text:
trem, aut filios, aut filias, aut agros propter nomen meum, centuplum accipiet, et vitam aeternam possidebit . ates hujus saeculi, recte per hunc numerum possumus intelligere omne tempus praesentis vitae. Quia ergo homo ille, filius perditionis, Christum se esse fallaciter affirmabit, tanquam ipse sit conditor omnium, quae in sex diebus peracta volvuntur, seque