comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
antur. Moꝵ.ł.u. Mira autẽ
diuinitatis pietate agitur. cum
is qui ꝑfecto corde ad contempla¬
tionem tendit. humanis ministe¬
riis occupatur: ut & multis infir¬
miorib eius mens ꝑfecta ꝓficiat.
de quosemet ipsũ imꝑfectũ respi¬
cit. inde ad humilitatis culmen
ꝑfectior assurgat. Nonnũqͣm
enim sc̃i uiri unde desiderioꝵ
suoꝵ detrimenta tolerant inde
maiora lucra conuersis aliis re¬
portant: quia dũ eis uacare. ut
appetitnt ñ licet. raꝑe secũ alios
quib admiscentur libet. fit gͦ
mira dispositione pietatis: uit
unde se destructiores estimant.
inde locupletiores ad celestis patͥȩ
constructionem surgant. Nonnũ¬
qͣm uͦ idcirco ad concepra desideria
minime ꝑuentunt: ut ipsa int̃¬
ueniente tarditate ad eadem de¬
sideria laxato mentis sinu dila¬
tentur. Et que extenuari fortasse
impleta poterant: magna dispo¬
sitione agitur. ut repulsa crescant.
Sic quippe mortificari appetunt.

Expanded text:
antur. Mira autem antur. Mira autem divinitatis pietate agitur, cum is qui perfecto corde ad contemplationem tendit, humanis ministeriis occupatur, ut et multis infirmioribus ejus mens perfecta proficiat, et quo semetipsum imperfectum respicit, inde ad humilitatis culmen perfectior assurgat. Nonnunquam enim sancti viri unde desideriorum suorum detrimenta tolerant, inde majora lucra conversis aliis reportant, quia dum eis vacare, ut appetunt, non licet, rapere secum alios quibus admiscentur libet. Fit ergo mira dispensatione pietatis, ut unde se destructiores aestimant, inde locupletiores ad coelestis patriae constructionem surgant. Nonnunquam vero idcirco ad concepta desideria minime perveniunt, ut ipsa interveniente tarditate, ad eadem desideria laxato mentis sinu dilatentur. Et quae extenuari fortasse impleta poterant, magna dispositione agitur ut repulsa crescant. Sic quippe mortificari appetunt
Abbreviated transcription (Latin):
onis bene regit amor quietis:
quia exteriores curȩ si ꝑuerso
amore ñ appetantur. ñ confu¬
so sed ordinato animo ministra¬
ri queunt. Sci etenim uiri ne¬
quaqͣm eas appetunt. s occulto
ordine sibi suꝑ impositas gemũt.
Et qͣmiuis illas ꝑ meliorem inten¬
tionem fugiant: tam̃ ꝑ subditam
mentẽ portant. Quas quidẽ sum¬
moꝑe si liceat uitare festinant.
sed timentes occultas dispensatio¬
nes d̃i tenent qd̃ fugiunt. exercent
qd̃ uitant. Intrant enĩ ad cor suũ.
& sibi confulunt quid uelit oc¬
culta uoluntas di: seseq subditos
ẽẽ debere sũmis ordinationĩous
cognoscentes humiliant ceruicẽ
cordis iugo diuinȩ dispensationiꝰ.
Quisquis uͦ talis est: quilibet tu¬
multus uersentur extrinsecus
nũqͣm ad eius interiora ꝑueni¬
unt. Itaq agitur ut ad aliud in¬
trinsecus uoto. ad aliud extrinse¬
cus teneatur officio: & hac sapi¬
entia ñ iam turbulenta atq con¬
fusa. sed tranquilla corda reple¬

Expanded text:
onis bene regit amor quietis, onis bene regit amor quietis, quia exteriores curae, si perverso amore non appetantur, non confuso sed ordinato animo ministrari queunt. Sancti enim viri nequam eas appetunt, sed occulto ordine sibi superimpositas gemunt, et quamvis illas per meliorem intentionem fugiant, tamen per subditam mentem portant, quas quidem summopere, si liceat, vitare festinant; sed timentes occultas dispensationes Dei, tenent quod fugiunt, exercent quod vitant. Intrant enim ad cor suum et ibi consulunt quid velit occulta voluntas Dei, seseque subditos esse debere summis ordinationibus cognoscentes, humiliant cervicem cordis jugo divinae dispensationis. Quisquis talis est, quilibet tumultus versentur extrinsecus, nunquam ad ejus interiora perveniunt. Itaque agitur ut aliud intrinsecus voto, aliud extrinsecus teneatur officio; et hac sapientia non jam turbulenta atqfusa, sed tranquilla corda reple
Abbreviated transcription (Latin):
Quia gͥ aliqͣndo qui solam celestẽ
patriam diligunt t̾renȩ patriȩ
curis sribiacent. pleni suꝑna sa¬
pientia discernant qualit̃ debe¬
ant uacare ad aliud intrinsecus.
& ad aliud extrinsecus occupari.
ut si forte occulta d̃i ordinatione
aliquid eis ñ appetentib de huiꝰ
scłi curis imponitur. cẽdant do
quem diligunt & p̃ amore eius
intrinsecus solam illius deside¬
rent uisionem.p̃ timore uͦ eius
impositam sibi extrinsecus hu¬
militer expleant actionem: ut
& uacare deo appetant ex gr̃a di¬
lectionis. & rursũ curas suꝑim¬
positas ex conditione expleant
seruitutis. Cumq occupatio¬
nes extrinsecus ꝑstrepunt. in¬
trinsecus in amore pacatissi¬
ma quies tenetur:atq occupa¬
tionũ cumultus exterius ꝑstre¬
pentes dispensat. interius p̃si¬
dens iudex ratio & tranquillo
moderamine ea que circa se mi¬
nus tranquilla sunt disponit.
Sicut enim uigor mentis frenan¬
ois p̃est motib carnis. sic sepe fu¬
ꝑ impositos tumultus occupati-¬

Expanded text:
Quia vero aliquando qui solam coelestem patriam diligunt, terrenae patriae curis subjacent, pleni superna sapientia discernunt qualiter debeant vacare ad aliud intrinsecus, et ad aliud extrinsecus occupari, ut si forte occulta Dei ordinatione aliquid eis non appetentibus de hujus saeculi curis imponitur, cedant Deo quem diligunt, et prae amore ejus intrinsecus solam ejus desiderent visionem, prae timore vero ejus impositam sibi extrinsecus humiliter expleant actionem, ut et vacare Deo appetant ex gratia dilectionis, et rursum curas superimpositas ex conditione expleant servitutis. Cumque occupationes extrinsecus perstrepunt, intrinsecus in amore pacatissima quies tenetur, atque occupationum tumultus exterius perstrepentes dispensat interius praesens judex ratio, et tranquillo moderamine ea quae circa se minus tranquilla sunt, disponit. Sicut enim vigor mentis frenandis praeest motibus carnis, sic saepe superimpositos tumultus occupati
Abbreviated transcription (Latin):
sunt in temptatione. subesse eos
borib q fatigari: ut qui adhuc im¬
curam suscipere ñ p̃sumant. Cũ uͦ¬
tationũ subegerint: qm̃ apud se iã
de intima tranquillitate funt se¬

Expanded text:
huc in tentatione sunt, subesse eos boribusque fatigari. Cum curam suscipere non praesumant. Electa subegerint, quo apud se jam de intima tranquillitate se
Abbreviated transcription (Latin):
Cum ad redemptoris nr̃i miracula
credentiũ turba conflueret. cũ po
chil ꝓficimus. ecce mundꝰ post eũ
totus abiit: ut ab illo igm tantȩ cõ¬
cursionis absciderent: finire poten¬
tiam eiꝰ morte conati sunt dicentes.
expedit ut unus homo moriatur.
colũbȩ in figura nr̃i sacrificii seca¬
riguitur p̃cipitur. & ñ penitus
abscidi: ut post mortẽ corꝑi caput

Expanded text:
cum ad Redemptoris nostri miracula credentium turba conflueret, cum sachil proficimus, ecce mundus totus post eum abiit ; ut ab illo vim tantae concursionis absciderent, finire ejus potentiam morte conati sunt, dicentes: Expedit ut unus homo moriatur, columbae, in figura nostri sacrificii, secari guttur praecipitur, et non penitus abscidi, ut et post mortem corpori caput
Abbreviated transcription (Latin):
ñ est. ꝑ secutores igitur ꝑegerunt
hoc qd̃ ꝑnitiose moliti sunt: intu¬
lerunt mortẽ ut ab eo abscident
fideliũ deuotionẽ. Sed inde fideliᷤᷤ
creuit:unde se hanc extinguere
infideliũ crudelitas credidit. Cũq
se estimant eiꝰ miracula ꝑseq̃ndo
abscidere: hec nimirũ compulsi
sunt nesciendo dilatare. Et hoc¬

Expanded text:
ecutores igitur peregerunt hoc quod perniciose moliti sunt; intulerunt mortem, ut ab eo abscinderent fidelium devotionem; sed inde fides crevit, unde hanc se exstinguere infidelium crudelitas credidit; cumque se aestimant ejus miracula persequendo abscindere, hanc nimirum compulsi sunt nesciendo dilatare.
Abbreviated transcription (Latin):
erat cũ quo loquebatur. ostende mͥ
dm̃n diceret. & ñ ostende temet ipsũ.
Si autẽ & d̃s erat cũ quo facie ad
faciem loquebat᷑. cur se petebat ui¬
dere quem uidebat: Sed ex hac eiꝰ
peticione colligitur. qr eũ sitiebat
ꝑ incircũ scriptȩ naturȩ suȩ clari¬
tatem cernere. quẽ iam ceꝑat ꝑ qͣs¬
dam imagines uidere: ut sic fuꝑ¬
na essentia mentis etus oculis ades¬
set: quatinꝰ ei ad et̾nitatis uifionẽ
nulla imago creata temporalit̃ in¬
t̃esset. Et uiderunt gͦ patres uet̾is¬
in hac mortali carne consistentib.

Expanded text:
erat cum quo loquebatur, ostende mihi Deum diceret, et non ostende temetipsum. Si autem Deus erat cum quo facie ad faciem loquebatur, cur se petebat videre quem videbat? Sed ex hac ejus petitione colligitur quia eum sitiebat per incircumscriptae naturae suae claritatem cernere, quem jam coeperat per quasdam imagines videre, ut sic superna essentia mentis ejus oculis adesset, quatenus ei ad aeternitatis visionem nulla imago creata temporaliter interesset. Et viderunt ergo patres in hac mortali carne consistentibus,
Abbreviated transcription (Latin):
Sciendũ est quia cũ peccata impu¬
nita relinquimus. ab eis posside
peccatũ cordis sub utris nr̃i posses¬
sione reducitur: si cũ incipit re¬
primatur Unde & diuma uoce
cam praua cogitanti d̾r. In foribꝰ
peccatũ tuũ aderit: sed sub te e¬
rit appetitus eius & tu dñaberis
illius. In forib quippe peccatũ
adest: cũ in cogitationib pulsat.
Cuiꝰ appetitus subter est. eiq ho¬
mo dñatur: si cordis nequitia in¬
specta citius p̃mitur. & priusqͣm
ad duritiam crescat reluctanti

Expanded text:
Sciendum vero est, quia cum peccata impunita relinquimus, a nocte possidempeccatum cordis sub juris nostri possessionem reducitur, si cum incipit, reprimatur. Unde et divina voce Cain prava cogitanti dicitur: In foribus peccatum tuum aderit, sed sub te erit appetitus ejus, et tu dominaberis illius . In foribus quippe peccatum adest, cum in cogitationibus pulsat. Cujus appetitus subter est, eique homo dominatur, si cordis nequitia inspecta, citius prematur, et priusquam ad duritiam crescat, reluctanti
Abbreviated transcription (Latin):
desidiosus ingeniũ accipit. ut
de negligentia uistius puniat᷑:
quia qd sine labore assequi po¬
tuit. scire contempnit. Et idcirco¬
iora p̃mia retributionis inueni¬
at. quo magis in studio uruen-
tas ad premiũ ꝓficit: & desidi¬
oso uelocitas ad suppliciũ crescit.

Expanded text:
desidiosus ingenium accipit, ut de negligentia justius puniatur, quia quod sine labore assequi potuit, scire contemjora praemia retributionis inveniat; quo magis in studio inventitas ad praemium proficit, et desidioso velocitas ad supplicium crescit.
Abbreviated transcription (Latin):
Multa ante oculos ponunt: que
si eis in conu̾satione eueniant sub¬
sistere se ñ posse formidant. Iter gͦ
ne obstantiũ sepiũ sic formidinũ
suarũ oppositȩ suspitiones pung̾t.
Qd̾̃ quia electos p̾pedire ñ solet.¬
absq offendiculo. Iusti quippe in
conuersatione sua qd̾libet eis adu̾¬
sitatis obuiauerit. ñ impingunt᷑.
quia temporalis aduersitatis obiec¬
tacula eternȩ spei & int̾nȩ contẽ¬
plationis saltu transcendunt.

Expanded text:
m ante oculos ponunt, quae si eis in conversatione eveniant, subsistere se non posse formidant. De quibunae obstantium sepium suarum oppositae suspiciones pungunt; quod quia electos praepedire noabsque offendiculo. Justi quippe in conversatione sua, quodlibet eis adversitatis obviaverit, non impingunt, quia temporalis adversitatis obstacula aeternae spei et internae contemplationis saltu transcendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
placere deo s hominib querunt.
audiant gͦ qd scriptũ est. Fbhomi¬
natio est dño om̃is arrogans: quia
uidelicet dũ in uerbo d̾i głiam ꝓpti¬
am querit ius dantis inuadit. &¬
eũ laudi suȩ postponere nequaqͣm
metuit. a quo hoc ipst̃i qd̾ laudat᷑

Expanded text:
lud Deo non hominibus quaerit. Audiant quod scriptum est: Abominatio Domini est omnis arrogans .--Quia videlicet dum in verbo Dei gloriam propriam quaerit, jus dantis invadit; eumque laudi suae postponere nequaquam metuit, a quo hoc ipsum quod laudatur
Abbreviated transcription (Latin):
alienȩ uitȩ detractione pascunt᷑:
ferre est: in collocutionẽ deroga
tionis uicissim ꝓximoꝵ uicia di¬
cere. De quoꝵ illic pena mox sub¬
oitur. Quia uacantes potib &
dantes simbolũ consumentur:
& uestietur panns dormitatio.
Potib uacant: qui de opprobrio
alienȩ uitȩ se debriant. Simbo¬
lũ uͦ dare est: sicut unusquisq
solet ꝓ parte sua cibos ad uescen¬
dũ. ita in confabulatione detrac¬
tionis uerba conferre. Sed uacan¬
tes potib & dantes simbobũ con¬
sumentur: qr sicut scriptũ est.
om̃is detractor erãdicabit᷑. uesti¬
etur autẽ pannis cormitatio:
quia despectũ & mopem a cunc¬
tis bonis oꝑib mors inuenit. quẽ
hic ad alienȩ uitȩ exquirenda cri¬
mina languor detractionis suȩ

Expanded text:
alienae vitae detractione pascuntur, ferre est in collotionis vicissim proximorum vitia dicere. De quorum poena mox subditur: Quia vacantes potibus et dantes symbola consumentur, et vestietur pPotibus vacant, qui de opprobrio alienae vitae se debriant. Symbolum vero dare est, sicut unusquisque solet pro parte sua cibos ad vescendum, ita in confabulatione detractionis verba conferre. Sed vacantes potibus et dantes symbolum consumentur, quia sicut scriptum est : Omnis detractor eradicabitur. Vestietur autem pannis dormitatio, quia despectum et inopem a cunctis bonis operibus mors sua invenit, quem hic ad alienae vitae exquirenda crimina detractionis su
Abbreviated transcription (Latin):
sed totam se in diuinȩ spei fiduciã
transferat. despicit: & cessante.
studio. adesse sibi uitȩ subsidia
posse diffidit. Unde & hec eadem
sara ꝓmissiones di audiens ridet.
sed ridens corripitur. correpta uͦ
ꝓtinus fecundatur. & que niuen¬
tute uigens fecundari ñ potuit.
annis fracta semlib utero marce¬
scente concepit: quia cũ cura car
nis sui confidentiã habere desie¬
rit. contra spem ex diuina ꝓmis¬
sione accipit qd habiturã se ex
humana ratione dubitauit. Unde
bene ysaac iõ est risus łr. quige¬
neratur: quia cũ suꝑnȩ spei fi¬
duciam concipit: quid mens nr̃a
aliud qͣm gaudiũ parit.¬

Expanded text:
sed totam se in divinae spei fiduciam sed totam se in divinae spei fiduciam transferat, despicit, et, cessante studio, adesse sibi vitae subsidia posse diffidit. Unde et haec eadem Sara promissiones Dei audiens ridet, sed ridens corripitur, correpta autem protinus fecundatur; et quae juventute vigens fecundari non potuit, annis fracta senilibus, utero marcescente, concnis, sui confidentiam habere desierit, contra spem ex divina promissione accipit, quod habere a se ex humana ratione dubitavit. Unde bene Isaac, id est risus dicitur, qui generatur, quia cum supernae spei fiduciam concipit, quid mens nostra aliud quam gaudium parit
Abbreviated transcription (Latin):
magni moderaminis cura carnis
frenanda est ut seruiat. & mini¬
me principetur: ne quasi dña a
nimũ uincat. sed subacta mentis
dñio quasi ancilla famuletur. ut
iussa assit. & ad nutũ cordis repul¬
sa dissiliat. ut uix a tergo sc̃e co¬
gitationis appareat & nũqͣm con¬
tra faciem recta cogitantis obsi¬
stat. Qd̃ bene nobis historia sa¬
crȩ lectionis innuitur: cũ abrahã
trib angłis occurrisse memoratur.
Ipse quippe uenientib extra ostiũ
occurrit. sara uͦ post ostr̃ substi¬
tit: quia uidelicet ut uir & dñs do¬
mus spũalis. ñr scilicet intellectus.
debet in cogitatione trintatis clau¬
stra carnis excedere: & quasi habi¬
tationis infimȩ ianuã exire. Cu¬
ra uͦ carnis. ut femina foris ñ appa¬
reat. & uideri iactanter erubescat.
ut quasi post dergũ uiri sub discre¬
tione sp̃c solis necessariis intenta.
nequaqͣm sciat ꝓcaciter detegi. sed
uerecunde moderari. Cui tam̃ se¬
pe cũ dr̃ ut de se minime p̃sumat

Expanded text:
ergo magni moderaminis carnis cura frenanda est, ut serviat et minime principetur, ne quasi domina animum vincat, sed, subacta mentis dominio, quasi ancilla famuletur, ut jussa adsit, atque ad nutum cordis repulsa dissiliat, ut vix a tergo sanctae cogitationis appareat, et nunquam contra faciem recta cogitantis obsistat. Quod bene nobis historia sacrae lectionis innuitur, cum Abraham tribus angelis occurrisse memoratur . Ipse quippe venientibus extra ostium occurrit, Sara vero post ostium stetit, quia videlicet ut vir ac dominus domus spiritalis, noster scilicet intellectus, debet in cognitione Trinitatis claustra carnis excedere, et quasi habitationis infimae januam exire; cura autem carnis, ut femina, foras non appareat, et videri jactanter erubescat, ut quasi post tergum viri sub discretione spiritus, solis necessariis intenta, nequaquam sciat procaciter detegi, sed verecunde moderari. Cui tamen saepe cum dicitur ut de se minime praesumat,
Abbreviated transcription (Latin):
cura temporalis cor ꝑdiuersa di¬
uerberat: & impar quisq inue¬
nitur ad singula dũ confusa m̃te
diuiditur ad multa. Bene gͦ qͥ¬
dam sapiens & ꝓuide ꝓhibet di¬
cens. ne in multis sint actus tui:
quia iuidelicet nequaqͣm plene
in uniꝰcuiusq oꝑis ratione colli¬
gitur. dũ mens ꝑ diuersa parti¬
tur. Cumq foras ꝑ insolentẽ
curam trahitur: a timoris intimi
soliditate uacuatur. fit in exteri¬
orũ dispositione sollicita: ut sui

Expanded text:
cura regiminis cor per diversa diverberat, et impar quisque invenitur ad singula, dum confusa mente dividitur ad multa. Unde quidam sapiens provide prohibet, dicens: Fili, ne in multis sint actus tui , quia videlicet nequaquam plene in uniuscujusque operis ratione colligitur, dum mens per diversa partitur. Cumque foras per insolentem curam trahitur, a timoris intimi soliditate vacuatur: fit in exteriorum dispositione sollicita, et sui
Abbreviated transcription (Latin):
que assecutus fuerat repente me¬
moriȩ intulit: & malũ qd̾ se pul¬
sabat euicit. Et qr ꝑcepte gr̃e me¬
munt: uum culpe ĩminentis fre¬
git. Cũ enim uoluptas lubrica
da: ut eo erubescamus praua com¬
mittere:quo nos a do meminimꝰ
gratuita bona ꝑcepisse. Et illatã
grãm exterioꝵ munerũ uertamꝰ
in arma uirtutũ: ut sint ante
oculos que ꝑcepimus. & queque
nos illiciunt subigamus. Quia
enĩ uoluptas ipsa ex ꝓsꝑitate na¬
scitur. enisdem ꝓsꝑitatis ẽ consi¬
deratione ferienda: quatinꝰ hostiᷤᷤ
ñr unde oritur. inde mortatur.
Considerandũ quippe ẽ: ne accep¬
tũ munꝰ uertamꝰ in uiciũ: ne ꝑ
fauorem uitȩ nos absorbeat uo¬
rago nequitiȩ. Iram namq suꝑni
accendimus: si contra benignita

Expanded text:
quae assecutus fuerat repente memoriae intulit, et malum quod se pulsabat evicit; et quia perceptae gratiae meminit, vim culpae imminentis fregit. Cum enim voluptas lubrica pponenda, ut eo erubescamus prava committere, quo nos a Deo meminimus gratuito bona percepisse, et illatam gratiam exteriorum munerum vertamus in arma virtutum, ut sint ante oculos quae percepimus, et quae nos alliciunt subigamus. Quia enim voluptas ipsa ex prosperitate nascitur, ejusdem prosperitatis est consideratione ferienda, quatenus hostis noster unde oritur, inde moriatur. Considerandum quippe est ne acceptum munus vertamus in vitium, ne per favorem vitae nos absorbeat vorago nequitiae. Iram namque contrliter accendimus, si contra benignita
Abbreviated transcription (Latin):
ant. ab ipso accipiunt. ut contra im¬
petũ ꝑcussionis eius opponantur.
& famulantes leuat:quos quasi
aduersantes extertus tolerat. Por¬
tatq contradictionem dep̃cantiũ
qͣm aspirat: & uelut nolenti impo¬
nitur. qd̃ ab ipso ut fiat imꝑatur.
Moysi enim dicit. Dimitte me ut
dimicte me: nisi dẽp̃candi ausũ
p̃bere: Acsi aꝑte ei diceret᷑. Pensa
quanti apud me ualeas: & cogno¬
sce qr obtinere poteris quicquid ꝓ

Expanded text:
ant, ab ipso accipiunt, ut contra impetum percussionis eius opponantur, et famulantes interius levat, quos quasi adversantes exterius tolerat. Portat ergo contradictionem deprecantium quam aspirat; et velut nolenti imponitur, quod ab ipso ut fiat imperatur. Moysi etenim dicit: Dimitte me, utDimitte me, nisi deprecandi ausum praebere? Ac si aperte diceretur: Pensa, quantum apud me valeas, et cognosce quia obtiner
Abbreviated transcription (Latin):
spectu iudicis placent: cũ hec menᷤ
subtilius recogitando conterit.
Et quasi de aromatib puluerem
reddit: ne grossũ durũq sit bo¬
nũ qđ agitur. ne si hoc arta retrac¬
tationis manus ñ cõminuat: odo¬
rem de se subtilius ñ asꝑgat.

Expanded text:
spectu iudicis placent, cum hec mens spectu iudicis placent, cum hec mens subtilius recogitando conterit et quasi de aromatibus pulverem reddit, ne grossum durumque sit bonum quod agitur, ne si hoc arta retractationis manus non comminuat, odorem de se subtilius non aspergat.
Abbreviated transcription (Latin):
bona nr̃a pauca sint. & ne indiscus¬
sa: ne aut pauca agentes mueni¬
amur steriles. aut indiscussa re¬
linquentes. uecordes. Neq enĩ una¬
uirtutib ñ est. Unde recte ad moy
ama compositũ oꝑe ungentarii.
mixtũ diligent̃ & purũ. Chimma¬
ma quippe ex aromatib cõpositũ
facimus: cũ in altari boni oꝑis. uir¬
tutũ multiplicitate redolemus.
Qd̃ mixtũ & purũ fit: qr quanto
uirtus uirtuti iungitur. tanto in¬
censũ boni oꝑis sincerius exhibet᷑.
Unde & bene subiungit᷑ Cũq in
tenuissimũ puluerẽ om̃ia contu¬
ueris: pones ex eo tͣabnaculo testi¬
monii. In tenuissimũ puluerem
aromata uniu̾sa conterimꝰ: cũ bo¬
na nr̃a quasi in pilo cordis occulta
discussione tundimus: & si ueracit
bona sint. subtiliter retractamus.
aromata gͦ in puluerẽ redigere
est: uirtutes recogitando terere:
& usq ad subtilitatem occulti exa¬
minis reuocare. Et notandũ qd̾
de eodem puluere dr. pones ex co
coram tab̾naculo testimonii: qr¬

Expanded text:
bona nostra pauca sint; curandum ne indiscussa; ne aut pauca agentes, inveniamur steriles; aut indiscussa relinquentes, vecordes. Neque enim unavirtutibus non est. Unde recte ad Moysama compositum opere unguentarii, mistum diligenter et purum . Thymiama quippe ex aromatibus compositum facimus, cum in altari boni operis, virtutum multiplicitate redolemus. Quod mistum et purum fit; quia quanto virtus virtuti jungitur, tanto incensum boni operis sincerius exhibetur. Unde et bene subjungitur: Cumque in tenuissimum pulverem universa contuderis, pones ex eo cmonii . » In tenuissimum pulverem aromata universa conterimus, cum bona nostra quasi in bilo cordis occulta discussione tundimus, et si veraciter bona sint subtiliter retractamus. Aromata ergo in pulverem redigere, est virtutes recogitando terere, et usque ad subtilitatem occultae examinationis revocare. Et notandum quod de eodem pulvere dicitur: « Pones ex eo coram tabernaculo testimonii
Abbreviated transcription (Latin):
nulla sunt uicia: que a conuimuis
aut seꝑari uix possunt: aut certe
nequaqͣm possunt. Pene enim sẽꝑ
epulas comitatur uoluptas. & gu¬
uitas. Nam dũ corpus in refectio¬
nis delectatione resoluitur: cor ad
inane gaudrũ relaratur. Unde scͥp¬
tũ est. Sedit popłs manducare &
bibere: & surrexerunt ludere.

Expanded text:
 sunt vitia quae a conviviis aut separari vix possunt, aut certe nequaquam possunt. Pene semper enim epulas comitatur voluptas. Nam dum corpus in refectionis delectatione resolvitur, cor ad inane gaudium relaxatur. Unde scriptum est: Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt ludere
Abbreviated transcription (Latin):
lis aduersantib intra domũ loth
reducitur & munit᷑: nisi qd̾ iustꝰ
quisq dũ prauoꝵ insidias sustinet
ad mentẽ reuertitur. & imꝑt̾ritus
manet: Sodomitȩ autẽ uiri. in
unt: quia corruptores mentiũ
contra uitam rusti nullũ accusa¬
tionis aditũ dep̃hendunt. ꝑcussi
enĩ cecitate quasi domũ circũeunt.
qui inuidentes facta dictaq ꝑscru¬
tantur. Sed quia eis de uita iusti
fortis undiq & laudabilis actio ob¬
uiat: errantes nichil aliud qͣm pa¬

Expanded text:
lis adversantibus intra domum Loth reducitur et munitur, nisi quod justus quisque dum pravorum insidias sustinet, ad mentem revertitur, et imperterritus manet? Sodomitae autem viri in unt, quia corruptores mentium contra vitam justi nullum accusationis aditum deprehendunt. Percussi enim caecitate, quasi domum circumeunt, qui, invidentes, facta dictaque perscrutantur. Sed quia eis de vita justi fortis undique ac laudabilis actio obviat, errantes nil aliud quam pa
Abbreviated transcription (Latin):
quem suꝑbia deprimit. aliũ respi¬
ciat qualit̾ ira accendat. Et quia
se ira citius ñ instigat meliorem
pensare negligit uiciũ quo grauiꝰ
tenetur. Hlerũq contingit. ut ali¬
quis quem auaricia sauciat aliũ
& quia se a pollutione carnali alie¬
nũ respicit: quib ipse sordib uicii¬
sp̃ualis intrinsecus polluitur. non
atcendit. Dũq in alio pensat ma¬
lũ qd̾ ipse ñ habet: in se negligit
considerare qd habet. Sicq fit. ut
ꝑbiat: quo sua negligentiꝰ ignorat.
at contra hii qui ad alta uirtutũ
surgere ueraciter appetunt: cũ ali¬
enas culpas aũdiunt. mox cor ad
ꝓprias rẽducunt: & tanto rectrus
illas diiudicant: quanto uerius
istas deplorant. Infirmitatẽ etiã¬

Expanded text:
quem superbia deprimit, alium respiciat qualiter ira succendat; et quia se ira non citius instigat, meliorempensare negligit vitium quo gravius tenetur. Plerumque contingit ut is quem avaritia sauciat, alium quia se a pollutione carnali alienum respicit, 98 quibus ipse sordibus spiritalis vitii intrinsecus polluitur, non attendit; dumque in alio pensat malum quod ipse non habet, in se negligit considerare quod habet: sicque fit, utbiat, quo sua negligentius ignorat. At contra hi, qui ad alta virtutum surgere veraciter appetunt, cum alienas culpas audiunt, protinus cor ad proprias reducunt; et tanto rectius illas dijudicant, quanto verius istas deplorant. Quia igitur e
Abbreviated transcription (Latin):
suerat: qui puluerem & cinerem¬
se etiam dũ cũ deo loqueret᷑ estima¬
bat. Si igitur ita se despicit. qui
usq ad honorem diuine collocuti¬
pensandũ est. qua pena illi ferien¬
di sunt. qui & ad sũma ñ ꝓfictunt.
& tam̃ se de minimis excollunt.¬

Expanded text:
suerat, qui pulverem se ac cinerem, etiam dum cum Deo loqueretur, aestimabat. Si igitur ita se despexit, qui usque ad honorem divinae collocutipensandum est, qua poena illi feriendi sunt qui ad summum non proficiunt, et tamen de minimis extollunt
Abbreviated transcription (Latin):
dicas. ille de quo rursũ scͥptũ est.
oñs patiens est redditor. in tanto
crimine inuolutos inueniens. qͣsi
pacientiam p̃termisit. & diem ex¬
tremi iudicii expectare ad uindic¬
tam noluit: sed eos igne iudicii an
te iudicii diem p̃uenit. Ecce malũ
& quasi cũ difficultate credidit cũ
audiuit. & tam̃ sine tarditate ꝑ¬
cussit. cũ uerũ cognoscendo reperit.
ut nobis uidelicet daret exemplũ
qḋ maiora crimina & tarde creden¬
da sunt cũ audiunt᷑. & citius puni¬
enda cũ ueraciter agnoscuntyr

Expanded text:
dicas . Ille de quo rursum scriptum est: dicas . Ille de quo rursum scriptum est: Dominus patiens est, cum in tanto crimine involutos inveniens, quasi patientiam praetermisit, et diem extremi judicii exspectare ad vindictam noluit, sed eos igne judicii ante diem judicii praevenit. Ecce malum, et quasi cum difficultate credidit cum audivit; et tamen sine tarditate percussit, cum verum cognoscendo reperit: ut nobis videlicet daret exemplum, quia majora crimina et tarde credenda sunt cum audiuntur, et citius punienda, cum veraciter agnoscuntur
Abbreviated transcription (Latin):
Id ꝓferendam sententiã nũqͣm
p̃cipites ẽẽ debemus. ne temere in¬
discussa iudicemus: ne quelibet
mala audita nos moueant. ne pas¬
sim dicta sine ꝓbatione credamꝰ.
Qd̃ ꝓfecto ꝑpetrare ꝑtimescimus:
si auctoris nr̃i subtilius facta pen¬
samus. Ipse quippe ut nos a p̾ci¬
piti sententiȩ ꝓlatione compesce¬
ret: cũ omĩa nuda & aꝑta sint ocu¬
lis eius. mala tam̃ sõdome noluit
audita iudicare qui ait. Clamor
sodomoꝵ & gomorreoꝵ multipli¬
catus est: & peccatũ eoꝵ aggraua¬
tũ est nimis. Descendam & igide¬
culpa in actione. Peccatũ uͦ etiam
cũ clamore est. culpa cũ libertate.
Omp̃c itaq dñs & om̃ia sciens. cur
ante ꝓbationem quasi dubitat.
nisi ut grauitatis nobis exemplũ
ꝓponat:. ne mala hominũ ante
p̾sumamus credere qͣm ꝓbare :
Ecce ꝑ angłos ad cognoscenda
mala descendit. moxq facinoro¬
sos ꝑcutit: & ille patiens.
ale mitis. de quo scriptũ
est. tu autẽ. cũ tranquillitate iu¬

Expanded text:
ferendam sententiam unquam praecipites esse debeamus, ne temere indiscussa judicemus, ne quaelibet mala audita nos moveant, ne passim dicta sine probatione credamus. Quod profecto perpetrare pertimescimus, si auctoris nostri subtilius facta pensemus, ipse quippe ut nos a praecipitata sententiae prolatione compesceret, cum « omnia nuda et aperta sint oculis ejus , » mala tamen Sodomae noluit audita judicare, qui ait: « Clamor Sodomorum et Gomorrhaeorum multiplicatus est, et peccatum eorum aggravatum est nimis. Descendam et videculpa in actione; peccatum vero etiam cum clamore, est culpa cum libertate.ominus et omnia sciens; cur ante probationem quasi dubitat, nisi ut gravitatis nobis exemplum proponat, ne mala hominum ante praesumamus credere quam probare? Et ecce ut per angelos ad cognoscenda mala descendit, mox facinorosos percutit. Atque ille patiens, ille mitis, ille, de quo scriptum est: Tu autem Domine cum tranquillitate ju
Abbreviated transcription (Latin):
Moꝵ.ł.xyiͦii. S cĩ om̃s quanto in
dĩ uisione ꝓficiunt. quantomagiᷤᷤ
diuinitatis int̃na conspiciunt. tan¬
tomagis se nichil esse cognoscunt.
Nusquã quippe legitur. qd̾ abra-¬
ham cinerem & puluerẽ se esse ꝓ¬
fessus est. infi cũ habere cũ deo col¬
locutionẽ meruit dicens. Loquar
ad dnm meũ: cũ sim puluis & ciniĩ.
Esse enĩ se aliquem fortasse crede¬
ret: si ueracem essentiam que suꝑ
ipsum ẽ minime sensisset. At uero
ubi ad incõmutabilem contẽplare¬
dũ suꝑ se raptus est: impletus
tantȩ contemplationis potentia.
dñ uideret illũ. nichilse esse nisi
Synt autẽ ñnulli qui dũ praua
agunt. de semet ipsis magna sen

Expanded text:
is . Sancti omnes quando in Dei visione proficiunt: quanto magis divinitatis interna conspiciunt, tanto magis se nihil esse cognoscunt. Nusquam quippe legitur quod Abraham cinerem et pulverem se esse professus est, nisi cum habere Dei meruit collocutionem, dicens: Loquar ad Dominum meum, cum sim pulvis, et cinis . Esse enim se aliquem fortasse crederet, si veracem essentiam, quae super ipsum est, minime sensisset. At vero ubi ad incommutabile contemplandum super se raptus est, impletus tantae contemplationis potentia, dum videret illum, nihil se esse nisi sunt nonnulli, qui cum parva agunt, de semetipsis magna sent
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ potest: Sed quia eos quoꝵ recor¬
damur nos amplectimur: ab his
uͦ quoꝵ obliuiscimur elongamur.
humano usu & recordari d̃s dicit᷑.
cũ dona tribuit: & oblruisci. cũ in
culpa derelinquit. Sed quia cunc¬
ta pensat. cuncta sine int̾missio¬
nis alternatione considerat: & re¬
cordatur bonoꝵ quoꝵ tam̃ nũqͣm
obliuiscitur. & nullatenꝰ recordat᷑
maloꝵ quos tam̃ ꝑ rudiciũ semꝑ
intuetur. In recordatione enĩ con¬
ditoris ñ reducitur: quisquis usq
ad finem uitȩ uiciis subiugatur.
Nam si hunc suꝑni respectus me¬
merita exigunt ut funditus ab
auctoris recordatione deleat᷑. Dñs
nequaqͣm malos respicit. quoꝵ¬
tam̃ facta considerat. sed suꝑ hec
dãpnationis iudiciũ in ultimis
seruat. Hinc enĩ scriptũ est. Ocłi
dm̃ contemplant᷑ bonos & maloᷤ.
Hinc ꝑ psalmistã đr. Uultus
dm̃i fuꝑ facientes mala: ut ꝑdat
de t̾ra memoriã eoꝵ. Considerat
gͦ quos puniat: sed eosdem ipsos
ante ñ uidit quos nescit. Nam qu¬

Expanded text:
potest? Sed quia eos nos quorum recordamur amplectimur, ab his autem quorum obliviscimur elongamur, humano usu et recordari Deus dicitur, cum dona tribuit, et oblivisci, cum in culpa derelinquit. Sed quia cuncta pensat, cuncta sine intermissionis alternatione 535 considerat; et recordatur bonorum, quorum tamen nunquam obliviscitur; et nullatenus recordatur malorum, quos tamen per judicium semper intuetur. ditoris non reducitur, quisquis usque ad finem vitae vitiis subjugatur. Nam si hunc superni respectus memerita exigunt, ut funditus ab auctoris recordatione deleatur. Snequaqtamen facta considerat, sed super haec damnationis judicium in ultimis servat. Hinc enim scriptum est: Oculi Domini contemplantur bonos et malos . Hinc per Psalmistam dicitur: Vultus Domini super facientes mala, ut perdat de terra memoriam eorum . Considerat igitur quos puniat, sed eosdem ipsos ante non vidit, quos nescit. Nam qui
Abbreviated transcription (Latin):
te agatur ostendere. & ꝑ uim
int̾ne uisionis eoꝵ mentib exhi¬
benda iudicia occultis motib in¬
dr̃. Dignus ẽ agnus qui occisus est
acciꝑe uirtutem & diuinitatẽ. &
sapientiam. Yox namq angłoꝵ ẽ
in laude conditoris: ip̃sa admira¬
tio intimȩ contemplationis. Uir¬
tutis diuine miracula obstupu¬
isse. dixisse est: quia excitatus cũ
reuerentia motus cordis. magnꝰ
ẽ ad aures incircũscripti sp̃c cla¬
mor uocis. Que uox se quasi ꝑ
distincta uerba explicat: dũ sese
ꝑ innumeros modos admiratio¬
nis format. Os̾ gͦ angłis loquit᷑
cũ eis uoluntas eius intima ui¬
oendo manifestatur. Angłi ue¬
semet ipsos respiciunt. in motũ
nim uł a dño qui sĩtmus & incir¬
cũscriptus est sp̃c. uel ab angłis
qui nulla sunt carnea natura ue¬
stiti. humano mͦ aereus flatus
folle uentris attrahitur:ut per
organũ gutturis uocis expressio¬
ne reddatyr. xlix.¬

Expanded text:
te agatur ostendere, et per vim te agatur ostendere, et per vim internae visionis, eorum mentibus exhibenda judicia occultis motibus in Dignus est Agnus, qui occisus est, accipere virtutem, et divinitatem, et sapientiam . Vox namque angelorum est in laude conditoris, ipsa admiratio intimae contemplationis. Virtutis divinae miracula obstupuisse, dixisse est, quia excitatus cum reverentia motus cordis, magnus est ad aures incircumscripti spiritus clamor vocis. Quae vox se quasi per distincta verba explicat, dum sese per innumeros modos admirationis format. Deus ergo angelis loquitur, cum eis voluntas ejus intima videnda manifestatur. Angeli autsemetipsos respiciunt, in motum nim vel a Domino, qui summus atque incircumscriptus est spiritus, vel a Satan, qui nulla est carnea natura vestitus, humano modo aereus flatus folle ventris attrahitur, ut per organum gutturis, vocis expressione reddatur.
Abbreviated transcription (Latin):
quia sp̃uali naturȩ ex corporeã
oppositione nlobstat: loquit᷑ d̾s
ad angłos scõs. eo ipso quo eoꝵ cor¬
dib occulta sua inuisibilia osten¬
ditꝰ ut quicqͣd agere debeant in
ipsa contemplatione ueritatis le¬
gant: & uelut quedã p̃cepta uocis
sint. ipsa gaudia contemplationiᷤ.
cordib d̾s contra humanã suꝑbi¬
am animadu̾sionem ultionis in¬
funderet. dicit. Uenite descenda¬
mus & confundamus ibi linguaᷤᷤ
eoꝵ. Dr̃ eis qui adherent uenite:
quia mmirũ hoc ipsũ nũqͣm a
diuina contemplatione detresce¬
re. in diuina contẽplatione semꝑ¬
accrescere est. Et nũqͣm corde re¬
cedere. ẽ: quasi quodã stabili mo¬
tu semꝑ uenire. Quib & dicit.
Descendamus & confundamꝰ lin¬
guas eoꝵ. Ascendunt angłi in eo
qd̾ creatorem conspiciunt: descen¬
ount angłi in eo qd creaturam
sese in illicitis erigentẽ examine
districtionis p̃munt. Dicere gͦ
est descendamus & confundamꝰ
linguas eoꝵ: in se ipsos hoc qd̃ rec¬

Expanded text:
quia spiritali naturae ex corporea oppositione nihil obstat, loquitur Deus ad angelos sanctos eo ipso, quo eorum cordibus occulta sua invisibilia ostentat: ut quidquid agere debeant, in ipsa contemplatione veritatis legant, et velut quaedam praecepta vocis sint ipsa gaudia contemplationis. cordibus, Deus contra humanam superbiam, animadversionem ultionis infunderet, dixit: Venite descendamus, et confundamus ibi linguam eorum . Dicitur eis qui adhaerent, Venite; quia nimirum hoc ipsum nunquam a divina contemplatione decrescere, in divina conteaccrescere est, et nunquam corde recedere, est quasi quodam stabili motu semper venire. Quibus etiam dicit: Descendamus, et confundamus ibi linguam eorum. Ascendunt Angeli in eo quod Creatorem conspiciunt, descendunt angeli in eo quod creaturam sese in illicitis erigentem examine districtionis premunt. Dicere ergo Dei est, Descendamus, et confundamus ibi linguam eorum, in seipso eis hoc quod rec
Abbreviated transcription (Latin):
aledictus chanaan puer. ser¬
tas multa remanere peccata ꝑmit¬
tit: sed ira iuidicii a nr̃a hic correp¬
tione inchoat. ut in reꝑboꝵ dãp¬
natione conquiescat. sicut scriptũ
est. Tempus est ut incipiat uidi¬
ciũ de domo dei. Si autẽ primũ
a nobis: quis finis eoꝵ qui ñ cre¬
dunt dĩ eu̾głio: Eant gͦ ñc reꝓbi.
&e uoluptatũ suarũ desideria mł¬
ta iniquitate consũment: ce eo tẽ¬
poralia flagella ñ sentiant. quo
eterna eos supplicia expectant. Be¬
ne autẽ multa eoꝵ nequitia. chã
peccante signata est: cui apatre
dicitur. Maledictus chanaan pu¬
er: seruus erit fr̃ib fuis. Chana¬
an uidelicet: cham filius fuit. Et
quid est qd̃ cham peccante. chana¬
accepit Quĩd est qd̾ ñ in se sed
in posteritate ꝑcutitur : nisi qd̾ re¬
ꝓboꝵ nequitiȩ hic quidẽ mnultȩ
ꝓficiunt. sed in posterũ feriunt᷑¬

Expanded text:
aledictus Chanaam puertas inulta remanere peccata permittit, sed ira judicii a nostra hic correptione inchoat, ut in reproborum damnatione conquiescat, sicut scriptum est: Tempus est ut judicium incipiat de domo Dei. Si autem primum a nobis, quis finis eorum qui non credunt Dei et voluptatum suarum desideria inulta iniquitate consumment; atque eo temporalia flagella non sentiant, quo aeterna eos supplicia exspectant. Bene autem inulta eorum nequitia Cham peccante signata est, cui a patre dicitur: Maledictus Chanaan puer, servus erit fratribus suis . Chanaan videlicet Cham filius. Et quid est quod Cham peccante Chanaaccipit? Quid est quod in posteritate percutitur, nisi quod reproborum nequitiae, hic quidem multae proficiunt, sed in posterum feriunt
Abbreviated transcription (Latin):
eatus iob erimen luxuriȩ de¬
finiens. ait. Ignis ẽ usq ad
facinoris ñ usq ad inquinationẽ
maculat: s usq ad ꝑditionẽ de¬
uorat. Et quia quelibet alia fu¬
erint bona oꝑa si luxuriȩ scelus
ñ abluitur. ĩmensitate huiꝰ crimi¬
nis obruunt᷑. secutus ad runxit.
Et om̃ia eradicans genimina. Ge¬
nimina quippe sunt anmȩ oꝑa¬
tiones bone: cui tam̃ si ꝑuerso or¬
oine caro dñatur. igne luxuriȩ
bene ꝓlata concremant᷑. Nulla qͥp¬
pe ante d̾i om̃rpotentis oculos iu¬
sticiȩ pietatisq sunt oꝑa: que cor¬
ruptionis contagio monstrant᷑
ĩmunda. Quid enĩ ꝑdest si pie
quis qͣm necessitati compatitur
ꝓximiͥ qͣndo impie semet ipsũ
destruit habitationẽ di : Sigͦ ꝑ
cordis mundiciã libidinis flãma
ñ extinguitur. incassũ quelibet
uirtutes oriuntur: sicut ꝑ moy¬
sen dicitur. Ignis exarsit ab ira
mea: & ardebit usq ad inferos de¬
orsũ: comedet t̾ram & nascentia
ens. Ignis quippe t̾ram atq eius

Expanded text:
eatus Job crimen luxuriae definiens ait: Ignis est usque ad facinoris, non usque ad participationem maculat, sed usque ad perditionem devorat. Et quia quaelibet alia fuerint bona opera, si luxuriae scelus non abluitur, inis obruuntur, secutus adiunxit: et omnia eradicans genimina. Genimina quippe sunt animę operationes bonae. Cui tamen, si perverso ordine caro dominatur, igne luxuriae omnia bene prolata concremantur. Nulla quippe ante omnipotentis dei oculos iustitiae pietatisque sunt opera, quae corruptionis cimmunda. Quid enim prodest si pie quisquam necessitati compatitur proximi, quando impie semetipsum destruit habitationem Dei? Si ergo per cordis munditiam libidinis flamma non exstivirtutes oriuntur, sicut per Moysen dicitur: « Ignis ab ira mea exarsit, et ardebit usque ad inferos deorsum, comedet terram, et nascentia ejus . » Ignis quippe terram atque
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc ꝑ salomonẽ in ostensi
alienȩ uoci humiliter subdimur.
nosmet ipsos in corde suꝑamus.
Sed quia ĩnũquã nobis huiꝰ mun¬
sa: sciendũ sũmoꝑe est qd obectien¬
beat minima. Nam cũ huiꝰ mun¬
di fuccessus p̃cipitur. cũ locus supe¬
rior imꝑatur: is qui ad ꝑcipienda
hec obedit. obedientiȩ suȩ iurtutẽ
euacuat. si ad hec etiam ex ꝓprio de¬
siderio anhelat. Neq enĩ se subobe¬
dientia dirigit: qui ad ꝑcipienda
bitionis seruit. Rursũ cũ mundi
despectus p̃cipitur. cũ adipisci ꝓ¬
bra & contumeliȩ iubentur nisi¬
hec & ex semet ipso animus appetat.
obedientiȩ sibi meritũ minuit.
quiad ea que in hac uita despecta
sunt inuitus nolensq descendit.

Expanded text:
Hinc per Salomonem in ostensioalienae voci humiliter subdimur, nosmetipsos in corde superamus. Sed quia nonnunquam nobis hujus munsa, sciendum summopere est quod obedienbeat, minima . Nam cum hujus mundi successus praecipitur, 1157 cum locus superior imperatur, is qui ad percipienda haec obedit, obedientiae sibi virtutem evacuat, si ad haec etiam ex proprio, desiderio anhelat. Neque enim se sub obedientia dirigit, qui ad accipienda bitionis servit. Rursum cum mucipitur, cum probra adipisci et contumeliae jubentur, nisec ex semetipso animus appetat, obedientiae sibi meritum minuit, qui ad ea quae in hac vita despecta sunt, invitus nolensque descendit
Abbreviated transcription (Latin):
tia. Has ueras ẽẽ diuicias ipsa ꝑ se
ueritas denuntrat: dũ de tranfi¬
toriis diuiciis dicit. fallaciȩ diuici¬
arũ suffocant uerbũ. Sapientia
enĩ atq scientia doctrinȩ sp̃ualis
uere sunt diuitiȩ in quarũ com¬

Expanded text:
rum. Has veras esse divitias ipsa per se Veritas denuntiat, cum de transitoriis divitiis dicit: Fallacia divitiarum suffocat verbum . Sapientia etenim atque scientia doctrinae spiritalis verae sunt diviti
Abbreviated transcription (Latin):
re. Quis gͦ opes. quis potestatem. qͥs
głiam querat innotie: si &e illi exti¬
derunt notia. qui hec habuit ñ que¬
ita: Quis inter hec sine magni
nsitiminis labore saluabitur: si ille
n his culpa int̃ueniente turbatus
stiqui ad hec fuerat d̾o eligente p̃¬
ectoꝵ numero culpa longnis ra¬
eretꝰ nisi hunc ad ueniam flagel¬

Expanded text:
. Quis ergo opes, quis potestatem, quis gloriam quaerat innoxie, si et illi exstiterunt noxia, qui haec habuit non quaesita? Quis inter haec sine magni discriminis labore salvabitur, si ille in his culpa interveniente turbatus est, qui ad haec fuerat Deo eligente prelectorum numero culpa longius raperet, nisi hunc ad veniam flagel
Abbreviated transcription (Latin):
quando uult aspirat. Hinc ẽ enĩ¬
qd̃ heliseus cũ flentem mulierem
cerneret. causamq nescisset: ad ꝓhi¬
bentem hanc puerũ dicit. Dimit¬
te eam qr anima eiꝰ in amaritudi¬
ne est: & dñs celauit a me & ñ in¬
dicauit mͥ. Hinc est qd̃ nathan a

Expanded text:
quando vult aspirat. Hinc est eniquod Elisaeus, cum flentem mulierem cerneret, causamque nesciret, ad prohibentem hanc puerum dicit: « Dimitte eam, quia anima ejus in amaritudine est: et Dominus celavit me, et non indicavit mihi
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c ꝓpħis semꝑ adesset. dauid regi
de constructione templi se consu¬
lenti. nequaqͣm ꝓpħa nathan conce¬
deret. qd̾ post paululũ negaret. Sic¬
qͦ cũ heliseũ iosaphat de futuris re
psalten fecit applicari. ut ꝓp̾hetiȩ
descenderet. & eius animũ de uen¬
turis repleret. Uox etenĩ psalmodiȩ
cũ ꝑ intentionem cordis agitur. ꝑ
hanc om̃ipotenti dño ad cor iter pa¬
ratur: ut intentȩ m̃ti uel ꝓphetiȩ
misteria uel compunctionis grãm
disposuit. qr dũ ꝓphetiȩ sp̃m aliqͣn¬
do dat. & aliqͣndo subtrahit. ꝓphe¬
tantiũ mentes & eleuat in celsitu¬
oinem. & custõdit in humilitatẽ:

Expanded text:
semper adesset, David regi de constructione templi consulenti nequaquam Nathan propheta concederet quod post paululum negaret. que cum eum Josaphat de futuris reqpsaltem fecit applicari, ut prophetiaedescenderet, atque ejus animum de venturis repleret . Vox enim psalmodiae cum per intentionem cordis agitur, per hanc omnipotenti Domino ad cor iter paratur, ut intentae menti vel prophetiae mysteria, vel compunctionis gratiam disponit, quia dum prophetiae spiritum aliquando dat, et aliquando subtrahit, prophetantium mentes et elevat in celsitudine, et custodit in humilitate:
Abbreviated transcription (Latin):
manifesta. Est etiã ꝓphetia p̃sens.
cũ res quelibet ñ ꝑ animũ. sed ꝑ ab¬
sentem tegitur. que tam̃ ꝑ sp̃m de¬
nudatur. & ibi fit p̃sens ꝓpħantis
animus. ubi ꝑ p̃sentiam ñ est corpꝰ.
Nam gieri longe a ꝓpħa recesserat.
cũ naaman syri munera ꝑcipie¬
bat. cui tam̃ idem ꝓpħa dicit. Non¬
ne cor meũ in p̃senti erat: qͣndo re¬
uersus est homo de curru suo in

Expanded text:
corde. Est etiam prophetia praesens cum res quaelibet non per animum, sed per absentem locum tegitur, quae tamen per spiritum denudatur. Et ibi fit praesens prophetantis animus, ubi per praesentiam non est corpus. Nam Giezi longe a propheta recesserat cum Naaman Syri munera percipiebat, cui tamen idem Propheta dicit: Nonne cor meum in praesenti erat quando reversus est homo de curru suo in
Abbreviated transcription (Latin):
tare magis quã offerre. adipem
arietũ: q̃m quasi peccatũ ariolan¬
diest. repugnare: & quasi scelus
ydolatriȩ nolle adquiescere:. Obe¬
dientia uictimis iure p̃ponitur:
quia ꝑ uictimas aliena caro. per
obedientiam uͦ uoluntas ꝓpria
mactatur. Tanto igitur quisq d̃m
citius placat: quanto ante eiꝰ ocu¬
los repressa arbitrii si fuꝑbia gla¬
dio p̾cepti se ĩmolat. Quo contra
ariolandi peccatũ mobedientia
ũr: ut quanta sit uirtus obedien¬
tiȩ demonstretur. Ex aduerso gͦ
melius ostenditur: quid de eius
laude sentiatur. Sienĩ quasi pec¬
quafi scelus ydolatriȩ nolle adqui¬
possidet. sine qua quisq infidelis
conuincitur: etiã si fidelis ẽẽ uide¬

Expanded text:
re adypem arietum; quoniam quasi peccatum ariolandi est repugnare, et quasi scelus ydolatrie nolle acquiescere." Obedientia quippe uictimis iure preponitur, quia per uictimas aliena caro, per obedientiam uero uoluntas propria mactatur. Tanto igitur quisque Deum citius placat quanto ante eius oculos, repressa arbitrii sua superbia, gladio precepti se immolat. Quo contra ariolandi peccatum inobedientia dicitur ut quanta sit uirtus obedientie demonstretur. Ex aduerso igitur melius ostenditur quid de eius laude sentiatur. Si enim "quasi ariquasi scelus ydolatrie nolle acquipossidet, sine qua infidelis quisque convincitur, etiamsi fidelis esse vide
Abbreviated transcription (Latin):
fecimus sola remaneat: ne dum
laudatur & defenditur. in conspec
tu iudicis nos multipliciꝰ astrin¬
gat. Peccare ñ debiumus: s utinã
alia ñ iungentes. uel ea que feci¬
mus sola deseramus.xxi. Moꝵ ł.

Expanded text:
fecimus, sola remaneat, ne dum laudatur et defenditur, in conspectu nos judicis multiplicius astringat. Peccare quidem non debuimus, sed utinam alia non jungentes, vel ea, quae fecimus, sola deseramus.
Abbreviated transcription (Latin):
icut canis reuersus ad uomi¬
tabro luti: sic qui iterat stulticiã
suam. Canis cũ uomit: ꝓfecto ci¬
bũ qui pectus deprimebat ꝓicit.
Sed cũ ad uomitũ reuertitur: un¬
de leuigatus fuerat rursus onerat᷑.
Et qui admissa plangunt: ꝓfec¬
to nequiciam de qua male saciati
fuerant. & que mentis intima
deprimebat. confitendo ꝓiciunt
qͣm post confessionem dũ repe¬
tunt. resumunt. Sus uͦ in uolu¬
tabro luti cũ lauatur: sordidior
reoditur. &e qui ad missũ plangtt
nec tamen deserit. pene grauiori
culpe se subicit: qui & ipsam qͣm
flendo impetrare potuit ueniã
contempnit. Et quasi in lutosa
aqua semet ipsũ uoluit: qr dũ
fletib suis uitȩ mundiciã subtra¬
hit. ante dei oculos sordidas ipsas
etiam lacrimas facit.lxxxi. Moꝵ.

Expanded text:
icut canis qui revertitur ad vomiimprudens qui iterat stultitiam suam. Canis cum vomit profecto cibum qui pectus deprimebat, jecit; sed cum ad vomitum revertitur unde levigatEt qui admissa plangunt, profecto nequitiam, de qua male satiati fuerant et quae mentis intima deprimebat, confitendo proiciunt, quam post confessionem, dum repetunt, resumunt. Sus vero in volutabro luti, cum lavatur, sordidior redditur. Et qui admissum plangit nec tamen deserit, tanto graviori culpę se / subicit, quanto et ipsam, quam flendo impetrare potuit, veniam contempnit; et quasi in lutosa aqua semetipsum volvit, quoniam, dum fletibus suis vitae munditiam subtrahit, ante dei oculos sordidas ipsas etiam lacrimas facit.
Abbreviated transcription (Latin):
Inscriptura sacra que taneat dãp¬
natos pena cognoscimus: & instru¬
ente nos eloquio sacro. quantꝰ in
dampnatione ignis. quanta in
igne obscuritas. quantꝰ in obscu¬
ritate pauor sit. nullatenꝰ am¬
biginus. Sed quid ꝓdest illa
p̃nosse: si ñ contingat euadere :

Expanded text:
 Ecce quae maneat damnatis poena cognovimus, et instruente nos sacro eloquio, quantus in damnatione ignis, quanta in igne obscuritas, quantusque in obscuritate pavor sit, nullatenus ambigimus. Sed quid prodest ista enosse, si non contingat evadere