comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
modes aures tuas ad ꝑcipienda
uerba de trahentiũ ne concipi¬
esmortẽ inanimatua. De tra¬
hentis enĩ & audientis ut riusq
es camortisõ anime detractio
& ut breuius concluda detraccor
& li bensauditor diabolũ portat
rimosaudis. Postula tibi a dño
corprudens & pugilõ sens u uc
discernere ualeas uerba detra¬
hentiũ nonignores fraudes & in¬
sidiaseorũ & inretia eorũ ponue¬
a nobom̃ iauitiamaladũ hereditas
decalib: ꝓsternamur nos humi¬
lit̃ inconspectu pipatris nr̃i &
peccatanracito ꝓducamur in me¬
diũ ut deleat ea ipse paternr̃t
cȩlestis & dũ confessĩ suerimus
non nos iustisicemus orantes ne
sicut phariseus ille discedamus
condẽ pnati memore mis publica¬
nũ illũ : & it aoremus ut ueniã de¬
lictorũ consequimereamur clamon
cordis pr̃i puls& ad dure somuu¬
potentis dĩ qui iupuramente
placabitur. Intẽ poreorationis
omnẽ malitiã cordispiciamus
a nob & remittamus innobispec¬
cantib Est deni quegen serpen¬

Expanded text:
modes aures tuas ad percipienda verba detrahentium, ne concipias mortem in anima tua. Detrahentis enim et audientis, utrisque esca mortis est animae detractio. Et ut brevius concludam, detractor et libens auditor diabolum portat rimos audis. Postula tibi a Domino cor prudens et pervigilem sensum, ut discernere valeas verba detrahentium: non ignores fraudes et insidias eorum, et in retia eorum non vea nobis omnia vitia mala, dum haereditas de talibus, prosternamus nos humiliter in conspectu pii Patris nostri, et peccata nostra cito producamus in medium, ut deleat ea ipse Pater noster coelestis. Et cum confessi fuerimus, non nos justificemus orantes, ne sicut Pharisaeus ille discedamus condemnati . Memoremus Publicanum illum, et ita oremus, ut veniam delictorum consequi mereamur. Clamor cordis nostri pulset ad aures omnipotentis Dei; quia in pura mente placabitur in tempore orationisOmnem malitiam cordis projiciamus a nobis, et remittamus in nos peccantibus. Est denique genus serpen
Abbreviated transcription (Latin):
sẽ patitur cuiquã ẽẽ sũbiectũ: sed
sẽ ꝑ int̃ suos pares primatũ cupit
tenere & inmaiorẽ gradũ ascen¬
dere & qđ meritis obtinere non
potest adulando & detrahendo
uult inuadere & sicut nauisẽ absq̃
gubernatore cũ lactaturf luc
Humilis aut̃ ultimũ seiudicat
& blando uultu intuenscorã
dõ eminens appar&. Et cũom̃a
fecerit dicit seruus hautilis sũ
& nihilse fecis setestatur &ds
diuulgat operaipsius & ꝓfert
inmediũ mirificatq: facta
illius & exaltat& clarũ facit
eum & in tẽ p̃r p̃cũ suarũ qđ
postulat in petrare apuddm̃
potest. Hec & hissimilia sola
humiltas obtin& apud dm̃
quia ipsa est sessio& delectabi

Expanded text:
se patitur cuiquam esse subjectum, sed se patitur cuiquam esse subjectum, sed semper inter suos pares primatum cupit tenere, et in majorem gradum ascendere: et quod meritis obtinere non potest, adulando et detrahendo vult invadere. Et sicut navis est absque gubernatore cum jactatur fluctHumilis autem ultimum se judicat, et blando vultu intuens, coram Deo eminens apparet: et cum omnia fecerit, dicit, Servus inutilis sum, et nihil se fecisse testatur. Et Deus divulgat opera ipsius, et profert in medium, mirificatque facta illius, et exaltat, et clarum facit eum, et in tempore precum suarum quod postulat impetrare apud Deum potest. Haec et his similia sola humilitas obtinet apud Deum; quia ipsa est sessio et delectabi
Abbreviated transcription (Latin):
diripientes aliena facerd simu¬
lant̃ ȩlemosinã &cũ alio p̃map̃
aliis sẽmisereri fingunt. Saũt
expropriolabore dederint
eos ut in omnib: operibus suis
humilitercorã dõ agant. quicꝗd
omnib: operils . sint humilesqui¬
a humilitas uirtutũ sublimitas
est nec ad regnũ cȩlorũ quis lib&
ueniat nisiꝑhumilitatem multorũ
aũt tẽporũ labores Coratim s
sĩ cũ suꝑbia finem habuerint ꝓ
nihilo a pud dm̃ cõputant᷑ ac¬
ceptuse dõ uir humilis : & in se
dm̃gestat. lã paulatim superi¬
us disserui mus de suꝑbiem alo
Sed propt̃ tibi sub iectos necessa¬
riũ hunclocũ inueni ut contra
sagittas diaboli discanteli peũ
humilitatis erigere suꝑb dut̃
dõ ẽ odibilis diabolo similis. humi¬
lis lic& habitu uilis sĩt gloriosus
tamenest uirtutib a puddm. Su¬
ꝓbusaut̃. & cdecorus & clarus
uidedtur aspectu tamenapud
laudari abhominib & bonis qui¬
b alienus ẽ. p̃dicareseuult non

Expanded text:
diripientes aliena facere se simudiripientes aliena facere se simulant eleemosynam: et cum alios premant, aliis se misereri fingunt. Si autem ex proprio labore dederint,eos ut in omnibus operibus suis humiliter coram Deo agant quidquid omnibus operibus sint humiles: quia humilitas virtutum sublimitas est: nec ad regnum coelorum quislibet veniet, nisi per humilitatem. Multorum autem temporum labores, et orationes, si cum superbia finem habuerint, pro nihilo apud Deum computantur. Acceptus est Deo vir humilis, et in se Deum gestat. Jam paulatim superius disseruimus de superbiae malo; sed propter tibi subjectos, necessarium hunc locum inveni, ut contra sagittas diaboli discant clypeum humilitatis erigere. Superbus autem Deo est odibilis, diabolo similis. Humilis licet habitu vilis sit, gloriosus tamen est virtutibus apud Deum. Superbus autem, etsi decorus et clarus videatur aspectu, tamen apudlaudari ab hominibus, et bonis quibus alienus est praedicari se vult: non
Abbreviated transcription (Latin):
Sed pꝰatienti pauca suffitiunt : Dns
dibus fariseorũ pecuniarũ amoro
excludore sed quid erant cupidis¬
simi salutari a dni uerba diridebant.
Na& illũ diuitẽ que dñsadregnace¬
lorũ ꝓuocauit amorpecuniarueu
intrare non ꝓmisit . sed & iudȩ̃
pectus duaritide flãma exarsit
ut dñm cunctorũ bonorũ largi¬
torẽ inmanus traderet impiorũ
Auarus enĩuir . hinferno est si¬
milis Inferrie seni quanto scũq
deuorauerit : nũ quã dic& satis
est sic & sioms thesauri confluxe
sunt pcipe ab hocuitioca uere me¬
lius est enĩ ut ex paupertate sua.
pus illũ tribuat indigentib quam
multũ exiniusta adquisitio¬
ne. unusquisq iuxta qđ hab&
porrigat Tantũ enĩ expetit᷑
abunoquoq eorũ quantũ eidĩ
dedit. Nec enĩ ab eo plus exigit
quã qđ ipsẽdedit aelemosina
cũ ini quitate adquisita ab ho¬
minabilis est corãdõ & accep¬
tũ ei est qđ fuerit sideliterad¬
quisitũ Suntenĩ non nulli qui

Expanded text:
sed sapienti pauca sufficiunt. Dominsed sapienti pauca sufficiunt. Domindibus Pharisaeorum pecuniarum amorem excludere: sed quia erant cupidissimi, salutaria Domini verba deridebant . Nam et illum divitem, quem Dominus ad regna coelorum provocavit, amor pecuniarum eum intrare non permisit . Sed et Judae pectus avaritiae flamma exarsit, ut Dominum cunctorum bonorum largitorem, in manus traderet impiorum . Avarus enim vir inferno est similis. Infernus enim quantoscunque devoraverit, nunquam dicit, satis est. Sic etsi omnes thesauri confluxersunt praecipe ab hoc vitio cavere. Melius est enim, ut ex paupertate sua pusillum quis tribuat indigentibus, quam multum ex injusta acquisitione. Unusquisque juxta quod habet porrigat. Tantum enim expetitur ab unoquoque eorum, quantum ei Deus dedit. Nec enim ab eo plus exigit, quam quod ipse dedit. Eleemosyna cum iniquitate acquisita, abominabilis est coram Deo, et acceptum est ei quod fuerit fideliter acquisitum. Sunt enim nonnulli, qui
Abbreviated transcription (Latin):
scis possidere Na certis simescis
quia possesfioregnicȩlorũ ꝓmis¬
sactibi seduideneabea extraneus
nib tibi subiectis & bone uoluntatisiu
domotud. maiorcusq ad minimua
morẽ & dulcedineregnicae lestisa ma¬
ritudinẽ & timorẽ gehennead nun¬
ties & deeorũ saluto sollicitus acui¬
gili existas. quia ꝓomnib: tibi subiec:¬
tis quiindo motua sunt rationed no
raddes adnuntia p̃cipe imperasu aue
eis ut caueant sea suꝑbia ad etrac¬
tione ab ebrietate a fornicatione
aluxuria ab ira. a ꝑiurio acupi
uenalẽ hab& sĩ inuenerit tẽ pus
ut c̃cupiscat ali cuius aurũ dut
argentũ seuuestes pulcras uł
&iãcui lib& mulierẽ pulcrã facieꝓ
nihilo ꝑpetat homicidium & ut
quis effundit aquã interrã ita ẽ
cieffundere sanguinẽ ꝓximisur
Plũmeanime in mortis periculũ
inciderunt propter cupiditatẽ
Eultidño iubente abhoc lapidati
ab inimicis suis pentus est: &de
multis multadicere potuis sem :

Expanded text:
sanctis possidere. Nam certissime scis, quia possessio regni coelorum promissa tibi est, sed vide ne ab ea extraneus nibus tibi subjectis et bonae voluntatis in domo tua a majore usque ad minimum, amorem et dulcedinem regni coelestis, amaritudinem et timorem gehennae annunties, et de eorum salute sollicitus ac vigil existas: quia pro omnibus tibi subjectis, qui in domo tua sunt, rationem Domino reddes. Annuntia, praecipe, impera, suade eis, ut caveant se a superbia, a detractione, ab ebrietate, a fornicatione, a luxuria, ab ira, a perjurio, a cupvenalem habet: si invenerit tempus ut concupiscat alicujus aurum aut argentum, seu vestes pulchras, vel etiam cujuslibet mulierem pulchram facie, pro nihilo perpetrat homicidium. Et ut quis effundit aquam in terram, ita est ei effundere sanguinem proximi sui. Plurimae animae in mortis periculum inciderunt propter cupiditatem, et multi Domino jubente ob hoc lapidati ab inimicis suis peremptus est . Et de multis multa dicere potuissem,
Abbreviated transcription (Latin):
firmitato : quianon cepera uerunt
guleardore: si cutenipiscis auidis fau¬
cib: ꝓfertut glutiat escã . repente
a mu intra scuces reperit. ua& ebri¬
osus intraseinũ suscipit inimicũ
qđ intracũ mors inpellit adomne
opus nesandissimu. apic sichomorau

Expanded text:
firmitatem, quia non temperaverunt firmitatem, quia non temperaverunt gulae ardorem. Sicut enim piscis cum avidis faucibus properat, ut glutiat escam, repente hamum intra fauces reperit: ita ebriosus intra se vinum suscipit inimicum, quod intra eum mox impellit ad omne opus nefandissimum: et sic homo ra
Abbreviated transcription (Latin):
niorũ quantũ possumꝰ cũdĩ adiu¬
torio deliciasmundi: & ciboruopu¬
lentiã fugiamus. Ne quando qđ a
uertat dscruciati inflamaquera¬
mus gutta aquȩ & nullũ refrige
nonnos inebriariuino i quoe
luxuria: Vinũ enĩ nob̵ dsad l&iti¬
a cordis. non a debrietatẽ donauit :
bibamus igitur nonquantugu¬
la exigit. sed quantũ naturem
becillitas postulat. neigit᷑ qđ ad
medelã corporis pritributũ
ẽad ꝑniciẽ deputemꝰ: adnuntia
que sotuis indo motua subiects̃
qđ pleriq ꝑuinu homicidia & for¬
nicationes ꝑ petrauorunt. nec ipsa
morterecus a uerunt: Alii ꝑuinũ
ademonibus capti sunt: nec ealiud
ebrietas. quamanifestis simꝰdẽ mon:
Ebriosus putat sealiꝗd obtimũ
gerere cũ fuerit ad prȩcipitade¬
uolutus. Peru molentiã armat᷑
admaledicta & conuitia proximo¬
guabalbutat: Huius modieniuir :
cũseputat bibere uinũ bibit᷑ auipo:
maxima debilicate contraxerunt.
pec poruerunt consequi priscmã

Expanded text:
niorum, quantum possumus cum Dei adjuniorum, quantum possumus cum Dei adjutorio, delicias mundi et ciborum opulentiam fugiamus: ne quando, quod avertat Deus, cruciati in flamma, quaeramus guttam aquae, et nullum refrigernon nos inebriare vino, in quo est luxuria . Vinum enim nobis Deus ad laetitiam cordis, non ad ebrietatem donavit. Bibamus ergo non quantum gula exigit, sed quantum naturae imbecillitas postulat. Ne igitur quod ad medelam corporis nostri tributum est, ad perniciem deputemus. Annuntia, quaeso, tuis in domo tua subjectis, quod plerique per vinum homicidia et fornicationes perpetraverunt, nec ipsam mortem recusaverunt, alii per vinum a daemonibus capti sunt. Nec est aliud ebrietas, quam manifestissimus daemon. Ebriosus putat se aliquid optimum gerere, cum fuerit ad praecipitia devolutus. Per vinolentiam armatur ad maledicta et convigua balbutit. Hujusmodi enim vir cum se putat bibere vinum, bibitur a vino. maximam debilitatem contraxerunt, nec potuerunt consequi pristinam
Abbreviated transcription (Latin):
gat᷑ incorda nr̃a. quia qua uisue¬
nenũ uita sit serpentis tam̃mors
ẽ homini abscidamus uirgulta
spinarũ deagrocor dispr̃i nade¬
figant in nob altas radices scimꝰ
disciplinis & non sinamus inagro
tanti imperatoris seminarir
tama uðed cunctis florib: uirtu¬
tudecoremus quia in hisdelectat᷑
omps ds̃ sicut incanticorũ canti¬
cislegit᷑ : Ego floscapi& liliũ con¬
mula turdomine suae. Nepbeamus
sicut enĩ equit i frena sunt inponen¬
da. Ita corpora nr̃a seluniis & orati¬
onib: sunt infrenanda : Naque ad
cuipso corporesi ei frenũ nor in po¬
incedere : Esce eninimiae non solu
animas sed etia corporapra plu¬
rimũledeut : & ad infirmitatẽꝑ
ducunt: Sol& enĩ ꝓnimia ciborũ
ouiditatẽ & poculi intẽperantiã:
frangistomachi fortitudo: Nec
carũ largitate conteri: sicut enĩ
ria itamede laest ucriusq tepe¬
rantia lelunii. & si non ꝑomnete¬
pus salte sacracissimosdies lelu¬

Expanded text:
ergatur in corda nostra: quia quamvis veergatur in corda nostra: quia quamvis venenum vita sit serpentis, tamen mors est hominis. Abscindamus virgulta spinarum de agro cordis nostri, ne defigant in nobis altas radices. Scimudisciplinis, et non sinamus in agro tanti imperatoris seminari zizania: sed cunctis floribus virtutum decoremus, quia in his delectatur omnipotens Deus sicut in Canticis Canticorum legitur: Ego flos campi, et lilium conmuletur dominae suae. Ne praebeamus Sicut enim equis frena sunt ida, ita corpora nostra jejuniis et orationibus sunt infrenanda et reprimencum ipso corpore, si ei frenum non impoincedere. Escae enim nimiae, non solum animas, sed et corpora plurimum laedunt, et ad infirmitatem perducunt. Solet enim per nimiam ciborum aviditatem, et poculi intemperantiam frangi stomachi fortitudo, nec carum largitate contrahi; sicut enim ria, ita medela est utriusque temperantia jejunii. Et si non per omne tempus, saltem sacratissimos dies jeju
Abbreviated transcription (Latin):
ducat corpus & sanguinedni
iuditiũ sibimanducat & bibit non
diludi canscorpus dni quando eni
eu acciperedebemus ante ad con¬
fesstonẽ & penitentiare currere
debemꝰ & oms actus nroscuriosi¬
us discutere & peccata obrioxia
si innobsenserimꝰ cito festinemus
ꝑ confessione &uera penitenti¬
a abluere necũ iuda ꝓditore di¬
abolũ intranos colantes perea¬
mͦ protrahentes &celantes pec¬
catũ prin de dieindiem. & siquid¬
t̃decorde nro eradere festinemꝰ
neuelimus dicere none hoc gran¬
de peccatũ qđ cogitaui. Heu insi¬
pientes quare non intelligimꝰ qui¬
ainconspectudñĩ cogitationes nr̃e
ante qua inopus procedant : mani¬
feste& a pertesunt Dicitenĩ
mista. Intellexisticogitatio¬
nes meas delonge semitã me
a& funiculũ meũ inuestigas¬
ti Nequeso ꝑmit tamus in
nob cogitationes prauas. neq ta¬
quã minima neglegamus quia
quis pernitminima paulati
defluit. nonspernamus morsu
serpentis neuenenũ eius consꝑ¬

Expanded text:
t corpus et sanguinem Domini, judicium sibi manducat, et bibit, non dijudicans corpus Domini . Quando enim eum accipere debemus, ante ad confessionem et poenitentiam recurrere debemus, et omnes actus nostros curiosius discutere: et peccata nostra, si in nobis senserimus, cito festinemus per confessionem et veram poenitentiam abluere, ne cum Juda proditore diabolum intra non celantes, pereamus, protrahentes et celantes peccatum nostrum de die in diem. 40 CAPUcorde nostro eradere festinemus. Ne velimus dicere: Non est hoc grande peccatum quod cogitavi. Heu insipientes! quare non intelligimus, quia in conspectu Domini cogitationes nostrae, antequam in opus procedant, manifestae et apertae sunt! Dicit enim mista: Intellexisti cogitationes meas de longe: semitam meam et funiculum meum investigasti . Ne, quaeso, permittamus in nobis cogitationes pravas, neque tanquam minima negligamus, quia qui spernit minima paulatim defluit . Non spernamus morsum serpentis, ne venenum ejus consp
Abbreviated transcription (Latin):
catores & adulteros ipseds iudi¬
cabit indie iudicii. deꝑiuris uir
multũ iurans nonef fugi& pec¬
catũ nec recedat plagadedo¬
moeius. Detractio fornicati
est animo & psalmistadetrahen¬
tẽ secreto ꝓximosuo huncpsẽq¬
bar discordiaut salomon cecinit
de testatur dñs dicens septimũest
quȩ detes caturanima mei ide
qui seminat infr̃s discordia. Hi¬
sunt cibi & poculamortis anime
uiuus quidecelodescendi quiman¬
ducat carnẽmeã & bibitsangui¬
nẽ meũ. hab& uitã &ernã hseipso

Expanded text:
catores et adulteros ipse Deus judicabit in die judicii . De perjuriis: Vir multum jurans non effugiet peccatum, nec recedet plaga de domo ejus . Detractio, fornicatio est animae. Et Psalmista, Detrahentem secreto proximo suo, hunc persequebar . Discordiam, ut Salomon cecinit, detestatur Dominus, dicens, Septimum est quod detestatur anima mea; id est, qui seminat inter fratres discordiam sunt cibi et pocula mortis animae vivus, qui de coelo descendi. Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, habet vitam aeternam in semetipso
Abbreviated transcription (Latin):
Ds ponse uult uerbistantũ dili¬
gi sed corde puro & oporib: iustis
quia ponuerlor f̃dcor disestau¬
ditor & inspector nũquã que
frãtmi carnalisamor : a morẽ
celestẽa te excludat. nũ quã
quȩ sote huius fluctiuagi acmise¬
rabilis scłi dulcedocipiat pullate
seducat corporis pulchritudo
ne l neret mor in animã tuã pfe
hi quae so frãtmi qualis ꝓfectus
est in pulcritudine carnis. Non¬
nesicut fenũ estatis ardore ꝑcus¬
sũ arescit & paulatim decorẽ pris¬
tinã amittt: & quandomors
uenerit dic mihiqueso quanta
remanebit incorporepulcri¬
tudo : tunc recognoscesquia uanũ
est quod antea in aniterdiligebas
cũuideris totũ corpus intumes¬
cere & infetorẽ ẽẽ conuersũ pon¬
neclaudes narestuas nesustineas
fecorẽ f&i dissimũ : ubique soerit
tunc suauitas luxorie & conuiui¬
orũ epulentiȩ ubiblandorũ uer¬
ba quȩ corda audientiũ mollie¬
bant : ubi sermones dulces quia¬
maritudino amantib infunde¬
bant : ubi in moderatus risus &

Expanded text:
 non se vult verbis tantum diligi, sed corde puro et operibus justis; quia non verborum, sed cordis est auditor et inspector. Nunquam, quaeso, frater mi, carnalis amor amorem coelestem a te excludat: nunquam, quaeso, de hujus fluctivagi ac miserabilis saeculi dulcedo decipiat. Nulla te seducat corporis pulchritudo; ne intret mors in animam tuam per hi, quaeso, frater mi, qualis profectus est in pulchritudine carnis. Nonne sicut fenum aestatis ardore percussum arescit, et paulatim decorem pristinum amittit? Et quando mors venerit, dic mihi, quaeso, quanta remanebit in corpore pulchritudo? Tunc recognosces, quia vanum est quod antea inaniter diligebas. Cum videris totum corpus intumescere, et in fetorem esse conversum, nonne claudes nares tuas, ne sustineas fetorem fetidissimum? Ubi, quaeso, erit tunc suavitas luxuriae, et conviviorum opulentiae? ubi blandorum verba, quae corda audientium molliebant? ubi sermones dulces, qui amaritudinem amantibus infundebant? ubi immoderatus risus et
Abbreviated transcription (Latin):
is uircuse animecue patenti sec¬
tari . & ab omni in pacientia decli¬
nare Virtu s estanimetuȩ casti¬
atẽta corporis. quã animecus¬
todire Virtus ẽ ani mecue uar p
nahuius scłigloriã contõpne¬
ro & om̃a caduca calcaro & ꝓ
illius amore quiteredem it dũ
uiuis incorporelaborare. Virtꝰ
ẽ animetuȩ humilicatistudere
& suꝑbia ab hominari lirtꝰ ẽ
animetuȩ ira & furorẽ cohi¬
bere acreprimere. Virtuse
animetuȩ ab omniscultitia
declinare & sapienta diuina
amplecti. llirtusc inimei¬

Expanded text:
t. Virtus est animae tuae patientiam sectari, et ab omni impatientia declinare. Virtus est animae tuae castitatem tam corporis quam animae custodire. Virtus est animae tuae vanam hujus mundi gloriam contemnere, et omnia caduca calcare, et pro illius amore qui te redemit, dum vivis in corpore, laborare. Virtus est animae tuae humilitati studere, et superbiam abominari. Virtus est animae tuae iram et furorem cohibere ac reprimere. Virtus est animae tuae ab omni stultitia declinare et sapientiam divinam amplecti. Virtus e
Abbreviated transcription (Latin):
ro Hasergouiruues facile ꝑ
facile poriuses obtinere si saccu¬
liriũ cura & caducas ac cerre¬
nas res diuitare uoluises & pi¬
omifrt excotamente dilige
dm ut in omnibus actib tuis pla¬
ceasilli qui enĩ coniugio copula¬
turfestinat placero uxori suȩ
multomagis amima xp̃iredẽp¬

Expanded text:
re. Has ergo virtutes facile et perfacile potuisses obtinere, si saecularium curam et caducas ac terrenas res devitare voluisses, et nir, ex tota mente dilige Deum, ut in omnibus actibus tuis placeas illi. Qui enim conjugio copulatur, festinat placere uxori suae : multo magis anima Chr
Abbreviated transcription (Latin):
senioris & regis nec dñs suꝑseruu
nec mat̃ diligit filiũ aut filia nec
silius honorat patre ubi omne ma¬
iũ & om̃is indignatio & f&or &ama¬
ritudo habundat. Hec timueruN
iusti & haec fugerunt. Rogo sub¬
plico. Iterũq deprecorfre& me
tua est anime nre simhis ꝑse¬
uerauerimꝰ. Tria eñĩ sunt in hoc
mundo de teriora omnima lo
anima peccatorisciã peccato ꝑseue¬
rans quȩ nigridior coruo est &ma¬
li angeliquie arapiunt & infernus
inquoducitur. Non suntenĩdete¬
morahistribus. Eadẽ enianimame¬
tũ futuri iudicii ex pauescens & pu¬
tredinẽ suã inspiciensdic it pu¬
truerunt & corrupte sunt cicatri¬
do ñsunt meliores quã anima
sca in bonis operibus ꝑseuerans:
ques peciosiorẽ sole : & sciangeli
qui eã suscipiunt & paradi sus
Inquoductur. Ex pectatioquȩ
regnicȩlestis : his tribus uon
sunt meliores in hoc mundo
ingelieniscidelectanturanima spłi
cantico sicut psalmis taart. Beatꝰ

Expanded text:
senioris et regis, nec dominus super servum, senioris et regis, nec dominus super servum, nec mater diligit filium aut filiam, nec filius honorat patrem; ubi omne malum, et omnis indignatio, et fetor, et amaritudo abundat. Haec timuerunt justi, et haec fugerunt. Rogo, supplico, iterumque deprecor, fratertua est animae nostrae, sem optima. Tria enim sunt in hoc mundo deteriora omni malo: anima peccatoris cum peccato perseverans, quae nigrior corvo est; et mali angeli, qui eam rapiunt; et infernus in quem ducitur. Non sunt enim deteriora his tribus. Eadem enim anima metu futuri judicii expavescens, et putredinem suam inspiciens, dicit, Putruerunt et corruptae sunt cicatri anima sancti in bonis operibus perseverans, quae speciosior est sole; et sancti Angeli, qui eam suscipiunt; et paradisus in quem ducitur, exspectatioque regni coelestis. His tribus non sunt meliora in hoc mundo. Angeli enim sancti delectant animam spirituali cantico, sicut Psalmista ait: Beatus
Abbreviated transcription (Latin):
tẽdiuina l&itiã sermones boni
& obtimi ꝓcedant exoro pr̃o sale
diuino conditi dd edificatione aadi¬
entiũ. Dilectione di & ꝓximi in quo
iub& facore si fecerimus ea eri¬
mus participes :ognieius & reg¬
nabimus cũ eo siaut̃ non soceri¬
nius & ipse nonda bit nobis regnũ
suũ dide nogamus & ipiodene¬
gabit nos si noncredimus ipse
fidelis ꝑmanebit. quiaomis incre¬
dulus insideliteragit. Dũ & uiti¬
uest hominis om̃acredere: &
uitiue stnihiloredere su mostu¬
dio sumaq uigilantia nobẽ curan¬
dũ ut nonaudiamus axp̃o iudico
omniũ. Indieiudicii. qđ peccatores
ratage henna. & nonomnib: ho¬
minib: si non facimus operadia¬
boli Vehis quub: põpara t᷑ dolor uer¬
miũ ardor flamesitissine ex¬
tinctu fletus & stidortentiũ
oculorulacrime. Tenebie exte¬
nores sinoluco penahiex term inabius
ubinor seul as honor
siueagnitio proximi. sed continu¬
usdolor & gemitus ubimorsopta¬
tur & nondabit᷑ . Vbi non est honor

Expanded text:
upplicia. Sermones boni et optimi procedant ex ore nostro, sale divino conditi, ad aedificationem audientium. Dilectionem Dei et proximi, in quo jubet facere. Si fecerimus ea, erimus participes regni ejus, et regnabimus cum eo: si autem non fecerimus, et ipse non dabit nobis regnum suum. Si denegamus, et ipse denegabit nos. Si non credimus, ipse fidelis permanebit: quia omnis incredulus infideliter agit, dum et vitium est hominis omnia credere, et vitium est nihil credere. Summo studio summaque vigilantia nobis est curandum, ut non audiamus a Christo judice omnium in die judicii, quod peccatores rata gehenna, et non omnibus hominibus, si non fecimus opera diaboli. Vae his quibus praeparatus est dolor vermium, ardor flammae, sitis sine extinctu, fletus et stridor dentium, oculorum lacrymae, tenebrae exteriores sine luce, poena inexterminabilis: ubi non est ullus honor, sive agnitio proximi, sed continuus dolor et gemitus; ubi mors optatur et non dabitur; ubi non est honor
Abbreviated transcription (Latin):
mus sicut lasuperius insertue fidẽ
rectã. specerta. caricato ꝑfecta:
rita soperatur. spes roborat: & quã¬
uis diuersa membra diuersa habeant
officia sicaricatis tamenuniate
teneant᷑ om̃a mebra. tuncmere¬
nistratmesẽquat᷑ & ubi suego illic
& minis term̃ serit : Cdueamus a¬

Expanded text:
mus sicut jam superius insertum est, fidem mus sicut jam superius insertum est, fidem rectam, spem certam, charitatem perfectam, ritas operatur, spes roborat: et quamvis diversa membra diversa habeant officia, si charitatis tamen unitate teneantur omnia membra, tunc mereministrat me sequatur: et ubi ego sum, illic et minister meus erit . Caveamus
Abbreviated transcription (Latin):
fri&m̃e meditemus hec inani¬
mo firmit̃ teneamus. & caueamꝰ
nos abomnipeccato & iniquitate.
inuerbo infacto incogitatione
inmanib: inpedib: inuisu. inaudi¬
tu. cus todidm̃ que corpus prm&¬
difilius descondit decelo interra. ut
nos de terra. alcelũ secu portaret
Pronobpeccatoribus cruce as cendi
ui nos decruciatu diaboli liberar&.
abinimicis pena suscepii ut nosde ps¬
na sepiternaliberar& morte suscepit
ut nosdemor teeriper& amortius
resur rexit : ut nos resurgamus ani¬
ma & corpore in elie magnoluedicii
deo dũ tẽpus habemus e labore¬
mnus & bonaoperadoque placita
unacũ di adiutorio seꝑfacere stu¬
deamus ne subico poccu patidie
moruis. queramꝰspauiu poeniten¬
ue & inuenire non possimus. Du
sumus inactõpore seminaronos
opa t& : Tempore enisuo idẽ post
mortẽ siue in die ludicii m&om̃
qđ in uita uerna nabere debem̃s
Hiceni laboremus: & inuicẽ onera pra
portem: quo enipcessit caput. &ce¬

Expanded text:
ime, meditemur. Haec in animo firmiter teneamus, et caveamus nos ab omni peccato et iniquitate, in verbo, in facto, in cogitatione, in manibus, in pedibus, in visu, in auditu, custodiamusque corpus Dei Filius, descendit de coelo in terram, ut nos de terra ad coelum secum portaret; pro nobis peccatoribus crucem ascendit, ut nos de cruciatu diaboli liberaret; ab inimicis poenam suscepit, ut nos de poena sempiterna liberaret; mortem suscepit, ut nos de morte eriperet; a mortuis resurrexit, ut nos resurgamus anima et corpore in die magno judicii. Ideo dum tempus habemus, laboremus, et bona opera Deoque placita una cum Dei adjutorio semper facere studeamus: ne subito praeoccupati die mortis quaeramus spatium poenitentiae, et invenire non possimus. Dum sumus in hoc tempore, seminare nos oportet: tempore enim suo, id est, post mortem sive in die judicii metemus, quod in vita aeterna habere debemus. Hic enim laboremuportemus. Quo enim praecessit caput, et cae
Abbreviated transcription (Latin):
rexpi nr̃iq: ꝓximi pertulerint cari¬
tatis affectu conpatiamur : & quic¬
ꝗd bonialiusquis lib& acceperit: qua¬
sinos acceperimus itagaudea mr̃o
ꝓillo qui accepit. gratias referamꝰ:
Ecceiaut liximus patit aliquistri¬
bulationẽ. aut dãnũ huius scłraut
ꝓculpis suis carcore iubente impe¬
ria sublimitatore trũditur : Tris¬
tat᷑ parentũ siue amicorũ morto :
sidolemus ꝓillo incorpore eclesiȩ
constiuusumus : Si non dolemiã
corpore p̃cisisumus : Caritas quȩ
colligit & uiuificatoma ecclessȩ mebra:
sinos uide at dealaerius ruina gaudẽre.
statim nos padit a corpore: forte
igitur nondolemꝰ deruina proximo¬
ru nro ruquia pcisi sumus a corporo :

Expanded text:
e proximi pertulerint, charitatis affectu compatiamur: et quidquid boni alius quislibet acceperit, quasi nos acceperimus, ita gaudeamus, et pro illo qui accepit gratias referamus. Ecce jam, ut diximus, patitur aliquis tribulationem, aut damnum hujus saeculi; aut pro culpis suis carcere jubente imperiali sublimitate retruditur; tristatur parentum sive amicorum morte: si dolemus pro illo, in corpore Ecclesiae constituti sumus; si non dolemus, jam a corpore praecisi sumus. Charitas quae colligit et vivificat omnia Ecclesiae membra, si nos videat de alterius ruina gaudere, statim nos praecidit a corpore. Forte igitur non dolemus de ruina proximorum nostrorum, quia praecisi sumus a corpor
Abbreviated transcription (Latin):
bitu uideatur tibi clarusac nobilis
& dulcia uerba tibi ꝓferat ope¬
ribus tamen siagat tecũ contraruis
magis noc& illius talis fictura
quã placeat ex uerbis figura Non
enĩ ex uerbis sed ex uitutibus
gaturanimus tuus necuigorẽ
patientiȩ tuȩ. Res huius scłica¬
ducemolliant sed time potius
dm̃ sia ꝓpositotuo retardaueris
& quandote peccati ob noxiũ
senseris ad penitentiã conuer¬
tinon confundaris quia quipe¬
nitebithic : innouissimo non penitebit
inomnibus actibus & cogitatio nibustu¬
is placeasdõ. Non studeas placare
altori nisia dedificationẽ anime &
in omnio pere qđ cogitas facere pri
gitas diligent̃ examina & sest
rectum coradõ ꝑfice illud siuero
aduersũ fuerit reꝑtũ amputa illud
abanimatua. &om̃a ꝑ consiliũ sa¬
pientũ facito ut operatua & gres¬
sus tu scđm dñi uoluntatẽ dirigan¬
tur. Inomnioratione & obsecrati¬

Expanded text:
bitu videatur tibi clarus ac nobilis, bitu videatur tibi clarus ac nobilis, et dulcia tibi verba proferat; operibus tamen si agat tecum contrariis, magis nocet illius talis factura, quam placeat ex verbis figura; non enim ex verbis, sed ex virtutibus gatur animus tuus, nec vigorem patientiae tuae res hujus saeculi caducae molliant. Sed time potius Deum, si a proposito tuo retardaveris: et quando te peccati obnoxium senseris, ad poenitentiam converti non confundaris: quia qui poenitebit hic, in novissimo non poenitebit. In omnibus actibus et cogitationibus tuis placeas Deo, nec studeas placere alteri, nisi ad aedificationem animae. Et in omni opere quod cogitas facere, prigitas, diligenter examina: et si est rectum coram Deo, perfice illud; si vero adversum fuerit repertum, amputa illud ab anima tua. Et omnia per consilium sapientum facito: ut opera tua et gressus tui secundum Domini voluntatem dirigantur. In omni oratione et obsecrati
Abbreviated transcription (Latin):
pono ut nec iuuenis nec senex. indo¬
motuadesalute sũ a uł & iamde ope¬
ribus suis confidat. Sed quigloriat᷑
uona uerta saurẽ tua & in eorũ con¬
si lio delecte t animatua Uerba
enĩuita sunt : uerba hominũ diti
mentiũ & in colomita sanime his
qui ealibent̃ audiunt & attendunt:
Sicut soloriens effugat caliginẽ
ita scorudoctrina a sensibus pris
expellit tenebras & uita quȩ so. uiros
suꝑbos inuidos detractores. menda
qui mortui sunt uirtutibus & letan¬
tur in propriis uoluptatib ut giu¬
diis careant diuinis: Nondico ut
uł unũ talẽ indomotua habeas. sed
&iã ubicũq tales eẽ dudieris: hos
deuita cũ eius modi hominib nulla
tibi conmixtio uł familiaritas sĩt
ne que ueliscũ eis sermocinaresi non
ualeas dño miserante cosa berrore
suo reuocare nasepe ꝑouẽ unamor¬
bidã polluit᷑ totus grex & modi ca
pars fellis magnũ dulcorẽ uertit
in amaritudinẽ Nã talis siinha¬

Expanded text:
pono, ut nec juvenis nec senex in dopono, ut nec juvenis nec senex in domo tua de salute sua, vel etiam de operibus suis confidat; sed qui gloriatur, ne avertas aurem tuam, et in eorum consilio delectetur anima tua: verba enim vitae sunt verba hominum Deum timentium, et incolumitas animae iis qui ea libenter audiunt, et attendunt. Sicut enim sol oriens effugat caliginem, ita sanctorum doctrina a sensibus nostris expellit tenebras. Evita, quaeso, viros superbos, invidos, detractores, mendacqui mortui sunt virtutibus, et laetantur in propriis voluptatibus, ut gaudiis careant divinis. Non dico ut vel unum talem in domo tua habeas, sed etiam ubicunque tales esse audieris, hos devita. Cum hujusmodi hominibus nulla sit tibi connexio vel familiaritas, nec velis cum eis sermocinari, si non valeas, Domino miserante, eos ab errore suo revocare. Nam saepe per ovem unam morbidam polluitur totus grex: et modica pars fellis magnum dulcorem vertit in amaritudinem. Nam talis si in ha
Abbreviated transcription (Latin):
paulatim ab omnib boniscadit
nullũ habebit accessũ cordiscon¬
punctio : ubi fuerint inmodera¬
tauitia & concupis centiemale
ubi aut̃ fuerint lacrime ibi spitalis
ignis accenditur qui secrotamen¬
tis inlumin& nullos nosscłiamor
nr̃e cogitationes ad p̃mia futu¬
re patrie tendant & docelesti¬
b meditentur. Hec est gloriatua
hec est ꝑfec icursus certaministui
ꝑfecius eni dicit᷑ non quil netate
sed quilnsensu ꝑfectus est necullo
cuilib& obẽ pueris & assĩfuerio
mente ꝑfecius nec senilis ꝓderit
& assi fuerit paruulus sensũ. Na
hoc in regẽ eleuatusẽ. Et saulcũ
senilic& eate quia insema lig¬
nã nequitiã habuit deculminere¬
gali expulsusest: Oñsuero & sal¬
uatornr̃ta seniorib: crucisigit᷑
& ingressus ihero solimãa paruu¬
lisconlaudat᷑ Nã & arbor simul¬
tor ũannorũ fuerit infructuosa
fertilis coliturut magis ampliorõ
ꝓferat fructũ. Ideoas similitudines

Expanded text:
paulatim ab omnibus bonis cadit. paulatim ab omnibus bonis cadit. Nullum habebit accessum cordis compunctio, ubi fuerint immoderata vitia et concupiscentiae malae. Ubi autem fuerint lacrymae, ibi spiritualis ignis accenditur, qui secreta mentis illuminet. Nullus nos saeculi amor rae cogitationes ad praemia futurae patriae tendant, et de coelestibus meditentur. Haec est gloria tua, haec est perfectio cursus certaminis tui. Perfectus enim dicitur, non qui in aetate, sed qui in sensu perfectus est. Nec ulli cuilibet obest puerilis aetas, si fuerit mente perfectus: nec senilis proderit aetas, si fuerit parvulus sensu. Nam hoc in regem electus est. Et Saül cum senili esset aetate, quia in se malignam nequitiam habuit de culmine regali expulsus est . Dominus vero et Salvator noster a senioribus crucifigitur, et ingressus Jerosolymam a parvulis collaudatur. Nam et arbor si multorum annorum fuerit infructuosa, fertilis, colitur, ut magis ampliorem proferat fructum. Ideo has similitudines
Abbreviated transcription (Latin):
criminibus suis & scelerib gehen¬
neignis deput andierunt : nossi
dõ dũ in hoccorpore sumus placu¬
erimus cũscĩs sẽpiterna p̃mia
accepturi erimus. Ide o contenp¬
namus cunctaquȩ uana & caduca sunt
ut tantã gloriã xp̃omiserante adi
Nesuꝑ flui sermones procedant ex
orenro quiaor cosis sermonib: red¬
dituri sumus rationẽ in die ludicii
nec ad maledicendũquẽ quã consii¬
escamus consuetudines pessimas
inomni actunro siue &iã cogita¬
tione ꝗa consuetudo quȩ longius
fuerit ꝓtracta& confirmata
noncũ paruol abore uita turuł ex¬
pellitur simus inmalicia paruu
iuuenes quia paruuliẽ ludere ꝑ¬
fectiaut̃ uiri lugere Nã psens luc¬
tus. letiuã generat sẽpiternã om¬
neaũt quicꝗd inmoderatũ est dispõ¬
lutionẽ efficitanime & negle¬
gentẽ ergadñi paepta. nec delic¬
ta sua facile potest ad memori¬
ã reuocare & obliuiscenseañ
se instigat ad penitentiã &ita

Expanded text:
criminibus suis et sceleribus gehencriminibus suis et sceleribus gehennae ignibus deputandi erunt; nos, si Deo dum in hoc corpore sumus placuerimus, cum sanctis sempiterna praemia accepturi sumus. Ideo contemnamus cuncta quae vana et caduca sunt, ut tantam gloriam, Christo miserante, adiNe superflui sermones procedant ex ore nostro; quia pro otiosis sermonibus reddituri sumus rationem in die judicii. Nec ad maledicendum quemquam consescamus consuetudines pessimas in omni actu nostro, sive etiam cogitatione: quia consuetudo quae longius fuerit protracta et confirmata, non cum parvo labore vitatur vel expellijuvenes: quia parvuli est ludere, perfecti autem lugere: nam praesens luctus laetitiam generat sempiternam. Omne autem quidquid immoderatum est, dissolutionem efficit animae, et negligentem erga Dei praecepta: nec delicta sua facile potest ad memoriam revocare, et obliviscens ea, non se instigat ad poenitentiam, et ita
Abbreviated transcription (Latin):
m̃sicut dixi quȩ dõ sunt placita fa¬
ciamus Tuncerit nob pax incir¬
cuitu& suma securitas nec time¬
bimus ultrachaboliignita lacula
nec ullũ quẽ lib& inimicũ quicupiunt
animas pr̃as iaculare non ferrũ non
ignẽ. Non facẽ truculentã tortoris
ũ famẽ non sitim : nullã carnis egri¬
tudinẽ . Nultra aduer sabitur caro
spiritui necullũ timebimus perculũ
sed cũ carnis abicerimus sarcinã Tunc
hospiciũ feceramus mansionẽ &
l& igaudentesq futuri iudiciidiem
expectabimꝰ in quo singulorũ ani¬
me : ꝓ suis actib: recipientinerita :¬
econtra peccatores & impupe¬
ribunt. sed frustrarapaces & aua¬
ri supbi& adulteri. iracundi &cupidi
maledici & piuri amarissimeflebunt
sed malorũ suorũ ueniã Non conse¬
quent᷑. In luctumaximo detinebun¬
curom̃s qui carnis suȩ uoluptatib sẽ¬
cuti sunt. In merore & gemitu sẽpi¬
ter noerunt: qui uiciis & passioni¬
busseruerunt. &cũ huom̃s pro

Expanded text:
mus, sicut dixi, quae Deo sunt placita famus, sicut dixi, quae Deo sunt placita faciamus, tunc erit nobis pax in circuitu et summa securitas: nec timebimus ultra diaboli ignita jacula, nec ullum quemlibet inimicum, qui cupit animas nostras jaculare, non ferrum, non ignem, non faciem truculentam tortoris, non famem, non sitim, non ullam carnis aegritudinem. Non ultra adversabitur caro spiritui, nec ullum timebimus periculum: sed cum carnis abjecerimus sarcinam, tunchospitium feceramus mansionem: et laeti gaudentesque futuri judicii diem exspectabimus, in quo singulorum animae pro suis actibus recipient meritacontra peccatores et impii poenitebunt: sed frustra. Rapaces et avari, superbi et adulteri, iracundi et cupidi, maledici et perjuri amarissime flebunt: sed malorum suorum veniam non consequentur. In luctu maximo detinebuntur omnes, qui carnis suae voluptates secuti sunt: in moerore et gemitu sempiterno erunt, qui vitiis et passionibus servierunt. Et cum hi omnes pro
Abbreviated transcription (Latin):
inp̃nectute moriuntur sed indiuer¬
si&catib de hocmundomigrant. &
inquib actib: unusquisq homo inuen¬
tus fuerit : in eis dẽ ludicabit᷑ quando
anima exierit decorpore dicit eñĩ
palmista. nemo i infernũ confite¬
bitur. Ideo festinemꝰad penitenti¬
ã conuerti. sẽꝑ ante aulos pr̃os uer¬
seturultimus dies &cũdiluculo
surrexerimus no adues perãnos
consi damus ꝑuerire & cũ in lec¬
tulo membra deposuerimus de
cillime poterimꝰ corpus prmauicins
& concupiscentiis malis resrenare
Om̃a terrena quȩ possidemus infu¬
turas cȩlestimansiones tranferemꝰ
ut cũibi ꝓ uectisuerimus frumur
boniscȩlestibus nã credimus quia
cũ a carnisuinculo animanr̃a fu¬
erit absoluta : sibene& rectecorã
dõ uix ei imus mox inoccur sũ nr̃m
angelorũ chorus oc curr&. omniqͣ
scorũ agmina : in nrasmiscent᷑
ã plexus & ad adorandũ uerũlu¬
dicẽ ꝑducent. sidũ incorpore uiui¬

Expanded text:
in senectute moriuntur; sed in diverin senectute moriuntur; sed in diversis aetatibus de hoc mundo migrant. Et in quibus actibus unusquisque homo inventus fuerit, in eisdem judicabitur, quando anima exierit de corPsalmista: Nemo in inferno confitebitur tibi . Ideo festinemus ad poenitentiam converti. Semper ante oculos nostros versetur ultimus dies: et cum diluculo surrexerimus, ne ad vesperam nos confidamus pervenire; et cum in lectulo membra deposuerimus, de facillime poterimus corpus nostrum a vitiis et concupiscentiis malis refrenare.omnia terrena quae possidemus, in futuras coelestis regni mansiones transferamus, ut cum ibi provecti fuerimus, fruamur bonis coelestibus. Nam credimus, quia cum a carnis vinculo anima nostra fuerit absoluta, si bene et recte coram Deo vixerimus, mox in occursum nostrum angelorum chorus occurret, omniumque sanctorum agmina in nostros miscentur amplexus, et ad adorandum verum judicem perducent. Si dum in corpore vivi
Abbreviated transcription (Latin):
pheta increpandodicit. populus
hiclabiis mehonorat. coraut eoru
longe eame. Naciuirass fuerit inuna
parte minuta & exalades truc¬
:a aditũ ad sehostib: p̃l&. &na
ss fuerit fortiter conpaginib:
solidata. & unã habuerit: abci¬
lã ꝑ foratã: aque fluctibus mer¬
gitur inꝓfundũ Omnibus enĩ
aicis clericis & monachis equa¬
iter conuenit fide specaritatẽ
humilitaueh abere &d mexo
ocorde seruire. Vera confessio¬
seri cordia d̃i : tantũ sẽcuri ex istamꝰ
ut peccata peccats augeamꝰ. Neqidi¬
camꝰ doneuugeat a& as nre carnis con¬
cupescentias nr̃as exerceamus & post¬
tremo insenectutemalorũ nr̃orũ pe¬
nitendã agamus : Piusest enĩ dñs &
misericors neultra facinorũ nr̃orũ
recordabit᷑: neque sotalitercogite¬
mus quia suma stultitia est. hec
cogitare: cũ & impiũ sit talẽ licen¬
tiã adõ poftularequẽ piã uelle cuius
nontalia cogitem cũne sciamus qua
demoriturt sumu ine moenim
hominũ nouit diemexitus sui. Nonom̃s

Expanded text:
pheta increpando dicit, Populus hic labiis me honorat, cor autem eorum longe est a me . Nam civitas si fuerit in una parte munita, et ex alia destructa, aditum ad se hostibus prasi fuerit fortiter compagibus solidata, et unam habuerit tabulam perforatam, aquae fluctibus mergitur in profundum. Omnibus enim laicis, clericis, monachis aequaliter convenit fidem, spem, charitatem, humilitatem habere, et Deo ex toto corde servire, verasericordia Domini tantum securi existamus, ut peccata peccatis augeamus. Neque dicamus, Donec vigeat aetas nostrae carnis, concupiscentias nostras exerceamus, et postremo in senectute malorum nostrorum poenitentiam agamus: pius est enim Dominus et misericors, nec ultra facinorum nostrorum recordabitur. Ne, quaeso, taliter cogitemus, quia summa stultitia est haec cogitare; cum et impium sit talem licentiam a Deo postulare quempiam velle, cujus ne talia cogitemus, cum nesciamus qua die morituri simus. Nemo enim hominum novit diem exitus sui. Non omnes
Abbreviated transcription (Latin):
hanc p̃sentẽ patriã relinquentes
adciuitatõ cȩles tõcuius arti fex
& conditor estdĩ intuitũ dnimi su
p̃miserunt. Vitauerunt peccatũ
inuerbo ifato. incogitatione in
uisu. in risu. inmotu in annuendo
oculis. in manibus in pedibus im ra
in rixa infurore in dissensione. in
uanagloria insuꝑbia. inelatione
incupiditatecus todientes corpus
suum & animas suas. Paritereñ
duo lelunia lelunauerunt. idestieluni¬
umcorporis& anime hocestabira &
furo re& detractione & blasphemi¬
a & rixa abstinentes sequi a sicut¬
iã superius intimauimus istisunt
mortifericibianime qui pascunt
eam inmalũ & occidunt eã mor¬
te sẽpiterna l o cibi corporis simul
&animeistisunt uoracitas somno¬
lentia fornacatio uinolentia securitas
suauitas homicidiũ istis uint cibicor¬
poris simul& anime qui pascunt
corpus & occidunt eum & grauis
animã Cibarianstadorutomꝰ. escas
aũt cȩlestes appetamus quȩa

Expanded text:
hanc praesentem patriam relinquentes, hanc praesentem patriam relinquentes, ad civitatem coelestem, cujus artifex et conditor est Deus, intuitum animi sui praemiserunt. Vitaverunt peccatum in verbo, in facto, in cogitatione, in visu, in risu, in motu, in annuendo oculis, in manibus, in pedibus, in ira, in rixa, in furore, in dissensione, in vana gloria, in superbia, in elatione, in cupiditate, custodientes corpus suum et animas suaduo jejunia jejunaverunt, id est jejunium corporis et animae, hoc est ab ira, et furore, et detractione, et blasphemia, et rixa abstinentes se: quia sicut superius intimavimus, isti sunt mortiferi cibi animae, qui pascunt eam in malum, et occidunt eam morte sempiterna. Iterum cibi corporis simul et animae, isti sunt voracitas, somnolentia, fornicatio, vinolentia, securitas, suavitas, homicidium. Isti sunt cibi corporis simul et animae, qui pascunt corpus, et occidunt et aggravant animam. Cibaria ista devitemus: escas autem coelestes appetamus, quae ad
Abbreviated transcription (Latin):
inspirat nec diesterminabitur. Neq
inopia uidebitur neq cupiditas appa¬
rebit sed ꝑenne gaudiũ & sẽpiterna
l&itia. Hec sunt ꝓmissaiustorũ &
hec sunt ꝓ missione seorũ : ꝓp̃tquȩ
labor auerunt & festinauerunt & nonces¬
sauerunt curere inboniso peribus quã¬
diu fuerunt inocmundo inieiunus ine¬
lemosinis incastitate in continentia h
longanimitate inpatientia in suauita¬
te inbeniuolentia in labore multo in
orationibus in ꝑsecutionibus in fame
& siti infrigore nuditate in uigiliis
uigilia sdeuitauerunt. Vigiliaeaũt.
inutiles sunt: cũ qui suigila uerit cir¬
cacogitationes mltas & turpes
uel ad gerendum contranium a¬
liꝗduł facinꝰ ꝑ petrandũ. Talesu
giliasdeuitauerunt & scã suigili¬
a sarripuerunt. Hutales calca¬
uerurt p̃sentõ mundũ ut futurũ
regnũ lucrarentur non acceperunt
hic ꝓmissiones ut diuitias huius sełi
miserabiles quȩ hominibus malecas
utentibus ad inferna ꝑducunt &

Expanded text:
inspirat, nec dies terminabitur, neque inopia videbitur, neque cupiditas apparebit, sed perenne gaudium et sempiterna laetitia. Haec sunt promissa justorum, et haec sunt promissiones eorum, propter quae laboraverunt et festinaverunt, et non cessaverunt currere in bonis operibus, quamdiu fuerunt in hoc mundo, in jejuniis, in eleemosynis, in castitate, in continentia, in longanimitate, in patientia, in suavitate, in benevolentia, in labore multo, in orationibus, in persecutionibus, in fame et siti, in frigore et nuditate, in vigiliis vigilias devitaverunt. Vigiliae autem inutiles sunt, cum quis vigilaverit circa cogitationes multas et turpes, vel ad gerendum contrarium aliquid, vel facinus perpetrandum. Tales vigilias devitaverunt, et sanctas vigilias arripuerunt. Hi tales calcaverunt praesentem mundum, ut futurum regnum lucrarentur. Non acceperunt hic promissiones vel divitias hujus saeculi miserabiles, quae homines male eis utentes ad inferna perducunt: et
Abbreviated transcription (Latin):
terrȩ & om̃s fructus quioriuntur
interris sed in cõmune omnib ha¬
minibus dedit illa qui solẽ sũũ facit
orire suꝑbonos & malos & plue sũ¬
periustos & iniustos. Idõ omnib: homu¬
nibus deditillũ cõmune ut & bonũ
& patientia nr̃a & humilitas nr̃a.
incõmuneomnibus hominibus dis¬
tribuatur. quãdiusuerimus in
hoc mundo faciamus bonũ adom̃s
maximea ũt addomesticos fidei &
oremus ꝓ inimicis pris & bonũ ꝓma
mus & suscipiamus xp̃m in ipsisqui
dixit quã diufecistis uni ex his fra
natura necdolorullus nec tristitapost
gaudiũ Nec lux solis neclune & stella¬

Expanded text:
terrae, et omnes fructus qui oriuntur in terris: sed in commune omnibus hominibus dedit illa, qui solem suum facit oriri super bonos et malos, et pluit super justos et injustos . Ideo omnibus hominibus deditet patientia nostra, et humilitas nostra in commune omnibus hominibus distribuatur. Quamdiu fuerimus in hoc mundo, faciamus bonum ad omnes, maxime autem ad domesticos fidei , et oremus pro inimicis nostris, et bonum pro malmus, et suscipiamus Christum in ipsis, qui dixit, Quamdiu fecistis uni ex his fratnatura, nec dolor ullus, nec tristitia post gaudium, nec lux solis, nec lunae et stella
Abbreviated transcription (Latin):
Tuaut̃ frtmi omnibtius domesti
cis &xtibi subiectis pcipeut sẽ sobrios
exibeant : iterũ ꝓptabstinenta
insupbia senonerigant. sedorna
tẽperateiuscepio. & religios es cdm
dĩadiutoriũ faciant: quia non so¬
lũ ꝓnobisclericis. sed &iã ꝓomnige¬
nere humanoqui p̃destinati sũpt
tibus regnũ cȩlorũ ꝓmis su est : Coran¬
disnãqueẽ confusio animab: laico¬
rũ : quidicunt ꝗd ꝑtinet ad melibros.
scripturarũ legendo dudireuł dis¬
cereuł &ia frequenter ad sacer¬
dotes & ecdesiasscorũ recurrere.
dũclericus fiam facia ea quȩ o por¬
t& clerics facere: quarenon intel¬
legit. quia panẽ & uinũ & omahu¬
ius terrebona & regnȩfelicitatẽ
equaliter uult participare. & ȩ¬
quali labore iugũ xp̃i ferre non
uult: ꝗd ꝓdest talib: una partem
hoc sđo ẽẽ sublĩ mes adalia ꝓstratos
ipuna parte sulgere duro & p̃ero¬
sis uestibus & inali amiseriis hu¬
ius scłi & uitiorũ caligine occupa¬

Expanded text:
frater mi, omnibus domesticis tuis et tibi subjectis praecipe, ut se sobrios exhibeant, et iterum propter abstinentiam in superbiam se non erigant, sed omnia temperate, juste, pie et religiose secundum Dei adjutorium faciant: quia non solum pro nobis clericis, sed etiam pro omni genere humano, qui praedestinati sunt tibus regnum coelorum promissum est. Grandis namque confusio est animabus laicorum, qui dicunt, Quid pertinet ad me libros Scripturarum legendo audire vel discere, vel etiam frequenter ad sacerdotes et ecclesias sanctorum recurrere? Dum clericus fiam, faciam ea quae oportet clericis facere. Quare non intelligit, quia panem et vinum, et omnia hujus terrae bona, et regni felicitatem aequaliter vult participare, et aequali labore jugum Christi ferre non vult? Quid prodest talibus una parte in hoc saeculo esse sublimes, et alia prostratos; in una parte fulgere auro et pretiosis vestibus, et in alia miseriis hujus saeculi et vitiorum caligine occupa