comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ neg̃m ⁊ auctorẽ negomi quib congrur captat bem¬
uolenciam. Põst sQuationẽ u̾o ntrius ꝑtis uicia
arguit ostendens gentil a naturali rõne ⁊ uid eos
a lege exorbitasse deiplurib modis ostend̃ iusticiã
ño morał subditur ꝑtructio atq mactione gr̃arũ

Expanded text:
 et auctorem negotii: in quibus congrue captat benevolentiam. Post salutationem vero utriusque partis vitia arguit, ostendens gentiles a naturali ratione, et Judaeos a lege exorbitasse. Deinde pluribus modis ostendit justitiam vero moralis subditur instructio, atque in actione gratiarum
Abbreviated transcription (Latin):
Id̾or sublimiores erant oninib ppłis ⁊ inconabant
p̃cepta publica ⁊ prinata eorum fama omni hõi¬
num resonabat mort. Aimo aũ ab athenis apo¬
stolum sccrosisse romanñ dic̃ in hiis uerb ab athc̃nis
tiuitate grecorum scripsit apłs romains hanc cpis¬
tolam quos m̃ pse non petrus. ł aliquil .xii. discipłoꝵ¬

Expanded text:
ideoque sublimiores erant omnibus populis, et intonabant praecepta publica et privata: eorumque fama omnium hominum resonabat in 2 ore. Haimo autem ab Athenis Apostolum scripsisse Romanis dicit his verbis: « Ab Athenis civitate Graecorum scripsit Apostolus Romanis hanc Epistolam, quos non ipse, non Petrus, non aliquis XII apo
Abbreviated transcription (Latin):
sisse uidetur qr hanc de chorintio scripsille cuident̃
monstratiur ex eo ꝙ dicit Comiendo nob phebe io¬
roxem uram ministram eccłie que ẽ chencdas. Chencͥs
.N. dicitur locus cornitho incinus inmo portꝰ ip̃uᷤᷤ
chorinu. Exhoc gͦ apparet dechorinto scripta ⁊ ex eo
ꝙ dicit salutat uos. Gaius hospes neus de qͦ scri

Expanded text:
 hanc de Corintho scripsisse evidenter monstratur ex eo quod dixit: Commendo vobis Phoeben sororem nostram, ministram Ecclesiae quae est Cenchris . Cenchris enim dicitur locus Corintho vicinus, imo portus ipsius Corinthi. Ex hoc ergo apparet de Corintho scripta, et ex eo quod dicit: Salut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ inꝑegrina. illam .n. ꝑhebraice. cct̾as ũo grece scͥp¬
lit nom̃ u̾o suum iõ premitt̃e noluit qr hebreis
odiosus erac eum legis desttuctorẽ arbitrantib..
Duo titca delegis atq c̾imorarum abolicione
tractatirus recte nomen suum subtituit ne p̃scͥpti
nominis inuidia utilitatẽ scqñtis excludet lectioĩs¬

Expanded text:
egrina: illam enim Hebraice, caeteras vero Graece scripsit. Nomen vero suum ideo praemittere noluit, quia Hebraeis odiosus erat, eum legis destructorem arbitrantibus. Quocirca de legis atque caeremoniarum abolitione tractaturus, recte nomen suum tacuit, ne praescripti nominis invidia, utilitatem sequentis excluderet lectionis
Abbreviated transcription (Latin):
d̃s cuius fides est. lp̃c est. ¶ Disceinende sunt hittreᷤᷤ
leges. ⁊ satis neccessatia est ista difamctio lex. inqͥt.
lp̃c uite. ecce unalex a lege. pec .⁊. mor. tcde alt̾alex¬
⁊ sequitur. ꝙ impossibile erat legi. etce tercialex. ħ
est lex ꝑmoy sen data inmonte syna. duc gͦ leges

Expanded text:
Deus, cujus fides est, spiritus est. Discernendae hic sunt tres leges, et satis necessaria est ista discretio. Lex, inquit, spiritus vitae; ecce una lex; a lege peccati et mortis, ecce altera lex; et quod impossibile erat legi, ecce tertia lex. Haec est lex per Mosen data in monte Sina. Duae ergo leges
Abbreviated transcription (Latin):
firmatum¬
que testabatur se dature uoluit mori ne quis
de eis dubitaret nec ałt pottrat nobis eẽ uita.
Norte.. euangłium ĩnobis ꝯfirmauit. ut
qr ꝓ nobis mortuis ẽ precepta cius diligamuᷤ
⁊ in auctoritate habeamus ⁊ ꝑ mortẽ gc̃am
nobis impetrauit qͣ ꝯplere possimus alioqͥn.

Expanded text:
firmatuquae testabatur se daturum voluit mori, ne quis de eis dubitaret, nec aliter poterat nobis esse vita, morte etiam Evangelium in nobis confirmavit, ut quia pro nobis mortuus est, praecepta ejus diligamus et in auctoritate habeamus, et per mortem gratiam nobis impetravit qua complere possimus. Alioquin.
Abbreviated transcription (Latin):
orum. s dco prebeannus cogitaciones ur̃as ⁊ faci¬
em bom uidentes gaudeanus cor u̾o dco ꝯmit¬
tamus ꝓ quo oremus. dico assumite infirmum
⁊ sunt int̾ uos quidam qͥ hoc possunt. alius .n. ne¬
strum infide ꝑfectus cacoit. le posse manducare õi

Expanded text:
rum, sed Deo praebeamus cogitationes nostras, et faciem boni videntes gaudeamus; cor vero Deo committamus, pro quo oremus. Dico, assumite infirmum, et sunt inter vos quidam qui hoc possunt. Alius enim vestrum, in fide perfectus, credit se posse manducare omni
Abbreviated transcription (Latin):
uox tua sonet laudes
tum uocetua. Cum .at.
noce cantaĩus silebis
aliq̃n uita s tͤ canta ũ
nunꝙͣ silias. Si .ii. ore

Expanded text:
vox tua sonet laudes cum voce tua. Cum enim voce cantaveris, silebis aliquando vita. Sed sic canta, ut nunquam sileas. Si enim ore
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ꝙ gͣuius est ĩ blasphe¬
miam prexisti. t̃. i ⁊
landatur deus debo¬
no opetuo.laudas de¬
um ⁊ t̃ blasphematur
d̾s de malo ope tuo u
bi asphemasdeum. Si
gͦ ꝙ mancucas ⁊ bibiᷤ
adrefectionẽ corꝑis su¬
um gr̃as agens eiqui ĩ prebuit mortałi t̃¬
T. tragili ista supplem̃torum solacia. tib tuu̾
bitum ĩ moderacione uoratitatis excedas ⁊ uno¬
lc̃tia te ingurgites qͣntaslib laudes d̾i linguatu¬
teisione estote iud̾is qui ab̾horrent yoola ⁊ genti¬

Expanded text:
 gravius est in blasphemiam perrexisti. Cum enim laudatur Deus de bono opere tuo, laudas Deum; et cum blasphematur Deus de malo opere tuo, blasphemas Deum. Si ergo quod manducas et bibis ad refectionem corporis surum gratias agens ei qui tibi praebuit mortali et fragili ista supplementorum solatia, cibus tuus, bitum immoderatione voracitatis excedas, et vinolentia te ingurgites, quantaslibet laudes Dei sonet lingua tufensione estote Judaeis, qui abhorrent idola, et genti
Abbreviated transcription (Latin):
turus erat ĩ
hereditatem
quo iret fide
moratus est
it̃ra repro¬
missionistã¬
qͣm inalie¬
na incasuliꝰ
h̾itando cũ
ysaac ⁊ iacob.
cohedib rep¬
missionis e¬
tabat .N. fũ

Expanded text:
pturus erat in haereditatem. quo iret, fide moratus est in terra repromissionis, tanquam in aliena, in casulis habitando cum Isaac et Jacob, cohaeredibus repromissionis etabat enim fu
Abbreviated transcription (Latin):
tuit ẽ ca celesti igne ꝯ¬
sumpsit. ⁊ ꝑillam. fi¬
dem defunctus loquit᷑.
ad huc .i. mat̾ia est nob
loq̃ndi ut detius fide
ixemplum demus. nõ
.n. mors extinxit famã.
ianta fuit fides eĩ qd̃i
mors eam ñ extinx̃ ex fi¬
de ⁊ pacĩa p̾cidentiũ pr̃m ꝯsolanur istos. Id̾o di¬
xit ꝙ abel ad huc loqͣr qr cos suo exemplo admo¬
nec ut iusti sint. int̾emit eum qͥdem mors sz ñ

Expanded text:
um ea coelesti igne consumpsit. Et per illam, fidem defunctus loquitur adhuc, id est materia est nobis loquendi, ut de ejus fide exemplum demus. Non enim mors exstinxit famam fidei; tanta fuit fides quod eam mors non exstinxit. Ex fide et patientia praecedentium patrum consolatur istas. Ideo dicit quod Abel adhuc loquitur, quia alios suo exemplo admonet ut justi sint. Interemit eum quidem mors, sed non
Abbreviated transcription (Latin):
deo. Qui .ii. intellexit siue exira duce siue indicio na¬
turali ⁊ ucnecatꝰ est dm̃i. nulli honorificenciã noĩs
mors ñ regnauit. s in hos qͥ insimilitudinẽ p̾ua
abolo tales erant fere om̃s us ad legem ꝑ pauci
ut abraham unid̾o seiucrũt ⁊ m cos ñ regnauit
mors qui post mortem istam q̃ pͥma dicitur ad sec̃¬
dam ñ ꝑuencrũt que cĩlã tternalit̾ punit ĩmo
sub spe scruat sunt in aduentu xͥ lib̾andi sicut de
abraham legitur qr qͣmuis apd̃ inftros fuit discre¬
tus tñ longo int̾uallo erat a ꝓecc̃orib ita ut cahos¬

Expanded text:
. Qui enim intellexit, sive ex traduce, sive indicio naturali, et veneratus est Deum, nulli honorificentiam nominimors non regnavit, sed in hos qui in similitudinem Adae abolo. Tales erant fere omnes usque ad legem; perpauci, ut Abraham, uni Deo servierunt, et non in eos regnavit mors, quia post mortem istam quae prima dicitur, ad secundam non pervenerunt, quae aeternaliter punit; imo sub spe servati sunt in adventu Christi liberandi, sicut de Abraham legitur, quia quamvis apud inferos fuerit discretus, tamen longo intervallo erat a peccatoribus, ita ut chaos
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ mors us ad moysen .i. usq ad legẽ. qr iamtune
datum est hominib temcorum quo possent lib̾ari
sub qͣ tñ si et̃nt similes p̃uaricatiõi ade ĩ eos mors
regnaret s lex data est ininicio regressioĩs de egypco
docens de unod̾o ne regnaret mors .s. diabolus. ł pecca¬
tum. ⁊ cepit inuidia primũ destrui regnũ mortis ñc

Expanded text:
go mors usque ad Mosen, id est usque ad legem, quia jam tunc datum est hominibus remedium quo possent liberari; sub qua tamen si essent similes praevaricationi Adae, in eos mors regnaret, sed lex data est in initio regressionis de Aegypto docens, de uno Deo ne regnaret mors, scilicet diabolus, vel peccatum, et coepit in Judaea primum destrui regnum mortis. Nun
Abbreviated transcription (Latin):
nauit mors abadam us ad moy sen in .e.qͥ. pcç.¬
uerunt ut ei similes crearentur .s. sicut ex hoĩe ho¬
mines. ita ex pecc̃ore pecc̃ores. ex mortuo morituri
dampnato dampnandi. greci aũ codices hñt. uñ
int̾prttacio fcã est inlacinũ. aut ommes aut pe¬
ne om̃s hñt id: ꝙ primo positum ẽ. ł aliis ñ mu
norabatur ante legem sco effectus indrcabat quia
mors. corꝑalis regnauit. cotidie ꝑ aliqͣs passiones
itand̃ dissoluendo ab adam us ad mopsen. ẽ minꝰ
uideretur regnauit dico non solum in cosqui ꝑse
preuaticandos mortem mu̾isse uidentut s ĩ meoᷤᷤ¬

Expanded text:
navit mors ab Adam usque ad Mosen in eos qui pecverunt, ut ei similes crearentur, scilicet sicut ex homine homines, ita ex peccatore peccatores, et ex morituro morituri, damnatoque damnandi. Graeci autem codices, unde interpretatio facta est in Latinum, aut omnes, aut pene omnes habent, id quod primum positum est. Vel aliis non mutatur, id est ignorabatur ante legem; sed effectus indicabat, quia mors corporalis regnavit quotidie per aliquas passiones; et tandem dissolvendo, ab Adam usque ad Mosen, cum minus videretur; regnavit dico, non solum in his qui per se praevaricando mortem meruisse viderentur, sed e
Abbreviated transcription (Latin):
tib mou̾i q̃ones ceꝑunt multa. tam ingretis ꝙͣm
latinis codicib ab hereticis ꝯtenciõis studio mutata
sunt quicum ꝓpria auctoritate utiñ non possint
adnitoriã nerba legis adult̾ant ut sensũ suũ.q.
u̾bis legis asserant. ⁊ cͣcdicentib sibi qͣi auctoritate
resistant. Seqͦfi. qui adam est. forma .i. similitudo

Expanded text:
tionem coeperunt, multa tam in Graecis quam in Latinis codicibus ab haereticis contentionis studio mutata 26 sunt, qui cum propria auctoritate uti non possunt ad victoriam, verba legis adulterant, ut sensum suum quasi verbis legis asserant, et contradicentibus sibi, quasi auctoritate resistant. Qui Adam, est forma, id est similitudo;
Abbreviated transcription (Latin):
inuisi .i. ĩtelligibili mundo qͥ erat in sap̃ia dĩ
hec est dei adisposicio q̃ disposuit omnia uisi¬
bilia ista fierent .i. iixta inuisibile exemplar
nium iusticie ostendit. ponens aliud exemplum
tuti sunt testimoniũ
iusticie sic̃ apparet in

Expanded text:
id est ex intelligibili mundo qui erat in sapientia Dei; haec est Dei dispositio qua disposuit omnia, visibilia ista fierent, id est juxta invisibile exemplar nium justitiae ostendit, ponens aliud exemplum secuti sunt testimonium justitiae, sicut apparet in
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ oluct̾ant hominei millo uotabulo intelli¬
g̾e. subhiis gͦ om̃ib nominib sig̃tata est ma¬
teria illa iniusa ⁊ in formes q̃ nulla sp̃e cerni aũ
mat̾iam significat aicens. ex inuisibilib. uł
in dei sap̃ra ad cuius similitudinẽ fc̃s est ħ uisi¬
bił mundus. ħ ũiq uisibilia anteꝙͣ fierent ñ
trant qño gͦ deo nota erant q̃ non erant ⁊ rur¬
sus qũo ea fac̾et que sͥ nota ñ erant. None¬
nim quicꝙ̃ꝑ fecit ignorans. Nota gͦ fecit non
f̃a cognouit ꝓinde antecͣ fiererẽt ⁊ erant ⁊ ñ
erant. trant ind̾i sciencia ñ trant insua natͣa.
Iꝑsi aũ deo non audco dice. alio mͦ innotuisse

Expanded text:
quod consueverant homines in illo vocabulo intelligere. Sub his ergo omnibus nominibus significata est materia illa invisa, et informis quae nulla specie cerni atque naturam significat dicens: ex invisibilibus. Vel in Dei sapientia, ad cujus similitudinem factus est hic visibilis mundus. Haec utique visibilia, antequam fierent, non erant. Quomodo ergo Deo nota erant quae non erant? Et rursus quomodo ea faceret quae sibi nota non erant? Non enim quidquam fecit ignorans. Nota ergo fecit, non facta cognovit. Proinde antequam fierent et erant et non erant. Erant in Dei scientia, non erant in sua natura. Ipsi autem Deo non audeo dicere alio modo innotuisse
Abbreviated transcription (Latin):
tebus uoluntas arcificis. Ioco u̾o aqua adicta est.¬
illa mat̾ia qr omnia q̃ in t̾ra nascunt᷑ siue
aĩalia. sine arbores. Uł herbe. ⁊ similia ab hu¬
more incipiunt formari atq nutrii. tad̾ ⁊̃
man̾a clicta est abyssus qr ꝯfussa erat ⁊ ꝯmixta

Expanded text:
o aqua dicta illa materia, quia omnia quae in terra nascuntur sive animalia sive arbores vel herbae et similia ab humore incipiunt formari atque nutriri. Eadem etiam materia dicta est abyssus, quia confusa erat et commista
Abbreviated transcription (Latin):
ex inuisibilib .i. ex informib elem̃tis insibłia¬
.i. formata fierent. Intẽ .n. ꝙͣ dtus rere omni¬
lux. prima gͦ man̾a fc̃a est ꝯfusa ⁊ informis.
Unde fitaent ommia q̃ distincta ł formata sũt
qͣm crido a q̃tis chaos appellari ⁊n õ deusrec
de credit᷑ omnia de nichilo fecilse qr ⁊̃ si om̃ia
formata de ista mau̾a fc̃a sunt. hoc ip̃a tñma¬
t̾ia de nchilo fc̃a est qͣm. moyses sig̃tauit di¬
cins. In principio fe. de. ce. ⁊. t̃. Informam

Expanded text:
ex invisibilibus, id est ex informibus elementis, visibilia formata fierent. Ante enim quam Deus rerum omnilux. Prima ergo materia facta est confusa et informis, unde omnia fierent quae distincta et formata sunt quam credo a Graecis chaos appellari. Et ideo recte Deus creditur omnia de nihilo fecisse, quia etiam si omnia formata de ista materia facta sunt, haec ipsa tamen materia de nihilo facta est quam Moyses significavit dicens: In principio fecit Deus coelum et terram
Abbreviated transcription (Latin):
ist̃ hoc ꝙ ꝑ fectionisẽ
edificatur hoc aũ fun¬
dam̃tum diuid̃ in sex
q̃ sunt inchoacio . s.¬
pnĩa. fides. bapt̃m. doc¬
trina. ⁊ imposicio ma¬
nuum. ⁊ resurrectio at¬

Expanded text:
ionis est aedificetur. Hoc funntum dividitur in sex, quae sunt: inchoatio sentia, fides, baptismatum doctrina, impositio manuum, resurrectio, at
Abbreviated transcription (Latin):
lang deo qͥ me uocauit h̾ est
Nꝙ ait. otinuo nõ acquieui. ⁊ c̃. ł mistice
Mi. p intelligi illud segregauit . m. de ut̃o. ma.¬
mit. Nlat̾ .n. pauli intelligitur synagoga ute¬
rus int̾is .i. secretarii sunt pharisei de numo
quoꝵ segregatus est. ⁊ ea cum aũ pla .ei. qͥ me

Expanded text:
qui me vocavit: et od ait, continuo non acquievi, etc. Vel mystice potest intelligi illud, segregavit me de utero matris meae. Mater enim intelligitur Synagoga; uterus matris et secretarii, sunt Pharisaei, de numero quorum segregatus est. Et est: Cum autem placuit ei, qui me
Abbreviated transcription (Latin):
se utiq qui nasci me fer̾. ad hoc duc̃e me potu¬
it. Ant̾e enim qͣm aliquis nascatur scit deus
quid futurus sit ⁊ qualis. Uñ ierenna legitur
priꝰ qͣm te formarẽ inut̾o nouite. Qui gͥ prescit
quitur. Cominuo. ⁊ẽ. Quasi uocauit me et
reuelait filiũ ⁊ conti

Expanded text:
qui me nasci fecit, ad hoc ducere me potuit. Ante enim quam aliquis nascatur, scit Deus quis futurus sit et qualis. Unde de Jeremia legitur: Priusquam te formarem in utero, vocavi te . Qui ergo praescit Continuo, etc. Quasi dicat: Vocavit me, et revelavit Filium suum,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt fictilia. ⁊ ũe qr pa.
thelauro bñconscũ ñ an¬
gustiamut inaĩo deinde
apte quasdam tribula
mus adco ut neccessaria
desint aporos .N. grece: la¬

Expanded text:
sunt fictilia. Et vere, quiathesauro bene conscii non angustiamur in animo. Deinde aperte quasdam tribulatmus adeo ut necessaria desint. Aporos enim Graece,
Abbreviated transcription (Latin):
cat apłs. non sibi aliqͥd
usurpasse ultra debitũ
co aplos suos si sicut dñs
ꝯstituit ex euangłio uiũt¬
tes panem gratuitũ mã¬

Expanded text:
cat non sibi aliquid usurpasse ultra debitum coapostolos suos; sed sicut Dominus constituit, ex Evangelio viventes panem gratuitum ma
Abbreviated transcription (Latin):
nos scripta sunt. ut hoc
spem. Nlon .n. hec dẽbet
c̃ẽ intencio sua ⁊ fuis in
ministio suo. Et qui
similit̃ hoc fac̃e inspe.
ꝑcipiendi frudus .i. sti¬
pendioꝵ. Si nos uobis.

Expanded text:
nos scripta sunt, ut hoc spem; non enim haec debet esse intentio sua, et finis in ministerio suo. Et qui similiter facere, in spe percipiendi fructus stipendiorum. Si nos vobis.
Abbreviated transcription (Latin):
dicatoremuin̾e de euan¬
gł̾io .i. de p̃a̾icacione sed
ne hoc uideatur ad litt̃.
eis in lege p̃cipiat ñ ꝓbo¬
bus hoc dicit. qr ppt̃ nos
nos utiq dicit. q. dicit

Expanded text:
dicatorem vivere de Evangelio, id est de praedicatione, sed ne hoc videatur ad litteram eis in lege praecipiat? Non pro bobus, hoc dicit, quia propter nos nos, utique hoc dicit
Abbreviated transcription (Latin):
geret s ostendit se af¬
fectum bonum hr̃e
gaudet eisq in fucuro meliora oꝑ
mus qd̃ uobrs insidias fec̾imus nicħ cum
fictione ꝓtulimuis nichil negociacionis gͣ¬
tia fecimus. Nec ergo simstri quid arbitre¬
mini de nobis fortafsis .4. nitalib accusa

Expanded text:
geret; sed ostendit se affectum bonum habergaudet, eisque in futuro meliora optmus quod vobis insidias fecerimus, nihil cum fictione protulimus, vel negotiationis gratia fecimus. Ne ergo sinistre quid arbitremini de nobis, fortasse enim in talibus accusa
Abbreviated transcription (Latin):
qui aptare potest qui¬
a dator est pacis ut .s.
uicia non inquietent¬
qui eouxit de mor .i. re
luscitaint de sepulcro
qui locus est ꝓprie mortuoꝵr de. no. u. xpm.

Expanded text:
qui aptare potest qua dator est pacis, ut scilicet vitia non inquietentqui eduxit de mortuis, uscitavit de sepulcro: qui locus proprie
Abbreviated transcription (Latin):
leat offirti. in redemp¬
cionẽ omniũ. Apla¬
hibita est ũitas tune cũ
tempus fuit ut illa au¬
ferrent᷑ ueritas ueniret
turi dequorum reꝑbatione adõ ad huc dicens. ho¬
locaustom̃ta. q̃ alus sacuuficiis digniora indebã¬
tiur q̃ tora ꝯburebantur ⁊ pro ꝑc̃co. fiebant q̃dã
.Ni. non ꝓpac̃co fiebant illa inqͣm que cet̾is e¬
rant digmora ñ tͥ placuerũt. ex quoneritas
cio omniũ hostiaꝵ. cepunt ila displit̾e ance
nũꝙͣ ea destrux̃ s ilł subdit᷑ subditus fuit dum
intemplo. t̃ hostis p̃sentat̾ suit. Infigũiris illis
i̾utas pnunciabatur celcbrabant figuras future
uu mulu scientes s plures ignozandeł ꝙ cessare de

Expanded text:
redemptionem omnium. Ahibita est veritas tunc cum tempus fuit, ut illa auet veritas veniret.turi, de quorum reprobatione adhuc addit, dicens: Holocautomata, quae aliis sacrificiis digniora videbantur quae tota comburebantur, et pro peccato fiebant. Quaedam enim non pro peccato fiebant. Illa, inquam, quae caeteris erant digniora, non tibi placuerunt, ex quo veritastio omnium hostiarum, coeperunt illa displicere. Ante nunquam ea destruxit, sed illis subditus fuit, dum in templo cum hostiis fuit praesentatus. In figuris illis veritas praenuntiabatur. Celebrabant figuras futurae rei, multi scientes, sed plures ignorantes, quae cessare de
Abbreviated transcription (Latin):
Eccerum ⁊ si nos cotidie offeramus ad recordaci¬
ont̃ mortis eius facimus ⁊ unaħ hostia est. ñ
crificiũ ñ multa pontifex ñr hostiam mun¬
dantẽ nos obtulit. ip̃am nos offerimis. et
agimus. recordacio sacrificii est. nec cã sue ĩfir¬
mitatis repecitur qr ꝑficit homurẽ s nostre¬

Expanded text:
eterum, et si nos quotidie offeramus ad recordationem mortis ejus faciamus; et una haec hostia est, non crificium non multa, pontifex noster hostiam mundantem, nos obtulit; ipsam nos offerimus, et agimus, recordatio sacrificii est. Nec causa suae infirmitatis repetitur, quia perficit hominem, sed nostr
Abbreviated transcription (Latin):
indigent alia qr sufficit
adomnia ⁊ or̃onum ꝯ¬
ñ uetus. si .N. ħ faceret
ce ⁊ salutis efficax. ⁊ na¬
uns cunctam ualitu¬
dinẽ replere semel imi¬
positum totũ oꝑatur.
oiu̾o semꝑ apponitur
manifestum indiciũ
sic qi ilt sacrificus ne¬
nOmocurabatur. freq̃n¬
cer offerebant᷑ qr .ii. prima hostia nil
ꝓficiebat offerebatur ⁊ alia. erat ibi hostiarũ
sreq̃ntacio ñ culpaꝵ ꝯsumpcio s pocuis in ip̃i
offcrentes illas hostias in quibz est ꝯmemora¬
tio pec̃coꝵ non absolucio infumitatis accu

Expanded text:
indigent alia, quia sufficit ad omnia et omnem cnon vetus. Si enim hoc faceret et salutis efficax, et valens cunctam valetudinem replere semel impositum totum operatur; si vero semper apponitur manifestum judicium sic, quia illis sacrificiis nemo curabatur frequenter offerebantur, quia enim prima hostia nil a nil proficiebat offerebatur et alia. Erat enim hostiarum frequentatio non culparum consumptio. Sed potius in ipsis  peccatum offerentes illas hostias in quibus est commemoratio peccatorum, non absolutio infirmitatis; accu
Abbreviated transcription (Latin):
extraneam similitudi¬
ponat quis colores: um¬
x sustractio .n. ẽ umbrͣ
quedam ñ ymago cũ
u̾o fiores ipsos colorum
quis ĩposu̾it. tũc yma

Expanded text:
extraneam similitudiponat quis colores, um subtractio enim umbra quaedam non imago, cum vero flores ipsos colorum quis imposuerit, tunc imag
Abbreviated transcription (Latin):
deus hũius medii. Tanta mortalitas intueniendo
ꝑducat q̃m neq ficri mortalem oportebat neq ꝑ¬
mane mortalẽ. Mlortał quippe fr̃s est ñ infirmata
u̾bi diumitate s carnis suscepta ĩfirmitate. boĩ
ã angłi int̃ misos mortales ⁊ b̾atum ĩ mortalem
medii eẽ non possunt qr ita sunt ip̃i b̾i ⁊ ĩmortales
cum deo. ut ñ sint mortales. ł miseri ẽ hominibus.
sflali aũ aũgłi quodammꝰ medi sunt qr ĩmorta¬
les sunt c̃ deo. miscri c̃ hoĩb s ñsunt u̾i ⁊ bõime¬

Expanded text:
em huius medii beata mortalitas interueniendo perducat. quem neque non fieri mortalem oportebat neque permanere mortalem. mortalis quippe factus est non infirmata uerbi diuinitate, sed carnis infirmitaautem angeli inter miseros mortales et beatum immortalem medii esse non possunt, quia ita sunt ipsi beati et immortales cum Deo, ut non sint mortales vel miseri cum hominibus. Mali autem angeli quodam modo medii sunt, quia immortales sunt cum Deo, mis
Abbreviated transcription (Latin):
cõĩcat. si ea palpat ⁊ cũ
possit cortigẽ. ⁊ corripe.
neligit ⁊ teip̃m. quia¬
lios uidicas. castũ cuspo
Doli. Quia de castitate
monuit hac occ̃one ĩ¬
mod̾atam abstincuciã
mitates. lium ei dat ñ scip̃m salubri rea
doctrina prudent̃ .i. dcus sibi ult serunt ñ ut
nimietate debiles fiant. ⁊ post incdicoꝵ suffragia
requirant temꝑand̾̃ .ni. est ut sifi̾ potest ceꝑtum ob¬
scquium gradatim ꝓuehatur potiꝰ qͣm inꝯsi¬

Expanded text:
icat, si ea palpat, et cum possit corrigere et corripere negligit. Et teipsum, qui alios judicas, castum custodi. Noli, quia de castitate monuit hac occasione immoderatam abstinentiam consilium dat, ut seipsum salubri regat doctrina. Prudenter enim Deus sibi serviri vult, non ut nimietate sua debiles fiant, et postea medicorum suffragia requirant. Temperandum est enim, ut si fieri potest, coeptum obsequium gradatim provehatur, quam per inc
Abbreviated transcription (Latin):
quenant mre uroria¬
p̾ituacetis orO ne dissenlio generet
fornicacionem. Nolite elico nisi forte excon¬
M. sensu ad tempul. s. ut ex ꝯsensu dicto absti¬
neatis ꝓpt̃ gratiaꝵ auctiones. Unde subdit. ut ua¬
titis. expedicius or̃omi. ut .n. misereatur d̃s mun¬
dnis gorandus est. ⁊ si munda sint ꝯuigia tñ ĩ¬

Expanded text:
eniant in re uxoria, ne dissensio generet fornicationem. Nolite dico, nisi forte ex consensu ad tempus, scilicet ut ex condicto abstineatis propter gratiarum actiones, unde subdit, ut vacetis expeditius orationi. Ut enim misereatur Deus, mundius exorandus est. Et si munda sint con
Abbreviated transcription (Latin):
dilig bonum. Uñ gaud ñ ht̃ pacem. u̾am cum
aliquo nͥ curdiligat. Non est longanimis ꝑ se¬
u̾ant̾ expectandonili fcrucat diligendo. non ẽ be¬
nignus insidiligat. cui opitulatur. ñ est bonus
młidiligendo. ñ fiodis salubrit̃. nͥ ea fide q̃ ꝑdilet¬
tonenoꝑatur. ñ est mansuetus cui dilcctio ñ mod̾e¬
tur. ñ ꝯtinct se quis abeo. uñ curpat᷑. nuui diligat
uñ honestat᷑. Mericogͥ iaritatem su sepe ꝯm̃dat .q.
sꝗla sit. p̃cipienda que ñ pocest hx̃i. sine cet̾is quib

Expanded text:
diligit bonum unde gaudet. Non habet pacem veram cum aliquo, nisi eum diligat. Non est longanimis perseveranter exspectando nisi ferveat diligendo. Non est benignus, nisi diligat cui opitulatur. Non est bonus, nisi diligendo. Non fidelis salubriter, nisi ea fide quaetionem operatur; non est mansuetus, cui dilectio non moderatur; non continet se quis ab eo unde turpatur, nisi diligat unde honestatur. Merito igitur charitatem sic saepe commendat quasi sola sit praecipienda, quae non potest haberi sine c
Abbreviated transcription (Latin):
tunt camnẽ suam pugnantes cum uiciis. oꝑm et
ꝯtupiscenciis. disid̾ioꝵ. Coñgruit .n. nr̃e deuocio
ni ut qui dm̃ crucifixi passionem celcbramus repͥ¬
m̃daꝵ sarnalium uoluptatũ crucẽ nobis facia¬
mus. In hac quid̾ cruce semꝑ in hac uita deb pen¬

Expanded text:
runt, carnem suam, pugnantes, cum vitiis operum, concupiscentiis desideriorum. Congruit enim nostrae devotioni, ut qui Domini nostri crucifixi passionem celebramus, reprimendarum carnalium voluptatum crucem nobis faciamus. In hac quidem cruce semper in hac vita debet pen
Abbreviated transcription (Latin):
crittumcam tuã tolle
i iudĩciotecum ꝯtend̾e:
dimitte ei ⁊ pallim ⁊
alibi. Qui abaulcrit
stolus ꝯcedit eũ sinit
mecłia talia iudicia fĩ.

Expanded text:
rit tunicam tuam tollere, et judicio tecum contendere, dimitte ei et pallium . Et alibi: Qui abstulerit stolus concedit, cum sinit in Ecclesia talia judicia finiri
Abbreviated transcription (Latin):
ministrarẽt aliis. et
ñ ded̾unt sua. sicut .i.
ia intenciõe qua s̃pe¬
mus. s. ꝓ culpis redi
dirent qr em̃idantes er¬
tores pͥstinos ac moꝵ

Expanded text:
ministrarent aliis. Et non dederunt sua, sicut, id est ea intentione qua spemus, sed pro culpis redimdirent, quia emendantes errores pristinos ac moru
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsp̃m .s. nec ipsa fides effet ĩ nobis insideus eam
daret. Exfide gͦ nos dicit iustificari ꝙ ip̃a pͥma

Expanded text:
m, nec ipsa fides esset in nobis, nisi Deus eam daret. Ex fide ergo nos dicit justificari, quia ipsa prima
Abbreviated transcription (Latin):
lolum ñ p̃parant se ad iminentes temp¬
leculi qͣm deus inscło ñ ꝓmisit. ille p̃dicit iabores
ad cõfortand̃ cortuum. uenit. pati. mori. sputis
illiniri. spinis coronami. obprobria bibere. ligno
huins secsi ait. fili accedens ad seruitutẽ dei: sta. unꝰ

Expanded text:
olum non praeparant se ad imminentes tesaeculi quam Deus in saeculo non promisit. Ille praedicit laboresad confortandum cor tuum venit pati, mori, sputis illini, spinis coronari, opprobria bibere, ligno hujus saeculi ait: Fili, accedens ad servitutem sta in
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ ut declinemus amalo. ⁊ fatiamus bonum
Non .it. ait apłs. monemꝰ. doctinus. s oramuᷤ
qr sciebat ħ omna non ualere que plantando ⁊
orannis ut ip̃am grãm ꝯm̃daret ut intellige¬
rent illi q̃n ñ laciunt aliquid mali ñ solum
sua uoluntate s eiitare malum s adiutorio
luntatis arbitrium qñ oratur. ꝙ p̃cipitut. An¬
noscite grẽ beneficiũ utrumq .N. inscriptis ha

Expanded text:
e ut declinemus a malo, et faciamus bonum? Non enim, ait Apostolus, monemus, docemus, sed oramus: quia sciebat haec omnia non valere, quae plantando et oramus, ut ipsam gratiam commendaret, ut intellegerent illi, quando non faciunt aliquid mali, non sola sua uoluntate se uitare malum, sed adiutoriluntatis arbitrium, quando oratur quod praecipitur, agnoscite gratiae beneficium. utrumque enim in scripturis ha
Abbreviated transcription (Latin):
s ñ sufficitul. ⁊ nuncialẽ qui bonus est. i sufficiens.
⁊ sastum. qui bonus t̃. ⁊ ꝑficiens de quohie agmur
ip̃e .n. generat nos filios. Sequitur. in quo . q. did̾¬
ppło inecłia collecti. clamamꝰ. intense. ñ ingͣti
de iustitia. Clam̃or iste cordis est non
labiorum intus sonat autib d̾i qͣlĩ ⁊ lusamnĩã
clauso ors labris ĩmotis. clamabat. ludti clama¬
bant. ab̃ba. gentiles u̾o pat̃. ꝙ tñ idẽ est. abb̃a.N.
uttum posuit apłs sicut ⁊ matchus uttum do

Expanded text:
st sufficiens; initialem, qui bonus est et sufficiens; et castum, qui bonus est et perficiens, de quo hic agitur: Ipse enim generat nos filios Dei. In quo populo in Ecclesia collecti, clamamus intense, scilicet non ingrati. Clamor iste cordis est non labiorum, intus sonat auribus Dei, qualiter Susanna clauso ore labiisque immotis clamabat. Judaei quidem clamabant: Abba; gentiles vero, Pater. Quod tamen idem est. Abba enim utrumque po
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ nos. ip̃e dilig̃. s qua nos nos facit adlilectorel suossit̃
iusticia d̾i dicitur quanosiustiẽt mun̾e efficimͣ ⁊ dm̃
hic insinuantur unus tͥ est in ꝑfecta catitate. l. ti¬
tm̃ bene. Nem̃o .1. iuitus bñfacit. ⁊ si bonũ est ꝙ
faci. ħ añ dno timorẽ faciunt. Ouo gen̾a setuoꝵ sei
uus qui est filius qͥtimet dm̃ ⁊ honorat pr̃em. uñ ꝑ
malachiam dñs ait. Si dominussum uͥ ẽ timor¬
meusc Si pr̃ ubi est amor nicus: ⁊ est leruul qui
timet penam s non dilig̃ iusticiam ⁊ qr detimo¬
Ribrs fit m̃cioscicnd̾ est pect̃ naturalem timorẽ qui

Expanded text:
 qua nos facit dilectores suos, sicut justitia dicitur Dei, qua nos justi ejus munere efficimur, et Domini hic insinuantur, unus qui est in perfecta charitate, scilicet tinon bene. Nemo enim invitus bene facit, etiam si bonum est quod facit. Hi autem duo timores faciunt duo gequi est et filius, qui timet dominum et honorat patrem. Unde per Malachiam Dominus ait: Si Dominus sum, ubi est timormeus? Si pater, ubi est amor meus? Et est servus qui timet poenam, sed non diligit justitiam. Et quia de timoribus fit mentio, sciendum es
Abbreviated transcription (Latin):
o ĩitatis. ł sic̃ fit inmagoꝵ prestiguis ubi dclusiõe
q̃ dam falluntur ocs̃i ut iudeatur cẽ ꝙ non est. Adq
illi dñt ñ fallit nos insus nec facte. qr cẽt sicred̾etur
nec addeceptionẽ sic fit alii clicũt ꝙ ibi sit fractio ñ
dctur apłs uelle dicens panis ꝙͣ fragimus. Item
tosicfit. Ĩtem unusquisq ꝑdemsuamaccipit ꝑ par¬
tel mandutatur ⁊ manec integer. Ecce exhiis pa¬
tet ꝙ integrum ⁊ incorruptum corpus x̾ mandu¬
catur. ⁊ si fractio. ł ꝑtitio ibi est nom p̃o. s inlatra

Expanded text:
o veritatis; vel sicut fit in magorum praestigiis, ubi delusione quadam falluntur oculi, ut videant esse quod non est. Ad hoc illi dicunt: Non fallit nos visus, nec fallitur; quod esset, n ad deceptionem sic fit. Alii dicunt quod ibi fit fractio, novidetur Apostolus velle dicens: Panis quem frangimus. Item to sic fit. Item: Unusquisque partem suam accipit, per partes manducatur et manet integer. Ecce ex his patet quod integrum et incorruptum corpus Christi manducatur, et si fractio vel partitio ibi est, non in ipso
Abbreviated transcription (Latin):
cat istos utiq unos
ñ illos sup̃mos uͥ¬
solit luna ⁊ sidera
ita sunt. dicit hie scͥptu¬
lum. ta mouenooi ⁊ alibi. ꝓitutos
ꝓpter magnam quandam sui mutacionẽ¬
cuius autem aggri auctoritatis sensum expo¬
nit dicens. Quod ã dixit adhuc. addens se¬
mel. ꝑ adhuc declarat trans. mo .q. diccret¬

Expanded text:
cat: istos utique imos, non illos supremos t luna et sidera constituta sunt dicit hic Scriptura movendos, et alibi, perituros, propter magnam sui quamdam commutationeHujus autem auctoritatis Aggaei sensum exponit, dicens: Quod autem dixit adhuc, addens semel, per adhuc declarat translatione
Abbreviated transcription (Latin):
lat̃e ñ pot̃at sollicitaũ aliqͣ exꝑiendi cupidi¬
tas c̃ mulicrẽ iud̾et accepta illa esea ñ esse mo¬
tit᷑am ñ tñ cum arbitror suam sp̃uali mente
p̃dictus erat ullomͦ credididisse ꝙ diabolus sug¬
gerebat. iõ ait. adam ñ est sc. prior .s. noc ⁊̃ in co

Expanded text:
iendi cupiditas, cum mulierem videret accepta illa esca non esse mortuam: non tamen eum arbitror si jam spirituali mente praeditus erat, ullo modo credidisse quod diabolus suggerebat. Ideo ait, Adam non est seductus prior, scilicet nec in eo
Abbreviated transcription (Latin):
senserat. s amicali quadam beniuolentia
qͣ płmq fit ut offendatur deus. ne offendatur
deceptus est. In exꝑtus .n. duunc seucritatis in
cofalli potit ut ueniale crederet esse omissũ
s dolo illo serpcutino qͦ mulier de scoucta ẽ nł
lomͦ illũ arbitror porusse seduci. Saluabr.

Expanded text:
senserat, sed amicali quadam benevolentia, qua plerumque fit ut offendatur Deus, ne offendaturdeceptus est. Inexpertus enim divinae severitatis in eo falli potuit, ut veniale crederet esse commissum; sed dolo illo serpentino quo mulier seducta est, nullo modo illum arbitror potuisse seduci. Salvabitu
Abbreviated transcription (Latin):
olenciam dum ꝯtendi¬
tis ⁊ frandatis. d̾ indicis
corrumpitis donis ⁊ ħ
facitis frib. quos iuuia¬
re deberetis hec facicis et
lic regnum ꝑditis. ⁊ pͤruiᷤᷤ
est qr scientes. nam. An
lutem. qr non est salus
prct̃ regnũ. Nolite erta.¬

Expanded text:
olentiam, dum contenditis; et fraudatis, dum judices corrumpitis donis; et hoc facitis fratribus, quos juvare deberetis. Hoc facitis, et sic regnum perditis. Et pejus est quia scientes. Nam an nlutem, quia non est salus praeter regnum. Nolite erra
Abbreviated transcription (Latin):
gmale ⁊ auctuale trat inimũdo .i. in homine qr nec
ꝓpria siue scripta q̃ ꝑmoysendata est ppło que sub-¬
intrauit ut hundarit delictum nonne gͦ idto dic̃¬
apłs uil ad legem ptacm fuisse in mundo ꝙ dtĩcips
in nemine fucrit s qr non pot̾at ꝑlit̾am legis au
b putaret libero arbituo legem potuisse sufficere ⁊¬
pect̃m cẽ nonputabatur
abhominib ñ dico ad̾o¬
cꝰ idicio qui sñ lege ptc¬
caunt sine lege ꝑibunt
ñ imputabatur dico cũ¬

Expanded text:
ale et actuale, erat in mundo, id est in homine. Quia nec propria; sive scripta, quae per Mosen data est populo, quae subintravit ut abundaret delictum. Non ergo ideo dicsque ad legem peccatum fuisse in mundo quod deinceps in nemine fuerit, sed quia non poterat per litteram legis aufbus putaret libero arbitrio legem potuisse sufficerepeccatum esse non putabatur ab hominibus. Non dico a Deojudicio qui sine lege peccaverunt, sine lege peribunt; non imputabatur, dico, cu
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑa ⁊ nature inbecillitas faciunt et̃ mutabilẽ
Natura .n. q̃ fallitur ñ absuide d̾i mendax deusã
apud ꝙͣ nilfuturum est ĩmucabilis pscutrat. Ut
qui diffidens de ꝓmissis dei m̃dax est ⁊ dm̃ m̃dadem
ꝓnuntiat qñ ꝓmillis cius ñcredit quem mnc̃ deus

Expanded text:
tempora et naturae imbecillitas faciunt esse mutabilem. Natura enim quae fallitur non absurde dicitur mendax. Deus autem apud quem nil futurum est immutabilis perseverat. Vqui diffidens de promissis Dei, mendax est, et Deum mendacem pronuntiat, quoniam promissis ejus non credit, quem vincit Deus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ .in. cor.e. su. scͥ. eas. ꝑ ꝙ significauit eos. non
tormsecus ĩrentem legem form idaturos s in-¬
trinsecus h̾itantem iplam legis iustaiciam di
bam legem mntam in mẽtib corum et sic eroil.
ex me ⁊ mͥ. ⁊ hoc quid̃ mnħ mundo. Et infu¬

Expanded text:
 eorum scribam eas. unde significauit eos non forinsecus terrentem legem formidaturos, sed intrinsecus habitantem ipsam legis iustitibam legem meam in mentibus eorum. Et sic ero illex me et mihi, et hoc quidem in hoc mundo.
Abbreviated transcription (Latin):
ant. s fidem x solam sus¬
fic̃e credant. ⁊ incipit hic
agrre de sinceritate fidei q̃t
de tolerancia ⁊ quibzdam
aliis huc usqz monui de¬

Expanded text:
ant, sed fidem Christi solam sufficere credant. Et incipit hic agere de sinceritate fidei quasi de tolerantia et quibusdam aliis. Hucusque monui
Abbreviated transcription (Latin):
ir xp̃e docuit. ⁊ fecit qͥ uen̾
ministrare ñ ministrari
dens aĩam .i. uita̾m suã
ut impłet. id ꝙ ex nobis de¬
pe dedistis s qui mͥ fret

Expanded text:
istus docuit et fecit qui venit ministrare et non ministrari,dens animam, id est vitam suam ut impleret id quod ex vobis depe dedistis, sed qui mihi ferret
Abbreviated transcription (Latin):
uairc in hoc miscrtus est
mei ne hr̃cm tristiciã. de
morit suꝑtristiciam. de
infirmitate q̃r noccbat
uobis. ⁊ qr d̾s miscitus ẽ¬

Expanded text:
us In hoc misertus est mei ne haberem tristitiam de morte super tristitiam de infirmitate, quae nocebat vobis. Et quia Deus misertus e
Abbreviated transcription (Latin):
uasa mĩe p̃parauit ingłiam quos ⁊ uocauit. ꝑp̃
dicatores. ⁊ int̾ius cum sĩt ex una massa ade de
qͣ ⁊ mali. qͥ sunt uasaure tui debita trat dampna¬
tio. ⁊ tota qiippe ista masla iuste dampnaciõis
retiꝑet debitum insi exea faceret nonsolum iustꝰ
sr ĩ miscricors figulus alia uasa in honorem ẽ

Expanded text:
ae praeparavit in gloriam. Quos et vocavit, per praedicatores et interius, cum sint ex una massa Adae, de qua et mali qui sunt vasa irae cui debita erat damnatio. Tota quippe ista massa juste damnationis reciperet debitum, nisi ex ea faceret non solum justus, sed etiam misericors figulus alia vasa in honorem sec
Abbreviated transcription (Latin):
mĩam suam ostendit .N. dcus qͣmtum fecit tilqͦs
stoli quibusus est. in hoc setmone glicens iacob gͥ¬
tis aslcctum. ⁊ electum adto. elau aũ indicio repr̃o¬
batum sicut ⁊ pħaonẽ ⁊ alios quos uoluntate
lua deus obdurat. ostenditur ꝙ quidam sunc qui¬
bus net grãm apponit d̾s ut esau. ⁊ ph̾a. cum alus
nfrit eamqͣi cactis ut apło paulo. In hus autẽ
iansis p̃sciena d̾i fiagrranda sst. qr ñ aliter cuenit
slegit p̃sciuis utiq ꝙ futurus cĩt fidelis Sunt autt̃
t alii quidam quib gr̃a data est ĩusum ut sepili. ui¬

Expanded text:
iam suam. Ostendit enim quantum fecit eis quos  ex verbis Apostoli quibus usus est in hoc sermone, dicens: Jacob gratis dilectum et electum a Deo; Esau autem judicio reprobatum sicut Pharaonem, et alios quos voluntate sua Deus obdurat, ostenditur quod quidam sunt, quibus nec gratiam apponit Deus, ut Esau et Pharaoni, cum aliis infert eam quasi coactis utcausis praescientia Dei flagitanda est quia non aliter evenit elegit praescius quod futurus esset fidelis. Sunt autem et alii quidam, quibus gratia data est in usum, ut Sauli, Jud
Abbreviated transcription (Latin):
nsunt ut in excusabiles deꝑitent quos p̾scunt nõ
tredituros. dtus adico. uolens ostendete. in fututo irã
luam .i. penam ecccnam in ꝑditis quos male nso̾
dictam langͥnistoꝵ iuꝑmalos excccẽdit quitum
ante putareait ñ nudicaturiis qr dismulaint iu¬

Expanded text:
uos praescivit non credituros. Deus dico volens ostendere, in futuro, iram suam, id est poenam aeternam, in perditis quos male usos indictam sanguinis eorum super malos exercebit, qui cum ante putaretur, non judicaturus q
Abbreviated transcription (Latin):
tura q̃ adco ꝯdita est bona. Si gͥ maleuiunt ho¬
mines dt suo est ł ꝙ originalit trax̾unt. Uł ꝙ in¬
suꝑ addid̃unt. Ideo non se ercusent hoĩes quino¬
lunt recte iucre dicentes. quidnos fecimus. qui
male uiuimus: eumgrãm uñ bene uiueremus
ñ accepiinus. ñ ueracit̃ possunt se excusare. si .it.
uasa ire sunt quib ilbita ꝑdlicio udditur hoc sͥ
imputent qr ex massa sunt ꝙ̃ m̾ito ptc̃ci d̾s iuste

Expanded text:
condita bona. Si ergo male vivunt homines de suo est, vel quod originaliter traxerunt, vel quod insuper addiderunt; ideo non se excusent homines, qui nolunt recte vivere dicentes: Quid nos fecimus quod nos male vivimus, cum gratiam unde bene viveremus non accepimus? Non veraciter possunt se excusare. Si enim vasa irae sunt quibus debita perditio redditur, hoc sibi imputent, quia ex massa sunt quam merito peccati Deus juste
Abbreviated transcription (Latin):
to ac si ddiceret iligni estis nunc uita et̾na qre¬
rant boni frcquent̃ .N. ante sunt mali qui futi᷑
sunt bomi. ⁊ aliquociens prius sunt boni. qͥ futuri
sunt. ⁊ ꝑmansuri mali. tales erant illi ⁊ idoo no¬
mina coꝵ erant scripta in celo ppt̃ iusticiam cui
dignus sit apuddm̃ uita. Uñ ⁊ moysi dicit. siqͥs
peccau̾it ante me delebo tum delibro rute nt ẜ¬

Expanded text:
to. Ac si diceret: Digni estis nunc vita aeterna, quia erant boni. Frequenter enim ante sunt mali, qui futuri sunt boni; et aliquoties prius sunt boni, qui futuri sunt et permansuri mali. Tales erant illi, et ideo nomina eorum erant scripta in coelo propter justitiam, cui dignus sit vita. Unde et Mosi dicit: Si quis peccaverit ante me, delebo eum de libro vitae ;
Abbreviated transcription (Latin):
est eo ꝙ homo factꝰ est ꝓp̃¬
ꝯstamus ꝓfecto illiuis membra sunt corꝑa ña qr
enĩ corpus acctpit. ⁊ corpoꝵ capd est. Si gͦ aliquis
cupiens formcari iulescat sͥ. ⁊ in se ipso ꝯtempnat
Q cui inte ꝑcendum est. fa

Expanded text:
est, eo quod homo factus est prnstamus, profecto illius membra sunt corpora nostra, quia enim corpus accepit et corporum caput est. Si ergo aliquis cupiens fornicari vilescat sibi, et in seipso contemnat ti, cui in te parcendum est, fa
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i. qui i lege maiores fumnus ĩuenti sumus nõ
dũ ⁊ ei subiecti feruibamus ꝙ tñ apparet qr su¬
mus querentes .i. q̃ timus iustifi. in xͦ. qr cur in xͦ
est .i. si nos qͥ in ta ꝑfedti eramus fuimꝰ ex ea pcc̃co¬
res tunt lex ubiq post xp̃i passionẽ seruatur mi¬
nistrat peccatum ⁊ si lex ministrat pccc̃m: tunc

Expanded text:
ipsi qui in lege majores inventi sumus, nondum ei subjecti serviebamus. Quod inde apparet, quia sumus quaerentes, id est quaerimus, justiest si nos qui in ea perfecti eramus, fuimus ex ea peccatores, tunc lex ubicunque post Christi passionem servatur, ministrat peccatum, et si lex ministrat peccatum, tunc
Abbreviated transcription (Latin):
nobis elł minister pẽti .i. prioris statul nr̃i sicut
enim stquar eius destruxi. legem. rõnabilit̃ uiuẽ¬
do ⁊ docendo. ⁊ si ego it̃m retdi hec que destruxi.
.i. legem ꝯstituo me et̃ preua .i. cͣ legem sp̃ualicer

Expanded text:
nobis esset minister peccati, id est prioris status nostri sicut enim sequax ejus, destruxi legem rationabiliter vivendo et docendo. Et si, ego, iterum reaedifico haec quae destruxi, id est legem, constituo me esse pr
Abbreviated transcription (Latin):
ne ip̃ius putarctur elle
qd̃ dei est auit .i. dominꝰ
in cuangłio ne nobis di¬
catis pr̃em int̃ra. ynus
ut ħ nom̃ cet̾is tollatur.
s ne gr̃a dei qͣ intĩnam
uitam gentram̃. nature.

Expanded text:
ne ipsius putaretur esse quod Dei est. Ait enim Dominus in Evangelio: Ne vobis dicatis patrem in terra, unus ut hoc nomen caeteris tollatur, sed ne gratia Dei qua in aeternam vitam generamur naturae
Abbreviated transcription (Latin):
uos .i. ut erubescenciam
faciam nobis sz mo. uoᷤ
ut filios incos carissimo
ꝓ quib tot mala passu
lum ⁊ bñdixi ꝙ uos estis
filĩ qr ego pater sum et

Expanded text:
st ut erubescentiam faciam vobis; sed moneo vos, ut filios meos charissimos, pro quibus tot mala passus sum. Et bene dixi, quod vos estis filii. Nam ego pater sum. Et
Abbreviated transcription (Latin):
la munda scruare. ⁊ta
m̃broꝵ suoꝵ officinaᷤᷤ
honorabiles gchibere. ł
licito abslincte ut. nec
licito abutamini s sci.¬

Expanded text:
sa munda servare, ita membrorum suorum officinas honorabiles exhibere. Vel licito abstinete, ut nec licito abutamini; sed sci
Abbreviated transcription (Latin):
ioħ̃s distus est ꝓbatio ip̃a ĩutate dicente q̃n int̃.¬
rogauit uideos. bapt̃s ioħis unde est : gͦ netot
baptismi dic̾entur quot ẽẽnt serui. qͥ baptirar̃et᷑
sibi rtinuit dñs pocestatẽ baptitandi secuis mi¬
nist̾ium dedit. Si ergo seruus dicit se baptizare
recte dicit. s canqͣm minister bapurat.⁊ idco nõ
diffcit. siue bonus siue malus. eu baptirando ꝯ¬
ngrgit minist̾ium baptrrat. Inde ⁊̃ nemo diẽ baꝑ¬
nimus meus cumtũ dicat. cuͣnglium meum pru¬
dencia mea. gła mea. licet ħ sint adco in quib dis¬
frrencia est. In hiis .1. alius alio doctior t̃. ⁊ alius
alio melius oꝑatira ieuangłiz ando nec sunt
sic aquibrdam potestas siue potencia dai tc̃ncia di¬
uina est qr ñ est aliud d̾o else: aliudposse. Si gͦ
ñ potuit eis dare ut cẽnt ꝙ iꝑse est. nec potuit eis¬
oquin si potenciam suampotiit eis dare q̃ ip̃e
est: potuit eis dare ut ip̃i eẽnt ꝙ ip̃e est ad qd̾
remittendi pecc̃a potuit ergo eis dare auctoritatẽ

Expanded text:
is dictus est. Probabo, ipsa Veritate dicente, quando interrogavit Judaeos: Baptismus Joannis unde est? Ergone tot baptismi dicerentur quot essent servi qui baptizarent, sibi tenuit Dominus potestatem baptizandi, servis ministerium dedit. Si ergo servus dicit se baptizare, recte dicit, sed tanquam minister baptizat, et ideo non differt sive bonus sive malus cui baptizandi contigit ministerium. Inde etiam nemo dicit, baptismus meus, cum tamen dicat, Evangelium meum, prudentia mea, gloria mea, licet haec sint a Deo. In quibus differentia est; in his enim alius alio doctior est, et alius alio melius operatur, in evangelizando, nec sunt sic a quibusdam. Potestas sive potentia Dei essentia divina est, quia non est aliud Deo esse, aliud posse. Si ergo non potuit eis dare, ut essent quod ipse, nec potuit oquin, si potentiam suam potuit eis dare, quae ipse est, potuit eis dare ut ipsi essent quod ipse est. Ad quod remittendi peccata. Potuit ergo eis dare auctoritatem
Abbreviated transcription (Latin):
di didit xp̃c scrius suis. potestatt̃ uero sibi tenuit
qͣm si uellit poterat serius dare un seruus daret
bap̃m suum tanꝙͣ uice sua. ⁊ potestatẽ suã po¬
trrat ꝯstituere inaliquo scruo ut tanta ius ẽẽt in
s hoc noluit. iõ ut in homine non eẽt spes bap¬
titatorum. noluit .N. setuũ pon̾e spem ĩseruo. b¬
baptitat .n. seruus ut minister. baptirat aũ dñs¬

Expanded text:
di dedit Christus servis suis, potestatem vero sibi retinuit. Quam si vellet poterat dare, ut servus daret baptismum suum tanquam vice sua; et potestatem suam poterat constituere in aliquo servo, ut tanta vis esset in Sed hoc noluit, ideo. Ut in homine non esset spes baptizatorum. Noluit enim servum ponere spem in servo. Baptizat enim servus ut minister, baptizat au
Abbreviated transcription (Latin):
re. ł idco posuit nomina bonoꝵ aplorum ut ostẽ¬
dat ꝙ siinomine malorum ñ cit głandum nec
in noĩe illoꝵ qͦꝵ doctrina p᷑ua est. Intet cos aũ dig¬
nos hos laude delignat. qui dicebant se cẽ xp̃i.
laudauit sunt ħostium hñt ꝑ qd̾ intrandũ est

Expanded text:
re. Vel ideo apposuit nomina bonorum apostolorum, ut ostendat, quia si in nomine majorum non est gloriandum, nec in nomine illorum, quorum doctrina prava est. Inter eos autem hos laude dignos designat qui dicebant se esse Christi.  sunt, ostium habent per quod intrandum est,
Abbreviated transcription (Latin):
aliquĩb .n. uiditur lo¬
cus cẽ ut si dic̃ctut ab huᷤ
qͥ sunt anchiochie aliqͥ¬
b añ indetur femina
fiisse dto de qͣ deuota c̃
qͣ multi ẽent colentes
dm̃. Quid .i. significa¬
tum est de uobis. hoc s.¬

Expanded text:
Aliquibus enim videtur locus esse, ut si diceretur, ab his qui sunt Antiochiae; aliquibus videtur femina fuisse Deo devota, cum qua multi essent colentes Deum. Quid enim significatum est de vobis: hoc s
Abbreviated transcription (Latin):
hoc .s. ego quid̃. sũ. pan.
dicit eosum illuis sed
h̾oc dictre est qͣi ydola¬
itia. ⁊sciend̾ qd iub nomnnt suo iaplor bonorũ
aĩi xp̃i. notat pscudo. Namilli quos nomi¬
nat sine dubio bom erant s subhorum

Expanded text:
. dicit: Ego illius. Sed hoc dicere est quasi idololatria. Et sciendum quia sub nomine suo, et apostolorum bonorum notat pseudo. Nam illi quos nominat sine dubio boni erant, sed sub horum
Abbreviated transcription (Latin):
plere non tñ ea iusti¬
ficat s gr̃a hoc qͥppe
agit uiuificans sp̃c:¬
sine qͦ lut̾a occidit uñ
itt̾am iubentem et¬
minantem ñ sanat᷑
dicitur illud uitꝰ ħ añ¬

Expanded text:
plere, non tamen ea justficat, sed gratia. Hoc quippe agit vivificans spisine quo littera occidit. Undlitteram jubentem etminantem non salvatur. Dicitur illud Vetus,
Abbreviated transcription (Latin):
mauis aliquid omnes qͣm singuli. Ta nen¬
pe dixisti unum dm̃ exꝑtib non et̃ ꝯpolitũ ⁊ hoc
de pr̃e ius intelligi. Ille in quis uirtus est inge¬
nita simplex. huns añ iuitutis qͣm simplicem
dixisti tẽ. nunquid ꝑtis sunt. bonitas. sap̃ia. ale¬
mencia. ⁊ potentia: Si dix̾is ꝑtes sunt. sĩplex
gͦ uutus ex ꝑtib ꝯstat que te distiniente unus
estotus. ergo dm̃ exꝑanib compositum essedicis.
nondico inquis. non sunt ꝑtes. Si ego in una pr̃is

Expanded text:
 nec majus aliquid omnes, quam singuli. Tu nempe dixisti unum Deum ex partibus non esse compositum, et hoc de patre vis intelligi. Ille, inquis, virtus est ingenita simplex. Hujus autem virtutis quam simplicem esse dixisti, nunquid partes sunt bonitas, sapientia, clementia, et potentia? Si dixeris, partes sunt, simplex ergo virtus ex partibus constat, quae te diffiniente unus est Deus, ergo Deum ex partibus compositum esse dicis. Non dico, inquis, non sunt ergo partes. Si ergo in una Patris