comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
storem dicens. Qͣre me sic demones im¬
pugnant: Ꝙ dicit ei albas pastor. Ge im¬
hec sunt qui tͥbulant nos ut faciamũ
ea. Si autẽ uis scire qͣles sunt cum qͥb
demones pugnant: cum moyse & similib
euis. Dix abbas pastor: quia frͣ quidam ĩ¬
t̾rogauit abbatẽ morlen dicens. Qlishõ
ꝓrmo suo. Et Radit ei. Hisi posuerit ho
incorde suo. quia iam triennium habe¬
at insepultura: ñ attingit ad hoc u̾bũ
Et dix ei senex. Sedere incella. qͣntum
ad id qd̃ in manifesto est: hoc est ut faciat
opus manĩ & semel comedat. & taceat
& meditet᷑. Occulte eni ꝓfic̾e incella. h
est ut portet unusqͥsq obprobrium suuͦ
in omni loco quocq ꝑrererit. & ut minist̾ii
horas custodiat: & de occultis nͨ negligat
Si autẽ contig̾it tempus ut uacet ab
oꝑe manuui: intret ad ministeriũ oꝑis
clĩ. & id sine aliqͣ ꝑtͦbatione cͥsummet
finis aut̃ hoꝵ est: ut comitatum simł

Expanded text:
storem, dicens: Quare me sic daemones imstorem, dicens: Quare me sic daemones impugnant? Et dicit ei abbas Pastor: Te imhae sunt quae tribulant nos ut faciamus eas. Si autem vis scire quales sunt cum quibus daemones pugnant; cum Moyse et similibus ejus. 63. Dixit abbas Pastor, quia frater quidam interrogaverit abbatem Moysem, dicens: Qualis homo proximo suo? Et respondit ei: Nisi posuerit homo in corde suo quia triennium habet in sepultura, non attingit ad hoc verbumEt dixit ei senex: Sedere in cella, quantum ad id quod in manifesto est, hoc est, ut faciat opus manuum, et semel comedat, et taceat, et meditetur; occulte enim proficere in cella, hoc est, ut portet unusquisque opprobrium suum in omni loco quocunque perrexerit, et ut ministerii horas custodiat, et de occultis non negligat. Si autem contigerit tempus ut vacet ab opere manuum, intret ad ministerium operis Dei, et id sine aliqua perturbatione consummet. Finis autem horum est ut comitatum simul
Abbreviated transcription (Latin):
homo. Erͣ int̾rogauit abbatem pasto¬
rem dicens. Dampnũ aĩe p̃acior. qd̃ sũ
cum albate meo. Qd gͦ iubes: Manebo
adhuc apud eum: Ꝙ sciebat abb̃as pa¬
stor qͥa lederet᷑ anima eiꝰ ꝓ ałbate suo:
& admirabat᷑ quare uł int̾rogaret
eum. si manere deberet cum eo. & dix̃ ei.
Si uis: esto. Ꝙ discedens: mansit apudip
sum. Uenit it̾um. dicens abbati pasto¬
ri. Grauo animam meam. Ꝙ dix ei ab¬
bas pastor. Discede ab eo. uenit t̾cio & dĩx
orede mͥ: iam ñ erocum eo. E dixͣ ei se¬
nex. Etce mͦ saluatꝰ es. Gade. & nͥ scs ul¬
tra cum eo. Dx eni abbas pastor eidẽ.
Homo qui uidet dampnu pati animã
suam: ñ opus habet int̾rogare. & Et
de occultis cogitationib qͥs int̾rogat. ut
seniores ꝓbare possint. De manifestis
aut᷑ pcc̾is ñ ⁊ opus int̾rogare: s statĩ
abscidere. In t̾rogauit abraham qͥ erat
abb̃is agathonis discipłs. albatem pa¬

Expanded text:
homo. 61. Frater interrogavit abbatem Pastohomo. 61. Frater interrogavit abbatem Pastorem, dicens: Damnum animae meae patior, quod sum cum abbate meo. Quid ergo jubes? Maneo adhuc apud ipsum? Et sciebat abbas Pastor, quia laederetur anima ejus per abbatem suum, et admirabatur quare vel interrogabat eum, si manere deberet cum illo. Et dixit ei: Si vis, esto. Et discedens, mansit apud eum. Venit autem iterum dicens abbati Pastori: Gravo animam meam. Et non dixit ei abbas Pastor: Discede ab eo. Venit tertio, et dixit: Crede mihi, jam non ero cum eo. Et dicit ei senex: Ecce modo salvatus es, vade, et non sis ultra cum eo. Dixit enim abbas Pastor eidem: Homo qui vidit damnum pati animam suam, non opus habet interrogare. Etenim de occultis cogitationibus interrogat quis, ut seniores probare possint; de manifestis autem peccatis non est opus interrogare, sed statim abscindere. 62. Interrogavit abbas Abraham, qui erat abbatis Agathonis discipulus, abbatem Pa
Abbreviated transcription (Latin):
ineccłia cłici sibi faciunt c̃uiuia ex ea. Si
aut̃ clixero da eam parentib tuis : nͥ ÷ tͥ
m̾ces. Si uͦ dicam da pauꝑb: securꝰ eris
Qc quid gͦ uis uade fac: ego causas no
habeo. Dix̃ it̾um abbas pastor. Si ue¬
nerit tͥ cogitato de reb corpori necessariis
& delegaueris semel. & it̾um uenerit
& delegaueris quid fiat. & iam t̾cio si ue¬
nerit: ñ intendas ei ociosa est eni. Hr
quidam dix albi pastori. Si uidero rem
aliꝙͣ uis ut dicam illam : dic̃ ei senex
Scͥptũ ÷. Qͥ respondit uerbum anqm au¬
tep̾r uite sue securim. & ñ potest deice¬
re arbore. Est homo aut̃ alt̾ habens usu̾
incidendi: & in paucis plagis deicit ar¬
borem. Dicebat aut̃ securim discretio
est ereus & lapis ꝑcutiens int̾ ipsum
& dm. Si gͦ homo reliquerit hec: dic
s̾ & ipsum quod in psalmo scͥptum ẽ.
In deo meo tͣnsgrediar murũ. & deus
meus inpolluta uiaeius. Si enim ĩ¬
ticia subuenerit uoluntati: ñ laborat

Expanded text:
in ecclesiam, clerici sibi facient convivia ex ea; si in ecclesiam, clerici sibi facient convivia ex ea; si autem dixero, Da eam parentibus tuis, non est tibi merces; si vero dicam, Da pauperibus, securus eris. Quidquid ergo vis, vade, fac, ego causas non habeo . 57. Dixit iterum abbas Pastor: Si venerit tibi cogitatio de rebus corpori necessariis, et delegaveris semel; et iterum venerit, et delegaveris, quid fiat? jam tertio si venerit, non intendas ei, otiosa est enim. 58. Frater quidam dixit abbati Pastori: Si video rem aliquam, vis ut dicam illam? Dicit ei senex: Scriptum est: Qui responderit verbum antequam autempore vitae suae securim, et non potest dejicere arborem; est autem alter habens usum incidendi, et in paucis plagis dejicit arborem. Dicebat autem securim discretionest aereus, et lapis percutiens inter ipsum et Deum. Si ergo reliquerit haec, dic ei et ipse, quod in psalmo scriptum est: In Deo meo transguta via ejus . Si enim justitia subvenerit voluntati, laborat
Abbreviated transcription (Latin):
& cacit᷑uitate cenet. Hoc autẽ ideo dixi:
quia numꝙͣ sine audientui utilitate
locutus est. I t̾um dixͣ. Qͥa si sunt tres
inunum exquib unus bene qͥescat. a¬
liꝰ infirmetur ꝙ grͣas agat. t̾tius uͦ mi¬
nistret ex eis exsincera uoluntate: hi treᷤ
similes sunt. uelud etiam siunius sint
oꝑis. It̾um dixͦ Malitia neqͣqͣm expel¬
lit malitiam. S si quis tͥ malefacit:
tubene fac ei. ut ꝑbonum opustuu
ꝓ malo reddit. mo nachꝰ n est. Q ira¬
tem pastorẽ : & dicit ei. Multe cogita¬
tiones ueniunt in aĩa mea: & ꝑiclitor
ineis. & eiecit eum sener sb̾aere nudo:
ꝙ dicit ei. Ex pande siũ tuũ: & appͥhe¬
de uentum. & ille respondit. Nõ possũ
hoc fac̾e. Ꝙ dix ei senex. Si hoc nͥ potest
fac̾e̾: nͨ cogitatões ꝓhibert potes ne in tͦeat᷑
uade & post tres dies ueni: & dico tͥ. Ue¬
nit aut̃: sic̃ p̾finiuit. E dic ei senex.
Ed tͥ habeo dic̾e frͣ : si dixeroͭ da eam

Expanded text:
et taciturnitatem tenet; hoc autem ideo dixit, et taciturnitatem tenet; hoc autem ideo dixit, quia nunquam sine audientium utilitate locutus est. 52. Iterum dixit: Quia si sunt tres in unum, ex quibus unus bene quiescat, alius infirmetur et gratias agat, tertius vero ministret eis ex sincera voluntate, hi tres similes sunt, velut etiam si unius sint operis. 53. Iterum dixit: Malitia nequaquam expellit malitiam; sed si quis tibi male facit, tu bene fac ei, ut per bonum opus tuum pro malo reddit, monachus non est; qui iratem Pastorem, et dicit ei: Multae cogitationes veniunt in anima mea, et periclitor in eis. Et ejecit eum senex sub aere nudo, et dicit ei: Expande sinum tuum et apprehende ventum. Et ille respondit: Non possum hoc facere. Et dicit ei senex: Si hoc non potes facere, nec cogitationes prohibere potes ne introeant,et post tres dies veni, et dico tibi. Venit autem sicut praefinivit, et dicit ei senex: Quid tibi habeo dicere, frater? Si dixero, Da eam
Abbreviated transcription (Latin):
Er qͥdam int̾rogauit albate pastorẽ
dicens. Qd est hoc qd̃ scͥptum est: qui iraᷤᷤ¬
citirr fr̃i suo sine causa : & ille respon¬
dertrum eiciat & ate ꝓiciat: si ne cau¬
sa irasceris ei. Si aut̃ aliqͥs uoluerit te
separare a deo: ꝑ hoc irascerẽ Mix ałb̃as
pastor. Si p̾cauerit homo. & nogauent
dicens ñ peccaui : ñ increpes eum. qͥa fran¬
git ꝓpositum animi eius. Si autẽ dixo¬
ris ei. ñ contristeris frͣ. s obs̾ua de cet̾o:
excitas animũ eiꝰ acd penitentiam Dix
it̾um qui supͣ. Ronũ est exꝑimentũ
fiunt. Item dix qͥ supͣ. Siquis docet
aliqͥd. & nͨ faciet qd̃ docet: similis est
puteo qui omnes ad seuenientes saciat
ꝙ diluit sordes: se aut̃ ipsum purgare
nͦ potest. s om̃isspurticia & inmundi¬
tia ineo est. ¶ixit it̾um ille. Qa est
homo: qui se ipsum agnoscit: & tacet.
cere: cor aut᷑ eius condempnat alios.
Hic gͦ sine cessatione loquitur. & est
alius a mane usq aduesꝑam loquenᷤ:

Expanded text:
abbatem Pastorem, dicens: Quid est illud quod scriptum est: Qui irascitur fratri suo sine causa ? Et ille respondexterum ejicias, et a te projicias, sine causa irasceris ei; si autem aliquis voluerit te separare a Deo, pro hoc irascere 48. Dixit abbas Pastor: Si peccaverit homo et non negaverit, dicens, Peccavi; non increpes eum, quia frangis propositum animi ejus. Si autem dixeris: Non contristeris, frater, sed observa de caetero, excitas animum ejus ad poenitentiam. 49. Dixit iterum qui supra: Bonum est experimentum. sunt. 50. Item dixit qui supra: Si quis docet aliquid et non facit quod docet, similis est puteo qui omnes ad se venientes satiat et delet sordes, seipsum autem purgare non potest; sed omnis spurcitia et immunditia in eo est . 51. Dixit iterum ipse: Est homo qui seipsum agnoscit. cere, cor autem ejus condemnat alios; hic ergo sine cessatione loquitur. Est et alius a mane usque ad vesperam loquens,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ deũ racõnem huiꝰ rei. qrͣ dicebas
in uacle manduca. Ego qͥdem ꝓpter
ieiunium nͥ abii s erubescam qͥa man¬
datum tiuim nͥ feceram: cogitans q
sine ratõe mͥ hec nͥ pꝰceperis. Ille aut̃
respondit. Patres semores n loquunt᷑
abinitio frib recta. s magis distorta. Et̃
si ud̾int qͥa ea que torta sunt faciunt: h ñ¬
iam eis nd̃ loquunt᷑ nisi quod expedit
agnoscentes qm in omib obecdientis ft̃.¬

Expanded text:
um rationem hujus rei, quia dicebas mihi: Vade, manduca. Ego quidem propter jejunium non abii, sed erubescebam, quia mandatum tuum non feceram, cogitans quia sine ratione mihi haec non praeceperas. Ille autem respondit: Patres seniores non loquuntur ab initio fratribus recta, sed magis distorta; et si viderint quia ea quae torta sunt faciunt, jam eis non loquuntur nisi quae expediunt, agnoscentes quoniam in omnibus obedientes
Abbreviated transcription (Latin):
eit gr̾as agens deo quia tam scm uiru̾
uidere meruit: reu̾sus est in regionẽ sũa.
Er inter rogauit abbacem pastorem
dicens. Feci pccm grande: & uolo tri¬
enio penitere. Dixitͤ abbas pastor. mul¬
tum est. & dix̃ ei frͣ. Tubes unu̾ annũ:
& dixͣ it̾um senex. Multum est. Qau
p̾sentes erant: dicebãt. Usc̃ quadarginte
dies. Senex it̾um dixit. Multum est.
Et acdiecit dicens. Ego puto. qͥa si extoto
corde penituerit homo. & ñ apposuirit
fac̾e it̾um unde penicentiam agat eti¬
am triduanam penitentiã suscipiat
ds. In t̾rogauit eum abbas ãmon: de
inmundis cogicatõib que cor hoĩs gene

Expanded text:
Et gratias agens Deo, quia tam sanctum virum Et gratias agens Deo, quia tam sanctum virum videre meruit, reversus est in regionem suam. 40. Frater interrogavit abbatem Pastorem, dicens: Feci peccatum grande, et volo triennio poenitere. Dixit autem ei abbas Pastor: Multum est. Et dixit ei frater: Jubes annum unum? Et dixit iterum senex: Multum est. Qui autem praesentes erant dicebant: Usque ad quadraginta dies? Senex iterum dixit: Multum est. Et adjecit dicens: Ego puto, quia si ex toto corde homo poenituerit, et non apposuerit facere iterum unde poenitentiam agat, etiam triduanam poenitentiam suscipiat Deus. 41. Interrogavit eum abbas Ammon de immundis cogitationibus, quas cor hominis
Abbreviated transcription (Latin):
Inuanu̾ it̾ istud assumpsi. ueni enĩ¬
ad sene̾. & ecce nͨ loqui mecum dig¬
natur. Intͣuit aut̃ frͣ ad asbate̾ pasto¬
rem: & licit ei. Alba ꝓpt̾ te uenit magnꝰ
hic uir. habens tantar głam in loco suo
Qre noͣ locutꝰ es cum eo: Respondit ei se¬
nex. Iste desursum est: & de celestib lo.¬
qͥcur. Ego aut̃ sum de deorsum: & de t̾re¬
nis loquor. Si gͦ mͥ locutus fuiss de pas¬
sionib anime: ego utib responderemei.
Si aut̃ de spiritalib: ego hoc ignoro.
&xiens gͦ fr̃: dix illi. quia senex ncito
de scͥpturis inquirit. s si qͥs ei loquit᷑
de passiqnib anime: respondif ei. Ille
aut̃ conpunctꝰ: in trauit ad senem.
& dic̾ eised̃ faciam ałba. quia passiones
auime dominant᷑ mei: & intuitus eu̾
senex gaudens: dix ei. Modo bene ue¬
nisti. Nunc aꝑi os tuuͣ de his: & imple¬
bo illud bonis. Ille auc̃ẽ ualde edifica¬
tus dicebat. Uere hec est iua caritatis.

Expanded text:
In vanum iter istud assumpsi; veni In vanum iter istud assumpsi; veni ad senem, et ecce nec loqui mecum dignatur. Intravit autem frater ad abbatem Pastorem, et dicit ei: Abba, propter te venit magnus hic vir, habens tantam gloriam in loco suo, quare non locutus es cum eo? Respondit ei senex: Iste de sursum est, et de coelestibus loquitur; ergo autem de deorsum sum, et de terrenis loquor; si ergo mihi locutus fuisset de passionibus animae, ego utique responderem ei; si autem de spiritualibus, ego haec ignoro. Exiens ergo frater dixit illi: Quia senex non cito de Scripturis loquitur, sed si quis ei loquitur de passionibus animae, respondet ei. Ille autem compunctus intravit ad senem, et dixit ei: Quid faciam, abba, quia passiones animae dominantur mei? Et intuens eum senex gaudens, dixit ei: Modo bene venisti; nunc aperiam os meum de his, et implebo illud bonis. Ille autem valde aedificatus dicebat: Vere haec est via charitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
tem animi eius: desid̾auit eum ui¬
dere. Cum reuersus fuiss aut̾e
frͣ ille in egyptum : post aliqnͣtum
temporis surgens supͣdictus solita¬
ruis. uenit ut ꝑagͥnus in egypto:
ad eunde̾ fr̃em. qͥ pͥus applicuerat
apud ipsum. Dixerat enim ei : ubi
maneret. Uidens aut᷑ eum ille mi¬
ratus est: & ualde gauisus. Dixau
ei ille solitarius. Ostende caritate
qͣm habes in me: & duc me ad abb̃a¬
tem pastorẽ. Ꝙ tollens euͦ: cluxit ad
senem. & nuntiauit ei de eo dicens.
Qͥdam magnꝰ homo & multam ca¬
ntate̾ habens. & honore plurimu
inpuntiasua: uenit desiderans ui¬
dere te. Suscepit gͦ eum cum gra¬
tulatione. senex. Et salutante̾ se in¬
uicem: recedert. Cepit auce̾ loqui
ꝑegͥnus ille frͣ de scͥptunis scis. & de
reb spiritalib atq celestil. Abbas
aute pastor au̾tit faciem suam: &
nͨ dedit ei responsum. Gidens aute
ille qͥa ñ loqueret᷑ ei : cõtristatus ex¬
iit. & dic̃ fr̃i illi qui eum adduxerat.

Expanded text:
ejus, desideravit eum videre. Cum reversus autem fuisset frater ille in Aegypto, post aliquantum tempus surgens supradictus solitarius, venit ut peregrinus in Aegyptum ad eumdem fratrem, qui prius applicuerat apud ipsum, dixerat enim ei ubi maneret. Videns autem ille, miratus est et valde gavisus. Dixit autem ei ille solitarius: Ostende charitatem quam habes in me, et duc me ad abbatem Pastorem. Et tollens eum, duxit ad senem, et nuntiavit ei de eo, dicens; Quidam magnus homo, et multam charitatem habens, et honorem plurimum in provincia sua, venit desiderans videre te. Suscepit ergo eum cum gratulatione senex, et salutantes se invicem resederunt. Coepit autem loqui peregrinus ille frater de Scripturis sanctis, et de rebus spirituam, et non dedit ei responsum. Videns autem ille quia non loqueretur ei, contristatus exiit, et dicit fratri illi qui eum adduxerat:
Abbreviated transcription (Latin):
Q nec gr̃a dĩ in his defuit mͥ. Nuꝙͣ
enim me fecit aliquo egere terreno
omnẽ quẽ desideraui cybum angłaꝵ
mͥ deferens ministeris. Nichil ame
occultauit deus. eoru que geruntua
interris. Humquã fuit cordi meolux
eius: ꝑ qm suscitat᷑ sõꝑnũ corporis
habens uidendi eum. S & angelũ
sur assistere mͥ semꝑfecit: edocete
qͥtquid petii adño: sine mora cõse¬
tus sum. Ostendit mͥ frequenter
multitudines angloꝵ: assistentiũ
qͥ. Aidi & cetus iustoꝵ cõ gregationes
martyrũ. monachorũ cõuentus oĩ¬
umq scoꝵs: eors dumtaxat: quorũ
opus nõ est aliud nͥ laudare semper
& bñdicere dm̃ insimplicnate cordĩ
& fidei. Uidi e cõtrario sathanan & an¬
gelos eiꝰ eterne pene & ignib tradi. S
rursus iustos et̾na leticia ꝑfrui. Cũqꝑ
hec & multa alia his similia ꝑtotũ
tͥduum enarrass eis: tradidit spͥm.
& cõtinuo uident ipsi ab angłis suᷤ¬

Expanded text:
sed nec gratia Domini in his defuit mihi. Numquam sed nec gratia Domini in his defuit mihi. Numquam enim me fecit egere aliquo terreno, omnem quem desideravi cibum, Angelorum mihi deferens ministerio. Nihil a me occultavit Dominus eorum quae geruntur in terris: numquam defuit cordi meo lux ejus, per quam suscitatus somnum corporis semper videndi eum. Sed et Angelum suum assistere mihi semper fecit, edocentem quod petii a Domino, sine mora consecutus sum. Ostendit mihi frequenter multitudines Angelorum assistentium sibi; vidi et coetus justorum, congregationesque martyrum, monachorum conventus, omniumque Sanctorum, eorum dumtaxat, quorum opus non est aliud, nisi laudare semper et benedicere Dominum in simplicitate cordis et fidei. Vidi econtrario Satan, et angelos ejus aeternis ignibus tradi, et rursus justos aeterna laetitia perfrui. Cumque haec et multa alia his similia per totum triduum enarrasset eis, tradidit spiritum. Et continuo vident ipsi ab Angelis sus
Abbreviated transcription (Latin):
educat eum de hoc mundo. Cumgͦ
iter qd̃ ducit ad monasterium de flu¬
mine incedere cepissent. ꝓgressi q essẽc
paululum: occurrit eis supͣdictus uis
ad quẽ uisitandum ꝑgelant. & salucãs eõ
ait. Benedictus dñs: qui uos mͥ ꝙ nũc
in coapore. & ante iam ostendit insp̃u
& tũc cepit deumiꝰ cuiusq eoꝵ meritĩ
que habebant apud deũ. atq actib me¬
morareͥ. Tunc paulus ait. Qm̃ ꝙ no¬
bis dñs ostendit qd̃ post tͥduum tede
hoc mundo assumat: petimus abste
ut etiam detuis nobis uͥtutib & ac¬
tib quib dño placuisti enarres. Nec
uerearis iactantie notam. Abscessu¬
tus enim de hoc munlo: adimitatõ¬
ne posteris gestoꝵ tuoꝵ memoriã
derelinques. Gunt ille. Nichilum ꝙͣ
magnum fecisse me memini. Esoc
tam custoͣui ex quo nomen saluato¬
ri nr̃i in ꝑsecutione cõfessus sum: ñe
post confessione̾ ueritacis. m̃datisi de
ore meo ꝑcederet. neq post amorem
celestium t̾renũ aliquid amarem.

Expanded text:
educat eum de hoc mundo. Cum ergo iter, quod ducit ad monasterium, de flumine incedere coepissent, progressique essent paululum, occurrit eis supradictus vir, ad quem visitandum pergebant, et salutans eos ait: Benedictus Dominus, qui vos mihi et nunc in corpore, et ante jam ostendit in spiritu. Et tunc coepit de uniuscujusque eorum meritis, quae habebant apud Deum, atque actibus memorare. Tunc Paulus ait, Quoniam et nobis Dominus ostendit, quod post triduum te de hoc mundo assumat, petimus a te, ut etiam de tuis nobis virtutibus et actibus, quibus Domino placuisti, enarres, nec verearis jactantiae notam. Abscessurus enim de hoc mundo, ad imitationem posteris gestorum tuorum memoriam derelinque. Tunc ille, Nihil, inquit, magnum fecisse memini, hoc tamen custodivi, ex quo nomen Salvatoris nostri in persecutione confessus sum, ne 168 post confessionem veritatis mendacium de ore meo procederet, neque post amorem caelestium terrenum aliquid amarem,
Abbreviated transcription (Latin):
uiderant tr̃ib indicauerunt. Ad mi¬
rat᷑o autẽ ingens ẽe cepit: cum unu̾
atq idem sompniũ uterq narraret
P̾mansit autẽ cum frib latro ille
lam sc̃s: uitam sua moresq ad omem
in nocentiam piecatemq comutans
tanꝙͣ in agnum uersus ex lupo: ut
in eo plenissime compleri uideret᷑ ꝑ¬
phetia ysaie dicentis. Tupi cum ag¬
nis pascentur. leo & bos simul paleis
chis uiuentes & multos extet̾is mo¬
nachis in obs̾uantia religionis &
uirtute animi p̾celleates: ut o in
ipsis conpleri uideret᷑ scͥptura que dic̃.
tthiopia p̾ueniet manus cius deo. Ad

Expanded text:
viderant fratribus indicarunt. Admividerant fratribus indicarunt. Admiratio autem ingens esse coepit, cum unum atque idem somnium uterque narraret. Permansit autem cum fratribus latro ille jam sanctus, vitam suam moresque ad omnem innocentiam pietatemque commutans, tamquam in agnum conversus ex lupo, ut in eo plenissime compleri videretur prophetia Esaiae 151 dicentis: Lupi cum agnis pascentur, et leo et bos simul paleis chis viventes, et multos ex ceteris monachis in observantia religionis et virtute animi praecellentes, ut et in ipsis compleri videatur Scriptura, quae dicit: Aethiopia praeveniet manus ejus Deo A
Abbreviated transcription (Latin):
turbas que eum secute fuerant: fa¬
cit om̃s cum pace discedere. Qb re¬
cedentib: ipse ꝑmansit cum hoĩe¬
dei expectans ab eo ꝓmissum. Tun uͦ
appolloniꝰ assumens eum. & cum ipso
iter agens acd mone̾st̾ia. docebat eu
mutare debere ordinẽ uite: & pacienter
adeo querere miscd̃iam. ꝑmissionẽ¬
q eius ex fide expectare. Omnia enĩ
possibilia ẽẽ cdiscebat credenti. Qumq
noctis tp̃r simul in monasterio reqͥ¬
euissent: ꝑuisum ambo uident se ẽẽ
incelis. & assistere ante tͥbunal xp̃i
llident eciam angłos dei. & sc̃os quosc
adorantes clñm. & cum hec uidentes
etiam ipsi adorassent deum: uox dm
defertur ad eos dicens. Licet nulla
sit cõmunio luci cum tenebris nec
sit aliqua portio fidei cum infidele:
tam donat᷑ tibi salus istius. ꝓ quo sup¬
plicasti appolloni. s & alia multa cũ
audissent incelesti uisione positi. que
net sermo enarrare sufficit nec.
audire: surrexerunt a somno. & que

Expanded text:
turbas, quae eum secutae fuerant, feturbas, quae eum secutae fuerant, fecit omnes cum pace decedere. Quibus secedentibus, ipse permansit cum homiDei, expetens ab eo promissum. Tunc vero Apollonius assumens eum, et cum ipso iter agens ad monasteria, docebat eum mutare debere ordinem vitae, et patienter a Deo quaerere misericordiam, promissionem ex fide exspectare, omnia enim possibilia dicebat esse credenti . Cumque noctis tempore simul in monasterio requievissent, per visum ambo vident se esse in caelis, et assistere ante tribunal Christi: vident etiam Angelos Dei, et Sanctos quosque adorantes Dominum: et cum haec videntes, etiam ipsi adorassent Deum, vox Dei defertur ad eos, dicens: Licet nulla sit communio luci et tenebris, nec sit aliqua portio fideli cum infideli ; tamen donatur tibi salus istius, pro quo supplicasti, Apolloni. Sed et alia multa cum audissent in caelesti visione positi, quae neque sermo enarrare sufficit, neque auris audire, surrexerunt a somno, et quae
Abbreviated transcription (Latin):
lachrũ uͦ quod erat ligneu̾ ꝯtinuo¬
igni tradunt. Ipsi autem secuti ho¬
minẽ łi. atq edocti abeo in fide do¬
mini: eccłe sociati sunt. Plurimi
hiĩ mirabilis fama ubiq diffusa ẽ:
& multi ꝓ hoc ad fidẽ dm conuer¬
tebant᷑. ita ut in omnib illis regi¬
onib nullꝰ iam pene gentilium re¬
maneret. Post aliqͣntum uͦ tempꝰ:
certamen erat definib inter anos ui¬
cos. Eoc cum nuntiatum fuisset
gr̃a. S illi furore contentionis in¬
censi: in illo ad pacis consilium flec¬
tebant᷑. maxime qd̃ uniꝰ partis ppłs
plurimũ fidutie inuirib cuiusdat
latronis gerebat: qui ipsius certa¬
minis signifer uidebat᷑. Hunc cũ
uideret appollinius pacis resistẽtẽ
dicit ad eum. Si mͥ oamice adqͥ¬
escere uolueris ad patem: rogabo de¬
um meu̾ & remutet tͥ peccata tira.
At ille cum audiss: nil ommno di¬
stulit. s genib eius aduolutꝰ suppli¬
cabat ei. Gum deinde conu̾sus ad

Expanded text:
lacrum vero quod erat ligneum, continuolacrum vero quod erat ligneum, continuo tradunt igni. Ipsi autem secuti hominem Dei, atque edocti ab eo fidem Domini, Ecclesiae Dei sociati sunt. Plurimi hujus mirabilis fama ubique diffusa est, et multi pro hoc ad fidem Domini convertebantur, ita ut in omnibus illis regionibus nullus jam poene Gentilium remanserit. Post aliquantum autem temporis, certamen erat de finibus inter duos vicos. Hoc cum nuntiatum fuisset s pacis gratia. Sed illi furore contentionis incensi, nullo genere ad pacis consilium flectebantur, maxime quod unius partis populus plurimum fiduciae in viribus cujusdam latronis gerebat, qui ipsius certaminis signifer videbatur. Hunc cum videret Apollonius paci resistentem, dicit ad eum: Si mihi, o amice, acquiescere volueris ad pacem, rogabo Deum meum, et remittet tibi peccata tua. At ille cum audisset, nihil omnino distulit, sed genibus ejus provolutus supplicabat ei. Tunc deinde conversus ad
Abbreviated transcription (Latin):
exoratus sibi ꝑiculũ ꝑmansurũ. Ut
autẽ ad rei tante miraculũ conuene¬
que tanti causa extiterit monstri:
ignorare se penitus fatent᷑. suscepto¬
nem tam̃ dari sibi dicunt supͣdc̃
biri quem exorari ꝓ se deposcunt. ⁊e
quidã exillis uere eos opinari ait.
Nam.. & uidisss se eum in illo iti¬
uere p̾tereuntẽ confirmat. Illi tam̾
cid hibere que putabant ꝑdesse auri¬
lia: ñ morant᷑. Adclucũt boue quors
uirtute uideret᷑ posse moueri simu¬
lachrum. S cum nec sic quidẽ aliqͥd
ꝓfecissent: omi auxilio fuistrati. le¬
gatos ad homine̾ dei mittut pollice̾¬
tes: ut si eos resoluat his uiculiss:
pariter qͦq erroris meis uiuda dissol¬
¶ueret.
hec ubi nuntiata sunt ei: sine mora
descencdit acd eos. & oratõe sola ad do¬
minũ fusa: om̃s resoluit. At illi sine¬
mora uł dilatione. unanuniter om̃s
confugiunt ad eum: saluatori deont̃o
credentes. & gr̃as referentes. Si mu¬

Expanded text:
exoratus, sibi periculum permansurum. Ut exoratus, sibi periculum permansurum. Ut autem ad rei tantae miraculum convenequae tanti caussa existeret monstri, ignorare se penitus fatebantur: suspicionem tamen dari sibi dicunt supradicti viri, quem et exorari pro se deposcunt. Tunc quidam ex illis, vere eos opinari aiunt; nam et vidisse se eum in illo itinere praetereuntem confirmabant, et tamen adhibere, quae putabant prodesse, auxilia non morantur. Adducunt boves, quorum virtute videretur posse moveri simulacrum. Sed cum nec sic quidem aliquid profecissent, omni auxilio frustrati, legatos ad hominem Dei mittunt, pollicentes, ut si eos resolvat his vinculis, pariter quoque erroris in eis vincula dissolveret. Haec ubi nunciata sunt ei, sine mora descendit ad eos, et oratione sola ad Deum fusa, omnes resolvit. At illi sine dilatione unanimiter omnes confugiunt ad eum, salutari Deo nostro credentes, et gratias referentes. Simu
Abbreviated transcription (Latin):
Rand̾ aliqͣndo incircuitu eius
positi decem cirtiter gentiliũ uici:
apud quos demonica suꝑsticio. sũmo
studio celebrabat᷑. Templũ eni erat
amplissimũ atq in eo simulachiũ:
quod moris erat circũferri a sac̾do¬
tib bachantium ricu cum reliqua
multitudine circu̾euntib: & qͣi pro
aquis pluuialib ꝓphana mist̾ia ꝑa¬
gentib. Contigit autẽ sb eo tep̾r quo
hiuꝰmodi ab eis orgia gerebant᷑: iter a¬
gere beatum appolloniũ ꝑ ipsaloca. cũ
aliquantiꝰ fr̃ib. & cum uidiss infelicr̃
turbas qͣi demone quodam agi. bachari
eos qͥ cerimoniis demonicis agebant᷑ cũ
simulachro suo stare fecit immobrles
ne ꝓgredi omnino usꝙͣ possent. Atq
ita ꝑ totam noctem rapicdissimis adu¬
sti estib ꝑ mansert. ignorantes un¬
de eis herere uno inloco immobiliter
contigiss. Tunc sac̾dotes eoꝵ⁊ dicebãt
esse qͣndam xͥanum in regionib uicine
hereri cõmanentẽ. appollonium no¬
mine & ipsiꝰ ẽẽ hec oꝑa. Qnisi essed

Expanded text:
rant aliquando in circuitu ejus 149 positi decem circiter Gentilium vici, apud quos daemoniaca superstitio summo studio colebatur. Templum enim erat ibi amplissimum, atque in eo simulacrum, quod moris erat circumferri a sacerdotibus bacchantium ritu, cum reliqua multitudine circumeuntibus, et quasi pro aquis pluvialibus profana mysteria pergentibus. Contigit autem sub eo tempore, quo hujusmodi ab eis orgia gerebantur, iter agere beatum Apollonium per ipsa loca, cum aliquantis fratribus. Et cum vidisset infelicium turbas, quasi daemone quodam agi, baccharique eos qui caerimoniis daemoniacis agebantur, cum simulacro suo stare fecit immobiles, ne progredi omnino usquam possent. Atque ita per totam diem rapidissimis adusti aestibus permanserunt, ignorantes unde eis haerere uno in loco immobiliter contigisset. Tunc sacerdotes eorum dicebant, esse quemdam Christianum in regionibus vicinae eremi commanentem, Apollonium nomine, et ipsius esse haec opera, qui nisi esset
Abbreviated transcription (Latin):
tro: habens eciam fidutiã apud senem dix
libros memorie cõm̃daui: & unum uer¬
bum modicu audiui foris. & cum ue¬
uissem facere opꝰ dĩ: oĩa illa ꝑdidi &
hoc solum qͦd foris audieram. uenit in
memoria mea in hora minist̾ii mei:

Expanded text:
tro, habens etiam fiduciam apud senem, dixit tro, habens etiam fiduciam apud senem, dixit tuordecim libros memoriae commendavi, et unum verbum modicum audivi foris, et cum venissem facere opus Dei, omnia illa perdidi, et hoc solum quod foris audieram venit in memoria mea in hora ministerii mei
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ in foculare herbe ascenderũt. & reꝰ
pondit senex & dix̾. Et tu repulisti ace¬
hospitalitatem. Harrauenĩt qͥdam pa-¬
trum de quodã sene magno. qͥa siueni¬
ebat aliqͥs int̾rogare eum sermone: il¬
le cum magna sidutia dicebat. Ftce
ego suscipio ꝑsonam cdi: & sedeo in sede
ens mͥ. miserere mei: cdicit tibi deus. Si
uis ut miserea tui. miserere q fr̃ib
tuis. & ego misereor tui. Si autẽ instas
ut ignoscam tibi: ignosce & tu ꝑximo
tuo. Numquid a deo ẽ. causa: Absit. S
in nob̾ est: si uolumꝰ saluari. Dicebãt
de qͦdam sene in cellis: qui erat magnus
lalorator. Ꝙ semel cum faceret opui suũ:
ꝯtigit aliũ quendam scm iurũ uenire
ad cellam eiꝰ & audiuit eum deforis li¬
tigantẽ cum cogitationib sins & dicẽtẽ
usqueqͦ ꝓpter unum u̾bum. oĩa illa a¬
muto: Ille aut̃ foris stans: putabat qͥa
cum aliquo alio litigaret. & pulsauit
ut intraret: & pacificaret eos. In grecdiens
aut᷑ & uidens quia nemo alius erat in¬

Expanded text:
nderunt. Et pondit senex, et dixit: Et tu expulisti a thospitalitatem. 95. Narraverunt quidam Patrum de quodam sene magno, quia si veniebat aliquis interrogare eum sermonem, ille cum magna fiducia dicebat: Ecce ego suscipio porsonam Dei, et sedeo in sede eris mihi, miserere mei; dicit tibi Deus: Si vis ut miserear tui, miserere et tu fratribus tuis, et ego misereor tui. Si autem vis ut ignoscam tibi, ignosce et tu proximo tuo. Nunquid a Deo est causa? Absit; sed in nobis est, si volumus salvari. 96. Dicebant de quodam sene in Cellis quia erat magnus laborator. Cum faceret opus suum, contigit alium quemquam sanctum virum venire ad cellam ejus, et audivit eum de foris litigantem cum cogitationibus, et dicentem: usquequo propter unum verbum omnia illa amitto? Ille autem foris stans, putabat quia cum aliquo alio litigaret, et pulsavit ut intraret et pacificaret eos; et ingrediens et videns quia nemo alius erat in
Abbreviated transcription (Latin):
te. Ad quem uenit fr᷑: uolens mutua¬
re pecuniam. Q cum hab̾et: m̾titus
s̃ dicens se ñ hab̾e & non dedit ei. Ex
hoc gͦ cognoscere potes: quia falsator
uenit fr̃. querens mutuere. & nͦ dedi
ei: quia sciebam si darem ei dap̾num
aĩe ipsius facere. Cogitaui gͦ unum
mandatũ potiꝰ pͥterire: qm pͥuarica
cepisset. Tu aute demones qͥ te seduce¬
re uolunt: ñ audias. & multũ cõfor¬
tatus de u̾bis senis: abiit ad cellasuã.
Lenerunt aliqͣndo tres fr̃s ad quendã
señe inscithi. & unus ex his int̾roganit
eum dicens. Alba cõm̾̃daui uetus &
nouũ testamentũ memorie. Ꝙ respon¬

Expanded text:
te, ad quem venit frater volens mutuate, ad quem venit frater volens mutuare pecuniam; et cum haberet, mentitus est ei, dicens se non habere, et non dedit ei; ex hoc ergo cognosce quia falsator venit frater volens mutuare, et non dedi ei, sed sciebam quia si darem ei, damnum animae ipsius faciebam. Cogitavi ergo unum mandatum praeterire, quam praevaricarcepisset. Tu autem daemones, qui te seducere volunt, ne audias. Et multum confortatus de verbis senis, abiit ad cellam suam. 94. Venerunt aliquando tres fratres ad quemdam senem in Scythi, et unus ex his interrogavit eum, dicens: Abba, commendavi Vetus et Novum Testamentum memoriae. Et respon
Abbreviated transcription (Latin):
pondit ille. Ubi oleum misi. Cun senex
cdixͣ. sic est ᷑ anima de his que int̾rogat.
Qͣmius N . nͥl. retineat eoꝵ que audit.
tam plus ipsa mundabit᷑ quã illa qͦ
omnino nͨ int̾rogat quemꝙͣ Er᷑ qͥdam
sedebat in cella sua qͥeseens: & uolebant
demones seducere eum: sb petie angłoꝵ
Extitabant eum ut iret ad collectam.
& lum᷑ ostẽbebant ei. Ille aute uenit ad
quendã senẽ: & dixͣ ei. Abba. ueniunt
angłi cũ lumine: & excitant Me ad collec¬
tam: Et dix̃ ei senex. Ion auclias eos fili
qm demones sunt: s qnͣdo ueniunt ex¬
citare te. tu dic. Ego qnͣdo uolo surgo:
uos autẽ no audio. Accipiens aute frͣ¬
p̾ceptum senis: reu̾sus est ad cellam sua.
Est sequenti nocte it̾um demones scd̃m
cosuetudinẽ uenientes: excitabant eũ
Ille uͦ sicut p̾ceptum sͥ fuerat: respon¬
debat eis dicens. Ego aut᷑ qͣndo uolo
surgo: uos autẽ nõ audio. At illi dixe¬
runt ei. Malus ille senex fallator seduxͦ.

Expanded text:
pondit: Illud ubi oleum misi. Cui senex pondit: Illud ubi oleum misi. Cui senex dixit: Sic est et anima de bis quae interrogat. Quamvis enim nihil retineat eorum quae audit, tamen plus ipsa mundabitur quam illa quae omnino nec interrogat quidquamsedebat in cella sua quiescens, et volebant daemones seducere eum sub specie angelorum, et excitabant eum ut iret ad collectam, et lumen ostendebant ei: ille autem venit ad quemdam senem, et dixit ei, Abba, veniunt angeli cum lumine, et excitant me ad collectam. Et dicit ei senex: Non audias eos, fili, quoniam daemones sunt; et quando veniunt excitare te, dic: Ego quando volo surgo, vos autem non audio. Accipiens autem praeceptum senis, reversus est ad cellam suam. Et sequenti nocte iterum daemones secundum consuetudinem vementes excitabant eum. Ille vero, sicut praeceptum sibi fuerat, respondebat eis, dicens: Ego quando volo surgo, vos autem non audio. Et illi dicunt ei: Malus senex ille falsator seduxit
Abbreviated transcription (Latin):
Qmͦ inuenio cleũ: Utrum inieumiis
an inlaborib .ł. in iuigiliis. aut in mi¬
sericordia: Et respondit. In his que nu¬
merasti: & incliscretione. Dico eni tibi:
qͥa multi afflixert carne̾ suam. & qͥa sñ
discretione hoc faciebant: abierunt ua¬
cui nͥl habentes. Qs nrͣm de ieuinio fecet:
scͥpturas om̃s didicimꝰ. ex corde dauid co¬
sũmauimꝰ. & qd deus reqͥrit ñ halemu:
scilic humilitate & caritate: Er int̾¬
rogauit senent dicens. Abba ecce ego ro¬
go senes & dicunt mͥ de salute anime
mee. & nͥl retineo de uͣbis eoꝵ. Qd aut̃:
uel rogo eos nͥl ꝓficiens: Totus enim su
in inmunditia. Erant ibi duo uasa ua¬
cua. & dixͣ ei senex. uade. & affea unum
ex uasis istis. ꝙ mitte in eo oleum. & ac¬
cende intus stuppam. & refunde oleum:
& pone uas in locum suuͭ. Ꝙ fecit sic.
& dix ei. fac it̾um sic. Ꝙ cum feciss
hoc sepitis: dix ei senex. Affer mͦ utrũq
uas: & uide qd̃ eoꝵs mundius sit & res¬

Expanded text:
Quomodo invenio Deum? utrum in jejuniis, Quomodo invenio Deum? utrum in jejuniis, an in laboribus, vel in vigiliis, aut in misericordia. Et respondit: In his quae numerasti, et in discretione. Dico enim tibi quia multi afflixerunt carnem suam, et, quia sine discretione hoc faciebant, abierunt vacui nihil habentes. Os nostrum de jejunio fetet, scripturas omnes didicimus: ex corde David consummavimus, et quod Deus requirit non habemus, scilicet humilitatem. 92. Frater interrogavit senem, dicens: Abba, ecce ego rogo seniores et dicunt mihi de salute animae meae, et nihil retineo de verbis eorum; quid autem vel rogo eos nihil proficiens? Totus enim sum in immunditia . Erant autem duo vasa vacua. Et dixit ei senex: Vade, et aufer unum ex vasis istis, et mitte in eo oleum, et accende intus stupam, et refunde oleum, et pone vas in locum suum. Et fecit sic. Et dixit ei: Fac iterum sic. Et cum fecisset hoc saepius, dixit ei senex: Affer modo utraque vasa, et vide quod eorum mundius sit. Et res
Abbreviated transcription (Latin):
tatione male in nobis condempnam᷑ ex eo:
s si male utimur cogitationib. fit eni
ut ꝑcogitatoes naufragium patiam᷑:
& it̾um de cogitatõnib coronemur.
Dixͣ aliquis senex. Non des & accipias
cum scłarib hominib. Q nͥ habeas noti¬
ciam cum muliere: nͨ habeas fidutia
diu cum puero. Er̃ quidã int̾rogauit
senem dicens. Qd faciam quia mul¬
te cogitationes sollicitant me. & nescio
qͦm repugne eis: Dixͣ senex. Non repug¬
nes to̾tra oms: s contͣ unam. Om̃s enim
cogitationes monachors: unum habẽt
capud. Necessarium gͦ ÷: cõsiderare que l
qͣł sit: & aduersus illã reniti. Ita enͥ&
residue cogitationes humiliant᷑. Ad
u̾sus cogitationes malas: dix̃ senex. Obse¬
cro fr̃s: ut sic cõpressimꝰ actus malos.
copͥmamus etiam cogitationes malas.
habitare: delet ẽẽ doctor. ñ qui doceri
togatus est senex a quodam fr̃e digente.

Expanded text:
tationes malae in nobis, condemnamur ex eo, tationes malae in nobis, condemnamur ex eo, sed si male utimur cogitationibus. Fit enim ut per cogitationes naufragium patiamur, et iterum de cogitationibus coronemur. 87. Dixit aliquis senex: Non des et accipias cum saecularibus hominibus, et non habeas notitiam cum muliere, nec habeas fiduciam diu cum puero. 88. Frater quidam interrogavit senem, dicens: Quid faciam, quia multae cogitationes sollicitant me, et nescio quomodo repugnem eis? Dixit senex: Non repugnes contra omnes, sed contra unam. Omnes enim cogitationes monachorum unum habent caput; necessarium ergo est considerare quae et qualis sit et adversus illam reniti; ita enim et residuae cogitationes humiliantur. 89. Adversus cogitationes malas dixit quidam senex: Obsecro, fratres, sicut compressimus actus malos, comprimamus etiam cogitationes. 90. habitare eremum, debet esse doctor, non qui doceri 91. Interrogatus est senex a quodam fratre dicente:
Abbreviated transcription (Latin):
in t̾rogauit dicens. Si alicui accicłit co¬
gitatio talis halet salute: Ille uͦ quia
nesciebat discretione: respondit ei. ꝑdi¬
disti animam tuam. Hoc audiens fr̃:
dix. Ergo siꝑii. uado ad sdm. Pergens au̾
ille deliberauit ire: & indicare cogita¬
tões suas alb̃i siluano. Frat hic silua¬
nus magnus discretor. Uenies ego ad
eum fr̃: ñ dix ei qd̃ fecerat. s it̾um eo
mͦ. qͦ & pͥus seni illi direrat: hoc est si
acciderint alicui tales cogitatões: habet
salute. Aꝑiens autẽ albas siluanꝰ os
suũ. cepit de scripturis dicere ei. Non
ens uirtutem dictoꝵ in animo: sump¬
ta spe inlicauit ei ꝓtum suũ. Audies
aut̃ alba siluanꝰ qd̃ fecerat: tanqm bo¬
nus medicꝰ posuit cataplasma anime
& ad scłm redierat uelut stella splendi¬
da est in medio tr̃m. Nec aute ideo retu¬
li ut scias quale ꝑiculum est: qͣndo ali¬
quis siue cogitatione. siue actu aliqd̃

Expanded text:
interrogavit, dicens: Si alicui ascendat cointerrogavit, dicens: Si alicui ascendat cogitatio talis, habet salutem? Ille vero, quia nesciebat discretionem, respondit ei: Perdidisti animam tuam. Hoc audiens frater, dixit: Ergo si perii, vado ad saeculum. Pergens autem ille, deliberavit ire et indicare cogitationes suas abbati Silvano, erat enim hic Silvanus magnus discretor. Veniens ergo ad eum frater, non dixit ei quod fecerat, sed iterum eo modo quo et prius seni illi dixerat; hoc est, Si ascenderint alicui tales cogitationes, habet salutem? Aperiens autem abbas Silvanus os suum, coepit de Scripturis dicere ei: Non ens virtutem dictorum in animo, sumpta spe, indicavit etiam ei actum suum. Audiens autem abbas Silvanus quod egerat, tanquam bonus medicus posuit cataplasma animaeet ad saeculum redierat, velut stella splendida est in medio fratrum. Haec autem ideo retuli, ut sciamus quale periculum est quando aliquis sive cogitationis, sive actuum aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
respondens dixͦ ei. Angusta & arta uia
hec est: ut cogitationib suis homo iuo¬
lentiam faciat. & abscidat ꝓpt̾ dñm uo¬
lutates suas. Hoc est etiam qd̃ de apłis
ordo monachoꝵ honoratiorest scl̃arib
ita ꝑegrinus monachꝰ speculum debet
ẽẽ localib monachis. ꝑ omne modũ.
Dixͣ quidam pr̃m. Si manserit oꝑa¬
rius in loco ubi nͥ sunt mat̾ie: opera
ñ potest ꝓficere. Nec est enim uirtuꝰ
oꝑarii. certare ut ab oꝑe nõ minuat᷑.
Nam & piger si manserit cum oꝑa¬
rio: ꝓfic̃. Ꝙ sinͥ proficit: ñ tamͣ descen¬
dit inferuis. Dix quidam senex. Qa
homo si uerba quidẽ habeat. oꝑa aut̾ẽ
nͨ habeat: assimilabit᷑ arbori habenti
folia. fructũ aut̃ ñ ferenti. Sic enĩ al¬
bor fructib plena etiam foliis uiret:
ita & sermo cõseqͥtur hominẽ qui ha-¬
bet oꝑa bona. Dix senex: quia aliqͣndo
qͥdam laplus ingraui poͥco. & cõpuno¬
tus ad penitentiam: abiit indicare ħ
seni cuidam. & dix̃ ei qd̃ fecerat: s qͣsi

Expanded text:
senex, dicens ei: Angusta et arcta via haec est, ut cogitationibus suis homo violentiam faciat, et abscidat propter Deum voluntates suas. Hoc est etiam quod scriptumordo monachorum honoratior est saecularibus, ita peregrinus monachus speculum debet esse localibus monachis per omnem modum. 83. Dixit quidam Patrum: Si manserit operarius in loco ubi non sunt operarii, non potest proficere; haec est enim virtus operarii, certare ut ab opere non minuatur. Nam et piger si manserit cum operario, proficit; et si non proficit, non tamen descendit inferius. 84. Dixit quidam senex: Quia homo si verbum quidem habeat, opera autem non habeat, assimilatur arbori habenti folia, fructum autem non. Sicut enim arbor fructibus plena etiam foliis viret, ita et sermo consequitur hominem qui habet opera bona. 85. Dixit senex, quia aliquando quidam lapsus in gravi peccato, et compunctus ad poenitentiam, abiit indicare haec seni cuidam, et non dixit ei quod fecerat, sed quasi
Abbreviated transcription (Latin):
dixͣ ad unum exeis. Bonũ quidem oꝑ¬
aris. S si custodias cõscientiam tuam
cum ꝓrimo tuo: Ial uaberis. In hil gͦ
sie edificati fr̃s: cum gaudio discesser̃t
bonu᷑ ꝓximis : dicit ei senex. Non sic lo¬
quaris. Alioqͥn dm̃ m̾dac̾e facies. S ctic
magis. omnino mĩam fatere uolo. pͥ¬
ueniens enim deus dix. Dedi uobis po¬
testatate calcandi. suꝑ serpentes & scor¬
Qre gͦ tu inmundos sp̃s ñ cõculcas:
Dir᷑ albas palladius. Oportet amma
manifeste que nouit. Si aut̃ utrumq
cum possit ñ uult: insanie morbo labo¬
rat. Initium enĩ recedendi adeo: fasti¬
cliũ doct᷑ne est. & cum nͥ appetit illud
qd̃ semꝑ auima esurit quomͦ deum

Expanded text:
dixit ad eos: Bonum quidem operaris, sed si custodias conscientiam 603 tuam cum proximo tuo, ita salvaberis. In his ergo sic aedificati fratres, cum gaudio discesseruntbona proximis? Dixit ei senex: Non sic loquaris, alioquin Deum mendacem facies; sed dic magis: Omnino misericordiam facere nolo. Praeveniens enim Deus dixit: Dedi vobis potestatem calcandi super scorrgo tu immundos spiritus non conculcas? 67. Dixit abbas Palladius: Oportet animamanifeste quae novit; si autem utrumque, cum possit, non vult, insamae morbo laborat. Initium enim recedendi a Deo, fastidium doctrinae est, et cum non appetit illud quod semper anima esurit quae
Abbreviated transcription (Latin):
uacella. It̾um dix. Me quẽ uides: lec¬
tos uestitos exauro habui. habentes pti¬
osissima stramenta: & ꝓhis dedit mͥds
stramentum hoc de papiro. & hanc pel¬
lem. S & uestes mee in estimabili p̃¬
tio digne erant: & ꝓ illis utor his uili¬
b rescellis. It̾um dix̃. In pͣndio ieo

Expanded text:
am cellam. Iterum dixit: Me quem vides, lecam cellam. Iterum dixit: Me quem vides, lectos vestitos ex auro habui, habentes pretiosissima stramenta; et pro his dedit mihi Deus stramentum hoc de papyro et hanc pellem. Sed et vestes meae inaestimabili pretio dignae erant, et pro his utor has viles rescellas. Iterum dix
Abbreviated transcription (Latin):
dormiclus: Respondit. In agro. Et clixͦ.
Nabebas aliqd̃ stratum: E respondit.
Ego in agro nͥ habui stram̃ta inqͥb dor¬
In t̾ra nuida. Et dix. Qd manducabas:
in agro. aut qͣle uinum bibebas: It̾um
respondit. Qͤ sunt esce aut qualis potꝰ
in agro: Et dix. Qͦmͦ gͦ uiuebas: Res¬
spondit. Manclucabam. pane siccũ.
& si inueniebam aliqͥd de salsamenciͤ:
bibebam ꝓ aqua. & dix senex. Grancdis
lifi Nori. S influmine lauabar. qnͣ
uolebam. Qum gͦ ħ omnia senex ab
uiss modum pͥoris ite eius attpla¬
boris: uolens eum ꝓficere narraint ei
suam uitam p̾t̾itam qmͣ habebat cum
ẽẽt secularis: dicens. Me misenim quẽ
uides. de magna illa ciuitate romasũ:
habens inpalatio maximum locũ apud
imꝑatorẽ. & cum audiss egyptius in¬
que dicebant᷑ aucliebat. E ille acdie¬
cit. Reliqui gͦ romam: & ueni rasolitu¬
dine̾ istam. E it̾um dix̃. me que uides.
habui domos magnas. & pecunias mul¬
tas. & contempne̾s eas: ueni inista par-¬

Expanded text:
dormiebas? Respondit: In agro. Et dixit: Habebas aliquid stratus? Et respondit: Ego in agro habui habere stramenta in quibus dorIn terra nuda. Et dixit: Quid manducabas in agro, aut quale vinum bibebas? Iterum respondit: Quae sunt escae aut qualis potus in agro? Et dixit: Quomodo ergo vivebas? Respondit: Manducabam panem siccum, et si inveniebam quodcunque de salsamentis, et bibebam aquam. Et dixit senex: Grandis Non; sed in flumine lavabam quando volebam. Cum ergo haec omnia senex ab visset modum prioris vitae ejus atque labores, volens eum proficere, narravit ei vitam suam praeteritam, quam habebat, dum esset saecularis, dicens: Me miserum quem vides, de magna civitate Romana sum, habens in palatio maximum locum apud imperatorem. Cumque audisset Aegyptius in audiebat. Et ille adjecit: Reliqui ergo Romam et veni in solitudinem istam. Et iterum dixit: Me quem vides, habui domos magnas et pecunias multas, et contemnens eas, veni in istam parv
Abbreviated transcription (Latin):
tiĩs uenisti & humilitatẽ & pauꝑtatem.
Erquo multum ꝓficiens discessit: & fc̃s
est^ ͤ aͣmicꝰ ꝙ sepe ueniebat ad eum: sue uti¬
litatis causa. Erat enͦi uir magnus dis
bat senex. Non necesse est u̾borum tm
Sunt enum plurima u̾ba in hominib tp̃r
hoc: s oꝑa necessaria sunt. hec enim qs
querit: ñ u̾ba que ñ habent fructum. Hr
aliquis int̾rogauit quosdam pr̃m. si pol¬
lutur aliquis. qͣndo res sordidas cogitat
Q cum de hoc inqͥsitio fieret apud eos. c¬
lii dicebant etiam polluit᷑. alii dicebant ñ:
qi si poluitur nͨ possumus saluari nos qͥ idi¬
ote sumus. S hoc ꝑtinet ad salutẽ: si ea
que cogitamꝰ corporalitea nͨ fecerimus.
Ile aut᷑ fr̃ qͥ int̾rogauerat. ñ sibi suffic̾e
iudicans uariam responsionẽ patrum:
abiit ad senem ꝓbat̾orẽ & int̾rogauit
eum de hoc. Et responcdit ei senex. Scd̾m
mensuram unꝰcuiusq: reqͣttra ab eo Ro¬

Expanded text:
enisti in humilitatem et paupertatem. Ex quo multum proficiens discessit, et factus est ei amicus, et saepe veniebat ad eum suae utilitatis causa; erat enim vir discernens,bat senex: Non necesse est verborum tantum; sunt enim plurima verba in hominibus tempore hoc, sed opera necessaria sunt; hoc enim Deus quaerit, non verba, quae non habent fructum 78. Frater aliquis interrogavit quosdam Patrum: Si polluitur aliquis quando res sordidas cogitat. Et cum de hoc inquisitio fieret apud eos, alii dicebant: Etiam polluitur; alii dicebant: Non; quia si polluitur, non possumus salvari nos, qui idiotae sumus; sed hoc pertinet ad salutem, si ea ae cogitamus, corporaliter non fecerimus. Ille autem frater qui interrogaverat, non sibi sufficere judicans variam responsionem Patrum, abiit ad senem probatiorem, et interrogavit eum de hoc. Et respondit ei senex: Secundum mensuram uniuscujusque requiritur ab eo. Ro
Abbreviated transcription (Latin):
tam sb̵ ipso. & capitale de cartica sb̾ca¬
pud eius. s & pedes eiꝰ mundos haben
tem caligulis. scandalieat᷑ est intͣ
se de eo. qͥa in loco illo nͥ erat consue¬
tudo talit̾ conu̾sandi: s magis durã
abstinentiã habere cõsueuerant. Sellex
aut̃ ille romanꝰ habens cõtemplatione̾
liue p̾identie gram: in tellexit qͥa scã¬
daliratus fuiss egyptius monachꝰ ĩ eo.
& dic̃ ministro suo. Fac nobis hodie
ꝓpter abbatẽ qͥ uenit bonam diem. Ꝙ¬
coxit parua holera q̃ habebant. & sur¬
gentes hora copetenti: comedeĩt. Habuit
etiam & moclicũ uini ꝓpter infirmi¬
tate suam: & illud bilerunt. Et dũ
fcm ẽẽt uesꝑe: dirert duodecim psalmoᷤ
& dormuert. Similr aut̃ & nocte. Sur¬
gens aut̃ egyptiꝰ: dixͣ ei. Ora ꝓme. Et
egressus ẽ ñ edificatus in eo. Et cum
paululũ discessiss: uolens eum senex
ille romanꝰ sanare. misit post ipsuͣ
uintia es: & ille dic̃. Egyptius sum
Et dix̃ ei. Quiꝰ ciuitatis: Et respondic.

Expanded text:
t modicum capitale de cartica sub caput ejus, sed et pedes mundos habentem cum caligulis, scandalizatus est intra se de eo, quia in loco illo non erat consuetudo taliter conversandi, sed magis duram abstinentiam habere consueverant. Senex autem ille Romanus habens contsive praevidentiae gratiam, intellexit quia scandalizatus fuisset Aegyptius monachus in ipso, et dixit ministro suo: Fac nobis hodie propter abbatem qui venit bonam diem. Coxit autem parva olera quae habebat, et surgentes hora competenti comederunt. Habuit etiam modicum vini senex propter infirmitatem suam, et illud biberunt. Et dum factum esset vespere, dixerunt duodecim pet dormierunt; similiter autem et nocte. Surgens autem mane Aegyptius dixit ei: Ora pro me. Et egressus est, non aedificatus in eo. Et cum paululum discessisset, volens cum ille senex Romanus sanare, misit post ipsum rovincia es? Et ille dixit: Aegyptius sum. Et dixit ei: Cujus civitatis? Et respondit: