comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Deniq regła ipsa tradit octauũ
humilitatis gradũ. ut nichil a¬
Fhortant᷑
sib &. qͥ illor forte ritu nͣ tã uiuere
scđm regłam. quã ipsã ex integro
pure ad littera ut se sane ꝓfessos
ẽẽ putant. tenere curant: de cet̾o
neminẽ obedient degentẽ regłaris
moueat sollẽpnisq ꝓfessio: in qua
ñ fit de tota regła ꝓmissio in his
dũ taxat monasteriis in qͥbꝰ ordo
& disciplina seruat᷑ cũ bonis con¬
suetudinibꝰ. Salua gͥ sua cuiq
manet incenobiis bene ordinatis
ꝓfessio: tantũ si sana fuerit & in¬
tencio. Ceterũ qͥ inqͥetꝰ ẽ . & ita
crede ñ potest.s magis credens
& cedens stimulanti conscienciȩ
ex it & ꝗͣrit ubi soluat qͦd suo in
qͥdẽ s ñ soluerat: sic̃ nͣ laudo qͦd e¬
gredit᷑. ita ut egrediat᷑ ñ consulo:
si tam ad remotũ ignotũq mona¬
steriũ migrauerit. Cur ita Tũ ꝓpt̃
pauli sentenciã qua beatũ mani¬

Expanded text:
Denique Regula ipsa tradit octavum Denique Regula ipsa tradit octavum humilitatis gradum, « ut nihil aohortantursibus, et qui illorum forte ritu non tam vivere secundum Regulam, quam ipsam ex integro pure ad litteram uti se sane professos esse putant tenere curant: de caetero neminem obedienter degentem regularis moveat solemnisque professio, in qua non fit de tota Regula promissio, in his duntaxat monasteriis, in quibus ordo et disciplina servatur cum bonis consuetudinibus. Salva igitur cuique sua manet in coenobiis bene ordinatis professio, tantum si sana fuerit et intentio. Caeterum qui inquietus est, et ita credere non potest; sed magis credens et cedens stimulanti conscientiae exit, et quaerit ubi solvat quod suo in quidem, sed non solverat: sicut non laudo quod egreditur, ita ut regrediatur non consulo, si tamen ad remotum ignotumque monasterium migraverit. Cur ita? Tum propter Pauli sententiam, qua beatum mani
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑. cũ qͥb de inceps iuuere disponit
& eligit. Quid eñi. Nũqͥd uerbi grã
aut in maiori monasterio usus
clumiacensiũ. aut ist forte illoꝵ ritꝰ
aut uͦ utriq cisterciensiũ distrie¬
H onẽ litteratoriã ꝓfitent᷑ : At tam̃
om̃s scđm regłam ꝓsitem᷑. Una qͥ¬
dẽ oris ubiq ꝓmissio: s qr ñ una ẽ
omnib cordis intencio. potest in¬
dubitant̃ sine detrim̃to salutis
& sine dampno ꝓfessionis. oꝑis qͦq
ñ una ubiq ꝓfessio celebrari. Sicut
eñi ñ omnes omnia tenent etiã
ti st̾. ñ id̾o tam̃ credunt se reces¬
sisse ab eugłio. ꝙ euangelici subli¬
mitat᷑e consilii de cȩlibe ducenda
uita ñ eleger̃t: ita sane si in gradu
illo inferiori legitime ac fidelit᷑
conuersent᷑: sic qͦq qͥ scđ̾m regłam
uiuere statuunt. & si nͣ ad unguẽ
ut dr tot᷑a custodiunt᷑ &. si qua
ꝓ sui claustri ritu uel mutant.
donec tam sobriȩ & iustȩ & piȩ ꝓ
suoꝵ morib uiuere ñ desistunt.

Expanded text:
ta, cum quibus deinceps vivere disponit et eligit. 48. Quid enim? nunquid verbi gratia, aut in Majori-Monasterio usus Cluniacensium, aut isti forte illorum ritus, aut vero utrique Cisterciensium, districtionem litteratoriam profitentur? Attamen omnes secundum Regulam profitemur. Una quidem oris ubique promissio: sed quia non una est omnibdubitanter sine detrimento salutis, et sine damno professionis, operis quoque non una ubique observatio celebrari. Sicut enim non omnes omnia tenent, etiamti sunt, non ideo tamen credunt se recessisse ab Evangelio, quia evangelici sublimitatem consilii de caelibe ducenda vita non elegerunt, ita sane si in gradu illo inferiori legitime ac fideliter conversentur: sic quoque qui secundum Regulam vivere statuunt, etsi non ad unguem, ut dicitur, totam custodiunt, etsi qua pro sui claustri ritu vel mutant, donec tamen sobrie, et juste, et pie, pro suorum moribus vivere non desistunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ aꝑte ꝓnuncians iħm esse natũ
in signum cui contͣdicendum erat.
Om̃ino ita fuit. Contͣdictum ẽ erorto
signo pacis s ab his qui oderunt pa-¬
cem. Nam pax hominib bone uolun¬
tatis. Maliuolis aũ petra scandali et
lapis offensionis. Herodes deniq tur¬
batus ẽ ⁊ om̃is iherosolima cũ illo. Si¬
quidẽ in ꝓpria uenit: ⁊ sui eum ñ re¬
ceperunt. felices illi in sua ꝑ noc̾tati¬
one pastores : qui signi huiꝰ uisione
digni habiti sunt. Iam tc̃ se abscon-¬
debat a sapientib ⁊ prudentib : et
reuelabat paruulis. Et herodes ui-¬
dere uoluit: s qr ñ bona uolunt ate:
ñ meruit. Pacis siquidẽ signũ erat:
datum tantum hominib bone uolun¬
tatis. Herodi uͦ ⁊ similib eius ñ dabit᷑
nisi signum ione ꝓpħe. Porro ad pasto¬
res. Et boc ait angłs uob̃ signũ. uobis
humilib. uob̃ obedientib. uob̾ ñ alta sa¬
pientib. uob̃ uigilantib. ⁊ in lege dei¬

Expanded text:
tamen aperte pronuntians, Jesum esse natum tamen aperte pronuntians, Jesum esse natum in signum, cui contradicendum erat . Omnino ita fuit. Contradictum est exorto signo pacis, sed ab his qui oderunt pacem: nam pax hominibus bonae voluntatis, malevolis autem petra scandali, et lapis offensionis . Herodes denique turbatus est, et omnis Jerosolyma eum illo : siquidem in propria venit, et sui eum non receperunt . Felices illi in sua pernoctatione pastores, qui signi hujus visione digni habiti sunt. Jam tunc se abscondebat a sapientibus et prudentibus, et revelabat parvulis. Et Herodes videre voluit; sed quia non bona voluntate, non meruit, pacis siquidem signum erat, datum tantum hominibus bonae voluntatis; Herodi vero et similibus ejus non dabitur nisi signum Jonae prophetae. Porro ad pastores: Et hoc, ait angelus vobis signum; vobis humilibus, vobis obedientibus, vobis non alta sapientib
Abbreviated transcription (Latin):
inundans głe gentium. In quib ũbis sa-¬
tis apparet ⁊ p̾dicatoꝵ instancia.⁊ diffi¬
dencia ppłoꝵ. Sic itaq ⁊ plebs murmu¬
rabat. ⁊ fides nutabat. ⁊ iuxta ysaie
uaticinium angłi pacis amare flebãt.
Ne gͦ uniũsum genꝰ humanum moram
faciente xp̃o desꝑatione ꝑiret. dum se
ꝯtempni suspicaret᷑ infirma mortali¬
tas. sueq reconciliationis cum d̾o de gr̃a
totiens reꝓmissa diffideret: scĩ qui de
spũ certi erant c̃titudinem de carnis
p̃sencia exoptabant. ac signum refor-¬
mande pacis ꝓpt̾ pussillanimes ⁊ inc̃¬
dulos om̃i instancia requirebant. O ra-¬
dixiesse qui stas in signum ppłorum
qͣm multi reges ⁊ ꝓpħe uoluert̃ te uid̾e
⁊ ñ uiderunt. felix tam̃ ex om̃ib syme¬
on ciius senectꝰ in miscd̃ia uberi. Is
nempe erultauit ut uideret desiderii
signum: ⁊ uidit ⁊ gauisus ẽ. Accepto¬
q osculo pacis in pace dimittit᷑ : ante

Expanded text:
inundans gloriae gentium . In quibus verbis sainundans gloriae gentium . In quibus verbis satis apparet et praedicatorum instantia, et diffidentia populorum. Sic itaque et plebs murmurabat, et fides nutabat; et, juxta Isaiae vaticinium: Angeli pacis amare flebant . Ne ergo universum genus humanum, moram faciente Christo, desperatione periret, dum se contemni suspicaretur infirma mortalitas, suaeque reconciliationis cum Deo de gratia toties repromissa diffideret; sancti qui de spiritu certi erant, certitudinem de carnis praesentia exoptabant, ac signum reformandae pacis propter pusillanimes et incredulos omni instantia requirebant. 8. O radix Jesse, qui slas in signum populorum! Quam multi reges et prophetae voluerunt te videre, et non viderunt! Felix tamen ex omnibus Simeon, cujus senectus in misericordia uberi! Is nempe exultavit ut videret desiderii signum: et vidit, et gavisus est; acceptoque osculo pacis in pace dimittitur, ante
Abbreviated transcription (Latin):
tus eriti fr̃ enim ⁊ caromea ẽ. Puto
enim sꝑnere me iam ñ poterit: os de
ossib meis. ⁊ caro de carne mea. Ita gͦ
uetꝰ querela. sacrosẽm osculum. id ẽ
incarnandi ũbi misterium exigebat.
dũ longa ⁊ molesta expectatione fati¬
gata fides deficeret. ⁊ infidelis ppłs
adũsus ꝓmissa dei uictus tedio mur¬
muraret. Adinuentio mea ẽ: si non
idem ⁊ ipsi recognoscitis de scͥpturis.
Inde erant. ꝓfecto querule ille. ⁊ plene
murmure uoces. Manda remanda.
expecta rcexpecta: modicum ibi. modic̃
ibi. In anxie ille ⁊ plene pietate p̃ces.
da mercedem dñe sustinentib te: ut
ꝓpħe tui fideles inueniant᷑. Itẽ. Sus¬
cita dñe p̃cationes quas locuti sunt
in nomine tuo ꝓpħe pͥores. Inde blan-¬
de ille ⁊ plene ꝯsolatione ꝓmissiões.
eus: ⁊ dies eius ñ elongabunt᷑. Et ex
ꝑsona ꝓmissi. Ecce ego inquit decli¬
no in uoᷤsᷤ ut flumen pacis. ⁊ ut correns

Expanded text:
tus erit: frater enim et caro mea est. Puto tus erit: frater enim et caro mea est. Puto enim, spernere me jam non poterit, os de ossibus meis, et caro de carne mea. 7. Ita ergo vetus querela sacrosanctum osculum, id est incarnandi Verbi mysterium, exigebat, dum longa et molesta exspectatione fatigata fides deficeret, et infidelis populus adversus promissa Dei victus taedio murmuraret. Adinventio mea est, si non hoc idem et vos recognoscitis de Scripturis. Inde profecto erant querulae illae et plenae murmure voces: Manda, remanda; Exspecta, reexspecta, Modicum ibi, modicum ibi . Inde anxiae illae et plenae pietate preces: Da mercedem, Domine, sustinentibus te, ut prophetae tui fideles inveniantur. Item: Suscita, Domine, precationes; quas locuti sunt in nomine tuo prophetae priores . Inde blandae illae et plene consolatione promissiones: ejus, et dies ejus non elongabuntur . Et ex persona promissi: Ecce ego, inquit, declino in vos ut flumen pacis, et ut torrens
Abbreviated transcription (Latin):
re. ñ respiro in spẽ.si non ꝓpb̃a ipse de
quid ẽ homo ut imnotescat ei: aut filiꝰ
hominis ut reputet eums Que mͥ fidui¬
cia: ut tante me audeam credere mage¬
stati: uñ inqͣm t̾ra ⁊ cinis p̃sumo d̾m
curam habere mei : Ad hec. Biligit pa¬
trẽ suum: me uͦ opus ñ habet. bonorũ
meoꝵ ñ eget. Unde gͦ ꝯstabit mͥ qͦd me¬
diator m̃s in parte nequaquam sit os
Tamen si uere ut dicitis decreuit misereri
d̾s. cogitatq ut complacicior sit adhuc:
statuat testam̃tum pacis.⁊ fedus ꝑpe¬
tuum feriat mͥ in osculo oris sui: ut q̃
ꝓcedunt de labiis suis ñ faciat irrita:
erinaniat se. inclinet se. humiliet se.¬
⁊ osculetur me osculo oris sui: ut ex eqͦ
partib ogruens mediator. neutri sus¬
pect̾us sit d̾s. filius di. fiat homo. fiat
filuis hominis: ⁊ certum me reddat in
hoc osculo oris sui. Securus suscipio me¬
diatorem d̾i filium: quem agnosco ⁊
meum. Mmime plane iam mͥ suspec¬

Expanded text:
re, non respiro in spem, si non propheta ipse desre, non respiro in spem, si non propheta ipse desquid est homo ut innotescat ei, aut filius hominis ut reputet eum? Quae mihi fiducia, ut tantae me audeam credere majestati? Unde, inquam, terra et cinis praesumo Deum curam habere mei? Ad haec diligit Patrem suum, me vero opus non habet, honorum meorum non eget. Unde ergo constabit mihi, quod mediator meus in parte nequaquam sit? Tamen si vere, ut dicitis, decrevit misereri Deus, cogitatque ut complacitior sit adhuc; statuat testamentum pacis, et foedus perpetuum feriat mihi in osculo oris sui. Ut quae procedunt de labiis suis, non faciat irrita; exinaniat se, humiliet se, inclinet se, et osculetur me osculo oris sui. Ut ex aequo partibus congruens mediator neutri suspectus sit, Deus Filius Dei fiat homo, fiat filius hominis, et certum me reddat in hoc osculo oris sui. Securus suscipio mediatorem Dei Filium, quem agnosco et meum. Minime plane jam mihi suspec
Abbreviated transcription (Latin):
illis p̃nunciantib pacem. moram aũ
faciente sponso auctores pacis nutabat
ppłi fides: dum ñ erat qui redimeret
neq qui saluum faceret. Itaq causaban¬
tur homines moras. qͦd ille totiens nun-¬
ciatus necdum ueniret pͥnceps pacis.
tionis qͦd ẽ oscłm flagitabant: ac si
nunciis pacis unꝰ quilibet de ppło res¬
ponderet. Quousq tollitis animas no¬
stras: Iam olim p̃dicitis pacem ⁊ non
uenit: ꝓmittitis bona: ⁊ adhuc turba¬
tio. Ecoe boc ipsum multifarie mul¬
tisq modis. ⁊ angłi patͥb. ⁊ patre ᷤᷤ nr̃i
amnunciauer̃ nob̾. dicentes pax: ⁊ nõ
sue bnplacito uoluntatis tam crebra
iã legatione spondet nec ex hibet: os¬
culetur me osculo oris sui: sicq in sig¬
no pacis faciat in pace securũ. Nam
ũbis iam quomͦ credams Opus magis ẽ
tur eos ipse ut sepius ꝓmisert̃. qr sine
ipso possunt facere nichil. Misit puerũ.
tulit baculũ: ⁊ necdum uox. neq uita.
Non surgo. ñ suscitor ñ excutior de pulue¬

Expanded text:
illis praenuntiantibus pacem, moram autem faciente auctore pacis, nutabat populi fides, dum non erat qui redimeret, neque qui salvum faceret. Itaque causabantur homines moras, quod ille toties nuntiatus necdum veniret princeps pacis, tionis, quod est osculum, flagitabant; ac si nuntiis pacis unus quilibet de populo responderet, Quousque tollitis animas nostras? Jam olim praedicitis pacem, et non venit; promittitis bona, et adhuc turbatio. Ecce hoc ipsum multifarie, multisque modis et angeli patribus, et patres nostri annuntiarunt nobis dicentes: Pax, pax; suae beneplacito voluntatis tam crebra jam legatione respondet, nec exhibet; osculetur me osculo oris sui, sicque in signo pacis faciat de pace securum. Nam verbis jam quomodo credam? Opus magis est et sequatur eos ipse, ut saepius promiserunt, quia sine ipso possunt facere nihil. Misit puerum, tulit baculum, et necdum est vox neque vita . Non surgo, non suscitor, non excutior de pulve
Abbreviated transcription (Latin):
tatum ẽ breui recolligam sũma: patet
hoc scm oscłm duab ex causis necessarie
indultum mundo: ut ⁊ infirmis facẽt
fidem. ⁊ desiderio satisfaceret ꝑfectorum.
Porro ipsum oscłm esse ñ aliud qͣm media¬

Expanded text:
tatum est, brevi recolligam summa, patet tatum est, brevi recolligam summa, patet hoc sanctum osculum duabus ex causis necessarie indultum mundo, ut et infirmis faceret fidem, et desiderio satisfaceret perfectorum: porro ipsum osculum esse non aliud quam media
Abbreviated transcription (Latin):
p̃direrant. Hoc fecit dñs nunc. ⁊ osten¬
dit uobis: in quo recipiant increduli
fidem. pussillanimes spem. perfecti
securitatem. Hoc gͦ uob̃ signũ. Cuius
rei signum  Indulgencie. gr̃e. pacis. ⁊
pacis cuiꝰ ñ erit finis. Hoc ẽ gͦ signum.
Inuenietis infantem pamnis quid̃ inuo¬
lutum. ⁊ positum in p̃sepio. Bs̃ ẽ tam̃
in ipsoͥ mundum reconcilians i. Morie
tur ꝓpt̃ peccata ur̃a.⁊ resurget ꝓpter
iustificationem ur̃am : ut iustificati
ꝑ fidem pacem habeatis ad dm̃. Floc
signũ pacis ꝓpħa qͦndam regi aca⁊
ꝓponebat petendum adño deosuo: si¬
ue in excelso supra. siue in inferno
deorsum sed impius rex recusauit. nõ
c̃dens miser qͦd in signo hoc una sũmis
in pace socianda essent. quatinꝰ ⁊ infe¬
ri dño descendente salutati in osculo
scõ signum pacis ⁊ ipsi recipiant᷑. ⁊ suꝑ-¬
ni sp̃s id ipsum nichilominꝰ cũ ad celos
redierit et̃na suauitate participent.
Sermo finiendus ẽ: s ut qͦd in eo dispu¬

Expanded text:
aedixerant, hoc fecit Dominus nunc, et ostendit vobis, in quo recipiant increduli fidem, pusillanimes spem, perfecti securitatem. Hoc ergo vobis signum. Cujus rei signum? Indulgentiae, gratiae, pacis, et pacis cujus non erit finis. Hoc est ergo signum: Invenietis infantem pannis quidem involutum, et positum in praesepio . Deus est tamen in itur propter peccata vestra, et resurget propter justificationem vestram, ut justificati per fidem, pacem habeatis ad Deum . Hoc signum pacis propheta quondam regi Achaz proponebat petendum a Domino Deo suo, sive in excelso supra, sive in inferno deorsum. Sed impius rex recusavit , non credens miser quod in signo hoc ima summis in pace socianda essent: quatenus et inferi Domino descendente saluti, in osculo sancto signum pacis et ipsi recipiant; et superni spiritus idipsum nihilominus, cum ad coelos redierit, aeterna suavitate participent. 9. Sermo finiendus est: sed ut quod in eo dispu
Abbreviated transcription (Latin):
bant ap̃m in carne uenturũ: ⁊ cũ ipso
pacem. Uñ quidã eoꝵ ⁊ parerit inquit
in t̾ra nr̃a cum uenerit. Immo ꝑ ipsuor
d̾i gr̃am homines recuꝑaturoᷤ cum om̃s
fiducia sic̃ diuinitꝰ acceꝑant: p̃dicabant.

Expanded text:
bant Christum in carne venturum, et cum ipso bant Christum in carne venturum, et cum ipso pacem. Unde quidam eorum: Et pax erit, inquit, in terra nostra, cum venerit . Imo per ipsum Dei gratiam homines recuperaturos cum omni fiducia, sicut divinitus acceperant, praedicabant.
Abbreviated transcription (Latin):
quid̃ otactus labioꝵ: cõplexũ sig̃cat
animoꝵ. Hic aũ confed̾atio naturaꝵ
diuims humana componit : que in t̃ra
sunt. ⁊ q̃ in celis pacificans. Ipse ẽ iN.
par nr̃a: qui fecit utraq unũ. Ad hocgͥ
osculum sc̃s quisq antiqui temporis sus¬
pirabat: eoqd̾ iocunditatem ⁊ exultatio¬
nẽ thesauritari fuꝑ ipsũ. ⁊ tbesauros
om̃s sapiencie ⁊ scĩe in ipso abconditos
p̃sentirent: cuꝑentq ⁊ ipsi de plenitu¬
dine eius acciꝑe. Sencio. placet uob̃ qͦd
d̾rr s accipite ⁊ alium sensum. Nlatuit
mortaliũ genꝰ cogitare cogitatiões pa¬
cis. Nec enim facẽt u̾bum suꝑ terram:
qͦd ñ rouelaret seruis suis ꝓpħis. Erat
tñ ũbum ħoc absconditumꝰ a multis.
Fuit namq in tempore illo rara fide ᷤᷤ in
t̾ris: ⁊ tenius admodũ spes in plurib
quoq illoꝵ qͥ expec̾t̾abant redemptio¬
nem isrł. Qui uͦ p̃sciebant ipsi ⁊ p̃dice¬

Expanded text:
quidem contactus labiorum complexum significat quidem contactus labiorum complexum significat animorum: hic autem confoederatio naturarum divinis humana componit, quae in terra sunt, et quae in coelis pacificans. Ipse est enim pax nostra, qui fecit utraque unum . Ad hoc igitur osculum sanctus quisque antiqui temporis suspirabat; eo quod jucunditatem et exsultationem thesaurizari super eum, et thesauros omnes sapientiae et scientiae in ipsoentirent , cuperentque et ipsi de plenitudine ejus accipere. 4. Sentio, placet vobis quod dicitur: sed accipite et alium sensum. Non latumortalium genus cogitare cogitationes pacis . Nec enim faceret verbum super terram, quod non revelaret servis suis prophetis . Erat tamen verbum hoc absconditum a multis . Fuit namque in tempore illo rara fides in terris, et tenuis admodum spes in pluribus quoque illorum qui exspectabant redemptionem Israel. Qui vero praesciebant, ipsi et praedice
Abbreviated transcription (Latin):
to. osculari me oscło .o.s. Neo sane p̃su¬
mo me oscłatum iri ab ore ipsus: ẽ.N.
ħ assumpti hominis unice felicitatis
⁊p̃rogatiue singularis: s humiluiᷤ ab
osculo oris sui peto me osculari: qd com¬
mune utiq ⁊ multoꝵ qui dice possũt.
⁊ nos om̃s de plenitudine eiꝰ accepimꝰ.
Intendite. Sit os osculans. ũbũ assumẽs:
oscłatum. caro que assumitur. Oscłm
uͦ qͦd parit̃ ab osculante. ⁊ osculato
ꝯficitur. ꝑsona ipsa scͥlicet ex utroq
compactto mediator d̾i ⁊ hominũ ħo
xp̃c iħc hac gͦ ratione scõꝵ nemo dicẽ
p̃sumebat. osculet᷑ me osculo suo. s oscu¬
letur me osculo oris sui: ipsi plane ser¬
uantes p̃rogatiuam istam. cui singu¬
lariter semelq os ũbi imp̃ssum tunc ẽ:
cum ei se corꝑalit̃ plenitudo om̃is diui¬
nicatis indulsit. fẽlir osculum. ac stupen¬
da dignatione mirabile: in qͦ ñ os ori
impͥmitur. s d̾s homini unitur. Et ibi

Expanded text:
to osculari me osculo oris sui. Nec sane praesuto osculari me osculo oris sui. Nec sane praesumo me osculatum iri ab ore ipsius est enim hoc assumpti hominis unicae felicitatis et praerogativae singularis; sed humilius ab osculo oris sui peto me osculari, quod commune utique est multorum, qui dicere possunt, Et nos omnes de plenitudine ejus accepimus . 3. Intendite. Sit os osculans, Verbum assumens; osculatum, caro quae assumitur: osculum vero, quod pariter ab osculante et osculato conficitur, persona ipsa scilicet ex utroque compacta, mediator Dei et hominum ho Hac ergo ratione sanctorum nemo dicere praesumebat, Osculetur me ore suo; sed tantum, Osculo oris sui: ipsi sane servantes praerogativam istam, cui singulariter semelque os Verbi impressum tunc est, cum ei se corporaliter plenitudo omnis divinitatis indulsit. Felix osculum, ac stupenda dignatione mirabile, in quo non os ori imprimitur, sed Deus homini unitur. Et ibi
Abbreviated transcription (Latin):
luoꝵ gͦ desid̾ium flagͣns ⁊ pie expectati¬
onis affectum: spirat mͥ uax ista. Oscu
in desid̾io anime aiebat. osculet᷑. in .o. e.s.¬
Non audio iã moysen: impeditioniᷤᷤ siqui¬
dẽ lingue fact̾us ẽ m. ysaie labia ĩmun¬
da st̃: iheremias nescit loqui qr puer
quem locuntur ipse loquatur.: ipse me
ctrine fiant in me fons aque uiue sali¬
entis inuitam et̾nam. Quem unxit
pat̃ oleo leticie p̃ consortib suis nũqͥd
ñ ex ipsomͥ ubior infundit᷑ gra. sitam̃
ñ quid̃ ꝯiunc̾tio labioꝵ que int̾dũ pacẽ
m̃ittit᷑ animoꝵ : s plane infusio gau¬
dioꝵ reuelatio sec̃toꝵ. mira quedam
⁊ quodãmͦ indisc̾ta ꝯmixtio suꝑni lumi¬
nis. ⁊ illuminate m̃tis. Adħens namq
somnia ñ recipio: figuras ⁊ enigmata
nolo: ipsas qͦ angłicas fastidio species.
Qͥppe ⁊ ipsos longe suꝑat suꝑat iħo m̃s
specie sua. ⁊ pulcritudine sua. Ngͦ ali¬
ũ siue angłm. siue hominẽ ⁊ s ipsũ pe¬

Expanded text:
Illorum ergo desiderium flagrans et piae exspectationis affectum spirat mihi vox ista: Osculin desiderio animae aiebat, Osculetur me osNon audio jam Moysen: impeditioris siquidem linguae factus est mihi . Isaiae labia immunda sunt : Jeremias nescit loqui, quia puquem loquuntur, ipse loquatur: ipse me ctrinae fiant in me fons aquae salientis in vitam aeternam. Quem unxit Pater oleo laetitiae prae consortibus suis , nunquid non ex ipso mihi uberior infunditur gratia? non quidem conjunctio labiorum, quae interdum pacem mentitur animorum; sed plane infusio gaudiorum, revelatio secretorum, mira quaedam et quodam modo indiscreta commixtio superni luminis et illuminatae mentis. somnia non recipio, figuras et aenigmata nolo; ipsas quoque angelicas fastidio species. 1271 Quippe et ipsos longe superat Jesus meus specie sua et pulchritudine sua. Non ergo alium sive angelum, sive hominem, sed ipsum pe
Abbreviated transcription (Latin):
ista decantare libuerit. S nec scͥptu¬
ra ipsa. sui uspiã tale aliquid sig̃care
uidet᷑. Itaq diuinitꝰ inspiratꝰ. xp̃i ⁊¬
eccłie laudes. ⁊ sacͥ amoris gr̃am. ⁊ eter¬
ni conubii cecinit sac̃menta: simulq
exp̃ssit sc̃e desiderium anime. ⁊ epitba¬
lamii carm̃ erultans in sp̃u: iocundo cõ¬
posuit eulogio. figurato tam̃. Nimirũ
uelabat ⁊ ipse instar moysi faciem suã:
ñ minꝰ forsitan in hac parte fulgentem:
eoqͦd illo adbuc in tempore nemo aut
rarus erat. qui reuelata facie głam
istam speculari suffic̾et. Igitur ꝓ sui
excellencia reor nuptiale ħ carmen
cantica canticoꝵ singularit̃ appellet᷑:
sicut is qͦ cui canit᷑. singularit᷑ ẽ dic̾tu s

Expanded text:
ista decantare libuerit. Sed nec Scriptuista decantare libuerit. Sed nec Scriptura ipsa sui uspiam tale aliquid significare videtur. 8. Itaque divinitus inspiratus, esiae laudes, et sacri amoris gratiam, et aeterni connubii cecinit sacramenta; simulque expressit sanctae desiderium animae, et epithalamii carmen, exsultans in spiritu, jucundo composuit eulogio, figurato tamen. Nimirum velabat et ipse instar Moysi faciem suam , non minus forsitan in hac parte fulgentem, eo quod illo adhuc in tempore nemo, aut rarus erat, qui revelata facie gloriam istam speculari sufficeret. Igitur pro sui excellentia reor nuptiale hoc carmen Cantica canticorum singulariter appelletur, sicut is quoque cui canitur, singulariter est dictus:
Abbreviated transcription (Latin):
dehinc ne hoc qͦ ociosum putes qͦd ñ
simplicit̃ cantica. s cantica canticoꝵ
habet inscͥptio. Multa qͥppe legi can
dño. qͦd gladium parit̃ ⁊ iugũ euase¬
rit pharaonis : gemino maris mira¬
bilit̃ lib̾atꝰ simul ⁊ uindicatꝰ obsequio.
N on tñ qd̾ cecinit dic̾tum ẽ canticum
canticoꝵ : s si b̃n recolo. ceciit ait
⁊ nemo eoꝵ legitur appellasse cantic̃
suũ cantica canticoꝵ Sane õs ni fallor
cecinisse repꝑies: ꝓ quoc̃q suo. suoꝵ ue
ꝑcepto commodo. Ubi gr̃a. ꝓ obtentu
uictorie: ꝓ euasione ꝑiculi: aut ꝓ eu¬
pite rei qualisc̃q adepto bnficio. Ita
q gͦ pleriq ceciner̃. singuli ꝓ singuł
causis᷑ ne ingͣti diuinis bnficiis inue¬
nirent᷑: uixta illud. Confitebitur tͥ
cũ b̃nfeceris ei. At uͦ rex iste salom̃.
sapiencia singularis. sublimis gła
reb affluens. pace securꝰ. nulliꝰ tali¬
ũ eguisse cognoscit᷑: ꝓ quo accepto

Expanded text:
7. Dehinc ne hoc quoque otiosum putes, quod non 7. Dehinc ne hoc quoque otiosum putes, quod non simpliciter Cantica, sed Cantica canticorum habet inscriptio. Multa quippe legi cantDomino, quod gladium pariter et jugum 1269 evaserit Pharaonis, gemino maris mirabiliter liberatus simul et vindicatus obsequio. Non tamen quod cecinit, dictum est Canticum canticorum; sed, si bene recolo: Cecinit, aiet nemo eorum legitur appellasse canticum suum Cantica canticorum. Sane omnes, ni fallor, cecinisse reperies pro quocunque suo, suorumve percepto commodo: verbi gratia, pro obtentu victoriae, pro evasione periculi, aut pro concupitae rei qualiscunque adepto beneficio. Ita ergo plerique cecinerunt, singuli pro singulis causis, ne ingrati divinis beneficiis invenirentur, juxta illud: Confitebitur tibi, cum benefeceris ei . At vero rex iste Salomon, sapientia singularis, sublimis gloria, rebus affluens, pace securus, nullius talium eguisse cognoscitur, pro quo accepto
Abbreviated transcription (Latin):
Etquid̃ iocundum eloquiũ qd̾ ab esculo
ipsa scͥpture facies facile afficit ⁊ alli¬
cit ad legendũ: ita ut qd̾ in ea latet
delec̾tet etiã cum labore inuestigare.
nec fatiget forte inquirendi difficultaᷤᷤ
uͥ eloquii suauitas mulcet. Uerũ quẽ
ñ ualde attentum faciat istius modi
humano ingenio s sp̃c arte ita compo¬
situm. ut qͣmuis sit difficile intellectir.
sit tñ inquisitu delec̾tabile. S quid⁊ᷤ
Titulũ p̃terimꝰ  Non oportet ne unũ
quid̾ iota: qñ minutias iubem᷑ colligẽ¬
ne ꝑeant. Titulꝰ talis ẽ. Incipiunt
cantica canticoꝵ salom̃. Obserua in
primis pacifici nomen qd̃ ÷ salomon
ꝯuenire pͥncipio libri. qui incipit a sig¬
no pacis .i. ab osculo: simulq adũte hu¬
iuscemodi pͥncipiis solas ad hanc intel¬
ligendam scͥpturã m̃tes inuitari pa¬
cificas. q̃ sese iã auicioꝵ uendicare ꝑtͦ¬
bationib ⁊ curaꝵ tumultib p̃ualẽt.

Expanded text:
Et quidem jucundum eloquium, quod ab osculo Et quidem jucundum eloquium, quod ab osculo quaedam Scripturae facies facile afficit et allicit ad legendum, ita ut quod in ea latet, delectet etiam cum labore investigare, nec fatiget inquirendi forte difficultas, ubi eloquii suavitas mulcet. Verum quem non valde attentum faciat istiusmodi phumano ingenio, sed Spiritus arte ita compositum, ut quamvis difficile intellectu, sit tamen inquisitu delectabile. 6. Sed quid? titulum praeterimus? Non oportet ne unum quidem iota , quando et minutias jubemur colligeereant . Titulus talis est: Incipiunt Cantica canticorum Salomonis. Observa in primis Pacifici nomen, quod est Salomon, convenire principio libri, qui incipit a signo pacis, id est ab osculo; simulque adverte hujuscemodi principiis solas ad hanc intelligendam scripturam mentes invitari pacificas, quae sese jam a vitiorum vindicare perturbationibus et curarum tumultibus praevalent.
Abbreviated transcription (Latin):
de expectantib: m̃dicans ⁊ ipse uob̾eũ
cibũ anime mee. alimoniã sp̃c. Re¬
uera pauꝑ ⁊ inops pulso ad eum qͥ
aꝑit.⁊ nemo claudit: suꝑ sermonis buuiᷤ
ꝓfundissimo sacͤmento. Oculi omniũ in
te sperant dñe. Pariuili petier̃ panem:
ñ ẽ qui frangat eis. Sꝑatur id a benig¬
nitate tua o pussime: frange esurien¬
tib panẽ tuum. meisq quid̾ si digna
⁊ fac̾t̾um repente de medio sermoniᷤ exor¬
diums : Sic quippe in ũba ꝓrumꝑit qͣsi
quẽpiam loq̃ntem p̃miserit᷑ cui conse¬
quent̃ respondntẽ ⁊ hanc inducat ꝑso¬
nã quecũq ÷ ipsa q̃ oscłm flagitat.
Deĩn si se osculari a nescio quo uł petit
ł p̃cipit ᷑ cur signant̃. ⁊ nominatĩ ore. ⁊
ore suo illius. quasi aliud qͣm os. aut
alienũ.⁊ ñ potius suũ exib̾e s soleant¬
quid̃ dic̃. osculet᷑ me ore suo. s aliqͥd pro¬
fec̾to inusitatius. osculo inqͥt ous sui

Expanded text:
de exspectantibus, mendicans et ipse vobiscum de exspectantibus, mendicans et ipse vobiscum cibum animae meae, alimoniam spiritus. Revera pauper et inops pulso ad eum, qui aperit et nemo claudit, super sermonis hujus profundissimo sacramento. Oculi omnium in te sperant, Domine. Parvuli petierunt panem; non est qui frangat eis; speratur id a benignitate tua. O piissime, frange esurientibus panem tuum, meis quidem, si dignaret factum repente de medio sermonis exordium? Sic quippe in verba prorumpit, quasi quempiam loquentem praemiserit, cui consequenter respondentem et hanc introducat personam, quaecunque est ipsa quae osculum flagitat. Deinde si se osculari a nescio quo vel petit, vel praecipit; cur signanter et nominatim ore, et ore suo; quasi aliud quam os, aut alienum, et non potius suum, exhibere sibi soleantquidem dicit: Osculetur me ore suo: sed aliud profecto inusitatius: Osculo, inquit, oris sui.
Abbreviated transcription (Latin):
sermonẽ. qui cũ sit amboꝵ fruc̾tꝰ. ñ nͥ
sobriis m̃tib ⁊ aurib om̃ino c̃dendꝰ ẽ.
Alioqͥn añ carnẽ discipline studiis edo¬
mitã ⁊ mancipatã sp̃ui. añ sp̃tam et
abiectã scłi põpam ⁊ sarcinã: indigne
ab impuris lec̾tio scã p̃sumit᷑. Quomo¬
donẽpe lux incassũ circũ fundit ocłoᷤ
continens. S nec erit ei unqͣm pars
cũ mundi uanitate : cum u̾itatis sit
sp̃c. Que .N. socictas ei que desursum
ẽ sapiencia.⁊ sapiencie mundi q̃ stul¬
ticia ẽ aput d̾m: aut sapĩe carnis q̃
⁊ ipsa inimica ẽ deo ꝓuto aũ qͦd iã
ñ babebit uñ adũsus noᷤ murmuret
is qui nob̃ de uia uenit amicus: cũ ⁊
t̃tiũ istum insumpserit panẽ .S quis
franget: Adẽ pat̃ familias: cognosci¬
te d̾m in fractiõe panis. Quis .ii. alt̃
idoneuss Non equid̾ ego mͥ istud tem̃ẽ
arrogauerim. Sic spectetis ad me: ut
ex me ñ expec̾tetis. Nam ego unꝰ sum

Expanded text:
cum sit amborum fructus, nonnisi cum sit amborum fructus, nonnisi sobriis mentibus et auribus omnino credendus est. Alioquin ante carnem disciplinae studiis edomitam et mancipatam spiritui, ante spretam et abjectam saeculi pompam et sarcinam, indigne ab impuris lectio sancta praesumitur. Quomodo nempe lux incassum circumfundit oculos continens; sed nec erit ei unquam pars cum mundi vanitate, cum veritatis sit Spiritus . Quae enim societas ei quae desursum est sapientiae, et sapientiae mundi, quae 1268 stultitia est apud Deum ; aut sapientiae carnis, quae et ipsa inimica est Deo? Puto autem quod jam non habebit unde adversum nos murmuret is, qui nobis de via venit amicus, cum et tertium istum insumpserit panem. 4. Sed quis franget? Adest paterfamilias; cognoscite Dominum in fractione panis. Quis enim alter idoneus? Non equidem ego mihi istud temere arrogaverim.go unus sum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓinde ilł ambobꝰ p̃libatis qͦs nichilomi¬
nꝰ de amici artba p̾stitos accepistis: ac
ia. que ł sola uł maxime militant ad¬
ũsus animã. uanus .s. amor mundi ⁊
suꝑfluus sui: pesti illi utͥq illi duo li¬
bri obuare noscunt᷑: alt̾ sarculo disci¬
pline praua queq in morib ⁊ carnis
suꝑflua resecans: alt̃ luce rõnis in om̃i
gła mundi fucũ uanitatis sagaciter
dep̃hendens. ⁊ ueracit᷑ distinguens a
solido uĩtatis. Beniq uniũsis huma¬
nis studiis. ac mundanis desideriis
p̃tulit deum timere : eiusq obscruare
mandata. Merito quidẽ. Uere etenim
sapiencie pͥmũ illud inicium : scd̃m¬
rã ⁊ ꝯsũmatã e̾e sapienciam qͣm decli¬
nare a malo ⁊ facere bonũ: itẽq rece¬
d̾e a malo. neminẽ posse ꝑfecte absq ti¬
more d̾s: nec bonum opꝰ om̃ino e̾e̾ p̃ter
obseruanciam mandatoꝵꝵ. Depulsis gͦ
duob malis duoꝵ lect̾ione libroꝵ. com¬
pͤtent̃ iam accedit᷑ ad ħe sacrũ theoricũq

Expanded text:
oinde illis ambobus praelibatis, quos nihilominus de amici arca praestitos accepistis, accla, quae vel sola, vel maxime militant adversus animam, vanus scilicet amor mundi et superfluus sui, pesti utrique duo illi libri obviare noscuntur; alter sarculo disciplinae prava quaeque in moribus, et carnis superflua resecans; alter luce rationis in omni gloria mundi fucum vanitatis sagaciter deprehendens, veraciterque distinguens a solido veritatis. Denique universis humanis studiis, ac mundanis desideriis praetulit Deum timere, ejusque observare mandata. Merito quidem. Verae etenim sapientiae primum illud, initium; sram et consummatam esse sapientiam, quam declinare a malo, et facere bonum; itemque recedere a malo neminem posse perfecte absque timore Dei, nec bonum opus omnino esse praeter observantiam mandatorum. 3. Depulsis ergo duobus malis duorum lectione librorum, compet
Abbreviated transcription (Latin):
sermo noᷤ expediuit. Eaplic̃ sermo pͥmꝰ.
Ndorem desid̾i patrũ suspiran¬
tissime cogitans: compungor
⁊ ofundor in memet ipso. Et nc̃ uix con-¬
tineo lacͥmas : ita pudet teporis torpo¬
risq mirabiliũ tempoꝵ hoꝵ Cui nã
q ur̃m tantũ ingerat gaudiũ gr̃e hu¬
ius exhibitio: quantũ accend̾at uet̾ĩb¬

Expanded text:
sermo nos expedivit. SERMO II.sermo nos expedivit. SERMO II.dorem desiderii Patrum suspirantissime cogitans, compungor et confundor in memetipso; et nunc vix contineo lacrymas, ita pudet teporis torporisque miserabilium temporum horum. Cui namque nostrum tantum ingerat gaudium gratiae hujus exhibitio, quantum sanctis veterib
Abbreviated transcription (Latin):
unctio docet: sola addiscit exꝑiencia : exꝑ-¬
ti recognoscant. in erꝑti in ardescant᷑. de¬
sid̾io ñ tam cognoscendi qm exꝑiendi. Non
ẽmꝰ. strepitus oris. s iubilus cordis: ñ sonꝰ
labioꝵ s motꝰ gaudioꝵ: uoluntatũ ñ uoc̃
consonancia. Non audit᷑ foris. neo ii. in
publico ꝑsonat: sola que cantat audit.¬
⁊ cui cantatur: idẽ sponsa ⁊ sponiꝰ. Est
quippe nuptiale carm̃. expͥmenꝰ castoᷤᷤ
iocundosq complexꝰ animoꝵ: moꝵ ꝯcor-¬
diam. ⁊ affect̾uum consentaneã ad alt̾u
seu audire anime puerił ⁊ neophite ad¬
huc. ⁊ recens ꝯũse de seculo. s ꝑfecte iam ⁊
erudite m̃tis. q̃ suis nimir̃ ꝓfectib deo
ꝓmouente intantũ iam c̃uerit: quatinꝰ
ad ꝑfect̾am etatẽ. ⁊ ad nubiles quodã mͦ
fact̾a nuptiis celestiᷤᷤ sponsi idonea. qua¬
lis deniq suo loco plenuis describetur:
s p̃terit hora qua nos exireurget ad o¬
ꝑa manuũ.⁊ pauꝑtas. ⁊ institutio re¬

Expanded text:
unctio docet, sola addiscit experientia. Experti recognoscant, inexperti inardescant desiderio, non tam cognoscendi, quam experiendi. Non est enim strepitus oris, sed jubilus cordis; non sonus labiorum, sed motus gaudiorum; voluntatum, non vocum consonantia. Non auditur foris, nec enim in publico personat: sola quae cantat audit, et cui cantatur, id est sponsa et sponsus. Est quippe nuptiale carmen, exprimens castos jucundosque complexus animorum, morum concordiam, affectuumque consentaneam ad alteruseu audire animae puerilis et neophytae adhuc, et recens conversae de saeculo, sed provectae jam et eruditae mentis; quae suis nimirum profectibus. Deo promovente, in tantum jam creverit, quatenus ad perfectam aetatem, et ad nubiles quodam modo facta nuptiis coelestis sponsi idonea, qualis denique suo loco plenius describetur. Sed praeterit hora, qua nos exire urget ad opera manuum et paupertas et institutio re
Abbreviated transcription (Latin):
b̾ndicitur d̾s in donis suiss Alioqͥn ingͣ¬
ti ꝰ repucabit᷑ cum discussio uenerit qͥ
ñ potĩt dr̃e de eo: cantabiles mͥ erant
iustificationes tue in loco ꝑegnatiõis
mee.Arbitͦr uos in uob̃ ipsis illa iã re¬
cognosc̃e que in psaltĩo ñ cantica canti¬
coꝵ. s cantica gͣduũ appellant᷑. eoqͦd ad
singulo ᷤᷤ ꝓfectꝰ ur̃oᷤ uixta ascensiones
qͣs quisq in corde suo disposuit. singła
sint cantica de ꝓm̃da ad laudẽ ⁊ głam
ꝓmouentis. Quonã mͦ impleat᷑ aliter
ille ũsiculꝰ ñ uideo. uox exultationis
⁊ salutis in tab̾nacuł iustoꝵ: aut c̃te¬

Expanded text:
benedicitur Deus in donis suis? Alioquin ingratus reputabitur, cum discussio venerit, qui non poterit dicere Deo: Cantabiles mihi erant justificationes tuae in loco peregrinationis meae . 10. Arbitror vos in vobis ipsis illa jam recognoscere, quae in psalterio, non Cantica canticorum, sed Cantica Graduum appellantur, eo quod ad singulos profectus vestros, juxta ascensiones quas quisque in corde suo disposuit, singula sint cantica depromenda ad laudem et gloriam promoventis. Quonam modo impleatur aliter ille versiculus non video: Vox exsultationis et salutis in tabernaculis justorum ; aut c
Abbreviated transcription (Latin):
test. nͥ fuerit p̃sens ipsi fonti qͥ cari¬
amat: in quantũ amat. In qͦ eñi mi¬
nꝰ amat: absens ꝓfecto ẽ. In eo autẽ
minꝰ d̾m amare conuincit᷑ qͦd car¬
nis adhuc necessitatib occupat᷑ Il¬
la uͦ eirea corpꝰ occupacio. qͥd ẽ nͥa
deo q̃dã absentacio: & absentacio
&. in corꝑe ꝑegrinam᷑: cuiꝰ nr̃a nimi¬
rũ & intencio p̃peht᷑ erũpnis & cu¬
de eo qͦd in eugło nob̾ ꝓmittit᷑ ecce
eñi merces ur̃a multa ẽ incęlis
mirantes maxime scm̃ augustinũ
dixisse suꝑ hoc. ñ eȩlos istos uisibi¬
les & corporeos opor. tere intelligs.
ne merces nr̃a in reb mobilib uo¬
lubilibꝰq uideat᷑ collocarrꝰ ideoq
sꝑualia q̃dã firmam̃ta ẽe̾ intelli¬
genda: de qͥb nescitis ut dicitis qͥd
uel suspicari debeatis. S si atten¬
ditis qͦd legistis. regnũ dei intra

Expanded text:
test, nisi fuerit praesens ipsi fonti, qui charitest, nisi fuerit praesens ipsi fonti, qui chariamat, in quantum amat. In quo enim minus amat, absens profecto est. In eo autem minus Deum amare convincitur, quod carnis adhuc necessitatibus occupatur. Illa vero circa corpus occupatio quid est, nisi a Deo quaedam absentatio? et absentatio  in corpore peregrinamur: cujus nostra nimirum et intentio praepeditur aerumnis, et cude eo, quod in Evangelio nobis promittitur, Ecce enim merces vestra multa est in coelis: mirantes maxime sanctum Augustinum dixisse super hoc, non coelos istos visibiles et corporeos oportere intelligi, ne merces nostra in rebus mobilibus volubilibusque videatur collocari; ideoque spiritualia quaedam firmamenta esse intelligenda, de quibus nescitis, ut dicitis, quid vel suspicari debeatis. Sed si attenditis quod legistis, Regnum Dei intra
Abbreviated transcription (Latin):
causã ee̾ ꝑegrinacionis. Corpꝰ qͥppe
qͦd corrũpit᷑ aggrauat anima. ñ
corpꝰ simplicit᷑. s corpꝰ qͦd corrũpit᷑
ut corrupeio corꝑis oneri sit. ñ na¬
tura. Unde & qͥ intra semet ipsos
exiliũ finiat᷑ .&. q̃ ex parte ĩa cepit
cȩlestis habitacio ꝑficiat᷑. Aut certe
conuersacio nr̃a in cȩlis ẽ. qͣmͦ id̃e
dicit apłs. Spe enĩ salui fach sumꝰ.
Spe itaq iã incęlestib habitamꝰ:
cũ ad huc re ipsa int̾ris pegrinem
& corpore. Uel alit̃. habemꝰ s. unde
corport᷑ s. unde dño in hereamus.
Illud uiuficando & sensificando. illũ
credendo & diligendo. Neq eñi p̃senci
.s. ex necessitate tenet᷑: quã qͥ sponte
.s alacrifert᷑ uoluntate. Deniq uͥ ẽ
thesaurꝰ tuus ibi ẽ & cor tuũItẽ. Si
dm amans anima ex ipso uiuit. uti
corpꝰ ex ipsa: qͦ pacto q̃so p̃sencior
cipit uitã: Fons siqͥdẽ uitȩ caritas
ẽ.: nec uiuere animã dixer̃i. q̃ de illo¬
ñ hauserit. Naurire porro qͦmͦ po¬

Expanded text:
quippe quod corrumpitur, aggravat animam . Non corpus simpliciter, sed corpus quod corrumpitur; ut corruptio corporis oneri sit, non natura. Unde et qui intra semetipsos exsilium finiatur; et quae ex parte jam coepit, coelestis habitatio perficiatur. 60. Aut certe conversatiodicit apostolus: spe enim salvi facti sumus . Spe itaque jam in coelestibus habitamus, cum adhuc re ipsa in terris peregrinemur et in corpore. Vel aliter: Habemus et unde corpori, et unde Domino inhaereamus; illud vivificando et sensificando, illum credendo et diligendo. Neque enim praesenet ex necessitate tenetur, quam quo sponte et alacri, fertur voluntate. Denique ubi est thesaurus tuus ibi est et cor tuum . Item si Deum amans anima ex ipso vivit, uti corpus ex ipsa; quo pacto, quaeso, praesentior cipit vitam? Fons siquidem vitae charitas est: nec vivere animam dixerim, quae de illo non hauserit. Haurire porro quomodo po
Abbreviated transcription (Latin):
obis fr̃s alia quam aliis de
scło: aut c̃te alit̃ dicenda sunt.
Illis si quid̾ lac potum dat. ⁊¬
non escam. qui apli formã tenet in
docendo. Nam sp̃ualib ⁊ solidiora ap¬
ponenda e̾e itidem ipse suo docet exẽ
enciam loquim᷑ int̾ ꝑfec̾tos: quales nimi¬
rũ uos ee confidimꝰ. nͥ frust᷑ forte iam
ex longo studiis estis celestib occupati.
exercitati sensib. ⁊ in lege di meditati
die ac noc̾te. Itaq parate fauces. ñ lac¬
tus pani. Est panis aput salomonem:
isq admodũ splendidꝰ ac sapidus. librũ
dico qui cantica canticoꝵ inseͥbitur.
ꝓferat᷑ si placet : ⁊ frangatur. Nam

Expanded text:
obis, fratres, alia quam aliis de saeculo, aut certe aliter dicenda sunt. Illis siquidem lac potum dat, et non escam , qui Apostoli formam tenet in docendo. Nam spiritualibus solidiora apponenda esse, itidem ipse suo docet exempentiam loquimur inter perfectos , quales vos nimirum esse confido; nisi frustra forte jam ex longo studiis estis coelestibus occupati, exercitati sensibus, et in lege Dei meditati die ac nocte. Itaque parate fauces, non lacti, sed pani. Est panis apud Salomonem, isque admodum splendidus sapidusque; librum dico, qui Cantica canticorum inscribitur: proferatur, si placet, et frangatur. 2. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
qͥb si qͥb tam̃ ex causis rũꝑe illã uel
liceat cuiqͣ. uel expediat. Eẜ hinc si¬
qͥdẽ uos dubitare dicitis. Ad qͦd inte¬
rĩ nc̃ securꝰ responđim. abono qͦd se¬
mel qͥs uouerit descendere ñ licere
& ad hoc mutare locũ quẽ sibi qͥsq
delegerit. & cui se sua uoluntate
& uoce firmauerit. omnino ñ con¬
riora ũquã uel in oꝑe uel in cogita¬
cione dilabant᷑. S qͦd hinc sensit uir
inqͥens retro oblitꝰ: & ad ea quȩ ante

Expanded text:
quibus si quibus tamen ex causis rumpere illam vel quibus si quibus tamen ex causis rumpere illam vel liceat cuiquam, vel expediat. Et hinc siquidem dubitare vos dicitis. Ad quod interim nunc securus responderim, a bono quod semel quis voverit, descendere non licere: et ad hoc mutare locum, quem sibi quisque delegerit, et cui se sua voluntate et voce firmaverit, omnino non conriora unquam vel in opere, vel in cogitatione dilabantur. » Sed quod hinc sensit vir inquiens, 518 retro oblitus, et ad ea quae ante
Abbreviated transcription (Latin):
etis: Deniq & uniuersalit᷑. Cũ fece.¬
ritis omnia quȩ mandata fuerint
uob̾. dicite qr serui in utiles sumꝰ.
q̃facere debuimꝰ fecimꝰ de si dicat
Si solis content estis p̃ceptis & tra¬
dicionib in positȩ legis. & ñ sponte
etiã ꝑfectionis uos consiliis & sua¬
sionib mancipatis lib̾i qͥdẽ estis a
debito ñ tam̃ ꝓ merito głosi. Euasi¬
stis pęnã s ñ acqͥsistis coronã Quȩ
nã gͥ necessitas cogit parẽ nos in
singłis q̃ in iuncta fuerint &. formi¬
dare ulcionẽ de transgressione. &
obseruatione sꝑare remuneracio.¬
nẽ: Ea ꝓptͣ intalib generalis hec
regła teneat᷑. ut in difficilioribꝰ qͥ¬
dẽ agendis obedicio gracioꝵ quam
grauior. p̃auaricacio iudicet᷑: &. insa¬
ciliorib minꝰq onerosis contẽptus.
dãpnabilior. quã actꝰ laudabilior
estimet᷑. Ia &. si de hoc satis ẽ: uideamꝰ
qͥtmꝰ etiã tenenda sit ipsa q̃ in ꝓfessi¬
one firmari solet loci stabilitas &

Expanded text:
universaliter, Cum feceritis omnia quae mandata sunt vobis, dicite quia servi inutiles sumus, quae facere debuimus, fecimus. Ac si dicat: Si solis contenti estis praeceptis et traditionibus impositae legis, et non sponte etiam perfectionis vos consiliis et suasionibus mancipatis; liberi quidem estis a debito, non tamen pro merito gloriosi: evasistis poenam, sed non acquisistis coronam. Quaenam ergo nos necessitas cogit parem in singulis, quae injuncta fuerint, et formidare ultionem de transgressione, et de observatione parare remunerationem? Eapropter in talibus generalis haec regula teneatur, ut in difficilioribus quidem agendis obeditio gratior, quam gravior praevaricatio judicetur: et in facilioribus minusque onerosis contemptus damnabilior, quam actus laudabilior aestimetur. CAPUT quatenus etiam tenenda sit ipsa, quae in professione firmari solet, loci stabilitas, et
Abbreviated transcription (Latin):
excessũ iri. s. sermo ut uideo ꝓces¬
sit in longius quã sꝑaui Proinde
uos si placet librũ. si placet epis¬
tołã nominate: nã ego siue in pau¬
cis siue in multis. uestrȩ debui
qͦd & studui satis facere uoluntati:¬

Expanded text:
excessum iri: sed sermo, ut video, procesexcessum iri: sed sermo, ut video, processit in longius quam speravi. Proinde vos, si placet, Librum: si placet, Epistolam nominate; nam ego sive in paucis, sive in multis, vestrae debui quod et studui satisfacere voluntati
Abbreviated transcription (Latin):
nens. s ñdũ apparens. & itẽ. omnis
gła eiꝰ filiȩ regis ab intꝰ .&. ascendit
homo ad cor altũ. s & ascensiones
in corde suo disposuit rursũq a
nima iusti sedes ẽ sapienciȩ. ciuius
sine dubio illa uox ẽ. cȩlũ mͥ sedes
ẽ. si hȩc inquã hisq similia ñ pau¬
ca inscripturis aduertitis: ꝓfecto
studebitis ad inqͥrendũ regnũ dei
&. iustieiã eiꝰ intrare pocius ad uos
quã uel extra exire. uel ascendere
supra. S supra sane uel extra dixe¬
rͣi loci posicione. sic̃ cęlũ atͣra lo.¬
cũ tenet exteriorẽ: sob luna & si¬
dera suꝑiorẽ. Nã eadẽ ipsa quȩ in¬
tͣ nos st̃ subtiliori suȩ naturȩ in¬
usibilitate. etiã supra nos st̃ sub.¬
limiori excellenciȩ dignitate: &
extra qͦq in m̃sitate maiestatis. Sed
altissima st̾ hȩc: egencia utiq &
diligenciori disputacione. & doc¬
Hori disputatore: & oꝑe ꝓlixiori.
Ego enĩ putauerã modũ in his
tractandis epistolar̾e nequaquã

Expanded text:
 Omnis gloria ejus filiae regis ab intus ; et, Ascendet homo ad cor altum ; sed et ascensiones in corde suo disposuit ; rursumque, Anima justi sedes est sapientiae , cujus sine dubio illa vox est, Coelum mihi sedes est : si haec, inquam, hisque similia non pauca in Scripturis advertitis, profecto studebitis ad requirendum regnum Dei et justitiam ejus, intrare potius ad vos, quam vel extra exire, vel ascendere supra. Sed supra sane, vel extra dixerim loci positione, sicut coelum a terra locum tenet exteriorem; sol, luna, et sidera superiorem. Nam eadem ipsa, quae intra nos sunt subtiliori suae naturae invisibilitate, etiam supra nos sunt sublimiori excellentiae dignitate, et extra quoque immensitate majestatis. Sed altissima sunt haec, egentia utique et diligentiori disputatione, et doctiori disputatore, et opere prolixiori. Ego enim putaveram modum in his tractandis epistolarum nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
monacho tucius sit: residere in ꝓ.¬
pͥo monasterio sub irregulariter
electo cũ rancore: an adqͥecius ui¬
uendũ alias migrare. Quod qͥdem
haud secus accipio. quã si reqͥrar
qua nã morte ꝑire consułã eũ qͥ
se ipsũ forte ꝑimere uult: incen¬
dio. an pͣcipicio. Reuera naͣq &.
urit᷑ qͥ in odiũ manet. & qͥ frangit
ꝓpositũ in p̃ceps ruit. S uos me
in hac diffcultate consilii facile
expeditisꝰ. cũ deinde seqͥmini. &.
quatenꝰ accipi hoc ipsũ uelitis qͦd
apellatis irregłare aꝑiendo sub¬
iungitis. Prȩsert̃i si ipsa electionis
irregłaritas ad eo inuoluta sit &¬
intorta. ut licet de ea corã deo ñ
dubitet᷑: corã hominib tam̃ aut
uix aut nullatenꝰ conumcat᷑. Ue.¬
nit nẽ qͦq inmte sapientis eulo
re ab amico. Quo na modo uos ir-¬
regłarẽ dicitis elechonẽ: q̃ cassari
regłarit᷑ ñ ualet aut reꝓbari : eẜ
qͥdẽ legit᷑. eluod ꝓbari nͣ potest:

Expanded text:
monacho tutius sit, residere in prmonacho tutius sit, residere in proprio monasterio sub irregulariter electo cum rancore, an ad quietius vivendum alio migrare. Quod quidem haud secus accipio, quam si requiratis, quanam morte perire consulam eum qui se ipsum forte perimere vult, incendio, an praecipitio. Revera namque et uritur qui in odio manet; et qui frangit propositum, in praeceps ruit. Sed vos me in hac difficultate consilii facile expeditis, cum deinde sequimini; et quatenus accipi hoc ipsum velitis quod appellatis irregulare, aperiendo subjungitis: praesertim si electionis irregularitas adeo involuta sit et intorta, ut licet de ea coram Deo non dubitetur, coram hominibus tamen, aut vix, aut nullatenus convincatur. Venit nunc quoque in mentem Sare ab amico . Quonam modo vos irregularem dicitis electionem, quae cassari regulariter non valet aut reprobari? Et quidem legitur: Quod probari non potest,