comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ia conceptio. probatur ⁊ esse filius. dei. ex res
more hebraico. que locitio instripturis est usi¬
tatissima. ⁊ inueterib precipue libris creb̃rim¬
a. ut fecit moyses sicut precepit dñs moysi. uel
latur esse filius dei. scd̾ sp̃m scĩficationis .i. quia
sius dedit sp̃m scificationis. Sc̃ificationis lico ĩ¬
cepte ex resurrectõne anime .i. aremissione ptc̃oꝵ
ꝑ quam anima resurgit a uiciis. Est enĩ clupl¬
ex resurrectõ. una anima. alt̾a corporis. de re
⁊ exurge amortius ⁊ illuminabit tͥ xp̃c. resur¬
nullus alius curare potuit. qualit̾ aliquis
curandus a medico. illius medici dr̃ infirmꝰ¬
¶ Potest ⁊̃ de humana natura ħ accipi. ꝙ ait
apłs. qui predestinatus est. ut ⁊ ip̃a uere licat᷑¬
predestinata. Uñ augꝰ predestinata est ista na¬
ture humane tanta. ⁊ tam excelsa ⁊ sum ma
subiectio. ut quo attolleretur altius ñ hr̃et.
sicut ꝓ nobis ip̃a diuinitas quousee se depone¬

Expanded text:
io. Aug. Probatur etiam esse Filius Dei, ex resumore Hebraico, quae locutio in Scripturis est usitatissima, et in veteribus praecipue libris celeberrima, ut: Fecit Moses, sicut praecepit Dominus Mosi . Vel atitum sanctificationis, sanctificationis dico incoeptae ex resurrectione animae, id est a remissione peccatorum per quam anima resurgit a vitiis. Est enim duplex resurrectio una animae, altera corporis. De reset exsurge a mortuis, et illuminabit tibi Christus . Resurnullus alius curare potuit, qualiter aliquis curandus a medico, illius medici dicitur infirmus. Potest etiam de humana natura hoc accipi, quod ait Apostolus, qui praedestinatus est, ut etiarederetur. Praedestinata est ista naturae humanae tanta et tam celsa et summa subvectio, ut quo attolleretur altius, non haberet: sicut pro nobis ipsa divinitas quo usque se depone
Abbreviated transcription (Latin):
sentire predcaꝵ auctoritatum u̾ba sic intelligi
sane possunt ut homo xp̃c siue homo ille ideo
dicatur assumptus a uerbo. qr anima eius ⁊
caro inquib subsistit homo: sunt assũpta
au̾bo. ut ad ipsius hominis xp̃i naturam
respitias ñ ad ꝑsonam. cũ assumptũ dicis.
¶Item. Queri solet utrum homo ille ceperit
ille clarificatus qr prius quam mundus es¬
set. nec nos eramus. nec ip̃e mediator dei et
forte homo recens est tñ est cteriis deus ałi
bi aũt legitur ꝙ puer ille creauit stellas. ⁊
ip̃e xp̃c ait. ego principium qui ⁊ loquor uo¬
bis. hiis itaq auctoritatib innullo refrã
fuit. Inhi enĩ locutionib sine adrectione
det̾minationis nicħ rederi conuenit. unde
qued homo estr ip̃m ꝓ nobis głificauit. Ip̃e
tis sola gr̃a preelectus ñ solum ut eẽt cãput
nr̃m ⁊ ut nec origine traheret. nec uolunt¬
ate ꝑpetraret peccatũ ⁊ ut exm̃ortali natu¬

Expanded text:
sentire. Praedictarum auctoritatum verba sic intelligi sentire. Praedictarum auctoritatum verba sic intelligi sane possunt, ut homo Christus sive homo ille, ideo dicatur assumptus a Verbo, quia anima ejus et caro, in quibus subsistit homo, sunt assumpta a Verbo, ut ad ipsius hominis Christi naturam respicias, non ad personam, cum assumptum dicis. Item, quaeri solet utrum homo ille coepit ille clarificatus, quia, priusquam mundus esset, nec nos eramus, nec ipse mediator Dei et forte homo recens est, tamen aeternus Deus est. Alibi autem legitur quod puer ille creaverit stellas, et ipse Christus ait: Ego principium qui et loquor vobis . His itaque auctoritatibus in nullo refragafuit. In hujusmodi enim locutionibus sine adjectione determinationis, nihil responderi convenit. Unde quod homo est, ipsum pro nobis glorificavit. Ipse tis sola gratia praeelectus, non solum ut esset caput nostrum, et ut nec origine traheret, nec voluntate perpetraret peccatum, et ut e mortali natu
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bo est deus. ergo aliqua natura cum u̾bo deus est.
que non semꝑ fuit deus. ergo non tm̃ diuina nat᷑a
est deus s etiam alia Quod qr absurdum indetur
⁊ alia plurima secuntur inconuenientia. preclicta
augustini u̾ba ⁊ alia ubicuminuenta fũ̃nt siłia.
ħ modo intelligenda uidentur nobis. qui suscep̃.
⁊ ꝙ suscepit una est intrinitate ꝑsona .i. ita deus
mutata ꝑmansit. unio enĩ suscipientis ⁊ suscepti:
unitatem ꝑsone nec diuisit nec uariauit. ⁊ tunc
fcm̃ est ut illa ꝑsoria que ante erat deus. eadẽ hõ
eẽt. unde suꝑ ioħ̾m ait. qñ u̾bum caro fc̃m est u
modo supradixent aug illum hominem assũp¬
tum a u̾bo cum ile sit ꝑsona. ⁊ ꝑsona ñ sit
assumpta. alibi quoq expressius idem dicit. qͦ¬
quo magis mouemur. siquis dlixerit atq cre¬
diderit hominem iħm xp̃m afilio dei assũptũ
ñ fuisse anatħa sit. ⁊ ĩta uidetur ꝙ ꝑsona a ꝑ¬
sona sit assumpta. quod qr nefas est dic̾e au

Expanded text:
rbo est Deus. Ergo aliqua natura cum Verbo est Deus, quae non semper fuit Deus. Ergo non tantum divina natura est Deus, sed et alia. Quod quia absurdum videtur, et alia plurima quae sequuntur inconvenientia, praedicta Augustini  modo intelligenda nobis videntur. Qui suscepit et quod suscepit, una est in Trinitate persona, id est ita Deus mutata permansit. Unio enim suscipientis et suscepti unitatem personae, nec divisit nec variavit: et tunc factum est, ut illa persona, quae ante erat Deus, eadem homo esset. Unde super Joannem ait: Quando Verbum caro factum est, uquomodo supra dixerit Augustinus illum hominem assumptum a Verbo, cum ille sit persona, et persona non sit assumpta. Alibi quoque expressius idem dicit quo magis movemur: Si quis dixerit atque crediderit hominem Jesum Christum a Filio Dei assumptum non fuisse, anathema sit. Et ita videtur quod persona a persona sit assumpta, quod nefas est dicere aut
Abbreviated transcription (Latin):
predestinati fuimus. ⁊ tũt sp̃m adoptionis accep¬
hylarius dicit. Cõntendunt heretici ad imere pr̃ĩ
quod pr̃ est. dum uolunt filio auferre ꝙ filius est
adimunt aũt cũ dñt quod ñ de natura sit filiu.
ñ exnatura aũt est: qñ non eadem in se ht̃ natuᷤ
⁊generans. n eñi filius est natura cui alia ac dis¬
dicẽns. clarifica filium .t. non solo nomine ꝯtesta
s ñ talis hic filius hic enimuenuis ⁊ ꝓprius est filius o-¬
rigine non adoptione. u̾itate: non nincupatione.
natiuitate ñ creatõe. Idem natura filius est. quia
eandem naturam quã¬
ille qui genuit habet:¬

Expanded text:
tum adoptionis accepi. Contendunt haeretici adimere Patri quod Pater est, dum volunt Filio auferre quod Filius est. Adimunt autem, cum dicunt, quod non de natura sit Filius. Non ex natura autem est, quando non eadem in se habet ortus, et generans. Neque enim filius est, cui alia ac disdicens: Clarifica Filium tuum , non solo nomine contestsed non talis hic Filius. Hic enim verus et proprius est Filius, origine, non adoptione; veritate, non nuncupatione; nativitate, non creatione. Idem natura Filius est, quia eamdem naturam qule qui genuit habet
Abbreviated transcription (Latin):
ãpłatus. ubi: monnub gentib ergo ĩuideis.
qr iudei cohĩtatõe sunt ingentib ael accepimꝰ
apłatum. ñ solum inunagente iudeoꝵ. s etiã
iomnib gentib. A d quid. ad obediendum
miliaris admoneat. ꝯu̾tit se ad eos dicẽs. ¶ In
um gentiũ salus est. Qum̃ audiunt roma¬
ni int̾ ceteros se uocatos: scire possunt ꝙ nõ
debent sub lege agere. qr sine lege sua cepeit̃
cet̾e gentes fidem xp̃i. cet̾i ppłi uocati sũt
sine lege moysi. ⁊ hii eam seruare debent.

Expanded text:
s. Ubi? In omnibus gentibus. Ergo in Judaeis, quia Judaei cohabitatione sunt, in gentibus. Vel accepimus apostolatum, non solum in una gente Judaeorum, sed etiam in omnibus gentibus. Ad quid? Ad obediendum miliarius admoneat, convertit se ad eos dicens: In quum gentium salus est. Cum audiunt Romani inter caeteros se vocatos, scire possunt quod non debent sub lege agere, quia sine lege susceperunt caeterae gentes fidem Christi, caeteri populi vocati sunt sine lege Moysi, et hi ea
Abbreviated transcription (Latin):
in nobis principium ficei: qui fecit hommnẽ
principem fidei ⁊ ꝑfectorem iħm.¶ ¶ Nllũ
est gͥ illustrius predestinationis exemplu
ꝙͣ ip̃e mecliator. Quisquis gͦ fidelis uilt eam
lene intelligere. attendat xp̃m. atq uillo i¬
ueniat ⁊ se ip̃m qui in eo ueram naturam crr¬

Expanded text:
in nobis principium fidei, qui fecit hominem principem fidei et perfectorem Jesum. Nullum igitur est illustrius praedestinationis exemplum, quam ipse mediator. Quisquis ergo fidelis vult eam bene intelligere, attendat Christum atque in illo inveniet, et se ipsum qui in eo veram humanam naturam cr
Abbreviated transcription (Latin):
dicit se accepisse: ne ingratus existeret gre. per
quam illi peccata climissa sunt ut nemo au¬
deat dr̃e uite prioris meritis se ad euangelium
ec̃ ꝑdustũ. cũ nec ip̃i apłi qui ceteris suꝑemin¬
ent apłatum accipere potusient. qui prius c̃ i¬

Expanded text:
dicit se accepisse, ne ingratus existeret gratiae, qua illi peccata dimissa sunt, ut nemo audeat dicere vitae prioris meritis se ad Evangelium esse perductum, cum nec ipsi Apostoli qui caeteris supereminent apostolatum accipere potuissent, ni
Abbreviated transcription (Latin):
dei unicum femina illa grã plena concepit de
spũ scõ ex iuirgine maria: deus unicus natus est
ñ carns cupidine. s solo dei mun̾e libera millo hõie
uoluntas erat. ⁊ tanto magis quanto magis p̃¬
care ñ pot̾at. a Apparet itaꝙ nobis in nr̃o capi¬

Expanded text:
Dei unicum femina illa gratia plena concepit de Spiritu sancto. Ex Virgine Maria Deus unicus natus est, non carnis cupiditate, sed solo Dei munere. Libera in illo voluntas erat, et tanto magis, quanto magis peccare non poterat. Apparet ita
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ talis scribit. omnib qui sunt rome. non
aliis. s dilectis dei .i. dilectis adeo. quamuis
tnũ romanis scribat: illis tñ se scribere sigra.
qui incaritate dei sunt. qui st̃ hii qͣui de filio di
recte sentiunt. hii sunt scĩ ⁊ uccati scĩ clñr. ⁊ ad¬
potius quam meritoꝵ illoꝵ. nõ enim ait. dilig¬
entib deum. s dilectis dei. prior enĩ dilexit nõs
ante omnia merita. ubi : ut nos eum clilecti
dilig̾emus. uñ ⁊̃ adlidit. uocatis scĩs. ut ne¬
mos tribuat ꝙ uocatus ẽ. Nõn enĩ tta intelli¬
gendũ est ꝙ ait. uocatis scĩs tamꝙͣ ideo uera¬
ti sint qr scĩ erant. s ideo effecti sci qi uocati sc̃

Expanded text:
et talis scribit, omnibus qui sunt Romae, non aliis, sed dilectis Dei, id est dilectis a Deo. Quamvis enim Romanis scribat, illis tamen se scribere significat, qui in charitate Dei sunt. Qui sunt hi, nisi qui de Filio Dei recte sentiunt? hi sunt sancti et vocati dicuntur. Apotius quam meritum illorum. Non enim ait, diligentibus Deum; sed, dilectis Dei. Prior enim dilexit nos ante omnia merita, ut et nos eum dilecti diligeremus . Unde etiam addidit, vocatis sanctis. Quan Non enim ita intelligendum est quod ait, vocatis sanctis, tanquam ideo vocati sint quod sancti erant, sed ideo effecti sancti quia vocati
Abbreviated transcription (Latin):
tenebat᷑ qr diabolus ñquam m̾uit potestatem
hr̃e suꝑ hominẽ. s hõ m̾uit ꝑculpam patidiabõ¬
li tyrannidem. Si gͥ deus qui utriq preecat potẽ¬
cia hominem liberare uellet. sola sue iussioniꝰ
uirtute hominẽ pot̾at iustissime liberare. s
pp̃ causam predc̃am iusticia humilitatis uti

Expanded text:
tenebatur, quia diabolus nunquam meruit potestatem habere super hominem, sed homo meruit per culpam pati diaboli tyrannidem. Si igitur Deus, qui utique praeerat, potentia hominem liberare vellet, sola suae jussionis virtute hominem poterat justissime liberare, sed propter causam praedictam justitia humilitat
Abbreviated transcription (Latin):
oppugnatorq iusticie. Inquo homines magis eũ
imitant᷑ qui neglesta uł ⁊̃ ꝑosa iusticia potentie
magis student. eiusq uł adoptione letantur. uł cu-¬
piditate inflãmant᷑. Iteoq placuit deo ut ñ poten¬
cia s iusticia uincẽs hominem ierueret in quo hõ
eum initari disceret postea u̾o in resurrectõne
secuta est potentia. Iusticia gͦ prius ⁊ potentia pꝰ¬
homo eẽt ñ poss occidi. nifi deus eẽt ñ crederetur
uoluisse qd potuit. s ñ upotuisse ꝙ uoluit. Iusti

Expanded text:
oppugnatorque justitiae, in quo homines magis eum imitantur, qui, neglecta vel etiam perosa justitia, potentiae magis student, ejusque vel adeptione laetantur, vel cupiditate inflammantur. Ideoque placuit Deo, ut non potentia sed justitia vincens, hominem erueret, in quo homo eum imitari disceret. Postea vero in resurrectione secuta est potentia. Justitia ergo prius, et potentia pohomo esset, non posset occidi: nisi Deus esset, non crederetur noluisse quod potuit, sed non potuisse qu
Abbreviated transcription (Latin):
catis talesmimicicie finuntur ⁊ reconciliantur
iusto. quos ip̃e iustificat. p̃eccata enĩ nr̃a diabolꝰ
tenebat ⁊ ꝑ illa nos m̾ito agebat inmortẽ. s tan¬
tũ ualuit ille sanguis ut homines ab et̾na morte
debita lib̾au̾it mors xp̃i indebita quos tñ ⁊̃ inimi¬
cos utic dilexit. unde recte Seguitur. Si enĩ.
re. enĩ .i. quia nos sumꝰ¬

Expanded text:
catis tales inimicitiae finiuntur, et reconciliantur justo, quos ipse justificat. Peccata enim nostra diabolus tenebat, et per illa nos merito agebat in mortem; sed tantum valuit ille sanguis ut homines ab aeterna morte debita liberaverit mors Christi indebita, quos tamen etiam inimicos utique dilexit. Unde recte sequitur: Si enim pre. Enim, id est quia nos
Abbreviated transcription (Latin):
hoc est precium reconciliationis nr̃e quod xp̃c¬
obtulit deo prĩ ut placaret᷑ ñ qd̾ ante ñ cdilexit
nos ex qua dilectõe filium ꝓ nobis tradidit. nec fi
tate iudicat. nicħ aliud est ꝙͣ iusta uindc̃a. Si gͦ
nista diuina uindeã tale nom̃ accepit: reꝯciliatõ

Expanded text:
oc est pretium reconciliationis nostrae, quod Cobtulit Deo Patri, ut placaretur, non quod ante non dilexit nos, ex qua dilectione Filium pro nobis tradidit, nec Filtate judicat, nihil est aliud quam justa vindicta. Si ergo justa divina vindicta tale nomen acceperit,
Abbreviated transcription (Latin):
mnire ꝯsortiũ sine ullo suo malo m̾ito. mala nr̃a
moriendo ꝑferret. ⁊ credentib dona sua sñ ullis
dei ft̃ m̾ita nr̃a quib ad sũmũ bonũ ꝑuenimus.
Est pret̾ca alia rõ qͣre pocius isto mͦ ꝙͣ alio liberare
ñ potentia. ꝙ qũomͦ fcm̃ sit ut pateat explicabo
ut pot̾o quadam iusticia iusticia dei inpotestate
diaboli traditum est genus humanum. pcc̃o pri¬
mi hominis. i nom̃s utriusq sexus ꝯmixtione na¬
scentes originałr tnseunte. ⁊ debito primoꝵ ꝑen¬
tum obligante. quo cuta om̃s homines ab origi¬
ne sunt sub principe diabolo. unde apłc. Eramis
ñ ut est creata abinitio. ¶ Iodus aũt ille quo
traditus est homo indiaboli potestatem non ita
delet intelligi tamꝙͣ deus ħ fecerit aut fi̾iusserit.¬
s ꝙ tm̃ ꝑmiserit. iuste tñ illo deserente peccantem
pcc̃i auctor ilico inuasit. ñ tñ deus ꝯtinuit ĩra sua
miseratões suas. nec hominem a lege sue potestatis

Expanded text:
 sine ullo merito suo malo, mala nostra moriendo perferret, et credentibus dona sua sine ullis Dei sunt merita nostra, quibus ad summum bonum pervenimus. Est praeterea alia ratio quare potius isto modo non potentia. Quod quomodo factum sit, ut pateat explicabo, prout potero. Quadam justitia Dei in potestatem diaboli traditum est genus humanum, peccato primi hominis in omnes utriusque sexus commistione nascentes originaliter transeunte, et debito primorum parentum obligante, quocirca omnes homines ab origine sunt sub princinon ut est recta creata ab initio. Modus autem ille quo traditus est homo in diaboli potestatem, non ita debet intelligi tanquam Deus hoc fecerit aut fieri jusserit permisit, juste tamen illo deserente, peccantem peccati auctor illico invasit: non tamen Deus continuit in ira miserationes suas, nec hominem a lege suae potestatis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ est testimoniũ ⁊ pignus eius dilectionis qui
enĩ ꝓprio filio suo ñ pepercit. s pro nobis illũ tra¬
didit. quomͦ ñ ⁊̃ cũ illo omĩa nobis donauit:
⁊ quales. quantum ne desperaremus. ⁊ ip̃a de sꝑa¬
tõne ñ aud̾emus erigimeum quales ne suꝑbire¬
mus. ⁊ suꝑbientes de m̾itis nr̃is magis ab eo resi¬
liremus ⁊ in nr̃a fortitudine magiiꝰ deficeremuᷤ.
Illud quoce attendendũ est ꝙ dicit nos iustifica¬
tos insanguine xp̃i ⁊ reꝯciliatos deo tamꝙͣ ñ alic
modo poss nos reꝯtiliare ⁊ iustificare nͥ ꝑ mortẽ¬

Expanded text:
st testimonium atque pignus ejus dilectionis, qui enim proprio Filio suo non pepercit, sed pro nobis omnibus illum tradidit, quomodo non etiam cum illo nobis omnia donavit?  quales: quantum, ne desperaremus, et ipsa desperatione non auderemus erigi in eum; quales, ne superbiremus et superbientes de meritis nostris magis ab illo resiliremus et in nostra fortitudine magis deficeremus. Illud quoque attendendum est quod dicit nos justificatos in sanguine Christi, et reconciliatos Deo, tanquam non alio modo posset nos reconciliare, et justificare nisi per morte
Abbreviated transcription (Latin):
q in locis iram dei legannis. Non ÷ putandum
tñ ꝙ in illum cadat ulla ꝑturbatio. qr semꝑ idẽ
cat. s ira appellat᷑ uindcã ut ultio ip̃iꝰ ad u̾tendr̃¬
est ꝙ ad ꝯmendatõem diuine dilectõnis sepe apłc
it̾at de morte xp̃i ⁊ ad reprehensiona humani
tumoris hominis repetit infirmitatẽ. dix̾at enĩ
oderat uos scd̾m pectata: amabat. ẜ ꝙ opus eius
eramus. ꝙ ⁊ fecit añ mundi ꝯstitõe ꝯstitutionẽ.
In ꝯ̃pͥhensibił est enĩ dilectõ qua diligit deus atq
ĩ mutabił. Non ent̃ ex quo reꝯxiliati ei sumus per
sanguinem filii eius nos cepit dilige. s añ mun¬
dum priustiuam omnino aliquid ẽẽmus. dilext
nos. ut cum enis uingenito. ⁊ nos filii enis ẽẽmus.

Expanded text:
 in locis iram Dei legamus, non est putandum tamen quod in illum cadat ulla perturbatio, qui semper idem cat; sed ira appellatur vindest quod ad commendationem divinae dilectionis saepe Apostolus iterat de morte Christi, et ad repressionem humani tumoris, hominis repetit infirmitatem. Dixerat enimus ejus eramus, quod et fecit ante mundi constitutionem. Incomprehensibilis est enim dilectio qua nos diligit Deus atque immutabilis. Non enim ex quo ei reconciliati sumus, per sanguinem Filii ejus, nos coepit diligere; sed ante mundum, prius quam omnino aliquid essemus dilexit nos, ut cum ejus Unigenito etiam nos filii ejus essemus.
Abbreviated transcription (Latin):
nobis pocõrib mortu¬
atem deus in¬
ꝯmendat suam cari.
est infusa in nobis.¬
qui indigni ea fuimꝰ.
Inħ enĩ magnus effe¬
ctus dilectionis mittẽ¬
tis prĩs ⁊ uenientis fi¬
lii nobis est exhibitueᷤ

Expanded text:
nobis peccatoribus mortuutem Deus commendat suam charite est effusa in nobis,qui indigni ea fuimus. In hoc enim magnus effctus dilectionis mittentis Patris, et venientis Flii nobis est exhibitus,
Abbreviated transcription (Latin):
latria ꝑ impiũ ⁊ graitissumum delictum est. tmm̃
⁊ compessatio eius ꝑ horrenda ⁊ ꝑsordida passio ÷¬
deformitatem oꝑantes. ⁊ nota ꝙ dicit oportusse¬
eos istam m̾cedem recipere. hic utiq uide causam
pp̃ ꝙͣ traditi sunt sine ulla ambiguitate monstͣ¬
tam. dixit enĩ quid mali ante fecissent. ⁊ postea
in explicabili impassiones ignoñe ut crimina
criminib iudicarent᷑. ⁊ supplicia peccantiũ ñ tm̃
sint tormẽta.s ⁊ uitioꝵ incrementa. S istas pen¬

Expanded text:
lolatria perimpium 35 et gravissimum delictum est; tantum et compensatio ejus horrenda, et persordida passio deformitatem operantes. Et nota quod dicit eos oportuisse istam mercedem recipere. Hic utique vides causam propter quam traditi sunt sine ulla ambiguitate monstratam. Dixit enim quid mali ante fecissent, et postea inexplicabili, in passione ignominiae, ut crimina criminibus vindicarentur, et supplicia peccantium non tantum sint tormenta, sed et vitiorum incrementa. Illa er
Abbreviated transcription (Latin):
qui inde nascuntur. Non ergo concupiscentiã carnis.
m illo u̾bo laudauit apłs s naturalem usũ appellaũ
illũ usum. uñ natura humana pot̃ nascendo sub¬
sist̾e. nec dixit usum ꝯugalem. s naturalẽ. eum
uolens intelligi qui sit inm̃bris ad ħ creatis. ut ꝑ
ea possit ad gen̾andũ sexꝰ ut̾q misceri. ac ꝑhoc c̃

Expanded text:
o concupiscentiam carnis in illo verbo laudavit Apostolus, sed naturalem usum appellavit illum usum, unde natura humana potest nascendo subsistere. Nec dixit usum conjugalem, sed naturalem, eum volens intelligi qui fit in membris ad hoc creatis, ut per ea possit ad generandum sexus uterque misceri. Ac per hoc cum
Abbreviated transcription (Latin):
atur apłe. ut femina fe
sublato usu ꝯcesso. a¬
cũ illa pars corporis nõ
habeat ħi usum datũ
anatura. que enĩ ht

Expanded text:
atur Apostolus, ut femina femsublato usu concesso acum illa pars corporis non habeat hujusmodi usum datum a natura. Quod enim
Abbreviated transcription (Latin):
itatis. inde dr̃ ignomin¬
iosus qui desunt hr̃e
dignitatis nom̃. dum
inaliquo crimiẽ depre¬
hondr̃. tradiclit gͦ illos
Contͣ naturam u̾o ut masculus masculũ pollu¬
at. ⁊ mulier mulierem. Si quis u̾o relicta qnigo
aliam cognou̾it: turpitudinem oꝑat᷑ ⁊ peccat. s

Expanded text:
itatis. Inde ignominiosus, qui desinit habere dignitatis nomen, dum in aliquo crimine deprehenditur. Tradidit ergo illos contra vero naturam, ut masculus masculum polluat, et mulier mulierem. Si quis vero relicta conjuge a
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ labore. qi ñ dico quod acce. iam acce. aliqͥd¬
głie. Quia si quid głie accepi. nicħ estad cooꝑ¬
ationem future. aut si quid. iam. ac. ut decog̾
hac epła laudat: ⁊ ĩquoꝵ fide ⁊ deuotõe segau¬
dere testat᷑ ut homines inflatõe extollant᷑. s labo¬
rent addere ut ip̃e facit quitantus est. Si enim
ip̃e qui tanta preditus est dignitate adhuc deeẽ
sibi adꝑfectõem confitet᷑. quanto magis hii
elaborand̾ sibi eẽ intellig̾e debent ut iustificati¬
oniĩ m̾ita ac ꝑfectõisꝰ metam ad ipiscant. Nẽmo
gͦ fidelium ⁊ si multũ ꝓfecerit dicat. susficit
mͥ. qui i ħ dixit hesit inuia ante finẽ quemi
curcens intuebat᷑ ⁊ de apłc ⁊ de sua ĩꝑfectione
ꝯfitebat᷑ aliud inse intuensaliud alibi q̃reris

Expanded text:
m laboro, quia Non dico quod jam acceperim aliquid: quia si quid gloriae accepi, nihil est ad comparationem futurae. Aut si quid accepi, ut de cognhac Epistola laudat, et in quorum fide et devotione se gaudere testatur, ut homines inflatione extollantur; sed laborent addere ut ipse facit, qui tantus est. Si enim ipse qui tanta praeditus est dignitate adhuc deesse sibi ad perfectionem confitetur, quanto magis hi elaborandum esse sibi intelligere debent, ut justificationum merita et perfectionis metam adipiscantur. Nemo ergo fidelium, etsi profecerit, dicat: Sufficit mihi. Qui enim hoc dixit, haesit in via ante finem, quem currens intuebatur Apostolus, et de sua imperfectione confitebatur, aliud in se intuens, aliud alibi quaerens.
Abbreviated transcription (Latin):
lucra ut signa u̾ita
uł suꝑfluum. in ania
enĩ erant hec omnia
⁊ impedimenta ne
accederetur ad grãm
sem assequi. estimo.¬

Expanded text:
lucra ut signa veritauperfluum. Inania enim erant haec omnia et impedimenta ne accederetur ad gratiasem assequi, aestimo
Abbreviated transcription (Latin):
cia quomͦ tua est. Num tu tibi imposiusti
legem: deus legem dedit ⁊imposuit.deus te
logi sue optemperare p̾cepit. s ⁊ tua est. qr de
loge ñ presumis tua uoluntate. te legẽ posse
s illam dico iusticiam que est ex fide iħu x
que impetrat ad eo que tollit timorem ⁊ dat
amorem q̃m deus solus oꝑat᷑ in uobrs. Melius
est iustum ẽẽ ꝙͣ hominem ẽẽ. Si gͦ hominẽ te
fecit deus. ⁊ uistum te facit ꝙ meluis est. non
tri te. s sine te te fecit. Non enĩ adhibuisti ali¬
queni sensum ut tefac̾et. Qui ergo fecit
te sine te. ñ te iustificat sine te. fẽcit te nes
sit ex fide quid ergo opus est lege omnino
tollenda est scd̾m scd̾ umbram iegalium fig¬
sicut enĩ ex fide nata est: ita existere ñ ht̃ nisi

Expanded text:
tia, quomodo tua? Nunquid tu tibi imposuisti legem? Deus legem dedit et imposuit. Deus te legi suae obtemperare praecepit. Sed et tua est, quia de lege praesumis tua voluntate te legem posseed illam justitiam quae est ex fide Christi, quae impetrat a Deo, quae tollit timorem et dat amorem, quam Deus solus operatur in nobis. Melius est enim justum esse quam hominem esse. Si ergo hominem te fecit Deus, et justum te facit quod melius est; non tu te, sed sine te fecit te: non enim adhibuisti aliquem sensum ut te faceret. Qui ergo fecit te sine te, non te justificat sine te. Fecit te nescsit ex fide, quid ergo opus est lege? Omnino tollenda est secundum verbum legalium figSicut enim ex fide nata est, 184 ita existere non habet nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ animum. que timore. ñ amore seruire facit.
conu̾sa. sum sine querela .i. sine clamore de me
lo maginam faciednt queclam. Ned iẽ eshꝰ
erunt lucra
hec arbitratuͤ

Expanded text:
non animum, quae timore, non amore servire facit. Conversatus sum sine querela, id est sine clamore de me lo magnam faciebat querelam. VERS. 7-12.-- « fuerant lucra, haec arbitratus
Abbreviated transcription (Latin):
est ꝙ dabr̃ extendis sinum uł sacci. uł utris uł ałiciꝰ
rei. ⁊ extendendo facif capatõrem. sic deus differendo
ren extendit desid̾ium. desid̾ando extendit aĩmum
extendendo facit capacem. desideremꝰ gͦ qr implendi
sumus. hec est uita nr̃a ut defid̾ando exͥceamus ⁊fĩ

Expanded text:
est quod dabitur, extendes sinum vel sacci, vel utris, vel alicujus rei, et extendendo facis capaciorem: sic Deus differendo rem, extendit desiderium; desiderando, extendit animum; extendendo, facit capacem. Desideremus ergo quia implendi sumus. Haec est vita nostra ut desiderando exerceamur: tantum
Abbreviated transcription (Latin):
ineaiclaritate inqua apparuit mͥ inuia qñ
mo comprehendit. Pratres ⁊c̾ illud qd̾ dlixera¬
euidentius aperit ⁊ qͥd
illud sit ꝙꝓ ñdum ꝯpre¬
hendit s secruit᷑. ut cõ¬
comprchendam. qr ego
qui me melius noui ꝙͣ¬
uos uł alii ñ arbitror
alii putent deme. eg
habeo. hoc umum una
Quid ergo agis apłe.
ergo agis: quid mͥ imi¬
tandum ꝓponis: inquit.
de me uobis assero gͥd ⁊ ago oblunscens ea quid
que recro sunt .s. ad ea ilo que st̃ priora extendens
utiꝙ tria uł duo. s unũ sũmũ lonũ qd ue ẽ unũ
in quo omnia lona. ħ est ilsd unũ dequo philippꝰ art.
Pño ostende nobis prẽm ⁊ sufficit nobis. ꝑsequordi¬
retro sunt.i. t̾rena q̃ reliqui. ad ea uero que prio¬
ra sunt .i. ad celestia que t̾renis priora sũt. exten.¬
in. ip̃m. tota intentõne. ⁊ desi̾dio ñdlum hĩte rei.
milł in q̃ iam nenimus curramus intendamus.

Expanded text:
claritate in qua mihi apparuit in via, quando me comprehendit. Fratres, etc. Illud quod dixeevidentius aperit. Et quid illud sit quod nondum cohendit, sed sequitur ut comcomprehendam, quia ego, qui melius novi s, vel alii, non arbitror alii putent de me. Ahabeo, hoc unum. Una Quid ergo agis, Apostid ergo agis? Quid mihi imitandum proponis? inquit. de me vobis assero, quod ego obliviscens ea quidem quae retro sunt, ad ea vero quae priora sunt utique tria vel duo, sed unum, summum bonum: quod vere est unum, in quo sunt omnia bona. Hoc est illud unum de quo Philippus ait, Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis . Persequor, diest terrena quae reliqui, ad ea vero quae sunt priora, id est ad coelestia quae terrenis priora sunt, extendens me, tota intentione et desiderio nondum habitae rei. in illis in quae jam venimus; curramus, intendamus.
Abbreviated transcription (Latin):
mutatur. Propter
solum estimo ea de¬
trunenta. s ĩ feci do¬
do ut aliis appareret
tror illa legalia esse
ñ tm̃ detrimenta bo¬
norum s ⁊̃ ut st̾cora
quia inquinãt iã
obseruantem ⁊ hoc
et hic inueniar ali¬
cui rõnabiłr atten¬
denti menbrũ mil¬
lo. capite .i. sim meꝰ¬
brum illius ex carit¬
ate copulatus ꝙ ałr¬

Expanded text:
mutatur. Propter solum aestimo ea detrimenta, sed etiam feci, dodo, ut aliis appareret tror illa legalia non tantum esse detrimenta bonorum, sed etiam ut stercora, quia inquinant jam observantem. Et hoc Et hic inveniar, rationabiliter attendenti membrum in illo capite, id est sim membrum illius ei charitate copulatus:
Abbreviated transcription (Latin):
que tm̃ ad ħ ualet. et ualente ad uirtutẽ
resurrectionis eius .i. ad nr̃am resurtectõem
efficiendam q̃ est uirtits ⁊ effectus resurresti¬
perandi. inueniar millo ego dico Configu¬
IIIIꝰ ratus mortienis ut

Expanded text:
t valente ad virtutem resurrectionis ejus, id est ad veram resurrectionis efficientiam, quae est virtus et effectus resurrectiperandi. Inveniar dico in illo, ego dico configuratus morti ejus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
habentes fidu .i. spem salutis incame .i. incar¬
nali circumcisione. icł ingen̾e respexłt quos¬
dam incarne fidentes. ip̃ierant qui de carmsꝰ ͥ¬
cumcisione ⁊ aliis carnalib obseruantiis. nec nõ
confi. in car .q. inde iustus sit. ego magis uide
maioe curuincisus sum s halro cirtũcisionẽ¬

Expanded text:
am, id est spem salutis, in carne, id est in carnali circumcisione, vel in genere. Respexit quosdam in carne fidentes. Ipsi erant qui de circumcisione carnis et aliis carnalibus observantiis, nec non confidere in carne, quasi inde justus sit, ego magis videmajor circumcisus sum, sed habeo circumcisione
Abbreviated transcription (Latin):
binis que tribus adhesit iuide ñ recedens atẽplo.
qñ fcã est separatio inseruos salomonis tũc enĩ
tribus uida que erat tribus regia ⁊ tribus benia¬
min. ⁊ tribus leui que erat sacerdotalis reman¬
serunt simul s̃ recedentesꝰ aierłm ⁊ atemplo et
abralxi mutata litt̃a ab abeaham. unde origo
trahit ñ ableber. hoc aũt aug̃ retractat cepis¬
exabraham cepisse gentẽ hebreoꝵ est quid ⁊ hoc
credibile ut hebrei uelut abralxi dcĩ eẽ uideant᷑.
tamquam heberii ⁊ fui.¬

Expanded text:
binis, quae tribus adhaesit non recedens a templo quando facta est separatio in servo Salomonis. Tunc enim tribus Juda quae erat regia, et tribus Benjamin, et tribus Levi quae erat sacerdotalis remanserunt simul non recedentes a Jerusalem et a templo; et Abrahaei mutata littera ab Abraham, unde origo trahitur, non ab Heber. Hoc autem Augustinus retractat iex Abraham coepisse gentem Hebreorum est quidem et hoc credibile, ut Hebrei uelut Abrahei dicti esse uideantutamquam Heberei,
Abbreviated transcription (Latin):
candum s ad pociora extensus est. ut semꝑ ꝓficiãt
nobis promitunt᷑ intendamus ergo nec ex p̾t̾tta
uita nec exp̾senti delectari debennuis. reuocandiis est
animus a recordandis cum quadam delectatõne
pret̾is malis ⁊ cum quadam ꝯcupiscĩa fruendi
ne redeamus corde inogypisi. uitam gͥ pret̾itam
malam obliuisc̾e. si te delectauit aliqñ uanitas
ñ te modo delectet. persequor dico usꝙ eo donec ue¬
niam ad destinatum premiũ .s. ad brauium .i. ad
premium ꝙ est m destinatũ ⁊ ꝓmissum adeo. uł

Expanded text:
candum, sed ad potiora extensus est, ut semper proficiat inobis promittuntur intendamus. Ergo nec ex praeterita vita, nec ex praesenti delectari debemus: revocandus est animus a recordandis cum quadam delectatione praeteritis malis, et cum quadam concupiscentia fruendi ne redeamus corde in Aegyptum. Vitam igitur praeteritam malam obliviscere, si te delectavit aliquando vanitas, non modo te delectet. Persequor, dico, eo usque donec veniam ad destinatum praemium, scilicet ad bravium, id est ad praemium quod est mihi destinatum et promissum a Deo, vel
Abbreviated transcription (Latin):
seusꝰ .i. sĩ ꝯtemptibili pl¬
ebi ad mixtus s nobili¬
atq primarius. pr̾ima¬
rri enĩ quidam erãt ⁊ .q.¬
ad nobrtatem iudaicam

Expanded text:
 contemptibili plbi admistus, sed nobiliatque primarius. Primarii enim quidam, et qad nobilitatem Judaicam
Abbreviated transcription (Latin):
pene omnib reperit᷑.
ita scriptum. ꝯuisp̃u d̾i. serui. Attẽnde ⁊ cui
si dixerit. nos hm̃s cirrumcisionem. s nos su¬
mus circumcisio sic accipe. hoc uoluit signi¬
ficare apłc nos sumus iusticia. cirsicisio enĩ

Expanded text:
reperitur ita scriptum, qui spiritui Dei servimus. Attende etiam cum non dixerit, nos habemus circumcisionem, sed nos sumus circumcisio, sic accipi. Hoc voluit significare Apostolus: Nos sumus justitia; circumcisio enim
Abbreviated transcription (Latin):
nime inferior m̃te. cui rrix ymagines in primuntͤ
lingua ergo est quelib signor ꝓlatio quo cum in¬
tellectus accedit qui est nĩtis uł reuelatio fit uł agn¬
itio fit itł ꝓpħia uł doctrina de qiuib sub sequent̾
agit᷑. Et suend̾ quia loquens lingua aliqñ ñ intelli¬
gebat. aliciñ intelligebat. s aliis expon̾e ñ ualeb¬
at. s aliquis forte int̾pretabat᷑ alicñ ⁊ uidebat ⁊ ĩ
si lingua fuit s ñ intellexit quid sigc̃arent. Ideoꝙ
ꝓpħa non erat proinde cui signa ꝑ aliquas reix corpe¬
ralium sim ilitudines demonstrant᷑ insp̃u si non in¬

Expanded text:
animae inferior mente, cui rerum imagines imprimuntur. Lingua ergo est quaelibet signorum prolatio, quo cum intellectus accedit, quae est mentis, vel revelatio fit, vel agnitio, vel prophetia, vel doctrina: de quibus subsequenter aget. Et sciendum quia loquens lingua, aliquando non intelligebat, aliquando intelligebat, sed aliis exponere non valebat, sed aliquis forte interpretabatur aliquando, et videbatsi lingua fuit, sed non intellexit quid significarent. Ideoque propheta non erat. Proinde cui signa per aliquas rerum corporalium similitudines demonstrabantur in spiritu, si non in
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃u. alia litr̃a ⁊ non
mente loquit᷑ ille mis¬
t̾ia sp̃e. spcͣ hic pot̾ intelli
ne deisto dico ꝙ ñ loqui¬
t᷑ hominibi. Lam qui
apħat mente intelligẽ
do int̾pretatõe aꝑiendo
.i. qui exponit scriptu¬
ras que multis occulte

Expanded text:
u, alia littera, non mente, loquitur ille mysteria. Spiritus hic potest intelligne de isto dico quod non loquitur hominibus. Nam qui prophetat, mente intelligendo, et interpretationes aperiendo, id est qui exponit Scripturas quae multis occultae
Abbreviated transcription (Latin):
phao. uidet in sp̃ũ. ioseph m̃te illusꝰ sp̃c informaties
est ut uideret ymagines ħꝰ menł illuminata ẽ ut
intellig̾et u̾itatem. ⁊ idoo iilło erat lingua. in isto
ligit ut danyel qui ⁊ sompnum regis ꝙ uidat dixit
⁊ qitid sigc̃aret aꝑuit. Nam ⁊ ip̃e ⁊ ymagnies in
spũ enis expresse st̃. ⁊ eaꝵ intellectus rruelatus in mẽ

Expanded text:
s informatus est ut videret imagines; hujus mens illuminata, ut intelligeret veritatem. Et ideo in illo erat lingua, in isto ligat, ut Daniel, qui et somnum regis quod viderat dixit, et quid significaret aperuit. Nam et ipsae etiam imagines in spiritu ejus expressae sunt, et earum intellectus revelatus in mente
Abbreviated transcription (Latin):
a. intelligentie hominũ¬
⁊ ita exhac re nullus
est eis profectus. s deo.
cuiis laudes dicit qui
etiam intelligit ito ñ
hominib loquit᷑ .a .i.

Expanded text:
 intelligentiae hominuita ex hac re nullus est eis profectus, sed cujus laudes dicit, qui et intelligit, ideo non hominibus loquitur. Enim,
Abbreviated transcription (Latin):
Maior aũt est caritas. que
hĩis descendentib ꝑmaneb-¬
it. aucta cui fides ⁊ speshic
ñ possunt de eẽ. s fides ⁊ sp¬
es sine caritate possũt eẽ.
quamuis ñ sit pia fides¬

Expanded text:
orum, est charitas, quae his discedentibus permanebit aucta, cui fides et spes hic non possunt deesse, sed fides et spes sine charitate possunt esse, quamvis non sit pia fides
Abbreviated transcription (Latin):
tuentium. est ẽnĩ quedam
uisio hꝰ temporis erit alt̾a
tunc aũt cognoscam. sic̃
⁊ cognitus sum. i. udebo
promissa sicut udeor a ꝓ¬
mittente .i. cognoscam de¬

Expanded text:
tuentium. Est enim quaedam visio hujus temporis, erit altera visio tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum, id est videbo promissa, sicut videor a promittente, id est cognoscam De
Abbreviated transcription (Latin):
fecte etatis. euacuaui .i.
post posui omnia ea q̃
demus nunc de eo per spe
ram allegoriam atten¬
de ꝙ addidit menigin¬
ate. qd̵ utiq mułtis in

Expanded text:
fectae aetatis, evacuavi, id postposui omnia, quae demus nunc de Deo, per speram allegoriam. Attend addidit, in aenigmate, quod utique multis in
Abbreviated transcription (Latin):
frẽs si uenero nũc. qnͣ¬
do fideles estis. ad uos
tunc lingua prodat
qñ infideles eratis: qͥd
inquam prodest: nisi
loquar uobis aut in¬
Reuelatõ est ubi ꝑfigͣas
ostendunt quedam mi¬
st̾i̾a ut in apocalipsi. qͥd¬
ergo prodest nisi signis .i.
lingitis accesserit intelłuᷤ
tione. aut in
ophetia aut ĩ¬

Expanded text:
tres, si venero nunc, quando fideles estis, ad vos tunc lingua proderat, quando infideles eratis? Quid, inquam, prodest, ubi loquar vobis, aut inRevelatio est ubi per ostenduntur quaedam mysteria, ut in Apocalypsi. Qergo prodest nisi signis, id est linguae accesserit intellectus, tione, aut in ophetia, aut i
Abbreviated transcription (Latin):
cognitum est. qui eas
litas nesciunt ĩ quib
ẽ doctrina delocutionũ
modis quos greci tropos¬
uocant. qũo uocabulo ⁊̃
nosutimur ꝓ latina ut esĩ scemnata usitatius dici-¬
cimus ꝙͣ figuras. ita usitatius tropos ꝙͣ modos. ẽ aũ
allegoria tropus quidã hꝰ tropi .i. allegorie sũt płes
spẽs quaꝵ una est que dr̃ enigia. enigia u̾o ẽ ut bre¬
uit̾ explicem. ñ om̃is s obscura assegoria ꝓ inde qͣntum
mͥ uidetur. ficut noĩe specłi ymaginem sigc̃auit ita
noĩe enigmatis similitudinẽ qruamuis obscuram ⁊ ad
ꝑcipiendũ difficilem. utroq igit᷑ noĩe słitudĩes sigr̃a¬
te sint. que ualent ad intelligendũ dm̃. licet obscure.

Expanded text:
cognitum est, quia eas litteras nesciunt, in quibus est doctrina de locutionum modis, quos Graeci troposvocant, quo vocabulo etiam nos utimur pro Latino. Ut enim schemata usitatius dicimus quam figuras, ita usitatius tropos quam modos. Est autem allegoria, tropus quidam hujus tropi, id est allegoriae sunt plures species, quarum una est quae dicitur aenigma. Aenigma vero est ut breviter explicem, non omnis, sed obscura allegoria. Proinde quantum mihi videtur sicut nomine speciali imaginem significavit, ita nomine aenigmatis similitudinem, quamvis obscuram, et ad perspiciendum difficilem. Utroque igitur nomine similitudines significatae sunt, quae valent ad intelligendum Deum, licet obscure.
Abbreviated transcription (Latin):
uirtute ipsius. ⁊ grã plenus ⁊ idcirco omnisĩ qui
de plenitudine eius accipiũt. cap̃ est ex quo appar
bat ostendendi. de ceteris enĩ sapientib recte dici¬
omnia. s de nullo eoꝵ recte dicipotest u̾bum ca-¬
sus ꝑsonam anime que totum corpus uiuifi¬
cat. s cũ ecclia ab abel ceperit qũo hõ xp̃c capud

Expanded text:
itate ipsius et gratia plenus: et ideo omnium qui de plenitudine ejus accipiunt, caput est. Ex quo apparebat ostendi. omnia; sed in nullo eorum recte dici potest, quod uerbum casus, personam animae quae totum corpus vivificat. Sed cum Ecclesia ab Abel coeperit
Abbreviated transcription (Latin):
ipse est capd mensis est udeo extra
⁊ ip̃e ñ modo et̾nitate et
potentia. s ⁊̃ dignitate
sicut omnia creauit. ita ⁊ in ip̃o constant omnia
qui omnib ẜ diuinitatem infusus omina sus-¬
prouidet enĩ eccłie ⁊ regit eam. ⁊ in ip̃o sunt om̃s

Expanded text:
extra Et ipse, non modo aeternitate et potentia, sed etiam dignitate,sicut omnia creavit, ita et ipso constant omnia qui omnibus secundum divinitatem infusus omnia susProvidet enim Ecclesiae, et regit cam, et in ipso sunt omnes
Abbreviated transcription (Latin):
uel aliquem celestem
ita erudui opus est. uł ad decrpiendum ali¬
quos pro ut iustum est. ad quod magna d̾i
miscd̾ia neccria est. ne quisquam cum an¬
gelos bonos amicos habere se putat. habeat
ciores ac fallatiores patitur inimicos. neq
sc̃ĩ ⁊ fideles unius ueri dei cultores ab eorum
fallaciis ⁊ multiformi temptatione securi
sunt. inhiis diebus malignis ubi ista sollici¬
tudo ñ est mutilis. ne cum sathanas se tũs¬

Expanded text:
Christum, vel aliquem coelestem ita erudiri opus est, vel ad decipiendum aliquos, prout justum est. Ad quod magna Dei misericordia necessaria est, ne quisquam cum bonos angelos amicos habere se putat, habeat ntiores quanto astutiores ac fallaciores patitur inimicos; neque sancti et fideles unius veri Dei cultores ab eorum fallaciis et multiformi tentatione securi sunt, in his diebus malignis, ubi ista sollicitudo non inutilis, ne, cum Satanas se t
Abbreviated transcription (Latin):
niis. ⁊ si huius etatis
sit .s. non minus quã
te extinctus est fomes¬
libidins ⁊ que fuerit
uxor unius uiri. ꝓpt̾¬
supradc̃m sacram̃tũ
in operib bonis. testi.¬
liter. si hospitio recep̃¬
cem humiles ꝙ humi¬

Expanded text:
niis. Et si hujus aetatis sit, scilicet non minus quam te exstinctus est fomeslibidinis, et quae fuerit uxor unius viri, psupradictum sacramentum, in operibus bonis testimliter, si hospitio recepcem humiles, qu
Abbreviated transcription (Latin):
promptꝰ ad res dñi ag¬
endas .s. ad sacerdorium
⁊ mr̃an eius carne. et
meam benefictis. ꝓ sẽĩ¬
flegontia hermen. patͦ¬
uiliam. nereumq ⁊ so.¬
eis sunt scõs. hii om̃ł
simul unanimes est
erãta ideo simł saluta
iuicem in oscł scõ
Om̃nes quib scribit.¬

Expanded text:
promotus erat ad res Domini agendas, scilicet ad sacerdotium; et matrem ejus, carne; et meam, beneficiis. HaiFlegonta Hermen PatIuliam Nereum et soeis sunt sanctos. Hi omnes simul unanimes erant, et ideo simul salutat invicem in osculo sancto. Omnes quibus scribit
Abbreviated transcription (Latin):
sine int̾protatõne figc̃atur pp̃ infideleis locfien.¬
ne eis reuelet᷑ u̾itas Uuł ita alis linguis locui ⁊ali¬
is labiis dicit parabolice ⁊ obscure loqui qualłr incre¬
dulis loquitur dñs. fidelib aũt inrricelatc̃e u̾itatis.
uñ dñs apłis ait. uobis datum est nosse misterium

Expanded text:
ficatur propter infideles hoc fiene eis reveletur veritas. Vel ita: aliis linguis loqui, et aliis labiis dicit parabolice et obscure loqui, qualiter incredulis loquitur Dominus; fidelibus autem in revelatione veritatis. Unde Dominus apostolis ait: Vobis datum est nosse mysterium
Abbreviated transcription (Latin):
ceteris exant digniora. non tibi placuerũt
inqua est consummatõ omnium hostiarũ.
ceperũt illa displic̾e. ante nũꝙ ea destrixit. s
ilł subditus fuit. dum ĩtemplo cũ hostiis pre¬
sentatus fint. Infiguris ilł u̾itas prenuncia¬
batur. celebrabant figuras future rei multi
scientes. s plures ignorantes ꝙ cessare delebãt
re exhibita. unde subdit:
unc clixi ec

Expanded text:
eteris erant digniora, non tibi placuerunt,in qua consummatio omnium hostiarum, coeperunt illa displicere. Ante nunquam ea destruxit, sed illis subditus fuit, dum in templo cum hostiis fuit praesentatus. In figuris illis veritas praenuntiabatur. Celebrabant figuras futurae rei, multi scientes, sed plures ignorantes, quae cessare debebant re exhibita. Unde subdit: unc dixi: Ec
Abbreviated transcription (Latin):
Qrͣ cõnum ẽ ñ tangere
nicationem ã¬
uitandam unusquisq
habeat suam ñ alienam¬
uxorem. ñ ꝯcubinam
hoc ideo dr᷑ ut excludant᷑¬

Expanded text:
 Bonum est non tangere, icationem vitandam unusquisque habeat suam, non alienamuxorem, non concubinam. Hoc ideo dicitur, ut excludant
Abbreviated transcription (Latin):
gnum itaq bonũ est mulierẽ ñ tang̾e ꝙ debet
omĩs fidelis principałr obseruare. tñ siquis ẽ adh
plus de sua infirmitate sollicitꝰ ꝙͣ de dñi uirtute
securus si ꝯtinentiã ñ nouit. uxore utatͦ s qͣuia
nuptie tales eẽ ñ posst᷑ quales primoꝵ hominĩ
eẽ potator potuerunt. sint tales quales sc̃oꝵ pr̃m
ad propangandum prolem seruire cogatut:⁊ fit
infurmitas incontinentie ne cadat inruinam
flagitiorum excipitur honestate nuptiarum.

Expanded text:
gnum itaque bonum est mulierem non tangere, quod debet omnis fidelis principaliter observare. Tamen si quis adhuc plus est de sua infirmitate sollicitus quam de Domini virtute securus, si continentiam non novit, uxore utatur. Sed quia nuptiae tales esse non possunt quales primorum hominum esse potuerunt, sint tales quales sanctorum ad propagandam prolem servire cogatur: et sic infirmitas incontinentiae, ne cadat in ruinam flagitiorum, excipitur honestate nuptiarum.
Abbreviated transcription (Latin):
di. adu̾. eiusꝰ. mali timẽe
aduentũ eius quia ibi
dampnandi st̃. boni uͦ
diligũt quia ibi saluã
nom̃ est me dereliquit
temꝑe adu̾sitatis dili¬
gens hoc scłm ⁊ abiit che¬
iit ingalathyam mi¬
Iucas est mecũ solu
Marcũ assume ⁊ ad¬
duc tecum. est enĩ mͥ
te. ⁊ libros. quos ibi di¬
misi. maxime meni
branas. uit ibi scribam
epłas meas. hec penula
scd̾m aimonem data
fuit prĩ pauli ĩmsig¬
consules romani ingre
hũisse ꝯsuetudinẽ qñ
monarhiam tociꝰ orb̾
sͥ ad quirebãt. ut que¬
cũꝙ gens cum pace ⁊
coronis eis occurrisset:
darent eis libertatem
intm̃ ut fr̃es illoꝵ dice

Expanded text:
dventum ejus. Mali timent adventum ejus, quia ibi damnandi sunt; boni vero diligunt, quia ibi salvandnomen, me dereliquit, tempore adversitatis, diligens hoc saeculum et abiit Theiit in Galatiam miLucas est mecum solus. Marcum assume, et adduc tecum: est enim mihet libros, quos ibi dimisi, maxime autem membranas, ut ibi scribam Epistolas meas. Haec penula secundum Aimonem data fuit patri Pauli in insigconsules Romani ingredhabuisse consuetudinem quando monarchiam totius orbis sibi acquirebant, ut quaecunque gens cum pace et coronis eis occurrisset, darent eis libertatem, in tantum ut fratres illorum dicer
Abbreviated transcription (Latin):
nera fidei. sicut ille qͥ
carnales obseruanti¬
as recipit. ꝙ est erraze
deuin. ⁊ñ sit claudicans .i. ñ claudicet.
ut qui trnore passionis titubat.
magis aũt sanet᷑. si ertauit uł timuit. uił recti
grtisiũ sunt pedib recta intentio inoperib.
onem inoperib. ut ñ clau. quis. in lonis ope¬
rib erret a uia rectitudinis .i. recte intentõis
magis aũt .sa. apectatis bona intents̃e operã¬
do. et sequimini pacem cum oĩb .q. usq adeo
paciamini ut pacem ⁊ cum tribulatõibus
tinguimus ec̃ce ostendimus qũo exterruu

Expanded text:
a fidei, sicut et ille qui carnales observantias recipit: quod est errare. Et non sit claudicans, id est non claudicet, ut qui timore passionis titubat: magis autem sanetur, si erraverit vel timuerit. Vel recti gressus sunt pedibus, recta intentio in operibusonem in operibus, ut non claudicans, quis in bono opere erret a via rectitudinis, id est rectae intentionis; magis autem sanetur a peccatis, bona intentione operando. Et sequimini pacem cum omnibus. Quasi dicate adeo patiamini, ut pacem etiam cum tribulatoribus stinguimus. Ecce quomodo exter
Abbreviated transcription (Latin):
ex eo ip̃o ꝙ desid̾as te t̾ret aliquid alud est
tumere penam. aliud ẽ amare iusticiã. Si ti¬
more gehenne ñ facis malũ: est quid inte fi¬
des qi credis futurum dei iuditium. gaudes
fidei tue. s ad huc tumeo malicie tue.Sit ergo
inte pax ⁊ scĩmonia sine qua non indebr deus
pacifici: ut agnoscamus filiy simus mun¬
di corde. ut uideamus dm̃. beati .Ni. pacifici

Expanded text:
ex eo ipso quod desideras te terret. Aliud est timere poenam, aliud est amare justitiam. Si timore gehennae non facis malum, est quidem vitae fides, quia credis futurum Dei judicium. Gaudeo fidei tuae, sed adhuc timeo malitiae tuae. Sit ergo in te pax et sanctimonia, sine qua non videbitur Deus.pacifici, ut agnoscamur filii; simus mundi corde, ut videamus Deum. Beati enim pacifici
Abbreviated transcription (Latin):
reetitũ idemptitatem sube insiniat ficut. ⁊ illud
qd̾ subdit. ip̃i głia. ñ dicit ip̃is ñ eñt̃ duosaut tres
deos fides catholica predicat s ip̃am trinitatem unũ
unũ deum ñ ut eadem trinitas simul possit dici. ali
credᷤ insinuasse cum dixit. ex it̃o et per ip̃m ⁊ inir̃o
sunt omnia. cum au̾diuimus oĩa ẽẽ ex deo om̃s uti¬
q naturas intellig̾e debemus ⁊ omnia que naturalr
sunt. neq enĩ ex ip̃o sũt pcc̃a. que naturam sĩ seruãt
s uiciant. q̃ pcc̃a ex uoluntate pecrantiũ nascuntur.¬
¶ Et cũ indeo sint omnia q̃ condidit ñ tñ inqͥnãt
eum qui peccant. de cuius sapĩa dr᷑. attingit omnia
sunt omnia ex ip̃o enĩ ñ ħ sig̃cat penitus quod de ip̃o.
ꝙ enĩ de ip̃o est. potest dici ex ip̃o. s non õe ꝙ ex ip̃o est
celum ⁊ t̾ra. qr fecit ea. si aũt de ip̃o qi ñ de sub̾a fua. sic̾

Expanded text:
etitum identitatem substantiae insinuat, sicut et illud quod subdit, ipsi gloria, non dicit ipsis. Non enim duos, aut tres deos fides Catholica praedicat, sed ipsam Trinitatem, unum Deum, non ut eadem Trinitas simul possit dici aliqucreditur insinuasse, cum dicit, ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia. Cum audimus omnia esse ex Deo, omnes utique naturaunt peccata quae naturam non servant, sed vitiant, quae peccata de voluntate peccantium nascuntur, et cum in Deo sint omnia quae condidit, non tamen inquinant eum qui peccant. De cujus sapientia dicitur: Attingit omnia sunt omnia. Ex ipso autem non hoc significat quod de ipso; quod enim de ipso est, potest dici ex ipso: non autem omne quod ex c