comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
batur. Nec egenti dabat tanquã
scriba. claues habens regni celoꝵ:
nec ipse intrans. nec alios intrare
ꝑmittens. Micȩ sunt enĩ cadenteᷤ
de mensa diuitis. quedam uerba
legis: que illi iactantes quasi pro¬
iciebant in terrã cũ suꝑbe popło
loquerent᷑. Uscera sunt confessio¬
nes peocatoꝵ uelut mali humores
a iuscerib intimis foras erũpenteᷤ.¬
Canes qui ea lingebant neqͥssimi ho¬
mines amantes peccata qui lata
lingua etiam laudare ñ cessant oꝑa
mala: que in se alius gemens et
confitens detestatur. Sinꝰ abraha
requies beatoꝵ pauꝑum. quoꝵ ẽ
regnum celoꝵ. quo post hanc uita
recipiuntur. Sepultura inferni. pe¬
narum ꝓfunditas: quȩ suꝑbos
& immiscdes post hanc uitã uorat.
Quos tam̃ dñs in ista narratione di¬
cit uidere de longinquo:. atq sen¬
tire beatoꝵ requiẽ: quo sanetͣnsire
ñ possunt. Quodautẽ sibi uult
linguã refrigerari cũ in fłama uti¬
q totus arderet: significat quod

Expanded text:
batur, nec egenti dabat; tanquam batur, nec egenti dabat; tanquam Scriba claves habens regni coelorum, nec ipse intrans, nec alios intrare permittens . Micae cadentes de mensa divitis, sunt quaedam verba Legis, quae illi jactantes quasi projiciebant in terram, cum superbe populo loquerentur. Ulcera, sunt confessiones peccatorum, velut mali humores a visceribus intimis foras erumpentCanes qui ea lingebant, nequissimi homines amantes peccata, qui lata lingua etiam laudare non cessant opera mala, quae in se alius gemens et confitens detestatur. Sinus Abrahae, requies beatorum pauperum, quorum est regnum coelorum, in quo post hanc vitam recipiuntur. Sepultura inferni, poenarum profunditas, quae superbos et immisericordes post hanc vitam vorat. Quos tamen Dominus in ista narratione dicit videre de longinquo atque sentire beatorum requiem, quo sane transire non possunt. Quod autem linguam sibi vult refrigerari, cum in flamma utique totus arderet, significat quod
Abbreviated transcription (Latin):
accipi possunt: ut indiuite intelli¬
gant᷑ suꝑbi iudeoꝵ: ignorantes
dei iusticiam. & suã uolentes con¬
stituere. Puipeira & bissus dignitaᷤᷤ
regni est. Et auferetur in qͥt a uo¬
bis regnũ di: & dabitur genti facien¬
ti iusticiã. Epulatio splendida. iac¬
tantia legis ẽ in qua głabantur.
plus ad pompã elationis abutenteᷤᷤ
ea: qm ad necessitatẽ salutis utenteᷤ.
Mendicus autẽ nomine lazarus. qd̾
int̃pretatur aduitus. significat in¬
digentẽ ueluti gentilem aliquem.
duo qͥ orabant in templo: unꝰ pu¬
blicanus: & alius phariseus. Diueᷤᷤ
gͦ dicit tanqͣm saciatus iusticia. ñ
inter illos beatos numerandꝰ. qui
esuriunt & sitiunt iusticiã: gr̃as
tibi ago qͥa ñ sũ sicut publicanꝰiste.
Pauꝑ autẽ qui se adiuuari deside¬
rat dicit. Propiciꝰ esto mͥ peccatori.
Desiderat tamen saturari de micis.
quȩ cadunt de m̃sa diuitis: iacens
ad ianuã. Non enĩ admittebatur
ad epulas eius: qͥ nec bene illis ute¬

Expanded text:
te intelligantur superbi Judaeorum, ignorantes Dei justitiam, et suam volentes constituere . Purpura et byssus, dignitas regni est. Et auferetur, inquit, a vobis regnum Dei, et dabitur genti facienti justitiam . Epulatio splendida, jactantia Legis est, in qua gloriabantur plus ad pompam clationis abutentes ea, quam ad necessitatem salutis utentes. Mendicus autem nomine Lazarus, quod interpretatur Adjutus, significat indigentem, veluti gentilem aliquem aduo qui orabant in templo; unus publicanus, et alius pharisaeus. Dives ergo dicit tanquam satiatus justitia, non inter illos beatos numerandus qui esuriunt et sitiunt justitiam : Gratias tibi ago, quia non sum sicut publicanus iste. Pauper autem qui se adjuvari desiderat, dicit: Propitius esto mihi peccatori . Desiderat tamen saturari de micis quae cadunt de mensa divitis jacens ad januam. Non enim admittebatur ad epulas ejus, qui nec bene illis ute
Abbreviated transcription (Latin):
sor ipse sit dñs: ñ utiq utiq om̃id.
Non enĩ dñi erunt: s consortes potꝰ
angłoꝵ. De quib dictũ est. Erunt
equales angłis cłi. Sin uͦ possessio
sic intelligitur. quomͦ recte dicimꝰ
possidere animas ueritatẽ. non
ueritatis animas dicamꝰ: quã ab
eis dicimus possideri. Aut si no¬
mine possessionis ad hunc sensũ
impedimur: id quoq auferatur.
Non enĩ ait pater. omĩa in posses¬
sionẽ tibi dabo: siue om̃ia mea poᷤᷤ¬
sides uł possidebis: s om̃ia mea tua
sunt. tłec tam̃ ita sunt eiꝰ: ut ipsiꝰ
dei. Quid enĩ est in nr̃a pecunidoa.
Potest familiȩ nr̃ȩ uł alimentũ esse
uł ornam̃tum: uł aliqͥd huiusmo¬
di. Et certe cum ipsum patrẽ re¬
cte ille posset suũ dicere ñ uidet¬
ea que ipse recte sua uocare possit:
diuersis dumtaxat modis. Cũ enĩ
beatitatẽ illam optinuerimus. nr̃a
erunt ad iuiuendũ suꝑiora: nr̃a¬
erunt ad conuiuendu equalia:

Expanded text:
sor ipse sit dominus; non utique omnia. sor ipse sit dominus; non utique omnia. Non enim domini erunt, sed consortes potius Angelorum, de quibus dictum est, Erunt aequales Angelis Dei . Sin vero possessio sic intelligitur, quomodo recte dicimus possidere animas veritatem; non veritatis dicamus animas, quam ab eis dicimus possideri. Aut si nomine possessionis ad hunc sensum impedimur, id quoque auferatur. Non enim ait pater, Omnia in possessionem tibi dabo, sive, Omnia mea possides vel possidebis; sed, Omnia mea tua sunt. Nec tamen ita sunt ejus, ut ipsius Dei. Quod enim est in nostra pecunia, potest familiae nostrae vel alimentum esse vel ornamentum, vel aliquid hujusmodi. Et certe cum ipsum patrem recte ille posset suum dicere, non video quae ipsius recte sua vocare non possit, diversis duntaxat modis. Cum enim beatitatem illam obtinuerimus, nostra erunt ad videndum superiora, nostad convivendum aequalia,
Abbreviated transcription (Latin):
ex ꝑsona ppłi iherosolimitani. cum
cȩteris popłis iuda. Meretͥces autẽ
cum quib dissipasse substantiam
suam filius unior accusatus ẽ. recte
intelliguntur suꝑstitiones: relicto
nicari. Quid deinde sibi uult qd̾ cũ
pater diceret. tu mecũ es semꝑ qd̾
iam tractatũ ẽ addidit: & om̃ra mea
tua sunt.i Qua in repͥmo cauendu
ẽ. ne intelligas ita dictum omĩa me¬
a tua sunt quasi ñ sint & fr̃is: aut
tanqͣm in terrena hereditate patia
or partemsuã.  Sic enĩ a ꝑfectis
e ꝑpurgatis ac iam immortalib
filiis habent᷑ om̃ia: ut sint & om̃iũ
singła: & om̃ia singłoꝵ. Ut em̃
cupiditaᷤᷤ nichil sineangustia. ita
nichilcum angustia caritas denet.
Ded quomͦ om̃ia. ⁊ Num & angłos
ait aliquis. & uͥtutes sublimes. ac
potestates. atq uniũsa celestia di
ministeria ds in possessionẽ tali fi¬
lio subiecisse putandus ẽ. Si pos¬
sessionẽ sic accipias. ut eius posses¬

Expanded text:
ex persona populi Jerosolymitani cum ex persona populi Jerosolymitani cum caeteris populis Juda. Meretrices autem cum quibus dissipasse substantiam suam filius junior accusatus est, recte intelliguntur superstitiones, relicto nicari. Quid deinde sibi vult quod cum pater diceret, Tu mecum es semper, quod jam tractatum est, addidit, Et omnia mea tua sunt? Qua in re primo cavendum est ne intelligas ita dictum, omnia mea tua sunt, quasi non sint et fratris, ut tanquam in terrena haereditate, patiaror partem suam. Sic enim a perfectis et perpurgatis, ac jam immortalibus filiis habentur omnia, ut sint et omnium singula, et omnia singulorum. Ut enim cupiditas nihil sine angustia, ita nihil cum angustia charitas tenet. Sed quomodo omnia? Num et Angelos, ait aliquis, et Virtutes sublimes ac Potestates, atque universa coelestia Dei ministeria Deus in possessionem tali filio subjecisse putandus est? Si possessionem sic accipias, ut ejus posses
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: istũ filium fas est intelligi.
Nuom᷑ autẽ epularetur ex illo hedo
Aut si hoc ẽ epulari ex hedi occisiõe.
qd̃ ẽ de antixp̃i ꝑditione letari: qͦ¬
modo dicit filius quẽ recipit pater.
hoc sibi ñ fuisse concessum: cũ õs
filiĩ di de illius adu̾sarii damnati¬
one leraturi sint. a HNimirũ gͦ qͥd¬
in re obscurissima sine p̃uidicio di¬
ligentioris inquisitionis dixerim.
ipsum hedum sibi negatũ ad epu¬
landum conqueritur: dũ eũ pecca¬
torem putat. Cum enĩ hedꝰ ẽ illigen¬
ti. id est cum eum sabbati uiolatorẽ
ac prophanatorẽ legis existimant.
iocundari eprlis eiꝰ ñ meruit: ut qd
ait. nũqͣm dedisti mͥ hedum ut cũ
amicis meis epularer: tale sit acsi
diceret. Eum qui mͥ hedus uideba¬
tur. ñqͣm m decdisti ad epulandum:
eo ipso mͥ illum ipsum ñ concedeis.
quo mͥ hedꝰ uidebatur. Quod aũt
dicit cũ amicis meis. aut ex ꝑsona
pͥncipum cũ plebe intelligitur. aut

Expanded text:
sunt, istum filium fas est intelligi. sunt, istum filium fas est intelligi. Quomodo autem epularetur ex illo haedoAut si hoc est epulari ex haedi occisione, quod est de Antichristi perditione laetari, quomodo dicit filius quem recepit pater hoc sibi non fuisse concessum, cum omnes filii Dei de illius adversarii damnatione laetaturi sint? Nimirum ergo in re obscurissima sine praejudicio diligentioris inquisitionis dixerim ipsum Dominum sibi negatum ad epulandum conqueritur, dum eum peccatorem putat. Cum enim haedus est illi genti, id est, cum eum sabbati violatorem et profanatorem Legis existimat, jucundari epulis ejus non meruit: ut quod ait, Nunquam dedisti mihi haedum, ut cum amicis meis epularer; tale sit ac si diceret, eum qui mihi haedus videbatur, nunquam dedisti mihi ad epulandum, eo ipso mihi illum ipsum non concedens, quo mihi haedus videbatur. Quod autem dicit, eum amicis meis, aut ex persona principum cum plebe intelligitur, aut
Abbreviated transcription (Latin):
intelligitur habere ꝑlonã. q̃ ñ ꝙ̃
ab uno do ad symulachra conu̾li
sunt. Umͣꝗͣ enĩ tanquã in agro
positus iste filius terrena deside¬
raret: ab uno tamen do ista desi¬
derabat bona: qm̃uis cõmunia cũ
pecorib. Unde in psalmoex ꝑso¬
na synagoge qd̾ interp̃tat᷑ a saph:
conuenienter accipitur dictum.
Quasi pecus factus sumad de & ego
semꝑ decũ. Quod etiam patris iꝑ¬
sius testimonio cõprobatur cũ dĩc.
Tu mecũ es semꝑ. Non enĩ quasi m̃¬
tientem redarguit: s secũ ꝑseueran¬
tiameius apꝓbans. ad ꝑfectionẽ
potioris atos iocundioris exultati¬
onis inuitat. Quis ẽ qͦ hedus qũẽ
nũqͣm accepit ad epulandum. ⁊¬
Pecrator ꝓfecto hedi nomine signifi¬
cari solet. S absit ut antixp̃m in¬
telligamus: ñ enĩ exitũ inuenio hu¬
iusce sententiȩ. Multũ enĩ absur¬
dum est eũ cui dicitur. tii mecum
es semꝑ: hoc a patre optasse ut
antrxpo crederet. Neq omninoin
eis udeoꝵ qui antixp̃o credituri

Expanded text:
intelligitur habere personam, qui nunquam ab uno Deo ad simulacra conversi sunt. Quanquam enim tanquam in agro positus iste filius terrena desideraret, ab uno tamen Deo ista desiderabat bona, quamvis communia cum pecoribus. Unde in Psalmo ex persona Synagogae, quod interpretatur Asaph, convenienter accipitur dictum, Quasi pecus factus sum ad te, et ego semper tecum . Quod etiam patris ipsius testimonio comprobatur, cum dicit, Tu mecum es semper. Non enim quasi mentientem redarguit, sed secum perseverantiam ejus approbans, ad perfructionem potioris atque jucundioris exsultationis invitat. Quis est ergo haedus quem nunquam accepit ad epulandum? Peccator profecto haedi nomine significari solet. Sed absit ut Antichristum intelligam. Non enim exitum invenio hujusce sententiae. Multum enim absurdum est, eum cui dicitur, Tu mecum es semper, hoc a patre optasse, ut Antichristo crederet. Neque omnino in eis Judaeorum, qui Antichristo credituri
Abbreviated transcription (Latin):
anteꝙͣ intelligeret d̃m. sed tam̃ eũ
iam pie quereret: uidit illũ pater
ipsus. Impios enĩ & suꝑbos con¬
uenienter ñ uidere dicitur: tanqͣm
ante oculos ñ habere. Ante oculos
enĩ haberi: ñ nͥ qui diligunt᷑ dici
solent. Et miscłia motus ẽ : & acc᷑¬
rens cecidit super collum eiꝰ. Non
eñĩ pater unigenitũ filiũ deseruit:
in quo usq ad nr̃am longinquã
etiã ꝑegrinationẽ cucurrit atq de¬
scendit. qͥa cdłs erat in xp̃o mundu
reconcilians sibi. & ipse dñs ait.
Pater in me manens: facit oꝑa sua.¬

Expanded text:
antequam intelligeret Deum, sed tamen cum antequam intelligeret Deum, sed tamen cum jam pie quaereret, Vidit illum pater ipsius. Impios enim et superbos convenienter non videre dicitur, tanquam ante oculos non habere: ante oculos enim haberi, nonnisi qui diliguntur, dici solent. Et misericordia motus est: et accurrens cecidit super collum ejus. Non enim Pater unigenitum Filium deseruit, in quo usque ad nostram longinquam etiam peregrinationem cucurrit atque descendit; quia Deus erat in Christo mundum reconcilians sibi : et ipse Dominus ait, Pater in me manens
Abbreviated transcription (Latin):
patrẽ meũ: quia sub pͥncipe por¬
coꝵ erat. Cetera uͦ sunt penitentiã
meditantis in confessione peccati:
nondu tamen agentis. Non enim
iamdicit patri. s dicturũ se essẽ
promittit cum uenerit. Intelligas
igit᷑ hoc ñ accipiendii ẽẽ uenire
ad patrem. in eccłia constitu per
fidem. uͥ iam possit ẽẽ peccatorũ
legitima & fructuosa confessio. Qͥd
sͦ patri dicturũ se dicit. Mater pec¬
caui in celũ & coram te: et iam non
sum dignus uocari filius tis fac
me sicut unum de mercennariis di¬
is. Utrum hoc ẽ peccaui in celum.
qd̾ ẽ coram te. in celum appellaue¬
rit ipsam summitatẽ patris. unde
ẽ etiam illud in psalmo. a sũmo ce¬
lo egressio eius. cũ ab ipso patre
uellet intelligi: an potus peccaru
in celum. coram sanctis animab
in quib sedes ẽ diͦ. Corã de autem:
in ipso penetrali int̾ioris conscien¬
tiȩ. Et surgens: uenit ad patrera
suũ. Cum autẽ adhuc longe ẽẽt

Expanded text:
patrem meum, quia sub principe porpatrem meum, quia sub principe porcorum erat. Caetera verba sunt poenitentiam meditantis in confessione peccati, nondum tamen agentis. Non enim jam dicit patri, sed dicturum se esse promittit cum venerit. Intelligas igitur hoc nunc accipiendum esse venire ad patrem, in Ecclesia constitui per fidem, ubi jam possit esse peccatorum legitima et fructuosa confessio. Quid ergo patri dicturum se dicit? Pater, peccavi in coelum et coram te, et jam non sum dignus vocari filius tuus; fac me sicut unum de mercenariis tuis. Utrum hoc est Peccavi in coelum, quod est Coram te; ut coelum appellaverit ipsam summitatem Patris: unde est etiam illud in Psalmo, A summo coelo egressio ejus , cum ab ipso Patre vellet intelligi? An potius, Peccavi in coelum, coram sanctis animis, in quibus est sedes Dei: Coram te autem, in ipso penetrali interiore conscientiae? Et surgens venit ad patrem suum. Cum autem adhuc longe esset:
Abbreviated transcription (Latin):
dabat. In se autẽ reuersus. lam sa¬
licet ab eis qui forinsecus frustra
illiciunt & seducunt. in conscientiȩ
interiora reducem faciens intenti¬
onẽ suam: dixit. Quanti mercemra
ri patris mei abundant pamibꝰ. as
Unde hoc scire poterat. in qͦ danta
erat obluuo dei. sicut in om̃ĩbus
ydolatris fuit: nͥ quia ista recogita
maduertere. multos p̃dicare uerita¬
tem. inter quos quidam ẽẽnt ñ ip¬
sius amore ueritatis ducti s cupi¬
ditate cõparandoꝵ scłariũ cõmõdo¬
rum. De quib dicebat apłs. eẽ quos¬
dam qui eugłm annunciarent non
caste. existimantes questũ ẽẽ pietatẽ.
Ton enĩ aliud anñciabant sicut here¬
tici: s hoc quod apłs paulus: ñ eo
tamen animo. quo apłs paulus. un
de mercennarii recte appellantur.
n etdem quidem domo eunde panẽ
cede conducti. De talib dictũ est.
Amen dico uobis. ꝑceper̃t merced̾e
suam. Ergo ego inquit hic fame
ꝑeo. Deinde ait. Surgã. qͥa lace¬
bat: & ibo. quia longe aberat. Ad

Expanded text:
dabat. In se autem reversus, jam scilicet ab eis quae forinsecus frustra illiciunt et seducunt, in conscientiae interiora reducem faciens intentionem suam, dixit, Quanti mercenarii in domo patris mei abundant panibus? Unde hoc scire poterat, in quo erat tanta oblivio Dei, sicut in omnibus idololatris fuit, nisi quia ista recogitatmadvertere multos praedicare veritatem, inter quos quidam essent non ipsius amore veritatis ducti, sed cupiditate comparandorum saecularium commodorum. De quibus dicebat Apostolus, esse quosdam qui Evangelium annuntiarent non caste , existimantes quaestum esse pietatem . Non enim aliud annuntiabant, sicut haeretici; sed hoc quod apostolus Paulus, non eo tamen animo quo apostolus Paulus: unde et mercenarii recte appellantur, in eadem quidem domo eumdem panem cede conducti. De talibus dictum est, Amen, dico vobis, perceperunt mercedem suam . Ego ergo, inquit, hic fame pereo. Deinde ait, Surgam, quia jacebat: et ibo, quia longe aberat: ad
Abbreviated transcription (Latin):
uult introire. Cum gͦ plenitudo
gentiũ intrauerit egrediet᷑ oportu¬
no tempore pater eiꝰ: ut etiã om̃is
isrł saluus fiat. Ex cuiꝰ parte cecitas
facta ẽ uelut absentia in agrum
donec plenitudo filii minoris. lon¬
ge in ydolatria gentiũ constituti.
redux ad manducandum uitulũ
intraret. Erit eñĩ qͣndoq aꝑta uo¬
catio iudeoꝵ in salute exigłii. quam
manifestationẽ uocationis. tanqͣm
egressum patris appellat. ad rogan¬
dum maiorẽ filiũ. Deinde que res¬
pondet idem maior filius. duas que
stiones habent: quomͦ accipiatur.
ille popłs nunqͣ. mandatũ di p̃te¬
risse: & quẽ dicat hedum quẽ ñqͣm
accepit. ut cũ amicis suis epularet᷑.
ed de mandato ñ p̃tergresso. facile
illud occurrit. neq de orm̃i manda¬
to dictũ ẽẽ. s de uno maxime necessa¬

Expanded text:
vult introire. Cum ergo plenitudo vult introire. Cum ergo plenitudo Gentium intraverit, egredietur opportuno tempore pater ejus, ut et jam omnis Israel salvus fiat: cui ex parte caecitas facta est velut absentia in agro, donec plenitudo filii minoris longe in idololatria Gentium constituti redux ad manducandum vitulum intraret . Erit enim quandoque aperta vocatio Judaeorum in salutem Evangelii. Quam manifestationem vocationis, tanquam egressum patris appellat ad rogandum majorem filium. Deinde quae respondet idem major filius, duas quaestiones habent: quomodo videlicet accipiatur ille populus nunquam mandatum Dei praeteriisse; et quem dicat haedum quem nunquam accepit, ut cum amicis suis epularetur. Sed de mandato non praetergresso facile illud occurrit, neque de omni mandato dictum esse, sed de uno maxime necessa
Abbreviated transcription (Latin):
siderauit. Audit sẏmphoniã et
chorũ. scilicet spũ plenos uocibus
consonis engłm p̃dicare: qͥbus di¬
ctũ est. obsecro uos fr̃es ut id ipsũ
dicatis om̃s: & concorditer conũsan¬
tiũ animã & corunũ in laudes di.
Uocat unũ de serius: & int̾rogat que
illa sint. Sumit utiq ad legendũ
aliquẽ propħarũ: & in eo querens¬
aliquẽ quocłamͦ int̾rogat. unde ista
festa in eccł̃ia celebrantur: in qua se
ẽẽ ñ uidet. Respondet ei seruus pa¬
tris ꝓpha. feater tunsuenit: ⁊e oci¬
dit ei pat̃ tuus uitułu saginatum:
quia saluũ illum recepit. In extre¬
mis enĩ terre fuit frat̾ tuus: s inde
maior exultatio cantantiũ dño can¬
ticũ nouum: quia laus eiꝰ ab extre¬
mis t̾re. Et propter eum qui absẽs
erat. occisus ẽ uir in plaga positꝰ.
e sciens ferre imbecillitatẽ: quia qͥ¬
bus ñ est narratũ de eo uiderunt:
& qͥ ñ audierant intellexerunt. S
indignatur etiã nc̃: & adhuc non

Expanded text:
siderat. Audit symphoniam et siderat. Audit symphoniam et chorum, scilicet spiritu plenos vocibus consonis Evangelium praedicare. Quibus dictum est : « Obsecro vos, fratres, ut idipsum dicatis omnes, et concorditer conversantium animam et cor unum in laudes Dei. Vocat unum de servis, et interrogat quae illa sint: sumit utique ad legendum aliquem Prophetarum, et in eo quaerens, quodammodo interrogat unde ista festa in Ecclesia celebrantur, in qua se esse non videt. Respondet ei servus patris propheta: Frater tuus venit, et ocdit pater tuus vitulum saginatum, quia salvum illum recepit. In extremis enim terrae fuit frater tuus. Sed inde major exsultatio cantantium Domino canticum novum, quia laus ejus ab extremis terrae ; et propter eum qui absens erat, occisus est vir in plaga positus, et sciens ferre imbecillitatem ; quia quibus non est narratum de eo, viderunt; et qui non audierunt, intellexerunt . Sed indignatur etiam nunc, et adhuc non
Abbreviated transcription (Latin):
ando uenire faciant inexhausta fa¬
me uiscera filii esurientis.  Nam en¬
am ut occidant eũ iubet. hoc ẽ ut
mortẽ eius insinuent. Tunc em̃ cinꝙ
occiditur. cũ credit occisũ. Et epu¬
lemur inquit. Hoc ad leticiã ualet.
ꝓpter illa que consequenter dicit:
quia hic filius m̃s mortuus erat
& reinxit: ꝑierat & inuentus est.
Et istȩ epulȩ atq festiuitas nc̃ celebra¬
tur: ꝑ orbem terrarum eccłia dilata¬
ta atq diffusa. Uitulus enĩ ille m
corpore &e sanguine dñico. & offer¬
tur patri: & pascit totã domũ. Cũ
quã regionẽ. sedtam̃ in domo ñ ẽ.
in agro est autẽ. id ẽ in ipsa here¬
ditaria opulentia legis & ꝓpħarũ.
terrena potius oꝑatur. & in qͥbus¬
cũq isrłitis considerationib. Nam
multi tales inuenti sunt in eis: et
sepe inueniuntur. U eniens de a¬
gro domui ꝓpinquare cepit: ĩd ẽ
labore seruilis oꝑis improbato. ex¬
ĩsdem scͥpturis eccłiȩ libertatẽ con¬

Expanded text:
ando venire faciant in exhausta faando venire faciant in exhausta fame viscera filii esurientis? Nam etiam ut occidant eum jubet, hoc est, ut mortem ejus insinuent: tunc enim cuique occiditur, cum credit occisum. Et epulemur, inquit: hoc ad laetitiam valet, propter illa quae consequenter dicit, Quia hic filius meus mortuus erat, et revixit; perierat, et inventus est. Et istae epulae atque festivitas nunc celebrantur, per orbem terrarum Ecclesia dilatata atque diffusa. Vitulus enim ille in corpore et sanguine Dominico et offertur Patri, et pascit totam domum. Cum quam regionem, sed tamen in domo non est. In agro autem est, id est, in ipsa haereditaria opulentia Legis et Prophetarum terrena potius operatur, et in quibuscumque Israeliticis considerationibus. Nam multi tales inventi sunt in eis, et saepe inveniuntur. Veniens de agro domui propinquare coepit, id est, labore servilis oeisdem Scripturis Ecclesiae libertatem con
Abbreviated transcription (Latin):
est illum. C onsolari gͦ gr̃e di. ad
spem indulgentie peccatoꝵ. hoc ẽ
post longa itinera remeantẽ. a pa¬
tre mereri osculũ caritatis. Et mel¬
pit iam peccata constitutus in eccłia
confiteri. Nec dicit om̃ia que dictu¬
rum se ẽẽ ꝓmiserat. s usq ad illud.
Non sum dignus uocari filius tuus.
Hoc enĩ uult fieri ꝑ gr̃am: qd̃ se in¬
dignũ ẽẽ ꝑ merita fateatur. Non
addit quod in illa meditatione di¬
ocerat. fac me sicut unum de mer¬
cennariis tius. Cum eñi panẽ non
haberet. uł mercennarius ẽẽ cupie¬
bat. qd̾ post osculũ pats generosis¬
sime iam dedignatur. Stola pͥma.
ẽ cdlignitas quã ꝑdidit adam. Ser¬
ui qui eam proferunt: reconciliati¬
onis p̃dicatores. Anulris in manu.
Calciam̃ta in pedes: preparatio exi¬
angłizandi ad ñ tangenda t̾rena.
Uitulus sagiatus. itẽ ipse dñs. sed
scđm carnẽ saciatus obprobriis.
Nuodautẽ imꝑat ut adclucant eñ.
qͥd aliud nͥ ut p̃dicent eũ: & amñci¬

Expanded text:
est illum. Consolari verbo gratiae Dei ad spem indulgentiae peccatorum, hoc est, post longa itinera remeantem mereri a patre osculum charitatis. Et incipit jam peccata constitutus in Ecclesia confiteri. Nec dicit omnia quae dicturum se esse promiserat, sed usque ad illud, Non sum dignus vocari filius tuus. Hoc enim vult fieri per gratiam, quo se indignum esse per merita fatetur. Non addit quod in illa meditatione dixerat, Fac me sicut unum de mercenariis tuis. Cum enim panem non haberet, vel mercenarius esse cupiebat: quod post osculum patris generosissime jam dedignatur. Stola prima, est dignitas quam perdidit Adam. Servi qui eam proferunt, reconciliationis praedicatores. Annulus in manu, Calceamenta in pedes, praeparatio evangelizandi ad non tangenda terrena. Vitulus saginatus, ipse idem Dominus, sed secundum carnem satiatus opprobriis. Quod autem imperat ut adducant eum, quid aliud, nisi ut praedicent eum, et annunti
Abbreviated transcription (Latin):
uodait. aut unũ odiet. &
alt̾m diligget. aut uni adhe¬
rebit & alt̾m contemnet: ñ sine
consideratione distinguenda st̃
Non enim passim aut quasi teme¬
re dicta sunt. Nemo enĩ int̾rogatꝰ
utrũ diligit diabolum. respondet
sediligere s potius odisse: dmaũ
se diligere. om̃s fere ꝓclamant.
Erigo ant unũ odiet. & alt̾m diliget
ut fieri debet: odiet scilicet diabo¬
lum: diliget dm. Quod uͦ adiun¬
dit. aut alteri adh̾ebit & alt̾m con¬
temmet: adherebit scilicer diabolo.
cum quasi eiꝰ p̃mia temporlia se¬
ctatur. conteminet autẽ dm̃. Non
postponere cupiditatib siuis. qui
de bonitate eius ad impunitatẽ
sibi blandiuntur: qͥb ꝑ salomonẽ
dicitur. Filiĩ ne adicies peccatum
suꝑ pectatũ. & dicas miseratio dĩ
uim patitur: & qui uim faciũt
diripiunt illud. Non solum ut
quisq ista conteminat. s etiã lin¬
guas deridentiũ sȩ talra contem¬
nentem. Hac enĩ ui facta: inuadit
quodamodo quasi predator ui¬

Expanded text:
uod ait, Aut unum odiet, et alterum diliget; aut uni adhaerebit, et alterum contemnet, non sine consideratione distinguenda sunt. Non enim passim aut quasi temere dicta sunt. Nemo enim interrogatus utrum diligat diabolum, respondet se diligere, sed potius odisse: Deum autem se diligere omnes fere proclamant. Ergo aut unum odiet, et alterum diliget, ut fieri debet: odiet scilicet diabolum, diliget Deum. Quod vero adjunxit, Aut alteri adhaerebit, et alterum contemnet: adhaerebit scilicet diabolo, cum quasi ejus praemia temporalia sectatur; contemnet autem Deum. Non postponere cupiditatibus suis, qui de bonitate ejus ad impunitatem sibi blandiuntur. Quibus per Salomonem dicitur: Fili, ne adjicias peccatum super peccatum, et dicasvim patitur, et qui vim faciunt, diripiunt illud . Non solum ut quisque ista contemnat, sed etiam linguas deridentium se talia contemnentem: hac enim vi facta invadit quodammodo quasi praedator vi
Abbreviated transcription (Latin):
conferendus ẽ. Quod autẽ decentũ
cadis olei qͥnquaginta scribi fecit
ã debitore:. & de centũ choris tritici.
octoginta: ad nichil aliud ualere
arbitor: ñ ut ea que similiter atq
eccłiam abundet iusticia eiꝰ. super
scribarum & phariseoꝵ: ut cũ illi
decimas cdarent. isti dimidias dẽt.
sicut ñ de fructib s exipsis boniꝰ
suis fecit ⁊ acheus. Aut certe dii¬
plicent decimã: ut duas decimas
dando. suꝑet impendia iudeoꝵ
Mammona uͦ iniquitatis. ob hoc
a dño appellata est ista pecunia.
quã possidemus ad tempꝰ. quia
mãmona diuitiȩ interpretantur.
Nec sunt diuitiȩ istȩ nͥ iniqiuis. qui
meis constituunt sꝑem. atq copi¬
am beatitudinis suȩ. A iustis uero
cum hec possidentur. ẽ qͥdem ista
pecunia: s ñ sunt illis diuitiȩ nͥ
celestes & spiritales: quib mdigẽ¬
tiam suam spiritaliter supplentes.
exclusa egestate miseriȩ. beatitu¬
dinis copia ditantur
istis: alienas appellat terre¬

Expanded text:
conferendus est. quod autem de centum conferendus est. quod autem de centum cadis olei quinqa debitore, et de centum choris tritici octoginta, ad nihil aliud valere arbitror, nisi ut ea quae similiter atque Ecclesiam, abundet justitia ejus super Scribarum et Pharisaeorum , ut cum illi decimas darent, isti dimidias dent: sicut non de fructibus, sed de ipsis bonis suis fecit Zacchaeus ; aut certe duplicet decimam, ut duas decimas dando superet impendia Judaeorum. Mammona vero iniquitatis ob hoc a Domino appellata est ista pecunia, quam possidemus ad tempus, quia Mammona divitiae interpretantur, nec sunt istae divitiae nisi iniquis, qui in eis constituunt spem atque copiam beatitudinis suae: a justis vero cum haec possidentur, est quidem ista pecunia, sed non sunt illis divitiae nisi coelestes et spirituales, quibus indigentiam suam spiritualiter supplentes exclusa egestate miseriae, beatitudinis copia ditantur.istis, alienas appellat terre
Abbreviated transcription (Latin):
N uillico quẽ dñs eiciebat xxxiiii.¬
de uillicatu. & laudauit eũ quod
in futurũ sibi prospexerit: ñ om̃ia
debemus ad imitandum siimere.
Non enĩ aut dño ñro facienda ẽ in
aliquo fraus. ut de ipsa fraude ele¬
mosinas faciamꝰ. aut eos ã qͥb reci¬
pi uolumꝰ in tabernacula ȩterna.
tanqͣ debitores di & dñi nr̃i fas ẽ
intelligi. cum iusti &e scĩ significen¬
tur hoc loco. qͥ eos introducant in
tabernacula ȩterna. qͥ necessitatib
sius terrena bona cõmunicauerint:
de qͥb etiam dicit. qd̾ siqͥs alicui eo¬
rum calicẽ aquȩ frigidȩ dederit
tantũ in nomine discipłi: ñ ꝑdet
mercedem suam. S etiam econtrario
dicunt᷑ iste similitudines: ut intelli¬
gamus si laudari potuit ille a dño
qͥ fraudem faciebat: qnͣtum ampliꝰ
placeant dñodo qui scdm eiꝰ p̃ceptũ
illa oꝑa facunt: sic̾ etiã de iudice
iniquitatis qͥ int̃pellabatur a uidua.
cõparationẽ duxit ad iudicẽ dm:
cui nulla ex parte iudex iniquus

Expanded text:
n villico quem Dominus ejiciebat de villicatu, et laudavit eum quod in futurum sibi prospexerit, non omnia debemus ad imitandum sumere. Non enim aut Domino nostro fascienda est in aliquo fraus, ut de ipsa fraude eleemosynas faciamus: aut eos a quibus recipi volumus in tabernacula aeterna, tanquam debitores Dei et Domini nostri fas est intelligi; eum justi et sancti significentur hoc loco, qui eos introducant in tabernacula aeterna, qui necessitatibus suis terrena bona communicaverint; de quibus etiam dicit, quod si quis alicui eorum calicem aquae frigidae dederit tantum in nomine discipuli, non perdet mercedem suam : sed etiam e contrario ducuntur istae similitudines, ut intelligamus, si laudari potuit ille a Domino qui fraudem faciebat, quanto amplius placeant domino deo qui secundum eius praeceptum illa opera faciunt; sicut etiam de iudice iniquitatis, qui interpellabatur a uidua, comparationem duxit ad iudicem deum, cui nulla ex parte iudex iniquus
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ꝑtineat: qđ ds̃ sexta die ꝑfecit om̃ia
oꝑa sua. Ad centũ gͥ & qͣdraginta septẽ
cũ sex addideris. qd̾ signũ ꝑfectionis est:
siunt centũ qͥnquaginta tres. Qui nu-¬
merus pisciũ imienit᷑ postea qͦm iussu¬

Expanded text:
tum pertineat, quod Deus sexta die perfecit omnia tum pertineat, quod Deus sexta die perfecit omnia opera sua . Ad centum igitur et quadraginta septem cum sex addideris, quod signum perfectionis est, fiunt centum quingenta tria: qui numerus piscium invenitur posteaq
Abbreviated transcription (Latin):
inuinea ꝑcepturi sunt. Potest etiam
si numerꝰ iste consideret᷑ occurrere ad
tura constat. cũ t̾narius anime. & qͣt̾¬
narius corpori tͥbuatur: susceptio ipsa
misit filiũ. & pat̾ in filio ẽ. ꝙ dono sc̃i
sp̃c de uirgine natꝰ ẽ. Hoc st̾ tͥaͥ pat̃ ꝯꝰ
filiꝰ. ꝙ sp̃s sc̃s. Septies autẽ ipse homo tem¬
porali dispensatione susceptus: ut fieret
sempit̾nus. fir gͦ summa numeri. ugi¬
ti ꝙ unꝰ: ioẽ tria septies. Hȩc autẽ homi¬
nis susceptio: ad lib̾ationẽ ualuit eccłie
cui caput ẽ. At ipsa eccł̃ia ꝓpteranimã
& corpꝰ: in eodem septenario numero
ta septem. Cui addit᷑ senarius numerꝰ
signũ ꝑfectionis: quia partib suis que
issũ metiunt᷑ constat. ita ut nicħ minꝰ
nicħ ampliꝰ inueniat᷑. Metitur quippe
illũ unũ. qđ hãbet sexties: & duo quȩ
habet ter: ꝙtria que haberbis. Que si-¬
mul ctucta: unum & duo ytria. sex
faciunt. qdđ fortassis ad illud etiã sacram̃-¬

Expanded text:
indicant pisces. Potest etiam si numerus iste consideretur, occurrere ad tura constat, cum ternarius animae, et quaternarius corpori tribuitur, susceptio ipsa misit Filium, et Pater in Filio est, et dono Spiritus sancti de virgine natus est. Haec sunt tria, Pater, iritus sanctus. Septies autem, ipse homo temporali dispensatione susceptus, ut fieret sempiternus. Fit ergo summa numeri viginti unum, id est, tria septies. Haec autem hominis susceptio ad liberationem valuit Ecclesiae, cui caput est ; ut ipsa Ecclesia, propter animam et corpus, in eodem septenario numero ta septem. Cui additur senarius numerus, signum perfectionis, quia partibus suis, quae illum metiuntur, constat, ita ut nihil minus nihilque amplius inveniatur. Metitur quippe illum unum, quod habet sexies; et duo, quae habet ter; et tria, quae bis habet: quae simul ducta, unum fiunt. Quod fortassis ad illud etiam sacramen
Abbreviated transcription (Latin):
qͥnqͣgenarius numerꝰ. siue quia ex tͥb gñib
hominũ eligit᷑. uideis ꝙ gñtib & carnali
b xp̃ianis. siue quia sacram̃to tͥnitatis im¬
buit᷑. num̃o quo significaturter ducto:
ad centenariũ & qͥnqͣgenariũ ꝑuenit.
Qnqͣginta enĩ ter duicta: fiunt centũ qͥn¬
qͥginta. Quo cũ addideris ipsa tͥa:. quia
insigne & eminens debet eẽ. qd̾ in nomi¬
onis abluat᷑. funt centũ qͥn qͣginta tres.
Qui numerꝰ pisciũ inuenit᷑. qͥa in dexterã
partẽ missa st̾ retia: ꝙ ideo magnosid ẽ
ꝑfectos. & regno celoꝵ aptos habet. Nã
illa simĩlitudo retraculi ñ in qdext̾a missi.
simuł cepit bonos & malos. qui seꝑant᷑
in littore. Nunc enĩ infra retia p̃ceptoꝵ
ꝙ sacram̃toꝵ ci in ȩccłia que nc̃ ẽ: simul
bomi maliq u̾sant᷑. fĩt autẽ seꝑatio infi

Expanded text:
narius numerus, sive quia ex tribus generibus hominum eligitur, Judaeis, et Gentibus, et carnalibus Christianis, sive quia sacramento Trinitatis imbuitur, numero quo significatur ter ducto, ad centenarium et quinquagenarium pervenit. Quinquaginta enim ter ducta fiunt centum quinquaginta. Quo cum addideris ipsa tria, quia insigne et eminens debet esse quod in nomiunt centum quinquaginta tres. Qui numerus piscium invenitur, quia in dexteram partem missa sunt retia; et ideo magnos , id est, perfectos et regno coelorum aptos habet. Nam illa similitudo reticuli non in dexteram missi, simul cepit bonos et malos, qui separantur in littore . Nunc enim intra retia praeceptorum et Sacramentorum Dei, in Ecclesia quae nunc est, simul boni malique versantur. Fit aut
Abbreviated transcription (Latin):
sius. idẽ cõmendans eis qđ ꝓ nob̃ tempo¬
ralit̾ gestum ẽ. ascendit in celum:  pꝰ alios
bꝰ temporalib ꝙ credid̾ant: ipsis uidelicet
compuratis equalit̾ partib suis edit. &
sit qͥnqͣgenariꝰ. sicut temporali dispensa¬
tione cũ equitate ãministrata. ꝑuenit᷑
ad ꝑfectionem. quã denarus numerꝰ sig¬
nificat: qui denarius simul cũ qͣdrage¬
nario numero qͥnqͣgenariũ facit. Ergo
huc incarne ambulamꝰ qͣmuis ñ uiuamꝰ
carnalit̾ cũ ipsa temporali dispensatione

Expanded text:
suis, id est, commendans eis quod pro nobis temposuis, id est, commendans eis quod pro nobis temporaliter gestum est, ascendit in coelum: et post alios bus temporalibusque crediderant. Ipsis videlicet computatis aequalibus partibus suis edit, et fit quinquagenarius: sicut temporali dispensatione cum aequitate administrata pervenitur ad perfectionem, quam denarius numerus significat, qui denarius simul cum quadragenario quinquagenarium facit. Ergo huc in carne ambulamus, quamvis non vivamus carnaliter, cum ipsa dispensatione
Abbreviated transcription (Latin):
dans: q̃ndo quidẽ ipse partes que illũ metiũ¬
tur. equales int̾ se sunt. Qđ cũ equitate aͦmi¬
nistrata corporalis & uisibilis temporaliter
actio. ꝑfectionem homini comꝑat: que ꝓ¬
fecto sicut dictũ ẽ. denario numero signifi¬
cat᷑: sicut qͣdragenariꝰ numerꝰ eqͣlib suis
partib in summã redactis. denariũ adhuc
parit: qm ad qͥnqͣgenariũ sicut supdictũ ẽ
ꝑuenit. Unum enĩ qđ habent quadragin¬
ta quadragies. & duo qđ habent uigies. &
quatuor qđ habent decies. & quinq quod
habent octies. ꝙ octo qđ hãbent quinqͥes.
& decem qđ habent quat̾. & uiginti qd̾ ha-¬
bent bis. simul ducta: siunt qͥnqͣginta.
Nullꝰ enĩ alius numerꝰ metiri ꝑ partes eqͣles
quadragenariũ numerũ potest. p̃ter hoᷤ
quos enumerauimꝰ: & computatos ad qua-
dragenariũ duximꝰ. Ractis gͦ d̃ns quadra¬
ginta dieb post resurrectionẽ cũ discipłis

Expanded text:
dans; quandoquidem ipsae partes, quae illum metiundans; quandoquidem ipsae partes, quae illum metiuntur, aequales inter se sunt: quia cum aequitate administrata corporalis et visibilis temporaliter actio perfectionem homini comparat. Quae perfectio, sicut dictum est, denario numero significatur: sicut quadragenarius numerus aequalibus suis partibus in summam redactis denarium numerum parit, quoniam ad quinquagenarium, sicut supra dictum est, pervenit. Unum enim quod habent quadraginta quadragies, et duo quod habent vicies, et quatuor quod habent decies, et quinque quod habent octies, et octo quod habent quinquies, et decem quod habent quater, et viginti quod habent bis, simul ducta fiunt quinquaginta. Nullus enim alius numerus metiri per partes aequales quadragenarium numerum potest, praeter hos quos enumeravimus, et computatos aderduximus. Peractis ergo Dominus quadraginta diebus post resurrectionem cum discipulis
Abbreviated transcription (Latin):
yduo ꝙtres & quatuor que significãt
creatorem & creaturã quat̾ducta. id ẽ ꝑ
corpꝰ temꝑalit̾ demonstrata. fiunt qͣdra¬
ginta. Nam int̾ quatuor & quat hoc int̾ẽ:
qđ quatuor instatu sunt. quat̾ in motu.
Ergo ut qͣtuor referunt᷑ ad corpꝰ. ita quat̾¬
refert᷑ ad tempꝰ insinuat᷑ꝙ sacram̃tũ corpo¬
ralit̾ & temꝑalit̾ gestũ: ꝓpt̾ eos qui corpo¬
rũ amore implicati erant. & temꝑĩbꝰ sub-¬
diti. Quadragenarius gͦ numerꝰ ut dictũ
ẽ. temporalem ipsã dispensationẽ ñ incõ-¬
grue significare credit᷑ ÷  fortasse hoc ẽ
qd̾ quadraginta dies dñs ieuinauit. scłi
huiꝰ qđ motu corporũ & temporibꝰ agit᷑
ostendens inopiam: & qͥdraginta dies
post resurrectionẽ cũ discipulis fuit:
hanc ipsam illis credo dispensationẽ tẽ¬
poralem. quã ꝓ nr̃a salute gessit insinuais.
Quadragenariꝰ autẽ numerꝰ partib suis
que illũ metiunt᷑ computatis. ad qͥnqͣ¬
genariũ numerũ ꝑuenit. idipsũ cõm̃

Expanded text:
duo et tria et quatuor, quae significant Creatorem et creaturam, quater ducta, id est, per corpus temporaliter demonstrata, fiunt quadraginta. Nam inter quatuor et quater hoc interest, quod quatuor in statu sunt, quater in motu. Ergo ut quatuor referuntur ad corpus, ita quater ad tempus: insinuaturque sacramentum corporaliter et temrum amore implicati erant, et temporibus subditi. Quadragenarius ergo numerus, ut dictum est, temporalem ipsam dispensationem, non incongrue significare creditur. Et fortasse hoc est, quia quadraginta dies Dominus jejunavit, saeculi hujus, quod motu corporum et temporibus agitur, ostendens inopiam. Postpost resurrectionem cum discipulis fuit, hanc ipsam illis, credo, dispensationem temporalem, quam pro salute nostra gessit, insinuans. Quadragenarius autem numerus, partibus suis, quae illum metiuntur, computatis, usque ad quinquagenarium numer
Abbreviated transcription (Latin):
merus recte corpꝰ significat. ꝓpt̾ quatuor no¬
tissimas naturas quib constat. siccam hu¬
midam frigidã & calidam: ꝙ qͦd ꝓgressio
a puncto ad longitudinẽ. a longitudine
ad latitudinẽ. a latitudine ad altitudinẽ.
solidicatem corporis facit. querursus qua-¬
t̾rario numero continet᷑: ñ absurde intel¬
ligit᷑ quadragenar iꝰ numerꝰ temporalẽ dis

Expanded text:
merus recte corpus significat, propter quatuor nomerus recte corpus significat, propter quatuor notissimas naturas, quibus constat, siccam et humidam, frigidam et calidam; et quod progressio a puncto ad longitudinem, a longitudine ad latitudinem, a latitudine ad altitudinem, soliditatem corporis facit, quae rursus quaternario numero continetur: non absurde intelligit
Abbreviated transcription (Latin):
capite numerent᷑inueniunt᷑ unũ duo
tria qͣtuor. Item caput mulieris uir: ca¬
put uiri xp̃e : caput autẽ xp̃i ds. Si eod̾e¬
numero numerant᷑: inueniunt᷑ similit̾
unũ & duo. stres & quatuor. Porro
unũ & duo. &s tres s qͥtuor simul ducti:
fiunt decem. Quaꝓpt̾ disciplina que in¬
sinuat conditorẽ dłm. ꝙ conditã creaturã:
recte significat denarus numerꝰ Q̾ cũ
corpꝰ ꝑfectum atq inext̾minabile sub¬
dit᷑ anime ꝑfecte atq in ext̾minabili:
rursis ꝙ ipsa subdit̃ xp̃o. ꝙ ille dõ. nõ
tamꝗͣ dissimilis. aut alt̾ius naturȩ. s
tamꝙͣ pat̾ filius: hoc totrim eodẽ num̃o
denario reste significat᷑. qd̃ post resur-¬
rectionẽ corporis sꝑatur futurũ inet̾nũ. Et
fortasse ꝓpt̾ea qui conducunt᷑ ad uineã: denari-¬
ũ accipiunt mercedis nomine. Sicut autem
unũ & duo. ꝙtres & quatuor simul decem fi¬
unt: sic unũ & duo. & tres o qͣtuor quat̃ du-¬
cta. quadraginta st̃. Si autẽ quat̾narius nu¬

Expanded text:
capite numerentur, inveniuntur unum, duo, tria, quatuor. Item: Caput mulieris vir, caput viri Christus, caput autem Christi Deus . Si eodem modo numerentur, inveniuntur similiter unum, duo, tria et quatuor. Porro unum et duo et tria et quatuor simul ducta fiunt decem. Quapropter disciplinam, quae insinuat conditorem Deum et conditam creaturam, recte significat denarius numerus. Et cum corpus perfectum atque inexterminabile subditur animae perfectae atque inexterminabili, rursusque ipsa subditur Christo, et ille Deo, non tanquam dissimilis aut alterius naturae, sed tanquam Patri Filius, hoc totum eodem numero denario recte significatur, quod post resurrectionem corporis speratur futurum in aeternum. Et fortasse propterea qui conducuntur ad vineam, denarium accipiunt mercedis nomine . Sicut autem unum et duo et tria et quatuor simul decem fiunt, sic unum et duo et tria et quatuor quater ducta quadraginta fiunt. 2. Si autem quaternarius nu
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾at. ñ partẽ aliqͣm lib̾at. s to¬
tũ lib̾at. qd̾ forte in ꝑiculo ẽ.Sapien¬
homine suscepto lib̾ationẽ hominis
indicauit. Hominis aũ lib̾atio: in
utroq sexu debuit apparere. Ergo
quia uirũ oportebat susciꝑe. qͥ sexuᷤ
honorabilior ẽ: consequens erat ut fe¬
minei sexus lib̾atio hinc appareret:
qd ille uirde femina natus ẽ.
Sententia cuiusdam sapientis. xii.

Expanded text:
t; sed totum liberat, quod forte in periculo est. Sapienhomine suscepto liberationem hominis indicavit. Hominis autem liberatio in utroque sexu debuit apparere. Ergo, quia virum opportebat suscipere, qui sexus honorabilior est, consequens erat ut feminei sexus liberatio hinc appareret, quod ille vir de femina natus est. XII. Sententia cujusdam sapientis. Agi
Abbreviated transcription (Latin):
quasi de duob hominib dictũ:
s de duob generib affectionum.
in singłis generib triũ ꝓfessio¬
nũ. In illa nocte gͦ dixit: in illa
tribulatione. Ad ipsa tria gen̾a
ꝓpb̃a p̃nunciat: Noe. daniel. &
ios. Uidetur enĩ noe ꝑtinere
ad eos ꝑ quos eccłia regitur. sic̃
ꝑillum in aquis archa guber¬
nata ẽ: que figurã gestabat eccłi¬
e. Daniel autẽ quia elegit celibẽ
uttã. id ẽ nuptias t̾renas contẽp¬
sit. ut sicut dicit apłs sine sollici¬
tudine uiueret. cogitans que st̃
dei: genus eoꝵ significat qui st̃
in ocio: s tam̃ fortissimi in tẽpta¬
tionibus. ut possint assumi.
Ios autẽ quia & uxorẽ habuit &
filios. & amplas terrenas rerum
copias. ad illud genꝰ ꝑtinet. cui
molendinũ deputatum ẽ. s: tam̃
ut sint fortissimi in tẽptationib.
sicut ille fuit. Non enim aliter
assumi poterunt. Nec puto esse
alia genera hominũ quib constat
eccłia. qm ista tria habentia binaᷤᷤ

Expanded text:
quasi de duobus hominibus dictum est, quasi de duobus hominibus dictum est, sed de duobus generibus affectionum, in singulis generibus trium professionum. In illa ergo nocte dixit, in illa tribulatione. Ad ipsa tria generapropheta pronuntiat, Noe, Daniel et Job . Videtur enim Noe pertinere ad eos per quos Ecclesia regitur; sicut per illum in aquis arca gubernata est , quae figuram gestabat Ecclesiae. Daniel autem, qui elegit coelibem vitam, id est nuptias terrenas contempsit, ut, sicut dicit Apostolus, sine sollicitudine viveret, cogitans quae sunt Dei , genus eorum significat qui sunt in otio, sed tamen fortissimi in tentationibus, ut possint assumi. Job autem quia uxorem et filios habuit, et amplas terrenarum rerum copias , ad illud genus pertinet, cui molendinum deputatum est, sed tamen ut sint fortissimi in tentationibus, sicut ille fuit; non enim aliter assumi poterunt. Nec puto esse alia genera hominum quibus constat Ecclesia, quam ista tria, habentia binas
Abbreviated transcription (Latin):
rũ quies lecti nomine significa¬
ta ẽ. alt̾m eoꝵ qͥ in plebib consti¬
tuti regunt᷑ a doctorib agentes
ea que sunt huius scłi: Quos &
feminarũ nomine significauit:
qͥa consiliis ut dixi ꝑitoꝵ regi eiᷤᷤ
expedit: & molentes dixit ꝓpter
temporaliũ negotioꝵ orbematq
circuitũ: quas tam̃ in uno molen¬
tes dixit. in quantũ de ipsis reb
& negotiĩs sius p̃benr usib eccłiȩ:
tercium eoꝵ qͥ oꝑantur in eccłie
ministerio tanqm in agro di. de
qua agricultura apłs loquitur.
In his ergo trib gen̾ib. bina st̃
rursus genera hominũ in singu¬
lis: & pro robore suarũ uiriũ dis¬
cernuntur. Cum enĩ om̃s ad eccłiȩ
m̃bra ꝑtinere uideant᷑ aduenien¬
te tamen tẽptatione tbusationis.
& ex illis q̃ do̾munstrant in ȩccł̃i
a. aliqui ꝑmanent. aliqui cadurt.
Qui ꝑmanent assumuntur: qͥ ca¬
dunt relinquunt᷑. Ergo unus as¬
sumetur: & unus relinquet᷑. Non

Expanded text:
rum quies lecti nomine significarum quies lecti nomine significata est. Alterum eorum qui in plebibus constituti, reguntur a doctoribus, agentes ea quae sunt hujus saeculi, quos et feminarum nomine significavit, quia consiliis ut dixit peritorum eis expedit, et molentes dixit, propter temporalium negotiorum orbem atque circuitum: quas tamen in uno molentes dixit in quantum de ipsis rebus et negotiis suis praebent usibus Ecclesiae: tertium eorum qui operantur in Ecclesiae ministerio tanquam in agro Dei, de qua agricultura Apostolus loquitur . In his ergo tribus generibus bina sunt rursus genera hominum in singulis, et pro robore suarum virium discernuntur. Cum enim omnes ad Ecclesiae membra pertinere videantur, adveniente tamen tentatione tribulationis, t ex a, aliqui permanent, aliqui cadunt: qui permanent assumuntur, qui cadunt relinquuntur. Ergo unus assumetur, et unus relinquetur, non
Abbreviated transcription (Latin):
corpori suꝑeminens. ꝑ aciẽ intelli¬
gentiȩ tanqͣm in decto positus. ꝑ¬
spicuitate sapientiȩ uesuti cęlo a ꝑ¬
tissimo fruitur. C aueat qͦs iste. nein
die tribulationis. rursus uita car¬
nali quȩ ꝑsensus corporis pascit᷑
delectatus. ad uasa huuismodi
tollenda descendat
uid ẽ quod dictũ ẽ. similiter
sicut paulus & apollo plantat
& rigat: ñ respiciat spẽ scłarẽ cui
uit uxor loth. s eos qͥ in tͥbu¬
latione retro respicunt: &e se ab
spe diuinȩ promissionis au̾tunt.
Et ideo statua salis facta ẽ: ut am¬
monendo homines ne hoc faci¬
ant. tanqͣm condiat cor eorum
ne sint fatui
lecto uno. & duȩ molentes
m unum. & duo in agro: de qͥb
om̃ib binis singłi assument᷑ et
singłi relinquentur. a Tria gen̾a
hominũ. hic uidentur significari.
Unum eoꝵ qͥ ociũ e qͥetem eligunt.
neq negociis scłarib. neq nego¬
ciis eccłiasticis occupati: quȩ illo¬

Expanded text:
corpori supereminens per aciem intellecorpori supereminens per aciem intellegentiae tamquam in tecto positus perspicuitate sapientiae ueluti caelo apertissimo fruitur. caueat ergo iste, ne in die tribulationis rursus uita carnali, quae per sensus corporis pascitur, delectatus ad uasa huius modi tollenda descendat. Quid est quod dictum est: similiter sicut Paulus et Apollo plantat et rigat, non respiciat spem saecularem, cui uit uxor Loth? eos qui in tlatione retro respiciunt et se ab spe diuinae promissionis auertunt. et ideo statua salis facta est, ut admonendo homines, ne hoc faciant, tamquam condiat cor eorum, ne sint fatui.lecto et duae molentes in unum et duo in agro, de quibus omnibus binis singuli assumentur et singuli relinquentur ? tria genera hominum hic uidentur siUnum eorum qui otium et quietem eligunt, neque in negotiis saecularibus neque negotiis ecclesiasticis occupati, quae illo
Abbreviated transcription (Latin):
nouem qͥ grãs ñ egerunt. repro¬
bi effecti a consortio unitatis ex¬
clusi sunt: ita ille unꝰ qui gratias
egit. unicȩ eccłiȩ significatione
approbatus. atq laudatus est.
Et quia illi erant uidei: amisisse
ꝑ suꝑbiam declarati sunt regnũ
celoꝵ: ubi maxime unitas cu stodi¬
tur. Iste uero qͥ erat samaritanus
ꝗd̾ interp̃tatur custos illia quo
accepit tribuens qd̾ accepit: & oͦ¬
Damm᷑ cartans illud de psalmo.
fortitudinẽ meam ad te custodiã:
ꝑ gratiax actionẽ regi subiectus.
unitatẽ regni humili deuotione
dñs. quifuerit in tecto & uasa
euis in domo: ñ descendat tollere
illa.  In tecto ẽ. qͥ excedens carna¬
lra tãꝙͣm aura libera spiritaliter
uiuit. Uasa eiꝰ in clomo. sunt sen¬
sus carnales. Quib ad inuestigã¬
dam ueritatẽ quȩ intellectu capi¬
tur. multi utentes: penitus erraue¬
runt. Huius gͦ spiritalis uiri. iã
uasa ista uacant in domo: qͥa m̃te

Expanded text:
novem qui gratias non egerunt, repronovem qui gratias non egerunt, reprobi effecti, a consortio unitatis exclusi sunt; ita unus ille qui gratias egit, unicae Ecclesiae significatione approbatus atque laudatus est. Et quia illi erant Judaei, amisisse perbiam declarati sunt regnum coelorum, ubi maxime unitas custoditur: iste vero qui erat Samaritanus, quod interpretatur Custos, illi a quo accepit tribuens quod accepit, et quodammodo cantans illud de Psalmo, Fortitudinem meam ad te custodiam ; per gratiarum actionem regi subjectus, unitatem regni humili devotiones: qui fuerit in tecto et uasa eius in domo, non descendat tollere illa? in tecto est qui excedens carnalia tamquam in aura libera spiritaliter uiuit. uasa eius in domo sunt sensus carnales, quibus ad inuestigandam ueritatem, quae intellectu capitur, multi utentes penitus errauerunt. huius ergo spiritalis uiri iam uasa ista uacant in domo, quia mente