comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uocabunt eum: dñs iustus ñr. Nom̃ po¬
tentie ẽ. Item. Et uocabit᷑ nom̃ eiꝰ ẽma¬
nuhel. Pietatẽ insinuat. Item ipse dese.
Uos uocatis me ait magister ⁊ domine.
minus pium ẽ docere animum scientiã.
qͣm prebere escã corpori. Rursũ ꝓpħa.¬
Uocabit᷑ nom̃ ciꝰ ammirabilis. consiliariꝰ.
ds fortis. pat̾ futuri seculi. pͥnceps pacis.
Primum. t̃cium. quartum. maiestatem
sonant: reliqͥ pietatem. Qͦd hoꝵ gͦ ef-¬
funditur: ꝓfecto maiestatis ac potentie¬
hoc ẽ ĩ emmanuhel liquescit : deficit.
Sic ammirabilis in id qđ ẽ consiliarius:
Sic ds̃. ⁊ fortis. in ea que sunt pater fut᷑
nouum qͥd: quondã quoq nichilominꝰ
abram ĩ abraham. & sarai insaram effusa
st̃: & ĩa tunc salutifere effusionis cele¬
bratum p̃figuratumq mysteriũ recor¬
damur. ubi iã illud qd̾ apd̾ antiquos
tam t̃ribiliter qͥm frequenter ĩtonare
solebat. ego dñs. ego dñs: Michi dic¬
tatur oratio. cuius principium nomine

Expanded text:
vocabunt eum, Dominus, justus noster . Nomen potentiae est. Item: Et vocabitur nomen ejus Emmanuel ; pietatem insinuat. Item ipse de se: Vos vocatis me, ait, Magister et Domine .minus pium est docere animum scientiam, quam praebere escam corpori. Rursum puit, nomen ejus Admirabilis, consiliarius, Deus fortis, pater futuri saeculi, princeps pacis . Primum, tertium, quartum, majestatem sonant; reliqua, pietatem. Quod horum ergo effunditur? Profecto majestatis ac potentihoc est in Emmanuel, liquescit et deficit? Sic Admirabilis, in id quod est consiliarius; sic Deus et fortis, in ea quae sunt pater futuri novum quid: quondam quoque nihilominus Abram in Abraham, et Sarai in Saram effusa sunt ; et jam tunc salutiferae effusionis celebratum praefiguratumque mysterium recordamur. 2. Ubi jam illud, quod apud antiquos tam terribiliter, quam frequenter intonare solebat: Ego Dominus, ego Dominus? Mihi dictatur oratio cujus principium, nomine
Abbreviated transcription (Latin):
neficium nͣ tacetur. Intꝰ sensꝰ: foris uox.
Conpungor ⁊ confiteor: & confessio uitam
indicat. A mortuo enim tanqͣm qͥ ñ ẽ.
ꝑit confessio. Ecce uita: ecce sensus.
Suscitatus ꝑfecte sum: integra : re-¬
surrecꝰtio. An aliud mors corporis est:
nͥ cum sensu pͥuatur ⁊ uita : Peccatum
qd̾ mors anime ÷. nec compunctionis
mͥ sensum. nec confessionis reliquerat
uocẽ : ⁊erã mortuus. Uenit is qͥ peccata
dimitat. ⁊ utrũq restituit : ⁊ dic̃ animȩ
mee. salꝰ tua ego sũ. Qd mirũ sicȩdit morᷤ
ubi uita descendit: Iã corde creditur ad
iusticiã : & ore confessio fit ad salutem.
Iam oscitat puer. ⁊ oscitat septies. & dicit.
septenarium. Sacer numerus ẽ. ñ uacat.
Sed melius hoc alii seruamus sermoni:
qͦ famelici : ñ fastidiosi. adtam bonas epu¬
las accedamus: inuitante nos sponso eccłe

Expanded text:
neficium non tacetur. Intus sensus, foris vox. neficium non tacetur. Intus sensus, foris vox. Compungor, et confiteor, et confessio vitam indicat: A mortuo enim tanquam qui non est, perit confessio . Ecce vita, ecce sensus. Suscitatus perfecte sum, integra est resurrectio. An aliud mors corporis est, nisi cum sensu privatur et vita? Peccatum, quod mors animae est, nec compunctionis mihi sensum, nec confessionis reliquerat vocem, et eram mortuus. Venit is qui peccata dimittit, et utrumque restituit, et dicit animae meae: Salus tua ego sum. Quid mirum si cedit mors, ubi vita descendit? Jam corde creditur ad justitiam, et ore confessio fit ad salutem . Jam oscitat puer, et oscitat septies , et dicitseptenarium. Sacer numerus est; non vacat. Sed melius hoc alii servamus sermoni, quo famelici et non fastidiosi ad tam bonas epulas accedamus, invitante nos sponso Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
corrumpantur. aut si corrũpant᷑ sanes.
gloriat᷑ uocabulis. Illa enĩ nec lucent. nec
pascunt. nec medentur. Iccirco synagoga
intenebͥs : usq ad huc : fame ⁊ infirmitate
laborans. Et ñ sanabitur. nec satiabit᷑.
quo usq sciat meũ iħm dominari ia cob
& finium terre: ⁊ conu̾tatur ad uesperam
& fame̾ patiatur ut canes. ⁊ circueat cui¬
tatẽ. Et illi qͥdem p̃missi sunt tanquam
baculus ad mortuum. ꝓpħam p̃ueniens.
& sua int̃pretari nomina nequiuerunt.
uacua qͥppe erant. Suꝑpositꝰ mortuo ba¬
culs ẽ. ⁊ ñ erat uox neq sensꝰ: qm̃ ba¬
culus erat. Descendit qͥbaculum misit.
& mox saluum fecit populũ suũ a pec¬
catis eoꝵ: ꝓbans se eẽ qd̾ dicebat᷑. Qis ẽ
hic. qͥ etiã peccata dimittit : Nimirum
qͥ dic̃. Salꝰ populi ego sum. Iã uox. ĩã
sensꝯ ẽ: & patet eũ ñ inane portare nom̃
instar pͥoꝵ. Sentitur infusa salus : & be¬

Expanded text:
corrumpantur; aut, si corrumpantur, sanes. corrumpantur; aut, si corrumpantur, sanes. gloriatur vocabulis. Illa enim nec lucent, nec pascunt, nec medentur. Idcirco Synagoga in tenebris est usque adhuc, fame et infirmitate laborans; et non sanabitur nec satiabitur, quousque sciat meum Jesum dominari Jacob et finium terrae, et convertatur ad vesperam, et famen patiatur ut canes, et circumeat civitatem . Et illi quidem praemissi sunt, tanquam baculus ad mortuum Prophetam praeveniens, et sua interpretari nomina nequiverunt; vacua quippe erant. Superpositus mortuo baculus est, et non erat vox neque sensus, quoniam baculus erat. Descendit qui baculum misit : et mox salvum fecit populum suum a peccatis eorum, probans se esse quod dicebatur: Quis est hic, qui etiam peccata dimittit . Nimirum qui dicit: Salus populi ego sum . Jam vox, jam sensus est; et patet eum non inane portare nomen instar priorum. Sentitur infusa salus, et be
Abbreviated transcription (Latin):
scdem. & omni deniq honestate ac sc̃itate
conspicuum: eundẽq ipsum dm̃ omni¬
potentẽ. qͥ suo me ⁊ exemplo sanet. ⁊ ro¬
boret adiutorio. Hec om̃ia simul michi
sonant: cũ insonuerit iłłe. Sumo itaq
mͥ exempla de hominis ⁊ auxilium a po¬
tente: illa tanqͣm pigmentarias species
hoc tanqͣm unde acuam eas. & facio con¬
fectionẽ. cui similem medicoꝵ nullus
facere possit. Hoc tͥ elecꝰtuarium habes
o anima mea. reconditum ĩ uasculo uoca
qͦdq nulli umqͣm pestitue inueniatur
in efficax. Semꝑ tͥ insinu sit. semꝑ in
manu: qͦ tui om̃s ĩ iłłm ⁊ sensꝰ dirigant᷑
y actꝰ. Deniq ⁊ inuitaris. Pone me ĩquit
signaculum ĩ corde tuo. signaculum in
brachio tuo. S hoc alias. Nunc uͦ habes
unde brachio medearis ⁊ cordi. habee
inqͣm in nomine itłu unde actꝰ tuos
ł prauos corrigas. ł minus ꝑfectos ad¬
impleas. itemq tuos sensꝰ aut serues ne

Expanded text:
sericordem et omni denique honestate ac sanctitate sericordem et omni denique honestate ac sanctitate conspicuum, eumdemque ipsum Deum omnipotentem, qui suo me et exemplo sanet, et roboret adjutorio. Haec omnia simul mihi sonant, cum insonuerit Jesus. Sumo itaque mihi exempla de homine, et auxilium a potente; illa tanquam pigmentarias species, hoc tanquam unde acuam eas: et facio confectionem, cui similem medicorum nemo facere possit. 7. Hoc tibi electuarium habes, o anima mea, reconditum in vasculo vocabquodque nulli unquam pesti tuae inveniatur inefficax. Semper tibi in sinu sit, semper in manu, quo tui omnes in Jesum et sensus dirigantur et actus. Denique et invitaris: Pone me, inquit, signaculum in corde tuo, signaculum in brachio tuo . Sed hoc 1312 alias. Nunc vero habes unde et brachio medearis, et cordi. Habes, inquam, in nomine Jesu, unde actus tuos vel pravos corrigas, vel minus perfectos adimpleas; itemque unde tuos sensus aut serves, ne
Abbreviated transcription (Latin):
rando: nonne si inuocet nom̃ uite. con¬
festim respirabit ad uitam : Cui aliqͣndo
stetit ante faciẽ salutaris nominis. duri¬
cia ut assolet cordis: ignauie torpor.
tancor animi: languor accidie : Cui
fons forte siccatus lacͥmaꝵ. inuo cato
nomine iħu. ñ continuo erupit uberior:
fluxit suauior: Cui ĩ periculis palpitanti
& trepidanti. inuocatum uirtutis nomen
ñ statim fidutiam p̃stitit. depulit metum :
deficienti. si nom̃ adiutorii sonuit. defuit
fortitudo: Nimrũ morbi: languores a¬
nime isti st̃: illud medicina. Deniq & ꝓ
bare licet. Inuoca me in quit ĩ die tͥbula-¬
tionis: eruam te ⁊ honorificabis me. Nichil
ita ire impetum cohibet. suꝑbic tumorẽ
sedat. sanat liuoris uulnus: restringit
luxurie fluxũ. restinguit libidinis flamã.
sitim temꝑat auaritie: ac totius ĩ decoriᷤ
fugat pruriginẽ. Si quidẽ cũ nomino
iħm: hominẽ mͥ ꝓpono. mitẽ ⁊ humilẽ
corde: benignum. sobrium. castum. mi¬

Expanded text:
rando? Nonne si invocet nomen vitae, conrando? Nonne si invocet nomen vitae, confestim respirabit ad vitam? Cui aliquando stetit ante faciem salutaris nominis duritia, ut assolet, cordis, ignaviae torpor, rancor animi, languor acediae? cui fons forte siccatus lacrymarum, invocato Jesu, non continuo erupit uberior, fluxit suavior? Cui, in periculis palpitanti et trepidanti, invocatum virtutis nomen non statim fiduciam praestitit, depulit metum? Cdeficienti, si nomen adjutorii sonuit, defuit fortitudo? Nimirum morbi et languores animae isti sunt, illud medicina. Denique et probare licet: Invoca me, inquit, in die tribulationis; eruam te, et honorificabis me . Nihil ita irae impetum cohibet, superbiae tumorem sedat, sanat livoris vulnus, restringit luxuriae fluxum, exstinguit libidinis flammam, sitim temperat avaritiae, ac totius indecoris fugat pruriginem. Siquidem cum nomino Jesum, hominem mihi propono mitem et humilem corde, benignum, sobrium, castum, mi
Abbreviated transcription (Latin):
intuentium oculos. qndo de ore pet̾
tanqͣm fulgur egrediens. claudiunius
corporales plantas solidauit ⁊ bases: mul¬
tosq spirilitaliter eecos illuminauit.
Num qͥd ñ ignẽ sparsit cũ ait. ĩ nomine
itł xp̃i nazareni. surge ⁊ ambula.
daris. Qͥd equȩ m̃tis cogitantis ĩpinguat.
Qͥd ita exercitatos reparat sensꝰ. uirtutes
roborat. uegetat mores bonos atq ho¬
nestos: castas fouet affectiones : Aridꝰ:
omnis anime cibꝰ. si ñ oleo isto ĩfunditur.
Insipidus ẽ: si ñ hoc sale conditur. Si
scͥbas. ñ sapit michi: nͥ legero ibi itłm.
Si disputes aut conferas. ñ sapit michi
nͥ sonuerit ibi itłe. Ifłc. mel in ore: in
aure melos: ĩ corde iubilus: S ẽ ⁊ medi¬
cina. Tristat᷑ aliquis ur̃m. ueniat in cor
itłc. ⁊ inde saliat ĩ os: ⁊ ecce ad exortum
nominis lum̃ nubilum om̃e diffugit.
redit serenum. Labitur quis in crimen.
currit insuꝑ ad laqueum mortis despe-¬

Expanded text:
intuentium oculos, quando de ore Petri, intuentium oculos, quando de ore Petri, tanquam fulgur, egrediens, claudi unius corporales plantas solidavit et bases, multosque spiritualiter caecos illuminavit? Nunquid non ignem sparsit, cum ait: In nomine Jesu Christi Nazareni surge et ambula? daris? Quid aeque mentem cogitantis impinguat? quid ita exercitatos reparat sensus, virtutes roborat, vegetat mores bonos atque honestos, castas fovet affectiones? Aridus est omnis animae cibus, si non oleo isto infunditur; insipidus est, si non hoc sale conditur. Si scribas, non sapit mihi nisi legero ibi Jesum. Si disputes aut conferas, non sapit mihi, nisi sonuerit ibi Jesus. Jesus mel in ore, in aure melos, in corde jubilus. Sed est et medicina. Tristatur aliquis vestrum? Veniat in cor Jesus, et inde saliat in os; et ecce ad exortum nominis lumen, nubilum omne diffugit, redit serenum. Labitur quis in crimen, currit insuper ad laqueum mortis despe
Abbreviated transcription (Latin):
Ego autẽ dico ĩ tͥplici qͣlitate qͣdã olei
qd̾ lucet. pascit. ⁊ ungit: si uos melius
ñ habetis. fõuet ignem. nutͥt carnem:
lenit dolorẽ: lux. cibꝰ. medicina. Uide
idẽ nunc. ⁊ de sponsi nomine. Lucet p̃¬
dicatũ. pascit recogitatum: inuocatum
Lenit ⁊ ungit. Et ꝑcurraniꝰ singula.
Unde putas in toto orbe. tanta. ⁊tam
subita lux fidei: nͥ de predicato iłły.
Nonne in huius nominis luce d̃s nos
uocauit ĩ ammirabile lumen suum:. qͥbꝰ
illuminatis. ⁊ in lumine isto uidentibus
lum̃. dicat merito paulus. fuistis aliqͣndo
tanqͣm lum̃. ⁊ illuminabat patͥam : &
clamabat ubiq. nox precessit. dies autem
appropinquauit. abiciamus gͦ oꝑa tene¬
brarum ⁊ ĩduamur arma lucissic. ut ĩdie
honeste ambulemꝰ. Et monstrabat om̃ibꝰ
lucernã suꝑ candelabrum. annuntians in
om̃i loco itłm. ⁊ hunc crucifixum. Qo mͦ
lux ista insplenduit. ac ꝑtrixit cunctoꝵ

Expanded text:
Ego autem dico in triplici quadam qualitate olei, Ego autem dico in triplici quadam qualitate olei, quod lucet, pascit et ungit, si vos melius non habetis. Fovet ignem, nutrit carnem, lenit dolorem; lux, cibus, 1311 medicina. Vide idem nunc et de sponsi nomine. Lucet praedicatum, pascit recogitatum, invocatum lenit et ungit. Et percurramus singula. 6. Unde putas in toto orbe tanta, et tam subita fidei lux, nisi de praedicato Jesu? Nonne in hujus nominis luce Deus nos vocavit in admirabile lumen suum, quibus illuminatis, et in lumine isto videntibus lumen, dicat merito Paulus: Fuistis aliquando tanquam lumen, et illuminabat patriam, et clamabat ubique: Nox praecessit, dies autem appropinquavit. Abjiciamus ergo opera tenebrarum, et induamur arma lucis: sicut in die honeste ambulemus . Et monstrabat omnibus lucernam super candelabrum, annuntians in omni loco Jesum, et hunc crucifixum. Quomodo lux ista insplenduit ac perstrinxit cunctorum
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ipse quoq effusꝰ sit: Nam semet ipsũ
exinanunt formã serui accipiens. Deniq
ait. Sic̃ a qͣ effusus sum. Effusa ẽ pleni¬
tudo diuinitatis. habitans suꝑ terrã cor-¬
poralit: ut de illa plenitudine om̃s qͥ
corpꝰ mortis gestamus caꝑemꝰ: Ac uitali
odore repleti diceremus. oleũ effusum
nom̃ tuum. En qͦd nom̃ effusum. ⁊ qͥlit̃.
& qͣtinus. Cur uͦ oleũ : Nam hoc ñdũ
dixi. In sermone suꝑiori dicere ceperã.
s int̾uenit subito aluto qd̾ p̃dicendum
uidebat᷑. ꝙͣ quã int̃miserim ultra qͣm
credidi. Qd̃ ñ aliud esse reor. nͥ qͦd fortiᷤ
mulier sapientia misit manũ ad colum.
& digiti eus apprehenderunt fusum.
Nouit enim modicã lanam. ł linũ. in
longum ꝓducere filumꝰ. atq intele ex¬
tendere latitudinẽ : & sic om̃s domesticoᷤᷤ
suos uestire dupplicibꝰ. Est ꝓculdubio
int᷑ oleũ & nomen sponsi similitudo.
nec ociose sp̃c sc̃s alterutrũ comparauit.

Expanded text:
cum ipse quoque effusus sit? Nam semetipsum cum ipse quoque effusus sit? Nam semetipsum exinanivit, formam servi accipiens . Denique ait: Sicut aqua effusus sum . Effusa est plenitudo Divinitatis, habitans super terram corporaliter, ut de illa plenitudine omnes, qui corpus mortis gestamus, caperemus, ac vitali odore repleti diceremus: Oleum effusum nomen tuum. En quod nomen effusum, et qualiter, et quatenus. Cur vero oleum? Nam hoc nondum dixi. In sermone superiore dicere coeperam; sed intervenit subito aliud quod praedicandum videbatur. Quanquam intermiserim ultra quam credidi: quod non aliud esse reor, nisi quod fortis mulier Sapientia misit manum ad collum, et digiti ejus apprehenderunt fusum. Novit enim modicam lanam vel linum in longum producere filum, atque in telae extendere latitudinem, et sic omnes domesticos suos vestire duplicibus . Est procul dubio inter oleum et nomen sponsi similitudo; nec otiose Spiritus sanctus alterutrum comparavit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯresurgẽo a mortuis. ⁊ p̃dicari in nomi¬
ne eiꝰ penitentiã ⁊ remissionẽ pecc̃oꝵs
ñ solum ĩ iudeã. s etiã in om̃s gentẽs. qͥ¬
dicant: oleũ effusũ nom̃ tuũ. Agnosco
enĩ nom̃ qđ in ysaia legi. Seruos suos
inquit uocabit nomine alio. ĩ qͦ qui be-¬
nedicendꝰ ÷ suꝑ terram. benedicetur in
usq qyaq effusũ. Qyousq: Decȩlo
in iuideam : & inde in omẽm terrã ex-¬
currit. & de toto orbe clamat eccła.
oleũ effusum nom̃ titũ. Effusum plane
qd̃ ñ solũ celos t̾rasq ꝑfudit. s asꝑsit:
ĩ homines: n illoꝰ homines. qui cõpu¬
truerant tanꝙͣ ium̃ta
in stercore suo. homines ⁊ ium̃ta saluanᷤ
quẽadmodũ multiplicauit miscdiã suã d̃s.
Qyã carũ: quã uile. Uile: s salubre.
Si uile ñ esset: ñ michi effunderet᷑.
Si salubre ñ esset : ñ me luciaretur.
Particeps nominis sũ : sũ ⁊ hereditati ᷤ
xp̃ianꝰ sum: frat̃ xp̃i sum. Si sum
qđ dicor. heres sum dei. coheres. xp̃i.

Expanded text:
n nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum, non solum in Judaeam, sed etiam in omnes gentes; qudicant: Oleum effusum nomen tuum. 4. Agnosco enim nomen, quod in Isaia legi: Servos suos, inquit, vocabit nomine alio, in quo qui benedictus est super terram, benedicetur in usquequaque effusum! Quousque? De coelo in Judaeam, et inde in omnem terram excurrit; et de toto orbe clamat Ecclesia: Oleum effusum nomen tuum. Effusum plane, quod non solum coelos terrasque perfudit, sed aspersit et in homines, et illos homines qui computruerant tanquam jumenta in stercore suo, homines et jumenta salvans, quemadmodum multiplicavit misericordiam suam Deus. Quam charum, quam vile! vile, sed salubre. Si vile non esset, non mihi effunderetur; si salubre non esset, non me lucraretur. Particeps nominis sum, sum et haereditatis, Christianus sum; frater Christi sum. Si sum quod dicor, haeres sum Dei, cohaeres autem
Abbreviated transcription (Latin):
qui sepe & anteqͣm inuocet᷑ dic̃. ecce assum.
Audite iam qd̾ orantibꝰ uob̃ ꝑ me ĩdica¬
re dignat᷑. de eo qd̾ heri ad hoc ipsum
distulimus: & orationũ ur̃arum fructũ
tempestuium ꝑcipite. En ostendo nom̃
qd oleo merito comparatur. & qͦ merito
dicã multa qͥdẽ spõhuocabula sparsa per
omẽm diuinam paginã legitis: s ĩ duo ea
uobis uniu̾sa complector. Nullum ut ar-¬
bitror repꝑpietis: qd̾ ñ aut pietatis grãm
aut potentiam maiestatis sonet. Sp̃c
ita dicit: etiã ꝑ̃familiariꝰ sibi organum.
Duo hȩc audiui: qr potestas di ẽ. ⁊ tͥ dñe

Expanded text:
pe et antequam invocetur, dicit: Ecce adsum . Audite jam quod orantibus vobis per me indicare dignatur de eo, quod heri ad hoc ipsum distulimus, et orationum vestrarum fructum tempestivum percipite. En ostendo nomen, quod oleo merito comparatur; et quo merito, dicam. Multa quidem Sponsi vocabula sparsa per omnem divinam paginam legitis, sed in duo ea vobis universa complectar. Nullum, ut arbitror, reperietis, quod non aut pietatis gratiam, aut potentiam majestatis sonet. Spiritus ita dicit etiam per sibi familiarius organum: Duo haec audivi: quia potestas Dei est, e
Abbreviated transcription (Latin):
maior ÷ iniquitas mea ꝗͣ ut ueniã merear.
& uerax licet nil eis ꝓfuit ĩfideł confessio.
He itaq tres confessionis obseruantie
iuncte qͣtuor suꝑioribꝰ conpunctionib
septenarium implent. Ia uͦ sic conpunc̾tꝰ¬

Expanded text:
Major est iniquitas mea, quam ut veniam merear ; Major est iniquitas mea, quam ut veniam merear ; et verax licet, nil eis profuit infidelis confessio. Hae itaque tres confessionis observantiae, junctae quatuor superioribus compunctionis, septenarium implent. 13. Jam vero sic compunct
Abbreviated transcription (Latin):
dubiũ. qͥn obreatus mulieris ãmixtionẽ.
Genus excusationis ẽ: cũ argueris.
tu aliũ ĩcusare. Porro excusare te uel¬
le quando corriꝑis. qͣm sit ñ mͦ minime
fructuosum. s ⁊ ꝑnitiosum: scm dauid
introga. Uerba nempe malitie excu¬
sationes in peccatis apellat: ne in ea
declinet cor suum rogans ⁊ supplicaus:
¶serito quidem. In animã ⁊ enim peccat
suam. qͥ se excusat: repellens ꝑinde a se
indulgentie medicinã: ⁊ sic uitam sibi
ꝓpͥo ore int̃cludens. Et que nã maior ma¬
litia qͣm ꝓpͥam armari ĩ salutem: & lingue
tuȩ temet ipsum mucrone confodere:
Deniq qͥ sibi neqͣm᷑. cui ÷ bonus: Sit
autem ⁊ fidelis confessio. ut confitearis
in spe. de indulgentia penitus ñ diffi¬
dens: ne tuo te ore. ñ iustifices. s condẽpnes.
Iydas certe ꝓditor domini. ⁊ cain fr̃icida
confessi sunt: & diffisi sunt. Alt̃. peccaui
inquit. tradens sanguinem iustum. Alt̾

Expanded text:
dubium quin ob reatus mulieris admistionem . dubium quin ob reatus mulieris admistionem . Genus excusationis est, cum argueris tu, alium incusare. Porro excusare te velle quando corriperis, quam sit non modo minime fructuosum, sed et perniciosum, sanctum David interroga. Verba nempe malitiae, excusationes in peccatis appellat, ne in ea declinet cor suum rogans et supplicans . Merito quidem. In animam etenim suam peccat qui se excusat, repellens proinde a se indulgentiae medicinam, et sic vitam sibi proprio ore intercludens. Et quaenam major malitia, quam propriam armari in salutem, et linguae tuae temetipsum mucrone confodere? Denique qui sibi nequam, cui est bonus? 12. Sit autem et fidelis confessio, ut confitearis in spe, de indulgentia penitus non diflidens, ne tuo te ore non tam justifices, quam condemnes. Judas certe proditor Domini, et Cain fratricida confessi sunt, et diffisi sunt: alter: Peccavi, inquit, tradens sanguinem justum ; alter:
Abbreviated transcription (Latin):
militatis magister : & cui humilibꝰ dare
gr̃am certe ingenitum ẽ. Om̃ino non
poterat ñ placari: si que in ore sonuit
ĩ corde radiasset humilitas. Eece cur hu¬
milẽ ce̾ debere confessionẽ dixi. Opor¬
tet autẽ eẽ ⁊ simplicẽ. Non intentionẽ
forte qͥalatet homines excusare delec¬
tet. sisit rea: nec leuigare culpã quȩ
grauis ẽ: nec alieno adumbrare suasu.
cũ inuitũ nemo coegerit. Primũ illud
ñ confessio ÷ s defensio : nec placat. sed
ꝓuocat. Sequens monstrat ĩgratitudi¬
nẽ: ⁊ qͦ minor reputatur culpa. eo
minuitur gła ĩdultoris. S enĩ minũs
libent̃ beneficiũ datur: qͦd minꝰ grate
minusue necessarie ꝓuenire sentitur.
eniã ꝓinde sibi abiudicat. qͥ munꝰ
largitoris attenuat: qd̃ qͥdẽ omnis qͥ
reatũ suum u̾bis alleuiare conat᷑ facit.
Iam a postremo prumi hominis dehor¬
tet᷑ exemplum: nec culpã siquidẽ diffi¬
tentis. nec tam̃ consequentis ueniã. non

Expanded text:
militatis magister, et cui humilibus dare militatis magister, et cui humilibus dare gratiam certe ingenitum est? Omnino non poterat non placari, si quae in ore sonuit, in corde radiasset humilitas. Ecce cur humilem esse debere confessionem dixi. 11. Oportet autem esse et simplicem. Non intentionem forte quia latet homines excusare delectet, si sit rea; nec levigare culpam, quae gravis est; nec alieno adumbrare suasu, cum invitum nemo coegerit. Primum illud non confessio est, sed defensio; nec placat, sed provocat. Sequens monstrat ingratitudinem; et quo minor reputatur culpa, eo minuitur et gloria indultoris. Sed enim minus libenter beneficium datur, quod minus grate minusve necessarie provenire sentitur. Veniam proinde sibi abjudicat, qui munus largitoris attenuat: quod quidem omnis qui reatum suum verbis alleviare conatur, facit. Jam a postremo primi hominis dehortetur exemplum, nec culpam siquidem diffitentis, nec tamen consequentis veniam non
Abbreviated transcription (Latin):
uiam. ut ñ pudeat eos cum exultatone
lugenda iactitare. qđ ⁊ post susceptũ
talionẽ ꝓ conuitio. ł malefacto. id÷ ma¬
lũ ꝓmalo. ł maledictum ꝓ maledicto
audact reddiderint. S ẽ confessio eo
ꝑiculosius noxia. quo subtilius uana. ⁊
s ut esse putemur. Appetere autẽ de hu¬
militate laydem: humilitatis ÷ ñ uirtus
s subu̾sio. Uerꝰ humilis. uilis uult repu¬
tari. ñ humilis p̃dicari. Gaudet contẽp¬
tu sui: hoc solo sane suꝑbꝰ qd̾ laudes
ut humilitatis custos confessio suꝑbiȩ mi¬
litet. ⁊ inde uelit ui deri melior
unde uidetur deterior. Mirabile iac¬
tantie genus: ut ñ possis putari sc̃s: si
ñ appareas sceleratus. At talis confessio.
speciem habens humilitatis ñ uirtutẽ:
Nũqͥd ꝓfuit sauli: qd̾ ad increpationẽ
samuelis se peccasse confessꝰ ẽ: Culpa¬
bilis fuit ꝓculdubio fuit illa confessio
que culpam ñ diluit. Quando enim
humilẽ contempneret confessionẽ hu¬

Expanded text:
rviam, ut non pudeat eos cum exsultatione rviam, ut non pudeat eos cum exsultatione lugenda jactitare, quod et post susceptum talionem pro convicio vel maledicto, id est malum pro malo; aut maledictum pro maledicto audacter reddiderint. 10. Sed est confessio eo periculosius noxia, quo subtilius vana, cused ut esse putemur. Appetere autem de humilitate laudem, humilitatis est, non virtus, sed subversio. Verus humilis vilis vult reputari, non humilis praedicari. Gaudet contemptu sui. hoc solo sane superbus, quod laudes ut humilitatis custos confessio superbiae militet, et inde velis videri melior, unde videris deterior? Mirabile jactantiae genus, ut non possis putari sanctus, si non appareas sceleratus. At talis confessio speciem habens humilitatis, non virtutemNunquid profuit Saul, quod se ad increpationem Samuelis peccasse confessus est? Culpabilis procul dubio fuit illa confessio, quae culpam non diluit. Quando enim humilem contemneret confessionem hu
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ religiosȩ uestiti. ⁊ religionẽ ꝓfessi st̃
ñnũ ꝙͣ audiuimꝰ ali q̃s reminisci. et
lacꝰtitare impudentissime mala sua p̃¬
terita: quȩ u̾bi gr̾a aliquando. ł fortit᷑
gladiatorio. ł argute litteratorio gessere
conflicꝰt u. seu aliud quid scđm mundi
quidẽ uanitatem fauorabile. scđm animȩ
uͦ salutẽ nociuum. ꝑ niciosũ. dampnosũ.
Secularis ad huc animni ĩdicium ẽ hoc.
& humilis habitus qͥ gestatur a talibꝰ. ñ
scẽ nouitatis ÷ meritum:. s prisce uetus¬
tatis oꝑculum. Non nulli talia qͣsi dolen¬
do ⁊ penitendo rememorant. s głam
intentione captantes. cominissa sua non
diluunt. s se ipsos illudunt. Nam d̾s
ñ irridetur. Ueterẽ hominẽ ñ exuert.
s nouo palliant᷑. Non ꝓ ditur aut ꝓi¬
cit᷑ uetus ferm̃tum illa confessione. s
statuitur: scđm illud. inueterauerunt¬
omĩa ossa mea dũ clamarẽ totadie.
Pudet reminisci quordam tantam ꝓt̃¬

Expanded text:
qui religiose vestiti, et religionem professi sunt, qui religiose vestiti, et religionem professi sunt, nonnunquam audivimus aliquos reminisci et jactitare impudentissime mala sua praeterita; quae, verbi gratia, aliquando vel fortiter gladiatorio, vel argute litteratorio gessere conflictu, seu aliud quid secundum mundi quidem vanitatem favorabile, secundum animae vero salutem nocivum. perniciosum, damnosum. Saecularis adhuc animi indicium est hoc; et humilis habitus qui gestatur a talibus, non sanctae novitatis est meritum, sed priscae vetustatis operculum. Nonnulli talia, quasi dolendo et poenitendo rememorant; sed gloriam intentione captantes, commissa sua non diluunt, sed seipsos illudunt: nam Deus non irridetur . Veterem hominem non exuerunt, sed novo palliant. Non proditur aut projicitur vetus fermentum illa confessione; sed statuitur, secundum illud: Inveteraverunt ossa mea, dum clamarem tota die . Pudet reminisci quorumdam tantam prote
Abbreviated transcription (Latin):
urentiũ. nec consum̃tium: heu me mat̾
mea. ut qͥd me genuisti filium doloris
filiũ amaritudinis ⁊ indignationis. et
plorationis et̃ne : Cur exceptꝰ ĩ genibꝰ
cur lacꝰtatuis uberibus: natus ĩ cõbustionẽ
& cybꝰ ignis : Qͥ sic afficitur. sensum
ꝓculdubio recuperauit: & induplici
metu isto. itẽq pudore illo eque dupli-¬
ci. habet oscitationes qͣtuor. Tres que
restant ex uoce confessionis adiciet.
& neqͣ qͣm dicłtur iam de eo qd̃ non sit
uox neq sensus: si tam̃ de corde sim¬
plici. humili. fideliq ꝓcesserit. illa con-¬
fessio. Gm̃e gͦ qd̾ remordet conscientiã
confitere humiliter. pure. fideliter: &
has uices implesti. Sunt qui gloriant᷑
cũ male fecerint. n exultant in rebus
pessimis: quos notans ꝓpħa. peccata
inquit sua p̃dicauerunt sic̃ sodoma.
Uerum hos ab hac disputatione tãqͣm
seculares amoueo. Nam qͥd adnos. de
his qui foris sunt. Quãqͣm & de his

Expanded text:
urentium, nec consumentium? Heu me, mater urentium, nec consumentium? Heu me, mater mea! utquid me genuisti filium doloris, filium amaritudinis, indignationis et plorationis aeternae? Cur exceptus genibus, cur lactarus uberibus, natus in combustionem, et cibus ignis? 8. Qui sic afficitur, sensum procul dubio recuperavit, et in duplici metu isto, itemque pudore illo aeque duplici habet oscitationes quatuor. Tres quae restant ex voce confessionis adjiciet, et nequaquam dicetur jam de eo, quod non sit vox neque sensus, si tamen de corde humili, simplici, fidelique processerit illa confessio. Omne ergo quod remordet conscientiam, confitere humiliter, pure, fideliter; et has vices implesti. Sunt qui gloriantur cum male fecerint, et exsultant in rebus pessimis ; quos notans propheta: Peccata sua, inquit, praedicaverunt sicut Sodoma . Verum hos ab hac disputatione, tanquam saeculares amoveo: nam quid ad nos de his qui foris sunt? 9. Quanquam et de his,
Abbreviated transcription (Latin):
& tam trem̃dã maiestatem audet irri-¬
tare uilis puluiculus. uno leui flatu
disꝑgendus. ⁊ minime recolligendꝰ :
llle ille tim̃dꝰ eͣ : qͥ post qͣm occidĩt
corpꝰ. potestate̾ habet mittere &
ĩgehennã. ꝑaueo gehennã. paueo ui¬
dĩcis uultũ : ipsis quoq trem̃dum
angelicis potestatibꝰ. Contremisco ab ira
potentis. a facie furoris eius. afragore ru-¬
entis mundi. a conflagratione elem̃toꝵ.
a tempestate ualida. a uoce archangeli. ⁊
a u̾bo asꝑo. Contremisco a dentibꝰ bestie
infernalis. a uentre inferi. arugientibus
p̃paratis ad escam. horreo u̾mẽ rodentem.
⁊ ignẽ torrentemꝰ. fumum ⁊ uaporem. &
sulphur ⁊ sp̃m ꝓcellarum. Horreo te¬
nebras exciores. Qis dabit capiti meo aqͣm
& ocuł meis fontem lacͥmaꝵ. ut p̃ueniam
fletibꝰ fletum. ꝯ stridorẽ dentium. ⁊ ma-¬
nuũ pedumq dura uincula᷑. ⁊ pondus
cathenarum. prem̃tium. stringentium.

Expanded text:
et tam tremendam majestatem audet irriet tam tremendam majestatem audet irritare vilis pulvisculus, uno levi flatu mox dispergendus, et minime recolligendus? Ille, ille timendus est, qui postquam occiderit corpus, potestatem habet mittere et in gehennam . Paveo gehennam, paveo judicis vultum, ipsis quoque tremendum angelicis potestatibus. Contremisco ab ira potentis, a facie furoris ejus, a fragore ruentis mundi, a conflagratione elementorum, a tempestate valida, a voce archangeli, et a verbo aspero. Contremisco a dentibus bestiae infernalis, a ventre inferi, a rugientibus praeparatis ad escam. Horreo vermem rodentem, et ignem torrentem, fumum, et vaporem, et sulphur, et spiritum procellarum; horreo tenebras exteriores. Quis dabit capiti meo aquam, et oculis meis fontem lacrymarum , ut praeveniam fletibus fletum, et stridorem dentium, et manuum pedumque dura vincula, et pondus catenarum prementium, stringentium,
Abbreviated transcription (Latin):
bilis in consiliis suꝑ filios hominum:
ret pͥncipatꝰ honorem: ꝓpt̾ hoc ir̃ri¬
tauit impius dm̃: qͥa dixit ĩ corde suo
ñ requiret. Et quid: ĩcorde suo dicere
ñ requiret: nͥ ñ metuere qd̾ requirat:
S requiret usq ad nouissimum qua¬
drantem : requiret ⁊ retͥbuet abun-¬
danter facientib suꝑbiam. Requiret
a redempto seruitium : honorẽ ⁊ głam
ab eo qũe plasmauit. Esto qđ dissimulet
pat̃. ignoscat beneficus . s ñ dominꝰ
⁊ creator. Et qͥ parcit filio. ñ parcet fig¬
m̃to. ñ parcet seruo neqͣm. ꝑ ensa cuiꝰ
sit formidinis ⁊ horroris. tuũ atq om̃iũ
contempsisse factorẽ: offendisse dñm
maiestatis. Maiestatis ÷ timeri. domini
ẽ timeri: ⁊ maxime huius maiestatis.
huiusq domini. Nam si reum regie
maiestatis. qͣm uis humane. humanis
legibꝰ plecti capite sanccitum ẽ: qͥs
finis contempnentiũ diuinã omĩpoten¬
tiã erit. Tangit montes ⁊ fumigant.

Expanded text:
bilis in consiliis super filios hominum ;bilis in consiliis super filios hominum ;iret principatus honorem? Propter hoc irritavit impius Deum, quia dixit in corde suo: Non requiret . Et quid est in corde suo dicere: Non requiret, nisi non metuere quod requirat? Sed requiret usque ad novissimum quadrantem: requiret et retribuet abundanter facientibus superbiam . Requiret a redempto servitium, honorem et gloriam ab eo quem plasmavit. 7. Esto quod dissimulet pater, ignoscat beneficus; sed non Dominus et Creator; et qui parcit filio, non parcet figmento, non parcet servo nequam, Pensa cujus sit formidinis et horroris, tuum atque omnium contempsisse factorem, offendisse Dominum majestatis. Majestatis est timeri, Domini est timeri, et maxime hujus majestatis, hujusque Domini. Nam si reum regiae majestatis, quamvis humanae, humanis legibus plecti 1315 capite sancitum sit; quis finis contemnentium divinam omnipotentiam erit? Tangit montes, et fumigant ;
Abbreviated transcription (Latin):
Pudet ĩgratitudinis: Qyã ꝙͣ ad confu¬
sionis cumulum arguar etiã reddidisse
mala ꝓbonis : & odium ꝓ dilectione.
Mimine quidem mͥ a benefactore sic̃
a patre tim̃dum: uerꝰ quippe beneficꝰ:
dans affluent̃. y ñ improperans. Non
improperat dona. quia dona sunt: &
beneficia fua mͥ dedit ñ uendidit. Peniq
sine penitentia sunt dona eius. At qͥn-¬
to de illo benignius: tanto de me in¬
dignius sentire cogor. Prubesce ⁊ dole
nichi lominus anima mea: qmͣ su llum
ñ repetere ⁊ ñ improperare decet: nos
tam̃ omnino dedecet ĩgratos ĩmemoresq
minus suas partes exequitur pudor: ti¬
mor sane excitet᷑ ĩ adiutorium. Excitet᷑.
ut excitet.a Sepone paululũ pia
uocabula benefactoris ⁊ patͥs. att ad
austeriora conu̾tere. Nempe qui legitur
pat̾ miscłiarum & d̾s totius consolationis. ⁊
legit᷑ nichilominus. d̾s ultionũ dominꝰ.
legit᷑ ds uidex iustꝰ. ꝯfortis. legit᷑ t̃ri¬

Expanded text:
Pudet ingratitudinis, quanquam ad confuPudet ingratitudinis, quanquam ad confusionis cumulum, arguar etiam reddidisse mala pro bonis, et odium pro dilectione. Minime quidem mihi a benefactore, sicut nec a patre timendum. Verus quippe beneficus est, dans affluenter, et non improperans . Non improperat dona, quia dona sunt; et beneficia sua mihi dedit, non vendidit. Denique sine poenitentia sunt dona ejus. At quanto de illo benignius, tanto de me indignius sentire cogor. Erubesce, et dole nihilominus, anima mea; quoniam etsi illum non repetere et non improperare decet, nos tamen ommino dedecet ingratos immemoresque  suas partes minus exsequitur pudor, timor sane excitetur in adjutorium. Excitetur, ut excitet. Sepone parum pia vocabula benefactoris et patris, atque ad austeriora convertere. Nempe qui legitur: Pater misericordiarum, et Deus totius consolationis ; legitur nihilominus: Deus ultionum Dominus ; legitur; Deus judex justus et fortis ; legitur: Terri
Abbreviated transcription (Latin):
meȩ. Deinde etiam ñ peꝑcit unigenito.
ꝓsic genito. Ita ipse quidẽ patrẽ se exi¬
buit mͥ. s ñ ego illi uicissim filium. Wa¬
nã fronte attollo ĩa oculos ad uultum
patͥs tã bomi: tã malꝰ filiꝰ : Pudet in¬
digna gessisse genere meo: pudet tanto
patre uixisse denerẽ. Exitus a quarum
deducite ocłi mei : oꝑiat confusio fa-¬
ciẽ meam. uultũ meum pudor suffun¬
dat. occupetq caligo: deficiat ĩ dolore
uita mea. ⁊ anni mei ĩ gemitibꝰ. Phpudor.
qu̾e fructum habui ĩ quibus nc̃ erubesco:
Si ĩ carne seminaui: de carne ñ metam
nͥ corruptionem. Si ĩ mundo: ⁊ ipse tͣn¬
sit ⁊ concupiscentia eiꝰ. Qͥd: Caduca
uana. ⁊ ꝓpe nulla. & quoꝵ finis mors ẽ.
infelix ⁊ insanus p̃ferre ñ erubui. et̃m
patͥs amori ⁊ honori : Confundor̾. con-¬
fundor audire. Si ego pat̃. Tuͥ÷ honor
neficiis. Instaurat adu̾sũ me testes: ut
alia innumera taceam. huius corporis

Expanded text:
meae. Deinde etiam non pepercit. Unigenito meae. Deinde etiam non pepercit. Unigenito pro sic genito. Ita ipse quidem patrem se exibuit mihi, sed non ego me illi vicissim filium. Quanam fronte attollo jam oculos ad vultum patris tam boni, tam malus filius? Pudet indigna gessisse genere meo, pudet tanto patre vixisse degenerem. Exitus aquarum deducite, oculi mei; operiat confusio faciem meam, vultum meum pudor suffundat, occupetque caligo. Deficiat in dolore vita mea, et anni mei in gemitibus. Proh pudor! quem fructum habui in quibus nunc erubesco? Si in carne seminavi, de carne non metam nisi corruptionem ; si in mundo, et ipse transit, et concupiscentiavana, et prope nulla, et quorum finis mors est, infelix et insanus praeferre non erubui aeterni Patris amori et honori. Confundor, confundor audire: Si ego pater, ubi est honeficiis. Instaurat adversum me testes, ut alia innumera taceam, hujus corporis
Abbreviated transcription (Latin):
si tuã conscientiam qua druplici sentis con¬
punctione morderi: pudore gemino. &
gemino metu. Nam uitam ad ꝑficiendũ
septenarium tͥplex confessionis species
attestat᷑: de qͥ postea uidebitur. Nonne
⁊ sc̃s iheremias in suo planc̾tu obseruat
hunc numerum: Et tu gͥ intua ꝓte
lamͣtatione formam habens ꝓpheticam
dm̃ cogita facꝰtorẽ tuum: cogita ⁊ bene¬
facꝰtorẽ: cogita patrem: cogita dominũ.
Ad om̃ia reus es: plange ꝑsingula. Ad
pͥmum ⁊ ultimũ respondeat timor tuus.:
Et si ꝑcutit. uirga ñ baculo ꝑcutit: &
cũ ꝑcusserit. sanat. Pat̃na uox ẽ: ꝑcutiã
& ego sanabo. Non ÷ ꝓinde
qd̾ a patre formides. qͥ &¬
si quando feriat. ut em̃det.
numqͣm tam̃ ut uindicet. At uͦ cogitantẽ
qd̃ patrẽ offendim. est certe qd̾ pudeat:
& si ñ qđ terreat. Uoluntarie genuit me
u̾bo uitatis. ñ stimulo carnalis cupiditati
excussit: quẽadmodum genitor carnis

Expanded text:
si tuam conscientiam quadruplici sentis comsi tuam conscientiam quadruplici sentis compunctione morderi; pudore gemino, et gemino metu: nam vitam ad perficiendum septenarium triplex confessionis species attestatur, de quibus postea videbitur. Nonne et sanctus Jeremias in suo planctu observat hunc numerum? Et tu igitur in tua pro te lamentatione formam habens propheticam, Deum cogita 1314 factorem tuum, cogita et benefactorem, cogita patrem, cogita Dominum. Ad omnia reus es; plange per singula. Ad primum et ultimum respondeat timor tuus, Et si percutit, virga non baculo percutit; et cum percusserit, sanat. Paterna vox est: Percutiam et ego sanabo . Non est proinde quod a patre formides, qui etsi quandoque feriat ut emendet, nunquam tamen ut vindicet. At vero cogitantem quod patrem offenderim, est certe quod pudeat, etsi non quod terreat. Voluntarie genuit me verbo veritatis, non stimulo carnalis cupiditatis excussit, quemadmodum genitor carnis
Abbreviated transcription (Latin):
terii ammonent. Si illud ingens uniu̾¬
si generis humani pͥmũ quidẽ exanime
corpꝰ attendas: uides ubiq eccłam exqͦ
uitã ꝓpħa ĩcumbente recepit. qͣsi septies
oscitare: qͥa septies indie laudem dicere
consueuit. Si te ipsum adu̾tas. in hoc te
noueris uita uiuere spiritali. ac mysticum
hunc implere numerum. si sensualitatiᷤ tue
quinarium. caritatis binario subicis. exi
in sc̃ificationem. que pͥꝰ exibiuisti seruire
iniquitati ad miquitatem. Aut certe. si
eundẽ quinarium ꝓ rimoꝵ saluti ĩꝑciens
ad ꝑficiendũ septenariũ duo hec adicias.
mis cđiam scilicet ⁊ iudicium cantare deo.
Habeo ⁊ alias septem oscitationes: septem
uidelicet exꝑim̃ta. sine quib uera ⁊ certa
salus rediuiui sp̃c minime constat.: qͣtuor
ad sensum conpunctionis.: tͥa ad confes¬
sionis sonum ꝑtinentia. Si uiuis. si uox.
si sensꝰ ẽ: tu quoq eadẽ inte recognoscis.
Porro sensum ex integͦ recuperasse te scias:

Expanded text:
terii admonent. Si illud ingens univeterii admonent. Si illud ingens universi humani generis primum quidem exanime corpus attendas, vides ubique Ecclesiam, ex quo vitam oscitare; quia septies in die laudem dicere consuevit. Si te ipsum advertas, in hoc te noveris vita vivere spirituali, ac mysticum hunc implere numerum, si sensualitatis tuae quinarium charitatis binario subjicis, exhin sanctificationem, quae prius exhibuisti servire iniquitati ad iniquitatem ; aut certe si eumdem quinarium proximorum saluti impertiens, ad perficiendum septenarium duo haec adjicias, misericordiam scilicet et judicium cantare Deo. 4. Habeo et alias septem oscitationes, septem videlicet experimenta, sine quibus vera et certa salus redivivi spiritus minime constat: quatuor ad sensum compunctionis, tria ad confessionis sonum pertinentia. Si vivis, si vox, si sensus est, tu quoque eadem in te recognoscis. Porro sensum ex integro recuperasse te scias,
Abbreviated transcription (Latin):
dat ꝓferre utiliter : dat efficacit᷑ ad im¬
plere. Et ẽ funiculus triplex. qui diffici¬
le rumpitur. ad extrahendas animas de
carcere diaboli. & trahendas post te ad
regna cȩlestia: si recte sentias. si digne
ꝓlo quaris: si uiuendo confirmes. Ocuł̃
suis tetigit meos: interioris hominis fron
qm̃ cũ ad huc peccatores essemus recon¬
ciliauit nos dõ iusticie mortuos. Os ori
applicuit᷑. iterato inspirans in faciẽ meã
spiraculum uite. s sanctioris qͣm pͥmo.
Nam primo quidẽ ĩ animã uiuentẽ cre¬
auit me : scđo ĩ sp̃m uiuificantem refor¬
mauit me. Manus suas meis suꝑposuit.
exemplum prebens bonoꝵ oꝑum. formã
obedientie. Nut certe inanus suas misit
ad fortia. ut doceret meas ad prelium:
& digitos metis ad bellum. Et oscitauit
inquit puer septies. Sufficiebat ad głam
manifestandi miraculi. oscitasse semelꝰ.
s multiplicitas. ⁊ insignis nuimerus inis¬

Expanded text:
dat proferre utiliter, dat efficaciter adimdat proferre utiliter, dat efficaciter adimplere. Et est funiculus triplex, qui difficile rumpitur, ad extrahendas animas de carcere diaboli, et trahendas post se ad regna coelestia, si recte sentias, si digne proloquaris, si vivendo confirmes. Oculis suis tetigit meos, interioris hominis fronquoniam cum adhuc peccatores essemus, reconciliavit nos Deo, justitiae mortuos. Os ori applicuit, iterato inspirans in faciem meam spiraculum vitae, sed sanctioris quam primo. Nam primo quidem in animam viventem creavit me; secundo in spiritum vivificantem reformavit me. Manus suas meis superposuit, exemplum praebens bonorum operum, formam obedientiae. Aut certe manus suas misit ad fortia, ut doceret manus meas ad praelium, et digitos meos ad bellum. 3. Et oscitavit, inquit, puer septies . Sufficiebat ad gloriam manifestandi miraculi oscitasse semel; sed multiplicitas et insignis numerus mys
Abbreviated transcription (Latin):
Si quidẽ animarum eybꝰ nichilominus
est iste. Canibꝰ quoq ac uenatoribꝰ ple¬
rũq contingit. a bestia qͣm aggressi fu¬
erant desistere. ⁊ sequi aliam. que inopi¬
nantibꝰ forte occurrerit. Non paruum
fidutie robur prestat michi. qd̾ magnus
ille uir ꝓpħa. potens in opere ⁊ sermone
de excelso monte cęloꝵs descendens. uisi¬
tare dignatꝰ ÷ me. cum sim cinis & pului ᷤs.
misereri mortuo. inclinare se iacenti.
contrahi. ⁊ coeqͣri paruo: ceco partiri lum̃
oculoꝵ suoꝵ: ⁊ os mutum oris ꝓprii osculo
soluere: debilesq manꝰ suaꝵ roborare
contactu. Suauiter rumino ista. ⁊ re-¬
plent᷑ uiscera mea. ⁊ interiora mea sagi¬
nantur: & omnia ossa mea germinant
laudem. Hoc semel contulit uniu̾sitati.
hoc cotidie singuli in nob̾ actitari sen¬
timus: & cordi scilicet tͥbui intelligentiȩ
lumen. & ori edificationis u̾bum: ⁊ ma¬
nibꝰ opꝰ iusticiȩ. Dat sentire fidelit̃.

Expanded text:
siquidem animarum cibus nihilominus siquidem animarum cibus nihilominus est iste. Canibus quoque ac venatoribus plerumque contingit a bestia, quam agressi erant, desistere; et sequi aliam, quae inopinantibus forte occurrerit. 2. Non parvulum fiduciae robur praestat mihi, quod magnus ille vir propheta, potens in opere et sermone, de excelso monte coelorum descendens, visitare dignatus est me, cum sim cinis et pulvis; misereri mortuo, inclinare se jacenti, contrahi et coaequari parvo, caeco partiri lumen oculorum suorum, et os mutum oris proprii osculo solvere, debilesque manus suarum roborare contactu. Suaviter rumino ista, et replentur viscera mea, et interiora mea saginantur, et omnia ossa mea germinant laudem. Hoc semel contulit universitati; hoc quotidie singuli in nobis actitari sentimus, et cordi scilicet tribui intelligentiae lumen, et ori aedificationis verbum, et manibus opus justitiae. Dat sentire fideliter,
Abbreviated transcription (Latin):
haurire. ⁊ ꝓpinare me oportet: qd ñfit
celerĩt ꝑcurrendo. s tractando diligen¬
ter. ⁊ exhortando frequent̃. Quãqͣm ⁊
p̃ter spemquoq meã diu noᷤᷤ discussio
detinuit sacram̃tors. Putaui fateor unum
ad hoc sermonẽ sufficere: siluamq istam
umbrosam latebrosamq allegoriarũ. per¬
transire nos cito : & ad planitiẽ moralium
sensuum itinere diei qͣsi unius ꝑuenire.
S secus contigit. Biduum quippe ĩa in eo
ex pendimus. ⁊ ad huc restat uia. letus
ocħ eminus. summitates ramoꝵ ⁊ montiũ
cacumina ꝑuolabat. s uallium subt̃ iacen s
uastitas. ⁊ densitas dumetorum frustrabat᷑
obtutꝰ. Numqͥd u̾bi gra helisei miraculũ
p̃uidere ualebam: qͥa nobis uidelicet de
uocatione gentium ⁊ repulsione iudeoꝵ
disserentib. ita de subito in medium ꝓsi¬
liret : Et nunc qͣndoquidẽ incidimus
ñ pigeat nos paululũ immorari: consequent
ad id qͦd int̃mittimus postea reuersuros.

Expanded text:
haurire, et propinare me oportet: quod non fit haurire, et propinare me oportet: quod non fit celeriter percurrendo, sed tractando diligenter, et exhortando frequenter. Quanquam et praeter spem quoque meam diu nos discussio detinuit sacramentorum. Putavi, fateor, unum ad hoc sermonem sufficere, silvamque istam umbrosam, latebrosamque allegoriarum pertransire 1313 nos cito, et ad planitiem moralium sensuum itinere diei quasi unius pervenire: sed secus contigit. Biduum quippe jam in eo expendimus, et adhuc restat via. Ictus oculi eminus summitates ramorum et montium cacumina pervolabat; sed vallium subterjacens vastitas, et densitas dumetorum frustrabatur obtutus. Nunquid, verbi gratia, Elisaei miraculum praevidere valebam, quia nobis videlicet de gentium vocatione et repulsione Judaeorum disserentibus, ita de subito in medium prosiliret? Et nunc quandoquidem incidimus, non pigeat nos paululum immorari, consequenter ad id quod intermittimus, postea reversuros,
Abbreviated transcription (Latin):
septenarius iste: Nescio enim anita
simplex quispram in nobis sit: qͥ ociosas
esse has uices. ⁊ numerũ hunc putet for¬
tuitũ. Ego nec illud uacare reor. qđ ꝓpħa
incũbens suꝑ mortuum. ad m̃surã puerił
corporis sese contrarit: os suũ. ori illuis
fecit. ad eruditionẽ ꝓculdubio illoꝵ spi¬
rituum. qͦs corrupti corporis circĩuiẽnit
infida societas. ac stulta mundi sapien¬
tia desiꝑe docuit. Corpꝰ quippe qd̾ cor-¬
rumpit᷑ aggrauat animã: & deprimit
terrena in habitatiosensũ multa cogitan¬
tem. ꝓ ꝑterea nemo miretur aut mo¬
leste accipiat᷑. si in his
scrutandis tanqͥm qui¬
busdam sp̃c sci apothe¬
cis curiosꝰ existo: cũ sciã quia sic uiuit᷑
⁊ intalibus uita sp̾c mei. Dico tam̃ his qͥ
p̃uolantes ingenio ĩ om̃i sermone. ante
pene flagitant finẽ. qͣm pͥncipiũ teneant.
debitore me etiam tardioribꝰ esse: ⁊ max¬
xime. S nec studium tam ẽẽ michi ut
exponã u̾ba. qͣm ut imbuam corda. Et

Expanded text:
septenarius iste? Nescio enim an ita simplex quispiam in nobis sit, qui otiosas esse has vices, et numerum hunc putet fortuitum. Ego nec illud vacare reor, quod propheta incumbens super mortuum, ad mensuram puerilis corporis sese contraxit, os suum ori illius fecit, ad eruditionem procul dubio illorum spirituum, quos corrupti corporis circumvenit infida societas, ac stulta mundi sapientia desipere docuit. Corpus quippe quod corrumpitur, aggravat animam; et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Propterea nemo miretur aut moleste accipiat, si in his scrutandis, tanquam quibusdam Spiritus sancti apothecis, curiosus existo, cum sciam quia sic vivitur, et in talibus vita spiritus mei. Dico tamen his qui praevolantes ingenio, in omni sermone ante pene flagitant finem, quam principium teneant, debitorem me etiam tardioribus esse, et maxime; sed nec studium tam esse mihi ut exponam verba, quam ut imbuam corda. Et
Abbreviated transcription (Latin):
&. unũ ex̃ẽplũ pono qͦd occurrit de
sansone: qͥ se ipsũ una cũ hostib op¬
pͥmens int̾fecit. Quod utiq factũ
si defendit᷑ ñ fuisse peccatũ: pͥuatũ
habuisse consiliũ in dubitant᷑ creden

Expanded text:
et unum exemplum pono quod occurrit de et unum exemplum pono quod occurrit de Samsone, qui se ipsum una cum hostibus opprimens interfecit . Quod utique factum si defenditur non fuisse peccatum, privatum habuisse consilium indubitanter creden
Abbreviated transcription (Latin):
cessariũ de inde qͦd inuolabile
nominaui. illud intelligo. qͦd ñ ab
homine traditũ. s diunitꝰ ꝓmul¬
gatũ nͥ a deo qͥ tradidit mutari
omnino ñ patit᷑᷑ ut exẽpli causa
ñ occides. ñ mechaberis. ñ furtũ
facies.&. reliqua illius tabule sei
dispensacionẽ admittunt. nec
cuiquã hominũ ex his aliqͥd aliqͦ
modo soluere aut licuit aut lice¬
bit: ds tam̃ hor. qͦd uoluit. quando
uoluit soluit. siue cũ ab hebreis
egypcios spoliari. siue quando ꝓ.¬
pħam cũ muliere fornicaria nus¬
ceri p̃cepit: quor. utiq alterũ qͥd
nͥ graue furti facinꝰ. alterũ qͥd. nͥ
flagien tͣpitudo reputaret᷑. si ñ ex¬
cusasset utrũq factũ. auctoritas
impantis: Sane ubi simile aliqͥd
aliquando a sc̃is hominib fuisse ledi¬
t usurpatũ scͥptura ñ indicante qͦd
ds ita p̃ceꝑit: aut eos peccasse faten¬
dũ ẽ sic̃ homines. aut certe sic̃ ꝓpħas
familiare de i consiliũ accepisse. Unde

Expanded text:
cessarium deinde, quod inviolabile cessarium deinde, quod inviolabile nominavi, illud intelligo, quod non ab homine traditum, sed divinitus promulgatum, nisi a Deo qui tradidit, mutari omnino non patitur: ut, exempli causa, Non occides, Non moechaberis, Non furtum facies , et reliqua illius tabulae legdispensationem admittunt, nec cuiquam hominum ex his aliquid aliquo modo solvere, aut licuit, aut licebit; Dominus tamen horum quod voluit, quando voluit solvit, sive cum ab Hebraeis Aegypties spoliari , sive quando prophetam cum muliere fornicaria misceri praecepit . Quorum utique alterum quid nisi grave furti facinus, alterum quid nisi flagitii turpitudo reputaretur, si non excusasset utrumque factum auctoritas imperantis? Sane ubi simile aliquid aliquando a sanctis hominibus fuisse legitur usurpatum, Scriptura non indicante quod Deus ita praeceperit; aut eos peccasse fatendum est, sicut homines; aut certe, sicut prophetas, familiare Dei consilium accepisse. Unde