comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
d uictus qͣndoq p̾cib ad sensũ dedit
Cumꝙ in eodẽ monastio regularisii¬
te custodiã teneret. nulliꝙ ut prius
ꝑactꝰ illicitos in dexteram leuãq ꝑtẽ
deflecti a cõu̾sationis itinere licẽt sus¬
cepti frõs insane seuientes semet ip̃oᷤ
prius accusare ceꝑunt. qr hñc sibi p̾¬
ẽẽ. poposcerant: quoꝵ scilic tortitudo
in norma euis rectitudinis offendebat.
Cumq sibi sub eo conspic̾ent illicita
nõ licere. et se dolerent ad sueta relin
quere. durũq ẽẽt. qd inm̃te neterico¬
gebant᷑ noua meditari: sicut prauis
morib semꝑ grauis est uita bonorũ.
tractare de eins aliqui mortecona¬
ti sũt. O in inito consilio: uenenũ in¬
no miscuerũt: Et cũ uas uttreũ inqͦ
ille pestifer potꝰ habebatur. recũben¬
ti patre ex more monast̾ii ad benedi¬
cendũ fuisset oblatum: benedictꝰ ex
tensa manu signũ crucis edioit. et
uas qͦd longuis tenebatur. eo dẽ signo

Expanded text:
sed victus quandoque precibus assensum dedit. Cumque in eodem monasterio regularis vitae custodiam teneret, nullique ut prius per actus illicitos in dexteram laevamque partem deflectere a conversationis itinere liceret; suscepti fratres insane saevientes semetipsos prius accusare coeperunt, quia hunc sibi praeesse poposcerant: quorum scilicet tortitudo in norma ejus rectitudinis offendebat. Cumque sibi sub eo conspicerent illicita non licere, et se dolerent assueta relquere, durumque esset quod in mente veteri cogebantur nova meditari, sicut pravis moribus semper gravis est vita bonorum, tractare de eius aliquid morte conati sunt, qui inito consilio venenum vino miscuerunt. Et cum vas vitreum, in quo ille pestifer potus habebatur, recumbenti Patri, ex more monasterii, ad benedicendum fuisset oblatum, extensa manu Benedictus signum crucis edidit, et vas quod longius tenebatur, eodem signo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtib inueniret᷑ diuisũ. Quod mox
mentissime flerecepit: quia uas
quod pͥstitum acceꝑat. fractũ uide¬
bat. Senedictus aũt religiosus et
pus puer cum nutricẽ suã flerecõ¬
spic̾et: euis dolori cõpassus. ablatis
secum utrisꝙ fracti capisterii ꝑtib.
sese cũ lacrimis inorationẽ dedit
sent. Mox aũt nutͥcem suã blande
consolatus. et sanũ capisteriũ reddi¬
dit. qͦd fractũ tulerat. Que resinlo¬
co eodem acunctis ẽ aguita. atq ĩ
tanta admiratione habita. ut hoc
ip̃m capisteriũ eus loci incole in
eccłie ingressu suspend̾ent. qͣtenus
⁊ p̾sentes ⁊ secu tͣ om̃s aguosce¬
rent: bñdictus puer conũsatois
grãm a qͦnta ꝑfectione cepisset
Qd annis multis illic ante ocłos
om̃ium fuit ⁊ usꝙ ad hec lango¬

Expanded text:
iretur divisum. Quod mox mentissime flere coepit, quia vas quod praestitum acceperat, fractum vi debat. Benedictus autem religiosus et pius puer cum nutricem suam flere conspiceret, ejus dolori compassus, ablatis secum utrisque fracti capisterii partibus, sese cum lacrymis in orationem dedit:sent Mox autem nutricem suam blande consolatus, et sanum capisterium reddidit, quod fractum tulerat Quae res in eodem loco a cunctis est agnita, atque in taus loci incolae in ecclesiae ingressu suspenderent: quatenus praesentes et secuturi omnes agnoscerent, Benedictus puer conversationis gratiam a quanta perfectione coepisset, quod annis multis illic ante omnium oculos fuit, et usque ad haec Lango
Abbreviated transcription (Latin):
defunctꝰ. eius dalmaticã feretrosẽ¬
positam. demoniatꝰ tetigit. statĩ¬
ꝙ saluatus ẽ. post multũ uero tẽ¬
ꝑis germano capuano ep̃o. cuius.
suꝑiꝰ menioriã feci: inedici ꝓ corpiꝰ¬
salute dictauerant. ut in angula¬
nis t̾mis lauari debuisset. Qui in¬
gressus easdem t̾mas: p̃dictum pas¬
chasium diaconũ stantẽ et obsequẽ
uir faceret inquisiuit. Cui ille res¬
pondit. ꝓ nulla alia causa in hocpe¬
nali loco deputatꝰ sũ: nͥ quia in ꝑte
laurentii contra symmachũ sensi.
s queso te pro me dum dep̾care:
atꝙ in hoc cognosce qͦd exauditus
sis: si huc rediens menõ inueneris.
bstrinxit. et post paucos dies re¬
diit. siam p̾dictum paschasiũ in
loco eodem minime in uenit. Q uia¬
enim nõ malicia s ignorantie erro¬
re peccauerat: purgari pꝰ mortẽ
deudũ ẽ. quia ex illa elemosinarũ
suaꝵ largitate hoc obtinuit. ut tũc
potuisset ꝓmerer i ueniam cũ iã

Expanded text:
ejus dalmaticam feretro superpositam daemoniacus tetigit, statimque salvatus est. Post multum vero temporis Germano Capuano episcopo, cujus superius memoriam feci , medici pro corporsalute dictanis thermis lavari debuisset. Qui ingressus easdem thermas, praedictum Paschasium diaconum stantem et obsequentvir faceret inquisivit. Cui ille respondit: « Pro nulla alia causa in hoc poenali loco deputatus sum, nisi quia in parte Laurentii contra Symmachum consensi. Sed, quaeso te, pro me Dominum deprecare, atque in hoc cognosces quod exauditus sis, si huc rediens me non inveneris. pus se in precibus strinxit, et post paucos dies rediit, sed jam praedictum Paschasium in loco eodem minime inenim non malitia, sed ignorantiae errore peccaverat, purgari post mortem a dendum est, quia ex illa eleemosynarum suarum largitate hoc obtinuit, ut tunc potuisset promereri veniam, cum jam
Abbreviated transcription (Latin):
essem iuuenculus. atq in lai¬
co hĩtu cõstitutꝰ. narrari amaio¬
rib atq scientib audiui quod
paschasius huiꝰ apłice sedis diaco¬
nus cuius apud nos rectissimi et
maxime oꝑib uacans: cultor pau¬
ꝑum et contẽptor sui. S hic in ea
contẽz tione que inaroescente zelo
fidelium int̾ syminachũ atq lau¬
rentiũ facta est: adpontificatꝰ ordi¬
nem laurentium elegit: et om̃iũ
post unanimitate suꝑatꝰ. insua
tamen sentẽtia usꝙ ad diem sui exi¬
tus ꝑsticit: illũ amanoo ac p̾fe̾n¬

Expanded text:
essem juvenculus, atque in laico habitu constitutus, narrari a majoribus atque scientibus audivi, quod Paschasius hujus apostolicae sedis diaconus, cujus apud nos rectissimi et maxime operibus vacans, cultor pauperum, et contemptor sui. Sed hic in ea contentione quae inardescente zelo fidelium inter Symmachum atque Laurentium facta est ad pontificatus ordinem Laurentium elegit; et omnium post unanimitate superatus, in sua tamen sententia usque ad diem sui exitus perstitit, illum amando atque praeferen
Abbreviated transcription (Latin):
quod his extremis tẽꝑib tam
multa de animab clarescũt q̃ ante
latueriũ ita ut aꝑtis renelatiõib
atq ostensionib uenturũ scłm in¬
ferre se uob̾ atq aꝑire uideat᷑¬
ta ẽ. Nam qͣntum p̾sens scłm peo
pinquat ad finem. tantũ futurũ
sclm ip̃a iam quasi propinquante
tangitur. et signis manifestiorib
aꝑit᷑ Q uia enĩ in hoc cogitationeᷤ
hoc scłm nisi uoctẽ. et quid uentu¬
rũ nͥ diem dixerim: S quẽ admo¬
dũ cũ nox finiri. et dies incipit
oriri ante solis ortum simul aliqͦ
mͦ tenebre cũluce cõmixte sũt. qͦ¬
usq discedentis noctis reliquie ĩ
lucẽ diei subsequẽtis ꝑfecte u̾tan¬
tur: ita huiꝰ mundi finis iam cum
futuri scłi exordio ꝑmiscet᷑ atq ip̃e
reliquiaꝵ. eius tenebre quadã iam
rerũ spũaliũ ꝑmixtõne translũ¬
cent: et que illiꝰ mũdi sũt. multa
iam cernimus. S nec dũ ꝑ fecteco¬
gnoscinꝰ: quia quasi in quodã m̃tis
crepusculo hecuelut aute solem

Expanded text:
quod in his extremis temporibus tam multa de animabus clarescunt, quae ante latuerunt; ita ut apertis revelationibus atque ostensionibus venturum saeculum inferre se nobis atque aperire videatta est; nam quantum praesens saeculum pinquat ad finem, tantum futurum saeculum ipsa jam quasi propinquitate tangitur, et signis manifestioribus aperitur. Quia enim in hoc saeculo cogitationes hoc saeculum nisi noctem, et quid venturum nisi diem dixerim? Sed quemadmodum cum nox finiri et dies incipit oriri, ante solis ortum, simul aliquo modo tenebrae cum luce commistae sunt, quousque discedentis noctis reliquiae in lucem diei subsequentis perfecte vertantur, ita hujus mundi finis jam cum futuri saeculi exordio permiscetur, atque ipsae reliquiarum ejus tenebrae quadam jam rerum spiritalium permistione translucent. Et quae illius mundi sunt, multa jam cernimus, sed necdum perfecte cognoscimus, quia quasi in quodam mentis crepusculo haec velut ante solem
Abbreviated transcription (Latin):
cutꝰ opus arserit detrimentũ patiet᷑
ip̃e aũt saliserit sic tam̃ quasi ꝑ
iguẽ: quauis hoc de igne tribulatoĩs
inhac nobis uita ad hibito posilt in¬
teluͥ tam̃ siquis hec deigue future
purgatõus accipiat. Pensandum
sollicite ẽ: quia illũ dixit ꝑignẽ pos
se saluari: nũqͥ suꝑ hoc fundam̃tũ
ferrũ es uł plũbum edificat. idẽ per¬
catamaiora et idcirco ouriora ata
stipulã: idẽ pcc̃a minima atq les¬
sima: que ignis facile cõsumat he
tamensciendũ est quia illic saltis
deminimis nicħ quisꝙ p̾gatonꝰ
obtinebit: nͥ bonis hoc actib in
hac ad huc uita positus. ut illic ob

Expanded text:
cujus opus arserit detrimentum patietur, ipse autem salvus erit, sic tamen quasi per ignem; quamvis hoc de igne tribulationis in hac nobis vita adhibito possit intelligi, attamen si quis haec de igne futurae purgationis accipiat, pensandum sollicite est: quia illum dixit posse per ignem salvari, non qui super hoc fundamentum ferrum, aes, vel plumbum aedificat, id est peccata majora, et idcirco duriora, atque stipulam, id est peccata minima atque levissima, quae ignis facile consumit. Hoc tamen sciendum est: quia illic saltem de minimis nil quisque purgationis obtinebit, nisi bonis hoc actibus in hac adhuc vita positus, ut illic ob
Abbreviated transcription (Latin):
suar cauda qui sua mea genua pedes¬
ꝙ ineos colligauit. caput uͦ suum
intrameũ os mittens sp̃m meũ
ebibens abstrahit. Quil dictissta¬
tim defunctus est: atꝙ ut penitẽ¬
do libari potiusset a dracone quem
uiderat expectatꝰ nõ est. Quodn¬
mirũ constat quia ad solam utilita¬
tẽ audientium uiderit. qui eũ ho¬
stem cui traditus fuerat ⁊ ĩnotuit
et nõ euasit. petr. Docert uelin
si post mortẽ purgatoriꝰ ignis eẽ cre

Expanded text:
sum, qui cauda sua mea genua pedessum, qui cauda sua mea genua pedesque colligavit, caput vero suum intra meum os mittens, spiritum meum ebibens extrahit. Quibus dictis statim defunctus est, atque ut poenitendo liberari potuisset, a dracone quem viderat exspectatus non est. Quod nimirum constat quia ad solam utilitatem audientium viderit, qui eum hostem cui traditus fuerat et innotuit et non evasit. PETR. Doceri vellem si post mortem purgatorius ignis esse cre
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ uidisse et inouctas pecisseqͥd
ꝓfuit. qui easdẽ inducias qͣs petiit
nõ accepit. Est etiam apuo nos a¬
euenisse. Ibi namꝙ nͣt ait qͦddam
quidã monachꝰ magne estimatõis
habebat᷑ Bonis quippe cernebatur
niorib. atꝙ inõi sua actione cõposi¬
tus d sic̃ ex fine respatuit: longe
alit̾ quã apparebat fuit. Nam cuinse
ieiunare cũ fr̃ib demonstraretoc¬
culte manducare consueuerat. Qd̾
eius uiciũ fr̃sõĩno nesciebant. S cor¬
ꝑis suꝑueniente molestia: ad uite
extrema ꝑductus ẽ. Q cumiam eẽt
infine fr̃es ad se om̃s qui inmonastio
iuerant congregari fecit. At illi
talint putabant uiromori ente ma¬
gnũ quid ac delectabile se ab eo au¬
dire crediderunt. Quib ip̃e afflictꝰ
ac trenens cõpulsus ẽ. prod̾e. cui
hosti traditus cogebatur exire. sam
dixit. Quando me uobiscũ iriunare
credebatis occulte comedebam. Et
nũe ẽe adbeuorandũ draconi traditꝰ

Expanded text:
mortem vidisse et inducias petiisse quid mortem vidisse et inducias petiisse quid profuit, qui easdem inducias quas petiit non accepit? Est etiam nunc apud nos Aevenisse. Ibi namque, ut ait, quoddam quidam monachus magnae aestimationis habebatur. Bonis quippe cernebatur moribus, atque in omni sua actione compositus; sed sicut ex fine res patuit, longe aliter quam apparebat fuit. Nam cum jejunare se cum fratribus demonstraret, occulte manducare consueverat, quod ejus vitium fratres omnino nesciebant. Sed corporis superveniente molestia, ad vitae extrema perductus est. Qui cum jam esset in fine, fratres ad se omnes qui monasterio aderant congregari fecit. At illi tali, ut putabant, viro moriente, magnum quid ac delectabile se ab eo audire crediderant. Quibus ipse afflictus et tremens compulsus est prodere cui hosti traditus cogebatur exire. Nam dixit: Quando me vobiscum credebatis jejunare, occulte comedebam, et ecce nunc ad devorandum draconi traditus
Abbreviated transcription (Latin):
me cuͬre. Nũquã tibimali aliquid fe¬
ct intua fide me suscipe. Turbatus
mox maximꝰ affuit lugens et ꝑstre¬
pens familia conuenit. Eos aute
quos ille insistentes sibi grauit̾ tol¬
rabat ip̃t malignos sp̃s uidere ne
poterant. s eorũ p̾sentiã in cõfusione.
inpallore ac tremore illiꝰ qui traheba
tur uidebant. Pauore aũt tecre eoꝵ
imaginis. huc illucq uertebat᷑ in
lectulo. Iacebat insignistro latere:
aspectum eorũ ferre nõ poterat uer¬
tebat᷑ ad parietẽ. ibiq aderant. Cĩ¬
ꝙ constrictus niiuis relaxari se iã
posse desꝑaretz cepit magnis uoci¬
b clamare. Inducias uł usꝙ maue
inducias uł usq mane.S cũ hec cla¬
maret. imp̃is uocib dehĩtaculo sue
carnis enulsus ẽ. De quo nimirũ cõ¬
stat quia pro nobis ista nõ ꝓseuide¬
rit. ut eius uisio nob̃ ꝓficiat. quos
ad huc diuiaa patientia longanini¬
ter expectat. Nam illi tetros sp̃s añ

Expanded text:
me, curre, nunquam tibi mali aliquid feme, curre, nunquam tibi mali aliquid feci, in fide tua me suscipe. Turbatus mox Maximus adfuit, lugens ac perstrepens familia convenit. Eos autem quos ille insistentes sibi graviter tolerabat ipsi malignos spiritus videre non poterant, sed eorum praesentiam in confusione, in pallore ac tremore illius qui trahebatur videbant. Pavore autem tetrae eorum 1481 imaginis huc illucque vertebatur in lectulo, jacebat in sinistro latere, aspectum eorum ferre non poterat; vertebatur ad parietem, ibi aderant. Cumque constrictus nimis relaxari posse desperaret, coepit magnis vocibus clamare: Inducias vel usque mane, inducias vel usque mane. Sed cum haec clamaret, in ipsis vocibus de habitaculo suae carnis evulsus est. De quo nimirum constat quia pro nobis ista, non pro se, viderit, ut ejus visio nobis proficiat, 441 quos adhuc divina patientia longanimiter exspectat. Nam illi tetros spiritus ante
Abbreviated transcription (Latin):
parte p̾mortius: reseruatꝰ ad uitã
toto ad dm̃ corde conu̾sus ẽ. Et pꝰ¬
quã nuitatꝰ mente diuẽ flagellis at¬
tritus tũc eius anima carne soluta
est. At contra crisoriꝰ sic̃ probus
propinquiis illiꝰ cuiꝰ iani suꝑiꝰ memo¬
riã feci narrare cõsueuit. uir inhoc
mundo ualde diues fuit. s tantũ
plenꝰ uitiis qnͣtũ reb. Suꝑbia tumm¬
dus. carnis sue uoluptatib suboi¬
tus inaquirendis reb auaritie fa¬
cib accensus. S cum tot malis diꝰ
finẽ pon̾e decreuisset. roe ꝑali hũc
molestia ꝑ cussit. Q ui adextremũ
ueniens eadem hora qua iam decor¬
ꝑe erat exiturꝰ aꝑtis ocules iudit te¬
tros et nigerrimos sp̃s coram se assi¬
stere: et uehem̃t̾ ĩmiilere ut a din¬
ferni claustra se raꝑent.Cepit tre¬
mere. pallescere. sudare. ⁊ magnis
uocib inducias petere. filiumq suũ
nomine maximũ quẽ ip̃e iam mona¬
chꝰ iam monachũ uidi uimiis et tar¬
batis clamorib uocare dicens. Maxi¬

Expanded text:
aemortuus, reservatus ad vitam, toto corde ad Deum conversus est. Et postquam, mutatus mente, diu est flagellis attritus, tunc ejus anima carne soluta est. At contra Chrysaorius, sicut Probus propinquus illius, cujus jam superius memoriam feci, narrare consuevit, vir in hoc mundo valde idoneus fuit, sed tantum plenus vitiis, quantum rebus, superbia tumidus, carnis suae voluptatibus subditus in acquirendis rebus avaritiae facibus accensus. Sed cum tot malis Dominus finem ponere decrevisset, corporali hunc molestia percussit. Qui ad extremum veniens, eadem hora qua jam de corpore erat exiturus, apertis oculis vidit tetros et nigerrimos spiritus coram se assistere, et vehementer imminere, ut ad inferni claustra eum raperent. Coepit tremere, pallescere, sudare, et magnis vocibus inducias petere, filiumque suum nomine Maximum, quem ipse jam monachus monachum vidi, nimiis et turbatis clamoribus vocare, dicens: Maxi
Abbreviated transcription (Latin):
unonegat᷑. cõsequens intellectus
patet. quia de quibdã conceditur
d tañi ut p̾dixi hoc de paruis mi¬
nimis ꝙ peccatis. fieri posse creden¬
dũ est. Sic̾ ẽ assidiuis ociosus ẜmo.
inmoderatꝰ risus. uel peccatũ cure

Expanded text:
uno negatur, consequens intellectus patet, quia de quibusdam conceditur. Sed tamen, ut praedixi, hoc de parvis minimisque peccatis fieri posse credendum est, sicut est assiduus otiosus sermo, immoderatus ri
Abbreviated transcription (Latin):
re atꝙ cũ magnis uocib orationes
eorũ int̾rũpere dicens. Receditere¬
cedite: ecce draconi ad deuorandũ
um iam insuo ore absorbuit. Date
locũ ut non me ampliꝰ crucietas
faciat qd̃ facturꝰ ẽ. Siei ad deuorã¬
dũ datus sũ: quare ꝓpt̾ uos moraᷤᷤ
pacior: Tũc frẽs ceꝑunt ei dicere
Quiꝰ ẽ qd loq̃ris fr̃: Signum tͥ sc̃e
crucis imprime. Respondebat ille
cum magnis clamorib diceus. uo¬
lo me signare s nõ possum: quia
squamts huiꝰ draconis p̾mor. Cum¬
q hoc frẽs audirent: prostrati int̾¬
ram cum lacrimis ceperunt pro
ereptione illiꝰ uehementiꝰ orare.
dum acceꝑat. fugit. Orationib ur̃is
expulsus ẽstare nõ potuit. ꝓ pccĩs
meis int̾cedite mͦ: quia cõu̾ti paratꝰ
sum. et scłarem uitam funditꝰ relĩ

Expanded text:
re, atque cum magnis vocibus orationes eorum interrumpere, dicens: 440 Recedite, recedite, ecce draconi ad devorandum um jam in suo ore absorbuit, date locum ut me amplius non cruciet, sed faciat quod facturus est. Si ei ad devorandum datus sum, quare propter vos moras patior? Tunc fratres coeperunt ei dicere: Quid est quod loqueris, frater? Signum tibi sanctae crucis imprime. Respondebat ille cum magnis clamoribus, dicens: Volo me signare, sed non possum, quia squamis hujus draconis premor. Cumque hoc fratres audirent, prostrati in terra cum lacrymis coeperunt pro ereptione illius vehementius orare. dum acceperat fugit, orationibus vestris expulsus stare non potuit. Pro peccatis meis modo intercedite, quia converti paratus sum, et s
Abbreviated transcription (Latin):
carompopuli salute ꝑtitur: etꝰ san¬
guis nõ iam inmanꝰ infideliũ s in
ora fideliũ funditur. Hinc gͦ pensenꝰ
quale sit pro nobis sacrificiũ: quod
pro absolutione nr̃a passionẽ unige¬
niti filii semꝑ imitatur. Quis enim
fideliũ hẽre dubium possit in ipsa
mie unaso ciari: terram celestib si¬
Dacra nusteria et de m̃tis
custodia pro cõpũctione.
ed necesse ẽ ut cum hec
agimus uosmnet ip̃os deo in
cordis cõtrictiõe mactemus:¬
quia qui passioĩs nusterium
deo hostia accepta erit: cũ uos¬
ip̃os hostiã fecerimꝰ. Sed stu
dendũ nob̾. ut ecia post orõis
tẽpora ĩquãtũ deo largiente
possumꝰ. in ip̃o animũ suo
pondere et uigore seruemus:
ne post cogitatio flux. dilsol¬
uat. ueuana menti leticia
lubrep.it: et lucrũ cõpũctioĩs
aĩa ꝑ ncuriã fluxe cogitacio

Expanded text:
caro in populi salutem patitur, ejus sanguis non jam in manus infidelium, sed in ora fidelium funditur. Hinc ergo pensemus, quale sit pro nobis hoc sacrificium, quod pro absolutione nostra passionem unigeniti filii semper imitatur. Quis enim fidelium habere dubium possit, in ipsama et ima sociari, terrena coelestibus jusacra mysteria, et de mentis custodia post compunctionem. Sed necesse est ut cum haec agimus, nosmetipsos Deo in cordis contritioquia qui passionis dominicae  vere pro nobis Deo hostia accepta erit, cum nosmetipsos hostiam fecerimus. dendum nobis est, ut etiam post orationis tempora, in quantum Deo largiente possumus, in ipso animum suo pondere et vigore servemus, ne post cogitatio fluxa dissolvat, ne vana menti laetitia subrepat et lucrum compunctionis anima per incuriam fluxae cogitati
Abbreviated transcription (Latin):
narnien isis ep̃s qui cotidianũ deo
in lacrimis int̾ ipsasacrificiũ of¬
quod agis. oꝑare quod oꝑaris. Nõ
cesset pes tuus. nõ cesset manus
tua: natale apłoꝵ uenies adme:
et retribuam tibi mercedem tuã.
Qui post annos septem ip̃o nata.
egisset et mysteria sacre cõmunio¬
nis accepisset: ecorꝑe exiuit. Deqͣ¬

Expanded text:
Deo in lacrymis inter ipsa sacrificioquod agis, operare quod operaris, non cesset pes tuus, non cesset manus tua, natali Apostolorum venies ad me, et retribuam tibi mercedem tuam. Qui post annos septem ipso nataliemnia peregisset, et mysteria sacrae communionis accepisset, e corpore exivit.
Abbreviated transcription (Latin):
b frẽs uͦ sollicite cõputauerunt
eo tricesuma oblatio fuerat imple¬
ta. Cumq et copiosiss nesciret qͥd
pro eo frẽs agerent. et frẽs igno¬
rarent quid de illo copiosus uidis¬
set: uno eodemꝙ temꝑe cognoscit
ille isti qͥd egerant. atꝙ isti cognos.¬
cunt ille quid uiderat: concordante
simul uisione et sacrificio res aꝑte
claruit. quia frat̾ qui defunctus fu¬
erat ꝑsalutarem hostiã suppliciũ

Expanded text:
es vero sollicite computaverunt eo tricesima oblatio fuit impleta. Cumque et Copiosus nesciret quid pro eo fratres egissent, et fratres ignorarent quid de illo Copiosus vidisset, uno eodemque tempore, dum cognoscit ille quid isti egerant, atque illi cognoscunt quid ipse viderat, concordante simul visione et sacrificio, res apte claruit quia frater, qui defunctus fuerat, per salutarem hostiam supplicium
Abbreviated transcription (Latin):
ma sacre oblationis posset. s scien¬
dum ẽ. quia illis sacreuictime mor¬
tuis prosunt qui hic uiuenoo obti¬
uuerunt: ut eos etiam pꝰ mortẽbo¬
na adiuuent: que hic proip̃is ab ali¬
Nter hec aũt pensandũ ẽ. me salutar.
quod tutior uia sit. ut bonũ qd qͥsꝙ
pꝰ mortem suã sꝑat agi ꝑalios. agat
dumuiuit ip̃e prose. Seatiꝰ quippeẽ.
liberum exire: quã pꝰ uincula lib̾tatẽ
quer̃e. Debemꝰ itaq p̾sens scłm ł quia
iam conspicimꝰ defluxisse totam̃te
cõtempñe cotidianad̾o lacrimarũ
sacrificia. cotidianas carnis eiꝰ t san¬
guinis hostiasĩmolare. Hec namcy
uictima singularit̾ ab et̾no interi¬
tu animã saluat: que illã nob̾ mor¬
tem unigeniti ꝑmysteriũ reparat.
qui licet surgens exmortuis iamñ
morit᷑. et mors ei ultra nõ dñabit᷑.
tam̃ inse ip̃o inmortalit̾ atq incor

Expanded text:
ma sacrae oblationis possit. Sed scienma sacrae oblationis possit. Sed sciendum est quia illis sacrae victimae mortuis prosint, qui hic vivendo obtinuerunt ut eos etiam post mortem bona adjuvent, quae hic pro ipsis ab alinter haec autem pensandum est quod tutior via sit ut bonum quod quisque post mortem suam sperat agi per alios agat dum vivit ipse per se. Beatius quippe liberum exire, quam post vincula libertatem quaerere. Debemus itaque praesens saeculum, quia jam conspicimus defluxisse, tota mente contemnere, quotidiana Deo lacrymarum sacrificia, quotidianas carnis ejus et sanguinis hostias immolare. Haec namque victima singulariter ab aeterno interitu animam salvat quae nobis illam mortem Unigeniti per mysterium reparat. Qui licet surgens a mortuis, jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur, tamen in seipso immortaliter at
Abbreviated transcription (Latin):
ciens eo a suꝑiore ꝑte deorsum u̾so
ip̃e carine eius suꝑ sederat: adiun¬
tus ex fame simulet labore cecidiss:¬
deficiens subito mentis pond̾e sum
grauatꝰ. i tant neq dep̾ssus sornno
eẽm. neq uigilare me cred̾em: cũ
ecce in eodem medio mari me posito
quidã apparuit qui mͥ panẽ ad re¬
fectionẽ detulit. Quẽ moxut come¬
di uires recepi. Nec longe pꝰ nauis
transiens ad fuit: que me ab illo un¬
darũ ꝑiculo suscepit: sitq ad t̾rani
deduxit. e uod scilicet ep̃s audiens
requisiuit diem atꝙ illũ fuisserep¬
perit: quo pro es pb̃r in hosticainsu¬
la ommipotenti dño hostiam sacre
oblationis iumolauit. ꝓetr Et que
narras. ip̃e quoq insicilia positus
agnoue. s̃G. Id circo credo quia
hoc tam aꝑte cisn uiuentib ac ues¬
cientib agit᷑ ut cunctis hec agentib
atꝙ uescientib ostendat᷑. quia si in¬
solubiles culpe ño fueruit: ad abso¬
lutionẽ ꝑdesse etiam mortuis uicti¬

Expanded text:
ties eo a superiori parte deorsum verso ties eo a superiori parte deorsum verso ipse carinae ejus supersederat; adjuntus ex fame simul et labore cecidissdeficiens, subito mentis pondere sum gravatus, ita ut neque depressus somno essem, neque me vigilare crederem: cum ecce in eodem medio mari me posito quidam apparuit qui mihi panem ad refectionem detulit. Quem mox ut comedi, vires recepi. Nec longe post navis transiens adfuit, quae me ab illo undarum periculo suscepit, atque ad terram deduxit. » Quod scilicet episcopus audiens, requisivit diem, atque illum diem fuisse reperit, quo pro eo presbyter in Ostica insula omnipotenti Domino hostiam sacrae oblationis immolavit. PETR. Ea quae narras, ipse quoque in Sicilia positus agnovi. GREGOR. Idcirco credo, quia hoc tam aperte cum viventibus ac nescientibus agitur, ut cunctis haec agentibus ac nescientibus ostendatur quia si insolubilos culpae non fuerint, ad absolutionem prodesse etiam mortuis victi
Abbreviated transcription (Latin):
uem carabũ regebat: rupto fune
cum eodem carabo quẽ regebat int̾
undarũ cumulos repente disparuit
sauis aũt cui ep̃s p̾erat. tañdẽ post
multa ꝑicula ad hosticã insulã fluc¬
tib qͦssata ꝑuenit. Cumq die t̾cio
ep̃s riautam qui abeo abreptus inca¬
iabx fuerat inunlla maris parte
ud̾et apparere. uehem̃ter afflictꝰ
mortuũ credidit. s ꝑ obsequiũ cari¬
tatis unũ qͦd mortuo debebat impẽ¬
dit: ut om̃ipotenti deo ꝓ absoluti¬
one eius aniiue offerri sacrificiũ use¬
time salutaris iuberet. Q uooblato:
restaurata naui ꝑrexit aditaliam.
Cumq ad romanũ portum uenisset.
illic nautã repperit. qu̾e mortinu
putauit. Tunc ĩopinata exultatio¬
ne gauisus ẽ. eumq qualit̾ tot dieb
inuillo tanto maris ꝑiculo uiuere po
tuisset inquisinit. Q uiuidelicet in¬
dicauit quociens iuilliꝰ tẽpestatie
fluctib cum eodem quem regebat
fuisset carabo u̾satus: qualit̾ cum
illo undis pleno natauerat. et quo¬

Expanded text:
vem carabum regebat. Rupto fune cum eodem carabo quem regebat inter undarum cumulos repente disparuit. Navis autem cui episcopus praeerat, tandem post multa pericula ad Usticam insulam fluctibus quassata pervenit. Cumque die tertio episcopus nautam qui ab eo abreptus in carabo fuerat in nulla maris parte videret apparere, vehementer afflictus mortuum credidit, sed, per obsequium charitatis, unum quod mortuo debebat impendit, ut omnipotenti Deo pro absolutione ejus animae offerre sacrificium victimae salutaris juberet. Quo oblato, restaurata nave, perrexit ad Italiam. Cumque ad Romanum portum venisset, illic nautam reperit quem mortuum putabat. Tunc inopinata exsultatione gavisus est, et eum qualiter tot diebus ituisset inquisivit. Qui videlicet indicavit quoties in illius tempestatis fluctibus cum eodem quem regebat fuisset carabo versatus, qualiter cum illo undis pleno nataverat, et quo
Abbreviated transcription (Latin):
que se post lacrimas in codẽ
mẽtis iugore seruauit. De qͣ
ciꝰ nõ sũt ampliꝰ indiuersa
mutati. Que igit᷑. nõ ẽ oblita
que peciii. nõ est prinata.
munere quod poposcit.

Expanded text:
imas in eodem mentis vigore servavit. De qua eius non sunt amplius in diversa mutati. Quia igitur non est oblita, quę petiit, non est privata munere, quod poposcit.
Abbreviated transcription (Latin):
quod audinimꝰ quẽdam apd̃
hostes incaptiuitate positũ ⁊ in
uinculis religatum fuisse ꝓ quo
sua coniuux dieb certis sacrifici¬
um offerre consuieuerat: qui lon¬
go pꝰ tempe ad coningẽ reu̾sus qͥb
dieb eius uincula solue̾nt᷑ inno¬
tuit. eiusq coniunx illos fuisse
bis ante annos septẽgesta ẽ c̾tissi¬
me confirmetur. Agatho ⁊ enim
parnomitanꝰ ep̃s sicut fideles mͥ
ac religiosi iuri multi testificati
sunt et testificant᷑: cũ bẽ memorie

Expanded text:
que audivimus, quemdam apud hostes in captivitate positum, et in vinculis religatum fuisse, pro quo sua conjux diebus certis sacrificium offerre consueverat: qui longo post tempore ad conjugem reversus, quibus diebus ejus vincula solverentur innotuit, ejusque conjux illos fuisse bis re quae ante annos septem gesta est certissime confirmatur. Agatho enim Panormitanus episcopus, sicut fideles mihi ac religiosi viri multi testati sunt atque testantur, cum be
Abbreviated transcription (Latin):
dum existimo qͣd actũ iumeo mona.¬
stĩo añ hoc trienniũ reminiscor. Qͥ¬
daui namq monachus iustus noĩe
medicinali arte fuerat imbutꝰ. qui
mͥineodem monast̾ĩo cõstituto sedu¬
le obsequi atq in assiduis egritudi¬
nibus meis excubare consueuerat.
hic itaq languore corꝑis p̾uentꝰ ad
extremũ deductus ẽ. Cuiin ipsa sira
molestia fr̃germanꝰ. noĩe copiosus
sermebat. qui ipse quoq nunc in
hac urbe ꝑ eãdem medicine artem
temꝑalis uite stipendia sectat᷑. Sed
p̾dictus iustꝰ cum iam se adetremũ
ꝑuenisse cognosuisset reidem copi¬
oso fr̃i suo quia occultos tresau
reos hẽret innotuit. Quod nimi¬
rũ fr̃ib nõ potuit celari s subtilit̾
indagantes atq illiꝰ omĩa medicam̃¬
ta ꝑscrutantes. eodem tres aureos¬

Expanded text:
quod actum in meo monaquod actum in meo monasterio ante hoc triennium reminiscor. Quidam namque monachus, Justus nomine, medicinali arte fuerat imbutus, qui mihi in eodem monasterio constituto sedule obsequi, atque in assiduis aegritudinibus meis excubare consueverat. Hic itaque languore corporis praeventus, ad extremum deductus est. Cui in ipsa sua molestia frater germanus, nomine Copiosus, serviebat, qui ipse quoque nunc in hac Urbe per eamdem medicinae artem temporalis vitae stipendia sectatur. Sed praedictus Justus cum jam se ad extremum pervenisse cognovisset, eidem Copioso fratri suo qreos haberet, innotuit. Quod nimirum fratribus non potuit celari, sed subtiliter indagantes, atque illius omnia medicamenta perscrutantes, eosdem tres aureos
Abbreviated transcription (Latin):
uiro pro bñdictõne obtulit. petens
ut benigne susciꝑet quodei carita¬
tis grã offerret. Cui ille merensat¬
q afflictus respondit. Michi istaqͣ¬
redas pater Iste panis sc̃s ẽ. Ego hũc
manducare ñ possũ. Me et enĩquem
uides. aliquando loci huiꝰ dñs fui.
sz ꝓculpis meis hic post mortẽ depu¬
tatus sum. Si aũt mͥ prestare uis.
om̃ipotenti d̾o ꝓme offer huncpa¬
u̾e. ut ꝓpcc̃is meis int̾uenias. ⁊ tũc
exauditũ te ẽẽ cognosce. cum hicad
lauandũ ueneris et me minime in¬
ueneris. In quib u̾bis oisparuit. et
do innotuit qr sp̃s fuit. Isdem uͦ p̾s¬
bit̾ ebdomada cõtinua se pro eo in
lacrimis afflixit. salutarẽ hostiã
cotidie obtulit. et reu̾sus pꝰ ad bal¬
neũ eum iam minime inuenit. Qa
inre quãtũ prosit animab ĩmola¬
tio sacre oblationis ostendit᷑ qnͣdo
hanc et ip̃i mortuoꝵ spiritꝰ auiuẽti¬
b petunt. et signa indicant qͥb ꝑ eã

Expanded text:
viro pro benedictione obtulit, petens viro pro benedictione obtulit, petens ut benigne susciperet quod ei charitatis gratia offerret. Cui ille moerens, afflictusque respondit: Mihi ista quare das, Pater? Iste panis sanctus est, et ego hunc manducare non possum. Me etenim quem vides, aliquando loci hujus dominus fui, sed pro culpis meis hic post mortem deputatus sum. Si autem mihi praestare vis, omnipotenti Deo pro me offer hunc panem, ut pro peccatis meis intervenias: et tunc exauditum te esse cognosce, cum huc ad luendum veneris, et me minime inveneris. In quibus verbis disparuit, et do innotuit, quia spiritus fuit. Idem vero presbyter, hebdomada continua sese pro eo in lacrymis afflixit, salutarem quotidie hostiam obtulit, et reversus postea ad balneum, eum minime invenit. Qua ex re, quantum prosit animabus immolatio sacrae oblationis ostenditur: quando hanc et ipsi mortuorum spiritus a viventibus petunt, et signa indicant quibus per eam
Abbreviated transcription (Latin):
clie bĩ iohis que in loco qͥ tauriana
dicit᷑ sita ẽ preerat. cognouisse asse¬
rit quodisdem pb̃r ineodẽ loco in
quo aque calide uapores nimios
faciunt. quociẽs necessitas corꝑis
exigebat lauari consueuerat. Ubi
dũ die quadam fuiss ingressus: in¬
uenit quẽdã incognitũ uirũ ad
suũ ob seqͥum p̾paratũ quisibi de
pedib calciamenta abstrahet. ne¬
stimenta susciperet. et exeuntia
calorib sabana preberet: atq ei
omne minist̾ium cum magno fa¬
mulatu ꝑag̾et. Cumq hoc sepius
fieret isdẽ pb̃r die quadã ad balnea
iturus: intra semet ip̃m cogitans
dixitꝰ. uiro illi qui mn solet tã deuo¬
tissime ad lauanoũ obsequi ingratꝰ
apparere u̾õ debeo: ses aliquid ueces¬
se est. ei me ꝓmunẽ portare. Cune
duas secum oblationũ coronas de¬
tulit. qui mox ut ꝑuenit ad locum
hominẽ inuenit. atq ex more eius
obsequio in om̃ib usus ẽ. Lauit itaq
et cum iam uestitꝰ uoluisset egredi.
hoc qd̃ secũdetulerat.. osequentis

Expanded text:
i Joannis, quae in loco, qui Tauriana dicitur, sita est, praeerat, cognovisse se asserit: quod idem presbyter in eo loco in quo aquae calidae vapores nimios faciunt, quoties necessitas corporis exegit, lavari consuevit. Ubi dum die quadam fuisset ingressus, invenit quemdam incognitum virum, ad suum obsequium paratum, qui sibi de pedibus calceamenta abstraheret, vestimenta susciperet, et exeunti a calore sabana praeberet, atque omne ministerium cum magno famulatu perageret. Cumque hoc saepius fecisset, idem presbyter die quadam ad balnea iturus, intra semetipsum cogitans, dixit: Viro illi qui mihi solet tam devotissime ad lavandum obsequi, ingratus apparere non debeo, sed aliquid me necesse est ei pro munere portare. Tunc duas secum oblationum coronas detulit. Qui mox, ut pervenit ad locum, hominem invenit: atque ex more ejus obsequio in omnibus usus est. Lavit itaque, et cum jam vestitus voluisset egredi, hoc quod secum detulit obsequenti sibi
Abbreviated transcription (Latin):
triginta iam eeñt. dies euolutice¬
pit animꝰ meus defuncto fr̃i cõpa¬
ti. eiusq cum dolore grani supplica
pensare. ⁊ si quod eẽt ereptionss
euis remedium querere. Tune lo¬
uocato ad me eodem p̾cioso mina¬
sterii nr̃i p̾posito. tristis dixi. Pin
est. quo fr̃ ille qui defunctus ẽigne
cruciat᷑ debemꝰ ei aliquid carita¬
tis impend̾e et eum in qͣntũ pos¬
sumꝰ ut eripiat᷑ adiuuare. uade¬
itaq et abhodierna die dieb xxx.
continuis offerre pro eo sacrifici¬
um stude. ut nullus õsanio p̾ter¬
mittat᷑ dies quo pro ab solutione
illiꝰ salutaris hostia nõ inmoletur
Qui protuiꝰ abscessit. et paruit.
Nobis aũt alia curantib atq euo¬
lutos dies non numerantib. isdẽ
frat̾ qui defunctus fuerat nocte
quadam fr̃i suo germano copioso
ꝑuisionẽ apparrt. Quẽ ille cũ ui¬
disset: inquisluit dicens. Qnid est

Expanded text:
triginta jam essent dies evoluti, coetriginta jam essent dies evoluti, coepit animus meus defuncto fratri compati, ejusque cum dolore gravi supplicia pensare, et si quod esset ereptionis ejus remedium quaerere. Tunc evocato ad me eodem Pretioso monasterii nostri praeposito, tristis dixi: Diu est quod frater ille qui defunctus est in igne cruciatur, debemus ei aliquid charitatis impendere, et eum in quantum possumus, ut eripiatitaque et ab hodierna die diebus triginta continuis offerre pro eo sacrificium stude, et nullus omnino praetermittatur dies, quo pro absolutione illius salutaris hostia non immoletur. Qui protinus abscessit, et paruit. Nobis autem alia curantibus, atque evolutos dies non numerantibus, idem frater qui defunctus fuit, nocte quadam fratri suo germano Copioso per visionem apparuit. Quem ille cum vidisset, inquisivit dicens: Quid est,
Abbreviated transcription (Latin):
liquit iactate simł om̃s cͥlamãres
pecuuia tua tecũ sit inꝑdictõne ⁊
sie euni t̾ra cooꝑite. In quib utrisq
reb una morienti. alterã uͦ uolui
uiuentib fr̃ib ꝓ desse. ut et illũ
amaritudo mortis a culpa solubilẽ
face̾t. et istos auaritie tanta dap̃¬
natio misceri in culꝑa prohiberet.
Qd̃ ita factum ẽ. Nam cũ isdem mo¬
anxie se qͣnereret frĩb cõmenda
re. nullusq efr̃ĩb ei aplicari et
loqui dignaret᷑: ei carnalis fr̃ cur
ab om̃ib eẽt ab hominatꝰ indica¬
uit. Qii ꝓtinus dereatu suo uehe¬
ment̾ ingemuit. atq mista tristi¬
cia ẽcorpore exiuit. Quiita est.
sepultus ut dixeram. s frẽs om̃s
eadem eius sententia ꝑturbati. ce¬
perunt singuli extraema queq
et uilia et que eis hẽre regulari¬
ter semꝑ licuerat ad mediũ ꝓfer
re uehem̃t̾ ꝙ formidare nequid
aput se eẽt. unde rep̾hendi potu¬
issent. Cum uo̾ post moirtẽ eius

Expanded text:
liquit, jactate, omnes simul clamantes: liquit, jactate, omnes simul clamantes: Pecunia tua tecum sit in perditionem ; et sic eum terra operite. In qrebus unam morienti, alteram vero volui viventibus fratribus prodesse, ut et illum amaritudo mortis a culpa solubilem faceret, et istos avaritiae tanta damnatio misceri in culpa prohiberet. Quod ita factum est. Nam cum idem anxie quaerere, nullusque e fratribus ei applicare et loqui dignaretur; ei carnalis frater cur ab omnibus esset abominatus indicavit. Qui protinus de reatu suo vehementer ingemuit, atque in ipsa tristitia e corpore exivit. Qui ita est sepultus ut dixeram. Sed fratres omnes eadem ejus sententia perturbati, coeperunt singuli extrema quaeque et vilia et quae eis habere regulariter semper licuerat, ad medium proferre, et vehementer formidare ne quid apud se esset, unde reprehendi potuissent. Cum vero post mortem ejus
Abbreviated transcription (Latin):
deferre qui nobiscũ cõmunit̾ uixe¬
rat. equanimit̾ ferre uõ ualuit: qͥppe
quia ensdem nr̃imonasth sẽperre¬
gula fuerat. ut cuncti fr̃s ita com¬
munit̾ uinerent quatinꝰ eis singu¬
lis nulla hẽre ꝓpria liceret. eñc ni¬
mio merore ꝑcussus. cogitare cepi
uel quid ad purgationem morientis
facerẽ uel quid in exemplũ uiuen¬
tib fr̃ib ꝓuiderẽ. Pretioso igit᷑ eiꝰ¬
dem monast̾ii p̾posito ad me accer¬
sito dixi. uade et nullus exfr̾ib se
ad euni morientẽ iungat. ne sermo¬
nem consolationis ex cuilib eorũ
ore ꝑcipiat. S cuminmortẽ cõsti¬
tutꝰ frẽs quesierit. ei suus fr̃carna¬
lis dicat. quia prosolidis quos diu¬
occulte habuit acunctis fr̃i ab omi¬
natus sit. ut saltem in morte decul¬
pa sua mentẽ illius amaritudo
transu̾beret. atq apeccato qd̃ ꝑpe¬
trauit purget. Cum uͦ mortuus fu¬
erit corpus illiꝰ cum frm corꝑibus
te. ibiq suꝑ eũ tres aureos quosre¬

Expanded text:
re qui nobiscum communiter vixerat aequanimiter ferre non valui, quippe quia ejusdem nostri monasterii semper regula fuerat ut cuncti fratres ita communiter viverent, quatenus eis singulis nulla habere propria liceret. Tunc nimio moerore perculsus cogitare coepi vel quid ad purgationem morientis facerem, vel quid ad exemplum viventibus fratribus providerem. Pretioso igitur, ejusdem monasterii praeposito, ad me accersito, dixi: Vade, et nullus ex fratribus se ad eum morientem jungat, nec sermonem consolationis ex cujuslibet eorum ore percipiat; sed cum in morte constitutus fratres exquisierit, ei suus carnalis frater dicat, quia pro solidis quos occulte habuit a cunctis fratribus abominatus sit, ut saltem in morte de culpa sua mentem ipsius amaritudo transverberet, atque a peccato quod perpetravit, purget. Cum vero mortuus fuerit, corpus illius cum fratrum corporibus te, ibique super eum tres aureos, quos re
Abbreviated transcription (Latin):
urbe contigi̾t ti nctoꝵ qui hic hĩ¬
scĩ laurentii a c̃iuge sua sepultꝰ est.
Sequenti autẽ nocte ex sepultura ea¬
dem audiente custode eius sp̃s cepit
clamare. Ardeo ardeo. Cũ uͦ diu hã
uoces emitteret. custos hoc eiꝰ uũti¬
auit uxori. Uxor uõ illius eos qͥ dili¬
genter inspicent artis eiusdẽ uiros
transmisit ad eccłiam uolens cognoᷤᷤ¬
cere qualit̾ eius eẽt. corpus in sepul¬
cro de quo talia clamaret. Q ui aꝑiẽ¬
tes sepulcrum uestim̃ta quidẽ intac¬
ta reppererũt. que nũc usq in eadẽ
eccłia ꝓeiusdem cause testimonio
seruantur. corpus u̾o illiꝰ omino non
inuenerũt: ac si in sepulchro eodem¬
positum nõ fuisset. Ex qua recolligẽ¬
dum ẽ: qua ultione aĩa eiꝰ dãpnatasit.
cuiꝰ ⁊ eocaro ẽ: ab ecclł̃ia ꝓiecta.
Quid gͥ sacra loca sepult ꝓsunt quã¬
do hiqui indigni sunt ab eisdẽ sacͥs
locis diuinitus proiciũt᷑: Quid sĩt¬

Expanded text:
urbe contigerit, cunctorum qui hic habsancti Laurentii a conjuge sua sepultus est. Sequenti autem nocte ex sepultura eadem, audiente custode, ejus spiritus coepit clamare: Ardeo, ardeo. Cum vero has diu voces emitteret, custos hoc ejus nuntiavit uxori. Uxor vero illius eos qui diligenter inspicerent ejusdem artis viros transmisit ad ecclesiam, volens cognoscere qualiter corpus ejus esset in sepulcro de quo talia clamaret. Qui aperientes sepulcrum, vestimenta quoque intacta repererunt, quae nunc usque in eadem ecclesia, pro ejusdem causae testimonio servantur; corpus vero illius omnino non invenerunt, ac si in eodem sepulcro positum non fuisset. Ex qua re colligendum est qua ulti ejus damnata sit, cujus et caro est ab ecclesia rojecta. Quid igitur sacra loca sepultis prosunt, quando hi qui indigni sunt ab eisdem sacris locis divinitus projicinatur.
Abbreviated transcription (Latin):
mortuoꝵ ualeat animab prodesse:
Grego: P i culpe ꝑꝰ mortẽ iunsolubi¬
les nõsunt: multũ solet aĩas etiã
pꝰ mortẽ sacraoblatio hostie saluta¬
ris adiuuare. itaut hoc ũ nũquã
petere Nam p̾dictꝰ felix ep̃s aqͦdã

Expanded text:
orum valeat animabus prodesse? GREGOR. Si culpae post mortem insolubiles non sunt, multum solet animas etiam post mortem sacra oblatio hostiae salutaris adjuvare; ita ut hanc nonnunquam deantur. Nam praedictus Fe
Abbreviated transcription (Latin):
tot bestiarũ uocib excitatꝰ surrexit
uehem̃t̾ iratꝰ. et contra antiquũ ho¬
stẽ magnis cepit uocib clamare
dicens. Sene tibi cõtigit miser. Tu
ille qui dixisti ponã sedem meã ad
aquilonẽ et ero simił altissimo: eoge
ꝑ suꝑbiã tuã porcis ⁊ su̾ricib simi¬
lis factus eꝰ. et qui imitari dm̃ in¬
digne uoluisti. ecce ut dignus es
bestras imitaris. Aquã eiꝰ uocẽ. ut
ita dicã deiectionẽ suã malignꝰ sp̃s
erubuit. Annõ erubuit: qͥa eandẽ
domũ adexhibenda monstra que
consueuerat ulteriꝰ nõ intrauit:
sicꝙ pꝰmodũ fideliũ hĩtaculũ fc̃a
ẽ: quia dũ eã unꝰ ueracit̾ fidelis ĩ
gressus ẽ: ab ea protinꝰ mendax sp̃s
atꝙ uifidelis discessit: d oportet
ĩa ut priora taceamꝰ: et ad ea que
dieb nris sunt gesta ueniendũẽ.¬
religiosi uiri apulie ꝓuincie
ꝑtib coguiti. hoc qd̾̃ apud multoꝵ
noticiam longelaceq ꝑcrebuit de

Expanded text:
tot bestiarum vocibus excitatus surrexit, tot bestiarum vocibus excitatus surrexit, vehementer iratus, et contra antiquum hostem magnis coepit vocibus clamare, dille, qui dixisti: Ponam sedem meam ab aquilone, et ero similis Altissimo . Ecce per superbiam tuam porcis et soricibus similis factus es; et qui imitari Deum indigne voluisti, ecce, ut dignus es, bestias imitaris. Ad quam ejus vocem, ut ita dicam, dejectionem suam malignus spiritus erubuit. An non erubuit, qui eamdem domum ad exhibenda monstra quae consueverat ulterius non intravit? Sicque postmodum fidelium habitaculum facta est, quia dum eam ungressus est, ab ea protinus mendax spiritus atque infidelis abscessit. Sed oportet jam ut priora taceamus, ad ea quae diebus nostris sunt gesta veniendureligiosi viri, Apuliae provinciae partibus cogniti, hoc quod apud multorum notitiam longe lateque percrebuit, de
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑgeret: chorintũ deuenit. Qui dũ
largã domũ adhospitandũ quere¬
ret. que comitatũ illiꝰ totũ ferre
potuisset. et uix inueniret: aspex̃
enunꝰ domũ c̃gruentis magnitudi¬
nis:eãꝙ sibi p̾ꝑari adhospitandũ
iussit. Cumq eiusdẽ loci incole di¬
ce̾nt in ea hũc manere nõ posse qͥa
multis iam anuis hanc diabolꝰ iu
hĩtaret. atꝙ id̾o uacua remansiss
nir uenerabił datiꝰ respondit dicẽs.
Immo id̾o hospitari debemꝰ in eadẽ
domo. si hanc malignus sp̃s inua¬
sit: et ab ea hominũ in hĩtatõnẽ
repulit. In ea sibi gͥ p̾parari p̾cepit.
securꝰ ꝙ illã autiqui hostis certami¬
na toleraturꝰ in trauit. Itaꝙ intẽpe¬
ste noctis silentio. cũ ur d̃i qͥescẽt.
antiqꝰ hostis ĩmensis uocib magniᷤᷤ¬
ꝙ clamorib cepit imitari rugitus
leonũ. balatus pecoꝵ. ruoitꝰ asinoꝵ
sibilos serpentiũ grñgnitꝰ pecoꝵ stri¬
dores. soricũ: cum repente datiꝰ

Expanded text:
Qui dum largam domum ad hospitium quaereret, quae illius comitatum totum ferre potuisset, et vix inveniret, aspexit eminus domum congruentis magnitudinis, eamque sibi praeparari ad hospitandum jussit. Cumque ejusdem loci incolae dicerent, in ea manere non posse, quia multis jam annis diabolus hanc inhabitaret, atque ideo vacua remansisset; vir venerabilis Datius respondit dicens: « Imo ideo hospitari in domo eadem debemus, si hanc malignus spiritus invasit et ab ea hominum habitudinem repulit. » In ea sibi igitur parari praecepit, securusque illa antiqui hostis certamina toleraturus intravit. Itaque in tempestae noctis silentio, cum vir Dei quiesceret, antiquus hostis immensis vocibus magnisque clamoribus coepit imitari rugitus leonum, balatus pecorum, ruditus asinorum, sibilos serpentium, porcorum stridores et soricum. Tunc repente Datius
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ stare mser. cũ p̾da sua : reus ⁊ liga¬
tus uolebat ueruecem dimitt̾e nec
ualebat. uolebat egredi cũ ueruece
uec pot̾atz miro itaq mͦ fur qui ui¬
uis uideri timuerat. hc̃ mortuus te¬
nebat. Cum ita gressus mauꝰꝙ illius
fuissent obstricte in mobslis ꝑstitit.
facto autẽ mane expͥetisꝙ laudib
d̾rab eccłia egressi sũt cłici et inuene¬
runt ignotũ hominẽ ueruecẽ tenẽ¬
tẽ manu. Res uenit indubiũ: utrũ
ueruecẽ tolleret. au offerret.S
culpe reus. citiꝰ indicauit penam.
mirati õs: quia ingressus fur uiri
di merito apud p̾dam suam stabat
ligatus. e ui se pro eo protinꝰ inora¬
tionẽ dederũt. suisq precibus uix
obtinere potuerũt ut quires eoꝵ.
uenerat raꝑe. saltem uacuus exire
m̾eret᷑. Itaq fur qui diu steterat
cum p̾da captiuus: quãdoq exiit
uacuus et liber.peti. Ipparet qnͣ¬
te sit suꝑ nos dulcedinis omp̃s dñs:
cuius erga uos fiunt tam iocunda

Expanded text:
igitur stare miser cum praeda sua reus et ligaigitur stare miser cum praeda sua reus et ligatus. Volebat vervecem dimittere, nec valebat; volebat egredi cum vervece, nec poterat. Miro itaque modo fur, qui a vivis videri timuerat, hunc mortuus tenebat. Cumque ita gressus manusque illius fuissent obstricta, immobilis perstitit. Facto autem mane expletisque laudibus Dei, ab Ecclesia egressi sunt clerici, et invenerunt ignotum hominem vervecem tenetem manu. Res venit in dubium, utrum vervecem tolleret, an offerret, sed culpae reus citius indicavit poenam. Mirati omnes quia ingressus fur viri Dei merito ad praedam suam stabat ligatus. Qui se pro eo protinus in orationem dederunt, suisque precibus vix obtinere valuerunt ut qui res eorum venerat rapere saltem vacuus exire mereretur. Itaque fur, qui diu steterat cum praeda captivus, quandoque exiit vacuus et liber. PETR. Apparet quantae sit super nos dulcedinis omnipotens Deus, cujus erga nos fiunt tam jucunda
Abbreviated transcription (Latin):
si electi quiq incarne positi multa
facere mirabilit̾ possũt. qnoꝵ ip̃a
quoꝙ ossa mortua. plerũq in mul¬
cia res ẽ hec gesta quã narro: mͥꝙ
bẽ meniorie abbatis mei ualentiõis
relatione cognitai ibi et eni quidã
uenerabilis sac̾dos erat: qui cum
clericis suis ind̾i laudib bonisꝙ: o¬
ducebat suꝑueniente aũt uocatõ
ius die defunctus ẽ atq ante eccle¬
siam sepultus. Eidem uͦ eccl̃ie cau¬
le inherebant ouiũ atq isdẽ locus
in quo sepultꝰ est. ad easdem oues
tendentib ꝑuius erat. Quadam
autẽ nocte cum clericis intra eccle¬
siam psallentib fur uenisset. ut
ingressus caulas furtum faceret
ueruecẽ tulit: et cõcitꝰ exiit. Cũ
uͦ ꝓuenisset ad locũ. ubt uir dĩ sepł¬
tus erat. repente hesit: et gressum
mouere nõ potuit. ueruecẽ quidẽ
decollo deposuit. eũq dimitt̾e no¬
luit. s manũ laxare nõ ualuit. Cep̃t

Expanded text:
si electi quique in carne positi multa si electi quique in carne positi multa facere mirabiliter possunt, quorum ipsa quoque ossa mortua plerumque in muls est haec gesta quam narro, mihique beatae memoriae abbatis mei Valentionis relatione cognita. Ibi etenim quidam venerabilis sacerdos erat, qui cum clericis suis, Dei laudibus bonisque oducebat. Superveniente autem vocationis suae die defunctus est, atque ante ecclesiam sepultus. Eidem vero ecclesiae caulae inhaerebant ovium, atque idem locus in quo sepultus est ad easdem oves tendentibus pervius erat. Quadam autem nocte cum, clericis intra ecclesiam psallentibus, fur venisset, ut ingressus caulas furtum fac ret, vervecem tulit, et concitus exiit. Cum vero pervenisset ad locum ubi vir Domini sepultus erat, repente haesit, et gressum movere non potuit. Vervecem quidem de collo deposuit, eumque dimittere voluit, sed manum laxare non valuit. Coepit