comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ si aut pusille sũt & pueriles aut improbe & plus auxe ꝙr pu¬
dore saluo licet S & si floride st̾ &e minis dulces si ĩ ua¬
miz exeunt a sine effectu inchil ampli ꝙ̃ sonat. I Hec uicia s̃ yͥ¬
unꝰ aliquis inducit sub quo tuc̃ eloqͥntia ẽ. cet̾i imitant &
alt̾ alt̾i tradit. Sic salustio ĩ gentes amputate sine & u̾ba

Expanded text:
est, si aut pusillae sunt et pueriles aut improbae et plus ausae quam puest, si aut pusillae sunt et pueriles aut improbae et plus ausae quam pudore salvo licet, si floridae sunt et nimis dulces, si in vanum exeunt et sine effectu nihil amplius quam sonant. Haec vitia unus aliquis inducit, sub quo tunc eloquentia est, ceteri imitantur et alter alteri tradunt. Sic Sallustio vigente anputatae sententia
Abbreviated transcription (Latin):
Quidam eꝯtia dum nichil nisi tritum & usitatu uoliit ĩsordes
incidiit. Utrũq diu̾so gn̾e coruptu ẽ tam me hercules q si uollẽt
splendidis uti ac sonantib & poeticis nectia atq ĩ usu poit̾a uitare.
Tam hũc dicam pectare ꝙͣ illu. altͥ se plus iusto colit. alca̾plus iusto
negligit. Ello & crura hic nec allas quide uellit. I ad composinoe
tran seam. quot gn̾a tibi in hãc dabo quib pecet: Quidã ꝑfractã
& aspam probant disturrbant de industria si quid placidiꝰ efluxit.
Nollũt sine salebra ẽẽ uĩctuta iurile putant & fortẽ q̃ aure
ĩ equalitate ꝑcutiat. quoꝵdam non ẽ ꝯpositio modulatio ẽ adeo
blanditur & molit̾ capit̾. Quid de illa loquar ĩ qua u̾ba differũt
et diu expectata nix ad clausulas redeũt. Quid illa ĩ exitu lẽ¬
ta. qualis Cicerois ẽ deuera & molitͥ detines nec alit̾ qͣi solet

Expanded text:
Quidam contra, dum nihil nisi tritum et usitatum volunt, in sordes Quidam contra, dum nihil nisi tritum et usitatum volunt, in sordes incidunt. Utrumque diverso genere corruptum est, tam mehercules quam nolle nisi splendidis uti ac sonantibus et poeticis, necessaria atque in usu posita vitare. Tam hunc dicam peccare quam illum: alter se plus iusto colit, alter plus iusto neglegit; ille et crura, hic ne alas quidem vehit. Ad compositionem transeamus. Quot genera tibi in hac dabo, quibus peccetur ? Quidam praefractam et asperam probant; disturbant de industria, si quid placidius effluxit. Nolunt sine salebra esse iuncturam; virilem putant et fortem, quae aurem inaequalitate percutiat. Quorundam non est compositio, modulatio est; adeo blanditur et molliter labitur. Quid de illa loquar, in qua verba differuntur et diu expectata vix ad clausulas redeunt ? Quid illa in exitu lenta, qualis Ciceronis est, devexa et molliter detinens nec aliter quam solet,
Abbreviated transcription (Latin):
stuĩ egre ciuitatis idicia st̃ sic or̾ois licentia. Si mõ freq̾ns
corrupta excipi nõ tmĩ a corona sordidiore s ab hac qͦ turba
cultiore. Togis cĩ int̾ se isti nõ uiditiis distant. hoc magis
mirari potes ꝙ non tm uiciosa s uicia laudent Nlam illud sẽp
factu ẽ. nullũ siue ueĩa placuit ingeniu. Da mͥ quẽꝯq uis
magni noĩs uiru. dicar quid illi etas sua ignou̾it ꝗd ĩ illo sciẽs
dissimulau̾it. multos tibi dabo quib uitia non nocuerunt quos¬
dam quib ꝓfuorit. Dabo inqͣ maxĩe fame & int̾ admiranda
propositos quos si quis corrigit dolet. Sic ci̾ uicia uirtutib
ĩmixta sunt ut illas sacu tractura sint.Idice mic ꝙ orõ
cͥtar regula nõ ht. Consuetudo illa cinitatis q̃ nũqͣ ĩ code
diu stetit usat & mutat. Alulti ex alieuo seculo petunt u̾ba.
duodeti tabulas loquũt᷑. Graccus illi & crassus & curio ni¬
mis culti & recentes st̃. ad apiu usq ad corũcanũ rederĩt.

Expanded text:
stium aegrae civitatis indicia sunt, sic orationis licentia, si modo frequencorrupta excipi non tantum a corona sordidiore, sed ab hac quoque turba cultiore, togis enim inter se isti, non iudiciis distant. Hoc magis mirari potes, quod non tantum vitiosa, sed vitia laudentur. Nam illud semper factum est: nullum sine venia placuit ingenium. Da mihi quemcumque vis, magni nominis virum ; dicam, quid illi aetas sua ignoverit, quid in illo sciens dissimulaverit. Multos tibi dabo, quibus vitia non nocuerint, quosdam, quibus profuerint. Dabo, inquam, maximae famae et inter admiranda propositos, quos si quis corrigit, delet; sic enim vitia virtutibus inmissa sunt, ut illas secum fractura sint. Adice nunc, quod certam regulam non habet; consuetudo illam civitatis, quae numquam in eodem diu stetit, versat. Multi ex alieno saeculo petunt verba, duodecim tabulas loquuntur. Gracchus illis et Crassus et Curio nimis culti et recentes sunt, ad Appium usque et Coruncanium redeunt.
Abbreviated transcription (Latin):
placeat optima queq dies miẜis mortalib eui prima fugit qrͣ
tractabilẽ ad meliora ꝯu̾tere. Quia hoc tempꝰ ydoneũ ẽ laborib
ydoncu agitandis ꝑ studia ingenips ẽ & ex̾cendis ꝑ oꝑa corpo¬
rib. Quod suꝑest segniꝰ e laugiudiꝰ ẽ e ꝓpia fine. Itaq to¬

Expanded text:
placeat: Optima quaeque dies miseris mortalibus aevi Prima fugit. Quaplaceat: Optima quaeque dies miseris mortalibus aevi Prima fugit. Quatractabilem ad meliora convertere; quia hoc tempus idoneum est laboribus, idoneum agitandis per studia ingeniis et exercendis per opera corporibus; quod superest, segnius et languidius est et propius a
Abbreviated transcription (Latin):
oĩa ĩfutuꝵ disponimꝰ. tnt̾ p̾cipitia lenti simiꝰ. S ut obẜuet
quotiẽs uirgiliꝰ de celeritate tp̃oꝵ dicit. hoc uti u̾bo illud fug̃¬
&̾ optiã queq dies misis mortalib cui. prima fugit subrũt
morbi tristisq senectꝰ e labor & dire zapit ĩ clemẽtia mortis.
Ille qui ad phya spectat hec cade quo deb abducit Nũq bir¬
giliꝰ inquit dies dicit ne s fugẽ. Qd̾ currendi genꝰ ꝯcitatissĩu
ẽ x optios quoq primos rapit. Quid gͦ cessamꝰ nos ip̃i ꝯcitare
ut uelocitate ⁊ apidissime rei possimꝰ equate meliora p̃t̾uolant
det̾iora succedunt. Et quẽaduio ex amphora pͥmũ qd̾ sinceri¬
mũ ẽ effluit grauissimũ quodq turbidũq subsidit sic ĩ ctatẽ
nr̃a quod est optimĩ ĩ primo ẽ id hauriri n aliis pociꝰ patim̃ ut
nobis fece reẜuemꝰ inhereat istud aio a tamqͣ missu oracullo

Expanded text:
omnia in futurum disponimus et inter praecipitia lenti sumus; sed ut observet, omnia in futurum disponimus et inter praecipitia lenti sumus; sed ut observet, quotiens vergilius de celeritate temporum dicit, hoc uti verbo illum " fugit." Optima quaeque dies miseris mortalibus aevi Prima fugit; subeunt morbi tristisque senectus Et labor, et durae rapit inclementia mortis. Ille, qui ad philosophiam spectat, haec eadem quo debet, adducit: numquam vergilius, inquit, dies dicit ire, sed fugere, quod currendi genus concitatissimum est, et optimos quosque primos rapi ; quid ergo cessamus nos ipsi concitare, ut velocitatem rapidissimae rei possimus aequare ? Meliora praetervolant, deteriora succedunt. Quemadmodum ex amphora primum, quod est sincerissimum, effluit, gravissimum quodque turbidumque subsidit, sic in aetate nostra quod est optimum, in primo est. Id exhauriri aliis potius patimur, ut nobis faecem reservemus ? Inhaereat istud animo et tamquam missum oraculo
Abbreviated transcription (Latin):
tatiore mͥ aui eẽ credeba. nec tibi hodie affirmau̾i anfuit᷑
derat alienigenaꝵ sacra mouebant᷑. s int̾ argumenta suꝑstitio¬
nis pouebant quordam aialiũ abstinẽtie. pr̃e itaq meo ro¬
ꝯsuctudine ⁊ edii nec difficult̾ mͥ ut inciꝑe meliꝰ cenare ꝑsua¬
sit. Laudare solebat attalus culcitra que resistẽt corpori. Ta¬
li utor &̃ senex ĩ qua uestigui apparẽ non possit ¶ Hoc retuli 3 ꝑs¬
ut probare tibi q uehenieutes hẽrent tironiculi impetꝰ pͥmos
ad optima q̃q si quis exhortaret᷑ illos si quis impendet᷑ As ⁊p
aliquid p̃cipientiũ uicio peccat᷑ qui uos docent dispritare nõ
re accedas. qui gramaticꝰ futur uirgiliu scrutatꝰ non hec aĩo
legit illud egregiũ. fugit itreꝑabile tp̃s Iurilandu ẽ nisi pro¬
peremꝰ ⁊eluquemꝰ agit nos agit q uelox dies in scii ⁊apimꝰ

Expanded text:
tatiorem mihi animum esse credebam, nec tibi hodie adfirmaverim, an fuetatiorem mihi animum esse credebam, nec tibi hodie adfirmaverim, an fuederat. Alienigena tum sacra movebantur, sed inter argumenta superstitionis ponebatur quorundam animalium abstinentia. Patre itaque meo roconsuetudinem redii. Nec difficulter mihi, ut inciperem melius cenare, persuasit. Laudare solebat Attalus culcitam, quae resisteret corpori; tali utor etiam senex, in qua vestigium apparere non possit. Haec rettuli ut probarem tibi, quam vehementes haberent tirunculi impetus primos ad optima quaeque, si quis exhortaretur illos, si quis incenderet. Sed aliquid praecipientium vitio peccatur, qui nos docent disputare, non rem accedas. Qui grammaticus futurus Vergilium scrutatur, non hoc animo legit illud egregium: fugit inreparabile tempus: vigilandum est; nisi properamus, relinquemur; agit nos agiturque velox dies; inscii rapimur;
Abbreviated transcription (Latin):
tpĩe exiguo du ĩ aliud corpꝰ trausfundit᷑. Ridebimꝰ ꝑ quas tẽ¬
poru uices & qñ ꝑerratis multis domiciliis in hoĩe reu̾tat᷑.
Interi sceleris hoĩb ac paricidii metu cu possint ĩ parentis
aiã ĩscii ĩcurrẽ & ferro morsu ue molare si in quo cognatꝰ
aliꝗs sp̃s est hostis paretur. YHoc cu exposuiss adhuc sacion
& impless argimẽtis suis non credes inquis aĩas ĩ alia cor¬
pora atq alia describi a migratioe eẽ qd̾ dicimꝰ mortẽ. Nõ
redis ĩ his pecudib ferisue aut aqua iñsis illũ ꝯdã homis¬
aĩz morari Non credis. Non credis inchil ꝑire ĩ hoc monde
si u̾a sunt ista abstinuisse aĩalib ĩnocentiã ẽ.si falsa fiugalitas
ẽ. Quod istic credulitatis tue damnũ ẽ: alimẽta tibi lconũ
& uultuꝵ cripio. ¶his gͦ iustiictꝰ abstinẽ a ĩalib cepi. & qͣ pͥ¬
anno ꝑacto non tin facilii erat nisi ꝯsuetudo s dulcis. agi¬

Expanded text:
e exiguo, dum in aliud corpus transfunditur. videbimus, per quas temporum vices et quando pererratis pluribus domiciliis in hominem revertatur; interim sceleris hominibus ac parricidii metum fecit, cum possent in parentis animam,inscii incurrere et ferro morsuve violare, si in quo cognatus aliqui spiritus hospitaretur. Haec cum exposuisset Sotion et inplesset argumentis suis, " Non credis," inquit, " animas in alia corpora atque alia discribi et migrationem esse quod dicimus mortem ? Non credis in his pecudibus ferisve aut aqua mersis illum quondam homiimum morari ? Non credis nihil perire in hoc mundo, Si vera sunt ista, abstinuisse animalibus innocentia est; si falsa, frugalitas est. Quod istic credulitatis tuae damnum est ? Alimenta tibi leonum et vulturum eripio." His ego instinctus abstinere animalibus coepi, et anno peracto non tantum facilis erat mihi consuetudo, sed dulcis. Agi
Abbreviated transcription (Latin):
magr̃m ppłi uocatu hodieq id extat ĩ auguralib libris. ẽ testĩoĩu
est ꝙ ꝗ ab illo noĩatꝰ magistͥ equitu ẽ. Eque notat Romulu
pisse solis defectione prouecatiõe ad ppłm ẽ a regib fuisse. Id ita
ĩ pontificalib libris a aliqui qui putabat ad fenestrela. Eosdem
libros cu gramaticꝰ explicuit pͥmũ u̾ba exp̃ssa ase dici a cic̾one
.i. ⁊e ipa ĩ comiẽtariũ refert. nec minꝰ se se .i. se ip̃e. Deinde trã¬
sit ad ea q̃ ꝯsuetudo seculi mutauit. tãq ꝙ ait sic̾o qm̃ simiꝰ¬

Expanded text:
 Hodieque id extat in auguralibus libris, et testimonium est, quod qui ab illo nominatur, magister equitum est. Aeque notat Romulum perisse solis defectione; provocationem ad populum etiam a regibus fuisse; id ita in pontificalibus libris esse et alii quiqui putant et Fenestella. Eosdem libros cum grammaticus explicuit, primum verba expressa, reapse dici a Cicerone, id est re ipsa, in commentarium refert, nec minus sepse, id est se ipse. Deinde transit ad ea, quae consuetudo saeculi mutavit, tamquam ait Cicero:
Abbreviated transcription (Latin):
credimꝰ. Set̾a ꝓiecta redierũt ita tr̃ ut quoꝵ abstinentia
ĩ trupi mõ ẜuem & quide abstinentie ꝓximiorẽ nescio an
difficiliore. Quomã quedã abscindunt᷑ faciliꝰ aĩo ꝙͣ tempã¬
tur. ¶ Quoniã cepi tibi exponẽ quãtu maiori impetu ad
phiar iuueĩs accesẜi qͣ senex ꝑgam nõ pudebit fateri quẽ
michi amore pithagoras ĩiecerit. at sation dicebat qͣr ille
aĩalib abstimsset. qͣre postea zextiꝰ. Dissimilis utriq cã eĩt
s utriq magnifica . Mic oĩ satis alimẽtoꝵ citra sanquie
eẽ credebat. a crudelitatis ꝯsuetudine fieri ubi ĩ uolupta¬
tez cẽt adducta laceratio adiciebat ꝯͣhenda̾ mat̾ia cẽ lux̾ie.
Colligebat ualitudini bone ꝯͣria ce̾ alimenta uaria .e nostris
alienã corporib . Iat pithagoras oiũ int̾ oiã cognationẽ

Expanded text:
credidimus. Cetera proiecta redierunt, ita tamen, ut quorum abstinentiam credidimus. Cetera proiecta redierunt, ita tamen, ut quorum abstinentiam interrupi, modum servem et quidem abstinentiae proximiorem, nescio an difficiliorem, quoniam quaedam absciduntur facilius animo quam temperantur. Quoniam coepi tibi exponere, quanto maiore impetu ad philosophiam iuvenis accesserim quam senex pergam, non pudebit fateri, quem mihi amorem Pythagoras iniecerit. Sotion dicebat, quare ille animalibus abstinuisset, quare postea Sextius. Dissimilis utrique causa erat, sed utrique magnifica. Hic homini satis alimentorum citra sanguinem esse credebat et crudelitatis consuetudinem fieri, ubi in voluptatem esset adducta laceratio. Adiciebat contrahendam materiam esse luxuriae; colligebat bonae valitudini contraria esse alimenta varia et nostris aliena
Abbreviated transcription (Latin):
& ondere quõ quicquid nsũ excedet᷑ poudus cẽt suꝑnacuũ de
graue ferenti sepe exire escola paupi libuit. Cu ceꝑat uo¬
luptates nostras traducẽ. laudare castu corpꝰ sobriã mensam
bat cirꝯscribe̾ gulla ac uentis Ilnde mͥ quedã ꝑmiansere lucilli. Est¬
Magno ci ĩoia ĩceptu uenera. Deinde ad cinitatis uitam
reductꝰ ex bene ceptis pauca ẜuaui lnde ostreis boletisq ĩ oez
uitam ⁊enũtiaui. Nec ei cibi s oblectamẽta sut ad edendũ sa.¬
turos cogentia. Qd̾ grauissimũ ẽ edacib et se ultra qͣ capiũt
fãcientib facile desensura facile reditura.Inde ĩ õĩ uita un¬
guento abstinemꝰ. qm̃ optimꝰ odor ĩ corpore ẽ. Nõ luxũ dat
uine carens stoniatꝰ. Inde ĩ om̃e uitã balneũ. fugius
decoquẽ corpꝰ atq exinanire sudorib ĩ utile simł delitatũ q

Expanded text:
et ostendere, quam quidquid usum excederet, pondus esset supervacuum et et ostendere, quam quidquid usum excederet, pondus esset supervacuum et grave ferenti, saepe exire e schola pauperi libuit. Cum coeperat voluptates nostras traducere, laudare castum corpus, sobriam mensam,bat circumscribere gulam ac ventrem. Inde mihi quaedam permansere, Lucili. Magno enim in omnia inceptu veneram. Deinde ad civitatis vitam reductus ex bene coeptis pauca servavi. Inde ostreis boletisque in omnem vitam renuntiatum est; nec enim cibi, sed oblectamenta sunt ad edendum saturos cogentia, quod gratissimum est edacibus et se ultra quam capiunt farcientibus, facile descensura, facile reditura. Inde in omnem vitam unguento abstinemus, quoniam optimus odor in corpore est nullus. Inde vino carens stomachus. Inde in omnem vitam balneum fugimus, decoquere corpus atque exinanire sudoribus inutile simul delicatumque
Abbreviated transcription (Latin):
eget mortalis ꝗ minimũ cupit. Quod uult ht. qui uelle qd̾
ducirã. Elli ei quib nichil satis ẽ admirant᷑ e clamat᷑ odiũ pec¬
cunie ĩdicunt. I Huc illoꝵ affectu cu uideris urge.hoc pͥme. s̃ pͥ¬
hoc onera Relictis ambiguitatib & silogisinis & cauilatiõib
& cet̾is accumis irriti ludicris die ĩ auaritiã dic ĩ luxiniã. Cũ
ꝓfecisse te uideis & aĩos audientui affec̾is ista uehementiꝰ p̃dica.
łerisimile nõ ẽ quantũ ꝓfitiat talis orõ remedio intenta & tota
ĩ bonũ audientiũ u̾sa. facilie eĩ ten̾a ꝯciliant ingenia ad hoẽ¬
sti rectiq amorẽ cu adhuc docilib leuit̾q corruptis inicit ma¬
nu u̾itas si aduocatũ idoneũ nacta ẽ. IEgo c̾te cu andirẽ
attalu ĩ uitia ĩ errores in mala uite ꝑ oranter sepe miẜtꝰ sirm
generis humani e illũ sublimẽ altiorẽq humano fastigio cre¬
licet censurã agẽ gentu Cu u̾o comendare pauꝑtate ceꝑat

Expanded text:
eget mortalis qui minimum cupit. Quod uult habet, qui uelle quod i enim, quibus nihil satis est, admirantur, adclamant, odium pecuniae indicunt. Hunc illorum adfectum cum videris, urge, hoc preme, hoc onera relictis ambiguitatibus et syllogismis et cavillationibus et ceteris acuminis inriti ludicris. Dic in avaritiam, dic in luxuriam; cum profecisse te videris et animos audientium adfeceris, insta vehementius; veri simile non^est, quantum proficiat talis oratio remedio intenta et tota in bonum audientium versa. Facillime enim tenera conciliantur ingenia ad honesti rectique amorem et adhuc docibilibus leviterque corruptis inicit manum veritas, si advocatum idoneum nancta est. Ego certe cum Attalum audirem in vitia, in errores, in mala vitae perorantem, saepe miseritus sum generis humani et illum sublimem altioremque humano fastigio creendare paupertatem coeperat
Abbreviated transcription (Latin):
zelicti demũ intelligamꝰ. pͥmꝰ quisq tanq optimꝰ dies placeat.
& redigat᷑ ĩ nr̃m qd̾ fugit occupandu ẽ. Hoc non cogitat ille
qui gramatias occulis carmen istud legit idco ait optimũ quẽ¬
qr pͥmũ cẽdie qr subrant morbi qr senectꝰ p̾mit e adhuc ado¬
lescentiã cogitantib supͣ caput ẽ s ait hirgiliũ semꝑ una pone̾
morlos & seuectute. Nõ me horcules ĩ imto. Seneetꝰ eĩ ĩsanabi¬
lis morb ẽ. proptea ĩꝗt hac senectuti cognomẽ imposuit Tristẽ
illã uocat subeu̾t morbi tristisq senectꝰ. Alio loco dicit palc̃tesq
hĩtant morbi tristisq senoctꝰ. YNon ẽ quod mireris ex cade ma¬
t̾ia suis quẽq studiis apta collige᷑ in code prato. bos herbã qͥrit.
Cuz ad hanc candez lectionez philologus accessit hoc subuotat duos
romanos reges cẽ. quoꝵ alt̾ patrez non ht alt̾ matre. Nã de ẜmi
matre dubitat᷑ ancipatͥ nulłꝰ minime nepos dicit̾.Pretea notat¬

Expanded text:
elicti demum intellegamus. Primus quisque tamquam optimus dies placeat et redigatur in nostrum. Quod fugit, occupandum est. Haec non cogitat ille, qui grammatici oculis carmen istud legit, ideo optimum quemque primum esse diem, quia subeunt morbi, quia senectus premit et adhuc adulescentiam cogimorbos et senectutem, non mehercules immerito. Senectus enim insanabilis morbus est. Praeterea, inquit, hoc senectuti cognomen inposuit, tristem illam vocat: subeunt morbi tristisque senectus. Alio loco dicit: Pallentesque habitant morbi tristisque senectus. Non est quod mireris ex eadem materia suis quemque studiis apta colligere; in eodem prato bos herbam quaerit, Cum ad hanc eandem lectionem philologus accessit, hoc subnotat: Duos Romanos reges esse, quorum alter patrem non habet, alter matrem. Nam de Servi matre dubitatur; Anci pater nullus, N
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ: quod ce distantib ꝯstat Uno ei̾ spũ unu bonu ꝯtin̾i
ac regi debi U nũ ccͣ uniꝰ boni principale hoc si qñ desiderau̾is
Nicitis inquit nullu bonu ex distantib eẽ. claritas aũt
ista bouoꝵ uiroꝵ scd̾a opĩo ẽ Nã quõ fama non ẽ niui
simo nec infanna uinius mala existimatio sie nec claritas
ẽ ui bono placuisse ꝯsentire in hoc plures isignes e specta¬
biles uiri debent ut claritas sit. Nec aut ex uditiis plu¬
rimoꝵ efficit᷑:. idest distantiũ ergo non ẽ bonu. IClaritas

Expanded text:
esse, quod ex distantibus constat. Uno enim spiritu unum bonum contineri esse, quod ex distantibus constat. Uno enim spiritu unum bonum contineri ac regi debet, unum esse unius boni principale. Hoc si quando desideraveris, ibus esse ? Claritas autem ista bonorum virorum secunda opinio est. Nam quomodo fama non est unius sermo nec infamia unius mala existimatio, sic nec claritas uni bono placuisse. Consentire in hoc plures insignes et spectabiles viri debent, ut claritas sit. Haec autem ex iudiciis plurium efficitur, id est distantium; ergo non est bonum. Claritas
Abbreviated transcription (Latin):
Nuꝙd stultu sit ac suꝑuacuũ ultra extremũ dic curas trã¬
smittẽ an cadant bona nr̃a nobiscu. uichilq sit eiꝰ ꝗ nullꝰ
ẽ. an cr eo qui cu erit erit sensuri non sumꝰ añꝙ sit aliꝗs
fructus ꝓcipi aut peti possit. Hoc oĩa ad mores spectant.¬
itaq suo loco poita sut. Atq adyaleticis ꝯͣ hãc opimiorie duit̃
segreganda funt & ideo sepoita sut. Nuc qr oĩa exigis oia
q̃ dicũt ꝑsequar & deuide singulis occurzam & insi aliquid
p̃dix̾o inteligi non pot̾unt. q̃ refellent᷑ ¶ Euid ẽ quod
p̾dicẽ ueli quedam ꝯtinua eẽ corpora ut hoĩe quedã eeͣ
in unũ cohacte sunt. Quedam cx distantib quor ad huc
membra sepata sunt tanqr ex̾citus ppłus senat᷑. Illi cĩ ꝓ quos
ista corpora efficiũt᷑ iure. aut offĩo coherẽt. nã diducti & siunguli
sunt. Quid c̃ qd̾ ã nũc p̃dicẽ uelim. nullu bonũ putamꝰ

Expanded text:
numquid stultum sit ac supervacuum ultra extremum diem curas, trannumquid stultum sit ac supervacuum ultra extremum diem curas, transmittere, an cadant bona nostra nobiscum nihilque sit eius, qui nullus est, an ex eo, quod, cum erit, sensuri non sumus, antequam sit, aliquis fructus percipi aut peti possit. Haec omnia mores spectantitaque suo loco posita sunt. At quae a dialecticis contra hanc opinionem dicuntur, segreganda fuerunt et ideo seposita sunt. Nunc, quia omnia exigis, omnia quae dicunt persequar, deinde singulis occurram. Nisi aliquid praedixero, intellegi non poterunt quae refellentur. Quid est, quod praedicere velim ? Quaedam in unum coactae sunt; quaedam ex distantibus, quorum adhuc membra separata sunt, tamquam exercitus, populus, senatus. Illi enim, per quos ista corpora efficiuntur, iure aut officio cohaerent, natura diducti et singuli sunt. Quid est, quod etiamnunc praedicere velim ? Nullum bonum putamus
Abbreviated transcription (Latin):
aiaꝵ q̃rere. imo mehercules credere. Credebam ei facile opi¬
nonib magnoꝵ uiroꝵ rem grauissimar ꝓmittentiñ mag̃qͣ
ꝓbantiu. dabam me spei tante. ian erã fastidio mͥ. iã reliquias
etatis ĩ fiacte ꝯtempneba ĩ ĩmensum illud tempꝰ & in possessio¬
nem omis eui transiturꝰ. cum subito ex prectꝰ su epla tua
accepta.ta belu somniu ꝑdidi. Quod repeta si te dimiẜo
e redima. Illegat me epla pͥma tota questione explicuis ⁊ꝑ¬
se in qua probare conabaris qd̾ ur̃is placet claritate q̃ post
mortez ꝯtigit bonu cẽ. Id eĩz me non soluisse. quod oppoit
nobis. uullũ ĩquiũt bonũ ex distantib ẽ.Hoc aũt ex distan¬
tib ꝯstat. Quod int̾ogas mi lucili eiꝰdem qͥstionis ẽ/ &z¬
loci altius & ideo nõ hoc tin s alia quoq code mõ ꝑtinen¬
tia distuleraz. Queda ut scis moralib rationalia mista
sũt. itaq illa ꝑte recta &e ad mores ꝑtinente tractaui.

Expanded text:
s credere. Praebebam enim me facilem opinionibus magnorum virorum rem gratissimam promittentium magis quam probantium. Dabam me spei tantae. Iam eram fastidio mihi, iam reliquias aetatis infractae contemnebam in immensum illud tempus et in possessionem omnis aevi transiturus; cum subito experrectus sum epistula tua accepta et tam bellum somnium perdidi. Quod repetam, si te dimisero, et redimam. Negat me epistula prima totam quaestionem explicuisse, in qua probare conabar id quod nostris placet, claritatem, quae post mortem contingit, bonum esse. Id enim me non solvisse, quod opponitur nobis: " Nullum," inquiunt, " bonum ex distantibus. Hoc autem ex distantibus constat." Quod interrogas, mi Lucili, eiusdem quaestionis est loci alterius, et ideo non hoc tantum, sed alia quoque eodem pertinentia distuleram. Quaedam enim, ut scis, moralibus rationalia inmixta sunt. Itaque illam partem rectam et ad mores pertinentem tractavi:
Abbreviated transcription (Latin):
teroꝵ sodalitia. Si uelis uitiis exui longe auicioꝵ exemplis re¬
cedendu ẽ. auarus coruptor scuus fraudulentꝰ multu nocitĩ si
prope ate fuissent intra te sunt Iad meliores transi. Cũ catonib

Expanded text:
terorum sodalicia. Si velis vitiis exui, longe a vitiorum exemplis reterorum sodalicia. Si velis vitiis exui, longe a vitiorum exemplis recedendum est. Avarus, corruptor, saevus, fraudulentus, multum nocituri, si prope a te fuissent, intra te sunt. Ad meliores transi: cum Catonibus
Abbreviated transcription (Latin):
s crzare. Nulla tibi feret ope iste discursus. pegrinaris ci cum
affectib tius & malate tua sequuntꝰ. Utina quide seq̃rentꝰ oe lõgiꝰ
aliquis crus aut extorsit articulũ non uchiculũ nauẽq ꝯscendit
s aduoent medicu ut fracta ꝑs ꝯiũgatur ut laxata in locu ⁊epo¬
natur. Quid gꝰ aũi tot locis fractu & ex tortu credis locoꝵ muta¬
tione posse sanati. Mlauis est istud malũ ꝙ ut gestatione curetut.
Peregrinatio non facit medicu/ nõ oratore / nulla ars cx̃ metꝰ sistati¬
ista mala macerabutq ꝑ t̾ras ac maria te uagu q diu maloꝵ ge¬
stan̾is cãs. Suca tibi non prodesse miraris: tecu sut q̃ fugis ¶Le
igitur emenda onera tibi detrahe & emenda desideria. intra modu
ioꝯdas comitẽ tuũ sana. Herebit tibi auaritia qͣ diu auaro
scuitia ĩ tortois ꝯtuberino depones. incendũt libidines tuas adul¬

Expanded text:
sed errare. Nullam tibi opem feret iste discursus, peregrinaris enim cum sed errare. Nullam tibi opem feret iste discursus, peregrinaris enim cum adfectibus tuis et mala te tua sequuntur. Utinam quidem sequerentur. Longius aliquis crus aut extorsit articulum: non vehiculum navemque conscendit, sed advocat medicum, ut fracta pars iungatur, ut luxata in locum reponatur. Quid ergo ? Animum tot locis fractum et extortum credis locorum mutatione posse sanari ? Maius est istud malum, quam ut gestatione curetur. Peregrinatio non facit medicum, non oratorem, nulla ars loco disciunt mala macerabuntque per terras ac maria vagum, quamdiu malorum gestaveris causas. Fugam tibi non prodesse miraris ? Tecum sunt, quae fugis. Te igitur emenda, onera tibi detrahe et demenda desideria intra salutaiucundas, comitem tuum sana. Haerebit tibi avaritia, quamdiu avaro saevitiam in tortoris contubernio pones. Incendent libidines tuas adul
Abbreviated transcription (Latin):
mentis que max egra ẽ lacessit mobiliore. leuiorẽq reddit
ip̃a iactatio itaq que petierãt cupidissime loca cupidius
oñdet ĩ usitata spacia campoꝵ & irriguas ꝑeminb aꝗs
uales alictuꝰ flũs sub obẜuatione nata. Siue ut nillus
estuio iucremento tumet. Siue ut tigus exipitur ex occulis & acto
ꝑ occulta cursu integie maguitudimi ⁊ edditꝰ siue ut manander poe¬
taꝵ oiũr excitatio & ludus implicat᷑ crebris amfractib & sepe in
uicinũ aluco suo admotus ante ꝙͣ sibi ĩfluat flectitur. Seteꝵ
neꝙ meliore facient neq seniorẽ ¶Intͥ studia u̾sandũ ẽ & int̾
autores sapientie ut quesita discamꝰ nũdu ĩuenta quezamꝰ Sic
eximendus aui̾s ex miẜima ẜuitute in libertate asẜitur. Quid¬
in quide nescieris quid fugiendu quid petendu quid necesẜiu¬
quid suꝑnaciui quid iustu quid honestri sit. non erit hec pegrinai

Expanded text:
mentis, quae maxime aegra est, lacessit, mobiliorem levioremque reddit mentis, quae maxime aegra est, lacessit, mobiliorem levioremque reddit ipsa iactatio. Itaque, quae petierant cupidissime loca, cupidius ostendet, invisitata spatia camporum et inriguas perennibus aquis valles, alicuius fluminis sub observatione naturam, sive ut Nilus estivo incremento tumet, sive ut Tigris eripitur ex oculis et acto per occulta cursu integrae magnitudini redditur, sive ut Maeander, poetarum omnium exercitati et ludus, implicatur crebris anfractibus et saepe in vicinum alveo suo admotus, antequam sibi influat, flectitur; ceterum neque meliorem faciet neque saniorem. Inter studia versandum est et inter auctores sapientiae, ut quaesita discamus, nondum inventa quaeramus; sic eximendus animus ex miserrima servitute in libertatem adseritur. Quamdiu quidem nesciens, quid fugiendum quid petenduhoc peregrinari,
Abbreviated transcription (Latin):
alique ex his quos amabas amitte̾. cu interi ta ĩ eptu erit
ꝙͣr flere ꝙ arborib amienis a domũ tuã ornãtib decidant folia.
die casus excutiet s queadmodu fiondiũ iactura facilisea
re nascuntꝰ sic istoꝵ quos auias quosq oblectamẽta uite ꝓi¬
tas cc̃ damuũ quia reꝑ ant̾ &e si nõ sũt nascunt᷑. S non
oruit idem nec tu quide idez eris. Omis dies oĩs hora te mu¬
tat. s in aliis zapina facilius apparet hic latrs quia uo exap¬
to fit alia aufferunt at ip̃i nobis furto subducim̃ hoꝵ nidil
cogitabis nec remedia uulnerib oppones. s ip̃e tibi seres soli¬
citudinũ cãs alia sꝑando alia desꝑando si satis alteꝵ alti mi¬
uit non cupiditates refrenauit/ non iras rep̾ssit nõ ĩdomi¬
tos amoris impetꝰ fregit. Nulla aĩo deuiq mala eduxit non
iudiciũ dedit non discussit errore s ut pueru iguorãtẽ ad
breue tp̃s reꝵ aliqua nouitate detinuit. Seteꝵ ĩ cõstantia

Expanded text:
s amabis, amittere, cum interim hoc tam ineptum erit quam flere, quod arboribus amoenis et domum tuam ornantibus decidant folia. die casus excutiet. Sed quemadmodum frondium iactura facilis est, quia renascuntur, sic istorum, quos amas quosque oblectamenta vitae putas esse, damnum, quia reparantur, etiam si non renascuntur. " Sed non erunt idem." Ne tu quidem idem eris. Omnis dies, omnis hora te mutat; sed in aliis rapina facilius apparet, hic latet, quia non ex aperto fiet. Alii auferuntur, at ipsi nobis furto subducimur. Horum nihil cogitabis nec remedia vulneribus oppones, sed ipse tibi seres sollicitudinum causas aha sperando, alia desperando. Si sapis, alterum alteri mivit, non cupiditates refrenavit, non iras repressit, non indomitos amoris impetus fregit, nulla denique animo mala eduxit. Non iudicium dedit, non discussit errorem, sed ut puerum ignota mirantem ad breve tempus rerum aliqua novitate detinuit. Ceterum inconstantia
Abbreviated transcription (Latin):
legem auis nrͣ aptandꝰ ẽ hauc sequat᷑ huic pabeat & queꝯq fuit
debuisse fieri putet nec uelit obuirgare nã optimĩ ẽ pati quod
cmendare nõ possis a deuz quo auctore ꝯeta proueniũt sie mur¬

Expanded text:
legem animus noster aptandus est; hanc sequatur, huic pareat. Et quaecumque fiunt, legem animus noster aptandus est; hanc sequatur, huic pareat. Et quaecumque fiunt, debuisse fieri putet nec velit obiurgare naturam. Optimum est pati, quod emendare non possis, et deum, quo auctore cuncta proveniunt
Abbreviated transcription (Latin):
aliũ prodiderĩt aliũ calcau̾unt aliũ heneno aliũ criminatio pe¬
tierut. Quicquid dixis multis accidit Deinceps q̃ multa &
uaria sunt i nos dirrigunt queda in nos fixa sunt. queda
iuibrant a cu maxie ueiunt. queda ĩ alios ꝑuentã nos distrin¬
gunt. Nichil mirem̃ eoꝵ ad q̃ nati sumꝰ que idco nulli qͥrenda
& sine querella mortalitatis tributa peudeamꝰ.Miems frig̾cã
deducit algendu ẽ. Estas calores ⁊ efert estuandũ ẽ iutẽpiel
celi ualitudinẽ temptat Egrotaudu ẽ & fera nobis aliquo loco
occurret a homo puitiesior feris oib aliud aqua. aliud iguis
cripiet. Hanc ieꝵ adicioe mutare non possumꝰ id possumus
magirũ sumẽ aui e uiro bono diginnii quo fortit̾ fortuita patia¬
mur & uatẽ ꝯseutiamꝰ. Natã aut̃ hoc quod uides regnũ muta¬
tionib tempat. Nubilo serena succedunt. turbant maria cũ
quieuerũt. Flant ĩ uice uenti. nocte dies sequit᷑ ꝑs celi ꝯsurgit

Expanded text:
alium prodiderunt, alium calcaverunt, alium veneno, alium criminatione petierunt; quicquid dixeris, multis accidit. Deinceps quae multa et varia sunt, in nos tela deriguntur. Quaedam in nos fixa sunt, quaedam vibrant et cum maxime veniunt, quaedam in alios perventura nos stringunt. Nihil miremur eorum, ad quae nati sumus, quae ideo nulli querenda, equitas animo et sine querella mortalitatis tributa pendamus. Hiems frigora adducit: algendum est. Aestas calores refert: aestuandum est. Intemperies caeli valitudinem temptat: aegrotandum est. Et fera nobis aliquo loco occurret et homo perniciosior feris omnibus. Aliud aqua, aliud ignis eripiet. Hanc rerum condicionem mutare non possumus; illud possumus, magnum sumere animum et viro bono dignum, quo fortiter fortuita patiamur et naturae consentiamus. Natura autem hoc, quod vides, regnum mutationibus temperat; nubilo serena succedunt; turbantur maria, cum quieverunt; fiant in vicem venti; noctem dies sequitur; pars caeli consurgit,
Abbreviated transcription (Latin):
crũt paꝵ dulces. de trimenta ꝯtinua propius accedã de
capite trimusti: Quid tu nesciebas hec te optare cum
optares senectute. Oiã ista in longa uita sunt quõ
pias. Ego illu maguo aĩo non tñĩ bono facio neq dei
neq dee faciant ut te fortuna in delitiis heãt ⁊p̃e te ĩtoges
si quis potestatez tibi de his faciat utrũ uellis niue̾ in macello
an in castris. Atqui uiuẽ lucili militare ẽ ltaꝙ hi ꝗ iactat᷑¬

Expanded text:
erunt parum dulces, detrimenta continua, propius accedam, de erunt parum dulces, detrimenta continua, propius accedam, de capite timuisti. Quid, tu nesciebas haec te optare, cum optares senectutem ? Omnia ista in longa vita sunt, quompias; ego illud magno animo, non tantum bono facio: neque di neque deae faciant, ut te fortuna in deliciis habeat. Ipse te interroga, si quis potestatem tibi deus faciat, utrum velis vivere in macello an in castris. Atqui vivere, Lucili, militare est. Itaque hi, qui iacta
Abbreviated transcription (Latin):
nichil eẽ in istis mali. nisi hac unũ quod ĩdignaris & qureis.
Si me ĩ togas nchil puto uiro misũ nisi aliꝗd eet ĩ reꝵ¬
nã quod putet miseꝵ. Non ferã me quo die aliꝗd frr̾e
onͣ potero. ¶ Male ualco ꝑs fatie. familia decubuit. femis
offendit. domꝰ crepuit danua uuln̾a labores metꝰ ĩcurrerũt.
Solet fieri hoc. paꝵ ẽ. debuit fieri. decermit ista nõ accidũt.
Pi quid credis mͥ intimos affect̾ meos tibi cum maxie dẽte¬
go in oĩb q̃ adu̾sa uident e dura sic formatꝰ su nõ
pareo deo s assentio ex aĩo. illu nõ qr necẽ ẽ sequor n
uꝙͣ mnͥ incidet quod tristis excipiã. quod malo uultu. Nullũ
tributu inuit᷑ ꝯferam. Ciã aut̃ ad que geminiꝰ q̃ expauesci¬
mus tributa uite surt IHoꝵ mi lucilli nec spau̾is ĩ mini¬
tate nec petieris. Uesice te dolor inquictauit Epule uͥo¬

Expanded text:
nihil esse in istis mali nisi hoc unum, quod indignans et querens ? nihil esse in istis mali nisi hoc unum, quod indignans et querens ? Si me interrogas, nihil puto viro miserum nisi aliquid esse in rea, quod putet miserum. Non feram me, quo die aliquid ferre non potero. Male valeo; pars fati est. Familia decubuit, faenus offendit, domus crepuit, damna, vulnera, labores, metus incucurrerunt; solet fieri. Hoc parum est; debuit fieri. Decernuntur ista, non accidunt. Si quid credis mihi, intimos adfectus meos tibi cum maxime detego; in omnibus, quae adversa videntur et dura, sic formatus sum: non pareo deo, sed adsentior. Ex animo illum, non quia necesse est, sequor. Nuam mihi incidet, quod tristis excipiam, quod malo vultu. Nullum tributum invitus conferam. Omnia autem, ad quae gemimus, quae expavescimus, tributa vitae sunt; horum, mi Lucili, nec speraveris immunitatem nec petieris. Vesicae te dolor inquietavit, epistulae ven
Abbreviated transcription (Latin):
uixi int̾ publicas iuinas non labentis ditere. luxuriatq thoris
aĩosum pectus. proderit non tñi quales ce̾ solent boui uiri di¬
cẽ formãq coꝵ & liniamenta deduce̾. s quales fuerĩt
nartare ce expone catonis illud ultimũ & fortissimũ ułnꝰ
ꝑ qd̾ libertas aisit aĩa. lelii sapĩa a cu suo scipione cõ¬
cordia. alt̾ius catonis domi forisq egregia fcã: Tuberonis
pelles. & ante ip̃ius ionis cellaz appoita ꝯuiuiis nasa fictilia
C iud aliud pauꝑtatẽ ĩ capitolio ꝯsecrare. ut nullũ aliud ft̾m
cinꝰ haltam quo illu catonib ĩẜa: hoc paꝵ credim cc̃sura
fuit illa non cena. O q ignorãt homies cupidi glorie quid illa
sit aut ꝙ̃admõ petenda. illo die ppłus romanꝰ multoꝵ supelec¬
tilez spectauit unius miratꝰ ẽ. Oui illoꝵ auꝵ & argentũ fractu
ẽ & uile es ꝯflatu. at omĩb seculis tuberonis fictilia dura

Expanded text:
viri inter publicas ruinas non labantis dicere: luxuriatque toris viri inter publicas ruinas non labantis dicere: luxuriatque toris animosum pectus. Proderit non tantum quales esse soleant boni viri dicere formamque eorum et lineamenta deducere, sed quales fuerint narrare et exponere, Catonis illud ultimum ac fortissimum vulnus, per quod libertas emisit animam, Laeli sapientiam et cum suo Scipione concordiam, alterius Catonis domi forisque egregia facta, Tuberonis pelles et ante ipsius Iovis cellam adposita conviviis vasa fictilia Quid aliud paupertatem in Capitolio consecrare ? Ut nullum aliud factum eius habeam, quo illum Catonibus inseram, hoc parum credimus ? Censura fuit illa, non cena. O quam ignorant homines cupidi gloriae, quid illa sit aut quemadmodum petenda ! Illo die populus Romanus multorum supellectilem spectavit, unius miratus est. Omnium illorum aurum argentumque fractum est et milliens conflatum, at omnibus saeculis Tuberonis fictilia durab
Abbreviated transcription (Latin):
descripsit uiz fortez. Ego certe non aliã ymaginẽ mag̾ uiro
lo ferens obuiu nõ aliu illi assiguau̾i uultu nõ aliũ hĩtñ. al¬
tuis. Cerie nenio iugiedi potuit ꝙͣ qui sinil ꝯ̃ cesarẽ põpeuũ ꝙ
se sustulit/ a aliis cesarianas opes aliis pompeianas fouẽtib
catone dicẽ uec uanos horret strepitꝰ. Quidni: cũ ueros mci¬
nosq nõ horreat cũ qͣ dece logiones & galica auxilia & mixta
barbarica arma cuulib uoce liberã mittat & re publicã hortet᷑.
nec pro libertate decedat. s oĩa experiat᷑. honestius in ẜuitutẽ
casura q itura quantũ ĩ illo uigoris ac spũs quãtu in publica
trepidatione fiducie ẽ: scit se unũ eẽ de cuiꝰ statu non agat᷑.
lõ ei queri oportet . an liber cato s an int̾ liberos sit inde peri¬
culoꝵ gladiatoꝵq ꝯtemptꝰ. lib admirante ĩuicta ꝯstãtiã

Expanded text:
descripsit virum fortem; ego certe non aliam imaginem magno viro descripsit virum fortem; ego certe non aliam imaginem magno viro Altius certe nemo ingredi potuit quam qui simul contra Caesarem Pompeiumque se sustulit et aliis Caesareanas opes, aliis Pompeianas foventibusCatone dicere: " nec vanos horret strepitus." Quidni ? Cum veros vicinosque non horreat, cum contra decem legiones et Gallica auxilia et mixta barbarica arma civilibus vocem liberam mittat et rem publicam hortetur, ne pro libertate decidat, sed omnia experiatur, honestius in servitutem casura quam itura. Quantum in illo vigoris ac spiritus, quantum in publica trepidatione fiducia est! Scit se unum esse, de cuius statu non agatur; non enim quaeri, an liber Cato, sed an inter liberos sit; inde periculorum gladiorumque contemptus. Libet admirantem invictam constantiam
Abbreviated transcription (Latin):
stinet. Queris quid int̾sit. alt̾ p̃cepta uirtutis dat. alt̾ exẽ¬
plar. Descriptiones has ut publicanoꝵ utar u̾bo ycosmno ex usu eẽ
ꝯfiteor. proponamꝰ laudanda ĩuenit᷑ ĩmitator Iputas utilia ⁊pͥ¬
dari tibi argumẽta ꝑ que ĩtelligas nobile equũ ne fallaqs̃
empturꝰ. ne oꝑam ꝑdas ĩ ignauo. Quanto hoc ntili ẽ excellẽ¬
tis aĩ notas nosce quas ex alio ĩ se tranffere ꝑmittit᷑. Cõtinuo
peccoie gen̾osi pulus ĩ arius altiꝰ in gredit᷑ & molia crurare¬
ponit. Primꝰ ⁊ ire uia & fluuios temptare manãtes audet
e ignoto se se coitere ponto. nes uarios orret strepitꝰ illi ardua
ceruix. argutũq cuput breuis aluus obesaq tga. luxuriatq tho¬
ris aĩosum peet honesti tũ si qua sonitũ procul renia dederũt
stare loco nescit micat aurib a tremit art̾. collectũq p̃mẽs
noluit sub narib iguẽ. Du aliud agit yrigilius noster

Expanded text:
stinet." Quaeris, quid intersit ? Alter praecepta virtutis dat, alter exemstinet." Quaeris, quid intersit ? Alter praecepta virtutis dat, alter exemplar. Descriptiones has et, ut publicanorum utar verbo, iconismos ex usu esse confiteor; proponamus laudanda, invenietur imitator. Putas utile dari tibi argumenta, per quae intellegas nobilem equum, ne fallaris empturus, ne operam perdas in ignavo ? Quanto hoc utilius est, excellentis animi notas nosse, quas ex alio in se transferre permittitur. Continuo pecoris generosi pullus in arvis Altius ingreditur et mollia crura reponit; Primus et ire viam et fluvios temptare minantis Audet et ignoto sese committere ponti, Nec vanos horret strepitus. Illi ardua cervix Argutumque caput, brevis alvus obesaque terga, Luxuriatque toris animosum pectus Tum, si qua sonum procul arma dederunt, Stare loco nescit, micat auribus et tremit artus Conlectumque premens volvit sub naribus ignem. Dum aliud agit, vergilius noster
Abbreviated transcription (Latin):
uent latet. Idem dicc̾ de p̾ceptis possum. apta sut. Decreta u̾o
arcana illa adinissis receptisq in sacio oũdunt. at p̃cepta ⁊ alia
eiꝰ moĩ prophais quoq nota sũt. ¶ Possidoniꝰ non tm̃ p̃ceptioe̾ qͣꝑs
nichil ei nos hoc u̾bo uti prohib s &̃ suasionẽ e ꝯsolatione &
exhortationẽ uecessariã iudicat.Nis adicit caꝵ inquisitionẽ
ethimolegia ꝙͣ quare nos dice̾ non audeamiꝰ cu gramatici custo¬
des latini ẜ moi̾s suo iure ita appellẽt. Non uideo ait in utilem
futa ẽẽ descͥptione cuiꝰq uirtutis. hãc possidonius echimologiã
nocat. O. uida caractarismon appellãt sig cuiꝰq uirtutis ac uitii
&e notas redentẽ quib int̾ se similia discriminẽt.hec res
eam uiz demũ ht̃ quã ꝑcipẽ. Nam qui p̃cipit dicit illa facies si
uoles temꝑas. qui describit ait. tempas ẽ qui illa facit ꝗ illis ab¬

Expanded text:
ventur, latet. Idem dicere de praeceptis possum: aperta sunt, decreta vero ventur, latet. Idem dicere de praeceptis possum: aperta sunt, decreta vero arcana illa admissis receptisque in sacra ostenduntur; at praecepta et alia eiusmodi profanis quoque nota sunt. Posidonius non tantum praeceptionem, nihil enim nos hoc verbo uti prohibet, sed etiam suasionem et consolationem et exhortationem necessariam iudicat. His adicit causarum inquisitionem, aetiologian quam quare nos dicere non audeamus, cum grammatici, custodes Latini sermonis, suo iure ita appellent, non video. Ait utilem futuram et descriptionem cuiusque virtutis; hanc Posidonius ethologian vocat, quidam characterismon appellant, signa cuiusque virtutis ac vitii et notas reddentem, quibus inter se similia discriminentur. Haec res eandem vim habet quam praecipere. Nam qui praecipit, dicit: " illa facies, si voles temperans esse." Qui describit, ait: " temperans est, qui illa facit, qui illis ab
Abbreviated transcription (Latin):
desiderant quedam probationes. Et quede multa ĩuoluta sut uiq
suma dilligentia ac sũma subtilitate aꝑiuntꝰ. ⁊ ⁊ ꝓbationes
q̃ exꝰ hec sunt. Ratio aũt non impletꝰ manifestis. maior eiꝰ ꝑs
pulcriorq ĩ octultis ẽ. occulta ꝓbationẽ exigunt. probato nõ
sine decretis e. Neciã gͦ decreta st̃. q̃ res comie̾ seusu facit cadẽ¬
tͦ sũt decreta q̃ daut aĩs ĩfleribile iuditiũ. Deniq cu mouem
aliquẽ ut aicui codes heat loco quo se ut exinimico cogitet ficĩ¬
EI
posse aĩcum. In illo amorẽ incitet in hec odiũ moderetꝰ adicimꝰ iustũ
necessaria ẽ sine qua nec illa sunt. Y S utrũq iuĩgamꝰ nãq ꝯͣpͥ¬
& sine radice ĩ utiles rami sũt & ip̃e ⁊adices his q̃ geniẽ adiuuã¬
tur. quãtu utilitatis manꝰ heat uescire nulli licet aꝑte iuuati
collor illud quo manus iuiuit ex quo impetũ simuit quo mo¬

Expanded text:
desiderant, quaedam probationem et quidem multam, quia involuta sunt vixque desiderant, quaedam probationem et quidem multam, quia involuta sunt vixque summa diligentia ac summa subtilitate aperiuntur. Si probationes quae extra haec sunt. Ratio autem non impletur manifestis; maior eius pars pulchriorque in occultis est. Occulta probationem exigunt, probatio non sine decretis est; necia sunt decreta, quae dant animis inflexibile iudicium. Denique cum monemus aliquem, ut amicum eodem habeat loco, quo se, ut ex inimico cogitet fieri posse amicum, in illo amorem incitet, in hoc odium moderetur, adicimus: necessaria est, sine qua nec illa sunt. Sed utrumque iungamus. Namque et sine radice inutiles rami sunt et ipsae radices iis, quae genuere, adiuvantur. Quantum utilitatis manus habeant, nescire nulli licet, aperte iuvant; cor illud, quo manus vivunt, ex quo impetum sumunt, quo mo
Abbreviated transcription (Latin):
oĩ & pluris queda ꝙ sũt putas & adeo falleris ut q̃ maxĩa int̾
nos hũt diuitie gratia potentia sext̾tio uiniõ çȩtimada sint.
Hoe nescies isi ꝯstitutionẽ ip̃ã q̃ ista int̾ se exmant᷑ ĩ speceris. Qũi¬
admõ folia ꝑ se uirere nõ possũt ⁊ amũ desiderant cui ĩ hereãt ex ꝯͦ
thuit sucũ sic ista p̃cepta si sola suit marcẽt ĩ figi uolut secte Ip¬
terea non intelliguit hi qui decreta tollũt co ip̃a ꝯfranari illa
quo tollũt. Quid os dicũt p̾ceptis satis uitã explicari suꝑuacua
cẽ decieta sapie̾ idest doginata. Atqui hoc ip̃o quo dicũt decretũ
e tã me hercules ꝙ sinũc ego dicire ⁊ecedendũ eẽ̾ ap̃ceptis suꝑ¬
nacuis & decretis in hec sola studiũ ꝯfereudũ. hoc ip̃o quo nega¬
rez curauda eẽ p̃cepta p̾cipe. ¶Quedaz admonitionez ĩphia

Expanded text:
enim et pluris quaedam quam sunt putas, adeoque falleris, ut, quae maximi inter enim et pluris quaedam quam sunt putas, adeoque falleris, ut, quae maximi inter nos habentur, divitiae, gratia, potentia, sestertio nummo aestimanda sint. Hoc nescies, nisi constitutionem ipsam, qua ista inter se aestimantur, inspexeris. Quemadmodum folia per se virere non possunt, ramum desiderant, cui inhaereant, ex quo trahant sucum; sic ista praecepta, si sola sunt, marcent; infigi volunt sectae. Praeterea non intellegunt hi, qui decreta tollunt, eo ipso confirmari illa, quo tolluntur. Quid enim dicunt ? Praeceptis vitam satis explicari, supervacua esse decreta sapientiae, id est dogmata. Atqui hoc ipsum, quod dicunt, decretum est tam me hercules quam si nunc ego dicerem recedendum a praeceptis se decretis, in haec sola studium conferendum; hoc ipso, quo negarem curanda esse praecepta, praeciperem. Quaedam admonitionem in philosophia
Abbreviated transcription (Latin):
ficri põt propius &̃ ꝙ cet̾as nobis applicemꝰ. s nichil ageniꝰ si igͥ¬
⁊ amꝰ quid sit uirtus una sit an plures sepate an ĩnexe an qͥ
miã ht̃ ae cet̾as heãt quo int̾ se differant. Non ẽ nece̾ fabro
de fabrica querẽ quod cuis initir quis usus sit non magis qͣ pã¬
uolmntas ab hac ei ẽ actio. Rursus uoluntas non erit recta nͥ
hitus anii rectꝰ fuit ab hoc es bolinitas ẽ. hĩtus porro aĩ
non erit in optĩo nisi totius uite leges ꝓceꝑit. & quid de quoq
ꝗlitas nisi ĩ muitabile cͥtumq iuditiũ adeptis. ceti decidũt subinde
ꝑuenit᷑. Continẽt uitã bonã ⁊ malã honesta & turpia instaae
digͥtatis ualitudo uires forma sagacitas sensuũ. Hec oia extima¬
tore desiderat. Sore liceat qrͣtu cuiq ĩcẽsu sit deferendũ. Sallcis

Expanded text:
fieri potest, propius etiam quam ceteras nobis adplicemus. Sed nil aget, si ignfieri potest, propius etiam quam ceteras nobis adplicemus. Sed nil aget, si ignoramus, quid sit virtus, una sit an plures, separatae aut innexae, an qui unam habet et ceteras habeat, quo inter se differant. Non est necesse fabro de fabrica quaerere, quod eius initium, quis usus sit, non magis quam panvoluntas, ab hac enim est actio. Rursus voluntas non erit recta, nisi habitus animi rectus fuerit, ab hoc enim est voluntas. Habitus porro animi non erit in optimo, nisi totius vitae leges perceperit et quid de quoquequillitas nisi inmutabile certumque iudicium adeptis; ceteri decidunt subinde pervenitur; continent vitam. Bona et mala, honesta et turpia, iusta et dignitas, valitudo, vires, forma, sagacitas sensuum; haec omnia aestimatorem desiderant. Scire liceat, quanti quidque in censum deferendum sit. Falleris
Abbreviated transcription (Latin):
re indidit mutuũ & sociabiles fecit. Illa equii iustũq ꝯposuit.
Ex illius ꝯstitutione iiẜius ẽ nocẽ ꝙ ledi. ex illius imꝑio parate
sũt aduiuandũ manꝰ. illi u̾sus hic & in pectore & in ore sit hõ
su hũaui nichil a me alienũ puto. hẽamꝰ in com̃e ꝙ nati sumꝰ
Societas nra lapiduz fornicationi similima ẽ que casura ẽ nisi ĩ¬
uicez obstaret. hoc ip̃o sustiuet ¶Post deos hoiesq despiciamus
quo reb sit utendu In suꝑuacuu p̃cepta iactauimꝰ nisi illud
p̃cesẜit quale de quaꝯq re hr̃e debeamꝰ opimonẽ de panpta¬
te de diuitiis de gloria de ignomima de pria de exilio. Ex¬
timemꝰ singula fama remota querani quid sint non ꝗd uocẽt.
ad uirtutes trauseamꝰ p̃cipiet aliquis ut prudentiã magͥ exti¬
memꝰ ut fortitudine ꝯplectam tempantia amemꝰ ⁊ ustitia si

Expanded text:
rem indidit mutuum et sociabiles fecit. Illa aequum iustumque composuit; rem indidit mutuum et sociabiles fecit. Illa aequum iustumque composuit; ex illius constitutione miserius est nocere quam laedi. Ex illius imperio paratae sint iuvandis manus. Ille versus et in pectore et in ore sit: Homo sum, humani nihil a me alienum puto. Habeamus in commune; nati sumus. Societas nostra lapidum fornicationi simillima est, quae casura, nisi ivicem obstarent, hoc ipso sustinetur. Post deos hominesque dispiciamus, quomodo rebus sit utendum. In supervacuum praecepta iactavimus, nisi illud praecesserit, qualem de quacumque re habere debeamus opinionem, de paupertate de divitiis, de gloria de ignominia, de patria de exilio. Aestimemus singula fama remota et quaeramus, quid sint, non quid vocentur. Ad virtutes transeamus. Praecipiet aliquis, ut prudentiam magni aestimemus, ut fortitudinem complectamur, iustitiam, si