comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
des si offerunt pro debitis. Si enim non h̾es
unde restituas quid cause est ut tollas oꝑimẽ¬
tum de cubili tuo. Ne transgredieris ter¬
minos antiquos quos posuerunt patres tig
uidisti uirum uelotem inopere suo coram re¬
gib stabit nec erit ante ignobiles Ai¬
uando sederis ut comedas cum pͥncipe
diligenter attende que sunt posita añ
faciem tuam. et statue cultrum ĩgut¬
ture tuo. Si tñ habes potestatem in aĩam
tuam ne ded̾is de cibis eius in quo est panis
mendacii. Noli laborare ut diceris s pru¬
dencie tue pone modum ne erigas oculos
tuos adopes quas non potes habere quia
faciunt sibi pennas quasi aquile ⁊ uola¬
bunt in celum. Necomedas cum homine
inuino et ne desideres cibos eius qm̃ in simi¬
litudine arioli ⁊ ꝯiectoris estimat qd̵ igno¬
rat comede et bibe dicet tͥ et mens eius nõ
est tecum. cibos quos comed̾as euomes et
ꝑdes pulcros sermones tuos inauribus
incipientum ne loquaris qr despiciunt

Expanded text:
des se offerunt pro debitis: Si enim non habes des se offerunt pro debitis: Si enim non habes unde restituas, quid causae est ut tollat operimentum de cubili tuo? Ne transgrediaris terminos antiquos, quos posuerunt patres tui. Vidisti virum velocem in opere suo, coram regibus stabit, nec erit ante ignobilesuando sederis ut comedas cum principe diligenter adtende quae posita sunt ante faciem tuam et statue cultrum in gutture tuo si tamen habes in potestate animam tuam ne desideres de cibis eius in quo est panis mendacii noli laborare ut diteris sed prudentiae tuae pone modum ne erigas oculos tuos ad opes quas habere non potes quia facient sibi pinnas quasi aquilae et avolabunt in caelum ne comedas cum homine invido et ne desideres cibos eius quoniam in similitudinem arioli et coniectoris aestimat quod ignorat comede et bibe dicet tibi et mens eius non est tecum cibos quos comederas evomes et perdes pulchros sermones tuos in auribus insipientium ne loquaris quia despicient
Abbreviated transcription (Latin):
piger leo est foris ĩmedio plateaꝵ occidendꝰ
sum. fouea profunda os aliene cui iratus
est dominus uicidet in eam. stulticia colliga¬
ta est in corde pueri. et uirga discipline fu¬
gabit eam. Qui calumpniatur pauperem
ut augeat diuicias suas dabit ipse diciori
et egebit. filimi inclina aurem tuam ⁊ audi
uerba sapientium. appons autem cor ad
idoctrmnam meam que pulchra erit tibi cũ
uñ et ostendam eam tibi hodie. ecce descrpp¬
si cam tibi tripliciter in cogitationib ⁊ scĩa
ut ostenderem tͥ firmitatem et eloquia
ueritatis. Respondens ex hiis illis qͥ mise¬
runt. Ne facias uiolentiam pauperi quia
panꝑ est neq conteras egenum in porta qr
dommus iudicabit causam eius ⁊ ꝯͥfiget᷑
eos qui confixerunt animam eius Noli ẽe
amicũs homini iracundo neq ambules cũ
imp surioso ne forte discas semitas eius ⁊
sumas scandalum anime tue Noli esse cũ
hiis qui defigunt manus suas et qui na¬

Expanded text:
piger: Leo est foris, in medio platearum occidendus piger: Leo est foris, in medio platearum occidendus sum. Fovea profunda os alienae: cui iratus est Dominus, incidet in eam. Stultitia colligata est in corde pueri, et virga disciplinae fugabit eam. Qui calumniatur pauperem, ut augeat divitias suas, dabit ipse ditiori, et egebit. Inclina aurem tuam, et audi verba sapientium: appone autem cor ad doctrinam meam. Quae pulchra erit tibi, cumunde et ostendi eam tibi hodie. Ecce descripsi eam tibi tripliut ostenderem tibi firmitatem et eloquia veritatis respondere ex his illi qui misit te non facias violentiam pauperi quia pauper est neque conteras egenum in porta quia Dominus iudicabit causam eius et configet eos qui confixerint animam eius noli esse amicus homini iracundo neque ambules cum viro furioso ne forte discas semitas eius et sumas scanhis, qui defigunt manus suas, et qui va
Abbreviated transcription (Latin):
Lelius est nomen bonum quam diuicie ml¬
te. super argentum enim ⁊ aurum głia
bona. Diues ⁊ pauper obiuauerunt si¬
bi utriusq oꝑator est dominus. Callidus ui¬
det malum et abscondit se. inuocens ꝑtnsizt ⁊
afflictus est dampno. finis modestie. timor do¬
mini diuitie ⁊ głie ⁊ uita arma ⁊ gladii in
uia suꝑbi. custos autem anime sue longe re
cedit ab eis. prouerbum est adolescens iuxta
uiam suam et cum senuerit non recedet ab
ea. Diues pauꝑib imꝑat. ⁊ qui accipit mu¬
tuo seruus est fenerantis. Qui seminat ini¬
quitatem metet mala. et uirga ire sue ꝯsum¬
mabitur. Qui pronus est admiscd̾iam bene¬
dicetur. De panib enim suis dedit pauperi
uictoriam et honorem acquiret. qui dat
munera animam autem aufert accipienti¬
um. eicere derisorem et exibit cum eo iurgiu
cessabunt q cause ⁊ contumelie qui diligit
cordis mundiciam pp̃ gram labioꝵ suoꝵ.
h̾ebit amicum regem. Oculi domini custodi¬
unt scĩam et supplantatur uerba iniqui. dicit

Expanded text:
elius est nomen bonum, quam divitiae multae: super argentum et aurum, gratia bona. Dives et pauper obviaverunt sibi: utriusque operator est Dominus. Callidus vidit malum, et abscondit se: innocens pertransiit, et afflictus est damno. Finis modestiae timor Domini, divitiae et gloria et vita. Arma et gladii in via perversi: custos autem animae suae lonuxta viam suam, etiam cum senuerit, non recedet ab ea. Dives pauperibus imperat: et qui accipit mortuum, servus est fenerantis, Qui seminat iniquitatem, metet mala, et virga irae suae consummabitur. Qui pronus est ad misericordiam, benedicetur: de panibus enim suis dedit pauperiVictoriam et honorem adquiret qui dat munera: animam autem aufert accipientiam. Ejice derisorem, exibit cum eo jurgium, cessabuntque causae et contumeliae. Qui diligit cordis munditiam, propter gratiam labiorum suorum habebit amicum regem. Oculi Domini custodiunt scientiam: et supplantantur verba iniqui. Dicit
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝯmissearis qm̃ repente consurget ꝑdicio eoꝵ
⁊ rimam utriusq quis nouit. Hec quoq sa¬
pientibus cognoscere ꝑsonam in iudicio non
est bonum. Qui dicunt impio iustus es infile¬
dicent eis ppłi ⁊ decestabuntur eos tra qui
arguunt laudabuntur. ⁊ suꝑ eos ueniet
benedictio labia de osculabitur qui recta u̾¬
ba. Respondet p̾para foris opus tuum ⁊ di¬
ligenter exerce agrum tuum ⁊ postea edifi¬
ces domũ tuam. Nesis testis frustra cõ¬
tra proximũ tuum. nec lactes ꝙ̃ quam la¬
biis tuis. nec dicas quomͦ fecit michi sic
faciam ei ⁊ reddam unicuiq scdm opus
sirim. ꝑ agrum hõĩs pigri transiui ⁊ ꝑ ui¬
neam stulti uiri. ⁊ ecce totum repleu̾nt ur
ria lapidum destructa erat qd̵ cum iudissem
posui in corde meo ⁊ exemplo didici dissipli¬
nam. usqͦ piger dormis usqͦ desompno cõ¬
surges parum inqmͣ dormies modicum dor¬
mitabis pauxillum manus ꝯseres ut qui¬
escas ꝯueniet tͥ quasi cursor tua egestas

Expanded text:
e consurget perditio eorum: et ruinam utriusque quis novit? Haec quoque sapientibus: Cognoscere personam in judicio, non est bonum. Qui dicunt impio: Justus es: maledicent eis populi, et detestabuntur eos tribus. Qui arguunt, laudabuntur: et super ipsos veniet benedictio: Labia deosculabitur, qui recta verba respondet. Praepara foris opus tuum, et diligenter exerce agrum tuum: ut postea aedifices domum tuam. Ne sis testis frustra contra proximum tuum, nec lactes quemquam labiis tuis. Ne dicas: Quomodo fecit mihi, sic faciam ei: reddam unicuique secundum opus suum. Per agrum hominis pigri transivi, et per vineam viri stulti, Et ecce totum repleverant uria lapidum destructa erat. Quod cum vidissem, posui in corde meo et exemplo didici disciplinam . Usquequo piger dormis, usquequo de somno non consurgis? Paululum dormies, modicum dormitabis, pauxillum manus conseres ut quiescas, et veniet quasi cursor egestas
Abbreviated transcription (Latin):
ualidus quia cum dispositõne initur bellum
et erit salus uͥ multa consilia sunt excelsa
stulto sapientia. In porta non aꝑiet os surm
Qui cogitat mala facere. stultus uocabitur
cogitatio stulti pccm̃ est et ab hominatio ho¬
Erue eos qui ducuntur ad mortem et qui tra¬
huntur ad interitum liberare ñ cesses. Si
dixeris. uires non suppetunt qui inspectorͥ
cordis ipse intelligit. ⁊ seruatorem sinime
tue nichil fallit. reddet q homini iuxta
oꝑa sia. Comede fili mel qiua bonum est et
sauum dulcissimum guituri tuo. Sic ⁊ doctoi¬
na sapientie anime tue quamcum inuene¬
ris habebis in nouissimis spem ⁊ spes tun
non ꝑibit Neinsidieris ⁊ queras impieta¬
tem in domo iusti neq uastes requiem eiꝰ.
Septies enim cadet uistus ⁊ resurget. Im¬
pii autem corruent in nulllum cum cecide¬
rit inimicus tuus ne gaudeas ⁊ in ruina
eius ne exultet cor tuum. ne forte uideat
dnͣs ⁊ displiceat ei ⁊ auferat ab eo iram̃

Expanded text:
validus. Quia cum dispositvalidus. Quia cum dispositet erit salus ubi multa consilia sunt excelsa stulto sapientia in porta non aperiet os suum qui cogitat malefacere stultus vocabitur cogitatio stulti peccatum est et abominatio hoerue eos qui ducuntur ad mortem et qui trahuntur ad interitum liberare ne cesses si dixeris vires non suppetunt qui inspector est cordis ipse intellegit et servatorem animae tuae nihil fallit reddetque homini iuxta opera sua comede fili mi mel quia bonum est et favum dulcissimum gutturi tuo sic et doctrina sapientiae animae tuae quam cum inveneris habebis in novissimis et spes tua non peribit ne insidieris et quaeras impietatem in domo iusti neque vastes requiem eius septies enim cadet iustus et resurget impii autem corruent in malum cum ceciderit inimicus tuus ne gaudeas et in ruina eius ne exultet cor tuum ne forte videat Dominus et displiceat ei et auferat ab eo iram
Abbreviated transcription (Latin):
bia
meretrix ⁊ puteus augustus aliena. Insidiat᷑
inuia quasi latro ⁊ quos in cautos iuderit in¬
terficiet. Cui ue cuius prĩs ue cui rixa cui
fouee. cui sũ causa uulnera cui suffusio ocu¬
loꝵ. nonne hiis qui ꝯmorantur inuino et
student calicibus epotandis. ne intuearis iu¬
nunm quando fiauescit cum splenduerit in ui¬
tro coloreius. Ingreditur blande s in nouissi¬
momordebit ut coluber. et sicut regulus
uenena diffundet. Oculi tu uidebunt extra¬
neas et cor tuum loquetur ꝑ uersa. ⁊ eris si¬
cut dormiens ĩmedio mari et quasi sopitus ⁊¬
guberiator amisso clauo et dices uerbera¬
nerunt me s non doluz. traxerunt me ⁊ ego
non sensi quando euigilabo. et rursus uina
reperiam
cum eis quia rapina meditatur mẽs¬
eoꝵ et fraudes labia eoꝵ locuntur. Sa¬
pientia edificabitur domus ⁊ prudentia robo¬
rabitur. In doctrina replebutur cellaria.
uniu̾sa sub̾a p̾ciosa et pulcherrima uir sa¬
piens ⁊ fortis est. ⁊ uir doctus robustus et

Expanded text:
a meretrix, et puteus angustus, aliena. Insidiatur in via quasi latro, et quos incautos viderit, interficiet, Cui vae? cujus patri vae? cui rixae? cui foveae? cui sine causa vulnera? cui suffusio oculorum? Nonne his qui commorantur in vino, et student calicibus epotandis? Ne intuearis vinum quando flavescit, cum splenduerit in vitro color ejus. Ingreditur blande, sed in novissimo mordebit ut coluber, et sicut regulus venena diffundet. Oculi tui videbunt extraneas, et cor tuum loquetur perversa. Et eris sicut dormiens in medio mari, et quasi sopitus gubernator, amisso clavo: Et dices: Verberaverunt me, sed non dolui: traxerunt me, et ego non sensi: quando evigilabo, et rursus vina reperiam?c desideres esse cum eis: Quia rapinas meditatur m et fraudes labia eorum loquuntur. Sapientia aedificabitur domus, et prudentia roborabitur. In doctrina replebuntur cellaria, universa substantia pretiosa et pulcherrima. Vir sapiens, fortis est: et vir doctus, robustus et
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ fundamentũ qd posuit̃ ali displicet: nł¬
latenus uli structuram bone uite suꝑ edifica¬
re lib. uñ fit: ut q̃dmodum abbuscula si
sepe tͣnͣsplantet᷑. aut nuꝑ plantata in eodẽ
loco crebra ꝯculcatiõne inquietet᷑ neqͣqm ra¬
dicari ualens: ariditatem cito atchit. nͣ ad
aliqͣm fructus fertilitatem ꝑuenit. Oic in¬
felix monachus si sepius de loco ad locũ pprio
appentu mouetur: aut in uno ꝑmanens:
frxqñter eius odio ꝯcutitur. N illis qui
si plantam arboris inquietent¬
in orto tuo plantares. ⁊ mox eam ex
utraq ꝑte ita includeres. ut iumos suos
ulłatenus extendere posset : ꝓfc̃o apperet

Expanded text:
 fundamentum quod posuit displicet, nullatenus illi structuram bonae vitae superaedificare libet. Unde fit ut quemadmodum arbuscula, si saepe transplantetur, aut nuper plantata in eodem loco, crebra convulsione inquietetur, nequaquam radicare valens, ariditatem cito attrahit nec ad aliquam fructus fertilitatem pervenit: sic infelix monachus, si saepius de loco ad locum proprio appetitu movetur, aut in uno permanens, frequenter ejus odio concutitur. CAPUT s plantahorto tuo plantares, et mox illam ex omni parte ita concluderes ut ramos suos nullatenus extendere posset, cum eam post
Abbreviated transcription (Latin):
qui inter illos minimꝰ utinam esse merear
nõ intelligo quo nam pacto stare queat. Ad
exemplo naturam ignis ⁊ naturam rerum
ignitaꝵ. si forte aliqͣtemis queas ymaginari
ibi qͣuter illi sũme diuinitati ꝓ modulo tu¬
opossis ꝑticipando deificari. Etto ignis unus
est ⁊ iñ natura sua calidus. In hunc ignem
pone lignum ptumbũ ⁊ ferrum. Itaq cũ lig¬
num fu̾it in carbones ꝯu̾sum. ⁊ plumbũ li¬
questm̃. ita in carbonib nilti ignis aꝑpeat
⁊ plũbo nil caloris addiqueat. fidum tñ po¬
terunt ferro in calore coeqͣri qd̾ nondũ forsi
tan incanduit igni. Lac gͥ aliud alio iñ alio
in calore magis ꝓfecit. singulum tñ seruata
natura sui usitato locutõnis modo. qr ignitum
est. ꝑ se dicitur ignis. sic erit in illa beata su¬
ꝑnoꝵ ciuiũ societate de qua loquim᷑. Nam
quem admod̾ illi qui sũme deitati sint ꝓpin¬

Expanded text:
nam inter illos vel minimus esse merear! nam inter illos vel minimus esse merear! non intelligo quonam pacto constare queat. Ad exemplo naturam ignis et naturam rerum ignitarum, si forte ibi aliquatenus queas imaginari qualiter illi summae majestati, pro modulo tuo, possis participando deificari. Ecce ignis unus est, et in sua natura calidus. In hunc ignem pone lignum, plumbum et ferrum simul. Itaque cum lignum fuerit in carbones conversum et plumbum liquefactum, ita ut in carbonibus nihil nisi ignis appareat et plumbo nihil caloris addi queat, necdum tamen poterunt ferro in calore coaequari, quod nondum forsitan penitus incanduit igni. Licet igitur aliud alio magis in calore profecerit, singulorum tamen servata natura sua, usitato locutionis modo, quia quod ignitum, est per se dicitur ignis. Sic erit in illa beata supernorum civium societate, de qua loquimur. Nam quemadmodum hi qui summae deitati sunt propin
Abbreviated transcription (Latin):
solatio destitutꝰ. ulterum ⁊ aliaꝵ insiͥnitatum
feditate coriuptꝰ omi quo uł a frigoris asꝑitate
defendat᷑ tegimine nudus. hunc gͥtalem tali
mͦ iacentem ⁊ in nlło sem iuuare ualentem
suis regalib ornamentis indutũ sibi p̃sentari
qͣm qͣdiceretur. heredemq suũ. filũq sui ꝓpriĩ
coheredem ꝯstitueret. ⁊ oum suo noĩe uocariuel¬
let. nonne diceres hunc magnifice ⁊ inopinate
honoratum.: Et certe d̾s nob̾ hec omĩa faciet.
slati .n. de putredine carnis riplemur multis
miserus. In quib miserns ꝯstitutos. ⁊ om̃i so¬
latio destitutos. om̃ium infirmitatũ passionib¬
obnoxios. ac pcc̃oꝵ ⁊ corruptbilitatis ulcerib
plenos. sola miscd̾ia ductus accipiet ⁊ curabit
filios adoptabit. regni q sui ꝯsortes efficiet ⁊
heredes. fllio q suo unigentto sibi ꝑ omĩa coe¬
qͣli ⁊ coomĩ potenti coeqͣles statuet ⁊ coheredes.
d ip̾e deus d̾ eificans est. tu uͦ deus deificatus.¬

Expanded text:
titutus, ulcerum et aliarum infirmitatum foeditate corruptus, et omni quo vel a frigoris asperitate defendatur tegmine nudus. Hunc igitur talem, tali modo jacentem et in nullo semet juvare valentem, suis regalibus ornamentis indutum sibi praesentari contradiceretur, haeredem suum filiique sui proprii cohaeredem constitueret et eum suo nomine vocari vellet, nonne diceres hunc magnifice et inopinate honoratum? Et certe Deus nobis haec omnia faciet. Nati enim de putredine carnis replemur multis miseriis , in quibus miseriis constitutos, et omni solatio destitutos, omniumque infirmitatum passionibobnoxios, ac peccatorum et corruptibilitatis ulceribus plenos sola misericordia ductus accipiet, et curabit filios sibi adoptabit, regni sui consortes efficiet et haeredes, Filioque suo unigenito sibi per omnia aequali et coomnipotenti concorporales statuet et cohaeredes, i omnes . Sed ipse Deus deificans est; tu vero deus eris deificatus.
Abbreviated transcription (Latin):
corpus aĩam om̃ino habebit odio. eo ꝙ bñ nũꝙͣ
cogitauit. ⁊ aĩa corpus eo ꝙ male cogitata oꝑ
milerie uͦ dedecus. honorari homo ab hom̃it to
appetit. aut eoꝵ uerbis aut fc̃is. ꝟ̾bis quidem
ratab aliis honorarit laudari. eis q in regimi¬
ne p̾poni. hũc tn honorem. l nillus sit: nemo
hic potest ad plenum hadere. Nullus .n. uł im
uł omib aliis substernitur. nͨ om̃ino in hono¬
ianur. In futuro aũt aut oĩo honorabit᷑. aut eꝯͣ¬

Expanded text:
corpus animam odio habebit, eo quod male unquam cogitaverit, et anima corpus eo quod male cogitata operiae vero, dedecus. Honorari homo ab omnibus appetit, aut eorum verbis, aut factis. Verbis quidem, rat ab aliis laudari eisque in regimine praeponi. Hunc tamen honorem, licet nullus sit pene, nemo potest hic ad plenum habere. Nullus enim vel ivel aliis omnibus substernitur, nec omnino inhonoratur. In futuro autem, aut honorabit
Abbreviated transcription (Latin):
de tsmare regressum regem Giul ꝙͣ mirado¬
lelmũ minorem adũt. ut romam ad se sopi¬
papam urbanũ ꝓ stola sui archiep̃atus ta
eimdi sibi licentiam daret. humilit̾ ⁊ man¬
suete petñt. ¶ Ad rex ad nom̃ urbani turbatus.
dixit se illum ꝓ papa nõ tenere. nͨ sue ꝯͣsuetu¬
dm̃is eẽ. ut absq sua elcõne alicui liceret in
regno suo ppͣm noĩare. hinc gͥ orta quedã gͣ¬
uis dissensio est. int̾ regnũ ⁊ sacerdotiũ. ado
quid̃ magna. ut ip̃e absq ꝯsensu regis angli¬
am ixiuit. ⁊ romam petut. Ibiq aliꝙͣdiu cũ
igis ⁊ totius regni angliam reuisens. sue
ꝓfc̃o sedi. d̾o quid̃ annuente ac ppło. restitu

Expanded text:
s mare regressum regem Guillelmum Juniorem adiit, et ut Romam ad papam Urbanum pro stola sui archiepiscopatus eundi sibi licentiam daret humiliter et mansuete petiit. At rex, ad nomen Urbani turbatus, dixit se illum pro papa non tenere, nec suae consuetudinis esse ut absque sua electione alicui liceret in regno suo papam nominare. Hinc igitur orta quaedam gravis dissensio est inter regnum et sacerdotium, adeo quidam magna quod et ipse absque assensu regis Anglia exivit et Romam petiit. Ibique aliquandiu cum regis ac totius regni Angliam revisens, suae profecto sedi, Deo quidem annuente ac popu
Abbreviated transcription (Latin):
b dc̃is: laxato freno it̾ arripuit̃ ⁊ bestiam
ult᷑ ꝓsequi. clara uoce canib int̾dixit. Tũc
illa at or̃ illesione ĩnuinis: exultans ⁊
hplaris p̃peti cursu campos siluasq renisit.

Expanded text:
bus dictis laxato freno iter arripuit, et bestiam bus dictis laxato freno iter arripuit, et bestiam ultra persequi clara voce canibus interdixit. Tunc illa ab omni laesione immunis, exsultans et hilaris praepeti cursu campos silvasque revisit.
Abbreviated transcription (Latin):
regis. pueri quos nutͥebat. leporẽ qͦmꝰ int̾ ca¬
sibi occui santẽ iñ uĩa canib insecuti nes ⁊ sugi¬
sunt sugientẽ. ⁊ int̾ pedes equi quẽ ip̃e pateri
insidebat. subsidentẽ ꝯsecuti sunt. Ille uͦ sciẽs
miseram bestiolam sic se refugio ꝯsuluisse:
retentis habenis equũ loco fixit. nͨ cupitũ be¬
stie p̃sidiũ uoluit denegare. Quem canes ch¬
dantes. ⁊ linguis suis ut grato obsequio hinc
inde lugentes. nec eũ de sub equo poterant eĩ¬
cere. nͨ in aliquo ledere qd̾ uidentes. admira¬
ti sunt. qui aderant. EAc pat̾ pius ubi quosdã
letitie frena laxare. solutus m lacmas ait. Ri¬
detis ⁊ huic utiq infelici ulłs risus. ulła leti-¬
tia. hostes eius circa tam sunt. ⁊ ip̃a sola deuĩ¬
ta sollicita. ꝯfugit ad nos. p̃sidiũ suo mͦ flagi¬
morientis. Nam cũ de corpore exierit: mox
degentem ꝑ anfractus uitioꝵ multim odos
ꝑsecun sunt crudeliter. assunt ꝑati eam ra¬
ãminuculo fultam: fnuenire queant. Qui¬

Expanded text:
gis, pueri quos nutriebat leporem sibi occursantem in via canibus insecuti sunt fugientem, etiam intra pedes equi, quem Pater ipse insidebat, subsistentem consecuti sunt. Ille vero sciens miseram bestiolam sic se refugio consuluisse, retentis habenis equum loco fixit, nec cupitum bestiae voluit praesidium denegare. Quam canes circumdantes, et linguis suis hanc grato obsequio hinc inde lingentes, nec de sub equo poterant ejicere, nec in aliquo laedere. Quod videntes, admirati sunt qui aderant. At Pater pius, ubi quosdamlaetitiae frena laxare, solutus in lacrymas, ait: « Ridetis; et huic utique infelici nullus risus, nulla laetitia, hostes ejus circa eam sunt, et ipsa sola de vita sollicita confugit ad nos, praesidium suo modo flagit animae morientis. Nam cum de corpore exit, mox degentem per anfractus vitiorum multis modis persecuti sunt, crudeliter adsunt, parati eam raadminiculo fultam invenire queant. » Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ignis. s i redemptor nr̃ pͥt̾ire uoluit cupi¬
ditatis malum qͣm noxium eẽt. ait eĩ. dif¬
ficile qui pecumas hñt regnum celoru
intrabinit Et rursum fa̾cilius camelũ
ꝑ foramen acus transire: qͣm diuitem i
regnimmi celorum intrare. si gͥ secularib
uiris ita piculosa est cupiditatis indust᷑a:

Expanded text:
nec Redemptor noster praeterire voluit cupiditatis malum quam noxium esset, ait enim: Difficile qui pecunias habent in regnum Dei introibunt . Et rursum: Facilius est camelum per foramen acus transire, quam divites in regnum coelorum intrare . Si igitur saecularibus viris
Abbreviated transcription (Latin):
futuri seculi promissiones. s spei fiducia
ecce dauid in adulterio simul ⁊ homici¬
dissimus ilecebrosissimus. ⁊ sceleratissi mus
perpeniten̾ciam de morte ad uitã rediit. Ec¬
ce maria magdalene ninumeris form catõ¬
num sordib inquinata ad fontem piecatis
anxia currens dñi q uestigia lacrimis rigãs
capillis detergens deosculos quoq ⁊ lambẽs
unguentoq perungens ablu merui. Ecce
petrus negotiationis sue uinculis astrictus
amarissimis lacͥiuis infidelitatis no¬
dos resoluit. Ecce sedicõne simul ⁊ effu¬
sione frat̾m sangunus latro obnoxius
fessionis uoce de cruce ad padisum tran¬
pla dent socum desꝑaconis mala collogͥ¬
q nouegit agat hodie. dum nescit si ad¬
huc mu̾e liceat. sec differat de die indiẽ¬

Expanded text:
futuri saeculi promissiones consequi retardarecce David adulterio simul et homicidissimus, illecebrosissimus quoque, et sceleratissimus per poenitentiam de morte ad vitam rediit. Ecce Maria Magdalena, innumeris fornicationis sordibus inquinata, ad fontem piatatis anxia currens, Dominique vestigia lacrymis rigans, capillis detergens, deosculansque, et lambens, unguentoque perungens ablui meruit. Ecce Petrus negationis suae vinculis astrictus, amarissimis lacrymis infidelitatis nodos resolvit. Ecce seditioni et effusioni fratrum sanguinis latro obnoxius, unius fessionis voce, de cruce ad paradisum tranpla, non dent locum desperationi mala colloquque non egit, agat hodie dum adhuc vivere licet? Nec differat de die in die
Abbreviated transcription (Latin):
eis illud ueri ꝓu̾bii. Cams reu̾sus adu
nomitum siuim. ⁊ sus lota in uolutar¬
bro luci. Qui nimire auaritie morbus
numqͣm mnelius compescitu nisi cũ
dies mortis sine obliuione meditat᷑
cum qualis post moditum in sepultro
fitturus sit consid̾at hoo c̾te fiium ma¬
nebat in illius memoria. qui dicẽdat.
homo putredo.⁊ filius homis uermis.
boc ab illius nõ recesserat corde. qui dice¬
bat. In omĩb oꝑibtius memoraren
nonissima tua. ⁊ in et̾num nõ p̾cabis.
Quid tuno rogo. quid tunc dinicie ꝯ ẜua
te ꝑderunt: audi quid. Nudus eg̾ssus
sum de ut̾o matris mee. ⁊ midus reu̾tar
tribiis. unde subiectos tio dicit¬

Expanded text:
Canis reversus ad vomitum, et sus lota in volutabro luti. 217 54. Qui nimirum avaritiae morbus nunquam melius compescitur, nisi cum dies mortis sine oblivione meditatur, et cum qualis post modicum in sepulcro futurus sit homo consideratur. Hoc certe fixum manebat in illius memoria qui dicebat: Homo putredo, et filius hominis vermis ec ab illius non recesserant corde, qui dicebat: In omnibus operibus tuis memorare novissima tua, et in aeternum non peccabis . Quid tunc rvatae proderunt? Audi quid: « Nudus egressus sum de ventre matris meae, nudus revertar tribuis, unde subjectos abs
Abbreviated transcription (Latin):
quedam hñda concu Dicit¬
piscis quia nõ mutiplicare appetis. s e¬
gere ꝑtimescis. ⁊ qd̾ male alius retinet
ip̾e melius expendis. s m̃di ꝯtemptꝰ rñd¬
ste nec apud homines seculares sine ꝑ
do nõ hãt dmn ĩ nui̾ns huius securis de¬
ẜiure festinat. ut eñ ait scriptura. Nua¬
rus pecuniis nõ impiebitur. que num¬
rum qͣm sit deta decestanda paulus iud¬
itat dicens. ⁊ auaricia que est ydolorũ
ẜuitus quam sit noxia. Idem exponẽs
ait: Qui uolunt duites fi incidunt in tẽ¬
ptacõnem. ⁊ in laq̃um dyaboli.⁊ desid̾i¬
a mala ⁊ nocina que mergunt homĩes
in it̾ctum. ⁊ ꝑ cond̾onem. Quam si detes¬
tanda quidam sapiens denunciat cũi
dicitiauaronich̃ est celestius. Quam sic
notia. Iacobus aꝑit dicens. agite m̃c
diuites. plorate ululantes in miẜiis
que aduenetũt uobis omicie putrefc̃e

Expanded text:
quaedam habenda concupiscis, quia non multiplicari appetis, sed agere pertimescis, et quod male alius retinet, ipse melius expendis. 50.  Mundi contemptus:  Ista nec apud homines saeculares sine pedo non habeat, dum innumeris hujus saeculi curis deservire festinat. Ut enim ait Scriptura: Avarus pecuniis non implebitur . Quae nimirum quam sit detestanda, Paulus indicat, dicens: Et avaritia, quae est idolorum servitus ; quam sit noxia, idem exponens ait: Qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem, et in lagueum diaboli, et desideria multa, et nociva, quae immergunt homines in interitum et perditionem ; quam sit detestanda, quidam sapiens denuntiat, cum dicit: Avaro nihil est scelestius ; quam sit noxia, Jacobus aperit, dicens: Agite, nunc divites, plorate ululantes in miseriis quae adveniunt vobis; divitiae vestrae
Abbreviated transcription (Latin):
giosis q uiris plura hñda sunt. ut me
aut subiectis. qd̾ maxime illud muli¬
eris loht excemplum discurret quo ⁊
dum post t̾gum a sodomis exiens res¬
spexit in stat᷑uam salis ꝯu̾sa sp̃m efflã¬
tiat dicens. siemo mittens mamĩ suã

Expanded text:
giosisque viris plura habenda sunt, ut melautem subditis, quos maxime illud mulieris Lot exemplum deterret, quae dum post tergum a Sodomis exiens respexit, in statuam salis conversa spiritum efflantiat, dicens: Nemo mittens m
Abbreviated transcription (Latin):
audit me ⁊ qui iugilat ad fores meas.
tota die ⁊ obsernat ad postes hostii mei
Qui me inuen̾it inueniet uitam ⁊ hau¬
riet salutem a domino. Qui autem ĩme
peccau̾t ledet animam suam onmes qͥ
me oderunt diligunt mortem.A¬
apientia edificauit sibi domum exti¬
dit columpnas septem ĩmolauit
sam suam. Misit ancillas suas ut uocarẽt
ad artem. ⁊ ad menia ciuitatis. Si quis ÷ͥ
ꝑuulus ueniat ad me ⁊ insipientibus

Expanded text:
fores meas cotidie et observat ad postes ostii mei qui me invenerit inveniet vitam et hauriet salutem a Domino qui autem in me peccaverit laedet animam suam omnes qui me oderunt diligunt mortem sapientia aedificavit sibi domum excidit columnas septem immolavit sam suam misit ancillas suas ut vocarent ad arcem et ad moenia civitatis si quis est parvulus veniat ad me et insipien
Abbreviated transcription (Latin):
quite infantiam ⁊ uiuite ⁊ ambulate
ꝑ uias pudentie. Qui erudit derisorem
ipse sibi in iuriam facit. ⁊ qui arguit im¬
pium sibi macłam ip̃e generat Noliar¬
guere derisorem ne odent te. argue sapi¬
entem et diliget te. da sapienti occasionẽ
⁊ ad detur ei sapientia. doce iustum ⁊ festi¬
nabit accipere. Principium sapientie
timor domini ⁊ scĩa scõrum prudentia ꝑ me
enim multiplicabuntur dies tui ⁊ adden¬
tur tibi anni uite. Si sapiens fu̾is tͥmet¬
sor solus portabis malum. Mulier stulta
⁊ clamosa plenaq illecebris ⁊ nichil om̃i¬
no sciens sedit inforib domus sue super sellã
in excelso urbis loco ut uocaret transeun

Expanded text:
ntiam, et vivite, et ambulate per vias prudentiae. Qui erudit derisorem, ipse sibi facit injuriam: et qui arguit impium, sibi maculam generat. Noli arguere derisorem, ne oderit te. Argue sapientem, et diliget te. Da sapienti occasionem, et addetur ei sapientia. Doce justum, et festinabit accipere. Principium sapientiae, timor Domini: et scientia sanctorum, prudentia. Per me enim multiplicabuntur dies tui, et addentur tibi anni vitae. Si sapiens fueris, tibimetusor, solus portabis malum. Mulier stulta et clamosa, plenaque illecebris, et nihil omnino sciens, Sedit in foribus domus suae super sellam in
Abbreviated transcription (Latin):
uia domini ⁊ pauor his qui oꝑant᷑ malũ
Iustus meternim non ꝯmouebitur. Im¬
pii autem non hĩtabunt suꝑ terram.
os iusti parturiet sapientiam. lingua
prauoꝵ peribit. labia iusti ꝯsiderant
placita ⁊ os impioꝵ peruersa.A
tatera dolosa abhominatio est apd
dm̃. ⁊ pondus equum uoluntas ei
ubi fuerit suꝑbia ibierit ⁊ ꝯtu¬
melia. ubi autem humilitas ibi ⁊ sap̃ia
Simplicitas iustoꝵ diriget eos ⁊ supplã¬
tacio ꝑ uersoꝵ uastabit eos. Non prode¬
runt diuicie in die ultionis. Iusticia antẽ
liberabit a morte. Iusticia simplicis diri¬
get uiam eius. et in impietate sua corruet
impius. Iusticia rectoꝵ liberabit eos. et in
sidiis suis capientur iniqui. Mortuo hõĩe
impio nulla erit amplius spes et expecta¬
tio sollicitoꝵ peribit. Instus de angustia¬

Expanded text:
uia domini, et pauor his qui operantur malum. uia domini, et pauor his qui operantur malum. iustus in aeternum non commouebitur: impii autem non habitabunt in terra. os iusti parturiet sapientiam: lingua prauorum peribit. labia iusti considerant placita, et os impiorum peruersa. Statera dolosa abominatio apud deum et pondus aequum uoluntas eius. ubi fuerit superbia, ibi erit contumelia: ubi autem humilitas, ibi et sapientia. simplicitas iustorum diriget eos et supplantatio peruersorum perdet illos. non proderunt diuitiae in die ultionis: iustitia autem liberabit a morte. iustitia simplicis diriget uiam eius et in impietate sua corruet impius. iustitia rectorum liberabit eos, et in insidiis suis capientur iniqui. mortuo homine impio nulla erit ultra spes, et expectatio sollicitorum peribit. Et post
Abbreviated transcription (Latin):
scĩam. os autem stulti confusioni ꝓximũ
est. Sub̃a diuitis urbs fortitudinis eius.÷
pauor pauperum egestas eoꝵ opus iusti
ad uitam fructus autem impii ad pc̃cm¬
eoꝵ. uia uite custodienti disciplinam. Qͥ
autem increpationes relinquit errat abs¬
condunt odium labia mendacia. Qͥ ꝓfert
sua prudentissimus est argentum electũ
iusti erudiunt plurimos. Qui antenin¬
docti sunt in cordis egestate morienturibti¬
dictio dm̃ diuites fatit nec sociabitur etsi
afflictio. Quasi ꝑ risum stultus oꝑatur
scelus. Sapientia autem est uiro prudenti
Quod autem timet impius ueniet suꝑ eũ
desiderium suum iustis dabitur. quasi
tempestas transiens non erit impius. Iusti
autem quasi fundamentum sempit̾uum
Sicut acetum dentib ⁊ fumus oculis sic
piger his qui miserunt eum in uia. Timor
domini apponet dies ⁊ anni impioꝵ bre¬
uiabuntur. Expectatio iustoꝵ leticia. spes
autem impioꝵ peribit. Fortitudo simplicis

Expanded text:
scientiam: os autem stulti confusioni proximum scientiam: os autem stulti confusioni proximum est. Substantia divitis, urbs fortitudinis ejus: pavor pauperum, egestas eorum. Opus justi ad vitam: fructus autem impii ad peccatum. Via vitae, custodienti disciplinam: qui autem increpationes relinquit, errat. Abscondunt odium labia mendacia: qui profert sua, prudentissimus est. Argentum electum, udiunt plurimos: qui autem indocti sunt, in cordis egestate morientur. Benedictio Domini divites facit, nec sociabitur eis afflictio. Quasi per risum stultus operatur scelus: sapientia autem est viro prudentia. Quod timet impius, veniet super eum: desiderium suum justis dabitur. Quasi tempestas transiens, non erit impius: justus autem quasi fundamentum sempiternum. Sicut acetum dentibus, et fumus oculis, sic piger his qui miserunt eum. Timor domini adponet dies et anni impiorum adbreuiabuntur. expectatio iustorum laetitia: spes autem impiorum peribit. fortitudo simplicis
Abbreviated transcription (Latin):
ilius sapiens letificat patrem. filius
uero stultus mesticia est matris sue
Nil proderunt thesauri impietatis
iusticia uero liberabit amorte. Non affli¬
get dominus fatue aiam iusti ⁊ insidi¬
as impioꝵ subuercet. Egestatem oꝑata
est manus remissa. Manus autem forti¬
um diuitias ꝑat. Qui autem nititur
filius sapiens est qui autem stertit esta¬
te filius ꝯfusionis. benedictio dei super
caput iusti. os autem impioꝵ operit inqͥ¬
tas. Memoria iusti cum laudib ⁊ nomen
impioꝵ putrescet. Sapiens corde precepta
suscipiet stultus ceditur labiis. Qui am¬
bulat simpliciter ambulat confidenter.
Qui autem deprauat mas suas mani¬
festus erit. Qui annuit oculo. dabit dolo¬
rem. stultus labiis uerberabitur. Uena
uite os iusti. os autem impioꝵ operit ini¬
quitatem. Odium suscitat rixas. ⁊ uniu̾¬
sa delicta operit caritas. In labiis sapien¬
tis inuenitur sapientia. ⁊ uirga in dorso eiꝰ
qui indiget corde. Sapientes abscondunt

Expanded text:
Filius sapiens laetificat patrem: filius vero stultus moestitia est matris suae. Nil proderunt thesauri impietatis: justitia vero liberabit a morte. Non affliget Dominus animam justi fame, et insidias impiorum subvertet. Egestatem operata est manus remissa: manus autem fortium divitias parat. Qui nititur filius sapiens est: qui autem stertit aestate filius confusionis. Benedictio Domini super caput iusti os autem impiorum operit iniquitatem memoria iusti cum laudibus et nomen impiorum putrescet sapiens corde praecepta suscipiet stultus caeditur labiis qui ambulat simpliciter ambulat confidenter qui autem depravat vias suas manifestus erit qui annuit oculo dabit doloruitae os iusti: et os impiorum operiet iniquitatem. odium suscitat rixas, et uniuersa delicta operit caritas. in labiis sapientis inuenietur sapientia, et uirga in dorso eius qui indiget corde. sapientes
Abbreviated transcription (Latin):
nus fortium dominabitur ħ autem remissa
est tributis seruiet. Meror incorde iusti hu¬
miliabit eum ⁊ sermone bono letificabitͣ
Qui negligit dampnum ꝓpter amicum iustꝰ
est. Iter autem impioꝵ decipiet eos. non in¬
ueniet fraudulent᷑ lucrum ⁊ sub̃a homi¬
nis erit auri precium in semita iusticie uita
Iͥcer autem deuium ducit admortem.
ilius sapiens doctrina patris
qui autem illusor est non audit cũ
srguitur. de fructu oris sui homo saci¬
Qui custodit os suum custodit animam
suam. qui autem consideratus est ad loquẽ¬
dum sentiet mala. Uult et non uult piger¬
impinguabitur. Uerbum mendax iustus
detestabitur. impius autem ꝯfundit et cõ¬
fundetur. Iusticia custodit innocentes uiã
impietas autem peccatorem supplantat
est quasi diues cum nichil habeat. ⁊ est qͣsi
pauper cum in multis diuiciis sit. Nedẽp¬
tio anime uiri diuicie sue. qui autẽ pauper
est increpationem non sustinet. Lex iustoꝵ

Expanded text:
nus fortium dominabitur: quae autem remissa nus fortium dominabitur: quae autem remissa est, tributis serviet. Moeror in corde viri humiliabit illud, et sermone bono laetificabitur. qui neglegit damnum propter amicum, iustus est: iter autem impiorum decipiet eos. non inueniet fraudulentus lucrum, et substantia hominis erit auri pretium. in semita iustitiae uita: iter autem deuium ducit ad mortem. Filius sapiens doctrina patris: qui autem inlusor est, non audit, cum arguitur. de fructu oris sui homo satuqui custodit 08 suum, custodit animam suam: qui autem inconsideratus est ad loquendum, sentiet mala. uult et non uult pigerimpinguabitur. Verbum mendax justus detestabitur: impius autem confundit et confundetur. Justitia custodit innocentis viam: impietas vero peccatores supplantat. Est quasi dives, cum nihil habeat; et est quasi pauper, cum in multis divitiis sit. Redemptio animae viri, divitiae suae: qui autem pauper est, increpationem non sustinet. Lux justorum
Abbreviated transcription (Latin):
impii monumentum est pessimoꝵ radix
autem iustoꝵ proficiet. Propter peccat᷑a
labioꝵ ruina proximat malo. effugiet
autem uistus de angustia de fructu oris
sui. unusquisq replebitur bonis. ⁊ iuxta oꝑa
manuum suarum retribuetur ei. Uia stulti
recta in oculis eius. Qui autem sapiens ÷
audit consilia. fatuus iudicat statim iram
suam. Qui autem dissimulat iniuriam calli¬
dus est. Qui quod nouit loquitur iudex
iusticie est. Qui autem mentitur testis
fraudulentus est. qui promittit et qͣsi gladio
pungitur ꝯscĩe. Lingua autem sapientie est
sanitas labium ueritatis. firmum erit ĩper¬
petuum. Quĩ autem testis est repentinus
concinuat linguam mendacii. Dolus in cor¬
de cogitantium mala. Qui autem pacis in
eiuit consilia sequitur eos gaudium. Non
contristabit iustum quicqͥd ei acciderit. Impii
autem replebunt᷑. malo. ab hominatio est¬
domino labia mendacia. Qui autem fidelit̾
agunt placent ei. Homo u̾sutus celat scĩam
et cor insipientium prouocat stulticiam ma¬

Expanded text:
impii munimentum est pessimorum: radix autem justorum proficiet. Propter peccata labiorum ruina proximat malo: effugiet autem justus de angustia. De fructu oris ui unusquisque replebitur bonis, et juxta opera manuum suarum retribuetur ei. Via stulti recta in oculis ejus: qui autem sapiens est, audit consilia. Fatuus statim indicat iram suam: qui autem dissimulat injuriam, callidus est: Qui quod novit loquitur, index justitiae est: qui autem mentitur, testis est fraudulentus. Est qui promittit, et quasi gladio pungitur conscientiae: lingua autem sapientium sanitas est. Labium veritatis firmum erit in perpetuum: qui autem testis est repentinus, concinnat linguam mendacii. Dolus in corde cogitantium mala, qui autem ineunt pacis consilia, sequitur eos gaudium. Non contristabit justum quidquid ei acciderit: impii autem replebuntur malo. Abominatio Domino labia mendacia: qui autem fideliter agunt, placent ei. Homo versutus celat scientiam: et cor insipientium provocat stultitiam. Ma
Abbreviated transcription (Latin):
Sub̾a festinata minuetur. que autẽ pau¬
letim colligitur manu multipli cabitur
spes que diffeitur affligit animam lignũ uite
pace uersabitur lex sapientis fons uite ut de¬
clinet aruina mortis. doctrina bona dabit gra
tiam mitinere ꝯtemptoꝵ uorago astutus oĩa
agit cum ꝯsilio. qui autem fatuus est aꝑiet
stulticiam. nuncius impii cadet in malum. le¬
gatus fidelis sanitas egestas ⁊ ignominia ei
qui deserit disciplinã qui autem acquiescit ar¬
guenti glorificabitur. Desiderium si ꝯpleat᷑
delectat animam. detestantur stulti eos qui
fugiunt mala. qui cum sapientib graditur
pccõres persequitur. malum ⁊ iustis retribuen¬
tur bona. bonus relinquet heredes filios ⁊ ne¬
potes. et custoditur iusto suba ꝓccõris. multi
cibi ĩnoualib pr̃em ⁊ aliis ꝯgregant᷑ absq
iudicio. Qui ꝑcit uirge odit filium suum

Expanded text:
a festinata minuetur: quae autem paulatim colligitur manu, multiplicabitur. spes, quae differtur, adfligit animam: lignum uitae eceptum, in pace uersabitur. lex sapienti fons uitae, ut declinet a ruina mortis. doctrina bontiam: in itinere contentorum vorago. Astutus omnia agit cum consilio: qui autem fatuus est: aperit stulticiam. Nuncius impii cadit in malum: legatus fidelis sanitas. Egestas et ignominia ei qui deserit disciplinam: qui autem acquiescit arguenti glorificabitur. Desiderium si compleatur: delectat animam: detestantur stulti eos qui fugiunt mala. Qui cum sapientibus graditur: Peccatores persequitur malum, et justis retribuentur bona. Bonus relinquit haeredes filios, et nepotes: et custoditur justo substantia peccatoris. Multi cibi in novalibus patrum: et aliis congregantur absque judicio. Qui parcit
Abbreviated transcription (Latin):
corona est uiro suo. et putredo in ossib eius
que confusione res dignas gerit cognitio¬
nes iustoꝵ iudicia. et ꝯsilia impioꝵ frau¬
dulenta. Uerba impioꝵ insidiantur san¬
guini os iustoꝵ liberabit eos uerte impi¬
os et non erunt. domus autem iustoꝵ per¬
manebunt. doctrina sua cognoscetur uit
Qui autem uanus et excors est patebit cõ¬
temꝑtu. Melior est pauper et sufficiens
si bi quam gloriosus. et indigeus pane
Nouit iustus animas iumentoꝵ suoꝵ in
scera autem impioꝵ crudelia. Qui operat᷑
terram suam saciabitur panib. Qui autẽ
sectatur ocium staltissimus est. Qui suauis¬

Expanded text:
corona est viro suo: et putredo in ossibus ejus, corona est viro suo: et putredo in ossibus ejus, quae confusione res dignas gerit: Cogitationes justorum judicia: et consilia impiorum fraudulenta. Verba impiorum insidiantur sanguini: os justorum liberabit eos. Verte impios, et non erunt: domus autem justorum permanebit. Doctrina sua noscetur vir: qui autem vanus et excors est, patebit contemptui. Melior est pauper et sufficiens sibi, quam gloriosus et indigens pane. Novit justus animam jumentorum suorum: viscera autem impiorum crudelia. Qui operatur tersectatur ocium, stultissimus est. I
Abbreviated transcription (Latin):
chra desidenum iustoꝵ omne bonum est
p̃stolatio impioꝵ furor. Ali diuidunt
ꝓpria et diciores fiunt. alii rapiunt non
sua et semper in estate sunt. anima que
benedicit ĩpugnabitur. et qui in ebriat
ipse quoq in ebriabitur. Qui abscondit
frumenta in tempore: maledicetur in popu¬
lis. bñdictio autem super caput uendenti¬
um. bñ ꝯsurgit diluculo qui querit bona
Qui inuestigator maloꝵ est ab eis oppri¬
metur. qui confidit inindiciis corruet. Iusti
autem quasi uirens folium germinabunt
Qui conturbat domum suam possidebit
uentos. et qui stultus est seruiet sapienti
fructus iusti lignum uite et qui susciꝑit
animas sapiens est. Si iustus ĩ terra recipͭ
quanto magis impius et peccator
insipiens est. Qui bonus est hauri¬
et a domino grãm. Qui autem confidit
in cogitationib suis impie agit non robo¬
rabitur homo ex impietate. ⁊ radix iusto¬
rum non ꝯmouebitur. Mulier diligens

Expanded text:
fatua desiderium iustorum omne bonum efatua desiderium iustorum omne bonum epraestolatio impiorum furor. alii diuidunt propria et ditiores fiunt: alii rapiunt non sua et semper in egestate sunt. anima, quae benedicit, inpinguabitur: et qui inebriat, ipse quoque inebriabitur. qui abscondit frumenta, maledictus in populis: benedictio autem super caput uendentium. bene consurget diluculo qui quaerit bona: qui. autem inuestigator malorum est, opprimetur ab eis. qui confidit iautem quasi virens folium germinabunt. Qui conturbat domum suam, possidebit ventos et qui stultus est, serviet sapienti. Fructus justi lignum vitae: et qui suscipit animas sapiens est. Si justus in terra recipit: quanto magis impius et peccator?insipiens est, Qui bonus est, hauriet a Domino gratiam: qui autem confidit in cogitationibus suis, impie agit. Non roborabitur homo ex impietate: et radix justorum non commovebitur. Mulier diligens,
Abbreviated transcription (Latin):
autem liberabuntur scĩa In bonis iustoꝵ
exaltabitur ciuitas. et in ꝑdicione impioꝵ
erit laudacio. Benedictione iustoꝵ exal¬
tabitur ciuitas. et ore impioꝵ subuertet᷑
Qui despicit amicum suum indigens ÷ͥ¬
corde. Uir autem prudens tacebit Qͥ am¬
bulat fraudulenter reuelat archana
Qͥ autem fidelis est celat amici ꝯmissũ
ubi non est gubernator populus cormuit
Salus autem ubi multa consilia affli¬
getur malo qui fidem facit pro extraneo
Qui autem cauet laqueos secuns erit
Mulier gratiosa inueniet głam ⁊ ro¬
busti habebunt diuitias benefaciet a¬
nime sue uir misericors. qui autera
crudelis est ꝓpinquos abicit. Imꝑius fa¬
cit opus instabile seminanti suitem
iusticiam merces fidelis. Clementia ppa¬
rabit uitam ⁊ sectatio maloꝵ mortem ab¬
hominabile domino cor prauum ⁊ uolim¬
tas eius in hiis qui simpliciter ambulant
manus in manu non erit innocens manꝰ
Semen autem iustoꝵ saluabitur cirailus
anreus in narib suis mulier fatua ⁊ pul

Expanded text:
ustorum exultabit civitas et in perditione impiorum erit laudatio benedictione iustorum exaltabitur civitas et ore impiorum subvertetur qui despicit amicum suum indigens corde est vir autem prudens tacebit qui ambulat fraudulenter revelat arcana qui autem fidelis est animi celat commissum ubi non est gubernator populus corruet salus autem ubi multa consilia adfligetur malo qui fidem facit pro extraneo qui autem cavet laqueos securus erit mulier gratiosa inveniet gloriam et robusti habebunt divitias benefacit animae suae vir misericors qui autem crudelis est et propinquos abicit impius facit opus instabile seminanti autem iustitiam merces fidelis clementia praeparat vitam et sectatio malorum mortem abominabile Domino pravum cor et voluntas eius in his qui simpliciter ambulant manus in manu non erit innocens malus semen autem iustorum salvabitur circulus aureus in naribus suis mulier pulchra et
Abbreviated transcription (Latin):
dicio marum suarum antequam qͥc quam
faceret apͥncipio. ab eterno ordinata sum¬
⁊ exantiquis ante quam terra fieret. Non¬
dum erant abyssi. et ego iam concepta eram
te colles ego ꝑturiebar ad huc terram nõ
fecerat ⁊ flumina ⁊ cardines orbis terre
Quando p̾parabat celos sideram. qñ certa le¬
ge ⁊ gyio uallabat abyssos. quando ethe¬
ra sumabat sursum ⁊ liberabat fontes aqͣꝵ
quando arcindabat mari terminũ suũ
⁊ legem ponebat aquis ne transirent fines

Expanded text:
nicio uiarum suarum antequam quicquam faceret a principio. Ab aeterno ordinata sum antequam terra fieret. Necdum erant abyssi et ego iam concepta eram, te colles ego parturiebar. Adhuc terram non fecerat: et flumina: et cardines orbis terre. Quando preparabat celos: aderam: quando certa lege et giro vallabat abyssos. Quando ethera firmabat sursum: et librabat fontes aquarum. Quando circumdabat mari terminum suum: et legem ponebat aquis
Abbreviated transcription (Latin):
celsis q u̾ticib suꝑ uiam inmediis
semitis stans. Inxta portas ciuitatis ĩ ip¬
sis forib loquitur dicens. O uiri ad uos
clamito ⁊ uox mea ad filios hominum
Intelligite paruuli astuciam ⁊ insipien¬
tes animadu̾tite. Audite qm̃ de rebus
magnis locutura sum ⁊ aꝑientur labia
mea ut recta predicent. Ueritatem medi¬
tabitur guttur meum ⁊ labia mea de¬
testabuntur impium. Iusti sunt omnes
seimones mei. non est in eis prauum ꝙͥ
neq ꝑuersum. Recti sunt intelliganti¬
b et equi inuenientib sciãm. Accipite di¬
scipliustm meãm ⁊ non pecuniam. doc̃tri¬
nam magis quam thesaurum eligite.
Melior est sapientia cunctis oꝑib precio¬
sissimis. ⁊ omne desiderabile ei non potest
comparari. Ego sapientia habito in ꝯsibo
et eruditis intersum cogitationib. timor
domini odit malum arrogantiam ⁊ suꝑ¬
biam ⁊ iuam prauam. ⁊ os bis lingue de¬
testor. Meum est consilium ⁊ equitas.
mea prudentia mea est fortitudo. ꝑ me

Expanded text:
celsis-que uerticibus super uiam in mediis semitis | stans iuxta portas ciuitatis, in ipsis foribus loquitur dicens: Viri ad uos clamito, Intelligite, parvuli, astutiam, et insipientes, animadvertite, Audite, quoniam de rebus magnis locutura sum: et aperientur labia mea, ut recta praedicent. Veritatem meditabitur guttur meum, et labia mea detestabuntur impium. Justi sunt omnes sermones mei, non est in eis pravum quid, neque perversum. Recti sunt intelligentibus, et aequi invenientibus scientiam. Accipite disciplinam meam, et non pecuniam: doctrinam magis, quam aurum eligite. Melior est enim sapientia cunctis pretiosissimis, et omne desiderabile ei non potest comparari. Ego sapientia habito in consilio, et eruditis intersum cogitationibus. Timor Domini odit malum: arrogantiam et superbiam, et viam pravam, et os bilingue detestor. Meum est consilium, et aequitas, mea est prudentia, mea est fortitudo. Per me
Abbreviated transcription (Latin):
plex. quia płmq attollit se homo in opinione
uoluntate. locutõne. ⁊ opere. ut cũ laude dignũ
se esse estimat ⁊ eam appetit. ⁊ ip̃e se laudat
⁊ quedam magna oꝑatur. ut laudem sibi ac

Expanded text:
mo attollit in opinione, voluntate, locutione et opere, ut cum laude dignum se aestimat, et eam appetit: et ipse se laudat, et quaedam magna operatur ut laudem ac