comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
&e scenophegia umbra erat futuroꝵ. Hic gͦ
chies festus. qiamꝰ cuiꝰ futuri umbra erat Er¬
posui quid essec scenophegia Celebratio
ĩ tab̾nacuł habitauit. Ed sit animadũtamꝰ.
Attenclamꝰ gͦ nos fr̃s: educti siunꝰ de egyꝑ¬
to. uͥ diabolo tamqͣm pharaoni seruiebamꝰ.

Expanded text:
et Scenopegia umbra erat futurorum. Hic ergo dies festus, quaeramus cujus futuri umbra erat. Exposui quid erat Scenopegia: celebratio in tabernaculis habitavit. Quid sit animadvertamusAttendamus ergo nos, fratres: educti sumus de Aegypto, ubi diabolo tanquam Pharaoni s
Abbreviated transcription (Latin):
limtatẽ eiꝰ fac̾e  S ego dix̃am si qͥs cre¬
did̾it: ⁊ ħ ꝯsilium decłam: Siñ intelle¬
xisti inqͣm: crede: Intellectꝰ enĩ: m̾ees ⁊¬
ẽ fid̃i Ergo noli q̃rere intellige̾ ut cre¬
das.⁊ s crede ut intelligas: qm̃ nͥ credi
tentia: inuenimꝰ eũ clixisse:. Si qͥs uolũit

Expanded text:
s crediderit, et hoc consilium dederam: si non intellexistis, inquam, credite; intellectus enim merces est fidei. Ergo noli quaerere intelligere ut credas, sed crede ut intelligas, quoniam nisi tentia invenimus eum dixisse: « Si quis voluerit
Abbreviated transcription (Latin):
enim tam tuum qͣm tu. & quid tã ñ tuum
doctrine stabił u̾bũ ẽ ñ sonabił ꝑ silla¬
bas &e uolatił. s manentis cum pat᷑. ad qͣm
conu̾tamur manentem: sonis transeun¬
tibꝰ ammoniti: N enim nos ista amuio¬
net qͦd trausit: ut ad transitoria uocet:
aminonem᷑ ut cliligamꝰ dm̃: Totũ ħ qͦd di¬
ut ad sensum ur̃arũ auriũ ꝑuenirent.
sonando tͣnsier̃: Ñ tam̃ illud qͦd uos ãmo¬
nui transire debet: qr ille qͦm uos dilig̾e
ammonui ũ transit: & cũ tͣnseuntibꝰ sil¬

Expanded text:
enim tam tuum quam tu? et quid tam non tuum doctrinae stabilis Verbum est, non sonabilis per syllabas et volatilis, sed manentis cum Patre, ad quam convertamur manentem, sonis transeuntibus admoniti. Non enim nos ita admonet quod transit, ut ad transitoria vocet. Admonemur ut diligamus Deum. Totum hoc quod diut ad sensum vestrarum aurium pervenirent, sonando transierunt: non tamen illud quod vos admonui, transire debet; quia ille quem vos diligere admonui, non transit; et cum transeuntibus syl
Abbreviated transcription (Latin):
doceret mirabant᷑ iuiclei: Om̃s quidẽ qͣn¬
tum arbitror mirabant᷑: s ñ om̃s conu̾te¬
bantur. & uñ aminiratio: Qͥa multi no¬
uerant uͥ natꝰ. qͦmadiuodum fu̾it educatꝰ.
numqͣm eũ uid̾ant litt̃as discentem
audiebant aũ de lege disputantẽ. legis
testimonia ꝓferentẽ: quȩ nemo posset
ꝓferre nͥ legisset. nemo leg̾e uͥ littas didi¬
cisset: &e idõ mirabant᷑. Eoꝵ aũ admiratio.
magitra facta ẽ insinuande altius u̾ita¬
tis occaso Ex eoꝵ quippe ad miratione
ce ũbis dix̃ dñs ꝓfuncdum aliquid. & dili¬
gentus inspieiꝰ ⁊ cliscuti dignum: dpt̃ qͦd
intentam facio caritatẽ ur̃a: ñ solũ ad
aucliendum ꝓ uob̾. s etrã ad orandũ pro

Expanded text:
doceret, mirabantur Judaei. Omnes quidem, quandoceret, mirabantur Judaei. Omnes quidem, quantum arbitror, mirabantur; sed non omnes convertebantur. Et unde admiratio? Quia multi noverant ubi natus, quemadmodum fuerit educatus; nunquam eum viderant litteras discentem, audiebant autem de Lege disputantem, Legis testimonia proferentem, quae nemo posset proferre nisi legisset, nemo legere nisi litteras didicisset: et ideo mirabantur. Eorum autem admiratio Magistro facta est insinuandae altius veritatis occasio. Ex eorum quippe admiratione et verbis, dixit Dominus profundum aliquid, et diligentius inspici et discuti dignum. Propter quod intentam facio Charitatem vestram, non solum ad audiendum pro vobis, sed etiam ad orandum pro
Abbreviated transcription (Latin):
e hodie lectum ẽ. conse¬
quent ⁊ nos uid̾amꝰ : & qd
dominꝰ donauit hinic di¬
st̾uo die huc usq lectum erat. qr hoet
ñ uidissent dñm iħm ĩ templo ꝑ diem
festum. loq̃bant᷑ tam̃ de illo: & alii di¬
cebant bonus ẽ. alii aũ ñ. s sedue̾ t᷑bas:
Dictũ enĩ ħ ẽ ad eoꝵ solatiũ: qui pꝰea p̃di¬
cantes ũbũ dĩ futuri erant ut seducto¬
duetor debet ẽe̾. xp̃ĩanꝰ. Si aũ seducere.
aluinde aliqͣm ad aliud ꝑsuad̾ndo du¬
cere ẽ: querendum ẽ uñ &e qͦ Si a malo ad
bonum: bonꝰ seductor ẽ: Si a bouo ad ura¬
lum: malus seductor ẽ In hanc gͦ partẽ
qͣ seducunt᷑ homines de malo ad bonum:
utinam om̃s seductores ⁊ uocem᷑ ⁊ simus
ascencht gͦ postea dñs ad diẽ festũ medran¬
te lie festo: & cdocebat. & mirabaut᷑ udi
cheentes. Quomͦ hic litt̾as seit eũ ñ didi¬
cerit. Ille qui latebat clocebat: & palam
loq̃bat᷑ & ñ tenebat᷑. Illud enim ut lateret
erat causa erempli: ħ potestatis: S cum

Expanded text:
ie lectum est, consequenter et nos videamus; et quod Dominus donaverit, hinc disterno die huc usque lectum erat, quia licet non vidissent Dominum Jesum in templo per diem festum, loquebantur tamen de illo: Et alii dicebant, Bonus est; alii autem, Non, sed seducit turbas . Dictum enim hoc est ad eorum solatium, qui postea praedicantes verbum Dei, futuri erant ut seductoductor debet esse christianus: si autem seducere, aliunde aliquem ad aliud persuadendo ducere est, quaerendum est unde et quo: si a malo ad bonum, bonus seductor est; si a bono ad malum, malus seductor est. In hanc ergo partem qua seducuntur homines de malo ad bonum, utinam omnes seductores et vocemur et simus! 2. Ascendit ergo postea Dominus ad diem festum, mediante die festo, et docebat. Et mirabantur Judaei dicentes: Quomodo hic litteras scit, cum non didicerit? Ille qui latebat, docebat; et palam loquebatur, et non tenebatur. Illud enim ut lateret, erat causa exempli, hoc potestatis. Sed cum
Abbreviated transcription (Latin):
festꝰ ueniet: ds̃ nr̃ & ñ silebit:. Ignis ante
eum p̃ibit: Iste ignis inflammabit in pii¬
cos enis: aridas arbores ignis comp̃hend̃t
sc̃ enĩ aridȩ apparebt̃: qñ eis clicet᷑. ẜsuri¬
iii. ae ñ dedistis mͥ manducare. In alra uͦ
partẽ ħ est in cdext̾a apparebit fecunditas
fructuim. dignitasq folioꝵ: uiriditas oet̃¬
na erit. Illis gͦ tamnꝗ aridis dicet᷑. ite ĩ ignẽ
aet̾num: Eece enim inquit securis ad radices
arboꝵ posita ẽ. Om̃is gͦ arbor qͦ ñ fac̃ fruc¬
tum bonũ: exeidet᷑ ⁊ ĩ ignẽ mittet᷑. Dicant
ta corpꝰ xͥ adhuc in mundo. cogita corpꝰ
.xͥ ad huc ĩ area: uide qͦmadinoclum blasphe¬
iet᷑ a palea: Simul quidem triturant᷑.
s palee conterunt᷑. frum̃ta purgant᷑. Eͦdx
dictũ ẽ gͦ de dño: ualet ad consolationẽ¬

Expanded text:
festus veniet, Deus noster et non silebit ; ignis ante eum praeibit: iste ignis inflammabit inimicos ejus ; aridas arbores ignis comprehendet. Tunc enim aridae apparebunt, quando eis dicetur, Esurivi, et non dedistis mihi manducare: in alia vero parte, hoc est in dextera, apparebit fecunditas fructuum, dignitasque foliorum; viriditas, aeternitas erit. Illis ergo tanquam aridis dicetur, Ite in ignem aeternum . Ecce enim, inquit, securis ad radicem arborum posita est. Omnis ergo arbor quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur ta corpus Christi adhuc in mundo, cogita corpus Christi adhuc in area; vide quemadmodum blasphemetur a palea. Simul quidem triturantur; sed paleae conteruntur, frumenta purgantur. Quod dictum est ergo de Domino, valet ad consolatione
Abbreviated transcription (Latin):
cet̾a uideat uũ sꝑet: forinsecꝰ ut oꝑarii
possumꝰ plautare ⁊ rigare: s dĩ ẽ ĩ cre¬
qͥ misit me: audiat ꝯsiliũ: qͥ dic̃ ñdũ ĩ¬
tellexi: Magna qͥppe res ⁊ ꝓfunda cũ fu¬
isset dicꝰta. uidit utiq ipse dñs a ͨͦ hoc

Expanded text:
rii possumus plantare et rigare, sed Dei est increqui misit me. Audiat consilium, qui dicit, Nondum intellexi. Magna quippe res et profunda cum fuisset dicta, vidit utique ipse Dominus C
Abbreviated transcription (Latin):
.I. mediatis iłł diebꝰ : ut &e palã doceret: S quasi la¬
tent᷑ dix̃: ne se ostencłet hominibꝰ. Nuacat qͥ latent̃
ascendit ⁊ͤ ad cliem festum: q ipse latebat ĩ illo die
festo: Ad huc & ego qͦd lixi in latibulo ẽ: Manifestẽt᷑ gͦ.
tollat᷑ uelum. appareat qͦd erit secretũ: Omia qͣ dicta
st̃ antiqͦ ppło ifrł ĩ multiplici scͥptura sc̃ę legis:¬
quȩ agerent siue in sacrifitiis siue ĩ sac̾dotiis.
siue in diebꝰ festis: & omnino in quibꝰ libet rebꝰ qͥ¬
bꝰ dm̃ colebant. qͦcumiq ilł dicta ⁊ p̃cep̾ta st̃.¬

Expanded text:
Sed quasi latenter dixit, ne se ostenderet hominibus. Non vacat quod latenter ascendit Christus ad diem festum, quia ipse latebat in illo die festo. Adhuc etiam ego quod dixi, in latibulo est. Manifestetur ergo, tollatur velum, et appareat quod erat secretum. 9. Omnia quae dicta sunt antiquo populo Isrquae agerent sive in sacrificiis, sive in sacerdotiis, sive in diebus festis, et omnino in quibuslibet rebus, quibus Deum colebant, quaecunque illis dicta et praecepta s
Abbreviated transcription (Latin):
qui dicebant seducit turbas: Qui dicebãt
seducit turbas: sonitꝰ eoꝵ apparebat tãꝗͣ.
aridoꝵ foloꝵ. Seducit turbas clarius sona¬
bant: bonꝰ ẽ p̃ssius susurrabant. oͦ aut̃
eiꝰ. ita eam dignatꝰ ẽ ꝑ cuncta diffunde:
ut iam susurret᷑ seducit turbas. & clariꝰ

Expanded text:
qui dicebant: seducit turbas. Qui dicebant: seducit turbas , sonitus eorum apparebat, tanquam aridorum foliorum. Seducit turbas, clarius sonabant; bonus est, pressius susurrabant. Modo autem, ejus, ita eam dignatus est per cuncta diffundere, ut etiam susurretur: Seducit turbas; sed clarius
Abbreviated transcription (Latin):
ũsũ munidũ ħ est ꝑ .iiͦii. cardines mundi
tͥnitatẽ fuerant annuneraturi : idõ quatni tẽ
Se gͦ ext̃minauit uidas: ñ duodenariũ nu¬
merũ uiolauit: Ipse deseruit p̃ceptorẽ:
nam cħs illi apposuit successorẽ: ħ totũ qͦd do¬
minꝰ de carne ⁊ sanguine suo locutꝰ ẽ. et
qd in eiꝰ clistributionis gr̃a uitã nob̾ ꝓmisit
cet̾nã. & qͦd hĩc uoluit intelligi manducato¬
res ⁊ potatores carnis ⁊ sanguinis sui. ut ini
ipso maneant ⁊ ille ĩ ipsis.⁊ &e qͦd ñ ĩtellexer

Expanded text:
versum mundum, hoc est per quatuor cardines mundi, versum mundum, hoc est per quatuor cardines mundi, Trinitatem fuerant annuntiaturi. Ideo ter quaterni. Se ergo exterminavit Judas, non duodenarium numerum violavit: ipse deseruit praeceptorem, nam Deus illi apposuit successorem. 11. Hoc totum quod Dominus de carne et de sanguine suo locutus est, et quod in ejus distributionis gratia vitam nobis promisit aeternam, et quod hinc voluit intelligi manducatores et potatores carnis et sanguinis sui, ut in illo maneant et ipse in illis, et quod non intellexer
Abbreviated transcription (Latin):
ut ininicꝰ ꝑsecutꝰ ẽ: cotũ ħ malũ uidȩ: s ma
lo eiꝰ bñ usus ẽ dñs Tradi se ꝑtulit. ut re¬
cdimeret nos Ecce malum iudȩ. ĩ bonum
conũsum ẽ: Sathanas qͦntos mr̃es ꝑsecutꝰ ẽ:
Si sathanas ꝑseq̃ndo cessaret: hodie tã gło¬
sam coronam scĩ laurentii ñ celebraremꝰ:
Si gͦ ipsius chiabolimaliis oꝑibꝰ bñ utit᷑ ds̃.
qͥd fac̃ malꝰ male utendo sibi nocet. ñ boni¬
tati dĩ contracliẽ Artitex illo utit᷑: ⁊ mag¬
nus artifex: Si illo uti ñ nosset: nec eũ esse
ꝑmitt̃et. Ergo uꝰ ex uob̾ chabolꝰ ẽ ait:
cum ego uos duodecim elegerim: Pot̾ ⁊ sic
intelligi qͦd ait .xͫiͬ. elegi: qr sacratꝰ ẽ nu¬
merꝰ: Nõ enim quia ꝑiit m̃ iiꝰ. idõ illius
numeri honor demptꝰ ẽ: Nã ĩ locũ ꝑeim¬
tis alius subrogatꝰ ẽ: mansit numerus eo¬
seeratꝰ. numerꝰ duod̾narus:. Quia ꝑ uni¬

Expanded text:
ut inimicus persecutut inimicus persecutlo ejus bene usus est Dominus. Tradi se pertulit, ut redimeret nos. Ecce malum Judae in bonum conversum est: Satanas quantos martyres persecutus est; si Satanas a persequendo cessaret, hodie tam gloriosam coronam sancti Laurentii non celebraremus. Si ergo ipsius diaboli malis operibus bene utitur Deus: quod facit malus, male utendo, sibi nocet; non bonitati Dei contradicit. Artifex illo utitur; et magnus artifex, si illo uti non nosset, nec eum esse permitteret. Ergo unus ex vobis diabolus est, ait, cum ego vos duodecim elegerim. Potest et sic intelligi quod ait, duodecim elegi, quia sacratus est numerus. Non enim quia periit inde unus, ideo illius numeri honor demptus est: nam in locum pereuntis, alius subrogatus est . Mansit numerus consecratus, numerus duodenarius; quia per uni
Abbreviated transcription (Latin):
manibꝰ homicidȩ. & illis adiacentibꝰ fornsecꝰ
bonis creaturis dĩ qͦm male utunt᷑ mal auro
uiclitia corrumpunt. innocentes oppͥmunt:
luce ista mali male utuntur: Male uiuendo e¬
nim: etiã ipsam lucẽ qua uident ad ministĩũ
suoꝵ scelerum usurpant: Iens ut faciat aliqͥd
mali malus: lucere sͥ uult ne offendat. qͥ iam
intꝰ offencdit e ceciclit. Ed timet ĩ corꝑe: iã in¬
currit in cord̃ Om̃ibꝰ gͦ bonis dĩ ne ꝑ singula
currere longum sit. male utit᷑ malus Contra.
malis hominum maloꝵ bñ utitur bonꝰ. &.
qͥd tam bonum qͣm unꝰ ds̃. ⁊ Quando quidm
ille melior: tanto meliꝰ utit᷑ & malis nr̃is qͥd
iuda penis: Int̾ om̃s adherentes magistro.
int̃ duodecim loculi ei cõmissi s: & dispẽsatio
panꝑum clistributa: ingratꝰ tanto bñficio.
honori tanto: accep̃ pẽtimiã. ꝑdidit usticiã:
Tractidit intã mortuus: qͦm ut discipuꝰ secutꝰ.

Expanded text:
manibus homicidae? et illis adjacentibus forinsecus manibus homicidae? et illis adjacentibus forinsecus bonis creaturis Dei quam male utuntur mali? Auro judicia corrumpunt, innocentes opprimunt. Luce ista mali male utuntur: male vivendo enim etiam ipsam lucem qua vident, ad ministerium scelerum suorum usurpant. lens enim ut faciat aliquid mali malus, lucere sibi vult ne offendat, qui jam intus offendit et cecidit: quod timet in corpore, jam incurrit in corde. Omnibus ergo bonis Dei, ne per singula currere longum sit, male utitur malus: contra, malis hominum malorum bene utitur bonus. Et quid tam bonum quam unus Deus? Quandoquidem ille melior, tanto melius utitur et malis nostris. Quid Juda pejus? Inter omnes adhaerentes Magistro, inter duodecim, loculi illi commissi sunt, et dispensatio pauperum distributa: ingratus tanto beneficio, honori tanto, accepit pecuniam, perdidit justitiam: tradidit vitam mortuus; quem ut discipulus secutus,
Abbreviated transcription (Latin):
dere ualeremus: Quid crediimis: & quid cog¬
ipsa uita &t̾na tu es: & ñ das in carne ⁊ san¬
est: Ergo undecim elegi diceret: an eligitur &
drabolus.⁊ & in electis est diabolus : E lecꝰti in lau¬
de solent cliei: an electꝰ est &e iste.⁊ de qͦ nolẽte
ce nesciente magnum aliquid boni fieret: hoc
ẽ ꝓprium dĩ: contrarium iniquis: Siẽ enĩ in iqͥ
male utuntur bonis oꝑibꝰ dĩ: sic contͣ ds bñ ut¬
tur malis oꝑibꝰ hominũ iniqͦrũ: Qm bonũ est
membra corꝑis ita eẽ : qͣmadinodũ disponi nõ
possum nͥ ab artifice dõ: Petulantia tam̃ ꝗͣ ma¬
le utit᷑ ocuł: fallacia ꝗͣ. male utit᷑ lingua fal¬
sus testis ñne lingua sua ⁊ animã suã priꝰ tru¬
cidat.⁊ oe alt̾um lecdere se ꝑempto conat᷑. Ma¬
le utitur lingua: nec idõ malũ ẽ lingua: Opꝰ dĩ
ẽ lingua: s bono oꝑe dĩ male utit᷑ illa neqͥtia:
qͣm utunt᷑ pedibꝰ qͥ eurr̃ ad scelera. qͦm utunt᷑

Expanded text:
dere valeremus. Quid credidimus? quia dere valeremus. Quid credidimus? quia ipsa vita aeterna tu es, et non das in carne et sanest? Ergo, Undecim elegi diceret: an eligitur et diabolus, et in electis est diabolus? Electi in laude solent dici: an electus est et iste, de quo nolente et nesciente magnum aliquid boni fieret? Hoc est proprium Dei; contrarium iniquis. Sicut enim iniqui male utuntur bonis operibus Dei; sic contra Deus bene utitur malis operibus hominum iniquorum. Quam bonum est membra corporis ita esse, quemadmodum disponi non possunt nisi ab artifice Deo! Petulantia tamen quam male utitur oculis? Fallacia quam male utitur lingua? Falsus testis nonne lingua sua et animam suam prius trucidat, et alterum laedere se perempto conatur? Male utitur lingua, nec ideo malum est lingua: opus Dei est lingua, sed bono opere Dei male utitur illa nequitia. Quomodo utuntur pedibus qui currunt ad scelera? quomodo utuntur
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum hõ: Nõ debui sic cheere: ñ hoc de¬
dit multos: remansit ad paucos: S no
turbabat᷑ ipse qui ab initio nouerat &
qui credentes essent & qui ũ creb̾ntes:
Nos si nob̾ contingat ꝑturbannir. Sola¬
trum in domino inueniamꝰ : & tamẽ
cante u̾ba dicamus: Etg ille ad paueos
qui remanserant. Dixit gͦ iħs ad .xi.iͫ
idest illis duodecim qui remanser̃:
Nõ discessit nec iudas: S quare nra¬
nebat dnõ ram apparebat : nob̾ postea
mmaifestatũ ẽ: Respondit petrꝰ. ꝓ oĩbꝰ.
ate: da nob alt̃um te Ad quem ibimus : Si¬
a te recedimus ad quem ibimus. Uerba uitae &¬
t̾ne habes. Uidete qmadmodum petrꝰ dante dõ.
recreante sp̃u scõ intellex̃. uñͣ nͥ qr credidit: ĩ¬
ba uitae oet̾nȩ habes. uitam enim &et̾nã habes
in ministraeione corꝑis & sanguinis tul: & nos¬
ut cognosceremꝰ: Nã si priꝰ cognoscere. et de¬
iñ credere uellemꝰ: nec cognoscere nec ere¬

Expanded text:
homo, Non debui sic dicere, non hoc dhomo, Non debui sic dicere, non hoc ddit multos, remansit ad paucos. Sed non turbabatur ipse, quia ab initio noverat et qui credentes essent, et qui non credentes: nos si nobtium in Domino inveniamus, et tamen caute verba dicamus. 9. Atque ille ad paucos qui remanserant: Dixit ergo Jesus duodecim; id est illis duodecim qui remanserunt: Non discessit nec Judas. Sed quare manebat, Domino jam apmanifestatus est. Respondit Petrus pro omnibus, a te, da nobis alta te recedimus? Ad quem ibimus? Verba vitae aeternae habes. Videte quemadmodum Petrus dante Domino, recreante Spiritu sancto intellexit; unde? nisi quia credidit verba vitae aeternae. Vitam enim aeternam habes in ministratione corporis et sanguinis tui, et nosut cognosceremus: Nam nisi Spiritu cognoscere, deinde credere vellemus, nec cognoscere nec cre
Abbreviated transcription (Latin):
sathanan : magis quia uolebat p̾cecłe
dnm̃ suum. & consilium clare ne more¬
retur ille qui uenerat ut moreretur ne
nos in aet̾num morerem᷑: Et ait ilh Redi
post me sathana: Nõ enĩ sapis ea quȩ dĩ
sunt: s que sunt hominis: Nõ illum re¬
lpulit retro ire post sathaian &e appella¬
uit sathanan: s fecit post seͥ. ut ñ esset
sathanas ambulando post clñm: lsti aut̃
sic rechier̃ retro: qͦmͦ de quibꝰdam femi¬
nis dic̃ apłs: Quedam enĩ conu̾se st̃ retͦ
post sathanan. Ulteruis cum illo ñ ambu¬
lauerunt: Ecce p̃cisi a corꝑe uitam ꝑdider̃:
q forte in corꝑe nec fuer̃.. Int̃ ñ credentes
& ipsi deputadisunt: qͣmuis discipuli dicerẽt᷑
Abier̃ retro: ñ paucis multi hoc fortasse
factum est ad consolationẽ:  qm̃ aliqñ con¬
tingit ut dicat homo uerum. &e quod diẽ
ñ capiatur: atq illi qui audiunt scanda¬
li entur & discedant: Penitet aũ hominẽ
dixisse qͥd uerum ẽ: Diẽ enim apud semet

Expanded text:
satanam, magis quia volebat praecedere Dominum suum, et consilium dare ne moreretur ille, qui venerat ut moreretur, ne nos in aeternum moreremur; et ait illi: Redi post me, satanas; non enim sapis quae Dei sunt, sed quae hominis sunt . Non illum repulit retro ire post satanam, et appellavit satanam; sed fecit post se ire, ut non esset satanas ambulando post Dominum. Isti autem sic redierunt retro, quomodo de quibusdam feminis dicit Apostolus: Quaedam enim conversae sunt retro post satanam . Ulterius cum illo non ambulaverunt. Ecce praecisi a corpore vitam perdiderunt, quia forte in corpore nec fuerunt. Inter non credentes et ipsi deputandi sunt, quamvis discipuli dicerentur. Abierunt retro, non pauci, sed multi. Hoc forte factum est ad consolationem, quoniam aliquando contingit ut dicat homo verum, et quod dicit, non capiatur, atque illi qui audiunt, scandalizentur et discedant. Poenitet autem hominem dixisse quod verum est: dicit enim apud se
Abbreviated transcription (Latin):
qñ debuit mistꝰ ẽ. qñ oportuit uenit: icͥd̃
est tempꝰ meũ ñdum uenit .  Intelligite
fr̃s. qͦ animo illi loq̃bant᷑ qͥ quasi frẽm
suum monere uidebant᷑. Dabant illi cõ¬
silium conseq̃ndȩ głȩ: ueluti scłarit᷑ &
t̾reno affectu monentes ne esset ignobił
&e latitaret: Ed gͦ ait dñi tempꝰ meũ nõ¬
clum uenit: illis respondit qui ei consili¬
um de gła clabant:. T̃ empꝰ głe mee ñdũ
uenit. uidete qͣm ꝓfundum sit: De gła
illi ammonebant: s ille uoluit altitu¬
dinẽ humilitate p̃cede: & ad ipsã celsi¬
tudinẽ ꝑ humilitatẽ uiam st̾nere. Nã &
illi discipłi utiq głam reqͥrebant : qͥ uo¬
lebant secłe unus ad dext̾ã eiꝰ. alt̾ ad si¬
nistrã: Attendebant quo: s ñ attendẽ¬
bant qua: Dñi eos ut ordinate uenirent
ad patriam: reuoeaũ acd urã: Excelsa est
enim patria: humił uia: Patria ẽ uita xͥ:¬

Expanded text:
 debuit missus est, quando oportuit venit: quid est, Tempus meum nondum venit? Intelligite, fratres, quo animo illi loquebantur, qui quasi fratrem suum monere videbantur. Dabant ei consilium consequendae gloriae, veluti saeculariter et terreno affectu monentes, ne esset ignobilis et latitaret: quod ergo ait Dominus, Tempus meum nondum venit, illis respondit qui ei consilium de gloria dabant, Tempus gloriae meae nondum venit. Videte quam profundum sit: de gloria illi admonebant, sed ille voluit altitudinem humilitate praecedere, et ad ipsam celsitudinem per humilitatem viam sternere. Nam et illi discipuli utique gloriam requirebant, qui volebant sedere unus ad dexteram ejus, et alter ad sinistram: attendebant quo, et non videbant qua; Dominus eos, ut ordinate venirent ad patriam, revocavit ad viam. Excelsa est enim patria, humilis via. Patria est vita
Abbreviated transcription (Latin):
expositore: ut indicet nob̾ utrum reuera
ad crede ꝑtineat fac̾e uolutatẽ patͥs eiꝰ:
eiꝰ .i. qͦdilli placet.  Ipse aũ dñs aꝑte aho lo¬
eo dic̃: ħ est opꝰ dĩ: ut credatis ĩ eũ qͦ ille
misit. Ut credatis ĩ eũ: ñ ut credatis ei S
si creditis ĩ eũ: creditis ei. Ñaũ ꝯtinuo qͥ
eredit ei credit ineũ: Nã ⁊ demones cre¬
debant ei: & ñ credebant ĩ eum Rursꝰ &̃

Expanded text:
expositore, ut indicet nobis utrum revera ad credere pertineat facere voluntatem Patris ejus. est, quod illi placet? Ipse autem Dominus aperte alio loco dicit: Hoc est opus Dei, ut credatis in eum quem ille misit . Ut credatis in eum; non, ut credatis ei. Sed si creditis in eum, creditis ei: non autem continuo qui credit ei, credit in eum. Nam et daemones credebant ei, et non credebant in eum. Rursus etiam
Abbreviated transcription (Latin):
.xͥ. Cum acceꝑo tempꝰ. ego instierã iudicabo:
unientium: habeat tanĩ iusticiam mͦ. ante¬
qͣm habeat inditium: ꝑ iusticiã eium ꝑue¬
niet ad uiditum: Tolerantibꝰ quippe m̃bris
iniqͥtatẽ scłi huiꝰ qͥd scͥ̾ptura sc̃ã dic̃ ĩ ꝑsalmo:
ssõ repellet dñs plebem suã: Laborat quippe
plebs eiꝰ int̾ indignos. int̾ iniqͦs. int̾ blasphe¬
mantes murminantes detrahentes insecꝰtã¬
tes: & si liceat ꝑunentes Laborat qͥd̾m:
s ñ repellet dñs plebem suã & ħeditatẽ suã
ñ clerelinqͦt: quoadusq usticia cõu̾tat᷑ ĩ uidi

Expanded text:
 Cum accepero tempus, ego justitias judicabo .viventium. Habeat tamen justitiam modo, antequam habeat judicium: per justitiam enim perveniet ad judicium. Tolerantibus quippe membris iniquitatem saeculi hujus quid Scriptura sancta dicit in Psalmo? Non repellet Dominus plebem suam. Laborat quippe plebs ejus inter indignos, inter iniquos, inter blasphemantes, inter murmurantes, detrahentes, insectantes, et si liceat, perimentes. Laborat quidem; sed non repellet Dominus plebem suam, et haereditatem suam non derelinquet, quoadusque justitia convertat
Abbreviated transcription (Latin):
erit dies festꝰ mĩ: ñ diebꝰ istis ꝑcurrens oe tͣn¬
siens. s ꝑmanens ĩ aet̾num: Ipsa erit festi¬
uitas: gaudiũ sine fine. &et̾nitas sine labe.
serenitas sine nube Hec cum clixiss: ipse
mansit in galilea: Ut aũ ascender̃ fr̃s eiꝰ.

Expanded text:
erit dies festus meus non diebus istis percurrens et transiens, sed manens in aeternum. Ipsa erit festivitas, gaudium sine fine, aeternitas sine labe, serenitas sine nube. Haec cum dixisset, ipse mansit in Galilaea. Ut autem ascenderant fratres
Abbreviated transcription (Latin):
Qre: Qͥazelauim peccõribꝰ. pacẽ peccõꝵ intuẽs
Uidi inquit malos felices: & displicuit mͥ dĩ:
ħ enĩ uoleba: ut ñ ꝑmitt̾et ds malos ẽẽ felices
Intelligat hõ: Num qͣm ħ ꝑmittit dĩ: S idõ
malꝰ felix putat᷑. qr quid sit felicitas ignorat᷑

Expanded text:
Quare? Quia zelavi in peccatoribus, pacem peccatorum intuens Quare? Quia zelavi in peccatoribus, pacem peccatorum intuens . Vidi, inquit, malos felices, et displicuit mihi Deus; hoc enim volebam, ut non permitteret Deus malos esse felices. Intelligat homo: nunquam hoc permittit Deus; sed ideo malus felix putatur, quia quid sit felicitas ignoratur.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ hñt iusticiã : Qd ĩ illo ipso psalmo legit᷑.
quoadusq insticia cõu̾tat᷑ ĩ iutliciũ: Et qͥ hñt
eã : om̃s rec̾ti cord̾ Qritis fortasse. qͥsĩt recti
cord Illos inuenimꝰ ĩ sẽpt᷑a recꝰtos cord: qͥ to¬
fr̃s: Rarauis ẽ istaqͣm loqͦr. Nescio qͦ enĩ mͦ
qñ euenit hõi alqͥd mali. dm̃ eurrit accusa¬
re qͥdbet se Qñ boni aliqͥd agis. te laudas:
cor tortũ ⁊ ñ rectũ: ab ista distoreione ⁊ pͣui¬
tate si corrigaris: conũtet᷑ ĩ contͣriũ qͦd fa¬
ciebas: Añ enĩ quid faciebas : laudabas te ĩ
bonis dĩ: accusabas dm̃ ĩ mał tuis: Conu̾io
cord̾ ⁊ directo laucdab̾ dm̃ ĩ bonis tuis: accu¬
sabis te ĩ mał tuis yti s̃ rec̾ti cord̃: Deniq ale
ñdum recto cord̃. eui displicebat feliertas ma¬
loꝵ &e labor bonoꝵ: ait cor rectꝰ. Q i bonus d̃s
isrł rectis cord̾: mĩ aũ qñ ñ erã recto cord̾ pene
cominoti s̃ peds. paulomnꝰ effusi ĩ gressus ñ:

Expanded text:
qui habent justitiam? Quod in illo ipso psalmo legitur, Quoadusque justitia convertatur in judicium; et qui habent eam, omnes recti corde. Quaeritis fortasse qui sunt recti corde? Illos invenimus in Scriptura rectos cordfratres; rara avis est ista quam loquor. Nescio quo enim modo quando evenit homini aliquid mali, Deum currit accusare, qui deberet se. Quando boni aliquid agis, te laudas: cor tortum, non rectum. Ab ista distortione et pravitate si corrigaris, convertetur in contrarium quod faciebas. Antea enim quid faciebas? Laudabas te in bonis Dei, accusabas Deum in malis tuis: converso corde et directo, laudabis Deum in bonis suis, accusabis te in malis tuis. Isti sunt recti corde. Denique ille nondum recto corde, cui displicebat felicitas malorum et labor bonorum, ait correctus: Quam bonus Deus Israel rectis corde! Mei autem, quando non eram recto corde, pene commoti sunt pedes, paulo minus effusi sunt gressus mei.
Abbreviated transcription (Latin):
tegrum: Cum uicħtis filium hominis ascen
dentem uͥ erat prus. certe uł tẽ uidebitis
qr ñ eo mͦ quo putatis eiogat corpꝰ: certe
uł tunc intelligetis quia gr̃ã eiꝰ ñ consumit᷑
morsibꝰ. & ait. Spiritus est qui iuuificat:
caro ñ ꝓdest quicqͣm: Hoc ante qͣui expona¬
mꝰ ut diũ donat: illud ñ negligent̃ p̃tere¬
inicdum ẽ qͦd ait: Si gͦ uicłitis filium hõis
ascendentem uͥ erat prius: Faius enĩ ho
minis: xͦ de iurgine maria: Ergo filius ho¬
minis hic esse cepit in t̾ra: uͥ carnẽ assũp¬
sit ex tra uñ ꝓpħice dictum erat. u̾itas
de tra orta ẽ: Quid sͥ gͦ uult qͦd ait. eum¬

Expanded text:
tegrum. Quum videritis filium hominis ategrum. Quum videritis filium hominis atem ubi erat prius; certe vel tunc videbitis quia non eo modo quo putatis, erogat corpus suum; certe vel tunc intelligetis quia gratia ejus non consumitur morsibus. 4. Et ait: Spiritus est qui vivificat, caro non prodest quidquam. Hoc antequam exponamus, ut Dominus donat, illud non negligenter praetereundum est, quod ait, Si ergo videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius? Filius enim hominis Christus, ex virgine Maria. Ergo filius hominis hic coepit esse in terra, ubi carnem assumpsit ex terra. Unde prophetice dictum erat, Veritas de t
Abbreviated transcription (Latin):
sos Isti aut̃ eito defecer̃ Talia loq̃nte
dño tħu ñ credider̃ aliquid magnum
dicentem. & ũbis illis aliquam grãm co¬
oꝑientem. ẜ. ꝓut uoluerut ita intellexer̃.
x more hominũ: q pot̾at iħs aut hoc
disponebat iħs. carnẽ qͣ indutũ erat uer¬
bum ueluti concisam diftribuere cre¬
dentibꝰ in se. Durus ẽ inquiunt hic ser¬
mos quis pot̾ eum audire: Seiens aut̃
iħs apud semet ipsum: qr murmurarẽt
de eo discipłi eiꝰ Sic enim apud se ista di
.xer̃. ut ab illo ñ audirent᷑ S ille qui eos
nouerat nse tpsis. audiens apud se ipsum:
respondit ce ait: Hoc uos scandalizat: qͥa
dixi earnem meam do uob̾ manducare et
sanguinẽ meum bid̾e: Hoc uos nempe sean¬
cendente u erat priꝰ. Quid ẽ hoc ÷ hinc
soluit qͦd illos mouerat: hic aꝑuit ĩ fuerãt
scandalizati: hinc plane si intelligerent: Illi
enun putabant eum erogaturũ corpꝰ sitũ.
ille aũ dix̃ se ascensurum in exelum. utiq in¬

Expanded text:
sos. Isti autem cito defecerunt, talia loquente sos. Isti autem cito defecerunt, talia loquente Domino Jesu: non crediderunt aliquid magnum dicentem, et verbis illis aliquam gratiam cooperientem; sed prout voluerunt ita intellexerunt, et more hominum, quia poterat Jesus, aut hoc disponebat Jesus, carnem quia indutum erat Verbum, veluti concisam distribuere credentibus in se. Durus est, inquiunt, hic sermo; quis potest eum audire? 3. Sciens autem Jesus apud semetipsum quia murmurarent dexerunt, ut ab illo non audirentur. Sed ille qui eos noverat in seipsis, audiens apud semetipsum, respondit et ait: Hoc vos scandalizat. Quia dixi, carnem meam do vobis manducare et sanguinem meum bibere, hoc vos nempe scancendentem, ubi prius erat? Quid est hoc? Hinc solvit, quod illos moverat; hinc aperit, unde fuerant scandalizati: hinc plane, si intelligerent. Illi enim putabant, eum erogaturum corpus suum. Ille autem dixit, se ascensurum in coelum, utique in
Abbreviated transcription (Latin):
E R̾ba dii ex euangħo quȩ
sermonẽ pͥstinum consecun¬
tur aucdiuimꝰ: hinc sermo
enim de corꝑe clni: qͦd dicebat se dare ad
manclucandum ꝓpt̾ uitam &t̾nam: Expo¬
suit aũ modum attributionis huiꝰ ⁊ dom
sui: qͦmͦ daret carnẽ suã manducare dieẽs:
fanguinẽ: iine manet & ego in illo: Sig¬
num quia manducauit oe bibit hoc ẽ: si
manet ⁊ manetur. si habitat ce inhabitat᷑.
si heret ut ñ deserat᷑. hoc gͦ nos docuit ce.
ammonuit mistieis u̾bis: ut simꝰ in eiꝰ cor
ꝑe sub ipso capite in m̃bris eius. eden¬
tes carnem eiꝰ ñ relinq̃ntes unitatem eiꝰ:
S qui aderant plures ñ intelligendo sean¬
clalizati st̃: N enim cogitabant hȩc audi
mors est. Carnem suã dnĩs dat nob̾ man¬
de carne sira dieat qr ibi ẽ uita cetna.s
tes ñ ex inimicis s ex discipłis enis: direr:
Durꝰ ẽ hic sermo: Qaus pot̃ eum audire:
Si discipuli durũ habuer̃ istũ sermonẽ.⁊
quid iniuei  & tam̃ sic oportebat ut di

Expanded text:
erba Domini ex Evangelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, sanguinem meum, in me manet, et ego in illo . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut pore, sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures, non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiemors est . Carnem suam dat nobde carne sua dicat, quia ibi est vita aeterna. tes, non ex inimicis, sed ex discipulis ejus, dixerunt: Durus est hic sermo: quis potest eum audire? Si discipuli durum habuerunt istum sermonem, quid inimici? Et tamen sic oportebat, ut di
Abbreviated transcription (Latin):
I ranti hunic ce uade in uicleã: ut & disci¬
puli tui uideant oꝑa tua quȩ tu facis: O
ꝑa cd̃ discipulos nõ latebant. s istos late
ipsa ꝓpinquitate fastidier̃: Dictum ẽ in euã¬
għo: ñ enm hoc nos audemꝰ oꝑmari: Mͦ
audistis: addunt &e monent:. Nemo enim
in occulto quid facit: & querit ipse ĩ palã
esse: Si hec facis: manifesta te ipsũ mũdo:
& continuo: Neq enĩ fr̃s eiꝰ credebant in
eums Quare ineum ñ credebant: Quia hu¬
manã głam requirebant: Nã ⁊ qͦd eũ ui¬
dent᷑ monere fr̃s: głȩ ipsiꝰ conlulunt:
facis mirabiha : innodesce .i. appare oĩbꝰ.
ut laudari possis ab omnibꝰ: Loquebat᷑
caro carni: f caro sine dõ earmi eum dõ
Loquebat᷑ enim prudentia carnis u̾bo qͦd
caro facꝰtum ẽ. & habitauit in nob̾ Qͥd ad

Expanded text:
in Judaeam, ut et discipuli tui videant opera tua, quae tu facis. Opera Domini discipulos non latebant, sed istos latebipsa propinquitate fastidierunt. Dictum est in Evangelio: non enim hoc nos audemus opinari, modo audistis. Addunt, et monent: Nemo enim in occulto quid facit, et quaerit ipse in palam esse: si haec facis, manifesta teipsum mundo. Et continuo: Neque enim fratres ejus credebant in eum. Quare in eum non credebant? Quia humanam gloriam requirebant. Nam et quod eum videntur monere fratres, gloriae ipsius consulunt: Facis mirabilia, innotesce; id est, appare omnibus, ut laudari possis ab omnibus. Loquebatur caro carni: sed caro sine Deo, carni cum Deo. Loquebatur enim prudentia carnis Verbo quod c
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ĩ corꝑe: s xͦ totꝰ ⁊ ĩ capite & ĩ corꝑe: Quod
gͦ m̃bra eiꝰ ipse aͦd aũ ipse: ñ continuo m̃bra
eiꝰ. Nam si ipse ñ essent m̃bra eiꝰ : ñ diceret¬
saule saule quid me ꝑseqͣris: N enĩ saulus
ipsum.: s m̃bra eiꝰ .i. fideles eiꝰ in t̾ra ꝑseqͦba¬
tur: Noluit tam̃ dic̃e scõs mõs. seruos mõs.
ĩ ħ capitulo qͦd mͦ lectũ ẽ. ñ esse laboraturos
Sepe enim significatum ẽ ĩ capite : qͦd futu¬
rum erat in corꝑe. Post hȩc inquit ambula¬
bat iħs ingalileã.⁊ ñ enĩ uolebat ĩ uideã am¬
bulare: qr q̃rebant eum udei int̾ficere: ħ¬

Expanded text:
re. Quod ergo membra ejus, ipse: quod autem ipse, non continuo membra ejus. Nam si non ipse essent membra ejus, non diceret: Saule, quid me persequeris ? Non enim Saulus ipsum, sed membra ejus, id est fideles ejus, in terra persequebatur. Noluit tamen dicere, sanctos meos, servos meos; in hoc capitulo quod modo lectum est, non esse laboraturos: saepe enim significatum est in capite, quod futurum erat in corpore. Post haec, inquit, ambulabat Jesus in Galilaeam: non enim volebat in Judaeam ambulare, quia quaerebant eum Judaei interficere.
Abbreviated transcription (Latin):
Sic̃ illi intellexer̃ carnẽ: ñ sic ego do ad
mandueandũ meã carnẽ. Promde u̾ba
mendasse in manducatione carnis suȩ
& potatione sanguiis sui: ut in illo ma¬
neamus &e ipse in nob̃. Manemꝰ aũ ĩ illo.
cum sumꝰ mbra eiꝰ: manet aũ ipse ĩ nob̾.
cum sumꝰ templum eiꝰ Ut aũ simꝰ m̃bra
eiꝰ: unitas nos compaginat: Ut compa¬
ginet uiitas. que facit nͥ caritas.  Et ca¬
ritas dĩ unde. apłm int̾roga. karitas
inquit oĩ diffuia ẽ r̃ edibꝰ nr̃is: ꝑ sp̃m¬
eat:. Sp̃s enim fac̃ uiuam̃bra: Nec iura
m̃bra sp̃s fac̃: nͥ quȩ in corꝑe qͦd uegetat
ipse sp̃s inuenerit. Nã sp̃s qui ẽ in te o
hõ quo constas ut hõ sis. numquid urui¬
ficat m̃brum qͦd seꝑatum inuenerit a
carne tua: Spm̃ tuum cdieo animrã tuã:
anima tua ñ uiuificat nͥ m̃bra qͦ ft̃ ĩ car¬
ne tua. Unum fi tollas. iã ex aninia tua¬

Expanded text:
Sicut illi intellexerunt carnem, non sic ego do ad manducandum meam carnem. Proinde: Vermendasse in manducatione carnis suae, et potatione sanguinis sui, ut in illo maneamus, et ipse in nobis. Manemus autem in illo, cum sumus membra ejus. Manet autem ipse in nobis, cum sumus templum ejus. Ut autem simus membra ejus, unitas nos compaginat. Ut compaginet unitas, quid facit nisi charitas? Charitas Dei unde? Apostolum interroga. Charitas, inquit, Dei diffusa ecat, spiritus enim facit viva membra, nec viva membra spiritus facit, nisi quae in corpore, quod vegetat ipse spiritus, invenerit. Nam spiritus, qui est in te, o homo, quo constas ut homo sis, numquid vivificat membrum, quod separatum invenerit a carne tua? Spiritum tuum dico animam tuam. Anima tua non vivificat nisi membra quae sunt in carne tua. Unum si tollas
Abbreviated transcription (Latin):
dit filus dĩ qui ẽ in ccelos Quo ꝑtinet nͥ
ut intelligamꝰ qͦd &̃ pͥstino sermone cõ¬
mencdaui karitati ũrȩ uiram ꝑsonã esse
ñ sit trinitas s quat᷑nitas : xp̃s gͦ unꝰ est:
ln ecelo erat: qñ in t̾ra loquebatur. Sic
erat filiꝰ hominis in coelo: qͦmͦ fulius dĩ e¬
rat in t̾ra: Filius dĩ in t̾ra in suscepta car

Expanded text:
dit., Filius Dei, qui est in coelo. Quo pertinet, nisi ut intelligamus quod etiam pristino sermone commendavi charitati vestrae, unam personam esse non sit Trinitas, sed quaternitas? Christus ergo unus est; In coelo erat, quando in terra loquebatur. Sic erat Filius hominis in coelo, quomodo Filius Dei erat in terra. Filius Dei in terra in suscepta car
Abbreviated transcription (Latin):
nos quenuit: Ds̃ eum patͤ semꝑ: hõ nob̾cũ
ex tempr̃. Nõ enĩ q̃reret qͣm fecerat: nͥ
fieret ipse qͦd fec̃at. Uerũ ħ mem̃tote ⁊
de cordibꝰ ur̃is nolite dimitt̾e: sic ẽẽ xp̃m
Sominem factũ. ut ñ destit̾it dĩ ẽẽ. Manens d̃s
accepit homune. qͥ fec̃ hominẽ: Qñ gͦ latuit
ut hõ: ñ potentiã ꝑdidisse putandus ẽ. sed
exemplum infirmitati p̃buisse: Ille eñ qñ
lloluit dedentꝰ ẽ: qn̾ uoluit occisus ẽ S q̃m
illam potestatẽ qͣm habebat ipse dĩ nr̃. qͦd
latebat qͦd se tamqͣm ne oceideret᷑ occulta¬
bat. ħ indicabat factura ẽẽ m̃bra sua In qͥbꝰ

Expanded text:
nos quaesivit; Deus cum Patre semper, homo nobiscum ex tempore. Non enim quaereret quem fecerat, nisi fieret ipse quod fecerat. Verum hoc mementote, et de cordibus vestris nolite dimittere, sic esse Christum hominem factum, ut non destiterit Deus esse. Manens Deus accepit hominem, qui fecit hominem. Quando ergo latuit ut homo, non potentiam perdidisse putandus est, sed exemplum infirmitati praebuisse. Ille enim quando voluit detentus est, quando voluit occisus est. Sed quoniam illam potestatem quam habebat ipse Deus noster; quod latebat, quod se tanquam ne occideretur occultabat, hoc indicabat
Abbreviated transcription (Latin):
dalizati s: ⁊ qͦd eis scandalizãtibꝰ ⁊ ꝑeuntibꝰ.
c̃ solatiomi dñs affuit cdiscipuł qͥ remanserãt:
ad qͦs ꝓbandos int̾rogaũ mĩqͥd ⁊ uos uultis
ire. ut responsio ꝑmansionis eoꝵ ĩnoteseet
nob̾: nã ille nouerat qr manebat: ħ gͦ to¬
tũ ad hoc nod̾ ualeat chilectissimi: ut carnẽ¬

Expanded text:
euntibus, consolationi Dominus adfuit discipulis qui remanserant, ad quos probandos interrogavit, Numquid et vos vultis ire? ut responsio permansionis eorum innotesceret nobis; nam ille noverat quia manebant: hoc ergo totum ad hoc nobis valeat, dilectissimi, ut carne
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. in re aũ futurum ẽ: idest głificatio: Huiꝰ
rei fac̾m̃tum .i. unitatis corꝑis ⁊ sanguinis .xͥ.
alicubi cotidie. alicubi c̾tis int̾uallis dierũ
in domica m̃sa f̃parat᷑. & de m̃sa dñiea su¬
mitur . quib̾cdam ad uitã. quibꝰdã ad exiciũ:
Res uͦ ipsa cuiꝰ sacͣm̃tum ẽ om̃i hõi ad uitã:
nulli ad exicium qͥcũq eiꝰ particeps fu̾it:
Ne aũ putarent sic in isto eibo ce potu pro¬
mitti uitã cet̾nã. ut qui eã sumerent iã nõ
corꝑe morerent᷑ : huic cogitacioni ẽ dig¬
natꝰ occurrere: Nã cum dirisset qͥ man¬
dueat meã carne ce bibit meũ sanguinẽ
ht̃. iutam aet̾nã: continuo subieẽ &e ego re¬
srisctabo eum in nouissimo die. ⁊ut habr
nec eiis inita cet̾na fraudetur: s mresur¬

Expanded text:
futurum est, id est, glorificatio. Hujus rei Sacramentum, id est, unitatis corporis et sanguinis Christi alicubi quotidie, alicubi certis intervallis dierum in dominica mensa praeparatur, et de mensa dominica sumitur; quibusdam ad vitam, quibusdam ad exitium: res vero ipsa cujus sacramentum est, omni homini ad vitam, nulli ad exitium, quicumque ejus particeps fuerit. 16. Ne autem putarent sic in isto cibo et potu promitti vitam aeternam, ut qui eam sumerent, jam nec corpore morerentur; huic cogitationi dignatus est occurrere. Nam cum dixisset, Qui manducat meam carnem, et bibit meum sanguinem, habet vitam aeternam; continuo subjesuscitabo eum in novissimo die. Ut habeatnec ejus vita aeterna fraudetur  Ms
Abbreviated transcription (Latin):
intellectum uiuificam᷑. Eriꝰ hereamꝰ ꝑ
fidem: ut sit qͦd uiuificet᷑ ꝑ intellectũ:
Nam qui ñ heret: resistit: qui refistit
ñ credit: Nam qui refistit qͦm inuificat᷑
adusarus ẽ radio lueis quo penetrandꝰ ẽ
Nõ aũtit aciem: s claudi m̃tẽ: St̃ gͦ qͥ¬
dam qͥ ñ cretlunt: Credant & aꝑiant: a¬
ꝑrant ⁊ illuminabunt᷑. Seiebat enĩ ab
mmieio iħs qui essent credentes: & qͥs tra¬
diturꝰ esset eum:. Ibi enim erat ⁊ iudas:
Nã quidam scandalizati st̃. ille aũ man¬
sit ad insidiandum ñ ad intelligendũ:
& qr idõ manserat: ñ de illo tacuit dñi:
Nõ illum exp̃ssit. s nec siluit: ut omnes
timerent. quamuis unꝰ ꝑiret: S postea¬
qͣm dixe oe distux̃ eredentes a ñ credentipꝰ:
exp̃ssit causam quare ñ credant. Propterea
dixi uob̾ : quia nemo pot̾̃ uenire ad me. nͥ
fuerit ei clatum a patre mõ: Ergo &e cre¬
dere datur nob N enim nichil est credłe:
didisti: s noh extolli: Qind enim habes qͦd

Expanded text:
intellectum vivificamur. Prius haereamus per fidem, ut sit quod vivificetur per intellectum. Nam qui non haeret, resistit; qui resistit, non credit. Nam qui resistit, quomodo vivificatur? Adversarius est radio lucis, quo penetrandus est: non avertit aciem, sed claudit mentem. Sunt ergo quidam qui non credunt. Credant et aperiant, aperiant et illuminabuntur. Sciebat enim ab initio Jesus qui essent credentes, et quis traditurus esset eum. Ibi enim erat et Judas. Nam quidam scandalizati sunt: ille autem mansit ad insidiandum, non ad intelligendum. Et quia ideo manserat, non de illo tacuit Dominus. Non illum expressit, sed nec siluit; ut omnes timerent, quamvis unus periret. Sed posteaquam dixit et distinxit credentes a non credentibus, expressit causam quare non credant: Propterea dixi vobis, inquit, quia nemo potest venire ad me, nisi fuerit ei datum a Patre meo. Ergo et credere datur nobis: non enim nihil est credere. didisti, sed noli extolli: quid enim habes quod
Abbreviated transcription (Latin):
nationis ꝓpinquos. I& extͣ usum nr̃um. ñ quo
more nos loquim : Nam quis dicat fr̃s. auũ¬
culũ ⁊ filium sororis: Scͥptura tam̃ etiam
huuismodi cognationes fr̃s appellat. Nam
abraam ⁊ loth fr̃s st̃ dicti. cum esset abraã
patriuis loth: & laban &e iadob fr̃s s̃ dicti:
cum esset ladan auunculus racob Cum gͦ au¬
ditis fr̃i diũ: marię cogitate confanguini¬
tatẽ. ñ it̃um parientis ullã ꝓpagniem: Sic̃
enĩ in sepulero uͥ positum ẽ corpꝰ diũ nec añ
nec postea mortuus racuit: sic ut̃us urariȩ

Expanded text:
nationis propinquos, et extra usum nostrum, non quo nationis propinquos, et extra usum nostrum, non quo more nos loquimur. Nam quis dicat fratres avunculum et filium sororis? Scriptura tamen etiam hujusmodi cognationes fratres appellat. Nam Abraham et Lot fratres sunt dicti, cum esset Abraham patruus Lot : et Laban et Jacob fratres sunt dicti, cum esset Laban avunculus Jacob . Cum ergo auditis fratres Domini, Mariae cogitate consanguinitatem, non iterum parientis ullam propaginem. Sicut enim in sepulcro ubi positum est corpus Domini, nec antea nec postea mortuus jacuit; sic u
Abbreviated transcription (Latin):
& ñ occidi aiudĩs. hãc enĩ potentrã: qñ uo
luit demonstraũ. Nã cũ eũ iã passurũ tenere
uellent: ait illis Em qͣritis. : Responoer̃:
iħm: & ille. Ego sum: Nse occultans: sed
mamfestans: ad eã tam̃ manifestaeionẽ ulli
ñ substiter: s redeuntes retͦ cecider̃: & tam̃
qr pati uenerat surrexer̃ tenuer̃: ad iudicem
Quid sit scenophegia: sc̾pturas qui leger̃ no¬
uer̃ fa̾ciebant die festo tab̾nacula: ad simi¬
litudinẽ tab̾naculoꝵ in quibꝰ habitauer̃. cũ
ex egypto educt ꝑ egrmarent᷑ in ħemo: Iste
erat dies festus: magna sollempnitas: Cele¬
brabant ħ iudei. uelut reminiscentes bñficpa
dñ: qui occisuri erant clũm: ħ gͦ die festo.
qe plures erant dies festi sic enm appellabat᷑
apud iudõs dies festꝰ. ut ñ esset dies unꝰ s plu
Consanguinei uirginis mariȩ: fr̃s dñi dice¬
bant᷑: Erat enim consuetudinis scͥpturarum
appellare fr̃s quoslibet consanguieos ⁊ cog¬

Expanded text:
n occidi a Judaeis. Hanc enim potentiam, quando voluit, demonstravit: nam cum eum jam passurum tenere vellent, ait illis, Quem quaeritis? Responderunt: Jesum. Et ille: Ego sum; non se occultans, sed manifestans. Ad eam tamen manifestationem illi non substiterunt, sed redeuntes retro ceciderunt . Et tamen quia pati venerat, surrexerunt, tenuerunt, ad judicem Quid sit Scenopegia, Scripturas qui legerunt, noverunt. Faciebant die festo tabernacula, ad similitudinem tabernaculorum in quibus habitaverant cum ex Aegypto educti peregrinarentur in eremo. Iste erat dies festus, magna solemnitas. Celebrabant hoc Judaei, velut reminiscentes beneficia Domini, qui occisuri erant Dominum. Hoc ergo die festo quia plures erant dies festi; sic enim appellabatur apud Judaeos dies festus, ut non esset dies unus, sed pConsanguinei virginis Mariae, fratres Domini dicebantur. Erat enim consuetudinis Scripturarum, appellare fratres quoslibet consanguineos et cog
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm: Caro ñ ꝓdest quicquam: s quomͦ illi
intellexer: carnem quippe sic intellexer
qͦmͦ in eadauere dilaniat᷑. aut in macello
scientra inflat: Iamgͦ debemꝰ odisse sei¬
entram. Absit: & quid ẽ scientia inflat:
Sola sine caritate Idõ adunpẽ: caritas
uͦ cedificat: Ad de gͦ scientiȩ caritatẽ:
& iitilis er et scientia ñ ꝑ se s ꝑ caritatẽ:
Sic oẽ nẽ caro ñ ꝓdest quicqͣm: s sola
caro accedat sp̃s ad carnẽ qͦmͦ accedit ca¬
ritas ad screntiam: & ꝓdest plurimũ:
nam si caro nichil ꝓdesset: u̾bum caro
ñ fieret ut habitaret in nob̾ Si ꝑ carnẽ¬
S ꝑ carnẽ sp̃i aliquid ꝓ salute nr̃a egit:
caro uas fuit: Qd habebat attende: ñ qͦd
erat. apłi musi st̃: Numqͥd earo ipsoꝵ n
ũbi. nͥ ꝑ uocem carnis.: Uñ stilus  uñ
conscriptios Ista omnia oꝑa earnis st̃:
s agitante spũ tamꝗͣ organũ suũ: Sp̃s¬

Expanded text:
cquam caro? Non prodest quicquam, sed quomodo illi intellexerunt? Carnem quippe sic intellexerunt: quomodo in cadauere dilaniatur aut in macello, Scientia inflat. Jam ergo debemus odisse scientiam? Absit. Et quid est, Scientia inflat? Sola, sine charitate: ideo adjunxit, Charitas vero aedificat . Adde ergo scientiae charitatem, et utilis erit scientia; non per se, sed per charitatem. Sic etiam nunc, caro non prodest quidquam, sed sola caro: accedat spiritus ad carnem, quomodo accedit charitas ad scientiam, et prodest plurimum. Nam si caro nihil prodesset, Verbum caro non fieret, ut inhabitaret in nobis. Si per carne carnem Spiritus aliquid pro salute nostra egit. Caro vas fuit; quod habebat attende, non quod erat. Apostoli missi sunt; numquid caro ipsorum verbi, nisi per vocem carnis? unde stilus, unde conscriptio? Ista omnia opera carnis sunt, sed agitante spiritu tanquam organum suum. Sp
Abbreviated transcription (Latin):
ssec. si uiditis filium dĩ ascend̾ntẽ uͥ erat
priꝰ. Cum uͦ filium hominis dpx̃ ascend̾n¬
tem uͥ erat priꝰ: numquid filuis hominis
in ecelo erat prius. qñ in t̾ra esse cepit.
hic quidem dix̃ ubi erat priꝰ: quasi t̃c ñ
ibi esset qñ hec loquebat᷑. Alio aũ loco
art: Nemo ascencdit in exelum nͥ qui de
ccelo descendit: filius hominis qui ẽ in

Expanded text:
videritis Filium Dei ascendentem ubi erat prius? cum vero Filium hominis dixit ascendentem ubi erat prius, numquid Filius hominis in coelo erat prius, quando in terra esse coepit? Hic quidem dixit, ubi erat prius, quasi tunc non ibi esset quando haec loquebatur. Alio autem loco ait, Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit, Filius
Abbreviated transcription (Latin):
id accipimꝰ uiuo ꝓpt̾ patrẽ qͦd alibi ait. pat̃
maior me ẽ. sic̃ &e nos iuuimꝰ ꝓpt̾ ipsũ qui
maiorẽ nob̾: hoc ex eo quod missus ẽ fa¬
ctum ẽ: missio quippe enis: exmantio su¬
imet ipsuis ẽ. & formȩ seruił acceptio.
Qͦd recte intelligit᷑: seruata etrã filii eũ
patre equalitate naturȩ. Maior ẽ enim
tamqͣm maiorem ferã uitã meã : exma¬
iiio mea fec̃ in qͣ me misit: Ut aũ qͥsq
uruat ꝓpt̾ me : participatio fac̃ quiͣ man¬
ducat me: Ego itaq humilratꝰ uiuo ꝓpt̃
patrẽ: ille erectꝰ unuit ꝓpt̾ me Si aut̃
ita dicꝰtum ẽ uiuo ꝓꝓt̾ patrẽ. qr ipse de¬

Expanded text:
id accipimus, Vivo propter Patrem, quod alibi ait, Pater major me est ; sicut et nos vivimus propter ipsum, qui major est nobis: hoc ex eo quod missus est, factum est. Missio quippe ejus exinanitio suimetipsius est, et formae servilis acceptio: quod recte intelligitur, servata etiam Filii cum Patre aequalitatetanquam majorem referam vitam me, exinanitio mea fecit, in qua me misit. Ut autem quisquam vivat propter me, participatio facit, qua manducat me. Ego itaque humiliatus vivo propter Patrem, ille erectus vivit propter me. Si autem ita dictum est: Vivo propter Patre