comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
paui ⁊ antiqua. qñ partẽ substantiȩ petii ħ
scãm parabolam. S mẏstice antiqua nr̃a fue¬
runt. qñ ꝑ antiquũ peceatũ lapsi sumus. No¬
uissima ẽ hȩc pena. scilicet q̃ndo in hanc mor¬
talitatẽ uenimꝰ scił quȩ ẽ ultima si redire uo¬
lumus. Alioquin restat ȩterna. Sequituꝵ.¬
Tu fremasti me ad istos labores ad quos om̃s
nati sumus ⁊ posuisti uł grauasti suꝑ me
manum tuam uindicẽ grauantẽ suꝑbum
salubrit̾. ut erigat humiłe.⁊ in grauata ma

Expanded text:
pavi, et antiqua, quando partem substantiae petii. Hoc secundum parabolam, sed mystice antiqua nostra fuerunt, quando per antiquum peccatum lapsi sumus. Novissima est haec poena, scilicet quando in hanc mortalitatem venimus, scilicet quae est ultima, si redire velimus, alioquin restat aeterna, tu formasti me ad istos labores, ad quos omnes nati sumus. Et posuisti vel gravasti, super me manum tuam, vindicem gravantem, superbum, salubriter ut erigat humilem, et in gravata ma
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ legit᷑ hoc prius specialit᷑ de iuda Supra gͣ de
plurib loquebat᷑. Ioeuti sunt ⁊ curũ dederũt¬
⁊ cx̧t̾a. Nũc uͦ qui digni sunt p̾nuntians de uno
talib tradidit. quales erant de quib ante loq̃¬
bantur qͣi .d̾. qi pecc̃or ⁊ dolosus aꝑuit super me
os suũ. Constitue peccatorẽ .i. diabołii suꝑ eũ. qui
xp̃o noluit ẽẽ subditus. ⁊ qͣi quis quereret quem

Expanded text:
da. Supra ergo de pluribus loquebatur. Locuti sunt et circumdederunt, etc. Nunc vero quo digni sunt praenuntians, de uno  Christum talibus tradidit. Quales erant de quibus ante loquebatur. Quasi dicat: Quia peccator et dolosus aperuit super me os suum, ideo constitue peccatorem, id est diabolum, super eum, qui Christo noluit esse subditus. Et quasi quis quaer
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd uẽti .i. p̾dicatores sponte ueniunt ad hõies
⁊ portant eis u̾ba diuinitꝰ missa. ut ⁊̃ in suis
sedib ⁊ cura tab̾nacła: ea homines audiant
qr in omnẽ tram exiuit sonus eoꝵ. S̾ equit᷑
ad litt̾am tantũ.

Expanded text:
d est praedicatores sponte veniunt ad homines, et portant eis verba divinitus missa, ut in suis sedibus, et circa tabernacula ea homines audiant, quia in omnem terram exivit sonus eorum , ad litteram tantum.
Abbreviated transcription (Latin):
ram uolantia ut nec difficultas capiendi ẽet
eura tab̾nacła eoꝵ. itinere uniꝰ diei ex omm
parte coturnices erant. hec omĩa mystice ꝑai
strum ⁊ affricũ intelligunt᷑ p̾dicatores quos
stulit austrũ .i. p̾dicatores de celo ad tras. Uat
apło. Non potui loqui uob̃ qͣi sp̃ualib s q̃s¬
carnalib. ⁊ induxit affricũ .i. feruentes ⁊ luc̃¬
tes p̾dicatores in uirtute sua. ne gͦ ͥ det af¬
fricus qͦd ex deo ht̃. ⁊ pluit suꝑ eos carnes. Si
⁊ paruulã fidẽ ñ tẽptantiũ s credentiũ pascr
d̃s signis uocũ carne editis ⁊ ꝑ aerem transcur¬
rentib qͣi uolatilib ñ tam̃ ab aquilone ueni¬
entib. uͥ frigus ⁊ caligo .i. ab eloquentia scłi s¬

Expanded text:
ram volantia, ut nec difficultas capiendi esset eis, circa tabernacula eorum, itinere unius diei, ex omni parte coturnices erant. Haec omnia mystice; per austrum et africum intelliguntur praedicatores, quos stulit austrum, id est praedicatores de coelo ad terras. Unde apostolus: Non potui vobiferventes et lucentes praedicatores, in virtute sua. Ne ergo sibi det africus quod ex Deo habet. Et pluit super eos carnes. Sic et parvulam fidem non tentantium, sed credentium pascit Deus signis vocum carne editis, et per aerem transcurrentibus quasi volatilibus. Non tamen ab aquilone venientibus, ubi frigus et caligo, id est ab eloquentia s
Abbreviated transcription (Latin):
uolatilia pennata.
puluerẽ hoc ẽ habunde qͣs carnes dederit sub¬
dit. ⁊ sicut harena maris uolatilia pennata
Ido nirũ fuit qͦd cũ eent uolatilia pennata
ꝑ uoluntate ea capiebant. S quare hoc eẽt
subdit.¬

Expanded text:
olatilia pennata. pulverem, hoc est abunde. Carnes quas dedit, subdit, Et sicut arenam maris volatilia pennata. Ideo mirum fuit quod cum essent volatilia pennata, pro voluntate ea capiebant. Sed quare hoc esset, subdit
Abbreviated transcription (Latin):
t̾restria nutͥant᷑ ad cȩlestia. Unde dñs. Si tͥr¬
na dixi uob̃ ⁊ ñ creditis quomͦ si dixero uobis
celestia eredetis: Liel ꝑ carnes intelligit᷑ fides
paruula. ⁊ ẽ. pluit suꝑ eos carnes .i. suꝑ infir¬
mos pluit paruuła fidẽ carneis uocib edit̃a¬
Sequit᷑. Sicut puluerẽ. Puluis significat
hic nitelligentiȩ subtiliratẽ. quȩ ad suꝑm
oscendit ⁊ ẽ pluit ista sicut puluerẽ .i. a mi¬
norib ꝑuebendo nos ad magna ⁊ altiora ⁊ plu¬
it uolatilia pennata. sic̃ harenã mari. Harena in¬
numerã prudentiȩ copiam salis sapore con¬
ditam significat. Tolatilia pennata celestia
desidia sunt. quib anima pasta pinguescit
Ista confert ds nob̃ s ñ possumus hec accipe ñ

Expanded text:
a. Unde Dominus: Si terrena dixi vobis et non creditis, quomodo si dixero vobis coelestia credetis? Vel per carnes intelligitur fides parvula. Et est, Pluit super eos carnes, id est super infirmos pluit parvulam fidem, carneis vocibus editam, sicut pulverem: pulvis significat hic intelligentiae subscendit, Et est, pluit ista sicut pulverem, id est a minoribus provehendo nos ad magna et altiora. Et pluit volatilia pennata, sicut arenam maris. Arena innumeram prudentiae copiam salis sapore conditam significat. Volatilia pennata coelestia sunt desideria, quibus anima pasta pinguescit. Haec confert nobis Deus, sed non possumus haec accipere, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
non exacerbauit sermones suos.
Msit tenebras ⁊ obscurauit. hoc ad litterã. Int̾
p̃lagas egypti legitur. qr tenebras intes alias
plagas passi sunt. s qͦd hic dicit. melius sic acci¬
pimus. ut intelligamꝰ corda eoꝵ obscurata qui
p̾cepta di spernebant ⁊ ẽ competens mitiũ pla¬
garũ. cecitas sine qua: ñ incurrissent ceta. Se¬

Expanded text:
non exacerbavit sermones suos. » Misit tenebras, et obscuravit. Aug. Hoc ad litteram inter plagas Aegypti legitur, quia tenebras inter alias plagas passi sunt , sed quod hic dicit, melius sic accipiamus ut intelligamus corda eorum obscurata, qui praecepta Dei spernebant. Et est competens initium plagarum, caecitas sine qua non incurissent cae
Abbreviated transcription (Latin):
aliam litteram quȩ ẽ exacerbauerunt scił egyp¬
tii contradictionib sus. sermones eius di. uel
sicut in quib ła coclicib reꝑitur. ⁊ ñ eraceri¬
ꝓpt mandatũ dñi. donec om̃ia in eis que deus
Disposuit: fierent.

Expanded text:
aliam litteram quae est, exacerbaverunt, scilicet Aegyptii contradictionibus suis sermones ejus Dei. Vel sicut in quibusdam codicibus reperitur: Et non exacerpropter mandatum Domini, donec omnia in eis quae Deus disposuit fierent.
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑ in t̾ris .i. xp̾iano nomine ñ in se exul¬
tabunt tota die. Qui in se exultat ñ tota
die exultat. quia cadit. Quos aũ illumi¬
tua. ñ in sua in qua depͥment᷑ exaltabuat
Hic ⁊ in futuro: benedico iniusticia tua.¬

Expanded text:
d est in Christiano nomine, non in se. Exsultabunt tota die. Qui in se exsultat, non tota die exsultat, quia cadit. Quos autem illumtua, non in sua, in qua deprimentur, exaltabuntur hic et in futuro. Beno dico, in justitia tua
Abbreviated transcription (Latin):
tui pꝰt iudicat᷑i qi int̾im p̾it miscdia qͣ deles
pecr̃a. ⁊ u̾itas qua imples ꝓmissa. ut ñ time¬
antur futura iudicia que gaudia cum ñ
sufficiant exponi. beatus ẽ ppłs qui scit iubi¬
lationẽ .i. qui seit de illo gaudendu ẽẽ qͦd dic̃
ñ posse nouit. Iubilus enĩ gaudiũ est quod
u̾bis explicari ñ potest. nec tam̃ penitꝰ ietice

Expanded text:
turi. Quasi dicat: Interim praeit misericordia qua deles peccata, et veritas, qua imples promissa, ut non timeantur futura judicia. Quae gaudia cum non sufficiant exponi, ait: Beatus est populus qui scit jubilationem, id est quae scit de illo gaudendum 197 esse, quod dici non posse novit. Jubilus enim gaudium est, quod verbis explicari non potuit, nec tamen pe
Abbreviated transcription (Latin):
um in bonis p̾t coronã ñ restat lucta in qua ni¬
ueris ẜ laciaris his quȩ hic desiderabas ad quȩ
susprabas. Qnͣdo erit hoc: Quando renotia
nemo replet᷑. s semꝑ indiget. s qͣndo renouata
erit uiuentus tua. ⁊ addit ut aquile. Rono¬
uatur iuuentꝰ aquilȩ. s ñ ad immortalitatẽ.
Similitudo em̃ data ẽ quanta potest eẽ de p
mortali ad immortalitatẽ. dicit᷑ aquila dum
senio grauat᷑ rostri immodice crescentis uneo¬
ñ posse os aꝑire ⁊ cibum caꝑe.⁊ inde langues¬
cit. s quodã naturali mͦ. collidit rostrũ ad
petram. ⁊ excutit rostri onus. quo cib impe¬
diebatur ⁊ redit ad cibum. ⁊ omnia reꝑant᷑
ei. ut fiat iuuenis. Sic ⁊ qͦd nos imnpelit co¬
medere panem nr̃m petra aufert ⁊ ereutit
tustas elaudit os oblitis comedere panẽ nr̃m.¬

Expanded text:
um in bonis. Post coronam non restat lucta, in qua juveris; sed satiaris his, quae hic desiderabas, ad quae suspirabas. Quando erit hoc? quando renovabinemo repletur, sed semper indiget. Sed quando renovata erit juventus tua? et addit, ut aquilae. Renovatur juventus aquilae, sed non ad immortalitatem. Similitudo enim data est, quanta potest esse de re mortali ad immortalem. Dicitur aquila, dum senio gravatur, rostri immodice crescentis unco non posse os aperire, et cibum capere. Et inde languescit, sed quodam naturali modo collidit rostrum ad petram, et excutit rostri onus, quo cibus impediebatur, et redit ad cibum, et omnia reparantur ei, ut fiat juvenis. Sic et quod nos impedit comedere panem nostrum, petra aufert et excutittustas claudit os oblitis comedere panem n
Abbreviated transcription (Latin):
draco. alibi dicit᷑ lucifer. alibi leuiathan. qui ce¬
tenis in eẽntia excelsior factus ẽ. in malicia ma¬
io s nec ip̃m draconẽ. timebunt naues. immo il¬
ludẽnt ei. Et ẽ sensus pret̾ alia animalia in hoe
nari. ẽ. Oraco iste quẽ o tu d̃s formasti scd̃m
substantiã. in qua bonus erat ⁊ in empyreo lo¬
catus .s uicio suo inde cadens. factus ẽ hic ad il¬
m hac infi̾ori habitatione ut illudat᷑ ei ab an¬
gl̃is al. dicit᷑ enĩ in iob illudi sathane ab anglis
di. qui sunt pͥpositi suꝑ aerias potestates ne no¬
cant nob omĩa qͣsi diceret. Hȩc predicta sunt
in mari. s hec omĩa scił creatura noua ⁊ repti¬
possunt nͥ ꝑmittas. Q uid expectant: Tt des
ilis eseam in tempore oportuno. qͦd quidam
nntrpretes addunt. ht̃ iustus eybum suum.
it diaco cybum suum. Cyb enm draconisẽ
ta. quia dictum ẽ ei. t̾ram comedes omib dieb

Expanded text:
draco alibi dicitur Lucifer, alibi Leviathan, qui caeteris in essentia excelsior factus est, in malitia major; sed nec ipsum draconem timebunt naves, imo illudent ei. Et est sensus: Praeter alia animalia, in hoc mari est draco iste, quem, o tu Deus, formasti, secundum substantiam, in qua bonus erat in empyreo locatus; sed vitio suo inde cadens, factus est hic ad il, id est in hac inferiori habitatione, ut illudatur ei ab angelis Dei. Dicitur enim in Job: Illudi Satanae ab angelis Dei, qui sunt praepositi super aerias potestates, ne noceant nobis , omnia, quasi dicat: Haec praedicta sunt in mari, sed haec omnia, id est creatura nova, et reptipossunt nisi permittas. Quid exspectant? Ut des illis escam in tempore opportuno, Aug. quod quidam interpretes addunt: Habet justus cibum suum; habet draco cibum suum; cibus draconis, terra est, quia dictum est ei: Terram comed
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ ñ ẽ numerus qi innum̾e̾ insidie repunt
in hoc scło.⁊ incautos occupant. Ndhuc in hꝰ
maris aquis sunt.
pusilli scłi nundum credid̾unt. odunt eccł̃iã
tur in manus ñ erumpens: in corde ẽ clausa
seuicia. ⁊ licet in hoc mari sint. tot ꝑieula da¬
tum ẽ. tam̃ nob lignum crucis. in quo trans¬
nauigemus. ⁊ hoc ẽ quod sequit᷑. tam̃ quãuiᷤ
sit magnũ. illic.i. in illo mari. naues .i. eccłie

Expanded text:
quorum non est numerus quia innumerae insidiae repunt in hoc saeculo, et incautos occupant, adhuc in his amaris aquis sunt. pusilli saeculi nondum crediderunt: oderunt Ecclesiam, tur. In manus non erumpens, in corde est clausa saevitia. Et licet in hoc mari sint tot pericula, datum est tamen nobis lignum crucis, in quo transnavigemus. Et hoc est quod sequitur. Tamen quamvis sit magnum illic, id est in illo mari, naves id est Eccl
Abbreviated transcription (Latin):
Cme. qr uias meas damno. ⁊ doꝙ instrue me
uiam tuã. ut intelligam mystica. Alii codicoᷤ
nem. Prius ẽ em̃ discere iustificationes qͦd hic
ante petiit. deinde gracus quosdam. ⁊ ordinem
eaꝵ. quid priꝰ quid post eẽ debeat. Perrat em̃
qui p̃postere agit. Nam scue quid facias. ⁊
Didinis namq ignorantia. conturbat negotio¬
rum nat᷑aͣm. formamq mitoꝵ. Notisenĩ my¬
stiis.⁊ eoꝵ ordine. ego ⁊̃ exercebor usu oꝑis. &
sp̃uali sensu. sicut qui in palestra exercitur.
ut robort᷑. ⁊ hoc ẽ ⁊̃ in mirabilib tuis. quȩ in
fuguris latent. M irabilia eñ uocat iustifica¬
tiones ip̃as quaꝵ quedła sunt ita mirabiles ut
inexꝑti credant ad eas ñ posse ꝑucniri intelli¬
gendas uł faciendas. Tnãe ist laborans ⁊ eqr
difficultate fatigatus addit.¬

Expanded text:
ias meas damno, ideoque instrue me viam tuam ut intelligam mystica. Alii codices nem: Prius enim est discere justificationes, quod hic ante petiit. Deinde gradus quosdam et ordinem earum quid prius, quid post esse debeat. Peccat enim qui praepostere agit. Nam scire quid faciat, et norantia conturbat negotiorum naturam formamque meritorum. Notis vero mysteriis, et eorum ordine, ego etiam exercebor usu operis, et spirituali sensu, sicut qui in palaestra exercetur ut roboretur. Et hoc etiam, in mirabilibus tuis, quae in figuris latent. Aug. Mirabilia Dei vocat justificationes ipsas, quarum quaedam ita sunt mirabiles, ut inexperti credant ad eas non posse perveniri intelligendas vel faciendas. Unde iste laborans, et earum difficultate fatigatus, addit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ egestatem t̾n panis patiebant᷑. Et notandum
qr in hac ⁊ in reliquis temptationib hic oedo
seruatur. priꝰ ẽ temptationis expositio. pꝰt ela¬
mor liberationis. t̾cio exauditio clamoris. qͣrto
ꝑ eiauditione confessio .i. laudatio. q̃i redemit con¬
gagauit. q̃d nccesse erat. q errauerunt ñ habentoᷤ
uam u̾itatis. Ipsi dico: existentes in solitudine¬

Expanded text:
andum quia et in reliquis tentationibus hic ordo servatur, prius est tentationis expositio, post clamor liberationis; tertio, exauditio clamoris; quarto, pro exauditione confessio, id est laudatio, quasi redemit, congregavit, quod necesse erat, quia, erraverunt, non habentes viam veritatis. Ipsi dico existentes, in solitudine
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾sis partib ps̃oꝵ in unũ adunatis.⁊ bene iũ¬
gint᷑ quȩ nullatenus repugnant. Uerba gͦ de
duob p̾dictis psĩs ad alium intellectum in ħ
pẽo ducunt᷑ quã ibi continent scđm hystoriȩ

Expanded text:
diversis partibus psalmorum in unum adunatis . Et bene jundiversis partibus psalmorum in unum adunatis . Et bene junguntur, quae nullatenus repugnant. Verba autem de duobus praedictis psalmis ad alium intellectum in hoc psalmo ducuntur, quem ibi continent, secundum historiae
Abbreviated transcription (Latin):
dem continent᷑. quȩ supra in duob aliis ꝑsĩs
dicta sunt. quȩ aũ alit̾ sũt: parũ differunt. Ex
componit᷑. nam postrema pars. lxi. pͥs. prima
pars est huiꝰ põi usꝙ ad illum u̾sum. uͥ dicit᷑ ⁊
unum concurrere intellectum. ñ suꝑficiȩ hysto¬
ri̧ s altitudme ꝓpħiȩ copulatis partib utriusq
ẽ ip̃i dauid sicur ibi. Ido autẽ hic p̃s qui compo¬
nit ex ilł ouob quoꝵ tytuli sunt diu̾si intytula¬
tur ip̃i dauid. Ut significet᷑ qm̃ multis partibus
multisq modis. olim d̾s locutus ẽ patrib in ꝓ¬
phetis. tande locutus ẽ in filio quẽ misit. ut cõ¬
plerent᷑ eloquia ꝓpħaꝵ. ⁊ mirabilit̾ quȩ in diu̾¬
sis psalmis dicta sunt. in unam ueniunt in hoc
põo conuenientiã. ut q̃i diu̾si sapores condiant᷑
in pastum animȩ. Unde licet ⁊̃ cantorib laudes¬
di cantasse multa comꝑ inge̾. sicut ⁊ dauid legit᷑
ĩ paraligomenen. ante aicham di laudes cantasse.

Expanded text:
dem continentur, quae supra in duobus aliis psalmis dicta sunt: Quae autem aliter sunt, parum differunt. Aug. Ex componitur. Nam postrema pars LVI psalmi, prima pars est hujus psalmi, usque ad illum versum, ubi dicitur. Et unum concurrere intellectum, non superficie historiae, sed altitudine prophetiae copulatis partibus utriusque et ipsi David, sicut ibi. Ideo autem hic psalmus qui componitur ex his duobus, quorum tituli sunt diversi intitulatur ipsi David, ut significetur quoniam multis partibus multisque modis olim quae Deus locutus est patribus in prophetis, tandem locutus est nobis in Filio , quem misit ut compleantur eloquia prophetarum, et mirabiliter, quae in diversis psalmis dicta sunt, in unam veniunt in hoc psalmo convenientiam, ut quasi diversi sapores condiantur in pastum animae. Unde licet etiam cantoribus adhuc multa compingere. Sicut et David legitur in Paralipomenon ante arcam laudes Dei cantasse,
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ gr̃as agit quia suscipiens passionẽ. surrexit in
głam. Sedo dicit. que salus sit facta om̃i terrȩ.
quod homo agens gr̃as patri ait. o d̾s paratũ est¬
paratũ cor meũ. ⁊ iło cantabo in me ⁊ in meis
⁊ ysallam hec duo iungit. qi cũ spũali cantico.
mea resurrectionis .i. consideratione głose resur¬
rectionis. Supra in psalmo. Unde hoc sũptũ ẽ.
picit᷑ cantabo ⁊ ꝑsalmũ dicam.
um. qͣntum ad moꝵ ꝓbitatẽ. ⁊ cythara quantũ
ad passionẽ. demde filius respondet patti. Eix¬
urgam diluculo dominicȩ diei ⁊ tunc.

Expanded text:
ipiens passionem resurrexit in gloriam. Secundo dicit quae salus sit facta omni terrae, o secundum quod homo agens gratias Patri, ait: O VERS. Paratum est cor meum. Et ideo cantabo in me et in meis Et psallam. Haec duo jungit, quia cum spirituali cantico smea, resurrectionis, id est consideratione gloriosae resurrectionis. Supra in psalmo unde sumptum est dicitur: Cantabo, et psallam. um, quantum ad morum probitatem, et cithara, quantum ad passionem. Deinde Filius respondet Patri. Exsurgam diluculo Dominicae diei, et tunc
Abbreviated transcription (Latin):
multã iram tuã. Non ẽ hoc dice maliuolenti¬
ã. s p̾uisa dicunt᷑. figura enĩ optandi p̾di¬
cit uentura. S ffunde dico in gentes. ut siẽ
Culpa nudeoꝵ hoꝵ cõparatione leingat᷑ ⁊ in
ragna quȩ nom̃ tuũ ñ inuocauerunt. s demo

Expanded text:
am tuam. Non est hoc dicere malevolentia, sed praevisa dicuntur. Figura enim optandi futura praedicit. Effunde, dico, in gentes, ut sicutCulpa Judaeorum, horum comparatione levigatur; et in regna quae nomen tuum non invoca
Abbreviated transcription (Latin):
intelligͥmus orbem terrȩ qͥd fuit magnũ mira¬
cułu. maius enĩ ẽ qͦd totũ orbem trx a morte et̾¬
na erexit. quã qͦd mortuos suscitauit. saluauit
Dico s dõ. hec acddit. qr multi saluant̾ corpora¬
lasciuiunt qui enĩ egroti casti erant. sanati
adulti fiunt. ⁊ qui cum egiotarent neminẽ

Expanded text:
intelligimus orbem terrae, quod fuit magnum miraculum. Majus enim est quod totum orbem a morte aeterna erexit, quam quod mortuos suscitavit. Salvavit dico, sibi Deo. Hoc addit, quia multi salvantur corporalasciviunt: qui aegroti casti erant, sanati adulteri fiunt; qui cum aegrotarent, neminem
Abbreviated transcription (Latin):
putare ut sterrora. Qui enĩ sic suscipit testa¬
m̃tum di ut uet̾i uanitate se ñ exuat simił
ẽ hostib ppłi eiꝰ. qui archam dñi uixta idołu̾
dagon posuere. Sicut aũ illis nolentib cor¬
ruit dagon. ita illa uetera ⁊ illis nolentib ca¬
dunt. qi om̃is caro fenũ. ⁊ claritas hominis
ut flos feni. ẜ̃ enum aruit. flos decidit. N reha
gunt ex eis eruciabunt᷑. ob ꝓbrium enĩ sempi¬
sionis ebriꝰ excitatꝰ est a morte tanquiã poters
in resurrectione. ⁊ ꝑcussit inimicos suos m¬

Expanded text:
putare ut stercora , qui enim sic suscipit testamentum Dei, ut veteri vanitate se non exuat, similis est hostibus populi ejus, qui arcam Domini juxta idolum Dagon posuere. Sicut autem illis nolentibus corruit Dagon , ita illa vetera illis etiadunt. Quia omnis caro fenum, et claritas hominis est ut flos feni.gunt, ex eis cruciabuntur. Opprobrium enim sempisionis ebrius, excitatus est a morte, tanquam potens in resurrectione, et percussit inimicos suos
Abbreviated transcription (Latin):
dormiat. cũ ñ tam cito subuenit ⁊ reuera six
dement̾ putantib dormit. ⁊ ẽ alienꝰ a negli¬
gentib ⁊ infidelib qui nulla uoce laudis uł
opis eum excitant. Dñs inquã excitatꝰ ẽ ad
uindictam tanquã potens. Excitat᷑ aũ ds
ad uindictã: mał actib sicut hic excitat᷑ peo¬
catis eoꝵ. qui archam int̾ simulachra posuert̃.
excitatus autẽ dicit᷑. sicut solet excitari aliqͥs
planctu familie. ita ⁊ dñs. tũ peccatis hostiũ
tum planctu suoꝵ excitatꝰ ẽ. ⁊ hoc tanquã
potens. qr tunc sunt homines ad irã faciles
⁊ ad uirtutẽ potentes. qñ post crapulam de

Expanded text:
a sic dementer putantibus dormit, et est alienus, et negligentibus et infidelibus, qui nulla voce laudis vel operis eum excitant. Dominus, inquam, excitatus est ad vindictam. Et tanquam potens. Excitatur autem Deus ad vindictam malis actibus, sicut hic excitatur peccatis eorum, qui arcam inter simulacra posuerunt. Excitatus autem dicitur, sicut solet excitari aliquis planctu familiae, ita et Dominus cum peccatis hostium tum planctu suorum est excitatus. Et hoc, tanquam potens, quia tunc sunt homines ad iram faciles, et ad virtutem potentes, quando post crapulam de
Abbreviated transcription (Latin):
a xp̃m quiẽ ietributis ⁊ beatitudo ña ⁊ iđo mã¬
datum tuũ qͣso ẽ mimis latum ẽ michi latum q̃di
facile sactu. Illud latum mancdatũ ẽ caritas sine q̃
In qua nullȩ angustiȩ sunt s angnsta uia facit
ne. in qua tota lex pendet ⁊ ꝓpħs. latum esterģo
mancdatũ caritatis. Quid enim latius. quam
ut ibi pendeat tota lex ⁊ ꝓphe: Tł ita dico
intellexi testimonia tua. ⁊ uere nam omñs con¬
siminationis uidi finẽ .i. intellexi. in quo de¬
beat consistere finis om̃is bonȩ actionis scilicet
ut nemo in se s in dño głetur. ⁊ ita hoc uidi q
mandatũ tuũ ẽ michi latum nimis. qr ⁊̃ inimi¬
eos diligo. N ngusta namꝙ uia. ꝑ grãm ẽ muiᷤᷤ
lata. ut ⁊ inmicos diligere faciat. uł uidi fiẽ
oñs consummationis. q intellexi çomplenda
maliciam ⁊ consummat iusticiam. Illam osu¬
mit delendo: hanc consummat remun̾ando.
In pͥmo g̃ aduentu. q̃ndo ram mundꝰ in ialig¬
no positus consummau̾at suam maliciam. fuit

Expanded text:
tum, qui est retributio et beatitudo nostra. Et ideo mandatum tuum, quod est nimis latum; est mihi, latum, quasi facile factu. Illud latum mandatum est charitas, sine qua in qua mille angustiae sunt, sed angusta via facit ire, in qua tota lex pendet et prophetae. Latum est ergo mandatum charitatis. Quid enim latius quam ut ibi pendeat tota lex et prophetae? Vel ita: dico, intellexi testimonia tua, et vere. Nam omnis consummationis vidi finem, id est, intellexi, in quo debeat consistere finis omnis bonae actionis, scilicet ut nemo in se, sed in Domino glorietur. Et ita hoc vidi, quod mandatum tuum est nimis latum, quia etiam inimicos diligo. Augusta namque via per gratiam est nimis lata, ut etiam inimicos diligere faciat. Vel, vidi finem omnis consummationis, quia intellexi complenda malitiam, et consummat justitiam: illam consumit dolendo, hanc consummat remunerando. In primo ergo adventu quando jam mundus in maligno positus consummaverat suam malitiam, fuit
Abbreviated transcription (Latin):
ficationes tuas ⁊ cȩt̾a. uł ita iunge. Hoc mͦ tuus
iustificationes tuas ut sim tuis exquisuii.
Alii alia querunt. ego autẽ exquisiui iusti¬
tura signabant. ut agnus paschalis ⁊ c̃. quȩ
sunt pͥmordia fidi sñ qͥb nemo ꝑfecte nouit
grãm. Nemo putet significantias uet̾is testa¬
menti eẽ negligendas quas iste tam studiose
exquirit. Ido saluum me fac: quia.¬
intellexi. qͣi in insidiis latitantes expe¬
ctantes donec transiret ut tunc eum occid̾ent.
Unde subdit ut ꝑderent me. faciendo ꝯsentire
ad malum. s inde ñ ꝑii. qr testimonia tua. dest
martyria intellexi. Nam ⁊ si confitentẽ urge¬
bant. ñ cessi intuens finem sine fine .i. ȩt̾nam
beatitudinẽ. unde subdit.

Expanded text:
ficationes, etc. Vel ita junge, hoc modo: Tuus justificationes tuas, ut sim tuus, exquisivi. Alii alia quaerunt. Ego autem exquisivi justira signabant, ut agnus paschalis, etc. quae sunt primordia fidei sine quibus nemo perfecte novit gratiam. Nemo ergo putet significantias Veteris Testamenti esse negligendas, quas iste tam studiose exquirit. Ideo salvum me fac quiaAug. quasi in insidiis latitantes exspectantes donec transiret, ut tunc eum occiderent. Ut perderent me, faciendo consentire ad malum; sed inde non perii, quia testimonia tua, id est martyria intellexi. Nam etsi confitentem urgebant, non cessi intuens finem sine fine, id est aeternam beatitudinem. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
Et dixi qũ ita cogntaui uolare. ⁊ cȩt̾a. cũ
hoc cogitarẽ. dixi michi forsitan tenebre scil
tot mala scłi conculcabunt me abundat
enim iniquitas scłi qua penne caritatis
refrigescere possint ⁊ qr in nocte desꝑaui
transiure mare scił ꝑ me. id̃o ⁊ nox facta est
illuminatio mea .i. hȩc tota misera uita
facta ẽ mn illuminatio. ⁊ hoc ẽ in deliciis me
factũ adẏmaginẽ di ꝑdid̾at. ⁊ accencend̾ de se lucer¬
nã. q̃ de luto est .i. carnẽ luce diumitatis re¬
pleauit. noctẽꝙ illummaiit. ⁊ nocte illumi¬
nata inuenit dragniã. uł ita. Nox que pͥuᷤ
erat horror ẽ illuminatio mea in deliciis meiꝰ
.i illuminata ẽ. deliciȩ meȩ. Et bñdico quod
a te ẽ illuminata.¬

Expanded text:
a cogitavi volare, etc. Et cum cogitarem, dixi mihi: Forsitan tenebrae, scilicet tot mala saeculi, conculcabunt me. Abundat enim iniquitas saeculi, qua pennae charitatis refrigescere possunt. Et quia in nocte desperavi transire mare, id est per me, ideo et nox facta est illuminatio mea, id est haec tota misera vita facta est mihi illuminatio. Et hoc, in deliciis meis, factum ad imaginem Dei, perdiderat, et accendit de se lucernam, quae de luto est, id est carnem luce divinitatis replevit, noctemque illuminavit, et nocte illuminata invenit drachmam . Vel ita: Nox, quae prius erat horror, est illuminatio mea in deliciis meis, id est illuminata est, deliciae meae. Et bene dico quod a te est illuminata
Abbreviated transcription (Latin):
quiesco. quia illi zelum dĩ habent s ñ scd̾m
scientiam. qi suam iusticiam constituere uolunt
ẜ iste iusticiam querit ꝑ fidem xp̃i quȩ ẽ ex dõ
Ita prudentẽ me fecisti mandato quia in et̾num
mͥ ẽ .i. sic int̾pretor. ut ip̃m mandatũ sit in ȩtͥmis.
⁊ ad ȩtermtat̃e mͥ ualeat. illis uͦ tantũ est in scł̾m
Illi emm temporalia p̾mia. ut filii agar serui ex
mandato querunt. ⁊ ido ñ ẽ illt̾ in et̾num sicut
huic. finito scło scłm illos nullum potest eẽ legoᷤ
mandatũ. scd̾m istud in tabulis cordis erit dile¬
dio di in ęt̾num. ⁊ p̾mium mandat eustoditi e¬
rit ip̃e d̃s. qui mandauit qñ erit d̾s om̃ia in õibꝰ¬

Expanded text:
m scientiam, quia suam justitiam constituere volunt, sed iste justitiam quaerit per fidem Christi, quae est ex Deo. Ita prudentem me fecisti mandato tuo quia in aeternum mihi est, id est sic interpretor, ut ipsum mandatum sit in aeternum; et ad aeternitatem mihi valeat. Illis vero tantum est in saeculum. Illi enim temporalia praemia ut filii Agar servi ex mandato quaerunt, et ideo non est illis in aeternum, sicut huic finito saeculo. Secundum illos nullum potest esse legis mandatum, secundum istum in tabulis cordis erit dilectio Dei in aeternum, et praemium mandati custoditi; erit ipse Deus, qui mandavit, quando erit Deus omnia in omnib
Abbreviated transcription (Latin):
audieritis uocẽ eiꝰ qui ꝑ se non loquit᷑ qͥ olim
ꝑ seruũ loquebatur. qui p̾cones ante mutebat
ip̃e uenire dignatus ẽ. ido ne sitis dur sicut
tunc fuistis. O einde quã uocẽ audire debeant
Iam ip̃e xp̃c monet᷑ ne obdurent᷑ ne contingat
eis ut patrib. nolite obdurare corda ur̃a qui
non eredit lapideus est.
sub alia distinctione legi pot̾. sic qͣi. quia ppłs
dieritis nolite obdurare corda ur̃a sicut patres
urĩ fecerunt in irritatione. In ꝑsona xͥ loquit᷑
hic ꝓpħa. Irritatione dico facta scđm diem .i.
in die temptationis facte in deserto. tunc simileᷤ
illis eritis. si duri fueritis. Ecce culpa paren¬
tum repetit᷑ ut uindicta timeatur.
Ubi temptauerunt me patres¬

Expanded text:
 se nunc loquitur, qui olim per servum loquebatur, qui praecones ante se mittebat, ipse venire dignatus est. Ideo ne sitis duri, sicut tunc fuistis. Deinde quam vocem audire debeant, Jam ipse Christus monet ne obdurentur, ne contingat eis ut patribus; nolite obdurare corda vestra. Qui non credit, lapideus est. sub alia distinctione legi potest sic; quasdieritis, nolite obdurare corda vestra, sicut patres vestri fecerunt, in irritatione. In persona Christi loquitur hic Propheta. Irritatione, dico, facta secundum diem, id est in die tentationis, factae in deserto, tunc similes illis eritis, si duri fueritis. Gl. int., Aug., Cassiod. Ecce culpa parentum repetitur, ut vindicta timeatur, ubi tentaverunt me, a
Abbreviated transcription (Latin):
Et dedit t̾ram eoꝵ hereditatẽ. Terria pars ubi
descendit ad xp̃ianos exponens bñficia eis data
ut sic unum auctorẽ omnium scias.
reges. Et ded̾ t̾rã eoꝵ hereditatẽ. hereditatẽ isrł
suo. Sic ⁊ quod possidebat diabolus. hereditatẽ

Expanded text:
Et dedit terram eorum haereditatem. Tertia pars, ubi descendit ad Christianos, exponens beneficia eis data, ut sic unum auctorem omnium scias. reges. Et dedit terram eorum haereditatem, haereditatem Israel servo suo. Sic et quod possidebat diabolus haereditatem
Abbreviated transcription (Latin):
um uͥ uͦ ds pat̾ siue ꝓpħa loquit᷑ scđm diu̾sas le¬
ctiones agens de xp̃i ditate. Hic autẽ ꝓpħa loqui¬
mamentũ ẽ ꝓmissionis. ⁊ ñ penitebit eũ .i. ñ muta¬
bit. sicut de sacerdocio aaron contigit. qͦd p̾ter spẽ
nr̃am mutauit.⁊ dr hoc de d̾o ꝓ more nr̃o. in qũe
nulla cadit penitentia. Scit enĩ quid agat nee
mutat consiliũ. s uerbo penitentiȩ mutatio re
factum qͦd fecisti. sic qñ aliquid ds pret̾ quã hoĩss
sꝑant. mutat in aliud. peniere se dicit usq adeo
ut ⁊ de pena nr̃a peniteat eum. si nos de uita ma¬
la nr̃a penituerit. Ergo ñ penitebit eum qi aliter
ñ euenit. quã sꝑabat᷑. ⁊ quia omnia inde gauisa
sunt qͥd iurauit: hoc tu es sacerdos in et̾numa¬

Expanded text:
eta loquitur, secundum diversas lectiones, agens de Christi deitate. Hic item Propheta loquimamentum est promissionis. Et non poenitebit eum, id est non mutabit sicut de sacerdotio Aaron contigit, quod praeter spem nostram mutavit. Et dicitur hoc de Deo pro more nostro, in quem nulla cadit poenitentia. Scit enim quid agat, nec mutat consilium, sed verbo poenitentiae mutatio rerfactum quod fecisti, sic quando aliquid Deus praeter quam homines sperant mutat in aliud, poenitere se dicit, usque adeo, ut et de poena nostra poeniteat eum, si nos de vita mala nostra poenituerit. Ergo non poenitebit eum, quia aliter non evenit, quam sperabatur. Et quia omnia inde gavisa sunt, quid juravit? hoc: Tu es sacerdos in aeternum
Abbreviated transcription (Latin):
ñ partem. q ñ partem emit. totũ iudicare ht̃ ꝙ
ꝓ toto preciũ dedit. orbem gͦ dicit om̃s filios a¬
dam .i. om̃s homines qui fuerunt in eo unus
homo qui tunc fuit in uno loco. ẜ mͦ disꝑsus
ẽ ꝑ totum orbem quẽ significat adam scđ̃m gie¬
nomine scł alpha. deltba. alpha. mie.⁊ quatare
paites oibis. has in capite litteras hñt. Analo¬

Expanded text:
n partem, quia non partem emit, totum judicare habet, quia pro toto pretium dedit. Orbem ergo dicit, omnes filios Adam, id est omnes homines qui fuerunt in eo unus homo, qui tunc fuit in uno loco, sed modo disparsus est per totum orbem, quem significat Adam secundum Graenomine, scilicet alpha, delta, alpha, mi; et quatuor partes orbis, has in capite litteras habent, ἀνατο
Abbreviated transcription (Latin):
uisciuiã di mnescientes. ⁊ iuam uolentes ostituiere
⁊ ẽ sensus. Contra eloquia di agentes. in eꝰn
gulis uiuere respuerunt. Unde eis iratuꝰ era
⁊ꝯsilium altissimi irritauerunt sꝑnendo osi¬
lium enĩ di erat ut qui suꝑbi erant in angu¬
stiis humiliarent᷑. qͦd erat salubre consilium

Expanded text:
justitiam Dei nescientes, et suam volentes constituere : Cassiod. Contra eloquia Dei agentes, in ejus regulis vivere respuerunt. Unde eis erat iratus. Et consilium Altissimi irritaverunt spernendo. Consilium enim Dei erat, ut qui superbi erant, in angustiis humiliarentur, quod erat salubre consilium,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt sp̃c sẽs. Unde dñs in euangłio. Qui ere¬
didit in me flumina de uentre eius fluent
aque nuiȩ. Q uod exponens euanglista ad¬
dit. Hoc autẽ dixit de sp̃l quẽ accepturi erãt
credentes in eum. hisg̾ aquis tegunt᷑ supiora
bonis. Undde in ꝓũbiis. In plateis tuis discur¬
rent aquȩ tuȩ ⁊ nemo alienus communicet tͥ
bonis. sieut in baptismo. ⁊ cęt̾is donis uł sacra¬
mentis. alieni autẽ sunt om̃s qui audiunt.
N on noui uos ⁊ ẽ sensus. ⁊̃ egis uł ꝓtegis suꝑi¬

Expanded text:
nus in Evangelio: Qui crediderit in me, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae . Quod exponens evangelista addit: Hoc autem dixit de spiritu quem accepturi erant credentes in eum . His igitur aquis teguntur superiobonis. Unde in Proverbiis: In plateis tuis discurrent aquae tuae, et nemo alienus communicet tibbonis, sicut in baptismo et in caeteris donis vel sacramentis. Alieni autem sunt omnes qui audiunt: Non novi vos . Et est sensus: Tegis, vel protegis, superi
Abbreviated transcription (Latin):
extenditur eoꝵ sermo. ut in eo legamus. p̾tea
ut liber plieabitur. ⁊ ẽ sensus. Q uomͦ fecisti
ut indueres : Ece. Tu es extendens cełii .i. scͥp¬
turam sacram. ut tegat omnẽ orbem t̾rarũ.
⁊ ꝑ eam ꝯgnoscatur et̾num uerbum di. Ex¬
tendens dico sicut pellem .i. ꝑ mortales pre¬
dicatores. Uerbum enĩ qͦd ubiꝙ erat s mundꝰ

Expanded text:
extenditur eorum sermo, ut in eo legamus, postea extenditur eorum sermo, ut in eo legamus, postea ut liber plicabitur. Et est sensus: Quomodo fecisti ut indueres? ecce tu es extendens coelum, id est sacram Scripturam, ut tegat omnem orbem terrarum; et per eam cognoscatur aeternum Dei Verbum. Extendens dico sicut pellem, id est per mortales praedicatores. Verbum enim Dei, quod ubique erat, sed mundus
Abbreviated transcription (Latin):
mare. cũ om̃i oenatu suo. de quib singulis
mundi extenddit ds. facit enĩ ampłu firmae¬
di . si tam facile ut pelłe quis. Dum uanii
ħanc indueret ꝯu̾so ad ip̃m sermone exponit.
haie otindens gelum sicut pelle figuratis sac̃¬
mentis exponit. quomͦ eccłia facta ẽ lux. Et sũ
macia uł ruga. ꝑ clum eñ scͥptura sacra asci¬
pitus. ꝑ pellem que moetuis animalib detrabi¬
tur moetalitas p̾dicantiũ accipit᷑. Unde pͥma
parentes adam ⁊ eua p̾t trasgressionẽ fachimor.¬
tales incduti sunt tunicis pelliceis. Terbũ tam̃
uidebant᷑. saluat ds credentes. ⁊ in mortali ho¬
mine facit cognosci u̾bum immortale. bñ etiã
pealib comꝑant᷑ p̾dicatores qi sicut mortius
anmalib maior usus pelliũ ẽ. ita u̾bum dĩ
nͣtĩn ꝑer p̃ dicatores. immo ⁊̃ p̾t eos magis ĩo¬
qr p̃t mortẽ plus ip̃i mnotuerunt ꝓpħas eĩ
uiuos. sola iuclea ht̃ mortuos om̃s gentes qͥb

Expanded text:
mare, cum omni ornatu suo, de quibus singulis m, quasi tectum mundi extendit Deus; facit enim amplum firmadis, sed tam facile ut pellem quis; dum vero ait ecit ut hanc indueret? Converso ad ipsum sermone exponit, tu es extendens coelum sicut pellem. Figuratis sacramentis exponit quomodo Ecclesia facta est lux, et sine macula et ruga. Per coelum enim Scriptura sacra accipitur. Per pellem quae de mortuis animalibus detrahitur, mortalitas praedicantium accipitur. Unde primi parentes Adam et Eva post transgressionem facti mortales, induti sunt tunicis pelliceis . Verbum tamevidebantur, salvat Deus credentes , et in mortali homine facit cognosci Verbum immortale. Bene etiam pellibus comparantur praedicatores, quia sicut mortuis animalibus major usus pellium est, ita verbum Dei, non tantum per praedicatores, imo etiam post eos magis innoquia post mortem plus ipsi innotuerunt. Prophetas enim vivos sola Judaea habet; mortuos omnes gentes, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ligitur sp̃c scs uł caritas ip̃a. Et nota quia qͦd
ꝓtegit aliud q̃nꝙ ab eo sustentatur. ⁊ illudo¬
nerat ut tectum a parietib Aliq̃ndo ab eo
Quod tegit᷑. nec sustentat᷑ nec onerat. s ip̃m sub¬
leuat ita hic accipit᷑ eũ ait. Q ui ꝓtegis .i. sub¬
leuas suꝑiora eis scͥpture.i. duo p̾cepta cari¬
tatis. aquis .i. caritate uł diumo sp̃u. quo fa¬
cilia fiunt. que aliter een̾t difficilia. ꝓtegit
enim d̾s ⁊ subleuat diuino sp̃u. uł caritate
celum scpͥture cuiꝰ suꝑiora sunt duo precepta ca
ꝑiora eius .i. suꝑficiem scͥptue. uł ꝑ aquas do¬
na ꝑ supiora. caritas accipitur.⁊ ẽ qui ꝓtegiᷤ

Expanded text:
iritus sanctus, vel charitas ipsa. Et nota quia quod protegit, aliud quandoque ab eo sustentatur, et illud onerat ut tectum a parietibus. Aliquando ab eo quod tegitur, non sustentatur nec onerat; sed ipsum sublevat: ita hic accipitur, cum ait: Qui protegis, id est sublevas, superiora ejus, Scripturae, id est duo praecepta charitatis, aquis, id est charitate, vel divino spiritu, quo facilia fiunt, quae aliter essent difficilia. Protegit enim Deus et sublevat divino spiritu vel charitate coelum Scripturae, cujus superiora sunt duo praecepta chperiora ejus, id est superficiem Scripturae. Vel per aquas dona, per superiora charitas accipitur. Et est, qui tegis
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑiora eius cęli hoc quoꝙ ad litt̾am bñ intel¬
ligit᷑. S unt eñ aque suꝑ firmamentũ diuisȩ
ab aquis quȩ sub eo sunt. quȩ ꝑfundunt qͥ¬
ram. Mystice suꝑiora sacix scͥpturȩ. quã supͣ
alum diximis caritas ẽ quȩ ẽ eminentior uia
urait apłs. Adhuc eminentiorẽ uiam uob

Expanded text:
iora ejus coeli. Hoc quoque ad litteram bene intelligitur. Sunt enim aquae super firmamentum divisae ab aquis quae sub eo sunt, quae perfundunt terram Mystice superiora sacrae Scripturae, quam supra coelum diximus, charitas est: quae est eminentior via, ut ait Apostolus. Adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
bereditatis scił mont̃e syon istum in quo ha
bant ante aduentũ xͥ. uł corporali p̃sentia
u̾sam in humilitatt. ducens eos in finem .i.
ruit. ⁊ bñdicit leua quia ex multũ suꝑstiti
nus tuas in suꝑbias eoꝵ hoc non mutatur
Quanta breuit cõmemorat eũsionis hẏsto

Expanded text:
ilicet montem Sion istum in quo habbant ante adventum Christi, vel corporali praesentia. vertas ad humilitatem, ducens eos in finem, id ruit. Et bene dicit leva, quia ex multum superstitionus tuas in superbiam eorum, hoc non mutatur. Quanta breviter commemorat eversionis histo
Abbreviated transcription (Latin):
uingã. de hac uinga ait iheremias. Yurgar
uigiliaꝵ ego uideo. S ꝑ uigam moysi huna¬
ni genis Fabilitas signat᷑ qua habuit ante
pecatũ. Uirga cadens int̾ram mutata est
in serpentẽ. qui corporis sui mouet᷑ anfrac¬
tib qr ꝑ lapsum peccati homo de stabilita¬
tc uite mutatꝰ in huiꝰ mortalitatis ꝑgressus
retenta cauda fit serpens iirga. finis seli ꝗ̃¬
cauida. in qͦ credimꝰ ad manũ di. ⁊ efficimure
Nabilitũ ragnũ łi. qui ꝑmortẽ qi ꝑ serpent̃
fluximꝰ. Tunc enĩ homo ad manũ dĩ reuer
Etẽ sensus. Redemist uirgã hereditatis
tuȩ.i. reformasti pͥstinã stabilitatẽ in hoĩe
ut sit tua herditas. S quia hoc ⁊ de gen¬
tib cuelentib erit que multo plures sunt
nideis. de quib hic dicat. expͥmit dicens.

Expanded text:
ga ait Jeremias: Virgam vigiliarum ego video . Vel per virgam Mosi, humani generis stabilitas designatur, quam habuit ante peccatum. Virga cadens in terram mutata est in serpentem, qui corporis sui movetur anfractibus, quia per lapsum peccati, homo de stabilitate vitae mutatus est in hujus mortalitatis progressus. Retenta cauda fit serpens virga. Cauda est redimus ad manum Dei, et efficimur stabilitum regnum Dei, qui per mortem quasi per serpentem fluximus. Tunc enim homo ad manum Dei in resEt est sensus: Redemisti virgam haereditatis tuae, id est reformasti pristinam stabilitatem in homine, ut sit tua haereditas. Sed quia et hoc de gentibus credentibus erit, quae multo plures sunt Judaeis, de quibus hoc di
Abbreviated transcription (Latin):
et̾na liberat᷑. Expauit moyses ⁊ fugit. sic
apłi moriente xp̃o retenta cauda .i. postioribꝰ
Serpens fit uirga. qr pͥmo occisus: postea
nuit moyses caudam sine timore. qr discipli
cirdiderunt firmit̾ ꝯgnita resuriectione

Expanded text:
morte liberatur. Expavit Moses et fugit. Sic apostoli, moriente Christo, retenta cauda, id est posterioribus, serpens fit virga, quia primo occisus, postea nuit Moses caudam sine timore, quia discipuli crediderunt firmiter cognita resurrectione
Abbreviated transcription (Latin):
sciunt se głificandos scĩ. qui tales sangame xp̃i
redimendi erant. unde subdit hic. ⁊ redime me
sanguine passionis ⁊ uiuifica me ꝓpt̾ eloqui¬
um tuũ. qͦd dicit. Qui credit in me ñ mori¬
etur. s habebit uita ęt̾nam. me uiuifica s¬

Expanded text:
sciunt se glorificandos, sancti quia tales sanguine Christi redimendi erant. Et redime me sanguine passionis. Et vivifica propter eloquium tuum, quod dicit: Qui credit in me non morietur; sed habebit vitam aeternam . Me vivifica, s
Abbreviated transcription (Latin):
a scĩs ñ in ȩt̾num puniendis. ido dñs ait ꝑ ere¬
chielem. ad angłos ultionis ministros a scĩs meiᷤ
incipite.⁊ alibi scriptura ait. Tempus est ut
incipiat iudiciũ adomo dĩ. Ldo apud redep¬
torem suum sꝑans.⁊ uolens mature absolui ait.
Iudica iudicium meũ .i. matura facere iudicium
⁊ ibi redime me a mal. ⁊ ꝓpt̾ eloquiũ tuũ uiuifi¬
ca me. Uerecunde hoc dicit. ut qui diffidit de
meritis. ꝓpt̾ uerbum dĩ sꝑet clementiã.⁊ hoc est
illud u̾bum. qͦd sy meon uidere expectauit. uel

Expanded text:
a sanctis, non in aeternum puniendis. Ideo Dominus ait per Ezechielem, ad angelos ultionis ministros: A sanctis meis incipite . Et alibi Scriptura ait: Tempus est ut incipiat judicium a domo Dei . Ideo iste apud redemptorem suum sperans, et volens mature absolvi, ait: judica judicium meum, id est matura facere judicium; et ibi, redime me a malis; et propter eloquium tuum vivifica me. Verecunde hoc dicit, ut qui diffidit de meritis propter verbum Dei, speret clementiam. Et hoc est illud Verbum, quod Simeon videre exspectavi
Abbreviated transcription (Latin):
hic xp̃c.⁊ quis dedu me usq in idumeã: Sicut
homo querit xp̃c ut respondeat. negat hoc ab
homine posse fieri. Ciuitas munita ẽ infernus
quã nullus pot̾at apir. Idumea sunt gentes qͥbꝰ
post resurrectionẽ innotuit. hec aut̃t̃ a sola dita¬
te poterant fieri. Unde subdit.
Nonne tu deus qui reppulisti noᷤ.
et non exibis deus in uirtutibus

Expanded text:
hic Christus. Et quis deducet me usque in Idumaeam? Sicut homo quaerit Christus ut respondeat, negat hoc ab homine posse fieri. Civitas munita infernus est, quam nullus poterat aperire. Idumaea sunt gentes quibus post resurrectionem innotuit. Haec autem a sola deitate poterant fieri. VERS. 12.-- « Nonne, tu Deus qui repulisti nos? Et non exibis, Deus, in virtutibus
Abbreviated transcription (Latin):
ficatio quȩ ẽ susceptio capitis mei.i. ħ fructifica¬
tio ẽ ex eo qͦd caput suscipit me. uł ego ip̃m. Supͣ
in alio ps̃o habet᷑ fortitudo ꝓ quo hic legitur
susceptio qͦd bene conuenit. quia suscipiendo for¬
tes nos facit scił cum ip̃e xp̃c. nos suscipit. uł cũ
tum enim lucrata est mundum. Sequitur.
Hyda rex meus: moab lebes spei m&̧.¬

Expanded text:
ficatio, quae est susceptor capitis mei, id est haec fructificatio et ex eo quod caput suscepit me. Vel ego ipsum. Supra in alio psalmo habetur fortitudo, pro quo hic legitur susceptio, quod bene congruit, quia suscipiendo fortes nos facit, scilicet cum ipse Christus nos suscipit, vel cum tum enim lucratum est mundum. VERS. 9.-- « Juda rex meus; Moab lebes spei m
Abbreviated transcription (Latin):
quia humiliatus sum nimis.
deprecationẽ meam. ⁊ necesse ẽ quia humiliatꝰ
sum nimis. Humilio enim me intus iuisibi
ruat. s anima. Ad hoc enĩ diabolus ꝑ uasa
sua .i. ꝑ filios diffidentiȩ. agit ꝑsecutionẽ corpo¬
ris ut intꝰ fiat ruina cordis. Si gͦ cadente cor¬
pore stat anima. muscipula ẽ comminuta. et
necesse ẽ ut libere ᷤᷤ qr confortati sunt suꝑ me. Cre¬
uit enim numerꝰ ꝑsequentiũ abundat iniqͥtas.
frigescit caritas. D einde ex ꝑsona ȩccłiȩ loqueis.
exponit unde sit liberandus dicens.
ad confitendum nomini tuo: me

Expanded text:
quia humiliatus sum nimis. deprecationem meam et necesse est, quia humiliatus sum nimis. Humilio enim me intus invisibiruat, sed anima. Ad hoc enim diabolus per vasa sua, id est per filios diffidentiae agit persecutionem corporis, ut intus fiat cordis ruina. Si ergo cadente corpore stat anima, muscipula est comminuta. Et necesse est ut liberes, quia confortati sunt super me. Crevit enim numerus persequentium, abundat iniquitas, refrigescit charitas . Deinde ex persona Ecclesiae loquens, exponit unde sit liberandus, dicens:ad confitendum nomini tuo; me
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet ut uellus irrigaret᷑ sica manente arra.
Deinde petiit: ut uellere siccato: complueret᷑ area.
Area ẽ orbis t̾rarũ. Uellus gens iudeoꝵ in medio
orbis t̾rarum. habens gr̃e sacramentum ñ in ma¬
nifesto. s in nube secreq: tanqũã pluuiam in
uellere. cura uellus area existente sicca .i. toto or¬
be: cura udeoꝵ gentẽ. s expresso uellere .i. reuela¬
to siguraꝵ secreto: plauia in area .i. in toto orbe
ꝑ quẽ facte sunt quẽ orbis t̾rarũ recepit. quo
irrigata ẽ area. ⁊ ita siccato uellere. om̃s reges ter¬
rȩ audierunt uerba oris tui. dico confiteant᷑ re

Expanded text:
scilicet ut vellus irrigaretur, sicca manente area. Deinde petiit ut siccato vellere complueretur area . Area est orbis terrarum; vellus, gens Judaeorum in medio orbis terrarum, habens gratiae sacramentum, non in manifesto, sed in nube secreti, tanquam pluviam in vellere circa vellus area existente sicca, id est toto orbe circa Judaeorum gentem, sed expresso vellere, id est revelato figurarum secreto, pluvia in area, id est in toto orbe per quem factae sunt quem orbis terrarum recipit, quo irrigata est area. Et ita vellere siccato, omnes reges terrae audient omnia verba oris tui. Dico confiteantur re
Abbreviated transcription (Latin):
Memor esto uerbi tui qͣi. d̾. Ido sic ⁊ sic ago q
do ꝓmitente et̾na spero. ⁊ auxilium in tͥbulat¬
one. ⁊ tur dñe memor esto uerbi tui facdi seruo
tuo .i. ꝑmissionis qua sepe me uocas ad te qui
ninqua falis. Et nota qd morali ⁊ osueta

Expanded text:
 Ideo sic et sic ago, quia Deo promittente aeterna spero, et auxilium in tribulatione. Et, tu Domine, memor esto verbi tui, facti servo tuo, id est promissionis, qua saepe me vocas ad te, qui nunquam fallis. Et nota quod morali et consueta
Abbreviated transcription (Latin):
tans ⁊ cilicio. contra ꝗͣ sp̃ualit̾ congiessus est dñs
fortitudine humilitatis p̾cinctus. Sequit᷑. Alege
qͦd tale ẽ. ut si impios uidet ꝓspari. ñ id̾o decli¬
net a lege. s contagia eoꝵ fugiat. S̾ equitur:¬

Expanded text:
aliter congressus est Dominus fortitudine humilitatis praecinctus. A lege quod tale est, ut si videt impios prosperari, non ideo declinet a lege; sed contagia eorum fugiat. VER
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qd septima dies ꝓ mortuis obseruat᷑ qr tũc
uera requies eis optatur. atꝙ oratur.⁊ qr spes
ñ est de p̾sentib s de futuris: idõ congrue hie
octonariꝰ pͥitulat᷑ luta ⁊ai. quȩ interpretatur
hui. uł ducte quia hic agit de spe. quȩ ñ de p̾
dinge it̾ tuum. tanquã tui ductor.⁊ rector. quo

Expanded text:
 mortuis observatur, quia tunc vera requies optatur eis atque oratur, et quia spes non est de praesentibus, sed de futuris. Ideo congrue hic octonarius praetitulatur littera Zain, quae interpretatur huc, vel duc te, quia hic agit de spe, quae non est ddirige iter tuum, tanquam tui ductor et rector, quo
Abbreviated transcription (Latin):
memor esto. ñ enĩ obluno cadit in dm. ħ ficut
dicitnr cds penit̾e. q ndo pret hominũ spem res¬
mutat. consilio ñ mutato. ita dicit᷑ ⁊ obliusi
qn tarlat⁊ memor ẽẽ cum cito dat. Hoc tamen
ds facit ẽta dispositione. ñ deficiente memoria. ñ
obscurata ĩntelligentia. nec uoluntate mutata.
Et ẽ sensus. Memor esto uerbi tui serup tuo .i.
cito da qͦd ꝓmifist scruo tuo cuiꝰ ocłi sunt mn
manib dñ sui. Uerecunde se dignum ostendit.
to alimentũ a dño. Miles sum exigo ab imꝑato¬
re stipenclium. Sequit᷑. In quo scilicet uerbo ꝓ¬
missionis mͥ spem dedisti. qi enim ꝓmisisti sꝑare
faristi ȩt̾na. ⁊ p̾sentia despicere. Et nota quia in

Expanded text:
n enim oblivio cadit in Deum, sed sicut dicitur Deus poenitere, quando praeter hominum spem mutat res, consilio non mutato: ita dicitur et oblivisci quando tardat, et memor esse cum cito dat. Hoc tamen Deus facit certa dispositione, non deficiente memoria, nec obscura intelligentia, nec voluntate mutata. Et est sensus; Memor esto verbi tui, id est cito da quod promisisti, servo tuo, cujus oculi sunt in manu Domini sui. Verecunde se dignum ostendit, to alimentum à Domino; miles sum, exigo ab imperatore stipendium. In quo, scilicet in verbo promissionis, mihi spem dedisti. Qui enim promisisti, sperare fecisti aeterna, et praesentia despicere. Et nota quod in