comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ate falsatus est liber ut multi putant. siue ab altero ut tu forsitan ꝑsuadere
titulum & romanam simplicitatem tanto ꝑiculo libera. Non tibi expedit
ut ꝑte clarissimus martir hereticus iudicetur.ut qui effudit proxp̃o san¬
giunem. contrarius fidei xp̃i approbetur. Dic potius.In ueni librum. put¬
ui illum martiris. N lec timeas penitentiam aam te non urgebo non q̃rĩ
a quo acceꝑis. Uel mortuoꝵ aliquem nominato. uel in platea ab ignoto homi¬
ne emisisse te dicito. Non enim damnationem tuam querimus. sed con¬
uersionem. melius est ut tu erraueris ꝙͣ ut martir hẽticus fuerit. lterũ
de pñti compede ut cumq eruepedem. in futuro uditio tu uideris. ꝙ
nemo obiecit. & dilus quod nullus accusat. Nis enim. ꝙ in meis lite¬
ris legeris. Dic quis tͥ ꝑmisit ut interp̃tans quedam auferens. quedã¬

Expanded text:
a te falsatus est 543 liber, ut multi putant: sive ab altero, ut forsitan persuadere a te falsatus est 543 liber, ut multi putant: sive ab altero, ut forsitan persuadere titulum, et Romanam simplicitatem tanto periculo libera. Non tibi expedit, ut per te clarissimus martyr haereticus judicetur; ut qui effudit pro Christo sanguinem, contrarius fidei Christi approbetur. Dic potius, Inveni librum, putavi illum martyris: ne timeas poenitentiam. Jam te non urgebo, non quaeram a quo acceperis: vel mortuorum aliquem nominato, vel in platea ab ignoto homine te emisse dicito. Non enim damnationem tuam quaerimus, sed conversionem. Melius est, ut tu erraveris, quam ut Martyr haereticus fuerit. Interim de praesenti compede, utcumque erue pedem. In futuro judicio tu videris, quid nemo objicit, et diluis quod nullus accusat. Ais enim quod in meis litteris legeris: « Dic quis tibi permisit, ut interpretans quaedam auferres, qu
Abbreviated transcription (Latin):
tuaginta omelias & non nullos tomos in apłm iactes.in quibuo sicuncta
limuerim ut nichil in illis quod a fide catholica discrepet. latinus lector
inueniat. nuc cosdem libros hẽticos criminaris. & uerso stilo.quem p̃dica¬
Quis eduobus calumpniator eot m artiris. Ego qui illum dico hereticum nõ
fuisse nec seͥpsisse librum qui ab omnibus reprehenditur.antu qui uolu¬
men hominis arriani.titulo commutato sub nomine martiris edidisti.Nõ
tibi sufficit scandalum grecie nͥ illum & latinoꝵ auribus ingeras & inclitũ
martirem tua quantum in te est translatione deformes. lu quidem alia mẽ¬
te fecisti. non ut martirem argueres.: non ut me accusares. Ded ut origenis ꝑ
nos septa deffenderes. At tamen scto romanam fidem apłica uoceliudatã
istius modi p̾stigia non recipere. & etiam si angelus alter annuntiet ꝙ se¬
mel p̃dicatum est pauli autẽ munitam non potest mutare. Ergo frater sue

Expanded text:
tuaginta homilias, et nonnullos tomos in Apostolum jactes, in quibus sic cuncta tuaginta homilias, et nonnullos tomos in Apostolum jactes, in quibus sic cuncta limaverim, « ut nihil in illis, quod a fide catholica discrepet, Latinus lector inveniat; nunc eosdem libros, haereticos criminaris: et verso stylo, quem praedicaQuis e duobus calumniator est martyris? Ego qui illum dico haereticum non fuisse, nec scripsisse librum, qui ab omnibus reprehenditur: an tu, qui volumen hominis Ariani, titulo commutato, sub nomine Martyris edidisti? Non tibi sufficit scandalum Graeciae, nisi illud et Latinorum auribus ingeras, et inclytum Martyrem tua quantum in te est translatione deformes. Tu quidem alia mente fecisti, non ut me accusares, sed ut Origenis per nos scripta defenderes. Attamen scito Romanam fidem, Apostolica voce laudatam, istiusmodi praestigias non recipere: etiam si Angelus aliter annuntiet, quam semel praedicatum est, Pauli auctoritate munitam non posse mutari. Ergo, frater, sive
Abbreviated transcription (Latin):
meticerat. Uerum fac ab alio quolibet amatore origenis libri hiuuo titũ¬
lum & iuctoris uocabulum ꝓmutatum. Cur hoc m latinam linguam
uertis. Uidelicet ut testimonium martiris omnes origenis libris crederẽt.
pessima unione tanti auctoris & testis.Nectibi sufficit doctissimi uiri apo¬¬
logia nͥ scribas propͥum uolumen pro deffensione cius quibus ꝑ multos dis¬
seminatis tuto iam libros periarchon ueteris egreco. & hos ipos p̃fatione
comendas dicens. non nulla in his ab hereticis deprauata. quetu de alioꝵ libro¬
rum origenis lectione correxeris. me quoq laudas. ne tibi amicoꝵ incoꝵ
quispiam contradicat. Origenis cetica predicas. eloquentiam meam in
celum fers. ut in finem in cenum depͥmas. Fratrem & collegam uocas &
imitatorem te mei operis confiteris. Cumq a me trans latas origenis sep¬¬

Expanded text:
 non dubitas. Verum fac ab alio quolibet amatore Origenis, libri hujus titu non dubitas. Verum fac ab alio quolibet amatore Origenis, libri hujus titulum, et auctoris vocabulum commutatum, cur hoc in Latinam linguam vertis? Videlicet ut testimonio Martyris, omnes Origenis scriptis crederent: praemissa munitione tanti auctoris et testis. Nec tibi sufficit doctissimi viri Apologia, nisi scribas et proprium volumen pro defensione ejus: quibus per multos disseminatis, tuto jam libros περὶ Ἀρχῶν vertis e Graeco, et hos ipsos Praefatione commendas, dicens nonnulla in his ab haereticis depravata, quae tu de aliorum librorum Origenis lectione correxeris. Me quoque laudas, ne tibi amicorum meorum quispiam contradicat. Origenis κήρυκα  praeconem  praedicas, eloquentiam meam fers in coelum, ut fidem in coenum deprimas: fratrem et collegam vocas, et imitatorem te mei operis confiteris. Cumque a me translatas Origenis sep
Abbreviated transcription (Latin):
pamphili ad extremum duxerim etiam me ante annos plurimos hoc pu¬
tasse quod pamphili fuerit. & ante exemplarhuius uolummis fuit mu¬
tatum. Uide quantum timeam cathinos tuos. ut etiam nũc eadem ingerã
dc tuo codice qi pamphili exemplat accipimus. Ctedidixano. credidi mo¬
nacho. non putauitantum sceleris ateposse confingi. Postea uõ ꝑ interpre¬
tationem tuam questionem contra origenem toto orbe commota inquirẽ¬
dis exemplaribus diligentior fui. & in cesariensi biblioteca eusebii uoliña
di. quem tu solum sub nomine martiris edidisti. de filio & spũ sancto in bonã
partem plerique blasfemiis commutatis. & hoc uel didimum uel te uel ¬
alium fecisse nescie quem quod tu aptissime in libris piarcon fecisse conui¬
bat pamphilum nichil ꝓpi opis edidisse. dic ergo &tu aquo exemplar acepe¬
ris nec mͥad subefugiendum crimon mortuos aliquos nomines ut cum aucto

Expanded text:
Pamphili, ad extremum dixerim, etiam me annos plurimos hoc puPamphili, ad extremum dixerim, etiam me annos plurimos hoc putasse, quod Pamphili fuerit, et a te exemplar hujus voluminis mutuatum. Vide quantum timeam cachinnos tuos, ut etiam nunc eadem ingeram. De tuo codice quasi Pamphili exemplar accepimus. Credidi Christiano, et credidi monacho: non putavi tantum sceleris a te posse confingi. Postea vero per interpretationem tuam, quaestione contra Origenem toto orbe commota, in quaerendis exemplaribus diligentior fui, et in Caesariensi Bibliotheca Eusebii sex voludi, quem tu solus sub nomine martyris edidisti, de Filio et Spiritu Sancto, in bonam partem plerisque blasphemiis commutatis. Et hoc vel Didymum, vel te, vel alium fecisse nescio quem, quod tu apertissime in libris περὶ Ἀρχῶν, fecisse convibat Pamphilum, nihil proprii operis edidisse. Dic ergo et tu, a quo exemplar acceperis, nec mihi ad subterfugiendum 542 crimen, mortuos aliquos nomines: ut cum auctor
Abbreviated transcription (Latin):
sit. obduras frontis impudentia ne auribus obduratis uoces recipias incantã
& explanantium regula opinioneo in expositine uarus ꝓsequantur. & ꝗd
uel sibi uel aliis uideatur edisserant. Et hoc non solum sanctaꝵ interpteo se¬
turaꝵ. Sed sccularium quoq litteraꝵ explanatores faciunt tam latine lin¬
gue quam grece. lu in libris piarcon ad ip̃m ostendere non potto. Arguet¬
te enim p̃fatiuncula tua in qua polliccris detruncatis malis &que ab hẽ¬
ticio addita fuerant optima remansisse. ut quid ibi uel bonum siuemalũ
dixcrio. lam non ei imputetur quem transfero. Sed tibi qui intcep̃tatuo e
nͥ forte hereticoꝵ errorem emendate debucras. & origenis mala proferre in
medium. Sed de hoc quia nos remittis ad codicem ante tibi respondimꝰ
Sed ridicula mͥ forteres accidit. ut postꝙͣ cusebii asscruerim illum et̃ nõ

Expanded text:
sit, obduras frontis impudentiam; nec auribus obturatis, voces recipis incantantisit, obduras frontis impudentiam; nec auribus obturatis, voces recipis incantantiet explanantium regula, ut opiniones in expositione varias persequantur, et quod vel sibi, vel aliis videatur, edisserant. Et hoc non solum sanctarum interpretes Scripturarum, sed saecularium quoque litterarum, explanatores faciunt, tam Latinae linguae, quam Graecae. Tu in libris περὶ Ἀρχῶν, idipsum obtendere non potes. Arguet enim te Praefatiuncula tua, in qua polliceris, detruncatis malis, et quae ab haereticis addita fuerant, optima remansisse: ut quidquid ibi vel bonum, vel malum dixeris, jam non ei imputetur, quem transfers, sed tibi qui interpretatus es; nisi forte haereticorum errores emendare debueras, et Origenis mala proferre in medium. Sed de hoc, quia nos remittis ad codicem, ante tibi respondimus, sed ridicula mihi forte res accidit, ut postquam Eusebii asseruerim esse, non
Abbreviated transcription (Latin):
homini ueracissimo. ut negotutor orientalium mertium.qui & huie depor¬
tata uende̾ necesse habebat. Ubi emẽ que huc rursus aducheret. bidui tãtũ
aquilere fuerit ut raptim et extempore contra nos dictare eplam cogeris.
libri enim tui quos limasti ꝑtriennium dissertiores sunt nisi forte non fuit
inpñtiaꝵ qui tuas emendaret uenias. & id circo onmeiter dictumia tue abs¬
q palladis arte latebris & uoraginibus uitioꝵ inciditur. Iam aptum tem¬
poris mendatium est ut non dicam respondere scd legere bidui mea scͥpta
noc occurreris Ex quo apparer te illam eplam aut pluribuo scripsisse diebꝰ
ut stilupius elegantia probat. Aut situmultuaria dicto ẽ.nmium te cõ
ue latino sermone transtulerim non latis intelligo qui uelis diccre nͥ forte ad¬
huc comentarios ad ephesios criminaris. & q̃i nichil tibi suꝑ hoc hoc responsum

Expanded text:
homini veracissimo, ut negotiator orientalium mercium, qui et hinc deporhomini veracissimo, ut negotiator orientalium mercium, qui et hinc deportata vendere necesse habebat, et ibi emere, quae huc rursus adveheret, biduum tantum Aquileiae fuerit, ut raptim et ex tempore contra nos dictare epistolam cogereris? Libri enim tui quos limasti per triennium, disertiores sunt? Nisi forte non fuit impraesentiarum, qui tuas emendaret naenias: et idcirco omne iter dictionis tuae, absque Palladis arte, salebris et voraginibus vitiorum inciditur. Tam apertum temporis mendacium est, ut non dicam respondere, sed legere biduo mea scripta non potueris. Ex quo apparet te illam epistolam, aut pluribus diebus scripsisse, ut styli ipsius elegantia probat: aut si tumultuaria dictio  Al. dictatioius Latino sermone transtulerim, non satis intelligo quid velis dicere: nisi forte adhuc Commentarios ad Ephesios criminaris, et quasi nihil tibi super hoc responsum
Abbreviated transcription (Latin):
amicus sum de conuersatione tua debeo gratulari. Quam diu inter nos uit¬
gium fuerit. iudebimur fidem rectam necessitate dicere non uoluntate.
Inimicicie nr̃e. inuicem nobis tollunt testimonium uere penitentie. Si uni
credimus si idem & uolumus & nolumus. ex quo firmas nasci amicitias
etiam catilma testatur. Si hereticos pariter odimus & ueterem eque damna¬
mus errorem quod contra nos tendimus.cum cadem opugnemus.eadem :¬
deffendamus. Ignosce mͥ quod origenis eruditionem & studium scripturaꝵ
anteꝙ̃ eius heresim plenius nossem. in iuuenili etate laudaui. & ego tibi
dabo ueniam quod apologiam libroꝵ eus cano scripseris cipite: Ante brouũ
quam ad nos epłam scriberes. libellos meos in manus tuas uenisse testaris.
& id circo non habuisse spatium ex otio respondenti alioquin meditatus
paratusq direxisse in nos flumina non crimina uidereris. Et quis ł credit

Expanded text:
amicus sum, de conversione tua debeo gratulari. 540 Quamdiu inter nos juramicus sum, de conversione tua debeo gratulari. 540 Quamdiu inter nos jurgium fuerit, videbimur rectam fidem necessitate ducere, non voluntate. Inimicitiae nostrae, invicem nobis tollunt testimonium verae poenitentiae. Si unum credimus, si idem et volumus et nolumus ex quo firmas nasci amicitias, etiam Catilina testatur, si haereticos pariter odimus, et veterem aeque damnamus errorem, quid contra nos tendimus, cum eadem oppugnemus, eadem defendamus? Ignosce mihi, quod Origenis eruditionem et studium Scripturarum, antequam ejus haeresim plenius nossem, in juvenili aetate laudavi; et ego tibi dabo veniam, quod Apologiam librorum ejus cano scripseris capite. 10. Ante biduum, quam ad nos Epistolam scriberes, libellos meos in manus tuas venisse testaris, et idcirco non habuisse spatium ex otio respondendi: alioqui si meditatus in nos paratusque dixisses, fulmina jacere, non crimina videreris. Et quis tibi credet
Abbreviated transcription (Latin):
qr hereticoꝵ fraudulentus & piurio aperto sermone descripsi. Quid ad te.
qui & catholicum ueracem esse te ictas. qui libentius me accusas quam te
deffendis. Non mea deffensio accusatio tua est. Aut alr orthodoxus esse pote¬
ris nͥ mehereticum comprobaris. Quid tibi prodest sotietas mea. Nut que
est ista prudentia. Accusatus ab aliis. accusas alium. Ab alio appeteris. &
illi tergum obuertens. quiescentem ꝯͣ tę ꝓuocas. Iestor mediatorẽ iħm inui¬
audientium edificatio. duos senes inter se ꝑꝑ hereticos degladiari. p̃sertim cũ
ambos catholicos se uideri uelint. Omittamus hercticoꝵ patrocinium. & nul¬
la erit inter nos contentio. Todem feruore quo origenem ante laudauimꝰ.
nunc damnatum toto orbedamnemus. Iungamus dexteris aiõs copulemꝰ.¬
& duos orientis atq occidentis. tropaio forois alacri sequamur incessu. Erra¬
uimus iuuenes.emendemus senex. Si frater es me grinde correctum. Si

Expanded text:
quia haereticorum fraudulentias et perjuria aperto sermone descripsi? Quid ad te, quia haereticorum fraudulentias et perjuria aperto sermone descripsi? Quid ad te, qui et catholicum et veracem te esse jactas, qui libentius me accusas quam te defendis? Num mea defensio, accusatio tua est? Aut aliter orthodoxus esse non poteris, nisi me haereticum comprobaveris? Quid tibi prodest societas mea? Aut quae est ista prudentia? Accusatus ab aliis, accusas alium. Ab alio appeteris; et illi tergum obvertens, quiescentem contra te provocas. audientium aedificatio, duos senes inter se propter haereticos digladiari: praesertim cum ambo Catholicos se videri velint? Omittamus haereticorum patrocinium, et nulla erit inter nos contentio. Eodem fervore quo Origenem ante laudavimus, nunc damnatum toto orbe damnemus. Jungamus dextras, animos copulem  Orientis atque Occidentis τροπαιοφόρους, alacri sequamur incessu. Erravimus juvenes, emendemur senes. Si frater es, me gaude correctum. Si
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ repuli crimina idest laudes tuas. & absq inuidia tui nominis respondi
criminibus non criminatori. Atq ut me citholicum ate in forͥmatus pro¬
barem inuẽctus sum in hereticos. irasceris.furis &luculentissimos libros
contra me euomis. Quos cum legendos & cantuandos omnibuo tradidisseo
certatim ad me de italia & urbe roma atq dalmatia. Scripta uenerunt.q¬
& me non esse hereticum totis uiribus conatus sum. missiq hos libros apo
dotum. Ob hanc culpam mittis mͥpͥores libros & recentem eplam plenam
inuiriarum & criminum. Quid me uis facere bonc amioc.Si taceã uide¬
bor crimen agnoscere: si loquar. terres me gladiistiuo. & accusationem non
um eccdesisticam sed tribunalium comminaris. Quid feci. Quid commeriu.
in quo telesi. Quia me negaui hereticum quia tina laudibus duxi indignu.

Expanded text:
quam repuli crimina, id est laudes tuas, et absque invidia tui nominis, respondi quam repuli crimina, id est laudes tuas, et absque invidia tui nominis, respondi criminibus, non criminatori: atque ut me catholicum a te infamatus probarem, invectus sum in haereticos; irasceris, furis, 539 et luculentissimos libros contra me cudis: quos quum legendos et cantandos omnibus tradidisses, certatim ad me de Italia, et urbe Roma, atque Dalmatia Scripta venerunt, quiet me non esse haereticum, totis viribus probare conatus sum. Misique hos ipsos Apolodotus. Ob hanc culpam mittis mihi et priores libros, et recentem epistolam, plenam injuriarum et criminum. Quid me vis facere, bone amice? Taceam? Videbor crimen agnoscere. Loquar? Terres me gladiis tuis, et accusationem non jam Ecclesiasticam, sed tribunalium comminaris. Quid feci? quid commerui? in quo te laesi? Quia me negavi haereticum? quia me tuis laudibus duxi indignum?
Abbreviated transcription (Latin):
pugioni tuo & tibi qͣi religiosus & sanctulus psonam humilitatio impoĩs
& dicis. Si erraueram quare scribis aliis & non me ip̃m redarguis. hoc ip̃
inte retorquebo. Quicquid enim me nõfecisse ciusaris quare non ipc̃ frasti
Uelut si quis pugnis calabusq aliquem collidens.si restire uolucrit dicat
ei. Non ne tibi p̾ceptum est. qui te ꝑcusserit in maxillam p̾be ci & altera.
Quid enim bone uir. Preceptum tibi est ut me uerberes. Occulum m effodi¬
as. Et si paululum me commouero. euangeli m p̃cepta cantabis. Uio scucto
tas argutiaꝵ tuaꝵ scrophas & uulpiculirum tuaꝵ insidias que habitant in
Ausculta quid feceris. Ita me in tua p̃fationelandasti. ut obicerenturm lau¬
des tue. & nͥ me alienum tanto lauditore dixissem. hereticus iudicarer. Post¬

Expanded text:
pugioni tuo, et tibi quasi religiosulus et sanctulus personam humilitatis imponis pugioni tuo, et tibi quasi religiosulus et sanctulus personam humilitatis imponis et dicis: « Si erraveram, quare scribis aliis, et non meipsum redarguis? » Hoc ipsum in te retorquebo: Quidquid enim me non fecisse causaris, quare non ipse fecisti? Velut si quis pugnis aliquem calcibusque collidens, si resistere voluerit, dicat ei: Nonne tibi praeceptum est: Qui te percusserit in maxillam, praebe illi et alteram ? Quid enim, bone vir, tibi praeceptum est, ut me verberes; oculum mihi effodias; et si paululum me commovero, Evangelii mihi praecepta cantabis. Vis scire totas  Al. tortas argutiarum tuarum strophas, et vulpecularum insidias, quae habitant in i, Israel ? Ausculta quid feceris. Ita me in tua Praefatione laudasti, ut objicerentur mihi laudes tuae, et nisi me alienum a tanto laudatore dixissem, haereticus judicarer. Post
Abbreviated transcription (Latin):
in omnibus nequaꝙͣ soloccistam ac barbarum. Sed mendacem subdolum
neas. & emendatum uelis. ne ceteris scandalum fatias. & aliis furentibus
iugulentur alii. Cur libros contra me scribis ad alios & legendos ꝑ satellites
tuos toto orbe disꝑgis. Ubi est silogismus tuus. quo me irretue conaris & lo¬
queris. quem in hoc magr̃ optime emendare cupiebas. sulli ad quos seͥbio
nichil deliquerant. Si ad me quem arguis non scripseras. Et ego tibi tuis
respondebo sermonibus. Quem emendare cupiehas magister indote. Fos¬
ne qui non peccauerant.an ad mequem non scripseras.Brutos putas esse
lectores. & ommnes non intelligere prudentiam tuam immo malitiam. qr
& serpens prudentior fuit cunctio bestiis in paradiso ut ame secretam co¬
monitionem Flagiteo. quem publica accusatione psequeris & non tepudet
accusationem tuam apologiam uocare: quercrisq cur opponam clipeum

Expanded text:
o; et te nequaquam soloecistam, ac barbarum, sed 538 mendacem, subdolum, o; et te nequaquam soloecistam, ac barbarum, sed 538 mendacem, subdolum, neas, et emendatum velis, ne caeteris scandalum facias, et aliis furentibus, jugulentur alii: cur libros contra me scribis ad alios, et legendos per satellites tuos toto orbe dispergis? Ubi est syllogismus tuus, quo me irretire conaris, et loqueris? « Quem in hoc, magister optime, emendare cupiebas? si illos, ad quos scribis, nihil deliquerant; si me quem arguis, non ad me scripseras. » Et ego tuis respondebo tibi sermonibus: Quem emendare cupiebas, magister indocte? eosne, qui non peccaverant? an me, ad quem non scripseras? Brutos putas esse lectores, et omnes non intelligere prudentiam tuam, immo malitiam, qua et serpens prudentior fuit cunctis bestiis in paradiso: ut a me secretam admonitionem flagites, quem publica accusatione persequeris; et non te pudet accusationem tuam Apologiam vocare? Quererisque cur opponam clypeum
Abbreviated transcription (Latin):
mulq ammiror qua te meritate contratantaꝵ arcium uirum audeas di¬
cere. Iu qui tot disciplinarum occulis uigilas. quomodo uenia donandus
es si erraueris. & non ꝑpetuo pudoris silentio contegendus.Nisi forte
ꝓ angustia temporis non potuisti ea in ordinem digerere. ut aliquem de
eruditis conduxeras. qui in opusculis meis gemmaꝵ eloquentie tuc or¬
namenta ꝑquireret. Supra scripsisti gratio a me missum suscipe codic̃
quem censu magno cuperes comparatum. & nunchumilitatis pstigiis
loqueris imitarite uolui. Sed refestinante coqui ace remeabat malui :¬
ter friuto imꝑitia tua. Semel enim confessus esdicens. Suꝑflua tibi
rep̃bensio fuit in paucio quȩ ꝓfessa nobis habetur in onmibus. Nec rep̃¬
hendam quod comparatum codicem pempto posuerio cum comparatio
equalium sit. emptio p̃cii ainnumeratio. Etrefestinante coqui ad te reme¬

Expanded text:
mulque admiror, qua temeritate contra tantarum artium virum audeas dimulque admiror, qua temeritate contra tantarum artium virum audeas dicere: « Tu qui tot disciplinarum oculis vigilas, quomodo venia donandus es, si erraveris, et non perpetuo pudoris silentio coprae angustia temporis potuisti ea in ordinem digerere: aut aliquem de cruditis conducturus eras, qui in opusculis meis gemmarum eloquentiae tuae ornamenta perquireret. Supra scripsisti: « Gratis a me missum codicem suscipe, quem sensu magno cuperes comparatum, et nunc humilitatis praestigiis loqueris. Imitari te volui  Al. volui; sed refestinante eo, qui ad te remeabat, malui ter frueris imperitia tua. Semel enim confessus es, dicens: « Superflua tibi reprehensio fuit in paucis, quae professa nobis habetur in omnibus. » Nec reprehendam, quod comparatum codicem, pro empto posueris: cum comparatio aequalium sit; emptio pretii annumeratio: et refestinante eo, qui ad te reme
Abbreviated transcription (Latin):
is sentias criminantem. Imꝑitiam autem tuam non tam stultus eram ut
reprchenderem. quam nemo potest fortius accusare.nͥ tu ipedum sc̾bis. Sed
sertitudinẽ. & maledicere omnibus. bone conscientu signum arbitraris.
Nec tibi ut dicisferulas adhibeo. neq athenogeron tam icum euscuticim
trine. omnes tractatores ferre non possumus. & ingenui acumen p̃stingis
occulos nrõs. in tantum ut omnes tuos mundos putes. certatim opͥmere
tecupimus nͥ semel inscribendo obtinueris pͥncipatum & marce elloquẽ
tie steteris. ut cunctis nobis qui aliquid scire uolumus. mutire nõ liceat
Ego pħus rethor. gramaticus dialeticus. hebreus.grecue latinus trilinguis
hoc modo & tubilingius cris qr tantum habes grci latiniq sermonis sciẽ¬
tiam ut & greti telatinum & latini grecum putent. & papa epifanius pẽ¬

Expanded text:
is, sentias criminantem. Imperitiam autem tuam, non tam stultus eram, ut is, sentias criminantem. Imperitiam autem tuam, non tam stultus eram, ut reprehenderem; quam nemo potest fortius accusare, quam tu ipse dum scribis. Sed sertitudinem, et maledicere omnibus, bonae conscientiae signum arbitraris. Nec tibi, ut dicis, ferulas adhibeo, neque athenogeronta  Senem discipulume tuae, atque doctrinae omnes tractatores ferre non possumus, et ingenii acumine perstringis oculos nostros, intantum ut omnes 537 tuos invidos putes, certatim opprimere te cupimus: ne si semel in scribendo obtinueris principatum, et in eloquentiae arce steteris, cunctis nobis qui aliquid scire volumus, mutire non liceat. Ego philosophus, rhetor, grammaticus, dialecticus, Hebraeus, Graecus, Latinus, trilinguis. Hoc modo et tu bilinguis eris, qui tantam habes Graeci Latinique sermonis scientiam, ut et Graeci te Latinum, et Latini te Graecum putent: et papa Epiphanius
Abbreviated transcription (Latin):
a paucis illis amicio tius & cuscbio & ceteris data oxemplaria queita inter
se congruunt atq consentiunt. ut nepuncto quidem ab alicro differãt. Deũ
ad purum non erant scedule & emendandos erroros tuosiam alii posside¬
bant. Sentis ne non herere inter se mendatium & quid tibi in articulo
temporio ꝓfuit. ut ep̃oꝵ sententias suterfugeres. patere discussum. & tuis
te uerbia redargui. Ex quo apparet iuxta incliti oratoris eulogium. te uolũ
& ip̃a ut loquutus es uerba subnectam. Eloquentiam ut dicio tuam. & in pͥ¬
fatione mea laudasse mefateor. & etiam nunc laudarem. nisi tu eam contra
tullii tui sententiam multa uctantia faceres odiosam. Ubi iactaui elloquẽtiã
ineam. qui etiam a telaudatam non libenter accepi.An hoc dicis quia non
uis subdola p̃dicatione palpari. Aperte accusaberis ut qui laudantem respu¬

Expanded text:
a paucis illis amicis tuis, et Eusebio et caeteris data exemplaria; quae ita inter a paucis illis amicis tuis, et Eusebio et caeteris data exemplaria; quae ita inter se congruunt, atque consentiunt, ut ne puncto quidem alterum ab altero differat. Deindead purum non erant schedulae; et emendandos errores tuos jam alii possidebant. Sentisne non haerere inter se mendacium? Et quid tibi in articulo temporis profuit, ut episcoporum sententias subterfugeres, patere discussum, et tuis te verbis redargui? Ex quo apparet juxta inclyti oratoris  Ciceronis  elogiet ipsa, ut locutus es, verba subnectam. « Eloquentiam, ut dicis, tuam, et in Praefatione mea laudasse me fateor; et etiam nunc laudarem, nisi tu eam contra Tullii tui sententiam, multa jactantia faceres odiosam. » Ubi jactavi eloquentiam meam, qui etiam a te laudatam non libenter accepi? An hoc dicis, quia non vis subdola praedicatione palpari? Aperte accusaberis, ut qui laudantem respu
Abbreviated transcription (Latin):
tue. qui emendare cessasti. & in eosolo erit illeculpapilis quia scͥpta tua ci¬
to disseminauit inuulgus queq tupaulatim emendare decreueras. Sin
autẽ ut tuuis eas falsauit eusebius.quid actusirio atq p̃tendis in emenda¬
tas. & nec non ad purum digestas in publicum pro ruppisse. Ee emendate
& non emendate similem recipuint fallicatem. Nullus inqui cos habebat
libros. Aut ad modum pauci. In uno sermone quanta diuersitao. Sinullus
cos habeat. quomõ apud paucos erant. Si pauci habebant. curnullum ha¬
buisse mentiris. Cum autem dicas apud ptucos fuisse. &tcip̃o conficente sub¬
uersum sit quod nullus habuerit ubi est illud quod quereri auro redem¬
ptum notarium tuum. Dic nomen notarii. quatum aurum datum sit.
ubi.per quem & cui ddatum.Utiq proditorem tuum abiccisti ate.&tãti
facinoris reum a tuo consortio separasti. Uide ne magis illud uerum sit.

Expanded text:
tuae, qui emendare cessasti. Et in eo solo erit ille culpabilis, quia scripta tua cituae, qui emendare cessasti. Et in eo solo erit ille culpabilis, quia scripta tua cito disseminavit in vulgus, quae tu paulatim emendare decreveras. Sin autem, ut tu vis, eas falsavit Eusebius: quid causaris, atque praetendis inemendatas, et necdum ad purum digestas in publicum prorupisse? Et emendatae enim, et non emendatae similem recipiunt falsitatem. Nullus, inquis, eos habebat libros, aut admodum pauci. In uno sermone quanta diversitas! Si nullus eos habebat, quomodo apud paucos erant? Si pauci habebant, cur nullum habuisse mentiris? cum autem dicas 536 apud paucos fuisse; et te ipso confitente subversum sit, quod nullus habuerit, ubi est illud, quod quereris, auro redemptum notarium tuum? Dic nomen notarii, quantum auri datum sit, ubi, per quem, aut cui datum. Utique proditorem tuum abjecisti a te  Al. ante; et tanti facinoris reum a tuo consortio separasti. Vide ne magis illud verum sit,
Abbreviated transcription (Latin):
non sunt. Et si ꝓbaueris nichil in illis hereticum lunc ille tenebitur cri¬
mine falsitatis. Quamiuis muteo quamuis corrigas.catholica non ꝓbabis
Si enim error esset in uerhis aut in paucio sensibu possent detruncari
mala & bona ꝓhio reponi. Ubi autem tota disputatio est equalis. &uniti
uerterentur statum. ut rutsum ex alio pͥnapio alie sint ruine. quid habeo
emendarencuncta mutaueris. Quod si facc̃ uolueris iem non libros alie¬
nos interp̃taberis. Sed condes tuos.ł loc autem auusmodi argumentũ
sit non intelligo. Quia inquis emendate & numdum ad purum digeste er̃t
scedule. ld aroo facilius ab euschio falsite lunt. Aut ego tardior sum aut m
satis fatuum. & obtussum iudeuir. Sineodum emendatenec id purum di¬
geste crant cedule. Feror em non eusebio putabitur.Simore &t irditati

Expanded text:
non sint: et si probaveris nihil in eis haereticum, tunc ille crimine tenebitur falnon sint: et si probaveris nihil in eis haereticum, tunc ille crimine tenebitur falsitatis. Quamvis mutes, quamvis corrigas, catholicas non probabis. Si enim error esset in verbis, aut in paucis sensibus, possent detruncari mala, et bona pro his reponi. Ubi autem tota disputatio aequalis est: ut univertantur statum: ut rursum ex eodem principio aliae sint ruinae; quid habes emendare, nisi cuncta mutaveris? Quod si facere volueris, jam non libros alienos interpretaberis, sed condes tuos. Hoc autem cujusmodi argumentum sit, non intelligo. Quia, inquit, inemendatae, et nondum ad purum digestae erant schedulae, idcirco facilius ab Eusebio falsatae sunt. Aut ego tardior sum; aut mihi satis fatuum et obtusum videtur. Si nondum emendatae, nec ad purum digestae erant schedulae, error earum non Eusebio imputabitur, sed morae et tarditati
Abbreviated transcription (Latin):
protestor menon ꝓbasse accusationem cius. nec iuusꝙ xmi i xp̃imus
corripere ualeas aut emendire. Sed quia unusquisq uiuit stomacho suo. &:
amicus non statim dominuo est alterius uoluntatis. Sicut accusationem ctiã
ueram reprehendo.sic falsitatem. Deduliꝵ in Pando uiro non suscipio. Quid
enim homolatinus de interp̃tatione greca potuit immutare. Aut quid sub¬
traheret uel adderet in libris ꝑiarcon. ubi sic contexta sunt omnia. & alterũ
pendet ex altero. Aut quicquid tollere uolueris aut addere qĩ pannus
in uestimento statm apareat. Quod gͦ memores ip̃e fatuo paululum
saltim humani si non xani pudore issume. nec despecta &calcata constũa
tua uerbis depurgandum putes. qui uerbis urgeris. Si cus ebius auro
redemit in emendatas cedulas quas falsaret. tu ꝓfertua que fallate

Expanded text:
protestor, me non approbasse accusationem ejus, nec cujusquam Christiani protestor, me non approbasse accusationem ejus, nec cujusquam Christiani corripere valeas, aut emendare? Sed quia unusquisque vivit stomacho suo: et amicus non statim dominus est alterius voluntatis: sicut accusationem etiam veram reprehendo, sic falsitatem schedularum in sancto viro non suscipio. Quid enim 535 homo Latinus de interpretatione Graeca potuit immutare? Aut quid subtraheret, vel adderet in libris περὶ Ἀρχῶν ubi sic contexta sunt omnia, et alterum pendet ex altero, ut quidquid tollere volueris, vel addere, quasi pannus in vestimento statim appareat? Quod ergo me mones, ipse facito: paululum saltem humani, si non Christiani pudoris assume, ne despecta et calcata conscientia tua, verbis te purgatum putes, qui rebus urgeris. Si Eusebius auro redemit inemendatas schedulas, quas falsaret, tu profer tuas, quae falsatae
Abbreviated transcription (Latin):
miscit. Usq ad cone obdurasti frontem ut ponas mendatium spem tumi &
estimes te ꝓtegi posse mendatio & quicꝗd finterio tibi credendum putes
Quis bethleem de cubiculo frĩs eu sebii furatus est eplam laudatrice tuã
Cuius artifitio. & a cuius ministrio. insante fabide hospiuo & uirixini¬
& prudentis occeani inuentus est codex. quem illi nunꝙͣ uioderant. An
id cuto testimas innocentem. Sed quicꝗd tuum ẽ in alios conseras. Quicũ¬
q te offenderit quamuis simplex quamius innoxiuo sit. illico cͥminosuo fict
łlabes erim ꝑ quod diane est uita pudicicia quod gresi magistri p̃tulit san¬
ctitati. pp quod uidas tradidit dominum suum. Uideamus tamen quid¬
m̃s nccessarius de sedulis suis nundum emendatis. nondum ad purum
digestio fallauit. & ob id facilius ci falsitas fuerit: quod aut nullus cas ha¬
beret. Aut ad modum pauci Et ante scripsi. & nũc erdem deo mediãte

Expanded text:
imescat? Usque adeone obdurasti frontem ut mendacium ponas spem tuam: eimescat? Usque adeone obdurasti frontem ut mendacium ponas spem tuam: et existimes te protegi posse mendacio, et quidquid finxeris tibi credendum putes? Quis Bethleem de cubiculo fratris Eusebii furatus est epistolam laudatricem tuam? Cujus artificio, et a cujus ministris in sanctae Fabiolae hospitio, et viri prudentis Oceani, inventus est codex, quem illi numquam viderant? An idcirco te existimas innocentem, si quidquid tuum est, in alios conferas? Quicumque te offenderit, quamvis simplex, quamvis innoxius sit, illico criminosus fiet? habes enim, per quod Danaes est victa pudicitia, quod Giezi magistri praetulit sanctitati, propter quod Judas tradidit Dominum suum. 5. Non meus necessarius de schedulis tuis, necdum emendatis, et nondum ad purum digestis, falsaverit: et ob id facilius ei falsatae fuerint, quod aut nullus eas haberet, aut admodum pauci. » Et ante scripsi, et nunc eadem, Deo audiente,
Abbreviated transcription (Latin):
ris m montes criminum. & gladios quos defigas in uigulum meum tanto tem¬
pore exacius. Id circo ne cereales & anabasii tui ꝑ diuersas ꝓuintus cucuerent.
ut laudes meis legerent. ut pane gyricum tuum ꝑ angulos & platcas & muli¬
erculaꝵ textrinas excitarent. Hec estilla tua sancta uerecundia.Hlec edifica
cioxana. Sic modestus es sic pudens ut caterilatim de occidente uenientes.
mnͥ tua maledicta narrauerint.ita memoriter & consentanee. ut ego cogerer
non scͥptis tuis que nec dum legeram. Sed scriptoꝵ opinioibus respondẽ.
Noli multo auro redimere notirium meum. Sicut amici tui demeia pur
dicem. quem censu inagno cuperes comparatum. Non te pudet pͥmii. Ego
auro redimerem notarium tuum. Et quis tantus ac talis est ut audeatꝰ c̃
creso & dario pugnare diuitiis ut subitum demeratum & crassum non p̃t¬

Expanded text:
ris mihi montes criminum, et gladios quos defigas  Al. designas in jugulum meum, tanto ante temris mihi montes criminum, et gladios quos defigas  Al. designas in jugulum meum, tanto ante tempore exacuis? Idcircone Cereales et anabasii tui per diversas provincias cucurrerunt, ut laudes meas legerent? Ut panegyricum tuum per angulos et plateas, ac muliercularum textrinas recitarent? Haec est tua illa sancta verecundia, haec aedificatio Christiana; sic modestus es, sic pudens, ut catervatim de occidente venientes, mihi tua maledicta narraverint: ita memoriter et consentanee, ut ego cogerer 534 non scriptis tuis, quae necdum legeram, sed scriptorum respondere opinionib« Noli multo auro redimere notarium meum: sicut amici tui de meis περὶ dicem, quem censu magno cuperes comparatum. » Non te pudet prooemii? Ego auro redimerem notarium tuum? Et quis talis ac tantus est, ut audeat cum Croeso et Dario pugnare divitiis? Ut subitum Demaratum, et Crassum non pert
Abbreviated transcription (Latin):
& phibco & cogis ad respondendum. In quo uirum moderibor ut & ob-¬
iecta diliam. & ab inuiria temperem. Quis enim eum non timeat qui est
paratus occidere. Sequarq uestigia proposiuonia tue. Seruans cetera illis
cruditissimis libris. quos ante ꝙ legerem confutaui. Dicis te accusationem meiͥ
ad costantum misisse qui meis uerbis lesi fuerant. & non ad plures. quia non
ad ostensionem. sed ad edificationem xp̃iinis loquendum est. Et unde oro te
libroꝵ tuoꝵ ad me fama ꝑuenit. Quis cos rome.quis in italia.quis in dalma¬¬
tie insulas disseminauit. Sim scͥniistius & amicoꝵ tuoꝵ latebant. Adme
quomo mea crimina puenerunt. Et audes dicere tenon ad ostensionem sed
ad edificationem qͣi xanũ loqui. qui desene senex tanta confingis.quanta
non diceret delatrone homicda. de scorto meretrice.scurra de qui partu
qui partu¬

Expanded text:
et prohibes, et cogis ad respondendum. In quo utrumque moderabor, ut et obet prohibes, et cogis ad respondendum. In quo utrumque moderabor, ut et objecta diluam, et ab injuria temperem. Quis enim eum non timeat, qui est paratus occidere? Sequarque vestigia propositionis tuae, servans caetera illis eruditissimis libris, quos antequam legeram, confutavi. Dicis « te accusationem meam ad eos tantum misisse, qui meis verbis laesi fuerant, et non ad plures: quia non ad ostentationem, sed ad aedificationem Christianis loquendum est. » Et unde, oro te, librorum tuorum ad me fama pervenit? Quis eos Romae? quis in Italia? quis per Dalmatiae insulas disseminavit? Si in scriniis tuis et amicorum tuorum latebant, ad me quomodo mea crimina pervenerunt? Et audes dicere te non ad ostentationem, sed ad aedificationem quasi Christianum loqui, qui de sene senex tanta confingis, quanta non diceret de latrone homicida, de scorto meretrix, scurra de mimo? Qui partu
Abbreviated transcription (Latin):
machati sunt. & separauit cos nauigalio quos xp̃i cuangelium compelle¬
bat. Non ne idem paulus in fatiem petro restitit. quod non rocto pede in¬
Non ne etiam in religione libri aparentibus & coniuges amaritis salua
pietate dissentumt. Uos si ita habetis ut habemus cur nos odistis. Si aliter cre¬
ditis. quid uultis occidere. An qr uobis dissenscrit occidendus est. Testem in¬
uoco iħm conscientiemec:qui &has litieras & tuam eplam iudicaturus c̃. me
ad commonitionem sancti pape cromacii uoluisse reticere. & finem face̾ simul¬
latum. & uincere in bono malum. Sed quia minaris interitum nͥ tacuero rñ¬
dere compellor. ne uidear tacendo crimen agnoscer & leuitatem meam ma¬
dialetica arte quam nescis. sed ex carnificum offitina & meditatione pro¬
batum. Si tacuero criminosus ero. Si respondero maledictus. Iu me ergo

Expanded text:
machati sunt, et separavit eos navigatio, quos Christi Evangelium copulamachati sunt, et separavit eos navigatio, quos Christi Evangelium copulabat? Nonne idem Paulus in faciem Cephae restitit, quod non recto pede inNonne in religione etiam liberi a parentibus, et conjuges a maritis salva pietate dissentiunt? Vos si ita habetis. ut habemus, cur nos odistis? Si aliter creditis, 533 quid vultis occidere? An qui a vobis dissenserit, occidendus est? Testem invoco Jesum conscientiae meae, qui et has litteras, et tuam epistolam judicaturus est, me ad commonitionem sancti papae Chromatii voluisse reticere, et finem facere simultatum, et vincere in bono malum; sed quia minaris interitum, nisi tacuero, respondere compellor, ne videar tacendo crimen agnoscere, et lenitatem meam, madialectica arte quam nescis, sed ex carnificum officina et meditatione prolatum. Si tacuero, criminosus ero: si respondero, maledicus. Tu me ergo
Abbreviated transcription (Latin):
ulcisenates kiarissimi. Sed date locum ire. Scriptum est enim. Michi uindio¬
tam & ego retribuam dicit dominus. Ded si esurierit inimicus tuus. ciba illũ.¬
Si ficierit da illi potum. Hoc enimfaciens carbone ignis congragabis suꝑ
caput eius. Qui enim seuindicit. ultionem domini non merctur. Ettamẽ
rum. hone p̃br̃.imitator xp̃i fratrem tuum potes occidere:quem si tantum
ederis homicida es. Hoc asaluatore didicisti. uerberanti inxxillam p̃beres et
alteram. Sic ip̃e respondit ꝓcusori suo.Simale locutus sum testimonium peri¬
beꝰ demalo. Si autembene quid me codis. Mlortem minaris.quam & serpẽtes
inferre possunt.Mors omnium esthomicidium pessimorum. Quid enim. ÷¬
Nisi tume occideris. ego immortalis ero. Quin potius habebo gratiam qued
facis de necessitate uirtutem. Non ne & apłisaluis interse amiatiis dissen¬
serunt. Cum paulus & barnabas ꝑꝑ iohanem cognomendo marchum sto¬

Expanded text:
ulciscentes, charissimi, sed date locum irae; scriptum est enim : Mihi vindiculciscentes, charissimi, sed date locum irae; scriptum est enim : Mihi vindictasi sitierit, da illi potum. Hoc enim faciens, carbones ignis congregabis super caput ejus Qui enim seipsum vindicat, ultionem Domini non meretur. 2. Apostrum, bone presbyter, imitator Christi, fratrem tuum potes occidere, quem si tantum oderis, homicida es? Hoc a Salvatore didicisti, ut verberanti maxillam, praeberes et alteram? Sic ipse respondit percussori suo: Si male locutus sum, testimonium perhibe de malo: si bene, quid me caedis ? Mortem minaris, quam et serpentes inferre possunt. Mors omnium est, homicidium pessimorum. Quid enim? nisi tu me occideris, ego immortalis ero? Quin potius habeo gratiam, quod facis de necessitate virtutem. Nonne et Apostoli salvis inter se amicitiis dissenserunt; cum Paulus et Barnabas propter Joannem, cognomento Marcum, sto
Abbreviated transcription (Latin):
tor interim tui sum. Non enim considero quid tu mercaris. Ded ꝗd
me deceat. & saluitoris eloquium ꝑtimesco dicentis. Qui scindaliz iuerit
unum depusillis istis qui in me credunt. expedit ei ut suspenditur mola assmaria¬
in collo eius & demergatur in ꝓfundum mario. & uemundo a scindalio. necesse
est ut uenimt scandala & uehomini ꝑquem scandalum uenit Poterim & ego
ignorantes imprudentia ueritatio. & furor constantia putaretur.Ded absitut
imitator tuisim. & quod inteiepiehendo ipẽ fatiam. Ille loquatur spurticias
qui potest spurca comiutẽ.Malus homo de malo cordis thesauro ꝓfert ea que
mala sunt. Ex habundantia cordis os loquitur. habeto interim lucrum. quod
amicus quondam tuus. nec accusais turpia tibi uult obicere. Et hoc dico.nõ
quo accusationis iue gladios pretermiscam. Sed quo magis accusari uelim
ꝙͣ accusare: & pati in uiriam ꝙ facere. Sciens p̃ceptum ab aplo non uos metipos

Expanded text:
tor interim tui sum. Non etenim considero, quid tu merearis, sed quid tor interim tui sum. Non etenim considero, quid tu merearis, sed quid me deceat; et Salvatoris eloquium pertimesco dicentis: Qui scandalizaverit unum de pusillis istis, qui in me credunt, expedit ei, ut suspendatur mola asalis. Necesse enim ut veniant scandala; sed vae homini per quem scandalum venit . Poteram et ego ignorantes impudentia veritas, et furor constantia putaretur. Sed absit ut imitator tui sim; et quod in te reprehendo, ipse faciam. Ille loquatur spurcitias, qui potest spurca committere: Malus homo de malo cordis thesauro profert ea quae mala sunt. Ex abundantia cordis os loquitur . Habeto interim lucrum, quod amicus quondam tuus nunc 532 accusatus, turpia tibi non vult objicere. Et hoc dico, non quod accusationis tuae gladios pertimescam; sed quod magis accusari velim, quam accusare, et pati injuriam, quam facere, sciens praeceptum ab Apostolo: Non vosmetipsos
Abbreviated transcription (Latin):
ETISUTTERIS PRUDENCIETC
quibus in me inueheris. & lauditum quondã
tuum quem uere colegam loquebaris & frm
nẽ lebris ad respondendum ꝓuocas. t̾res crimi¬
nibus. Intellexi illud salomonis in te eẽ com¬
pletum. in orestultibaculus contumelie.& nõ
recipit fatuus uerba prudentien ea dixeris qͣ
uersantur in corde cius. Et ysaus. Fatuus inꝗt
fatua loquetur. & corcius umna intelliget.ut
compleat iniquitates. & loquatur cont̾ra deũ
menditium. Quid enim necesse fuit accũ¬
sationis uolumina mittere. & maledicta ꝓferre in medium. Ded tu in
ultima parte epłe denuntiata me morte deterres.ne audeam respon¬
dere cͥminibus ymo laudibus tuis. Eadem quippe & pdicas &accusas:
& de uno fonte dulce amaꝵq procedit. Unde obsecrote ut uerccundi¬
am & pudorem que a me exigis pͥor exhibeas. & qui mendatii alterũ
criminaris. desinas ip̃e mentiri. Ego nulli scandalum fatio. nec accusa¬

Expanded text:
itteris prudentiae tuae, quibus in me inveheris, et laudatum, quondam tuum, quem verum collegam loquebaris et fratrem, nunc libris ad respondendum provocas, terresque criminibus, intellexi illud Salomonis in te esse completum: In ore stulti baculus contumeliae . Et, non recipit fatuus verba prudentiae: nisi ea dixeris, quae versantur in corde ejus . Et Isaias: Fatuus, inquit, fatua loquetur, et cor ejus vana intelliget: ut compleat iniquitates, et loquatur contra Deum mendacium . Quid enim necesse fuit accusationis volumina mittere, et maledicta proferre in medium; si tu in ultima parte epistolae, denuntiata morte me deterres, ne audeam respondere criminibus, immo laudibus tuis? Eadem quippe et praedicas et accusas, et de uno fonte dulce amarumque procedit. Unde obsecro te, ut verecundiam et pudorem, quem a me exigis, prior exhibeas; et qui mendacii alterum criminaris, desinas ipse mentiri. Ego nulli scandalum facio, nec accusa
Abbreviated transcription (Latin):
mec dominus ꝙ ab ip̃o procintu & interp̃tationis exordio supradicta necessi¬
tas me retraxit & scis ip̃e uero bene fieri. ꝙ occupato aĩo fut. Palliolum textu¬
ra breui. caritate latissimum senili capiti confouendo libenter accepi. & mu¬

Expanded text:
meae dominus, quod ab ipso procinctu et interpretationis exordio supra dicta necessimeae dominus, quod ab ipso procinctu et interpretationis exordio supra dicta necessitas me retraxit; et scis ipse non bene fieri, quod occupato animo fiat. palliolum textura breue, caritate latissimum senili capiti confouendo libenter accepi et mu
Abbreviated transcription (Latin):
mutasse sententiam sed tm̃ praua dogmata repudiare. Scio enim equali male¬
dicto & eos subiacere qui bona mala dicunt & illos qui malabona uidicint. ꝗ
fatiunt amaꝵ dulce & dulce amaꝵ. Aut que est tanta ꝑtinatiasic alicuius
laudare doctrinam ut sequatur & blasfemiam. De secundo ꝓblamate tuo. ter¬
culianus in libris de monogamia disseruit asserens scõs dia fidelium filios.
ꝙ qĩ candidati sint fide & nullis idolitrie sordibus polluantur. Simulq con¬
sidera ꝙ & uasa lancta in tabernaculo legerimus & cetera que ad ritum ceri¬
moniaꝵ ꝑtinent cum utiq sancta eẽ non possunt. nͥ ea que sentunt & uenerã¬
expiatis sctõs nominent sicut & berlabee sanctificata scribitur ab immundi¬
cia sui.& ip̃m templum sanctuarium nominitur. Obsecro te ne tacito mẽ¬
tis uditio me aut uarietatio arguis aut falsitatio. Testis enim est consaenti

Expanded text:
mutasse sententiam —, sed tantum praua dogmata repudiare. scio enim aequali malemutasse sententiam —, sed tantum praua dogmata repudiare. scio enim aequali maledicto et eos subiacere, qui bona mala dicunt, et illos, qui mala bona iudicant; qui faciunt amarum dulce et dulce amarum. aut quae est tanta pertinacia sic alicuius laudare doctrinam, ut sequar et blasphemiam ?. De secundo problemate tuo Tertullianus in libris de monogamia disseruit adserens sanctos dici fidelium filios, quod quasi candidatae sint fidei et nullis idolatriae sordibus polluantur. simulque considera, quod et uasa sancta in tabernaculo legerimus et cetera, quae ad ritum caerimoniarum pertinent, cum utique sancta esse non possint nisi ea, quae sentiunt et ueneranexpiatis nominet, sicut et Bethsabee sanctificata scribitur ab inmunditia sua et ipsum templum sanctuarium nominatur. Obsecro te, ne tacito mentis iudicio me aut uanitatis arguas aut falsitatis. testis est enim conscientiae
Abbreviated transcription (Latin):
implere non potius quod tibi ꝓmisseram & dinidem nr̃m rursum compendi¬
naui. & quidem ꝙ̃ uis mei am antissimi & egregii uiri. tamen unius uolunta¬
tem in tempus aliud distilissem nͥ omnis penefraternitas de eidem urbe po¬
stulasset assetens multos ꝑiclitari & ꝑuersio dogmatibus acꝗescere. Unde neces¬
sitate compulsus sum transferre libros.in quibus plus mali ꝙ boni est &hanc
seruare mensuram. ut nec adderem quid nec demerem grecimq fidem latinã
integritate seruarem. Quoꝵ exemplaria a supradicto frẽ poteris mutuari.licet
tibi greca suffitiant & non debeas turbidos nostri ingenioli riuos querere. qui de
ipĩs fontibus bibis. Prcterca quia docto uiro loquor &tam diuinis scpturis ꝙͣ scli
litteris erudicto. illud dignationem tuam amonitam uolo ne me putes istum
modum rustia balatronis cuncta origenis reꝓbare que sepsit quod in me cͥmi

Expanded text:
inplere non potui, quod tibi promiseram, et Danielem nostrum rursum conperendiinplere non potui, quod tibi promiseram, et Danielem nostrum rursum conperendinaui. et quidem, quamuis mei amantissimi et egregii uiri, tamen unius uoluntatem in tempus aliud distulissem, nisi omnis paene fraternitas de urbe eadem postulasset adserens multos periclitari et peruersis dogmatibus adquiescere. unde necessitate conpulsus sum transferre libros, in quibus plus mali quam boni est, et hanc seruare mensuram, ut nec adderem quid nec demerem Graecamque fidem Latina integritate seruarem. quorum exemplaria a supra dicto fratre poteris mutuari, licet tibi Graeca sufficiant et non debeas turbidos nostri ingenioli riuos quaerere, qui de ipsis fontibus bibis. Praeterea, quia docto uiro loquor et tam diuinis scripturis quam saeculi litteris erudito, illud dignationem tuam admonitam uolo, ne me putes in modum rustici balatronis cuncta Origenis reprobare, quae scripsit - quod in me cri