comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tem: cacłẽ aut̃ a ꝓposito dampnabile ꝓpt̃
diabolicã tͣnsgressionẽ. Uidete gͦ diligen¬
ter: & iterũ atq iderũ uobiscũ uersate:
ne dũ tenditis ad cumulũ ꝑfectionis:
fiatis uob̾ causa qͦd absit maioris dãp¬
nationis. ꝓponide menti dũ licet oĩa
cõmoda quib carere disponitis: et
ediuerso multas & magnas iniurias
quib mundo ualedicentes traditis
uosmetipsos. famem. sitim. algorẽ. nu¬
cditatẽ. uigilias. laborẽ. abiectionẽ. con¬
tumelias: postremo qͥc qͥd homines fu¬
giunt. uos seqͥmini. Cauete ne dũ ista
sequent᷑: uos fugiatis. Dicebat talia non
quo eos a ceptis salubribꝰ det̾reret: sed
ut contͣ uentura qͦlibet p̾muniret:
ac ꝑ hoc redcłet ad tołandũ robustos.
qͦs nulla tẽptationis uarietas offen¬
deret imꝑatos. At illi nicħ moti a ꝓ¬
posito. immo sc̃i uiri sermonibꝰ multo
magis animati. nullis se frangendos
adũsitatib. nulla uoluptatũ recorda¬
tione uacillaturos xp̃o iuuante ꝓ¬

Expanded text:
to, damnabile propter diabolicam transgressionem. Videte ergo diligenter, et iterum atque iterum vobiscum versate ne, dum tenditis ad cumulum perfectionis, fiatis vobis causa, quod absit! majoris damnationis. Proponite menti, dum licet omnia commoda, quibus carere disponitis; et e diverso multas et magnas injurias, quibus mundo valedicentes traditis vosmetipsos; famem, sitim, algorem, nuditatem, vigilias, laborem, abjectionem, contumelias, postremo quidquid homines fugiunt, vos sequimini: cavete ne, dum ista sequentur, vos fugiatis. » Dicebat talia, non quod eos a coeptis salutaribus deterreret, sed ut contra ventura quaelibet praemuniret, ac per haec redderet ad tolerandum robustos, quos nulla tentationis varietas offenderet imparatos. 10. At illi nihil moti a proposito, imo sancti viri sermonibus multo magis animati, nullis se frangendos adversitatibus, nulla voluptatum recordatione vacillaturos, Christo juvante, pro
Abbreviated transcription (Latin):
Delatus ẽ inde cũ matre ad castrum:
⁊ sicut fieri solet. cuidã mulieri tra¬
ditur ad lactandũ. Quem cũ illa mam¬
me ammouiss: gustare noluit. ñ tam
tentis horrorẽ. Patuit hoc continuo: eũ
& matris ub̃a bibens suxit. et priorem
illã. temptandi causa adhibitꝰ rursũ
despexit. Mulier enĩ illa meretrix e¬
rat: et ob hoc infans cũ lac respueret:
dampnauit peccatũ. Nesciebat utiq
qͥd dampnaret: s dĩ uirtus in nesci¬
entib oꝑatur. Creuit gͥ cũ infante

Expanded text:
Delatus est inde cum matre ad castrum, Delatus est inde cum matre ad castrum, et sicut fieri solet, cuidam mulieri traditus ad lactandum. Quem cum illa mammae admovisset, gustare noluit, non tam tentis horrorem. Patuit hoc continuo, cum et matris ubera libens suxit, et priorem illam, tentandi causa adhibitus, rursum despexit. Mulier enim illa meretrix erat, et ob hoc infans, cum lac respueret, damnabat peccatum; nesciebat utique quid damnaret, sed Dei virtus etiam in nescientibus operatur. 4. Crevit igitu
Abbreviated transcription (Latin):
rata legentib displicebit oratio: place¬
at saltim ꝓmpta seͥbentis deuotio: pla¬
ceat ueritas relationis: placeat recens
memoria sc̃itatis. Nã licet in quo eũq
tẽpore bene gestoꝵ fidelibꝰ sit grata re¬
cordatio: uehementiꝰ tñ afficit audidorẽ
qͦd uelut sub ocłis positũ presens ꝓba¬
dio suspitione falsitatis absoluit. Nunc
mus:
genere auernus. condidione
liber: natꝰ est de parentib
xp̃ianis. matre reingarde.
patre giraldo: qui ut cre¬
ditur a beati gnraldi aureliacensi stir¬
pe.priscã duxit originẽ. Hunc a pͥma
infantia d̃i seruũ futurũ signis quib¬
dã ostensũ est: que ñ absurdũ uidetur
inserere lectioni. Mader eiꝰ ipso graui¬
da cũ imminende partꝰ temꝑe ad qd̃¬
dam castrũ tenderet: non sine dĩ nu¬
tu. urgende necessitate in solitudine
partũ effudit. Nimirũ solitudinis erat
futurꝰ amator: & uitã hanc in qͦͣ nas¬
cebat᷑ uiam reputaturꝰ non patriam.

Expanded text:
rata legentibus displicebit oratio, placerata legentibus displicebit oratio, placeat saltem prompta scribentis devotio; placeat veritas relationis, placeat recens memoria sanctitatis. Nam licet in quocunque tempore bene gestorum fidelibus sit grata recordatio, vehementius tamen afficit auditorem, quod velut sub oculis positum, praebens probatio suspicione falsitatis absolvit. Nunc mus. genere Arvernus, conditione liber, natus est de parentibus Christianis, matre Raingarde, patre Geraldo, qui, ut creditur, a beati Geraldi Aureliacensis stirpe priscam duxit originem. Hunc a prima infantia Dei servum futurum signis quibusdam ostensum est, quae 1435 non absurdum videtur inserere lectioni. Nam mater ejus ipso gravida, cum, imminente partus tempore, ad quoddam castrum tenderet, non sine Dei nutu, urgente necessitate, in solitudine partum effudit. Nimirum solitudinis erat futurus amator, et vitam hanc in qua nascebatur, viam reputaturus, non patriam.
Abbreviated transcription (Latin):
nit lectionẽ extendi. Neq enĩ tim̃dum
ẽ ne pauꝑtas orationis diuitias rerũ
exhauriat: cũ potiꝰ sit sꝑandũ lingue
pauꝑis incdigentiã. rerũ largitate di¬
tandã. in tam scilicet honesto genere
cause: ubi si omne uelam̃ auferat᷑. ma¬
deriȩ dignitas se tuetur. Lectoris gͥ be¬
niuolentiã & attentionẽ parit̃ inuita¬
mus ÷ tanto uidelicet maiorẽ adeptu¬
ri mercedẽ: qͣnto plurib dõ cooꝑante
labor ñr placuerit. ꝓderit enĩ quib
placebit: s & nob̾ ualde placebit
qd̃ ꝓderit: sicq labor ñr fiet alien
causa ꝓfectꝰ: et alienꝰ ꝓfectus nr̃e cau¬
sa mercedis. Nos aut̃ curabimꝰ ꝓ uiribꝰ
omnino ut placeat breuitati ut dixi¬
mus oꝑam dando: ñ qua necessaria¬
defraudemꝰ. sed qua suꝑflua recidamus:
dando etiã oꝑam leuitati: ñ qua mat̾iȩ
dignitas destruat᷑: s qua facultas indel¬
ligentie conferat᷑. Qd̃ si etiã parũ accu¬

Expanded text:
nit lectionem extendi. Neque enim timendum nit lectionem extendi. Neque enim timendum est, ne paupertas orationis divitias rerum exhauriat, cum potius sit sperandum linguae pauperis indigentiam rerum largitate ditandam in tam scilicet honesto genere causae, ubi si omne velamen auferatur materiae, dignitas se tuetur. 2. Lectoris igitur benevolentiam et attentionem pariter invitamus, tanto videlicet majorem adepturi mercedem, quanto pluribus, Deo cooperante labor noster placuerit. Proderit enim quibus placebit, sed et nobis valde placebit quod proderit; sicque labor noster fiet alieni causa profectus, et alienus profectus nostrae causa mercedis. Nos autem curabimus pro viribus omnino ut placeat, brevitati, ut diximus, operam dando, non qua necessariadefraudemus, sed qua superflua rescindamus: dando etiam operam lenitati, non qua materiae dignitas minuatur, sed qua facultas intelligentiae conferatur. Quod si etiam parum accu
Abbreviated transcription (Latin):
ueraei quidẽ ut credimꝰ
s difficili ac ꝓlixo stilo
narraiit : simpliei & breu oratione
iuuante dõ conabim᷑ explicare: qua¬
tinꝰ & breuis narratio tediũ pellat.¬
⁊ simplex eloeutio faeilẽ intellectũ
adinittat: ñ qd̃ illiꝰ scͥptoris ingenio
aliqͥd derogemꝰ: s qͥa illoꝵ qui nobis¬
hoc imponunt negotiũ. religioni ⁊ aue¬
toritati płimũ prerogamꝰ. Quos quidẽ
Nam eũ gesta sc̃oꝵ ob hoc litt̾is manden¬
tur. ut om̃iũ legentiũ uł audientium
ad imitandũ accendat᷑ intentio: eu¬
randũ sũmoꝑe ẽ seriptori ut in qͣntũ
fieri potest. nulliꝰ excedat capacitatẽ:
qͦd ad omnẽ spectat utilitatẽ. Alioqͥn
totũ negotiũ debito fine curtat᷑. si qͦs
ad audiendũ gr̃a rerũ inuitat. odiosa
litt̾e difficultas excludat: aut qͦs litte¬
ra ut cũq admisit. suꝑuaeua ꝓlonga¬
tio languidos reddat. Quappt̃ nec in¬
usitatis aut ꝑegͥnis dictionib oꝑam
dari: nec diuersis applicationib conue¬

Expanded text:
ut credimus, sed difficili ac prolixo stylo narravit, simplici et brevi oratione, juvante Deo, tentabimus explicare; quatenus et brevis narratio taedium pellat, et simplex elocutio facilem intellectum admittat. Non quod illius scriptoris ingenio aliquid derogemus, sed quia illorum, qui nobishoc imponunt negotii, religioni et auctoritati plurimum praerogamus, quos quidem Nam, cum Gesta sanctorum ob hoc litteris mandentur, ut omnium legentium, vel audientium ad imitandum accendatur intentio, curandum est summopere scriptori ut, in quantum fieri potest, nullius excedat capacitatem, quod ad omnium spectat utilitatem. Alioquin totum negotium debito fine frustratur, si quos ad audiendum gratia rerum invitat, odiosa litterae difficultas excludat; aut quos littera utcunque admittit, supervacua prolongatio languidos reddat. Quapropter nec inusitatis aut peregrinis dictionibus operam dari, nec diversis explicationibus conve
Abbreviated transcription (Latin):
monachi cũ ramis palmarũ & oli¬
uarũ frondib psallentes tͣnsuehe¬
bant eã: & in sepulchris suis cum
alacͥtate condebant. Hec talis ac
tanta conu̾satio longe lateq cre¬
brescens: sc̃iq pachomii nom̃ ubi¬
q ꝑueniens: uniu̾sos ad agendas
deo grãs excitabat. Non pauci qͦ
contempnentes huiꝰ mundi nego¬
tia. singularẽ monachoꝵ conu̾sa¬
tionẽ & sp̃ualia studia diligebant:
int̾ quos ⁊ theodorus adolescens
ortus parentib et scdm secłm
ualde claris. hoc mͦ conuersus est:
ndecimo die mensis tibin id
apud egyptũ celebratur ex more
festiuitas. Cernens itaq domũ suã
nimis amplã ac splendidã. & bonis
om̃ib abundantẽ: ꝑ dei grãm cõ
punctus corde. talia secũ cepit uol¬
uere. Qͥd tibi ꝓderit infelix theo¬
dore. si totũ mundũ lucratꝰ fue
ris: et tẽporalib utens usq qͣq deli¬
tiis. ab illis et̾ius bonis ⁊ immortali¬
bus excludaris: Nullus enĩ potest et

Expanded text:
monachi cum ramis palmarum et olimonachi cum ramis palmarum et olivarum frondibus, psallentes transvehebant eam, et in sepulcris suis cum hilaritate condebant. CAP. XXIX.--Haec talis ac tanta conversatio longe lateque crebrescens, sanctique Pachomii nomen ubique perveniens, universos ad agendas Deo gratias excitabat. Non pauci quoque contemnentes hujus mundi negotia, singularem monachorum conversationem et spiritalia studia diligebant: inter quos et Theodorus, adolescens ortus parentibus, et secundum saeculum valde claris, hoc modo conversus est. Undecimo die mensis Tibi, id apud Aegyptum celebratur ex more festivitas. Cernens itaque domum suam nimis amplam ac splendidam, ac bonis omnibus abundantem, per Dei gratiam corde compunctus, talia secum coepit volvere: Quid tibi proderit, infelix Theodore, si totum mundum lucratus , et temporalibus utens usquequaque deliciis, ab illis aeternis bonis et immortalibus excludaris? Nullus enim potest et
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sentia ⁊ aliarũ quȩ erant ꝓuectio¬
chil ei deferens. nec ab ea ꝓrsus qͥe
quã accipiens. Non enĩ ꝓpriũ quid
habebant: qd̃ sibi mutuo largirent᷑
Eratq satis utrisq solũ uisitationis
offitiũ. memoriaq futuroꝵ: eũ spe
felicitatis ȩt̾nȩ. Si qndo uͦ uł ad struc¬
turam. uł ad aliã rem femine in
digerent monachis: eligebantur
magne conu̾sationis uiri. qͥ fr̃ib
ad quesita p̾essent offitia: & cũ ti¬
more dñi laborantes refectionis
hora reu̾tebant᷑ ad monast̾ium. ca¬
uentes apd̾ eas aliqͥd cibi potusq ꝑ¬
ciꝑe. Una uͦ regła tam uiroꝵ qͣm fe¬
minarũ hodieq ꝑdurat: nͥ qd̃ femi¬
ne melotis ut dixi minime utunt᷑:
Quod si defuncta ẽẽt uirgo: çurantes
funꝰ eius reliquȩ cunctaq qͤ ad se¬
pultitrã ꝑtinent adimplentes. defe¬
rebant usq ad ripam fluminis qͦd
utraq monast᷑ia diuidit: psalmos
ex more cantantes. Tũc transeuntes

Expanded text:
praesentia et aliarum quae erant provectiopraesentia et aliarum quae erant provectiohil ei deferens, nec prorsus ab ea quidquam accipiens. Non enim proprium quid habebant quod sibi mutuo largirentur; eratque satis utrisque, solum visitationis officium, memoriaque futurorum cum spe felicitatis aeternae. Si quando vero vel ad structuram, vel ad aliam rem feminae monachis indigerent, eligebantur magnae conversationis viri, qui fratribus ad quaesita praeessent officia; et cum timore Domini laborantes, refectionis hora revertebantur ad monasterium, caventes apud eas quidquam cibi potusque percipere. Una vero regula tam virorum quam feminarum hodieque perdurat, nisi quod feminae melotis ut diximus minime utuntur . Quod si defuncta esset virgo, curantes funus ejus reliquae, cunctaque quae ad sepulturam pertinent adimplentes, deferebant usque ad ripam fluminis, quod utraque monasteria dividit, psalmos ex more canentes. Tunc transeuntes
Abbreviated transcription (Latin):
attollerent: ipsa & uiuendo pariter
⁊loqͦndo. salutis eis itinera demons¬
trabat. Sc̃s aut̃ pachomiꝰ cuidã pa¬
tri etate iã grandeuo ⁊ ueneranda
senectute conspieuo. p̃cepit ut int̾¬
dum xp̃i famulas uisitaret: & sc̃a
exhortatione sustolleret.Habebat
enĩ cũ mortificatione passionũ om¬
nium. etiã sermonẽ sic̃ scriptũ ẽ sale
conditũ: eratq ocłis m̃tis & corꝑis
⁊ insinuabat ea quȩ ꝑtinent ad salu¬
tem. Pachomiꝰ uͦ descripsit eis regłas:
quib utentes iugit conu̾sationis sue
munim̃ta dirigerent. Exceptis enĩ
melotis qͣs femine ñ habebant: om̃is
institutionis earũ forma. mona¬
chis ꝓbabatur esse consimilis:
iquis aut̃ de fr̃ib habebat in
monast̾io feminarũ ꝓpinqͣm ali¬
quã uł sororẽ. eamq uisitare uolu
isset: mittebat᷑ cũ eo unꝰ ex senioribꝰ
ꝓbatȩ uite. Et pͥmum quidẽ uidebat
eã que sororib p̾erat : deinde sub eiꝰ

Expanded text:
attollerent, ipsa et vivendo pariter attollerent, ipsa et vivendo pariter et loquendo salutis eis itinera demonstrabat. Sanctus autem Pachomius cuidam Petro, aetate jam grandaevo, et veneranda senectute conspicuo, praecepit ut interdum famulas Dei visitaret, et sancta exhortatione sustolleret. Habebat enim cum mortificatione passionum omnium, etiam sermonem sicut scriptum est sale conditum, eratque oculis mentis et corporis  insinuabat ea quae pertinent ad salutem. Pachomius vero descripsit eis regulas, quibus utentes, jugiter conversationis suae momenta dirigerent. Exceptis enim melotis, quas feminae non habent, omnis institutionis earum forma monachis probabatur esse consimilis. Si quis autem de fratribus habebat in monasterio feminarum propinquam aliquam vel sororem, eamqt, mittebatur cum eo unus ex senioribus probatae vitae; et primum quidem videbat eam quae sororibus praeerat; et deinde sub ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̾ si uolueris hanc conu̾sationẽ seqͥ
quã teneo. ut possis apd̾ dñm misedĩ¬
am reppire:cogita tecũ diligent᷑ et
tracta: & si cognouero hoc sẽm cordi
tuo sedisse ꝓpositũ. p̾cipiã fr̃ib meis
ut tibi paruã ꝓcul edificent mansio¬
nem. in qͣ cum disciplina uerecundia
ꝙ ꝑsistas. Nec dubito qd̃ & alias exem
corpore mortis hab̾e poterit homo: nͥ
qui piis oꝑibz deo plaeuerit. Hec au¬
diens soror eiꝰ fleuit amare: et com¬
puncta diuinitꝰ ad exhortationẽ sa¬
luberrimã mox appulit animũ: seq
ẽ uolũtatem: et ꝓtinus religiosioribꝰ
imꝑat fr̃ib ut ei ꝓcul a se monas¬
deriũ construant. Qd̃ ubi factũ ẽ. et
illa scd̾m timorẽ dĩ uitã duceret: cõ¬
uener̃t ad eam alie płime: & breui
tp̃re magne multitudinis mater ef¬
fecta ẽ. Quas instruens ac docens ut
a cupiditatib carnalib sese abstra¬
hentes. ad celestia ⁊ mansura semꝑ

Expanded text:
Quod si volueris hanc conversationem sequi, Quod si volueris hanc conversationem sequi, quam teneo, ut possis apud Dominum miseriam reperire, 124 cogita tecum diligenter tracta; et si cognovero, hoc sanctum cordi tuo sedisse propositum, praecipiam fratribus meis ut tibi procul aedificent mansionem, in qua cum disciplina verecundiaque persistas. Nec dubito quod alias exempcorpore mortis habere poterit homo, nisi qui piis operibus Deo placuerit. Haec audiens soror ejus, flevit amare: et compuncta divinitus, ad exhortationem saluberrimam mox appulit animum seque est voluntatem, et protinus religiosioribus imperat fratribus ut ei procul a se monasterium construant. Quod ubi factum est, et illa secundum timorem Dei vitam duceret, convenerunt ad eam aliae plurimae, et brevi tempore magnae multitudinis mater effecta est. Quas instruens et docens, ut cor a cupiditatibus carnalibus abstrahentes, ad coelestia et mansura semper
Abbreviated transcription (Latin):
detrahentẽ ciiquã ꝓ quolibet nego¬
tio cognouisset: non solũ ñ credebat
ei.s etiã auertens se mox ab eo ueluti
a facie serpentis concitus abscedebat:
nuans. Detrahentẽ ꝓximo suo occulte:
hunc ꝑseqͤbar. Nullus enĩ aiebat bonꝰ
de ore suo ꝓfert qͥcquã mali: nec scĩs
patrib uenenato ore ꝓrsus obloqͥtur.
De qua re multis quidẽ scͥpturis. d̃i
monstrabat indignantis offensã: pre¬
cipue tñ marie ꝓferebat exemplũ:
ꝗͣ mox ut aduersũ moisem querelas
obtrectationis effudit. ꝑfusa lepra
diuinũ iudiciũ uitare ñ potuit.hec
dicens: utilitadem maximã audien
germana soror eiꝰ institutionem
senis preclarã atq sublimẽ: cupiensq
uidẽ eum. ad monast̾ium eiꝰ aduenit:.
Qd ubi cognouit pachomiꝰ. huiꝰcemodi
responsũ ei ꝑhostiariũ direxit.Eece
soror audisti de me qͦd uiuam: & inco¬
lumis existã. Pge igit᷑ in pace: nec con¬
tristeris qd̾ te ñ uideã corporalibꝰ ocłis

Expanded text:
detrahentem cuiquam pro quolibet negotio cognovisset, non solum non credebat ei, sed etiam avertens se mox ab eo, veluti a facie serpentis concitus abscedebat, nuans: Detrahentem proximo suo occulte, hunc persequabar . Nullus aiebat bonus de ore suo profert quidquam mali, nec sanctis patribus venenato ore prorsus obloquitur. De qua re multis quidem Scripturis Dei monstrabat indignantis offensam, praecipue tamen Mariae proferebat exemplum, quae mox ut adversus Moysen querelas obtrectationis effudit, perfusa lepra, divinum judicium vitare non potuit. Haec docens, utilitatem maximam audientComperit autem germana soror ejus institutionem senis praeclaram atque sublimem ; cupiensque videre eum, ad monasterium ejus advenit. Quod ubi agnovit Pachomius, hujuscemodi responsum ei per ostiarium direxit: Ecce, soror, audisti de me quod vivam et incolumis existam; perge igitur in pace, nec contristeris quod te non videam corporalibus oculis.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in aquas mersisse continuo: testatus
his uerbis. Nisi scirẽ dĩ nom̃ in eo ẽẽ
conscriptũ: om̃s garrulitates blasphe¬
miarũ eiꝰ ignib concremassẽ. adeo
recte fidĩ amator. emulatorq erat
ueritatis. Sicut aut̃ inimicis eccłȩ odio

Expanded text:
et in aquas misisse continuo, testatus et in aquas misisse continuo, testatus his verbis: Nisi scirem nomen Dei in eo esse conscriptum, omnes garrulitates blasphemiarum ejus ignibus concremassem. Adeo rectae fidei erat amator, aemulatorque veritatis. Sicut autem in
Abbreviated transcription (Latin):
tur animo: eũq toto cordis uen̾aba
tur affectu. Nec solũ hunc diligebat
ardentiꝰ: sed ⁊ om̃s recte fidĩ uiros
sũmo studio p̃ferebat. Hereticos aut̃
detestabat᷑ płimũ. & maxime orige¬
nem uelut blasphemũ ac ꝑfidum.
uehem̃ter horrebat: qͥ preuiꝰ arrii
meletiiq declaratꝰ. sub heracla uen̾a¬
bili alexandrine ciuitatis ep̃o. de ec¬
clesia pulsus ẽ: qͥq sc̃e scͥpture dog¬
matib exosa atq detestanda. quȩ ñ¬
nulloꝵ corda subuert̾ent. expositio¬
nib suis admiscuit: et sic̃ solent qui
uenena temꝑant amaritudinẽ mel¬
le contegere: sie iste ꝓprii uirus erro¬
ris celestiũ uerboꝵ dulcedine liniens.
exiciosa rudib dognata ꝓpinauit:
Quappt̾ uniu̾sos fr̃s sollicitiꝰ ãmone¬
bat. ut ñ solũ ipsi origenis cõmenta
ñ legerent: s neq legentib quidem
aurẽ penitus admouerent. Unde fer¬
tur aliqͣndo repperisse uolumen eiꝰ

Expanded text:
tur animo, eumque toto cordis affectu tur animo, eumque toto cordis affectu venerabatur. Nec solum hunc diligebat ardentius; sed et omnes rectae fidei viros summo studio praeferebat. Haereticos autem detestabatur plurimum, et maxime Origenem, velut blasphemum ac perfidum, vehementer horrebat: qui praevius Arii Meletiique declaratus, sub Heracla venerabili Alexandrinae civitatis episcopo, de ecclesia pulsus est, quique sacrae Scripturae dogmatibus exosa atque detestanda, quae nonnullorum corda subverterent, expositionibus suis admiscuit. Et sicuti solent qui venena temperant, amaritudinem melle contegere; sic iste proprii virus erroris, coelestium verborum dulcedine liniens, exitiosa rudibus dogmata propinavit. Quapropter universos fratres sollicitius admonebat, ut non solum ipsi Origenis commenta non legerent, sed neque legentibus quidem aurem penitus admoverent. Unde fertur aliquando reperisse volumen ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
ni uirtute mirabilis. Qui cũ sollem¬
niter suꝑioris thebaide circuiret
eccłas. & salutari doctrina in fide
xp̃i plebes instrueret: accidit ut ad
loca tabenensiũ nauigio ꝑueniret:
Qd̃ ubi pachomiꝰ agnouit. stat cũ
uniu̾sis monachis in eiꝰ ꝓꝑauit oc¬
cursũ: om̃sq gaudentes. & exulcan¬
tes cũ psalmis ⁊ bymnis sũmũ xp̃i
susciꝑe pontificẽ. Et erat ingens
letabant᷑ in dño. Pachomiꝰ uͦ non se
ostendit antistiti memorato. s ex in¬
dustria se subtrahens. in monachoꝵ
turbis occuluit: ex hac uidelicet
dignissime ꝓmoueret. Io gͦ sciens
pachomiꝰ non ei manifeste se mons¬
trauit. int̾ monachoꝵ agmina de¬
litescens. usq dũ idem p̃teriret ep̃c:
quẽ in tantũ uenerabat᷑. ut nullũ
prestantiorẽ ipsis tẽporibꝰ hoĩem di¬
ceret. Comꝑerat enĩ sc̃am uitã eius.
⁊ ꝑsecutiones innumeras qͦs ab arria¬
qͦq quã erga uni̾sos & maxime
monachos exibebat. intento miraba¬

Expanded text:
ni virtute mirabilis. Qui cum solemniter superioris Thebaidae circuiret Ecclesias, et salutari doctrina in fide Christi plebem institueret, accidit ut ad loca Tabennensium navigio perveniret. Quod ubi Pachomius agnovit, statim cum universis monachis in ejus properavit occursum; omnesque gaudentes et exsultantes, cum psalmis et hymnis summum Christi suscepere pontificem; et erat ingens laetabantur in Domino. Pachomius vero non se ostendebat antistiti memorato, sed ex industria subtrahens se, in monachorum turmis occuluit, ex hac videlicet dignissime promoveret. Id ergo sciens Pachomius, non ei se manifeste monstravit, inter monachorum agmina delitescens, usque dum idem praeteriret episcopus, quem intantum venerabatur, ut nullum praestantiorem ipsis temporibus hominem diceret. Compererat enim sanctam vitam ejus et persecutiones innumeras, quas ab Ariaquoque, quam erga universos, et maxime monachos, exhibebat, intento miraba
Abbreviated transcription (Latin):
tiam qͣntũ illa patiebat᷑ etas exten¬
dens. Cepit itaq secũ tractare qͣtinꝰ
monasteriũ peteret: sc̃eq se regłe man¬
ciparet. Et deserens omĩa quȩ habebat:
qͦs dã religiosos uiros repperit optima

Expanded text:
tiam, quantum aetas illa patiebatur extentiam, quantum aetas illa patiebatur extendens. Coepit itaque secum tractare, quatenus monasterium expeteret, sanctaeque se regulae manciparet. Et deserens omnia quae habebat, quosdam religiosos viros reperit, optima
Abbreviated transcription (Latin):
ingemiscens. penetralia domꝰ sue in¬
gressus ẽ: & ꝓcidens in faciem suã
cũ lacͥmis ait. Omp̃s d̃s qͥ occulto¬
rũ es cognitor: tu scis qͥa nicħ horũ
quȩ sunt in hoc scło. amori tuo pre¬
pono.Propt̃ qd̃ obsecro te misericors.
ut in uoluntate tua me dirigas. il¬
luminans aĩam meã miserã. ne in
ȩt̾na morte contenebrata peccatis
obdormiat: s redẽpta tuo munere.
ꝑ omĩa de collaudet atq głificet. hȩc
eo orante uenit mader eiꝰ: & inuenit
ocłos eiꝰ plenos lacͥmis. et ait illi. Qͥs
tes ubiq te qͤrebamꝰ: ut nob̾cũ pari¬
ter epulareris.Qui respondit. Perge
queso mat̾ & cibũ sume: qͥa nunc
ego manducare ñ possũ. Nec acqͥ¬
euit precib eiꝰ: ut cũ ea comederet:
Et cũ ad scolam ambularet ut lit¬
teras disceret: ieiunabat usq ad
uesꝑam.Freqͤnter aut̃ ⁊ biduana ie¬
iunia tͣnsigebat: ꝑ duos annos om¬
nib p̾ciosis ⁊ delicatiorib cibis ab¬
stinens: seseq ad ꝑfectã continen¬

Expanded text:
etralia suae domus ingressus est; et procidens in faciem suam, cum lacrymis ait: Omnipotens Deus, qui occultorum es cognitor, tu scis quia nihil horum quae sunt in hoc saeculo, amori tuo praepono. Propter quod obsecro te misericors, ut in voluntate tua me dirigas, illuminans animam meam miseram, ne in aeternae mortis contenebrata peccatis obdormiat, sed redempta tuo munere, per omnia te collaudet atque glorificet. Haec eo orante, venit mater illius, et invenit oculos ejus plenos lacrymis, et ait: Quis tes ubique te quaerebamus, ut nobiscum pariter epulareris. Qui respondit: Perge, quaeso, mater, et cibum sume, quia ego nunc manducare non possum. Nec acquievit precibus ejus, ut cum ea comederet. 125 Et cum ad scholam ambularet ut litteras disceret, jejunabat usque ad vesperam. Frequenter autem et biduana jejunia transigebat, per duos annos omnibus pretiosis et delicatioribus cibis abstinens, seque ad perfectam continen
Abbreviated transcription (Latin):
erigebã: deprecans eã auxiliari mͥ in
it castitatis auetorẽ: & sic ꝑ decem et
septẽ annoꝵ curricula. ꝑiculis multis
uitoriũ meũ dĩ genitrix mͥ astitit uir¬
go ꝑ omĩa: in omnib me dirigens:
ixit aut̃ rosimas. Non exlbiisti¬
corpori cibũ. aut uestim̃tum:
Et illa dix̃. Panes quidẽ sicut iam dixi¬
inceps nutebar herbis. que inuenie¬
bant᷑ ꝑ solitudinẽ. Indum̃tũ autem
qd habui transmeato iordane: nunia
uetustate scissum consũptũ est. Mul¬
tam gͦ glatiali frigore. & incendio es¬
tus necessitatẽ sustinui: conerema¬
dis miserã aĩam meã & corpꝰ eusto¬
diuit. Recordans enĩ de qualibꝰ ma¬
lis lib̃auit me dñs esea nutrior in¬
consũmabili: & sacietatis possideo
epulas. spem animȩ meȩ. Nutrior au-¬
tem & cooꝑior tegmine uerbi d̃i: qͥ
continet omĩa. Non enĩ in solo pane
uiuit homo: & nõ habentes oꝑim̃tũ.
petre circũdati st̃ tegmine. hi qͥ se pec

Expanded text:
erigebam, deprecans eam auxiliari mihi ierigebam, deprecans eam auxiliari mihi iit castitatis auctorem, et sic decem et septem annorum curriculis cum multisjutorium meum Dei genitrix astitit mihi, per omnia in omnibus me dirigens. Dixit autem Zosimas: Non habuisti cibum aut vestimentum? Et illa dixit: Panes quidem illos, sicut jam dixiinde nutriebar herbis quae inveniebantur per solitudinem. Indumentum autem quod habui, transmeato Jordane nimia vetustate scissum et consumptum est. Multam ergo glaciali frigore et aestus ardore necessitatem sustinui, concremadis miseram animam meam et corpus meum custodivit. Recordans enim de qualibus malis liberavit me Dominus, esca nutrior inconsummabili, et satietatis possideo epulas spem salutis meae. Nutrior autem et cooperior tegmine verbi Dei, qui continet omnia . Non enim in solo pane vivit homo , et non habentes operimentum petrae cir
Abbreviated transcription (Latin):
lacrimabar. & uirilit̾ pectus meum
tundebã ÷ tunc uidebã lumen undi¬
q circũfulgens me: & serenitas que¬
dam stabilis mox fiebat. Cogitationes
autẽ que ad fornicationẽ iterũ com¬
pellebant me. qͦmͦ tͥ enarrare possũ:
Abba ignosce. Ignis intus infelix cor¬
pus meũ numus succendebat. & do¬
tam me ꝑ omĩa exurebat: & ad desi¬
deriũ cõmixtionis trahebat. Dũ mͥ
gͦ talis ascendẽt cogitatio: ꝓsterne¬
bam me ipsã in t̾ram: & lacrimis ter¬
ram infundens. ipsã mͥ ueracit̾ assis¬
tere sꝑans. que me fidedixerat: et¬
minaci me compellatione exagitare
furentẽ. qͣsi p̾uaricantẽ: & penas
p̃uaricationis. id est mͥ imminentis
trã mucronis contͣ me agitantem.
Non enĩ ante surgebã de t̾ra. nͥ prius
illa dulcissima lux illuminaret me
solito: & cogitationes ꝑturbantes me¬
effugaret. Semꝑ itaꝙ cordis mei ocłos¬
ad illã fideussorẽ meã sine cessatione

Expanded text:
lacrymabar, et viriliter pectus meum lacrymabar, et viriliter pectus meum tundebam, tunc videbam lumen undique circumfulgens me, et serenitas mihi quaedam stabilis mox fiebat. Cogitationes autem quae ad fornicationem iterum compellebant me, quomodo tibi enarrare possum? Abba, ignosce. Ignis intus infelix corpus meum nimis succendebat, et totam me per omnia exurebat, et ad desiderium commistionis pertrahebat. Dum ergo mihi talis ascenderet cogitatio, prosternebam meipsam in terram, et lacrymis terram infundens, ipsam mihi veraciter astare sperans, quae me fidedixerat, minanti me compellatione exaggerare furentem, quasi praevaricanti, et poenas praevaricationis mihi imminentes ira mucronis contra me agentem. Non enim ante surgebam de terra, nisi prius illa dulcissima lux illuminaret me solito, et cogitationes me perturbantes effugaret. Semper itaque cordis mei ocam fidejussorem meam sine cessatione
Abbreviated transcription (Latin):
mansuetis et irrationabilibꝰ erã¬
luctans desideriis. Dum cibũ su
habebat: desiderabã uinũ delectabi¬
le mͥ. Multũ enim iam delectabar
uino: et suꝑ habundantiꝰ usq ad
ebrietatẽ bibebã: & nunc mͥ erat
ualde in desid̃io. eo qd̃ multũ illo¬
iiterer dũ ẽem in scło. Hic autem
uehem̃tissime urebar: & ñ sustine¬
bam necessitatis ꝑiculũ. fiebat aut̃
mͥ & de luxuriosis canticis nimi¬
um desid̾ium: ꝑturbans ⁊ redu¬
cens ad memoriã demonioꝵ ean¬
tica decantare. que in hoc scło didice¬
ram: mox aut̃ lacͥmans. & pectus meũ¬
manu ꝑeutiens. me ipsã ad memoriã
reducens de conuentu fidedietionis
quã fecerã egrediebar contra hanc so¬
litudinẽ. Ueniebã aut̃ ꝑ cogitationem.
ande umaginẽ sc̃e dĩ genitricis que
me in sua fide suscepit: et ante illam
plorabã. ut effugaret a me cogitatio¬
nes: quȩ meã miserrimã anmã affli¬
gebant. Quando aut̃ nimis dolenter

Expanded text:
mansuetis et irrationalibus emansuetis et irrationalibus eluctans desideriis, dum cibum inihabebat; desiderabam etiam vinum delectabile mihi; multum enim delectabar in vino, et superabundantius usque ad ebrietatem bibebam, et nunc mihi erat valde in desiderio, eo quod multum uterer, dum essem in saeculo. Hic autem vehementissime urebar, et sustinebam necessitatis periculum. Fiebat mihi et de luxuriosis canticis nimium desiderium, perturbans et reducens ad memoriam daemoniorum cantica decantare, quae in saeculo dediceram. Mox autem lacrymans, et pectus meum percutiens, meipsam ad memoriam reducebam de convenienti fidedictionis quam feceram, egrediens contra hanc solitudinem. Veniebam autem per 389 cognitionem ante imaginem sanctae Dei genitricis, quae me et in fide sua suscepit, et ante illam plorabam, ut effugaret a me cogitationes quae miserrimam meam animam affligebant. Quando autem superflue dolenterque
Abbreviated transcription (Latin):
osimas aut̃ dixit ad eã. Quot
anni sunt o dña ex quo hanc
in habitas solitudinẽ: Respondit
mulier. Quadraginta & septẽ sunt
ut considero: ex quo de sc̃a ciuitate
egressa sum. Dixit aut̃ zosimas. Et
quid inuenire ad esum potuisti:
aut inuenis o dña: Respondit mu¬
lier.Duos semis quidẽ panes lorda¬
nem transmeans portaui: qͥ post
modũ arefacti.quasi lapis obdu¬
ruerunt: & modicũ quidusq ad
aliquot annos cõmedens transẽgi:¬
Dixit aut̃ zosunas. Et sic absq do¬
lore transisti tanti tẽporis longitu¬
dineme suichil repentine immuta¬
cionis conturbantis de. senfisti calo¬
rem: Et illa dix̃. Rem nũc me inter¬
rogas. qͣm dicere ualde contremis¬
co. Si ad cõmemorationẽ uenero
tantoꝵ que sustinui ꝑiculoꝵ. & co¬
gitationũ que iniqͤ conturbauer̃t
me: timeo ne & iterũ ab eisdẽ ali
simas. Nichil relinqͣs o dña: qd̾ nõ
indices. Semel enĩ in hoc de mani¬
festã cognouimꝰ ordine: omĩa te
indiminute oportet nos edocere.

Expanded text:
osimas dixit ad eam: Quot anni sunt, o domina, ex quo hanc inhabitas solitudinem? Respondit mulier: Quadraginta septem anni sunt, ut considero, ex quo de sancta civitate egressa sum. Dixit autem Zosimas: Et quid invenire ad esum potuisti, o mi, aut invenis, Domina. Respondit mulier: Duos semis quidem panes Jordanem transmeavi deportans; et qui post modicum arefacti quasi lapides obduruerunt, et modicum quid usque ad aliquos annos comedens transegiDixit autem Zosimas: Et sic absque dolore transisti tanti temporis longitudinem? nihil repentinae immutationis et conturbationis sensisti calorem? Illa dixit: Rem nunc me interrogas, quam dicens valde contremisco, si ad commemorationem venero tantorum quae sustinui periculorum, et cogitationum quae inique perturbaverunt me: timeo enim ne ab eisdem aliquam simas: Nihil relinquas, o domina, quae non indices. Semel enim in hoc te manifestam cognovimus ordine, omnia te indiminute oportet nos edocere.
Abbreviated transcription (Latin):
tissimi iob. seu psalmoꝵ: dix̃ ad eam.
Psalmos o mat̾ didicisti: uł alios libroᷤᷤ
scͥpture sc̃e legisti: Illa aut̃ hoc audi¬
ens: subridens dix̃ ad eum. Crede mͥ.
cumq animal. ex qͦ in hanc deueni
solitudinẽ. Litt̾as aut̃ numqͣm alicu¬
bi diclici: s neq psallentẽ aut legentẽ
aliquẽ auscultaui. Sermo aut̃ dĩ ui¬
uus & efficax: intellectũ intrinsecꝰ do¬
cet humanũ. Hucusq finis eoꝵ que
mea sũt. Nunc aut̃ obsecrans. queso te
ꝑ incarnationẽ uerbi d̃i: ut ores ꝓ me
peccatrice. Et cũ hȩc dixiss: eueurrit
senex ut genu flexo se in t̾ram ꝓster¬
tib te. Uere enĩ non derelinqͥs que¬
rentes de dñe. Illa aut̃ app̃hendens
dix̃ ei. Hȩc que audisti homo. obtestor
rum dñm nr̃m nemini dixeris: quo¬
adusq ds̃ de uincło carnis absoluat
me. his om̃ib acceptis. dix̃ uade in
pace: et iterũ hoc eodẽ tempore adue¬
niente anno apparebo tͥ & uidebis
me: dei nos gubernante gr̃a. Fac aut̃¬

Expanded text:
ti Job sive Psalmorum, dixit ad eam: Psalmos, o mater, didicisti, vel alios libros sacrae Scripturae legisti? Illa autem hoc audiens, subridens dixit ad eum: Crede mihiqualecunque, ex quo in hanc deveni solitudinem. Litteras autem nunquam alicubi didici, sed neque psallentem aut legentem aliquem auscultavi. Sermo autem Dei vivus et efficax intellectum intrinsecus docet humanum. . Huc usque finis eorum quae mea sunt. Nunc autem obsecrans quaeso te per incarnationem Verbi Dei ut ores pro me luxuriosa. Et cum haec dixisset, cucurrit senex et genu flexo se in terram prostertibus te. Vere enim non derelinquis quaerentes te, Domine . Illa autem apprehendens dixit ei: Haec quae audisti, homo, obtestor sum Christum, nemini dixeris, quoadusque Deus de vinculo carnis absolvat me. His omnibus acceptis in pace, et iterum hoc eodem tempore adveniente anno apparebo tibi, et videbis me, Dei nos gubernante gratia. Fac aut
Abbreviated transcription (Latin):
namenta destrueret: sicut scͥptũ
est. ꝑsequar inimicos meos ⁊ comp̃¬
hendã illos: & ñ conũtar donec de¬
fitiant. Affligã illos nec poter̃t sta¬
re:cadent sub pedib meis: qͥa p̃cin¬
xisti me uirtute ad bellũ. Postqͣm
uͦ hec peticio eiꝰ quantũ conditio ꝑ¬
misit humana cõpleta ẽ. inuisibi
lem tãquã uidens sustinuit: in elo¬
quiis celestib se ꝑseuerant᷑ exer¬
cens. Preces aut̃ eiꝰ incessabiles e¬
rant: ut dñi uolũtas in om̃ib im¬

Expanded text:
namenta destrueret, sicut scriptum namenta destrueret, sicut scriptum est: Persequar inimicos meos, et comprehendam illos; et non convertar, donec deficiant. Affligam illos, nec poterunt stare; cadent sub pedibus meis, et praecinxisti me virtute ad bellum . Postquam vero haec petitio ejus, quantum conditio permisit humana, completa est, invisibilem hostem tanquam videns sustinuit, in eloquiis coelestibus se perseveranter exercens. Preces autem ejus incessabiles erant, ut Domini voluntas in omnib
Abbreviated transcription (Latin):
do necessitas fluuiũ transire cõpel¬
leret. eum cũ sũma subiectione por¬
tabant: exponentes ad locũ qͦmcũꝙ
p̃cepisset. Suꝑ his gͦ deo grãs refe¬
bus illesus: orabat dicens. Benedictus
es dñe ds̃ patrũ nr̃oꝵ qͥ non despexis¬
ti humilitatẽ meã. neq si uidisti me
nimis infirmũ. decipi uł illudi frau¬
rantie meȩ tenebras discutiens. docu¬
isti me facere uoluntatẽ tuã. Nam eũ
pusillus essem ⁊ abiectꝰ. ac uite mee
penitꝰ nescius. timoris tui sensum mͥ
largitꝰ es: ut tenebras ext̾iores. & sup¬
plitia ȩt̾na deuitans. te uerã lucem
gaudiũq ꝑhenne cognoscerẽ. Cũq
se uideret assidua demonis impug¬
natione uexari: tamqͣm fortissimꝰ
athleta. minis alacer ꝓ uitȩ sc̃ita¬
te certabat: postulans a dño ut si
fieri posset qd̾ modũ humane fra¬
gilitatis excederet. necessitatẽ som¬
ni suꝑaret: qͦtinus dieb ac nocti¬
bus uigilans adu̾sarioꝵ machi¬

Expanded text:
do necessitas fluvium transire compeldo necessitas fluvium transire compelleret, eum cum summa subjectione portabant, exponentes eum ad locum quocunque praecepisset. Super his ergo Deo gratias refeorabat, dicens: Benedictus es, Domine Deus patrum nostrorum, qui non despexisti humilitatem meam, neque sivisti me nimis infirmum decipi vel illudi fraurantiae meae discutiens tenebras, docuisti me facere voluntatem tuam. Nam cum pusillus essem et abjectus, ac vitae meae penitus nescius, timoris tui sensum mihi largitus es, ut tenebras exteriores et supplicia aeterna devitans, te veram lucem gaudiumque perenne cognoscerem. CAP. XX.--Cum ergo se videret assidua daemonis impugnatione pulsari, tanquam fortissimus athleta nimis alacer pro vitae sanctitate certabat, postulans a Domino ut si fieri posset, quod modum humanae fragilitatis excederet, necessitatem somni superaret , quatenus diebus ac noctibus vigilans, adversariorum machi
Abbreviated transcription (Latin):
pe: ne qͦd absit. & ꝓ nob̾ cogaris ratio¬
nem reddẽ. Nam si tu qͥ nob̃ gr̃a diui¬
na prelatꝰ es. aliqͣ desicdia cesseris: mul¬
tis occasionẽ ruine causãq p̾stabis.
hȩc audiens pachomiꝰ grandes acce¬
pit uires aduersꝰ demonũ insidias:
igłificans dm̃ de fr̃is p̃sentia. p̾caba¬
tur eũ ne se desereret.Exinde memo¬
ratus apollo. frequent̾ ueniebat ad se¬
nem. Qui pꝰ aliqͣntũ temporis dũ so¬
lito pachomiũ uisitans:paucis cum
eo dieb remoratꝰ eẽt. ualida infir¬
mitate correptꝰ. humanis reb exces¬
sit: iuxta uotũ senis dies suos ꝑfec¬
ia conũsatione consũmans. Sepeli¬
tur itaq sc̃ĩs manib pachomii: psal
mis & hymnis ab eo canticisq sp̃ua¬
lib ex more celebratis. Tantã uero¬
post hȩc fidutiã beatꝰ pachomiꝰ apd̃
dñm acqͥsierat. & ita sꝑe diuina mag¬
nificꝰ habebat᷑. ut sepenumo calcaret¬
suꝑ serpentes ⁊ scorpiones. & ꝑ omnia
maneret illesus: necñ cocodrilli siqͣn¬

Expanded text:
d absit, et pro nobis cogaris reddere rationem. Nam si tu, qui nobis gratia divina praelatus es, aliqua desidia cesseris, multis occasionem ruinae causamque praestabis. Haec audiens Pachomius, grandes accepit vires adversus daemonum insidias; et glorificans Deum de fratris praesentia, precabatur eum ne se desereret. Exinde memoratus Apollo saepe veniebat ad senem. Qui post aliquantum temporis, dum solito Pachomium visitans, paucis cum eo diebus remoratus esset, valida infirmitate correptus, humanis rebus excessit, juxta votum senis dies suos perfecta conversatione consummans. Sepelitur itaque sanctis manibus, psalmis ab eo et hymnis et canticis spiritalibus ex more celebratis. CAhaec fiduciam beatus Pachomius apud Dominum acquisierat, et ita spe divina magnificus habebatur, ut saepenumero calcaret serpentes et scorpiones, et per omnia maneret illaesus; necnon crocodili, siquan
Abbreviated transcription (Latin):
lia qͦq uice eũ idem sẽs grauiter
diaboli molestiis urgeret᷑. sic ab eo
crudelit̾ cesus ẽ: ut a uesꝑe usq ad
mane totũ corpꝰ eius multis esset uer¬
berib exaratum. & qͣm quã doloribus
cruciaret᷑ immanib: nulla tñ desꝑa¬
dione penitꝰ frangebat᷑. s memor erat
pachomiꝰ loqͤns ea quȩ ꝑtinent ad
salutẽ. insidiasq diaboli multiformes
ẽẽ ꝓnuntians. cepit etiã illa qͤ circa
se gerebant᷑ expon̾ẽ: qͣntaq sibi per
eiꝰ acerbitatẽ illata eẽnt uerbera re¬
censere. Ad quẽ apollo ait. Uirilit̾ age
⁊ confordet᷑ cor tuũ. uen̾abilis pater.
Sciens enĩ diabolus qͥa si de siuis ce¬
dentẽ conflictibꝰ uicerit. conseqͤnter
etiã nos qͥ ꝓ uirium possibilitate cer¬
taminũ tuoꝵ sectatores existimꝰ. qͥq
maxima ꝑ te capimꝰ exempla uirtu¬
tũ. facile suꝑabit: idcirco te uehem̃ter¬

Expanded text:
lia quoque vice, cum idem sanctus gravibus diaboli molestiis urgeretur, sic ab eo est crudeliter caesus, ut a vespera usque mane, totum corpus multis esset verberibus exaratum. Et quanquam doloribus cruciaretur immanibus, nulla tamen desperatione penitus frangebatur; sed memor erat Pachomius loquens ea quae pertinent ad salutem, insidias diaboli multiformes esse pronuntians, coepit etiam illa quae circa se gerebantur exponere, quantaque sibi per eorum acerbitates illata essent verbera, recensere. Ad quem monachus ait: Viriliter age, et confortetur cor tuum, venerabilis Pater. Sciens enim diabolus quia si te suis cedentem conflictibus vicerit, consequenter etiam nos, qui pro virium possibilitate certaminum tuorum sectatores existimus, quique maxima per te capimus exempla virtutum, perfacile su
Abbreviated transcription (Latin):
idõ uigila semꝑ in oꝑib tuis: qͥa si
ea sobrie gesseris: bonoꝵ tͥ retribu¬
tio copiosa ꝓueniet. Qd̃ si neglexeris.
torm̃toꝵ gen̾a miseranda succedent:¬
⁊ tunc audiet᷑ ululatꝰ anime deflen¬
tis ad corpꝰ. Heu me qͥa colligata sũ
tͥ. & ꝓpt̾ te penã ppetue condẽpna¬
dionis excipio.Si hec intra nos assidu
nos sathane pot̾it ulteriꝰ circũueni¬
re uersutia. Suꝑ decẽ milia qͦq pe¬
dagogorũ magistroꝵq doctrinam.
timor dĩ ꝑ cogitationes huiꝰcemodi
uos erudiet. prudentesq constituet:
Nã quid oremꝰ ut beatꝰ ait apłs. sicut
oportet nescimꝰ: s ipse sp̃s postulat
ꝓ nob̃ gemitib in enarrabilib. Erant
quidẽ & alia quãpłima quȩ diceremꝰ:
s ne uos multũ laborare cogamus.
hunc t̾minũ sermonib nr̃is impo¬
nimꝰ. Ds̃ pacis et gr̃e cõ firmẽt
uos atq corroboret in timore suo fr̃s:
am̃. hec dicens. sine mora surrexit:

Expanded text:
ideo vigila semper in operibus tuis, quia si ideo vigila semper in operibus tuis, quia si te sobrie gesseris, bonorum tibi retributio copiosa proveniet. Quod si neglexeris, tormentorum genera miseranda te succident; et tunc audietur ululatus animae deflentis ad corpus: Heu me! quia colligata sum tibi, et propter te poenam perpetuae condemnationis excipio. Si haec intra nos assiduenos Satanae poterit ulterius circumvenire versutia . Super decem millia quoque paedagogorum magistrorumque doctrinam, timor Domini per cogitationes hujuscemodi nos erudiet, prudentesque custodiet: Nam quid oremus, ut beatus ait Apostolus, sicut oportet, nescimus; sed ipse Spiritus postulat pro nobis gemitibus inenarrabilibus . Erant quidem et alia plurima quae diceremus; sed ne vos multum laborare cogamus, hunc terminum sermonibus nostris imponimus. Deus pacis et gratiae confirmet vos atque corroboret in timore suo, fratres. Amen. Haec dicens, sine mora surrexit
Abbreviated transcription (Latin):
mecũq dño cũ alacͥtate seruite:
Manib suis dicat. Ueniet dempus
qͣndo iactantia ur̃a cessabit: qͦͣndo
pugillus qͥ administret᷑ iracundia
ñ erit: qͣndo palme que ad rapinas
extense st̃ conqͥescent. Pedib dicat:
Erit qͣndo ad iniquitatẽ ñ ualebitis
ꝓrsus excurrere: qͣndo prauitatis
itinera ñ pot̾itis intrare. Cuncta
quoq mẽbra sua similit̾ alloquat᷑¬
⁊ dicat eis. Antequã mors nos ab
inuicẽ dirimat. & separatio qͣ pec
cado pͥmi hoĩs accidit impleatur.
certemꝰ fortit̾: stemus ꝑseuerant᷑:
uirilit̾ dimicemꝰ: sine dorpore. atq
pigritia dño seruiamꝰ. usq dũ rur¬
sus ueniat: & tẽporales abstergens su¬
dores nr̃os ad ĩmortalia nos regna
ꝑducat. Fundite lacͥmas ocłi: demons¬
tra caro tuã nobilẽ seruitutẽ: colla¬
bora mecũ in p̾cib quib dõ confite¬
or:ne cũ reqͥescere us atq dormire.
ꝑpetua nob̃ cruciam̃ta conqͥras. Et

Expanded text:
mecumque Domino cum alacritate servite. mecumque Domino cum alacritate servite. Manibus quoque suis dicat: Veniet tempus quando jactantia vestra cessabit, quando pugillus administrator iracundiae non erit, quando palmae, quae ad rapinas extensae sunt, conquiescent. Pedibus dicat: Erit quando ad iniquitatem non valebitis prorsus excurrere, quando pravitatis itinera non poteritis intrare. Cuncta quoque membra sua similiter alloquatur, et dicat eis: Antequam mors nos ab invicem dirimat, et separatio quae per peccatum primi hominis accidit, impleatur, certemus fortiter, stemus perseveranter, viriliter dimicemus, sine torpore atque pigritia Domino serviamus, usque dum rursus adveniat, et temporales abstergens sudores nostros, ad immortalia nos regna perducat. Fundite lacrymas, oculi, demonstra caro, tuam nobilem servitutem, collabora mecum in precibus, quibus Deo confiteor, ne, cum requiescere vis atque dormire, perpetua nobis cruciamenta conquiras. Et
Abbreviated transcription (Latin):
uirib ne ab hoste suꝑemi. Ille semꝑ
insistit ut ꝑimat: nos sollicite ui¬
gilemꝰ. ne qd̃ absit eiꝰ fraude ꝑima¬
mur.Ante omĩa p̃oculis habeamꝰ
ultimũ diẽ: & mom̃tis singłis eter¬
norũ doloꝵ supplicia formidemus:
his enĩ causis anima se consueseit
dẽpͥmens. ipsa in merore luctuq con¬
tinuo ꝑseuerat: donec sp̃s sc̃i calore
succensa. suꝑne contẽplationis mere¬
atur auxiliũ:et a contagiis exuta ter¬
renis. diuinis iugit̾ exsaciet᷑ alloqͥis.
Alias etiã qui semꝑ hȩc cogitat pu¬
ritatẽ mentis obtinet: humilitatem
cordis adqͥrit: uanã głam respuit:
om̃i scłari prudentia carere conten¬
sp̃ualis. cotidie aduersꝰ crassã car¬
nis suȩ mat̾iam: om̃iq circũspec¬
tione cũ ea talit agat: quatinꝰ ad
meliora sibi consentiat. Et cũ ues¬
ꝑe ꝑuenit ad stratũ: singłis mẽbris
sui corꝑis dicat. Donec simul sumꝰ
obedite mͥ suadenti quȩ recta sũt:

Expanded text:
viribus, ne ab hoste superemur. Ille semper viribus, ne ab hoste superemur. Ille semper insistit ut perimat, nos sollicite vigilemus, ne quod absit ejus fraude perimamur. Ante omnia prae oculis habeamus ultimum 134 diem, et momentis singulis aeternorum dolorum supplicia formidemus. His enim causis anima se consuevit adeprimens, ipsa in moerore luctuque continuo perseverat, donec Spiritus sancti calore succensa, supernae contemplationis mereatur auxilium, et a contagiis exsoluta terrenis, divinis jugiter exsatietur alloquiis. Alias etiam qui semper haec cogitat, puritatem mentis obtinet, humilitatem cordis acquirit; vanam gloriam respuit; omni saeculari prudentia carere contenotidie adversus crassam carnis suae materiam; omnique circumspectione cum ea taliter agat, quatenus ad meliora sibi consentiat. Et cum vespere pervenitur ad stratum, singulis membris corporis sui dicat: Donec simul sumus, obedite mihi suadenti quae recta sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
redit ad dura seruitutis obsequia. Et
do ⁊ pꝰ paululũ transituro: ꝑpetuam
beatãq uitã nob̾ non patiamͣ aufer¬
ri. Uereor aut̃ & totꝰ penitꝰ intremis¬
co. ne carnis nr̃e parentes usi sełi
gotiis. qͥ putant nos deseruisse
mundi mala. & ab hinc iam uita
frui ꝑpetua: suo nos iudicio con¬
dempnent dicentes nob̾. Quomͦ las¬
sati estis in semitis ur̃is: tantis ob¬
sessi miseriis: Ex ur̃a nãq tã mag¬
na tristicia nob̃ etiã meror accessit:
⁊ penis nr̃is ũr ignis adiectus est:
Rami qͥppe nr̃i facti sunt inutiles:
nec fructꝰ qͦs in flore monstrauer̃t
edider̃t. Sed ⁊ illd̃ ꝓpħicũ si & nobis
ingerant expauesco. Idõ in depreda¬
tionem uenert dilecti: facti st̃ ab¬
hominales. et corona capitis eoꝵ
sublata ẽ. Ciuitates ad austrũ side
clause sunt: nec ẽ qͥ aꝑiat eas. Tol¬
latur gͥ impiꝰ: ne uideat głam dñi:
hȩc cogitantes fr̃s mei: totis certemꝰ

Expanded text:
redit ad durae servitutis obsequia. Et redit ad durae servitutis obsequia. Et do, et post paululum transituro, perpetuam beatamque vitam nobis non patiamur auferri. Vereor autem, et totus penitus intremisco, ne carnis nostrae parentes usi saecugotiis, qui putabant nos deseruisse mundi mala, et ab hinc jam vita frui perpetua, suo nos judicio condemnent, dicentes nobis: Quomodo lassati estis in semitis vestris , tantis obsessi miseriis? Ex vestra namque tam magna tristitia, nobis etiam moeror accessit, et poenis nostris vester ignis adjectus est. Rami quippe nostri facti sunt inutiles, nec fructus quos in flore monstraverunt ediderunt. Sed et illud propheticum ne nobis ingerant, expavesco: Ideo in depraedationem venerunt dilecti, facti sunt abominabiles, et corona capitis eorum sublata est. Civitates ad Austrum sitae, clausae sunt, nec est qui aperiat eas . Tollatur enim impius, ne videat gloriam Dei . Haec cogitantes, fratres mei, totis certemus