comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rem sui bonos erigat in stuporem malos Idq cum
omns uirtus habeat tum precipue fortitudo cuiꝯ
inter fortune turbines ac tenebras rerum terribi-¬
lium et tranquillitas gracior et lux ip̃a cõspectior
est Michi uero non solum ad antiquum tuum
amorem quod impossibile factu rebar multũ noue
beniuolencie adiecerim sed alio festinantẽ calamo
ad hec non suo tempore scribenda deflexerim Et
ut in scriptis meis animi tui uultum uelud in
speculo contempleris Et si quid ibi minus excul¬
tum apparuerit quod bona fide displiceat ad hunc
modum formes Atq ita te instituas ut seu solitis
seu nouis artibus que innumerabiles sunt tecum¬
ut si post hanc fortuna uariauerit nuilla te spẽs
rerum turbet Sed paratus ad omnia promptus
ad singula dulcia pariter et amara despicias fi¬
dentissime ab aduerso maroneum illud exclamans
Non ulla laborum o uirgo noua my facies ĩopina¬
exsurgit Omnia percepi atq aninio mecũ peregi

Expanded text:
rem sui bonos erigat, in stuporem malos idque cum rem sui bonos erigat, in stuporem malos idque cum omnis virtus habeat, tum precipue fortitudo, cuius inter fortune turbines ac tenebras rerum terribilium et tranquillitas gratior et lux ipsa conspectior est —, michi vero non solum ad antiquum tuum amorem, quod impossibile factu rebar, multum nove benevolentie adieceris, sed alio festinantem calamum ad hec non suo tempore scribenda deflexeris, ut et in scriptis meis animi tui vultum velut in speculo contempleris. Et si quid ibi minus excultum apparuerit, quod bona fide displiceat, ad hunc modum formes atque ita te instituas, ut seu solitis seu novis artibus, que innumerabiles ei sunt, tecum posthac fortuna variaverit, nulla te species rerum turbet, sed paratus ad omnia, promptus ad singula, dulcia pariter et amara despicias, fidentissime ab adverso Maroneum illud exclamansNon ulla laborum, o uirgo, mi facies inopinaue surgit; omnia percepi atque animo mecum
Abbreviated transcription (Latin):
fecerat aut fortuna dimiserat seu colloqun seu
lr̃arum possit esse commercium Nul ouinium
preter carcerem defuit ac mortem ꝙͣuis nec car-¬
cer defuit dum fidissima comiuix et pars tuoꝵ
uiscerum nati omnes nateq ab hostibus capti
essent nullo prorsus tibi relicto solacio tante pro-¬
lis nec mors quidem dum et tu secum assidue
Luctareris et unus ex filiis iam tunc teneram
et insontem anmai in carcere posuisset Quid
multa impletum in te uno uidimus quod de
duobus suminis piris Gayo maryo magnoq
pompeyo legimus Quid boni scilicet et quid
mali possit haud mĩꝙͣ leta tristibus miscentẽ
in te tuisq pignoribus secretim uidimus expli-¬
cuisse fortunam Cuius olim tum blandicias non
tam insolenter ut pleriq felicium Tum uero minas
nuper atq impetum tam forti tamq inuicto aĩo
tulisti ut uel ob hoc unum multis qui antea tuũ
nomen oderant te amandum mirandumqz prebu-¬
isti Habet enim hoc proprium pirtus ut in amo-¬

Expanded text:
fecerat aut fortuna dimiserat, seu colloqui seu fecerat aut fortuna dimiserat, seu colloqui seu litterarum posset esse commercium. Nichil omnium preter carcerem defuit ac mortem, quamvis nec carcer defuerit, dum fidissima coniunx et pars tuorum viscerum nati omnes nateque ab hostibus capti essent, nullo prorsus tibi relicto solatio tante prolis, nec mors quidem, dum et tu secum adsidue luctareris et unus ex filiis iam tunc teneram et insontem animam in carcerem posuisset. Quid multa? Impletum in te uno vidimus quod de duobus summis viris Gaio Mario Magnoque Pompeio legimus, quid boni scilicet et quid mali possit, haud unquam leta tristibus miscentem, in te tuisque pignoribus secretim explicuisse fortunam. Cuius olim cum blanditias non tam insolenter ut plerique felicium, tum vero minas nuper atque impetum tam forti tamque invicto animo tulisti, ut vel ob hoc unum, multis qui antea tuum nomen oderant te amandum mirandumque prebueris —habet enim hoc proprium virtus, ut in amo
Abbreviated transcription (Latin):
annos propicie ac fauentis fortune Et que hiis
ommnibus grauior iactura est amicis atq clienti-¬
bus uniuersaq familia Duris quidẽ et diuersis
tormentorum ac mortium generibus spoliatum
Parsq clemencior fuit illud ingens patrimonium
terras homines domos opida inuaderet ut qui
modo te uiderant mox e summnis opibus ad mo-¬
piam redactum seu aliquod fortune prodigium mi-¬
rarentur Amicorum ut dixi pars periit In super¬
stitibus periit fides fugitq ut assolet cum pros¬
peritate fauor hominum ut dubitare posses An
amicorum prius an fidei fleres interitum acces-¬
sit in medio Rerum estu egritudo pene ultima
et tan morti proxima ut quem uiuere amplius
non posse persuasum esset extinctum fama uul¬
garetur Et hic morbus hec paupertas hic La-¬
borum cumulus pulsum patria procul domo in
alienis terris ac laribus circunitonante bello
semi obsessum oppresserant Ne quod oumino
interim tibi cum hiis amicis si quos aut uirtus

Expanded text:
annos propitie ac faventis fortune et — que his annos propitie ac faventis fortune et — que his omnibus gravior iactura est — amicis atque clientibus universaque familia, duris equidem sed diversis tormentorum ac mortium generibus, spoliatum, pars que clementior fuit illud ingens patrimonium, terras, homines, domos, oppida invaderet, ut qui modo te viderant mox e summis opibus ad inopiam redactum ceu aliquod fortune prodigium mirarentur. Amicorum, ut dixi, pars periit, in superstitibus periit fides fugitque, quod adsolet, cum prosperitate favor hominum, ut dubitare posses an amicorum prius an fidei fleres interitum. Accessit in medio rerum estu egritudo pene ultima et tam morti proxima ut quem vivere amplius non posse persuasum esset, extinctum fama vulgaret. Et hic morbus, hec paupertas, hic laborum cumulus, pulsum patria, procul domo, in alienis terris ac laribus circumtonante bello semiobsessum oppresserant, ne quid omnino interim tibi cum his amicis, si quos aut virtus
Abbreviated transcription (Latin):
rima et d corporibus dudum fretus usq ad stuporẽ
omium qui te norant intra non multos annos
ter desperatus a medicis ter uitam ac salutẽ tuam
in solo medici celestis auxilio posuisti Sic ab illo
tandem sanitati redditus ut penitus tuum illud
pristinum robur amiseris Non inferiore miraculo
dexteritatis eximie atq insolite grauitatis ut qui
olini pene acripes fueris nunc accliuis aut seruo¬
rum manibus equi tergo impositus aut humeris
nxus lentis terram passibus meciaris Patria
tua uno prope tempore te dominum uidit atque
exulem Ita tamen ut nichil obscurius exilio ui-¬
deretur Nulli fere nostrorum hominum par p̾n-¬
cipum fauor nulli par fuit mniuria ut cum
paulo ante certatim in amiciciam tuã niterent᷑.
iidem ip̃i de nulla alia re concordes in tuum mox
exiciumr quasi coĩcato consilio conspirarent Et
pars quidem tuum caput insidiis peteret auro
prius et genimis largifluisq muneribus tot per

Expanded text:
rima et corporis viribus dudum fretus usque ad stuporem rima et corporis viribus dudum fretus usque ad stuporem omnium qui te norant, intra non multos annos ter desperatus a medicis, ter vitam ac salutem tuam in solo medici celestis auxilio posuisti: sic ab illo tandem sanitati redditus, ut penitus tuum illud pristinum robur amiseris, non inferiore miraculo dexteritatis eximie atque insolite gravitatis, ut qui olim pene eripes fueris, nunc acclinis aut servorum manibus equi tergo impositus aut humeris nixus lentis terram passibus metiaris. Patria tua uno prope tempore te dominum vidit atque exulem, ita tamen, ut nichil obscurior exilio viderere. Nulli fere nostrorum hominum par principum favor, nulli par fuit iniuria ut, cum paulo ante certatim in amicitiam tuam niterentur, idem ipsi, de nulla alia re concordes, in tuum mox exitium quasi communicato consilio conspirarent et pars quidem tuum caput insidiis peteret, auro prius ac gemmis largifluisque muneribus tot per
Abbreviated transcription (Latin):
ut ait cycero Sed eciam tu me solus ut scriberem
excitabas non quidem uerbo ut qui ceptoꝵ michi
conscius sis tantorum Sed rebus ip̃is et ĩ utrãq
partem habundante materia Multos in equuleo
fortune habitos multos in deliciis scimus multos
magno impetu rotatos nec scandalum alias scan¬
deucium desinunt exempla nec ruencium Nec
sum uescius quosdam ex alciore fastigio prolapsos
Quot Romani imperatores quot externi reges
uel hostium uel suorum manibus e suruo solio de¬
tracti pitam simul et imperium amisere Ac ne oĩa
a uetustate mecier Et exules nuper et captiuos et
in acie cesos et doini capite truncos quodq durissi¬
num uel relatũ est et laqueo euectos fideq lauiatos
reges nouimus Tibi cui cor regium natura dederat
nec de derit regnum fortuna nec abstulit At ꝙͣ
in ceteris illa tam uarie egerit uixq scienciam nr̃a
etas nuenit Iam in primis ualitudine prosper-¬

Expanded text:
ut ait Cicero, sed etiam tu me solus ut scriberem ut ait Cicero, sed etiam tu me solus ut scriberem excitabas, non quidem verbo, ut qui ceptorum nichil conscius sis tantorum, sed rebus ipsis et in utranque partem abundante materia. Multos in eculeo fortune habitos, multos in delitiis scimus, multos magno impetu rotatos; nec scandentium desunt exempla nec ruentium, nec sum nescius quosdam ex altiore fastigio prolapsos. Quot Romani imperatores, quot externi reges, vel hostium vel suorum manibus e summo solio detracti, vitam simul et imperium amisere? Ac, ne omnia a vetustate mutuemur, et exules nuper et captivos et in acie cesos, domi et capite truncos quodque durissimum vel relatu, et laqueo enectos fedeque laniatos reges novimus. Tibi, cui cor regium natura dederat, nec dedit regnum fortuna nec abstulit: at quem in ceteris illa tam varie egerit, vix, quod sciam, nostra etas inveniet. Iam in primis valitudine prosper
Abbreviated transcription (Latin):
sed ut tibi atq aliis Si tamen alius quisquam
hec attigerit utilius uisum est conquere Denique
finis meus is qui semper in hoc genere studiorum
fuit non tam scilicet scribentis laus ꝙͣ legentis uti-¬
litas Si qua ex me participant alias percipiant
sperari potest Ad id maxime respexi ne armariũ
suspitionem ac strepitum sit necesse Sed ut mali
omnis et nocentis boni atq utriusq fortune re-¬
medium breue amica confectum manu quasi du-¬
plicis morbi Utinam non inefficax antidotum
in exigua pixide omnibus locis atq temporibus
ad manum ut ayunt et in promptu habeas Nã
ut dixi utraq fortune facies metuenda Uerum/¬
tamen utraq tolleranda est Et hec quidem freno
indiget Illa solatio hic anum elatio reprimenda
Illic refouenda ac subleuanda fatigatio hanc ergo
uarietatem cogitanti michi non modo cum de hoc
uellem aliquid scribere Tu qui occurrebas digna¬
eo eras munere quo uterq nostrum cõiter utet᷑

Expanded text:
sed ut tibi atque aliis — si tamen alius quisquam sed ut tibi atque aliis — si tamen alius quisquam hec attigerit — utilius visum est conquirere; denique finis meus is, qui semper in hoc genere studiorum fuit, non tam scilicet scribentis laus quam legentis utilitas, si qua ex me percipi aut sperari potest: ad id maxime respexi, ne armarium suspitionem ac strepitum sit necesse, quin mali omnis et nocentis boni atque utriusque fortune remedium breve sed amica confectum manu, quasi duplicis morbi velut non inefficax antidotum, in exigua pixide omnibus locis atque temporibus ad manum, ut aiunt, et in promptu habeas. Nam, ut dixi, utraque fortune facies metuenda, veruntamen utraque toleranda est et hec quidem freno indiget, illa solatio: hic animi elatio reprimenda, illic refovenda ac sublevanda fatigatio. Hanc ergo varietatem cogitanti michi, non modo cum de hoc vellem aliquid scribere, tu occurrebas dignus eo munere, quo uterque nostrum communiter uteretur,
Abbreviated transcription (Latin):
quoniam uirtus et ueritas publice sunt neq stu-¬
dium antiquitatis obesse debet posteritatis in-¬
dustrie Cui excitande atq adiuuande noscitur
iustitutum de hoc ip̃o tecum loqui aliquid quodq
ille tunc gallony suo prestitit Io agoni meo mĩc
quantum hoc defesso iam et occupato semper in-¬
genio dabitur prestare propositum est michi In-¬
super et partem alteram ab illo seu obliuione seu
iudicio pretermissam attingere Utriq autem sci-¬
ens pauca perimiscui non fortuue cuiuspiam s
uirtutis aut uicii excellencie aut defectus Quod
et si extra propositum ip̃a quidem effectu haud
dissimili et letos quoq mestosq animos factura
uiderentun Quibus in rebus quo me gessermmi
ingenio ut censebis occupationum menor aut
temporis qui paucissimis diebus ceptũ ꝑfectumq
opus admirans uideris Ego soliuis fidei iudex sũ
studui hercle non ut uuum quodq michi speciosius

Expanded text:
quoniam et virtus et veritas publice sunt neque stuquoniam et virtus et veritas publice sunt neque studium antiquitatis obesse debet posteritatis industrie, cui excitande atque adiuvande noscitur institutum, de hoc ipso loqui tecum aliquid quodque ille tunc Gallioni suo prestitit, id Azoni meo nunc, quantum hoc defesso iam et occupato semper ingenio dabitur, prestare propositum est michi, insuper et partem alteram, ab illo seu oblivione seu iudicio pretermissam, attingere. Utrique autem sciens pauca permiscui, non fortune cuiuspiam sed virtutis aut vitii excellentie aut defectus, quod, etsi extra propositum, ipsa quidem effectu tamen haud dissimili et letos quoque mestosque animos factura viderentur. Quibus in rebus quo me gesserim ingenio tu censebis, occupationum memor ac temporis, qui paucissimis diebus ceptum perfectumque opus admirans videris; ego solius fidei iudex sum. Studui hercle non ut unumquodque michi speciosius,
Abbreviated transcription (Latin):
tulerunt multos uidi Qui diuicias qui honores
qui potenciam nullum Ita sepe numero alias me-¬
imiuero me spectante contra omnem aduerse fortu-¬
ne uiolentiam inuictos Ludo facili prosperior strauit
humaniq robur animi Quod mine non fregerant
eri et sue sortis obliuonem adiuncta prosperitate
concipere Neq de nichilo dictum est Iamq apud
nostros homines michi prouerbium uenit Magis
laboris esse ferre prosperitatem Neq a casu flaccus
ait Bene ferre magnam fortunam disce difficilẽ
nempe censebat artem que nisi studio adhibito nes-¬
ciretur Ceterum seneca ip̃e fortune partẽ illam
que sibi difficilior uisa erat Et est haud dubie pri-¬
ma fronte rigidior breui admodum sermone per-¬
striuxerat Is libellus passim in manibus uulgi est
Cui ego nil addere nil detrahere meditor quod et
magno ingenio conflatum opus nostram dedigna¬
tur lymam et in meis rebus intento nec conere
aliena nec rapere alias carpere est animus Sed

Expanded text:
tulerint, multos vidi; qui divitias, qui honores, tulerint, multos vidi; qui divitias, qui honores, qui potentiam, nullum. Ita sepenumero me spectante contra omnem adverse fortune violentiam invictos ludo facili prosperior stravit humanique robur animi, quod mine non fregerant, eri et sue sortis oblivionem adiuncta prosperitate concipere. Neque de nichilo dictum est iamque apud nostros homines in proverbium venit magni laboris esse ferre prosperitatem neque casu Flaccus ait: Bene ferre magnam disce fortunam; difficilem nempe censebat artem, que nisi studio adhibito nesciretur. Ceterum Seneca ipse fortune partem illam, que sibi difficilior visa erat — et est haud dubie prima fronte rigidior — brevi admodum sermone perstrinxerat. Is libellus passim in manibus est vulgi, cui ego nichil addere, nichil detrahere meditor, quod et magno ingenio conflatum opus nostram dedignatur limam et michi meis rebus intento nec comere aliena nec carpere est animus. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
libet iudicare possum nisi quod seutio insi forte com-¬
pellar ut iudicio iudicem alieno Quod qui facit iã
non ip̃e iudicat sed iudicata cominemorat. Ego itaq
reuerenter tantorum hominum omniumq sic senci¬
entium iudicia preteruectus si proprie loqui uelim
Scio quidem uarie de uirtutibus disputatum neq
semper difficilioribus principatum dari neq fortuito
Ultimum inter pirtutes locum obtinuisse modesti-¬
am siue eam temperanciam dici mauis quantum
tamen quod ad id de quo agitur attinet Difficilius
prospere fortune regimen extimo ꝙͣ aduerse aliꝙͣ¬
blanda ꝙͣ minax Quod ut opinor non me scri-¬
bentium fama non uerborum laquei nodiq so-¬
phismatum sed rerum experimenta uiteq huius
adigunt exempla Et magnum difficultatis ar-¬
gumentum raritas Nam qui dampna qui paupe-¬
riem qui exilium qui carcerem qui supplicium qui
mortem et peiores morte graues morbos equo aĩo

Expanded text:
libet iudicare possum nisi quod sentio? Nisi forte comlibet iudicare possum nisi quod sentio? Nisi forte compellar ut iudicio iudicem alieno; quod qui facit iam non ipse iudicat, sed iudicata commemorat. Ego itaque reverenter tantorum hominum omniumque sic sentientium iudicia pretervectus, si de proprio loqui velim, scio quidem alias varie de virtutibus disputatum neque semper difficilioribus principatum dari neque fortuito ultimum inter virtutes locum obtinuisse modestiam, sive eam temperantiam dici mavis; quantum tamen ad id de quo agitur attinet, difficilius prospere fortune regimen existimo quam adverse aliqublanda quam minax. Quod ut sic opiner, non me scribentium fama, non verborum laquei nodique sophismatum, sed rerum experimenta viteque huius adigunt exempla et, magnum difficultatis argumentum, raritas. Nam qui damna, qui pauperiem, qui exilium, qui carcerem, qui supplicium, qui mortem et peiores morte graves morbos equo animo
Abbreviated transcription (Latin):
bellum cum fortuna et utrobiq quodaminodo
par discrimen Cuius non nisi partem unicam
uulgus nouit eam scilicet que uocat᷑. aduersitas
Philozophi et si utramq nouerint Hanc tamen
ip̃am difficiliorem arbitrantur Itaq nota illud
aristotilis in ethicis suo iure diffinientis Diffici-¬
lius est tristia sustinere ꝙͣ a delectabilibus absti-¬
nere Quem sequutus Seneca ad lucillũ scribẽs
Magis est inquit difficilia perstringere ꝙͣ leta
moderari Quid dicam ausim ne tantos inter
uiros hiscere Durum quidem et temeritatis pa-¬
uata suspicio nouo homini uetusta tangenti hinic
auctoritate igitur. Hinc etate promoueor Sed alterus
magni cuiusdam et antiqui uiri succurrit auctoritas
Neq enim impetrari potest quin quale quidꝙͣ uide¬
atur ei talem quisq de illo opinionem habeat mar¬
ci bruti perba sunt scribentis ad atthicum Quibus
uix aliquid perius dici reor Quid enim de re qua/¬

Expanded text:
ellum cum fortuna et utrobique quodammodo ellum cum fortuna et utrobique quodammodo par discrimen, cuius non nisi partem unicam vulgus novit, eam scilicet que vocatur adversitas. Philosophi, etsi utranque noverint, hanc tamen ipsam difficiliorem arbitrantur; itaque notum illud Aristotelis in Ethicis suo iure diffinientis: “Difficilius esse tristia sustinere quam a delectabilibus abstinere”, quem secutus Seneca ad Lucilium scribens “maius est” inquit “difficilia perstringere quam leta moderari”. Quid dicam? Ausimne tantos inter viros hiscere? Durum quidem, et temeritatis parata suspitio novo homini vetusta tangenti. Hinc auctoritate igitur, hinc etate permoveor; sed alterius magni cuiusdam et antiqui viri succurrit auctoritas: “Neque enim impetrari potest, quin quale quidque videatur ei, talem quisque de illo opinionem habeat”. Marci Bruti verba sunt scribentis ad Atticum, quibus vix aliquid verius dici reor. Quid enim de re qua
Abbreviated transcription (Latin):
hec uulgaris est querela crescere iter diemq decresce
Quod utiq nobis in hoc uite tramite accidit ad
uesperam appropinquantibus et uie multum suꝑ¬
esse cernentibus Non michi igitur es hortandus ut
facias quod semper auidissime fecisti admonuisse
suffecerit ut intendas animum ne qua te hinc hu-¬
manarum rerum cura dimoueat que plerosque
mortalium post egregios labores in ipsa consum-¬
matione maximorum operum auertit Hoc adiec¬
to ut quia simul omnia uel legere uel audire Et
pel memmisse non potes ptilissimis quidem Et
quoniam breuitas est amica memorie breuissimis
quoq te fulcias Non ꝙ ego suadeam operosiora
illa et maiora sapiencie consulta negligemus
mine tueare Sed ut his interim brenibus ac
precisis sentenciis quasi quibusdam expeditis atq
continuis armis contra omnes insultus omnẽq
repentinum impetum hinc illinc iugiter sis in¬
structus Duplex enim nobis est duellum alias¬

Expanded text:
hec vulgaris est querela: crescere iter diemque decrescere; hec vulgaris est querela: crescere iter diemque decrescere; quod utique nobis in hoc vite tramite accidit, ad vesperam propinquantibus et vie multum superesse cernentibus. Non michi igitur es hortandus, ut facias quod semper avidissime fecisti: admonuisse suffecerit, ut intendas animum ne qua te hinc humanarum rerum cura dimoveat, que plerosque mortalium post egregios labores in ipsa consummatione maximorum operum avertit, hoc adiecto ut, quia simul omnia vel legere vel audire et meminisse non potes, utilissimis quidem et, quoniam brevitas est amica memorie, brevissimis quoque te fulcias, non quod ego suadeam operosiora illa et maiora sapientie consulta negligere, mine tueare, sed ut his interim brevibus ac precisis sententiis, quasi quibusdam expeditis atque continuis armis contra omnes insultus omnemque repentinum impetum hinc illinc iugiter sis instructus. Duplex enim nobis est du
Abbreviated transcription (Latin):
bentosa iactancia per mare in aere circũuoluitur
Sed que certis et modestis gradibus compendio
ad salutem pergit In hoc te studium hortari ami-¬
cabile alias amicum forte sed profecto mentarium
non est Natura enim te uarie lectionis multiplicisq
noticie auidum fecerat fortunaq ut ayunt magne
rerum partis imperium tenet turbido quodam ac
profundo negotiorum ac curarum pelago iactandũ
dedit Ceterum non ut legendi ocium sic noscendi
desiderium eripuit quominus semper lr̃atorum
hominum delectatus amicitia et cõuictu et occu¬
patissimis diebus ociosas horas licuit furatus co-¬
tidie instructior cotidie rerum memorabilium doc-¬
tior fieri uelles ubi illa qua nulle cedis memoria¬
queq sepe te pro libris uti solitum ip̃e tibi sum
testis Nlunquid in quod si ab ineunte etate pro-¬
nus eras eo nunc putandus es pronior quo sero-¬
tinus matutino uiatore feruencior atq animo
saltem prompcior esse solet Quomain quidem

Expanded text:
ventosa iactanctia per inane circumvolvitur, ventosa iactanctia per inane circumvolvitur, sed que certis et modestis gradibus compendio ad salutem pergit. In hoc te studium hortari, amicum forte, sed profecto necessarium non est. Natura te varie lectionis multiplicisque notitie avidum fecerat; fortuna, que, ut aiunt, magne rerum partis imperium tenet, turbido quodam ac profundo negotiorum et curarum pelago iactandum dedit. Ceterum non ut legendi otium, sic noscendi desiderium eripuit, quo minus semper litteratorum hominum delectatus amicitia et convictu et occupatissimis diebus otiosas horas quotiens licuit furatus, quotidie instructior, quotidie rerum memorabilium doctior fieri velles, ubi illa, qua nulli cedis, memoria sepe te pro libris uti solitum ipse tibi sum testis. In quod si ab ineunte etate pronus eras, eo nunc putandus es pronior, quo serotinus matutino viatore ferventior atque animo saltem promptior esse solet, quandoquidem
Abbreviated transcription (Latin):
sensus ammi non desit quem unum in terris saii
consiln consiln uiuuni fontem asseuerare nõ uereat
Quamobrem si uel plebeis scriptorib pro affectu
nudo graciam aliquando habitam scimus siue pro
eo ꝙ iter aperuisse sequentibus uisi non erant Qͣta
oro te gracia claris ac probatis scriptoribus est ha¬
benda qui multis ante nos seculis in terram usi
diuinis ingeniis iustitutisq sanctissimis nobiscum
uiuunt cohabitant colloquuntur Interq ꝑpetuos
ammorum fluctus seu totidem lucida sydera et
firmamento ueritatis affixa seu totidem suaues ac
felices aure totidem industrii ac experti naute Et
nohis portum quietis ostendunt Et eo uoluntatũ
nostrarum lenta carbasa promouent et fluctuan¬
tis anime gubernaculum regunt quod tantis pro-¬
cellis agitata consimilia taudem sistant ac tem-¬
perent Hec est enim uera philozophia non que
fallacibus alis attollitur et sterilium disputacionũ

Expanded text:
sensus animi non desit, quem unum in terris sani sensus animi non desit, quem unum in terris sani consilii vivum fontem asseverare non verear. Quamobrem, si vel plebeis scriptoribus pro affectu nudo gratiam aliquando habitam scimus, siue pro eo quod iter aperuisse sequentibus visi erant, quanta, oro te, gratia, claris et probatis scriptoribus est habenda, qui multis ante nos seculis in terram versi, divinis ingeniis institutisque sanctissimis nobiscum vivunt, cohabitant, colloquuntur interque perpetuos animorum fluctus, ceu totidem lucida sidera et firmamento veritatis affixa, ceu totidem suaves ac felices aure, totidem industrii ac experti naute et portum nobis quietis ostendunt et eo voluntatum nostrarum lenta carbasa promovent et fluitantis anime gubernaculum regunt, quoad tantis procellis agitata consilia tandem sistat ac temperet? Hec est enim vera philosophia, non que fallacibus alis attollitur et sterilium disputationum
Abbreviated transcription (Latin):
uiis insciis cui puppim lictori cui animũ consilio
applicemius Pro consilio interim sic pendere ac p̃-¬
ter presens malum et a tergo quod doleat et ante
oculos semper habere quod terreat. Quod preter
hominem animantium nulli accidit quibus pre-¬
sencia euasisse plenissimam securitatem tribuit No-¬
bis ad ingenium et acumen animi semper quasi
cum cerbero tercipiti hoste luctanduni est ut rati-¬
one caruisse prope melius nobis in nosmetipõs ethe-¬
rea nature prestancioris arma uertentibus foret
Huic malo obstare subdifficile est uetustate iam
et consuetudine radicato Euitandum tamen in
quam rem preter generosi anmi conatum cui nichil
est arduum nichil in expugnabile Nulla magis ꝙͣ¬
sapientum hominum crebra colloquia ꝙͣuis id
genus tam arescat alias recrescat et multo magis
iugis lectio et peruigil scriptorumq nobilium mo¬
mienta profuerunt modo salubribus monitis cõ-¬

Expanded text:
us insciis cui puppim litori, cui animum consilio us insciis cui puppim litori, cui animum consilio applicemus, pro consilio interim sit pendere ac preter presens malum et a tergo quod doleat et ante oculos semper habere quod terreat; quod preter hominem animantium nulli accidit, quibus presentia evasisse plenissimam securitatem tribuit. Nobis ob ingenium et acumen animi semper quasi cum Cerbero tricipiti hoste luctandum est, ut ratione caruisse prope melius in nosmetipsos etherea nature prestantioris arma vertentibus. Huic malo obstare subdifficile est, vetustate iam et consuetudine radicato: enitendum tamen, in quam rem preter generosi animum conatum — cui nichil est arduum, nichil inexpugnabile — et sapientum hominum crebra colloquia — quamvis id genus iam rarescat — et multo maxime iugis lectio ac pervigil scriptorumque nobilium monumenta profuerunt, modo salubribus monitis con
Abbreviated transcription (Latin):
anxium diem egimus Quod unꝙͣ tam securum
aut tam letum mane uidimus ut non ante cre¬
pusculum sollicitudo merorq subriperet Cuius
niali et si ip̃is in rebus multa insit occasio nisi
tamen nos fallit amor nostri causa maior Siue
ut ingenue fateamur culpa omnnis in nobis ut
uero sileam reliqua quibus uudiq trudimurꝰ
quod illud est bellum ꝙͣq perpetuum quod cũ
fortuna gerimus Cuius nos facere poterat uir¬
tus sola uictores Nos ab illa polentes scientesqz
destituimur Soli igitur imbecilles exarmati
non equo marte cum implacabili hoste congredi¬
mur quos illa uicissim quasi seu leue aliquod
attollit ac deicit et in girum rotat ac de nobis lu¬
dit uinci tollerabilius foret nunc ludibrio eciam
habenius Id uero quid aliud ꝙͣ leuitas aut molli¬
cies nostra fecit ydonei uisi sumus qui pile in
morem huc illuc tam facile iactaremur Anmalia
eui breuissimi sollicitudinis infinite quibus pedes¬

Expanded text:
anxium diem egimus? Quod unquam tam securum anxium diem egimus? Quod unquam tam securum aut tam letum mane vidimus, ut non ante crepusculum sollicitudo merorque subreperet? Cuius mali, etsi ipsis in rebus multa insit occasio, nisi tamen nos fallat amor nostri, causa maior sive, ut ingenue fateamur, culpa omnis in nobis est. Ut vero sileam reliqua, quibus undique trudimur, quod illud est bellum quamque perpetuum, quod cum fortuna gerimus? Cuius nos facere poterat virtus sola victores, nos ab illa volentes scientesque descivimus: soli igitur, imbecilles, exarmati, non equo Marte cum implacabili hoste congredimur, quos illa vicissim ceu leve aliquid attollit ac deicit et in gyrum rotat ac de nobis ludit. Vinci tolerabilius foret; nunc ludibrio etiam habemur. Id vero quid aliud quam levitas ac mollities nostra fecit? Idonei visi sumus, qui pile in morem huc illuc tam facile iactaremur, animalia evi brevissimi, sollicitudinis infinite, quib
Abbreviated transcription (Latin):
Um res fortu¬
cogito incertosq et subitos
motus nichil ferme fragi¬
lius mortalium uita nich¬
ilq inquiecius inuenio Ita
cunctis ammantibus naturam miro Remedii gene
consuluisse uideo ignorancia quadam sui Nobis so¬
lis memoriam intellectum prouidenciamq diui¬
nas ac preclaras anmi nostri dotes ĩ perniciem
et laborem uersas Tam superuacuis enim semper
nec mutilibus modo sed dampnosis atq pestiferis
curis obnoxii Et presenti torquenur ac preterito
futuroq anginuir ut nil magis metuere uideamꝯ
ꝙͣ ne quando forte parum miseri sumus Tanto
studio miseriarum causas et dolorum alimenta
conquerimus quibus uitam que si rite ageretur
felicissima prorsus ac iocundissima rerum erat
miserendum ac triste negocium effecimus Cuiꝯ
micium cecitas et obliuio possident progressum la¬
bor dolor exitium exitum error omnia Quod
ita esse quisquis uite sue cursum acri iudicio re-¬
mecietur intelliget Quem quietum queso quẽ
tranquillum quem non laboriosum magis atq

Expanded text:
um res fortucogito incertosque et subitos rerum motus, nichil ferme fragilius mortalium vita, nichil inquietius invenio. Ita cunctis animantibus naturam miro remedii genere consuluisse video, ignorantia quadam sui, nobis solis memoriam, intellectum, providentiam, divinas ac preclaras animi nostri dotes, in perniciem et laborem versas. Tam supervacuis enim semper nec inutilibus modo, sed damnosis atque pestiferis curis obnoxii et presenti torquemur et preterito futuroque angimur, ut nichil magis metuere videamur quam nequando forte parum miseri simus, tanto studio si quidem miseriarum causas et dolorum alimenta conquirimus, quibus vitam — que, si rite ageretur, felicissima prorsus ac iocundissima rerum erat — miserandum ac triste negotium effecimus, cuius initium cecitas et oblivio possidet, progressum labor, dolor exitum, error omnia; quod ita esse quisquis vite sue cursum acri iudicio remetietur intelliget. Quem quietum, queso, quem tranquillum, quem non laboriosum magis atque
Abbreviated transcription (Latin):
deles Ratio. Impossibilem rem narras Ne forte au¬
tem amicos credideris qui non erant Nempe id non
modo impossibile sed commune est Dolor. Infideles sũt
amici Ratio. Hiis querelis plemus est orbis terre
Uerum infidelitas amiciciaq non coeunt Qui infi-¬
delis esse incipit desiit esse amicus Seu quod pociq
crediderim nũꝙͣ fuit Cũq omnis uirtus Inmortalis
sit onnis fixo eui breuis non fides est sublata sed fixio¬
Dolor. Infidos experior amicos Ratio. Amici falso
habiti si nunc primum infidelis animi latebras pan-¬
dunt exroris tui finem letus aspice Et caueto interĩ
ne morbi contagia in te serpant sed quicũqz illi fue-¬
rint tu amicicie fidem serua Et si non propter im-¬
meritos ac propter te meritum aliena peste non
infici quod libentius facies si quantum tibi displi-¬
ceat illorum perfidia ip̃e tecum acriter excusseris
sepe uicii odium calcar ad uirtutem fuit
sinmeritus amicorum odia contraxi¬
Ratio. Odiosi

Expanded text:
deles. Impossibilem rem narras, ne forte audeles. Impossibilem rem narras, ne forte autem amicos credideris qui non erant; nempe id non modo possibile, sed commune est. Infideles sunt amici. His querelis plenus est orbis terre. Verum amicitia infidelitasque non coeunt: qui infidelis esse incipit, desinit esse amicus, seu, quod potius, ut crediderim, numquam fuit; cunque omnis virtus inmortalis sit, omnis fictio evi brevis, non fides est sublata, sed fictio. Infidos experior amicos. Amici falso habiti, si nunc primum infidelis animi latebras pandunt, erroris tui finem letus aspice, et caveto interim ne morbi contagia in te serpant. Sed quicunque illi fuerint, tu amicitie fidem serva; etsi non propter inmeritos at propter te meritum aliena peste non infici; quod libentius facies, si quantum tibi displiceat illorum perfidia, ipse tecum acriter excusseris. Sepe vitii odium, calcar ad virtutem fuit. Inmeritus amicorum odia traxi. Odiosi
Abbreviated transcription (Latin):
quod uiuentis laus diuino eloquio propter uite mor-¬
talis inconstantiam prohibetur Quanto ergo magis
uituperatio Deinceps itaq ad laudandum tardus
ad uituperandum tardior ueni Cum uterq ut dixi
malus error sit Peror est ultimus Dolor. Lau/¬
dando immeritum erraui Ratio. Errando discit᷑.
depe error unus multis obstat erroribus dumq er/¬
rasse semel pudet ne similis iterum error obrepat oc-¬
curritur Laudasti incaute linguam frena hoc boni
saltem illi insit malo Dolor. Indignum laudasse
pudet ac penitet Ratio. Pudor et penitentia et do-¬
lor scale sunt et gradus quidam ad resipiscentiam et
salutem Pauci sunt qui ad rectum iter nisi per deuia
multa cespitando perueniant multosq ideo uolup-¬
tatis seruos in iuuentute uidimus qui uirtutis
amici in senio euaserunt,.
E amicis queror Ratio. Quid hic hos-¬
tibus faciat qui de amicis querimonia
instituit Dolor. Amicos experior infi-¬

Expanded text:
quod viventis laus, divino eloquio, propter vite morquod viventis laus, divino eloquio, propter vite mortalis incostantiam, prohibetur. Quanto igitur magis vituperatio? Deinceps itaque ad laudandum tardus, ad vituperandum tardior veni, cum uterque enim, ut dixi, malus error sit, peior est ultimus. Laudando inmeritum erravi. Errando discitur. Et sepe error unus multis obstat erroribus, dumque errasse semel pudet, ne similis iterum error obrepat occurritur. Laudasti incaute, linguam frena. Hoc boni saltem illi insit malo. Indignum laudasse pudet aut penitet. Pudor et penitentia, et dolor scale sunt et gradus quidam, ad resipiscentiam et salutem: pauci sunt qui ad rectum iter nisi per devia multa cespitando perveniant, multosque ideo voluptatis servos in iuventute vidimus, qui virtutis amici in senio evaserunt. 27 e amicis queror. Quid hic hostibus faciat, qui de amicis querimoniam instituit? Amicos experior infi
Abbreviated transcription (Latin):
in re nimis sepe fallimini Et heu nimis illud eius¬
dem apostoli uerum fit ꝙ linguas nullus hominum
domare potest inquietum malum Ad mentiendũ
ergo cotidie nos illa precipitat quos hinc suus uiget
impetus Inde falsa rerum species trahit Dunt
enim qui aspectu uel eloquio uitia morum tegunt
Quod de altibyade accepinius de multis uidimꝰ
Sunt qui uirtutes uelo occultant contrario sed id
natura uultus scilicet aut sermonis austeritate ĩsita
seu eciam arte quãdam studioq aduersus id qd̾ uulgo
concupiscitur adhibito Nam ut multi qui se bonos sic
aliqui qui se malos fingerent sunt reperti Quo
uel humani fauoris pestilentem auram ut inuisam
honorum temporalium sarcinam declinarent Quod
de ambrosio lectum est Accedat amor atq odium ac¬
cedat ira et inuudia spes et metus affectusq animi
uarii et occulti hiisq ip̃is interdum quorum sunt in-¬
cogniti semper autem iudicii ueri hostes Accedat

Expanded text:
in re nimis sepe fallimini, et heu nimis illud eiusin re nimis sepe fallimini, et heu nimis illud eiusdem Apostoli verum sit, quod “linguam nullus hominum domare potest: inquietum malum.” Ad mentiendum ergo quotidie vos illa precipitat, quos hinc suus urget impetus, inde falsa rerum species trahitur. Sunt enim qui aspectu vel eloquio vitia morum tegunt. Quod de Alcibiade accepimus, de multis vidimus. Sunt qui virtutes velo occultant contrario, seu id natura vultus scilicet, aut sermonis austeritate insita, seu etiam arte quadam studioque adversus id quod vulgo concupiscitur adhibito. Nam ut multi qui se bonos, sic aliqui qui se malos fingerent sunt reperti, quo vel humani favoris pestilentem auram, vel invisam honorum temporalium sarcinam declinarent. Quod de Ambrosio lectum est. Accedit amor atque odium, accedit ira et invidia, spes et metus, affectusque animi varii et occulti, hisque ipsis interdum, quorum sunt incogniti, semper autem iudicii veri hostes. Accedit
Abbreviated transcription (Latin):
audasse arguor indiguum Ratio. Malum
quidem quod e bona sepe oritur radice bon
enim et innocui quales ip̃i sunt tales ali¬
os opinantur Hinc ad laudandum equo eciam promi-¬
ores sunt Et ꝙͣuis indignum laudare malum fatear
uituperare tamen immeritum multo est peiq
Laudaui indignum Ratio. Si illud sciens Rep̃¬
hensibilis at si ignorans excusabilis Minus est falli
malum ꝙͣ fallere falli enim alienum fallere autẽ
proprium fallacis est crimen Dolor. Aliena laus
in meam uergit infamiam Ratio. Ymmo quidem
tua uel culpa uel ignorantia ex alieno enim ut laus
sic infamia nilla est Dolor. Laudasse indignum
ualde doleo Ratio. Hide ergo ne idipm̃ sepe doleas
Caue ne teniere ad laudandum uituperandumqz pro-¬
sileas Est enim ptriusq Rei libido et ut dicã proprie
morbus ac pruritus quidem lingne mobilis et quie¬
tis inscie Cuius frenum ac custodia inter opera per-¬
fectionis eximie numerantur dicente scriptura Gi
quis in uerbo non offendit hic perfectus est uir Qua

Expanded text:
audasse arguor indignum. Malum quidem e bona sepe oritur radice: boni enim et innocui quales ipsi sunt, tales alios opinantur; hinc ad laudandum equo etiam proniores sunt, et quamvis indignum laudare malum fatear, vituperare tamen inmeritum malo est peius. Laudavi indignum. Si id sciens, reprehensibilis, at si ignorans excusabilis; minus est malum falli, quam fallere: falli enim alienum, fallere autem proprium fallentis est crimen. Aliena laus in meam vergit infamiam. Immo quidem tua, vel culpa, vel ignorantia: ex alieno enim ut laus, sic infamia nulla est. Laudasse indignum valde doleo. Vide ergo ne id ipsum sepe doleas: cave ne temere ad laudandum vituperandumque prosilias; est enim utriusque rei libido, et ut dicam proprie, morbus ac pruritus quidam lingue mobilis et quietis inscie; cuius frenum ac custodia, inter opera perfectionis eximie numerantur, dicente scriptura: “si quis in verbo non offendit, hic perfectus est vir.” Qua
Abbreviated transcription (Latin):
pudicicia nil exactius nl fama tenerius nichil
conuersatione secrecius usq adeo ut in eis oĩs
motus omnis cultus omnis sermo lasciuior nota
dignus ac supplicio haberetur Et tamen hiis
ip̃is in theatro locum assignasse legitur Non
quicũq sed sumimius atq optimus principum
Augustus cesar Neq minor ideo est error is quo
magni erant sed maior pocius atq conspectior¬
Saud̃. Libenter scenicos ludos specto

Expanded text:
pudicitia nichil exactius, nichil fama tenerius, nichil pudicitia nichil exactius, nichil fama tenerius, nichil conversatione secretius, usque adeo ut in eis omnis motus, omnis cultus, omnis sermo lascivior nota dignus ac supplicio haberetur; et tamen iis ipsis in theatro locum assignasse legitur non quicumque, sed summus atque optimus principum Augustus Cesar. Neque minor est ideo error is quo magni errant, sed maior potius atque conspectior. Libenter scenicos ludos specto
Abbreviated transcription (Latin):
bonis amnnis Rem indugnam Nec excusat ꝙ hnisipĩs
Romani olim flos hominum delectati sunt Recto
namq iudicio urbs illa alioqui habuudatissima
bonorum omnium atq illustrium exemplorum
nil omnino reprehensibilius habuit reliquisq
deformius sibiq inuicem ꝙͣ hinc discordiarum
ciuilium hinc ludorum studium immodicum
quasi non sufficeret bellorum cruor domi mili-¬
cieqz nisi cruenta pax esset cruenteq eciam uo¬
luptates nisi circo fortassis honestius quis thea-¬
trum dixerit cui pariter inhyantes uideas nõ¬
tantum modo populum sed senatum atq ipõs
munidi dominos imperatores Romanorum sic spec¬
taculis capiebantur Illi eciam qui humano ge-¬
neri spectaculum facti erant Remi mirabilem
dicam sed cognitam uulgatamiq Sic cunctorũ
animos theatralis furor ille persuaserat ut nõ
coniuges cesaris aut filias sed uirgines quoq ues-¬
tales in publicum atq in turbas educeret ꝙͣꝵ

Expanded text:
bonis animis rem indignam. Neque excusat quod iis ipsis bonis animis rem indignam. Neque excusat quod iis ipsis Romani olim, flos hominum, delectati sunt: recto namque iudicio urbs illa, alioquin abundantissima bonorum omnium atque illustrium exemplorum, nichil omnino reprehensibilius habuit reliquisque deformius sibique nocivum magis quam hinc discordiarum civilium, hinc ludorum studium immodicum — quasi non sufficeret bellorum cruor domi militieque, nisi cruenta pax esset cruenteque etiam voluptates —, nisi circo fortassis honestius quis theatrum dixerit, cui pariter inhiantes videas non modo populum sed senatum atque ipsos mundi dominos imperatores Romanorum: sic spectaculis capiebantur illi etiam qui humano generi spectaculum facti erant. Rem mirabilem dicam, sed cognitam vulgatamque: sic cunctorum animos theatralis furor ille pervaserat, ut non modo coniuges Cesarum aut filias sed virgines quoque Vestales in publicum atque in turbas educeret, quarum
Abbreviated transcription (Latin):
ac terrariun uiris illustribus Semper enim
memorabile ac magnificum illud scipionis apud
lyuyum iudicaui Maximo inquit cuiq id accedere
animo certum habeo ut se non cum presentibus
modo sed cum omuis eui claris uiris compereret
Tu quoq uel de grege presentium si occurrat quod
uix spero uel ex ouini memoria uetustatis quem-¬
libet tibi parem dilige cum quo non uluis aut tes-¬
tibus sed ingenio ac uirtute luctabere sine metu
periculi sed immarcessibilis spe corone Hoc de pa-¬
lestre consilium sentencia mea est.
Elector uariis spectaculis Ratio. Cuto
forsan ac theatro que duo loca bonis sꝑ
quisquis malus ierit redibit pessimus Nam bonis
iter illud ignotum est qui si casu aliquo ignari adeãt
contagio non carebunt Gaud. Circo delector
atq harena Ratio. Atqui delectationes alie uanũ
seu libidiuosum semper aliquid habuere hec utrũq
semper aditamq seuiciam et inhumanitatẽ habet

Expanded text:
ac terrarum viris illustribus. Semper enim ac terrarum viris illustribus. Semper enim memorabile ac magnificum illud Scipionis apud Livium iudicavi: “Maximo” inquit “cuique id accidere animo certum habeo, ut se non cum presentibus modo, sed cum omnis evi claris viris comparet”. Tu quoque vel de grege presentium si occurrat, quod vix spero, vel ex omni memoria vetustatis quemlibet tibi parem delige, cum quo non ulnis ac cestibus sed ingenio ac virtute luctabere, sine metu periculi sed immarcescibilis spe corone. Hoc de palestris consilium, hec sententia mea est. elector variis spectaculis. Circo forsan et theatro, que duo loca bonis semquisquis malus ierit, redibit pessimus. Nam bonis iter illud ignotum est, qui si casu aliquo ignari adeant, contagio non carebunt. Circo delector atque harena. Atqui delectationes alie vanum seu libidinosum aliquid habuere, hec utrumque superadditamque sevitiam et inhumanitatem habet,
Abbreviated transcription (Latin):
ignauissimis uinci queant Quin alias qui tu si
contentionibus gaudeas Id tibi summe certanien ĩ
quo semper fere superior qui melior non de corpoꝵ
uiribus aut auimo dare de Re ulla ubi peior idem
esse possit et uictor Non de opibus igitur de digni¬
tate de potencia sed de stientia ac uirtute contende
Idq eo auio non ut cuiusquaq fame obstrepas
Sed ut aliene laudis enuilatio tibi sit caltar ad glo¬
riam Nulle tibi sint penitus partes inudie s ꝟtutis
habes Et alias eciam hoc exemplum cathonis ul¬
timi de quo crispus non in diuiciis inquit cũ diuite
neq factore alias factione cum factioso sed cum
stremiua uirtute cum modesto pudore cũ innocente¬
alias innocencie abstinencia certabat Honestissimũ
hoc palestre genus quo te excerceas non tantum
olympio sed ubiq non minus in thaloͣmo ꝙͣ in foro
Nec minus in ocio ꝙͣ in actu Neq cum presentibus
modo sed cum absentibus quoq cumq etatũ ominũ

Expanded text:
ignavissimis vinci queant. Quin tu si ignavissimis vinci queant. Quin tu si contentionibus gaudes, id tibi sume certamen in quo semper fere superior qui melior, non de corporum viribus aut omnino de re ulla ubi peior idem esse possit et victor; non de opibus ergo, non de dignitate, non de potentia, sed de scientia ac virtute contende idque eo animo non ut cuiusquam fame obstrepas, sed ut aliene laudis emulatio tibi sit calcar ad gloriam: nulle ibi sint penitus partes invidie, sed virtutis. Habes et hic exemplum Catonis huius ultimi, de quo Crispus “non divitiis” inquit “cum divite neque factione cum factioso, sed cum strenuo virtute, cum modesto pudore, cum innocente abstinentia certabat”. Honestissimum hoc palestre genus quo te exerceas, non tantum Olympie sed ubique, non minus in thalamo quam in foro nec minus in otio quam in actu, neque cum presentibus modo, sed cum absentibus quoque cunque etatum omnium
Abbreviated transcription (Latin):
uilem animum impulerant ad experimentũ uiriũ
Ubi cum suminis quoq par esset accessu temporis
cognito quid ageret ad meliora se transtulit Socratiq
similis fieri malluit ꝙͣ mylony Et sane multa etas
excusat facile teneris annis ignostitur uanitatis ex¬
cusatio nulla est uiro Gaudiũ. Palestre studiun
delectat Ratio. In hoc sepe uilissimus ominum
superior fuit et corpora molle cũ uirtus oppressa est
Quem tu michi ducum pel heroum proferes quẽ
mylo ille non superet qui per stadium bonem uniũ
gestans humeris occurrit Euudemq uno ictu manꝰ
occisum uno die solus haud grauatim alias grauatus
commedit Mira res dictu sed apud historicos uul-¬
gata Quis huit igitur in palestre suo regno par
occurrerit Atqui nichil indignius ꝙͣ et generosor
spiritus tali belue succumbentes cernere Et idcirco
nobilibus animis sibi bene fidentibus summo opere
prouidendum est siue sua sponte descendant ubi ab

Expanded text:
nilem animum impulerant ad experimentum virium; nilem animum impulerant ad experimentum virium; ubi cum summis quoque par esset, accessu temporis cognito quid ageret, ad meliora se transtulit Socratique similis fieri maluit quam Miloni. Et sane multa etas excusat: facile teneris annis ignoscitur, vanitatis excusatio nulla est viro. Palestre studium delectat. In hoc sepe vilissimus omnium superior fuit et corporea mole animi virtus est oppressa. Quem tu michi ducum vel heroum proferes quem Milo ille non superet, qui per stadium bovem vivum gestans humeris cucurrit eundemque nude ictu manus occisum uno die solus haud gravatus integrum comedit. Mira res dictu, sed apud historicos vulgata. Quis huic igitur in palestre sue regno par occurrerit? Atqui nichil indignius quam generosos spiritus tali belue succumbentes cernere et idcirco nobilibus animis bene sibi fidentibus summopere providendum est ne sua sponte descendant ubi ab
Abbreviated transcription (Latin):
qua uiuentes atteruntur unde digrediuntur obe-¬
untes atq utilior quedam honestiorq suauitas de¬
lectaret/. Gaud̃. Studio deditus sum palestre¬
Ratio. Fuit hoc quidem apud ueteres non ultima
gloria sed tami magna ut semi illi rodechio alias¬
tichiodio dyagore qui et ip̃a palestrica insignis fue¬
rat cum duos uno die filios palestricis insignitos
uictoriis conspexisset quasi nichil clarius iam resta-¬
ret quo aspirare posset in uita Amitus alter lace/¬
demouius senex diceret Morere dyagora Non enim
in celum ascensurus es Tam magnũ tamq altum
censebat Tres simul unius familie palestricas esse
Lenicula prorsus et grecula uere laudis estimiatio
sed cõs adeo ut magna eciam turbaret ingenia Uñ
et plato tantus philoz ophus olympionytes clarus
fuit Inq hac arte multis notus euentibus adoles¬
cens tamien amplitudo quidem Unde platonis nomẽ
ortum putat Roburq corporis et etatis feruor iuue-¬

Expanded text:
qua viventes atteruntur, unde digrediuntur obequa viventes atteruntur, unde digrediuntur obeuntes atque utilior quedam honestiorque suavitas delectaret. Studio deditus sum palestrico. Fuit hec quidem apud veteres non ultima gloria, sed tam magna ut seni illi Rhodio Diagore, qui et ipse palestrita insignis fuerat, cum duos uno die filios palestricis insignitos victoriis conspexisset, quasi nichil clarius iam restaret quo aspirare posset in vita, amicus alter Lacedemonius senex diceret: “Morere, Diagora: non enim in celum ascensurus es”: tam magnum tamque altum censebat tres simul unius familie palestritas esse; levicula prorsus et Grecula vere laudis extimatio, sed communis adeo ut magna etiam turbaret ingenia. Unde et Plato tantus philosophus olympionices clarus fuit inque hac parte multis notus eventibus, adolescens tamen. Amplitudo quidem, unde Platonis nomen ortum putant, roburque corporis et etatis fervor iuve