comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ausdorum. s infirmitatis ⁊ incontiuenie
causa expetit. uł ille de mr̃imonio uł illa
ñ sibi altorutrum q negent. ne ꝑ hoc in¬
cidant in dampnabiles corruptelas. red¬
de̾ emin debitam coniugale nullius est
cͥminis. exige̾ aut̃ ultͣ gn̾andi ucc̃itatem
culpe ẽ uenialis. formcari aũ uł mechari.
pumentli ẽ cͥminis. Nolite fraudare¬
a. ⁊ qr nec uir nec

Expanded text:
andorum, sed infirmitatis et incontinentiae causa expetit, vel ille de matrimonio, vel illa non sibi alterutrum negent, ne per hoc incidant in damnabiles corruptelas. Reddere enim debitum conjugale nullius est criminis; exigere autem ultra generandi necessitatem, culpae est venialis; fornicari autem vel moechari puniendi est criminis. Nolite, eEt quia nec vir nec
Abbreviated transcription (Latin):
erga nos .i. qr deus late nos diligit ⁊ hoc ha¬
facit nos intellige̾ caritatn dei erga nos.
qui diu̾sis linguis p̃stitit ut etiam im̃ꝑiti
loquerentur cum intͥmetationib ꝑ qd et
spes nr̃a confirmatur ⁊ caritas dei nobis
commendatur. ut quia caros dei falli im̃¬
possibile est. securos nos face̾t de ꝑmnssione
quia deus ẽ qui ꝑmisit ⁊ hũs quos caras ha

Expanded text:
as Dei. Vel Deus late nos diligit: et hoc hafacit nos intelligere charitatem Dqui diversis linguis praestitit ut etiam imperiti loquerentur cum interpretationibus; per quod et spes nostra confirmatur, et charitas Dei in nobis commendatur, ut quia charos Dei falli impossibile est, securos nos faceret de promissione, quia Deus est qui promisit, et his quos charos vult
Abbreviated transcription (Latin):
addata tͥbulatio
auginentum facit
p̃mii. iudexq est
fixe spei: tͥbulatio.
Non est enim mag¬
num głari in leti¬
ciis. recti corde etiã
in tͥhulationibus
głantur. magnita¬
direm p̃miĩ cognos¬
tentes de tͥbulatio¬
ne finienda. infini
aliquis eẽ strenu¬
uis dum fortiter
tolerat tormenta
latio non tollit pa¬
tientiam s auget¬
putem oꝑatur ꝓbationem .i. purificati¬
onem quantomagis enm quis patitur
tantopurior redditur dumanima fi¬
delis non refistens ordinationi dei non
diligit eius uolmitatem cuins malti¬
e potestas datur in bonos. s eius uolun¬
tatem a quo hec potestas datur. Cumgͦ
ꝑ ignem ⁊ purum ostendr̃ ⁊ purius red¬
ditur. ħ uero ꝑbatio oꝑatur sꝑem .⁊.

Expanded text:
addita tribulatio augmentum facit praemii, indexque est fixae spei tribulatio. Non enim est magnum gloriari in laetis; recti corde, etiam in tribulationibus gloriantur, magnitudinem praemii cognoscentes, de tribulatione finienda, infinitaliquis strenuus, dum fortiter tolerat tormenta,latio non tollit patientiam, sed augetoperatur probationem, id est purificationem. Quanto magis enim quis patitur, tanto purior redditur, dum anima fidelis non resistens ordinationi Dei, non diligit ejus voluntatem, cujus malitiae potestas datur in bonos, sed ejus voluntatem a quo haec potestas datur. Cum erper ignem et purum ostenditur et purius redditur. Haec vero probatio operatur spem, id est
Abbreviated transcription (Latin):
temur. credentes ea que mundana ca
funditur enim qui ꝙ sꝑabat ñ inuenĩt.
sicut contingit illi qͣm sperat in homĩe
ħ antem spes non confundit quia est ĩ
deo qui non fallit nec fallere potest p̃

Expanded text:
rfidis judicemur, credentes ea quae mundana carfunditur enim qui quod sperabat non invenit, sicut contingit illi qui sperat in homine. Haec autem spes ideo non confundit, quia est in Deo, qui non fallit, nec fallere potest,
Abbreviated transcription (Latin):
In hoc enim dinim tari reconciliamur. ea¬
q delectamur sicatenam ui̾tatem discimꝰ
ita caritate diligimus ut ⁊ plenius aognos¬
cannis. ⁊ beati cognito ꝑfruamur. ⁊ qui¬
a peccatis alienabamur a possessione ne¬
rorum bonorum. i deo data est caritas que¬
Foꝑit multidinem peccatorum. arbit᷑
tur duo p̃cepta caritatis .s. diliges deum ⁊
diliges ꝑximum. una est caritas ⁊ duo p̃¬
cepta. umiis sp̃c.⁊ duo data. quia ñ alia
caritas dagit ꝓximum nisi illa que dili¬
git deum. qua gͦ caritare ꝓxinum diligi¬
mus: ipsa deum diligniis. ⁊ quia almd
ẽ deus. aliud ẽ ꝑxims ⁊ si una caritate di¬
liguntur non funt tamen unum que di¬
aug̃ ta ⁊ altih manus ⁊ alteram minus hecͣ aũ
caritas ut ait apłt diffusa est inĩ cordib n.¬
ꝑ spm̃ s. qui datus ẽ nob̃. a quo datur : ab
est fons de quo scͥptura dicit. fons aq̃ uinc
sit tibi ꝓpriũs. nemo alicnus cominunicet tͥ
alieui sunt omnos qui non diligunt deuim

Expanded text:
In hoc enim Divinitati reconciliamur, eaque delectamur. Sicut enim veritate dicimus, ita charitate diligimus, ut et plenius cognoscamus, et beati cognito perfruamur: et quia peccatis alienabamur a possessione verorum bonorum, ideo data est charitas quperit multitudinem peccatorum . Arbitrtur duo praecepta charitatis, scilicet diliges Deum, et diliges proximum. Una est charitas, et duo praecepta; unus spiritus, et duo data: quia non alia charitas proximum diligit, nisi illa quae diligit Deum. Qua ergo charitate proximum diligimus, ipsa Deum diligimus. Sed quia aliud est Deus, aliud proximus, etsi una charitate diliguntur, non sunt tamen unum quae diaecepta, et alterum majus, et alterum minus. Haec autem charitas, ut ait Apostolus, diffusa est in sanctum qui datus est nobis. A quo datur! Ab est fons de quo Scriptura dicit: Fons aquae vivae sit tibi proprius, et nemo alienus communicet tibi. Alieni enim sunt omnes qui non diligunt Deum;
Abbreviated transcription (Latin):
dei probat spc̃ sanctus datus nobis qui õ
pignus spei implende. Attende ꝙ gra¬
datim apłc ꝑdr cit usq ad caritatem dei
que maior est aliis craam cum dicit nos
mb̾. dea ẽẽ tribuenda. gͦ unde tibi a homo ca

Expanded text:
Spiritus sanctus datus nobis, qui est pignus implendae spei. Attende quod gradatim Apostolus perducit usque ad charitatem Dei, quae major est aliis: quam cum dicit nos mnia Deo esse tribuenda. Ergo unde est tibi, o homo,
Abbreviated transcription (Latin):
puro. pura oscĩa
hec sectare stultas
autem q̃strones
sine disciplinra st̃
.i. in quibus nõ ẽ
puentus scientie.
⁊ si non stulte sĩt
denita. non om̃s
questiones sunt¬
les et sine disci¬
plina. deuita di¬
co. sciens quia
generant lites ñ
edificatiom̃. Fer¬
uum aut̃ domin
non oꝑt litigare
.i. tempus litibus
expendere. satis
obstrepunt cont᷑¬
dicentes ne gͦ fer¬

Expanded text:
 pura conscientia. Haec sectare. Stultas autem quaestiones, sine disciplina sunt, id est in quibus non est proventus scientiae, etsi non stultae sint, devita. Non omnes quaestiones les. Et sine disciplina. Devita dico, sciens quia generant lites, non aedificationem. Servum autem Domini non oportet litigare, id est tempus litibus expendere. Satis obstrepunt contradicentes. Ne ergo ser
Abbreviated transcription (Latin):
⁊honorent. ⁊ ip̃m hominem dm̃i ⁊ re¬
gem ꝯnmium agnoscant. ⁊ est sensus
Iñtu̾m oꝑt regnum euis manifestare.
donec eum regnare faitant᷑ omnes mi
cantur ⁊ ei fide subdumtur: ⁊ illi qui
ad iustorum b̃itudinem ñ ꝑtinent. ꝙr
impii eum regnare ip̃a regni eius mãi
.q. cum postut mnimicos sub pedib non
sit postea rognaturus. s ad tantame¬
uidentiam regnum ꝑducet᷑: ut ininici
ñ audeant regnare negare ꝙ regnet.
quo amplius ñ erit manifestius ⁊ siã¬
plius ñ duret. Alud ẽ ñ amplius mãi¬
festari: aluid ñ amplius ꝑmanere. Nã
amplius manifestari est̃. ñ fieri mam¬
festius. ñ amplius ꝑmane̾. ñ ẽẽ ꝑsene¬
rantias. Qñ aut̃ manifestins erit reg¬
numi sp̃i quam cum omnib clarin̾t
inimitis. dicendo. donec maiorem ex¬
cludit manifestationem regni. noti ã¬
pliorem ꝑ manentiam. It a dcm̃ est

Expanded text:
m hominem Deum et regem omnium agnoscant. Et est sensus: Interim oportet regnum ejus manifestari, donec eum regnare fateantur omnes incantur, et ei fide subduntur, et illi qui ad justorum beatitudinem non pertinent, quia et ipsi cum regnare ipsa regni ejus maniquasi cum posuerit inimicos sub pedibus, non sit postea regnaturus, sed ad tantam evidentiam regnum perducet, ut inimici non audeant negare quod regnet, quo amplius non erit manifestius, etsi amplius duret. Aliud est non amplius manifestari, aliud non amplius permanere. Non amplius manifestari est, non fieri manifestius; non amplius permanere, non esse perseverantius. Quando autem manifestius erit regnum Christi quam cum omnibus claruerit inimicis? Dicendo ergo, donec, majorem excludit manifestationem regni, non ampliorem permanentiam. Ita etiam dictum est:
Abbreviated transcription (Latin):
enis potestate. ut illo non impediente. ⁊
dant in istum libera noluntate. pinde ħ
opus est gr̃e quam attulit seciñsdus adã
non nature qnam corrupit primus adã
filios antem disfidentie regit pemĩceps
iste .i. diabolus ad arbitrium sinim cꝑ
nec ipse habet liberum ad bene faciend̃
s iñ maximam malinolentiam finis sce¬
leribiis obduratum. undo nemo sane fidĩ
tredit uel dicit hos apostatas angelos ad
pristinam pietatem correcta auquando
uolimtate con quid autem oꝑat᷑
hic princeps in filios diffidentie isi opa
sua mala: et in primis maxime qr ĩpam
diffidentiam et infidelitatem aua sint
mimici fidei. ꝑ qnam scit cos posse mu¬
dari. Iniquam gͦ obstinationem cumd
plertumq facere dicitur. non instigando
⁊ iñspuando. s deserendo facit. ut illi
.i. sp̃c maligni operentur in filios diffi¬
dentie ꝙ deus debite inste q ꝑmitit. Seͤ.
Nquibus ⁊

Expanded text:
erans potestate, ut illo non impedienterans potestate, ut illo non impedientdant in istum libera voluntate. Proinde hoc opus est gratiae quam attulit secundus Adam, non naturae quam corrupit primus Adam. Filios autem diffidentiae regit princeps iste, id est diabolus, ad arbitrium suum, quod nec ipsum habet liberum ad faciendum, sed in maximam malevolentiam suis sceleribus obduratum. Unde nemo sanae fidei credit vel dicit hos apostatas angelos ad pristinam pietatem correcta aliquando voluntate converti. Quid autem operatur hic princeps in filios diffidentiae, nisi opera sua mala? et in primis maximeque ipsam diffidentiam et infidelitatem qua sint inimici fidei, per quam scit eos posse mundari? In quam ergo obstinationem cum Deus plerumque facere dicitur non instigando et inspirando, sed deserendo facit, ut illi, id est spiritus maligni, operentur in filiis diffidentiae: quod Deus debite justeque permittit, in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
genitius singularis pro plurali. Ille est
beel zebub qui est princeps malignorum
spirituum. uel intransitnc secundum
aliam lita̾m tue est secundum pͥncipẽ
spĩum pͥncipem dico petestatis aeris hmiꝰ
I. qm haret potestatem m hoc aere caligmo¬
so. noncum hominibus in mundo qmi ad
ista caliginosa deapparatu suꝑiorum an¬
gelorum cum angelis apostatis lapsus.
est tantiuam ad carcerem caligiosus e
roris dicit principem aeris qmi in hoc aer¬
re dominatur. hanc enim ꝑtem sibi .u:¬
surpanit ad exͦcendam dominationem
et quiã ita uicini sunt nobis ⁊ spt̃m̃ni
sibiles magis sunt timendi. qui prĩn¬
ceps nunc etiam adhuo opatur quan
salute nos diftidĩnus et iõ erepti ei fint
grati ereptorum xp̃o. qui iñtrauit in do¬
mum fortis in suo dominatu gemis hu¬
uit᷑ .i. enis cohercuit ⁊ cohibnit potesta¬
tem potestatis fue fortioribus uineulis et
sic cripuit nasa enis quetumꝙ p̃destim¬
uit eriꝑe arbitrium eorum nberans ab¬

Expanded text:
genitivus pro plurali. Ille est Beelzebub qui est princeps malignorum spirituum. Vel intransitive secundum aliam litteram, quae est secundum principem spirituum. Principem dico, potestatis aeris hujus, id est qui habet potestatem in hoc aere caliginoso, non cum hominibus in mundo, qui ad ista caliginosa de apparatu supernorum angelorum cum angelis apostatis lapsus est tanquam ad carcerem. Caliginosus roris dicit principem aeris, quia in hoc aere dominatur. Hanc enim partem sibi usurpavit ad exercendam dominationem; et quia ita vicini sunt nobis, et spiritus invisibiles sunt, magis sunt timendi. Qui principes nunc etiam adhuc operantur, quansalute nos diffidimus, et ideo erepti ei sint grati ereptori Christo. Qui intravit in domum fortis in suo dominatu genus hueum, id est eius cohercet et cohibet potestatem potestatis suae fortioribus uinculis et sic eripit uasa eius, quaecumque praedestinauit eripere, arbitrium eorum ab eius lib
Abbreviated transcription (Latin):
dat apõstolus scribens eis ab athenis
per tẏmotheum diaconemꝰ.
let
ADTHeSSTOΝICCSeS
.i. in mente habe¬
te cuia cansa peti¬
ar. scilicet quia so¬
lam fidem predico
hoc dicit ut tales
se prebeant pro
qubus non egre
ferat se pati imu¬
rias. nel ut simi¬
lit̾ patiantar uel
uc pro eo orent.¬
rel ut necessa¬
ria ministrentur
qne autem sit sa¬
luitatio ostendit
addens. Gratia
domini ihesu
sit uobiscum
thessalonicensib¬
polis est macedonie
que est prouintia
grecorum thessalo¬
nicenses gͦ sant
maçedones qui
facile ab apostolo
conu̾si nec ꝑtri¬
bulationes neoꝑ
psendo preditato

Expanded text:
udat Apostolus, scribens eis ab Athenis per Tychicum diaconem, et Thessalonicenses in mente habete qua causa patiar, scilicet quia solam fidem praedico. Hoc dicit ut tales se praebeant, pro quibus non aegre ferat se pati injurias, ut simpliciter patiantur, vel ut pro eo orent ut necessaria ministrent. Quae autem sit salutatio, ostendit addens: Gratia Domini Jesu sit vobiscum. THESSALONICENSpolis est Macedoniae, quae est provincia Graecorum. Thessalonicenses ergo sunt Macedones, qui facile ab Apostolo conversi, nec per tribulationes, nec per pseudopraedicato
Abbreviated transcription (Latin):
nem non ẽ urstas
quia neo etiam ille
tri est secundum
eam. ⁊ hoc est. qui
enim secundum E¬
consentiunt cͣni.
non sunt iusti. Car¬
non: quia sapiunc
ea que carnis sunt.
.I. intenti ⁊ curiosi
funt in carnalibs¬
tarnalia ꝑ summis
bonis concupiscen¬
tes ꝙ repugnat
iunsticie. Qui uero¬
ꝓbat cy ambulãs¬
secundum spiritũ

Expanded text:
nem non est justus, quia nec etiam ille qui est secundum eam. Et hoc est, qui enim secundum cconsentiunt carni, non sunt justi. Cnon? Quia sapiunt ea quae carnis sunt, st intenti et curiosi sunt in carnalibcarnalia pro summis bonis concupiscenod repugnat justitiae. Qui veroobat quod ambulasecundum
Abbreviated transcription (Latin):
uidere quos iñdig¬
num erat añ uide.¬
Si gͦ noluit cum
otiosum. Intelli
quos uoluntatem suam non imple̾ut.
nĩm hoc fecit nisi peorum culpa uenire
uolui dico ut qui ꝑ p̾mam epłam habu¬
eratis grãm recte fidei haberetis ꝑ mcã
p̃sentiani. secundam gr̃am .i. confirma¬
tionem qui prins fidem habueratis
ductu transirem macctoniam. ⁊ iterum
ãmacedonia uemire aduos. ut mnltipli¬
cit̾ uos confirmarem. ⁊ a nobił dedua ĩ¬

Expanded text:
idere quos indignum erat ante videsi ergo non ivit, cum otiosum. Intelliquos voluntatem suam non implevit Anim fecit hoc, nisi pro eorum culpa. Non enire, dico, ut qui per primam Epistolam habueratis gratiam rectae fidei, haberetis per meam praesentiam secundam gratiam, id est confirmationem qui prius fidem habueratis.ductu, transire in Macedoniam, et iterum a Macedonia venire ad vos, ut vos multipliciter confirmarem, et a vobi
Abbreviated transcription (Latin):
libus. hec clausula
solum a domesticis
non audeant qua¬
lis gͦ descriptas est¬
non mñcidat in obꝑ¬

Expanded text:
libus. Haec clausula t, non solum a domesticis,on audeant. Qualis ergo descriptus estnon incidat in o
Abbreviated transcription (Latin):
gnmentis loquor
ut aiut attende
ꝙ infirma dicit
contra fortes ⁊ cõ¬
tempribilis contra graues. ut antem
non existimet a uobis tanquam ter¬
rere nos ⁊ oꝑe quod minor hoc implere
cogitet qui huiusmodi est. s. qui ita
de me opinatur. ⁊ hoc sdem sciatis uos
quia ꝙ minor u̾bis ipleturus sum fc̃is
ꝙita ait quia quales .i. qnam asꝑi su¬
łnis in uerbo ꝑ epłas dum simius ab¬
sentes tales erimus ⁊ presente/ ⁊ in fc̃o.
.s. ulciscentes omnem m̃obedientiam qr
si uitia nr̃a palpareimis tunc non edi¬
ficarennis s destruerenus. Non emi

Expanded text:
gumentis loquor, ut aiunt. Attende quod infirma dicit contra fortes, et contemptibilis contra graves. Ut autem non existimer a vobis tanquam terrere vos, et opere quod minor non implere, hoc cogitet qui ejusmodi est, scilicet qui ita de me opinatur. Et hoc idem sciatis vos, quia quod minor verbis, impleturus sum factis. Quod ita ait, quia quales, id est quam asperi sumus in verbo per epistolas, dum sumus absentes, tales erimus et praesentes in facto, scilicet ulciscentes omnem inobedientiam, quia, si vitia vestra palparemus, tunc non aedificaremus, sed destrueremus. Non eni
Abbreviated transcription (Latin):
s indece ne forte ħ
licentia ur̃a fiat
pdolum nchil esse.
⁊ porest eẽ offendi¬
culum. Siquis
enim infirmus in¬
deritenm qui hãb
ĩcientiam recũ. in

Expanded text:
idete ne forte haec licentia vestra fiat idolum nihil esse, et potest esse offendiculum. Si quis enim infirmus viderit eum qui habet scientiam, recumbentem in
Abbreviated transcription (Latin):
tat bomis consolator. Ibi qui non fallit
ꝑmissor. Quid enim mortuum diuplã¬
gimus. inquies. qr mors amara est s
ꝑ illam tͣnsiuit ⁊ dominus. consolem̃gͦ
nos. s dices. pot̾ non dolere cor huma¬
num defimeto kaño. inmo melius
cum dolet sanatur corhumanum tͣy
non dolendo sit inhumanum. maria
emin dominum auerebat ⁊ mortuũ¬

Expanded text:
tat bonus consolator, ibi qui non fallit tat bonus consolator, ibi qui non fallit promissor. Quid enim mortuum diu plangimus? inquies, quia mors amara est, sed per illam transivit et Dominus. Consolemur ergo nos. Sed dices: Potest non condolere cor humanum, defuncto charissimo? Imo melius cum dolet, sanatur cor humanum, quam non dolendo sit inhumanum. Maria enim Dominum quaerebat, et mortuu
Abbreviated transcription (Latin):
munes qua dictum est t̾ra es ⁊ in t̾rã
ibis .i. iñ hoc ibis amissa uita ꝙ eras añ¬
tuam assume̾s uitam. hoc erli exani¬
matus ꝙ eras anteqnam eẽs animatꝰ.
Nlos gͦ electi ra. ob. xͦ in aera sic .i. im
mortales fcĩ semꝑ cum dño erimus. Ꝙ
enim ait ⁊ sic semꝑ cum do. eri. nõ ita
accipiendum est quasi in aere nos dixit
cum domino semꝑ ẽẽ mansuros. tima
nec ip̃e ibi manebit s ita. ⁊ sic .i. ha
bentes corꝑa sempitͥna. semꝑ eriimus
cum dño ubicumq cum illo fuerimꝰ
habent autem omnes anime cum de
seculo exierint diu̾sas receptiones ha¬
bent gaudium bone. tormenta male
s cum fc̃a fii̾t resurrectio ⁊ bonorum
gandium amplius erit. ⁊ malorum tor
te amicoꝵ inuicem alt̾ altm̾ in u̾bis
istis tante spei. Peat cont̾ͥstatio ubi ẽ
tanta consolatio. det̾gat᷑ luctus ex ani¬
mo. fides expellat dolorem. in tanca spo
non decet ẽẽ tͥste templum dei ibi habi¬

Expanded text:
munes qua dictum est, terra es, et in terram munes qua dictum est, terra es, et in terram ibis , id est in hoc ibis amissa vita, quod eras antequam sumeres vitam. Hoc eris exanimatus, quod eras antequam esses animatus. Nomortales facti, semper cum Domino erimus. Quod enim ait, et sic semper cum Domino erimus, non ita accipiendum est, quasi in aere nos dixerit, cum Domino semper mansuros, quia nec ipse ibi manebit; sed ita, et sic, id est habentes corpora sempiterna, semper erimus cum Domino, ubicunque cum illo fuerimus. Habent autem omnes animae, cum de saeculo exierint, diversas receptiones; habent gaudium bonae, tormenta malae; sed cum facta fuerit resurrectio, et bonorum gaudium amplius erit, et malorum tormte amicorum, invicem, alter alterum in verbis istis tantae spei. Pereat contristatio, ubi est tanta consolatio. Detergatur luctus ex animo, fides expellat dolorem. In tanta spe non decet esse triste templum Dei; ibi habi
Abbreviated transcription (Latin):
rectõ mortuorum
non eẽ morituros
s uiuos reꝑtos iñ immortalitatem re¬
pete mitandos. s uellem de hiĩs uerbis
potius audire doctiores. Querienĩ solet
utrum illi quos uiuos m̃ueniet xp̃o
nunquam omnino morituri sint an
ip̃o temꝑis puncto quo rapient᷑ obuiã
xp̃o. ad immortalitatem mira celi̾tate
sint transituri. non enim dicendum ẽ
fieri ñ posse ut ꝑ aera iñ sublime por¬
tentur in illo spatio ⁊ moriant᷑ et re¬
uiuiscant. ad hunc autem sensum qͦ
estim̃emus illos quos hic uiuos innen¬
turus est dominus in ip̃o paruo spatio
⁊ passuros mortem ⁊ accepturos immor¬
talitatem. apostolus urgere nos uidet᷑ uͥ¬
libi. O seminas non uiuificat᷑ nisi pͥns
immortalitꝰ ⁊ incorruptibilitꝰ reuiuis
resurrestionem ⁊ iñ membra sine fine¬
finẽ uictura tanta felicitate tamq in¬
estimabl uelocitate rediturum an̾tiqͥs¬
simorum cadau̾m pulue̾m. Nec ab illa
sententia illos arbitramur futuros im¬

Expanded text:
rectio mortuorum, non esse morituros, sed vivos repertos in immortalitatem repente mutandos; sed vellem de his verbis potius audire doctiores. Quaeri enim solet utrum illi quos vivos inveniet Christus, nunquam omnino morituri sint, an ipso temporis puncto quo rapientur obviam Christo ad immortalitatem mira celeritate sint transituri. Non enim dicendum est fieri non posse ut super aera in sublime portentur in illo spatio, et moriantur et reviviscant. Ad hunc autem sensum quo aestimemus illos quos hic vivos inventurus est Dominus in ipso parvo spatio, et passuros mortem, et accepturos immortalitatem, Apostolus nos urgere videtulibi: Quod seminas non vivificatur, nisi prius immortaliter et incorruptibiliter revivisresurrectionem, et in membra sine fine victura tanta subtilitate, tanquam inaestimabili velocitate rediturum antiquissimorum cadaverum pulverem? Nec ab illa sententia illos arbitramur futuros im
Abbreviated transcription (Latin):
anitatem iste talis
est suꝑbis suꝑbia
non ratio dricit eñ
et iõ elatus est non
patiens seuinci qͥp
hiis que uitas ħt¬
⁊ non non est effi¬
çax. Sed langͦns
cͥca questiones et
inexpedicus ad sol¬
uendum s semꝑ
circa unde rectea¬
it.languens nou
enim recusando
fidem penitus mo¬
ritur. nec ad ni̾ta¬
tis scientiam con¬
ualescit s auasi
repetitis accessioni¬
buis languet cura
q̃stiones ⁊ pugnaᷤᷤ
uerboꝵ. Questioe¬
nim erat an aliqͥs
esset ẜnus cum õs
exeisdem patͥbus
sint orti. ⁊ omnes
xp̃c redemit. Item
u̾borum pugne ui¬
debantur quia do¬
minuis dicit si filiꝰ
uos lib̾aui̾t uere
libĩ eritis. hec enĩ
nerba nident᷑ re¬
pugnare uerbis
apostoli. s sensus
tentiones quia
qui suos habent¬
muidont ⁊ contẽ¬
dunt ⁊ blasphe¬
mie in deumi qui
alien a tollit sibi.

Expanded text:
anitatem, iste talis est superbus, superbia non ratio ducit eum. Et ideo elatus est non patiens se vinci, quipphis quae veritas habet, et non est efficax, sed languens circa quaestiones et inexpeditus ad solvendum, sed semper circa. Unde recte ait, languens: non enim recusando fidem penitus moritur, nec ad veritatis scientiam convalescit, sed quasi repetitis accessionibus languet circa quaestiones et pugnas verborum. Quaestio enim erat an aliquis esset servus, cum omnes ex eisdem patribus sint orti, et omnes Christus redemit. Item, verborum pugnae videbantur, quia Dominus dicit: Si filius vos liberavit, vere liberi eritis . Haec enim verba videntur repugnare verbis Apostoli, sed sensus ntiones, quia qui servos habentvident et contendunt: et blaspheiae in Deum, quia aliena tollit sibi;
Abbreviated transcription (Latin):
gandeo non tam̃
sdeo. quia cotri¬
stati estis cͣeͤ me.
s quia contrista¬
fi estis ad penitẽ¬
tiam gnia sic ani¬
pami penituistis.
dicit. qmia cont̾ͥ¬
stati sunt non
pit. Contͥstati
onim. quasi dẽ
hac t̾risticia gan¬
deo: quia heo ⁊¬
sticia est secund̾
deuin. ⁊ hoc est
ꝙꝙ ait. contrista¬
tienim estis scd̃m
nolutatomi dĩ
⁊ inspirationem.
ꝑispatiamini de
mus nos. q̃ enin¬
culi autem
tristicia o¬
tem. Ecce
enun hocip¬
sum secun¬
dum deum
contrista¬
tam in uo¬
bis operat᷑
solucitudi¬
nem. sed de¬
fensionem
sed indigna

Expanded text:
gaudeo, non tamen ideo quia contristati estis contra me, sed quia contristati estis ad poenitentiam, quia sic anilpam, poenituistis. dicit, quia contristati sunt, nonpit. Contristati enim. Quasi dicat: De hac tristitia gaudeo, quia haec tristitia est secundum Deum. Et hoc est quod ait: Contristati enim estis secundum voluntatem Dei, et inspirationem, peris, patiamini detmus vos. Quae enculi autem tristitia atur. Ecce enim hoc ipsum, secundum Deum contristatam in vobis operatur sollicitudinem: sed defensionem, sed indigna
Abbreviated transcription (Latin):
ait itaq fic. Rep¬
batio quidem fit¬
ut sit locus gracie
p̃cedentis mandati
ait. precedentis quiã aliquid debet se¬
qui. reprobatio fit dico ⁊ hoc ñ dico ꝓpt̃
maliguitatem eius nec p̃p̃ malitiam sic̃
h̾etici insurgentos mͥ imponunt. s ꝓp̃ ĩ¬
firmitatẽ cuis quam habuit dum stetit
quua ⁊ si aliqiid fecit ñ plene uustificaũ.
⁊ imitilitatem qͣm mͦ habet ñ solum
emi infirma. s etiam dampnosa est.¬
imitile erat ficri ea quc olim fiebant
ut ħ p̃dice̾nt. Cireuticisio enim ⁊ cũ
diuinitus data stnt ad significatõm

Expanded text:
Ait itaque sic: Reprobatio quidem fitt sit locus gratiae, praecedentis mandati, id ait praecedentis, quia aliud debet sequi. Reprobatio fit, dico et non dico propter malignitatem ejus, nec propter malitiam, sicut haeretici insurgentes mihi imponunt; sed propter infirmitatem ejus, quam habuit dum stetit, quia etsi aliquid tunc fecit, non plene justificavit; et inutilitatem, quam modo habet. Non solum enim infirma, sinutile erat fieri ea quae olim fiebant, ut haec praedicerent. Circumcisio enim, etc., m Vetus divinitus data sunt ad significationem
Abbreviated transcription (Latin):
da itnͣ adhuc exspectandum cẽt ut ue¬
niret reuelatio dei qne hñs significaba
ẽẽ uentura proinde minc quisanił xa¬
norum similitꝰ ea celebrare uolui̾t qͣr
sopitos cine̾s cruens. non erit ꝑtus
deductor uł baiulus corꝑis s impius

Expanded text:
at: Adhuc exspectandum esset ut veniret revelatio. Dei quae his significabatur esse ventura. Proinde nunc quisquis Christianorum similiter ea celebrare voluersopitos cineres cruens, non erit pius deductor, vel bajulus corporis, sed impius
Abbreviated transcription (Latin):
millis indigere ⁊
iõ monet ne illi
qui habebant. uñ
seruis dei ncc̃ia p̃¬
berent hac occast¬
one pigͥsce̾nt non
enim in rep̃hensi¬
onem uenit qui
humamus est ĩ lar¬
giendo s hic qui cũ
possit laborem ferre
rentur ⁊cͥ. quod
.i. s siquis non obe¬
tate .i. qui sit m¬
chi signiticate. uł
notate .i. rep̃hen¬
dite. uł ita Siqͥs
nr̃ãm hunc notate
nobis. ⁊ nos asꝑe
increpabims illũ
⁊ ne comnisceami¬
ni cum illo ut con¬
fundat᷑ .i. crubescat
eiectus ab omnib
ut sic se subiciat p̃¬
ceptis apłi. et tam̃
nolite existĩmare e¬
micum ut odio ha¬
beatis eum sed ex
dilectione corripite
futuro pacem sem¬
pat̾nam in omni

Expanded text:
llis indigere. Et ideo monet ne illi qui habebant unde servis Dei necessaria praeberent, hac occasione pigrescerent. Non enim in reprehensionem venit qui humanus est in largiendo, sed hic qui cum possit laborem ferre,rentur, etc. Quod, id est sed, si quis non obetate, id est qui sit mihi significate. Vel, notate, id est reprehendite. Vel ita: si quis nnobis, et nos aspere increpabimus illum, et non commisceamini cum illo ut confundatur, id est erubescat abjectus ab omnibus, ut sic se subjiciat praeceptis Apostoli. Et tamen nolite aestimare emicum, ut odio habeatis eum, sed ex dilectione corripite futuro, pacem sempiternam in omni
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑis ꝑtes ubi fuerunt rydironcc̃e est. ali¬
omni corꝑe suo. ꝙ non erit ꝑfectum quo¬
chil desit. et nichil post a d̾dendum sit. ⁊ dõ
ꝑfectus. quia tunc ꝑficiemus in menfur̃
ꝑ singulos crescit ⁊ omnes in eo erunt
immortales ⁊ beati cum eo ⁊ tunc nor
erit ncc̃ia p̃latio. s usq ad illud tempus
hos predictos ministros dedit. Et iam
feramur alio ur¬

Expanded text:
es ubi fuerunt, redire necesse sit. Aliomni corpore suo, quod non erit perfectum quohil desit, et nihil plus addendum sit. Ideo perfectus, quia tunc proficiemus in mensuramper singulos omnes scit, et omnes in eo erunt immortales, et beati cum eo, et tunc non erit necessaria praelatio. Sed usque ad illud tempus hos praedictos ministros dedit: ad hoc utique, ut jam, cumferamur, alio ur
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid homini. Omnes enim iñ eadem
etate resurgent in qua xp̃c mortuus ẽ
⁊ resurrexit. cuiuscumq etatis mortui
fuerint. et nomine niri comp̃hendut᷑¬
etiam muilieres cum ait in uirum ꝑfe¬
ctum ⁊ quia in eadem etãte omnes reg¬
gent. qua xp̃c mortinis est ideo conue¬
nienter non ait. in mensuram corporis¬
uel stature quam uel habiut in iunenta¬
te. etiam si senex obiit uel fuerat habits¬
si ante est defunctus. etas uo̾ erit illa ad
annos. non est autem fas dice̾ ꝙ in resur¬
rectione accidat corꝑi magnitudo quam
non habuit nec maiorum corꝑa redigen¬
da funt ad modum domnici corporis.
ꝑiret eminmultum de illis corporibus
tum nec ꝑiturus sit capillus sicut dñs ait.
nec capillus de capite nr̃o ꝑibit. Nichil e¬
nim detractum tnolib modo de corpore
humano ꝑiturum est ita enim modi¬
ille suppleat. qui de nichilo fecit ꝙ uoluit.
⁊ sicuid in ꝑte aliqua encemiter habu̾¬
dauit̾ ꝑ totam sꝑgerr. Indecorum qͥppe

Expanded text:
aliquid homini. Haimo. Omnes enim in eadem aetate resurgent in qua Christus mortuus est et resurrexit, cujuscunque aetatis mortui fuerint. Et nomine viri comprehenduntur mulieres, cum ait in virum perfectum. Et quia in eadem aetate omnes resurgent qua Christus mortuus est, ideo convenienter non ait, in mensuram corporisue mensuram, quam uel habuit in iuuentate, etiam si senex sit mortuus, uel fuerat. habitsi ante fuerat mortuus. Aetas vero erit illa ad annos. Non est autem fas dicere quod in resurrectione accedat corpori magnitudo quam non habuit, nec majora corpora redigenda sunt ad modum Dominici corporis. Periret enim multum de illis corporibus cum nec periturus sit capillus, sicut Dominus ait: Nec capillus de capite vestro peribit . Nihil enim detractum quolibet modo de corpore humano periturum est, ita enim modiille suppleat qui de nihilo fecit quod voluit; et si quid in parte aliqua enormiter abundavit, per totum spargetur. Indecorum quippe
Abbreviated transcription (Latin):
si hominem se parauis a deo ut fotinus uł
panlus samosathenus illi niiquam cre¬
do nec ẜ nio uelut siquis purpuram ł
dyadema regabe iacens mueniat nmꝙͥ
ea conabitut adoraro: oum ea no rex fu¬
erit indutus ꝑ ioulum mortis incurrit
si ea cum rege adorare quis contẽpsitꝰ.
Ita etiam in xp̃o domino humanitatem
non salam uel nisdam. s diuinitati uni¬
tam .s. unum filium deum uerum et
hominem si quis adorare contempsit e¬
Sunc autẽ¬
sis dnis. cum igno¬
rabatis uerum de¬
um s nunc cum
aꝑta est ueritas.
cum cognomitis ł¬
cognoscitis deimi ⁊
ita granius peccatis
qnam olim. quomͦi¬

Expanded text:
si hominem separaveris a Deo, ut Photinus vel si hominem separaveris a Deo, ut Photinus vel Paulus Samosatenus, illi nunquam servio nec credo, velut si quis purpuram vel diadema regale jacens inveniat, nunquid ea conabitur adorare? Cum vero ea rex fuerit indutus, periculum mortis incurrit, si ea cum rege adorare quis contempserit. Ita etiam in Christo Domino humanitatem non solum vel nudam, sed divinitati unitam, scilicet unum Filium, Deum verum, et hominem verum, si quis adorare contempserit, aeNunc autesis diis, cum ignorabatis verum Deed et nunc, cum rta est veritas, cum cognoveritis,cognoscitis Deum, et ita gravius peccatis quam olim, quomo
Abbreviated transcription (Latin):
cendo qui in natura non funt dii. unã
esse. nisi uerum deum cẽ: unde anbi a¬
płs ait. Conu̾si estis ẜuire deo uino et
dens. Uerus gͥ deus est. qui naturatiter A¬
deus est. ueri gͦ dii eẽ non potant: quib
hoc natinalit minime sippetebat. Ig᷑¬
saluator nerus deus est. qui secundum
essentiam deus est S dic̃unt heretici ani¬
non natura eẽ deum fllium. s creatum
qnibus respondendum est quia si natura
deus non est faius: s creatura. nec colẽ¬
dus est omnino nec ut deus adorandus
dicente apło. Coluerunt ⁊ ẜuserunt potiꝰ
c̾ature quam catori. s illi ad hec replica¬
bunt ⁊ dicent. Quid est ꝙ carnem cuis
quam creaturam ẽẽ non negas. simulcũ
diuinitate adoras. ⁊ ei non minus ꝙͣ
diuinitati deseruis: Ego dominicam
carnem ⁊inmo ꝑfectam m xp̃o huma¬
nitatem ideo adoro. ꝙ a diumitate
suscepta et deitati imita est ut non alium
⁊ alium. s unum eiuidem ꝙ dico deum et
hominem dei filium eẽ confitear. deniꝙ

Expanded text:
et. Qui natura non sunt, etc. Unam esse, nisi verum Deum esse? Unde alibi Apostolus: Conversi estis servire Deo vivo et go Deus est qui naturaliter Deus est. Veri ergo dii esse non poterant, quibus hoc naturaliter minime suppetebat. IgSalvator verus Deus est, qui secundum essentiam Deus est. Sed dicunt haeretici non natura esse ipsum Filium, sed creatum. Quibus respondendum, quia si natura Deus non est Filius, sed creatura, nec colendus est omnino, nec ut Deus adorandus, dicente Apostolo: Coluerunt et servierunt potius creaturae quam Creatori . Sed illi ad haec replicabunt et dicent: Quid est quod carnem ejus quam creaturam esse non negas simul cum divinitate adoras, et ei non minus quam divinitati deservis? Ego Dominicam carnem, imo perfectam in Christo humanitatem, ideo adoro quod a divinitate suscepta et deitati unita est, ut non alium et alium, sed unum eumdemque Deum et hominem Dei Filium esse confitear. Denique
Abbreviated transcription (Latin):
et in nullo
terreamini
ab aduersa
autem salu¬
tis ⁊hoc a
deo quiauo
nos confirmandos ⁊ ueniam utiq ad nol

Expanded text:
et in nullo terreamini ab aduersarautem salutis: et hoc a deo. quia uovos confirmandos, et veniam utique ad vo
Abbreviated transcription (Latin):
tres ordines angłoꝵ
constituit ternos in¬
siñgulis ordinibus
ponens. In primo¬
ponit̃ angelos. arch̃a¬
gelos uurtutes. In se¬
cundo principatus
potestates. dominati¬
ones. In ttio: tꝰ nos
cheruliyn. seraphỹ.

Expanded text:
tres ordines angelorum constituit, ternos insingulis ordinibus ponens. In primponit angelos, archangelos, virtutes; in scundo, principatus, potestates, dominatones; in tertio, thronos, cherubim et seraphim.
Abbreviated transcription (Latin):
ubi est secin ⁊ quies. nbi ⁊ deus ur ñ ꝑ cor
non iñ enyginate omnis labor snscipitur
hoc mado iusionis petinit moỹses usdere dm̃
licet in suba quadens est quem multis fign¬
ris uiderat ⁊ facie ad faciem ei lapantꝰ erat
quia ibi idem idem in illa sp̃e tua deus est
longe meffabilius ⁊ p̃sentins .i. secretius inͣ¬

Expanded text:
r non in aenigmate omnis labor suscipitur. Hoc modo visionis petivit Moyses videre Deum, id est in substantia qua Deus est, quem multis figuris viderat, et facie ad faciem ei locutus erat, quia ibi, id est in illa specie qua Deus est longe ineffabilius et praesentius, id est secretius
Abbreviated transcription (Latin):
rit ñ sit contia illud ꝙ dñs dicit moysi non
s ablans ẽ ei omnis sensus hominis. Qma ne¬
⁊ ñ sit iñc̾dibile quibsdam scĩs nondum ita
defunctis ut sepelienda cadanã remanerent
⁊̃ istam excellentiam reuelationis fuisse ꝯcessã¬
cur gͦ ñ credanins ꝙ tanto apło doctori genti¬
um rapto usq ad istam excellentissimam ui¬
sionem uoluit deus demonstrare intam in
tina pꝰt hanc uidendns ẽ in etͥmim. Et cur
ñ dicat᷑ iste ꝑadysus .q. regio ubi anime bñ

Expanded text:
non sed ablatus est ei omnis sensus hominis. Quia nenon sit incredibile quibusdam sanctis nondum ita defunctis, ut sepelienda cadauera remanerent, etiam istam excellentiam reuelationis fuisse concessaCur ergo non credamus quod tanto Apostolo doctori gentium rapto usque ad istam excellentissimam visionem, voluit Deus demonstrare vitam, in qua post hanc videndus est in aeternum. Et cur non dicatur iste paradisus quasi regio ubi animae bene
Abbreviated transcription (Latin):
moyses. Ita enim de se ip̃is loquiti firit
tanquam de aliis. Inusitatius autem hoc
fecit apłs non in hystoria ubi rerum ge¬
starum suscipitur explicanda narratio sc̃o
iñ epła sic interens se drdininartationis sue
tanquam rerum gestarum scͥptor ñ tanqͣ
sui ipsnis pdicator nichil emm deꝑit itati
quando ⁊ res ip̃a dicitur. ⁊ diceridi iactantia
quodam modo uitatur hoc qruppe narrabat
ꝙ ad euis landem ꝑtinebat de se gͦ qͣi de alio
ait. Scio homunem manentem in xp̃o .i. cõ
modi usq ad t̾ͥeium celum hoc aut ãccidit᷑ illi
anni tam erant transatĩ atem ꝓore quini¬
dit iusionem usq ad illud quo uarrauit. mn
igͣ pro mitis maior erat ⁊ ex eo ꝙ tam di
tacuit constat modo non suꝑbe. s ex nc̃citate
diti. Seio inquam huiusmodi hommiem
raptam. s nescio qualit̾ sit raptus .s. siue
anima remanente in corꝑo sine extͣ corpꝰ¬

Expanded text:
Moyses: ita enim de seipsis locuti sunt tanquam de aliis. Inusitatius autem hoc fecit Apostolus, non in historia, ubi rerum gestarum suscipitur explicanda narratio; sed in Epistola sic inserens se ordini narrationis suae tanquam rerum gestarum scriptor, non tanquam sui ipsius praedicator. Nihil enim deperit veritati quando et res ipsa dicitur, et dicendi jactantia quodammodo vitatur. Hoc quippe narrabat quod ad laudem Dei pertinebat. De se ergo quasi de alio ait: Scio hominem manentem in Christo, id esmodi usque ad tertium coelum. Hoc autem accidit illi m enim anni jam erant transacti a tempore quo vidit visionem usque ad illud quo narravit. Modo ergo pro meritis major erat, et ex eo quod tandiu tacuit, constat non superbe, sed ex necessitate dici. Scio, inquam, hujusmodi hominem raptum, sed nescio qualiter sit raptus, scilicet sive anima remanente in corpore, sive extra corp
Abbreviated transcription (Latin):
utilitatem ⁊ ꝑseudo
dep̃ssionem. ⁊ iõ cũ
multa dixli delabo¬
ribus ⁊ infirmitatib
meis nunc ueniami
narrando ad uisiõs
⁊ reuelationes .i. set
ta que uidi ⁊ pleneĩ¬
tellexi non ut phao
qui uidit ⁊ ñ iitelle¬
xit que uisiones sũt
quasi de aliolociũes
cio hominem cõ¬
suctudo erat ipsorum
ut quando ab aliqͦ
eorum narrabatur
hystoria cum ad se¬
ip̃m ueniret tanꝙͣ
de alio loqueretur
hooenim mathous
fecit ⁊ iohanneset
donec pacta illa demonstratione membs
mortius aninaredderetur. ⁊ mortuns om¬
natic ntrum ommino corpris mortuum
reliquerit. an secundum modum quen¬
damuiuentis coryoris nͥ anima fuit᷑. s
menis eins ad indenda uel andienda mef¬
fabilia illnis insionis accepta sit mc̾tum
erat. ideo forsitan dixit. sine ĩ corꝑo sine
extra corpus nes. de.scit. hor nescio s c̾tissĩ¬
me scio huius mõi hominem raptum .i. ꝯͣ¬

Expanded text:
ilitatem et pseudo depressionem: et ideo cum multa dixerim de laboribus et infirmitatibus meis, nunc veniam, narrando ad visiones et revelationes, id est secreta quae vidi et plene intellexi, non ut Pharao qui vidit et non intellexit. Quae visiones sunt quasi de alio loquens. Scio hominem. Consuetudo eorum ut quando ab aliquo eorum narrabatur historia, cum ad seipsum veniret tanquam de illo loqueretur. Hoc enim Matthaeus fecit, et Joannes, donec peracta illa demonstratione membris mortuis anima redderetur, et mortuus omnatio, utrum omnino mortuum corpus reliquerit an secundum modum quendam uiuentis corporis ibi anima fuerit, sed mens eius ad uidenda uel audienda ineffabilia illius uisionis abrepta sit, hoc incertum erat, ideo foextra nescio, Deus scit. Hoc nescio, sed certissime scio hujusmodi hominem raptum, id
Abbreviated transcription (Latin):
Cum uo disceptabat᷑ ⁊ requirebatar qͥd illa
significarent mentis erat actio conantis s de¬
erat effestus donec uiens dininitas adiuta
intellexit quid illud signisicaret hac uisione
emi alio modo ip̃e intellectũ nͥ iñtelligen¬
do conspicitur : millo. Ita caritas. gaudium
deus ex quo omia ꝑ qnem omnia iñ quo ota¬
stantior est enim uiłio scd̾a qͣm prima. et
t̾cia: quam sid̾a. hacenim mens subuecta
rapit᷑ iti illam quasi regionem intelligibili¬
um ubi fine omni ymagine corꝑis uidet ꝑ¬
spienam mnͥtatem nullis opinionem fala¬
uum nebrilis fuscatam ibi nrtutes anime
non suntoꝑose ac laboriose. Non enim oꝑe
temꝑantie libido refrenatar. nec oꝑe forti¬
tisomis adu̾sa tolerant᷑ non oꝑe msticie ini¬
qua puninit᷑. nec oꝑe prudeatie mala m̃tã¬
tur. Una ibi ⁊ totauirtris est. amare qd̾
indeas ⁊ sumina felicitas ħre ꝙ amias Ibi
beata nita in fonte suo bibitui᷑. Inde. aliꝙͥ

Expanded text:
Cum vero disceptabatur et requirebatur quid illa Cum vero disceptabatur et requirebatur quid illa significarent, mentis erat actio conantis, sed deerat effectus donec mens divinitus adjuta intellexit quid illud significaret hac visione. tio bona. Quo enim alio modo ipse intellectus nisi intelligendo conspicitur? Nullo. Ita et charitas, gaudium,Deus, ex quo omnia, per quem omnia, in quo ostantior enim est visio secunda quam prima, et tertia quam secunda. Hac enim mens subvecta rapitur in illam quasi regionem intelligibilium, ubi sine omni imagine corporis videt perspicuam veritatem, nullis opinionum falsarum nebulis fucatam. Ibi virtutes animae non sunt operosae ac laboriosae. Non enim opere temperantiae libido frenatur, nec opere fortitudinis adversa tolerantur, nec opere justitiae iniqua puniuntur, nec opere prudentiae mala vitantur. Una ibi et tota virtus est amare quod videas, et summa felicitas habere quod amas. Ibi beata vita in fonte suo bibitur: inde aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
ale ab intellectu. łria igͣ istagñt uisis
latim consideranda sunt. Secinsdum pri¬
mam uisionem indit balthasar manimi
continnoq ꝑ corꝑas sensum ẏmago rei
corꝑalit̾ tc̃e sp̃ui enis imp̃ssa est atq ip̃o
niso fr̃o ⁊ preti̾to illa iñ cegitatione ꝑmã¬
sit. uidebatr illud in sp̃n ⁊ ñ mñtelligebat᷑
nec tanc intellẽmerat eum corꝑalitͥ fieret
⁊ appareret. Iam tamen signum eẽ m̃telli¬
gebatur. ⁊ io exmentis officio erat sicnt ⁊¬
ĩp̃rm ip̃ant inquisitienem qua require¬
batur quid illiso significaret utiq mens
ꝓpħico mente illuminata quid illo signo
portend̾e̾t᷑ aꝑuit. melius dicendus ꝓpħa¬
ile qui ⁊ aignum fc̃ corꝑalit uiderat
trus iñ extasi discum plemim uariis anima¬
lib ⁊ audinit nocem macta ⁊ mandnca.
Redditus autem corꝑissensib idipsum ꝙ ni
sum in sp̃n memoria tennerat. iñ eodem sp̃n
cogitando cͥnebat. Que omnia ñ corꝑalia s
in extasi iise sinit. siue cum pꝰtea cogitate

Expanded text:
ale ab intellectu. Tria igitur ista genera latim considerata sunt. Secundum primam visionem vidit Balthasar manum, continuoque per corporis sensum imago rei corporaliter factae spiritui ejus impressa est; atque in ipso viso facto et praeterito illa in cogitatione permansit. Videbatur illud in spiritu et non intelligebatur; nec tunc intellectum erat, cum corporaliter fieret et appareret. Jam tamen signum esse intelligebatur, et id ex mentis officio erat, sicut et ipsam inquisitionem qua requirebatur quod illud significaret, utique mens et spiritu prophetico mente illustrata quid illo signo portenderetur aperuit. Melius dicendus pille qui et signum factum corporaliter viderat, trus in exstasi discum plenum variis animalibus, et audivit vocem: Macta et manduca . Redditus autem corporeis sensibus id ipsum quod visum in spiritu memoria tenuerat, in eodem spiritu cogitando cernebat: quae omin exstasi visae sunt, sive cum postea cogitatae.
Abbreviated transcription (Latin):
nuͣr s in corꝑcis sub̃is iñtunts mentis ini¬
ra dẽi potentia figitur. ad hanc raptus est
apłs ut ip̃m deimnm se non in aliqna fi¬
gura urideret ⁊ ħ usio duab alii s mul
tria gn̾a uisionum. Unum ꝑoculos qui¬
b ip̃e licte̾ uidentur. alterum ꝑspiritum
hominis quo proxina ⁊ absenta cogitant᷑
t̾tium ꝑ contuitum mentis quo ip̃a dilectõ
intellecta conspicitur. In hiis tͥb gn̾bus
illia primum manifestum est omnib
quo indecar cetum ⁊ t̾ra. ⁊ omnia ocułis
conspicua. Nec illud alt̾m quo absenita
torꝑalia cogitantar insinare difficile est
Celum enim ⁊ t̾ram ⁊ queineis ui dere
possiminis etiam iñ eis constitai cogitamꝰ
⁊ aliqñ nichil uidentes conliscorꝑis. animo
tamen corꝑales ymagines intuemur. nł
u̾as sicut ipsa corꝑa indemus ⁊ memoria
retinemus uł fictas sicut crgitatio foema¬
re potuit. alit̾ enim cogitamus ꝙ noni¬
quo dilectio intellecta conspicit᷑ eas res
continet que ñ hñt ymagines sui suoles

Expanded text:
ur, sed incorporeis substantiis intuitus mentis mira Dei potentia figitur. Ad hanc raptus est Apostolus, ut ipsum Deum in se non in aliqua figura videret. Et haec visio duabus aliis multtria genera visionum, unum per oculos quibus ipse litterae videntur; alterum, per spiritum hominis, quo proxima et absentia cogitantur; tertium, per contuitum mentis, quo ipsa dilectio intellecta conspicitur. In his tribus generibus illud primum manifestum est omnibus quo videtur coelum et terra, et omnia oculis conspicua. Nec illud alterum, quo absentia corporalia cogitantur insinuare difficile. Coelum enim et terram et quae in eis videre possumus, etiam in eis constituti cogitamus. Et aliquando nihil videntes oculis corporis, animo tamen corporales imagines intuemur, vel veras sicut ipsa corpora vidimus et memoria retinemus, vel fictas sicut cogitatio formare potuerit. Aliter enim cogitamus quod noviquo dilectio intellecta conspicitur, eas res continet, quae non habent imagines sui similes,
Abbreviated transcription (Latin):
am. Contra fidem
utiq edit qui eden¬
drmnon credit. Ommne autem etiam si
bommisit inse ꝙ non est ex fide .i. ꝙ sit
orediiuis malum ẽẽ peccatum est non
tamen omnc ꝙ fit cam̃ fide bonum est
quia ignorantia tine est exculpa nocet
omne igitur ꝙ ad conscientiam ꝑtin
si alitꝰ fiat dicit eẽ peteatum. Quamn
si non faciendum credatur. nel sic faciend̾
alios mundos alios inmundos dampnatꝰ
est .i. dampnationem sibi acquirit et pre¬
cipne si manducaiu̾t. qina non mauduca¬
nit exfide .i. quia non fidelit egit non c¬
dons omnia numida eẽ dubitans in fide.
et ea comedens que inimunda putat et
it a non secundum fsdem agit. fides enii
nr̃a uult ut homo agat hoc quod bene in¬
telligit eẽ agendum. ⁊ pectatum est ꝙ alitͤ
fit qͣm probatum est. peccat gͣ ille qui ad
fidem comi̾sus est in lir quia cibos disc̾nit
antem ꝙ ex fide est peccatum est .i. om̃is
infideliumuita est peccatum. quia om̃is
ubi deest agnitio eterne ⁊ iñcomiuta¬

Expanded text:
am. Contra fidem utique edit, qui edendum non credit. Omne autem, etiam si bonum sit in se, quod non est ex fide, id est credamus malum esse, peccatum est, non tamen omne quod fit cum fide, bonum est, quia ignorantia quae est ex culpa nocet. Omne igitur quod ad conscientiam pertinet, si aliter fiat dicit esse peccatum, quamvis en non faciendum credatur, vel sic non faciendum alios mundos, alios immundos. Damnatus est, id est damnationem sibi acquirit, et praecipue, si manducaverit. Qui non manducavit ex fide, id est quia infideliter egit non credens omnia munda esse, dubitans in fide, et ea comedens quae immunda putat, et ita non secundum fidem agit. Fides enim nostra vult ut homo agat hoc quod bene intelligit esse agendum, et peccatum est quod aliter fit, quam probatum est. Peccat ergo ille qui ad fidem conversus est in hoc quia cibos discernitautem quod non ex fide, est peccatum, id est omnis infidelium vita peccatum est, quia omnis Ubi enim deest agnitio aeternae et incommuta
Abbreviated transcription (Latin):
bula scͥpta erant int̾ ꝙ hoc mito pri¬
mum est. quia sicut deus principalit᷑
principium est hominis. sic p̃r secunda¬
rio cuius mandati adoit᷑ ꝑmissio q ñ¬
est iñ aliis. Unde subdit. ⁊ hoc mandatũ
est in ꝓmissione hac .s. ut in p̃senti bñ
fit tibi in carnalib ⁊ spirituatib. ẽt
sis longenus in et̾na uita fimdatus suꝑ¬
et debetis hoc facere
hoc enim uistum ẽ
quia p̃ceptum leg̃
est in qua dommꝰ
hoc p̃cepit decens.
int̾ mandata que
ad hominem ꝑtine¬
tia scͥpta sunt in
secunda tabula ad
terum uo p̃ceptũ¬

Expanded text:
bula scripta erant. Inter quae hoc merito primum est, quia, sicut Deus principaliter principium est hominis, sic pater secundario. Cuest in aliis. Unde subdit, et hoc mandatum est in promissione, hac scilicet ut in praesenti bene sit tibi, in carnalibus et spiritualibus. Et sis longaevus, in vita aeterna fundatus, suEt debetis hoc facere. Hoc enim justum est, quia praeceptum legis est in qua Dominus hoc praecipit dicens: inter mandata quae ad hominem pertinentia scripta sunt in secunda tabula. Adterum vero praeceptu
Abbreviated transcription (Latin):
gem ñ custodient.
agnoscit quid fit
utile. s educate il¬
los dum pun̾ sut
ne legem contem¬
pnant. in discipli¬
na u̾borimi. et
ne domini

Expanded text:
gem non custodient. agnoscit 176 quid sit utile. Sed educate illos, dum pueri sunt, ne legem contemnant, in disciplina verborum et us Domini
Abbreviated transcription (Latin):
suus similes mor¬
consepulti sumus
fid̃e in baptismo.
cum illoper¬
litudinem eins nos¬
dico dncti ꝑ baptis¬
mum in mortem
.i. pcc̃oꝵ abolitiõm
mortui ⁊ consepłti.
ut quomodo ⁊ p̃c re¬
surrexit longe a
mortuis remotus.

Expanded text:
sumus similes morconsepulti sumus fide in baptismo cum illo,litudinem ejus. Nodico, ducti, per baptismum in mortem, in peccatorum abolitionem. mortui et consepulti, ut quomodo Chrurrexit, longe a mortuis remotus,
Abbreviated transcription (Latin):
in me opr cociderunt suꝑmȩ .i. causa
fuerint oppressionis mee .i. cum face̾m
uoluntatem tuam o deus. in hoc cnia
eieci malos de templo ꝙ fecerunt spelũ¬
cam latronum ⁊ in onnibus aliis iudei
michi imꝑꝑia ingesserunt cura dixerũt
me petcare mñ te qui potius me non reci¬
piendo quem misisti exprobrauerunt te
⁊ peccauerunt nñ te non recipiendome
et soeo me occiderunt quasi peccantem
in deum et sic peccata peccantium in de¬

Expanded text:
in me, o Pater, ceciderunt super me, id est causa fuerunt oppressionis meae, id est cum facerem voluntatem tuam, o Deus, in hoc, quia ejeci malos de templo quod fecerunt speluncam latronum, et in omnibus aliis Judaei mihi improperia ingesserunt, quia dixerunt me peccare in te, qui potius me non recipiendo quem misisti exprobraverunt te, et peccaverunt in te, non recipiendo me, et ideo me occiderunt, quasi peccantem in Deum, et sic peccata peccantium in De