comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus est. Gentes quid̃e cum
credidĩnt : ꝑ gram uiuificantur.
Qͥ uͦ lapsꝰ fuit: ꝑ penitentiam
reuiuiscit. Seqͥtur locꝰ. ut re¬
mittendis post penitentiã de-¬
beamꝰ fauere peccatis: ne dũ
uenie alt̾ius inuidemꝰ. ipsi eam
ñ mereamur a domino. Qis enĩ
tu es qͥ dño contradicas: ne cui
uolens culpam relaxet: cũ tu
cui uolueris ignoscas: Uult
rogari : uult obsecrari. Si õium
iusticia : ubi di gr̃a: Ꝙstu es.
qͥ inuideas dõ: Et ido notat᷑
hic frat̃ usq ad eo: ut de uilla
uenire dicatur: hoc ẽ terreniᷤᷤ
oꝑibꝰ occupats. ignorans q̃st̃
uł hedũ queratur occisum. Non
enĩ ꝓ inuidia: s ꝓ uenia mundi
agnus ÷ immolatus. Inuidꝰ hedũ
querit: innocens agnũ ꝓse desi-¬
derat immolari. Idõ & senior dr.
eo qd̃ cito aliqͥs ꝑ inuidiã consenes¬
cat. Id̾o & foris stat: eo qd̃ maliuo¬
dat. Ido choꝵ ⁊ simphoniã audi¬
re ñ potest: hoc ÷ ñ illa theatrał
incentiua luxurie. nec aulicoꝵ¬

Expanded text:
mortuus. et gentes quidem cum crediderint per gratiam uiuificantur, qui uero lapsus fuerit per paenitentiam reuiuescit. Sequitur locus. ut remittendis post paenitentiam debeamus fauere peccatis, ne dum ueniae alterius inuidemus ipsi eam non mereamur a domino. quis enim tu es, qui domino contradicas, ne cui uelit culpam relaxet, cum tu cui uolueris ignoscas? uult rogari, uult obsecrari. si omnium iustitia, ubi dei gratia? quis tu es qui inuideas deo? et ideo notatur hic frater, usque adeo ut de uilla uenire dicatur, hoc est terrenis operibus occupatus, ignorans quae vel haedum queratur occisum; non enim pro invidia, sed pro venia 1468 mundi agnus est immolatus. Invidus haedum quaerit: innocens agnum pro se desiderat immolari. Ideo et senior dicitur; eo quod cito aliquis per invidiam consenescat. Ideo et foris stat; eo quod malevodat. Ideo chorum et symphoniam audire non potest, hoc est, non illa theatralis incentiva luxuriae, nec aulico
Abbreviated transcription (Latin):
sapientie. nͥ signaculũ spiritale
uł custodierit. uł receꝑit. nͥ dñm
predicauit. sacram̃tis debet int̾ẽe
celestibus. Qͥ aut̃ anulum habet
Quia signauit nos d̾s cuius yma¬
incordib nr̃is : ut sciamꝰ hoc a¬
nuli istius qͥ in manũ datur esse
signaculũ : qͦ cordis interiora fac
ct signati sumꝰ: sic̃ & legimꝰ. Cre¬
dentes inquit. signati estis sp̃u
scõ. Bene autẽ carnẽ uituli quia
sacerdotał est uictima q̃. ꝓ peccis
fiebat epulante patre inducitur
filius : ut ostendẽt qm̃ paternꝰ
cẏbꝰ ẽ salus nr̃a : & patͥs gaudiũ
nr̃oꝵ redemptio peccatoꝵ est.
Et hic quidem si ad patrem referaᷤᷤ
qr hostia ꝓ peccatis filius est: de¬
lectatur pat̾ reditu peccatoris:
supͣ delectatur filius inuenta oue
ut scias qr una ẽ patͥs ⁊ filii de¬
lectatio: una oꝑatio in excłe fun¬

Expanded text:
ritale uel custodierit uel receperit, nisi dominum praedicauerit, sacramentis debet interesse caelestibus. qui autem anulum habet quia signauit deus, cuius imain cordibus nostris, ut sciamus hoc anuli istius qui in manu datur esse signaculum, quo cordis interiora factergo signati sumus, sicut et legimus: credentes inquit signati estis spiritu sancto. bene autem carnem uituli, quia sacerdotalis est uictima, quae pro peccatis fiebat, epulantem patrem inducit, filius ut ostenderet quoniam paternus cibus est salus nostra et patris gaudium nostrorum r.edemtio peccatorum est. et hic quidem si ad patrem referas, quia hostia pro peccatis filius est, delectatur pater reditu peccatoris: supra delectatur filius inuenta oue, ut scias quia una est patris et filii delectatio, una operatio in ecclesiae fun
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta qd̾ supͣdictũ ẽ. qr elegit
d̾s q̃ ñ sunt: ut q̃ sunt destrueret.
Potest tam̃ & hic in uno species
accipi geni̾s humani. fuit ad̾a:
& in illo om̃s fuimus. Periit ad̾a:
& in illo om̃s ꝑierunt. Homo gͦ in
illo homine qͥ ꝑierat reformatur:
& ille ad similitudinẽ di factus
& ymaginẽ. diuina patientia &
magnimitate reparatur. Q d gͦ
elegit ds quȩ ñ sunt: ut quȩ st̃
destrueret: Id ẽ. elegit p̾płm gen¬
tiũ qͥñerat: ut destrueret ppłm
iudeoꝵs. Potest & deagente pę¬
nitentiam dictũ uideri. qr non
morit᷑ nͥ qͥ aliqͣndo uirit : & ido

Expanded text:
iuxta quod supra dictum est quia elegit deus quae non sunt, ut quae sunt destrueret. potest tamen et hic in uno species accipi generis humani. fuit Adam et in illo fuimus omnes: periit Adam et in illo omnes perierunt. homo igitur et in illo homine qui perierat reformatur et ille ad similitudinem dei factus et imaginem diuina patientia et magnanimitate reparatur. quid est ergo: elegit deus quae non sunt, ut quae sunt destrueret? id est: elegit populum gentium qui non erat, ut destrueret populum Iudaeorum. potest et de agente paenitentiam dictum uideri, quia non moritur nisi qui aliquando ui
Abbreviated transcription (Latin):
erat iohannes in sinu iħi u̾tice
recumbens reflexa: Et id̾o uer¬
bũ apd̾ dm uidit : qr erectꝰ est
ad suꝑna. Cadit incollũ: cũ dic̃
Uenite adme qͥ laboratis.⁊ ego
reficiam uos: tollite iugũ meum
suꝑ uos. Cadit gͦ hoc mͦ. si comu̾¬
taris. Et iubet ꝓferri stolam: a¬
nulũ. & calciam̃ta. Stola amictꝰ:
sapientiȩ qͦnuda corporis apłi te¬
gunt: eo qd̃ se unusquisq conuol¬
uat. Et id̾o stoła accipiunt: ut
corporis infirmitatem. sapientie
spiritał uirtute conuestiant. De
sapientia enĩ dictũ ẽ: lauabit
inuino stoła suã. E stola sp̃ale
indũtũ. & uestim̃tũ ẽ nupti¬
ale. Anulũ qͥd ÷ aliud nͥsincere

Expanded text:
erat Iohannes in sinu Iesu ceruice erat Iohannes in sinu Iesu ceruice recumbens reflexa? et ideo uerbum aput deum uidit, quia erectus est ad superna. cadit in collum, cum dicit: uenite ad me qui laboratis et ego uos reficiam; tollite iugum meum super uos. cadit ergo hoc modo, si conuertaris. et iubet proferri stolam anulum calciamenta. stola amictus est sapientiae, quo nuda corporis apostoli tegunt, eo quod se unusquisque conuoluat. et ideo stolam accipiunt, ut corporis infirmitatem sapientiae spiritalis uirtute conuestiant. de sapientia enim dictum est: lauabit in uino stolam ■ suam. ergo stola spiritale indumentum et uestimentum est nuptial
Abbreviated transcription (Latin):
uos seruos. Hec apud te ñ satis ẽ
dicere: nͥ ad patrẽ uenias. Ubi illũ
requiras: Ubi inuenias: Exur¬
ge pͥmo: hoc ẽ. qͥ sedens antea dor¬
miebas. Et id̾o dic̃ apłs. Surge
qͥ dormis. & exurge a mortius.
Iniquitas intalento plumbeo.
S & moysi d̾r. Tu autẽ hic sta.
Stantes eligit xp̃c. Exurge gͦ.
curre ad ȩccłam. Hic ÷ pat̃: hic ÷
qͥ audit te intra m̃tis secreta tͣc¬
tantẽ. Et cum ad huc longe sis:
uidet & accurrit. Uidet in pec¬
tore tuo: accurrit neqͥs impe-¬
diat : complectitur quoq. In
occursu p̃scientia eͣ: in complexu
clem̃tia: & qͣsi qͥdam patrii amoriᷤ
affectus. Supra collum cadit. ut
iacentem erigat: & oneratum
peccatis. atq interrena deflexũ.
reflectat ad cęlum: in qͦ suum qͤrat
auctorẽ. Cadit in collum eiꝰ xp̃c
ut ceruicẽ eius iugo exuat serui¬
tutis: & collo tuo iugũ suaue
suspendat. Nonne tibi uidetur
cecidisse in collũ iohannss: qͣndo

Expanded text:
uos seruos. Haec aput se, sed non satis est uos seruos. Haec aput se, sed non satis est dicere nisi ad patrem uenias. ubi illum requiras, ubi inuenias? exsurge primo, hoc est qui sedens ante dormiebas. et ideo dicit apostolus: surge qui dormis et exsurge a mortuis. iniquitas in talento plumbeo. sed et Moysi dicitur: tu autem hic sta. stantes elegit Christus. exsurge ergo, curre ad ecclesiam; hic est pater, hic est rrit tibi, qui audit te intra mentis secreta tractantem. et cum adhuc longe sis, uidet et adcurrit. uidet in pectore tuo, adcurrit ne quis inpediat, conplectitur quoque. in occurru praescientia est, in conplexu clementia et quasi quidam patrii! amoris adfectus. supra collum cadit, ut iacentem erigat et oneratum peccatis atque in terrena deflexum reflectat ad caelum, in quo suum quaerat auctorem. cadit in collum tuum Christus, ut ceruicem iugo exuat seruitutis et collo tuo iugum suaue suspendat. nonne tibi uidetur cecidisse in collum Iohannis, quando
Abbreviated transcription (Latin):
ueniam : patronus ꝓmittit gr̃am
reconciliationẽ tͥ paterne pieta¬
tis pollicetur assertor. Crede. qr
ueritas ẽ: acquiesce qr uirtus ẽ.
habet causam ut ꝓte interueniat.
ne ꝓte gratis mortuus sit. Habet
& causam ignoscendi pater: quia
qd̃ uult filius uult pater. Peccaui
in celũ. ⁊ coramte. Non utiq ele¬
m̃tũ expͥmitur . s peccato aĩe
cȩlestia significantur dona sp̃c
imminuta : uł qr ab illiꝰ gͣmio
matͥs hierłm quȩ in celo ẽ. non
oportuit deuiari. Iam ñ sum
dignꝰ uocari filius tuus. Deiec¬
tus enim se exaltare ñ debet:
ut merito sue possit humilitatiᷤᷤ
attolli. fac me sic̃ unũ mercen¬
narioꝵ tuors. Nouit esse distan-¬
tiam. int̾ filium. amicos. mercen¬
narios ⁊ seruos. Filius ꝑ lauacrũ
amicꝰ ꝑuirtutem: mercennariꝰ
ꝑ laborem : seruus ꝑtimorem.
fiunt a mici: iuxta qd̾ scͥptũ ẽ.
Uos amici mei estis: si feceritis
quȩ ego p̃cipio uob̃. Iã ñ dico

Expanded text:
ueniam, patronus promittit gratiam, ueniam, patronus promittit gratiam, reconciliationem tibi paternae pietatis pollicetur adsertor. crede, quia ueritas est, adquiesce, quia uirtus est. habet causam ut pro te interueniat, ne pro te gratis mortuus sit. habet et causam ignoscendi pater, quia quod uult filius uult pater. peccaui in caelum et coram te. non utique elementum exprimitur, sed peccato animae caelestia significantur dona spiritus inminuta uel quia ab illius gremio matris Hierusalem quae in caelo est non oportuit deuiari. iam non sum dignus uocari filius tuus; deiectus enim se exaltare non debet, ut merito suae possit humilitatis adtolli. fac me sicut unum mercennariorum tuorum. nouit esse distantiam inter filios amicos mercennarios seruos. filius per lauacrum, amicus per uirtutem, mercennarius per laborem, seruus per timorem. fiunt amici, iuxta quod scriptum est: uos amici mei estis, si feceritis quae ego praecipio uobis; iam non dico
Abbreviated transcription (Latin):
a patre. Cauendũ tam̃ ẽ. ne nos
ei reconciliationis faciamꝰ morã
qͣm ñ fec̃ pater. Facile reconcili¬
at᷑ qͣndo impense rogatur: &
ido discamꝰ qͣli pat̃ obsecratioẽ
sit ambiendꝰ. Pater in qͥt. Quã
misericors qͣm pius: qͥ nec offensꝰ
patͥum dedignat᷑ nom̃ audire:
Pater inquit. peccaui incelum
& corã te. Hec ÷ pͥma confessio
apd̃ auctorẽ nature : presulem
miscdie: arbitrum culpe. S &¬
si d̾s nouit om̃ia: uoc̾e tamen
tue confessionis expectat. Ore
enĩ confessio fit ad salutem: qr
alleuat pondꝰ erroris. quisqͥs ipse
se exonerat. & accusationis exclu¬
dit inuidiam. qͥ accusatorẽ pre-¬
uenit confitendo. Iustus enĩ in
pͥmordio sermonis. accusator eͣ
sui. Fr̃ustra autẽ uelis occulere
quẽ nichil fallas: & sine ꝑiculo
ꝓdas. qd̾ scias esse iam cognitũ.
Confitere magis. ut int̃ueniat
apud patrem. Roget ꝓte ȩccła.
illacrimet ppłs. Nec uereare: ne
ñ impetres. Aduocatꝰ spondet

Expanded text:
a patre — cauendum tamen est, ne nos a patre — cauendum tamen est, ne nos ei reconciliationis faciamus moram, quam non fecit pater. facile reconciliatur, quando inpense rogatur. et ideo discamus quali pater obsecratione sit ambiendus. pater inquit. quam misericors, quam pius, qui nec offensus patrium dedignatur nomen audire! pater inquit peccaui in caelum et coram te. haec est prima confessio aput auctorem naturae, praesulem misericordiae, arbitrum culpae. sed etsi deus nouit omnia, uocem tamen tuae confessionis exspectat. ore enim confessio fit ad salutem, quia ableuat pondus erroris quisquis ipse se onerat et accusationis excludit inuidiam qui accusatorem praeuenit confitendo; iustus enim in primordio sermonis accusator est sui. frustra autem uelis occulere quem nihil fallas et sine periculo prodas quod scias esse iam cognitum. confitere magis, ut interueniat aput patrem, roget pro te ecclesia, inlacrimet populus. nec uereare ne non inpetres. aduocatus spondet
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃e uicibꝰ refulserunt. Uenit
gͦ pãt familias. & prima hora
conduxit oꝑarios: fortasse eos
qͥ apͥncipio mundi usq ad di¬
luuiũ iusti meruerunt esse.
Dequib dic̃. Et locutus sũ ad
uos ante lucem: & misi ad uos
seruos meos ꝓpħas ante lucem.
Tercia post diluuium incipit:
noe. cȩteroꝵq tempora comp̃¬
hendens: qͥ qͣsi boni oꝑarii in
uineã destinantur. Id̾o qͣsi in
prandio in ebriatꝰ ẽ noȩ. Sexta
& reliquis. abraham. ysaac. ia¬
cob. patarcharũq merita dis-¬
tinguntur. Nona inclinante iã
scło. & tanqͣm pallescente luce
uirtutis. Lex ⁊ ꝓpħȩ decoloratoᷤ
mores hominũ notauerunt:
ꝓducit aduentꝰ. Uñ ⁊ ipse ineũ¬
głio dicit. Ambulate dũ luce̾ ha¬
betis. S iã redeamꝰ ad patrem:
licet ñ uerear ne istius peniten¬
tiam gerentis exemplo diu abfu¬
isse uideam᷑. Numqͣm enĩ abfu¬
imus qͥ u̾sabamur inuinea: inqͣ
si & iste mansisset ñ recessisset

Expanded text:
gratiae uicibus refulserunt. uenit gratiae uicibus refulserunt. uenit ergo pater familias et prima hora conduxit operarios, fortasse eos qui a principio mundi usque ad diluuium iusti esse meruerunt, de quibus dicit: et locutus sum ad uos ante lucem et misi ad uos seruos meos prophetas ante lucem. tertia post diluuium incipit Noe ceterorumque tempora conprehendens, qui quasi boni operarii in uineam destinantur. ideo quasi in prandio inebriatus est Noe. sextam et reliquas Abrahae, Isaac et Iacob patriarcharum merita distingunt. nona inclinante iam saeculo et tamquam pallescente luce uirtutis lex et prophetae decoloratos mores hominum notauerunt. sacer producit aduentus. unde et ipse in euangelio dicit: ambulate, dum lucem habetis. Sed iam redeamus ad patrem. licet non uerear, ne istius paenitentiam gerentis exemplo diu afuisse uideamur — numquam enim afuimus, qui uersabamur in uinea, in qua si et iste mansisset, non recessisset
Abbreviated transcription (Latin):
uenimus : ñ uacui recedamus.
Iuuat enim fructus legere: mer¬
cennarios cius uidere. Qd enĩ
sibi uult qd una die diu̾sis horiᷤ
conducuntur oꝑarii : nͥqr mille
anni inocuł dñi. si c̃ dies heff̃na
q̃ preteriit: & hora in nocte .
Quȩ ÷ nox. nͥ q̃ p̃cessit : ut dies
appropinqͣret. Bene hora in
nocte : qm̃ mille anni sic̃ dies
una. Nouit uim diei huiꝰ: ille
ipse ÷ & in scł̃a. Senut ⁊ ille diẽ
esse multiplicẽ : qui scripsit. Hic
dies gen̾ationis celi ⁊ terre. cum
facta sunt: qͣ die fec̃ d̾s cȩlum
& terrã. & om̃e uiride agri:
Cũ enĩ supͣ septẽ descͥpsisset᷑ . pͥostea
uno die om̃ia facta complexꝰ ẽ.
totũ mundi tempꝰ ostendens in
conspectu dñi tanqͣm diẽ unum:
eo qd̃ ex incõpositis atq tenebro¬
sis. forma istius mundi diuini oꝑiᷤ
claritate ꝓcesserit. gͦ si dies to¬
tũ tempꝰ ẽ mundi: habet etiã
hore sunt. Hore autem diei: du¬
odecini sunt. Uñ bene in myste

Expanded text:
uenimus, non uacui recedamus; uenimus, non uacui recedamus; iuuat enim fructus legere, mercennarios eius uidere. quid enim sibi uult quod una die diuersis horis conducuntur operarii, nisi quia mille anni in oculis domini sicut dies hesterna quae praeteriit et hora in nocte? quae est nox nisi quae praecessit, ut dies adpropinquaret? et bene hora in nocte, quia mille anni sicut dies una. nouit uim diei huius ille ipse est et in saecula. sciuit et ille diem esse multiplicem qui scripsit; hic dies generationis caeli et terrae, cum facta sunt; qua die fecit deus caelum et terram et omne uiride agri. cum enim supra septem descripsisset dies, postea uno die omnia facta conplexus est totum mundi tempus ostendens in conspectu domini tamquam diem unum, eo quod ex inconpositis atque tenebrosis forma istius mundi diuini operis claritate processerit. ergo si dies totum tempus est mundi, habet utiquehorae sunt. horae autem diei duodecim sunt. unde bene in myster
Abbreviated transcription (Latin):
siliquis : s panib habundabatł
Deniq collegerunt fragm̃toꝵs
cophinos duodeci. Odñe iħu: si
nob̾ auferas siliqͣs.: ⁊ panes tͥbuaᷤᷤ. Tu
enĩ dispensator: indomo es patͥs .xxͥx¬
i nos quoq mercennarios
digneris conducere. licet sero
uenientes. nã ⁊ undecima con¬
ducis hora. & ȩquałe dignaris
mercedẽ soluere: ȩqͣlem merce¬
d̾e uitȩ. ñ glorie. Neq enĩ õib
reposita ⁊ corona iusticie: s ei
qui potest dicere bonũ certam̃
certaui. Qđ̃ id̾o ñ p̃termittendũ
arbitratus sum: qr scio qͦsda dicere
qd̃ ad morte̾ sibi lauacͥ grãm uel
penitentiam reseruent. Primũ
qͥ scis an nocte ꝓxima tua a te
anima reposcatur : Deinde cur
putes ocioso tͥ omĩa posse deferri:
Pone unã gram unã esse merce-¬
dem: diu̾sum tam̃ brauiũ uic¬
torie ẽ : ad qd̃ se paulꝰ ñ frustra
extendit: qͥ post mercedem gr̃e
brauiũ tam̃ ut comp̃henderet
sequebatur : qr sciebat & si par

Expanded text:
siliquis, sed panibus abundant. siliquis, sed panibus abundant. denique collegerunt fragmentorum cofinos duodecim. o domine Iesu, si nobis auferas siliquas et panes tribuas — tu enim dispensator in domo es patris — o si nos quoque mercennarios digneris conducere licet sero uenientes! nam et undecima conducis hora -et aequalem dignaris mercedem soluere, aequalem mercedem uitae, non gloriae; neque enim omnibus reposita est corona iustitiae, sed ei qui potest dicere: certamen bonum certaui. quod ideo non praetermittendum arbitratus sum, quia scio quosdam dicere quod ad mortem sibi lauacri gratiam uel paenitentiam seruent. primum qui scis an nocte proxima tua a te anima reposcatur? deinde cur putes otioso tibi omnia posse deferri? pone unam gratiam, unam esse mercedem, diuersum tamen brauium uictoriae est, ad quod se non frustra Paulus extendit, qui post mercedem gratiae brauium tamen ut conprehenderet sequebatur, quia sciebat etsi par
Abbreviated transcription (Latin):
pompã magis qͣm utilitatt̃ aliqͣm
demonstrantes. S hec diutͣna
oblectam̃ta esse ñ possunt. Et
ido nemo illi dabat. Erat enĩ
in regione illius qͥ neminẽ habet.
qr eos qͥ sunt ñ habet. Om̃s qͥppe
gentes: in nichilo estimantur.
Solus autẽ d̾s qͥuiuificat mortuoᷤ.
& uocat q̃ ñ sunt. tanqͣm q̃ sunt.
Inse autẽ reu̾ss dixcit. Quantis
panib mercennarii patͥs mei
habundant. B ene inse reu̾tit᷑
qui a se recessit: & enĩ qͥ ad dñm
regredit᷑ se sibi reddit: & qͥ rece¬
dit a xp̃o se sibi abdicat. Mer¬
cennarii autͣ qͥ sunt : nͥ qͥ ad mer¬
cedem seruiunt: Qi sunt ex isrł
ñ id qd̾ bonum est ꝓbitatis stu-¬
dio ꝑsequentes. nec uirtutiꝰ gr̃a
s utilitatis studio ꝓuocati. At
uͦ filius qͥ habet sp̃c sc̃i pignus in
corde. secularis mercedis bucel¬
lam ñ querit : qͥ uis seruat he¬
redis. Sunt etiã mercennarii :
qͥ conducuntur ad uineã. Bonꝰ
uos piscatores hominum. Isti ñ

Expanded text:
pompam magis quam utilitatem aliquam pompam magis quam utilitatem aliquam demonstrantes sed haec diuturna oblectamenta esse non possunt et ideo nemo illi dabat; erat enim in regione illius qui neminem habet, quia eos qui sunt non habet. omnes quippe gentes in nihilo aestimantur, solus autem deus qui uiuificat mortuos et uocat quae non sunt tamquam quae sunt. se autem reuersus dixit: quantis panibus mercennarii patris mei abundant! bene in se reuertitur qui a se recessit. etenim qui ad dominum regreditur se sibi reddit et qui recedit a Christo se sibi abdicat. mercennarii autem qui sunt nisi qui ad mercedem seruiunt, qui sunt ex lsrahel, non id quod bonum est probitatis studio persequentes, nec uirtutis gratia sed utilitatis studio prouocati? at uero filius, qui habet sancti spiritus pignus in corde, saecularis mercedis lucella non quaerit. qui ius seruat heredis. sunt etiam mercennarii, qui conducuntur ad uineam. bonusuos piscatores hominum. isti non
Abbreviated transcription (Latin):
famẽ patitur sui: qui alim̃tis
ꝑpetuis nescit impleri. Abiit
itaq. & hesit uni ciuiũ. Qui
eiũ heret: in laqueo ẽ. Et uidet᷑
ciiis iste. pͥnceps esse huiꝰ mundi
Deniq ad uilła eiꝰ mittit᷑ ꝙͣ emit qͥ
excusat a regno: & pascit porcos.
illos utiq inqͦs petit diabolus
introire: qͦs p̃cipitauit in mare
istius mundi. in sordib ac fetore
uiuentes. Et cupiebat inquit
siliqͥs implere uentrẽ suum.
seq enim alia cura ÷ luxuriosis
nͥ ut uentr̃e suum impleant.
quoꝵ d̾s uent̾ ẽ. Qͥ aut̃ aptior
huiuscemodi hominib ꝙybus.
qͣm is qͥ silique mͦ intꝰ inanis
foris mollis ẽ: q̃ corpꝰ ñ reficit᷑
s impletur: ut sit magis oneri
qͣm usui: Sunt qͥ porcos acci¬
piant ꝓ gregib demonũ: sili¬
qͥs ꝓ exili uirtute inaniũ ho¬
minũ. sermonũq iactantia.
qͥ nichil ꝓdesse possunt. inani
quadam phylosophie seductioe
& qͦͥdam sonoro facundie plausu

Expanded text:
famem patitur sui qui alimentis famem patitur sui qui alimentis perpetuis nescit inpleri. abiit itaque et haesit uni ciuium: qui enim haeret in laqueo est. et uidetur ciuis iste princeps esse istius mundi. denique ad uillam eius mittitur, quam emit qui excusat a regno; et pascit porcos, illos utique in quos petit diabolus introire, quos praecipitat in mare istius mundi in sordibus ac faetore uiuentes. et cupiebat inquit siliquis inplere uentrem suum. neque enim alia cura est luxuriosis nisi ut uentrem suum inpleant, quorum deus uen ter est. qui autem aptior huiuscemodi hominibus cibus quam is qui siliquae modo intus inanis, foris mollis est, quo corpus non reficitur, sed inpletur, ut sit magis oneri quam usui? sunt qui porcos accipiant pro gregibus daemonum, siliquas pro exili uirtute inanium hominum sermonumque iactantia, qui nihil prodesse possunt, inani quadam philosophiae seductione et quodam sonorum facundiae plausu
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c ẽ dñs. in umbra uiuimꝰ xp̃i.
& id̾o dic̃ eccła. In umbra eus
concupiui & sedi. Ille gͥ uiuen¬
do luxuriose: consumpsit omĩa
ornam̃ta naturȩ. Unde tu qͥ acce¬
pisti imaginẽ dĩ. qͥ habes simili¬
tudinẽ eiꝰ: noli irrationabili fȩ¬
ditate consumere. Opꝰ dĩ es: noli
ligno dicere pat᷑ m̃s es: ne acci¬
pias similitudinẽ ligni: quia
scriptum ẽ. Similes illis fiant
qͥ faciunt ea. facta ẽ fames per
regionẽ illam. Fames ñ epulaꝵ
s bonoꝵ oꝑum. atq uirtutum:
quȩ sunt miserabiliora ieiunia:
& enĩ qͥ recedit au̾bo di esurit:
s in om̃i u̾bo dĩ. Qi recedit a
fonte sitit: qͥ recedit a thesau¬
ro eget. Qi recedit a sapientia
hebetat᷑: qͥ recedit a uirtute
dissoluit᷑. Merito gͦ iste egere cȩ¬
pit: qͥ thesauros sapientie & sci¬
entie dei. diuitiarũq cȩlestium
altitudinẽ dereliquit. E gere gͦ
idõ cȩpit & famẽ pati: quia ni¬
chil ꝓdige satis ẽ uoluptati. Sẽꝑ

Expanded text:
 dominus, in umbra uiuimus Christi. et ideo dicit ecclesia: in umbra eius concupiui et. sedi. ille igitur uiuendo luxuriose consumsit omnia ornamenta naturae. unde tu, qui accepisti imaginem dei, qui habes similitudinem eius noli eam inrationabili foeditate consumere. opus dei es, noli ligno dicere: pater meus es tu, ne accipias similitudinem ligni, quia scriptum est: similes fiant his qui faciunt ea. Facta est fames per regionem illam: fames non epularum, sed bonorum operum atque uirtutum. quae sunt miserabiliora ieiunia? etenim qui recedit a uerbo dei, esurit sed in omni uerbo dei. qui recedit a fonte sitit, qui recedit a thesauro eget, qui recedit a sapientia hebetatur, qui recedit a uirtute dissoluitur. merito ergo iste egere coepit, qui thesauros sapientiae et scientiae dei diuitiarumque caelestium altitudinem dereliquit. egere ergo ideo coepit et famem pati, quia nihil prodigae satis est uoluptati. semper
Abbreviated transcription (Latin):
Prima miscđia: scda suffragatio
tercia reconciliatio. Singula sin¬
gulis qͣdrant. Redemptor sub¬
uenit: eccła suffragatur. auc¬
tor reconciliatur. Ead̾e diuini
reuocatur : dragma q̃ ꝑierat
inuenitur: ad patrẽ filius suis
uestigiis redit: & plena condẽp¬
nati erroris regreditur peni
Sem̃ isrł insem̃ hominũ: & iud̃a
insem̃ animaliũ. Itaq qͣsi homo
isrł seruat᷑.: qͣsi ouis iuda colligit᷑.
Malo gͦ. filius ce̾ qͣm ouis. Ouis enĩ
a pastore repꝑitur. a patre filius
illa q̃ ꝑierat in adam: leuat᷑ ĩ xp̃o.
Humeri xp̃i. crucis brachia sutł.
Iulic peccata mea deposui: in illa
patibuli nobilis ceruice requieui.
Ouis illa. genere c̃ una ñspecie.
Unũ enĩ om̃s corpꝰ sumꝰ: sed
multa menbra. Et id̾o scͥptum ẽ.

Expanded text:
Prima misericordia, secunda suffragatio, Prima misericordia, secunda suffragatio, tertia reconciliatio. Singula singulis quadrant: redemptor subvenit, Ecclesia suffragatur, auctor reconciliatur. Eadem divini revocatur: drachma quae perierat, invenitur: ad Patrem filius suis vestigiis redit, et plena condenati erroris regreditur paenisemen Israhel in semen hominum et Iuda in semen animalium. itaque quasi Israhel homo seruatur, quasi ouis Iuda colligitur. malo ergo filius esse quam ouis; ouis enim a pastore repperitur, a patre filius illa, quae perierat in Adam, leuatur in Christo. umeri Christi crucis brachia sunt. illic peccata mea deposui, in illa patibuli nobilis ceruice requieui. ouis illa genere est una, non specie; unum enim omnes corpus sumus sed multa membra et ideo scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
homo: qͥ habet centũ oues:
Et si errauit una ex illis. nonne
dimittit nonaginta nouẽ in de-¬
serto. & ibit ad illam q̃ errauit:
Didiceras in suꝑioribꝰ. ablegare
negligentiã. uitare arrogantiã.
deuotionẽ sumere. scłarib oc¬
cupationib ñ teneri : caduca ñ
p̃ferre ꝑpetiuis. S qr fragilitaᷤ
humana firmũ nequit in tanto
scłi lubrico tenere uestigiũ: etiã
adu̾ss errorẽ remedia bonus tibi
medicꝰ demonstrauit. Sp̃e uenie.
iudex misericors ñ negauit. Itaq
ñ ociose sc̃s lucas ex ordine tres
parabolas posuit. ouis q̃ ꝑierat
& inuenta ẽ: dragme q̃ ꝑierat
& inuenta ẽ: filii qͥ erat mortuuᷤ
& reuixit : ut triplici remedio
ꝓuocati. uulnera nr̃a curemus.
Spartũ enim tͥplex: ñ corrũpet᷑.
Qͥ sunt isti: pat̾. pastor. mulier.
Nonne d̾s pat̾: xp̃c pastor: mu¬
re reuehit : qr tua inse peccata
suscepit. Querit ȩccła: recipit
pat̃. Quasi pastor reuehit: qͣsi
mat̃ inquirit: qͣsi pat̾ uestit.

Expanded text:
homo qui habet centum oves, et si erraverit una ex illis, nonne dimittit nonaginta novem in deserto, et ibit ad illam quae erravit? . 207. Didiceras in superioribus ablegare negligentiam, vitare arrogantiam, devotionem sumere, saecularibus occupationibus non teneri, caduca non praeferre perpetuis: sed quia fragilitas humana firmum saeculi lubrico tenere uestigium, etiam aduersus errorem remedia tibi bonus medicus demonstrauit, spem ueniae iudex misericors non negauit. itaque non otiose sanctus Lucas ex ordine tres parabolas posuit: ouis quae perierat et inuenta est, dragma quae perierat et inuenta est, filius. qui erat mortuus et reuixit, ut triplici remedio prouocati uulnera nspartum enim triplex non corrumpetur. 208. Qui sunt isti, pater, pastor, mulier? Nonne Deus Pater, Christus pastor, mure vehit, qui tua in se peccata suscepit, quaerit Ecclesia, recipit Pater. Quasi pastor revehit, quasi mater inquirit, quasi pater vestit.
Abbreviated transcription (Latin):
patͥmonium dignitatis. t̃renis
ꝓdegimus uoluptatibꝰ : qd̾ pat̃
infilio quẽ habebat thesau¬
rũ contulit. fid̾i censꝰ: nũqͣm
exinanitur. Licet totũ dedi̾t
totum habet: qͥ qd̃ donauerit
ñ amittit. Nec reuereare: ne
te ñ recipiat. Non enĩ delectat᷑
ds ꝑditione uiuoꝵ: iã occur¬
rens uenienti tͥ cadet suꝑ collũ.
Dñs enĩ erigit elisos. Osculum
dabit: qd̾ est pignꝰ amoris &¬
pietatis. Stolam. anulũ. cal¬
ciam̃ta. ꝓferri iubebit. Tu
ad huc iniuriã metuis: ille re
coniuuiũ. S iã ipsã paraboła
discutiamꝰ. Homo qͥd̾a habuit
duos filios. & diẽ illi adoles

Expanded text:
patrimonium dignitatis terrenis patrimonium dignitatis terrenis prodegimus uoluptatibus. quod pater in filio quem habebat thesaurum contulit, fidei census numquam exinanitur: licet totum dederit, totum habet, qui quod donauerit non amittit. nec uereare, ne te non recipiat; non enim delectatur deus perditione uiuorum. iam occurrens uenienti tibi cadet supra collum — dominus enim erigit allisos — osculum dabit, quod est pignus pietatis et amoris, stolam anulum calciamenta proferri iubebit. tu adhuc iniuriam metuis, ille resconuiuium. sed iam ipsam parabolam discutiamus. Homo quidam habuit duos fil
Abbreviated transcription (Latin):
licet : qr sic̃ in ad̾a om̃s moriunt᷑. ita
in xp̃o om̃s uiuificabunt᷑. Diues
gͥ pastor: cuius nos om̃s centesi¬
ma portio sumꝰ. Habet angłoꝵ
habet archangłoꝵ. dominationũ.
potestatũ. tͦnoꝵ. alioꝵq innu¬
merabiles greges: quos ĩ montibꝰ
dereliquit. Qi qm̃ st̃ rationabiles
ñ immerito hominũ redemptioẽ
letantur: qͣmqͣm hoc quoq
ꝓficiat ad incentiua ꝓbitatis.
si unus quisq conu̾sione̾ suam
gͣtam fore credat cetibꝰ angłoꝵ:
quoꝵ aut affectare patͦcinium.
aut uereri debet offensam. Et
tu gͥ angłis esto lȩticie.: gaudeati
de reditu tuo. Non ociosũ etiam.
qd mulier illa dragina lȩtatur
inuenta. Non mediocs hȩc drag¬
ma ẽ inqͣ principis ẽ figura: &
iđo ymago regis. censꝰ eccłȩ.ẽ.
Oues sumus: oremus ut suꝑ aqͣm
refectionis nos collocare dignet᷑.
Ques in qͣm sumus: petamꝰ pascua
Dragna sumꝰ: habeamꝰ p̃cium.
filii sumꝰ. festinemꝰ ad patrẽ.
nec uereamur qd̾ acceptũ sp̃aliᷤ

Expanded text:
 quia sicut in Adam omnes moriuntur, ita in Christo omnes uiuificantur. diues igitur pastor, cuius omnes nos centesima portio sumus. habet angelorum, habet archangelorum, dominationum, potestatum, thronorum aliorumque innumerabiles greges, quos in montibus dereliquit. qui quoniam sunt rationabiles, non inmerito hominum redemtione laetantur. quamquam hoc quoque proficiat ad incentiua probitatis, si unusquisque conuersionem suam gratam fore credat coetibus angelorum, quorum aut adfectare patrocinium aut uereri debet offensam. et tu igitur angelis esto laetitiae, gaudeant de reditu tuo. Non otiosum etiam quod mulier illa dragma laetatur innenta. non mediocris haec dragma est, in qua principis est figura. et ideo imago regis census ecclesiae est. oues sumus, oremus ut super aquam refectionis nos conlocare dignetur; oues inquam sumus, petamus pascua; dragmae sumus, habeamus pretium; filii sumus, festinemus ad patrem. nec uereamur quia acceptum spiritalis
Abbreviated transcription (Latin):
Nides qd̾ diuinum patͥmonium
petentib datur : Nec putes culpã
patͥs: qd̃ adolescentiori dedit. Nul¬
la dĩ regno infirma ȩtas : nec
fides gͣuatur annis: nͥ ipse certe
se iudicauit idoneum qͥ poposcit.
atq utinã ñ recessisset a patre:
impedim̃tũ nescisset ȩtatis. s.
postea qͣm domũ pat̾amq dere¬
linquens ꝑegre ꝓfectꝰ ẽ. Merito¬
cessit ab eccła. Postea qͣm domũ
inquit patͥamq derelinquens
ꝑegre ꝓfectꝰ ẽ in regionẽ lon¬
ginqͣm. Qd enĩ longiquius qͣm
a se recedere. nec regionibꝰ s
morib separari : studiis discretũ
esse ñ terris: & qͣsi interfuso
luxuriȩ scłaris ęstu. diuortia
habere factoꝵ : Et enim qͥse a
xp̃o separat. exul ÷ patrie.:
ciuis est mundi. S nos ñ sumꝰ
aduene neq ꝑ egrini: s sumus
ciues scõꝵ ⁊ domestici dĩ. Q enĩ
eramꝰ longe : facti sumus ꝓpe
in sanguine. xp̃i. Non inuideamꝰ
de longinqua regione remean¬
tibꝰ : qr ⁊ nos fuimꝰ in regioe

Expanded text:
ides quod divinum patrimonium petentibus datur. Nec putes culpam patris, quod adolescentiori dedit: nulla Dei regno infirma aetas, nec fides gravatur annis. Ipse certe se judicavit idoneum qui poposcit. Atque utinam non recessisset a patre, impedimentum nescisset aetatis: sed posteaquam domum patriam derelinquens peregre profectus est, coepitm domum. inquit. patriam derelinquens peregre profectus est in regionem longinquam. quid enim longinquius quam a se recedere nec regionibus, sed moribus separari, studiis discretum esse non terris et quasi interfuso luxuriae saecularis aestu diuortia habere factorum? etenim qui se a Christo separat exul est patriae, ciuis est mundi. sed nos non sumus aduenae atque peregrini, sed sumus ciues sanctorum et domestici dei; qui enim eramus longe facti sumus prope in sanguine Christi. non inuideamus de longinqua regione remeantibus, quia et nos fuimus in regione
Abbreviated transcription (Latin):
desponsatã uiro cui nomen
erat ioseph. de domo dauid.
& nom̃ uirginis maria.
atent quidẽ diuina
mysteria: nec facile
iuxta ꝓpħicum dictum. qͥsꝙͣ
hominũ potest scire consiliũ
dei. S tam̃ ex ceteris factis
atq preceptis dñi saluatoris
possumus intelligere. & hoc
ꝓpensioris fuisse consilii. qd̾
ea potissimum lecta ẽ ut̃¬

Expanded text:
desponsatam uiro, cui nomen erat Ioseph, de domo Dauid, et nomen uirginis Maria. latent quidem diuina mysteria nec facile iuxta propheticum dictum quisquam hominum potest scire consilium dei, sed tamen ex ceteris factis atque praeceptis domini salutaris possumus intellegere et hoc perpensioris fuisse consilii, quod ea potissimum lecta est
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ litterȩ cantilenã. exultationẽ
sẏnagoga ñ poterat caꝑe spiritalẽ.
Tenens gͦ manũ puelle itłc sana¬
uit eam. & iussit dari ei mandu¬
care. qd̾ ÷ testimoniũ uitȩ: ut ñ
phantasma s u̾itas crederet᷑. Be¬
atꝰ ille. cuius manũ sapientia
tenet. Utinã meos qͦ teneat actꝰ.
teneat manũ iusticia. teneat dĩ
u̾bum: inducat inpenetralia
sua. sp̃m au̾tat erroris. conu̾tat
salutis: darimͥ iubeat manducare
Panis enim cȩlestis ẽ dĩ u̾bum: id̾o
& illa sapientia q̃ diuini corporis
& sanguinis sacro sc̃a altaria re¬
pleuit alim̃tis: uenite inquit
edite panes meos. ⁊ bibite uinũ
qd̾ miscui uob̃. Quȩ tam̃ tante
diu̾sitatis : causa : Supͣ publice
uidue filius suscitatur. hic re¬
qr uidua mat̾ unici ñ patiebat᷑
moras: & id̾o ne amplius affice̾t᷑
maturitas additur. Est etiã for¬
ma sapientiȩ inuiduȩ filio cito ȩc¬
cłam esse credituram: in archi¬
sẏnagogi filia. credituros qͥd̃e

Expanded text:
am exsultationem synagoga non poterat capere spiritalem. tenens ergo manum puellae Iesus sanauit eam et iussit dari ei manducare. quod est testimonium uitae, ut non phantasma, sed ueritas crederetur. beatus ille cui manum sapientia tenet. utinam meos quoque teneat actus, teneat manum iustitia, teneat dei uerbum, inducat in penetralia sua, spiritum auertat erroris, conuertat salutis, dari mihi iubeat manducare! panis enim caelestis est dei uerbum. inde et illa sapientia, quae diuini corporis et sanguinis sacrosancta altaria repleuit alimentis, uenite inquit edite panes meos et bibite uinum, quod miscui uobis. quae tamen tantae diuersitatis est causa? supra publice uiduae filius suscitatur, hic requia uidua mater unici non patiebatur moras, et ideo ne amplius adficeretur maturitas additur. est etiam forma sapientiae in uiduae filio cito ecclesiam credituram, in archisynagogae filia credituros quidem
Abbreviated transcription (Latin):
corporis claustrũ. inclusa sapientia
diuinitas coartata ẽ. Non capitur.
angustiis corporalibꝰ ñ tenet᷑: s
ultͣ fines nr̃e mediocͥtatiᷤ uirtus
exundat et̃na. Non enĩ humana
ope plebs gentium liberat᷑: s di̾
munꝰ ÷ cong̃gatio nationum: q̃
etiã breui fide miscdiam inclinat
et̃nã. Nãs consideremus qͣnta sit
fides nr̃a. ⁊ intelligamꝰ qͣntꝰ sit
di filius: uidemus qr comparatiõe
eius fimbriã tantũm tangimus:
suꝑiorẽ uͦ uestim̃ti huius partem
neqͥmus contingere. Sigͥ ⁊ nos tu¬
rari uolumꝰ. fide tangamꝰ fimbã
xp̃i. Ñ latet eũ: qͥcũq fimbriam
get ocłis ut uideat. neq corpora¬
lit sentit: s inse habet cogniti¬
onẽ om̃ium. Beatꝰ gͦ: qͥ uł extre¬
mã u̾bi partẽ contigerit. Nã totũ
qͥs potest comp̃hende: Uerũ ut:

Expanded text:
corporis claustrum inclusa sapientia, corporis claustrum inclusa sapientia, diuinitas coartata est, non capitur angustiis corporalibus, non tenetur, sed ultra fines nostrae mediocritatis uirtus exundat aeterna. non enim humana ope plebs gentium liberatur, sed dei munus est congregatio nationum, quae etiam breui fide misericordiam inclinat aeternam. nunc si consideremus quanta sit fides nostra et intellegamus quantus sit dei filius, uidemus quia conparatione eius fimbriam tantummodo tangimus, superiorem uero uestimenti eius partem nequimus adtingere. si igitur et nos curari uolumus, fide tangamus fimbriam Christi. non latet eum quicumque fimbriam get oculis ut uideat neque corporaliter sentit, sed in se habet cognitionem omnium. beatus ergo qui uel extremam partem uerbi contigerit; nam totum quis potest conprehende
Abbreviated transcription (Latin):
qr illoꝵ delictũ salus gentibus:
& consũmatio illius. huiꝰ exordiũ.
ñ nature ex ordiũ s salutis. qr
donec plenitudo gentiũ intͣret.
quior synagoga qͣm ȩccła: qr qͣn¬
diu illa credebat. ista ñ credidit.
⁊ꝑ uarias corporis atq animȩ
passiones. in medicabili remedio
egra languebat. Audiuit egͣtare
lutis suȩ remedium. Tempꝰ ueniᷤ¬
se cognouit. qͦ medicꝰ ad e̾e̾̃t ece¬
lo. Surrex̃ ut occurreret u̾bo.
uidit qr compͥmebat᷑ a turbis
N enĩ credunt qͥ cõpͥmunt: cre¬
dt̃ qͥ tangunt. fide tangit᷑ xp̃c.
git᷑. ñ oculis comp̃hendit᷑. Neq
enĩ uidet. qͥuidens ñuidet: neq
audit. qͥ ea q̃audit ñincelligit.
neq tangit. qͥ ñ fidelit̃ tangit. De¬
niq ut fidẽ tangentis expͥmeret.
ait. Tetigit me aliqͥs. Nam ego cog¬
noui uirtutẽ de me exisse. qd est
euidentis indicii. qr ñ intͣ possibili¬
tate conditionis humane. atq intͣ

Expanded text:
quia Illorum delicto salus gentibus ; quia Illorum delicto salus gentibus ; et consummatio illius, hujus exordium, non naturae exordium, sed salutis: Quia donec plenitudo gentium intraret quior Synagoga quam Ecclesia; quia quamdiu illa credebat, ista non credidit, et per varias corporis atque animae passiones immedicabili remedio aegra languebat. Audivit aegrotare salutis suae remedium: tempus venisse cognovit quo medicus adesset e coelo, surrexit ut occurreret Verbo, vidit quia comprimebatur a turbis; non enim credunt qui comprimunt, credunt qui tangunt. Fide tangitur Chrisgitur, non oculis comprehenditur; neque enim uidet qui uidens non uidet neque audit qui ea quae audit non intellegit neque tangit qui non fideliter tangit. denique ut fidem tangentis exprimeret, ait: tetigit me aliquis; nam ego cogrioui de me uirtntem exisse. quod est euidentis indicii quia non intra possibilitatem condicionis humanae atque intra
Abbreviated transcription (Latin):
Anñ ita factũ: ut di u̾bũ cum
uenisset ad iudeos asciceretur
a gentibus : ⁊prius ab illis qͥin¬
diderant in gr̃am crederetur:
Nam sic̃ illa q̃ in medicis eroga¬
uerat om̃em substantiam suam:
ita etiã congregatio gentium
amiserat omia dona nature:
& patͥmonium uitale ꝓdegerat.
Sca. uerecunda. religiosa. fide
ꝓmptior: pudore cunctantior.
Hoc ÷ enĩ pudoris ⁊ fidr agnosce̾
infirmitatem: ñ desꝑare ueniã.
uerecunda gͦ fimbriam uestim̃ti
tetigit: fidelis accessit: religiosa
credidit. sapiens se esse sanatã
cognouit. Sic sc̃a plebs gentiũ
q̃ d̾o credidit. pecẽm erubuit ut
desereret : fidẽ detulit ut cre¬
d̾et: deuotionẽ exibuit ut roga¬
ret: sapientiã induit ut santatẽ
suã⁊ ipsa sentiret. Fiduciã sũpsit:
ut fateret᷑ qd̾ preripuisset alienũ.
moriebat᷑: ⁊ mulier ista fluxu
sanguinis ab annis duodecim la¬
borabat: nͥut intelligat᷑ qr qͣn¬
diu synagoga uiguit. laboraũ

Expanded text:
an non ita factum est, ut dei uerbum cum an non ita factum est, ut dei uerbum cum uenisset ad Iudaeos, adscisceretur a gentibus et prius ab illis qdiderant in gratia crederetur? nam sicut illa quae in medicis erogauerat omnem substantiam suam, ita etiam congregatio gentium amiserat omnia dona naturae et patrimonium uitale prodegerat, sancta, uerecunda, religiosa, fide promtior, pudore cunctatior; hoc est enim pudoris et fidei agnoscere infirmitatem, non desperare ueniam. uerecunda ergo fimbritetigit, fidelis accessit, religiosa credidit, sapiens sanatam se esse cognovit. Sic sancta plebs gentium quae Deo credidit, peccatum erubuit, ut desereret: fidem detulit, ut crederet; devotionem exhibuit, ut rogaret; sapientiam induit, ut sanitatem suam et ipsa sentiret; fiduciam sumpsit, ut fateretur quod praeripuisset alienum.moriebatur, et mulier ista fluxu sanguinis ab annis duodecim laborabat; nisi ut intelligatur quia quamdiu Synagoga viguit, laboravit
Abbreviated transcription (Latin):
rogans eũ ut introiret in domũ
suã: qr filia unica erat illi fere an¬
noꝵ duo decim: ⁊ hȩc moriebat᷑.
Leliquerat in gerasenis synago¬
gam. xp̃c ut diximus. ⁊ quẽ sui
ñ receꝑant excepimus alieni: &¬
cepimus quẽ expectabamꝰ. Non
nob̾ gͥa quibꝰ expectabatur diu
defuit: nec ad illos si rogetur re¬
dire fastidit. Uir enĩ iste pͥnceps
sẏnagoge cui filia erat unica. ꝓ
sy nagoge ꝑeuntis remedio p̃ca¬
batur: q̃ urgebat᷑ in mortem: qr
deserebat᷑ a xp̃o. Qũẽ putamus
sy nagoge pͥncipẽ ẽẽ nͥ legem.¬
Cuiꝰ contemplatione sy nagogã
dñs ñ penitꝰ dereliqͥt: medicinã
salutis credentibꝰ reseruauit.
ad hanc gͥ pͥncipis filiã dũ ꝓperat
di u̾bum ut saluos face̾t filios isrł.
scã ȩccła ex gentibꝰ congregata
q̃ int̾ioꝵ lapsu criminũ deꝑibat.
paratam aliis fide p̃ripuit sam¬
tatẽ. ¶soralit hunc locũ satis pu¬
dicta st̃ recantamus: s mystica
breui uolumus sermone ꝑstͥnge̾.

Expanded text:
um ut intraret domum suam; quia filia unica erat illi fere annorum duodecim, et haec moriebatur. 54. Reliquerat in Gerasenis Synagogam Christus, ut diximus; et quem sui non receperat, excepimus alieni, excepimus quem exspectabamus. Nec nobis igitur a quibus exspectabatur, diu defuit; nec ad illos, si rogetur, redire fastidit. Vir enim iste princeps Synagogae, cui filia erat unica, pro Synagogae pereuntis remedio precabatur, quae urgebatur in mortem; quia deserebatur a Christo. Quem putamus Synagogae principem esse, ncuius contemplatione dominus synagogam non penitus dereliquit, medicinam salutis credentibus reseruauit? ad hanc ergo principis filiam dum properat dei uerbum, ut saluos faceret filios Israhel sancta ecclesia ex gentibus congregata, quae inferiorum lapsu criminum deperibat, paratam aliis fide praeripuit sanitatem. moraliter hunc locum satis pudicta sunt retractamus, sed mystica breui uolumus sermone praestringere.
Abbreviated transcription (Latin):
illũ: filia tua mortua ẽ. Et pͥmũ
illud conside̾mꝰ. qd̾ suscitaturuᷤ
mortuã. ad faciendã fidem emor¬
rousã ante curauit: ⁊ ut scias exẽ¬
pli gr̃a stetisse sanguinis fluxum.
dũ illa petit᷑. ista curat᷑. Sic ⁊re¬
surrectio temporalis in di passioẽ
indicat᷑: ut ꝯcept᷑a uirgo eͤdat᷑.
Deniq audiuit pariturã elysabet᷑¬
maria: nec de sua generatiõe du¬
bitauit Uenert̃ inquit serui: di¬
centes pͥncipi. Noli uexare illum.
Ad huc ⁊ hii increduli ad resurrec¬
głio compleuit. Itaq cũ ĩ domũ
multis continuo credita: resur
credit: irridet. Fleant gͥ mortuoᷤᷤ
suos: qͥputant mortuos. Ubi re¬
surrectionis fides ẽ: ñ mortiᷤᷤ spe¬
cies s quietis ẽ. Nec illud ab hor¬
ret mathei. qd̾ ait tubicines fu¬
isse in domo pͥncipis. ⁊ turbã tu¬
multuantẽ : uł qr more uetere
tubicines ad excitandos luctꝰ¬

Expanded text:
60. Et primum illud consideremus quod suscitaturus mortuam, ad faciendam fidem haemorrhousam ante curavit. Et ut scias exempli gratia stetisse sanguinis fluxum: dum illa petitur, ista curatur. Sic et resurrectio temporalis in Domini passiindicatur ; ut conceptura virgo credatur. Denique audivit parituram Elizabeth, nec de sua generatione dubitavit. 61. Venerunt, inquit, servi dicentes principi: Noli vexare illum. Adhuc et hi increduli ad resurrecngelio complevit. Itaque cum venisset multis continuo est credita resurrecredit, irridet. Fleant igitur mortuos suos, qui putant mortuos: ubi resurrectionis fides est, non mortis species, sed quietis est. nec illud abhorret Matthaei, quod ait tubicines fuisse in domo - principis et turbam tumultuantem, uel Quia more ueteri tubicines ad incendendos exc
Abbreviated transcription (Latin):
dit mundꝰ in elem̃tis . credat
in hominibus. Credidit in ex¬
Credidit in mutis: credat in
loquentibꝰ. Credidit inhis q̃
ñ habent sensum: credat ĩ his
qͥ sensum ut dm cognosce̾nt
consecuti sunt. itl

Expanded text:
dit mundus in elementis, credat in hominibus: credidit in excredidit in mutis, credat in loquentibus; credidit in his quae non habent sensum, credat in his qui sensum ut deum cognoscerent consecuti sunt. L
Abbreviated transcription (Latin):
in galileã in monte uͥ constituit
illis itłe. Et uidentes eũ ad oraue¬
runt: qͥdã autẽ dubuauerunt.
Qͥbꝰ docendi ⁊ baptizandi tͥbuit
potestatem. Undetim qͦq discũ¬
bentib discipulis & marcꝰ infine
apparuisse scribit : qͣndosimilit̃
p̃dicandi his ꝑ totũ orbẽ mandat
officium. Inde hoc conuenientiꝰ
arbitror qd̃ dominꝰ qͥd̾e manda¬
uĩt discipuł ut ingalileã se ui¬
de̾nt: s illis metu intͣ conclaue
residentibꝰ. pͥmo se obtulisse:
postea uͦ confirmatis animis. un¬
decim illos galileam petisse. Uel
certe hoc qͦq diligentius scͥptoribꝰ
placuisse repꝑio: nichil obstat
si dicamus pauciores intra con-¬
claue: in monte complures fuisse:

Expanded text:
 ubi constituerat illis Iesus, et uidentes eum adorauerunt, quidam autem dubitauerunt. quibus docendi et baptizandi tribuit potestatem. undecim quoque discumbentibus discipulis et Marcus in fine apparuisse scribit, quando similiter praedicandi his per totum orbem mandat officium. unde hoc conuenientius arbitror quod dominus quidem mandauerit discipulis ut in Galilaea se uiderent, sed illis metu intra conclaue residentibus primo se obtulisse, postea uero confirmatis animis undecim illos Galilcerte hoc quoque diligentibus scriptoribus placuisse reperio nihil obstat si dicamus pauciores intra conclave, in monte complures fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
leuare lectũ s etiã domũ suam
repetere. hoc: ad para dysum re¬
dire censet᷑. Ea ẽ enĩ uera domꝰ
q̃ hominẽ pͥma suscepit: ñ iure
amissa s fraude. Merito gͦ resti¬
tuit᷑ domus. qm̃ uenerat qͥ nexũ
fraudis ab oleret. ius reformaret.
Nec mora ulla sanitatiᷤ int̃uenit.
unũ dictoꝵ remedioꝵq mom̃¬
tũ ẽ. Spectant surgentẽ incre¬
duli. mirant᷑ ab euntẽ: ⁊ diuini
operis miracła malunt timere
qͣm credere. Nã si credidissent.
ñ timuissent utiq s dilexisset.
ꝑfecta enĩ dilectio. timorẽ ex¬
cludit foras. Et id̾o isti qr non
diligebant : calumpniabant᷑.
Calumpniantib aut̃ dic̃. Qid co¬
gitatis mala in cordib ur̃is: des
hoc dic̃. Sacerdos magnus.
Lepͣm uidebat in cordib iudeoꝵ:
ostendit eos peiores esse leꝓso.
Ille sacerdoti se ẽ iussꝰ offerre
purgatꝰ : hos sacerdos repu-¬
diat. ne alios quoq eoꝵ lepra
contaminet.

Expanded text:
levare lectum, sed etiam domum suam levare lectum, sed etiam domum suam repetere, hoc est, ad paradisum redire censetur; ea est enim vera domus, quae hominem prima suscepit: non jure amissa, sed fraude. Merito ergo restituitur domus, quoniam venerat qui nexum fraudis aboleret, jus reformaret. 15. Nec mora ulla sanitatis intervenit: unum dictorum remediorumque momentum est. Spectant surgentem increduli, mirantur abeuntem: et divini operis miracula malunt timere quam credere. Nam si credidissent, non timuissent utique, sed dilexissent; perfecta enim dilectio timorem excludit foras . Et ideo isti, quia non diligebant, calumniabantur. calumniantibus autem dicit: quid cogitatis mala in cordibus uestris? quis hoc dicit? sacerdos magnus. lepram uidebat in cordibus Iudaeorum; ostendit eos peiores esse leproso. ille sacerdoti est se iussus offen-e purgatus, hos sacerdos repudiat, ne alios quoque eorum lepra 1359 contaminet.
Abbreviated transcription (Latin):
suis assertionib reuincuntur.
Magna itaq infide plebis am̃tia:
ut cũ confessa fuerit soluis dĩ ẽẽ
donare peccata. ñ credat d̾o pec¬
cata donanti. Dñs autẽ saluos
uolens facere peccatores. ⁊ oc¬
cultoꝵ cognitione dm̃ se esse
demonstrat. & ammiratione
factoꝵ : adiciens. Qid ÷ faciliꝰ
dice̾. dimissa sunt tͥ peccata. an
dicere surge ⁊ ambula: Le loco
plenã speciem resurrectioniᷤ
ostendit. Qi m̃tis uulneribus
corporisq sanatis : peccata donat
animoꝵ: debilitatem carnis
excludit. Hoc ÷ enĩ totũ hominẽ
donare corporibꝰ: qñqͥd̾e ipse
dñs resurrectio ẽ. Hic lectus
qͥ tolli iubet᷑: qͥd ÷ aliud nͥ qr hu-¬
manũ iubetur corpꝰ attolli
Ipse ẽ qͥꝑ singulas noctes la-¬
uat᷑ a dauid lectꝰ doloris.
inqͦ anima nr̃a gͣui conscien-¬
tiȩ egra cruciatu iacebat .S
ratione ⁊ enim dñi. cepit quies ẽẽ
qd̃ mors erat. Qi nob̃ soporẽ mortis
u̾tit in grãm uoluptatis: ñ solum

Expanded text:
suis assertionibus revincuntur. suis assertionibus revincuntur. Magna itaque infidae plebis amentia; ut cum confessa fuerit solius Dei esse donare peccata, non credat Deo peccata donanti. Dominus autem salvos volens facere peccatores, et occultorum cognitione Deum se esse demonstrat, et admiratione factorum, adjiciens: Quid est facilius dicere: \'dimissa sunt tibi peccata tua\' aut dicere: surge et ambula\'? quo loco plenam speciem resurrectionis ostendit, qui mentis uulneribus corporisque sanatis peccata donat animorum, debilitatem carnis excludit; hoc est enim totum hominem donare corporibus, quandoquidem ipse dominus resurrectio est. hic lectus qui tolli iubetur quid est aliud nisi quia humanum iubetur corpus adtolli? ipse est, qui per singulas noctes lauatur a Dauid, ut in quo anima nostra gravi conscientiae aegra cruciatu jacebat. Sedratione etenim Domini coepit quies esse quod mors erat: qui nobis soporem mortis vertit in gratiam voluptatis. Nec solum