comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
IIBER denatura boni aduersũ manicheos IB ONI.¬
est:. Ubi ostenditur naturã in cõmutabilem dm̃ esse ac sũmũ
bonũ: atq ab illo esse ceteras naturas siue sp̃uales. siue corporales.
Atq om̃s inquantũ naturȩ sunt bonas esse. Et quid uł unde sit
malũ: & quanta mala manichȩi ponant innatura boni & quan¬
ta bona innatura mali: Quas naturas finx̃ error ipsorum.
Hic liber sic incipit. SUMMUM BONUM eUOSUEE¬
RIUS NON ESTEDSESTAGPER HOC IN CÕ MUTABILE¬
Cetera omia bona. ñ nisi ab illo sunt: sed ñ de illo. De illo enĩ
quod est. hoc est quod ipse est. Ab illo enim quȩ facta sunt:
non sunt qͦd ipse: Ac per hoc si solus ipse in cõmutabilis om̃a
quȩ fecit. quia de nichilo fecit mutabilia sunt. Tam enĩ
om̃ips est: ut possit &iam de nihilo idest exeo quod om̃ino
non est bona facere: & magna & parua. & celestia. & terrena. &
spũalia & corporalia. Quia uͦ & iustus est: ei quod dese genuit.

Expanded text:
iber de natura boni aduersus Manicheos est. ubi ostenditur naturam incommutabilem deum esse ac summum bonum, atque ab illo esse ceteras naturas siue spiritales siue corporales atque omnes, in quantum naturae sunt, bonas esse, et quid uel unde sit malum et quanta mala Manichei ponant in natura boni et quanta bona in natura mali, quas naturas finxit error ipsorum. Hic liber sic incipit: Summum bonum, quo superius non est, deaetera omnia bona non nisi ab illo sunt, sed non de illo. De illo enim quod est, hoc quod ipse est: ab non sunt quod ipse. ac per hoc si solus ipse incommutabilis, omnia quae fecit, quia ex nihilo. fecit, mutabilia sunt. tam enim omnipotens est, ut possit M etiam de nihilo, id est ex eo, quod omnino non est, bona facere, et magna et parua, et caelestia et terrena, et spiritalia et corporalia. quia uero et iustus est, ei, quod de se genuit,
Abbreviated transcription (Latin):
ut consideremꝰ qͦ pacto hisequendi nonsint: qͥ se pollicent᷑ ratione
ducturos. Nam qͦmͦ sine culpa possimꝰ seqͥ eos qͥcredere iubent:
iamdictum est. Ad hos aut̃ sponsores rationis: ñ mͦ sine uitupe¬
ratione. sed & iam cũ aliqua laude se uenire ñnulli putant
Una eorũ quiiam inuener̃. qͦs&iam beatissimos iudicare ne¬
cesse est: alia uͦ qͥstudiosissime & rectissime inqͥrunt. Primi gͦ
sunt iã inipsa possessione: alteri iniua: qua tam̃ certissime per¬
uenitur. Tria sunt alia hominũ genera: ꝓfecto inꝓbanda ac̃
detestanda. Unũ ÷ opinantiũ. id ÷ eorũ: qͥsentiunt qͥdem se¬
nescire. sed ñita quer̃ ut inueniriᷤ possint: Tertiũ eorũ qͥ neq
se scire existimant. nec querere uoluiit. Tria sunt eͣnͣi uelud
finitima sibim& in animis hominũ distinctione dignissima:¬

Expanded text:
ut consideremus, quo pacto hi sequendi non sint, qui se pollicentur ratione ut consideremus, quo pacto hi sequendi non sint, qui se pollicentur ratione ducturos. nam quomodo sine culpa possimus sequi eos, qui credere iubent, iam dictum est; ad hos autem sponsores rationis non modo sine uituperatione. sed etiam cum aliqua laude se uenire nonnulli putant: una eorum, qui iam inuenerunt, quos etiam beatissimos iudicare necesse est; alia eorum, qui studiosissime et rectissime inquirunt. primi ergo sunt iam in ipsa possessione, alteri in uia, qua tamen certissime peruenitur. tria sunt alia hominum genera, profecto inprobanda ac detestanda. unum est opinantium, id est eorum, qui nescire, sed non ita quaerunt, ut invenire possint. Tertium eorum qui neque se scire existimant, nec quaerere volunt. Tria sunt item velut finitima sibimet in animis hominum distinctione dignissima
Abbreviated transcription (Latin):
gradu. nichil firmius incęlũ repperiri potest. Ego qͥdẽ huic ra¬
tioni non possũ resistere. Nam nihil sine cognitione esse creden¬
dum qͦmͦ possũ dicere: c̃ũ & amicitia nisi aliqͥd credatur. quod
certa ratione de monstrari ñ potest. om̃ino nullasit. & sepe dis¬
pensatoribꝰ seruis sine ulla culpa dominoꝵ credat᷑: in religione
uͦ qͥd iniqͥus fieri potest. quã ut dĩ antistites nob̃ nonfictũ aninũ
pollicentibꝰ credant: noseis p̃cipientibꝰ nolimus credere: postremo
quȩ esse uia salubrior. quã idoneũ pͥmo fieri ꝑcipiende uerita¬
tis. adhibendo his fidem quȩ ad p̃colendũ & ad p̃curandũ animũ
sunt diuinitꝰ constituta: aut siiam prors idoneussis. circiure
potius aliquantũ quãtutissimũ est ingredĩ quã & tibi eẽ. aucto¬
rem periculi & ceteris temeritatis exemplũ: quare iã suꝑ est.

Expanded text:
gradu nihil firmius in caelum reperiri potest. ego quidem huic ragradu nihil firmius in caelum reperiri potest. ego quidem huic rationi non possum resistere; nam nihil sine cognitione esse credendum qui possum dicere? cum et amicitia, nisi aliquid credatur, quod certa ratione demonstrari non potest, omnino nulla sit, et saepe dispensatoribus seruis sine ulla culpa dominorum credatur. in religione uero quid iniquius fieri potest, quam ut dei antistites nobis non fictum animum pollicentibus credant, nos eis praecipientibus nolimus credere ? postremo quae potest esse uia salubrior quam idoneum primo fieri percipiendae ueritati, adhibendo iis fidem, quae ad praecolendum et ad praecurandum animum sunt diuinitus constituta? aut si iam prorsus idoneus sis, circuire potius aliquantum qua tutissimum est ingredi, quam et tibi esse auctorem periculi et ceteris temeritatis exemplum. Quare iam superest.
Abbreviated transcription (Latin):
rari opꝰ est : quia & sifacto sibi nihil nocebunt: Nocebunt tam̃
exemplo ceteris. Uix enĩ est qͥ dese tantũ sentiat: quantũ po¬
test. Sed qͥ minus. exitandꝰ est. qui amplius reprimendus:
Ut neq ille desperatione frangat᷑: neq iste p̃cipitet᷑ audatia
Quod facile fit: si&iam hi qͥualent uolare. necui sint periculo¬
sum inuitam̃tũ paulisꝑ cogant᷑ incedere: qua &iam ceteris
tutũ est. Haec est ꝓ uidentia uere religionis. hoc iussũ diunitꝰ.
hoc abeatis maioribꝰ traditũ. hoc ad nos usq seruatũ. Hoc ꝑ¬
turbare uelle atq ꝑuertere. nihil est aliud: quã ad ueram
religionẽ sacrilegã uã querre. Quod qͥ faciunt: nec sieis con¬
cedatur quod uolunt. possunt qͦ intendt̃ ꝑuenire. Cuiꝰ modi
enĩ lib& excellant ingenio: nisi ds̃ ad sit. humo repunt. Tunc
aut̃ ad est: si socictati humane indm̃ tendentib cure̾ sit. Quo

Expanded text:
rari opus est? quia etsi facto sibi nihil nocebunt, nocebunt tamen rari opus est? quia etsi facto sibi nihil nocebunt, nocebunt tamen exemplo ceteris. uix enim est, qui de se tantum sentiat, quantum potest; sed qui minus, excitandus est, qui amplius, reprimendus, ut neque ille desperatione frangatur, neque iste praecipitetur audacia. quod facile fit, si etiam ii, qui ualent uolare, ne cui sint periculoso inuitamento, paulisper cogantur incedere. qua etiam ceteris tutum est. haec est prouidentia uerae religionis, hoc iussum diuinitus, hoc beatis maioribus traditum, hoc ad nos usque seruatum: hoc perturbare uelle atque peruertere, nihil est aliud quam ad ueram religionem sacrilegam uiam quaerere. quod qui faciunt, nec si eis concedatur quod uolunt, possunt quo intendunt peruenire. cuiusmodi enim libet excellant ingenio, nisi deus adsit, humo repunt. tunc autem adest, si societas humana in deum tendentibus curae sit. quo
Abbreviated transcription (Latin):
quibꝰ adcertam cogitationẽ uis diuina ꝑducitur. capere possis.
Quid ceteris hommibꝰ. qui tam sereno ingenio p̃diti non sunt. ne¬
gandã religionẽ putas: an eos pedetẽtim quibꝰdam gradibꝰ ad
illa sũma penitralia esse ducendos: Uides plane quid sit religio¬
sius. Neq enĩ tibi qͥuis homo in rei tante cupiditate ullomodo
deserendus aut respuendꝰ uideri potest. Sed nonne ceses nisi
pͥmo credat. se ad id quod instituit ꝑuenturũ. Mentẽq supplicẽ
p̃beat. & qͥbusdã magnis necessariisq p̃ceptis optemperans. q̃ dam
uitȩ actione ꝑpurg&. Non eum esse aliter illa quȩ pure ue¬
ra sunt ad epturũ : censes ꝓfecto. Quid gͦ isti quorũ degenere
te esse iam credo qui facillime diuina secreta. ratione certa
capere possunt. Sihac uia ueniunt. qua illi qͥ primitꝰ credunt:
nũꝗͥd tandem oberit: non arbitror. Sed tam̃ ais. Quid eos mo¬

Expanded text:
quibus ad certam cognitionem uis diuina perducitur, capere possis: quibus ad certam cognitionem uis diuina perducitur, capere possis: quid ? ceteris hominibus, qui tam sereno ingenio praediti non sunt, negandam religionem putas? an eos pedetentim quibusdam gradibus ad illa summa penetralia esse ducendos? uides plane, quid sit religiosius. neque enim tibi quiuis homo in rei tantae cupiditate ullo modo deserendus aut respuendus uideri potest. sed nonne censes, nisi primo credat se ad id, quod instituit, peruenturum. mentemque subplicem praebeat et quibusdam magnis necessariisque praeceptis obtemperans quadam uitae actione perpurget, non eum esse aliter illa, quae pure uera sunt, adepturum? censes profecto. quid ergo istis, quorum de genere te esse iam credo, qui facillime diuina secreta ratione certa capere possunt. si hac uia ueniant, qua illi qui primitus credunt, numquid tandem oberit? non arbitror. sed tamen, ais. quid eos mo
Abbreviated transcription (Latin):
do tibi. sed noͣmͣ est equ̾us ut &iam tucredas mͥ. cũ tu beneficium
si aliquid ueri teneo sis accepturus. Daturus egoqͥd respondebini.
nisi esse credendũ: sed inquis ñne erat melius rationẽ mͥ red¬
deres. ut ea quocũq me ducer&. sine ulla sequerer temeritate :
erat fortasse. Sed cum res tanta sit ut ds̃ ratione cognoscendus sit.
om̃s ne putas idoneos esse ꝑcipiendis rationib quib ad diuinam
intelligentiã mens ducitur humana. anplures an paucos: paucoᷤ
ais existimo. Horũ ne inmimero esse te credis : non est meum
inquis hoc respondere. Illius ergo putas. &iam hoc tibi credere:
Quod qͥdem facit. Tu tantũ mem̃to. iam eũ uis credidisse tibi
in certa dicenti: te illi religiose ammonenti. ne semel quidem¬
les uell& credere: Uerũ facita esse. & uero animo te ad accipien¬
sdam
religionẽ accedere: & ita paucorũ te esse hominum. ut rationes

Expanded text:
do tibi; sed nonne est aequius, ut etiam tu credas mihi, cum tu beneficium, do tibi; sed nonne est aequius, ut etiam tu credas mihi, cum tu beneficium, si aliquid ueri teneo, sis accepturus, daturus ego? quid respondebimus nisi esse credendum? Sed, inquis, nonne erat melius, rationem mihi redderes. ut ea quocumque me duceret, sine ulla sequerer temeritate? erat fortasse; sed cum res tanta sit, ut deus tibi ratione cognoscendus sit, omnesne putas idoneos esse percipiendis rationibus, quibus ad diuinam intellegentiam mens ducitur humana. an plures, an paucos ? paucos, ais, existimo. horumne I n numero esse te credis? non est meum, inquis, hoc respondere. illius ergo putas etiam hoc tibi credere: quod quidem facit. tu tantum memento iam eum bis credidisse tibi incerta dicenti, te illi religiose admonenti ne semel quidem uelle credere. uerum fac ita esse uero animo te ad accipiendam religionem accedere et ita paucorum te esse hominum, ut rationes.
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid aliquando esse credendũ. Nc̃ expedi quomͦ iireligione turpe
ñsit credere: antequã scire. faciam si potero. Quo circa exte quero:
qͥd existimes ingrauiore culpa esse. religionẽ tradere indignoAn
id qͦd abeis qͥ illã tradunt. dr̃ credere: siquẽ dicã indignũ nonĩn-¬
telligis: eũ dico qͥ ficto peccatore accedit. Concedis ut arbitror.
magis culpandũ esse tali homini pandere siquasunt scã secreta: ꝗͣ
religiosis uiris de ipsa religione aliquid affirmantib credere.
Neq t̾e enĩ aliud respondere decuerit. Quare nc̃ fac: putes eum
ad esse. qui tibi religionẽ sit traditurus. Quonãmodo illi fidem
facturus es. uero animo te accedere: Neq quicquã inte quod
adhanc rem adtin& doli atq simulationis esse : dices bona tua
conscientia nihil te fingere. quantis poteris idipsũ asserens uerb̃:
Sed tamen uerbis: Non enĩ animi tui latebras ita ut intime
sciaris homo homini aperire possis. At ille sidixerit ecce cre¬

Expanded text:
aliquid aliquando esse credendum; nunc expedi, quomodo in religione turpe non sit credere antequam scire. faciam, si potero. quocirca ex te quaero, quid existimes in grauiore culpa esse, religionem tradere indigno, an id quod ab eis, qui illam tradunt, dicitur credere. si, quem dicam indignum, non intellegis, eum dico, qui ficto pectore accedit. concedis, ut arbitror, magis culpandum esse tali homini pandere si qua sunt sancta secreta quam religiosis uiris de ipsa religione aliquid adfirmantibus credere. neque enim te aliud respondere decuerit. quare nunc fac putes eum adesse, qui tibi religionem sit traditurus: quonam modo illi fidem facturus es uero animo te accedere neque quicquam in te, quod ad hanc rem adtinet, doli atque simulationis esse? dices bona tua conscientia nihil te fingere, quantis poteris id ipsum adserens uerbis, sed tamen uerbis. non enim animi tui latebras, ita ut intime sciaris, homo homini aperire possis. at ille si dixerit: ecce cre
Abbreviated transcription (Latin):
Quod ediscere ñ potest. qui. sibi ianise scire ꝑsua sit. simodo
illud dici potest: & ꝑse ipsa temeritas. non bene affecti animi
signũ est. Nam &iam sihoc ipsum qͦd de cicerone dixi scire
sẽ quis qua arbitratur. quãꝗ̃ nichil eum impediat adiscendo.
qͥa res ipsa nulla scientia teneri potest: tam̃ qͦd ñ intelligit
multũ inter esse. utrũ aliqͥd m̃tis certa ratione uideatur quod
intelligere dicimꝰ. anfamȩ uel litteris credendũ posteris
utilit̾ cõm̃detur ꝓfecto errat. Neq quisquã erroi turpitu¬
dine car&. Quod intelligimꝰ gͥ debemꝰ rationi: qͦd credunus
auctoritati: qͦd opinam᷑ errori. Sed intelligens om̃is. & iam
cõmemorauimꝰ referant᷑. id ÷ duo ꝓbanda quȩ pͥora posuimꝰ. &¬

Expanded text:
quod et discere non potest, qui sibi jam se scire persuasit, si modo quod et discere non potest, qui sibi jam se scire persuasit, si modo illud disci potest; et per se ipsa temeritas non bene affecti animi signum est. Nam etiamsi hoc ipsum quod de Cicerone dixi, scire se quisquam arbitratur, quanquam nihil eum impediat a discendo, quia res ipsa nulla scientia teneri potest: tamen quod non intelligit multum interesse, utrum aliquid mentis certa ratione teneatur, quod intelligere dicimus, an famae vel litteris credendum posteris utiliter commendetur; profecto errat, neque quisquam error turpitudine caret. quod intellegimus igitur, debemus rationi, quod credimus, auctoritati, quod opinamur, errori. sed intellegens omnis etiam commemorauimus, referantur, id est duo probanda, quae priora posuim
Abbreviated transcription (Latin):
Intelligere. credere. opinari. Quȩ si ꝑse ipsa considerent᷑: pͥmũ
semꝑ sine uitio est: Scđm. aliquando cum uitio. Tertiũ nũꝗͣ
sinc uitio. Nã intelligere magna & honesta uel&iam diuina ho
nestussimũ est: Intelligere: aut̃ suꝑflua nichil noc&: Sed fortasse
discere nocuit. cũ tepꝰ necessariorũ occuparent: ipsa & iam noccia
ñ intelligere: sed facere aut pati miserũ est. Non enĩ siquis in¬
telligat q mͦ possit inimicꝰ sine suo periculo occidi: intelligentia
ipsa ac ñcupiditate reus est. Quȩ si absit: qͥd innocentius dici
potest: credere aut̃ tunc est culpandũ: cũ uel de dõ indignum
aliqͥd creditur: uł de homine facile. creditur. Inceteris uero
rebꝰ siquis qͥd credit: sise id nescire intelligat. nulla culpaest.
Credo enĩ sceleratissimos coniuratos: uirtute ciceronis quon¬
dam interfectos. Atq id ñsolũ nescio: sed &iam nullo pacto
nie scire posse certo scio. Opmari aut̃ duas obres turpissimũ est:

Expanded text:
intellegere, credere, opinari. quae si per se ipsa considerentur, primum semper sine uitio est, secundum aliquando cum usine vitio. Nam intelligere magna et honesta vel etiam divina, beatissimum est. Intelligere autem superflua, nihil nocet; sed fortasse discere nocuit, cum tempus necessariorum occuparent. Ipsa etiam noxia, non intelligere, sed facere aut pati, miserum est. Non enim si quis intelligat quomodo possit inimicus sine suo periculo occidi, intelligentia ipsa, ac non cupiditate reus est: quae si absit, quid innocentius dici potest? Credere autem tunc est culpandum, cum vel de Deo indignum aliquid creditur, vel de homine facile creditur. In caeteris vero rebus si quis quid credit, si se id nescire intelligat, nulla culpa est. Credo enim sceleratissimos conjuratos virtute Ciceronis quondam interfectos: atqui id non solum nescio, sed etiam nullo pacto me scire posse, certo scio. Opinari autem, duas ob res turpissimum est:
Abbreviated transcription (Latin):
detalib queritur ad mirem᷑ & manente: sententia quod ñsit
iniquitas apud dm̃. siquid illud modũ nr̃i sens excesserit. &
in tellectus nr̃i non dignat᷑ angustias: In illa iustitiȩ miscđĩȩ
p̃scientiȩq diuinȩ plenitudine ꝑ manere inconcussa ȩqui¬
quã modus conditionis nr̃ȩ patitur disputantes dĩ iustitiã
relinquamꝰ. & nr̃am statuere cupientes. inima contumatiȩ

Expanded text:
de talibus quaeritur admiremur, et manente sententia quod non iniquitas apud Deum, si quid illud modum nostri sensus excesserit, et intellectus nostri non dignatur angustias, in illa justitiae, misericordiae, praescientiaeque divinae plenitudine permanere inconcussa aequiquam modus conditionis nostrae patitur disputantes, Dei justitiam relinquamus, et nostram statuere cupientes, in imam contumaciae
Abbreviated transcription (Latin):
ex quibꝰ factus scđm: & ad quos miss est xp̃s: nisi quia cecitas ex
parte in isrł facta est: donec isrł ad optatus explenitudine
gentiũ intrar& in regnũ. & conclusit in in credulitate om̃s
dñs ut om̃s indigerent miscđia saluatoris : cuiꝰ diuini consilu
sacramenta ꝑstringens. & maiestatis misteriũ que quam uis
magnitudine reuelationum nouerat. Tamen ꝓhumana

Expanded text:
ecundum carnem, et ad quos missus est Christus, nisi quia caecitas ex parte in Israel facta est, donec Israel adoptatus ex plenitudine gentium intraret in regnum ; et conclusit in incredulitate omnes Dominus, ut omnes indigerent misericordia Salvatoris? Cujus divini consilii sacramenta perstringens, et majestatis mysterium, quae quamvis ma
Abbreviated transcription (Latin):
cissuperiores eõ nobis declamans agens
talẽ causam apud talẽ iudicõ: hab& em̃
dicere tunc ips. diabolus : equissime
onẽ is ẽ obsuasionẽ : Tibi i nobediens
ihioboedens : Ate accepit in morta¬
gũ fecit& me meas sorares uideoco¬
mitarꝓcũ illo : ꝗd eniidorco faci¬
ebat quicũ suꝑbi adis putabat quiui
ira sur ebat: Thesaurizauit siburã
indieirae: Aequisisime lu dexiudica
inquid quia lus titia & iudiciũ ppara¬
tio sedistuȩ: Iudica illũ meuee & mecũ
dã nandũ ẽe: hȩc om̃a quȩ hicattulit.
meaẽe cognosco: m̃see uolur & mea
concupiuit mecũ punirđ deb&: ꝗm
que tudignatus es tanto ptio libera¬
re : ipse semihi uoluit post modũliben¬
aeritnetalis aperire osquitali sibi
inuenietir utius tocũ diabolo depute
amus quo modo liberemur : Videamꝰ
& cauedmus peinuacuũ gratiãdi
suscipisemus sed inte grocorde ꝑfec¬
taq fiderenuntiemus atq sperna¬
mus tada nosadidboli cãhereditatẽ :

Expanded text:
cis, superiorem se esse nobis declamans, agens talem causam apud talem judicem. Habet enim dicere tunc ipse diabolus: Aequissime onem: meus est ob suasionem. Tibi inobediens: mihi obediens. A te accepit immortagium fecit ad me: meas sorores video comitari cum illo. Quid enim idcirco faciebat? Quid cum superbia disputabat? Quid cum ira furiebat? Thesaurizavit sibi iram in die irae. Aequissime judex, judica, inquam, quia justitia et judicium praeparatio sedis tuae . Judica illum meum esse, et mecum damnandum esse. Haec omnia quae huc attulit, mea esse cognosco. Meus esse voluit, et mea concupivit: mecum puniri debet; quoniam quem tu dignatus es tanto pretio liberare, ipse se mihi voluit postmodum libenarissime, poteritne talis aperire os, qui talis ibi invenietur, ut juste ire cum diabolo deputetamus quomodo liberemur; videamus et caveamus ne in vacuum gratiam Dei suscipiamus: sed integro corde, perfectaque fide renuntiemus atque spernamus tam damnosam diaboli haereditatem,
Abbreviated transcription (Latin):
necess ana est ut uoluntatẽ dĩ facientes
reportetis promissionẽ : Ad huc enĩ ali
quantulũ quiuenturbs est ueni& &
uontardabit. reddesunicuiq scđm
opus suu: heceni uerba non exmesad
exxģipsoquidixit. an experim̃tũ
eius quaeritis qui in melo quitur . xp̃s:
ꝓfluxerunt : Extendam aciẽ oculi
cordis & uideamus: & aurẽ cordis
a cõmodemus adta terribilẽ apłi
sententiã ꝑ spiciendã & inuestigan¬
dã : mundemꝰoculũ cordis immoip
ipsomir ante mundatũ: peatienĩ ait
non sitnobis hiclabor inutilis ad ꝑni¬
tiem sed ut ilis ad salutẽ : Curramus
duluce habemus netenebrȩ noscon¬
phendanit : & terũ apls ortat᷑ nos
intentis sime dicenses : remis sasma

Expanded text:
untatem Dei facientes reportetis promissionem. Adhuc enim modicum aliquantulum qui venturus est veniet et non tardabit reddere unicuique secundum opus suum Haec enim verba non ex me, sed ex ipso qui dixit, An experimentum ejus quaeritis, qui in me loquitur Christus , profluxerunt. Extendamus aciem oculi cordis, et videamus: et aurem cordis accommodemus ad terribilem Apostoli sententiam perspiciendam et investigandam. Mundemus oculum cordis, imo ipsipso miserante mundatum. Beati enim, ait, videbunt . Non sit nobis hic labor inutilis ad perniciem, sed utilis ad salutem. Curramus, dum lucem habemus, ne tenebrae nos comprehendant . Et iterum Apostolus hortatur nos intentissime dicens: Remissas ma
Abbreviated transcription (Latin):
MU FRATER SICILIS
scire quamuis egonesciamquam
persectissima atq plenissima
est iustitia: dm̃totocorde ama¬
reilliq tata adherere uoluntate
quiest sum mumbonum Sum¬
mumuertamarebonum : sum
poe ebeatitudo: qui dñ amat
bonusest  Sibonus ergo& bect᷑
Quem quantoquuis ardentius aimat
tanto sielior effici&ur Qua¬
tanus hoc bratissimo bono abundare

Expanded text:
mi frater, si cupias scire, quamvis ego nesciam quam perfectissima atque plenissima est justitia, Deum toto corde amare, illique tota adhaerere voluntate, qui est summum bonum! Summum vero amare bonum summa est beatitudo. Qui Deum amat bonus est: si bonus ergo et beatus: quem quanto quis ardentius amat, tanto melior efficietur. Quatenus hoc beatissimo bono abundare
Abbreviated transcription (Latin):
pus conuersationis quocon side¬
rans peccata mea conpuncta sũ
& toinspirante ego penitentiam
corãte. L&a & iã inde tibi nunc & sẽ¬
ꝑliinumeras gratiasrefero quidut
inuenirẽ tetuprius quȩ sĩstimeut
redirẽ ad tetu conpulsisti ut uerbe¬
rarer . tusicut pius paterres pexis¬
tiut consiterertuesoperator &
ut mere cognoscens plangerẽ tude¬
distimihi poned ñelacrima sme¬
as inconspectutuo & perueniad
ad te in caelũ dep̃catio mea ade fto
p̃cor & subueni adq in manib: tu¬
is cõmendatã tibimeipsam susci¬
nicũ acceperis me & auferes deme¬
dio umbre mortis immo deduces
insẽmitã lucis inclarissimã regionẽ
uiuentium collocame in caulistuis¬
simis gregotuorũ quiatues pascor
bonus quire quiris & reducis ꝑdita &
Tueris & saluas inuanta : foues
& fanas languentia & tuesiise¬
ricors dñs quis perantes intenon
confundis requirentes tenonde¬
relinquisreuertentes ad te p̃res¬

Expanded text:
pus conversionis, quae considepus conversionis, quae considerans peccata mea compuncta sum, et te inspirante egi poenitentiam coram te. Laeta jam inde tibi nunc et semper innumeras gratias refero: quia ut invenirem te, tu prius quaesisti me; ut redirem ad te, tu compulisti, ut verberarer tu sicut pius pater respexisti; ut confiterer, tu es operatus; et ut me recognoscens plangerem, tu dedisti mihi. Pone, Domine, lacrymas meas in conspectu tuo , et perveniat ad te in coelum deprecatio mea. Adesto, precor, et subveni, atque in manibus tuis commendatam tibi me ipsam suscini. Cum acceperis me, et auferes de medio umbrae mortis: imo deduces in semitam lucis, in clarissimam regionem viventium. Colloca me in caulis tutissimis gregum tuorum; quia tu es pastor bonus, qui requiris et reducis perdita, tueris et salvas inventa, foves et sanas languentia. Et tu es miseriors Dominus, qui sperantes in te non confundis, requirentes te non derelinquis, revertentes ad te non res
Abbreviated transcription (Latin):
quid carocũ quo inhabito seꝑducere
me uultad peccatũ mecũ uultcoro¬
nari sed nonmecũ decertare nul¬
lũ pessimiorẽ patior hostẽ quã cor
pus in quohabito estenĩquasileo
subuersor indomomea. Vndiq
me pestiferos morsusdilacerando
consumẽs Idõ longa trahens sus¬
piria clamitandodicã Infelix
es gohomoquis meliberauit de
corpore mortis huius. gratia
Haec uelim oihũ saluator bone
usque nunc supplicando dep̃ca¬
tasu. hec & haec dep̃cor. quia p̃¬
tiosissimosan guine tuo redẽ p¬
ta sum ut ꝓp̃tcarnis corruptionẽ
non perear inae ternũ nonueni¬
am inmortẽ secundam : nequeliter¬
rã obliuionis. Hec uox mea in aurib:
misericordiȩtue son& : ut tuã non
carnis faciam uoluntatẽ. & om̃is
mens mea temedite t᷑ & delectur
tesequat te confiteatur qui redi¬
mendome in a & ernũ misericor¬
diatua ẽ & intuami seri cordia
reuixi ꝑdita peccatis & resur¬
amcorã tequi a seruastimihitẽ¬

Expanded text:
quia caro, cum qua inhabito, semper perducere quia caro, cum qua inhabito, semper perducere me vult ad peccatum, mecum vult coronari, sed non mecum decertare. Nullum pessimiorem patior hostem, quam corpus meum in quo inhabito. Est enim quasi leo subversor in domo mea , undique me pestifero morsu dilacerando consumens. Ideo longa trahens suspiria, clamitando dicam: Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? Gratia Haec velim, o Jesu Salvator bone, usque nunc supplicando deprecata sum; haec et haec deprecor; quia pretiosissimo sanguine tuo redempta sum, ut propter carnis corruptionem non peream in aeternum, non veniam in mortem secundam, neque in terram oblivionis. Haec vox mea in auribus misericordiae tuae sonet, ut tuam, non carnis faciam voluntatem: et omnis mens mea te meditetur, in te delectetur, te sequatur, te confiteatur, quia redimendo me in aeternum misericordia tua est, et in tua misericordia revixi perdita peccatis adolesam coram te: quia servasti mihi tem
Abbreviated transcription (Latin):
c̃cedendã sẽ ꝑ paratã eẽaliena p̃c̃¬
cupiscere: uec occasione quã lib& offer¬
re mea uero non habentibus misericor¬
dit̃ erogare. apud me: ꝓp̃t tequire demis¬
timeretinere. Esurientẽ deindereficere.
sicientẽ potare. Hospitẽ colligere uudũ
operire : uisitare languidũ requirere
carceratũ Consolarẽ tristẽ fflictꝰ
& lugenti conpati: Nonhabenti pbere
necessaria uictũ & uestitũ diuiderecũ
egeno amplecti indigeneam fouere
domesticũ amare pergrinũ redi¬
merecaptiuu. Suscipereaduenam
tueripupillũ & orfanũ Suffraga¬
reuidue sub uenire oppress:: Pres¬
tare duxiliũ de solat Disrũ pecolli¬
gationes impietatis uł quecũque
p̃ceptorũ tuoꝵ documentadeclaran
Diligent̃ credere & dudire. arden¬
ter inuestigare prudenter scire
festinanter exercere Desiderant̃
implere & corãtehumilẽ sẽꝑ exis¬
tere. Vt surgã nondeiciam erigã
non subruar ascendã nondescenda

Expanded text:
concedendam semper paratam esse: aliena non coconcedendam semper paratam esse: aliena non concupiscere, nec occasione qualibet auferre; mea vero non habentibus misericorditer erogare: apud me propter te, qui redemisti me, retinere esurientem, et deinde reficere, sitientem potare, hospitem colligere, nudum operire, visitare languidum, requirere carceratum, consolari tristem, afflicto et lugenti compati, non habenti praebere necessaria, victum et vestitum dividere cum egeno: ampiecti indigenam, fovere domesticum, amare peregrinum, redimere captivum, suscipere advenam, tueri pupillum et orphanum, suffragari viduae, subvenire oppresso, praestare auxilium desolato, disrumpere colligationes impietatis: vel quaecumque praeceptorum tuorum dodiligenter credere et audire, ardenter investigare, prudenter scire, festinanter exercere, desideranter implere, et coram te humilem semper existere: ut surgam, non dejiciar; erigar, non subruar; ascendam, non descendam:
Abbreviated transcription (Latin):
dalitare nullime p̃serre sed
inomnib: inferiorẽ iudicaro. Reue¬
rentiã & honorẽ non ꝓp̃t timorẽ
potentũ sel ob altissimũexibe. Seni
oribus obedientiam& caritatt̃ ȩqua¬
lib: offerre gratião porte nedilectionis
iunioribus ostendere fratornaone¬
rasi uepericula aequanimitersusti¬
nere cunctissimulꝓdesse non obẽe
nulli nocere : nullia duersare pullu
calũ nare nullioffendiculũ ponere
nullũ sudicare nullũ de trahere nulũ¬
calũmar Iniuriosuẽe nullius
carꝑe¬
c̃or poreuitã nullius explorare sẽ¬
mitã sed de meipsa tantũ ẽe solictã :
malũ pmalo nequaquã rependere ini¬
lu riarũ mearũ neme morẽ ẽe ullate n̾
necuindicẽ sed i omnibonitato supera¬
remalitiã maledicentibenedictionẽ
parare: inimicũ ut amicũ diligere c̃ui¬
tia & c̃tumeliasirascentiũ sustinere
non rependere. Iniuri a scito obliuis¬
cere offensio meo ignos cere adueniã

Expanded text:
dalizare, nulli me praeferre, sed dalizare, nulli me praeferre, sed omnibus inferiorem judicare, reverentiam et honorem non propter timorem potentum, sed oribus obedientiam, et charitatem aequalibus offerre: gratiam opportunae dilectionis junioribus ostendere; fraterna onera sive pericula aequanimiter sustinere; cunctis simul prodesse, non obesse; nulli nocere, nulli adversari, nullum calumniari, nulli offendiculum ponere, nullum judicare, nulli detrahere, nulli injuriosam esse, nullius carpere vitam, nullius explorare semitam, sed de me ipsa tantum esse sollicitam, malum pro malo nequaquam rependere; injuriarum mearum nec memorem esse ullatenus nec vindicem, sed in omni bonitate superare malitiam; maledicenti benedictionem parare; inimicum et amicum 64 diligere; convicia et contumelias irascentium sustinere, non rependere, injurias cito oblivisci, offensori meo ignoscere, ad veniam
Abbreviated transcription (Latin):
denterrefugiã atq fraudentã
& deceptoriã astutiã diaboli intel¬
legereualeam neme ꝓspiciembo¬
nifallat. set discernere rationabi¬
liter ualeam p̃uidere quid boni
agam: uł ꝗd malire su giam fac
me postheca mitẽ boniuolam
pacificam mansueta modestã
sinesimulatione ẽẽ omnibus bo¬
nis concordẽ inuigilus in lelunns
inorationib: constanter strenuã.
Da &iamimans uetudinẽ mode¬
ratũ semonẽ ad ipisci silentiũ. ut
ris. Dasine aliquo errore inmacu¬
latãtibi seruare fidẽ : & iuxta
fidem dignaẽe operanr̃a ut fidẽ
rectã opereprauo non polluã
& tequẽ benecredendo confite¬
tequẽ strenua fide sequoractu
ueglegentiae operibus nionos¬
fendã fac me in scõconuersante
Teindesinent̃ timere : teamare
tediligere tua p̃copta seruare pa¬
cẽcũ omnib: sinedoloretinere
discordes sine simulatione ad c̃cor¬
diã ꝓuocare Caritatem cunctis.
insimulatãoffere. Nullũ scan¬

Expanded text:
denter refugiam; atque fraudulentam denter refugiam; atque fraudulentam et deceptoriam astutiam diaboli intelligere valeam, ne me per speciem boni fallat; et discernere rationabiliter valeam, et praevidere quid boni agam, vel quid mali refugiam. Fac me post haec mitem, benevolam, pacificam, mansuetam, modestam, sine simulatione esse, omnibus bonis concordem, in vigiliis, in jejuniis, in orationibus constanter strenuam. Da etiam in mansuetudine moderatum sermonem, adipisci silentium; ut ris. Da sine aliquo errore immaculatam tibi servare fidem, et juxta fidem digna esse opera mea: ut fidem rectam opere pravo non polluam; et te, quem bene credendo confiteet te quem strenua fide sequor actu, negligentiae operibus non offendam. Fac me in sancto conversantem te indesinenter timere, te amare, te diligere, tua praecepta servare, pacem cum omnibus sine dolo retinere, discordes sine simulatione ad concordiam provocare, charitatem cunctis insimulatam offerre, nullum scan
Abbreviated transcription (Latin):
ira tristitia neuan aglori a sed ꝓfun¬
dãhumilitatẽ exposcoate quidixisti
suꝑquẽ requiescã pisi suꝑ humilẽ
dũ humilitatẽ quãcuruet᷑ altitu¬
docarnis suꝑbiae: que mesuffocat
Damensuratã abs tinentiã: qua
suꝑflua uentris refrenetur eda¬
citas quȩ meꝑimit. Deca satatẽ
cordis que me pollutã reddit da
munditiã sp̃s. quiain mundacar¬
nis luxoria medemergit. Da uelle
nasquotenax auaritia res puat᷑
Dadilectionisamorẽ quo telus extin¬
guatur inuidiae. Concedetoleran¬
tie patientiam : per quãltac rade¬
lis bestia superadesiciat. Tribue
eterni gaudii spem: quotristi¬
tiae amaritudo demulceatur.
facintrinsecus mentẽ debono
opere gloriarilnte ut uanꝗ
gloriȩ foras ex me non proce¬
datlactantia. Dona &iã mih
in omnibus tenere lus titiam
magnanimitatẽ temperan¬
tiã & fac mecũ simplicitatem
ẽs prudentem. ut & beatã uitã
sinceriteragam. & malũ pru¬

Expanded text:
ira, tristitia nec vana gloria. Sed profunira, tristitia nec vana gloria. Sed profundam humilitatem posco a te, qui dixisti: Super quem requiescam nisi super humilem dam humilitatem, qua curvetur altitudo carnis, superbia quae me suffocat. Da mensuratam abstinentiam, qua superflua ventris refrenetur edacitas, quae me perimit. Da castitatem cordis, quae me impollutam reddat: Da munditiam spiritus, quia immunda carnis luxuria me demergit. Da velle nas, quo tenax avaritia respuatur. Da dilectionis amorem, quo zelus exstinguatur invidiae. Concede tolerantiae patientiam, per quam ira crudelis bestia superata deficiat. Tribue aeterni gaudii spem, quo tristitiae amaritudo demulceatur. Fac intrinsecus mentem de bono opere gloriari in te, ut vanae gloriae foras ex me non procedat jactantia. Dona etiam mihi in omnibus tenere justitiam, magnanimitatem, temperantiam. Et fac mecum simplicitatem esse prudentem: ut et beatam vitam sinceriter agam, et malum pru
Abbreviated transcription (Latin):
sicut tinealanãdeuorat. & sicut
ignis lignafenũ & stipula con¬
sumit: ita caro rebellis & delicata
animã consumit & concremat.
ꝗd tuadhec anima : ꝗd tuad hec
respondis Dicam inꝗd redẽto¬
rimeo ante quã carne exuar qđ
hec respondeam. & qđ bonũ cor¬
puscũ quo in habito incitare uoluis s&
nonsit inme obsecrodñe c̃cupis tenti¬
alibidinis sed amor in habit& pul¬
cerrime castitatis. si ad maluaudi¬
endũ tarda ad uerbũ tuũ festina
ad ꝑficiendũ accelerans simintuo
timore sollicita : In amore ꝑfecta
infide constansnulla tenus debitans
Dilectionẽ ꝓximi ferueã. Odnar¬
dore nonurar nec inuidiȩliuore
tabescã. Sem̃ sẽ ꝑ opus in me spira
cogitẽ. conpelle ut faciam. Suadẽ
meut diligãte confirmameut
teneãte cus todime ne ꝑdãte. non
egrediatur nec requiescahadomi¬
cilio meo ubituad eb& eẽ mansio
pes supbi ȩ nec gulec̃cupiscentit᷑
fornicatio nec auaritia inuidia nec

Expanded text:
Sicut tinea lanam devorat, et sicut Sicut tinea lanam devorat, et sicut ignis ligna, fenum et stipulam consumit: ita caro rebellis et delicata animam consumit et concremat. Quid tu ad haec, anima, quid tu ad haec respondes? Dicam, inquit, Redemptori meo, antequam carne exuar, quid ad haec respondeam, et ad quod bonum, corpus cum quo inhabito, incitare voluissem. Non sit in me, obsecro, Domine, concupiscentia libidinis; sed amor inhabitet pulcherrimae castitatis. Sim ad malum audiendum tarda, ad verbum tuum festina, ad perficiendum accelerans. Sim in tuo timore soin fide constans, in spe nullatenus dubitans. Dilectione proximi ferveam, odii ardore non urar, nec invidiae livore tabescam. Sanctum semper opus in me spira ut cogitem, compelle ut faciam. Suade me ut diligam te, confirma me ut teneam te, custodi me ne perdam te. Non ingrediatur nec requiescat in domicilio meo, ubi tua debet esse mansio, pes superbiae, nec gulae concupiscentia, fornicatio nec avaritia, invidia nec
Abbreviated transcription (Latin):
consentit carnisuͥpeccatis. Caro
enĩ pcepsẽ ad libidinẽ in proba
ad petulantiã : frequens ad luxu¬
nã Inuerecunda ad fornicati¬
onẽ crimencotidie crimini suꝑ¬
ponat. peccatũ peccatis noncessat
pessimideterora coniungere
uolunta tecrudelis uana &insi¬
piens se ꝑ adm aluꝓna. adbonũ
excusabilis & pigerrima Velox
ad mortẽ : ad uitã difficilis ciuex¬
osasunt operalucis & tenebra¬
rũa mantissima : quia cadere
diligit surgere neglegit.  ma¬
raest illisalus & dulcis perditio
inmalũ supercorruens indete¬
rius & depeiora inpessimi oradis¬
fluens inqui& a & inpatiens
flãmas gehenne animã circũ¬
dans. Iniciens interse germina
cupiditatis & auarłae uanitatis
&arrogantiȩ ire & inpatientiȩ
Ceterarũque neꝗtiarũ : suꝑflua¬
⁊ inhonesta sede primit. abstrahens
sea celestibus & delectans inter¬
renis. Relinqu it ueritatem
festinat haurireu. anitatem
& uerbamendatii & qđ plura

Expanded text:
consentit carni in peccatis. Caro consentit carni in peccatis. Caro enim praeceps est ad libidinem, improba ad petulantiam, frequens ad luxuriam, inverecunda ad fornicationem, crimen quotidie crimini suponens, peccatum peccatis; non cessat pessimis deteriora conjungere: voluntate crudelis, vana et insipiens, semper ad malum prona, ad bonum excusabilis et pigerrima, velox ad mortem, ad vitam difficilis; cui exosa sunt opera lucis, et tenebrarum amantissima: quia cadere diligit, surgere negligit, amara est illi salus, et dulcis perditio: de malo semper corruens in deterius, et de pejoribus in pessima defluens; inquieta et impatiens, flammis gehennae animam circumdans, injiciens se inter germina cupiditatis et avaritiae, vanitatis et arrogantiae, irae et impatientiae, caeterarumque nequitiarum, superflua, inhonesta se deprimit, abstrahens se a coelestibus, et delectans in terrenis. Relinquit veritatem, festinat haurire vanitatem et verba mendacii. Et quid plura?
Abbreviated transcription (Latin):
animã uis in infernũ de mergi
llae tibianima quȩ carnẽ acce¬
pisticontrariã : quȩ nec ipsahtrat
uec ꝓmittit introire in regnũ
suf focarisanimã : utuersauice tu
sisdomina & illa ancilla Rogo
quare grauas animã: quae moles¬
ta non est tibi: nectu effugies
te poterit iudicari in diemludi¬
ciiquare non consentis spĩu &
anime nrae : sicut euangeliũ te
ortat᷑ dicens. Esto consentiens
aduersario tuodũ es cũ ipsoin
teministris hoc ẽ angelis malis.
& ministrimittant te in carte¬
rẽ hocẽ gehennã non exies hude
donec reddas nouis simũ quadran¬
mentũ anime nrae q̃ ui tenutrit
ad malũ faciendũ tenutrit qui¬
a non peccatanima nisi ꝑcarnẽ
Sicut scriptũ ẽ. animaque pecca¬
uerit ipsa morietur. Verbagra¬
tiadicit. anima quomodo potest
peccare : cũ nonuideatur: quid
potest timeri cũ ipsa nonteneat᷑
ipsacaropeccat quranimã gra¬
uat. Et animaa carne superata :¬

Expanded text:
animam vis in infernum demergere. animam vis in infernum demergere. Vae tibi anima, quae carnem accepisti contrariam, quae nec ipsa intrat, nec te permittit introire in regnum suffocas animam, ut versa vice tu sis domina, et illa ancilla. Rogo, quare gravas animam, quae molesta non est tibi? Nec tu effugies te poterit judicari in die judicii. Quare non consentis spiritui et animae nostrae, sicut Evangelium te hortatur, dicens: Esto consentiens adversario tuo dum es cum ipso in te ministris, hoc est, angelis malis; et ministri mittant te in carcerem, hoc est, in gehennam: non exies inde, donec reddas novissimum quadranmentum animae nostrae? Qui te nutrit, ad malum faciendum te nutrit: quia non peccat anima, nisi per carnem, sicut scriptum est: Anima quae peccaverit, ipsa morietur . Verbi gratia dicis, Anima quomodo potest peccare, cum non videatur? quid potest timere, cum ipsa non teneatur? Ipsa caro peccat, quae animam gravat: et anima a carne superata
Abbreviated transcription (Latin):
tunemus salutem animenrae
neglegimus. Oanimamisera ꝗd
dicis quã caro sic forater grauat.
Dicentesalomone caro qđ corrũ¬
pitur ad grauatanimã. &iterũ
reptit: os qđ mentitur occidita¬
nimã uaeuae misereamme: quã¬
caroꝑsequitur. caronĩa : cotidie
contraanimã pugnat. & noscon¬
tracarnem pugnare cotidiede¬
bemus Sicut apłs p̃cipit. sise¬
cundũ carnẽ uixeritis moriemini.
siaũt spũ facta carnis morti fica¬
ueritis uiuetis. Omnẽ sugges¬
tionẽ malã caro concupiscit et de¬
monstrat. Caro concupis cit om¬
nemalũ. Carohortatur malefi¬
cia. Caro prouocat iram. Caro pro¬
uocat homicidiũ. Caro prouocatad¬
ulteriũ &rixã. Caro inserit ebri¬
desiderat. Ocarobestiacludelis
ꝗd habes ꝗd graues animã . quȩ
uuhil deserass& nisido seruire si
tibi inimicã non seluncxisse tu
aut̃ cardmisera: non solũ te ipsã
occidis sed& animã occidis non
sufficit tibi ꝑditiotua. sed ad huc

Expanded text:
timemus, salutem animae nostrae timemus, salutem animae nostrae negligimus. O anima misera, quid dicis, quam caro sic fortiter gravat, dicente Salomone, Caro quae corrumpitur, aggravat animam; et iterum repetit, Os quod mentitur, occidit animam ? Vae, vae miserae caro persequitur! Caro nostra quotidie contra animam pugnat: et nos contra carnem pugnare quotidie debemus, sicut Apostolus praecipit: Si secundum carnem vixeritis, moriemini: si autem spiritu facta carnis mortificaveritis, vivetis . Omnem suggestionem malam caro concupiscit et demonstrat; caro concupiscit omne malum; caro hortatur maleficia, caro provocat iram, caro provocat homicidium, caro provocat adulterium et rixam, caro inserit ebridesiderat. O caro, bestia crudelis, quid habes, quid gravas animam, quae nihil desiderasset nisi Deo servire, si tibi inimicae non se junxisset? Tu autem, caro misera, non solum te ipsam occidis, sed et animam occidis. Non sufficit tibi perditio tua, sed adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
uideo aliã legẽ in mẽ bris meis repug¬
nantẽ legimentis meae & captiuan¬
temme inlege peccatiquee stinmẽbris
meis : Itoruipse: ego eni mente ser¬
uio legidĩ carne aut̃ legipeccati. &
maideo dicit apłs : Dacus est miba
sumulus carnis meae: non dicitaro¬
memeae. sed carnis meae angelus
satane : Deniq: lob incarne tepta¬
anima illius : caro concupiscitad¬
dnsnr̃t ihus xp̃s deseipsodicit: sp̃squi¬
de praptusest caro aut̃ infirma :
caro eninr̃a inmalitia seꝑ uult
Caronr̃a est que nos demergit in fo¬
ueam dicente apło: Mortificate
membra ur̃a quae sunt superter¬
ram idest fornicationem
inmunditiam aram . rixam.
& calera quae secuntur : &
terũ Curã carnis ne feceritis In ẽ¬
cupiscentis ur̃is Itaq mortifi¬
cemius carnem nram ꝑ abstinen
tiã lelunũ & uigilias & oratio¬
nes ne nobis adducatdiabolũ c̃
cupiscentus malis. Caro aũt da¬
ta est nobis quasianime bellĩ̃.
quae simortificetur adducit.
dum infirmitatem carnis niae

Expanded text:
liam legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae, et captivantem me in lege peccati, quae est in membris meis . Iterum ipse, Ego enim mente servio legi Dei, carne autem legi peccati . Et mam, ideo dicit Apostolus, Datus est mihi stimulus carnis meae; non dicit, animae meae, sed carnis meae angelus Satanae. Denique Job in carne tentaAPOSTOLUS: \'CARO CONCUPISCIT ADChristus de se ipso dicit: Spiritus quidem promptus est, caro autem infirma . Caro enim nostra in malitia semper vult Caro nostra est quae nos demergit in foveam, dicente Apostolo, Mortificate membra vestra quae sunt super terram, id est, fornicationem, immunditiam, iram, rixam, et caetera quae sequuntur . Et iterum: Curam carnis ne feceritis in concupiscentiis vestris . Itaque mortificemus carnem nostram per abstinent jejunium, et vigilias, et orationes; ne nobis adducat diabolum cum concupiscentiis malis. Caro autem data est nobis, quasi animae bellum: quae si mortificetur, adducit Dum infirmitatem carnis nostrae
Abbreviated transcription (Latin):
diũ fornicationẽ concupis contiã
libidinẽ irã rixã ebrictatẽ suꝑbiã
furtũ & omnẽ suggestionẽ malã
dicente apło: non est nobis conlucta¬
tio aduersus carnẽ & sanguinẽ
sed aduersus sp̃s carnis huius dd¬
uersusspiritalia incelestibus. Deba¬
bolodicit : quia sp̃smalus est & ponui¬
detur & ipse sp̃s nequissimus prolec¬
tus est decelocũ angelis suis de quib:

Expanded text:
ncupiscentiam, libidinem, iram, rixam, ebrietatem, superbiam, furtum, et omnem suggestionem malam, dicente Apostolo, Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed adversus spiritus aeris hujus, adversus spiritalia in coelestibus . De diabolo dicit, qui spiritus malus est, et non videtur. Et ipse spiritus nequissimus projectus est de coelo cum angelis suis, de q
Abbreviated transcription (Latin):
hs &. magis aut sanetur: pacẽse¬
quimini cũ omnibus & scĩ moniã.
sine quanemo ui debitdm: Con¬
tẽ plantes uequis desit gragiđdĩqe
quara dixamaritudinis rursũger¬
minans inpediat & ꝑillã inquiuen¬
increduli fuerunt uerbodinon efu¬
gerunt. recusantes euqui suꝑ terrã
loquebatur : multo magis nosqru
decelis n loquentẽ &uertimꝰur. Cu¬
iusuox mouit terrã mododũt rȩs

Expanded text:
 sanetur. pacem sequimini cum omnibus et sanctimoniam, sine qua nemo uidebit deum. contemplantes ne quis desit gratiae dei, ne qua radix amaritudinis sursum germinans inpediat et per illam inquinenincreduli fuerunt verbo Dei, non effugerunt, recusantes eum qui super terram loquebatur: multo magis nos qui de coelis loquentem nobis avertimur, cujus vox
Abbreviated transcription (Latin):
qmprobas tinosdsugno nosexaminas
usicut examinał argentũ : aptissi¬
meeni pat& quiasi hic abillo purim᷑:
illic uelut aduersarii consumet᷑: Ait
aliud lingualoquam & aliud corde
uesi musiudas & herodiani. Alilip
ditione alii inconfessiones alii indis si¬
mulatione sed alii lxiueritatis humi¬
litate : Id cocũ uero corde in plenitudinẽ
fidei ꝓperemꝰ as ꝑsicorda a conscien

Expanded text:
probasti nos, Deus, igne nos examinasti, sicut examinatur argentum . Apertissime enim patet, quia si hic ab illo non urimur, illic velut adversarii consumemur. Aitaliud lingua loquamur, et aliud corde: ne simus Judas et Herodiani: alii in proditione, alii in confessione, alii in dissimulatione, sed alii in veritatis humilitate. Ideo cum vero corde in plenitudinem fidei properemus, aspersi corda a consci
Abbreviated transcription (Latin):
due adsiste incons pectu dĩ hitẽpo¬
reorationis : ut imminentẽ diaboli
tẽ ptationẽ facilius possiseffugere
sie nĩ cogitationes huius scłimale
& sordi de turbant cortuum : &
cogunt inlicitũ aliquid ꝑ petra¬
re ꝑ orationes puras & uigilias
scãs depellenturabanimatua
orationãque grandis munitio
estanime ꝑ oratione spurissi¬
masom̃a nob̵ utilia tribuunt᷑
ad ño & cuncta noxia effugant᷑
etut nediutius de hacdisputem
uł inmorer sicut ex carnabb
escisaliturcaro : It a exdiuinis
eloquiis &orationibus interor
homonutritac pascit᷑. Pascere
quȩ animã tuã sp̃italibuscibis
idest fidẽ spe caritatẽ & reliquas
uirtutes ꝑ quas intellegas dm
amare & eiꝰ p̃cepia seruaro. Vt
cũ extremadies tibi ucnerit an

Expanded text:
due assiste in conspectu Dei in tempodue assiste in conspectu Dei in tempore orationis: ut imminentem diaboli tentationem facilius possis effugere. Si enim cogitationes hujus saeculi malae et sordidae turbant cor tuum, et cogunt illicitum aliquid perpetrare, per orationes puras et vigilias sanctas depellentur ab anima tua. Oratio namque grandis munitio est animae. Per orationes purissimas omnia nobis utilia tribuuntur a Domino, et cuncta noxia effugantur. Et ut ne diutius de hac disputem vel immorer, sicut ex carnalibus escis alitur caro, ita ex divinis eloquiis et orationibus interior homo nutritur, et pascitur. Pasce, quaeso, animam tuam spiritualibus cibis, id est, fide, spe, charitate, et reliquis virtutibus per quas intelligas Deum amare, et ejus praecepta servare: ut cum extrema die
Abbreviated transcription (Latin):
tis qđ co e perit ire adbibendũ aquã
antequã ueniat ad fontẽ euomit
omneuenenũ. Imitare & tuhunc
serpentẽ in hac parte scđ meuan
ait. Estote prudentes sicut ser¬
pentes. &omne uenenũ ireama¬
rũ euome & remirte conseruis
tuis. ut tibidimitantur a dño pec¬
catatua sicute uangeliũ p̃cipit. Di¬
mittite & dimiteturuobis date&
dabitur uobis Et qualẽ cupis erga
te ẽẽ dñm. talis esto ipsecũ feruo
tuo & omneopus quodcũq in coa¬
ueris facere primũ inuocadm̃
& gratia seiage Et cũ consũ maue¬
ris illud similit̃ fac inuocadm̃ex
totocordetuo & inuenies eũ &
cũ inueneris ne dimittaseũ ut
c̃iungat᷑ mens tua lnamore eiꝰ:
Hoc mifrt̃ stude inuitatua &ora¬
tionẽ tuã purã offerx p̃od̃one¬
cogitationes huiꝰ scłi suꝑflue c̃tur¬
bent cortuũ neque indiuer sarapi¬
at̾ mens tua. memento enĩte
subdĩ stare conspectibus quioccul¬
tacordis ꝑspicit & secre tamentis

Expanded text:
tis, quod cum coeperit ire ad bibendum aquam, tis, quod cum coeperit ire ad bibendum aquam, antequam veniat ad fontem, evomit omne venenum. Imitare et tu hunc serpentem in hac parte, secundum ait: Estote prudentes sicut serpentes ; et omne venenum irae amarum evome, et remitte conservis tuis ut tibi dimittantur a Domino peccata tua, sicut Evangelium praecipit: Dimittite, et dimittetur vobis, date et dabitur vobis . Et qualem cupis erga te esse Deum, talis esto ipse conservo tuo. Et omne opus quodcunque inchoaveris facere, primum invoca Deum, et gratias ei age: et cum consummaveris illud, similiter fac. Invoca Deum ex toto corde tuo, et invenies eum: et cum inveneris, ne dimittas eum, ut conjungatur mens tua in amore ejus. Hoc, mi frater, stude in vita tua, et orationem tuam puram offercogitationes hujus saeculi superfluae conturbent cor tuum, neque in diversa rapiatur mens tua. Memento enim te sub Dei stare conspectibus, qui occulta cordis perspicit, et secreta mentis