comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
secratur corpus dñicũr de qͦ ñ habent po¬
testate edere qͥ tab̃nacło corꝑis sui deser¬
uiunt. formeatores uidelicet adulteri
ebriosi. immundi .&. hii qͥ seminant inter
fr̃s discordias: om̃sq qͥ uoluptatibꝰ s de si¬
điis carnis suȩ de seruiunt. Q ui eñi man¬
ducat & bibit indigne iudiciũ sibi man
ducat al bibit. Quoꝵ enͣi animaliũ infertur
sanguis. ꝓ peceato in sc̃a ꝑ pontific̃e. hor
cor ꝑ aeremant᷑ extra castra. Hec qͦmꝰ ad dñm
ꝑtineant: satis ut reor dictũ habet᷑. Sed qr
ipse caput est omniũ elector: ꝑ carnes illoꝵ.
animaliũ possunt intelligi om̃s electi. qͥ

Expanded text:
secratur corpus Dominicum: de quo non habent posecratur corpus Dominicum: de quo non habent potestatem edere, qui tabernaculo corporis sui deserviunt: fornicatores videlicet, adulteri, ebriosi, immundi, et hi qui seminant inter fratres discordias, omnesque qui voluptatibus et desideriis carnis suae deserviunt. Qui enim manducat et bibit indigne, judifertur sanguis pro peccato in Sancta per pontificem, horum corpora cremantur extra castra. Haec quomodo ad Dominum pertineant, satis, ut reor, dicta sunt. Sed quia ipse caput est omnium electorum, per carnes illorum animalium possunt intelligi omnes electi, qui
Abbreviated transcription (Latin):
pło: typũ gerebat illius ueri pontificis.
qͥ cũ sanguine passionis sue. interiori pa¬
trie celestis penetruit: oraturus ꝓfideli¬
bꝰ suis. Immolabant᷑ illa ammalia intra
castra s carnes illoꝵ extra castra eõbure¬
bant᷑ qi & sademptor nͣr in ihrł m qͥsi intra
castra immolatꝰ ẽ uoc ibꝰ & iudicio filior.
isrł: f carnes illius extra ihrłm incruce
cõbuste st̃ igne passionis. Ouando eñi
Adiudicatꝰ ẽ morti clamantibꝰ iudeis reus
ẽ mortis. crucifige. crucifige eũ: qͦd̾amͦ
qͣntũ ad illos ꝑtinet. immolatꝰ ẽ. Quod
marchus euangelista uolens nobis osten¬
dere. ita eẽ dicit. Erat aũ hora t̾cia. q eru¬
cifixert eũ: liniguis indelicet suis. Nam
hora sexta in cruce eleuatꝰ est extra ihe¬
rusalẽ: ibiq corpus eius cõbustũ est igne
passionis. Altare aũ illud iudeor qͦd fiebat
extra castra. ubi ꝯsumebant᷑ carnes: ał¬
tare ecełe est. ubi cotidie corpus consecra¬
tur xꝑi.Habemꝰ gͦ altare eccłȩ. ubi con¬

Expanded text:
um gerebat istius veri pontificis, qui cum sanguine passionis suae in interiora patriae coelestis intravit, oraturus pro fidelibus suis. Immolabantur illa animalia intra castra sed carnes illorum extra castra comburebantur, quia et Redemptor noster in Hierusalem quasi intra castra immolatus est vocibus et judicio filiorum Israel, sed carnes illius extra Hierusalem in cruce combustae sunt igne passionis: Quando enim adjudicatus est morti, clamantibus Judaeis . Reus est mortis: Crucifige, crucifige eum, quodammodo quantum ad illos pertinet immolatus est. Quod Marcus evangelista volens nobis ostendere ita esse, dicit: Erat autem hora tertia, et crucifixerunt eum : linguis videlicet suis. Nam hora sexta in cruce est levatus extra Hierusalem, ibique corpus ejus combustum est igne passionis. Altare autem illud Judaeorum quod fiebat extra castra, ubi consumebantur carnes, altare Ecclesiae est, ubi quotidie corpus consecratur Christi. Habemus ergo altare Ecclesiae, ubi con
Abbreviated transcription (Latin):
liũ hominũ. mortificantes mẽbia nr̃a
eũ uciis &. ꝯcupisceneiis. Imitemͣ &. eius
passionẽ: martyriũ ꝓ illo sustinendo. Hoc
.s. redẽpcio. Ex camꝰ gͥ ad eũ extra castra.
despicientes psencid amantes futura
Stẽpnentes uisib ilia desiderantes .s. a¬
mantes et̾na Sequit᷑. Non habemꝰ hic ma¬
nentẽ eiuitatẽ. s futurã inqͥrimꝰ. Certũ

Expanded text:
lium hominum, mortificantes membra nostra lium hominum, mortificantes membra nostra cum vitiis et concupiscentiis. Imitemur et ejus passionem, martyrium pro illo sustinendo. Hoc et redemptio. Exeamus igitur ad eum extra castra; despicientes praesentia, amantes futura, contemnentes visibilia, desiderantes aeterna sequi. Non enim habemus hic manentem civitatem, sed futuram inquirimus. Cert
Abbreviated transcription (Latin):
lans ꝓ nobis .e. ꝯgrue ꝑ sanguinẽ uita
accipit᷑: qr uita hominis insanguine est.
Siue sanguis illoꝵ. infertur in scã: dũ il¬
loꝵ animȩ eũ trũpho passionis ad cȩles
qua se credunt a deo remunerari. De his
quȩ in hoc altari consecrant᷑: ñ habent
potestatẽ edere qͥ tabnacło deseruiunt. qm̃
ad ea quȩ sc̃i martyres in fide ꝑfecta su
stinendo adimplent. ñ audent accedere
hii qͥ carnalit᷑ uiuunt .s. qmore huiꝰ secłi
porta ihrłm passus est: in loco. decollatoꝵ
qͥ uocabat᷑ caluarius. Ut gͦ dñs umbr̃a &
figura in ueritate conuerteret. que de se.
suisq membris prefigurabat᷑. suoq san¬
guine redimeret atq mundaret popłin
nisce eredente̾ : foris ilrłm passus est. Exe¬
amꝰ gͥ ad eũ extra castra: iiyꝑiũ eiꝰ por¬
tantes. Quia gͣ dñs ꝓ nobisꝰ passus est: hor¬
tat᷑ apłs ut imitem illũ dicens. Igit᷑ ꝙ ip¬
se extra castra passus ẽ ut nos scificaret.
egrediam᷑ ad eũ extra ꝯuersacionẽ carna¬

Expanded text:
lans pro nobis. Et congrue per sanguinem vita accipitur: quia vita hominis in sanguine est. Sive sanguis illorum infertur in Sancta, dum illorum animae cum triumpho passionis ad coelestqua se credunt a Deo remunerari. De his quae in hoc altari consecrantur, non habent potestatem edere, qui tabernaculo deserviunt: quoniam ad ea quae sancti martyres in fide stinendo adimplent, non audent accedere hi qui carnaliter vivunt, et amore hujus saeculi portam Hierusalem passus est in loco decollatorum, qui vocabatur Calvarius . Ut ergo Dominus umbram et figuram in veritatem converteret, quae de se suisque membris praefigurabantur, suoque sanguine redimeret atque mundaret populum in se credentem, foris Hierusalem passus est. Exeamus igitur ad eum extra castra, improperium ejus portantes. Quia ergo Dominus pro nobis passus est, hortatur Apostolus ut imitemur illum, dicens: Igitur quia ipse extra castra passus est, ut nos sanctificaret, egrediamur ad eum extra conversationem carna
Abbreviated transcription (Latin):
les delicias fastidire.
t ꝑdunt. ppriã mortalia corꝑa uit᷑a.
Sinequeunt escas sumere corpor eas.
Sic anime nͥ deliciis racionis llant᷑.
Dũ uerbi eiͣni pane carent. ꝑ eunt.
Nã qͥd erit qͦd diciꝓeul fastidia pellat.
Cũ se ipso refugit mens saturare deo.¬

Expanded text:
les delicias fastidire. Ut perdunt propriam mortalia corpora vitam, Si nequeunt escas sumere corporeas: Sic animae, nisi deliciis rationis alantur. Dum Verbi aeterni pane carent, pereunt. Nam quid erit quod dira procul fastidia pellat, Cum se ipso refugit mens saturare Deo
Abbreviated transcription (Latin):
eccle laudes .s. gr̃arũ actiones fructum
rebãt: nos aũ nic hil hor offerimꝰ s solũ
grarũ aecionẽ deo offerre debemꝰ. De hoc
Sacrificio: dicit psalmista. Immola deo
sdcri ficiũ laudis Beneficiencie dũi &. cõ¬
minionis nolite obliuisei talibꝰ eñi ho¬
stus. ꝓmeret᷑ dẜ Beneficus đr homo lar

Expanded text:
eaedem laudes et gratiarum actiones fructum rebant, nos autem nihil horum offerimus, sed solam gratiarum actionem Deo offerre debemus. De hoc sacrificio dicit Psalmista: Immola Deo sacrificium laudis. Beneficentiae autem et communicationis nolite oblivisci: talibus enim hostiis promeretur Deus. Beneficus dicitur, homo lar
Abbreviated transcription (Latin):
ba dei referens ad popłmn. rursusq po¬
& modo nr̃a refert ad illũ. intͣpellans
assidue. ꝓ nobis: simulq sua passione
confirmauit nobis cestam̃tũ nouui. Ad
asꝑsionẽ qͦq sanguinis accessistis: melius
loquentẽ quã ab el. More legis asꝑsio¬
nis nomine. emundacionẽ.xꝑi sangui¬
nis intimauit. qmͣ mundacio qͦq que ꝑ
sangunẽ fiebat. asꝑfio uocabatur. Iccẽs¬
sert᷑ gͦ illi ad sangiune̾ xꝑi. siue ademunda¬
cione. hoc ẽ ad passionẽ eiꝰ: qͣm fide passio
illis ꝙ nesciunt qͥd faciunt. Uel certe me¬
lius loqͥt᷑. dũ nos loquentes facit. qm iħs
ipse ẽ filius dei. ciiiꝰ passione sumꝰ redẽpti.
s. baptismate ablutra. qr ꝑ sanguine̾ eius

Expanded text:
ba Dei referens ad populum, rursusque poet modo nostra refert ad illum interpellans assidue pro nobis, simulque sua passione confirmans nobis Testamentum Novum. Ad aspersionem quoque sanguinis accessistis melius loquentem quam Abel. More legis, aspersionis nomine emundationem Christi sanguinis intimavit, quoniam mundatio quae per sanguinem fiebat, aspersio vocabatur. Accesserunt ergo illi ad sanguinem Christi sive ad emundationem, hoc est ad passionem ejus quoniam fide passionillis, quia nesciunt quid faciunt . Vel certe melius loquitur dum nos loquentes facit quod Jesus ipse est Filius Dei, cujus passione sumus redempti et baptis
Abbreviated transcription (Latin):
immolarent eosintra castra. sanguine̾ aũ
illo anmaliũ. ferret pontifex insc̃a sc̃oꝵ
licitũ alicui tab̾nacło deseriuenti. ex illis
comedere.  ꝑualit᷑ auͣ illa duo animalia.
uidelicet uitulus q. hẏreus figur̃a tenent
diĩi s. lluatoris. Ipse est em̃i uit ulus. quẽ pi¬
us patͣ in regressione filii. ꝓdigi imimolauit.
Ipse & hẏreus:. qnͣi. ꝓ peccatoribꝰ oblatus est
Pontifer qͦq ille qͥ cũ sanguine illoꝵ ani¬

Expanded text:
immolarent eum extra castra: sanguinem autem illorum animalium ferret pontifex in Sancta sanlicitum alicui tabernaculo deservienti ex illis comedere. Spiritualiter autem illa duo animalia, videlicet vitulus et hircus, figuram tenent Domini Salvatoris: Ipse est enim vitulus, quem pius pater in regressione filii prodigi immolavit, ipse et hircus qui pro peccatoribus oblatus est. Pontifex quoque ille q
Abbreviated transcription (Latin):
pram q dã carnalit̃ sapientes. qͥescarũ obser¬
uarioe &. differencia educeb̃t qsoa abstrahen¬
tescos adoctrina euangeliea quȩ dicit omnia
nifertat subiungens. Optimũ est eni gra sta
testaunti ut habeatis fidẽ ꝑfecta. credentes
om̃muidã uunidis: ñ stabilire in difłe¬
rorcu obscriuacionibꝰ escarir dicentes

Expanded text:
es, qui escarum observatione et differentia seducebant quosdam, abstrahentes eos a doctrina Evangelica, quae dicit: Omnia nifestat, subjungens. Optimum est enim gratia testamenti, ut habeatis fidem perfectam, credentes omnia munda mundis, non stabilire in differentiis et observationibus escarum, dicentes
Abbreviated transcription (Latin):
furibꝰ aliisq diuersis criminibꝰ in uolutis:
Cmime. Quare gͦ apłsspecialit̃ fornicato¬
res &. adulteros iudicandos fore dixit: Nimmi
rũꝙ de homicidis sacrilegis. furibꝰ parrici¬
qͥis atq aliis peccatoꝵ pondere graiatis. nul¬
la hesitacio ẽ qui sint dãpñ id de fornica¬
toribꝰ u s aditeris erant tunc tẽporis qͥ
qub itabant dicentes ad hoc factos mascłos
&. feminas adeo. ut simul coeant: idoq ñ
e̾e peccatũ cĩqualibet muliere scũbere
qd ominino longe a ueritate ẽ. Unde apłs¬
ui pͥmo dirisset. honorabile conubiũ & thor
inmacłatũ placere deo. mor sub intulit. ꝙ
fornicatores .&. adulteros iudicabit as: osten¬
qe̾s iuste iudicari formcatores ꝙ. adulteros¬

Expanded text:
 aliisque diversis criminibus involutis? Minime. Quare ergo Apostolus specialiter fornicatores et adulteros judicandos fore dixit? Nimirum quia de homicidis, sacrilegis, latronibus, parricidis, atque aliis peccatotorum pondere gravatis, nulla haesitatio est quin sint damnandi, de fornicatoribus vero et adulteris erant tunc temporis qui dubitabant, dicentes ad haec factos masculos et feminas a Deo, ut simul coeant, ideoque non esse peccatum cum qualibet muliere concumbere, quod omnino longe a veritate est. Unde Aposum primum dixisset honorabile connubium et thorum immaculatum placere Deo, mox subintulit, Quia fornicatores et adulteros judicabit Deus, ostendens juste judicari fornicatores
Abbreviated transcription (Latin):
quã fecit consumat: s quod exterius ho¬
mo attrahit. rubignne̾ sculicet peccrtor
Noneni illud ꝯsumit qͦd ipse fecit sed
qd malicia hominuꝰ intulit. Igit &. ali¬
ud iste ignis dũ corda uidelicet hominũ
A amiorẽ dei accendit. De qͥ igne ueritas
dieirt. Ignẽ ueni mittere intęrra: & quid
uolo nisi ut ardeat: Terraeñi uocata
st̃ corda terrena Quȩ dũ semꝑ in infi¬
mis cogitacionibꝰ desiderusq tȩrrenis
uersant᷑. a malignis sꝑitibꝰ quasi trena
deuleantur ⁊ed igne̾ni interrã dñs¬

Expanded text:
quam fecit, consumat, sed quam exterius hoquam fecit, consumat, sed quam exterius homo attrahit, rubiginem scilicet peccatorum; non enim illud consumit quod ipse fecit, sed quod malitia hominum intulit. Agit et aliud iste ignis, dum corda videlicet hominum ad amorem Dei accendit, de quo igne Veritas dicit: Ignem veni mittere in terram, et quid volo, nisi ut ardeat? Terra enim vocata sunt corda terrena, quae dum semper in infimis cogitationibus desideriisque terrenis versantur, a malignis spiritibus quasi terra conculcantur. Sed ignem
Abbreviated transcription (Latin):
tii ꝙ reuerene ia. Regnũ immiobile
eceła est cȩlestis: quę constat eran¬
gelis sc̃is & hominib iustis. Regnũ
pimꝰ in spe. tunc uero ꝑcipiemꝰ in
re: cũ tradidit rꝑs regnũ deo patri.
Ide irco au immnobile appellat᷑: qm si
celũ & tęrra immobilit ꝑmanebuñ
post immutac ionẽ. multo magis elee
cũ deo: eruntq ipsi regnui immobileom¬
nipotentis dei: s regnũ illoꝵ eonte̾ pla¬
cio sẽe trinitatis. E qi regnũ istud immo¬
bile mͥ susc ipimꝰ in spe. hortat᷑ apłs ut
habeamꝰ gram̃ ꝑ qua seruiamꝰ deo pla¬
centesilli Grãm aũ dei dieit fidẽ iectã.
spem certã caritate̾ ꝑfecta. cũ oꝑacio¬
ne sc̃a. ꝑ quę debemꝰ deo seruire cũ me
cu timentes illũ ut đm s idic̃e omini¬
ũ .&. cũ reuerencia dil igentes eũ ut pa¬
tr̃e.Timere eni debemꝰ. ne .&. hic fla¬
gellem̃ s postmodũ areqͥe separenur.
es eñi ds nr̃ ignis consumens ẽ. Deusom¬
mpotens ignis appellatur. ñ ut materiã

Expanded text:
t reverentia. Regnum immobile, Ecclesia est coelestis, quae constat ex angelis sanctis et hominibus justis: Regnum pimus in spe, tunc vero percipiemus in re, cum tradiderit Christus regnum Deo Patri. Idcirco autem immobile appellatur, quoniam si coelum et terra immobiliter permanebunt post immutationem, multo magis electcum Deo, eruntque ipsi regnum immobile omnipotentis Dei, et regnum illorum contemplatio sanctae Trinitatis. Et quia istud regnum immobile modo suscipimus in spe, hortatur Apostolus, ut habeamus gratiam, per quam serviamus Deo placentes illi. Gratiam autem dicit fidem rectam, spem certam, charitatem perfectam, cum operatione sancta, per quae debemus Deo ntes illum ut Deum et judicem omnium, et cum reverentia diligentes illum ut patrem. Timere enim debemus, et ne hic flagellemur, et postmodum a requie separemur. Etenim Deus noster ignis consumens est. Deus omnipotens ignis appellatur, non ut materiam
Abbreviated transcription (Latin):
eremplũ sicut ꝑtinet ad iosue. ita & adom¬
ne electũ. qͥspem suam in deo positã habet
Nulla eñi racione mentit᷑: si in illo spen
telligitꝰ hnc ñ solũ carnalis qͥlibet aduersa¬
rius. s etiã antiquus. Qui homo appellatur
ab officio suo uocabulũ sumens. eoqͦd homi¬
nẽ decipiat. sicut q rps ita appellat᷑. ꝓpt for¬
tituamẽ. Unde ꝓpħa dicit. Eripe me dñe ab
ps al mographi: seu apłi. erclamare dicentis

Expanded text:
tinet ad Josue, ita et ad omnem electum, qui spem suam in Deo positam habet. Nulla enim ratione mentitur, si in illo spem telligitur hic non solum carnalis quilibet adversarius: sed etiam antiquus hostis, qui homo appellatur, ab officio suo vocabulum sumens, eo quod hominem decipiat: sicut et Christus leo appellatur, propter fortitudinem. Unde propheta dicit: Eripe me, Domine, ab Psalmographi seu Apostoli exclamare, dicentes
Abbreviated transcription (Latin):
hoe as cuncta quȩ fecit: &s erant u alde bo¬
rd eelius ẽ em̃ fide retinere cũ ꝑfecto
Mc quade differencia ciboꝵ disputare
resc sendo sillique ds munda crequit Una
reaq pͥfecta obseruancia ẽ. abstinere a
perato Nbil eñi ꝓdes abstinere aci¬

Expanded text:
quae fecit, erantque valde bona. Melius est enim fidem retinere cum perfecto opere, quam de differentia ciborum disputare, rejiciendo illa quae Deus munda creavit, una namque est perfecta observantia abstinere a peccato, nihil enim prodest abstinere a ci
Abbreviated transcription (Latin):
auidꝰ auri. indelicet qͥ tenqr ẽ in largiendo
.s. cippidꝰ in accipiendo ꝙ qͥ manũ habet col¬
lect᷑a ad dandũ & extentã. ad accipiendũ. De
q ominuio : dã sapiens ammionint dicens. Non
sit porrecta manꝰ tua ad accipiendũ: .s. adan¬
dũ collecta. fortassis postquã expoliati fue¬
rant ꝓpͥa facultate a ñ credentibꝰ cupiebãt
sub retentu elemosinę iterũ ꝯgregare diuiei¬
as: idoq ammonuit apłs. ut ẽent mores eoꝵ
sine auarieia. ꝯtenti tantũ p̾sentibꝰ necessa¬
riis ñ psecogitantes de futuro iuxta qͥd ipse
qlibi hortat᷑ dicens. Habentes iuctũ a. uestim̃¬
tũ his ꝯtenti simꝰ .es. ne forte dicerent qͥd fac¬
turi erimꝰ si necessaria nobis etigerit de eͥe̾
suffragias:. ꝓtinꝰ solacionẽ addidt. adhibens
testimoniũ. de libro iħun.que. Ipse enim ds
om̃ps dicit. Non te deses̃a. neq aerelinquã.
Post mort̾e moysi dixit dñs iosuȩ. Sicut fu¬

Expanded text:
avidus auri, videlicet quia tenax est in largiendo, et cupidus in accipiendo et qui manum habet collectam ad dandum, et extentam ad accipiendum. De quo quidam sapiens admonuit, dicens: Non sit porrecta manus tua ad accipiendum et ad dandum collecta. Fortassis postquam exspoliati fuerant propria facultate a non credentibus, cupiebant sub retentu eleemosynae iterum congregare divitias. Ideoque admonuit Apostolus ut essent mores illorum sine avaritia, contenti tantum praesentibus necessariis, non praecogitantes de futuro, juxta quod ipse alibi hortatus fuerat, dicens: Habentes victum et vestitum, his contenti simus ; et ne forte dicerent: Quid facturi erimus si necessaria nobis contigerit deesse suffragia, proximis consolationem addidit, adhibens testimonium de libro Jesu Nave. Ipse enim Deus omnipotens dixit: Non te deseram neque derelinquam. Post mort
Abbreviated transcription (Latin):
licet male uuuiat ñ est ꝯtẽpnendꝰ ut ñ au¬
diqt᷑ Unide dñs dicit. Quȩ dicunt facite
que aũ faciunt. facere nolite. Quia gͦ isti
derantes exitũ. hocẽ ꝑseueraneiã usq infi¬
ne infiqe recta bonis ꝙ opibꝰ imitare nt᷑ fi¬
de. hoe & firmitate omniũ bonor: Quia gͦ fi

Expanded text:
nendus, ut non audiatur: unde Dominus dicit: Quae dicunt facite; quae autem faciunt, facere nolite. Quia ergo isti is considerantes exitum, perseverantiam usque in finem in fide recta bonisque operibus imitarentur. Fidem, hoc est firmitatem omnium bonorum, quia ergo fi
Abbreviated transcription (Latin):
Hec augustim ex sacris epigramata dictis.
Oulcisono rethor cõponens carmine prosper.
Uersibꝰ exametris depuixit penta metrisq
Floribꝰ ex uariis ceu fulget nera corona.
Unde egote lector relegis ꝗͥ hec sedulus oro.
Intentas adhibere sonis celestibꝰ aures.
Istic na inuenies animũ sic ura sub intrat.
Maxime qͥd doceant saere moderamina legis.
Obseruare hominesuł qͥd sibimaxime uitent.
Sydereũ cȩli cupiunt qͥscandere regnũ.
Celestiq animũ pascere pane iuuat.
Quosd̃a ceu prato libuit decerꝑe flores.
Distinctisq ipsos cęrere uersicłis
Ut ꝓprias canerent epigͣmata singła causas.
Ut pars quęq suo congruereititulo.
Nec in̾ hoc opis estsab illo sumit᷑ hic ros
Qui sicc̃a rup̾e fundere iussit aquas.
Ut qͦd in affectũ cordis pietate magistra.
qͥtatẽ. odit animã suã &. nemo ñ prius peceat¬
inse quam in alterũ
Nec sibi nec cuiquã qͦd noceat faciens
Nã qͦdeũq aliũ molit᷑ ledere pͥmũ

Expanded text:
ec Augustini ex sacris epigrammata dictis Dulcisono rhetor componens carmine Prosper Versibus hexametris depinxit pentametrisque, Floribus ex uariis ceu fulget nexa corona. Vnde ego te, lector, relegis qui haec sedulus, oro, Intentas adhibere sonis caelestibus aures. Istic nam inuenies, animum si cura subintrat, Maxime quid doceant sacrae modulamina legis Obseruare homines, uel quid sibi maxime uitent, Sidereum caeli cupiunt qui scandere regnum. Coelestique animum pascere pane juvat: Quosdam, ceu prato, libuit decerpere flores, Distinctisque ipsos texere versiculis. Ut proprias canerent epigrammata singula causas, Et pars quaeque suo congrueret titulo. Nec nostrae hoc opis est, sed ab illo sumitur hic ros, Qui siccam rupem fundere jussit aquas. Ut quod in affectum cordis, pietate magistra, quitatem, odit animam suam. Et nemo non prius in se, quam in alterum Nec sibi, nec cuiquam quod noceat faciens. Nam quicumque alium molitur laedere, primum
Abbreviated transcription (Latin):
Honoribile eñi eonubiuꝰ ẽ amore filioꝵ. legi¬
tiine urorẽ ducere. te poribꝰq certis ab ea ab¬
fiuere nec plures urores habere quã inmi¬
cio ut seriptura dicit. Creauit dĩ mascłin
ꝙ femia dixitq eis. Cresciteq. multipli¬
cimini. Insequentibꝰ qͦq đr qͦd futuri eẽnt

Expanded text:
Honorabile enim connubium est, amore filiorum legitime uxorem ducere; temporibusque certis ab ea abstinere, nec plures uxores habere: quia in initio, ut Scriptura dicit, creavit Deus masculum et feminam, dixitque eis: Crescite et multiplicamini. In sequentibus quoque dicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
Unde bene dicit semel futurũ e̾e̾: hoc
indie uidiei ostendens. ꝙ nũgͣ. iterum
mouebunt᷑. Unde sequit᷑. Quoa aũ ađ̃¬
huc semel dieit. ostendit mobiliũ tͣus¬
lacionẽ tanꝙͣ factoꝵ: ut maneant ea
quȩ st̃ immob ilia. Ista mocio celi& t̾rę¬
a. ad inuocacionẽ .q. inmelioraeionẽ il¬
lor. ꝑtinet. Terre qde̾ motũ a ꝓpin¬

Expanded text:
hoc in die judicii, ostendens quia nunquam iterum movebuntur. Unde sequitur: Quod autem adhuc dicit semel, ostendit mobilium translationem tanquam factorum, ut maneant ea quae sunt immobilia. Ista motio coeli et terrae ad innovationem et meliorationem illorum pertinet, terra quidem motum appropin
Abbreviated transcription (Latin):
inte lligi᷑ ipsa uor angeloꝵ. Nonem̃ est pu¬
tandũ qͦd enea. aut cornea tub.a. angeli in¬
crepuerint. Uorq uerboꝵ. ñ ipsius onmpo¬
tentis dei intelligit᷑. s angeloꝵ: ꝑ subiectã
eñi creaturã. hoc ẽ ꝑ angelũ loquebat᷑ dsad

Expanded text:
intelligitur ipsa vox angelorum; non enim est puintelligitur ipsa vox angelorum; non enim est putandum quod aenea, aut cornea tuba Dei angeli increpuerint. Vox quoque verborum non ipsius omnipotentis Dei intelligitur, sed angelorum: per subjectam enim creatu
Abbreviated transcription (Latin):
possit. sicut de ueteri iudaico popło legimꝰ.¬
s ad inuisibilem &. incõprehensibllem deũ.
Hec insyna monte facta referunt᷑ qͥndo da¬
ta ẽ lex: ignis udelicet. turbo. caligo. ꝓcella
tubȩ sonis .xuor uerbor. Uisus est inquit
dñs ds in monte sẏna . T̃. urbo ẽ uentꝰ uali¬
dꝰ. auferens stipulas .&. leina queq pulue¬
re tͣrę in uoluens. Plerũq etiã ea tollit quȩ
ponderosa st̃. Caligo. ẽ te nebrositas fumi
&s ignis. Procella: tepestas &. pluiuia. facła
gredi. Unde & tͣre motꝰ extitit ibi: ut ipsiex
toto terrore ꝑculsi ad dm celor confugiu
facerent. T enebre au siue caligo: obsc urita¬
tẽ ipsius legis designat. ẽ urbo. siue cõmoci¬
Ouentoꝵ. cõminacionẽ ipsiss legis qͦd dici
siqͥs hoc uł illud fecerit. occidat᷑. Procella:
ipsã uindict᷑ã . T ube sonitꝰ preseneiam &
iduentũ dei omnipotentis. Unde idem apls
Alias dicit. In iussu .&. inuoce arehangeli q
in tuba dei descendet de cęlo Per tubã aute.

Expanded text:
possit, sicut de veteri populo Judaico legimus, sed invisibilem et incomprehensibilem Deum. Haec in Sina monte facta referuntur, quando data est lex, ignis videlicet, turbo, caligo, procella, tubae sonus et vox verborum. Visus est, inquit, Dominus in monte Sina. Turbo est ventus validus, auferens stipulas, et leviora quaeque pulvere terrae involvens. Plerumque etiam ea tollit quae graviora sunt. Caligo est tenebrositas fumi et ignis. Procella est tempestas et pluvia. Facta gredi. Unde et terraemotus exstitit ibi, ut ipsi ex toto terrore perculsi, ad Deum coelorum confugium facerent; tenebrae autem, sive caligo, obscuritatem ipsius legis designat. Turbo sive commotio ventorum comminationem ipsius legis quae dicit: Si quis hoc vel illud fecerit, occidatur. Procella autem ipsam vindictam. Tubae sonitus, praesentiam et adventum Dei omnipotentis. Unde idem apostolus alias dicit: In jussu, et in voce archangeli, et in tuba Dei descendet de coelo. Per tubam autem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmissionẽ de filio aeciꝑe. &. lot b qͥ lib̾at
e de excidio sodo moꝵ. Unde &. ipse uidex
ominũ: dicturꝰ est in die examinis. Q ũa¬
qui fecistis uni ex mininis meis ifecistis
Mem̃tote uinc̾tor. tanꝙͣ. simul uineti
Hoc ẽ sicut optaretis uobis subueniri ur̃i
meminisse si eẽtis uincti carce re: ita mem¬
tote illoꝵ. qͥcꝓ fide r ꝑi iuncłati tenentur
iude licet tanqͣ q uos sunul sitis cũ eis¬
q: ipsi in corꝑe morantes. Ouod ẽ dicere
Qua in corꝑe ad huc estis morantes ꝑ qͥd
er ꝑimentũ cognoscitis. qͥd necesse sit la¬
borantibꝰ inem̃tote illoꝵ qͥlaborant in
aoctrina &. oꝑacione sc̃a sub ministrando
uictũ & uestimentũ sicut uelletis ur̃i me¬
minisse si talit᷑ laboraretis. Per hoc enim
q ineorꝑe mortali manetis sicut &. illiꝰ ex¬
pimto ꝓbatis q milicia ẽ uita hominis
suꝑ terrã &. homo ad labore naseit᷑. sieut

Expanded text:
promissionem de filio accipere, et Loth qui liberatus promissionem de filio accipere, et Loth qui liberatus est de excidio Sodomorum, unde ipse judex omnium dicturus est in die examinis: Quandiu fecistis uni ex minimis meis, mihi fecistis . Mementote vinctorum tanquam simul vincti, hoc est, sicut optaretis vobis subveniri, vestrique meminisse si essetis vincti in carcere, ita mementote illorum qui pro fide Christi vinculati tenentur, videlicet tanquam et vos simul sitis vi ipsi in corpore morantes. Quod est dicere: Quia in corpore adhuc estis morantes, per quod experimento cognoscitis, quid necesse sit laborantibus, mementote illorum qui laborant in doctrina et in operatione sancta, subministrando victum et vestimentum, sicut velletis vestri meminisse, si taliter laboraretis: per hoc enim quia in corpore mortali manetis, sicut et illi, experimento probatis, quia militia est vita hominis super terram, et homo ad laborem nascitur, et
Abbreviated transcription (Latin):
uidelicet qr rubigine̾ peccatoꝵ. ꝯsimit.
q. cordͥa hominũ ad caritat̾e accendit.
Sed potest quȩ ri ad hue: quare assimil et᷑
igni. At uͥ respondendũ ẽ ꝙ sicut ignis
later insilicib & petris. ita omp̃s as in
creatura sua manet s tam̃ ñ uidetur
Caritas frat̃nitatis maneat in uobis Q
ẽ dicere. Ita diligite om̃s sieut uosmet¬
ipsos. recogitantes uos habere imũ pa¬
tre dm ommipotentẽ &s. una matre eccłam
siue ey uno patre adam .& una matre eua
ꝓi genitos es. hospitalitate nolite obliuis¬
er Non dxͣ hospitales estote. s hospitalitate
nolite obliuiser fuerant eñi illi satis hos¬
pitalitati dediti. Inteqͣ. ex poliati essent
pital itate pͥstina: nolite obliuioni trade
re. hospitalitas aũ hilari m̃te & animo le
to agenda ẽ. iuxta qͦd beatus ꝑEtAUS di¬
cit. Hospitales inuicẽ: sine murmuraciõe
O alibi Hylarẽ datorẽ diligit ds. Sequit᷑
Ser hanc eñĩ placuerĩ qͥd̃a deꝙ angelis
hospicio receptis᷑ ut ab raham q merint

Expanded text:
rubiginem peccatorum consumit, et corda hominum ad charitatem accendit. Sed potest adhuc quaeri quare assimiletur igni? Ad hoc vero respondendum est: quia sicut ignis latet in silicibus et petris, ita omnipotens Deus in creatura sua manet: sed tamen non videtur. Charitas fraternitatis maneat in vobis. Quod est dicere: Ita diligite omnes, sicut vosmetipsos, recogitantes vos habere unum Deum Patrem omnipotentem, et unam matrem Ecclesiam, sive ex uno patre Adam, et una matre Eva progenitos esse: et hospitalitatem nolite oblivisci. Non dixit: Hospitales estote, sed hospitalitatem nolite oblivisci. Fuerant enim illi satis hospitalitatibus dediti, antequam exspoliati essent pitalitatem nolite oblivioni tradere pristinam. Hospitalitas autem hilari mente et animo laeto est agenda, juxta quod beatus Petrus dicit: Hospitales invicem sine murmuratione . Et alibi: Hilarem datorem diligit Deus . Sequitur: Per hanc enim placuerunt quidam Deo, angelis hospitio receptis, ut Abraham qui meruit
Abbreviated transcription (Latin):
ñ filnĩ estis. Quisqͥs extra disciplinã dñi
manet. euiꝰ disciplinę participes facti st̃
om̃s bonifiluĩ ꝑtinentes ad hereditate eȩ¬
lestẽ. ad ulterinꝰ filius ẽ: nec ꝑtinet ad
he reditatẽ paternã. qr ñ est filius libere.
Cauete ne sitis adulterini filii. Om̃s em̃

Expanded text:
non filii estis. Quisquis extra disciplinam Domini non filii estis. Quisquis extra disciplinam Domini manet, cujus disciplinae participes facti sunt omnes boni filii pertinentes ad haereditatelestem, adulterinus filius est, nec pertinet ad haereditatem paternam: quia non est filius liber. Cavete ne sitis adulterini filii, omnes eni
Abbreviated transcription (Latin):
ecelestis. Ac si diceret. Melius ẽ uobis ꝑ dis¬
ciplmña .&. correpeione quę affectu patͣno
agit᷑. transire ad hereditat̾e cȩlestẽ: quã ex¬
tra disc iplina e̾e̾. sicq ad penas descendere
inferni. Putatis eñi qͦd odio uoi habeat. ac
dereliq̃rit ds. ꝑ hec que passi estis: si hec ñ pa¬
teremini. tũc magis hoc cogitare cõpetebat
Nã qr flagellat omñẽ filiũ quẽ recipit. qͥ
ñ flagellat᷑. sine dubio ñ est innumero fili¬
or. His uerbis ostendit eis. qr unde putabãt
se de relictos eẽ: inde magis credere poterant
diligi ab illo. Ouis eñĩ filius quẽ ñ corripit
pater Solet aliqͦciens pat̾ familias filios ab¬
enos negligere. suos uͦ castigare & corriꝑe. ne
eos opprimat mala negligenc ia. Nullus est
pat sapiens: qͥ ñ corripiat filios del inquentes
ꝙ aliqͥndo bona agentes increpat. ut ad melio¬
ra accendant᷑. Unde s heli qͥ filios suos ñ
corripuit: ñ meruit eos heredes sacerdocii

Expanded text:
capiatis; ac si diceret: Melius est vobis per disciplinam et correctionem, quae affectu paterno agitur, transire ad haereditatem coelestem, quam extra disciplinam esse, sicque ad poenas descendere inferni. Putatis enim quod odio vos habeat ac dereliquerit Deus, per haec quae passi estis? Si hae non pateremini, tunc magis hoc vos cogitare competebat. Nam si flagellat omnem filium quem recipit, qui non flagellatur sine dubio non est in numero filiorum. His verbis ostendit eis, quia unde putabant se derelictos esse: inde magis credere poterant diligi ab illo. Quis enim filius quem non corripit pater? Solet aliquoties paterfamilias filios alienos negligere: suos vero castigare et corripere, ne eos opprimat mala negligentia. Nullus est pater sapiens qui non corripiat filios delinquentes, et aliquando bona agentes increpat ut ad meliora accendantur. Unde et Heli, quia filios suos non corripuit, non meruit eos haeredes sacerdotii
Abbreviated transcription (Latin):
stis. ¶. qͦd moyses cũ angelo. ñ cũ qño fue¬
rit locutꝰ. oftendit beatꝰ stephanꝰ in ꝯten¬
cione sua. quã habuit cũ iudeis. Hie est
Iu pat̾no loc utꝰ est dñs fide libꝰ. tanꝗͣ. fili¬
is. Na ascendens in mont̾e̾. qͥndo intcetera

Expanded text:
stis. Et quod Moyses cum angelo, non cum Domino fuerit locutus, ostendit beatus Stephanus in concione sua, quam habuit cum Judaeis: Hoc est, tu paterno locutus est Dominus fidelibus tanquam filiis: nam ascendens in
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ĩ accensi. ꝯsumunt inse qͥcqͥd fluidũ at¬
q lib idinosũ inuenit᷑. ardentq pariter
amore dilectionis dei &. ꝓrimmi. Duplient
eni ꝯsumunt᷑ extra castra. siue dũ morti¬
ficant m̾ebra sua cũ uiciis .a. deupiseen¬
ciis ut diximꝰ: siue. ad exemplũ dũ ice passi¬
onis. martẏrii palmã subeunt: iuxta qͦd
bentꝰ ꝑE tRUS hortat᷑ dicens ł: ꝑs passus
est. ꝓ nobis: relinquens uobis exemplĩr ut
sequamini uestigia eiꝰ. Infertur sanguis

Expanded text:
s accensi consumunt in se quidquid fluidum atque libidinosum invenitur, ardentque pariter amore dilectionis Dei et proximi Dupliciter enim consumuntur extra castra, sive dum mortificant membra sua cum vitiis et concupiscentiis, ut diximus, sive dum ad exemplum Dominicae passionis martyrii palmam subeunt, juxta quod beatus Petrus hortatur dicens: Christus passus est pro nobis, relinquens vobis exemplum, ut sequimini vestigia ejus . Infertur
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ ad utilitate a nimȩ nr̃e. in recipiendo
sc̃ificae ionẽ eiꝰ. Ili qͥdẽ patres camales ad
hoc erudiunt nos ut ipsis simꝰ util es se¬
cundũ suã uoluntatẽ: quȩ in om̃sbꝰ ñ est
util is. Deus uͦ omp̃s ad omnia utilia nos
instituit. ut salutẽ animȩ nr̃e consẽqmͣ:
s. recipiamꝰ sc̃ i ficacione̾ eiꝰ udelicet ut
simꝰ scĩ sicut ipse. scđ̾m quenda modũ iuix¬
ta qͦd ipse dient sc̃i estote: qr a. ego sc̃s sũ.
Aa hoc inquã nos erudit & castigat. ut
nos dignos efficiat suis muneribꝰ. Unaqͣ¬
q a. eni gens. scdm sua̾ uoluntat̾ẽ filios
su ios erudit: sicut ꝯsuetudo fuit romanoꝵ
filios erudire in re militari.: grecoꝵ. lit¬
teris instruere suos. Om̃is aũ discipli¬
na. inp̾senti qͥd̾e uidet᷑ ñ ẽe̾ gaudii sed
meroris. postea aũ fructũ pacatissimũ

Expanded text:
 et utilitatem animae nostrae. In recipiendo sanctificationem ejus. Illi quidem patres carnales ad hoc erudiunt nos, ut ipsis simus utiles secundum suam voluntatem, quae in omnibus non est utilis: Deus vero omnipotens ad omnia utilia nos instituit, ut salutem animae nostrae consequamur, et accipiamus sanctificationem ejus: videlicet, ut simus sancti, sicut et ipse, secundum quemdam modum, juxta quod ipse dicit: Sancti estote, quia et ego sanctus sum. Ad hoc inquam nos erudit et castigat, ut nos dignos efficiat suis muneribus. Unaquaeque etenim gens secundum suam voluntatem filios suos erudit: sicut consuetudo fuit Romanorum suos filios erudire in re militari, Graecorum, litteris instituere suos, Omnis autem disciplina in praesenti quidem non videtur esse gaudii, sed moeroris. Postea autem fructum pacati
Abbreviated transcription (Latin):
tes eũ qͥ suꝑ tęrrã loquebat᷑: multo ma
gis qͥ de celis loquentẽ auertimꝰ. subaudis.
n effugiemꝰ. Ae si diceret Si patres nrͣi ui¬
dicta onmipotentis deiñ effugert qui
p̃cepta illius preuaricati st̃ fabricando
idolũ. quȩ ꝑ moysen uł ꝑ angelũ data
stͥ illis. quoꝵ ut̃q interra loq̃bat᷑: mus¬
tomagis nos ñ poterimꝰ euadere iundie¬
ta illius. si p̃cepta quȩ ꝑ filiũ data st̃ eͣ¬
tẽpserimꝰ Illi in qͥt in terraloquentẽ au¬
diert: nos de celo. Propt unitatẽ aũ ꝑso¬
nę quã habet filius dei in duabꝰ naturis
đr de celo nobis loqui. Intersa eñi uide¬
bat᷑ loqui ꝑ humanitatẽ. s erat int̃¬
ra & in cęlo ꝑ diuinitatẽ. Unde ipse di¬
cit Nemo ascendit in cęlũ nͥ qͥ descen¬
dit de celo: fil ius hominis qͥ est incelo.
se qͦq de celo nobis loquit᷑. Oua ꝓpt audi¬
endꝰ est multomagis quã moyses. Seqͥt᷑
Cuiꝰ uor mouit terr̃a tunc. subaudns.

Expanded text:
 super terram loquebatur: multo magis nos, qui de coelo loquentem nobis avertimus. Subauditur, non effugiemus, ac si diceret: Si patres vestri vindictam omnipotentis Dei non effugerunt, qui praecepta illius praevaricati sunt fabricando idolum, quae per Moysen vel per angelum data sunt illis, quorum uterque in terra loquebatur, multo magis nos non poterimus evadere vindictam illius, si praecepta, quae per Filium data sunt, contempserimus. Illi, inquit, in terra loquentem audierunt, nos de coelo. Propter unitatem autem personae, quam habet Filius Dei in duabus naturis, dicitur de coelo nobis loqui. In terra autem videbatur loqui per humanitatem, sed erat in terra et in coelo per divinitatem: unde ipse dicit: Nemo ascendit in coelum, nisi qui descendit de coelo, Filius hominis, qui est in coelo. se quoque de coelo nobis loquitur. Quapropter audiendus est multo magis quam Moyses. Sequitur. Cujus vox movit
Abbreviated transcription (Latin):
eosne deficiant intribulacionibꝰ dũ ñ usq ad
martẏriũ .x. sanguinis effusion̾e adhuc ꝑue
uerant. Unde &. subdit. Nondũ eñi usq ad san¬
guin̾e restitistis. aduersus peccatũ repugnan¬
tes: Ie si diceret.eẜ. si amisistis facultates terre¬
nas expoliati aꝯtribulibꝰ ur̃is : tam̃ ñ sustinu
q ad sanguinẽ resistit pugnans aduersus pec¬
catũ. qͥ ꝓ ueritate fidĩ aduersus infideles
pugnat usq ad mort̾e: sicut sci apłi. eorq
successores fecert. Nã in fidelitas: peccatũ
marimũ ẽ. Dũ aũ qͥs uult deciꝑe. aut blan¬
diciis aut terroribꝰ pugnans ꝑ fide. ꝯtra
infidelẽ: utiq aduersiis peccatũ pugnat¬

Expanded text:
ciant in tribulationibus, dum usque ad martyrium et sanguinis effusionem adhuc non pervenerant: unde et subdit: Nondum enim usque ad sanguinem restitistis, adversus peccatum repugnantes. Ac si diceret: Etsi amisistis facultates terrenas, exspoliati a contribulibus vestris, tamen mortem que ad sanguinem resistit, pugnans adversus peccatum, qui pro veritate fidei adversus infideles pugnat usque ad mortem: sicut apostoli eorumque successores fecerunt; nam infidelitas peccatum maximum est: dum autem quis vult, decipit aut blanditiis, aut terroribus, pugnans pro fide contra infidelem, utique adversus peccatum repugnat
Abbreviated transcription (Latin):
thorꝰ immacłatꝰ ẽ. hoc ẽ legitimꝰ ꝯcubit᷑.¬
uł recubi absq formeacionis causa. &. im¬
macłatꝰ lectꝰ iminacłatr̃ & illi inde sur¬
tentes hoc ẽ macłam peccati inde ñ tra¬
nis s peccati macłam ñ habent. Melius ẽ
eñĩ uxor̃e legitiine ducere. quã cũ mere¬
tricibꝰ fornicari: Nut etiã alioꝵ uxores ui¬
olare Smu̾ legitimũ ñ fuerit comubũr ue

Expanded text:
est, hoc est legitimus concubitus absque fornicationis causa et immaculatus lectus, immaculati et illi inde surgentes, hoc est, maculam peccati inde non tranis, sed peccati maculam non habent. Melius est enim uxorem legitimam ducere, quam cum meretriculis fornicari, aut etiam aliorum uxores violar
Abbreviated transcription (Latin):
Eiteru. In hoc cognoscent om̃s qr mei
estis discipłi: si dilectionẽ habueritis ad
inuic̃ẽ. Propt̾ea etiã  apłs dicit. Pacẽ
seqͥmini: eũ omnibꝰ bonis. Pacis autem
nomine: intelligenda ẽ dilectio &. concordi
aͦc̃imonia aũ đr castitas. siue mundieia cor¬
lii dei uocabunt᷑. Beati mundo corde: qͣmͣ
ipsi d̾m uidebunt. Contẽplantes. ne quis
desit gre̾ dei. Q uod dicit ꝯtẽ plantes. idest
diligent᷑ attendentes. atq ꝯsidantes ne
qͥs urm desit gre dei̾ sic loquit᷑ eũ eis tan¬
qͣ. cũ uiatoribꝰ. qͥ cũ numero & comitatu
longe munerasua portant: qͥbꝰ solet dice¬
re is qͥ preest. Uidete ne aliqͥs ur̃m rema¬
neat: qͥ nͣ ꝑgat nobiscũ. Ueluti si diceret
Non hoc tantũ reqͥro ut uos soli grͣam ẽ¬
sequantim. patriãq cȩlestẽ intretis sed
etiã ut inspiciatis & ceteros. Orãm aute
deidicit. fid̾e spem .&. caritat᷑e. ꝑ quas
me ret᷑ homo grãm dei inuenire. qr cũ is¬
tis habet & reliquas Siue grãm aei di¬

Expanded text:
oc cognoscent omnes quia mei estis discipuli, si dilectionem habueritis ad invicem. Propterea etiam et Apostolus dicit: Pacem sectamini cum omnibus bonis. Pacis autem nomine intelligenda est dilectio et concordia. Sanctimonia autem dicitur castitas mentis et corlii Dei vocabuntur. Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt. Contemplantes ne quis desit gratiae Dei. Quod dicit, Contemplantes, id est diligenter attendentes atque considerantes, ne quis vestrum desit gratiae Dei. Sic loquitur cum eis, tanquam cum viatoribus, qui cum numero et comitatu longa itinera permeant: quibus solet dicere is qui praeest: Videte ne aliquis remaneat qui non pergat vobiscum, veluti si diceret: Non hoc tantum requiro, ut vos soli gratiam consequamini, patriamque coelestem intretis: sed etiam ut inspiciatis et caeteros. Gratiam Dei dicit, fidem, spem, et charitatem, per quas meretur homo gratiam Dei invenire, quia cum istis habet, et reliquas. Sive gratiam Dei di
Abbreviated transcription (Latin):
miodis inueniat medieina aiumę suę. His
aũ uerbis hesitacionẽ sc̃oꝵ. tangit. ad
hoc ut sine aliqͥ dubitacione crederent
in eũ Pacem seqͥminicũ om̃ibꝰ. subaudis
bonis. & sc̃imoniã: sine qua nemo uidebit

Expanded text:
modis inveniat medicinam animae suae. His modis inveniat medicinam animae suae. His autem verbis haesitationes eorum tangit, ad hoc ut sine aliqua dubitatione crederent in eum. Pacem sequimini cum omnibus. Subaudi bonis. Et sanctimoniam, sine qua
Abbreviated transcription (Latin):
ciplina meycedis p̃miũ reddit᷑ gaudĩi¬
q subsequit᷑. uł ꝓpterea ut possitis here¬
ditatẽ suꝑnã cũ bonis filiis ꝑciꝑe: remis¬
sas manꝰ a bono oꝑe .&. torpentes ocio pi¬
gricie &. soluta genua erigite. ad bona
oꝑa agenda. Per pedes aũ &. genua. de¬
bemꝰ acciꝑe oꝑa:sicut s. ꝑ manꝰ. Per gres¬
sus au intellectũ: inteneionẽq mentis.
¶. est sensus . T alia oꝑa agite. quȩ ꝑfectũ
intellectũ habeant: qͦd bona inteneiõe
fiant. Rec̾te inqͥt ambulate: ne elaudica¬
eio plus aderescat. s pocius ad statũ rec¬
ł itudims erigat. Remissas manꝰ s genu¬
a soluta mandat erigere: sicut &. ysaias
p̃cipit dicens. Confortate manꝰ dissolutas.
.s. genua debilia roborate. Ut ñ elaudicans
qͥserret id÷ ut nͣ hesitans qͥs in fide. bonis¬
q: oꝑibꝰ erret auia rectitudinis magis
qũ sanet᷑ apeceatis. credendo in đm. Ic si
diceret. Qui ñ credit recte melius ẽ ut
firmius q. tenacius credat: quatinꝰ om̃ib

Expanded text:
ciplinam mercedis praemium redditur, gaudiumque subsequitur; vel propterea ut possitis haereditatem supremam cum bonis filiis percipere. Remissas manus a bono opere, et torpentes otio pigritiae. Et soluta genua erigite, ad bona opera agenda. Per pedes autem et genua debemus accipere opera, sicut et per manus: per gressus autem intellectum, intentionemque mentis; et est sensus: Talia opera agite quae perfectum intellectum habeant, quod bona intentione fiant; Recte, inquit, ambulate; nec laudatio plus accrescat, sed potius ad statum rectitudinis erigat. Remissas manus et genua soluta mandat erigere, sicut Isaias praecipit, dicens: Confortate manus dissolutas et genua debilia roborate, ut non claudicans quis erret: id est ut non haesitans quis in fide bonisque operibus, erret a via rectitudinis: magis autem sanetur a peccatis credendo recte in Deum; ac si diceret: Qui non credit recte, melius est ut firmius et tenacius credat quatenus omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
inp̾senti ñ uidet᷑ disciplina gaudii. sed
meroris: qmi flagellatur sepissime. con¬
stringit᷑ de qͦ id agit᷑: sustiuet fam̃e. pitit᷑
ea inqͥens cũ ꝑuenerit. id culmen per¬
fectionis reddet eadẽ disciplina paca¬
tissimũ fructũ nisticie ꝑ eam exerei¬
tatis. id ꝑ eand̾e disciplinã ꝓbatis
atq ꝑ fectis. fructũ aũ pacatissimu
uocat. gratissima atq acceptissima re¬
imimeracionẽ: qua ꝑcipiunt hñ qui ꝑ
candẽ disciplinã erercent᷑ atq ꝓbañ¬
t᷑. Uerbi gr̃a romani tirones q ui dis¬
ciplina rei militaris st̃ exercitati mui¬
ta ꝯtraria pͥmũ sustinentes: postea ga¬
uisi st̃. monarehiã tocius orbis possi¬
dentes Si milit̃ intelligendłi de his qͥ
indisciplina diuina affligunt᷑. qͥ prȩmia
et̾na recepturi st̃. sicut sc̃i apłi. marty¬
res & doctores eccłe. Propt᷑ qͦd remissas
manꝰ .&s. soluta genua erigite . &. gressus

Expanded text:
audii, sed moeroris, quoniam flagellatur saepissime et constringitur, de quo id agitur sustinet famam, patitur ea, inquiens, cum pervenerit ad culmen perfectionis, reddet ei eadem disciplina pacatissimum fructum justitiae per eam exercitatis, id est per eamdem disciplinam probatis atque perfectis. Fructum autem pacatissimum vocat gratissimam atque acceptissimam remunerationem quam percipiunt hi qui per eamdem disciplinam exercentur atque probantur. Verbi gratia: Romani tirones, qui in disciplina rei militaris sunt exercitati, multa contraria primum sustinentes postea gavisi sunt, monarchiam totius orbis possidentes. Similiter intelligendum de his qui in disciplina divina affliguntur, qui praemia aeterna recepturi sunt, sicut sancti apostoli, martyres et doctores Ecclesiae. Propter quod remissas manus et soluta genua erig
Abbreviated transcription (Latin):
tur: sicut qͣndo lex data ẽ Sequit᷑. Qũã
uocẽ tubarũ uł angeloꝵ. illi qͥ audiert
excusauert se. ne eis fieret uerbũ. idest
ne eis loqueret᷑. Non enͣi portabant qͦd
dicebat᷑ ad eos: hoc ẽ ñ poterant ferre uo¬
cẽ angeli pretimore. Unde & dixer̃t moy¬
si. Loquere tu nobis. ñ loquat᷑ nobis dñs.
ne forte moriam᷑. Nimio eñi timore fue¬
rant ꝑculsi. uidentes totũ mont̾e sỹna
fumare. ꝓcellas qͦq & tonitrua. uocesq
tubarũ. ¶. si bestia tetigerit montẽ.
lapidabit᷑ sub audis. iapidibꝰ grandinis
celitꝰ missis . Sic eñi preceꝑat dñs. Longe se
faciant filii isrł a monte: qmͣ si homo aut
aliqua bestia accesserit ad mont̾ẽ. lapidibꝰ
grandinis intͣficiet᷑. & ita terribile erat qͦs
uidebat᷑ subaudis. ut neq auderent qu¬
dire. neq accedere ad monte. Moyses eñi
dixit. Exterritꝰ sũ .&. tre mebundꝰ. Si
inoyses exterritꝰ ẽ: qͥd dicendũ de aliis. Sed
bi dictũ est. Non accessistis ad tracłabilẽ

Expanded text:
ta est. Sequitur: Quam vocem tubarum et angelorum, qui audierunt excusaverunt se, ne eis fieret verbum, id est, ne eis loqueretur. Non enim portabant quod dicebatur ad eos, hoc est non poterant ferre vocem angeli prae timore, unde et dixerunt Moysi: Loquere tu nobis, non loquatur nobis Dominus, ne forte moriamur . Nimio enim timore fuerant perculsi, videntes totum montem Sina fumare, procellas quoque et tonitrua et voces tubarum. Et si bestia tetigerit montem, lapidabitur. Subauditur lapidibus grandinis coelitus missis; sic enim praeceperat Dominus: Longe se faciant filii Israel a monte, quoniam si homo aut aliqua bestia accesserit ad montem, lapidibus grandinis interficietur. Et ita terribile erat, quod videbatur. Subauditur, ut neque auderent audire, neque accedere ad montem. Moyses enim dixit, Exterritus sum, et tremebundus. Si Moyses exterritus est, quid dicendum de aliis? Sed bi dictum est: Non accessistis ad tractabilem
Abbreviated transcription (Latin):
causã uł dd ipsas tes sꝑitales erudiunt s
ad id qͦd eis uidet᷑. sic ut apłs manifestat dicens.
eU illi qͥd̾e patres carnales. ex quoꝵ semine
corꝑa sũpsimꝰ. intpr̃e paucoꝵ dierũ scd̾m
suã uoluntat̾e erudiebãt nos. hic dũ patͣ¬

Expanded text:
causam, vel ad res spiritales erudiunt, sed causam, vel ad res spiritales erudiunt, sed ad id quod eis videtur, sicut Apostolus manifestat, dicens: Et illi quidem, patres carnales, ex quorum semine corpora sumpsimus, in tempore paucorum dierum, secundum suam voluntatem erudiebant nos: hic aut
Abbreviated transcription (Latin):
Pat̾ sꝑuũ id÷ creator animarũ. ds omp̃s
est. qui omnia ereauit pͥmũ ex mchilo.: de¬
inde ui ex elem̃tis corꝑa hominũ. alioꝵq a¬
nimaliũ. Anim̃a uͦ hominis ex nic hilo cre¬
auit: q. creat adhuc. Non est eñi putandũ
qͦd anima pars deitatissit: qmͣ deitas creata¬
ñ est. anima aĩi creatura ẽ. Ideirco aũ om¬
nipotent̾ẽ dm ereatorẽ amniarũ appellat
ñ corpor. cũ omniũ creator sit: qr corpꝰ nrm
ex semine patno simul &. mat̾no ꝯficit᷑ a
nima uͦ semꝑ a deo ex nichilo creat᷑. Si inqͥ
patres carnales timebamꝰ. a qͥbꝰ tẽ poraliter
eruidiebam. ut heredes illor. mereremͣ fie¬
ri: qͥnto magis creatori animarũ obȩdire atq
ob te̾ꝑare debemꝰ: ut cũ illo in gła et̃ne be¬
atitudinis uiuamꝰ : Nec solũmͦ differencia
ẽ inter eos ꝓpt̃ discrecionẽ ꝑsonarũ. ꝙ istis
t̾renis nichil est cȩlestis.s etiã ipsa causa dis¬
ciplmȩ atq erudicionis. Non eñi ad eandẽ

Expanded text:
 id est creator animarum, Deus omnipotens est, qui bona creavit primum ex nihilo, deinde vero ex elementis corpora hominum aliorumque animalium. Animam vero hominis ex nihilo creavit, et creat adhuc: non est enim putandum quod anima pars deitatis sit: quoniam deitas increata est, anima autem creatura est. Idcirco autem omnipotentem Deum creatorem animarum appellat, non corporum, cum omnium creator sit: quia corpus nostrum ex semine paterno et materno conficitur: anima vero semper a Deo ex nihilo creatur. Si, inquit, patres carnales timebamus, a quibus temporaliter erudiebamur, uti haeredes illorum mereremur fieri: quanto magis creatori animarum obedire atque obtemperare debemus, ut cum illo in gloria aeternae beatitudinis vivamus? Nec solummodo differentia est interreni, ille est coelestis, sed etiam ipsa causa disciplinae atque eruditionis. Non enim ad eamdem
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ int̾pretatur uisio pacis. uult intelli¬
gi cȩlestem patriam: eccłam uidelicet suꝑ¬
nã. que ꝯstat ex angelis .s. hominibꝰ iustis.
ad quã ascenditur fide .ẜ. de fiderio EPac¬
cessistis ad frequenciã. siue multitudiñe
multoꝵ. miliũ angeloꝵ. ꝯsociati illis infide.
consociandi iterũ in gła: iuxta qͦd dñs
dicit. Frunt electi: sic ut angeli dei in cę¬
lo. eẜ accessistis ad eccłam pͥmitiuoꝵ. qui
conscripti st̃ in cęlis. Ad eccłam p̾miti¬
dider̃t. quoꝵ fidei illi adiuncti st̾ cre¬
dendo & quor. nomina seripta st̃ in me¬
moriã ommipotentis dei. iuxta qͦd ipsa
ueritas eis dixit. Gaudete qͦd nomina
ur̃a scripta st̃ in cęlis. & accessistis add̾m

Expanded text:
quae interpretatur visio pacis, vult intelligi coelestem patriam, Ecclesiam videlicet supernam, quae constat ex angelis et hominibus justis, ad quam acceditur fide et desiderio. Accessistis. Ad frequentiam. Sive multitudinem. Multorum millium angelorum. Consociati illis in fide, consociandi iterum in gloria. Juxta quod Dominus dicit: Erunt electi sicut angeli Deo in coelo. Et accessistis. Ad Ecclesiam primitivonum, qui conscripti sunt in coelis. Ecclesiam primitididerunt, quorum fidei illi adjuncti sunt credendo: et quorum nomina scripta sunt in memoria omnipotentis Dei, juxta quod ipsa Veritas eis dixit: Gaudete quia nomina vestra scripta sunt in coelis . Et accessistis ad Deum