comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& securitas. tc̃repentin eis suꝑ ueni& interitꝰ: Beati aut̃ sunt
illi. qui siue cotidie dũ transeunt ꝑmortẽ. siue &iã tẽ ueni¬
entes ad generalẽ resurrectionẽ: parati inuentifuerint :
H inc in euuangło ipsedic̃: Uigilate. necũ uenerit dñs repen¬
te: Inueniatuos dormientes: Et alibi: Dies dni sic̃ fur. ita
Uigilat ut beatꝰ gregorius dic̃: quiseruat operando quod
credit: Haecaut̃ uestim̃ta q̃ uigilanti studio monentur
seruari: sacram̃tast baptismatis Uestimenta sua con¬
seruat : quibaptismũ ñ iterat: Uestim̃ta &iã sua custodit.
qui ea quȩ inbaptismo ꝓmisit. Impleresatagit: Ista sunc¬
uestimenta in mortalitatis & hinocentiȩ : quib: primus homo
inpara dyso expoliatꝰ fuerat. sed iterũ ꝑ occisũ uitulũ sagi¬
natũ .i. ꝑ passionẽ filiidĩ inbaptismo eadẽ uestim̃ta recipit
Seruat igit᷑ hȩcuestim̃ta: quisquis grauiorib peccatis se
tecarnis cogente c̃tigerint: habet adhuc baptis mum

Expanded text:
s superveniet interitus. Beati autem sunt illi, qui sive quotidie dum transeant per mortem, sive etiam tunc venientes ad generalem resurrectionem, parati inventi fuerint. Hinc in Evangelio ipse dicit: Vigilate, ne cum venerit Dominus repente, inveniat vos dormientes ; et alibi: Dies Domini sicut fur ivigilat ut beatus Gregorius dicit qui servat operando quod credit. Haec autem vestimenta quae vigilanti studio monentur servari, sacramenta sunt baptismatis. Vestimenta sua conservat qui baptismum non iterat. Vestimenta etiam sua custodit qui ea quae in baptismo promisit, implere satagit. Ista sunvestimenta immortalitatis et innocentiae, quibus primus homo in paradiso exspoliatus fuerat, sed iterum per occisum vitulum saginatum, id est per passionem Filii Dei, in baptismo eadem vestimenta recipit. Servat igitur haec vestimenta quisquis gravioribus peccatis se et fragilitate carnis cogente contigerit, habet adhuc baptismum
Abbreviated transcription (Latin):
explagablasphemiȩ eos depressit: ut ad fructuosã peniten¬
tiã surgere nullaten possent. qr semet ipsos obdurantes.
ad penitentiã noluert̃ reuerti: ET SEXTUS angłs effudit
phialã suã influm̃ illud magnũ euffaten: & siccauit aquã

Expanded text:
ex plaga blasphemiae eos depressit, ut ad fructuosam poenitenex plaga blasphemiae eos depressit, ut ad fructuosam poenitentiam surgere nullatenus possent, quia semetipsos obdurantes, ad poenitentiam noluerunt reverti. Et sextus angelus effudit phialam suam in flumen illud magnum Euphratem, et siccavit aquas
Abbreviated transcription (Latin):
nerant᷑: Undesequit᷑: ETCONMANOUCAUERT̃ lInguas suas
p̃dolore: Qđ uoxta litterã nullatent stare ual&: ut alterius
linguã quis laniarepossit. qui suã p̃dolorib manducat: Sic
suis: Cũ enĩ p̃dixerit conmanducauert linguassuas pre
dolore. &deinde subiungit. blasphemauert̃ dm̃ cȩ̨li p̃dolo¬
rib suis ostendit hoc eẽ linguas cõmanducare. qđes⁊
mutua exhortatione dm̃ celi blasphemare: Dolor quippe
iste insensibilis ÷: idẽ. peccatũ infidelitatis quo infideles dolers.
ñ sentientes dolorẽ suũ: ueluti frenetici paciunt᷑ iniuriã.
&putant se eẽ. sanos: Etqr apeccato infidelitatis noluert̃
recedere: ad hoc scelus usq ꝓlapsist̃: ut dm̃ cęli blasphema¬
rent: Istaaũt blasphemia : duplicit̃ agit᷑: Uoce scilic& &
cordis obduratione: Et quã uis ꝑnitiosa sit oris blasphemia:
tam̃ ꝑniciosior ẽ. cordis obduratio: ET Ñ EEERUN T
penitentiã ab operib suis: Acsidiceret᷑: Ita uehemens dolor

Expanded text:
commanducaverunt linguas suas prae dolore. Quod juxta litteram nullatenus stare valet, ut alterius linguam quis laniare possit, qui suam prae doloribus manducat. Sic guas prae dolore, et deinde subjunxerit, blasphemaverunt Deum coeli prae doloribus suis, ostendit hoc esse linguas commanducare, quod est mutua exhortatione Deum coeli blasphemare. Dolor quippe iste insensibilis est, id est peccatum infidelitatis, quod infideles dolent, non sentientes dolorem suum, veluti phrenetici patiuntur injuriam, et putant se esse sanos, et quia peccato infidelitatis noluerunt recedere, ad hoc scelus usque prolapsi sunt, ut Deum coeli blasphemarent. Ista autem blasphemia dupliciter agitur, voce scilicet, et cordis obduratione; et quamvis perniciosa sit oris blasphemia, tamen perniciosior est cordis obduratio. Et non egerunt poenitentiam ab operibus suis. Ac si diceretur: Ita vehemens dolor
Abbreviated transcription (Latin):
illis dics Quẽ ꝓphetarũ ñst̃ ꝑsecuti patres urĩ: & occidert̃
eos qui p̃nuntiabant deaduentu iusti: Sentiles quoq simi¬
lit̃ multũ scõꝵ martẏrũ sanguinẽ fudert̃: sic̃ nero crucifixit
p&rũ. decollauit paulũ. & multos alios. Hiomĩs iustodĩ iu¬
Vnde dñs in euuangło dic̃ : Requiret᷑ sanguis om̃iũ scõꝵ age¬
neratione hace re proboꝵ quieffusus ẽ super

Expanded text:
dicens: Quem prophetarum non sunt persecuti patres vestri? Et occiderunt eos qui praenuntiabant de adventu justi. Gentiles quoque similiter multum sanctorum martyrum sanguinem fuderunt, sicut Nero crucifixit Petrum, decollavit Paulum et multos alios. Hi omnes justo Dei juUnde Dominus in Evangelio dicit: Requiretur sanguis omnium sanctorum a generatione hac r
Abbreviated transcription (Latin):
Quiigit᷑ sanguinẽ prophetarũ ł c&erorũ scõꝵ fuderit. id ÷
qui spũalẽ illoꝵ sensũ interrenũ intellectũ c̃uerterit. san¬
guinẽ bib&: id ẽ. uindictam sanguinis sustinebit. hoc est
quicqͥd uitale habere uidet᷑ ꝑd&. & incarnali sensu rema
debriet᷑: ET AUDIUI alterũ subaudit᷑ uerbũ dics Etiam
dñe ds̃ omp̃s. iusta &uerast. iudiciatua: N dix̃ audiui al

Expanded text:
inem prophetarum vel caeterorum sanctorum fuderit, id est, qui spiritualem illorum sensum in terrenum intellectum converterit, sanguinem bibet, id est, vindictam sanguinis sustinebit. Hoc est, quidquid vitale habere videtur, perdet, et in carnali sensu remandebrietur. Et audivi alterum. Subauditur, verbum, dicens: etiam, D
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ẽ: uobis timentib nom̃ meũ oriet᷑ soliusticiȩ: Aliquan¬
do signific̃ & tribulationẽ p̃sentis uitȩ iuxta qđ inpara¬
bola iactiseminis dr̃: Quia aliud cecidit superparã. & statĩ
ut ortus ẽ sol &xaruit: Hic aũt̃ solẽ : intellegam ipsum
dãpnatũ hominẽ. quise in nouissimis dieb solẽ iusticiae
mentiet᷑. cũ sint in eo densissime tenebrȩ. & umbra morais
Insolẽ itaq angłs phialã effundit: quando p̃dicatores
aduersũ antixp̃m &eiꝰ ministros uerbũ p̃dicationis ꝓfert̃ :

Expanded text:
meum orietur sol justitiae , aliquanmeum orietur sol justitiae , aliquando significat et tribulationem praesentis vitae, juxta quod in parabola jacti seminis dicitur, quia aliud cecidit supra petram, et statim ut ortus est sol, exaruit. Hic autem solem intelligamus ipsum damnatum hominem, qui se in novissimis diebus solem justitiae mentietur, cum sint in eo densissimae tenebrae et umbra mortis. In solem itaque angelus phialam effundit, quando praedicatores adversu
Abbreviated transcription (Latin):
dnẽds̃ omps. iusta & uera iudiciatua.ꝗz iustũ ẽ. ut qui san¬
guinẽ fudert̃: sanguinẽ bibant .i. uindictã sanguinis
sustineant: Potest hoc specialit̃ dehereticis intelligi. &x
quoꝵ ore habundantia eloquioꝵ tãquã flumina decur¬
in sanguinẽ c̃uersi sanguinẽ bibt̃: qr dũ uerba legis &
ꝓphecarũ eloquia. dictaq apłoꝵ infalsos sensus cõmiitant.
agente ꝑsecutionis articulo. ipsũ nom̃ xp̃i qđ falso te¬
nebant amittunt. seruiendo publice uitus carnis: Dicat᷑
tes. quasi ipsos occidert̃: dignũ est ut pertemporalia q̃ ante
calcauert̃ flagella. ipsũ sanguinẽ quẽ effudert̃. quo &
animassuas cruentauert̃. coram hominib bibant .i. nom̃
tuũ qđ falso colebant publicenegent. & corruptionibus
carnis quas inanis głȩ appecitu refrenauerant. iterare
p̃sumant: ET QUARTUS EEEUDIT Phialã suã insole Sol
insacro eloquio: diuersas hab& significationes. Ponit᷑ enĩ
inbono & inmalo: Aliquando signific̃ xp̃m : dequo scrip

Expanded text:
unt judicia tua, quia justum est ut qui sanguinem fuderunt, sanguinem bibant, id est, vindictam sanguinis sustineant. Potest hoc specialiter de haereticis intelligi, ex quorum ore abundantia eloquiorum tanquam flumina decurin sanguinem conversi, sanguinem bibunt: quia dum verba legis, et prophetarum eloquia, dictaque apostolorum in falsos sensus commutant, agente persecutionis articulo, ipsum nomen Christi, quod falso tenebant, amittunt, serviendo publice vitiis carnis. Dicaturtes, quasi ipsos occiderunt, dignum est ut per temporalia quae ante calcaverunt flagella ipsum sanguinem, quem effuderunt, quo et animas suas cruentaverunt, coram hominibus bibant, id est nomen tuum quod falso colebant, publice negent, et corruptionibus carnis, quasi inanis gloriae appetitu refrenaverant, iterare praesumant. Et quartus angelus effudit phialam suam in solem. Sol in sacro eloquio diversas habet significationes, et ponitur i
Abbreviated transcription (Latin):
parte factum: a in p̃senti faciendũ ostendit : Nam sicut beatus
iohannes lapt sla idcirco maior habet᷑ om̃ib ꝓphetis. quiaquẽ illi p̃¬
glixerunt. istedigito demonstrauit: ita & hȩc ꝓphetia maior ẽ. om̃ib:.
quia eaquȩ antiqua ꝓphetia reuelanda p̾dixit: haecreuelata ostendit :¬
In hac aũt reuelatione nichilhystoricũ ẽ accipiendũ. qd ipsa uerba
Nsultilit̃ inspiciunt᷑ docere ꝓbantꝰ: Neq enĩ hocfieri potest. ut pauca
emultis dicamus. quod uiderit ueracit̃ equos inuisime. quorũ
ascensores haberent loricas igneas & iacintinas. & suphureas : Iria
namq geiu:a uisionũ: patres nr̃i intelligenda dixest̃: Primum
scilic& corporale: sicut iademꝑ ꝑoculos corporis. cȩlũ. t̾rã silẽ
in excessum̃tis siue uigilantib: siuedormientib: uiris : qundo ñ
res corporales sed simaliti. dines rerũ emipoialiũ intuentefutura
ibi p̃sadgant ministeria: E gen uisiorais: communeẽ. uiss a reꝓbis.

Expanded text:
a factum et in praesenti faciendum ostendit. Nam sicut beatus Joannes Baptista idcirco major habetur omnibus prophetis, quia quem illi praedixerunt, iste digito demonstravit, ita et haec prophetia major est omnibus: quia ea quae antiqua revelanda praedixit historicum est accipiendum, quod ipsa verba, si subtiliter inspiciuntur, docere probantur. Neque enim hoc fieri potest, ut pauca e multis dicamus, quod viderit veraciter equos in visione, quorum ascensores haberent loricas igneas et hyacinthinas et sulphureas. Tria namque genera visionum patres nostri intelligenda dixerunt: primum scilicet corporale, sicut videmus per oculos corporis coelum et terram, solem in excessu mentis, sive vigilantibus, sive dormientibus viris, quando non res corporales, sed similitudines rerum corporalium intuentes, futura ibi praesagant mysteria. Quod genus visionis commune est justis et reprobis,
Abbreviated transcription (Latin):
P usillist̃ : qui non possunt penetrare altiora miysteria
quib apłs dicit: Non potui uobis loqui quasi spualib

Expanded text:
Pusilli sunt, qui non possunt penetrare altiora mysteria, quibus Apostolus dicit: Non potui vobis loqui quasi spiritualibus,
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ recte magnadicitur : quia scĩ magna locunt᷑. mag¬
na operantur: Multitudo tubarũ: multus ẽ conuen¬
tus fidelium: Sedquamuis multisint: unam uocem
emittunt. quia omne qđ locunt᷑. inunuis fideicor¬
cordia consistit: Istȩst̃ tubep̃dicatoꝵ: quib uii dieb
iericho circũ euntib murullius corruert̃: Qđ mistice
in hac eccła completur. inqua per uii. dies. hoc est per
om̃e tempus huius uitȩ. p̃dicatorib tubã doc trinȩ
insonantib: : om̃is fortitudo infideliũ ruit: AUELUIA
hebreusermo ẽ: latine dr̃ laudate dnm̃ : Unde &ubi
nos innr̃is codicib habemꝑ. laudate pueridñm: greci
habent alleluia: Alleliua ergo scĩ resonant: quia & ipsi
dm̃ uerbo &opere laudant. & ceteros ut eadẽ faci¬
ant admonent: Hlocfecert̃ p̃cedentes fortissimipa¬
tres hocnos &iã licet infirmaate paruuli dicimus:
qđ laus: quia omĩs creatura cȩlestis & terres tris

Expanded text:
quae recte magna dicitur, quia sancti magna loquuntur, magquae recte magna dicitur, quia sancti magna loquuntur, magna operantur. Multitudo tubarum, multus est conventus fidelium. Sed quamvis multi sint, unam vocem emittunt: quia omne quod loquuntur, in unius fidei concordia consistit. Istae sunt tubae praedicatorum quibus septem diebus Hiericho circumeuntibus, muri illius corruerunt, quod mystice in hac Ecclesia completur, in qua per septem dies, hoc est, per omne tempus hujus vitae praedicatoribus tubam doctrinae insonantibus, omnis fortitudo infidelium ruit. Alleluia, Graecus sermo est, Latine dicitur: Laudate Dominum. Unde et ubi nos in nostris codicibus habemus: Laudate, pueri, Dominum. Graeci habent alleluia. Alleluia ergo sancti resonant, quia et ipsi Dominum verbo et opere laudant, et caeteros ut eadem faciant admonent. Hoc fecerunt praecedentes fortissimi patres, hoc nos etiam licet infirma mente parvuli dicimus. quod laus: quia omnis creatura coelestis et terrestris
Abbreviated transcription (Latin):
dstenditur: ita & babylon: Maxime aũt̃ principes huius
scłi ostendit auariciȩ seruire in his uerbis. quoꝵ exemplis
cetera perit multitudo: ET IN EA sangius prophetarum
sonã: aliquando debabylone. quasi detercia: Dic̃ enim
superius: Omĩs artifex. & omĩs ars ñ inueniet᷑ inte am¬
plius. &cã similit̃: Nunc aut̃ dic̃: Etinuentus ẽ in ȩa
sanguis prophetarũ & scõꝵ qui int̃ fectist̃ int̾ra In
quib uerbis apertissime. demonstratur in hacciuitate.
totũ corpꝰ diaboli intellegi debere Sanguis aũt̃ inuen¬
tus dr̃ : id ÷ uindicta sanguinis. quȩ ueniet suꝑ omẽm
reprobam generationẽ. ueta illud: Requiret᷑ sanguis
endum ẽ. &iã. quia ut supra dictum ẽ: illis anguinẽ
has uoces quia ipsa eas emittit: Quod aut̃ dic̃ posthaec:
non est diuersitas temporis. sic̃ dictum ẽ: sedordo narra¬
tionis: Ista aũt uox magna: magnũ est scõ desiderium:

Expanded text:
distenditur, ita et Babylon. Maxime autem principes hujus distenditur, ita et Babylon. Maxime autem principes hujus saeculi ostendit avaritiae servire in his verbis, quorum exemplis caetera perit multitudo. Et in ea sanguis prophetarum sonam, aliquando de Babylone, quasi de tertia. Dicit enim superius: Omnis artifex et omnis ars non invenietur in te amplius, etc., similiter nsanguis prophetarum et sanctorum, qui interfecti sunt in terra. In quibus verbis apertissime demonstratur, in hac civitate totum corpus diaboli intelligi debere. Sanguis autem inventus dicitur, id est vindicta sanguinis, quae veniet super omnem reprobam generationem, juxta illud: Requiretur sanguisendum est etiam, quia, ut supra dictum est, illi sanguinem has voces, quia ipsa eas mittit. Quod autem dicit: Post haec, non est diversitas temporis, sicut dictum est, sed ordo narrationis. Ista autem vox magna, magnum est sanctorum desiderium,
Abbreviated transcription (Latin):
lectatio. ut pote quilntormento constituti. &t̃nis penis
cruciabunt᷑. Ẽtostendit in his om̃ib eaquȩ ꝑquinq
sensus corporis cũ dulcedine ꝑcipiunt᷑. penitꝰ abhoc
scło eẽ transitura: Et OM̃S artifex sicut st̃ fabri
usum & iocunditatẽ ꝑtinent: tollent᷑ ab impus:
Etquare hoc fiat: sub infert᷑ causa: Qm̃ mercatores
tui inquid erant principes t̃rȩ: Istist̃ mercatores
dequib supradictum ẽ : qui ut honores tẽporales
sibiadquirant. animas suas infelici cõmertio cõmu¬
tant: Etidcrco quiababylon terrenaquęrit. q̃ male
utitur bonis temporalibus. & ipsis iusto dĩ iudicio
fraudatur. & aet̾nis supplicuis dãpnanda submergit᷑:
Ex ipsis enĩ regib terrae acmercatoribus: impia
cuutas constat: Qui & suas animas uenales faciunt:
& elationis fastu insuꝑbia subleuant᷑ quia in
Ninc manifestatur. quia sicut eccła inom̃s mundi gentes

Expanded text:
lectatio, ut pote qui in tormento constituti, aeternis poenis lectatio, ut pote qui in tormento constituti, aeternis poenis cruciabuntur. Et ostendit in his omnibus ea quae per quinque sensus corporis cum dulcedine percipiuntur, penitus ab hoc saeculo esse transitura. Etusum et jucunditatem pertinent, tollentur ab impiis. Et quare hoc fiat, subinfertur causa. Quoniam mercatores tui, inquit, erant principes terrae. Isti sunt mercatores, de quibus supra dictum est, qui ut honores temporales sibi acquirant, animas suas infelici commercio commutant. Et idcirco, quia Babylon terrena quaerit, quae utitur bonis temporalibus, et ipsa justo Dei judicio fraudatur, et aeternis suppliciis damnanda submergitur. Ex ipsis enim regibus terrae ac mercatoribus impia civitas constat, qui et suas animas venales faciunt, et elationis fastu in superbiam elevantur. Quia in Hinc manifestatur, quia sicut Ecclesia in omnes mundi gentes
Abbreviated transcription (Latin):
grauiorib peccatis. proquib mittent᷑ reprobi inmare .i
magna illaciuitas inmare . & ultra non inueniet᷑ Ia est
sicuti istelapis uelocit̃ transit in profundũ maris sic
om̃is reproborũ multitudo. uelocit᷑ mittet᷑ in ꝓfundita¬
tem inferni& amplius ñ inueniet᷑ insocietate aecd̃ae:
In hac enĩ eccła: simulst bonicum malis. q sic̃ hȩc uita
in t̾celũ &t̾ram media consistit: itautriusq partis
ciues in secontinet: Tunc aũt separabunt᷑ om̃s mali
nec ultra inuenientur insocietate bonoꝵ: F⁊ uox cΥ¬
TAREDORŨ & musicoꝵ. & tibia canentiũ. & tuba ñ audi
etur in ea amplius : Exhis quȩ superius cõmemorauerat.
quȩ aaquinq sensus corporis ꝑtinent: subiungit quae
simul &iam inter alia demundo auferri p̃dic̃ : Omnia
enim hȩc cũ delectatione a principib: huiꝰ scłi requiruñ:
Sedtunc abillis auferentur : quia iam nulla erit eis de¬

Expanded text:
gravioribus peccatis, pro quibus mittentur reprobi in mare, id gravioribus peccatis, pro quibus mittentur reprobi in mare, id magna illa civitas in mare, et ultra non invenietur, id est, sicuti iste lapis velociter transit in profundum maris, sic omnis coetus reproborum velociter mittetur in profunditatem inferni, et amplius non invenietur in societate Ecclesiae. In hac enim Ecclesia simul sunt boni cum malis: quia sicut haec vita inter coelum et terram media consistit, ita utriusque partis cives inter se continet. Tunc autem separabuntur omnes mali, nec ultra invenientur in societate bonorum. Et vox citharaedorum et musicorum et tibia canentium et tuba, non audie superius commemoraverat, quae ad quinque sensus corporis pertinent, subjungit quae simul etiam inter alia de mundo auferri praedicit. Omnia enim haec cum delectatione a principibus hujus saeculi requiruntur, sed tunc ab illis auferentur, quia jam nulla erit eis de
Abbreviated transcription (Latin):
est: quiest nuntius pat̾ne uoluntatis. de quo ꝓpħa dic̃¬
U ocabitur magni consilu angłs: Cumdicit. sustulit
lapidẽ molarem magnũ. taleẽ. quasidicat. sustulit mo¬
lam magnã : Recte aut̃ un angłs fuissedr̃ quia unꝰ
est dñs. una fides. unum baptisma: Benefostis: qr ad
debellandas aerias potestates uenit: De quo psalmista:
Dñs fortis & potens: dñs poteris in ꝓelio ꝑ molã: uolu¬
bilitas istius scłi intelligitur. inqua multȩ farinȩ. id÷
multe cogitationes &curȩ temporales fiunt: Lapis aũ
tione contrahit᷑. ab efficiente scilicet illud qđ efficit᷑:
Dehac mola dñs dic̃ dehominib in extremitate scł̃i positis
ẽ runt auȩmolentes una assumetur: & altera relinquet᷑
Dehac &iã mola dr̃ Quia quiscandali ⁊auerit unũ. de
pusillis istis credentib inme : expedit ei ut sus pendatur
mola asmaria incollo eius & demergat᷑ in profundo ma¬
ris Qđ ñsolũ modo descandalo intelligit᷑: sed deom̃ib

Expanded text:
est, qui est nuntius paternae voluntatis. De quo Propheta dicit: Vocabitur magni consilii angelus. Cum dicit, sustulit lapidem molarem magnum, tale est, quasi dicat: Sustulit molam magnam. Recte autem unus angelus fuisse dicitur, quia unus est Dominus, una fides, unum baptisma. Bene fortis, quia ad debellandas aereas potestates venit. De quo Psalmista dicit: Dominus fortis et potens, Dominus potens in praelio . Per molam, volubilitas hujus saeculi intelligitur, in qua multae farinae, id est multae cogitationes et curae temporales fiunt. Lapis autetione contrahitur, ab efficiente scilicet illud quod efficitur. Ex hac mola Dominus dicit de hominibus in extremitate hujus saeculi positis: Erunt duae molentes, una assumetur, et altera relinquetur . De hac etiam mola dicitur: Quia qui scandalizaverit unum de pusillis istis credentibus in me, expedit ei ut suspendatur mola asinaria in collo ejus, et demergatur in profundum maris . Quod non solummodo de scandalo intelligitur, sed de omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
no exiuit uox. & aures scđopenetrat: nimirum serui ad
conseruos ex hortationis ꝓferunt uerbũ: Uerũ in hoc
qđ sequit᷑ & quitimetis dm̃. questio oritur: quare tim̃
tes laudare dm̃ p̃cipiant᷑. cũ ipse iohannes dicat inepła
sua. qm̃timor poenã habet: Etquitimet: non est perfedꝰ
incaritate: Alibiquoꝗ scriptum ẽ: quia non est speciosa
laus in orepeccatoris: Sed sciendũ ẽ : quia duo st̃ timores.
seruilis uidelic& &filioꝵ: Seruienĩ timent neflagellent᷑
adominis: filii aut̃ neoculos offendant pupatris. &¬
eoꝵ hereditate priuent᷑: Ita ergo. alit̃ timent reprobi:
atq alit̃ iusti: Reprobitiment nedãpnent᷑ in inferno
ꝓsuis peccatis: iustiaũt. nealiquando peccent. & ocu¬
los offendant suicreatoris: Isto itaq timore timentes.

Expanded text:
no exivit vox, et aures secundo penetrat, nimirum servi ad no exivit vox, et aures secundo penetrat, nimirum servi ad conservos exhortationis proferunt verbum. Verum in hoc quod sequitur, et qui timetis Deum, quaestio oritur, quare timentes Deum laudare praecipiantur, cum ipse Joannes dicat in Epistola sua: Quoniam timor poenam habet, etc. Qui timet, non est perfectus in charitate. Alibi quoque scriptum est, quia non est speciosa laus in ore peccatoris . Sed sciendum est quia duo sunt timores, servorum videlicet et filiorum. Servi enim timent ne flagellentur a dominis: filii autem, ne oculos offendant pii patris, et haereditate eorum priventur. Ita ergo aliter timent reprobi, atque aliter justi. Reprobi timent, ne damnentur in inferno pro suis peccatis: Justi autem, ne aliquid peccent, et oculos sui creatoris
Abbreviated transcription (Latin):
aariunã sed adhumilitatẽ: Cacdunt enĩ ante sedenten
inthrono : id÷ antedm̃ quip̃sidet suȩ eccłȩ. qi semetipsos
humibantes: quic quid habent infide & opere ipsidepu¬
cant aquo hȩc percepert̃ quidic̃: Sine menihil potestis
facere: Auint ergo ad orantes: Amen id÷ uerũ ẽtei¬
dõ nr̃o ẽ. laus. & gła & iustus. quiudicauit demeretriee
magna: lustum enĩ ẽ: ut qui sangunẽ scõꝵ fudit sangui¬
nẽ bibat hoo ẽ uindictã sanguinis sustineat: Etidcr¬
co laudandus ẽ: quisiue ꝓpt̃ uoluptatis illecebras seu
ꝓpt̃ sanguinis effusionẽ ñ nisi iuste reprobos condẽp
tinguitur ita. quia & generalit̃ axpõ. ut unꝰ thronꝰ. &
specialit᷑ in quibusdã suis eminentiorib menbris mysti¬
secundo. inp̃missa locutione factũ legimꝑ. qd hic iterum
fieri iubet᷑: Sedut ipsalaus indeficiens sẽꝑ ꝑseueret: ipsa
menbra mutua exortatione informant᷑. ut om̃s ei laudẽ
dicant: Ihronus enĩ: ipsi sunt seruidĩ: Cumergo dechro¬

Expanded text:
enim ante sedentem in throno, id est ante Deum, qui praesidet suae Ecclesiae, quia semetipsos humiliantes, quidquid habent in fide et opere, ipsi deputant, a quo haec perceperunt, qui dicit: Sine me nihil potestis facere. Aiunt ergo adorantes, Amen, id est vee magna; justum est enim ut qui sanguinem sanctorum fudit, sanguinem bibat, hoc est, vindictam sanguinis sustineat. Et idcirco laudandus est, qui sive propter voluptatum illecebras, seu propter sanguinis effusionem, non nisi juste reprobos damnat, tinguitur ita, quia et generaliter a Christo, ut unus thronus, et specialiter in quibus suis eminentioribus membris mystisecundo in praemissa locutione factum legimus, quod hic iterum fieri jubetur. Sed ut ipsa laus indeficiens semper perseveret, ipsa membra mutua exhortatione informantur, ut omnes ei laudem dicant, thronus enim ipsi sunt servi Dei. Cum ergo de thro
Abbreviated transcription (Latin):
non presentis scłi tribulationẽ : sed &t̾nã significat Unde
intuendũ. quia ñ dic̃ ascendet: sed ascendit: Quia uidelic&
insingulis reprobis. cotidiere proba ciuitas dãpnat᷑ & ad
infernipoenas deducit᷑. sic̃ cotidie hierusalẽ transit. IN
singulis electis ad patriã celestem: Nam hic perfumũ
flamma &t̾nȩ poene designat᷑. qua miseri in ȩt̃nũ sunt
torquendi: Hliclocꝰ ualet contraeos. quidicunt qđ rȩꝓbi
post multos annos adgłam sint reuersuri. contra senten¬
tiã dñi quadicturꝰ ẽ. illis. ite in ignẽ aet̃nũ: Quic quidenĩ
aec̃nũ est: terminũ ñ habet. & hoc ẽ. qđ hic dr̃. fum⁊ eius

Expanded text:
non praesentis saeculi tribulationem, sed aeternam significat. Unde intuendum, quia non dicit ascendet, sed ascendit, quia videlicet in singulis reprobis quotidie reproba civitas damnatur, et ad inferni poenas deducitur, sicut quotidie Hierusalem transit in singulis electis ad patriam coelestem, nam hic per fumum flamma aeternae poenae designatur, quia miseri in aeternum sunt torquendi. Hic locus valet contra eos qui dicunt quod reprobi post multos annos ad gloriam sint reversuri, contra sententiam Domini, qua dicturus est illis: Ite in ignem aeternum . Quidquid enim aeternum est, terminum non habet, et hoc est quod hic d
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ uindictam sanguinis sustineant: Flinc ꝓsalmis¬
ta dic̃ lustus es dnẽ: & rectum iudiciũ tuũ: Qui iuoi¬
cauit demeretrice magna .i. de om̃i maloꝵ multitudi¬
ne quȩ corrupitterrã hoc ẽ. seipsã in prostitutione
sua .i inimmundicia carnis ł in idolorũ cultura seu
&iam indilectione terrenarum rerum plus quã cȩles¬
tium: ETUIN DICAUIT sanguinẽ seruorum suorũ de
manueius: Quiasic̃ illi effudert̃ eoꝵ sanguinẽ: ita
& ipse fudit sanguinẽ illorum: Uel effusionẽ sangiunis
possumꝑ intelligere spũ alit̃ sicut & supra: Sangunẽ
enĩ scõꝵ fuderunt : quispũalẽ sensum corrupert Et
quia illud qđ uitaleerat indiuinis eloquus effudert̃.
& incarnalẽ sensum uerterunt: ipsi quicquid uitale
habent amittent: ET ITERŨ DIXE RUNT alleliua:
Seminatio sermonis: confirmatio ẽ: Eccła enĩ seꝑ
indesinenti affectu am̃ laudat. ex cuiꝰ persoria
psalmistadic̃: Benedicã dnm̃ in om̃i tẽpr̃. Duoq meretricis

Expanded text:
is sustineant. Hinc Psalmista dicit: Justus es, Domine, et rectum judicium tuum .-- Qui judicavit de meretrice magna, id est de omni malorum multitudine. Quae corrupit terram, hoc est, seipsam. In prostitutione sua. Hoc est in immunditia carnis, vel in idolorum cultura, seu etiam in delectione terrenarum rerum plus quam coelestium. Et vindicavit sanguinem servorum suorum de manu ejus. Quia sicut illi effuderunt eorum sanguinem, ita et ipse fudit sanguinem illorum. Vel effusionem sanguinis possumus intelligere spiritualiter, sicut et supra. Sanguinem enim sanctorum fuderunt, quia spiritualem sensum corruperunt. Et quia illud quod vitale erat in divinis eloquiis effuderunt, et in carnalem sensum verterunt, ipsi quidquid vitale habent, amittunt. Et iterum dixerunt: Alleluia. Geminatio sermonis confirmatio est. Ecclesia enim semper indesinenti affectu Deum laudat, ex cujus persona Psalmista dicit: Benedicam Dominum in omni tempore, s
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ qđ ad p̃sens ꝑdent inuiti. nec amant qđ inȩt̃num
possidere poterant uoluntarii: MERC̃Ẽ AURI IA
aud̃ nemo emet amplius: Flicmanifeste demonstrat᷑:
quia reprobi eaperire dolent. quȩ adquinq sensꝰ corpo¬
ris ꝑtinent: Neq enĩ illi aliud ad tendt̃. nisi inhis de¬
lectant᷑ quȩ exterius ꝑ quinq corporis sensus ꝑcipuit

Expanded text:
enim quod ad praesens perdunt inviti, nec amant quod in aeternum enim quod ad praesens perdunt inviti, nec amant quod in aeternum possidere poterant voluntarii. Merces auri et auditur, nemo emet amplius. Hic manifeste ostenditur, quia reprobi ea perire dolent, quae ad quinque sensus corporis pertinent. Neque enim aliud attendunt, nisi ut his delectentu
Abbreviated transcription (Latin):
singulis aduenit : quando cotidie exuti corporib dãp̃¬
nant᷑ apud inferos: Etquia inp̃senti tempr̃ deꝑpetra¬
tis facinorib temporalit̾ &iã cruciant᷑: rectenunc fu¬
mare babylondr̃. ut quandoq sempit̾nis tormentorum
flammis concremetur: ETMERCATOR ES terrȩ flebunt
& lugebunt super illã : Quisint isti negociatores. supra
iã dictum ẽ : quiscilicet uenales suas animas faciunt. nec
metuunt eas perdere. tantũ uthonores & dignitates
sibi possint ad quirere: Uelcerte negotiatores st̃: quuit
głam & diuitias huiꝰ scł̃i sibi aggregare ualeant. deloco
adlocũ transeunt: nec umquã uł ad modicũ quieti indul¬
gent: Quidũ uident quȩdã loca clade desolata. gladio
consũpta. hostili inuasione p̃data. deflent. eo qđ mun¬
digła pereat dequa laetabant᷑: QM̃ MERCES EORŨ
nemo emet amplius: Sicenĩ dicunt. qm̃ om̃a mundi
gła pereunte. ñerunt merces quas nos emami nec ert̃
&iã quinrãs merces emant: ut eoꝵ p̃tio ditem᷑: Dolent

Expanded text:
singulis advenit, quando quotidie exuti corporibus damnantur apud inferos. Et quia in praesenti tempore de perpetratis facinoribus temporaliter etiam cruciantur, recte nunc fumare Babylon dicitur, ut quandoque sempiternis tormentorum flammis concremetur. Et negotiatores terrae flebunt et lugebunt super illam. Qui sint isti negotiatores supra jam dictum est, qui scilicet venales suas animas faciunt, nec metuunt eas perdere, tantum ut honores et dignitates sibi possint acquirere. Vel certe negotiatores sunt, qui ut gloriam et divitias saeculi hujus sibi aggregare valeant, de loco ad locum transeunt, nec unquam vel ad modicum quieti indulgent, qui dum vident quaedam loca clade desolata, gladio consumpta, hostili invasione praedata, deflent, eo quod mundi gloria pereat, de qua laetabantur. Quoniam merces eorum nemo emet amplius. Sic enim dicunt: Quoniam omnium gloria pereunte, non erunt merces quas nos emamus, nec erunt qui nostras merces emant, ut eorum pretio ditemur. Dolent
Abbreviated transcription (Latin):
iudiciũ urm. id ÷ dãpnauit illã iuste: quȩuos dãpnaue¬
rat iniuste: Etquȩ uobis tẽporalẽ intulit mortẽ: nunc
aȩt̾nasenti& gehennepenã: Uerum istaoma beatꝰ autꝑtus
ambrosius ad eos &iã refert: qui his malis exterriti dũ
adtendunt quȩ sibi futurast᷑: ad fructuosã penitentiã
ex hac contricione confugiunt: ETSUSTUUT Unus

Expanded text:
os damnaverat injuste. Et quae nobis temporalem intulit mortem, nunc aeternam sentiet gehennae poenam. Verum ista omnia beatus Ansbertus Ambrosius etiam ad eos refert, qui his malis exterriti, dum attendunt quae sibi futura sunt, ad fructuosam poenitentiam ex hac contritione confugiunt. Et sustulit unus
Abbreviated transcription (Latin):
riam: quã reprobi dãpnent᷑ & in infernũ demergant᷑
quia scriptum ẽ : Tollatur impius: neuideat gloriã dĩ:
audent ergo. quia iusto udicis concordant: Nonenĩ
concordarent᷑ illi : sideius iusto iudicio ñ gauderent:
Gaudent &iã. quiadũ illipereunt: gła illorũ appro¬
pinquat: Vndedñs cum ruinã p̃cedentis mundi
tlis aũt fieri incipientibus. respicite & leuate capita urã:
qm̃ appropinquat redẽptio ur̃a: Acsidiceret: Cum
exmundi desolatione finẽ eiꝰ appropinquare cerni¬

Expanded text:
eprobi damnentur, et in infernum demergantur, quia scriptum est: Tollatur impius, ne videat gloriam Dei. Gaudent ergo, quia justo judici concordant. Non enim illi concordarent si de ejus justo judicio non gauderent. Gaudent etiam: quia dum illi pereunt, gloria illorum appropinquat. Unde Dominus cum ruinam pereuntis mundi is autem fieri incipientibus, respicite et levate capita vestra, quoniam appropinquat redemptio vestra . Ac si diceret: Cum ex mundi desolatione, finem ejus appropinquare cerni
Abbreviated transcription (Latin):
sed potius homines inea habitantes: Quibusdã itaq pe¬
reuntib cũ terrenis parit̾ rebus. suꝑ stites eoꝵ ut supra
meminimꝰ lugent. eo qđ gła illoꝵ perire uideat᷑. & longe
stant. quianolunt illis fierisocii. neq inammissione ter¬
renarũ rerũ. neq inpoenis adquas eos transissecredunt:
Una aut̃ hora. inquatantas diuitias perisse denuntiat.¬
hoc breuetempꝰ intelligit᷑. adnĩ passione usq ad finẽ seli.
dequa iohannes dic̃: Filioli nouissima hora ẽ: ETOMĨS

Expanded text:
sed potius homines in ea habitantes. Quibusdam itaque pesed potius homines in ea habitantes. Quibusdam itaque pereuntibus cum terrenis pariter rebus superstites eorum ut supra meminimus lugent, eo quod gloria illorum perire videatur, et a longe stant, quia nolunt illis fieri socii neque in amissione terrenarum rerum, neque in poenis, ad quas eos transire credunt. Una autem hora in qua tantas divitias perisse denuntiat,hoc breve tempus intelligitur a Domini passione usque ad finem saeculi. De qua Joannes dicit: Filio
Abbreviated transcription (Latin):
sicut adipe & pinguedine repleat᷑ anima mea: ostendit
uaginũ illudinsignificatione uistutes eẽ animarũ. Ista &¬
eñ sagina innouȩiutȩ p̃dicatorib apparuit. quã se ꝑdidis¬
se inhereticis pars reproboꝵ dolet Unde sequit᷑: ET MAER¬
catores terrȩ dequib satis supͣ dictum ẽ. quidiuites facti
sunt ñ uirtutib sed peccatis. ab ea longe stabt̃: ñ corpore
rẽ tormentoꝵ eiꝰ. flentes & lugentes ac dicentes: Uae uȩ. ci¬
uitas illa magna babylon. quȩ amicta erat byssino subauõ¬
uestim̃to. & cã: Quisupra appellantur reges. ipsi dicud̃
modo mercatores : qui uidelicet infelici mercatu: ꝓt̾renis
lucris animas cõmutant: Unde insequentib dr̃: Merca¬
tores tui erant principes t̾rȩ: Inciuitate aũt. homines in¬
telligunt᷑ diuitus dediti. & uoluptatib resoluti: Neq
enim cuuitas amicit᷑ auro ł argento. aut cetrĩs specieb

Expanded text:
Sicut adipe et pinguedine repleatur anima mea , ostendit Sicut adipe et pinguedine repleatur anima mea , ostendit saginam in significatione virtutes esse animarum. Ista etenim sagina in novae vitae praedicatoribus apparuit, quam se perdidisse in haereticis pars reproborum dolet. Unde sequitur: Mercatores. Terrae de quibus satis supradictum est, qui divites facti sunt. Non virtutibus, sed peccatis. Ab ea longe stabunt, non corporrem tormentorum ejus, flentes et lugentes ac dicentes: Vae, vae, civitas illa Babylon ae divitiae. Qui supra appellantur reges, ipsi dicuntur modo mercatores, qui videlicet infelici mercatu, pro terrenis lucris animas commutant, unde in sequentibus dicitur, Mercatores tui erant principes terrae. In civitate autem homines intelliguntur divitiis dediti, et voluptatibus resoluti. Neque enim civitas amicitur auro vel argento, aut caeteris speciebus,
Abbreviated transcription (Latin):
soleant homines debectari solum modo poma deside¬
ruanime dicit eẽ: Unde ostendit᷑. quia ñ solũ in maio¬
rib sed &iã inminimis ualde offendit᷑ : si immoderatius¬
& ultraquã debent appetunt᷑: Poma uero. insacro eloꝗo
iustutes scõꝵ significant: Unde est: Emissiones tuae
paradysus malorũ punicoꝵ. cũpomorũ fructibus: Dic̃
ergo se pars bestiae om̃ã simulate habere. quȩ inuerita¬
&clara peri erunt ate: &amplius illañ inuenient
Ista adgustum ub tastrimargiã redigenda uidentur:
tant. pereunte mundo deplorant: quia nesciunt aliud
cogitare. nisi quȩ exterius considerant: Etdũ uident
alios transire ꝑmortẽ. & afflctionẽ abhac uita: ipsi
eoꝵ suꝑstites. interitũ illoꝵ quimundi gaudia reliquȩ¬
runt deplorant. timentes nesimilia sibi eueniant: Sig¬
nificant &iã & hȩc ut cetera aliquid bonoꝵ dũ osten¬
dunt simulationẽ impiorũ: Nã cum psal mista dicat.

Expanded text:
soleant homines delectari, solummodo poma desidesoleant homines delectari, solummodo poma desiderii animae dicit esse: unde ostenditur quia non solum in majoribus, sed etiam in minimis valde offenditur, si immoderate et ultra quam debent appetuntur. Poma vero in sacro eloquio virtutes sanctorum significant, unde est: Emissiones tuae paradisus malorum punicorum cum pomorum fructibus . Dicit ergo se pars bestiae omnia simulate habere, quae in veritasa. Et praeclara perierunt a te, et amplius illa jam non invenient. Ista ad gustum vel gastrimargiam redigenda videntur. tant, pereunte mundo deplorant, quia nesciunt aliud cogitare, nisi quae exterius considerant. Et dum vident alios transire per mortem et afflictionem ab hac vita, ipsi eorum superstites interitum illorum qui mundi gaudium reliquerunt, deplorant, timentes ne sibi similia eveniant. Significant etiam et haec ut caetera aliquid bonorum, dum ostendunt simulationem impiorum. Nam cum Psalmista dicat:
Abbreviated transcription (Latin):
tuos: Redarum &iã nomine eosdẽ p̃dicatores noum
designari. attestante heliseo. quiascendente helia plo¬
rat dicers: Pat̾mi. pat̾mi. currꝰ isrł &auriga eiꝰ: Man¬
cipioꝵ quoq uocabulo. ipsi exprimunt᷑ electi. quitoto
mentis desiderio dĩ sesubiciunt seruituti. incuius
potestate consistere senouert̃: dicentes cũ psalmista:
lato mundo dmisisse se dolet lumenta. oues. &quos
&redas .i. ad portanda suoꝵ onera. uiros fortes atque
innocentes. cũ debiles ad omẽ opꝰ bonũ & norios in
malũ amiserit. Gemit seperdidisse mundo exteruꝰ
mortuos. cũ interius nequit̃ eidẽ uiuentes ꝑdiderit :
tes. ñ solũ depopulant᷑ urbes: sed &iã om̃a ligna regi¬
aspectum. quã adgustũ pertinent: Unde habemus
ingenesi quod uiderit mulier lignũ pulchrũ uisu & adues¬
cendũ suaue. & tulit defructu illiuꝰ & comedit. deditq
uiro suo: Notandũ aut̃. qđ cũ incetrĩs maiorib reb plus

Expanded text:
tuos. Rhedarum etiam nomine eosdem praedicatores novimus tuos. Rhedarum etiam nomine eosdem praedicatores novimus designari, attestante Eliseo, qui ascendente Elia plorat, dicens: Pater mi, Pater mi, currus Israel et auriga ejus . Mancipiorumque vocabulo ipsi exprimuntur electi, qui toto mentis desiderio Dei se subjiciunt servituti, in cujus potestate consistere se noverunt, dicentes cum Psalmista: lato mundo, amisisse se dolet jumenta, oves, equos et rhedas, id est ad portanda suorum onera viros fortes atque innocentes, cum debiles ad omne opus bonum, et noxios in malum amiserit, gemit se perdidisse mundo exterius mortuos, cum interius nequiter eosdem viventes perdiderit. tes non solum depopulati sunt urbes, sed et ligna regiconspectum quam ad gustum pertinent. Unde habemus in Genesi, quod viderit mulier lignum pulchrum visu et ad vescendum suave, et tulit de fructu illius et comedit: deditque viro suo. Notandum autem quod cum in caeteris majoribus rebus, plus
Abbreviated transcription (Latin):
tis conditionẽ p̃tis distrahuntur. manente interius ani¬
mae libertate : Pleriq aũt simul anima captiuant᷑ &cor¬
pore : sic̃ hiquipaganis aut uidȩis uendut᷑. qm̃ ipsiquos
emunt. scđm suã legẽ circũcidunt. & seruos ñ solũ in cor¬
pore sed &iã inanima faciunt. ut sic̃ domini. ita & serui
seruitutis nexu sint alligati: Ept̃ has itaq duas uenditi¬
ones. distinctionẽ fecit sermo diuin: int̾ mercẽ man¬
cipiorũ & animarũ hominũ: Sed &iste singule species.
electos significant: quas eadẽ bestia fraude se habere
ostendit &perdidisse dolet: lumenta quippe electos
significant: quicũ psalmistadicunt: Ut ium̃tũ factꝰ sũ
apudte: Oues quoq scõs exprimunt: quib dñs ait łcce
ego mittouos. sicut oues inmedio luporũ : Etpetrodicit᷑:
P asceoues meas: Sed & equoꝵ uocabulo : predicatores figu¬
rari nulli dubiũ ẽ: dicente ꝓpħa: Misisti in mariequos

Expanded text:
tis conditionem pretiis distrahuntur, manente interius anitis conditionem pretiis distrahuntur, manente interius animae libertate. Plerique autem simul anima captivantur et corpore, sicut hi qui paganis aut Judaeis venduntur, quoniam ipsi quos emunt, secundum legem circumcidunt, et servos non solum corpore, sed etiam in anima faciunt: ut sicut domini, ita et servi servitutis nexu sint alligati. Propter has itaque duas venditiones, distinctionem fecit sermo divinus inter mercem mancipiorum et animarum hominum. Sed et istae singulae species electos significant, quas eadem bestia fraude se habere ostendit, et perdidisse dolet. Jumenta quippe electos significant, qui cum Psalmista dicunt, Ut jumentum factus sum apud te . Oves quoque sanctos exprimunt, quibus Dominus ait: Ecce ego mitto vos sicut oves in medio luporum . Et Petro dicitur: Pasce oves meas . Sed et equorum vocabulo praedicatores intelligi nulli dubium est, dicente propheta: Misisti in mare equos
Abbreviated transcription (Latin):
scł̃i ad sedendũ p̃parata. q̃ &iã alio uocabulo currus uocat᷑:
Huiꝰ modienĩ currus uendunt᷑ : & indemerces adquiritur.
sic̃ legim in libro regũ deegypto exire quadrigã. q̃ uende¬
bat᷑ sextentis siclis argenti: Cũ aũt dix̃. & mancipiorum
merces subaud nemoemet ampluiꝰ : merito queritur.
quare subiungit. & merces animarũ hominũ, Nũ quid
enim mancipia sine animab uendipossunt aut emi:
nonutique: Sed inhis uerbis aliud quid intelligitur:
Sunt enĩ quedã mancipia. quȩ tantum modo corpore uen¬
duntur. animȩ uero illoꝵ in libertate permanent. Sicut
hi quiuenduntur xp̃ianis. &cũ corpore sint serui: anima
perfidẽ rectã sunt liberi. Sicenim uenundatꝰ ẽ. ioseph
Quicũ e&̃ seruus corpore : libererat anima : unde & eum
domina adpeccatũ trahere ñpotuit: Tales itaq ñ in
anima uenduntur : qr solum modo ad exteriorẽ seruitu¬

Expanded text:
saeculi ad sedendum praeparata, quae etiam alio vocabulo, currus vocatur. saeculi ad sedendum praeparata, quae etiam alio vocabulo, currus vocatur. Hujusmodi enim currus venduntur, et inde merces acquiruntur, sicut legimus in libro regum de Aegypto exire quadrigam quae vendebatur sexcentis siclis argenti. Cum autem dixit, et mancipiorum merces, subaudis nemo emet amplius: merito quaeritur, quare subjungit, et merces animarum hominum. Nunquid enim mancipia sine animabus vendi possunt aut emi? Non utique, sed in his verbis aliud aliquid intelligitur. Sunt enim quaedam mancipia, quae tantummodo corpore venduntur, animae vero illorum in libertate permanent, sicut hi qui venduntur Christianis, et cum corpore sunt servi, anima per fidem rectam sunt liberi. Sic enim venundatus est Joseph: qui cum esset servus corpore, liber erat anima, unde et eum domina ad peccatum trahere non potuit. Tales itaque non in anima venduntur, quia solummodo ad exteriorem servitu
Abbreviated transcription (Latin):
dolet. si contigerit perdidisse: quanto magnarũ opũ diuitias
ista significare uident᷑: Nam uinũ & oleũ amisisse sedolent:
cumuinacia & amurcã ꝑdiderit: Similã & triticũ ꝑdidisse
segemunt: cũ zizania & paleas amiserint: Estimant enim
uere fidei p̃dicatores subtractos. spũali doctrina repletos
sp̃sscĩ illustratione afflatos. cȩlestib sacramentis aduitã
enutritos. cum praue hereseos seductores corrupta scien¬
tia infectos. spiritu dȩmonioꝵ plenos. abusione diuinoꝵ
sacramentorũ dãpnatos uellent. immo sipossent de
mundo sublatos cognoscerent: Porro iumenta. oues. &
equi. & cet̃. usib exteriorib sunt apta : qm̃ iuuant homi¬
nes siue in equitando. siue in ferendo onera: Reda aũt̃
q̃ hic cõmemorat᷑ : genꝑ uehiculi fuit apud antiquos. & ẽ.
forsitan adhuc similis plaustris rusticanis. diuitib huius

Expanded text:
dolet, si contigerit perdidisse, quanto magnarum opum divitias dolet, si contigerit perdidisse, quanto magnarum opum divitias ista significare videntur. Nam vinum et oleum amisisse dolent, cum vinacia et amurcam perdiderunt. Similam et triticum perdidisse se gemunt, cum zizania et paleas amiserunt. Aestimant enim verae fidei praedicatores subtractos, spirituali doctrina repletos, Spiritus sancti illustratione afflatos, coelestibus sacramentis ad vitam enutritos, cum pravae haereseos seductores corrupta sententia infectos, spiritu daemoniorum plenos, abusione divinorum sacramentorum damnatos, vellent, imo si possent de mundo sublatos gauderent. Porro jumenta, oves et equi, et caetera usibus exterioribus sunt apta, quoniam juvant homines sive in equitando, sive in ferendo onera. Rheda autem quae hic commemoratur, genus vehiculi fuit apud antiquos, et est forsitan adhuc similis plaustris rusticanis, divitibus hujus
Abbreviated transcription (Latin):
simone mago. & sic̃ mestifactist᷑ heretici ex morte arrii.
quieũ nec dãpnatũ imitari desiert̃: VINŨ . ETOLEUM
simile. & triticũ ꝑtinent adgustũ: quȩq ita fauces carnis¬
illiciunt: ut &ea q̃ inueritate significant. electorum
demulceant cordis palatũ. & ea q̃ exeoꝵ falsaimitatione
assumunt: suauia credant᷑ mentib reproboꝵ E unum
quippe: nouũ designatur testamentũ. qđ auditorũ m̃tes
debrians mundi concupiscentiis insensibiles reddit. Undẽ
añs innuptiis aquã uinũ fecisse narrat᷑: Quid aũt per
oleũ nisi unctio sp̃sscĩ figuratꝰ: Unde apsal mistȩ uoce
redẽptorinrõ dicit᷑ Dilexisti iusticiã. & odisti inigtatem: ad¬
ꝑ. similã uero & triticũ: caro redẽptoris ex primitur. qua
fideles cotidie sacuant᷑: Quȩscilicet dũ pars repbe ciutati
obumbrata bestiae seductione seputat habere : tanto ampluiꝰ

Expanded text:
Simone mago, et sicut moesti facti sunt haeretici ex morte Arii, Simone mago, et sicut moesti facti sunt haeretici ex morte Arii, qui eum nec damnatum imitari desierunt. Vinum et oleum, simila et triticum pertinent ad gustum, quaeque ita fauces illiciunt, ut et ea quae in veritate significant, electorum demulceant cordis palatum, et ea quae ex eorum falsa imitatione assumunt, suavia credantur meantibus reproborum. Per vinum quippe novum designatur testamentum, quod auditorum mentes debrians, mundi concupiscentiis insensibiles reddit, unde Dominus in nuptiis aquam vinum fecisse narratur. Quid autem per oleum, nisi unctio Spiritus sancti figuratur? Unde Psalmistae voce redemptori nostro dicitur: Dilexisti justitiam et odisti ini similam vero et triticum, caro Redemptoris nostri exprimitur, qua fideles quotidie sanantur. Quae scilicet dum pars reprobae civitatis obumbrata bestiae seductione se putat habere, tanto amplius
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ est istaquȩ ascendit ꝑ desertũ sic̃ uirgula fumi exaro¬
matib myrre & turis. & uniuersi pulueris pigmentarii :
Etperpsalmistam dicit᷑: Dirigat᷑ oratiomea sic̃ incensum
inconspectutuo: Unguenti quoq nomine: ipsa diuinitas
incarnata intelligitur: cui incanticis canticoꝵ dicitur :
Unguentũ effusum nom̃ tuũ: Etalibi: Odorunguentorũ
tuoꝵ suꝑ om̃a aromata: lamuero siadtendami. qualiter
haec fraudulent̃ se haberedicat pars aduersa. quibq
ablatis uehem̃t̃ uideatur affugi: incynnamomio &¬
amomo foetentem uitam hereticoꝵ sub obtentu odoris
quimanat exiustutib scõꝵ imitandã opponit: Dequib
odoramentis: fictam hypocritarũ sedulitatẽ orandi bene
orantiũ similitudine obumbratã obicit: Inunguento
uero.ps eudo xp̃ianoꝵ asperitatẽ. subuelamine lenitatis
xp̃i tectã ostentat: Qudrũ simulationẽ subtractis aucto¬
rib amarit̃ munđ flere describit᷑: sic̃ fleuit nero necato

Expanded text:
ista quae ascendit per desertum sicut virgula fumi ex aromatibus myrrhae et thuris, et universi pulveris pigmentarii ? Et per Psalmistam dicitur: Dirigatur oratio mea sicut incensum in conspectu tuo . Unguenti quoque nomine ipsa divinitas incarnata intelligitur. Cui in Canticis canticorum dicitur: Unguentum effusum nomen tuum . Et alibi: Odor unguentorum tuorum super omnia aromata . Jam vero, si attendamus qualiter haec fraudulenter se habere dicat pars adversa, quibusque ablatis vehementer videatur affligi, in cinnamomo amomo fetentem vitam haereticorum, sub obtentu odoris, qui manat ex virtutibus sanctorum imitandam opponit. De quibus  diversis autem odoramentis, fictam hypocritarum sedulitatem orandi bene orantium similitudine obumbratam, objicit. In unguento vero pseudochristianorum asperitatem sub velamine lenitatis Christi tectam ostentat. Quarum simulationum subtractis auctoribus, amariter mundus flere describitur, sicut flevit Nero, necato
Abbreviated transcription (Latin):
lib ardentius desiderant᷑: inquantũ rariora ceteris in¬
ueniunt᷑ Qđ sispũ alit̃ ista intelligere uolum: libecprius
inquirere. qualit̃ electoꝵ diuitias significent numquã
perituras: & sic demũ quib modis easibi fallacit̾ pars
aduersa usurparenitat᷑ demonstrare: In auro siquidem
radiens sapientia designat᷑: dequa scriptũ ẽ : Accipite
sapientiã sic̃ aurũ: Argenti aut̃ nomine: sacrafiguranT
Lapidis uero uocabulũ. cũ singulari numero ponit᷑: ipse
saluator om̃iũ ꝑeũ designat᷑. dequo scriptum est: Eccepono
insyon lapidẽ angularẽ. electũ. p̃tiosũ. & quicrediderit
ineũ ñc̃fundet᷑. Cũ aut̃ plurali numero interserit᷑.

Expanded text:
antur, quantum rariora a caeteris inveniuntur. Quod si spiritualiter ista intelligere volumus, libet prius inquirere qualiter electorum divitias significent nunquam perituras, et sic demum quibus modis ea sibi fallaciter pars adversa usurpare nitatur demonstrare. In auro itaque radians sapientia significatur, de qua scriptum est: Accipite sapiLapidis vero vocabulum cum singulari numero ponitur, ipse Salvator omnium per eum designatur, de quo scriptum est: Ecce pono in Sion lapidem summum angularem electum pretiosum, et qui crediderit in eum non confundetur . Cum autem plurali