comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iacent sunt rursus crurtfigentes &e ostentui habentes
filium dei. cuius gr̃am contempnunt. & hoc sibunet¬
ipsis. idest qͣntum adse. In se enim cruenigunt filium
dei. & contuelie habent qui grãm eius unlipenden¬
tes inpeccatis iacent. Et ostenditur hic ratio. curnon
debeant pͥma fide relicła inpeccatum cadere. Non enĩ
ultra possunt rebaptirari in remissione peccatorum &
insuꝑcontempnunt &e ostentui habent filiumn dei. Ter¬
raenim. Quasi. Impossibile est post lapsum aliquẽm

Expanded text:
rucifigentes et ostentui habentes Filium Dei, cujus gratia contemnitur. Et hoc, sibimetipsis, id est quantum ad se. In se enim crucifigunt Filium Dei, et contumeliae habent qui gratiam ejus vilipendentes in peccatis jacent. Et ostenditur hic ratio cur non debeant prima fide relicta in peccatum cadere. Non enim ultra possunt rebaptizari in remissionem peccatorum, et insuper contemnunt et ostentui habent Dei Filium. Terra enim. Quas
Abbreviated transcription (Latin):
id est rẽmissionem
pec̃corum in baptismo.
&e qui etiam partici¬
pes factisunt spiritꝰ
sancti habentes lin¬
alia dona oe gustaue¬
runt bonum deiuer¬
bum idest dinuitatẽ

Expanded text:
id est remissionem catorum in baptismo, et qui etiam particpes facti sunt Spiritus sancti, habentes genalia dona, et gustaveunt bonum Dei verbu
Abbreviated transcription (Latin):
baptisma non sufficiat. iterat & mortem. ut eã ttera¬
ta fiat iterata remissio: quod impossibile ẽ. Sic̃ .ix. ĩpossi
sepulti ei simus perbaptisium. Proinde quia in
baptismo sumus conformes mortieius &e sepulture.
qui putat sało baptitari. scđo qͣntum ad sexp̃m crui¬
cifigit. quod est eum habere ostentui. Nt enim semel
mottuus est incarne. ita nos inbaptismo semel pecta¬
tis morimur. non scło uł tertio. Baptismus enim
nichil aluid est. quam interitus eius qui baptiratur
ce resurrectio. Uł ita rursus crucifigentes. & refertur
hoc adhoc quod predixit: prolapsi sunt. Qnasi. Im
possibile est eos quipost baptismum grauiter lapsi
sunt rebaptizari ꝓpter quoa debent sibi cauere ne pla¬

Expanded text:
baptisma non sufficiat, iterat et mortem, et ut ex ea iterabaptisma non sufficiat, iterat et mortem, et ut ex ea iterata fiat 244 iterata remissio, quod impossibile est. Sicut enim impossisepulti ei sumus per baptismum. Proinde quia in baptismo sumus conformes morti ejus et sepulturae, qui putat secundo baptizari, secundo, quantum ad se, Christum crucifigit; quod est eum habere ostentui. Ut enim semel mortuus est in carne, ita nos in baptismo semel peccatis morimur, non secundo vel tertio. Baptismus enim nihil aliud est quam interitus ejus qui baptizatur et resurrectio. Vel ita: Rursus crucifigentes. Et refertur ad hoc quod praedixit, prolapsi sunt. Quasi dicat: Impossibile est eos qui post baptismum graviter lapsi sunt rebaptizari. Propter quod debent sibi cavere, ne p
Abbreviated transcription (Latin):
idest qui impassibili¬
tatem. & immortali¬
gustauerunt & pest
hec omnia prolapsi
sunt idest grauiter peccando lapsi
sunt eos inquam que etiam omnia¬
hec bona habuerunt. nedum penitus malos. impossi
baptismi. seddnõ excludit penitentiam. Et est sensus.
Impossibile est eos motos adpenitentiam. qui hoc ac¬
cepunt semel. rursus renouari. id est rebaptirari. id
est ut rebaptizentur post penitentiam. Renouari enĩ
est nouum fieri. noitum autem facere lauachri est.
Onde renonabitur ut aquile iuuentus tua. Hoc fit
inbaptismo cuius uirtus incruce xp̃i constat. Nñ sub¬
ait. Rursus crucifigentes. Quasi. Illos dito si rebapti¬
⁊entur. rursus crucifigentes filium dei &e ostentui ha¬
risoribus &e crucifixorib. quia una mors xp̃i. unum
baptisma consecranit. qđ sufficit contra omnia peccata
etiam sequentia si penitentia de eis agatur: sicut illa
mors sufficit ad omnia peccata tollenda. Qui uero ite¬
rat baptismum. quasi illa unamors: &e unumexea

Expanded text:
id est qui impassibilitatem et immortaligustaverunt. Et post haec omnia prolapsi sunt, id est graviter peccando lapsi sunt, eos inquam, qui etiam haec bona habuerunt, nedum penitus malos impossibaptismi, sed non excludit poenitentiam. Et est sensus: Impossibile est eos motos ad poenitentiam qui hoc acceperunt semel, rursus renovari, id est baptizari, id est ut baptizentur post poenitentiam. Renovari enim est novum fieri. Novum autem facere lavacri est. Unde: Renovabitur sicut aquila juventus tua . Hoc fit in baptismo, cujus virtus in cruce Christi constat. Unde subdit: Rursus crucifigentes. Quasi dicat: Illos dico, si rebaptizentur, rursus crucifigentes Filium Dei, et ostentui harisoribus et crucifixoribus, quia una mors Christi unum baptisma consecravit: Quod sufficit contra omnia peccata etiam sequentia, si poenitentia de eis agatur, sicut illa mors sufficit ad omnia peccata tollenda. Qui vero iterat baptismum, quasi illa una mors, et unum ex ea
Abbreviated transcription (Latin):
deus idest simhac uita spacium peni¬
rit MeNS. tendidederit. Ne uͦ quis existimet se¬
cundum uł tercium baptismum post peccatum posse fieri.
& lapsos post ꝑceptionensacram̃torum perbaptismum¬
feramur ad ꝑfectionẽ.¬
sed nemo putet post
lapsum peccati ꝑbap¬
tismum scło uł tercio.
posse renouari. Impos¬
sibile est enim non ta¬
men dtͥficile. ne quis¬
in hoc fideret: Impos¬
sibile est inqͣm eos

Expanded text:
Deus, id est si in hac vita spatium poenitendi dederit. Ne vero quis existimet secundum vel tertium baptismum post peccatum posse fieri, et lapsos post perceptionem sacramentorum posse per baptismumferamur ad perfectionesed nemo putet post lapsum peccati ptismum secundo vel tertio posse renovari. Imposibile est enim: non tantum difficile, ne quisin hoc diffideret, impossibile est, inquam, eos
Abbreviated transcription (Latin):
Q lam habeb̾t. usꝙ ad
nem. at om̃iuim ꝯsũmatio fideliũ simul fiat. hłillipͥoreᷤᷤ
qui acceꝑunt statim reꝓmissionem idẽ. ꝓnussamuitam
uͭ nat᷑am nr̃am assumeret. & głosius eos nob̃tumexalta.¬
ret. Uñ addit: ut ñ sñ nobͣ consũmarent᷑. idẽ. reqme &
uisione di fruerent᷑. Et sulli tenuerurit fidem quitam¬
dm expectauert̃ reqͥem młtomagisnos teneamꝰ. qui sta¬

Expanded text:
lam habebunt usque ad nem, ut omnium consummatio fidelium simul fiat. Vel illi priores non acceperunt, statim repromissionem, id est permissam vitam ut naturam nostram assumeret, et gloriosius eos nobiscum exaltaret. Unde addit, ut non sine nobis consummarentur, id est requie et visione Dei fruerentur. Et si illi tenuerunt fidem qui tandiu exspectaverunt requiem, multo magis nos teneamus qui sta
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. que naturales
em antiqui fideles
oꝑati sunt uł passiꝑtide. & tam̃ hii om̃s ꝓbatitestimomo
fidĩ iddẽ qͦd ficles delis ꝑhibint. ĩ ⁊ ã huc aceput repmissio¬
nem idest ꝑ lenam cor

Expanded text:
sunt quae naturales em antiqui fideles operati sunt, vel passi pro fide. Et tamen hi omnes probati testimonio fidei, id est quod fides de his perhibuit, non adhuc acceperunt repromissionem, id est plenam cor
Abbreviated transcription (Latin):
euanuert̃. qd̾ ostendit¬
ibi. dicentes se ẽẽ sapientes
ubi culꝑa monstrat᷑ ⁊ qͦmͦ¬
obscuratũ ẽ cor eoꝵ iͥ stulti
facti st̃. qd̾ ẽ uindicta. Sa¬
pientes enĩ in naturis re¬
rũ. stulti factist̃ in d̾o In¬

Expanded text:
evanuerunt, quod ostendibi, dicentes se esse sapientes, ubi culpa monstratur; obscuratum est cor eorum, ibi, stulti facti sunt, quod est vindicta. Spientes enim in naturis rerum, stulti facti sunt in Deo
Abbreviated transcription (Latin):
mortuoꝵ imagines in głam dĩ reciꝑent. Qñta bebitũdo s
qnͣta ẽ stulticia eoꝵ. apd quos plꝰ potest imago ꝙͣ ueritaᷤ
⁊ potiores st̃ mortui qm uiui: Auiuo enĩ rececdentes dõ

Expanded text:
mortuorum imagines in gloriam Dei reciperent. Quanta hebetudo! mortuorum imagines in gloriam Dei reciperent. Quanta hebetudo! quanta est stultitia eorum, apud quos plus potest imago quam veritas! et potiores sunt mortui quam vivi! A vivo enim Deo recedentes,
Abbreviated transcription (Latin):
bia caput ẽ pecci. de qͦ dictũ
ẽ. initiũ oĩs pecc̃ĩ suꝑbia ẽ.
suꝑbier̃t aũ. dicentes so ẽẽ
sapientes. ñ debebant sͥ ar¬
rogare qd̾ donauerat ds. nec se iactare ex eoq̃d ñ a se ipsis
rat ut uiderent.Si enĩ ħ agerent humilitatẽ serua¬
rent.⁊ possent purgari aiq illi benignissime ꝯtẽpla¬
tioni coherere. Quia uͦ suꝑbia erat in eis. obumbra
ꝑ suꝑbiã. qd̃ enĩ ds dedetat gratis. tulit ingratis. ⁊ ꝯu̾¬
si st̃ a iu̾tate ad ĩdola ⁊ simulachra ⁊ ad culturas demo¬
noꝵ.⁊ adorauer̃t creaturã spreto creatore. ũn subd̾.
Et mutauert̃ głam incorruptibilis dĩ. ⁊ c̾. Eẽce qͦmͦ ob
cecatũ ẽ cor illoꝵ. ut uideł maiestatẽ inuisibilis dĩ quã
ex creaturis agnouerant. ñ in hoĩes. s q̃d̾ peiꝰ est inex¬
cusabile crim̃. in similitudinẽ hominũ unmutarent
ut forma corruptibilis ds ab eis uocetur. Hoc ẽ simu¬
lachrũ hoĩs. ut quos uiuos hoc noĩe donare ñ audeant

Expanded text:
 dictum  Initium omnis peccati superbia est . Superbierunt autem dicentes se esse sapientes. Non debebant sibi arrogare quod Deus donaverat, nec se jactare ex eo quod non a se ipsis, rat ut viderent. Si enim hoc facerent, humilitatem servarent, et possent purgari, atque illi beatissimae contemplationi cohaerere. Quia vero superbia erat in eis, obumbraunt. Quod enim Deus dederat gratis, tulit ingratis. Et conversi sunt a veritate, ad idola et simulacra, et ad culturas daemoniorum: et adoraverunt creaturam, contempto Creatore. Unde subdit: Et mutaveicet majestatem invisibilis Dei, quem ex creaturis cognoverant, non in homines, sed quod pejus est et inexcusabile crimen, in similitudinem hominum immutarent, ut forma corruptibilis, Deus ab eis vocetur, hoc est simulacrum hominis, ut quos vivos hoc nomine donare non audeant,
Abbreviated transcription (Latin):
ct talis qui possit con¬
sueta bonitate cond¬
lere hiis qui ignorant
idest exignorantia¬
peccant. & hiis qui er¬
rant idest scienter pec
uuare quam legalis
saterdos qui circumdatus est infirmitate. & ꝓpterea

Expanded text:
t talis qui possit consueta bonitate condlere his qui ignorant, id est ex ignorantipeccant; et his qui errant, id est scienter peccuam legalis sacerdos, qui circumdatus est infirmitate. Et propterea
Abbreviated transcription (Latin):
uaria oꝑatio sp̃c sc̃i insinuatur. Eunrħ inqm uidissent¬
& cognouissent. dederunt michi &e barnabe dextras
insignum societatis ud ẽ consenserunt in societate. & parue¬
runt uoluntati domimi consentientes: ut ego eẽm primus
inp̾dicatione gentium sic̃t petrus incͥeumcisione. & sict̃
alii apłi obedirent petro. itabarnabas ꝑaulo. Nongͦ in¬
uenti sunt inaliquo dissentire ab illo. ut cum ille se ꝑfec¬
tum eungłium accepisse diceret illi negarent. & aliqnid
Dederunt. mͥ dextras. ad hoc utiq ut nos iremus ingentes
ip̃i autem intͥtumcisione tantum hoc ad diderunt ut
tarum procia ad pedes apłorum posuerant memores essemꝰ
ad opus illorum faciendo collectas. Etce per hoc patet. qd
nobis egebant. Quod etiam. Quasi. Ip̃i monuert nos hoc¬

Expanded text:
aria operatio Spiritus sancti insinuatur. Cum hoc, inquam, vidissent cognovissent, dederunt mihi et Barnabae dextras in signum societatis, id est consenserunt in societatem, et paruerunt voluntati Domini, consentientes ut ego essem primus in praedicatione gentium, sicut Petrus in circumcisione. Et sicut alii apostoli obedirent Petro, ita Barnabas Paulo. Non ergo inventi sunt in aliquo dissentire ab illo, ut cum ille perfectum Evangelium se accepisse diceret, illi negarent, et aliquid runt nobis dextras, ad hoc utique, ut nos iremus in gentes; ipsi autem in circumcisionem tantum. Hoc addiderunt: Uttarum pretia ad pedes apostolorum ponerent. Memores, dico, ad opus illorum faciendo collectas. Ecce per hoc patet quod nobis egebant. Quod etiam. Quasi dicat: Ipsi monuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
cet ds. q̃rit᷑ qͥs int̾ dispensatores
inueniat᷑ ut fideł. scił cui possit¬
credi ut bñ dispenset Michi atitẽ.
nimo ẽ ut a nob̃ iudicer qͣi infide¬
lis dispensator. aut ab humano
die .i. humano intellectu. qͥ ñ ui
det occulta & potest falli. ł ab hu¬
mano die .i. ab hominib dũ stͥ¬
in die suo. & ñ ẽ dies dñi. Huma
reddet. tẽ secreta cordiũ patebt̾.
bis aut ab aliis iudicer. s neq¬
ego qͥ meliꝰ me noui ꝗͣ uos iudico meip¬
sũ. & ita ꝑiculũ ẽ uob̾ de ignotis cordĩs
mei ł alioꝵ iudicare. Tanta enim ꝓfunditas ẽ cre

Expanded text:
cet, quaeritur quis inter dispensatores inveniatur ut fidelis, scilicet cui posscredi ut bene dispenset. Mihi autem, qnimo est ut a vobis judicer, quasi infidlis dispensator, aut ab humano die, id est humano intellectu, qui det occulta, et potest falli. Vel, ab humano die, id est ab hominibus, dum so die, et non est dies Domini. Humanreddet, tunc secreta cordium patebunt. bis, vel ab aliis judicer. Sed neqego, qui melius me novi quam vos, judico meipsum, et ita periculum est vobis de ignotis cordis mei, vel aliorum judicare. Tanta enim profunditas cre
Abbreviated transcription (Latin):
dum ꝑsequebar
eccłiesiam dei. et
expugnabã illam
& ꝓficiebam inu¬
daismo supͣ mul¬
tos coetaneos in
genere meo abũ¬
dantius emula¬
tor existens pater

Expanded text:
dum persequebar Ecclesiam Dei, et expugnabam illam, et proficiebam in Judaismo supra multos coaetaneos in genere meo, abundantius aemulator existens pater
Abbreviated transcription (Latin):
iustũ ẽ ait: segregauit & uocauit. seqͥtur. Continuo e¬
caui ut in structus adeo: &e ido ñ aluid ẽ tenendum qͣm predico
nec hominib credendũ ẜ deo qui me uocauit: & hoc ẽ ꝙ d̃
ait. continuo. non acgiieui. & cer̃a. Nel mystite potest in¬
telligi illud. segregauit me de utero matris mee. Mater
enĩ pauli intelligitur synagoga uterus matris secretarii st̃
pharisei de uumero quorum segregatus ẽ. Et ẽ: cum autẽ
placuit ei. qui me segregauit de iut̃o matͥs mee. idẽ de ninnero

Expanded text:
gavit et vocavit. Continuo, ecavi ut instructus a Deo: et ideo non aliud tenendum quam praedico, nec hominibus credendum, sed Deo qui me vocavit: et hoc est quod ait, continuo non acquievi, etc. Vel mystice potest intelligi illud, segregavit me de utero matris meae. Mater enim intelligitur Synagoga; uterus matris et secretarii, sunt Pharisaei, de numero quorum segregatus est. Et est: Cum autem placuit ei, qui me segregavit de utero matris meae, id est de numero
Abbreviated transcription (Latin):
inme. idẽ in mea intelligñ¬
tia uocauit me demala
uia in bonam. ñ ꝑ meum
ad hoc utiq uocauit. ut
eunͣgłiaremillum. idẽ
filiun ingentib. Et ipse
utiq qui me nasci fecit.
ad hoc dicẽ me potuit.
Ante enuim qͣm aliquis
nascatur. scit d̾s qui fu¬
turꝰ sit & equał. Uñ de
iereiia legit᷑. pͥusqͣm te
formarem inutero noui
te. Qui gͦ p̃scit futuros
aũqͣm sint. cum uult
nasci facit ut sint. & iã
natos qͦs uult ꝑgr̃am uo¬
cat ut iustisint. sic̃t pau¬
lum uocauit ꝑ grãm ue
annuntiaret xp̃m. Ut
gͦ totum ostendet esse

Expanded text:
in me, id est in mea intelligentia, vocavit me de mala via in bonam, non per meum ad hoc utique vocavit, ut evangelizarem illum, id est Filium, in gentibus. Et ipse utique qui me nasci fecit, ad hoc ducere me potuit. Ante enim quam aliquis nascatur, scit Deus quis futurus sit et qualis. Unde de Jeremia legitur: Priusquam te formarem in utero, vocavi te . Qui ergo praescit futuros antequam sint, cum vult nasci facit ut sint; et jam natos quos vult per gratiam vocat, ut justi sint, sicut Paulum vocavit per gratiam ut annuntiaret Christum. Ut ergo totum ostenderet esse
Abbreviated transcription (Latin):
.s. qm̃ supͣ modũ aliorum
ꝑ sequebar fugando eccłiã
ui illam id est fideles affli¬
gebam penis in corpore.
& pro fitiebam in iudais¬
mo implendo legẽ ce de¬
fendendo eam. ꝓficiebã
dico. supͣ iultos ũ dico
senes. sed coetaneos meoͦ.
qui plus laborabant qͣm
senes:  ñ dico supͣ mul¬
tos ꝓselitos sedl qui sunt
iłoꝙ uos meo exemplo
ab cisdem receilite. abun¬
phariscom̃. qui erant secretarii synagoge. ut reuelaret fi¬
lum suum iume uocauit me ꝑ gram suam. ad hoc ut enũ¬
głtarem illum ingentib: & hoc ñ mutatur. & ego conti¬
nuo ñ acquieui. Non ait. ñ continuo acquieui. quasi ũ t̃ẽ
sed pꝰ acquieut : sed ait continuo ñ acquieui. carni oe san¬
gumi. idẽ uitiis. sed potuis respui uitia. uł ꝑcarnem & san¬
legis obseruationem. & rͥanorum ꝑsecutionem. Nec ueni is¬
rosolimã. ad antecessores meos apłos idẽ qui añ me credidert̃.

Expanded text:
m supra modum aliorum, prosequebar, fugando Ecclesiat expugnavi illam, id est fideles affligebam poenis in corpore, et proficiebam in Judaismo, implendo legem et defendendo eam. Proficiebam dico supra multos, non dico senes, sed coaetaneos meos, qui plus laborabant quam senes: et non dico supra multos proselytos, sed quisunt iideoque vos meo exemplo ab eisdem recedite. AbunPharisaeorum, qui erant secretarii Synagogae, ut revelaret Filium suum in me, vocavit me per gratiam suam ad hoc, ut evangelizarem illum in gentibus. Hoc non mutatur. Et ego continuo non acquievi: non ait, non continuo acquievi quasi non tunc, sed post acquieverit; sed ait, continuo non acquievi carni et sanguini, id est vitiis: sed potius respui vitia. Vel per carnem et sanlegis observationem et Christianorum persecutionem. Nec veni Hierosolymam ad antecessores meos apostolos, id est qui a
Abbreviated transcription (Latin):
masum adiacet .i. qr ꝓpe ẽ insidiãs mͥ rationi. In car¬
ne enĩ ẽ qi ad ianuas aĩe. ⁊ id̾o cogit aliud facere qm
t h̾o ⁊ lex. Condelector enim. ⁊ c̾. Qiͦ. uere lexẽ
bonũ ratiomi. qr condelector
legi di uolens ꝙ ip̃a iubet. &

Expanded text:
malum adjacet, id est prope est insidians, mihi, rationi. In carne enim est quasi ad januam animae, et ideo cogit aliud facere, quam t lex. Condelector enim, etc. Quasi dicat: Vere bonum rationi, quia condelector legi Dei, volens quod ipsa jubet,
Abbreviated transcription (Latin):
ruit iudicium. sed iam factum est in noticia dei. Nouit
enim qui ꝑmaneant adcoronam.& qui ad flammam:
nouit triticum ce paleam. Deinde alteram partem sig¬
naculi ponit de libro ẏsaie subdens. Et discedat abimqui¬
ta quod ait. discedat. ẏsaias enim uidens inhomine libe¬
rum arbitrium. ita amitionet discede. ab iniquitate. di
arbitrio discedit ab iniquitate. & quod deus p̃scitum mu¬
nit. apparet hostib & amicis. quod ip̃ius deisit hoc sig
nacłi sequtarr. In magna autem. Quasi. Quidam st̾
subuersi quidam
sunt signati: & ñ
mirum: quia in

Expanded text:
ruit judicium, sed jam factum est in notitia Dei. Novit ruit judicium, sed jam factum est in notitia Dei. Novit enim qui permaneant ad coronam, et qui ad flammam novit triticum et paleam. Deinde alteram partem signaculi ponit de libro Isaiae subdens: discedat ab iniquita quod ait discedat. Isaias enim videns in homine liberum arbitrium, ita admonet discedere ab iniquitate dicarbitrio discedit ab iniquitate, et quod Deus praescitum munit, apparet hostibus et amicis quod ipse sit Dei, hoc est signaculum. In magna autem. Quasi dicat: Quidam sunt subversi, quidam sunt signati: et non mirum, quia in
Abbreviated transcription (Latin):
glorificauit. Numerꝰ
talium est ortus con¬
celusus tonis liguatus.
putens a que niue. paradisus cumpomorum fructibus. Ex
hoc numero quidam sp̃ualiter uiuunt. &e suꝑ eminentẽ
mam caritatis in grediuntur: quidam uͭ ad huc carnales
ꝓnectus suos constanter exercent. & ut cibo sp̃ualium fiãt
ydonei. scõrum misticõrum lacte nutͥuntur: & que in pͣ¬
iuis morib popłari etiam iudicio manifesta sunt. in dei ti
phantasmatum circumcursib fluctuent. Sunt etiam ex co
numero quidam qui adhuc nequiter uiuunit. aut etiam
in heresib aut ingentilium suꝑstitionib iacent: & tam̃
etiã illis nouit qͥft̃ eiꝰ. Nam ĩilla ĩ effabili p̃scientia dĩ mł̃ti qͥforiᷤᷤ¬
uident᷑ itꝰ st: ⁊ młti qͥ intꝰ uidnt᷑. foris sunt. Ex illis ergo¬
gͦ om̃ib qui ut ita dicam intrinsecus. & in occulto intus
surt. idest quos nonit dñs. nemo metnam dampnationẽ
seducitur. quia nouit dñs qui sunt eius. Non dum appa¬

Expanded text:
rificavit. Numerus talium est hortus coclusus, fons signatus, puteus aquae vivae, paradisus cum pomorum fructibus. Ex hoc numero quidam spiritualiter vivunt, et supereminentem viam charitatis ingrediuntur. Quidam vero adhuc carnales suos provectus instanter exercent; et ut ad cibos spiritualium fiant idonei, sanctorum mysticorum lacte nutriuntur; et quae in pravis moribus populari etiam judicio manifesta sunt, in Dei timphantasmatum concursibus fluctuent. Sunt etiam ex eo numero quidam qui adhuc nequiter vivunt, aut etiam in haeresibus vel in gentilium superstitionibus jacent, et tamen etiam illividentur, intus sunt, et multi qui intus videntur, foris sunt. Ex illis ergo omnibus qui, ut ita dicam, intrinsecus et in occulto intus sunt, id est quos novit Dominus, nemo in aeternam damnationem seducitur, quia novit Deus qui sunt ejus, nondum appa
Abbreviated transcription (Latin):
ait amarituidmem. & impleuit d ulcedine. participanit
g pueris. id est factus est homo passibilis & mortalis ut
sic uiceret i iabolum. Nisienim homo ẽẽt quidiabolũ
uinceret. non inste sed molenter homo ei tolli uidẽtura.
qui se sponte lli subiecit. Sea si eum homo uiucit iure ho¬
minem ꝑdit. Et ut homo uintat neresse est ut deus raso

Expanded text:
dit amaritudinem et implevit dulcedine. Participavit dit amaritudinem et implevit dulcedine. Participavit ergo pueris, id est factus est homo passibilis et mortalis, ut sic vinceret diabolum. Nisi enim homo esset qui diabolum vinceret, non juste, sed violenter homo ei tolli videretur, qui se illi sponte subjecit; sed si eum homo vincit, jure hominem perdit: et ut homo vincat, necesse est ut Deus in eo
Abbreviated transcription (Latin):
luit. non habens mortis causam depettato subauctore poc¬
a: sea deobecientia & insticia factus obediens usq a a
mortem. per quam nos redemit a seruitute diabosi. In¬
eis amus eniminpͥncipem huiꝰ scłi qui seduxit adam
& serinim fecit ce cepit nos tanqͣm uernacłos possi̾e.
Seduenit redemptor ⁊ uictus ẽ deceptor. Et quid fecit re¬
Aempror captiuatori nr̃oe Tetendit musciplam ei crucẽ
suam posuit ibi quasi escam sanguinem siuim. Ille autẽ
sanguinem fudit. ñ debitoris. ꝑ quodinssus est recidere
a ebitores. Fyt sanginem in nocentis. &e nssus est recełe
anoteatib. Ille quippe sangumem sinim fudit ad hoc. ut
pectata nr̃a deleret Unde gͦ diabolus nos tenebat. deletũ
est sanguine rediẽptoris. Nonenim tenebat nos nͥ uincłis
peceatosuina si r̃orum. Iste erarit cathene captiorum uer¬
net il le alligauit fortem uineulis passionis sne. Intrauit
incomum eiꝰ. ⁊ dest incorcla eorum ubi ip̃e habitabat. &

Expanded text:
luit, non habens mortis causam de peccato sub auctore pecluit, non habens mortis causam de peccato sub auctore peccati, sed de obedientia et justitia factus obediens usque ad mortem, per quam nos redemit a servitute diaboli. Incideramus enim in principem hujus saeculi qui seduxit Adam et servum fecit, et coepit nos tanquam vernaculos possidere. Sed venit Redemptor et victus est deceptor. Et quid fecit Redemptor captivatori nostro? Tetendit muscipulam, crucem suam posuit ibi quasi escam, sanguinem suum. Ille autem sanguinem fudit non debitoris, per quod jussus est reddere debitores; fudit sanguinem innocentis, jussus est recedere a nocentibus. Ille quippe sanguinem suum ad hoc fudit, ut peccata nostra deleret. Unde ergo ille nos tenebat, deletum est sanguine Redemptoris. Non enim tenebat nos nisi vinculis peccatorum nostrorum. Istae erant catenae captivorum. Venit ille, alligavit fortem vinculis passionis suae: intravit in domum ejus, id est, in corda eorum ubi ipse habitabat, et
Abbreviated transcription (Latin):
sanctiticatis. &e qͥa
pueri qui sciticandi¬
erant communca¬
uerunt carni & san¬
guini idlest anime.
idest homines erant corruptibiles
seruituti. constantes excorꝑe & anima. que
ꝑsanguiem accipitur. gͦ i est ideo ce ip̃e xp̃c participa¬
uit eisddem ic est pueris. quia factus est puer constans
ex anima &e carnȩ. uł participauit eisdem idest carue
&e sangnine. scił anima. & hoc similiter idest ita quod
fuit homo passibilis &e mortalis ut posset mori. Ecco ue
ra mxp̃o fraternitas &e non ficta humanitas ut ꝑmor.¬
tem suam destrueret eum qui habebat moitis imꝑium
ia est diabolum auct̃orem mortis & pectati. ex quo ꝓcesit
mois. Hoc enim testimonio satis monstratur etiam mor¬
temistam corꝑis pͥncipe atq auctore diabolo idest ex pes¬
cato quo d ilłe ꝑsuauit accidisse: nec enm obaliud pote.¬
statem habere moꝵis. uerissime diceretur. Gñ ille qui sñ
isllo peccato uł originali uelꝓprio moriẽbatur dixit. Ecce

Expanded text:
sanctificatis, et quia pueri, qui sanctificanderant; communicaverunt carni et sanguini, id est animae, id est homines erant corruptibiles stantes ex corpore et anima, quae per sanguinem accipitur. Ergo, id est ideo, et ipse Christus participavit eisdem, id est pueris, quia factus est puer constans ex anima et carne, vel, participavit eisdem, id est carne et sanguine, scilicet anima. Et hoc similiter, id est ita quod fuit homo passibilis et mortalis ut posset mori. Ecce vera in Christo fraternitas, et non ficta humanitas, ut per mortem suam destrueret eum qui habebat mortis imperium, id est diabolum, auctorem mortis, quia peccati, ex quo processit mors. Hoc enim testimonio satis monstratur etiam mortem istam corporis principe atque auctore diabolo, id est ex peccato quod ille persuasit, accidisse. Nec enim ob aliud potestatem habere mortis verissime diceretur. Unde ille qui sine ullo peccato vel originali vel proprio moriebatur, dixit: Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
esse aliquid. Mciunt mͥ adcõmendatio¬
nem sił quod illi qui uide¬
penꝰ & alii qui fuerunt cum domino. uichil contulerunt id
est addiderunt mͥ. in quo patet qđ non ilł inferior sum. qui
a dño aeo ꝑfectus sum. ut nichil eẽt quod incollatione mee
ꝑfectioni adhereret. Qui enim ilł imꝑitis tbuit sensum. de¬
dit &e michi. Uł ita continua. Nere deus ñ accipit ꝑsonam
hominis. qͥa sita eẽt: ego paulo ante impius. cm̃ tales nich
sed hoc dicam. qͥa qui nidentur aliquid ẽe nichil michi¬
contulerunt. sed potuis contra opinionem in sidiantium.
cum uidissent quod¬

Expanded text:
dationem, scilicet quia illi qui videPetrus et alii qui fuerunt cum Domino, nil contulerunt, id est addiderunt, mihi. Augustinus In quo patet quod non illis inferior sum, qui a Domino adeo perfectus sum, ut nil esset quod in collatione meae perfectioni adderent. Qui enim illis imperitis tribuit sensum, dedit et mihi. Vel ita continua: Vere Deus non accipit personam hominis, qui si ita esset, ego Paulus, ante impius, cui tales nil csed hoc dicam, quod qui videbantur esse aliquid, nihil contulerunt mihi. Sed potius econtra, opinionem insidiantium, cum vidissent quo
Abbreviated transcription (Latin):
data. que ad homi¬
nem ꝑtinentia scri¬
pta sunt in scda ta¬
bula. Ad auo nam¬
ꝙ precepta caritatis
scił dilectionem dĩ
& ꝓximi ꝑtinet de¬
calogus. Ad pͥmum
p̃ceptum scił adilectionis dei trescorde ꝑtinent idẽ tria man¬
data. quia deus tͥnitas est: ad alt̾um uero p̃ceptum scił.¬
sicut deus pͥncipaliter pͥncipium est hominis. sic pater
scdario: cuius mandati additur ꝓmissio. quod non est
inaliis. Unde subdit. Et hoc mandatum est inꝑmissione
sis longeuus ineterna uita fundatus suꝑ terram uiuentiũ¬

Expanded text:
ta quae ad hominem pertinentia scripta sunt in secunda tabula. Ad duo namque praecepta charitatis, scilicet dilectionis Dei et proximi pertinet Decalogus. Ad primum praeceptum, scilicet dilectionis Dei tres chordae pertinent, id est tria mandata, quia Deus tsicut Deus principaliter principium est hominis, sic pater secundario cujus mandati additur promissio, quod non est in aliis. Unde subdit, et hoc mandatum est in promissione,sis longaevus, in vita aeterna fundatus, super terram viventiu
Abbreviated transcription (Latin):
est sp̃ualis unitatiͤ
tamen. Quasi. Et
si hoc ñ solum allit¬
tam dr᷑. sea est sig¬
num alt̾ius rei. ue¬
runtamen &e uos
singuli scił unꝰ quis¬
q uir scdm litt̾am
diligat uxorem suã
sicut se ip̃m sequens
moralitatem hẏsto¬
rie uxor autem ñ
solum diligat sed

Expanded text:
spiritualis unitatis tamen. Quasi dicat: Etsi hoc non solum ad litteram dicitur, sed est signum alterius rei, verumtamen et vos singuli, scilicet unusquisque vir, secundum litteram, diligat uxorem suam sicut seipsum sequens moralitatem historiae. Uxor autem, non solum diligat, sed
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ fidem ut credamꝰ maNũ ẽẽ pecc̾m ẽ. ñ tñ omẽ
qd̃ fit cum fide bonũ ẽ. qr ignorantia q̃ ẽ ex culpa no
catũ. qͣmius enĩ &̃ fiat qd̾ bonũ ẽ. si tñ ñ faciendũ
credat᷑. ł sic faciendũ ut fit. pecc̃m ẽ. Hłita. Coͣmisꝰ¬
mundos alios ĩmundos dãpnatus ẽ .i. dampnatõ¬
tat: ⁊ ita ñ scd̾m fidẽ agit. fides enim nr̃a uult ut ħo

Expanded text:
contra fidem ut credamus malum esse, peccatum est, non tamen omne quod fit cum fide, bonum est, quia ignorantia quae est ex culpa noccatum, quamvis etiam fiat quod bonum est, si tamen non faciendum credatur, vel sic mundos, alios immundos. Damnatus est, id est damnatiotat, et ita non secundum fidem agit. Fides enim nostra vult ut ho
Abbreviated transcription (Latin):
hic di qd̾ ires ꝑsonas ꝑfacta intellexer̃t uł cognouer̃tꝰ
Ad qd dicimꝰ eos hanc distinctionẽ sũ me tͥnitatis quã
fides catholica ꝓfitetur nullatenꝰ habusse. uł habe¬
re potuisse. absq doc̃trinȩ uł int̾nȩ inspiratioĩs reue.¬
latiõe. fit eñĩ reuelatio trib modis ꝑ oꝑa. ꝑ doctriñã
ꝑ inspirationẽ. Reuelauit aũ eis ds ueritate ꝑ oꝑa. s¬

Expanded text:
 quod tres personas per facta intellexerunt, vel cognoverunt? Ad quod dicimus eos hanc distinctionem summae Trinitatis, quam fides Catholica profitetur nullatenus habuisse, vel habere potuisse absque doctrinae, vel internae inspirationis revelatione. Fit enim revelatio tribus modis, per opera, per doctrinam, per inspirationem. Revelavit eis Deus per opera
Abbreviated transcription (Latin):
sigurationi eiꝰ interfuerunt: uiddebartur dico ab
E. his sci falsis fratrib quia qui inidebant᷑ esse aliqͥd
ñ ip̃i ꝑse: nam si ip̃i eẽnit aliquid ꝑse. semꝑ fuissent aliquid.
Quales autem aliqͣndo fum̃t quia & ip̃i peccores & ydiote fue¬
runt. nicħ mea inter est referre. idẽ nichil mͥ ꝓdest in hoc statu
miscałie. quia p̃terita nec ꝓsunt. nec obsunt. Innurt tamen
sep̃ualinsse. dicendo enim quales aliqͣndo fuerunt. indicat
this ñ sunt curanda legalia. Deus. & cet̾a. Quasi Iaco nich̾
mea inter est quia deus

Expanded text:
figurationi ejus interfuerant. Videbantur dico ab his, id est, falsis fratribus. Quia qui videbantur esse aliquid,non ipsi per se. Nam si ipsi essent aliquid per se, semper fuissent aliquQuales autem aliquando fuerunt, quia ipsi et peccatores, et idiotae fuerunt, nihil mea interest referre, id est nil mihi prodest in hoc statu miseriae, quia praeterita nec prosunt nec obsunt. Innuit tamen se praevaluisse. Dicendo enim, quales aliquando fuerunt, indicat  ideo Galatis non sunt curanda legalia. Deus, etc. Quasi dicat: Ideo nil mea interest, quia Deus
Abbreviated transcription (Latin):
necessitatẽ ꝯiugum intandam.
sepe patiunt᷑ ꝯiugati. Infirmis infirmã rationem p̃tend̾.
Poss enim digniorem reddidisse rationẽ uirginitatis mu¬
nus ampliꝰ ꝯmendando. Suꝑgredit᷑ enĩ tuginitas oditõ¬
nem humane nacure. ꝑ qͣm hoĩes angłis assimilant᷑. Ma¬
ior tñ iuctoria uͥginũ qm̃ angłoꝵ. angłi enĩ sine carne ui¬
nunt: turgines uͦ in carne tumphant. Inde ẽ q̃d̾ in tab̾na¬
cło dm̃ supmũ oꝑim̃tũ erat de pellib iacinctinis. ꝑ ꝙ in¬
telligit᷑ celibũ ita. ht enim iacinctus spẽm similem throno
ita qͥ in carne uͥgineã puritatẽ seruant. suꝑ celestib assimi¬
lant᷑. Hii st̃ qui cũ mulierib ñ st̃ comquinati: & secunt᷑ ag¬
hoc bonũ. tñ si alligatus es. noli querere solutionem. & si

Expanded text:
necessitatem conjugii vitandam. saepe patiuntur conjugati. Infirmis infirmam rationem praetendit. Posset enim digniorem reddidisse rationem virginitatis munus amplius commendando. Supergreditur enim virginitas conditionem humanae naturae, per quam homines angelis assimilantur. Major tamen victoria virginum quam angelorum. Angeli enim sine carne vivunt, virgines vero in carne triumphant. Inde est quod in tabernaculo Domini supremum operimentum erat de pellibus hyacinthinis, per quod intelligitur caelibum vita. Habet enim hyacinthus speciem similem throno, ita qui in carne virgineam puritatem servant, supercoelestibus similantur. Hi sunt qui cum mulieribus non shoc, bonum tamen si alligatus es uxori, noli quaerere solutionem, et si
Abbreviated transcription (Latin):
dulitatem suam
id̾ ẽ suo uicio. uñ t oportuntas salutis fuit. ñ ꝓpt̾
te. Non enim uidei st̃ reꝑbati a d̾o ut gentes intͣ
tollentiam repͥmi uult. ut magis saluti congau¬
deat᷑. ñ infirmitati insultet᷑. facile enim decipit᷑
qͥ gaudet aliems malis. Tn añ fide stas. Qiͣ. ¶dͣ¬

Expanded text:
dulitatem suam, id est suo vitio. Unde tibi, opportunitas salutis fuit non propter te. Non enim Judaei sunt reprobati a Deo ut gentes intrautem. Quam extollentiam reprimi vult, ut magis saluti congaudeatur, non infirmitati insultetur. Facile enim decipitur qui gaudet alienis malis. Tu autem fide stas. Quasi d
Abbreviated transcription (Latin):
d̾r. qui dic̾ se captiuũ ex carne. Mens enĩ ñ ꝯsentit
pecc̃o titillanti. suggerenti. blandienti. qr habet
alias int̾ius delectationes . delectationib carnis
nulla ex parte conferendas. Mors gͦ contendit.s
mens ñ consentit.⁊ ẽ in me qͥddã mortuũ.⁊ qͥddã
uiuum. Uł lex peccati accipit᷑ consensꝰ & oꝑatio

Expanded text:
r, qui dicit se captivum duci ex carne. Mens enim non consentit r, qui dicit se captivum duci ex carne. Mens enim non consentit peccato titillanti, suggerenti, blandienti, quia habet interius alias delectationes, delectationibus carnis nulla ex parte conferendas. Mors ergo contendit, sed mens non consentit; et est in me, quiddam mortuum, et quiddam vivum. Vel lex peccati accipi
Abbreviated transcription (Latin):
gent̾ consid̾atis in ista scͥpture apłice circũstantia
rum &̃ alios sub grã constitutos significasse. Utrũ
in m̾bris ẽ. repugnãs m̃ti uiciũ ẽ carnus. qd̃ ex pe¬
pina peccati. ⁊ ex traduce mortis ꝓuenit.s lex ista q̃ a
ẽ in m̾bris remissa c̃ regeneratiõe spũali. ⁊ manet
in carne mortali. remissa ẽ qr reatus solutus ẽ sacͣ¬
m̃to quo renascunt᷑ fideles. manet aũ qr oꝑatur¬
legi m̃tis mee .i. legi ⁊ rationi coniunctis. ⁊ capti¬
uantem me ex carne ñ m̃te in lege peccati.i. in
motũ concupiscentie. ipã em̃ concupiscentia est
dam affect᷑. ł languor qͥ ꝯmouet illicitũ desid̾rũ
.i. carnalem concupiscentiã. qͣm legẽ peccati uo¬
cat. q̃ hoc carnale nrm̃ captiuũ tenet. Lex gͦ car¬
nis me captiuat sub ip̃a lege peccati:i. sub concu¬
piscentia sua. Captiuum aũ me ducit ñ ex m̃te s
er carne. ñ ex toto s ex parte: qr mens repugnat
& condelectat᷑ legi di. Sic de ip̃o apło conuenient̃¬

Expanded text:
 consideratis in ista Scripturae apostolicae circumstantia sona, verum etiam alios sub gratia constitutos significasse. Utrum in membris est repugnans menti, vitium carnis est quod ex poena peccati, et ex traduce mortis provenit, sed lex ista quae est in membris, remissa est regeneratione spirituali, et manet in carne mortali: remissa est, quia reatus solutus est sacramento quo renascuntur fideles; manet autem, quia operaturlegi mentis meae, id est legi et rationi conjunctis; et captivantem me, ex carne, non mente in legem peccati, id est in motum concupiscentiae. Ipsa enim concupiscentia est dam affectus, vel languor qui commovet illicitum desiderium, id est carnalem concupiscentiam, quam legem peccati vocat, quae hoc carnale nostrum captivum tenet. Lex ergo carnis me captivat sub ipsa lege peccati, id est sub concupiscentia sua. Captivum autem me ducit non ex mente, sed ex carne; non ex toto, sed ex parte, quia mens repugnat, et condelectatur legi Dei. Sic de ipso Apostolo convenient
Abbreviated transcription (Latin):
implente adhuc seipm̃ cẽ ñ putat. Qui gͦ dic̃ ñ ego ope¬
ror illd̾ si tm̃mͦ concupiscit uerum dic̾. ñ si cordis consen¬
sione decernit. aut ꝙ̃ mnisti̾o corporis ꝑfic̃. Poͣrro¬

Expanded text:
implente adhuc seipsum esse non putat. Qui ergo dicit, non ego opeimplente adhuc seipsum esse non putat. Qui ergo dicit, non ego opeodo concupiscit, uerum dicit, non si cordis consensione decernit aut etiam ministerio corporis per
Abbreviated transcription (Latin):
alis qr scd̾m spm̃ uiuit. carnalis. qr carnis concupi¬
scentias sentit. s ñ totꝰ carnalis. qr concupiscentiis
ñ consentit. Ex parte gͥ mortali carnał ẽ.ex parte
carnał ẽ. Et qr ħex pecc̾o pͥmi hoĩs accessit. stibdit.
Ego dico nenũdatus sub peccato .i. p̃cio male nolup¬
tatis adc subiectus peccõ .i. concupiscentie. Hoc enĩ
peccati noĩe appellat unde oriunt᷑ omĩa pecc̃a .a. ex
carnali concupiscentia. Quicqͥd enĩ peccoꝵ. ẽ in dic¬
tis. in factis. in cogitationib ñ oritur nͥ ex carnali
concupiscentia que a pecc̃o facta ẽ. Et si consentien¬
tẽ traxerit atq illiserit: concipit paritq pecc̾m. A pec¬
cato gͦ ẽ scił a fomite. & pecc̃m nͥ refrenetur generat.
Qd̾ enĩ. Det̾minat qͣlit̾ se carnalem dix̾at : qr ñ oꝑat᷑¬
qd̾ approbat. ss ħ ẽ. uͭ sub pecc̃õ sum. qd̾ enĩ operor
to ñ mͥ placet. ñ consentio. Altt̾ enĩuidetur eẽ contͣ¬
riũ illi sententie qͣdix̃. pecc̃m ut appareat pecc̾m

Expanded text:
iritum vivit; carnalis, quia carnis concupiscentias sentit. Sed non totus carnalis, quia concupiscentiis non consentit. Ex parte igitur mortali carnalis est, ex pacarnalis est. Et quia hoc ex peccato primi hominis accessit, subdit: Ego, dico, venumdatus sub peccato, id est pretio malae voluptatis Adae, subjectus peccato, id est concupiscentiae. Hoc enim peccati nomine appellat. Unde oriuntur omnia peccata, id est carnali concupiscentia. Quidquid enim peccatorum est in dictis, in factis, in cogitationibus, non oritur nisi ex mala concupiscentia, quae a peccato facta est, et si consentientem traxerit atque illexerit, concipit paritque peccatum. A peccato ergo est, id est a fomite, et peccatum nisi refrenetur, generat. Quod enim determinat qualiter se carnalem dixerat, quiad approbat, et hoc est, vere sub peccato sum. Quod enim operor, to, non mihi placet, non consentio. Aliter enim videretur contrarium esse illi sententiae qua dixit, peccatum ut appareat peccatum
Abbreviated transcription (Latin):
motum in m̃bris meis in oculo ad concupiscendũ
sic ⁊ in aliis repugnantẽ legi m̃tis mee. Hoc ñ mu¬
i eod̾tatur .Q. captiuantẽ me .i. captiuare me conantẽ
peccati scił carnał concupiscentia. ut sit sensꝰ cap¬
tiuantẽ me in legem peccati. ħ ẽ sub lege ip̃a q̃ ẽ
in mͣbris meis. Captiuat au̾ut p̾dictũ ẽ me ex¬

Expanded text:
motum, in membris meis, ut in oculo ad concupiscendum, sic et in aliis, repugnantem legi mentis meae. Hoc non mutatur. Et captivantem, id est captivare me conantem,peccati, scilicet carnalis concupiscentia, ut sit sensus, captivantem me in lege peccati, hoc est sub lege ipsa. Qui est in membris meis. Captivat autem me
Abbreviated transcription (Latin):
moriet malum desid̾ium. s ñ ꝑfic̃ malũ. qr ñ ꝑtra¬
hit ad malũ: ⁊ in isto bello tota ẽ uita scõꝵ. Nẽ emĩ⁊c̃.¬
Si aũ qd̃ nolo illd̃ facio. ñ ego int̾ior operor illud
s pecc̃m .i. fomes peccati qd̾ habitat in me. qr ñ
m̃te consentio. s carne concupisco. Et qr ñ ope

Expanded text:
movet malum desiderium, et non perficit malum, quia non pertrahit ad malum, et in isto bello est tota vita sanctorum. Non eniSi autem quod nolo illud facio, non ego interior operor illud, sed peccatum, id est fomes peccati, quod habitat in me, quia non mente consentio, sed carne concupisco; et quia e
Abbreviated transcription (Latin):
S mͦ interĩ quid erit. Pugna lucta. un̾ subdit.
Igit᷑ egoipẽ ⁊ c̃. Qiͣ dicẽt. Qa m̃te condelector legi. ⁊ ex
cato. carne aũ seruio legipeccati. Concupiscendo gͦ
ego ip̃e seruio in carne. egoipẽ seruiom m̃te. Non
enim duosumꝰ int̾ nos contrarii de diu̾sis pͥncipuᷤ
uenientes. s eoip̃e m̃te seruio legi d̾i. carne aũ seriuio
legi peccati. quamdui obluctat᷑ ianguor saluti. Non i¬
enim aliꝰ in m̃te. & aliꝰ in carne. qr ego in m̃te. ⁊ ego in.
carne. ꝙ magis sũ in m̃te qm in carne. Non enĩ due st̃
nature cont̾rie ut manichei m̃tiunt᷑. s ex utͦq unꝰ ho
qrunꝰ ẽ d̾̃s a quo factus ẽ homo. Mente gͦ ñ consentio
carne concupisco. Itaq semꝑ pugna ẽ in corpore
mortis huiꝰ. qr ip̃ã concupiscentia cum qͣ nati sumꝰ
finiri ñ potest qm̃dui coudie uiuimꝰ. cotidie inui

Expanded text:
 interim quid erit? pugna, lucta. Unde subdit: Igitur ego ipse etc.. Quasi dicat: Mente condelector legi, et cato, carne autem servio legi peccati, concupiscendo. Ergo ego ipse servio in carne; ego ipse servio in mente. Non enim duo sumus inter nos contrariis de diversis principiis venientes, sed ego ipse mente servio legi Dei. Carne autem servio legi peccati, quandiu languor obluctatur saluti. Non enim alius in carne, et alius in mente, quia ego in mente, et ego in carne, et magis sum in mente quam in carne. Non enim sunt duae naturae contrariae, ut Manichaei mentiuntur, sed ex utroque unus hous est Deus a quo factus est homo. Mente igitur non consentio, carne concupisco. Semper itaque pugna est in corpore mortis hujus, quia ipsa concupiscentia cum qua nati sumus, finiri non potest quandiu vivimus; quotidie minui
Abbreviated transcription (Latin):
cupiscere. Si uellem concupiscere: legi ñ consentirẽ.
tias uͦ ñ ire luctantis ⁊ laborantis ẽ. Attende qͦmͦ di¬
cat augustinꝰ hic legem nolle qd̾ nolebat apłs. Illd̾
enĩ qd̃ aplłs nolebat. & tñ faciebat concupiscentia ẽ¬

Expanded text:
cupiscere; si vellem concupiscere, legi non consentire. cupiscere; si vellem concupiscere, legi non consentire. tias vero non ire luctantis est, et laborantis. Attende quomodo dicat Augustinus hic legem nolle quod nolebat Apostolus. Illud enim quod Apostolus nolebat, et tamen faciebat, concupiscentia e
Abbreviated transcription (Latin):
delis. ⁊ huiꝰmodi. S audiens legẽ dicentẽ ñ concupi¬
sces. uicium agnouit.ꝙ odit. Bellum habuit qr uole¬
bat ñ concupiscere. ⁊ concupiscebat. Id̾o dic̃ qd̾ nolo
facio .i. concupisco. ñ qd̾ pt̾ concupiscentiã eat apłs
& eum ad mala trahat. Luctabatur ñ subiugabat᷑
b̾s tuis. desꝑares & diceres. si ad dm̃ ꝑtinerẽ. ñ sic mo¬
qd nolo ex m̃te ulud facio excarne .i. si nolo uld̾ qd̾ fa¬
cio scił concupiscere. gͦ consentio legi .i. legem laudat
uoluntas mea. q̃ ñ consentit concupiscentie carnis
qd̾ lex ꝓhibet que dic̃ ñ concupisces. qd̃ qr nolo consen
bat dum consentire ꝓhibet. euiin hoc consentio. &
qr concupiscere resiffo. au̾to m̃tem. nego arma. te¬
neo m̃bra. ⁊ tñ fit in me qd̃ nolo qd̾ ñ uult ⁊ lex. uo¬
lo idem cum lege. qr qd ñ uult nolo. ⁊ cñ facio. s ñ ei
consentio. ĩmo legi ⁊ testis sum. qr bona ẽ. qm̃ id̾e uo¬
lo q̃d̾ lex. Dic̾ enmm lex ñ concupisces: ⁊ ego nolo con¬

Expanded text:
lia hujusmodi; sed audiens legem dicentem, non concupiscas, vitium agnovit, et odit; bellum habuit, quia volebat non concupiscere, et concupiscebat. Ideo dicit, quod nolo facio, id est concupisco. Non quod post concupiscentiam eat Apostolus, et eum ad mala trahat. Luctabatur, non subjugabatmbris tuis, desperares, et diceres: Si ad Deum pertinerem, non sic moquod nolo, ex mente, illud facio ex carne, id est nolo illud quod facio, scilicet concupiscere, ergo consentio legi, id est legem laudat voluntas mea, quae non consentit concupiscentiae carnis, quod lex prohibet quae dicit, non concupisces, quia quod nolo consentbat, dum consentire prohibet, cui in hoc consentio; et quia concupiscentiae resisto, averto mentem, nego arma, teneo membra. Et tamen fit in me quod nolo, quod non vult et lex. Volo idem cum lege, quia quod non vult nolo, et tamen facio, sed ei non consentio, imo legi et testis sum quia bona est, quoniam idem volo quod lex. Dicit enim lex, non concupisces, et ego nolo con
Abbreviated transcription (Latin):
bumur. Quia uͦ ñ sumꝰ hic sine pecc̃o. ido habemꝰ de¬
sideria peccati. s iã nos eã ñ oꝑam. ñ eis obedien¬
do. s qd̾ in nob̾ habitat pecẽm ead̾e cõmouendo.
Et magnũ ẽ ħ qd̾ cum sit ex carne concupiscentie As
& ad carnẽ ꝑtineãt corporis m̃bra. ñ tñ regnat pec apl¬
Qiͣ. bene dixi pect̾m in me habitare. scio enĩ qd̃ ñ ha¬
bitat in me ħ ẽ in carne ica bonũ. hoc utiq ait qr
uicium carms in re bona ñ ẽ bonũ. qd̾ cũ eẽ destite.¬
rit caro erit. s iam uiciata łuiciosa ñ erit. Ho ẽ enĩ
concupiscentie uicrũ. qd̾ mens ñ ex se: s ex carne

Expanded text:
bimur, quia vero non sumus hic sine peccato, ideo habemus desideria peccati, sed jam nos ea non operamur, non eis obediendo, sed quod in nobis habitat peccatum eadem commovendo. Et magnum est hoc, quod cum sit ex carne concupiscentia, et ad carnem pertineant corporis membra, non tamen regnat peccatudicat: Bene dixi peccatum in me habitare, scio enim quod non habitet in me, hoc est in carne mea, bonum. Hoc utique ait, quia vitium carnis in re bona non est bonum: quod cum esse destiterit, caro erit; sed jam vitiata vel vitiosa non erit. Hic enim est concupiscentiae vitium, quod mens quoque sed ex carne
Abbreviated transcription (Latin):
Carne aũ qi m̃te seruo legi. carne aũ seruio leg̾i ꝑ ec¬
cati. ⁊ id̾o ñ ẽ remissius agendum s cauendũ ẽ ne reg¬
net. Alit̾ ꝙͣ potest legi ab illo loco. ego aũ carnał sum
tuti. Dic̃ aũ augustinꝰ aliqñ sͥ uisũ fuisse in hoc apłi
consentit. & qͥ ñ oꝑatur malũ nec uult. ꝙ qͥ ignorat .i.
ñ approbat.⁊ cui nil d̾apnatõnis nc̃ ẽ. sic̃ in sequenti
ostendit᷑. & tñ adhuc se ẽẽ carnalem dic̾ his u̾bis. Ego
sum. Hoc ñ indecent̾ ꝙ̃ de seipõ dic̾ apłs scd̃m carnẽ¬

Expanded text:
cat: Mente servio legi Dei, carne autem servio legi peccati, et ideo non remissius agendum, sed cavendum est ne regnet. Aliter etiam potest legi ab illo loco: Ego autem carnalis tuti. Dicit autem Augustinus, aliquando sibi visum fuisse in hoc Apostoli consentit: qui non operatur malum, nec vult, et qui ignorat, id est non approbat, et cui nihil damnationis nunc est sicut in sequenti ostenditur, et tamen adhuc se esse carnalem, dicit his verbis: Ego sum. Haec non indecenter etiam de seipso dicit Apostolus, se
Abbreviated transcription (Latin):
enim peccis per legem conclusi sunt ut se excusare ñ pos¬
sint: sed querant miscłiam. Et qiͣ quis quereret repli¬
cans suꝑiorem qͥstionem. cue gͦ data estlex: Respondet. ut
deus disposuit. ut homines nota sua ce legis infirmitate
accelerurent ad gr̃am. &e credendo ꝓmissa conseq̃rent᷑.
lex gͦ data est ut gr̃a quereretur. gr̾a data est ut lex uuple¬
retur. Nec enim suo uicio non implebat᷑ lex. sed uitio prudñ¬
tiȩ carnis. qͦd uitium ꝑlegem demonstrandũ. & per gr̃am
fuit sanandum. Priꝰ autem uł enim. De uidis specialiter¬
mans agit. ostendens qͣmirtili¬

Expanded text:
enim peccatis per legem conclusi sunt, ut se excusare non possint, sed quaerant misericordiam. Et quasi quis quaereret, replicans superiorem quaestionem: Cur ergo data est lex? Respondet: Ut Deus disposuit, ut homines vota sua et legis infirmitate accelerarent ad gratiam, et credendo promissa consequerentur. Lex ergo data est ut gratia quaereretur, gratia data est ut lex impleretur. Nec enim suo vitio non implebatur lex, sed vitio prudentiae carnis: Quod vitium per legem demonstrandum, et per gratiam fuit sanandum. Prius autem, vel, enim, de Judaeis specialiter agit ostendens quam util
Abbreviated transcription (Latin):
manens est & scripta: uł ideo quod ũ dat sp̃m uiuificantẽ.
sedd tantũ est scriptura. & hec conclusit omnia sub ꝑ ec̃to.
idẽ iudeos omnino clausit subpecoati domimo. Uicti enim
concupiscentia. etiam ip̃us mandat tͣnsgressione rei facti
sunt. Nł conclusit omnia sub peccato. idẽ ostendens om̃s
homines clausos eẽ & subpeccato. Nonest enim lex data ut
petatum auferret. sedut subpeccato omnia conclusa osten
deret. Data est lex ut egrum demorbo conuinceret. qui sibi
sanuis uidebatur ut peccata demonstiarent᷑. ñ ut auferrũt᷑
Data est ut inueniret se homo ut non morbz sa naretur s ut
cum p̃uaricatione morbo crescente medicus quereretur.
Qui gͦ negat egͥtudinem suam. suꝑfluum iudicat salua¬
torem. Ergo ce innatum nr̃a creatorem laudemus. & ꝓpt̃
uicium quod nob̃ inconflictum ẽ: saluatorem queramus.

Expanded text:
on dat spiritum vivificantem, sed tantum est Scriptura. Et hoc conclusit omnia sub peccato, id est Judaeos omnino clausit sub peccati dominio. Victi enim concupiscentia, et ipsius mandati transgressione rei facti sunt. Vel, conclusit omnia sub peccato, id est ostendit omnes homines clausos esse sub peccato. Non est enim lex data ut peccatum auferret, sed ut peccato omnia conclusa ostenderet. Augustinus Data est lex ut aegrum de morbo convinceret, qui sibi sanus videbatur, ut peccata demonstrarentur, non ut auferrentur. Data est ut inveniret se homo, non ut morbus sanaretur, sed ut praevaricatione morbo crescente, medicus quaereretur. Qui ergo negat aegritudinem suam, superfluum judicat Salvatorem. Ergo et in natura nostra Creatorem laudemus; et propter vitium quod nobis inflictum est Salvatorem quaeramus.
Abbreviated transcription (Latin):
ant᷑ usto qͦs ip̃e ĩtificat. Pecc̃a enĩ nrã diaboł tene¬
bat: & ꝑ illa nos merito agebat in mortẽ. S tm̃ ualu¬
it ille sanguis. ut hoĩes ab etͣna morte debita lib̾aret.
reconciliati sumꝰ do ꝑ ap

Expanded text:
antur justo, quos ipse justificat. Peccata enim nostra diabolus tenebat, et per illa nos merito agebat in mortem; sed tantum valuit ille sanguis ut homines ab aeterna morte debita liberaverireconciliati sumus Deo,