comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
peius est. đs qui hoc p̃stat ñ ꝯgnoscit᷑: et cre¬
ature eius ascribit᷑ quicqͥd a creatore p̃statur.
Prefectus dix̃. Si ille colendus est qͥ humanis
aspectu suo terre uiscera uisitat. ut semina
suscepta parturiat. et genuine sobolis gͣna
in culmo restituat: atq uniuersis salutis
nr̃e utilitatib et lumen et restauracionẽ
parit tribuat. et uigorẽ. Tranqͥllinꝰ respon¬
dit. Et in hoc error est infinitꝰ. Nã si ho¬
die per seruũ suũ quispiã clientib suis tri¬
buat quod rogatur: infinita stulticia est. si ne¬
glectus ille qui p̾stitit honoret᷑ seruus ꝑ quẽ¬
p̃stitit. Et ut aliquã huius dicti ꝯparacionẽ
ferunt. nauib potius ꝗͣ regib gratie referun¬
tur: Si ergo ñ nauigantib s imperantib
hoĩes quiatinonant᷑ adscribunt. quantoma¬
gis soli deo agende sunt gracie: cuiꝰ nutu
et hec õĩb usib nr̃is elementa deseruiunt.

Expanded text:
pejus est, Deus, qui hoc praestat, non cognoscitur; sed crepejus est, Deus, qui hoc praestat, non cognoscitur; sed creaturae ejus ascribitur, quidquid a Creatore praestatur. 43. Praefectus dixit: Si ille colendus est, qui humaniaspectu suo terrae viscera vegetat, ut semina suscepta parturiat, et genuinae sobolis grana in culmo restituat, atque universis salutis nostrae utilitatibus, et lumen et restaurationem pariter tribuat et vigorem. Tranquillinus respondit: Et in hoc error est infinitus. Nam si hodie per servum suum quispiam clientibus suis tribuat quod rogatur, infinita stultitia est, si neglectus ille qui praestitit, servus per quetur. Et ut aliquam hujus dicti comparationem ferunt, navibus potiusquam regibus gratiae referuntur? Si ergo non navigantibus, sed imperantibus, homines quod annonantur ascribunt, quanto magis soli Deo agendae sunt gratiae, cujus nutu et haec omnibus usibus nostris elementa deserviunt,
Abbreviated transcription (Latin):
mane iubent leges pro sui facti qualitate
dãpnare: et relicto deo omĩpotenti qui in
celis regnat. lapidi dicis d̾s m̃s es. et ligno
dicis adiuua me. Prefectus dix̃. Ex qͦ cepis¬
ti blasphemare deos. et a cultura eorũ rece¬
dere: ex eo diuersis cladib romanꝰ orbis op¬
primitur. Tranqͥllinꝰ respondit. Non ẽ uerũ.
Nam si recenseas decadas stilo liuii digestas:
illic inuenies ioui thura ponentes. una die
uiginti tria milia romani exercitꝰ iuuenes
cecidisse. S et illud ñ es ĩmemor. qd̾ ueni¬
entes galli etiã capitoliũ occupauer̃t: et
omnem romanã manũ suis ludibriis occu¬
parũt. Diuersas fames et inenarrabiles. di¬
uersasq captiuitates. diuersas effusiones san¬
guinis. romanꝰ orbis est passus: anteꝗͣ unum
colerent homines dm̃. Nunc uͦ ex quo inui¬
sibilis et uerus ds̃ cepit a credentib coli:
aucta pace exultat romanũ imꝑiũ. S qd̾

Expanded text:
manae jubent leges pro sui facti qualitate manae jubent leges pro sui facti qualitate damnari, et relicto Deo omnipotente qui in coelis regnat, lapidi dicis, Deus meus es tu: et ligno dicis: Adjuva me? 42. Praefectus dixit: Ex quo coepistis blasphemare deos, et a cultura eorum recedere, ex eo diversis cladibus Romanus orbis opprimitur. Tranquillinus respondit: Non est verum. Nam si recenseas decadas stylo Livii digestas, illic invenies Jovi thura ponentes, una die viginti tria millia Romani exercitus juvenes cecidisse. Sed et illud non es immemor, quod Senonenses Galli etiam Capitolium occupaverunt et omnem Romanam manum suis ludibriis subjugarunt. Diversas fames, et inenarrabiles pestes, diversas captivitates, diversas effusiones sanguinis Romanus orbis passus est, antequam unum colerent homines Deum. Nunc vero ex quo invisibilis et verus Deus coepit a credentibus coli, aucta pace exsultat Romanum imperium. Sed quod
Abbreviated transcription (Latin):
Tranqͥllinꝰ respondit. In tantum ñ fuent du
ut legant᷑ in codicib ur̃is. et ꝗͣ malbnati
sint. et ꝗͣ iniquos et crudeles et sceleratos
parentis habuerint: et ꝗͣ iniq̃ et dolose.
et fraudulenter uixerint: et ꝗͣ miserabili¬
ter mortui sint. Nũqͥd anteꝗͣ saturnꝰ creten¬
sib imꝑaret. et filiorũ suorũ carnes come¬
deret: deus in celis ñ erat : Aut creta insula
habebat regẽ: et celi ñ habebant deum:
Ualde errat. qui putat iouem filiũ eiꝰ imperare
fulminib: homuncionẽ in quo malicia et libi¬
do regnabat. Quem ñ ꝑsecutus est: qͥ patri
suo non peꝑcit: Aut quã sordẽ ñ exercuit:
qui suã germanã accepit uxorẽ: In foro. in
legimus qd̃ sordissima iuno. et soror et con¬
iueix fuerit gloriata: et rapti ga Anime¬
dis honor turpissimꝰ atq incestissimus ab
ipsis a quib iupit̃ colitur. ñ negat᷑. Non gͦ
erras uir sublimis. qui tales colis quales ro¬

Expanded text:
Tranquillinus dixit: Intantum non sunt dii Tranquillinus dixit: Intantum non sunt dii ut legatur in codicibus publicis, et quam male sii, et quam iniquos et crudeles et sceleratos parentes habuerint; et quam inique et dolose et fraudulenter vixerint; et quam miserabiliter mortui sint. Numquid antequam Saturnus Cretensibus imperaret, et filiorum suorum carnes comederet, Deus in coelis non erat, aut Creta insula habebat regem, et coeli Deum non habebant? Valde errat qui putat Jovem filium ejus, imperare fulminibus, homuncionem in quo malitia et libido regnabat. Quem non persecutus est, qui patri non pepercit? Aut quam sordem non exercuit, qui suam germanam accepit uxorem? In foro, in legimus, quia sordidissima Juno quod et soror et conjux fuerit gloriatur: et rapti Ganymedis honor turpissimus atque incestissimus ab ipsis, a quibus Jovis colitur, non negatur. Non ergo erras, vir sublimissime, qui tales colis, quales Ro
Abbreviated transcription (Latin):
me uirorũ. examinis ur̃i librã si uelitis erga
me et filios meos equa lance pensare: agnos¬
cere poteritis. hoc xͥanũ uocabulũ magne
esse uirtutis. Prefectus dix̃. Insanis tͣnqͥlline.
Tranquillinꝰ dixc̃. Insaniã passus sum et ani¬
mi et corporis: s statim ut credidi xp̃m.
sceleratis filiis tuis dedisse cognoscor: ut ñ
solũ ñ illos ab errore tolleres: s illi te in suis
errorib irretirent. Tranquillinꝰ dix̃. Per glo¬
que oꝑa erroris noĩe ñcupent᷑. Prefectꝰ dixẽ.
Tu dic que oꝑa erroris nom̃ accipiant. Tran¬
quillinus dixit. Primꝰ error ẽ. uiam uite re¬
linquere: et ꝑ uiã mortis gratant̃ incedere.
Prefectus dixit. Et que est uia mortis: Tnͣ¬
quillinꝰ dix̃. Non tͥ uidet᷑ uia mortis esse.
mortuis hõĩb deitatis nom̃ ĩpon̾e: et figu¬
ras eorũ ꝑ ligna et lapides adorare : Prefec¬
tus dixxit. Ergo ñ sunt dii quos colimus e

Expanded text:
me virorum, examinis vestri libram si velitis erga me virorum, examinis vestri libram si velitis erga me et filios meos aequa lance pensare, agnoscere poteritis hoc Christianum vocabulum magnae esse virtutis. Praefectus dixit: Insanis, Tranquilline. Tranquillinus respondit: Insaniam passus sum, et animae et corporis; sed statim ut credidi Christsceleratis filiis tuis dedisse cognoscor, ut non solum tu illos ab errore non tolleres, sed illi te suis erroribus irretirent. Tranquillinus dixit: Per gloquae opera erroris nomine nuncupentur. Praefectus dixit: Tu dic quae opera erroris nomen accipiant. Tranquillinus dixit: Primus error est viam vitae relinquere, et per viam mortis gratanter incedere. Praefectus dixit: Et quae est via mortis? Tranquillinus dixit: Non tibi videtur via mortis esse, mortuis hominibus Deitatis nomen imponere, et figuras eorum per ligna et lapides adorare? 41. Praefectus dixit: Ergo non sunt dii quos colimus?
Abbreviated transcription (Latin):
contra diabolicas acies p̃pararent. Diebus¬
urbis rome p̾fectus ad se tranquillinũ pa¬
trem marcelliani et marci uenire iubet.
Quẽ cũ de suorũ ꝑquireret arbitrio filio¬
rum: tranquillinus respondit dicens. Ad
referendas beneficii ur̃i grãs: nullus michi
oris sufficiet sermo. Nisi enĩ currendes sen¬
tencias frena ur̃i moderaminis tenuissent.
et ego filios. et me patrẽ filii non haberent. Con¬
gratulantur mͥ om̃s quos tenet paternꝰ affec¬
tus: et pungit caritatis stimulus. Etiã ur̃a
credo qđ michi ꝯgaudeat celsitudo: quando
morituris uita collata est. anxiis leticia red¬
dita. sollicitis securitas restituta. Tunc p̃fectꝰ
estimans filios eius. suas uelle idolis inclina¬
re ceruices: ait. uenienti die debita numini¬
bus a filiis tuis thura reddant᷑: ꝑ que et tu¬
cum filiis ꝑseueres incolumis. et tibi filii con¬
donent᷑. Audiens hec tͣnquillinꝰ dixc̃. Illustrissi¬

Expanded text:
contra diabolicas acies praepararent. CAPUcontra diabolicas acies praepararent. CAPUis Romae praefectus ad se Tranquillinum patrem Marcelliani et Marci venire jubet. Quem cum de suorum perquireret arbitrio filiorum, Tranquillinus respondit: Ad referendas beneficiis vestris gratias nullus mihi oris sufficit sermo. Nisi enim currentes sententias vestri frena moderaminis tenuissent, et ego filios amisissem, et me patrem filii non haberent. Congratulantur mihi omnes, quos tenet paternus affectus, et pungit charitatis stimulus; etiam vestra, credo, quod mihi congaudeat celsitudo, quando morituris vita collata, et anxiis laetitia reddita, sollicitis securitas restituta. 39. Tunc praefectus aestimans filios ejus suas velle idolis inclinare cervices, ait: Venienti ergo die debita numinibus a filiis tuis thura reddantur: per quae et tu filiis perseveres incolumis, et tibi filii condonentur. Audiens haec Tranquillinus dixit: Illustrissi
Abbreviated transcription (Latin):
lacrimas effundebant: et rogabant dñm
ut fidei eius fructus ostenderet᷑. Sc̃s igitur
policarpꝰ confessor et p̃sbiter. mox ut eum
crismatis liniuit ungento. cũ interrogaret
eũ iterũ si crederet in patrẽ et filiũ et sp̃m
sc̃m: statim ut respondit credo. solute sũt
manꝰ eius que erant nodose: et genua si¬
mul ac plante pedũ cius. ita sũt incolumes
reddite. ut ac si puerulus renouatus. pedi¬
bus suis in fontẽ descenderet. clamãs et di¬
quẽ miser iste mundus ignorat. Hoc itaq
ordine suo baptizato: uniu̾si ꝓ ut ꝯpete¬
bat baptizati sunt. Et ꝑ dies decem qui
suꝑerant dilaciomi ꝗͣ meruerant indi lau¬
dibus ꝑdurantes. ducebant dies et noctes
in himnis et canticis: et quasi fideles mili¬
tes parabant animos suos ad dimicandũ
pro xͥ noĩe in martirio bellat᷑i: ita et ĩ mu¬
lierib et infantulis amor feruebat marti¬
rii: ut inuicẽ se confessione scĩ nominis

Expanded text:
lacrymas effundebant, et rogabant Dominum lacrymas effundebant, et rogabant Dominum ut fidei ejus fructus ostenderetur. Sanctus igitur Polycarpus confessor et presbyter mox ut eum chrismatis linivit unguento, interrogavit eum iterum, si crederet in Patrem et Filium et Spiritum sanctum; statim ut respondit. Credo, resolutae sunt manus ejus quae erant nodosae, et genua simul et plantae pedum ejus ita sunt incolumes redditae, ut ac si puerulus renovatis pedibus suis in fontem descenderet clamans et diquem miser iste mundus ignorat. 37. Hoc itaque ordine suo baptizato, universi, prout competebat, baptizati sunt, et per dies decem qui supererant dilationi, quam meruerant, in Dei laudibus perdurantes ducebant dies et noctes in hymnis et canticis, et quasi fideles milites parabant animos suos ad dimicandum pro Christi nomine in martyrio bellaturi, ita ut et in mulieribus et infantulis amor ferveret martyrii, et invicem se ad confessionem sancti nominis
Abbreviated transcription (Latin):
sani leuati sunt: ut nec signũ ineis iam ali¬
cuius morbi p̃teriti remansisset. Post hos
autẽ infantulos. tͣnquillinꝰ pater sc̃orũ mar¬
celliani et marci. qui ita podagrico et ei¬
rargico fuerat dolore constrictꝰ. ut sicut¬
lam supradictũ est. uix in manib portare¬
tur. Hunc dũ exuerẽt indum̃tis. et ille in¬
tolerabili se diceret dolore torqueri: interro
toto corde credis unigenitũ filiũ dei dñm
peccatis tuis indulgentiã condonare: ore ꝓprio
edicito. Tranquillinus respondit. Ego indul¬
gentiã solam peccatis meis dari: et desidero
et credo. Ceterũ et si post baptismatis huius
scĩficationẽ in dolorib fuero: non potero de
fide xp̃i ulterius dubitare. Probaui enĩ. et
ex toto corde credens in mea mente sensi.
animab et corporib salutẽ tribuere: et a
morte eterna. ad uitã ꝑpetuã reuocare. Hec
cũ dixisset uoce magna. om̃s scĩ p̃ gaudio

Expanded text:
sani elevati sunt, ut nec signum in eis alisani elevati sunt, ut nec signum in eis alicujus morbi praeteriti remansisset. Post hos autem infantulos Tranquillinus pater SS. Marcelliani et Marci, qui ita podagrico et chiragrico fuerat dolore constrictus, ut sicut supra dictum est, vix in manibus portaretur. Hunc dum exuerent indumentis, et ille intolerabili se diceret dolore torqueri, interrogtoto corde credis unigenitum Filium Dei Dominpeccatis tuis indulgentiam condonare, proprio ore edicito. Tranquillinus respondit: Ego indulgentiam solam peccatis meis dari et desidero et credo. Caeterum, etsi post baptismatis hujus sanctificationem in doloribus fuero, non potero de fide Christi ulterius dubitare: probavi enim et ex toto corde credens, in mea mente consensi, animabus et corporibus salutem tribuere, et a morte aeterna ad vitam perpetuam revocare. Haec cum dixisset voce magna, omnes sancti prae gaudio
Abbreviated transcription (Latin):
fieri &ͥanũ. iussit sc̃s policarpus ut darent
uniuerũ noĩa sua. Primꝰ itaq om̃iũ dedit no¬
men suũ tranquillinꝰ: pater marcellian e
marei. Post hunc sex amiei eorũ: idest aristor
erescencianus. euticianꝰ. urbanꝰ. uitalis. et iustꝰ
Post hos nichostratus primiseriniꝰ. et castots
frater eius: et claudius cõmentariensis. Post
hos filii ipsius claudii: felicissimꝰ. et felix.
Post hos marcia mater marcelliani et marei:
cum uxorib eorũ et filiis. Simul autẽ et
simphorosa uxor claudii: et zoe uxor nichos¬
trati. Post has om̃is familia que erat in do¬
mo nichostrati: anime triginta tres. ꝓmiscui
sexus etatis. De hinc om̃s qui uineti fuerant.
ac de carceris squalore adducti: aĩe sedecim.
sũt. Feminarũ autẽ matres: facte sũt beatͥe
et lucina. Primũ itaq claudii filios. hidro¬
pieũ unũ. et aliũ uulnerib plenũ: mox ubi
in nomine sc̃e trinitatis intinã. ita de fonte

Expanded text:
ri Christianum, jussit S. Polycarpus ut darent ri Christianum, jussit S. Polycarpus ut darent singuli nomina sua. Primus itaque omnium dedit nomen suum Tranquillinus pater Marcelliani et Marci. Post hunc sex amici eorum, id est, Ariston, Crescentianus, Eutychianus, Urbanus, Vitalis et Justus; post hos Nicostratus primiscrinius, et Castorius frater ejus, et Claudius Commentariensis. Post hos filii Claudii, Felicissimus et Felix. Post hos Marcia mater Marcelliani et Marci cum uxoribus eorum et filiis: simul autem et Symphorosa uxor Claudii, et Zoe uxor Nicostrati. Post hos omnis familia quae erat in domo Nicostrati, animae triginta et tres promiscui sexus et aetatis, dehinc omnes qui vincti fuerant, ac de carceris squalore adducti, animae sedecimsunt; feminarum autem matres factae sunt Beatrix et Lucina. Primum itaque Claudii filios, hydropicum unum et alterum vulneribus plenum, mox ubi in nomine sanctae Trinitatis intinxit; ita de fonte
Abbreviated transcription (Latin):
set eũ: et qͦmͦ uxor eius que ꝑ sex annos fu¬
erat muta. fecit eã loqui. Cum hec narrasset
nchostratus elaudio: corruit ad pedes ni¬
chostiari claudius. dicens. Ex amissa ꝯiuge
duos filios habeo: ex quib unus hidropis
morbo fatigat᷑. alius uulnerib diuersis oppri¬
mnitur. Rogo. ut iubeas eos uisitari. Non enĩ
dubito qđ ille qui potuit facere ut pꝰ sex an¬
nos loqueret᷑ uxor tua: faciat si uoluerit
ut ad filios meos sanitas redeat. Et hee dicens
proripuit se ad domũ suã: et fecit int̾ manꝰ
adduci duos filios suos. Et introducens eos
intra domũ ubi erant sci dei : precit eos ante
pedes eotum dicens. Nulla penitus dubietatis
signa in corde meo remanserũt: s ex toto cor¬
de credens qđ &xͦ quem colitis ipse ẽ deus uerus.
trem̃ta mea: credens qđ possint ꝑ uos a mortis
piculo liberari. Dicunt ei om̃s simuluiri dei.
lamaret claudius credere se. et desiderare se¬

Expanded text:
set eum, et quomodo uxorem ejus, quae per sex annos muset eum, et quomodo uxorem ejus, quae per sex annos muta fuerat, fecit loqui. 34. Cum haec narrasset Nicostratus Claudio, corruit ad pedes Nicostrati Claudius, dicens: Ex amissa conjuge duos filios habeo, ex quibus unus hydropis morbo fatigatur, alius diversis vulneribus opprimitur; rogo ut jubeas eos visitari. Non enim dubito quod ille, qui potuit facere ut post sex annos loqueretur uxor tua, faciat, si voluerit, ut ad filios meos sanitas redeat. Et haec dicens proripuit se ad domum suam, et fecit inter manus adduci duos filios suos, et introducens eos intra domum, ubi erant sancti Dei, projecit eos ante pedes eorum dicens: Nulla penitus dubietatis signa in corde meo remanserunt: sed ex toto corde credens quod Christus, quem colitis, ipse sit verus crementa mea, credens quod possent per vos a mortis periculo liberari. Dicunt ei omnes simul sancti Dei: clamaret Claudius credere se, et desiderare fie
Abbreviated transcription (Latin):
menter p̃fectura ꝯmota ẽ: qđ ꝑsonas reorũ tue
domꝰ custodia trudi iussisti. Hac de causa suis
cur eas ꝑsonas quas carceris claustra retinebãt
terrorẽ passionis incuterẽ. reorũ illos sociari
feci ꝑsonis: ut iussioni ur̃e et ꝑsuasioni nr̃e
si non consensu suo. saltim alieno exꝑim̃to cõ¬
sentiant: et metuant ne similis eos pena con¬
eludat. Libentissime gͥ hec audiens p̃fectus.
dimisit eũ a se dicens. Magno te censu a pa¬
rentib eorũ remunerari faciã: cũ ꝑte illis fu¬
erint filii in columes restituti. Reuertẽs itaq
ad domũ suã nichostratꝰ primiscriniꝰ cũ clau¬
dio ꝯm̃tariense. cepit ei uniuersa referre: et
et qualiter animos ͥanorũ sua exhortaciõe
reuocasset: et satis idonea racione docuisset
istam uitã fugitiuã et imaginariã esse: et
sic dũ teneri putatur auferri. Harrabat eti¬
am qͦmͦ ueniens repente lux de celo ꝑlustras¬

Expanded text:
menter praefectura commota est, quod personas reorum tuae menter praefectura commota est, quod personas reorum tuae domus custodiae tradi jussisti. Hac de causa suis t, cur eas personas, quas carceris claustra retinebant,terrorem passionis incuterem, reorum illos feci sociari personis, ut jussioni vestrae et persuasioni nostrae si non consensu suo, saltem alieno experimento consentiant, et metuant ne similis eos poena concludat. Libentissime igitur haec audiens praefectus dimisit eum dicens: Magno te censu a parentibus eorum remunerari faciam, cum per te illis fuerint incolumes filii restituti. 33. Revertens itaque ad domum suam Nicostratus primiscrinius cum Claudio commentariensi, coepit universa referre, et et qualiter animas christianorum sua exhortatione revocasset, et quod satis idonea ratione docuisset istam vitam fugitivam et imaginariam esse, et sic dum teneri putatur, auferri. Narrabat etiam, quomodo veniens repente lux de coelo perlustras
Abbreviated transcription (Latin):
animarũ ur̃arũ captiuitatẽ eripuit: et uo¬
bis nũc a tenebris ad lucẽ remeantib. et̃ne¬
uite ianuas patefecit. Quia gͦ om̃s demo¬
nes qui sũt tenebrarũ filii contristant᷑. et
om̃s sc̃ĩ angeli qui sunt filii luminis gratu¬
lantur. accedat imꝰqͥsq et det nom̃ suum:
ut hodierno die usq ad uesperũ ꝑcurrente
ieiunio. festiuũ baptismatis sacram̃tũ opor¬
tunũ tẽpus inueniat. Iustũ est enĩ ut lux a
mortali mũdo abicedens. ad nrãs m̃tes ĩmor¬
tales accedat: ut qui in isto scło uolutati in
luto tenebrarũ sumꝰ. aqua sc̃ificationis ab¬
luti et mũdati. ac sinceritate induti. alacres
ꝑgamꝰ ad xp̃m. Hec et his similia ꝓseq̃nte
policarpo uniu̾si gauisi sũt: et unusquisq
nom̃ suũ festinabat priꝰꝗͣ interrogaretur
cõmentariensis. ad primiscrii nichostrati domũ
ubi ista agebantur: et dicit nichostratõ. Uehe¬

Expanded text:
animarum vestrarum captivitatem eripuit, et voanimarum vestrarum captivitatem eripuit, et vobis nunc a tenebris ad lucem remeantibus aetvitae januas patefecit. Quia ergo omnes daemones, qui sunt tenebrarum filii, contristantur; et omnes sancti angeli, qui sunt filii luminis, gratulantur, accedat uniusquisque, et det nomen suum, ut hodierno die usque ad vesperum perducente jejunio, festivum baptismatis sacramentum opportunum tempus inveniat. Justum est enim, ut lux a mortali mundo abscedens ad nostras mentes immortales accedat, ut qui in isto saeculo volutati in luto tenebrarum sumus, aqua sanctificationis abluti ac mundati, et sinceritate induti alacres pergamus ad Christum. Haec et his similia prosequente S. Polycarpo universi gavisi sunt, et unusquisque nomen suum festinabat priusquam interrogaretur commentariensis ad primiscrinii Nicostrati domum, ubi ista agebantur; et dicit Nicostrato. Vehe
Abbreviated transcription (Latin):
tis unda diluit. et consecrando do om̃ipotenti
Rmños filios fecit. ꝓ hoc qd̾ a ꝓposito suo sco re¬
uocare conati estis beatissimos milites xͥ. opus
tiam ueniretis. Nũc autẽ qr ad tantã głam
accessistis ut etiã ad passionẽ a qua dolenter
alios reuocare uoluistis. ad ipsam desideretis
gratanter uelle currere et libent̃: uetꝰ hoc xͥ
artificiũ est. Nam ipsũ quẽ uas electionis sue
esse dignatus est. et uoluit magistrũ gentib
dare. qui non solũ fideliũ animos a pietatis
proposito reuocabat. s etiã nolentes a ͦ disce¬
dere lapidib obruebat. hũc nobis ipse dñs¬
apłm condonauit: tribuitq ex saulo paulũ.
ex apostata fecit apłm: et dedit eccłe ex ꝑse
ꝑsecutionis extiterat. Et qui in alienis afflic¬
tionib priꝰ gratulabat᷑: in suis postmodũ
ꝑsecutionib letabat᷑. Ipse qui tũc in apło suo
uirtutẽ istam exercuit: ipse nũc de ipso in¬
ferorũ conclaui. et ex ipsis draconũ faucib

Expanded text:
tis unda diluit, et consecrando Deo omnipotenti charissimos filios fecit, pro hoc quod a proposito suo sancto revocare conati estis beatissimos milites Christi, tiam veniretis. Nunc autem quia ad tantam gloriam accessistis, ut etiam ad passionem a qua dolenter alios revocare voluistis, ad ipsam desideretis gratanter velle currere et libenter: vetus hoc Christi artificium est. Nam ipsum quem vas electionis suae esse dignatus est, et voluit magistrum gentium dare, qui non solum fidelium animos a pietatis proposito revocabat, sed etiam nolentes a Christo discedere lapidibus obruebat: huapostolum condonavit, tribuitque nobis ex Saulo Paulum, ex apostata fecit apostolum, et dedit Ecclesiae suarsecutionis auctor exstiterat: et qui in alienis afflictionibus prius gratulabatur, in suis postmodum persecutionibus laetabatur. Ipse ergo qui tunc in apostolo suo virtutem istam exercuit, ipse et nunc de ipso inferorum conclavi, et ex ipsis draconum faucibus
Abbreviated transcription (Latin):
ebullire. Tunc iussit eũ in ipodromo pala¬
cu duci: et tamdiu fustigari. ꝗͣdiu sp̃m exa¬
laret. Tunc tulert corpus eius. et in cloacã
maximã miser̃t. dicentes. Ne forte xͥ an e̾
eum mrẽm faciant. Tunc beatus sebastianꝰ
apparuit in sõnis sc̃e lucine cuidã matrone
religiosissime. dicens. In cloaca illa que est
iuxta circũ quere: ibi inuenies corpꝰ meũ.
pendens in uncino. Hoc tu cũ leuaueris
ꝑduces ad cathacu̾bas: et sepelies me in ii¬
cio cripte. iuxta uestigia apłorum. Tunc
beata lucina ipsa per se cum seruis suis me¬
dio noctis abiit: eleuansq posuit eum in
pauone suo. et posuit eum ubi ipse impe¬
rauerat: et cũ om̃i diligencia sepeliuit. Ipsa
autẽ scã lucina per triginta dies. a loco ipso
scõ non discessit. Post aliquantos autẽ ddies
pax ecclesie est reddita. Que statĩ ut eccła
głam pacis accepit. domũ suã fecit eccłam¬

Expanded text:
ebullisse. 88. Tunc jussit eum in hippodromo palaebullisse. 88. Tunc jussit eum in hippodromo palatii duci, et tam diu fustigari, quamdiu spiritum exhalaret. Tunc tulerunt corpus ejus nocte, et in cloacam Maximam miserunt dicentes: ne forte Christiani eum sibi martyrem faciant. Tunc B. Sebastianus apparuit in somnis S. Lucinae cuidam matronae religiosissimae dicens: In cloaca illa, quae est juxta circum, invenies corpus meum pendens in gompho. Hoc tu dum levaveris perduces ad catacumbas et sepelies in initio cryptae juxta vestigia Apostolorum. 89. Tunc B. Lucina ipsa per se cum servis suis medio noctis abiit, et levans eum posuit in pavone suo, et perduxit ad locum, ubi ipse imperaverat, et cum omni diligentia sepelivit. Ipsa autem sancta Lucina per XXX dies a loco sancto ipso non discessit. 90. Post aliquantos autem annos pax Ecclesiae est reddita: quae statim ut Ecclesia gloriam pacis accepit, domum suam fecit ecc
Abbreviated transcription (Latin):
esset insutꝰ ictib sagitarũ. Estimantes au¬
tem illũ mortuũ. abicr̃t. Tunc relicta uxor¬
martiris castuli retharii nomine herene: uenit
nocte ut corpus eius tolleret. et sepeliret. Et
inueniens eum uiuũ. addux̃ ad domũ suam.
in excelsa scala ubi manebat ĩtra palacium:
et ibi infra paucos dies salutẽ integerrimam
Ille autẽ or̃one facta descendit: et stans ad
gradus eliogabali. uenientib imꝑatorib dix̃.
Iniquis subreptionib animos imperii uestri
tẽplorũ pontifices obsident: suggerentes de
&ͥanis falsa ꝯm̃ta. dicentes hos rei publice ad¬
uersari. quorũ oronib ipsa res publica melio¬
ratur et crescit: qui pro imperio ur̃o. et pro
salute romani exercitus orare ñ cessant. Cũ
bastianꝰ: quẽ nos dudũ sagittis interfici iusse¬
ramꝰe Sebastianꝰ diõ. Ad hoc me dñs m̃s iħc¬
et contester uos corã om̃i populo. iniusto
iudicio ꝑsecutionẽ ur̃am in xp̃i famulos

Expanded text:
esset hirsutus ictibus sagittarum. 86. Aestimantes auesset hirsutus ictibus sagittarum. 86. Aestimantes autem illum esse mortuum abierunt. Tunc relicta martyris Castuli zetarii, nomine Irene, abiit nocte, ut corpus ejus tolleret et sepeliret. Et inveniens eum viventem adduxit ad domum suam in scala excelsa ubi manebat ad palatium, et ibi intra paucos dies salutem integerrimam Ille autem oratione facta descendit, et stans super gradus Heliogabali, venientibus imperatoribus dixit: Iniquis subreptionibus animos imperii vestri templorum pontifices obsident, suggerentes de Christianis falsa commenta, dicentes eos Reipubl. esse adversarios; quorum orationibus ipsa Respublica melioratur, et crescit; qui pro imperio vestro et pro salute Romani exercitus orare non cessant. Cum bastianus quem nos dudum sagittis interfici iusseramus?». Sebastianus respondit: «Ad hoc me domiet contester vos coram omni populo, injusto judicio persecutionem vestram in Christi famulos
Abbreviated transcription (Latin):
q transisset una dies et una nox. et in psal¬
mis et humnis ꝑseuerarent: iussit eos ãbos¬
ibi ubi stabant lanceis per latera uerberari:
et ipsi per martirii gloriã ad siderea reg¬
na migrauer̃t. Item sepulti sunt et ipsi in
uia appia. miliario secundo ab urbe. in loco
qui uocabatur ad arenas: quia cripte are¬
narum illic erant. ex quib urbis menia
quia ut diximꝰ uidebatur sub clamide late¬
re. cũ miles esset dignissimꝰ.xͥ. Suggessit de
eo p̃fectus. diocliciano imꝑatori. Quẽ diocli¬
cianus adse conuocans. ait. Ego te inter
primos in palacio meo semꝑ habui: et tu
contra salutẽ meã in deorum iniuriã actenꝰ
latiusti: Sebastianus diae. Fro salute tua
illum qui in celis est semꝑ adoraui: conside¬
rans auxiliũ a lapidib petere. insani capitis
esse et uani. Tune iratus dioclicianus. iussit
eum duci in mecho cãpo. et ligari qͣsi signũ
ad sagittas: et iussit ut sagittarii eũ suerẽt.

Expanded text:
que transisset una dies et una nox, et illi in psalque transisset una dies et una nox, et illi in psalmis et hymnis perseverarent, jussit eos ambos ubi stabant lanceis per latera verberari: et ita per martyrii gloriam ad siderea regna migraverunt. Item sepulti sunt et ipsi in via Appia, milliario secundo ab Urbe, in loco qui vocatur Ad Arenas, quia cryptae arenarum illic erant, ex quibus Urbis moenia quia, ut diximus, videbatur sub chlamyde latere, cum miles esset dignissimus Christi, suggessit de eo praefectus Diocletiano imperatori. Quem Diocletianus ad se convocans, ait: Ego te inter primos palatii mei semper habui. Et tu contra salutem meam in injuriam deorum hactenus latuisti. S. Sebastianus dixit: Pro salute ua illum, qui in coelis est, semper adoravi, considerans a lapidibus auxilium petere insani capitis esse et vani. Tunc iratus Diocletianus jussit eum duci in medium campum, et ligari quasi signum ad sagittam, et jussit ut sagittarii eum figerent.
Abbreviated transcription (Latin):
urbe: et effundens or̃onem ad dñm. uno ictu
gladii uerberatus abscessit. Et in eodẽ loco.
a parente quodã xͥano sepultus est. In qͦ loco
confessione dei ꝑseuerans. missus ẽ in foue¬
am: et dimissa est suꝑ eũ massa arenaria.
et ipse cũ palma martirii migrauit ad xͦ.
ad stipitem ligati: in pedib acutos clauos acce¬
perunt. Quib dicebat insanissimꝰ fabianus.
Tamdiu fixiꝰ stabitis plantis: ꝗͥdiu diis debi¬
tum reddatis officium. Tunc ambo fr̃s in uno
ligno confixi: psallebant inter se dicentes.
Ecce quã bonũ et ꝗͣ iocundũ: habitare fr̃s
in unum. Dicit eis fabianus. Infelices et mise¬
ri deponite amentiã: et liberate uosmet ipsos
a cxuciatib ĩminentib suꝑ uos. Cui respon¬
dentes ambo. dixer̃t. Nũ quã tam bene epu¬
lati sumꝰ. Modo cepimus esse fixi in amore
xͥ. Utinã nos esse sicut sumꝰ taindiu ꝑmittas:
quãdiu tegim̾ huius corporis indum̃to. Cũ¬

Expanded text:
Urbe, et effundens orationem ad Dominum uno ictu Urbe, et effundens orationem ad Dominum uno ictu gladii verberatus abscessit. Et in eodem loco a parente quodam Christiano sepultus est: in quo loco confessione Domini perseverans, missus est in foveam et dimissa est super eum massa arenaria, et ipse cum palma martyrii migravit ad Domiad stipitem clavos in pedibus acutos acceperunt; quibus dicebat insanissimus Fabianus: Tamdiu fixis stabitis plantis, quousque diis debitum redhibeatis officium. Tunc ambo fratres in uno ligno confixi psallebant dicentes: Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum. Dicit eis Fabianus: Infelices et miseri, deponite amentiam vestram, et liberate vosmetipsos a cruciatibus imminentibus super vos. Cui respondentes ambo dixerunt: Numquam tam bene epulati sumus: modo coepimus esse fixi in amore Christi. Utinam nos sic esse sicut sumus tamdiu permittas, quamdiu hujus tegimur corporis indumento. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
potenti me subieci. Tunc fabianus iussit ante
pedes eius carbones ardentes effundi: et ait
ad eum. Elige tibi unũ de duobus: aut thu
incede. Tunc beatus tiburcius faciens signũ
crueis. constanter suꝑ eos nudis ingressus ẽ
plantis: et cepit p̃fecto dicere. Depone infi¬
delitatem: et disce quia hic solus est aͥeus.
quẽ confitem̃ creaturis om̃ib dñari. Mitte
tu si potes in nomine iouis tui manũ in cali¬
dam aquam: et si potest iouis tuus faciat
te non sentire feruorẽ ardoris. Nam mͥ in
flores roseos gradiar: quia creatura ipsa
creatoris sui famulatur imperio. fabianus
dixit. Quis ignorat uos magicam artem
docuisse magistrũ ur̃m: Tiburcius dixit.
Obmutesce infelix. et noli aurib meis
hanc iniuriã facere: ut audiã rabido te¬
ore latrantẽ contra mellifluum nom̃ et
ciam dicens. Blasphemator deorũ. et reus
ꝗtrociũ iniuriarũ: animaduertat᷑ gladio.
Ductus est in uia lauicana. tercio miliario ab

Expanded text:
potenti subjeci. 81. Tunc Fabianus jussit ante potenti subjeci. 81. Tunc Fabianus jussit ante pedes ejus carbones ardentes effundi; et ait ad eum: Elige tibi unum e duobus, aut thurincede. Tunc B. Tiburtius faciens signum crucis, constanter nuda super eos ingressus est planta, et coepit praefecto dicere: Depone infidelitatem et disce quia hic solus est Deus, quem confitemur creaturis omnibus dominari. Mitte tu, si potes, in nomine Jovis dei tui manus in calidam aquam; et si potest Jovis tuus, faciat te non sentire fervorem ardoris. Nam mihi in flores roseos ingrediar, quia creatura ipsa Creatdixit: Quis ignorat magicam vos docuisse Christum vestrum? S. Tiburtius dixit: Obmutesce, infelix, et noli auribus meis hanc injuriam facere, ut audiam te rabido ore latrantem, mellifluum nomen ejtiam dicens: Blasphemator deorum, et reus atrocium injuriarum, gladio animadvertatur. Ductus est autem via Lavicana tertio milliario ab
Abbreviated transcription (Latin):
Si exiliũ minaris: hoc philosophantib
totus ẽ mundus. Si suppliciũ: euademus
mundi. Si carcerẽ. si ignes: maiora horũ
in cupiditatib uincimus. Deterne qͥequid
libet. Omĩs nobis uilis est pena: ubi pura
te generi tuo: et hoc esto qd̾ te natura dic¬
tauit. Nobilis enĩ natus ad tantã deuolutꝰ
es fecem: ut possis et suppliciũ simul et in¬
famrã subire. et mortẽ. Tiburciꝰ diã. O pru¬
dentissimũ uirorũ: et romanis iudicẽ ꝯsti¬
tutum. Quia meretricẽ uenerẽ. et incestũ
iouẽ. et mercuriũ fallacẽ. et saturnũ fili¬
orum occisorẽ colere nolo: infamiã ge¬
nerositatis incurro. Et quia unũ et uerũ
deum qui in celis regnat adoro et ueneror:
suppliciis me macerandũ esse miraris. Non ab¬
um dei ad hoc de celo descendisse ad terras : ut
a terris homo ad celum possit ascendere. Ideo
istas om̃s uanas figuras. quas colitis sine causa
proculcans pedib meis: deo meo uero om̃i¬

Expanded text:
Si exsilium minaris, hoc philosophantibus Si exsilium minaris, hoc philosophantibus totus est mundus; si supplicium, evadimus mundi carcerem; si ignes, majora horum in cupiditatibus vincimus. Decerne quidquid libet, omnis nobis vilis est poena ubi pura te generi tuo, et hoc esto quod te natura dictavit. Nobilis enim natus ad tantam devolutus es faecem, ut velis et supplicium simul et infamiam subire et mortem. S. Tiburtius dixit: O prudentissimum virorum, et Romanis judicem constitutum! quia meretricem Venerem, et incestum Jovem, et Mercurium fallacem, et Saturnum filiorum occisorem colere nolo, infamiam generositatis incurro: et quia unum et verum Deum, qui in coelis regnat, adoro et veneror, suppliciis me macerandum esse minaris. Non anum Dei ad hoc de coelo descendisse ad terras, ut a terris homo ad coelum posset ascendere; ideo istas omnes vanas effigies, quas colitis sine causa, proculcans pedibus meis, Deo me omni
Abbreviated transcription (Latin):
dix̃. Non solũ ipse xͥanus crudelis est:
uerũ etiã multos suadet ac decipit: et docet
om̃s deos demones esse. Ipse autem cũ sociis
suis.cum quib magicis artib exercet: die
nostuq incantacionib occupatur. Tibureiꝰ
dicit. Falsus testis non erit ĩpunitus. Istũ
nisi ut cogitaret qͦmͦ se nobis quasi xͥanum¬
dͥe oftenderet: qͦmͦ aliis se fidelissimũ m̃ti¬
retur. Reprehendebã tamen in eo cielopeã
edacitatẽ : et merso uino pudorẽ et sepul¬
tam diuini nominis sc̃itatem. Ebrius pa¬
tiebatur sitim. et esuriem uomens : nec ut
xͥanus. sed ut antonianus quondã ille con¬
uiua manducabat. bibebat. uomebat: et
nunc xͥanos arguit. xͥanos accusat: ĩ nos
mitem udicẽ incitat. Gladiũ nolenti u¬
uidemꝰ cruenta consilia: et scelerata arte
uerborũ. uenena tui pectoris intuemur.
Accingere nũc o crudelissime. utere car¬
inficis officio. uindica tibi et ipsius iudi¬
cis uocem: applica eculeos. suspende xͥano.

Expanded text:
it: Non solum ipse Christianus crudelis est, verum etiam multos persuadet, et decipit, ac docet omnes deos daemones esse; ipse autem cum sociis suis, cum quibus magicas artes exercet die noctuque incantationibus occupatur. S. Tiburtius dixit: Falsus testis non erit impunitus. Et aitctus, nisi ut cogitaret quomodo se nobis quasi Christianum ostenderet; quomodo aliis se fidelissimum mentiretur. Reprehendebam tamen in eo Cyclopeam edacitatem, et mersum vino pudorem, et sepultam divini nominis sanctitatem. Ebrius patiebatur sitim, et esuriem vomens: nec ut Christianus, sed ut Antonianus quoddam ille conviva manducabat, bibebat, vomebat, et nunc Christianos arguit, Christianos accusat, in nos mitem judicem incitat, gladium nolenti juuum, videmus cruenta consilia; et scelerata arte verborum venena tui pectoris intuemur. Accingere nunc crudelissime: utere carnificis officio: vendica tibi et ipsius judicis vocem; applica aculeos, suspende Christianos,
Abbreviated transcription (Latin):
profiteris: Torquatus dix̃. Ap̃ianus sum.
Fabianus dix̃. Ignoras quod iusser̃t inuictis¬
simi principes: ut qui sacrificare diis nolue¬
rint. diuersis supplicus macerent᷑: Torqͣtus
ait. Hic magister meus est. et ipse me sẽꝑ
docuit: qd hunc uidero facere. necesse ẽ ut
faciã. Fabianus conuersus ad tiburciũ dixẽ.
Audisti quid torquatꝰ asserat: Qͥd ad ista
respondes: Tiburcius dix̃. Torquatus diu ẽ:
minis sc̃i: grauiter fert moleste suũ nom̃
non a suis amatorib usurpatũ. Re uera
enim uir illustrissime. hoc xͥanũ uocabulũ
libidines fortiter militarũt. Credisne uir
illustrissime hũc esse xͥanũ. qui in lenocino
sui molliendo capitis fimbrias submittit.
qui tonsorẽ diligit. qui scapulas molliter
gestat. qui fluxũ gressum ĩꝓbo nisu disten¬
dit. qui erga uiros negligenter agit: femi¬
nas diligentiꝰ intuetur: Nũquã tales pestes.¬
ͤͨ habere dignatus ẽ seruos. Uerũ qm̃ me

Expanded text:
profiteris? Torquatus dixit: Christianus sum. profiteris? Torquatus dixit: Christianus sum. Fabianus dixit: Ignoras quod jusserunt invictissimi principes, ut qui sacrificare diis noluerint diversis suppliciis macerentur? Torquatus dixit: Hic magister meus est, et ipse me semper docuit: quod hunc videro facere, necesse est ut faciam. 78. Fabianus conversus ad S. Tiburtium dixit: Audisti quid Torquatus asserat? quid ad ista respondes? S. Tiburtius dixit: Torquatus diu est ipsius sancti graviter fert et moleste, suum nomen non a suis amatoribus usurpari. Revera enim, vir illustrissime, hoc Christianum vocabulum, libidines fortiter dimicarunt. Credisne, vir illustrissime, hunc esse Christianum, qui in lenocinio sui moliendo capitis fimbrias committit, qui tonsorem diligit, qui scapulas molliter gestit, qui fluxum gressum improbo nisu distendit, qui viros negligenter agit, feminas diligentius intuetur. Numquam tales Christus habere dignatus est servos. Verum quoniam me
Abbreviated transcription (Latin):
derib. pelagi fluctib datisunt : ut ĩ loco
mundo inter aquas palmã martirii celebra¬
rent. Insidiabat᷑ itaq infidelis fidelib: et
de sociauit dicens se esse ͥanũ: porro hic
et callidus in om̃i ꝯmisso. Quid multa: Dũ
a beato uiro tiburcio scolasticissimo et no¬
bili et scõ frequenter argueret᷑. qđ capillos
supra apicem frontis tonsoris arte ꝯpone¬
ret. qd̃ assidue pasceret. et ludendo pͣnderet.
sõno deditus. ñ interesset ꝑuigiles ĩ himni
dei ducentib noctes: dum prohis ut diximꝰ
a beato tiburcio acrius argueret᷑. simulat se
equanimit̃ monentẽ acciꝑe. Egit arte: qͣtinꝰ
orantẽ scm̃ tiburciũ caperent infideles. In qua
cõprehensione se ipsum teneri fecit: et simul
ad secretariũ ꝑduci iudicis seuicatis. At ubi
introducti sunt: fabianꝰ p̃fectus dix̃ ad eum
qui se arte tradiderat. Quis diceris: At ille
respondit. Torquatus. fabianꝰ dix̃. Quid

Expanded text:
deribus, pelagi fluctibus dati sunt, et in loco deribus, pelagi fluctibus dati sunt, et in loco mundo inter aquas coronam martyrii celebrarunt. Insidiabantur itaque infideles fidelibus, et de sociasset, dicens se esse Christianum; porro hic et callidus in omni commisso. Quid multa? dum a B. Tiburtio viro scholasticissimo et nobili et sancto frequenter argueretur, quod capillos super apicem frontis tonsoris arte componeret, et quod assidue pasceretur et ludendo pranderet; et somno deditus non interesset pervigil in hymnis Dei ducentibus noctes; dum pro his, ut diximus, a B. Tiburtio acrius argueretur, simulat se aequanimiter monentem accipere: et egit arte quatenus orantem S. Tiburtium comprehenderent infideles. In qua comprehensione seipsum teneri fecit, et simul ad secretarium perduci judicis saevientis. At ubi introducti sunt, Fabianus praefectus dixit ad eum, qui se arte tradiderat: Quis diceris? At ille respondit: Torquatus. Fabianus dixit: Quid
Abbreviated transcription (Latin):
ligauert: et tiberis alueo miserũt dicentes.
Ne xͥani corpus eius tollant: et faciant sͥ illam
deam. Igitur celebrato martirio. uenit in som¬
nio ad bertũ sebastianũ et̃ narrauit ei qualiter
sebastianus: proruit se et ait tͣnquillinus.
petri confessionẽ accessit. Nichilominꝰ et
ipse ꝑpessus insidias. tentus est: et a popło
lapidatus et mortuus: et corpus eiꝰ tiberino
gurgiti mancipatũ est. Item nichostratus
et claudius. una cũ castorio et uictorino.
et simpniano. dum corpora scõrũ per ora
p̃fectũ ducti. Erat autẽ iudex fabianus qͥ
eos hortabatur ad sacrificandũ: et per dies
decem minis cũ eis et blandiciis agens. in
nullo penitus eos potuit ꝯmouere. Tunc
fecit de eis suggestionẽ imꝑatorib: quiq
iusser̃t eos tercio torqueri. Cũ nulla racione
torm̃tis cõpulsi cederẽt: iussit eos ĩ medio
mari p̃cipites dari. Imm̃sis itaq artatipon¬

Expanded text:
ligaverunt et Tiberis alveo immerserunt, dicentes: ligaverunt et Tiberis alveo immerserunt, dicentes: Ne Christiani corpus ejus tollant, et faciant sibi illam deam. 75. Igitur celebrato martyrio ejus, venit in somnis B. Sebastiano, et narravit ei qualiter et S. Sebastianus, proripuit se S. Tranquillinus, Pauli Confessionem accessit: nihilominus et ipse perpessus insidias tentus est, et a populo lapidatus mortuus est, et corpus ejus Tiberino gurgiti mancipatum est. 76. Item Nicostratus et Claudius una cum Castorio et Victorino et Symphoriano, dum corpora Sanctorum per ora praefectum perducti. Erat judex Fabianus, qui eos hortabatur ad sacrificandum, et per decem dies minis eos et blanditiis agens in nullo penitus potuit commovere. Tunc fecit de iis suggestionem imperatoribus, qui jusserunt eos usque tertio torqueri. Cumque nulla ratione tormentis compulsi cederent, jussit eos in medio mari praecipites dari. Immensis igitur arctati pon
Abbreviated transcription (Latin):
plicemꝰ. Beatissima Toe apłorũ natali dũ ad
confessionẽ petri apłi oraret. ab insidiantib
paganis artatur. duciturq ad patronũ regio¬
nis naumachie: et cõpellitur martis staticulo
quod illic stabat. thuris guttã incendere. Cui
illa respondit. Mulierẽ marti sacrificare com¬
pellis: ut oftendas martẽ ur̃m muliebrib de¬
lectori. S ille impudicissime ueneri potuit
pudorẽ incutere: mͥ uero tropheũ fidei infron¬
te portanti. non poterit p̃ualere. Non enim
ter ridendo coi nẽpno. Tunc patronꝰ regionis
misit eã in custodiã obscurissimã: et ꝑ qͥnq
dies fecit eam nec ĩumen uidere. nec cibũ nec
potũ capere: solũ q: uox eius qui eam illic
clauserat audiebar̃ dicentis. Ibi morieris fa
runt de ea p̃fecto seienti. Qui iussit eam
collo et capili C itiarbotẽ ecolsã suspendi:
et subter furnũ ex sterquilimo adhiberi. Statĩ
autem ut suspensa est: in confessione emisit spi¬
ritum. Illi autem auferentes corpus eius saxo

Expanded text:
plicemus. Beatissima Zoe in Apostolorum natale dum ad Confessionem Petri apostoli oraret, ab insidiantibus paganis arctatur, duciturque ad patronum regionis Naumachiae, et compellitur Martis statunculo, quod illic stabat, thuris guttas incendere. Tum illa respondit: Mulierem Marti sacrificare compellitis, ut ostendatis Martem vestrum mulieribus delectari. Sed ille impudicissimae Veneri potuit pudorem eripere, mihi vero tropaeum fidei in fronte portanti non poterit praevalere. Non enim ter ridendo contemno. Tunc patronus regionis misit eam in custodiam obscurissimam, et per quinque dies fecit eam nec lumen videre, nec cibum nec potum accipere. Solum vox ejus qui eam illic incluserat audiebatur dicentis: Ibi morieris famrunt de ea praefecto saevienti: qui jussit eam a collo et capillis in arborem excelsam suspendi et subter fumum ex sterquilinio adhiberi. Statim autem ut suspensa est, in confessione Domini emisit spiritum. Illi autem auferentes corpus ejus saxo
Abbreviated transcription (Latin):
b ulũ mortis. Discede a me. quia iã ab alio
amatore p̃uenta sum: qui in satis te melio¬
ra obtulit ornam̃ta. et anulo fidei sue subar¬
rauit me. longe te melior genere et digni¬
tate: ornauit inestimabili dextrocherio dex¬
teram meã: et collũ meũ cinxit lapidib p̃cio¬
sis. Tradidit aurib meis inestimabiles marga¬
ritas: et circũdedit me uernantib gẽmis. Posu

Expanded text:
bulum mortis: discede a me; quia jam ab alio bulum mortis: discede a me; quia jam ab alio amatore praeventa sum, qui mihi satis meliora obtulit ornamenta, et annulo fidei suae subarrhavit me, longe te nobilior et genere et dignitate. Ornavit inaestimabili dextrocherio dexteram meam, et collum meum cinxit lapidibus pretiosis. Tradidit auribus meis inaestimabiles margaritas, et
Abbreviated transcription (Latin):
ginib sacris. Diem festum
sacratissime uirginis cele¬
bremus. Hinc psalmi reso¬
nant: inde concrepant lec¬
gratulemur in dño: et ad edificationẽ uir¬
ginum. qualiter passa sit agnes beatissima
ad memoriã reuocemꝰ. Tercio decimo etatis¬
sue anno. mortẽ ꝑdidit et uitã inuenit: qr
solum uite dilexit auctorẽ. Infancia cõpu¬
tabatur in annis: sed erat senectus mentis¬
ĩmensa. Corpore qͥdem iuuencula. s mimo
cana: pulchra facie. sed pulcrior fide. Cum
matur. Cuius parentes dũ requisisset et in¬
uenisset. cepit offerre plura. et plurima
ornam̃ta: que a beata agne ueluti quedam
tans eam meliora uelle accipere ornamenta.
et ꝑse ipsum. et per amicos et notos et affi¬
nes. cepit aures uirginis appellare: diuiciaᷤ
domos possessiones familias. atq om̃s mun
di delicias reꝑmittere: si consensũ suũ eius
coniugio non negaret.Ad hec beata agnes.
tale iuueni fertur dedisse responsũ. Discede
a me fomes peccati: nutrim̃tũ facinoris. pa¬

Expanded text:
ginibus sacris. 1. Diem festum sacratissimae virginis celebremus: hinc psalmi resonent, inde concrepent lecgratulemur in Domino, et ad aedificationem virginum qualiter passa sit Agnes beatissima, ad memoriam revocemus. Tempore illo eratsuae| anno mortem perdedit uitam inuenit Quia solum uitae| delexit auctorem infantia conputabatur in annis . sed| erat senis mente corpore quidem iuuencola . sed animo cana| Pulchra faciae sed pulcrior fide et elmatur. Cuius parantis ipse dum requisisset et inuenis| set . coepit offerre plurima et pluriora ornamenta, quae a beata Agne veluti quaedam tans eam juvenis meliora velle accipere ornamenta, iam: et per se ipsum, et per amicos, et per notos, et affines, coepit aures virginis appellare, divitias, domos, possessiones, familias, atque omnes hujus mundi delicias repromittere, si consensum suum ejus conjugio non negasset. 3. Ad haec beata Agnes tale fertur juveni dedisse responsum: Discede a me, fomes peccati, nutrimentum facinoris, pa
Abbreviated transcription (Latin):
et archangelis decantant᷑. Amaritudo et feilis
asꝑitas: ibi locũ non habent. Tonitrua nũcͣ¬
ibi audita sunt. Fulgura et choruscatio n eco
nũꝗͣ paruer̃t. Cina momũ illic uirgulta
gignũt: et balsamũ arbusta ꝓrũpũt. Odor
atrius delectacionẽ ꝑ oĩa m̃bra diffundit. et
esca ibi nulla stercora conficit. Sicut enĩ bono
nuncio aures. et bono odore nares. et bono as¬
pectu oculi saginant᷑. et ipsa refectio ñ potest
in digestionẽ ꝓrũpere: ita illic refectio quã
os susceꝑit. mellifluo in gustu hoc unicuiq
lipit qd̾ fuerit delectatus. Statĩ deniq quod
concupierit anima. desiderio concupiscencie¬
eius un iuersa famulant᷑: et oĩb delectaciõib
eius paratissimꝰ seruit effect᷑. Nam si in ista¬

Expanded text:
et archangelis decantantur. Amaritudo et fellis et archangelis decantantur. Amaritudo et fellis asperitas ibi locum non habent: tonitrua ibi numquam audita sunt, fulgura et coruscationes numquam paruerunt. Cinnamomum illic virgulta gignunt, et balsamum arbusta prorumpunt. Odor aeris delectationem per omnia membra diffundit, et esca ibi nulla stercora conficit. Sicut enim bono nuntio aures, et bono odore nares, et bono aspectu oculi saginantur, et ista refectio non potest in digestionem prorumpere; ita illic refectio, quam os susceperit, melliflua in gustu hoc unicuique sapit, quo fuerit delectatus. Statim denique quod concupierit anima, desiderio ejus universa famulantur, et omnibus delectationibus ejus paratissimus servit effectus. 14. Nam qui in ist