comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eus ad benefaciendũ ꝓptꝰ ẽ: ad
puniendũ aut̃ eos qͥ pena dig¬
ni ft̃ dissimulator. Cũ possit
qͥppe tacens sine contestatio¬
ne uent᷑i punire eos qͦs semel
dignos supplicio iudicauit.
nunquã hoc facit: s etiã si condẽnauerit dicit
qd sͥ semꝑ dicere ꝓpositũ ẽ. ut liberentur a con¬

Expanded text:
eus ad beneficiendum promptus est: ad puniendos autem eos qui poena digni sunt, dissimulat. Cum possit quippe tacens sine contestatione venturi punire eos quos semel dignos supplicio judicavit, numquam hoc facit: sed etiam si condemnaverit, dicit quod sibi semper dicere propositum e
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt inquit deos alienos: deos gentiũ qͥ in
circitu ipsoꝵ erant: & ad iracundiã concitaue¬
runt dñm. Uide quanta faciant peccata. ut
peccantes in illũ in quo ñ solũ ire. ñ solũ nul¬
lus affectus ẽ: s ne alius quidẽ passibilis mo-¬
tus. nos ad iracundiã ꝓuocare dicamur. Ue¬
rũ ille ꝑmanet immutabilis ĩsua natura nec
unquã ite turbatur affectib: ego autẽ ꝑ ea que
ire & reuelationis iusti iudicii di. qͥ reddet uni¬
cuiq scdm oꝑa sua. Itritauert̃ gͦ dñm ad ira

Expanded text:
verunt, inquit, deos alienos deos gentium, qui in circuitu ipsorum erant, et ad iracundiam concitaverunt Dominum. Vide quantum faciant peccata, ut peccantes illum in quo non solum irae nullus affectus est, sed ne alius quidem passibilis motus, nos ad iracundiam provocare dicamur. Verum ille permanet immutabilis in sua natura, nec unquam irae turbatur affectibus; ego autem per ea quae irae, et revelationis justi judicii Dei, qui reddet unicuique secundum opera sua . Irritaver
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ g intelligendũ ẽ dm̃ tradere quos ttadit. ñ qͥa
ipse tradat aliquẽ ⁊s ex eo qdđ derelinquit indignos
cos scilicet iudicans. qui se non ita ȩxtolunt & a ui¬
cus purgant: ut li¬
bent̃ in eis ha¬
bitet d̾s. ipso refugiente
atq auertente.
se ab anima que immunditie ac uicuis exposita ẽ
tradita de ex eo qđ do uacua inuenitur. & inuadit᷑
ab sp̃u nequã. Et ideo cum summo studio ingile
mus & festinemus purgare nos a uicus & concu¬
piscentus malis: ut dm̃ intra nos tenere possimꝰ.
& ut habitare dignetur in nobis dũ delectatur
& actib & sermonib & cogitationib nr̃is. si se

Expanded text:
modo intelligendum est Deum tradere quos tradit, non quia ipse tradat aliquem, sed ex eo quod derelinquit indignos, eos scilicet qui se non ita excolunt et a vitiis purgant, ut libenter in eis habitet Deus. Ipso refugiente atque avertente se ab anima, quae in immunditia ac vitiis posita est, tradita dicitur ex eo quod Deo vacua invenitur, et invaditur a spiritu neqmus, et festinemus nos purgare a vitiis et concupiscentiis malis, ut Deum intra nos tenere possimus, et ut habitare dignetur in nobis, dum delectatur et actibus et sermonibus et cogitationibus nostris.
Abbreviated transcription (Latin):
genua corporis mei ad orationẽ ueniens flectã
dño: & genua cordis mei flectã diabolo: Si enĩ
ñ stetero firmit̾ aduersũ astutias diaboli. fiexi
genua mea diabolo. Et si ñ constant̃ stecero adũ¬
sũ irã: flexi genua mea ire. Similit̾ & si ñ con¬
stant̃ aduersũ libidinẽ restitero: fiexi libidim
genua cordis mei. Et in singłis quibq que con¬
traria st̃ do hoc facere uidebor. nͥ constant̃ & for¬
titer stetero: sic & illi fecerunt qui coluerunt
babalim. & dereliquert̃ dm̃ patcũ suoꝵ. qui e¬
duxit illos de t̾ra egipti. Non gͥ putemꝰ quia uide¬
mur simulachra ñ colere: ꝓpterea hec oĩa ñ etiã
qd ante oĩa & suꝑ oĩa ꝑ mandatũ suũ deus deposcit
ab homine: diliges inquit dñm dm̃ tuũ ex toto cor¬
de tuo. & ex tota aĩa tua. & ex totis uirib tuis. p̃¬
occupare quodãmͦ erga se cupiens totos humane
m̃tis affectus: & sciens quia qđ ex toto corde dile¬
xerit quis. & ex tota anima atq ex totis uirib hoc

Expanded text:
genua corporis mei ad orationem veniens flectam Deo, et genua cordis mei flectam diabolo? Si enim non stetero firmus adversum astutias diaboli, flexi genua mea diabolo; et si non constanter stetero adversus iram, flexi genua mea irae. Similiter et si non constanter adversum libidinem restitero, flexi libidini genua cordis mei, et in singulis quibusque quae contraria sunt Deo, hoc facere videbor, nisi constanter et fortiter stetero, sicuti illi fecerunt qui coluerunt Baalim, et reliquerunt Deum patrum suorum, qui eduxit illos de terra Aegypti. Non igitur putemus quod videamur simulacra non colere, propterea haec non etiam quod ante omnia et super omnia per mandatum suum Deus deposcit ab homine: Diliges, inquit, Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex totis viribus tuis , praeoccupare quodammodo erga se cupiens totos humanae mentis affectus, et sciens quia quod ex toto dilexerit quis, et ex tota anima, atque ex totis viribus, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
fecit dñs obliuiscant᷑: qd crucifixus ẽ ꝓ peccatis
nr̃is. & resurrexit ꝓpt̾ iustificationẽ nr̃am. Un¬
de credo qd ꝓpt̾ hanc obliuionẽ metuens apłs
paulus discebat discipło suo timotheo quẽ pte¬
cipuũ habebat. Memor esto. xp̃m iħm resurie¬
xisse a mortuis. Sciebat enĩ quia huiꝰ tam ma¬
gni oꝑis qđ surrexit a mortuis fieri posset ob¬
liuio: si generatio peccatrix oriretur in corde.

Expanded text:
fecit Dominus obliviscantur, quod crucifixus est pro peccatis nostris, et surrexit propter justificationem nostram . Unde credo quod propter hanc oblivionem metuens apostolus Paulus dicebat discipulo suo Timotheo, quem praecipuum habebat: Memor esto Christum Jesum resurrexisse a mortuis ; sciebat enim quia tam magni operis, quod resurrexit a mortuis, fieri possit oblivio, si generatio peccatrix oriretur in corde.
Abbreviated transcription (Latin):
in tempore saluatoris increduli extiterunt &¬
impii. genua curuauert̃ baalim: & adorauert̃
simulachra. hi uͦ qui credt̃ & implent oꝑa fi¬
dei non curuauert̃ genua bahalim. Neq
enĩ usquã refertur in historus uł in euangłus
uł in aliis qͥb libet scͥpturis. quod aliquis tẽpo¬
re saluatoris genua flexerit simulachris: s de
illis utiq hoc dr. qui peccatis suis astritti. & ue¬
lut cõpediti tenebantur. Unde constat quia
& nos quotienscũq peccamꝰ. & captiu ducunͦ
in lege peccati: genua nr̃a curuamꝰ bahalim.
S ñ in hoc uocati sumꝰ. nec ad hoc credimꝰ. ut ite¬
rũ seruiamꝰ peccato. & iterum genua flectamꝰ
diabolo: s ut fiectamꝰ genua in nomine dñi¬
iħ̾ii. quia in nomine dñi iħu om̃e genu flectit᷑.
celestiũ. t̾restriũ & infernoꝵ. & ut flectamꝰ ge¬

Expanded text:
in tempore Salvatoris increduli exstiterunt et impii, genua curvaverunt Baalim, et adoraverunt simulacra. Hi vero qui credunt et implent opera fidei, non curvaverunt genua Baalim. Neque enim usquam refertur in historiis, vel in evangelicis et in aliis quibuslibet scripturis, quod aliquis tempore Salvatoris genua flexerit simulacris; sed de illis itaque hoc dicitur, qui peccatis suis astricti et velut compediti tenebantur. Unde constat quia et nos quotiescunque peccamus, et captivi dicimur in lege peccati, genua nostra curvamus Baalim. Sed non in hoc vocati sumus, nec ad hoc credidimus, ut iterum serviamus peccato, et iterum genua flectamus diabolo; sed ut flectamus genua in nomine Jesu, quia in nomine Jesu omne genu flectitur, coelestium et terrestrium et infernorum ; et
Abbreviated transcription (Latin):
hoc auctoritatẽ loquens qd̃ in quibdã uiuit
iħc: in quibdã uͦ defunctus ẽ. In paulo uiuit
iħc & in petro̾ & in omnib illis qui merito pos
in me. Et iterũ dicit. Michi autẽ uiuere. xp̃c ẽ:
& mori lucrũ. In istis gͦ talib iħc uiuere meri¬
to dr. In quib autẽ defũctus ẽ iħo: In his sine
dubio qui sepe penitendo & iterum delinquen¬
do uelut insultare morti iħu dicunt᷑. De quibꝰ
scribens ad hebreos dicit apłs. Rursum cruci
do de auaritia cogitas. & cupis aliena diriꝑe: nun¬
quid potes dicere. quia uiuit. xp̃c in me: Aut
si de stupro cogitas. si furore exagitaris. si liuore
succenderis. si inuidia stimularis. si temulen¬
extolleris. si crudelitate grassaris: nunquid po¬
tes in his oĩb dicere. quia uiuit. xp̃c in me: Sic

Expanded text:
quibusdam vivit Jesus, in quibusdam vero defunctus est. In Paulo vivit Jesus, et in Petro et in illis omnibus qui merito posstus in me . Et iterum dixit: Mihi autem vivere Christus est, et mori lucrum . In istis ergo talibus Jesus vivere merito dicitur. In quibus autem defunctus est Jesus? In illis, sine dubio, qui saepe poenitendo, et iterum delinquendo, velut insultare morti Jesu dicuntur. De quibus scribens ad Hebraeos dicit Apostolus: Rursum crucifdo de avaritia cogitas, et cupis aliena diripere, nunquid potes dicere, quia vivit Christus in te? Aut si de stupro stipularis, si furore exagitaris, si livore succenderis, si invidia stimularis, si temulenextolleris, si crudelitate grassaris, nunquid potes in his omnibus dicere, quia Christus vivit in te? Si
Abbreviated transcription (Latin):
iudicusit in his que offerimus. etiã si nicħ
inuenitur auri puri. qđ ad altare ꝓficiat
nec argenti quod colũnarum eccles ie
bases efficiat. aut capitella decoret. si nillus
in his ex illis lapidib inueniri potest. qui
logio insertus. pontificale ur̃m & diuinoꝵ
consciũ pectus ex ornet. at cerde ꝑspice si uł pur¬
pure aliquid in his & regn decoris aut cocci
& mistici cruoris intexitur. siqͥd puritatẽ
bissi unitet᷑ & fortitudinẽ lini. & dignũ aliqͥd
babeat sacerdotalib indum̃tis. postremo siuł
rubtas apud nos pelles uerecundiã frontis
incurrimus in culpas. penitendo purgemus.
Totũ gͦ de tuo hoc iudicio pendeat. Siqͥo sane
ẽ qdđ placete potest hoc sit auctoris. Neq eni
que alieno labore parata sunt. diriꝑe & nr̃e
laudi applicare iustũ putamꝰ. Si uͦ uim sensu¬
um oratio inculti sermonis exasꝑat. Hoc uł mͥ
uł ut cũ tui uenia dixerim ł ipsi reputato. qͥ io

Expanded text:
judicii sit, in his quae offerimus, etiamsi nihil judicii sit, in his quae offerimus, etiamsi nihil invenitur auri puri quod ad altare proficiat, nec argenti quod columnarum Ecclesiae bases efficiat aut capita decoret, si nullus ex his in illis lapidibus inveniri potest qui logio insertus pontificale vestrum et divinorum conscium pectus exornet, at certe perspicere si vel purpurae aliquis in his, et regii decoris, aut cocci, et mystici cruoris color intexitur: si quid puritatem byssi imitetur, et fortitudinem lini, et dignum aliquid habeat sacerdotalibus indumentis: postremo si vel rubras apud nos pelles, verecundiam frontis incurrimus culpas poenitendo purgemus. Totum ergo hoc, de tuo judicio pendeat. Si quid sane est quod placere potest, hoc sit auctoris: neque enim quae aliis labore parta sunt diripere, et nostrae laudi applicare justum putamus. Si vero vim sensuum, oratio inculti sermonis exasperat, hoc vel mihi, vel ut cum tua venia dixerim tibi ipsi reputato, qui
Abbreviated transcription (Latin):
n diuinis uoluminib tefert᷑. qd ad constructio¬
nẽ tẽpli untuisq ꝓ uirib optulerit. potentes
quidẽ & pͥucipes ppłi. aurũ. argentũ. lapides
pretiosos. era. alii ligna. s imputribilia. qui¬
dam etiã coctũ. purputã & bissũ. & linũ alii.
uestib hec quoq sacerdotũ. & stole pontifi¬
cis ꝓfutura. Pauꝑiores autẽ qͥq etiã pelles
rubras offerentes & pilos caprarũ. ñ respuun¬
tur. Iccito nãq beseleel ille repletus ẽẽ dr om̃i
sapientia a do. ut intelligens singła hec qͥb
usib apta sint. nichil ex offerentiũ deuotio¬
ne repudiet. Qa gͦ & tu o mͥ semꝑ uenerabi¬
lis pat̃ chromati imungis & p̾cipis nobis ut
aliquid ad edificationẽ & instructionẽ diui¬
ni tabernacłi ex grecoꝵ opib & copiis confe¬
ramus oratiuncłas. xxui. in iħu naua quas
ex tẽpore in eccłia ꝑorauit adamantius se¬
nex. ex greco latine tͥ ꝓ uiriũ mearũ pauꝑ¬
tate disserui. ut sane nr̃i temporis beseleelis

Expanded text:
n divinis voluminibus refertur, quod ad constructionem templi unusquisque pro viribus obtulerit: potentes quidem, et principes populi aurum, argentum, lapides pretiosos, aera, et alii ligna, sed imputribilia: quidam etiam coccum, purpuram, et byssum, et linum alii, vestibus haec quoque sacerdotum et stolae pontificis profutura. Pauperiores autem, quique etiam pelles rubras offerentes et pilos caprarum, non respuuntur. Idcirco namque Beselehel ille repletus esse dicitur omni sapientia a Deo, ut intelligens singula haec quibus usibus apta sint, nihil ex offerentium devotione repudiet. Quia ergo et tu, o mihi semper venerabilis pater CHROMATI, injungis, et praecipis nobis, ut aliquid ad aedificationem et constructionem divini tabernaculi ex Graecorum opibus et copiis conferamus, Oratiunculas XXVI in Jesum Nave, quas ex tempore in Ecclesia peroravit Adamantius senex, ex graeco latine tibi pro virium mearum parvitate disseruimus. Tui sane nostri temporis Beselehelis
Abbreviated transcription (Latin):
mittente plebs uinu̾sa polluitur. Et ideo ob¬
seruemꝰ nos inuicẽ. & uniꝰtuiꝰq conuersatio no¬
ta sit maxime sacerdotib & ministris. nec pu¬
tent se recte dicere. Qd hoc ad me spectat. si
alius male agit: hoc ẽ dicere caput ad pecles
Qo ad me ꝑtinet. si dolent. si male habent pe¬
des mei: Non mea interest. dũ mͦ caput in sa¬
nitate ꝑduret. Aut si dicat oculus manui. ñ
indigeo oꝑe tuo. Qd ad me ꝑtinet si doles. si
uulnerata es: Nunqͥd ego oculus conturbabor
ex egͥtudine manus: Tale gͦ ẽ quale qđ agunt
hii qͥ eccłis p̾sunt. ñ cogitantes qͥa unũ corpꝰ

Expanded text:
mittente, plebs universa polluitur. Et ideo obmittente, plebs universa polluitur. Et ideo observemus nos invicem, ut uniuscujusque conversatio nota sit maxime sacerdotibus et ministris. Nec putent secrete dicere: Quid hoc ad me spectat, si alius male agit? Hoc est dicere caput ad pedes: Quid ad me pertinet, si dolent, si male habent pedes mei? non mea interest, dummodo caput in sanitate perduret. Aut si dicat oculus ma nui, Non indigeo opera tua, quid ad me pertinet s doles, si vulnerata es? Nunquid ego oculus conturbor ex aegritudine tua? Tale ergo est quod agunt hi qui Ecclesiis praesunt, non cogitantes quia unu
Abbreviated transcription (Latin):
se transcurrendũ ẽ: qđ uno peccante. ira
suꝑ omnẽ ppłm uenit. hoc qͦmͦ accidit:
Quando sacerdotes qͥ ppło p̃sunt erga delin
quentes benigni uolunt uideri. & uerentes
peccantiũ linguas ne forte de eis male lo¬
quant᷑. sacerdotalis seueritatis ĩ memores
nolunt cõplere qđ scͥptũ ẽ. peccantẽ corã
auferte malũ de uobis ipsis. nec telo di
succincti imitant᷑ apłm dicentẽ. tradidi
huiꝰmodi hominẽ sachane in interitũ car¬
nis ut sp̃c saluus fiat. neq illud euangłicũ¬
implere student. ut si uiderint peccantẽ
pͥmo secrete conueniant. post etiã cũ duo¬
expulsũ uelut gentilẽ habeant ac publica¬
nũ. & dũ uni parcunt. uniuerse eccłie moli¬
unt᷑ interitũ. Que ẽ ista bonitas. que ista miscdia t̃
uni parccre. & om̃s in discͥmen adducere: Pol¬
luit᷑ enĩ ex uno peccatore ppłs. Sic̃ enĩ ex una
oue morbida grex unuersus inficitur. sic etiã
uno uł fornicante uł aliud qđcũq sceleris cõ¬

Expanded text:
se transcurrendum est, quod uno peccante ira super omnem populum venit. Hoc quomodo accidit? Quando sacerdotes qui populo praesunt erga deliquentes benigni videri volunt, et verentes peccantium linguas, ne forte male de eis loquantur, sacerdotalis severitatis immemores nolunt complere quod scriptum est: Peccantem coram Auferte malum di hujusmodi hominem in interitum carnis; ut spiritus salvus fiat . Neque illud evangelicum student, ut si viderint peccantem primo secrete conveniant; post etiam duoexpulsum velut gentilem habeant ac publicanum; et dum uni parcunt, universae ecclesiae moliuntur interitum. Quae ista bonitas, quae ista misericordia, uni parcere, et omnes in discrimen adducere? Polluitur enim ex uno peccatore populus. Sicut ex una ove morbida grex universus inficitur, sic etiam uno vel fornicante, vel aliud quodcunque sceleris com
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs concors & unanimis maneat. ut eadẽ
dicant om̃s. in uno sensu atq in eadẽ scientia
ꝑmanentes. isto tali ppło uocẽ unanumit̃ ele¬
orabant apłi. cũ mulierib & maria matre
iħu. & t̾re motu facto. destruentur & cadent

Expanded text:
populus concors et unanimus maneat, ut eadem populus concors et unanimus maneat, ut eadem dicant omnes, et in eodem sensu, et in eadem sententia permanentes, isto tali populo vocem unanimiter eleorabant apostoli, cum mulieribus et Maria matre Jesu. Et terraemotu facto destruentur et cadent
Abbreviated transcription (Latin):
latũ ꝓpͥe significat. s illã magis ostendit uocẽ
qua belli tempore exertitꝰ clamorẽ consonũ
tari solet. tam̃ hic sermo ui seͥpturis iulalatio
magis quã ululatio consueuit inscͥbi. ut ibi
Iubilate dño omnis t̾ta. Et iterũ. Beatꝰ ppłs
qͥ scit iubilationẽ. Qđ etiã me ꝑmouet di¬
ccũ. qͥd istud tantũ sit oꝑis. qđ beatũ ppłm
iubilationẽ. In aliis timor di beatũ facit. s¬
B eatus uir qͥ timet dnm. Alibi etiã plures fi¬
unt beati. sic̃ pauꝑes sp̃u. uł inansueti. uel
pacifici. uł mundi corde. hic autẽ beatitudo
ꝓfusa ẽ. & tanta hic nescio que causa beatitu¬
dinis indicatur. ut uniuersũ parit̾ ppłm faci¬
at beatũ. qͥ tam̃ icierit iubilationẽ. Unde mͥ
uidetur iubilatio ista indicate quendã concor¬
die & unanimitatis affectũ. Qsi incidat in du
nomine saluatoris. prestat eis pat̾ celestis
SI uͦ tanta fuerit beatitudo. ut uniuersus

Expanded text:
latum proprie significat, sed illam magis ostendit vocem, latum proprie significat, sed illam magis ostendit vocem, qua belli tempore exercitus clamorem consonum llum solet, tamen hic sermo in Scripturis jubilatio magis quam ululatio consuubilate Deo omnis terra ; » Et iterum: « Beatus populus qui scit jubilationem . » Quod etiam me permovet dictum, quid istud tantum sit operis, quod beatum populum nem. » In aliis timor Dei beatum facit; sr qui timet Dominum . » Alibi etiam plures fiunt beati, sicut pauperes spiritu, vel mansueti, vel pacifici, vel mundi corde . Hic beatitudo profusa est, et tanta hic nescio quae causa beatitudinis indicatur, ut universum populum faciat beatum, qui tamen scierit jubilationem. Unde mihi videtur jubilatio ista indicare quemdam concordiae et unanimitatis affectum. Qui si incidat in duonomine Salvatoris praestat eis Pater coelestis. Si vero tanta fuerit beatitudo, ut universus
Abbreviated transcription (Latin):
pͥor filius naue designabat aduentũ. mittit
sacerdotes apłos suos portances tubas ducti¬
les. p̃dicationis magnificã celestẽq doctrinã.
Sacerdotali tuba. pͥmus in euangłio suo matħs
inerepuit. Marcꝰ qͦq. lucas & ioħ̃s. suis singłi
uibis sacerdotalib cegnert̃. Petrꝰ etiã duarũ
epłarũ suarũ ꝑsonat tubis. iacob qͦq & iudas.¬
Addidit ichilominus adhuc & ioħs tubis ca
ens qͥ dixit. puto autẽ nos deus apłos nouis¬
simos ostendit. & in quatuordecĩ epłarũ sua¬
rũ fulminans tubis. muros iericho & om̃s
idolatrie machinas. & philosophoꝵ dognia¬
ta usq ad fundam̃ta deiecit. Mouet me sane
etiã illud qd historia refert. qͥa ñ solũ sacerdo¬
tes tubis cetinert̃ ut caderent muri iericho. s &
audita uoce tube dr. umuersus ppłs ululas¬
se ululatu magno. uł sic̃ in aliis exẽplarib
habetur. iubilasse iubilo inagno. & quãuis iste
enĩ in greco scͥptũ ẽ. qđ neq iubilũ neq ulu¬

Expanded text:
or filius Nave designabat adventum, mittit sacerdotes apostolos suos, portantes tubas ductiles, praedicationis magnificam coelestemque doctrinam. Sacerdotali tuba primus in Evangelio Matthaeus increpuit: Marcus quoque, Lucas et Joannes, suis singuli tubis sacerdotalibus cecinerunt; Petrus etiam duabus Epistolarum suarucanns, qui dixit: « Puto autem nos Deus apostolos novissimos ostendit , » et in quatuordecim Epistolarum suarum fulminans tubis, muros Jericho et omnes idololatriae machinas et philosophorum dogmata usque ad fundamenta dejecit. Movet me sane etiam illud quod historia refert, quia non solum sacerdotes tubis cecinerunt ut caderent muri Jericho, sed et audita voce tubae dicitur universus populus ululasse ululatu magno, vel sicut in aliis exemplaribus habetur, jubilasse jubilo magno. Et quamvis iste enim in Graeco scribitur, quod neque jubilum, neque ulu
Abbreviated transcription (Latin):
steritatis ascbit᷑. ut uideatur in sobolis repa¬
ratione seruari: An illud magis intelligen¬
dum ẽ qđ uero ifrłi adiuncta ac sociata ẽ usq
in hodiernũ diem: Et si uis manifestiꝰ intel
ligere quomͦ raab iungit᷑ isrłi. intuere qͦmͦ ra¬
mus oleastri inseritur in radicẽ bone oliue
& intelliges qͦmͦ hii qͥ inserti st̃ fidei abrahe
ysaac & iacob recte appositi dicunt᷑ & adiecti
ad isrł usq in hodiernũ diẽ. qͥa in illoꝵ ra¬
dicẽ nos rami oleastri ex gentib assũpti. qui
aliquando meretricabamur. lignũ & lapidẽ¬
ꝓ uero do colentes appositi sumꝰ usq in ho¬
diernũ diẽ. & facti sumus ꝓpt̾ fidẽ xͥ nos

Expanded text:
steritatis ascribitur, ut videatur in sobolis reparatione servari? an magis intelligendum est quod vere Israeli juncta est ac sociata usque in hodiernum diem? Et si vis manifestius videre quomodo Raab jungitur Israeli, intuere quomodo ramus oleastri inseritur in radicem bonae olivae; et intelliges quo modo hi qui inserti sunt fide, Abrahae et Isaac et Jacob, recte appositi dicuntur et adjecti ad Israel usque in hodiernum diem: quia in illorum radice nos rami oleastri ex gentibus assumpti, qui aliquando meretricabamur, lignum et lapidem pro Deo colentes, appositi sumus usque in hodiernum diem, et facti sumus per fidem Chris
Abbreviated transcription (Latin):
uici mundũ. Illo gͦ dute iam nobis inctus est
mundus. & muri eiꝰ collapsi ft̃ qͥb homines
scłi intebant᷑. S & unꝰquisq nr̃m debet in se¬
met ipso ista cõplere. Habes in te sħ̾m ducẽ ꝑ
fidẽ. fac tͥ tubas ductiles si sacerdos es. Inmo¬
qͥa sacerdos es. gens enĩ regalis effecta es. & sacer¬
dotiũ sc̃m de te dictũ ẽ. fac tͥ tubas ductiles ex
eñ tube ductiles appellant᷑. In ipsis cane. id ẽ in
psalinis. in ymnis. in canticis sp̃ualib cane. in ꝓ¬
gis p̃cepta ab euangłicis ñ separes tubis. si etiam
iubilationis consensũ de temet ipso exigas. id ẽ si
dẽ semꝑ & consonã ꝓferat uocẽ. & ñ aliqͣndo ue¬
rũ dicas. aliquando ꝑsone potentis adulatꝰ m̃da¬
cia macłeris. si ñ te aliqͣndo blandũ remissio fa¬
ciat aliquando iracundia trucłentũ. si ñ arrogars
erga modicos. & apud suꝑbos humilis inuem¬
ris. demiq si ñ pugna int᷑ te gerit᷑. dũ concupi¬

Expanded text:
am nobis victus est mundus, et muri ejus collapsi sunt, quibus homines saeculi nitebantur. Sed et unusquisque nostrum debet in semetipso ista complere. Habes in te Jesum ducem per fidem, fac tibi tubas ductiles, si sacerdotes  sacerdotes es; gens enim regalis effecta es, et sacerdotium sanctum de te dictum est: fac tibi tubas ductiles ex enim tubae ductiles dicuntur. In ipsis cane, id est in psalmis, in hymnis, in canticis spiritualibus. Si in tpraecepta ab Evangelicis non separes tubis, sic etiam jubilationis consensum de temetipso exigas, id est si dem semper et consonam proferat vocem, et non aliquando verum dicas, aliquando personae potestatis adulantis mendacio maculeris: si non te aliquando blandum remissio faciat, aliquando iracundia truculentum; si non arrogans apud modicos, et apud superbos humilis inveniris: denique si non pugna intra te geritur, dum concupi
Abbreviated transcription (Latin):
tulit de medio affigens illud cruci sue. & exu¬
ens pͥncipatꝰ & potestates traduxit. libere triũ¬
phans eos in ligno crucis. Ex his gͦ uerbis illd̾¬
intelligo. qd̃ uidentes pugnã iħu celestes uir¬
cipe huiꝰ mundi uictus ẽ inuidus. & uoce iu¬
bilationis in triũpho xͥ celestis exercitꝰ dedit. Ue¬
iubilationẽ celestis execcitꝰ. & qͥ mysteria agno

Expanded text:
tulit de medio, affigens illud cruci, et exuens principatus et potestates traduxit libere triumphans eos in ligno crucis . Ex his verbis intelligo quod videntes pugnam Jesu, coelestes vircipe mundi, victus est mundus, et vocem jubilationis, in triumpho Christi, coelestis exercitus dedit . Vejubilationem
Abbreviated transcription (Latin):
ale ẽ qđ indicat᷑ in his uerbis. Uidete neqͥd
in uobis scłare habeatis. ne sclłares mores. ne ui¬
cia. ne t̃giuersationes de scło uobiscũ ad ecclã
deferatis. s anathema uobis sit. omnis conuer¬
satio scłaris. Nolite diuinis mundana miscere
diligere mundũ. neq ea que in mundo st̃. &
nitates gentiliũ celebrant. anathema in eccłiaᷤ
introducunt. qͥ de astroꝵ cursib uitas hominũ
& gesta ꝑqͥrunt. qͥ uolatꝰ auiũ & cet̾a huiꝰ modi que
in scło pͥus obseruabant᷑ inquirunt de iericho a¬
nathema inferunt in eccłiam. & polluunt castra
dñi. & uinci faciunt ppłm di. S & multa alia pa¬
cata st̃. ꝑ que anathema de iericho introducitur
in eccłiã. ꝑ que ppłs di uincit᷑. & ꝓsternit᷑ ab ini¬
micis. Aut ñ & apłs hec eadẽ p̃cipit cũ dicit.
modicũ ferm̃tum totã massã cotrũpit: S ui¬

Expanded text:
ale est quod indicatur in his verbis: Videte ne quid in vobis saeculare habeatis, ne saeculares nequitias, ne tergiversationem de saeculo vobiscum ad ecclesiam deferatis, sed anathema vobis sit omnis conversatio saecularis. Nolite divinis mundana miscere, diligere mundum, neque ea quae in mundo sunt . » Et Paulnitates gentilium celebrant, anathema in Ecclesiam introducunt; qui astrorum cursibus vitas hominum et gesta perquirunt, qui volatus avium, et caetera hujusmodi quae in saeculo prius observabantur inquirunt, de Jericho anathema deferunt in Ecclesiam, et polluunt castra Domini, et vinci faciunt populum Dei. Sed et multa alia peccata sunt, per quae anathema de Jericho introducitur in Ecclesiam per quae populus Dei vincitur et prosternitur ab inimicis. Aut non Apostolus haec eadem praecipit, cum dicit: « Modicum fermentum totam massam corrumpit? »
Abbreviated transcription (Latin):
nullo huiꝰ scłi sabbato reqͥescere dm̃ a dispen¬
sationib mundi. & a ꝓuisionib generis huma¬
ni. Nã & creaturas qͥdẽ fecit ex initio & sub¬
stantias ꝓtulit quantas sͥ sciebat ut pote re¬
tũ conditor ad ꝑfectionẽ mundi posse suffi¬
cere. s usq ad consũmationẽ scłi ab earũ ꝓusio¬
ne & dispensatione ñ cessat. Erit gͦ uerũ sabba¬
tũ in qͦ reqͥescet d̾s ab oĩb oꝑib suis secło futo.¬
tc̃ cũ aufugiet dolor tristitie & gemitꝰ. & erit
oĩa & in oĩb ds. In qͦ sabbato concedat etiã
nobis d̾s diẽ festũ agere secũ. & cũ sc̃is angłis
suis. & festa celebrare. offerentes sacͥficiũ lau¬
dis. & reddentes altissimo uota nr̃a. que hic
nr̃m indesinens de qͦ supra exposuimꝰ. me¬
lius offeretur. Tc̃ enĩ meliꝰ & indesment̾ as¬
sistere anima poterit dõ. & offerre sacͥficiũ
laudis ꝑ pontificẽ magnũ qͥ ẽ sacerdos in

Expanded text:
nullo hujus saeculi sabbato requiescere Deum, a dispennullo hujus saeculi sabbato requiescere Deum, a dispensationibus mundi, et a provisionibus generis humani. Nam creaturas quidem fecit ex initio et substantias protulit, quantas sibi sciebat ut pote rerum conditor, ad perfectionem mundi posse suffcere: sed usque ad consummationem saeculi, ab earum provisione et dispensatione non cessat. Erit ergo verum sabbatum, in quo requiesceret Deus ab omnibus operibus suis, saecuc cum aufugiet dolor et tristitia et gemitus, et erit omnia et in omnibus Deus. In quo sabbato concedat etiam nobis Deus diem festum agere secum, cum sanctis angelis suis festa celebrare; offerentes sacrificium laudis, et reddentes Altissimo vota nostra. Tunc m indesinens, de quo supra exposuimus melius offeretur: tunc enim melius indesinenter assistere anima poterit Deo et offerre sacrificium laudis per pontificem magnum, qui est sacerdos in
Abbreviated transcription (Latin):
cet ignẽ de qͦ dr. Ite in lumine ignis ur̃i ꝙ in
flãma quã accendistis. In sabbato unusqͥsq
sedet in loco suo. & ñ ꝓcedit ex eo. Quis gͦ ẽ
sapientia. scĩficatio. & oĩa que xp̃c ẽ.¬
locꝰ aĩe ẽ. Ex qͦ loco eã ñ oportet crire. ut ue¬
ra sabbata custodiat. & diẽ festũ in sacͥficus
exigat sabbatoꝵ. sic̃ & dñs dicebat. qui in
me manet & ego in eo. Qd autẽ di¬
ximꝰ uera sabbata. si altiꝰ repetamꝰ que st̃
ueta sabbata ultra huuc mundũ ẽ ueri sab¬
bati obseruatio. Qd enĩ scͥptũ ẽ in genesi.
qͥa reqͥeint dñs in die sabbati ab oꝑib suis.
non uidemꝰ uł tẽ factũ cẽ in die septima uł
lu sabbatũ ẽ in quo ñ ds oꝑet᷑. in quo ñ ꝓ
ducat solẽ suũ suꝑ bonos & malos. & pluat
suꝑ iustos & iniustos. in qͦ ñ ꝓducat in mon
in qͦ ñ occidat & uiuere faciat. Unde & dñs
in euangłiis cũ iudĩ p̾sc̾berent sͥ de oꝑatione
& curatione sabbati. respondit eis. pat̾ meus

Expanded text:
cet ignem de quo dicitur: « Ite in lumine ignis vestri, et in flamma quam accendistis in sabbato unusquisque . » Sed et in loco suo et non procedit ex eo. Quis ergo esapientia, sanctificatio, et omnia quae Clocus animae est. Ex quo loco eam non oportet exire, ut vera sabbata custodiat, et diem festum in sacrificiis exigat sabbatorum. Sic et Dominus dicebat: Qui manet in me, et ego in eo . Quod autem diximus vera sabbata, si altius repetamus quae sint vera sabbata, ultra hunc mundum est vera sabbati observatio. Quod enim scriptum est in Genesi, quia requievit Deus die sabbati ab operibus suis , non videmus vel tunc factum esse in die septima, vel ec sabbatum est, in quo non Deus operetur, in erducat solem suum super bonos et malos, et pluat super justos et injustos . « In quo non producat in montin quo non occidat et vivere faciat. Unde et Dominus in Evangeliis, cum Judaei praescriberent sibi de operatione et curatione sabbati, respondit eis: « Pater me
Abbreviated transcription (Latin):
festos meos. Dies gͦ festus dñi ẽ. si ei sacͥficiũ in¬
desinent̾ offeramꝰ. si sine int̾missione otemꝰ. ita ut
ascendat otatio nr̃a sic̃ incensũ in conspectu eiꝰ
mane. & eleuatio manuũ nr̃arũ faciat ei sacͥficiũ
uesꝑtinũ. Est gͥ pͥma sollẽnitas sacͥficii indesinen
festi peccatoꝵ conuertunt᷑ in luctũ. & cantica eoꝵ
in planctũ. ccrtũ ẽ qͥa qͥ peccat & agit dies peccati
agere ñ potest indesinens sacͥficiũ dõ. S ille
offerre potest qͥ indesinent̃ custodit custodiã.
& conseruat semet ipsũ a peccato. Qua die autẽ
int̾ruꝑit & peccauerit. certũ ẽ qđ in illa die ñ
offert sacͥficiũ indesinens dõ. Uereor aliqͥd di¬

Expanded text:
festos meos. Dies ergo festus Domini est, si ei sacrificium infestos meos. Dies ergo festus Domini est, si ei sacrificium indesinenter offeramus, si sine intermissione oremus, ita ut asmane, et elevatio manuum nostrarum fiat ei sacrificium vespertinum. Est igitur prima solemnitas jugis sacrificii indesinentfesti peccatorum convertuntur in luctum, et cantica eorum in planctum, certum est quia qui peccat et agit dies peccati, agere non pofferre potest, qui indesinenter custodit justitiam, et conservat semetipsum a peccato. Qua die autem interruperit et peccaverit, certum est quod in illa die non offert sacrificium indesinens Deo. Quae est autem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdurans. Quia gͦ festoꝵ. leges habemꝰ in ma¬
nib. & inde nẽ sermo ẽ reqͥramꝰ diligentius
qͥ sit ordo festiuitatum ut ex ipsis ordini¬
b & sacͥficioꝵ ritu colligere possimꝰ. qualiter
unusqͥsq ex suis actib & conuersationib sc̃ĩs
do festiuitatẽ possit parare. Prima ẽ gͦ fe¬
stiuitas di. que appellatut indesinens. de his
enĩ mandat᷑. que indesinent̃ & sine ulla ꝓrsus
int̾ruptione matutinis & uesꝑtinis sacͥficus of¬
feruntur. Mandat᷑ gͦ festiuitatũ ritus. ñ pͥmo
statim uenit ad festiuitatẽ paschȩ. neq ad ati¬
moꝵ neq ad scenophegie. aliasq de qͥb p̾cipit᷑.
s hanc pͥmã posuit in qua sacͥficiũ indesinens
mandat offerri. quo scilicet agnoscat qͥsq ille
s semꝑ & indesinent̃ iustus agere debet diem
festũ. Sacͥficiũ nãq qđ indesinent̃ & in matu¬
tinis et uesꝑtins mandat offerri. hoc indi¬
tales festiuitates dñs dicit. & obseruabitis dies

Expanded text:
Domini. Quia ergo festorum leges habemus in manibus, et inde nunc sermo est, requiramus diligentius qui sit ordo festivitatum, ut ex ipsis ordinibus et sacrificiorum ritu colligere possimus, qualiter unusquisque ex suis actibus et conversationibus sanctis, Deo festivitatem possit parare. Prima ergo est festivitas Dei, quae appellatur indesinens. De his enim mandatur, quae indesinenter et sine ulla prorsus interruptione matutinis et vespertinis sacrificiis offeruntur. Mandans igitur festivitatem, non primo statim venit ad festivitatem Paschae, neque ad Azymorum, neque ad Scenopegiae, aliasque, de quibus praecipitur; sed hanc primam posuit, in qua sacrificium indesinens jubetur offerri, quo scilicet agnoscat quisquis vused semper et indesinenter justus agere debet diem festum. Sacrificium namque quod indesinenter et in matutinis et in vespertinis mandatur offerri, hoc inditales festivitates Dominus dicit: Et observubitis dies
Abbreviated transcription (Latin):
& euangłicas atq apłicas. qͦ ueluti celestẽ quandã
ꝑsonant tubã mandare memorie. & intra thes¬
aurũ cordis sui recondere: Quigͦ hec facit. &
in lege di meditat᷑ die ac nocte. iste festuitatẽ
gerit memorie tubarũ. S & siqͥ potest grãs illas
dicere. canite in mitio m̃sis tuba. in die insig¬
nis sollẽnitatis eiꝰ. & qͥ scit in psalims iubilate¬
ei. digne do agit sollẽmtate tubarũ. Est ad¬
huc & alia festiuitas. cũ affugunt aĩas suas. et
humiliant se do festa celebrantes. O mira festi¬
uitas. Dies festus uocatur affuctio aninie.
ic enĩ inquit dies ẽ ꝓpitiationis. decima die
m̃sis septimi. Uide gͦ si uis diẽ festũ agere. si
ins ut letetur d̾s suꝑ te. affuge animã tuã &

Expanded text:
et evangelicas atque apostolicas, quae velut coelesti quadam et evangelicas atque apostolicas, quae velut coelesti quadam personant tuba, mandare memoriae, et intra thesaurum cordis sui recondere? Qui ergo haec facit et in lege Domini meditatur die ac nocte , iste festivitatem gerit memoriae tubarum. Sed et si qui potest gratias illasdicere: « Canite in initio mensis tuba, in die insignis solemnitatis ejus , et qui scit in Psalmis jubilare, digne Deo agit solemnitatem tubarum. Est adhuc et alia festivitas cum affligunt animas suas et humiliant, sed non festa celebrantes. O mira festivitas! Dies festus vocatur afflictio animae. « Hic enim, inquit, dies est propitiationis, decima die mensis septimi. » Vides ergo, si vis diem festum agere, si vis ut laetetur Deus super te, afflige animam t
Abbreviated transcription (Latin):
inceriorẽ hominẽ tenouat de die in diẽ. iste
Sͥ innouat noualia. & ñ seminat suꝑ spinas. s
suꝑ t̾rã bonã. que reddat ei fructũ aut trice¬
simũ. aut seragesimũ. aut centesimũ. Iste gͦ ẽ
qͥ in sp̃u seminat. & colligit fructũ sp̃c. fruccꝰ
autẽ sp̃c pͥmo omniũ ẽ gaudiũ. sE merito diem
festũ nouoꝵ fruccuũ agit. qͥ gaudiũ metit. Pre¬
cipue si simul metat & pacẽ & pacientiã. & bonita¬
tẽ. & mansuetudinẽ aliosq hoꝵ siules fructas.¬
si celligat. dignissime nouoꝵ fruccuũ festunta¬
tẽ dño agit. um denide seqͥtur festiuitas
septimanatũ. Sic̃ enĩ int̾ dies septimꝰ qͥq dies
obseruatur sabbatũ id t̃ festiuitas. ita & int̃
m̃ses septimꝰ qͥsq m̃siũ sabbatũ ẽ m̃siũ. agit᷑ gͣ in
eo festiuntas que dr sabbata sabbatoꝵ. & fit in die
pͥma m̃sis memoria tubarũ. S qͥs ẽ qͥ festiuitatẽ
gerat memorie tubarũ. ñ qͥ potest scͥpt᷑as ꝓpłicas

Expanded text:
interiorem hominem renovat de die in diem, iste sibi innovat novalia, et non seminat super spinas, sed super terram bonam, quae reddat ei fructum tricentesimum aut sexagesimum aut centesimum . Iste ergo est, qui in spiritu seminat et colligit fructus spiritus. Fructus autem spiritus primus omnium est gaudium . Et merito diem festum novorum fructuum agit, qui gaudium metit; praecipue qui simul metat et pacem et patientiam, et bonitatem et mansuetudinem, aliosque horum similes fructus colligat, dignissime novorum fructuum festivitatem Domino aget. Tunc deinde sequitur festivitas Septimanorum. Sicut enim iestivitas, ita ut inter menses septimus quique mensis sabbatum sit mensium. Agitur ergo in eo festivitas, quae dicitur Sabbata sabbatorum, et fit in die prima mensis memoria tubarum. Sed quis est qui festivitatem gerat memoriae tubarum, nisi qui potest scripturas propheticas
Abbreviated transcription (Latin):
parte enĩ & ñ ex integro diẽ festũ in hoc mun¬
do positi celebramꝰ. Int̾pellam᷑ enĩ etiã si no¬
lumꝰ ab onere carnis. pulsam᷑ a concupiscentus
eiꝰ. curisq & sollicitudinib terebram᷑. Corpus
enĩ corruptibile ut ait ille sapientissimꝰ ag¬
grauat animã. & depͥmit sensũ multa cogitan¬
tẽ. Ex parte gͦm hoc mũdo scĩ agt̃ diem festum

Expanded text:
et non ex integro, diem festum in hoc mundo celebramus. Interpellamur etiam si nolumus ab onere carnis, pulsamur a concupiscentiis ejus, curisque et sollicitudinibus terebramur. Corpus enim corruptibile, ut ait sapientissimus, aggravat animam, et deprimit sensum multa cogitantem . Ex parte enim in hoc mundo
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ de his qͥ restituent᷑ in scã. si tam̃ & nos ex his
ẽẽ meream᷑. qͥ restituendi st̃. qͥ neq esurient
neq sicient. neq dorinitabunt. neq labora¬
bunt. s erunt ꝑingiles sic̃ angłoꝵ uita ꝑui¬
gil dr. cũ in illũ oroinẽ restitui merebuntur
tẽ erit uera & incorrupta festiuitas. Cuiꝰ fe¬
stiuitatis pͥnceps & sponsus & dñs erit ipse

Expanded text:
a, si tamen et nos et ex his esse mereamur qui restituendi sunt, qui neque esurient, neque sitient, neque dormitabunt, neque laborabunt, sed erunt pervigiles sicut angelorum vita pervigil dicitur, cum in illum ordinem restitui merebuntur, tunc erit vera et incorrupta festivitas: cujus festivitatis princeps et sponsus et Dominus erit ipse
Abbreviated transcription (Latin):
uestatẽ cũ dõ. ne paruũ qͥdẽ malicie ferm̃tũ
intra te patiaris residere. Post hanc se
enĩ senunatꝰ seminatꝰ fuerit ager. & diligent̃
excultꝰ. atq ad maturitatẽ ꝑuenerit segetis. tc̃
in fructuũ ꝑfectione festiuitas dñi geritur. Si
gͦ & tu uis nouoꝵ diẽ festũ agere cũ dõ. inide
quomͦ semines. aut uͥ semines. ut possis tales
metere fructꝰ ex qͥb letari facias dm̃. & agere
diẽ festũ. Qd̃ alit̾ implere ñ poteris. nͥ audias
apłm dicentẽ. Q seminat in sp̃u. de sp̃u me¬

Expanded text:
vitatem cum Deo, ne parum quidem malitiae fermentum vitatem cum Deo, ne parum quidem malitiae fermentum intra te resienim seminatus fuerit ager, diligenter excultus, atque ad maturitatem pervenerit seges, tunc in fructuum perfectione festivitas Domini geritur. Si ergo et tu vis novorum diem festum agere cum Domino, vide quomodo semines, aut ubi semines, ut possis tales metere fructus, ex quibus laetari facias Deum, et agere diem festum. Quod aliter implere non poteris, nisi audias Apostolum dicentem: « Qui seminat in sp
Abbreviated transcription (Latin):
uine maiestati. qua ferm̃ti huiꝰ causa in tan¬
tũ se dicat offendi. ut animã quam ipse ad
imaginẽ & similitudinẽ suã fecit ext̾minari
ꝓ hoc iubeat & eũti. Non mͥ uidet᷑ hec diui¬
nis legib digna ẽẽ intelligentia. S illuo¬
magis ẽ qđ horrescit ds̃. si malicie. si ire.
si neqͥtie sp̃u inferm̃tet᷑ aĩa & intumescat ad
flagitia. Hec ñ uult eẽ in aĩa d̾s. & tale fer¬
m̃tũ nͥ abieccrimꝰ de domo aĩe nt̃e. merito
ext̾minabim᷑. S nec contẽnas etiã si paruã
uideris intͣ te ferm̃tari maliciã. qͥa moditũ fer¬
mentũ totã massam corrũpit. Et ideo neq
de paruo peccato negligas. qm̃ ex uno pecca¬
to generat᷑ & aliud. Sic̃ enĩ ex nustitia genera¬
tur iustitia. & ex castitate castitas. siqͥs enim
semel intra se licet paruũ malicie reposuerit
ferm̃tũ. cotidie in semet ipso neqͥor efficitur
ac deterior. Et ideo siuis agere arimoꝵ festi¬

Expanded text:
vinae majestati, qua fermenti hujus causa in tanvinae majestati, qua fermenti hujus causa in tantum se dicat offendi, ut animam quam ipse ad imaginem et similitudinem suam fecit, exterminari pro hoc jubeat et everti. Non mihi videtur haec divinis legibmerito horrescit Deus, si malitiae, si irae, si nequitiae spiritu infirmetur anima et intumescat ad flagitia; haec non vult esse in anima Deus, et tale fermentum nisi abjecerimus de domo animae nostrae, merito exterminabimur. Sed ne contemnas, etiamsi parvam videris intra te fermentari malitiam, quia modicum fermentum totam massam corrumpit . Et ideo neque de parvo peccato negligas, quoniam ex uno peccato generatur et aliud. Sicut enim ex justitia generatur justitia, ex castitate castitas. Si quis enisemel intra se licet parum malitiae reposuerit fermentum, quotidie semetipso nequior efficitur ac deterior. Et ideo si vis agere azymorum festi
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ ac solidus. uͥ futuri scłi amoto uelamine
litt̾e legis sp̃ualis sac̾m̃ta panduntur. uͥ spes
anime auulsa de t̾ris iactat᷑ in celos & in illis
collocat᷑. que ocłs ñ uidit nec auris audiuit
nec in cor hominis ascendert̃ hec omĩa car¬
nes st̃ ũbi di. Qb qͥ potest ꝑfecto intellectu
uesci. & corde purificato ille uere sestuntatis
paschȩ immolat sacͥficiũ. & diẽ festũ agit cũ
dño & cũ angłis dĩ. Post hec mimo conti¬
nuata huic festiuitas seqͥtur azimoꝵ. quã
merito celebrabis si ext̃mines om̃e ferm̃tũ
malicie & neqͥtie ab anima tua. & arima sin¬
ceritatis ueritatisq custodias. Neq enim pu¬
tandũ ẽ om̃ipotentẽ dm̃ leges hominib ꝓ
ferm̃to scbere. & ꝓpt̾ea iubete ext̾minari am¬
mã de ppło. siqua forte parũ aliqͥd ferm̃ti
huiꝰ ex farina consꝑsi. in domo sua habuisse
dep̾henderetur. eamq curã magnoꝑe fuisse di¬

Expanded text:
tur ac solidus, ubi futuri saeculi, amoto velamine tur ac solidus, ubi futuri saeculi, amoto velamine litterae, legis spiritalis sacramenta panduntur, ubi spes animae a vulsa de terris jactatur in coelos, et in illis collocatur « quae oculus non vidit, nec auris auc in cor hominis ascendit , haec omnia carnes sunt verba Dei. Qui potest perfecto intellectu vesci et corde purificato, ille verae festivitatis Paschae immolat sacrificium, et diem festum agit cum Deo et cum angelis ejus. Post hanc imo continuata huic festivitas sequitur azymorum, quam merito celebrabis, si extermines omne fermentum malitiae et nequitiae ab anima tua, et azyma sinceritatis veritatisque custodias. Neque enim putandum est omnipotentem Deum, leges hominibus pro fermento scribere, et propterea jubere exterminari animam de populo, si qua forte parum aliquid fermenti hujus ex farina conspersi in domo sua habuisse deprehenduntur, eamque curam magnopere fuisse di
Abbreviated transcription (Latin):
effecta. qͦmͦ cerni ab hominib aut humanis
potest aspectib app̃hendi: Anmalis nãq
homo. intelligere & discernere ñ potest sp̃ua¬
lẽ. Et ideo oignissime diẽ festũ aget. & ho
stiã neomenie dño ut pote ꝑ ipsũ inuocata
nigulabit. Quarto in loco ponit᷑ int̾ festi¬
uitates di paschȩ sollẽntas. in qua festiuita¬
te agnꝰ occiditur S uide tu agnũ uerum.
agnũ di. agnũ qͥ tollit peccata mundi. &
dicito qͥa pascha nr̃m immolatꝰ ẽ xp̃c. Iud̾i
carnali sensu comedant carnes agni. nos aũ
comedamꝰ carn̾e uerbi dĩ. Ipse enĩ dixit.
Nisi comederitis carnes meas. ñ habebitis uitã
in uobis ipsis. hoc qd̾ mͦ loqͥm᷑. carnes st̃ ũbi
di. si tam̃ quasi ñ infirmis olera aut quasi
pueris lactis alimoniã ꝓferamꝰ. si ꝑfecta lo¬
quim᷑. si robusta. si fortia. carnes nobis u̾bi
dłi apponimꝰ comedendas. Ubi enĩ misticꝰ
sermo. uͥ dogiaticꝰ & trinitatis fide repletꝰ ꝓfer¬

Expanded text:
effecta, quomodo cerni ab hominibus, aut humanis potest aspectibus apprehendi? Animalis namque homo intelligere, discernere non potest spiritalem; et ideo distiam neomeniae Domino, utpote per ipsum innovata jugulabit. Quarto in loco ponitur inter festivitates Dei Paschae solemnitas, in qua festivitate agnus occiditur. Sed vide tu Agnum verum, Agnum Dei, Agnum qui tollit peccata mundi, et dicito qcarnali sensu comedant carnes agni, nos autem comedamus carnem verbi Dei. Ipse enim dixit: « Nisi comederitis carnes meas, non habebitis vitam in vobis ipsis . » Hoc quod modo loquimur carnes sunt verbi Dei, si tamen non quasi infirmis olera, aut quasi pueris lactis alimoniam praeferam: si perfecta loquimur, si robusta, si fortia, carnes vobis verbi Dei apponimus comedendas. Ubi enim mysticus sermo, ubi dogmaticus et Trinitatis fide repletus profer
Abbreviated transcription (Latin):
potius scd̃m scͥpt᷑e auctoritatẽ. ipsũ ei da dñm lu¬
m̃. Pone astantes angłos głe. pone uirtutes. pote¬
states. sedes. dñationes. atq om̃e nom̃ clarissima¬
rũ celestiũq uirtutũ. ñ solũ qđ in p̃senti scło no¬
minat᷑. s qd etiã in futuro. Int̾ hos om̃s conside

Expanded text:
potius secundum Scripturae auctoritatem ipsum ei da Dominum. Lucepotius secundum Scripturae auctoritatem ipsum ei da Dominum. Lucem pone, astantes angelos gloriae. Pone virtutes, potestates, sedes, dominationes, atque omne nomen clarissimarum coelestiumque virtutum, non solum, quod in praesenti saeculo nomi
Abbreviated transcription (Latin):
sulis id ẽ in tabernacłis habitauit cũ ysaac &
iacob. & coheredib ꝓmissionis eiꝰdẽ. Cũ g inco¬
la fucris & ꝑegͥnꝰ in t̾ris. & ñ ẽ mens tua fira
& radicata in desidernis t̾renoꝵ. s paratꝰ es ut
cito tͥnseas. & paratꝰ es extendere te sẽꝑ ad inte¬
riorausꝙ qͦ ꝑuenias ad t̾rã fluentẽ lac & mel
& hereditatẽ capias futuroꝵ. si te inquã po¬
sitũ in his uideat ds. letat᷑ in te & diẽ fe¬
stũ agit suꝑ te. Hoc qͥdẽ in p̾senti. In futo u̾si
uis considerare qͦmͦ agant᷑ dies festi. erige paulu¬
lũ si potes sensus tuos a t̾ra. & obliutscere pau¬
lisꝑ hec que habentur in facie. descͥbe uͦ tͥ quomͦ
celũ & t̾ra transeat. & transeat omnis hic habitꝰ
mundi. celũ uͦ nouũ & noua t̾ra fundet᷑. Amo¬
ue de conspectib tuis etiã solis huꝰ lucẽ. & da illi
mundo qͥ uenturꝰ ẽ solis huiꝰ septuplũ lum̃. immo

Expanded text:
sulis, id est, in tabernaculis habitavit, cum Isaac et sulis, id est, in tabernaculis habitavit, cum Isaac et Jacob cohaeredibus repromissionis ejusdem. Cum ergo incola fueriet radicata in desideriis terrenorum, sed paratus es, ut cito transeas, et paratus es extendere te semper ad anteriora, usquequo pervenias ad terram fluentem lac et mel , et haereditatem capias futurorum: si te, inquam, positum in his videat Deus, laetatur in te, et diem festum aget super te. Haec quidem in praesenti. In futuro vero, si vis considerare quomodo dies festi agantur, erige paululum si potes sensus tuos a terra, et obliviscere paulisper haec quae habentur in facie. Describe vero tibi quomodo coelum et terra transeat, et transit omnis hic habitus mundi. Coelum vero novum et nova terra fundetur. Amove de conspectibus tuis etiam solis hujus lucem, et da illi mundo, qui venturus est, solis hujus septuplum lumen: imo
Abbreviated transcription (Latin):
lẽ. nichil remissũ. nichil uoluptuosũ aut luxu¬
riosũ uolunt. s affuctionẽ aĩe & amaritudi¬
nẽ humilitatẽq deposcunt. qͥa qͥ se humiliat ipse
exaltabitur apud dm̃. hoc gͦ deposcit & ꝓpiti¬
ationis dies. Cũ enĩ afflicta fuetit anima & hu¬
miliata in conspectu dm̃i. tr̃ ei reppitiabit᷑ as.
ꝑtor eiꝰ. Iam uͦ ultimꝰ dies festꝰ di qͥ sit q̃ d̾s le¬
tatur in homine uideamꝰ. Scenophegia inqͥt
Letat᷑ gͦ suꝑ te cũ te uiderit in hoc mundo in tab̾¬
nacłis habitantẽ cũ te uidit ñ habere fixũ et fun¬
datũ anmũ ac ꝓpositũ suꝑ t̾ras. nec desideran¬
tẽ que t̾rena st̃. nec uibrã uite huiꝰ quasi
possessionẽ ꝓpͥam & ꝑpetuã deputantẽ.ẜ uelut¬
in transitu positũ. & ad uerã illã patriã unde e¬
gressus ẽ paradisi festinantẽ ac dicentẽ. incola
ego sũ & ꝑegrinꝰ sic̃ om̃s patres mei. In taberna¬
cłis enĩ habitauert̃ & patres. & abrabã in ca¬

Expanded text:
sum, aut luxuriosum volunt, sed afflictionem animae, et amaritudinem, humilitatemque deposcunt: quia « qui se humiliat, ipse exaltabitur » apud Deum. Hoc ergo deposcit et propitiationis dies. Cum enim afflicta fuerit anima et humiliata in conspectu Domini, tunc ei propitietur Deus: ptor ejus . Jam vero ultimus dies festus Dei, qui sit, quo Deus laetatur in homine, videam. Scenophegia, inquit. Laetatur ergo super te, cum viderit in hoc mundo in tabernaculis habitantem, cum te viderit non habere fixum et fundatum animum ac propositum super terras, nec desiderantem quae terrena sunt, nec umbram vitae hujus quasi possessionem propriam et perpetuam deputantem, sein transitu positum, et ad veram illam patriam unde egressus es paradisi festinantem ac dicentem: Incola ego sum, et peregrinus sicut omnes patres mei . In tabernaculis enim habitaverunt et patres, et Abraham in ca
Abbreviated transcription (Latin):
tur & hostia. Neomenia autẽ dr noua lu¬
na. Est gͦ & ista festiuitas. cũ luna innoua¬
tur. Noua autẽ dr cũ soli ꝓxima fuerit effe¬
cta. & ualde ei comuncta. ita ut sub claritate
eiꝰ lateat. S mirũ fortasse indeatur immo
Hec si scdm litterã considerent᷑. ñ tam religi¬
osa quã suꝑstitiosa uidebit᷑. S sciebat a¬

Expanded text:
omenia autem dicitur nova luna. Est ergo et ista festivitas, cum luna innovatur. Nova autem dicitur, cum soli proxima fuerit effecta, et valde ei conjuncta, ita ut sub claritate ejus lateat. Sed mirum fortasse videatur, imo Haec si secundum litteram considerentur, non tam religiosa quam superstitiosa videb