comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tatis flagella tolerare: sed qui uniꝰ cuͦ patre
eiꝰdemq naturȩ est. quomͦ ꝑ sathan motũ
se aduersus euͣ pater asserit. cũ constet qđ
patris filiiq concordiam. nulla potestatis
mnȩqualitas. nulla uoluntatis diuersitas
interrumpat: Sed tamꝰ isdem qui patri
ȩqualis ꝑ diuinitatẽ. uenit ꝓpter nos ad
flagella ꝑ carnẽ. quȩ nimirũ flagella non
susciperet. nisi formã damnati hominis
redimendo sumpsisset. & nisi primꝰ homo
delinqueret. scd̾s ad passionũ ꝓbra minime
ueniret. Cum gͦ primꝰ homo ꝑ sathan a dño
motus est. tunc est dñs in homine secundo
commotꝰ. Sathan itaq ad huiꝰ afflictionẽ
dñm tunc cominouit. qnͣdo in paradiso
primũ hominẽ a iusticiȩ culmine inobȩdi¬
entiȩ culpa ꝓstrauit. Nisi enĩ adam primũ
ꝑ uoluntariũ uitiu in animȩ morte traxis¬
set. adam scds̃ sine uitio in carnis mortem
uoluntariã non ueniret. Bene gͦ ei etiã de
redemptore nr̃o dicitur: Commorusti me

Expanded text:
lagella tolerare; sed quia unius cum Patre ejusdemque naturae est, quomodo per Satan motum se adversus eum Pater asserit, cum constet quod Patris Filiique concordiam nulla potestatis inaequalitas, nulla voluntatis diversitas interrumpat? Sed tamen isdem, qui Patri aequalis est per divinitatem, venit propter nos ad flagella per carnem. Quae nimirum flagella non susciperet, nisi formam damnati hominis redimendo sumpsisset. Et nisi primus homo delinqueret, secundus ad passionis probra minime veniret. Cum ergo primus homo per Satan a Domino motus est, tunc est Dominus in homine secundo commotus. Satan itaque ad hujus afflictionem, Dominum tunc commovit, quando in paradiso primum hominem a justitiae culmine inobedientiae culpa prostravit. Nisi enim Adam primum per voluntarium vitium in animae mortem traxisset, Adam secundus sine vitio in carnis mortem voluntariam non veniret. Bene ergo ei etiam de Redemptore nostro dicitur: Commovisti me
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ desere. nisi obȩdientiã uetitũ comeden¬
do contemne: Et quid est dicere benedic
do & morere. nisi transcendendo preceptum
ultra quã es conditus uiue: Sed adam nr̃
fortis in sterquilimo iacuit. qui in paradiso
quondã debilis sterit. Nam ilico ad male
suadentis uerba respondit dicens: Quasi¬

Expanded text:
tatem desere, nisi: Obedientiam, vetitum comedentatem desere, nisi: Obedientiam, vetitum comedendo, contemne? Et quid est dicere: Benedic Deo, et morere, nisi: Transcendendo praeceptum, ultra quam es conditus, vive? Sed Adam noster fortis in sterquilinio jacuit, qui in paradiso quondam debilis stetit. Nam illico ad male suadentis verba respondit, dicens: CA
Abbreviated transcription (Latin):
ra intulit. ut nimirũ cũ uis doloris ingra¬
uesceret. facile psuasionis suggestio puersa
nis erꝰ ordinẽ ppendimꝰ. qua calliditate sȩui¬
at inuenimꝰ. Mouit namq priꝰ damna suib¬
stantiȩ. quȩ & extra naturã ꝓfecto essent. &
extra corpus. subtraxit filios. qđ iam quidẽ
extra naturã ñ esset. s tam̃ ahuc aliquatenꝰ
extra ꝓprium corpꝰ. ad extrema ꝑeussit & corpꝰ.
Sed quia uulnerib carnis ad m̃tis uulnus
linguã quȩsiuit. quia enĩ apto certamine
suꝑa se doluit. de ore conugis iaculũ quasi
de insidiis intorsit. quȩ ꝓfecto diceret. ad huc¬
pmanes in simplicitate tua: Benedie do &
morere. Ecce temptando omnia abstalit.
eece tẽptando mulierẽ religuit. & sc̃õ uiro
callide cuncta diripuit: sed ualde callidiꝰ
adiutricẽ suã mulierẽ reseruauit quȩ dicat.
adhuc ꝑmanes in simplicitate tua: Terba
sua eua repetit. na quid est dicerȩ simplici¬

Expanded text:
ra intulit, ut nimirum cum vis doloris ingrara intulit, ut nimirum cum vis doloris ingravesceret, facile persuasionis suggestio perversa imus, qua calliditate saeviat invenimus. Movit namque prius damna substantiae, quae et extra naturam profecto essent, et extra corpus. Subtraxit filios, quod jam quidem extra naturam non esset, sed tamen adhuc aliquatenus extra proprium corpus. Ad extremum percussit et corpus. Sed quia vulneribus carnis ad mentis vulnus linguam quaesivit, et quia aperto certamine superari se doluit, de ore conjugis jaculum quasi de insidiis intorsit. Dixit epermanes in simplicitate tua? Benedic Deo, et morere. Ecce tentando omnia abstulit, ecce tentando mulierem reliquit, et sancto viro callide cuncta diripuit; sed valde callidius adjutricem suam mulierem reservavit, quae dicat: Adhuc permanes in simplicitate tua? Verba sua Eva repetit. Nam quid est dicere: Simplici
Abbreviated transcription (Latin):
aduersariꝰ ñ solum ꝑ semetipsũ. sed ꝑ eos
etiã qui nobis adherent. statum satagit
nr̃ȩ mentis inclinare. Cum enĩ cor nr̃m
sua ꝑsuasione ñ subruit. ad hoc ninirum
ꝑ linguas adherentiũ repit. Hinc enim
scriptũ est: a filiis tuis caue. & a domesticis
tuis attende: Hinc ꝑ ꝓphetam dicit᷑. unꝰqͥsq
se a ꝓximo suo custodiat. & mom̃i fratre suo
ñ habeat fiduciam: Hinc rursũ scriptũ est.
mimici hominis domestici eiꝰ. Callidus nãq
aduersariꝰ cũ a bonoꝵ cordib repelli se con¬
spicit. eos qui ab illis uabde diliguntur
exquirit. & ꝑ eoꝵ uerba blandiens loquit᷑.
qui plus cȩteris amantur. ut dũ uis amoris
cor ꝑforat. facile ꝑsuasionis eiꝰ gladius ad
intimȩ rectitudinis munimina. irrumꝑat.
Post damna gͥ rerũ. post funera pignerum.
post uulnera scissurasq menbroꝵ antiquus
quo tẽpore. uirimentẽ studuit uirulento
sermone corrumpere: Uerba enĩ post uulne¬

Expanded text:
adversarius non solum per semetipsum, sed per eos adversarius non solum per semetipsum, sed per eos etiam qui nobis adhaerent, statum satagit nostrae mentis inclinare. Cum enim cor nostrum sua persuasione non subruit, ad hoc nimirum per linguas adhaerentium repit. Hinc enim scriptum est: A filiis tuis cave, et a domesticis tuis attende . Hinc per prophetam dicitur: Unusquisque se a proximo suo custodiat, et in omni fratre suo non habeat fiduciam . Hinc rursum scriptum est: Inimici hominis domestici ejus . Callidus namque adversarius, cum a bonorum cordibus repelli se conspicit, eos qui ab illis valde diliguntur exquirit; et per eorum verba blandiens loquitur, qui plus caeteris amantur; ut dum vis amoris cor perforat, facile persuasionis ejus gladius ad intimae rectitudinis munimina irrumpat. Post damna igitur rerum, post funera pignorum, post vulnera scissurasque membrorum, antiquus quo tempore viri mentem studuit virulento sermone corrumpere. Verba enim post vulne
Abbreviated transcription (Latin):
luit. quia scs uir subiectã sibi mullere & non
pͣpositam attendit. & recta loquens docuit.
quã serpens ut ꝑuersa loqueretur instigauit.
Dignũ quippe erat ut fluxam mentẽ uirilis
censura restringeret. cũ ꝓfecto & de ipso pͥmo
lapsu humani generis nosset. qđ docere muli¬
er recta nesciret Unde bene & per paulum
dicit᷑. docere autẽ mulieri ñ ꝑmitto: quia ni-¬
mirũ aliquando cũ docuit. a sapientiȩ ȩterni-¬
supauit. Adiutricem enĩ suam mulierẽ dum
ad uerba malȩ ꝑsuasionis accendit. ad doctri¬
nam sc̃ę eruditionis misit. & quȩ excitata
fuerat ut ꝑderet erudita est ne ꝑiret. sicsic
a nr̃is uiris fortib hostis ꝑcutitur. ut sua ei
etiã tela rapiantur. Unde enĩ se exagge¬
rare estim̃at dolorẽ uulneris. inde eis contͣ
semetipsũ suggerit arma uirtutis. Ex¬
uerbis autẽ male ꝑsuadentis comugis
uigilanter debemꝰ aspicere. qđ antiquus

Expanded text:
luit, quia sanctus vir subjectam sibi mulierem, et non luit, quia sanctus vir subjectam sibi mulierem, et non praepositam attendit; et recta loquens docuit, quam serpens, ut perversa loqueretur, instigavit. Dignum quippe erat ut fluxam mentem virilis censura restringeret, cum profecto et de ipso primo lapsu humani generis nosset quod docere mulier recta nesciret. Unde bene et per Paulum dicitur: Docere autem mulieri nmirum aliquando cum docuit, a sapientiae tramisuperavit; atque adjutricem suam mulierem dum ad verba malae persuasionis accendit, ad doctrinam sanctae eruditionis misit; et quae excitata fuerat ut perderet, erudita est ne periret. Sic sic a nostris viris fortibus hostis percutitur, ut sua ei etiam tela rapiantur. Unde enim se exaggerare aestimat dolorem vulneris, inde eis contra semetipsum suggerit arma virtutis. verbis autem male persuadentis conjugis vigilanter debemus aspicere quod antiquus
Abbreviated transcription (Latin):
lit damna rerũ. orbauit patrẽ morte filioꝵ.
ꝑcussit incolumem putredine uulnerũ. sed
quia putrescentẽ foras. sanũ adhuc interiꝰ
stare conspexit. & quẽ exteriꝰ nudũ reddidit.
hunc interiꝰ ditiorem fieri ꝑ exhibitã laudẽ
conditoris inuidit. callide cogitans pensat.
qđ contra se athleta dĩ unde premitur inde
dias repetit. & quia scit quomͦ adam decipi
soleat. ad euam recurrit. Beatũ enĩ iob inter
tot rerũ damna. inter tot ꝑcussionũ uulnera.
quasi in quadã uirtutũ arce stare inuictum
uidit. In altũ quippe mentẽ fixerat. & iccirco
hanc hostiles insidiȩ irrumpere ñ ualebant.
Queritur gͦ ab aduersario in hac arce mimitis¬
sima. quib gradib ascendatur. Uicina ẽ autẽ
uiro mulier. atq subiuncta. Cor gͥ mulieris
tenuit. & quasi scalam qua ad cor uiri ascen¬
dere potuisset inuenit. occupauit animum
coniugis. scalam mariti. sed nil hac arte prȩua.¬

Expanded text:
lit damna rerum, orbavit patrem morte filiorum, lit damna rerum, orbavit patrem morte filiorum, percussit incolumem putredine vulnerum. Sed quia putrescentem foras, sanum adhuc interius stare conspexit; et quem exterius nudum reddidit, hunc interius ditiorem fieri per exhibitam laudem conditoris invidit; callide cogitans pensat quod contra se athleta Dei unde premitur, indedias repetit; et quia scit quomodo Adam decipi soleat, ad Evam recurrit. 78 Beatum enim Job inter tot rerum damna, inter tot percussionum vulnera, quasi in quadam virtutum arce stare invictum vidit. In alto quippe mentem fixerat; et idcirco hanc hostiles insidiae irrumpere non valebant. Quaeritur ergo ab adversario in hanc arcem munitissimam quibus gradibus ascendatur. Vicina est autem viro mulier atque subjuncta. Cor igitur mulieris tenuit, et quasi scalam, qua ad cor viri ascendere potuisset invenit. Occupavit animum conjugis, scalam mariti. Sed nihil hac arte praeva
Abbreviated transcription (Latin):
quiliniũ sternitur: Quid est qđ iohannes
di uoce laudatur. & tam̃ ꝓ temulenti uerbis
quos sic sublimiter ante scła elegit. nisi hoc¬
qdđ pietati fideliũ patet. qm̃ iccirco sic eos
premit in infimis. quia uidet qͦmͦ remune-¬
ret in summis. & foras usq ad despecta deicit.
quia intꝰ usq ad in comp̃hensibilia ꝑducit:
Hinc gͦ unꝰquisq colligat. quid illic sint pas¬
suri quos reꝓbat si hic sic cruciat quos amat.
aut quomꝰ ferientur qui in iudicio arguendi
sunt. si sic eoꝵ uita premit᷑. qui ipsõ iudice
teste laudantur. Sequitur. Dixit autẽ¬
illi uxor sua. Aahuc ꝑmanes in simplicitate
tua: Benedic do & morere: Antiquus ho¬
stis humanũ genus duob modis temptari
consueuit. ut uidelicet corda stantium aut
tribulationib frangat. aut ꝑsuasiombus¬
molliat. In uirisq gͦ contra beatũ iob. se uehe¬
menter exercuit. nam priꝰ patrifamilias intu-¬

Expanded text:
quilinium sternitur? Quid est quod Joannes quilinium sternitur? Quid est quod Joannes Dei voce laudatur, et tamen pro temulentis verbis quos sublimiter ante squod pietati fidelium patet, quoniam idcirco sic eos premit in infimis, quia videt quomodo remuneret in summis; et foras usque ad despecta dejicit, quia intus usque ad incomprehensibilia perducit. Hinc ergo unusquisque colligat quid illic sint passuri quos reprobat, si hic sic cruciat quos amat; aut quomodo ferientur qui in judicio arguendi sunt, si sic eorum vita premitur, qui ipso judice teste laudantur. Sequitur: CAPUT illi uxor sua. Adhuc tu permanes in simplicitate tua. Benedic Deo, morere. - Antiquus hostis humanum genus duobus modis tentare consuevit. Ut videlicet corda stantium aut tribulationibmolliat. In utrisque ergo contra beatum Job se vehementer exercuit. Nam prius patrifamilias intu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓphetiȩ sp̃u intra matris uterũ impletus.
atq ut ita dixerim priꝰquam nasceretur
renatus ille amicus sponsi. ille quo int̾ natos
mulierũ maior nemo surrexit. ille sic ꝓpheta¬
ut plus etiã quã ꝓpheta. ab iniquis in carcerẽ
mittitur. & ꝓ puellȩ. saltatu capite trũcatur.
& uir tantȩ seueritatis ꝓrisu turpiũ morit᷑.
Nunquid nã credimꝰ aliquid fuisse qđ i erꝰ
uita illa sic despecta mors tergeret: Sed qnͣdo
ille uel in cibo peccauit. qui locustas solũmͦ.
& mel siluestre edit: Quid dõ uel de qualitate
sui tegminis deliquit. qui cameloꝵ pilis cor-¬
pus operuit: Quid de conuersatione sua-
offendere potuit. qui de heremo ñ recessit :
Quid illũ loquacitatis reatꝰ polluit. qͥ disiun¬
ctus longe ab hominib fuit: Quando illũ
uel silentii culpa attigit. qui ad se uenientes
tam uehementer increpauit dicens. genimi-¬
na uiperarũ. quis uobis demonstrauit fuge¬

Expanded text:
prophetiae spiritu intra matris uterum repletus, prophetiae spiritu intra matris uterum repletus, atque, ut ita dixerim, priusquam nasceretur renatus, ille amicus sponsi, ille quo inter natos mulierum major nemo surrexit, ille sic ut plus etiam quam propheta , ab iniquis in carcerem mittitur, et pro puellae saltatu, capite truncatur, et vir tantae severitatis pro risu turpium moritur. Nunquidnam credimus aliquid fuisse, quod in ejus vita illa sic despecta mors tergeret? Sed quando ille vel in cibo peccavit, qui locustas solummodo et mel silvestre comedit? Quid Deo vel de qualitate sui tegminis deliquit, qui camelorum pilis corpus operuit? Quid de conversatione sua offendere potuit, qui de eremo non recessit? Quid illum loquacitatis reatus polluit, qui disjunctus longe ab hominibus fuit? Quando illum vel silentii culpa attigit, qui ad se venientes tam vehementer increpavit, dicens: Genimina viperarum, quis demonstravit
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ etiã ex circunstantib traberet. & ante
oculos suos uim suȩ despectionis augeret.
ñ qualibet in terra quȩ pene ubiq munda
reperitur. sed in sterquilinio sedisse describi-¬
tur. In sterquilinio ponebat corpꝰ ut ex terra
sumpta quȩ esset carnis substantia. bene ꝓfici¬
ens ꝑpenderet animꝰ: in sterquilinio ponebat
corpus. ut etiã ex loci fetore caperet. qđ festine
corpus ad fȩtorẽ rediret. Sed ecre cum beatꝰ iob
tot rerũ damna sustinet. tot funerib pigno¬
rum ꝑcussus dolet. tot uulnera tolerat. du
decurrentẽ saniem testa radit. dũ ꝑ putre¬
dinẽ defluens in sterquilinio residet. intue¬
ri libet quid est. qđ omps d̾s quos tam sibi
caros in ȩternũ conspicit. tam uehementer
quasi despiciens affligit. Ecce autẽ dũ beati
iob uulnera cruciatusq considero. repente
mentis oculos ad iohanne reduco. & ñ sine
grauissima ammiratione ꝑpendo. qđ ille

Expanded text:
suae etiam ex circumstantibus traheret, et ante suae etiam ex circumstantibus traheret, et ante oculos suos vim suae despectionis augeret, non quolibet in terra, quae pene ubique munda reperitur, sed in sterquilinio sedisse describitur. In sterquilinio ponebat corpus, ut ex terra sumpta quae esset carnis substantia, bene proficiens perpenderet animus. In sterquilinio ponebat corpus ut etiam corpus ad fetorem rediret. Sed ecce cum beatus Job tot rerum damna sustinet, tot funeribus pignorum percussus dolet, tot vulnera tolerat; dum decurrentem saniem testa radit, dum per putredinem defluit, in sterquilinio residet; intueri libet quid est quod omnipotens Deus quos tam sibi charos in aeternum conspicit, tam vehequasi despiciens affligit. Ecce autem dum beati Job vulnera cruciatusque cmentis oculos ad Joannem reduco, et non sine gravissima admiratione perpendo quod ille
Abbreviated transcription (Latin):
linio. Unde testa. nisi ex luto conficit᷑: Quidd
uero est sanies corporis nisi lutũ: Saniem gͦ
radere testa phibetur. Ac si apte diceretur:
luto tergebat lutũ. Pensabat quippe uir sc̃s.
unde sumptũ fuerat qđ gestabat. & fragmento
Quo facto patenter ostenditur. corpꝰ suũ quomͦ
sibi sanũ subdidit. qđ & ꝑcussum sic despiciens
curauit. quã ille molliciem sanȩ suȩ carni con-¬
cessit. qui ñ uestem. ñ digitos. sed testam etiã¬
uulnerib ammouit. Testa gͦ radebat samem.
ut semetipsũ & in fragmento considerans etiã
de extersione uulneris sumeret curã mentis.
Quia uͦ sepe ꝑ ea quȩ circa corpus sunt animꝰ
nr̃i corporis ab oculis cordis amouetur. sic
fulciunt᷑. dum locis altiorib p̾sident. dum
multoꝵ obsequia sibi suppetere ad uotũ uident.
fragilitatẽ suã intueri negligunt. & uas qd̾ ge-¬
stant fictile quã sit uelociter conterendum
obliuiscentes. omnimodo non attendunt.
Beatus autẽ iob. ut considerationẽ fragilitatis¬

Expanded text:
ius: Unde testa nisi ex luto conficitur? Quid vero est sanies corporis, nisi lutum? Saniem ergo testa radere perhibetur. Ac si aperte diceretur: Luto tergebat lutum. Pensabat quippe vir sanctus unde sumptum fuerat quod gestabat; et fragmento Quo facto patenter ostenditur corpus suum quomodo sibi sanum subdidit, quod et percussum sic despiciens curavit; quam ille mollitiem sane suae carni concessit, qui non vestem, non digitos, sed testam vulneribus admovit. Testa ergo radebat saniem, ut semetipsum, et in fragmento considerans etiam de extersione vulneris curam sumeret mentis. Quia vero saepe per ea quae circa corpus sunt, animunostri corporis ab oculis cordis amovetur; sicuur dignitatibus, dum locis altioribus praesident, dum multorum obsequia sibi suppetere ad votum vident, fragilitatem suam intueri negligunt, et vas quod gestant fictile, quam sit velociter conterendum obliviscentes omnimodo non attendunt. Beatus autem Job, ut considerationem fragilitatis
Abbreviated transcription (Latin):
tegunt. & quasi blanda ad nos facie ueniuis.
sea cuiꝰ aduersitatis sint discussa sentiunt᷑.
Ande & amici beati iob qͣsi ꝓ consolatione
conueniunt. sed in contumelias erumpunt.
quia insidiantia uitia uirtutũ faciẽ sumunt.
sed hostili inuectione nos feriunt. Nã sepe
immoderata ira iusticia. & sepe dissoluta
remissio. miscdia uult uideri. sepe incautꝰ
timor humilitas. sepe effrenata suꝑbia appe¬
tit libertas apparere. Ad consolandum gͦ
amici ueniunt. sed ad increpationis uerba
delabuntur. quia nimirũ uitia uirtutum
specie palliata. blanda quidẽ suꝑficie incho¬
ant. sed aspera nos contrarietate ꝑturbant.
sibi sub uirtutũ prȩtextu condieunt. quia
sunt quędã quȩ aduersꝰ nos int̾ se quadam
conuenientia coniunguntur. ut suꝑbia &
ira. remissio & timor. Uicina namq est ira.
supbiȩ. remissio timori. Condicendo gͦ ueni¬
unt. quȩ contra nos sibi ex quadã prauitatis

Expanded text:
tegunt, et quasi blanda ad nos facie veniunt; tegunt, et quasi blanda ad nos facie veniunt; sed cujus adversitatis sint, discussa sentiuntur. Unde et amici beati Job quasi pro consolatione conveniunt, sed in contumelias erumpunt; quia insidiantia vitia virtutum faciem sumunt, sed hostili invectione nos feriunt. Nam saepe immoderata ira, justitia; et saepe dissoluta remissio, misericordia vult videri. Saepe incautus timor humilitas; saepe effrenata superbia appetit libertas apparere. Ad consolandum ergo amici veniunt, sed ad increpationis verba dilabuntur; quia nimirum vitia virtutum specie palliata, blanda quidem superficie inchoant, sed aspera nos contrarietate perturbant. sibi sub virtutum praetextu condicunt, quia sunt quaedam quae adversum nos inter se quadam convenientia conjunguntur, sicut superbia et ira, remissio et timor. Vicina namque est ira superbiae, remissio timori. Condicendo ergo veniunt, quae contra nos sibi ex quadam pravitatis
Abbreviated transcription (Latin):
est. ut scã mens spiritali correptione cõpri¬
mat. quicquid apud se carnale insolenter
immurmurat. ne caro aut loquens aspera
ad impatientiã ꝑtrahat. aut loquens blanda
ad libidinis fluxa dissoluat. Censura igit᷑
uirilis illicitȩ cogitationis suggestionẽ re-¬
darguens. dissolutã turpitudinis molliciẽ
reprimat dicens: locuta es qͣsi una ex stultis
mulierib. rursũq consideratio munerum
cogitationis asperȩ impatientiã refrenet
dicens: si bona accepimꝰ de manu dm̃. mala
quare ñ sustineamꝰ: Quisqͥs autẽ subigere
uitia appetit. & ad ȩt̃na internȩ retributionis
culmina uerȩ intentionis gressib tendit.
quo magis uallari se uitioꝵ bello undiq
conspicit. eo se uirtutũ armis robustius
accingit. & tanto minꝰ iacula metuit. qͣnto
contra hȩc uenientia fortiter pectꝰ munit.
Sed plerũq dum contra hoc temptationũ
bellũ fulciri magnis uirtutib nitimur:
quȩdam se nobis uitia sub specie uirtutũ

Expanded text:
est ut sancta mens spiritali correptione comprimat, quidquid apud se carnale insolenter immurmurat; ne caro aut loquens aspera, ad impatientiam illam pertrahat, aut loquens blanda, ad libidinis fluxa dissolvat. Censura igitur virilis, illicitae cogitationis suggestionem redarguens, dissolutam turpitudinis mollitiem reprimat, dicens: Locuta es quasi una ex stultis mulieribus. Et rursum consideratio munerum 99 cogitationis asperae impatientiam refrenet, dicens: Si bona accepimus de manu Domini, mala quare non sustineamus? Quisquis autem subigere vitia appetit, et ad aeterna internae retributionis culmina, verae intentionis gressibus tendit, quo magis vallari se vitiorum bello undique conaccingit, et tanto minus jacula metuit, quanto contra haec jacula venientia fortiter pectus munit.--Sed plerumque dum contra hoc tentationum bellum fulciri magnis virtutibus nitimur, quaedam se nobis vitia sub specie virtutum
Abbreviated transcription (Latin):
cula. modo uulnerib contra se a facie. mͦ
uerbis qͣsi ex latere intorta. & ut bellator
sus ubiq: patientiȩ suȩ clippeu opponit. undiq
uenientib spiculis obuiat. & ꝑ cuncta uir-¬
tutũ latera. circumspectã contͣ irruentia
uulnera mentẽ rotat: Sed antiquus hostis
quo ualentis uincitur. eo adhuc ad insidias
ardentiꝰ instigatur. nam quia uxor incre¬
pata reticuit. ꝓtins alios qui increpandi
ad contumelias surgerent excitauit Sicut.
eniͣ damna rerũ studuit crebriꝰ nuntian¬
do ꝑcutere. ita nunc robustum pectus
satagit uerboꝵ contumeliis sepiꝰ feriendo
penetrare. Sequitur. Igit᷑ audientes¬

Expanded text:
cula, modo vulneribus contra se in facie, modo cula, modo vulneribus contra se in facie, modo verbis quasi ex latere intorta. Et bellator nosus, ubique patientiae suae clypeum opponit, undique venientibus spiculis obviat, et per cuncta virtutum latera circumspectam contra irruentia vulnera mentem rotat. Sed antiquus hostis, quo ardentius vincitur, eo ardentius instigatur. Nam quia uxor increpata reticuit, protinus alios qui increpandi ad contumelias surgerent, excitavit. Sicut enim damna rerum studuit crebrius nuntiando percutere; ita nunc robustum pectus satagit verborum contumeliis saepius feriendo penetrare. Sequitur: CAPUT XI  Re
Abbreviated transcription (Latin):
aut iusta reticemꝰ. Nam si aliqnͣdo & tacere
culpa ñ esset. ꝓpheta ñ diceret. ue michi quia
tacui. Beatus gͥ iob in cunctis quȩ egit. labiis
suis minime peccauit. quia nec contͣ ferientẽ
suꝑba dixit. nec contra suadentẽ recta reticuit.
Nec loquens gͦ nec tacens deliquit. qui & fla¬
gellanti patri grãs reddidit. & male suadenti
coniugi doctrinȩ sapientiã ministrauit. quia
enĩ sciuit quid deberet dõ. quid proximo.
scilicet patientiã conditori. sapientiã coniugi
iccirco & hanc redarguendo docuit. & illum
gras agendo laudauit. Quis autẽ nr̃m si
unũ qd̾ libet uulnꝰ tantȩ huiꝰ ꝑcussionis acci¬
peret. ñ mox ab intimis ꝓstratus iaceret:
Ecce stratus foris uulnerib carnis. & rectus
intrinsecus munimine ꝑmanet mentis. &
sub semetipso om̃e iaculum transuolare con¬
spicit. qd in se exteriꝰ districta manu seui¬
ens hostis fecit: uigilanter deprehendit ia-¬

Expanded text:
aut justa reticemus. Nam si aliquando et tacere aut justa reticemus. Nam si aliquando et tacere culpa non esset, propheta non diceret: « Vae mihi, quia tacui . Beatus igitur Job in cunctis quae egit, labiis suis minime peccavit; quia nec contra ferientem superba dixit, nec contra suadentem recta reticuit. Nec loquens ergo, nec tacens deliquit, quia et flagellanti patri gratias reddidit, et male suadenti conjugi doctrinae sapientiam ministravit. Quia enim scivit quid deberet Deo, quid proximo, scilicet patientiam Conditori, sapientiam conjugi: idcirco et hanc redarguendo docuit, et illum gratias agendo laudavit. Quis autem nostrum si unumquodlibet vulnus tantae percussionis acciperet, non mox ab intimis prostratus jaceret. Ecce stratus foris vulneribus carnis, erectus intrinsecus permanet munimine mentis, et sub semetipso omne jaculum transvolare conspicit, quod ipse exterius districta manu saeviens hostis figit. Vigilanter deprehendit ja
Abbreviated transcription (Latin):
& in die maloꝵ ne immemor sis bonoꝵ
Quisquis enĩ dona pcipit. sed donoꝵ tẽpo.¬
re nequaꝗͣ. etiã flagella ꝑtimescit. in elatio.¬
nem ꝑ lȩticiam corruit. quisquis autẽ flagel¬
lis atteritur. sed flagelloꝵ tempore nequaꝗͣ
se ex donis quȩ eũ contigit accepisse consolat᷑.
ab statu m̃tis om̃imoda desperatione destru¬
itur. Sic gͦ utraq iungenda sunt ut unum
semꝑ ex altero fultiatur. quatinꝰ & flagelli
ceat. in flagelloꝵ dolorib blandimenta do-¬
noꝵ pensat dicens: si bona accepimꝰ de manu
dñi. mala quare ñ sustineamꝰ: Unde & bene
p̾mittit. locuta es quasi una ex ineptismu-
lierib. Quia enĩ sensus prauȩ mulieris. non
autẽ sexus in uitio ẽ. nequaꝗͣ. ait locuta es
uum sapit. accedentis stulticiȩ. non autẽ¬
conditȩ sit naturȩ. Sequitur. In omnib
his ñ peccauit iob labiis suis. Duob modis
labiis delinquimꝰ. cum aut iniusta dicimꝰ.

Expanded text:
t in die malorum, ne immemor sis bonorum . t in die malorum, ne immemor sis bonorum . Quisquis enim dona percipit, sed donorum tempore nequaquam etiam flagella pertimescit, in elatione per laetitiam corruit. Quisquis autem flagellis atteritur, sed flagellorum tese ex donis, quae eum contigit accepisse, consolatur, ab statu mentis omnimoda desperatione destruitur. Sic ergo utraque jungenda sunt, ut unum semper ex altero fulciatur, quatenus et flagelli ceat, in flagellorum doloribus blandimenta donorum pensat, dicens: Si bona accepimus de manu Domini, mala quare non sustineamus? Ubi et bene praemittit, Locuta es qlieribus. » Quia enim pravae mulieris, non autem sexus in vitio est, nequaquam ait: « Locuta es, vum sapit, accendentis stultitiae, non conditae sit naturae. Sequitur: « In omnibus his non peccavit Job labiis suis. » Duobus modis labiis delinquimus: cum vel injusta dicimus,
Abbreviated transcription (Latin):
Faciens pacem. & creans mala. Tunc enĩ
nobis pax cũ dõ redditur. cũ hȩc quȩ bene
sunt condita. sed ñ bene concupita. in ea quȩ
nobis mala sunt flagella uertunt᷑. Per culpã
quippe do discordes extitimꝰ. dignũq est ut
ad pacẽ illiꝰ ꝑ flagella redeamꝰ. ut cum una¬
quȩq res bene condita nobis in dolorẽ uertit᷑.
correctimens ad auctoris pacẽ humiliter
reformetur. Hȩc itaq flagella beatus iob ma-¬
la nominat. quia salutis & tranquillitatis
bonũ qua ꝑturbatione feriant pensat. Sed
illud ualde in eiꝰ uerbis intuendũ est. contͣ
ꝑsuasionem coniugis. quanta consideratio¬
nis arte se colligat dicens: si bona accepimꝰ
de manu dñi mala quare ñ sustineamus
Magna quippe consolatio tribulationis ẽ.
si cũ aduersa patimur. auctoris nr̃i ad memo¬
riam dona reuocemꝰ: Non enĩ frangit qd̾ ex
dolore obuiat. si menti citiꝰ hoc qd ex mune¬
re subleuat occurrat. Hinc namq scriptũ

Expanded text:
Faciens pacem et creans mala; quia tunc Faciens pacem et creans mala; quia tunc nobis pax cum Deo redditur, cum haec quae bene sunt condita, sed non bene concupita, in ea quae nobis mala sunt flagella vertuntur. Per culpam quippe Deo discordes exstitimus: dignum ergo est ut ad pacem illius per flagella redeamquaeque res bene condita nobis in dolorem vertitur, correcti mens hominis ad actoris pacem humiliter reformetur. Haec itaque in flagella beatus Job mala nominat, quia salutis et tranquillitatis bonum, qua perturbatione feriant, pensat. Sed illud valde in ejus verbis intuendum est, contra persuasionem conjugis, quanta considerationis arte se colligat, dicens: « Si bona accepimus de manu Domini, mala quare non sustineamus? » Magna quippe consolatio tribulationis est, si cum adversa patimur, actoris nostri dona ad memoriam revocamus. Nec frangit, quod ex dolore obre sublevat occurrat. Hinc scriptum est: I
Abbreviated transcription (Latin):
& creans mala. Neq enĩ mala quȩ nulla sua
natura subsistunt a dño creantur. sed creare
se mala dñs indicat. cũ res bene conditas nob̾
male agentib in flagellũ format. ut ea ipsa
& ꝑ dolorẽ quo feriunt delinquentib mala
sint. & ꝑ natura qua existunt bona: unde
& uenenũ mors quidẽ est homini. sed tam̃
uita serpenti. Amore enĩ prȩsentium ab
auctoris nr̃i dilectione recessimꝰ & ꝑuersa
mens dũ delectatione creaturȩ se subdidit. a
creatoris societate seiunxit. Ex his gͦ ab au¬
ctore ferienda erat. quȩ errans auctori p̃po¬
suerat. & unde homo culpã non timuit
suꝑbus admittere. inde pęnã corrigendus
inueniret. & tanto citiꝰ resipisceret ad illa
quȩ ꝑdidit. quanto doloris plena esse con¬
spiceret quȩ quȩsiuit. Unde & bene dicitur.
formans lucẽ. & creans tenebras. quia cum
ꝑ flagella exteriꝰ doloris tenebrȩ creant᷑.
intus ꝑeruditionẽ lux mentis accendit᷑

Expanded text:
et creans mala : Neque enim mala quae nulla sua et creans mala : Neque enim mala quae nulla sua natura subsistunt a Domino creantur, sed creare se mala Dominus indicat cum res bene conditas nobis male agentibus in flagellum format, ut ea ipsa, et per dolorem quo feriunt, delinquentibus mala sint, et per naturam qua existunt, bona: unde et venenum mors quidem est homini, sed tamen vita serpenti. Amore enim praesentium ab auctoris nostri dilectione recessimus, et perversa mens, dum delectationi creaturae se subdidit, a Creatoris societate disjunxit. Ex his ergo ab auctore ferienda erat, quae errans auctori praeposuerat; ut unde homo culpam non timuit superbus admittere; inde poenam corrigendus inveniret; et tanto citius resipisceret ad illa quae perdidit, quanto doloris plena esse conspicere, quae quaesivit. Unde et bene dicitur formans lucem, et creans tenebras, quia cum per flagella exterius doloris tenebrae creantur, intus per eruditionem lux mentis accenditur:
Abbreviated transcription (Latin):
sustineamꝰ: Ecce ubiq hostis frangit᷑. ubiq
suꝑatur: ꝑ cuncta temptationũ argumenta
succubuit. qui & illud suũ familiare solatiũ
etiã de muliere amisit: Inter hȩc g sem̃ uirũ
intueri libet. foras reb uacuum. intrinsecus
dõ plenũ. Paulus cũ in seipso diuitias sapien¬
tiȩ internȩ conspiceret. seq ipsũ exteriꝰ esse
coruptibile corpꝰ uideret ait: habemꝰ chesau¬
rum istũ in uasis fictilib. Ecce in beato iob
uas fictile scissuras ulcerũ exterius sensit. sed
hic thesaurus interiꝰ integer mansit: Foras
enĩ ꝑ uulnera crepuit. sed indeficient᷑ interiꝰ
nascens. thesaurus sapientiȩ ꝑ uerba sc̃ȩ erudi¬
tionis emanauit dicens: si bona accepimꝰ de
manu dĩ. mala quare ñ sustineamꝰ: Bona
scilicet dona di. uel temporalia. uel ȩterna.
mala autẽ flagella p̾sentia appellans. De quib
ꝑ ꝓphetam dñs dicit: ego adñs & ñ est alter. for¬
mans lucẽ. & creans tenebras. faciens pacem.

Expanded text:
a. --Ecce ubique hostis frangitur, ubique superatur, per cuncta tentationum argumenta succubuit, quia et illud suum familiare solatium etiam de muliere amisit. Inter haec igitur sanctum virum intueri libet, foras rebus vacuum, intrinsecus Deo plenum. Paulus cum in seipso divitias sapientiae internae conspiceret, seque ipsum exterius esse corruptibile corpus videret, ait: Habemus thesaurum istum in vasis fictilibus . Ecce in beato Job vas fictile scissuras ulcerum exterius sensit; sed hic thesaurus interius integer mansit. Foras enim per vulnera crepuit, sed indeficienter interius nascens thesaurus sapientiae per verba sanctae eruditionis emanavit, dicens: Si bona accepimus de manu Domini, mala quare non sustineamus? bona scilicet, dona Dei vel temporalia vel aeterna; mala autem, flagella praesentia appellans, de quibus per prophetam Dominus dicit: Ego Dominus, et non est alter, formans lucem, et creans tenebras; faciens pace
Abbreviated transcription (Latin):
larentur. Qui ex condicto ad afflicti con¬
solationẽ ueniunt. & inter se & erga pcus¬
sum quantȩ caritatis fuerint demonstran-¬
tur. licet & ꝑ hoc qd scriptura eos tanti
uiri amicos fuisse testatur. qͥa boni studii
& rectȩ fuerint intentionis ostenditur.
sed tamen hȩc ipsa illoꝵ intentio eis ad
uerba ꝓrumpentib. ante districti iudicis
oculos suborta indiscretione fuscatur.

Expanded text:
catur. --Qui ex condicto ad afflicti consolationem veniunt, et inter se et erga percussum quantae chariratis fuerint, demonstrantur. Quamvis et per hoc, quod Scriptura eos tanti viri amicos fuisse testatur, quia boni studii et rectae fuerint intentionis ostenditur; sed tamen haec ipsa illorum intentio, eis ad verba prorumpentibus, ante districti judicis oculos, suborta indiscretione, fuscatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uerbis cȩlestib terrena sentire. Diuina
autẽ uerba. plus discutiunt plerũq quam
capiunt. Suꝑ capita gͥ puluerẽ spargunt.
quia in p̾ceptis dĩ ꝑ terrenã intelligentiam.
ultra suarũ mentiũ uires enituntur.

Expanded text:
verbis coelestibus terrena sentire. Divina verbis coelestibus terrena sentire. Divina autem verba plus discutiunt plerumque, quam capiunt. Super capita igitur pulvorem spargunt, quia in praeceptis Dei per terrenam intelligentiam ultra suarum mentium vires enituntur.
Abbreviated transcription (Latin):
uestes sunt om̃s qui eis concordit᷑ inherenteᷤ.
illoꝵ errorib inuoluunt᷑. Habent uͦ hereti¬
ci hoc ꝓprium. qđ in eo gradu in quo de ȩccłia
exeunt. diu stare ñ possunt. sed ad deteriora
cotidie ruunt. & sentiendo peiora in multis
se partib scindunt. atq a semetipsis plerũq
longiꝰ confusionis suȩ altercatione. diuidun¬
tur. Quia gͦ hos quos suȩ ꝑfidiȩ adiunguñ
adhuc in multa diuisione dĩaniant. dicat᷑
recte. qđ amici qui ueniunt uestes rumpant
Ruptis autẽ uestib corpꝰ ostenditur. quia
sepe scissis sequacib malicia eoꝵ cogitatio¬
nis aperitur. ut discordiȩ dolos patefaciat.
quos grauis priꝰ concordiȩ culpa claudebat.
ꝑ puluerẽ nisi terrena intelligentia. quid
ꝑ caput. nisi hoc qđ principale nr̃m est
mens uidelicet designatur: Quid ꝑ celũ.
nisi preceptũ suꝑnę locutionis exprimit᷑:
Puluerẽ gͦ suꝑ caput in cęlũ aspergere est.
scłari intellectu mentẽ corrumpere. &. de

Expanded text:
vestes sunt omnes, qui eis concorditer inhaerentes, illorum erroribus involvuntur. Habent vero haeretici hoc proprium, quod in eo gradu in quo de Ecclesia exeunt, diu stare non possunt; sed ad deteriora quotidie ruunt, et sentiendo pejora, in multis se partibus scindunt, atque a semetipsis plerumque longius confusionis suae altercatione dividuntur. Quia ergo hos quos suae perfidiae adjungunt, 93 adhuc in multa divisione dilaniant, dicatur recte quod amici qui veniunt vestes rumpant. Ruptis autem vestibus corpus ostenditur, quia saepe scissis sequacibus, malitia eorum cogitationis aperitur; ut discordia dolos patefaciat, quos gravis prius concordiae culpa claudebat. per pulverem, nisi terrena intelligentia? quid per caput, nisi hoc, quod principale nostrum est, mens videlicet, designatur? Quid per coelum, nisi praeceptum supernae locutionis exprimitur? Pulverem ergo super caput in coelum spargere, est saeculari intellectu mentem corrumpere, et de
Abbreviated transcription (Latin):
dicto dñi ueritas. rectitudo autẽ teneatur
in facto: beatus iob & ñ frustra ꝑcutitur. qͥa
augetur meritũ. & tam̃ frustra ꝑcutitur. qͥa
nullũ punitur ammissũ. Frustra enĩ ꝑcus¬
sus est. cui culpa nulla reciditur. & ñ frustra
ꝑcussus est. cui uirtutis meritũ cumulatur¬
Nunquid sathanȩ uerbis ueritas accendit᷑.
ut in subditoꝵ suoꝵ cruciatib instigetur:
Quis hȩc de d̾o senserit. quȩ recto etiam ho¬
mini indigna ppendit: Sed quia nos ferire
nisi cõmoti nescimꝰ. ipsa diuina petissio cõ¬
motio uocatur. & ad nr̃a uerba diuina uoce
descenditur. ut eiꝰ factũ ab homine ut cũq
capiatur. Iila eniꝰ uis quȩ absq necessitate
om̃ia creauit. & sine despectu omnib p̾sidet.
& sine labore cuncta sustentat. & sine occu¬
patione regit. etiam sine cõmotione corrigit:
sicq humanas mentes ad ea quȩ uoluerit
flagellis format. ut in diuersitatis umbram

Expanded text:
dicto Domini veritas, rectitudo autem teneatur dicto Domini veritas, rectitudo autem teneatur in facto, beatus Job et non frustra percutitur, quia augetur meritum; et tamen frustra percutitur, quia nullum punitur 75 admissum. Frustra enim percussus est, cui culpa nulla reciditur; et non frustra percussus est, cui virtutis meritum cumulaturNunquid Satanae verbis Veritas accenditur, ut in subditorum suorum cruciatibus instigetur? Quis haec de Deo senserit, quae recto etiam homine indigna perpendit? Sed quia nos ferire nisi commoti nescimus, ipsa divina percussio commotio vocatur; et ad nostra verba divina voce descenditur, ut ejus factum ab homine utcunque capiatur. Illa enim vis quae absque necessitate omnia creavit, et sine despectu omnibus praesidet, et sine labore cuncta sustentat, et sine occupatione regit, etiam sine commotione corrigit, sicque humanas mentes ad ea quae voluerit flagellis format, ut in diversitatis umbram
Abbreviated transcription (Latin):
ualde quęrendũ est. quomͦ beatũ iob frustra¬
se afflixisse indicat. Quia enĩ tustus est¬
affligere frustra ñ potuit. sed rursũ quia ue¬
rax est. aliter ñ potuit dixisse qua fecit. Ut gͦ
iusto & ueraci utraq conueniant. ut & uera
dicat. & iniusta ñ faciat. cognoscamꝰ beatum
iob & iuxta aliquid frustra. & rursum iuxta
aliquid ñ frustra ꝑcussum. Quia enĩ uistꝰ &
uerax hȩc de semetipso asserit. ostendamus
& uerũ extitisse qđ dixit. & rectũ fuisse quod
fecit. Necesse quippe erat ut sc̃s uir dõ soli
sibiq cognitꝰ. quanta uirtute polleret. ad
imitandũ cunctis innotesceret. Aꝑta nãq
aliis uirtutis exempla n daret. si ipse sine
temptatione remaneret. Actum gͦ est ut
uires eiꝰ cunctis imitandas ipsa uis ꝑcussio¬
nis ostenderet. & flagella ꝓderent. quod in
tranquillitate latuisset. Sed eisdem flagellis
creuit uirtꝰ patientiȩ. atq ex dolore uerbe¬
ris aucta est gła remunerationis. Ut gͦ in

Expanded text:
ndum est quomodo beatum Job frustra afflixisse se indicat. Quia enim justus est, frustra affligere non potuit; sed rursum quia verax est, aliter non potuit dixisse quam fecit. Ut ergo justo et veraci utraque conveniant, quatenus et vera dicat, et injusta non faciat; cognoscamus beatum Job et juxta aliquid frustra, et rursum juxta aliquid non frustra percussum. Quia enim justus et verax haec de semetipso asserit, ostendamus et verum exstitisse quod dixit, et rectum fuisse quod fecit. Necesse quippe erat, ut sanctus vir Deo soli sibique cognitus, quanta virtute polleret, ad imitandum cunctis innotesceret. Aperte namque aliis virtutis exempla non daret, si ipse sine tentatione remaneret. Actum ergo est ut et vires ejus cunctis imitandas ipsa vis percussionis ostenderet, et flagella proderent quod in tranquillitate latuisset. Sed eisdem flagellis crevit virtus patientiae, atque ex dolore verberis aucta est gloria remunerationis. Ut ergo in
Abbreviated transcription (Latin):
pensanda sunt. ut scilicet ppendantur
aut qualia sint aut quanta. Nam sepe mul¬
ta ex qualitate. sepe grauia ex quantitate le¬
uigantur. si uidelicet cũ multa sunt. ñ sint
grauia. cũ uͦ grauia. ñ sint multa. Ut igit᷑
ostendatur quomͦ pasperitatẽ flagelli aduer¬
sariꝰ contra scm̃ uirũ ñ solum ꝑ nequitiam
qualitatis. sed etiã ꝑ pondus quantitatis
exarsit. ad demonstrandam qualitatẽ dicit᷑.
ꝑcussit ulcere pessimo. ad insinuandam uero
quantitatẽ subiungit᷑. a planta pedis usq ad
ueriticẽ. ut nimirũ nil inmente uacet ã gła.

Expanded text:
pensanda sunt, ut scilicet perpendantur, aut qualia sint, aut quanta. Nam saepe multa ex qualitate, saepe gravia ex quantitate levigantur: si videlicet cum multa sunt, non sint gravia; cum vero gravia, non sint multa. Ut igitur ostendatur quomodo per asperitatem flagelli adversarius contra sanctum virum non solum per nequitiam qualitatis, sed etiam per pondus quantitatis exarsit, ad demonstrandam qualitatem dicitur: Percussit eum ulcere pessimo; ad insinuandam vero quantitatem subjungitur: A planta pedis usque ad verticem, ut nimirum nihil in mente vacet
Abbreviated transcription (Latin):
nequaꝗͣ estimo qd ei ut pris dicatur. Cũ enĩ
ab eo certamine in quo relaxatus fuerat
uictus redit. & unde uenit requiritur. qui
unde ueniat scitur. quid aliud quã infirmi¬
tas suꝑbiȩ eiꝰ increpatur: Ac si ei aperte
diuina uox dicat. ecce ab uno & infirma
carne posito homine uinceris. qui te contͣ
me auctorẽ omniũ erigere conabaris.
Ynde mox dñs cũ beati iob bona sicut priꝰ
diceret. hȩc cũ uictoriȩ triumphis enume¬
centiam suam: Ac si apte dicat: tu quidem
exercuisti maliciã. sed ille innocentiam non
amisit. & unde te ȩstimasti prouectum eiꝰ
imminuere. inde compulsus es eiꝰ ꝓuectui
deseruire. quia mentis innocentiam quam
gloriose tenuit in tranquillitate. gloriosiꝰ.
seruauit in uerbere. Sequit᷑ Tu autem¬

Expanded text:
stimo quod ei, ut prius, dicatur. Cum enim ab eo certamine in quo relaxatus fuerat victus redit; et unde venit requiritur, qui unde veniat scitur; quid aliud quam infirmitas superbiae ejus increpatur? ac si ei aperte divina vox dicat: Ecce ab uno et in infirma carne posito homine vinceris, qui te contra me auctorem omnium erigere conaris. Unde mox Dominus cum beati Job bona, sicut prius diceret, haec cum victoriae triumphis enumee. --Ac si aperte dicat: Tu quidem exercuisti malitiam, sed ille innocentiam non amisit; et unde te aestimasti provectum ejus imminuere, inde compulsus es ejus provectui deservire, quia mentis innocentiam, quam gloriose tenuit in tranquillitate, gloriosius servavit in verbere. Sequitur: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
ad mor.¬
tem peti¬
tus in
tione. ad
uitam
creuit
ꝓx uerbe¬
Ie. Et
antiquus
hostis un¬
de se bona
eiꝰ estima¬
uit extin¬
guere. inde doluit multiplicasse: Sed quia
primo certamine se succubuisse considerat.
ad alia se temptationũ bella restaurat. & mala
de scõ uiro adhuc impudenter sperat. quia
bona malus credere ñ potest uel experta:
Ea autẽ quȩ in prima eiꝰ ꝑcussione p̾missa
sunt. iterũ subnectuntur cum dicitur

Expanded text:
ad mortem petitus in tione, ad vitam crevit ex verbere; et antiquus hostis unde se bona ejus aestimavit exstinguere, inde doluit multiplicasse. Sed quia in primo certamine se succubuisse considerat, ad alia se tentationum bella restaurat, et de sancto viro mala adhuc impudenter sperat; quia bona malus credere non potest, vel experta. Ea autem quae in prima ejus percussione praemissa sunt, iterum subnectuntur, cum dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
dicit futurũ. quia in iuchitio suo ñ indiget testibus.
cũq uelecẽ. stue quia repente uenturꝰ est. eritq ul¬
ditiũ ipso inopinato eiꝰ aduentu celerrimũ qͥd tar¬
dissimũ uidetur. siue. quia ipsos conuincet sine ulla.
sermonis ꝓlixitate. conscientia. In cogitationib enim
sicut scriptũ est: impii interrogatio erit. Et ꝓpłs
cogitationib inqt accusantib uł etiã. excusant : in
die qua iudicabit ds occulta hominũ sałm eugłm
meũ ꝑ ium xp̃m. Etiã sicgͥ añs fuzarus testis intelli¬
gendri est uelex. cũ sine mora reuocaturꝰ est in me¬
mor iã. unde conuincat puniatq consciennam:¬

Expanded text:
dicit futurum, quia in judicio suo non indiget testibus: eumque velocem, sive quia repente venturus est, eritque judicium ipso inopinato ejus adventu celerrimum, quod tardissimum videbatur; sive quia ipsas convincet sine ulla sermonis prolixitate conscientias. In cogitationibus enim, sicut scriptum est, impii interrogatio erit . Et Apostolus, Cogitationibus, inquit, accusantibus, vel etiam excusantibus in die qua judicabit Deus occulta hominum Christum. Etiam sic ergo Dominus futurus testis intellegendus est uelox, cum sine mora reuocaturus est in memoriam, unde conuincat puniatque conscientiam
Abbreviated transcription (Latin):
ti homines clara uoce respondeant. nolle se pari
nius generis humam: Qui tecũ factus est socius
tuus ẽ. & om̃s facti ac imaginẽ di nisi terrenis cu¬
piditatib conterant qđ ille. formauait. Qd gͥ tibi ñ
uisfieri: noli alter facere. Iudicas enĩ malũ esse. in eo
qͣd pati ñuis .&. hoc te cogit. nosse lex intima in ipsotu¬
ñ nocendo uerũ etiam de prestando atq tribuendo
interrogatur om̃is anima Esuriens famẽ pateris.
Alius habet panẽ. & redundat cultra sufficientiã. No-¬
uit te egere. ñ dat: displicet tibi esurienti. displiceat
& satato. cũ alterũ esurire. cognoueris. Peregrinꝰ te¬
cto indigens. uenir in patriã tuã. ñ suscipitur ille:
T unc clamat in humanã illã esse ciuitatẽ. facili apl
barbaros sibi ec̃ potuisse refugiũ. Sentit iniquitatẽ
inua patit᷑. Tu forte ñ sentis. s oportet ut & te cogi¬
tes peregrinũ. & uideas quomͦ possit displicere. qͥ tͥ

Expanded text:
ti homines, clara voce respondeant, nolle se pati.ti homines, clara voce respondeant, nolle se pati.ivis generis humani? Qui tecum factus est, socius tuus est; et omnes facti ad imaginem Dei, nisi terrenis cupiditatibus conterant quod ille formavit. Quod ergo tibi non vis fieri, noli alteri facere. Judicas enim malum esse in eo quod pati non vis: et hoc te cogit nosse lex intima, in ipso tunon nocendo, verum etiam de praestando atque tribuendo. Interrogatur omnis anima esuriens, Famem pateris; alius habet panem, et redundat ei ultra sufficientiam, novit te egere, non dat: displicet tibi esurienti; displiceat et satiato, cum alterum esurire cognoveris. Peregrinus tecto indigens venit in patriam tuam, non suscipitur: ille tunc clamat inhumanam esse illam civitatem, facile apud barbaros sibi esse potuisse refugium. Sentit iniquitatem, quia patitur: tu forte non sentis; sed oportet ut et te cogites peregrinum, et videas quomodo tibi possit displicere qui tibi
Abbreviated transcription (Latin):
lex daretur nemo ignorare. ꝑmissus ẽ ut. esset unde.
iudicarent. & quib lex ñ esset data: Sed ne. sibi homi¬
nes aliquid defuisse. quererentur. scriptũ est &. in ta¬
bulis qđ in cordib ñ legebant. Non enĩ scriptũ non
habebant .i. legere nolebant. oppositũ est oculis eorũ
qͦd in conscientia. uidere cogerentur. & quasi fornse¬
cus ammoniti uoce di ad interiora sua homo compul¬
sus est. dicente scr iptura. in cogitationib eñ impu
interrogatio erit. Ubi interrogatio. ibilex. S qua
homines appetentes ea quę. foris sunt. etiã ascipsis ex¬
ules facti sunt: Apterea scripta lex. quid clamat eis qͥ¬
deseruert̃ legẽ seriptã in cordib suis: Redite p̃ua.¬
ricatores ad cor Quis enĩ te decuit. nolle accedi ab
altero ad uxorem tuam: Quis te. docuit. nolle tibi
furtũ fieri. Quis te docuit nolle iniuriã. pati. &qͥe¬
qͥd aliud uł uniuer saliter uł particulartter dic po¬
test. Multa enĩ sunt de quib singulis interroga¬

Expanded text:
Lex daretur nemo ignorare permissus est, ut esset unde judicarentur et quibus Lex non esset data. Sed ne sibi homines aliquid defuisse quaererentur, scriptum est et in tabulis quod in cordibus non legebant. Non enim scriptum non habebant, sed legere nolebant. Oppositum est oculis eorum quod in conscientia videre cogerentur; et quasi forinsecus admota voce Dei, ad interiora sua homo compulsus est, dicente Scriptura: In cogitationibus enim impii interrogatio erit . Ubi interrogatio, ibi lex. Sed quia homines appetentes ea quae foris sunt, etiam a seipsis exsules facti sunt, datdeseruerunt legem scriptam in cordibus suis ? Redite praevaricatores ad cor . Quis enim te docuit, nolle accedi ab altero ad uxorem tuam? quis te docuit, nolle tibi furtum fieri? quis te docuit, nolle injuriam pati, et quidquid aliud vel universaliter vel particulariter dici potest? Multa enim sunt, de quibus singulis interroga