comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
autem corporũ pater per fi¬
liũ hominis. Et potestatem
enim dedit ei et iudicnũ face¬
re.quia filius hominis est. se¬
cundũ illud quod supra dix¬
it: neq enĩ pater iudicat qͣm¬
quam. Et ut ostendat quia
de resurrectione corporũ hoc
dixit: nolite mirari hoc qͥa
uenit hora. ñ minc ẽ. sed ue¬
niet hora: in qua omnes qui
in monumentis sunt: iam &¬
et procedent. Et ubi: In iud¬
cium. Qui bene fecerunt. rii
surrectionẽ uite: qui male ege¬
runt. in resurrectionẽ iudicii.
Et tu hoc facis solus.quia om¬
ne iudiciũ dedit pater filio.
et ñ iudicat quẽquam: Ego
inquit facio. Sed quomodo
facis: Non possũ a me face

Expanded text:
autem corporum Pater facit per filium hominis. Et potestatem enim dedit ei et judicium facere, quia filius hominis est: secundum illud quod supra dixit, Neque enim Pater judicat quemquam. Et ut ostendat quia de resurrectione corporum hoc dixit: Nolite mirari hoc, quia venit hora. Non nunc est, sed venit hora, in qua omnes qui in monumentis sunt , et procedent. Et ubi? In judicium: Qui bene fecerunt, in resurrectionem vitae; qui male egerunt, in resurrectionem judicii. Et tu hoc facis solus, quia omne judicium Filio Pater dedit, et non judicat quemquam? Ego, inquit, facio. Sed quomodo facis?
Abbreviated transcription (Latin):
et ipse: et ostendit nob̃ quid
dixerit. qui audiuit a pat᷑¬
et didicit. uenit adme: et con¬
tinuo subiecit. quod cogitare
possimus. Non quia patrẽ uni

Expanded text:
et ipse, et ostendit nobis quid dixerit, Qui audivit a Patet didicit, venit ad me. Continuo subjecit quod cogitare possemus: Non quia Patrem vi
Abbreviated transcription (Latin):
norantiã discipłi demonstra¬
ret: E t forte in demonstratio¬
ne ignorantie discipłi aliquid
significauit. Apparebit ergo.
eũ ipsũ sacramentũ de quin¬
ꝙ: panib ceperit nobis loqui:
et quid significet indicare. Ibi
enĩ uidebimus: quare dñs in

Expanded text:
norantiam discipuli demonstranorantiam discipuli demonstrabat? Et forte in demonstratione ignorantiae discipuli aliquid significavit. Apparebit ergo, cum ipsum sacramentum de quinque panibus coeperit nobis loqui, et quid significet indicare: ibi enim videbimus quare Domin
Abbreviated transcription (Latin):
le uidet et laudat: legit et ĩtel¬
ligit. Quia ergo uidimus: qͥa
laudauimus: legamus. et in¬
celligamus. Dñs in monte.
Multo magis intelligamus:
quia dñs in monte. uerbũ est
in alto.Proinde. ñ quasi hu¬
militer iacet quod in monte fa¬
tum ẽ: nec transeunter preter¬
cundũ est: sed suspiciendum.
Turbas uidit. esurienteᷤ agno¬
uit: miscditer pauit: ñ solum
pro bonitate: utrũ etiã pro po¬
testate. Quid enĩ sola prodessec
bonitas: uibi ñ erat panis unde
turba esuriens pasceretur:Ni¬
si bonitati adesset potestas: ie¬
iuna iia turba et esuriens rema¬
neret. Deniq et discipuli qui
erant cũ dño in fame et ipsi
turbas uolebant pascere ut ñ
remanerent manes:sed unde
pascerent ñ habebant.Inter¬
rogarut dñs unde emerentur
panes ad turbas pascendas: &
ait scriptura. Hoc autẽ dice¬
uat. temptans eũ. discipulũ
selicet philippũ quem inter¬
rogauerat:ipse enĩ sciebat
quid esset facturus. ECui ergo
bono temptabat: nisi quia ig¬

Expanded text:
le videt, laudat, legit et intelligit. Quia ergo vidimus, quia laudavimus, legamus et intelligamus. 3. Dominus in monte: multo magis intelligamus quia Dominus in monte Verbum est in alto. Proinde non quasi humiliter jacet quod in monte factum est; nec transeunter praetereundum est, sed suspiciendum. Turbas vidit, esurientes agnovit, misericorditer pavit: non solum pro bonitate, verum etiam pro potestate. Quid enim sola prodesset bonitas, ubi non erat panis, unde turba esuriens pasceretur? Nisi bonitati adesset potestas, jejuna illa turba et esuriens remaneret. Denique et discipuli qui erant cum Domino in fame, et ipsi turbas volebant pascere, ut non remanerent inanes, sed unde pascerent non habebant. Interrogavit Dominus unde emerentur panes ad turbas pascendas. Et ait Scriptura, Hoc autem dicebat tentans eum: discipulum scilicet Philippum, quem interrogaverat. Ipse enim sciebat quid esset facturus. Cui ergo bono tentabat, nisi quia ig
Abbreviated transcription (Latin):
Circumcisis loquit. Resurre¬
xit xp̃c: abstulit uobis deside¬
ria carnalia: abstulit concupi¬
scentias malas: abstulit uob̾¬
suꝑfluũ. cũ quonati eratis: et
multo perus. qđ male iuuẽdo
addideratis. Cireu̾cisi ꝑ petrã:
quare adhuc sapitis terram:
Et ad extremũ. quia legem
dedit moyses. et circumciditis
hominẽ in sabbato: intelligi¬
te hoc significari opus bonum.
quod ego feci totũ hominẽ sal¬
uum sabbato: quia et curatꝰ
est. ut sanus esset incorpore. et
credictit. ut sanus esset in am¬
ma. Holite iudicare ꝑsona¬
fiter: sed rectum iudiciũ iu¬
dicate. Quid ẽ hoc modo. qͥa.
per legem moysi circumciditi
sabbato. ñ irascimini moysi:
quia ego die sabbati saluũ fe¬
ei hominẽ. michi irascimini.
Persoualiter iudicatis. uerita¬
tem attendite. E go ñ me pre¬
fero moysi. ait dñs: qui erat et
ipsius moysi dñs. Sic attendite

Expanded text:
Circumcisis loquitur: Resurrexit Christus, abstulit vobis desideria carnalia, abstulit concupiscentias malas, abstulit superfluum cum quo nati eratis, et multo pejus quod male vivendo addideratis; circumcisi per petram quare adhuc sapitis terram? Et ad extremum quia Legem dedit Moyses, et circumciditis hominem sabbato, intelligite hoc significari opus bonum, quod ego feci totum hominem salvum sabbato; quia et curatus est ut sanus esset in corpore, et credidit ut sanus esset in anima. 6. Nolite judicare personaliter, sed rectum judicium judicate. Quid est hoc? Modo qui per legem Moysi circumciditis sabbato, non irascimini Moysi; et quia ego die sabbati salvum feci hominem, irascimini mihi. Personaliter judicatis, veritatem attendite. Ego non me praefero Moysi, ait Dominus, qui erat et ipsius Moysi Dominus. Sic attendite
Abbreviated transcription (Latin):
rabilia: hoc est quod uolo loqͥ
sipossum caritati uestre. sed se¬
tundũ illa uerba dñi. qui potest
capere capiat. Qui aũt capere
ñ potest. ñ michi ascribat.s tar¬
ditatisue. et conuercat se ad il¬
lum qui cor aperit. ut infun¬
dat quod donat. Postremo et
si quisquã propt̾ea non intelle¬
xxerit. quia non ame sic dictũ
est ut dici debuit: ignoscat
humane fragilitati. et suppli¬
cet diuine bonitati. Habemꝰ
em̃ intus magistrũ xp̃m. Quic¬
quid per aurem uestrã et os
meum capere ñ potueritis: in
corde uestro ad eum conuerti¬
mini. qui et me docet quod
loquor. et uobis quẽadmodũ
dignatur distribuit. qͥ nouit
quid det. et cuidet: aderit pe¬
tenti: adaperiet pulsanti. Et
si forte ñ dederit: nemo sedicat
desertum. Forte enĩ aliquid da¬
re cdiffert: sed neminẽ esurientẽ
relinquet. Si enĩ non dat ad ho¬
ram. exercet querentẽ: ñ contẽp

Expanded text:
rabilia. Hoc est quod volo, rabilia. Hoc est quod volo, si possum, loqui Charitati vestrae: sed secundum illa verba Domini, Qui potest capere capiat . Qui autem capere non potest, non mihi adscribat, sed tarditati suae; et convertat se ad illum qui cor aperit, ut infundat quod donat. Postremo et si quisquam propterea non intellexerit, quia non a me sic dictum est ut dici debuit, ignoscat humanae fragilitati, et supplicet divinae bonitati. Habemus enim intus magistrum Christum. Quidquid per aurem vestram, et os meum capere non potueritis, in corde vestro ad cum convertimini, qui et me docet quod loquor, et vobis quemadmodum dignatur distribuit. Qui novit quid det, et cui det, aderit petenti, et aperiet pulsanti. Et si forte non dederit, nemo se dicat desertum. Forte enim aliquid dare differt, sed neminem esurientem relinquit. Si enim non dat ad horam, exercet quaerentem, non conte
Abbreviated transcription (Latin):
ra in uerbo eius continuo fa¬
cta: cui rei atcestatur et psal¬
mus dicens. ipse dixit et facta
sunt. ipse mandauit et erea¬
ta sunt. quomodo post mun¬
dum factum requiem quasi
ut cessaret requirebat : qui in
iubendo nunquã laboraue¬
rat: Ergo illa mystica sunt
et propterea ita posita. uit no¬
bis requiem speremus post
hanc uitam: sed si bona oꝑa
fecerimus. Ideo dñs retundens
impudentiam et errorem iu¬
deoꝵ. et ostendens eos ñ recte
sapere de deo:ait illis scanda¬
lirantib. quod sabbato opa¬
batur hominũ santatem.
Pater meus usq modo opera¬
tur: et ego operor. Nolite ergo
hoc putare quia sabbato ita re¬
quieuit pater meus. ut ex illo
ñ operetur: sed sicut ipse nunc
operatur. operor et ego. Sed si¬
eut pater sine labore: sie et fili¬
ussine labore. Dixit cłs. et fac¬
tasunt. Dixxit xp̃c languen¬
d.T̃ one grabatum tuũ. et ua¬
de in domũ tuam. Et factũ ẽ.
Catholica aũt fides habet. qd
patris et filii opera ñ sunt sepa¬

Expanded text:
ra in verbo ejus continuo facta: cui attestatur et Psalmus dicens, Ipse dixit, et facta sunt; ipse mandavit, et creata sunt : quomodo post mundum factum requiem quasi ut cessaret requirebat, qui in jubendo nunquam laboraverat? Ergo illa mystica sunt, et propterea ita posita, ut nobis requiem speremus post hanc vitam, sed si bona opera fecerimus. Ideo Dominus retundens impudentiam et errorem Judaeorum, et ostendens eos non recte sapere de Deo, ait illis scandalizatis quod sabbato operabatur hominum sanitatem, Pater meus usque modo operatur, et ego operor: nolite ergo hoc putare quia sabbato ita requievit Pater meus, ut ex illo non operetur; sed sicut ipse nunc operatur, operor et ego. Sed sicut Pater sine labore, sic et Filius sine labore. Dixit Deus, et facta sunt: dixit Christus languenti, Tolle grabatum tuum, et vade in domum tuam, et factum est. 3. Catholica autem fides habet, quod Patris et Filii opera non sunt sepa
Abbreviated transcription (Latin):
ritatem iudicetis: neq me. neq
moysen condemnabitis: et ue¬
ritate cognita. me cognoscetis:
quia ego sum ueritas. Hoc ui¬
cium fratres quod dñs notauit
hoc loco.euadere in hoc scło ma¬
gni laboris est: ñ ꝑsonaliter iu¬
dicare. sed rectũ iudiciũ iudi¬
care. Admonuit quidẽ dñs
iudeos: sed monuit et nos.Illos
conuicit: nos instruxit. Illos
redarguit:nos exacuit.Non
putemus hoc nob ñ ideo dictũ.
quia tunc ibi ñ fuimus. Scrip¬
tum ẽ. legitur: cũ recitaretur au¬
diuimus: sed tanquã iudeis di¬
ctum audiuimus. Non nos
ponamus post nos. et quasi m¬
tueamur immicos reprehende¬
re: et nos ipsi faciamus. quod ĩ
nobis ueritas ipsa reprehendit.
Iudei quidem ꝑsonaliter iudi¬
cabant: sed id̃o non pertinent
ad nouũ testamentũ: ideo non
habent in xp̃o regnũ celoꝵ. ido
ñ iunguntur sc̃oꝵ societati an¬
geloꝵ. Terrena querebant a do.
Terrene enĩ est promissionis.
uictoria ab inmicisͥ fecundi¬

Expanded text:
veritatem judicetis, neque Moysen, neque veritatem judicetis, neque Moysen, neque me condemnabitis; et veritate cognita me cognoscetis, quia ego sum veritas . 7. Hoc vitium, fratres, quod Dominus notavit hoc loco, evadere in hoc saeculo magni laboris est, non personaliter judicare, sed rectum judicium retinere. Admonuit quidem Dominus Judaeos, sed monuit et nos: illos convicit, nos instruxit; illos redarguit, nos exacuit. Non putemus hoc nobis non ideo dictum, quia tunc ibi non fuimus. Scriptum est, legitur, cum recitaretur audivimus; sed tanquam Judaeis dictum audivimus: non nos ponamus post nos, et quasi intueamur inimicos reprehendere, et ipsi nos faciamus quod in nobis veritas ipsa reprehendat. Judaei quidem personaliter judicabant, sed ideo non pertinent ad Novum Testamentum, ideo non habent in Christo regnum coelorum, ideo non junguntur sanctorum societati Angelorum: terrena quaerebant a Domino; terra enim promissionis, victoria ab inimicis, fecundi
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo homines nos duos:
canquã nos ambos homines iu¬
dicate inter nos: sed uerũ iudi¬
cium iudicate. Nolite me ho¬
norato.illũ damnare: sedillo
intellecto. me honorate. Hoc e¬
nim eis alio loco dixit. Si cre¬
deretis moysi: crederetis et mi
chi. De me enĩ ille scripsit.Sed
hoc loco noluit hoc dicere:tan¬
quã se et moyse ante illos con¬
stitutis. Propter legem moysi
circumciditis. quando etiã sab¬
batum occurrit: et ego sanita¬
tum faciendarũ beneficientiam.
ñ uultis ut exhibeam per sab¬
batum: Quia dñs circumcisi¬
onis et dñs sabbati. salutis est
auctor: et seruilia opera prohi¬
biti estis facere sabbato: si uere
intelligitis seruilia opera. ñ pec¬
cabitis. Qui enĩ facit peccatũ.
net quod facitis: Per hoc osten¬
ditis: opera salutis ñ esse ullo
modo die sabbati omittenda.
Ergo personaliter nolite iu¬
dicare: sed rectum iudiciũ iu¬
dicate. At tendite me quomo¬
do hominẽ: atcendite moysen
quomodo hominẽ. Si scd̾mue

Expanded text:
quomodo homines nos duos, tanquam ambos homines: judicate inter nos, sed verum judicium judicate; nolite me honorato illum damnare, sed illo intellecto me honorate. Hoc enim eis alio loco dixit: Si crederetis Moysi, crederetis utique et mihi; de me enim ille scripsit . Sed hoc loco noluit hoc dicere, tanquam se et Moyse ante illos constitutis. Propter legem Moysi circumciditis, quando etiam sabbatum occurrerit; et ego sanitatum faciendarum beneficentiam non vultis ut exhibeam per sabbatum? Quia Dominus circumcisionis et Dominus sabbati, salutis est auctor: et servilia opera prohibiti estis facere sabbato; si vere intelligatis servilia opera, non peccatis. Qui enim facit peccatum, tem quod facitis? Per hoc ostenditis opera salutis non esse ullo modo die sabbati omittenda. Ergo nolite personaliter judicare, sed rectum judicium judicate. Attendite me quomodo hominem, attendite Moysen quomodo hominem: si secundum
Abbreviated transcription (Latin):
dauerib : sed uiuentib loque¬
batur. Tinde. ne istam uitam
intelligentes. et de hac re litiga¬
rent: secutus adiunxit. Q man¬
ducat carnem meã et bibit me¬
um sangumnẽ: habet uitam
eternã. Hanc ergo ñ habet. qͥ
istũ panẽ non manducat: nec
istum sanguinẽ bibit. Nam
temporalem uitã sine illo ha¬
bere homines possunt:eter¬
nam uero omnino ñ possunt.
Qui ergo ñ manducat esꝰcar¬
nem. nec bibit eius sanguinẽ:
ñ habet in se uitã. Et qͥ man

Expanded text:
daveribus, sed viventibus loquedaveribus, sed viventibus loquebatur. Unde, ne istam vitam intelligentes et de hac re litigarent, secutus adjunxit, Qui manducat meam carnem, et bibit meum sanguinem, habet vitam aeternam. Hanc ergo non habet, qui istum panem non manducat, nec istum sanguinem bibit: nam temporalem vitam sine illo habere homines possunt, aeternam vero omnino non possunt. Qui ergo non manducat ejus carnem, nec bibit ejus sanguinem, non habet in se vitam: et qui man
Abbreviated transcription (Latin):
pori. uiuat dõ de do. Dunc la¬
boret in terra: ut postea regnet
in celo. Litigabant ergo iudei
ad inuicem dicentes. Qͦ mo¬
do potest hic nobis carnẽ suã
ad manducandũ dare : Liti¬
gabant utiq ad inuicẽ: quo¬
mam panem concordie ñ in¬
telligebant. nec sumere uole¬
bant. Dam qui manducãt
talem panem. ñ litigant ad
iuicẽ: quoniã unus panis.
unũ corpus multi sumus: et
per hunc facit deus uniꝰ mori
habitare in domo. Quod autẽ
adinuicem litigantes querunt.
quomodo possit dñs carnẽ fu¬
am dare ad manducandum.
eis dicitur. Amen amen di¬
co uobis. nisi manducaueri¬
tis carnẽ filii hominis. et bi¬
beritis eius sanguinẽ:non ha¬
bebitis uitã in uobis. Qͦ mo¬
do quidem detur. et quisnã
modus sit manducandi istũ
panem: ignoratis. Uerumta¬
men nisi manducaueritiᷤᷤ car¬
nem filii hominis et biberitis¬
eius sanguinẽ: ñ habebitis ui¬
tam in uobis. Hec utiq ñ ca¬

Expanded text:
pori, vivat Deo de Deo: nunc lapori, vivat Deo de Deo: nunc laboret in terra, ut postea regnet in coelad invicem dicentes: Quomodo potest hic nobis carnem suam dare ad manducandum? « Litigabant utique ad invicem, quoniam panem concordiae non intelligebant, nec sumere volebant: nam qui manducant talem panem, non litigant ad invicem; quoniam unus panis unum corpus multi sumus, et per hunc facit Deus unius moris habitare in domo . Quod autem ad invicem litigantes quaerunt, quomodo possit Dominus carnem suam dare ad manducandum, eis dicitur: Amen amen dico vobis, nisi manducaveritis carnem Filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam in vobis. Quomodo quidem detur  Aug., edatur et quisnam modus sit manducandi istum panem, ignoratis: verumtamen nisi manducaveritis carnem filii hominis et ejus sanguinem biberitistam in vobis. Haec non utique ca
Abbreviated transcription (Latin):
pore. Habes itaq sp̃m inui¬
sibilem: corpus uisibile. Dic
michi. quid ex quo uiuat.
Spiritus tuus uiuit ex cor¬
pore tuo: an corpus tuum
ex sp̃u tuoꝰ Respondet
omnis qui uiuit. qui autẽ ñ
potest hoc respondere: nescio
si uiuit. Quid respondet om¬
nis qui uiuit: Corpus utiq
meũ uruit de sp̃u meo. Uis er¬
go et cu uiuere de sp̃u xp̃i: In
corpore esto xp̃i. Numquide¬
nim corpus meũ uiuit de sp̃u
tuo: Meũ uruit de sp̃u meo:
et cuũ detuo. Non potest ui¬
Inde est quo exponens nobisa¬
postolus paulus panẽ hunc:
unus panis inquit.unũ corpus.
multi sumus. O sacram̃tũ pie¬
tatis:o signũ unitatis: o uincu¬
lum caritatis. Qui uult uiue¬
re.habet ubi uiuat: habet un¬
de uiuat. Accedat. credat. iii¬
uat in deo de d̃o: in corporet᷑.
ut uruificetur. Don abhorre¬
at a compage menbroꝵ: ñ sit
putre menbrũ quod resecari
mereatur: ñ sit distortum. de
quo erubescat᷑. Sit pulchrum.
sit aptum.sit sanũ:hereat cor¬

Expanded text:
pore. Habes itaque spiritum invisibilem, corpus visibile. Dic mihi quid ex quo vivat: spiritus tuus vivit ex corpore tuo, an corpus tuum ex spiritu tuo? Respondet omnis qui vivit: qui autem hoc non potest respondere, nescio si vivit: quid respondet omnis qui vivit? Corpus utique meum vivit de spiritu meo. Vis ergo et tu vivere de Spiritu Christi? In corpore esto Christi. Numquid enim corpus meum vivit de spiritu tuo? Meum vivit de spiritu meo, et tuum de tuo. Non potest viInde est quod exponens nobis apostolus Paulus hunc panem, Unus panis, inquit, unum corpus multi sumus . O Sacramentum pietatis! o signum unitatis! o vinculum charitatis! Qui vult vivere, habet ubi vivat, habet unde vivat. Accedat, credat,; iat in Deo. De Deo incorporetur, ut vivificetur. Non abhorreat a compage membrorum, non sit putre membrum quod resecari mereatur, non sit distortum de quo erubescatur: sit pulchrum, sit aptum, sit sanum; haereat cor
Abbreviated transcription (Latin):
bat: sed pater docebat. Ego
cũ homosim. quem doceo :
Quẽ fratres. nisi eũ qͥ aucdit
uerbũ meũ: Si ego cũ homo
sim illũ doceo qui audit uer¬
bum meũ÷ illum docet & ꝑa¬
der: qui aucdit uerbũ eiꝰ. Si il¬
lũ docet pater qui audit uer¬
bum eius: quere quid sit

Expanded text:
bat, sed Pater docebat. Ego bat, sed Pater docebat. Ego cum homo sim, quem doceo? quem, fratres, nisi eum, qui audivit verbum meum? Si ego cum homo sim, illum doceo qui audit verbum meum; illum docet et Pater, qui audit Verbum ejus: si illum docet Pater qui audit Verbu
Abbreviated transcription (Latin):
tus datur. intus coruscat: intꝰ
reuelatur. Quid faciunt ho¬
mines. forinsecus anmuncian¬
tes: Quid facio ego modo cũ
loquor: Strepitũ uerboꝵ ĩge¬
ro aurib uestris. Disi ergo re¬
uelet ille qui intus est. qͥd di¬
co aut quid loquor: E xteri¬
or cultor arboris: interior est
creator. Qui plantat & rigat.
extrinsecus oꝑatur. Hoc faci¬
mus nos. Sed neq qui plan¬
tat est aliquid neq qͥ rigat:
sed qui incrementum dat d̾s.
Hoc est. erunt om̃s docibiles
dei. Qui omnes: Omĩs qͥ au¬
dit a patre et didicit: uienit
ad me. Uidete quomodo
trahit pater. Docendo dele¬
ctatur: ñ necessitatẽ imponẽ¬
do. E oce quomodo trahit:
Erunt om̃s docibiles dei.
Trahere dei est. Omnis qͥ au¬
diuit a patre et diclicit: ue¬
nit ad me. Trahere dei ẽ. Qd
igitur fratres: Si om̃is qui au¬
diuit a patre et didicit. ipse
docuit: Quid qd patrẽ ma¬
gistrũ homines ñ uiderunt:
filiũ uiderunt : Filius dice¬

Expanded text:
tus datur, intus coruscat, intus tus datur, intus coruscat, intus revelatur. Quid faciunt homines forinsecus annuntiantes? quid facio ego modo cum loquor? Strepitum verborum ingero auribus vestris. Nisi ergo revelet ille qui intus est, quid dico, aut quid loquor? Exterior cultor arboris, interior est Creator. Qui plantat et qui rigat, extrinsecus operatur: hoc facimus nos. Sed neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat; sed qui incrementum aat Deus : hoc est, Erunt omnes docibiles Dei. Qui, omnes? Omnis qui audivit a Patre et didicit, venit ad me. Videte quomodo trahit Pater: docendo delectat, non necessitatem imponendo. Ecce quomodo trahit. Erunt omnes docibiles Dei: trahere Dei est. Omnis qui audivit a Patre et didicit, venit ad me: trahere Dei est. 8. Quid igitur, fratres? Si omnis qui audivit a Patre et didicit, ipse docuit? Quid quod Patrem magistrum homines non viderunt, Filium viderunt? Filius dice
Abbreviated transcription (Latin):
do: nisi ut manducet & bibat
sapientiã. iusticiã. ueritatem.
eternitatem: Tibi autẽ hoc:
lbi melius: uerius ibi: plemꝰ
ibi. Nam hic facilius possu¬
mus esurire: et hoc si bonam
spem habemus: quã satiari.
Beati enĩ inquit qui esuriũt
et fitiunt iusticiã hie: quoni¬
am saturabunt᷑. sed ibi. Idõ
cũ dixisset. nemo ad me ue
nit. nisi pater qui misit in
traxerit eum: quid subiecitꝰ
Et ego resuscitabo eũ inno¬
uissimo die. Reddo illi qd
amat: reddo quod sperat.
Uidebit quod adhuc ñ in¬
dendo credidit: quod esurit¬
manducabit: saturabitur
eo quod sitit. Ubi: In resur¬
rectione mortuoꝵ quia ego
resuscitabo eũ in nouissimo
die. Scriptũ est enĩ in ꝓphe¬
tis: et erunt omnes dõcibileᷤᷤ
dei. Quare hoc dixi o iudei:
Pater uos ñ docuit: quomodo¬
me potestis agnoscere: Om̃s
regi illius homines docibiles
dei erunt: ñ ab hominib au¬
dient. E t si ab hominib audi¬
unt: tam̃ quod intelligunt in¬

Expanded text:
di, nisi ut manducet et bibat di, nisi ut manducet et bibat sapientiam, justitiam, veritatem, aeternitatem? 6. Ubi autem hoc? Ibi melius, verius ibi, plenius ibi. Nam hic facilius possumus esurire, et hoc si bonam spem habemus, quam satiari: Beati enim, inquit, qui esuriunt et sitiunt justitiam, sed hic; quoniam saturabuntur , sed ibi. Ideo cum dixisset, Nemo venit ad me, nisi Pater qui misit me, traxerit eum, quid subjecit? Et ego resuscitabo eum in novissimo die. Reddo illi quod amat, reddo quod sperat: videbit quod adhuc non videndo credidit; manducabit quod esurit, saturabitur eo quod sitit. Ubi? In resurrectione mortuorum, quia ego resuscitabo eum in novissimo die. 7. Scriptum est enim in Prophetis, Et erunt omnes docibiles Dei. Quare hoc dixi, o Judaei? Pater vos non docuit; quomodo potestis me agnoscere? Omnes regni illius homines docibiles Dei erunt, non ab hominibus audient. Et si ab hominibus audiunt, tamen quod intelligunt, in
Abbreviated transcription (Latin):
nus dixit. Homo solus ẽ xp̃e:
ñ est et deus. Qui sic credit:
ñ pater eum traxit. Quiem
xp̃c filius dei uiui. Donsicrit
propħa. ñ sicut ioħs: ñ sicut
aliquis magnus. iustus: sed
sicut unicus. sicut equalis.
Tu es xp̃c filius deiuiui. ui¬
de quia tractus est: et a pat
tractus est. Beatus es symon
bariona: quia ñ tibi reuela¬
uit caro et sanguis. sed pat̃
meus qui est in celis. Ista re¬
uelatio: ipsa est attractio.
Ramũ uiridem ostendiᷤ oui.
et trahis eam. Nuces puero
demonstrantur et trahitur:
et quo currit trahitur. Amã¬
do trahitur: sine lesione cor¬
poris trahitur: cordis uincło
trahitur. Si ergo ista que int̾
delicias uoluptatesq terrenaᷤᷤ
reuelantur amantib trahũt.
quoniã uerũ est trahit fua qͥn¬
q uoluptas: ñ trahit reuelatꝰ
xp̃e a patre: Quid enĩ fortus
desiderat amma quã ueritatẽ
Quo auidas fauces habere
bet: Tnde optare uit sanum
sit incus palatũ uera iudican¬

Expanded text:
nus dixit: Homo solum est Chrisnus dixit: Homo solum est Christus, non est et Deus. Qui sic credit, non Pater eum traxit. Quem Christus Filius Dei vivi. Non sicut propheta, non sicut Joannes, non sicut aliquis magnus justus; sed sicut unicus, sicut aequalis, tu es Christus Filius Dei vivi. Vide quia tractus est, et a Patre tractus est. Beatus es Simon Bar-Jona, quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis est . Ista revelatio, ipsa est attractio. Ramum viridem ostendis ovi, et trahis illam. Nuces puero demonstrantur, et trahitur: et quo currit trahitur, amando trahitur, sine laesione corporis trahitur, cordis vinculo trahitur. Si ergo ista quae inter delicias et voluptates terrenas revelantur amantibus, trahunt; quoniam verum est, « Trahit sua quemque voluptas; » non trahit revelatus Christus a Patre? Quid enim fortius desiderat anima quam veritatem? Quo avidas fauces habere debet, unde optare ut sanum sit intus palatum vera judican
Abbreviated transcription (Latin):
quare uoluit dicere quẽ traxe¬
rit pater: Si trahendi sumus.
ab illo trahamur: cui dicit que¬
cdam que diligit. Post odorem
unguentoꝵ tuoꝵ curremus.S
quid intelligi uoluit. aduer¬
tamus fratres: et quantũ pos¬
sumus capiamus. Trahit pa
ter ad filiũ eos qui propt̾ea cre¬
dunt in filiũ: quia eum cogi¬
cant patrem habere dm. Deus
enim pater. equalem sibi genu¬
it filium. et qui cogitat. atq ĩ
fide sua sentit et ruminat equa¬
lem esse patri etim in quẽ credi¬
dit: ipsum trahit pat̾ ad filiũ.
Arrius credidit creaturã. Non
eũ traxit pater. quia ñ conside¬
rat patrẽ. qui filiũ non credit
equalem. Quid dicis o arxi:
Quid heretice loqueris: Quid
sed quẽ fecit deus uerus. Don te
traxit pater. Non enĩ intelle¬
xisti patrem: cuius filiũ negas.
Aliud cogitas: ñ est ipse filus.
Dec a patre traheris. nec ad fi¬
lium craheris. Aliud enĩ est fi¬
lius: aliud quod tu dicis. F oti¬

Expanded text:
Quare voluit dicere, Pater quem traxeQuare voluit dicere, Pater quem traxerit? Si trahendi sumus, ab illo trahamur cui dicit quaedam quae diligit, Post odorem unguentorum tuorum curremus . Sed quid intelligi voluit, advertamus, fratres, et quantum possumus capiamus. Trter ad Filium eos qui propterea credunt in Filium, quia eum cogitant Patrem habere Deum. Deus enim Pater aequalem sibi genuit Filium: et qui cogitat atque in fide sua sentit et ruminat aequalem esse Patri eum in quem credidit, ipsum trahit Pater ad Filium. Arius credidit creaturam, non eum traxit Pater; quia non considerat Patrem, qui Filium non credit aequalem. Quid dicis, o Ari? quid, haeretice, loqueris? quid sed quem fecit Deus verus. Non te traxit Pater: non enim intellexisti Patrem, cujus Filium negas: aliud cogitas, non est ipse Filius; nec a Patre traheris, nec ad Filium traheris: aliud est enim Filius, aliud quod tu dicis. Photi
Abbreviated transcription (Latin):
delectatio: quanto fortius nosdi¬
cere debemus trahi hominẽ ad
xp̃m. qui delectatur ueritate.
delectatur beatitudine. delecta¬
tur iusticia. delectatur sempi¬
terna uita. quod totũ est xp̃c:
An uero habent corporis sensus
uoluptates suas: et ammus de¬
seritur a uoluptatib suis:Si
animus ñ habet uoluptates su¬
as: unde dicit᷑. filii aũt homi¬
nũ in tegiine alarũ tuarũ spe¬
rabunt. in ebriabunt᷑ ab uber¬
tate domus tue. et torrente uo
luptatis tue potabis eos: quo¬
niam apud te est fonsuite. et
in lumine tuo uidebimus lu¬
menꝰ. Da amantẽ. et sentit qđ
dico: da desiderantẽ. da feruen¬
uentẽ.da in ista solitudine per¬
egrinantẽ atq sicientẽ. et fon¬
tem eterne patrie srispirantẽ:
da talem: et scit quid dicam.
Si aũt frigido loquor. quid lo¬
quor: Tales erant isti:qui in¬
uicem murmurabant. Pater
inquit quẽ traxerit:uenit ad
me. Quid ẽ autem. pat̾ quem
traxerit: Cum ipse xp̃c trahat:

Expanded text:
delectatio: quanto fortius nos didelectatio: quanto fortius nos dicere debemus trahi hominem ad Christum, qui delectatur veritate, delectatur beatitudine, delectatur justitia, delectatur sempiterna vita, quod totum Christus est? An vero habent corporis sensus voluptates suas, et animus deseritur a voluptatibus suis? Si animus non habet voluptates suas, unde dicitur, Filii autem hominum, sub tegmine alarum tuarum sperabunt: inebriabuntur ab ubertate domus tis eos; quoniam apud te est fons vitae, et in lumine tuo videbimus lumen ? Da amantem, et sentit quod dico. Da desiderantem, da esurientem, da in ista solitudine peregrinantem atque sitientem, et fontem aeternae patriae suspirantem: da talem, et scit quid dicam. Si autem frigido loquor, nescit quid loquor. Tales erant isti qui invicem murmurabant. Pater, inquit, quem traxerit, venit ad me. 5. Quid est autem, Pater quem traxerit; cum ipse Christus trahat?
Abbreviated transcription (Latin):
quã recessi. In terra ñ tangebat
stantẽ: quomodo tangeret ad
patrẽ ascendentem: Sic tam̃
si. se tangi uoluit: sic tangit᷑
ab eis. ab quib bene tangitur
ascendens ad patrẽ:manens
cũ patre: equalis patri. Inde
hic si aduertis. nemo uenit
ad me. nisi quẽ pater attraxe¬
rit: noli te cogitare inuitum
trahi. Inuitus trahitur anmꝰ:
sed amore. Dec timere debemꝰ
ne ab hominib qui uerba ꝑ¬
pendunt. et a rebus maxime
duums intelligendis longe
remoti funt. in hoc scripturaꝵ
sanctarũ eugłico uerbo forsitan
reprehendamur. et dicat᷑ no¬
bis. Quomodo uoluntate cre¬
do si trahor᷑. Ego dico. parum
est uoluntate: etiã uoluptate
traheris. Quid ẽ trabi uolup¬
cate: Delectare in dño: & da¬
bit tibi peticiones cordis cui. Est
quedã uoluptas cordis: cui pa¬
nis dulcis est ilie celestis. Porro
si poete dicere licuit. trahit sua
quemq uoluptas. ñ necessitas
sed uoluptas. non obligatio s

Expanded text:
quam recessi. In terra non tangebat quam recessi. In terra non tangebat stantem, quomodo tangeret ad Patrem ascendentem? Sic tamen, sic se tangi voluit: sic tangitur ab eis a quibus bene tangitur, ascendens ad Patrem, manens cum Patre, aequalis Patri. 4. Inde et hic si advertis, Nemo venit ad me, nisi quem Pater attraxerit. Noli te cogitare invitum trahi: trahitur animus et amore. Nec timere debemus ne ab hominibus qui verba perpendunt, et a rebus maxime divinis intelligendis longe remoti sunt, in hoc Scripturarum sanctarum evangelico verbo forsitan reprehendamur, et dicatur nobis, Quomodo voluntate credo, si trahor? Ego dico: parum est voluntate, etiam voluptate traheris. Quid est trahi voluptate? Delectare in Domino, et dabit tibi petitiones cordis tui . Est quaedam voluptas cordis, cui panis dulcis est ille coelestis. Porro si poetae dicere licuit, « Trahit sua quemque voluptas » ; non necessitas, sed voluptas; non obligatio, sed
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo istã soluimꝰ questio¬
nem.nemo uenit ad me.nisi
pater qui misit me attraxe¬
rit eum: Si trahitur ait. aliqͥs.
inuitus uenit. Si inuitus ue¬
nit: nec credit. Si ñ credit: nec
uenit. Don enĩ ad xp̃m am.¬
bulando currimus. sed e̾den¬
do÷ nec motui corporis. sed uo¬
luntate cordis accedimꝰ. Ides
illa mulier que fimbriã det¬
git. magis detigit: quã tus¬
ba que pressit. Ideo dñs a¬
xit. Quis me tetigit: E
mirantes discipłi. dixerunt.
Turba te comprimit: et di¬
cis. quis me tetigit: Et ille
repeciuit: tetigit me aliquis. Illa
cangit: curba premit. Quid ẽ te¬
tigit: nisi credidit: Unde et
mulieri illi post resurrectionẽ
cdixit. uolenti se mittere ad pe¬
des eius. Noli me tangere: non¬
dum enĩ ascendi ad patrẽ meũ.
Quod uides. hoc solũ me esse
putas: noli me tangere. Quid
est hoc: Solũ me esse putas qđ
tibi appareo: noli sic credere:
boc ẽ. noli me tangere: nondũ
enĩ ascendi ad patrẽ meũ. Di¬
bi ñ ascendi: naminde num¬

Expanded text:
quomodo istam solvimus quaestionem, Nemo venit ad me nisi Pater qui misit me, traxerit eum? 3. Si trahitur, ait aliquis, invitus venit. Si invitus venit, nec credit; si non credit, nec venit. Non enim ad Christum ambulando currimus, sed credendo: nec motu corporis, sed voluntate cordis accedimus. Ideo illa mulier quae fimbriam tetigit, magis tetigit quam turba quae pressit. Ideo Dominus dixit, Quis me tetigit? . Et mirantes discipuli, dixerunt: Turbae te comprimunt, et dicis, Quis me tetigit? Et ille repetivit: Tetigit me aliquis. Illa tangit, turba premit. Quid est tetigit, nisi credidit? Unde et mulieri illi post resurrectionem dixit volenti se mittere ad pedes ejus: Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem . Quod vides, hoc solum me esse putas; noli me tangere. Quid est? Hoc solum me esse putas quod tibi appareo, noli sic credere: hoc est, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem; tibi non ascendi, nam inde nun
Abbreviated transcription (Latin):
In principio erat uerbũ. Non
in principio deus fecit uer¬
bum: quomodo in pͥncipio
deus fecit celũ et terram. Ec¬
ce quia ñ est creatura. Disce
trahi ad filiũ a patre: doceat
te pater: audi uerbũ eius:
Quod uerbum eius inquis
aucdio: In principio erat
uerbũ: non factum ẽ sederat.
et uerbũ erat apud dm̃: et
deus erat uerbũ. Quomodo
homines in carne constituti.

Expanded text:
In principio erat Verbum. Non, In principio fecit Deus Verbum; quomodo, In principio fecit Deus coelum et terram : ecce quia non est creatura. Disce trahi ad Filium a Patre; doceat te Pater, audi Verbum ejus. Quod Verbum ejus, inquis, audio? In principio erat Verbum; non factum est, sed erat: Et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Quomodo ho
Abbreviated transcription (Latin):
test nolens: accipere sacram̃¬
tum potest nolens: credere ñ
potest nisi uolens. Si corpore
crederet᷑: fieret in nolentib. S
ñ corpore creditur. Apłm au¬
di. E orde creditur ad iusticiã.
Et quid sequitur: Ore autẽ
confessio fit ad salutem. De ra¬
dice cordis: surgit ista cõfessio.
Aliquando audis confitentẽ
et nescis credentem. Sed nec de¬
bes uocare confitentem:quem
iucdicas ñ credentem. Hoc este¬
nim confiteri: dicere quod ha
bes in corde. Si aũt aliud ĩ cor¬
de habes. aliud dicis: loqueris.

Expanded text:
test nolens, accipere Sacrametest nolens, accipere Sacramentum potest nolens: credere non potest nisi volens. Si corpore crederetur, fieret in nolentibus: sed non corpore creditur. Apostolum audi: Corde creditur ad justitiam. Et quid sequitur? Ore autem confessio fit ad salutem . De radice cordis surgit ista confessio. Aliquando audis confitentem, et nescis credentem. Sed nec debes vocare confitentem, quem judicas non credentem. Hoc est enim confiteri, dicere qubes in corde. Si autem aliud in corde habes, et aliud dicis, loqueris,
Abbreviated transcription (Latin):
nem qui de celo descendit:
hortans ut credamus in eũ.
Credere enĩ in eũ: hoc ẽ man¬
ducare panẽ uiuũ. Qui cre¬
dit: manducat. Inuisibilit¬
enĩ saginatur. qͥa inuisibilit
renascitur. Infans intus ẽ. no¬
uus intus ẽ: ubi nouellatur.
ibi satiatur. Quid ergo talib¬
iħc murmurantib respondit:
Dolite murmurare inuicem.
Tanquã dicens. Scio quare ñ
esuriatis: et istum panẽ non in¬
telligatis. neq queratis. Nolite
murmurare inuicẽ. Nemo
potest uenire ad me: nisi pat̃
qui misit me traxerit eũ. Ma¬
gna gr̃e commendatio. Nemo
uenit: nisi tractus. Quem tra¬
hat. et quẽ non trahat:quare
illũ trahat. et illũ non trahat:
noli uelle iudicare. si ñ uis erra¬
re. Semel accipe. et intellige.
Dondũ traheris: ora ut traha¬
ris. Quid hic dicimus fratres:
Si trahimur ad xp̃m. ergo in¬
uiti credimus: ergo uolentia
adbibetur. ñ uoluntas excita¬
tur. Intrare quuisqͣm eccłam po¬
test nolens. accedere ad altare po¬

Expanded text:
nem qui de coelo descendit, hortans ut credamus in eum. Credere enim in eum, hoc est manducare panem vivum. Qui credit, manducat; invisibiliter saginatur, quia invisibiliter renascitur. Infans intus est, novus intus est: ubi novellatur, ibi satiatur. 2. Quid ergo talibus murmurantibus respondit Jesus? Nolite murmurare ad invicem. Tanquam dicens, Scio quare non esuriatis, et istum panem non intelligatis neque quaeratis. Nolite murmurare ad invicem: nemo potest venire ad me, nisi Pater qui misit me, traxerit eum. Magna gratiae commendatio! Nemo venit nisi tractus. Quem trahat et quem non trahat, quare illum trahat et illum non trahat, noli velle judicare, si non vis errare. Semel accipe, et intellige: nondum traheris? ora ut traharis. Quid hic dicimus, fratres? Si trahimur ad Christum, ergo inviti credimus; ergo violentia adhibetur, non voluntas excitatur. Intrare quisquam ecclesiam potest nolens, accedere ad altare po
Abbreviated transcription (Latin):
cut dicit etiam apłs paulus.
illuminauerit occulta dene¬
brarũ. et manifestauerit cogi¬
tationes cordis. ut laus sit uni¬
cuiq a deo: tunc presenti tali
die lucerne ñ erunt necessa¬
rie. Non legetur nob̾ propħa.
ñ aperietur codex apłi: non re¬
quiremus testimoniũ iohãnis:
ñ ipso indigebimus erigłio. Er¬
go omnes seripture tollentur
de medio. que nobis in huiuᷤ
scłi nocte tanquã lucerne accẽ¬
debantur: ne intenebris rema¬
neremus. Istis omnib subla¬
dis. ne quasi nobis luceant in¬
digentib. et ipsis hominibꝰ
dei per quos hec ministrata
rũ clarũq uidentib ÷ remo¬
tis ergo his adrumentis. quid
uidebimus: Tinde pascitur
mens nostra:. Tnde obtutͥ
ille letabitur: Unde erit il¬
lud gaudiũ. quod nec oculus

Expanded text:
cut dicit etiam apostolus Paulus, illuminaverit occulta tenebrarum, et manifestaverit cogitationes cordis, ut laus sit unicuique a Deo ; tunc praesente tali die lucernae non erunt necessariae: non legetur nobis Propheta, non aperietur codex Apostoli, non requiremus testimonium Joannis, non ipso indigebimus Evangelio. Ergo omnes Scripturae tollentur de medio, quae nobis in hujus saeculi nocte tanquam lucernae accendebantur, ne in tenebris remaneremus: istis omnibus sublatis, ne quasi nobis luceant indigentibus, et ipsis hominibus Dei, per quos haec ministrata rum clarumque videntibus, remotis ergo his adjumentis quid videbimus? unde pascetur mens nostra? unde obtutus ille laetabitur? unde erit illud gaudium quod nec oculus
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃ianis. qͣnoo audiũt dici xp̃iano. dic nõ
pati nolũt. Nã uidete qͣlia faciũt . ⁊ qͣlia
patiunt᷑. Occidũt aĩas: affliguut᷑ in corpõ¬
rei sẽpiternas mortes faciũt: & tẽporales
se ꝑpeti conquerunt᷑. Et tam̃ qͥ sas pa¬
tiuint᷑. ꝓferũt nobis nescio quos in ꝑsecu¬
tione suos mnr̃es. Ecce marreliꝰ de petr̃a
p̃cipitatus ÷. ecce denatꝰ bagagensis inpu¬
teũ missꝰ ẽ: qͣndo. potestates romane talia
supplicia de creuert̃: ut p̃cipitarent᷑. ho¬
mines. Qͥd aut̃ respondẽt nr̃is qͥd sit ges¬
tũ nescio. T̃am̃ quid tradẽt nr̃i ᷤ qt ipsi se

Expanded text:
Christianis? quando audiunt dici Christiano: Dic non Christianis? quando audiunt dici Christiano: Dic non pati nolunt. Nam videte, qualia faciunt, et qualia patiuntur; occidunt animas, affliguntur in corpore; sempiternas mortes faciunt, et temporales se perpeti conqueruntur. Et tamen quas patiuntur? Proferunt nobis nescio quos in persecutione suos martyres. Ecce Marculus de petra praecipitatus est: ecce Donatus Bagaiensis in puteum missus est. Quando potestates Romanae talia supplicia decreverunt, ut praecipitarentur homines? Quid autem respondent nostri? Quid sit gestum nescio: t
Abbreviated transcription (Latin):
de igne liberare. Ꝙ nolũt ut seuiãt reges
xp̃iani. qͥa ex sufflat᷑ xp̃c. a qͦ nõ tres pueri
s orbis terrarũ cũ ipsis regibꝰ a gehẽnarũ
igne liberat᷑. Nã tres illi pueri fr̃s meĩ. li¬
berati st̃ ab igne tẽporali. Numqͥd nõ ip
se ͤ ls machabeoꝵ: qui ⁊triũ pueroꝵ. illoᷤᷤ
ab ignie liberauit: illi in torm̃tis igneis cor¬
pore defecert̃. s in legitimis mandatis
aĩo ꝑmansert̃. Illi aꝑte liberati. illi oc¬
culte coronati st̃. Plus ÷ lib̾ari de flãma ge¬
Fhẽnarũ: quã de farnace potestatis huma¬
nȩ. Si gͦ nabucodonõsor laudauit ⁊ p̃dica¬
uit ⁊ głam dedit dõ. qr liberauit de ig¬
ne tres pueros: i tantã głam dedit ut
decretũ mitteret ꝑ regnũ siũ. Quicũq¬
dixerĩt blasphemã in dm̃ sidiac misac &
ab denago in interitũ erũt⁊domꝰ eoꝵ in¬
dẽt. xp̃m aquo liberati sũt exsufflari in

Expanded text:
de igne liberare. Et nolunt ut seviant regesde igne liberare. Et nolunt ut seviant regesfflatur, a quo non tres pueri, sed orbis terrarum cum ipsis regibus a gehennarum igne liberatur? Nam tres illi pueri, fratres mei, liberati sunt ab igne temporali. Numquid non ipse est Deus Machabaeorum, qui et trium puerorum? Illos ab igne liberavit: illi in tormentis igneis corpore defecerunt, sed in legitimis mandatis animo permanserunt. Illi aperte liberati sunt, illi occulte coronati sunt . Plus est liberari de flamma gehennarum, quam de fornace potestatis humanae. Si ergo Nabuchodonosor rex laudavit et praedicavit et gloriam dedit Deo. quia liberavit de igne tres pueros, et tantam gloriam dedit, ut decretum mitteret per regnum suum, Quicumqdixerit blasphemiam in Deum Sidrac, Misac, et Abdenago in interitum erunt, et dent Christum, a quo liberati sunt, exsufflari in
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ redderẽt rationẽ de imꝑio suo dõ. In¬
tendat caritas ur̃a quid dicã qr ꝑtinet
hoc ad reges scłi xp̃i anos. ut tẽporibꝰ suis
paccatam uelĩt matrẽ suã ȩccłiã un¬
de sp̃aliter nati sũt: Legimꝰ damielis uisioni᷑:
igesta ꝓpħica. T̃res pueri inigne laudaue¬
rũt dm̃ ssluratꝰ ẽ nabucodonosor rex. Lau¬
dantes pucͥros: ⁊ circa eos ignẽ ĩr nocentẽ:
q cũ ãmiratꝰ e̾e̾t qͥd ait nabuccodonosor
rer. Non uł iuds uł circũcis ille qͥ statuã¬
suã erexerat. ⁊ad eã adorandã om̃s coͤge¬
rat᷑: tam̃ laudisꝰ triũ pueroꝵ cõmotus.
ubi uidit maiestatẽ dĩ p̃sentis in igne qͥd
ait  ł ego tepons decretũ om̃ibꝰ tribub̾
ilingiis in om̃i terra: quale decretũ. Qui¬
cũꝙ dix̾ĩt blasphemiã ui dm̃ sydrac. misac
& abdenago inuiteritũ erũt:⁊ domꝰ eoꝵ in
ꝑditionẽ. Ecce quomͦ seuit rex aliengena nẽ
blasphemet᷑ d̃s̃ ifrł qr potuit tres puero ᷤᷤ

Expanded text:
 redderent rationem de imperio suo Deo? Intendat Charitas vestra quid dicam, quia pertinet hoc ad reges saeculi christianos, ut temporibus suis pacatam velint matrem suam Ecclesiam, unde spiritualiter nati sunt. Legimus Danielis visiones et gesta prophetica. Tres pueri in igne laudaverunt Dominum: miratus est Nabuchodonosor rex laudantes Deum pueros, et circa eos ignem innocentem; et cum admiratus esset, quid ait Nabuchodonosor rex, non vel Judaeus vel circumcisus, ille q ad eam adorandam omnes coegerat; tamen laudibus trium puerorum commotus, ubi vidit majestatem Dei praesentis in igne, quid ait? « Et ego proponam decretum omnibus tribubus et linguis in omni terra. » Quale decretum? « Quicumque dixerint blasphemiam in Det Abdenago, in interitu erit et domus ejus in dispersione. Ecce quomodo rex alienigena sevit, ne blasphemetur Deus Israel, qui potuit tres pueros
Abbreviated transcription (Latin):
nũ ẽ tepiationibꝰ in rebꝰ ꝓsꝑis ne extollat.
ui rebꝰ aduerfis ne frangat: qui t̾ dedit
felicitatẽ husꝰ scłr ad cõsolationẽ tuã
dedit nõ ad tẽptationẽ. kursꝰ qui te fla¬
gellauerit in isto scło. ad em̃dationẽ non
ad clãpnationẽ facit. Ferto patrẽ erudi¬
entẽ. ne sentias iudicẽ punientẽ. Hec co¬
tidie dicimꝰ uobis ⁊ sepe dicenda sũt quia

Expanded text:
num est tentationibus; in rebus prosperis ne extollat, num est tentationibus; in rebus prosperis ne extollat, in rebus adversis ne frangat. Qui tibi dedit felicitatem hujus saeculi, ad consolationem tuam dedit, non ad corruptionem. Rursus qui te flagellat in isto saeculo, ad emendationem, non ad damnationem facit. Ferto patrem erudientem, ne sentias judicem punientem. Haec quotidie dicimus vobis, et saepe dicenda sunt, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Paratꝰ ẽ ignosc̾e reis s agnoscentibꝰ. puire autem
defendentes se et uistos se iactantes et
putantes se esse aliquid cum nichil sint:
Indilectione aut̃ etꝰ ⁊ in miscd̃ia eiꝰ qui am¬
bulat Uiã liberatꝰ ab illis letalibꝰ ⁊ gran¬
dibꝰ peccatis qualia sũt facinora. homĩei¬
dia. furta. adulteria ꝓpter illa que minu¬
ta uident᷑ eẽ peccata lingue.aut cogita¬
tionũ aut imoderationis in rebꝰ cõcessis
facit ueritatẽ cõtessigne. et uenit ad lu¬
cẽ in opibꝰ bonis. qm̃ ᷑ ĩninuta płaͣ peccata
si negligaut᷑ occidũt. Minutȩ sũt guite
qͣue fluminadᵈ  mplẽt. Minuta sũt grana
harene. s si multa arena ĩponat᷑ p̃mit atq
obprimit. Hoc facit sentina neglecta qd̾
facit Auctꝰ irruẽs. Paulatĩ ꝑresentiã in¬
trat: s diu intrando &e nõ exhauriendo
mergit nauẽ. Quid ÷ aut̃ exhaurre nͥseꝑsolli¬
m̃do. penitẽdo. iennando. tribuendo. ig

Expanded text:
Paratus est ignoscere, sed agnoscentibus; punire autem Paratus est ignoscere, sed agnoscentibus; punire autem defendentes se, et justos se jactantes, et putantes se esse aliquid, cum nihil sint. In dilectione autem ejus et in misericordia ejus qui ambulat, etiam liberatus ab illis lethalibus et grandibus peccatis, qualia sunt facinora, homicidia, furta, adulteria; propter illa quae minuta videntur esse peccata linguae, aut cogitationum, aut immoderationis in rebus concessis, facit veritatem confessionis, et venit ad lucem in operibus bonis: quoniam minuta plura peccata si negligantur, occidunt. Minutae sunt guttae quae flumina implent: minuta sunt grana arenae; sed si multa arena imponatur, premit atque opprimit. Hoc facit sentina neglecta, quod facit fluctus irruens: paulatim per sentinam intrat; sed diu intrando et non exhauriendo, mergit navim. Quid est autem exhaurire, nimendo, jejunando, tribuendo, ign
Abbreviated transcription (Latin):
arguant᷑ oꝑa ełꝰ mala quȩ diligit. Qui au¬
tẽ facit ueritatẽ. accusat inse mala sua:
nõ sibi parcit. nõ sibi ignoscit. ut d̃s ig¬
noscat: qr qd̾ uult ut d̃s ignoscat. ipse ag¬
noscit. Ꝙ uenit ad lutẽ cuu glas agit
qd illi qͥd inse od̃isse ostenderit. Bicit dõ.
Auerte faciẽ tuã a percatis meis. Qł qua fis
nosco. ⁊ peccatũ meũ contra me ẽ semꝑ :
Sit ante te. qd̾ non uis ẽẽ ante dm̃. Si au¬
tẽ post te feceris peccatũ tuũ. retorquet
tͥ illd̾ ds̃ aute od̾os tuos: ⁊ tuẽ retoruet:
quando iã penitentie fructꝰ nullꝰ erit
Currite ne tenebre uos. cõprehendãt fr̃s¬
mei: et̃ eiugilate ad salutem utam. Eiugila¬
te dũ tempus est ⁊ ullus recaroetur a demplo
dei: millꝰ retardetur ab ope dñi: Nullꝰ auooet᷑
ab oratione ꝯtinu: milł a solita deuotione frau¬
det᷑ Eiugilate gͦ dũ dies ẽ: lucet dies: dꝰ ẽ dies

Expanded text:
arguantur opera ejus mala quae diligit. Qui auarguantur opera ejus mala quae diligit. Qui autem facit veritatem, accusat in se mala sua; non sibi parcit, non sibi ignoscit, ut Deus ignoscat: quia quod vult ut Deus ignoscat, ipse agnoscit, et venit ad lucem; cui gratias agit, quod illi quid in se odisset ostenderit. Dicit Deo, Averte faciagnosco et peccatum meum contra me est semper. Sit ante te quod non vis esse ante Deum, si autem post te feceris peccatum tuum, retorquet tibi illud Deus ante oculos tuos, et tunc retorquet, quando jam poenitentiae fructus nullus erit: currite ne tenebrae vos comprehendantmei: evigilate ad salutem vestram, evigilate dum tempus est; nullus retardetur a templo Dei, nullus retardetur ab opere Domini, nullus avocetur ab oratione continua, nullus a solita devotione fraudetur. Evigilate ergo cum dies est: lucet dies, Christus est dies.
Abbreviated transcription (Latin):
Quid hoc: quoꝵ enĩ erãt bona oꝑas Hon¬
ne uenisti ut iustifices impios. S dile¬
xerũt inqͥt magis tenebras quã lucẽ. Ibi
posuit uĩ. Multi enĩ dilexert̃ peccata
sua. multi cõfessi sũt peccata sua. Quia
do facit. Accusat d̃s peccata tua. Si & tu
accuses. conuingeris dõ. Quasi duȩ res st̃.
qd̾ fecisti: ut ds̃ saluet qd̾ fecit. O portet
ut oderis inte opꝰ tuũ: ⁊ ames inte opꝰ
dĩ. Gũ aut̃ ceꝑit tͥ displicere qd̾ fecisti. in¬
de incipuĩt bona oꝑa tua. qr accusas
sio ẽ oꝑũ maloꝵ. Facis ueritatẽ: ⁊ uenis
ad lucẽ. Q uid ÷ facis ueritatẽ: nõ te pal¬
pas. mõ tͥ blandiris: nõ tͥ adularis ñ cdiciᷤ
iustꝰ sũ cũ sis iniqͦ: uincrpis facere uerita¬
tẽ. Uenis aut̃ ad lucẽ. ut manifestent᷑ oꝑa
tua. qr in dõ sũt facta. Quia ⁊ hoc ipsũ qd̾
t̾ displicuit peccatũ tuũi: nõ tͥ displice¬
odit ãmouentẽ lucẽ: ⁊ fugit eã. ut non

Expanded text:
 hoc? Quorum enim erant opera bona? Nonne venisti ut justifices impios? Sed dilexerunt, inquit, tenebras magis quam lucem. Ibi posuit vim; multi enim dilexerunt peccata sua, multi confessi sunt peccata sua: quiaDeo facit. Accusat Deus peccata tua: si et tu accuses, conjungeris Deo. Quasi duae res sunt, od fecisti, ut Deus salvet quod fecit. Oportet ut oderis in te opus unum, et ames in te opus Dei. Cum autem coeperit tibi displicere quod fecisti, inde incipiunt bona opera tua, quia accusas sio est operum malorum. Facis veritatem, et venis ad lucem. Quid est, facis veritatem? Non te palpas, non tibi blandiris, non te adulas. Non dicis, Justus sum, cum sis iniquus, et incipis facere veritatem. Venis autem ad lucem, ut manifestentur opera tua, quia in Deo facta sunt: quia et hoc ipsum, quod tibi displicuit peccatum tuum, non tibi displiceodit admonentem lucem, et fugit eam, ut non