comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
est. tollit distuncões nchil de diuidendob ⁊ parciendo
tocet nõ quõ efticiatur ꝯcludaturq rõ eradit. Nonqua
uiei capciosa soluantur ambigua distingãtur oñdit
Iudicia reꝵ insensib poit̾ quib si semel aliꝙͣ falsip
nero ꝓbatũ sit sblatũ ẽẽ om̃e iudiciũ ueri ⁊ falsi pu¬
tat. Contirmat aut illud uł mac̃ie ꝙ ip̃a nͣa ur
ait ille scistat ⁊ ꝓbet idest uoluptatem⁊⁊ tolorem
ad hoc ⁊ que sequam ͦ ⁊ q̃ fugiamꝰ recert ora orir¬
anstippi est acyrenaycis q meliꝰ liberiꝰ q deffendi e
tũ eiusmoi eẽ idico ut nchũ hoiẽ iudeatꝰ ĩdigimꝰ ad
maiora eñ quedam nos na genut ⁊ ꝯformauitut
nichil quitẽ uidetur ac fieriꝰ pot̾ ut eirem. S ita pr¬
sus existimo ueq eũ torquatũ qui hec pͥmus cogno¬
mẽ ĩuen̾it aut torquẽ illũ hosti detraxisse ut aliqua
ex eo ꝑciperet corpore uoluptatẽ aut cũ latinis pex¬
tio ꝯsulatu ꝯfluxisse apud ueserĩ ip̃ uoluptatẽ. Qd

Expanded text:
est. tollit definitiones, nihil de dividendo ac partiendo docet, non quo modo efficiatur concludaturque ratio tradit, non qua via captiosa solvantur ambigua distinguantur ostendit; iudicia rerum in sensibus ponit, quibus si semel aliquid falsi pro vero probatum sit, sublatum esse omne iudicium veri et falsi putat. Confirmat autem illud vel maxime, quod ipsa natura, ut ait ille, sciscat et probet, id est voluptatem et dolorem. ad haec et quae sequamur et quae fugiamus refert omnist a Cyrenaicisque melius liberiusque defenditur, tamen eius modi esse iudico, ut nihil homine videatur indignius. ad maiora enim quaedam nos natura genuit et conformavit, ut mihi quidem videtur. ac fieri potest, ut errem, sed ita prorsus existimo, neque eum Torquatum, qui hoc primus cognomen invenerit, aut torquem illum hosti detraxisse, ut aliquam ex eo perciperet corpore voluptatem, aut cum Latinis tertio consulatu conflixisse apud Veserim propter voluptatem; quod
Abbreviated transcription (Latin):
tenuitas uictꝰ. m. curii sequebatur. Quid duo propugnacula¬
belli pugnici. Gn .m. ⁊ p. scipionis qui cartagiẽ aduentũ corporib suis
interducendũ putauerũt. Quid africanꝰ maior quid inmor. quid inter
horũetates interictus cato. Quid ĩnum̾abiles alii. Nã domesticis exem¬
plis habundamꝰ putamꝰ nos illos au cogitasse quicꝙͣ in uita sibi ẽẽ ex¬
petendũ nisi quid laudabile eẽt et preclarũ uid̾e̾tur. uenient igitur
marmoreis in tectis ebore auroq fulgẽtib qui signis / qui tabulis/ qui
celato auro et argento / qui cormthis opib habũdat an gai fabricii n
chil hũit eoꝵ et nichil habe̾ uoluit se malueruit similes atq hos quidẽ¬

Expanded text:
tenuitas victus M'. Curii sequebatur? quid duo propugnacultenuitas victus M'. Curii sequebatur? quid duo propugnaculbelli Punici, Cn. et P. Scipiones, qui Karthaginiensium adventum corporibus suis intercludendum putaverunt? quid Africanus maior? quid minor? quid inter horum aetates interiectus Cato? quid innumerabiles alii? - nam domesticis exemplis abundamus -: cogitassene quicquam in vita sibi esse expetendum nisi quod laudabile esse et praeclarum videretur? veniant igitur marmoreis tectis ebore et auro fulgentibus, qui signis, qui tabulis, qui caelato auro et argento, qui Corinthiis operibus abundant, an C. Fabricii, qui nihil habuit eorum, nihil habere voluit, similis mal
Abbreviated transcription (Latin):
aut epulaꝵ ad uoluptates. Ponite añ oculos unũ ꝙͣq regum
uultis a romulo inciꝑe. uultis post libam ciuitatẽ ab ip̃is qui
liberauerũt. Quib tandẽ romulus gradib ascendit in celũ his¬
neq isti bona appellant. an reb gestis atq uirtutib. Quod nĩmis
põpiliꝰ miꝰ ne gratas dus ĩmortalib capedines ac fictiles uri¬
las fuisse ꝙͣ delicatas alioꝵ pateras arbitramur. Omitto reliqͦs
sũt eñ omnes pares int̾ se pret̾ suꝑbũ. Brutũ si quid roget quo
egerit in prĩa liban̾da si quis reliquos itẽ eiusdẽ cõcilii socios qͥd
expectauerint quid secuti sint nũquid existet cui uoluptas cui di¬
uicie cui deiq pret̾ officiũ fortis et eciam magni uiri quidquid
aliid propositum fuisse ideatur. Que res ad necem porsẽne qui
Q mutium impulit sine ulla spe salutis sue. Que us coclẽ te¬
nuit contra onĩs hostiũ copias. Quid continẽcia fabricii. Quid

Expanded text:
aut epularum ad volaut epularum ad volvoltis a Romulo? voltis post liberam civitatem ab iis ipsis, qui liberaverunt? quibus tandem Romulus gradibus escendit in caelum? iisne, quae isti bona appellant, an rebus gestis atque virtutibus? quid? a Numa Pompilio minusne gratas dis inmortalibus capudines ac fictilis urnulas fuisse quam felicatas Saliorum pateras arbitramur? omitto reliquos; sunt enim omnes pares inter se praeter Superbum. Brutum si qui roget, quid egerit in patria liberanda, si quis item reliquos eiusdem consilii socios, quid spectaverint, quid secuti sint: num quis exsistat, cui voluptas, cui divitiae, cui denique praeter officium fortis et magni viri quicquam aliud propositum fuisse videatu. Muclum impulit, sine ulla spe salutis suae? Quae vis Horatit in armatas hostium copias? quid continentia C. Fabricii, quid
Abbreviated transcription (Latin):
non bonꝰ. Atq ista oĩa talia uidemus. ut eciã improbi hẽant et ut
dicam si quis pecus aut suꝑlectilẽ amisent. Nec nõ sepe illum sa¬
cũ patriã plenã cepisset hostiũ ceteri itaq fugen̾t ut multa de suis
reb asportarẽt. Cũ eẽt ãmouitꝰ a quodã ut idem ip̃e face̾t. Ego u̾o
inquit facio. Nam oĩa mecũ porto mea. Ille hec ludibria fortune
nec sua quidẽ putauit q̃ nos appellamꝰ eciam bona. Quid est igitur
aliquis qu̾ere bonũ si quid fit recte et honeste et cũ iurtute est id
plorũ cũ lencius disputantur. uita atq fcĩs illustrãda sũt sũmoꝵ¬
uiroꝵ hec q̃ uerbis subtilib ꝙͣ satis ẽ disputari uidentur. Quero eĩ
a uobis nũ illam cogitacõnem huĩsse uideantur hii qui hanc rem¬
p tam p̃clare fundatã nobis rełĩquerũt. auri aut argenti ad aua¬
riciam aut amenitatũ ad delectacionẽ. Aut superlectilis ad delicias

Expanded text:
non bonus? atqui ista omnia talnon bonus? atqui ista omnia taldicam, si quis pecus, aut supellectilem amiterit. A testimcum patriam Prienem cepisset hostis, ceterique ita fugerent, ut multa de suis rebus secum asportarent: cum esset admonitus a quodam, ut idem ipse faceret: Ego vero, inquit, facio. Nam omnia mea porto mecum: Illa haec ludibria fortunae, ne sua quidem putavit, nos appellamus etiam bona. Quid est igitur, quaeret aliquis, bonum? si quid recte sit, et honeste, et cum virtute, id plorum lentius disputantur. Vita atque factis illustranda sunt summobtilius, quam satis est, disputari videntur. Quaero enim a vobis, num ullam cogitationem habuisse videantur ii, qui hanc remp. tam praeclare fundatam nobis reliquerunt, aut auri, aut argenti ad avaritia, aut amoenitatum ad delectationem, aut supellectilis ad delicias,
Abbreviated transcription (Latin):
poni possit quasi miuerua illa sidie. S tamẽ ut ex eadẽ officina ex¬
acticoꝵ hom̃i disputacionib nõ ex meo sensu deprõta hec uidea¬
tur orõ. dicã tñ quod sencio. Et eam dicã breuius ꝙͣ res tanta dici
possit. Nũquã hertule ego neq peciũas istoꝵ. neq recta magnifica
neq opes neq impena neq eas quib maxime astricti sũt uoluptate
in reb bonis aut expetendis ẽẽ dixi. Quippe cũ uiderẽ hoĩes reb his
diuicus cutũfluentib et tamẽ desiderare maxĩe quib habundarent
Neq enĩ umꝙͣ expletus ueq saciatꝰ cupiditatis satis neq solũ ea q̃
Qui hec ĩbecilla et comutabilia menbrã peciuue uerbo bona puta¬
uerunt appellanda ẽẽ cũ re ac fcĩs longe alit̾ iudicassent. Potest ne
bonũ ciuꝙͣ malo ẽẽ. aut potest quisꝙͣ in habũdancia bonoꝵ ꝙ ip̃e eẽt

Expanded text:
poni possit, quasi Minerva illa Phidiae, sed tamen, ut ex eadem officina exponi possit, quasi Minerva illa Phidiae, sed tamen, ut ex eadem officina exSocraticorum hominum disputationibus, non ex meo sensu deprompta haec videatur oratio; dicam quod sentio tamen et dicam brevius quam res tanta dici potest. numquam hercule ego neque pecunias istorum neque tecta magnifica neque opes neque imperia neque eas, quibus maxime astricti sunt, voluptates in bonis rebus aut expetendis esse duxi, quippe cum viderem rebus his circumfluentis ea tamen desiderare maxime, quibus abundarent; neque enim umquam expletur nec satiatur cupiditatis sitis, neque solum ea qui qui haec inbecilla et conmutabilia pecuniae membra verbo bona putaverunt appellanda, cum re ac factis longe aliter iudicavissent. potestne bonum cuiquam malo esse aut potest quisquam in abundantia bonorum ipse esse
Abbreviated transcription (Latin):
de caritate prĩe stoice solet oratornis uõ ornamẽtis adhibitis dic̾e̾. Ego tibi
illa ip̃a que uix in gnignasus et in ocio stoici probant ludens cõieci ĩ cõmu¬
nes locos q̃ quia sunt amirabilia cõtraq opimonẽ oĩm ab ipĩs eciã para¬
doxa appellantur. Temptare uolui possent ne perferri in lucẽ idest ĩ forũ
et ita dici ut probarẽtur et an alia quedã eẽt erudita. alia popularis
oro. eoq hos locos scripsi libencius ꝙ michi ista paradoxa q̃ appellantur ma¬
xĩe uidentur ẽẽ sociata longe q uerissima. Accipies igitur hoc ꝑuũ opu¬
b qm̃ illud maioꝵ uigiliaꝵ munus in tuo noĩe apparuit. Et degu¬
stabis genus excercitacionũ quib uti cõsueui tum ea q̃ dicturꝰ in sco¬
lis. Eppyka ad nr̃m hoc oratorĩ trãfero dicendi genus. Hoc tamẽ o¬
pus in aptum ut referas nichil postulo. Non enĩ tale est ut ĩ arte

Expanded text:
de caritate patriae Stoice solet oratoriis ornamentis adhibitis dicere; ego tibi de caritate patriae Stoice solet oratoriis ornamentis adhibitis dicere; ego tibi illa ipsa, quae vix in gymnasiis et in otio Stoici probant, ludens conieci in communis locos. quae quia sunt admirabilia contraque opinionem omnium ab ipsis etiam para/doca appellantur, temptare volui possentne proferri in lucem id est in forum et ita dici, ut probarentur, an alia quaedam esset erudita, alia popularis oratio, eoque hos locos scripsi libentius, quod mihi ista para/doca quae appellant maxime videntur esse Socratica longeque verissima. accipies igitur hoc parvum opuam illud maiorum vigiliarum munus in tuo nomine adparuit, et degustabis genus exercitationum earum, quibus uti consuevi, cum ea, quae dicuntur in scholis qetikw=s, ad nostrum hoc oratorium transfero dicendi genus. hoc tamen opus in acceptum ut referas nihil postulo; non enim est tale, ut in arce
Abbreviated transcription (Latin):
sepe catonẽ auũculũ tuũ cũ senatu sentenciã diceret
locos graues e phĩa tractare abhorrẽtes ab hoc usu forensi
et publico. S dicendo cõsequi tm̃ ut illa eciã populo ꝓ¬
babilia ẽẽ udentur. Quod eo maius est illi ꝙͣ aut tibi
aut nobis quia nos e phĩa plus utimur que peꝑit dicendi copiã et ĩ quã
dicũtur ea que multũ non discrepant ab opinione populari. Cato aũt
prefectꝰ in ea sm̃a stoicus et ea sentit q̃ nõ plane probantur in uulgus et
est in ea he̾si que nullũ sequitur florem oiõnis. neq dilatat argumẽtũ¬
s minutis ĩ terogatiunculis quasi punctis quod proposuit efficit. S nichil
tam incredibile est ꝙ nõ dicendo fiat probabile. Nichil tam horridũ tã in¬
cultũ qd̾ nõ splendescat or̃one et tanꝙͣ excolatur. Quod cũ ita putarẽ
feci eciã audaciꝰ ꝙͣ ille ip̃e de quo loquor. Cato enĩ dũtaxat de magnitudi¬
ne animi de cõtinẽcia de morte de om̃i laude uirtutis de dus ĩmortalib

Expanded text:
epe Catonem, avunculum tuum, cum in senatu sententiam diceret, locos gravis ex philosophia tractare abhorrentis ab hoc usu forensi et publico, sed dicendo consequi tamen, ut illa etiam populo probabilia viderentur; quod eo maius est illi quam aut tibi aut nobis, quia nos ea philosophia plus utimur, quae peperit dicendi copiam et in qua dicuntur ea, quae non multum discrepent ab opinione populari, Cato autem, perfectus mea sententia Stoicus, et ea sentit, quae non sane probantur in volgus, et in ea est haeresi, quae nullum sequitur florem orationis neque dilatat argumentum: minutis interrogatiunculis quasi punctis quod proposuit efficit. sed nihil est tam incredibile, quod non dicendo fiat probabile, nihil tam horridum, tam incultum, quod non splendescat oratione et tamquam excolatur. quod cum ita putarem, feci etiam audacius quam ille ipse, de quo loquor: Cato enim dum taxat de magnitudine animi, de continentia, de morte, de omni laude virtutis, de dis inmortalibus,
Abbreviated transcription (Latin):
se ⁊ ꝯsentuus et siculis scibere fac̾e̾ is quidẽ sic̃ alias
S neq tũ docti tũ eraut ad quoꝵ iudiciũ elaboraret
⁊ st̃ illiꝰ scripta lemora ut urbanitas sũma appare¬
at doctrina mediocris. Ego aut̃ quẽ tumea lectorem
cũ cidte ne grecis quidẽ cedentẽ ĩ pħ̃ti audeami scribe¬
re: ꝙͣ ꝙ ate ipo id quidẽ facio ꝓuocatꝰ gra tissimo
mͥ libro quẽ ad me de uͥtute misisti. S ex eo credo qui¬
busdam usu ueuire ut oborreant a latinis qd̃ ĩtiderit
ĩinculta quedã ⁊ orita de malis grecis latine scripta
decerius. Quib ego assencior dũ mͦ de eisdẽ reb ne
grecos quidẽ legentos putent. Res uͦ bonas uerbis
electis grauiter oruate qz ditas quis nõ legat i
qui plane grecũ se dici uelit ut asceuola est p̾cor salu¬
tatus achenis albuciꝰ. Quẽ quidẽ locũ cũ uiłta uenu¬

Expanded text:
is quidem, sicut alia; sed neque tam docti tum erant, ad quorum iudicium elaboraret, et sunt illius scripta leviora, ut urbanitas summa appareat, doctrina mediocris. ego autem quem timeam lectorem, cum ad te ne Graecis quidem cedentem in philosophia audeam scribere? quamquam a te ipso id quidem facio provocatus gratissimo mihi libro, quem ad me de virtute misisti. Sed ex eo credo quibusdam usu venire, ut abhorreant a Latinis, quod inciderint in inculta quaedam et horrida, de malis Graecis Latine scripta deterius. quibus ego assentior, dum modo de isdem rebus ne Graecos quidem legendos putent. res vero bonas verbis electis graviter ornateque dictas quis non legat? nisi qui se plane Graecum dici velit, ut a Scaevola est praetore salutatus Athenis Albucius. quem quidem locum comit multa venu
Abbreviated transcription (Latin):
xiones ⁊ copulacoẽs ⁊ adexiones athomoꝵ int̾ se ex quo
efficetur mũdus. oñs q ꝑtes mũdi queq in co ecũt q̃
sine cã quo nichil turpiꝰ phisico ꝙͣ fieri quiꝙꝙͣ siue cã
dic̾e. ⁊ illũ uaͣlẽ oim̃ ponderũ ut ip̃e ꝯstituit eͥregione
ĩferiorẽ locũ petentiũ siue cã eripuit athonius. Nec tñ
id cuiꝰ cã ho ͨ fiuxerat assecutꝰ est. Nam si om̃s athomii
qiͣ ꝓiũtias a thomiis dare q̃ recte q̃ obliq̃ ferant᷑. Dem̃
eadẽ illa eithonioꝵ ĩ quo ⁊̃ democritꝰ ei at turbulenta¬

Expanded text:
xiones et copulationes et adhaesiones atomorum inter se, ex quo xiones et copulationes et adhaesiones atomorum inter se, ex quo efficeretur mundus omnesque partes mundi, quaeque in eo essent. Quae sine causa; quo nihil turpius physico, quam fieri quicquam sine ca naturalem omnium ponderum, ut ipse constituit, e regione inferiorem locum petentium sine causa eripuit atomis nec tamen id, cuius causa haec finxerat, assecutus est. nam si omnes atomi dquasi provincias atomis dare, quae recte, quae oblique ferantur, deinde eadem illa at
Abbreviated transcription (Latin):
Seciam auaiet cotidie q inter nos ea audiebanius conferebaurꝰ neq erat
rigere uult in quidẽ deprauare uideat. Ile achonios
herescant. Ex quo efficiant᷑ ea q̃ luit queq cerãtur
ne fere labitur ꝙͣ ꝙͣ ut̾usq cũ młta nõ probo tñ illud
in pͥuns ꝙ cũ ĩ reꝵ natura duoquerenda suit. unũ q̃
matena sit ex quo queq res efficiãtur. Alterũ q̃ is
sit que qͥdq efficiat de mã disseruerũt uiui ⁊ cam efi¬
ciendi reliuquerũt. S hoc ꝯ ͤ uiciũ / ille epicuri ꝓpͥe ru¬
me. Censent enĩ eadẽ illa indiuidua ⁊ solida ĩcorpora
ferri deorsum suo pondere ad linec̃. hũc naturalẽ eẽ
oñu corpoꝵ motũ. deinde ibidem hõ accutus cũ illuc
occurreret si oĩa deorsũ eregione ferent᷑. et ut dixi adi¬
neam uũꝙͣ fore ut athomos altera alterã posset actin¬
gere. Itaq actulit rem ꝯmẽtitiã / declinare dixit atho¬
nũ per paulũ quo nichil poss fieri iuiꝰ ita effici ꝯple¬

Expanded text:
etiam amaret, cotidieque inter nos ea, quae audiebamus, conferebamus, neque erat rigere vult, mihi quidem depravare videatur. ille atomos haerescant, ex quo efficiantur ea, quae sint quaeque cernantur, non fere labitur. quamquam utriusque cum multa non probo, tum illud in primis, quod, cum in rerum natura duo quaerenda sint, unum, quae materia sit, ex qua quaeque res efficiatur, alterum, quae vis sit, quae quidque efficiat, de materia disseruerunt, vim et causam efficiendi reliquerunt. sed hoc commune vitium, illae Epicuri propriae ruinae: censet enim eadem illa individua et solida corpora ferri deorsum suo pondere ad lineam, hunc naturalem esse omnium corporum motum. deinde ibidem homo acutus, cum illud occurreret, si omnia deorsus e regione ferrentur et, ut dixi, ad lineam, numquam fore ut atomus altera alteram posset attingere itaque   attulit rem commenticiam: declinare dixit atomum perpaulum, quo nihil posset fieri minus; ita effici comple
Abbreviated transcription (Latin):
eam disciplinã probant nõ soleant accuratiꝰ explica¬
ri.uerũ eĩ munire uolumꝰ nõ tãꝙͣ aduersaniũ aliquẽ
ꝯuiuicere. accurate aut̃ quodã. a .i. torquato hoĩe omĩ
doctina erudito defensa est epicuri sĩa de uoluptat
a me q ei responsũ. Eũ .C. triariꝰ ĩp̾mis grauis ⁊ do¬
ctus a dolescens ci disputacoi inf̾eẽt.: Iã cũ a me ĩcum¬
nũ salutandi cũ uterq ueniss panca pͦ uit̾ uos delicte

Expanded text:
probant, non soleat accuratius explicari; verum enim invenire volumus, non tamquam adversarium aliquem convincere. accurate autem quondam a L. Torquato, homine omni doctrina erudito, defensa est Epicuri sententia de voluptate, a meque ei responsum, cum C. Triarius, in primis gravis et doctus adolescens, ei disputationi interesset. nam cum ad me in Cumanum salutandi causa uterque venisset, pauca primo
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ad me accedis saluto chaere ĩ ꝙͣtite hic hostis un al¬
non queo. uude hoc sit tã in solens domestitaꝵ rerũ fa¬
stidiũ. 2 ion est oĩo hic docendi locus s ita seucio ⁊ sepe
disseru latinã linguã nõ mõ ĩoꝑemi ut uulgo puta¬
tarentur ullus orõiuus uł copiose uł elegantis oruat
deserussẽ mn uideri p̾sidiũ ĩ qͦ appło .ro. locatus simi de¬
beo ꝓfecto ꝙͣtũcũq possiuin eoq elaborare ut sint
opera studio labore in eodoctiores ciies mei. Nec cũ isti
tãtoꝑe pugnare qui greca legere malit/ mõ legant a¬
la ip̃a ne suuulent ⁊ hiis seruire qui uel utrisq licteris
uti uelunit. nel si suas hñt illas nõ magnope desiderẽt.
Qui ã alia malut scribi a ub̃ eqm ẽẽ debent. qd̾ ⁊ scri¬
pta młta sũt sicut plura meuiini e nrĩs ⁊ scribentu
bit nlła ad legendũ hiis ẽẽ pauciora. Q uid est eĩ ĩ u
uiũ quo suit oĩa bene inuendi recte q faciendi ꝯsci¬

Expanded text:
ue: 'chaere, Tite!' hinc hostis mi Alnon queo unde hoc sit tam insolens domesticarum rerum fastidium. non est omnino hic docendi locus; sed ita sentio et saepe disserui, Latinam linguam non modo non inopem, ut vulgo putat quem imitarentur, ullus orationis vel copiosae vel elegantis ornatus sse mihi videor praesidium, in quo a populo Romano locatus sum, debeo profecto, quantumcumque possum, in eo quoque elaborare, ut sint opera, studio, labore meo doctiores cives mei, nec cum istis tantopere pugnare, qui Graeca legere malint, modo legant illa ipsa, ne simulent, et iis servire, qui vel utrisque litteris uti velt scribi a nobis, aequi esse debent, quod et scripta multa sunt, sic ut plura nemini e nostris, et scribentur bit nulla ad legendum his esse potiora. quid est enim in vimum, quo sint omnia bene vivendi recteque faciendi c
Abbreviated transcription (Latin):
nis mnaestatis acq imꝑii. Quid .l. corquatꝰis q
ꝯsul cũ. C.ii. octanio fuit cũ illã seueritatẽ ĩ eofilio
adhibuit quẽ ĩ adopcione de sillano emãcipaueras
ut eum macedonũ legatis accusantib qd peciũas
ptorẽ ĩ ꝓuĩcia cepisle argueret̃ /cam ap̃ se dic̾e n¬
beret. req exutꝰ q pte audita ꝓmuĩniaret cũ nõ ra

Expanded text:
maiestatis atque imperii. quid? T. Torquatus, is qui consul cum Cn. Octavio fuit, cum illam severitatem in eo filio adhibuit, quem in adoptionem D. Silano emancipaverat, ut eum Macedonum legatis accusantibus, quod pecunias praetorem in provincia cepisse arguerent, causam apud se dicere iuberet reque ex utraque
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo discenciut. S certe ꝓbes eũ quẽ ego arbitror uuũ
iudisse uerũ maxĩs q errorib aios hoim liberaiussue
et oĩa tradidisse que ꝑtiuerẽt ad bene beateq muẽdũ
S existuno te sicut nr̃m triariũ minꝰ ab eo delectan
glexerit. Nam illud quidẽ adduci mĩe possũ ut ea q̃ sen¬
serit ille tibi nõ ueraude antur. uide ꝙͣtũ inꝙͣ fallere
puto m ͦ q̃ dicat ille bene noris nͥ nͥphedrum ĩꝙͣtun

Expanded text:
rbitror unum vidisse verum maximisque erroribus animos hominum liberavisse et omnia tradidisse, quae pertinerent ad bene beateque vivendum. sed existimo te, sicut nostrum Triarium, minus ab eo delectari, glexerit. nam illud quidem adduci vix possum, ut ea, quae senserit ille, tibi non vera videantur. Vide, quantum, inquam, fallare, puto, modo quae dicat ille bene noris. Nisi mihi Phaedrum, in
Abbreviated transcription (Latin):
uitus. Quid ualet igitur illa eloquẽtissimi uiri .l. crassi co¬
piola magis ꝙ̃ sapiens or̃õ. Eripite uos a seriutute. Que est
ista seruitꝰ tam claro honim tamq nobili omĩs auinũ debilitas
et huĩlis et fracta timiditas seruitus est. Nolite sui̾e nos ciuuꝙͣ ẜ¬
uire. An libertatẽ uult uendicare nunune. Quid enim adiũgit¬
nisi uobis uiuu̾sis dnm mutare. Non liber ẽẽ uult quib et de¬
bemus seriure et possumꝰ. Nos uo siquidẽ de aĩo excelso et alto et
uirtutib exagregati sunus nec debemꝰ nec possumus. Tu posse
te dicito. qm̃ quidem potes. debere te ne dixeris quĩ nichil quisꝙ̃
debet. nisi qd̃ est turpe nõ redde̾. S hec hactenꝰ ille uideat quon
do ĩperator ẽẽ possit. cum eum quidem non liberũ ẽẽ quidẽ rõ et¬

Expanded text:
vitus? quid valet igitur illa eloquentissimi viri, L. Crassi, covitus? quid valet igitur illa eloquentissimi viri, L. Crassi, copiosa magis quam sapiens oratio eripite nos ex servitute? quae est ista servitus tam claro homini tamque nobili? omnis animi debilitati et humilis et fracti timiditas servitus est. nolite sinere nos cuiquam servire. in libertatem vindicari volt? minime; quid enim adiungitnisi vobis universis. dominum mutare, non liber esse volt. quibus et possumus et debemus. nos vero, si quidem animo excelso et alto et virtutibus exaggerato sumus, nec debemus nec possumus: tu posse te dicito, quoniam quidem potes, debere ne dixeris, quoniam nihil quisquam debet nisi quod est turpe non reddere. sed haec hactenus. ille videat, quo modo imperator esse possit, cum eum ne liberum
Abbreviated transcription (Latin):
gocio putet. An eoꝵ ẜuitꝰ dubia est qui cupiditate peculii uu
lam condicõnẽ recusant durissime seruitutis he̾ditatis spes quid
nuquitatis in seruiendo nõ suscipit. Qũe nutũ locupletis orbi si¬
nuis nõ obseruat. loquitur ad uoluptatẽ quidquid denũciatũ sit
facit assẽctatur assidet numerat. Quid hoꝵ est liberi. quid deu
nisi serui inhertis. Quid dicam illa cupiditas que uidetur esse
liberoꝵ honoris imperii prouĩciaꝵ ꝙͣ dura est dña ꝙͣ nꝑiosa
os qui sibi ẽẽ amplissimi iudebantur mitt̾e̾ in unã notẽ uenire
domũ adeuni precari deniq supplicare que seruitꝰ est si hec lib¬
tas extimari potest. quid cum cupiditatis dũatꝰ extessit. et a¬
lius est dũs exortꝰ ex consciencia pc̃oꝵ tiuior ꝙͣ est illa musera
qui aliquid scire uidẽtur tãquã dñi timentur. Iudex uo̾ ꝙͣtũ ht
dñatum. quo timore noctes afficit. an nõ est om̃is metus ser¬

Expanded text:
gotio putet? an eorum servitus dubia est, qui cupiditgotio putet? an eorum servitus dubia est, qui cupiditllam cenditionem recusant durissimae servitutis? Haereditatis spes quid iniquitatis in serviendo non suscepit? quem nutum locupletis orbisenis non observat? loquitur ad voluntatem: quicquid denun iatum sit, facit: assentatur, assidet, miratur. Quid horum est liberi? quid denique non servi inertis? Quid? iam illa cupiditas, quae videtur esse liberior hoos, qui sibi esse amplissimi videbantur, munera mittere, noctu venire domum ad eum, precari, denique supplicare. quae servitus est, si haec libertas existimari potest? quid? cum cupiditatis dominatus excessit et alius est dominus exortus ex conscientia peccatorum, timor, qui aliquid scire videntur, tamquam domini timentur; iudex vero quantum habet dominatum, quo timore nocentis adficiti an non est omnis metus ser
Abbreviated transcription (Latin):
la te stupidũ detinet. aut signũ aliquod pollicenti intuentẽ uit¬
to et damorẽ tollentẽ cũ iuideo seruũ ẽẽ meptiaꝵ om̃iũ iudi¬
cio. Nonne igitur sunt illa festiua amirabilia sunt. Namiq
nos oculos eruditos habemus. S obsecro te ista uenusta suut.
ista ut uõ unicula iuiroꝵ suit s oblectamẽta pueroꝵ. Quid
enĩ censes si .l. memiꝰ aliquẽ istoꝵ uideret macelliorẽ corm¬
thũ cupidissime tractantẽ cũ ip̃e totã cornithũ cõtempsisset.
utrum illum quẽ excellentẽ anatriensem seruũ diligentẽ puta¬
ret. Reuiuiscat nũt curiꝰ aut eoꝵ aliquis quoꝵ ĩ uilla ac dom
nichil splendidũ nichil ornatũ fuit. pret̾ ipõs ut uideat aliquẽ
sũius populi bñficus usum barbatulos in ullo receptantẽ pisci¬
na et ꝑtractantẽ et murenaꝵ copia gloriantẽ. nõne hũc hoiẽm
ita seruũ uidicet ut ne ĩfanua dignũ quidẽ maiore aliquo ne¬

Expanded text:
la te stupidum detinet aut signum aliquod Polycleti; mitto ula te stupidum detinet aut signum aliquod Polycleti; mitto u clamores tollentem cum video, servum esse ineptiarum omnium iudico. nonne igitur sunt illa festiva? sunt; nam nos quoque oculos eruditos habemus. sed, obsecro te, ita venusta habeantur ista, non ut vincla virorum sint, sed ut oblectamenta puerorum. quid enim censes? si L. Mummius aliquem istorum videret matellionem Corinthium cupidissime tractantem, cum ipse totam Corinthum contempsisset, utrum illum civem excellentem an atriensem diligentem putaret? revivescat M'. Curius aut eorum aliquis, quorum in villa ac domo nihil splendidum, nihil ornatum fuit praeter ipsos, et videat aliquem summis populi beneficiis usum barbatulos mullos exceptantem de piscina et pertractantem et murenarum copia gloriantem, nonne hunc hominem ita servum iudicet, ut ne in familia quidem dignum maiore aliquo ne
Abbreviated transcription (Latin):
poscit donandũ est. uocat ueuiendũ est. eicit ab eundũ est.
niuatur extimescendũ est. Ego uero istũ nõ modo seruũ.
nequissinũ seruũ. eciam si amplissima fanulia natus sic¬
appellandũ puto. atq ut ĩ magna familia seruoꝵ sunt. alii
lãudatiores ut sibi iudentur serui. s tamẽ serui sunt. et si a¬
thilenses actu pari stulticie sue quos signa quos tabule. quos
celatũ argentum quos corithina opera quos edificia magui¬
fica nimiõ ope delectaut aut ex sũmis ĩquiunt principib c̃¬
iitatis sunius. uos uero nec seruoꝵ quidẽ ur̃oꝵ priucipes estis¬
sed ut ⁊̃ faniua qui tratãt ista. qui turgent. qui ungũt.qͣ
qui se istaꝵ rerũ cupiditatib dederũt. ip̃ius cuutatis locũ pene ĩ¬
fimũ obtinẽt. Magna inquis bella gessi. magnis imperus et pro¬
uincus prefui. Gere igitur animũ laude dignũ. actioius tabu¬

Expanded text:
poscit, dandum est; si vocat, veniendum est. Ejicit abeuntem, poscit, dandum est; si vocat, veniendum est. Ejicit abeuntem, minatur extimescendum. Ego vero non istum modo servum, sed nequissimum servum, etiamsi in amplissima familia natus siappellandumputo, 4. Atque ut in magna familia, sunt alii leutiores, ut sibi videntur, servi, sed tamen servi atrienses. Sic paristultitia sunt, quos signa, quostabulae, quos caelatum argentum, quos Corinthia opera quos aedificia magnisican mio opere delectant, Ex summisinquiunt, civitatis principes sumus. Vos vero ne conserses, at qui tractant ista, qui tergent, qui ungunt, ququi se istarum rerum cupiditatibus dediderunt, ipsius servitutis locum paene infimum obtinent. magna inquit bella gessi, magnis imperiis et provinciis praefui. gere igitur animum laude dignum: Aetionis tabu
Abbreviated transcription (Latin):
uim habere dicitur maximã fortunã ip̃a cedit sicut sapiens po¬
eta dixit. Sius quisq fungitur morib. Soli igitur hoc coutr̃¬
git sapienti ut nichil faciat ĩuitꝰ. nichil dolens. nichil coactus
quod eciã si ita ẽẽt plurib u̾bis disserendũ est. Illud tamẽ bre
ue cõfitendũ est nisi qui ita sit affectꝰ ẽẽ liberum neminẽ
Serui igitur om̃s improbi uec hoc tam re est ꝙͣ dictu ĩpina¬
tum atq̃ nurabile. Non enĩ ita dicũt eos ẽẽ seruos. ut m̃aci¬
pia que sunt dñoꝵ astricta nexu aut aliquo iure cuuli. Sed
si seriuitꝰ sit sicut est et obediencia fracti aĩ et abiecti et arbitno
caurentis suo. quis neget ouĩs leues. om̃s cupidos. om̃s demiq ĩ¬
probos seruos ẽẽ. An ille michi liber udetur. cui mulier impe¬
rat. cici leges imponit et prescribit. uetat. iubet. quod uidetur.
nuui inchil imꝑanti negare p̃t. nichil recusare p̃t. aut audet

Expanded text:
vim habere maximam dicitur, Fortuna ipsa cedit, si, ut sapiens povim habere maximam dicitur, Fortuna ipsa cedit, si, ut sapiens poeta dixit, suis ea cuique fingitur moribus. soli igitur hoc contingit sapienti, ut nihil faciat invitus, nihil dolens, nihil coactus. quod etsi ita esse pluribus verbis disserendum est, illud tamen et breve et confitendum est, nisi qui ita sit adfectus, esse liberum neminem. servi igitur omnes inprobi; nec hoc tam re est quam dictu inopinatum atque mirabile: non enim ita dicunt eos esse servos, ut mancipia, quae sunt dominorum facta nexo aut aliquo iure civili, sed, si servitus sit, sicut est, oboedientia fracti animi et abiecti et arbitrio caprobos esse servos? An ille mihi liber videtur, cui mulier imperat, cui leges imponit, praescribit, vetat, jubet quod videtur, qui nihil imperanti negare potest, nihil recusare audet? Si
Abbreviated transcription (Latin):
parere desierit dum quidẽ is obedierit. non modo nuꝑatoe
ẜ liber habendus omino non erit. precdare enĩ est ho ẽdepto
smius quoꝵ ego auctoritate no nterer si muichi apud reliquos
agrestes hec hñda eẽt oro. Cũ u̾o apud prudentissimos loquor
quib hec maudita non sunt. Cur ego similem ne si quid in
hus studus opere posuerim perdidisse᷑. dcm̃ est igitur ab erudi¬
tissimis uiris nisi sapientem liberũ ẽẽ neminem. Quid est¬
nisi qui recta sequitur / qui gaudet officio cui iiuẽdi uia cõside¬
rata est atq prouisa est. Qui legib quidẽ propt̾ metũ nõ pa¬
Quod nichil facit. nichil dicit. uil cogitat. deniq insi libent̾
ac libere. Cuiꝰ oĩa cõsilia res q om̃s quas egerit ab ip̃o profi¬
tiscũtur eodemq referuntur. Nec est ulla res que plus apu
eum polleat ꝙͣ ip̃ius uoluntas atq uidiciũ. Cui quidẽ eciã q̃

Expanded text:
parere desierit: dum quidem iis oboediet, non modo imperator, parere desierit: dum quidem iis oboediet, non modo imperator, sed liber habendus omnino non erit. praeclare enim est hoc usurptoritate non uterer, si mihi apud aliquos agrestis haec habenda esset oratio; cum vero apud prudentissimos loquar, quibus haec inaudita non sint, cur ego simulem me, si quid in his studiis operae posuerim, perdidisse? — dictum est igitur ab eruditissimis viris nisi sapientem liberum enisi qui recta sequitur, qui gaudet officiis, cui vivendi via considerata atque provisa est, qui legibus quidem nisi propter metum paui nihil dicit, nihil facit, nihil cogitat denique nisi lubenter ac libere; cuius omnia consilia resque omnes, quas gerit, ab ipso proficiscuntur eodemque referuntur, nec est ulla res, quae plus apud eum polleat quam ipsius voluntas atque iudicium; cui quidem etiam, quae
Abbreviated transcription (Latin):
foro enĩ castra posiusti. S quid ego cõmunes leges profero
quib om̃ib exul familiarissimꝰ tuus de te priuilẽgiũ tulit.
ut si moꝑtum bone dee accessisses exulares. At te id fecisse
gloriari soles. Quomodo igitur tot legib eiectꝰ in exiliũ no¬
nĩe exulis nõ ꝑhorrescis. Rome sum inquis et quidẽ i portu
fiusti. Non igitur ubi quisq erit eius loci iꝰ tenebit si ibi e¬
uin legib ẽẽ non oportebit.
iues sapientes liberos eẽ. et om̃s stultos seruos ẽẽ ͥ aude¬
tur uero hic imperator aut eciã appelletur. auit he noĩe
dignus putetur. Quem igitur aut cui tandẽ hic lebero nu¬
perabit qui noͣ p̃t sius cupiditatib impare. Befrenet pri¬
mũ libidines sꝑnat uoluptates rracũdiam teneat coherceat
auariciam ceteras aĩ lahes yepellat. Tunc incipiat alir ĩ¬
perare cũ ip̃e improbissimis duis dedecori aut turpitudins

Expanded text:
foro castra posuisti. sed quid ego communis leges profero, foro castra posuisti. sed quid ego communis leges profero, quibus omnibus es exsul? familiarissimus tuus de te privilegium tulit, ut, si in opertum Bonae Deae accessisses, exsulares: at te id fecisse etiam gloriari soles. quo modo igitur tot legibus eiectus in exsilium nomen exsulis non perhorrescis? Romae sum inquit. et quidem in operto fuisti. non igitur ubi quisque erit, eius loci ius tenebit, si ibi eum legibus esse non oportebit.is sapientis liberos esse et stultos omnis servos. laudetur vero hic imperator aut etiam appelletur aut hoc nomine dignus putetur. quo modo aut cui tandem hic libero imperabit, qui non potest cupiditatibus suis imperare? refrenet primum libidines, spernat voluptates, iracundiam teneat, coerceat avaritiam, ceteras animi labis repellat; tum incipiat aliis imperare, cum ipse inprobissimis dominis, dedecori ac turpitudini,
Abbreviated transcription (Latin):
isti. priuatoꝵ domus et edes sacras incendisti. Cur hostis spar¬
taius si tu cuus. putas aũt te ẽẽ cuĩe propt̾ quẽ aliꝙͣdo ciu¬
tas non fuit et me tuo noĩe appellas. cum ouĩs meo discessu ex¬
ulasse rẽ .p. putant. Nũ quã ne homo aniãtissime te cutũ spi¬
cies. Nũquã ne quid facies cõsiderabis. Rec eciam quid loqua¬
re. Ne scis exiliũ scelerũ ẽẽ ponã. Meum illud itẽ ad p̃claxissi¬
mas res amenas ẽẽ susceptum om̃s scelerati atq impii quo¬
rum tu te ducẽ ẽẽ profiteris quos leges exilio affici uolunt
exules sunt / eciam si solum nõ mutauerũt. an cũ te om̃s l
ges exulem ẽẽ iubebant. nõ eris exul. nõ appellet te iuimicũ¬
qui cũ telo fu̾s añ senatũ tua sica ensis apprehensa ẽ qui ho¬
nuiñe occidit plurimios ocidisti qui incendiũ fecerit edes nim¬
phar manu tua deflagrauerũt qui tẽpla deoꝵ occupaueree ẽ

Expanded text:
isti, privatorum domos, aedis sacras incendisti: cur hostis Sparisti, privatorum domos, aedis sacras incendisti: cur hostis Spartacus, si tu civis? potes autem esse tu civis, propter quem aliquando civitas non fuit? et me tuo nomine appellas, cum omnes meo discessu exsulasse rem publicam putent? numquamne, homo amentissime, te circumspicies? numquam nec quid facias considerabis nec quid loquare? nescis exsilium scelerum esse poenam, meum illud iter ob praeclarissimas res a me gestas esse susceptum? omnes scelerati atque inpii, quorum tu te ducem esse profiteris, quos leges exsilio adfici volunt, exsules sunt, etiam si solum non mutarunt. an cum omnes te leges exsulem equi cum telo fuerit? ante senatum tua sica deprehensa est. qui hominem occiderit? plurimos occidisti. qui incendium fecerit? aedes Nympharum manu tua deflagravit. qui templa occupaverit? in
Abbreviated transcription (Latin):
consul qui nullus erat cum eẽt senatus qui cũ ceciderat ut¬
eẽt consensus ppłi liber ut eẽt iuris et equitatis que uni¬
cula sunt aiuitatis repetita memoria. At uide ꝙͣ ista tui la¬
nacum tela cõtempserim iactam et ĩmissam a te nepha
rts stasces inferebad meoꝵ aliquit aut ruere aut deflaga
teem memoriam deleuisses multo eciã magis si illãm
mentegonde hes consilia manauenĩt michi eripiusses. t¬
mien ego accepissem me fatear ĩiuiriam. S  hec nec
fecisti nec fac̾e potiusti redditũ michi gloriosum ĩiuiria tua dedit.
non exitũ calanutosum. Ergo ego semꝑ cuus s tamẽ mazame
cũ meã salutẽ senatus exteris nacionib ut ciuis optimi cõmẽ¬
dabat. Tu ne nõ es ciuis quidẽ nisi forteidem hostis et cuus ẽẽ
putes. Au tu ciuem ab hoste natura. au loco nõ aĩo fcĩsq di¬
stingius. Cedem in foro fecisti armatis latronib templa tenu¬

Expanded text:
consul, qui tum nullus fuerat, esset senatus, qui tum occiderat, esconsul, qui tum nullus fuerat, esset senatus, qui tum occiderat, esset consensus populi liber, esset iuris et aequitatis, quae vincla sunt civitatis, repetita memoria. ac vide quam ista tui latrocinii tela contempserim: iactam et inmissam a te nefaritas faces inferebas, meorum aliquid ruere aut deflagramoriam delevisses, multo etiam magis, si illam mentem, unde haec consilia manarunt, mihi eripuisses, tum ego accepisse me confiterer iniuriam; sed si haec nec fecisti nec facere potuisti, reditum mihi gloriosum iniuria tua dedit, non exitum calamitosum. ergo ego semper civis, et tum maxime, cum meam salutem senatus exteris nationibus, ut civis optumi, commendabat, tu ne nunc quidem, nisi forte idem hostis esse et civis potest. an tu civem ab hoste natura ac loco, non animo factisque distinguis? caedem in foro fecisti, armatis latronibus templa tenu
Abbreviated transcription (Latin):
ouũ gestu moderatio omi uersu aptior ẽẽ debes tibi in sillaba te
peccasse dices. poetã non audio ĩ nugis in uite societate audiã
addi quoquo magis pectare posse uideatur
nectessarus sapiẽtis animꝰ magnitudiẽ consilii tollerẽcia reꝵ
humanaꝵ cõtemptione fortune uirtutib deniq onũb ut me¬
nib sceptꝰ iuncetur et expugnabitur qui nec ciutate quidem
pelli. Que est enĩ cuutas omĩs ne cõuenctꝰ eciam furũ qui ĩ¬
illa tũ cuutas cum leges in ea nichil ualebant. cũ iudicia u¬
cebant. cũ mos patricius occiderat cũ ferro pulsis magr̃b et
senatus nomẽ n re.p. nõ erat predonũ ille concursus et
te duce latrociuiũ in foro constitutũ et reliquie cũ ui rõius
a catalme furiis ad tuũ scelus furorẽ q conu̾se non ciuitas
erat. Itaq pulsus ego ciuitate non sum que nulla erat.
accerssitus in cuutate sum ut in cuutate eẽt in re publica

Expanded text:
omni gestu moderatior, omni versu aptior esse debet, in syllaba te omni gestu moderatior, omni versu aptior esse debet, in syllaba te peccasse dices? poetam non audio in nugis: in vitae societate audiam addi, quo magis peccari posse videatur.test. sapientis animus magnitudine consilii, tolerantia rerum humanarum, contemptione fortunae, virtutibus denique omnibus ut moenibus saeptus vincetur et expugnabitur, qui ne civitate quidem pelli potest? quae est enim civitas? omnisne conventus etiam feroruilla tum civitas, cum leges in ea nihil valebant, cum iudicia iacebant, cum mos patrius occiderat, cum ferro pulsis magistratibus senatus nomen in re publica non erat; praedonum ille concursus et te duce latrocinium in foro constitutum et reliquiae coniurationis a Catilinae furiis ad tuum scelus furoremque conversae non civitas erat. itaque pulsus ego civitate non sum, quae nulla erat: accersitus in civitatem sum, cum esset in re publica
Abbreviated transcription (Latin):
dnus. Nichil ne igitur interẽ nam hoc dicet aliquis prẽm quis
necat an seruũ. Nuda ista si ponas iudicare qualia suit nõ facile
possum prẽm uita pͥuare si ꝑ se scelus est. Sagũtini qui parẽtes
suos liberos emori ꝙͣ seruos iuue maluerũt prĩcide feruntur. E rge
et parenti nõ nũquã adimi iutã sine scelere potest. et seruo sepe
sine ĩiuria nõ p̃t. Causa igitur hec non natura distingunt. Que
qm̃ ultro accessit id fit propensuis si utraq adiunta sit paria fiaͣt
neccesse ẽ. Illud tantũ interest in seruo necando si ud sit propter¬
ĩiuriam semel pectatur. In prĩs uita molanda młta pectanbꝙ
uiolatur is qui procreauit. is qui aluit. is qui eridaue pcoꝵ
nicdũ singe nõ posumus aĩoꝵ modũ ten̾e possumus. Histrio si
paulo se mouit exͣ nimerũ. aut si u̾sus pronũciatꝰ est sillaba
uua breuior uł longior exsibilabitur et exploditur. In iuta tu qͥ

Expanded text:
dinis? nihilne igitur interest—nam hoc dicet aliquis—patrem quis dinis? nihilne igitur interest—nam hoc dicet aliquis—patrem quis necet anne servum? nuda ista si ponas, iudicare qualia sint non facile possim. patrem vita privare si per se scelus est, Saguntini, qui parentes suos liberos emori quam servos vivere maluerunt, parricidae fuerunt: ergo et parenti non numquam adimi vita sine scelere potest et servo saepe sine iniuria non potest. causa igitur haec, non natura distinguit, quae quoniam utro accessit, id fit propensius, si utroque adiuncta est, paria fiant necesse est. illud tamen interest, quod in servo necando, si id fit iniuria, semel peccatur, in patris vita violanda multa peccantur: violatur is qui procreavit, is qui aluit, is qui erudivit, is modum figere non possumus, animorum modum tenere possumus. histrio si paulum se movit extra numerum aut si versus pronuntiatus est syllaba una brevior aut longior, exsibilatur, exploditur: in vita tu, quae
Abbreviated transcription (Latin):
nichil huic addi pt̃ quo magis uirtus sit nichil demi ut nomẽ uir
tutis relinquatur. Et enĩ si bene fr̃a recte facta sunit. et nichil recto
rectius certe nec bouo quidẽ melius quidquã ĩueniri p̃t. sequitur gͦ
ut uicia eciã sint paria. Siquidẽipuritates aĩ recte uicia ẽẽ dicun¬
tuebã ne a lenonib ista dicens socrates disputabat isto mͦ bene hertu¬
le narras. Nam istũ hoiẽm doctũ et sapientẽ uirũ fuisse memorie
traditũ est. S qm̃ quero ex te qm̃ uerbis int̾ nos contendimꝰ
an quid doctissimi senserint. presertĩ cũ hac sm̃a nõ mͦ uerior.
S ue utilior quidẽ hoĩm uite reperiri ulla p̃t. Que ius ẽ enĩ q̃
magis arceat hoies ab improbitate om̃i ꝙͣ si senserint nullũ ĩ deli¬
ctis eẽ discrim̃ẽ neq pectare se si pͥuatis ac si magius reatib man
efferant quãcũq in domũ sit strupũ intulerũt eandẽ ẽẽ labã libi¬

Expanded text:
nihil huc addi potest, quo magis virtus sit, nihil demi, ut virtutis nihil huc addi potest, quo magis virtus sit, nihil demi, ut virtutis nomen relinquatur: etenim si bene facta recte facta sunt et nihil recto rectius, certe ne bono quidem melius quicquam inveniri potest. sequitur igitur ut etiam vitia sint paria, si quidem pravitates animi recte vitia dicunm ne a lenonibus diceres. Socrates disputabat isto modo. bene hercule narras; nam istum doctum et sapientem virum fuisse memoriae traditum est. sed tamen quaero ex te, quoniam verbis inter nos contendimus, an quid homines doctissimi senserint? praesertim cum hac sententia non modo verior, sed ne utilior quidem hominum vitae reperiri ulla possit. quae vis est enim quae magis arceat homines ab inprobitate omni, quam si senserint nullum in delictis esse discrimen? aeque peccare se, si privatis ac si magistratibus manus adferant? quamcumque in domum stuprum intulerint, eandem esse labem lubi
Abbreviated transcription (Latin):
peccatur id p̃t aliud alio maius ẽẽ aut minus. Ipm̃ quidẽ ẽ illud
pctm quoqͦ uetis unũ est auri nauẽ euertat gubernator an palee.
In re. aliquãtulũ ingubernatoris ĩsicĩa nichil interest. Lapsa ẽ illiꝰ
libido in muliere ign̾ota. Dolor ad pauciores ꝑtinet ꝙͣ si speculans
fuisset in aliqua generosa ac nobili uirgine. peccauit uo nichilomuiꝰ
Siquidẽ ẽ peccare tanquã trasire lineas qd̾ cũ feceris culpa cõmissa
est. ꝙͣ longe progrediare cũ semel trãsieris ad augendã transeundi
culpã nichil ꝓtiuet. peccare certe licet uenũ / qd̾ aũt nõ licet id hoc
pnio tenetur. Si arguitur nõ lice̾ id si nec maius nec muꝰ uiquã
tes nec bono uiro meliorẽ. nec tẽpato tepanciorẽ uec forti forciorem¬
nec sapiẽti sapiẽciorẽ posse fieri facilime p̃t ꝑspici. An uirũ bonũ di¬
aut temꝑantẽ qui se in aliqua libidine continuerit in aliqͣ effu¬
derit una uirtus ẽ consenciens cũ rõnẽ om̃i et perpetua constancia

Expanded text:
peccatur, id potest aliud alio maius esse aut minus, ipsum quidem illud peccare, quoquo verteris, unum est. auri navem evertat gubernator an paleae, in re aliquantum, in gubernatoris inscitia nihil interest. lapsa est lubido in muliere ignota, dolor ad pauciores pertinet, quam si petulans fuisset in aliqua generosa ac nobili virgine; peccavit vero nihilo minus, si quidem est peccare tamquam transire lineas, quod cum feceris, culpa commissa est: quam longe progrediare, cum semel transieris, ad augendam transeundi culpam nihil pertinet. peccare certe licet nemini; quod autem non licet, id hoc uno tenetur, si arguitur non licere: id si nec maius nec minus umquates nec bono viro meliorem nec temperante temperantiorem nec. forti fortioremnec sapienti sapientiorem posse fieri, facillume potest perspici. an virum bonum dierantem, qui se in aliqua libidine continuerit, in aliqua effuderit? una virtus est consentiens cum ratione et perpetua constantia;
Abbreviated transcription (Latin):
pocita fore leuiꝰ aliqñ /ulła p̃terea ueq p̾senti ueq ex¬
pectata uoluptate qͥd eo miseriꝰ dici ant fingi pot. Qd̾¬
li uita dolorib referta maxie fugienda est sũmũ ꝓfecto
malũ est mu̾e cũ dolore. Cui sim̃e ꝯsentaneũ est ultimũ
lorem refferent᷑. ⁊ iec p̾t̾ea ẽ res ulla q̃ sua na. aut solli¬
citare põt. aut tang̾e p̾terea ⁊ appetendi ⁊ effugiendi

Expanded text:
erea neque praesenti nec expectata voluptate, quid eo miserius dici aut fingi potest? quodsi vita doloribus referta maxime fugienda est, summum profecto malum est vivere cum dolore, cui sententiae consentaneum est ultimum lorem referuntur, nec praeterea est res ulla, quae sua natura aut sollicitare possit aut angere. Praeterea et appetendi et refugiendi
Abbreviated transcription (Latin):
lemone auctorib n ͨ eã minꝰ blandim̃tis corrupta dese¬
tre ponenda ceuleat. Reliqui hẽre se uidentur angustii
eneittut. Anm epicurꝰ ierominiꝰ ⁊ si qui et qui defertũ
noũ cauneaide̾ curent defendere. 2. Iemo est euĩ eoꝵ qui bo¬
noꝵ aiim putet eẽ iudicem eũq ꝯdoc̾e faciat ut es que
bona intla uc udeantur possit ꝯtempu̾e.; Iã quid t̃
ppiturꝰ iudetim eadem ent ieronum ⁊ carneadis cũ
hcule oñu ieliquoꝵ. Quis eĩ parũ est circa mortẽ aut
dolorem paratus ordi ami ᷑ ab eo si placet quẽ mollem quẽ uo¬
luptariũ dicimꝰ. Quid is tibi mortẽ ue uidetur aut dolo¬
ren uid̾e qui eum dieu quo moritur btm appellat marĩ¬
q dolorib affectos eos ip̃os ĩuentoꝵ suoꝵ memoria ⁊ recp¬
dacõe ꝯfutat. ri ͨ hec si agit ut ex tp̃e qiͣ efuture uideat᷑ de morte
eiũ ista sentit ut disoluto aĩante sensũ extunctũ putet qd̃ alt

Expanded text:
lemone auctoribus nec eam minis blandimentisve corrupta deselemone auctoribus nec eam minis blandimentisve corrupta desetro ponenda censeat. Reliqui habere se videntur angustius, enatant tamen, Epicurus Hieronymus et si qui sunt qui desertum illum Carneadeum finem curent defendere; nemo est enim eorum quin bonorum animum putet esse iudicem eumque condocefaciat, ut ea, quae bona malave videantur, possit contemnere. nam quae tibi Epicuri videtur, eadem erit Hieronymi et Carneadis causa et hercule omnium reliquorum. quis enim parum est contra mortem aut dolorem paratus? Ordiamur ab eo, si placet, quem mollem, quem voluptarium dicimus. quid? is tibi mortemne videtur aut dolorem timere, qui eum diem, quo moritur, beatum appellat maxumisque doloribus adfectus eos ipsos inventorum suorum memoria et recordatione confutat? nec haec sic agit, ut ex tempore quasi effuttire videatur. de morte enim ita sentit, ut dissoluto animante sensum extinctum putet, quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
pnus boiis aut onuĩb aut maxis frui ut carneadas ꝯͣ
stoitos asserebat. Hec gͥ simplicia/ illa nusta tria bouoꝵ
młto ueteres acha deunci secus uoluptatẽ cũ honestate
dinomachꝰ ⁊ calipho copulauit. Indolescenciã aut̃ ho¬
nestati ꝑipateticiis diodonis adiunxit. hee st̃ siñe q̃ stab¬
ulłoꝵq alio ꝵ euanuerunt. Iii quid postut optuue ui
iuqui illũ secuti ĩbecilliꝰ horrent dolorem ⁊ reforidat
Beliquos quidẽ licet fat̾e id qd̾ fere faciut᷑ ut grauitatẽ
dguitateniq u̾tutis exagerent. Q uã cũ ad celũ extu¬
lerint qd̾ facere el oquentes hoĩẽs copiose solent celiqua
ex collacõe facile est ꝯtͣatore atq ꝯtempu̾e.i. iec eĩlic
in qui laudem cũ dolore petendã ẽẽ dicant. negare eos
ia oĩs tempestas calamitate semꝑ uacat. S si ĩ loco n¬
wecriue  g̾ bonoꝵ rõne uł ad suppliciũ bt̃a uta ututẽ cũ¬
qu ea descendet ĩ taurũ aristotile xenocrate spensippo po¬

Expanded text:
primis bonis aut omnibus aut maxumis frui, ut Carneades contra Stoicos disserebat. haec igitur simplicia, illa mixta: tria genermulto veteres Academici secus; voluptatem cum honestate Dinomachus et Callipho copulavit, indolentiam autem honestati Peripateticus Diodorus adiunxit. haec sunt sentennullorumque aliorum evanuerunt. hi quid possint optinere, si qui illum secuti imbecillius horrent dolorem et reformidant; reliquis quidem licet facere id quod fere faciunt, ut gravitatem dignitatemque virtutis exaggerent. quam cum ad caelum extulerunt, quod facere eloquentes homines copiose solent, reliqua ex conlatione facile est conterere atque contemnere. nec enim licet is, qui laudem cum dolore petendam esse dicant, negare eos ra omni tempestatis calamitate semper vacat, sed si multo mone vel ad supplicium beata vita virtutem cumque ea descendet in taurum Aristotele Xenocrate Speusippo Po