comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
St̃ autẽ duo uici in duodecimo fer¬
me ab ęlia lapide nichopolui ꝑgen¬
tibus: e qͥbꝰ ꝓpt̾ sitũ unꝰ dicit᷑ betho¬
ron superior quẽ ȩdificauit salo¬
mon:⁊ alius bethoron inferior dal
leuitis in possessionẽ. Barne hȩci¬
extendit᷑ usq ad urbem petrȩ. Ba
algal ciuitas in cãpestribꝰ liban at
radices montis ermon: quã ⁊ ipsa
cepit iħs. Bethfogor urbs filior
ruben trans iordanen iuxta mon¬
tẽ fogor contͣ hiericho ser milibis
supͣ libiadem. B ethsimud. hoc.
domꝰ siue locus isimuth. Est autẽ usq
hodie uicꝰ isimuch cont̾ hiericho de¬
cem ab ea milibꝰ distans. in meridiana
plaga iuxta mare mortuũ. ꝑ eeroth
sub colle gabaon. ostendit᷑ hodieq uil¬
ia ab ęlia euntibꝰ neapolin insepti¬
mo lapide. Botnin. trans iorlanen
ciuitas tͥbꝰ gad: quȩ usq hodie similit̃
ubias cognominata ẽ. Bethnemra.
urbs tͥbus gad. uxta libiadem trans
irdanem. Bethagla. tribꝰ iuda. Est

Expanded text:
t autem duo vici in duodecimo ferme ab Aelia lapide Nicopolim pergentibus, e quibus propter situm unus dicitur Bethoron superior, quem aedificavit Salomon; et alius Bethoron inferior datus Levitis in possessionem. Barne, haec iextenditur usque ad urbem Petram: Maalgad, civitas in campestribus Libani, ad radices montis Aermon, quam et ipsam cepit Jesus. Bethfogor, urbs filiorum Ruben trans Jordanem juxta montem Phogor contra Jericho, sex millibus supra Libiadem. Bethsimuth, hoc est, domus, sive locus Isimuth. Est autem usque hodie vicus Isimuth contra Jericho, decem ab ea millibus distans in meridiana plaga juxta mare Mortuum. Beeroth, sub colle Gabaon. Ostenditur hodieque villa ab Aelia euntibus Neapolim in septimo lapide. Bothnin, trans Jordanem civitas tribus Gad, quae usque hodie similiterLibias cognominata est. Bethnemra, urbs tribus Gad juxta Lybiadem trans Jordanem. Bethagla tribus Judae. Est
Abbreviated transcription (Latin):
ynos. hoc ẽ collis p̃pucioꝵ : locus
in galgalis. ubi circũcidit ibs
pͦpłm isrł: in scđo ab hiericho lapie
⁊ ostendunt᷑ usq hodie saxa q̃ de ior¬
memorat. Bethoron. ad quã usq

Expanded text:
nos, hoc est collis praeputiorum, locus in Galgalis, ubi circumcidit Jesus populum Israel in secundo ab Jericho lapide. Et ostenduntur usque hodie saxa, quae de Jorsue IV, 8 commemorat. Bethoron, ad quam usque
Abbreviated transcription (Latin):
regione galaditidȩ. Molaclab. in
tribu uidȩ. siue symeonis. Mede¬
mena. in tͥbu iudȩ. euiꝰ meminit
ysaias. W nc̃ ẽ menois oppidum
iuxcta ciuitatẽ gazam. Magdala.
in tͥbu iudȩ. Maresa. in tͥbu iudę:
lapide eleuteropoleos. M aon.
in tͥbu uda. contra solis ortũ da¬
romȩ. Maron. in tͥbu iuida. Mad¬
di. in tribu iuda. Masfa. in tͥbu
beniamin. M aothot. in tribu
manasse. Marala. ascensus za¬
bulon. M assam. in tribu aser.
uata carmelũ ad mare. ciuitas
separata leuitis. Mare salinarũ.
zoarã. Meclep. t̾minꝰ neptali.
Magdiel. in tͥbu neptali. & hodieq
paruus uicus ostendit᷑ in quinto
miliario dore ꝑgentibꝰ ptholo¬
maidem. de euangelio.

Expanded text:
regione Galaaditide. Moladab, in regione Galaaditide. Moladab, in tribu Judae, sive Simeonis. Medemena, in tribu Judae, cujus meminit Isaias: et nunc est Menois oppidum juxta civitatem Gazam. Magdala, in tribu Juda. Maresa, in tribu Juda: lapide Eleutheropoleos. Maon, in tribu Juda, contra solis ortum Daromae. Maroth, in tribu Juda. Maddi, in tribu Juda. Masfa, in tribu Benjamin. Machoth, in tribu Manasse. Marala, ascensus Zabulon. Masan, in tribu Aser, juxta Carmelum ad mare, civitas separata Levitis. 247 Mare Salinarum, Zoaram. Meeleb terminus Nephtalim. Magdiel, in tribu Nephtalim, et hodieque parvus vicus ostenditur in quinto milliario Dorae, pergentibus Ptolemaidem.
Abbreviated transcription (Latin):
repte uxta cariathiarim ubi qͦn¬
dam archa testam̃ti fuit. & samu¬
el ppłm iudicauit. Meminit huiꝰ
autẽ nc̃ uicus merrus nomine in
uuodecimo miliario urbis sebaste
iuxta dothaim. O asrefothinaim.
y qͦ aqͥla masse foth aque. symina¬
chus masse fiothmnaris int̾prȩtati
sunt. Mathati. urbs amorreoꝵ suꝑ
iordanẽ iuxta montẽ ermon: de
nequaꝗͣ possedit eã. quia pͥstinos
habitatores nequiuit expellere.
Asor: ꝓ quo aquila ⁊ symmachus
humiłe int̾prȩtati st̃. Est autẽ ci¬
uitas tͥbus ruben seꝑata leuitis. in
regione gebalena. Medaba. usq
hodie urbs arabiȩ antiquum no¬
men referens iuxta esebon. Ma¬
faath. in tͥbu beniamin. S & alia
itrans iordanẽ: in qua p̃sidium
romanoꝵ militũ sedit. ꝓpt̾ uici¬
na solitudinis. M assafa. intͥbu
gad. separata leuitis. Est autem
⁊ alia masfa in finibꝰ eleuteropoleos
contra septẽtrionẽ ꝑgentibꝰ ȩliam:¬
pertinens. ad tribũ iudȩ. Manna¬
im. intͥbu gad seꝑata leuitis in

Expanded text:
Jephte juxta Cariathiarim, ubi quondam arca testamenti fuit, et Samuel populum judicavit. Meminit hujus autem nunc vicus Merrus nomine in duodecimo milliario urbis Sebastae juxta Dothaim. Massephothmaim, pro quo Aquila, Massephoth aquae: Symmachus, Massephoth maris, interpretati sunt. Machathi, urbs Amorrhaeorum super Jordanem juxta montem Aermon, de nequaquam possedit eam, quia pristinos habitatores nequivit expellere. Misor: pro quo Aquila et Symmachus, humilem interpretati sunt. Est autem civitas tribus Ruben, separata Levitis in regione Gabalena. Medaba, usque hodie urbs Arabiae, antiquum nomen retinens juxta Esebon. Maphaath, in tribu Benjamin. Sed et alia est trans Jordanem, in qua praesidium Romanorum militum sedet propter viciniam solitudinis. Masapha, in tribu Gad, separata Levitis. Est autem et alia nunc Maspha, in finibus Eleutheropoleos contra septepertinens ad tribum Judae. Maanaim, in tribu Gad, separata Levitis, in
Abbreviated transcription (Latin):
Matheca. filioꝵ ifrł in solitudine¬
castra. Masur uth. castra filior isi
in deserto.o atthane que nc̃ dr
mascana. Sita ẽ autẽ in arnone
duodecimo ꝓcul miliario contra
orientale plagã medabꝰ. Misor
ciuitas og regis basan. Significa

Expanded text:
castra filiorum Israel in solitudine. Masuruth, castra filiorum Israel in deserto. Matthane, quae nunc dicitur Masechana. Sita est autem in Arnone, duodecimo procul milliario contra orientalem plagam Medabus. Misor, civitas Og regis Basan. Ma
Abbreviated transcription (Latin):
filii isrł cũ exrissent de egrpto
ꝑuenerunt anteꝙͣ transirent mas¬
re rubrũ. Legimꝰ ⁊ in hie zechiel.
de magdalo usq soenem. Porro
hieremias iudeos qͥ secũ fugerãt
babilonioꝵ impetũ declinantes
in hac urbe egypti habitasse re¬
fert. Mara. quod int̾prȩtat᷑ ama¬
ritudo. Est autẽ locus in qͦ amaro
aquas iactu ligni moises in dulcd
uertit saporẽ. de numeris. &
deutheronono.
emoriȩ id÷ sepulchra concupis¬
centiȩ. castra filior isrł in de

Expanded text:
filii Israel, cum exissent de Aegypto, pervenerunt, antequam transirent mare Rubrum. Legimus et in Ezechiel de Magdolo usque Syenen. Porro Jeremias Judaeos, qui secum fugerant, Babyloniorum impetum declinantes, in hac urbe Aegypti habitasse refert. Merra, quod interpretatur amaritudo. 243 Est autem locus, in quo amaras aquas jactu ligni Moses in dulcem vertit saporem. DE NUMERIS ET DEUTERONOMIO. Memoriae, id est, sepulcra concupiscentiae,
Abbreviated transcription (Latin):
campestria. Macchanarath. ter¬
minus urbis amman. q̃ ⁊ filadel¬
fia dicit᷑. Mathbares. quã nos uo¬
camꝰ heremũ. Hanc hebrȩi da¬
barũ nominant. M isaida. filior
lachim. locus in soliturdine in qͥ
obiit aaron. de libro iħu.
Iiceda. In hac conclusit iħs qͥnq
reges in spelunca. qͦs int̾fecit cũ re¬
s maceda. q̃ fuit in tͥbu uida. &
nc̃ ẽ in octauo miliario eleutero¬
poleos contͣ solis ortũ. Madom.

Expanded text:
asan. Machanarath, terminus urbis Amman, quae et Philadelphia dicitur. Madobares, quam nos vocamus eremum, hanc Hebraei Madrarim nominant. Misaida, filiorum Jacim, locus in solitudine, in quo obiit Aaron. DE LIBRO JESU. Maceda, in hac conclusit Jesus quinque reges in spelunca, quos interfecit cum rege Maceda, quae fuit in tribu Juda: et nunc est in octavo milliario Eleutheropol
Abbreviated transcription (Latin):
scribere adu̾sũ eã scripturã q̃ iã
fuerat ingentibꝰ diuulgata. W utiq
maioris opinionis illo dũ taxat
bat᷑ auctoritas: quã lucas qͥ ignotꝰ
⁊ uilis ⁊ ñ magnȩ fidei in nationibꝰ

Expanded text:
scribere adversus eam Scripturam, quae scribere adversus eam Scripturam, quae fuerat in gentibus divulgata. Et utique majoris opinionis illo duntaxat batur auctoritas, quam Lucas, qui ignotus et vilis, et non magn
Abbreviated transcription (Latin):
esse describit᷑. Neq enĩ illo tẽporȩ
quo ingressus ẽ iacob egyptũ eius
etatis erant effraim & manasses ut
filios generare potuerint. Ex quo
manifestũ ẽ om̃s aĩas quȩ ingres¬
se st̃ egrptũ de femoribꝰ iacob. fu¬
isse septuaginta. dũ sexaginta sex
postea st̃ ingressȩ: ⁊ reppererũt in
egypto tres animas. ioseph uide¬
licet cũ duobꝰ filiis eiꝰ: septuagesi¬
mus autẽ ipse fuerit iacob. Hanc
rem ne uideam᷑ aduersũ scriptu¬
re auctoritatẽ loqͥ. etiam int̃prȩ¬
tes septuaginta in deuteronomio
sententie refrangat᷑ scripturam
int̾se cont᷑riã faciet. Ipsi enĩ latx
int̾pretes qͥ hic septuaginta qͥnq
n posteris eiꝰ egyptũ ingressas ẽẽ
dixerunt. in deuteronomio. laxx.
ta qͥnq animas ingressas egyptũ¬
esse: facilis excusatio ẽ. Non enĩ
debuit sc̃s lucas qͥ ipsiꝰ scriptor hẏ
storie ẽ in gentes actuũ apostoloꝵ
uolum̃ enuttens. contrariũ aliqͥt

Expanded text:
esse describitur. Neque enim illo tempore esse describitur. Neque enim illo tempore quo ingressus est Jacob aetatis erant Ephraim et Manasse, ut filios generare potuerint; ex quo manifestum est omnes animas quae ingressae sunt Aegyptum de femoribus Jacob, fuisse septuaginta, dum sexaginta sex postea sunt ingressae, et repererunt in Aegypto tres animas, Joseph videlicet cum duobus filiis ejus. Septuagesimus autem ipse fuerit Jacob. Hanc rem ne videamur adversum Scripturae auctoritatem loqui, etiam LXX interpretes in Deuteronomio sententiae refragatur, Scripturam inter se contrariam faciet. Ipsi enim LXX Interpretes, qui hic septuaginta quinque et posteris suis Aegyptum ingressas esse dixerunt, in Deuteronomio septuagta quinque animas ingressas esse Aegyptum; facilis excusatio est. Non enim debuit sanctus Lucas, qui ipsius historiae scriptor est, in gentes Actuum Apostolorum volumen emittens, contrarium aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ nati st̃ e in egrpto anime nouẽ.
dm̃s gͦ animȩ q̃ ingressȩ st̃ cũ iacob
egy ptũ septuaginta qͥnq. Quod excep¬
to ioseph ⁊ filiis eiꝰ seraginta sex ani¬
mȩ q̃ egressȩ st̃ de femoribꝰ iacob in¬
troierunt in egrptũ. nulla dubita¬
cio ẽ. Ita enĩ ⁊ paulatim ꝑ singulos
supputatꝰ numerꝰ approbabit qͦd in
hebreis uoluminibꝰ inuenit᷑. Hoc
autẽ qͦd in septuaginta legimꝰ. filii
autẽ ioseph qui nati st̃ ei in egrpto
anime nouẽ. sciamꝰ ꝓ nouẽ in hebreo
esse duas. ẜ fraim qͥppe ⁊ manasse an¬
teꝗͣ iacob intraret egyptũ ⁊ famis
tẽpus ingrueret. nati st̃ de asenech
filia futifare in egrpto. Sed ⁊ illud
quod supͣ legimꝰ. facti st̃ autẽ filii ma¬
nassȩ qͦs genuit ei concubina syra
machir.⁊ machir genuit gala ad.
fulii autẽ effraim fratris manasse
sutalaam. ⁊ taam. filie uͦ sutala am
edem additũ ẽ. Siqͥde quod postea
legimꝰ quasi ꝑ anticipationẽ factũ

Expanded text:
t ei in Aegypto, animae novem. Omnes enim animae quae ingressae sunt cum Jacob in Aegyptum, septuaginta quinque. Quod excepto Joseph et filiis ejus sexaginta sex animae, quae egressae sunt de femoribus Jacob, introierunt in Aegyptum, nulla dubitatio est. Ita enim et paulatim per singulos supputatus numerus approbat, et in Hebraeis voluminibus invenitur. Hoc autem quod in Septuaginta legimus: Filii autem Joseph qui nati sunt ei in Aegypto, animae novem. Sciamus pro novem in Hebraeo esse duas. Ephraim quippe et Manasse, antequam Jacob intraret Aegyptum, et famis tempus ingrueret, nati sunt de Aseneth filia Putipharis in Aegypto. Sed et illud quod supra legimus: Facti sunt autem filii Manasse, quos genuit ei concubina Syra Machir; et Machir genuit Galaad. Filii autem Ephraim fratris Manasse Suthalaam, et Thaam. Filii vero Suthalaam, Edem, additum est: si quidem id quod postea legimus, quasi per anticipationem factum
Abbreviated transcription (Latin):
de ihu ⁊ regnoꝵ libris.
sa. in tͥbu aser. O ram in tͥbunq¬
tali. O fir. unde sic̃ in regnor
libris legimꝰ aurũ adferebat᷑ sa¬
lomoni. fuit autẽ unꝰ de posterꝰ
heber nomine ophir. ex cuiꝰ str¬
pe uenientes a fluuio confine
usq ad regionẽ indie quȩ uocat
hieria habitasse refert iosephus.¬

Expanded text:
DE JESU ET REGNORUM LIBRIS. Osa, in tribu Aser. Oram, in tribu Nephtalim. Ophir, unde sicut in Regnorum libris legimus, aurum afferebatur Salomoni. Fuit autem unus de posteris Heber, nomine Ophir, ex cujus stirpe veusque ad regionem Judae, quae vocatur Hieria, habitasse referu
Abbreviated transcription (Latin):
la i sẏmmachus interp̃tat᷑ in uti¬
le : theodotion iniquitatẽ. O che
ciuitas sacerdotalis. Oronaim.
urbs moabitarũ. sic̃ in hieremia
scriptum ẽ. de pentathe ucho.
Duteus uiram̃ti. quẽ fodit abra¬
ham. id⁊ bersabeȩ. in regione ge¬
raritica. Diximꝰ de hoc u supra
Puteus uisionis: in deserto aplso
quẽ habitabat ẏsaac. Puteus u¬
dicĩ usq in p̃sentẽ diem in regioe
goraritica. Uocat᷑ autẽ uilla nomi¬
ne berdan. qͦd latine dicit᷑ puteus
idicii. Puteus iuram̃ti. ubi ui¬
rauerunt ysaac ⁊ abimelech: uo¬
cat᷑q oppidũ ysaãc. St̃ & alii plis¬
res putei. in scĩs scripturis. qͥ hodieq̃
in geraritica regiõe ⁊ uixta asca¬
lonẽ demonstrant᷑. P etra. ciuitas
arabiȩ. in t̾ra edom. q̃ cognomina

Expanded text:
la et Symmachus interpretatur, inutile; Theodotion, iniquitatem. Ocho, civitas sacerdotalis. Oronaim, urbs Moabitarum, sicut in Jeremia scriptum est. DE GENESI. Putens juramenti, quem fodit Abraham, id est, Bersabee, in regione Geraritica. Diximus de hoc et supra. Puteus visionis, in deserto, apud quem habitavit Isaac. Putens Judicii, usque in praesentem diem in regione Geraritica. Vocatur autem 259 villa nomine Berdan quod Latine dicitur Puteus judicii. Puteus juramenti, ubi juraverunt Isaac et Abimelech, vocaturque oppidum Isaac. Sunt autem et alii plures putei in sanctis Scripturis, qui hodieque in Geraritica regione, et juxta Ascalonem demonstrantur. Petra, civitas Arabiae in terra Edom, quae cognomina
Abbreviated transcription (Latin):
ac alie. ꝓuinciȩ. de potestate re¬
cedentes macedonũ diuersos si¬
bi reges c̃stituer̃t. & c̃fortabit᷑
rex austri. Ptholomeũ significat
gẏpto. & uir prudentissimꝰ for¬
tissimꝰq ac ditissimꝰ fuit: & tan¬
tȩ potenciȩ. ut pẏrrũ regem
in regnũ: eyprũq optineret ac
pheniẽe: & uicto demetrio filio
antigoni. seleuco regni sui partͬe
quȩ ab antigono fuerat ablata.
restitueret: cariam qͦq obtineret.¬
& multas insulas urbesq ac regio¬
nes de qͥbꝰ ñ ẽ huiꝰ tẽporis scribe¬
re. Iacirco aũ cet̾a regna dimit¬
tens. macedoniȩ uidelicet & asy
regibꝰ. qͥa in medio iudȩa pofita.
nũc ab illis. nũc ab istis regibꝰ te¬
nebat᷑ e seripturę sacrę ꝓpo¬
sitũ ẽ. ñ ext̾nã absq uideis hy¬
storiã texere: sed eã quȩ israhe

Expanded text:
et aliae provinciae de potestate Maet aliae provinciae de potestate Macedonum recedentes, diversos sibi reges constituerunt. Et confortabitur rex Austri. Ptolemaeum indicat gypto, et vir prudentissimus fortissimusque ac ditissimus fuit, 704 et tantae potentiae, ut Pyrrhum regem in regnum, Cyprumque obtinuerit et Phoenicen: et victo Demetrio filio Antigoni, Seleuco regni sui partem, quae ab Antigono fuerat ablata, restituerit: Cariam quoque obtineret, et multas insulas urbesque et regiones, de quibus non est hujus temporis scribere. Idcirco autem caetera regna dimittens, Macedoniae videlicet et Asiregibus: quia in medio Judaea posita, nunc ab illis, nunc ab istis regibus tenebatur. Et Scripturae sanctae propositum est, non externam absque Judaeis historiam texere, sed eam qu
Abbreviated transcription (Latin):
uisũ ẽ. In egypto enĩ pͥmꝰ regna¬
uit ptholomeus. lagi filius.: idest
ad meridiem. In macedonia phi¬
lippus. qͥ & arideus frat̃ alexan¬
dri. id est ad occident᷑e. Syriȩ &
rientẽ. Asyȩ & ponti. ceterarũq:¬
in ipsa plaga ꝓuinciarũ. antigo¬
nꝰ. idest ad sept̃etrionẽ. Hoc scdm
tocius orbis plagas dicimꝰ. cete
rũ qͥ in iudȩa ẽ. ad aqͥlonẽ syriam.
ad meridiem. egyptũ habet. Q ͦ¬
aũ ait. s ñ inposteros eiꝰ. hoc
significat. qͥa liberos ñ habuerit.
sed regnũ ipsius in alienos lacera¬
tũ sit: excepto fratre phibippo. qͥ
maced ones tenuit. Neq scđm po¬
tenciã illius qua. dñatꝰ ẽ. Niui¬
sũ eni in qͣtuor partes regnũ in¬
becillius fuit: dũ aduersũ se di¬
micauit. & intestino furore ba
na qͦtuor: macedoniȩ. asye. sẏriȩ
&. egypti:etiã in alios obscurio¬
ref &. minores reges. macedonũ
regnũ laceratũ ẽ. Significat aũ.
chũ. Nã capadocia. armenia.
bythinia .&. heraclia. bosphorꝰq

Expanded text:
i. In Aegypto enim primus regnavit Ptolomaeus Lagi filius, id est ad meridiem. In Macedonia Philippus, qui et Arideus frater Alexandri, id est ad occidentem. In Syria et rientem. in eadem plaga provinciis. Antigonus vero ad septentrionem. Et hoc secundum orbis totius plagas dicimus. Qui autem in Judaea est ad aquilonem Syriam, ad meridiem Aegyptum habet. autem ait: sed non in posteros ejus, hoc significat, quod liberos non habuerit: sed regnum ipsius in alienos laceratum sit: excepto fratre Philippo, qui Macedonas tenuit. Neque secundum potentiam illius qua dominatus est. Divisum enim in quatuor partes regnum imbecillius fuit: dum adversus se dimicant, et intestino furore bacna quatuor, Macedoniae, Asiae, Syriae et Aegypti, etiam in alios obscuriores, et minores reges Macedonum regnum laceratum est. Significat autem chum. Nam Cappadocia, et Armenia, Bithynia, et Heraclia, Bosphorusque
Abbreviated transcription (Latin):
& menses tres. qͥsimul faciunt plus
minꝰue annos qͥndeẽi. Quos si qua¬
dringentis septuaginta qͥnq an¬
nis uolueris addere. septuaginta
annoꝵ. facies ebdomadas: hoc est
simul annos quadringentos non a¬
ginta. Hec affricanꝰ hisdẽ uerbis
qͥb expressimꝰ locutꝰ est. Transea¬
mꝰ ad eusebiũ pamphili. qͥ in octa

Expanded text:
et menses tres: qui simul faciunt plus et menses tres: qui simul faciunt plus minusve annos quindecim: quos si quadringentis septuaginta quinque annis volueris addere, septuaginta annorum facies hebdomadas, hoc est, simul annos quadringentos nonaginta. » Haec Africanus eisdem verbis quibus expressimus locutus est. Transeamus ad Euseb
Abbreviated transcription (Latin):
ta. ita ut centũ suꝑsint anni. Aui¬
cesimo aũ anno artaxersis regis
usq ad xꝑm. cõplentur ebdoma¬
hebreoꝵ supputacionẽ: qͥ menses
ñ iuxta solis s iuxta lunȩ cursũ
numerant. Na a centesimo qͥnto
decimo anno regni ꝑsarũ. quando
artaxerses rex eiꝰdẽ imꝑii uicesimũ
regni sui habebat annũ. & erat oc¬
⁊t ogesimȩ & t̃ciȩ olimpiadis annus
ta. iuxta limares ut dix imꝰ m̃ses.
qͥ scđ̃m illoꝵ supputacionẽ possuit
facere ꝑ singłos m̃ses. dies uiginti¬
nou̾e semis: ita ut solis eirtłs ꝑ an¬
ta qͥnq & quart̾a diei partẽ: & ꝑ
duodec̃i m̃ses singłoꝵ. annoꝵ. un¬
decĩ dies .&. quarta diei pars. am¬
plius repꝑiant᷑. Unde greci & iudei.
ꝑ octo annos. triũ mensiũ ereoͦye¬
foyc faciunt. Si eñ octies unde¬
cĩ & qͣrtã part̾ẽ uolueris supputa¬
re. nonaginta dies. hoc est tres m̃
repꝑient᷑ anni. qͥnquaginta nouẽ

Expanded text:
ta, ita ut centum supersint anni. Ata, ita ut centum supersint anni. Acesimo autem anno Artaxerxis regis, usque ad Christum, complentur hebdomaHebraeorum subputationem, qui menses non juxta solis, sed juxta lunae cursum numerant. Nam a centesimo et quinto decimo anno regni Persarum, quando Artaxerxes ejusdem imperii vicesimum regni sui habebat annum, et erat octuagesimae et tertiae Olympiadis annus XC, juxta lunares, ut diximus, menses, qui secundum illorum supputationem possunt facere per singulos menses dies XXIX semis, ita ut solis circulus ta quinque, et quartam diei partem: et per duodecim menses singulorum annorum undecim dies et quarta diei pars amplius reperiatur. Unde Graeci et Judaei, per octo annos trium mensium ἐμβολίσμους faciunt. 684 Si enim octies undecim, et quartam partem volueris supputare, nonaginta dies, hoc est, tres mereperientur anni quinquaginta novem,
Abbreviated transcription (Latin):
artaxerses iussit muros extrui ihrłm.
Cui oꝑi prȩfuit neemias. &. edifica¬
ta ẽ platea .a. muri circũdati. Ex il¬
lo tẽpore sinumerare uelis. septu¬
aginta annoꝵ ebdomadas. usq ad
xꝑ̃m poteris inuenire. Quod si ha¬
rũ pͥncipiũ ab illo tẽpore nolue¬
rimꝰ sumere. & tẽpora ñ concur¬
rent: & multa repꝑiemꝰ ẽtraria.
cia qua iudȩor. ẽ laxata captiui¬
tas. septuaginta numerent᷑ ebdo¬
mades. centũ & eo amplius inueni¬
emꝰ annos. qͥ statutũ septuaginta
ebdomadarũ excedant numerũ
&. multo plus. si exqua die dani¬
heli locutꝰ ẽ angelus. addet᷑q am¬
plior numerꝰ : si captiuitatis exor¬
pͥncipiũ. ꝑmansit eñ regnũ ꝑsarũ
usq ad iniciũ macedonũ. annis du¬
centis triginta: &. ipsi macedones
regnauert annis trecentis. atq ex
inde usq ad annũ qͥntũ decimũ
tyberii cȩsaris qͣndo passus ẽ rꝑs.
numerant᷑ anni sexaginta. qͥ simul
faciunt annos qͥngentos nonagin¬

Expanded text:
Artaxerxes jussit muros exstrui Jerusalem: cui operi praefuit Neemias, et aedificata est platea, et muri circumdati: et ex illo tempore si numerare velis septuaginta 683 annorum hebdomadas usque ad Christum poteris invenire. Quod si harum principium ab alio tempore voluerimus sumere, et tempora non concurrent, et multa reperiemus contraritia Judaeorum est laxata captivitas, septuaginta numerantur hebdomades, centum et eo amplius invenientur anni qui statutum septuaginta hebdomadarum excedant numerum; et multo plus, si ex ea die qua Danieli locutus est angelus, additurque amplior numerus si captivitatis exort enim regnum Persarum usque ad initium Macedonum annos ducentos triginta, et Macedonum regnarunt annis trecentis, atque inde usque ad annum quintum decimum Tiberii Caesaris, quando passus est Christus, numerantur anni sexaginta, qui simul faciunt annos quingentos nonagin
Abbreviated transcription (Latin):
mittent .W ecce ait ocłi quasi ocł
hominis. erant in cornu isto. Ne eum
putemꝰ iuxta qͦrũdã opinionẽ. uel
diabolũ e̾ẽ. uel de mone̾: s unũ de
hominibꝰ in qͦ totꝰ sathanas habita¬
turꝰ ẽ corporalit᷑. E. os loquens in¬
gencia. Est eni homo peccati . filius
ꝑ dicionis: ita ut intẽplo dei sedere
audeat. faciens se quasi dm. As̃picie¬
bã donech throni posit st̾. & anti¬
quus dierũ sedit. & reliqͣ. Simile

Expanded text:
mittent. Et ecce, ait, oculi quasi oculi mittent. Et ecce, ait, oculi quasi oculi hominis erant in cornu isto. Ne eum putemus juxta quorumdam opinionem, vel diabolum esse, vel daemonem; sed unum de hominibus, in quo totus satanas habitaturus sit corporaliter. Et os loquens ingentia . Est enim homo peccati, filius 668 perditionis, ita ut in templo Dei sedere audeat, faciens se quasi Deum. Aspiciebam donec throni positi sunt, et antiquus dierum sedit. Vestime
Abbreviated transcription (Latin):
cornua᷑ & ecce cornũ aliud paruu¬
lũ ortũ ẽ de medio eoꝵ: & tria dͥe
cornibꝰ pͥmis. euulsa st̃ a facie ens
Cẜecce ocłi quasi ocłi hominis eriñ
in cornuisto: & os loquens ingeneia
frustra porphirius cornu paruulũ qͦd
post decẽ cornua ortũ ẽ. epiphanem
anthio cũ suspicat᷑. & de decẽ cornib
tria euulsa cornua. sextũ ptolomeũ
cognom̃to philometorẽ. & septimu̾
ptolomeũ euergeten. & artaxiam re¬
gẽ armeniȩ: quoꝵ pͥores multo ante¬
ꝗqᷤ. antiochus nasceret᷑. mortui sunt.
sisse. Ergo dicamꝰ qͦd om̃s scriptores
ȩccłastiei tradidert. in ẽsũmacione
mundi quando regnũ destruendũ
ẽ romanor. decẽ futuros reges. qͥ or
gẽ: qͥ tres reges de dece̾ regibꝰ suꝑa¬
turꝰ sit. id est egypeior regẽ & affricȩ.¬
& ȩthiopiȩ. sicut inẽsequentibꝰ ma¬
nifestius dicemꝰ. qͥbꝰ int̾fectis. etiã
sept̾e alii reges. uictori colla sub¬

Expanded text:
cornua, et ecce cornu aliud parvucornua, et ecce cornu aliud parvulum ortum est de medio eorum, et tria de cornibus primis et vulsa sunt a facie ejus. Et ecce oculi quasi oculi hominis erant in cornu isto, et os loquens ingentia. Frustra Porphyrius cornu parvulum, quod post decem cornua ortum est, Epiphanen Antiochum suspicatur, et de decem cornibus tria evulsa cornua, sextum Ptolemaeum cognomento Philometorem, septimum Ptolemaeum Evergetem, et Artarxiam regem Armeniae, quorum priores multo antequam Antiocsisse. Ergo dicamus quod omnes scriptores ecclesiastici tradiderunt: in consummatione mundi, quando regnum destruendum est Romanorum, decem futuros reges, qui orm, qui tres reges de decem regibus superaturus sit, id est, Aegyptiorum regem, et Africae et Aethiopiae, sicut in consequentibus manifestius dicemus. Quibus interfectis, etiam septem alii reges victori colla sub
Abbreviated transcription (Latin):
ferus depastꝰ ẽ eã. Pro qͦ in hebreo habet.¬
no imꝑio romanoꝵ:. omnia simul reg¬
na cognoscimꝰ. quȩ pͥus fuerant sepa¬
rata. Illud aũ qͦd seqͥt᷑ comedens atq
cõminuens &. seliꝗͣ pedibꝰ siuis concui¬
cans. significat om̃s naciones uel in¬
tͣfectas ab eis. uel tributo & seruitu¬
ti subiugatas. Dissimilis aũ inqͥt erat
ceteris bestiis: quas uiderã pͥus. In pͥo¬
ribꝰ enĩ singła formidinũ: in hac om¬
nia signa sunt .E. habebat cornua
decẽ. Porphirius duas posteriores
bestias. macedonũ .&. romanoꝵ. mu¬
no macedonũ regno ponit. & diuidit.
pardũ uolens intelligi ipsũ alexan¬
drũ. bestiã aũ dissimilẽ ceteris be¬
stiis. quatuor alexandri successores.
&. deinde usq ad antiochũ cognom̃¬
to epiphanẽ. decẽ reges enumerat.
qͥ fuerint seiuissimi. ipsosq reges ñ
unius ponit regni. uerbi grͣa. mace¬
doniȩ. syriȩ. asyȩ .&. egypti. s de di¬
uersis regnis unũ effieit regnũ ut

Expanded text:
 est eam . Pro quo in Hebraeo habetuno imperio Romanorum, omnia simul regna cognoscimus, quae prius fuerant separata. Illud autem quod sequitur: Comedens atque comminuens, et reliqua pedibus suis conculcans, significat omnes nationes, vel interfectas ab eis, vel tributo, et servituti subjugatas. Dissimulis autem erat caeteris bestiis quas videram prius iis singula formidinum signa, in hac omnia sunt. 667 Et habebat cornua decem. Porphyrius duas posteriores bestias, Macedonum et Romanorum, in uno Macedonum regno ponit, et dividit: Pardum volens intelligi ipsum Alexandrum: bestiam autem dissimilem caeteris bestiis, quatuor Alexandri successores, et deinde usque ad Antiochum cognomento Epiphanen, decem reges enumerat, qui fuerunt saevissimi: ipsosque reges non unius ponit regni, verbi gratia, Macedoniae, Syriae, Asiae, et Aegypti, sed de diversis regnis unum efficit regnum ord
Abbreviated transcription (Latin):
dentibꝰ tribuunt᷑. Quid est aũ
qͦd dicit. signari uisũ & ꝓphe
haberet. Igit᷑ qm ad impleta ẽ
signari uisionẽ & ꝓpheciã dice¬
bat: qm ipse ẽ signacłm omniũ
ꝓphetarũ. adimplens omnia ꝗͣ
retro de eo. ꝓphete nunciarunt.
Post aduentũ eñi & passionẽ eiꝰ.
iã ñ uisio neq ꝓphetes ẽ qͥ xꝑm

Expanded text:
dentibus remittuntur. Quid est autem quod dicit, signari visum et prophaberet. Igitur quoniam adimpleta est signari visionem et prophetiam dicebat: quoniam ipse est signaculum omnium prophetarum, adimplens omnia quae retro de eo prophetae nuntiabant. Post adventum enim et passionem ejus jam non visio neque prophetes e
Abbreviated transcription (Latin):
nis ambiguus ẽ. & de bono in malũ
& de malo inbonũ. Neq enĩ cõmuta¬
cio uultꝰ nabugodonosor. bone par¬
ti poterit coaptari: licet qͥda & in¬
scripcione psalmor. de bono ad ma¬
lũ referant: qͦd hi qͥ naturalit᷑ debu¬
erãt intelligere d̾m. cͣtra xꝑm &. scõs

Expanded text:
nis ambiguus est, et de bono in malum, nis ambiguus est, et de bono in malum, et de malo in bonum. Neque enim commutatio vultus Nabuchodonosor bonae parti poterit coaptari. Licet quidam et inscriptionem Psalmorum de bono ad malum referant: quod hi qui naturaliter debuerant intellig
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ colimꝰ. ipse nos & de eo qͦ minaris
incendio. & de tius potest manibꝰ liber¬
re. Quod si noluerit. Pulchrȩ ad id qͦ
dixerat. potest eriꝑe nos. ñ intulit ẽ¬
trariũ. si nͣ potuerit. sed si noluerit it
ñ impossibilitatis dei. sed uoluntatis
sit. si ꝑierint. Notũ tͥ sit rex. qͥa deos
tuos ñ colimꝰ &. statuã aureã qua er¬
xisti nͣ adoramꝰ. Siue statuã ut symma¬
chus. siue imaginẽ aureã ut ceteri
transtulerͣt. uoluerimꝰ legere: culto¬
res dei eã adorare ñ debent. Ergo u¬
dices &. pͥncipes secłi. qͥ imꝑatoꝵ statu¬
as adorant & imagines: hoc se facere
intelligant. qͦd tres pueri facere nolen¬
tes. placuer̃t deo. & notanda ꝓprie¬
tas. Deos coli. imaginẽ ad orare dicunt
qͦd utrũq seruis dei ñ conuenit. Qũc
nabugodonosor repletꝰ ẽ furore . ꝙ.
aspectꝰ faciei illius cõmutatꝰ ẽ. In qbꝰ¬
dã psalmis tituli prȩnotant᷑: ꝓhis
qͥ cõmutabunt᷑. Sermo gͥ cõmutacio¬

Expanded text:
quem colimus, ipse nos et de eo, quod minaris incendio, et de tuis potest manibus liberare. Quod si noluerit: Pulchre ad id quod dixerant: Potest eripere nos, non intulit contrarium, si non poterit, sed si noluerit: ut non impossibilitatis Dei, sed voluntatis sit, si perierint. Notum tibi sit, rex, quia deos tuos non colimus, et statuam auream quam erexisti, non adoramus. Sive statuachus, sive imaginem auream, ut caeteri transtulerunt, voluerimus legere, cultores Dei eam adorare non debent. Ergo judices et principes saeculi cum imperatorum statuas adorant, et imagines, hoc se facere intelligant, quod tres pueri facere nolentes, placuerunt Deo; et notanda proprietas, deos coli, imaginem adorari dicunt, quod utrumque servis Dei non convenit. Tunc Nabuchodonosor repletus est furore, et aspectus faciei illius commutatus est. In quibusdam psalmis tituli praenotantur: Pro his qui commutabuntur. Sermo igitur commutatio
Abbreviated transcription (Latin):
helis c̃siliũ miscđias in pauꝑes: ꝙ
ideirdo usq ad mensem duodees¬
mil ineũ ẽ dilata sente noia: seb
qͥa postea ambulans in aula babylo¬
nis. głat᷑ & dicit. nonne hec ẽ baby¬
lon magna quã ego edificaui indo¬
mo regni. in robore fortitudinis
miscđiȩ. ꝑdidit malo suꝑbiȩ. For¬
sitan ignoscat delictis tuis. Cum¬
aũ beatꝰ danihel prȩscius futuroꝵ.
de sentencia dei dub itet: rem te¬
merariã faciunt. qͥ aud acter pec¬
catoribꝰ indulgenciã pollicent᷑.
es. tamͣ sciendũ. qͦd si nabugodo¬
nosor bona oꝑa facienti. uenia
reꝓmntit᷑: multo magis aliis
ꝓmittit᷑. qͥ leuiora peccauert.¬

Expanded text:
elis consilium misericordias in pauperes; et elis consilium misericordias in pauperes; et idcirco usque ad mensem duodecimum in eum est dilata sententia: sed quia postea ambulans in aula Babylonis, gloriatur et dicit: Nonne haec est Babylon magna, quam ego aedificavi in domum regni; in robore fortitudinis misericordiae perdidit malo superbiae. Forsitan ignoscet Deus delictis tuis. Quum B. Daniel praescius futurorum de sententia Dei dubitet, rem temerariam faciunt qui audacter peccatoribus indulgentiam pollicentur. Et tamen sciendum, quod si Nabuchodonosor bona opera facienti venia repromittitur, multo magis aliis promittitur, qui leviora peccat
Abbreviated transcription (Latin):
tibi. & peccata tua elemosinis rech
me & iniqͥtates tuas misericordiis
pauꝑũ. for sitan ignoscat de licłis tu¬
is. Si predixit sentenciã dei quȩ
ñ potest immutari: qͦmͦ hortat᷑ ad
dei sentencia cõmutet᷑ . Quod faci¬
le soluit᷑ ex echiȩ regis exemplo.
quẽ ysaias dixerat ẽẽ moriturũ . &
niniuitarũ sicut scriptũ ẽ. ad hue
quadraginta dies. & niniue sub¬
uertetur. & tamen ad preces e¬
zechiȩ & niniue. dei sentencia c̃õ¬
mutata ẽ. ñ uarietate iudicu.s
eor c̃uersione qͥ meruere indul¬
genciã. Alioqͥn & in iheremia lo¬
quitur d̾s mala se mmari suꝑ
gentẽ: & si bona fecerit. minas
olem̃cia cõmutare Rursũ bona
agenti se asserit polliceri: & sima¬
la fecerit. dicit suã mutari senten¬
ciã ñ in homines s inoꝑa quȩ mu¬
tata stͥ. Neq enĩ as hominibꝰ: sed
uiciis irascitur. Quȩ cũ in homine
ñ fuerint: nequaꝗͣ punit quod
mutatũ g̃. Dicamꝰ s alit̃. fecit
qͥdẽ nabugodonosor iuxta dani¬

Expanded text:
peccata tua eleemosynis redime, 649 et iniquitates tuas misericordiis pauperum, forsitan ignoscat Deus delictis tuis. Si praedixit sententiam Dei, quae non potest immutari, quomodo hortatur ad Dei sententia commutetur? Quod facile solvitur Ezechiae regis exemplo, quem Isaias dixerat esse moriturum ; et Ninivitarum, quibus dictum est: Adhuc quadraginta dies, et Ninive subvertetur zechiae, et Ninive, Dei sententia commutata est: non vanitate judicii, sed eorum conversione, qui meruere indulgentiam. Alioquin et in Jeremia loquitur Deus se mala minari super gentem ; et si bona fecerit, minas clementia commutare. Rursum bona agenti se asserit polliceri; et si mala fecerit, dicit se suam mutare sententiam: non in homines, sed in opera quae mutata sunt. Neque enim Deus hominibus, sed vitiis irascitur: quae cum in homine non fuerint, nequaquam punit quod mutatum est. Dicamus et aliter: Fecit quidem Nabuchodonosor juxta Dani
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ scriptura in iob. uolumine recor
edom ⁊ seir unius nom̃ ẽ hominis:
⁊ quare uarie nuncupet᷑ supͣ dictũ ẽ.
Q uod autẽ sequit᷑ i chorrei habitan¬
tes terrã ⁊ reliqua. Postquã enume¬
rauit filios ȩsau. altiꝰ repetit ⁊ expo¬
nit. qͥ ante ȩsau in edon pͥncipes fue¬
runt ex genere chorreoꝵ qͥ in lingua
nr̃a int̾pretant᷑. liberi. Legamꝰ diligen¬
fecerint chorreos. ac t̾ram eor here¬
ditate possederint.
Et fuerunt filii lotan. bori. ⁊ oman. ⁊
soror lotan temna. Hȩc ẽ temna. de
qua supͣ dictũ ẽ: & temina erat concu¬
bina elifaz filii pͥmogeniti ȩsau. et
eox ipsa natꝰ ẽ amalech. Idcirco autẽ
chorreoꝵ recordatꝰ ẽ: quia pͥmogenit̾
filioꝵ ȩsau ex filiabꝰ eoꝵ acceperat
concubinã. Quod autẽ dicit᷑ theman

Expanded text:
cujus Scriptura in Job volumine recordcujus Scriptura in Job volumine recordEdom, et Seir, unius nomen est hominis: et quare varie nuncupetur supra dictum est. Quod autem sequitur: Et Chorraei habitantis terram, et reliqua. Postquam enumeravit filios Esau, altius repetit, et exponit, qui ante Esau, in Edom terra principes fuerint ex genere Chorraeorum, qui in lingua nostra interpretantur liberi. Legamus diligenfecerint Chorraeos, ac terram eorum haereditate possederint. Et fuerunt filii Lothan, Chorri et Aemam: et soror Lothan Thamna. Haec est Thamna, de qua supra dictum est. Et Thamna erat concubina Eliphaz filii primogeniti Esau, et ex ipsa natus est Amalech. Idcirco autem Chorraeorum recordatus est, quia primogenitus filiorum Esau ex filiabus eorum acceperat concubinam. Quod autem dicitur, Theman
Abbreviated transcription (Latin):
Et ꝓfectꝰ israhel. & exrtendit taber¬
naculũ suum trans turrem ader:
Hunc locũ esse hȩbrei uolunt. ubi
postea tẽplũ ȩdificatũ ẽ:  turrem
ader turrẽ gregis significari hoc ÷
congregationis ⁊ cȩtus. quod i miche¬
as ꝓpħa testet᷑ dicens. Et tu turris
gregis nebulosa. filius ion ⁊ cetera.
Illo q tẽpore iacob translocũ ubi
postea tẽplum edificatũ ẽ habuisse
tentoria. Sed si sequam᷑ ordinem
uiȩ pastor. ĩurta bethleem locus ÷
ubi uel angłoꝵ grex in ortu dñi
cecinit. uel iacob pecora sua pauit.
loco nom̃ inponens: uel quod ue-¬
rius ẽ. quodam uaticinio futurũ
iã tc̃ mẏsterium monstrabatur.
& uenit iacob ad ysaac. patrem
suum in manbre ciuitatẽ arbeȩ
hec ẽ chebron. Pro arbeȩ in septu¬
aginta cãpum habet: cũ hebron
in monte sita sit. Eadem autẽ
ciuitas dicit᷑ ⁊ mambre. ab amico
abrahȩ ita antiquitꝰ appellabat᷑.
Et peperit a desau elifaz. Iste ẽ elifar

Expanded text:
Et profectus est Israel: et extendit taberEt profectus est Israel: et extendit tabernaculum suum trans turrim Ader. Hunc locum Hebraei esse volunt, ubi postea templum aedificatum est: et turrim Ader, turrim gregis significare, hoc est, congregationis et coetus: quod et Michaeas Propheta testatur, dicens: Et tu turris gregis nebulosa, filia Sion , et caetera: illoque tempore Jacob trans locum, ubi postea templum aedificatum est, habuisse tentoria. Sed si sequamur ordinem viae, pastorum juxta Bethleem locus est, ubi vel Angelorum rex in ortu Domini cecinit: vel Jacob pecora sua pavit, loco nomen imponens: vel quod verius est, quodam vaticinio futurum jam tunc mysterium monstrabatur, Et venit Jacob ad Isaac patrem suum in Mambre, civitatem Arbee, haec est Chebron. PRO ARBEE in Septuaginta campum habet: cum Chebron in monte sita sit. Eadem autem civitas dicitur et MAMBRE, ab amico Abrahae ita antiquitus appellata. Et peperit Ada Esau Eliphaz. Iste est Eliphaz,
Abbreviated transcription (Latin):
uernũ tempus significat: cũ inflo¬
re cunctarũ rerum punctꝰ ⁊ anni
tẽpus. electũ est: uel cũ transeuntes
ꝑ uiam carpunt & eligunt e uici¬
nis agris quodcũq ad manũ uene¬
rit diuersis floribꝰ inuitati. E fratha
uero ⁊ bethleem unius urbis uo¬
cabulũ ẽ. sub int̾pretatione consi¬
mili. Siquidem in frugiferam ⁊
in domũ panis uertit᷑. ꝓpt̾ eum
panẽ qͥ de cȩlo descendisse se dicit.
Et factũ ẽ cũ dimitteret
eam anima. si quidem moriebat᷑.
uocauit nom̃ eiꝰ filtꝰ doloris mei.
Pat̾ uero eiꝰ uocauit nom̃ eiꝰ beniamin.
Inhebrȩo similitudo om̃is resonat: fi¬
lius enĩ doloris mei. qͦt nom̃ moriens
mat̾ inposuit. dicit᷑ benoni. filiꝰ uͦ
dexterȩ hoc ẽ uirtutis. quod iacob
errant qͥ putant beniamin filium
dierũ int̃prȩtari: cũ enĩ dextera ap-¬
pellat᷑ iamin. ⁊ finiat᷑ in .x. litterã
dies quidem appellat᷑. & ipsi iamim
s in .ii. litterã terminant᷑.

Expanded text:
significat, cum in florem cuncta rumpuntur, et anni tempus electum est: vel cum transeuntes per viam carpunt, et eligunt e vicinis agris quodcumque ad manus venerit, diversis floribus invitati. Ephrata vero et Bethleem unius urbis vocabulum est, sub interpretatione consimili. Siquidem in frugiferam et in domum 361 panis vertitur: propter eum panem, qui de coelo descendisse se dicit . Et factum est cum dimitteret eam anima, siquvocavit nomen ejus filius doloris mei. Pater vero vocavit nomen ejus Benjamin. In Hebraeo similitudo omnis resonat. Filius doloris mei, quod nomen moriens mater imposuit, dicitur Ben oni: filius vero dexterae, hoc est virtutis, quod mutavit errant qui putant Benjamin filium dierum interpretari. Cum enim dextera appelletur iamin, et finiatur in n litteram, dies quidem appellantur et ipsi iamim, sed in m litteram terminantur.
Abbreviated transcription (Latin):
portam ciuitatis suȩ: & locuti st̃ ad ui¬
ros ciuitatis. dicentes. Uiri isti pacifi
prȩtes pacificos transtulerunt: aqͥla
summatos atq ꝑfectos. Pro qͦ in he-¬
brȩo legit᷑ salamim: ax quo ꝑspicuũ:
uerũ esse illud qͦd sup᷑ de salem diximꝰ.
Et intͦ gressi st̃ ciuitatẽ
diligent̃: ⁊ int̾fecerunt omne mascu¬
linũ. Pro eo qͦd in grȩcis legit᷑ achͥaauc.¬

Expanded text:
portam civitatis suae, et locuti sunt ad viportam civitatis suae, et locuti sunt ad viros civitatis dicentes, viri isti pacificuaginta Interpretes pacificos transtulerunt, Aquilasummatos atque perfectos, pro quo in Hebraeo legitur   SALAMIM. Ex quo perspicuum est, verum esse illud quod supra de Salem diximus. Et introgressi sunt civitatem diligenter, et interfecerunt omne masculum. Pro eo quod in Graecis legitu
Abbreviated transcription (Latin):
Est autẽ usq hodie ciuitas transior¬
danen hoc uocabulo. in partes cyto¬
poleos: de qua in libro locor scripsimꝰ
Et uenit iacob salem ciuitatẽ.
sichem in t̾ram chanaam. cũ uenis¬
set de mesopotamia syriȩ. Error ob¬
orit᷑. quomͦ sałe sichem ciuitas appel¬
letur: cũ hierłm in qua regnauit
melchisedech salem ante sit dicta.
etiam de pluribus uideȩ locis possu¬
mus inuenire: ut idem urbis ⁊ loci
nom̃ in alia atq alia tribu sit: aut
certe istã salem quȩ nc̃ sẏchem nomi¬
nat᷑. dicemꝰ hic int̾pretari consũma¬
tã atq perfectã: & illã quȩ postea
hierłm dicta ẽ. pacificã nr̃o sermo¬
ne cransferri. Utrunq enĩ accentu
paululũ declinato hoc uocabulũ so¬
nat. Tradunt hebrȩi quod claudican a¬
tis fem᷑ iacob ibi conualuerit ⁊ sanatũ
sit: ꝓpterea eandem ciuitatẽ curati atq
perfecti uocabulũ consecutã.
Et uenit emmor ⁊ sẏchem filiꝰ eiꝰ ad

Expanded text:
Est autem usque hodie civitas trans JorEst autem usque hodie civitas trans Jordanem hoc vocabulo in parte Scythopoleos, de qua in libro Locorum scripsimus. Et venit Jacob Salem civitatem Sichem in terram Chanaan, cum venisset de Mesopotamia Syriae. Error oboritur, quomodo Salem, Sichem civitas appelletur, cum Jerusalem in qua regnavit Melchisedech, Salem ante sit dicta. t: quod etiam de pluribus Judaeae locis possumus invenire: ut idem urbis et loci nomen in alia atque alia tribu sit; aut certe istam Salem, quae nunc pro Sichem nominatur, dicimus hic interpretari consummatam, atque perfectam: et illam quae postea Jerusalem dicta est, pacificam 359 nostro sermone transferri. Utrumque enim, accentu paululum declinato, hoc vocabulum sonat. Tradunt Hebraei, quod claudicantis femur Jacob ibi convaluerit, et sanatum sit: propterea eamdem civitatem curati atque perfecti vocabulum consecutam. Et ven
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ salua facta ẽ anima mea. In he-¬
brȩo dicit᷑ fanuhel: ut sciamꝰ ipsũ
esse locũ qͥ in ceteris scripturȩ sc̃ȩ
uoluminibꝰ. ita ut in hebrȩo scrip¬
tũ ẽ. fanuhel legit᷑ in greco.
Et diuisit pueros suꝑ liam ⁊ super
rachel.⁊ suꝑ duas ancillas: & posu¬
it ancillas ⁊ filios earũ primas. liã
uero ⁊ pueros nouissimos. ⁊ rachel
⁊ ioseph nouissimos: & ipse ꝑtransiur
ante eos. Non ut pleriq ȩstimant
tres turmas fecit. s duas. Deniq ubi
nos habemꝰ diuisit. aquila posuit. imũ¬
ceycex̃. id ÷ dimidiauit: ut unũ cune¬
um faceret. ancillarũ cũ paruulis
suis: & aliũ liȩ ⁊ rachel. que libere
erant cũ filiis earũ pͥmasq ire face¬
ret ancillas. scdas liberas: ipse autẽ
ante utrũq gregẽ fratrẽ adoraturꝰ oci¬
domum. ⁊ pecoribꝰ suis. ȩdificauit ta¬
bernacula. Ideo uocauit nom̃ loci il¬
lius tabernacula. Ubi nos taberna¬
cula habemꝰ: in hebreo legit᷑ so ochoth

Expanded text:
in Hebraeo dicitur PHANUEL  , ut sciamus ipsum esse locum, qui in caeteris Scripturae sanctae voluminibus, ita ut in Hebraeo scriptum est, Phanuel legitur in Graeco. Et divisit pueros super Liam et super Rachel, et super duas ancillas, et posuit ancillas et filios earum primos: Liam vero et pueros ejus novissimos, et Rachel et Joseph novissimos, et ipse transivit ante eos. Non, ut plerique aestimant, tres turmas fecit, sed duas. Denique ubi nos habemus, divisit, Aquila posuit, ἡμίσευσεν, id est, dimidiavit: ut unum cuneum faceret ancillarum cum parvulis suis, et alium Liae, et Rachel, quae liberae erant, cum filiis earum: primasque ire faceret ancillas, secundas liberas: ipse autem ante utrumque gregem, fratrem adoraturus occdomum, et pecoribus suis aedificavit tabernacula: ideo vocavit nomen loci illius Tabernacula. Ubi nos tabernacula habemus, in Hebraeo legitur   SOCHOTH.
Abbreviated transcription (Latin):
sapith. enĩ quod ab ifrahel uoca¬
bulo diriuatur principem sonat.
Sensus itaq hic ẽ. Non uocabitur
nom̃ tuũ supplantator hoc ẽ iacob:
s uocabit᷑ nom̃ tuũ princeps cum
dño. hoc ẽ israhel. Quomͦ enim ego
pinceps sum. sic ⁊ tu qͥ mecũ luc̃¬
tare potuisti princeps uocaberis.
Si autẽ mecũ qͥ d̃s sũ siue angłs
qm̃ pleriq uarie int̃pretantur.
pugnare potuisti: quantomagis cũ
hommibꝰ hoc ẽ cũ ȩsau quẽ formi¬
dare ñ debes. Illud autẽ quod in li¬
bro nominũ int̾pretat᷑ israhel uir
uidens dm̃. siue mens uidens dm̃.
omnium pene sermone detritum
ñ tam uere quã uiolent̾ mͥ int̾prȩ ꝙẜ¬
tatũ uidet᷑. Hic enĩ israhel. ꝑ has
litteras scribit᷑. iod. sin. res. alepħ. la

Expanded text:
anima mea. Quod ab Israel vocabulo derivatur, principem sonat. Sensus itaque hic est: Non vocabitur nomen tuum supplantator, hoc est, Jacob, sed vocabitur nomen tuum princeps cum Deo, hoc est, Israel. Quomodo enim ego princeps sum, sic et tu, qui mecum luctari potuisti, princeps vocaberis. Si autem mecum qui Deus sum, sive angelus; quoniam plerique varie interpretantur, pugnare potuisti, quanto magis cum hominibus? hoc est cum Esau, quem formidare non debes. Illud autem quod in libro Nominum, interpretatur Israel vir videns Deum, sive mens videns Deum, omnium pene sermone detritum, non tam vere quam violenter mihi interpretatum videtur. Hic enim Israel per has litteras scribitur: i
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ omĩ ueritate tua. quã fecisti pro
seruo tuo. Pro eo quod nos posuimꝰ
minor sum. aliud nescio qͥd quod
sensũ turbet. & grecis ⁊ latinis
codicibis continetur.
t dix̃ ei. Quod nom̃ tibi : Qͥ ait.
Iacob. Dixit autẽ ad eũ. Iã ñ uoca¬
bit᷑ iacob nom̃ tuũ: s uocabit᷑ no¬
men tuum ifrahel: quia inualuisti
cũ do. & cũ hominibꝰ ualebis: Iose¬
phus in primo antiquitatũ libro
ifrahel ideo appellatũ putat quod
aduersũ angelũ steterit. Quod ego
diligent̃ excutiens. in hebrȩo penitꝰ
inuenire ñ potui. Et quid me neces¬
se ẽ opiniones querere singłoꝵ: cũ
ethimologiam nominis exponat.
ipse qͥ posuit. Non uocabitur inqͥt
nom̃ tuum iacob: s israhel erit
nom̃ tuum. Qua re int̃prȩtatur

Expanded text:
 omni veritate tua, quam fecisti pro servo tuo. Pro eo quod nos posuimus, minor sum, aliud nescio quid, quod sensum turbet, in Graecis et Latinis codicibus continetur. Et dixit ei: Quod nomen tibi? Qui ait, Jacob. Dixit autem ei: Jam non vocabitur Jacob nomen tuum, sed vocabitur nomen tuum Israel: quia invaluisti cum Deo, et cum hominibus valebis. Josephus in primo Antiquitatum libro, Israel ideo appellatum putat, quod adversum Angelum steterit: quod ego diligenter excutiens, in Hebraeo penitus invenire non potui. Et 357 quid me necesse est opiniones quaerere singulorum, cum etymologiam nominis exponat ipse qui posuit? Non vocabitur, inquit, nomen tuum Jacob, sed Israel erit nomen tuum. Quare? Interpretatur
Abbreviated transcription (Latin):
nequaꝗͣ ei ab angło nom̃ inponitur ꝙ
s quod inponendũ ado sit p̃redicat᷑.
Quod gͥ ibi futurũ promittit᷑ hic
docetur expletum.
Et factũ ẽ cũ ad ꝓpinquaret chabratha
rachel. Uerbũ hebraicũ chabratha
in consequentibꝰ ubi iacob loquitur
ad loseph. Ego autẽ cũ uenirem de
me sopotamia siriȩ mortua ẽ mat̾
tua. rachel. in t̾ra chanaan. in uia
hypodromi. ut uenirẽ efratha. hec
bethleem. Rursum septuaginta
podromũ: cũ utiq si chabratha ħ¬
podromus ẽ: efratha hẏpodromꝰ eẽ
ñ possit. Aquila autẽ hoc ita transtu¬

Expanded text:
ei ab Angelo nomen imponitur, sed quod imponendum a Deo sit, praedicitur. Quod igitur ibi futurum promittitur, hic docetur expletum. Et factum est dum appropinquaret Chabratha Rachel Verbum Hebraicum   CHABRATHA, in consequentibus, ubi Jacob loquitur ad Joseph: Ego autem cum venirem de Mesopotamia Syriae, mortua est mater tua Rachel in terra Chanaan, in via Hippodromi, ut venirem Ephrata : Bethleem , rursum Septuaginta ppodromum: cum utique si CHABRATHA Hippodromus est, Ephrata Hippodromus esse non possit. Aquila autem hoc ita transtu
Abbreviated transcription (Latin):
Et uenit iacob in luzan. in t̾ra chana¬
an quȩ ẽ bethel. Ecce manifestissime.
cõpbat᷑ bethel ñ ulam maula ut supͣ
dictũ ẽ. s luzan id÷ amytaa ami ante
uocitatã. & mortua ẽ delbora nutͥx
rebeccȩ: & sepulta ẽ subtꝰ bethel. Si
mortua ẽ nutrta rebeccȩ nomine
debbora. ut lax qͦq hic int̃prȩtes tͣns¬
tulerunt. ⁊ ipsũ uerbũ ẽ hȩbraicũ.
me nec cath. scire ñ possumꝰ. quare

Expanded text:
Et venit Jacob in Luza in terra Chanaan, quae est Bethel . Ecce manifestissime comprobatur Bethel, non Ulam Luz, ut supra dictum est, sed Luzam, id est, amygdalon ante vocitataRebeccae, et sepulta est subtus Bethel . Si mortua est nutrix Rebeccae nomine Debbora, ut LXX quoque hic interpretes transtulerunt, et ipsum verbum est Hebraicum Meneket, scire non possum
Abbreviated transcription (Latin):
uillula iuxta bethleeͥm. Che¬
lon. q̃ ⁊ edom oppidũ moab. sic̃
in hieremia scribit᷑. Chamos.
idolũ moab. De euangeliis

Expanded text:
illula juxta Bethleem. Chaelon, quae et Ealon, oppidum Moab sicut in Jeremia scribitur. Chamos, idolum Moab. DE EVANGELIIS
Abbreviated transcription (Latin):
iuxcta ysaiam. Chaselath. iuxta
thabor t̾minꝰ zabulon. Dirimus
de ea ⁊ supͣ sub nomine chsalus.
Chobar. t̾minꝰ aser. Chalab. de
hac cultores pͥstinos aser ñ ualu¬
it expellere. Chorath. torrens
utxta iordanẽ. in qͦ absconditus ẽ
hȩlias ẽ regione eiꝰdem fluminis.
Chotha. regio assirioꝵ. Chobar.
flum̃ babiloniũ: sic̃ in hie rechiel.¬
inuenit᷑. Charcamis. ciuitas
iuxta flum̃ eufraten. Chamoan.

Expanded text:
iximus. Chaselath, juxta Thabor, terminus Zabulon: diximus de ea et supra sub nomine Chasalus. Chabol, terminus Aser. Chalab, de hac cultores pristinos Aser non valuit expellere. Chorath, torrens trans Jordanem in quo absconditus est Elias, e regione ejusdem fluminis. Chotha, regio Assyriorum. Chobar, flumen Babylonium, sicut in Ezechiel. Charchamis, civitas juxta flumen Euphraten. Chamoa