comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& in interitũ. & in fibilum : sicut ipsi
cernitis oculis ur̃is. En corruerunt
patres nr̃i gladiis : filii nr̃i &̾ filiȩ nr̃e.
& coniuges nr̃e captiue ductȩ sunt:
ꝓpter hoc scelus. Nunc gͥ placet mͥ ut
meamus fedus cum dño deo isrł: &
auertat a nob̾ furorẽ ire suȩ. Filii mi:
nolite negligere. Uos elegit dñs ut ste¬
tis coram eo & ministretis illi: colatisq
eum. & cremetis incensũ. Surrexert̃
gͦ leuite maach filius amasiȩ. & iohel
filius arariȩ: de filiis caath. Porro
de filiis merari. cis filius abdai. & arari¬
as filius iaallelel. De filuis autem ger¬
son. ioha filius zemma: & eden filius
ichaa. At uͦ de filus elisaphan: samri.
& iahihel. De filiis quoq asaph. zacha¬
rias & mathanias: nec non defiliis he¬
man. iahihel. & semei. S & de filus
idichun: semeias. & orihel. Congre¬
gauerunt fr̃s suos & scificati sunt:
& ingressi ureta mandatũ regis & im¬
perium dñi: ut expiarent domũ dei.

Expanded text:
et in interitum et in sibilum sicut ipsi et in interitum et in sibilum sicut ipsi cernitis oculis vestris en corruerunt patres nostri gladiis filii nostri et filiae nostrae et coniuges captivae ductae sunt propter hoc scelus nunc igitur placet mihi ut ineamus foedus cum Domino Deo Israhel et avertat a nobis furorem irae suae filii mi nolite neglegere vos elegit Dominus ut stetis coram eo et ministretis illi colatis eum et cremetis incensum surrexerunt ergo Levitae Maath filius Amasiae et Iohel filius Azariae de filiis Caath porro de filiis Merari Cis filius Abdai et Azarias filius Iallelel de filiis autem Gersom Ioha filius Zemma et Eden filius Ioaha at vero de filiis Elisaphan Samri et Iahihel de filiis quoque Asaph Zaccharias et Mathanias necnon de filiis Heman Iahihel et Semei sed et de filiis Idithun Semeias et Ozihel congregaveruntque fratres suos et sanctificati sunt et ingressi iuxta mandatum regis et imperium Domini ut expiarent domum Dei
Abbreviated transcription (Latin):
eius ꝓeo. Igitur erechias regnare cepit
cum uiginti quinq eẽt annoꝵ: & uigi¬
ti nouem annis regnauit in ierłm:
nomen matris eius abia filia zachariȩ.
fecitq quod erat placitum in conspec¬
tu dñi: iuxta omĩa quȩ fecerat dauid
pater eius. Ipso anno & mense pͥmo
regni sui. aꝑuit ualuas domus dñi:
& in staurauit eas. Adduxitq sacer¬
dotes atq leuitas: & congregauit eos
inplateam orientalem: dixitq ad eos.
Audite me leuite. & scificamini. Mun¬
date domũ dm̃i dei patrũ ur̃oꝵ: aufer¬
te omnẽ ĩmundiciam de scũario. Lec¬
cauerunt patres nr̃i. & fecerunt malũ
inconspectu dñi dei nr̃i: derelinquen
tes eum. Auerterunt facies suas ata¬
bernaculo dm̃ dei nr̃i : & p̃buerunt dor¬
sum. Clauserunt ostia quȩ erant in
porticu. & extinxerunt lucernas: in¬
censumq non adoleuerunt. & holocau¬
sta non obtulerunt in scũario deo isrł.
Concitatus ẽ itaq furor dñi suꝑ iudam
& ierłm: tradiditq eos in cõmotionẽ.

Expanded text:
egnare coepit cum viginti quinque esset annorum et viginti novem annis regnavit in Hierusalem nomen matris eius Abia filia Zacchariae fecitque quod erat placitum in conspectu Domini iuxta omnia quae fecerat David pater eius ipse anno et mense primo regni sui aperuit valvas domus Domini et instauravit eas adduxitque sacerdotes atque Levitas et congregavit eos in plateam orientalem dixitque ad eos audite me Levitae et sanctificamini mundate domum Domini Dei patrum vestrorum auferte omnem inmunditiam de sanctuario peccaverunt patres nostri et fecerunt malum in conspectu Domini Dei nostri dtes eum: averterunt facies suas a tabernaculo Domini et praebuerunt dorsum. Clauserunt ostia, quae erant in porticu, et exstinxerunt lucernas, incensumque non adoleverunt, et holocausta non obtulerunt in sanctuario Deo Israel. Concitatus est itaque furor Domini super Judam et Hierusalem tradiditque eos in commotionem
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cepit. Desine aduersum dm̃ facere
qui metum ẽ: ne interficiat te. No¬
luit iosias reuerti: s p̃parauit contra
eum bellũ. nec ad quieuit sermoni¬
b nechao exore dei: uerum ꝑrexit
ut dimicaret in campo mageddo.
Ibiq uulneratus a sagittariis : dixit
pueris suis. Educite me de prelio: qͥa
oppido uulneratus sum. Qui transtu¬
lerunt eum decurru in alt̾um cur¬
rum qui sequebatur eum more regio:
& asportauerunt eum in ierłm. Mor¬
tuusq ẽ & sepultus in mausoleo pa¬
trũ suoꝵ : & uniuersus iuda & ierłm
luxerunt eum. Hieremias maxime:
cuiꝰ om̃s cantores atq cantatrices usꝙ
inp̃sentem diem lamentationes suꝑ
iosiam replicant: & quasi lex obtinu¬
it in isrł. Ecce scͥptum fertur in lam̃¬
tationib. Reliqua autem sermonũ
iosie & miscłiarum eius que lege pre¬
cepta sunt dñi: oꝑa quoq illius pͥma

Expanded text:
praecepit: desine adversum Deum facere, praecepit: desine adversum Deum facere, qui mecum est, ne interficiat te. Noluit Josias reverti, sed praeparavit contra eum bellum, nec acquievit sermonibus Nechao ex ore Dei: verum perrexit, ut dimicaret in campo Mageddo. Ibique vulneratus a sagittariis, dixit pueris suis: Educite me de praelio, quia oppido vulneratus sum. Qui transtulerunt eum de curru in alterum currum, qui sequebatur eum more regio, et asportaverunt eum in Jerusalem mortuusque est, et sepultus in mausoleo patrum suorum: Et universus Juda et Jerusalem luxerunt eum: Jeremias maxime: cujus omnes cantores atque cantatrices, usque in praesentem diem, lamentationes super Josia replicant, et quasi lex obtinuit in Israel: Ecce scriptum fertur in Lamentationibus. Reliqua autem sermonum Josiae et misericordiarum ejus, quae lege praecepta sunt Domini: opera quoq
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ ꝑ portas singulas obseruabant:
ita ut nec puncto quidẽ discede¬
rent aministerio. Quam obrem &
fr̃s eoꝵ leuite: parauerunt eis cibos.
Om̃is gͥ cultura dñi rite compleca
ẽ indie illa. ut facerent phase. & offer¬
rent holocausta suꝑ altare dñi: iuxta
p̃ceptum regis iosiȩ. feceruntq filii
isrł. qui reꝑti fuerant ibi phase intem¬
pore illo: & sollemnitatẽ arimoꝵ sep¬
tem dieb. Non fuit phase simile huic
intsrł: adieb samuhelis ꝓpħȩ. S nec
quisquã decunctis regib isrł fecit pha¬
se sicut iosias sacerdotib & leuitis. &
omini iude & isrł qui reꝑtus fuerat:
ẽ. Post quam instaurauerat iosias tem.lx¬
plum: ascendit nechao rex egipti ad
pugnandũ in charcamis iuxta eufra¬
ten: & ꝓcessit moctur sum eius iosias.
At ille missis ad eum nuntiis ait. Qd
mͥ & tibi ẽ rex iuda: Non aduersum
te hodie uenio: s contra aliam domũ
pugno: ad quam ds̃ me festinato ire

Expanded text:
vero per portas singulas observabant vero per portas singulas observabant ita ut ne puncto quidem discederent a ministerio quam ob rem et fratres eorum Levitae paraverunt eis cibos omnis igitur cultura Domini rite conpleta est in die illa ut facerent phase et offerrent holocausta super altare Domini iuxta praeceptum regis Iosiae feceruntque filii Israhel qui repperti fuerant ibi phase in tempore illo et sollemnitatem azymorum septem diebus non fuit phase simile huic in Israhel a diebus Samuhelis prophetae sed nec quisquam de cunctis regibus Israhel fecit phase sicut Iosias sacerdotibus et Levitis et omni Iuda et Israhel qui reppertus fuerat est. Postquam instauraverat Josias templum, ascendit Necao rex Aegypti ad pugnandum in Charcamis juxta Euphraten: et processit in occursum ejus Josias. At ille, missis ad eum nuntiis, ait: Quid mihi et tibi est, rex Juda? non adversum te hodie venio, sed contra aliam pugno domum, ad quam me Deus festinato ire
Abbreviated transcription (Latin):
Preparatũq ẽ ministeriũ: & stete¬
runt sacerdotes mofficio suo. Le¬
uite quoq inturmis iuxta regis im¬
perium: & ĩmolatum ẽ phase. As¬
perseruntq sacerdotes sanguinẽ
manu sua: o leuite detraxerunt
pelles holocaustoꝵ: & separauerunt
ea ut darent ꝑdomos & familias
singuloꝵ: & offerrent᷑ dño ficut
scͥptum ẽ in libro moysi. De bob qͦ
fecerunt similiter. Et assauerunt
phase suꝑ ignem: uicta quod lege
p̃ceptum ẽ. Pacificas uͦ hostias. cox¬
erunt in lebetis. & caccabis. & ollis:
& festinato distribuerunt uniuer¬
se plebi. Sibi autẽ & sacerdotib:
postea parauerunt. Nam in oblati¬
onem holocaustoꝵ & adipum: usq
ad noctem sacerdotes fuerunt occu¬
pati. Unde leuite & sibi. & sacer¬
dotib filiis aaron: parauerunt no¬
uissimis. Porro cantores silii asapħ
stabant in ordme suo. iuxta p̃cep¬
tum clauid: & asaph. & heman. &e
idithun. ꝓpħarũ regis. Ianitores

Expanded text:
praeparatumque est ministerium et stetepraeparatumque est ministerium et steterunt sacerdotes in officio suo Levitae quoque in turmis iuxta regis imperium et immolatum est phase asperseruntque sacerdotes manu sua sanguinem et Levitae detraxerunt pelles holocaustorum et separaverunt ea ut darent per domos et familias singulorum et offerrentur Domino sicut scriptum est in libro Mosi de bubus quoque fecere similiter et assaverunt phase super ignem iuxta quod lege praeceptum est pacificas vero hostias coxerunt in lebetis et caccabis et ollis et festinato distribuerunt universae plebi sibi autem et sacerdotibus postea paraverunt nam in oblatione holocaustorum et adipum usque ad noctem sacerdotes fuerant occupati unde Levitae et sibi et sacerdotibus filiis Aaron paraverunt novissimis porro cantores filii Asaph stabant in ordine suo iuxta praeceptum David et Asaph et Heman et Idithun prophetarum regis ianitores
Abbreviated transcription (Latin):
indiuifionib singuloꝵ sicut p̃cepit
dauid rex isrł: & descͥpsit salomon
filius enus. Minstrate in scũario
ꝑfamilias turmasq leuiticas : &
scĩficati immolate phasẽ. fr̃s etiã
uros ut possint iuxta uerba que lo¬
cutus ẽ dñs in manu moysi facere:
p̃parate. Dedit p̾terea iosias om̃ĩ
popło qui ibi fuerat inuentus in sol¬
lemnitate phase. agnos & hedos de
gregib. & reliqui pecoris triginta
milia : boumq tria milia. Hec de
regis uniuersa substantia. Duces
quoq: eius sponte quod uoluerant
obtulerunt: tam popło quã sacer¬
dotib & leuitis. Porro helchias. &
zacharias. & iehihel pͥncipes domꝰ
dñi: dederunt sacerdotib ad fa¬
ciendũ phase pecora cõmixtim
duo milia sexcenta: & boues tre¬
centos. Chonenias autem᷑ semeias. et¬
am & nathanahel fr̃s eius. nec non
asabias. & iahihel. & iorabath pͥn¬
ceps leuitarũ: dederunt ceteris
leuitis. ad celebrandũ phasẽ qͥnq
milia pecoꝵ: & boues quingentos.

Expanded text:
ibus singulorum sicut praecepit David rex Israhel et descripsit Salomon filius eius ministrate in sanctuario per familias turmasque leviticas et sanctificati immolate phase fratres etiam vestros ut possint iuxta verba quae locutus est Dominus in manu Mosi facere praeparate dedit praeterea Iosias omni populo qui ibi fuerat inventus in sollemnitatem phase agnos et hedos de gregibus et reliqui pecoris triginta milia boumque tria milia haec de regis universa substantia duces quoque eius sponte quod voluerant obtulerunt tam populo quam sacerdotibus et Levitis porro Helcias et Zaccharias et Iehihel principes domus Domini dederunt sacerdotibus ad faciendum phase pecora commixtim duo milia sescenta et boves trecentos Chonenias autem Semeias etiam et Nathanahel fratres eius necnon Asabias et Iahihel et Iozabath principes Levitarum dederunt ceteris Levitis ad celebrandum phase quinque m
Abbreviated transcription (Latin):
men adregem: & nuntiauit ei di¬
cens. Omĩa que dedisti inmanus ser¬
uoꝵ tuoꝵ: ecce cõplentur. Argentũ
quod reꝑtum ẽ indomo dñi confla¬
uerunt : datumq ẽ p̃fectis artifi¬
cum: & diuersa oꝑa fabricantiũ.
Preterea tradidit mͥ helchias sacer¬
dos hunc librũ. Quẽ cũ rege p̃sen¬
te recitauer. auiuirseiq ũle nor ba
legis: scidit uestimenta fua: &
p̃cepit helchie & ahicam filio sa¬
phan. & abdon filio micha: saphan
quoq scribe: & asaie seruo regis di¬
cens. Ite &orate dñm ꝓ me. & pro re¬
liquiis isrł & iuda: suꝑ uniuersis
sermonib libri istius qui reꝑtus ẽ.
Magnus enim furor dm̃ stillabit suꝑ
nos: eo quod non custodierint patres
nr̃i uerba dñi: ut facerent omĩa quȩ
scripta sunt mnisto uolumine. Abiit
gͥ helchias & hii qui simul arege mis¬
si fuerant ad holdan ꝓpheten urorem
sellum. filii thecuath. filii hasra custo¬
dis uestium. quȩ habitabat ierłm in

Expanded text:
men ad regem, et nuntiavit ei dimen ad regem, et nuntiavit ei dicens: Omnia quae dedisti in manu servorum tuorum, ecce complentur. Argentum quod repertum est in domo Domini, conflaverunt: datumque est praefectis artificum, et diversa opera fabricantium. Praeterea tradidit mihi Helcias sacerdos hunc librum. Quem cum, rege praesente, recitasset, audissetque ille verba legis, scidit vestimenta sua: et praecepit Helciae, et Ahicam filio Saphan, et Abdon filio Micha, Saphan quoque scribae, et Asiae servo regis, dicens ite et orate Dominum pro me et pro reliquiis Israhel et Iuda super universis sermonibus libri istius qui reppertus est magnus enim furor Domini stillavit super nos eo quod non custodierint patres nostri verba Domini ut facerent omnia quae scripta sunt in isto volumine abiit igitur Helcias et hii qui simul a rege missi fuerant ad Holdan propheten uxorem Sellum filii Thecuath filii Hasra custodis vestium quae habitabat Hierusalem in
Abbreviated transcription (Latin):
nasse & ephraim: & uniuersis reli¬
quiis isrł: abomni quoq uida & ben¬
iamin. & habitatorib iexłm: tradi¬
derunt in manib eoꝵ qui p̃erant
oꝑariis in domo dñi. ut in staura¬
rent templũ: & infirma queq sarci¬
rent. At illi dederunt eam artificib
& cementariis. ut emerent lapides
de lapidicinis: & ligna ad cõmissu¬
ras eclificii: & ad contignationẽ domoꝵ
quas destruxerant reges iuda qui fi¬
deliter cuncta faciebant. Erant autẽ
p̃positi oꝑantiũ. iabath. & abdias. de
filiis merari. zacharias & mosollam
de filiis caath: qui urgebant opus. om¬
nes leuite scientes organis canere.
Suꝑ eos uͦ qui acduarios usus onera
portabant. erant scribe & magistri
de leuitis ianitores. Cumq effer¬
rent pecuniam quȩ illata fuerat
intemplum dñi : reperit helchias
sacerdos librũ legis dñi. ꝑmanũ
moysi: & ait ad saphan scribam.
Librum legis. inueni indomũ dm̃.
Et tradidit ei. At ille intulit uolu¬

Expanded text:
nasse, et Ephraim, et universis relinasse, et Ephraim, et universis reliquiis Israel, ab omni quoque Juda, et Benjamin, et habitatoribus Jerusalem, tradiderunt in manibus eorum qui praeerant operariis in domo Domini, ut instaurarent templum, et infirma quaeque sarcirent. At illi dederunt eam artificibus, et caementariis, ut emerent lapides de lapicidinis, et ligna ad commissuras aedificii, et ad contignationem domorum, quas destruxerant reges Juda. Qui fideliter cuncta faciebant. Erant autem praepositi operantium, Jaath et Abdias de filiis Merari, Zacharias et Mosollam de filiis Caath, qui urgebant opus: omnes Levitae scientes organis canere. Super eos vero, qui ad varios usus onera portabant, erant scribae, et magistri de Levitis janitores. Cumque efferrent pecuniam, quae illata fuerat in templum Domini, reperit Helcias sacerdos librum Legis Domini per manum Mosi. Et ait ad Saphan scribam: Librum Legis inveni in domo Domini: et tradidit ei. At ille intulit volu
Abbreviated transcription (Latin):
decimo anno postquã ceꝑat munda¬
uit iudam & ierłm ab excelsis & lu¬
cis simulacrisq & sculptilib. Destru¬
xeruntq coram eo aras baalim: &
simulatra quȩ suꝑposita fuerant:
demoliti sunt. Lucos etiam oe sculp¬
tilia succidit atq cõminuit: & suꝑ
tumulos eoꝵ qui eis ĩmolare consu¬
euerant: fragmenta disꝑsit. Ossa
p̃terea sacerdotũ combussit mal¬
tarib idoloꝵ: mundauitq uidam
ephraim. & symeon. usq nepthalim:
cuncta subuertit. Cumq altaria dis¬
sipasset. & lucos. &r sculptilia con¬
triuisset infrusta: cunctaq delu¬
bra demolitus ẽet deunuersa ter¬
anno octauo decimo regni sui. mun¬
data iam terra & templo dñi : misit
saphan filium eselie. & maasiam
pͥncipem ciuitatis. & ioha filiũ ioa¬
haz acõmentariis. ut instaurareñ
domũ dm̃ dei sui. Qui uenerunt
ad helchiam sacerdotem magnũ:
acceptamq pecuniã ab eo quȩ iliata
fuerat indomũ dñi: & quã congre¬
gauerant leuite & ianitores de ma.

Expanded text:
quam coeperat mundavit Iudam et Hierusalem ab excelsis et lucis simulacrisque et sculptilibus destruxeruntque coram eo aras Baalim et simulacra quae superposita fuerant demoliti sunt lucos etiam et sculptilia succidit atque comminuit et super tumulos eorum qui eis immolare consueverant fragmenta dispersit ossa praeterea sacerdotum conbusit in altaribus idolorum mundavitque IudamEphraim et Symeon usque Nepthalim cuncta subvertit cumque altaria dissipasset et lucos et sculptilia contrivisset in frusta cunctaque delubra demolitus esset de universa ternno octavodecimo regni sui mundata iam terra et templo Domini misit Saphan filium Eseliae et Maasiam principem civitatis et Ioha filium Ioachaz a commentariis ut instaurarent domum Domini Dei sui qui venerunt ad Helciam sacerdotem magnum acceptamque ab eo pecuniam quae inlata fuerat in domum Domini et quam congreg
Abbreviated transcription (Latin):
ut interrogarent de portento quod
acciderat suꝑ terram: dereliquit
eum dñs ut temptaret᷑. & nota fiereĩs
omĩa que erant incorde eius. Reli¬
qua autem sermonũ erechie: & mi¬
scłiarum eius: sqͥpta sunt initisio¬
ne ysaie filii amos ꝓpħe: & in libro
regum iuda &̾ isrł. Dormiuit
ezechias cum patrib suis: d sepeli

Expanded text:
ut interrogarent de portento quod ut interrogarent de portento quod acciderat super terram dereliquit eum Deus ut temptaretur et nota fierent omnia quae erant in corde eius reliqua autem sermonum Ezechiae et misericordiarum eius scripta sunt in visione Esaiae filii Amos prophetae et in libro regum Iuda et Israhel dormivitque Ezechias c
Abbreviated transcription (Latin):
S non iuxta beneficia quȩ acceperat
recribuit: quia eleuatũ ẽ cor eius.
& facta ẽ contra eum ira: & contra
iudam ac ierłm. Humiliatusq ẽ
postea. eo quod exaltatũ fuisset cor
eius. tam ipse quã habitatores ierłm:
& idcirto non uenit meos ira dñi mn
dieb ezechie. Fuit autẽ erechias di
ues & inclitus ualde: & thesauros
sibi plurimos congregauit argen¬
ti &e auri &e lapidis preciosi: aro¬
matum & armoꝵ umuersi generis:
& uasoꝵ magni precii. Apothecas qͦ
frumenti. ium & oler: & p̃sepia om¬
niũ iumentoꝵ. caulasq pecoꝵ: & ur¬
bes sex edificauit. Habebat quippe
greges ouiũ & armentoꝵ innume¬
rabiles: eo quod dedisset ei dñs sub
stantiam multã ninis . Ipse ẽ ezechi¬
as qui obturauit suꝑiorem fontem
aquarũ gion: & auercit eas subter
ad occidentem urbis dauid. In om̃ib
oꝑib suis: fecit ꝓspere quȩ uoluit.
At tamen inlegatione pͥcipum ba¬
bylonis qui missi fuerant adeum:

Expanded text:
sed non iuxta beneficia quae acceperat sed non iuxta beneficia quae acceperat retribuit quia elevatum est cor eius et facta est contra eum ira et contra Iudam ac Hierusalem humiliatusque est postea eo quod exaltatum fuisset cor eius tam ipse quam habitatores Hierusalem et idcirco non venit super eos ira Domini in diebus Ezechiae fuit autem Ezechias dves, et inclytus valde, et thesauros sibi plurimos congregavit argenti et auri et lapidis pretiosi, aromatum, et armorum universi generis, et vasorum magni pretii. Apothecas quoque frumenti, vini, et olei, et praesepia omnium jumentorum, caulasque pecorum: Et urbes aedificavit sibi: habebat quippe greges ovium et armentorum innumerabiles, eo quod dstantiam multam nimis ipse est Ezechias qui obturavit superiorem fontem aquarum Gion et avertit eas subter ad occidentem urbis David in omnibus operibus suis fecit prospere quae voluit attamen in legatione principum Babylonis qui missi fuerant ad eum
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm ꝑsonabat: ut terrered eos. & cape¬
ret ciuitatem. Locutusq ẽ contra dm̃
ierłm: sicut aduersum deos popłoꝵ ter¬
re: oꝑamanuũ hominũ. Orauerunt
g ezechias rex. o ysaias filius amos
ꝓpħes. aduersum hanc blasphemiam:
ac uociferati sunt usq incelum. Et
misit dñs angłm : qui ꝑcussit omnẽ
uirum robustum. & bellatorẽ. & pͥn¬
cipem exercitus regis assyrioꝵ: reuer¬
susq ẽ tum ignominia interrã suam.
Cumq ingressus eẽt domũ dei sui:
filii qui egressi fuerant deutero eius:
interfecerunt eum gladio. Saluauito
dñs erechiam & habitatores ierłm de
manu sennacherib regis assyrioꝵ: &
de manu omniũ. & prestitit eis quie¬
tem ꝑcircuitum. Multi etiã defere
& munera ezechiȩ regi iuda qui exal¬
tatus ẽ post hec coram cunctis genti¬
b. Indieb illis egrotauit erechias
usq ad mort̾e: & orauit dñm. exau¬
diuitq eum: & dedit ei signum.

Expanded text:
Jerusalem, personabat, ut terreret eos, et capeJerusalem, personabat, ut terreret eos, et caperet civitatem. Locutusque est contra Deum Jerusalem, sicut adversum deos populorum terrae, opera manuum hominum. Oraverunt igitur, Ezechias rex, et Isaias filius Amos prophetes, adversum hanc blasphemiam, ac vociferati sunt usque in coelum. Et misit Dominus angelum, qui percussit omnem virum robustum, et bellatorem, et principem exercitus regis Assyriorum: reversusque est cum ignominia in terram suam. Cumque ingressus esset domum Dei sui, filii qui egressi fuerant de utero ejus, interfecerunt eum gladio. Salvavitque Dominus Ezechiam et habitatores Jerusalem de manu Sennacherib Regis Assyriorum, et de manu omnium, et praestitit eis quietem per circuitum. Multi etiam deferebalem, et munera Ezechiae regi Juda: qui exaltatus est post haec coram cunctis gentibus in diebus illis aegrotavit Ezechias usque ad mortem et oravit Dominum exaudivitque eum et dedit ei signum
Abbreviated transcription (Latin):
An ignoratis quȩ ego fecerim & patres
mei. cunctis terrarũ popłis: Nunqͥd
p̃ualuerunt dii gentiũ omĩumq terra¬
rum liberare regionẽ suã de manu
mea: Quis ẽ deumuersis duis gentiũ
quas uastauerunt patres mei. qui po¬
tuerit eruere popłm suũ de manu
mea: ut possit etiam ds̃ ũr eruere uos
de hac manu: Non uos gͦ decipiat eze¬
chias. nec uana ꝑsuasione deludat:
neq tredatis er. Si enm nullus potuit
ds̃ cunctarũ gentiũ atq regnoꝵ. libe¬
rare popłm suũ demanu mea. & de ma¬
n patrũ meoꝵ : consequenter nec
ds̃ ur pot erit eruere uos de hac ma¬
nu. S & alia multa locuti sunt serui
eius contra dñm dm̃: & contra ezechi¬
am seruũ eius. Epłas quoq scripsit
dii gentiũ ceterarũ non potuert̃
liberare popłos suos de manu mea:
sic & ds̃ exechie eruere non pote¬
rit popłm suum de manu ista. In¬
suꝑ & clamore magno lingua iudas¬
ca contra popłm qui sedebat inmuris

Expanded text:
An ignoratis quae ego fecerim, et patres An ignoratis quae ego fecerim, et patres mei cunctis terrarum populis? Numquid praevaluerunt dii gentium, omniumque terrarum, liberare regionem suam de manu mea? Quis est de universis diis gentium quas vastaverunt patres mei, qui potuerit eruere populum suum de manu mea, ut possit etiam Deus vester eruere vos de hac manu? Non vos ergo decipiat Ezechias, nec vana persuasione deludat, neque credatis ei. Si enim nullus potuit Deus cunctarum gentium atque regnorum liberare populum suum de manu mea, et de manu patrum meorum, consequenter nec Deus vester poterit eruere vos de manu mea. Sed et alia multa locuti sunt servi ejus, contra Dominum Deum, et contra Ezechiam servum ejus. Epistolas quoque scripsit dii gentium caeterarum non potuerunt liberare populum suum de manu mea: sic et Deus Ezechiae eruere non poterit populum suum de manu ista. Insuper et clamore magno, lingua Judaica, contra populum qui sedebat in muris
Abbreviated transcription (Latin):
citu: & conuocauit uniuersos in pla¬
tea porte ciuitatis: ac locutus ẽ ad
cor eoꝵ dicens. Uiriliter agite &̾ con¬
fortamini: nolite timere. nec pauea¬
tis regem assyrioꝵ : & uniuersã mul¬
titudinẽ que ẽ cum eo. Multo enim
plures nob̾cum sunt: quã cum illo.
Cum illo ẽ brachiũ carneũ: nob̾cũ dñs
ds̃ ñr. qui auxciliator ẽ ñr: pugnatq
ꝓnob̾. Confortatusq ẽ popłs huiꝰcemo¬
di uerbis ezechiȩ regis uicda. Que post .lx¬
quã gesta sunt: misit sennacherib
rex assyrioꝵ seruos suos ierłm: ipse
enim cum uniuerso exercitu obside¬
bat lachis: ad exechiam regem uda:
& ad omnẽ popłm qui erat murbe di¬
cens. Hec dicit sennacherib rex assyri¬
oꝵ. In quo habentes fiduciam sedetis
obsessi in ierłm:  Num ezechias deci¬
pit uos ut tradat morti. infame de sit:
illius & altaria : & p̃cepit iude & ie¬
rusalem dicens. coram altari uno ad¬
orabitis : & in ipso comburetis incensũ:

Expanded text:
citu: et convocavit universos in placitu: et convocavit universos in platea portae civitatis, ac locutus est ad cor eorum dicens: Viriliter agite, et confortamini: nolite timere, nec paveatis regem Assyriorum, et universam multitudinem, quae est cum eo. Multo enim plures nobiscum sunt, quam cum illo. Cum illo est brachium carneum: nobiscum Dominus Deus noster, qui auxiliator est noster, pugnatque pro nobis. Confortatusque est populus hujuscemodi verbis Ezechiae regis Juda. Quae postquam gesta sunt, misit Sennacherib rex Assyriorum servos suos Jerusalem ipse enim cum universo exercitu obsidebat Lachis ad Ezechiam regem Juda, et ad omnem populum qui erat in urbe, dicens: Haec dicit Sennacherib rex Assyriorum: in quo habentes fiduciam sedetis obsessi in Jerusalem. Num Ezechias decipit vos, ut tradat morti in fame et in siti, illius, et altaria, et praecepit Juda et Jerusalem, dicens: Coram altari uno adorabitis, et in ipso comburetis incensum?
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ diximꝰ in om̃i iuda: oꝑatusq ẽ bo¬
nũ & rectum & uerũ coram dño deo suo
inumuersa cultura ministerii domꝰ
dñi. iuxta legem & cerimonias : uolens
tiuitates munitas: uolens eas capere.
Quod cum audisset ezechias uenisse sci¬
licet sennacherib. & totum belli impe¬
tum uerti contra ierłm: inito cum pͥn¬
cipib consilio uirisq fortissimis: ut ob¬
turarent capita fontrũ que erant ex¬
tra urbem. et hoc omĩum decernen¬
te sententia: congregauit plurimã
multitudinẽ: & obturauerunt cunc¬
tos fontes: & riuũ qui fluebat in me¬
dio terre dicentes: ne ueniant reges as¬
syrioꝵ. & inuemant aquarũ habun¬
dantiã. Edificauit quoq agens indu¬
strie omnẽ murũ qui fuerat dissipa¬
tus: & exstruxit turres desuꝑ: & fo¬
rinsecus alt̾um murũ. In staurauit¬
q mello inciuitate dauid: & fecit
uniuersi generis armaturã & clipeos.
Constituitq pͥncipes bellatoꝵ in exer¬

Expanded text:
quae diximus in omni Iuda operatusque est boquae diximus in omni Iuda operatusque est bonum et rectuin universa cultura ministerii domus Domini, juxta legem et caeremonias, volens civitates munitas, volens eas capere. Quod cum vidisset Ezechias, venisse scilicet Sennacherib, et totum belli impetum verti contra Jerusalem, inito cum principibus consilio, virisque fortissimis, ut obturarent capita fontium, qui erant extra urbem: Et hoc omnium decernente sententia, congregavit plurimam multitudinem, et obturaverunt cunctos fontes, et rivum qui fluebat in medio terrae, dicentes: Ne veniant reges Assyriorum, et inveniant aquarum abundantiam. Aedificavit quoque, agens industrie, omnem murum, qui fuerat dissipatus, et exstruxit turres desuper, et forinsecus alterum murum: instauravitque Mello in civitate David, et fecit universi generis armaturam et clypeos: Constituitque principes bellatorum in exer
Abbreviated transcription (Latin):
his que sponte offerebant᷑ dño: pͥmitus¬
q & consetratis in sc̃a scõꝵ. & subcura
eius. eclen. & beniamin: iesue & semei¬
as. Amarias quoq & sechenias inciui¬
tatib sacerdotũ: ut fideliter distribu¬
erent fr̃ib suis partes minorib atq
maiorib: exceptis marib ab anins trib
& supͣ .tunctis qui ingrediebant᷑ tem¬
plum dñi. Et quicqͥd ꝑdies singłos con¬
uucebant in ministerio atq obseruati¬
onib: iuxta diuisiones suas. sacerdo¬
tib ꝑfamilias. & leuitis auicesimo
anno & supͣ ꝑ ordines & turmas suas:
umuerseq multitudini tam uxorib qͣm
liberis eoꝵ utriꝰq sexus: fideliter cibi
de his quȩ st̃ĩficata fuerant prebeban¬
tur. S &e filioꝵ aaron ꝑ agros & subur¬
bana urbiũ singłarum disposit eran
uiri qui partes distribuerent uniuer¬
so sexui masculino: de sacerdotib
ce leuitis. Fecit g erechias uniuersa

Expanded text:
his quae sponte offerebantur Domino primitiishis quae sponte offerebantur Domino primitiisque et consecratis in sancta sanctorum et sub cura eius Eden et Meniamin Hiesue et Sameias Amarias quoque et Sechenias in civitatibus sacerdotum ut fideliter distribuerent fratribus suis partes minoribus atque maioribus exceptis maribus ab annis tribus et supra cunctis qui ingrediebantur templum Domini et quicquid per dies singulos conducebat in ministerio atque observationibtibus per familias et Levitis a vicesimo anno et supra per ordines et turmas suas universaeque multitudini tam uxoribus quam liberis eorum utriusque sexus fideliter cibi de his quae sanctificata fuerant praebebantur sed et filiorum Aaron per agros et suburbana urbium singularum dispositi erant viri qui partes distribuerent universo sexui masculino de sacerdotibus et Levitis fecit ergo Ezechias universa
Abbreviated transcription (Latin):
pulo isrł. Interrogauitq ez echias
sacerdotes & leuitas. cur ita iacereñ
acerui. Respondit illi azarias sacer¬
dos pͥmus: de stirpe sadoch dicens.
Ex quo ceꝑunt offerri pͥmitie in do¬
mo dñi. comedimꝰ & saturati sumꝰ:
& remanserunt plurima: eo quod be¬
nedixerit dñs popło suo. Religina¬
rum autẽ ẽ. ista copia quã cernis. Pre¬
cepit g erechias: ut p̃pararent hor¬
rea in domo dñi. Quod cum fecissent:
intulerunt tam pͥmitias quã decunas:
& quecumq uouerant fideliter. Fuit
autem p̃fectus eoꝵ chonenias leuita:
& semei frater eius scds. Postquẽ hie¬
hihel & ararias. & naath & asahel. &
ierimoth: iorabad quoq: & hielihel.
& iesmachias. & maath. & benaias. p̃po¬
siti submanib chonenie & semei fr̃is eiꝰ:
eximꝑio ezechie regis. & azariȩ pontifi¬
cis domus dñi: ad quos omĩa ꝑtine¬
bant. Chore uͦ filius iemna leuites. &
ianitor orientalis porte. p̃positus erat

Expanded text:
pulo Israel. Interrogavitque Ezechias pulo Israel. Interrogavitque Ezechias sacerdotes et Levitas cur ita iacerent acervi. Respondit illi Açarias sacerdos primus de stirpe Sadoch dicens: Ex quo ceperunt offerri primicie in domo Domini, comedimus et saturati sumus, et remanserunt plurima, eo quod benedixerit Dominus populo suo. Reliquiarum autem est copia ista quam cernis. Precepit igitur Ezechias ut prepararent horrea in domo Dintulerunt tam primitias quam decimas et quaecumque voverant fideliter fuit autem praefectus eorum Chonenias Levita et Semei frater eius secundus post quem Ieihel et Azazias et Naath et Asahel et Ierimoth Iozabath quoque et Helihel et Iesmachias et Maath et Banaias praepositi sub manibus Choneniae et Semei fratris eius ex imperio Ezechiae regis et Azariae pontificis domus Domini ad quos omnia pertinebant Core vero filius Iemna Levites et ianitor orientalis portae praepositus erat
Abbreviated transcription (Latin):
cet ad holocausta & pacifica: ut mi¬
nistrarent & confiterent᷑. canerent¬
q inportis castroꝵ dñi. Pars autem
regis erat. ut de propͥa eius substantia
offerretur holocaustum. mane semꝑ
& uesꝑe: sabbatis quoq & kalendis.
& sollemnitatib cet̾is: sicut scͥptum
ẽ in lege moysi. Precepit etiam popło
habitantiũ ierłm. ut darent partes
sacerdotib & leuitis: & possent uaca¬
re legi dñi. Quod cum ꝑtrebruisset in
aurib multitudinis: plurimas obtu¬
lere pͥmitias filii isrł. frumenti. &¬
uini. & olei: mellis quoq & omĩum
quȩ gignit humus decimas obtulert̃.
S &e filii isrł & iuda. qui habitabant
in urbib iuda. obtulerunt detimas
boum & ouiũ decimasq sc̃oꝵ que uo¬
uerant dño deo suo: atq uniuersa
portantes. fecerunt aceruos plurimoᷤ.
Mense tertio ceꝑunt aceruoꝵ iacere
fundamenta: & mense septimo cõple¬
uerunt eos. Cumq ingressi fuissent
exechias & pͥncipes eius. uiderunt
aceruos: & benedixerunt dño ac po¬

Expanded text:
 ad holocausta et pacifica ut ministrarent et confiterentur canerentque in portis castrorum Domini pars autem regis erat ut de propria eius substantia offerretur holocaustum mane semper et vespere sabbatis quoque et kalendis et sollemnitatibus ceteris sicut scriptum est in lege Mosi praecepit etiam populo habitantium Hierusalem ut darent partes sacerdotibus et Levitis et possent vacare legi Domini quod cum percrebruisset in auribus multitudinis plurimas obtulere primitias filii Israhel frumenti vini et olei mellis quoque et omnium quae gignit humus decimas obtulerunt sed et filii Israhel et Iuda qui habitabant in urbibus Iuda obtulerunt decimas boum et ovium decimasque sanctorum quae voverant Domino Deo suo atque universa portantes fMense tertio ceperunt acervorum iacere fundamenta, in mense VII compleverunt eos. Cumque ingressi fuissent Ezechias et principes eius, viderunt acervos et benedixerunt Domino ac po
Abbreviated transcription (Latin):
dum taxat si custodierint facere quȩ
p̃cepi eis: tunctamq legem &e cermio¬
nias. atq iudicia ꝑmanũ moysi. Igi¬
tur manasses seduxit iudam & ha¬
bitatores ierłm: ut facerent malũ
suꝑ om̃s gentes. quas subuerterat
dñs afacie filioꝵ isrł. Locutusq ẽ
dñs ad eum. & ad popłm illius : &
atcendere noluerunt. Idcirco suꝑ in¬
duxit eis pͥncipes exertitus regis as¬
syrioꝵ. ceꝑuntq manassen: & uinc¬
tum catenis atq compedib. dux¬
erunt babylonẽ. Qui postquã co¬
angustiatus ẽ : orauit dñm dm̃
suum: & egit penitentiã ualde co¬
ram deo patrũ suom. Dep̃catusꝙ ẽ
cum. & obsecrauit intente: & ex audi¬
unt orationem eius: reduxitq eũ ierłm
in regnum suũ: & cognouit mauasses
quod dñs ipse ẽ ds̃. Post hec edifica¬
uit murũ extra ciuitatẽ dauid. ad
occidentẽ gyon inconualle ab intro

Expanded text:
dumtaxat si custodierint facere quae dumtaxat si custodierint facere quae praecepi eis cunctamque legem et caerimonias atque iudicia per manum Mosi igitur Manasses seduxit Iudam et habitatores Hierusalem ut facerent malum super omnes gentes quas subverterat Dominus a facie filiorum Israhel locutusque est Dominus ad eum et ad populum illius et adtendere noluerunt idcirco superinduxit eis principes exercitus regis Assyriorum ceperuntque Manassen et vinctum catenis atque conpedibus duxerunt Babylonem qui postquam coangustatus est oravit Dominum Deum suum et egit paenitentiam valde coram Deo patrum suorum deprecatusque eum et obsecravit intente et exaudivit orationem eius reduxitque eum Hierusalem in regnum suum et cognovit Manasses quod Dominus ipse esset Deus post haec aedificavit murum extra civitatem David ad occidentem Gion in convalle a
Abbreviated transcription (Latin):
in ierłm. Fecit autẽ malũ coram dño:
iuxta ab hominationes gentiũ quas
subuertit dñs coram filus ifrł. Et con¬
uersus instaurauit excelsa que de¬
molitus fuerat ezechtas pater enis.
Construxitq aras baalim: & fecit
lucos. & adorauit omnẽ militiã cęli:
& coluit eam. Edificauit quoq alta
ria indomo dñi de qua dixerat dñs.
in ierłm erit nomen meũ metnum.
Edificauit autẽ ea cuncto exercitui
celi induob atriis domus dñi: tran¬
sireq fecit filios suos ꝑignem: in
ualle bennenom. Obseruabat som¬
nia. sectabatur auguria: maleficis
artib inseruiebat. habebat secum
magos & incantatores: multaq ma¬
la oꝑatus ẽ coram dño. ut irritaret
eum. Sculptile quoq & conflatile
signum posuit indomo dei: de qua
locutus ẽ ds̃ ad dauid. & ad salomo¬
nem filiũ eius dicens. In domo hãc. &
in ierłm quã elegi de cunctis tribub
ifrł. ponam nomen meũ insempit̾nũ:
& mouere non faciam pedem iscł de
terra quam tradidi patrib eoꝵ: ita

Expanded text:
autem malum coram Domino iuxta abominationes gentium quas subvertit Dominus coram filiis Israhel et conversus instauravit excelsa quae demolitus fuerat Ezechias pater eius construxitque aras Baalim et fecit lucos et adoravit omnem militiam caeli et coluitria in domo Domini, de qua dixerat Dominus: In Jerusalem erit nomen meum in aeternum. Aedificavit autem ea cuncto exercitui coeli, in duobus atriis domus Domini. Transireque fecit filios suos per ignem in valle Benenom: Observabat somnia, sectabatur auguria, maleficis artibus inserviebat, habebat secum magos et incantatores: Multaque mala operatus est coram Domino, ut irritaret eum. Sculptile quoque et conflatile signum posuit in domo Dei, de qua locutus est Deus ad David, et ad Salomonem filium eius dicens in domo hac et in Hierusalem quam elegi de cunctis tribubus Israhel ponam nomen meum in sempiternum et movere non faciam pedem Israhel de terra quam tradidi patribus eorum ita
Abbreviated transcription (Latin):
tus. ĩmolauit atq seruiuit : & non ẽ
reueritus faciem dñi. sicut reueritꝰ
ẽ manasses pater eius: & multo ma¬
iora deliquit. Cumq comurassent
aduersus eum serui sui: interfece¬
runt eum in domo suo. Porro reliqua
popłi multitudo cesis his qui amon
ꝑcusserant: constituit iosiam filiũ
eius proeo. Octo annoꝵ erat iosias
cum regnare cepisset: & triginta &¬
uno anno regnauit inierłm: fecitq¬

Expanded text:
tus, immolavit atque servivit. Et non est tus, immolavit atque servivit. Et non est reveritus faciem Domini, sicut reveritus est Manasses pater ejus: et multo majora deliquit. Cumque conjurassent adversus eum servi sui, interfecerunt eum in domo sua. Porro reliqua populi multitudo, caesis iis, qui Amon percusserant, constituit regem Josiam filium eius pro eo octo annorum erat Iosias cum regnare coepisset et triginta uno anno regnavit in Hi
Abbreviated transcription (Latin):
Conftituitq pͥncipes exercius in cunc¬
tis ciuitatib iuda munitis. & abstu¬
lit deos alienos. & simulacra de do¬
mo dñi. aras quoq quas fecerat. in
uit altare dñi : & immolauit suꝑuic
tamen ad huc pꝯpłs ĩmolabat in ex¬
celsis dño deo suo. Reliqua autem
gestoꝵ manasse. & obsecratio eius ad
dm̃ suũ: uerba quoq uidentiũ qui
loquebant᷑ adeum in nomine dñi dei
isrł: continent᷑ in sermonib regũ
isrł. Oratio quoq eius & exauditio:
& cuncta peccata atq contẽptus. lo¬
ca etiam inquib edificauit excelsa:
&̃ fecit lucos & statuas. antequã age¬
ret penitentiã: scͥpta sunt in sermo¬
nib orai. Dormiuit gͦ manasses cũ
patrib suis : & sepelierunt eum in
domo sua: regnauitq pro eo filius
eius amon. Uiginti duoꝵ annoꝵ¬
erat amon cum regnare cepisset: &
duob annis regnaute in ierłm: fe¬
citq malũ in conspectu dñi sicut
fererat manasses pater eius: & cunc¬
tis idolis quȩ manasses fuerat fabrica¬

Expanded text:
cipes exercitus in cunctis civitatibus Juda munitis: Et abstulit deos alienos, et simulacrum de domo Domini: Aras quoque, quas fecerat in vit altare Domini, et immolavit super tamen adhuc populus immolabat in excelsis Domino Deo suo reliqua autem gestorum Manasse et obsecratio eius ad Deum suum verba quoque videntium qui loquebantur ad eum in nomine Domini Dei Israhel continentur in sermonibus regum Israhel oratio quoque eius et exauditio et cuncta peccata atque contemptus loca etiam in quibus aedificavit excelsa et fecit lucos et statuas antequam ageret paenitentiam scripta sunt in sermonibus Ozai dormivit ergo Manasses cum patribus suis et domo sua: regnavitque pro eo filius ejus Amon. Viginti duorum annoerat Amon cum regnare coepisset, et duobus annis regnavit in Jerusalem. Fecitque malum in conspectu Domini, sicut fecerat Manasses pater ejus: Et cunctis idolis, quae Manasses fuerat fabrica
Abbreviated transcription (Latin):
duo milia trecenti quadraginta: ex¬
ceptis seruis eoꝵ & ancillis: qui erant
septem milia trecenti. septemdecim:
& in ipsis cantores atq cantatrices du¬
centi: & equi eoꝵ sexcenti triginta & sex.
Muli eoꝵ: quadringenti quadraginta
quinq. Cameli eoꝵ: quadringenti tri¬
ginta quinq. Asini eoꝵ: sex milia sep¬
tingenti uiginti. Et de pͥncipib patrũ
cum ingreclerentur templi dm̃ quod
ẽ in ierłm: sponte obtulerunt indo¬
mũ dm̃ ad eestruendam eam in loco
suo: scđm iures suas dederunt in¬
impensas oꝑis. auri solidos quadra¬
ginta milia & mille: argenti minas
quinq milia: & uestes sacerdotales
centum. Habitauerunt gͦ sacerdo¬
tes & leuite & de popło. & cantores. &
ianitores. & nathinnei inurbib sus:
uniuersusq isrł inciuitatib suis.

Expanded text:
centi sexaginta, exceptis servis eorum et ancillis, qui erant septem millia trecenti triginta septem: et in ipsis cantores atque cantatrices ducenti. Equi eorum septingenti triginta sex; muli eorum, ducenti quadraginta quinque; cameli eorum, quadringenti triginta quinque; asini eorum, sex millia septingenti viginti. Et de principibus patrum, cum ingrederentur templum Domini, quod est in Jerusalem, sponte obtulerunt in domum Dei ad exstruendam eam in loco suo. Secundum vires suas dederunt impensas operis, auri solidos sexaginta millia et mille, argenti minas quinque millia, et vestes sacerdotales centum. Habitaverunt ergo sacerdotes, et Levitae, et de populo, et cantores, et janitores, et Nathinaei, in urbibus suis, un
Abbreviated transcription (Latin):
tusq ẽ iuꝑcta iuuenũ uoluntatẽ. Pater
meus graue uobis imposuit igũ: quod
ego grauius faciam. Pater m̃s cicidit
uos flagellis: ego uͦ cedam scorpionib.
Et non adquieuit popłi precib. Erat
enim uoluntatis dei: ut compleret᷑ ser¬
mo eius quẽ locutus fuerat ꝑ manũ
ahie filonitis: ad iheroboam filiũ na¬
bath. Populus autẽ uniuersus rege du¬
riora dicente: sic locutus ẽ ad eum.
Non ẽ nobis pars in dauid: neq he¬
reclitas infilio ysai. Reuertere inta

Expanded text:
tusque est juxta juvenum voluntatem: Pater tusque est juxta juvenum voluntatem: Pater meus grave vobis imposuit jugum, quod ego gravius faciam: pater meus cecidit vos flagellis ego vero caedam scorpionibus et non adquievit populi precibus erat enim voluntatis Dei ut conpleretur sermo eius quem locutus fuerat per manum Ahiae Silonitis ad Hieroboam filium Nabath populus autem universus rege duriora dicente sic locutus est ad eum non est nobis pars in David neque hereditas in filio Isai
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Quid datis consilii ut respon¬
deam popło: Qui dixerunt. Si placu¬
eris popło huic. & leneris eos uerbis
clementib : seruient tibi omni tẽpore.
At ille reliquit consiliũ senũ: & cum
iuuenib tractare cepit qui cum eo
nutriti fuerant : & erant inconritatu
illuis. Dixitq ad eos. Quid uobis uide¬
tur uel respondere quid debeo popło
huic qui dixit mͥ. subleua iugum qd̾
imposuit nob̾ pater tuus: At illi re¬
sponderunt ut iuuenes. & nutriti cũ
eo indelitis. atq dxcerunt. Sic loque¬
ris popło qui dixit tibi pater tuus ag¬
grauauit igum nr̃m tu subleua: &
sic respondebis eis. Mimimus digitus
meus: grossior ẽ lumbis patris mei. La¬
ter meis imposuit ulgum uobis gra¬
ue: & ego maius pondus apponam.
Pater meus cicidit uos flagellis: ego
u cedam scorpionib. Uenit gͦ iherobo¬
am & uniuersus popłs ad roboam die¬
iII tertio: sicut p̃ceperat eis. Responditq
rex dura derelicto confilio semoꝵ: locu¬

Expanded text:
dicens quid datis consilii ut respondicens quid datis consilii ut respondeam populo qui dixerunt ei si placueris populo huic et lenieris eos verbis clementibus servient tibi omni tempAt ille reliquit consilium senum, et cum juvenibus tractare coepit, qui cum eo nutriti fuerant, et erant in comitatu illius. Dixitque ad eos: Quid vobis videtur? vel respondere quid debeo populo huic, qui dixit mihi: Subleva jugum quod imposuit nobis pater tuus? At illi responderunt ut juvenes, et nutriti cum eo in deliciis, atque dixerunt: Sic loqueris populo, qui dixit tibi: Pater tuus aggravavit jugum nostrum, tu subleva: et sic respondebis ei: Minimus digitus meus grossior est lumbis patris mei. Pater meus imposuit vobis jugum grave, et ego majus pondus apponam: pater meus cecidit vos flagellis, ego vero caedam vos scorpionibus. Venit ergo Jeroboam, et universus populus, ad Roboam die tertio, sicut praeceperat eis. Responditque rex dura, derelicto consilio seniorum: locu
Abbreviated transcription (Latin):
rum salomonis prioꝵ & nouissimoꝵ:
scͥpta sunt in uerbis nathan ꝓph̃ȩ.
& in libris ahiȩ si lonitis. inuisione qͦ
addo uidentis contra iheroboam filiũ
NII nabath. Regnauit autem salomon
in ierłm suꝑ omnẽ isrł: quadraginta
annis. Dormiuitq cum patrib suis:
& sepelierunt eum inciuitate dauid.
Regnauitq pro eo roboam filius eius.
Profectus ẽ autem roboam in sychem:
illuc enim cunctus isrł conuenerat:
ut constituerent eum regem. Quod cũ
audisset iheroboam filius nabath qui
erat in egipto: fugerat quippe illuc
ante salomonẽ: statim reuersus ẽ. Uo¬
caueruntq cum. & uenit cũ uniuerso
isrł : & locuti sunt ad roboam dicen¬
tes. Pater tuus durissimo iugo nos p̃ssit.
tu leuiora impera patre tuo qui nobis
grauem imposuit seruitutẽ: & paulu¬
lum de onere subleua. ut seriiamus tͥ.
Qui ait. Post tres dies reuertimini ad
me. Cumq abisset popłs. inut consi¬
lium cũ senib qui steterant coram pa¬
tre eius salomone. dum ad uiueret

Expanded text:
rum Salomonis priorum et novissimorum, scripta sunt in verbis Nathan prophetae, et in libris Ahiae Silonitis, in visione quoque Jaddo videntis contra Jeroboam filium m Nabath regnavit autem Salomon in Hierusalem super omnem Israhel quadraginta annis dormivitque cum patribus suis et sepelierunt eum in civitate David regnavitque pro eo Roboam filius eius profectus est autem Roboam in Sychem illuc enim cunctus Israhel convenerat ut constituerent eum regem quod cum audisset Hieroboam filius Nabath qui erat in Aegypto fugerat quippe illuc ante Salomonem statim reversus est vocaveruntque eum et venit cum universo Israhel et locuti sunt ad Roboam dicentes pater tuus durissimo iugo nos pressit tu leviora impera patre tuo qui nobis gravem inposuit servitutem et paululum de onere subleva ut serviamus tibi qui ait post tres dies revertimini ad me cumque abisset populus iniit consilium cum senibus qui steterant coram patre eius Salomone dum adviveret
Abbreviated transcription (Latin):
aromata: equos & mulos. ꝑ singłos an¬
nos. Habuit autem salomon quadragin¬
ta milia equoꝵ instabulis: & curruũ
equitũq duodetim milia. Constitu¬
itq eos murbib quadrigarũ : & ubi
erat rex in ierłm. Exercuit etiam po¬
testatem suꝑ cunctos reges aflumi¬
ne eufraten. usq ad terram phylisti¬
noꝵ : id ẽ usq ad terminos egipti.
bantamq copiam prebuit argenti
in ierłm. quasi lapidum: & cedroꝵ
tantã multitudinẽ. uelut sichomoꝵ
quȩ gignunt᷑ incampestrib. Addu

Expanded text:
singulos annos habuit quoque Salomon quadraginta milia equorum in stabulis et curruum equitumque duodecim milia constituitque eos in urbibus quadrigarum et ubi erat rex in Hierusalem exercuit etiam potestatem super cunctos reges a fluvio Eufraten usque ad terram Philisthinorum id est usque ad terminos Aegypti tantamque copiam praebuit argenti in Hierusalem quasi lapidum et cedrorum tantam multitudinem velut sycaminorum quae gignuntur in campestrib
Abbreviated transcription (Latin):
re cepisset: & sexdecim annis reg¬
nauit inierłm. nomen matris eiꝰ
hierusa: filia sadoch. Fecitq quod
rectum erat coram dño iuxta om̃a
quȩ fecerat orias pater suus: excep¬
to quod non ẽ ingressus templũ dm̃.
& ad huc popłs delinquebat. Ipse edi¬
ficauit portam domus dñi excelsam:¬

Expanded text:
re coepisset et sedecim annis regnavit in Hierusalem nomen matris eius Hierusa filia Sadoc fecitque quod rectum erat coram Domino iuxta omnia quae fecerat Ozias pater suus excepto quod non est ingressus templum Domini et adhuc populus delinquebat ipse aedificavit portam domus D
Abbreviated transcription (Latin):
& statuas fudit baalim. Ipse ẽ qui ad¬
oleuit incensũ inualle bennoni: & ba¬
strauit filios suos migne: iuxta ritum
gentiũ quas interfecit dñs in aduentu
filum isrł. Sacrificabat quoq & thy¬
miama succendebat in excelsis. & incol¬
lib: &e subonini ligno frondoso. Tradi¬
ditq eum dñs ds̃ eius in manu regis sy

Expanded text:
 statuas fudit Baalim ipse est qui adolevit incensum in valle Benennon et lustravit filios suos in igne iuxta ritum gentium quas interfecit Dominus in adventu filiorum Israhel sacrificabat quoque et thymiama succendebat in excelsis et in collibus et sub omni ligno frondoso tradiditque eum Dominus Deus eius in manu
Abbreviated transcription (Latin):
exercitus trecentoꝵ & septẽ miliũ qͥn¬
gentoꝵ qui erant apti ad bella: & ꝑ
rege contra aduersarios dimicabar.
Preparauit quoq: eis orias. id ẽ cunc̃¬
to exercitui. clipeos & hastas. & gale¬
as. & locicas. arcusq & findas adia¬
ciendos lapides: & fecit in ierłm diuer¬
si generis machinas: quas inturrib col¬
locauit &e mangulis muroꝵ: ut mitte

Expanded text:
exercitus, trecentorum et septem millium quinexercitus, trecentorum et septem millium quingentorum: qui erant apti ad bella, et pro rege contra adversarios dimicabant. Praeparavit quoque eis Ozias, id est, cuncto exercitui, clypeos, et hastas, et galeas, et loricas, arcusque et fundas ad jaciendos lapides. Et fecit in Jerusalem diversi generis machinas, quas in turribus collo