comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ostendit ei ȩthyopẽ nigrũ. cũ secu¬
ri cedentẽ ligna. ⁊ facientẽ sartinã
grandem: & tẽptabat subleuare sarci¬
uã illã. ⁊ p̃ magnitudine ñ poterat
portare eã: s redibat i cedebat iter
alia ligna: ⁊ addebat suꝑ illã sarcinã.
Iterũ aũ ostendit ei aliũ hominẽ
stantẽ suꝑ lacum. ⁊ haurientẽ aquã
de lacu. ac mittentẽ eã in collectacu¬
lũ: & de alia parte ꝑ foramina de¬
fluebat aqua. de subtꝰ in eode loco.
Iterũ dixit ei. Ueni sequere me: &
ostendã tͥ aliud. E uidit quasi qͦddã
ȩdificiũ tẽpli. i duos sedentes in ȩgͥs
portantes suꝑ scapulas suas utrĩq
lignũ unũ. id ꝑticã longã: uolen¬
tesq parit ingredi ꝑ portã tẽpli il¬
lius: ñ ꝑmittebat eos lignũ. quod
ex aduerso portabant. ingredi per
portã illã. Non enĩ se humiliabat
alt̃ alt̾i: s contendebãt utͥq part̃
ingredi uolentes. ⁊ ñ p̃ualebant.
Nec enĩ humiliauit se unus ex eis.

Expanded text:
 ostendit ei Aethiopem nigrum cum securi caedentem ligna, et facientem grandem sarcinam, et tentabat sublevare sarcinam illam, et prae magnitudine non poterat portare eam; sed redibat, et caedebat iterum alia ligna, et addebat super sarcinam illam. Iterum autem ostendit ei alium hominem stantem super lacum, et haurientem aquam de lacu, et mittentem eam in collectaculum, et de alia parte per foramina defluebat aqua desubter in eodem loco. Iterum dixit ei: Veni, sequere me, et ostendam tibi aliud. Et vidit quasi quoddam aedificium templi, et duos sedentes in equis, portantes super scapulas suas uterque lignum unum, id est, perticam longam, volentes pariter ingredi portam templi illius, et non permittebat eos lignum quod ex adverso portabant, ingredi per portam illam; non enim humiliabat se alter alteri, sed contendebant utrique, pariter ingredi volentes; et non praevalebant, nec enim humiliabat se unus eorum,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsternentes se in terrã. ueniã &
indulgentiã a xp̃o dño postulabãt:
& collaudantes ãmirabant᷑ patien¬
tiam ⁊ humilitatẽ frĩs eulalii. De¬
niq ex eo honorabãt ⁊ magnifica¬
bant eũ. tanꝗͣ. unũ de magnis patͥbꝰ.
Istos aũ honores ⁊ laudes ñ poterat
sustine̾ fr̃ ȩulaliꝰ dicens. Ue mͥ infe

Expanded text:
niam et indulgentiam a Christo Domino postulantes, et collaudantes admirabantur nimis patientiam et humilitatem fratris Eulalii. Denique ex eo honorabant et magnificabant eum, tanquam unum de magnis Patribus; istos autem honores et laudes non poterat sustinere frater Eulalius, dicen
Abbreviated transcription (Latin):
orationẽ.⁊ grãs agentes d̾o. discesse¬
rt̃. & reuersi st̃ ad monast̾iũ suũ.
Post aliquantos aũ dies iter̃ : ꝓsit
ad eũ soror sua. ut ueniret.⁊ uidẽt
eã añ exitũ suũ : & orõnẽ face̾t in mo¬
nastĩolo eiꝰ. Tc̃ ille rescripsit ad eã. &
direx ȩpłam. ꝑ monachũ de monast̾io
suo dicens: quia prestante gr̃a.xp̃i
ego ueni ad te: & nullus me cognouit.

Expanded text:
s Deo, discesserunt et reversi sunt ad monasterium suum. Post aliquantos autem dies iterum scripsit ad eum soror sua ut veniret et videret eum ante exitum suum, et orationem faceret in monasterio ejus. Tunc ille rescripsit ad eam, et direxit epistolam per monachum de monasterio suo, dicens: Quia praestante gratia Christi ego veni ad te,
Abbreviated transcription (Latin):
dñi patres ⁊ fr̃s. ut cũ defuictꝰ fuero
tolla tis baculũ meũ. & plantate eũ
suꝑ sepulchrũ meũ. Et si radices mi¬
serit. feceritq fructũ: tẽ scietis quia m̃da
ẽ conscientia mea a famula dĩ. q̃mͥ mi
nistrabat. Siaũ ñ fronduerit: scitõte
quia ñ sũ mundus ab ea. Cũ gͦ uirdĩ exis
lit fructũ: & ãmirati st̃ om̃s. głifican¬
tes dñm. Ad tale enĩ miracłm. etiam
de uicinis regionibꝰ multi uenientes.
magnificabãt grãm saluatoris. Nã⁊
nos ipsã arbuscłam uidimꝰ.: & benedi

Expanded text:
 patres, et fratres, ut cum defunctus fuero, tollatis baculum meum, et plantetis eum super sepulcrum meum, et si radices fecerit, miseritque fructum, tunc scietis quia munda est conscientia mea a famula Dei, quae mihi ministrabat. Si autem non fronduerit, scitote quia non sum mundus ab ea. Cum ergo vir Dei exiisslit fructum; et admirati sunt omnes, glorificantes Deum. Ad tale enim miraculum, etiam de vicinis regionibus, multi convenientes magnificabant gratiam Salvatoris, nam et nos ips
Abbreviated transcription (Latin):
anastasii laudabilẽ humil¬
tatẽ ⁊ patientiȩ uͥtutẽ opor¬
tet ut cognoscatis: quatinus ãmirabi¬
iem magnanimitatẽ ⁊ tranqͥllitatẽ
animi eiꝰ considerantes. imitem᷑ exẽpla.
Hic itaq abbas anastasiꝰ habebat co¬
dicẽ in pargamenis ualde optimis
scriptũ: qui decẽ n octo ualebat soli¬
dos. Totũ enĩ uetꝰ & nouũ testam̃tũ
scͥptũ habebat. Cũ aũ qͥdã fr̃ ueniss.¬

Expanded text:
Anastasii laudabilem humilitatem et patientiae virtutem oportet ut cognoscamus, quatenus admirabilem magnanimitatem et tranquillitatem animae ejus considerantes, imitemur exemplum . Hic itaque Anastasius habebat Codicem in pergamenis valde optimis scriptum, qui decem et octo valebat solidis, totum enim vetus et novum Testamentum scriptum habebat. Cum au
Abbreviated transcription (Latin):
nerint: & si uiderĩt te scandalizent᷑.
Drecessit gͦ discipłs eiꝰ: ⁊ ingressus ad
eũ dixit. Ecce abbas m̃s uenit ad sa¬
lutandũ te. Egredere gͦ cȩleriꝰ: icũ
grarũ actiõe occurre ei. quia pro
nimia caritate ⁊ dilectioue ue¬
nit ad te. Qͥ statĩ surgens: cũ nimia alacͥ¬
tate occurrit ei. Cũq uidisset eũ. anteꝗͣ

Expanded text:
nerint, et si viderint te, scandalizentur. Praecessit ergo discipulus, et ingressus ad eum dixit: Ecce abbas meus venit ad salutandum te, egredere ergo celerius, et cum gratiarum actione occurre ei, quia pro nimia charitate et dilectione venit ad te. Qui statim surgens cum nimia alacritate occurrit ei. Cumque vid
Abbreviated transcription (Latin):
quia fuit qͥdã monachus in he¬
remo scithy.e. Uenit aũ ad
loco qͥ dicit᷑ cellia: ubi multitudo mo¬
nachoꝵ diuisis habitabat cellulis.
Cũq ñ inueniret ad p̃sens cellulã ubi
poss manere: quidã de senoribꝰ habẽs
aliã uacantẽ cellulã. dedit ei dicens.
Interĩ repausa in hac cellula: donec
inuenias ubi possis manere. Cũq ad
uisitandũ eũ conuenirẽt quã plurimi
fr̃s. desiderantes ab eo audire uerbũ
nior qͥ ei ad habitandũ prestiterat cel¬
lam. inuidiȩ liuore coreiꝰ uulneratũ
ẽ. ⁊ indignari cȩpit ac dice̾. qm̃ ego tan¬
tis tp̃ribꝰ in hoc loco habito. ⁊ ñ ad me
conueniunt fr̃s nisi rarissime. ⁊ hoc
in diebꝰ festis: & ecce ad istũ impostorẽ.
pene cotidie fr̃s quã plurimi uadũt :
Diaẽ aũ discipło suo. Uade ⁊ dic ci. ut egre

Expanded text:
monachus in eremo Scythi; venit autem ad loco qui dicitur Cellia, ubi multitudo monachorum divisis habitabat cellulis. Cumque non inveniret ad praesens cellulam ubi posset manere, quidam de senioribus habens aliam vacantem cellulam, dedit ei, dicens: Interim repausa in hac cellula, donec invenias ubi possis manere. Cumque ad visitandum eum convenirent quamplurimi fratres, desiderantes ab eo audire verbum nior, qui ei ad habitandum praestiterat cellam, invidiae livore cor ejus vulneratum est, et indignari coepit ac dicere: Quoniam ego tantis temporibus in hoc loco habito, et ad me non veniunt fratres nisi rarissime, et hoc in diebus festis, et ecce ad istum impostorem pene quotidie fratres quamplurimi vadunt; dixitque discipulo suo: Vade, et die ei ut eg
Abbreviated transcription (Latin):
tiã de uͥgine q̃ ministrabat ei. dudi¬
ens aũ hec senior: exorabat diuinita¬
dolores st̃ egͥtudinis ⁊ miserie meȩ.
necessariũ habeã obsequiũ huius
famulȩ tuȩ. que mͥ ꝓpt̾ nom̃ tuum
ministrat. tͥbue ei dñt d̃s m̃s condig¬
suũ exibẽt ministeriũ. Cũ aũ appro¬
pinquass dies transitꝰ eiꝰ : conuenerũt
ad eũ ꝗͣplurinu scĩ seniores ⁊ fr̃s de mo¬

Expanded text:
tiam de virgine, quae ministrabat ei. Auditiam de virgine, quae ministrabat ei. Audiens autem haec senior, exorabat divinitadolores aegritudinis et miseriae meae, necessarium habeam obsequium hujus famulae tuae, quae mihi propter nomen tuum ministrat; tribue ei, Domine Deus meus, condigsuum ministerium. Cum autem approximasset dies transitus ejus, convenerunt ad eum quamplurimi s
Abbreviated transcription (Latin):
into lerabili infirmitate. ꝑ longa tp̃ra la¬
borabat indoloribꝰ multis: nec inuenire
poterãt fr̃s qualit̃ succurre̾nt egͥtudi¬
ni eiꝰ: qm̃ ea que necessitas infirmita¬
tis eiꝰ expetebat. ñ habebãt in monastio.
Audiẽs aũ quedam famula dĩ de afflic̾¬
tioẽ infirmitatis eiꝰ. dep̃cata ẽ patrẽ
monast̾ii ut eũ ad cellulã suã tolleret.
⁊ ministraret ei: maxime aũ qr faciliꝰ
inueniri possent in ciuitate. q̃ necessa¬
ria eiꝰ egͥtudini uidebant᷑. Precepit gͦ
pat̾ monasterii. ut portarẽt eũ frẽs
ad cellulã famulȩ dĩ. Ipsa uͦ cũ om̃i ue¬
neratiõe suscipiens senẽ: ꝓpt̾ nom̃ dñi
ministrabat ei. & ꝓ retͥbutiõe m̃cedis
ȩt̃nȩ quã credebat a xp̃o saluatere nr̃o¬
dule obsequeret᷑ ⁊ ministraret famulo
di: ceperunt homines mente corrup¬
t. scđm scabiem m̃tis suȩ suspicari.
quod ñ sincerã haberet semor conscien¬

Expanded text:
intolerabili infirmitate, per longum tempus laintolerabili infirmitate, per longum tempus laborabat in doloribus multis, nec invenire poterant fratres, qualiter succurrerent aegritudini ejus, quoniam ea quae necessitas infirmitatis ejus expetebat, non habebant in monasterio. Audiens autem quaedam famula Dei de afflictione infirmitatis ejus, deprecabatur Patrem monasterii, ut eum ad cellulam suam tollere facilius invenire posset in civitate quae necessaria aegritudini ejus videbantur. Praecepit ergo Pater monasterii ut portarent eum fratres ad cellulam famulae Dei. Ipsa vero cum omni veneratione suscipiens senem, propter nomen Domini ministrabat ei pro retributione mercedis aeternae, quam credebat a Christo Salvatore ndule obsequeretur famulo Dei, coeperunt homines mente corrupti secundum scabiem mentis suae suspicari quod non sinceram haberet senior conscien
Abbreviated transcription (Latin):
monachi parit in cellula cõ¬
manentes: quoꝵ humilita¬
tẽ ⁊ patientiã multi etiã de sc̃is patͥbꝰ¬
collaudabant. Audiens aũ quidã sc̃s uͥ
Cũq cũ gaudio suscepissẽt eũ. & ex mo¬
re cõplessẽt orationes & psalmodiam:
egressus foras cellulã. uidit pariũi ortũ
ubi sibi holera faciebãt. Apprehensoq
baculo. cũ toto impetu cȩpit oĩa holera
cedendo confringere: ita ut nichil om̃i¬
no remaneret. Uidentes aũ supͣdicti
fr̃s nichil penitꝰ dixert̃: s nec uultũ
tristẽ aut turbatũ habentes. rursꝰ in¬
gressi cellulã. uesꝑtinas orationes cõ¬
plentes. adorantes eũ dixert̃. Si p̃ci¬
pis dñe ut eamꝰ. & eũ qͥ remansit caulẽ
coquentes gustemꝰ: quia iã hora ẽ ut ci¬
bũ sumamꝰ. Tc̃ seror adorauit eos di
uos magnos ac sublimes in conspectu
dñi faciat apparere. X.X iii aum¬
rat qͥdã in cenodio iã senex ꝓbatis¬
simꝰ monachus: & incurrit ingra¬
uissimã egͥtudinẽ. Confectꝰq nimia &

Expanded text:
monachi pariter in cella commorantes, quorum humilitatem et patientiam multi etiam de sanctis Patribucollaudabant. Audiens vero quidam sanctus Cumque cum gaudio suscepissent eum, et ex more complessent orationes et psalmo diam, egressus foris cellulam vidit parvum hortum ubi sibi olera faciebant. Apprehensoque baculo, cum toto impetu coepit omnia olera caedendo confringere, ita ut nihil omnino remaneret. Videntes autem supradicti fratres, nihil penitus dixerunt, sed nec vultum tristem aut turbatum habentes. Et rursus ingressi cellulam, vespertinas orationes complentes, adorantes eum dixerunt: Si praecipis, domine, ibimus, ut eum qui remansit caulem coquentes gustemus, quia jam hora est ut cibum sumamus. Tunc senior adoravit eos, divos magnos et sublimes in conspectu Domini faciat apparere. 24. Erat quidam in coenobio jam senex et probatissimus monachus, et incurrit gravissimam aegritudinem; confectusque nimia et
Abbreviated transcription (Latin):
lulã illã mandaui. ut dice̾s ei. Tunc
discipłs eiꝰ confessus ẽ ei dicẽs. Uere
dñe dico. qm̃ ꝓpt̾ humilitatẽ quã tͥ
exibere debeo tanꝗͦ patri ⁊ dño ido
ñ aucdebã respond̾e. tͥ aliqͥd qñ mittebas mead
eũ. Uerũtñ nichil eoꝵ dixi ei. q̃ mandabas ad
eũ. Hec audiens senior. statĩ ꝓstrauit se ĩ t̾rĩ¬
ad pedes discipuli sui dicens: Ex hodi¬
ernadie tu pat̾ nĩs esto. ⁊ ego discipłs
tuus : qm̃ te festiciae ⁊ moderantt.
⁊ cũ timore.⁊ caritate dĩ agente.

Expanded text:
lulam mandavi ut diceres ei. Tunc discipulus ejus confessus est ei, dicens: Vere, domine, dico quia propter humilitatem quam tibi exhibere debeo tanquam Patri et domino, ideo non audebam respondere tibi aliquid quando me mittebas ad eum; verumtamen nihil eorum dixi ei quae mandabas ad eum. Haec audiens senior, statim prostravit se ad pedes 502 ejus dicens: Ex hodierna die tu meus pater esto, et ego discipulus tuus; quoniam te festinante et moderante, ac cum timore et charitate Dei a
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i p̃cibꝰ ad dm̃ fusis curaret: respon¬
dit senior ⁊ dixioeis. ñ se eẽ huiꝰ meri¬
ti. ut demonibꝰ imꝑaret. Cũ aũ ꝑsiste̾nt
qͥ uenerant. rogantes eũ. flentes ⁊ nimiᷤᷤ
dep̃cantes : tandẽ adqͥeuit. Cũ gͦ in no¬

Expanded text:
t; respondens senior, dixit eis non esse se hujus meriti, ut daemonibus imperaret. Cum autem persisterent qui venerant, rogantes eum, et flentes nimis deprecantes, tandem acquievit. Cum autem in no
Abbreviated transcription (Latin):
ñs aliqͥ uolentes uenire ad abba¬
Itẽ antoniũ de loco scyti: ing̃ssi
st̃ in nauim ut irent ad eũ. Et inue¬
nert̃ in ipsa naui senẽ. qͥ ad antoniũ¬
qͦq ire uolebat. Ignorabãt aũ eũ fr̃s:¬
u sedentes in naui loquebant᷑ sermo¬
nẽ de patͥbus ⁊ de scͥpturis. ⁊ rursũ
de oꝑe manuũ suar̃. Ille aũ senex ꝑ
omĩa tacebat. Cũ aũ uenissẽt ad por¬
tũ. agnouert̃ ⁊ ipsũ senẽ ꝓficisci ad
abbatẽ antoniũ. Cũ aũ uenissent
ad eũ: dicit abbas antomiꝰ. Bonũ co¬
mitẽ itiueris uiuenistis senẽ hc̃. Diã
aũ ⁊ semi. Bonos fr̃s inuenisti tecũ
abba. Dicit ei senex. Domi st̃ qͥdem: s
habitatio eoꝵ ñ ht̃ ianuã. Quicũq
uult intrat in stabulũ: & soluit asinũ.
delectationes carnales: ut etiã iracun¬
diȩ occasiones abscidã. Scio enĩ eã
sẽꝑ aduersũ me pugnare ꝓ delecta¬
tionibꝰ. & cont᷑bare mentẽ ineã. o
intellectũ meũ expellere. u.

Expanded text:
s aliqui volentes venire ad abbatem Antonium de loco Scythi, ingressi sunt navem, ut irent ad eum; et invenerunt in ipsa navi senem, qui idem ad Antonium ire volebat. Ignorabant autem fri loquebantur sermonen Patrum, et de Scripturis, et rursus de opere manuum suarum. Ille autem senex per omnia tacebat. Cum autem venissent ad portum, agnoverunt et ipsum senem proficisci ad abbatem Antonium. Cum autem venissent ad eum, dicit eis abbas Antonius: Bonum comitem itineris invenistis senem hunc. Dixit autem et seni: Bonos fratres invenisti tecum, abba. Dixit ei senex: Boni sunt quidem, sed habitatio eorum non habet januam. Quicunque vult, intrat in stabulum, et solvit asinum. delectationes carnales, ut etiam iracundiae occasiones abscindam. Scio enim eam semper adversus me pugnare pro delectationibus, et conturbare mentem meam, et intelle
Abbreviated transcription (Latin):
corpuis illustrabat. Frant aũ int̾ipsos
etiã qͥ solitariã uitã elegerant: & hi
qͥ in conuigiis erant. qͥ ⁊ ipsi ita esse
uidebant᷑. Deinde conuertit se ⁊ cpit
etiã ipse mulieribꝰ distribuere. ut
cognosceret quales ⁊ ipsar essent
anime: & uidit simili modo eas fie¬
ri nigras atq rubeas: facies qͦq ear̃
sanguineas. ⁊ albas. Int̾ ipsas aũ ad¬
uenert̃.⁊ ille due mulieres q̃ accusa¬
te erant illi ep̃o: ꝓpt̃ quas maxime
ad hanc p̃cem  ꝓuidentiã uenerat.
Cernit aũ ipsas dũ accederent ad
sc̃m mysteriũ clar̃ habentes uultũ.
⁊ honorificũ: candida uero stola circũ¬
amictas. Deinde cũ ⁊ ipse participa¬
te fuissent misteriũ .xͥ: facte st̃ sic̃
a lumine illustrate. Rursus ep̃c ad
solitã p̃cẽ conũtebat᷑ supplicans dõ.
discere cupiens modũ reuelationũ
que ei demonstrate fuerant. Angl̾s

Expanded text:
eorum illuminabat. Erant autem inter ipsos eorum illuminabat. Erant autem inter ipsos etiam qui solitariam vitam elegerant, et hi qui in conjugiis erant, qui et ipsi ita esse videbantur. Deinde convertit se, et coepit etiam ipse mulieribus distribuere, ut cognosceret quales et ipsarum essent animae; et vidit simili modo fieri nigras atque rubeas facies earum, sanguineas quoque et albas. Inter ipsas autem advenerunt et illae duae mulieres, quae accusatae erant illi episcopo, propter quas maxime ad hanc precem et praevidentiam venerat: cernit etiam ipsas, dum accedunt ad sanctum mysterium, clarum habentes vultum et honorificum, candida vero stola circumamictas. Deinde cum et ipsae participatae fuissent mysterio Christi, factae sunt sicut a lumine illustratae. Rursum episcopus ad solitam precem convertebatur, supplicans Deo, et discere cupiens modum revelationum, quae ei demonstratae fuerant. As
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃o. ut maxime ex eo fidu¬
ciã accipientes diligentiȩ nr̃ȩ in
dõ habeamꝰ salutẽ. Nuntiatũ ẽ a
qͥbusdã ep̃o qͥ apud nos consistebat.
mulieres fideles: que quasi impudi¬
ce uiuerent. Ep̃e aũ ex his qͥ ei ħ nun¬
tiauerant cõmotꝰ ẽ : ⁊ suspicatꝰ ne
forte ⁊ alie huiꝰmodi essent ad dep̃¬
candũ dñi se conũtit: in de certus ef¬
fici rogitans. Quod ⁊ meruit. Post
diuinã enĩ illã atq t̃ribilẽ conse¬
crationẽ. dũ accederent singłi ad
participanda scã misteria. ꝑ uultꝰ
eoꝵ cernebat animas : quibꝰ unaqueq¬
anima subiacel. a: peccatis. Et pecc̃oꝵ
quid̾e hominũ uidebat facies nigras.
quosda uͦ ipsoꝵ tanꝙͣ ab estu exustas
facies habentes: ocłos aũ rubeos ac
sanguireos. Alios autẽ eoꝵ claros qͥd̾e
facie: candidos aũ amictu. Et alii qͥdẽ
dũ acciꝑent corpus dñi erurebat eoᷤ
⁊ incendebat: alii aũ sic̃ lum̃ effi¬
ciebant᷑ in se. ⁊ ꝑ os ingressũ om̃e eoꝵ

Expanded text:
o fiduciam accipientes diligentiam nostram in Deo habeamus ad salutem . Nuntiabatur a quibusdam episcopo, qui apud nos consistebat, mulieres fideles, quae quasi impudice viverent. Episcopus autem ex his qui ei haec nuntiaverant commotus est, et suspicatus ne forte et aliae hujusmodi essent, ad deprecandum Deum se convertit, inde certus effici rogans, quod et meruit. Post divinam enim illam atque terribilem consecrationem, dum accederent singuli ad participanda sancta mysteria, per vultus eorum cernebat animas, quibus unaquaeque subjaceret peccatis. Et peccatorum 648 quidem hominum videbat facies nigras, quosdam vero ipsorum tanquam ab aestu exustas facies habentes, oculos autem rubeos ac sanguineos; alios autem eorum claros quidem facie, candidos vero amictu. Et alii quidem, dum acciperent corpus Domini, exurebat eos et incendebat; aliis autem sicut lumen efficiebatur in se, et per os ingressum, omne corpus
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatẽ suam. s dĩ faaiant. addirit
dicens. Ueruitam̃ ñ qd̾ ego uolo: s qd̾
tu. Et alio lõco dicit. Non descendi de
celo ut faciam uoluntatem meam:
i uoluntatem eius qui nusit me.
Qd si filius obaudiit. ut faceret
patris uoluntatem: quantomagis ser¬
uus obedire debet. ut faciat dm̃ uolun¬
tatem : Sicut in epła sua ioħs quoq ad
faciendam uoluntatem d̾i hortatur et
instruit dicens. Nolite diligere mundũ.
neq ea que in mundo sunt: quia si quis
dilexerit mundũ. non est caritas patri

Expanded text:
voluntatem suam sed Dei faciant, addidit dicens: Verumtamen non quod ego volo, sed quod tu . Et alio loco dicit: Non descendi de coelo ut faciam voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me . Quod si filius obaudivit ut faceret patris voluntatem, quanto magis servus obaudire debet ut faciat domini voluntatem? sicut in Epistola sua Joannes quoque ad faciendam Dei voluntatem hortatur et instruit dicens: Nolite diligere mundum neque ea quae in mundo sunt. Si quis dilexerit mundum, non es
Abbreviated transcription (Latin):
d̾o quis obfistit: ut minus qd̃ uelit
faciat: S qr nobis a diabolo obfistit᷑
quo minus ꝑ omia nr̃ anmus atq ac¬
tus dõ obsequaturꝰ. oramus et petimꝰ
ut fiat in nobis uoluntas dai que ur
fiat in nobis opus ẽ dei uoluntate. id
est oꝑe eius & protectione: quia nemo
sire urib fortis ẽ: si dĩ ind ugl

Expanded text:
uominus quod uelit faciat? sed quia nobis a diabolo obsistitur quominus per omnia noster animus adque actus Deo obsequatur, oramus et petimus ut fiat in nobis uoluntas Dei: quae ut fiat in nobis, opus est Dei uoluntate id est ope eius et protectione, quia nemo suis uiribus fortis est sed Dei indul
Abbreviated transcription (Latin):
tia aũ oratione & p̃ce opus ẽ. ne ex¬
cidamus a regno cęlesti. ficut iudei
quib hoc primũ promissumi fuerat
exciderunt: dño manifestartõ & ꝓban¬
te. O ulti in quit uemient ab oriente
& occidente. & recumbent cũ abraham
& ysaac & iacob in regno cȩloꝵ.: filii
autem regni expellentur in tenebras
exteriores: ibi erit fletus & stridor
dentium. Ostendit quia ante filii reg¬
ni iudei erant: quaudo & filii dĩ c̾e per¬
seuerabant. Postquam autem cessauit
circa illos nomen paternũ: cessauit ⁊
regnũ. Et id̾o xp̃iam qui in oratione
appellare patrem dm̃ cepimus: nos ut
regnũ dĩ nobis ueniat postulamus. ad¬
didimus quoq & dicimus  iat uo¬
luntas tua sicut in cęlo et in terra.

Expanded text:
tinua autem oratione et prece opus est, ne extinua autem oratione et prece opus est, ne excidamus de regno caelesti, sicut Iudaei quibus hoc primum promissum fuerat exciderunt Domino manifestante et probante. multi inquit, uenient ab oriente et occidente et recumbent cum Abraham et Isaac et Iacob in regno caelorum. filii autem regni expellen tur in tene bras exteriores: illic erit ploratio et stridor dentium. ostendit quia ante filii regni Iudaei erant, quando et filii Dei esse perseuerabant, postquam cessauit circa illos nomen paternum, cessauit et regnum. et ideo christiani qui in oratione appellare patrem Deum coepimus nos et ut regnum Dei nobis ueniat oramus. Addimus quoque etdicimus: fiat uoluntas t
Abbreviated transcription (Latin):
Adueniat regium tuum
egnũ etiam dei p̾sentari. nobis
Bedmus: sicut & nomen eius ut in
nobis sc̃ificetur postulamus. Nam
d̾s quando non regnat. aut apud eũ
quando incipit. qt̾ & iemper fuit. ꝙ
ẽẽ non desunt: Nrm regnũ petinus
aduenre. a d̾o nobis repromissum. xp̃i
sanguine & passione quesitumtnt qͥ
in scło ante seruiuimus. postino du̾
xp̃o dominante regnemus: ficut ip¬
se pollicetur a dicit. Uenite benedie¬
ci patris mei: percipite regnũ quod
uobis paratũ est ab origine mundi.
Potest uero fr̃s dilectissum et ipse xp̃c
ẽẽ regim d̾i. qrẽ uenire cotidie cupimꝰ:
cuius aduentus ut cito nobis represen¬
tecur optamus. Nam cũ resurrectio ip¬
le sit. quia ini ipso relurgunus: sic et
regnum di. potest incelligi: quia in
illo regnaturi fumus ẜene aũ regnũ
oĩ petimus. idest cęleste: quia est et
terrestre tegnum.S qui renuntiauit
regno. Et id̾o qui se do ꝙ axp̃o dedicat.
ñ terrena s celestia regna desiderat. Con¬

Expanded text:
ADVENIAT REGNUM TUUM. Regnum etiam Dei repraesentari nobis petimus, sicuti et nomen ejus, ut in nobis sanctificetur postulamus. Nam Deus quando non regnat? aut apud eum quando incipit quod et semper fuit et esse non desinit ? nostrum regnum petimus aduenire a Deo nobis repromissum, Christi sanguine et passione quaesitum, ut qui in saeculo ante seruiuimus postmodum Christo dominante regnemus, sicut ipse pollicetur et dicit: uenite, benedicti patris mei, percipite regnum quod uobis paratum est ab origine mundi. potest uero, fratres dilectissimi, et ipse Christus esse regnum Dei quem uenire cottidie cupimus, cuius aduentus ut cito nobis repraesentetur optamus. nam cum resurrectio ipse sit, quia in ipso resurgimus, sic et regnum Dei potest ipse intellegi, quia in illo regnaturi sumus. bene autem regnum Dei petimus id est regnum caeleste, quia est et terrestre regnum. sed qui renuntiauit regno. et ideo qui se Deo et Christo dicat non terrena sed caelestia regna desiderat. con
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntas d̾i. ut terrena cȩlestib cedat.
spiritalia & diuind preualeant. Potest
ꝙ sic intelligi fr̃s dilectissimi. qm̃ mã¬
& pro his quoq qui nos ꝑsecunturo¬
rare. Petamus & pro illis qui adhuc
terreua sapiunt. & nec dũ celestes ẽẽ ce
perunt. ut & circa illos uoluntas dĩ
fiat: quam xp̃c hominem conuersan¬
do & reintegrando perfecit. Nam cũ
discipłi ab eo iam ñ terra appellaren¬
tur. s sal terrȩ: apłs primũ hominẽ
uocat de limo terrȩ. scđm uero de cę¬
lo: merito & nos qui eẽ debemus pa¬
tri d̾o similes. qui solem suum orrri
facit fuper bonos & malos. et pluit
fuꝑ iustos & imustos: sic xp̃o monen¬
te oramus & petimus. ut p̾cẽ ꝓ om̃iũ
salute facumus. Et quomodo in cȩlo
id est in nobis per fidẽ nr̃am uolun¬
tas dĩ facta ẽ ut essemus de cęlo: ita⁊
in terra. hoc est in illis credentibus fi¬
at uoluntas d̾i: ut qui adhuc pr.ma
natiuitate sunt terrem. incipiant ẽt

Expanded text:
uoluntas Dei ut terrena caelestibus cedant, uoluntas Dei ut terrena caelestibus cedant, spiritalia et diuina praeualeant. Potest et sic intellegi, fratres dilectissimi, ut quet pro his quoque qui nos persequuntur orare, petamus et pro illis qui adhuc terreni sunt et necdum coelestes coeperunt esse, et ut circa illos voluntas Dei fiat, quoniam Christus hominem conservando, et reintegrando perfecit. Nam cum discipuli ab eo non jam terreni appellentur, sed sal terrae, et Apostolus primum hominem vocet de limo terrae, secundum vero de coelo; merito et nos qui esse debemus Patri Deo similes, qui solem suum facit facit super bonos et malos et pluit super iustos et iniustos, sic Christo monente oramus et petimus, ut precem pro omnium salute faciamus, ut quomodo in caelo id est in nobis per fidem nostram uoluntas Dei facta est ut essemus e caelo, ita et in terra hoc est in illis credere nolentibus fiat uoluntas Dei, ut qui adhuc sunt prima natiuitate terreni incipiant esse
Abbreviated transcription (Latin):
se inuicem cotidiana congressio: ut ñ
que uolumus ipsa faciamus. dñ fꝑ̃c
cȩlestia & diuina querit: caro cerrena
& scłaria concupiscit. Ee idõ petimus
inter duo ista ope & auxilio dei con¬
ma scruetur. Qd̾ aperte atq marifes¬
tissime apłs paulus sua uoce decla¬
rat. Caro inquit concupiscit aduersus
sp̃m̃: sp̃c aũ aduersus carnem. Hec
eñ sibi inuicem aduersantur: ut non
quecumq uultis illa faciatis. Mani¬
spurcitie. Ydolatric. ueneficia. homi¬
cidia. inimicitiȩ. contentiones. emula¬
tiones. antmofitates. prouocationes.
simultates. dissensio nes. heres es. inui¬
dte. ebrictates. comessationes. & his si¬
milia. qui talia agunt. regnũ dĩ non. E¬
possidebunt. Fructus Autem p̃c est
nanimitas. bonitas. fides. mansuetu¬
do. continentia. castitas. Et iccirro co¬
tidianis immo continus orationibus
hoc precamur. & in cęlo & in terra uo¬
luntatem circa nos dĩ fieri. quia hec ẽ

Expanded text:
se inuicem cottidiana congressio, ut non se inuicem cottidiana congressio, ut non quae uolumus ipsa faciamus, dum spiritus caelestia et diuina quaerit, caro terrena et saecularia concupiscit. et ideo petimus inter duo ista ope et auxilio Dei conma seruetur. quod aperte adque manifeste apostolus Paulus sua uoce declarat, caro, inquit, concupiscit aduersus spiritum et spiritus aduersus carnem haec enim inuicem aduersantur sibi, ut nonnispurcitiae, idololatriae, ueneficia, homicidia, inimicitiae, contentiones, aemulationes, animositates, prouocationes, simultates, dissensiones, haereses, inuidiae, ebrietates, comisationes et his similia: qui talia agunt regnum Dei non possidebunt. fructus autem spiritus est nanimitas, bonitas, fides, mansuetudo, continentia, castitas. et idcirco cottidianis immo continuis orationibus hoc precamur et in caelo et in terra uoluntatem circa nos Dei fieri: quia haec est
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c fecit & docuit. humilitas in conuer¬
satione: stabilitas in fide: uerecundia in
uerbis: in factis iusticia: i oꝑib mise¬
sericordia: in morib disciplina: inui¬
riam facere non nosse. & factam tolera
to corte diligere: amare m illo qd̾ pat̾
est. tuncre qd̾ d̾s est: xp̃o nichil om̃mo
p̃ponere: quia nec hobis quicquam
ille sposuit: caritati euis in separabilit᷑
adheiere: cruci eius fortiter ac fid eut᷑
afsistere: quando de eius nomine & ho¬
nore certamen ẽ exibere in sermone con¬
stantiam: qua confitemur in questione
fidutiam qua congredimur: in morte
patientiam qua coronemur. Noc est
facere: hoc ẽ uoluntatem di patris
implere. Fieri aũ petius uolunta¬
tem di in cęlo & in terra: qd̾ utrũq ad
confũmationẽ nĩȩ incolumitatis per¬
tinet. & salutis. Nam cũ corpus de
terra. ꝙ spm̃ possid eamus de cęlo. ipsi
terra & cęlũ fuimus. & in utroq idest
oramus. Est emĩ inter carnẽ & spm̃ con.¬
luctatio. & discordantibus aduersum

Expanded text:
et fecit et docuit. humilitas in conuersatione, stabilitas in fide, uerecundia in uerbis, in factis iustitia, in operibus misericordia, in moribus disciplina, iniuriam facere non nosse et factam posse to corde diligere, amare in illo quod pater est, timere quod Deus est, Christo nihil omnino . praeponere, quia nec nobis quicquam ille praeposuit, caritati eius inseparabiliter adhaerere, cruci eius fortiter ac fidenter adsistere, quando de eius nomine et honore certamen est, exhibere in sermone constantiam qua confitemur, in quaestione fiduciam qua congredimur, in morte patientiam qua coronamur: hoc est facere, hoc est uoluntatem patris inplere. Fieri autem petimus uoluntatem Dei in caelo et in terra: quod utrumque ad consummationem nostrae incolumitatis pertinet et salutis. nam cum corpus e terra et spiritum possideamus e caelo, ipsi terra et caelum sumus et in utroque id est oramus. est enim inter carnem et spiritum conluctatio et discordantibus aduersum
Abbreviated transcription (Latin):
spiritalis natiuitate reꝑati. f ilii dĩ ẽẽ
ceꝑunt. S ue uox i.ideos etiam perstr̃¬
git & percutit. qui ⁊pm̃ sibi per ꝓphas
aniuntiatum. & ad ie ⁊rius missum.
non tantum spreuerunt infideliter:
i crudeliter negauerunt: quia non
yossunt dñi patiem uocarẽ. cũ dñs eos
confundat ꝙ redarguat dicens. Uos de
diabolo patre nati estis: & concupis¬
centias patris ur̃i facere uultis. Ille
eni homicida furo ab nucio. & in ueri¬
tate ñ stent. quia udritas dm̃ non ẽ
ii illo. Et ꝑ ysaiam ꝓpħam d̾s clamat¬

Expanded text:
spiritalis natiuitate reparati filii Dei esse spiritalis natiuitate reparati filii Dei esse coeperunt. quae uox Iudaeos etiam perstringit et percutit, quia Christum sibi per prophetas adnuntiatum et ad se prius missum non tantum spreuerunt infideliter sed et crudeliter necauerunt: qui iam non possunt patrem Dominum uocare, cum Dominus eos confundat et redarguat dicens: uos de diabolo patre nati estis et concupiscentias patris uestri facere uultis. ille enim homicida fuit ab initio et in ueritate non stetit, quia ueritas non est in illo. et per Esaiam
Abbreviated transcription (Latin):
sua raquit ꝓpria uenit: & sui eum ñ
receperint. Quotquot aũ receperũt¬
eu dedit eis potestatẽ ut filii dei
fierent. qui credunt in nomine eius.
Qui gͦ credit in nomine eius. & fac¬
cui ẽ bi filius. hine debet inciꝑe ut
ꝙ̃ grãs agat: & ꝓfitea. se dĩ filium.
dum nominat patie. n noi ẽe̾ tu cęlis
dñi. Contestatur quoq inter peima
est.Qui dicunt patri aut matri non
nomi te & filios suos non agnouerũt.
hu custodierunt precepta tua: & testas¬
mentum tuum seruauerunt. Item dõ¬
mins in euuangłio fuo precepit.
Quocer us nobis patiẽ in terra: sci¬
t. respondit Sine mortu
uant mortuos suos: Di¬
xerat emĩ patrem suum mortuum.
cũ fit credentium pater unus. Nec ħ
solũ fr̃s dilectissimi aimaduertere .&
nitelligere deben:us. qd̃ appellemus pa¬
trem qui fit in cęlis: s comunigimus
& dicimus pater mr̃. idest eor qui cre¬
diuit. & eor. qui ꝑ eum scĩficati & gĩe

Expanded text:
sua, inquit, propria uenitet sui eum non sua, inquit, propria uenitet sui eum non receperunt. quotquot eum receperunt dedit illis potestatem ut filii Dei fierent, qui credunt in nomine eius.. qui ergo credidit in nomine eius et factus est Dei filius, hinc debet incipere, ut et gratias agat et profiteatur se Dei filium, dum nominat patrem sibi esse in caelis Deum, contestetur quoque inter prima est: qui dicunt patri et matri: non noui te, et filios suos non agnouerunt, hi custodierunt praecepta tua et testamentum tuum seruauerunt. item Dominus in euangelio suo praecepit ne uocemus nobis patrem in terra, quoat respondit, Sine mortui sepeliant mortuos: dixerat enim patrem suum mortuum, cum sit credentium pater unus. Neque hoc solum, fratres dilectissimi, animadvertere et intelligere debemus quod appellamus patrem qui sit in coelis, sed conjungimus et dicimus pater noster, idest eorum qui credunt, eorum qui per eum sanctificati et gratiae
Abbreviated transcription (Latin):
promerebatur dm̃ pacifica & supplex
& spiritalis oratio. Sic & apłos cũ dis¬
cipłis post ascensum dm̃ muenimus
orasse. Erant niquit ꝑseuerantes om̃s
unianimes in oratione. cũ mulicribus
& maria que erat mater iħu & fr̃ibꝰ
eius. Perseuerabant in oratione ue
inmes. orationis suȩ & instantiam sa
& concordiam declarantes: quia d̾s ꝓ
ihabitare unammes in domo facit.
adinitiit in dunnam & eternã ddmnũ:
nisi apd̾ quos est uuanimis oratio.Q¬
lia aũ funt fr̃s dilectitimni orationis
dñicȩ sacramenta. quam multa. quã
magna Bieuiter in sermone collecta.
s in uirtute spiritaliter copiosa: ut ni¬
chil om̃ino pretermissũ sit. qd̾ non in
p̃cib atqi eiationib nr̃is. cȩlestis doc¬
trmȩ compendio conpirhendatur. Sic
ait urate. Pater nr̃ qui es in cęlis. HIo¬
no nouus renitus. & do suo ꝑ eius gra¬
tiam restitir uater primo in loco
dicit: quia filiui iam esse cepit In

Expanded text:
promerebatur Dominum pacifica et simplex promerebatur Dominum pacifica et simplex et spiritalis oratio. sic. et apostolos cum discipulis post ascensum Domini inuenimus orasse. erant, inquit, perseuerantes omnes unanimes in oratione cum mulieribus et Maria quae fuerat mater Iesu et fratribus eius. perseuanimes, orationis suae et instantiam simul et concordiam declarantes: quia Deus, qui acit unanimes in domo non admittit in diuinam et aeternam domum nisi aput quos est unanimis oratio. Qualia autem sunt, fratres dilectissimi, orationis dominicae sacramenta, quam multa, quam magna, breuiter in sermone collecta sed in uirtute spiritaliter copiosa, ut nihil omnino praetermissum sit quod non in precibus adque orationibus nostris caelestis doctrinae conpendio conprehendatur! sic, ait, adorate: pater noster, qui es in caelis. homo nouus, renatus et Deo suo per eius gratiam restitutus pater primo in loco dicit, quia filius esse iam coepit. in
Abbreviated transcription (Latin):
nte om̃ia pacis atq unita¬
tui magister. singillatun uo¬
luit & priuatim precem fie¬
ri: ut quñ cũ precaretur. ꝓ se tantum
precetur. Non dicimus pater m̃s. qͥ
es in cȩlis: nec panẽ meũ da mͥ hodie.
Nec sibi diita tantũ unusquisq de¬
bitũ postulat: aut ne in temptationẽ
inducatur. atq a malo liberetur pro
se solo rogat. ublica ẽ nobis & com¬
munis oratio: & quando oramus. ñ
yro uno s ꝓ ppło toto oramus: quia
totus ipłs unũ sumus: Os pacis et
concordiȩ magister. qui docuit umi¬
tatẽ. sic orare unũ pro om̃ib uoluit:
quomͦ in uno om̃s ipse portauit.
Nanc orationis legem seruauere tres
pueri in camino igins inclusi. con¬
sonantes in prece: & sp̃ce consension:
concordes. Declarat diunȩ scripte
rȩ fides: & dũ docet quomͦ orauer
tales dat testimoniũ qd̃ unitari
p̃cihus debeamus: ut tales esse possi
ex uno ore : et ñ dram illos xp̃e do¬
cuerat orare. t̃c iccireo orantibus
furt impetrabilis & efficar sermo: quia

Expanded text:
nte omnia pacis doctor adque unitatis magister singillatim noluit et priuatim precem fieri, ut quis cum precatur pro se tantum precetur. non dicimus: pater meus, qui es in caelis nec: panem meum da mihi hodie, nec dimitti sibi tantum unusquisque debitum postulat aut ut in temptationem non inducatur adque a malo liberetur pro se solo rogat. publica est nobis et communis oratio, et quando oramus, non pro uno sed pro populo toto oramus, quia totus populus unum sumus. Deus pacis et concordiae magister qui docuit unitatem, sic orare unum pro omnibus uoluit, quomodo in uno omnes ipse portauit. hanc orationis legem seruauerunt tres pueri in camino ignis inclusi consonantes in prece et spiritus consensione concordes: declarat scripturae diuinae fides et dum docet quomodo orauerint tales, dat exemplum quod imitari in precibus debeamus, ut tales esse possimex uno ore, et nondum illos Christus docuerat orare. et idcirco orantibus fuit inpetrabilis et efficax sermo, quia
Abbreviated transcription (Latin):
perseueremus: & hoc cotidie dep̃cam᷑.
Opus enim nobis ẽ cotidiana sc̃ifiea¬
tionẽ: ut qui cotidie delinquimus.
delicta nr̃a scĩficatione assidua pur
predicat dicens.Neq formcarii. neq
ydolis sermentes. neq adulteri. neq
molles. neq mascłoꝵ concubitores.¬

Expanded text:
seueremus. et hoc cottidie deprecamur. opus est enim nobis cottidiana sanctificatio, ut qui cottidie delinquimus delicta nostra sanctificatione adsidua repurgpraedicat dicens: neque fornicarii neque idolis seruientes neque adulteri neque molles neque masc
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ nr̃i Nec sc̃ĩficatio ut in nobis re¬
maneat oramus. Et quia dñs et u¬
dex m̃ lanato a se & uiuificato com¬
manatur iam noli delinquere: ne qͥd
tibi deterius contingat. Hane conti¬
nuis orationib precem fundimus.
heebus ac noctib postulamus:
ut sc̃ificatio ꝙ uinficatio que de dei
gr̃a summtur. ip̃sius protectione ser¬

Expanded text:
inquit, sanctificatio ut in nobis permaneat oramus: et quia Dominus et judex noster sanato a se et vivificato comminatur non delinquere, ne quid ei deterius fiat : hanc continuis orationibus precem facimus, hoc diebus et noctibus postulamus, ut sanctificatio et vivificatio quae de Dei gratia sumitur, ipsius protectione ser
Abbreviated transcription (Latin):
mittitu ipso dũo dicente. om̃is qui fa¬
cit peccatum seruus ẽ peccati: seruus
aũ non manet in domo ineternũ: fili¬
us uero manet meternum. Quanta
autem dm̃i indulgentia quanta cir¬
ia nos diguationis eius & bonitatis
uibertas. ut sic nos uoluerit orationẽ
celebrare. in conspectu dĩ. ut dm̃ pa¬
his perinississet orare. Ueminisse itaq
mus: ut quomodo nos nobis placenus
de dõ patie: sic sibi placeat et ipse de
nobis. Conuersemur quasi mn templa.
ut dñm in nobis istet habitaiẽ:
nisi spirra & a leslla ogitemus et
agamus. paa & ipse di s deus dixit.
tos qui e irifierit mne carificabo.
& qui spernit spernȩtn: beatus qͦq
apłs paulus in epła yosuit. Non
nonien tuum: Non qd̾ optemꝰ
d̾o ut sc̃ificetur orationib nr̃is: s qd̾
Uetamus a d̾o. ut nom̃ eius scificetur
ui nobis. Ceterũ a quo d̾s scĩficari po¬
test. qui ipse sc̃ificat: S quia ipse di¬
xit. sc̃i estote quia ego sum sc̃s. id pe

Expanded text:
ui facit peccatum seruus est. seruus autem non manet in domo in aeternum, filius manet in aeternum. Quanta autem Domini indulgentia, quanta circa nos dignationis eius et bonitatis ubertas, ut sic nos uoluerit orationem celebrare in conspectu Dei, ut Dominum pasic permisisset orare. meminisse itaquemus, ut quomodo nos nobis placemus de Deo patre, sic sibi placeat et ille de nobis. conuersemur quasi Dei templa, ut Dominum in nobis constet habitare. nisi spiritalia et coelestia cogitemus et agamus, quia et ipse Dominus Deus dixit: Eos qui clarificant me clarificabo, i me spernit spernetur . Beatus quoque Apostolus in Epistola sua posuit: Non nomen tuum, non quod optemus Deo ut sanctificetur orationibus nostris, sed quod petamus mus a Domino ut nomen eius sanctificetur in nobis. ceterum a quo Deus sanctificatur qui ipse sanctificat? sed quia ipse dixit:: sancti estote, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationes. alicui. habet salutem:
apperiens aũ abbas siluanꝰ os suum:
cepit de scripturis dicere ei. Non om
ꝑeccato. audiens autem frat᷑. & fusci.¬
piens iurtutem dictoꝵ in animo:
fũpta spe. indicauit ei etiam actum
fuum. Audiens autẽ abbas siluanus
qd̾ egerat. tanquã bonus medicus po¬
suit cathaplasma anime eius: de scrip
aut̃ẽ annos contigit abbatem memo¬
ratũ ad illum senẽ applicare qui ei
desperationẽ fecerat: & narrauit ei
ista & dirit. Ecce ille fr̃ qui de respon¬
so tuo se desperauerat & ad scłm redie¬
rat. ut stella splendida ẽ inmedio
fr̃m. hec autẽ id̾o retuli: ut sciamꝰ
quale pericłm ẽ quando aliquis fi¬
ue cogitationis. siue actuum aliquid
indicat his. qui discernere nesciut.

Expanded text:
cogitationes, habet salutem? Aperiens autem abbas Silvanus os suum, coepit de Scripturis dicere ei: Non omnus quam de peccato. Audiens autem frater, et suscipiens virtutem dictorum in animo, sumpta spe, indicavit etiam ei actum suum. Audiens autem abbas Silvanus quod egerat, tanquam bonus medicus posuit cataplasma animae ejus de divini aliquot autem annos contigit abbatem memoratum ad illum senem applicari, qui ei desperationem fecerat, et narravit ei ista, et dixit: Ecce frater ille, qui de responso tuo desperaverat, et ad saeculum redierat, velut stella splendida est in medio fratrum. Haec autem ideo retuli, ut sciamus quale periculum est quando aliquis sive cogitationis, sive actuum aliquid peccati indicat his qui discretionem nesciunt.
Abbreviated transcription (Latin):
irit quidã patrũ. Si manserit oꝑa
ficere. Hec enĩ ẽ uirtus oꝑarii. certare
ut ab opere ñ minuatur. Nam & piger
si manserit cũ operario proficit: & si
non proficit: ñ tam̃ inferius descendit.¬
Dixit senex qr aliquando quidam
lapsus in graui peccato. & compunctus
ad penitentiã. abitt indicare hoc seni
cuidã. & ñ dirit ei qd fecerat: sed qua¬
si de alio interrogauit dicens.Si
alicui ascendat cogitatio ta¬
lis. habet salutem: Ille uͦ qui nesciebat
discretionẽ. respondit ei. Perdidisti ani¬
mam tuani. hoc audiens fr̃ dixit. Er¬
go fi perii. uado ad scł̃m. Pergins aũ
ille deliberauit ire: & in dicare cogitatio¬
nes suas abbati filuano. Erat aũ hic
siluanꝰ magnꝰ discretor. Heniens gͦ ad

Expanded text:
ixit quidam Patrum: Si manserit operficere; haec est enim virtus operarii, certare ut ab opere non minuatur. Nam et piger si manserit cum operario, proficit; et si non proficit, non tamen descenditDixit senex, quia aliquando quidam lapsus in gravi peccato, et compunctus ad poenitentiam, abiit indicare haec seni cuidam, et non dixit ei quod fecerat, sed quasi interrogavit, dicens: Si alicui ascendat cogitatio talis, habet salutem? Ille vero, quia nesciebat discretionem, respondit ei: Perdidisti animam tuam. Hoc audiens frater, dixit: Ergo si perii, vado ad saeculum. Pergens autem ille, deliberavit ire et indicare cogitationes suas abbati Silvano, erat enim hic Silvanus magnus discretor. Ven
Abbreviated transcription (Latin):
grandi labore uix potussemꝰ explica¬
re illud. Erationibꝰ aũ fr̃is chuius ue¬
suimꝰ agrũ : & dicimꝰ ei. ueni accipe
mercedes tuas. ⁊ ñ uult. Hoc aũ audi¬
ens sener miratꝰ ẽ: & dixit uni demo¬
nachis. suii. Percute signũ in cella fr̃m:
ut congregent se om̃s. Qͥ cũ uenissẽt:
dix̃ eis. Uenite fr̃s: n audite hodie iustũ
iuditiũ. Et indicauit eis oĩia senex: &¬

Expanded text:
grandi labore vix potuissemus explicagrandi labore vix potuissemus explicare illud; orationibus autem fratris hujus uimus agrum, et dicimus ei: Veni, accipe mercedes tuas, et non vult. Hoc autem audiens senex, miratus est, et dixit uni de monachis suis: Percute signum in cella fratrum, ut congregent se hic omnes. Qui cum venissent, dixit eis: Venite, fratres, et audite hodie justum judicium. Et indicavit eis o
Abbreviated transcription (Latin):
duo operã eiꝰ. & metimꝰ partẽ ipsius.
Cũ gͦ ex plicassẽt messẽ totiꝰ loci illiꝰ
quẽ susceperãt. uenert̃ acciꝑe merce¬
des suas: ⁊ uocauert̃ frẽm illũ dicentes.
Ueni frͣ accipe laborẽ tuũ. Et ille dix̃
eis. Qualẽ li uorẽ accipiã. qͥ ñ messui
Et illi dixert̃ ei. Orationibꝰ tuis. consũ¬
mata ẽ messis. Uen gͦ accipe m̃cedes tuas.
Factagͦ plurim. contentioe int̾ eos. de
hac re. illo scilicet dicente. ñ accipio.
quia ñ laboraui: illis uͦ ñ adqͥescentibꝰ
nͥ ⁊ ipse acciꝑet partẽ suã. abier̃t ad
iuditiũ cuiusda magni senis. Et dixxit
ei ille fr̃. Perrerimꝰ nos tres fr̃s ut me¬
teremꝰ in agͦ cuiusdã ad mercedes.
Cũ aũ uenissemꝰ ad locũ quẽ messuri
eramꝰ. ipsa pͥma die in egͥtudine ceci¬
di ⁊ reuersus sũ in cellã meã. nec una
cedes. ubi ñ laborasti. Dixert̃ aũ illi
suscepimꝰ spatiũ sexaginta modioꝵ
qͦd meteremꝰ:  si fuissemꝰ totitres. cũ

Expanded text:
 metemus partem ipsius. Cum ergo explicassent messem totius loci illius quem susceperant, venerunt accipere mercedes suas: et vocaverunt fratrem illum, dicentes: Veni, frater, accipe laborem tuum. Et ille dixit eis: Qualem laborem accipiam, qui non messui? Et illi dixerunt ei: Orationibus consummata est messis; veni ergo, accipe mercedes tuas. Facta ergo plurima contentione inter eos de hac re; illo scilicet dicente: Non accipiam, qui non laboravi; illis vero non acquiescentibus, nisi et ipse perciperet partem suam, abierunt ad judicium cujusdam magni senis. Et dixit ei ille frater: Perreximus tres, ut meteremus in agro cujusdam ad mercedes. Cum autem venissemus ad locum quem messuri eramus, ipsa prima die in aegritudine cecidi, et reversus sum in cellam meam, nec una cedes ubi non laborasti. Dixerunt autem et illi suscepimus spatium sexaginta modiorum quod meteremus; et si fuissemus toti tres, cum
Abbreviated transcription (Latin):
cũ alio fr̃e habebat cõmunẽ
uitã. Erat enĩ senex ille mi¬
secicors. Contigit aũ ut fieret fa
uenientibꝰ. ministrayat agapem.
Uidens aũ fr̃ qͦd fiebat: dicit seni.
Da mͥ partẽ meã de panibꝰ: & qͦd uis
fac de parte tua. Senex aũ diuisit
panes: & faciebat more solito ele
mosinã de parre sua. Multi enĩ
nuilli dabat: consũpsit panes suos.
ẽ quod habeo depanibꝰ meis abba
luscipe me ad cõmuni ouẽ tuam.
Et dix̃ ei senerr. Qu omͦ uis faciam.
Et iȩpert̃ iterũ simul esseri cõmunit̾
ut acciꝑent agapen. Contigit uͦ una
die ut intͣret frater ^ et uideret
tulans agapem. Senex uͦ dixit fr̃i
illi. Da eipenẽ. Et dix̃. Iã ñ habeo pat̃.
Et dicc̃ seuo . Intra ⁊ quere. Intrauit
aũ fr̃ ille: & attendit ⁊ uidit reposi¬
tion: in qua panes haberi solebãt
repletã panibꝰ. Quod cũ uidisset ti¬
muit: i tollens dedit pauꝑi. Atq ita
agnoscens fidẽ ⁊ uͥtutẽ senisglorificaũ¬

Expanded text:
uno fratre habebat communem uno fratre habebat communem vitam, erat enim senex ille misericors. Contigit autem ut fieret famvenientibus ministrabat panem. Videns autem frater quod fiebat, dicit seni: Da mihi partem meam de panibus, et quod vis fac de parte tua. Senex vero divisit panes, et faciebat more solito eleemosynam de parte sua. Multi autemnulli dabat, consumpsit panes suos, od adhuc habeo de panibus meis, abba, suscipe me ad communem vitam. Et dixit ei senex: Quomodo vis, facio. Et coeperunt iterum simul esse et communiter ut acciperent agapem. Contigit autem una die ut intraret frater ille, et videret tulans 617 agapem. Senex ergo dixit fratri illi: Da ei panem. Et dixit: Jam non habeo, Pater. Et dixit senex: Intra, et quaere. Ingressus autem frater, attendit et vidit repositionem, in qua panes haberi solebant, repletam panibus. Quod cum vidisset, timuit; et tollens dedit pauperi; atque ita cognoscens fidem et virtutem senis, glorifica
Abbreviated transcription (Latin):
Iqc qͥd tͥ attulerit accipe ab eo:
⁊ ubi scis ꝑegrinũ. aut senẽ aut pau¬
perẽ da illud: & roga eos ut orent ꝓ¬
ipso. Ille aũ fr̃ hȩc audiens: fecit ite.
sit tristis. Et ecce pͥma die tollens mi¬
nuta olera: attulit ei. Accipiens aũ
fr̃ eiꝰ dedit senibꝰ: & rogabat eos ut
orarẽt ꝓ eo. Qͥ cũ accepisset bñdicti¬
onẽ : reuersus ẽ in domũ suã. Postea
uero attulit ei holera: ⁊ tres panes.
Et accipiens fr̃ eiꝰ : fecit sic̃ priꝰ. Et
consecuta bñdicto ne: iter̃ discessit.
Tercio ueniens. tulit ei multas ex¬
pensas : ⁊⁊ uuũ pucẽ. Qd cũ uidisset
⁊ refecit eos. Dixit aũ ille scłari fr̃i
suo. Ne opꝰ hales aliquantos panes:
trabat in domo mẽa. ⁊ consumebat
ta seni. Et dixi: ei senex. Nescis qr.
opus monachoꝵ ignis ẽ. ñ ubicũq
ingredit᷑ consumit: Hoc aũ utile ẽ
frĩ tuo. ut de labore suo misereatur.
⁊ orationẽ a scis uiris accipiat: & ita
bĩ. dictionẽ consequens. młtiplicabit᷑¬
S

Expanded text:
id tibi attulerit, accipe ab eo, et ubi scis peregrinum aut senem pauperem, da illud, et roga eos ut orent pro eo. Ille autem frater haec audiens, fecit ita; sit tristis. Et ecce quadam die tollens de horto minuta olera, attulit ei; accipiens autem frater ille, dedit senibus, et rogavit eos ut orarent pro eo. Qui cum accepissent benedictionem, reversus est in domum suam. Postea vero iterum attulit olera et tres panes; et accipiens frater ejus, fecit sicut prius. Et consecuta benedictione iterum discessit. Tertio veniens attulit multas expensas, et vinum, et pisces. Quod cum vidisset et refecit eos. Dixit autem illi saeculari fratri suo: Ne opus habes aliquantos panes? trabat in domum meam, et consumebat rant seni. Et dicit ei senex: Nescis quia opus monachorum ignis est, et ubicumque ingreditur, consumit? Hoc autem utile est fratri tuo, ut de labore suo misereatur, est orationem a sanctis viris accipiat; et ita benedictionem consequens, multiplicabits