comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
minis sedentem addexteram uir tutis Et
hoc deadsumptione corporis dicit
Huicdicit. sedecddexteram meam: nam side
Mernai sedediuimitatis inquiris. Inter¬
rogatus copilccto sipseess& rexiudxorumait.
In hocsum natus unde& ccpostolus mon& hoc
es senobis utile. Sixpmꝰ non exprȩcepto neq
exgratia sed quasi dilectissimum filũ cddex¬
teramdiꝰ sederecredacmus sienim habes quȩ
sur sum sunt quarite ubixpi est addexteram
dĩ sedens quȩ sursum sunt sapite hoc estenim
superiore sapere & credere. quia xpr ut sede¬
at non quasi iussus obsequitur. sed quan filius
dilectis simus honoratur propter ratione
ergo corporis dicit. Sed ea dd exteram meam.
donecponam inmi costuos. scabellum pedũ
tuorum quodsi & hocad calum niam trahis.
quiccpater dicit ponam mimi costuos &iã
patertrahit codfilium. quos filius suscit&
at queuiuifico: Nemoenim inquit potest

Expanded text:
minis sedentem ad dexteram virtutis . Et minis sedentem ad dexteram virtutis . Et hoc de assumptione corporis dicit; huic dicit: Sede ad dexteram meam . Nam si de aeterna sede divinitatis inquiris, interrogatus a Pilato si ipse esset rex Judaeorum, ait: In hoc sum natus . Unde et Apostolus monet hoc esse nobis utile, si Christum non ex praecepto, neque ex gratia, sed quasi dilectissimum Filium ad dexteram Dei sedere credamus. Sic enim habes: Quae sursum sunt, quaerite, ubi Christus est ad dexteram Dei sedens: quae sursum sunt, sapite . Hoc est enim superiora sapere, credere quia Christus ut sedeat, non quasi jussus obsequitur, sed quasi Filius dilectissimus honoratur. Propter rationem ergo corporis dicit: Sede ad dexteram meam, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum 104. Quod si et hoc ad calumniam trahis, quia Pater dixit: Ponam inimicos tuos; etiam Pater trahit ad Filium, quos Filius suscitet atque vivificet: Nemo enim, inquit, potest
Abbreviated transcription (Latin):
us conciliare sibi iudicem hominem hono¬
ras. dm̃ non honoras : quidergo conciliat
cognitorem honorificentia. an. iniuria.
Poneme peccas se quod non est. Numos¬
fenditur honore suox p̃s p̃eccamus om¬
nes: qui sergo ueniam promerebitur qͣi
defert honorisicentiam autqui in rogat
contumeliam : Aut site ratio non mou&
species sadtm iudicii ipsa comoueat
At tolle oculos adiudice tuos. intuere qui
sedeat cũ quo sedeat. ubi sedeat sed & xpr
ceddextere pactris aut si oculis hoc non
potes comprehendere. audi dicente ꝓ
filius. Dic nunc quide secularib cerbi¬
traris aestimanda diuina nunꝰctibiui¬
deatur inferior qui ad dextora sed &
Num iniuri& patris qui ad sinistra sed&
Pater honorat & tuin iuriam putas
pater mauult idesse pi&atis exem plũ
& tu putcs prȩceptionis imperiũ. De
morte surrexit & addexteradi sed & : sed di¬
xit inquid pater: accipe &iam ubinondicit pat̃
& predicit filius. a modo uidebras filium ho¬

Expanded text:
us conciliare sibi judicem. Hominem honous conciliare sibi judicem. Hominem honoras, Deum non honoras? Quid ergo conciliat cognitorem, honorificentia, an injuria? Pone me peccasse, quod non est; num offenditur honore suo Christus? Peccamus omnes: quis ergo veniam promerebitur, qui defert honorificentiam, an qui irrogat contumeliam? 102. Aut si te ratio non movet, species saltem judicii ipsa commoveat. Attolle oculos ad judicem tuos, intuere qui sedeat, cum quo sedeat, ubi sedeat. Sedet Christus ad dexteram Patris. Aut si oculis hoc non potes comprehendere, audi dicentem Pxteram Patris Filius. Dic nunc qui de saecularibus arbitraris aestimanda divina, num tibi videatur inferior qui ad dexteram sedet? num injuria Patris, quia ad sinistram sedet? Pater honorat, et tu injuriam putas? Pater mavult et tu putas praeceptionis imperium? De morte surrexit, et ad dexteram Dei sedet. 103. Sed dixit, inquis, Pater. Accipe etiam ubi non dicit Pater, et praedicit Filius: Amodo videbitis Filium ho
Abbreviated transcription (Latin):
alieni fuit executor imperii seduo luntarii
liber arbiii. Ubiautem libertas uolunta¬
tis. Ibinulla prȩuaricatio missionis Ne
uereare nedispliceat patri quod fecit fili¬
us cum ipsedicat: quaecum que plagita sunter
facio semper: Et alibi : Opera quaego facio
ipsefacit Quomodo ergo patrĩpotu it dis¬
plicere. quodipse fecit ꝑfilium vnus eni
ds sicut scriptum est: qui iustificauit circũ¬
cisionem exfide & preputium per fidem
Omnicclege omnicdiligenter aduerte.
homine cerner&ur. Nec maliciose accipi¬
as depatrefilium gloriantem. cumccudiat᷑
patrem in filium conplacentem sedsimo
adiudcem: adquem tandem ibimus nem¬
phe adeum quiiudicium hab& nium quid
ad patrem sed pater noniudicat quem qͥa
omneenim iudicium. deditfilio Dedituti¬
que generando ponlar giendo Uideq̃a
tenoluerit suo filio derogere . ut tibi ipsũ
dicium quis causam meliorem habeat ego
antu nempheprudentis auctoris est. pri¬

Expanded text:
alieni fuit exsecutor imperii, sed voluntarii alieni fuit exsecutor imperii, sed voluntarii liber arbitrii. Ubi autem libertas voluntatis, ibi nulla praevaricatio missionis. 98. Nec vereare ne displiceat Patri, quod fecit Filius; cum ipse dicat. Quaecumque placita sunt ei, facio semper ; et alibi: Opera quae ego facio, ipse facit . Quomodo ergo Patri potuit displicere, quod ipse fecit per Filium? Unus enim Deus, sicut scriptum est, qui justificavit circumcisionem ex fide, et praeputium per fidem . 99. Omnia lege, omnia diligenter adverte; homine cerneretur: nec malitiose accipias de Patre Filium gloriantem, cum audias Patrem in Filio complacentem . ad judicem. Ad quem tandem ibimus? Nempe ad eum qui judicium habet. Numquid ad Patrem? Sed Pater non judicat quemquam; omne enim judicium dedit Filio . Dedit utique generando, non largiendo. Vide quam te noluerit Filio suo derogare, ut tibi ipsum dicium quis causam meliorem habeat; ego, an tu. Nempe prudentis actoris est pri
Abbreviated transcription (Latin):
bcet solresugit die soccidit : ofugȩ & circũ¬
fuse tenebrȩ & terratremuit. nontremu¬
it qui pependit Quidaliudhec̃ qua maue¬
toris reuerentiam signant quia in cruce
est uides quiaregnumdidoncet Nonui¬
des qͥuia mortem gustauit Legis quicelee¬
tronem quo que ccdoara disũ inuitauit
Nonle gis mulieres flentes intueris ad
tumulum. pon intueris angelos excubantes:
Quid dixerit legis quid gesserit non legis.
dices chacnaneae mulieri dixisseci dnmnon
sũmis sus nisi adoues queperierunt domus isra¬
heł Nondicis qnmid qđ ab earogatus est fecit.
Chude intelleger&e conuenit. quicmis sus non
id significcet quod alieno sit coactus imperio.
sed quoduo lunto rio. functus sit arbitratu A¬
lioqum. contẽptum ostendis patris Sienim
ut tuinter pr&coris. paternorum fecmulus
prȩceptorum xp̃s uenerat iniudeam ut so¬
lis eis in colis meder&ur. Etthananeae pri¬
us filiam ut legimus liberauit. nonutique

Expanded text:
bant. Sol refugit, dies occidit, offusae et circumbant. Sol refugit, dies occidit, offusae et circumfusae tenebrae, terra tremuit: non tremuit qui pependit . Quid aliud haec, quam Auctoris reverentiam signant? Quia in cruce est, vides: quia regnum Dei donat, non vides. Quia mortem gustavit, legis: quia latronem quoque ad paradisum invitavit , non legis. Mulieres flentes intueris ad tumulum, non intueris angelos excubantes . Quid dixerit legis, quid gesserit non legis. Dicis Chananaeae mulieri dixisse Dominum: Non sum missus nisi ad oves quae perierunt domus Israel : non dicis, quoniam id quod ab ea rogatus est, fecit. 97. Unde intelligere te convenit, quia missus non id significat, quod alieno sit coactus imperio, sed quod voluntario functus sit arbitratu: alioquin contemptum ostendis Patris. Si enim, ut tu interpretaris, paternorum famulus praeceptorum Christus venerat in Judaeam, ut solis ejus incolis mederetur, et Chananaeae prius filiam, ut legimus, liberavit; non utique
Abbreviated transcription (Latin):
norare iudicii. qui& oram iudicii futuri ex¬
pres sit & causam Factus ergo mcledictũ
non secundum diuinitatem. sed secundumcar¬
nem scriptum est enim. Maledictus omnis
quipepend& in ligno. Secundum carnem
utique pependit . Et ideo maledictum qui¬
ac nostra maledicta suscepit . Illefleuit.
n&ũ homo diufleres ⁊llemiurices passus
est. n&u in iuricmtuam doleres Crande
remedium. solacium haberedexp̃o. Illee¬
nim pronobis patientius tu lit & sumus
qui pacienter hȩc proillius nomine. ferre
nequeccmus : qui sadp&itus non discat ig
xp̃i infirmitaetes tuases se uir tutes Cus dere¬
mediis nostris ei questionem mouemus la¬
crimȩ ille nos labant flaus illinosablu¬
unt : at dubitatio illanos firmaet N&uisi
coeperis dubitccredes peres: quanto maior
est iniuricctanto uberior deb&ur gracia
sed inipsis miuriis. cognoscediuinita tem In
crucependebat . & elementaei ommac seruie¬

Expanded text:
norare judicii, qui et horam futuri judicii exnorare judicii, qui et horam futuri judicii expressit et causam? Factus ergo maledictum non secundum divinitatem, sed secundum carnem; scriptum est enim: Maledictus omnis qui pendet in ligno . Secundum carnem utique pependit; et ideo maledictum, qui nostra maledicta suscepit. Ille flevit, ne tu homo diu fleres: ille injurias passus est, ne tu injuriam tuam doleres. 95. Grande remedium, solatium habere de Christo. Ille enim pro nobis haec patientius tulit, et sumus qui patienter haec pro illius nomine ferre nequeamus! Quis appetitus non discat ignChristi infirmitates, tuas esse virtutes? Cur de remediis nostris ei quaestionem movemus? Lacrymae illae nos lavant, fletus illi nos abluunt, ac dubitatio illa nos firmat; ne tu si coeperis dubitare, desperes. Quanto major est injuria, tanto uberior debetur gratia. 96. Sed in ipsis injuriis cognosce divinitatem. In cruce pendebat, et elementa ei omnia servie
Abbreviated transcription (Latin):
uidit & r&ia succ instrumenta uidelic& quȩs¬
tus & subsidic dereliquit Renuntians carnis
concupiscentiae tamquam corruptȩ nauir
inquam quasisentina quȩdam multarum in¬
greditur pasnonem. Magnumer gomedi¬
camentũ quod non solum cicatricem u&usti
uulneris amputauit. sed &iam causam parno¬
nis incidit : O fides thes auris omnib opulen¬
cior. Ouul nerum nostrorum peccatorum¬
que medicina praestantior Consideremus
quia noby prodest benecredere: mihienim
ꝓde& scire quicepropter mȩ xprsus cepitme¬
as infirmitates meicorporis subiit passio¬
nes prome peccatum hocest proomniho¬
mine. promemaledictum factus est & pro
meatque in me subditus: Atque subiectus
promeagnus promeuitis promelapis
prome seruus. promefilius ancillȩ prome di¬
em iudicii ignorans. promenesciens diemaut
oram Nam quomodo poss& diemnescire qui
dies fecit & tempora Quomodo pors& diemig¬

Expanded text:
vidit, et retia sua, instrumenta videlicet quaesvidit, et retia sua, instrumenta videlicet quaestus et subsidia dereliquit, renuntians carnis concupiscentiae tamquam corruptae navi, in quam quasi sentina quaedam multarum ingreditur passionum. Magnum ergo medicamentum, quod non solum cicatricem vetusti vulneris amputavit, sed etiam causam passionis incidit. O fides thesauris omnibus opulentior! o vulnerum nostrorum, peccatorumque medicina praestantior! 93. Consideremus quia nobis prodest bene credere. Mihi enim prodest scire quia propter me Christus suscepit meas infirmitates, mei corporis subiit passiones : pro me peccatum, hoc est, pro omni homine, pro me maledictum factus est, pro me atque in me subditus atque subjectus, pro me agnus, pro me vitis, pro me lapis, pro me servus, pro me filius ancillae, pro me diem judicii ignorans, pro nobis nesciens diem aut horam. 94. Nam quomodo posset diem nescire, qui dies fecit et tempora? Quomodo posset diem ig
Abbreviated transcription (Latin):
quem non as periorib: legis medicamentis. Non
Veniantergo adhunc omnes qui sanareuoliñ
Accipiant medi camentum quod &cpatrede¬
tu lit & prȩparauit incȩlo ex illis confectum ini¬
mortalibus sucis : hoc exterra non pullulat
expersenim omnes natura: huius confectio¬
nis Diuino enim consilio suscepit hanccarnẽ.
ut ostender& legem carnis. legies se subditam
mentis guscepit carnem. ut qua si homoum¬
cer&: qui homines erudir& quid mihi prodes¬
sa si quasi ds̃ exerta potestate diuinitatemsu¬
am. tantũ modo in uiolabilem demonstras¬
s& Autcur susciper& carnem: pisi ut tempta¬
risenaturȩ atque in firmitatis meae condici¬
one pater&ur tempta ridebuit compati
mihi debuit ut scirem quem cedmodumtẽp¬
tatus uincerem. compassus euaderem Vi¬
cit percontinentiam. Nicit ꝑcontemptum.
diuiciarum. Nicit perfidem cal cauit am¬
bitionem Fugauit intemperantiam. lccs¬
ciuiam legauit: hoc medicamentum p&rus

Expanded text:
quem non asperioribus Legis medicamentis, non quem non asperioribus Legis medicamentis, non no . 90. Veniant ergo ad hunc omnes qui sanari volunt; accipiant medicamentum, quod et a Patre detulit, et praeparavit in coelo, ex illis confectum immortalibus succis. Hoc ex terra non pullulat; expers enim est omnis natura hujus confectionis. Divino enim consilio suscepit hanc carnem, ut ostenderet legem carnis legi esse subditam mentis. Suscepit carnem, ut quasi homo vinceret, qui homines erudiret. 91. Quid mihi prodesset, si quasi Deus exerta potestate divinitatem suam tantummodo inviolabilem demonstrasset? Aut cur susciperet carnem, nisi ut tentari se naturae atque infirmitatis meae conditione pateretur? Tentari debuit, compati mihi debuit; ut scirem quemadmodum tentatus vincerem, compassus evaderem. Vicit per continentiam, vicit per contemptum divitiarum, vicit per fidem: calcavit ambitionem, fugavit intemperantiam, lasciviam relegavit. 92. Hoc medicamentum Petrus
Abbreviated transcription (Latin):
tas una uoluntas. & una prȩceptio Denique
ut scias & patremesse& filium es se. & unum o¬
pus patris & filiesseccpostolum sequere quidi¬
& filium loquitur. sedimnitees direttionis est qui¬
ccunitas potestatis est sic&cclibi habes Ipseau¬
confirm&. Quantam unitatem ostendit. ut
consolcctionis unitas. Non plurcditas sit̾ Cor¬
ticiscatergo perfidicc autsiratione non uin¬
citur. morali humcenitate flectectur Corisi¬
deremus quam quam moraliter egeritns.
utnos non solum fidem. sed euicm mores do¬
cer& Ncem quein for machommis constitu¬
tus. subdituserat ioseph & mariȩ num quid
ergominor & hominib: quiccsubditus ali¬
ud pi&cctis aliud potestatis est sed non prȩiudi¬
cat pi&cs potestati Ineo ergo legir subditũ
patri in corpore scilic& inquoerat subditus
deamus illis quod sibi prosit. obsecremus &
mus sed relegiose monemus : Sȩpeflectit
humanitas. quos necuistus potuerit supera¬
re. Necratio Deniquedñs illum hominem
qui ex hiericho descendens incidit in latrones

Expanded text:
tas, una praeceptio. 87. Denique ut scias et Patrem esse, et Filium esse, et unum opus Patris ac Filii esse, Apostolum sequere, qui diet Filium loquitur: sed unitas directionis est; quia unitas potestatis est. Sic et alibi habes: Ipse auconfirmet . Quantam unitatem ostendit, ut consolationis unitas, non pluralitas sit! Conticescat ergo perfidia, aut si ratione non vincitur, morali humanitate flectatur. 88. Consideremus quam moraliter egerit Dominus; ut nos non solum fidem, sed etiam mores doceret. Namque in forma hominis constitutus, subditus erat Joseph et Mariae . Numquid ergo minor et hominibus, quia subditus? Aliud pietatis, aliud potestatis est: sed non praejudicat pietas potestati. In quo ergo legis subditum Patri? In corpore scilicet, in quo erat subditus deamus illis quod sibi prosit, obsecremus etmus, sed religiose monemus. Saepe flectit humanitas, quos nec virtus potuerit superare, nec ratio. Denique Dominus illum hominem qui ex Hiericho descendens, incidit in latrones,
Abbreviated transcription (Latin):
itecque unccesse potenticm trinitatis. quam
nos mipseem atque postipseom docuĩt pcessio¬
nem Filius enim patitur ꝑcorporis sacramen¬
tum a postolis sp̃s scr̃ infunditur. in mcnus
patris commendatur sps. Ds quoque pater.
mcexime uocesignatur Didicimus uncm pee¬
tris & filiesse i macginem uncm similitudinẽ
uncom sci ficctionem didicimus una messeo¬
perationem unccmgloricm. Unam quoque
diuinitactem: unus ergo & solus dr quicscrip¬
tumest. Onm dmtuum cedorcbis &illisoliser¬
uies unus ds poputipsesit pater & filius sicut

Expanded text:
itaque unam esse potentiam Trinitatis, quam itaque unam esse potentiam Trinitatis, quam nos in ipsa atque post ipsam docuit passionem; Filius enim patitur per corporis sacramentum, apostolis Spiritus sanctus infunditur: in manus Patris commendatur spiritus, Deus quoque Pater maxima voce signatur. Didicimus unam Patris et Filii esse imaginem, unam similitudinem, unam sanctificationem. Didicimus unam esse operationem, unam gloriam, unam quoque divinitatem. 86. Unus ergo et solus Deus; quia scriptum est: Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies . U
Abbreviated transcription (Latin):
nat & filium ⁊ on potest nones se quiloqͦi¬
tur. sed non potest a sem&ipso es sequod lo¬
quitur in quonatur aliter expatresuntom¬
nicc: quidest autem gloriam suam quȩrit
Hoc est non diuiscom a patregloriam: Ncẽ
utique & uerbum dr̃ hab& gloriã. Deniq
dicit ut uideant gloriam meam: Sed illec
uerbigloric eadem patris gloria est sicut
us suam gloriam hab& ut patris& siliuna sit
gloria tonestergominor indlccritatequia
quid indig&: hucus que oculos habes quod re¬
liquum est. ponlegisti sequitur enim ut fili
us clccrific&te num quid& pater indig& qui
ccclarificandus a filio est: parimodo oboedien
tiam filio obicere solent: quiascriptum est:
& specie inuentus ut homo humiliauit sem&ip¬
sum factus oboediens usqueadmortem & ho
minem prȩmisit. &us quecdmortem dixit.
ut intellegeremus oboedientic mortis non
diuinitatis fuis se sed in carnationis. in quoc
& officiec nostra suscepit & nomincc Didicmꝵ

Expanded text:
nat et Filium. Non potest non esse, qui loquinat et Filium. Non potest non esse, qui loquitur: sed non potest a semetipso esse quod loquitur, in quo naturaliter ex Patre sunt omnia. 82. Quid est autem: Gloriam suam quaerit? Hoc est, non divisam a Patre gloriam; nam utique et Verbum Deus habet gloriam. Denique dicit: Ut videant gloriam meam . Sed illa verbi gloria eadem Patris gloria est, sicutus suam gloriam habet, ut Patris et Filii una sit gloria. Non est ergo minor in claritate, quia inquis, indiget. Hucusque oculos habes: quod reliquum est non legisti; sequitur enim: Ut Filius tuus clarificet te . Numquid et Pater indiget, qui clarificandus a Filio est? tiam Filii objicere solent, quia scriptum est: Et specie inventus 487 ut homo, humiliavit semetipsum, factus obediens usque ad mortem . Et hominem praemisit, et usque ad mortem dixit; ut intelligeremus obedientiam mortis non divinitatis fuisse, sed incarnationis: in qua et officia nostra suscepit et nomina. 85. Didicimus
Abbreviated transcription (Latin):
terarum doceat. ponquasi homo. sed pote ut dr
uidebitur docere quid octrinam non didicerit
seclinuenerit: Adinuenit enim omnem uiã
disciplinȩ ut supra lectiest Nam utique
defiliodi dictum est. Hic est ds noster & non
estimabitur alius adeum : quiad inuenitom¬
nem uiam disciplinȩ posthȩc interris uisus
est &cum hominib: conuersatus est: Quo¬
modo ergosecundum diuicitatem doctri¬
nam suam non hab& : quia dinuenit om¬
nemuiam disciplinȩ antequã uider&ur inter¬
ris
Aut quomo dominor dequo dictum est non
aestimabitur alius ad eum utique in conpara¬
bilis dicitur adquemne moclius testimari
potest Sedita in comparabilis ut & patrine¬
queat anteferri: quod si depatre dictum
putant. Impi&ctem sabellinoneuadent.
ut patrisusceptionem humanae carnis ad¬
tribuant Persequamur sequentia qui
a sem& ipso inquit loquitur. gloriam suam
querit Uideunitatem quae & patrem sig¬

Expanded text:
terarum doceat, non quasi homo, sed potius ut Deus terarum doceat, non quasi homo, sed potius ut Deus videtur docere, qui doctrinam non didicerit, sed invenerit. 80. Adinvenit enim omnem viam disciplinae, ut supra lectum est; nam utique de Filio Dei dictum est: Hic est Deus noster, et non aestimabitur alius ad eum qui adinvenit omnem viam disciplinae. Post haec in terris visus est, et cum hominibus conversatus est . Quomodo ergo secundum divinitatem doctrinam suam non habet, qui adinvenit omnem viam disciplinae, antequam videretur in terris? Aut quomodo minor, de quo dictum est: Non aestimabitur alius ad eum? Utique incomparabilis dicitur, ad quam nemo alius aestimari potest: sed ita incomparabilis, ut Patri nequeat anteferri. Quod si de Patre dictum putant, impietatem Sabellii non evadent, ut Patri susceptionem humanae carnis attribuant. 81. Persequamur sequentia: Qui a semetipso, inquit, loquitur, gloriam suam quaerit . Vide unitatem, quae et Patrem sig
Abbreviated transcription (Latin):
egodcbo caro meccest. Hic est quidescendit.
Hic est quem pater scificccuit. & misit in hunc
mundum Nec ipseditter nos doc& scificati¬
one non diuinitate meguisse sed carnem De¬
nique ipseduꝰrdixit. Et ego momn& ipsum sd¬
fico proipsis. ut agnoscas quod & cĩficatur in
carne pronobis & diunitate sc̃ĩficat᷑ hic idẽ
est quem pater miit. sed factum ex mulie¬
re factum sublege ut a postolus dixit hicest
quiait sp̃s dñi super me propter quod une¬
xit me. euangeli z are pauperibus misit me
hicest quidicit mea doctrina non est mecosed
eius qui memisit siquis uoluerit uoluntatem
eius facere cognosc& dedoctrinc utrũ exdõest
anego a meipsoloquar: Aliccer goexdodoc¬
trincc alia ex homine: Ita que iud ȩicum doctri¬
nccmeius secundum hominem quȩrerent. ut
dicerent. Quomodo hiclitteras nouit cumñ
didicerit : Res pondit ihs & dixit mecc doctri¬
nec non est mea Namicum sine eruditione lit¬

Expanded text:
ego dabo, caro mea est . Hic est qui descendit, ego dabo, caro mea est . Hic est qui descendit, hic est quem Pater sanctificavit et misit in humundum. Nec ipsa littera nos docet sanctificatione divinitatem eguisse, sed carnem. Denique ipse Dominus dixit: Et ego memetipsum sanctifico pro ipsis ; ut agnoscas quod et sanctificatur in carne pro nobis, et divinitate sanctificat. 79. Hic idem est quem Pater misit, sed factum ex muliere, factum sub Lege, ut Apostolus dixit . Hic est, qui ait: Spiritus Domini super me, propter quod unxit me: evangelizare pauperibus misit me . Hic est qui dicit: Mea doctrina non est mea, sed ejus qui me misit. Si quis voluerit. volumtatem ejus facere. cognoscet de doctrina hac. utrum ex Deo est. an ego a metrina, alia ex homine. Itaque Judaei cum doctrinam ejus secundum hominem quaererent, et dicerent: Quomodo hic litteras novit, cum non didicerit ? respondit Jesus, et dixit: Mea doctrina, non est mea; nam cum sine 486 eruditione lit
Abbreviated transcription (Latin):
uobis apatremeo spm ueritatis. quia patre
meo procedit : hunc eundem parad &um & ẽc
patrees semittendum suprcopo suit dicens
tit pater: mittit & spr. Autsi nolunt filium mis¬
sum̃ quiadexteram patris filium legimus ipsi
depatre quo d defilio abnuunt: fite buntur
Nisi forte. aut alirum sibi patrem. aut alte¬
rum sibi filium inueuant arricni. Sileant
igitur inanes desermonib: quȩstiones. quicc
regnum dĩ sicut scriptum est. Non inper succ¬
sione uerbiest. sedinostensione uirtutis Ser¬
uemus distinctionem diuinitctis &c̃ crnis.
Ynus inutrecque loquitur dĩfilius. quiam
eodem utraquenaturccest Et sidem loqui¬
tur nonuno semper loquitur. Modo inten¬
de meo nunc gloriam di: Nunchominis pas¬
siones quiccquasidr̃ loquitur quȩ sunt diuina
quia uerbumest: Quasi homo dicit quȩ sunt
humccna quiac in meccsubstantiac loqueb&¬
tur hic est panis uiuus. quidescendit decȩlo
panis lnaeccro est. sicutipsedixitꝰ hic panisquẽ

Expanded text:
vobis a Patre meo, Spiritus veritatis, qui a Patre vobis a Patre meo, Spiritus veritatis, qui a Patre meo procedit . Hunc eumdem Paraclitum et a Patre esse mittendum supra docuit dicens:tit Pater, mittit et Spiritus. Aut si nolunt Filium missum, quia dexteram Patris Filium legimus; ipsi de Patre quod de Filio abnuunt, fatebuntur: nisi forte aut alterum sibi Patrem, aut alterum sibi Filium inveniant Ariani. 77. Sileant igitur inanes de sermonibus quaestiones; quia regnum Dei, sicut scriptum est , non in persuasione verbi est, sed in ostensione virtutis. Servemus distinctionem divinitatis et carnis. Unus in utraque loquitur Dei Flius; quia in eodem utraque natura est: et si idem loquitur, non uno semper loquitur modo. Intende siones: quia quasi Deus loquitur quae sunt divina, quia Verbum est; quasi homo quae sunt humana, quia in mea substantia loquebatur: Hic est panis vivus qui de coelo descedit . Panis hic caro est, sicut ipse dixit: Hic panis quem
Abbreviated transcription (Latin):
omnes honorificent filium sicut honori fi¬
cant patrem: Constat eominorem nones se
qui mis susest Nonergo humcniser monis
angustias. sed uerborum caritatem intuere.
mis sums Numꝰ quidergospũi minor filius.
quicemis sus cobspuestiabes igitur scriptum
quod filius cepcetre & spũeius.dicat esse se
missum: Egosum in quid primur & egom
Mernum & manus mecc fundauit terrec
Dextera me solidauit caelumꝰ & in frcc Eg
locutus sum egouocaui. Ego ad duxi eume
pros perum iter eius feci Acceditecedmo
accudite hȩc non occulto abinitio locutis
sum: cumfierent illiceram & nunodns
semis sum: Vid&is ergo quod rimplicitees se¬
monis. non miuria missionis sit̾ Ipseigitur
mis sus apatre. ipse est mis sus cbspũ etut
cognoscas nullam maiestatis essedistanticem.
&iam filius spmꝰmittit sicut ipsedixit : cum
uenerit autem paracl&us que megomittam

Expanded text:
omnes honorificent Filium, sicut honorifiomnes honorificent Filium, sicut honorificant Patrem , constat eo minorem non esse, quod missus est. 75. Non ergo humani sermonis angustias, sed verborum claritatem intuere, missum . Numquid ergo Spiritu minor Filius, quia missus ab Spiritu est? Habes igitur scriptum quod Filius a Patre et Spiritu ejus dicat esse se missum: Ego sum, inquit, primus, et ego in aeternum et manus mea fundauit terram, dextera mea solidauit caelum, et in subiectis: ego locutus sum, ego uocaui, ego adduxi eum et i prosperum iter eius feci. accedite ad me et audite haec: non in occulto ab initio locutus sum; cum fierent, illic eram et nunc dominus se missum. Videtis ergo quod simplicitas sermonis, non injuria 485 missionis sit. Ipse igitur missus a Patre, ipse est missus ab Spiritu. 76. Et ut cognoscas nullam majestatis esse distantiam, etiam Filius Spiritum mittit, sicut ipse dixit: Cum venerit autem Paraclitus, quem ego mittam
Abbreviated transcription (Latin):
um maiorem habebat . Iurauit perseipsum di¬
cens Nisibenedicendo benedixerote & inulti¬
mines enim permaciorem iurant: quicchomi¬
nes maiorem habent : ds̃ non hab& aut siuo¬
lunt depatre dictum uideri reliqua non co¬
hȩsent Nequeenim pateruisus est abrahȩ
&dopatri pedes lauit. sed ineo futuri hominis
est figura Denique difilius dicit abraham
diem meum uidit. & gauisus est Ipse est er¬
go qui ꝑseiurauit. que mabraha uidit etre¬
uera quomodo maiorem hab&: quidiumi¬
tate cum patre unumest: Quodenim unum
est dissimilenonest Inter maiorem autemmi¬
norem que discretioest ergo defilio & depatre
presentis doc& lectionis exemplum quia nec
pater minorem hab& nec maiorem difilius
cum in patre& filio nulla distantia diuinitatis
sit sed una maiestas. Nec illud sane m&uo
quod solent obtendere minoremes sequia
misus est gienim& minor nondoc&ur & ho¬
norificentiae doc&ur aequalitas cum itec

Expanded text:
um majorem habebat, juravit per seipsum, dium majorem habebat, juravit per seipsum, dicens: Nisi benedicendo benedixero te, et multimines enim per majorem se jurant; quia homines majorem habent, Deus non habet . 72. Aut si volunt de Patre dictum videri, reliqua non cohaerent; neque enim Pater visus est Abrahae, nec Deo Patri pedes lavit, sed ei in quo futuri hominis est figura. Denique Filius Dei dicit: Abraham diem meum vidit, et gravisus est . Ipse est ergo qui per se juravit, quem Abraham vidit. 73. Et revera quomodo majorem habet, qui divinitate cum Patre unum est ? Quod enim unum est, dissimile non est: inter majorem autem minoremque discretio est. Ergo de Filio, et Patre praesentis docet lectionis exemplum, quia nec Pater minorem habet, nec majorem Dei Filius; cum in Patre et Filio nulla distantia divinitatis sit, sed una majestas. quod solent obtendere minorem esse, quia missus est. Si enim et minor non docetur, enorificentiae docetur aequalitas; cum ita
Abbreviated transcription (Latin):
cutus ccpostolus dixit Non rapina arbitra¬
tus est esse se aequalem dõ quodenim quis
non hab& rapere conatur ergononquasi rapi¬
nam habebat equalitatem cum patre quam in
natura suitamquam dr & dñs possidebat
Vndead didit. formã seruiaccepit contrariũ
utique seruus x quali a qualis ergo indiforma
Minor insusceptione carnis & hominis passio¬
ne Nã quomodo ecdem poss& minor essea¬
quali quenatura Quomodo autem simmor est
eadem similiter facit quȩ pater facit Nccmquẽ¬
cdmodum eccdem operatio diuerse ess& potes¬
tatis. Num quidsic potest minor que madmo¬
dum mecior operari aut unccoperatio potestes¬
se ubidiuer sec substantia est: Itecque accipex pin
secundum diuinitatem minorem non possedi
ci ipselo quitur adabrahamper mei psumiu¬
raui Ostendit autem cpostolus eumquiiur ee
uit perseminorem esse non pos se ipse sicait
Abrahiȩ cum repromisis s& dr̃ qninnullum cdi¬

Expanded text:
cutus Apostolus dixit: Non rapinam arbitracutus Apostolus dixit: Non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo . Quod enim quis non habet, rapere conatur. Ergo non quasi rapinam habebat aequalitatem cum Patre quam in substantia sui tamquam Deus et Dominus possidebat. Unde addidit: Formam servi accepit . Contrarium utique servus, et aequalis. Aequalis ergo in Dei forma; minor in susceptione carnis, et hominis passione. Nam quomodo eadem posset minor esse aequalisque natura? Quomodo autem, si meadem facit similiter quae Pater facit? Nam quemadmodum eadem operatio diversae est potestatis, nunquid sic potest minor, quemadmodum major operari? aut una operatio potest esse, ubi diversa substantia est? Itaque accipe Christum, secundum divinitatem, minorem non pci. Ipse loquitur ad Abraham: Per me ipsum juravi . Ostendit autem Apostolus eum qui per se jurat, minorem 484 esse non posse. Itaque sic ait: Abrahae cum repromisisset Deus, quoniam nullum ali
Abbreviated transcription (Latin):
iudeorum dicencium propte recuolebam
eumoccidere. Sed euange lista ex succper sona
dicit propter ea enim. uolebant illũ iudȩiocai¬
dere & inter prȩtatus est causam Ideo iudȩos
adnecem eiusesse commotos. quod cum & sab¬
batum quasi dr̃ soluer& &dm̃ patrem sibi
propriũ uindicar& Nonsolũ in solutione
sccbbacti maiestatem diuinȩ potestectis: sed &i¬
am inpatris proprii nomeneius sibi&er¬
nae aequalitatis ad sciscer& quib captis sime
res pondit di filius. ut &dise filium &aqualẽ
probar& quaecum quemn quid pater fecerit.
eadem & filius facit similiter Filius igitur.
patri & dicitur & probatur a quadis bonce
aequalitas quȩ & differenticcm diuinitatis
excludit. & cumfilio patrem signat. cui fili¬
us sit aequaclis : Nonestenim diuersec nec
singulccris aquac litas. quiccnemoa quolis
ipse sibi solus est ergo cuangelistec inter prȩ¬
tatus est quid sit proprium filiumdĩ sedice¬
re. hocest aequalem sefaceredõ undeidse¬

Expanded text:
Judaeorum dicentium: Propterea volebamus Judaeorum dicentium: Propterea volebamus eum occidere: sed evangelista ex sua persona dicit: Propterea enim volebant illum Judaei occidere. Et interpretatus est causam, ideo Judaeos ad necem ejus esse commotos, quod cum et sabbatum quasi Deus solveret, et Deum Patrem sibi proprium vindicaret, non solum in solutione sabbati majestatem divinae potestatis, sed etiam in Patris proprii nomine jus sibi aeternae aequalitatis adscisceret. 69. Quibus aptissime respondit Dei Filius, ut et Dei se Filium, et aequalem probaret: Quaecumque, inquit, Pater fecerit, eadem et FiPatri et dicitur et probatur aequalis. Bona aequalitas, quae et differentiam divinitatis excludit, et cum Filio Patrem signat, cui Filius sit aequalis; non est enim diversa, nec singularis aequalitas; quia nemo aequalis ipse sibi solus est. Ergo Evangelista interpretatus est quid sit proprium Filium Dei se dicere, hoc est, aequalem se facere Deo. 70. Unde id se
Abbreviated transcription (Latin):
ba remaiorem. noncarnis calumnientur sed
uerborum rationem requirant ego illos in¬
terrogo quo putent esse maiorem siquicepee¬
ier est eomaiorem putant sed non hic acecs&
tempus. Nequeccnities patris: & fili pueriti¬
ccest̾ hȩc enim. maiorem solent facere patrẽ
C&erum pater & filiusi generantis & nati nomi¬
na sunt quȩ non uidentur separare. sediunge¬
re Nonenim pi&as. naturae d&rimentum
est namque homines sibiinuicem conciliat.
neces situdo non separat. Itacq sinecdenatura
cedser repos sunt aliquã quȩstionem uel testimo¬
nis credant Deniquefilium nones seeo mino¬
rem quia filius est euangelistactes tatur & ae¬
qualemesse quia filius est. Ipse significat dicens
Proptereccenim uolebant occidere cum iudei
quia non solum soluebat sabbatum. Sed& patrẽ
propriũ dicebat dm̃ ae qualẽ sefaciens dõdum
non iudei hocdicunt. sed ei angelista testatur.
quod aequalem se faciebatdõ. Propriũ sefilium
dĩ dicens. Nonenim scriptumest expersonce

Expanded text:
bare majorem, non verbis calumnientur, sed verborum rationem requirant. Ergo illos interrogo quo putent esse majorem? Si quia Pater est, eo majorem putant: sed non hic aetas et tempus, neque canities Patris, et 483 filii pueritia est; haec enim majorem solent facere patrem. Caeterum pater et filius generantis et nati nomina sunt, quae non videntur separare, sed jungere; non enim pietas naturae detrimentum est: namque homines sibi invicem conciliat necessitudo, non separat. 67. Itaque si nec de natura afferre possunt aliquam quaestionem, vel testimoniis credant. Denique Filium non esse eo minorem, quia Filius est, evangelista testatur; et aequalem esse, quia Filius est, ipse significat dicens: Propterea enim volebant eum occidere Judaei, quia non solum solvebat sabbatum, sed et Patrem proprium dicebat Deum, aequalem se faciens Deo . 68. Non Judaei hoc dicunt, sed Evangelista testatur, quod aequalem se faciebat Deo, proprium se Filium Dei dicens. Non enim scriptum est ex persona
Abbreviated transcription (Latin):
quiasps scs cooperatus patri& silio sit. & tam quam co¬
gelẽs centibus fluctibus inmediomari aquarum qu¬
dammurus insurger& ad transitum iud eorum. Et
rur sus egptiorum populum perspm refufus obru¬
er& Inde& columnec nubis plerique prȩcessis sem
diepopulo iudeorum & columnam ignis in noctemi¬
bitrantur quod protegere plebem suam graticesp
ritalis hanc autem operationemdi quam totus orbs
iurenirantur sine scisps opere non fuisse &iam apos¬
tolus dedecrauit dicens: In figura ille precersis sesp¬
ritadis misterii ueritatem sicenim habes qnm patres
nostri omnes subnube fuerunt &omnes mare tran¬
sierunt & omnes imoi. sen bapti zcetisunt innube&
in mecri &om nes candem escam spiritalem mandu¬
cauerunt & omnes eundem potum spiritalem biberunt
in spũ Etideo secundum hstoriam scripturarum noli
dubitare infiguram fuisse. sed quod inueritate esse
ipsa&iam ueritaes dedccrauit quis enim operationẽ
corpus sine querella in diedni nrĩ ihuxpi seruaur et¬

Expanded text:
us sanctus cooperatus Patri et Filio sit, ut tamquam congelascentibus fluctibus in medio mari, aquarum quidam murus insurgeret ad transitum Judaeorum, et rursus Aegyptiorum populum per Spiritum refusus obrueret . Inde et columnam nubis plerique praecessisse in die populo Judaeorum, et columnam ignis in nocte arbitrantur, quo protegeret plebem suam gratia spiritalis . 670 22. Hanc autem operationem Dei, quam totus orbis jure miratur, sine sancti Spiritus opere non fuisse etiam Apostolus declaravit, dicens in figura illa praecessisse spiritalis mysterii veritatem; sic enim habes: Quoniam patres nostri omnes sub nube fuerunt, et omnes mare transierunt, et omnes in Moyse baptizatieamdem escam spiritalem manducaverunt, et omnes eumdem potum spiritalem biberunt in Spiritu. Et ideo secundum seriem Scripturarum noli dubitare in figura fuisse, quod in veritate esse ipsa etiam veritas declaravit. Quis enim operationem corpus sine querel
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt erse infiliodi. quia dexteradi dicitur sedec̃fi¬
lius adexteruo & uistus dicitur : Ita que si uerba nostrec
pendamus nullac potest s ne uistute esse perfectio et
ideo caueant neputent quod nesas dictum est. semiꝑ¬
fectum in succ substantia patrem perfectionem acce¬
pit pͥerfilium & desinant comernum filium patrine¬
garẽ quando enim non fuit diuistus q̃uod sialiquan¬
doputant non fuis sedi uistutem aliquando plenitu¬
diem indõ patre negebunt fuis secui putent aliq̃an¬
tareferamus. & credamus quod a postolur dixit qui
Ita uritas operationis sit quod &iam excanticomos¬
si colligipotest̃ Ipstenim cumper maria trans duxis¬
s& populum iudȩorum &dipatris operationem & fili
est confessus & sp̃i dicens: Dexterama nustua dñe glo¬
rificata est inuistute. dexteram cenustucc confregit¬

Expanded text:
Filio Dei, quia dextera Dei dicitur. 18. Sed Filius et dextera et virtus dicitur: itaque si verba nostra pendamus, nulla potest sine virtute esse perfectio; et ideo caveant ne putent, quod nefas dictu est, semiperfectum in sua substantia Patrem perfectionem accepisse per Filium, et desinant coaeternum Filium Patri negare. Quando enim non fuit Dei virtus? Quod si aliquando putant non fuisse Dei virtutem, aliquando plenitudinem in Deo Patre negabunt fuisse, cui putant aliquanta referamus, et credamus quod Apostolus dixit , quita et unitas operationis sit. 20. Quod etiam ex Cantico Moysis colligi potest; ipse enim cum per maria traduxisset populum Judaeorum, et Dei Patris operationem et Filii est confessus et Spiritus dicens: Dextera manus tua, Domine, glorificata est in virtute: dextera manus tua, Domi
Abbreviated transcription (Latin):
bum disit : glecdius quidec̃ uerbis prꝰ intellegitur
Denique in eucengelio dicit ipsedñs ihs Nonuen
graticc spiritalis gp̃rergo uerbi gladius est &¬
ut scias inaequalitatem nonerse sed unitatem
nature. uerbum quoque glacdius est spr sci Ecrip¬
tum est enim Accipientes scutum fidei in quopos re¬
tis omnicctelamaligni ignita extinguere & geleam

Expanded text:
oris sui, gladius quidam Verbi Spiritus intelligitur . Denique et in Evangelio dicit ipse Dominus Jesus: gratia spiritalis . Spiritus ergo Verbi gladius est. 46. Et ut scias inaequalitatem non esse, sed unitatem naturae, Verbum quoque gladius est Spiritus sancti; scriptum est enim: Accipientes scutum fidei, in quo possitis omnia tela maligni ignita exstinguere, et galeam
Abbreviated transcription (Latin):
mitio terrarũ tufundastidñẽ &operama nũ tucc¬
rum sunt caeli Eccdem igitur sunt operamaniu.
quȩ sunt operadiꝰ Nonergo ecliqua promembio
rum corporalium queditate discr&io sedunitas.
opercdigitorum. quia scriptumest. qnin uideboca¬
lostuos opera digitorum iunam & stellccs quastu¬

Expanded text:
Initio terram tu fundasti, Domine, et opera manuum tuaInitio terram tu fundasti, Domine, et opera manuum tuarum sunt coeli . Eadem igitur sunt opera manuum, quae sunt opera Dei. Non ergo aliqua pro membrorum corporalium qualitate discretio operationiopera digitorum; quia aeque scriptum est: Quoniam videbo coelos tuos, opera digitorum tu
Abbreviated transcription (Latin):
a scificat pater scificat filius scificat sp̃s: Defilio autem
dem apostolus dixit qui factus est nobis sapienticcadõ
& iustitic & scificatio & redemptio Vides quicefac¬
tus est scificatio sed factus est nobis nonutile muta¬
tias ageredebemus dõ semper prouobis fratresdi¬
lectis simiccdo quiccelegit nos dỹ primitias insalu¬
tem. inscificatione sp̃s & fideueritatis Ergo scificas
sed redundat. Quando tantam ut diximaiestatemeius
accepimus. ut tamquam digitus a corpore Ita ccdõ
diminutionem non a dunitatem potestatis putates¬
sereferendum: his profecto ineam amentiam cadi
tamquam inunam uelut corporis formam patre
sedaccipiat ut scepius dixi. Noninaequalitatem ser
unitatem potestatis : Hac testificatione signari
quando quidem quȩ operadi sunt cadem sint operana¬
Anuum
Cadem &iam legerimus operam es se digitorum:.
scriptumest enim celienarrant gloriamdi &ope¬
ramanumeius adnuntiat firmamentum talibi

Expanded text:
 dicit: Pater, sanctifica eos in veritate . 26. De Filio autem idem Apostolus dixit: Qui factus est nobis sapientia a Deo, t justitia, et sanctificatio, et redemptio . Vides quia factus est sanctificatio? Sed factus est nobis; non ut ille mutatias agere debemus Deo semper pro vobis, fratres dilectissimi a Domino; quia elegit vos Deus primitias in salutem, in sanctificatione Spiritus, et fide veritatis . 28. Ergo sed redundans; quando tantam, ut dixi, majestatem ejus accepimus, ut tamquam digitus a corpore, ita a Deo diminutionem, non ad unitatem potestatis putat esse referendum, is profecto in eam amentiam cadet, ut tamquam in unam velut corporis formam PatremSed accipiant, ut saepius dixi, non inaequalitatem, sed unitatem potestatis hac testificatione signari; quandoquidem quae opera Dei sunt, eadem sint opera manuum, eadem etiam legerimus opera esse digitorum. Scriptum est enim: Coeli enarrant gloriam Dei, et opera manuum ejus annuntiat firmamentum ; et alibi:
Abbreviated transcription (Latin):
stultitia inquid illiest: Etideo quiascire has fuo¬
ras esse animalium hominũ quȩstiones prȩsc¬
gus futuri ait quisenim cognouit sensum dñi
qui instruat eum : Nos autem sensũ xp̃i habemus
Sed quis cadhuc carnalibus in hȩr& ambiguis &
torporalibur uaccillat exemplis consider& qͣa
non potest benesentire defilio. qui potest melesenti
putaent esse spm̃di¬

Expanded text:
Stultitia enim, inquit, illi est . Et ideo quia sciret has futuras esse animalium hominum quaestiones, praesagus futuri ait: Quis enim cognovit sensum Domini, qui instruat eum ? Nos autem sensum Christi habemussi quis adhuc carnalibus inhaeret ambiguis, et corporalibus vacillat exemplis, consideret quia non potest bene sentire de Filio, qui potest male sentirputant esse Spiri
Abbreviated transcription (Latin):
uxore periculo pudicitiae. Nec mostis pspositae ter¬
rore auocatus. & uitam suam & castimoniam ser¬
uauit uxoris Nullum itecquedõ credidisse. penitu¬
it & castitces deuotionem cumulccuit in sarrec &
cepit daniel. &ideo prophoc̃euit Denique arex
eum prȩtulit quicchabebat gratiam spiritalẽ

Expanded text:
uxoriae periculo pudicitiae, nec mortis propositae teruxoriae periculo pudicitiae, nec mortis propositae terrore revocatus, et vitam suam, et castimoniam servavit uxoris. Nullum itaque Deo credidisse poenituit: et castitas devotionem cumulavit in Sara, et cepit Daniel, et ideo prophetavit. Denique et eum praetulit, quia habebat gratiam spiritalem.
Abbreviated transcription (Latin):
tur quodar guere possit sps sc̃is mundum deiudicio
niel quoque nisi accepiss& di spmꝰ num quam potu¬
is s& deprehendere adulterium libidinis. mendaci¬
um fraudis: Nam cũ suis annac presbiterorum con¬
iurationib ad p&ita inflexccpopuli mente m uide¬
r& contemplatione seniorum & omnibus destitu¬
tac subsiduis. solec inter homines pudicitiȩ suȩ cons¬
cientiẽ dm̃ arbitrum prȩcar&ur. Ex audiuit in¬
tis. ut cos uox suac proder&s quorum latebat affec¬
tus Percipiteigitur spis scĩ sacrum & caelestemira¬
culum. Illacque maluit sibi castaes se quam popu¬
lo: Illcequemaluit in nocentiae subirepericulum
quampudorir quatum accusareur tacebat cumdã¬
nareur silebat conscientiae suȩ contenta iudicioquş
reuerentiam pudoris &iammpericulis reseruadat
neextorsisse p&uulaentiam uiderentur: quiextorq̃e
spm̃ meruit. quilatentem prȩsbiterorum consei¬
entiam reuelecuit Discant pudicȩ calumniam non
timere : Namquȩ castimonicc̃ uitȩ pra&ulit. Necui¬

Expanded text:
tur quod arguere possit Spiritus sanctus mundum de judicio, niel quoque nisi accepisset Dei Spiritum, numquam potuisset deprehendere adulterium libidinis, mendacium fraudis. Nam cum Susanna presbyterorum conjurationibus appetita, inflexam populi mentem videret contemplatione seniorum; et omnibus destituta subsidiis, sola inter homines pudicitiae suae conscia Deum arbitrum precaretur: Exaudivit, intis, ut eos vox sua proderet, quorum latebat affectus. 41. Percipite igitur Spiritus sancti sacrum et coeleste miraculum. Illa quae maluit sibi casta esse, quam populo: illa quae maluit innocentiae subire periculum, quam pudoris: quae cum accusaretur, tacebat: cum damnaretur, silebat, conscientiae suae contenta judicio: quae reverentiam pudoris etiam in periculis reservabat; ne extorsisse petulantiam viderentur, qui extorquevocavit, Spiritum meruit qui latentem presbyterorum conscientiam revelavit. 42. Discant pudicae calumniam non timere. Nam quae castimoniam vitae praetulit, nec vi
Abbreviated transcription (Latin):
quod inter dubiae cestantum. Cumuna oppressopar¬
uulo quemipsa susceperat Vindicare sibi uella ali¬
enum alterx pro prium filium defensar& a frau
cuit Neque enim latentem conscientiam femi
sed macheram. quicc non ferro sed spũmens inter¬
tiae scs Vnicus multiplex subtilis mobilis & infre
omnic prospiciens Vides proph&ce quid dicat
quicc omnicprospicit &ideo &iam solo monpros¬
pexit ut macheram illcc iuber& cad ferriquȩ simu¬
lato quod diuidere uell& infantem. Considerauit
quoduera mater plus consulere filio quam sola¬
cio & graciam iuri Non gratiae iura praeferr&
ait uero illa quae matris simulcr& affectumun¬
cendi studio caeca parui ducer& eius exitium. inqͥb
nescir& pieatis dispendium Itacque illeuir spi¬
ritclis quidi iudicar& omnicc spiritalis enimdi¬
iudicat omnnee. naturam mnaffectibus quȩ siuit quia

Expanded text:
quod inter dubia certantium; cum una, oppresso parquod inter dubia certantium; cum una, oppresso parvulo, quem ipsa susceperat, vindicare sibi vellet alienum, altera proprium filium defensaret; et frcuit . Neque enim latentem conscientiam feminsed machaeram ; quia non ferro, sed Spiritu mens intertiae sanctus, unicus, multiplex, subtilis, mobilis ; et infra: Omnia prospiciens . 37. Vide propheta quid dicat, quia omnia prospicit. Et ideo etiam Salomon prospexit, ut machaeram illam juberet afferri ; quia simulato quod dividere vellet infantem, consideravit quod vera mater plus consuleret filio quam solatio; et gratiam juri, non gratiae jura praeferret. At vero illa quae matris simularet affectum, vincendi studio caeca, parvi duceret ejus exitium, in quo nesciret pietatis dispendium. Itaque vir ille spiritalis, qui dijudicaret omnia  Spiritalis enim dijudicat omnia  naturam in affectib
Abbreviated transcription (Latin):
opera filiquȩ spr̃di: Quid hic igitur digitiminus q̃ã
manus fecisse produntur cumidem fecerint digiti
quodincenus scut seriptumest. qnin delectasti
mednẽ infactura tucc & inoperibus manuituarũ
delectabor: Et tamenquia manũ legimus filiũ.
scriptum est enim. Nonnemanus mecc fecit
to petrae. quodadincarnationis mi. sterium spec¬
tat. quicc integimentũ corporis uistus disem piter¬
turam locutam & rursus quicdigitum di spin legi¬
mus ⁊deo appellatos digitos aestimamus. Vt fili
sehacbere monstrar&: ait quidam scĩ Manustuae fe¬
serimus. cumeo usque unitas potestatis est. ut & ar¬
que sps sicut arguit pat̃ arguit filius  N¬
Iuia argu& pater sicut arguit filius. ita argu¬
Diaẽ ne miratucc arguas me. Nequem furor&uo
romittam parad &um a duos & illeueniens argu&
mundum depeccato & deiustiticc & deiudicio Sed
quonos perfidorum hominũ deducit amenticcui
truere cum iudices ipsi nonquȩ ant nisi per spm
iudicarẽ Denique nobile illud solomonis iudiciũ

Expanded text:
 fundasti . Quid hic igitur digiti minus quam manus fecisse produntur; cum idem fecerint digiti, quod manus; sicut scriptum est: Quoniam delectasti me, Domine, in factura tua, et in operibus manuum tuarum delectabor . 33. Et tamen quia manum legimus Filium scriptum est enim: Nonne manus mea fecit to petrae ; quod ad incarnationis mysterium spectat, quia integumentum corporis virtus Dei sempiterturam locutam. 34. Et rursus quia digitum Dei Spiritum legimus , ideo appellatos digitos aestimamus, ut Filiuse habere memoraret, ait quidam sanctus: Manus tuae feserimus; cum eousque unitas potestatis sit, ut et arguat Spiritus, sicut arguit Pater, et arguit Filius? guDomine, ne ira tua arguas me, neque in furore tuo ro, mittam paraclitum ad vos: et ille veniens arguet mundum de peccato, et de justitia, et de judicio . 36. Sed quo nos perfidorum hominum deducit amentia, ut truere; cum judices ipsi non queant nisi per Spiritum judicare? Denique nobile illud Salomonis judicium,
Abbreviated transcription (Latin):
legisti :xpmꝰ diuir tutem esseccdque sapientia
Legimus &iam quia uirtus est pater: sicutscrip
tumest : Uidebitis filium hominis addexterã
uirtutis: hicutique uirtutem patrem̃ dixit
cuius addexteram filius sed& sicut habes: dyat
dñs dñomeo sedeceddexteram meam: Uirtu¬
tem &iam spmꝰ scm ipse dñs nuncupauit dicens¬

Expanded text:
legisti, Christum Dei virtutem esse atque sapientiam . Legimus etiam quod virtus est Pater, sicut scriptum est: Videbitis Filium hominis sedentem ad dexteram virtutis . Hic utique virtutem Patrem dixit, cujus ad dexteram Filius sedet sicut habet: Dixit Dominus Domino meo: Sede ad dexteram meam . Virtutem