comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uix tam̃ cũ uociferatione luctuo¬
sa ait. Melius erat o filiolrimpen¬
dens piaculũcita morte lucrari
Sic incipiens rursũ lacrimis uin¬
cnur: & int egra suspiria tandẽ
pectori cõmendans uocẽ. magnũ
inquit quoddã. & uniuersis scłis
in auditũ imminet nefas: magno
& homines ium̃tis similes xp̃i sc̃ã
diripiunt. Uidi enĩ altare dñi
maloꝵ circũdatũ multitudine: qͥ
crebris calciũ ictib om̃a dissipa
minabit᷑ altare meũ. Nec mora:
uisionẽ sequit effectus Nã post
annos duos seua arrianoꝵ erupit
pollutis ethnicoꝵ manib spollu¬
ta st̃ ministeria. Tunc paganoꝵ
opificũ p̃sidia aduersus xp̃m cõ¬
parata cũ assũptione palmarũ
qđ idolatriȩ apud alex andria
insigne ẽ: ad ȩccłam ꝑgere cõpelle¬
bant xp̃iani: ut arrianoꝵ popłi
crederent᷑. Proh scelus Horret
animꝰ replicare quȩ gesta sunt
Uiginũ. matronarũq erept̾ est pu¬
dor Sanguis ouiũ xp̃i in xp̃i

Expanded text:
Vix tamen cum vociferatione luctuoVix tamen cum vociferatione luctuosa ait: Melius erat, o filioli, impendens piaculum cita morte lucrari. Sic incipiens rursum lacrymis vincitur, et inter aegra suspiria tandem pectori commodans vocem: Magnum, inquit, quoddam et universis saeculis inauditum imminet nefas. Magno mines jumentis similes Christi sancta diripient. Vidi enim altare Domini mulorum circumdatum multitudine, qui crebris calcium ictibus omnia dissipabminabitur altarium meum. Nec mora, visionem sequitur effectus; nam post annos duos saeva Arianorum irrupit pollutis ethnicorum manibus sacra polluta sunt ministeria, tunc paganorum opificum praesidia adversus Christum comparata cum assumptione palmarum quod idololatriae apud Alexandriam insigne est, ad ecclesiam pergere compellebantur Christiani, ut Arianorum populi crederentur. Proh scelus! horret animus replicare quae gesta sunt: virginum matronarumque ereptus pudor: sanguis ovium Christi in Christi
Abbreviated transcription (Latin):
ammoniti. fr̃s ab eo st̃ c̃solatione
releuati: ad int̾iorẽ montẽ. & ad
rigorẽ solitũ regressus ẽ. Ibiq se¬
pe cũ introeuntib deambulans.
ac residens: stupebat sicut in dani¬
hele scriptũ est: & int̾iectis horarũ
spacus c̃sequentia respondebat: ut
intelligeret᷑ aliqua reuelationis
uidisse secreta. Nã in monte positꝰ
ea que inegypto longe gerebant᷑
narrauit. Lam̃tabilis sequit᷑ usio.
& om̃i lacrimarũ fonte plangen¬
da Eũ enĩ fr̃ib circa se sedentib
operaret᷑ intente. fixit oculos in
celũ gemens atq suspirans: & post
aliquantũ spaciũ reuelationis in¬
cepte. nimio dolore c̃tremuit: &
statĩ firis genibꝰ ante dĩ uultũ ꝓ¬
uolutus. orauit: ut clem̃tia sua
futurũ auerteret scelꝰ Succedt̃
orationi lacrime: metus ingens
inuadit. p̾sentes obsecrant. ut tan¬
te calamitatis exponeret uisionẽ:
Singultus occupant uocẽ: lingua
fletib p̃peditur. & inmedio
conatu. sermo gemitu int̾rumpit᷑

Expanded text:
ne relevati, ad interiorem montem et ad rigorem solitum regressus est, ibique saepe cum introeuntibus deambulans ac residens stupebat, sicuti in Daniele scriptum est ; et interjectis horarum spatiis, consequentia respondebat, ut intelligeretur aliqua revelationis vidisse secreta. Nam et in monte positus, ea quae in Aegypto longe gerebanturnarravit. Lamentabilis sequitur visio, et omni lacrymarum fonte plangenda. Cum enim fratribus circa se sedentibus operaretur, intente fixit oculos in coelum, gemens atque suspirans; et post aliquantum spatium revelationis incoeptae nimio dolore contremuit; et statim fixis genibus ante Dei vultum provolutus oravit, ut clementia sua futurum scelus averteret. Succedunt orationi lacrymae, metus ingens invadit praesentes, obsecrant, ut tantae calamitatis exponeret visionem. Singultus occupant vocem, lingua fletibus praepeditur, et in medio conatu sermo gemitu interrumpitur.
Abbreviated transcription (Latin):
gnã putarent regiã potestaiẽ.
ne pͣsenti carnis imꝑio tumentes.
& se homines esse neseirent: & iu¬
dicandos se axp̃o obliuiscerentur
Ad postremũ clementiȩ circa sub¬
iectos & iusticiȩ.curȩ quoq ino¬
ptis uehem̃tissime lȩtabam᷑. Scã
quoq apud cunctos antonii fla¬
grabat opinio: ita ut eius se filios
cuperent nominari. Magna &¬
enĩ eius cũ aduenientib affabili¬
tas: omniũ in se studia c̃uerterat:¬

Expanded text:
gnam putarent regiam potestatem, gnam putarent regiam potestatem, ne praesentis carnis imperio tumentes, et se homines esse nescirent, et judicandos a Christo obliviscerentur; ad postremum, clementiae circa subjectos et justitiae, curae quoque inoptis vehementissime laetabantur. Sancta quoque apud cunctos Antonii flagrabat opinio, ita ut ejus se filios cuperent nominari. Magna etenim cum advenientibus affabilitas omnium in se studium converterat
Abbreviated transcription (Latin):
cipũ. & om̃is celebraret aula regia:
Nã & c̃stantinus augustus &
cius liberi. constans atq constan¬
tius talia cognoscentes. crebro
ad eũ quasi ad patrẽ missis litte¬
ris obsecrabant: ut recipcis eos
scriptis ex hilaret. At ille euis¬
modi manens. qualis & antequã
littere ad eũ uenirent fuerat:
chosaiebat. Reges scłi epłas ad
nos misert: que hic xp̃ianis adhi¬
benda miratio est: Licet enim
diuersa sit dignitas. attam̃ eadẽ
moriendi nascendiq c̃ditio est
Illauerast̃ ueneratione om̃i ꝑco¬
lenda. illa toto affectu retinen¬
scripserit: qd ꝑfilũi suũ ꝓpriss ȩccłis
dictauerit eloquiis Quȩ mona¬
chis ẽ ratio cũ epłis regũ: Cur
accipiã litteras: quib consueta
nesciã reddere saluationis obse¬
quia : Igit᷑ rogatus ab uniuersis
geraret reges: ne scilicet ꝑ silen¬
tiũ eius exasꝑarent: ad susceptas
epłas c̾uenientia rescripsit. Lau
deinde salutaria ꝑsuasit. ne ma¬

Expanded text:
cipum, et omnis celebraret aula regalis. cipum, et omnis celebraret aula regalis. Nam et Constantinus Augustus, et ejus liberi Constans atque Constantius, talia cognoscentes, crebro ad eum, quasi ad patrem, missis litteris, obsecrabant ut reciprocis eos scriptis hilararet. At ille ejusmodi manens, qualis et antequam litterae ad eum venirent fuerat, chis aiebat: Reges saeculi epistolas ad nos miserunt, quae hic Christianis adhibenda miratio est? Licet enim diversa sit dignitas, attamen eadem nascendi moriendique conditio est. Ista sunt veneratione omni percolenda, illa toto animi affectu retinenscripserit, quod per Filium suum propriis Ecclesias ditaverit eloquiis. Quae monachis est ratio cum epistolis regum? cur accipiam litteras, quibus consueta nesciam reddere salutationis obsequia? Igitur rogatus ab universis refrigeraret, ne scilicet per silentium ejus exasperarentur, ad susceptas epistolas convenientia rescripsit. Lauddeinde salutaria persuasit, ne ma
Abbreviated transcription (Latin):
repetunt dicens Nunc uos colle¬
olionib ur̃is & quo uultis malesi¬
co carmine deos uros quos puta¬
tis expelite: Si autẽ ñ potestis.
uictas submittite manus: Ad xp̃i
trophea c̃fugite. & stati crucifixi
credulitatẽ maiestatis potentia
ꝓsequet᷑. Dixit: Et inuocato no¬
mine iħu. cũ uitale signũ in sa¬
cro numero trinitatis p̾ssisset in
frontib. una cũ expulsis dȩmoni¬
buis uana p̾sentiũ philosophoꝵ
largitio At ille uniusa xp̃o qui
curarat asscribens: usus . ẽ. affatu
recipco. & ait. Nolite putare me
his sanitatẽ dedisse Xp̃s ꝑ seruoᷤ
suos facit ista miracula: credite
gna meret᷑. Confugite ad cruci¬
fixi legẽ: nosq eius imitamini fa¬
mulos: Et hac scientia ẽtenti. nul¬
la deinceps secularis impruden¬
tiȩ argum̃ta queretis Hactenꝰ¬
hec ANTONIO dicente: miro phi¬
losophi stupore ꝑculsi. & cũ ho¬
norifico salutatu ab eo receden
mundi limite. ẽditũ. & fauor pͥn¬

Expanded text:
repetivit, dicens: Nunc vos collerepetivit, dicens: Nunc vos collectionibus vestris, et quo vultis malefico carmine deos vestros, quos putatis, expellite; sin autem non potestis, victas submittite manus, et ad Christi trophaea confugite, et statim Crucifixi credulitatem majestatis potentia prosequetur. Dixit, et invocato nomine Jesu, cum vitale signum in sacro numero Trinitatis pressisset in frontibus, una cum expulsis daemonibus vana praesentium philosophorum largitio. At ille universa Christo, qui curat, ascribens, usus est affatu reciproco, et ait: Nolite me putare his sanitatem dedisse, Christus per servos suos facit ista miracula. Credite gna mereatur. Confugite ad Crucifixi legem, nosque ejus imitamini famulos; et hoc scientiae fine contenti, nulla deinceps saecularis imprudentiae argumenta quaeratis. Hactenus Antonio dicente, miro philosophi stupore perculsi, cum honorifico salutatu ab eo recedentmundi limite conditum, et favor prin
Abbreviated transcription (Latin):
famuli autẽ xp̃i. quo plus p̾mim.
eo magis assurgimus & floremꝰ:
Uestra simulacra ornatis quon¬
dã septa parietib uetustare col
& tẏranica ꝑsequentiũ pͥncipũ
tẽ ptam̃ta ꝑtulerit: licet uaruis
sit incursata tͣrorib. nullo t̾rarũ
orbe c̃cludit᷑: nullo gentiũ barba¬
rarũ fine ꝓhibet᷑. Quando enim
diuine scientiȩ tantus splendor
illuxit: quando tot simul uise
c̃uenere uirtutes: ẽtinentia in
matrimonio. uirginitas in eccla
floret martyrũ ꝓ dño suo glo¬
riosa ẽstantia Quoꝵ omniũ crux
xpi principiũ est Cur interi i os
int tantos uirtutũ choros syllo¬
gismoꝵ retia tenditis. & rerũ lu¬
ce tenebrosis conamini argum̃ta¬
tionib obuoluere: Ecce nos ut
dixit doctor nr̃. non ingentili
ꝑsu isione. sed infide aꝑtissima
suademꝰ: quȩ uerboꝵ affirmatio¬
ne p̾uenire c̃sueuit. Assunt qp¬
pe patientes a dȩmonib uexati:
quos cũ in mediũ ꝓduxisset. ũba

Expanded text:
Nos famuli Christi quo plus premimur, Nos famuli Christi quo plus premimur, eo magis assurgimus et floremus. Vestra simulacra ornatis quondam septa parietibus, jam vetustate coll tyrannica persequentium principum tentamenta pertulerit, licet variis sit incursata terroribus, nullo tamen terrarum orbe concluditur, nullo gentium barbararum fine prohibetur. Quando enim divinae scientiae tantus splendor illuxit? quando tot simul in se convenere virtutes? Continentia in matrimonio, virginitas in Ecclesia. Floret martyrum pro Domino suo gloriosa constantia, quorum omnium crux Christi principium est. Cum interim vos inter tantos virtutum choros syllogismorum retia tenditis, et veram rerum lucem tenebrosis conamini argumentationibus obvolvere, ecce nos, ut dixit Doctor noster, non in gentili persuasione , sed in fide apertissima suademus, quae verborum affirmationem praevenire consuevit. Adsunt quippe patientes a daemonibus vexati. Quos cum in medium produxisset, verba
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ xꝑi est. Hanc autẽ orationis
meę ueritatẽ. rerũ cotidie que¬
gerunt᷑. ordo cõmendat: cũ nob̃
imperitis. & litterarũ ur̃arum
ignaris. ad dĩ cognitione̾ eius so¬
lit uerba sufficiunt. Ecce nos
tot gentilitatis gregib abstracti in
uniuersũ orbem cotidie ꝓpiga¬
dose sophismatũ defłcere uersu¬
tiȩ : Ecce nos simplicẽ xp̃i fidẽ
pla ceciderunt. Uos si potestis
tia sophistarũ. nichil disputatio
filosophiȩ multitudini potest ob¬
esse credentiũ Crucifixũ nomina¬
mus: & uniũsi dȩmones quos uos
ut deos colitis rugiunt: atq de
obsessis corporib ad pͥmũ dr̃cę
crucis signũ fugant᷑. Ubi sunt
illa fabulosa oracula: ubi egyp¬
carmina: Certe tunc uasfata st̃
om̃a: cũ de sua cruce mundo
xp̃s intonuit. Nichilominꝰ uos
p̃termissis debilitatoꝵ caterus
mini Illud autẽ quale ẽ. quod
nũquã infestatione regali c̃cus¬
sa gentilitas. imino scło eara.&
hominũ pͣsidus fulta ia corruit.

Expanded text:
tionis meae veritatem, rerum, quae quotidie geruntur, ordo commendat; nobis imperitis et litterarum vestrarum ignaris ad Dei cognitionem ejus solum verba sufficiunt. Ecce nos tot gentilitatis gregibus abstracti, in universum orbem quotidie propagadosae sophismatum defecerunt versutiae. Ecce nos, simplicem Christi fidem pla ceciderunt. Vos, si potestis, tia sophismatum, nihil disputatio philosophiae multitudini 56 potest obesse credentium. Crucifixum nominamus, et universi daemones, quos vos ut deos colitis, rugiunt, atque ex obsessis corporibus ad primum dominicae crucis signum fugantur. Ubi sunt illa fabulosa oracula? ubi Aegyprofecere carmina? Certe tunc vastata sunt omnia, cum de sua Cruce mundo Christus intonuit. Nihilominus vos, praetermissis debilitatorum catervmini. Illud autem quale est, quod numquam infestatione regali concussa gentilitas, imo saeculo chara et hominum praesidiis fulta, jam corruit.
Abbreviated transcription (Latin):
pt᷑ lectionẽ litterarũ ur̃arũ ali¬
quos ad me monachos inuitare.
ac maxime eos qui crebro ad eum
uenire cͥsueuerant. ut plenius
aliqið̃ addiscens. munera uob̃ ma¬
iora transmitterẽ. Sed qm & na¬
uigationis tẽpora labebant᷑. & lit¬
terarũ portitor uehementissime
festinabat. ideo ea quȩ & ipse
nouer̃a. f&equent᷑ enĩ eũ uisita¬
iii. & quȩ ab eo didici qui ad pre¬
bendã ei aquã non paululũ te
ritatis habens. ut neq plus aliqͥs
audiens miraculoꝵ ẽgestione n
credat: nec rursus meritis eius
inferiora cognoseens me Ñ putet
dignũ ẽẽ miraculo ꝓtanti nomi¬
NgIT ANTONIUS nobilib
religiosisq parentibus ab egy¬
pto oriundus fuit. tanta suoꝵ
nutritus cura: ut nichil aliud
prȩt̾ parentes domũq cogno¬
sceret. Et cũ iam creuisset.
n se litteris erudiri. ñ ineptis in¬
fantũ iungi passus ẽ fabulis. sed
om̃i desiderio flagrans. scdm ꝗd¬
de iacobscriptũ est. innocenter

Expanded text:
post lectionem litterarum vestrarum alipost lectionem litterarum vestrarum aliquos ad me monachos invitare, et maxime eos qui crebro ad eum ire consueverant, ut plenius aliquid addiscens, munera vobis majora transmitterem. Sed quoniam et navigationis tempora labebantur, et litterarum portitor vehementissime festinabat, ideo ea quae et ipse noveram frequenter enim eum visitavi et quae ab eo didici, qui ad praebendam ei aquam non paululum tem veritatis habens, ut neque plus aliquis audiens, miraculorum congestionem non credat, nec rursum meritis ejus inferiora cognoscens, non putet dignum esse miraculo pro tanti nomi.--Antonius nobilibus religiosisque parentibus natus, in Aegypto oriundus fuit, tanta suorum nutritus cura, ut nihil aliud praeter parentes domumque cognosceret. Et cum jam puer esset, non se litteris erudiri, non ineptis infantium jungi passus est fabulis; sed Dei desiderio flagrans, secundum quod scriptum est , innocenter
Abbreviated transcription (Latin):
plura sunt monasteria. monachoꝵ
quoq nomen est celebre: & hanc
uoluntate᷑ ur̃am iuste quisq mi¬
rabit᷑: orantibq uob optatũ d̃s̃
tribuet effectũ. Qm̃ gͥ exegistis
ame. ut uob scriberẽ de c̾uersa¬
tione beati Antonn. uolentib
discere que admodũ ceperit que
fuerit ante scm̃ ꝓpositũ. qualẽ
etiã habuerit t̾minũ uitȩ. & si
uera sunt ea quȩ de ipso fama
dispsit: ut ad eius emulatione atq
exemplũ uos instituere positis:
magna cũ leticia suscepi ur̃ȩ cari¬
tatis imꝑium. Et mͥ enĩ ingens lu¬
crũ est. atq utilitas hoc ipsũ qđ re¬
corder antonii: & uoscũ ammirati¬
one audientes. scio eius ꝓpositũ cil¬
pere sectari Perfecta siquide ad
uirtutẽ uia est: ANtONIUscire qui
fuerit. Ergo ut breuit dicã. om̃i¬
raturus. Sed & uos om̃s hinc na¬
uigantes studiose ꝑcunctamini.
quo singulis quȩ norunt referen¬
tib c̃grua dignaq tanti nominis
relatio cõpleat᷑. Disponebã itaq

Expanded text:
plurima sunt monasteria; monachorum quoque nomen est celebre; et hanc voluntatem vestram juste quisque mirabitur; orantibusque vobis optatum Deus tribuet effectum. Quoniam igitur exegistis a me ut vobis scriberem de conversatione beati Antonii, volentibus discere quemadmodum coeperit, quive fuerit ante sanctum propositum, qualem etiam habuerit terminum vitae, et si vera sint ea quae de ipso fama dispersit, ut ad ejus aemulationem atque exemplum vos instituere possitis, magna cum laetitia suscepi vestrae charitatis imperium. Etenim mihi ingens lucrum est atque utilitas hoc ipsum quod recordor Antonii , et vos cum admiratione audientes, scio ejus propositum cupere sectari: perfecta est siquidem ad virtutem via, Antonium scire quis fuerit. Ergo ut breviter dicam, et omniraturus. Sed et vos omnes hinc navigantes studiose percontamini, quo, singulis quae norunt referentibus, congrua dignaque tanti nominis relatio compleatur. Disponebam itaque
Abbreviated transcription (Latin):
dei: Et quid antiquius est: oꝑa¬
tio fidei: an disputatio ꝑ argũ¬
m̃ta ꝓcedens: Illis autẽ respon¬
dentib firmiore̾ sermonibus
oꝑation̾e esse. & hanc liquidã
de dõ cognitionẽ. bene eos &
ipse dixisse c̃sensit: qr operatio¬
ne quȩ exfide descendat animi
generet affectus: dialecticã uͦ
ait operationẽ fidei in animosi¬
tã quis habuerit. suꝑflũa erit
uerboꝵ cõpositio: ꝑ quã c̃cepta
sensu nr̃o credulitatẽ tẽptatis
plicare intelligentias ñ ualeus:
ita solldiorasunt mentis opera.
qua sopsismatũ fraudulenta

Expanded text:
dei? Et quid antiquius est, operadei? Et quid antiquius est, operatio fidei, an disputatio per argumenta procedens? Illis respondentibus firmiorem sermonibus operationem esse, et hanc liquidam de Deo cognitionem, bene eos et ipse dixisse consensit, quia operationem, quae ex fide descendit, animi generat affectus, dialectica veroait, operationem fidei animo sitam quis habuerit, superflua erit verborum compositio, per quam conceptam sensu nostro credulitatem tentatis plicare intelligentias non valetis. Ita solidiora sunt mentis opera, quam sophismatum fraudulenta
Abbreviated transcription (Latin):
iunonẽ aerẽ: apollinẽ solẽ. dia¬
na lunã. neptinũ maria: & li¬
bidinũ principẽ iouẽ etherẽ
int̃pretantes: nec post hanc ex¬
cusationis ꝓcacitatẽ dm̃ sed crea¬
turas c̃tempto ereatore suscipi¬
entes. Qd si pulchritudo uos
elem̃torũ ad suã traxit uenera¬
tion̾e. modũ fas erat custodire:
& oportebat mirari tantũ nec
colere. ine facturȩ ueneratio
p̃postere architecti honor fert᷑
ad domũ: & medici ad remedia
tificuͣ merita & laudes adopatorẽ
tranferent᷑. Quid adhȩc dicitis:
ut agnoseamꝰ que sit crucis ridi
musitantib subridens antoniꝰ.
rursum ꝑ int̾pretẽ ait Elem̃ta
quidẽ ut memoraui ex ipso c̃spe¬
ctu suã cõꝓbant seruitutẽ: sed
qm uos obseruatione dialectica
necessaria ut putatis quȩq col¬
ligitis. hoc quoq artificio etiã
uo nr̃am religionẽ cõpellimus
affirmare. Respondete mͥ. co¬
gnitio dĩ quẽ admodũ manife¬
stius apꝓbat᷑ ꝓpt̃ collectionẽ
uerborũ. an ꝓpt operatione fi¬

Expanded text:
onem, aerem ; Apollinem, solem; Dianam, lunam ; Neptunum, maria; et libidinum principem Jovem, aetherem interpretantes. Nec post hanc excusationis procacitatem Deum, sed creaturas, contempto Creatore, suscipitis. Quod si pulchritudo vos elementorum ad suam traxit venerationem, modum fas erat custodire; et oportebat mirari tantum, nec colere, ne facturae veneratio praeposteram, et architecti honor migravit ad domum; et medici scientia tificum merita vel laudes ad opera transferentur. Quid ad haec dicitis, ut agnoscamus quae sit crucis ridicmussitantibus, subridens Antonius rursum per interpretem ait: Praquidem, ut memoravi, ex ipso conspectu suam comprobant servitutem. Sed quoniam vos observatione dialectica necessaria, ut putatis, quaeque colligitis, hoc quoque artificio etiam nos nostram religionem compellitis affirmare. Respondete mihi: Cognitio Dei quemadmodum manifestius approbatur, per collectionem verborum, an per operationem fi
Abbreviated transcription (Latin):
estus intol.erabilis. mortẽ c̃c̃ta
minitant᷑. Circueunt. querunt
saltẽ collectã pluuiis lacunã. ni¬
chil ꝓrsus remedii. nichil occur¬
rit penitus ad salutẽ. Camelus
ratione feruescit. Mouit senẽ
fratrũ secũ cõmune discrimen:
& uehementissime c̃turbatꝰ inge¬
muit. Dehinc ad solita p̾cum
auxilia c̃fugiens: paululũ ab eis
secessit. ibiq genib fixis. suppli¬
ces manus tetendit ad dnm̃. Nec
mora: & ad pͥmas rogantis lacri¬
mas orationis in loco fons ebul¬
liens erupit. Ibi extincta siti. im

Expanded text:
aestus intolerabilis, mortem cuncta aestus intolerabilis, mortem cuncta minitantur. Circumeunt, et quaerunt saltem collectam pluviis lacunam, nihil prorsus remedii, nihil occurrit penitus ad salutem. Camelus ratione fervescit. Movit senem fratrum secum commune discrimen, et vehementissime contristatus ingemuit. Dehinc ad solita precum auxilia confugiens, paululum ab eis secessit; ibique, genibus fixis, supplices manus tetendit ad Dominum. Nec mora, et ad primas rogantis lacrymas, in orationis loco fons ebulliens erupit, ibique exstincta sitis, et
Abbreviated transcription (Latin):
alia orit cũ eodẽ temptatio ope¬
rante illo. Nam semꝑ ut uenien¬
tibus ꝓhis quȩ sibi detulerant ali¬
qđ munusculũ repender& labo¬
rabat: traxit quidã sportelle quã
texebat triciã siue funiculũ: ad
cuius motũ exurgens. uidit bestiã
pubetenus humana faciẽ p̾feren¬
ñ fugio: nullũ in medio spacium
Statim informe ꝓdigiũ õcius cũ
satellitũ turba fugit: & in medio
cursu ruens extinctũ est Ista autẽ
explosi mors.atq exanelati ꝓdigu.
demonũ erat cõmunis interitus :
qui om̃i studio laborantes Anto¬
NIYͦ a deserto deducere ñ ualuert
Mirandis plus miranda succed̃t
GrANDE post ista tempus exces¬
serat: & tantarũ uictoriarũ ho¬
mo fratrũ p̾cib uincit᷑. A mo¬
nachis enĩ rogatus ut eos digna¬
rẽt inuisere. una cũ his ꝓfectus est:
ex quo hauserant. potalis aqua ꝑ
arentẽ uiã repperiebat᷑ Uerũ
inmedio itinere bibendi studio¬
aque deficiunt: ardor nimius.

Expanded text:
alia oritur cum eodem hoste certatio. Opealia oritur cum eodem hoste certatio. Operante illo nam semper, ut venientibus pro his quae sibi detulerant, aliquod munusculum rependeret, laborabat traxit quidam sportellae, quam texebat, tricinam sive funiculum. Ad cujus motum exsurgens, vidit bestiam pubetenus humanam faciem praeferene missa es, non fugio. Nullum in medio spatium, et statim informe prodigium dicto ocius cum satellitum turba fugit, et in medio cursu ruens exstinctum est. Ista autem explosi mors atque enecati prodigii, daemonum erat communis interitus; qui omni studio laborantes, Antonium a deserto deducere non valuerunt. Mirandis plus miranda succedunt. CAP. XXVII.--Non grande post ista tempus excesserat, et tantarum victoriarum homo fratrum precibus vincitur. A monachis enim rogatus, ut eos dignaretur invisere, una cum his profectus est, i locum ex quo hauserant, potabilis aqua per arentem viam reperiebatur. Verum in medio itinere bibendi subsidia defecerunt. Ardor nimius,
Abbreviated transcription (Latin):
tudine se uidisse referebant: ipsũ
etiã quasi contͣ immicos palã re¬
sistentes fortiter colluctantẽ: qui
tam̃ & iuenientes suo refouebat
aspectu: & flexis genib armis ora
tionũ omnẽ satane ꝓsternebat
exercitũ. Ammiratione plane di¬
gnũ: in tam mmani solitudine unu̾
homine nec dȩmonũ cotidianas
ex pauisse c̃gressiones: nec tantarũ
bestiarũ. quadrupedũ. siue repti¬
liũ diuersȩ cessisse feritati. Iuste
tatẽ. & dȩmones fugabat: & fęras
sicut scriptũ est secũ pacificabat
uans eũ frendebat dentib suis di
abolus: & ille saluatoris auxilio¬
tectus. ab uniuersis tutus ꝑserabat
sterio eius greges bestiarũ coacer¬
uauit: ut om̃s heremi beluas cir¬
cũ se aspiceret. Quȩ cũ ritu oris
morsus corpori minitarent᷑: intel¬
lexit hostis astutias: dixit q Si
a dño in me uob̃ est tributa li¬
ctũ est: & cũ iubentis uoce om̃is
multi posthec fluxerant dies: &

Expanded text:
tudine sevidisse referebant: ipsum tudine sevidisse referebant: ipsum etiam quasi contra inimicos palam resistentem et fortiter colluctantem. Qui tamen et advenientes suo refovebat hortatu, et flexis genibus, armis quoque orationum omnem Satanae prosternebat exercitum. Admiratione plane dignum est, in tam immani solitudine, unum hominem nec daemonum quotidianas expavisse congressiones, nec tantarum bestiarum, quadrupedum sive reptilium, diversae cessisse feritati. Juste tatem, et daemones fugabat, et feras, sicut scriptum est , secum pacificabat. frendebat dentibus suis; et ille Salvatoris auxilio, ab universis tutus perseverabat sterium ejus bestiarum greges coacervavit, ut omnes eremi belluas circum se aspiceret. Quae cum rictu oris morsum corpori minitarentur, intellexit hostis astutias, dixitque: Si a Domino in me vobis est tributa lictum est, et cum jubentis voce omnis multi post haec fluxerant dies, et
Abbreviated transcription (Latin):
aliquo uenientes solatio refoue¬
rent᷑. Hoc fratrũ refrigeriũ &
paruulã messẽ bestiȩ que ꝓpter
aquas illuc ueniebant depastȩ st̃:
equib unã apprehendens. dixit
om̃ib Cur me leditis nichil ame
lese: Abite : & in nomine dñi ne
huc apppietis ulterius. Quis cre¬
datpꝰt hanc denuntiationẽ quasi
timentes nũquã illuc bestus ꝓ¬
pinquasse: Sic Antonio inpene¬
trabilia montiũ & deserti intesti¬
na captante. orationib ctã de¬
dito introeuntes s magnis uix p̃ci¬
bus extorsert: ut oliuas. & legu¬
men & oleũ qđ post menses aliqͦt
ministrabant dignaret᷑ acciꝑe:
& senili modicũ laxaret ȩxati
Proh quantas ibi c̃uersans. exꝑtꝰ
est luctas. Uere scđm qđ scriptũ
est ñ illi aduersus carne̾ & sangui
nẽ colluctationes: sed aduersus
pͥncipatus &e potestates huius¬
mundi abhis qui ad eũ ingredi¬
ebant᷑ agnouimꝰ Illic emĩ tumult̃
sus plenũ montẽ dęmonũ multi¬

Expanded text:
aliquo venientes solatio refovealiquo venientes solatio refoverentur. Hoc fratrum refrigerium et parvulam messem bestiae, propter aquas illuc convenientes, depastae 49 sunt: e quibus unam apprehendens dixit omnibus: Cur me laeditis, nihil a me laesae? abite, et in nomine Domini ne huc appropietis ulterius. Quis non credat, post hanc denuntiationem, quasi timentes, nunquam illuc bestias appropinquasse? Sic Antonio impenetrabilia montium et deserti interiora captanti, orationibus etiam dedito, introeuntes fratres magnis vix precibus extorserunt, ut olivas et legumen et oleum, quod post menses aliquot ministrabant, dignaretur accipere, et senili modicum laxaret aetati Proh nefas! quantas ibi conversans expertus est luctas. Vere, secundum quod scriptum est, non illi adversus carnem et sanguinem fuisse colluctationem, sed adversus principatus et potestates ; ab his qui ad eum ingrediebantur agnovimus. Illi enim tumultus sus plenum montem daemonum multi
Abbreviated transcription (Latin):
cipiens a comitib panes: solus re¬
mansit in monte: nullo alio cũ
eodẽ conuersante Quasi ꝓpriã
enĩ domũ agnoscens. Habebat lo¬
cũ illũ Sarraceni quoq uidentes
tes transitũ. panes eidẽ cũ lȩticia
deferebant: necñ palmarũ me
diocri licet. attamen aliquanto
solacio refouebatur. Ex in cũ
lii sollicite alimenta transmitte¬
rent. uidens ANTONrUS qđ ob
suũ refrigeriũ multis onerosus
monachis: rogauit unũ de adue¬
nientib ut sarculũ sibi cũbis
acuto ferrañito deferret. Quibꝰ
adlatis circuiens mont̾e. haut
grandẽ. culture apptũ repperit
locũ: adquẽ deriuata aqua de¬
suꝑ ubi poterat̃ influere. ibi se
minauit: atq ex inde annuũ sibi
panẽ laborans. gaudebat: qđ sinc
cuiusquã molestia ex ꝓprus ma¬
nibus uiueret indeserto. Sed cũ
rursus etiã illuc quidã uenire
cȩpisseÑ. misertus ẽ lassitudini
eoꝵ: & holus in paruo t̾re cespi¬
te coluit: ut post asperũ iter

Expanded text:
ccipiens a comitibus panes, solus reccipiens a comitibus panes, solus remansit in monte, nullo alio cum eodem conversante. Quasi propriam enim domum agnoscens, habebat locum illum. Saraceni quoque videntes um transitu, panes eidem cum laetitia deferebant; necnon palmarum, licet mediocri, attamen aliquanto solatio refovebatur. CAP. XXV.-lii, sollicite alimenta transmitterent, videns Antonius quod ob suum refrigerium multis onerosus monachis, rogavit unum de advenientibus, ut sarculum sibi, bis acutum cum frumento deferret. Quibus allatis circumiens montem, haud grandem culturae aptum reperit locum, ad quem derivata aqua desuper poterat influere; ibique seminavit; atque exinde annuum sibi panem laborans, gaudebat, quod sine cujusquam molestia ex propriis manibus viveret in deserto. Sed cum rursus etiam illuc quidam venire coepissent, misertus est lassitudini eorum, et olus in parvo terrae cespite coluit, ut post asperum iter
Abbreviated transcription (Latin):
obtimũ duxi: p̃cipue. qr ea exigor
quȩ uirtutẽ meȩ possibilitatis ex¬
cedunt. Et uox ad illũ ait. Si ad
thebaidã uadas. & ad pastoralis ut
cogitas ꝑgas: maiorẽ ac dupl cẽ
sustinebis laborẽ. Si autẽ quiesce¬
re cupis: uade nc̃ ad int̾ius desertũ
Cũq ANTONIUS diceret. & quis
mͥ locũ deuiũ poterit ostendere:
ignarus enĩ sũ locoꝵ. c̃festim ei
qui loquebat᷑. sarracenos indica¬
uit: qui mercandi gr̃a  egyptũ
uenire c̃sueuerant. His apꝓpin¬
quans ANTONIUS: rogauit ut se
parit᷑ adducerent in desertum
Nullus obnisus ẽ: sed tanquam
a dõ missũ comit̾e suscipientes.
int montẽ ualde excelsũ: ad cuiꝰ
radic̃e fons aquȩ dulcis habebat᷑¬
& campus haut magnus totum
ambiens montẽ. qui palmulis ꝑpau¬
cis. & his neglectis c̃situs erat hunc
AntONius locũ. quasi a dõ obla
sibi ad fluminis ripã sedenti. qui
loquebat᷑ ostenderat. Et pͥmoqͥdẽ a¬

Expanded text:
optimum duxi; praecipue, quia ea exigor optimum duxi; praecipue, quia ea exigor quae virtutem meae pusillanimitatis excedunt. Et vox ad illum ait: Si ad Thebaidem vadas, et ad pastoralia, ut cogitas, pergas, majorem ac duplicem sustinebis laborem. Si autem vere quiescere cupis, vade nunc ad interius desertum. Cumque Antonius diceret: Quis mihi locum avium poterit ostendere, ignarus enim sum locorum? confestim ei qui loquebatur Saracenos indicavit, qui mercandi gratia ad Aegyptum venire consueverant. His appropinquans Antonius, rogavit ut se pariter abducerent in desertum. Nullus obnisus est, sed tanquam a Deo missum comitem suscipientes, nit montem valde excelsum, ad cujus radices fons aquae dulcis labebatur, et campus haud magnus totum ambiens montem, qui palmis perpaucis, et his neglectis, consitus erat. Hunc Antonius locum, quasi a Deo sibi rat quem sibi ad fluminis ripam sedenti qui loquebatur ostenderat. Et primo quidem a
Abbreviated transcription (Latin):
exiens. dñm ꝓfilia p̾carẽt᷑: Tune
ille quidẽ aperire minime uoluit.
ꝓspiciens uͦ desuꝑ ait. homo: qid
meũ poscis auxiliũ: Mortalis &
ego sũ: & tuȩ socius fragilitatis
dens abiit. & inuocato iħu. filiã
reduxit incolumẽ. Multa & alia
miracula ꝑ illũ dñs operatus est
tentiã ñon negauit. Nã plures
uexatoꝵ ad monasteriũ eius clau¬
so introitu dormientes: fidelib
Hȩc illi multitudo uenientiũ de¬
sideratã solitudinẽ auferens. tedio
fuit. Metuens itaq ne signoꝵ
copiosa c̃cessione aut suos animos
extolleret: aut alios de se plusqu̾a
uidebant inipso. cogeret estimare:
ad suꝑiorẽ thebaidã ꝑgere cogita¬
uit. ubi nullus eũ agnosceret. &
a fr̃ibus acceptis panib sedebat
suꝑ fluminis ripã: transitũ nauis
obseruans Illo talia cogitante:
trepide quasi c̃suetã uocẽ loquen¬
tis agnoitit: responditq dicens¬
Qm̃ me ñ sinunt quiescere popłi:
iccirco ad suꝑiorẽ thebaidã ire

Expanded text:
 filia precaretur. Tum ille aperire quidem minime voluit: prospiciens vero desuper, ait: O homo, quid meum poscis auxilium? mortalis et ego sum, et tuae socius fragilitatis;dens abiit; et invocato Jesu, filiam reduxit incolumem. Multa et alia mirabilia per illum Dominus operatus est, tentiam non negavit. Nam plures vexatorum ante monasterium ejus, clauso introitu, dormientes, fidelibusabantur. Haec illi multitudo venientium, desideratam solitudinem auferens, taedio fuit. Metuens itaque ne signorum copiosa concessio aut suos animos extolleret, aut alios plus de se quam videbant in ipso cogeret aestimare, ad superiorem Thebaidem pergere cogitavit, ubi nullus eum agnosceret. Et a fratribus acceptis panibus, sedebat super fluminis ripam, transitum navis observans. Illo talia cogitante, trepide, quasi consuetam vocem loquentis agnosceret respondit: Quoniam non sinunt me quiescere populi, idcirco ad superiorem Thebaidem ire
Abbreviated transcription (Latin):
rogo quȩ hic ẽ religionis ohsce¬
nitas: Nonne potius ẽ crucem
aut alicuius generis mort̾e ab
iniquis hominib illatã patient᷑
sustinere:. quã isiuul  plangere
postosiri uagos incertosq dis¬
cursus. Pudeat queso uos insidi¬
arũ tipħonis. pudeat saturni fu¬
gȩ. & deuorationis crudelissimȩ
immanissinȩ libidinis furore. mol¬
les dedit in amore mugitus. ille
in danȩ fluxit sinus: ipse amator
& p̾ciuĩ. ille modulatus ales lȩdȩos
petiuit amplexus. Ille in ꝓpriũ
seuiens sexũ. regiũ puerũ mini¬
stris auib poluit. Hec uos cre¬
ditis. hȩx colitis: hȩc sunt ur̃oꝵ
ornam̃ta teploꝵ. E quo dep̃cor
ꝓ ur̃a salute: nr̃a dicta pensate
nec crucis quoq cui detrahitis
nomͣ agnoscitis. Si uniuersa cre¬
denda sunt: cur cũ in hisdẽ li¬
bris cruci resurrectio
copulatur. passionẽ diuinam
stolido laceratis eloquio: & non
stati ugitis cecoꝵ uisũ. furdoꝵ
emundationẽ. seruiens ambu¬
lanti dõ suo mare. dȩ monũ fugas.

Expanded text:
Rogo, quae haec est religionis obscenitas? nonne potius est crucem aut alicujus generis mortem, ab iniquis hominibus illatam patienter sustinere, quam Isidis plangere post Osirim vagos incertosque discursus? Pudeat, quaeso, vos insidiarum Typhonis; pudeat Saturni fugae et devorationis crudelissimae immanissimae libidinis furorem, molles dedit in amore vagitus; ille in Danaes fluxit sinus, ipse amator et pretium; ille modulatus ales Ledaeos petivit amplexus; ille in proprium saeviens sexum, regium puerum ministris avibus polluit. Haec vos creditis, haec colitis, haec sunt vestrorum ornamenta templorum. Aequo, deprecor, pro vestra salute, nostra dicta pensate nec crucis quoque, cui detrahitis, nomen agnoscitis. Si universa credenda sunt, cur, cum in iisdem libris cruci resurrectio copuletur, passionem divinam stolido laceratis eloquio, et non statim jungitis caecorum visum, surdorum emundationem, serviens ambulanti Deo suo mare, daemonum fugas,
Abbreviated transcription (Latin):
tore. tali dehonestam̃to corporis
lationẽ eoꝵ senis sermo p̾uenit. &
oninẽ debilitatis & itineris usq
ad sc̃m pafnutiũ causã quasi ipse
int̾fusset exposuit. Rogantib aut̃
eũ monachis ut parentib cũ filia
ꝑmitteret᷑ ingressus: ñ concessit.
sed ait. Ite: & inueniens puellã.
bet ad meã humilitatẽ uenire:
qr largitio curationũ non .ẽ. hu¬

Expanded text:
tore, tali dehonestamento corporis tore, tali dehonestamento corporis lationem eorum senis sermo praevenit; et omnem debilitatis et itineris usque ad sanctum Paphnutium causam, quasi ipse interfuisset, exposuit. Rogantibus autem eum monachis, ut parentibus cum filia permitteretur ingressus, non concessit, sed ait: Ite, et invenietis puellam, bet ad meam humilitatem venire, quia largitio curationum non est hu
Abbreviated transcription (Latin):
ferre docebat. Fronto autẽ qͥda uir
ex palatinis. qui infestissimo demo
montẽ: rogauitq beatũ senẽ. ut
ꝓse dñm oraret. Orauit Antom¬
us: dixit q adeuͣ. Uade & curabe¬
ris Iuo incredulo sibi. & uolen¬
te ibidẽ cont̾ p̃ceptũ remorari:
eadẽ geminabat ANTONIUS. Hic
curari ñ potes. egr edere: & cal¬
cata egypto. statim te miscđia dĩ
sionẽ senis quã dñs oranti ei reue¬
lauerat: infestatio cessauit ini
bilib morbis laborabat. Et eñĩ
nariũ purgam̃ta. oculoꝵ lacri¬
mȩ: auriũ putridus humor in
uum cadens. c̃festi inuermes uer¬
tebat᷑. Augehat calamitat᷑e cor¬
pus paralysi dissolutũ. oculoᷤ ꝗꝗͥ
ire didicissent. credentes in dño¬
qui ꝑtinacẽ sangunis fluxũ in
eugło tactu fimbriȩ stare p̾cepe¬
rat᷑. rogauert᷑: ut miserabilẽ filiȩ
comitatũ susciꝑent. Alis reniten¬
tibus eã usq ad antoniũ ꝑducere:
remanserunt parentes foris mon¬

Expanded text:
ferre docebat. CAP. XXIX.--Fronto autem quidam, vir ferre docebat. CAP. XXIX.--Fronto autem quidam, vir ex Palaestinis, qui infestissimo daemomontem, rogabatque beatum senem ut pro se Dominum rogaret. Oravit Antonius, dixitque ad eum: Vade, et curaberis. Illi incredulo sibi, et violenter ibidem contra praeceptum remoranti, eadem geminabat Antonius, dicens: Hic curari non poteris: egredere, et calcata Aegypto, statim te misericordiasionem senis, quam ei Dominus oranti revelaveratbilibus morbis laborabat. Etenim narium purgamenta, oculorum lacrymae, aurium putridus humor in terram cadens confestim in vermes vertebantur. Augebat calamitatem corpus paralysi dissolutum, oculos quoqire didicissent; credentes in Doqui pertinacem sanguinis fluxum in Evangelio tactu fimbriae stare praeceperat rogaverunt ut miserabilem filiae comitatum susciperent. Illis renitentibus eam usque ad Antonium perducere, remansere parentes ejus for
Abbreviated transcription (Latin):
peccati fȩdas c̃scientias. ipsi nos ar¬
guent apices Et q. omodo mere¬
tricib mẽbra miscentes cͣfundun¬
tur a presentia cȩteroꝵ: ita nos
erubescimus ad litteras. Bȩc agamꝰ.
hanc uirtutis gradiamͣ uiã: & cor¬
pora mentib subiugantes. ꝑnitio¬
sas diaboli c̃teremus insidias Tali¬
bus sermonũ hortam̃tis. & ueni¬
entib ad se monachis. incitabat
studiũ: & pacientibus cͣdolebat.
mitate curatoꝵ. ẽ. inflatus ad glo¬
riã: aut c̃tristatus ad huc de ob¬
sessis corporib murmurauit
Magis autẽ eodẽ animo & uul¬
t manens. gr̃as dõ referebat:
suadens occupatis. ut correptionẽ
qua uexabant᷑ patientius ferrent
Non enĩ Antonii aut cuiusquã
om̃ino hominũ hanc ẽẽ medici¬
nã sed dĩ solius: qui & quibꝰ ueller
& quo uellet tempore daret sa¬
nitatẽ. Ita c̃solatione sua & uexa¬
tos equanimit᷑ ferre temptationẽ:
& ĩa liberatos ñ sibi sed dõ gras re¬

Expanded text:
peccati ceras conscias, ipsi nos arpeccati ceras conscias, ipsi nos arguent apices. Et quomodo meretricibus membra miscentes, confunduntur ad praesentiam caeterorum, ita et nos erubescemus ad litteras, si haec agamus. Hanc virtutis gradiamur viam, et corpora mentibus subjugantes, perniciosas diaboli conteramus insidias. Talibus sermonibus hortamentisque et venientes ad se monachos incitabat ad studium, et patientibus condolebat, mitate curatorum est inflatus ad gloriam, aut contristatus de obsessis adhuc corporibus murmuravit; magis autem eodem semper animo et vultu manens, gratias Deo referebat, suadens occupatis ut correptionem qua vexabantur, patientius ferrent. Non enim Antonii aut cujusquam hominum omnino hanc esse medicinam, sed Dei solius, qui et quibus vellet, et quo vellet tempore daret sanitatem. Ita consolatione sua et vexatos aequanimiter ferre tentationem, et jam liberatos, non sibi, sed Deo gratias re
Abbreviated transcription (Latin):
intelligere peccata. sed falli in
oratione gestoꝵ: aliud ẽe dĩ cernen¬
tis uidiciũ. qui ñ ex suꝑficie cor¬
poris. sed ex mentiũ iudicaret ar¬
chanis. Equu autẽ esse. nos nob̃
cõpati. & inuicẽ onera nr̃a porta¬
re: ut c̃cesso examine saluatori.
ꝓpͥas c̃scientias & nosmetipsos diui¬
dicantes intuerem̃. Neenͣ precipi¬
ebat magnã ẽẽ ad uirtutẽ uiã:
si singuli uel obseruarent quid
gererent: uel uniuersas mentiũ
cogitationes fr̃ib referrent: nec
posse aliquẽ peccare. cũ relat̾us
pudorẽ inpublie̾u turpia ꝓferendi
Deniq nullũ peccamt Cora aliqua
testẽ uitare peccati: m̃tiri magisei¬
& negare: & uetus delictũ nouo
inficiendi augere delicto Egitur
quasi sub oculis aiebat nr̃is. & co¬
gitatũ cͤfundemꝰ & actũ. si om̃a
referenda faciamus: multo autẽ
magis si peccata nr̃a fidelit᷑ de¬
scribentes. digeramus in ordine
Tunc uͦ annotatio delictoꝵ frum
uidebitur in oculiꝰsi timebimus

Expanded text:
ata, saepe falli in ratione gestorum; aliud esse Dei cuncta cernentis judicium, qui non ex superficie corporum, sed ex mentium judicat arcanis. Aequum autem esse nos nobis compati, et invicem onera nostra portare , ut concesso examine Salvatori, proprias conscientias nosmetipsos judicantes intueremur. Necnon dicebat magnam esse ad virtutem viam, si singuli vel observarent quod gererent, vel universas mentium cogitationes fratribus referrent. Non enim posse aliquem peccare, cum relaturus pudorem in publicum turpia proferendi. Denique nullum peccantem coram alio audere testem vitare peccati, mentiri magis et negare, et vetus delictum novo inficiandi augere delicto. Igitur quasi sub oculis, aiebat, nostris, et cogitatu confundimur et actu, si omnia referenda faciamus, multo autem magis, si peccata nostra fideliter describentes digeramus in ordinem. Tunc vero annotatio delictorum fratrum videbitur oculis. Si timebimus
Abbreviated transcription (Latin):
narrate religionẽ: sed quas error
infelix poterłs referre culturas.
atq uecordia: Nisi forte ut au¬
dio fabulosas asseritis deorum
uroꝵ & obscenitates. & crudeli¬

Expanded text:
narrate religionem. Sed quas error infelix poterit referre culturas atque vecordia? nisi forte ut audio fabulas asseratis deorum vestrorum, et obscenitates, et crudeli
Abbreviated transcription (Latin):
credulitat᷑ẽ audetis irridere. di¬
centiũ xp̃m filiũ dĩ sine sui de¬
trim̃to & cępisse esse qđ ñ erat.
na credulitas ꝓsalute mundi dm̃
suũ uenisse testat᷑: uos uͭ innatã
animã pͣdicantes ultrociroq¬
ꝓfertis Ap̃iana fides quȩ omni¬
potentiã dĩ. clemͣtiamq uenerãt
c̃sequent᷑ incarnationẽ dicit fuis¬
se possibilẽ dõ: ita tamen ut non
euacuaret dignatio dignitatẽ dĩ
Uos qui animã ex splendidissimo
dĩ fonte anͤ turpit᷑ decidisse
iactatis. qui mutabilẽ eã & c̃uer¬
tibilẽ. post sui diminutione au¬
detis asserere. Iam illã quoq na¬
melias impia lingua temeratis
Imago enĩ quȩ scðm uos natura¬
lẽ similitudinẽ sui retinet au¬
ctoris. cui una ẽ ex quo defluit.
eadẽ substantia. humilitates pro¬
prias & iniurias c̃sequent ad
suã originẽ remittit. Igit᷑ ani¬
mailuertite cͣtumelias anima¬
rũ. ad patrẽ ut appellatis earũ.¬

Expanded text:
credulitatem audetis irridere, dicredulitatem audetis irridere, dicentium Christum Filium Dei sine sui detrimento, et coepisse esse quod non erat, et mna credulitas pro salute mundi Deum suum venisse testatur; vos vero innatam animam praedicantes, ultro citroqmnipotentiam Dei clementiamque veneratur, consequenter incarnationem dicit Deo fuisse possibilem, ita tamen, ut non evacuaverit dignatio dignitatem; vos qui animam ex splendidissimo Dei fonte manentem turpiter decidisse jactatis, qui mutabilem et convertibilem eam post sui diminutionem audetis asserere, jam illam quoque namelias impia lingua temeratis. Imago enim, quae secundum vos naturalem similitudinem sui retinet auctoris, cui una est ex quo defluxit eademque substantia, humilitates proprias et injurias consequenter ad suam originem remittit. Igitur animadvertite, contumelias animarum, ad patrem ut appellatis
Abbreviated transcription (Latin):
bus suoꝵ estunatione doctissimi
Hu cũ rationẽ abeo exigerent
fidei quã in xp̃o habemus. & ni¬
terent᷑ aguta sophismatũ inter¬
rogatione de diuina cruce eũ
illudere. intra silentiũ paululu
uoce cõpressa. pͥmũ eoꝵ miserat᷑
errori est: deinde ꝑ int̾pretem
qui eius uerba diligentissime
in grecũ solebat expͥmere ser¬
monẽ. ita exorsus ẽ dicens. Qid
pulchrius qiđ ue honestius. cru¬
cẽ colere. an adulteria. parrici¬
diũ. uel incestũ his assignare qͦs
colitis: cũ in altero ẽtemptꝰ mor¬
tis insigne uirtutũ sit. in altero
turpis religio sit obscenitatis ma¬
gistra: Quid melius discere qd̃
dĩ uerbũ manens ut erat. obsa¬
lutẽ nr̃am humanũ corpus as¬
sũpserit. ut societate mor¬
talitatis nos ueheret ad cȩ̨lũ. par¬
ticipesq naturȩ cę̧lestis effice¬
ret: an ut ipsi asseritis diuinȩ
m̃ts haustũ ad t̾rena ueneran
da submittere: & pecudũ atq
serpentũ formis cęleste numen
includere: Quo ore xp̃ianoꝵ

Expanded text:
um aestimatione doctissimi. Hi cum rationem ab eo exigerent fidei, quam in Christo habemus, et niterentur arguta sophismatum interrogatione de divina cruce eum illudere, in silentium paululum voce compressa, primum eorum miseratus errorem est; deinde per interpretem, qui ejus verba diligentissime in Graecum solebat exprimere sermonem, ita exorsus est, dicens: Quid pulchrius est, quidve honestius, crucem colere, an adulteria, parricidium, vel incestum his assignare quos colitis; cum in altero sit contemptus mortis insigne virtutum, in altero turpis religio obscenitatis magistra? Quid melius est dicere quod Dei Verbum, manens ut erat, ob salutem nostram humanum corpus assumpserit, ut societate mortalitatis nos eveheret ad coelum, participesque naturae coelestis efficeret; an, ut ipsi asseritis, divinae mentis haustum, ad terrena veneranda caput submittere, et pecudum atque serpentum formis coeleste nomen includere? Quo ore Christianorum
Abbreviated transcription (Latin):
sublatus: post colluctationẽ lib̃
te ignarus fuisset. & huius secũ
inquireret notione: oranti ei a
a fr̃ibus haberet᷑ iste tractatꝰ. &
abeo sedule sciscitarent᷑. quẽ ad¬
modũ se post corporis sarcinam
respondere deberet. eleuatis ad
cęlũ oculis. uidit quendã longũ
atq tͣribilẽ: caput adnubes usq

Expanded text:
sublatus, post colluctationem libersublatus, post colluctationem liberte ignarus fuisset, et ejus secum inquireret notionem, oranti ei a a fratribus haberetur iste tractatus, et ab eo sedule sciscitarentur quemadmodum se post corporis sarcinam respondere deberet. Et elevatis ad coelum oculis, vidit quemdam longum atque terribilem, capu
Abbreviated transcription (Latin):
Et cũ deessent ꝓbam̃ta fallacibꝰ:
liber Antonio c̃scensus aperitur.
& statiͣ rediens in sese. in eo loco
in quo stare cȩperat. hoc se rurs
uidit esse qđ fuerat. Tunc uͦ ob¬
litus escȩ illã nocte gemitu ac
lamͣtatione transegit. reputans
secũ humanoꝵ hostiũ multitudi¬
nẽ. & colluctationẽ tanti exercitꝰ:
& laboriosũ ꝑ aerẽ iter ad celũ. &
principẽ potestatis huius aeris. qr
sciens aerias potestates: ob id sẽꝑ
tẽptare. luctari. contendere. ne nob̃
lib transitus esset adcȩlũ. horta¬
bat᷑ monens Assumite arma di.
ut possitis resistere in die mala:
ut nichil mali habens qđ de nob̾
dicere possit inimicus. c̃fundat᷑
Nos autẽ apłici sermonis recor¬
demur dicentis. siue incorpore¬
nescio. siue extra corpus nescio. ds
scit. Et paulus quidẽ usq ad cȩ¬
lum t̾ciũ raptus ẽ: ibiq auditis
uerbis ineffabilib descendit
ANtonius autẽ usq ad aerẽ

Expanded text:
et cum deessent probamenta fallacibus, et cum deessent probamenta fallacibus, liber Antonio conscensus aperitur. Et statim rediens in se, in eo loco in quo stare coeperat, hoc se rursum vidit esse quod fuerat. Tunc vero oblitus escae, ex illa hora noctem gemitu ac lamentatione transegit, reputans secum humanorum hostium multitudinem, et colluctationem tanti exercitus, et laboriosum per aerem iter ad coeluprincipem potestatis hujus aeris . Qui sciens aereas potestates ob id semper tentare, luctari et contendere, ne nobis liber transitus esset ad coelum, hortabatur monens: Assumite arma Dei, ut possitis resistere in die mala Ibidem; ut nihil mali habens quod de vobis dicere possit inimicus , confundatur. Nos autem apostolici sermonis recordemur, dicentis: Sive in corpore, sive extra corpus, nescio, Deus scit . Et Paulus quidem usque ad tertium coelum raptus est, ibique auditis verbis ineffabilibus, descendit; Antonius autem usque ad aereum
Abbreviated transcription (Latin):
recepto sensu. & gras agens dõ. &
locũ ubi esset agnouit᷑: & toto asfe¬
ctu antonrũ amplexans deosculatꝰ
signa sunt: quȩ monachoꝵ ẽcor¬
di sepe relatione cognouimus
Uerũ non tantũ his adhibendus
est stupor: qr multo plus ꝗͣ se-¬
cunt᷑ c̃ditionẽ nr̃e fragilitatis
excedunt. Nora circit non a
cũ ante cibũ orare cȩpisset. rap¬
tũ se sensit in sp̃u. & ab angelis
in sublime ferri. Prohibentibus
transitũ aeris dȩmonib. cȩper̃t
angłi contradicentes requirere:
quȩ esset causa retin̾di. nullis exis¬
tentibin aNtonio criminib ilis uero
ab exordio natiuitatis replica¬
re peccara nitentib. calũniosa
angł. ora clausert̃: dicentes ñ
debere eos a natiuitate eiꝰ deli¬
cta narrare: quȩ iã xp̃i essent
bonitate sopita. Si qua autẽ
scirent. ex eo tempore quofactꝰ
est monachus & dõ se c̃secrasset.
libere ꝓfiteri Nccusabant de¬
mones: multa ꝓcacit᷑ m̃tientes

Expanded text:
recepto sensu, et gratias agens Deo, et recepto sensu, et gratias agens Deo, et locum ubi esset, agnovit, et toto Antonium complexans deosculatussigna sunt, quae monachorum concordi saepe relatione cognovimus. Verum non tantum his adhibendus est stupor, quia multo plus quae sequuntur conditionem nostrae fragilitatis excedunt. Hora circiter nona, cum ante cibum orare coepisset, raptum se sensit in spiritu, et ab angelis in sublime deferri: prohibentibus transitum aeris daemonibus, coeperunt angeli contradicentes requirere quae esset causa retinendi, nullis existentibus in Antonio criminibus. Illis vero ab exordio nativitatis replicare peccata nitentibus, calumniosa angeli ora clauserunt, dicentes non debere eos a nativitate ejus delicta narrare, quae jam Christi essent bonitate sopita; si qua autem scirent ex eo tempore quo factus esset monachus, et Deo se consecrasset, licere proferri. Accusabant daemones multa procaciter mentientes;