comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sic aiemus istã: ut non ibi timeainus uetusta¬
ad noua: ipse transitus agitur cum corrum¬
puntur exteriora & in nouaut᷑ interiora. donec
hoc in resurrectionem. Tuuc fient reuera om̃ia
nona reliqua: que nuc sunt inspe. Agis gͦ
aliquid nunquia aueterib te exueudo ꝙ in
noua currendo: Innoua gͦ. currens iste. &
inea que uiantea sunt extentus: notum
etiam consuminantur. Et substantia tanquam
nichilum ante te. Ante te domine. tanquam
nchil substantia mea ante te qui uides hoc.
Et egocum hoc uideo ante te indeo: ante ho¬
mine non uideo. Qunia em̃ dicam : Quib u̾b̃
ostendam nichil ẽẽ. quod sum incomꝑatione
eiꝰ quod est:. Sed untus dicitur. intꝰ utcũq sentit᷑.
Ante de añe uͥ oculi tui sunt: non uͥ oculi hu¬
mani sunt. Quid uͥ oculi tui sunt. Substantia
mea tanquam nichil. Ueruntamen uniu̾sa ua¬
nitas om̃is homo uiuens. Hetumptamen. Qa
eñi dicebat: Iam ecce transiliui om̃ia morta¬
lia & una conte̾psi: calcaui t̾rena. ascendi ad

Expanded text:
atem, ut non ibi timeamus vetustaad nova: ipse transitus agitur cum corrumpuntur exteriora, et innovantur interiora; donec hoc in resurrectione. Tunc fient revera omnia nova, reliqua quae nunc sunt in spe. Agis ergo aliquid nunc a veteribus te exuendo, et in nova currendo. In nova ergo currens iste, et in ea quae ante sunt extentus, Notum,etiam consumantur. Et substantia mea tanquam nihil ante te. Ante te, Domine, tanquam nihil substantia mea, ante te qui vides hoc: et ego cum hoc video, ante te video, ante homines non video. Quid enim dicam? quibus verbis ostendam, nihil esse quod sum in comparatione ejus quod est? Sed intus dicitur, intus utcumque sentitur. Ante te, Domine, ubi oculi tui sunt, non ubi oculi humani sunt: quid ubi oculi tui sunt? Substantia mea tanquam nihil. 10. Verumtamen universa vanitas, omnis homo vivens. Verumtamen: quid enim dicebat? Jam ecce transilivi mortalia omnia, et ima contempsi, calcavi terrena, ascendi ad
Abbreviated transcription (Latin):
alienas. : & in preguanti tiuneamus:
nec ꝑuemamus ad illas. ꝙ eas adipiscen¬
do tanquam filios osculennuir. He enun
pregnantib & mamentib in illis dieb.
Mutandum ẽ. cor. leuandum ẽ cor: non
hie habitandum corde. Mala regio ẽ.
sifniciat quod carne hic ẽẽ necesse ẽ. Quod non
s. necesse nonfiat. sufficiat diei malicia fua.
Suisum corde habitemus. Si surrexistis cum
epo dixit fidelib : corpiis &e sanguinem xp̃i
astipientib dicit. Surrexistis cum xp̃o que

Expanded text:
alienas, et impraegnati tumeamus: alienas, et impraegnati tumeamus: nec perveniamus ad illas, et eas adipiscendo tanquam filios osculemur. Vae enim praegnantibus et mammantibus illis diebus. Mutandum est cor, levandum est cor, non hic habitandum corde: mala regio est. Sufficiat quod adhuc carne hic esse necesse est; quod non est necesse, non fiat: sufficiat diei malitia sua ; sursum corde habitemus. Si surrexistis cum Christo, dicit fidelibus, corpus et sanguinem Domini accipientibus dicit, Si resurrexistis cum
Abbreviated transcription (Latin):
habeus & ĩa potentiam: acuius forte pot̾e¬
tia tͥ metuendum sit: non deillius findo
aliquid sꝑandum. Nichil sꝑans: nonan¬
cepit. Non ẽ. pregnans anima. Si uͦ uiti
iicinus sit pauꝑ: qui uel iinecessitate pest
ẽ. ut possit uendere uel p̃ini potest. ut cogr̾
& possessionem uicini pauꝑis. Et cũ patit᷑
pauꝑ necessitatem: nenit additiorem uici¬
num suum cui forte obsequi solet: cui de¬
ferre. cui uenienti assurgere. quem inclinato
capite salutare. Da mͥ rogo de. patior necessito¬
tem: irgeor acreditore. Et ille. Non habeo
mͦ inmanib Siuelit uendere: habere ag¬
noscimus. Si fuerunt in nob̾: iam non
suit in nob̾. Nonue hesterno iuximus:
& hodie non uinimus : Est corrigendi
locis: nondũ facta ẽ. illa disiuncas aliorã
aildexteram. aliorũ ad sinistram. Nondũ
apud inferos sumus: uͥ fuit diuẽs ille
sitiens. & stillam desiderans. Audian̾.
cũ iuuimus corrigam᷑: non sꝑemus res

Expanded text:
habens etiam potentiam, a cujus forte etiam potenhabens etiam potentiam, a cujus forte etiam potentia tibi metuendum sit, non de illius fundo aliquid sperandum: nihil sperans non concipit, non est praegnans anima. Si vero juxta vicinus sit pauper, qui vel in necessitate positus est, ut possit vendere, vel premi potest, ut cogatuet possessionem vicini pauperis. Et cum patitur iste pauper necessitatem, venit ad ditiorem vicinum suum, cui forte obsequi solet, cui deferre, cui venienti assurgere, quem inclinato capite salutare: Da mihi, rogo te; patior necessitatem, urgeor a creditore. Et ille: Non habeo modo in manibus. Si vellet vendere, haberet. Agnoscimus hoc: fuerunt in nobis, jam non sint in nobis. Nonne hesterno viximus, et hodie vivimus? Est corrigendi locus; nondum facta est illa disjunctio, aliorum ad dexteram, aliorum ad sinistram ; nondum apud inferos sumus, ubi dives ille fuit, sitiens et stillam desiderans : audiamus cum vivimus, corrigamur. Non speremus res
Abbreviated transcription (Latin):
accedunt dies: augentur tribulationes. Nemo sibi
ꝓmtitat: quod euangłuun non ꝓmittit. fr̃s
mei obsecro uos attendite scripturas nr̃as: si ali¬
quem fefellerunt. si aliquid dixerunt. & aliter
accidit quam dixerunt. Necesse ẽ. ut usq infinẽ
sic fiant om̃ia: quem ad modum dixerunt. Hon
nob̾ ꝓmitunt scripture nr̃e in hoc scło nͥ tri¬
bulationes: p̃ssuras angustias. augmñta dolorũ.
habundantiam tẽptationiun: ad ista nos p̾ci¬
pue paremts.: ne inpati deficiamꝰ. He prenau
lactantes: qui iam adepti sunt quod cupietͥa
Et enim mulier spregnans inspe tumet fli.
nondum iudet filium. Que autem iam lus¬
tat: amplectitur quod sꝑabat. Pigo similit¬
dinem uerhi gr̃a ponamus. Bona ẽ. ista ni¬
lauicina. Osi mea essce. osi adiuingerem illa
oe facerem de isto fundo & de illo unitatem
bonum ẽ: sed uͥ amandum sit nescit. Ecic
concitpitut ullam ꝓrimi: sed iste ꝓrimus
duies ẽ. non indigens. Habens honorem

Expanded text:
accedunt dies, augentur tribulationes. Nemo sibi accedunt dies, augentur tribulationes. Nemo sibi promittat quod Evangelium non promittit. Fratres mei, obsecro vos, attendite Scripturas nostras, si aliquid fefellerunt; si aliquid dixerunt, et aliter accidit quam dixerunt: necesse est, ut usque in finem sic fiant omnia, quemadmodum dixerunt. Non nobis promittunt Scripturae nostrae in hoc saeculo, nisi tribulationes, pressuras, angustias, augmenta dolorum, abundantiam tentationum. Ad ista nos praecipue paremus, ne imparati deficiamus. Vae praeglactantes, qui jam adepti sunt quod concupierant. Etenim mulier praegnans in spe tumet filii, nondum videt filium: quae autem jam lactat, amplectitur quod sperabat. Ergo similitudinem, verbi gratia, ponamus: Bona est ista villa vicini: o si mea esset; adjungerem illam, et facerem de isto fundo et de illo unitatem. bonum est, sed ubi amandum sit, nescit. Ecce concupivit villam proximi; sed iste proximus dives est, non indigens, habens honorem,
Abbreviated transcription (Latin):
negligor. Aeserae. dimittet: Inmo uͦ. & hic fo¬
uoe & hic adtuuat: ⁊ hic necessaria sub minis¬
trat. & noxia resecat. Dando consolatur ut ꝑ¬
maneas: auferendo corripit nepereas. Dominꝰ
curam hab&e tui: securus esto. Ille te ꝓteg& qͥ te
fecit: abartificis tui manu noli cadere. Sicecide¬
ris iamamanu artificis: fraugeris. Ut. autem
ꝑmaneas in mani artificis: bona uoluntas
facit. Dic as meus uoluit: & portabit ipse. te¬
nebit ipse. Lacta te in ipsum : noli putare in¬
ane. ẽẽ. ut quasi p̃cipiteris. Non ita tͥ uideatur.
Ille dixit celum & terram ego impleo: nusquã
bet mei. Aduitor meus & ꝓtector meus tues:
deus ineus netardaueris. In uocat implorat.
timens nedeficiat: netardaueris. Quid ẽ. ne
tardaueris: Nisi breuiati eẽnt. dies illi. Modo
diuites pauꝑat. Clamat ad eum. Afinib t̾re
adte clamaui: cum tederce animam meã. Heni¬
ent dies tribulationum : & malarum tribulati¬
onum uenient. Sic dicit scriptura. Et quantũ

Expanded text:
negliget, deseret, dimittet? Imo vero et hic fovet, et hic adjuvat, et hic necessaria subministrat, et noxia resecat. Dando consolatur ut permaneas, auferendo corripit ne pereas. Dominus curam habet tui, securus esto. Ille portat qui te fecit: ab artificis tui manu noli cadere: si cecideris a manu artificis, frangeris. Ut autem permaneas in manu artificis, bona voluntas facit. Dic, Deus meus voluit, et portabit ipse, et tenebit ipse. Jacta te in illum; noli putare inane esse, ut quasi praecipiteris: non ita tibi videatur. Ille dixit, Coelum et terram ego impleo . Nusquam bet mei. 28. Adjutor meus et protector meus tu es: Deus meus, ne tardaveris. Invocat, implorat, timet ne deficiat: Ne tardaveris. Quid est, Ne tardaveris? Nisi breviati essent dies illi, non fdivites pauperat. Clamat ad eum: A finibus terrae ad te clamavi, cum taederet animam meam . Venient dies tribulationum et majorum tribulationum: venient, sicut dicit Scriptura; et quantum
Abbreviated transcription (Latin):
it siue fine finat᷑. Respexit gͦ. beatam illã
regionem. beatam patriam. beatã domumn.
iparticipes sunt sc̃ȩ uite sempit̾ne atq in¬
amutabilis teritatis: & tunitit extra ire
in est ẽẽ. Ibi desiderans ẽẽ: uͥ ẽ. sum mum
s̃e. Propt᷑ hanc gͦ. comꝑationẽ int̾ utrumq
consticutus: ad huc timens dicit. Remitte
i it refrigerer priusquam eã : & ampliuꝰ
ñ ero. Si enim non mͥ remiseris peccata:
ad non esse. ꝑgit. Itaq fr̃s mei ce si ouero¬
nobis facitis. Si enim sentirem uos fastidi¬
re quod dictt᷑: cito tacerem.

Expanded text:
ut sine fine finiatur. Respexit ergo beatam illam ut sine fine finiatur. Respexit ergo beatam illam regionem, beatam patriam, beatam domum, ubi participes sunt sancti vitae sempiternae atque incommutabilis veritatis: et timuit extra ire, ubi non est esse; ibi desiderans esse, ubi est summum esse. Propter hanc ergo comparationem inter utrumque constitutus, adhuc timens dicit: Remitte mihi, ut refrigerer priusquam eam, et amplius jam non ero. Si enim mihi non remiseris peccata, ad non esse pergit. 23. Itaque fratres mei, etsi oneroborem vos vobis facitis. Si enim sentirem vos fastidire quod dicitur, cito tacerem.
Abbreviated transcription (Latin):
eñi plane iaihun ad requiem: ibit du
fac aliquem iuiqum. suꝑbum. nonidithun
a tiansilientem. hic thesauri ⁊antẽ. incuba¬
torem. iniquum suꝑbum. iactantẽ. elatũ.
palpens aute ianuam iacentis contempto¬
pe nonie &e ipse erit: Quid ẽ. gͦ non ero:
Seu diuesille non erat. quis ẽ. qui arde¬
hat quis ẽ. qui guttam dedigito lazari stilla¬
n inlinguam suam desiderabat ÷ quis ẽ. qͥ
dicbat pat̾ abraham mitte lacarum ⁊ utiq
loqueret᷑ erat ce qui arderce erat.⁊ & qͥ
urgat in fiuem & qui cũdiabolo et̾no ig¬
n dampuetur. Quid est gͦ non ero nͥ respi¬
ir iste idichun quidem ẽẽ. & non
er Hidebat eñi illum finem quo corde
psteras. qua mentis acie ualebat.
quem sibi oftendere desiderauerat
acens: uotum fac mͥ dñȩ finem meum.
Uidebat mimerum dierũ suorum qui est
attendebat in fra om̃ia que sunt: in com
ecenius plenꝰ corruptionis. ad hoc non finit᷑

Expanded text:
enim plane Idithun, ad requiem ibit. Sed enim plane Idithun, ad requiem ibit. Sed fac aliquem iniquum, non Idithun, non transilientem; hic thesaurizantem, incubatorem, iniquum, superbum, jactantem, elatum, pauperis ante januam jacentis contemptorem: nonne et ipse erit? Quid est ergo, non ero? Si enim dives ille non erat, quis est qui ardebat? quis est qui guttam aquae de digito Lazari stillari in linguam suam desiderabat? quis est qui dicebat: Pater Abraham, mitte Lazarum ? Utique qui loqueretur erat, et qui arderet erat: et qui resurgat in finem, et qui cum diabolo aeterno igne damnetur. Quid est ergo, non ero, nisi respiciat iste Idithun, quid est esse, et non esse? Videbat enim illum finem, quo corde poterat, qua mentis acie valebat, quem sibi ostendi desideraverat dicens: Notum fac mihi, Domine, finem meum. Videbat numerum dierum suorum qui est: attendebat infra omnia quae sunt, in compaeternus, plenus corruptionis, ad hoc non finitur,
Abbreviated transcription (Latin):
tes ẽẽ. Et peregrinus & inquilinus sicut
om̃s patres mei. Si gͦ. sicut om̃s patres
mei dicturus sum me non ne migratur
cũ illi migrauerunt: Alia condition
mansurus sum quam illi manser̃: Quid
ergo restat ut petam quia hinc sine dubio
migraturus sume Dimitte mͥ ut refrige¬
rer priusquam eam. Hide uide idichun
quos nodos habeas remittendos tͥ: quib
remissis refrigerari uis priusquam eas.
Habes eñi aliquos estus quib ius refri¬
gerare & dicis refrigerer. & dices remiti
mͥ. Quis remitoꝵ tͥ. nͥ forte illũ scrupu¬
fac apeccatis pruisquam ẽam: ne cum
ꝑeccatis eam. Remitte mͥ ut requiescam
inconscientia mea. ⁊ ut exonerata sit esti
sollicitudinis: qua sollititudine curat
gero ꝓpeccato meo. Remitte mͥirm
priusquam eam. Quod si ier̃õ: iam non
ero. Remitte mͥ ut refrigerẽ: ut questio
aborta qͦ mͦ iam ñ erit. ecce ĩã ñ ut ad re¬
qͥem quod auertat ds̃ abidithun. Ibit

Expanded text:
ntes illi esse . Et peregrinus et inquilinus: sicut ntes illi esse . Et peregrinus et inquilinus: sicut omnes patres mei. Si ergo sicut omnes patres mei, dicturus sum me non migraturum, cum illi migraverint? Alia conditione mansurus sum, quam illi manserunt? 22. vers. 14. Quid ergo restat ut petam, quia hinc sine dubio migraturus sum? Remitte mihi ut refrigerer priusquam eam. Vide, vide Idithun, quos nodos habeas remittendos tibi, quibus remissis refrigerari vis priusquam eas. Habes enim aliquos aestus, a quibus vis refrigerari, et dicis, Refrigerer; et dicis, Remitte mihi. Quid remittet tibi, nisi forte illum scrupufac a peccatis priusquam eam, ne cum peccatis eam. Remitte mihi, ut requiescam in conscientia mea, ut exonerata sit aestu sollicitudinis: qua sollicitudine curam gero pro peccato meo. Remitte mihi uPriusquam eam: quo si iero, jam non ero. Remitte mihi ut refrigerer. Est quaestio oborta, quomodo jam non erit. Ecce jam non it ad requiem? Quod avertat Deus ab Idithun! Ibit
Abbreviated transcription (Latin):
ñ manu factã et̾nam in et̾nũ. Si domus
hec etña ẽ. inceł: cũ adeam uenerimus in qͥli¬
ni non erimus. Quo mͦ enĩ eris inquilinus
inet̾na domo: Hic aut̃ uͥ dicturꝰ ẽ. dñs domꝰ
nugra: & quando diccurꝰ ẽ. nescis. Paratus
esto. Desideraudo aut̃ domũ et̾nam ꝑatus
eris: nec succenseas ei. quia cum uult dicit
migra. Non eñi cautionem tecum fecit &¬
placito quodam se obstrixit. & conductor
domꝰ accessisti certa pensione adcertum
enim gratis manes quia inquiluius ego
sum apud te. Et ꝑegrinus. Ergo ibi pata
ibi domus: inquilinus ego sum apud de
&r peregrinus. Et hic subaudit᷑ apud te.
Multi eñi peregrini cũ diabolo: qr autẽ
iam credider̃ & fideles sunt ꝑegrini qui¬
dem sunt quia nondiun ad illam patriã
domumq uenerunt. ⁊ sed tamen apud
dr̃a sunt. Quandui eni sumus incorpore
peregrinamur adño: & ambunus siue
hic manentes siue ꝑ egrinantes illi placm¬

Expanded text:
non manu factam, aeternam in coelis . Si domus non manu factam, aeternam in coelis . Si domus haec aeterna est in coelis, cum ad eam venerimus, inquilini non erimus. Quomodo enim eris inquilinus in aeterna domo? Hic autem ubi dicturus est Dominus domus, Migra, et quando dicturus est nescis, paratus esto. Desiderando autem domum aeternam paratus eris. Nec succenseas ei, quia cum vult dicit, Migra. Non enim cautionem tecum fecit, et placito quodam se obstrinxit, et conductor domus accessisti certa pensione ad certumenim gratis manes. Quia inquilinus ego sum apud te, et peregrinus. Ergo ibi patria, ibi domus: inquilinus apud te, et peregrinus. Et hic subauditur apud te. Multi enim peregrini sunt cum diabolo: qui autem jam crediderunt et fideles sunt, peregrini quidem sunt, quia nondum ad illam patriam domumque venerunt, sed tamen apud Deum sunt. Quamdiu enim sumus in corpore, peregrinamur a Domino: et ambimus, sive hic manentes, sive peregrinantes, place
Abbreviated transcription (Latin):
lacruarum : Exaudi orationem meam & dep̃¬
cationem ieam: aurib ꝑcipe lacrimas meas.
Nesileas ame. Ne obsurdescam in eternum. He
sileas ame: audiam te. Occulte enĩ dicit deus.
multis incorde loquitur. & magnus ibi sonus
in magno silentio cordis: quando magna uoce
dicit salus tua ego sum. Abhae uoce. Dic inquit
anime mee salus tua ego sum. Abhac uoce qr
dicit anime salus tua ego sum optat nesileat᷑
apud te. Sed apud quem inquilinus: Apd̾
diabolum cum eẽm in quilinus eram: sed ma¬
lum dñm habebam. Nunc aut̃ iam quidem
apud te: sed adhuc inquilinus. Quid ẽ. inqͥ¬
linuse Unde inigraturus sũ: non uͥ ꝑpetuo
mansurus. Ubi ꝑpetuo sum mansurus di¬
catur domus mea: unde migraturus sum qͣl¬
apud dm̃ meũ sũ inquilinis : apud quem
domo accepta mansurus sum. Sed que do¬
nus ẽ. quo migrandum ẽ. ex hoc inqͥ lini¬
natu ÷ Recognoscite illam doinũ dequa dic̃
apłs. habitationem habemus ex dõ donũ

Expanded text:
lacrymarum ? Exaudi orationem meam et deprlacrymarum ? Exaudi orationem meam et deprecationem meam: auribus percipe lacrymas meas. Ne sileas a me. Ne obsurdescam in aeternum. Ne sileas a me: audiam te. Occulte enim dicit Deus, multis in corde loquitur: et magnus ibi sonus in magno silentio cordis, quando magna voce dicit, Salus tua ego sum. Dic, inquit, animae meae, Salus tua ego sum . Ab hac voce, qua dicit Deus animae, Salus tua ego sum, optat ne sileatur apud te. Sed apud quem inquilinus? Apud diabolum cum essem, inquilinus eram, sed malum domnaedium habebam: nunc autem jam quidem apud te, sed adhuc inquilinus. Quid est, inquilinus? Unde migraturus sum, non ubi perpetuo mansurus. Ubi perpetuo sum mansurus, dicatur domus mea: unde migraturus sum,apud Deum meum sum inquilinus, apud quem domo accepta mansurus sum. Sed quae domus est, quo migrandum est ex hoc inquilinatu? Recognoscite illam domum, de qua dicit Apostolus: Habitationem habemus ex Deo, domum
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ipso quia mors ipsa certa est: dies mortis
uicertus est. Itaq hec incerta. uͥ sola mor
certa: cuus etiam hora iicerta: & sola mul¬
tum cauetur. ⁊ que nullo mͦ deuitat᷑. Omnis
homo uiuens: uane conturbatur. Figo int¬
hec iam transiliens: iam inquibus dam
suꝑiorib agens hec una contẽpuens inter
hec positus: exaudi inquit orationem mea̾.
Dequib gaudeam. dequib gemã : Detrans¬
actis gaudeo: ꝓhis que restant gemo. Exau¬
di orationem mneam & dep̃cationẽ meam:
aurib ꝑcipe lacrunas meas. Nunquid enu q
qr tanta transcendi iam ñ fleo : Honue mul¬
to magis fleo qr qͥ apponit scientiam appo¬
nit dolorem Non ue quanto magis quod¬
ab est desidero: tantomagis donec ueniat gemo:
Tanto magis donec ueniat fleo: Nonne tanto
magis. quanto magis crescunt scandala. qͦn¬
to magis habundat iniquitas tantomagis
refrigescit laritas multorum: Dico. quis da¬
bit capiti meo aquam & oculis meis fontem

Expanded text:
hoc ipso quia mors ipsa certa est, dies mortis hoc ipso quia mors ipsa certa est, dies mortis incertus est. Inter haec incerta, ubi sola mors certa, cujus etiam hora incerta, et sola multum cavetur, quae nullo modo devitatur, omnis homo vivens vane conturbatur. haec jam transiliens, jam in quibusdam superioribus agens, haec ima contemnens, inter haec positus, Exaudi, inquit, orationem meam. De quibus gaudeam, de quibus gemam? De transactis gaudeo, pro his quae restant gemo. Exaudi orationem meam et deprecationem meam: auribus percipe lacrymas meas. Numquid enim q tanta transcendi, jam non fleo? Nonne multo magis fleo? Quia qui apponit scientiam, apponit dolorem . Nonne quanto magis quoabest desidero, tanto magis donec veniat gemo, tanto magis donec veniat fleo? Nonne tanto magis, quanto magis crebrescunt scandala, quanto magis abundat iniquitas, quanto magis refrigescit charitas multorum ? Dico, Quis dabit capiti meo aquam, et oculis meis fontem
Abbreviated transcription (Latin):
certo. Quis enͣi uel deipso bono suo securus est.
Hane conturbatur: iaecet in añm curam suam:
In illum iactoe quicquid sollicitus est: ipse nu¬
triat ipse custodiat. Quia em̃ in hac terra certũ
est nͥ mors: Considerate om̃ia omnino ciel bo¬
na. uel mala uite huiuis. uel in ipsa iusticia uł
intpsa iniquitate. Quid hic certum ẽ. nͥ mors:
Profecisti quid sis hodie scis: quid futurus
sis crastino uescis. Peccator es quid sis hodie
scis: quid sis crastino nescis. Speras pecuniã:
incertum est. ut ꝓueniat. Speras uxorem: in¬
certum ẽ. anaccipias uel qualem accipias. Sꝑas
filios: incertum ẽ. an nascant᷑. Nati sunt: in¬
certum ẽ. an uiuant. Hiuunt: incertum ẽ.
an ꝓficiant andeficiant. Qͦcumq te uerteris:
iucerta om̃ia. sola mors certa. Pauꝑ es: incer¬
tum ẽ. auditescas. In doctus: inceitum ẽ. au
etudiaris. In becillis: incertum ͤ anconuales¬
cas. Natus es : certum ẽ. quia morieris. Et in

Expanded text:
certo. Quis enim vel de ipso bono suo securus est? certo. Quis enim vel de ipso bono suo securus est? Vane conturbatur. Jactet in Dominum curam suam , in illum jactet quidquid sollicitus est, ipse nutriat, ipse custodiat. Quid enim in hac terra certum est, nisi mors? Considerate omnia omnino vel bona vel mala vitae hujus, vel in ipsa justitia, vel in ipsa iniquitate: quid hic certum est, nisi mors? Profecisti: quid sis hodie, scis; quid futurus sis crastino, nescis. Peccator es: quid sis hodie, scis; quid sis crastino, nescis. Speras pecuniam; incertum est an proveniat. Speras uxorem; incertum est an accipias, vel qualem accipias. Speras filios; incertum est an nascantur: nati sunt; incertum est an vivant: vivunt, incertum est an proficiant, an deficiant. Quocumque te verteris, incerta omnia: sola mors certa. Pauper es; incertum est an ditescas: indoctus; incertum est an erudiaris: imbecillus; incertum est an convalescas. Natus es; certum est quia morieris: et in
Abbreviated transcription (Latin):
tatem multi aboriente & occidente ueni¬
eut & recumbent cum abraham. & isa ac.
& iacob in regno celorum: filui aut̃ regni
bunt iutenebras ext̾iores. Ecce mortales
estis. ecce carnem putrescentẽ portatis:
& sicut uuꝰ ex principib cadetis. Sicut
homines moriemini : & cadetis ficut dia¬
bolus. Quid uob̃ prodest medicina morta¬
litatise Suꝑbus diabolus: tanquam
ang̃is ñ habens carnem mortalem. Tu
autẽ qui accepisti mortalem carne & nec
hoc tͥꝓdest ut tanta infirmitate hu¬
milieris: sicut unus expͥncipib cades.
Ipsa ẽ. gͦ. gr̃a beneficũ dĩ pͥma: redigere
nos ad confessionẽ. infirmitatis. ut quic¬
qud boni possumus. qͥcqͥd potente
sum. P roiiquitate erudisti hominem: & ta¬
bescere fecisti sicut araueam aimam meam.
Herumtam̃ uane conturbat᷑ omnis homo ui
uens. Redit adilltid quod paulo aute cõme¬
morauit. Quam us hic ꝓficiat: uane contur¬
batur om̃is homo uiuens. uuiens utiq in ui¬

Expanded text:
tatem, Multi ab oriente et occidente venitatem, Multi ab oriente et occidente venient, et recumbent cum Abraham et Isaac et Jacob in regno coelorum; filii autem regni ibunt in tenebras exteriores. Ecce mortales estis, ecce carnem putrescentem portatis, et sicut unus ex principibus cadetis: sicut homines moriemini , et cadetis sicut diabolus. Quid vobis prodest medicina mortalitatis? Superbus diabolus, tanquam angelus non habens carnem mortalem: tu autem qui accepisti mortalem carnem, et nec hoc tibi prodest, ut tanta infirmitate humilieris, sicut unus ex principibus cades. Ipsa est ergo gratia beneficii Dei prima, redigere nos ad confessionem infirmitatis, ut quidquid boni possumus, quidquid potentes sum . Pro iniquitate erudisti hominem: et tabescere fecisti sicut araneam animam meam. 19. Verumtamen vane conturblo ante commemoravit: quamvis hic proficiat, vane conturbatur omnis homo vivens: vivens utique in in
Abbreviated transcription (Latin):
Dese p̃sumere tumuerunt. Iusticiam suam
non constiuerunt: ut iustitie dĩ subicerent᷑.
Deniq quando dixit dñs hoc. multi abori¬
ene & occidente uenient: & recombent cum
abtaham isaac. & ia cob. in regno celorũ. filu
aute regui id est uidei. ignorantes dĩ iusticiã
&e suã uolentes statuere: ibunt intenebras
atiores. Recordamini fidem illam centurio¬
ns uinus ex popło gentium. Itaq inse in¬
fimus. ita non fortis ut diceret non sum
aguis eut subtectum meũ intres. Non
t dignus qͥ xp̃m domio reciꝑet: & iam
aurde reciꝑet᷑. Et eni magister ille humilitatis
filiꝰ hominis iam uiuenerat in eiꝰ pectore:
iͥ capua indinaret. Ad hoc uerbum centuri¬
ons: dñs respitiens ad sequentes se dixit.
Amen dico uob̃: in nullo in ueni tantam
fidem inisrł̃. Hunc infirmũ inuemi isrłitas
fotes inueni: ut inter utrosq diceroe non ẽ.
opus malicus sanis. sed male habentib
Propt hoc ergo id est propt̾ hauc humili¬

Expanded text:
aesumere timuerunt: justitiam suam aesumere timuerunt: justitiam suam non constituerunt, ut justitiae Dei subjicerentur . Denique quando dixit Dominus hoc, Multi ab oriente et occidente venient, et recumbent cum Abraham et Isaac et Jacob in regno coelorum, filii autem regni, id est Judaei ignorantes justitiam Dei, et suam volentes statuere, ibunt in tenebras exteriores; recordamini fidem illam Centurionis unius ex populo gentium, ita in se infirmi, ita non fortis ut diceret: Non sum dignus ut sub tectum meum intres. Non erat dignus qui Christum domo reciperet, et jam corde receperat. Etenim magister ille humilitatis, Filius hominis jam invenerat in ejus pectore ubi caput reclinaret. Ad hoc verbum Centurionis Dominus respiciens, ad sequentes se dixit: Amen dico vobis, in nullo inveni tantam fidem in Israel . Hunc infirmum invenit, Israelitas fortes invenit, ut inter utrosque diceret: Non est opus medicus sanis, sed male habentibus . Propter hoc ergo, id est propter hanc humili
Abbreviated transcription (Latin):
Si ego ergo inpena sum. & apud temqtis
tionem oidichun qͦ mͦ ertiditus es. Et tabes¬
cere fecisti sicut araneam animã mea. Hec est
eruditio. Quid tabidius aranee : arimal
ipsum dico quaquam & ipsis telis arane¬
rum quid tabidius: Attende & ipsum a
mal quã tabidum ẽ. Pone supͣ leuiter digi¬
tum: riuna est. Nichil omnino tabidius
Talem fecisti aminam ineã inqͥt erudiendo
me ꝓiniquitate. Quando eruditio infirmũ
fec̃ quedã fortitudo erat uitium. Uideo quos¬
dã p̾uolasse & intellexisse: sed acclenonb
non sunt deseraendi tardiores ⁊ itt parter
uiam sermoras carpant. ħ oc cdia hoc intel¬
ligite: si eruditio uisti dĩ hanc infirintate
fecit fortituido quedam erat uitium. forti¬
tudine qͥdã displicuit homo ut eruduei
infirmitate. qr suꝑbia quadam diplicuti
ut erudiret᷑ humilitate. Fortasse dicunt os
suꝑbi: ideo uicer̃ multi aboriente & occi¬
dente uenientes ut recombant cũ abrahi

Expanded text:
Si ergo ego in poena sum et apud te iniquitas Si ergo ego in poena sum et apud te iniquitas tionem, o Idithun, quomodo eruditus es? Et tabescere fecisti sicut araneam animam meam. Haec est eruditio. Quid tabidius aranea? Animal ipsum dico. Quanquam et ipsis telis aranearum quid tabidiunimal, quam tabidum est. Pone supra digitum, ruina est. Nihil omnino est tabidius. Talem fecisti humanam animam, me pro iniquitate. Quando eruditio infirmum fecit, quaedam fortitudo erat vitium. Video quosdam praevolasse, et intellexisse: sed a celerioribus non sunt deserendi tardiores, ut pariter viam sermonis carpant. Hoc dixi, hoc intelligite: Si eruditio justi Dei hanc infirmitatem fecit, fortitudo quaedam erat vitium. Fortitudine quadam displicuit homo, ut erudiretur infirmitate: quia superbia quadam displicuit, ut erudiretur humilitate. Fortes se esse dicunt omnes superbi. Ideo vicerunt multi ab oriente et occiden
Abbreviated transcription (Latin):
Bonũ ẽ. mͥ q humiliasti me: ut discam uis¬
tificationes tuas. Et humiliatꝰ sũ. & bonũ
ẽ.mͥ. Et poena ẽ: & gratia est. Qui seruat
post penam qͥ ꝑgr̃am exibet penam: ipse
est enuum dequo dictum ẽ. humiliatus si
et saluum me fecit. et bouim ẽ. mͥ quol hi¬
miliasti me ut discam iustificationes tas
Pro iniquitate erudisti hominem. Et quoss¬
tum ẽ. qui fingis doloren in p̃cepto dõ die
non nͥ a transiliante uideri potuit. fingit .n
quit dolorem in p̃cepto: dedolore p̃ceptun
in facis. Foruas ipsum dolorem meum: no
eum relinquis in formem sed formas illuni.
ce formatus dolor m̃s inflictus ate p̃cepi
mͥ erit ut libereratẽ. Fingis eñi diccum ẽ ꝙ
lorem. formas dolorem. Plasmas dolorem.
non sunulas dolorẽ. Qͦ mͦ fingit arcifex. luat
& figulus dr̃ afingendo. Ergo ꝓinriqutat
erudisti hominẽ. Uideo me in malis ule
me inpoena: & apud te nͨ uideo imqitot̃.

Expanded text:
Bonum est mihi, quod humiliasti me, ut discam jusBonum est mihi, quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas . Et humiliatus sum, et bonum est mihi: et poena est, et gratia est. Quid servat post poenam, qui per gratiam exhibet poenam? Ipse enim est de quo dictum est, Humiliatus sum, et salvum me fecit : et, Bonum est mihi quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas. Pro iniquitate erudisti hominem. Et quod scriptum est, Qui fingis dolorem in praecepto , Deo dici nonnisi a transilienquit, dolorem in praecepto, de dolore praeceptum mihi facis. Formas ipsum dolorem meum: non eum relinquis informem, sed formas illum: et formatus dolor meus inflictus a te praeceptum mihi erit, ut liberer a te. Fingis enim, dictum est, dolorem, formas dolorem, plasmas dolorem, non simulas dolorem: quomodo fingit artifex, unde et figulus dicitur a fingendo. Ergo, Pro iniquitate erudisti hominem. Video me in malis, video me in poena, et apud te non video iniquitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
cisti mnee an qm tues qui fecisti me ad poste.¬
riorem uersum ꝑtinet. quod tues qͥ fecisti me.
ainoue ame flagella tua. qm̃ tues quifecisti
mne: Noli ext̃ninare me: tantum cede ut ꝓ¬
ficiam ut nondeficiam. Tantũ tunde ut ꝓ¬
ducar: non ut cõminuar. Qm̃ tues qͥ fecisti
manus tue ego defeci inargutionib Hoc ẽ.
cum argueres me defeci. Et arguere tuum
quid ẽ. nͥ quod sequit᷑: Pro iniquitate eru¬
disti hominem: & tabescere fecisti sicut ara¬
neam anima meã. Multum ẽ. quod intelli¬
git iste idithun: siquis cũ illo intelligat.
siquis cum illo transiliat. Dicit eni argutio¬
nib dĩse defecisse: & uult ase amoueri fla¬
gella quod ipse est qͥ fecit illũ. Quod fecit
ipse reficiat: ꝙ qͥ creauit ipse recreet. Sed ta¬
men qui ita defecit ut uelit se & recraari
quod defeci: qd infirmus sum. qd deimo
clamo. hoc totũ ꝓ iniquitate: & in hoc eru¬
disti non dãpnasti. Pro iniquitate erudisti
hominẽ. Audi hoc planius ex alio ꝑsalmo.

Expanded text:
niam tu es qui fecisti me, posteriorem versum pertinet? Quoniam tu es qui fecisti me, amove a me flagella tua. Quoniam tu es qui fecisti me, noli exterminare me: tantum caede ut proficiam, non ut deficiam: tantum tunde ut producar, non ut comminuar. Quoniam tu es qui fecistimanus tuae ego defeci in argutionibus: hoc est, cum argueres me, defeci. Et arguere tuum quid est, nisi quod sequitur? Pro iniquitate erudisti hominem, et contabescere fecisti sicut araneam animam meam. Multum est quod intelligit iste Idithun: si quis cum illo intelligat, si quis cum illo transiliat. Dicit enim in argutionibus Dei se defecisse, et vult a se amoveri flagella, quoniam ipse est qui fecit illum. Qui fecit, ipse reficiat; et qui creavit, ipse recreet. Sed tamen quod ita defecit, ut velit se et recreari quod defeci, quod infirmus sum, quod de imo clamo, hoc totum pro iniquitate: et in hoc erudisti, non damnasti: Pro iniquitate erudisti hominem. Audi hoc planius ex alio psalmo:
Abbreviated transcription (Latin):
ambulas iuam: rep̃hendis dm̃ ꝑdidisti ui¬
am. Et inmisit inos meum canticum nouum:
hẏmnum dõ nr̃o. Forte querat aliquis que
psona loquatur in hoc psalmo: breuiter
uc excapite nr̃o. Est eñi ipse saluator cor¬
pous: caput nr̃m: filius dĩ natus ex uirgi¬
ne passus ꝓ nob̾ resurgens ad nos iustificã¬
dos. sedeus addext̾am dĩ ad int̾pellandum
pnob. retributurus omma inuiditio: bo¬
naborus. mala malis. Caput nr̃m. Ille ca¬
put dignatus. ẽ. corporis fieri carnem as¬
sumendo auob̾ inqua moreret᷑ ꝓnobis:
quam etiam resuscitauit propt nos ut in
sla carnt resurrectionis nobis p̾beret ex¬
emplum ut sꝑare disceremus qd̃ desꝑaba

Expanded text:
Ambulas viam. Reprehendis Deum? Perdidisti viAmbulas viam. Reprehendis Deum? Perdidisti viam. 5. Et inimisit in os meum canticum novum, hymnum Deo nostro. Forte quaerit aliquis, quae persona loquatur in hoc psalmo. Breviter id est ex capite nostro: est enim ipse Salvator corporis, caput nostrum, Filius Dei natus ex virgine, passus pro nobis, resurgens ad nos justificandos, sedens ad dexteram Dei ad interpellandum pro nobis, retributurus omnia in judicio bona bonis, mala malis. Caput nostrum ille, caput dignatus est corporis fieri, carnem assumendo a nobis, in qua moreretur pro nobis: quam etiam resuscitavit propter nos, ut in illa carne resurrectionis nobis praeberet exemplum, ut sperare disceremus quod de
Abbreviated transcription (Latin):
incus est. Fit bonus & amicus erit. & so¬
cius erit: ut simul uelis possidere quod
amabas. Iam fr̃ erit: laudans gͦ. inuo¬
ca. ⁊ hym̃num dic dõ tuo. Sacrificium
laudis ait: glorificabit me. Et quio ma¬
ior gła erit dõ qua glorificas enme lut
adainus głam dõ quando ei dicimis.
glorifico de dtis m̃s. ⁊ aut sanctiorem
eum facunus. quando dicimiꝰ b enedicd
te as̃ m̃s : Ipse quaudo nos benedĩ:
facit nos sanctiores. ⁊ fac̃ nos feliciors.
Quando nos glorificat: fac̃ nos gloris¬
siores. ⁊ fac̃ nos honoratiores. Quando
eũ glorificamus: nob̾ ꝓdest non ili
Qciom᷑ eñi eũ glorificamuis ⁊ Glorits
dicendo: non faciendo. Proinde quid secutus
ait cuidicerte: sacrificrum laudis glorificabit
mee Neputares te aliquid p̃stare dõ. offerẽ¬
do illi sacrificium laudis: &e ibi ẽ. iua inqͥt
ubi oftendam illi saluitare meum. Hides qr
⁊ pderit laudare dm̃ non dõ Laudas dm̃

Expanded text:
nimicus est: fit bonus, et amicus erit, et sonimicus est: fit bonus, et amicus erit, et socius erit; ut simul velis possidere quod amabas, jam frater erit. Laudans ergo invoca, hymnum dic Deo tuo. Sacrificium laudis, ait, glorificabit me. Et quid? major gloria erit Deo, quia glorificas cum? aut addimus gloriam Deo, quando ei dicimus, Glorifico te, Deus meus? aut sanctiorem eum facimus, quando dicimus, Benedico te, Deus meus? Ipse quando nos benedicit, facit nos sanctiores, facit nos feliciores; quando nos glorificat, facit nos gloriosiores, facit nos honoratiores: quando eum glorificamus, nobis prodest, non illi. Quomodo enim eum glorificamus? Gloriosum dicendo, non faciendo. Proinde quid secutus ait, cum diceret, Sacrificium laudis glorificabit me? Ne putares te aliquid praestare Deo, offerendo illi sacrificium laudis, Et ibi est via, inquit, ubi ostendam illi salutare meum . Vides quia tibi proderit laudare Deum, non Deo. Laudas Deum?
Abbreviated transcription (Latin):
berat nos. Laudans eñi in uocabo dominũ
& abinunicis meis saluus ero. Hymnus
est en: canticum laudis. Laudans inuoca:
non rep̃hendens. Quando eñi inuocas
dm̃ ut p̃mat inimicum tuuͭ. ⁊ quando de
malo alieno gaudere nis & ad hoc malũ
inuocas dñm: participem eũ facis mali¬
tie tue. Si participem facis malitie cue:
non gͦ laudans inuocas sed rep̾hendis.
Talem em̃ putas dm̃: quał tues. Unde t¬
inalio loco dicttur. Hec fecisti & tacui. Sus¬
picatus es iniquitatem: quod ero tui imł.
Laudans gͦ. in uoca dnm̃. Noli eni enm
putare similem tͥ: ut sumilis fias illi. ẜfto¬
te eñi sicut pat᷑ ur ꝑfecti: qui solem suũ
oriri facit suꝑ bonos & malos. ł ce pluit
suꝑ itistos or iniustos. Sic gͦ. laudas do¬
minum: ut nolis male inimicis tuis.
Et quantum eis inquiris bonũ. uł inqu̾
tum tͥ. Non eñi detuo accepturi sunt it
boni sint: aut qd̾ illis dabitur. tͥ mini¬
etur. Inunicus tuus qui malus ẽ: mi¬

Expanded text:
berat nos. Laudans enim invocabo Dominum, berat nos. Laudans enim invocabo Dominum, et ab inimicis meis salvus ero . Hymnus est enim canticum laudis. Laudans invoca, non reprehendens. Quando enim invocas Deum, ut premat inimicum tuum, quando de malo alieno gaudere vis, et ad hoc malum invocas Deum, participem eum facis malitiae tuae. Si participem eum facis malitiae, non ergo laudans invocas, sed reprehendens. Talem enim putas Deum, qualis tu es. Unde tibi alio loco dicitur: Haec fecisti, et tacui; suspicatus es iniquitatem, quod ero tibi similis . Laudans ergo invoca Dominum: noli eum putare similem tibi, ut similis fias illi. Estote enim sicut Pater vester perfecti, qui solem suum oriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et injustos . Sic ergo lauda Dominum, ut nolis male inimicis tuis. Et quantum eis, inquis, velim bonum? Quantum tibi. Non enim de tuo accepturi sunt ut boni sint, aut quod illis dabitur, tibi minuetur. Inimicus tuus, quia malus est, i
Abbreviated transcription (Latin):
anm debitorem tenebat : Decetero inquit
suꝑ est mͥ corona iusticie. Ad huc gͦ. michi
aliquid debetur. Quid debetur: Corona us¬
tie quam redãce mͥ dñs in illa die uistꝰ uidex.
Pruno benignus pat᷑ ut erueroe delacu mise¬
rie. ut donaroe peccata. lib̾arae delitto limi:
postea iustus iudex reddens bene ambulãti
quod ꝓmisit. cui primo ut bene ambularoe
Qui ꝑ seuerauerit usq in finem: hic saliuis
erit. In misit in os meum canticum nouum.
Quod canticum nouũ: Hymnum dõ nr̃o.
Dicebas forte hymnos dus alienis. Dus¬
alienis ueteres hymnos. quia uetus homo
dicebat. Nunc nouus homo dicębat. nouus
dicat canticum nonũ. Innouatus amet no¬
ua: noua quib renouatur. Nam quid an¬
tiquus aõ. qͥ est aute om̾ia &e siue fine &
sime mitio: sibi sit nours redeunte. quo
disceilente factus eras uetus: & dixeras. in
ueteraui in om̃ib inimicis meis. Dȩcimus
gͦ. hymnum dõ nr̃o: & ipse hymnus li¬

Expanded text:
Dominum debitorem tenebat? De caetero, inquit, Dominum debitorem tenebat? De caetero, inquit, superest mihi corona justitiae. Adhuc ergo mihi aliquid debetur. Quid debetur? Corona justitiae, quam reddet mihi Dominus in illa die justus judex . Primo benignus pater, ut erueret de lacu miseriae, ut donaret peccata, ut liberaret de luto limi: postea justus judex, reddens bene ambulanti quod promisit, cui primo ut bene ambularet Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit Quod canticum novum? Hymnum Deo nostro. Dicebas forte hymnos diis alienis, veteres hymnos; quia vetus homo dicebat, non novus homo fiat: novus homo, dicat canticum novum: innovatus amet nova quibus renovatur. Nam quid antiquius Deo, qui est ante omnia, et sine fine, et sine initio? Tibi fit novus redeunti; quia discedenveteravi in omnibus inimicis meis . Dicimus ergo hymnum Deo nostro, et ipse hymnus li
Abbreviated transcription (Latin):
t gͦ p̾sticum ẽ. si nou appħedisti: Unde gtas¬
agis cum dicis. sed misericordiam consecutus sũ ÷
quia irecti sunt pedes: quia iam supra pecrã
ambulat. Qui eñi ait: Unum autem quȩ retro
oblitus. Que recro: Lacus miserie. Quid̃ retro:
Lunus luti. concupiscentie carnales: tenebre
iniquitatum. Que retro oblitus: inea que aute
sunt extentus. Non se dicerce extentum: si iam
ꝑ uenissae: Fetenditur enim animus desiderio
rei concupite: non leticia consecitta. In ea que
ante sunt inquit extentus: sequor ad palmã
sequebatur ad palmam. Et alio loco iam ꝓpri¬
mus palme: cursum inquit consum matu.
Quando gͦ. dicebat. sequor ad palmam suꝑ¬
ne uocationis: quia iam pedes eiꝰ inpetra
Airecti erant. Iam uiam bonam ambulabant:
habebat unde gr̃as ageroe. Habebat quod
pecerre. gracias agens deacceptis. ꝑ etens debi¬
ta. Dequib acceptis : De indulgentia pecca¬
torum ⁊ de illuminatione fidĩ: de robore spei
de flamina Naritatis. Unde autem ad huc

Expanded text:
 praestitum est, si non apprehendisti? Unde gratagis, cum dicis: Sed misericordiam consecutus sum ? Quia directi sunt pedes, quia jam supra petram ambulat. Quid enim ait? Unum autem quae retro oblitus. Quae retro? Lacus miseriae. Quid est, retro? Limus luti, concupiscentiae carnales, tenebrae iniquitatum. Quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus. Non se diceret extentum, si jam pervenisset. Extenditur enim animus desiderio rei concupitae, non laetitia consecutae. In ea quae ante sunt, inquit, extentus, sequor ad palmam sequebatur ad palmam. Et alio loco jam proximus palmae, Cursum, inquit, consummavi. Quando ergo dicebat, Sequor ad palmam supernae vocationis, quia jam pedes ejus in petra directi erant, jam viam bonam ambulabat: habeat unde gratias ageret, habebat quod peteret, gratias agens de acceptis, petens debita. De quibus acceptis? De indulgentia peccatorum, de illuminatione fidei, de robore spei, de flamma charitatis. Unde autem adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
uit qđ hab&e: non facit ut nͨ habeat. s.
ut penam habeat. Quod eñi habceͫ. bapti¬
mus. Ille tamnꝗͣ caracter infixus ẽ. ornat
militem: coniuncit desertorem. Qd eñi
te oblitus es quod lapis ẽ. xp̃e.⁊ & lapidẽ
quem reprobauerunt edificautes
hic factus ẽ. uicaput auguli : Si gͦ. lapisꝰ¬

Expanded text:
vit quod habet? Non facis ut non habeat, sed vit quod habet? Non facis ut non habeat, sed ut ad poenam habeat. Quod enim habet, habet. Baptismus ille tanquam character infixus est: ornabat militem, convincit desertorem. Quid enite, oblitus es quod lapis est Christus, et Lapidem quem reprobaverunt aedificantes, hic factus est in caput anguli ? Si
Abbreviated transcription (Latin):
martirib quis audirae: Sed dicit esto xp̃iauꝰ.
Et ule mirabili uoce ꝑcussus. si nondum ueneno
penetratus ẽ: respondoe plane xp̃ianus sum.
Si aut̃ mouetur et dente draconis additus ẽ:
responda. Quare mͥ dicis esto xp̃ianus ⁊ Qdeñ ÷
Honsum xp̃ianus: Et ille. sion. Ergo non sume
cum interro gari ceperis ab ep̃o quid sis: noli
ẽe ut possis ee. Cum enua audierit confessionẽ
x p̃iani fidelis: rebaptuare non audet. Cum
autem audierit quod non sit: dat illi tanꝗͦ
quid non habebat. ut quasi ipse sit extracul¬
pami: q scam uocem eiꝰ facit. Y quero abfte
heretice: Curte extͣ culpam peites : Quid
hac uoce aucio. quia non tu negas sed ille ne¬
gat: Si habae culpam qui negat quid ẽ qͥ
docet negare eum qui negat: Itane uͦ. tu
extra culpam es. quia facis docendo xp̃iano
quod faciebat minando paganus Et qͥa
agis nonquid tollise Quid hab& qr nega¬

Expanded text:
martyribus quis audiret? Sed dicit, Esto christianus. martyribus quis audiret? Sed dicit, Esto christianus. Et ille mirabili voce percussus, si nondum veneno penetratus est, respondet, Plane christianus sum. Si autem movetur, et dente draconis captus est, respondet, Quare mihi dicis, Esto christianus? quid enim, non sum christianus? Et ille, Non. Ergo non sum? cum interrogari coeperis ab episcopo quis sis, noli esse, ut possis esse. Cum enim audierit confessionem christiani fidelis, rebaptizare non audet: cum autem audierit quod non sit, dat illi tanquam quod non habebat; ut quasi ipse sit extra culpam, quia secundum vocem ejus facit. Ubi quaero abs te, haeretice, cur te extra culpam putas? Quid hac voce audio? quia non tu negas, sed ille negat? Si habet culpam qui negat, quid qui docet negare eum qui negat? Itane vero tu extra culpam es, quia facis docendo christianus, quod faciebat minando paganus? Et quid agis? Numquid tollis quod habet, quia nega
Abbreviated transcription (Latin):
quando mentem corrumpit. Sicut autem patrib
nt̃is ad uersus leonem opus erat ꝑatientia: sic
nobis aduersus draconem uigilantia. Persecutio
tamen siue aleo ne siue adracone nunquam cessat
aeccłe: & magis metuendum ẽ. cũ fallit quã
cum feuit. Illo tempore eogebat xꝑianos negare
xpͣm: ist autem tempore docae xpianos nega¬
re xp̃m. Cunc cogebat: nunc docoe. Tunc ergo
itrogabat iuolentias: nunc in sidias. Hidebat᷑
tune fremens: Lubricus. nunc oberraus difficile
uidetur. Quo mͦ autem tune cogebat xꝑianos
negare xp̃m: aꝑtum ẽ. Attrahebantur enim
ut negarent. xp̃m. ÷ &e conficentes xp̃m corona¬
bantur: nunc autem doc&e negare xp̃m. Et
ideo fallit quia quidocetur negare xp̃i: quasi
leonis alonge auditur: longe cauetur. Appli¬
cat se lubricus draco. occultis lapsib serpeus
leni tactu subrepens. astuto sibilo in murmurans:
ꝙe non dicit negare. rp̃m. Nlam eum coronatis

Expanded text:
quando mentem corrumpit. Sicut autem patribus quando mentem corrumpit. Sicut autem patribus nostris adversus leonem opus erat patientia, sic nobis adversus draconem vigilantia. Persecutio tamen sive a leone, sive a dracone, nunquam cessat Ecclesiae: et magis metuendus est eum fallit, quam cum saevit. Illo tempore cogebat Christianos negare Christum; isto autem tempore docet Christianos negare Christum: tunc cogebat, nunc docet. Tunc ergo ingerebat violentias, nunc insidias: videbatur tunc fremens, lubricus nunc et oberrans difficile videtur. Quomodo autem tunc cogebat Christianos negare Christum, apertum est. Attrahebantur enim ut negarent Christum, et confitentes Christum coronabantur. Nunc autem docet negare Christum; et ideo fallit, quia qui docetur negare Christum, quasi leonis a longe auditur, a longe cavetur. Applicat se lubricus draco, occultis lapsibus serpens, leni tractu subrepens, astuto sibilo immurmurans, et non dicit, Nega Christum. Nam eum coronatis
Abbreviated transcription (Latin):
diligebant. p̃stiterunt eis & quantã potuer̃
correptionẽ & quantam uoluer dilectionem:
asꝑsus ẽ. sangius ustꝰ. & illo sanguine tanqͥ
seminatione ꝑ totũ mundũ facta seges surrex̃
eccłe. Consequens autem tempus ẽ. scandaloꝵ
& simislationis & tẽptationũ: ꝑ eos qͥdicunt
ecce hic ẽ xp̃c ecce illic. Hostis ille nͣr tunc leo
fuit cũ aꝑte seuiebat: mͦ draco est. cum occulte
insidiatur. Ille autem cui dictum ẽ. conculeab
nr̃orum aꝑte seuientẽ. & ad passiones inatyres
attrahentẽ: ita mͦ draconem conculeet nenob̃
insidietur. Dequo dracone nos cautos faciens
apłs: ait. Aptaui uos uii uiro uirginem castã:
ex hibere xp̃o. Limeo autẽ ne sicut serpens e¬
uam sedęxit astutia sua: sic & u̾re mentes cor¬
rumpantur acastitate que ẽ. in xp̃o iħu. Ser¬
pens gͦ iste adulter antiquus: uirginitatem
corrumpendã non carnis sed cordis inqͥrit.
Sicut autem ad ulter homo letatur in neqͥtia
sua cum carnem corrũpit: sic diabolus letat᷑¬

Expanded text:
eis et quantam potuerunt correptionem, et quantam valuerunt dilectionem: et sparsus est sanguis justus, et illo sanguine, tanquam seminatione per totum mundum facta, seges surrexit Ecclesiae. Consequens autem tempus est scandalorum et simulationis et tentationum, per eos qui dicunt: Ecce hic est Christus, ecce illic . Hostis ille noster, tunc leo fuit, cum aperte saeviebat: modo draco est, cum occulte insidiatur. Ille autem cui dictum est, Conculcabnostrorum aperte saevientem, et ad passiones martyres attrahentem, ita modo draconem conculcet, ne nobis insidietur. De quo dracone nos cautos faciens Apostolus ait: Aptavi vos uni viro virginem castam exhibere Christo: timeo autem ne sicut serpens Evam seduxit astutia sua, sic et vestrae mentes corrumpantur a castitate quae est in Christo Jesu . Serpens ergo iste adulter antiquus, virginitatem corrumpendam, non carnis, sed cordis inquirit. Sicut autem adulter homo laetatur in nequitia sua, cum carnem corrumpit; sic et diabolus laetat
Abbreviated transcription (Latin):
ron quia iam acceꝑum aut iam ꝑfectus sum.
ean autem ad palmam suꝑne uocationis
dĩ lunc accipiam ꝓmercede cursus mei. Man¬
sio quidem erit finis currendi: & in ipsa m̃a¬
hone patria sine ꝑegrinatione. sine seditione
sine tẽpacione. Ergo notum fae mͥ hunc nu¬
meriun dierum meorũ qui ẽ. ut sciam quid
ilesit in. Qiia nondum ibi sum nesuꝑbiam
ero inquo iã sũ: ut inueniar in illo non
lubins meam iusticiã. Inconꝑatione enĩ
illu: quod est attendens ista que non ita
sunt & plus mͥ uidens de ẽẽ. quã ad eẽ.
en humilior exeo qd de est qua elatior ȩxeo
quod ad est. Nlam qͥ putant se aliquod ha¬
ben eũ hic uiuunt suꝑbiendo: ñ accipiunt
qũ dle est ꝙ inagnum putant ẽẽ. quod ad¬
est Qu eni putat se ẽẽ. aliquid cũ nichil
sit: semer ipsum se aucit. Nec isti ex hoc mag¬
in sunt: nam q inflatio & tumor uitat᷑
am ergo iste transiliens ageus quid dam

Expanded text:
Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim; Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim; sequor autem ad palmam supernae vocationis Dei : hanc accipiam pro mercede cursus mei. Mansio quaedam erit finis currendi; et in ipsa mansione patria sine peregrinatione, sine seditione, sine tentatione. Ergo, Notum fac mihi hunc numerum dierum meorum qui est, ut sciam quid desit mihi; quia nondum ibi sum: ne superbiam ex eo in quo jam sum, ut inveniar in illo non habens meam justitiam. In comparatione enim illius quod est, attendens ista quae non ita sunt, et plus mihi videns deesse quam adesse, ero humilior ex eo quod deest, quam elatior ex eo quod adest. Nam qui putant se aliquid habere cum hic vivunt, superbiendo non accipiunt quod deest; quia magnum putant esse quod adest: qui enim putat se esse aliquid, cum nihil sit, semetipsum seducit . Nec isti ex hoc magni sunt: nam et inflatio et tumor imitatur . vers. 6. Jam ergo iste transiliens agens quiddam