comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
me. E lagellatꝰ hõ cõsiderans qr illo
maior ẽ ds̃ : in om̃e qd̾ patit᷑. eiꝰ iudi¬
cio se p̾ponat: qͦ se minorẽ eẽ ñ du¬
bitat. Cb qd̾ a meliore patit᷑ iustũ
crȩdat: etiãsi eiꝰ iusticiȩ causas igno¬
rat. Quisqͥs enĩ c̃ ꝓ pecc̃o ꝑcutit᷑: nͥ
murmurando renitat᷑. eo ipso iã iustꝰ
eẽ inchoat: qͦ ferientis iusticiã ñ ac¬
cusat. Hõ nãq sub dõ ẽ conditꝰ: ⁊ ad
cõditionis ordinẽ redit: q̃n sͥ ȩqui¬
tatẽ uidicis sur &̃. quã ñ intelligit.
anteponit: ut ꝯsiderata potentia ere¬
atoris. deferueat tumor m̃tis ꝑ me¬
moriã ꝯditionis. Unde dauid ꝓpħa
cũ ꝑ ꝑcussionis pondera in excȩssũ
uocis erũꝑe cogeret᷑: ad ꝯsideratio¬
nẽ ꝯditionis sue se recolligens. ait.
Obmutui ⁊ ñ aꝑui os meũ: qm̃ tu fecisti
me. Pensauit enĩ ꝯditionis suȩ ordi¬
nẽ: ⁊ iusticiã ꝑcussionis inuenit: qr
benigne eũ qͥ ñ erat cõdidit. eũ ꝓfecto¬

Expanded text:
illo major est Deus in omne quod patitur, ejus judicio se postponat cui se minorem esse non dubitat. Et quod a meliore patitur justum credat, etiam si ejusdem justitiae causas ignorat. Quisquis enim pro peccato percutitur, nisi murmurando renitatur, eo ipso jam justus esse inchoat, quo ferientis justitiam non accusat. Homo namque sub Deo est conditus, et ad conditionis ordinem redit, quando sibi aequitatem judicis sui, etiam quam non intelligit, anteponit, ut considerata potentia creatoris, deferveat tumor mentis per memoriam conditionis. Unde David propheta, cum percussionis pondere in excessum vocis erumpere cogeretur, ad considerationem conditionis suae se recolligens, ait: Obmutui, et non aperui os meum, quoniam tu fecisti me. Pensavit enim conditionis suae ordinem, et justitiam percussionis invenit, quia qui benigne eum qui non erat co
Abbreviated transcription (Latin):
erubescimꝰ uideri. Qui gͦ priora
mala deserit. & bona posteriꝰ facit:
ꝑ hoc qd addit. tͣnsactã nȩquitiã te¬
git: cui boni opis merita suꝑducit:
Quãlibet enĩ scĩ uiri in hac ad huc ui¬
ta sint: hñt tam̃ qd̃ ante di ocłoᷤᷤ oꝑi¬
re debeant: qi om̃ino ẽ impossibile. ut
aut in oꝑe. aut in locutione aut in
cogitatione nũꝗͣ delinquãt. In ex¬

Expanded text:
erubescimus. Qui ergo priora mala deserit et bona posterius facit, per hoc, quod addit, transactam nequitiam tegit, cui boni operis merita superducit. Quamlibet enim sancti viri in hac adhuc vita sint, habent tamen, quod ante dei oculos operire debeant, quia omnino est inpossibile, ut aut in opere aut in locutione aut in cogitatione numquam delinquant. I
Abbreviated transcription (Latin):
peccata. D rursũ cũ scriptũ sit.
gi possunt q̃ eiꝰ ocłis cui cuncta
mus. ut qd̾ ẽ subt̾ positũ tegamꝰ:
tegi peccata dicimꝰ: q̃ qͣsi subt̾ po¬
nimꝰ. dũ abdicamꝰ : eisq aliud suꝑdu¬
cimꝰ: dũ bonȩ actionis opꝰ ad hoc pꝰ
eligimꝰ ut p̃feramꝰ. Pecc̃a itaq tegi¬
mus: cũ bona facta malis actib
suꝑponimꝰ. Quando gͦ abdicamus
mala q̃ fecimꝰ. ⁊ eligimꝰ bona q̃ fa

Expanded text:
ed rursum cum scriptum sit: gi possunt quae ejus oculis, cui cuncta mus, ut quod est superpositum tegamus, tegere peccata dicimur quae quasi subterponimus dum abdicamus, eisque aliud superducimus, dum bonae actionis opus ad hoc post eligimus, ut praeferamus. Peccata itaque tegimus, cum bona facta malis actibus superponimus. Quando ergo abdicamus mala quae fecimus, et eligimus bona qua
Abbreviated transcription (Latin):
dere: qͥ dicebat. De necessitatib meiͨ
cripe me. Sciebat enĩ plerũq uo¬
luptatũ culpas ex necessitatũ occasi¬
one ꝓrũꝑe: ⁊ ne qͥd spõte illicitũ
admitteret. hoc ipsũ satagebat euel¬
li. qd̃ nolens ex tͣduce tolerabat.
At contͣ p᷑ui gaudent in hiis corrup¬
tionis suȩ necessitatib: qr nimirũ eaᷤᷤ
ad usũ uoluptatũ retorquent. Cum
enĩ reficiendis eybo corprib naturx
seruiunt: ꝑ delectationẽ gulȩ in
uoluptatis ingluuiẽ distenduntur.

Expanded text:
dere, qui dicebat: De necessitatibus meis dere, qui dicebat: De necessitatibus meis eripe me . Sciebat enim plerumque voluptatum culpas ex necessitatum occasione prorumpere, et, ne quid sponte illicitum admitteret, hoc ipsum satagebat evelli quod nolens ex radice tolerabat. At contra pravi gaudent in his corruptionis suae necessitatibus, quia nimirum eas ad usum voluptatum retorquent. Cum enim reficiendis cibo corporibus naturae serviunt, per delectationem gulae in voluptatis ingluvie disten
Abbreviated transcription (Latin):
tatis uelamine añ discretionis ocłos¬
excusatio nr̃a se palliat: atq se sub pa¬
trocinio explendȩ utilitatis occultat.
seriã addere: ac uicioꝵ squalorẽ ex
eadem miseria młtiplicarẽ. Undẽ
sc̃ĩ uiri in oñe qd̵ agunt. studio¬
sissima intentione discernũt ne
quid plus ab eis nat᷑e suȩ infirmitaᷤᷤ.
ꝗͣ ÷ͥ debet̾ exigat: ne sub necessita
tis tegmnine meis uiciũ uoluptatiᷤᷤ
excrescat. Aliud enĩ ex infirmitate.
aliud ex tẽptationis suggestione susti¬
uent : & qͣsi qͥdam rectissimi arbitr
int̾ necessitatẽ uoluptatẽq ꝯstituti.
hãc ꝯsulendo subleuant: illã p̃m̃do
frenant. Unde fit. ut et si infirmi¬
tatis calamitatẽ tolerant: tñ ad squa¬
lorẽ miseriȩ ꝑ negligentiã ñ descen¬
dant. Hoc ipsũ enĩ ẽẽ in calamitate
ẽ: necessitates nat᷑e ex carnis adhuc¬
corruptibilis infirmitate sustin̾e.
Quaᷤ uideł necessitates cupiebat eua¬

Expanded text:
tatis velamine ante oculos discretionis tatis velamine ante oculos discretionis excusatio nostra se palliat, ac quasi sub patrocinio explendae utilitatis occultat. seriam addere, ac vitiorum squalorem ex eadem miseria multiplicare. Unde sancti viri, id omne quod agunt studiosa intentione discernunt, ne quid plus ab eis naturae suae infirmitas, quam sibi debetur, exigat, ne sub necestis tegmine in eis vitium voluptatis excrescat. Aliud enim ex infirmitate, aliud ex tentationis suggestione sustinent; et quasi quidam rectissimi arbitri inter necessitatem voluptatemque constituti, hanc consolando sublevant, illam premendo frenant. Unde fit ut et si infirmitatis suae calamitatem tolerent, tamen ad squalorem miseriae per negligentiam non descendant. Hoc ipsum enim esse in calamitate, est necessitates natcorruptibilis infirmitate sustinere; quas videlicet necessitates cupiebat eva
Abbreviated transcription (Latin):
& tͣnscunte oꝑe. oꝑis causa ñ tͣnseat:
q̃ uitȩ p̃mia pꝰ uitã parat. S hȩc
curare reꝓbi negligunt : qr ꝓfecto
ambulantes inuacuũ. uitã seqñtes
fugunt: inuenientes ꝑdunt.
Unãe meliꝰ a pͣuoꝵ imitatione com¬
pescim᷑: si eoꝵ damna ex fine pensamꝰ.¬
adiunctũ ẽ. De necessitatib meis eripe
me. ⁊sat̾a humana bñ ꝯdita. s ad in¬
firmitatẽ uicio ꝓpͥe uoluntatis lapsa.
in calamitatẽ cecidit: qr p̃ssa in nume¬
ris necessitatib. nicħ in hac uita nͥ ũn
asfligerẽt᷑ inuenit. S cũ eisdẽ nat̾e
nĩȩ necessitatib plerũq plꝰ qm expe
dit deseruimꝰ. m̃tisq curã negligimꝰ:
ex miseria negligentiȩ. infirmitati¬
losũ solent: qd̾ sepe in eis minime di
scernit᷑. qͥd circa illas ꝑ utilitatis stu¬
diũ. & qͥd ꝑ uoluptatis uiciũ agatur.
Crebro enĩ occasione seductionis in¬
uenta. dũ necessitati debita reddimꝰ uo¬
luptatis uicio deseruimꝰ: ⁊ infirmi¬

Expanded text:
et transeunte opere operis causa non transeat, quae vitae praemia post vitam parat. Sed haec curare reprobi negligunt, quia profecto, ambulantes in vacuum, vitam sequentes fugiunt, invenientes perdunt. Unde melius a pravorum imitatione compescimur, si eorum damna ex fine pensamuctum est: De necessitatibus meis eripe me. --Natura humana bene condita, sed ad infirmitatem vitio propriae voluntatis lapsa in calamitatem cecidit, quia, pressa innumeris necessitatibus, nihil in hac vita nisi unde affligeretur invenit. Sed cum eisdem naturae nostrae necessitatibus pldit, deseruimus, mentisque curam negligimus, ex miseria negligentiae infirmitatilscernitur, quid circa illas per utilitatis studium, et quid per voluptatis vitium agatur. Crebro enim occasione seductionis invecta, dum necessitati debita reddimus, voluptatis vitio deservimus, et infirmi
Abbreviated transcription (Latin):
tpr̃e fide stat: desidiis clamat. D dolet
se qͣsi ñ respici: dũ sua uidet in tribu¬
lationib uota differri. Alto nãq cõ¬
cutionib imprimunt᷑: cũq assidui
ut liberent᷑ int̾pellationib clamant:
differre solet uoces petentiũ. ut me¬
rita patientiũ crescant: quatinꝰ eo
magis exaudiant᷑ ad meritũ. qͦ citiꝰ

Expanded text:
pore, fide stat, desideriis clamat. Sed dolet se quasi non respici, dum sua videt in tribulationibus vota differri. Alto namque concutionibus comprimuntur, eumque assiduis ut liberentur interpellationibus clamant, differre solet voces petentium, ut merita patientium crescant, quatenus eo magis exaudiantur ad meritum, quo citius
Abbreviated transcription (Latin):
ultatio qͣndoq sine tp̃re. Sequit᷑.
Oboꝑuit nos umbra mortiᷤ. Qͥd hoc lo¬
co ꝑ umbrã mortis : nͥmors carnis
accipit᷑: Quia sic̃ uera mors ẽ. qͥaĩa
separat᷑ a dõ: ita & umbra mortis ẽ.
qͣ caro separat᷑ ab aĩa. De hac itaq
nc̃ uoce martyrũ ꝑ ꝓpħam dicit᷑.
Humiliasti nos in loco afflictioniᷤᷤ: &
oꝑuit nos umbra mortis. Quoᷤ enĩ

Expanded text:
sultatio quandoque sine tempore. Sequitur: Et operuit nos umbra mortis. Quid hoc loco per umbram maccipitur?. « Quia sicut vera mors est, qua anima separatur a Deo, ita et umbra mortis, qua caro separatur ab anima. De hac itaque nunc voce martyrum Propheta dicit: Humiliasti nos in loco afflictionis, et operuit nos umbra mort
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ qd om̃s reꝓbi qͥ ex aĩa simul & carne
peccauer̃: illic in aĩa simul & carne cru¬
ciant. Clibanꝰ qͥppe intͥnsecꝰ ardet: is uͦ
qͥ ab igne deuorat᷑. ab int̾iori incipit par¬
te cremari. Ut eͦ sacra eloquia ardere
eos & ab igne deuorari. & sic̃ elibanũ po¬
intestant᷑: ut ꝑ ignẽ erucient᷑ in cor¬
pore: ⁊ ꝑ dolorẽ arleant in mente :
In tp̃re itaq uultꝰ dñi. iniusti om̃s ut oliba¬
nus ponunt᷑. & ab igne deuorant᷑: qr ap¬
parente udice. cũ a uisione illiꝰ eoꝵ mul¬

Expanded text:
est quod omnes reprobi, quia ex anima simul et carne peccaverunt, illic in anima pariter et carne cruciantur. Clibanus namque intrinsecus ardet; is vero qui ab igne devoratur ab exteriore incipit parte concremari. Ut ergo sacra eloquia ardere  ab igne devorari, et sicut clibanum poni testantur, ut per ignem crucientur in corpore, et per dolorem ardeant in mente. In tempore itaque vultus Domini injusti omnes et ut clibanus ponuntur, et ab igne devorantur; quia apparente judice, cum a visione illius eorum mul
Abbreviated transcription (Latin):
Quisqͥs mundi huiiꝰ successib ele¬
uatus. lenocinante cordis lȩticia
tẽptari se luxuriȩ stimulis sentit:
ioseph factũ ad memoriam reuocet:
& in aree se castitatis seruet. Qui

Expanded text:
Quisquis mundi hujus successibus elevatus, lenocinante cordis laetitia, tentari se luxuriae stimulis sentit, Joseph factum ad memoriam revocet, n arce se castitatis servat, qui
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i miracula eredentiũ turba cõ¬
flueret. cũ sacerdotes ppłi inudiȩ
q nichil ꝓficimꝰ. ecce mundꝰ totꝰ
post eũ abiit. ut ab illo tiim tan¬
tȩ cõcursionis absciderent: fini¬
re eiꝰ potentiã morte conati s̃. di¬
centes. Expedit ut unꝰ homo
moriatur: & ñ tota gens pereat.
S redemptoris mors. ad cõiuncti¬
onem sui corporis. id ẽ ȩcłiȩ ua¬
luit : ñ ad separationẽ. Redegit
g̃ & hoc ad pietatis sue obsequi¬
um: qd contͣ illũ humana cru¬
delitas exarsit. Iustus nãq &s mi¬
sericors mortaliũ acta disponens.
alia cõcȩdit ꝓpitiꝰ. alia ꝑmittit
iratus: atq ea q̃ ꝑmittit. sic tole¬
rat: ut hec in sui cõsilii usũ ũtat.
Ynde miro modo fit: tit & qd̾ sine
uoluntate cũ agitur. uoluntati
dĩ cõtrariũ ñ sit : qr dũ in bonũ
usũ mala facta uertunt᷑: eius

Expanded text:
nostri miracula credentium turba connostri miracula credentium turba conflueret, cum sacerdotes populi invidiae quia nihil proficimus? ecce mundus totus post eum abiit ; ut ab illo vim tantae concursionis abscinderent, finire ejus potentiam morte conati sunt, dicentes: Expedit ut unus homo moriatur, et non tota gens pereat ; sed Redemptoris mors ad conjunctionem sui corporis, id est Ecclesiae valuit, non ad separationem. Redegit ergo et hoc ad pietatis suae obsequium, quod contra illum humana crudelitas exarsit. Justus namque et misericors mortalium acta disponens, alia concedit propitius, alia permittit iratus, atque ea quae permittit, sic tolerat, ut haec in sui consilii usum vertat. Unde miro modo fit, ut et quod sine voluntate Dei agitur, voluntati Dei contrarium non sit, quia dum in bonum usum mala
Abbreviated transcription (Latin):
ionas saꝑe uoluit: cũ ad p̾dican¬
dã nimuitaꝵ penitentiã missus:
ꝑ electis gentib udȩã deseriti¬
muit. p̾dicationis officiũ imple¬
re recusauit: nauẽ peciit. fugere
tharsis elegit. S ꝓcinus tempes¬
tas exoritur. sors mittit᷑: ut ui¬
delicet cognosceret᷑. cuiꝰ mare cul
ꝑa turbetur. Ionas in culpa depre¬
henditur: in ꝓfundũ mergit᷑. ceto
sorbente deuorat᷑: atq illic gestan¬
te belua ꝑuenit. qͦ ire sponte cõ
pestas inuenit: sors ligat. mare
suscipit. belua includit: & qr
auctoris uoci obȩdire renitit᷑: ad
locũ qͦ missus fuerat. suo reus car¬
cere portat᷑. Iubente dõ. mynistra¬
re homo ꝓphetiã noluit: aspiran¬
eoꝵ.Intorquet gͦ deus prudenti¬
am hominũ ad ministeriũ suũ:
qñ & hoc inustĩ suȩ uoluntatis
redigit ꝑ qd̾ sͥ uoluntas huma¬
na cont̃dicit. Pseautem̃ adhuc
hebrȩoꝵ sapientiã : ut uideamꝰ qͥd
ꝓuocauit. Certe cũ ad redemptoris

Expanded text:
Jonas sapere voluit, cum ad praedicanJonas sapere voluit, cum ad praedicandam Ninivitarum poenitentiam missus, quia electis gentibumuit, praedicationis officium implere recusavit, navem petiit, fugere Tharsis elegit; sed protinus tempestas exoritur, sors mittitur, ut videlicet cognoscatur, cujus culpa mare turbetur. Jonas in culpa deprehenditur, in profundum mergitur, ceto sorbente devoratur, atque illuc gestante bellua pervenit, quo ire sponte contpestas invenit, sors ligat, mare suscipit, bellua includit, et quia auctoris voci obedire renititur, ad locum quo missus fuerat, suo reus carcere portatur. Jubente Deo ministrare homo prophetiam noluit, aspiranIntorquet ergo Deus prudentiam hominum ad ministerium suum, quando et hoc in usum suae voluntatis redigit, per quod sibi voluntas humana contradicit. Perscrutemur adhuc Hebraeorum sapientiam, et videamus e cum ad Redemptoris
Abbreviated transcription (Latin):
ret. suã ei in cõuigio filiã spondet:
atq in eiꝰ dote centũ ab eo dariphi¬
listinoꝵ p̾putia petiit : ut cũ ꝓuo¬
catꝰ miles ultra se excrescere quęre¬
ret: inimicoꝵ gladiis tͣditus. uitã
finiret: sic̃ scͥptum ẽ. Non habet
necesse rȩx sponsalia: nͥ tantũ centũ
p̃putia philistinoꝵ. ut fiat ultio de
imumicis regis. Porro saul cogita¬
bat tͣdere dauid inmanib philisti
noꝵ. S dauid dispositionis intimȩ
fauore roboratꝰ: centũ se dare ꝑhi¬
buit. & ducenta p̃putia reportauit.
Cuꝰ nmirũ oꝑis saul argum̃to suꝑa¬
tus. suꝑna ꝓuidentia insipientiȩ̃
suȩ ẽ cõsilio cõprehensus: qi unde
succrescentis militis uitã se. O¬
extinguere crȩdidit. iurtutis eiꝰ
muĩqm̃ astute aliqͥd saꝑe etiã elesti
moliunt᷑: libet ad mediũ aliũ sapi¬
entẽ deducere : & qͦ sinu int̾ni cõ¬
silii astutia mortaliũ cõprehenda¬
tur. demonstrare. Prudent̾ qͥppe

Expanded text:
ret, suam ei in conjugium filiam spopondit, ret, suam ei in conjugium filiam spopondit, atque in ejus dotem centum dari ab eo Philisthinorum praeputia petiit, ut cum provocatus miles, ultra se excrescere quaereret, inimicorum gladiis traditus vitam finiret, sicut scriptum est: Non habet necesse rex sponsalia, nisi tantum centum praeputia Philisthinorum, ut fiat ultio de inimicis regis . Porro Saul cogitabationis intimae favore roboratus, centum se dare perhibuit, et ducenta praeputia reportavit. Cujus nimirum operis Saul argumento superatus, superna providentia in sapientiae suae est consilio comprehensus; quia unde succrescentis militis vitam se exstinguere credidit, virtutis ejus ia nonnunquam astute aliquid sapere etiam electi moliuntur, libet ad medium alium sapientem deducere, et quomodo in internis consiliis astutia mortalium comprehendatur, demonstrare. Prudenter quippe
Abbreviated transcription (Latin):
rentur alim̃ta ꝑciꝑe. eoꝵ dispen¬
satorẽ cõpulsi s̃ ꝓnis in t̾ram cer¬
uicib ad orare. Pensemꝰ gͥ gestȩ¬
tiones hominũ. inꝓpsa sua ꝓuisi¬
one uis diuina cõprehendat.
ne adoraret᷑: s idõ ẽ adoratꝰ. qr
uenditꝰ. Astute nãq aliqͥd agere
ausi s̃. ut dĩ cõsilium mutaret᷑.
s diuino udicio qd declinare
conati s̃. renitendo seruierunt.
nde qͥppe coacti s̃ dĩ uoluntatẽ
ꝑagere: unde hac moliti s̃ astute
cõmutare. Sic diuinũ cõsiliũ
dũ deuitat᷑. implet᷑: sic huma¬
na sapientia dũ reluctat᷑ cõprehen¬
ditur. Tunuertint fratres ne ioseph
suꝑ eos excresceret: s hoc qd̾ diuino¬
nitus dispositũ fuerat: cauendo
actũ ẽ. ut eueniret. Humana gͦ
sapientia in se ipsa cõprehensa ẽ:
q̃ uoluntati dĩ unde ꝑ intentionem
restitit. inde eiꝰ impletioni militauit.
Sic saul dũ dauid subiectũ cotidiano
succrescere uirtutũ suiccessu cõspice¬

Expanded text:
rentur alimenta percipere, ejus dispenrentur alimenta percipere, ejus dispensatorem compulsi sunt, pronis in terram cervicibus adorare. Pensemus etiones hominum in ipsa sua provisione vis divina comprehendat. ne adoraretur, sed ideo est adoratus, quia venditus. Astute namque aliquid agere ausi sunt, ut Dei consilium mutaretur: sed divino judicio, quod declinare conati sunt, renitendo servierunt. Inde quippe coacti sunt Dei voluntatem peragere, unde hanc moliti sunt astute commutare. Sic sic divinum consilium dum devitatur, impletur; sic humana sapientia dum reluctatur, comprehenditur. Timuerunt fratres ne Joseph super eos excresceret: sed hoc quod divinitus dispositum fuerat, cavendo actum est ut eveniret. Humana ergo sapientia in seipsa comprehensa est, quae voluntati Dei unde per intentionem restitit, inde ejus impletioni militavit. Sic Saul dum David subjectum quotidiano succrescere virtutum successu conspice
Abbreviated transcription (Latin):
nium uderat: qd sol ac luna se
cũ reliqͥs stellis adorabant. Quȩ
qr pure frĩbus reculit: eoꝵ cor¬
da ꝓtinus futurȩ dñationis in¬
uidia pauorq ꝑcussit. Cũq ad
se hunc uenire cõspicerent: ma¬
licia seuiente dixert̃. Ecce som¬
niator ille uenit. uenite occida¬
mus eũ : & tudeamꝰ qͥd illi ꝓ¬
sint somnia sua. Cũq se euis
dñio subici metuunt: somnia¬
torẽ in puteũ deponunt. eũq is¬
mahelitis transeuntib uendũt
Qͥ in egẏpto ductꝰ. seruituti subditꝰ.
luxuriȩ accusatione damnatꝰ. casti¬
tatis merito aduitꝰ: ꝓphetiȩ indi¬
cio ereptꝰ ÷ om̃i egypto p̾latus ẽ.
Per suꝑnã uͦ sapientiã ꝓuidꝰ fru¬
menta cõgessit: & futuro pericło
necessitatis obuiauit. Cũq in orbe
fames inhorruit: de alim̃toꝵ p̃pa¬
ratione sollicitꝰ iacob. filios in
egyptũ misit. Qͥ frum̃toꝵ dis¬
pensationi p̃positũ ioseph nesci¬
entes inueniunt: atq ut mere¬

Expanded text:
nium viderat quod sol ac luna se nium viderat quod sol ac luna se cum reliquis stellis adorabant. Quae quia pure fratribus retulit, eorum corda protinus futurae damnationis invidia pavorque percussit. Cumque ad se hunc venire conspicerent, malitia saevientes dixerunt: Ecce somniator ille venit; venite, occidamus eum, et videamus quid illi proderunt somnia sua. Cumque se ejus dominio subjici metuunt, somniatorem in puteum deponunt, eumque Ismaelitis transeuntibus vendunt. Qui in Aegypto ductus servituti subditus, luxuriae accusatione damnatus, castitatis merito adjutus, prophetiae judicio ereptus, omni Aegypto praelatus est: per supernam vero sapientiam providus, frumenta congessit, et futuro periculo necessitatis obviavit. Cumque in orbem fames inhorruit, de alimentorum praeparatione sollicitus, Jacob filios in Aegyptum misit, qui frumentorum dispensationi praepositum Joseph nescientes inveniunt, atque ut mere
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe nõnulli humana sapientia
inflati. dũ desideriis suis diuina
iudicia contͣire cõspiciunt: astu¬
im tis eis reluctari machinatio¬
nib conant᷑ : & qd̾ ad uotũ uim
suꝑne dispositionis intorqueant:
callidis cogitationib insiftunt:
subtiliora cõsilia exquirũt: s inde
uoluntatẽ dĩ ꝑagunt. unde hãc
ĩmutare cõtendunt: atq om̃ipo¬
tentis dĩ cõsilio dũ resistere nitun¬
tur. obsequunt᷑: qr sepe & hoc eiꝰ
dispositioni apte militat. qd̾ ei ꝑ
humanũ studiũ friuole resultat:
sicut scͥptũ ẽ. Qͥ cõprehendit sapi¬
entes in astutia eoꝵ. In astutia nãq
sua sapientes dñs cõprehendit:
qñ eiꝰ cõsiliis humana facta etiã
tc̃ cõgrue seruiunt. cũ resistunt.
Ynde & ꝑ psalmistã dr̃. Nouit
dnĩs cogitiones hominũ qm̃ ua¬
nȩ s̃. Qd̃ melius ostendimꝰ: si
pauca ad mediũ gestaꝵ rerũ ex¬
empla ꝓferamꝰ. Ioseph somniũ ui¬
derat: qd̾ suo manipulo. frũm
eiꝰ se manipuli ꝓst̾nebant: som¬

Expanded text:
epe nonnulli humana sapientia inflati, dum desideriis suis divina judicia contraire conspiciunt, astutis eis reluctari machinationibus conantur, et quo ad votum suum vim supernae dispositionis intorqueant, callidis cogitationibus insistunt, subtiliora consilia exquirunt. Sed inde voluntatem Dei peragunt, unde hanc immutare contendunt, atque omnipotentis Dei consilio dum resistere nituntur, obsequuntur; quia saepe et hoc ejus dispositioni apte militat, quod ei per humanum studium frivole resultat, sicut scriptum est: Qui comprehendit sapientes in astutia eorum . In astutia namque sua sapientes comprehendit; quando ejus consiliis humana facta, etiam tunc congrue serviunt cum resistunt. Unde et per Psalmistam dicitur: Novit Dominus cogitationes hominumnt . Quod melius ostendimus, si pauca ad medium gestarum rerum exempla proferamus. Joseph somnium viderat, quod suo manipulo fratrum ejus se manipuli prosternebant: som
Abbreviated transcription (Latin):
facere: & peccare in dr̃a meum :
Quib uerbis ostendit᷑: qr bona q̃
assecutꝰ fuerat. repente memoriȩ
intulit: & malũ qd se pulsabat
euicit. Eo qr ꝑceptȩ gr̃e meminit:
uim culpe ĩminentis fregit. Cum
enĩ uoluptas lubrica temptat in
ꝓsperis : hec ipsa sunt ꝓspera acu¬
leo temptationis opponenda: ut
eO erubescamꝰ praua cõmittere:
qͦ nos a deo meminimꝰ gͣtuita bo¬
na ꝑcȩpisse: & illatã grãm exteri¬
oꝵ munerũ. uertamꝰ in arma
uirtutũ: ut sint ante oculos q̃
ꝑcepimꝰ. & quȩq nos illitunt subi¬
gamus. Quia enĩ uoluptas ipsa
ex prosꝑitate mscit᷑. eiusdẽ ꝓsꝑi¬
tatis ẽ cõsideratione ferienda: qͣt¬
nus hostis nr̃ unde oritur inde
moriatur Considerandũ qͥppe ẽ
ne acceptũ munus uertamus
in uicui: ne ꝑ fauorẽ uite nos
absorbeat uorago nȩquitiȩ. Iram
namq contͣ nos suꝑi iudicis in¬
extingubilit̾ accendimꝰ: si contra
benignitatẽ illiꝰ. etiã ex ipsa lar¬
gitate pugnamus. In expositione

Expanded text:
facere, et peccare in dominum meum ? Quibus verbis ostenditur quia bona quae assecutus fuerat repente memoriae intulit, et malum quod se pulsabat evicit; et quia perceptae gratiae meminit, vim culpae imminentis fregit. Cum enim voluptas lubrica tentat in prosperis, haec ipsa sunt prospera aculeo tentationis opponenda, ut eo erubescamus prava committere, quo nos a Deo meminimus gratuito bona percepisse, et illatam gratiam exteriorum munerum vertamus in arma virtutum, ut sint ante oculos quae percepimus, et quae nos alliciunt subigamus. Quia enim voluptas ipsa ex prosperitate nascitur, ejusdem prosperitatis est consideratione ferienda, quatenus hostis noster unde oritur, inde moriatur. Considerandum quippe est ne acceptum munus vertamus in vitium, ne per favorem vitae nos absorbeat vorago nequitiae. Iram namque contra nos superni judicis inexstinguibiliter accendimus, si contra benignitatem illius etiam ex ipsa sua largitate pugnamus. 39. Ad con
Abbreviated transcription (Latin):
tas exquiratur. Nam sepe inde ꝑ¬
ficitur: unde repelli putabat᷑. Hinc
rursũ dicit. Om̃ia quȩc̃q uoluit.
dñs fecit. in celo & in t̾ra. Hinc sa¬
lomon ait. Nlon ẽ sapientia. ñ ẽ
prudentia: ñ cõsiliũ cont᷑ deum.
Restat gͦ. ut in cunctis q̃ agimus.
uim suꝑnę uoluntatis inquiramꝰ:
eui uidelicet cognitȩ. debet nr̃a
actio deuote famulari. & quasi
ducẽ sui itineris ꝑsequi: ne ei
etiã nolens seruiat. si hanc suꝑ¬
biens declinat. EYitari enĩ uis
suꝑni cõsilii nequaqm potest: s
magna eͥ uirtute hanc temperet.
qͥ se sub eiꝰ nutib refrenat: eiꝰq
sibi pondera leuigat: qͥ hec ex
subiecto cordis humero uolens

Expanded text:
tas exquiratur. Nam saepe inde perficitur, unde repelli putatur. Hinc rursum dicit: Omnia quaecunque voluit Dominus, fecit in coelo et in terra . Hinc Salomon ait: Non est sapientia, non est prudentia, non est consilium contra Deum . Restat ergo in cunctis quae agimus, vim supernae voluntatis inquiramus. Cui videlicet cognitae debet nostra actio devote famulari, et quasi ducem sui itineris persequi, ne etiam ei et nolens serviat, si hanc superbiens declinat. Vitari enim vis superni consilii nequaquam potest, sed magna sibi hunc virtute temperat, qui se sub ejus nutibus refrenat; ejusque sibi pondera levigat, qui haec ex subjecto cordis humero volens
Abbreviated transcription (Latin):
uerasse describit᷑: solus talarẽ tu¬
nicam habuisse ꝑhibet᷑. Qd ẽ gͦ
talaris tunica: nisi actio ꝯsum¬
mata. Quasi enĩ ꝓtensa tunica
talũ corporis oꝑit: cũ bona actio
ante dĩ oculos. usq ad uitȩ nos¬
sen cauda hostiȩ in altari offerri
p̃cipitur : ut uidelicet om̃e bo¬
num cũ incipimꝰ : etiã ꝑseueran¬

Expanded text:
verasse describitur, solus talarem tunicam habuisse perhibetur. Quid est ergo talaris tunica, nisi actio consummata. Quasi enim propensa tunica talum corporis cooperit, cum bona actio ante Dei oculos, usque ad vitae tersen, cauda hostiae in altari offerri praecipitur, ut videlicet omne bonum quod incipimus, etiam perseveran
Abbreviated transcription (Latin):
eis: & quoꝵ retinueritis reten¬
ta sunt.
ic est petrus: quẽ xp̃i esse
confidentissimũ subiecta ue-¬
stigiis eiꝰ maria probauerunt.
Nam a dño suo nouos sibi
dari in fluctib gressus ut fi¬
delis poposcit: & ut dilectus
emeruit. Qui ob hoc solũ
trepidasse usus est: ut fra¬
gilitas humana cognosceret.
quanta esset inter dnm ser¬
uumq distancia. dũ aggra¬
uata pecratis eoꝵ caro mer¬
git᷑. & immaculati nescit plan¬
ta desidere: simul & illud.
ne dũ suꝑ aquas ambulanˢ
petrus pede intrepido ꝑue¬
nisset ad xp̃m. dñi forte sui
uirtutib equaret᷑. S quid
illũ tantoꝑe dicimꝰ trepidas¬
E: eũ ꝑia trepidacio sua ma¬
iorẽ profecit ad fidẽ: It e¬
nĩ eredidit petrus imꝑio dñi
sui posse a flucłibꝰ siutfenta¬
ri: ita nichilominꝰ dũ mer¬
git᷑. credidit ipstus dñi stu
se uirtite saluandum.¬

Expanded text:
etinueritis, detenta erunt . Hic est Petrus, quem Christi esse confidentissimum subjecta vestigiis ejus maria probaverunt. Nam a Domino suo novos sibi dari in fluctibus gressus, ut fidelis poposcit, et ut dilectus emeruit: qui ob hoc solum trepidasse visus est, ut fragilitas humana cognosceret quanta esset inter Dominum et servum distantia, dum aggravata peccatis caro mergitur, et immaculati nescit planta desidere: simul et illud, ne, dum super aquas ambulans Petrus pede intrepido pervenisset ad Christum, Domini forte sui virtutibus aequaretur. Sed quid illum tantopere dicimus trepidasse, cum pia trepidatio sua majorem profecit ad fidem? Ut enim credidit Petrus imperio Domini sui posse se a fluctibus sustentari, ita nihilominus dum mergitur, credidit ipsius Domini sui se virtute salvandum.
Abbreviated transcription (Latin):
ipsam fidem ꝑsequeret᷑
elegat: Qui dũ uelut acerꝰ¬
eccłiã: inmico adhuc eiꝰ in pec¬
tore amicũ sibi cor.xp̃c inue¬
nit. Bũq tẽporalia capit ad
supplicia xp̃ianos: ipse per¬
petuã captꝰ ad grãm. facꝰ tũ
est subito pastor ex lupo:
ex pͣdone custos. ex hoste de¬
nde patuit. nec paulũ
malignȩ mentis proposito
plebẽ dñicã ꝑsecutũ: nec
xp̃m latuisse quẽ eligeret
in paulo. Hic est paulus: qͥ
xp̃i uocibꝰ inclamatꝰ e cȩlo
oculis in se iudaicȩ infideli¬
tatis obtusis. uidendi aciẽ
non ꝑdidit sed mutauit.
Amisit oculos & recepit: ut
lino eodẽq tẽpore. & in ꝑse¬
procederet. & uocantis łi
grã illuminaret electum.

Expanded text:
ipsam fidem persequebatur, elegit? Qui dum velut acerEcclesiam, inimico adhuc ejus in pectore amicum sibi cor Christus invenit; dumque temporalia capit ad supplicia Christianos, ipse perpetuam captus ad gratiam, factus est subito pastor ex lupo, ex praedone custos, ex hoste dende patuit nec Paulum malignae mentis proposito plebem dominicam persecutum, nec Christum latuisse quem eligeret in Paulo. Hic est Paulus, qui Christi vocibus inclamatus e coelo, oculis in se Judaicae infidelitatis obtusis, videndi aciem non perdidit, sed mutavit. Amisit oculos et recepit, ut uno eodemque tempore et in perseprocederet, et vocantis Dei gratia illuminaret electum;
Abbreviated transcription (Latin):
spex̃. Uñfit ut seꝑ hereticiᷤ ꝑu̾sa ĩtelligen¬
tia ꝯfusis uicissĩ sͥ eoꝵ nȩqͥtia & in culpacõ¬
cordet: & in sententia discrepet. At contͣ
nata pace gradit᷑: & sic scit suꝑiora bona
susciꝑe. ut nouerit &̃. ĩferiora uenerari:
qͣtinꝰ nec sũma ȩquet ĩfimis. nec rursũ ima
despiciat. dũ sũma uen̾at᷑:¬

Expanded text:
er haereticis perversa intelligentia confusis, vicissim sibi eorum nequitia, et in culpa concordet, et in sententia discrepet. At contranata pace graditur, et sic scit superiora bona suscipere, ut noverit etiam inferiora venerari, quatenus nec summa aequet infimis, nec rursum ima despiciat, cum summa venerat
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ qd qͥsqͥs a p̃ceptis dñicis discordat oꝑe. qͦ
in qͦse errasse cõsiderat: ipsa se latent̾ con¬
scientia accusat. Hinc gͦ dauid ꝓpħa depre¬
cat᷑ dicens. Tẽ n cõfundar: dũ respicio in
om̃ia mandata tua. Grauit̾ enĩ unꝰqͥsq cõ

Expanded text:
est quod quisquis a praeceptis Dominicis discordat opere, qin quo se errasse considerat, ipsa se latenter conscientia accusat. Hinc ergo David propheta deprecatur, dicens: Tunc non confundar, dum respicio in omnia mandata tua. Graviter namque
Abbreviated transcription (Latin):
n qͥbdã locis sacͥ doqͥi sola exqͥrenda÷
allegoria ⁊ u̾ba litt̾e om̃ino postpo¬
nenda. Ut unũ de multis dicã: indi¬
cat psalmista qͥ ait. Nanũ ÷ uob añ
lucẽ surg̾e. Qd̃ siqͥs acciꝑe iuxta litt̾a̾o
uelit: nocturnis d̾i laudib ꝯcͣdie. Et
media nocte surrex̃: S ille añ lucẽ
surgit: qͥ añ diẽ uenti scłi in hac uita
q̃ nocti ÷ similis extolli ac ꝓfic̾e appe¬
sequens gła exaltat. In exposit̾ bĩ iob
nascit᷑ s neqͣquã pingui radice so¬
lidat᷑: qr et hypoe̾te summa qͥdem s̃
q̃ ag̾e cernuntur. s ñ in eis ex cordiꝰ
puritate roborantur. Qd̃ nimirum
fenũ ⁊ ñ auulsũ citiꝰ arescit: qi uide¬
licet hypocͥta ⁊ in p̾senti adhuc uita
sub sistit. ⁊ iã scitatis oꝑa qͣsi uiridita¬
tis sp̾em amitcit. Qͥ a enĩ sine intentio¬
ne recte cogitationis bona studuit agͥe
hec amittens. indicat᷑ sine radice floruiꝰse.

Expanded text:
n quibusdam locis sacri eloquii sola exquirenda est allegoria, et verba litterae omnino postponenda. Ut unum de multis dicam, indicat Psalmista qui ait: Vanum est vobis ante lucem surgere. Quod si quis accipere juxta litteram velit, nocturnis Dei laudibus contradicimedia nocte surrexit? Sed ille ante lucem surgit, qui ante diem venturi saeculi in hac vita quae nocti est similis, extolli ac proficere appesequens gloria exaltat. Quod ergo illic nascitur, sed nequaquam pingui radice solidatur, quia et hypocrita summa quidem sunt quae agere cernitur, sed non in eis ex cordis puritate roboratur. Quod nimirum fenum et non evulsum citius arescit, quia videlicet hypocrita et in praesenti adhuc vita subsistit, et jam sanctitatis opera quasi viriditatis speciem amittit. Quia enim sine intentione rectae cogitationis bona studuit agere, haec amittens, indicat se sine radice floruisse.
Abbreviated transcription (Latin):
& sic̃ scintillȩ in harundineto discurrẽt.
Sci enĩ uiri dũ peccatorib ꝑmiscent᷑. cos
exẽploꝵ suoꝵ igne succendunt. atq om̃e
qd̾ nitent incinerẽ redigunt: qr pieta¬
tis flãma cõsũpti. dt̃i ĩfirmitatiẽ sus¬
cõditionis cõspiciunt. nicħ aliud ꝗͣ fa¬
uillã se ce̾ cognoscunt: ut a suꝑbiȩ suȩ
duricia resoluti ꝑ pęnitentiã dicant.¬

Expanded text:
scintillae in arundineto discurrent . Sancti enim viri dum peccatoribus permiscentur, eos exemplorum suorum igne succendunt, atque omne quod nitent, in cinerem redigunt, quia pietatis flamma consumpti, dum infirmitatem conditionis suae conspiciunt, nihil aliud quam favillam se esse cognoscunt, ut a superbiae suae duritia resoluti, per poenitentiam dicant
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ angularẽ se lapidẽ ñ solũ in ĩferiorib.
s ⁊ ĩ suꝑnis exhibuit: qr &. ĩ t̾ra plebi
isrsitice nationes gentiũ.&. utͦq simul
angłis in celo sociauit. Eo qͥppe nato:
clamauer̃ angłi ⁊̃ t̾ra pax hõib bone uo¬
luntatis. In ortu enĩ regis. neqͥqͣm pro
magrio offerrent hõib pacis gandia:
sidiscordiã ñ haberent. Huiꝰ lapidis typũ¬

Expanded text:
Qui angularem se lapidem non solum in inferioribus, sed et in supernis exhibuit, quia et in terra plebi Israeliticae nationes gentium et utramque simul angelis in coelo sociavit. Eo quippe nato clamaverunt angeli: In terra pax hominibus bonae voluntatis . In ortu enim Regis nequaquam pro magno offerrent hominibus pacis gaudia, si discordiam non haberent. De hoc lapide p
Abbreviated transcription (Latin):
mens dũ occultȩ locutionis aspiratione
tangit᷑. a statu suȩ fortitudinis ĩfirmata.
ipso qͦ absorbet᷑ desid̾io liquat᷑ : & inde se¬
apd̾ semet ipsã fessã inuenit. ũn ultͣ se
eẽ cõspicit fortitudinẽ quã cõscendit :
Hinc ꝓpħa cũ uisionẽ dĩ cõspexisse se diceret: ad¬
iungit. Clangui: & egrotaui ꝑ dies plurimos.
Quia cũ ad uͥtutẽ mẽs stringit᷑: a fortituchne
ꝓpͥa caro lassat᷑. Hinc iacob qri angłin tenuit.
uno mox pede claudicauit: qr qͥuero amore
sublimia respicit. iã in hc̃ mundũ duplicib
ĩ ȩdere desid̾iis nescit. Uno enĩ pede innitit᷑:
qͥ solo dĩ amore roborat᷑. E necesse ẽ ut aliꝰ
marceat: qr m̃tis uͥtute crescente. oportet
ꝓculdubio ut carnis fortititudo torpescat.

Expanded text:
 dum occultae locutionis aspiratione tangitur, a statu suae fortitudinis infirmata, ipso quo absorbetur desiderio liquatur; eapud semetipsam fessam invenit, unde ultra se conspicit fortitudinem, quam conscendit. Hinc propheta, cum visionem Dei conspexisse se diceret, adjungit: Elangui et aegrotavi per dies plurimos : quia cum ad virtutem mens adstringitur, a fortitudine propria caro lassatur. Hinc Jacob, qui angelum tenuit, uno mox pede claudicavit, qusublimia respicit, jam in hunc mundum duplicibus incedere desideriis nescit. Uno enim pede innititur, qui solo Dei amore roboratur; et necesse est ut alius marceat, quia, mentis virtute crescente, oportet procul dubio ut carnis fortitudo torpescat.
Abbreviated transcription (Latin):
tione separat᷑ : nec tñ ad huc ꝓamore ue¬
ritatis. ad ꝑferendos p̃sentis uitȩ cruciatꝰ
accingit᷑. Ia suꝑna appent. in infimis
stulta cõtemnit: s needũ se ad ꝑferende¬
adu̾sitatis coltrantiã dirigit. D plerũq
mẽs iusti ad tantũ se uͥtutis culm̃ extẽdit.
ut ᷑ apd̃ se int̾ne rationis arce p̾sideat: & qͦꝵ¬
dam foris stulticiã tolerando conu̾tat. Qͦs
enĩ ad fortia trahere nitimͣ. eoꝵ necesse ẽ
ut ĩfirma toleremꝰ : qr nec iacentẽ qͥs erig̃.
nͥ qͥstatꝰ sui rectitudinẽ ꝑ ꝯpassionẽ flcetit.
Cũ uͦ alienȩ ĩfirmitati ꝯpatim᷑. ualentꝰ nr̃am
roboramꝰ : ut amore fut᷑oꝵ. mẽs ad p̾sentia
adu̾sa se p̃paret. & cruciatꝰ corp̾riᷤ qͦs time¬
bat. expectãt. Auctiꝰ nãq desid̾iis celestib
angustat᷑: cũq ȩt̾nȩ patrie qͣnta sit dul¬
cedo ꝯsiderat: ꝓ ea p̾sentis uitȩ amaritu¬
dines ardent̾ amat. Hii itaq diuinȩ legiꝰ

Expanded text:
nec tamen adhuc pro amore veritatis ad perferendos praesentis vitae cruciatus accingitur, jam superna appetit, jam in infimis stulta contemnit. Sed nec dum se ad perferendadversitatis tolerantiam dirigit, sed plerumque mens justi ad tantum se virtutis culmen extendit, ut et apud se internae rationis arce praesideat, et quorumdam foris stultitiam tolerando convertat. Quos enim ad fortia trahere nitimur, eorum necesse est ut infirma toleremus, quia nec jacentem erigit, nisi qui status sui rectitudinem per compassionem flectit. Cum vero alienae infirmitati compatimur, valentius nostra roboramur, ut amore futurorum mens ad praesentia adversa se praeparet, et cruciatus corporis, quos timebat, exspectet: auctis namque desideriis coelestibus angustatur. Cumque aeternae patriae quanta sit dulcedo considerat, pro ea praesentis vitae amaritudines ardenter amat. His itaque divinae legis,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ mox c̃ ꝓpriꝰ sequit᷑ defectꝰ. Qͥ enĩ ad ap¬
p̃hendenda et̾nitatis atͥa accendit᷑: dignii
ꝓfecto ẽ. ut ab hoc tpialitatis amore lasset᷑:
ut tanto frigescat ab studio scłi. qͣnto sur¬
git ardentiꝰ in amore dĩ. Quẽ scilic& si ꝑ¬
fecte arripit. mundũ &̃ plene derelinqͥt:
& eo funditꝰ tp̃ralib morit᷑. qͦ ad suꝑnã ui¬
tam altiꝰ afflatu et̾nitatis animat᷑. An ñ
robore suo fessũ se inuenerat. qͥ dicebat: aĩa

Expanded text:
itur defectus. Qui enim ad appetenda aeternitatis atria accenditur, dignum profecto est ut ab hoc temporalitatis amore lassetur, ut tanto frigescat ab studio saeculi, quanto surgit ardentior in amorem Dei. Quem scilicet si perfecte arripit, mundum etiam plene derelinquit; et eo funditus temporalibus moritur, quo ad supernam vitam altius afflatu aeternitatis animatur. An non ro
Abbreviated transcription (Latin):
tbuit : & ñ facientib tollit. Qͥ gͦħ de
ore suo ñ auferri petiit: qͥd aliud ꝗͣ gr̾am
bonȩ oꝑationis quęsiuit : Acsi aꝑte dice¬
ret. A bono oꝑe errare ñ me sinas: ne dũ
audet. qd̾ negligit fac̾e. cũ desierit¬
etͥm bona loqͥ q̃ oꝑari cõtemnit: doce¬
utte re subiectos incip̃ pͦua q̃ q̃ agit:¬
ut pꝰ ut iusto dĩ õĩpotentis iudicio. in¬
nc bono iã nec linguã habeat. qͥ habere

Expanded text:
tribuit, et non facientibus tollit. Qui ergo hoc de ore suo non auferri petiit, quid aliud quam gratiam bonae operationis quaesivit? Ac si aperte diceret: A bono opere errare me non sinas, ne dum audet 375 quod negligit agere, cum desierit bona loqui quae operari contempsit, docere subjectos incipit prava quae agit, ut justo omnipotentis Dei judicio, in bono jam nec linguam habeat, qui h
Abbreviated transcription (Latin):
p̾dicant. eã etiã moriendo diligt̃
atq ad illã ꝑ torm̃ta ꝑtingunt.
Occidi posst̃: ⁊ flecti nequeunt.
Nimis gͦ ꝯfortatꝰ ÷ pͥncipatꝰ eoꝵ. In
ista ipsa passione qua cȩcider̃ in
morte carnis: uidete qͣntũ fu̾it cul¬
men m̃tis. Uñ hoc: nͥ qr ofortatꝰ:

Expanded text:
dicant, eam etiam moriendo diligunt, atque ad illam per tormenta pertingunt, occidi possunt, et flecti nequeunt. Nimis ergo confortatus est principatus eorum. In ista ipsa passione qua ceciderunt in mortem carnis, videte quantum fuerit culmen mentis. Unde hoc, nisi quia confortatus
Abbreviated transcription (Latin):
animi custos uocat᷑. Qͥ a gͥ psalmista
ꝓspexit electos di a mundi huiꝰ amo¬
re seꝑatos. eustodire in mandatis eȩ¬
lestib uoluntatẽ d̾i: miratus est
amicos d̾i dicens. M aũtt nimis ho¬
norificati s̃ amiei tui ds̃. E tanqͣo
si ab eo ꝓtinus causas honoris tai¬
ti nob̾ insinuari qͣreremꝰ: ilico ad¬
iunx̾. Nimis ꝯfortatus ÷ pͥncipatꝰ
eoꝵ. E cce electi dĩ carnẽ domant.

Expanded text:
animi custos vocatur. Quia ergo Psalmista prospexit electos Dei a mundi hujus amore separatos custodire in mandatis coelestibus voluntatem Dei, miratus est amicos Dei, dicens: Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, Deus. Et tanquam si ab eo protinus causas honoris tanti nobis insinuari quaereremus, illico adjunxit: Nimis confortatus est principatus eorum . Ecce electi Dei c
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ me negabis. C egressus foras fle¬
uit amare. Obsic̃ salomonait. Rex
qͥ sedet in solio uidicii: dissipat om̃e
malũ inturtu suõ. De hac altitudine
montiũ: rursũ ꝑ ꝓpħam dicit᷑. Mon¬
tes sicut cera fluxer̃ a facie dñi: qr
midine liquefacti. ab illo priꝰ rigido

Expanded text:
ter me negabis, et egressus foras, flevit amare . Et sicut Salomon ait: Rex, qui sedet in solio judicii, dissipat omne malum intuitu suo . De hac altitudine montium rursum per Prophetam dicitur: Montes sicut cera fluxerunt a facie Domini midine liquefacti, ab illo prius rigido
Abbreviated transcription (Latin):
capt. Uonditor ac redẽptor nr̃. citiꝰa mor¬
te uoluit surg̾e: ne nr̃a aĩa in ĩfidelitatiᷤ
morte remaneret. Ihumano qͥppe gn̾e:
ab ipso mundi inicio torrens mortis ef¬
fluxerat. S de ħ torrente dñs qͣsi de qͦ¬
dam flumine passionis nix̃. ñ ĩ mansione
bibere. s ĩ uia dignatꝰ ẽ: qͥmortẽ tͣnsito¬
riȩ id ẽ ad tͥduũ cõtigit. atq in ea morte
qͣm ꝯtigit. neqͣqͣm si c̃ no̾. usq ad finẽ scłi
remansit: qr mortalis uitȩ pęnã in qͦdã

Expanded text:
c.--Conditor ac Redemptor noster citius a morte voluit surgere, ne nostra diu anima in infidelitatis morte remaneret. In humano quippe genere ab ipso mundi initio torrens mortis effluxerat. Sed de hoc torrente Dominus quasi de quodam flumine passionis nostrae non in mansione bibere, sed in via dignatus est, quia mortem transitorie, id est ad triduum contigit, atque in ea morte, quam contigit, nequaquam sicut nos usque ad finem saeculi remansit, qui mortalis vitae poenam in quodam
Abbreviated transcription (Latin):
S sepe mens iusti ut magis secura sit. altuis
q̃ntis damnationis sit om̃e qd̃ patit᷑: & ꝑ
cogitationẽ int̾rogat iudicẽ. qr de uitȩ suȩ
meritis ambigit in ꝑcussione. S cũ urcȩ
uirtꝰ ad ocłos m̃tis reducit᷑. qͣsi cõsolatio
a iudice respondet᷑: qr neqͣqͣm ad ꝑdendũ

Expanded text:
saepe mens justi, ut magis secura sit, altius quentis damnationis sit omne quod patitur, et per cogitationem interrogat judicem, quia de vitae suae meritis ambigit in percussione. Sed cum vitae virtus ad oculos mentis reducitur, quasi consolatio ad judicem respondetur, quia ne
Abbreviated transcription (Latin):
efecit insalutare tuũ aiã mea. Om̃s qͥ
in ħ mundo fortes s̃ robore : qͣsi fortes ̃ ñ
robore defessi. Qͥ uͦ in auctoris sui amore
ualescunt. eo a ꝓpria uͥtute deficiunt: &
qͦ robustꝰ et̾na appetunt. eo ĩ tp̃ralib salu¬
bri defectione lassant᷑. Hinc gͦ psalmesta amo¬
ris sui robore fessus dicebat. Defecit in salu¬
tari tuo aĩa mea. In salutari enĩ dĩ ꝓfici¬
endo defecerat: qr ȩt̾nitatis lucẽ ꝯspici¬
ens. a carnis iã fiducia fractꝰ anhelabat.
Hinc rursũ dic̃. Cõcupiuit s defecit aĩa
mea in atͥa dñi. Qͥ nimirũ eũ diceret cõ¬
cupiuit. recte subdidit. & defecit: qr ual

Expanded text:
efecit in salutari tuo anima mea. --Omnes, qui in hoc mundo fortes sunt robore, quasi fortes sunt, non robore defessi. Qui vero in auctoris sui amore itudine convalescunt, eo a propria virtute deficiunt, et quo robustius aeterna appetunt, eo a temporalibus salubri defectione lassantur. Hinc ergo Psalmista amoris sui robore fessus dicebat: Defecit in salutari tuo anima mea. In salutari enim Dei proficiendo defecerat: quia aeternitatis lucem conspiciens, a carnis jam fiducia fractus anhelabat. Hinc rursum dicit: Concupivit et defecit anima mea in atria Domini . Qui nimirum, cum diceret: Concupivit, recte s
Abbreviated transcription (Latin):
neq̃quã ex uoce p̾dicantiũ et᷑ babyloniã
psalmista dixiss. In salicib in medio
eꝰ: suspendimꝰ organa nr̃a. Babylonis
qͥppe medio inẽẽ salices describuntur.
qr nimirũ infructuosi qͥq atq ab amore
patͥe cȩlestis alieni. totis uiscerib cordiᷤ
in hac scłi ꝯfusione radicant᷑. Uñ et
p̾dicatores sũ in istis salicib ñ exereent
s suspendunt: quia cũ infructuosas ae
reꝓbas intes aspiciunt. uim p̃dicationiᷤᷤ
sus ñ exhibent s potius lugentes silent.
x inanite exinanite: usq ad funda¬
mentũ in ea. Qͥ sqͥs digna fidei oꝑa
sub icrłm specie inimicoꝵ destruen¬
nite exinantte qͦusq ad fundam̃tũ
in ea. Paulus qͦ ait. Fundam̃tũ aliud
nemo potest pon̾e p̾t̾ id qd̾ positũ ÷.¬
qd̃ ẽ xp̃e iħe. In imici gͦ destruentes
pꝰ idificio boni oꝑis. soliditatẽ qͦ ex¬
hauriunt religionis. Sic̃ it suꝑ fun¬
dam̃tũ fabͥca: sic suꝑ fidẽ oꝑa ostruun¬

Expanded text:
tium contra Babyloniam Psalmista dixisset: In salicibus, in medio ejus, suspendimus organa nostra. Babylonis quippe medio inesse salices describuntur, quia nimirum infructuosi quique, atque ab amore patriae coelestis alieni, totis visceribus cordis in hac saeculi confusione radicantur. Unde et praedicatores sancti in istis salicibus non exercent suspendunt, quia, cum infructuosas ac reprobas mentes aspiciunt, vim praedicationis suae non exhibent. Sed potius lugentes silent. xinanite, exinanite usque ad fundamentum in ea. Quisquis digna fidei opera m specie inimicorum destruennite, exinanite usque ad fundamentum in ea . Paulus quippe ait: Fundamentum aliud nemo potest ponere praeter id quod positum esus . Inimici ergo destruentes prius aedificio boni operis, soliditatem quoque exhauriunt religionis. Sicut enim supra fundadamentum fabrica, sic supra fidem opera construun
Abbreviated transcription (Latin):
cõu̾sationis uias uidere cõtẽpserat. qͥ dice¬
bat. In mandatis tuis me exercebo: & cõside¬
rabo uias tuas. Ncsi aꝑte spondeat dicenꝰ.
Quȩ mea s̃ iã uidere refugio: qr ꝑ imitations
tuȩ uiã ꝑgere cõu̾sationis grressib ĩardesco.
Qͥ enĩ p̾senti iã mundo contͣdicit: amori ex¬
citatione cõtinua redẽptoris suiuiaᷤ cordis
ocłis obicit: ut mẽs ꝓsꝑa fugiat. ad adu̾sa
p̃paret᷑: nil qd̾ demulcet appetat: nil qd̃ dͥe¬
t̾rere credit᷑ ꝑtimescat: mermẽ gaudiũ de¬
putet: p̃sentis uitȩ gaudia damna meroriᷤ
penset: abiectionis detͥm̃ta ñ timeat. s ꝑ
hec manentis glȩ locũ quȩrat. Hasetenĩ
uiaᷤ seq̃ntiũ monstrabat ocłis ueritaᷤ: cũ di¬
cebat. Siqͥs mͥ ministrat : me sequat᷑. Ad
has uias tum̃tia discpłoꝵ corda reuocalit:

Expanded text:
conversationis vias videre contempserat, qui dicebat: In mandatis tuis me exercebo, et considerabo vias tuas . Ac sic aperte spondeat, dicens: Quae mea sunt, jam videre refugio, quia per imitationis tuae viam pergere conversationis gressibus inardesco. Qui enim praesenti jam mundo contercitatione continua Redemptoris sui vias cordis oculis objicit, ut mens prospera fugiat, ad adversa praeparetur, nil, quod demulcet appetat, nil, quod deterrere creditur pertimescat, moerorem gaudium deputet, praesentis vitae gaudia damna moeroris penset, abjectionis detrimenta non timeat, sed per haec manentis gloriae locum quaerat. Has enim vias sequentium monstrabat oculis Veritas, cum dicebat: Qui mihi ministrat, me sequatur . Ad has vias tumentia discipulorum corda revo
Abbreviated transcription (Latin):
cõtẽplationis saltꝰ nouert̃: altos
sententiaꝵ diuinaꝵ uertices. qͣsi
cacumina montiũ ascendunt. Ad
q̃ ꝓfecto cacumina qr infirmni ꝑue¬
nire ñ ualent: recte illic subdit᷑. Petͣ
refugiũ erinaciis. Qͥa uidel̃ inua¬
lidoᷤᷤ ñ sublimit̾ intelligentia exer¬
cet. s sola in xp̃o fides humilit̾ cõ¬
tinet.

Expanded text:
contemplationis saltus noverunt, altos sententiarum divinarum vertices quasi cacumina montium ascendunt, ad quae profecto cacumina quia infirmi pervenire non valent, recte illic subditur: Petra refugium erinaciis , quia videlicet invalidos non sublimiter intelligentia exercet, sed sola in Christo fides humiliter continet.
Abbreviated transcription (Latin):
arrauert᷑ miqͥ fabulationes: s ñ ut lex
tua dnẽ. Sepe u̾ba carnaliũ dũ ĩportune
se nr̃is aurib ingerunt. in corde bellũ tẽp¬
tationis gignunt: & quãuis hȩc & ratio res¬
puat. & lingua rep̾hendat. cũ labore tñuin
cit᷑. qd̾ foris cũ auctoritate uidicat᷑. Uñ ne¬
cesse ẽ ut nec añ aurẽ ueniat: qd̾ mẽs a
cogitationis auditu uigilans repellat. Sc̃i
gͥ uiri cũ ȩt̾nitatis dedĩleriis anhelant: in
tanta altitudine uitȩ se subleuant. ut au¬
dire iã q̃ mundi s̃. gͣne sͥ ac deprimẽspondꝰ
crȩdant. Ualde nãq insolens atq ĩ tolera

Expanded text:
ui fabulationes, sed non ut lex tua, Domine. --Saepe verba carnalium dum se importune nostris auribus ingerunt, in corde bellum tentationum gignunt. Et quamvis haec, et ratio respuat, et lingua reprehendat, cum labore tamencum auctoritate judicatur. Unde necesse est ut nec ad aures veniat quod meas a cogitationis aditu vigilans repellat. Sancti igitur viri cum aeternitatis desideriis anhelant, in tantam altitudinem vitae se sublevant, ut audire jam quae mundi sunt, grave sibi ac deprimens pondus credan