comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dilexerunt habebant.
ponsus ergo xp̃c: sponia eiꝰ ẽ ec¬
desia. fuii sponsi uel nuptiaꝵ.
singuli quiq fidelium eiꝰ sunt. Tem¬
pus nuptiarum est tempꝰ illud. qͣn¬
do ꝑ incarnationis eiꝰ mysteriũ scãm
sibi eccłiam sociauit. Non igit᷑ casu s
certi gr̃a mysterii uenit ad imptias
in terra carnali more celebratas: qui
ad copulandã sibi sp̃uali amore eccle¬
siam de celo descendit ad terram. Cuiꝰ
quidem thalamus ĩcorrupte genitricis
uterus fuit: in quo d̃s humane natu¬
re coniunctꝰ ẽ: et exquo ad sociandam
sibi eccłiam tanquam sponsus ꝓcessit.
Orimus nuptiaꝵ locus iudea extitit. ĩ
qua filius dei homo fieri. et eccliam sui
corporis participatione consecrare sc̃i sp̃e
piguore in fide confirmare dignatꝰ est.
Sed uocatis ad fidẽ gentib usq ad fi¬
nes orbis terre eariuidẽ nuptiarũ uoti¬
ua gaudia ꝑuenerunt
ec uacat a mysterio qd̃ die tertia
post ea que suꝑior euͣngłii sermo
descripserat nuptie facte referunt᷑: s

Expanded text:
dilexerunt habebant. Sponsus ergo Christus, sponsa ejus est Eclesia, filii sponsi vel nuptiarum singuli quique fidelium ejus sunt: tempus nuptiarum est tempus illud quando per incarnationis mysterium sanctam sibi Ecclesiam sociavit. Non igitur casu, sed certi gratia mysterii, venit ad nuptias in terra carnali more celebratas, qui ad copulandam sibi spirituali amore Ecclesiam de coelo descendit ad terram: cujus quidem thalamus incorruptae genitricis uterus fuit, in quo Deus humanae naturae conjunctus est, et ex quo ad sociandam sibi Ecclesiam tanquam sponsus processit. Primus nuptiarum locus in Judaea exstitit, in qua Filius Dei homo fieri, et Ecclesiam sui corporis participatione consecrare, suique Spiritus pignore in fide confirmare dignatus est: sed vocatis ad fidem gentibus, usque ad fines orbis terrae earumdem nuptiarum votiva gaudia pervenerunt. Nec vacat a mysterio quod die tertia, post ea quae superior Evangelii sermo descripserat, nuptiae factae referuntur, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Qbumanus coitus. sed sp̃e sanctus fecun¬
dauit. Et cum in omnib matrib. ñ fi¬
at sine peccati sorde conceptio: hec inde
purgationẽ traxit. unde concepit. Quo
enim paterui seminis tranfusio ñ perue¬
uit: peccati se illic origo ũ miscuit. In io¬
lata uirginitas concupiscentiam nesci¬
uit: substantiam ministrauit.
ssumpta ẽ de matre domini natu

Expanded text:
umanus coitus, sed Spiritus sanctus fecunumanus coitus, sed Spiritus sanctus fecundavit. Et cum in omnibus matribus non fiat sine peccati sorde conceptio, haec inde purgationem traxit, unde concepit. Quo enim paterni seminis transfusio non pervenit, peccati se illic origo non miscuit. Inviolata virginitas concupiscentiam nescivit, substantiam ministravit. Assumpta est d
Abbreviated transcription (Latin):
nasci elegit ex uirgine nonne ap¬
paret fuisse altissime consilium rationis.
ut sciucet humani generis natã salutẽ
diabolus ignoraret: et sp̃uali latente cõ¬
ceptu. quem ñ alud uideret qͣm alios.
ũ aliter crederet uatum esse quam cete¬
pos ⁊ Cuius enim similẽ cum uniuersis
aduertit naturam: parẽ habere arbitra¬
tus est cum omuib causã. Nec ĩtellexit
a transgressionis uinculis liberum. quẽ
ab infurmitate mortalitatis ñ inuenit
alienum. Uerax namq miscd̾ia dei. cũ
ad repurandum humanum gerus. inef¬
fabiliter ei multa suppeterent. hanc po¬
tissimum consulendi: elegit uiam: qua
ad destruandum opus diaboli. ñ uirtute
uteretur potentie. sed intione iusticie. siã
superbia hostis antiqui ñ ĩmerito sibi in
omnes homines ius tyrannicũ uendica¬
bat: nec indebito dominatu p̃mebat. qͦs
a mandato dei spontaneos. in obseauium
sue uoluntatis illexerat. Non itaq in
ste amitceret originalẽ humani generi

Expanded text:
nasci elegit ex Virgine, nonne apnasci elegit ex Virgine, nonne apparet altissimae fuisse rationis? ut scilicet natam humano generi salutem diabolus 70 ignoraret, et spiritali latente conceptu, quem non alium videret quam alios, non aliter crederet natum esse quam caeteros. Cujus enim similem cum universis advertit naturam, parem habere arbitratus est cum omnibus causam; nec intellexit a transgressionis vinculis liberum, quem ab infirmitate mortalitatis non invenit alienum, Verax namque misericordia Dei, cum ad reparandum humanum genus ineffabiliter ei multa suppeterent, hanc potissimum consulendi viam elegit, qua ad destruendum opus diaboli, non virtute uteretur potentiae, sed ratione justitiae. Nam superbia hostis antiqui non immerito sibi in omnes homines jus tyrannicum vindicabat, nec indebito dominatu premebat, quos a mandato Dei spontaneos in obsequium suae voluntatis illexerat. Non itaque juste amitteret originalem humani generis
Abbreviated transcription (Latin):
mus caret: sed diuina potestate subnixũ
est: ut uirgo conciperet uirgo pareret:
uirgo ꝑmaneret. Non hic cogitet᷑ patien¬
tis condicio s nascentis arbitriũ: qui sic
homo natus est. ut uolebat et poterat
Si ueritatẽ queris nature humane cos¬
nosce materiã. Si rationẽ scrutaris ori
perpeti: nec succumbere uiciis. s mederi:
Ueuit ut omnẽ languorẽ corruptiouis.
et uniuersa ulcera sordentium curaret a¬
nimarũ ꝓpter qd̾ oportuit. ut nouo nas¬
ceretur ordine: qui nouã impollute sinceri¬
tatis grãm. humanis corporib inferebat.
Oportuit ut primã genitricis integritatẽ.
nascentis incorruptio custodiret: et cõpla¬
citum sibi claustrum pudoris ⁊ sanctita.
fracta solidare: et superandis caruis ille¬
cebris muitiplicatã pudicitie donare ure¬
tatem: ut uirginitas q̃ in aliis ũ pote¬
rat salua esse generando: fieret ĩ aliis
imitabilis renascendoectio
oc ipsum autẽ dilectissimi qd̃ xp̃c

Expanded text:
caret, sed divina potestate subnixum caret, sed divina potestate subnixum est, quod virgo conceperit, quod virgo pepererit, et virgo permanserit. Non hic cogitetur parientis conditio, sed nascentis arbitrium, qui sic homo natus est, ut volebat et poterat. Si veritatem quaeris naturae, humanam cognosce materiam; si rationem scrutaris origperpeti; nec succumbere vitiis, sed mederi. Venit ut omnem languorem corruptionis et universa ulcera sordentium curaret animarum: propter quod oportuit ut novo nasceretur ordine, qui novam impollutae sinceritatis gratiam humanis corporibus inferebat. Oportuit enim ut primam genitricis virginitatem nascentis incorruptio custodiret, et complacitum sibi claustrum pudoris, et sanctitatifracta solidare, et superandis carnis illecebris multiplicatam pudicitiae donare virtutem: ut virginitas, quae in aliis non poterat salva esse generando, fieret et in aliis imitabilis renascendo. CAP. III. Hoc ipsum autem, dilectissimi, quod Christus
Abbreviated transcription (Latin):
Nouo ordine. quia inuisibilis in suis:
uisibilis factus ẽ in nr̃is. Incomprehen¬
sibilis: uoluit comprehendi. Ante dem¬
pora manens: esse cepit ex tempore. Uui¬
uersitatis dominus: seruilẽ formã: ob¬
umbrata maiestatis sue dignitate sus¬
cepit. Impassibilis ds̃ non dedignatus
est homo esse passibilis: et immortalis
mortis legib subiacere. Noua autẽ nati¬
uitate generatus est. conceptꝰ a uirguie:
natus ex uirgine: sine paterne caruis cõ¬
cupiscentia. sine materne integritatis ĩ¬
uiria: quia futurũ hominũ saluatorẽ
talis ortus decebat. qui et in se haberet
humane substantie naturã: et humane
carnis inquinamenta nesciret.
uctor enim deo in carne nascenti dõ¬
est: testante augło ad beatã mariã¬
auia sp̃ẽ sauctꝰ suꝑueniet urte:⁊ irtus
altissimi obumbrabit tibi. Ideoq qd nas¬
cetur ex te sanctum uocabitur fuliꝰ dei
Origo clissimilis: sed natura consimilis:
Humano usu et consuetuoine qd̃ credi¬

Expanded text:
novo ordine, quia, invisibilis in suis, visibilis factus est in nostris: incomprehensibilis, voluit comprehendi; ante tempora manens, esse coepit ex tempore; universitatis Dominus, servilem formam, obumbrata majestatis suae dignitate, suscepit: impassibilis Deus, non dedignatus est homo esse passibilis; et immortalis, mortis legibus subjacere. Nova autem nativitate genitus est, conceptus a Virgine, natus ex Virgine, sine paternae carnis concupiscentia, 69 sine maternae integritatis injuria: quia futurum hominum Salvatorem talis ortus decebat, qui et in se haberet humanae substantiae naturam, et humanae carnis inquinamenta nesciret. Auctor enim Deo in carne nascenti Deuest, testante archangelo ad beatam Viirtus Altissimi obumbrabit tibi; ideoque quod nascetur ex te sanctum, vocabitur Filius Dei . Origo dissimilis, sed natura consimilis; humano usu et consuetudine
Abbreviated transcription (Latin):
dispensatione pictatis. ad redemptionẽ
generis humami d̃s pater ñ angłm. nõ
archangłm. s filium suum ungenitum
mittere dignatus ẽ. Quẽ quia in diuini¬
datis sue specie uidere nequiuimꝰ: mag¬
na rursum dilectionis arte ꝓuidit. ut
hunc factum ex muliere. hoc ẽ ex ma¬
terne carnis substantia. sine uirili ã¬
mixtione conceptum. ad humanos uerũ
hominẽ ꝓferret aspectꝰ qui in diuina uir¬
tute ac substantia manens ꝑ omnia qd̃
erat. uerã nature mortalis infirmitatẽ
quam ñ habebat indueret. Et ut no¬
bis necessariam obediendi uirtutẽ preci¬
puo cõmendaret exemplo. factũ sub le¬
ge filium suũ misit in mundum: nõ
quia ipse legi quicqͣm debeat. qui unꝰ
magister nr̃ unus ẽ legis lator. et iu¬
dex: sed ut eos qui sub lege positi legis
onera portare neqͥuerant sua cõpassio¬
ne iuiuaret. ac de seruili conditione. q̃
sub lege erat. ereptos iu adoptionẽ fi¬

Expanded text:
atione pietatis ad redemptionem generis humani Deus Pater non angelum, non archangelum, sed Filium suum unigenitum mittere dignatus est. Quem quia in divinitatis suae specie videre nequimus, magna rursum dilectionis arte providit ut hunc factum ex muliere, hoc est ex maternae carnis substantia, sine virili admixtione conceptum, ad humanos verum hominem proferret aspectus: qui in divina virtute ac substantia manens, per omnia quod erat, veram naturae mortalis infirmitatem quam non habebat, indueret. Et ut nobis necessariam obediendi virtutem praecipuo commendaret exemplo, factum sub lege, Filium suum misit Deus in mundum: non quia ipse legi quidquam debeat, qui unus magister noster, unus est legislator et judex, sed ut eos qui sub lege poonera portare nequiverant, sua compassione juvaret, ac de servili conditione quae sub lege erat, ereptos in adoptionem fi
Abbreviated transcription (Latin):
tum est: iustus autẽ ex fide uiuit. Sed
ueniens in carne dei filius. qui solam
caruis naturam. nullam autẽ peccati con¬
trumq genus purificationis subire dig
tertium salutaris hostie munus. ipie tẽ¬
pli dominꝰ ꝓ se non respuit offerri: cuiꝰ
dehinc die tricesima tertia: dño opitulã¬
te ur̃a caritas auditum. simul ẽ et celeb᷑¬
tura mysterium

Expanded text:
tum est: Justus autem ex fide vivit . Sed tum est: Justus autem ex fide vivit . Sed veniens in carne Dei Filius, qui solam carnis naturam, nullam autem peccati contrumque genus purificationis subire digntertium salutaris hostiae munus ipse templi Dominus pro se non respuit offerri. Cujus die dehinc tricesima tertia, Domino opitulante, vestra charitas auditura simul est et celebratura
Abbreviated transcription (Latin):
uscepit igitur curuncisionẽ lege
decretam in carne: qui absq om¬
ni ꝓrsus labe pollutionis. apparuit in
carue. Et qui in similitudinẽ caruis
peccati. non autem in carne peccati adue¬
uit: remedium quo caro peccati consue¬
uerat mundari ñ respuit: sicut etiam
uudam baptismatis. qua noue gr̃e ppłos
a peccatorum sorde lauare uoluit. ipse
non necessitatis. s exempli causa subiit.¬
Utraq ergo purificatio. ⁊ circuncisionis
uidelicet in lege. et in euͣngłio baptisma¬
tis: tollende preuaricationis prime gr̃a
posita est. Et ne cui seculi labentis etati
superri respectus munera deessent: illi qͦ¬
q qui a mundi exordio usq ad tempora
date circuncisionis. uel post datã circun¬
cisionem. de aliis nationib deo placuer̃t
uł hostiarum oblationib. uel certe sola
fidei uirtute suas suorumq animas cre¬
atori cõmendantes. a primi reatꝰ uniculis
absoluere curabant. Sine fide enun: im¬
possibile est placere deo. Et sicut aliaᷤ scͥp¬

Expanded text:
uscepit igitur circumcisionem lege decretam in carne, qui absque omni prorsus labe pollutionis apparuit in carne, et qui in similitudine carnis peccati, non autem in carne peccati advenit, remedium quo caro peccati consueverat mundari, non respuit, sicut etiam unda baptismatis, qua novae gratiae populos a peccatorum sorde lavari voluit. Ipse non necessitatis, sed exempli causa subiitUtraque ergo purificatio, et circumcisionis videlicet in lege, et in Evangelio baptismatis, tollendae praevaricationis primae gratia posita est. Et ne cui saeculi labentis aetati superni respectus munera deessent, illi quoque qui a mundi exordio usque ad tempora datae circumcisionis vel post datam circumcisionem, de aliis nationibus Deo placuerunt, vel hostiarum oblationibus, vel certe sola fidei virtute suas suorumque animas Creatori commendantes, a primi reatus vinculis absolvere curabant. Sine fide enim impossibile est placere Deo: et sicut alias scrip
Abbreviated transcription (Latin):
uen randamq presentis festi me¬
moriam. paacis quidem uerbis eungłis¬
ta comprehendit: s ñ panca celestis my¬
sterii uirtute grauidam reliquit. Expo¬
sita namq uatiuitate dominica. cuiis
gaudia mox angli dignis baudib extu¬
lerunt. pastores deuota uisitatione cele¬
brauerunt. omnes qui tunc audiere mi¬
rati sunt: nos quoq ꝓ modulo ñr̃o ꝓut
potuimus ꝓxime domino largiente con¬
grius missarum. hymnoꝵ q sollempinis
exegimus: subiunxit. atꝙ ait. Et post¬
quam consũmati sunt dies octo. ut cir¬
cuncideretꝰ ꝓpuer: uocatum est nom̃ eiꝰ¬

Expanded text:
enerandamque praesentis festi memoriam paucis quidem verbis evangelista comprehendit, sed non pauca coelestis mysterii virtute gravidam reliquit. Exposita namque nativitate Dominica, cujus gaudia mox angeli dignis laudibus extulerunt, pastores devota visitatione celebrarunt, omnes qui tunc audiere mirati sunt, nos quoque pro modulo nostro, prout potuimus, Christo Domino largiente, congruis missarum hymnorumque solemniis exegimus, subjunxit atque ait: Et postquam consummati sunt dies octo ut circumcideretur puer, vocatum est nome
Abbreviated transcription (Latin):
et quia supͣ id qd̾ carnali intuentur as¬
pectu nequeunt aciem mentis erigere mi¬
nistra mundr luminaria diuino honore
uenerantur. Absit ab animis xp̃ĩanis ĩ¬
pia suꝑsticio: ꝓdigiosumq mendacium:
Uatra omnem enim modum distant a
lempiterno temporalia: ab incorpores cor¬
porea: a dominatore subiecta: que et li
mirandã habent pulchritudinẽ: adoran¬
dam tam̃ non habent deitatẽ. Il
la maiestas: que uuiuerlitatẽ mundi
creauit ex nichilo: et in quas uoluit for
mas atq mensuras terrenã celestẽq sub¬
stantiã ommipotenti intione ꝓduxit Sol¬
et luna et sydera sint cõmoda utentib:
sint speciosa cernentib. sed ita ut de illis
gracie referantur auctori: et adoret᷑ ds. qͥ
hec condidit: non creatura q̃ seruit. au¬
date igit᷑ dñm dilectissimi in omnibus
operib eius atq iudiciis sit in uobis ĩ¬
dubitata credulitas uirginee integrita¬
tis et partꝰ. Reformationis humane. sa¬

Expanded text:
et quia supra id quod carnali intuentur aset quia supra id quod carnali intuentur aspectu, nequeunt aciem mentis erigere, ministra mundi luminaria divino honore venerantur. Absit ab animis Christianis impia superstitio prodigiosumque mendacium. Ultra omnem modum distant a sempiterno temporalia, ab incorporeo corporea, a dominatore subjecta: quia etsi mirandam habent pulchritudinem, adorandam tamen non habent Deitatem. Illa da maiestas que universitatem mundi creavit ex nichilo et in quas fomas atque mensuras terrenam coelestemque substantiam omnipotenti ratione produxit. Sol, luna et sidera sint commoda utentibus, sint speciosa cernentibus; sed ita ut de illis gratiae referantur auctori, et adoretur Deus, qui condidit, non creatura, quae servit. Laudate igitur Deum, dilectissimi, in omnibus operibus ejus atque judiciis. Sit in vobis indubitata credulitas virgineae integritatis et partus. Reformationis humanae sa
Abbreviated transcription (Latin):
ueris: deuni patrẽ audeas nuncupare:
Male conscientie absolutꝰ teatu. celestia
regna suscipies. si uoluntatẽ dei facias di¬
uino fultꝰ auxilio. ⁊ imiteris angłos suꝑ
terram. immortalis substantie uirtute
pascaris: securꝰ aduersus inimicas potes¬
tates ꝓ pietate confligas ⁊ si celestis mi¬
licie sacramenta seruaueris: ñ dubites
te in castris triumphalib regis eterni ꝓ
uictoria coronandum: cum te resurrectio
piis parata susceperit in regna celestis
dilectissimi. in fide qua fundati es¬
tis. stabiles ꝑmanete: ne idem ille temy¬
tator. cuius iam a uobis dominationẽ
xpc̃ exclusit. aliquib uos iterum sedu¬
cat insidiis: et hec ipsa presentis diel
gaudia. fallacie sue arte cortumpat u¬
ludens simpliciorib animis. de quorim¬
qm de noui ut clicunt solis ortu uide¬
tur honorabilis: quorum corda uastis te¬
nebris obuoluta. et ab omni increm̃to ue¬
re lucis aliena sunt. Trahuntꝰ enim
adhuc stultissimis gentilitatis errorib.

Expanded text:
veris, Deum Patrem audeas nuncupare. Malae conscientiae reatu absolutus, ad coelestia regna suspires, voluntatem Dei facias divino fultus auxilio, imiteris angelos super 72 terram, immortalis substantiae virtute pascaris, securus adversus inimicas tentationes pro pietate confligas, et si coelestis militiae sacramenta servaveris, non dubites te in castris triumphalibus regis aeterni pro victoria coronandum, cum te resurrectio piis parata susceperit in regni coelestisdilectissimi, in fide qua fundati estis, stabiles permanete; ne idem ille tentator, cujus jam a vobis dominationem Christus exclusit, aliquibus vos iterum seducat insidiis, et haec ipsa praesenti diei gaudia suae fallaciae arte corrumpat, illudens simplicioribus animis de quorumquam de novi, ut dicunt, solis ortu honorabilis videatur. Quorum corda vastis tenebris obvoluta, et ab omni incremento verae lucis aliena sunt; trahuntur enim adhuc stultissimis gentilitatis erroribus,
Abbreviated transcription (Latin):
in utero conciperetur.
ec sunt festiuitatis hodierne gau¬
dia ueneranda: hec sacre sollemp¬
nitas diei: hec illa suꝑne pietatis mu¬
nera sacrosancta: que fidelium cordibus
cõmendans. apl's ait. quia ubi uenit ple¬
nitudo temporis. misit d̃s filium suũ fac

Expanded text:
in utero conciperetur. Haec sunt festivitatis hodiernae gaudia veneranda, haec sacrae solemnitas diei, haec illa supernae pietatis munera sacrosancta, quae fidelium cordibus commendans Apostolus ait: Quia, ubi venit plenitudo temporis, misit Deus F
Abbreviated transcription (Latin):
et uiq ad uiriles annos. de naturalib
ñ dubiteant augnentis. Inter hec eontu¬
lit oo i̾tulit contumelias: multiplicauit ĩ¬
iurias: adhibuit maledicta: obꝓbria:
blasphemias: conuicia. Omuẽ postremo
in ipsum ium furoris effudit: ourtia
temptam̃toꝵ genera ꝑcucurrit et sci¬
ens qd̾ humanã naturam infecisset uene¬
no. nequaqͣm credidit prime transgressioniꝰ
exortẽ. quem tot docum̃tis didicit ẽe mor¬
talem. ꝑstitit ergo improbus predo. ⁊ aua

Expanded text:
de naturalibus non dubitavit augmentis. Inter haec intulit contumelias, multiplicavit injurias, adhibuit maledicta, opprobria, blasphemias, convicia, omnem postremo in ipsum vim furoris sui effudit, omnia tentamentorum genera percurrit; et sciens quo humanam naturam infecisset veneno, nequaquam credidit primae transgressionis exsortem, quem tot documentis didicit esse mortalem. Perstitit ergo
Abbreviated transcription (Latin):
lupos nancisci pot̾it agnus. unus decem
milium quomͦ p̃cipiet ꝑegrinus primis
cunum. exul ducib. regib. is qui unã
possĩdet tunicam: sed ut famulus fidelis
diuco ad quiescer p̃cepto ꝑgit gaudens. ni¬
chil deferens secum nisi tantum rp̃i p̃cio¬
sum nomen ꝓ omni armatura. Lect̃. niͭ¬
taq aggrediens uerbo p̃dicationis ꝓuinti¬
am sorte ꝑceptam: qͣnta illic gesserit. qnͣ¬
taq subiens ꝑtulerit. sequens sermo de¬
pinget. Quorum quidẽ sunt q̃dam scd̾m
traditionẽ antique relationis acta: q̃dam
uero secundũ rationẽ eunglicarum docta¬
narum gesta consistunt. Si enĩ lux mun¬
di est. iuxta qd̃ u̾itas disciplis ait. uos
estis lux mundi: ꝓfecto ea q̃ lucis sunt
operatus est in hiis qui in tenebris et ut¬
umbra mortis sedebant. Et si sal t̾re ẽ. ma¬
nifestum ẽ. quia gentes inrationabiles uri¬
talis ratione saliens emundauit. Et si oꝑa¬

Expanded text:
lupos nancisci poterit agnus unus decem lupos nancisci poterit agnus unus decem millia? Quomodo praecipiet peregrinus primis civium, exsul ducibus, regibus is qui unam possidet tunicam? Sed ut famulus fidelis, Dominico acquiescens praecepto, pergit gaudens, nihil deferens secum, nisi tantum Christi pretiosum nomen pro omni armatura. Itaque aggrediens verbo praedicationis provinciam sorte perceptam, quanta illic gesserit, quanta subiens pertulerit, sequens sermo depinget; quorum quidem sunt quaedam secundum traditionem antiquae relationis acta, quaedam vero secundum rationem evangelicarum doctrinarum gesta consistunt. Si enim lux mundi est juxta quod Veritas discipulis ait: Vos estis lux mundi, profecto ea quae lucis sunt operatus est in his qui in tenebris et umbra mortis sedebant. Et si sal terrae est, manifestum est quia gentes irrationabiles veritatis ratione saliens emundavit. Et si opera
Abbreviated transcription (Latin):
nie locus ẽ: qui ab eiulath usq gabaoto
in muitis gentib ⁊ ciuitatib ẽ distributꝰ.
ste ergo cũ mitteretur
mystice dei u̾bum annuntiare. hec diuin¬
tus audiuit a dño. Uade discipule ad ꝑdi¬
candum: exi ad pugnam: capax esto ꝑiculo¬
rum. Consulo figmento meo. cuiꝰ misertꝰ
gi. Ego patͥnum opꝰ consũmaui primus
testis ueritatis factꝰ sum: uos qd̾ necessa¬
rium ẽ implete. ⁊ que post uerla p̾disl¬
tionis mee mundo desunt. ad similitudi¬
nẽ meam supplete.
mitare magistrum tuum. emulare dñm
tuum: equa passiones. Sanguinẽ ꝓ me
pone. ⁊ carnẽ cruciatib trade. Patere q̃q
susti nui ꝓ te passus. ostende in teipso ma¬
nifestas actiones caracteris mei. armat᷑
sint benignitas in sudorib: mansuetudo
int̾ maledicos: patientia in hiis qui te
ꝑemerint. Ut ouis in medio luporum
efficere. uirtutib armatꝰ ad bella accue¬
re. Non resultauit apłs ñ dixit quomodo

Expanded text:
niae locus, qui est ab Evilath usque Gabaoth, et niae locus, qui est ab Evilath usque Gabaoth, et in multis gentibus et civitatibus est distributus. Iste ergo cum mitteretur mystice verbum Dei annuntiare, haec divinitus audivit a Domino: Vade, discipule, ad praedicandum, exi ad pugnam, capax esto periculorum; consule figmento meo, cujus misertus gi. Ego paternum opus consummavi; primus veritatis testis factus sum; vos quod necessarium est implete, et quae post verba praedicationis meae mundo desunt, ad similitudinem meam supplete. Imitare Magistrum tuum, aemulare Dominum tuum, aequa passione sanguinem pro me pone, et carnem cruciatibus trade; patere quaeque sustinui pro te passus. Ostende in teipso manifestas actiones characteris mei. Arma tibi sint benignitas in sudoribus, mansuetudo inter maledicos, patientia in his qui te peremerint. Ut ovis in medio luporum efficere, virtutibus armatus ad bella acuere. Non resultavit apostolus; non dixit: Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
quitur diuini uerbi rationẽ: eqͣlit̾ fundat
eccłiam: eqͣ lance habuit ⁊ cetera diuina cha¬
rismata
eni ergo placatꝰ. esto ferax uerbi obe¬
Sate: resera lingͣni meam murtam: da
michi materiã preconia tue magnitudinis
enarrandi. ñ ut ipse ꝓficias aliquid. habenᷤ
intrinsecꝰ beatitudinũ plenitudinẽ: sedut
quo qͦmodo declaretꝰ amor circa te diuinitꝰ
p̃destincitꝰ. ut et ego pauꝑrimꝰ puer tuis
pat̾nis orationib fruar in laude celebri¬
tatis tuet Non enim pot̾it sine participatio¬
ne illuminationis ꝑmanere. qui ad splendo¬
rem radii solis accesserit: uł pupillas erexe¬
rit. Alius igitur apłorum hic: aliꝰ uero ali¬
bi ꝑcepit partẽ orbis in p̃dicatione cogni¬
tionis dei.⁊ om̃s unuisitatẽ sibi disꝑtien
tes p̃tores regis regum xp̃i constituti sũt.
Constitues eos principes suꝑ omnẽ t̾m̃
scriptura p̃mitiauit. Ei autẽ qui nũc
celebri fama laudatꝰ sors ⁊ portio arme¬

Expanded text:
quitur divini verbi rationem, aequaliter fundat quitur divini verbi rationem, aequaliter fundat Ecclesiam, aequa lance habuit et caetera divina charismata. Veni ergo placatus, esto ferax verbi, o beate, resera linguam meam mutam, da mihi materiam praeconia tuae magnitudinis enarrandi, non ut ipse proficias aliquid, habens intrinsecus beatitudinum plenitudinem, sed ut quoquomodo declaretur amor circa te divinitus praedestinatus, ut et ego pauperrimus puer tuus paternis orationibus fruar in laude celebritatis tuae. Non enim poterit sine participatione illuminationis permanere, qui ad splendorem radii solis accesserit vel pupillas erexerit. Alius igitur apostolorum hic, alius vero alibi percepit partem orbis in praedicatione cognitionis Dei, et omnes universitatem sibi dispei constituti sunt: Constitues enim eos principes super omnem terram , Scriptura pronuntiavit. Ei autem qui nunc celebri fama laudatur sors et portio Arme
Abbreviated transcription (Latin):
orro et si scd̃m actuum apłoꝵ catha¬
logum numerauerimꝰ. septimũ po¬
nemus barcholomeum: eritq ipse iterũ
principiũ ⁊ u̾tex scd̾e exados. ita ut hĩc
possimꝰ argumentari eum ad petrũ habe¬
re comparationẽ. dum ex prima quidem
exade principium reputatur in petro: ex
secunda uero quia sũmitas ẽ eorum. qui
post ipsũ sunt dinumerantꝰ: principiũ ta¬
xatꝰͫ ĩ bartholomeo. Nota dilectissime. Pe¬
trus docet nationes. s et bartholomens
consequent̾ paria inuestigat. petri specio¬
si pedes bona eunglirantis: sed ⁊ bartho¬
lomei eque iocundi. sublimia de deo loq̃n
magna. sed et bartholomeꝰ facit mi¬
rabilia ualida. Petrꝰ deorsum capite crucifi¬
gitur: sed e diuerso bartholomeꝰ penas ꝓ
xp̃o sustinens. postqm uiuens excoriatꝰ est.
capite plectitur. Quot quot igitꝰ petrꝰ agit.
tot dem operatur ⁊ barcholomeus. Ad quod
ualet petrꝰ mysteria ⁊pessenda: ad tot bar¬
tholom̃s sufficit penetranda. Equalit̾ exe¬

Expanded text:
orro et si secundum Actuum apostolorum catalogum numeraverimus, septimum ponemus Bartholomaeum, eritque ipse iterum principium et vertex secundae hexados. Ita ut hinc possimus argumentari eum ad Petrum habere comparationem, dum ex prima quidem hexade principium reputatur in Petro, ex secunda vero, quia summitas est eorum qui post ipsum sunt, dinumeratur, principium taxatur in Bartholomaeo. Nota, dilectissime, Petrus docet nationes; sed et Bartholomaeus consequenter paria investigat. Petri speciosi pedes bona evangelizantis, sed et Bartholomaei aeque jucundi sublimia de Deo loquentis. magna, sed et Bartholomaeus facit miracula valida. Petrus deorsum capite crucifigitur, sed e diverso Bartholomaeus poenas pro Christo sustinens, postquam vivens excoriatus est, capite plectitur. Quotquot igitur Petrus agit, totidem operatur et Bartholomaeus. Ad quot valet Petrus mysteria capessenda, ad tot Bartholomaeus sufficit penetranda, aequaliter exse
Abbreviated transcription (Latin):
leta pro uoto religiosa. ꝓ officio
festiria. ꝓ gaudio ĩ montana
prexit. quo eñĩ iam deo plena
nisi ad suꝑiora cũ festinatiõe
cõsenderet: Nescit tarda moli-¬
miua sãcti sp̃us gr̃a. Lco.x
iscite et uos sãte muliers
sedulitatẽ ꝙͣ pregnãtib

Expanded text:
eta pro uoto, religiosa pro officio, festina pro gaudio in montana perrexit. quo enim iam deo plena nisi ad superiora cum festinatione contenderet? nescit tarda molimina sancti spiritus gratia. discite et uos, sanctae mulieres, sedulitatem quam praegnatib
Abbreviated transcription (Latin):
remꝰ inuicẽ: nisi diligentes dm̃. Diligit
enim unusquisq ꝓximũ tanqͣm seip¬
fructu itaq nobis mandans: hec mã
nis commendare fructũ sp̃c uellet a
capite hoc posuit. Fructꝰ inquit sp̃e¬
ẽ caritas. Ac deinde cet̾a tauqͣm exis¬
to capite exorta ⁊ religata contexuit.
Que sunt. gaudium. pax. longani¬
do. continentia.

Expanded text:
remus invicem, nisi diligentes Deum Diligit enim unusquisque proximum tanquam seipfructu itaque nobis mandans, Haec mannis commendare fructum spiritus vellet, a capite hoc posuit, Fructus, inquit, spiritus charitas est: ac deinde caetera tanquam ex isto capite exorta et religata contexuit, quae sunt, gaudium, pax, longanio, continentia
Abbreviated transcription (Latin):
ruptibile induerat. Ipso corpore dormi¬
ebat: deitate uero concitabat mare ⁊
iterum placabat.
ormiebut itaq corpore. ut apłos¬
suscitaret. ⁊ euigilare faceret:
miamꝰ animo. ne ue intellectu aut pru¬
deutia: s uigilare omni tempore ⁊ iu¬
bilare domino. et salutẽ ab eo postula¬
re studeamus. Nam ipse qui dormiebat
corpore. illud sanctũ uerbũ dicit. Ego
dormio. ⁊ cor meum iuigilat. Ad quẽ
accedentes discipuli: suscitabant eum
dicentes. Domine salua nos peruus.
Tanto fuerant metu conterriti. ⁊ pene
animo alienati. ut irruerent ĩ eum:
et ñ modeste ac leniter suggererent.
sed turbulent̾ suscitarent eum dicen¬
tes. Domine salua nos ꝑiiꝰ.
beatr o ueraces dei cdiscipłi. Dñm
saluatorẽ uobiscũ habetis ⁊ peri¬
culum timetis: Uita uobiscũ est: et
de morte solliciti estis: Maris turbinẽ
trementes. creatorẽ eiꝰ presentẽ ita sus¬
citatis. quasi ñ possit dormiente corpo¬

Expanded text:
ruptibile induerat. Ipso corpore dormiruptibile induerat. Ipso corpore dormiebat, deitate vero concitabat mare, et iterum complacabat; dormiebat itaque corpore, ut apostolsuscitaret et evigilare faceret, mo dormiamus, neve intellectu aut prudentia, sed vigilare in omni tempore et jubilare Domino, et salutem ab eo postulare studeamus. Nam ipse qui dormiebat corpore, illud verbum sanctum dicit: Ego dormio, et cor meum vigilat ; ad quem accedentes discipuli, suscitaverunt eum, dicentes: Domine, salva nos, perimus. Tanto fuerunt metu conterriti, et pene animo alienati, ut irruerent in eum, et non modeste aut leniter suggererent, sed turbulenter suscitarent eum, dicentes: Domine, salva nos, perimus. O beati, o veraces Dei discipuli, Dominum salvatorem vobiscum habetis, et periculum timetis. Vita vobiscum est, et de morte solliciti estis. Maris turbinem timentes, creatorem ejus praesentem ita suscitatis, quasi non possit dormiente corpo
Abbreviated transcription (Latin):
ret quia corpꝰ qd̾ de cõmuni humani ge¬
neris terra nascendo susceperat. surgẽ¬
do iam suꝑ terrena omĩa subleuatũ ce¬
lesti uirtute induerit. In monte apparu¬
it: ut ãmoneret fideles. si illic celsitudi¬
uem resurrectionis eiꝰ cupuint uidere. hic
ab infimis cupiditatib ad superna stu¬
deant desideria transire. Nomen uero
galilee qͥd mysterii salutaris contine¬
at: crebra patrum exposione notissimũ
ẽ Sed ñ ab re ẽ sepiꝰ uerbo repetere. qd̾
semꝑ necesse ẽ animo retinere. Galilea
quippe transmigratio facta. uł reuela¬
tio dicit᷑. Utraq autẽ interp̃tatio no¬
minis. ad unum finẽ respicit. Si qͥdẽ
supͣ legimꝰ dixisse angłm mulierib. ite
dicite discipulis eiꝰ quia surrexit: ⁊ ecce
p̃cedit uos in galileã: ibi eum uidebi¬
tis. Et nunc euͣnglista narrante cogno¬
uimus quia abierunt discipłi ĩ galileã.
et uidentes cum adorauerunt.

Expanded text:
t quia corpus, quod de communi humani generis terra nascendo susceperat, resurgendo jam super terrena omnia sublevatum, coelesti virtute induerit. In monte apparuit, ut admoneret fideles, si illic celsitudinem resurrectionis ejus cupiunt videre, hic ab infimis cupiditatibus ad superna studeant desideria tGalilaeae, quid mysterii salutaris contineat, crebra Patrum expositione notissimum est. Sed non abs re est saepius verbo repetere, quod semper necesse est animo retinere. Galilaea quippe transmigratio facta, vel revelatio dicitur. Utraque autem interpretatio nominis ad unum finem respicit, siquidem supra jam legimus dixisse angelum mulieribus: Ite, dicite discipulis ejus quia surrexit, et ecce praecedet vos in Galilaeam, ibi eum videbitis. Et nunc, evangelista narrante, cognovimus quia. Abierunt discipuli in Galilaeam, et videntes eum adoraverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
dormientiũ: Secunt᷑ autẽ hii qͥ sunt xp̃i.
et ipsi ĩ suo ordine ad uitã de morte tͣns¬
migrant. Ibiq eum uudentes adorant.
it illud. qd̾ galilea etiam reuelatio ĩter¬
p̃tatur. Tunc enim reuelata facie sicut
apłs testatur głam dñi syeculantes. in
candẽ ymagnnem transtormabimꝰ qui¬

Expanded text:
 autem hi qui sunt Christi, et ipsi in suo ordine ad vitam de morte transmigrant, ibique eum videntes adorant, it illud, quod Galilaea etiam revelatio interpretatur. Tunc etenim revelata facie, sicut Apostolus testatur, gloriam Domini speculantes, in eamdem imaginem transformamur, qui
Abbreviated transcription (Latin):
causa occurrit. qͣm ea cuius lucas me¬
niuit: cum ipso resurrectionis sue die
clsciplis eum apparuisse narrasset. Con
bant se sp̃m uidere. Widentes auutẽ¬
inuũ cognoscunt: ⁊ quia hunc deũ es¬
se didicerant. demissis in terris quitib
adorant.

Expanded text:
causa occurrit, quam ea cujus Lucas meminit cum ipso resurrectionis suae die discipulis eum apparuisse narraret, contubant se spiritum videre . Videntes ergo Dominum cognoscunt, et quia hunc Deum esse didicerant, dimissis in terram vultibus adorant.
Abbreviated transcription (Latin):
tedir sedis aplie pontifex uir magne in
ep̃i ecdlia reuerentie. qui ballicũ scorum
cosme et damiani martyꝵ. uia sacͣ iuxta
templum romuli. sic̃ hactenꝰ cernit᷑ uenus¬
tissime fabricauit. eiꝰ attauus fuerit: ⁊ bea¬
recipiendã uidere ꝓmeruit. amita nichilo¬

Expanded text:
Felix sedis apostolicae pontifex, vir magnae in Christi Ecclesia reverentiae, qui basilicam sanctorum Cosmae et Damiani martyrum via sacra juxta templum Romuli, sicut hactenus cernitur, venustissime fabricavit, ejus atavus fuerit, et bearecipiendam videre meruit, amita nihilo
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃ualis reuerberari ꝓcelis. Pet̃ tua fides
ẽ fundam̃tum fides ẽ ecclie. Si pet̾ fueris.
ĩ eccłia eris: quia eccłia supͣ petrã ẽ Si in
eccłia fueris. porte inferi ñ pualebunt tibi.
porte inferi: porte mortis sunt. Porte autẽ
mortis: porte eccłie eẽ non possunt. Que
autẽ sunt porte mortis. hoc ẽ porte inferi:
nisi singula q̃q peccata: Si fornicatꝰ fu¬
ers: portam mortis ingressus es. Si fidem
leseris: portas penetrasti inferni. Si pec
catũ mortale cõmiseris: portas mortis ĩ¬
tensti. S potens ẽ d̾s. qui exaltet te de
portis mortis. ut annunties om̃s laudatio¬
nes eiꝰ in portis filie syon. Porte aũt ecclłẽ:
porte castitatis sunt. Sunt porte iusticie.
quas iustꝰ intrare consueuit diceus. a¬
ꝑite michi portas iusticie. ⁊ ingressꝰ ĩ eas
unfitebor dũo. S ut portas mortis por¬
tiie. dei porta ẽ. Hec ẽ enim porta dñi.
iusti intrabunt ꝑ cam. Et ideo fuge ꝑti¬
naciã delictoꝵ ne porte tͥ possint inferi

Expanded text:
spiritalis euerberari procellis. petra tua fides est, fundamentum est fides ecclesiae. si petra fueris, in ecclesia eris, quia ecclesia supra petram est. si in ecclesia fueris, portae inferi non praeualebunt tibi. portae inferi portae mortis sunt, portae autem mortis portae esse ecclesiae non possunt. quae autem sunt portae mortis, hoc est portae inferi nisi singula quaeque peccata? si fornicatus fueris, portas mortis ingressus es. si fidem lcatum mortale commiseris, portas mortis intrasti: sed potens est Deus, qui exaltet te de portis mortis; ut annunties omnes laudes ejus in portis filiae Sion. Portae autem Ecclesiae portae castitatis sunt, portae iustitiae, quas iustus intrare consueuit dicens: aperite mihi portas iustitiae et ingressus in eas confitebor domino. sed ut porta mortis poritiae dei porta est; haec enim porta domini, iusti intrabunt per eam. et ideo fuge pertinaciam delictorum, ne portae tibi possint inferi
Abbreviated transcription (Latin):
sibi uelit qd̃ non alium turba opi¬
nabatur: nili aut iheremiã. aut hely.¬
Ille rapitur: ille regreditꝰ. Ille in celum
enpitur: iste ñ rapinã arbitratꝰ ẽ ẽẽ se
eqͣlem deo. Ille petitis ignib uindicat᷑
hic ꝑsecutores suos maluit sanare. qm
ꝑdere. Cur autẽ ih̾emiã putabant: for¬
tasse quia sanctificatꝰ in uulua ẽ. s non
hic ihemias. Ille sanctificatur. hic sc̃i¬
ficat. Illius sc̃ificatio cepit ex corpore:
hic sanctꝰ ex sancto. Cur eciã iohannẽ
baptistam: nisi forte quia ĩ matris ute¬
ro positꝰ. dñi p̃sentiã sentiebat: Sed
ñ ioh̾es hic. Ille adorabat in utero: hic
adorabatur. Ille baptizabat ĩ aqͣ: xp̃e in
cata donabat. Et ideo petrꝰ ñ expecta¬
bat ppłi sententiã: s suã ꝓm sit ui¬
cens. Tu es xĩx filius dei uiui: qui ẽ sẽ¬
per. nec cepit ut eẽt: ⁊ eẽ ñ deficit. Lect.¬
ꝓpe uocabula sua discipłis suis do
nauit. Ego in quit sum lux mundi. et
cens. Uos estis lux mundi. Ego sum pa¬

Expanded text:
sibi uelit quod non alium turbae opinabantur nisi aut Helian aut Hieremiristus. ille rapitur, iste regreditur; ille inunam rapitur, iste rapinam non arbitratus est esse se aequalem deo; ille petitis ignibus uindicatur, hic persecutores suos maluit sanare quam perdere. cur autem Hieremiam putabant? fortasse quia sanctificatus in uulua est. sed non hic Hieremias. ille sanctificatur, iste sanctificat; illius sanctificatio coepit ex corpore, hic sanctus ex sancto. cur etiam Iohannem populus putat nisi forte quia in matris utero positus domini praesentiam sentiebat? sed non hic Iohannes. ille adorabat in utero, hic adorabatur; ille baptizabat in aqua, Christucata donabat. Et ideo Petrus non exspectauit populi sententiam, sed suam promsit dicens: tu es Christus filius dei uiui. qui est semper est nec coepit ut esset et esse non deficit. mpe uocabula sua discipulis donauit suis. ego sum inquit lux mundi et icens: uos estis lux mundi. ego sum pa
Abbreviated transcription (Latin):
minerat recognoscere p̃ualebat.  e doii¬
Iumq ĩ dispositione monast̾ii occu¬
pata mens eẽt: obliuiscebatꝰ fundi¬
tus egritudinis sue. Si uero rediret egri¬
tudo ad memoriã: cũ tam fortẽ se eẽ sen¬
tiret mirabatꝰ si ñ comedisset. Qͥ ad uespe
rũ ueniens. cognouit sibi tantã fortitu¬
dinẽ ꝑmanere: ut ad diẽ alterum trans¬
ferri potuisset. Uerum qͣmauã pene co¬
tidiano languore tabesceret: nulla taũ
corpori suo cupiekat cõmondare quietem.
qͥmiuus aut oraret aut legeret. aut scrs¬
beret aut dictaret. Cũngl homo adam¬

Expanded text:
minerat recognoscere praevalebat. minerat recognoscere praevalebat. Cumque in dispositione monasterii occupata mens esset, obliviscebatur funditus aegritudinis suae. Si vero rediret aegritudo ad memoriam, cum tam fortem se esse sentiret, mirabatur si non 25 comedisset. Qui veniens ad vesperum, cognovit sibi tantam fortitudinem permanere, ut ad diem alterum jejunium transferre potuisset. Verum quanquam pene quotidiano languore tabesceret, nullam tamen corpori suo cupiebat commodare quietem, quo minus aut oraret, aut legeret, aut scriberet, aut dictaret. 9. In hujus sa
Abbreviated transcription (Latin):
ut infurmato stomacho lacessitꝰ. uix sub¬
sistere ꝓculdubio uideretꝰ. Nam cum qͦ¬
dam tempore iricisionẽ uitalium quã
greci dicunt sincopin pateretur: cre¬
bris q angustiis ꝑ horarum mom̃ta ad
exitum ꝓpinquaret: ac nisi euri fratres
frequenti cibo reficerent uitalis ei sp̃e
funditꝰ intercipi uideret᷑: paschalis suꝑ¬
uenit dies. Et dum sacratissimo sabba¬
to. in quo omnes etiã pariuili pueri ie¬
uinant. ipse ieiunare ñ posset. cepit plꝰ
merore qm infirmitate deficere. Lchil¬
ox accersito uiro scissimo eleuterio
dudum penes spoletũ multis p̾ex¬
sito. tunc uero eiusdẽ sui monasteri mo
lacrimis ut saltẽ die illo ad ieuinandũ
sibi uirtꝰ daretur in orationẽ dedit. Et
post paululum completa oratione digreᷤᷤ
pisse cognouit: ut ei cibi memoria fun¬
ditꝰ tolleretur. Cepit secum mirari quis
ẽẽt. quis fuerit. Et cum ad animũ redi¬
bat infirmitas: nichil ĩ se ex hiis que me¬

Expanded text:
ut infirmato stomacho lacessitus vix subut infirmato stomacho lacessitus vix subsistere procul dubio videretur. Nam cum quodam tempore incisionem vitalium, quam Graeci συγκοπὴν dicunt, pateretur, crebrisque angustiis per horarum momenta ad exitum propinquaret, ac nisi eum fratres frequenter cibo reficerent, vitalis ei spiritus funditus intercipi videretur, paschalis supervenit dies. Et dum sacratissimo Sabbato, in quo omnes, etiam parvuli pueri, jejunant, ipse jejunare non posset, coepit plus moerore quam infirmitate deficere . 8. Mox accersito viro sanctissimo Eleutherio, dudum penes Spoletum multis praeposito, tunc vero ejusdem sui monasterii monlacrymis, ut saltem die illo ad jejunandum sibi virtus daretur, in orationem dedit. Et post paululum, completa oratione, digresspisse cognovit, ut ei cibus et morbus de memoria funditus tolleretur. Coepit secum mirari quis esset, quis fuerit; et cum ad animum redibat infirmitas, nihil in se ex his quae me
Abbreviated transcription (Latin):
la fabricans. sufficientib fratrib cumu¬
lãuit. quib tantum p̃dioꝵ contulit: qͣn¬
tam posset ad uictum cotidianum deo illic
militantiũ sine indigentia suffragari:
eptimũ intra romaneectõ.U
urbis menia sub honore sancti an¬
drce apłi: iuxta basilicam scõꝵ iohannis
⁊ pauli. ad cliuũ scauri monasteriũ. ĩ
ꝓprio domate fabricauit. In quo relictis
sericis ⁊ auro. genimisq radiantib to¬
gis. simuiq suppellectilib reliquis. in
usum pauperũ prerogatis. ex huiꝰ mun¬
di naufragio. nudꝰ euasit: diu de sidera¬
tum monachicũ capiens indum̃tũ. Qri¬
mo sub hilarionis. deinde sub maximia¬
ni uenerabilium patrum regimine: mul¬
tis sibi sociatis fratrib regulari trami¬
te militauit. Post uero cum sub ẽẽ mal¬
iet foatrum uotiua concordia ĩminente.
p̃esse ñ renuit: sicut in consequentib ap¬
litas orationum. et ieiunioꝵ. studio¬
sitas tam desiderata sacrorum librorum.

Expanded text:
lia fabricans, sufficientibus fratribus 24 cumulia fabricans, sufficientibus fratribus 24 cumulavit, quibus tantum praediorum contulit, quantum posset ad victum quotidianum Deo illic militantium sine indigentia suffragari . 6. Septimum, intra Romanae urbis moenia, sub honore sancti Andreae apostoli, juxta basilicam sanctorum Joannis et Pauli ad clivum Scauri, monasterium in proprio domate fabricavit. In quo, relictis sericis, auro gemmisque radiantibus togis, simulque supellectilibus reliquis in usum pauperum praerogatis, ex hujus mundi naufragio nudus evasit, diuque desideratum monachicum capiens indumentum, primo sub Hilarionis deinde sub Maximiani, venerabilium Patrum, regimine, multis sibi sociatis fratribus, regulari tramite militavit. Post vero cum subesse mallet, fratrum votiva concordia imminente, praeesse non renuit, sicut in consequentibus aplitas oratiorum et jejuniorum, studiositas tam desiderata sacrorum librorum,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ solum sui. s futuri temporis xp̃ianis:
siquidẽ inerant cũ
Iacerba etate matura iam studia. ⁊
auditur᷑ incognita religiosis senib indaga¬
tor sollertissimus adherebat: sumptaq
doctrine semina tenaci memorie rumincĩ¬
da. que post in pplos mellito declamaret
gutture congerebat. Deniq docibilis ado¬
lescens. cum transmisso cõmunit stilo sur¬
gentis infantie ad biuium pytagorice lit¬
tere ꝑuenisset inicunctant̾ sinistrũ ra¬
mum cum scli uoluptate relinquere:⁊
ad dextrum cepit cum celesti desiderio to¬
tis uirib anhelare.
ed dum conu̾sionis sue gr̃am longiꝰ
ꝓtrahens. tutiꝰ se xp̃o famulaturũ
putaret. si sub p̃toris urbani habitu mũ¬
do specietenus deseruiret: ceperunt multa
cont᷑ eum ex eiusdẽ scli cura succrescere: ⁊¬
ta ut ñ iam sicut ꝓposuerat specie sed in
eo retineretur et mente. Tandẽ patre or¬
batꝰ. ubi liberã disponendarũ rerũ suarũ
nact ẽ facultatẽ sex monasteria ĩ syci¬

Expanded text:
iam futuri temporis Christianis. 3. Siquidem inerant ei, cum acerba aetate, matura jam studia; et auditurus incognita, religiosis senibus indagator solertissimus adhaerebat: sumptaque doctrinae semina, tenaci memoriae ruminanda, quae post in populos mellito declamaret gutture congerebat. Denique docilis adolescens, cum, transmisso communiter stylo surgentis infantiae, ad bivium Pythagoricae litterae pervenisset, incunctanter sinistrum ramum cum saeculi voluptate relinquere, et ad dextrum coepit cum coelesti desiderio totis viribus anhelare. 4. Sed, dum conversionis suae gratiam longius protrahens, tutius se Christo famulaturum putaret, si sub praetoris urbani habitu mundo specie tenus serviret, coeperunt multa contra eum ex ejusdem saeculi cura succrescere; ita ut non jam, sicut proposuerat, specie, sed in eo retineretur et mente. 5. Tandem patre orbatus, ubi liberam disponendarum rerum suarum nactus est facultatem, sex monasteria in Sici
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc ẽẽt. quo temporalit̾ libere uti po¬
tuisset. despexit iam quasi aridũ mun¬
dũ cum fiore. Qui liberiori genere ex ꝓ¬
uincia nursie ortꝰ rome liberalib litte¬
rarum studiis. traditꝰ a parentib fue¬
rat. Sed cum ĩ eis multes ire ꝑ abrup¬
ta uiciorũ cerneret. eñ quẽ quasi in in¬
gressũ mundi posuerat retraxit pedem.

Expanded text:
liter libere uti potuisset, despexit jam quasi aridum mundum cum flore. Qui liberiori genere ex provincia Nursiae exortus, Romae liberalibus litterarum studiis traditus fuerat. Sed cum in eis multos ire per abrupta vitiorum cerneret, eum quem quasi in ingressu mundi posuerat, retra
Abbreviated transcription (Latin):
sclorum. Intrat bestia. non puella: q̃rit¬
caput amputare ñ saltare. Discurrit fe
erudelitate ñ corpore: ⁊ singularis fera
usq dum capiat p̃dam. fremit ore. den¬
Tibs frendit: ferrum ñ suscipit. s pro¬
lua. q̃ contempta corporis p̃da: caput ip¬
met de talib nos uelle declamare: nos
ñ declamare. s uolumꝰ clamare: ut fes
facie p̾ndeatur auctoris: honestate con¬
uiuir natura ipsa q̃ nos ꝓducit honoret᷑.
Leticia mense ur̃e ꝑtingat ad pauꝑes¬
xp̃i: familia ur̃a ĩnocẽtia tͥpudiet ⁊ di̾ciplina¬
Absit ebrietas: luxus absistat: fugetur
effusio. Saltatricum pestis. lenocinia can¬
torum. uoluptatum fomenta. uentris
onera. naufragium mentis. cum herodi¬
adis conuiuio abscidantꝰ. ut p̃sens gau¬
dium ur̃m ad leticiã ueniat sempiter¬
nam. Fratres hodie sermonem tulimꝰ
git qͣnta sit gła martyris: qͣndo miseri¬
am ꝑsecutoris audierit. Uerumptamen
nos conuenit scire: quia ioh̾es de morte

Expanded text:
saecularem; intrat bestia, non puella; quaerit amputare, non saltare; discurrit fercrudelitate, non corpore; et singularis fera usque dum capiat praedam, fremit ore, dentibus frendit; ferrum non suscipit, sed prollua, contempta corporis praeda, caput ipmet declamare nos velle de ta libus, nos non declamare volumus, sed clamare, ut festus, in facie prandeatur auctoris; honestate convivii natura ipsa, quae vos produxit, honoretur; laetitia mensae vestrae pertingat ad pauperes, familia vestra innocentiae tripudiet disciplina, luxus absistat, fugetur effusio; saltatricum pestis, lenocinia cantorum, voluptatum fomenta, ventris onera, naufragia mentium cum Herodiadis conviviis abscindantur; ut praesens gaudium vestrum ad laetitiam perveniat sempiternam. Hodie, fratres, sermonem tulimusgit quanta sit felicitas martyris, quando miseriam persecutoris audierit: scire tamen nos convenit quia et Joannes de morte
Abbreviated transcription (Latin):
nerari te eqͣnimit̾ feras : Sanctꝰ hermes
dixit. Ego p̃fecturam ñ ꝑdidi: s mut aui
Nam dignitas trena a terrenis tolitꝰ ac
mutatur: dignitas uero celestis. eterna
sublimitate subsistit. Dicit ei quirinus
Miror te prudentẽ uirũ ad tantam stulti¬
ciã deuenisse. ut credas te extra istã uitã
aliquid habiturum. post quã cineres
humani corporis ita ad nichilũ redigun¬
tur. ut nec ipsa ossa subsistant. Hermes
dixit. Et ego ante hos annos deridebam:
⁊ istam carualem uitam ẽẽ solam dicebã.
Dicit ei quirinus. Fac et me ꝓbare. ut si
ita ẽ. sicut tu credidisti et ego credam.

Expanded text:
rudi aequanimiter feras? Sanctus Hermes ait: Praefecturam non perdidi, sed mutavi. Nam dignitas terrena a terris tollitur, ac mutatur; dignitas vero coelestis aeterna sublimitate subsistit. Dicit ei Quirinus: Miror te prudentem virum ad tantam stultitiam devenisse, ut credas extra istam vitam te aliquid habiturum, postquam cineres humani corporis ita ad nihilum redigantur ut nec ossa ipsa subsistant. Cui beatus Hermes Et ego ante hos annos illam deridebam, et istam carnalem vitam utilem esse dicebam. Et Quirinus: Fac et me probare, ut si ita est sicut tu credidisti, et ego credam.
Abbreviated transcription (Latin):
modice fidei es: et ñ ca fide qua uenire ce¬
peras ꝑuenisti: Intellige ergo quia ĩ ma¬
ri credulitas de portabat: ꝑfidia submer
mergitur. dum ꝑiclitatur. ⁊ sic ꝑuenit
ad dominũ: ostendit nobis qd̃ ñ uisi per
lici fuctꝰ sunt in hoc mundo temptatio¬
num: multa naufragia: a quib ita libera¬
ri possumus. si clamantib manum suam
saluator ostenderit. Nos ergo clamare
ad dominũ non cessemus: ille auxilium

Expanded text:
modicae fidei es, ut non ea fide, qua venire coemodicae fidei es, ut non ea fide, qua venire coeperas, perveniens? Intellige ergo quia in mari credulitas te portabat, perfidia submergmergitur, dum periclitatur, sic pervenit ad Dominum; ostendit nobis quod nonnisi perlici 171 fluctus sunt in hoc mundo, tentationum multa naufragia; a quibus ita liberari possumus, si clamantibus manum suam 172 Salvator extenderit. Nos ergo clamare ad Dominum non cessemus: ille auxilium