comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quarũ est ab oriente pͥma rodos. a septẽt̾ orie
tenedos. a meridie: carpatos. ab occasu cithe
a meridie mari carpatio. Sunt aũt om̃s
a delo ꝓiecte. in orbem tn̾ cirra delonsite sũt.
Lam orbem ciclon grai loqũtur. Qrdam uo̾
non qd̾ in orbem digeste s ꝓpter ĩcopulos qͥ
cͥcum easd̾e sunt dictas putant ciclades. hee
in ellesponto int̾ egeumet maleũ mare c̃o¬
stitute. Circundant᷑ etiam pelago mirteo. St̾
autẽ omnes numo qͥnqͣginta tres. tenẽte a
septẽtrione in mũdiem milia . d. ab oriente in
occasum. m̃ .cc. Metropolis eaꝵ rhodos. Cicla¬
minos: herba gr̾.dicta a quoda qͥ cidos uocat᷑
est. qͥ pͥmam u̾ͥtatem huiꝰ herbe inuenit. siue
qd̾ habeat radicem rotu̾dam. Grem enĩ cicla
rotunda uocant. Cuiꝰ radix aut succus si ui¬
no fu̾it admixtus ebriosos facit. Pascitur in

Expanded text:
quarum est ab oriente prima Rhodos, a septentrione Tenedos, a meridie Carpathos, ab occasu Cythera meridie mari Carpathio. sunt autem omnes a Delo proiectae, in orbem tamen circa Delum sitae sint; nam orbem κύκλον Graii loquuntur. Quidam vero non quod in orbem digestae, sed propter scopulos qui circa eadem sunt, dictas putant Cyclades. Haec in Hellesponto inter Aegeum et Maleum mare constitutae circumdantur etiam pelago Myrtoo. Sunt autem numero quinquaginta tres, tenentes a septentrione in meridiem milia quingenta, ab oriente in occasum milia ducenta. Metropolis earum Rhodos. Delminos Graece dicta a quodam qui Cyclos vocatus est, qui primus virtutes huius herbae invenit; sive quod habeat radicem rotundam: Graeci enim κύκλον rotundum vocant. Cuius radix aut sucus, si vino fuerit admixtus, ebrios facit. Nascitur in
Abbreviated transcription (Latin):
a uilio cepit. qͥ bello ciuil cõmoto. pͥmus ro¬
manoꝵ singłarem obtinuit pͥncipatum. Ce¬
sar autem dictus qd̾ ceso mortue matͥs utero
ꝓlatus eductusq fu̾it. uel qd̾ cuni cesars nat᷑
sit. a quo et imꝑatores seq̃ntes cesares dici eo¬

Expanded text:
a Iulio cepit, qui bello civili commoto primus romanum singularem obtinuit principatum. Cesar autem dictus est eo quod ceso mortue matris utero prolatus eductusque fuerit; vel quod cum cesarie natus sit. A quo et imperatores sequentes cesares dicti
Abbreviated transcription (Latin):
quas greci celetros uocant .i. ueloces biremes.
uel triremes. agiles. et ad minist̾um classis ap¬
te. Enmus. labitur uncta sarina ꝑ equora ca¬
tostitutinis uariꝰ et purpureus. Hunc magi ĩ¬
positum lingue futura ꝓnunciant finrgunt᷑.¬

Expanded text:
quas Graeci celetas vocant, id est veloces biremes, vel triremes agiles, et ad ministerium classis aptae. Ennius: Labitur uncta carina per aequora catestudinis, varius et purpureus. Hunc magi inpositum linguae futura pronuntiare fingunt
Abbreviated transcription (Latin):
abusiue piscatores cetarii dmͣ. et qͥ tractant
ea q̃ apiscib suint ut sunt liqͣminarii qͥ exoor¬
porib piscium humorẽ liquent. Cete dicte tõũ¬
enĩ ingentia gen̾a beluaũ et equalia torpora
montrum. qͣlis cetꝰ excepit ionam. cuiꝰ altius
tante magnitudinis fuit ut instar obtineret
inferni. dicente ꝓph̾a. Exaudint me de t̃etre
te nauigãdi in illis locis p̾sumpti one reuocñ¬
tur. nec secreta elem̃toꝵ adire sine sup̾me t̾ro¬

Expanded text:
abusiue piscatores cetarii dicuntur et qui tractant ea, quae ex piscibus fiunt. Vt sunt liquaminarii, qui ex corporibus piscium humorem liquant. Choenim ingentia genera beluarum et aequalia montium corpora; qualis cetus excepit Ionam, cuius alvus tantae magnitudinis fuit ut instar obtineret inferni, dicente Propheta2, 3: 'Exaudivit me de ventre tae a nauigandi in illis locis praesumptione reuocentur nec secreta elementorum adire sine supremo ter
Abbreviated transcription (Latin):
se enĩ aceto acerrimo impleto. satm̃ta aminea
in eodem uasculo collocabis. ⁊ suꝑ sarm̃ta ta¬
hulas plũbi temusstuas pones. deinde uas
diligentissime claudis. illinisq ne aliqͥa spi¬
ramiris exeat. post dies autẽ t̾gunta uas aꝑit̾.
et ex distillatione tabularum ĩnnata cerussa
inuenitur. Qd̾ ab latũ et arefactum t̾ritur.
atq it̾um aceto ad mxto in passillis diuidit̾
et in sole siccatur. Hac obseruantia si laminas
ereas sarm̃tis suꝑponas eruginem creant. Ce¬

Expanded text:
se enim aceto acerrimo impleto sarmenta aminea in eodem vasculo collocabis, ac super sarmenta tabulas plumbi tenuissimas pones, deinde vas diligentissime claudes, illinesque, ne aliquid inde spiraminis exeat. Post dies autem XXX vas aperitur, et ex distillatione tabularum innata cerussa invenitur. Quod ablatum et arefactum teritur, atque iterum aceto admisto in pastilis dividitur, et in sole siccatur. Hac observantia, si laminas aereas sarmentis superponas, aeruginem creant. C
Abbreviated transcription (Latin):
Ci̾monie apud latinos dnͣr sacram̃ta q̃ apd̾
grecos orgia uocantur. ꝓpt̾ea aũt uisum est doc¬
torib acarendo appellare cimonias qͣi carimo¬
nias. eo qd̃ que in sacris diuinis offeruntur
in obseruationib iudeorum credunt abstinen¬
St̾iam
scilicet quaꝵdani escaꝵ scd̾m uet̾em legem. eoqͥ
obseruantes careant his reb quib se abstinu¬

Expanded text:
imoniae apud Latinos dicuntur sacra omnia, quae apud Graecos orgia vocantur. Proprie autem visum est doctoribus a carendo appellari cerimonias, quasi carimonias, eo quod ea, quae in sacris divinis offeruntur, in observationibus Judaeorum credunt, abstinentiam scilicet quarumdam escarum secundum veterem legem, eo quod observantes ea careant his rebus, quibus se abstinu
Abbreviated transcription (Latin):
uire dñt eo qd̾ ũc̾ ex u̾gine: ita incħ ex igne
frugib in grecia: et habere segetes tͣnslatis a¬
lunde seminib huiꝰ meniinit ouidiꝰ dicens.
Prima ceres unco glebam dimouit aratro.
prima dedit fruges. alim̾tam mitia t̾ris. Ceres¬

Expanded text:
vire dicunt, eo quod sicut ex virgine, ita nihil ex igne vire dicunt, eo quod sicut ex virgine, ita nihil ex igne frugibus in Graecia, et habere segetes, translatis aliunde seminibus. Hujus meminit Ovidius dicens: Prima Ceres unco glebam dimovit aratro; Prima dedit fruges, alimentaque mitia terris.
Abbreviated transcription (Latin):
turrib ꝯstare. Qc sedes finguntur cͥca eam. qr
cum oninia moueantur: ip̾am non moui Oe
coribantes eiꝰ minist̾ cum stͥitis gladiis eẽ fin¬
guntur ut significetur om̃s ꝓt̾ra sua pugna¬
re debere. Q gallos huic dee ut seruirenr fece¬
runt sig̾tant qͥ somine in digeant t̾ram seqͥ
oporterẽ. in ea qͥppe omnia reꝑire. Qc se apu
eam iactant p̾cipitur inqͥunt ut qui t̾ram
colunt ne sedeant. semꝑ enĩ esse qd̾ agant. Em¬
balorum autem ex eoꝵ sonttꝰ ferram̃toꝵ crepi¬
tꝰ incolendo agro. Et ideo ex ea qd̾ t̾ram antiqͥ
colebant. ere pͥusqͣm ferru esset inuentũ łan¬
dem uestam et igner esse ꝑhibent. qr t̾ram ig¬
nem hr̃e non clubium est. ut ex ethna uulca¬
noq datur intelligi. Et ideo uirginem putãt
qr ignis inuiolabile sit elem̃tum. nichilq
tam qͣm uiuam intellige fłamam. Llataq de
fłama corꝑa uulla uides. Opt̾ea et u̾gines ei ser¬

Expanded text:
turribus constare. Quod sedes finguntur circa eam, quia turribus constare. Quod sedes finguntur circa eam, quia cum omnia moveantur, ipsam non moveri. Quod Corybantes eius ministri cum strictis gladiis esse finguntur, ut significetur omnes pro terra sua debere pugnare. Quod gallos huic deae ut servirent fecerunt, significant qui semine indigeant, terram sequi oportere; in ea quippe omnia reperire. Quod se apud eam iactant, praecipitur, inquiunt, ut qui terram colunt ne sedeant; semper enim esse quod agant. Cymbalorum autem aereorum sonitus, ferramentorum crepitus in colendo agro: sed ideo aere, quod terram antiqui aere colebant, priusquam ferrum esset inventum. Eandem Vestam et ignem esse perhibent, quia terram ignem habere non dubium est, ut ex Aetna Vulcanoque datur intellegi. Et ideo virginem putant, quia ignis inviolabile sit elementum, nihilque tam quam vivam intellige flammam. Nataque de flamma corpora nulla vides. Propterea et virgines ei ser
Abbreviated transcription (Latin):
Ererem: i. terrã a treanidis frugib asserũt
dictam. appellantes eam nominib płimiᷤ.
Ditunt etiã et opem. qd̾ oꝑe melior fiat terra.
ꝓserpinam qd̾ exea ꝓserpiant fruiges. Uestam.
qd̾ herbis ueuariis uestita sit reb uela ui
sua stando. Gandem et tellurem et matrem
magn̾a fingunt turritam cum tympano. et
gallo. et strepitu. et cymbalorum. Matrem
uocatam: qd̾ płima partat. Magnam: qd̾
suis alit aminalia. Est enĩ alim̃torum nutͥe
t̾ra. Qid̃ fimulacrũ eꝰ cumi clau figitut qr
tellus hẏeme clauditur. uere aꝑitur ut frugeᷤ
nascantur.Q. tympanum ħt: significare uolũt
orbem t̾re. Qe currii uehi dr̾. qr ip̃a est t̾ra que¬
pendet maere. Q sustinetur rotio: qr mundus
ratatur et uolubilis est. Q.d̾ leones ssli subigũt¬
se manseretos ut ostendatur nullũ genus esset¬
re tam ferum qd̾ non subigi possit aut suꝑau
ab ea . Q d̾ in capite turritã gestat cororiam.
ostendit suppositas t̾re cuunitates qi insignitas

Expanded text:
ererem, id est terram, a creandis frugibus adserunt dictam, appellantes eam nominibus plurimis. Dicunt etiam eam et Opem, quod opere melior fiat terra: Proserpinam, quod ex ea proserpiant fruges: Vestam, quod herbis vel variis vestita sit rebus, vel a vi sua stando. Eandem et Tellurem et Matrem magnam fingunt, turritam cum tympano et gallo et strepitu cvocatam, quod plurima pariat; magnam, quod suis alit. Est enim alimentorum nutrix terra. 62. Quod simulacrum ejus cum clavi fingitur, quia tellus hieme clauditur, vere aperitur, ut fruges nascantur. Quod tympanum habet, significari volunt orbem terrae. 63. Quod curru vehi dpendet in aere. Quod sustinetur rotis, quia mundus rotatur et volubilis est. Quod leones illi subiciunt mansuetos, ut ostendant nullum genus esse tam ferum quod non subigi possit aut superari ab ea. Quod in capite turritam gestat coronam, ostendit superpositas terrae civitates quasi insignitas
Abbreviated transcription (Latin):
Dnͣr enĩ cerui qd̾ qͣndo in agmune sua ambulãt.
uel qͣndo natando alias t̾raꝵ partes petunt. o¬
nera capitũ suoꝵ suꝑ so inuicem ponunt. itau̾
unus p̾cedat et sequ̾atur qͥ supra eũ capita po¬
nunt. et supra illos alii conseq̃ntes. ⁊ deind alii
donec agiñ finatur. Ille aut̃e unus qͥ pondus
capitis in pͥmatu portabat: fatigatus redit
ad post̾i̾ora ut alter ei fuccedat qͥ portet qd̾ por¬
tabat. atq fatigatione suam recirat positoca¬
pite sicut et cet̾ ponebant. Ita uicissim por¬

Expanded text:
r ergo cervi vel quando in agmine suo ambulant, vel quando natando alias terrarum partes petunt, onera capitum suorum super se invicem ponere, ita ut unus praecedat, et sequantur qui supra eum capita ponant, et supra illos alii consequentes, et deinde alii, donec agmen finiatur: ille autem unus qui pondus capitis in primatu portabat, fatigatus redit ad posteriora, ut alius ei succedat, qui portet quod ille portabat, atque ille fatigationem suam recreet posito capite, sicut et caeteri ponebant: ita vicissim por
Abbreviated transcription (Latin):
sia: a cerere .i. fruge uocata. Est eni potio ex semi¬
nib frumenti uario modo ꝯfecta. Certudicti:
nua dnͣr. hi serpentium inimic cũ se graua¬
tos infirmitate ꝑsenserint. sp̃u nariũ eos extͣ¬
unt de cauernis. et suꝑata ꝑnicie ueneni eoꝵ¬
diderunt. Nam eo pasti excutzunt acceptas
sagittas. Mirant᷑ aut̾e sibilum fistulaꝵ. Prec
capita cdunib p̾cedentium supponũt. sͥq ĩui¬
cem succedentes nullũ laborem pond̾is sentiũt.
ꝯsuouerunt. ⁊ post serpentiũ int̾emptionem:
inaiore siti in ardescunt. ꝑemptisq serpentib

Expanded text:
sia a Cerere, id est fruge vocata; est enim potio ex seminibus frumenti vario modo confecta. Caelia nua dicuntur. Hi serpentium inimici cum se gravatos infirmitate persenserint, spiritu narium eos extrahunt de cavernis, et superata pernicie veneni eodiderunt; nam eo pasti excutiunt acceptas sagittas. Mirantur autem sibilum fistularum. Erecapita clunibus praecedentium superponunt sibique invicem succedentes nullum laborem ponderis sentiunt.et post serpentium interemptionem majori siti inardescit, peremptis serpentibus
Abbreviated transcription (Latin):
hi ab negant xp̃m natum passum fuisse uł
mortuum. s simulasse passionem existimant:.
Idem duo pͥncipia ꝯtraria dñt. afsentes dm̃ le¬
gis non esse patr̃e xp̃i. nec bonum s iustum.
patrem uͦ xp̃i bonum. Idem simul et legemet re¬

Expanded text:
i negant Christum natum passumque fuisse uel mortuum, sed simulasse passionem existimant. Idem duo principia contraria dicunt, adserentes Deum legis non esse patrem Christi nec bonum, sed iustum, patrem uero Christi bonum. Idem resurrectionem simul et legem
Abbreviated transcription (Latin):
bor a cerase urbe ponti uocata. Nam lucullꝰ
cum terasum cuittatem pont delesset: hoc
gemis ponti inde aduexit. et aquitate cera¬
sum appellauit. Arbo au̾t ceralus pemum
cerasium dr᷑. hoc etiam et ante lucullũ erat
in italia. s durum unde et cornũ appellatũ
est. E st autẽ arbor apta hastilib Sirgiliuᷤ.¬

Expanded text:
a Ceraso urbe Ponti vocata. Nam Lucullus, cum Cerasum civitatem Ponti delesset, hoc genus pomi inde avexit, et a civitate Cerasum appellavit. Arbor autem Cerasus, pomum cerasum dicitur. Hoc etiam et ante Lucullum erat in Italia, sed durum, unde et Cornum appellatum est. Est autem arbor apta hastilibus
Abbreviated transcription (Latin):
exercitus in centenos milites diuisas. und̾ et
qui his p̾sunt cent᷑iones dnmr. Ergo fuecentu¬
riati sunt ñ qͥ in pͥma. s qͥ in scd̾a cent᷑ia sũt.
ꝙͣi sub pͥma centuria. Tam̃ strauicti etiã ipsi
in speculis positi in bello sunt. ut si pͥmi defe¬
cerint: isti quos subesse diximus: laborantib
pͥmis subueniant. Unde et ad infidiandum
ponitur succent᷑iatus. qͣi armis dolosis ĩstttꝰ¬
antiquos a centũ iugerib uocabatur. s pꝰea
cduplicata est nom̃q pͥstinũ retinuit. In mi¬
mero emĩ centurie multiplicate sunt. nomen

Expanded text:
exercitus in centenos milites divisa. Unde et qui iis praesunt centuriones dicunt. 49. Succenturiati sunt, non qui in prima, sed qui in secunda centuria sunt, quasi sub prima centuria, tamen stricti etiam ipsi, et in speculis positi in bello sunt, ut si prima defecerit, isti, quos sub se diximus, laborantibus primis subveniant. Unde et ad insidiandum ponitur succenturiatus, quasi armis dolosis instruantiquos a centum iugeribus vocabatur, sed postea duplicata est nomenque pristinum retinuit. In numero enim centuriae multiplicatae sunt, nomen
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ filios pio patrũ oportuit iudicio p̾dican
hñt etiam uniu̾ sorum sufftagia. namret̾butio
autem ciconia dr᷑. Uirtus itaq abhis nom acce¬
pit. cum relegatio gr̾aꝵ ciconie uocabuo ñcupat.¬
iconie aues uocate a sono quocrepitant qͣsi
cicame qu̾e somim oris potiꝰ ꝯstat elle qͣm uo¬
cis. qr eum qͣtiente rostro fagunt. hec ueris ñ¬
cie societatis comites. serpentiũ hostes mariatu̾s¬
uolant. in asiam collecto agiine ꝓgunt. Corm¬
ces duces eas precedunt. et ip̃e qiͣ excitus ꝑsequet᷑.
Primia illis circa filios pietas. Nam adeo nido
exuant. Qnͣtum autẽ tempꝰ impendĩnt infecibꝰ
ed ucandis: tm̃ ⁊ ip̃e inuicem a pullis suisalũ¬
in hortis hauruint aquas dictum ꝓpt̾ qd̾ imi¬
tetur hꝰ noĩs auem leuantis ac deponentis rostrũ

Expanded text:
enim filios patrum prius oportuit iudicio praedicari. enim filios patrum prius oportuit iudicio praedicari. habent etiam uniuersorum suffragia; nam retributio enim ciconia dicitur. uirtus itaque ab his nomen accepit, cum relatio gratiarum ciconiae uocabulo nuncupatCiconiae vocatae a sono quo crepitant, quasi cicaniae: quem sonum oris potius esse quam vocis, quia eum quatiente rostro faciunt. Hae veris nuntiae, societatis comites, serpentium hostes, maria transvolant, in Asiam collecto agmine pergunt. Cornices duces eas praecedunt, et ipsae quasi exercitus prosequuntur. Eximia illis circa filios pietas; nam adeo nidos exuant. Quantum autem tempus inpenderint in fetibus educandis, tantum et ipsae invicem a pullis suis alunin hortis hauriunt aquam, quae imitatur illius avis levantis et deponentis rostra,
Abbreviated transcription (Latin):
nerib reu̾tentes manifesta qͣdam sangͥiis suiuo¬
ce cet̾isq loquunt᷑ indiciis gͣuium se certaminũ
dit pietatem ac prudentiam ciconie auiscde¬
mentia ꝯsid̾andum qͣm nec post exẽplura qͥd̾
irrõnabilium qͥsqͣm nr̃oꝵ imitari pot̾it. Lã
deposit patͥs artus ꝑ longeuũ senectutis plu¬
maꝵ tegenine alaꝵq remigio nudatos c̾cũ¬
stantes soboles pennis ꝓpͥis fouet. et qͥd dicã.¬
collato cibo pascit. qͣndo etiã ip̃a repat uature
dispendia ut hinc atq inde subleuantes senẽ
fulcro alaꝵ suaꝵ ad uolandũ exerceant et in
pͥsti nos usus desueta iam reducant pn patͥs
queti testificatione ꝑcrebruit ut cõgruam
mercedem remunerationis inuem̾t.Nam ro¬
manoꝵ usu pia aus uocatur. et qd̾ uix un un¬
ꝑatori consulto senatus delatũ di. Hoc est. iste
aues in cõmune m̾uerunt. Hñt gͦ auesiste de¬
creta patrum ad ꝓpͥe insigne clementie. Pios

Expanded text:
neribus reuertentes manifesta quadam sanguinis uoneribus reuertentes manifesta quadam sanguinis uoce ceterisque locuntur indicidat pietatem ac prudentiam avis hujus clementia considerandum, quam nec post exemplum quidem irrationabilium quisquam nostrum imitari potuerit. Nam depositi patris artus per longaevum senectutis plumarum tegmine alarumque remigio nudatos circumstans soboles pennis pcollaticio cibo pascit, quando etiam ipsa reparat naturae dispendia, ut hinc atque inde subleuantes senem fulcro alarum suarum ad uolandum exerceant et in pristinos usus desueta iam pii patris quenti testificatione percrebuit, ut congruae mercedem remunerationis sit; nam Romanorum usu pia auis uocatur et quod uix uno imperatori consulto senatus delatum dicitur hoc istae aues in commune meruerunt. habent ergo aues istae decreta patrum ad propriae insigne clementiae; pios
Abbreviated transcription (Latin):
decem nouies calculans quote kł uł luna de¬
beat paschalis sollẽpnitas celebrari summa
breuitate notauit. Ciclum aũt uocatũ eo qd̾
in orbe digestum sit. et qͣi incͥculo dispositũ qr¬
dinem complectat᷑ anuoꝵ sine uaritate et sñ
ciformitate facta carmina cidia uocarentur.
hinc et laterculum dictũ qd̾ ordinem habeat
IIcone aues qͣs ferunt collecto ꝓficisciag¬
mine si quo ꝑgendum putant et simi
plerisq c̾ca orientẽ locis imichi. et qͣi tessera
militari pariter om̃s moui exercitum credas
cum signuis sins ꝑgere. sic om̃s uiandi comita¬
diꝙ ⁊ p̾eundi ordinem seruant. Cornices ait
delucunt cas ac dirigunt. et uelut qͥbdam t᷑¬
mis stipat̾rib ꝓsequũtur. adeo ut adium̃ta qͥ¬
dam bellantib adu̾sus immicas aues cõferre
credantur. et ꝓpͥis ꝑiculis bella aliena suscipe
Cuiꝰ rei indicium est: qr nulla ꝑ int̾uallũ abqͣ
temꝑis residere in illis locis reꝑitur. et qr cũ uisl¬

Expanded text:
decem novies calculans, quoto Kal. vel luna debeat paschalis sollemnitas celebrari, summa brevitate notavit. Cyclum autem vocatum eo quod in orbe digestum sit, et quasi in circulo dispositum ordinem conplectat annorum sine varietate et sine ci formitate facta cyclica vocarentur. Hinc et laterculum dictum, quod ordinem habeat iconias ferunt collecto proficisci agmine, si quo pergendum putant, et simul plerisque circa orientem locis inuehi et quasi tessera militari pariter omnes moueri. exercitum credas cum signis suis pergere: sic omnes uiandi comitandique et praeeundi ordinem seruant. cornices autem ducunt eas ac dirigunt et uelut quibusdam exuere stipatricibus prosequuntur, adeo ut adiumenta quaedam bellantibus aduersus inimicas aues conferre credantur et propriis periculis bella aliena suscipere. cuius rei indicium est quia nullae interuallo aliquo temporis residere in illis locis repperiuntur et quia cum uul
Abbreviated transcription (Latin):
serpens lictus eo qd̾ in capite cornua hãt
si milia arietum. Cerasta enĩ grece cornua
dnꝰr. Sunt autẽ illi qͣuadrigemina corni¬
cula. quoꝵ ostentatione uelut escas illiciẽs
sollicitata animalia ꝑunit. Totum entm
corpus tegit arenis. neo ullũ indicium
sui p̾bet. insi ex ea parte qua inuitatas
aues uel ammalia capit. Est enĩ flexuosus
plus qͣm alii serpentes itaut spinam nõ hr̃e
oboli pars media est hñs siliqͣm unã semis.
hanc latim semiobolum nocant. Ceratimem̾
grece latine siliqua cormiũ int̾p̾r. Ceraunia:¬

Expanded text:
serpens dictus, eo quod in capite cornua habeat similia arietum; κέρατα enim Graeci cornua vocant: sunt autem illi quadrigemina cornicula, quorum ostentatione, veluti esca, inlice sollicitata animalia perimit. Totum enim corpus tegit arenis, nec ullum indicium sui praebet, nisi ex ea parte qua invitatas aves vel animalia capit. Est autem flexuosus plus quam alii serpentes, ita ut spinam non habere oboli pars media est, habens siliquam unam et semis: hunc latinitas semiobolum vocat: ceratum autem Graece, Latine siliqua cornu interpreta
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq nos ñ solum scd̾m s etiã terciũ celum ẽe
negare non possuntus. cũ apłs raptũ se ad ter¬
cuim celum scͥpturaꝵ suaꝵ testificatione ꝯfir¬
tum introduxerunt. quoꝵ orbib uel potiꝰ gło¬
bis connera memorant omnia qd̾ sͥ inueros
uelut insertos uersari retro et ꝯtrario cet̾is mo¬

Expanded text:
elum esse negare non possumus, cum apostolus raptum se ad tertium caelum scriptorum suorum testificatione confirtum introduxerunt, quorum orbibus uel potius globis conexa memorant omnia. quos sibi innexos et uelut insertos uersa
Abbreviated transcription (Latin):
ponit.Censores: aput uetẽs romanos erant
Est eni nomen censoris dignitas iudicialis.
Censeri enĩ udicare est. Item. Censores sunt
patͥmomoꝵ iudice a censu eris appellati.
Censorium ꝑ i. scͥbimus ñ ꝑ e. antiquũ cenfu¬
rium qui dignus est ut sit censor. uel qͥ iam
fuit. Apud uet̾es eñi romanos erat nom̃ ceusoris
et dignitas iudicis tam patͥmomoꝵ ꝙͣ. moꝵ
uidices uocantur. Censuales u̾o officiales qui
hominem pulchrũ ioinus. Censui. definiu.¬

Expanded text:
Censores apud veteres Romanos erant. Est enim nomen censoris dignitas iudicialis. Censere enim iudicare est. Item censores sunt patrimoniorum iudices, a censu aeris appellati.Censorium per i scribimus, non per e. Est autem censorius, qui dignus est, ut sit censor uel qui iam fuit. Apud ueteres enim Romanos magnum erat nomen censoris et dignitas, id est iudicis tam patrimoniorum  judices vocantur, censuales vero officiales qui hominem pulchrum dicimus. 110. In
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃bendum. Cere: litt̾arum mat̾ies. paruuloꝵ
nutͥtes. ip̃e dant ingenium pũis pͥmordia sẽ¬
sus. quaꝵ studium p̾mi grec tradidisse plun¬
tur. Greci autẽ et tusq pͥmum ferro in cerit sc̃p¬
serunt. postea romani iusserunt ne grafium
ferreum quis haberet. Un et apd̾ scbas dicebat᷑.
Ceram ferro necedito. Dostea u̾o institutũ est:
ne ceram ossib inscͥberent sic̃ indicat atta in sa¬
tyra dicens. Uertamus uonierem in cera. mucͦ¬

Expanded text:
s. 1. Cerae litterarum materies, parvulorum nutrices, ipsae . . . Dant ingenium pueris primordia sensus, quarum studium primi Graeci tradidisse produntur. Graeci autem et Thusci primum ferro in ceris scripserunt, postea Romani jusserunt ne graphium ferreum quis haberet. 2. Unde et apud scribas dicebatur: Ceram ferro ne caedito. Postea institutum est ut ceram ossibus scriberent, sicut indicat Atta in satyra dicens: Vertamus vomerem in ceram, mucroneq
Abbreviated transcription (Latin):
cis est. Austera: uentr̃e restͥngunt. stomachũ
confortant. Acida: incitant flegina. habun¬
dant̾iꝰ. stomachoq oportuna. nam magis
siccant et crassitudinẽ densioris humoris
incidunt. Dulcia: stomacho ꝯtraria. citiuᷤ¬

Expanded text:
t uentrem constringant, stomachum uero confirment. Acida iudicat flegmate abundantibus stomacho oportuna. Nam magis siccant et crassitudinem densioris humoris incidunt. Dulcia stomacho aduersa pronu
Abbreviated transcription (Latin):
ta respicitur. Quartus c̾culus antarticus uocat᷑
eo qd̾ contrariꝰ sit circulo qu̾e articon noĩamus.
Qntus circulus cimermos tͦpicos qͥ alatinis hyx¬
malis siue brumalis appellatur. ⁊ deo qr sol cũ ad¬

Expanded text:
ta perspicitur. Quartus circulus antarcticos vocatur, ta perspicitur. Quartus circulus antarcticos vocatur, eo quod contrarius sit circulo, quem arcticon nominamus. Quintus circulus cimeronostropicos, qui a Latinis hiemalis sive brumalis appellatur, ideo scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
nuncupatus. Ocridens: qd̾ diem faciat occid̾e̾.
atq int̾ire. Absconlit er̃ lumen mundo: et te¬
nebras suꝑ inducit. Septento aut̾ẽ: a sept̾e stelliᷤᷤ
aris uocatus. que in ip̃o reuotute rotantur. Hic
uocata uel qr ibi sol fact medium diem. qͣi me¬
didies. uel qr tũc purus micat ether. Merum
septem linee ab oriente in occidntem. sub quib
et iores hominum dispares. atq animalia spe
rodus. Qntum: ellespontus. Sextum: mesopontĩ
q̃dam partes temꝑie sua incolunt᷑. qdam ĩmani¬
tate frigoris aut caloris inhabitabiles existunt
ductione spere existunt. Quoꝵ pͥmus c̾culus
ideo arcticos appellatur eo qd̾ int᷑ eum arctorum
tem faciens ultra eum cͥculum ñ transit s statĩ
reuertitur et inde tropicos appellatur. Tercius
circulus immerinos qui alatinis ideo equi nocii¬
alis appellatur. eo qd̾ cum ad eum orbem ꝑuene¬
rit equinoctiũ facit. Immerinos enĩ: latine di¬
es dr᷑ atq nox. Oe tͥculo dimidia sꝑe pars cõstitu¬

Expanded text:
est nuncupatus. Occidens, quod diem faciat occidere atque interire. Absconditi enim lumen mundo et tenebras superinducit. Septentrio autem a septem stellis axis vocatur, quae in ipso revolutae rotantur. Hic quia ibi sol faciat medium diem, quasi medidies: vel quia tunc purius micat aether. Merum septem lineae ab oriente in occidentem, sub quibus et mores hominum dispares atque animalia specRhodus, quintum Hellespontus, sextum Mesopontum, quaedam partes temperie sua incoluntur, quaedam immanitate frigoris aut caloris inhabitabiles existuntductione sphaerae existant. Quorum primus circulus ideo arcticos appellatur, eo quod intra eum arctorum tem faciens ultra eum circulum non transit, sed statim revertitur; et inde tropicos appellatur. Tertius circulus hiemerinas, qui a Latinis ideo aequinoctialis appellatur, eo quod sol cum ad eum orbem pervenerit, aequinoctium facit. Hiemerinos enim Latine dies dicitur atque nox, quo circulo dimidia sphaerae pars constitu
Abbreviated transcription (Latin):
Cenaculum dictũ a comumone uescend. unde
et cenobium cõgregatio. Antiqͥ eñi publice et
in cõmuni uescebontur. nec illis couiuium sin¬
gulare erat. ne in occulto deliqe lux̾iam gig¬
eñ solitum erat in ꝓpatulo uesci et comuniter
epulari: ne singłaritas luxiam gign̾et. Estau̾t
cena uesꝑtinus cib qͣm uesꝑtinani antiqͥ dice¬
bant. In usu em̃ non erant pͣndia. Cena dũica¬
dicta est eo qd̾ in eoie saluator pascha cũ disc¬
pulis suis fecerit. qd̾ hodieq sicur ẽ traditum ce¬
qͣm buluum pasche maria caput ac pedesdo¬
miini unguento ꝑfudisse phibetur. Un et dñs
disciplis fuis dixit. Scitis qr post biduũ pascha

Expanded text:
enaculum dictum a communione vescendi; unde et coenobium congregatio. Antiqui enim publice et in commune vescebant, nec ullius convivium singulare erat, ne in occulto deliciae luxuriam giges enim solitum erat in propatulo vescere et communiter epulari, ne singularitas luxuriam gigneret. Est autem cena vespertinum cibum, quam vespernam antiqui dicebant; in usu enim non erant prandia. Panis ddicta est, eo quod in illo die Salvator Pascha cum discipulis suis fecerit; quod hodie, sicut est traditum, ce biduum paschae Maria caput ac pedes Domini unguente perfudisse perhibetur. Unde et Dominus discipulis suis dixit: Scitis, quia post biduum pascha
Abbreviated transcription (Latin):
rentem. Cesar aug̾ta t̾ra couensis spanie opidũ.
a cesare augusto et fitũ et nominatũ. lociame.¬
nitate et deliciis p̾stantꝰ ciuitatib spamie cũc¬
tis atq illustͥus florens sc̃oꝵ martyru sepul¬
ris august cesarea nuncupata. In qua corne
cubiculum quatuor uͥginũ ꝓpħaꝵ. Cesaream¬
mauritane opidum iuba rer mauroꝵ ĩ ho¬
norem cesaris augͦti condidit. qͣm exeiꝰ noie
cesaream appellauit. sic̃ herodes aliam cesareã
in palestina que nc̃ est urbi clarissima. ¶ẜsaiea¬

Expanded text:
e. Caesaraugusta Terraconensis Hispaniae oppidum a Caesare Augusto et situm et nominatum, loci amoenitate et deliciis praestantius civitatibus Hispaniae cunctis atque inlustrius, florens sanctorum martyrum sepulris Augusti Caesarea nuncupata. In qua Cornelcubiculum quatuor virginum pMauretaniae oppidum Iuba rex Maurorum in honorem Caesaris Augusti condidit, quam ex eius nomine Caesaream appellavit; sicut Herodes aliam Caesaream in Palaestina, quae nunc urbs est clarissima. Icosi
Abbreviated transcription (Latin):
In illo tñ psalmo et aque inqͥt que supͣ celos sũt
laudent nom̃ dm̃. et celos celoꝵ si bene ittellig¬
mus sydereos aeriorum tainqͣm suꝑiores infi̾oꝵ.
et hos in eod̃ psalio accipimus uͥ dictum est.
laudate eum celi celoꝵ. Satis apparet hunc ae¬
rem non solum celum s etiam celos dic sc̃ cdu̾r
et t̾re. nec aliud si g̃ficatur qͣm illa que singula¬
riter t̾ra dr᷑ qͣndo dicimus orbem t̾raꝵ et orbẽ
lumina hãt stellaꝵ ueluti signa. alias aũt su¬
ideo firmam̃tum uocatur qd̾ sit cursus syder̃
et ratis legib fixisq firmam̃tum. Cet̾m sc̃s am

Expanded text:
 psalmo, Et aquae, inquit, quae super coelos sunt, laudent nomen Domini. Et coelos coelorum si bene intelligimus sidereos aeriorum, tanquam superiores inferiorum, et hos in eodem psalmo accipimus, ubi dictum est, Laudate eum, coeli coelorum . Satis apparet hunc aerem, non solum coelum, sed etiam coelos dici: sicut dicuntur et terrae, nec aliud significatur, quam illa quae singulariter terra dicitur, quando dicimus orbem terrarum, et orbem lumina habeat stellarum, veluti signa. Coideo firmamentum vocatum, quod sit cursus siderum et ratis legibus fixisque firmatum. Interdum et
Abbreviated transcription (Latin):
firmamentũ en̾i non ꝓpt̾ stationen s ꝓpt̾ fir¬
mitatem. aut ꝓpt intnͣsgͥssibilem t̾minum
suꝑioꝵ et infioꝵ aquaꝵ uocatum intelligere
licet. Nec si u̾tas relum stare ꝑsuaserit impe¬
diri nos c̾cuitu syderum nec hoc intelligere poᷤ¬
simuis. er ab ipus qͥppe qui hoc curiosissime et
ꝯciosissine q̃sierunt inuentũ est. etiam celo nõ
moto si sola sydera mou̾entur fieri potuisse ot̾a
que in ip̃is sẏderum conu̾sionib ammadu̾sa:

Expanded text:
opter stationem, sed propter firmitatem, aut propter intransgressibilem terminum superiorum et inferiorum aquarum, vocatum intelligere licet; nec, si veritas coelum stare persuaserit, impediri nos circuiti siderum ne hoc intelligere possimus. Et ab ipsis quippe qui haec curiosissime et otiosissime quaesierunt, inventum est, etiam coelo non moto, si sola sidera verterentur, fieri potuisse omnia quae in ipsis siderum conversionibus animadversa
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ acceꝑit ñ solum sermone cõmun scd̃m
qd̃ dicimus serenum uel nubilũ celum. s etiã
uolatilia celi. cum aues in hoc aere uolare ma¬
nifestum sit. Et dñs cum de nubib loq̃retur. fa¬
ciem celi inquit potestis ꝓbare. S etram nescio
etiam firmam̾tum appellatum uoluit esginaie
nͥ qr int̾uallum eiꝰ diuidit int̾ quosdam uaporeᷤᷤ
aquaꝵ. et eas aquas que corpulenti in t̾ris flui¬

Expanded text:
non solum sermone communi, secundum quem dicimus serenum uel nubilum caelum, sed etiauolatilia caeli, cum aues in hoc aere uolare manifestum sit; et dominus cum de nubibus loqueretur, faciem caeli, inquit, potestis probare. nubes autem etiam firmamentum appellatum uoluit existimari, nisi quia interuallum eius diuidit inter quosdam uapores aquarum et istas aquas, quae corpulentius in terris flui
Abbreviated transcription (Latin):
nullum exundat humorem. qͣndo nullis nubib
imber rumpit᷑. Est etam ferreum celum subob¬
scurus aex. p̾ssus atq nebulosus colore ferugi¬
neo qͣndo rigore frigoris stͥngitur t̾ra. Cũc uelu¬
ti suꝑ caput nr̃m humor suspensus uidetur et
pitur. ubi uenti et nubes et ꝓcelle et turbines
lare. et nos in ꝯfuetudinem hũc aerem celũ uo¬
camus.Lam cũ desereno uel nubilo q̃rimus ali¬
qͣndo dicimꝰ qualis est aer. aliq̃n qͣle est celum.
srotundum. uolubile atq ardens esse dix̾unt
uotatumq hoc nomine eo qd tamqͣm uas cela¬
ilid̾ d̾s claris luminib et impleuit sole scił et lu¬
na orbe fulgente. et astroꝵ micantium splend̾n¬

Expanded text:
nullum exundat umorem, quando nullus nubibus imber rumpitur. est etiam ferreum caelum subobscurus aer pressus atque nebulosus colore ferrugineo, quando rigore frigoris stringitur terra. tunc ueluti super caput nostrum umor suspensus uidetur et pitur, ubi venti et nubes et procellae et turbines lare. et nos in consuetudine hunc aerem caelum appellamus; nam cum de sereno uel nubilo quaerimus, aliquando dicimus: qualis est aer? aliquando: quale est caelum? rotundum, volubile, atque ardens esse dixerunt, vocatumque hoc nomine, eo quod tanquam vas coelaillud Deus claris luminaribus et implevit, sole scilicet et luna orbi fulgentibus, et astrorum micantium splenden
Abbreviated transcription (Latin):
speciale esse firmamentũ. Siqͥdem et ingenesi ita
ht. Et uocauit d̾s firmam̃tum celum ut uidet᷑
specialem firmam̃ti huiꝰ ext̾ioris soliditatem
qd̾ dr celi firmam̃tum sicut legimꝰ in hymno
ꝓpħico. benedictus es in firmam̃to cel. Plerũq¬
aũt glacialib uentoꝵ flatib algentes aque so¬
lidantur in niuem. et rupto aere nix funditur.
Neq enĩ firmam̃tum hoc potest sine aliqͦ rũpi

Expanded text:
e, firmamentum. Siquidem et hic ita habetur: Et vocavit Deus firmamentum coelum , ut videatur specialem firmamenti hujus exterioris soliditatem, quod dicitur coeli firmamentum, sicut legimus in hymno prophetico: Benedictus es in firmamento coeli am glacialibus uentorum flatibus rigentes aquae solidantur in niuem et rupto aere nix funditur. neque enim firmamentum hoc potest sine aliquo rumpi
Abbreviated transcription (Latin):
Nam suꝑiors circuli celũ ꝓpͥo discretũ t̾mino
equalib undiq spaciis collectũ extendit. atq
in eo uͥtutes sp̃ualium creatinaꝵ ꝯstituit. Cuiꝰ
qͥdem celi naturam artifex mundi ds̃ aquiᷤ
temꝑauit. ne cõflagratio suꝑioris ignis ĩfiora
elementa luccend̾et. De hinc circulũ infi̾oris ce¬
li nõ informi s multipliti motu solidauit:
nuncupans eum firmam̾tum ꝓpt̾ substenta¬
Itionem superiorum aquaium
nos aut̾e ꝓpt̾ea celum appellatur: qr impressa
stellaꝵ lumina ueluti signa habens tamqͣm ce¬
latum dir. sicut argentũ qd̾ signis eminentib
sẽs as̃ que forma et figura celi esse credenda sit.
scd̾m scͥpturas nr̃as. Hulti enĩ multũ disputant
dehis reb quas maiore prudentia nt̃i auctores
cut spera undiq coneludat t̾ram in mecdia mũ¬
di mole libratum.An eam una de parte desuper
uelut discus oꝑiat: S q de fideagitur sc̃pturar
breuiter dicendum est de figura ceh. hoc scisse aue

Expanded text:
rculi coelum proprio discretum termino, et aequalibus undique spatiis collectum ostendit, atque in eo virtutes spiritualium creaturarum constituit. Cujus quidem coeli naturam artifex mundi Deus aquis temperavit, ne conflagratio superioris ignis inferiora elementa succenderet. Dehinc circulum inferioris coeli, non uniformi, sed multiplici motu solidavit, nuncupans eum firmamentum propter sustentationem superiorum aquarumnos autem propterea coelum appellatur, quia impressa stellarum lumina, veluti signa, habens, tanquam coelatum dicitur, sicut argentum, quod signis eminentibus quae forma et figura caeli esse credenda sit secundum scripturas nostras. multi enim multum disputant de his rebus, quas maiore prudentia nostri auctores cut sphaera undique concludat terram in media mudi mole libratam, an eam ex una parte desuper uelut discus operiat? sed quia de fide agitur scripturarbreviter dicendum est de figura coeli hoc scisse auct
Abbreviated transcription (Latin):
mere similitudo etiã scd̾m litt̾a̾m accepta ñ irri¬
pedit eos qui speram dñt. Bene qͥppe creditur
scdm̃ eam partem que suꝑ nos est de celi figa
scͥpturam loqui uoluisse. Si gͦ spera ñ est. ex u¬
na parte camera est. ex qua parte celum t̾ram
contegit. Si aũt spera est: uudiq camera estS
illd̾ qd̾ de pelle dictũ est magis urget ne ñ spe
possit esse uidendũ sit. Si eñi camera ñ solum
turua s etiã plana: recte dr᷑. ꝓfecto et pellis n̾o
solum in planim u̾metiam in rotuncũ sinũ
extenditur. Nam et uter et uesica pellis estHe
motu etiam celi ñ nulli fr̃es questonem mouẽt.
utrũ stet an moueatur. Qta si mouetur inq̾unt.
in illo fixa esse rreduntur: Ab oriente usq in oc¬
cidentem cͥcum eum septẽtrionib breuiores giroᷤ
uirta caridinem ꝓagentib ut cełu̾. si est nobis
occultus alius cardo ex alio uertce sic̃ sꝑa.Si
aut̾e nullus alius cardo est uelut & iscus rota¬

Expanded text:
merae similitudo, etiam secundum litteram accepta, non impedit eos qui sphaeram dicunt. Bene quippe creditur secundum eam partem, quae super nos est, de coeli figura Scripturam loqui voluisse. Si ergo sphaera non est, ex una parte camera est, ex qua parte coelum terram contegit: si autem sphaera est, undique camera est. Sed illud quod de pelle dictum est, magis urget, ne non sppossit, uidendum est. si enim camera non solum curua, sed etiam plana recte dicitur, profecto et pellis non solum in planum, uerum etiam in rotundum sinum extenditur. nam et uter et uesica pellis est. De motu etiam caeli nonnulli fratres quaestionem mouent, utrum stet anne moueatur. quia, si mouetur, inquiuntdo sidera, quae in illo fixa creduntur, ab oriente usque ad occidentem circumeunt septentrionibus breuiores gyros iuxta cardinem peragentibus, ut caelum, si est alius nobis occultus cardo ex alio uertice, sicut sphaera, si autem nullus alius cardo est, uelut discus rota
Abbreviated transcription (Latin):
lapidum duo gen̾a funt. unum qu̾e g̾ma¬
ma mutit: ẽstalhi similem. splendee tantũ.
ceruleo. et si sub dius positus fu̾it: fulgorem ra¬
pit sydereum. Ceraumum: alt̾m̃ hispama ĩ lu¬
sitanis littorib gignit: cui color pyropo rubenti¬
similis. et qualitas ut ignis. Hec est adt̾sus ium
fulgorum. opitulari fertur si credimꝰ. Dicta aũ
cerauna qm̃ alibi non inuenit᷑ ꝗͣ. in loco fulini¬
nis ictu ꝑcusso. Grece eni fulmen: ceraunos d̾r Ce

Expanded text:
rum duo genera sunt: Unum quod Germania mittit crystalli similem, splendet tamen caeruleo; et si sub divo positus fuerit, fulgorem rapit siderum. Ceraunium alterum Hispania in Lusitanis littoribus gignit, cui color e pyropo rubenti, et qualitas ut ignis. Haec adversus vim fulgurum opitulari fertur, si credimus. Dicta autem Ceraunia, quoniam alibi non inveniuntur quam in loco fulminis ictui proximo. Graece enim fulmen
Abbreviated transcription (Latin):
tnͣslatio. De fine: iudicialis. et negotialis. Deiu¬
diciali: ab soluta: et assumptua. De assũptiua:
concessio. remotio cͥminis. relatio cͥminis. cõpen¬
fatio. De concessione: purgatio et deprecatio. Cau¬

Expanded text:
translatio. De fine iudicialis et negotialis. De iutranslatio. De fine iudicialis et negotialis. De iudiciali absoluta et adsumptiva. De adsumptiva concessio, remotio criminis, relatio criminis, conpensatio. De concessione purgatio et deprecatio. C
Abbreviated transcription (Latin):
ueritate demulceri. Causa uocata a casu quo uenit
Est eñĩ mat̾ia et origo negocii necdum discussi¬
onib et examine patefacta. Que cdum ꝓponitur
causa est. dum discutitur iudiqum est. dum fini¬
tur iustiqa. Causa aut argumento aut ꝓbatiõe
constat. Argum̃tum nũqͣm testib nũqͣm tabuł
dat ꝓbationem. s sola inuestigatione inuenit u̾¬
tatem. Unde et dictum argum̾tum .i. argutum
inuentum. Drobatio autẽ testib et fide tabulaꝵ
constat. In omne eñ udicium sex ꝑsone q̃runtur.
Iudex. accusator. reus. et tres testes. Causaꝵ sp̃es¬
sunt qͥnq. honestũ. admirabile. humile. anceps.
obscurum. Honestum cause genus est cui statim
sine or̃one nr̃a fauet animus auditoris. Ad mira¬
bile eo qd̾ alienatus est animus eoꝵ qͥ auditurs
ceps est in quo aut udicatio dubia est. aut de cau
tarcli auditores sunt. aut difficilliorib ad cog¬
noscendũ negociis causa cernitur implicata.
De rationabili oriuntur comectura. finis. qͣlitaᷤ.

Expanded text:
et iudice. Causa vocata a casu quo evenit. Est enim materia et origo negotii, necdum discussionis examine patefacta; quae dum praeponitur causa est, dum discutitur iudicium est, dum finitur, iustitia. constat. Argumentum numquam testibus, numquam tabulis dat probationem, sed sola investigatione invenit veritatem; unde et dictum argumentum, id est argutum inventum. Probatio autem testibus et fide tabularum constat. In omne autem iudicium sex personae quaeruntur: iudex, accusator, reus et tres testes. Iudest, honestum, admirabile, humile, anceps, obscurum. Honestum cause genus est, cui statim sine oratione nostra favet animus auditoris. Admirabile est, quo attentus fit animus eorum qui audituri ceps est in quo, aut iudicatio dubia est, aut causa htardi auditores sunt, aut difficilioribus ad cognoscendum negotiis, causa cernitur implicata. De rationali oriuntur coniectura, finis, qualitas,
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ sit firmam̃tum. utrũ ipsũ qd̾ in suꝑioriori¬
b celum appellauit an aliud. et si luo celi: an
plures. Nam sunt qui unũ celum esse dicunt.
nec alt̾rus celi faciem cum esset una habetur ũ
eclificationẽ scd̃i celi t̾cii ue ꝓficeret. Alii uͦ ĩ nu¬
meros celos et mundos esse afserunt. qͦs irridnt
sui. Non eni nob̾eum illis maior qͣm cũ suis pug¬
na est. qͥ geometͥcis mimeris et necessitatib con

Expanded text:
d sit firmamentum, utrum ipsum sit quod in superioribus caelum appellauit an aliud et si duo caeli an plures. nam sunt qui unum caelum esse dicant nec alterius caeli faciendi, dum esset una flantibus, ut aedificationem secundi caeli tertiiue proficeret. alii uero innumeros caelos et mundos esse adserunt, quos inrident sui — non enim nobiscum illis maior quam cum suis pugna est — qui geometricis numeris et necessitatibus con
Abbreviated transcription (Latin):
baratrũ. Caribdis: dicta ꝓ gurgitib occultis.¬
quib naues absorbet. Est eni mare i̾tiginosum.
et inde ibi laniata naufraugia ꝓfundo ĩner¬
gunt. Eer aut̾e in die erigit fiuctus. et ter ab¬
sorbet. Lam accipit aquai ut uomat. uomit
putredinem. Carientismos est tͦpus qd̾ dura dic¬
tu grati ꝓferuntur. Ut. Cum int̾rogantibus
nobis mimquid nos q̃sierit aliqs: respondeturbo¬
na fortuna unde intelligitur neminem nos q̃fiᷤ¬
tiquitate liq̃scit. Caries: putredo lignoꝵ. dictũ
hoc nom̃ qd̾ eueniat lignis u̾tute carentibus.

Expanded text:
re. 5. Charybdis dicta quod gurgitibus occultis naves absorbeat. Est enim mare verticosum, et inde ibi laniata naufragia profundo emergunt. 129 Ter autem in die erigit fluctus, et ter absorbet; nam accipit aquas, ut vomat; vomit, ntia. charientismos est tropus, quo dura dictu gratius proferuntur, ut cum interrogantibus nobis, numquid nos quaesierit aliquis, respondetur: bona fortuna; unde intellegitur neminem nos qularent. Caries putredo lignorum: dictum hoc nomen, quod eveniat lignis virtute carentibus.
Abbreviated transcription (Latin):
ext̾minatur. de qua ꝑstus. Et cedro digna locu¬
tus. scił ꝓpter durabilem ꝑpetuitatem. Unde et
in templis ꝓpter diuturnitatẽ ex hoc ligno lacu¬
naria fiunt. Huiꝰ ligni resina cedria dr̃. q̃ in
conseruandis libris adeo estutilis. ut pliniti ex
ea: nͥ tineas patiantur: ñ tempore ꝯsenescant.
nascitur in creta. africa. atq syria. Cedunt.¬

Expanded text:
exterminatur. De qua Persius1, 42: Et cedro digna locutus; scilicet propter durabilem perpetuitatem: unde et in templis propter diuturnitatem ex hoc ligno lacunaria fiunt. Huius ligni resina cedria dicitur, quae in conservandis libris adeo est utilis ut perliniti ex ea nec tineas patiantur nec tempore consenescant. Nascitur in Creta, Africa atque Syria. C
Abbreviated transcription (Latin):
appellata. Est eni potio ex succo tritiq ꝑ artem cõ¬
fecta. Suscitatur eni ignea illa uis germinis ma¬
defacte frugis. ac deinde sicratur et post in fari¬
nam redacta molli succo admicetur. Quo fer¬
mentato: sapor ausf̾itatis et calor ebrietatis ad¬
icitur. Que fit in partib hispeune cuiꝰ ferax uins
qd̾ celo dignus sit. Celibatus: appeticio castita
tis. qͥ habere non uult uxorem. Celebs enĩ ddicit᷑¬

Expanded text:
vocata, est enim potio ex succo tritici per artem confecta: susciratur enim igne illa vis germinis madefacte frugis, ac deinde siccatur et post in farinam redacta, molli succo admiscetur, quo fermentato, sapor austeritatis et calor ebrietatis adiicitur, que fit in his partibus Hispanie, cuius ferax vini  lego legor. Caelibatus appetitio castitatis eius, qui habere non uult uxorem. Caelebs enim dicit
Abbreviated transcription (Latin):
dia usq ad taurũ porrectus. ꝓgentium ac liupf¬
rum uarietate. quoqͦ uersum uadit: du̾sis nõi¬
b nuncupatur. Ubi autem ad orientẽ in excelsio¬
re consurgit sublimitatem: ꝓpt̾ niuium cãdorẽ
causasus ñtupatur. Lam orientali lingua cau¬
casum sigcat candidũ .i. inuib densissimis
candidantem. Unde et eum scite qͥ eidem moͬti
ñguntur: croacasin uocau̾unt. Casin enim
apud eos candor fiue nix dr᷑. Cautasus: mons
qui int̾ cholcos qͥ sunt suꝑ cymerion mare.
et int̾ albanos qͥ sunt ad mare caspium pͥmũ
attollitur. Cuiꝰ quide usq inultimũ orientẽ
unum uidetur uigum. s magis inulta sunt
nomina. et multi hoc ip̃m iugum tauri moti ᷤ
credi uolunt. qr reu̾a partho atras mons ar¬
menie int̾ taurum et caucasum. meliꝰ ꝯtinua¬
re taurum cum caucaso putatur. S hoc ñ ita ẽ̾ẽ

Expanded text:
dia usque ad Taurum porrectus, pro gentium ac linguarum varietate, quoquoversum vadit, diversis nominibus nuncupatur. Ubi autem ad Orientem in excelsiorem consurgit sublimitatem, propter nivium candorem Caucasus nuncupatur. Nam Orientali lingua Caucasum significat candidum, id est, nivibus densissimis candicantem. Unde et eum Scythae, qui eidem monti junguntur, Croacasin vocaverunt. Casim enim apud eos candor, sive nix dicitur. 3. Monsus inter Colchos, qui sunt super Cimmericum mare, et inter Albanos, qui sunt ad mare Caspium, primum attollitur: cujus quidem usque in ultimum orientem unum videtur jugum, sed multa sunt nomina: et multi hoc ipsum jugum Tauri montis credi volunt: quia re vera Parchoatras, mons Armeniae, inter Taurum et Caucasum medius, continuare Taurum cum Caucaso putatur: sed hoc non ita esse,
Abbreviated transcription (Latin):
liter conclusa. hanc speram nec pͥncipium hr̃e
dicunt nec t̾minum. ideo qd̾ in rotundum qͣi
cirtulus unde incipiat uł ubi desinat ñ facile
sono motu introdux̾unt. quoꝵ orbib conera me¬
morant omnia qͦs s innexos et uelut insertos uer¬
sar retro et eꝯtrario tertis motib ferriarbitrant᷑.
trionalis qui numqͣm occidit. appellaturq boreas.
alter. australis qͥ numqͣm uidetur. et austronotiꝰ¬
dr᷑. his duob polis moueri speram celi dñt. et cũ
motu eꝰ sydera in ea fixa ab oriente usq in occidn¬
tem cͥcumire. septemtõib breuiores giros iuxta
cardinem ꝑagentib¬
Dera celi ab oriente et occidente semel in
cursum astra cicrrerent que eam remorarent
mundi ruinam faceret.

Expanded text:
liter conclusa. Hanc sphaeram nec principium habere dicunt nec terminum, ideo quod in rotundum, quasi circulus, unde incipiat vel ubi desinat non facilesono motu introduxerunt, quorum orbibus conexa memorant omnia, quos sibi innexos et velut insertos versari retro, ettrionalis, qui nunquam occidit, appellaturque boreas, alter vero australis, qui nunquam videtur, et austronotidicitur. 2. His duobus polis moveri sphaeram coeli dicunt, et cum motu ejus sidera in ea fixa ab Oriente, usque ad Occidentem circumire, Septentrionibus breviores gyros juxta cardinem peragentibera caeli ab oriente et occidente semel in praecipitem eius cursum astra currerent, qui eam remorarent, mundi ruinam faceret.
Abbreviated transcription (Latin):
patio nominis alieni. ut parricidam dicinius
qui occidit fr̃em. et piscinam q̃ pisces ñ habet.
Hec eni nͥ extͥnsecus sum̃entur. suum uocabulũ
non hrent. Catacsis est: aliene rei nom̃ appositũ.
Hec a metaphora differt qd̾ illa uocabulũ hñti¬
largitur. hec qr non ht ꝓpͥum alieno ittitur. Ut
faciemꝙ simillima lauro. Et centaurus. Qunc
una ambe iunctisq feruntur frontib. et lon¬
ga sulcant uada salsa carina. dum facies et frois
tantũdem ammalium et hominũ fit. qd̾ nom̃
dedit. qr ibi exqterunt auctores eorũ. montanus.
postolis s in setraditũ asserunt. Catalecticum¬

Expanded text:
patio nominis alieni, ut parricidam dicimus qui occiderit fratrem, et piscinam quae pisces non habet. haec enim nisi extrinsecus sumerentur, suum uocabulum non haberent. catachresis est alienae rei nomen adpositum. haec a metaphora differt, quod illa uocabulum hlargitur; haec quia non habet proprium, alieno utitur, ut, Faciemque simillima lauro; et, . . . . Nunc una ambae junctisque feruntur Frontibus, et longa sulcant vada salsa carina. Dum facies, et frons tantum animalium et hominum sint. Quod nomen dedit, quia ibi exstiterunt auctores eorum. Montanus, postolos, sed in se traditum asserunt. Cathari
Abbreviated transcription (Latin):
grece. Cartilagines: ossa mollia ⁊ si ne medul¬
la ᷤ qd̾ genus auricule et narium discͥmen et cos¬
tarum extremitates hñt. siue oꝑcula ossium q̃
mouentur. Et dicte cartilagues qd̾ leni atiͥtuca¬
rent dolore: dum plectuntur. Cartilago: ossis sp̾ras¬

Expanded text:
r. Cartilagines ossa mollia, et sine medulla: quod genus auriculae et narium discrimen et costarum extremitates habent, sive opercula ossium, quae moventur: et dictae cartilagines, quod levi attritu carent dolore, dum plectuntur. Cartilago aliqua