comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cemeret. Herũptñ & senatũ cͣuocabat uͥmessa.¬
la ꝙ pꝰ eũ atratiuꝰ adstante herode pat̾s eiꝰ meri¬
ta & ipsiꝰ cuta ppłm romanũ fidẽ ꝓsequebant᷑ qͦ
sinuil hostẽ antigonũ demonstrarent. qͦd ñ solũ
qd intͣ breue tẽp  his dissidere cepisset. ueru &̃
qd antea qͦq ppło romano despecto parchoꝵ su¬
fragio regnũ curauisset acciꝑe. His aut̃ cõmo¬
to senatu cũ antoniꝰ &̃ bello cont̃ parchos gerendo¬
utile eẽ diceret herodẽ regẽ cͤari õs assentiunt. Di¬
pantes herodẽ. consules. iut̾ cum aliis magistrati¬
bꝰ antecedebant cesuri hostias. decietũq senatꝰ
in capitolio reposituri. Primo aut̃ regni hero.¬
dis apud antoniũ cenatũ ẽ. E odẽ uͦ tpr̾ an

Expanded text:
cerneret, verumtamen et senatum convocabat, ubi Messala, et post eum Atratinus, astante Herode, patris ejus merita et ipsius circa populum Romanum fidem prosequebantur: quo simul hostem Antigonum demonstrarent, non solum quod intra breve tempus is dissidere coepisset, verum etiam quod antea quoque P. R., despecto Parthorum suffragio, regnum curavisset accipere. His autem commoto senatu, cum Antonius bellum contra Parthos utile esse diceret, Herodem regem creari omnes assentiunt. Dipantes Herodem, consules autem cum aliis magistratibus antecedebant, Caesari hostias decretumque senatus in Capitolio reposituri. Primo autem die regni Herodis apud Antonium coenatum est. Inde vero n
Abbreviated transcription (Latin):
fugiunt. Postero aut̃ die pappũ quidẽ antigoni
militũ ducẽ absciso capite obtriuncat idq ferore
magistro excitꝰ frĩ suo mittit. in ꝑẽpti fris ultionẽ
Nãq pappꝰ erat qui iosephũ int̾fecerat. Ubi aut̃
rigor hiemis cessit in hierosolimã ꝓfectꝰ ẽ. Mu¬
risq amoto milite. annꝰ aut̃ agebat᷑ t̾ciꝰ ex qͣ ro

Expanded text:
Ac postremo bello Pappum quidem, Antigoni militum ducem, absciso capite obtruncat, idque Feroti magistro exercitus fratri suo mittit in perempti fratris ultionem. Namque Pappus erat qui Josephum interfecerat. Ubi autem rigor hiemis cessit, in Hierosolymam profectus est, murisque admoto milite, annus namque agebatur tertius ex quo
Abbreviated transcription (Latin):
tã snas qͦm tociꝰ gn̾is clades exponit. qd̾q assecti¬
hꝰ suis in castello relictis atq obsidione cuictis:
fupplex ad eum hieme nauigasset. Itaq tance im¬
serationis casũ miseratꝰ antomiꝰ tũ memoria qͥdẽ
uincte cũ antipat᷑ dextere tẽ uͦ ipsi qͥaderat c̃tem

Expanded text:
tam suas quam totius generis clades, exponit, atque suis in castello relictis et obsidione cinctis, supplex ad eum navigasse hieme. Itaque tantae miserationis casum miseratus Antonius, et memoria quidem junctae cum A
Abbreviated transcription (Latin):
c̃dia: ut crudelitas eiꝰ ad ĩpietatẽ usq ꝓcedẽt. Octingen¬
tis enĩ captiuoꝵ in media ciuitate cruci fuffixis. mulie¬
res eaꝵq filios in conspectu matrũ necaũ. atq portans
ħ ꝙ cũ suis concubuus recubans ꝓfpectabat. Tantꝰ aut̃
ppłm t̃ror inuasit. ut &̃ diu̾se partis studiosi ꝓxima noc¬
lio mors alexandri fuit finis. Cum eimodi factis tandẽ
regno ociũ quesisset ab armis requieuit. Rursꝰ aut̃ fit

Expanded text:
ietatem usque procederet: octingentos enim eorum in media civitate cruci affixos, mulieres eorum atque filios in conspectu ipsorum necavit, atque hoc, potans et cum suis concubinis recubans, prospectabat. Tantus autem populum terror invasit, ut etiam diversae partis studiosi proxima noclio mors Alexandri finis fuit. Cum ejusmodi factis tandem aegre otium regni quaesisset, ab armis requievit. Ergo qui lat
Abbreviated transcription (Latin):
herodion uocait. Et tẽ quidẽ cũ fuge̾t: multos ad se
iosippꝰ. turbãq seq̃ntiũ diminui ꝑsuadet. necenĩ capa¬
cẽ eẽ tante multitudinis masadã. Erat aut̃ supͣ qͣm
ix miliũ multitudo. Itaq paruit herodes eiꝰ consilio &
ĩpares quidẽ necessitati ꝑ idumeã dimisit eũ uiatico.
lectissimos aut̃ maximeq necessarios tenuit. atq ita
in castellũ receptꝰ ẽ. Dem̃ octingentis ibi relictis qͥ mu¬
lieres defenderent. itẽq cõmeatiqͥsatis eẽt obsessis ip̃e¬

Expanded text:
ere petiit. Et tunc quidem cum fugeret, multi ad se Josephus, turbamque sequentium diminui persuadet: nec etiam capacem esse tantae multitudinis Masadam, erat autem supra quam novem millium multitudo. Itaque paruit Herodes ejus consilio, et impares quidem necessitati per Didimeam dimisit cum viatico. Valentissimos autem maximeque necessarios tenuit, atque ita in castellum receptus est. Deinde nongentis ibi relictis, qui mulieres defenderent, itemque comitatu qui satis esset obsessis
Abbreviated transcription (Latin):
uel aliud qͥcꝗͣ de sacͦscĩs opibꝰ siue initrum̃tis attig̃. S pos¬
set. prõptãq ad bellũ ag̃stͥũ multitudinẽ ab aristobolo se¬
uocasset. ꝑ qͦ sic̃ ĩꝑatorẽ bonũ decuit beniuolentia potius
qͣm timore ꝑlebẽ sͥ c̃ciliaũ. Int̾ captiuos &̃ cõp̃hensꝰ aristo¬
boli soc̾ ide̾q patruus tenebat᷑. Et illos quide̾ qui maxi¬
me belli causa fitissent securi ꝑcussit. Faustũ uͦ & qͥ una
fortit̾ fecant p̃claris p̃miis donat. & hierosolimis tͥbutũ

Expanded text:
l aliud quidquam de saerosanctis opibus sive instrumentis attigit, sed posset, promptaolentia potius quam timore plebem sibi conciliavit. Inter captivos autem comprehensus Aristoboli socer, idemque patruus, tenebatur. Et illos quidem, qui maxime belli causa fuissent, securi percussit: Faustum vero et qui una fortiter fecerant praeclaris praemiis donat, et Hierosolymis tributum
Abbreviated transcription (Latin):
nunciata. uͥ pinguissima iduineę regio & palmarũ pluri¬
mũ & balsamũ nutͥt. Cuiꝰ inciso lapidibꝰ acutis robore stil¬
mane in iherosolurnã ꝓꝑabat. Itaq hoc eiꝰ ĩpetu ꝑt̾ritꝰ aris¬
tobolꝰ supplex occurrit. pecuniãq. pollicitꝰ qͦdq semetipsũ
ei cũ ciuitate ꝑmicce̾t. põpenĩ mitigat seientẽ. Nec tñ¬

Expanded text:
tiata, ubi pinguissima Idumaeae regio et palmarum plurium, et balsamum nutrit. Cujus inciso lapidibus acutis robore, stilmane in Hierosolymam properabat. Itaque hoc ejus impetu perterritus Aristobolus, supplex occurrit pecuniamque pollicitus, quodque semetipsum ei cum civitate permitteret, Pompeium mitigat saevientem, nec t
Abbreviated transcription (Latin):
frͣ antipat᷑. Hircanꝰ uͦ ꝙ antipat᷑ arabũ pͥuati au¬
rilio. spẽ in adu̾sarios cͥtulert̃. Et cũ põpeiꝰ siri¬
ã transg̃ssus damascũ ꝑuenisset: ad ipsũ c̃fugi¬
unt. multisq muneribꝰ ei datis. illa tantũ quibꝰ apud are¬
thã usi fuerant alligautes magnoꝑe p̃cabant᷑ ut aristobo¬
li molentiã odio dignã putaret. regnũq hircano resti¬
tueret. cui tã etate qm moribꝰ deberet᷑. Sed nec aristobo¬

Expanded text:
 et Antipater, Arabum privati auxilio, spem in adversarios contulerunt. Et cum Pompeius Syriam transgressus Damascum pervenisset, ad ipsum confugiunt multisque muneribus ei datis, illa tantum quibus apud Aretham usi fuerant, allegantes magnopere praedicabant ut Aristoboli violentiam odio dignam putaret, regnoque Hircanum restitueret, cui tam aetate quam moribus deberetur. Itaque Aristobo
Abbreviated transcription (Latin):
atq om̃ino captꝰ eẽt nͥ dux romanoꝵ scautꝰ aduer¬
sis hor t̾ꝑibꝰ ĩmnnens soluisset obsidionẽ. Nãq r
ex armenia qͥdẽ insiriã missus erat a põpeio m̃g¬
no qͥ eñ tigrane bellũ gerebat. Sed uͥ damascũ ue
dor. legati ad eũ ueniunt a fr̃ĩbꝰ utͥsq ut s pocius
adum̃ito eẽt orantibꝰ. Sed t̾centis talentis qͦ ansto¬
bolꝰ ei miserat iusticia p̾habita ẽ. Tot enĩ acceptis
scauiꝰ ad hircanũ & arabas legatos dirigͦ. romanoꝵ
eiꝰ ꝙ põpen nom̃ intentans: nͥ obsidione desist̾ert
Itaq & aretha er uidea in plnla delphiã. recedit
metu ꝑculsus ꝙ seaurꝰ damascũ rediit. Aristobo.¬

Expanded text:
omnino captus esset, nisi dux Romanorum Scaurus horum imminentem solvisset obsidionem. Namque is ex Armenia quidem in Syriam missus erat a Pompeio Magno, qui cum Tigrane bellum gerebat. Sed ubi Damascum vem, legati ad eum veniunt a fratre utroque ut sibi potius adjumento esset orantibus. Sed quadringentis talentis, quae Aristobolus miserat, justitia posthabita est. Tot etiam acceptis Scaurus ad Hircanum et Arabas legatos dirigit, Romanorum eis et Pompeii nomen intentans, nisi ab obsidione desisterent. Itaque et Aretha ex Judaea in Philadelphiam recedit metu perculsus, et Scaurus Damascum redit. Hi
Abbreviated transcription (Latin):
laborante: minor eiꝰ filiꝰ aristobolus eũ seruis
suis quos multos habebat. õsq. ꝓetatis feruore fi.¬
dissimos unuisa castella optinuit. ꝙ pecuna qͥm
bi repꝑit c̃ductis auxiliis regẽ se declarauit. Ob
ħ iserata qͦrelas hircani mat̾ c̾iugẽ aristoboli
cum filis uicludit ap̃d catellũ qͦd a septẽt̾one fa¬
no adiacens Baris antea uocalut᷑ ut diximꝰ. pꝰea uͦ
ancomũ cognominatũ ẽ ĩꝑante antonio. qͦmadiuo¬
dñ de angusti & agͥrpe noĩe sebaste & agͥppas aliȩ
cuntates appellatȩ sunt. Añ tñ alexandra morit᷑¬

Expanded text:
laborante, minor ejus filius Aristobolus cum servis suis, quos multos habebat, omnesque pro aetatis fervore fidissimos, universa castella obtinuit, et pecunia quam ibi reperit conductis auxiliis, regem se declaravit. Ob haec miserata querelis Hircani mater, conjugem Aristoboli cum filiis includit apud castellum quod a septentrione fano adjacens, Baris antea vocabatur, ut diximus, postea vero Antonium cognominatum est, imperante Antonio, quemadmodum de Augusti et Agrippae nomine Sebaste et Agrippas et aliae civitates appellatae sunt. Ante
Abbreviated transcription (Latin):
plicitate decepta õs ꝓ sua libidine submouendo
ac deponendo itẽq iunciendo ac soluendo qͦs uel
gus cõmodis fruerent᷑. expensas uͦ ac facultates a¬
alerandra ꝓferret. S eade̾ mire callebat res ãminis¬
trare maiores. Itaq augendis copiis sẽꝑ intenta du¬
plicẽ c̃flauit ex̾citũ. neq pauca ꝑegͥnoꝵ ꝑauit aupxl¬
lia. quibꝰ ñ mͦ statũ gentis suę roborauit s ꝙ̃ mecu¬
endã se reddidit extͣne potentię. Imꝑabat aut̃ all¬
h. uerũ phariseis ipsa ult᷑ parebat. Deniq dioge¬
nẽ quendã iisignẽ uirũ qͥ alexandro fuisset aunciᷤ¬
simus int̾ficiunt eiꝰ factũ c̃silio cͥminati ut ocłm.¬
genti qͦs supͣ cõmemoraui regis iussu tollerent᷑ in
crucẽ. Nichilomiinꝰ aut̃ alexande̾ suadebant ut
alios quibꝰ aucłoribꝰ in illo fuisset alexander exal¬
tatꝰ occideret. Cũq nimia suꝑstitione nicħ annu¬
endũ putaret. qͦs sͥ libusset ea specie trucidabant.

Expanded text:
picientes, omnes pro sua libidine submovendo ac deponendo, vinciendo ac solvendo quos velgiis commodis fruerentur, expensas ac difficultates Alexandra perferret. Sed eadem mire callebat res administrare majores. Itaque augendis copiis semper intenta, duplicem conflavit exercitum. Neque pauca peregrinorum paravit auxilia, quibus non modo statum gentis suae roboravit, sed etiam metuendam se reddidit externae potentiae. Imperabat autem aliis, verum Pharisaeis ipsa ultro parebat. Denique Diogenem quemdam insignem virum, qui Alexandro fuisset amicissimus, interficiunt, ejus consilia criminantes, ut octingenti, quos supra memoravi, regis jussu tollerentur in crucem. Nihilominus autem Alexandrae suadebant ut et alios, quibus auctoribus in illos fuisset Alexander excitatus, occideret. Cumque his nimia superstitione nihil abnuendum putaret, quos sibi libuisset, ea specie trucidabant:
Abbreviated transcription (Latin):
rit exitꝰ narrare ñ indignũ uidet᷑. qͣntũq a pat̃¬
na felicitate diu̾terint. Pat᷑ nãq mortuo natu
maior aristobolꝰ tͣnͣslato ĩn regnũ pͥncipatu diade.¬
qͦd ap̃d babilonios sustinuit lib̾atꝰ. frem uͦ a se se¬
cundũ antigonũ nãq illũ dilig̾e̾ uidebat᷑: in ho.¬
nore pari ꝓducebat. Alios aut̃ uinctos custodiȩ
tradidit. mat̾mq itidẽ colligauit ausã aliqͥd de po¬
testate c̃cẽdere. nãq hanc rerũ dnam iohes reli¬
q̃rat. eoq crudelitatis ꝓcessit ut inucłã fame ne.¬
caret. Hoꝵ aut̃ facinor penas antigonꝰ frĩs mor¬
te ꝑsoluit. qͦm pluruũ amabat. qͣmq habebat
regni participẽ. Nã o hc̃ int̾ẽmit adductꝰ cͥmina¬
tionibꝰ ꝑ maliuolos regni cõpositis. Itaq pͥmo qͥ¬

Expanded text:
rit exitus, narrare non indignum videtur, quantumcunque a paterit exitus, narrare non indignum videtur, quantumcunque a paterna felicitate diverterint. Patre namque mortuo, natu major Aristobolus, translato in regnum principatu, diadequod apud Babylonas sustinuit liberatus. Fratrem vero a se secundum Antigonum namque illum diligere videbatur in honore pari producebat. Alios autem vinctos custodiae tradidit, matremque itidem colligavit, ausam aliquid de potestate contendere, namque hanc rerum dominam Joannes reliquerat, eoque crudelitatis processit modo, ut victam fame necaret. Horum autem facinorum poenas Antigoni fratris morte persolvit, quem plurimum amabat, quemque habebat regni participem. Nam et hunc interemit, adductus criminationibus per malevolos regni compositis. A
Abbreviated transcription (Latin):
tis ita cedentibꝰ alacͥtatẽ refrigesce̾ ñ sinebant. s
cũ ex̾citu scitopolĩ usq ꝓgͣssi. & ipsã ꝑuasert̃. &¬
agͦs intͣ carmelũ õs int̾ se partiti st̃. Scdãꝵ autẽ
rerũ ioh̃is ꝙ filioꝵ eiꝰ nuidia seditionẽ gentiliũ
c̃citaũ. multiq adu̾s eos collecti ũ qͥescebant do-¬
nec aꝑto bello deuicti st̃. Reliquũ uͦ tp̃s iobes cũ
fortunatissime uiueret optime rebꝰ ꝑ anuos. xxx¬
ꝙtͦs ãministratis &.u. relictĩ filiis morit᷑ uir pla¬
ne beatissimꝰ. & qͥuullã. dedisset occasionẽ cur eiꝰ
causa de fortuna quispiã quereret᷑. Deniq tͥa uel
marime p̃cipua solus habebat. Nam & gentis pͥn¬
loquebat᷑ ut futuroꝵ mcħ penitꝰ ignoraret. Qͥn.
ꝙ̃ de duobꝰ maioribꝰ filiis suis qͦd rerũ dñi ꝑmã¬
suri ñ eeñt añ uidit atq p̃dix̃. Qrũ uite qͥ fue¬

Expanded text:
tis ita cedentibus, alacritatem refrigescere non sinebant, sed tis ita cedentibus, alacritatem refrigescere non sinebant, sed cum exercitu Scythopolim usque progressi et ipsam pervarerum Joannis et filiorum ejus invidia seditionem gentilium concitavit. Multique adversus eos collecti sunt, nec quiescebant, donec aperto bello devicti sunt. Reliquum vero tempus Joannis cum fortunatissima viveret, optime rebus per annos 32 administratis, et quinque relictis filiis moritur, ut plane beatissimus, et qui nullam dedisset occasionem, cur ejus causa de fortuna quispiam quereretur. Denique tria maxime praecipua solus habebat, quia prinloquebatur, ut futurorum nihil penitus ignoraret. Quin etiam de duobus majoribus filiis suis, quod rerum Domini permansuri non essent, ante vidit et praedixit. Quorum vitae qui fue
Abbreviated transcription (Latin):
orderat lierũ. M edaliã qͥdẽ & samagã cũ pirimiᷤ
necũ & siciniã & angara: in ipse capit se suploi
cutheoꝵ genus adiacentia fano loca incolentiũ ex¬
q̃plo eiꝰ qͣd ẽ iherosolimis edificato. Capit aut̃ idu¬
mee qͦq ñ paucas alias ciuitates & p̾tea adoreon
baste citas ab herode rege condita ex om̃i eã
parte concludit. filios qͦq suos aristobolũ & anti¬
gonũ obsidioni p̃sec̃. Quibꝰ nicb remittentibꝰ ad
hos famis pemiria qui erant iutra ciuitatẽ ue¬
uert᷑ ut &x̃ insuetã carnẽ cog̾ent᷑ actinge̾. Igͥ an¬
tiochũ adiutorẽ sͥ aduocant. spondiũ cognomi¬
natũ. Q cũ ꝓmpta eis uoluntate paruisser ab
aristobolo & antigono suꝑat᷑. Et ille qͥd̾e ad scito¬
poli usq sequentibꝰ eũ memoratis frĩbꝰ effug̃. Hi
uͦ in samariã reu̾si & multicudinẽ itm intr᷑a mu¬
rũ cõpellunt. ꝙ erpugnata ciuitate ipsã dixu¬
unt. ꝙ habitores eiꝰ captos abduct̃. Psꝑe aut̃ ges¬

Expanded text:
Samagam cum proximis, necnon et Sicimam et Angarizam ipse capit, et insuper hic Cuthaeorum genus, adjacentia phano loca incolentium, exemplo ejus quod est Hierosolymis aedificato, capit. Idumeae quoque non paucas alias civitates, et praeterea Adoreon nc est Sebaste civitas ab Herode rege condita, ex omni eam parte conclusit, filiosque suos Aristobolum et Antigonum obsidioni praefecit. Quibus nihil remittentibus, ad hoc famis penuria qui erant intra civitatem venerunt, ut etiam suam carnem cogerentur attingere. Igitur Antiochum adjutorem sibi advocant, Spondium cognominatum. Qui cum prompta ejus voluntate paruisset, ab Aristobolo et Antigono superatur, et ille quidem ad Scythopolim usque, persequentibus eum memoratis fratribus, effugit. Hi vero in Samariam reversi, et multitudinem iterum intra murum compellunt, et expugnata civitate, ipsam diruunt, et habitatores ejus captos abducunt. Prospere autem ges
Abbreviated transcription (Latin):
cẽt hesitans: seditio int̾ ciuitatẽ orta ẽ. aristoboli quide so¬
ciis bellũ geri potiꝰ regẽq libare dignũ eẽ firmantibꝰ. qͥ uͦicũ
hircano sentirent põpeio portas aꝑiri. Metꝰ aut̃ hos ples
aristoboli c̃cessit in tẽplũ & sponte qͥ ab eo ciuitati iungeba¬
t᷑ abciso. ut adultimũ usq resisterent iustruebat᷑. Cũ aut̃
alii romanos in ciuitatẽ recepissent. hisq domũ regiã tradi¬
dissent: ad ñ optinenda põpeiũ unũ e ducib̃ sͥ obedientiliꝰ
pisonẽ cũ: uilitibꝰ intͦmittit. Isq p̃sidiis in ciuitate dispo¬
sicis qr nemim eoꝵ qui in tẽplũ confugerant pacẽ ꝑsuade̾
potuit. oĩa q̃ ẽcerant expugnatioĩ ꝑabat. hircano eiꝰꝙͣ a
inicis ad cͣsilia c̃ferenda & ad c̃ficienda qͦ uiberet alacͥt̾.a¬

Expanded text:
census, seditio in civitate exorta est. Aristoboli quidem sociis bellum geri potius regemque liberare dignum esse affirmantibus; qui vero cum Hircano sentiebant, Pompeio portas aperiri. Denique victa parsAristoboli concessit in templum, et ponte qui civitati jungebatur abscisso, ut ad ultimum usque resisterent instruebatur. Cum autem alii Romanos in civitatem recepissent hisque domum regiam tradidissent, ad haec obtinenda Pompeius unum ex ducibus sibi obedientibus Pisonem cum militibus intromittit. Isque, praesidiis in civitate dispesitis, quia nemini eorum qui in templum confugerant, pacem persuadere potuit, omnia quae circumerant expugnationi parabat: Hircano ejusque amicis ad consilia conferenda et ad efficienda quae juberet alacriter a
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ deducẽt suadebat. multa detͣhens aristo¬
boli moribꝰ multisq hircanũ laudibꝰ p̃dicans. si
quitate opp̾ssis manũ porrigere hircanũ autẽ
iniuriã pati qͥpͥncipatu iure succesfioĩs debito
caruisset. Sic instructis & p̃ꝑatis ãbobꝰ nocte cũ
hircano ex ciitate ꝓfug̃. citatoq cursu in oppi¬
dũ qͦd pet̾ dr̃ saluis euasit. qͦd regni sedes esset
arabiȩ. Ibi pꝰꝗͣ hircanũ in manu regis arethȩ tra¬
didit multis dictis multisq muneribꝰ ut auxili
ũ p̃beret qͦ in regnũ deduceret᷑ effec̃. Orant aut̃¬

Expanded text:
regnum deduceret suadebat, multa detrahens Aristoregnum deduceret suadebat, multa detrahens Aristoboli moribus, multisque Hircanum laudibus praedicans. Simquitate oppressis manum porrigere: Hircanum autem injuriam pati, qui principatu jure successionis sibi debito caruisset. Sic instructis et praeparatis ambobus, noctu cum Hircano ex civitate profugit, citatoque cursu in oppidum quod Petra dicitur salvus evadit, quod regni sedes esset Arabiae. Ibique postquam Hircanum manum regis Aretae tradidit, multis dictis multisque muneribus, ut auxilium ei praeberet, quo in regnum deduceretur, effecit. Igitu
Abbreviated transcription (Latin):
etoeitate p̾stabat. Habito aut̃ int̾ eos enra ieri¬
chonta de rerũ sũma c̾flictu: pleriq huxano uelie¬
to transiert ad aristobolũ. Hircanꝰ aut̃ cũ reliqͥs
fuga p̃uenit castellũ antoniã ibiq ẽ salutis ob.
eret ea lege in concordiã rediit. ut regnũ qͥdẽ a¬
ristobolus habẽt hurcauꝰ uͦ excederet quasi regis
fr alii contentꝰ honoribꝰ. Hoc mͦ in fano recon¬
ciliati cũ in cͣspectu cͥcͣstantis ppłi benngnissune
alt alterũ ualere iussissent domos ꝑmutant. &
aristobolꝰ quidẽ recedit in regiã hircanꝰ aut̃ in
aristoboli domũ. Metꝰ uͦ & alios eius inimicos p̾¬
t̃ sp̃e dñantis occupat ꝙ maxime antipatrũ iã
dudũ inuisũ aristobolo. Erat aut̃ gue idumeus
ꝙ nobilitate ac diuitiis aliarũq rerũ copia genti
sue pͥnceps. Is gͥ ꝙ hircanũ ut ad arethã regẽ a¬
rabiȩ confugẽt᷑ eiꝰq auxilio regnũ repeteret hor¬
tabat᷑ & ipse arethe ut hircamu susciꝑet atq in

Expanded text:
ctoritate praestabat. Habito autem inter eos circa Hiericunta de rerum summa conflictu, plerique, Hircano relicto, transeunt ad Aristobolum. Hircanus autem cum reliquis fuga praevenit castellum Antonium, ibique salutis obsieret, ea lege in concordiam redit, ut regnum quidem Aristobolus haberet, Hircanus vero excederet quasi regis frater aliisque contentus honoribus. Hoc modo in fano reconciliati, cum in conspectu circumstantis populi benignissime alter alterum valere jussissent, domos permutant, et Aristobolus quidem recedit in regiam, Hircanus autem in Aristoboli domum. Metus vero et alios ejus inimicos praeter spem dominantis occupat: et maxime Antipatrum, jam dudum invisum Aristobolo. Erat autem genere Idumaeus, et nobilitate ac divitiis aliarumque rerum copia gentis suae princeps. Is ergo et Hircanum ut ad Aretem regem Arabiae confugeret, ejusque auxilio regnum repeteret hortabatur, et ipse Arete ut Hircanum susciperet atque in
Abbreviated transcription (Latin):
Ioh̃es aut̃ uc̃ obstinationẽ matͥs cogitans acp¬
tꝰ annus aduenit. qͦmi septimo qͦq orbe ap̃dll¬
dõs cessare moris ẽ exẽplo septimoꝵ dierũ. li
in hoc ptolomeus obsidionis reqͥẽ nactꝰ fribis
iohis una cum mat᷑ occisis ad renonẽ cͥfug̃ qlli
ootila noĩatꝰ ẽ. philadelphis tirannũ. anco¬
chꝰ aut̃ ob ea quȩ ꝑsimonẽ passus fuerat ias
in uideã duc̃ excitũ ibiq assidens hierosolimn
hircanũ obsidebat. Ille aut̃ patefacto sepila
ałd qͥ regũ ditissimꝰ fuerat ablatisq iñ pecui¬
cenus ei talentis dati. isidione discedere.

Expanded text:
Joannes autem nunc obstinaciam matris cogitans ac pJoannes autem nunc obstinaciam matris cogitans ac patus annus advenit. Quem septimo quoque orbe apud Judaeos cessare moris erat, exemplo septimorum dierum, et ob hoc Ptholomaeus obsidionis requiem nactus, fratribus Joannis una cum matribus occisis, ad Zenonem confugit, qui Cotyla cognominatus est, Philadelphiae tyrannum. Antiochus autem ob ea quin Judaeam ducit exercitum, ibique assidens Hierosolymis Hircanum obsidebat: ille autem patefacto sepulcro David, qui regum ditissimus fuerat, ablatisque inde pecunicentis ei talentis datis, ab obsidione cedere,
Abbreviated transcription (Latin):
i cunctis eẽt inuisa. Uoluit aut̃ õ ptolomeꝰ
alia porta ciuitatẽ ingredi. s a ppło restꝰ
ẽ qui maturuis hircanũ susceꝑat. Etͦs qͥ¬
d̾e statĩ recessit in aliqͦd ultͣ ierichonta castel
lũ qͦd dagon uocat᷑. hircanꝰ aut̃ pat̾nũ hono¬
rẽ pontificis assecutꝰ pꝰꝙͣ dõ sacͥficia reddidit
adium̃to futurꝰ castellũq agͦssus aliis quidẽ
rebꝰ suꝑior erat. iusto aut̃ dolori cedebat. Pto¬
lomeuss enĩ quotiens p̃meret᷑ mat̾m eiꝰ frꝰq
in muros ꝓductos palã ut possent c̃spici uła¬
mintabat᷑. Uñ hircanũ qͥd̾ẽ plus timor ac mĩa
aut intenta nece ꝑt̾rita. mauꝰ p̃tendens filiũ
p̃cabat᷑ ne uel suis fractꝰ iniuriis parae̾t ĩpio
Siqͥde̾ ipsa mortẽ sͥ a ꝑtolomeo ꝓpositã ĩmor¬
talitate diicẽt meliorẽ dũ mͦ ille penas coꝵ qͥ
in domũ suã contͣ fas amisisset expenderet.

Expanded text:
i cunctis esset invisa. Voluit autem etiam Ptholomaeus i cunctis esset invisa. Voluit autem etiam Ptholomaeus alia porta civitatem ingredi, sed a populo rejectus est quam maturius Hircanum susceperat. Et is quidem statim recessit inlum quod Dago vocatur. Hircanus autem paternum honorem pontificis assecutus, postquam Deo sacrificia reddidit, adjumento futurus. Castellumque aggressus, aliis quidem rebus superior erat, justo autem dolori cedebat: Ptolemaeus enim, quoties premeretur, matrem ejus fratresque in murum perductos palam ut possent conspici verberaminitabatur. Unde Hircanum quidem plus timor ac miseraut intenta nece perterrita, manus praetendens filium precabatur ne vel suis fractus injuriis parceret impio. Si quidem ipsa mortem sibi a Ptholomaeo propositam immortalitate duceret meliorem, dummodo ille poenas eorum quae in domo sua contra fas admisisset expenderet.
Abbreviated transcription (Latin):
buit obsidebat. d regis auiditatẽ saciare n
tiut. ꝙͣuis neci tͥphonis suã qͦq oꝑam adhibu¬
isset. Non multo enĩ pꝰ antiochꝰ cendebebn
ex ducibꝰ suis ad uastandã iuideã oppͥmendus
seruitio simonẽ cũ ex̾citu misit. Ille aut̃ qi¬
ꝗͣ senior erat. bellũ tam̃ uuenilit̾ aminista¬
bat. & filios quidẽ suos eũ ualidissimis p̃m
sit partẽ uͦ multitudinis comitatꝰ alio latex
aggredit᷑. Multisq ꝑ multa loca infidiis q̃
in montana dispositis. in om̃ibꝰ suꝑat. claris¬
sima potitꝰ uictoria pontifex declaiat᷑. ꝙ.e.
lex pꝰ annos iudos lilu̾t a dñatione maçedio¬
nũ. Et hic aut̃ morit᷑ in coniuuio captꝰ iisi¬
diis ptolomei gñi sui qͥ eiꝰ c̃iuge duob̾ꝙ fi¬
liis in custodiã conclusis certos misit ut io¬
hannẽ t̃ciũ cui &̃ hircanꝰ fuit nom̃ int̾fidem
Gognito aut̃ ĩpetu qui ꝑabat᷑ adolescens adci
moriã pat̾nȩ uirtutis. & qͦd inqͥtas ptolome¬

Expanded text:
buit, sed regis aviditatem satiare non potuit, quamvis neci Triphonis suam quoque operam adhibuisset, non multo etiam post Antiochus Cendebeum ex ducibus suis ad vastandam Judaeam opprimendumque servitio Simonem cum exercitu misit. Ille autem, quanquam senior esset, bellum tamen juveniliter administrat, et filios quidem suos, cum validissimis, parte vero multitudinis comitatus, alio latere aggreditur, multisque per multa loca insidiis etiam in montana dispositis, in omnibus superat, clarissimaque potitus victoria, pontifex declaratur, et post 170 annos Judaeos liberat a dominatione Macedonum. Et hic autem moritur in convivio, captdiis Ptolemaei, generi sui, qui, ejus conjuge duobusque filiis in custodiam conclusis, certos amicos misit ut Joannem, tertium, cui Hircanus fuit nomen, interficerent. Cognito autem impetu qui parabamoriam fraternae virtutis, et quod iniquitas Ptholomae
Abbreviated transcription (Latin):
appellationẽ ualuit recinere. E ithis enim ab his qͥ ei grecũ
nom̃ imposuert uocat᷑. neq sic fugiens cithi nom̃. Iaphet
itaq filii seu nepotes ħabuere gentes: & quę forsan nc̃ ig¬

Expanded text:
appellationem valuit retinere. Cythis enim ab his qui ei Graecum appellationem valuit retinere. Cythis enim ab his qui ei Graecum nomen imposuerunt vocatur, neque sic fugiens Cythi nomen. Jafeth itaque filii seu nepotes has habuere gentes, et quae forsan nunc ig
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ adhuc mosa dr̃ ostendens intellige̾ uolentibꝰ eo qd̾
aliquando ouis gentes regionis ipsius ita uocatȩ st̃. Phi¬
ras aucẽ tyrenses appellauit suos quoꝵ pͥnceps fuit. qui¬
bꝰ greci tracum nom cõmutauert. Tantę siquidẽ gentes ꝑ
iaseph filios institutę sunt. Gomer autẽ habente tres fili¬
os aschenehas quidẽ aschenezos instituit. qui nc̃ regimini
uocant᷑ a grecis. Riphat autem ripheos. qͥ dicunt᷑ paflago¬
nes. Tigran uͦ tigraneos. qui friges a giecis st nuncupati
A iano autem iaphec filio & ipso tres habente filios heli¬
sas quidem heliseos uocauit eos. quoꝵ pͥnceps fit qui nẽ¬
st eolii Tharsis uͦ. thatsos. Sic enim antiquitꝰ cilitia uo¬
cabat᷑ T harsus enim apud eos maxima ciuitatũ metropo¬
lis appellatur. tau lictera ꝓtheta mutata. Cechim autem
cechimã insulã habuit. quȩ nunc dr̃ ciprus. & ab ea õs
insulȩ & maritina loca checim hebraioe nominant᷑. Tes¬
tis enim sermonis mer una in cipro ciuitatũ qͦ antiquam

Expanded text:
 dicitur, ostendens intelligere valentibus, eo quod aliquando omnes gentes regionis ipsius ita vocatae sunt. Thyras autem Thyrenses appellavit suos, quorum princeps fuit, quibus Graeci Trachium nomen commutaverunt. Tantae siquidem gentes per Jafeth filios institutae sunt. Gomer autem habens tres filios. Astinegas quidem Astinegas instituit, qui nunc Regini vocantur a Graecis. Riphat autem Riphaeos, qui dicuntur Paphlagones. Tygram vero Tygraneos, qui Phryges a Graecis sunt nuncupati. A Jano autem Jafeth filio, et ipso tres habente filios: Helisas quidem Helisaeos vocavit eos, quorum princeps fuit, qui nunc Aeolici. Tharsis vero Thyrsos, sic enim antiquitus Cilicia vocabatur; Tharsus enim apud eos maxima civitatum metropolis appellatur, tau littera, pro theta mutata. Cythim autem Cythimam insulam habuit, quae nunc dicitur Cyprus, et ab ea omnes insulae et maritima loca, Cythym Hebraice nominantur. Testis enim sermonis mei una in Cypro civitatum, quae antiquam
Abbreviated transcription (Latin):
a parce pectoris & scapularum astringunt. Hoc & mañ u¬
uuli calani aut cassidis qͦd extendit̾ suꝑ suramitatẽ eupasis.
ꝙ tale ẽ ut uideat᷑ ex lim textura confectũ. habens uitas a
inuolutę sepus concexiuit᷑ ne facile dilabat᷑. Der̃ aliud u¬
barbe. celans pillei illius ligaturis & tetam capicis suꝑficiẽ
aptat᷑q ꝑfecte. ne laborante sacerdote cirea sacrificia ax ru¬

Expanded text:
a parte pectoris et scapularum astringit’. Nasuvuli calamaci aut cassidis, quod extenditur supra summitatem capitis,  tale est, ut videatur ex lini textura confectum, habens vittas quae convolutae saepius connectuntur, ne facile dilabatur. Qui barbae descendens celans pillei ligaturas, et totam capitis superficiem, aptatumque perfecte, ne laborante sacerdote rueret. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
noc filio quinq fuert̃ filii nati. qui usq ad occeanum seor¬
sum habitant asiã ab cufrate facientes inicium. Helam
siquidẽ helamites qui ꝑsarum sc̃ pͥncipes deceliquit. as¬
sur autem ninũ instituit ciuitatẽ. & subiectos sibi syrios
chaldei uocant᷑ arphaxatheos nominauit. cum pͥnceps
coꝵ eet Aram uͦ arameos instituit. quos greci syros ap¬
pellant Qs autẽ nunc lidos uocant. luth tẽ ludas no¬
minauit. aram uͦ filiis .iiiiͬ existentibꝰ. cis quidẽ iustitu¬
it traconitide & damascum quȩ ẽ media palestine fẏrięq
coniuncta. Armeniã uͦ otrus gether bactrianos. Mes autẽ
mesaneos. qͥ nẽ arar uocatur ab om̃ib. Arphaxat filius
fuit sala. de quo natus ẽ heber. a qͦ udeos hebixos inicio
uocauerunt. Heber autẽ iectam genuit. & phalech. Dic

Expanded text:
Noe filio quinque fuerunt nati, qui usque ad Oceanum seorsum habitant Asiam, ab Eufrate facientes initium. Helam siquidem Helamitas, qui Persarum sunt principes, reliquit. Assur autem Ninum instituit civitatem, qui nunc Chaldaei at autem Arfaxateos nominavit, cum princeps eorum esset. Aram vero Aram eos instituit quos Graeci Siros appellant. Quos autem nunc Lidos vocant, Luth, tunc Ludas, nominavit. Aram vero filiis quatuor existentibus, his quidem instituit Traconitidem et Damascum, quae est Media Palaestinae Syriaeque conjuncta. Armeniam vero Otrus, Geter Bactrianos, Mes autem Mesaneos, quae nunc Arax vocatur ab omnibus. Arfaxat autem filius fuit Sala, de quo natus est Heber, a quo Judaeos prius Hebraeos vocaverunt. Heber autem Jectan genuit, et Falech; Jec
Abbreviated transcription (Latin):
nit & sibilla dicens. Cum om̃s homines uniꝰ uocis eriste¬
rent. qͥdam tuirim edificauert̃ excelsam tãqͣ. ascensuri ꝑ
eam ad celũ. Diiuͦ uentos ĩmittentes euertert̃ turrĩ. &uo
contigit ciuitatẽ. De campo uͦ qui uocat᷑ sennaar in regio¬
ne baby lonis. memiit estiꝰ dicens. Qui uͦ de sacerdotib
st̃ erepci. iouis sacra sumentes in sennaar babylonis ueg¬

Expanded text:
nit Sibilla, dicens: 'Cum omnes homines unius vocis existerent, quidam turrim aedificaverunt excelsam tanquam ascensuri per eam in caelum. Dii vero inmittentes ventos everterunt turrim et contigit civitatem. De campo vero qui vocatur Sennaar in regione Babylonis, meminit Aetius ita dicens: Qui vero de sacerdotibus sunt erepti, Jovis sacra sumentes, in Sennaar Babylonis ve
Abbreviated transcription (Latin):
bitos adimplebant. Postĩoris uͦ parietis nouẽ cub
lȩ ex medio cubito facte quas angłares posuert̃ in¬
star maioꝵ tabularũ. S inglę uͦ tabulȩ anulos ha¬
bebant aurcos ꝑ ext̾ĩores frontes eminentes uelur
quibusdam radicib consiros ꝑ ordinem ad inui
ꝑ circuitũ respicientes & ꝑ ens. deaurati uectes an¬
missi unoq̃q habente magnitudinẽ eubitoꝵ .x. erã
un iusc̾q in alio uectis capite uelut in modũ conchi
tis latera continebant᷑ incastrationib factis & ĩmis¬
sis ad inuicem. Qͦd ꝓptẽa sic exqͥsitũ ẽ. ut neq a uen¬
tis mouerent᷑. neq alia causa tabuaclin. s ĩ mobilis

Expanded text:
ita dicit: Posterioris autem parietis novem cubiuae tabulae ex medio cubito sex: quas angulares posuerunt ad instar aliarum tabularum. Singulae vero tabulae annulos habebant aureos, per exteriores frontes eminentes, velut quibusdam radicibus confixos, per ordinem ad invicem per circuitum respicientes, et per eos deaurati vectes immissi, unoquoque habente magnitudinem cubitorum quinqueuniuscujusque in alio vectis capite, velut in modum cochleasque parietis latera continebantur, incastrationibus factis et immissis ad invicem; quod propterea sic exquisitum est, ut neque a ventis moveretur, neque ali
Abbreviated transcription (Latin):
cumq putaretur bũdixisse. iussit hane abire ut aliqmi quȩ
lactare᷑ eam possit adducẽt. Illa uͦ accepta huiusmodi potes¬
tate reuersa ẽ agens mat̾m nulli cognitam. Infansq grate qͦ¬
dãmͦ enis accessit ad ubera. & supplicante regina cõmissũ ẽ
ei cum omi diligentia pueri mitͥm̃tũ. E ui scdm euentũ rerũ
nom̃ impositũ ẽ: eo qͦd dde flumine sit saluatꝰ. Aqm enimmo¬
ỹ. egyptii uocant. e sis nͦ saluatus. Componentes itaq hoc ex
ambob̾: mor̃ ses ei nomen imiposuert̃. id ẽ ex aqͣ saluatus. ꝙ e¬

Expanded text:
aliquam quae lactare eum posset adduceret. Illa vero accepta hujusmodi potestate, reversa est agens matrem nulli cognitam, infansque grate quodammodo ejus accessit ad ubera, et supplicante regina, commissum est ei cum omni diligentia pueri nutrimentum: cui secundum eventum rerum, nomen impositum est, eo quod de flumine sit salvatus. Aquam enim mos Aegyptii vocantes, is vero salvatus, componentes itaque haec ex ambobus, Moyses ei nomen imposuerunt, id est, ex aqua salvatus.
Abbreviated transcription (Latin):
cundum ex uimine complicitũ uelut alueoli
magnitudine p̃parunt. qͥ sutficeret ut infans
ibi spatiose iaceret. Deinde unxert̃ illud bitu.¬
mine. Nat᷑a namq bituminis ẽ. ut in iumi¬
nalibus uasculis accessũ possit aquę cohercẽ
Illic gͦ mittentes infantẽ  circa fliũ ponẽ¬

Expanded text:
tundum ex vimine complicitum, velut alveoli magnitudine praepararunt, quod sufficeret ut infans ibi spatiose jaceret: deinde unxerunt illud bitumine. Natura namque bituminis est, ut in viminalibus vasculis accessum posita, coerceat. Illic ergo mittentes infantem et circa fluvium ponen
Abbreviated transcription (Latin):
nos centum qx uirtute mit abilis m omia rattone d¬
pouens. potestatemq suam humilit̾ agens.
Qͥd utiq huiusmodi felicitatis ei causa lui
apud egiptios. & aliunde scilicet uenienti
& talem qualẽ dudum diximꝰ passo calupi¬
posteri in hebron sepeliert̃. Ossa uͦ iosephn¬
uissime quando hebrei egressi sunt exen¬
to in chananeã reportauert̃. S ic enim eos

Expanded text:
em, virtute mirabilis, et omnia ratione disponens, potestatemque suam humiliter agens. Quod utique hujusmodi felicitatis ei causa fuit apud Aegyptios, et aliunde scilicet venientes, et talem qualem dudum diximus, passo calumniposteri, in Hebron sepelierunt. Ossa vero Joseph novissime, quando Hebraei egressi sunt ex Aegypto, in Chananaeam reportaverunt. Sic enim eos
Abbreviated transcription (Latin):
uidam sacroꝵ scriba cum xii su
sint exꝑti de futuris dicere ueritatẽ enũ
augeret autem suo crem̃to istłitaꝵ genul. ii¬
tuteq transcenderet unnuersos. ꝙ głim in i¬
petuum memorabilẽ possideret. Cuius consi¬
lio uissit ut om̃e masculinũ qͥd ex isrfłitis nsse¬

Expanded text:
 sacrorum scriba, cum sint, inquit, experti de futuris dicere veritatem, qui augeret autem suo incremento Israelitarum genus, virtuteque transcenderet universos, et gloriam in perpetuum memorabilem possideret. Cujus rei consilio factum est ut omne masculinum, quod ex Israel nas
Abbreviated transcription (Latin):
ermuth gͥ erat filia regis. Hec dum luderet cirea litus¬
ꝰ sluminus. portari a fliuuo illud nas conspiciens. p̃cepit
ut add se ille alueus portaretur. Ñ ementib autem qui ad
hoc fuerant destinati cum alueo. uidens infantẽ ualde
gauisa ẽ ꝓpt̾ magnitudinẽ ꝙ speciem eius. Tanto enim¬
ds studio cirea moysen usus est. ut ab ipsis qui ꝓpter eius na¬
tiuitatẽ decreuerant interimere om̃e genus hebreoꝵ. ali¬
m̃to & cura dignus haberet᷑. Iussitq mulierem adduci ter¬
much regis filia: quę daret infanti mamillã. Qͦ ñ acce¬
dente ad illius ubera s euitante & hoc in multis mulie¬
riebꝰ faciente. maria assistens his quȩ siebant. non ut qua¬
si uideret᷑ ex oꝑe s int̾ alios stare. aic fr̃ustra o regnnia has
mulieres ad mitm̃tuͣ infantis uocas. quę nullam ad eũ cog

Expanded text:
ermothe igitur erat filia regis. Haec dum luderet circa littus fluminis, portari a fluvio illud vas conspiciens, praecepit ut ad se ille alveus portaretur. Venientibus autem qui ad hoc fuerant destinati cum alveo, videns infantem, valde gavisa est propter magnitudinem et speciem ejus. Tanto enim studio Deus circa Moysen usus est, ut ab ipsis qui propter ejus nativitatem decreverant interimere omne genus Hebraeorum, alimento et cura dignus haberetur. Jussitque mulierem adduci Thermothe regis filia, quae daret infanti mamillam. Quo non accedente ad illius ubera, sed evitante, et hoc in multis mulieribus faciente, Maria assistens his quae fiebant, non quasi videretur ex operibus ei inter alios astare, ait: Frustra, o regina, has mulieres ad nutrimentum infantis vocas, quae nullam ad eum cog
Abbreviated transcription (Latin):
tauert̃̾ isti regionẽ a tauro & a man montibꝰ incipientẽ
& ꝑtingentẽ in asia usq ad flumen tanai. In europa uͦ ter¬
ra gariroꝵ cum nullus eoꝵ qui supradicti st̃ ibidẽ habita¬
cor existeret gentes eius diuersis se nominib appellabant
qui nẽ a grecis galathȩ nuncupant᷑. olim uͦ dicti st goma¬
Item filioꝵ uphet madeus & ianus fueri. ꝙ ex madeo
quidẽ st̃ gentes que a grecis medi uocant᷑. a iano uͦ om̃s
ionii ella diciq descendt̃. Condidit autẽ iobel iobelos qui

Expanded text:
taverunt isti regionem a Tauro et Amano montibus incipientem, et pertingentem in Asiam usque ad flumen Tanaim. In Europa vero terra Gazzimorum, cum nullus eorum qui supradicti sunt ibidem habitator existeret, gentes ejus diversis se nominibus appellabant, qui nunc a Graecis Galatae nuncupantur, olim vero dicti sunt GomaItem filiorum Jafeth. Madeus et Janus fuerunt; et ex Madeo quidem sunt gentes, quae a Graecis Moedi vocantur; a Jano vero omnes Ionii. Helladicique descendunt, qui et
Abbreviated transcription (Latin):
leum autẽ pͥori similit̾ oꝑatũ habet pontifex sicut reliqͥ sacer¬
dotes. & alium consutũ ex iacincto uariatũ. Circumdat᷑ au¬
tem ei & aurea corona trib uersib facta. supra quam sur-¬
git in media fronte quasi caliculus quidam aureus. simił
herbȩ quȩ apud nos achoro nuncupat᷑. quã greci hioscoa¬

Expanded text:
leum autem priori similiter operatum habet pontifex, sicut reliqui sacerdotes, et alium consutum ex hyacintho variatum. Circumdatur autem ei et aurea corona, tribus vicibus facta, supra quam surgit in media fronte, quasi caliculus quidam aureos, similis herbae, quae apud nos acharo nuncupatur, quam Graeci Hyoscya
Abbreviated transcription (Latin):
tusq transferret. Cum autẽ uideret eos non ad quiesen¬
tes ad talia. s uehemt̃ eos maloꝵ libidine decareti metu¬
ens ne ipsũ qͦq cum uxore & siliis suis om̃ib int̃ficerent.
discessit ab ea terra:.
S itaq noe quide iustiçiã dilex̃. cor depnauit aute re
solũ illoꝵ malitiã. s om̃e genꝰ humanũ. Qͦd eum el alisꝑdere¬

Expanded text:
tusque transferret. Cum autem videret quod non acquiescerent ad talia, sed vehementer malorum libidine detinerentur, metuens ne ipsum quoque cum uxore et filiis suis interficerent, discessit ab ea terra. Deus itaque Noe quidem justitiam dilexit, condemnavit autem non solum illorum malitiam, sed omne gen
Abbreviated transcription (Latin):
cunda die celum suꝑ omnia collo¬
cauit. eumq ab aliis distinguens
in semetip̃o constitutum ẽẽ p̾cepit
⁊ ei cristallum circumfigẽs humi¬
dum cum ⁊ plualẽ ad utilitatẽ
q̃ fit er ymbrib tre congrue fab̾¬
statuit t̾ram cura eam marẽ
diffundẽs. Ip̃a uͤ die i

Expanded text:
cunda die coelum super omnia collocavit, eumque ab aliis distinguens in semetipso constitutum esse percepit; et ei crystallum circumfigens, humidum esse et pluviale ad utilitatem quae fit ex imbribus terrae congrue fabrcavit, eumque ab aliis distinguens in semetipso constitutum esse percepit;
Abbreviated transcription (Latin):
it & ne dilaberent᷑ ab hominibꝰ quȩ ab eis muenta uideba¬
tur. aut anteqͣ uenirent ad cognitionẽ depirent cum pre¬
aixisset adam extminatione terũ omiũ unam cgnes aurr¬
tute alterã u aquarum in hac multitudine sbrẽ uenturã
auas facientes columnas. aliã quide ex lateribꝰ alia le ue

Expanded text:
t ne dilaberentur ab hominibus quae ab eo inventa videbantur, aut antequam venirent ad cognitionem deperirent, cum praedixisset Adam exterminationem rerum omnium, unam ignis virtute, alteram vero aquarum vi ac multitudine fore venturam, duas facientes columnas, unam quidem ex lateribus, alteram vero ex
Abbreviated transcription (Latin):
iuriam dĩ atqi contemptũ nebroch filius cham. filii no¬
e. Qͥ cum eẽt audatior ꝙ manu fortissimꝰ suadebat eis
ut ñ dõ ascriberent quia hominib ꝑ illũ felicitas euemi¬
rat. s quia hoc eis ꝓpria iurtute p̃beret᷑. & cognatos ge¬
neris sui ad causã tiranndis adduxit solus ipse p̃sume̾s
homines a di timore reuocare.: & spem suam in ꝓpͥa uit¬
tute reponere. ulcisciq sese tim̃tes dm̃ pucabant inter.¬
minantẽ ferre diluuium terrȩ. Ob quam causã turrim
cdificandã altiorẽ suadebant. ubi aqua ascendere ñ posset.¬
Mulcitudo autẽ pua erat ut nebroch p̃reptionibꝰ obedi¬
ret graue putantes seruitiũ obsequi do. & turrim edifica¬
bant in nullo sua studia deferentes. Sumebat gͦ altitudo
facilitatẽ : & plusꝗͣ sꝑare quis posset multis manibꝰ utiq

Expanded text:
juriam Dei atque contemptum Nemrod filius Cham filii Noe. Qui cum esset audacior et manu fortissimus, suadebat eis, ut non Deo ascriberent quia hominibus per illum felicitas eveniret, sed quod hoc eis propria virtute praeberetur; et cognatos generis sui ad causam tyrannidis adduxit, solus ipse praesumens homines a Dei timore revocare, et spem suam in propria virtute reponere, ulciscique esse dementes in Deo putabant interminantem fere diluvium terrae. Ob quam causam turrim aedificandam altiorem suadebant, ubi aqua autem prona erat ut Nembroth praeceptionibus obediret, putantes grave servitium obsequi Deo, et turrim aedificabant, in nullo sua studia deserentes. Sumebat ergo altitudo facilitatem, et plusquam sperare quis possit. Multis itaque manibus
Abbreviated transcription (Latin):
pulabat᷑. Hc̃ autẽ locum armenii egressoriũ uocant. Ii¬
lic enim archȩ solute reliquias nẽ usq ꝓuintiales osten¬
dunt. Huiiꝰ uͦ diluuii & archȩ memoriã faciunt om̃s
qͥ hystorias barbaricas conscripser̃t. quoꝵ unus ẽ berossus
caldeus. Marrans enim de diluuio talit̾ ẽ effatꝰ. Dr̃ autẽ
homines ad expiationes utunt᷑. Meminit autẽ hoꝵ. &
hierouimꝰ egrptiꝰ qͥ antiqͥtatẽ fenicȩ noscit᷑ conscͥpsisse
arum libro ita de his dicit. Est suꝑ miniadã excelsꝰ moss
in armenia qui baris appellat᷑. in qͦ multos consugientes
sermo ẽ diluuii tẽꝑe liberatos & que dam simul in ar-¬
cha deuectum in montis uenisse sũmitatẽ. lignoꝵq reliqͥ¬

Expanded text:
unc autem locum Armeni Egressum vocant. Illic enim arcae solutae reliquias nunc usque provinciales ostendunt. Hujus vero diluvii et arcae memoriam faciunt omnes qui historias barbaricas conscripserunt: quorum unus est Berosus Chaldaeus. Narrans enim de diluvio taliter est effatus: Dicitur autem homines ad expiationes utuntur. Meminit autem horum et Hieronymus Aegyptius, qui antiquitatem Phoenicae noscitur conscripsisse. arum libro, ita de eis dicit: Est et super Mumadam excelsus mons in Armenia, qui Paris appellatur, in quo multos fugientes sermo est diluvii tempore liberatos, et quemdam simul in arca devectum in montis sociale summitate per reliq
Abbreviated transcription (Latin):
nutͥuit in corꝑe. licet cum in uria secũ cõmorantiũ hab̃et
hanc. augens domũ multitudine peeunarũ ex rapinis &
uiolentia congestarũ. ad luxuriã qͦq & latrocinia suos fa¬
miliares inuitans. quoꝵ doctor in scelestis studiis erat.
Et simplicitatẽ quidem cum qͥpꝰ in uebant homines ad
inuentionẽ msiirarũ & pondcrum ꝑmutauit. integrãq
coꝵ uitã ex earũ rerum ignorantia atꝙ magnanue. ad
calliditatẽ corruptionẽq ꝑduxit. Terminos t̾re pͥmꝰ po¬
suit ciuitatesq constituit. murisq munuit illieq su¬
os coegit conuenire domestieos. Hane uͥ ciuitate ab enoc

Expanded text:
icet cum injuria secum commorantium hanc haberet, augens donum multitudine pecuniarum, ex rapinis et violentia congestarum, ad luxuriam quoque et latrocinia suos invitans familiares, quorum doctor in scelestis studiis erat. Et simplicitatem quidem cum qua prius vivebant homines, ad inventionem mensurarum et ponderum permutavit, integramque earum vitam ex earum rerum ignorantia ad calliditatem corruptionemque perduxit. Terminos terrae primus posuit, civitatesque constituit, murisque munivit, illicque suos coegit convenire domesticos. Hanc vero civitatem ab Enoch
Abbreviated transcription (Latin):
s ꝓ qualitate & necessitate tẽꝑm ut rei publicȩ
possit utilicas ferre sententiã. Et ut manisestiuᷤᷤ
qͦd dicimꝰ incelligatis aman filius amadathi. ꝙ
animo ꝙ gente macedo. alienusq a ꝑsarũ gen
tus humanitatẽ ut pat̾ nr̃ uocaret᷑. ꝙ adorare¬
t᷑ ab om̃ibꝰ pꝰ regem seds. in tancũ arrogantię

Expanded text:
pro qualitate et necessitate temporum, ut reipublicae poscit utilitas, ferre sententiam. Et ut manifestius, quod dicimus, intelligatis, Aman filius Amadathi, et animo et gente Macedo, alienusque a Persarum sertus humanitatem, ut pater noster vocaretur, et adoraretur ab omnibus post regem secundus: qui in tantum arroganti
Abbreviated transcription (Latin):
ciis uiuimꝰ & consortẽ regni nr̃i hest̃ cum om̃i
gente sua nouis quibꝰdã atq inauditis machi¬
iͥs expetiuit ad mortẽ. hoc cogitans ut illis in¬
t̾fectis insidiaret̃ nr̃e solitudini & regnũ ꝑsaꝵ
dransferret in macedones. Nos autẽ apessimo

Expanded text:
regni nostri Esther, cum omni gente sua, novis quibusdam atque inauditis machinis expetivit in mortem: hoc cogitans, ut illis interfectis, insidiaretur nostrae solitudini, et regnum Persarum transferret in Macedonas. Nos autem, a pessimo
Abbreviated transcription (Latin):
tur ad pocula. ꝙ hoc mͦ blasphemaret in deo. Tẽ
itaq uidit de muro uementẽ manũ. & in pariete
quasdam sillabas scͥbentẽ. Qua uisione turbatꝰ con¬
uocauit magos atq chaldeos. ꝙ om̃e genus simili¬
um qͦd int̃ barbaros somnia & huiusmodi signa
discernere p̃ualebat. ut ei quȩ fuerant scͥpta ma¬
nifestarent. Cumq magi nichil penitꝰ inuenire
neq intelligere se posse dicerent. in angustia rex¬

Expanded text:
t, et hoc modo blasphemaret in Deo . Tunc itaque vidit de muro venientem manum, et in pariete quasdam syllabas scribentem. Qua visione turbatus, convocavit magos atque Chaldaeos, et omne genus similium, quod inter barbaros somnia et hujusmodi signa decernere praevalebat, ut ei quae scripta fuerant manifestarent. Cumque magi nihil penitus invenire, neque intelligere se posse dicerent: Danie
Abbreviated transcription (Latin):
cerdotib ad ciuitatẽ usq ꝑuenit. & ad templũ as¬
cendens sacͥficauit dõ scdm̃ sacerdocis osteusionẽ.
Ipsi aut̃ pͥncipi sacerdo cũ ꝙ reliquis sacerdotib mu

Expanded text:
cerdotibus, ad civitatem usque pervenit. Ad templum ascerdotibus, ad civitatem usque pervenit. Ad templum ascendens sacrificavit Deo, secundum sacerdotis ostensionem: ipsi autem principi sacerdotum et reliquis sacerdotibus mu
Abbreviated transcription (Latin):
tib & eircumstantibꝰ regib siriȩ ꝙ reliqͥs hoc faci¬
entẽ stupuert̾. corruptaᷤq regis m̃tẽ putauerurs
Parnieniꝰ uͦ solus eũ int̾rogauit dicens cur eũ õib̾
adorantib ipse adorasset pͥncipẽ sacer dotũ gentis
modi eum habitu conspexi. adhuc in dio cnutate
macedoniȩ constitutꝰ. Dumq mecũ cogicassẽ pos¬
se asiã iunecre: incitauit me ut nequaꝙͣ neglige¬
rẽ s confident᷑ transirẽ. Nam se ꝑducturã. Mter¬
um dicebat exercitũ. & ꝑsarum traditurũ poten¬
tiam. Idoq neminẽ aliũ in tali stola uidens. cũ
hẽ aduertissẽ habens uisionis & ꝓbationis noct¬
uȩ memoriã salutaui. Exiĩi arbit᷑r diuino iuua¬
inine ie dilectũ. dariũq uicisse. uirtutẽq oiꝰ sol¬
uisse ꝑsarũ. ꝓptẽa ꝙ onña quȩ meo corde sꝑantir
ꝓuentura confido. ẜ ostꝙͣ parmemoni locutꝰ c. pi¬
cipem sacerdo cum honorans. accurrentibꝰ reliqͥs sa¬

Expanded text:
 hoc facientem stupuerunt corruptamque regis mentem putaverunt. Parmenius vero solus eum interrogavit dicens: Cur eum omnibus adorantibus, ipse adorasset principem sacerdotum gentis modi eum habitu conspexi, adhuc in Dio civitate Macedoniae constitutus. Dumque mecum cogitassem an possem Asiam vincere, incitavit me nequaquam negligere, sed confitenter transire. Nam se perducturum meum dicebat exercitum, et Persarum traditurum potentiam: ideoque neminem alium in tali stola videns cum hunc animadvertissem, habens visionis divino juvamine delectum, Dariumque vicisse, virtutemque solvisse Persarum. Praeterea et omnia quae meo corde sperantur proventura confido. Postquam Parmenioni locutus est, principem sacerdotum honorans, accurrentibus reliquis sa