comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
litteras tuas frater tarissime: satis sobrias et inte¬
gritatis ac fidei plenas: nec mitamur si exercita¬
tus: et ĩ scripturis dm̃icis peritus caute omĩa et tonsulte geras.
Recte autem sensisti circa impartiendam fratribus nr̃is patem: quã sibi
iustificati: quib se damnauerunt. Quom ergo abluerent om̃e delictu
et maculam pristinam assistente sibi dno: posteriore iurtute deleuerint
iaçere ultra sub dyabolo quasi prostrati non debent: qui extorres facti
atq utinam sic. et cocteri post lapsum poenitentes ĩ status pͥstinum
reformentur quoꝵ nũc urgentes. et pacem temere atq importune exio¬
quinq misi. quas ad cleꝵ. et ad ilbo. et martires quoq et confessores
feti. Oue epłe iam plurimis collegis nostris misse placuerunt. et rescer¬
pserunt se quoq nobiscum in rodem consilio: secundum tatholicam si¬
dem stare Quod ip̃m etiam. tu ad collegus nostros. quos potueris rrãs¬
mitte. ut apud omnes unus actus. et una consentio. secundum precepta

Expanded text:
litteras tuas, frater carissime, satis sobrias et integritatis ac fidei plenas. nec miramur si exercitatus et in scripturis dominicis peritus caute omnia et consulte geras. recte autem sensisti circa inpertiendam fratribus nostris pacem quam sibi justificati, quibus se ante damnaverant. Cum ergo abluerint omne delictum, et maculam pristinam assistente sibi Domino potiore virtute deleverint, jacere ultra sub diabolo quasi prostrati non debent qui extorres facti Atque utinam sic et caeteri post lapsum poenitentes in statum pristinum reformentur! quos nunc urgentes et pacem temere atque importune extonumero quinque misi, quas ad clerum et ad plebem et ad martyres quoque et confessores feci; quae epistolae jam plurimis collegis nostris missae placuerunt, et rescripserunt se quoque nobiscum in eodem consilio secundum catholicam fidem stare. Quod ipsum etiam tu ad collegas nostros quos potueris transmitte, ut apud omnes unus actus et una consensio, secundum Domini praecepta,
Abbreviated transcription (Latin):
sue. et ercoris scissi. sibi querant comites. quibus responsum¬
semel dedimus nec mandare d essstanus. Ut pernitiosa dissensione:
et concertatione deposita impletatem esse sciant matrem diserere:
et agnostant atq aꝑ intelligant. ep̃o semel facto: et collegaꝵ
ac płebis testimonio. et iuditio comprobato alium cõstitui nullo
modo posse. Pronide patifice sibi. ac fideliter consuluisse. si se
assertatores euangelii. et christi esse tonfitentur. peus ud ectliam

Expanded text:
suae et erroris scissis sibi quaerant comites. Quibus semel responsusuae et erroris scissis sibi quaerant comites. Quibus semel responsum dedimus, nec mandare desistimus, ut perniciosa dissensione et concertatione deposita impietatem esse sciant, matrem deserere: et agnoscant atque intelligant, episcopo semel facto, et collegarum ac plebis testimonio et judicio comprobato alium constitui nullo modo posse: proinde si pacifice sibi ac fideliter consuluisse, si se assertores Evangelii et Christi esse confitentur, prius ad Ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
festatione: inudiosis quoq conuitiis: et clamoribus turibulentis pro¬
ruerent. et flagitarent. Ue oimina que se afferde: ac probare dice¬
bant. publice a nobis et plebe cognoscerentur: grauitati nosbre ne¬
gauimus conuenire. ut college nõstri iam delecti. et ordinati: et lui¬
dabili multor sententia comprobati uentilari ultra famam ne ma¬
ledica et emulantium uoce pateremur. Et quia quibus refutati
et compressi sunt. et illicitis conatibus heresim fecisse nudati sunt
in epistolam congerere longum fuit. ex Primitiuo compresbi¬
tero nostro plenissime singlã. quando ad uos uenerit. iudietis
uc ne cor furens audatia unꝙͣ desisteret. hi quoq in scismatis
partes chrisa membra distrahere. et catholice ectesie corpus suĩ
scindere ac lamare intuntue. e hostiatim per multoꝵ domos ul
oppidatim: per quasclam Cuutates discurrentes obstinationis

Expanded text:
statione invidiosis quoque conviciis et clamoribus turbulentis prostatione invidiosis quoque conviciis et clamoribus turbulentis proruerent, et flagitarent ut crimina, quae se afferre ac probare dicebant, publice a nobis et plebe cognoscerentur; gravitati nostrae negavimus convenire, ut collegae nostri jam delecti et ordinati, et laudabili multorum sententia comprobati, ventilari ultra honorem maledica aemulantium voce pateremur. Et quia, quibus refutati et compressi sunt, et illicitis conatibus haeresim fecisse nudati sunt, in epistolam congerere longum fuit; ex Primitivo compresbytero nostro plenissime singula, quando ad vos venerit, audietis. II. Ac ne eorum furens audacia umquam desisteret, hic quoque in schismatis partes Christi membra distrahere, et catholicae Ecclesiae corpus unum scindere ac laniare nituntur; ut ostiatim per multorum domos, vel oppidatim per quasdam civitates discurrentes, obstinationis
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ sermone atq asteueratione. Nouatianum ep̃m factum com¬
perissemus. illicite et contra eclesiam catholitam facte ordinationis pra¬
uitate cõmoti ac communicatione eos nostra statim cohibẽdos esse
censimus. Et refutatis interim: ac retunsis: que obstiuãte ac pertina¬
citer asserre temptabant. nam ego. et college plurimi: qui ad me con¬
uenerant. expectauimus aduentum. collegaꝵ nostroꝵ. Calidonii.
fuerant legatos miseramus: ut eis aduentantibus: et rei geste ue¬
ritatem reportantibus. maiore auctoritate: et eluada per eos ꝓ¬
batione. partis aduerse improbitas frangeretur. Superuenerunt
uero Pompeius: et stephanus college nostri: qui et ipsi quoq
ud instruendos istie nos: mnaniferta scđin grauitatem ac fidem
siam. iuditia ac testimonia protulerunt: ut nec necesse fuerit
iudiri ultra cos: qui a Houatiano uenectint missi. qui cum in

Expanded text:
eorum sermone atque asseveratione Novatianum episcopum factum comeorum sermone atque asseveratione Novatianum episcopum factum comperissemus, illicitae et contra Ecclesiam catholicam factae ordinationis pravitate commoti, a communicatione eos nostra statim cohibendos esse censuimus: et, refutatis interim ac retusis, quae obstinate ac pertinaciter asserere tentabant, jam ego et collegae plurimi, qui ad me convenerant, exspectabamus adventum collegarum nostrorum Caldonii oni tuae adfuerant, legatos miseramus, ut eis adventantibus et rei gestae veritatem reportantibus, majore auctoritate et lucida per eos probatione, partis adversae improbitas frangeretur. Supervenerunt vero Pompeius ac Stephanus collegae nostri, qui et ipsi quoque ad instruendos istinc nos manifesta secundum gravitatem ac fidem suam indicia ac testimonia protulerunt; ut nec necesse fuerit audiri ultra eos, qui a Novatiano venerant missi. Qui cum in
Abbreviated transcription (Latin):
tinet. quid hic actum sit. Ut scire posses: lx̃as ud te college nr̃i
manu sua subscciptas miserunt. qui auditis cis. quid senserĩt
et pronunciauerint ex eoꝵ d lris distes. Melius autem frater
faties. Si etiam exempla litteraꝵ que ad te legenda. pro dilectio¬
ne cõmum. ꝑ Calidonium. et fortunatum collegas nostros pro¬
xime miseram que de eodem foelicissimo et de presbitero
eiusdem ad deꝵ istic. nec non et ad plebem sccipseram: legi
illic fcatribus iubeas. que et ordinationem. et rationem rei
geste loquantue. ut tam istie: ꝙͣ illie airea omnia. per nos fra¬
ternitas instruatur Exemplaria autem eadem nunc quoq
ꝑ Mesium hyppodiatonum u me mussum: et Nitefoꝵ accolitus
transmisi. Opto te frater carissime semper bene Ualere. Cy.
Cornelio fri Sałm¬
ild nos frater carissime. missi¬
sbiter. et Augendus dyaconus. et Alacheus quiddam:
et longinus. Sed .n. quom ex lris quas secum ferebant: et ex

Expanded text:
tinet, quid hic actum sit ut scire posses, litteras ad te collegae nostri tinet, quid hic actum sit ut scire posses, litteras ad te collegae nostri manu sua subscriptas miserunt, qui auditis eis quid senserint et quid pronuntiauerint ex eorum litteris disces. melius autem, frater, facies, si etiam exempla litterarum quae ad te legenda pro dilectione communi per Caldonium et Fortunatum collegas nostros proxime miseram, quae de eodem Felicissimo et de presbyteris isdem ad clerum istic, non et ad plebem scripseram, legi illic fratribus iubeas, quae et ordinationem et rationem rei gestae loquantur, ut tam istic quam illic circa omnia per nos fraternitas instruatur. exemplaria autem eadem nunc quoque per Mettium hypodiaconum a me missum et Nicephorum acoluthum transmisi. opto te, frater carissime, seCORNELIO FRATRI SAad nos, frater charissime, missisbyter, et Augendus diaconus, et Machaeus quidam, et Longinus. Sed enim cum ex litteris, quas secum ferebant, et ex
Abbreviated transcription (Latin):
et solida auctoritas pararetur qui moribus ac uite et disciplie
tue. condigna literar suaꝵ testimonia pecditantes. Emulis qͦ¬
et reruni. uel nointate uel pranitate gaudentibus. omẽm ambi¬
gendi: et discrepandi scrupulum sustulerunt. et secundum consi¬
lium nostrum. salubri rone libratas. in hoc sluctu extũatiu
fratrum mentes sintere ac firmiter tuum sacerdotium proba¬
uerunt Hoc n uel maxime frater. et laboramus: et laborare de¬
tam: ꝙͣtum possumus obtinere curemus: et quod in nobis est.
balabundas et errantes oues. quas quorlam ꝑuicax factio. et
heretica temptatio a matre seceruit in ecdiam colligamus Illis
solis foris remanentibus: qui obstinatione sua uel furore suꝑ¬
sederunt. et ad nos redire noluerunt disccetionis. et sapuratio¬
nis a se facte. et etclesie ipsi rationem dño reddituri Etum
Uero hic ad presbiterum quoꝵdam. et foelicissimi causam per¬

Expanded text:
et solida auctoritas pararetur : qui moribus ac uitae et disciplinae et solida auctoritas pararetur : qui moribus ac uitae et disciplinae tuae condigna litterarum suarum testimonia praedicantes aemulis quoque.. rerum uel nouitate uel prauitate gaudentibus omnem ambigendi et discrepandi scrupulum sustulerunt. et secundum consilium nostrum salubri ratione libratum in hoc fluctu aestuantium fratrum mentes sincere ac firmiter tuum sacerdotium probauerunt. hoc enim uel maxime, frater, et laboramus et laborare detam quantum possumus obtinere curemus et quod in nobis est balabundas et errantes oues, quas quorundam peruicax factio et haeretica temptatio a matre secernit, in ecclesia colligamus, illis solis foris remanentibus qui obstinatione sua uel furore supersederunt et ad nos redire noluerunt, discretionis et separationis a se factae et ecclesiae derelictae ipsi rationem Domino reddituri. Quantum uero hic ad presbyterium quorundam et Felicissimi causam per
Abbreviated transcription (Latin):
tuum detrahebas: et aduersus filium matris ponbas scandalum.
tem quod aplus dicit. Oinns serino malus de ore Uestro non pro¬
cedat. sed bonus ud edificationem fidei. Ut det gratiam uudiẽ¬
tibus. Porro hec fieri debere debere ostendimus Si quando talia
quordam calum mosa temeritate constripta ad me talia aduersũ
te et compresbiteros tecum considentes scripta uenissent: Clero
et plebi legi precepi que religiosam simplicitatem sonabant nec
ullis maledicoꝵ et coniutior latratibus perstrebant. Quod at
scripta collegaꝵ nostroꝵ qui illic ordiationi tuę affuerant desy¬
derauimus non ueteres mores obliti: nouum aliquid quereba¬
ex diuerso discrepans factio. quę triminosis et calumniosis cõ¬
mentis sius. collegaꝵ pariter ac feateum plutimoꝵ turbaret
mentes et corda confunderet Cui rei sopiende netessarium
duximus. Ut scribentium nobis inde collegaꝵ nostroꝵ fixina

Expanded text:
tuum detrahebas et aduersus filium matris tuae ponebas scandalum, tuum detrahebas et aduersus filium matris tuae ponebas scandalum, item quod apostolus dicit: omnis sermo malus de ore uestro non procedat, sed bonus ad aedificationem fidei, ut det gratiam audientibus. porro haec fieri debere ostendimus, si quando talia quorundam calumniosa temeritate conscripta te et compresbyteri tecum considentis scripta venissent; clero et plebi legi praecepi quae reullis maledictorum et conuiciorum latratibus perstrepebant Quod autem scripta collegarum nostrorum qui illic ordinationi tuae adfuerant desiderauimus, non ueteres mores obliti nouum aliquid quacrebaM diucrso discrepans factio quae criminosis et calumniosis commentis suis collegarum pariter ac fratrum plurimorum turbaret mentes et corda confunderet cui rei sopiendae necessarium duximus at scribentium nobis uobis collegarum nostrorum firma
Abbreviated transcription (Latin):
considentibus dei sacerdotibus. et altari posito. et nec legi debeint
et audici Neq i. facile promenda sunt. et incaute ac temere
publicanda. que discordioso stilo. audientibus scandalum moueãt.
et fratres longe positos ue teans mate constitutos. incerta opi¬
mone confundant Uiderunt: qui uel furori suo: uel libidim he¬
uientes et diuine legis. et sanctitatis immemores spel iactifi
re interim gestiunt: uel probate non possunt. Et tam innoie¬
tiam destruere: atq expugnate non uileant uatis habent famia
mendatii et falsoꝵ ore maculas inspargere. Certe quod p̃positis
et sacerdotibus congruit. danda opera est ut talia cum a qͥbusda
scribuntur ꝑ nos respuantur Ubi .n. erit quod discimus ac do¬
temus scriptum esse. Contine linguam luam  nialo. et labia tua
ne loquantur nisidiose. Item alibi. Os tuum habundauit malitia
et lingua tua complectebatur insidias Sedens aduersus fratrem

Expanded text:
considentibus Dei sacerdotibus et altari posito et legi debeat considentibus Dei sacerdotibus et altari posito et legi debeat et audiri. neque enim facile promenda sunt et incaute ac temere publicanda quae discordioso stilo audientibus scandalum moueant et fratres, longe positos ac trans mare constitutos incerta opinione confundant. uiderint qui uel furori suo uel libidini seruientes et diuinae legis et sanre interim gestiunt quae probare non possunt, et cum innocentiam destruere atque expugnare non valeant, satis habent fama mendaci et falso rumore maculas inspergere Certe quod praepositis et sacerdotibus congruit, danda opera est, ut talia, cum a quibusdam scribuntur, per nos respuantur. Ubi enim erit quod discimus ac docemus scriptum esse, Contine linguam tuam a malo, et labia tua ne loquantur insidiose ; item alibi: Os tuum abundavit malitia, et lingua tua complectebatur in
Abbreviated transcription (Latin):
collegarum nostroꝵ. Item aduentantibus bonis uiris. et nobis ca¬
xissimis collegis nostris Pompeio. et stephano a quibus hec oĩa
nobis cum leticia. quasi asserauerata sunt firmiter et probata se¬
tundum ꝙ diuine traditionis. et ecdiastice inscitutionis sãtas
pariter ac unitas exigebat: lr̃as nostuis ad te direximus. Sed
et per prouincias nostras. hec cadem collegis singulis: in notitã
perferentes. ab hs quoq featres nostros. cu litteris redigẽdos
plebi istie uniuerse manifestatum fuisset quando litteris intper
ub uteaq parte susceptis. tuas litteras legimus. et episcopatus
tui ordinationem singloꝵ aucibus intimauimus Honoris etiã
cõmunis memores et grauitatis sacerdotalis ae sanctitatis re¬
spertum tenentes. ea que ex diuerso in librum missum cõgesta
fuerant aceruationibus criminosis respiumus considerantes pa
riter et ponderantes. ꝙ in tanto fratrum religiosoq conuentu.

Expanded text:
collegarum nostrorum, item adventantibus bonis viris et nobis chacollegarum nostrorum, item adventantibus bonis viris et nobis charissimis collegis nostris Pompeio et Stephano, a quibus haec omnia nobis cum laetitia communi asseverata sunt firmiter et probata, secundum quod divinae traditionis et ecclesiasticae institutionis sanctitas pariter ac veritas exigebat, litteras nostras ad te direximus. Sed et per provinciam nostram haec eadem collegis singulis in notitiam perferentes, ab his quoque fratres nostros cum litteris dirigendos plebi istic universae manifestatum fuisset, quando litteris nuper ab utraque parte susceptis, tuas litteras legimus, et episcopatus tui ordinationem singulorum auribus intimavimus: honoris etiam communis memores, et gravitatis sacerdotalis ac sanctitatis respectum tenentes, ea quae ex diverso in librum ad nos transmiss congesta fuerant acerbationibus criminosis, respuimus; considerantes pariter et ponderantes quod in tanto fratrum religiosoque conuentu
Abbreviated transcription (Latin):
qui uUnitati et paçi cus ũmicus est nobistum non potest cohe¬
rere. Si cum pretͥibus et satisfutionibus Ueniunt audiantur.
Si maledicta et nmas ĩgerunt cespuantur. Opto te fratee semꝑ¬
serius dei et marime sucrridotibus iustio
UTet paciticis congruebat frater cacissime:
miseramurs nuper collegas nostros. Calidonium. et for¬
tunatum Ut non tm̃. et persuasione litteraꝵ nostraꝵ sed presẽtia
et consilio omnium uestrum einterentur ꝙͣtum possent et elabo¬
rarent. Ut ad catholice eccłie unitatem scissi corporis menibra cõ¬
ponerent. et cheutiane caritatis Uinculum copularent. Sed quoniã
diuerse partis obstinata. et inflexibilis pertinatia non tnĩ radicis
liscente distordia ep̃m sibi constituit: et tontra sucramentum se¬
mel traditum diuie disposicionis et tatholice Unntatis: adulterum
et contrarium caput ex eccłiam fecit. acceptis lrĩs tam tus. ꝙͣ

Expanded text:
qui unitati et paci ejus inimicus est, nobiscum non potest cohaequi unitati et paci ejus inimicus est, nobiscum non potest cohaerere. Si cum precibus et satisfactionibus veniunt, audiantur: si maledicta et minas ingerunt, respuantur. Opto te, frater seruis Dei et maxime sacerdotibus iustis et pacificis congruebat, frater carissime, miseramus nuper collegas nostros Caldonium et Fortunatum, ut non tantum persuasione litterarum nostrarum, sed praesentia sua et consilio omnium uestrum eniterentur quantum possent et elaborarent, ut ad catholicae ecclesiae unitatem scissi corporis membra conponerent et Christianae caritatis uinculum copularent. sed quoniam diuersae partis obstinata et inflexibilis pertinacia non tantum radicis scente discordia episcopum sibi constituit, et contra sacramentum semel traditum divinae dispositionis et catholicae unitatis, adulterum et contrarium caput extra Ecclesiam fecit; acceptis litteris tam tuis, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ustus iũtem non intendit labiis mendatibus. Quod qͣ ꝙ scias
et sua iugilantia satis cautam uec capi hereticoꝵ Uenenis posse
nec decipĩ. tniq apud illos preualere magisteria: et precepta di¬
uina: qͣtus illis in deum timor est: tñ ex habundantia. et sol¬
licitudo nostra. uel caritas scribere ud uos ista ꝑsuasit Ut
nulla tum talibus comertia copulentue nulla cũ malis conunua
uel colloquia misceantur. Siniusq ab eis tam separati ꝙͣ sũt
illi ab ecdesia profugi. Quia scriptum est Si autem ecdesiam
contempserit sit tibi tanꝙͣ ethincus et publicanus. Et heatus
aplus non monet tm̃ sed et iubet. Ut a talibus recedatur. Pre¬
cipimus inquit uolus ĩ nomine diũ Iesu christi: ut recedatis
ab omnibus fratribus ambulantibus mordinate et secũdum
traditionem quam acceperint a nobis. Nulla socictas fidei. et per¬
sidei potese esse qui christo non est qui aduetsurius christi est.

Expanded text:
justus autem non intendit labiis mendacibus . Quod quamquam scjustus autem non intendit labiis mendacibus . Quod quamquam scet sua vigilantia satis cautam, nec capi haereticorum venenis posse, nec decipi, tantumque apud illos praevalere magisteria et praecepta divina, quantus illis in Deum timor est: tamen ex abundanti vel sollicitudo nostra, vel charitas scribere ad vos ista persuasit, ut nulla cum talibus commercia copulentur, nulla cum malis convivia vel colloquia misceantur, simusque ab eis tam separati, quam sunt illi de Ecclesia profugi; quia scriptum est: Si autem et Ecclesiam contempserit, sit tibi tamquam ethnicus et publicanus : et beatus Apostolus non monet tantum, sed et jubet a talibus recedatur. Praecipimus, inquit, vobis in nomine Domini Jesu Christi, ut recedatis ab omnibus fratribus ambulantibus inordinate, et non secundum traditionem quam acceperunt a nobis. Nulla societas fidei et perfidiae potest esse. Qui cum Christo non est, qui adversarius Christi est,
Abbreviated transcription (Latin):
sidenti. et sanctissine atq aniplissime plebi olegere te semp lĩas
nostras: tñ mine. et admoueo: et peto ut quod alias sponte at
honorifice facis etiam petente me facias Ut hec epła mea lecta
si quod illic contagium uenenati fermonis. et Pestifere senina¬
tionis irrepiẽrat. io omne de fratrum auribus et poctoribus
exnatur et honorum integra ac suitera dilcctio ab omnibus
heretite detractionis sordibus expurgetue. Dedment autem de
cetero fortiter. et euitent dilectissum srẽs nostri ueiba. et col¬
loquia cone. quor serino ut tancer serpit. Sicut aplus dicit.
Corrumpunt ingrmia bona confabulationes pessime. Et iterum
hereticum honimem post uuam correctionem eucta. sciens quia
peruersus est hiuusmodi et pectat. et est u sunctip̃o daninatus.
tem denuo monet dicens Sepi auees tuas. spinis: et noli au¬
dice linguam neꝙ̃ Et iter. Malus obaudit linguę iniquoꝵ.

Expanded text:
sidenti, et sanctissimae atque amplissimae plebi legere te semper litteras sidenti, et sanctissimae atque amplissimae plebi legere te semper litteras nostras, tamen nunc et admoneo et peto, ut quod alias sponte atque honorifice facis, etiam petente me facias, ut hac epistola mea lecta, si quod illic contagium venenati sermonis et pestiferae seminationis irrepserat, id omne de fratrum auribus et pectoribus exuatur, et bonorum integra ac sincera dilectio ab omnibus haereticae detractionis sordibus repurgetur. XXI. Declinent autem de caetero fortiter, et evitent dilectissimi fratres nostri verba et colloquia eorum, quorum sermo ut cancer serpit: sicut Apostolus dicit: Corrumpunt ingenia bona confabulationes pessimae . Et iterum: Haereticum hominem post unam correptionem evita, sciens quia perversus est hujusmodi, et peccat, et est a semetipso damnatus . . Item denuo monet dicens: Sepi aures tuas spinis, et noli audire linguam nequam . Et iterum: Malus obaudit linguae iniquorum
Abbreviated transcription (Latin):
tant fundi preces pro se: atq or̃ones antiscitis ꝙ ip̃i fundant
sangiunem saterdotis. Si autem ĩ suo furore permanserint
atqr in istis insidiis: atq minis suis parricidalibus crudditer
perseuerant. nullus dei saterdos sic infirmus est: sic iatens.
et abiectus. sic imbecillitate humane mediotritatis inualidus
qui non tontra hostes et impugnatores dei diuinitus eriga¬
tue Cius non humilitas. et infirmitas Uigore et roborẽ
diũ protegentis ammatur. Nostra inhil interẽst aut a quo
aue quando perimamue mortis et sanguinis premium de
dño reçepturi Illoꝵ flenda. et lamentanda conditio est. quos
sic diabolus excetat ut etena gehennie suplicia nõ cogitãtes.
ntichristi iam propinquantis aduentum conentut muitari. Et
ꝙ q stiam frater carissime. pro mutua dilectione quam debenius
et exhibemus muicem nobis. Nlorentissimo illic dero tecum pre¬

Expanded text:
tant fundi pro se preces atque orationes antistitis, quam ipsi fundant tant fundi pro se preces atque orationes antistitis, quam ipsi fundant sanguinem sacerdotis. Si autem in suo furore permanserint, atque in istis insidiis ac minis suis parricidalibus crudeliter perseveraverint, nullus Dei sacerdos sic infirmus est, sic jacens et abjectus, sic imbecillitate humanae mediocritatis invalidus, qui non contra hostes et impugnatores Dei divinitus erigatur, cujus non humilitas et infirmitas vigore et robore Domini protegentis animetur. Nostra nihil interest, aut a quo, aut quando perimamur, mortis et sanguinis praemium de Domino recepturi. Illorum flenda et lamentanda conditio est, quos sic diabolus excaecat, ut aeterna gehennae supplicia non cogitantes, Antichristi jam propinquantis adventum conentur imitari. XX. Et quamquam sciam, frater charissime, pro mutua dilectione quam debemus, et exhibemus invicem nobis, florentissimo illic clero tecum prae
Abbreviated transcription (Latin):
coeperunt temporio sui potestate dominari Si pacem postulant at¬
ma deponant.Si satistaciunt quid minantur: Aut si cõminantur
sciant. quia a sacerdotibus dei non timentur Neq .n. et antichri
stus quom uenire coꝙerit. introibit in edesiam quia minatur
aut armis curs. et uiolentie cedetur quia resistentes perempturu.
se esse profitetur. Armant nos hecetiai diinos putant sua tom¬
minatione terreri: nec in pace nos deiciunt sed magis erigũt
et accendunt: dum ip̃am patem persequutione peiorem fiatrib
faciunt. Et optamus quidem. ne quod loquuntur furore. imple¬
ant crimine. ne quis uerbis ptidis et crudelibus pettant factis
quoq delinquant. Oramus ic deprecamur deum quem prouo¬
tare illi: et exacerbare non desinunt. ut eoꝵ corda mitestant Ut
furore deposito ad sanitatem mentis redeant: ut pectatores a de¬
lictorum tenebris. poenitentie lumen ugnostant et magis pe¬

Expanded text:
coeperint terroris sui potestate dominari? si pacem postulant, arcoeperint terroris sui potestate dominari? si pacem postulant, arma deponant: si satisfaciunt, quid minantur ? ant si comminantur, sciant quia a sacerdstus cum venire coeperit, introibit in Ecclesiam, quia minatur; aut armis ejus et violentiae ceditur, quia resistentes perempturum se esse profitetur. Armant nos haeretici, dum nos putant sua comminatione terreri: nec in pace nos dejiciunt, sed magis erigunt et accendunt, dum ipsam pacem persecutione pejorem fratribus faciunt. Et optamus quidem, ne quod loquuntur furore, impleant crimine; nec qui verbis perfidis et crudelibus peccant, factis quoque delinquant. Oramus ac deprecamur Deum, quem provocare illi et exacerbare non desinunt, ut eorum corda mitescant, ut, furore deposito, ad sanitatem mentis redeant, ut pectora operta delictorum tenebris poenitentiae lumen agnoscant; et magis pe
Abbreviated transcription (Latin):
posse humana conamina: ꝙͣ ad protegendum preualet diui¬
na tutela. An ad hoc frater catissime deponenda est catho¬
licȩ ecclesię dignitas. et plebis intus positę: fidelis atq ĩ cor¬
rupta maiestas. et sacerdotalis quoq auctoritas: atq pote¬
stas: ut iuditare uelle se ditant: de ecclesię prȩposito. extra
ecclesiam constituti heretici. de sano saucii. de integro uulne¬
rati de stante lapsi. de uidice rei De sacerdote. sacrilegi. Qͥa
superest. ꝙ ut ecdesia ẜ apitolio tedat: et recedentibus sutcidoti¬
bus: ad domini altate. remouentibus in deri nostri sacrum
Uenerandumq congestum. simulacea atq ydola cumaris
suis transeant: et tlouatiano dedamandi aduersum nos:
atq increpandi. largior et plemor materia prestetur. S hi
qui saccisicauerunt. et christum publice negauerunt. nõ tm̃
rogari. et sine acta poenitentia admitti. sed adhuc insuper

Expanded text:
posse humana conanima quam quod ad protegendum praeualet diuiposse humana conanima quam quod ad protegendum praeualet diuina tutela. An ad hoc, frater carissime, deponenda est catholicae ecclesiae dignitas et plebis intus positae fidelis adque incorrupta maiestas et sacerdotalis quoque auctoritas ac potestas, ut iudicare uelle se dicant de ecclesiae praeposito extra ecclesiam constituti haeretici, de sano saucii, de integro uulnerati, de stante lapsi, de iudice rei, de sacerdote sacrilegi? quid superest quam, ut ecclesia Capitolio cedat et recedentibus sacerdotibus ac Domini altare remouentibus in cleri nostri sacrum uenerandumque congestum simulacra adque idola cum aris suis transeant, et Nouatiano declamandi aduersum nos adque increpandi largior et plenior materia praestetur, si hi qui sacrificauerunt et Christum publice negauerunt non tantum rogari et sine acta paenitentia admitti, sed adhuc insuper
Abbreviated transcription (Latin):
non lamentationibus et satiffationibus: sed terroribus facere
pro certo habcant contra tales coi dausam stare eccł̃iam dñi
nec castra christi inuicta. et fortia. et domino tuente niuuta
minis teolere Sacerdos dei euangeliũ tenens. et christi precepta
custodiens: octidi potest: non potest Uinci Suggerit: et subii¬
nistrat uobis exempla ueritatis ac sidei. ⁊ acharias antistes
dei: qui quom terreci minis. et lapidatione non posset in tẽ¬
plo dei occisus est clamans: et identidem dicens. quod nos
quoq contra heretitos clamamus et diçimus. Flec dicit do¬
minius Dereliquistis Uias donuni et dñs derelinquet uos.
Neq .n. quia pauci improbi. et temerarii coelestes. et saluta
uias domini derelinquent. et sancta non agentes/ a sancto
spũ deseruntut. Ideo nos diuine traditionis nõ immemoes
esse debenius. Ut maiora esse furentium scelera ꝙͣ sacerdotu
iuditia tenseanius: aut plus existimemus ad impugnandus

Expanded text:
non lamentationibus et satisfactionibus sed terroribus facere, non lamentationibus et satisfactionibus sed terroribus facere, pro certo habeant contra tales clusam stare ecclesiam Domini nec castra Christi inuicta et fortia et Domino tuente munita minis cedere. sacerdos Dei euangelium tenens ut Christi praecepta custodiens occidi potest, uinci non potest. suggerit et subministrat nobis exempla uirtutis ac fidei Zacharias antistes Dei: qui cum terreri minis et lapidatione non posset, in templo Dei occisus est damans et identidem dicens quod nos quoque contra haereticos clamamus et dicimus: haec dicit Dominus: dereliquistis uias Domini, et Dominus derelinquet uos. neque enim quia pauci temerarii et inprobi caelestes et salutares uias Domini derelinquunt et sancta non agentes a sancto spiritu . deseruntur, ideo et nos diuinae traditionis inmemores esse debemus ut maiora esse furentium scelera quam sacerdotum iudicia censeamus aut plus existimemus ad inpugnandum
Abbreviated transcription (Latin):
ditium nostruni uoluerint experiri: Ueniant demq. si qua il¬
lis exequutio. et defensio potest esse. Ui deamus quẽ habeant
satisfationis suȩ sensum. queni afferant poenitentię fructũ:
⁊ ec ecclesia istic alicui chauditur. nec epus alicui denegatur.
acientia. et facilitas. et humilitas nostra. Uenientibus: presto est. Opto
omnes in ecclesiam regredi. Opto Unuersos cõmilitones nosteos intra
christi castra. et dei patris domicilia condudi. Remitto omma:
multa dissimulo studio. et uoto colligende fraterntati. etiam
que in deum commissa sunt: non pleno iuditio religionis exanii¬
no Delictis plusꝙͣ oportet remittendis. pene ipse relinquo.
Amplector. et prompta et plena dilectione cum poenitentia re¬
uertentes pectatum suum satisfatione humili et simplici cõ¬
sitentes. Si qui auteni sunt qui putant: se ad ecdesiam nõ piȩ¬
tibus. sed minis regredi posse: aut existimant aditum se sibi:

Expanded text:
dicium nostrum uoluerint experiri ueniant. denique si qua ildicium nostrum uoluerint experiri ueniant. denique si qua illis excusatio et defensio potest esse, uideamus quem habeant satisfactionis suae sensum, quem adferant paenitentiae fructum. nec ecclesia istic cuiquam cluditur nec episcopus alicui denegatur. patientia et facilitas et humanitas nostra uenientibus praesto est. opto omnes in ecclesiam regredi, opto uniuersos conmilitones nostros intra Christi castra et Dei patris domicilia concludi. remitto omnia, multa dissimulo studio et uoto colligendae fraternitatis. etiam quae in Deum commissa sunt non pleno iudicio religionis examino. delictis plus quam quod oportet remittendis paene ipse delinquo. amplector prompta et plena dilectione cum paenitentia reuertentes, peccatum suum satisfactione humili et simplici confitentes. Si qui autem sunt qui putant se ad ecclesiam non precibus sed minis regredi posse aut existimant aditum se sibi
Abbreviated transcription (Latin):
tñ felici facilitate suscepti. peiores extiterunt. ꝙͣ prius fuerãt:
nec fidem penitentie seruare potuerunt. quia nec cũ uera
poententia uenerant. De istis uero quid dicam. qui nunc
ad te cum foelicissimo. omnium triminum reo namgaueruN
legati a fortunato pseudo episcopo missi: tam falsas ad te
litteras afferentes ꝙͣ est: et ip̃e ciuꝰ littere fuerunt falsus.
ꝙͣ est eius pectatoꝵ in ultiplex conscientia. ꝙͣ execeabilis uita.
ꝙͣ turpis. Ut et si in ecclesia essent: eici tñ de etdesia debius
re. aut ad ecclesię limen accedere: Sed foris per prouintiam
tirtũueniendis fratribus. et spoliandis perrant. et omnibus
iam satis noti: atq undiq pro sius facinoribus exlusi. illuc
etiam ad uos nauigant. Neq .n. potest illis frons esse. ad nos
attedendi: aut apud nos consistendi: cum sint atterbissima
et grauissima crimina: que eis a featribus ingerantur. Si ui¬

Expanded text:
tamen facilitate suscepti peiores extiterunt quam prius fuerant tamen facilitate suscepti peiores extiterunt quam prius fuerant nec fidem paenitentiae seruare potuerunt, quia nec cum uera paenitentia uenerant. De istis nero quid dicam qui nunc ad te cum Felicissimo omnium criminum reo nauigauerunt legati a Fortunato pseudoepiscopo missi, tam falsas ad te litteras adferentes quam est et ipse cuius litteras ferunt falsus, quam est eis peccatorum multiplex conscientia, quam execrabilis uita, quam turpis, ut etsi in ecclesia essent, eici tales de ecclesia debure aut ad ecclesiae limen accedere, sed foris per prouinciam circumueniendis fratribus et spoliandis pererrant, et omnibus iam satis noti adque undique pro suis facinoribus exclusi, illuc etiam ad uos nauigant. neque enim potest illis frons esse ad nos accedendi aut apud nos consistendi, cum sint acerbissima et grauissima crimina quae eis a fratribus ingerantur. si iu
Abbreviated transcription (Latin):
eem totum mali coherentis afflictatione contaminet. Nonat¬
bendas nũm illoꝵ. melior est enim unus timene qͣ mille filii
impii Sicue loquutus est dñs per prophetam dicens. fili ne iocun
rissime istic interesse nobiscum. quom praui isti. et peruersi de
scismate reuertuntur. Uideres quis mihi labor sit persuadere
patientiam fratribus nostris. Ut ammi dolore sopito recipiendis
malie. turandisq consentiant. Namq ut gaudent. et le tantur
tum tolerabiles et minus culpabiles tedeu̾nt. ita contra fre¬
munt et reluctantur. quotiens ĩemendabiles. et proteriu: et
ud adulteriis. uel sacrificiis contaminati. et poschee adhuc ĩ¬
super et superbi sic ad eccłiam redeant. Ut bona intus inge¬
ma corrumpant. Uix plebi persuadeo. immo extorqueo: ut tales
patiantur admitti: et iustior factus est fraternitatis dolor. ex
eo q unus atq alius. obnitente plebe. et contradicente mea

Expanded text:
gem totum mali cohaerentis adflictatione contaminet. non atgem totum mali cohaerentis adflictatione contaminet. non attendas ad numerum illorum: melior est enim unus timens Deum quam mille filii impii, sicut locutus est Dominus per prophetam dicens: fili, ne iocundi in ipsis. o si posses, frater carissime, istic interesse nobiscum cum praui isti et peruersi de schismate reuertuntur.: uideres quis mihi labor sit persuadere patientiam fratribus nostris, ut animi dolore sopito recipiendis malis curandisque consentiant. namque ut gaudent et laetantur cum tolerabiles et minus culpabiles redeunt, ita contra fremunt et reluctantur quotiens inemendabiles et proterui et uel adulteriis uel sacrificiis contaminati et post haec adhuc insuper et superbi sic ad ecclesiam remeant, ut bona intus ingenia corrumpant. uix plebi persuadeo, immo extorqueo, ut tales patiantur admitti. et iustior factus est fraternitatis dolor ex eo quod unus adque alius obnitente plebe et contradicente mea
Abbreviated transcription (Latin):
fortunato uidentur esse conuincti Sare .n. debes frater carissi¬
me quom postraꝙͣ pseudo epus ub hereticis factus est.: iam
pene ab onmibus esse desertum. Nanq n quibus in pectatũ
prestigia obtendebantur et dabantut Uerba fallatia. quod
simul ad eccłiam regressuri dicerentur postꝙ̃ uiderũt illic¬
pseudo ep̃m factum feustratos et deceptos se esse didicerunt
et remaneant quottidie atq eccłiam pulsant. Nobis tam̃
a quibus ratio dño redtenda est anxie ponderibus sol¬
licite et examinantibus. qui recipi et aomitti ud eccłiani
debeant. Quibusdam enim ita aut cennina obsiscunt.
aut fratres obstinate et firmiter renituntur. Ut recipi oĩo
non possint. tum standalo et periculo plurimoꝵ. Neq .n.
sie putamina quedam colligenda sunt. Ut que integra.
et sana sunt Uulnerentur Nec utilis: aut consultus ẽ pascor
qui ita morbidas et contactas ouis gregi ad mistet. Ut gre¬

Expanded text:
Fortunato nunc videntur esse conjuncti. Scire enim debes, frater charisriFortunato nunc videntur esse conjuncti. Scire enim debes, frater charisrime, eum, postea quam pseudoepiscopus ab haereticis factus est, jam pene ab omnibus esse desertum. Namque ii, quibus in praeteritum praestigiae obtendebantur, et dabantur verba fallacia, quod simul ad Eccpseudoepiscopum factum, frustratos et deceptos se esse didicerunt et remeant cotidie adque ad ecclesiam pulsant, nobis tamen a quibus ratio Domino reddenda est anxie ponderantibus et sollicite examinantibus qui recipi et admitti ad ecclesiam debeant. quibusdam enim ita aut crimina sua obsistunt aut fratres obstinate et firmiter renituntur ut recipi omnino non possint cum scandalo et periculo plurimorum. neque enim sic putramina quaedam colligenda sunt ut quae integra et sana sunt uulnerentur, nec utilis aut consultus est pastor qui ita morbidas et contactas oues gregi admiscet ut gre
Abbreviated transcription (Latin):
bernet. rationes sui actus dño redditurus. oportet utiq eos qui¬
bus presumus nõ tircum cursare. nec ep̃oꝵ concordiam coherẽ¬
tem sua subdola. et fallaci temeritate collider sed agere illic
tausam suam. Ut et accusatores habere. et testes sui trumins
possint Nisi si paucis desperatis. et perditis minor uidetur
esse auctoritas ep̃oꝵ in affrica constitutoꝵ: qui de illis iam
iudicauerunt. et coꝵ conscientiam multis delictoꝵ laqueis
Unctam uiditii sui nuꝑ grauitate damnarunt lam tausa
coꝵ cognita est iam de eis sententia dicta est: nec tensure tõ¬
erint sucerdotum mobilis: atq inconstantis animi leuitate
reprehendi cum dñs doceat. et dicat Sit sermo uester est.¬
est: non: non. Si coꝵ qui de illis priori anno iuditauerunt
ñĩs cum presbiteris et dyaconibus computetut. Plures tũc
affuerunt in uditio et cognitione ꝙͣ sunt idem isti. qui cũ

Expanded text:
bernet rationem sui actus Domino redditurus, oportet utique eos quibernet rationem sui actus Domino redditurus, oportet utique eos quibus praesumus non circumcursare nec episcoporum concordiam cohaerentem sua subdola et fallaci temeritate conlidere, sed agere illic causam suam ubi et accusatores habere et testes sui criminis possint: nisi si paucis desperatis et perditis minor uidetur esse auctoritas episcoporum in Africa constitutorum, qui de illis iam iudicauerunt et eorum conscientiam multis delictorum laqueis uinctam iudicii sui nuper grauitate damnarunt. iam causa eorum cognita est, iam de eis dicta sententia est, nec censurae congruit sacerdotum mobilis adque inconstantis animi leuitate reprehendi, cum Dest, non non . XV. Si eorum, qui de illis priore anno judicaverunt, numerus cum presbyteris et diaconis computetur, plures tunc adfuerunt judicio et cognitioni, quam sunt iidem isti, qui cum
Abbreviated transcription (Latin):
om̃m sensu et fructu poenitentię remouisse. foris sibi ex
le sibi conscioꝵ: et deum rogare. ac satiffacere nolentium: cater¬
ua conflueret. Post ita adhuc insup. pseudo ep̃o ibi ab hereticis
conscituto. nauigare audent. et ad petri cathedram: atq edia
principalem Unde Unitas sacerdotalis exorta est ascismaticis
et profanis litteras ferre nec cogitate cos esse romanos qͦꝵ
fides apło predicante laudata est̾. ad quos perfidia nõ possit¬
habere accessum Quȩ autem causa Ueniendi. et pseudo epm
contra ep̃os factum nunciandi: aut enim placet illis: quod
feceriint: et ĩ suo scelere perseuerant: aut si disaplicet. et rece¬
dunt. scuint quo reuertantur. Nam cum statutum sit ab dĩ¬
bus nobis. et equum sit pariter: ac iustum. Ut Unius cuiuisq
causa illic audiatut. ubi eit crimen admissum. et singulis pa¬
storibus portio gregis sit ascripta. quam regat Unusquisq et gu¬

Expanded text:
omni et sensu et fructu paenitentiae remouisse, foris sibi extomni et sensu et fructu paenitentiae remouisse, foris sibi extle sibi consciorum et Deum I rogare ac satisfacere nolentium caterua conflueret: post ista adhuc insuper pseudoepiscopo sibi ab haereticis constituto nauigare audent et ad Petri cathedram adque ad ecclesiam principalem unde unitas sacerdotalis exorta est ab schismaticis et profanis litteras ferre nec cogitare eos esse Romanos quorum fides apostolo praedicante laudata est, ad quos perfidia habere non possit accessum. quae autem causa ueniendi et pseudoepiscopum contra episcopos factum nuntiandi? aut enim placet illis quod fecerunt et in suo scelere perseuerant: aut si displicet et recedunt, sciunt quo reuertantur. nam cum statutum sit ab omnibus nobis et aequum sit pariter ac iustum ut uniuscuiusque causa illic audiatur ubi est crimen admissum, et singulis pastoribus portio gregis sit adscripta quam regat unusquisque et gu
Abbreviated transcription (Latin):
ledictionem. et maleditam benedictionem uestram. Honor eigo
datue deo. qñ sic dei maiestas et censura contemnitur. Ut cum
se ille indignari et irasci sacrificantibus dicat. Et cum penas
e ternas: et supplicia perpetua comminetur: proponatur a sacei¬
legis atq dicatur. ne ira cogitetur dei: ne luneatur iuditium
dõmini. ne pulsetur ad ecdesiam christi. Sed sublata poenitẽ¬
tia nec ulla exhomiologesi crimĩs facta despectis ep̃is atq cal¬
catis pax non a ueris presbyteris Uerbis fallatibus predicetur:
et ne lapsi surgant: aut toris positi ad ecdiam redeant: com¬
municatio non commumcantibus offeratur. Quibus ẽt satis
non fuit ab euangelio recessisse. spem lapsis satisfationis: et
poemtentie sustulisse traudibus muolutos. uel adulteriis com¬
matulatos: uel sacrificioꝵ fumerta contugione pollutos. ne deũ
rogarent. ne in ecclesia &x homogesis criminum facerent ab

Expanded text:
ledictionem, et maledicam benedictionem vestram . Honor ergo ledictionem, et maledicam benedictionem vestram . Honor ergo datur Deo, quando sic Dei majestas et censura contemnitur, ut cum se ille indignari et irasci sacrificantibus dicat, et cum poenas aeternas et supplicia perpetua comminetur, proponatur a sacrilegis atque dicatur; ne ira cogitetur Dei, ne timeatur judicium Domini, ne pulsetur ad Ecclesiam Christi: sed sublata poenitentia, nec ulla exomologesi criminis facta, despectis episcopis atque calcatis, pax a non veris presbyteris verbis fallacibus praedicetur; et ne lapsi surgant, aut foris positi ad Ecclesiam redeant, communicatio non communicantibus offeratur? Quibus etiam satis non fuit ab euangelio recessisse, spem lapsis satisfactionis et paenitentiae sustulisse, fraudibus inuolutos uel adulteriis commaculatos uel sacrificiorum funesta contagione pollutos, ne Deum rogarent, ne in ecclesia exomologesin criminum facerent, ab
Abbreviated transcription (Latin):
iustitia. Primius foclicitatis gradus est non delinquere. Secũ¬
dus delicta agnosçere. Ilic currit ĩ nocentia integra. et illibata
que seruet. hic suctedit medela quę sanet. Quod utxunq isti
offenso deo perdiderunt. Ut et amissa sit gratia. quę baptismi:
frater. leuia esse apud deum facinora: parua et modita delicta:
ꝙ ꝑ illos non rogatur maiestas indignantis dei ꝙ nõ timetur
ira et ignis et dies dñi :ꝙ ĩminente̾ antichristo exarmatur
fides militantis ppłi dum tollitur iugor et timor christo:
Uiderint layci hec quomodo curentur sucerdotilius labor
maior intumbit. in asserenda propicianda et proturauda dei¬
maiestate. ne quid undeamur in hac parte negligere: quando ud¬
moneat dñs et dicat. Et nunc preceptum hoc aduos esto su¬
cerdotes. Si non audieritis. et si non posueritis in corde uestro
Ut tetis honorem nomin meo dicit dñs. Iimittani ĩ uos ma¬

Expanded text:
injustitia . Primus felicitatis gradus est, non delinquere: secuinjustitia . Primus felicitatis gradus est, non delinquere: secudus delicta cognoscere. illic currit innocentia integra et inlibata quae seruet, hic succedit medella quae sanet. quod utrumque isti offenso Deo perdiderunt, ut et amissa sit gratia quae de baptismifrater, lenia esse aduersus Deum facinora, parua et modica delicta, quod per illos non rogatur maiestas indignantis Dei, quod non timetur ira et ignis et dies Domini, quod inminente antichristo exarmatur fides militantis populi, dum tollitur uigor ettimor Christi ? uiderint laici hoc quomodo curent. sacerdotibus labor maior inmajestate, ne quid videamur in hac parte negligere, quando admoneat Dominus et dicat: Et nunc praeceptum hoc ad vos est, o sacerdotes: si non audieritis, et si non posueritis in corde vestro, ut detis honorem nomini meo, dicit Dominus; immittam in vos ma
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Aquibus quidem non tam nostroꝵ modestia: et humilitas
et pardor cedituxr. ꝙͣ illoꝵ ipsoꝵ spes et uitu laceratut. Neq n
qui audit. sed qui facit conuitium miser eit. Nec qui a fratre
uapulat. sed qui fratrem cedit in lege pectator est. Et quom
nocentes innocentibus imuriam facunt. illi patiuntur ĩiuri¬
am. qui facere se credunt. Demq hinc illis pertussa uiens et
hebes ammus. et sensus alienus est. Ira est dei non intelligere
delicta. ne sequantur poerutentia. Sicut scxiptum est et dedit
ei spiritum transpunctionis. ne reuertantur scilicet. et curẽtus.
et deprecationbus. ac satiffationibus uistis: post pettata sunen¬
tur. Paulus apłus in epistola sua ponit et dicit. Delectum ue¬
ritatis non habuerunt ut salui sierent. ac propterea mittet
illis deus operationem erroris. Ut credant mendatio Ut iuditẽ¬
tur omnes. qui non trediderunt Ueritati. sed sibi placent in

Expanded text:
tur. A quibus quidem non tam nostrorum modestia et humilitas tur. A quibus quidem non tam nostrorum modestia et humilitas et pudor caeditur, quam illorum ipsorum spes et vita laceratur. Neque enim qui audit, sed qui facit convicium, miser est; nec qui a fratre vapulat, sed qui fratrem caedit, in lege peccator est; et cum nocentes innocentibus injuriam faciunt, illi patiuntur injuriam, qui facere se credunt. Denique hinc illis percussa mens, et hebes animus, et sensus alienus est. Ira est Dei non intelligere delicta, ne sequatur poenitentia, sicut scriptum est: Et dedit illis Deus spiritum transpunctionis ; ne revertantur scilicet, et curentur, et deprecationibus ac satisfactionibus justis post peccata sanentur. Paulus apostolus in epistola sua ponit et dicit: Dilectum veritatis non habuerunt, ut salvi fierent; ac propterea mittet illis Deus operationem erroris, ut credant mendacio; ut judicentur omnes qui non crediderunt veritati: sed sibi placent in
Abbreviated transcription (Latin):
dotes dei. impio furore temerarii. de etclesia retedentes: et cõtra
etdesiam parritidalia arma tollentes daborant. Ut opus suus
dyaboli malitia consument. ne uulneratos diuina clementia ĩ et¬
desia cucet sua: miseroꝵ poenitentiam mendatioꝵ suoꝵ fraude
corrumpunt. ne deo indignanti satissiat: ne christum dum̃ suum
qui cheistianus esse uel erubit ante uel timuit postmodum
querat. ne ad ectesiam qui de erdesia recesserant redeant. Da¬
Uulnera lachrimis abluantur. Pax uera false pacis mendatio tolli¬
tur. Salutatia sinus mr̃is nouerca intercedente clauditut: ne de
peccatore. atq ore lapsorum fletus et gemitus audiatue. Compel¬
luntue adhuc insuper lapsi. Ut lingiuis atq ure quo in capitolio
ante deliquerant sacerdotibus conuitum faciant. Confessores
et iurgines. et iustos. quosq sidei laude precipuos: atq in ec¬
desia glociosos. contumeliis et maledicis uocibus prosequan¬

Expanded text:
dotes Dei impio furore temerarii, de Ecclesia recedentes, et contra dotes Dei impio furore temerarii, de Ecclesia recedentes, et contra Ecclesiam parricidalia arma tollentes, elaborant ut opus suum diaboli malitia consummet, nec vulneratos divina clementia in Ecclesia sua curet; miserorum poenitentiam mendaciorum suorum fraude corrumpunt, ne Deo indignanti satisfiat; ne Christum Dominum suum, qui Christianus esse vel erubuit ante, vel timuit, postmodum quaerat; ne ad Ecclesiam qui de Ecclesia recesserat, redeat. Davulnera lacrymis abluantur. Pax vera falsae pacis mendacio tollitur, salutaris sinus matris noverca intercedente praecluditur, ne de pectore atque ore lapsorum fletus et gemitus audiatur. Compelluntur adhuc insuper lapsi, ut linguis, atque ore quo in capitolio ante deliquerant, sacerdotibus convicium faciant; confessores, et virgines, et justos quoque fidei laude praecipuos atque in Ecclesia gloriosos, contumeliis et maledicis vocibus prosequan