comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
u: corrigas: quia qui in iustus est. poterit
conuertt conũsus uistꝰ esse: quo modo et
iustus auersus poteit in iustus esse. Itaq
ne de te presumas. nec de illo desperes:
et da oꝑam inquantum potes si benignuᷤ
es. si non diligis malitiam super benigni¬
tatem᷑ ut ambulantem hominem inu̾ia
mala et errantem. corrigas aduiam bonã.
Tunc uero cum uenerit iudicii tempus.
correptionis locus non erit:. sed dampnaci¬
onis tantum. Erit ibi penitentia sedin¬
fructuosa: quia sera. Uis ut sit fructuosa
non sit sera. Considera. hodie te corrige.
Reus es: ille uidex est. Corrige reatum: et
gaudebis adiudicem. Hodie enim hortat᷑
te. ne iudicet te Et qui udex tius futurus
est: ipse hodie est aduocatus tuus. Tunc gͦ
fr̃s. restat ridendi tempus. Nam ipsam irri¬
sionem iniquorum quȩ futura est iustis:
significauit liber ille sapientiȩ. Insuꝑbosem̾
in quorum animos cũ tͣnsfert se sapientia:

Expanded text:
ut corrigas; quia qui injustus est, conversus ut corrigas; quia qui injustus est, conversus poterit justus esse, quomodo et justus aversus potest injustus esse. Itaque nec de te praesumas, nec de illo desperes; et da operam quantum potes, si benignus es, si non diligis malitiam super benignitatem, ut ambulantem hominem in via mala et errantem corrigas ad viam bonam. Tunc vero cum venerit judicii tempus, correctionis locus non erit, sed tantum damnationis: et erit ibi poenitentia, sed infructuosa, quia sera. Vis ut sit frutuosa? Non sit sera: hodie te corrige. Reus es, ille judex est: corrige reatum, et gaudebis ad judicem. Hodie enim hortatur te, ne judicet te; et qui judex tuus futurus est, ipse est hodie advocatus tuus. Tunc ergo, fratres, restat ridendi tempus. Nam ipsam irrisionem iniquorum quae futura est justis, significavit liber ille Sapientiae. In suis enim, in quorum animas transfert se sapientia,
Abbreviated transcription (Latin):
modo. qui uiuunt ex fide: sic uident istum
docch. quid illi euenturum sit. ut tamen
timeant & sibi. Quid enim sunt hodie sci¬
unt: quid cras futuri sint nesciunt. Modo
gͦ uidebunt usti & timebunt. Quando
autem ridebunt: quando transierit ini¬
quitas: quando transuolauerit sicut iam
ex magna parte transuolauit tempus in¬
certum᷑ quando fugatȩ fuerint tenebre
huiꝰ scłi. in quib nos modo non ambula¬
mus. nisi adlucernam scripturarum: et iõ
timemus tanquam innocte:. Ambulamꝰ
etiam adpropħiam: dequadicit apłs pe¬
trus: habemus cerciorem ꝓpħicum sermo¬
nem̃ cui bene facitis intendentes. sic̃ lucenti
lucernȩ mobscuro loco: donec dies luces¬
cat. & lucifer oriatur incordibus ur̃is. Qũadiu
ergo adlucernam ambulanus: necesse est
ut cum timore uiuamus. Cum enim ue¬
doech. Ron est enim iam subueniendi locꝰ
tunc quomͦ nunc quando uides hominẽ
in iuste uiuentem.ais cum illo laborare

Expanded text:
modo, qui vivunt ex fide, sic vident istum modo, qui vivunt ex fide, sic vident istum Doech quid illi eventurum sit, ut tamen timeant et sibi: quid enim sunt hodie, sciunt; quid cras futuri sint, nesciunt. Modo ergo videbunt justi, et timebunt. Quando autem ridebunt? Quando transierit iniquitas, quando transvolaverit, sicut jam ex magna parte transvolavit tempus incertum, quando fugatae fuerint tenebrae hujus saeculi, in quibus modo non ambulamus nisi ad lucernam Scripturarum, et ideo timemus tanquam in nocte. Ambulamus enim ad prophetiam, de qua dicit apostolus Petrus: Habemus certiorem prophetiticum sermonem, cui bene facitis intendentes, sicut lucernae lucenti in obscuro loco, donec dies lucescat, et lucifer oriatur in cordibus vestris . Quamdiu ergo ad lucernam ambulamus, necesse est ut cum timore vivamus. Cum autem veDoech. Non est enim jam subveniendi locus: non quomodo nunc, quando vides hominem injuste viventem, vis cum illo laborare
Abbreviated transcription (Latin):
est tanta radix. tam simplex. tam germi¬
nans. ingermine tam alte & fundata et¬
profunda. At uero huius radix eradicatur
gamus ergo et discernamus. duo istatẽ¬
p̃a. satis utilit̃. timendi et riclendi. Qũa¬
dui enim sumus in hoc seło. mrndũ est
ridendum: ne postea ploremus. Legimus
quid seruetur infinem. huic doech. Lei¬
mus. et quia intelligimus et credimus:
uidemus. sed timemus. Hoc ergo dictũ
est. Uidebunt iusti. & timebunt. Qũa¬
dui uidemus quid euenturum sit infinẽ
malis: quare timenius : quia dixit apostolꝰ.¬
oꝑamini: quia dictum est in psalmo. Ser¬
uite domino intimore. & exultate ei cum
tremore. Quare cum tremore Spt̾hoc qd̾ait¬
apłs quise putat stare uideat ne cadat.
quare cum tremore: quia dicit alibi. fr̃s
si preoccupatus fuerit homo in aliquo de¬
licto: uos qui spiritales estis instruite hu¬
uis modi inspũ lenitatis. intendens te ip¬
Eue & tu tempteris. Ergo iusti quisunt

Expanded text:
est tanta radix, tam simplex, tam germiest tanta radix, tam simplex, tam germinans, in germina tam alte fundata. At vero hujus radix eradicatur gamus ergo et discernamus duo ista tempora satis utiliter timendi et ridendi. Quamdiu enim sumus in hoc saeculo, nondum est ridendum, ne postea ploremus. Legimus quid servetur in finem huic Doech; legimus, et quia intelligimus et credimus, videmus, sed timemus. Hoc ergo dictum est, Videbunt justi, et timebunt. Quamdiu videmus quid eventurum sit in finem malis, quare time: quia dictum est in psalmo, Servite Domino in timore, et exsultate ei cum tremore . Quare, cum timore? Quapropter qui se putat stare, videat ne cadat . Quare, cum tremore? Quia dicit alibi: Fratres, si praeoccupatus fuerit homo in aliquo delicto, vos qui spirituales estis, instruite hujusmodi in spiritu lenitatis, intendens teipsum ne et tu tenteris . Ergo justi qui sunt
Abbreviated transcription (Latin):
do fua querit. saltem quȩ xp̃i sunt dicte S
emigrabit te de tabernaculo tuo. Am̃ dico
uobis ꝑceperunt m̃cedem suam. Eimigͣbit
terra uiuentium. Ergo interra uiuentiũ
nos debemus habere radicem. Radix nr̃a
ibi sit. In occulto est radix. fr̃uctus iude̾ pos¬
sunt: radix iude̾i non potest. Radix nr̃a.
caritas nr̃a fructus nr̃i oꝑa nra. Opus est
ut opera tua de caritate procedant. Tunc
ẽ radix tua interra uiuentium. Inde era¬
dicabitur iste doech Hec omĩno poterit
permanere ibi. quia nec altius ibi figit
radicem᷑. sed quomͦ illa semina inpetra. &¬
siradicem eiciunt. tam̃ quia humorem ñ
habẽt. sole orto continuo arescunt. At ue¬
ro illi qui altuis figunt radicem᷑ quid au¬
dix̾ut possĩtis conprehende in qͥt q̃ sit alti¬
tudo latitudo. longitudo. sublimitã. pfundũ:¬
scire etiam super eminentem scient̾iam
caritatis xp̃s. ut impleammni inomnem
plenituduniem dei. Talib fructib digna

Expanded text:
do sua quaerit , saltem quae Christi sunt dicat. Sed do sua quaerit , saltem quae Christi sunt dicat. Sed emigrabit te de tabernaculo tuo. Amen dico vobis, perceperunt mercedem suam . Et terra viventium. Ergo in terra viventium nos debemus habere radicem. Radix nostra ibi sit. In occulto est radix: fructus videri possunt, radix videri non potest. Radix nostra charitas nostra, fructus nostri opera nostra: opus est ut opera tua de charitate procedant, tunc est radix tua in terra viventium. Inde eradicabitur iste Doech, nec omnino poterit ibi permanere, quia nec altius ibi fixit radicem: sed quomodo illa semina in petra, etsi radicem ejiciant, tamen quia humorem non habent, sole orto continuo arescunt . At vero illi qui altius figunt radicem, quid audix, Ut possitis, inquit, comprehendere quae sit altitudo, latitudo, longitudo scire etiam supereminentem scientiam charitatis Christi, ut impleamini in omnem plenitudinem Dei . Talibus fructibus digna
Abbreviated transcription (Latin):
tantium. aliud ore promentium. Sed in hiᷤ
rere tanquam fenum magro. ante estum
solis. Omnis enim caro semir ⁊õis claritas
homuiũ. ut flos feni. fẽnum aruit. et flos de¬
cidit: uerbum autem dñi manet met̃num.
Ecce quo teteneas. ad quod maneat mȩter¬
num: Nam ad fenum: adflos feni. si tetenue-¬
ris. qm̃ fenum arescet et flos decidet. destru¬
et te deus infinem. & si mocdo non. certe
infinem destruet: quando illud uentilabrũ
uenerit. et aceruus palee amassa fuerit se
paratus. Honne massa in horreo. & palea in
igne: nonne totus iste doech ad sinistram
stabit: quando dicturuis est dominus ite in
ignem eternum. qui prepatus est diabolo
& angelis eiꝰ: Destruet ento de deus infinẽ:
euella. te & emigrabit te de tabernaculo tuo.
Modo ergo doech iste idumeus est intab¬
naculo. sed seruus non manet indomo in
ȩt̃num. Oꝑatur et iste aliquid boni. et si ñ
sactis suis saltem uerbis dei: ut in ȩccła qͣn¬

Expanded text:
tantium, aliud ore promentium. Sed in his tantium, aliud ore promentium. Sed in his rere tanquam fenum in agro ante aestum solis. Omnis enim caro fenum, et claritas hominis ut flos feni: fenum aruit, et flos decidit; verbum autem Domini manet in aeternum . Ecce quo te teneas, ad quod manet in aeternum. Nam ad fenum et ad florem feni si te tenueris, quoniam fenum arescet, et flos decidet, destruet te Deus in finem: etsi non modo, certe in finem destruet, quando illud ventilabrum venerit, et acervus paleae a massa separatus fuerit. Nonne massa in horrea, et palea in ignem ? Nonne totus iste Doech ad sinistram stabit, quando dicturus est Dominus, Ite in ignem aeternum qui paratus est diabolo et angelis ejus ? Destruet ergo te Deus in finem: evellet te, et emigrabit te de tabernaculo tuo. Modo ergo Doech iste Idumaeus est in tabernaculo: sed servus non manet in domo in aeternum . Operatur et iste aliquid boni, etsi non factis suis, saltem verbis Dei, ut in Ecclesia quan
Abbreviated transcription (Latin):
uertis. Quare ergo potius adiniquitatẽ.
& non ad ȩquitatem: Cibos amaritudinis
ñ clas uentri tuo̾. & cibos iniquitatis das li¬
guȩ tuȩ maligne: sicut eligis quod uescari᷑.
sic elige quod loquaris. Preponis ergo iniqͥ¬
tatem ȩquitati: & preponis malitiam benig.¬
nitatiꝰ Tu quidem preponis: sed supra esse
quid potest nisi benignitas & equitas : Sed
tu imponendo te quodam mͦ suꝑ ea que
necesse est ut deorsum eant. non illa sacras
esse supra bona̾ sed tu cum eis mergẽris in
lexisti omnia uerba submersionis. Eripe
ergo te sipotes. asubmersione. Haufragiũ
fugis: & plunbum amplecteris: sinon uis
mergi tabulam apprehende̾. liguo portare:
crux te ꝑducat. Hunc ergo quia doech es idu¬
meus. motus et terrenus: quid facis: Pile¬
xisti omnia uerba submersionis lingira do¬
losa. Hec precessit. Uerba submersionis sunt pꝰ
linguã dolosã. Quid est lingua dolosa: Minis¬
tra fallacie᷑ lingua dolosa: aliud in corde ges¬

Expanded text:
vertis; quare ergo potius ad iniquitatem, vertis; quare ergo potius ad iniquitatem, et non ad aequitatem? Cibos amaritudinis non das ventri tuo, et cibos iniquitatis das linguae tuae malignae? Sicut eligis quo vescaris, sic elige quod loquaris. Praeponis ergo iniquitatem aequitati, et praeponis malitiam benignitati: tu quidem praeponis, sed supra esse quid potest nisi benignitas et aequitas? Sed tu imponendo te quodammodo super ea quae necesse est ut deorsum eant, non illa facies esse supra bona, sed tu cum eis mergeris in mlexisti omnia verba submersionis. Eripe ergo te, si potes, a submersione. Naufragium fugis, et plumbum amplecteris! Si non vis mergi, tabulam apprehende, ligno portare, crux te perducat. Nunc vero quia Doech es Idumaeus, motus et terrenus, quid facis? Dilexisti omnia verba submersionis, linguam dolosam. Haec praecessit, verba submersionis secuta sunt linguam dolosam. Quid est lingua dolosa? Ministra fallaciae est lingua dolosa, aliud in corde ges
Abbreviated transcription (Latin):
nignitatem̾. reprehendens eum qui m illo
oꝑatus est malignitatem. suꝑ benignitatẽ:
Sit ergo regula sibi adiudendũ. De se ipso
iudicabitur. Porro si faciat quod scriptum ẽ.
diliges proximum tuum tanquam te ipsũ:
& quȩ uultis ut faciart uobis homines po¬
na. hec & uos facite illis: apud se habet un¬
de nouerit. quia quod inse non uult fieri.
non debet facere alteri. Pilexisti malitiam
suꝑ benignitatem. Iniq mordinate. ꝑuer¬
se uis leuare aquam suꝑ oleum᷑ . De mergi¬
tur aqua: oleum super eminebit. Lonerẽ ui
sub tenebris lucemꝰ sugabuntur tenebre:
lux manebit. Suꝑ celum terram uis collo¬
care: pondere. suo cadit terra in locum su¬
um.: Tu ergo mergeris. diligeudo malitiam
super benignitatemꝰ. Nlam nũquam benig¬
nitatem malitia suꝑabit. Dilexisti malitrã
suꝑ benignitatem: iniquitatem magis ꝙͣ.
loqui equitatem. Ante de est equitas. ande te
iniqͥtas. U nam linguam habes: quauis eã

Expanded text:
nignitatem, reprehendens eum qui in illo nignitatem, reprehendens eum qui in illo operatus est malignitatem super benignitatem? Sit ergo regula sibi ad vivendum: de seipso judicabitur. Porro si faciat quod scriptum est, Diliges proximum tuum tanquam teipsum ; et, Quae vultis ut faciant vobis homines bona, haec et vos facite illis ; apud se habet unde noverit, quia quod in se non vult fieri, non debet facere alteri . Dilexisti malitiam super benignitatem. Inique, inordinate, perverse vis levare aquam super oleum; demergetur aqua, oleum supereminebit. Ponere vis sub tenebris lucem; fugabuntur tenebrae, lux manebit. Super coelum terram vis collocare; pondere suo cadet terra in locum suum. Tu ergo mergeris diligendo malitiam super benignitatem. Nam nunquam benignitatem malitia superabit. Dilexisti malitiam super benignitatem: iniquitatem magis quam loqui aequitatem. Ante te est aequitas, ante te est iniquitas: unam linguam habes, quo vis eam
Abbreviated transcription (Latin):
liquid eras erogaturus: aut quos diligeres
ddelonginqua nauigatione allaturus eras.
Benignitas ante te. miquitas ante te. Cõm¬
para et elige. Sed forte habes oculum quo
uideas malignitatem: & non habes oculũ
quo uideas benignitatem. Ue iniquo cor¬
di. Quod peius ẽ auertit se. ne uideat. quod
uidere potest. Quid enim de talibus alio
loco dictum est: noluit intelligere ut be¬
ne ageret. Non enim dictum ÷: non potuit:
scd noluit inquit intelligere ut bene age¬
ret. Clausit oculos aluce presenti. & quid
sequitur: iniquitatem meditatus est in
cubili suo. hoc est in interiori secreto codes
sui. Taleꝰ obicitur huic doech idumeo: ma¬
ligno corpori. motu terreno: non ꝑmanen¬
ti. non cȩlesti. Dilexisti malitiam super be¬
nignitatem. Hamuis nosse quam uideat
malus utrumꝙ et illud pocius eligat. huic
se auertat: quare clamat. quando iniq
aliquid patitur: quare tunc exaggerat
quantum potest iniquitatem. & laudat be¬

Expanded text:
liquid eras erogaturus, aut quod diligeres liquid eras erogaturus, aut quod diligeres de longinqua navigatione allaturus eras. Benignitas ante te, iniquitas ante te: compara, et elige. Sed forte habes oculum quo videas malignitatem, et non habes oculum quo videas benignitatem. Vae iniquo cordi! Quod pejus est, avertit se ne videat quod videre potest. Quid enim de talibus alio loco dictum est? Noluit intelligere ut bene ageret. Non enim dictum est, non potuit; sed noluit, inquit, intelligere ut bene ageret, clausit oculos a luce praesenti. Et quid sequitur? Iniquitatem meditatus est in cubili suo , hoc est in interiore secreto cordis sui. Tale quid objicitur huic Doech Idumaeo, maligno corpori, mortui terreno, non permanenti, non coelesti. Dilexisti malitiam super benignitatem. Nam vis nosse quam videat malus utrumque, et illud potius eligat, hinc se avertat? Quare clamat quando inique aliquid patitur? Quare tunc exaggerat quantum potest iniquitatem, et laudat be
Abbreviated transcription (Latin):
tes. audientes uocem illam. sicut xp̃c ani¬
mam siram ꝑnobis posuit. sic et nos de¬
bemus profratrib animam ponere: quo¬
dam modo de capillis suis bene nob̃cum
fecerunt. id est de his rebus quas potest
amputare uł radere illa nouacula. Quia
ergo et de ipsis capillis boni aliquid fieripo¬
test: significauit & illa mulier peccatrix. q̃
cum fleuisset super pedes domini capilłis
sius tersit quos lacrimis rigauit. Quid sig¬
nificans : quia cum misertus fueris alicur
debes et subuenire si potes. Cũ enim mi¬
seteris: tanquam lacrimas fundis. Cum sub¬
uenis: capillis tergis. Et si hoc cuicumq ÷
quanto magis pedibus domini: quisunt
pedes dominis euangłiste scĩ de quibus
dictum est quam speciosi pedes eorum qui
annuntiant pacem: qui adnuntiasit bona.
Ergo acuat sicut nouaculam lingua suã
doech. acuat dolum quantum potest.
Ablaturus est super flua temꝑalia. num¬
quid necessaria sempiternas Dilexisti ma

Expanded text:
tes, audientes vocem illam, Sicut Christus anites, audientes vocem illam, Sicut Christus animam suam pro nobis posuit, sic et nos debemus pro fratribus animas ponere , quodammodo de capillis suis bene nobis fecerunt, id est de his rebus quas potest amputare vel radere illa novacula. Quia ergo et de ipsis capillis boni aliquid fieri potest significavit et illa mulier peccatrix, quae cum flevisset super pedes Domini, capillis suis tersit, quos lacrymis rigavit . Quid significans? Quia cum misertus fueris alicujus, debes et subvenire, si potes. Cum enim misereris, tanquam lacrymas fundis: cum subvenis, capillis tergis. Et si hoc cuicumque, quanto magis pedibus Domini? Qui sunt pedes Domini? Evangelistae sancti, de quibus dictum est, Quam speciosi sunt pedes eorum qui annuntiant pacem, qui annuntiant bona ! Ergo acuat sicut novaculam linguam suam Doech; acuat dolum quantum potest: ablaturus est superflua temporalia; numquid necessaria sempiterna? 10. vers. 5.
Abbreviated transcription (Latin):
lucretur. se ipsũ autẽ penlat.⁊ de trimentum
faciat: contempnunt omnia presentia
bona: insuꝑ et ipsam uitam. E quid
factura est nouacula doech. homini me¬
ditanti in hac terra regnum cȩlorum: Et
futuro in regno cȩlorum. et habenti se¬
cum dm̃. & ꝑmansuro cum do: Quiꝰ est fac̃¬
tura illa nouacula: capillos rasura: calũ
factura est. Et hoc adxp̃m ꝑtinet: qui in
loco caluarie crucifixus ẽ. facit et filiũ
chore. quod int̃pretatur caluitium. H ã
isti capilli. super flua rerum temꝑalium
significant. Qui quidem capilli non suꝑ¬
fłue factisunt adeo in corpore hominum
sed ad aliquod ornam̃tum. Tamen quia
sine sensu preciduntur: illi qui adherent
corde incło. sic habent ista terrena tanqͣ.
capillos. Sed aliquando & aliquid boni
decapillis opandum est quando frangis
panem esurientr̃ egenum et sine tecto in¬
ducis in domum tuam᷑. siuideris nudũ
uestis:. Postremo etiam ipsi martẏres imi¬
tantes dñm. sanguinem ꝓ eccła funden¬

Expanded text:
autem ipsum detrimentum faciat , contemnunt omnia praesentia bona, insuper et ipsam vitam. Et quid factura est novacula Doech homini meditanti in hac terra regnum coelorum; et futuro in regno coelorum, habenti secum Deum, et permansuro cum Deo? quid est factura illa novacula? Capillos rasura, calvum factura est. Et hoc ad Christum pertinet, qui in loco Calvariae crucifixus est. Facit et filium Core, quod interpretatur Calvitium. Nam isti capilli superflua rerum temporalium significant. Qui quidem capilli non superflue facti sunt a Deo in corpore hominum, sed ad aliquod ornamentum: tamen quia sine sensu praeciduntur, illi qui haerent corde in Domino, sic habent ista terrena tanquam capillos. Sed aliquando et aliquid boni de capillis operandum est, quando frangis panem esurienti, egenum sine lecto inducis in domum tuam, si videris nudum, vestis : postremo etiam ipsi martyres imitantes Dominum, sanguinem pro Ecclesia funden
Abbreviated transcription (Latin):
cum paganiꝰꝯinuamꝰ ꝗͣ cum his qͥ nob̾ bęrent. si
inderimus eos male uiuere: ut erubescant. et
et non ut inmicã eũ existimetis: s corripite ut
fre̾m. facimꝰ hoc plerumq ꝓpt̾ medicinã. Et cam̃
cũ extͣncis multis. et cũ impiis sepe uescimins
Qͥ est qd̃ ait. suꝑbo oculo et insaciabili corde
huic ñ comuescebar: habet epulas suã corpitu
habet epules suas corsuꝑbum. Nam ꝓpt̾ ciboᷤ
generare banc: et cum illa semꝑ c̾e. Omnis gͦ su¬
ꝑbꝰ. inuidꝰ cͣ. Si inuid̃ c̃: mał alienis pascitur.
Hñ dicit apłs. Si mordetis et comedetis inuicẽ:
iudete ne ab inuicẽ consumamin. Hidetis gͦ
comedentes: nolite his conuesci⁊ fugite tale
conuiuum. Neq enĩ se satiant gaudendo de
mał alienis: qr insaciabili corde sunt. Caue: ne
capiaris inepulis eoꝵ. laqueo diaboli. Cibis ta¬
lib pascebantur uider: qn crucifixert̃ dn̾m.
S qi pascebant᷑ tanꝗͣ. de pęna domini. nã et¬

Expanded text:
cum Paganis, quam cum his qui nobis haerent, si viderimus eos male vivere, ut erubescant, et et non ut inimicum eum existimetis, sed corripite ut fratrem» . Facimus hoc plerumque propter medicinam; et tamen cum eQuid est hoc, Superbo oculo, et insatiabili corde, huic non convescebar? Habet epulas suas cor pium, habet epulas suas cor superbum. Nam propter cibos generare hanc, et cum illa semper esse. Omnis ergo superbus, invidus est: si invidus est, malis alienis pascitur. Unde dicit Apostolus: «Si mordetis et comeditis invicem; videte ne ab invicem consumamini» Videtis ergo comedentes; nolite his convesci, fugite tale convivium; neque enim se satiant gaudendo de malis alienis, quia insatiabili corde sunt. Cave ne capiaris in epulis eorum laqueo diaboli. Cibis talibus pascebantur Judaei, quando crucifixerunt Dominum: sed quia pascebantur tanquam de poena Domini. Dice
Abbreviated transcription (Latin):
indens dm. Uidebimꝰ ꝑ spctiem:. si nunc iidea¬
mus ꝑfidem. Habeat oculos fides nr̃a: et exhi¬
bebitur ueritaᷤ fidei. Credamus incum quẽ nͥ
indemus: et gaudentes indebimus. Desidere¬
mus non usum: et fruemur uiso. G ex mͦ isrł
ꝑfidem: tunc aũ isrł ꝑspeciẽ facie ad facit̃.
Non iam ꝑspeculum. non ienigmate: s que¬
admodũ dictum ẽ a ioħe: dilectissimi filii di
sumus & ñdum apparuit qͥd erimus. Scimꝰ
quia cum apparuerit similes ei erimus: qͣm in
debimus eum sicutic᷑. Adhanc uisionẽ parate
corda ur̃a⁊ adhoc gaudium parate animas
ur̃as: quomͦ si solem d̾s uellet ostendere. mo¬
neret ut oculos pararetis carms. S qͥa sapi¬
entiȩ suȩ spetiem uob̾ dignatꝰ ẽ ostendert ocu¬
los parate cordis. Beati mundi cordes: qͣm
iꝑsi dm uidebunt. Mõmor fuit mĩȩ sũc iacob¬

Expanded text:
m. Videbimus per speciem, si nunc videamus per fidem. Habeat oculos fides nostra, et exhibebitur veritas fidei: credamus in eum quem non videmus, et gaudentes videbimus; desideremus non visum, et fruemur viso. Ergo et modo Israel per fidem; tunc autem Israel per speciem, facie ad faciem. Non jam per speculum, non in aenigmate ; sed, quemadmodum dictum est a Joanne, «Dilectissimi, filii Dei sumus, et nondum apparuit quid erimuquia cum apparuerit, similes ei erimus; quoniam videbimus eum sicuti est» . Ad hanc visionem parate corda vestra, ad hoc gaudium parate animas vestras: quomodo si solem vellet Deus ostendere, moneret ut oculos pararetis carnis; sed quia sapientiae suae speciem vobis dignatur ostendere, parate oculos cordis. Beati mundi corde, quoniam ipsi Deum videbunt . «Memor fuit miserico
Abbreviated transcription (Latin):
dictum ẽ. et uidebit omnis caro salutare dĩ:
fec̃ dñs salutare siũ. Cui notum fecit: Parti.
anumuerso. Non parti alicui: Nemo fallat:
nemo decipiat: nemo dicat. ecee hic ẽ xp̃c. ecce
illic Qm dicit ecce hic ẽ ecce illic: partes osten¬
dit. Cui notum fecit dns salutare suum: Au¬
di quid sequat᷑ Ante conspectum gentium
reuelauit iustitiã suam Dextera d̾i. brachiõ
di. salutare di. et iusticia dĩ: d̾ns ẽ saluator nr̃

Expanded text:
dictum est, «Et» «videbit omnis caro salutare Dei» : fecit Dommus salutare suum.» Cui notum fecit? parti, an universo? Non parti alicui. Nemo fallat, nemo decipiat, nemo dicat, «Ecce hic est Christus, ecce illic» : qui dicit, «Ecce hic est, ecce illic,» partes ostendit. Cui «notum fecit Dominus salutare suum?» Audi quid sequitur: «Ante conspectum gentium revelavit justitiam suam.» Dextera Dei, brachium Dei, salutare D
Abbreviated transcription (Latin):
Non uoce sola. Assumite oꝑa: ut non tantũ
cantetis. s et oꝑemini. Qui cantat et oꝑatur:
tubis ductilib: et uoce tubȩ corneȩ: Quids
ublitnt tnbȩ ductiles. et tubȩ coincȩ: Ducfi¬
les tabȩ ereȩ sunt: tundendo ꝓducunitur.
Si tundendo. gͥ uapulando eritis tubȩ duc¬
tiles ÷ ad laudem dĩ ꝓduccȩ. Si cumtͥbula¬
mini ꝓficiatis: tͥbulatio. tunsio ÷ ꝓfectꝰ ꝓduc¬

Expanded text:
 non voce sola; assumite opera, ut non tantum cantetis, sed et operemini. Qui cantat et operatur, tubis ductilibus et voce tubae corneae.» Quid sibi volunt tubae ductiles et tubae corneae? Ductiles tubae aereae sunt, tundendo producuntur. Si tundendo, ergo vapulando. Eritis tubae ductiles, ad laudem Dei productae, si cum tribulamini proficiatis: tribulatio tunsio, profectu
Abbreviated transcription (Latin):
n̾r in̾c xp̃s. Nudisti ysaiam. Quis credidit au¬
ditui nto: et brachium domini cui reuelatũ ẽ.
Brachiumgͦ scm. et dextera ipsius: idem ipser:
cupiunt sanitatẽ istam corꝑalem. et ab illo
accipiunt :  ab illo sanantur: et non illi sa¬
nantur. Quomͦ ab illo sanantur: et ñ illi sa¬
nanturr Accepta sanitate lasciuiunt. Qui
egroti casti erant: sanati adutti fiunt. Qui cũ
egrotarent neminẽ ledebant: receptis uiribꝰ
inuadunt et oppͥmunt innocentes: Sanatist᷑:
s non ei. Quis ẽ qui sanatur cr: Qui intꝰ sanat᷑.
Qͥs ẽ i̾ntꝰ sanat᷑: Qui credit ineum÷ et cũ inte¬
riꝰ fuerit sanatꝰ. in nouum hominẽ reformat᷑.
p̾ea et hoc qđ languet ad tempꝰ caro ista morta¬
lis. recipiet infine et ipsam suam ꝑfectissimã
santatem. Sanemur gͦ ei. At sanemur antẽ
ci. credamus indextera eiꝰ: quia sanauit ci dex¬

Expanded text:
ristus. Audi Isaiam: «Quis credidit auditui nostro? et brachium Domini cui revelatum est» ? Brachium ergo sanctum et dextera ipsius, idem ipse escupiunt sanitatem istam corporalem, et ab illo accipiunt; ab illo sanantur, et non illi sanantur? Quomodo ab illo sanantur, et non illi sanantur? Accepta sanitate lasciviunt: qui aegroti casti erant, sanati adulteri fiunt; qui cum aegrotarent, neminem laedebant, receptis viribus invadunt et opprimunt innocentes: sanati sunt, sed non ei. Quis est qui sanatur ei? Qui intus sanatur. Quis est qui intus sanatur? Qui credit in eum ut cum interius fuerit sanatus, in novum hominem reformatus, postea et hoc quod languet ad tempus caro ista mortalis, recipiat in fine et ipsa suam perfectissimam sanitatem. Sanemur ergo ei. Ut autem sanemur ei, credamus in dexteram ejus; quia «sanavit ei dex
Abbreviated transcription (Latin):
Nouus homouenit: uetus
nͨ nouit. Netꝰ homo ẽ uetꝰ
uita: et nouus homoe᷑ no¬
ia uita. Uetus uita ex adam trabitur: noua uita
inxp̃o formatur. Dr̃ autẽ in hoc psalmo uniuer so
orbi t̾rarum: ut cantet canticum nouum. Nã aꝑ¬
tius alibi sic dr̃ Cantate domino canticũ nouũ:
cantate domino om̾̃is t̾ra: ut intelligant qͥ se p̾ci¬
dunt a cõmunione totiꝰ orb̃ t̾rarum. non se posse
cantare canticum nouumł quia canticũ nouum
in toto orbe non inparte cantatur. Et hic atten.¬
dite: et uidete hoc dici. Et cum dr̃ uniu̾so oibit̃¬
rarum ut cantet canticum nouum: hoc intelli¬
gitur. qi pax cantat canticum nouũ: Cantate
domino canticum nouum÷ Qm mirabilia fecit
dñs Quȩ mirabilia: Eccc mͦ legebat᷑ eugłm: et
audiuimꝰ mirabilia dm̃. E fferebatur mortuus
unicꝰ matͥs suȩ quȩ erat uidua: misertꝰ dñs fecit
illos stare. Deposuerunt islum: et dix̃. Iuuenis. tͥ
dico. surge. Et sedit ille mortuus. et cȩpit loqui:

Expanded text:
Novus homo novit, vetus non novit. Vetus homo est vetus vita, et novus homo nova vita: vetus vita ex Adam trahitur, nova vita in Christo formatur. Dicitur autem in hoc psalmo universo orbi terrarum ut cantet canticum novum. Nam apertius alibi sic dicitur, «Cantate Domino canticum novum; cantate Domino, omnis terra» ; ut intelligant qui se praecidunt a communione totius orbis terrarum, non se posse cantare canticum novum, quia canticum novum in toto, non in parte cantatur. Et hic attendite et videte hoc dici. Et cum dicitur universo orbi terrarum ut cantet canticum novum, hoc intelligitur, quia pax cantat canticum novum. «Cantate Domino canticum novum; quoniam mirabilia fecit Dominus.» Quae mirabilia? Ecce modo legebatur Evangelium, et audivimus mirabilia Domini. Efferebatur mortuus unicus matris suae, quae erat vidua: misertus Dominus fecit illos stare; deposuerunt illum; et dixit, «Juvenis, tibi dico, surge.» Et sedit ille mortuus, et coepit loqui,
Abbreviated transcription (Latin):
Ne forte unani gentem coguss iudeorum: au¬
di quid sequit᷑. Uiderunt om̃s fines t̾rȩ. sa¬
Nemo concĩdat. nemo dissipet: fortis ẽ unitaᷤᷤ
xp̃i. Totum emit: qr totum p̾cium dedit ¶li¬
derunt omnes sines t̾re: salutare dĩ nr̃i. Qͥa¬
gͦ uiderunt: ubilate do unu̾sa tra Iam
nostis qͥd sit iubilare: gaudete. et loqͥmini.
S qͦd gaudentes loqui non potestis: iubilate.
Gaudium urͣm expͥmat iubilatio: si ñ põtest
loquutio. Nonsit tam̃ mutũ gaudiũ: corñ
taccat dm suũ: ñ taceat muncra eiꝰ. Si tͥ lõqͣ.¬

Expanded text:
Ne forte unam gentem cogites Judaeorum, audi quod sequitur: «Viderunt omnes fines terrae sano usque ad terminum. Nemo concidat, nemo dissipet; fortis est unitas Christi. Totum emit, qui tantum pretium dedit: «Viderunt omnes fines terrae salutare Dei go viderunt, «Jubilate Deo, universa terra.» Jam nostis quid sit jubilare. Gaudete et loquimini. Si quod gaudetis loqui non potestis, jubilate; gaudium vestrum exprimat jubilatio, si non potest locutio: non sit tamen mutum gaudium; cor non taceat Deum suum, non taceat munera ejus. Si tibi loque
Abbreviated transcription (Latin):
num aruit flos decidit: uerbum autẽ
penam de peccato uenisse non tacens: continuo
subiecit. Quonam defecimius uura tira. Et
indignationẽ tua conturbati sumus. Defeci¬
mus infirmitate: conturbati sumus mortis
timore. Insirmi enim facti sumus: et infirmi¬
tatem finire trepidamus. Alter te inqure
cinget. et feret quo tu non uis: quamuss
martyrio non puniendo s coronando. Et
ipsius domini amina nos in se deanfsigurãs.
tristis erat usq admortem: quoniã et am̃

Expanded text:
num aruit, flos decidit; verbum autem num aruit, flos decidit; verbum autem enam de peccato venisse non tacens, continuo subjecit: «Quoniam defecimus in ira tua, et in indignatione tua conturbati sumus. Defecimus,» in infirmitate; «conturbati sumus,» mortis timore. Infirmi enim facti sumus, et infirmitatem finire trepidamus. «Alter te,» inquit, «cinget, et feret quo tu non vis» ; quamvis martyrio non puniendum, sed coronandum: et ipsius Domini anima nos in se transfigurans, tristis erat usque ad mortem ; quoniam et Domini
Abbreviated transcription (Latin):
ras decem et octo. possunt illi opinationi
ꝑheticus sp̃c uelut dĩ legem insecreta enis
sapientia conscͥptam. ubi uitȩ mortalium
peccatrici constituit: ꝑcurrendi modum
et mortalitatis eruminã. udecur quodã
modo recitare cumdicit: Quȩ ꝓ nichilo
habentur: eorum ann erunt. Mane sit
herba transeat ÷ mane floreat et ꝑtranse¬
at: uesꝑe decidat. induret et arescat:
felicitas ergo heredum ueteris testamenti.
quam ꝓmagnobono expetiuerunt a d no
do suo. hanc legem accipe meruit in occul¬
ta eius ꝓuidentia: quam indetur retitare
moyses. Quȩ ꝓnichilo habentur: anni
erunt eorum. ꝓͣ nchilo enim habentur.
quȩ antequam uemant adhuc non sunt:
cum uenetint iam non erunt: Non enim
ut adsint ueniunt: sed ut non sint. Mane
mortem⁊ durescat incadauere: arescat in
puluere. Quȩ. nisi caro: ubi cͦ concupiscentia
dampuata carnalium: Omnnis caro fe¬
num: et claritas hominis ut flos fȩni. fe¬

Expanded text:
ras decem et octo, possunt illi opinationi ras decem et octo, possunt illi opinationi ropheticus spiritus, velut Dei legem in secreta ejus sapientia conscriptam, ubi vitae mortalium peccatrici constituit procurrendi modum ac mortalitatis aerumnam, videtur quodam modo recitare, cum dicit, «Quae pro nihilo habentur, anni erunt eorum. Mane sicut herba transeat, mane floreat, et praetereat; vespere decidat, durescat, et arescat.» Felicitas ergo haeredum Veteris Testamenti, quam pro magno bono expetiverunt a Domino Deo suo, hanc legem accipere meruit in occulta ejus providentia, quam videtur recitare Moyses: «Quae pro nihilo habentur, anni erunt eorum.» Pro nihilo enim habentur, quae antequam veniant, adhuc non sunt; cum venerint, jam non erunt: non enim ut adsint veniunt, sed ut non sint. «Manemorte; «durescat,» in cadavere; «arescat» in pulvere. Quae, nisi caro, ubi est concupiscentia damnata carnalium? Omnis num, et claritas hominis ut flos feni. Fe
Abbreviated transcription (Latin):
et i ea quȩ ante sunt extenti. quȩ appe¬
ticio c̃ ȩt̾norum. Ne putarent autt aliqui
mille annos sic computari apud deum ꝓ
uno chie. quasi tam longos dies ds habe¬
at cum hoc ad contempnendam tempis
longitudmẽ dictum sit: ideo ada̾idit: Et
sicut ingilia in nocte: Cum uigiliȩ spaciũ
non habeant amplius quamtres horas.
actamon ausi sunt homines pͥsum̾e sciẽtiã tẽ¬
ponim. quod scire cupientib. discipulis.
dominꝰ ait ÷ non ẽ ur̃ m scire tempora quȩ
pat᷑ posuit insua potestate: et defimerunt
hoc scłm. sex annorum milib tanꝙͣ. sex die¬
b posse fimri: nec attenderunt quod dic¬
tum ẽ tanquam dies unus qui pͣternt. Non
enim quando dictum ẽ soli mille anni pre¬
terierant. et quod cos maxime debuit am¬
monere ne temporum luderentur incerto.
quod ẽ sicut uigilia in nocte. Neq enm sic̃
de sex dieb aliquid ueri simile uidentur
cit oꝑa sua: sic etiam sex iugilias. idest ho¬

Expanded text:
et in ea quae ante sunt extenti , quae appeet in ea quae ante sunt extenti , quae appetitio est aeternorum. Ne putarent autem aliqui mille annos sic computari apud Deum pro uno die, quasi tam longos dies Deus habeat, cum hoc ad contemnendam temporis longitudinem dictum sit: ideo addidit, «Et sicut vigilia in nocte;» cum vigiliae spatium non habeat amplius quam tres horas. Et tamen ausi sunt homines praesumere scientiam temporum; quod scire cupientibus discipulis Dominus ait, «Non est vestrum scire tempora, quae Pater posuit in sua potestate» : et definierunt hoc saeculum sex annorum millibus, tanquam sex diebus posse finiri. Nec attenderunt quod dictum est, «tanquam dies unus, qui praeteriit:» non enim, quando dictum est, soli mille anni praeterierant. Et eos maxime debuit admonere, ne temporum luderentur incerto, quod est, «sicut vigilia in nocte:» neque enim, sicut de sex diebus aliquid verisimile videntur cit opera sua; sic etiam sex vigilias; id est ho
Abbreviated transcription (Latin):
ipse iussisti. dans eius grãtiȩ głam : ut qui
głatur indomino głetur: sine cuius adiu¬
torio ꝑ arbitrium uoluntatis. temptatio¬
nes huius uite suꝑare non possumus:
Ne auertas inquit hominem in humilita¬
tem: et tam̃ tu dixisti. conu̾timini filii homi¬
num S da quod uissisti. precẽ petentis
exaudiendo: et adiuuando uolentis fideoꝵ:
Quoniam mille anni ante oculos tuo:
tanquam dies hest̾na quȩ preteriit: Ido
debemus ad refugium tuum ubi sine ulla
mutabilitate tu es. ab his pretereuntibus
labentibq conuerti: quoniã quantumli¬
bet huic uicȩ longum tempus optetur :¬
mille anni ante oculos tuos tanquamdie
hest̾na ẽ quȩ p̃teriit : non saltem tanquã
dies crastinus qui uenturus ẽ. Ita omma
quȩ temꝑis fine clauduntur: ꝓ transactis
habenda sunt. Unde et ea sͥ apłi Pauli post¬
postut intentio quȩ retro sunt obliuiscen¬
tis. ubi temꝑalia cuncta oportet intelligi

Expanded text:
ipse jussisti: dans ejus gratiae gloriam, ut qui ipse jussisti: dans ejus gratiae gloriam, ut qui gloriatur, in Domino glorietur ; sine cujus adjutorio, per arbitrium voluntatis tentationes hujus vitae superare non possumus. «Ne avertas,» inquit, «hominem in humilitatem:» et tamen tu «dixisti, Convertimini, filii hominum.» Sed da quod jussisti, precem petentis exaudiendo, et adjuvando volentis fidem. 5. «vers. 4. Quoniam mille anni ante oculos tuos, tanquam dies hesterna, quae praeteriit.» Ideo debemus ad refugium tuum, ubi sine ulla mutabilitate tu es, ab liis praetereuntibus labentibusque converti; quoniam quantumlibet huic vitae longum tempus optetur, «mille anni ante oculos tuos, tanquam dies hesternus est, qui praeteriit;» non saltem tanquam dies crastinus, qui venturus est: ita omnia quae temporis fine clauduntur, pro transactis habenda sunt. Unde et ea sibi Apostoli postposuit intentio, quae retro sunt obliviscentis, ubi temporalia cuncta oportet intelligi;
Abbreviated transcription (Latin):
sinis ÷ cum sit ille sine sine: sed ex ambiguo
ascło. tu suisti. et usq in scłm tu eris ÷ sed
pͣsentis significationis uerbum posuit. in¬
simians di substantia omnĩmodo incom¬
mutabilem: ubi non eͣ fuit. et erit. sed
tantum ẽ. Vnde dictum ẽ. Ego sum qͥ sum:
et qui ẽ misit me aduos. Et mutabis ea
et mutabuntur: tu autẽ idem ipse es. et
annitui non deficient. Ecce quȩ ȩternitas
facta ẽ nobis refugium: ut mea mansuri
nis et multis temptationib uuimus:
quib ne auertamur ab isto refugio me¬
tuendum ẽ: intueamur quid consequent
oratio poscat hominis dĩ: Ne auertas ho¬
minem in humilitatem: id est ne atuis ȩt̾¬
nis atq sublimib homo au̾sus. temꝑalia
concupiscat sapiatq t̾rena. Et hoc adeo
petit quod ds ipse p̾cepit : simili ominno
sententia qua moratione dicimus ÷ ne noᷤ
inferas intemptationẽ. Deniq et hic ad¬
iungit: Et dixisti: conu̾timim filii homi¬
num: Tanquam diceret. Hoc ate peto qͦd

Expanded text:
finis, cum sit ille sine fine. Sed ex ambiguo A saeculo tu fuisti, et usque in saeculum tu eris: sed praesentis significationis verbum posuit, insinuans Dei substantiam omni modo incommutabilem, ubi non est, Fuit, et Erit; sed tantum, Est. Unde dictum est; «Ego sum qui sum;» et, «Qui est, misit me ad vos» ; et, «Mutabis ea, et mutabuntur; tu autem idem ipse es, et anni tui non deficient» . Ecce quae aeternitas facta est nobis refugium, ut in ea mansuri, nis et multis tentationibus vivimus, quibus ne avertamur ab isto refugio metuendum est; intueamur quid consequenter oratio poscat hominis Dei. «Ne avertas hominem in humilitatem:» id est, ne a tuis aeternis atque sublimibus homo aversus, temporalia concupiscat, sapiatque terrena. Et hoc a Deo petit quod Deus ipse praecepit; simili omnino sententia qua in oratione dicimus, «Ne nos inferas in tentationem» . Denique et hic adjungit: «Et dixisti, Convertimini, filii hominum.» Tanquam diceret, Hoc a te peto quod
Abbreviated transcription (Latin):
subiecit: Et dñi exitus mortis: Tanquam di¬
ceret. Quid indignaris humana conditio te ba¬
bere exitum mortis: E domini tui exitus : nõ
alius quam mortis fuit. Potius ergo consolare
quam indignare: nam et domini exitꝰ mortis :
Spe enim salui factislimus: Si autem quod non
uidemus sꝑamus: ꝑ pacientiam expectamus:

Expanded text:
nquam diceret, Quid indignaris humana conditio habere te exitum mortis? Et Domini tui exitus non alius quam mortis fuit. Potius ergo consolare quam indignare; nam et Domini exitus mortis. Spe enim salvi facti sumus: si autem quod non videmus speramus,
Abbreviated transcription (Latin):
adhoram gaudent ad u̾bum⁊ et cum ꝑsecutio
facta fuerit ꝓpter u̾bum. arescunt. Quare ares¬
cunt : Quia non habebant sirmã radicẽ. Quȩ ÷
radix: Caritas. Hoc enim dicit apłs: ut incari¬
tate radicati et fundati. Quomodo eñ radix
ominũ maloꝵ ẽ cupiditas. sic radix ominum
bonorum caritas est. Nostis hoc: et sepe dictũ
ẽ. S quare hoc uolui commnomorares It in¬
telligatis psalmum: quia demoniu᷑ meridia¬
mun ꝓpt̾ estum uehementis ꝑsecutionis po¬
situm ẽ. Sic enim dominꝰ dicit. Ortus ẽ sol:
et aruit herba quȩ radice᷑ non habebat. Et
exponens nob̃ quid ẽ a sole arescere herbam:
dixit. quia ꝑsecutione facta non manent illi¬
infide ÷ quia altam radicem. ñ habebant:
Recte hic intelligimꝰ demoniũ meridianũ.
ꝑsecutionẽ uehementẽ. Qualis fuit illa ꝑsccu
suam: dignetur attendere caritas ur̃a. Pri.¬
mo quod imꝑatores et reges scłi. putauer̾t se

Expanded text:
ad horam gaudent ad verbum, et cum persecutio ad horam gaudent ad verbum, et cum persecutio facta fuerit propter verbum, arescunt.» Quare arescunt? «Quia non habebant firmam radicem.» Quae est radix? Charitas: hoc enim dicit Apostolus, «Ut in charitate radicati et fundati» . Quomodo enim radix omnium malorum cupiditas , sic radix omnium bonorum charitas est. Nostis hoc, et saepe dictum est: sed quare hoc volui commemorare? Ut intelligatis Psalmum, quia daemonium meridianum propter aestum vehementis persecutionis positum est. Sic enim Dominus dicit: «Ortus est sol, et aruit herba, quia radicem non habebat.» Et exponens nobis quid est a sole herbam arescere, dixit, quia persecutione facta non manent illi, «quia altam radicem non habebant.» Recte hic intelligimus daemonium meridianum persecutionem vehementem. Qualis fuit illa persecutsuam, dignetur attendere Charitas vestra. Primo, quod imperatores et reges saeculi putaverunt se
Abbreviated transcription (Latin):
ta uita: quia iste omnes temptationes tole.¬
rande sunt. ut illud accipiamus ÷ illud acqui¬
ramus. quod nob̃ ꝓmisit ds inet̾num. Norc̾
ista. S quando cȩꝑit ꝑsecutor instare. uehe¬
mentius agitare. minis. pęnis. torm̃tis: ali.¬
quando cedunt: et scientes tanꝙͣ indiem cadt̃
Quare autẽ in meridiee Quna multum feruet
ꝑsecutio. Maiores estus. dixit meridiẽ. Aitendat
hoc caritas ur̃a: de scͥpturis me ꝓbantem. Quã-¬
do de seminante dicebat dominus. quia exiit
seminans seminare. et aliud cȩcidit inuia. ali.¬
ud inpetrosa : aliud inter spmas: dignatus c̃
ipse exponere similitudinẽ. Et cum uenisset
ad petrosam: hoc ait. hii sunt qui audiunt
u̾bum. et adhorã gaudent ad u̾bum: et in tͥbu¬
latione quȩ fit ꝓpter u̾bum. continuo scandali¬
tantur. Quid enim dixerat de his qui erserant
ipecrosis: Exoto sole inquit aruerunt : qͥa
non habebant altam radicẽ Hii sunt ergo qͥ

Expanded text:
ta vita; quia istae omnes tentationes toleta vita; quia istae omnes tentationes tolerandae sunt, ut illud accipiamus, illud acquiramus quod nobis promisit Deus in aeternum; norunt ista: sed quando coeperit persecutor instare vehementius, agere minis, poenis, tormentis, aliquando cedunt, et scientes tanquam in die cadunt. 8. Quare autem in meridie? Quia multum fervet persecutio: majores aestus dixit meridiem. Attendat hoc Charitas vestra de Scripturis me probantem. Quando de seminante dicebat Dominus, quia exiit seminans seminare, et aliud cecidit in viam, aliud in petrosa, aliud inter spinas; dignatus est ipse exponere similitudinem, et cum venisset ad petrosa, hoc ait: «Hi sunt qui audiunt verbum, et ad horam gaudent ad verbum; et in tribulatione quae fit propter verbum, continuo scandalizantur.» Quid enim dixerat de his quae exierant in petrosis? «Exorto sole,» inquit, «aruerunt, quia non habebant altam radicem» . «Hi sunt» ergo «qui
Abbreviated transcription (Latin):
ponatur uobis. Obscur umc᷑ enim: et erit mag¬
nus fructus si intellexeritis. Temptationem
quȩ fit leiuis in ignorantib. timorem noctur nũ
appellauit: et temptationẽ quȩ fit leuis insci
entib. sagitam ꝑdiem appellauit. Que sunt
lenes temptationes : Quȩ non sic instant. nͣ sic
urgent ut cogant : s possunt cito dedinata
transire. Eadem rursus fac grauia. Si ꝑsecu¬
cor instec et uehement̾ t̾reat ignorantes. uł.
nondum fir mos infido ⁊ nec scientes qͦd add
hoc sunt. xp̾iam. ut futura in uitam sꝑent:
cum ceꝑint t̾reri de malis oꝑib. putant qͦd
deseruit illos xp̃c. et sinc causa sunt. xp̃iani.
Non noiunt enim ut dixi. quod adhoc sunt
xpͣiam. ut p̾sentia suꝑent. et futura sꝑent:
inuenit illos negotium ꝑ ambulans intenc.¬
bris. et capit eos. Sunt autem quidã qui no.¬
uerunt se ad futuram spem uocatos. quia qd̃
nobis ꝓmisit ds̃. non ẽ de ista t̾ra. non ẽ de is¬

Expanded text:
ponatur vobis: obscurum est enim, et erit magponatur vobis: obscurum est enim, et erit magnus fructus si intellexeritis. Tentationem quae fit in ignorantibus levis, timorem nocturnum appellavit; et tentationem quae fitntem per diem appellavit. Quae sunt leves tentationes? Quae non sic instant, non sic urgent, ut cogant, sed possunt cito declinata transire. Eadem rursus fac gravia. Si persecutor instat, et vehementer terret ignorantes, id est nondum firmos in fide, nec scientes quod ad hoc sunt christiani, ut futuram vitam sperent; cum coeperint terreri de malis temporalibus, putant quod deseruit illos Christus, et sine causa sunt christiani; non norunt enim, ut dixi, quia ad hoc sunt christiani, ut praesentia superent, et futura sperent: invenit illos negotium perambulans in tenebris, et capit eos. Sunt autem quidam qui noverunt se ad futuram spem vocatos; quia quod nobis promisit Deus, non est de ista terra, non est de is
Abbreviated transcription (Latin):
peccatorum suor. Ueritas autẽ dĩ quȩ non ꝑ¬
sonas ac̃cipit. discerit pęnitentẽ adefenden¬
tẽ: discernit humile̾ a suꝑbo. discernnt p̃sum̃tẽ
de seipso. a p̾sumente de do. Ergo uertas eius.
tanqͣ scuto circumdabit te. N ontimebis a
timore nocturno. a sagitta uolante ꝑdiem: a
negotio ꝑambulante intenebris: aruina et de¬
monio meridiano: Nuob quȩ supͣdixte. rcddim¬
tur duo quȩ infra dixit ÷ non timebis atimore
nocturno. asagitta uolante ꝑdiem: et ꝓpt̾ timo¬
rem nocturnum. a negotio ꝑ ambulante inte¬
nebris: et ꝓpt̾ sagittam uolantẽ ꝑ diem. arui¬
na ⁊ demonio meridiano. Quid eͥ tim̃dum in
noctȩ : et quid indic: Cum quisq ignorans
peccat: tanquã in noctȩ peccat. Cum autẽ sci¬
ens peccat: tanꝙͣ indie pecat. Duo gͦ illa leuio¬
ra: ipsa sunt grauiora quȩ repetita sunt. Inten¬
dite ut diligenter hoc sidominꝰ annuerit ex¬

Expanded text:
peccatorum suorum. Veritas autem Dei quae non ppeccatorum suorum. Veritas autem Dei quae non personas accipit, discernit poenitentem a defendente, discernit humilem a superbo, discernit praesumentem de seipso a praesumente de Deo. Ergo «veritas ejus» tanquam «scuto circumdabit te.» 7. «Non timebis a timore nocturno, a sagitta volante negotio perambulante in tenebris, a ruina et daemonio meridiano.» Duobus quae supra dixit, redduntur duo quae infra dixit. «Non timebis a timore nocturno, a sagitta volante per diem:» et propter timorem nocturnum, «a negotio perambulante in tenebris;» et propter sagittam volantem per diem, «a ruina et daemonio meridiano.» Quid est timendum in nocte, et quid in die? Cum quisque ignorans peccat, tanquam in nocte peccat: cum autem sciens peccat, tanquam in die peccat. Duo ergo illa leviora; ipsa sunt graviora, quae repetita sunt. Intendite, ut diligenter hoc, si Dominus annuerit, ex
Abbreviated transcription (Latin):
et mrelararione plumarũ. Tota mutatur.
affectu pulloꝵ. Quia illi infirmisunt: infir¬
mam se facit: Quia gͦ et nos infirmieramꝰ.
infirmã se fecit sapientia dr: quia u̾bum ca-¬
ro factum ẽ. et habitauit in nob̾ ut sub alis
dici omina ista possunt ÷ ideo et alȩ et scutum ẽẽ
Sileo eẽt agnus non cͦct. Ido et leo et agnus ⁊
lapis et uitulus. et si quid huiꝰmodi: quia nec
non ꝓprietates. Ueritas inquit eiꝰ circumdabit
te. Tamꝗͣ scutum ueritas cius ẽ: ut nͣ misceat
eos qui in se ipsis sꝑant. cum eis qui in dõ spe¬
rant. Peccator ẽ et peccator: s da peccatorem
de se presumentẽ ÷ contempnentem peccata
sua non confitentẽ: et dicet. Si dõ displiceress
peccata mea: non ꝑmitteret me uiuere. Alius
autẽ non audebat ocilos leuare: s ꝑcutiebat
pectus suum dicens. Domine: ꝓpitius esto mͥ
peccatori. Et ille peccator. et ille. s ille irrĩdeis.
iste plangens. Ille contemptor: hic confesson

Expanded text:
in relaxatione plumarum: tota mutatur in relaxatione plumarum: tota mutatur affectu pullorum; quia illi infirmi sunt, infirmam se facit. Quia ergo et nos infirmi eramus, infirmam se fecit Sapientia Dei; quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis , ut sub alis dici omnia ista possunt, ideo et alae et scutum esse si leo esset, agnus non esset: ideo et leo , et agnus , et lapis , et vitulus, et si quid hujusmodi; quia nec non proprietates. «Veritas ejus,» inquit, «circumdabit te.» Tanquam scutum veritas ejus est; ut non misceat eos qui in seipsis sperant, cum eis qui in Deo sperant. Peccator est, et peccator: sed da peccatorem de se praesumentem, contemnentem, peccata sua non confitentem, et dicet, Si Deo displicerent peccata mea, non permitteret me vivere. Alius autem oculos non audebat levare, sed percutiebat pectus suum, dicens, «Domine, propitius esto mihi peccatori» . Et ille peccator, et ille: sed ille irridens, iste plangens; ille contemptor, hic confessor