comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et caruales nimis et loquaces. in quorum
ore laquei dyabolici et iuscum confectiun cõ¬
mixtione syllabarum nominus tui. sed et
domnu nostri yesu xp̃i et paracliti conso¬
latoris nostri spiritus sancti hec nomina
non recedebant de ore corum. sed tenus
sono et strepitu lingue. Ceterum cor inane
ueri. et dicebantur ueritas et ueritas. et
multum cam dicebant mihi et nusqͣ crat
meis sed falsa loquebantur non de te tantũ
qui uere ueritas es. et de istis elementis
huius mnuncli creatura tua. de quib etiam
uera dicentes philosophos transgredi de¬
bui. preamore tuo mi pater sume bone pul.¬
critudo pulcrorum omnium. Sol et luna
pulchra opera tua sel tamen opera tua nõ
mus est cibis igilantium. quo tamen dormi.¬
entes non aluntur. at tu amor meus in
quem deficio ut fortis sim nec ista corporea¬
que omuino non sunt. Sed nec auima
es que uita est corporum. ideo melior
uita corporum certior qr qͣ corpora. S tu

Expanded text:
et carnales nimis et loquaces, in quorum et carnales nimis et loquaces, in quorum ore laquei diaboli, et viscum confectum commixtione syllabarum nominis tui, et Domini Jesu Christi, et Paracleti consolatoris nostri Spiritus sancti. Haec nomina non recedebant de ore eorum, sed tenus sono et strepitu linguae; et caeterum, cor inane veri. Et dicebant, Veritas, et veritas: et multum eam dicebant mihi, et nusquam erat in eis; sed falsa loquebantur, non de te tantum, qui vere Veritas es, sed etiam de istis elementis hujus mundi creatura tua, de quibus etiam vera dicentes philosophos transgredi debui prae amore tuo, mi Pater summe bone, pulchritudo pulchrorum omnium. pulchra opera tua; sed tamen opera tua, non mus est cibis vigilantium, quo tamen dormientes non aluntuquem deficio ut fortis sim, nec ista corporaae tamen non es. sed nec anima es, quae uita est corporum — ideo melior uita corporum certiorque quam i corpora — sed tu
Abbreviated transcription (Latin):
men xp̃i non erat᷑ ibi. quoniam hec nome
seciuidum misericorediam tuam domine. hoc
nomen saluatoris mei filii tu in ip̃o adhuc
lacte matris tenerum cor meum pie biberat
et alte retinebat. et quicquid sine hec nõie
fuisset quãius litteratum et expolitum et ⁊¬
ueridicum. non me totum rapiebat. Itaq
sanctas. et ut uiderem quales essent. Et ec¬
ce uidco rem non compertam superbis neq
nuclatam pueris sed in cessu humilem suc¬
cessu excelsam et uellatam misteriis. et nõ
eram ego talis ut intrare i eã possem aut
melinare ceruicem ad eius gressus. Non
emmn sicut modo loquor ita sensi tunc cum
attendi ad illam scripturam. Sed uisa est mͥ.
incligna quam tulliane diguitati compare
T umor cinm meus refugiebãt moclum eius
et aties mea non penetrabat interiora cius
uerum autem illa erat que cresceret cumi
paruulis s ego dedignabar esse paruulus
sed turgidus fastu mihi granlis uitebar i

Expanded text:
nomen Christi non erat ibi, quoniam hoc nomen nomen Christi non erat ibi, quoniam hoc nomen secundum misericordiam tuam, Domine, hoc nomen Salvatoris mei Filii tui, in ipso adhuc lacte matris, tenerum cor meum praebiberat, et alte retinebat; et quidquid sine hoc nomine fuisset, quamvis litteratum, et expolitum, et veridicum, non me totum rapiebat. CAPUT sanctas, ut viderem quales essent. Et ecce video rem non compertam superbis, neque nudatam pueris; sed incessu humilem, successu excelsam et velatam mysteriis: et non eram ego talis ut intrare in eam possem, aut inclinare cervicem ad ejus gressus. Non enim sicut modo loquor, ita sensi cum attendi ad illam Scripturam: sed visa est mihi indigna quam Tullianae dignitati compararem. Tumor enim meus refugiebat modum ejus; et acies mea non penetrabat interiora ejus. Verumtamen illa erat quae cresceret cum parvulis; sed ego dedignabar esse parvulus, et turgidus fastu mihi grandis videbar. C
Abbreviated transcription (Latin):
Sitato ordine perueni in librum quẽ¬
dam Ciceronis cuius linguam fere
omnes mirantur. pectus non ita. Sed lib̾
ille exortitionem continet ad philosophiã
et uocatur hortensius. Ille uero liber mu¬
tauit affectum meuin et ad te ip̃m donue
nuitauit preces meas. et uota ac desideria
mea fecit alia. Wiluit mihi repente omnis
uana spes. et immortalitatem sapientie cõ¬
cupiscebam estu cordis intredibili. et surge̾
bam deus meus. quo modo ardebam renola¬
re a terrenis ad te. et nesçiebam quid age¬
res mecum. apud te enim est est sapientia
amor autem sapientie nouien grecum hab
phylosophiam/ quo me accendebant ille lit¬
tere. hoc tamen solo delectabar m illa exor
tatione ꝙ non illam aut illam sectam sed.
ip̃am quecunq esset sapientiam ut dilige¬
rem et quererem. et assequerer et tenere̾m
atq ut amplexarer fortiter excitabar sermo¬
ne illo. et accendebar et ardebam. et hoc so¬
lum me tanta fragrantia refrangebat ꝙ no.

Expanded text:
di ordine perueneram in librum cuiusdam Ciceronis, cuius linguam fere omnes mirantur, pectus non ita. sed liber ille ipsius exhortationem continet ad philosophiam et uocatur Hortensius. ille uero liber mutauit affectum meum et ad te ipsum, domine, mutauit preces meas et uota ac desideria mea fecit alia. uiluit mihi repente omnis uana spes et inmortalitatem sapientiae concupiscebam aestu cordis incredibili et surgere bam, Deus meus, quomodo ardebam revolare a terrenis ad Te, et nesciebam quid ageres mecum! Apud Te est enim sapientia: amor autem sapientiae nomen graecum habet philosophiam, quo me accendebant illae litterae. tatione, quod non illam aut illam sectam, sed ipsam quaecumque esset sapientiam ut diligerem et quaererem et adsequerer et tenerem atque amplexarer fortiter, excitabar sermone illo et accendebar et ardebam, et hoc solum me in tanta flagrantia refrangebat, quod
Abbreviated transcription (Latin):
sum enim habebam ad lumen et ad ea que i
illuminãt faciem. unde ip̃a facies mea qua
illuminata cernebam. non illummabatur. qc.¬
quied de arte loquendi et disserendi. quicq̃d
de dimensionib figurarum. et de musicis et
de numeris sine magna difficultate. nullo ɨ¬
honimum tradente intellexi. Scis tu domine
deus meus quia et celeritas intelligencli et
discernenli acumen donum tuum est. sedi
non inde sacrificabam tibi. Nam quid mihi
mihi proclerat hoc putanti ꝙ tu domine deuͦ
ueritas corpus esses lucidum et ĩmensum et¬
ego frustrum de illo corpore: Nimia peruersitas
to allarum tuarum speramus. protege nos.¬
defencle nos. et porta nos. Tu portabis et par¬
uulos et usqr ad canos tu portabis. quoniar
firmitas nostra tune est quando tu es firmi
Uiuit enim apud te semper bonum nostrum Et
quia inde auersi sumus peruersi sumus Re.¬
uertamur iam domine ut non euertamur x
quia uiuit apud te sine ullo defectu bonum

Expanded text:
sum enim habebam ad lumen, et ad ea quae sum enim habebam ad lumen, et ad ea quae illuminantur, faciem: unde ipsa facies mea, qua illuminata cernebam, non illuminabatur. Quidquid de arte loquendi et disserendi, quidquid de dimensionibus figurarum, et de musicis et de numeris, sine magna difficultate, nullo hominum tradente intellexi, scis tu, Domine Deus meus; quia et celeritas intelligendi, et dispiciendi acumen, donum tuum est: sed non inde sacrificabam tibi. Itaque mihimihi proderat hoc putanti, quod tu, Domine Deus veritas, corpus esses lucidum et iego frustum de illo corpore? nimia peruersitas! nto alarum tuarum speremus et protege nos et porta nos. tu portabis, tu portabis et paruulos et usque ad canos tu portabis, quoniam firmitas nostra quando tu es, tunc uiuit apud te semper bonum nostrum, et quia inde auersi sumus, peruersi sumus. reuertamur iam, domine, ut non euertamur, quia uiuit apud te sine ullo defectu bonum
Abbreviated transcription (Latin):
quid magnum et diuinum suspensu inhya-¬
bant legiꝰ cas solus et intellexi. Quid mibi
te deus meus mirabiliter simplicem atq in¬
cõmutabilem illis decem predicamentis pu.¬
tans quiequid esset omuino comp̾hensum.
sic intelligere conarer. quasi tu subiectus eẽs
magnituesmi aut pulcritudini. ut illa essent
in te quasi in subiecto sicut in corpore. cum
tua magnitudo et tua pulcritudo tu ip̃e sis.
Corpus autem non eo sit magnum et pulcrur
quo corpus est. et quia si minus magnum et
minus pulcrum elset. nihilominus corpus
esset. Falsitas enun erat quam de te cogita
bat in me. ut terra spinas et tribulos pareret
mihi et cum labore peruenirem ad panem
meum. Et quiel mhi proderat q omnes i¬
libros artium quas liberales uocant tune
nequissimus malarum cupiclitatum seruus
per me ipm legi et intelle xi quos cunq legere
potui et gaudebam in eis. et nesciebam uude
esset quicquid ibi uerum et certum esset. Dor¬

Expanded text:
quid magnum et diuinum suspensus inhiaquid magnum et diuinum suspensus inhiabam — legi eas solus et intellexi? quas cum te, Deus meus, mirabiliter simplicem atque incommutabilem, illis decem praedicamentis putans quidquid esset omnino comprehensum, sic intelligere conarer, quasi et tu subjectus esses magnitudini tuae aut pulchritudini, ut illa essent in te quasi in subjecto, sicut in corpore; cum tua magnitudo et tua pulchritudo tu ipse sis: corpus autem non eo sit magnum et pulchrum quo corpus est; quia etsi minus magnum et minus pulchrum esset, nihilominus corpus esset. Falsitas enim erat quam de te cogitabbat in me, ut terra spinas et tribulos pareret mihi, et cum labore pervenirem ad panem meum . 30. Et quid mihi proderat quod omnes libros artium quas liberales vocant, tunc nequissimus malarum cupiditatum servus per meipsum legi et intellexi, quoscumque legere potui? Et gaudebam in eis, et nesciebam unde esset quidquid ibi verum et certum esset. Dor
Abbreviated transcription (Latin):
uellem ita lauelari et amari ut ystriones¬
quãqͣ eos et ip̃e laudarem et amarem. S
eligerem latere qͣ ita notus esse et uellẽ
haberi odio qͣ sic amari.
Rande profundum est ip̃e homo. cuius
etiam capilos tu domine uumeratos ha
biles q̃ affectus et motus cordis cius pul¬
crum quod per se ip̃m. aptum autem q uod
ad aliquid accõmoclatum deceret. diffinie¬
bain et distinguebam et exemplis corpo¬
reis astruebam. Sicut enim facinora si̾it¬
si uitiosus est ille animi motus in quo est
affectio. qua carnales hauruintur uolup.¬
tates. ita et errores et false opuones i¬
uitam contaminant. si rationalis mens
naturaliter quod tu es. Et quid mihi prode¬
rat qr annos natu ferme uiginti cum in ma¬
nus meas uenissent aristo telica quedam
quas appellant decem cathegoriças. quarum
nomine cum eas rethor carthagiensis mag̾r
meus bucis tyfo crepantib cõmemoraret᷑
et alii qui docti habebantur tanqͣ in nescio

Expanded text:
uellem ita lauuellem ita lauquanquam eos et ipse laudarem et amarem: sed eligens latere, quam ita notus esse; et vel haberi odio, quam sic amari. rande profundum est ipse homo, cuius etiam capillos tu, domine, numeratos habbiles quam affectus eius et motus cordis eiuschrum, quod per seipsum; aptum autem, quod ad aliquid accommodatum deceret, definiebam et distinguebam, et exemplis corporeis astruebam. si uitiosus est ille animi motus, in quo est affectio, qua carnales hauriuntur uoluptates, ita errores et falsae opiniones uitam contaminant, si rationalis mens ata non erant. Et quid mihi proderat, quod annos natus ferme uiginti, cum in manus meas uenissent Aristotelica quaedam, quas appellant decem categorias — quarum nomine, cum eas rhetor Carthaginiensis, magister meus, buccis tyfo crepantibus conmemoraret et alii qui docti habebantur, tamquam in nescio
Abbreviated transcription (Latin):
decus et species nullo moclo nos ad se mo¬
uerent. Et animaduertebam et uidebam
in ip̃is corporib aliquid esse quasi totu
et iteo pultrum aliquid autem qued ideo
deceret. quoniam apte ac comodaretur. siẽ
pars corporis ad uniuersum suum ut tal¬
ciamentu ad pedem et similia. Et ista
consideratio serturiuit in animo meo. ex ĩ¬
tuo corde meo. et scripsi libros de pulcro
et aꝑto puto duos aut tres. tu scis. nam
excielit mihi. non habenius eos. Quid
mare uibis oratorem scriberem illos li¬
libros quem non noueram fatie sel ama¬
ueram hominem ex doctrme fama. laudat̃
homo et amatur absens. Ytrumnam ab
ore laucdantis intrat in cor audientis a¬
mor ille absit. Sed amante alio accendit᷑
alius. hinc emm amatur quia lauclatur i
Sed tamen non sicut auriga nobilis. sicut.
uenator stucliis popularib diffimatus
sed longe aliter et grauiter. et ita quemad¬
modum̃ et me laudari uellem. Non autem

Expanded text:
decus et species, nullo modo nos ad se modecus et species, nullo modo nos ad se mouerent." et animaduertebam et uidebam in ipsis corporibus aliud esse quasi totum et ideo pulchrum, aliud autem, quod ideo deceret, quoniam apte accommodaretur alicui, sicut pars corporis ad uniuersum suum aut calciamentum ad pedem et similia. et ista consideratio scaturtimo corde meo; et scripsi libros de Pulchro et Apto; puto, duos aut tres. Tu scis, Deus: nam excidit mihi. Non enim habemus eos, sedmanae urbis oratorem, scriberem illos libros? quem non noueram facie, sed amaueram hominem ex doctrinae fama, quae homo, et amatur absens. Utrumnam ab ore laudantis intrat in cor audientis amor ille? Absit: sed ex amante alio accenditur alius. Hinc enim amatur qui laudatur, sed tamen cur non sicut auriga nobilis, sicut uenator studiis popularibus diffamatus, sed longe aliter et grauiter et ita, quemadmodum et me laudari uellem? non autem
Abbreviated transcription (Latin):
Abscesit enim et ecce. hic est. Noluit no¬
biscum diu esse. et non reliquit nos. Illue
enm abscessit unde nunqͣ recessit quiai
mundus per ip̃m factus est. et in hoc mindo
erat. et uenit in hunc mundum peccatores
saluos facere cui confitetur anima mea et
sanat eam quoniam pecciuit illi. filii homi¬
mum quousq graues corde. Hunquid et
post descensum lute non uultis asçendere et
uiuere Sel quo astenditis quando in alto
estis. et posuistis incelum os uestrum. de¬
ascenclatis. Cecidistis eium ascendendo
contra deun clic eis ista ut plorent in con¬
ualle plorationis. et sic eos rape tecum ad
deum quia de spiritu euis hec dicis eis. si
dicis ardes igue caritutis. hec non noue¬
ram tune et amabam pultra inferiora. et
ibam in profundum et dice ꝯam amicis
Nu quid amamus aliquid nisi pulcrum
quiel est ergo pultrum. et quiel est pultritu¬
do. Quid est quoel nos allicit et conciliat
reb quas amamus. Nisi enim ess in eis

Expanded text:
abscessit enim et ecce hic est. noluit noabscessit enim et ecce hic est. noluit nobiscum diu esse et non reliquit nos. illuc enim abscessit, unde numquam recessit, quia mundus per eum factus est et in hoc mundo erat et uenit in hunc mundum peccatores saluos facere. cui confitetur anima mea, et sanat eam,. quoniam peccauit illi. fili hominum, quo usque graues corde? numquid et post descensum uitae non uultis ascendere et uiuere? sed quo ascenditis, quando in alto estis et posuistis in caelo os uestrum? dead deam. cecidistis enim ascendendo contra deam. dic eis ista, ut plorent in conualle plorationis, et sic eos rape tecum ad deum, quia de spiritu eius haec dicis eis, si dicis ardens igne caritatis. Haec tunc non noueram et amabam pulchra inferiora et ibam in profundum et dicebam amicis meis: "num amamus aliquid nisi pulchrum? quid est ergo pulchrum? et quid est pulchritudo? quid est quod nos allicit et conciliat rebus, quas amamus? nisi enim esset in eis
Abbreviated transcription (Latin):
quol bonum est et suaue sed amarum erit
iuste quia mniuste amatur. deserto illo quie¬
quiel ab illo est. quo uobis adhuc. et ad.¬
kuc ambulare uias difficiles et laboriosaᷤ.
N on est requies ubi eam quentis. Querite
quod queritis. sed ibi non est ubi eam¬
quenitis. Beatam uitam queritis in regi¬
onc mortis. Non est illic. quomoelo emin
beata uita. ubi nec uita. et descendit huc
ip̃a uita nostra. et tullit mortem nostram
et occiclit eam de habundantia uite sue et
intonuit clamans ut redeleamus hinc ad
eum in illud secretum unde processit ad
nos in ip̃m primum irgnialem uterum
ubi ei uupsit humana creatura. caro mor¬
talis ne sempe esset mortalis. et inde uelut
sponsus procedens de thalamo suo exulta¬
iutut gigas ad currendum uiam. Nõ eni
tarclauit᷑ sed cucurrit clamaus dictis fct̾is
morte uita descensu ascensu clamans ut
redleamus ad deum. Et discessit ab oculis
ut redeleanus ad cor et inueniamus enm

Expanded text:
um, bonum est et suave; sed amarum erit um, bonum est et suave; sed amarum erit juste, quia injuste amatur deserto illo, quidquid ab illo est. Quo vobis adhuc et adhuc ambulare uias difficiles et laboriosas? non est requies, ubi quaeritis eam. quaerite quod quaeritis, sed ibi non est, ubi quaeritis. beatam uitam quaeritis in regione mortis: non est illic. quomodo enim beata uita, ubi nec uita? Et descendit huc ipsa uita nostra et tulit mortem nostram et occidit eam de abundantia uitae suae et tonuit clamans, ut redeamus hinc ad eum in illud secretum, unde processit ad nos in ipsum primum uirginalem uterum, ubi ei nupsit humana creatura, caro mortalis, ne semper mortalis; et inde uelut sponsus procedens de thalamo suo exultauit ut gigans ad currendam uiam. non enim tardauit, sed cucurrit clamans dictis, factis, morte, uita, descensu, ascensu, clamans,, ut redeamus ad eum. et discessit ab oculis, ut redeamus ad cor et inueniamus eum.
Abbreviated transcription (Latin):
et non ius stare silłas. sed transuolare ut alie
ueniant et totum audias. Ita semper omnia
quib unum aliquid constat. et non sunt
omnia simul ea quib constat. plus delectãt
omnia qͣ singula si possint sentir omnia
Sed longe his melior qui fecit omnia et ip̾e
est deus noster. et non deciclit quia non i¬
illis lauda. et in artifice eorum retorque ãmo¬
rem. ne in his que tibi placent tu displiceaᷤᷤ
Si placent anime in deo amentur. quia ip̃e
mutabiles sunt. et in ip̃o fixe stabiluntur.
alioquin irent et perirent. In illo ergo a¬
mentur. et rape ad cum tecum quas potes
ex illo et in illo sunt Ecce enim ibi est ubi
sapit uertas. Intimus cordi est sed cor er.¬
rauit ab eo. Redite preuarieatores ad cor
et inherete illi qui fecit nos. state in co et sta¬
bitis. requiescite in illo. et quieti eritis. Quo
itis in aspera. quo itis. Ronum quol ama.¬
tis ab illo est. Sed quantum est ad illud i¬

Expanded text:
et non uis utique stare syllabas, sed transuolare, ut aliae et non uis utique stare syllabas, sed transuolare, ut aliae ueniant et totum audias. ita semper omnia, quibus unum aliquid constat, et non sunt omnia simul ea, quibus comnia quam singula, si possint sentiri omnia. Sed longe his melior qui fecit omnia, et ipse est Deus noster; et non discedit, quia nec illis lauda, et in artificem eorum retorque amorem; ne in his quae tibi placent, tu displiceas. Si placent animae, in Deo amentur: quia et ipsae mutabiles sunt, et in illo fixae stabiliuntur; alioquin irent et perirent. In illo ergo amentur; et rape ad eum tecum quas potes, ex illo in illo sunt. Ecce ubi est, ubi sapit veritas. Intimus cordi est; sed cor erravit ab eo. Redite, praevaricatores, ad cor, et inhaerete illi qui fecit vos. State cum eo, et stabitis: requiescite in eo, et quieti eritis. Quo itis in aspera? quo itis? Bonum quod amatis, ab illo est: sed quantum est ad ill
Abbreviated transcription (Latin):
quo discedo. ait uerbum dei. ibi fige̾ man¬
sionem tuam. ibi cominenda quicquid ha¬
bes anima mea. saltem fatigata fallatiis.⁊
Ueritati cõmenda quicquid tibi est a ueri¬
tate et non percles aliouid. et florescent
putrida tua. et sanabuntur langores tui. et
fluzea tua reformabuntur et renouabuntur
et constringentur ad te. et non te deponent
quo descencunt. sed stabunt tecum et per.¬
mancbunt ad semper stantem. ac ꝑmanentẽ
deum. Ut quid peruersa sequeris crnem tu¬
am. ip̃a te sequetur conuersa. Quicquid ꝑ
illam sentis in parte est et ignoras totum
cuius hee partes sunt. et delectant te tamez
Seel si ad totum comp̃hendenelum esset ydo.¬
neus sensus carms tue. ac non et ip̃e m
parte uniuersi accepisset pro pena sua iu¬
sta iustum modum uelles ut transiret i¬
quicquiel existit in presentia ut magis i¬
tibi omnia placerent. Nam et quicquid
loquimur per cunlem sensum carnis audis

Expanded text:
quo discedo?" ait uerbum dei. ibi fige manquo discedo?" ait uerbum dei. ibi fige mansionem tuam, ibi conmenda quidquid inde habes, anima mea, saltem fatigata fallaciis. ueritati conmenda quidquid tibi est a ueritate, et non perdes aliquid, et reflorescent putria tua et sanabuntur omnes languores tui et fluxa tua reformabuntur et renouabuntur et constringentur ad te et non te deponent, quo descendunt, sed stabunt tecum et permanebunt ad semper stantem ac permanentem deum. Vtquid peruersa sequeris carnem tuam? ipsa te sequatur conuersam. quidquid per illam sentis, in parte est et ignoras totum, cuius hae partes sunt, et delectant te tamen. sed si ad totum conprehendendum esset idoneus sensus carnis tuae ac non et ipse in parte uniuersi accepisset pro tua poena iustum modum, uelles, ut transiret quidquid existit in praesentia, ut magis tibi omnia placerent. nam et quod loquimur, per eundem sensum carnis audis
Abbreviated transcription (Latin):
do. ad te de iritum. nam ubi non iuenit i¬
legem tuam in pena sua. et lex tua ueritas
ad dolores figitur alibi preter qͣ in te. ta̾et¬
si figitur in plilcris extra te et extra se. que
tamen nulla essent nisi essent abłte. que ori.
untur et occidunt. et oriendo quasi esse ĩ¬
cipunt. et crescunt ut peificiantur. et ꝑfecta
senescunt et intereunt. Et omiua senescunt
et omiua intereunt. ergo cum onuntur et ĩ¬
magis festinant ut non sint. Ecce sic pagi
tur sermo noster per signa sonantia. non
erit totus sermo si unum uerbum non deci
amina mea deus creator ominum sed no¬
m eis infigatur glutino amoris ꝑ sensus
auima mea et obsurdescere i aure cordis¬
a tumultu uauitatis tue. Audi et tu uerbũ
ip̃in. clauiat ut redeat. et ibi est locus qui¬
ctis inperturbabilis ubi non deseritur amõ
si ip̃e non deserat. Ecce illa discedunt ut
alia succedant. et omnib sins partib con¬
stet infima uninersitas. Himonid ego ali¬

Expanded text:
do ad te irdo ad te irlegem tuam in poena sua? et lex tua ueritas ad dolores figitur alibi praeterquam in te, tametsi figitur in pulchris extra te et extra se. quae tauntur et occidunt, et oriendo quasi esse incipiunt, et crescunt ut perficiantur, et perfecta senescunt et intereunt: et non omnia senescunt, et omnia intereunt. Ergo cum oriuntur et magis festinant ut non situr et sermo noster per signa sonantia. non enim erit totus sermo, si unum uerbum non decedanima mea, deus, creator omnium, sed non eis infigatur glutine amore per sensus anima mea, et obsurdescere in aure cordis tumultu uanitatis tuae. audi et tu: uerbum ipsum. clamat, ut redeas, et ibi est locus quietis inperturbabilis, ubi non deseritur amor, si ipse non deserat. ecce illa discedunt, ut alia succedant et omnibus suis partibus constet infima uniuersitas. "numquid ego ali
Abbreviated transcription (Latin):
bros dulcissimos. simul nugari. et simul ho¬
nestari. dissentire interdum smne oclio tauqͣ
ip̾e homo secum.atq ip̾a rarissima dissensioẽ
inuicem. aut discere ab inuicem. desiterare
abscentes cum molestia. et cum letitia ueniẽ̾teᷤ
suscipere. his atq huius sigius a corde amã¬
tium et reamantium procedentib per os. per
linguam. per oculos. et nulle motus gratissi¬
mos. quasi fomitibr conflare animos. et ex
plurib unum facere. hoc est quoel diligitur
in amicis. et sic diligitur ut rea sibi sit hu¬
mana conscientia si non amauerit reamãte
aut si amantem non reamauerit. nihil querens
mimicum propter. Nullum enim ca¬
rum solus amittit cui omnes m illo sunt
tari qui non amittiuir. Et quis est miłi
deus noster deus qui fecit orlum et terra
et implet ca. quia implendo ea fecit ea. Te
nemo amittit nisi qui dimttit. et qui di¬
mittit. quo it. aut quo fugit nisi ate placi¬

Expanded text:
bros dulciloquos, simul nugari et simul hobros dulciloquos, simul nugari et simul honestari, dissentire interdum sine odio tamquam ipse homo secum atque ipsa rarissima dissensione inuicem aut discere ab inuicem, desiderare absentes cum molestia, suscipere uenientes cum laetitia: his atque huius modi signis a corde amantium et redamantium procedentibus per os, per linguam, per oculos et mille motus gratissimos quasi fomitibus flagrare animos et ex pluribus unum facere. Hoc est, quod diligitur in amicis et sic diligitur, ut rea sibi sit humana conscientia, si non amauerit redamantem aut si amantem non redamauerit, nihil quaerensinimicum propter te. Solus enim nullum charum amittit, cui omnes in illo chari sunt, qui non amittitur. Et quis est iste, nisi Deus noster, Deus qui fecit coelum et terram, et implet ea, quia implendo ea fecit ea? Te nemo amittit, nisi qui dimittit: et qui dimittit, quo it, aut quo fugit, nisi a te placi
Abbreviated transcription (Latin):
tuus erat. et me magis qui ab illo. alter erar
uiuere mortuo illo nurabar. Benc quiclam
dixit de amico suo. dimidium anime meei
nam et ego sensi animam meam. et animam
illius unam fuisse animam in duob corpori¬
bus. et ideo nuhi horrori erat uita quia no.¬
lebam dimidius uiuere. et ideo forte mori
metuebam. ne totus ille moreretur quem
multum amaueram . o. dementiam uescientẽ
diligere homines humaniter. o stultum homi¬
nem ĩmoderate humana patientem quod ego
lix locus ubi nec esse possem. nec inde recede̾
Quo enim cor meum fugeret a corde meo. quo
a me ip̃o fugerem. quo non me sequerer. et
tamen fugi de patria. minus enim eum que¬
rebant oculi mei ubi uidere eum non solebãt
atq a Thagastensi oppido ueni carthaginem
Maxime quippe me reparabant atq recrẽbãt
aliorum amicorum solatia que in eis amplius¬
capiebant auimum. silicet colloqui et cõridere
et uicissim beniuole obsequi. simul legere li.¬

Expanded text:
tuus erat, et me magis, quia ille alter eram, tuus erat, et me magis, quia ille alter eram, uiuere illo mortuo mirabar. bene quidam dixit de amico suo: dimidium animae suae. nam ego sensi animam meam et animam illius uuam fuisse animam in duobus corporibus, et ideo mihi horrori erat uita, quia nolebam dimidius uiuere, et ideo forte mori metuebam, ne totus ille moreretur, quem multum amaueram. s o dementiam nescientem diligere homines humaniter! o stultum hominem inmoderate humana patientem! quod ego lix locus, ubi nec esse possem nec inde recedere. quo enim cor meum fugeret a corde meo ? quo a me ipso fugerem? quo non me sequerer? et tamen fugi de patria. minus enim eum quaerebant oculi mei, ubi uidere non solebant, atque a Thagastensi oppido ueni CarthaginemMaxime quippe me reparabant atque recreabant aliorum amicorum solatia, cum quibus amcapiebant animum: conloqui et conridere et uicissim beniuole obsequi, simul legere li
Abbreviated transcription (Latin):
erat. et erat mihi patria supplicium. et pa-¬
tẽna domus mira infelicitas. solus fletus¬
gaudium. Quid autem loquor. non enim ⁊
querendi tempus est sed confitendi tibi
auiser enum eram. et miser est omnis aius
uictus amicitia rerum mortalium et dilania¬
tur cum eas amuttit et tunc sentit miserian
qua miser est. et ante qͣr amittit eas Ita r¬
nieo uitam ip̃am miseram. nam qͣr uis eam
nescio an uellem pro illo mori sicut de hore¬
ste et pylade traditur suie fingitur qui uellẽt
pro inuicem uel simul mori. quia morte peiꝰ
erat eis non simul uuere. Sed in me nescio
quis affectus nmis hue contrarius ortis
erat. et tedium uiuendi erat in me grauissi.¬
mum. et moriendi metus. Credo quo mag̾
illum amabam. eo magis mortem que mih i̾
ocleram. Et eam repente consumpturã om̃es
hommnes putabam quia illum potuit. Mira
bar enim ceteros mortales uiuere quia ille
quem quasi non moriturum dilexeram mor¬

Expanded text:
erat. Et erat mihi patria supplicium, et paerat. Et erat mihi patria supplicium, et paterna domus mira infelicitas; etautem ista loquor? Non enim tempus querendi nunc est, sed confitendi tibi. Miser eram, et miser est omnis animus vinctus amicitia rerum mortalium; et dilaniatur cum eas amittit, et tunc sentit miseriam qua miser est et antequam amittat eas. meo vitam ipsam miseram. Nam quamvis eam nescio an vellem vel pro illo, sicut de Oreste et Pylade traditur, si non fingitur, qui vellent pro invicem vel simul mori, quia morte pejus eis erat non simul vivere. Sed in me nescio quis affectus nimis huic contrarius ortus erat; et taedium vivendi erat in me gravissimum, et moriendi metus. Credo quo magis illum amabam, eo magis mortem, quae mihi cam oderam et timebam, et eam repente consumpturam omnes homines putabam, quia illum potuit. bar enim ceteros mortales uiuere, quia ille, quem quasi non moriturum dilexeram, mor
Abbreviated transcription (Latin):
putredo. et culpãtlus sit celi ac siderum cre¬
ator ac ordinator. Et quis est hic nisi deus
noster suauitas et origo iistitie qui recdes
unicuiq secunclum opera eius. et cor con¬
trictum et humiliatum non sperius.¬
cum socictate studiorum nimis cirum
coetaneum mhi et conflorentem flore
adolescentie. Puer meum creuerat et
pariter i scolam ieramus. pariter q e
luseramus. sed nundum erat sic amicũ
herentes sibi caritate diffussa in corcdibus
nr̃is per spiritum sanctum qui datus esti
nobis. sed tamen dulcis erat mimis cocta
feruore parilium studiorum. et non poterat
amma mea sine illo. et ecce. tu iminens i¬
dorso fugitiuorum tuorum. deus ultionum
et fons misencordiarum qui conuertis nos
ad te miris mocdis. ecce abstulisti hominem
de hac uita cum uix explesset anuum i
amicicia mea suaui mibi super omnes suaui¬
tates illius uite mee. Sed ille ereptus est
est cor meum. et quicquid aspiciebam mor̾

Expanded text:
putredo, culpandus sit autem caeli ac siderum creputredo, culpandus sit autem caeli ac siderum creator et ordinator. et quis est hic nisi deus noster, suauitas et origo iustitiae, qui reddes unicuique secundum opera eius et cor contritum et humiliatum non sperniscum societate studiorum nimis charum, coaevum mihi et conflorentem flore adolescentiae. Mecum puer creverat, et pariter in scholam ieramus, pariterque luseramus. Sed nondum erat sic amicus,inhaerentes tibi, charitate diffusa in cordibus nostris per Spiritum sanctum qui datus est nobis . Sed tamen dulcis erat nimis, coacta fervore parilium studiorum. Nam et anima mea sine illo. et ecce tu inminens dorso fugitiuorum tuorum, deus ultionum et fons misericordiarum simul, qui conuertis nos ad te miris modis, ecce abstulisti hominem de hac uita, cum uix expleuisset annum in amicitia mea, suaui mihi super omnes suauitates illius uitae meae. Quis laudes tuas est cor meum; et quidquid aspiciebam, mors
Abbreviated transcription (Latin):
mire placuisset mandasse mihi nescio quẽ
aruspicem quid ci dare uellem mercedis ut
uincerem nie. aut fela illa sacranicuta de¬
testatum̾ ab hominatum respondisse. Nec
si coroni illa esset mimortaliter. Auream i¬
muscam pro uctoria mea necati sinerem. S¬
hoc malum non ex tua castitate repudiaui ĩ.
Lon enim amare te noueram qui nisi fulgores
corporeos cogitare non noueram. Tałibus
cium figientis suspirans anima non ne for¬
nicatur abste et fidit in falsis et pascit uen¬
tibi domine et dicere miserere mei. cura aĩam
merm quia peccaui tibi. neq ad licentiam pec¬
candi abitti indulgentia tua. sed douintei
menisse uocis. ecce sanus factus es. iam
noli peccare. nequid deterius tibi contingat.
Quam totam illam salubritatem interficere.
conantur cum dicunt de ceio tibi est meui¬
tabilis causa peccandi. et yenus hoc fecit
aut saturnus. aut mas. silicet ut homo sine
culpa sit qui est caro et sangius et superba

Expanded text:
inire placuisset, mandasse mihi nescio quem inire placuisset, mandasse mihi nescio quem haruspicem, quid ei dare uellem mercedis, ut uincerem, me autem foeda illa sacramenta detestatum et abominatum respondisse, nec si corona illa ita esset inmortaliter aurea, muscam pro uictoria mea necari sinere.  malum non ex tua castitate repudiaui, deus cordis mei. non enim amare te noueram, qui nisi. fulgores corporeos cogitare non noueram. talibus enim figmentis suspirans anima nonne fornicatur abs te et fidit in falsis et pascit uentibi, domine, et dicere: miserere mei: cura animam meam, quoniam peccaui tibi, neque ad licentiam peccandi abuti indulgentia tua, sed meminisse dominicae uocis: ecce sanus factus es; iam noli peccare, ne quid tibi deterius contingat. quam totam illi salubritatem interficere conantur, cum dicunt: "de caelo tibi est ineuitabilis causa peccandi" et "V en us hoc fecit aut Saturnus aut Mars," scilicet ut homo sine culpa sit, caro et sanguis et superba
Abbreviated transcription (Latin):
me arrogantes et nundum salubriter prostra¬
ti et clisi ate deus meus. ego tamen confite¬
ar tibi decora mea in laude tua.sine me obse¬
tro. et da mihi circiure presenti memoria pre¬
teritos circuitus erreris mei et mimolare tibi
hostian uibilationis. Quid emin sum egoi
mihi sine te nnsi dux in preceps. aut quid̾ sum
cum bene est mibi. nisi suggens lac tͥuum et
fruens te cibo qui non corrumpitur. Et quis
est homo. quilibet homo cum sit homo sed
iiteuit nos fortes et potentes nos autem
infirini et mopes confiteamur tibi. Docebam
n illis amus arcem rethoricam et uictoriosa
loquacitatem nictus cupiditate nendebam¬
o illebam tamen domine tu sçis bonos habe
discipulos sicut appellantur boni. et cos sine
dolo docebam dolos.¬
Hillis amuis unam habebam non eo qd̾
legitimum uocatur conigio coguitam. s
quam inclagauerat uagus ardor mops prii¬
dentie. Secs unaui tantum ei seruans thori i¬
quãius iam nata cogat se diligi. Recolo
ctiam cum mibi theatrici carmmimis certamẽ

Expanded text:
me arrogantes, et nondum salubriter prostrati et elisi a te, Deus meus; ego tamen confitear tibi dedecora mea in laude tua. Sine me, obsecro, et da mihi circumire praesenti memoria praeteritos circuitus erroris mei, et immolare tibi hostiam jubilationis. Quid enim sum ego mihi sine te, nisi dux in praeceps? Aut quid sum cum mihi bene est, nisi sugens lac tuum; aut fruens te cibo qui non corrs homo est quilibet homo, cum sit homo? sed inrideant nos fortes et potentes, nos autem infirmi et inopes confiteamur tibi. Docebam in illis annis artem rhetoricam et uictoriosam loquacitatem uictus cupiditate uendebam. malebam tamen, domine, tu scis, bonos habere discipulos, sicut appellantur boni, et eos sine dolo docebam dolosillis annis unam habebam non eo quod legitimum \'uocatur coniugio cognitam, sed quam indagauerat uagus ardor inops prudentiae; sed unam tamen, ei quoque seruans tori muis iam nata cogat se diligi. Recolo etiam, cum mihi theatrici carminis certamen
Abbreviated transcription (Latin):
nia. Nam̾ co magis eis mouetur quisq quo
muius a talib affectib sanus est. Ergo et i¬
tas eus. Certe omnus homo gaudere uult. an
cum miserum neminem esse libeat. libet tam̃
esse misericordem Qr quia non sine dolore
est. hac una causa amantur dolores. et hoe de
probatur offitio caritatis qui dolet miserũ
mallet tamen ut non esset qo̾ doleret. qui
germ aniter misericors est. Sic enim esset
maliuola benuolentia quol fieri nõ potest
Noniiullus itaq dolor approbandus est. nul¬
lus amanclus est. hoc enim tu domine
suin et in celebritate solemintatum tuaru
intra parietes ecclesie tue concupiscere
et agere negotium procurandi fructusi
mortis. unte me uerberasti granib penis
sed nihil ad culpam meam. o tu pregrandiᷤᷤ
misericordia mea dens meus respice̾ in me

Expanded text:
nia? Nam eo magis eis movetur quisque, quo nia? Nam eo magis eis movetur quisque, quo minus a talibus affectibus sanus est: es. certe omnis homo gaudere uult. an cum miserum esse neminem libeat, libet tamen esse misericordem, quod quia non sine dolore est, hac una causa. amantur dolores? et hoc de adprobatur officio caritatis qui dolet miserum, mallet tamen utique non esse quod doleret, qui gormanitus misericors est. si enim est maliuola beniuolentia, quod fieri non potestNonnullus itaque dolor approbandus, nullus amandus est. Hoc enim tu, Dominesum etiam in celebritate solemnitatum tuarum, intra parietes ecclesiae tuae concupiscere et agere negotium procurandi fructus mortis: unde me verberasti gravibus poenis; sed nihil ad culpam meam, o tu praegrandis misericordia mea, Deus meus, refugium me
Abbreviated transcription (Latin):
ENI. CARTNAGIEI .TT
circunstrepebat me undiq sarta¬
go flagitiorum amorum. Nundũ
Amabam. et aniare amabam et i¬
secretiori indigentia oderam me nimis indigẽ¬
tem. Querebam quid amarem amans amari
et oderam securitatem et uiam sine muscipu¬
lis. quoniam fames mihi erat intus ab inte¬
riore cibo te ip̃o deus meus. et ea fame non
esuriebam sed eram sine desiderio almiẽtoꝵ
incorruptibilium. non quia plenus eis erã
sed quo manior co fastidiosior. et ideo non
bene ualebat anma mea et uleerosa proicie.¬
bat se foras miserabiliter scalpi auiela contac¬
tu sensibilium. Sed si non haberent animam
non utiq amarentur. amari et amare dulce
erat mihi magis. si etiam amantis corpore fru¬
erer Uenam igitur amicitie coninquinabam
sordibus concupiscentie. candoremqr eius ob¬
in amorem quo cupiebam capi deus meus
misericordia mea. Quanto felle mihi suaui-¬
tatem illam et quam bonus aspersisti Quid
osa et tragica. Quid est nisi miserabilis insa¬

Expanded text:
eni Karthaginem et circumstrepebat me undique sartago llagitiosorum amorum. nondum amabam et amare amabam et secretiore indigentia oderam me minus indigentem. quaerebam quid amarem, amans amare, et oderam securitatem et uiam sine muscipulis, quoniam famis mihi erat intus ab interiore cibo, te ipso, deus meus, et ea fame non esuriebam, sed eram sine desiderio alimentorum incorruptibilium, non quia plenus eis eram, sed quo inanior, fastidiosior. et ideo non bene ualebat anima mea et ulcerosa proiciebat se foras, miserabiliter scalpi auida contactu sensibilium. sed si non, haberent animam, non utique amarentur. amare et amari dulce mihi erat magis, si et amantis corpore fruerer. uenam igitur amicitiae coinquinabam sordibus concupiscentiae candoremque eius obin amorem, quo cupiebam capi. deus meus, misericordia mea, quanto felle mihi suauitatem illam et quam bonus aspersisti, quia as ejus. Quid est, nisi miserabilis insa
Abbreviated transcription (Latin):
ampotens sempiterne deus qui facis
mirabilia magna. solus pretende super
famulos tuos. et super cunctas congregatiõos
illis commissas spiritum gratie salutaris u
ut in ueritate tibi complaceant. perpetuum
eis rorem tue benedictioius infiuride.

Expanded text:
potens sempiterne Deus, qui facis mirabilia magna solus, protende, super famulos tuos et super cunctas congregationes illis commissas, spiritum gratiae salutaris, et ut in veritate tibi complaceant, perpetuum eis rorem tuae benedictionis infunde
Abbreviated transcription (Latin):
libri tredecim et de malis et
de bonis meis deum lauclant
iustum et bonum. atq in eum
excitant humanum intellectum et affec
osultis tamen fratrib cos multum placu¬
isse et placere scio. primo usq ad decimũ
de me scripti sunt. in tribus ceteris de scri¬
pturis sanctis. ab eo quod scriptum est in
principio fecit deus celum et terram usq
ad sabbati requiem. In quarto libro cum
de amici morte. animi mei miseriam confi¬
terer dicens ꝙ aima ñra una quodam moͬ
facta fuerat ex duab. et ideo in quam forte
mori metuebam ne totus ille moreretur i
quem multum amaueram. et illud in libro¬
tertiodecimo qd dixi firmamentum factu
inter spiritales aquas superiores et corpo¬
rales inferiores. non satis considerate dic¬
tum est. quia res i abscondito est ualde
Noc opus sic incipit¬
GNUS. ES. DOUIHE. ET¬

Expanded text:
libri tredecim et de malis et de bonis meis deum laudant iustum et bonum atque in eum excitant humanum intellectum et affectmultis tamen fratribus eos multum placuisse et placere scio. a primo usque ad decimum. de me scripti sunt, in tribus ceteris de scripturis sanctis ab eo, quod scriptum est: in principio fecit deus caelum et terram, usque ad sabbati requiem.. In quarto libro, cum de amici morte animi mei miseriam confiterer dicens, quod anima nostra una quodam modo facta fuerat ex duabus: et ideo, inquam, forte mori metuebam, ne totus ille moreretur, quem multum amaueram; quae mitertio decimo quod dixi: firmamentum factum inter spiritales aquas superiores et corporales inferiores, non satis considerate dictum est; res autem in abdito est ualde. Hoc opus sic incipitgnus es, domine.
Abbreviated transcription (Latin):
est. placito q ac proposito bono ac congru¬
cutissimo suis morib quib a me in melius
iam olim ualde longeq distabat sine ulla¬
turbulenta cunctatione conuingtus est.
Inde ad matrem nigredimur. inclicamus
gaudet narramus quẽ adinodum gestum
sit. exultat. tripudiat. et benedicit᷑ tibi qui
potens es. ultra qͣ petimus et intelligimiꝰ
facere. quia tanto amplius sibi ate con̾ces¬
sum de me uidebat q petere solebat mise¬
rabilib flctib et gemitib. Conuertisti eni
me ad te ut nec uxorem quercrem. nec ali¬
quam spem seculi huiꝰ stans in ea regula fidei
me ante tot annos ei reuelaueras. et con¬
uertisti luctum eius in gaudium. multo
ubenius ꝙͣ uoluerat. et multo carius atq
castus ꝙ̃ de nepotibus eauus mee require¬
bat.

Expanded text:
est, placitoque ac proposito bono et congruest, placitoque ac proposito bono et congruentissimo suis moribus, quibus a me in melius jam olim valde longeqturbulenta cunctatione coniunctus est. inde ad matrem ingredimur, indicamus: gaudet. narramus quemadmodum gestum sit: exultat et triumphat et benedicebat tibi, qui potens est ultra quam petimus aut intellegimus facere, quia tanto amplius sibi a te concessum de me uidebat, quam petere solebat miserabilibus flebilibusque gemitibus. conuertisti enim me ad te, ut nec uxorem quaererem nec aliquam spem saeculi huius stans in ea regula fidei, in qua me ante tot annos ei reuelaueras, et conuertisti luctum eius in gaudium multo uberius, quam noluerat, et multo carius atque castius, quam de nepotibus carnis meae requirebat.
Abbreviated transcription (Latin):
bit alypius. ibi enim posueram codicem
apostolicum unde surrexeram. arripui ape¬
rui legi in silentio capitulum quo primuĩ
comẽcti sunt oculi mei. non iͥ comensa¬
tionib et ebrietatib non in cubilibus et
ipuliciciis. non in contemptione et emu¬
latione sed in diuinum dominum ycsũ xpͥm
t carius prouidentiam. ne feceritis m con¬
cupiscentii uestris. nec ultra uolui legere
nec opus erat. Statim quippe cum fine̾ huiꝰ
sententie quasi luce securitatis infusa cor¬
di meo omne dubietatis teuebre diffuge¬
runt. Tunc interiecto aut digito aut ne¬
scio quo alio signo codicem clausi. et tran¬
quillo iam uultu inlicaui alypio. At ille
quid in se ageretur quod ego nestiebami
sic inlicauit. petiit cium uidere quid legis¬
sen ostenli et actencli. etiam ultra qͣ ego
legeram. et ignorabam quid sequeretur
Sequebatur uẽro. Infirmum autem in fide
recipite. quod ille ad se retulit. mihi q
apperuit. Sed tali ad monitione firmatus

Expanded text:
bat Alypius: ibi enim posueram codicem bat Alypius: ibi enim posueram codicem apostoli, cum inde surrexeram. arripui, aperui et legi in silentio capitulum, quo primum coniecti sunt oculi mei: non in comisationibus et ebrietatibus, non in cubilibus et inpudicitiis, non in contentione et aemulatet carnis providentiam ne feceritis in concupiscentiis . Nec ultra volui legere; nec opus erat. Statim quippe cum fine hujusce sententiae quasi luce securitatis infusa cordi meo, omnes dubitationis tenebrae diffugerunt. 30. Tum interjecto aut digito aut nescio quo alio signo, codicem clausi, et tranquillo jam vultu indicavi Alypio. At ille quid in se ageretur, quod ego nesciebam, sic indicavit. Petit videre quid legissem: ostendi; et attendit etiam ultra quam ego legeram, et ignorabam quid sequeretur. Sequebatur vero: Infirmum autem in fide recipite . Quod ille ad se retulit, mihique aperuit. Sed tali admonitione firmatus
Abbreviated transcription (Latin):
et tu domine usq quo. Usque quo domime
irasceris in finem. ne memor fueris miqui¬
cras. cras. quare non modo quare non m¬
hac hora fuus turpitudnus mee. diceba
hec et flebam amarissima contrictione cor¬
dis mei et ecce auclio uocem de uicina do.¬
mo cum cantu dicentis. et crebro repeten
uultu intentus cogitare cepi. Ytrumnam
solerent pueri in aliquo genere ludendi i¬
cautitare tale aliquiel. nec occurrebat amimo
audisse me uspiam. Represso q impetu lacri¬
matum surrexi nihil aliud interpretansi
diuinitus uteri mihi nisi ut aperirem co.¬
dicem et legerem quod primum capitulũ
inuenissem Aucdieram cium de antomo¬
monaco qui euangeliea lectione eui forte
superuenerat. admonitus fuerit tanꝙͣ sibi
diceretur quod legebatur. Uade uende oninia
que habes et dã ꝑiuperib et habebis the¬
saurum in celis. et ueni sequere me. et tali
oraculo confestim ad te esse conuersum. Ø¬
Itaq concitus redii in eum locum ubi sete¬

Expanded text:
Et tu, Domine, usquequo? Usquequo, Domine, Et tu, Domine, usquequo? Usquequo, Domine, irasceris in finem? Ne memor fueris iniquicras et cras\'? quare non modo? quare non hac hora finis turpitudinis meae?" Dicebam haec et flebam amarissima contritione cordis mei. et ecce audio uocem de diuina domo cum cantu dicentis et crebro repetentuultu intentissimus cogitare coepi, utrumnam solerent pueri in aliquo genere ludendi cantitare tale aliquid, nec occurrebat omnino audisse me uspiam repressoque impetu lacrimarum surrexi nihil aliud interpretans diuinitus mihi iuberi, nisi ut aperirem codicem et legerem quod primum caput inuenissem. audieram enim de Antonio, quod ex euangelica lectione, cui forte superuenerat, admonitus fuerit, tamquam sibi diceretur quod legebatur: uade, uende omnia, quae habes, da pauperibus et habebis thesaurum in caelis; et ueni, sequere me, et tali oraculo confestim ad te esse conuersum. itaque concitus redii in eum locum, ubi sede
Abbreviated transcription (Latin):
piendum et amplectendum manus pias ple¬
nas gregib bonorum exemplorum. Ibi tot.
pueri et puelle. ibi inuentus multa et oĩs
ctas et graues iuidue et uirgmes anus. et
i omnib ip̃a continentia ne quaꝙͣ sterilis
sed fecunda mater filiorum grudiorum de ma¬
nto te donune. Et irridebat me irrisione hor¬
tatoria quasi diceret. tu non poteris quod isti¬
et quod iste. An uero isti et iste in se ipis possũt
non stas. proyce te n cui. noli metuere. non
se subtrahet ut cadas. proyce te. secutus ⁊¬
congessit totam miseriam meam suborta est¬
prodella ingens et ferens ingentem ymbrem
lacrimarum. Et ut totum effundem cum uocib
sursum surrexi ab alypio Solitudo cium mi¬
hi ad negotium flencli aptior uidebatur. Man¬
sit ergo ille ubi sedebamus uimis stupens.¬
Et ego sub quaclam fici arbore prostraiu
me et dimisi habenas lacrimarum. et pro
ruperunt fummina oculorum meorum ac¬
ceptabile sacrifitium tuum. Et non qui dẽ
his uerbis sed in hac sententia multa dixi

Expanded text:
piendum et amplectendum pias manus plenas gregibus bonorum exemplorum. Ibi tot pueri et puellae; ibi juventus multa et omnis aetas, et graves viduae, et virgines anus: et in omnibus ipsa continentia nequaquam sterilis; sed fecunda mater filiorum gaudiorum de marito te, Domine. Et irridebat me irrisione hortatoria, quasi diceret: Tu non poteris quod isti, quod istae? An vero isti et istae in semetipsis possunt, non stas? Projice te in eum; noli metuere, non se subtrahet ut cadas: projice te securucongessit totam miseriam meam procella ingens ferens ingentem imbrem lacrimarum. et ut totum effunderem cum uocibus suis, surrexi ab Alypio — solitudo mihi ad negotium flendi aptior suggerebatur sit ergo ille ubi sedebamus, nimie stupens. Ego sub quadam fici arbore stravi me ruperunt flumina oculorum meorum, acceptabile sacrificium tuum. Et non quidem his verbis, sed in hac sententia multa dixi tibi:
Abbreviated transcription (Latin):
manus autem corpus est. Imperat ammus
ut uelit animus. nec alter est. nec facit tamẽ
ut uelit qui non impararet nisi uellit. et nõ
fit quod imiperat. Sed non ex toto ult x.
non ergo ex toto imperat. non igitur mon
strum est. partun uelle. et partinꝰ nolle. sed
egrtudo amimi est. quia non totus assurgit.
uoluntates. quia una earum tota non esti
et hoc adest uni quol deest alteri. et tamẽ¬
pereant afacie tua deus sicut prrierunt ua¬
nloqui et mentis seductores. quia cum du¬
as uoluntates in deliberancdo ammaduerte¬
rint duas naturas duarum mentium esse.
asseuerant. unam bonam alteram malam
Ip̃i uere mali sunt cum ista sentiunt. et idẽ
ip̃i boni erunt si uera senserint uerisq con¬
scnsernit ut dicat eis apostolus. fiustis ali¬
quando tenebre. nunc autem lux in domino.

Expanded text:
manus autem corpus est. imperat animus, manus autem corpus est. imperat animus, ut uelit animus, nec alter est nec facit tamen.rat, inquam, ut uelit, qui non imperaret, nisi uellet, et non facit quod imperat. sed non ex toto uult: non ergo ex toto imperat. nstrum partim uelle, partim nolle, sed aegritudo animi est, quia non totus assurgit uuoluntates, quia una earum tota non est et hoc adest alteri, quod deest alteri. Pereant a facie tua, deus, sicuti pereunt, uaniloqui et mentis seductores, qui cum duas uoluntates in deliberando animaduerterint, duas naturas duarum mentium esse asseuerant, unam bonam, alteram malam. ipsi uere mali sunt, cum ista mala sentiunt, et idem ipsi boni erunt, si uera senserint uerisque consenserint, ut dicat eis apostolus tuus: fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux in domino.