comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑. hoc est prȩceptũ meũ. ut diligatis
inuicẽ. De hac paulus at: plenitudo
legis dilectio. De hac iterũ dicit. inuicẽ
onera ur̃a portate. & sic adimplebitis legẽ
xp̃i. Lex & enĩ xp̃i. quid congruentiꝰ intel¬
ligi quã caritas potest: Quam tunc uere
ꝑficimus. cũ fraterna onera ex amore tole-¬
quia studiosa sollicitudine. caritas ad cun-¬
cta uirtutũ facta dilatatur. quȩ a duob
quidẽ p̾ceptis incipit. sed se ad innumera
extendit. Huiꝰ namq legis initiũ dilectio
tota anima. & ex tota fortitudine. diligi
conditor iubetur. Qua in re notandũ est
qđ diuinꝰ sermo cũ dm̃ diligi p̾cipit. ñ solũ
narrat ex quo. s etiã informat ex quanto.
cũ subiungit ex toto. ut uidelicet qͥ ꝑfecte.
do placere. desiderat. sibi de se nichil relin¬
quat. Proximi autẽ dilectio ad drio p̾cepta
diriuatur. cum & ꝑ quendã iustũ dicitur.
qd ab alio tibi odis fieri. uide ne tu alteri

Expanded text:
dicitur: Hoc est praeceptum meum ut diligatis dicitur: Hoc est praeceptum meum ut diligatis invicem . De hac Paulus ait: Plenitudo legis, dilectio . De hac iterum dicit: Invicem onera vestra portate, et sic adimplebitis legem Christi . Lex etenim Christi quid congruentius intelligi quam charitas potest, quam tunc vere perficimus cum fraterna onera ex amore tolequia studiosa sollicitudine charitas ad cuncta virtutum facta dilatatur. Quae a duobus quidem praeceptis incipit, sed se ad innumera extendit. Hujus namque legis initium dilectio tota anima, et ex tota fortitudine diligi conditor jubetur. Qua in re notandum est quod divinus sermo cum Deum diligi praecipit, non solum narrat ex quo, sed etiam informat ex quanto, cum subjungit ex toto, ut videlicet qui perfecte Deo placere desiderat sibi de se nihil relinquat. Proximi autem dilectio ad duo praecepta derivatur, cum et per quemdam justum dicitur: Quod ab alio tibi odis fieri, vide ne tu alteri
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitatis suȩ cognitionẽ rediit. atq
ad eruditionẽ se ꝓpriam deficiendo reuo-¬
cauit. ut ita dicam. secreta sapientiȩ non
inueniens inuenit. quia cũ ad suꝑna con-¬
silia requirenda lassesceret. didicit ut
humiliꝰ timeret. & que sua infirmitas
a cognitione intima reppulte. hunc ei
ueris humilitas iunxit. Sophar itaq &
ꝑscientiȩ studiũ peritus. & ꝑ audaciam
tumidȩ locutionis ignarꝰ. quia ipse graui-¬
tatem ñ habet. meliori oꝑtat qđ habet
dicens: Atq utinã ds loqueret᷑ tecum.
& aperiret labia sua tibi. ut ostenderet tͥ
secreta sapientiȩ: Qui eã qͦ qua se super
amicũ pollere estimat. optando scientiã
ostentat. cũ ꝓtinus subdit. Et qđ multi¬
plex sit lex eiꝰ. Quid hoc loco di lex accipi
nisi caritas debet. ꝑ quã semꝑ in mente.
legitur. p̃cepta uitȩ qualit̾ in actione tene¬
antur: De hac & enĩ lege ueritatis uoce

Expanded text:
infirmitatis suae cognitionem rediit, atque infirmitatis suae cognitionem rediit, atque ad eruditionem se propriam deficiendo revocavit, ut ita dicam, secreta sapientiae non inveniens invenit, quia cum ad superna consilia requirenda lassesceret, didicit ut humilius timeret; et quem sua infirmitas a cognitione intima repulit, hunc ei verius humilitas junxit. Sophar itaque et per scientiae studium peritus, et per audaciam tumidae locutionis ignarus, quia ipse gravitatem non habet, meliori optat quod habet, dicens: Atque utinam Deus loqueretur tecum, et aperiret labia sua tibi, ut ostenderet tibi secreta sapientiae! Qui eam quoque, qua se super amicum pollere aestimat, optando sapientiam ostentat, cum protinus subdit: Et quod multiplex sit lex ejus. Quid hoc loco Dei lex accipi nisi charitas debet, per quam semper in mente legitur praecepta vitae qualiter in actione teneantur? De hac etenim lege Veritatis voce
Abbreviated transcription (Latin):
ab immortali sapientia ñ iniuste disponit᷑.
iustũ ꝓfecto est ut a nobis adhuc mortalib
ignoretur. Sed hȩc ipsa sapientiȩ illiꝰ se¬
creta conspicere. ut cũq iam in comp̃hen¬
sibilitatis eiꝰ est potentiã uidere. quia &¬
si i ipsa consilioꝵ eiꝰ inquisitione defici¬
mus. deficiendo tam̃ ueriꝰ discimꝰ. quẽ
timeamꝰ. Ad hȩc se paulꝰ sapientiȩ illiꝰ
secreta tetenderat cũ dicebat: o altitudo
diuitiarũ sapientiȩ & scientiȩ dĩ. quam
in comp̃hensibilia sunt iudicia eius. &
inuestigabiles uiȩ erꝰ. Quis enĩ cognouit
sensũ dñi. uel quis consiliarius eiꝰ fuit:
Iui suꝑius etiã ex ipsa inquisitione lasses-¬
scens. sed tam̃ cognitione infirmitatis ꝓpriȩ
lassescendo ꝓficiens pͣmitut dicens. o hõ tu qͥs
es. qui respondeas dõ: Nunquid dicit fi
gmentũ ei qui se fuxit. quare me fecisti sic:ꝰ
Qui gͥ ad occulta di ꝑtingere ñ ualens. ad

Expanded text:
ab immortali sapientia non injuste disponitur, ab immortali sapientia non injuste disponitur, justum profecto est ut a nobis adhuc mortalibus ignoretur. Sed haec ipsa sapientiae illius secreta conspicere utcunque, jam incomprehensibilitatis ejus est potentiam videre, quia etsi in ipsa consiliorum ejus inquisitione deficimus, deficiendo tamen verius discimus quem timeamus. Ad haec se Paulus sapientiae illius secreta tetenderat, cum dicebat: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam incomprehensibilia sunt judicia ejus, et investigabsensum Domini, vel quis consiliarius ejus fuit ? Qui superius etiam ex ipsa inquisitione lassescens, sed tamen ad cognitionem infirmitatis propriae lacessendo proficiens, praemittit, dicens: O homo, tu quis es, qui respongmentum ei qui se finxit: Quare me fecisti sic ? Qui igitur ad occulta Dei pertingere non valens ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓdeat. protinꝰ adiungendo manifestat
entiȩ suꝑnȩ sunt oꝑa. cũ omp̃s d̾s regit
quos creat. ꝑficit bona quȩ inchoat. & aspi-¬
rando adiuuat. quos uisitationis suȩ lumi¬
ne illustrat. Cunctis & enĩ liquet. quia
quos gratis condidit. benigne disponit.
& cũ spiritalia dona largitur. ipse ꝑficit
qd̃ ipse ex munere benignitatis suȩ incho-
auit. Secreta uͦ sapientiȩ suꝑnę sunt oꝑa.
cũ d̾s quos creauit deserit. cum bona quȩ
p̃ueniendo cȩperat. nequaꝗͣ ꝓsequendo
consũmat. cum claritate nos suȩ illustrati-¬
onis illuminat. & tam̃ ꝑmissis carnis tem¬
ptationib tenebris cęcitatis pulsat. cum
dona quȩ contulit minime custodit. cum
& m̃tis nr̃ȩ ad se desideria excitat. & tam̃
occulto iudicio difficultate nos nr̃ȩ imbe¬
cillitatis angustat. Quȩ nimirũ secreta
eiꝰ sapientię pauci ualent inquirere. sed
nullus inuenire. quia qđ suꝑ nos de nobis

Expanded text:
prodeat, protinus adjungendo manifestat, prodeat, protinus adjungendo manifestat, entiae supernae sunt opera, cum omnipotens Deus regit quos creat, perficit bona quae inchoat, et aspirando adjuvat quos visitationis suae lumine illustrat. Cunctis etenim liquet quia quos gratis condidit benigne disponit. Et cum spiritalia dona largitur, ipse perficit qavit. Secreta vero sapientiae supernae sunt opera, cum Deus quos creavit deserit; cum bona quae praeveniendo coeperat, nequaquam prosequendo consummat; cum claritate nos suae illustrationis illuminat, et tamen permissis carnis tentationibus, tenebris caecitatis pulsat; cum dona quae contulit minime custodit; cum et mentis nostrae ad se desideria excitat, et tamen occulto judicio difficultatem nostrae imbecillitatis angustat. Quae nimirum secreta ejus sapientiae pauci valent inquirere, sed nullus invenire. Quia quod super nos de nobis
Abbreviated transcription (Latin):
sua ds apit.cũ uoluntatẽ suã hominib
ꝑ apta iudicia ostendit. Quasi enĩ resera¬
lo ore loquitur. cũ remota obscuritate
dispositionis intimȩ renuit occultare
qđ uult. Nam uelut clausis labris sensũ
nobis suũ ñ indicat. cũ ꝑ occulta iudicia
cur quid faciat celat. Sophar itaq beatũ
iob ut de carnali intellectu redarguat. seq
ipsũ qnͣtȩ sit benignitatis ostendat. & bo¬
na optat. quȩ & cum habentur ignorat
dicens: Atq utinã ds loqueretur tecũ. &
aperiret labia sua tibi. Acsi patent̾ dicat:
imperitiȩ tuȩ potiꝰ quã penȩ compatior.
quia sola carnis prudentia preditũ. a ueri¬
tatis te spũ uacuum agnosco. Si enĩ di iudi¬
cia occulta cognosceres. tam ꝓcaces contra
illũ sententias ñ sonares. Et quia om̃ps
d̃s cũ ad consideranda nos sua iudicia sub.¬
leuat. ignorantiȩ nr̃ȩ ꝓtinus cęcitatem
fugat. quȩ aptis eiꝰ labiis ad nos eruditio

Expanded text:
sua Deus aperit cum voluntatem suam hominibus sua Deus aperit cum voluntatem suam hominibus per aperta judicia ostendit. Quasi enim reserato ore loquitur, cum remota obscuritate dispositionis intimae renuit occultare quod vult. Nam velut clausis labiis sensum nobis suum non indicat, cum per occulta judicia cur quid faciat celat. Sophar itaque beatum Job ut de carnali intellectu redarguat, seque ipsum quantae sit benignitatis ostendat, ei bona optat, quae et cum habentur ignorat, dicens: Atque utinam Deus loqueretur tecum et aperiret labia sua tibi! Ac si patenter dicat: Imperitiae tuae potius quam poenae compatior, quia, sola carnis prudentia praeditum, a veritatis te spiritu vacuum agnosco. Si enim Dei judicia occulta cognosceres, tam procaces contra illum sententias non sonares. Et quia omnipotens Deus cum ad consideranda nos sua judicia sublevat, ignorantiae nostrae protinus caecitatem fugat, quae apertis ejus labiis, ad nos eruditio
Abbreviated transcription (Latin):
ctoꝵ meminit. quã falso hoc uoci illiꝰ im¬
pingatur agnoscit. quomodo enĩ mundũ
se dicere potuit. qui ait. si iustificare me
uoluero. osmeũ condemnabit meꝰ Sed
habet hoc prauoꝵ malicia.ut cum uera
in se flere mala renuit. fingat aliena:
Nam quasi solacio facinoris utitur. si
falsis uocib & uita corripientis inquinet᷑.
nus bona optant. ut mala eẽ quȩ in pͣsentib
tunt. ut benigni uideantur. unde & sophar
quippe. sibi homo loquitur.cum ꝑ hoc qđ
sentit. nequaquã diuinitatis sp̃u. a carna-¬
lis prudentiȩ intellectu separatur. cũ caro
sensũ exerit. & mentẽ quasi ad intelligen¬
tiam ꝓuocans foras mittit. Unde & adhuc
petro terrena sapienti. ueritas dicit : non
enĩ sapis quȩ dĩ sunt. s quȩ hominũ. Cui
tam̃ recta confitenti dicitur. caro & sanguis
ñ reuelauit tibi. sed pater m̾s qui in celis est.
Quid autẽ di labia. nisi udicia eiꝰ accipimꝰe
Clausis namq labiis uox p̾mitur. & sensꝰ

Expanded text:
ctorum meminit, quam falso hoc voci illius impingatur agnoscit. Quomodo enim mundum se dicere potuit, qui ait: Si justificare me voluero, os meum condemnabit me ? Sed habet hoc pravorum malitia, ut cum vera in se 339 flere mala renuit, fingat aliena. Nam quasi solatio facinoris utitur, si falsis vocibus et vita corripientis inquinetur.nus bona optant, ut mala esse quae in praesentibus tunt, ut benigni videantur. Unde et Sophar quippe sibi homo loquitur, cum per hoc quod sentit nequaquam Divinitatis spiritu a carnalis prudentiae intellectu separatur; cum caro sensum exerit, et mentem, quasi ad intelligentiam provocans, foras mittit. Unde et adhuc Petro terrena sapienti Veritas dicit: Non enim sapis quae Dei sunt, sed quae hominum . Cui tamen recta confitenti dicitur: Caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui in coelis est . Quid autem Dei labia nisi judicia ejus accipimus? Clausis namque labiis vox premitur, et sensus
Abbreviated transcription (Latin):
nrãm duritiã ad sensibilitatẽ uertit. Per
manꝰ uͦ ut iam crebro docuimꝰ oꝑa desi¬
gnantur: Cum culpa gͥ manꝰ ad dm̃ ex¬
pandere ẽ. contra largitoris grãm de uirtu¬
te opum supbire. Qui enĩ in conspectu ȩt̃n
iudicis loquens sibi bona quȩ facit tribuit.
ad dm̃ manus suꝑbiens tendit: Sic ꝓfecto
contra electos reꝓbi. sic contra catholicos
heretici semꝑ effrenantur. ut cũ obiurgare
facta nequeunt. bonos rep̃hendere de facto¬
rum elatione moliantur. quatinꝰ eos quos
redarguere ex infirmitate actionis ñ ualent.
ex crimine tumoris accusent. Unde & ea bo¬
na quȩ exteriꝰ fiunt nequaquã bona esse
iam censent. quȩ qͣsi ꝑ studiũ turbidȩ cogi¬
tationis exhibentur. qui sepe humilia tu¬
mentes increpant. & qd dictis suis semet¬
ipsos feriant ignorant. Sed quia iustũ uirũ
sophar hactenꝰ rep̾hendendo comipuit. nc̃
uelut docendo subiungit. Si iniquitatẽ

Expanded text:
nostram duritiam ad sensibilitatem vertit. Per nostram duritiam ad sensibilitatem vertit. Per manus vero, ut jam crebro docuimus, opera designantur. Cum culpa igitur manus ad Deum expandere est contra largitoris gratiam de virtute operum superbire. Qui enim in conspectu aeterni judicis loquens sibi bona quae facit tribuit, ad Deum manus superbiens tendit. Sic profecto contra electos reprobi, sic contra catholicos haeretici semper effrenantur, ut cum objurgare facta nequeunt, bonos reprehendere de factorum elatione moliantur, quatenus eos quos redarguere ex infirmitate actionis non valent, ex crimine tumoris accusent. Unde et ea bona quae exterius fiunt, nequaquam bona esse jam censent, quae quasi per studium turgidae cogitationis exhibentur. Qui saepe humilia tumentes increpant, et quod dictis suis semetipsos feriunt ignorant. 351 Sed quia justum virum Sophar hactenus reprehendendo corripuit, nunc velut doc
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ut si esse iam similes pullo onagri nolumꝰ
incunctis quȩ appetimꝰ. nutũ intimȩ dispen.¬
sationis exquiramꝰ. ut mens nr̃a in om̃e qđ
nititur. suꝑni regiminis loro teneat᷑. & inde
magis uota sua ad uita impleat. unde uitȩ
suȩ studia & contͣ ꝓpriam uoluntatẽ calcat.
Multa sophar fortia ꝓtulit. s qđ meliori se
hȩc loquitur nescit: unde adhuc increpan¬
ñ hoc loco ꝑ uirtutẽ dicit᷑. s ꝑ insensibilitatẽ
Om̃is namq animꝰ qui districtionis intimȩ
considerationi se subicit. ex eiꝰ ꝓtinus timore
mollescit. eũq sagita diuinȩ formidinis pe-¬
netrat. qͥa infirma uiscera ꝑ humilitatẽ gestat.
quisqͥs autẽ ꝑtinatia insensibilitatis obdu¬
rescit. qͣsi cor firmat. ne hoc iacula timoris
suꝑni confodiant. Unde quib dã ꝑ ꝓphetam
deu̾ tollit. cũ a nobis suꝑbiȩ duritiã subtra¬
hit. & cor carneũ tribuit. cum eandẽ ꝓtinus

Expanded text:
ergo ut si esse jam similes pullo onagri nolumus, ergo ut si esse jam similes pullo onagri nolumus, in cunctis quae appetimus nutum prius intimae dispensationis exquiramus, ut mens nostra in omne quod nititur, superni regiminis loro teneatur; et inde magis vota sua ad vitam impleat, unde vitae suae studia et contra propriam voluntatem calcat. Multa Sophar fortia protulit, sed quod meliori se haec loquitur nescit. Unde adhuc increpan insensibilitatem. Omnis namque a intus qui districtionis intimae considerationi se subjicit, ex ejus protinus timore mollescit; eumque sagitta divinae formidinis penetrat, quia infirma viscera per humilitatem gestat. Quisquis autem pertinacia insensibilitatis obdurescit, quasi cor firmat, ne hoc jacula timoris superni confodiant. Unde quibusdam per prophetam deum tollit cum a nobis superbiae duritiam subtrahit, et cor carneum tribuit cum eamdem protinus
Abbreviated transcription (Latin):
domesticũ animał loris uinctum seruiat.
atq ȩternis dispositionib restrictũ uiuat.
Qui gͦ implere cunctaIdesiderat ꝑ effrenatã
ubertatẽ quęrit. quid aliud quã pullo ona¬
gri esse similis concupiscit: Ut disciplinȩ
nunc lora ñ teneant. s audenter uagus per
na miseratio quos ꝓdire in effrenationem
illicitȩ libertatis conspicit. obiectione ꝓspȩ
aduersitatis frangit. quatinꝰ elisi discant.
quã reꝓba erectione. tumuerunt. ut etiam
flagelli experimentis edomiti. qͣsi umenta
domestica p̾ceptoꝵ loris mentis colla subici¬
ant. & uitȩ p̃sentis itinera ad nutũ p̾siden-¬
tis ꝑgant. Quib bene loris ligatũ se nouerat
qui dicebat. ut iumentũ factus sũ apud te.
& ego semꝑ tecũ. Unde & seuus ille ꝑsecutor
ab agro ꝑsidȩ uoluptatis ad domũ fidĩ de¬
ductus. rectoris sui calcarib punctꝰ audiebat.
durũ est tibi contra stimulũ calcitrare. Restat

Expanded text:
domesticum animal loris vinctum serviat, domesticum animal loris vinctum serviat, atque aeternis dispositionibus restrictum vivat. Qui ergo implere cuncta quae desiderat per effrenatam libertatem quaerit, quid aliud quam pullo onagri esse similis concupiscit, ut disciplinae hunc lora non teneant, sed audenter vagus per na miseratio, quos prodire in effrenationem illicitae libertatis conspicit, objectione properae adversitatis frangit, quatenus elisi discant quam reproba erectione tumuerant; ut jam flagelli experimentis edomiti, quasi jumenta domestica praeceptorum loris mentis colla subjiciant, et vitae praesentis itinera ad nutum praesidentis pergant. Quibus bene loris ligatum se noverat, qui dicebat: Ut jumentum factus sum apud te, et ego semper tecum . Unde et saevus ille persecutor ab agro perfidae voluptatis ad domum fidei deductus, rectoris sui calcaribus punctus, audiebat: Durum est tibi contra stimulum calcitrare . Restat
Abbreviated transcription (Latin):
am erigitur. Uanitatis quippe finis est
ut cũ peccato mentẽ sauciat. hanc ex
culpa audacem reddat. quatinꝰ suireatꝰ
oblita quȩ amisisse se innocentiã ñ dolet.
iusto excaecata iudicio simul & humilita-¬
tem ꝑdat. Et fit plerũq. ut prauis desi-¬
deriis seruiens a iugo se diuini timoris
excutiat. & qͣsi in maloꝵ ꝑpetratione iam
libera. om̃e qđ uoluptas suggerit. imple.¬
re contendat. Ande cum uir uanus se
genus exprimitur. qđ naturȩ dimissum
motib. loris dominantiũ ñ tenetur. Agri
namq animalia in libertate habent & ire
quo appetunt. & quiescere cum lassantur
Et quãuis insensatis animalib homo lon-¬
ge sit melior. hoc tam̃ plerũq homini n
licet qđ brutis animalib licet. Quȩ enĩ ad
aliud minime seruantur. eoꝵ motus ꝓcul-
dubio nequaꝗͣ sub disciplina restringitur.
homo autẽ qui ad sequentẽ uitã ducitur.
necesse ꝓfecto ẽ. ut in cunctis suis motib
sub disciplinȩ dispositione religetur. & qͣsi

Expanded text:
us effrenum. --Vanitatis quippe finis est, ut cum peccato mentem sauciat, hanc ex culpa audacem reddat; quatenus, sui reatus oblita, quae amisisse se innocentiam non dolet, justo excaecata judicio, simul et humilitatem perdat. Et fit plerumque ut, pravis desideriis serviens, a jugo se divini timoris excutiat, et, quasi in malorum perpetrationem jam libera, omne quod voluptas suggerit implere contendat. Unde cum vir vanus se genus exprimitur, quod, naturae dimissum motibus, loris dominantium non tenetur. Agri namque animalia in libertate habent et ire quo appetunt, et quiescere cum lassantur. Et quamvis insensatis animalibus homo longe sit melior; hoc tamen plerumque homini non licet quod brutis animalibus licet. Quae enim ad aliud minime servantur, eorum motus procul dubio nequaquam sub disciplina restringitur. Homo autem qui ad sequentem vitam ducitur, necesse profecto est ut in cunctis suis motibus 350 sub disciplinae dispositione religetur, et quasi
Abbreviated transcription (Latin):
excelsior. inferno ꝓfundior. terrȩ longior. &¬
mari latior esse describitur. tanto spiritalit᷑
debet intelligi. qnͣto de eo quicquã nesas est
iuxta corporea liniamenta sentiri. Sed cȩlo
est excelsior. quia in circũ scriptione sui sp̃s
cuncta transcendit. Inferno ꝓfundior. quia
transcendendo subuehit: Terrȩ longior. quia
creaturȩ modũ phennitate sue eternitatis
excedit. Nari latior. quia rerũ temporaliũ
fluctus sic regens possidet. ut hos sub omnni-¬
moda potentiȩ suȩ p̃sentia coangustando
circũdet. quãuis possint & celi appellatione
angłi. & inferni uocabulo demonia desi-¬
gnari. Per terrã uͦ iusti homines. ꝑ mare
autẽ peccatores intelligi. Excelsior itaq cȩlo
est. quia ipsi qͦ electi sp̃s uisionẽ tantȩ celsi¬
tudinis ꝑfecte ñ penetrant. Profundior
inferno est. quia malignoꝵ spũum astutias
longe suptiliꝰ quã ipsi putauerant iudicanᷤ
damnat. Terrȩ longior. quia longanimitatẽ

Expanded text:
excelsior, inferno profundior, terra longior, marique latior esse describitur, tanto spiritaliter debet intelligi, quanto de eo quidquam nefas est juxta corporea lineamenta sentire. Sed coelo est excelsior, quia incircumscriptione sui spiritus cuncta transcendit; inferno profundior, quia transcendendo subvehit; terra longior, quia creaturae modum perennitate suae aeternitatis excedit; mari latior, quia rerum temporalium fluctus sic regens possidet, ut hos sub omnimoda potentiae suae praesentia coangustando circumdet. Quamvis possunt et coeli appellatione angeli, et inferni vocabulo daemonia designari; per terram vero justi homines, per mare autem peccatores intelligi. Excelsior itaque coelo est, quia ipsi quoque electi spiritus visionem tantae celsitudinis perfecte non penetrant. Profundior inferno est, quia malignorum spirituum astutias longe subtilius quam ipsi putaverant judicans damnat. Terra longior, quia longanimitatem
Abbreviated transcription (Latin):
cti ꝓximus & cũ inuenerit ñ occidit. quia
cũ districtus iudex uenerit qui sese nobis
ꝑ naturȩ nr̃ȩ consortiũ iunxit. ab eo
ꝓcul dubio uindictã de culpȩ reatu ñ
expetit. que sub eiꝰ uenia spes. fides. &
caritas abscondit. Citiꝰ gͦ culpa dimitti¬
tur.quȩ nequaꝗͣ malitiȩ studio ppetratur.
Unde & sophar iniquum uocat. quẽ senten
tia suꝑna laudauerat. nec tam̃ a uenia
reꝓbatus excluditur. quia ad uerba con-¬
tumeliȩ diuini amoris zelo ꝑmouetur.
qui ꝓeo qd beati iob merita ñ agnoscit.
ex imperita adhuc irrisione subiungit

Expanded text:
cti proximus et cum invenerit non occidit, quia cti proximus et cum invenerit non occidit, quia cum districtus judex venerit, qui sese nobis per naturae nostrae consortium junxit, ab eo procul dubio vindictam de culpae reatu non expetit quem sub ejus venia spes, fides et charitas abscondit. Citius ergo culpa dimittitur quae nequaquam malitiae studio perpetratur. Unde et Sophar iniquum vocat quem superna sententia laudaverat; nec tamen a venia reprobatus excluditur, quia ad verba contumeliae divini amoris zelo promovetur. Qui pro eo quod beati Job merita non agnoscit, ex imperita adhuc irrisione subjungit,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓrimus eiꝰ cuiꝰ effusus est sanguis doloris
stimulo ꝑsequatur. & app̃hendat eũ. & ꝑcuti¬
at animã er: Ad siluã quippe cum amico
mꝰ. quotiens cũ quolibet ꝓximo ad intuenda
delicta nr̃a conuertimur. & simplicit̾ ligna
cedimꝰ cum delinquentiũ uitia pia inten-¬
tione resecamꝰ. Sed securis manu fugit.
cũ sese increpatio płꝰ quã necesse ẽ in aspe¬
ritatẽ ꝑtrahit. Ferrũq de manubrio ꝓsilit.
cũ de correptione sermo durior excedit.
Et amicũ ꝑcutiens occidit. quia auditorẽ
suũ ꝓlata contumelia ab sp̃u dilectionis
int̾ficit. Correpti namq mens repente
ad odiũ ꝓruit. si hanc moderata in crepatio
plusquã debuit addicit. S is qͥ incaute
ligna ꝑcutit. & proximũ extinguit. ad
tres necesse ẽ urbes fugiat. ut in una earũ
defensus uiuat. quia si ad penitentiȩ la¬
menta conuersus in unitate sacramenti.
sub spe. fide. & caritate. abscondit᷑ reus
ppetrati homicidii ñ tenetur: Eũq extin¬

Expanded text:
 effusus sanguis doloris stimulo prosequatur et apprehendat eum et percutiat animam ejus . Ad silvam quippe cum amico imus quoties cum quolibet proximo ad intuenda delicta nostra convertimur, et simpliciter ligna succidimus, cum delinquentium vitia pia intentione resecamus. Sed securis manum fugit, cum sese increpatio plusquam necesse est in asperitatem pertrahit. Ferrumque de manubrio prosilit cum de correptione sermo durior excedit; et amicum percutiens occidit, quia auditorem suum prolata contumelia ab spiritu dilectionis interficit. Correpti namque mens repente ad odium proruit, si hanc immoderata increpatio plus quam debuit addicit. Sed is qui incaute ligna percutit, et proximum exstinguit, ad tres necesse est urbes fugiat, ut in una earum defensus vivat, quia si, ad poenitentiae lamenta conversus, in unitate sacramenti sub spe, fide et charitate absconditur, reus perpetrati homicidii non tenetur; eumque exstin
Abbreviated transcription (Latin):
& nescis unde ueniat & quo uadat. In retri¬
butionis autẽ culmine reperiri omp̃s ꝑ con¬
templationis speciem potest. sed tamen ad
ꝑfectum ñ potest. quia & si hunc in claritate
sua qnͣdoq conspicimꝰ ñ tam̃ eiꝰ essentiã
plene contuemur. Angłica & enĩ uel huma¬
na mens. cũ ad incircumscriptũ lum̃ inhiat.
eo ipso se quo est creatura coangustat. & suꝑ
se quidẽ ꝑ ꝓuectum tenditur: sed tam̃ eius
fulgorẽ comp̃hendere nec dilatata sufficit.
qui & transcendendo & portando omnia
& implendo concludit. Unde & adhuc subdit᷑¬

Expanded text:
et nescis unde veniat, et quo vadat . In retriet nescis unde veniat, et quo vadat . In retributionis autem culmine reperiri Omnipotens per contemplationis speciem potest, sed tamen ad perfectum non potest, quia etsi hunc in claritate sua quandoque conspicimus, non tamen ejus essentiam plene contuemur. Angelica etenim, vel humana mens cum ad incircumscriptum lumen inhiat, eo ipso se, quo est creatura, coangustat; et super se quidem per provectum tenditur, sed tamen ejus fulgorem comprehendere nec dilatata sufficit, qui et transcendendo et portando omnia et implendo concludit. Unde et adhuc subdit
Abbreviated transcription (Latin):
mortalitatis nr̃ȩ funditꝰ corruptione cal¬
cata. ab assumptis nobis in diuinitatis suȩ
claritate conspicitur. Nunc autẽ a carnali
cogitatione. animũ infusi sp̃s gr̃a subleuat.
& in contemptu rerũ prȩtereuntiũ exaltat.
totũq mens qd appetebat in infimis despicit.
atq ad suꝑna desideria igniscit. & contem¬
templationis suȩ ui extra carnẽ tollitur. quȩ
corruptionis suȩ pondere adhuc in carne
retinetur. incircũscripti luminis iubar
intueri conatur & ñ ualet: qđ infirmitate
pressꝰ animꝰ & nequaꝗͣ penetrat. & tam̃
repulsus amat. iam namq de se conditor
ꝑ qd̃ ametur ostendit. s uisionis suę speciẽ
amantib subtrahit. Sola gͦ eiꝰ uestigiã
conspicientes gradimur. qui hunc ꝑ donoꝵ
suoꝵ signa sequimur. quẽ necdum uidemꝰ.
quia unde. ubi. quib ue modis ueniant eiꝰ
sp̃s dona nesciuntur. ueritate attestante
quȩ ait : sp̃s ubi uult spirat. & uocẽ eiꝰ audis.

Expanded text:
mortalitatis nostrae funditus corruptione calmortalitatis nostrae funditus corruptione calcata, ab assumptis nobis in divinitatis suae claritate conspicitur. Nunc autem a carnali cogitatione animum infusi Spiritus gratia sublevat, et in contemptum rerum transeuntium exaltat; totumque mens quod appetebat in infimis despicit, atque ad superna desideria ignescit, et contemplationis suae vi extra carnem tollitur, quae corruptionis suae pondere adhuc in carne retinetur. Incircumscripti luminis jubar intueri conatur, et non valet; quod infirmitate pressus animus et nequaquam penetrat, et tamen repulsus amat. Jam namque de se conditor per quod ametur ostendit, sed visionis suae speciem amantibus subtrahit. Sola ergo ejus vestigia conspicientes gradimur, qui hunc per donorum suorum signa sequimur, quem necdum videmus.quia unde, ubi, quibusve modis veniant ejus Spiritus dona, nesciuntur, Veritate attestante, quae ait: Spiritus ubi vult spirat, et vocem ejus audis,
Abbreviated transcription (Latin):
Quid di uestigia. nisi benignas illiꝰ uisita¬
tiones uocat: Quib nimirũ ꝓgredi ad
suꝑna ꝓuocamur. cũ eiꝰ sp̃s afflatu tangi-¬
mur. & extra carnis angustias subleuati.
ꝑ amorẽ cognoscimꝰ auctoris nr̃i contem¬
plandam speciem quã sequamur. Nã cũ
mentẽ nrãm spiritalis patriȩ amor inflã-¬
mat qͣsi sequentib iter insinuat. & sub¬
strato cordi uelut qđdam uestigium di
gradientis imprimitur. ut ab eo rectis
cogitationũ gressib uia uitȩ teneatur.
Quem enĩ necdũ cernimꝰ. restat necesse ẽ
ut ꝑ uestigia sui amoris indagemꝰ. quatinꝰ
usq ad contẽplationis speciem quandoq
mens inueniat. quẽ nunc quasi a tergo
subsequens ꝑ scã desideria explorat. Hȩc
psalmista auctoris nr̃i uestigia bene sequi
nouerat cũ dicebat: adhesit anima mea
post te Quẽ repperire qͦ usq ad uisionẽ
suȩ celsitudinis satagebat dicens: sitiuit
anuma mea ad dm̃ uiuum. qnͣdo ueniam
& parebo ante faciem d̃. Tunc quippe co-¬

Expanded text:
Quid Dei vestigia nisi benignitatem illius visitationis vocat? Quibus nimirum progredi ad superna provocamur cum ejus Spiritus afflatu tangimur, et, extra carnis angustias sublevati, per amorem agnoscimus auctoris nostri contemplandam speciem, quam sequamur. Nam cum mentem nostram spiritalis patriae amor inflammat, quasi sequentibus iter insinuat, et substrato cordi velut quoddam vestigium Dei gradientis imprimitur, ut ab eo rectis cogitationum gressibus via vitae teneatur. Quem enim necdum cernimus, restat necesse est ut per vestigia sui amoris indagemus, quatenus usque ad contemplationis speciem quandoque mens inveniat quem nunc, quasi a tergo subsequens, per sancta desideria explorat. Haec Psalmista auctoris nostri vestigia bene sequi noverat cum dicebat: Adhaesit anima mea post te . Quem reperire quoque usque ad visionem suae celsitudinis satagebat, dicens: Sitivit anima mea 345 ad Deum vivum; quando veniam, et parebo ante faciem Dei Tunc quippe co
Abbreviated transcription (Latin):
ministerũ caritatis estimant. sic ꝑuersi
contumeliã derisionis putant. illi se ꝓtinꝰ
ad obedientiã sternunt. isti ad insaniam
suȩ defensionis erigunt᷑. illi correptionis
adiutoriũ uitȩ suę patrociniũ deputant.
eꝑ qđ dum p̾sentis uitii culpa corripitur.
uenturi iudicis ira temperatur. isti cũ se
impeti redargutione conspiciunt gladiũ
ꝑcussionis credunt. quia dũ ꝑ correptio¬
nis uocẽ culpa detegitur. p̾sentis gloriȩ
opimo fedatur. Hinc quippe in laudes
iusti ꝑ salomonẽ ueritas dicit. doce iustũ.
& festinabit accipere. Hine prauoꝵ contu¬
maciam despicit dicens. qui erudit deriso¬
rem. ipse sibi facit in iuriã. Nam fit plerũq
ut cũ correpta in se mala defendere neque¬
unt. ex uerecundia peiores fiant. ac sic in
sua defensione supbiant. ut quȩdã uicia
contra uitã corripientis exquirant. & quo
se criminosos ñ estimant. ipsi crimina &
aliis imponant. quȩ cũ uera inuenire

Expanded text:
ministerium charitatis aestimant, sic perversi ministerium charitatis aestimant, sic perversi contumeliam derisionis putant. Illi se protinus ad obedientiam sternunt, isti ad insaniam suae defensionis eriguntur. Illi correptionis adjutorium vitae suae patrocinium deputant, per quod dum praesentis vitae culpa corripitur, venturi judicis ira temperatur; isti cum se impeti redargutione conspiciunt, gladium percussionis credunt, quia dum per correptionis vocem culpa detegitur, praesentis gloriae opinio foedatur. Hinc quippe in laude justi per Salomonem dicit Veritas: Doce justum, et festinabit accipere . Hinc pravorum contumaciam despicit, dicens: Qui erudit derisorem, ipse sibi facit injuriam . Nam fit plerumque ut cum correpta in se mala defendere nequeunt, ex verecundia pejores fiant; ac sic in sua defensione superbiant, ut quaedam vitia contra vitam corripientis exquirant; et eo se criminosos non aestimant, si crimina et aliis imponant. Quae cum vera invenire
Abbreviated transcription (Latin):
cui dicatur. Uera quippe contra malos
sententia. si bonoꝵ rectitudinẽ impetit
suã ꝑdit: & eo retunsa dissilit. quo illud
bona patienter nequeunt. & cum uitȩ
⁊emendationẽ negligunt. ad uerba se
responsionis accingunt. aperte sophar
ut diximꝰ. ueritatis sententias grauiter
tolerat. & silentiũ penã putat. atq om̃e
qd rectũ dicitur dedecus suȩ irrisionis ar¬
bitratur. quia cũ uera uox prauoꝵ se aurib
ammouet. memoriã culpa mordet. & in
redargutione uitioꝵ quo intꝰ cognitione
mens tangitur. foras ad studiũ contradi¬
ctionis excitatur. Ferre uocẽ ñ ualet. quia
tacta in uulnere sui reatus dolet. & ꝑ hoc
qđ generaliter contra ꝑuersos dicitur. se
imp̾eti specialiter suspicatur. Qđ enĩ egisse
se meminit intus. audire foris erubesc̾it.
Ande mox se ad defensionẽ p̃parat. ut reatꝰ
sui uerecundiã ꝑ uerba prauȩ refutationis
tegat. Dicut enĩ recti de quibdam quȩ ab
eis ñ recte gesta sunt. correptionis uocem

Expanded text:
catur. Vera quippe contra malos 338 sententia, si bonorum rectitudinem impetit, suam perdit, et eo retusa resilit, quo illud bona patienter nequeunt, et cum vitae emendationem negligunt, ad verba se responsionis accingunt, aperte Sophar ut diximus, veritatis sententias graviter tolerat, et silentium poenam putat atque omne quod rectum dicitur dedecus suae irrisionis arbitratur, quia cum vera vox pravorum se auribus admovet, memoriam culpa mordet, et in redargutione vitiorum quo intus cognitione mens tangitur, foras ad studium contradictionis excitatur. Ferre vocem non valet, quia tacta in vulnere sui reatus dolet, et per hoc quod generaliter contra perversos dicitur, se impeti specialiter suspicatur. Quod enim intus egisse se meminit, audire foris erubescit. Unde mox se ad defensionem praeparat, ut reatus sui verecundiam per verba pravae refutationis tegat. Sicut enim recti de quibusdam quae ab eis non recte gesta sunt correptionis vocem,
Abbreviated transcription (Latin):
ut recte dictis semꝑ ediuerso respondeant.
ne si ad ꝓlata consentiunt. inferiores esse
uideantur. Quib iustoꝵ uerba quãlibet
pauca sonuerint multa sunt. quia quo eoꝵ
uitia resecant. auditũ grauant unde & ad
crimen trahitur. hoc qd recta p̃dicatio con-¬
tra crimina ꝓfertur. Ipsũ quippe qui ex ue-¬
ritate fortes sententias dixerat. sophar
redarguens uerbosũ uocat. quia cũ ab ore
Fiustoꝵ sapientia culpas increpat. stultoꝵ
aurib suꝑfluitas loquacitatis sonat.
Praui nãq nil rectũ. nisi qđ ipsi senserint
putant. & iustoꝵ uerba eo otiosa estimant.
quo suis hȩc sensib inueniunt diuersa.
Nec fallacẽ quidẽ sophar sententiã ꝓtulit.
qd uir uerbosus iustificari nequaꝗͣ possit.
quia dũ quisq ꝑ uerba diffluit prodita
grauitate silentii mentis custodiã amittit.
Fine quippe scriptũ est: cultus iusticiȩ.
silentiũ. Hinc salomon ait: sicut urbs

Expanded text:
ut recte dictis semper e diverso respondeant, ne si ad prolata consentiant, inferiores esse videantur. Quibus justorum verba quamlibet pauca sonuerint multa sunt, quia quo eorum vitia resecant, auditum gravant. Unde et ad crimen trahitur hoc quod recta praedicatione contra crimina profertur. Ipsum quippe qui ex veritate fortes sententias dixerat Sophar redarguens, verbosum vocat, quia cum ab ore justorum sapientia culpas increpat, stultorum auribus superfluitas loquacitatis sonat. Pravi namque nil rectum, nisi quod ipsi senserint, putant; et justorum verba eo otiosa aestimant, quo suis haec sensibus inveniunt diversa. Nec fallacem quidem Sophar sententiam protulit, quod vir verbosus justificari nequaquam possit, quia dum quisque per verba diffluit, perdita gravitate silentii, mentis custodiam amittit. Hinc quippe scriptum est: Cultus justitiae, silentium . Hinc Salomon ait: Sicut ur
Abbreviated transcription (Latin):
Celum gͦ simul infernꝰq coartat᷑. cũ unã
eandemq mentẽ & subleuatio contempla¬
tionis illuminat. & importunitas tempta.¬
tionis obscurat. & ut uideat intendendo
qđ appetat. & succumbendo in cogitatione
toleret qd̃ erubescat. De celo quippe lux
oritur. infernꝰ autẽ tenebris possidetur
In unũ gͦ celũ infernusq redigitur. cũ menᷤ
quȩ iam lucẽ patriȩ suꝑnȩ considerat. etiã
de carnis bello tenebras occultȩ temptatio¬
nis portat. Certe iam paulꝰ tercii cęli cul¬
men ascenderat. iam paradisi secreta co-¬
gnouerat. & tam̃ adhuc carnis bella tole¬
rans gemebat dicens: uideo aliam legem
in menbris meis repugnantẽ legi m̃tis meȩ.
& captiuum me ducentẽ in lege peccati

Expanded text:
Coelum ergo simul infernusque coarctatur cum unam Coelum ergo simul infernusque coarctatur cum unam eamdemque mentem et sublevatio contemplationis illuminat, et importunitas tentationis obscurat; ut et videat intendendo quod appetat, et succumbendo in cogitatione toleret quod erubescat. De coelo quippe lux oritur, infernus autem tenebris possidetur. In unum ergo coelum infernusque redigitur cum mens, quae jam lucem patriae supernae considerat, etiam de carnis bello tenebras occultae tentationis portat. Certe jam Paulus tertii coeli culmen ascenderat, jam paradisi secreta cognoverat, et tamen adhuc carnis bella tolerans gemebat, dicens: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in le
Abbreviated transcription (Latin):
Subuertit dñs cȩlũ. cũ terribili & occulta
dispensatione humanȩ contemplationis
celsitudinẽ destruit. Subuertit infernũ.
cũ cuiꝰ libet mentẽ in suis temptationib
patudam cadere etiã ad deteriora ꝑmittat.
Subuertit terrã. cũ fructificationẽ boni
oꝑis aduersis irruentib intercidit. Sub-¬
uertit mare. cum fluctuationẽ nr̃ȩ titu¬
bationis emergente subito pauore con¬
fundit. Dubietate quippe sua cor anxiii
hoc ipsũ quia titubat ualde formidat.
& quasi mare subuertitur cum ipsa in dm̾
nr̃a trepidatio considerato eiꝰ iudicii ter-
breuiter diximꝰ. nunc aliquantulo labo¬
riosiꝰ restat. ut hȩc qualiter in unũ coar¬
tari ualeant demonstremꝰ. Sepe namq
eleuet. s tamen hanc importunis caro
temptationib impugnet. cuiq ad con¬
templanda cȩlestia animꝰ ducitur. obiectis
actionis illicitȩ imaginib reuerberatur.
nam carnis repente hunc stimulꝰ sauciat.
quẽ extra carnẽ contemplatio scã rapiebat.

Expanded text:
Subvertit Dominus coelum cum terribili et occulta dispensatione humanae contemplationis celsitudinem destruit. Subvertit infernum cum cujuslibet mentem in suis tentationibus pavidam cadere etiam ad deteriora permittit. Subvertit terram cum fructificationem boni operis adversis irruentibus intercidit. Subvertit mare cum fluctuationem nostrae titubationis emergente subito pavore confundit. Dubietate quippe sua cor anxium hoc ipsum quia titubat valde formidat, et quasi mare subvertitur cum ipsa in Deum nostra trepidatio, considerato ejus judicii terrobreviter diximus, nunc aliquantulum laboriosius restat ut haec qualiter in unum coarctari valeant, demonstremus. 17. elevet, sed tamen hanc importunis caro tentationibus impugnet. Cumque ad contemplanda coelestia animus ducitur, objectis actionis illicitae imaginibus reverberatur. Nam carnis repente hunc stimulus sauciat quem extra carnem contemplatio sancta rapiebat.
Abbreviated transcription (Latin):
in arenȩ
spectacu¬
lum for¬
tis athleta
descende¬
rit. hi qui¬
imparis uirtutis existunt. uicissim se eius
expugnationi subiciunt. & uno uicto con-¬
tra hunc ꝓtinus alter erigitur. atq hoc sub-¬
acto alio surrogatur. ut luctantis uires
qnͣdoq molliores inueniant. quas ipsa
sua crebrescens uictoria fatigat. quatinus
cũ nouus quisq congreditur. is qui unici
uiriũ qͣlitate ñ ualet. ꝑsonarum saltem
mutatione supetur. Sicsic in hoc homi¬
num angłoꝵq spectaculo. beatꝰ iob fortis
athleta ꝓdiit. quantũq contra mutationẽ
aduersantiũ ualeat. continuatione indefes-¬
si roboris ostendit. cui primꝰ se eliphar.
scd̾s autẽ baldad obicit. atq ad extremũ
se sophar in eiꝰ expugnatione supponit.
qui ad inferendos ictus totis se conatibus
erigunt. s tamen ad feriendam altitudinẽ
robusti pectoris ñ ꝑtingunt. Ipsa quippe
eoꝵ uerba patenter insinuant. qđ ictus in
auras iactant. quia cũ sc̃m uirũ non recte

Expanded text:
in arenae spectaculum fortis athleta descenderit, ii quiimpares viribus existunt vicissim se ejus expugnationi subjiciunt: et uno victo, contra hunc protinus alter erigitur; atque hoc subacto, alius subrogatur; ut luctantis vires quandoque molliores inveniant quas ipsa sua crebrescens victoria fatigat; quatenus cum novus quisque congreditur, is qui vinci virium qualitate non valet, personarum saltem mutatione superetur. Sic sic in hoc hominum angelorumque spectaculo beatus Job fortis athleta prodiit, quantumque contra mutationes adversantium valeat continuatione indefessi roboris ostendit. Cui primus se Eliphaz, secundus autem Baldad objicit, atque ad extremum se Sophar in ejus expugnatione supponit: qui ad inferendos ictus totis se conatibus erigunt, sed tamen ad feriendam altitudinem robusti pectoris non pertingunt. Ipsa quippe eorum verba patenter insinuant quod ictus in auras jactant, quia cum sanctum virum non recte
Abbreviated transcription (Latin):
in qua esse debuit. s suꝑna hunc iusticia in¬
crepans ꝓ suꝑfluis repellit Unde & bene
helui latino sermone dicit᷑. ds m̃s iste. uel
d̾s dñs. Arrogantes enĩ uiri intra scãm ȩccle¬
siã. quãuis dm̃ elate uiuendo resugiunt. eu̾
tam̃ ueraciter credendo confitentur. Quid
est enĩ ds̃ m̃s iste nomine dicere. nisi eũ cui
credidit aꝑta ꝓfessione monstrare: Uel
quid ẽ adm̃ anm̃ dicere. nisi hunc & dm̃
ꝑ diuinitatẽ credere. & dñm ex incarnatio¬
ne phibere: Hene autẽ post damna rerũ
post funera pignerũ. post cruciatꝰ uulnerũ
post certamina pugnasq uerboꝵ. duplici
remuneratione subleuatur. quia nimirũls¬
scã ęccłia adhuc etiã in hac uita posita. pro
laborib quos sustinet duplicia munera
recipit. cũ susceptis plene gentib in fine
mundi. iudeoꝵ etiã ad se corda conuertit
Hinc enĩ scriptũ est. donec plenitudo gentiũ

Expanded text:
in qua esse debuit, sed superna hunc justitia inin qua esse debuit, sed superna hunc justitia increpans pro superfluis repellit. Unde et bene Heliu Latino sermone dicitur, Deus meus iste, vel Deus Dominus. Arrogantes enim viri intra sanctam Ecclesiam, quamvis Deum elate vivendo refugiunt, eum tamen veraciter credendo confitentur. Quid est enim, Deus meus iste, nomine dicere, nisi eum, cui credidit, aperta professione monstrare? vel quid est, Deum Dominum dicere, nisi hunc et Deum per divinitatem credere, et Dominum ex incarnatione perhibere? CAPUT post funera pignorum, post cruciatus vulnerum, post certamina pugnasque verborum, duplici remuneratione sublevatur; quia nimirum sancta Ecclesia, adhuc etiam in hac vita posita, pro laboribus quos sustinet, duplicia munera recipit; cum susceptis plene gentibus, in fine mundi Judaeorum etiam ad se corda convertit. Hinc enim scriptum est: Donec plenitudo gentium
Abbreviated transcription (Latin):
humilia sentiant & post se corla innocentiũ
ñ seducant: Ceruicr enĩ tumenti ab eccłiȩ
unitate resilierant. & infirmos post seppłos.
qͣsi sequentes greges trahebant. Ueniant gͥ
ad beatũ iob. idest reuertantur ad eccłiam.
& septenario sacrificio tauros & arietes ma¬
ctandos offerant. quia ut uniuersali ȩccłiȩ
comungantur. humilitate int̾ueniente
int̾ficiant. quicqͥd priꝰ tumidũ de supbo du¬
dem sensib loquitur. s ad stulta elationis
uerba deriuat᷑. ꝑsona uniuscuiꝰq arrogantiᷤᷤ
exprimitur. Multi namq intra scãm ȩccłiam
positi. recta quȩ sapiunt recte ꝓferre contem¬
nunt. unde & ui diuinȩ increpationis arguit᷑.
nec tam̃ ꝓ illo sacrificiũ offertur. quia fidelis
quidẽ s tam̃ arrogans ꝑueritatẽ credulitatiᷤᷤ
intus ẽ. s ꝑ tumoris sui obstaculũ acceptabi¬
lis ñ est:. Hunc gͦ increpatio redarguit. sed
sacrificiũ ñ reducit. quia in ea quidẽ fide est.

Expanded text:
humilia sentiant, et post se corda innocentium humilia sentiant, et post se corda innocentium non seducant? Cervice enim tumenti ab Ecclesiae unitate resilierant, et infirmos post se populos quasi sequentes greges trahebant. Veniant igitur ad beatum Job, id est, revertantur ad Ecclesiam, et septenario sacrificio tauros et arietes mactandos offerant; qui ut universali Ecclesiae conjungantur, humilitate interveniente interficiant quidquid prius tumidum de superbo dudem sensibus loquitur, sed ad stulta elationis verba derivatur, persona uniuscujusque arrogantis exprimitur. Multi namque intra sanctam Ecclesiam positi, recta quae sapiunt recte proferre contemnunt. Unde et divinae increpationis verbis arguitur, nec tamen pro illo sacrificium offertur; quia fidelis quidem est, sed tamen arrogans: per veritatem credulitatis intus est, sed per tumoris sui obstaculum acceptabilis non est. Hinc ergo increpatio redarguit, sed sacrificium non reducit; quia in ea quidem fide est
Abbreviated transcription (Latin):
uniuersalis eccłiȩ manib offerantur. ut eiꝰ
merits remediũ salutis inueniant. qua uerboꝵ
iaculis impugnando feriebant. Unde & septẽ
ꝓ eis sacrificia memorant᷑ oblata. qͥa dũ septi¬
sormis grȩ spm̃ confitentes accipiunt. quasi
septẽ oblationib expiantur. Hinc est qđ in
iohannis apocalẏpsi. ꝑ septẽ eccłiarum nume¬
rũ. uniuersalis ȩccłia designatur. Hinc per
salomonẽ de sapientia dicttur: sapientia
ȩdificauit sibi domũ. excidit columnas septẽ
Ipso gͦ sacrisicioꝵ numero. reconciliati here
tici quid priꝰ fuerint exprimunt. qͥ ꝑfectio¬
ni septiformis gr̃ȩ. ñ nisi redeundo ungunt᷑.
Bene autẽ tauros ꝓ se. & arietes optulisse de¬
scribuntur: In tauro qͥppe ceruix suꝑbiȩ. in
ariete autẽ ducatꝰ gregũ sequentiũ designat᷑.
Quid est gͦ ꝓeis tauros arietesq mactare.
isi eoꝵ supbum ducatũ int̾ficere. ut de se

Expanded text:
universalis Ecclesiae manibus offerantur; ut ejus universalis Ecclesiae manibus offerantur; ut ejus meritis remedium salutis inveniant, quam verborum jaculis impugnando feriebant. Unde et septem pro eis sacrificia memorantur oblata; quia dum septiformis gratiae Spiritum confitentes accipiunt, quasi septem oblationibus expiantur. Hinc est quod in Joannis Apocalypsi per septem Ecclesiarum numerum universalis Ecclesia designatur . Hinc per Salomonem de Sapientia dicitur: Sapientia aedificavit sibi domum, excidit columnas septem . Ipsotici quid prius fuerint exprimunt, qui perfectioni septiformis gratiae nonnisi redeundo junguntur. Bene autem tauros pro se et arietes obtulisse descriariete autem ducatus gregum sequentium designatur. Quid est ergo pro eis tauros arietesque mactare, nisi eorum superbum ducatum interficere; ut de se
Abbreviated transcription (Latin):
uetustas sola nominantur. ad loquendũ qͥppe
ñ zelo noui hominis s uitȩ ueteris prauitate
concitant᷑: Sosar qͦ latino sermone dicitur
dissipatio speculȩ. uel speculatorẽ dissipans.
Mentes namq fideliũ ad contemplanda suꝑna
se erigunt. s dũ hereticoꝵ uerba puertere recta
contemplantes appetunt. speculam dissipare
munt᷑: nisi enĩ dm̃ contemnerent nequaqũa
de illo puersa sentirent. & nisi uetustatis praua¬
uitȩ intelligentia ñ errarent. & nisi speculationẽ
bonoꝵ destruerent. nequaqua eos suꝑna iudicia
tã districto examine ꝓ uerboꝵ suoꝵ culpa reꝑ¬
sermonib speculatiom rectoꝵ nocent. Iura uͦ¬
ñnunquã heretici diuinȩ grę largitate ꝑfusi.
ad unitatẽ scẽ ȩccłiȩ redeunt. bene hoc ipsa
amicoꝵ reconciliatione signat᷑. ꝓ quib tam̃
beatꝰ iob exorare p̃cipitur. quia hereticoꝵ
sacrificia accepta dõ esse nequeunt. nisi ꝓ eis

Expanded text:
vetustas sola nominantur. Ad loquendum quippe vetustas sola nominantur. Ad loquendum quippe non zelo novi hominis, sed vitae veteris pravitate concitantur. Sophar quoque Latino sermone dicitur dissipatio speculae, vel speculationem dissipans. Mentes namque fidelium ad contemplanda superna se erigunt; sed dum haereticorum verba pervertere recta contemplantes appetunt, speculam dissipare muntur. Nisi enim Deum conde illo perversa sentirent; et nisi vetustatis vitae intelligentia non errarent. Et nisi speculationem bonorum destruerent, nequaquam eos superna judicia tam districto examine pro verborum suorum culpa reprosermonibus speculationi rectorum nocent. Hannunquam haeretici divinae gratiae largitate perfusi ad unitatem sanctae Ecclesiae redeunt, bene hoc ipsa amicorum reconciliatione signatur. Pro quibus tamen beatus Job exorare praecipitur, quia haereticorum sacrificia accepta Deo esse nequeunt, nisi pro eis
Abbreviated transcription (Latin):
cupio. priꝰ uos ostendens fabricatores mendacui.
& cultores puersoꝵ dogmatũ. Constat gͦ eos
hereticoꝵ tẏpum errando gerere. quos sc̃s uirꝰ
nitur. ueritati illiꝰ aduersatur. psaliista at-¬
testante quiait. ut destruas inimicũ & defen¬
sorem: Inimicus quippe & defensor ẽ. qui dm̃
uenturi redemptoris speciẽ teneat. etiã nomine
demonstrat: Iob quippe interpretatur dolens:
Quo minirũ dolore. uel mediatoris passio. uł
scẽ eccliȩ labor exprimit᷑. quȩ multiplici prȩ¬
sentis uitȩ fatigatione eruciatur. Amici qͦ ei
ex uocabulo nominis. meritũ suȩ indicant
actionis. Nam helifar latina lingua dicit᷑ dñ
contemprꝰ. Et quid aliud heretici faciunt.
nisi quo dũ falsa de dõ sentiunt. eũ suꝑbiendo
contempnunt: Baldad interpretat᷑ uetustas
sola: Gene autẽ om̃s heretici in his quȩ de dõ
loquunt᷑. dũ ñ intentione recta. s appetitione
temporalis głȩ uideri p̾dicatores appetunt.

Expanded text:
io: prius vos ostendens fabricatores mendacii, et cultores perversorum dogmatum . Constat ergo eos haereticorum typum errando gerere, quos sanctus vir nitur, veritati illius adversatur, Psalmista attestante, qui ait: Ut destruas inimicum et defensorem . Inimicus quippe et defensor est, qui Deum venturi Redemptoris speciem teneat, etiam nomine demonstrat. Job quippe interpretatur dolens. Quo nimirum dolore, vel Mediatoris passio, vel sanctae Ecclesiae labor exprimitur, quae multiplici praesentis vitae fatigatione cruciatur. Amici quoque ejus ex vocabulo nominis meritum suae indicant actionis. Nam Eliphaz Latina lingua dicitur Domini contemptus. Et quid aliud haeretici faciunt, nisi quod, dum falsa de Deo sentiunt, eum superbiendo contemnunt? Baldad interpretatur vetustas sola. Bene autem omnes haeretici in his quae de Deo loquuntur, dum non intentione recta, sed appetitione temporalis gloriae videri praedicatores appetunt,