comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ui frica. sardinia. cypro cre&a. pam philia
licia. isauria .&. inom̃i aegrpto odibia
ponto ee cappãtia. partibusq incinis
& orientales eccłȩ: prȩter paucos arru
sectatores Om̃ium namq prędictoꝵ
sententiam experim̃to cognouimꝰ & lit¬
teris habemus: eosq nouimus dõama¬
bilis impͣ. quia cũpauei quidam huic
fidei contradicant. preiudiciũ facere
non poterunt in toto orbeterrarum.
Multo enĩtempore abheresi arriana
pulsati. nunc &iam pioati contentio¬
ne maxima contradicunt. Ut uerohec
pi&as tua cognoscat lic& sciat. tamen
studuimus fidẽ concilio niceno ꝓfes¬
sam abepis trecentis decc̃ & octo sub¬
iungerȩ: est aute hȩc niceni concilii
fides
redimꝰ munũ dm̃ patrẽ om̃ipo¬
tentem. om̃ium uisibilium in¬
uisibilium q factorem : & in unum

Expanded text:
Africa, Sardinia, Cypro, Creta, Pamphylia, Africa, Sardinia, Cypro, Creta, Pamphylia, Lycia, Isauria, et in omni Aegypto, et Libya, Ponto, et Cappadocia partibusque vicinis, et Orientales Ecclesiae, praeter paucos Arii sectatores. Omnium namque praedictorum sententiam experimento cognovimus, et litteras habemus, eosque novimus, Deo amabilis imperator: quia cum pauci quidam huic fidei contradicant, praejudicium facere non poterunt in toto orbe terrarum. Multo enim tempore ab haeresi Ariana pulsati, nunc etiam pietati contentione maxima contradicunt. Ut vero haec pietas tua cognoscat, licet sciat: tamen studuimus fidem Nicaeno concilio professam ab episcopis trecentis decem et octo subjungere. Est autem haec Nicaeni concilii fides: Credimus in unum Deum, Patrem omnipotentem, omnium visibilium invisibil
Abbreviated transcription (Latin):
ecđe fidem seriptura teste ꝓfessi sunt.
ea que predicatione heresis extincta ẽ.
que ubiq uidebatur accensa. hȩc itaq
fides ꝑom̃s ecđas legebatur atq pͣdica¬
batur. Sed qm̃ arrianã heresim quidã
renouare uolentes. ipsam fidẽ apatrib
in nicȩa ꝓlatam anathematitare prę̧¬
supserunt. aliqui uͦ finguntse eam ꝓ¬
fiteri. sed ipsam ueritate̾ negare nos¬
dicunt eũ creaturã ee̾ atq facturã ꝑfi¬
lium celebratã. necessario considerantes
lȩsione quȩ huiusmodi causa contra
populũ generatur. offerre tuȩ pi&ati
confessionẽ concilii niceni curauim:
ut pia religiotua cognoscat: cum quanta
scrupulositate conscripta ẽ o. quantũ
errent qui extra eam uolunt aliquio
in hac quoq: fide concordant om̃s ȩcłe
hispaniȩ & brittanniȩ. neo nongalliis.
italiȩ & dalmatiis constitutȩ. incappa
dociamysia & macedonia. & muntuersa
simul hellada: sed &ilam in uniuersa

Expanded text:
Ecclesiae fidem, scriptura teste, professi sunt. Ecclesiae fidem, scriptura teste, professi sunt. Eaque praedicatione haeresis exstincta est, quae ubique videbatur accensa. Haec itaque fides per omnes Ecclesias legebatur atque praedicabatur. Sed quoniam Arianam haeresim quidam renovare volentes, ipsam fidem a Patribus in Nicaea prolatam anathematizare praesumpserunt; aliqui vero fingunt se eam profiteri, sed ipsam veritatem negare nosdicunt eum creaturam esse atque facturam per Filium celebratam: necessario considerantes laesionem quae ex hujusmodi causa contra populum generatur, offerre tuae pietati confessionem 303 concilii Nicaeni curavimus; ut pia religio tua cognoscat cum quanta scrupulositate conscripta est; et quantum errent, qui extra eam volunt aliquid In hac quoque fide concordant omnes Ecclesiae in Hispania et Britannia, nec non in Galliis, Italiis et in Dalmatiis constitutae, in Mysia, et Macedonia, et universa simul Hellada; sed etiam in universa
Abbreviated transcription (Latin):
renus fidem Hanc eni repudiantes
quiciam nobis equidem frequenter
insidiati sunt eo quod arriane non
co: sentis emus insamȩ. Auctores uͥ
sccisint heresis & schismatũ uniuer¬
salis ecłȩ. Uera ergo &piam dnm̃ nrm
iħm xpm̃ fides ẽ omib manifesta : &ex
diuinis litteris agnita atq lecta i hac
enĩ odam scĩ marcirio consũmati sunt
& requiescentes in dño noͣn consistunt
Manserat itaq semꝑ inlesa fides. nisi
calliditas quorudam hercticorũ eam
uiolare presumer&. drrius cnĩquidã
eiusq sectatores erumpere & impiocate
ad uersus eam introducere temprauer:
dicentes ex non exstantibus & crcatura
atq facturã conuertibilẽq eẽ filum
dĩ. Plurmosꝙ ꝑtalia seduxer: ita ut &¬
lam quialiꝗd eẽ uidebantur blasphemia
huiusmodi traherentur. Uerũ sc̃ĩ patres
nr̃i olim conuenientes sicuti p̃diximus
in nicȩno concilio. arrianã quidẽ sectã¬
anathematicauerunt: catholice uero

Expanded text:
remus fidem. Hanc enim repudiantes, remus fidem. Hanc enim repudiantes, quidam, nobis equidem frequenter insidiati sunt, eo quod Arianae non consentiremus vesaniae. Auctores vero facti sunt haeresis et schismatum universalis istum fides est omnibus manifesta, et ex divinis litteris agnita atque lecta. In hac enim etiam sancti martyrio consummati sunt, et requiescentes in Domino nunc consistunt. Manserat itaque semper fides illaesa, nisi calliditas quorumdam haereticorum eam violare praesumeret. Arius enim quidam ejusque sectatores erumpere et impietatem adversus eam introducere tentaverunt: dicentes, ex non exstantibus, et creaturam, atque facturam, convertibilemque esse Filium Dei; plurimosque per talia seduxerunt, ita ut etiam qui aliquid esse videbantur, blasphemia hujusmodi traherentur. Verum sancti Patres nostri olim convenientes, sicuti praediximus, in Nicanathematizaverunt: catholicae vero
Abbreviated transcription (Latin):
sui terras ingressus e. primũ hoc con¬
scripsit. ut epi de exilio remeareN.
& ȩcclesias eis reddendas eẽ ꝓfessus
est. qui expositam in nicea fidem
in uiolabiliter seruauerͣ. Scripsit
&iam athanasio. qui pręcipuus erat
horum dogmatũ ꝓpugnator: poens
ut ei rescriber& ꝑfectam diuinorum
dogmatum disciplinã. Quieloquen¬
tiores epõs congregans. rescripsit ro¬
gans ut fidem nicȩe expositam custo¬
dir& tam quam a postolicis dogmati¬
bus congruentem. Cuius epistole uer¬
uictori augusto iouiano. athanasius
& reliqui epi uenientes exꝑsona omiũ
ep̃orum aegyptiorum thebaidis & libie
Dece dõamabilem principẽ discendi
habcre uoluntatẽ. desideriumq cclesti¬
um. Sic enim uere & corhabens in ma¬
nu dĩ. & imperium cũ pace multis an¬
norum curriculis gubnabis. Uolente
igitur a nobis tua discere piaate catho¬
licȩ ȩcđȩ fidem grãs obhoc ñoreseren¬
tes. curauimus ut platam ab om̃ibus
patribus innicȩa tuȩ pi&ati insinua¬

Expanded text:
sui terras ingressus est, primum haec conscripsit, ut episcopi de exsilio remearant, et Ecclesias eis reddendas esse professus est qui expositam in Nicaea fidem inviolabiliter servaverunt. Scripsit etiam Athanasio, qui praecipuus erat horum dogmatum propugnator: petens ut ei rescriberet perfectam divinorum dogmatum disciplinam. Qui eloquentiores episcopos congregans rescripsit: rogans ut fidem Nicaeae expositam custodiret, tanquam apostolicis dogmatibus congruentem. Cujus epistolae verVictori, Augusto, Joviano Athanasius et reliqui episcopi, venientes ex persona omnium episcoporum Aegyptiorum, Thebaidis et Libyae. Decet Deo amabilem principem discendi habere voluntatem desideriumque coelestium. Sic enim vere et cor habens in manu Dei, et imperium cum pace multis annorum curriculis gubernabis. Volente igitur te a nobis tua discere pietate catholicae Ecclesiae fidem, gratias ob hoc Domino referentes curavimus, ut prolatam ab omnibus Patribus in Nicaea tuae pietati insinua
Abbreviated transcription (Latin):
& in spm̃ scm̃. Eos autẽ qui dicunt
erat. quando non erat & antequã
nasceritur nonerat. & quia exnon
exstantibus factus ẽ. aut ex altera
substantia uel substantia dicen¬
tes eẽ : aut creatũ aut conuertibilẽ
aut mutabilẽ filium dĩ. Hosanathe¬
matirat seã catholica & apostolica
nos consistere necessarium ẽ. Tãquã
eam seductione uerborũ atq conten¬
tione : quod abinitio arriani feccruđ.
exnon exstantib filium dicentes:
& quia erat quando nonerat. &cre¬
atus & factus. & conuertibilis est:
Propterea sicuti prediximꝰ & nicȩa s¬
nodus heresim anathematitauit
huiusmodi. fidem uero ꝓfessa est

Expanded text:
 et cetera. Eos autem qui dicunt: 'Erat, quando non erat, et antequam nasceretur, non erat', et quia ex non extantibus factus est, aut ex altera subsistentia vel substantia dicentes esse aut creatum aut convertibilem aut mutabilem filium Dei, hos anathematizat sancta katholica et apostolica nos consistere necessarium est, tanquam eam seductione verborum atque contentione; quod ab initio Ariani fecerunt, ex non exstantibus Filium dicentes; et, quia erat quando non erat, et creatus, et factus, et convertibilis est. Propterea, sicuti praediximus, et Nicaena synodus haeresim anathematizavit hujusmodi: fidem vero professa est
Abbreviated transcription (Latin):
festiuitatẽ multi concurrerent ut ui¬
gilias sollicite celebrarent. formido
subito dȩmoniaca inruit suꝑ eosqͣ
sisinmius corum ep̃s uenar& cũmaxi¬
ma multitudine. factaq turba quip¬
pe nocte & inangustiȩ loco comꝑti
semo ipsos contriuerunt: ita utultr
plurimos asabbatianoꝵ secta ꝓhibu¬
it. Quidam uͦ incius rusticitate
Imanserunt. U¬
p̃sul quẽ abantiochia constantino¬
poli transtulerunt. cum centũ decẽ¬
& nouẽ uixiss& annis de functus ẽ co¬
sulatu honorii septimo & theodosil
secundo sexta die nouembru mensi
Postquẽ arriane suꝑscitionis barbas
ordinatur ep̃s. Subhoc itaq barba
ꝑduos presbiteros eloquentissimos al¬
rianorũ religio floruit : quoꝵ alter
timotheus: altergeorgnus dicebatus
Sed georgius doctrina helladica eru¬
ditus erat: timotheus sacris litterisil¬
cumbebat. & georgius quidẽ semꝑ aris¬
totelem & platone habebat in manib
timotheus origenẽ ita ut & lam lingua

Expanded text:
festivitatem multi concurrerent ut vifestivitatem multi concurrerent ut vigilias solite celebrarent, formido subito daemoniaca irruit super eos, quasi Sisinnius eorum episcopus veniret cum maxima multitudine. Factaque turba, quippe nocte et in angustiae loco comperti, semetipsos contriverunt, ita ut ultrplurimos a Sabbatianorum secta prohibuit, quidam vero in ejus rusticitate permanserunt. praesul, quem ab Antiochia Constantinopolim transtulerunt, cum centum et novemdecim vixisset annos, defunctus est consulatu Honorii septimo et Theodosii secundo , sexto die Novembris mensis. Post quem Arianae superstitionis Barbas ordinatur episcopus. Sub hoc itaque Barba per duos presbyteros eloquentissimos Arianorum religio floruit, quorum alter Timotheus, alter Georgius dicebatur. Sed Georgius doctrina Helladica eruditus erat, Timotheus sacris litteris incumbebat. Et Georgius quidem semper Aristotelem et Platonem habebat in manibus, Timotheus Origenem, ita ut etiam lingua
Abbreviated transcription (Latin):
dȩos autẽ lic& signa quȩrentes. hȩc
tam̃ non ꝓuocauerunt ad fidem.
Isita apud xp̃ianos gestis plurimi
ces eorum similia sapuisse conuicti
abbatius itaq cuius dudum sunt¬
fecimus mentionẽ nolens in suo
ordine ꝑmanere presbiteratus de¬
sid erabat episcopatũ hisdemq
temporib recessit ab ȩccła nouatia¬
norũ: occasionẽ habens quasi propt᷑
obseruationẽ paschȩ iudaicȩ. facie¬
bat collectas contra sisinnium suuͣ
rem cõmisit ualde periculosam. Die
namq festiuitatis in euanglica lectio¬
ne ubi scriptũ ẽ. erat enĩ pasca iudeoꝵ
uerba quȩnusquã scripta neq audi¬
ta sunt pręsumpsit dicere idẽ male¬
dictus qui prȩter a amas celebrauit
pascha. Hoc auditũ ꝑcurrit inpopi¬
lum: & simplices decepti. Nouatiano¬
rum lalcoꝵ conuenerunt ad illum
quod tam̃ malũ non remansit inultũ
sed infinẽ pesfimũ cius falsitas est c̃¬
uersa Post paululũ enĩ dũ ad quanda

Expanded text:
daeos autem, licet signa quaerentes, haec daeos autem, licet signa quaerentes, haec tamen non provocaverunt ad fidem. His ita apud Christianos gestis, plurimi ces eorum similia sapuisse convicti abbatius itaque, cujus dudum fecimus mentionem, nolens in suo ordine permanere presbyteratus, desiderabat episcopatum. Eisdemque temporibus recessit ab Ecclesia Novatianorum, occasionem habens quasi propter observationem Paschae Judaici. Faciebatque collectas contra Sisinnium suum rem commisit valde periculosam. Die namque festivitatis in evangelica lectione, ubi scriptum est : Erat enim Pascha Judaeorum, verba quae nusquam scripta neque audita sunt praesumpsit adjicere, id est: Maledictus qui praeter azymas celebraverit Pascha. Hoc auditum percurrit in populum, et simplices decepti Novatianorum laicorum convenerunt ad illum. Quod tamen malum non remansit inultum; sed in finem pessima ejus falsitas est conversa. Post paululum enim dum ad quamdam
Abbreviated transcription (Latin):
ȩcłȩ ꝓuenisse theodosium qͥdẽ
uerbo consolatuse ut patienter
ferrae. pͣponens aut causis ꝑsona¬
libus generale̾ utilitatẽ scripsit
agapito ut tenero& episcopatum:
nichil ꝙ: demimicitiis theodosti
cogitare uII r¬
Iocigitur unũ ẽrerum utilium quȩ
attici temporib inȩeda prouenert᷑.
seoneq miraculoꝵ acsanitatũ his de¬
fuit causa temporib. Quidã namq
uideus cũ paraliticus ẽ& plurimis annis
in lecto iacebat. Cumq omnis medici¬
tis. xp̃iani gram̃ confugi: huic soli ueri¬
tatis medicamini secõmittens hoc uelo¬
citer ep̃o attico nuntiatur. Quẽ catrm¬
num factũ & spem xp̃i promittens: de
Uerũ udȩus paralyticus baptismũ uera
fide suscipiens cũ defunte fuiss& leua¬
tus egritudine repente pͥuatus ẽ: & de
cocero sanus fuit. Hanc igitur curam
uirtus xpi & iam nris temporib de¬
monstrauit : qua causa plurimi paga¬
norum credentes baptizatisunt lu¬

Expanded text:
Ecclesiae provenisse, Theodosium quidem Ecclesiae provenisse, Theodosium quidem verbo consolatus est, ut patienter ferret: praeponens autem causis personalibus generalem utilitatem, scripsit Agapito ut teneret episcopatum, nihilque de inimicitiis Theodosii cogitaret. oc igitur unum est rerum utilium quae Attici temporibus in Ecclesia provenerunt. Sed neque miraculorum aut sanitatum his defuit causa temporibus. Quidam namque Judaeus cum paralyticus esset, plurimis annis in lecto jacebat. Cumque omnis medicitis Christiani gratiam confugit, huic soli veritatis medicamini se committens. Hoc velociter episcopo Attico nuntiatur. Quem catechumenum factum, et spem Christi promittens, depVerum Judaeus paralyticus baptismum vera fide suscipiens, cum de fonte fuisset levatus, aegritudine repente privatus est, et de caetero sanus fuit. Hanc igitur curam virtus Christi etiam nostris temporibus demonstravit. Qua causa plurimi paganorum credentes baptizati sunt. Ju
Abbreviated transcription (Latin):
sibi sufficere nonputar& constanti¬
nopolim ẽ ꝓfectus: ut prefectorũ sola¬
tia mereretur: ibiq posito theodosio
propter hiriusmodi causam apͣitus
machedonianorũ ep̃s admeliorẽ se
contulit partẽ. habitoq tractatu
cum om̃i clero & uocans totũ popłm
sibim& subiacentẽ. suasit eis ut consub¬
stantialitatis susciperent fidẽ Hoc facto
repente cũmaxima multi tudine ma¬
gis cumomĩ ut ita dixerim ciuitate
ad orthodexorũ eccłam uenit. & ora¬
tione facta sedem inquatheo dosius
prȩfidere solebat obtinuit. Tunc
fynnademsẽ. Hisita gestis: non post
multũ temporis theodosius cumpͣ¬
fectianoꝵ uenit auxillo: & nichil
sciens horum quȩ fuerant gesta.
ad ȩecłam ꝓperauit: exqua abomĩb
expulsus. rursus constantmopolim
remeauit: & apud epm̃ atticũ quȩ
fuerant contra eũ gesta deposuit.
quẽ admodũ in rationabiliter epis¬
copatu fuiss& expulsus. Atticus
autẽ cognoscens utilem causam

Expanded text:
sibi sufficere non putaret, Constantisibi sufficere non putaret, Constantinopolim est profectus ut praefectorum solatia mereretur. Ibique posito Theodosio propter hujusmodi 367 causam, Agapitus Macedonianorum episcopus ad meliorem se contulit partem; habitoque tractatu cum omni clero, et evocans totum populum sibimet subjacentem, suasit eis ut consubstantialitatis susciperent fidem. Hoc facto, repente cum maxima multitudine, et magis cum omni, ut ita dixerim, civitate ad orthodoxorum ecclesiam venit, et, oratione facta, sedem in qua Theodosius praesidere solebat, obtinuit. Tunc Synnadensem. His ita gestis, non post multum temporis Theodosius cum praefectianorum venit auxilio, et nihil sciens horum quae fuerant gesta, ad ecclesiam properavit. Ex qua ab omnibus expulsus, rursus Constantinopolim remeavit, et apud episcopum Atticum, quae fuerant contra eum gesta deposuit, quemadmodum irrationabiliter episcopatu fuisset expulsus. Atticus autem cognoscens utilem causam
Abbreviated transcription (Latin):
non eũ mouebant philosophicȩ aut
sophistice lectiones. Erat enĩ & cum¬
sabulantibus gratus. & cumtriftib
mestus & absolutȩ scdm̃ apł̃m om̃ib
om̃ia factus ẽ. Primo quidem cum
tos corã ȩccła recitabat: postea uero
aiam fidutiam cũ labore sortitus
rebat. Nontam̃ tales erant eius ser¬
mones: ut &iam ab auditorib scrip¬
turȩ traderentur. Quae uero eius
temporibus memoranda prouene¬
rint en arrabo. Eui¬
nsinnada pacatianȩ frygiȩ ciuita¬
te theodostus quidam erat ep̃s. &
machedonianos cũ illic plures essent
in sequebatur: & nonsolũ eos ciuita¬
te sed &iam abagris nimia crudeli¬
tate pellebat : dum orthodoxorum
ȩccła ꝑsecutiones inferre non soleat.
quod ille nonzelo recte fidei : sed pecu¬
niarũ amore faciebat Contra quos
uniuersos tã dericos quã iudices ꝓ¬
uinciales armabat: & p̃cipuȩ aga¬
pitũ eoꝵ turbabat epm̃. Cum quel
iudex ꝓuintiȩ ad inferenda tormͣta

Expanded text:
non eum movebant philosophicae aut non eum movebant philosophicae aut sophisticae lectiones: erat enim et confabulantibus gratus, et cum tristibus moestus, et absolute secundum Apostolum omnibus omnia factus est . Primo quidem cum tos coram ecclesia recitabat. Postea vero etiam fiduciam cum labore sortitus, rebat. Non tamen tales erant ejus sermones ut etiam ab auditoribus scripturae traderentur. Quae vero ejus temporibus memoranda provenerint enarrabo. Synnada Pacatianae Phrygiae civitate Theodosius quidam erat episcopus, et Macedonianos, cum illic plures essent, insequebatur; et non solum eos e civitate, sed etiam ab agris nimia crudelitate pellebat, dum orthodoxorum Ecclesia persecutiones inferre non soleat. Quod ille non zelo rectae fidei, sed pro pecuniarum amore faciebat. Contra quos universos tam clericos quam judices provinciales armabat, et praecipue Agapitum eorum turbabat episcopum. Cumque judices provinciae ad inferenda tormenta
Abbreviated transcription (Latin):
de functo: honorius quidem eius frat
regebat hesperiam. Orientales au¬
tem ꝓuintiȩ subditione manebant
theodosii uinioris cum e& annorum
octo: anthemio p̾fecto om̃ia disponen¬
te. Erat enĩ iste nepos philyppi qui
paulũ epm̃ sub constantio ab ȩccła
expulerat : & macedonium introdure¬
rat. Is enĩ muro maximo urbẽ constan¬
tinopolim circumdedit. Qui sapien¬
tissimus int̾illius temporis homines
putabatur & erat: & nichil in consul¬
te faciebit: sed cũ multorũ consilio
quȩ erant agenda tractabat. & ma¬
Ixime sophiftȩ troilo secredebat.
te. tertium annum atticus habebat
xiam ȩccłas sub eo magnũ fumere con¬
tigit increm̃tum. Non enim solis ꝓpriȩ
sidei ꝑsonis munificus erat: sed &dam
heraicis miraculum suȩ sapientiȩ de¬
monstrabat. quos fatigare quidem no¬
lebat. Cum uero eosterrere temptass&e
denuo mansuetudine̾ oftendebat: &
inter hȩc non neglegebat eloquium. La¬
borabat enĩ circa ueterum lectiones.
noctibus cis incumbens. Quaꝓpter

Expanded text:
defuncto, Honorius quidem ejus frater partes regebat Hesperias; orientales autem provinciae sub ditione manebant Theodosii junioris, cum esset annorum octo, Anthemio praefecto omnia disponente. Erat enim iste nepos Philippi, qui Paulum episcopum sub Constantio ab Ecclesia expulerat et Macedonium introduxerat. Is enim muro maximo urbem Constantinopolim circumdedit. Qui vir sapientissimus inter illius temporis homines et putabatur, et erat, et nihil inconsulte faciebat, sed cum multorum consilio quae erant agenda tractabat, et maxime sophistae Troilo se credebat. te, tertium annum Atticus habebat etiam ecclesias sub eo magnum sumere contigit incrementum. Non enim solis propriae fidei personis munificus erat, sed etiam haereticis miraculum suae sapientiae demonstrabat; quos fatigare quidem nolebat. Cum vero eos terrere tentasset, denuo mansuetudinem ostendebat; et inter haec non negligebat eloquium. Laborabat enim circa veterum lectiones, noctibus eis incumbens. Quapropter
Abbreviated transcription (Latin):
dimicass& terminũ uitȩ sortitus ẽ
lsem̃ diodori quidem magni doctrina
potitus ẽ. ioħnis uͦ sacratissimi fuit
socius atq cooperator. Cõmunit᷑ enĩ
diodori pocula sptritalia sunt adepti
Quisex & triginta annis mansit inpͣ¬
sulatu : & contra arrii eunomuq acies
fortissimȩ pͣliatus ẽ insidiasq latro¬
nis apollinaris extnpxit: optimaq
pascua diuinis ouibus prȩparauit
Cuius fr̃polo cronius apamoenã rexit
eccłam: & grã sermonis & claritate
conuersationis ornatus. xxXxU.¬

Expanded text:
dimicasset, terminum vitae sortitus est. dimicasset, terminum vitae sortitus est. Is enim Diodori quidem magni doctrina potitus est. Joannis vero sacratissimi fuit socius atque cooperator. Communiter enim Diodori pocula spiritalia sunt adepti; qui sex et triginta annis mansit in praesulatu, et contra Arii Eunomiique acies fortissime praeliatus est, insidiasque latronis Apollinaris exstinxit, optimaque pascua divinis ovibus praeparavit. Cujus frater Polychronius Apamienam rexit Ecclesiam, et gratia sermonis et claritate conversationis ornatus.
Abbreviated transcription (Latin):
scpocitatẽ & impi&atẽ longanimiter ds̃
om̃ium patiatur: quando ante imperiũ
maximi constantini quicumq fuerunt
tianus namq passionis salutaris die in
om̃i imperio romanoꝵ destruxit eccłas.
sed nouẽ transactis annis isti quidẽ de¬
nuo floruerunt : & multiplicẽ magni¬
tudinẽ acpul chritudinẽ susceperunt
Ille uͦ post rabiem suȩ impiaatis extinc¬
tusẽ. Nam & bella huiusmodi futura
dns predoxit & ȩccłȩ uictoriam prȩdica¬
uit. Nostam̃ ipse quoq res edocent.
quia plus nob̾ utilia sunt bella quã
pax: quia pax delicatos nos remissos
facit & timidos. Porrobellũ & mentẽ
aciit: & prȩsentia quasi transeuntia
contempnere ꝑsuasit. Sed hȩc quidem¬
& in alio opere crebrius en arrauimus
llo quoq tempore quo sa cratissimus xxX¬
theodotus antiochenã regebat exccłam:
theodorus momsuesti aequidem ep̃s.
sed totius doctor ȩccłe dum contra
uniuersã cohortẽ heroeicorũ fortiter

Expanded text:
ferocitatem et impietatem longanimiter Deus ferocitatem et impietatem longanimiter Deus omnium patiatur, quando ante imperium maximi Constantini quicunque fuerunttianus namque Passionis salutaris die, in omni imperio Romanorum destruxit ecclesias. Sed novem transactis annis istae quidem denuo floruerunt, et multiplicem magnitudinem ac pulchritudinem susceperunt. Ille vero post rabiem suae impietatis exstinctus est. Nam et bella hujusmodi futura Dominus praedixit, et Ecclesiae victoriam praedicavit. Nos tamen ipsae quoque res edocent quia plus nobis utilia sunt bella quam pax: quia pax delicatos nos facit, remissos et timidos; porro bellum et mentem acuit, et praesentia tanquam transeuntia contemnere persuadet. Sed haec quidem etiam in alio opere crebrius enarravimusllo quoque tempore quo sacratissimus Theodotus Antiochenam regebat Ecclesiam, Theodorus Mopsuestiae quidem episcopus, sed totius doctor Ecclesiae, dum contra universam cohortem haereticorum fortiter
Abbreviated transcription (Latin):
derelinquens regnum. inuadere studu¬
erit aliinũ : Cumq dixissoc rex morte
nouissimoq supplicio: sapientissimꝰ uir
ille respondit. Quid gͦ non iuste patia¬
tur homo qui factorẽmundiq ertatore
nutritor̾ acsaluatorẽ deserens. umnum
conseruorum suoꝵ deificare uoluerit.
& debitũ illi cultũ magis obtulerit.
hissermomibus rexaccensus. uiginti
calamos acui & totidem unguibus di¬
gitorum tius manuum atq pedũ pre¬
cepit infigi. Cumq hoc supplicium
abeo derideri conspicer&. alium rurs
calamũ acutũ ineius femore undehu¬
mana origo descendit iussit inmitti.
cumq crebro eicer&ur &rursus indu¬
ceretur. In effabiles ei dolores opera¬
batur Posthoc uͦ supplicium impius atq
sepox. uirgã grossam spinis undiq plenã.
peuis meatũ iussit induci. ut hoc modo
spm̃ fortissimus decertator emisis&. Sed
& alia multa ab illis impissunt presũp¬
ta Nectam̃ mirandũ ẽ. quiabillorum

Expanded text:
derelinquens regnum, invadere stududerelinquens regnum, invadere studuerit alienum? Cumque dixisset rex: Morte novissimoque supplicio, sapientissimus vir ille respondit: Quid ergo non juste patiatur homo qui factorem mundique creatorem, nutritorem ac salvatorem deserens, unum conservorum suorum deificare voluerit, et debitum illi cultum isti magis obtulerit? His sermonibus rex accensus, viginti calamos acui, et totidem unguibus digitorum ejus manuum atque pedum praecepit infigi. Cumque hoc supplicium ab eo derideri conspiceret, alium rursus calamum acutum in ejus femore, unde humana origo descendit, jussit immitti. Cumque crebro ejiceretur, et rursus induceretur, ineffabiles ei dolores operabantur. Post hoc vero supplicium impius atque ferox virgam grossam, spinis undique plenam, per ejus meatum jussit induci, ut hoc modo spiritum fortissimus decertator emisisset. Sed et alia multa ab illis impiis sunt praesumpta. Nec tamen mirandum est quia illorum
Abbreviated transcription (Latin):
eniamin &iam diaconũ conpre¬
hendens: clausit incarcerem.
Cumq duo transissent anni super¬
uenit legatarius romanorũ pro
aliis caufis acturus: & dum hoc
agnouiss& postulauit arege ut di¬
mtcterit diaconum. Porro rexiussit
ut promitterx beniamin quia nulli
magorum doctrinam xp̃ianã p̃dica¬
re prȩsumer&: & dimitteretur exire
Tunclegatarius quidem custodire
mifit. Beniamin autẽ audiens moni¬
ta legatarii. Inpossibile ẽ inquit nͣ
me participari lumen aliis quod
ipse ꝑccpi. Quanto em̃ supplicio
dignussit quitalentũ abscondit.
sacra cuangłorum testatur ȩocła. Seo
rex horum tunc nichil agnoscens
tussit cum absolui deuinculis. Atille
prȩdicare nullatenus quiescebat &¬
capiens eos qut ignorantiȩ caligine
tenebantur: intellegibili luci iugi¬
ter offerebat. Cumq tranfissec anuꝰ
regi gesta illius nuntiantur Tunc de¬
ductum ase negare iussit quẽ adora¬
bat dm̃. Uerum ille requisiuit arege
dicens. Quo dignus honore est quisiui

Expanded text:
enjamin etiam diaconum comprehendens, clausit in carcerem. Cumque duo transissent anni, supervenit legatarius Romanorum pro aliis causis acturus. Et dum haec cognovisset, postulavit a rege ut dimitteretur diaconus. Porro rex jussit ut promitteret Benjamin quia nulli magorum doctrinam Christianam praedicare praesumeret, et dimitteretur exire. Tum legatarius quidem cu todire romisit. Benjamin autem audiens monita legatarii: Impossibile est, inquit, non me participare lumen aliis, quod ipse percepi. Quanto enim supplicio dignus sit qui talentum abscondit, sacra Evangeliorum testatur historia. Sed rex horum tunc nihil agnoscens, jussit eum absolvi a vinculis. At ille praedicare nullatenus quiescebat; et capiens eos qui ignorantiae caligine tenebantur, intelligibili luci jugiter offerebat. Cumque transisset annus, regi gesta illius nuntiantur. Tunc deductum ad se, negare jussit quem adorabat Deum verum. Ille requisivit a rege, dicens: Quo dignus honore est qui suum
Abbreviated transcription (Latin):
indiuinis inueniuntus eloquus testem
uocans ueracisfimũ origenẽ. Michi tam̃
udaur ec̃ itrabile quomͦ tales iuiri
inarrianoꝵ lege manserunt. quox
unus quidc̃ platonẽ semꝑ habebat
inmanib alter respirabat iugiter
origenẽ dum nusquã plato sccunda
ueftertiam causã sicut ipse nomina¬
ie sol& inttium subsistentię asserat
percepisse. & origenes coa&̾ nũ ubiq
fattatur filium patri. Quilic& insua
sententia manscri nt. religionẽ tam̃
arrianam ꝑduxerunt latenter ad
meliora. Multas namq arru blasp¬
mias doctrinis ꝓpriis expulerunt
Nter hec defuncto theofilo passios¬
ne letargica consulatu honorirͤ
nono & theodosti quinto. facta con¬
tentione ꝓpter episcopatũ intͣtimo¬
theum &etyrillum die tertia mortis
theofili. cyril lus ordinatur eps. &
malori fastu quã theofilus tenebat
episcopatũ. Quimox episcopatus
sui principlo nouatianoꝵ elaudens
quas habebat omibus spoliauit.

Expanded text:
 testem vocans veracissimum Origenem. Mihi tamen videtur admirabile esse quomodo tales viri in Arianorum lege manserunt, quorum unus quidem Platonem semper habebat in manibus, alter respiciebat jugiter Origenem: dum nusquam Plato secundam vel tertiam causam, sicut ipse nominare solet, initium subsistentiae asserat percepisse; et Origenes coaeternum ubique fateatur Filium Patri. Qui licet in sua sententia manserint, religionem tamen Arianam perduxerunt latenter ad meliora. Multas namque Arii blasphemias doctrinis propriis expuleruntnter haec defuncto Theophilo passione lethargica consulatu Honorii nono et Theodosii quinto . facta contentione propter episcopatum inter Timotheum et Cyrillum, die tertia mortis Theophili Cyrillus ordinatur episcopus; et majori fastu quam Theophilus tenebat episcopatum. Qui mox episcopatus sui principio Novatianorum claudens quas habebat omnibus spoliavit.
Abbreviated transcription (Latin):
Maritham uero potiori honore
coluit: & romanos ualde dilex̃.
eorumq amplexus est pacẽ. Qui
poene xpianus fieri potuit.
dum aliud miraculum ꝑmaru
pulerunt : orationibus uacantes
atque ieiuniis. Posthȩc autem
digerde defuncto: antequam
fier& xpianus ad eius filium ꝑ¬
uenit imperium. Cuius tem

Expanded text:
Marutham vero potiori honore Marutham vero potiori honore coluit, et Romanos valde dilexit, corumque amplexus est pacem. Qui pene Christianus fieri potuit, dum aliud miraculum per Mapulerunt, orationibus vacantes atque jejuniis. Post haec autem Isdigerde defuncto antequam fieret Christianus, ad ejus filium pervenit imperium. Cujus tem
Abbreviated transcription (Latin):
dum audieris uocẽ sdere iube
& doli causas inuemies. Noneni
ignis loquitur sed hominũ moli¬
mina huiusmodi. eẽ noscuntur.
Hocdicto flerus eͣ ꝑsarum rex.
& rursus ingressusẽ ubi ignas in¬
extingiibilis seruabatur Cu au¬
diss& uocẽ. iussit fodere locum.
Tunc qui mittebat quasi diuinã
uocẽ inuentus arguitur Iratus
itaq sex: magorum genus usque
ad decimã iussit imminui porti¬
onem. Hoc facto maruthe dreit.
ut templa quȩ uello aedificar&s.
Exhoc apud ꝑsas sumpsit xp̃iant¬
tas increm̃tum. Tunc igitur
maruthas aꝑsis confcantinopo¬
lim remeauit. & non longopost
tempore deftinatus ẽ. Iterũq
magi machinabantur. ne eum
susciper& rex. feceruntq fetho¬
rem quendam in locũ unde rex
transipe solebat. & quasi axpiꝰa¬
nis factum fuerit derogabant.
Cumq rex susceptos lam habens
magos. hoc cumstudio refis&.
denua abcis concinnatũ esse
cognouit. Quam obrem pͥmos
corum suppliciis tradidit.

Expanded text:
dum audieris vocem, fodi jube, dum audieris vocem, fodi jube, et doli causas invenies. Non enim ignis loquitur, sed hominum molimina hujusmodi esse noscuntur. Hoc dicto flexus est Persarum rex; et rursus ingressus ubi ignis inexstinguibilis servabatur, cum audisset vocem, jussit fodi locum. Tunc qui mittebat quasi divinam vocem, inventus arguitur. Iratus itaque rex, magorum genus usque ad decimam jussit imminui portionem. Hoc facto, Maruthae dixit ut templa quae vellet aedificaret. Ex hoc apud Persas sumpsit Christianitas incrementum. Tunc igitur Maruthas a Persis Constantinopolim remeavit. Et non longo post tempore rursum destinatus est. Iterumque magi machinabantur ne eum susciperet rex. Feceruntque fetorem quemdam in loco unde rex transire solebat; et quasi a Christianis id factum fuerit derogabant. Cumque rex suspectos jam habens magos, hoc cum studio requisisset, denuo ab eis concinnatum esse cognovit. Quamobrem plurimos corum suppliciis tradidit.
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝓsassemꝑ propter diuersas causas
mittuntur legati ones. Tunc ergo
casus adtulit ut maruthas mesopota¬
menus eps cuius dudum meminimo
aromanorum imperatore adꝑsarum
destinaretur regem. Qui multam
rcuierentiã apud maruthã inueni¬
ens cum decenter honorabat. & tamquã
diuinũ respiciebat uirum. Hoc factũ
mordebat magos. mouentes neregẽ
xplanũ fieri suadere. Namcũ dolo¬
re capitis multotempore torquere¬
tur. magis cũ curare nonualentib
maruthas orationib fecit incolumẽ.
Obhanc gͦ causam molitisunt quan¬
colunt: consueuit rexinquadam domo
ignẽ ardente̾ ꝑpauo supplicit᷑ adorare:
foras rege̾ impic cniegit. qui a sacer¬
dote xp̃ianorum iudieat eeͥ uene¬
randũ. Hȩc audiens digerdisꝑsarũ
rex. lic& reucrentiam haberte
tamͣ marutham abicere cogita bat
Porro maruthas uere do uencrabilis
homo uacabat orationihus. ꝑquas
inuentt dolu magcis artibus fa¬
bricatũ: ueniensq ac rege. Noli
inquit illuc uepx sec ingressus

Expanded text:
 semper propter diversas causas mittuntur legationes. Tunc ergo casus attulit ut Maruthas Mesopotamenus episcopus, cujus dudum meminimus, a Romanorum imperatore ad Persarum destinaretur regem. Qui multam reverentiam apud Marutham inveniens, eum decenter honorabat, et tanquam divinum respiciebat virum. Hoc factum mordebat magos, metuentes ne regem Christianum fieri suaderet. Nam cum dolore capitis multo tempore torqueretur, magis eum curare non valentibus, Maruthas orationibus fecit incolumem; ob hanc ergo causam moliti sunt quamsae ignem colunt, consuevitque rex in quadam domo ignem ardentem perpetuo suppliciter adorare, foras regem; impie enim egit, quia sacerdotem Christianorum judicat esse venerandum. Haec audiens Isdigerdes Persarum rex, licet reverentiam haberet, tamen Marutham abjicere cogitabat. Porro Maru has vere Deo venerabilis homo, vacabat orationibus, per quas invenit dolum magicis artibus fabricatum. Veniensque ad regem: Noli, inquit, illudi, rex; sed ingressus
Abbreviated transcription (Latin):
quo lamplura sunt narrata defunctus
est: consulatu bassi & philippi prima
die mai mensis anno secundo ducente¬
simȩ nonagesime septimȩ olimpiadis.
Isergo cũ patre quidem theodosio tre¬
decim regnauit annis. Post mortẽ uͦ
patris quattuordecim uixit annis

Expanded text:
quo jam complura sunt narrata, defunctus quo jam complura sunt narrata, defunctus est consulatu Bassi et Philippi , prima die Maii mensis, anno secundo ducentesimae nonagesimae septimae olympiadis. Is ergo cum patre quidem Theodosio tredecim regnavit annis, post mortem vero patris quatuordecim. Vixit annis
Abbreviated transcription (Latin):
defunctus ẽ: moritur & archadius
imp̃. itirmitis & quietus. & circa finẽ
uitȩ ꝓhuiusmodi causa uenerabilis
estimatur. In urbe constantinopolim
domus ẽ maxima habens cognom̃ carrie
idest nucis Est enim ineius domas
uestibulo arbornucis: inqua sermo
est eoquod fuerit appensus martyr
acatius & defunctus. Ob quã rem
& lam gratorrum illic est aedifi ca¬
tum. Hunc archadius uidere uolens.
adorationẽ uenit: uotoq conpl&o
reuertebatur. Proindecuncti circa
oratorium habitantes uolentes impe¬
ratorem uidere currebant. & alii¬
Xxxxiii quidem foras domũ p̃cesserant ut
meltus aspectũ principis & ordinem
u derent obsequii: alii uͦ sequebant.
Dumq om̃s cũmuli cribus atq filus
simulq mancipiis extra domii fuissent
egressi. repente maxima domꝰ oratorio
coherens. subito tota corruit. Clamor
cũ ammiratione secutus ẽ: qm̃ oratio
principis tantos aruinȩ imminentis pe¬
riculo liberauit. Archadius. itaq re¬
licto annorum octo. filio theodosio de

Expanded text:
 moritur et Arcadius imperator, vir mitis et quietus, et circa finem vitae pro hujusmodi causa venerabilis aestimatur. In urbe Constantinopoli domus est maxima habens cognomen Cariae, id est nucis. Est enim in ejus domus vestibulo arbor nucis in qua sermo est, eo quod fuerit appensus martyr Acacius et defunctus. Ob quam rem etiam oratorium illic est aedificatum. Hunc Arcadius videre volens, ad orationem venit, votoque completo revertebatur. Proinde cuncti circa oratorium habitantes, volentes imperatorem videre currebant, et alii quidem foras domum praecesserant, ut melius aspectum principis et ordinem viderent obsequii; alii vero sequebantur. Dumque omnes cum mulieribus atque filiis, simul et mancipiis extra domum fuissent egressi, repente maxima domus oratorio cohaerens subito tota corruit, clamorque cum admiratione secutus est, quoniam oratio principis tantos homines a ruinae imminentis periculo liberasset. Arcadius itaque, relicto annorum octo filio Theodosio, de
Abbreviated transcription (Latin):
rcunte de functo occidentis
imp̃ c̃stante. constantium fau¬
tores arrii compuler̃ athanasii ad cãm
memoriã reuocantes quasi ipse fuiss&
qui ei frc̃m fecerit mimicũ. itaut pene
difruptis naturȩ uinculis. usq ad bel¬
la descenderent. His incitationibus
constantius motus ñsolũ expelli sed &ciã
ꝑ ii sacratissimũ athanasiũ imperaũ.
& mittens quendã sebastianũ ducẽ
cũ maxima militari manu uelut erro¬
neum iussit interimi. Quomͦ autẽ
& ille cũ exercitu uenerit. & ille dif¬
fugerit ipse. quipassus & mirabilit᷑
liberatus ẽ melius en arrabit. Nam

Expanded text:
reunte, defuncto Occidentis imperatore Constante, Constantium fautores Arii compulerunt, Athanasii ad eum memoriam revocantes quasi ipse fuisset qui ei fratrem fecerit inimicum, ita ut pene disruptis naturae vinculis usque ad bella descenderent. His incitantibus Constantius motus, non solum expelli, sed etiam perimi sacratissimum Athanasium imperavit. Et mittens quemdam Sebastianum ducem cum maxima militari manu, velut erroreum jussit interimi. Quomodo autem et ille cum exercitu venerit, et iste diffugerit, ipse qui passus et mirabiliter liberatus est melius enarrabit; nam
Abbreviated transcription (Latin):
actionem fauorabilibus eloquiis
dõ persoluere. SOZOMENUS.¬
LEXANDRO SICUIDEM ET ARRIO
aune cul ẜanbo. Nune admo¬
nendo hȩc scripsisse dinoscitur. Gra¬
uiter aut̃ ferebat audiens aliquos
contra om̃ium statutũ agere paschę
festiuitatẽ. Tunc & enĩ in urbibus
orientis discordantes quidã obhoc
alterutra quidem socigate diuisi
non erant. iudaico tam̃ more festi¬
uitatẽ dominicã celebrabant. & ut
assol& splendorem collectȩ tali discre¬
tione fedabant. Propt̾ utraq igitur
qui&am eẽ ȩccłam festinabat prin¬
ceps. seq putans hoc malũ posse prę¬
eelipare antequ̾a ad plurios ꝑue¬
nir&. misit uirũ circa se fide & uita
simul insignẽ. & confessionib prioꝵ
tẽporum ꝓdogmate cõprobatũ. Qui
tumultuantes & orientales ꝓpt̾ pascha
discordes: fuit autẽ osius cordubȩ ci¬
uitatis ep̃s. cumq prȩter spẽ causa
ꝓceder& & heresis potius quam pax
sperata ualuiss&. nihil impoerans

Expanded text:
actionem favorabilibus eloquiis actionem favorabilibus eloquiis Deo persolvere. SOCRATESlexandro siquidem et Ario, nunc culpando, nunc admonendo, haec scripsisse dignoscitur. Graviter autem ferebat, audiens aliquos contra omnium statutum agere Paschae festivitatem. Tunc etenim in urbibus Orientis discordantes quidam ob hoc, alterutra quidem societate divisi non erant, Judaico tamen more festivitatem dominicam celebrabant, et, ut assolet, splendorem collectae tali discretione foedabant. Propter utraque igitur quietam esse Ecclesiam festinabat princeps; seque putans hoc malum posse praeoccupare antequam ad plurimos perveniret, misit virum circa se fide et vita simul insignem, et confessionibus priorum temporum dogmate comprobatum, qui tumultuantes, et Orientales propter Pascha discordes. Fuit autem Osius, Cordubae civitatis episcopus. Cumque praeter spem causa procederet, et haeresis potius quam pax sperata valuisset, nihil impetrans
Abbreviated transcription (Latin):
inimicitiarũ causas ad concordiam
restitutȩ. Reodite gͦ mihi tranquillos
dies noctesq securas. ut quȩdã iocun¬
necessitas ingem̃di & semꝑ lacrimis
in grauari. & neq scł̃m libent᷑ ferre
uiuendi. Dĩ nãq populos idẽ confa¬
mulos meos. sic in iuste & noxia uri con¬
tentione diuisos. congregari iãtẽpus ẽ.
Ut autẽ huiusmodi tristicie meę mag¬
nitudinẽ sentiatis. audite. Dudũ ueni¬
ens adni comedensiũ ciuitatẽ repente
adorientẽ ꝑgere festinabã. Eumq ad
uoftenderem & plurima iãparte uob̃¬
cum essem : huius rei nuntio sum re¬
tentus. ne oculis uidere conpellerer
quȩ inpossibile uidicabam ad sensum
posse arrium ꝑuenire. Qua propter
aperite iã mihi ꝑuram̃ concordiam
orientis uias. quas contentione clausis¬
tis alterutra. Velocit̃ que mͥ concedite
uosq ipsos & alios uniuersos populos
uidere lȩtos. & ꝓcõmuni om̃iũ con¬
cordia aclibertate. debitam gr̃arũ

Expanded text:
inimicitiarum causas ad concordiam inimicitiarum causas ad concordiam restitutae. Reddite ergo mihi tranquillos dies noctesque securas, ut quaedam jucunnecessitas ingemendi, et semper lacrymis ingravari, et nequam saeculum libenter ferre vivendi. Dei namque populos, id est confamulos meos, sic injuste et noxia vestri contentione divisos, congregari jam tempus est. Ut autem hujusmodi tristitiae meae magnitudinem sentiatis, audite. Dudum veniens ad Nicomediensium civitatem, repente ad Orientem pergere festinabam. Cumque ad vos tenderem, et plurima jam parte vobiscum essem, hujus rei nuntio sum retentus: ne oculis videre compellerer quae impossibile judicabam ad sensum aurium posse pervenire. Quapropter aperite jam mihi per vestram concordiam Orientis vias, quas contentione clausistis alterutra; velociterque mihi concedite, vosque ipsos et alios universos populos videre laetos, et pro communi omnium concordia ac libertate debitam gratiarum
Abbreviated transcription (Latin):
Potest enĩ & honor concilii auobisinte¬
ger custodiri. & una atq eadem om̃ib
cõmunio conseruari. lic& aliqua in uob
particularit᷑ ad inuicẽ ꝓparuo quodã
contentio gener& . qm̃ non om̃s in omĩ¬
bus idem uolumꝰ. neq una in nob na¬
tura uersatur. aut uoluntas una cog¬
noscit᷑. Dediuina siquidẽ ꝓuidentia.
una quidẽ in uob̃ sit fides. una pru¬
dentia. unꝰ indõ consensus. Quȩ uͦ
ꝓhis friuolis quęstionib int̾ alteru¬
tros disputata sunt. lic& ñ inunã
sententiam colligant᷑ manere tam̃
intrasensum debent m̃tis in effabilita¬
te seruata. Cõmunis autẽ caritatis
prȩcipuũ sacram̃tũ. & ueritatis fides.
& honor circa d̃ atq religionẽ legis.
apud uos inc̃cussȩ ꝑ maneat. Reũtimi¬
ni gͦ ad alterutras amicitias atq gr̃am.
reddite uniuerso pło uestros amplexꝰ.
antes. alterutros rursus agnoscite.
Suauiores enĩ crebrost̃ amicitiȩ post

Expanded text:
potest enim et honor concilii a vobis intepotest enim et honor concilii a vobis integer custodiri, et una atque eadem omnibus communio conservari, licet aliqua in vobis particulariter ad invicem pro parvo quodam contentio generetur: quoniam non omnes in omnibus idem volumus, neque una in nobis natura versatur, aut voluntas una cognoscitur. De divina siquidem providentia una quaedam in vobis sit fides, una prudentia, unus in Deo consensus. Quae vero pro his frivolis quaestionibus inter alterutros disputata sunt, licet non in unam sententiam colligantur, manere tamen intra sensum debent, mentis ineffabilitate servata. Communis autem charitatis praecipuum sacramentum, et veritatis fides, et honor circa Deum atque religionem legis apud vos inconcusse permaneat. Revertimini ergo ad alterutras amicitias atque gratiam; reddite universo populo vestros amplexus; antes, alterutros rursus agnoscite. Suaviores enim crebro sunt amicitiae post
Abbreviated transcription (Latin):
necessarus litigatis. Vulgaria sunt
hȩc & infantum magis fatuitatib cõ
modanda. quã sacrorũ uirorũ & pru¬
dentium intellegentiȩ consona. Re¬
cedamꝰ gͦ uolentes atẽptationib dia¬
bolicis. Magnus nr̃ ds̃ saluator uni¬
uersoꝵ cõmune om̃ib lum̃ effulsit.
Cuiꝰ ꝓuidentia. hoc meũ ministri dĩ
studium ad ꝑfectionẽ uenire ꝑmitti¬
te. ut uos illius płm mea allocutione
& ministerio & monitionis instantia.
ad synodalem possim reuocare cõmu¬
nionẽ. quia sicuti dixi una quȩdam
inuobis ẽ fides & imus scđm uoshere¬
seos intellectus. legisq prȩceptũ suis
partib inunius uolutatis ꝓpositum
tendit. Hoc gͦ qd uob̾ int̾ alia conten¬
tionẽ excitauit. qm̃ non attin& ad
totius legis uirtutẽ. separationem
quandam & seditionẽ int̃uos ñ deb&
efficere. Dico aut̃ hȩc ñ tãquam co¬
gens uos om̃ib modis huic satis optimȩ
& qualiscũq sit consentire questioni

Expanded text:
necessariis litigatis. Vulgaria sunt necessariis litigatis. Vulgaria sunt haec et infantum fatuitatibus magis accommodanda, quam sacrorum virorum et prudentium intelligentiae consona. Recedamus ergo volentes a tentationibus diabolicis. Magnus Deus noster Salvator universorum commune omnibus lumen effulsit, cujus providentia hoc meum, ministri Dei, studium ad perfectionem venire permittite; ut vos illius populum mea allocutione, et ministerio, et monitionis instantia, ad synodalem possim revocare communionem: quia, sicut dixi, una quaedam in vobis est fides, et unus secundum vos haereseos intellectus, legisque praeceptum suis partibus in unius voluntatis propositum tendit. Hoc ergo quod vobis inter alia contentionem excitavit, quoniam non attinet ad totius legis virtutem, separationem quamdam et seditionem inter vos non debet efficere. Dico autem haec non tanquam cogens vos omnibus modis huic satis optimae et qualiscunque sit, consentire quaestioni;
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ &iam unũ cõmunionis signum.
Uob̾ enĩ int̃ alterutros ꝓparuulis & ualde
modicis contendentib causis. tantum
dĩ popułu quẽ ur̃is orationib & pru¬
dentia cõnuenit gub̃nari. discordare
nec dec& nec om̃ino fas eẽ credibile
ẽ. ut autẽ paruo quodam exemplo
sapientiam urãm cõmoneam.
nostis &iam ipsos philosophos quia
inuno quidem dogmate cuncti con¬
sentiunt. Cũ uͦ inquadã sententiȩ
parte discordant. lic& disciplinȩ uir¬
tute separentur. tam̃ ad inuicẽ corpo¬
ris unitate conspirant. Cũ hȩc ita sint.
quanto potius iustũ ẽ. uos magni dĩ mi¬
nistros in uoluntate religionis alteru¬
tris eẽ concordes : C̃onsideremꝰ itaq
ratione malori & ampliori intellegen¬
tia cogimꝰ. sirecte se habeat propter
parua & uana sermonũ certamina.
fr̃s fr̃ib resultare. & honorẽ concilu
ꝑ uos impia contentione discerpere.
dum ad inuicẽ ꝓsic paruis & nequaquã

Expanded text:
sicut etiam unum communionis signum. sicut etiam unum communionis signum. Vobis enim inter alterutros pro parvulis et valde modicis contendentibus causis, tantum Dei populum, quem vestris orationibus et prudentia convenit gubernari, discordare nec decet, nec omnino fas esse credibile est. Ut autem parvo quodam exemplo sapientiam vestram commoneam, nostis etiam ipsos philosophos quia in uno quidem dogmate cuncti consentiunt; cum vero in quadam sententiae parte discordant, licet disciplinae virtute separentur, tamen ad invicem corporis unitate conspirant. Cum haec ita sint, quanto potius justum est vos, magni Dei ministros, in voluntate religionis alterutris esse concordes? Consideremus itaque ratione majori, et ampliori intelligentia cogitemus, si recte se habeat propter parva et vana sermonum certamina fratres fratribus resultare, et honorem concilii per vos impia contentione discerpere, dum ad invicem pro sic parvis et nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
cõmittere. Quantus enĩ ẽ unus quisq
hominũ. ut possit ita magnarũ rerũ
& ualde difficilium uirtutẽ. aut ad
ꝑfectũ inspicere. aut int̾pr&ari dis¬
ne  ac siquis hoc facere difficile tam̃
possit quantę parti płi sua debit. aut
quis tantarum questionũ subtilitates
extra lapsus sui periculũ sustinebit:
Ergo fugienda st̃ intalib multiloquia
ne forte dũ infirmitati nr̃e naturȩ
minimȩ q̃d ꝓponit᷑ explicatur. m̃te
discentiũ auditoꝵ protardiore intellec¬
ti adꝑfectã questionis ꝑceptionem
ꝑuenire ñualente. ad necessitatẽ blas¬
phemiȩ aut scismatis populus ad ducat᷑.
Quaꝓpt̃ & int̾rogationes in caute. & res¬
ponsiones in prouide : equã alterutris
ueniam tribuant. exutroq: non enĩ
ꝓsũmo legis mandato apud uos occasio¬
ne certaminis inflãmata ẽ. neq noua
quȩ dam ꝓ dĩ religione heresis introduc¬
ta: sed unã eandemq rationẽ hab&is.

Expanded text:
committere. Quantus enim est unusquisque committere. Quantus enim est unusquisque hominum, ut possit ita magnarum rerum et valde difficilium virtutem aut ad perfectum inspicere, aut interpretari digne? Aut si quis hoc facere, difficile tamen, possit, quantae parti populi suadebit? Aut quis tantarum quaestionum subtilitates extra lapsus sui periculum sustinebit? Ergo fugienda sunt in talibus multiloquia, ne forte dum infirmitate nostrae naturae minime quod proponitur explicatur, mente discentium auditorum pro tardiori intellectu ad perfectam quaestionis perceptionem pervenire non valente, ad necessitatem blasphemiae, aut schismatis populus abducatur. Quapropter et interrogationes incautae, et responsiones improvidae aequam alterutris veniam tribuant ex utroque. Non enim pro summo legis mandato apud vos occasio certaminis inflammata est, neque nova quaedam pro Dei religione haeresis introducta; sed unam eamdemque rationem habetis,