comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad unius di ꝓfessionẽ. galac ia
nutriuit: malũ in totũ pęne
orbẽ qͦs negat. deos duos alexan¬
dria ꝓtulit : pestifere natum
iħm xꝑm ex maria. pannonia
defendit . & eccła int̾ hȩc ꝑieli¬
tat᷑ ueritatẽ ñ tenere ꝑ uera:
dũ ea ei ad irreligiositatẽ inge¬
ꝑit. Non enĩ unũ d̾m pie possu¬
liũ. sicut ẽ. dm p̃dicantes. ꝑicli
tam᷑ fid̾e di unius ñ tenere: &
eiꝰdẽ ꝑicłi res est. unũ d̾m nega¬
re:cuiꝰ ẽ & solitariũ c̃fiteri . &
hec qͥde mundi stulta ñ senci¬
unt: dũ his neq in ñ solo signifi¬
cari unꝰ uidet᷑. neq in uno. nͣso¬
doctrinę suę lucẽ. etiã impru¬
denciȩ secłi inuehet. ut licet fidi
sacram̃tũ ñ suscipiat: tam̃ aduer¬
sũ hereticos ueritatẽ sacramͣti.
a nobis intelligat pͣdicari. Mag¬
na eñi uis ẽ ueritatis: quȩ cũ ꝑ
se intelligi possit. ꝑ ea tam̃ ipĩa
quȩ ei aduersant᷑ elucet: ut in
natura sua immobilis manens.
firmitatẽ nature suȩ cotidie dũ

Expanded text:
nius Dei professionem Galatia nutrivit. Male 177 in totum pene orbem quos negat duos deos Alexandria protulit. Pestifere natum Jesum Christum ex Maria Pannonia defendit. Et Ecclesia inter haec periclitatur veritatem non tenere per vera, dum ea ei ad irreligiositatem ingeperit. Non enim unum Deum pie possulium, sicut est, Deum praedicantes, pericli fidem Dei unius non tenere: et ejusdem periculi res est unum negare, cujus est et solitarium confiteri. Et haec quidem mundi stulta non sentiunt, dum his neque in non solo significari unus videtur, neque in uno non sodoctrinae suae lucem, etiam imprudentiae saeculi invehet, ut licet fidei sacramentum non suscipiat, tamen adversum haereticos veritatem sacramenti a nobis intelligat praedicari. Magna enim vis est veritatis, quae cum per se intelligi possit, per ea tamen ipsa quae ei adversantur elucet: ut in natura sua immobilis manens, firmitatem naturae suae quotidie dum
Abbreviated transcription (Latin):
tũ e̾e ñ potest idipsũ e̾ẽ̾ qͦd nasci:
dũ omne cęptũ aut ex nichilo in
aliqͥd existit. aut ex alio in aliud
ꝓficit &. desinit: ut ex tȩrra au¬
rũ. ut ex solidis liqͥda. ut ex fri¬
gidis feruencia: ut ex albis pu¬
nicea. ut ex aquis animancia: ut
ex in animis uiuencia. Dei autẽ
filius. neq ex nichilo d̾s cȩpit ẽẽ.
sed natus est: neq aliud aliqͥd fuit.
ante quã ds est. Atq ita qͥ ind̾m
natꝰ est: nec cȩpit qͦd d̾s ẽ. nec ꝓ¬
eã ex qua subsistit naturã: &. filius
di ñ aliud quã qͦd ds ẽ subsistit Aut¬

Expanded text:
tum esse, potest non id ipsum esse quod nasci, dum omne coeptum aut ex nihilo in aliquid exsistit, aut ex alio in aliud proficit et desinit; ut ex terra aurum, ut ex solidis liquida, ut ex frigidis ferventia, ut ex albis punicea, ut ex aquis animantia, ut ex inanimis viventia: Dei autem filius neque ex nihilo Deus coepit esse, sed natus est; neque aliud aliquid fuit ante quam Deus est . Atque ita qui in Deum natus est, nec coepit quod Deus est nec peam ex qua substitit naturam, et filius Dei non aliud quam quod Deus est subsistit
Abbreviated transcription (Latin):
ũ unũ dđm .&. cͣfitente̾ uerũ dm
dei filiũ: expectat noua here¬
sis ut a me duos d̾os arguat pͣ¬
dicari. Natũ qͦq dei filium ex
maria dicturo. hebion qͥ& fotinꝰ
assistit: auctoritatẽ mendacii
sui. ex. ꝓfessionis ueritate sũp¬
turus. De cȩt̾is taceo: qͥ ab om̃ibꝰ
ee extra ȩccłam ñ ignorantur.

Expanded text:
um unum Deum, et confitentem verum Deum um unum Deum, et confitentem verum Deum Dei filium, exspectat nova haeresis, ut a me duos deos arguat praedicari. Natum quoque Dei filium ex Maria dicturo, Hebion quod est Photinus assistit, auctoritatem mendacii sui ex professionis veritate sumpturus. De caeteris taceo, qui ab omnibus esse extra Ecclesiam non ignorantur.
Abbreviated transcription (Latin):
ea quȩ aut ignorata. aut repen¬
tina st̃. habent qͥde miserabilẽ
securitatẽ. s ñ habent metũ fu¬
turi. qͥa ñ ignaro accedenciũ an¬
xietas. ipsa pena paciendi est.
Non ego nẽ naue e portu soluo.
naufragii ignarꝰ: neq iter in eo
infestos ne scius latronibꝰ saltꝰ.
nec lybiȩ harenas. in certꝰ scorpi¬
ones ubiq &. aspides .&. basilis cos
ad ẽẽ. transcurro. Niehil sollici¬
cat. Sub specła enĩ omniũ here¬
ticoꝵ. ad occasiones singłoꝵ uer¬
bor. inos meũ pendenciũ loquor
.&. omne sermonis mei iter. aut
angustiis prȩruptũ. aut foueis
incisũ: aut laqueis prȩtensũ est.
Iã qͦd arduũ aut difficile sit. mmꝰ
cong̃ror. Non meis enĩ. sed apłicis
scando gradibꝰ. Michi uͦ aut in¬
angustiis decidere. aut indefos¬
sa incidere. aut plagis illaquea¬
ri: semꝑ in ꝑicło.semꝑ in metu
ꝰꝓfessione. tanꝗͣ. desidãtũ cibũ.
morsu seuissimo transuorans.
Negantẽ me rursũ c̃tra sabelli¬

Expanded text:
ea quae aut ignorata aut repentina sunt, habent quidem miserabilem securitatem, sed non habent metum futuri: quia non ignaro accidentium, anxietas ipsa poena patiendi est. Non ego nunc navem e portu solvo naufragii ignarus, neque iter ineo infestos nescius latronibus saltus, nec Libyae arenas incertus scorpiones ubique et aspides et basiliscos adesse transcurro: nihil sollicicat. Sub specula enim omnium haereticorum ad occasiones singulorum verborum in os meum pendentium loquor, et omne sermonis mei iter aut angustiis praeruptum, aut foveis incisum, aut laqueis praetensum est. Jam quod arduum ac difficile sit, minus conqueror: non meis enim, sed apostolicis scando gradibus. Mihi vero aut angustiis decedere, aut in defossa incidere, aut plagis illaqueari, semper in periculo, semper in metu professione tamquam desideratum cibum morsu saevissimo transvorans. Negantem me rursum contra Sabelli
Abbreviated transcription (Latin):
est. Mulier gͥ tradicionũ memor
pat᷑narũ. uel tanꝗͣ samaria mmon¬
randũ do ex istimabat: qͦd sa¬
maria ad ad orandũ đm. ꝑ trans¬
gressionẽ legis locũ montis ele¬
gerat. uidi uͦ tẽplũ a salomone
ẽditũ. religionis sedẽ existima¬
bãt. Quor utroꝵq p̃sũpeio. aut
collis edito. aut exstructe domꝰ
concauo d̾m intra quẽ omnia .&.
extra quẽ niehil eiꝰ capax ẽtine¬
bat. Ergo qͥa d̾s iniusibilis. in cõ¬
p̃hensibilis. in mensus ẽ. ait dñs
uenisse tẽpꝰ. ut ñ in monte uel

Expanded text:
est . Mulier igitur traditionum memor paternarum, vel tamquam Samaria in monrandum Deum existimabat: quod Samaria ad adorandum Deum per transgressionem legis locum montis elegerat, Judaei vero templum a Salomone conditum religionis sedem existimabant: quorum utrorumque praesumptio, aut collis edito, aut exstructae domus concavo, Deum intra quem omnia et extra quem nihil ejus capax est, continebat. Ergo quia Deus invisibilis, incomprehensibilis, immensus 46 est; ait Dominus venisse tempus, ut non in monte ve
Abbreviated transcription (Latin):
deo est: ut seiamꝰ quȩ a deo do¬
nata st̃ nobis. Accipit᷑ gͦ ob sei¬
enciã. Ut eñs natura humani
corꝑis cessantibꝰ. officii sui causis e¬
rit ociosa. naͣ ocłis nͥ lum̃ ac dies
sit. nullus ministerĩ erit usus.
aut aures nͥ uox sonꝰue reddatur.
munꝰ suũ ñ recognoscent. aut na-¬
res nͥ odor fraglauerit. in qͦ officio
erͣt nescient. ñ qͦd his deficiet na¬
tura ꝓ causã. s usus habet᷑ ex
qͥde naturã d̾m intelligendi. sed
lum̃ scienciȩ ñ habebit. Munus
aũ qͦd in xꝑo ẽ. om̃e om̃ibꝰ patet
unũ. &. qͦd ubiq ñ de est. in tantũ
dat᷑. in qͣntũ qs uolet sumere:
intantũ residet. in qͣntũ qͥs nolet
ꝓmereri. Hoc usq in c̃sũimacio¬
nẽ secłi nobiscũ. hoc exspectaci¬
onis nrͣe solaciũ: hoc in donoꝵ.
oꝑ acionibꝰ future spei pignꝰ est:
hoc menciũ lum̃: Hic splendor

Expanded text:
Deo est, ut sciamus quae a Deo donata sunt nobis . Accipitur ergo ob scientiam. Ut enim natura humani corporis cessantibus officii sui causis erit otiosa; nam oculis, nisi lumen aut dies sit, nullus ministerii erit usus; ut aures, nisi vox sonusve reddatur, munus suum non recognoscent; ut nares, nisi odor fragraverit, in quo officio erunt nescient; non quod his deficiet natura per causam, sed usus habetur ex quidem naturam Deum intelligendi, sed lumen scientiae non habebit. Munus autem quod in Christo est, omne omnibus patet unum: et quod ubique non deest, in tantum datur in quantum quis volet sumere; in tantum residet, in quantum quis volet promereri. Hoc usque in consummationem saeculi nobiscum, hoc exspectationis nostrae solatium, hoc, in donorum operationibus futurae spei pignus est hoc mentium lumen, hic splendor
Abbreviated transcription (Latin):
ad ueneracionẽ satis sit eiꝰ qͥ p̃di¬
cat᷑ lepsos emundatos fuisse. sur¬
dos audisse. claudos cucurrisse.
paraliticos c̃stitisse. cecos lumen
uidisse: cȩcũ ab utero ocłos cͣseeu¬
tũ: demones fugatos. egrotos re

Expanded text:
ad venerationem satis sit ejus qui praediad venerationem satis sit ejus qui praedicatur, leprosos emundatos fuisse, surdos audisse, claudos cucurrisse, paralyticos constitisse, caecos lumen recepisse, caecum ab utero oculos consecutum, daemonas fugatos, aegrotos
Abbreviated transcription (Latin):
ab altero nichil differens: qͥa ui¬
ta uiuentis in uiuo ẽ. Hec de na¬
tura diuinitatis attingimꝰ non
summã intelligenciȩ c̃õprehen¬
dentes: s intelligentes ee̾ in cõpre
hensibilia quȩ loqͦm᷑. Nullũ ergo
dices officiũ fidi ẽ. si nichil pote¬
rit cõptehendi. Inmo hoc offici¬
ũ fides ꝓfiteat᷑. id unde qͣret᷑ in c̃o¬
p̃hensibile ee̾ se scire. Suꝑ est de
in enarrabili generacione filii
adhuc aliqͥd: immo aliqͥd illud
ad huc totuͣ ẽ. Estuo. differor. he¬
besco. & unde incipiã nescio. Nes
bris ad tantarũ difficultatũ enar¬
racione uerba pͣsum̃a: Euolũa
omnẽ greciȩ scolã: Sed legr Ubi
sapiens. ubi scriba: ubi ẽqͥsitor
huiꝰ secłi: In hoc gͦ sophiste mun¬
di .&. sapientes secł muti st̃. Sapi¬
eneiã eñĩ di. reꝓbauer̃t. Scribã
gͦ legis c̃sulã: Sed ignorat: qͥa ei
.rꝑi crux scandalũ ẽ. Hortabor
forte uos conuere & tacere: qͥa

Expanded text:
ab altero nihil differens, quia viab altero nihil differens, quia vita viventis in vivo est. Haec de natura divinitatis attigimus, non summam intelligentiae comprehendentes, sed intelligentes esse incomprehensibilia esse quae loquimur. Nullum ergo, dicis, officium fidei est, si nil poterit comprehendi. Immo hoc officium fides profiteatur, id unde quaeritur incomprehensibile sibi esse scire. Superest de inenarrabili generatione Filii adhuc aliquid: immo aliquid illud adhuc totum est. Aestuo, differor, hebesco, et unde incipiam nescio. Nescbris ad tantarum difficultatum narrationem verba praesumam? Evolvam omnem Graeciae scholam? Sed legi, ubi sapiens? ube mundi et sapientes saeculi muti sunt; sapientiam enim Dei reprobaverunt. Scribam ergo legis consulam? Sed ignorat; quia ei crux Christi scandalum est. Hortabor forte vos connivere et tacere, quia
Abbreviated transcription (Latin):
lare: &. insere te in hoc secretũ.
inter unũ ingenitũ d̾m .&. unũ
unigenitũ d̾m . &. archano te in¬
opinabilis natiuitatis immerge.
Incipe ꝓcurre. ꝑsiste. &. si nͣ ꝑ¬
uenturũ sciã. tam̃ gratulabor
ꝓfecturũ. Q eñi pie infinita ꝑ¬
seqͥt᷑ & si ñ contingat. aliqͣnto ta¬
m̃ ꝓficiet ꝓdeundo. Stat in hoc
filius ab eo patre qͥ ẽ: unigenit᷑
ab ingenitoꝰ. ꝓgenies a parente.¬
uiuus a uiuoꝰ. Ut patri uita in
semet ipso: ita & filio data est
aut discissio: qͥa alt̃ in altero: &
plenitudo diuinitatis infilio ẽ
In cõprehensibilis ab in cõpreh¬
ensibili: nouit eñi nemo. nͥ inui¬
cẽ. In uisibilis ab inuisibili: qͥai
mago di inuisibilis ẽ . & qͥa qͥ ui¬
det filiũ. udet & patre. Alius
ab alio: qͥa patͣ & filius. Non na¬
tura diuinitatis alia & alia: qͥa
ambo unũ. Deus a deo: ab inge¬
nito deo. unigenitꝰ đs. Non dii
duo. s unꝰ ab uno. Non ir geni¬
ti duo: qͥa natꝰ ab in nato. Alter

Expanded text:
27: et insere te in hoc secretum, et inter unum ingenitum Deum, et unum unigenitum Deum, arcano te inopinabilis nativitatis immerge. Incipe, procurre, persiste: etsi non perventurum sciam, tamen gratulabor profecturum. Qui enim pie infinita persequitur, etsi non contingat aliquando, tamen proficiet prodeundo. Stat in hoc Filius ab eo patre qui est, unigenitus ab ingenito, vivus a vivo. Ut Patris vita in semetipso, ita et Filio data est aut discissio, quia alter in altero, et plenitudo divinitatis in Filio est. Incomprehensibilis ab incomprehensibili. Novit enim nemo nisi invicem. Invisibilis ab invisibili, quia imago Dei invisibilis est, et quia qui vidit Filium, vidit et Patrem. Alius ab alio, quia Pater et Filius. Non natura divinitatis alia et alia, quia ambo unum. Deus a Deo. Ab uno ingenito Deo unigenitus Deus. Non dii duo, sed unus ab uno. Non ingeniti duo, quia natus est ab innato. Alter
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ. N enĩ loquet᷑ a se: sed q̃cũq
audiet loq̃t᷑: & uentura annun¬
ciabit uobis. Ille me honorifica¬
bit. qͥa de meo sumet. Hec de plu¬
ribꝰ ad intelligenciȩ uiã dicta
sint: qͥbꝰ & uoluntas munerantis.
&. racio .& c̃dicio muneris ẽtinet᷑.
ut qͥa infirmitas nr̃a. neq patris
neq filii capax e̾e̾t: fidẽ nr̃am de
dei mearnacione difficilẽ. sc̃ĩ sꝑ̃s
donũ qͦda int̾cessionis suȩ fȩdere

Expanded text:
im loquetur a se, sed quaecumque audierit, loquetur, et ventura annuntiabit vobis. Ille me honorificabit, quia de meo sumet . Haec de pluribus ad intelligentiae viam dicta sunt, quibus et voluntas munerantis, et ratio et conditio muneris continetur: ut quia infirmitas nostra neque Patris neque Filii capax esset, fidem nostram de Dei incarnatione difficilem, sancti Spiritus donum quodam intercessionis suae foedere
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cedat: nȩc dignacionẽ dignitas
derel inqͥt. Uideamꝰ gͥ quȩ st̾ mi
insteria conceptꝰ Angelus ⁊acha¬
riȩ loqͥt᷑ sterili partꝰ affert᷑. de in¬
censi loco. sacerdos mutꝰ egredit᷑:
iohannes inuocẽ adhue utero
matris detentꝰ erũpit: oariao
angelus benedicit: matrem filii
dei uirginem pollicet᷑. Illa uir¬
ginitatis suȩ conscia. difficulta¬
te fact cõmouet᷑. angelus ei ef¬
ficienciã diuinȩ oꝑacionis ex¬

Expanded text:
praecedat, nec dignationem dignitas praecedat, nec dignationem dignitas derelinquat. Videamus igitur quae sint mysteria conceptus. Angelus Zachariae loquitur, sterili partus affertur. De incensi loco sacerdos mutus egreditur. Joannes in vocem adhuc utero matris detentus erumpit. Mariam angelus benedicit, matrem Filii Dei virginem pollicetur. Illa virginitatis suae conscia, difficultate facti commovetur. Angelus ei efficientiam divinae operationis ex
Abbreviated transcription (Latin):
originis. unus. unigenitꝰ ds. in
corpuseli humani forma sancte
uirginis utero insertꝰ accreseit. Q
omĩa c̃tinet. & intra quẽ . & ꝑ quẽ
cuncꝰta st̃. humani partꝰ lege. ꝓfer¬
geli tremunt. çelũ & terra .&. om¬
sensu. tactiq moderandꝰ cunis est
obuolutꝰ. Hec siqͥs indigna do reco¬
let: tanto se maioris beneficii ob¬
noxiũ c̃fitebit᷑. qͣnto minꝰ hec di
c̃uenerint maiestat. N ille eguit
homo effici ꝑ que homo factꝰ est.
s nos eguimꝰ ut ds caro fieret &
habitaret in nobis: id est assump¬
cione carnis unius. int̾na uniuer¬
sȩ carnis  in eoleret. Humilitas
eius. nr̃a nobilitas ẽ. Contume¬
lia enis: honor ñr ẽ. Quod ille ds̾
incarne ẽsistens. hoc nos uicissim
ind̾m ex carne renouati Sed ne
forte detineant serupulosas men¬
ciũ cogitaciones. cimȩ. uagitus.
partus. atq concepcio: reddenda
ẽ singłis dei dignitas. ut uolunta¬
tis humilitatẽ. potestatis ambicio

Expanded text:
originis unus unigenitus Deus in originis unus unigenitus Deus in corpusculi humani formam sanctae Virginis utero insertus accrescit. Qui omnia continet, et intra quem et per quem cuncta sunt, humani partus lege profergeli tremunt, coelum, et terra, et omsensu tactuque moderandus, cunis est obvolutus. Haec si quis indigna Deo recolet, tanto se majori beneficii obnoxium confitebitur, quanto minus haec Dei convenerint majestati. Non ille eguit homo effici, per quem homo factus est. Sed nos eguimus ut Deus caro fieret et habitaret in nobis, id est assumptione carnis unius universae carnis interna incoleret. Humilitas ejus nostra nobilitas est, contumelia ejus honor noster est. Quod ille Deus in carne consistens, hoc nos vicissim in Deum ex carne renovati. Sed ne forte detineant scrupulosas mentium cogitationes, cunae, vagitus, partus atque conceptio, recolenda est in singulis Dei dignitas, ut voluntatis humilitatem potestatis ambitio
Abbreviated transcription (Latin):
calumpniȩ mouebunt᷑. Iã ineȩ¬
t̾is dispensacio uoluntatis pat̾ne
ẽ Uirgo. partus .&. corpus: post¬
q crux. mors inferi. salus nr̃a ẽ
Numani enĩ generis causa dei
filius natus ex uirginȩ est .&. sꝑu
sc̃o ipso sibi in hac oꝑacione fa¬
mulante.&. sua di uidelicet in¬
umbrante uirtute corporis sibi
inicia c̃seuit. & exordia carnis
instituit: ut homo facłꝰ ex iurgi¬
ne. naturã inse carnis acciꝑet.
ꝑq huiꝰ admixtionis societatẽ.
scificatũ in eo uniuersi gene¬
ris humani corpꝰ ex isteret. ut
quẽadmodũ om̃s inse ꝑ id qͦa
corporeus eẽ uoluit ẽderentur
ita rursũ in om̃s ipse ꝑ id qͦd eiꝰ
ẽ inuisibile referret᷑. Der s mago
in uisibilis. pudor̃e humani ex¬
ordii ñ recusauit. & ꝑ concepcio¬
nẽ. partum. uagitum. cunas. om¬
nes nature nr̃e c̾tumelias trans¬
cucurrit. Quid tandẽ dignũ a
nobis tantȩ dignacionis affectu¬
i rependit᷑: In enarrabilis adeo

Expanded text:
calumniae movebuntur. calumniae movebuntur. is dispensatio voluntatis paternae est: virgo, partus, et corpus, postque crux, mors, inferi, salus nostra est. Humani enim generis causa Dei Filius natus ex Virgine et Spiritu sancto, ipso sibi in hac operatione famulante, et sua, Dei videlicet, inumbrante virtute, corporis sibi initia consevit, et exordia carnis instituit: ut homo factus ex Virgine, naturam in se carnis acciperet, perque hujus admixtionis societatem sanctificatum in eo universi generis humani corpus existeret: ut quemadmodum omnes in se per id quod corporeum se esse voluit conderentur, ita rursum in omnes ipse, per id quod ejus est invisibile referretur. Dei igitur imago invisibilis pudorem humani exordii non recusavit, et per conceptionem, partum, vagitum et cunas, omnes naturae nostrae contumelias 1385 transcurrit. Quid tandem dignum a nobis tantae dignationis affectui rependetur? Inena
Abbreviated transcription (Latin):
ũ si audet sabellius eunde p̃dicet
&. ipsũ illũ eẽ̾ qͥ utrũq sit nun¬
cupatꝰ. ut cũ eo imꝰ sit ambo. ñ
unũ: audiet statim de euangeli¬
is. ñ semel neq iterũ s frequent᷑
hic est filius meus dilectꝰ in qͦbe¬
hebion. iniciũ filio dĩ exmasdia
concedens.&. uerbũ a diebꝰ car¬
nis intelligens: relegat. pat̾ ela¬
rifica me apud temet ipsũ. ea cla¬
ritate quã habiu apud te. pͥusꝙͣ.
mundꝰ ee̾t. &. in pͥncipio erat
uerbũ. & uerbũ erat apua deũ.¬
dꝰ eũ nͣ cognouit. Existant nouel¬
li apłatꝰ. s ab antichristo p̃dica¬
tores. om̃i c̃tumelia dĩ filiũ illu¬
dentes. &. audient. Ego de patre
exiiii. &. filius in patris sinu &.
ego &̾. patͣ unũ sumꝰ. a. ego in
paire .&. pat̾ in me. 4. postremo
ima cũ iudis irascant᷑. qͦd xꝑs¬
sibi. ꝓpͥũ patr̾̃e đm c̃fitens equa
m̃tũ: unahec felix fidi petra.
nens ueritatis. qͥntȩ ꝑuersita¬
tũ quęstiones &. infidelitatis

Expanded text:
um, si audet, Sabellius eumdem praedicet, et ipsum illum esse qui utrumque sit nuncupatus; ut cum eo unus sit ambo, non unum. Audiet statim de Evangeliis non semel neque iterum, sed frequenter, Hic est filius meus dilectus, in quo beHebion, initium filio Dei ex Maria concedens, et Verbum a diebus carnis intelligens. Relegat, Pater, clarifica me apud temetipsum ea claritate, quam habui apud te prius quam mundus esset ; et, In principio erat Verbum, et Verbudus eum non cognovit . Existant novelli apostolatus, sed ab antichristo, praedicatores, omni contumelia Dei filium illudentes: et audiant, Ego de Patre exivi ; et, Filius in Patris sinu ; et, Ego et Pater unum sumus ; et Ego in Patre, et Pater in me . Et postremo una cum Judaeis irascantur, quod sibi proprium Patrem confitens, Deum mentum, una haec felix fidei nens veritatis, quantae perversitatum quaestiones et infidelitatis
Abbreviated transcription (Latin):
añi pectꝰ accepit. Non ẽ iste se¬
cłi sermo: qͥa de qua agit᷑. non
secłi res ẽ. Edat᷑ aliqͥd si insigni¬
ficacione uerbor. repꝑiri po¬
test. ultra quã dictũ sit . &. si qͦ
st̃ alia exposite a nobis nature
nomina ꝓferant᷑. Que si ñ sunt.
inmo qr ñ st̾.: mirem᷑ hane in
piscatore doctrinã. &. ineo dei
eloqͥa senciamꝰ: c̃fessionẽq pa¬
tris & filii. in geniti & unigeniti
in enarrabilẽ. & excedentẽ com¬
plexũ onmẽ & sermonis &. sen¬
sus teneamꝰ. atq adoremꝰ. &. in dño

Expanded text:
Domini pectus accepit. Non est iste saeDomini pectus accepit. Non est iste saeculi sermo; quia de qua agitur, non saeculi res est. Edatur aliquid, si in significatione verborum reperiri potest ultra quam dictum sit: et si qua sunt alia expositae a nobis naturae nomina, proferantur. Quae si non sunt, immo quia non sunt; miremur hanc in piscatore doctrinam, et in eo eloquia Dei sentiamus: confessionemque Patris et Filii, ingeniti et unigeniti inenarrabilem, et excedentem complexum omnem et sermonis et sensus, teneamus atque adoremus: et in Do
Abbreviated transcription (Latin):
natꝰ ẽ. ñ postea quã natꝰ ẽ. sed
nascendo ds exttit. Nascens e¬
nĩ a uniente uiuus. a uero uerꝰ
a ꝑfecto ꝑfectꝰ. ñ sine potesta¬
te natiuitatis suȩ natꝰ ẽ: natiui¬
tatẽ tudelicet suã ñ postea sen¬
ciens. sed se dm in eo ipso qͦd ds
ex d̾o nascebat᷑ intelligens. Hoc
unigenitꝰ ab ingenito: hoc ego
a. pat̾ unũ sumꝰ: hoc in ẽfessiõe
patris &. filii. deus unꝰ: hoc pater
infilio & filius in patre. Hinc qͥ
me uidet. uidet & patr̃e: hinc
om̃ia ꝗ̃ habet pat̾ dedit filio:
hinc sicut habet pat̾ uit̾a in se¬
met ipso ita dedit filio uitam
habere insemet ipso: hinc nemo
nouit filiũ nͥ pat. neq patr̃ẽ nͥ
filius: hinc in eo inhabitat om̃is
plenitudo diunitatis corporaht̃
flec uita lux hominũ ẽ.: hec lux
tenebras illuminans. eł ut im¬
possibilitatẽ generacionis eius
c̃solaret᷑ adiecit. & tenebre eam
ñ cõprehender̃t. Cessit sermo na¬
turȩ &. ñ habet qͦ excurrat. . ta¬
m̃ hoc piscator iste recubans in

Expanded text:
natus est, non postea quam natus est, sed nascendo Deus exstitit. Nascens enim a vivente vivus, a vero verus, a perfecto perfectus, non sine potestate nativitatis suae natus est, nativitatem videlicet suam non postea sentiens, sed se Deum in eo ipso quod Deus ex Deo nascebatur intelligens. Hoc unigenitus ab ingenito: hoc, Ego et Pater unum sumus : hoc in confessione Patris et Filii Deus unus: hoc Pater in Filio, et Filius in Patre. Hinc, Qui me vidit, vidit et Patrem . Hinc, Omnia quae habet Pater, dedit Filio . Hinc, Sicut habet Pater vitam in semetipso, ita dedit Filio vitam habere in semetipso . Hinc, Nemo novit Filium nisi Pater, neque Patrem nisi Filius . Hinc, In ipso inhabitat omnis plenitudo divinitatis corporaec vita lux hominum est, haec lux tenebras illuminans. Et ut impossibilitatem generationis ejus consolaretur ; adjecit, Et tenebrae eam non comprehenderunt . Cessit sermo naturae, et non habet quo excurrat; et tamen hoc piscator iste recubans in
Abbreviated transcription (Latin):
&. sꝑs nec circũscribitur. nec te¬
netur. qͥ ꝑ naturȩ suȩ uirtutem
ubiq ẽ. neq usquã ab est. inom¬
nibꝰ om̃ia ex uberans: hos igit᷑
ueros e̾e̾ ad oratores. qͥ inspu &.
ueritate sint adoraturi. Adora
in officio. alter in honore eͣ. qͥa dis¬
cretũ ẽ. in qͦ qͥs sit ad orandꝰ. Non
enĩ tollit sc̃ĩ sꝑs .&. nom̃ . &. donũ:¬

Expanded text:
s nec circumscribitur, nec tenetur, qui per naturae suae virtutem ubique est, neque usquam abest, in omnibus omnis exuberans: hos igitur veros esse adoratores, qui in Spiritu et veritate sint adoraturi. Adoratin officio, alter in honore est; quia discretum est in quo quisque sit adorandus. Non enim tollit sancti Spiritus et nomen
Abbreviated transcription (Latin):
& ubi sꝑs ẽ dñi ibi libertas est.
Hec ñ quod causa postulet. dic¬
ta sint. s ne qͥd in his obseuri¬
nans. iohannẽ etiã in utero ia.¬
tris inspirans: datꝰ deinde apłis
ceterisq credentib. ad cognicionẽ
eiꝰ quȩ indulta ẽ ueritatis. Quod¬
aũ sit officiũ eiꝰ in nobis: uerbis ip¬
sius dñi audiamꝰ Ait enĩ. Ad huc
multa habeo ꝗͣ dic̃a uobis: s ñ po¬
testis illa modo portare. Expe¬
dit eñi uobis: ut ego uad̾a. Si ie¬
ro: mitt̾a uobis aduocatũ. e. rur¬
sũ. Ego rogabo patrẽ.&. aliũ ad¬
uocatũ mittet uobis. sꝑm para¬

Expanded text:
 est Domini, ibi libertas est. Haec non quod causa postulet dicta sunt, sed ne quid in his obscurinans, Joannem etiam in utero matris inspirans: datus deinde apostolis caeterisque credentibus, ad agnitionem ejus quae indulta est veritatis. autem sit officium ejus in nobis, verbis ipsius Domini audiamus. Ait enim: Adhuc multa habeo quae dicam vobis, sed non potestis illa modo portare . Expedit enim vobis ut ego eam; si iero, mittam vobis Advocatum . Et rursum: Ego rogabo Patrem, et alium Advocatum mittet vobis ut
Abbreviated transcription (Latin):
lii separari. Imꝑfectũ ẽ enĩ no¬
bis totũ. si aliqd desit a toto. De
qͦ si qͥs intelligencie nr̃e sensum
reqͥret. in apło legimꝰ ambo q̃m
estis filii d̾ misit ds sꝑm filii su¬
i incorda nr̃a. clamant̾e abba pa¬

Expanded text:
lii separari. Imperfectum enim est nolii separari. Imperfectum enim est nobis totum, si aliquid desit a toto. De quo si quis intelligentiae nostrae sensum requiret, in Apostolo legimus ambo, Quoniam estis filii Dei, misit Deus Spiritum filii sui in corda nostra clamantem, Abb
Abbreviated transcription (Latin):
sordes adorant᷑. sic uagitꝰ ꝑ ange¬
lor dugna gaudia honorantur.
liunt᷑. Aliud intelligit᷑. aliud ui¬
det᷑ aliud ocłis. aliud animo con¬
spicit᷑. Parit ungo: partus a deo
est. Infans uagit: laudantes an¬
geli audiunt᷑. Panni sordent.
d̾s adorat᷑. Ita potestatis digni¬
tas ñ amitit᷑: dũ carnis humili
cursus etatis. Nã om̃e tẽpꝰ qͣd in
homine egit. dei oꝑibꝰ expleuit.
De singłisꝰ ñ est tempꝰ dicere.
Tantũ illud in uniuersis uirtu¬
tũ &. curacionũ generibꝰ ẽtu¬
endũ ẽ: in carnis assumpcione
portet. nec loqͥ necesse ẽ. s sile¬
ri a nobis eoꝵ causa qͥ neseiuñ
ñ potest. Loqͥ aũ de eo ñ necesse
ẽ: qͥ a patre & filio auet oribꝰ ẽ¬
fitendꝰ ẽ .eẜ qͥde puto an sit ñ ẽ̾e̾
tractandũ. Est eñs quandoqͥ¬
dẽ donat᷑ accipit᷑. obtinet᷑. e.
qͥ c̃fessioni patris &. filii conexus
ẽ ñ potest a c̃fessione patris &. fi¬

Expanded text:
sordes adorantur, sic vagitus per angesordes adorantur, sic vagitus per angelorum divina gaudia honoratur, liuntur. Aliud intelligitur, aliud videtur; aliud oculis, aliud animo conspicitur. Parit virgo: partus a Deo est. Infans vagit: laudantes angeli audiuntur. Panni sordent: Deus adoratur. Ita potestatis dignitas 43 non amittitur, dum carnis humilitcursus aetatis. Nam omne tempus, quod in homine egit, in Dei operibus explevit. De singulis non est tempus dicere: tantum illud in universis virtutum et curationum generibus contuendum est, in carnis assumptione portet, nec loqui necesse est: sed sileri a nobis, eorum causa qui nesciunt, non potest. Loqui autem de eo non necesse est, qui Patre et Filio auctoribus, confitendus est. Et quidem puto, an sit, non esse tractandum. Est enim; quando quidem donatur, accipitur, obtinetur; et qui confessioni Patris et Filii connexus est, non potest a confessione Patris et Fi
Abbreviated transcription (Latin):
niens. uirginis in teriora sc̃ifi¬
cauit. &. in his spirans qͥa ubi
uult sꝑs spirat. nature se hu¬
mane carnis in miscuit. &. ia qͦd
alienũ a se erat. ui sua ac potes¬
tate p̃sũpsit. Atq ut ne qͥd ꝑ im¬
becillitatẽ humani corꝑis dissi¬
deret. uirtus altissimi uirginẽ
ob ũbrauit: infirmitatẽ eius
uelut ꝑ umbram. circũfusã
c̃firmans: ut adseEmentruam
in euntis sꝑs efficaciã. substan¬
ciã corporalẽ duunę uirtutis
in umbracio tẽꝑaret. Hec con¬
cepcionis ẽ dignitas. Uideamꝰ
nitas quȩ sequat᷑. Loqͥt᷑ ad io¬
seph angelus pariturã uirginẽ:
angelus testis ẽ. qͥs nobiscũ ẽ.
gis stellȩ lum effert᷑ .ꝙ. cȩli do¬
minũ. signũ cȩlestȩ ꝓsequit᷑.¬
Angelus pastoribꝰ nunciat natum
puerꝑii concurrit. &. tanti oꝑis
p̃conia. diuimi cętꝰ gaudia elo
in uolutũ pannis adorant . &. post
illã in anis scienciȩ suȩ archanã
oꝑacionẽ. posito in cunis genu
flectunt. Sic ꝑ magos cimarũ

Expanded text:
niens Virginis interiora sanctificavit, et in his spirans, qui ubi vult Spiritus spirat, naturae se humanae carnis immiscuit. Et id quod alienum a se erat, vi sua ac potestate praesumpsit. Atque ut ne quid per imbecillitatem humani corporis dissideret, virtus Altissimi virginem obumbravit, infirmitatem ejus veluti per umbram circumfusa confirmans, ut ad sementivam ineuntis Spiritus efficaciam substantiam corporalem divinae virtutis inumbratio temperaret. Haec conceptionis est dignitas. 27. nitas quae sequatur. Loquitur ad Joseph angelus parituram Virginem, Angelus testis est, Deus nobiscum est elo stellae lumen effertur, et coeli Dominupastoribus nuntiat natum puerperii concurrit, et tanti operis praeconia divini coetus gaudia eloqinvolutum pannis adorant: et post illam inanis scientiae suae operationem arcanam, posito in cunis genu flectunt. Sic per Magos cunarum
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑs dñi ibi libertas est. Discreuit
ad intelligenciȩ significacionẽ.
eũ qͥ ẽ. ab eo cuꝰ ẽ. Non eñi habe¬
re. haberiq unũ ẽ: neq eadem
significacio ẽtinet. eũ atq enus.
nitatis eiꝰ ostendit. Cũ uͦ adiecit

Expanded text:
st, ibi libertas est . Discrevit ad intelligentiae significationem eum qui est, ab eo cujus est. Non enim habere haberique unum est, neque eadem significatio continet eum atque ejus. n
Abbreviated transcription (Latin):
flatibꝰ pellendũ ñ stillicidis pe¬
netrandũ ñ in undacionibꝰ sublu¬
endũ. eł. optimũ ẽ: qͥcqͥd a pluri¬
mis incursatũ. a nullo tam̃ po¬
terit impelli. Ut aũ quedã medi¬
cam̃tor genera st̃ ita cõparata.
ut ñ singłis tantũ egritudinib
utilia sint. s om̃ibꝰ in cõmunȩ me¬
deant᷑. habeantq in se uirtute ge¬
neralis auxilii: ita &. fides catho¬
lica ñ aduersiis singłas pestes s
ẽtra om̃s morbos op̃ẽ medelȩ cõ¬
munis imꝑtit: ñ infirmanda ge¬
nere. ñ uincenda numero. ñ di¬
uersitate fallenda: s una atq
eadẽ aduersus singła omniaq
c̃sistit. Magnũ ẽ enĩ tot in una
re remedia ẽẽ. qͦt morbi st̃. s toti¬
dẽ ueritatis ẽẽ doctrinas. quoti¬
dẽ er̃t studia falsitatis. Contra¬
hant᷑ in unũ nomina hereticor:
& om̃s seolȩ ꝓdeant. Audiant u¬
nũ ingenitũ d̾m patrẽ .&. unum
unigenitũ di filiũ. ꝑfecti patͥs
ꝓgeniem ꝑfecta: ñ ꝑ diminuei¬

Expanded text:
flatibus pellendum, non stillicidiis penetrandum, non inundationibus subluendum : et optimum est, quidquid a plurimis incursatum, a nullo tamen poterit impelli. Ut autem quaedam medicamentorum genera sunt ita comparata, ut non singulis tantum aegritudinibus utilia sint, sed omnibus in commune medeantur, habeantque in se virtutem generalis auxilii: ita et fides catholica non adversum singulas pestes, sed contra omnes morbos opem medelae communis impertit, non infirmanda genere, non vincenda numero, non diversitate fallenda; sed una atque eadem adversum singula omniaque consistit. Magnum est enim; tot in ea una remedia esse, quot morbi sunt; et totidem veritatis esse doctrinas, quotidem erunt studia falsitatis. Contrahantur in unum nomina haereticorum, et omnes scholae prodeant: audiant unum ingenitum Deum patrem, et unum unigenitum Dei filium perfecti patris progeniem perfectam; non per diminuti
Abbreviated transcription (Latin):
metũ dicendo & sine eofactũ est
nichil. Est gͦ aliqͥd ꝑ alterũ factũ
qͦd tam̃ ñ sit sine eo factũ. eẜ. si
aliqͥd ꝑ alterũ. licet ñsine eo:
ĩa ñ ꝑ eũ om̃ĩa: ꝗͥa aliud ẽ fecis¬
se: aliud int̾uenisse facienti. Ñ
habeo hic piscator meus ut ince¬
teris qͦd exmeo ꝓferã: a tuo sta¬
tim respondendũ ẽ. Om̃ia ꝑ eũ
facta st̃. Sencio. Apłs eñi pau¬
lus docuit. iusibilia .&. inuis ibili

Expanded text:
eo, quod sine eo factum est nihil. Est ergo aliquid per alterum factum, quod tamen non sit sine eo factum: et si aliquid per alterum, licet non sine eo; jam non per eum omnia; quia aliud est fecisse, aliud est intervenisse facienti. Non habeo hic, piscator meus, ut in caeteris, quod ex meo proferam; a tuo statim respondendum est, Omnia per eum facta sunt. Sentio. Apostolus enim docuit: Visibilia et invisibili
Abbreviated transcription (Latin):
erat : ñ in altero eẽ.s cũ altero
fdicat᷑. Sed de suꝑioribꝰ nichil sumo.
ẽ sequencia sibi ad sint: statũ uerbi
.&. nom̃ exspecta. Dicit nãq eẜ as
erat uerbũ. Cessat sonꝰ uocis .&.
cogitac ionis eloqͥũ. Uerbũ hoc
res est. ñ sonꝰ. natura. ñ sermo. ds
&̾. me insolens sermo cõmouit.
Audio & ds erat uerbũ. cui unũ
đm ꝓphetȩ nunciauert. Sed neqͦ
ultra trepidacio mea ꝓgredi pos¬
sit: redde sacram̃ti tanti piscator
meus dispensacionẽ : &. refer ad
unũ om̃ia. sine cͣtumelia. sine
ab olicione. sine tepore. dit. Hoc
erat inpͥncipio apud d̾m. Cũ hoc
erat in pͥncipio: ñ tenet᷑ in tem¬
pore. Cũ ds est: ñ refert᷑ ad uo¬

Expanded text:
erat, non in altero esse, sed cum altero erat, non in altero esse, sed cum altero praedicatur. Sed de superioribus nihil sumo, consequentia sibi adsint; statum Verbi et nomen exspecta. Dicit namque: Et Deus erat Verbum. Cessat sonus vocis, et cogitationis eloquium. Verbum hoc res est, non sonus; natura, non sermo; Deus, et me insolens sermo commovet. Audio: Et Deus erat Verbum, cui unum Deum prophetae nuntiaverunt. Sed ne quo ultra trepidatio mea progredi possit, redde sacramenti tanti piscator meus dispensationem, et refer ad unum omnia sine contumelia, sine abolitione, sine tempore. Ait: Hoc erat in principio apud Deum. Cum hoc erat in principio, non tenetur in tempore; cum D
Abbreviated transcription (Latin):
Uerbũ sonꝰ uocis ẽ .& enunciacio
negocioꝵ: &. elocucio cogitacionũ.
Hoc apud d̾m erat: &. in pͥncipio¬
erat Inpͥncipio erat. qͥa sermo co¬
gitacionis etͣnꝰ ẽ: cũ qͥ cogitat. sit
et᷑nꝰ Respondebo tͥ interim ꝓ pis¬
catore meo paucis: dũ uideamꝰ qͦ¬
mͦ rusticitatẽ suã ipse defendat.
Sermo innatura habet ut ẽẽ pos¬
sit: sequens aũ ei ẽ. ut fuerit: est
uͦ tantũ eũ audit᷑. eẜ qͦmͦ in pͥnci¬
pio erat. qͦs neq ante tẽpꝰ. neq
possit ẽẽ intepore: Loqueneiũ s¬
ñi sermo. neq ẽ anteꝗͣ. loquant᷑
&. cũ locuti er̃t. ñ erit. In eo autẽ
ipso qͦd locunt᷑. dũ finiunt. ĩa ñ
erit id unde cȩper̃t. Hȩc a me. ut
ab uno ex cȩteris Sed piscator a¬
lit᷑ ꝓ se. & ob iurgabit te pͥus. cur
negligent᷑ audieris. Nã & si sen¬
tenciã pͥmã rudis auditor amise¬
ras. inpͥncipio erat uerbũ: de se¬
quenti qͥd q̃reris. & uerbũ erat
eẽ mom̃ti : Id eñi qͦd in pͥncipio

Expanded text:
iatio negotiorum, et elocutio cogitationum. Hoc apud Deum erat, et in principio erat: quia sermo cogitationis aeternus est, cum qui cogitat sit aeternus. Respondeo tibi interim pro piscatore meo paucis, dum videbimus quomodo rusticitatem suam ipse defendat. Sermo in natura habet ut esse possit, sequens autem ei est ut fuerit; est vero tantum cum auditur. Et quomodo in principio erat, quod neque ante tempus, neqpossit in tempore: loquentium enim sermo neque est ante quam loquantur, et cum locuti erunt non erit; in eo autem ipso 36 quod loquuntur, dum finiunt, jam non erit id unde coeperunt. Haec a me, ut ab uno ex caeteris. Sed piscator aliter pro se: et objurgabit te prius, cur negligenter audieris. Nam etsi sententiam primam rudis auditor amiseras: In principio erat Verbum, de sequenti quid quereris, Et Verbum erat esse momenti? Id enim, quod in principio
Abbreviated transcription (Latin):
te ad huc piscator: plenitudinẽ
uerbi. Erat qͥd̾e inpͥncipio: sed
potuit ñ ee̾ ante pͥncipiũ. Etã
hic tͥ aliqͥd ꝓ piscatore meo ꝓfe¬
ro. Quod erat. nͣ potuit ñ fuissẽ.
Erat eñi: ñ habet intẽpore ñ fu¬
isse. Sed qͥd ꝓ se ille. Om̃ĩa ꝑ eum

Expanded text:
dhuc a te, piscator, plenitudinem Verbi. Erat quidem in principio, sed potuit non esse ante principium. Etiam hic tibi aliquid pro piscatore meo profero: Quod erat, non potuit non fuisse; erat enim non habet in tempore non fuisse. Sed quid pro se ille? Omnia per eum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ.Sed dicit᷑ tͥ ab aliqͦ piseator me¬
us. Nimiũ facilis & ꝓmiscuus hic
fiusti. Omĩa ꝑ eũ facta st̃. ñ habet
modũ. Est ingenitꝰ: qͥ factꝰ a nemi¬
ne ẽ. Est &. ipse genitꝰ ab innato.
Sine excepcione st̃ om̃ia . &. nichil
qͦd extra sit de relinquunt. Sed
dũ nichil ultra dicere audemꝰ.
aut forte dũ dicere molim᷑: oc¬
currit.&. sine eo factũ ẽ nichil.
Readidisti auctorẽ.: cũ sociũ ꝓ¬
fessus es. Cũ eñi nichil sine eo. in¬
telligo ñ solũ qͥa alius ẽ ꝑ quẽ. a¬
lius sine qͦ: quo utroq discernit᷑.
significacio & int̾uenientis & agen

Expanded text:
Sed dicitur tibi ab aliquo, piscator meus: Nimium facilis et promiscuus hic fuisti; omnia per eum facta sunt non habet modum. Est ingenitus, qui factus a nemine est: est et ipse genitus ab innato. Sine exceptione sunt omnia, et nihil quod extra sit derelinquunt. Sed dum nihil ultra dicere audemus, aut forte dum dicere molimur, occurre: Et sine eo factum est nihil. Reddidisti auctorem, cum socium professus es. Cum enim nihil sine eo, intelligo non solum; quia alius est per quem, alius est sine quo: utroque discernitur significatio et interveni
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑs. Habemꝰ gͥdom istius causã.
habemꝰ effectꝰ. & nescimꝰ qͥd de
eo ambiguitatis sit: cinꝰ in ab so¬
luto sit &. causa. & racio .&. pote¬
.ẜ. usũ maxime necessarii mune

Expanded text:
s . Habemus igitur doni istius causam, habemus effectus, et nescio quid de eo ambiguitatis sit, cujus in absoluto sit et causa, et ratio, et poteum maxime necessarium.
Abbreviated transcription (Latin):
nitũ filiũ: audi patͣ maior me ẽ.
audi ego & pat unũ sumꝰ: audi
qͥ me uidet. uidet & patr̃e. audi
pat̾ inme ẽ.&. ego in patre: au¬
lius insemet ipso habet. sicut &
pat̾ habet insemet ipso: audi
filiũ imagin̾e. sapieneiã. uir¬
tutẽ. głam der & intellige ꝑ ꝓ¬

Expanded text:
Pater major me est ; audi: Ego et Pater unum sumus ; audi: Qui me vidit, vidit et Patrem ; audi: Pater in me est, et ego in Patre ; aulius in semetipso habet, sicut et Pater habet in semetipso ; audi Filium imaginem, sapientiam, virtutem, gloriam Dei: et intellige
Abbreviated transcription (Latin):
Exspectate itaq nichilominus
claudor eursur eȩcoꝵ uisum.
fugã dȩmonũ: uita mortuoꝵ.
Consistit eñi mecũ in patrociniũ
editarũ suꝑius difficultatũ pis¬
cator egens. ignotꝰ in docꝰtꝰ: ma¬
nibꝰ lino occupatis. uesle humida:
pedibꝰ limo oblitꝰ. totꝰ e naui. Quȩ¬
utrũ mirabilius fuerit mortuos
excitasse: an imꝑito scienciã doe¬
trinȩ istius intimasse. Ait enĩ. In
principio erat uerbũ. Qͥd ẽ istud.
inpͥncipio erat: Transeunt᷑ tẽpo¬
ra: transcendunt᷑ secła: tollunt᷑
ȩtates. Pone aliqͦd qͦd uoles tua o¬
pinione pͥncipiũ. ñ tenes te̾pore.
Erat eñi unde tractat᷑. Respice ad
mundũ: intellige qͥd de eo scrip¬
tũ sit. In pͥncipio fecit d̾s̃ cȩlũ &ͦ
terrã. Fit gͦ in pͥncipio qͦd creat᷑:

Expanded text:
Exspectate itaque nihil minus claudorum cursu, caecorum visu, fuga daemonum, vita mortuorum. Consistit enim mecum, in patrocinium editarum superius difficultatum, piscator egens, ignarus, indoctus, manibus lino occupatis, veste humida, pedibus limo oblitis, totus e navi. Quaeutrum mirabilius fuerit mortexcitasse, an imperito scientiam doctrinae istius intimasse. Ait enim: 35 In principio erat Verbum . Quid est istud, in principio erat? Transeuntur tempora, transmittuntur saecula, tolluntur aetates. Pone aliquod quod voles tua opinione principium: non tenes tempore, erat enim unde tractatur. Respice ad mundum, intellige quid de eo scriptum sit: In principio fecit Deus coelum et terram . Fit ergo in principio quod creatur,
Abbreviated transcription (Latin):
ebat. Sed excidisse fortasse ab or¬
dine ꝓposite distribucionis pisca¬
tore nr̃m dep̃hendimꝰ. Uerbũ
eñĩ tẽpore lib̾auit. &. suũ ẽ sibiq
qͦd liberũ & solitariũ .& obtempe¬

Expanded text:
Sed excidisse forte ab ordine propositae distributionis piscatorem nostrum deprehendemus: Verbum enim tempore liberavit, et suum est sibique, quod liberum est, et solitarium
Abbreviated transcription (Latin):
sit absolute intelligendꝰ & fili¬
us: maiore istud dolore a me au¬
diet ignorari. Ego nescio. ñ
reqͥro: &. c̃solabor me tam̃ͣ. Ar¬
changeli nesciunt: angeli ñ au¬
dier̃t: secła ñ tenent: ꝓpheta
ñ sensit. apłs ñ int̾rogauit. fi¬
lius ipse ñ edidit. Cesset dolor
quȩ relarũ. Na te qͥsqͥs es qͥ hȩc
reqͥris. ñ reuoco in excelsũ ñ in
amplitudin̾e tendo: ñ deduco
in ꝓfundũ. Nonne ȩquanimit᷑
igͦnorabis creatoris natuitatẽ.
ignorans origine creaturȩ.: Noe
saltẽ reqͥro. Sentis ne te genitu.
&. quȩ ex te generent᷑ intelligis:
Non q̃ro sensũ unde hauseris:
uitã unde sortitꝰ sis. intelligen¬
ciã unde ad eptꝰ sis: quale ẽ qͦd
inte sit. odor. sensus. uisus. au¬
ditꝰ. Certe nemo qͦd facit nes¬
cit. Quero unde ista his qͦs gene¬
res in dulgeas: qualit sensũ in¬
seras: ocłos accendas: cor affigas.
Hec si potes enarra. Habes gͦ qͦd
nescis: &. tribuis quȩ nͣ intelligis.
E uanimĩt imꝑitꝰ in tuis. in¬

Expanded text:
sit absolute intelligendus, et Filius, majore istud dolore a me audiet ignorari. Ego nescio, non requiro, et consolabor me tamen. Archangeli nesciunt, angeli non audierunt, saecula non tenent, propheta non sensit, Apostolus non interrogavit, Filius ipse non edidit. Cesset dolor querelarum. Nam te, quisquis es, qui haec requiris, non revoco in exemplum, non in amplitudinem tendo, non deduco in profundum. Nonne aequanimiter ignorabis Creatoris nativitatem ignorans originem creaturae? Hoc saltem requiro, sentisne te genitum, et quae ex te generentur intelligis? Non quaero sensum unde hauseris vitam, unde sortitus sis intelligentiam, unde adeptus sis: quale est quod in te sit odor, sensus, visus, auditus? Certe nemo quod facit nescit. Quaero unde ista his quos generes indulgeas; qualiter sensus inseras, oculos accendas, cor affigas. Haec, si potes, enarra. Habes ergo quod nescis, et tribuis quae non intelligis, aequanimiter imperitus in tuis, in
Abbreviated transcription (Latin):
tre. Sed neq ẽe̾ ut cet̾a uissus ẽ
Nãq imigenitꝰ ex uno ẽ.&. in se
habet uit̾a. ut habet inse uit̾a
ille qͥ genuit. Ait eñĩ. Sicut ha¬
bet pat̾ uita insemet ipso: ita
dedit filio uitã habere in semet¬
ipso. Sed neq pars patris infilio
ẽ. estat᷑ eñi filius. Om̃ĩa quȩ pa¬
tris st̃. mea st̃. e rursũ. eł. mea
om̃ia tua st̃: & tua mea st̃. Tes

Expanded text:
trem . Sed neque esse ut caetera jussus est: namque Unigenitus ex uno est, et in se habet vitam, ut habet in se vitam ille qui genuit; ait enim: Sicut habet Pater vitam in semetipso, ita dedit Filio habere vitam in semetipso . Sed neque pars Patris in Filio est; testatur enim Filius: Omnia quae Patris sunt, mea sunt : et rursum: Et mea omnia tua sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
es. Patres nr̃i in monte hoc ad o¬
rauer̾t .&. uos dicitis.qm in ihe¬
rosolimis ẽ locus. ubi adorare
oporteat. Pñs respondit. Crede
mnͥ mulier: qͣm uenit hora. qͥndo neq
in isto monte. neq in iherosolumis ad¬
orabitis patr̃ẽ. Uos adoratis qͦd nes¬
citis: nos adoramꝰ qͦd scimꝰ qͣm salus

Expanded text:
monte hoc adoraverunt; et vos dicitis quoniam in Jerosolymis est locus ubi adorare oportet. Dominus respondit: Crede hi, mulier, quoniam venit hora, quando neque in isto monte, neque in Jerosolymis adorabitis Patrem. Vos adoratis quod nescitis, nos adoramus quod scimus, qu
Abbreviated transcription (Latin):
mo sileat .&. inuestigandũ sensus
hebetet᷑. & c̃tuendũ intelligen¬
cia coartet᷑. Habet tam̃ ut di a¬
ximꝰ nature suȩ nom̃ inpatre:
sed pat̃ tantũ ẽ. Non enĩ humano
mͦ habet aliunde qͦd pat̾ est. sed pa¬
in sese. ut semꝑ sit. Soli filio notꝰ
qͥa patrẽ nemo nouit nͥfilius. &
cini uoluerit filius reuelare: neq
filiũ qͥs nouit. nͥ pater. Illis scien¬
cia mutua est: illis uicissim cog¬
nicio ꝑfecta. eẜ qͥa patrẽ nemo
nouit nͥ filius: de patre una cũ fi¬
lio reuelante filio qͥ solus testis
serim poeius de patre: quã di¬
xerim. Nã me ñ fugit. qͦd ad ea
quȩ eiꝰ st̃ eloquenda: sermo om¬
nis infirmꝰ sit. Senciendꝰ ẽ itaq

Expanded text:
mo sileat, et investigandum semo sileat, et investigandum sehebetetur, et complectendum intelligentia coartetur. Habet tamen, ut diximus, naturae suae nomen in patre: sed pater tantum est. Non enim humano modo habet aliunde quod pater est. Ipper ut semper sit. Soli Filio notus: quia Patrem nemo novit nisi Filius, et 31 cui voluerit Filius revelare; neque Filium nisi Pater: illis scientia mutua est, illis vicissim cognitio perfecta. Et quia Patrem nemo novit nisi Filius, de Patre una cum revelante Filio, qui solus testis serim potius de Patre, quam dixerim: nam me non fugit, quod ad ea quae ejus sunt eloquenda, sermo omnis infi
Abbreviated transcription (Latin):
ex qͦ omne qͦd ẽ c̃sistit. Ipse
Ceterũ his in sese ẽ. ñ aliunde
qͦd ẽ sumens s id qͦd ẽ ex se atq
inse obtinens. Infinitꝰ: qͥa ñ ipse
in aliqͦ. sed intra eũ om̃ia. Sẽ ꝑ¬
Semꝑ ante eim̃i. qͥa tẽpꝰ ab eo ẽ.
Curre sensu si qͥd ei putas ulti-¬
mũ ee̾. eũ semꝑ inuenies: qͥa
cũ semꝑ intendas. semꝑ ẽ qͦ in¬
tendas. Sẽn aũ locũ eiꝰ intende¬
re ita tibi ẽ: ut ei ee̾ sine fine est
Sermo in eo deficiet: ñ natura
claudet᷑. Iterũ reuolue tẽpora.
rꝰ calculi insermone de fecerit:
deo tam̃ semꝑ ee̾ ñ deficit. Intel¬
ligenciã cõmoue. &. totũ m̃te
cõplectere: nichil tenes. Totũ
hoc: habet reliquũ. Reliquũ
qũ hoc: semꝑ in toto ẽ. Ergo ne¬
q totũ ẽ eiu reliquũ ẽ: neq
totꝰ ubiq ẽ. Ita regionẽ intelli¬
genciȩ excedit. extra quẽ niebil
spicabilis nature nom̃ in patre.
Deus in effabilis. inuisibilis. in¬
finitꝰ: ad quẽ & eloquendũ ser¬

Expanded text:
ex quo omne quod est consistit. Ipse Caeterum esse ejus in sese est: non aliunde quod est sumens, sed id quod est, ex se atque in se obtinens; infinitus, quia non ipse in aliqper ante aevum, quia tempus ab eo est. Curre sensu si quid ei putas ultimum esse, eum semper invenies: quia cum semper intendas, semper est quod intendas. Semper autem locum ejus intendere ita tibi est, ut ei esse sine fine est. Sermo in eo deficiet, non natura claudetur. Iterum revolve tempora, uli numerus in sermone defecerit, Deo tamen semper esse non deficit. Intelligentiam commove, et totum mente complectere; nihil tenes. Totum hoc habet reliquum, reliquum autem hoc semper in toto est. Ergo neque totum, cui reliquum est; neque totus ubique est. Ita regionem intelligentiae excedit, extra quem nihil eerspicabilis naturae nomen in Patre. Deus invisibilis, ineffabilis, infinitus: ad quem et eloquendum ser
Abbreviated transcription (Latin):
licet. Plus tam̃ difficultatis in
emeciendis ẽ: quã emensis. Est
patͣ. unt est. a. ut est e̾e̾ credendꝰ ẽ.
ilium
mens cͣsternat᷑ attingere: &.
trepidat om̃is sermo se ꝓdere.
Est enĩ. ꝓgenies ingeniti: unꝰ ex
tris ingeniti. Quã aũ ꝓgeniem
opinabim᷑ unigeniti. ab ingens¬
to: Clamat enĩ sepe de cęlis pa¬

Expanded text:
licet: plus tamen difficultatis in licet: plus tamen difficultatis in emetiendis est, quam emensis. Est Pater ut est, et ut est esse credendus ilium mens consternatur attingere, et trepidat omnis sermo se prodere. Est enim progenies ingeniti, unus extris ingeniti. Quam autem progeniem opinabimur unigeniti ab ingenito? Clamat enim saepe numero Pa
Abbreviated transcription (Latin):
.&. rem ut est. uerba ñ explicañ.
Nãq qͦd inse ipso sit cũ audias:
racio humane absolucionis oe¬
currit. Habere em̃i haberi q̃ue
discernit᷑. & erit alterũ qͦd est
alterũ inqͦ ẽ. Si rursũ qͦd a semet¬
ipso sit. accipias: nemo sibi ipse
&. munerator.&. munꝰ ẽ. Si quod
immortale est. gͦ ẽ aliqͥd nͣab eo
cui alt̃ ñ fiat obnoxius: nec so¬
lĩt ilesi qͦd ꝑ enunciacionẽ uer¬
bi huiꝰ uendicat᷑ ab altero. Si qͦd
in cõprȩhensibile ẽ. nusꝙͣ gͦ erit
qͦd negat᷑ attingi. Si qͦd inuisibi¬
le ẽ: Caret se ipso qͥcqͥd ñ extat
ad iusũ. Deficit gͦ in nuncupa¬
cione ẽfessio: q qͥcqͥd illud ser¬
monũ aptabit᷑. dm ut ẽ. qͣntꝰq
ẽ. ñ loquȩt᷑. ꝑfecta sciencia est
sic đm scire. ut licet ñ ignora¬
bilẽ: tam̃ in enarrabilẽ scias. Ere¬
dendꝰ ẽ. intelligendꝰ ẽ. ad oran¬
dꝰ est . .. his officiis eloquendus.
altũ turbato mari sumꝰ .&. nec
regredi. nec ꝓgredi sine ꝑicło

Expanded text:
 rem ut est verba non explicant. Namque quod in semetipso sit cum audias, rationi humanae absolutio non occurrit; habere enim haberique discernitur, et erit alterum quod est, alterum in quo est. Si rursum quod a semetipso sit accipias; nemo sibi ipse et munerator et munus est. Si quod immortalis est; ergo est aliquid non ab eo, cui alter non fiat obnoxius: nec solum id est, quod per enuntiationem verbi hujus vindicatur ab altero. Si quod incomprehensibilis est: nusquam ergo erit, quod negatur attingi. Si quod invisibilis est, caret se ipso quidquid non exstat ad visum. Deficit ergo in nuncupatione confessio, ex quidquid illud sermonum aptabitur, Deum ut est, quantusque est, non eloquetur. Perfecta scientia est, sic Deum scire, ut licet non ignorabilem, tamen inenarrabilem scias. Credendus est, intelligendus est, adorandus est; et his officiis eloquendus. altum turbato mari sumus, et nec regredi, nec progredi sine periculo