comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
precurrentib officiis debitum resaluta.¬
tionis obsequium. in columitatẽ tuam
gaudens nuntiatam optansq continuã.
Et ouod rescripta exiguitatis meae
uire prerogate beniuolentie reposcen¬
do addidisti dicens. si tamen id de tanta
scĩtate possumus promereri. nullo mͦ
audeo desperare scĩtatis eiusdem. cuiꝰ
haustu ꝓ nr̃o modulo aliquid suximus.¬
ipsum fonten non solum laudandum
urrum etiam nobiscum participandũ
tuȩ prudentrȩ placiturum. ut ds̃ in cõ.¬
parabiliter atq in cõmutabiliter bonus.
per suam potentiam tam bomis tuar
mentis instituor. sit etiam per grãm
restituor. In columẽ te ds̃ omp̃s felicio.¬
remq tueatur. dirẽ eximie meritoq
honorabilis ac susciprende fili. EꝑPN¬
omino di bectissimo & in xp̃i
menbris honorabiliter amplec.¬
tendo filio ol ympio. augustimis. Quic¬
quid sis scđm scłi huius cursum. nos ta
nren hemo & sincerisfimo conferuo

Expanded text:
praecurrentibus officiis debitum resalutapraecurrentibus officiis debitum resalutationis obsequium, incolumitatem tuam gaudens nuntiatam, optansque continuam. Et quod rescripta exiguitatis meae jure praerogatae benevolentiae reposcendo addidisti, dicens, Si tamen id de tanta sanctitate possumus promereri; nullo modo audeo desperare, sanctitatis ejusdem, cujus haustu pro nostro modulo aliquid suipsum fontem non solum laudandum uerum etiam nobiscum participandum tuae prudentiae placiturum, ut deus incomparabiliter atque incommutabiliter bonus per suam potentiam tam bonae tuae mentis institutor sit etiam per gratiam restitutor. incolumem te deus omnipotens felicioremque tueatur, domine eximie meritoque honorabilis ac suscipiende fili. CCLOMINO DILECTISSIMO ET IN CHRISTI MEMBRIS HONORABILITER AMPLECTENDO FILIO OLVMPIO AUGUSTINUS. Quicquid sis secundum saeculi huius cursum, nos tamen carissimo et sincerissimo conseruo
Abbreviated transcription (Latin):
tionis turpitudine. sed pro passionis
uulnere deputabitur. Tantum enĩ
ualet inmente integritas castitatis. ut
illa inuiolata nec incorpore possit
pudicitia uolari. cuius menbra potue.¬
rint superari. haec epła protuo desi¬
derio breuis prome ista me ne occupa¬
nonibus multũ ꝓlixa. & ppter per¬
latoris festinationẽ nimis ac celerata
sufficiat caritati tux̧. multo uberius
uos dñs consolabitur. si seripturas eius
intentissime legeretis. EPPAS C̃I¬
norabili & suspierendo filio
orontio. augustinus.Ago gratias
quod aduentum eximirtatis tuȩ litte.¬
ris etiam preuenire dignatus es. ꝙ ante
conturtum mifisti conloquiuni. ut tuo.
prius affatu quam aspectu frueremur.
& diu desideratam notitiam epistolari
solatio quodam modo pregustantes expeo.¬
taremus auidius & ardentius quod io.¬
cundius gratiusq caperemus. Domine
eximie meritoq honorabilis & suspiei.¬
ende fili. Reddo itaq meritis tuis &

Expanded text:
tionis turpitudine sed pro passionis tionis turpitudine sed pro passionis uulnere deputabitur. tantum enim ualet in mente integritas castitatis, ut illa inuiolata nec in corpore possit pudicitia uiolari, cuius membra potuerint superari. haec epistula pro tuo desiderio breuis, pro meis tamen occupationibus multum prolixa et propter perlatoris festinationem nimis accelerata sufficiat caritati tuae. multo uberius uos dominus consolabitur, si scripturas eius intentissime legeritis. CXInorabili, et suscipiendo filio ORONTIO, AUGUSTINUS. Ago gratias quod adventum Eximietatis tuae litteris etiam praevenire dignatus es, et ante contuitum misisti colloquium, ut tuo prius affatu quam aspectu frueremur, et diu desideratam notitiam epistolari solatio quodammodo praegustantes, exspectaremus avidius et ardentius, quod jucundius gratiusque caperemus, domine eximie meritoque honorabilis, et suspiciende fili. Reddo itaque meritis tuis et
Abbreviated transcription (Latin):
neq oblatio neq supplicationes nec lo¬
cus ad saerificandum in conspectu tuo
holo caustomatibus arretum & tauroꝵ
& in multitudine agnorũ pingui um
sic fiat sacrificium nr̃m in conspectu tuo
hodre. perficere subsequentes te. qm̃ ñ
erit confusio his oui inte confidunt. Et
nunc sequimur toto corde & timemus te
& querimus facrem tuam. ne confundas
nos: sed fac nobiscum scđm mansuetudi.¬
nem tuam & scđm multitudinẽ miscđrȩ
tur. & libera nos scđm mirabilia tua &
da głam nomini tuo dnẽ. & uereantur
om̃s qui ostendunt seruis tuis mala &
confundantur ab omni potentia .&. uir.
terrȩ: Haec illis dicentibus & addeum
ingenie scentibus: ommino suis aderit
qui suis adesse confuruit. & aut nihil
in earum castissimis menbris libidine
hostili perpetrare permittit.Aut si
permitat. cum earũ animos nulla
mea nec commisit nec permisit libido
pacientis. solius erit culpa facienas:
om̃ĩsq illa uiolentia non pro corrup¬

Expanded text:
neque oblatio neque supplicationes nec loneque oblatio neque supplicationes nec locus ad sacrificandum in conspectu tuo holocaustomatibus arietum et taurorum et in multitudine agnorum pinguium sic fiat sacrificium nostrum in conspectu tuo hodie et perficere subsoquentes te, quoniam non erit confusio his, qui in te confidunt. et nunc sequimur in toto corde et timemus te et quaerimus faciem tuam. ne confundas nos, sed fac nobiscum sum multitudinem misericordiae tuae et libera nos secundum mirabilia tua et da gloriam nomini tuo, domine, et uereantur omnes, qui ostendunt seruis tuis mala, et confundantur ab omni potentia et uirtusterrae. Haec illis dicentibus et ad deum ingemesceutibus omnino suis aderit, qui suis adesse consueuit, et aut nihil in earum castissimis membris libidine hostili perpetrari permittit aut, si permittit, cum earum animus nulla in ea nec commisit nec permisit libido patientis, solius erit culpa facientis omnisque illa uiolentia non pro corrup
Abbreviated transcription (Latin):
sui filii possent ab imminendis iꝰa mor¬
tis periculo liberari. petiuit ut orar&
pro eis. pollicens quod si salui facti es¬
sent eam suis parentib redderent.
Teiunauit illa & orauit. exaudita con.¬
tinuo est. Adhoc enĩ factum erat
quantum exitus docuit. ita illi tam
repentina dĩ benedictione salutem
receptam mirantes & honorantes. qđ
eorum mater promiserat impleuert᷑.
Ora ergo dnm pro eis. oe roga ut
etiam ipsas doceat talia dicere qualia
supra memoratus sc̃s azarias inter cett.¬
ra inoratione & confefsione sua fudu
addm̃. Sienim sunt ilbȩ in terra cap.¬
tiuitatis suȩ. quomodo erant illi in ea
terra ubi nec sacrificare more suo pote.¬
rant dño. sicut net istȩ possunt uel fer¬
re oblationẽ ad altare dĩ. uel inuenise
ibi sacerdotem per quẽ offerant deo.
Doneo ergo eis dñs ut ei dicant. quod
azarias dixit in consequentib precum
suarum. Non est in hoc tempore prin¬
ceps & ꝓpheta ce dux non holocausta

Expanded text:
sui filii possent ab imminentis iam morsui filii possent ab imminentis iam mortis periculo liberari; petiuit, ut oraret pro eis, pollicens, quod, si salui facti essent, eam suis parentibus redderent. ieiunauit illa et orauit et exaudita continuo est; ad hoc enim factum erat, quantum exitus docuit. ita illi tam repentino dei u beneficio salute percepta mirantes et honorantes, quod eorum mater promiserat, impleuerunt. Ora ergo dominum pro eis et roga, ut etiam ipsas doceat talia dicere, qualia supra memoratus sanctus Azarias inter cetera in oratione et confessione sua fudit ad deum. sic enim m sunt illae in terra captiuitatis suae, quo modo erant illi in ea terra, ubi nec sacrificare more suo poterant domino, sicut nec istae possunt, uel ferre oblationem ad altare dei uel inuenire ibi sacerdotem, per quem offerant deo. donet ergo eis dominus, ut ei dicant, quod Azarias dixit in consequentibus precum suarum: Non est in hoc tempore princeps et propheta et dux, non holocausta
Abbreviated transcription (Latin):
ab hostib ducti atq incaptiuitate positi
illa dixerunt quȩ conscripta legerentur
a nobis. ut disceremus captiuos dĩ seruos
non deferi adnõdõ suo. Onde autem
scimus quid etiam per istas om̃ps o
misericors ds̃ in ipsa terra barbarica
fiere uelit mirabilium suoꝵ : Tantum
non cessetis pro illis ingemescere addm̃. &
querere quantum potestis. & quantum
ipse ꝑmitut cum tempus & facultatem
dederit quid de illis factum sit. irel quȩ
ur̃a possint habere solatia. Nam
desitifensi ante paucos annos seueri
ep̃i neptis scĩ monialis ab arbaris ducta
est. & per mirabilem dñi mscłiam
cum honore magno suis parentibus
restituta est. Domus enim illa bar¬
barorum ubi captiua ingressa est.
subita cepit dominoꝵ infirmitate
iactari. ⁊ta ut om̃s ipsi barbari tres
nisi fallor irel amplius fratres pericu.¬
losissima egritudine laborarent. Quo¬
rum mater animaduertit puellam̃ dõ
deditam. & credidit quod eius orationib

Expanded text:
ab hostibus ducti atque in captiuitate positi ab hostibus ducti atque in captiuitate positi illa dixerunt, quae conscripta legerentur a nobis et disceremus captiuos dei seruos non deseri a domino suo. unde autem scimus, quid etiam per istas omnipotens et misericors deus in ipsa terra barbarica fieri uelit mirabilium suorum? tantum non cessetis pro illis ingemescere ad deum et quaerere, quantum potestis et quantum ipse permittit, cum tempus et facultatem dederit, quid de illis factum sit uel quae uestra possint habere solatia. nam de Sitifensi ante paucos annos Seueri episcopi neptis sanctimonialis a barbaris ducta est et per mirabilem dei misericordiam cum honore magno suis parentibus restituta est. domus enim illa barbarorum, ubi captiua ingressa est, subita coepit dominorum infirmitate iactari, ita ut omnes ipsi barbari, tres, nisi fallor, uel amplius fratres, periculosissima aegritudine laborarent. quorum mater animaduertit puellam deo deditam et credidit, quod eius orationibus
Abbreviated transcription (Latin):
nosipsos iudicaremus. adño ñ iudicarem᷑
Cum iudicamur autẽ ad ñõ corripimur.
ire cum hoc mundo damnemur. Haee
his temptationib & tribulationibus miur.¬
muretur. Bonos dĩ dicis seruos & fideles
& scõs gladio barbaroꝵ peremptos. Quid
autem inter est utrum eos febris an ferrũ
de corpore solurret: Non quia occasio.¬
nr exeant. sed quabes ad se exxant. ds̃ at.¬
tendit seruis suis. nisi quod maiorẽ habre
pęnam languor diuturnus. quam citis.¬
simus exitus. Et tanten etiam ipsum
languorem diuturnum & horrendum
legimus. qualem passus est ilbe iob cuius
certe iustittę ds̃ ipse qui falli non potest
tale perhibet testimonium: Grauissi¬
Ema sane & multum dobenda ẽ.
illa captiuitas feminarum castarum atq
scãrum. sed non est captiuus deus earum.
nec captiuas deserit suas si nouit suas.
Nam & illi scĩ quoꝵ passiones & confes.¬
siones descripturis scĩs cominemoraui

Expanded text:
nos ipsos iudicaremus, a domino non iudicaremur; nos ipsos iudicaremus, a domino non iudicaremur; cum iudicamur autem a domino, corripimur, ne cum mundo damnemur. Haec his temptationibus et tribulationibus murmuretur. bonos dicis dei seruos et fideles et sanctos gladio barbarorum peremptos. quid autem interest, utrum eos febris an ferrum de corpore solueret? non qua occasione exeant, sed quales ad se exeant, deus adtendit in semis suis, nisi quod maiorem habet poenam languor diuturnus quam citissimus exitus; et tamen etiam ipsum languorem diuturnum et horrendum legimus, qualem passus est ille lob, cuius certe iustitiae deus ipse, qui falli non potest, tale perhibet 10 testimonium. Grauissima sane et multum dolenda est illa captiuitas feminarum castarum atque sanctarum, sed non est captiuus deus earum nec captiuas deserit suas, si nouit suas. nam et illi sancti, quorum passiones et confessiones de scripturis sanctis commemoraui,
Abbreviated transcription (Latin):
tradebantur. Hoc eñi erat mocculto
iuditio & miscdia dĩ. ut illis regibus
comodo consuberet ad salutem. antio cho
autem regi qui machabeos penis erudelib
interemit. noluit ita consulere. sed eoꝵ
gloriosissimis pissionib corduri regis
acriore seueritate puniuit. Lege tamen
etiam unus illoꝵ qui sexto loco pacre¬
batur quid dicat. Ita eñi scriptum est.
Et post hunc sextum applicurrunt. cũ
hic tornrentis excruciatus moreretur dix̃
Nolite seducere. ꝑpter nos hȩc patimur
peccantes in dm̃ nrm. & facta sunt hȩc
digna nobis. Tuautẽ noli putare inpimi¬
tum futurum qui aduersum dm̃ & begẽ
eius legibus tuis pugnare uoliusti:¬
Uides etiam isti quam humiliter &
ueraciter sapiant. qui pro suis peccatis
se flagellari ad nõ confitentur. de quo
scriptum est. Ouem enĩ diligit dñs cor¬
ripit. flagellat autem omnẽ filiũ quẽ
recipit. Unde & apłs dicit. Srenim

Expanded text:
tradebantur. hoc m enim erat in occulto tradebantur. hoc m enim erat in occulto iudicio et misericordia dei, ut illis regibus eo modo consuleret ad salutem. Antiocho autem regi, qui Machabaeos poenis crudelibus interemit, noluit ita consulere, sed eorum gloriosissimis passionibus cor duri regis acriore seueritate puniuit. lege tamen, etiam unus illorum, qui sexto loco patiebatur, quid dicat; ita enim scriptum est: Et post hunc sextum applicauerunt. cum hic tormentis excruciatus moreretur, dixit: Noli te seducere; s propter nos haec patimur peccantes in deum nostrum et facta sunt haec digna nobis. tu autem noli te putare inpunitum futurum, qui aduersus deum et legem eius legibus tuis pugnare uoluistiuides etiam, isti quam humiliter et ueraciter sapiant, qui pro suis peccatis se flagellari a domino confitentur, de quo scriptum est: Quem enim diligit dominus, corripit; flagellat autem omnem. filium, quem recipit. unde et apostolus dicit: Si enim
Abbreviated transcription (Latin):
hierłm. ad quã in uocatũ ẽ. nomen tuũ
suꝑea. qm̃ non in nr̃a iustitia iacta ui
mus precem nr̃am in conspectu tuo.
sed admi scđiam tuam quȩ magna est.
Exaudi dñe. propitiare dnr̃e. & ne tra¬
inuocatum est inciuitate tua & popu.¬
lum tuum. Et adhuc me loquente
& orante & enumerante peccata mra
& peccata populi nrei. Vi de quemad
modumi sua peccata prius dixit &¬
postea populi sui. & hanc dĩ cõmendat
iustitiam. & hanc dĩ laudem dicit. qr
non iniuste sed pro peccatis eorum
flagellat etiam ipsos scõs suos. Siergo
ista dicunt qui excellentissima sc̃ĩtate
ignes & lrones circa se innoxios habuert᷑.
quid nos oportet dicere inhumilitate
nr̃a qui tam longe illis in pares sumus
baris interfectos sic illam mortẽ euade.¬
re debuisse. quomodo tres illi uiri ab
ignibus & danihel alronib leberatus ẽ:
Sciant illa preterea facta miracula.
ut eos irerum dm̃ cobere ere¬
derent reges. aquibus in illa supplicia

Expanded text:
Hierusalem, ad quam inuocatum est nomen tuum Hierusalem, ad quam inuocatum est nomen tuum supemus precem nostram in conspectu tuo sed ad misericordiam tuam, quae magna est. exaudi, domine, propitiare, domine, intinuocatum est in ciuitatem tuam et populum tuum. et adhuc me loquente et orante et enumerante peccata mea et peccata populi mei —. uide quem ad modum sua peccata prius dixit et postea populi sui. et hanc dei commendat iustitiam et hanc dei laudem dicit, quia non iniuste sed pro peccatis eorum flagellat etiam ipsos sanctos suos. si ergo ista dicunt, qui excellentissima sanctitate ignes et leones circa se innoxios habuerunt, quid nos oportet dicere in humilitate nostra, qui tam longe illis inpares sumus,baris interfectos, sic illam mortem euadere debuisse, quo modo tres illi uiri ab ignibus et Danihel a leonibus liberatus est, sciant illa propterea facta miracula, ut eos uerum deum colere crederent reges, a quibus in illa supplicia
Abbreviated transcription (Latin):
& stanut sermones suos quos locutꝰ
est adnos & adiudices nr̃os qui iudica¬
bant nobis suꝑduerre nos mala magna.
quȩ numquã facta sunt sub omni cȩlo
scdm ea orire facta sunt in hierłm. sic̃t
scriptum est in lege moysi. Om̃ia mala
hec uenerunt ad nos. & non rogauimꝰ
licta nr̃a. ut intelligeremus omirem
ireritatẽ tuam. Et uigilauit dñs
ds̃ ad omnr̃ scm̃ suum. & perduxit
nr̃ in omni mundo suo oirem fecit.
& non audiuimus uocẽ eius. Et nuc¬
dñx ds̃ nr̃ qui eduxisti populum nu ũ
de terra ȩgypti inmanu forti &e fecisti
tibi nomen ficut dies hic. delicta ad¬
uersus legem tuam fecimus dnẽ. in
omni miscłia tua. Auertatur itaq
impetus tuus & ira tua aciuitate tua
urnnt omnibus incireiritu nos sunt.
Eit nunc exaudi ds̃ preces serrii tui
& orationẽ eiꝰ. & ostende nobis facrem
tuam ad scĩficationẽ tuam quȩ deserta
est ꝓpter te. Inclina dne ds̃ m̃s aurẽ
tuam & exaudi. aperi oculos tuos &e
uide interitum nrm & ciuitatis tuȩ

Expanded text:
 statuit sermones suos, quos locutus est ad nos et ad iudices nostros, qui iudicabant nos superducere in nos mala magna, quae numquam facta sunt sub omni caelo secundum ea, quae facta sunt in Hierusalem; sicut scriptum est in lege Moysi, omnia mala haec uenerunt ad nos et non rogauimuslicta nostra et ut intellegeremus omnem ueritatem tuam. et uigilauit dominus deus ad omnem sanctum suum et perduxit nus deus noster in omni mundo suo, quem fecit, et non audiuimus uocem eius. et nunoster, qui eduxisti populum tuum de terra Aegypti in manu forti et fecisti tibi nomen, sicut dies hic, delicta aduersus legem tuam fecimus. domine, in omni misericordia tua auertatur itaque impetus tuus et ira tua a ciuitate tua uenit omnibus, qui circa nos sunt. et nunc exaudi, deus, preces serui tui et orationem eius et ostende nobis faciem tuam ad sanctificationem tuam, quae deserta est. propter te inclina, domine deus meus, aurem tuam et exaudi; aperi oculos tuos et uide interitum nostrum et ciuitatis tuae
Abbreviated transcription (Latin):
& tunc uidebunt filium hominis uenientẽ
innubibus. eum uirtute magna ce gła.
& tunc mittet angelos suos &s congrega.¬
bit electos suos. Non itaq tunc erit finis.
sed tc erit in proximo.An dicendum est
non omnia que supra cõmemorata sunt
esse intelligenda ubi ait. cum uideritis
hȩc firri sed aliqua eoꝵ. hoc uidelicet ex¬
cepto quod dictũ ẽ. & tunc uidebunt
filium hominis uenrentẽ & cetera : Ipse
quippe finis erit non tunc proximꝰ erit.
sed matheus aperuit nullis excepas esse
accipiendũ quod positũ ẽ. cũ uideritis
hare fieri. Nam & apud ipsũ cũ dictum
esset & uirtutes cyloꝵ cõmouebuntur.¬

Expanded text:
Et tunc uidebunt filium hominis uenientem Et tunc uidebunt filium hominis uenientem in nubibus cum uirtute multa et gloria et tunc mittet angelos suos et congregabit electos suos. non itaque tunc erit finis, sed tunc erit in proximo. An dicendum est non omnia, quae supra commemorata sunt, esse intellegenda, ubi ait: Cum uideritis haec fieri, sed aliqua eorum hoc uidelicet excepto, quod dictum est: Et tunc uidebunt filium hominis uenientem et cetera? ipse quippe finis erit, non tunc proximus erit. sed Matthaeus aperuit nullis exceptis esse accipiendum, quod positum est: Cum uideritis haec fieri; nam et apud ipsum cum dictum esset: Et nirtutes c
Abbreviated transcription (Latin):
morata sunt. In his ẽ. autẽ etiam quod
ait & tunc uidebunt filiũ hominis ue.¬
nientẽ innube cũ potestate magna &
marestate. Proinde etiam hoc cũ uisũ
fuerit non iam erit regnũ dĩ. sed prope
erit. Hunc ordinẽ uidemus & duos
alios euangelistas tenere. apud marcũ
cũ dictũ esfet & uirtutes quȩ incȩlis
mouebuntur. & tunc inquit uidebunt
filiũ hominis uenientẽ innibibus cum
uirtute magna &e gła. de incte subiunxit
quod lucas ñ dixit & t̾c mittet angelos
suos. & congregabit electos suos aquat¬
tuor uentis. a sũmo terre usq ad sũ mi
celi. tunc quod ille deficu & de aliis arbo¬
ribus iste de sola ficu ponens. aficu autẽ
inquit discite parabolam. cũ iam ramus
eius tener firerit. & nata fuerint folia.
cognoseitis quia in ꝓximo sit estas. Sic
& uos cum uideritis heo freri. scitote
quod in proximo sit in hostus. Quidẽ.
cum uideritis hȩx fueri. nisi ea quę supra
dixit: In quib ẽ. etiam illud qđ ait

Expanded text:
est autem etiam, quod ait; Et tunc uidebunt filium hominis uenientem in nube cum potestate magna et maiestate. proinde etiam hoc cum uisum fuerit, non iam erit regnum dei, sed prope erit. Hunc ordinem uidemus et duos alios euangelistas tenere. apud Marcum enim cum dictum esset: Et uirtutes, quae sunt in caelis, mouebuntur, et tunc, inquit, uidebunt filium hominis uenientem in nubibus cum uirtute multa et gloria. deinde subiungit, quod Lucas non dixit: Et tunc mittet angelos suos et congregabit electos suos a quattuor uentis a summo terrae usque ad summum caeli. tunc, quod ille de ficu et de aliis arboribus, iste de sola ficu ponens: A ficu autem discite, inquit, parabolam. cum iam ramus eius tener fuerit et nata fuerint folia, cognoscitis, quia in proximo sit aestas; sic et uos cum uideritis haec fieri, scitote, quod in proximo sit in ostiis. quid est \'cum uideritis haec fieri\' nisi ea, quae supra dixit? in quibus est etiam illud, quod ait:
Abbreviated transcription (Latin):
Et qui sit magister seductionis huiꝰ
qui ꝑ hoc tẽplũ nescio cuus angelicȩ
religionis quasi uisa & coꝑta doceat
quȩ ñ uidit. sine dubio heretiei qui
doctrinas demonioꝵ & sequuntur &
corde male credula sem inantes. Hi st̃
qui ñ tenent caput. id ẽ. xp̃m fontem
ueritatis. cuius doctrina quicouid ad¬
uersatur insanũ ẽ. Eithi cȩci duces cȩ¬
coꝵ. de quib dicit puto nie derelinquert̃
fontẽ aquȩ uure & fodert᷑ sibi lacus con¬
tritos oui ñ tenent aquã. Deinde in
sub seqirenti capite adiecit. Ne tetigeri.
tis nreq gustaueritis neq contrectaueri¬
tis quȩ sunt in interitũ ipso usu scđm
p̃cepta & doctrinas hominũ. Rationẽ

Expanded text:
et qui sit magister seductionis huius, et qui sit magister seductionis huius, qui per obtentum nescio cuius angelicae religionis quasi uisa et conperta doceat quae non uidit? sine dubio haeretici, qui doctrinas daemoniorum et sequuntur et corda male credula seminantes, hi sunt qui non tenent caput id est Christum fontem ueritatis, cuius doctrinae quicquid aduersatur insanum est. et hi caeci duces caecorum, de quibus dici puto: Me dereliquerunt fontem aquae uiuae et foderunt sibi lacus contritos, qui non tenent aquam. Deinde in subsequenti capite adietis, neque gustaveritis, neque attractaveritis, quae sunt omnia in interitu ipso usu, secundum praecepta et doctrinas hominum , »
Abbreviated transcription (Latin):
illis ꝓdest ad sailutẽ quȩ ñ nisi per fidẽ
&e gram xp̃i capitur. si ꝓpter fidẽ patres
carissimi dõ sint eiubono diliguntur.
quos necesse ẽ. ꝓpt̃ hoc damnare quod
ꝓpter suam infidelitẽ aꝓphetarũ &
patriarcharum parentũ fide diserepan.¬
tes inimici sunt euangelio xp̃i : Siergo
hem̃i dõ quomodo peribunt: Eit si
ñ credunt. quomodo ñ peribunt: Sed
ꝓpter patres sine suo merito diliguntur.
quomodo & ꝑpt̾ patres ñ saluabuntur.
sed & si furrint noe dinihel & iob. in me.¬
dio eoꝵ filios impios ñ saluabunt. soli
salui erunt. Adhuc aliud obscurius
mihi erue deꝓfunde. & inuadũ ꝓfer.
Inepłam colosensiũ omniũ collegere
non possũ quod ait. nemo uos seducat
uolens inhimilitate & religione angłoꝵ
ouȩ ñ uidit ambulans frustra inflatꝰ¬
carnis sux̧. & ñ tenens caput. Dequib
angelis dicit : Si de inimicis & malis
quȩ illoꝵ religio aut quȩ humilitas:

Expanded text:
iiet gratiam Christi capitur, si propter fidem patrum carissimi Deo sint? cui bono diliguntur, quos necesse est propter hoc damnari, quod propter suam infidelitatem a prophetarum et patriarcharum parentum fide discrepantes, incarissimi deo, quo modo peribunt? et si non credunt, quo modo non peribunt? si propter patres sine suo merito diliguntur, quo modo et propter patres non saluabuntur? sed etsi fuerint Noe, Danihel et Iob in medio eorum, filios impios non saluabunt, soli salui erunt. Adhuc aliud obscurius mihi erue de profundo et in uadum profer. in epistula Colossensium omnino colligere non possum, quod ait: Nemo uos seducat uolens in humilitate et religione angelorum, quae non uidit ambulans frustra inflatcarnis suae et non tenens caput. de quibus angelis dicit? si de inimicis et malis, quae illorum religio aut quae humilitas
Abbreviated transcription (Latin):
da dixit. orationis officio conuenire in¬
deantur. Itẽ quod ad romanos ait.
In terrogo & rogo ut edisseras mͥ. mul¬
tũ enimceu dubitare nre fateor in hac
a postoli sententia de nideis quod ait
patres. Quomodo idem & inimici ꝓpĩ
nos qui credimus exgentib tamqũa non
poturrint gentes credere nisi indei non
credidissent : Aut ipse unus omnium
creator ds̃. qui om̃s homines saluos fieri
ad quisitionis utriusq nisi alterũ ꝓ altero
possideret: De inde lem̃ĩ ꝓpter patres¬
si quomodo ut unde lem̃i si ñ credant
ox inimici dõ eẽ. ꝑsistant nonire inqͥt
qui oderant me ds̃ oderã illos & suꝑ im.¬
micos tuos tabescebam: Perfecto odio
oderam illos. Cierte hoc puto pꝰterna
uox loquitur. ut filium ꝑ ꝓphetam
in eodẽ psalmo ubi supra de parte ere¬
dentiũ dixerat. mihi autẽ nimis hono.¬
rificati sunt amiei tui ds̃. nimis confor.¬
tati sint principatus eoꝵ. Quid autem

Expanded text:
da dixit, orationis officio convenire vida dixit, orationis officio convenire videantur. 11. Item quod ad Romanos ait, interrogo et rogo ut edisseras mihi; multum enim caecutire me fateor in hac Apostoli sententia de Judaeis quod ait,patres » : quomodo iidem et inimici propter nos, qui credidimus ex Gentibus, tanquam non potuerint Gentes credere, nisi Judaei non credidissent; aut ipse unus omnicreator deus, qui omnes homines saluos fieri adquisitionis utriusque, nisi alterum pro altero possideret? deinde carissimi propter patres quo modo aut unde carissimi, si non credant et inimici deo esse persistant? nonne, inquit, qui oderant te, deus, oderam illos et super inimicos tuos tabescebam? perfecto odio oderam illos. certe hoc puto paterna uox loquitur ad filium per prophetam in eodem psalmo, ubi supra de parte credentium dixerat: Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, deus, nimis confortati sunt principatus eorum. quid autem
Abbreviated transcription (Latin):
minib fimile & ꝓpe unũ doctrine offici.¬
um. uideo fuisse tractatũ. hos autẽ pro.¬
phetas quos post apostolos posuit. ñ puto
illos eẽ. qui ordine tẽpoꝵ ante aposto¬
los fuerunt. sed istos quib iam sub apłis
ꝑ grãm donabanr. ut interp̃tatio serp¬
turarũ. & inspectationẽ tuũ. Aut pre¬
dicatio tr̃poris secuturi ut agab cerne¬
bat. qui &e fanẽ instantẽ p̃dixit. & quȩ
beatus paulus in herosolimis passurus eẽt.¬
& uerbo denuntiauit & signo. zonȩ eius
ostendit. Inter pastores specialiter & doc¬
tores. quid inter sit dinoscere uolo. quia
p̃positis aeccłȩ utrũq nom̃ ad seribi so.¬
let. Iitem quod ait ad timotheũ. Obse.¬
ero igitur primũ om̃iũ fieri obsreratio.¬
nes. orationes. postulationes. gratiarũ
actiones. ꝓ om̃ib hominib orueso expo
nas mihi quod discrim̃ sit in hac diuersi¬
tate menbroꝵ. cũ omĩa mihi oue geren¬

Expanded text:
minibus simile et prope unum doctrinae officiminibus simile et prope unum doctrinae officium uideo fuisse tractatum. hos autem prophetas, quos post apostolos posuit, non puto illos esse, qui ordine temporum ante apostolos fuerunt, sed istos, quibus iam sub apostolis per gratiam donabatur aut interpretatio scripturarum et inspectio mentium aut praedictio temporis secuturi, ut Agabus cernebat, qui et famem instantem praedixit et, quae beatus Paulus in Hierosolymis passurus esset, et uerbo denuntiauit et signo zonae eius ostendit. inter pastores specialiter et doctores quid intersit, dinoscere uolo, quia praepositis ecclesiae utrumque nomen adscribi solet. Item, quod ait ad Timotheum: Obsecro igitur primum omnium fieri obsecrationes, orationes, postulationes, gratiarum acnas mihi, quod discrimen sit in hac diversitate verborum, cum omnia mihi quae geren
Abbreviated transcription (Latin):
dolore apedib usq ad caput. Et paulo
uifra quod ait. Lingua canũ tuoꝵ ex in.¬
micis ab ipso. Aquo ipso: Et nũ quid
canrs dĩ posfent dici gentibes. quos ipse
in euangelio canes nominat: Aut ne
forte ipsos catesdĩ dicat quales estimari
possunt. siqui in nomine xp̃iano gentilit̃
uiuant. quoꝵ pars cũ infidelib ponitur.
quia dm̃ quẽ uerbis colunt. factis uegant:
Haeo interim de psalmis. nẽ & de apostolo
quodcumq ꝓponã. Dicit ad ephesios qđ
inalia epła dixerat. degradib uel ordini.¬
b dispositionũ dĩ operante spũ sco. diuisi.¬
ones gratiarũ : & quosdam quidẽ dedit
apostolos. quoscdam autẽ ꝓphetas. alios uero¬
euangelistas. alios autẽ pastores & doctoreᷤ
ad consũmationẽ sc̃oꝵ & cetera. Hoc opto
distinguas mihi hac diuersitate nominũ
quȩ sit cutiq nominũ officioꝵ uel gr̃arũ
ꝓprixtas. quid ꝓprium sit apostoloꝵ quid

Expanded text:
dolore a pedibus usque ad caput. et paulo dolore a pedibus usque ad caput. et paulo infra quod ait: Lingua canum tuorum ex inimicis ab ipso, a quo ipso? et numquid canes dei possunt dici gentiles. quos ipse in euangelio canes nominat? aut ne forte ipsos canes dei dicat. quales aestimari possunt, si qui in nomine Christiano gentiliter uiuant, quorum pars cum infidelibus ponitur, quia deum, quem uerbis colunt, factis negant? Haec interim de psalmis; nunc et de apostolo quodcumque proponam. dicit ad Ephesios, quod in alia epistula dixerat de gradibus uel ordinibus dispositionum dei operante spiritu sancto diuisiones gratiarum: Et quosdam quidem dedit apostoloseuangelistas, alios autem pastores et doctores ad consummationem sanctorum et reliqua. hoc opto distinguas mihi in hac diuersitate nominum, quae sit cuique nomini officiorum uel gratiarum proprietas, quid proprium sit apostolorum, qu
Abbreviated transcription (Latin):
scđm arenam maris conputari begis an.¬
tique littera ꝑseueret. ne forte aliqui
legendo legẽ inluminentur ad fidẽ xp̃i.
qui & legis ꝓphetarũ finis ẽ. & in om̃ib
eoꝵ libris p̃figuratus aut ꝓphetatus
ipsa reuelatio beati tohannis ex uoce an.¬
geli renuntiantis hoc testimoniũ ꝑhibu.¬
it. quia comitatui regis arterni fami.¬
liarius adherebunt pęnitus in maculati
& humane coniunctionis exꝑtes. de qͥb
specialiter ait. sequuntur agnũ quocũq:
ierit. quia cũ mulierib se ñ coinqͥnauert᷑.
uirgines enĩ st̃. Insexagesimo sexto p̃ter
alia illud obscurissimũ mihi ẽ. quod ait.
uerũtam̃ ds̃ conquassauit capita inimi.¬
coꝵ suoꝵ. uerticẽ capilli ꝑambulantium
in delictis suis. Quid ẽ. uerticẽ capilli
ꝑ ambulare indelictis. non enĩ dixit
uertic̃ẽ capitis sed uerticẽ capilli. qui sure
sensu ẽ. An repletũ percatis homniẽ
uult ostendere. scriptũ ẽ. omne cor in

Expanded text:
etur secundum arenam maris conputari, legis anetur secundum arenam maris conputari, legis antiquae littera perseueret, ni forte aliqui legendo legem inluminentur ad fidem Christi, qui et legis et prophetarum finis est et in omnibus eorum libris praefiguratus ac prophetatus ipsa reuelatio beati Iohannis ex uoce angeli praenuntiantis hoc testimonium perhibet, quia comitatui regis aeterni familiarius adhaerebunt penitus inmaculati et humanae coniunctionis expertes, de quibus specialiter ait: sequentur agnum quocumque ierit, quia cum mulieribus se non coinquinauerunt; uirgines enim sunt. In sexagesimo sexto praeter alia illud obscurissimum mihi est quod ait: uerumtamen deus conquassabit capita inimicorum suorum uerticem capilli perambulantium in delictis suis, quid sit uerticem capilli perambulare in delictis. non enim dixit \'uerticem capitis\' sed \'uerticem capilli\', qui sine sensu est. an repletum peccatis hominem uult ostendere? scriptum est: Omne corin
Abbreviated transcription (Latin):
loquentur in ore suo. & gladius in labis
eoꝵ. paulo infradicit. Ne occideris
eos nrquando obliuiscantur legis tuae.
Disꝑge illos in uirtute tua. & destrue eos
dñe. Quod in his usq inhodiernũ diem
uidemus implere. Destructi sunt enĩ
aueteri sua gła. sine tẽplo & sine sacrifici.¬
is ac sine ꝓphetis ⁊nomniũ gentiũ disꝑsi¬
one uiuentes. Sed quid miramur qđ
iam ꝑ ꝓphetã ꝓ eis ñ occidendis rogabat.
ꝓ quib & subipso tẽpore passionis iam
ad crucẽ eũ ducentib p̃cabatur dicens.
Pater dimitte eis. ñ enĩ sciunt quid faci¬
unt: Quod adrecit. Ne obliuiscantur¬
umoruã legis tuȩ. t̾ao ꝑpter hoc necessa¬
ria eẽ. enã sure fide euangelii uita eoꝵ.
obscurũ mihi fateor. Quid rnĩ mihi
ad salutẽ quȩ sola fide queritur. ꝓdest
in begis memoria & meditatione uersa¬
ri: Nisi forte ꝑpter honorẽ begis ipsius
urel generis abraham. ut etiam in parte
terrena carnalis seminis quȩ uidentur

Expanded text:
loquentur in ore suo, et gladius in labiis loquentur in ore suo, et gladius in labiis eorum; paulo infra dicit: Ne occideris eos, ne quando obliviscantur legis tuae. Disperge illos in virtute tua, et destrue eos, Domine. Quod in his usque in hodiernum diem videmus impleri. Destructi sunt enim a veteri sua gloria, sine templo, et sine sacrificiis, ac sine prophetis in omnium gentium dispersione viventes. Sed quid miramur, quod jam per Prophetam pro eis non occidendis rogabat, pro quibus et sub ipso tempore passionis jam ad crucem eum ducentibus precabatur, dicens: Pater, dimitte eis, non enim sciunt quid faciunt. Verum quod adjecit: Ne unquam obliviscantur legis tuae, tamquam propter hoc necessaria esset etiam sine fide Evangelii vita 290 eorum, obscurum mihi fateor. Quid enim his ad salutem, quae sola fide quaeritur, prodest in legis memoria et meditatione versari, nisi forte propter honorem legis ipsius, vel generis Abraham; ut etiterrena carnalis seminis eius, quae uid
Abbreviated transcription (Latin):
congregat pullossuos. & noluert᷑. Multi.¬
plicatis ergo infirmitatib quo accebe.¬
rauerunt : Forte incruce dñi con.¬
clamandam. & in uito pilato ne faruis
uocib extorquendam. ut ad impberent
mensurã patrũ suoꝵ. ut isti dñm ꝓphe.¬
tarũ oceiderent. quoꝵ patres ipsos ꝓphe.¬
tas in terfecert᷑. & aquib hic mundi
saluator ẽẽ. uenturus nuntiabatur.
Postea accelerauerunt. ueloces enĩ
pedes eorũ adeffundendũ sanguinẽ. contri.¬
cio & infelicitas inuus eoꝵ & uiam pacis
non cognouerunt. idẽ.xp̃m. qui dicit ego
sũ uia. In consequenti psalmo illud mͥ¬
ex poni desiderio. qui dicat de abscondi¬
tis tuis adimpletus ẽ. uenter eoꝵ. saturati
sunt porrina. irel sicut inquib dam pfal¬
terus scriptũ audio. saturati sunt filiis. &
Rursus in alio psalmo ammirari soleo
filiũ ad patrẽ loqui intelligens inpsalmo
quinquagesimo octauo de tudeis in.¬
micis. de quib supra dixerat. ecce ipsi

Expanded text:
congregat pullos suos, et noluerunt. multicongregat pullos suos, et noluerunt. multiplicatis ergo infirmitatibus quo accelerauerunt? forte in crucem domini conclamandam et inuito Pilato nefariis uocibus extorquendam, ut adimplerent mensuram patrum suorum, ut isti dominum prophetarum occiderent, quorum patres ipsos prophetas interfecerunt, a quibus hic mundi saluator esse uenturus nuntiabatur. postea accelerauerunt; ueloces enim pedes eorum ad effundendum sanguinem. contritio et infelicitas in uiis eorum et uiam pacis non cognouerunt, id est Christum, qui dicit: Ego sum uia. In consequenti psalmo illud mexponi desidero, quid dicat: De absconditis tuis adimpletus est venter eorum. Saturati sunt porcina, vel sicut in quibusdam Psalteriis scriptum audio Saturati sunt filiis, etsuis . 7. Rursus in alio psalmo admirari soleo, Filium ad Patrem loqui intelligens, in psalmo quinquagesimo octavo, ubi de Judaeis inimicis, de quibus supra dixerat: Ecce ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
nisi inbeelzebub principe demoniorũ.
Propter hoc nrentẽ obdurata impretate
cȩcatam. multiplicatȩ sunt impietates
& tenebrȩ eoꝵ. Sed quid ẽ. quod ait
postea accelerauerunt: Otrũ inpȩni¬
tentiam sicut illi inactib apostoloꝵ
quia beati petri p̾dicatione conpuncti
crediderunt ineũ quẽ crucifixerant &
festinantes tanto expiari peccato ad
donũ gr̃ȩ cucurrert̃. an uero quia uir.¬
tutes animȩ ex fide & caritate roborant᷑.
illis impus utroq uacuis multiplicatȩ
sunt infirmitates anime ex impretate
scelerũ mortiferis languorib occupate :
Xp̃s & eñĩ lumen & uita credentiũ ẽ.
& sanitas sub pennis eius. Onde non
mirũ fi tenebrȩ & infirmitates eoꝵ
multiplicatȩ sunt ininteritũ. qui uit᷑a
& lucẽ ñ receperunt. neq sub pennis eiꝰ
manere uoluert᷑. quos ut ipse flens
in euangelio suo ꝓtestatur. sepe uoluit
congregare sub alassuas. ficut gallina

Expanded text:
nisi in Beelzebub principe daemoniorum. nisi in Beelzebub principe daemoniorum. propter hanc mentem obdurata impietate caecatam multiplicatae sunt infirmitates et tenebrae eorum. Sed quid est, quod ait: Postea accelerauerunt? utrum in paenitentiam sicut illi in actibus apostolorum, qui beati Petri praedicatione compuncti crediderunt in eum, quem crucifixerant, et festinantes tanto expiari peccato ad donum gratiae cucurrerunt? an uero, quia uirtutes animae ex fide et caritate dei roborantur, illis impiis utroque uacuis multiplicatae sunt infirmitates animae ex impietate scelerum mortiferis languoribus occupatae? Christus etenim lumen et uita credentium est et sanitas sub pennis eius. unde non mirum, si et tenebrae et infirmitates eorum multiplicatae sunt in interitum, qui uitam et lucem non receperunt neque sub pennis eius manere uoluerunt, quos, ut ipse flens in euangelio suo protestatur, saepe uoluit congregare sub alas suas, sicut gallina
Abbreviated transcription (Latin):
oruiẽ ille uere iustus ẽ. qui exfide ui¬
uit. nec sp̃s intra ẽ. sed incęlo. Quu
ñ carne sed spũ ambulat. euius con¬
urersatio incęlis ẽ. ñ glorianti in consa¬
sione carnis sed incircũcisione cordis
ꝯuȩ ñ littera sed spu agitur inuisibilit̃
undelius eiꝰ ñ ex hominib sed exdeo
Deinde ouod iungit in eodẽ uersiculo
mirans fecit uoluntates suas inter illo
eredo exeo dicit quod ipsis primum
lucernã legis accendit. & precepta
uiuendi dedit. Notas eñi inquit
fecit uias suas moyfi. & filiis isrł uolun¬
tates suas. De inde ipsum pittatis suȩ
sacramentũ in ipsis operatus ẽ. natus
in carire exuirgie ds̃. ingente ipsoꝵ
de carne ipsoꝵ. factus ex semine dauid
homo. deinde uirtutes sanitatũ ouas in
ipsis & corã ipsis ꝑfecit. Quippe hare
non modo creditus. sed & blasphematus
ab eis cum dicerent. Hic homo fiado eẽt
ñ curaret sabbatis. & ñ eicit demonia

Expanded text:
quem ille uere iustus est, qui ex fide uiquem ille uere iustus est, qui ex fide uiuit nec sanctus in terra est sed in caelo, quia non carne sed spiritu ambulat, cuius conuersatio in caelis est non glorianti in concisione carnis sed in circumcisione cordis, quae non littera sed spiritu agitur inuisibiliter, unde laus eius non est ex & hominibus sed ex deo. Deinde quod iungit in eodem uersiculo: Mirasfecituoluntates suas inter illos, credo ex eo dicit, quod ipsis primum lucernam legis accendit et praecepta uiuendi dedit. notas, enim inquit, fecit uias suas Moysi et filiis Israhel uoluntates suas. deinde ipsum pietatis suae sacramentum in ipsis operatus est natus in carne ex uirgine deus in gente ipsorum et de carne ipsorum factus ex semine Dauid homo, deinde uirtutes sanitatum, quas in ipsis et coram ipsis perfecit quippe haec non modo creditus sed et blasphematus ab eis, cum dicerent: Hic homo si a deo esset, non curaret sabbatis et: Non eicit daemonia
Abbreviated transcription (Latin):
magis iustificatũ ab isse de tẽplo publiea.¬
num de confessione peccatoꝵ suorum.
quã pharis eum de imputatione iusti.¬
tiarũ fuarũ. Merito autẽ ilbe laudator
sui repudutus abscefsit a facre dĩ. qui
cum ipso nomine peritiam legis p̃ferret.
oblitus fuerat in ꝓpheta dicentẽ dñm.
suꝑ quẽ habitabo nisi suꝑ humilem oe
ꝯuretũ. & trementẽ sermores mros.
Ille autẽ incorde contrito sui accusa.¬
tor accipitur. & optinet ueniam de con¬
fessis peccatis. ꝓpter grãm humilitaas.
sc̃õ illo phariseo quales iudȩi scĩ sunt.
reportantes sarcinã peccatoꝵ de uactan.¬
tia sc̃itatis ipsius. nimirũ sunt forma
iudei illi. quib apostolus att. quod
suam iustitiam staturre cupientes quȩ
ex lege ẽ. iustitrȩ dĩ ñ sunt subiecti quȩ
est ex fide. que reputata r̃. abrahã patri
nr̃o adiustitiam. ñ exoperib quia scđm
omnipotentiam dĩ eredidit dõ. Aput

Expanded text:
magis iustificatum abisse e templo publicamagis iustificatum abisse e templo publicanum de confessione peccatorum suorum quam Pharisaeum de inputatione iustitiarum suarum. merito autem ille laudator sui repudiatus abscessit a facie dei, qui cum ipso nomine peritiam legis praeferret, oblitus fuerat in propheta dicentem dominum: Super quem habitabo nisi super humilem et quietum et trementem sermones meos? ille autem in corde contrito sui accusator accipitur et obtinet ueniam de confessis peccatis propter gratiam humilitatis sancto illo Pharisaeo, quales Iudaei sancti sunt, reportante sarcinam peccatorum de iactantia sanctitatis. ipsius nimirum sunt forma Iudaei illi, de quibus apostolus ait, quod suam iustitiam statuere cupientes, quae ex lege est, iustitiae dei non sunt subiecti, quae est ex fide, quae reputata est Abraham patri nostro ad iustitiam non ex operibus, quia secundum omnipotentiam dei credidit deo, apud
Abbreviated transcription (Latin):
ri patrẽ abraham. oruia potens est deus
cdelapidib istis excitare filios abraham.
Quoꝵ forma in illo phariseo ꝓponitur.
qui iustitias suas t̾aꝗ neserenti dño reco.¬
lens p̃dicabat in templo. ñ orans ut exaii.¬
diretur. sed exigens quasi debitũ meriti
ꝓ operib bonis quidẽ sed ingratus do qr
quod iustitia ȩdificauerat. fuꝑbia destru¬
ebat. nec id ipsũ filentio sed uoce ela.¬
mabat. ut appareret eũ non diuinis
aurib loqui. qui &e ab hominib uellet
audiri. Atq icheo non placuit cdeo.
quia placebat sibi. qm̃ dissipauit
dñs ossa hominũ sibi placentiũ. cõfusi
sunt inquit. quia spreuit illos. qui cor
humile & contribulatũ ñ spernit. De.¬
niq & in ipsa euangelii parabola qua
pharisei & publicani ꝑsona confertur.
euidenter ostendit ipse dñs qui in ho¬
mine suscipiat quid repellat. sicut
scriptũ ẽ. quia ds̃ suꝑbis resistit. humi¬
lib autẽ dat grãm. Iheo ꝓtestatur

Expanded text:
ri patrem Abraham, quia potens est deus ri patrem Abraham, quia potens est deus de lapidibus istis excitare filios Abraham. quorum forma in illo Pharisaeo proponitur, qui iustitias suas tamquam nescienti domino recolens praedicabat in templo, non orans ut exaudiretur, sed exigens quasi debitum meriti pro operibus bonis quidem sed ingratis deo, quia quod iustitia aedificauerat superbia destruebat, nec id ipsum silentio sed uoce clamabat, ut appareret eum non diuinis auribus loqui, quia et ab hominibus uellet audiri. atque ideo non placuit deo, quia placebat sibi, quoniam dissipauit dominus ossa hominum sibi placentium. confusi sunt, inquit, quia spreuit illos, qui cor humile et contribulatum non spernit. Denique et in ipsa euangelii parabola, qua Pharisaei et publicani persona confertur, euidenter ostendit ipse dominus quid in homine suscipiat, quid repellat, sicut scriptum est: quia deus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. ideo protestatur
Abbreviated transcription (Latin):
dñi. Dicergo mihi benedicte doctor isrł.
quid sit quod dicit in psalmo quintode.¬
cimo. Sc̃is qui in terra sunt eiꝰ mirifica.¬
uit om̃s uoluntates suas inter illos. Multi.¬
plicatȩ sunt enĩ infirmitates eoꝵ. postea
accelerauert̃. Quos ait scõs qui int̾ra
sunt sc̃i: Numillos iudeos qui filii¬
carnis abrabe & ñ filii reꝓmissionis
excluduntur a semine quod in isaac uo.¬
catũ ẽ. ideo scõs int̾ra quia scĩ genere
carnali. uita autẽ sensuo terreni simt
qui terrena sapiunt & carnalia seruan.¬
tia iniretustate litterȩ consenescunt.
ñ renascentes in nouã creaturã. qui ñ
recepert̃ eũ ꝑ quẽ uetera transierunt.
& facta sunt noua: Sic eni forte eos
in hoc psalmo scõs appellat. quomodo
& in euangelio iustos ubi dicit. ñ ueni
iustos uocare. sed peccatores. Id est illos
iustos qui insc̃itate generis & littera legis
gloriantur. quib dicitur. Nolite gloria.¬

Expanded text:
domini. Dic ergo mihi, benedicte doctor Israhel, domini. Dic ergo mihi, benedicte doctor Israhel, quid sit, quod dicit in psalmo quinto decimo: Sanctis, qui in terra sunt eius, mirificauit omnes uoluntates suas inter illos. multiplicatae sunt enim infirmitates eorum; postea accelerauerunt. quos ait sanctos, qui in terra sint scarnis Abrahae et non filii repromissionis excluduntur a semine, quod in Isaac uocatum est? ideo sanctos in terra, quia sancti genere carnali, uita autem sensuque terreni sunt, qui terrena sapiunt et carnali obseruantia in uetustate litterae consenescunt, non renascentes in nouam creaturam, quia non receperunt eum, per quem uetera transierunt et facta sunt noua? sic enim forte eos in hoc psalmo sanctos appellat, quomodo et in euangelio iustos, ubi dicit: non ueni iustos uocare sed peccatores, id est illos iustos, qui in sanctitate generis et littera legis gloriantur, quibus dicitur: nolite gloria
Abbreviated transcription (Latin):
modũ. quasi diuturnũ filentiũ loqua.¬
citate cõpensem. Cerũ quia religione
& brniuolentia qua me preoccupasti
ita inuisceratus es cordi meo. ut tãqu̾a
cũ amico uero conloquar. quicouid in
opere stili nr̃i utilit̾ elaboratũ eẽ. cognos.¬
cis. dõ gr̃as age. Si qua autẽ uitia mea
ꝑspicis. uti carissimus amicus ignosce.
E achem scilico finceritate dilectionis
mihi optans medicinã. qua concedis &
e parcis que nẽ im ad nauem
currentẽ litterarũ ꝑ latorem &
mihi in ipsius festinatione ꝓperanti
in mente irenert̃. ne sine corollario
mihi reseribas aliqua ꝓponã. Quae
si forte lucida sunt &e mihi uidentur ob.¬
scura. nemo prudentiũ filioꝵ qui forte
denr̃is inhora lectunculx huis circa te
steterint de insiprentia mea rideat. sed
ponus beni uolentia fratermȩ caritatis
faueat instruendo ut efficiar uidentiũ
particeps. & ex doctrina tua inluminatis
mentib considerantium mirabilia de lege

Expanded text:
modum, quasi diuturnum silentium loquamodum, quasi diuturnum silentium loquacitate compensem. uerum quia religione et beniuolentia, qua me praeoccupasti. ita inuisceratus es cordi meo, ut tamquam cum amico nere conloquar, quicquid in opere stili nostri utiliter laboratum esse cognoscis, deo gratias age: si qua autem uitia mea perspicis, ut carissimus amicus ignosce eadem scilicet sinceritate dilectionis mihi optans medicinam, qua concedis et e paucis, quae nunc iam ad nauem currente litterarum perlatore et mihi in ipsius festinatione properanti in mentem uenemnt, ne sine corollario mihi rescribas, aliqua proponam. quae si forte lucida sunt et mihi uidentur obscura, nemo prudentium filiorum, qui forte de nostris in hora lectiunculae huius circa te steterint, de insipientia mea rideat, sed potius beniuolentia fraternae caritatis faueat instruendo, ut efficiar uidentium particeps et ex doctrina tua inluminatis mentibus considerantium mirabilia de lege
Abbreviated transcription (Latin):
quasi aliqua mole uel distentione diffusũ.
sed ubiq totũ cogitare te extendis. auerte
mentẽ ab omnib imaginib corporum
quas humana cogitatio uoluere consire.¬
uit. Non eiũ sit saprentia ñ iustitia. ñ
sic deniq caritas cogitatur. de qua scripiũ
est. Ds caritas est. Cum uero eiꝰ habita.¬
tione. cogitas. unitat̾e̾ cogita. congregatio.¬
nẽq scõꝵ maxime incęlis. Ubi ꝑpterea
p̃cipue dicitur habitare. quia ibi fit uo.¬
luntas eiꝰ ꝑfecta eoꝵ inoruib habitat obe.¬
drentia. deinde in terra ubi ardificans
habitat domũ suam. infure scłi dedican
dĩ filium aequalẽ patri eundemq homi¬
nis filiũ quo maior ẽ. pater. & ubio totũ
p̾sentẽ eẽ. ñ dubites t̾aꝗ dm̃. & in eodem
tẽplo dĩ ẽẽ. tãꝗ in habitantẽ dm̃. & in
loco aliquo cęli ꝓpt̾ ueri corporis modũ.
Sed cũ me debectat loqui tecũ. nescio
utrũ seruauerim sermonis sufficientis

Expanded text:
quasi aliqua mole uel distentione diffusum quasi aliqua mole uel distentione diffusum sed ubique totum cogitare te extendis, auerte mentem ab omnibus imaginibus corporum, quas humana cogitatio uoluere consueuit. non enim sic sapientia, non iustitia, non sic denique caritas cogitatur, de qua scriptum est: Deus caritas est. cum uero eius habitationem cogitas, unitatem cogita congregationemque sanctorum maxime in caelis, ubi propterea praecipue dicitur habitare, quia ibi fit uoluntas eius perfecta eorum. in quibus habitat, oboedientia; deinde in terra, ubi aedificans habitat domum suam in fine saeculi dedicandnigenitum dei filium aequalem patri eundemque hominis filium, quo maior est pater, et ubique totum praesentem esse non dubites tamquam deum et in eodem templo dei esse tamquam inhabitantem deum et in loco aliquo caeli propter ueri corporis modum. sed cum me delectat loqui tecum, nescio, utrum seruauerim sermonis sufficientis