comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cimꝰ. nos uł difficultate uł impossibili¬
tate mandatoꝵ p̾mi. Nec sufficit qd uis¬
sa ñ facimꝰ. nͥ etiã iubentẽ iniustũ ꝓnun¬
tiemꝰ: dum ipsum equitatis auctorẽ
non mͦ dura & ardua. s etiã impossibilia
precepisse conquerimꝰ. O mĩa in qͥt quȩ¬
cumq uultis ut faciant uob̾ homines. hȩc
ꝙ uos facite illis. C oniungi uult int̾ nos
atq connecti ꝑ mutua beneficia caritatẽ.
om̃sq homines uicario int̾ se amore eo¬
pulari: ut id uno qͦq prestante alteri
qdͦ sibi ab om̃ib p̾stari uelit. tota iusti¬
cia & p̾ceptũ hoc ẽ cłi cõmunis sit utili¬
tas hominũ. Et o miram clem̃tiã dñi. o ineffa-¬
bilem benignitatẽ. Premiũ nob̾ pollice¬
tur si nos inuicẽ diligamꝰ. id ẽ si nob̃ ea
prestemꝰ inuicẽ quoꝵs uicissim indige¬
mus: & nos suꝑbissimo simul & ingrato
animo eiꝰ renitim᷑ uoluntati. cuiꝰ imꝑi
trahas. nec alioꝵs uituꝑatione te lauda¬
bilem uideri uelis: magisq tuã uitã or¬

Expanded text:
camus nos vel difficultate vel impossibilitate mandatorum premi. Nec sufficit quod jussa non facimus, nisi etiam jubentem injustum pronuntiemus, dum ipsum aequitatis auctorem non modo dura et ardua, sed impossibilia etiam praecepisse conquerimur. omnia, inquit, quaecumque uultis ut faciant uobis homines, haec et uos facite illis. coniungi uult inter nos atque conecti per mutua beneficia caritatem omnesque homines uicario inter se amore copulari, ut id unoquoque praestante alteri, quod sibi ab omnibus praestari uelit, tota iustitia et praeceptum hoc dei communis sit utilitas hominum. et — o miram dei clementiam, o ineffabilem dei benignitatem! - praemium nobis pollicetur, si nos mutuo diligamus, id est, si nobis ea praestemus inuicem, quorum uicissim indigemus; et nos superbo simul et ingrato animo eius renitimur uoluntati, cuius etiatrahas et aliorum uituperatione te laudabilem uideri uelis, magisque tuam uitam or
Abbreviated transcription (Latin):
usq sententia ꝓponat᷑ castitas. aut cer¬
te ab utroq debitũ cõmune soluat᷑ S ed
ipsa iam apłi uerba ponamꝰ: totãq hanc
causam a siupͥncipio retractemꝰ. Loquit᷑
ad corinthios. De quib aũ scͥpsistis mͥ. ho¬
num ẽ hõi mulierẽ ñ tang̾e̾. Et quã quã
hic laudauerit castitatẽ: tam̃ ne aliquib
uideatꝰ ꝓhib̾e coniugia: subiungit. Prop¬
ter fornicationẽ aũ. unꝯ quisq suam uxo¬

Expanded text:
usque sententia proponatur castitas aut cerusque sententia proponatur castitas aut certe ab utroque debitum commune soluatur. Sed ipsa iam apostoli uerba ponamus totamque hanc causam a sui principio retractemus. loquitur enim ad Corinthios: de quibus autem scripsistis mihi, bonum est homini mulierem non tangere. et quamquam hic laudauerit castitatem, tamen, ne aliquibus uideatur prohibere coniugia, subiungit: propter fornicationem autem unusquisque suam uxo
Abbreviated transcription (Latin):
duors Multa iam ꝑ huiꝰ cemodi igno¬
rantiam ꝙ audiuimꝰ ꝙ uidimo scissa
coniugia: qd̾q recordari piget oceasio¬
ne castitatis adulteriũ ꝑpetratũ. Nam
dum una pars se etiã alicitis abstinet.
altera ad illicita delapsa ẽ. Et nescio in
tali causa qͥs magis açeusari. qͥs ampliꝰ
culpari debeat: utrũ ille qͥ repulsꝰ a con¬
iuge fornicat᷑. an illa quȩ repellendo ase
uirũ. eũ fornicationi qͦdãmͦ obicit. Atq
ut suꝑ hac causa qd ueritas habeat. ag¬
noscas: pauea mͥ de diuina auctoritate
ponenda sunt. Epłicȩ doctrinȩ regula.
nec cum iouiniano ȩ̨quat continentiȩ oꝑa
nuptiarũ: nec cũ manicheo coniugia con¬
demnat. Ita uas electionis ac magister
gentiũ int̾ utrũq temꝑatꝰ incedit ac me¬
diꝰ. ut ꝙ remediũ in continentiȩ indulge¬
at. ꝙ ad p̾miũ ꝓuocet contunentiã. To¬
tusq in hac causa eiꝰ hic sensꝰ ẽ. ut ex utri¬

Expanded text:
duorum. multa iam per huiuscemodi ignoduorum. multa iam per huiuscemodi ignorantiam et audiuimus et uidimus scissa coniugia, quodque recordari piget, occasione castitatis adulterium praeparatum; nam dum una pars se etiam a licitis abstinet, altera ad illicita delapsa est. et nescio in tali causa quis magis accusari, quis amplius culpari debeat, utrum ille qui repulsus a coniuge fornicatur an illa quae repellendo a se uirum eum fornicationi quodam modo obicit. atque ut super hac causa quid ueritas habeat agnoscas, pauca mihi de diuina auctoritate ponenda sunt. apostolicae doctrinae regula nec cum Iouiniano aequat continentiae opera nuptiarum nec cum Manichaeo coniugia condemnat. ita uas electionis ac magister gentium inter utrumque temperatus incedit ac medius, ut remedium incontinentiae indulgeat et ad praemium prouocet continentiam, totusque in hac causa eius hic sensus est, ut ex utri
Abbreviated transcription (Latin):
ornantes se. ñ in tortis crinib aut auro
aut margaritis uł ueste p̾tiosa. s qd̾ de¬
cet mulieres ꝓmittentes castitatẽ ꝑ opa
censam. aliqͦt iã ante annos continen¬
tiã ꝓposuisse. & reliquũ uitȩ tuȩ tempꝰ
pudieitiȩ consecrasse. Magnũ hoc ani¬
mi signũ & ꝑfectȩ uirtutis inditiũ ẽ.
renuntiare subito exꝑtȩ uoluptati.
fugere notas carnis illecebras. ꝙ calen¬
tis adhuc ȩtatis flammnas fidei ardore¬
restinguere. S ed illud qͦq simul didiei.
qͦd me ñ medioerit̾ angit ac stimulat.
te uidelicet tantũ hoc bonũ absq con¬
sensu & pacto uiri seruare cȩpisse. cũ
in hac dumtaxat eausa ñ mͦ uxorẽ uiro.
sed etiã uirũ uxoris subiecit potestati.
Uxor inquit sui corꝑis potestatẽ ñ habet
lita fȩderis nuptialis pactiq huiꝰ ac iu¬
ris immemor: in cons ulto uiro uouisti
dño castitatẽ: Sed ꝑiculose ꝓmittit᷑. qd̾
adhue in alt̾ius potestate ẽ. Et nescio
quã sit grata donatio. si unꝰ offerat rẽ

Expanded text:
nantes se, non in tortis crinibus, aut auro, aut margaritis, vel veste pretiosa; sed, quod decet mulieres, promittentes castitatem per opcensam, aliquot jam ante annos continentiam proposuisse, et reliquum vitae tuae tempus pudicitiae consecrasse. Magni hoc animi signum, et perfectae virtutis indicium est renuntiare subito expertae voluptati, fugere notas carnis illecebras, et calentis adhuc aetatis flammrestinguere. sed illud quoque simul didici, quod me non mediocriter angit ac stimulat, te uidelicet tantum hoc bonum absque consensu et pacto uiri seruare coepisse, cum in hac dumtaxat causa non modo uxorem uiro sed etiam uirum uxoris subiecit potestati. uxor, inquit, sui corporis potestatem non habet,lita foederis nuptialis pactique huius ac iuris immemor inconsulto uiro uouisti domino castitatem. sed periculose promittitur, quod adhuc in alterius potestate est, et nescio, quam sit grata
Abbreviated transcription (Latin):
est. Omĩ custodia serua cortuũ. Et iterũ
Diligit dñs corda munda. Accepti sunt
autẽ ei om̃s ĩmaculati. Iccirco age. ut
ordines reliquũ tempꝰ uitȩ tuę sine
offensa. ut possis secura canere cũ ꝓph̾a:
ꝑambulabã in innocentia cordis mei
in medio domꝰ meȩ: ꝙ. iterũ. introibo

Expanded text:
esse: Omni custodia serva cor tuum ; et iterum: esse: Omni custodia serva cor tuum ; et iterum: Diligit Dominus sancta corda; accepti sunt t ei omnes immaculati. idcirco age, ut ordines reliquum tempus uitae tuae sine offensa, ut possis secure canere cum propheta: perambulabam in innocentia cordis mei, in medio domus meae et iterum: intro
Abbreviated transcription (Latin):
et in om̃s qui sedent suꝑ faciẽ om̃is t̾rȩ.
Et rursũ. Uigilate & orate: nescitis eni
qnͣdo tempꝰ sit. Beati sunt qui ita expe¬
ctant. ita illũ speculant᷑ diem. ut se co
tidie p̃parent: qui ñ de preterita sibi
singulos in uirtute renouant᷑. Iusticia
eni non ꝓderit ei a qua die iustꝰ e̾ẽ desi¬
erit: si c̃ etiã iniquo ñ nocebit iniquitas
sua adie qͦ se ab iniquitate conu̾terit.
Dec sc̃s gͦ securꝰ ẽẽ debet quãdui in huius
uite agone u̾sat᷑: nec desꝑare peccator¬
qui scđm p̾dictã ꝓpħȩ sententiã una die
se efficere iustũ potest. S ed totũ qͦ ten¬
ditur spacium uitȩ tuȩ: Ut ꝑagere
possis iusticiã. nec de preterita usticia
confidens remissior efficiaris: s sicut
ea aũ quȩ anteriora sunt me extendens
ad destinatũ ꝑsequar brauiũ suꝑnȩ uo¬
cationis. sciens scͥptũ ẽẽ cordis inspecto¬
rem dđm: ꝙ iccͥco satagit ut anim̾a mun¬
dam habeat a peccato. Propt̾ qd̾ scͥptũ

Expanded text:
et in omnes, qui sedent super faciem omnis terrae, et rursum: uigilate et orate;nescitis enim, quando tempus sit.. Beati sunt, qui ita expectant, ita illum speculantur diem, ut se ad eum cotidie praeparent, qui non de praeterita sibi  per dies singulos in uirtute renouantur. iustitia enim non proderit ei, a qua die iustus esse desierit, sicut etiam iniquo non nocebit iniquitas sua a die, quo se ab iniquitate conuerterit. nec sanctus ergo securus esse debet, quamdiu in huius uitae agone uersatictam prophetae sententiam una die iustum se efficere potest. sed totum, quo tenditur, spatium uitae tuae ut peragere possis iustitiam, nec de praeterita iustitia confidens remissior efficiaris, sed, sicuea autem, quae anteriora sunt, me extendens ad destinatum persequar brauium supernae uocationis sciens scriptum esse cordis inspectorem deum. et idcirco satagit, ut animam munda
Abbreviated transcription (Latin):
gustũ iter hac cõmeans dicit: imitato¬
res mei estote. sic̃ & ego xp̃i. Certe qd̾
est ampliꝰ om̃ib ipsiꝰ dñi relucet exẽ¬
plum.qui ait in ȩũgłio: uenite ad me
om̃s qui laboratis & onerati estis. ꝙ
ego reficiã uos. Tollite iugũ meũ suꝑ
uos. ꝙ discite ame quia mitis sum ꝙ hu¬
milis corde. Si ꝑiculosũ ẽ initari illos
de quib dubitas an imitandi sint.
hunc certe tutissimũ ẽ imitari. atq
eiꝰ uestigia consequi: qui dixit: ego sũ
uia. ueritas ꝙ uita. Nunꝗͣ enĩ errat
unitatio. quȩ sequit᷑ ueritatẽ. Unde ꝙ¬

Expanded text:
gustum hoc iter convocans, dicit: Imitatogustum hoc iter convocans, dicit: Imitatores mei estote, sicut et ego Christi. Certe, quod est amplius omnibus, ipsius Domini relucet exemplum, qui in Evangelio ait: Venite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam vos. Touos et discite a me, quia mitis sum et humilis corde. si periculosum est imitari illos, de quibus dubitas an imitandi sint, hunc certe imitari tutissimum est atque eius uestigia insequi, qui dixit: ego sum uia, ueritas et uita. numquam enim errat imitatio, quae sequitur ueritatem. unde
Abbreviated transcription (Latin):
ledicimꝰ. & aduersꝰ inimicum inimico
animo sumo. ȩque cũ plurib ferimur.
Siuł adulam᷑ ipsi uł adulantẽ libenter
tis. Econtrario si ab his om̃ib uitiis ua¬
cui sumꝰ. si purũ acliberũ prestamus
animũ. & om̃i cupiditate calcata. solis
studemꝰ diuites ẽẽ uirtutib. ꝑ angu¬
stam uiã nitimꝰ. Conũsatio enĩ ista
paucoꝵs ẽ. Estq ꝑ rarũ atq difficile.
uniꝰ huiꝰ itineris comites reppire.
Quin etiã multi hac ire se simulant: ꝙ
per diu̾sa erroꝵ diu̾tieula ad uiã mul¬
titudinis reu̾tunt᷑. I deo tim̃dũ ẽ: ne
quos duces recti huiꝰ itineris habere
nos credimꝰ. eos comites habeamꝰ er¬
roris. Si gͥ inueniunt᷑ exempla quȩ
nos ꝑ hane ducant uiã. ꝙ rectũ eugłii
tramitẽ teneant: sequenda sunt. sin
uͦ ea uł definiunt uł definire putant:
apłoꝵs forma uniu̾sis posita ẽ. C lamat
uas electionis paulꝰ. nob̃q quasi ad an¬

Expanded text:
ledicimus et aduersum inimicum inimico ledicimus et aduersum inimicum inimico animo sumus, aeque cum plurimis ferimur. si uel adulamur ipsi uel adulantem libenter tis. at e contrario, si ab his omnibus uitiis extranei sumus, si purum ac liberum praesentamus animum et omni cupiditate calcata solis studemus diuites esse uirtutibus, per angustam uiam nitimur. conuersatio enim ista paucorum est estque perrarum aidoneos hujus itineris comites reperire: quin etiam multi hac ire se simulant, et per diversa errorum diverticula ad viam multitudinis revertuntur, ideoque timendum est ne quos duces recti hujus itineris habere nos credimus, eos comites habeamus erroris. Si igitur inueniuntur exempla, quae nos per hanc ducant ad uitam et rectum euangelii tramitem teneant, sequenda sunt; sin uero ea uel deficiunt uel deficere putantur, apostolorum forma uniuersis proposita est. clamat uas electionis nosq
Abbreviated transcription (Latin):
horridior uidet᷑. Abhis tantũ diligit᷑.
quib ñ tã delectatio itineris cordi ẽ.
quã utilitas mansionis. Asꝑam etum
nob̾ ꝙ insuauẽ uirtutũ uia nimia facit
uitioꝵ consuetudo: quȩ sim partẽ alte¬
ram ñ tͣnsferat᷑. inueniet᷑ sic̃ scͥptura
dicit. semita iusticiȩ leuis. Ponamꝰ iã
gͦ rationẽ uitȩ nr̃ȩ. Per quã potissimũ
gradim᷑ uiã. conscientia teste discimꝰ.
de angusta uia ẽ. Sicum paucis angu¬
stum iter ꝙ subtilẽ qnda semitã inue¬
nimꝰ. ad uitã tendimꝰ. s in uͦ multoꝵ
comitam᷑ uiã. scđm dñi sententiã imꝰ
ad mortẽ. Si gͥ odio atq intuidia possi¬
dem᷑. si cupiditate atq auaritia cedi¬
mur. si presentia cõmoda futuris pre¬
ferimꝰ: ꝑspaciosam incedimꝰ uiã. Ha¬
bemꝰ enum ad hȩc comitũ multitudi¬
nem. & late similiũ stipam᷑ agminib.
Si iracundiã. libidinẽ explere uolumꝰ.
si iniuriã uindicare. si maledicenti ma¬

Expanded text:
horridior: ab his tantum eligitur, horridior: ab his tantum eligitur, quibus non tam delectatio itineris cordi est, quam utilitas mansionis. Asperam enim nobis, et insuavem virtutum viam, nimia facit vitiorum consuetudo, quae si in partem alteram transferatur, invenietur, sicut Scriptura dicit, semita justitiae laevis . Ponamus ergo iam rationem uitae nostrae et, per quam potissimum gradiamur uiam, conscientia teste discamus.de angusta uia est. si cum paucis angustum iter et subtilem quandam semitam inuenimusad uitam tendimus; sin uero multorum comitamur uiam, secundum domini sententiam imus ad mortem. Si igitur odio atque inuidia possidemur, si cupiditati et auaritiae cedimus, si praesentia commoda futuris praeferimus, per spatiosam uiam incedimus; habemus enim ad haec comitem multitudinem et late similium stipamur agminibus. si iracundiae libidinem explere uolumus, si iniuriam uindicare, si maledicenti ma
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ putant. illi seruiant uitiis qͥ ñ sꝑant
premia futura uirtutũ: nos qͥ purissima
confitem᷑ fide omnẽ hominẽ manifestan¬
dum ẽẽ ante tͥbunal. xp̃i ut recipiat unꝰ¬
quisq ꝓpria corꝑis ꝓut gessit siue bonũ
siue malum. ꝓcul ẽẽ debemꝰ a uitiis: di
Nec turbã sequuntꝰ᷑ errantẽ qͥ se ueritatis
discipłos confitent᷑. Ouas certe conu̾sa¬
tionis uias. ꝙ distincta in diu̾so itinera
uiuendi: in eugłio saluator ostendit di
ad mortẽ. ꝙ multi st̃ qͥ intrant ꝑ eã. Et
ducit ad uitã. & pauci sunt qui inueni¬
unt eam. Uide quanta int̾ has uias se¬
paratio sit: qnͣtũ discͥ̾men. Illa ad uitã:
rib & tenet᷑ a multis: hȩc uix inuenit᷑¬
apaucis. Illa enĩ uitiis ꝑ consuetudinẽ
quasi decliuior ac mollior. & uelut qͥb¬
dam amena florib uoluptatũ facile
ad se rapit cõmeantiũ multitudinem:
hȩc uͦ insueto calle uirtutũ tristior atq

Expanded text:
tatem putant, illi seruiant uitiis, qui non sperant tatem putant, illi seruiant uitiis, qui non sperant praemia futura uirtutum. nos uero, qui purissima confitemur fide omnem hominem manifestandum esse ante tribunal Christi, ut recipiat unusquisque propria corporis, prout gessit, siue bonum sine malum, procul Nec turbam sequantur errantem, qui se veritatis discipulos confitentur. Duas certe conuersationis uias et distincta in diuersum itinera uiuendi in euangelio saluator ostendit: ad mortem, et multi sunt, qui intrant per eam, et ducit ad uitam, et pauci sunt, qui inueniunt eam. uide, quanta inter has uias separatio sit quantumque discrimen. illa ad uitam, r et teritur a multis, haec uix inuenita paucis. Illa enim vitiis per consuetudinem, quasi declivior ac mollior, et velut quibusdam amoena floribus voluptatum facile ad se rapit commeantium multitudinem: haec vero insueto 1101 calle virtutum tristior atque
Abbreviated transcription (Latin):
cui utrũq precipit᷑. Neq enĩ debemꝰ ad
multitudinis hominũ mala respicere.
ratione ducit᷑. quã quoda impetu fert᷑.
aliud conu̾sationẽ testant᷑ : atq ut apłs
ait. dm se confitentꝰ᷑ nosse. factis aũ ne¬
gant. Int̾.xp̃ianũ enĩ atq gentilẽ non
fides tantũ debet s etiam uita distingue¬
re: & diu̾sam religionẽ ꝑ diu̾sa oꝑa mon¬
strare. N olite ait apłs iugũ ducere cũ
infidelib. Quȩ enĩ participatio iusticię
cum iniquitate: Aut quȩ societas luci
ad tenebras: Quȩ aũ conuentio xp̃i ad
belial: aut quȩ pars fideli cũ infidele:
Qui aũ consensꝰ templo di cũ idolis: Si
aũ int̾ nos atq illos maxima separatio.
distinguit᷑ certo discrimine error & ue¬
ritas. Illi terrena sapiant qui cęlestia ꝑ¬
missa ñ habent. illi breui huic uitȩ se to¬
tos implicent. qui ȩt̾nã nesciunit uitã. illi
peccare ñ metuant qͥ peccatoꝵ impuni¬

Expanded text:
cui utraque praecipitur. Neque enim debemus ad cui utraque praecipitur. Neque enim debemus ad multitudinis exempla respicere, ratione ducitur, quam quodam impetu fertur. aliud conuersatione testantur atque, ut apostolus ait, deum confitentur se nosse, factis autem negant. inter Christianum enim atque gentilem cum fides tum debet etiam uita distinguere et diuersam religionem per diuersa opera monstrare. noli, ait apostolus, iugum ducere cum infidelibus. quae enim participatio iustitiae cum iniquitate aut quae societas luci ad tenebras? quae autem conuentio Christi ad Belial aut quae pars fideli cum infidele? qui autem consensus templo dei cum idolis? Sit ergo inter nos atque illos maxima separatio. distinguatur\' certo discrimine error et ueritas. illi terrena sapiant, qui caelestia promissa non habent, illi breui huic se uitae totos implicent, qui aeterna nesciunt, illi peccare non metuant, qui peccatorum impuni
Abbreviated transcription (Latin):
Purissimȩ conscientiȩ ẽ. secure canere cũ
ꝓpħa: ꝑambulabã in innocentia cordis
mei. in medio domo meȩ. Unde alibi di¬
cit: non fraudabit d̾s bonis eos qui
ambulant in innocentia. Itaq inuidiã.
odium atq malitiã quȩ maxima uł sola
sunt semina nocendi. xp̃iana ase aĩa ꝓ¬
pellat: neq manu tantũ aut lingua.
sed corde qͦq custodiat innocentiã: nec
modo oꝑe. s uoto etiã nocere formidet.
Quantũ enĩ ad peccati rationẽ ꝑtinet no¬
euit: qͥ nocere disposuit. Nulti nom̃
illud absolute atq integre definiunt
innocentẽ. qui nec in eo quiđe nulli no¬
ceat. quo ꝓdesse desistat. Quod si uerũ
est: tum demum lȩtare de innocentiȩ
conscientia. si cũ potes adiuuare ñ desi¬
nas. Si uͦ diuisa int̾ se atq distincta st̃.
aliudq ẽ ñ nocere qd̾ semꝑ potes. aliud
ꝓdesse cũ possis. aliud ñ fac̾e. aliud oꝑa¬
ri bonũ: illud tͥ rursꝰ occurrit ñ suffic̾e

Expanded text:
ntiae est secure canere cum propheta: perambulabam in innocentia cordis mei, in medio domus meae, unde idem alibi dicit: non fraudabit deus bonis eos, qui ambulant in innocentia. itaque malitiam, odium atque inuidiam, quae uel maxima uel sola semina sunt nocendi, Christiana a se anima propellat neque manu tantum aut lingua sed corde quoque custodiat innocentiam nec modo opere, sed uoto etiam nocere formidet. quantum enim ad peccati rationem pertinet, nocuit et qui nocere disposuit. multi nostrorum illud absolute atque integre definiunt innocentem, qui ne in eo quidem nulli noceat, quod prodesse desistat. quod si uerum est, tum demum laetare de innocentiae conscientia, si, cum potes adiuuare, non desinas; sin uero diuisa inter se ista atque distincta sunt aliudque est non nocere, quod semper potes, aliud prodesse, cum possis, aliud malum non facere, aliud operari bonum, illud tibi rursus occurrat non sufficere
Abbreviated transcription (Latin):
non litterȩ p̾cepta s sp̃s. diuinoꝵ man¬
dators memoria sp̃ualit̾ excolenda ẽ.
Cui ñ tã frequent̾ recordanda sunt p̾cep¬
ta dñi. qua semꝑ recogitanda. Sint gͦ
diuinȩ scͥpturȩ. semꝑ in manib. &. iu¬
giter m̃te uoluant᷑. Ne sufficere tͥ putes
mandata i memeria tenere. ꝙ oꝑib
obliuisci: s ideo illa cognosce ut facias
quicqͥd faciendũ didiceris. Non enĩ au¬
ditores legis iusti sunt apud dm. s fa¬
Ictores legis iustificabunt᷑. Latꝰ quide
ꝙ imm̃ss ẽ diuinȩ legis campꝰ. exten¬
diturq diu̾sis testimoniis ueritatis.¬
& uelut cȩlestib quibꝰda florib uernans
mira oblectatione legentis animũ pas¬
cit ac refouet. quȩ cognoscere oĩa secũq¬
semꝑ reuoluere. ingens ad conseruan¬
dam iusticiã beneficiũ ẽ: s quasi ad cõ¬
pendiosũ qͦdda cõmonitoriũ illa tͥ ęu̾¬
gelii eligenda sententia ẽ. quȩ suꝑ astu

Expanded text:
non iam litterae praecepta sed spiritus diuinorum mannon iam litterae praecepta sed spiritus diuinorum mandatorum memoria spiritualiter excolenda est, cui non tam frequenter recordanda sunt praecepta dei quam semper cogitanda. sint ergo diuinae scripturae semper in manibus et iugiter mente uoluantur. nec sufficere tibi putes mandata dei memoria tenere et operibus obliuisci, sed ideo illa cognosce, ut facias, quicquid faciendum didiceris. non enim auditores legis iusti sunt apud deum, sed factores legis iustificabuntur. latus quidem et immensus diuinae legis campus extenditur, qui diuersis testimoniis ueritatis uelut caelestibus quibusdam floribus uernans mira oblectatione legentis animum pascit ac refouet, quae cognoscere omnia secumque reuoluere semper ingens ad conseruandam iustitiam beneficium est, sed quasi ad compendiosum locum quoddam commonitorium illa tibi euangelii eligenda sententia est et superscribe
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ iudicanti se in iuste. Qui peccata
nr̃a ipse ꝑtulit in corꝑe suo suꝑ lignu̾
ut peccatis mortui iusticiȩ uiuamꝰ. C es¬
set om̃ĩs excusatio erroꝵs. auferant᷑ pec¬
candi feda solatia. Nichil om̃ino agimꝰ
qui nos ꝑ multitudinis exempla defen¬
dimꝰ : & ad consolationẽ nr̃i aliena sepe
numerantes uitia. deesse nob̃ dicimꝰ
quos debeamꝰ sequi. Ad illiꝯ exemplum
nitam᷑. quẽ om̃s fatem᷑ imitandũ. Atq
ido p̾cipua tͥ cura sit legẽ nosse diuinã:
per qu̾a possis quasi p̾sentia cernere ex¬
empla scõꝵ. & qd faciendũ sit qͥd ue ui¬
plere diuinis eloquiis animum. ꝙ qd̾
oꝑe ex equi cupias semꝑ corde meditari.
Rudi adhuc popło & hominib ad obedi¬
entiã insuetis. ꝑ moysen imꝑat᷑ a dño:
ut in signũ memoriȩ qua p̾cepta dñi
brias habeant tota iacinthini coloris
insignia: ut etiã huc illucq casu respi¬
cientib oculis. mandatoꝵ cęlestiũ me¬
moria nascat᷑ De quib fimbriis phari¬

Expanded text:
cata nostra ipse pertulit in cor pore suo super lignum, u t peccatis mortui iustitiae uiueremus. Cesset omnis excusatio errorum, auferantur peccandi foeda solacia. nihil omnino agimus, qui nos per multitudinis exempla defendimus et ad consolationem nostri aliena saepe numerantes uitia deesse nobis dicimus, quos debeamus sequi. ad illius exemplum mittimur, quem omnes fatemur imitandum. atque ideo praecipua tibi cura sit legem nosse diuinam, per quam putes quasi praesentia cernere exempla sanctorum et, quid faciendum, quid uiplere diuinis eloquiis animum et, quod opere exequi cupias, semper corde meditari. rudi adhuc populo et hominibus ad oboedientiam insuetis per Moysen imperatur a domino, ut in signum memoriae, qua praecepta domini rbrias habeant easque cocco hyacinthini coloris insigniant, ut etiam casu huc illucue respicientibus oculis mandatorum caelestium memoria nascatur. de quibus fimbriis phari
Abbreviated transcription (Latin):
secura ẽ. In qͦuis ꝓposito. in qͦuis gradu
ȩquale peccatũ ẽ. uł ꝓhibita admitere
uł iussa ñ facere. Neq uͦ eoꝵs te seducat
error. qͥ ex arbitrio suo eligunt ut man
parua despiciunt: nec metuunt ne seđm
diuinã sententiã minima contẽpnendo
paulatĩ decidant. S toicoꝵ quide ẽ pec¬
catoꝵ tollere differentiã. & delicta pra¬
uis om̃ia uindicare. nec ullum int̾ scelꝰ
ꝙ iratũ discrim̃ facere: nos uͦ ꝙ si multũ
tam̃ satis ꝓdesse ad cautionẽ dicimꝰ etiã
minima timere ꝓ maximis. Tanto enĩ
nec cito ad maiora ꝓgredit᷑ qui etiã par¬
ua formidat. Et sane nescio an possimꝰ
leue aliquod peccatũ dicere. qd̾ in di con¬
temptu admittit᷑. Estq prudentissimꝰ
qui ñ tã considerat qͥd ussum sit .ꝙͣ. illũ
qui iusserit: nec qnͣtitatẽ imꝑii. s imꝑan¬
tis cogitat diuinitatẽ. E dificanti itaq¬
fundam̃tũ ponat᷑. supͣ quȩ facilio ualeat

Expanded text:
libera est. in quouis proposito, in quouis gradu libera est. in quouis proposito, in quouis gradu aequale peccatum est uel prohibita admittere uel iussa non facere. neque uero eorum te seducat error, qui ex arbitrio suo eligunt quae poparua despiciant nec metuunt, ne secundum diuinam sententiam minima contemnendo paulatim decidant. Stoicorum quidem est peccatorum tollere differentiam et delieta omnia paria iudicare nec ullum inter scelus et erratum discrimen facere. nos uero etsi multum tamen satis prodesse ad cautionem dicimus etiam minima timere pro maximis. tanto enim nec cito ad maiora progreditur qui etiam parua formidat. et sane nescio an possimus leue aliquod peccatum dicere, quod in dei contemptum admittitur. estque ille prudentissimus, qui non tam considerat, quid iussum sit, quam illum, qui iusserit, nec quantitatem imperii, sed imperantis cogitat dignitatem. Aedificanti itaqfundamenta ponantur, supra quae facilius
Abbreviated transcription (Latin):
bit: ꝙ pat̾ m̃s diliget eũ. ꝙ ad eũ ueni¬
emus & mansionẽ apud eũ faciemꝰ.
Qui ñ diligit me. sermones meos ñ seruat.
Grande uim optinet uera dilectio : ꝙ qui
ꝑfecte amatur. totã sibi amantis uen
ritate. N os si uere xpm̃ diligimꝰ. si eio
nos redemptos sanguine recordamur:
nichil magis uelle. nichil om̃ino debe¬
mus agere. quã qd̾ illũ uelle cognosci¬
mus.Duo aũ sunt genera mandatoꝵ:
in quib clam dicit᷑ tota iusticia. Prohi¬
bendi unũ ẽ. iubendi alterũ. Sic̃ enĩ ma¬
la ꝓhibent᷑. ita p̾cipiunt᷑ bona. Ibi otiũ
imꝑat᷑. hic studium. I bi cohercet᷑ animo.
hic incitatꝰ. Ibi fecisse. hic ñ fecisse culpa¬
labia tua ne loquant᷑ dolũ: declina ama¬
lo ꝙ fac bonũ. Et beatꝰ apłs ait. O dientes
malũ. adherentes bono. Hoc itaq duplex
diu̾sumq p̃ceptũ ꝓhibendi scilicet ꝙ
imꝑandi: equo om̃ib iure mandatũ ẽ.
Non uirgo. ñ uidua. ñ nupta. ab hoc imꝑio

Expanded text:
meus diliget eum et ad eum ueniemus et mansionem apud eum faciemus. qui non diligit m e, sermones meos non seruat. grandem uim obtinet uera dilectio et, qui perfecte amatur, totam sibi amantis uindcaritate. nos, si uere Christum diligimus, si eius nos redemptos sanguine recordamur, nihil magis uelle, nihil omnino debemus agere, quam quod illum uelle cognoscimus. Duo autem sunt genera mandatorum, in quibus clauditur tota iustitia: prohibendi unum est, iubendi alterum. ut enim mala prohibentur, ita praecipiuntur bona. ibi otium imperatur, hic studium; ibi cohercetur animus, hic incitatur; hic fecisse, hic non fecisse culpalabia tua ne loquantur dolum. declina a malo et fac bonum, et beatus apostolus: odientes malum, adhaerentes bono. hoc itaque duplex diuersumque praeceptum, prohibendi scilicet et imperandi, aequo omnibus iure mandatum est. non uirgo, non uidua, non nupta ab hoc imperio
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cepta inhonorantes dm. clem̃tissimũ
dñm ad iracundiã ꝓuocamꝰ. eiꝰq imꝑi¬
um suꝑbissime contemnendo in tantȩ
maiestatis imꝰ iniuriã. Quid enĩ unqua
tam suꝑbũ. qͥd uͦ tam ingratũ uideri po¬
test. quã adũsꝰ eiꝰ uiuere uoluntatẽ a qͦ
psũ uiuere acceꝑis. quã illiꝰ p̾cepta
despicere qͥ ido aliqͥd imꝑat.¬
ut causas habeat remune¬
randi: Deq enĩ obsequii
nr̃i d̾s indiget. s nos illiꝰ in¬
digemꝰ imꝑio. Nandata enĩ eiꝰ desidera¬
bilia suꝑ aurũ ꝙ lapide p̾tiosum nimis.
ꝙ dulciora suꝑ mel & fauum: qm in cu¬
stodiendis illis retͥbutio multa. Et ideo
nob̾ irascit᷑. iccirco magis illa in mensa
di bonitas offendit᷑ : quia eũ ꝑ tanti etiã
premii det̾m̃ta contemnimꝰ. ñ solũ un¬
peria s etiã ꝓmissa illiꝰ ꝓ nichilo ducen¬
sententia ẽ. Si uis ad uitã uenire. serua
mandata. H oc enĩ tota nob̾cũ lege agi
hoc a nob̾
flagitat:

Expanded text:
peccata inhonorantes deum clementissimum peccata inhonorantes deum clementissimum dominum ad iracundiam prouocamus eiusque imperia superbissimo contemnendo in tantae maiestatis imus iniuriam? quid enim umquam tam superbum, quid uero tam ingratum uideri potest quam aduersus eius uiuere uoluntatem, a quo ipsum uiuere acceperis, quam illius praecepta despicere, qui ideo aliquid imperat,ut causas habeat remunerandi? neque enim obsequii nostri deus indiget, sed nos illius indigemus imperio. mandata eius desiderabilia super aurum et lapidem pretiosum nimis et dulciora super mel et fauum, quoniam in custodiendis illis retributio mu 1 ta. et ideo nobis irascitur, idcirco magis illa inmensitas, illa dei bonitas offenditur, quia eum per tanti etiam praemii detrimenta contemnimus nec solum imperia sed etiam promissa illisententia: si uis ad uitam uenire, serua mandata. hoc enim tota nobiscum lege agithoc a nobis efflagitat,
Abbreviated transcription (Latin):
illud ostendit᷑. nos ñ sola di confessione
tanti p̾mii magnitudi¬
nem ꝓmere¬
ri: nͥ fidei & iusticię
oꝑa coniun¬
cta sint. Qualis enĩ ẽ
illa con¬
fessio. quȩ sic do credit
uere dicimꝰ dñe dñe: si eiꝰ quẽ dñm
confitem᷑ precepta contemnimꝰ : Unde
ipse in eugłio dicit : qͥd aũ uocatis me¬
dñe dñe : & ñ facitis quȩ dico: Et iterũ:
popłs hic labiis me honorat: cor autẽ
eoꝵs longe ẽ ame. Et rursũ loquit᷑ per
ꝓpħam. Filiꝰ honorificat patrẽ. ꝙ ser¬
uus dñm suũ timebit. Et si pat̾ ego sũ:
ubi ẽ honor ms: Et si dñs ego sum. ubi
est timor mͣs: Ex qͦ apparet nec hono-¬
rari ab eis dñm nec timeri: qͥ eiꝰ p̾cepta
non faciunt. Unde exp̾ssi ad dauid dr
qui peceatũ admiserat: & ꝓ nichilo du¬
xisti dñm . Et ad hely sermo fit dñi di¬
cens.Qui honorificat me honorificabo
eum: qui aũ ꝓ nichilo me habent. ad
nichilũ redigunt᷑. Et nos securo ac bo¬
no animo sumꝰ. qui ꝑ singła queq cdi

Expanded text:
enditur nos non sola dei confessione tanti praemii magnitudinem promereri, nisi fidei et iustitiae opera coniuncta sint. Qualis est enim illa confessio, quae sic deum credit, uere dicimus, domine domine, si eius quem dominum confitemur praecepta contemnimus? unde ipse in euangelio dicit: quid aune, et non facitis quae dico? et iterum: populus hic labiis me honorat, cor autem eorum longe est a me. et rursum loquitur per prophetam: filius honorificat patrem, et seruus dominum suum timebit, et, si pater sum ego, ubi est honor meus? et si dominus ego sum, ubi est timor meus? ex quo apparet nec honorari ab eis dominum nec timeri, qui eius praecepta non faciunt. unde expressius ad Dauid dicitur, qui peccatum admiserat: et pro nihilo duxisti dominum, et ad Heli sermo fit domini: qui honorificat me, honorificabo eum; qui autem pro nihilo me habent, ad nihilum redigentur. Et nos securo ac bono animo sumus, qui per singula quaeque
Abbreviated transcription (Latin):
possimꝰ. Ipse itaq te informet. ꝙ ipse
te doceat. qui int̾roganti in eugłio ado¬
lescenti qͥd faceret ut uitã ęt̾nam mere¬
ret᷑ : diuina continuo mandata ꝓponit.
Ostendit nobis eiꝰ uoluntatẽ ẽẽ faciendã:
a quo sꝑamꝰ ꝙ p̃mia. Propt̾ quod alio
testat᷑ loco. Non om̃is qͥ dicit mͥ dñe dñe¬

Expanded text:
possimus. ipse itaque te informet, ipse possimus. ipse itaque te informet, ipse te doceat, qui interroganti in euangelio adolescenti, quid faceret, ut uitam mereretur aeternam, diuina continuo mandata proponit ostendens nobis eius uoluntatem esse faciendam, a quo speramus et praemia. propter quod alio testatur loco: non omnis, qui dicit mihi:
Abbreviated transcription (Latin):
mecũ scͥpturȩ reputans. tempꝰ loquen¬
di & tempꝰ tacendi: & iterũ ne retine¬
as u̾bum in tempore salutis: & illud be¬
ati petri. parati semꝑ ad satiffactionẽ oĩ
poscenti uos rationẽ. Petis nanq & sol¬
licite ac uiolent̾ poscis. ut tͥ certã ex scri¬
pturis prefiniamꝰ regulã. ad quã tu
ordines cursũ uitȩ tuȩ. & cognita dñi
uoluntate int̾ honorẽ scłi & diuitiarũ
illecebras. moꝵ magis diligas suppelle¬
ctilem: atq ut possis in coniugio consti¬
tuta ñ solũ coniugi placere. s etiã qui
ipsum coniugiũ indulsit. Cui tam sc̃ȩ¬
peticioni tamq pio desiderio ñ satis fa¬
cere: ꝗd aliud ẽ quã ꝓfectũ alt̾i ñ ama¬
re: Parebo gͥ p̾cib tuis: teq paratã ad
implencła dñi uoluntatẽ iam¬
nitar incitare sententiis.
Idem ẽ enĩ uerꝰ om̃iũ dñs
ac magist᷑. qͥ nos ꝙ placere
sibi iubet. & docet qͦmͦ plac̾e

Expanded text:
mecum scripturae reputans: tempus tacenmecum scripturae reputans: tempus tacendi et tempus loquendi et iterum: ne retineas uerbum in tempore salutis et illud beati Petri: parati semper ad satisfactionem omni poscenti uos rationem. Petis namque et sollicite ac uigilanter petis, ut tibi certam ex scripturis sanctis praefiniamus regulam, ad quam tu ordines cursum uitae tuae et cognita domini uoluntate inter honorem saeculi et diuitiarum illecebras morum magis diligas suppellectilem atque ut possis in coniugio constituta non solum coniugi placere sed etiam ei, qui ipsum coniugium indulsit. cui tam sanctpetitioni tamque pio desiderio non satisfacere quid aliud est quam profectum alterius non amare? parebo igitur precibus tuis teque paratam ad implendam dei uoluntatem ipnitar incitare sententiis. idem enim uerus omnium dominus ac magister, qui nos et placere sibi iubet et docet, quomodo ei placere
Abbreviated transcription (Latin):
pudorẽ qͦ gła inueniat᷑
rem qui soleat parere
peccatũ. Cuiꝰ dicti ueri¬
tas quãqu̾a satis ad om̃ium intelligen¬
tiam ipsa sui luceat claritate: mͥ tam̃
nescio qͦm in p̾senti causa ꝓpis in notuit.
Prouocatꝰ enĩ ad scribendũ litteris tuis
quȩ miris hoc a me obsecrationib flagi¬
tabant. diu fateor de responsione dubi¬
taui: silentiũ mͥ imꝑante uerecundia.
Cui tam̃ fortissime resistebã. & um facie¬
bat precũ tuarũ fidelis ambitio: pug¬
nabatq acrit̾ cum hesitatione mea hu¬
militas obsecrantis. & magna quodãmͦ
uiolentia oris claustra pulsabat. Cũq
sane animũ int̾ utrũq nutantẽ cogita¬
tio diu̾sa libraret: pene pudoris exclu¬
sit officium. S ed me illa quã supͣposui sa¬
pientiȩ sententia armauit ad pellendã
inutilẽ uerecundiã. ꝙ damnosũ silentiũ
resoluendũ: cũ utiq ipsam scribendi
causã tam honestã uiderẽ ẽẽ tam scãm.
ut peccare me crederẽ si tacerẽ. illud

Expanded text:
pudorem, quo gloria inuenitur rem, qui solet parere peccatum. cuius dicti ueritas quamquam satis ad omnium intelligentiam ipsa sui luceat claritate, mihi tamen nescio quomodo in praesenti causa propius innotuit. prouocatus enim ad scribendum litteris tuis, quae miris hoc a me obsecrationibus flagitabant, diu, fateor, de responsione dubitaui silentium mihi imperante uerecundia. cui tamen fortissime resistebat et uim faciebat precum tuarum fidelis ambitio pugnabatque acriter cum haesitatione mea humilitas obsecrantis et magna quadam fidei uiolentia oris claustra pulsabat. cumque sic animum in utroque nutantem cogitatio diuersa libraret, paene pudor exclusit officium. sed me illa, quam supra posui, sapientis sententia armauit ad depellendam inutilem uerecundiam et damnosum silentium resoluendum, cum utique ipsam scribendi causam tam honestam uiderem esse, tam sanctam, ut peccare me omnino crederem, si tacerem, illud
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ insiste. Misera fortiter here tanquam
naufragꝰ tabulȩ. sꝑans te ꝑ ipsam posse de
ꝓfundo criminũ libari. Inhere penitentiȩ
usq ad exitũ uitȩ. nec tͥ presumas ab huma¬
na die ueniã posse dari. quia decipit te qui
cumq hoctͥ polliceri uoluerit. Quȩ enim
ꝓprie in dño peccasti. ab ipso soło quere¬

Expanded text:
e, insiste, misera: fortiter inhaere tanquam e, insiste, misera: fortiter inhaere tanquam in naufragiis tabulae, sperans per ipsam te de profundo criminum liberari. Inhaere poenitentiae usque ad extremum vitae, nec tibi praesumas ab humana die veniam dari; quia decipit te qui hoc tibi polliceri voluerit. Quae enim proprie in Dominum peccasti, ab ipso solo te
Abbreviated transcription (Latin):
post tunicã baptismi quã penitentiȩ sola¬
tium: quantãuis afflictionẽ. quantũuis
dum mͦ ab ȩt̾nalib pęnis liberis. Ergo
facti tui ipsa iudex esto crudelior. In pͥmis
omĩs cura uitȩ huiꝰ int̾mittenda ẽ tibi.
Et quasi mortuã te existimans sic̃ & es: qͦmͦ
tibi accipienda ẽ uestis. & mens & m̃bra
singła digna castigatione punienda. Am¬
putent᷑ crines. qui ꝑ uanã głam occasionẽ
luxuriȩ prestiterunt Defluant oculilacͥ¬
mis. qui masculũ ñ simplicit̾ aspexerunt.
allescat facies. quȩ quondam irrubuit
& ieiuniis maceret᷑. cinere sparso & oꝑtum
cilitio ꝑhorrescat quia male sibi de pulehri¬
tudine placuit. Cor uͦ sit liquescens tanquã
cęra. ieiuniis illicitans se ipsum ꝙ cogitationib
uentilans. quare sit ab inimico subũsum
Sensꝰ aũ cruciet᷑. quia in m̃bra corporis dum
haberet dñationẽ. malo cessit imꝑio Talis
sꝑare & si ñ głam. certe pene uacuationem
Dicit enim dñs: conu̾timini ad me ꝙ conu̾tar

Expanded text:
post unum baptismum quam poenitentiae solatium; quantamvis afflictionem, quantumvis dummodo ab aeternalibus poenis libereris. Ergo facti tui ipsa judex esto crudelior. In primis omnis cura vitae hujus interimenda tibi est, et quasi mortuam te existimans, sicut et es, qutibi accipienda est vestis, et mens ac membra singula digna castigatione punienda. Amputentur crines, qui per vanam gloriam occasionem luxuriae praestiterunt. Defluant oculi lacrymis, qui masculum non simpliciter aspexerunt. Pallescat facies, quae quondam irrubuit et jejuniis maceretur, cinere aspersum et opertum cilicio perhorrescat; quod male sibi de pulchritudine placuit. Cor vero sit liquescens tamquam cera, jejuniis inquietans seipsum, et cogitationibus ventilans, quare sit ab inimico subversum. Sensus etiam crucietur; quia in membra corporis cum haberet dominationem, malo cessit imperio. Talis sperare, etsi non gloriam, certe poenae vacationem; dicit enim Deus: Convertimini ad me, et convertar
Abbreviated transcription (Latin):
ei condigna mors ac pęna cogitari. Dicit aliqͥs.
Melio ẽ nubere quã uri. Hoc dictũ: ad ñ pollicitã
ꝑtinet. ad nondũ uelatã. Cȩterũ quȩ fuit.xp̃i.¬
& scm̃ uelam̃ accępit.iam nupsit.iam inmor¬
tali coniuncta ẽ uiro: etiã si uoluerit nubere
cõmuni lege connubii. adulteriũ ꝑpetrat: an¬
cilla mortis efficit᷑. Si hoc ita ẽ: quid de ea
dicendũ est quȩ & occulte furtiua turpitudi¬
ne constuprat᷑. s fingit se eẽ qd̾ non ẽ. Sed¬

Expanded text:
ei condigna mors aut poena cogitari. Dicet aliquis: ei condigna mors aut poena cogitari. Dicet aliquis: Melius est nubere quam uri . Hoc dictum ad non pollicitam pertinet, ad nondum velatam. Caeterum quae se spm velamen accepit, jam nupsit, jam immortali juncta est viro. Et jam si voluerit nubere communi lege conjugii, adulterium perpetrat, ancilla mortis efficitur. Si hoc ita est, quid de illa dicendum est quae occulta et furtiva turpitudine constupratur, et fingit se esse quod non es
Abbreviated transcription (Latin):
tamq sollemni conuentu ȩccłiȩ. int̾ lumi
stis: quasi regi regina nuptura ꝓcessisti.
Non es memorata qualis ad te die illo facta
est allo eutio: Audi filia. intuere uirgo. qntꝰ
adsponsi tui & dñi głam conuenerit popłs.
Seruare te oportet fidem. quã sub tantis testib
polliceris. Semꝑ cogita cui uirginitatẽ tuã¬
spoponderis. Eaciliꝰ te oportet sangiunem
cum sp̃ũ fundere. quã ꝑdere castitatẽ. His
tunc in illo die consecrationis tuȩ dictis et
multis aliis suꝑ castitate preconiis. sacro
uelamine tecta es: ubi om̃is popłs dotem
tuã subscribens ñ atram̃to s spũ. parit̾ cla¬
mauit am̃. Uincor lacͥmis cum hec recordor.
conpungor stimulis cum hȩc humana exempla
considero. Nam si int̾ decem testes confectis
adulterium: quid ubi int̾ innumerabiles testes
ȩccłiȩ coram angłis & exercitib cęli facta copu¬
la sp̃ualis. ꝑ adulteriũ soluit᷑: escio anpossit

Expanded text:
tamque solemni conventu Ecclesiae Dei, inter lumintamque solemni conventu Ecclesiae Dei, inter luminstis quasi Regi nuptura processeras. Non es memorata qualis ad te die illo facta est allocutio: Aspice, filia, intuere, virgo, et ad Sponsi tui et Domini nuptias convenerit populus. Servare te oportuit fidem, quam sub tantis testibus pollicita es, semper cogitare cui virginitatem spoponderis. Facilius te oportuit sanguinem cum spiritu fundere, quam perdere castitatem tuam. His tunc in illo die consecrationis tuae dictis, et multis super castitate tua praeconiis, sacro velamine tecta es; ubi omnis populus dotem tuam subscribens, non atramento, sed spiritu, pariter clamavit, Amen. Vincor lacrymis, cum haec recordor: compungor stimulis, cum haec humana exempla considero. Nam si inter decem testes confectis adulterium; quid quod inter innumerabiles testes Ecclesiae, coram angelis et exercitibus coeli facta copula spiritalis per adulterium solvitur? Nescio an possit
Abbreviated transcription (Latin):
luctũ ꝙ has lacrimas exte sibi nascituras
crediderat mat̾. quȩ partꝰ sui gemitꝰ ꝑtuã
bant: quos om̃s quasi uno gladio tui sceleris
grauit̾ sautiasti. Et si fuisses cõmuni sorte
defuncta. deflessent te modicũ ꝓpter desi¬
derium parentes. s exultassent gnauit̾. qͥa
ĩmaculatã premiserant uirginẽ. Hostiã ui¬
uam dño. ꝓpitiatricẽ uidelicet suoꝵ delicto¬
rum. It nunc plangunt mortuã ꝙ ñ mor
Ingratꝰ est pat̾ suis uiscerib e quib sata es:
maledicit mat̾ suo utero ex quo in hanc lucẽ
infelicit̾ ꝓcessisti. Nec tam̃ modũ sui doloris
mat̾ coegit. ut uirginitatẽ ꝓfitereris. quã
crescere. quia ñ seruasti qͦd Uultͦ ꝓmisisti.
Quib spiris te serpens ille nequissimo obli¬
gauit. quib te uenenis infecit ille qui euã
decepit. ut tanta te cȩcitate ꝑcuteret. tantã¬
memorata diei scĩ. diei dnĩcȩ resurrectionis.
in quo diuino altari te obtulisti. In tanto

Expanded text:
luctum, et has lacrymas ex te sibi nasci tua luctum, et has lacrymas ex te sibi nasci tua crededirat mater, quae partus sui gemitum per tuam bant, quos omnes quasi uno gladio tui sceleris graviter sauciasti. 16. Si fuisses communi sorte defuncta, deflessent te modicum propter desiderium parentes: sed exsultassent granditer, quia immaculatam praemisissent virginem, hostiam vivam Domino, propitiatricem videlicet delictorum. At nunc plangunt mortuam, et non m17. Iratus est pater suis visceribus, de quibus seminata es: maledicit suo utero mater, ex quo in hanc lucem infeliciter processisti. Nec tamen modum sui doloris mater coegit ut virginitatem profitereris, quam crescere; quia non servasti quod ultro promisisti. Quibus te spiris serpens ille nequissimus obligavit? Quibus te venenis infecit ille, qui Evam decepit; ut tanta te caecitate percuteret, tantamin quo divino altari te obtulisti velandam? In tanto,
Abbreviated transcription (Latin):
tis. ẽẽt & conscientiȩ plena purgatio. si hostẽ
pudicitiȩ tuȩ deduxisses in publicũ. Sed eru¬
buisti forsitan. ne te uiolatã multi cognosc̾ent.
Ut quid timuisti ubi ñ erat timor. nͥ ut tacendo
crim̃. cum adultero sepiꝰ sociareris: Esto aũ.
Pudor ꝓhibuit confiteri. Quid de sed̾a cõmi¬
xtione dices. quid de tercia quid de frequen¬
ti cõmertio feditatis: Cessat cessat iam uio¬
lentiȩ figm̃tũ. cessat roboris argum̃tũ. ubi
horret animo. mens hebescit. cũ ad imum
sceleris ꝑuenit᷑. Nam ꝙ medicus quaqũa
fortis sit animo. tam̃ cũ altiꝯ secat uulna
puto ex parte aliqua sustinebit horrorẽ.
Heu ꝑdita. I amne intelligis om̃s uias excu¬
sationis pęnitꝰ exclusas. iam ne sentis quan¬
tum tͥ mali in anima ꝙ. in carne. nefaria
libido contulerit: Non istam confusionẽ¬
de te tuus expectauerat pat̾. qui te sibi
singularem głam cõputabat. Non hunc

Expanded text:
tis, esset conscientiae plena purgatio, si hostem tis, esset conscientiae plena purgatio, si hostem pudicitiae tuae deduxisses in publicum. Sed erubuisti forsitan, ne te violatam multi cognoscerent. Et quid timuisti ubi non erat timor, nisi ut tacendo crimen cum adultero saepius sociareris? Esto autem, pudor prohibuit confiteri; quid de secunda commixtione dicis, quid de tertia, quid de frequenti commercio foeditatis? Cesset, cesset jam violentiae figmentum, cesset ruboris argumentum; ubi horret animus, mens tabescit, cum ad aditum sceleris pervenitur. Nam et medicus quamvis fortis sit animo, cum altius tamen secat vulnus, puto ex parte aliqua sustinebit horrorem. Heu perdita, jamne intelligis omnes tibi vias excusationis omnimodis clausas? Jamne sentis quantum tibi mali et in carne, et in anima nefaria libido contulerit? Non istam de te confusionem tuus exspectaverat pater, qui te sibi singularem gloriam computabat. Non hunc
Abbreviated transcription (Latin):
Respondebit tͥ sc̃a tecla cũ suiꝰ innumerabilibꝰ socis
Et nos eade carne amictȩ fuimꝰ. ñ tam̃ ple¬
num ꝓpositũ castitatis nr̃e aut fragilitas
carnis potuit mutilare: aut sęiuitia tyran
test caro corrũpi. nͥ fuerit mens ante corrup¬
ta. Remanebit gͦ in cͥmine anima. q̃ carnẽ
precedit in cͥmine. Sed dicis. Nolui hoc ma¬
illa fortissima susanna. cuio tu nom̃ falla¬
cit̾ baiulas. Ego int̾ duos prb̃ros posita.
int̾ duos utiq iudices popłi sola. int̾ siluas
paradysi constituta. uinci ñ potui: quia nec
uolui. Tu ab uno ineptissimo adolescente ꝙ
in media ciuitate quomͦ uim potuisti ꝑferre.
nͥ quia ultͦ uiolari uoluistie Duis deniq tuas
uoces audiuit: Quis obluctationes sensit:
Ut aũ hȩc omittã: certe post illatã uiolentiã
detegere scelꝰ si non aliis. uł parentib uł tuis
sororib debuisti. Esset enĩ excusatio infelicita¬

Expanded text:
Respondebit tibi beata Thecla cum suis innumerabilibus sociis: Respondebit tibi beata Thecla cum suis innumerabilibus sociis: Et nos eadem carne amictae fuimus, nec tamen plenum propositum castitatis nostrae, aut fragilitas carnis potuit mutilare, aut saevitia tyranntest caro corrumpi, nisi mens fuerit ante corrupta. Remanebit ergo in crimine anima, quae carnem praecedit in voluptate. Sed dices: Nolui hoc maibi fortissima illa Susanna, cujus tu nomen fallaciter bajulas: Ego inter duos presbyteros posita, inter duos utique judices populi, sola inter silvas paradisi constituta vinci non potui; quia nec volui. Tu ab uno ineptissimo adolescente, et in media civitate, quomodo vim potuisti perferre, nisi quia ultro vitiari voluisti? Quis denique tuas voces audivit? Quis obluctationes sensit? Ut autem haec omittam, certe post illatam violentiam prodere scelus si non aliis, vel parentibus, vel tuis sororibus debuisti; esset enim excusatio infelicita
Abbreviated transcription (Latin):
immunditiȩ. Quȩ incedebas cũ fidutia ut
columba. nc̃ lates in tenebrosis ut stellio.
Quȩ fulgebas ut aurũ ꝓpt̾ uirginitatis deco¬
rem. nunc uilior facta es luto platearum:
ut etiã indignoꝵ pedib conculceris. Ouȩ
fueras stella radians in manu dñi. ueluti
de alto ruens cȩlo lum̃ tuũ extinctũ. ẽ: con¬
Quis te a cogitationib qͦq sordidis longefaciet:
A peri oculos si potes. erige frontẽ si uales. ali
faciem conscientiȩ cõmissũ tanꝗͣ plumbũ
inclinat & depͥmit: Nonne tenebrȩ ante
& tremor animã tuã & m̃bra quassabunt:
helia & daniele. & tantoꝵ exercitu ꝓpħarũ:
Ouid facies corã ioħe: Qd facies corã maria.
tecla. ꝙ agne. ꝙ ĩmaculato choro puritatis:
¶ͥd deniq corã angłis scĩs: Nonne splendore
& claritate ĩmacłatoꝵs qͣsi fulminibꝰ ꝑcussa
combureris: Sed dictura es forsitan. Non
potui sustin̾e. qͥa carnẽ fragilẽ circũ ferebam.

Expanded text:
Quae incedebas cum fiducia ut Quae incedebas cum fiducia ut columba, nunc lates in tenebris sicut stellio. Quae fulgebas ut aurum propter virginitatis honorem, nunc vilior facta es luto platearum; ut etiam indignorum pedibus conculceris. Quae fueras stella radians in manu Domini, veluti de alto ruens coelo, lumen tuum exstinctum est, et conqui se a cogitationibus quoque sordidis longe facit? aperi oculos tuos, si potes; erige frontem, si audes: aliqtuam faciem conscientia commissi tamquam plumbum inclinat et premit? Nonne tenebrae ante et tremor animam tuam et membra quassabit? niele, et tantorum exercitu prophetarum? Quid facies coram Joanne? Quid facies coram Maria, Thecla et Agne, et immaculato choro puritatis? Quid denique coram angelis sanctis? Nonne splendore et claritate immaculatorum quasi fulminibus percussa combureris? potui sustinere; quia carnem fragilem circumferebam.