comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eianim adolescentulus iste: in mentis excessu. Audiant adolestentuli
sermonem de adolescente. ⁊ eiugilent ad uocẽ ꝓpħe. Beniamin ado¬
lescentulus in mẽtis excessu. Quis sit benamin iste młti nouer̃t. Aluper
scientiam. ali ꝑ exꝑientĩã. Qui ꝑ dodt̾nã nou̾unt audiant pacientꝰ ẜ ꝑ ex
ꝑientiam didicert̃. audiant sibent̾. Sn .it. eũ exꝑientie magist̾io semel
nosçe potuit. fidẽter loquor. sermo de eo d̃puis ꝓlixus illũ saciare non
pet̾it. Sed qͥs de io loqui digne sufficiat  Est enim speciosus forma pre
filus om̃ib iacob. et qͣlem rachel generare decuit. Lara sya qͥdẽ ꝙͦuis
plures : pulcͥares cam̃ siberos habe̾ nõ ppetuit. Duas namqi ut legitis.
ueores iacob babuisse cognoscit᷑ una lya. alc̾a rachel dicr᷑ Lya fecũ¬
dior. Rachel for mosior Lya fecũda o lippa. rachel fere sterilio. sed
forme singlaris.Sediam q̃ sint iste due uxores iacob iudeamꝰ: ut qͥ sint

Expanded text:
in adolescentulus in mentis excessu . Audiant adolescentuli sermonem de adolescente, evigilent ad vocem Prophetae: Benjamin adolescentulus, in mentis excessu. Quis sit Benjamin iste, multi noverunt, alii per scientiam, alii per experientiam. Qui per doctrinam noverunt audiant patienter; qui per experientiam didicerunt, audiant libenter. Qui enim eum experientiae magisterio semel nosse potuit fidenter loquor, sermo de eo, quamvis prolixus, illum satiare non poterit. Sed quis de eo digne loqui sufficiat? Est enim speciosus forma prae omnibus filiis Jacob, et qualem Rachel generare decuit. Nam Lia quidem, quamvis plures, pulchriores tamen liberos habere non potuit. Duas namque, ut legitis, uxores Jacob habuisse cognoscitur. Una Lia, altera Rachel dicebatur: Lia fecundior; Rachel, formosior. Lia fecunda, sed lippa; Rachel fere sterilis, sed forma singularis. Sed jam, quae sint istae duae uxores Jacob, videamus, ut qui sint
Abbreviated transcription (Latin):
sig̾: ubi q̃so nõ inueniat aliqͥd unde affligi possit : Sugͦ iure beatais
credit᷑. qͥ ubiq inuenit qd amat: iuste uigor pacĩe. aset. hoc est
b̾atus noĩat᷑. cui undiq obuiat qd̾ desiderat. Ecce duo amatores. unꝰ

Expanded text:
iligit, ubi, quaeso, non inveniat aliquid unde affligi possit? Si ergo jure beatus iligit, ubi, quaeso, non inveniat aliquid unde affligi possit? Si ergo jure beatus creditur, qui ubique invenit quod amat, juste vigor patientiae. Aser, hoc est b
Abbreviated transcription (Latin):
est. sbant apłi gaudentes a cõspestu c̃silu᷑ q̃m digni habiti st̾ ꝓ nõĩe
ihu tõntu meliã pati. Et sit̃ ꝓ paulũ p̃cipit᷑: in t̾bulatõe gaudentes.
Quid igit᷑ illius gaudiũ inminuat. qͥ eciã de illata cõcuinelia ueł qͣlib
psura exultat. Adb̃itudinẽ gͦ animi spectat: gͥqͥd ꝓ dei am̃ore aro
durũ colerat. unde corpꝰ atterit᷑: cõsciẽtia exhiorat᷑. Et qͥ extͥꝰ idit᷑ ĩfe¬
licior: eo ĩtiꝰ cõsat esse beatior. Buo enĩ st̾. ex qͥb ꝯstat gaudut bitudinis.
carẽ scilicet eo sd̾ nolis. ⁊ hr̃e qduelis. felicẽ siqgͥdẽ diciiꝰ qͥ ml patit᷑ qͥd̾
nolit̃. ⁊ illũ bãt ñ iudicamꝰ. cui suppetunt q̃ cupit. Qui gͦ ꝓno celestuem
desid̾io. scłi uoluptatẽ odit: ꝓfto ꝑ abstmẽciã. hostẽ suu̾ ubiꝙ dedinor
poti̾t. ꝑedte g̃ rigor abst mẽtie. ꝙ ad.i. felicitas dicit᷑ qͥmbiq tascat
scl̃i blandimenta q̃ decestat᷑. stẽ. qͥpro amore dei affliat õnĩ itor ꝑdsod¬

Expanded text:
m digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati ; et sicut per Paulum praecipitur: In tribulatione gaudentes . Quid igitur illius gaudium imminuat, qui etiam de illata contumelia vel qualibet pressura exsultat? Ad beatitudinem ergo animi spectat, quidquid pro Dei amore caro durum tolerat. Unde enim corpus atteritur, conscientia exhilaratur. Et quo exterius videtur infelicior, eo interius constat esse beatior. Duo enim sunt ex quibus constat gaudium beatitudinis, carere eo, scilicet quod nolis, et habere quod velis. Felicem siquidem dicimus qui nil patitur quod nolit, et illum beatum judicamus cui suppetunt quae cupit. Qui igitur pro coelestium desiderio saeculi voluptatem odit, profecto per abstinentiam hostem suum ubique declinare poterit. Recte ergo rigor abstinentiae Gad, id est felicitas dicitur, qui ubique calcat saeculi blandimenta quae detestatur. Item qui pro amore Dei afflictionem corporis d
Abbreviated transcription (Latin):
lac aliena. hec est gemiña ututũ ꝓles qͣm ⁊elpha qͥdẽ parit in dolore
uecũ ħ ad magnã bicudiẽ dñe sue per abst̾mẽtiã fiqͥdẽ nol paci¬
cõpõit᷑. hm̃a est qͣ ẽ net. grad: sia exdamat sicẽs ffelicit᷑ et it̃mar
nascẽte: ꝓmĩtiat dicens. hoc ꝓro bĩtudine mea. Mea inꝙͥ nõ sua. Undẽ sensua¬
sicas ꝑ carnẽ ext̾iuis act̾it᷑ : inde cordis affectõ ad picatis mtxgͥtatẽ reꝑa t ᷑.

Expanded text:
. Haec est gemina virtutum proles, quam Zelpha quidem parit in dolore, verumtamen ad magnam beatitudinem dominae suae. Per abstinentiam siquidem vel paticomponitur. Hinc est quod, nato Gad, Lia exclamat, dicens: Feliciter; et iterum Aser nascendo pronuntiat, dicens: Hoc pro beatitudine mea . Mea, inquit, non sua. Unde enim sensualitas per carnem exterius atteritur, inde cordis affectio ad puritatis integritatem reparatur.
Abbreviated transcription (Latin):
reundã. qñ scͥpt᷑e diuine huic speclatõi aludant: ⁊ hũane inf̾mitati
cõdescẽdant. Res enĩ muisibiles ꝑ r̾r uisibłiũ formas descͥbũt: ⁊ ear̾
memoriã ꝑ qͣrũdã cõcupiscibłium spcrũ pulc̾tudinẽ mẽtib nr̃ĩs in pͥ¬
muit. huic est ꝙ nc̃ t̾ram lacte ⁊ melle manãtẽ ꝓmittũt: nc̃ flores.
nc̃ odores nõiant: nc̃ ꝑ cantꝰ homiñ. nc̃ per cõcẽtꝰ anium. celestiu̾ gau¬
noꝵ armoniã designant. Legate apocalipsim iohis: ⁊ inuenietis ce¬
sestis ierłm ornat̃. ꝑ aurũ ⁊ argẽtũ ꝑ margaritas uelalias qͣs libet

Expanded text:
do Scripturae divinae huic speculationi alludant et humanae infirmitati condescendant. Res enim invisibiles, per rerum visibilium formas describunt, et earum memoriam per quarumdam concupiscibilium specierum pulchritudinem mentibus nostris imprimunt. Hinc est quod nunc terram lacte et melle manantem promittunt; nunc flores, nunc odores nominant, nunc per cantus hominum, nunc per concentus avium coelestium gaudiorum harmoniam designant. Legite Apocalypsim Joannis et invenietis coelestis Hierusalem ornatum per aurum, et argentum, per margaritas vel ali
Abbreviated transcription (Latin):
qnib dñs lac potũ daret nõ esscam. Erant fortassis adhuc. qͣsi
mͦ geniti infantes: ⁊ ad ꝑcipiendũ solidũ cibum õĩno in poten¬
tes. Moru̾ent᷑ p̾t̃ea qͥdã in puericia: nõnulli subtͣhunt᷑ in adoles¬
centia. Nullus sane istoꝵ. ad illud ecatis sue tẽpꝰ ꝑuenire potu¬
it: de gͦ ꝓph̾a abacut dicit᷑. In medio annoꝵ not̃ facies. Puto

Expanded text:
quibus Dominus lac potum daret, non escam. Erant fortassis adhuc quasi modo geniti infantes, et ad percipiendum solidum cibum omnino impotentes. Moriuntur praeterea quidam in pueritia, nonnulli subtrahuntur in adolescentia. Nullus sane istorum ad illud aetatis suae tempus pervenire potuit, de quo propheta Habacuc dicit: In medio annorum notum facie
Abbreviated transcription (Latin):
hãc litiqͥ sttarẽ nõ ᷤ pogdor. enẽ q̃ enins qͥ unam uxorẽ reliq̃rit.
dentdẽs in᷑ ħãt sedlo  ul in fu̾to ubi nec nubẽt nec nubẽtur
saltim uiiã por̃ inĩner habebit. B qr ꝑ cẽtũ. celeste aliqͣd sc̾pt᷑ a
satͣ sig̾icare cõssueuit: in eo qd cẽtuplũ ꝓmittit᷑. dulcedinẽ qdẽ ꝓ
duilc edine ꝓmictit. s celestem ꝓ c̃arnali. spũale ꝓ aĩali. ꝓ t̾rena¬

Expanded text:
 stare non poterit. Neque enim qui unam uxorem reliquerit, centum in hoc saeculo, sed in futuro, ubi nec nubent, nec nubentur, saltem unam minime habebit. Sed quia per centum coeleste aliquid Scriptura sacra significare consuevit, in eo quod centuplum promittitur, dulcedinem quidem pro dulcedine
Abbreviated transcription (Latin):
tefaciens : fit de die in diem seip̃o minor. hoc in xpp̃i corꝑe ini ffallor
agit᷑ Facile hoc uide̾ pet̃ qͥ subtilius intuet᷑. Corpꝰ xp̃i dico. capud
cũ membrũ. sn micio enim mũdi gͣi cũ adhuc puer eẽt. sufficie¬
bat fidelib tm̃ in d̾o̾ ored̾e̾: ⁊ ꝑ oblatõnes uel sac̾fficia ei plac̾e. P
sinq̃re: Aĩas ssuas ꝓ xp̃o in morce pon̾e̾. Postea n̾o ꝙͣ plemtudo c̃ẽꝑis

Expanded text:
eficiens fit de die in diem seipso minor. Hoc in Christi corpore, ni fallor, agitur, facile hoc videre potest, qui subtilius intuetur corpus Christi, dico caput cum membris. In initio enim mundi quasi cum adhuc puer esset, sufficiebat fidelibus tantum in Deo credere, et per oblationem, vel sacrificia ei placere. Selinquere, animas suas pro Christo in morte ponere. Post
Abbreviated transcription (Latin):
rachel agit᷑: qͥbus putas defiderioꝵ estibꝰ agitat᷑. cum uideat liam sororẽ
suam. matrẽ filioꝵ betantẽ: se autẽ st̾ilem ꝑmanentẽ : Audiamꝰ ꝙͥp dicat.
⁊icelligamꝰ ͥo doleat. quid gͦ diyĩt iacob uiro suo :̃ Da mͥ inqͥt siberos. alicgi
moriar. Aboꝙ dubio studiũ sapĩe si nõ ꝓsiẽ : titiꝰ deficitacd q̃raum diaꝰ¬
gent̾ gͥonam esse ꝓiossit: qd̾ nato iuda. rachel ad amorẽ ꝓłis solito ampllus
exardiscit. Biximꝰ suꝑius hͥa sicut ad liam .i. annmi affectonẽ ꝑtaer li¬
gere. sic rachelis .i. ronis est gnosce. edilla nãꝙ orit᷑ qsibet affectus
ordinatꝰ: exista sensus. oen intellectus pͣus Ded qd asius ꝑ uidam intsłigain¬
uida: .i. bono ĩnisibiliũ desidio exsur qẽte at ꝙ feruẽte ndont sache
ge. q̃n uelit statĩ cognosce̾. ⁊ ꝑ intelligẽtiã ude̾ ⁊ qͥnto płus crisat idi¬

Expanded text:
ororem suam matrem filiorum laetantem, se autem sterilem permanentem? Audiamus quid dicat, et intelligamus quid doleat. Quid ergo dicit Jacob viro suo: Da mihi, inquit, liberos, alioquin moriar . Absque dubio studium sapientiae si non proficit, citius deficit. Sed quaeramus diligenter quidnam esse possit, quod, nato Juda, Rachel ad amorem prolis solito amplius inardescit. Diximus superius quia sicut ad Liam, id est animi affectionem, pertinet diligere; sic Rachelis, id est rationis, est cognoscere. Ex illa namque oritur quilibet affectus ordinatus, ex ista sensus seu intellectus purus. Sed quid aliud per Judam intelligisibilium desiderio exsurgente atque fervente, incipit Rachel gere, quin velit statim cognoscere, et per intelligentiam vide
Abbreviated transcription (Latin):
extͥnsecꝰ haurit ꝑ sensu̾ carnis. intꝰ rep̾sentat ad obseqͥum rõms. Semꝑ
gͦ ꝓmagmat̃o ratõi assistĩt: nec ad mom̃tũ qͥdẽ ab eiꝰ famlacu se subtͣ
nam sensu ⁊ deficiente. ip̃a ministͬre nõ desinit. Nam in tenebris poĩt᷑
nichil uideo: or q̃lib illic ymaginari possum. si uolo. Sic semꝑ ⁊ in om̃ibus
ymagmatõ pͥsto est : ⁊ eiꝰ obsecͥo ubic ratõ uti pot est. Sed ⁊ sensua litas
id dñe sue lie obseqͥñ ꝑaca. hec est que illi solet cornaliũ delectatõnũ tibos
condire ⁊ appone̾. ⁊ ad ear̾ usum añ horã inuitare : ⁊ ultͣ mensurã ꝓuoca¬
re. Que enim alia est gͣm sensu alitas. q̃ animi affectõnẽ. carnaliũ uolup¬
acũ desid̾io inflammat ⁊ eat̾ delectatõe mebat: Hec est que laboriosam¬

Expanded text:
extrinsecus haurit per sensum carnis, intus repraesentat ad obsequium rationis. Semper extrinsecus haurit per sensum carnis, intus repraesentat ad obsequium rationis. Semper ergo imaginatio rationi assistit, nec ad momentum quidem ab ejus famulatu se subtrahit. Nam sensu etiam deficiente, ipsa ministrare non desinit. Nam in tenebris positus, nihil video, sed quaelibet illic imaginari possum, si volo. Sic semper et in omnibus imaginatio praesto est, et ejus obsequio ubique ratio uti potest. Sed et sensualitas iae parata obsequium. Haec est, quae illi solet carnalium delectationem cibos condire, et apponere, et ad earum usum ante horam invitare, et ultra mensuram provocare. Quae enim alia est quam sensualitas, quae animi affectionem carnalium voluptatum desiderio inflammat, et earum delectat
Abbreviated transcription (Latin):
tura mũdi ꝑ ea q̃ fc̃a st̾ intelic̃a cõspuiciũt᷑. inde manifeste colligit ut.
hͥa ad inuisibiliũ coganitõnẽ. nũꝙͣ rõ assurge̾t: nsi ei ancilla sua ymagi¬
natõ uidelic. rer̾ iisibiliũ formã rep̾sentaret. Per nr̃ enim iusibłium
spẽm. surgit ad rer̃ iniusibłi̾ cognitõnẽ: qͦtiens ex hũs ad illa ꝙͣꝓdã tͣhit
similitudinẽ. Sed ꝯstat qͥa sine ꝓmaginatõe corꝑalia nesciret: sine qͦr̾ cog¬
nitõe. ad cest celestiũ cõtemplonẽ nõ ascẽd̾e̾t. Uisibilia enĩ solus intuetu
sensus carnis: iusibilia uͥ solus uidet ocło cordis. Est gͦ sensus carnis
totus extͥnsecus: sensus uoͥ cordis totꝰ intͥnsecꝰ. Racõ foras exire nõ pot
sensus corꝑeus ad illam intͣre nõ potest. Non enim decebat filiam delica¬
tam ⁊ ten̾a̾m ⁊ singłarit̾ formosam.foris ꝑ plateas discͣreꝰ: sic ñ seruum
cõguemebat dñe sue penetͣlia ssecretiora irreu̾ent᷑ irrumꝑe. Dascͣrit

Expanded text:
conspiciuntur , inde manifeste colligitur quia ad invisibilium cognitionem nunquam ratio assurgeret, nisi ei ancilla sua, imaginatio videlicet, rerum visibilium formam repraesentaret. Per rerum enim visibilium speciem surgit ad rerum invisibilium cognitionem, quoties ex his ad illam quamdam trahit similitudinem. Sed constat quia sine imaginatione corporalia nesciret, sine quorum cognitione ad coelestium contemplationem non ascenderet. Visibilia enim solus intuetur sensus carnis, invisibilia vero solus oculus videt cordis. Est ergo sensus carnis totus extrinsecus, sensus vero cordis totus intrinsecus. Ratio foras exire non potest, sensus corporeus ad illam intrare non valet. Non enim decebat filiam delicatam, et teneram, et singulariter formosam foris per plateas discurrere, sed nec servum conveniebat dominae suae penetralia secretoria irreverenter irrumpere. D
Abbreviated transcription (Latin):
est ⁊ ꝑum uid ͦ illiꝰ manu ductõnẽ segͥeam nõ pudet hunc ẽ ꝙlia. animi
idelic affectõ. nunc cõtẽpnenda diligit nc diligenda cõtẽpuit : qͥa
Sim eius ocłs in rer̃ uidicio caligat: carmo appecit᷑ seqͥ nõ erubestͥit.
e st̃ duar̾ uxoꝵ iacob ancille due. ⁊ qͣs sc̾ptã noĩat zelpham ⁊ balam:
dum puto. Est enĩ bala garrula. zelpha temulenta. Bale namꝙ loqͣci¬
tatẽ. nec ip̃a eius dña rachel cõpesce̾ potest: Sed ⁊ zelphe qͥdem sitim. dr̃e
sue copia tãta õmo extinguere nõ potest. Umũ qd̃ zelphã fitit. gandiũ
est uoluptatis. De qͣꝙͣto plus bibit tanto amplius sitit:nam adsaci¬
sit̃is cuius nõꝙͣ extĩgnit᷑ fmaginatõ aũ cũ tanta inportuntate in
aurib cordis ꝑstrepit : gͣcmus eaus damorẽ ut diximus ip̃a rachel uix

Expanded text:
um videt, illius manuductionem sequi eam non pudet. Hinc est quod Lia animi videlicet affectio nunc contemnenda diligit, nunc diligenda contemnit; quia, dum ejus oculus in rerum judicio caligat, carnis appetitum sequi non erubescit. Haec sunt duarum uxorum Jacob ancillae duae, quas Scriptura nominat Zelpham et Balam, dum puto. Est enim Bala, garrula; Zelpha, tumulenta. Bala namque loquacitatem nec ipsa ejus domina Rachel compescere potest; sed et Zelphae quidem sitim dominae suae copia tanta omnino exstinguere non potest. Vinum, quod Zelpha sitit, gaudium est voluptatis. De quo quanto plus bibit, tanto amplius sitit: nam ad satisitis cujus nunquam exstinguitur. Imaginatio autem cum tanta importunitate in au
Abbreviated transcription (Latin):
cõtingat. nõ tam audiẽdo qͣm exꝑiendo didicerunt Sepe cõtĩgit ut
animꝰ antiq̃ cõu̾sacõis sordib minus mu̾datꝰ. ⁊ adcelestẽ cõtemplatõnẽ
nõdũ ydoneus.dum se in cubitłõ tachel collocat. dũ se in ãpleyus eiis
tot̃ ꝑat. dum illã ĩaiam sese tene̾ putat : subito ⁊ mopinate ant̾ ã¬
plexus lie se ẽẽ dep̾hẽdat. Quid enim scͥpt᷑am sacͣm nͥ racheł cubicłm di¬
cimꝰ: in ꝗͣ sapĩãm diuinã sub decẽti allegoriarũ uelamine latitare
ñ dubitamꝰ. En tali cubicło rachel tociens q̃rit᷑. gͦciẽs in lc̃one sacra
sp̃al intlłigentia indagat᷑. ẜ qͣndiu adhuc ad sublimia penetͣnda
minime sufficimꝰ: diu cupitã. diligent̃ q̃sitã rachel ñdũ inue̾imꝰ.
sucipimꝰ gͣ geme̾. suspirare. nostͣm cecitatẽ nõ solum plange̾: sed
⁊ erubescẽ. Dolẽtib gͦ nob̾ ⁊ q̃rentib unde hanc cecitatẽ meruimꝰ.

Expanded text:
contingit ut animus antiquae conversationis sordibus minus mundatus, et ad coelestium contemplationem nondum idoneus, dum se in cubiculo Rachel collocat; dum se in ejus amplexus totum parat; dum illam jam sese tenere putat, subito et inopinate inter amplexus Liae se esse deprehendat. Quid enim Scripturam sacram, nisi Rachel cubiculum dicimus, in qua sapientiam divinam sub decenti allegoriarum velamine latitare non dubitamus? In tali cubiculo, Rachel toties quaeritur, quoties in lectione sacra spiritualis intelligentia indagatur. Sed quandiu adhuc ad sublimia penetranda minime sufficimus, diu cupitam, diligenter quaesitam Rachel nondum invenimus. Incipimus ergo gemere, suspirare, nostram caecitatem non solum plangere, sed et erubescere. Dolentibus ergo nobis et quaerentibus unde hanc caecitatem meruimus,
Abbreviated transcription (Latin):
forte leui ĩpulsu cecid̾it. tanco fiat eiꝰ excusacõ minor qͣnco fu̾it
temptatõ leuior. S cũ ꝑminora c̾camina intẽ clib a suo ꝓpoĩo
nõ deicit. ad maior subito se accingit. Longe tñ alia ꝯsid̾atõe
diuina dispñsatõ id̾ ag̾e ꝑmittit. q̃ in om̃e ꝗd agit. humane sẽꝑ
saluti cõsulit Prius siqͥdẽ erudit hõĩem ꝑ lemorẽ ꝓugnã. ut eru¬
dicꝰ dascat tandẽ de gͣniorib ꝑicl̃is reportare tͦuinphũ. Nachil¬

Expanded text:
nto fuerit tentatio levior. Sed cum per minora certamina mentem cujuslibet a suo proposito non dejicit, ad majora subito se accingit. Longe tamen alia consideratione divina dispensatio idem agere permittit, quae in omne quod agit humanae semper saluti consulit. Prius siquidem erudit hominem per leviorem pugnam, ut eruditus discat tandem de gravioribus periculis reportare t
Abbreviated transcription (Latin):
iste nusqͣm app̾hend̾e pot̃. bonoꝵ ꝓlenicudinẽ. qd̾ sitit᷑. Quis ħoꝵ batior:
Item. Ecce aln duo. qͦt̾ unus odit mũdi hꝰ adu̾sicatẽ: alt̾ aut̃ decest at ͣ
mũdanã uolupt atem. Sed ubi q̃so uel ille hostem suũ declinare potit ⁊
uel iste ĩimic̾ suũ calcare nõ possit: Quis hoꝵ q̃lo feliciorͦ Beatꝰ inqͥt
scͥpt᷑a qͥpost aut̃ nõ ab̾ut: nec sperauit in pecunie thesauris ⁊ it̾m
Beatꝰ uir qͥ suffert cẽptatõnem g̃m cũ ꝓbatꝰ fuit accipiet coro nam

Expanded text:
iste nusquam apprehendere potest bonorum plenitudinem quam sitit. Quis horum beatior? Item ecce alii duo, quorum unus odit mundi hujus adversitatem, alter autem detestatur mundanam voluptatem. Sed ubi, quaeso, vel ille hostem suum declinare poterit, vel iste inimicum suum calcare non possit? Quis horum, quaeso, felicior? Beatus, inquit Scriptura, qui post aurum non abiit, nec speravit in pecuniae thesauris . Et item: Beatus vir qui suffe
Abbreviated transcription (Latin):
mentis. ad sumine sapĩe cõtempłonẽ eruge̾.. Ad hanc itaq cõtẽplanda.
cũ rõ dilatat᷑. mi̾to rachelis nomine honoratur.⁊
achel uisũ pͥncipuũ: uł ouis int̾p̃tat᷑. Ut gͦ cali noĩe digna
fit. impleat gd scͥptũ inuenit. Sencite de dño in bonitate: ⁊ in simpli¬
qͥ est pͥncipiũ om̃ium. fidi ocło ceruit. Sed ⁊ ouis ueracit̾ est: si in
q̃sita facit esse raches: Iam ut arbit̾r nõ miraris. ꝙ rachel tm̃ diligit᷑

Expanded text:
mentis ad summae sapientiae contemplationem erigere? Ad hanc itaque contemplandam mentis ad summae sapientiae contemplationem erigere? Ad hanc itaque contemplandam cum ratio dilatatur, merito Rachelis nomine honoratur. Rachel videns principium vel ovis interpretatur. Ut ergo tali nomine digna sit, impleat quod scriptuqui est principium omnium, fidei oculo cernit. Sed et ovis veraciter est, si in tia simpliciter quaesita facit esse Rachel. Jam, ut arbitror, non miraris quod Rachel tantum diligitur,
Abbreviated transcription (Latin):
num ꝑftm̃ Una est rõ. alt̾a est affc̃o. Ratõ qͣ discͥnamuo. Affectõ
qͣ diligamꝰ. Racõ ad u̾tatẽ. affectõ ad u̾tutẽ. hee st̾ sorores ille due. a
dño despõsate: aolla.⁊ oolibama: ierłm ⁊ samaria. hee st̃ sp̃s rõnalis
gemine uxores ey q̃b oritur gn̾osa ꝓles ⁊ regni celestis̃ hedes. Ex
rõne oriunt᷑ cõfilia resta: ex affectõe desiderta scã. Ex illa sp̃uales
sensus: exista ordinati affc̃us. Ex ista demꝙ om̃is uirtꝰ: ex illa uo
ueritas om̃is. ẜciendũ it aꝙ est. ꝙ affectõ tunt uacit̾ incipit lia eẽ.
q̃n satagit̃ se ip̃am ad normã iusticie cõponẽ. Et rat̃o rachelesse indu
rat qͣm sit illud laboriosum : qͣm sit illd̾ iocũdum. uciꝙ nõ sine labore
magno animi affedt̃o. alibitio ad licita restͥngit᷑. Et recte calio uyor
lia. hoc est laboriosa uocat᷑. Quid nͦ dulciꝰ. qͥdue iocũdiꝰ potest ẽẽ: qͣm ocłm

Expanded text:
est affectio: ratio, qua discernamus, affectio, qua diligamus; ratio, ad veritatem, affectio, ad virtutem. Hae sunt sorores illae duae a Domino desponsatae: Oolla et Ooliba, Hierusalem et Samaria. Hae sunt spiritus rationalis geminae uxores, ex quibus oritur generosa proles, et regni coelestis haeredes. Ex ratione oriuntur consilia recta; ex affectione, desideria sancta. Ex illa, spirituales sensus; ex ista, ordinati affectus. Ex ista denique, omnis virtus; ex illa vero, veritas omnis. Sciendum itaque est quod affectio tunc veraciter incipit Lia esse, quando satagit seipsam ad normam justitiae componere. Et ratio Rachel esse indurat quam sit illud laboriosum, quam sit istud jucundum? Utique non sine labore magno animi affectio ab illicitis ad licita restringitur; et recte talis uxor Lia hoc est laboriosa  vocatur. Quid vero dulcius, quidve jucundius potest esse quam oculum
Abbreviated transcription (Latin):
tiẽ : ⁊ inueniemus cͣ homines tant̃ decestant᷑ conubia sye. Queredum
nãco est ꝰ cur pere om̃es comubia lie tãtoꝑe abhorreant  : qͥm ãpleyꝰ racho
liq̃re. illata mala ꝓaciẽter ferre: oblatã głam ubiꝙ decłmore. Eed ab
huius mũdi amatorib qd stulcius. qͥd laboraiõsuo esse repputat᷑. hinc ẽ ꝙ ab eis
liã et sipa credit᷑ ⁊ saboriosa uocat᷑. Lia nãꝙ laboriosa int̾ptat᷑. Magnꝰ
nãꝙ labor sed nõ minor error uidetͣ eis esse: in tͥbulatõs gandẽ. ꝓsꝑa mũdi
qͣi pestẽ fuge. Sed qr copiam mũdi ad nctͣicem nõ respuũt. ⁊ ad uolupta¬
tẽ non admittunt. liam. sippã nõ cecam uocant: quã rerũ indicio erra¬
re ꝑutant. Si gͥ per ham desideriũ iusticiẽ. per rachel uero studiũ sapĩ
inclłigit᷑: pat rõ qͣre uellia ab om̃ib fere cõtẽpuit᷑. uł racheł tm̃ dili¬

Expanded text:
emus cur homines tantum detestantur connubia Liae. Quaerendum namque est, cur fere omnes conjugia Liae tantopere abhorreant, qui in amplexus Rachel uaeque relinquere, illata mala patienter ferre, oblatam gloriam ubique declinare. Sed ab hujus mundi amatoribus, quid stultius, quid laboriosius esse reputatur. Hinc est quod ab eis Lia, et lippa creditur, et laboriosa vocatur. Lia namque laboriosa interpretatur. Magnus namque labor, sed non minor error videtur eis esse, in tribulatione gaudere, prospera mundi quasi pestem fugere. Sed quia copiam mundi ad necessitatem non respuit, et ad voluptatem non admittit, Liam lippam, non caecam vocant, quam in rerum judicio errare putant. Si igitur per Liam desiderium justitiae, per Rachel vero studium sapientiae intelligitur, patet ratio quare vel Lia ab omnibus fere contemnitur, vel Rachel t
Abbreviated transcription (Latin):
adrachel aut̃ inqͣnt ũ rõnalis est . Talis iͣꝙ proles ⁊ ymagmacõis est ꝑ
naciuitatẽẽ ⁊ ronis per ad opt̃õnem huimõi enim płẽ una gen̾atr sed
alt̾a educat. Ex bała nãq nascit᷑: S periaches mod̾atur eminen
cõcurlet. qd ⁊ mat᷑m ⁊ ꝓlem. ymagmatõnẽ appellem. Sed hoc uolo eẽ
int̾ matrem ⁊ filiũiq̾d est int̾ instrumẽt ⁊ actũ Ruel hoc est int̃ matͥm
gen̾at : q̃madmodũ coplã uiri. feminã ad ꝓlẽ pecundat. Et sepe instrum̃tũ
⁊ eius altõ nẽ nno noĩe appellamꝰ: nã illud qͥd udemꝰ. e illud̃ qͥ ipemꝰ. isũ
uocamus. S oum rõ uel uoluntas uel intellestꝰ noĩat᷑  asiqͥn instr uñ tũ¬

Expanded text:
ad Rachel autem, in quantum rationalis est. Talis itaque proles, et imaginationis est per nativitatem, et rationis per adoptionem. Hujusmodi enim prolem una generat, sed altera educit. Ex Bala namque nascitur, sed per Rachel moderatconturbet quod et matrem et prolem imaginationem appellem. Sed hoc volo esse inter matrem et filium, quod est inter instrumentum et actum, vel hoc est inter matregenerat, quemadmodum copula viri feminam ad prolem fecundat. Et saepe instrumentum et ejus actionem uno nomine appellamus: nam illud quod videmus, et illud quo videmus, visum vocamus. S
Abbreviated transcription (Latin):
qͣn ad annoꝵ dunidium ꝑuenire Annos dico m̾toꝵ nõ tempĩ.
Quantum ꝓsicis : cancũ crescis. Qui ntutis culiẽ actingis
dimidium annoꝵ inpleuit: qr qͣi ad nobustos m̾itoꝵ annos ꝑie¬
nit. Ociendum qr cuescentib adhuc insidiat᷑ negligñtia: adul¬
tis u̾o ⁊ plenam etacem ꝓuectis subrepit suꝑbiã M qͣntũ negłi¬
gis. tm̃ decresscis : qͣ pꝰ tergũ redis Nam ꝙm neglig entia depli¬

Expanded text:
quasi ad annorum medium pervenire. Annos dico meritorum, non temporum. Quantum proficis, tantum crescis. Qui virtutis culmen attingit, dimidium annorum implevit, quia quasi ad robustos meritorum annos pervenit. Sciendum quia crescentibus adhuc insidiatur negligentia, adultis vero et ad plenam aetatem provectis subrepit superbia. Sed quantum negligis, tantum decrescis, quasi post tergum redis. Nam qui in negligentia depre
Abbreviated transcription (Latin):
lio ante celos se tetigisse ꝯͣtulabat᷑. Porte infi̾ due st̃. ꝙ̃ ingͦdientes
ad om̃e malũ intͣducũt. Una est. ignorantia bonie alt̾a cõcupiscẽ¬
tia mali. Ad has portas mortis se descensurũ puidit. qͥa do̾ ꝑpntis¬
elatõnem delidtũ se ẽẽ dephendit᷑. S mox ad̾ oronẽ cõfugit ⁊ ne
moreret᷑ optinuit. Quid ẽ hoc qd exechias rex infͥmat᷑ o orandõ¬

Expanded text:
lo ante coelos tetigisse gratulabatur. Portae inferi duae sunt, quae ingredientes ad omne malum introducunt. Una est ignorantia boni, altera concupiscentia mali. Ad has portas mortis se descensurum praevidit, quia a elictum se esse deprehendit, sed mox ad orationem confugit, et ne moreretur obtinuit. Quid est hoc quod Ezechias rex infirmatur, sed orando
Abbreviated transcription (Latin):
qͥsiui a iuiuentute mea᷑ ⁊ q̃siui sponsam eam mͥ assume̾: ⁊ amator factꝰ sum
forane illius. Quid gͦ mirũ si iacob in hmodi spose amore flagͣbat sitalis
enis. tance dilc̃õis flaminas tẽꝑare nõ poc̾att: O ꝓͣptum am̃abat. O qͣlit̾
in eiꝰ omore flagͣbat. qͥ dixit. Suꝑ salutẽ ⁊ omnẽ puilc̾tudinẽ dilexi sapĩam.
lichil enim hac ut diximꝰ sapĩa ardentius diligat᷑ : mł dulcus possidetur.
hinc est enim ꝙ sapientes om̃es esse uolũt. pauci tam̃ admodũ sapientes

Expanded text:
eam assumere, et amator factus sum formae illius . Quid ergo mirum, si Jacob in hujusmodi sponsae amore flagrabat, si talis ignis, si tantae dilectionis flammas temperare non poterat? O quantum amabat, o qualiter in ejus amore flagrabat, qui dixit: Super salutem et omnem pulchritudinem dilexi sapientiam! Nihil enim hac, ut diximus, sapientia, ardentius diligitur, nil dulcius possidetur. Hinc est enim quod sapientes omnes esse volunt, pauci tamen admodum sapientes
Abbreviated transcription (Latin):
fn ħ erunt᷑: ⁊ qd̾ signũ qñ ħ fieri incipient. Non ẽ utiq hac me¬
um. nosce. tẽꝑa uel momĩta: ⁊ q̃ ip̃e ꝑ me scire nõ merui. aliis ma¬
infestare nõ pot ui. S abacut ꝓpħa ꝓ me ip̃e respondeat . ꝓ me
uob sua respõssione sat̃faciat. In medio inqͥt annoꝵ notũ facies
Mira ꝓpħe prudũcia : qd̾ te scire uoluit. tͥ tñ dice noluit. Si no¬
ẜ soq̃net᷑. dubitare qͥs pat̾at. Deo hoc dic̃ qͣi cui mẽtiri non
audeat. Noluic gͦ. dic̾e. in medio annoꝵ natũ faciat. S ait
medio annoꝵ nocũ facies. Uide gͦ għ tibi noca fł̾ optas. gͥ ht̾ ma¬
infestart desid̾as. uide ingͣ si iam ad diuudiũ annoꝵ cuoꝵ uenisti.
siiam ad ꝑfc̃am ecatẽ ꝑuenisti. Nam in media et ate ut om̃s no¬
ninus.stat᷑a corꝑis maior: nͥtꝰ no̾ nobustior. Credo ꝙ ad annoꝵ
medium ꝑuenit: qͥ u̾acit̾ dic̾e potuit. Nob̃ ant̃ reuelait deus

Expanded text:
 erunt, et quod signum quando haec fieri incipient. Non est utique hoc meum, nosse tempora vel momenta: et quae ipse per me scire non merui, aliis manifestare non potui. Sed Habacuc propheta pro me ipse respondeat, pro me vobis ipse sua responsione satisfaciat: In medio, inquit, annorum notum facies. Mira prophetae prudentia, quod te scire voluit; tibi tamen dicere noluit. Si nobis loqueretur, dubitare quis poterat, de hoc dicit, quasi cui mentiri non audeat. Noluit ergo dicere, in medio annorum notum faciet; sed ait, in medio annorum notum facies. Vide ergo qui hanifestari desideras. Vide, inquam, si jam ad medium annorum tuorum venisti, si jam ad perfectam aetatem pervenisti. Nam in media aetate, ut omnes novimus, statura corporis major, virtus vero robustior. Credo quod ad annorum medium pervenit, qui veraciter dicere potuit: Nobis autem revelavit per
Abbreviated transcription (Latin):
sie in apłis: nouissime aut̃ log̃ns ⁊ nob̃ in filio suo ꝓmiccit
nescio q̃d nouũ. nestio q̃d mag nũ gd qͣd scit soire oĩno nõ pot̾it
nisi qͥ exꝑiri merũit. Est enim manna abscondit̃. ut in apoca¬
lipsi bs̃ ioh̃as asseruit̃. ⁊ apłs paulus testat᷑ qr in cor hõis nõ ascẽ¬
dit. Sibi ant᷑ suisq similib renelatũ ostñdit cũ dicit᷑ Nob̃ aut̃

Expanded text:
it nescio quid novum, nescio quid magnum, quod quid sit scire omnino non poterunt, nisi qui experiri meruerunt? Est enim manna absconditum, ut in Apocalypsi beatus Joannes asseruit , et apostolus Paulus testatur, quia in cor hominis non ascendit. Sibi autem, suisque similibus revelatum ostendit, cum dicit: Nobis a
Abbreviated transcription (Latin):
cũ uolumꝰ st atĩ ꝑmaginari possumꝰ.Nonqͣm ymaginatõ rõni utilior
r ꝓseqͣm. sciendũ est. ꝓymaginatõ. asia bestialis. asia rõnasis. Bestiał
autẽ in falios iacob annumari nõ debet : nec talẽ aliq̃n rachel adopti¬
unͥ sibi fisiũ pace̾ uolet. Roestialis itaꝙ ymaginatõ est q̃n ꝑ ea qͥ paulo
ance uidimꝰ uel fecimꝰ. sine ulla utilitate. absꝙ õi delib̾a̾tõe. huc illucꝙ
uaga m̃te discͣrimꝰ. hec utiꝙ bestial est: nã ⁊ hoc bestia f ac̾e potest.

Expanded text:
cum voluerimus imaginari possumus. Nunquam imaginatio rationi utilior ciendum est quod imaginatio alia bestialis, alia rationalis. Bestialis autem inter filios Jacob annumerari non debet, nec tamen aliquando Rachel adoptivum sibi filium facere volet. Bestialis itaque imaginatio est, quando per ea quae paulo ante vidimus, vel fecimus, sine ulla utilitate, absque omni deliberatione huc illucque vaga mente discurrimus. Haec utique bestialis est: nam et hoc best
Abbreviated transcription (Latin):
itiꝙ lestia face̾ nõ pot̾. soli rõnabli cͤat᷑e hoc possible̾ est huiusmodi
ymaginatõe sepe utim᷑. cũ que sint fut᷑e ite biona uel mala diligẽti
rimamͣ. Nus ꝗͣ hic sola bona.nusꝙͥphic sosa mala. sed ꝑmixta simł. ⁊
bona ⁊ mala. Et ꝙuis in utͦꝙ gn̾e sint multa: ñqͣm oñ in uemũtur
sola ssoi m̃ueniri possunt ⁊ lõa sine anuxtio ne maloꝵ ⁊ mala nicho.¬
ninꝰ sine amixtione bonoꝵ stẽ. hic sic̾ nec sola. sic̃ ñ sumina iuenimꝰ ibi ec
sũma ⁊ inꝑmixta bona ⁊ mala esse nõ dubitamꝰ. Quotiẽs igit᷑ ex młtas bomã
uite sũmũ boñ. siue malũ colligit᷑᷑ ⁊ ex hoꝵ y magmat õe q̃dã fut᷑or um

Expanded text:
ionabili creaturae possibile. Hujusmodi imaginatione saepe utimur, cum quae sint futurae vitae bona, vel mala diligentius rimamur. Nusquam hic sola bona, nusquam hic sola mala, sed permista simul et bona et mala. Et, quamvis in utroque genere sint multa, nunquam tamen inveniuntur sola. Ibi inveniri possunt et bona sine admistione malorum, et mala nihilominus sine admistione bonorum. Item hic sicut nec sola, sic nec summa invenimus. Ibi, et summa et impermista bona, et mala esse non dubitamus. Quoties igitur ex multis bonis, u
Abbreviated transcription (Latin):
plene reformat: qͣm sua scelera fsendo dãpnare ⁊ dãpnãdo flere
⁊ auncicia cõfeda̾ri: eo qd̃ hec se sentiat ab illo sepius insitari: ⁊ ax euis

Expanded text:
plene reformat, quam sua scelera flendo damnare, et damnando flere plene reformat, quam sua scelera flendo damnare, et damnando flere et amicitia confoederari, eo quod haec se sentiat ab illo s
Abbreviated transcription (Latin):
s que qp̃sso cõsolatõ potest eẽ penitentib uere. ⁊ lugẽtib amare nͥ
una spe ueniẽt hic est ille t̾cius falioꝵ iacob: q̃ idc̾co leni. hoc est additꝰ.
uel additõ uãcat᷑ qͥa duob illis pͥorib pͥus datis. hio suꝑaddit᷑. Non
datũ s addatũ sermo diuims hunc falium nomiãt. ne añ timorẽ
⁊ cõdignũ peĩe dolorẽ. qͥs de spe uenie p̾suat. Qui enĩ pasti⁊ ꝓpetͣ¬
ta scelera sine satifactõe sibi de ĩpiitate blandit᷑. nõ tam spe eri
nec post illos p̾cedentes. hunc t̾ciũ posse deesse. Uere enim ⁊ abs ꝙ
dubio. ꝙͣto qͥs freꝙ̃tius. ꝙͣtoq uehementius de suo r̃eatu int̾no
dolore afficit᷑: tanto certior tanto securior de indulgentie uenia
efficit᷑. Scdm multitudinẽ inꝙͥ doloꝵ meoꝵ in corde meo: cõsolatõ¬
nes. tue .l. a .ii. hunic nãꝙ est. qd sp̾s sc̾s ꝑaclitus hoc est cõsolator
sllam nãq freꝙͥt᷑ uisitat:illam libẽt᷑ ꝯfortat. ⁊ ad uenie faduciã

Expanded text:
 quae, quaeso, consolatio potest esse poenitentibus vere, et lugentibus amare, nisi una spes veniae? Hic est ille tertius filiorum Jacob, qui idcirco Levi, hoc est additus, vel additio vocatur, quia duobus illis prioribus prius datis hic superadditur. Non datum, sed additum seret condignum poenitentiae dolorem quis de spe veniae praesumat. Qui enim post perpetrata scelera sine satisfactione sibi impunitate blanditur, non tam spe erignec post illos praecedentes hunc tertium posse deesse. Vere enim et absque dubio quanto quis frequentius, quantoque vehementius de suo reatu interno dolore afficitur, tanto certior, tanto securior per indulgentiae veniam efficitur: Secundum multitudinem, inquit, dolorum meorum in corde meo consolationesIllam namque frequenter visitat, illam libenter confortat, et ad veniae fiduciam
Abbreviated transcription (Latin):
agitanerũt. pꝰea locuti st. demũ in excelso locuti st̾: cogat auerũt¬
so fotuti st̃: hoc ꝑtinet ad clamorẽ. Quassi cogitant malũ ⁊ nõ locit᷑
manif este malũ est ẽb dam sibe ĩꝑant. Coram s ꝑst̃e bonis cogitat
coram ĩꝑfc̃ẽ bonio uel malis susurrant: coram ꝑsc̃e mał . samit ãt
S in uno eodq hoĩe hunc ordinẽ o̾uant. dum ad ꝑdiconẽ eñ rapere
festinãt . Prius occl̃tũ malũ suadẽt sub sp̃e boni. pꝰ mam festũ na

Expanded text:
locuti sunt, demum in excelso locuti sunt. Cogitaveruso locuti sunt; hoc pertinet ad clamorem. Quasi cogitant malum, et non loquumanifeste malum est, quibusdam libere imperant. Coram ergo perfecte bonis cogitant, coram imperfecte bonis vel malis susurrant, coram perfecte malis clamitant. Sed et in uno eodemque homine hunc ordinem servant, dum ad perditionem eum rapere festi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ꝑ obedĩam. scd̾a que ẽ ad mũdum cõseruanda ẽ ꝑ paciẽtiã.t̾cia q̃ est
de carne acquirenda ẽ ꝑ abstinẽciam. qͣrta q̃ est de dyabolo obtinẽ¬
da ẽ ꝑ prudentiã. ⁊ maxime ꝑ.or̃onis instantiã. q̃ qͣdera ad õnem pa-¬
cen necͣcia inuenitut.sine qͣ mulla acq̾rit᷑. nulla possidet᷑. De pͥma¬

Expanded text:
est per obedientiam. Secunda, quae est ad mundum, conservanda est per patientiam. Tertia, quae est est per obedientiam. Secunda, quae est ad mundum, conservanda est per patientiam. Tertia, quae est de carne, acquirenda est per abstinentiam. Quarta, quae est de diabolo, obtinenda est per prudentiam, et maxime per orationis instantiam: quae quidem ad omnem pacem necessaria invenitu
Abbreviated transcription (Latin):
exhib̾e. nõ ab ip̃o exige̾: ĩmo ⁊̃ spõte oblatã despic̾e̾. Nũꝙͣ deb q̃r̾e̾ ñꝙͣ¬
deb nelle. ut mũdus ei in suis oblectam̃tis deduiat: nt eũ suo obseco
pꝰmo dñ mũdo ad om̃em mniuriam gͣcant᷑ exponẽ: cui ⁊̃ plena pax
ti deg̾nire: qͥnimmo iugi labore fatig.anda. ꝯcinua abstinẽtia domã¬
da. do nͣ supplex pacẽ poscat.pacẽ ꝑmittat pac̃q̃ custadiat. desinat de¬
niq ꝯcupisce̾ ad u̾sꝰ sp̃m incipiat tandẽ recognossc̾e dñm suũ ⁊ ꝑsseue¬
ret obcemꝑare ad om̃e eiꝰ imꝑiũ. Post hanc geminã pacẽ q̃ nõ pot ꝑtͣba¬
ri amũdo. nel corrũpi a corꝑe suo. qr spii diabolus uiolentiã aliꝙͣ in¬
ferre ult̾ius nõ ꝑmittit᷑. ad callida argum̃ta conu̾tit᷑. ⁊ dolis eum
iscretõnem ⁊ pugnare ꝑ orõnẽ. prima gͥ pax q̃ est ad dm̃. adipiscẽda

Expanded text:
exhibere, non ab ipso exigere, imo etiam sponte oblatam despicere. Nuexhibere, non ab ipso exigere, imo etiam sponte oblatam despicere. Nudebet velle, ut mundus ei suis oblectamentis deserviat, ut eum suo obsequio postmodum mundo ad omnem injuriam gratanter exponere, cui est plena pax ti deservire, quinimo jugi labore fatiganda, continua abstinentia domanda, donec supplex pacem poscat, pacem promittat, pacem custodiat. Desinat denique concupiscere adversus spiritum, incipiat tandem recognoscere Dominum suum, et perseveret obtemperare ad omne ejus imperium. Post hanc geminam pacem, quae non potest perturbari a mundo, vel corrumpi a corpore suo, quia spiritui diabolus violentiam aliquam inferre ulterius non permittitur, ad callida argumenta convertitur, et dolis eum st ad Deum, adipiscenda
Abbreviated transcription (Latin):
Quarta q̃ est sp̃s de diabalo ut bona ẽẽ passit. Fieri eam oportet a
nent᷑. S a solo deo. Scd̾a aut̃. que est sp̃s ad mundũ. fi̾ debet a spũ
salo. nõ ant̃ exigi a mundo. Tercia q̃ est sp̃t de carne. spt deb a
carne sola molentꝰ exige̾: nõ aut̃ ip̃i carni sue exhib̾e̾. prmiã sane
ab ntͦq fi̾ oportet  qr nec sp̃c eam ꝙ nim obtinere ualet. nec d̾ꝰ
dm̃ aut̃ nichominꝰ necc̃e est. eius inf̾mitati nus̾icordit̾ cõdescẽde̾. ⁊ utisit atĩ
ꝯsule. Nonꝙͣẜ enim sp̃o dõ tocũ pat̃ exsolue̾ qd debet: cui fat̃ est. si hoc hu¬
milr̃ ex hib qd̾ nalet. S illa pay q̃ ab ĩpugnacõe diaboli spni obtanda ẽ
a neut᷑ qͥdem idõto om̃o fi patest. qr qͣlem diabolus fi uolet ñꝙͣ spirit᷑
cali ꝯsentire debet: ⁊ qͣlem sp̃m aꝓprobare decet. diabobas absq dubio
tali usq in ec̃num nõ cõsentiet. Mundo aut̃ deb sp̃s ut dc̃m ẽ pacem

Expanded text:
Quarta quae est spiritus de diabolo ut bona esse possit, fieri eam oportet a neutro, sed a solo Deo. Secunda autem quae est spiritus ad mundum, fieri debet a spiritu solo, non autexhibere. Primam sane ab utroque fieri oportet; quia nec spiritus eam per vim obtinere valet, nec Deus icorditer condescendere, et utilitati consulere: nunquam enim spiritus Deo totum potest exsolvere quod debet, cui sat est si hoc humiliter exhibet quod valet. Sed illa pax, quae ab impugnatione diaboli spiritui optanda est, a neutro quidem idcirco omnino fieri potest, quia qualem diabolus fieri volet, nunquam spiritus tali consentire debet, et qualem spiritum approbare decet, diabolus absque dubio tali usque in aeternum non consentiet. Mundo autem debet spiritus, ut dictum est, pacem
Abbreviated transcription (Latin):
soris ad cor tͣhitur: undẽ pꝰmodum cõpunctõis incensum inflam¬
netur. Cum gͥ ħ inderis freq̃ntiꝰ accitari: nõ dubites in aaron
nouum sac̃docium miciari. Nam ad aaron ut suꝑiꝰ diximꝰ ꝑtinet

Expanded text:
loris ad cor trahitur, unde postmodum compunctionis incensum inflamloris ad cor trahitur, unde postmodum compunctionis incensum inflammetur. Cum igitur haec videas frequentius actitari, non dubites in Aaron novum sacerdotium initiari. Nam ad Aaron, ut superius diximus, pertinet
Abbreviated transcription (Latin):
ra feruatur. corpꝰ iam deficit. aĩmꝰ lassescit. Et t andem nix aliq̃m cũ
uidet corꝑe deficeᷤ. ⁊ corde cabesce̾. in sereu̾titur. ⁊ illuis apłici
recordatur. Non est uolentis neq currentis. s dĩ miserentis. Ab¬
iecta itaq spe om̃i de ꝓpͥa confidentia. toca ad dm̃ conu̾titur. ⁊ hausto
⁊ pꝰ młt ipłices ut diximiꝰ hostias in ext̾iori ara oblatas. in ara iam ĩ¬
tiori offerre dño cõssueuit. gemitus. suspiria.p̃ces. ⁊ sac̾mas. Ara
extior sens carnis: ara int̾ior affcus cordis. sn ara gͦ int̾iori. ge¬
nitus suspiria: ⁊ lac̾me off̾unt᷑. ⁊ cec̾a q̃ cordis affcm cõmouente
sicut in ara ext̾iori. uigalie. ieiunia. labor media: ⁊ cet̾a q̃ ad sen¬
um carnis ꝑtinent. De hoc dñ altari ext̾iore iuidel. ignis hauri¬
tur: cũ ad int̾iorẽ aram ꝓperat᷑. Nam de afflictõe corꝑis. uis do¬

Expanded text:
ra servatur, corpus jam deficit, animus lassescit, et tandem vix aliquando cum se ra servatur, corpus jam deficit, animus lassescit, et tandem vix aliquando cum se videt corpore deficere et corde tabescere, in se revertitur, et illius apostolici recordatur: Neque volentis, neque currentis, sed miserentis est Dei . Abjecta itaque spe omni de propria confidentia, tota ad Deum convertitur, et hausto et post multiplices, ut diximus, hostias, in exteriori ara oblatas, in ara jam interiori afferre Domino consuescit gemitus, suspiria, preces et lacrymas. Ara exterior sensus carnis. Ara interior effectus cordis. In ara ergo interiori, gemitus, suspiria et lacrymae offeruntur et caetera quae cordis affectum commovent, sicut in ara exteriori vigiliae, jejunia, labor, inedia caeteraque quae ad sensum carnis pertinent. De hoc tamen altari exteriore videlicet ignis hauritur, cum ad interiorem aram properatur. Nam de afflictione corporis vis do
Abbreviated transcription (Latin):
datur posse adimple: it a ut cũ apło ꝓclamane possit. Uelbe adiq¬
cet m: ꝑfice̾ aucẽ nõ inuenio. Suꝑba renini adhuc mens. qr om̃i
p̃sumit de sua potiꝰ industͥa ꝙͣ de di̾ gr̃ã: deserente deo.sͥ sepiꝰ re¬
linqͥtur ut inf᷑mit acẽ suam exꝑmiẽto edoceat᷑. Incipit it aq
icerum uires: ⁊ renouatur spes. Sibi irascit᷑᷑ sͥ indignat᷑. sncͤ¬
p̾at. castigat: nunc de negligñtia. nunc de inprudentia seipa
accusat. Ultiscitur seipande seip̃a: in uehit᷑ in seip̃am. Uigiliẽ
it aq extendunt᷑ ieiu nã q̾q cõcinuant᷑. Affligat᷑ corpꝰ fͥgore ⁊
nuditate: caro acterit᷑ labore ⁊ uerbe̾. Mact antͣ itaq multiplices
hostie. in ara tñ ext̾iori: necdum m̃tio saltẽ fit de ara int̾iori. In
tanta gͦ afflictõe corꝑis dũ reqͥes nulla dat᷑. dñ nec madus nec m̃su¬

Expanded text:
ed non datur posse adimplere, ita ut cum Apostolo proclamare possit: Velle adjaed non datur posse adimplere, ita ut cum Apostolo proclamare possit: Velle adjacet mihi, perficere autem non invenio . Superba etenim adhuc mens quia omnia praesumit de sua potius industria quam de Dei gratia, deserente Deo, sibi saepius relinquitur ut infirmitatem suam experimento edoceatur. Incipit itaque, iterum vires et renovatur, sibi irascitur, sibi indignatur, increpat, castigat, nunc de negligentia, nunc de imprudentia seipsam accusat, ulciscitur seipsam de seipsa, invehitur in seipsam. Vigiliae itaque extenduntur, jejunia itaque continuantur, affligitur corpus frigore et nuditate, caro atteritur labore et verbere. Mactantur itaque multiplices hostiae, in ara tamen exteriori, necdum mentio saltem fit de ara interiori. In tanta ergo afflictione corpus dum requies nulla datur, dum nec modus, nec mensu
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc oĩ hora occupatũ. qͥd ꝓ p̾ti̾tis delictis sacisfaciat. qͦmͦ de fut᷑u
e cantũ custadiat. qͥd gͦ ordĩe gerẽdum gͣntũ uel gñ cuisib rei in¬
sistendum: scias moysen in eiꝰ qͥ eimiͦ est corde. surrexisse. ⁊ qͣi nouam
gͣndam qͦdãmͦ legẽ cõdere Nato nãq moyse ⁊ adulto. iam mores cõ¬
ponit̃ : iam uitam disponit. Cogitat ꝙ̃admod̾ debeat incede̾ : qͣli
qͣm discipsinate habitũ gestumq cõpanat. Dictat qͥd comedendũ.
qͣncũ ingilandũ. qͣlr̾ resistat ire. qͦmͦ cõtͣdicat gule. quẽadmodum
ꝯculcet suꝑbiam. gͣ rõne extinguat luxuriam. ꝙͣ ꝓmptꝰ ẽẽ debeat
ad obediendũ. qͣm paciens ad sustmẽdum. M ulta p̃c̾ ea alia q̃ meliu
faciendo qͣm legendo discimꝰ. ⁊ altius retmem. Cognosce qͣq moysen
in hoc gemino signo. Cum ind̾eris dura p̃cipient em : districte

Expanded text:
in hoc omni horin hoc omni horse cautum custodiat, quid quo ordine gerendum, quantum, vel quando cuilibet rei insistendum, scias Moysen in ejus qui hujusmodi est corde surrexisse, et quasi novam quamdam quodammodo legem condere. Nato namque Moyse, et adulto, jam mores componit, jam vitam disponit. Cogitat quemadmodum vultum moderariquam disciplinate habitum gestumque componat, dictat quid comedendum, quantum vigilandum, qualiter resistat irae, quomodo contradicat gulae, quemadmodum conculcet superbiam, qua ratione exstinguat luxuriam, quam promptus esse debeat ad obediendum, quam patiens ad sustinendum, multa praeterea alia quae melius faciendo quam legendo discimus et arctius retinemus. Cognoscite itaque Moysen in hoc gemino signo, cum videritis dura praecipientem, districte
Abbreviated transcription (Latin):
cesserat: gñ ꝓpha calia scͥbebat. Chud gͦ ẽ obsecͦ qd̾ dicit. cũ ait moy.¬
ses ⁊ aaron in sac̾do tib eius.⁊.c̾. Nouimꝰ godam templũ di uiuum
qͥ muocant nom̃ dñi ẽẽ debe̾. S utnr̃a moyses ⁊ aaron sint in sac̾d¬
tib eius ⁊ samuel int̾ eos qͥ inuocãt nom̃ eius. Queramꝰ qͥ sunit isti:
moyses. ⁊ aaron. ⁊ samuel. per moy sen lex daca est: in aaron sac̾¬
docium miciatũ est. samueli donũ ꝓphie cõcessum ẽ. Officiũ it aq my¬
si sest: facienda p̾ciꝑe. omittenda ꝓhibe̾. Officut̃ aaron ẽ: ad ea q̃ mo¬
ses mandat. dñi implorare anxisĩ: ⁊ tͣnsamessorib. orõne ⁊ oblatõne
deũ iterũ redde̾ ꝓpiciũ. Officium samuelio ẽ: p̾dice̾ qd̾ p̃miũ sꝑare
ualeant legis exsecutor es : qͣm penã debeant expectare legis p̃uaric¬
tores. Si gͥ iideris aliꝙ̃ de seclo imꝑuenientẽ. tota die cͥca hoc intñtũ

Expanded text:
 ait: Moyses et Aaron in sacerdotibus ejus, etc.? Novimus quoddam templum Dei vivum, qui invocant nomen Domini esse debere. Sed utinam Moyses et Aaron sint in sacerdotibus ejus, et Samuel inter eos qui invocant nomen ejus. Quaeramus qui sint isti Moyses, et Aaron, et Samuel. Per Moysen lex data est. In Aaron sacerdotium initiatum est. Samueli donum prophetiae concessum est. Officium itaque Moysi est facienda praecipere, omittenda prohibere. Officium Aaron est ad ea quae Moyses mandat Domini implorare auxilium, et transgressoribus oratione, et oblatione Deum iterum reddere propitium. Officium Samuelis est praedicere quod praemium sperare valeant legis exsecutores, quam poenam debeant exspectare legis praevaricatores. Si igitur videris aliquem de saeculo nuper venientem, tota dic circa hoc intentum,
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a in eiꝰ cõsid̾atõe cõpungit. Quociens gͦ in diuina lectõe ꝓ cõtem¬
platõe cõpñttõnem reꝑimus : in cubicło rachel. nõ ip̃am. s liã nos
innenire nõ dubitenus. Nam sicut rachel est. meditari. cõcem¬
plari. dasc̾nẽ. intellige̾. sic ꝓfẽo ꝑtin ad liam flere. dole. geme̾
suspirare. Nam lia ut dictũ est affect̃o ẽ: diuina inspiratõe inflãmata. Ra
est rõ diuiña reuelatõe illũnata Lia affectõ ad normam iusticie seip̃am

Expanded text:
ra in ejus consideratione compungit. Quoties ergo in divina lectione, pro contemplatione, compunctionem reperimus, in cubiculo Rachel, non ipsam, sed Liam, nos invenisse non dubitemus. Nam sicut Rachelis est meditari, contemplari, discernere, intelligere; sic profecto pertinet ad Liam flere, gemere, dolere, suspirare. Nam Lia, ut dictum est, affectio est divina inspiratione inflammata; Rachel est ratio divina revelatione illuminata. Lia, af
Abbreviated transcription (Latin):
appellatõis. Hinc ẽ qd̾ scͥpt᷑a sacͣ. iicioꝵ incentores demones. nc̃ aues
noĩat. nũc bestias. qͣn hõies ex qͣdã similitudĩc appellat. Subito ar
⁊ qͣi auis uolat: cũ m̃tẽ añ deliberatõnẽ p̃occuꝑat. Sepe ⁊ enim n
tanta festinatõe mens in tͣpẽ cogitatõnẽ sabit᷑ : ut pͥusꝙͣ aliqͥd iñ
delib̾are possit. in delectatõnẽ rapit᷑. Temptator gͦ qͣi auis uolans ẽ:
ũ uenit subitꝰ uel in ꝑuisus. S cc uelut leo seuit: aĩ sentit᷑ uolẽ

Expanded text:
sacra vitiorum incentores daemones, nunc aves nominat, nunc bestias, quandoque homines ex quadam similitudine appellat. Subito enim, et quasi avis volat, cum mentem ante deliberationem praeoccupat. Saepe etenim in tanta festinatione meus in turpem cogitationem labitur, ut priusquam aliquid inde deliberare possit, in delectationem rapiatur. Tentator ergo quasi avis volans est, cum venit subitus vel improvisus. Sed tunc velut leo
Abbreviated transcription (Latin):
ficñtiũ tͥ. Hic qr ꝯͣ callidũ temptatorẽ c̾tat: insidiatorẽ suũ hõme
appellat cũ dic̃. Eripe me dñe ab hõie malo auiro iniqͦ eripe me. S ne
Quid lucidiꝰ. qͣd manifestiꝰ eo. qd̃ ibi dicr. miuncꝰ hõ ẽ diabolus.: Ab hͦ¬
modi hõĩe inimico hõĩe inigͦ. ⁊ hõie malo ꝓpħa sse eripi postulat: cum
dicebat. Eripe me dñe ab hõie malo. Ac ssi aꝑte faceat᷑ dicẽs. Uide qͥa
talem tam astucũ hostẽ sustines: in cꝰ cõꝑacõe qͣi brutũ aĩal apparoo
Quanto aĩal ab hõie exrõis pͥuilegio p̃cedit᷑. tanto intelligñtie m̃

Expanded text:
t, insidiatorem suum hominem appellat, cum dicit: Eripe me, Domine, ab homine malo, a viro iniquo eripe me. Sed ne Quid lucidius, quid manifestius eo quod ibi dicitur inimicus homo est diabolus. Ab hujusmodi homine inimico, homine iniquo, et homine malo Propheta se eripi postulabat, cum dicebat: Eripe me, Domine, ab homine malo, ac si aperte fateatur, dicens: Vide quia talem, tam astutum hostem sustineo, cujus comparatione quasi brutum animal appareo. Quanto animal ab homine ex rationis privile
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib redit ꝓͥor tͣnqllit as. tͣnqͥsligatẽ siqͥt᷑ secites : sicuricatẽ comicadur
otiosits odiesitad genab curiositatẽ. curiositas sudins ducit eupidicatẽ¬

Expanded text:
omnibus, redit prior tranquillitas, tranquillitatem sequitur securitas, securitatem comitatur omnibus, redit prior tranquillitas, tranquillitatem sequitur securitas, securitatem comitatur otiosit