comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ om̃e nom̃: In quo utiq
assumpti hominis exaltatio
cõmendatur. ut in cuius pas¬
sionib indiuisibilis manet
deitas: idem coeternus sit
in gła dĩtatis: Ad hanc par¬
ticionẽ ineffabilis muneris
beatũ transitũ fidelib suis
ipse dñs preparabat: cum in¬
stanti iã ꝓximus passioni. ñ
solũ ꝓ apłis suis atq discipłis.
sed etiã ꝓ uniuersa eccła sup¬
plicaret & diceret: Non pro
ipsoꝵ. ut om̃s unũ sint sicut
tu pater in me & ego inte:
ut & ipsi in nobis unũ sint:¬
Cuius unitatis nullũ potert̃
habere consortiũ. qui in dĩ
filio dõ uero humanã negats
manere naturã. impugna¬
tores salutiferi sacramenti &
paschalis exules festiꝰ: quod
qui ab euangłio dissentiunt
& simbolo contradicunt. nobis¬
cũ celebrare ñ possunt: quia
& si audent sibi xp̃ianũ nom̃
assumere. ab om̃i tam̃ creat᷑a

Expanded text:
 omne nomen . In quo utique assumpti hominis exaltatio commendatur, ut in cujus passionibus indivisibilis manet Deitas, idem coaeternus sit in gloria Deitatis. Ad hanc participationem ineffabilis muneris beatum transitum fidelibus suis ipse praeparavit, cum instanti jam proximus passioni, non solum pro apostolis, atque discipulis, sed etiam pro universa Ecclesia supplicaret, et diceret: Non pro ipsorum, ut omnes unum sint, sicut tu, Pater, in me, et ego in te, ut et ipsi in nobis unum sintatis nullum poterunt habere consortium, qui in Dei Filio Deo vero humanam negant manere naturam, impugnatores salutiferi sacramenti, et paschalis exsules festi; quod, quia ab Evangelio dissentiunt et Symbolo contradicunt, nobiscum celebrare non possunt: quia etsi audent sibi Christianum nomen assumere, ab omni tamen creat
Abbreviated transcription (Latin):
scła exultat. portans coronã
immaculate uirginitatis::
Odulcissimi fr̃s. unanimis
conuentio. hilaris congrega¬
tio. fulgens conuinctio Ista
est aseculo bene prȩdicata
& annunciata. ista exultatio.
ista est ab initio narrata re-¬
quies: in istã festinarunt
ire om̃s dñm diligentes. ad
istã colliguntur om̃s ex gen¬
tib dño credentes: religiosi¬
taie seruantes: in eã & nos
om̃s ꝑgamus: O religiosi filii
dĩ. ad istam om̃i uirtute no¬
stra festinemus. nichil nos re-¬
uecet. nichil nos retardet.
nichil nos impediat ad hoc
desiderabile ꝓperare conuiuiũ:
Omne negligentiã anobis pel¬
lamus. omnemq desidiã ab
animo. & corporis impedimen¬
ta anobis ꝓiciamus: ut huiꝰ
beatitudinis & requiei dome¬
stici efficiamur. quatinus sc̃ȩ
huuis ut dictũ est epulatio¬
nis digni inueniamur: Uade.¬
& sicut credidisti fiat tibi:

Expanded text:
a exsultat, portans coronam immaculatae virginitatis. O dulcissimi fratres, unanimis conventio, hilaris congregatio, fulgens conjunctio. Ista est a saeculo bene praedicata et annuntiata, ista est exsultatio, ista est ab initio narrata requies. In istam festinaverunt ire omnes Dominum diligentes, ad istam colliguntur omnes ex gentibus Domino credentes, religiositatem servantes. In eam et nos omnes pergamus, o religiosi filii Dei, ad istam omni virtute nostra festinemus. Nihil nos revocet, nihil nos retardet, nihil nos impediat ad hoc desiderabile properare convivium. Omnem negligentiam a nobis pellamus, omnemque desidiam ab animo et corporis impedimenta a nobis projiciamus, ut hujus beatitudinis et requiei domestici efficiamur, quatenus sanctae hujus, ut dictum est, epulationis digni inveniamur. Vade, sicut credidisti, fiat tibi
Abbreviated transcription (Latin):
ditur ueri dei amore diffu¬
gere Si ergo abhis atq uni¬
uersis huiusmodi sceleribus
scẽ huius quadragesime ri

Expanded text:
ditur, veri Dei amore diffugere. Si ergo ab his, atque universis hujusmodi sceleribus, sanctae hujus Quadragesimae ri
Abbreviated transcription (Latin):
borant. lapsos ne duitius lã¬
ceant hortantur: resurgen¬
tes ut uirtutibus exerceant᷑
iñstruunt: exercitatos uir

Expanded text:
borant, lapsos ne diutius jaceant hortantur, resurgentes ut virtutibus exerceantur instruunt, exercitatos vir
Abbreviated transcription (Latin):
agentib pͣrȩdicatur: Si pa¬
trib dus credere detrectas.
qui ab initio ao scłi exerni
regis aduentũ innumeris sa¬
eratisq uocib cecinerunt:
erede uel his tandẽ qui eum
non adhuc post tempora na¬
sciturũ. sed iã & apud te &
tibi natũ esse testantur: Quȩ
tanta est in pectore tuo mor¬
tifere obstinationis auersio.
ut solus non audias quod
om̃s locuntur: solus refugias
quod uniuersitas credit So¬
lus certe uidere contemnas

Expanded text:
a gentibus praedicatur. Si paa gentibus praedicatur. Si patribus tuis credere detrectas, qui ab initio saeculi aeterni regis adventum innumeris sacratisque vocibus cecinerunt, crede vel iis tandem qui eum non adhuc post tempora nasciturum, sed jam et apud te, et tibi natum esse testantur. Quae tanta est in pectore tuo mortiferae obstinationis adversio, ut solus non audias quod omnes loquuntur, solus refugias quod universitas credit, solus certe videre contemnas
Abbreviated transcription (Latin):
set filius. indueret carnem
sine generatione carnali. &
haberet scdm hominẽ tẽpus
nascendi: qui scđm dm̃ na¬
tiuitatis initiũ non habebat:
Nouũ nimirũ erat ut unige¬
nito altissimi quẽ non capit
cȩlum ÷ paruissimi tugurii
minimũ presepe sufficeret:
Nouũ erat qui in cȩlestibus
cũ dõ patre regnabat:l ter¬
rena matre contentus. uagi-¬
tus infantiȩ daret in pannis:
Lȩtemur itaq fr̃s totisq gau¬
diis exultemus. quia nobis
bis iacuit in prȩsepi. nobis ua¬
giebat in cunis:  nobis arri¬
debat in stella: Totũ enĩ no¬
bis ꝓficiebat. quicquid sal¬
uator hominis agebat in ho-¬
mine: Ait itaq euangelicus
sermo: Ecce magi ab orien¬
te aduenerunt ierosolimis
dicentes: Ubi est qui natus ẽ
rex udeorum: Hidimus stel¬
lam eius in oriente: & ueni¬
mus adorare eũ: Quousq iu¬
dee durissime obtusa aure.
clausis oculis. & infido corde
ꝑsistis: Ecce iã post illa pa¬
triarcharum prȩconia. post

Expanded text:
Dei Filius, indueret carnem Dei Filius, indueret carnem sine generatione carnali, et haberet secundum hominem tempus nascendi, qui secundum Deum nativitatis initium non habebat. Novum nimirum erat, ut Unigenito Altissimi, quem non capit coelum, parvissimi tugurii minimum praesepe sufficeret. Novum erat, qui in coelestibus cum Deo Patre regnabat, terrena matre contentus, vagitus infantiae daret in pannis. Laetemur itaque, fratres, totisque gaudiis exsultemus, quia nobis bis jacuit in praesepi, nobis vagiebat in cunis, nobis arridebat in stella. Totum enim nobis proficiebat, quidquid Salvator hominibus agebat in homine. Ait itaque evangelicus sermo: Ecce magi ab Oriente advenerunt 74 Hierosolymam, dicentes: Ubi est qui natus est rex Judaeorum. Vidimus stellam ejus in Oriente, et venimus adorare eum . Quo usque, Judaee durissime, obtusa aure, clausis oculis, et perfido corde persistis? Ecce jam post illa patriarcharum praeconia, post
Abbreviated transcription (Latin):
hominis confitemur: Crecla¬
mus illũ & nr̃e consortẽ natu¬
rȩ. & paternȩ substantiȩ co¬
equalem: qm̃ & nuptiis inter¬
fuit ut homo. & aquas in ui-¬
num mutauit ut ds̃: quati¬
nus fidei huius merito. nos
etiã dñs nr̃ sobrio illo gr̃ȩ suȩ
uino ꝓpitius potare dignetur:
lectionẽ euangelii sa¬
lutaria prȩsentis diei
sacramenta recitantẽ: Audi¬
stis qualiter xp̃s dñs qui in
hunc mundũ latenter aduenit.
paulatim suã dignatus est ape¬
rire mortalib maiestatem:
quãquã km̃i latere inter ob¬
scura sełi lumen celeste non
poterat: Deniq cum uisitati¬
onẽ suã necdum terra dino¬
sceret. celũ sua gaudia ac to¬
tius mundi leticiã chaldess
stupentib tacito in sydere
loquebatur:l & cũ quis quan¬
tus ue esset nec dũ infidelis
posset uidere uidȩa. iã tunc
głam eius indiciis excitata
cȩlestib gentilitas sentiebat:
Noua enĩ stella. nouũ aduen¬
tasse hominẽ reuelabat: Et
ita re uera nouũ. ut cũ d̃i es

Expanded text:
confitemur. Credamus illum et nostrae consortem naturae, et paternae substantiae coaequalem: quoniam et nuptiis interfuit ut homo, et aquas in vina mutavit ut Deus; quatenus fidei hujus merito nos etiam Dominus noster sobrio illo gratiae suae vino propitius potare dignetur. lectionem Evangelii salutaria praesentis diei sacramenta recitantem. Audistis qualiter Christus Dominus, qui in hunc mundum latenter advenit, paulatim dignatus est suam aperire mortalibus majestatem; quanquam, carissimi, latere inter obscura saeculi lumen coeleste non poterat. Denique cum visitationem suam necdum terra dignosceret, coelum sua gaudia ac totius mundi laetitiam, Chaldaeis stupentibus, tacito in sidere loquebatur. Et cum quis quantusque esset necdum infidelis posset videre Judaea; jam tunc gloriam ejus indiciis excita de coelestibus gentilitas sentiebat. Nova enim stella novum adventasse hominem revelabat, et ita revera novum, ut, cum esset
Abbreviated transcription (Latin):
Antonius
nobilib religio¬
sisq parentibus
natus ii egỹpto oriũdus fuit:
tauta suoꝵ et sua nutritus
cura: ut nichil aliud preter
parẽtes domũq cognosceret.
Et cũ iam puer esset non se
literis crudiri. nõ meptis in¬
fantiũ iungi passus ẽ fabulis:
sed dei desiderio flagrãs. scdm qd̃
scriptũ elt: ĩuocenter habita¬
bat doni. Ad eclesiã quoq cũ
parẽtibz sepe cõuemẽs: nec in¬
fantũ lasciuias nec puerorũ
negligentiã sectabat᷑: sed tãtũ
ca q̃ legebãtur auscultans.
utilitatẽ preceptoꝵ uite ĩstituti¬
one seruabat: nõ suis ut solet
illa etas ĩcuriosus pro uariis
et delicatis cibis unꝙͣ tedio

Expanded text:
Antonius nobilibus religiosisque parentibus natus, in Aegypto oriundus fuit, tanta suorum nutritus cura, ut nihil aliud praeter parentes domumque cognosceret. Et cum jam puer esset, non se litteris erudiri, non ineptis infantium jungi passus est fabulis; sed Dei desiderio flagrans, secundum quod scriptum est , innocenter habitabat domi. Ad ecclesiam quoque cum parentibus saepe conveniens, nec infantum lascivias, nec puerorum negligentiam sectabatur; sed tantum ea quae legebantur auscultans, utilitatem praeceptorum vitae institutione servabat; non suis, ut solet illa aetas, pro variis et delicatis cibis unquam taedio
Abbreviated transcription (Latin):
in quo salutis nr̃ȩ auctor appa¬
ruit.l & quẽ magi infantẽ ue¬
nerati sunt in cunabulis: nos
om̃ipodente adoremus in cȩlis:
ac sicut illi de thesauris suis
mysticas dño munerũ species
obtulerunt: ita & nos de cor¬
dib nr̃is quȩ cło sunt digna
ꝓmamus: Quãuis enĩ om̃iũ
bonoꝵ sit ipse largitor: etiã
nr̃ȩ tam̃ fructũ quęrit indu¬
striȩ: Non enĩ dormientibus
ꝓuenit regnũ cȩloꝵ. sed in man¬
datis dĩ laborantib atq uigi¬
lantibus  ut si dona ipsius ñ
irrita fecerimus : ꝑ ea quȩ de¬
dit mereamur accipere quȩ
ꝓmisit: Unde cohortamur di¬
lectionẽ ur̃am. ut abstinentes
uos ab om̃i oꝑe malo: quȩ st̃
casta & usta sectemini. filii
enĩ lucis abicere debent oꝑa
tenebrarũ: Itaq odia decli¬
nate. mendatia abicite. suꝑ¬
biã humilitate destruite. aua¬
riciam ꝓieite. largitatẽ diligi¬
te: Decet enim ut capiti suo
membra conueniant:l ut pro¬
missarum beatitudinũ mere¬

Expanded text:
in quo salutis nostrae auctor apparuit; et quem magi infantem venerati sunt in cunabulis, nos omnipotentem adoremus in coelis. Ac sicut illi de thesauris suis mysticas Domino munerum species obtulerunt, ita et nos de cordibus nostris, quae Deo sunt digna promamus. Quamvis enim omnium bonorum sit ipse largitor, etiam nostrae tamen fructum quaerit industriae: non enim dormientibus provenit regnum coelorum, sed in mandatis Dei laborantibus atque vigilantibus; ut si dona ipsius non irrita fecerimus, per ea quae dedit mereamur accipere quod promisit. Unde cohortamur dilectionem vestram ut abstinentes vos ab omni opere malo, quae sunt casta et justa sectemini . Filii enim lucis abjicere debent opera tenebrarum. Itaque odia declinate, mendacia abjicite, superbiam humilitate destruite, avaritiam projicite, largitatem diligite: decet enim ut capiti suo membra conveniant, ut promissarum beatitudinum mere
Abbreviated transcription (Latin):
de certamina toleramus Ds̃
uero qui in utero uirginis .in¬
carnatus in mundũ sine pec¬
cato uenerat.l nil contradic¬
tionis in semet ipso tolerabat
Temptari ergo ꝑ suggestionẽ
potuit. sed eius mentem pec¬
cati delectatio non momordit:
atq ideo om̃is diabolica illa
temptatio. foris non intus fuit:
Sed si ipsũ ordinẽ temptatio¬
nis eius aspicimus:l pensamus
quanta magnitudine nos a
temptatione liberamur: Anti¬
quiis hostis contra primũ ho¬
minẽ parentẽ nr̃m. in tribus
se temptationib erexit: lquia
hunc uidelicet gula. uana gła.
& auaricia tem. ꝓtauit: sed tẽp¬
tando superauit: quia sibi eũ
ꝑ consensũ subdidit: Ex gula
quippe ten: tauit. cũ cibũ lig

Expanded text:
de certamina toleramus. Deus vero, qui in utero virginis incarnatus, in mundum sine peccato venerat, nihil contradictionis in semetipso tolerabat, tentari ergo per suggestionem potuit, sed ejus mentem peccati delectatio non momordit. Atque ideo omnis diabolica illa tentatio feris non intus fuit; sed si ipsum ordinem tentationis ejus aspicimus, pensemus, quanta magnitudine nos a tentatione liberamur. Antiquus hostis contra primum hominem, parentem nostrum, in tribus se tentationibus erexit. Quia hunc videlicet gula, vana gloria, et avaritia tentavit. sed tentando superavit, quia sibi eum per consensum subdidit. Ex gula quippe tentavit, cum cibum lig
Abbreviated transcription (Latin):
patris sese filius manciparet:
Erat enĩ in utrisq unus animꝰ.
par sensus. & similis circa dm̃
affectus. ut generositatẽ patris
in filiũ transfusã conspiceres:
& innocentiã filii patri non de¬
esse uideres. ut paternȩ fidei

Expanded text:
patris sese filius manciparet. Erat enim in utrisque unus animus, par sensus, et similis circa Deum affectus, ut generositatem patris in filium transfusam conspiceres, et innocentiam filii patri non deesse videres, ut
Abbreviated transcription (Latin):
noris consortiũ membra pro¬
mitterent qui in capite pre¬
fulsisset: De quo idem dñs
dixerat: cũ de aduentus sui
maiestate loqueretur: Tuic
iusti fulgebunt sicut sol
in regno patris sui. ꝓtestan

Expanded text:
noris consortium 195 membra promitterent, qui in capite praefulsisset. De quo idem Dominus dixerat, cum de adventus sui majestate loqueretur: Tunc justi fulgebunt sicut sol in regno Patris sui ; protestan
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quã michi humanũ subieci
genus pectus eius non potest
penetrare: nulla iactantia¬
illi inest. nulla malicia Et
quid plura: Nichil in eo repe¬
rio quod me delectet.om̃s
meos conatus euacuat: Quid
agã : Quo me conuertam:
fortiorẽ sentio Puto illũ in
regno meo uelle regnare. ne
forte ds̃ sit iste quem nullũ
potest maculare delictum:
Sed si ds̃ esset quomodo in¬
dignitates partus feminei su¬
stineret. quomodo esset cunis
pannisq contentus: Quis cre¬
dere possit infantiȩ uagitus
in dõ: Cui non audienti ri¬
diculũ est dm̃ femineo lacte
nutriri: Post om̃ia ecce esurit:
cum utiq esurire dm̃ ratio
nulla ꝑsuadeat: Ignorabat
nimirum diabolus. quia qͦd
xp̃s nutrimenta ꝑferebat in-¬
fantiȩ. quodq essriebat ut
homo. non erat fragilitatis
corporeȩ.ͥ sed cȩleffis gr̃e sa¬
cramentũ Dĩ enĩ filius cui
cũ sempiterno patre intem¬
poralis constat eternitas. qui

Expanded text:
 quam mihi humanum subjeci genus, pectus ejus non potest penetrare: nulla illi jactantia inest, nulla malitia. Et quid plura? Nihil in eo reperio quod me delectet; omnes meos conatus evacuat. Quid agam? quo me convertam? Fortiorem sentio; puto illum in regno meo velle regnare, ne forte Deus sit iste, quem nullum potest maculare delictum. Sed si Deus esset, quomodo indignitates partus feminei sustineret? Quomodo esset cunis pannisque contentus? Quis credere possit infantiae vagitus in Deo? Cui non audienti ridiculum est Deum femineo lacte nutriri? Post omnia ecce esurit, cum utique esurire Deum ratio nulla persuadeat. Ignorabat nimirum diabolus, quia quod Christus nutrimenta perferebat infantiae, quodque esuriebat ut homo, non erat fragilitatis corporeae, sed coelestis gratiae sacramentum. Dei enim Filius, cui cum sempiterno Patre intemporalis constat aeternitas, qui
Abbreviated transcription (Latin):
sed hec mei aduentus est ratio:
ut quia sub lege factus sum.
ordo legitimiis suppleatur:
Neni enim non ut michi ui-

Expanded text:
sed haec mei adventus est ratio, ut, quia sub lege factus sum, ordo legitimus suppleatur. Veni enim, non ut mihi vi
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissimi domini¬
ce passionis in salu¬
de humani generis antete¬
pora ȩterna dispositũ. dnꝑ
multas significationes om̃ib
retro scłis nunciatũ non ad¬
huc expectamus manifestan¬
dum. sed iã adoramus imple-¬
cum. concurrentibus ad eru¬
ditionẽ nr̃am & nouis testi¬
moniis & antiquis: dũ quod

Expanded text:
dilectissimi, Dominicae passionis in salutem humani generis ante tempora aeterna dispositum, et per multas significationes omnibus retro saeculis nuntiatum, non adhuc exspectamus manifestandum, sed jam adoramus impletum. Concurrentibus igitur ad eruditionem nostram et novis testimoniis et antiquis, dum quod
Abbreviated transcription (Latin):
illo repleti Nam cũ incorpo¬
rea sit substantia dĩ.÷ quo¬
modo corporaliter in xp̃o ha¬
bitat. nisi quia caro nr̃i ge¬
neris facta est caro deitatisi:
Et in illo sumus dõ repleti.
in quo crucifixi. in quo sepul¬
ti. in quo sumus etiã suscita¬
ti÷ ut possimus cum apło di¬
cere. nr̃a autẽ conuersatio
in cęlis est: Vnde etiã salua¬
torẽ expectamus dñm iħm¬

Expanded text:
illo repleti . Nam cum incorporea sit substantia Dei, quomodo corporaliter in Christo habitat, nisi quia caro nostri generis, facta est caro Deitatis; et in illo sumus Deo repleti, in quo crucifixi, in quo sepulti, in quo sumus etiam suscitati; ut possimus cum Apostolo dicere: Nostra autem conversatio in coelis est: unde etiam Salvatorem exspectamus Domi
Abbreviated transcription (Latin):
mus sumptibus. qui illi gr̃as
agant: Quicquid aũe pau¬
per dñm benedicit. illi ꝑfi¬
cit:ͥ quo faciente dñm be¬
nedicit Et sicut scriptũ ẽ
de illo: Ue illi homini ꝑ
que nomen dñi blasphema¬
tur:ł ita & de isto scribitur.
tis. ut solus quis operẽtur
ille fortassis petere de cliui¬
nitate non audeat: pluri¬
moꝵ interpellantiũ orati¬
on Sus etiã quod non spera¬
bat accipiat: Quod ad ad

Expanded text:
mus sumptibus, qui illi gratiam agant. Quidquid autem pauper Domino benedicit, illi proficit, quo faciente Domino benedicit. Et sicut scriptum est de illo: Vae illi homini, per quem nomen Domini blasphematur; ita et de illo scribitur: tis, ut solus quis operetur iille fortassis petere de Divinitate non audeat, plurimorum interpellantium orationibus, etiam quod non sperabat accipiat? Quod ad ad
Abbreviated transcription (Latin):
& absq ulla questione conue¬
nienter accipitur. ut asc̃õ sp̃u
in desertũ ductus credatur.
ut illuc suus sp̃s duceret: ubi
hunc ad temptandũ sp̃s ma¬
lignus inueniret: Sed ecce

Expanded text:
lla quaestione convenienter accipitur, ut a sancto Spiritu in desertum ductus credatur, ut illic eum suus Spiritus duceret, ubi hunc ad tentandum spiritus malignus inveniret, sed ecce
Abbreviated transcription (Latin):
Sed cũ orante illo ab amicis eiꝰ
exciperent᷑: ꝓhibuerunt eos illi
dicere ne ꝑpublicũ plangeret:
Qui cũ domũ redisset. iam su¬
orũ eiulatib ꝑsonantẽ. & uestẽ
filiȩ quã ferebat suꝑ eã ꝓiecisset:
reddita est uitȩ Rursus ibidẽ
apud nos hirenei cuiusdã collec¬
tarii filiusꝰ egritudine extinc¬
tus est: Cũq corpus iaceret exa¬
nime. atq alugentib & lamen¬
tantib exequiȩ pararent᷑: ami¬
corũ eius quidã inter aliorum
consolantiũ uerba suggessit:
ut eiusdẽ martyris oleo corpus
ꝑungeret᷑ factum est. & reiuxit:
Itemq apud nos tribunitius
eleusinius. suꝑ memoriã mar¬
tyris quȩ in suburbano eius ẽ.
egritudine exanimatũ posuit
infantulũ filiũ: & post orationẽ
quã multis cũ lacrimis ibi fudit.
uiuentẽ leuauit: Uzali etiam
quȩ colonia utice uicina est:
multa prȩclara ꝑ eundẽ mar.¬
tyr̃ẽ facta cognouimus: cuius
ibi memoria longe prius quã

Expanded text:
Sed cum orante illo ab amicis eius exciperentur, prohibuerunt eos illi dicere, ne per publicum plangeret. Qui cum domum redisset iam suorum eiulatibus personantem et uestem filiae, quam ferebat, super eam proiecisset, reddita est uitae. Rursus ibidem aput nos Irenaei cuiusdam collectarii filius aegritudine exstinctus est. Cumque corpus iaceret exanime adque a lugentibus et lamentantibus exsequiae pararentur, amicorum eius quidam inter aliorum consolantium uerba suggessit, ut eiusdem martyris oleo corpus perungueretur. Factum est, et reuixit. Itemque aput nos uir tribunicius Eleusinus super memoriam martyrum, quae in suburbano eius est, aegritudine exanimatum posuit infantulum filium, et post orationem, quam multis cum lacrimis ibi fudit, uiuentem leuauiquae colonia Uticae uicina est, multa praeclara per eundem martyrem facta cognouimus; cuius ibi memoria longe prius qua
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpe est regnum dĩ: Quibus
profecto uerbis ostenditur: qͥa
fructus mundi riuna est: Ad
hoc enĩ crescit. ut cadat: ad hoc
germinat: ut quȩq germina¬
uerit cladibus consumat: Bene
autẽ regnũ dei estati cõꝑatur:
quia tunc meroris nr̃i nubila tͣnͣ¬
seunt : & uitȩ dies eterni solis
claritate fulgescunt: Quȩ om¬
nia sub magna certitudine con¬
tentia qua dicitur: Amen dico
uobis: quia non prȩteribit ge¬
neratio hec. donec om̃ia fiant:
Cȩlum & terra transibunt: uerba
autẽ mea non transibunt: Nichil
enĩ in rerũ corporaliũ natura. cȩ¬
lo & terra durabilius : & nichil
in rerũ natura. tã uelociter quã
sermo tͣnsit: Ulerba enĩ quousq
imꝑfecta sunt: uerba non sunt:
Cum uero ꝑfecta fuerint. om̃ino
ia non sunt: quia nec ꝑfici nisi
transeundo possunt: Ait ergo
Cȩlũ & terra transibunt.ͥ uerba
autẽ mea non transient: Ac si aꝑ¬
te dicat: Om̃e quod apud uos
durabile est. & sine mutatione:
durabile ad eteruitatẽ non est:

Expanded text:
 regnum Dei. Quibus profecto verbis ostenditur quia fructus mundi ruina est. Ad hoc enim crescit, ut cadat. Ad hoc germinat, ut quaecunque germinaverit, cladibus consumat. Bene autem regnum Dei aestati comparatur, quia tunc moeroris nostri nubila transeunt, et vitae dies aeterni solis claritate fulgescunt. 4. Quae omnia sub magna certitudine conjungitur qua dicitur: Amen dico vobis, quia non praeteribit generatio haec, donec omnia fiant. Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt. Nihil enim in rerum corporalium natura coelo et terra durabilius, et nihil in rerum natura tam velociter quam sermo transit. Verba enim quousque imperfecta sunt, verba non sunt; cum vero perfecta fuerint, omnino jam non sunt, quia nec perfici nisi transeundo possunt. Ait ergo: Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt. Ac si aperte dicat: Omne quod apud vos durabile est, sine immutatione durabile ad aeternitatem non est;
Abbreviated transcription (Latin):
fidẽ credunt: & eam ꝑ operati¬
onem diligunt: Ex mundi enĩ
destructione lugere eorũ est
qui radices cordis in eius amore
plantauerunt: qui sequentem
uitã non querunt: qui illã neq
esse suspicantur: Nos autẽ qui
cȩlestis patriȩ gaudia ȩterna cog¬
nouimus: festinare ad ea quan¬
tocius debemus: Optandum no¬
bis est citius ꝑgere: atq ad
illam uia breuiore ꝑuenire:
Quibus enĩ malis non munduᷤ
urget᷑: Quȩ nos truticia. quȩ
aduersitas non angustat: Qͥd
est uita mortalis. nisi uia: Et
quale sit frẽs mei ꝑpendite in
labore uiȩ lasscescere: & tamen
eandẽ uiã nolle finire : Quod
autẽ calcari mundus ac despici
debeat: redemptor noster ꝓ¬
uida cõparatione manifestat.
cũ ꝓtinus adiungit: Sidete
ficulneã & om̃s arbores. cũ ꝓdu

Expanded text:
fidem credunt, et eam per operatifidem credunt, et eam per operationem diligunt. Ex mundi enim destructione lugere eorum qui radices cordis in ejus amore plantaverunt, qui sequentem vitam non quaerunt, qui illam neque esse suspicantur. Nos autem qui coelestis patriae gaudia aeterna cognovimus, festinare ad ea quantocius debemus. Optandum nobis est citius pergere, atque ad illam breviore via pervenire. Quibus enim malis mundus non urgetur? Quae nos tristitia, quae adversitas non angustat? Quid est vita mortalis, nisi via? Et quale sit, fratres mei, perpendite, in labore viae lassescere, et tamen eamdem viam nolle finiri. Quod autem calcari mundus ac despici debeat, Redemptor noster provida comparatione manifestat, cum protinus adjungit: Videte ficulneam et omnes arbores, c
Abbreviated transcription (Latin):
leuate capita. id est exhilarate
corda: quia dum finitur mun¬
dus cui amici non estis. ꝓpe fit
redemptio quam quesistis: In
scriptura etenĩ sacra sepe caput
pro mente ponitur:÷ quia sicut
capite reguntur membra: ita
cogitaciones mente disponun¬
tur: Leuare itaq est capita:
mentes nr̃as ad gaudia patriȩ
cȩlestis erigere: Qui ergo dm̃
diligunt. ex mundi fine gaude¬
re atq hilarescere iubentur.
quia uidelicet eum quẽ amant
mox inueniunt: dum transit
is quẽ non amauerunt: Absit
enim ut fidelis quisq qui dm̃
uidere desiderat. de mundi ꝑ¬
cussionibus lugeat: quẽ finiri
eisdẽ suis ꝑcussionibus non igno¬
rat: Scriptũ namq est: Quic̃q
uoluerit amicus esse seculi hutꝰ
inimicus dĩ constituitur: Qui
ergo appropinquante mundi
fine non gaudet. amicũ se illiꝰ
esse testatur:ł atq ꝑ hoc inimi¬
cus dei esse conuincitur: Sed
absit hoc afideliũ cordibꝰ: absit
ab his qui & esse aliam uitam ꝑ

Expanded text:
levate capita, id est exhilarate levate capita, id est exhilarate corda, quia dum finitur mundus, cui amici non estis, prope fit redemptio quam quaesistis. In Scriptura etenim sacra saepe caput pro mente ponitur, quia sicut capite reguntur membra, ita et cogitationes mente disponuntur. Levare itaque capita est mentes nostras ad gaudia patriae coelestis erigere. Qui ergo 1438 Deum diligunt ex mundi fine gaudere atque hilarescere jubentur, quia videlicet eum quem amant mox inveniunt, dum transit is quem non amaverunt. Absit enim ut fidelis quisque qui Deum videre desiderat de mundi percussionibus lugeat, quem finiri eisdem suis percussionibus non ignorat. Scriptum namque est: Quicunque voluerit amicus esse saeculi hujus, inimicus Dei constituitur . Qui ergo appropinquante mundi fine non gaudet, amicum se illius esse testatur, atque per hoc inimicus Dei esse conviabsit hoc a fidelium cordibus! absit ab his qui et esse aliam vitam per
Abbreviated transcription (Latin):
gelos. thronos. dominationes.
principatus. & potestates ap¬
pellat : Quȩ in aduentu dis¬
tricti iudicis. nr̃is tunc oculis
uisibiliter apparent: ut dis¬
trictȩ tunc anobis exigant:
hoc quod nos modo inuisibilis
conditor ȩquanimiter portat:
Ubi & subditur Et tunc uide¬
bunt filium hominis uenientẽ
in nubibus.: in potestate mag¬
na & maiestate: Ac si aperte
diceretur: In potestate & ma¬
iestate uisuri sunt. quẽ in hu¬
militate positum audire nolu¬
erunt : ut uircutẽ eius tanto
tunc districtius sentiant: quan¬
to nunc cer uicem cordis ad
eius pacientiam non inclinant:
Sed quia heç contra reprobos
dicta sunt: mox ad electorum
consolationẽ uerba uertuntur:
Nam subditur: His autẽ fieri
incipientibus: respicite & leua
te capita ur̃a: qm̃ appropinqͦt
redemptio ur̃a: Ac si aperte ue¬
ueritas electos suos admoneat
dicens: Cum plage mundi cre¬
brescunt. eum terror iuidicii uir¬
tutibus cõmotis ostenditur:

Expanded text:
gelos, thronos, dominationes, gelos, thronos, dominationes, principatus et potestates appellat, quae in adventu districti judicis nostris tunc oculis visibiliter apparebunt, ut districte tunc a nobis exigant hoc, quod nos modo invisibilis conditor aequanimiter portat? Ubi et subditur: Et tunc videbunt Filium hominis venientem in nubibus cum potestate magna et majestate. Ac si aperte diceretur: In potestate et majestate visuri sunt quem in humilitate positum audire noluerunt, ut virtutem ejus tanto tunc districtius sentiant, quanto nunc cervicem cordis ad ejus patientiam non inclinant. 3. Sed quia haec contra reprobos dicta sunt, mox ad electorum consolationem verba vertuntur. Nam et subditur: His autem fieri incipientibus, respicite et leva capita vestra, quoniam appropinquat redemptio vestra. Ac si aperte Veritas electos suos admoneat, dicens: Cum plagae mundi crebrescunt, cum terror judicii virtutibus commotis ostenditur,
Abbreviated transcription (Latin):
na & stellis adhuc aꝑte minime
uidimus: sed quia & hec non
longe sint ex ipsa iam aeris
immutatione colligimus: Quã¬
ius prius quã italia gentili gladio
ferienda traderetur: igneas in
cȩlo acies uidimus. ipsum qui
postea humani generis fusus ẽ
sanguinẽ coruscantes: Confusio
autem maris & fluctuum: nec¬
dum noua exorta est: Sed cũ
multa iam prȩnunciata cõple¬
ta sunt: dubium non est. quod
sequantur etiam pauca quȩ re¬
stant:ͥ quia sequentium rerum
certitudo est prȩteritarũ exhi¬
bitio : Hec nos fratres karissimi
idcirco dicimus : ut ad cautelȩ
studium uestrȩ i mentes eul¬
gilent. ne securitate torpeant.
ne ignorantia languescant. sed
semꝑ eas & timor sollicitet. &¬
in bono opere sollicitudo confir¬
met:l pensantes hoc quod re¬
demptoris nr̃i uoce subiungit᷑:
Arescentibus hominibus prȩ ti¬
more & expectatione: quȩ su¬
Nam uirtutes cȩlorum moue¬
buntur: Quid enĩ dñs uirtu¬
tes cȩlorũ: nisi angłos. archan¬

Expanded text:
na et stellis adhuc aperte minime vidimus. Sed quia et haec non longe sint, ex ipsa jam aeris immutatione colligimus, quamvis prius quam Italia gentili gladio ferienda trcoelo acies vidimus, ipsum qui postea humani generis fusus est sanguinem coruscantem. Confusio autem maris et fluctuum necdum nova exorta est. Sed cum multa praenuntiata jam completa sint, dubium non est quin sequantur etiam pauca quae restant, quia sequentium rerum certitudo est praeteritarum exhibitio. 1437 2. Haec nos, fratres charissimi, idcirco dicimus, ut ad cautelae studium vestrae mentes evigilent, ne securitate torpeant, ne ignorantia languescant, sed semper eas et timor sollicitet, et in bono opere sollicitudo confirmet, pensantes hoc quod Redemptoris nostri voce subjungitur: Arescentibus hominibus prae timore et exspectatione quae suNam virtutes coelorum movebuntur. Quid etenim Dominus virtutes coelorum nisi angelos, archan
Abbreviated transcription (Latin):
decerpentes. alii sanie defluen¬
tes. & toto corpore tabefacti:
e torsionib mauditis ante
mortẽ cruciati. alii paralysi
dissolut. alii amentes effecti.
alii cum insania expirantes:
manifesta reliquerunt indi¬
cia. quod iniustȩ persecutio¬
nis & excogitati parricidii
penas exsoluerint. Lestioe

Expanded text:
decerpentes, alii sanie defluentes et toto corpore tabefacti et torcionibus inauditis ante mortem cruciati, alii paralisi dissoluti, alii amentes effecti, alii cum insania expirantes, manifesta reliquerunt inditia quod iniuste persecutionis et excogitati patricidii penas exolverent. Pas
Abbreviated transcription (Latin):
Satissima autem illa uii.¬
tardante muliere zosimas
non dormitauit: sed sollicite atten¬
debat: solitudinem. sustinens qd̃
uidere desiderabat. Dicebat aũt¬
senex insemet ipso. Nunquid
ad celum eleuans. suppliciter de
precabatur dñ dicens. Non me
alienes dñe uidere iterum.¬
quã uidere me tribuistr:. non ua¬
dam uaciuis peccata mea portanᷤ
in increpatione. Hes orans cum la¬
crimis: alia ineum cogitatio in¬
cidit. Quid itaq & si uenerit
faciet: Quom transiet iordanẽ.
quia nauicula non est: Qualit
adme indignum ꝑueniet : He¬
u me infelicem: heu quis me tã
uiste spetiet alienauit: Hec sene
cogitante: ecce sancta illa aduenit:
⁊ inparte alia fluminis stetit un¬
de uenerat. Tosimas auitẽ udenꝰ
ear surrexit gaudens ⁊ exultanᷤ
nimis: glorificans deum. Lucta

Expanded text:
atissima autem illa tardante muliere, Zosimas non dormitavit, sed sollicite attendebat solitudinem, sustinens quod videre desiderabat. Dicebat autem in semetipso: Nunquid in coelum oculos, suppliciter Deum deprecabatur, dicens: Non me alienes, Domine, iterumme videre tribuisti. Non vadam vacuus, peccata mea portans in increpatione. CAP. XXII.--Haec orans cum lacrymis, alia in eum cogitatio incidit. Quid itaque si venerit, faciet? quomodo transiet Jordanem, quia navicula non est? qualiter ad me indignum perveniet? Heu me infelicem! heu quis me tam justae speciei alienavit? Haec sene cogitante, ecce sancta illa advenit, et in parte alia fluminis stetit, unde venerat. Zosimas autem videns eam, surrexit gaudens, et exsultans nimis glorificabat Deum. Lucta
Abbreviated transcription (Latin):
supra domũ cadet: Non ad
dicta sed ad cogitata respon-¬
dit. ut uel sic compellerent᷑
credere potentiã eius :l qui
cordis uidebat occulta: Si
autem om̃e regnum in se ip¬
so diuisũ desolatur. ergo pa¬
tris & filii & sp̃s scĩ regnum
non est diuisum: quod sine
ulla contradictione non ali

Expanded text:
supra domum cadet. Non ad dicta, sed ad cogitata respondit, ut vel sic compellerentur credere potentiae ejus, qui cordis videbat occulta. Si autem omne regnum in seipso divisum desolabitur, ergo Patris et Filii et Spiritus sancti regnum non est divisum, quod sine ulla contradictione, non ali
Abbreviated transcription (Latin):
Et tuã ipsius animã ꝑtransi¬
bit gladius : ł ut reuelentur
ex multis cordib cogitationes:
Quomodo saluator in ruinã
dicere in ruinã eũ uenisse
infideliũ: & in resurrectio¬
nẽ credentiũ: Qui uero cu¬
riosus interpres est: dicit eũ
nequaquã eũ cadere qui an¬
te non steterit: Da michi igi¬
tur qui fuerit ille qui stete¬
rit. & in cuius ruina salua¬
tor aduenerit  necnon &
eum qui consurgat: Nam utiq
ille consurgit. ł qui ante cor¬
ruerat: Hidendum est itaq
ne forte saluator non aliis

Expanded text:
uam ipsius animam pertransibit gladius, ut revelentur ex multis cordibus cogitationes. Quomodo Salvator in ruinam dicere, in ruinam eum venisse infidelium, et in resurrectionem credentium. Qui vero curiosus interpres est, dicit, nequaquam eum cadere qui ante non steterit. Da mihi igitur, qui fuerit ille qui steterit, et in cujus ruinam Salvator advenerit, necnon et eum qui consurgat. Nam utique ille consurgit, qui antea corruerat. Videndum est utique, ne forte Salvator non aliis
Abbreviated transcription (Latin):
ipso tanto uictoriȩ exaltatus
triumpho causam & rationẽ
qua sit relictus id est non ex¬
auditus inquirit. nisi ut os¬
tendat alium esse illũ affec¬
tum. quẽ ad humanȩ formi¬
dinis excusationẽ recepit:
aliũ illũ quẽ ex eterno placi¬
to patris ꝓ mundi reconcili¬
atione preelegit: Inde ipsa
uot non erauditi. magna ẽ
expositio sacramenti. quod
nichil humano generi confer¬
ret redemptoris potestasꝰ si
quod petebat nr̃a obtineret
infirmitas:¬

Expanded text:
ipso tantae victoriae exaltatus triumpho, causam et rationem qua sit relictus, id est non exauditus, inquirit, nisi ut ostendat alium esse illum affectum, quem ad humanae formidinis excusationem recepit, alium illum quem ex aeterno placito Patris pro mundi reconciliatione praeelegit? Unde ipsa vox non exauditi, magni est expositio sacramenti, quod nihil humano generi conferret Redemptoris potestas, si quod petebat nostra obtineret infirmitas
Abbreviated transcription (Latin):
paucis effari. cũ audire sit
tunia sua in tristiciam deci¬
dit: Inde cotulit sese ad qͦn¬
dã udȩũ maleficũ: eiꝰ consi¬
ltũ & auxiliũ petens: Hoc me¬
diatore locutus cũ diabolo
xpianitatẽ negauit. diabolũ
adorauit : eiq de sua manci¬
patione factũ cyrographum
tradidit anulo suo signatum:
Postea uͦ facti penitens. multũq
se animi angens quid saceret
quo se uerteret. tandẽ collec¬
tis fidei & spei uirib. confugit
matris dñi memoria dedica¬
tã: IIbi quadraginta dierum
afflictione mactatus. animo

Expanded text:
paucis effari, cum audire sit paucis effari, cum audire sit tunia sua in tristitiam cecidit, unde contulit sese ad quemdam Judaeum maleficum, ejus consilium et auxilium petens. Hoc mediatore locutus cum diabolo Christianitatem abnegavit, diabolum adoravit, eique de sua mancipatione chirographum tradidit annulo suo signatum. Postea vero facti poenitens, multumque se animo angens quid faceret, quo se verteret, tandem collectis fidei et spei viribus, confugit matris Domini memoriae dedicatam, ubi quadraginta dierum afflictione mactatus animo
Abbreviated transcription (Latin):
potuit accedere maius eo qͦd
dĩ filiũ uirgo concepit uirgo
mat̾ edidit: Hac nẽpe digni¬
tate uenerabilis facta ẽ. ip̃sis
quoq sc̃oꝵ ordinib angłorũ:
Quod opere manifesto decla¬
rauit ille magnus atq fortis
archangłs gabriel: qui eã an¬
te quã di mater fieret. quã
futurã nouerat. tanta uenera¬
tione salutando prȩuenit:
Hac eadẽ dignitate facta est
etiã imperiosa scđm caritatẽ
erga superos: ac suꝑ inferos ꝑ
districtionẽ: Unde plurima
scͥpta st̃ exẽploꝵ argumenta:
de quib ad presens utr̃iq fin¬
gula fufficiat memorare: Ila
igit᷑ olĩ in auxiliũ magni patͥs
basilii misit scm̃ angłm & n or¬
tuũ suscitauit: qui male ui¬
uentẽ pessundedit ꝑsecutorẽ
eiꝰ ulianũ apostatã: Et hec
historia notissima ẽ Illa etiã
te opeccator quondã theophi¬
le penitentẽ. & se suppliciter
inuocantẽ: ab ipsis diaboli fau¬
cib podent̾ eripuit: Sed qͥd
grauem̃ huiꝰ lapsi reparationẽ

Expanded text:
potuit accedere majus: eo quod Dei Filium Virgo concepit, Virgo mater edidit, hac nempe dignitate venerabilis facta est ipsis quoque sanctorum ordinibus angelorum. Quod opere manifesto declaravit ille magnus atque fortis archangelus Gabriel, qui eam antequam Dei mater fieret, quia futuram noverat, tanta veneratione salutando praevenit, hac eadem dignitate facta est etiam imperiosa, secundum charitatem erga superos, ac super inferos per discretionem. Unde plurima scripta sunt exemplorum argumenta, de quibus ad praesens quaedam sufficiat memorare. Illa igitur olim in auxilium magni Patris Basilii misit sanctum angelum, et mortuum suscitavit, qui male viventem pessumdedit persecutorem ejus Julianum apostatam, et haec historia notissima est. Illa etiam te, o peccator quondam Theophile, poenitentem et suppliciter invocantem ab ipsis diaboli faucibus potenter eripuit. Sed quid gravemur hujus lapsi reparationem
Abbreviated transcription (Latin):
nota nesciri. quia nichil in ea
passibile nichil remansit infir
ritalib dicit. itaq nos ex hoc
neminẽ nouimus scłm carnẽ :
Ex quo inquit initiũ nobis
factum ẽ resurrectionis in xp̃o:

Expanded text:
nota, nesciri: quia nihil in ea passibile, nihil remansit infirmritalibus dicit: Itaque nos ex hoc neminem novimus secundum carnem ? Ex hoc, inquit, initium nobis factum est resurrectionis in
Abbreviated transcription (Latin):
trepidationẽ discipuli foris
positi diuino uidit intuitu.
& pauentis animũ mox ut
respexit erexit  & in fletus

Expanded text:
trepidationem discipuli foris positi divino vidit intuitu; et paventis animum, mox ut respexit, erexit, et in fletus
Abbreviated transcription (Latin):
mentis oculis descendentẽ suꝑ
eũ sp̃m prȩ cȩteris mortalib
uidere ꝓmeruit: erũ quia
breuiter ista prelibauimus:
latius iã cuncta exposituri.
ipsum sacrȩ lectionis uideamꝰ
exordium: Tunc uenit in quit
non anxia necessitate abluen¬
di alicuius sui peccati. qui
peccatũ non fecit ullũ. nec in¬
uentus est dolus in ore eius.
sed pia dispensatione abluen-¬
di om̃is nr̃i contagionẽ pec¬
cati. qui in multis offendi¬
mus om̃s: & si dixerimus qͥa
peccatũ non habemus. nos ip̃¬
sos seducimus. & ueritas in
nobis non est: Uenit baptira¬
ri in aquis. ipsarũ conditor
aquarũ : ut nobis qui in iniqͥ¬
tatib concepti. & in delictis
sumus generati. scdẽ nati¬
celebratur: appetendũ insi

Expanded text:
s descendentem super eum Spiritum prae caeteris mortalibus videre promeruit. Verum quia breviter ista praelibavimus, latius jam cuncta exposituri ipsum sacrae lectionis videamus exordium. Tunc venit, inquit,non anxia necessitate abluendi alicujus sui peccati qui peccatum non fecit ullum, nec inventus est dolus in ore ejus, sed pia dispensatione abluendi omnis nostri contagionem peccati, qui in multis offendimus omnes, et si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus, et veritas in nobis non est. Venit baptizari in aquis ipsarum conditor aquarum ut nobis qui in iniquitatibus concepti, et in delictis sumus generati, secundae naticelebratur, appetendum insi
Abbreviated transcription (Latin):
qũa etiam inimicis nr̃is ex
dominica eruditione debe¬
mus. & optandũ nobis est &
studendum ut hic populus
qui ab illa spiritali patrum
nobilitate defecit. ramis suȩ
arboris inseratur: Multĩ enĩ
dõ nos beniuolentia ista com¬
mendat. quia ideo delictum
illoꝵ nobis miscđiȩ locũ fecit:
ut eos ad emulationẽ salutis
recipiendȩ fides nr̃a reuoca¬
ret: Nam uitã piorũ non so-¬
lum sibi. sed etiã aliis esse uti¬
lem decet: ut quod apud eos
agi non potest uerbis. obtine¬
atur exemplis: Considerantes
cooperatores simus gr̃e dĩ ope-¬
rantis in nobis Non enĩ dor-¬
nec otio desidiaq torpentib
beatitudo eternitatis ingeri¬
quã ipse dñs se esse testatus
est. qui nobis nullis operum

Expanded text:
quam etiam inimicis nostris ex dominica oratione debemus , et optandum nobis est et studendum; ut et hic populus, qui ab illa spiritali patrum nobilitate defecit, ramis suae arboris inseratur. Multum enim nos Deo benevolentia ista commendat: quia ideo delictum illorum nobis misericordiae locum fecit, ut eos ad aemulationem salutis recipiendae fides nostra revocaret. Nam vitam piorum non solum sibi, 130 sed etiam aliis esse utilem decet: ut quod apud eos agi non potest verbis, obtineatur exemplis. Considerantes cooperatores simus gratiae Dei operantis in nobis. Non enim dornec otio desidiaque torpentibus beatitudo aeternitatis ingeriquam ipse Dominus se esse testatus est Joan. XIV, 6: qui nobis nullis operum
Abbreviated transcription (Latin):
uit. ceruicem inflexit.l cerne¬
res trepidare carnificẽ quasi
ipse addictus fuisset: tremere
ꝑcussoris dexterã. pallere ora
alieno timentis ꝑiculoꝰ cũ pu¬
ella non timeret suo: Habe¬
tis igitur in una hostia duplex
martyriũ. pudoris & religio¬
nis:l & uirgo ꝑmansit. & mar-¬

Expanded text:
it, cervicem inflexit. Cerneres trepidare carnificem, quasi ipse addictus fuisset: tremere percussoris dextram, pallere ora alieno timentis periculo, cum puella non timeret suo. Habetis igitur in una hostia duplex martyrium, pudoris et religionis. Et virgo permansit, et mar
Abbreviated transcription (Latin):
munclare: Cui respondens
dñs ait Confitẽris quia ego
possum. ꝓfiteris quia si ego uo
Magnifice credis. magnifice
& mundaris: Plenissime con¬
fiteris. plenissime lȩtificaris:
uolo mundare: Non dubita-¬
sti credere: non tardo sanare:
Non distulisti confessionem:
non differam te mundare: uo¬
lo mundare: Et ut magnam
grãm tibi ostendam: manum
ad te porrigo: Extendens itaq
manũ iħs: tetigit eum dicens:
Nolo: mundare: Et quare te-¬
tigit eũ dñs cum lex ꝓhibuis¬
set leprosum tangere:
Propter hoc tetigit. ut osten¬
disset quia om̃ia munda mun-¬
dis. quia alioꝵ aliis non adhe-¬
rent inquinamenta:l quia
extranea immunditia imma¬
culatos non coinquinat: Sed

Expanded text:
mundare. Cui respondens Dominus, ait: Confiteris quia ego possum, profiteris quia si ego volMagnifice credis, magnifice et mundaris. Plenissime confiteris, plenissime et laetificaris. Volo, mundare. Non dubitasti credere, non tardo sanare. Non distulisti confessionem, non differam te mundare. Volo, mundare. Ut et magnam gratiam tibi ostendam, manum ad te porrigo. Extendens itaque Jesus manum, tetigit eum, dicens: Volo, mundare. Et quare tetigit eum Dominus, cum lex prohibuisset leprosum tangere? Propter hoc tetigit, ut ostendisset quia omnia munda mundis, quia aliorum aliis non adhaerent inquinamenta, quia extranea immundities immaculatos non coinquinat. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
rent: inuenta est in utero
um desponsata
esset mater eius ma¬
ria ioseph Quȩ fuit
necessitas ut desponsata es¬
set maria ioseph: nisi ꝓpt̾ea
quatinus hoc sacramentum
diabolo celaretur: & ille ma¬
lignus fraudis cõmenta ad¬
uersus desponsatã uirginẽ
nulla penitus inuenisset:
Nel ideo fuerat desponsata
ioseph: ut nato infanti. uel
ipsi mariȩ curã uideretur
gerere ioseph. siue in egyp¬
tum iens: uel inde denuo
ueniens Ideo desponsata fu¬
it ioseph: non tamen in con¬
cupiscentia iuncta Mater
inquit eius: Mater immacu¬
lata. mater incorrupta. mat̾
intacta Mater eius Cuius
eius: Mater dei unigeniti

Expanded text:
enta est in utero um deponsata esset mater ejus Maria Joseph. Quae fuerit necessitas ut desponsata esset Maria Joseph, nisi propterea quatenus hoc sacramentum diabolo celaretur, et ille malignus fraudis commenta adversus desponsatam virginem nulla penitus invenisset? Vel ideo fuerat desponsata Joseph, ut nato infanti, vel ipsi Mariae curam videretur gerere Joseph, sive in Aegyptum iens, vel inde denuo veniens: ideo desponsata fuit Joseph, non tamen in concupiscentia juncta. Mater, inquit, ejus. Mater immaculata, mater incorrupta, mater intacta. Mater ejus: cujus ejus? Mater Dei unigeniti
Abbreviated transcription (Latin):
plerũq & in oratione pati¬
mur Sed nimirũ necesse ẽ
ut uox cordis nr̃i quo duri¬
us repellitur. ualentius infi¬
stat: quatinus cogitationis
illicite tumultũ superet:
atq ad pias aures dñi nimi¬
etate suȩ importunitatis e¬
rumpat: In se ut suspicor re¬
cognoseit unusquisq quod
dicimus:l quia dũ ab hoc mun¬
do animũ ad dm̃ mutamus.
dũ ad orationis opus conuer¬
timur: ipsa quȩ prius delec¬
tabiliter gessimus. importuna
mus: Hix eoꝵ cogitatio manu
scĩ desiderii ab oculis cordis
abicitur : uix eoꝵ fantasma¬
ta ꝑ penitentiȩ lamenta supe¬
Tu ãt. rantur: Sed cũ in oratione
nr̃a uehementer insistimus: tran¬
seuntẽ iħm figimus: Unde illic
subditur : Stans autẽ iħs ius¬
sit eũ adduci ad se: Ecce stat.

Expanded text:
plerumque et in oratione patimur. Sed nimirum necesse est ut vox cordis nostri 1442 quo durius repellitur, eo valentius insistat, quatenus cogitationis illicitae tumultum superet, atque ad pias aures Domini nimietate suae importunitatis erumpat. In se, ut suspicior, recognoscit unusquisque quod dicimus, quia dum ab hoc mundo animum ad Deum mutamus, dum ad orationis opus convertimur, ipsa quae prius delectabiliter gessimus importuna mus. Vix eorum cogitatio manu sancti desiderii ab oculis cordis abigitur, vix eorum phantasmata per poenitentiae lamenta superantur. 5. Sed cum in oratione tra vehementer insistimus, transeuntem Jesum menti figimus. Unde illic subditur: Stans autem Jesus, jussit illum adduci ad se. Ecce stat
Abbreviated transcription (Latin):
& principes uideoꝵ. om̃isq
multitudo crebris uocibus
adelamarent crucifige. tra¬
didit iħm ꝑsequentium uo¬
luntati. barraba illis latrone
dimisso: ut qui in die festo
auctorẽ interficiebant uitȩ.
impunitas eis prestaretur
ctissimi ad locũ clarificatio¬

Expanded text:
 principes Judaeorum, omnisque multitudo crebris vocibus acclamarent: Crucifige, crucifige, tradidit Jesum persequentium voluntati, Barabba illis latrone dimisso, ut qui in die festo auctorem interficiebant vitae, impunitas eis praestaretur taque, dilectissimi, ad locum clarificatio
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ celestis ad quirere: Sed
unge ait cũ ieunas caput tuũ:⁊
& laua faciẽ tuã ngit re¬
uera om̃is deuotus caput su

Expanded text:
itae coelestis acquirere. Sed unge, ait, cum jejunas, caput tuum, et lava faciem tuam. Ungit revera omnis devotus caput su
Abbreviated transcription (Latin):
meritis suffragantib. & sacra¬
mento consuluit & exemplo:
ut in adoptionẽ uocatos: per
illud ꝓueheret ad salutem.

Expanded text:
meritis suffragantibus, et sacramento consuluit et exemplo: ut in adoptionem vocatos per illud proveheret ad salutem
Abbreviated transcription (Latin):
tia ꝑ primȩ culpe meritum.
ꝑ cotidiana delicta longe di¬
stabamus: Quia enĩ peccan¬
do extranei eramus adõ: ex¬
traneos nos asuo consortio de¬
putabant angłi ciues dĩ Sed
quia cognouimus regẽ nr̃m:
recognouerunt nos angłi ei¬
ues suos: Quia enĩ rex cęli
terrã nr̃e carnis assumpsit.
infirmitatẽ nr̃am illa iã an¬
gelica celsitudo non despicit:
Ad pacẽ nram angłi redeuis.
intentionẽ prioris discordiȩ
post ponunt: & quos prius
infirmos abiectosq despexe¬
rant. iã socios uenerantur:
Hinc est enĩ quod loth & io¬
sue anglos adorant. nec ta¬
men adorare ꝓhibent̃. oh̃es
uero in apocalipsi adorare an

Expanded text:
tia per primae culpae meritum, tia per primae culpae meritum, per quotidiana delicta longe distabamus. Quia enim peccando extranei eramus a Deo, extraneos nos a suo consortio deputabant angeli cives Dei. Sed quia nos cognovimus Regem nostrum, recognoverunt nos angeli cives suos. Quia enim coeli Rex terram nostrae carnis assumpsit, infirmitatem nostram illa jam angelica celsitudo non despicit. Ad pacem nostram angeli redeunt, intentionem prioris discordiae postponunt; et quos prius infirmos abjectosque despexerant, jam socios venerantur. Hinc est enim quod Loth et Josue angelos adorant, nec tamen adorare prohibentur; Joannes vero in Apocalypsi sua adorare an