comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
erat. collato scilicet resintectionis au¬
xilio. Framea eĩ synomimũ nomẽ ẽ:
significans siuesastam siue gladiũ
siue quelibet arma. ꝑ que uoluit fu¬
turũ ctucis exitium competenter
adu̾ti. quia ꝑipam mors plerumq
succedit. S primo clixit enpe aĩam
meã: modo petit liberari eccãm que
c̃ illi unica. icd ͤ cͤatholica. ut intelligat᷑
doctrinas nouas et conciliabiua per¬
cditorum. imitatis uocabulo respuisse.
Loereticos hic canib comparans hĩc
domestica quadam feritate attociter
mansucti. cum de penetralibus nr̃is
exeant. eccͣam dei mordere hac laceta¬
re festinant. Q ut scias canes talibo
hominibus aptissime comparatos:
de manii canis clixit. quod utiq hc̃o
non canis habet. Sine ut quidam:
uolunt. manum canis significat po¬
testatem mundi istiꝰ. que occ̃am dei
lacerare: mordaci ac sub dola semper
iniquitate festinat. Canes autẽ nõ
in malo tantum s etiam in bono pe¬

Expanded text:
erat, collato scilicet resurrectionis auerat, collato scilicet resurrectionis auxilio. Framea enim synonymum est nomen, significans sive hastam, sive gladium, sive quaelibet arma, per quae voluit futurum crucis exitium competenter adverti: quia per ipsam mors plerumque succedit. Sed primo dixit, Eripe animam meam; modo petit liberari Ecclesiam, quae est illi unica, id est catholica; ut intelligatur doctrinas novas et conciliabula perditorum unitatis vocabulo respuisse: haereticos hic canibus comparans, qui domestica quadam feritate atrociter mansueti, cum de penetralibus nostris exeunt, Ecclesiam Dei mordere ac lacerare festinant. Et ut scias canes talibus hominibus aptissime comparatos, de manu canis dixit, quod utique homo, non canis habet. Sive, ut quidam volunt, manus canis significat potestatem mundi istius, quae Ecclesiam Dei lacerare mordaci ac subdola semper iniquitate festinat. Canes autem non in malo tantum, sed etiam in bono po
Abbreviated transcription (Latin):
moyses quibdam tribub transiorda¬
nc̃ t̾ram sortem diuisit. Ih̾s quoq filio
naue. t̾ram reꝓmissionis filiis isrł soͥte
didit latentẽ. Et insalomone legitur.
tracdictões choibet sors. et int̾ potentes
definit. In nouo quoq testamento.
id in actib apłorum. sors mathiam
designauit apłm. Paulꝰ etiam idẽ apłs
sctibes adephesios dicit se sorte uocatũ.
scłm ꝓpositum eiꝰ qui omnia oꝑatur
scdm consilium uoluntatis sue. Hec
nõ ⁊ ad tessalonicenses scribens dicit.
Grãs inquiel agentes deo patri. qui
ỹdoncos nos fecit in parte sortis sc̃oꝵ
inlumine. E cum multa legantur
tam inueteri quã innouo testamẽto
sortib fuisse diuisa: nemo ausus ẽ ne¬
gare ꝑ eam diuinitus eẽ monstratũ.
qd̾ mens deuota petitõe supplici postu
ctionẽ celemmam dep̃catur. ut ꝑfidoꝵ¬
credulitas. suꝑueniente tali gła destru¬
quando truiduana ꝓuenit. Sequitur.
Addefensionẽ meam tespice. E que
sit ista defensio: consequent exponit.

Expanded text:
ibubus trans Jordanem, terram sorte divisit. Jesus quoque filius Nave terram repromissionis filiis Israel sorte didit latentem . Et in Salomone legitur: Contradictiones cohibet sors, et inter potentes definit . In Novo quoque Testamento, id est in Actibus apostolorum, sors Matthiam designavit apostolum . Paulus etiam ipse apostolus scribens ad Ephesios, Spropositum ejus qui omnia operatur secundum consilium voluntatis suae ; nec non ad Colossenses scribens dicit: Gratias, inquit, agentes Deo Patri, qui idoneos nos fecit in parte sortis sanctorum in lumine . Sed cum multa legantur tam in Veteri quam in Novo Testamento sortibus fuisse divisa, nemo ausus est negare per eam divinitus esse monstratum, quod mens devota petitione supplici postulctionem celerrimam deprecatur, ut perfidocredulitas supervenienti tali gloria destruquando triduana provenit. Sequitur: Ad defensionem meam aspice. Sed, quae sit ista defensio, consequenter exponit
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ. qui dixit. Potestatẽ habco po¬
nẽdi animã mea̾. et potestatẽ habeo
iteꝵ assumendi eã. Primũ qd̾ crucis
ip̃a positio talis ẽ: ut pars eiꝰ suꝑior
celos petat: inferior tr̃as nõ deserat.
Fixa infernoꝵ ima contĩgat. et ue¬
lud quibꝯdã brachiis extensis: lati¬
tudo eiꝰ totiꝰ partes appetat mundi.
Iacens u̾o: iiii. cardines orbis defig¬
nat. Sic in paruo posita: cuncta uidet᷑
eẽ complexa. De cruce dñi dico. que de
penali malo pc̃coꝵ fc̃a ẽ beata redẽptio.
pyea tribuẽs salutis bonũ. que pridẽ
dabat interitũ. patibulũ salutare.
mors: inclicans intã. humilitas di¬
uniã ꝓclamans sumitatẽ. ut xp̃m ĩ¬

Expanded text:
Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam ? Primum, quod crucis ipsa positio talis est, ut pars ejus superior coelos petat, inferior terras non deserat, fixa infernorum ima contingat, et velut quibusdam brachiis extensis, latitudo ejus totius partes appetat mundi, jacens vero quatuor cardines orbis designat. Sic in parvo posita, cuncta videtur esse complexa. De cruce Domini dico, quae de poenali malo peccatorum, facta est beata redemptio: postea tribuens salutis bonum, quae pridem dabat interitum: patibulum salutare, mors indicans vitam, humilitas divinam proclamans summitatem; ut Chri
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ me potestatẽ nisi tͥ data fuiss de¬
suꝑ. Clamat etiã que patitꝰ huma¬
na susceptõ. blasphemas uoces. et
impias murmuratões abiciẽs. Diõ
eĩ lõge a se fieri. ũba q̃ delicta partu¬
uant᷑. Salꝰ eĩ erat scẽ anime. sermo¬
nes delĩquentiũ nõ hab̾e. s uirtute
pacientie libes sustiñe. qd̾ diuina:

Expanded text:
in me potestatem, nisi tibi data fuisset desuper . Clamat etiam quae patitur humana susceptio, blasphemas voces, et impias murmurationes abjiciens; dicit enim longe a se fieri verba quae delicta parturiunt. Salus enim erat sanctae animae, si sermones delinquentium non haberet; sed virtute patientiae lubens sus
Abbreviated transcription (Latin):
li pprietate passionis sue sacramenta
desctibit. Canũ gͥ natura talis est:
ut nouis hominibꝰ nullatenꝰ adͦqui¬
escat. s inportunis atq assiduis la¬
tratibꝰ arceat: quos notitia domesti¬
ce conu̾satõis ignorat. His gͦ iudei
iustissime cõꝑarant᷑. qui nouã doc¬
ctinã dñi minime recipientes. con¬
tra eũ ferccissimis uocib oblatrabãt.
Poctrina u̾o noua ẽ: sic̃ eugłista dic̃.
Mandatũ nouũ douob̾. ut uos ĩui

Expanded text:
suae sacramenta describit. Canum igitur natura talis est, ut ignotis hominibus nullatenus acquiescant, sed importunis atque assiduis latratibus arceant, quos notitia domesticae conversationis ignorat. His ergo Judaei justissime comparantur, qui novam doctrinam Domini minime recipientes, contra eum ferocissimis vocibus oblatrabant. Doctrina vero nova est, sicut Evangelista dicit: M
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ nb̃ oĩbꝰ tradicdit illũ. ut implerẽt᷑
uidelicet scripture.et salꝰ mũdi ip̃iꝰ
passione ꝓueniret. Patres at suos
ĩ telligi. qua et fr̃s suos apłos uocabͥ¬
it. sic̃ in euglio pot resintectionẽ suã
dixit. Uate adfr̃s meos: et dices ad

Expanded text:
omnibus tradidit illum , ut implerentur videlicet Scripturae, et salus mundi ipsius passione proveniret. Patres autem suintelligi, qua et fratres suos apostolos vocavit; sicut in Evangelio post resurrectionem suam dixit: Vade ad fratres meos, et dice
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Ds̃ cu scis insipiẽtiã meã: et delicta
mea adte nõs abscodita. Audiamus
gͦ uocẽ mẽbroꝵ exore capitis. et ĩ tel¬
ligamꝰ ex nr̃a ꝑsona merito fuisse lo¬
cutũ. qui se hostiam optulit ꝓ salute
cunctoꝵ. ¶nde apł̃s dicit. Eũ qui nõ

Expanded text:
est: Deus, tu scis insipientiam meam, et delicta mea a te non sunt abscondita . Audiamus ergo vocem membrorum ex ore capitis, et intelligamus ex nostra persona merito fuisse locutum, qui se hostiam obtulit pro salute cunctorum: unde Apostolus dicit: Eum qui non
Abbreviated transcription (Latin):
cõsb̾stantialis et enarrator pris ita
sit uicina carnis sue morte curbatꝰ.
ut qͣi nesciꝯ ĩtroget patrẽ. qͣre ab eo fu¬
ert derelictus. S: hec et his similia.
adhumanitate respiciũt expͥmẽdã.
ceteꝵ nec ĩ ip̃a passione absẽs illi cte

Expanded text:
consubstantialis Patri et enarrator Patris, ita sit vicina carnis suae morte turbatus, ut quasi nescius interroget Patrem, quare ab eo fuerit derelictus? Sed haec et his similia ad humanitatem respiciunt exprimendam. Caeterum nec in ipsa pass
Abbreviated transcription (Latin):
rũ. Peus fino grecus ẽ: qͥ latine int̾¬
p̃tatur cumor Poro quare ut arbitror
maiores nr̃i h̃ atinnore appellãdũ
&e uoluer. Unde quidã ait gentiliũ
poctaꝵ. Irimo morbe teos fec̾ timor.

Expanded text:
 Deus sermo graecus est, qui Latine interpretatur timor, pro qua re, ut arbitror, majores nostri Deum a timore appellandum esse voluerunt: unde quidam ait gentilium poetarum: Primus in orbe deos fecit timor.
Abbreviated transcription (Latin):
di istius ꝑusicate saluũ
se petit fieri. qm̃ dolosi atq:
suꝑbi: potentiam dñi scelera¬
tis ob locutionibus ab nega¬
bant. Sccła ꝓmissionẽ pa¬
tris ꝑ omnipotem funim p̃¬
cdicat eẽ faciendam. eloquia
dñi sub breuitate collaudãs:
sicut prius sermones impi¬
os arguebat

Expanded text:
di istius perversitate salvum se fecit fieri, quoniam dolosi atque superbi potentiam Domini sceleratis oblocutionibus abnegabant. Secundo promissionem Patris per omnipotentem Filium praedicat esse faciendam. Eloquia Domini sub brevitate collaudans, sicut prius sermones impios arguebat
Abbreviated transcription (Latin):
alii cũ teb diu̾sis buit cõmixtas cõ¬
tincãt dep̾catioes: iste tñ pene tota
fui cõtextione supplicatio ẽ. mento
studiũ tota porrigit᷑. que tñ sic orõ
dicẽda ẽ: ut psłm nomẽ cõtinere.¬

Expanded text:
alii cum rebus diversis breviter mixtas contineant deprecationes, iste tamen pene tota sui contextione supplicatio est. Merito studium tota porrigitur. Quae tamen sic oratio dicenda est, ut psalmi nomen debe
Abbreviated transcription (Latin):
ũo: ũba dñi ore ꝓferte. psauere autẽ
mãdata diuina bonis oꝑatõit ꝯstã¬
t̃ implete. Ioc eñĩ duost̃. q̃. anb̃ om̃i¬
modis expetut᷑. ut laudes dñi fideli¬
t̾ ore cantemꝰ. et oꝑe nr̃o ip̃iꝰ mãdata
faciamus. Conclusio psalmi.

Expanded text:
ferre. Psallere autem, mandata divina bonis operationibus constanter implere. Haec enim duo sunt quae a nobis omnimodis expetuntur, ut laudes Domini fideliter ore cantemus, et opere nostro ipsius mandata faciamus. Conclusio psalmi.
Abbreviated transcription (Latin):
memoria. Astare ẽ enim p̾sẽ¬
tem semꝑ assistere. Per hoc ãt
ũbum: teligiose deuotionis:
contiuitas indicatur. Ille
si quidem bene dicitur deo as¬
tare: qui dignus pot̾̃ eiꝰ conspͦ¬
tib apparerẽ. sicut helias de se
dixit. Uint dommus: incuiꝰ
conspectu asto. Supra dixit
exauclies: hic additur et uide¬
bo. qm̃ in illa resurrectione ip̃
conspiciet: cui hec scĩs orationi¬
bus supplicabit. Qm̃ nõ uoles¬

Expanded text:
memoriam . » Astare est enim praesenmemoriam . » Astare est enim praesentem semper assistere. Per hoc autem verbum religiosae devotionis continuitas indicatur. Ille siquidem bene dicitur Deo astare, qui dignus potest ejus conspectibus apparere, sicut Elias de se dixit: Vivit Dominus, in cujus conspectu adsto. Supra dixit: exaudies hic additur: et videbo; quoniam in illa resurrectione ipsum conspiciet, cui hic sanctis orationibus supplicavit. Qui sit aute
Abbreviated transcription (Latin):
in natura. Mane exaudies
uecem meam. mane astabo
tibi et uidebo te. Astabo uts¬
q partibus constat ẽẽ ningẽ¬
dum. ut ꝑfecta possit sententia
tepperiri. Q ua ꝓpt̾ mane dep̃¬
catur. qui inlucida degere cõ¬
u̾satione dinoscitur. Tunc eĩ
mane dicimus: quando discus
sis tenebris. clari luminis ad¬
uentus infulserit. E cc̃a enim
que se cognoscit habuisse tene¬
bras pocͥorum. et de nocte istiꝰ
mundi congregatam. tunc se
exaudiri merito credit: cum
inlucem celestis comĩsatõis
erumpit. Repetit quoq ma¬
ne: quia necessario mentem
lucidam beneficio dñi astare
suis semꝑ orationibus senti¬
ebat. Et intuere quare mane
dictum ẽ: scilicet cum in ipso
ex ordio bonorum actuum. ue¬
ritatem ceꝑit mens clarifica¬
ta cognoscete. He putares pꝯ
pcc̃a moram fieri qua potuiss
audiri: sicut ezechiel ꝓpha di¬
cit. Impius quacumq die se
auer̾tetit ab impietate sua: õs¬
ab impietates eiꝰ nõ etunt ĩ

Expanded text:
in natura. Vers. 3. Mane exaudies in natura. Vers. 3. Mane exaudies vocem meam. Mane astabo tibi et videbo. Astabo, utrisque partibus constat esse jungendum, ut perfecta possit sententia reperiri. Quapropter mane deprecatur, qui in lucida degere conversatione dignoscitur. Tunc enim mane dicimus qsis tenebris clari luminis adventus infulserit. Ecclesia enim, quae se cognoscit habuisse tenebras peccatorum et de nocte mundi istius congregata, tunc se exaudiri merito credit, cum in lucem coelestis conversationis erupit: repetit quoque mane, quod necessario mentem lucidam beneficio Domini astare sui semper orationibus sentiebat. Et intuere, quare mane dictum est, scilicet cum in ipso exordio bonorum actuum veritatem coeperit mens clarificata cognoscere: ne putares post peccatum moram fieri, qua potuisset audiri, sicut Ezechiel propheta dicit: « Impius quacunque die se averterit ab impietate sua, omnes impietates ejus non erunt in
Abbreviated transcription (Latin):
t̃cio celestem nominauerit
principatum. Dicit enim rex
meus et deus meus: adiciẽs
qm̃ adte orabo domine. S
mhis tribus ꝑsonis nõ dix̃
catholica unum dm̃ sc̃am pre¬
dicat trinitatem:. non ũ sabe¬
llius confuse: s clistincte atq
ꝑfecte. Dat enim deus. Filiꝰ.
deus: sp̃c sc̃s deus. Et tam̃
pat̾ et filius. et sp̃c sõs nõ tres
dii: s unus ẽ deus. Hichil
enim ibi amplius minus ue
ẽ: nisi martiana prauitate q̃
se tot sełis adhuc non cognos¬
cit ertare. Intuete etiam ip̃õꝵ
nocabulorum mirabilem dis¬
pensationem. Prius pomt
regem: quo nomine scripture
diuine frequent̾ appellant
dñm xp̃m. Hunc enim ordi¬
nem in euangelio ip̃e testat᷑.
cum clicit. Pet me itur ad
primendas uideantur ẽẽ lis¬
creta: unus tamen ꝑfecte:
creditut ac dicitur deus. sic̃
legitur. Audi isti: dominus
deus nus deus imus ẽ. Qua¬
ꝓpt̾ sigatur animis: salutaris
ista sententia. distinctio in ꝑ¬
sonis. iuitas bene creclitur

Expanded text:
tertio coelestem nominaverit tertio coelestem nominaverit principatum? Dicit enim: Rex meus et Deus meus, adjiciens: Quoniam ad te orabo, Domine. Sed his tribus personis non dixit catholica unum Deum, sanctam praedicat Trinitatem; non ut Sabellius confuse, sed distincte atque perfecte. Pater enim Deus, Filius Deus, Spiritus sanctus Deus; et tamen Pater, et Filius, et Spiritus sanctus non tres dii, sed unus est Deus. Nihil autem ibi amplius minusve est, nisi in Ariana pravitate, quae se tot saeculis adhuc non cognoscit errare. Intuere etiam ipsorum vocabulorum mirabilem dispensationem. Prius ponit Regem: quo nomine Scripturae divinae frequenter appellant Dominum Christum: hunc enim ordinem in Evangelio ipse testatur, cum dicit: Per me itur ad primendas videantur esse discreta, unus tamen perfecte creditur ac dicitur Deus, sicut legitur: Audi, Israel, Dominus Deus tuus Deus unus est . Quapropter figatur animis salutaris ista sententia: distinctio in personis, unitas bene credatur
Abbreviated transcription (Latin):
meus. Qm adteorabo do¬
mine. Supra dixit intellige
clamorem meum: modo dic̃.
incende uoci oronis mee. ut
declararet orationem hanc
ẽẽ ꝑfectam: quam affectus:
mentis inflãmat. Quaꝓpt̃
discutiendum ẽ: quare muta¬
tos uerbis sensus nr̃os ĩmis¬
ceat. Intende dicit uoci: que
solet audire. Idropteaquia
deus non partibus membro¬
rum sensus istos discernit: s
una unrtute cuncta ꝑagit:
ille enim que a nobis uidẽt᷑
aucdit: et que a nob̾ aucdiunt᷑
uidet: et que a nob̾cogitãt᷑
intto inspicit. Hec ẽ quĩcqͣm:
quod eiꝰ lumini se possit abs¬
cõdere. Hoc scema dicitur me¬
tahole. idest iteratio unius
rei. sub uarietate ũborum:
ttina enim tepetitione: unũ
idemq significat. Dixit enim
ũba mea auribus ꝑcipe dñe:
deinde intellige clamorẽ meũ:
t̾cio intende uoci orationis
mee. Quod totum: ad unam
respicit petitionem. Ac si dice¬
ret. Exaucli orationem meã.
Sequitur. rex meus et deus
mecdio uersiculobeata ecc̃a.

Expanded text:
uoniam ad te orabo, Domine. Supra dixit: Intellige clamorem meum; modo dicit: Intende voci orationis meae, ut declararet orationem hanc esse perfectam, quam affectus mentis inflammat. Quapropter discutiendum est quare mutatis verbis sensus nostros immisceat? Intende, dicit, voci, quae solet audiri: propterea quia Deus non partibus membrorum sensus istos discernit, sed una virtute cuncta peragit. Ille enim quae a nobis videntur, audit; et quae a nobis audiuntur, videt; et quae a nobis cogitantur, intro inspicit; nec est quidquam, quod ejus lumini se possit abscondere. Hoc schema dicitur metabole, id est iteratio unius rei sub varietate verborum: trina enim repetitione unum idemque significat. Dixit enim: Verba mea auribus percipe, Domine; deinde: intellige clamorem meum; tertio: intende voci orationis meae quod totum ad unam respicit petitionem; ac si diceret: Exaudi orationem 25 meam. Sequitur: Rex meus, et Deusmedio versiculo beata Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
te domine. Pet hanc sentẽ¬
ciam clicimus. quod tantum
imusquisq adiumitate te¬
pellitut. quam eius pcc̃a cum¬
ulantur. Quantitas enim
delicti: mensura tepudii est.
dum tantum ab illo reuslõ¬
ge tedditut. quantum nume¬
roso crimine dilatatur. Ex¬
pelle: ꝓpt̾ cogitationes p̃sũp¬
tas dicitur. quia temeraria
uoluntate decepti: uidebant᷑
tromissi. Expulsos enim il¬
los dicimus: qui de loco aliqͦ:
interiore iactantur. Ex ater¬
bauunt enim egroti mali me¬
dicum bonum: qui remedia
salutis sue insensibiti duri¬
tia tespuerunt. Et letentur
exultabunt. Postqͣm impi¬
orum debitas retributiones
asseruit. nũc ecc̃a redlit ad scõ.
quorum cong̾gatione beata
dinoscitur: ne siletet bonoꝵ
p̃mia que nouetat ẽẽ uẽtura.
Considera quod ea que inca¬
pite u̾sus supplicans petit: se¬
quenti ꝑte cadem ꝓmittit ne
putaretur ambiguum: quod
cectissime sꝑabatur c̃e uentu¬
rum. Et ne crederetur tempo¬
ralis eẽ letitia: dictum ẽ ĩ et̃¬

Expanded text:
ine. Per hanc sententiam discimus, quod tantum unusquisque a Divinitate repellitur, quantum ejus peccata cumulantur. Quantitas enim delicti mensura repudii est: dum tantum ab illo reus longior redditur, quantum numeroso crimine dilatatur. Expelle, propter cogitationes praesumptas, dicitur: quia jam temeraria voluntate decepti, videbantur tromissi. Expulsos enim illos dicimus, qui de loco aliquo interiore jactantur. Exacerbaverunt enim aegroti mali medicum bonum, qui remedia salutis suae insensibili duritia respuerunt. Verexsultabunt. Postquam impiorum debitas retributiones asseruit, nunc Ecclesia redit ad sanctos, quorum congregatione beata dignoscitur: ne sileret bonorum praemia quae noverat esse ventura. Considera quod ea quae in capite versus supplicans petit, sequenti parte eadem promittit: ne putaretur ambiguum quod certissime sperabatur esse venturum. Et ne crederetur temporalis esse laetitia, dictum est: in aete
Abbreviated transcription (Latin):
adͨquiri. S necesse erat de:
ptinacib et p̾scitis dicete. qd̾
nouerat dñm posse dampna¬
re. Decidant acogitationibꝰ
suis. cum se non uiderint ad¬
ipisci: qd̾ credebant posse pro¬
mereri. Decidete enim ꝓprie
dicitur. qui spei sue amissione

Expanded text:
acquiri. Sed necesse erat de acquiri. Sed necesse erat de pertinacibus et praescitis dicere, quos noverat Dominum posse damnare. Decidant a cogitationibus suis, cum se non viderint adipisci, quod credebant posse promereri. Decidere enim proprie dicitur, qui spei suae amissione
Abbreviated transcription (Latin):
eius munere possit adipisci:
nunc humanas cogno scitur
increpare fallatias. ut ostẽtat
obstinationes ꝑtinatium heticoꝵ
non posse ad talia p̾mia ꝑue¬
nire. que suis fidelibus chis
spambit. Recte enim dicit᷑
more ip̃orum non eẽ uerita¬
tem: quorum coruanitas
possidebat. Lingua enim seqͥ¬
tur mentis atbitrium: imꝑio¬
q cord eius mobilitas natu¬
Pet figuram parabole nimis
nimis competens facta pro¬
batur allusio. Sepulchrum eĩ
mortui: guitur ẽ m̃tientis.
quando exiciabilem sͥ uanita¬
tem. inf̾ancib reuoluit: que
malum mortis infligit. Be¬
ne autem adclidit patens. qd
si claustm eẽt: minus patẽt.
Intende quod dixit linguis
suis dolose agebant: freq̃nt̃
enim dolos tantum loquim:
et habere non ꝓbantur effectũ.
S hic ut grauiora pcc̃a mons¬
traret: adclidit agebant: ut ma¬
litia non solum in linguis: s
nis uoto talia obtauit ecc̃a:
cum ip̃i ꝓbetur addi: quicquid
bonorum numeto uidetur

Expanded text:
ejus munere possit adipisci, ejus munere possit adipisci, nunc humanas cognoscitur increpare fallacias, ut ostendat obstinationes pertinacium haereticorum non posse ad talia praemia pervenire, quae suis fidelibus Dominus praeparavit. Recte enim dicitur: in ore ipsorum non esse veritatem, quorum cor vanitas possidebat. Lingua enim sequitur mentis arbitrium, imperioque cordis ejus mobilitas natuPer figuram parabolen nimis competens facta probatur allusio. Sepulcrum enim mortui, guttur est mentientis, quando exitiabilem sibi vanitatem in faucibus revolvit, quae malum mortis infligit. Bene autem addidit, patens; quod si clausum esset, minus feteret. Intende quod dixit: linguis suis dolose agebant. Frequenter enim dolos tantum loquuntur, et habere non probantur effectum; sed hic ut graviora peccata monstraret, addidit, Agebant, ut malitia non solum in linguis, sednis voto talia optavit Ecclesia, cum ipsi probetur addi, quidquid bonorum numero videtur
Abbreviated transcription (Latin):
casto formido diuinitatis
os cdirige inconspectu tuoui¬
am meam. Postqͣm orõem
suam clixit matutinis tẽpori¬
bꝯ aucliendam. poc̃orum qͦ:
cõmemorans exiciabilem re¬
pulsam:hinc sccłam ingclitur
sectionem. postulans dum̃ ut
ian adet̾na gandia deducat᷑:
que bic diuersis fatigabatur
angustiis. Ait enim intua iꝯ¬
ticia: icdest dum confidentibus
parcis: seq penitendo damnã¬
tes: equissima potentia tue:
pietatis ab soluis. Hã quia¬
hins rebelles: iustum ẽ ut ue¬
lit reciꝑe supplicantes. Idropt̃
mimicos meos: idest ipt̃ hete¬
ticos et paganos. Unus eniz
prauo dogmate contrarius :
alt̾ non ctedendo semꝑ adiisꝰ¬
x̃ ꝓpt̃ quod in dm̃ iusticia se petit
c̃ẽ dirigendum: quia p̃dicatio¬
nibus eius non crectit adũsitas
Dirige inconspectu cuo uiam
meami:. idest uitam meam per¬
duc̃ ad tue serenitatis aspectũ.
Donenim nr̃a facultate ad:
eum ꝑuenire possumus. qui tor¬
tuosis semꝑ semitis ambula

Expanded text:
casto formido Divinitatis casto formido Divinitatis os dirige in conspectu tuo viam meam. Postquam orationem suam dixit matutinis temporibus audiendam, peccatorum quoque commemorans exitiabilem repulsam, hinc secundam ingreditur sectionem, postulans Dominum ut jam ad aeterna gaudia deducatur, quia hic diversis fatigabatur angustiis. Ait enim: in tua justitia, id est, dum confitentibus parcis, seque poenitendo damnantes, aequissima potentia tuae pietatis absolvis. Nam qui abjicit rebelles, justum est ut velit recipere supplicantes. Propter inimicos meos, id est propter haereticos et paganos. Unus enim pravo dogmate contrarius, alter non credendo semper adPropter quos in Domini justitia se petit esse dirigendam, quia praedicationibus ejus non credit adversitas. Dirige in conspectu tuo viam meam, id est, vitam meam perduc ad tuae serenitatis aspectum. Non enim nostra facultate ad eum pervenire possumus, qui tortuosis semper semitis ambulam
Abbreviated transcription (Latin):
finiciones. que sententie ĩma¬
gnam utilitatem hominum
uidentur exp̃sse. ut breuitet
intelligent pcc̃ores qd dñs
nandos. consequens erat ut
semꝑ diuinam gtãm ĩ domo
dñi testaretur admiti.Nam
cum ip̃a ecc̃a hic domus fit
dñi: tamen pot̃ ꝑ unumquẽq
nichominus intraturam. Sic
enim clicimus et patriamet
ciuitatem: et tamen his tebꝰ
ũba damus. que adciues ear̃
nouimus ꝑtinere. Sed quia
illa futura iħrłm lapidibus
uiuis scõrum crecditur multi¬
tudine consttuenda: apte
dixit. Inctõibo indomum tuã.
ẽ quod non dixit intemplo. s
adtemplum. quia nec siuabã
ip̃ã sacramentis uacare p̾dc̃m
ẽ. Templum scm̃ corpus est
ctñi saluatoris. quod uire ad¬
orat ecc̃a: ꝑ quod meruit esse
reuerenda. Sic enim ip̃e de
suo corpore dixit. Destruite
templum hoc: et intricluo edi¬
ficabo ulud. Sequitut. Intim¬
ore tuo. Ut corł compinic¬
cionem declararet: timoris
intulit mentionem. quia tũc
sĩdes solida ẽ: quando amori

Expanded text:
sententiae in magnam utilitatem hominum videntur expressae; ut breviter intelligerent peccatores, quos Dominus nandos, consequens erat ut se per divinam gratiam in domo Domini testaretur admitti. Nam cum ipsa Ecclesia hic domus sit Domini, tamen potest per unumquemque  se nihilominus intraturam. Sic enim dicimus et patriam, et civitatem; et tamen his rebus verba damus, quae ad cives earum novimus pertinere. Sed quia illa futura Jerusalem lapidibus vivis sanctorum creditur multitudine construenda, 26 apte dixit: Introibo in domum tuam: est quod non dixit: in templo, sed ad templum; quia nec syllabas ipsas a sacramentis vacare praedictum est. Templum sanctum, corpus est Domini Salvatoris, quod jure adorat Ecclesia, per quod meruit esse reverenda; sic enim ipse de suo corpore dixit: Destruite templum hoc, et in triduo aedificabo illud . Sequitur: in timore tuo. Ut cordis compunctionem declararet, timoris intulit mentionem: quia tunc fides solida est, quando amori
Abbreviated transcription (Latin):
na uoluntas que ros uocat
et ad trait. nec quicq̃m ꝓficuũ
ualemus cogitare uł facete :
nisi hoc accipiamus abonita
tis auctore. sicut apls dicit.
pelagiana clementia. necum
s aliquidbon falso applicare
nititur: ueto potius donatore
fraudetur. Conclusio psalmri.

Expanded text:
na voluntas, quae nos vocat na voluntas, quae nos vocat et attrahit; nec quidquam proficuum valemus cogitare vel facere, nisi hoc accipiamus a bonitatis auctore, sicut Apostolus diPelagiana dementia, ne cum sibi aliquid boni falso applicare nititur, vero potius donatore fraudetur. Conclusio psalmi.
Abbreviated transcription (Latin):
inm̃isitate p̃missa. quare tan¬
tobono indebite repleatur hu¬
manitas breuiter edocemur.
nequis asctibat meritis suis:
quod tributum benedictione
constat auctoris. Domine ut
scuto bone uoluntatis tue co¬
ronasti nos. Considerems¬
clñr que muus possunt uolu¬
minibus explicati. Bona si¬
quidem uoluntas creatoris.
que nos in effabilibus mune¬
ribus teplet. Dictum ẽ scuto.
quod teuera nos ꝓtegit: et pre¬
mia docora concedit. Clpen
enim impositus capiti corona
ẽ aptatus cordi defensio. Hic
ẽ qui omnes fideles ꝓtegit.
ip̃e oꝑit ecc̃am toto orbe dif¬
fusam. Ip̃e quoq amplectitur
et celum quo celantur uniũ¬
sa: munim̃ qd̾ muius ictus
irrumpat. arma que nullum
intret exitium. ꝑ que potius
mors uicta subcubuit:⁊ salꝰ¬
hominis desperata surrexit. Bo¬
Ino uoluncatis. qm̃ uocatio:
dñi omne meritum p̾cedit:
nec inuenit dignum s facit.
I deo enim gratuita: alioquin
iuste diceretur. Hec ẽ ergobo¬

Expanded text:
immensitate praemissa; quare tanimmensitate praemissa; quare tanto bono indebite repleatur humanitas, breviter docemur: ne quis ascribat meritis suis quod tributum benedictione constat auctoris. Domine, ut scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos. ConsideremDomini, quae nullis possunt voluminibus explicari. Bona siquidem voluntas Creatoris, quae nos ineffabilibus muneribus replet, dicta est scutum, quod revera nos protegit, 27 et praemia decora concedit. Clypeus enim impositus capiti, corona est; aptatus cordi, defensio. Hic est qui omnes fideles protegit: ipse operit Ecclesiam toto orbe diffusam; ipse quoque amplectitur et coelum, quo celantur universa: munimen quod nullus ictus irrumpat; arma quae nullum intret exitium; per quae potius mors victa succubuit, et salhominis desperata surrexit. Bonae voluntatis. Quoniam vocatio Domini omne meritum praecedit, nec invenit dignum, sed facit; ideo enim gratuita, alioquin justa diceretur. Haec est ergo bo
Abbreviated transcription (Latin):
ista sententia. que tangi qͥdẽ
potest: s aliqui duni ualent
explanari. Ham si queras q̃
sit illa pollicitatio quam suꝑi
ctixit in et̾num exultabunt:
aucli clictum breuit. et in ha¬
bitabis meis. O magna et ĩ¬
effabilis largitas donatoris.
Quid simile potest dari. quã
ubi cognoscitur retum domi¬
nus ipse concedi: Nam quilib
munificus donat illa que pos¬
sidet. eum qui ẽ in effabile bo¬
num: se largitur inp̃mio. Q
quid iam pot̾ ẽẽ simile. quã
cum nos bonorum om̃ium
cepit auctor implere: Gła¬
buntur dixit. qui effectu ꝑfru¬
uͤntur optata. Ince. quia tues
ꝓmissa illis heredicas. Et idcõ
in et̾ium exuitabunt: quia de
etño domino głabinitur om̃s
qui diligunt nomen tuum.
Dignificat in ilia patria felici:
omnes quidem dñi participa¬
tione głari. Quamius inef¬
fabili dispensatione ꝓ merito¬
rum qualitate: iicuiq se ui¬
deatur maiestas sca concede.¬
Qm̃ tu benedices iusto. Mag¬
nitudinera p̃mii et gaudior

Expanded text:
ententia, quae tangi quidem potest, sed ad liquidum non valet explanari. Nam si quaeras quae sit ista pollicitatio quam superius dixit: in aeternum exsultabunt? audi dictum breviter: et inhabitabis in eis. O magna et ineffabilis largitas donatoris! Quid simile potest dari, quod ibi cognoscitur rerum Dominus ipse concedi? Nam quilibet munificus donat illa quae possidet; Deus autem, qui est ineffabile bonum, se largitur in praemio. Et quid tam potest esse simile quam cum nos bonorum omnium coeperit auctor implere? Gloriabuntur, dixit: quia effectu perfruuntur optato. In te: quia tu es promissa illis haereditas; et ideo in aeternum exsultabunt, quia de aeterno Domino gloriabuntur. Omnes qui diligunt nomen tuum. Significat in illa patria felici, omnes quidem Domini participatione gloriari; quamvis ineffabili dispensatione pro meritorum qualitate unicuique se videatur majestas sancta concedemine, benedices justum. Magnitudine praemii et gaudiorum
Abbreviated transcription (Latin):
tium. Uirum sanguinum
et dolosum ab hom̾inabitur
dominus. Inprimo psalmo
cdiximus ennoematice deffini¬
tionis hanc ẽẽ uirtutem. ut
negando quod non ẽ: ħ quod
intendit declarare uideatur.
et iterum dicendo quod est.
id quo ᷤꝰ ꝓponit euident᷑ possit
ostendi. Quod inhis tribus
u̾sibus: utrumq ꝓbatur effẽc¬
tum. Dicit enim cues deus
qui inquitatem nolle cognoᷤ¬
cetis. Quid enim aliud deus
pot̃ uelle. nisi quod ꝓbatur:
ip̃e yciꝑe. sicut et ysaias ait. e¬
go sum dominus qui loquor
iusticiam. et annuntio recta:
Sequitur. Non habitauit
iuxta te malignus. Hic pcco¬
res a regno dñi significat ex¬
cludendos. qui mu̾la conuer¬
sione mutati sunt. Nã licet
eum carnalit tantum uide¬
ant quos teatus in uoluit. sic̃
scriptum ẽ uidebunt inque
punxerunt: iuxta ip̃m tam̃

Expanded text:
. Virum sanguinum et dolosum abominabitur Dominus. In primo psalmo diximus ennoematicae definitionis hanc esse virtutem, ut negando quod non est, hoc quod intendit declarare videatur; et iterum dicendo quod est, id quod proponit, evidenter possit ostendi. Quod in his tribus versibus utrumque probatur effectum. Dicit enim: Tu es Deus, qui iniquitatem nolle cognosceris. Quid enim aliud potest Deus velle, nisi quod probatur ipse praecipere? Sicut Isaias ait: Ego sum Dominus, qui loquor justitiam et annuntio recta . Sequitur: non habitabit juxta te malignus. Hic peccatores a regno Dei significat excludendos, qui nulla conversione mutati sunt. Nam licet eum carnaliter tantum videant, quos reatus involvit, sicut scriptum est: Videbunt in quem compunxerunt ; juxta ipsum t
Abbreviated transcription (Latin):
luteram intendas grauius
uideatur oẽ agete miquitatẽ.
quam loqui mendatium. G
hic significat hereticos. qui
loquentes mendatium: se¬
quatium animas ꝑdiderunt.
Quid enim pot̃ grauius eẽ.¬
quam ibi eitare. ubi et alteꝵ¬
possit extinguere: Ad postre¬
num dicit. uirum sanguinu
et dolosum ab hominabitur
dominus.Uit quidem sãgui¬
num ẽ. qui humano cruoꝵe:
poluuitut. s et ille qui deceͥp̃.
uiuum: adlidit et dolosum.
Multa enim ppetã funnt. que
ꝓpria uoluntate nõ agimus.
Nolosos autẽ illos significat.
qui scientes malum alienu.
opare̾ nituntur exitium. Uũ
dicit ab hominabitut: signi¬
ficat omnes quos suꝑius dix̃.
a tegno dṅi reocendos extra¬
neos. Iui enim abhominandi
sunt: qui cius p̾mia conseqͥ.
nõ merentur. Complete sunt

Expanded text:
litteram intendas, gravius litteram intendas, gravius videatur esse agere iniquitatem quam loqui mendacium. Sed hic significat haereticos, qui loquentes mendacium, sequacium animas perdiderunt. Quid enim potest esse gravius quam ibi errare, ubi et altepossit exstinguere? Ad postremum dicit: virum sanguinum et dolosum abominabitur Dominus. Vir quidem sanguinum est qui humano cruore polluitur, sed et ille qui decipit vivum. Addidit, et dolosum. Multa enim perperam fiunt, quae propria voluntate non agimus. Dolosus autem illos significat qui scientes malum, alienum operari nituntur exitium. Dum dicit: abominabitur, significat omnes quos superius dixit a regno Domini reddendos extraneos. Illi enim abominandi sunt qui ejus praemia consequi n
Abbreviated transcription (Latin):
oculos dñi merito ꝑmanete
non dicuntut. quia inꝑpetus:
tormenta mittenli sunt.Hi¬
chil enim ẽ qd̾ deus nõ uideat:
dum ubiq p̾sens et totus oẽ
noscatur. S illi recte coram
ip̃o ẽẽ minime dicuntur: qui
ab eius grã donaq priuãdi.
Hactenus indicatus ẽ dñs
cum dicitur id quod non est:
nunc aliis tribus modis ostẽ¬
ditur affirmando qiodẽ. Bi¬
cit enim. Odisti omnes qui
oꝑantur mniquitatem. Nõ
clixit qui oꝑati sunt: quia ilui
tantum iniicdicio dampna¬
buntur. qui usq ad finẽ uite
sue: crimine se nefando con¬
maculant. S int̾ speciales
enumerationes criminum:
cõgrue nomen geñale posi¬
tum ẽ: idest oꝑatores miqͥ¬
tatum. ut ibi incelligas: qͥc¬
quid a diuinis mandatis ꝯs¬
tat aliemm. Adiecit.⁊ Der
des eos qui loquuntur men¬
datium. Uidentur iste sen¬
tentie non nullam tecipere
questionem. ut iniquitatẽ
oꝑantes: odisse tantum dnĩz
dicat. Mendatium u̾o loquẽ¬
tes. ꝑire confirmet. Dum si

Expanded text:
i merito permanere non dicuntur, qui in perpetua tormenta mittendi sunt. Nihil est enim quod Deus non videat, dum ubique praesens et totus esse noscatur. Sed illi recte coram ipso esse minime dicuntur, qui ab ejus gratia donoque privandi sunt. Hactenus indicatus est Dominus, cum dicitur id quod non est: nunc aliis tribus modis ostenditur affirmando quod est. Dicit enim: Odisti omnes qui operantur iniquitatem; non dixit qui operati sunt, quia illi tantum in judicio damnabuntur, qui usque ad finem vitae suae crimine se nefando commaculant. Sed inter speciales enumerationes criminum, congrue nomen generale positum est, id est, operatores iniquitatum, ut ibi intelligas quidquid a divinis mandatis constatdes eos qui loquuntur mendacium. Videntur istae sententiae nonnullam recipere quaestionem, ut iniquitatem operantes odisse tantum Dominum dicat: mendacium vero loquentes perire confirmet; dum si
Abbreviated transcription (Latin):
Erba raca au¬
uibus ꝑcipedo¬
mine. intelli¬
ge clamorez
meuin. Per
figuram methopoea quam
in .iiii. psalmo iam diximus:
aptissime hec uba dantur ec̃ce.
ut amata dñm expectet: et¬
accemita festinet. quatinus
scli huiꝯ nequitias eodem
iubͣante ꝑtransiens: sponso
fuo inmaculata et sine tu¬
ga semꝑ adereat. Ubi pri¬
ma sronte ꝑ partes trine orõ¬
nis uirtus trinitatis expri¬
mitur: qualem hre sc̃am de
ficat psalmodiam. Sequitur.
Intellige clamorem meum.
ut affectum cordis a periret:
sicut et apłs ait. Misit deus
sp̃m filii sui incorda nr̃a: ĩqͦ
clamamus Abba pat̾. Aures
autem diuinitatis ad simili¬
tudinem corporalem dicũt᷑.
ꝑ quas aere uerberato: ho¬
minibꝯ intrat auclitus. Au¬
res enim ab aucdis dicte st̾.
et consid̾a qm̃ clamorem
suum petiuit intelligi. uox
enim ista non erat labiorũ
lumine consueuit intelligi.

Expanded text:
a auribus percipe, Domine; intellige clamorem meum. Per figuram mythopoeiam, quam in quarto psalmo jam diximus, aptissime haec verba dantur Ecclesiae; ut amata Dominum exspectet, accersita festinet; quatenus saeculi hujus nequitias eodem juvante pertransiens, Sponso suo immaculata, et sine ruga semper adhaereat. Ubi prima fronte per partes trinae orationis, virtus Trinitatis exponitur, qualem habere sanctam decficat psalmodiam. Sequitur: Intellige clamorem meum, ut affectum cordis aperiret; sicut et Apostolus ait: Misit Deus Spiritum Filii sui in corda nostra, in quo clamamus, Abba, Pater . Aures autem Divinitatis ad similitudinem corporalem dicuntur, per quas aere verberato hominibus intrat auditus. Auris enim ab auditu dicta est. Et considera quoniam clamorem suum petivit intelligi. Vox enim ista non erat labiorum lumine consuevit intelligi.
Abbreviated transcription (Latin):
cinitas. Intellige uo quod u¬
trosq uidet. s eos euentu dis¬
par contuetur. Iustos ut au¬
diat. pcc̃ores ut ꝑdat. Ne fra
ũodicit. id defutura yatria.
quam soli deo placitã posside¬
bunt. Memoria eorum peti¬
bit. quia non ent miquoꝵ
int̾ iustos ulla cõmemoratõ.
Illos enim in memoria nos
habere dicimus: quibus ali¬
qua p̾stare desidamus. Hã
qui de memoria dñi exeũt.
adet̾na supplicta sine dubi
tatione ꝑueniunt. Clama¬
uerunt iusti et dominus ex¬
aucliuit eos. et exom̃ibus
tribulationibꝯ eorum libera¬
bis cos. Iterum redit ad iꝯ¬
tos. de quibꝯ paulolatiꝰ dic̃.
ut populos enartate dona
teficiant. quos malorum pena
tertuerat. Discutiamus quid
Sͥ uelit ista sententia. iustos cla¬
masse dicit ad clnm. et semper
ꝓsitetur auditos. Q uid ergo de
mrib dicenns. quos de supp¬
licibus tẏrannorum minime
constat ee liberatos: Liberati
plane sunt: quando ad celorũ
rogna ꝑclucti. omnibꝰ tribula¬

Expanded text:
cinitas. Intellige vero quod ucinitas. Intellige vero quod utrosque videt, sed eos eventu dispari contuetur: justos ut audiat, peccatores ut perdat. De terra vero dicit, id est de futura patria, quam soli Deo placiti possidebunt. Memoria eorum peribit, quia non erit iniquorum inter justos ulla commemoratio. Illos enim in memoria nos habere dicimus, quibus aliqua praestare desideramus. Nam qui de memoria Domini exeunt, ad aeterna supplicia siClamaverunt justi, et Dominus exaudivit eos, et ex omnibus tribulationibus eorum liberavit eos. Iterum redit ad justos, de quibus paulo latius dicit, ut populos enarrata dona reficiant, quos malorum poena terruerat. Discutiamus quid sibi velit ista sententia. Justos clamasse dicit ad Dominum, et semper profitetur auditos. Quid ergo de martyribus dicimus, quos de suppliciis tyrannorum minime constat esse liberatos? Liberati sunt plane, quando ad coelorum regna perducti, omnibus tribula
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit. ut aspectus immo¬
bilis suꝑ eos ẽẽ uideatur. Sb̾¬
ningit quoq exauditionis
uel ocissimam sceleritatem.
quando aures dñi paratas ĩ
eorum p̃ces ẽẽ cõmemorat.
Que enim illis adoptinendũ
fiat mora. cum in ip̃is qui ex¬
auclire possit in habitat: sed
licet frequent̾ exaudiat pcc̃o¬
res: iustis tamen multum
amplius ꝓmittitur: quando ĩ
p̃ces ecrum paratas aures hr̃e
ꝑdat de fra memoriã eorum.
Exposita nistorum gr̃a mĩc
conũtitur ad penas maloru.
Et ne clicerent pessimi. iustos
ad̾tendit. nos autem non res¬
picit. Securi iam faciamus.
quia ab illo conspici nõ mere¬
mut. ꝓnuntiat uultum dñi.
id intellectum. ẽẽ supra malos.
quos sic adtendit ut non res¬
piciat. sic non respicit. ut tamẽ
eorum fc̃a cognoscat. Timea¬
mus g̾ malum facẽ. quod eiꝰ
scientiam nouimus nõ lat̾e̾.
Et considera quia et mistis
dicitur suꝑfacientes mala. ut
falli non possit coniuncta ui¬

Expanded text:
ostendit, ut aspectus immoostendit, ut aspectus immobilis super eos esse videatur. Subjungit quoque exauditionis velocissimam celeritatem, quando aures Domini paratas in eorum preces esse commemorat. Quae enim illis ad obtinendum fiat mora, cum in ipsis qui exaudire possit inhabitat? Sed licet frequenter exaudiat peccatores, justis tamen multo amplius promittitur, quando in preces eorum paratas aures habere perdat de terra memoriam eorum. Exposita justorum gratia, nunc convertitur ad poenas malorum. Et ne dicerent pessimi, justos attendit, nos autem non respicit, securi jam facimus qui ab illo conspici non meremur: pronuntiat vultum Domini, id est intellectum esse supra malos, quos sic attendit ut non respiciat, sic non respicit ut tamen eorum facta cognoscat. Timeamus ergo malum facere, quod ejus scientiam novimus non latere. Et considera quia et in istis dicitur, super facientes mala, ut falli non possit conjuncta vi
Abbreviated transcription (Latin):
non habere. et cum suis uicris
hic illis contimium eẽ certa¬
men. pulchertime dixit. In¬
quire pacem. ut quannis
eam hic nõ habeant: tamẽ
semꝑ ab eis stucdiosissime pet¬
quiratur. Et non ꝓmisit qd̾
hic possit quo quomodo com¬
p̾hendi. s imperat sequere eã
quasi p̃ceoentem. Nam qua¬
re sequenda ẽ. nisi quia hunc
fugit: Infuturo autem spãda
est. qm̃ ibi ppetua stabilitate
consistit. Queramus gͦ seduli.
sequamur intenti. quia illic eã
muenire non possumus. nifi
hic diligentius inquiramus.
que tunc comp̾hendi dabitur.
quando ip̃m conspiciimus pa
pplici populum p̃licationem
confirmat. modo iustorum
p̃mium narrans. modo impi¬
orum pcc̃a castigans. ut ab
utraq parte commonitus.
seruire discat domino popu¬
lus ad quisitus. Quod scema
dicitur paradignia. efficacis¬
simum plane figure genus.
quando dmpplici utilitate p̃ci¬
pitur qd sequamur. Cumeĩ
dicit oculi dñ suꝑ iustos. cõ¬
tinuam grãm diuinitatis

Expanded text:
non habere, et cum suis vitiis non habere, et cum suis vitiis hic illis continuum esse certamen, pulcherrime dixit, inquire pacem; ut quamvis eam hic non habeant, tamen per ab eis studiosissime perquiratur. Et non promisit quod hic possit quoquomodo comprehendi, sed imperat sequere eam, quasi praecedentem. Nam quare sequenda est, nisi quia hinc fugit? In futuro autem speranda est, quoniam ibi perpetua stabilitate consistit. Quaeramus ergo seduli, sequamur intenti: quia illic eam invenire non possumus, nisi hic diligentius inquiramus. Quae tunc comprehendi dabitur, quando ipsum conspicimus pacplici populum praedicatione confirmat: modo justorum praemium narrans, modo impiorum peccata castigans, ut ab utraque parte commonitus servire discat Domino populus acquisitus. Quod schema dicitur paradigma, efficacissimum plane figurae genus, quando duplici utilitate praecipitur quod sequamur. Cum enim dicit, Oculi. Domini super justos. continuam gratiam Divinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
auxilium: inferre uideatur
incomodum. Quod mento
ꝓibetur. quia pure conscientie
constat semꝑ adusum. Diũ¬
te amalo et fac bonum. ĩqui¬
re pacem et require eam .
Ad uidenclum dies bonos nõ
sufficit tantum amalis actibꝰ
abstinere. nisi nos pietas com¬
pellat et bona ꝑagere. Lam
primus uirtutis gradus ẽ.
aliena non querere. s iterum
suꝑior egentibus ꝓpria non
negare. In illo culpam resu¬
gimus. in isto palmam pie¬
tatis adquirimus. Han
pupillo non nocuisse. aut:
paupem non expoliasse: abs¬
tinentia ẽ. que ad p̃mium so¬
la non sufficit. In illa quippe
iudicatione soli aulient ue¬
nite beneclicti pr̃ĩs mei ꝑci¬
pite regnum quod uobis pa¬
ratum ẽ ab mitio mundi.
qui gr̃am dñi ip̃o spirante
diuersa largitione mercati
sunt. Uides gͦ necessario ad¬
ditum: et fac bonum. Ip̃m ẽ
siquidem qo̾ nos liberat at¬
q cõmendat. Sciens autẽ
ꝓpḣa et in hoo agone scłi cũ
corpore pacem fidelissimos

Expanded text:
auxilium, inferre videatur auxilium, inferre videatur incommodum. Quod merito prohibetur, quia purae conscientiae constat semper adversum. te a malo et fac bonum, inquire pacem et sequere eam. Ad videndos dies bonos non sufficit tantum a malis actibus abstinere, nisi nos pietas compellat et bona peragere. Nam primus virtutis gradus est aliena non quaerere, sed iterum superior egentibus propria non negare. In illo culpam refugimus, in isto palmam pietatis acquirimus. Nam pupillo non nocuisse, aut pauperem non exspoliasse, abstinentia est, quae ad praemium sola non sufficit. In illa quippe judicatione soli audient: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi , qui gratiam Domini, ipso inspirante, diversa largitione mercati sunt. Vides ergo necessario additum, Et fac bonum; ipsum est siquidem quod nos liberat atque commendat. Sciens autem propheta in hoc agone saeculi cum corpore pacem fidelissimos
Abbreviated transcription (Latin):
trahit. Idostremo ille claustra
nietuit. hic celorum regna pa¬
te facit. Merito etgo timorẽ
istum sic utilem ꝓfessꝰ ẽ.: ut:
interrogatio pposita ẽ. quã
om̃ium sequatur assensus.
Quis ẽ enim qui possit clic̃ẽ.
aut uitam nolo. aut cdies bo¬
nos uidere non cupio: Sz
utinam sic uitam ppetuam
quereremus. sicut mista cͥor¬
porali corda defigimus. Ho¬
nos autem dies non istos
dicit. inquibus caducis de¬
lectationibus ocupanur.
s ulos qui uete boni sunt.
non loquatur incompetens.
Malum ẽ enim omne ꝓhibi¬
tum. et quicquid ueritati re¬
pugnat. tali apellatione dis¬
cemitur. Intende u̾o subtiliꝰ.
quia prio cohibeti cdicit lin¬
guam. quam cum loqui uo¬
iumus anterius cõmouemꝰ
Addit labia. ne loquantur
dolum. que lingue motum
ꝓtimis conse̾c̾im̃tur. ⁊ quasi
quadam annonia sotiata. am¬
borum modulamine huma¬
nus sermo ꝑagitur. Holus ẽ
autem. quando fallimus au¬
dientem. ut quod creditur ad

Expanded text:
trahit; postremo ille claustra trahit; postremo ille claustra metuit, hic coelorum regna patefacit. Merito ergo timorem istum sic utilem professus est, interrogatio proposita est quam omnium sequatur assensus. Quis est enim qui possit dicere, aut vitam nolo, aut dies bonos videre non cupio? Sed utinam sic vitam perpetuam quaereremus, sicut in ista temporali corda defigimus. Bonos autem dies, non istos dicit in quibus caducis delectationibus occupamur, sed illos qui vere boni sunt, non loquatur incompetens. Malum est enim omne prohibitum; et quidquid veritati repugnat, tali appellatione discernitur. Intende vero subtilius, quia prius cohiberi dicit linguam, quam, cum loqui volumus, anterius commovemus. Addidit, labia ne loquantur dolum, quae linguae motum protinus consequuntur, et quasi quadam harmonia sociata amborum modulamine humanus sermo peragitur. Dolus est autem, quando fallimus audientem, ut quod creditur ad
Abbreviated transcription (Latin):
na ultra non querimus. sed
tenemus. sicut apłs dicit. Sci¬
mus qm̃ diligentibus dm̃
omnia cooꝑantur inbonum.¬
boc argumentum dicitur:
ex contrario contrarium. E
enim egere diuites. et pauꝑes
nullo bono deficete. Argumẽ
timorem clñi docebo uos.
Per hactis sollempnibus q̃
ad sacramenta ecc̃e ꝑtinebãt:
nunc uenit ad t̾ciam partẽ.
ubi illos alloquitut. qui pri¬
ma fidel rudimenta suscipi¬
unt. Dicendo enim uenite.
significat eos intra ecc̃am ñ
fuisse. Quocd etiam confitẽtibꝰ
nunc dicitur. quando ad fidẽ
ueniunt xp̃ianam. Nox pa¬
terna sonat. uox pietatis am¬
monet ut ultro clicentem:
audiamus: quem tacentẽ
exquirere deberenus. S:
quam suauis quam utilis
timor ẽ. ad quẽ filius inuita¬
tur. Cum dicit docebo uos:
ãmonet ne pauescamus qd
audiuimus timorem. Hõ
ẽ eium timoriste qui formi¬
detur. s qui diligatur. Timor
humanus amaritudinemht.
iste dulceclinem. Ille ad seriui¬
tium cogit. iste adlibertatem

Expanded text:
na ultra non quaerimus, sed na ultra non quaerimus, sed tenemus, sicut Apostolus dicit: « Scimus quoniam diligentibus Deum omnia cooperantur in bonumHoc argumentum dicitur ex contrario. Contrarium est enim egere divites, et pauperes nullo bono deficere. Argumentdocebo vos. Peractis solemnibus quae ad sacramenta Ecclesiae pertinebant, nunc venit ad tertiam partem, ubi illos alloquitur qui prima fidei rudimenta percipiunt. Dicendo enim, Venite, significat eos intra Ecclesiam non fuisse; quod etiam confitentibus nunc dicitur, quando ad fidem veniunt Christianam. Vox paterna sonat, vox pietatis admonet, ut ultro dicentem audiamus, quem tacentem exquirere deberemus. Sed quam suavis, quam utilis timor est, ad quem filius invitatur. Cum dicit, docebo vos, admonet ne pavescamus, quod audivimus timorem. Non est enim timor iste qui formidetur, sed qui diligatur. Timor humanus amaritudinem habet, iste dulcedinem; ille ad servitium cogit, iste ad libertatem