comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut ad carnalis generationis abolenda
contagia eẽt regenerandi origo sine
semine criminis: De quib dicitur:
hoc sacramentum mens comp̃hende:
quȩ hanc grãm ualeat lingua narra-¬
re: Redit mninnocentiam iniquitas:
et innouitatem uetustas. In adoptio¬
nem ueniunt alieni: et inhereditatẽ
ingrediuntur extranei: De impiis
iusti. de auaris benigni: de incontinen¬
tib casti: de terrenis incipiunt ẽẽ celes¬
tes Quȩ autem est ista mutatio nisi
nosq inseruit sibi: ut di ad humana
descensio. fieret hominis ad dituna ꝓuec̃
re nonualemus. multa sollicitudine
precauendum est xp̃ianis. ne diabolicis
iterum capiantur insidiis: et eisdem
rursus quib renuntiauerunt errorib
implicentur: Non enim desinit hostis
antiquus transfigurans se in angelum
lucis deceptionum laqueos ubiq preten¬
dere: et ut quo quomodo fidem creden¬
tium corrumpat instare: Nouit cui
adhibeat estus cupiditatis. cui illecebͣs
gule ingerat: cui apponat incitam̃ta

Expanded text:
ut ad carnalis generationis abolenda contagia, esset regenerandis origo sine semine criminis, de quibus dicithoc sacramentum mens comprehendere, quae hanc gratiam valeat lingua narrare? Redit in innocentiam iniquitas, et in novitatem vetustas; in adoptionem veniunt alieni, et in haereditatem ingrediuntur extranei. De impiis justi, de avaris benigni, de incontinentibus casti, de terrenis incipiunt esse coelestes. Quae autem est ista mutatio, nisi nosque inseruit sibi, ut Dei ad humana descensio, fieret hominis ad divina provecre non possumus, multa sollicitudine praecavendum est Christianis ne diabolicis iterum capiantur insidiis, et eisdem rursus, quibus renuntiaverunt, erroribus implicentur. Non enim desinit hostis antiquus, transfigurans se in angelum lucis , deceptionum laqueos ubique praetendere, et ut quoquo modo fidem credentium corrumpat, instare. Novit cui adhibeat aestus cupiditatis, cui illecebras gulae ingerat, cui apponat 94 incitamenta
Abbreviated transcription (Latin):
nichil diuersum nichil debemus senti¬
re discretum: quia illos et electio pares.
et labor similes. et fis fecit equales:
Sicut aũt et nos exꝑti sumus et nr̃i pro¬
bauere maiores: credimus atq confidimꝰ
inter om̃s labores istius uitȩ adobtinendã
miscłiam di semꝑ nos spetialium patro-¬
nor orationib adiuuandos: ut quantũ
ꝓpriis peccatis deprimimur. tantum apłi-¬

Expanded text:
nihil diversum, nihil debemus sentinihil diversum, nihil debemus sentire discretum: quia illos et electio pares, et labor similes, et finis fecit aequales. Sicut autem et nos experti sumus, 327 et nostri probavere majores, credimus atque confidimus, inter omnes labores istius vitae, ad obtinendam misericordiam Dei, semper nos specialium patronorum orationibus adjuvandos: ut quantum propriis 328 peccatis deprimimur, tantum apost
Abbreviated transcription (Latin):
tio fieret felicitatis ȩternȩ : Preciosa er¬
go inconspectu dñi mors scõꝵ eius: Nec
ullo crudelitatis genere destrui potest:
sacramento crucis xp̃i fundata religio:
Non minuitur ꝑsecutionib eccła:s
augetur: E semꝑ dominicus ager se¬
gete ditiori uestitur: dum grana quȩ
singła cadunt. multiplicata nascuntur
Unde duo ista preclara duuni seminis
germina inquantam sobolem pullu
multarum honore geminarum con¬
serto uno diademate coronarunt: Be
nobis adexemplum patientiȩ et con-¬
firmationem fidei preparato. uniuer¬
saliter quidem in omĩum scõꝵꝵ cõme¬
moratione letandum est: s in hoꝵ excel¬
lentia patrum merito est exultantiꝰ
głiandum. quos grã di intantum api-¬
cem inter omĩa ecłe menbra ꝓuexit.
ut eos incorpore cui caput xp̃s est quasi
geminum constitueret lumen oculoꝵ:
De quoꝵ meritis atq uirtutib quȩ
omnem loquendi suꝑant facultatem.

Expanded text:
tio fieret felicitatis aeternae. Pretiosa est ertio fieret felicitatis aeternae. Pretiosa est ergo in conspectu Domini mors sanctorum ejus ; nec ullo crudelitatis genere destrui potest sacramento crucis Christi fundata religio. Non minuitur persecutionibus Ecclesia, sed augetur; et semper Dominicus ager segete ditiori vestitur, 326 dum grana, quae singula cadunt, multiplicata nascuntur. Unde duo ista praeclara divini seminis germina in quantam sobolem pullulmultarum honore gemmarum conserto uno diademate coronarunt. CAPnobis ad exemplum patientiae et confirmationem fidei praeparato, universaliter quidem in omnium sanctorum commemoratione laetandum est, sed in horum excellentia patrum merito est exsultantius gloriandum, quos gratia Dei in tantum apicem inter omnia Ecclesiae membra provexit, ut eos in corpore, cui caput est Christus , quasi geminum constituerit lumen oculorum. De quorum meritis atque virtutibus, quae omnem loquendi superant facultatem,
Abbreviated transcription (Latin):
Iam ppłos qui ex circumcisione credide¬
rant erudieras: iam antiochenã ȩcclam
ubi primum xp̃iani nominis dignitas
est orta fundaueras Iam pontum. gala-¬
tiam. capadotiam. asyam. atq bitinam
legib euangłicȩ predicationis impleue¬
aut de spatio tuȩ ignarus etatis. trophe¬
um crucis xp̃i romanis arcib infere¬
u̾as: quo te diuinis p̃ordinationib ante¬
ibant et honor potestatis. et gła passi
electionis. et spetialis magister gentiũ
paulus occurrens. eodem tibi consoti-¬
atus est temꝑe: quo iam omĩs innocen¬
tia. omĩs pudor. omnisq libertas sub
neronis laborabat imꝑio: Sunis fu¬
ror ꝑ omĩum uitioꝵ imflammatus ex¬
cessum. inhunc eum usq torrentem.
suȩ precipitauit insaniȩ : ut primus
nomini xp̃iano atrocitatem genera¬
lis ꝑsecutionis inferret᷑. quasi ꝑscõꝵ
neces gratia di posset extingui: Cuius
hoc ipsum erat maximum lucrum. ut
contemptus uitȩ huuis occidue: ꝑcep¬

Expanded text:
Jam populos, qui ex circumcisione credideJam populos, qui ex circumcisione crediderant, erudieras; jam Antiochenam Ecclesiam, ubi primum Christiani nominis dignitas est orta , fundaveras; jam Pontum, Galatiam, Cappadociam, Asiam atque Bithyniam legibus 325 evangelicae praedicationis imbueaut de spatio tuae ignarus aetatis, tropaeum crucis Christi Romanis arcibus inferebas, quo te divinis praeordinationibus anteibant et honor potestatis, et gloria paselectionis , et specialis magister gentium Paulus occurrens, eo tibi consociatus est tempore, quo jam omnis innocentia, omnis pudor, omnisque libertas sub Neronis laborabat imperio. Cujus furor per omnium vitiorum inflammatus excessum, in hunc eum usque torrentem suae praecipitavit insaniae, ut primus nomini Christiano atrocitatem generalis persecutionis inferret, quasi per sanctorum neces gratia Dei posset exstingui: quibus hoc ipsum erat maximum lucrum, ut contemptus vitae hujus occiduae, percep
Abbreviated transcription (Latin):
truenda: ubi diligentissime habebatur
apłȩ uenire non metuis: et consorte glȩ
tuȩ paulo apło aliarum adhuc eccłaꝵ
ordinationib occupato: siluam istam
frem̃tium bestiarum. et turbulentissi-¬
mȩ ꝓfunditatis oceanum. constantior
quam cum supra mare gradereris in¬
grederis: Nec mundi dominam times
romam: qui in cayphȩ domo expaue-¬
ras sacerdotis ancillam: Numquid
aut iuditio pylali aut seuitia ideoꝵ
minor erat uel inclaudio potestas: uel
innerone crudelitas: Uincebat ergo
materiam formidinis . uis amoris: nec
Hunc aũt intrepidȩ caritatis affectum
iam tunc ꝓfecto conceꝑas: quando ꝓfes¬
sio tui amoris indnm̃. trine interroga¬
tionis est solidata misterio: Nec aliuo
abhac mentis tuȩ intentione quȩsitum
est: quam ut pascendis eius quem dili-¬
geres ouib cibum quo ipse eras opioiatꝰ
impenderes: Augebant quoq fiduti¬
am tuam tot signa miraculoꝵ: tot dona
carismatum: atq exꝑĩta uirtutum:

Expanded text:
truenda, ubi diligentissima superstititruenda, ubi diligentissima superstitiapostole, venire non metuis, et consorte gloriae tuae Paulo apostolo aliarum adhuc Ecclesiarum ordinationibus occupato, silvam istam frementium bestiarum et turbulentissimae profunditatis oceanum, constantior quam cum supra mare gradereris, ingrederis . Nec mundi dominam 324 times Romam, qui in Caiphae domo expaveras sacerdotis ancillam . Numquid aut judicio Pilati, aut saevitia Judaeorum minor erat vel in Claudio potestas, vel in Nerone crudelitas? Vincebat ergo materiam formidinis vis amoris; nec Hunc autem intrepidae charitatis affectum jam tunc profecto conceperas quando professio tui amoris in Dominum trinae interrogationis est solidata mysterio . Nec aliud ab hac mentis tuae intentione quaesitum est, quam ut pascendis ejus quem diligeres, ovibus, cibum, quo ipse eras opimatus, impenderes. CAP. V. Augebant quoque fiduciam tuam tot signa miraculorum, tot dona charismatum, tot experimenta virtutum.
Abbreviated transcription (Latin):
teneret regim̃ ciuitatis: Hȩc aut̃ ciu¬
tas ignorans suȩ ꝓuectionis auctorem:
cum pene omĩb dominaretur gentib.
omĩum gentium seriuebat erroribus :
et magnam sibi uidebatur assumpsisse
religionem. quia nullam respuerat
falsitatem: Unde quantum erat ꝑdia¬
bolum tenatius illigata : tantum ꝑ xp̃m
est mirabilius absoluta Nam cũ duo
euangłio mundum distributis sibi ter¬
rarum partib suscepissent: beatissimꝰ
petrus princeps apłici ordinis ad arcem
romani destinatur imꝑiĩ. ut lux ueri¬
tatis quȩ inomĩum gentium reuelabat᷑
salutem: efficatius se abipso capite ꝑto
tũ mũdi corpꝰ effũd̾et Cuiꝰ aũt nationis homi¬
nes in hac tc̃ urbe ñ eẽnt: Aut quȩ usquã
gñs ignorarẽt. qͦd roma didicisset: Hic con-¬
culcandȩ philosophiȩ opimones: hic
dssoluendȩ erant terrenȩ sapientiȩ ua-¬
nitates Hic confutandi demonum cul-¬
tus: hic omĩum sacrificioꝵ impietas des¬

Expanded text:
teneret regimen civitatis. Haec autem civteneret regimen civitatis. Haec autem civitas ignorans suae provectionis auctorem, cum pene omnibus dominaretur gentibus, omnium gentium serviebat erroribus, et magnam sibi videbatur suscepisse religionem, quia nullam respuerat falsitatem. Unde quantum erat per diabolum tenacius illigata, tantum per Christum est mirabilius absoluta. CAP. III. NaEvangelio mundum, distributis sibi terrarum partibus, suscepissent, beatissimus Petrus princeps apostolici 323 ordinis, ad arcem Romani destinatur imperii: ut lux veritatis quae in omnium gentium revelabatur salutem, efficacius se ab ipso capite per totum mundi corpus effunderet. Cujus autem nationis homines in hac tunc urbe non essent? aut quae usquam gentes ignorarent quod Roma didicisset? Hic conculcandae philosophiae opiniones, hic dissolvendae erant terrenae sapientiae vanitates, hic confutandus daemonum cultus, hic omnium sacrificiorum impietas des
Abbreviated transcription (Latin):
mariq ꝓtuleris: minus tam̃ est quod
tibi bellicus labor subdidit: quam quod
humano generi numquam negauit. õsq
in commune mortales ad cognitionem
sui abundantissimis semꝑ beneficiis eru¬
diuit. uoluntariam errantium cęcita¬
tem et ꝓcliuem in deteriora nequitiam.
secretiore consilio et altiore pietate mi¬
seratus est: mittendo uerbum suũ eqͣle
caro factum ita diuinam naturam na¬
turȩ uniuit humanȩ: ut illius adinfi¬
ma inclinatio. nr̃ã fieret ad sumina ꝓ¬
uectio Ut aũt huius mennarrabilis
grẽ ꝑ totum mundum diffunderetur
effectus : romanum regnum diuina
ꝓuidentia preparauit: Einus adeos li¬
mites incrementa ꝑ ducta sunt: quib
cunctarum undiq gentium uicina et
contigua eẽt uniuersitas Disposito
namq diuinitus oꝑi maxime congru¬
ebat. ut multa regna uno confedera-¬
rentur imperio: etcito ꝑmos haberet
ppłos predicatio generalis: quos unius

Expanded text:
marique protuleris, minus tamen est quod marique protuleris, minus tamen est quod tibi bellicus labor subdidit quam quod humano generi numquam negavit, omnesque in commune mortales ad cognitionem sui abundantissimis semper beneficiis erudivit, voluntariam errantium caecitatem et proclivem in deteriora nequitiam secretiori consilio et altiori pietate miseratus est, mittendo Verbum suum aequale caro factum ita divinam naturam naturae univit humanae, ut illius ad infima inclinatio, nostra fieret ad summa provectio. Ut autem hujus inenarrabilis gratiae per totum mundum diffunderetur effectus, Romanum regnum divina providentia praeparavit; cujus ad eos limites incrementa perducta sunt, quibus cunctarum undique gentium vicina et contigua esset universitas. Disposito namque divinitus operi maxime congruebat, ut multa regna uno confoederarentur imperio, et cito pervios haberet populos praedicatio generalis, quos unius
Abbreviated transcription (Latin):
mmum quidem scãrum
sollennitatum dilectissi¬
mi totus mundus est par¬
ticeps: et uniꝰ fidei pietas
exigit. ut quicquid ꝓsalute uniuersoꝵ
gestum recolitur: comiminib ubiq
gaudiis celebretur: Nerumtam̃ hodi¬
erna festiuitas preter illam reuerenti¬
am quam toto terrarum orbe ꝓmeru-¬
it. spetiali et propria nr̃e urbis exul¬
tatione ueneranda est: ut ubi prcipuoꝵ
martyrii eoꝵ sit letitie principatus:
Isti enim sunt iuri ꝑ quos cibi euangłi¬
um xp̃i roma resplenduit: Et quȩ eras
magistra erroris: facta es discipula ueri¬
tatis: Isti sunt patres tui ueriq pastores:
qui te regnis cȩlestib inserendam mul
is qui tibi nomen dedit: fraterna te cede
fedauit: Isti sunt quite ad hanc głam
ꝓuexerunt: ut gens scã. ppłs electus.
ciuitas sacerdotalis et regia. ꝑ sacram
beati petri sedem caput orbis effecta. la¬
tius presideres religione diuina: quam
dominatione terrena: Quamuis emm
multis aucta uictoriis ius imꝑii tui t̾ra

Expanded text:
um quidem sanctarum solemnitatum, dilectissimi, totus mundus est particeps, et unius fidei pietas exigit ut quidquid pro salute universorum gestum recolitur, communibus ubique gaudiis celebretur. Verumtamen hodierna festivitas, praeter illam reverentiam quam toto terrarum orbe promeruit, speciali et propria nostrae urbis exsultatione veneranda est: ut ubi praecipuomartyrii eorum sit laetitiae principatus. Isti enim sunt viri per quos tibi Evangelium Christi, Roma, resplenduit; et quae eras magistra erroris, facta es discipula veritatis. Isti sunt sancti patres tui verique pastores, qui te regnis coelestibus inserendam multis qui tibi nomen dedit fraterna te caede foedavit. Isti sunt qui te ad hanc gloriam provexerunt, 322 ut gens sancta, populus electus, civitas sacerdotalis et regia, per sacram beati Petri sedem caput orbis effecta, latius praesideres religione divina quam dominatione terrena. Quamvis enim multis aucta victoriis jus imperii tui terra
Abbreviated transcription (Latin):
lustris fieret roma laurentio Cuius
oratione & patrocimo adiuuari noᷤ sine
cessatiõe ꝯfidimꝰ: ut quia om̃s sicut apłs ait
ꝑsequutionem patiuntur. corroborem᷑
spũ caritatis: et ad suꝑandas om̃s temp-¬
tationes constantis fidei ꝑseuerantia mu
tem et regnantem cumpatre et cũ spũ¬

Expanded text:
lustris fieret Roma Laurentio. Cujus lustris fieret Roma Laurentio. Cujus oratione et patrocinio adjuvari nos sine cessatione confidimus: ut 340 quia omnes, sicut Apostpersecutionem patiuntur, corroboremur spiritu caritatis, et ad superandas omnes tentationes constantis fidei constantia munihristum viventem et regnantem cum Patre et cum Sp
Abbreviated transcription (Latin):
de feruore continuo uim inse haberet
urendi: conuersoꝵ alterna mutatione
menbroꝵ fieret cruciatus uehem̃tior:
ꝓficis: seua crudelitas: Subtrahitur
inuentis tuis materia mortalis: & lau-¬
rentio incęlos abeunte: tu deficis flam-¬
mis tuis Suꝑari caritatis xp̃i flãma
non potuit: et segnior fuit ignis qͥ foris
ussit. quam qui intus accendit: Seuisti
ꝑsecutor in martyrem seuisti: et auxisti
palmam dum aggerẽs penam: Nam
quid non aduictoris głam ingenium tuũ
repperit. quando inhonorem transiert
triumphi. etiam iustrum̃ta supplitii:
Gaudeamus igitur dilectissimi gaudio
spiritali: et de felicissimo incliti uiri fine
głemur indño qui est mirabilis inscĩs
suis: in quib nobis et presidium consti-¬
tuit et exemplum: atq ita ꝑ uniuersum
mundum clarificauit głam suam: ut
asolis ortu usq adoccasum leuiticoꝵ lu¬
minum coruscante fulgore. quam clari-¬
ficata est ierosolima stephano. tam il¬

Expanded text:
de fervore continuo vim in se haberet de fervore continuo vim in se haberet urendi, conversorum alterna mutatione membrorum, fieret cruciatus vehementior proficis, saeva crudelitas. Subtrahitur inventis tuis materia mortalis, et Laurentio in coelos abeunte tu deficis. Flammis tuis superari charitatis Christi flamma non potuit, et segnior fuit ignis qui foris ussit quam qui intus accendit. Servisti, persecutor, martyri, cum saevisti; auxisti palmam, dum aggeras poenam. Nam quid non ad victoris gloriam ingenium tuum reperit, quando in honorem transierunt triumphi, etiam instrumenta supplicii? Gaudeamus igitur, dilectissimi, gaudio spiritali, et de felicissimo inclyti viri fine gloriemur in Domino, qui est mirabilis in sanctis suis , in quibus nobis et praesidium constituit et exemplum; atque ita per universum mundum clarificavit gloriam suam, ut a solis ortu usque ad occasum, leviticorum luminum coruscante fulgore, quam clarificata est Jerosolyma Stephano, tam il
Abbreviated transcription (Latin):
et ueritatis mimicus: auaritia. ut rapiat
aurum: impietate ut auferat xp̃m̃
Postulat sibi ab immaculato sacrarii pre¬
sule opes eccłasticas : quib auidissimus
mhiabat inferri Cui leuita castissimus
ubi eas repositas haberet ostendens. nu¬
merosissimos scõꝵ pauꝑum obtulit
greges: in quoꝵ uctu atq uestitu ma¬
missibiles condiderat facultates: quȩ
tanto integrius erant saluȩ: quanto sanc
ligionis quȩ talem diuitiarum usum
instituisset ardescens direptionẽ thes-¬
auri potioris aggreditur. apud quem
nullam denarioꝵ substantiam reppe-¬
risset: uit depositum illud quo sacratiꝰ
erat diues auferret. Renuntiare .xp̃o
laurentium iubet: et solidissimã illã
leuitici animi fortitudinem. diris parat
urgere supplitiis: Quoꝵ ubi prima
nilobtinent: uchem̃tiora succedunt:
Laceros artus et multa uerberum sec¬
tione concisos. subiecto precipit igne
torreri: ut ꝑ cratem ferream quȩ iam

Expanded text:
et veritatis inimicus: avaritia, ut rapiat et veritatis inimicus: avaritia, ut rapiat aurum; impietate, ut auferat Christum. Postulat sibi ab immaculato sacrarii praesule opes ecclesiasticas, quibus avidissimus inhiabat, inferri. Cui levita castissimus ubi eas repositas haberet ostendens, numerosissimos sanctorum pauperum obtulit greges, in quorum victu atque vestitu inamissibiles condiderat facultates, quae tanto integrius erant salvae, quanto sanctiligionis, quae talem divitiarum usum instituisset, exardescens, direptionem thesauri potioris aggreditur; ut apud quem nullam denariorum substantiam reperisset, illud depositum, quo sacratius erat dives, auferret. Renuntiare Christo Laurentium jubet, et solidissimam illam levitici animi fortitudinem diris parat urgere suppliciis. Quorum ubi prima nihil obtinent, vehementiora succedunt. Laceros artus et multa verberum sectione conscissos subjecto praecipit igne torreri: ut per cratem ferream, quae jam
Abbreviated transcription (Latin):
sit ratio. efficax ad suadendum: ualidiora
tamen sunt exempla quam uetba: et
excellentissimo genere doctrinȩ. beatus
martir laurentius cuius passione dies
hodiernus illustris est: quam głosa polle¬
at dignitate. etiam ꝑsecutores ipsuis sen¬
tire potuerunt: cum illa mirabilis an-¬
mi fortitudo dexp̃i principaliter amore
concepta non solum ipsa noncederet: s
etiam alios exemplo suȩ tolerantiȩ robo-¬
raret: Cum enim furor gentilium po-¬
testatum in electissima queq xp̃i menbra
seuiret: ac precipue eos qui ordinis erant
sacerdotalis impeteret: inleuitam lauren¬
tium qui nonsolum ministerio sacram̃toꝵ
s etiam dispensatione eccłasticȩ substantiȩ
preminebat impius ꝑsecutor eferbuit:
duplicem sibi predam de unius uiri com¬
prehensione ꝓmittens: quem si fecisset
sacrȩ pecuniȩ traditorem. faceret etiam
uere religionis exortem: Armatur itaq
gemina face homo petumȩ cupidus.

Expanded text:
sit ratio efficax ad suadendum; validiora sit ratio efficax ad suadendum; validiora tamen sunt exempla quam verba; et excellentissimo genere doctrinae beatus martyr Laurentius, cujus passione dies hodiernus illustris est, quam gloriosa polleat dignitate, etiam persecutores ipsius sentire potuerunt, cum illa mirabilis animi fortitudo, de Christi principaliter amore concepta, non solum ipsa non cederet, sed etiam alios exemplo suae tolerantiae roboraret. Cum enim furor gentilium potestatum in electissima quaeque Christi membra saeviret, ac praecipue eos qui ordinis erant sacerdotalis impeteret, in levitam Laurentium, qui non solum ministerio sacramentorum, sed etiam dispensatione ecclesiasticae substantiae praeeminebat, impius persecutor efferbuit, duplicem sibi praedam de unius viri comprehensione promittens, quem si fecisset sacrae pecuniae traditorem, faceret etiam verae religionis exsortem. Armatur itaque gemina face homo pecuniae cupidus
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissimi sũma uirtutũ.
et totius plenitudo iustitiȩ
de illo amore nascatur quo
as ꝓximusq diligitur: innullis ꝓfecto
hic amor sublimius excellere clariusq ful¬
tione caritatis : quam similitudine pas-¬
sionis Quamius enim illi dilectioni
qua dñs nos redemit nulla cunusquam
benignitas possit equariͥ quia aliud̃
est ꝓiusto mori hominem sua necessitate
moriturum. aliud ꝓimpiis occumbere
a debito mortis alienum : multum ta¬
men unuersis hominib etiam marty-¬
res contulerunt: quoꝵ fortitudine ita
eius largitor usus est dñs ut penam mor¬
tis et atrocitatem crucis nulli suoꝵ uel¬
let ẽẽ terribilem: s multis faceret imi¬
tabilem: Si ergo nullus bonus sibi soli
est bonus. nec cuiusquam sapientis
sibi tantum sapientia est amica. et hec
uerarum natura uirtutum est ut mul¬
tos atenebroso abducat errore. qui eaꝵ
clarus est lumine: aderudiendum dei
ppłm nulloꝵ est utilior forma. quam mar¬
tyrum eloquentia: facilis adexortandũ

Expanded text:
dilectissimi, summa virtutum et totius plenitudo justitiae de illo amore nascatur, quo Deus proximusque diligitur, in nullis profecto hic amor sublimius excellere clariusque fultione charitatis quam similitudine passionis. Quamvis enim illi dilectioni, qua Dominus nos redemit , nulla cujusquam benignitas possit aequari, quia aliud est pro justo mori hominem sua necessitate moriturum, aliud pro impiis occumbere a debito mortis alienum, multum tamen universis hominibus etiam martyres contulerunt, quorum fortitudine ita ejus largitor usus est Dominus, ut poenam mortis et atrocitatem crucis nulli suorum vellet esse terribilem, sed multis faceret imitabilem. 338 Si ergo nullus bonus sibi soli est bonus, nec cujusquam sapientis sibi tantum sapientia est amica; et haec verarum natura virtutum est, ut multos a tenebroso abducat errore, qui earum clarus est lumine: ad erudiendum Dei populum nullorum est utilior forma quam martyrum. Eloquentia sit facilis ad exorandum;
Abbreviated transcription (Latin):
censium. ancura scõꝵ: Quoꝵ utiq pre¬
cib diuinȩ censure flexa sententia est:
ut qui merebamur iram. seruaremur
cor nrm̃ illa sententia saluatoris: qui cũ
decem lepsos miscdiȩ uirtute mundas¬
set. unum tantum exeis dixit adagen¬
das grãs reuertisse: Significans indeli¬
cet de ingratis. quod hinc pietatis offitio
etiam si corporis assecuti sunt sanitatem.
non tamen sine animi impietate defuert:
Ne ergo ista ingratoꝵ nota etiam uobis
dilectissimi possit ascribi. reuertunim
addñm: intelligentes mirabilia quȩ in
uobis dignatus est oꝑari Ebliberationẽ
nrãm non sicut opinantur impii stel¬
larum effectib. s meffabili omnipoten¬
tis dei miscaiȩ deputantes. qui corda fu¬
rentium barbaroꝵ mitigare dignatus
est: Ad tanti uos beneficii memoriam
toto fidei ugore conferte: Grauis negli¬
gentia: maiore satisfatione curanda est.
Ad emendationem nrãm utamur lem¬

Expanded text:
censium, an cura sanctorum? quorum utique precensium, an cura sanctorum? quorum utique precibus divinae censurae flexa sententia est, ut qui merebamur iram servaremur acor vestrum illa sententia Salvatoris, qui cum decem leprosos misericordiae virtute mundasset, unum tantum ex eis dixit ad agendas gratias revertisse : significans videlicet de ingratis, quod huic pietatis officio, etiam si corporis assecuti sunt sanitatem, non tamen sine animi impietate defuerunt. Ne ergo ista ingratorum nota etiam vobis, dilectissimi, possit ascribi, revertimini ad Dominum intelligentes mirabilia quae in nobis dignatus est operari, et liberationem nostram, non, sicut opinantur impii, stellarum effectibus, sed ineffabili omnipotentis Dei misericordiae deputantes, qui corda furentium barbarorum mitigare dignatus est, ad tanti vos beneficii memoriam toto fidei vigore conferte. Gravis negligentia 337 majore satisfactione curanda est. Ad emendationem nostram utamur leni
Abbreviated transcription (Latin):
Eligiosam deuotionem di¬
lectissimi quam obdiem
castigationis et liberatio.¬
nis nr̃ȩ cunctus fidelium
ppłs ad agendas deo grãs confluebat.
pene ab omĩb ꝓxime fuisse neglectam.
ipsa paucoꝵ qui affuerunt ratitas demõ¬
strauit: et cordi meo multum tristitiȩ
intulit: et plurimum timoris incussit.
Magnum enim ꝑiculum est ẽẽ homines
ingratos do: et ꝑobliuionem beneficioꝵ
eius nec de correptione compungi. nec de
remissione letari: Uereor igitur dilectis¬
simi. ne uox illa ꝓphetica tales increpas¬
se uideatur quȩ dicit flagellasti eos et
non doluerunt: castigasti eos et noluer̃t̃
accipere disciplinam: Quȩ enim ineis
correctio ostenditur: inquib tanta auer¬
sio repperitur: Pudet dicete: sed ne¬
cesse est non tacere: plus impenditur de¬
moniis ꝙͣ apłis: et maiorẽ obtinẽt freqͤntiã ĩ sa¬
na spectacula. ꝙͣ beata mattyria: Qs hãc utbẽ
reformauit saluti: Quis acaptiuitate e¬
ruit: Quis acede defendit: budus cir¬

Expanded text:
eligiosam devotionem, dilectissimi, qua ob diem castigationis et liberationis nostrae, cunctus fidelium populus ad agendas Deo gratias confluebat, pene ab omnibus proxime fuisse neglectam, ipsa paucorum qui adfuerunt raritas demonstravit: et cordi meo multum tristitiae intulit, et plurimum timoris incussit. Magnum enim periculum est homines esse ingratos Deo, et per oblivionem beneficiorum ejus nec de correptione compungi, nec de remissione laetari. Vereor igitur, dilectissimi, ne vox illa prophetica tales increpasse videatur, quae dicit: Flagellasti eos, et non doluerunt; castigasti eos, et noluerunt accipere 336 disciplinam . Quae enim in eis correctio ostenditur, in quibus tanta aversio reperitur? Pudet dicere, sed necesse est non tacere: plus impenditur daemoniis quam apostolis, et majorem obtinent frequentiam insana spectacula quam beata martyria. Quis hanc urbem reformavit saluti? quis a captivitate eruit? quis a caede defendit? ludus Cir
Abbreviated transcription (Latin):
natur: sui admixtione uiuificat: Qa
sicut infide est oꝑum ratio: ita inoꝑib
fidi fortitudo: Dum ergo tempꝰ habe¬
mus sicut ait apłs. oꝑemur quod bo¬
num est ad om̃s: maxime aut̃ addo¬
mesticos fidei: Bonum aut̃ facientes :¬
non deficiamus Tempore enim suo
metemus: Presens itaq uita tempꝰ
est sationis: et retributionis tempꝰ est
messis: quando unusquisq seminum
fructum. scđm sationis suȩ ꝑcipiet
quantitatem: De ꝓuentu aut̃ istiuris
segetis nemo falletur: quia animoꝵ
ibi magis quam impendioꝵ mensura
trahitur: et tantum reddent exigua
de exignis : quantum magna de mag¬
nis E ideo dilectissimi satisfiat apłicis
institutis Et quia die illo prima est
futura collectio: om̃s uos deuotiom uo¬
luntariȩ preꝑate: ut unusquisq scđm
sufficientiam suam habeat insacratis¬
sima oblatione consortium: Exora¬
bunt ꝓnob̃ et ipse elemosine. et hii
qui ur̃is munerib iuuabuntur. ut

Expanded text:
natur , sui admixtione vivificat: quia natur , sui admixtione vivificat: quia sicut in fide est operum ratio, ita in operibus fidei fortitudo. Dum ergo tempus habemus, sicut ait Apostonum est ad omnes, maxime uero ad domesticos fidei. bonum autem facientes non deficiamus: tempore enim smetemus . Praesens itaque vita tempus est sationis, et dies retributionis tempus est messis, quando unusquisque seminum fructus secundum sationis suae percipiet quantitatem. De proventu autem istius segetis nemo falletur, quia animorum ibi magis quam impendiorum mensura taxabitur; et tantum reddent exigua de exiguis, quantum magna de magnis. Et ideo, dilectissimi, satisfiat apostolicis institutis. Et quia die Dominica prima est futura collectio, omnes vos 37 devotioni voluntariae praeparate, ut unusquisque secundum sufficientiam suam habeat in sacratissima oblatione consortium. Exorabunt pro vobis et ipsae eleemosynae, et ii qui vestris muneribus juvabuntur; ut
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝓsumma omĩum cõmissoꝵ: et per
unum bonum isti introducantur in
regnum: et ꝑ unum malum illi inig¬
nem mittantur ȩternum Nemo gͥ
dilectissimi de ullis sibi bonȩ uite me¬
ritis blandiatur: si illi defuerint oꝑa
caritatis: Nec de sui corporis qualitate
securussit: qui nulla elemosinarum
purificatione mundatur: Elemosinȩ
enim peccata delent. mortem perimũt.:
et penam ꝑpetui ignis extingunt:
S qui ab earum fructu fuerit uacu¬
us: erit abindulgentia recribuentis
alienus. dicente salomone: Qui obtu¬
rat aures ne audiat imbecillum: et
ipse inuocabit dnm̃ et nonerit qui ex¬
audiat eum: Unde et tobias filiũ suũ
preceptis pietatis instituens: ex substan¬
tia inquit tua fac elemosinam: et noli
auertere faciem tuam abullo pauꝑe:
Ita fiet: ut nec ate auertatur facies di
Hȩc uirtus om̃s facit utiles ẽẽ uircu¬
tes: quȩ ipsam quoq fidem exqua iꝰtꝰ
uittit. et quȩ sine oꝑib mortua nomi¬

Expanded text:
et pro summa omnium commissorum, et per et pro summa omnium commissorum, et per unum bonum isti introducantur in regnum, et per unum malum illi in ignem mittantur aeternum. Nemo igitur, dilectissimi, de ullis sibi bonae vitae meritis blandiatur, si illi defuerint opera charitatis; nec de sui corporis puritate securus sit, qui nulla eleemosynarum purificatione mundatur. Eleemosynae enim peccata delent , mortem perimunt, et poenam perpetui ignis exstinguunt. Sed qui ab earum fructu fuerit vacuus, erit ab indulgentia retribuentis alienus, dicente Salomone: Qui obturat aures ne audiat imbecillum, et ipse vocabit Dominum, et non erit qui exaudiat eum. Unde et Tobias filium suum praeceptis pietatis instituens: Ex substantia, inquit, tua fac eleemosynam, et noli avertere faciem tuam ab illo paupere: ita fiet ut nec a te avertatur facies Dei . Haec virtus omnes facit utiles esse virtutes, quae ipsam quoque fidem, ex qua justus vivit , et quae sine operibus mortua nomi
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc tanta est: ut sine illa cetere etiã
sisint ꝓdẽe non possint: Quamius
enim quis fidelis sit et cautus. et sobriꝰ.
et aliis maiorib ornatus insignibus:
si misericors tamen non est: miscdiam
nonmeretur: Ait enim dñs Beati
misericordes : qm̃ ipsoꝵ miserebitur
ds: Cum aut̃ uenerit filius homi¬
nis inmaiestate sua et sederit inthro¬
no głȩ suȩ. et congregatis omĩb gentib
bonorum et maloꝵ fuerit facta discre¬
tio: inquo laudabuntur qui ad dexterã
sa reputabit: Qm̃ qui naturam ho¬
minis suam fecit: innullo se ab huma¬
na humilitate discreiit: Sinistris ue¬
ro quid obitietur. nisi neglectus dilecti¬
onis: duritia inhumanitatis: et pauꝑi
bus mĩa denegata: Quasi nec alias
uirtutes dextri: nec alias offensiones
habeant simstri: S illo magno sũmoq
iuditio tanti existimabitur uel largi¬
tatis benignitas. uel tenacitatis impie¬
tas: ut ꝓ plenitudine omĩum uirtutũ.

Expanded text:
haec tanta est, ut sine illa caeterae, etsi haec tanta est, ut sine illa caeterae, etsi sunt, prodesse non possint. Quamvis enim quis fidelis sit, et castus, et sobrius, et aliis majoribus ornatus insignibus; si misericors tamen non est, misericordiam non meretur: ait enim Dominus: Beati misericordes, quoniam ipsorum miserebitur Deus . Cum autem venerit Filius hominis in majestate sua, et sederit in throno gloriae suae, et congregatis omnibus gentibus, bonorum et malorum fuerit facta discretio , in quo laudabuntur qui ad dexteram sa reputabit? Quoniam qui naturam hominis suam fecit, in nullo se ab humana humilitate discrevit. 36 Sinistris vero quid objicietur, nisi neglectus dilectionis, duritia inhumanitatis, et pauperibus misericordia denegata? quasi nec alias virtutes dextri, nec alias offensiones habeant sinistri. Sed illo magno summoque judicio tanti aestimabitur vel largitatis benignitas, vel tenacitatis impietas, ut pro plenitudine omnium virtutum,
Abbreviated transcription (Latin):
si eoꝵ bonis nulli iuuantur pauꝑes. nul¬
lifouent᷑ ĩ firmi: si de magnaꝵ abũdantia
facultatũ ñ captiuus redẽptionẽ. ñ ꝑegrinꝰ
solatiũ. ñ exul sentit auxiliũ. Huiꝰmodi
diuites: egentiores omĩb sunt egenis
ꝑdunt enim illos redditus: quos pos¬
sunt hab̃e ꝑpetuos & dum breui nec
semꝑ libero incubant usui: nullo iͦti¬
tiȩ cybo. nulla miscd̃iȩ suauitate pas¬
cuntur foris splendidi : intus obscuri
Abundantes temporalium: mnopes
ȩternoꝵ: Quia ip̃si animas suas fa-¬
me afficiunt. et nuditate de honestant:
qui de his quȩ terrenis horreis comm̃¬
darunt : nichil thesauris cęlestib in-¬
tulerunt: S forte sint aliqui diuitũ
qui licet nullis largitionib pauperes
eccłs soleant adiuuare. alia tam̃ dei man¬
data custodiant: et int̾ diuersa fidei
et ꝓbitatis merita: uenialit̾ sibi esti-¬
mant unam deeẽ uirtutem: Herum

Expanded text:
si eorum bonis nulli juvantur pauperes, nulsi eorum bonis nulli juvantur pauperes, nulli foventur infirmi; si de magnarum abundantia facultatum non captivus redemptionem, non peregrinus solatium, non exsul sentit auxilium. Hujusmodi divites egentiores omnibus sunt egenis. Perdunt enim illos redditus quos possent habere perpetuos, et dum brevi nec semper libero incubant usui, nullo justitiae cibo, nulla misericordiae suavitate pascuntur; foris splendidi, intus obscuri; abundantes temporalium, inopes aeternorum: quia ipsi animas suas fame afficiunt et nuditate dehonestant, qui de iis quae terrenis horreis commendarunt, nihil thesauris coelestibus intulerunt. Sed forte sunt aliqui divitum qui, licet nullis largitionibus pauperes Ecclesiae soleant adjuvare, alia tamen Dei mandata custodiunt, et inter diversa fidei et probitatis merita, veniabiliter sibi aestimant unam deesse virtutem. Verum
Abbreviated transcription (Latin):
curam reciꝑeꝰ fraternis necessitatibus
qui nouit quid quibq contulerit:
Non solum enim spiritales opes. et
dona cęlestia do donante capiuntur:
sed et terrenȩ et corporeȩ facultates ex
ipsius largitate ꝓueniunt᷑. Ut merito
rationem earum quesiturus sit: quȩ
non magis possidenda tradidit. quam
dispensanda commisit: Munerib gͥ
đi iuste et sapienter utendum est: ne
materia oꝑis bomi fiat causa peccati:
Nam diuitiȩ quod adipsas speties eaꝵ
atq substantias ꝑtinet. bone sunt:
et humanȩ societati plurimum ꝓsunt
cum abemuolis habentur & largis. nec
illas aut luxͣriosus ꝓdigit. aut auarus
abstrudit: ut tam ꝑeant male condite
quam insipienter expense: Quamuis
et turpium uoluptatum dampna uita-¬
re: multiq magnifice facultates suas
dedignentur occulere. et incopia afflu¬
entes uilem atq soedentem horreant
parcitatem: non est tamen taliũ aut
felix abundantia. aut blanda fruga¬
litas: si ipsis tantum ꝓpriȩ opes seruiuis.

Expanded text:
curam recipere, fraternis necessitatibus qui novit quid quibusque contulerit. Non solum enim spiritales opes et dona coelestia Deo donante capiuntur, sed etiam terrenae et corporeae facultates ex ipsius largitate proveniunt, ut merito rationem eorum quaesiturus sit, quae non magis possidenda tradidit, quam dispensanda commisit. Muneribus igitur Dei juste et sapienter utendum est, ne materia boni operis fiat causa peccati. Nam divitiae, quod ad ipsas species earum atque substantias pertinet, bonae sunt, et humanae societati plurimum prosunt, cum a benevolis habentur et largis, nec illas aut luxuriosus 35 prodigit, aut avarus abstrudit, ut tam pereant male conditae, quam insipienter expensae. CAP. IIet turpium voluptatum damna vitare, multique magnifici facultates suas dedignentur occulere, et in copia affluentes vilem atque sordentem horreant parcitatem, non est tamen talium aut felix abundantia, aut probanda frugalitas, si ipsis tantum propriae opes serviunt;
Abbreviated transcription (Latin):
m̃toꝵ mirabilis pulchritudo. iustam ab
intellectuali creatura grãtum exigit ac¬
tionem S cum adistos recurritur dies
quos specialius reparationis humanȩ

Expanded text:
m mirabilis pulchritudo justam ab intellectuali creatura gratiarum exigit actionem. Sed cum ad istos recurritur dies, quos specialius reparationis human
Abbreviated transcription (Latin):
nõ beatissimo et do amabili
patri leom: flauianus in
dño eternam salutem. Nulla
res diaboli uenena compescit.
nec continet mortiferas eius sagittas: Sur¬
sum enim atq deorsum ꝑuolans: quȩrit
quos possit occidere. quos possit suꝑare.
quos possit deuorare: ꝓpter quam rem
uigilandum est morationib atq id oꝑan¬
dum est: ut fatuas inquisitiones eita-¬
re possimus: Decet aut̃ sequi patres nr̃oᷤ.
neq commutare definitionem eoꝵ ꝑpe¬
luam. quoꝵ scđm sacras scripturas di-
dicimus regulam. depositis ergo fletib
et lacrimis quia summoclericus degens
gradu: inuasus est afero demone et ñ
potui eum liberare nec auferre de tali
lupo. quia animam meam ꝓ illo para¬
tus eram ponere. quomodo raptus sit:
quomodo resiliit aꝓposito diuino et
ad illum cucurrit qui ꝑdere consueuit
p̃cepta patrum declinans: et constituta

Expanded text:
no Beatissimo et Deo amabili Patri LEONI FLAVIANUS in Domino aeternam salutem. CAP. I. Nulla res diaboli venena compescit, nec continet mortiferas ejus sagittas. Sursum enim atque deorsum pervolans, quaerit quos possit occidere, quos possit superare, quos possit devorare. Propter quam rem vigilandum est et orationibus a Deo obtinendum, ut fatuas inquisitiones 759 evitare possimus. Decet enim sequi patres nostros, neque commutare definitionem eorum perpetuam, quam secundum sacras Scrdicimus regulam. Depositis ergo fletibus et lacrymis, quia summo clericus degens gradu invasus est a fero daemone, et non potui eum liberare, nec auferre de tali lupo, qui animam meam pro illo paratus eram ponere. Quomodo raptus sit, quomodo resilivit a proposito divino, et ad illum cucurrit, qui perdere consuevit, praecepta Patrum declinans et constituta
Abbreviated transcription (Latin):
Hȩc hodie dilectissimi aurib ur̃ĩs insinu¬
ata sufficiant: cetera inquartam feriam
differantur: auxiliante dño orationib
ur̃is. qui prestare dignabitur ut quod

Expanded text:
ec hodie, dilectissimi, auribus vestris insinuata sufficiant. Caetera in quartam feriam differantur, auxiliante Domino orationibus vestris, qui praestare dignabitur, ut quod
Abbreviated transcription (Latin):
magister falsitatis diabolicȩ. et conditor
suꝑstitionis obscenȩ. eo temꝑe dampnan¬
dus innotuit. quo post resurrectionem
dñi ducentesimus et sexagesimus annus
impletus est: ꝓbo imꝑatore paulinoq
consule: cum octaua iam in xp̃ĩanos
ꝑsecutio ebulliret: et innumera mar¬
tyrum milia ipsis suis uictoriis ꝓbauis¬
sent impletum ẽẽ quod dñs ꝓmiserat
dicens: Cum aũt tradent uos. nolite
cogitare quomodo aut quid loquami¬
ni: dabitur enim uobis iilla hora qͥd
in uobis Non ergo potuit ꝓmissio dbũ
ꝑtanta etatum interualla differri: nec
ille sp̃s ueritatis quem mundus non ac-¬
cepit impioꝵ. ita septiformem illam
donoꝵ suoꝵ continuit largitatem. ut

Expanded text:
minister falsitatis diabolicae, et conditor superstitionis obscenae, eo tempore damnandus innotuit, quo post resurrectionem Domini ducentesimus et sexagesimus annus impletus est, Probo imperatore Paulinoque consulibus, cum octava jam in Christianos persecutio desaeviret, et 306 innumera martyrum millia ipsis suis victoriis probavissent impletum esse quod Dominus promiserat, dicens: Cum autem tradent vos, nolite cogitare quomodo aut quid loquaminP. VII. Non ergo potuit promissio Domini per tot aetatum intervalla differri, nec ille Spiritus veritatis, quem mundus non accepit impiorum, ita septiformem illam donorum suorum continuit largitatem, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tante impietatis auctorem sp̃s sc̃s aliqͣ
ex parte dignatus sit: Nichil adistum
censio. dandi sp̃s fuit ratioz Quem ille
necesse est ut neget datum: qui adcon-¬
sessum pat̾nȩ dextere uerum inxp̃o
hominem negat ẽẽ ꝓuectum: Nos aũt
dilectissimi ad beatam ȩternitatem et
ammȩ et carnis ꝑ regenerationẽ sc̃i sp̃s
adoptati. sacratissu festi istius diem
rationabili obsequio et casta letitia cele-¬
bremus: conficentes cum beato paulo

Expanded text:
tantae impietatis auctorem Spiritus sanctus aliqua tantae impietatis auctorem Spiritus sanctus aliqua ex parte dignatus sit. Nihil ad istum censio, dandi Spiritus fuit ratio, quem ille necesse est ut neget datum, qui ad consessum paternae dexterae verum in Christo hominem negat esse provectum. Nos autem, dilectissimi, ad beatam 308 aeternitatem et animae et carnis per regenerationem sancti Spiritus adoptati, sacratissimum diei istius festum rationabili obsequio et casta laetitia celebremus, confitentes cum beato Paulo
Abbreviated transcription (Latin):
donec ꝓdigiosus turpium mendatioꝵ
signifer nasceretur: cui nec hoc quidem
tribui potest. quod uel exiguam diui¬
nȩ inspirationis acceꝑit portionẽ: qm̃
& hic de illa mundi extitit parte. quȩ
non potest spm̃ ueritatis acciꝑe: Reple¬
tus enim spiritu diaboli : spũi resistit
na contulerit ut futura predicerent:
hic ne falsitates eius ipse rerum ꝓces¬
sus argueret. ridendarum impuden-¬
tiam fabularum. inpreteritas retorsit
etates Et quasi nichil nos de sempiter¬
nitate creatoris. nichil de ordine creaturȩ¬
et diumitus inspirata ꝓpħia docuisset:
mendatioꝵ monstra contexuit: Quib
tandem suas insinua turus insanias.
nisi multum incestis et nimiũ alumi-¬
ne pietatis auersis: qui siue ꝑ ignoran¬
tiȩ cȩcitatem. siue ꝑturpitudinis appeti-¬
tum ad illa non sacra s ex secramenta ꝑ-¬
ueniunt: Quȩ ꝓpter communem ue¬
recundiam non sunt nostro sermone
ꝓmenda: cum iam abundantissime ip-
soꝵ sint confessione patefacta Nulli

Expanded text:
donec prodigiosus turpium mendaciorum signifer nasceretur  cui nec 307 hoc quidem tribui potest, quod vel exiguam divinae inspirationis acceperit portionem: quoniam et hic de illa mundi exstitit parte, quae non potest Spiritum veritatis accipere. Repletus enim spiritu diaboli, Spiritui restitina contulerit, ut futura praedicerent, hic ne falsitates ejus ipse rerum processus argueret, sacrilegarum impudentiam fabularum in praeteritas retorsit aetates. Et quasi nihil nos de sempiternitate Creatoris, nihil de ordine creaturet divinitus inspirata prophetia docuisset, mendaciorum monstra contexuit. Quibus tandem suas insinuaturus erat insanias, nisi multum insipientibus et nimium a lumine veritatis aversis, qui sive per ignorantiae caecitatem, sive per turpitudinis appetitum, ad illa non sacra, sed exsecramenta perveniunt, quae propter communem verecundiam non sunt nostro sermone promenda, cum jam abundantissime ipsorum sint confessione patefacta. CAP. V
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ remissionem sine scĩ sp̃s aduocatioe
non fieri: nec quemquam sine illo sicut
expedit in gemiscere. aut sicut oportet
orare dicente apło: Quid enim oremus
sicut oportet nescimus: s ipse sp̃s postu¬
lat ꝓnobis gemitib inenarrabilib. Qt
nemo potest dicere dnm̃ iħm: nisi inspũ
scõ Quo uacuari ninis exiciabile est.
nimisq mortiferum: quia numquam
ueniam meretur qui ab intercessore de-¬
seritur Om̃s ergo dilectissum qͥ in dn̾m
iħm crediderant. infusum sibi habebañ
spm̃ scm̃: et remittendoꝵ peccatoꝵ iam
tunc apłi acceꝑant potestatem : quam
post resurrectionem suam dñs insuffla¬
quoꝵ retinueritis: retinebuntur S
illi ꝑfectiom quȩ erat discipłis confe¬
renda. maior grã et abundantior inspi-¬
ratio seruabatur: ꝑ quam et quȩ non¬
dum acceꝑant sumerent. et excellentiꝰ
possent habere quȩ sumpserant: Prop¬
ter quod dñs dicebat: Ad huc multa

Expanded text:
torum remissionem sine Spiritus sancti advocatione torum remissionem sine Spiritus sancti advocatione non fieri, nec quemquam sine illo, sicut expedit, ingemiscere, aut sicut oportet, orare, dicente Apostolo: Quid enim oremus sicut oportet, nescimus; sed ipse Spiritus postulat pro nobis gemitibus inenarrabilibus ; et: Nemo potest dicere o : quo vacuari nimis exitiabile est nimisque mortiferum, quia numquam veniam meretur, qui ab intercessore deseritur. Omnes igitur, dilectissimi, qui in Dominum Jesum crediderant, infusum sibi habebant Spiritum sanctum, et remittendorum peccatorum etiam tunc apostoli acceperant potestatem, quando post resurrectionem suam Dominus insufflaquorum retinueritis, retinebuntur . Sed illi perfectioni, quae erat discipulis conferenda, major gratia et abundantior inspiratio servabatur, per quam et quae nondum acceperant sumerent, et excellentius possent habere quae sumpserant. Propter quod Dominus dicebat: Adhuc multa
Abbreviated transcription (Latin):
temporib. eiusdem sunt scĩ sp̃s scĩfica¬
tione uegetati: et sine hac grã nulla um-¬
quam instituta sacram̃ta. nulla sunt
celebrata misteria: ut eadem semꝑ fuerit
urtus carismatum: quamrus non ea¬
dem fuerit mensura donoꝵ: Ipsi quoq
non carebant: nec potentia huius uir¬
tutis aberat aboꝑib saluatoris Et cum
discipłis daret infirmitatum curationẽ.
et eitiendoꝵ demonum potestatẽ: eius
utiq sp̃s largiebatur effectum: in quo
ipsum inmundis spiritib imꝑantem
iudeoꝵ negabat impietas. et diuina
beneficia diabolo deputabat: Unde
taliter blasphemantes. merito illam
dm̃ exceꝑe sententiam: qua ait: Om̃e
peccatum et blasphemia remittetur ho¬
minib: sp̃s aut̃ blasphennia ñ remitte¬
tur hominib. Et quicumq dixerit uer-
bum contra filium hominis: remitte¬
tur eiz Qui aut̃ dixerit contra spm̃ scm̃:
non remitcetur ei neq in hoc scło neq
infuturo Unde manifestum est pecca¬

Expanded text:
temporibus, ejusdem sunt Spiritus sanctificatemporibus, ejusdem sunt Spiritus sanctificatione vegetati; et sine hac gratia nulla umquam instituta sacramenta, nulla sunt celebrata mysteria: ut eadem semper fuerit virtus charismatum, quamvis non eadem fuerit mensura donorum. CAP. IV. non carebant, nec potentia hujus virtutis aberat ab operibus Salvatoris. Et cum discipulis daret infirmitatum curationem, et ejiciendorum daemonum potestatem, ejus utique Spiritus largiebatur effectus, in quo ipsum immundis spiritibus imperantem Judaeorum negabat 303 impietas, et divina beneficia diabolo deputabat . Unde taliter blasphemantes merito illam Domini excepere sententiam, qua ait: Omne peccatum et blasphemia remittetur hominibus; Spiritus autem blasphemia non remittetur hominibus. Et quicumque dixerit veinis, remittetur ei; qui autem dixerit contra Spiritum sanctum, non remittetur ei neque in hoc saeculo, neque in futuro . Unde manifestum est pecca
Abbreviated transcription (Latin):
Bene ergo ipsa difficultas loquendi.
cor nrm̃ ad intelligentiam trahit. et ꝑ
infirmitatem nram̃ cȩlestis doctrina nos
adiuuat: ut quia indeitate patris et
filii et sp̃s sc̃i. nec singularitas est nec
diuersitas cogitanda: uera unitas et uera
trinitas possit quidem aliquatenus m̃te
simultota trinitas una uirtus est. una
maiestas. una stibstantia indiscreta oꝑe.
inseꝑabilis dilectione. indifferens po¬
testate. simul implens omĩa. simul con¬
tinens uniuersaz Quod enim est pater.
hoc est ec filius. hoc est et sp̃s sc̃s: et uera
deitas innullo eẽ aut maior aut minor
potest. quȩ sic intrib est conficenda ꝑso¬
nis. ut et solitudinem non recipiat tri¬
ntas. et unitatem seruet equalitas: Hac
inquam dilectissimi fide firmiter appre¬
hensa. non ambiganius quod cum indie
non fuit inchoatio muneris s adiectio
largitatis: Qm̃ et patriarchȩ et ꝓpħȩ
et sacerdotes. om̃sq scĩ qui priorib fuere

Expanded text:
Bene ergo ipsa difficultas loquendi Bene ergo ipsa difficultas loquendi cor nostrum ad intelligentiam trahit, et per infirmitatem nostram coelestis doctrina nos adjuvat: ut quia in Deitate Patris, et Filii, et Spiritus sancti nec singularitas est, nec diversitas cogitanda, vera unitas et vera Trinitas possit quidem simul mente aliqusimul tota Trinitas una virtus est, una majestas, una substantia, indiscreta opere, inseparabilis dilectione, indifferens potestate, simul implens omnia, simul continens universa: quod enim Pater est, hoc est et Filius, hoc est et Spiritus sanctus; et vera Deitas in nullo esse aut major aut minor potest, quae sic in tribus est confitenda personis, ut et solitudinem non recipiat Trinitas, et unitatem servet aequalitas. Hac, inquam, dilectissimi, fide firmiter apprehensa, non ambigamus quod cum in die implevit, non fuit inchoatio muneris, sed adjectio largitatis: quoniam et patriarchae, et prophetae, et sacerdotes, omnesque sancti qui prioribus fuere