comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ me dicunt homines eẽ: Et responde¬
runt dicta hominũ. Alii dicunt iheremiã
alii heliam : alii ioħem baptistam: aut unũ
ex ꝓpħis. Nominate sunt multe mubes ⁊¬
et nlii di. Qtemim quia itstiet sc̾i utiq upsi
filti cdi. Ieremias. elias. iohannes. filii di ui
bes : quia predicatores dei Dixistis quas
mbes me homines eẽ putent: et inqr̾ib
filiis dłi me homines niimerent: dicite et
uos quem me dicitis eẽ Respondens pe¬
trus ꝓ omnib ÷ ꝓunitate unus: tues in¬
erit domino int̾ filios di: Tu es xp̃c filius¬
di uiuu: ñ quom̃ filĩ dĩ quitͥ ñ ȩquantur:
N cisti incarne: non quomodo nubes quȩ
detur. tues. xpͣc filius dĩ uiui÷ quem puta¬
uerunt alii homines non sc̃i. non iusti.
unum ex ꝓpħis ÷ aut heliam. aut iberemnã.
aut iohem baptistam: Quis gͦ tuc dudi
quod sequitur: Deus qui głificatur incon¬
silio ĩtorum.: Quis gͦ innubib equabit᷑
domino. aut quis similis erit donimo in

Expanded text:
«quem me dicunt homines esse.» Et responderunt dicta hominum: «Alii dicunt Jeremiam, alii Eliam, alii Joannem Baptistam, aut unum ex Prophetis.» Nominatae sunt multae nubes et filii Dei. Etenim quia justi et sancti, utique et ipsi filii Dei: Jeremias, Elias, Joannes, filii Dei; et nubes, quia praedicatores Dei. Dixistis quas nubes me homines esse putent, et in quibus filiis Dei me homines numerent: dicite et vos «quem me dicitis esse.» Respondens Petrus pro omnibus, pro unitate unus: «Tu es,» inur DominoDei vivi;» non quomodo filii Dei qui tibi non aequantur: venisti in carne; sed non quomodo nubes quae detur, «Tu es Christus Filius Dei vivi;» quem putaverunt alii homines non sancti, non justi, unum ex Prophetis, aut Eliam, aut Jeremiam, aut Joannem Baptistam: quis ergo tu? Audi quod sequitur: «Deus glorificandus in consilio justorum. Quis» ergo «in nubibus aequabitur Domino? aut quis similis erit Domino in
Abbreviated transcription (Latin):
quis seruat : Xp̃c qui et te saluat. Te nouit
seruare: thesaurum tuum non nouit seruaree
Quare autẽ uult ut locum mutes thesauro tuo.
nisi ut locum mutes cordi tuo : Nemo enm co-¬
gitat: nisi de thesauro suo. Quam multi hic st̃
qui me modo audiunt: et nonẽ cor eorum insi
insacellis sis. Int̾ra estis: quia in t̾ra ẽ qđ amati.
Mittatur incęlum: et ibi erit et cor ut̾m. łbi
enim fuerit thesaurus tuus: ibi erit et cor tuum

Expanded text:
quis servat? Christus qui et te servat. Te novit quis servat? Christus qui et te servat. Te novit servare, thesaurum tuum non novit servare? Quare autem vult ut locum mutes thesauro tuo, nisi ut locum mutes cordi tuo? Nemo enim cogitat nisi de thesauro suo. Quam multi hic sunt qui me modo audiunt, et non est cor eorum nisi in saccellis suis? In terra estis, quia in terra est quod amatis: mittatur in coelum, et erit ibi cor vestrum. Ubi enim fuerit thesaurus tuus, ibi erit et cor tuum
Abbreviated transcription (Latin):
ra non daret. Iam amat. Os sic amaremus.
Maiorem dilectionẽ nemo habet: quã ut am
ili ꝓdest. quando iam altissimum posuit re¬
fugium suum ÷ et flagellum non appropinqͣt
tab̾naculo enis: S quid dicit nob̃: Sicut xp̃c
animã ꝓ nob̾ posuit: sic et nos debemus pro
mn fecistis. Amemꝰ et imitemut : curramus post
unguenta eius. quomͦ dicitur incanticis canticoꝵ:
post odoremunguentorũ tuoꝵ currimꝰ. Nent
emm et oluit: et odoripsus impleuit mundũ.
Unde odor : De celo. Sequere ergo adcelum. siñ
falsum respondes qđ dicit᷑ sursum cor: sursum
cogitationẽ. sursum amorẽ. sur sum spem. Ne
putrescat int̾ra triticum. nͨ audes ponere in
humida terra. ne putrescat quia laborasti. &
mesiusti. triturasti. et uentilasti. Queris locũ
tritico tuo⁊ et ñ queris locum cordi tuo: Et¬
nonqueris thesauro tuo locum: fac quicquid
pot̾is int̾ra: eroga:. non ꝑdes. s recoñdes. Et

Expanded text:
ra non daret. Jam amat. O si sic amaremus! ra non daret. Jam amat. O si sic amaremus! Majorem dilectionem nemo habet, quam ut aniilli prodest, quando jam altissimum posuit refugium suum, et flagellum non appropinquat tabernaculo ejus? Sed quid dicit Joannes? «Sicut Canimam posuit, sic et nos debemus pro mihi fecistis» . Amemus, et imitemur; curramus post unguenta ejus, quomodo dicitur in Canticis canticorum: «Post odorem unguentorum tuorum curremus» . Venit enim et olevit, et odor ipsius implevit mundum. Unde odor? De coelo. Sequere ergo ad coelum, si non falsum respondes cum dicitur, Sursum cor, sursum cogitationem, sursum amorem, sursum spem; ne putrescat in terra. Triticum non audes ponere in humida terra, ne putrescat, quia laborasti et messuisti, triturasti et ventilasti. Quaeris locum tritico tuo, et non quaeris locum cordi tuo? non quaeris locum thesauro tuo? Fac quidquid poteris in terra: eroga; non perdes, sed recondes. Et
Abbreviated transcription (Latin):
qdđ nob̃ ꝓmittit ds: inmagno p̃mio omnium
laborum nr̃oꝵ. Quicqͥd laboras: adhoc laboraᷤ
ut iudeas. Nescio quid magnum ẽ qđ iuusuri
sumus. quando tota merces nr̃a uisio ẽ: et ip
Ipse qui humilis uisus ẽ. ipse uidebit᷑ magnꝰ.
et letificabit nos: quomodo uidetur mͦ ab
angłis. inpͥncipio erat u̾bum. et u̾bum erat
apud dmͭ et ds erat u̾bum. Atcendite qͥ hoc
ꝓmisit ipsum dñm in eugłio dicente᷑. Qui
diligit me. diligetur ãpatre meo: et ego dili¬
gam eum. Et quasi diceretur ei. et quid ei
dabis quidiligit te: ostendam inquit me ip¬
sum illi. Desideremꝰ et amemus. Nagremus:
si sponsa sumus. Sꝑonsus absens eͣ: sustinea¬
mus: uemet. quam desideramꝰ. Tanõ piguᷤ
dedit: non timeat sponsa ne deseratur ab
sponso. Nondimittit pigiius suum. Quod pig.¬
nis dedit : Sangnnem suum fudit. Qđ pignꝰ
dedit : Sp̃m sc̾m misit. Talia pignora dimit¬
tet ille sponsus e Si non amaret : taliapigno¬

Expanded text:
d nobis promittit Deus in magno praemio omnium laborum nostrorum. Quidquid laboras, ad hoc laboras, ut videas. Nescio quid magnum est quod visuri sumus, quando tota merces nostra visio est: et ipss Christus. Ipse qui humilis visus est, ipse videbitur magnus, et laetificabit nos, quomodo videtur modo ab Angelis: «In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum» . Attendite qui hoc promisit, ipsum Dominum in Evangelio dicentem: «Qui diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum.» Et quasi diceretur ei, Et quid ei dabis qui diligit te? «Ostendam,» inquit, «meipsum illi» . Desideremus, et amemus: flagremus, si sponsa sumus. Sponsus absens est, sustineamus: veniet quem desideramus. Tantum pignus dedit, non timeat sponsa ne deseratur ab sponso: non dimittit pignus suum. Quod pignus dedit? Sanguinem suum fudit. Quod pignus dedit? Spiritum sanctum misit. Talia pignora dimittet ille sponsus? Si non amaret, talia pigno
Abbreviated transcription (Latin):
risumus. uitȩ ȩt̾ne debemus ẽẽ auatr: talem
uitam desiderare quȩ non habet finem. Ecce
ubi extendatur auaritia ur̃a. Argentum ius
fine fine ÷ Uitam et̾nam desidera sine fine.
Nonus ut habeat finẽ possessio tua: Hitã
ȩt̾nam desidera: qua longitudine dierum
replebo eum: Et ostendam illi salutare meu̾.

Expanded text:
ri sumus, vitae aeternae debemus esse avari: talem ri sumus, vitae aeternae debemus esse avari: talem vitam desiderate, quae non habet finem. Ecce ubi extendatur avaritia nostra. Argentum vis sine fine? Vitam aeternam desidera sine fine. Non vis ut habeat finem possessio tua? Vitam aeternam quaere. «Longitudine dierum replebo eum.» 13. «Et ostendam illi
Abbreviated transcription (Latin):
fides tua dormit incorde tuo. tanꝗͣ innaui
habitat. Cum turbaricepis: excita xp̃m
dormientẽ. Erige fidem tuam : et noueris
quia non te deseret. S ido putas te deseru
qͥanonqͣndo uis eripit. Eripint tres pueros
de igne. Qui eripuit tres pucros: deseruit ma¬
chabcos : absit. Et illos cripuit. et illos. Illos
corꝑalit̾ ut infideles confunderentur: istos sp̃u¬
aliter ut fideles imitarentut. Cum ipso sũ
intribulatione: et eximam eum. et głificabo
ẽ longitudo dicrum: Nita ȩt̾na ẽ. frẽs. nolite.
puture longitudinem dierum dici: sicut sunt
hĩeme dies minores. estate dies maiores. Ta¬
les dies nobis habet dare: Longitudo illa ẽ
quȩ non habet sinem: et̾na uita quȩ nob̾ pro.¬
mittitur indieb longis. Et uere quia sufficite
non sine causa dixit replebo eum: Non nob̾
sufficit quicqͥd longum ẽ in temꝑe sibabet
fine᷑: et ideo nec longum dicendum ẽ. Et si aua¬

Expanded text:
fides tua dormit in corde tuo, tanquam in navi fides tua dormit in corde tuo, tanquam in navi habitat. Cum turbari coeperis, excita Christum dormientem; erige fidem tuam, et noveris quia non te deserit. Sed ideo putas te deseri, quia non quando vis eripit. Eripuit tres pueros de igne . Qui eripuit tres pueros, deseruit Machabaeos ? Absit. Et illos eripuit, et illos: illos corporaliter, ut infideles confunderentur; istos spiritualiter, ut fideles imitarentur. «Cum ipso sum in tribulatione; et eximam eum, et glorificabest longitudo dierum? Vita aeterna. Fratres, nolite putare longitudinem dierum dici, sicut sunt hieme dies minores, aestate dies majores. Tales dies nobis habet dare? Longitudo illa est quae non habet finem, aeterna vita quae nobis promittitur in diebus longis. Et vere, quia sufficit, non sine causa dixit, «replebo eum.» Non nobis sufficit quidquid longum est in tempore, si habet finem; et ideo nec longum dicendum est. Et si ava
Abbreviated transcription (Latin):
habent. In ipsa fide. uirginitatẽ cordis time¬
bat corrumꝑi ã diabolo: quam qͥ ꝑdiderint.
sine causa sunt uirgines corpore. Corrupta.
corde ÷ quid seruat incorꝑe: Iđo mulier catho¬
lica: p̃cedit uirginẽ hereticã. Illa enim nͦ ẽ
uirgo incorꝑe: ista mulier facta ẽ incorde: et
mulier non amarito do: s ã serpente. Quid
autẽ eccła: Suꝑ aspidem eobasiliscu mam¬
bulabis. Rex ẽ serpentium basiliscus: sicut
altissimũ posuit refugium suum. ad quod
non accedunt mala. et flagellum ñ appropin¬
quabit tab̃naculo eius ⁊ s et nos qui labora¬
mus int̾ra. et adhuc intemptationibꝰ uiui¬
mus. quorum gressus timetur ne inlaqueũ
incidant: audiamus uocẽ domini nr̃i con¬
solantis nos. et dicentis nobis. Quoniã in
one. Noli timere quando tribularis: neqͣsi
non sit ds tecum. fides sit tecum: et tecum
ẽ ds intͥbulatione. fluctus sunt maris ÷ tur¬
baris innausragio: quia dormit xp̃c. Dor

Expanded text:
habent. In ipsa fide virginitatem cordis timehabent. In ipsa fide virginitatem cordis timebat corrumpi a diabolo; quam qui perdiderint, sine causa sunt virgines corpore. Corrupta corde quid servat in corpore? Adeo mulier catholica praecedit virginem haercticam. Illa enim non est virgo in corpore, ista mulier facta est in corde; et mulier non a marito Deo, sed a serpente. Quid autem Ecclesia? «Super aspidem et basiliscum ambulabis.» Rex est serpentium basiliscus, sicut altissimum posuit refugium suum, ad quod non accedent mala, et flagellum non appropinquabit tabernaculo ejus; sed et nos qui laboramus in terra, et adhuc in tentationibus vivimus, quorum gressus timentur, ne in laqueos incidant, audiamus vocem Domini Dei nostri consolantis nos, et dicentis nobis: «Quoniam in one.» Noli timere quando tribularis, ne quasi non tecum sit Deus. Fides sit tecum, et tecum est Deus in tribulatione. Fluctus sunt maris, turbaris in navigio, quia dormit Christus.
Abbreviated transcription (Latin):
Et forte adhuc medicus secat: et ideo dese¬
rit.S non deserit. Quomodo paulum ipsu̾e
exauditum de stimulo carnis suȩ angło sa¬
thanȩ: a quo colafitatum se dixit. ꝓ pt̾ qd¬
ter dominũ rogaui ut auferret tum ame:
& draconẽ. Non te fregit leo: ñ te decipiat
a raco. Pbemus quia leo erat. quando aꝑte
seiuebat. Exxhortans martires petrus: ait.
Nescitis quia aduersar ius u̾r diabolus tãq.
leo rugiens circuit querens quem deuoret:
Aꝑte seuiens leo: querebat quẽ deuoraret.
Draco quomodo insidiatur: Pbereticos. Ta¬
les timens paulus ne ab illis corrumperet᷑
eccła uirgmnitate fidei quam gestabat ĩcorde:
ait. Desponsam enim uos uni uiro iurginẽ
castam exibere xp̃o ÷ et timeo ne sic serpens
euam seduxit astutia sua: ita et m̃teᷤ ur̃e
corrumpantur ã caritate quȩ ẽ inxp̃o. Uir
gnutatem corꝑis paucȩ feminȩ habent in
eccła : s uirginitate᷑ cordis omnes fideles

Expanded text:
Et forte adhuc medicus secat, et ideo deseEt forte adhuc medicus secat, et ideo deserit: sed non deserit. Quomodo Paulum ipsum iesse exauditum de stimulo carnis suae angelo satanae, a quo colaphizari se dixit: «Propter quod Dominum ter rogavi ut a draconem: non te fregit leo, non te decipiat draco. Probemus quia leo erat, quando aperte saeviebat. Exhortans martyres Petrus ait: «Nescitis quia adversarius vester diabolus tanquam leo rugiens circuit, quaerens quem devoret» ? Aperte saeviens leo quaerebat quem devoraret: draco quomodo insidiatur? Per haereticos. Tales timens Paulus, ne ab illis corrumperetur Ecclesia a virginitate fidei, quam gestat in corde, ait: «Desponsavi enim vos uni viro virginem castam exhibere Christo; et timeo ne sicut serpens Evam seduxit astutia sua, ita et mentes vestrae corrumpantur a castitate quae est in Chrnitatem corporis paucae feminae habent in Ecclesia; sed virginitatem cordis omnes fideles
Abbreviated transcription (Latin):
pidibꝰ istis ut panes fiant: sifilius dĩ es.
Quid magnum erat domino tñi xp̃o de
lapidib pancm facere: qui de qumq pa¬
nib tot nilia satiauit: De nichilo fecit pa¬
nem. Tanta enim fuerat multitudoescȩ.
quȩ saturaret tot milia: Unde ꝓcessit &
fontes panis erant minanib domini. Nõ
ẽ mirum. Nam ipse fecit de quinq pamibꝰ
multos panes unde saturaret tot milia:
qui facit cotidie interra de paucis granĩ
messes ingentes. Ipsa enim sunt miracu¬
la domini: s assiduitate uiluerunt. Qd xͦ
frẽs: Inpossibile erat domino de lapictibꝰ
panes faceree Homines fecit de lapidib:
dicente ipso ioħe baptista. Potens ẽ d̾s de
lapidib istis. suscitare filios abrahȩ Qua.
re gͦ non fecit: Ut te doceret respondere
temptatori: ut si forte maliqua angustia
positus fueris. et suggesserit tͥ temptator
sixp̃ianus esses et ad xp̃m ꝑti mres. dese¬
reret te modo᷑ nontͥ mississet auxilium:

Expanded text:
pidibus istis ut panes fiant, si Filius Dei es.» pidibus istis ut panes fiant, si Filius Dei es.» Quid magnum erat Domino Jesu Christo de lapidibus panem facere, qui de quinque panibus tot millia saturavit ? De nihilo fecit panem. Tanta enim multitudo escae, quae saturaret tot millia, unde processit? Fontes panis erant in manibus Domini. Non est mirum: nam ipse fecit de quinque panibus multum panis unde saturaret tot milla, qui facit quotidie in terra de paucis granis messes ingentes. Ipsa enim sunt miracula Domini; sed assiduitate viluerunt. Quid ergo, fratres, impossibile erat Domino de lapidibus panes facere? Homines fecit de lapidibus, dicente ipso Joanne Baptista: «Potens est Deus de lapidibus istis suscitare filios Abrahae» . Quare ergo non fecit? Ut te doceret respondere tentatori, ut si forte in aliqua angustia positus fueris, et suggesserit tibi tentator, Si christianus esses et ad Christum pertineres, desereret te modo? non tibi misisset auxilium?
Abbreviated transcription (Latin):
uidet. aliquando fidelem sinͨ formcantẽ.
tamẽ urore intemꝑantius utentẽ: potest
erigere ceruice̾ suꝑbiȩ. et dicere Quid mͥ
opus cͣ baptitari: ut hoc accipiam qͦd iste
habet. quem iam et uita et doccrina pre¬
cedo: Huic dominꝰ. Quid p̃cessisti: Qntũp̃ceᷤ¬
sisti: Tantu̾ne qͣntũ egoit. Non est seruus suꝑ
dominũ suum: neq discipulus suꝑ magis¬
trum suũ. Sufficit seruo ut sit sicut dñs
ens: et discipło ut sit sicut magister eius.
Noli excolli: ut non queras baptismum.
Baptismum queres domini: ego serui que¬
siui. B̾aptitatus ẽ ergo dominus. et post
baptismũ temptatus ẽt ieuinauit quadra¬
gnita diebꝰ innuistĩo. qͦd sepe uob̃ comine¬
moraui. Non omnnia unotẽpore dici posst̃:
ne occupent necessaria temꝑa. Post qua¬
dragnnta dies esur iuit : qui pocerat et
numquã esurire. S quomͦ temptaretur
Aut si ille non uinceret temptatorẽ ⁊ qͦmͦ
disceres tu cum temptatore pugnare ⁊

Expanded text:
videt aliquando fidelem, si non fornicantem, videt aliquando fidelem, si non fornicantem, tamen uxore intemperantius utentem: potest erigere cervicem superbiae, et dicere, Quid mihi jam opus est baptizari, ut hoc accipiam quod iste habet, quem jam et vita et doctrina praecedo? Huic Dominus, Quid praecessisti? quantum praecessisti? tantumne quantum ego te? «Non est servus super dominum suum, neque discipulus super magistrum suum: sufficit servo ut sit sicut dominus ejus, et discipulo ut sit sicut magister ejus» . Noli extolli, ut non quaeras Baptismum. Baptismum quaeres Domini, ego servi quaesivi. Baptizatus est ergo Dominus, et post baptismum tentatus est, jejunavit quadraginta diebus in mysterio, quod saepe vobis commemoravi. Non omnia uno tempore dici possunt, ne occupent necessaria tempora. Post quadraginta dies esurivit. Poterat et nunquam esurire: sed quomodo tentaretur? Aut si ille non vinceret tentatorem, quomodo disceres tu cum tentatore pugnare?
Abbreviated transcription (Latin):
miserante. Qui corpus xp̃i ꝑscquebatur. factꝰ
ẽ m̃brum xp̃i: ut quod faciebat ipse pateretur.
Quid ergo ibi fres. de capite nr̃o quid dictum ẽx
Quoniam tu es domine sꝑes mea: altissimũ po¬
suisti refugium tuum. N on accedẽt adte ma¬
la.: & flagellum non appropinquabit tab̃
hatͥalo tuo. Dicta sunt hec: qm angłis suis
mandauit de te. ut custodiant te momnibꝰ
uiis tus. Audistis modo cum eugłium recita¬
retur: attendite. Baptizatus ẽ dominꝰ: ieina¬
uit. Quarc baptiratus: Ut ñ asꝑnaremur
baptitari. Nam cum ipse ioħs diceret dño.
tu ad me uenis baptitari: ego a te debeo
enim oportet nos implere omne̾ iusticiam.
Uoluit impleri humilitatẽ: ut ablueretur
qui sordes non babebat. Ut quid hoce Apt̾
suꝑbiam futuroꝵ Existit enim aliquĩ ca
thecuminus: qui forte doctrina et morib
uincit multos fideles. Attendit iam bapti-¬
ta castitate. Iam ille nec uxorẽ querit et

Expanded text:
miserante. Qui corpus Christi persequebatur, factus miserante. Qui corpus Christi persequebatur, factus est membrum Christi; ut quod faciebat, ipse ibi pateretur. 6. Quid ergo, fratres? de capite nostro quid dictum est? «Quoniam tu es, Domine, spes mea; altissimum posuisti refugium tuum. Non accedent ad te malm Angelis suis mandavit de te, ut custodiant te in omnibus viis tuis.» Audistis modo, cum Evangelium recitaretur : attendite. Baptizatus Dominus jejunavit. Quare baptizatus? Ut non aspernaremur baptizari. Nam cum ipse Joannes diceret Domino, «Tu ad me venis baptizari; ego a te debeo enim decet nos implere omnem justitiam» : voluit implere humilitatem, ut ablueretur qui sordes non habebat. Utquid hoc? Propter superbiam futurorum. Existit enim aliquando aliquis catechumenus qui forte doctrina et moribus vincit multos fideles; attendit jam baptita castitate; jam ille nec uxorem quaerit, et
Abbreviated transcription (Latin):
sensit int̾ra flagella. Manifestum eͣ÷ quia fla¬
gellatus c̃ dominꝰ. Numquid incȩlo sensit fla
gellas Nequaquã. Quare: Qgia altissimum
posuit refugium suũ. ut cet spes nr̃a: et nͦ ad
eum accedunt mala: nec flagestum ꝓpinquabit
tab̾naculo cius. Longe c suꝑ omnes elos: s
pedes habet int̾ra. Caput incęlo ẽr corpꝰ int̾ra.
Cum autem pcdles ipsuis flagellarentur et cal¬
carentur a saulo: clamauit caput. Saule saule
quid me ꝑsequeris: Etce caput nemo ꝑsequit᷑¬
et ecce caput inclo: quia xp̃c resurgens a mor¬
tuis iam non moritur. mors illi ultra ñ domi¬
nabitur Hon accedent adte mala: et flagel¬
lum non appropinquabit tabernaculo tuo.
S ne putemus quia separatum ẽ caput ã cor¬
pore. discretum est enim locis. s iunctum ẽ
affectu: ipsa affectus comunctio. clamauit de
cȩlor saule saule quid me ꝑsequerꝑ. ꝓstrauit
enim eum uoce obiurgante & leuauit dext̾a

Expanded text:
sensit flagella in terra; manifestum est quia flasensit flagella in terra; manifestum est quia flagellatusgella? Nequaquam. Quare? Quia altissimum posuit refugium suum, ut esset spes nostra; et non ad eum accedent mala, nec flagellum propinquabit tabernaculo ejus. Longe est super omnes coelos, sed pedes habet in terra: caput in coelo est, corpus in terra. Cum autem pedes ipsius flagellarentur et calcarentur a Saulo, clamavit caput: «Saule, Saule, quid me persequeris» ? Ecce caput nemo persequitur, ecce caput in coelo: quia Christus resurgens a mortuis, jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur , «Non accedent ad te mala, et flagellum non appropinquabit tabernaculo tuo.» Sed ne putemus quia separatum est caput a corpore: discretum est enim locis, sed junctum est affectu; ipsa affectus conjunctio clamavit de coelo, «Saule, Saule, quid me persequeris?» Prostravit enim eum voce objurgante, et levavit dextera
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i ista luce gaudent. et uifibili lumine isto
delectantur⁊ quia inmanifestatione posuit
carnẽ suam ut om̃s uderent: ideo psalmus
dicit. insole posuit tab̾naculũ suñ. Qnid est
in sole: In aꝑco. inmanifesto: in luce t̾cenas
idest in luce que t̾ras de cęlo ꝑfundit: ibi po¬
fuit tabͣnaculum suuͦ. S quomͦ ibi poneret
tabnaculum suũ : si non tanquã sponsus ꝓ¬
cẽdderet de thalamo suo: Hoc enim sequitur.
i sole posuit tab̾naculum suũ. Et quasi di¬
ceretur ei quomodo: & ipseinquit tanquã
sponsus ꝓcedens de thalamosuo. exultauit
ut gigas ad currendam maͦ. Quod ẽ taber¬
natium: ipse ẽ sponsa. Uerbum sponsus
caro sꝑonsa: eo thalamus uterus uirginis.
Et quid dicit apłs e Et erunt duo iearne
uma. Sacram̃itum hoc magnum eͣ: ego autẽ
eugłio: Iniur im non sunt duo: s una ca¬
ro. Ex duob unum: exuerbo et carne unus
homo. tinuis ds̃. Hoc autẽ tab̾naculum euis:

Expanded text:
nostri ista luce gaudent, et visibili lumine isto nostri ista luce gaudent, et visibili lumine isto delectantur, quia in manifestatione posuit carnem suam, ut omnes viderent; ideo psalmus dicit, «In sole posuit tabernaculum suum.» Quid est, «in sole?» In aperto, in manifesto, in luce terrena; id est, in luce quae terras de coelo perfundit, ibi posuit tabernaculum suum. Sed quomodo ibi poneret tabernaculum suum, si non tanquam sponsus procederet de thalamo suo? hoc enim sequitur. «In sole posuit tabernaculum suum:» et quasi diceretur ei, Quomodo? «Et ipse,» inquit, «tanquam sponsus procedens de thalamo suo; exsultavit ut gigas ad currendam viam» . Quod est tabernaculum, ipsa est sponsa. Verbum sponsus, caro sponsa, et thalamus uterus virginis. Et quid dicit Apostolus? «Et erunt duo in carne una. Sacramentum hoc magnum est; ego autem Evangelio? «Igitur jam non sunt duo, sed una caro» . Ex duobus unum, ex Verbo et carne unus homo, unus Deus. Hoc autem tabernaculum ejus
Abbreviated transcription (Latin):
isti amortuis. et incelis ascendisti: ut alcirm
poneres refugiuum tinĩ ascendens. et fieres
spes mea qui in t̾ra desꝑabam et me resire.¬
recturum eẽ. non credebam. Modo iam credo:
quia ascendit incęlum caput meum. Quo ca¬
put p̃cessit: et m̃bra secutura sunt. Puto iã
manifestum eẽ qđ dictum ẽ. qͣm tu es dñe speᷤ
mea. altissimũ posiusti refugium tuum. Hoc
plamus dixerim. Ut ego haberem spẽ resut¬
rectionis quam ñ habebã ideo pͥor resurrexisti
ut quo p̃cessisti. illuc me secuturum sperarẽ.
ponis addcaput suum. Noli gͦ mirari: non ac¬
cedent ad te mala : & flagellum ñ apꝓpinqͣ.¬
bit tab̃naculo tuo. Tab̾naculum di caro eft.
Incarne inhabitauit u̾bum: & caro factũ ẽ.
tab̾naculum do. In ipso tab̾naculo imꝑator
militauit ꝓ nobis: in ipso tab̾naculo abbas¬
te temptatus ẽ. ne miles deficeret. Et quia
ipsam carnẽ ostendit oculis nr̃is. quia ocłi

Expanded text:
isti a mortuis, et in coelum ascendisti, ut altum isti a mortuis, et in coelum ascendisti, ut altum poneres refugium tuum ascendens, et fieres spes mea, qui in terra desperabam, et me resurrecturum esse non credebam; modo jam credo, quia ascendit in coelum caput meum; quo caput praecessit, et membra secutura sunt. Puto jam manifestum esse quod dictum est, «Quoniam tu es, Domine, spes mea; altissimum posuisti refugium tuum.» Hoc planius dixerim. Ut haberem spem resurrectionis quam non habebam, ideo prior resurrexisti, ut quo praecessisti, illuc me secuturum sperarem. poris ad caput suum. 5. Noli ergo mirari: «Non accedent ad te mala, et flagellum non appropinquabit tabernaculo tuo.» Tabernaculum Dei caro est. In carne inhabitavit Verbum, et caro facta est tabernaculum Deo: in ipso tabernaculo Imperator militavit pro nobis; in ipso tabernaculo ab hoste tentatus est, ne miles deficeret. Et quia ipsam carnem ostendit oculis nostris, quia oculi
Abbreviated transcription (Latin):
deret ad lapidem: et tam̃ intelligimus: Hĩc
enim iam facta suirc. et ñ sine causa ꝓpħa¬
ta sunt: nisi quia futura erant. Et non poᷤ.¬
sumꝰ dicere. postea uentur us ẽ xp̃c: ut non
offendat adlapidem pedem suum. Iudica¬
turus enimueniet. Ubi ergo completũ ẽ:
Intendat caritas ut̃a. ꝑ rimos hos uersus
audite. qͣm tu es domine spes mea alussi¬
mum posusti resugium tutim. Genꝰ huma.¬
num. mori hominẽ nouerat: resurgart non
nouerat. Ideo qͦd timẽret habebat. qͦd spe¬
raret non habebat. Ut ergo ille quiꝓp e dnti¬
resurrexit ante omnes. ħoc passus ẽ morien¬
do: qd iam multi passi erant. Hoc iam fert ue¬
furgendo: quod millus alite illem. Quando
capite qđ menbra sperent. Houtt emincari¬
tas ur̾a: qͦmodo intet sȩ dicant. Dicat et go
eccła domino suo nĩu xpo: dicat corpus capi¬
tisuo: qͣm tu es domine spes mea alcissunti
posuisti refugium tuum: idẽ ideo resueret¬

Expanded text:
deret ad lapidem: et tamen intelligimus. Haec deret ad lapidem: et tamen intelligimus. Haec enim jam facta sunt, et non sine causa prophetata sunt, nisi quia futura erant. Et non possumus dicere, Postea venturus est Christus, ut non offendat ad lapidem pedem suum: judicaturus enim veniet. Ubi ergo completum est? Intendat Charitas vestra. 4. Primo hos versus audite: «Quoniam tu es, Domine, spes mea; altissimum posuisti refugium tuum.» Genus humanum mori hominem noverat, resurgere non noverat: ideo quod timeret habebat, quod speraret non habebat. Ut ergo ille qui propter discimultos; resurrexit ante omnes. Hoc passus est moriendo quod jam multi passi erant; hoc jam fecit resurgendo, quod nullus antecapite quod membra sperent: novit enim Charitas vestra quomodo inter se dicant. Dicat ergo Ecclesia Domino suo Jesu Christo, dicat corpus capiti suo, «Quoniam tu es, Domine, spes mea; altissimum posuisti refugium tuum:» id est, ideo resurrex
Abbreviated transcription (Latin):
momnib uns tuns. In manibꝰ portabunt te:
ne forte offendas ad lapidem tuum. Cui hoc
dicite Cui illud dixit: quoniã tues dñe
spes mea. Iam puto nonẽe exponendum
xpianis: quis sit dñs. Sid̾m patrẽ intelli¬
gunt÷ quomͦ illum tollent angłi mmanibꝰ.
ne offendat ad lapidem pedem suum: Us¬
detis ergo quia et xp̃c dominus dum loque¬
retur de corꝑe: subito cepit loqui de capite.
Caput nrͣm appellatum ẽ modo⁊ cum diccre¬
tur. qͣm tues domine spes mea: altissimũ
posinsti refugium tuum. Ideo posuisti al¬
tissimũ resugium tuum : qͣm tues dñe
spes mea. Quid sibi hoc uult e Attẽdat ca¬
ritas ur̃a : quomiã tues domine spes mȩa:
attissimũ posuisti refugium tuum. Iam ñ ẽ
mirandum. ꝓPpterea enim sequit᷑. ñ accedẽt
ad te mala: quia altissimũ posuisti resugiu
tuum. Et flagellum ñ appropinqͣbit taber¬
naculo tuo: quia altissimum posusti refugi¬
um tuũ. Non autẽ legimus in eugłio quia
alicubi angłi portauerunt dnm. ne offẽn.¬

Expanded text:
te, nequando offendas ad lapidem pedem tuum.» Cui hoc dicit? Cui dixit, «Quoniam tu es, Domine, spes mea.» Jam puto non esse exponendum Christianis quis sit Dominus. Si Deum Patrem intelligunt, quomodo illum tollent Angeli in manibus, ne offendat ad lapidem pedem suum? Videtis ergo quia et Christus Dominus, dum loqueretur de corpore, subito coepit loqui de capite. Caput nostrum appellatum est modo, cum diceretur: «Quoniam tu es, Domine, spes mea; altissimum posuisti refugium tuum.» Ideo «posuisti altissimum refugium tuum, quoniam tu es, Domine, spes mea.» Quid sibi hoc vult? Attendat Charitas vestra: «Quoniam tu es, Domine, spes mea; altissimum posuisti refugium tuum.» Jam non est mirandum: propterea enim sequitur, «Non accedent ad te mala,» quia «altissimum posuisti refugium tuum; et flagellum non appropinquabit tabernaculo tuo,» quia «altissimum posuisti refugium tuum.» Non autem legimus in Evangelio quia alicubi Angeli portaverunt Dominum, ne offen
Abbreviated transcription (Latin):
cat᷑. ecce qͥd uoluit ds ut tantũ impiis et sce¬
leratis liceat inseruos di: modicum conide.¬
ra oculis tuss. oculis fider: et uidebis retribu¬
tionẽ peccatorũ infinẽ: quibꝰ modo tanta ꝑ¬
intituntur ut exercearis. Hoc em̃ sequitur:
Ueruntam̃ oculis tuis considerabis: et recribu¬
tionem peccatorum uidebis O m tu es dñe¬

Expanded text:
catur, Ecce, quid voluit Deus, ut tantum impiis et scecatur, Ecce, quid voluit Deus, ut tantum impiis et sceleratis liceat in servos Dei? modicum considera oculis tuis, oculis fidei, et videbis retributionem peccatorum in fine, quibus modo tanta permittuntur, ut exercearis. Hoc enim sequitur: «Verumtamen oculis tuis considerabis, et retributionem peccatorum videbis.» 3.
Abbreviated transcription (Latin):
stabunt ante illum: s ñ una conditio eoꝵ.
Alii ad sinistram. alii ad dexteram: alii ut
regnent. alii ut pumantur. Alii ut audiãt
uenite b̃ndicti patris mei ꝑcipite regnũ:
alii ut alidiant. ite mignem et̾num. qui
paratus ẽ diabolo & angłis eius. E rgo
a ruina et demonio meridiano cadent mil¬
le alatere. et dena milia a dextris: ad te
autem non appropinquabit: Quid: De¬
monium meridianum te ñ dẽicit. Quid
mirum si caput ñdeicite S ñdeicit &s il¬
los: qui sic herent capiti. Quomͦ ait apłs.
Nouit dominꝰ qui sunt enis. Sunt emin
quidam ita p̾destinati: ut nouerit dñs
qui ꝑtineant ad corpus eiꝰ. Cum gͦ adhos
non accedit illa temꝑtatio ut deiciat
cos ⁊ isti intelliguntur in eo quod scriptumẽ
ad te autẽ non appropinquabit. S ne illi
peccatores quib tanta licuit exercere mxp̃ia¬
nos atcendantur aquib dã infirmis. & di¬

Expanded text:
stabunt ante illum: sed non una conditio eorum. stabunt ante illum: sed non una conditio eorum. Alii ad sinistram, alii ad dexteram; alii ut regnent, alii ut puniantur; alii ut audiant, «Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum;» alii ut audiant. «Ite in ignem aeternum, qui praeparatus est diabolo et angelis ejus» . Ergo qui «a ruina et daemonio meridiano cadent, mille a latere, et dena millia a dextris. Ad te autem non appropinquabit:» quid? Daemonium meridianum te non dejicit. Quid mirum si caput non dejicit? Sed non dejicit et illos qui sic haerent capiti, quomodo ait Apostolus, «Novit Dominus qui sunt ejus» . Sunt enim quidam ita praedestinati, ut noverit Dominus qui pertineant ad corpus ipsius. Cum ergo ad hos non accedet illa tentatio, ut dejiciat eos; isti intelliguntur in eo quod scriptum est, «Ad te autem non appropinquabit.» Sed ne illi peccatores quibus tanta licuit exercere in Christianos, attendantur a quibusdam infirmis, et di
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑueniatur tanꝗͣ. ad meridiẽ: quicumq
illo calore ceciderit. tanꝗͣ. ademonio meri¬
diano cadet. Et multi calore isto cetideruł.
torqueantur. xp̃iam. donet negent quod
xp̃iam sunt. Cum antea solerent confessi
ꝑcuti: ad hoc p̾ea torquebant᷑ ut negarent
Et cum omnis reus tamdiu torqueat᷑ ꝗͣdn
negatio dimittebat᷑. Erat gͦ tunc magnꝰ
estus ꝑsequentium. Quicumq in illa temp¬
tatione ceciderunt: tanꝗͣ ademonio meri¬
diano cecidunt. Et quanti ceciderunt ⁊
Multi qui se sꝑabant sessuros cum dño. &
nidit᷑uros: illi alatere ceciderunt. Itẽ multi
qui se sꝑabant ad dexteram futuros. inple¬
be sc̃a ssipendiaria tanꝗͣ ꝓuincialis qͥ anno¬
nam militibꝰ pͣbent. quib dicihabet. esuri¬
in et dedistis mͥ manducare. ad dexteram
enim crunt: multi et de ipsa spe cetidert:
et plures inde quia plures ibi. Pauciores
enim qui cum dño iudicabunt. & plures qͥ

Expanded text:
perveniatur tanquam ad meridiem, quicumque perveniatur tanquam ad meridiem, quicumque illo calore ceciderit, tanquam a daemonio meridiano cadet. Et multi a calore isto ceciderunt,Torqueantur Christiani, donec negent quod christiani sunt. Cum antea solerent confessi percuti, ad hoc postea torquebantur ut negarent: et cum omnis reus tamdiu torqueatur, quanegatio dimittebatur. Erat ergo tunc magnus aestus persequentium. Quicumque in illa tentatione ceciderunt, tanquam a daemonio meridiano ceciderunt. Et quanti ceciderunt! Multi qui se sperabant sessuros cum Domino et judicaturos, illi a latere ceciderunt. Item multi qui se sperabant ad dexteram futuros, in plebe sancta stipendiaria tanquam provinciales, qui annonam militibus praebent, quibus dici habet, «Esurivi, et dedistis mihi manducare» ad dexteram enim erunt multi; et de ipsa spe ceciderunt, et plures inde, quia plures ibi. Pauciores enim qui cum Domino judicabunt, et plures qui
Abbreviated transcription (Latin):
ne amluo rapiaris. Milui sunt enim acriȩ
potestates: diabolus & angłi eius. Rapere
uolunt infirmitate᷑ nr̃am. fugiamꝰ sub alas
matris sapientiȩ: quia & ipsa sapientia in¬
firmata est ꝓpter nos: quia u̾bum caro factũ
c̃. Sicut infirmat᷑ gallina cum pullis suis ut
et alis suis ꝓtegeret nos. semet ipsum exmna¬
nuite formam serm accipiens: insimilitudi¬
nem hominu factus. et habitu inuentꝰ ut
homo. Et sub alis eius sꝑabis. S cuto cir.¬
cuindabit te uerrtas eiꝰ: ñ timebis a timo¬
re nocturno. Temptationes ignorantiȩ ti¬
mor nocturnus: peccata scientiȩ. sagiita
uolans ꝑ diem: in nocte enim ignorantia
intelligitur: indic manifestatio. Sunt qui
ignorantes peccant: sunt qͥ scientes peccat:
Qui ignorantes peccant. ãtimore nocturno
supplantantur: qui scientes peccant. ã sa-¬
gitta uolante ꝑdiem ꝑcussi sunt. Hec autẽ
cum ingrauiorib ꝑsecutionib fiunt. qͦusq

Expanded text:
ne a milvo rapiaris. Milvi sunt enim aereae ne a milvo rapiaris. Milvi sunt enim aereae potestates, diabolus et angeli ejus: rapere volunt infirmitatem nostram. Fugiamus sub alas matris Sapientiae, quia et ipsa Sapientia infirmata est propter nos; quia Verbum caro factum est . Sicut infirmatur gallina cum pullis suis, ut et alis suis protegeret nos, semetipsum exinanivit formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo . «Et sub alis ejus sperabis. Scuto circumdabit te veritas ejus; non timebis a timore nocturno.» Tentationes ignorantiae, timor nocturnus; peccata scientiae, sagitta volans per diem: in nocte enim ignorantia intelligitur, in die manifestatio. Sunt qui ignorantes peccant, sunt qui scientes peccant: qui ignorantes peccant, a timore nocturno supplantantur; qui scientes peccant, a sagitta volante per diem percussi sunt. Haec autem cum in gravioribus persecutionibus fiunt, quousque
Abbreviated transcription (Latin):
bitur. Hoc cõmendauimꝰ
caritati ur̃e mistis u̾sibus
ne quisꝗͣ in se spem ponat.
s totam spẽ
suam in illo ponat. in qͦ sunt uires nr᷑e. Exad¬
iitorio enim eius uincimus: non ex nr̃a pre¬
sumptione. ꝓtegit ergo nos ds cęli: si dicamꝰ
domino quod sẽquit᷑ Dicet domino suscep¬
tor m̃s es tu: et refugum meum d̾s̃ m̃s spe¬
rabo meum. Qm̃ ipse eruet me de muscipu¬
la uenantium: & auerbo aspero. Diximus
quia multi tim̃tes u̾bum asꝑum: inciderut
in muscipulam uenantium. Insultat᷑ homini
xp̃ianos melius uiuit ÷ et timens asꝑa u̾ba
insultatoꝵ. incidit inlaqueos diaboli: ut ñ
sit triticum marea. s paleam sequat᷑. Qui
autẽ indomino sperat. eruit᷑ a muscipula ue¬
nantium: & auerbo asꝑo. Quomͦ autẽ te ꝓte¬
git ds: Inter scapulas suas obumbrabit t̾ibu
idest ante pectꝰ suum te ponet. ut alis suis te
ꝓtegat: si modo agnoscas infirmitatẽ tuã:
nt quasi pullus infirmꝰ fugias sub alas matͥs.

Expanded text:
bitur.» Hoc commendavimus Charitati Vestrae in istis versibus, ne quisquam in se spem ponat, sed totam spem suam in illo ponat, in quo sunt vires nostrae; ex adjutorio enim ejus vincimus, non ex nostra praesumptione. Protegit ergo nos Deus coeli, si dicamus Domino quod sequitur: «Dicet Domino, Susceptor meus es tu, et refugium meum, Deus meus, sperabo in eum; quoniam ipse eruet me de muscipula venantium, et a verbo aspero.» Diximus quia multi timentes asperum verbum incidunt in muscipulam venantium. Insultatur homini, tos christianos melius vivit; et timens aspera verba insultatorum, incidit in laqueos diaboli, ut non sit triticum in area, sed paleam sequatur. Qui autem in Deo sperat, eruitur a muscipula venantium et a verbo aspero. Quomodo autem te protegit Deus? «Inter scapulas suas obumbrabit tibi:» id est, ante pectus suum te ponet, ut alis suis te protegat; si modo agnoscas infirmitatem tuam, ut quasi pullus infirmus fugias sub alas matris,
Abbreviated transcription (Latin):
quod dicit apłs. ipse est qui ascendit suꝑ omneᷤᷤ
cȩlos. Quid enim celorum restat post celũcelie
Quos et oȩlos cȩlorum possumus dicere: sicut uo¬
cauit firmam̃tum celum: Quod tam̃ cȩlum. eti¬
am celos legimus ubi scriptumẽ: et aquȩ quȩ
suꝑ cȩlos sunt laudent nom̃ domini: E qm̃
inde uenturus est ad iudicandos uiuos et mor¬
tuos: attende quod sequitur: S cce dabit uocẽ
suam uocẽ uirtutis: Ille qui sicut agnus corã
tondente se fuit sine uoce: ecce dabit uocem
suam: Nec uocem infirmitatis ut uidicandus:
s uocem uirtutis tanquam iudicaturꝰ. Non e¬
num deus occultꝰ sicut pͥus et in hominum ui¬
dicio non aꝑiens os suum: sed deus manifestꝰ
ueniet deus nr̃ et non silebit: Quid desꝑatis
infideles: Quid irridetis: Quid dicit seruus ma¬
lus : Tardat dominus meus uenire: Scce dabit

Expanded text:
quod dicit Apostolus: Ipse est qui ascendit super omnes quod dicit Apostolus: Ipse est qui ascendit super omnes coelos . Quid enim coelorum restat post coelum coeli? Quos et coelos coelorum possumus dicere, sicut vocavit firmamentum coelum; quod tamen coelum, etiam coelos legimus, ubi scriptum est: Et aquae quae super coelos sunt, laudent nomen Domini . Et quoniam inde venturus est ad judicandos vivos et mortuos, attende quod sequitur: Ecce dabit vocem suam, vocem virtutis. Ille qui sicut agnus coram tondente se fuit sine voce , ecce dabit vocem suam: nec vocem infirmitatis, tanquam judicandus; sed vocem virtutis, tanquam judicaturus. Non enim Deus occultus, sicut prius, et in hominum judicio non aperiens os suum; sed Deus manifestus veniet; Deus noster, et non silebit . Quid desperatis, infideles? quid irridetis? Quid dicit servus malus: Tardat Dominus meus venire ? Ecce dabit
Abbreviated transcription (Latin):
mat: nisi quia caput m̃bra sua p̃sigurat: Passus
ẽ quippe ille quia uoluit: marty res uͦetiam sino¬
luerint: Petro namq ita p̃dixit passionẽ suam: Cũ
senueris inquit alius te precing&: et feret quo tu
nonuis: Quamquam enim eni xp̃o inherere cu¬
piamus: mori tamen nolumus: E ideo libent̃ uelpo¬
tius patient̾ patimur: qui alius transitus non dat᷑.
ꝑ quem xp̃o cohereamus: Nam si possemus alit̃ ꝑue
N aturam quippe nr̃am idẽ consortium quod dam
animȩ et corporis. et quandam inhis duob famili
non nulli codices habent. qui ascendit suꝑ celum
cȩli ad orientem: In his uerbis ille non intelligit
xp̃m: quieiꝰ resurrectionem ascensionemq non
credit: Ad orientem uero quod addidit. nonne
etiam ipsum locum. quoniam in partib oientis:
ẽ ubi resurrexit. et unde ascendit expressit: Er¬
go suꝑ cȩlum cęli sedet ad dexteram patris: boc ẽ

Expanded text:
mat, nisi quia caput membra sua praefigurat? Passus mat, nisi quia caput membra sua praefigurat? Passus est quippe ille, quia voluit; martyres vero, etiamsi noluerunt. Petro namque ita praedixit passionem suam: Cum senueris, inquit, alius te praecinget, et feret quo tu non vis . Quanquam enim Christo inhaerere cupiamus, mori tamen nolumus; et ideo libenter, vel potius patienter patimur, quia alius transitus non datur, per quem Christo cohaereamus. Nam si possemus aliter pervellet mori? Naturam quippe nostram, id est consortium quoddam animae et corporis, et quamdam in his duobus familinonnulli codices habent, Qui ascendit super coelum coeli ad orientem. In his verbis ille non intelligit Christum, qui ejus resurrectionem ascensionemque non credit. Ad orientem vero quod addidit, nonne etiam ipsum locum, quoniam in partibus orientis est ubi resurrexit et unde ascendit, expressit? Ergo super coelum coeli sedet ad dexteram Patris. Hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
S Ealuumme fac deus: quoniã intrauert̃
aquȩ. usq ad animã meam: Granum
llud ẽ contemptum mundo: quod ui¬
detur humiles dare uoces: In orto ob.¬
rũitur miraturo mundo holeris magnitudinem:
cuiꝰ in holeris semencontemptum ẽ aiuideis: Re-¬
uera enm considerate semen synapis. minutum.
fuscum. asꝑnabile prorsus: ut impleatur quod dic¬
tum ẽ. uidimus eum et non habebat speciem neq
de corem: A quas autem intrasse usq ad animam
suam dicit: quia potuerunt illȩ turbȩ quas aqua-¬
rum nomine significauit. huc usq preualert ut
occiderent xp̃m Preualuerunt ad contempnendũ:
ad tenendum. adligandum. ad insultandum. ad
colaphirandum. ad conspuendum: Ad huc quousq:
Usq admortem: Ergo introierunt aquȩ: usq ad
animam meam: Hanc quippe uitam dixit animã
suam: quousq illi accedere seuiendo potuerũt:
S nunquid hoc possent: nisi ab ipso ꝑmiterent᷑:
llnde gͦ tanquam inuitus aliquid patiatur. sic cla-¬

Expanded text:
Salvum me fac, Deus, quoniam introierunt aquae usque ad animam meam. Granum illud est contemptum modo, quod videtur humiles dare voces. In horto obruitur, miraturo mundo oleris magnitudinem, cujus oleris semen contemptum est a Judaeis. Revera enim considerate semen sinapis minutum, fuscum, aspernabile prorsus; ut ibi impleatur quod dictum est: Vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem . Aquas autem intrasse usque ad animam suam dicit; quia potuerunt illae turbae, quas aquarum nomine significavit, huc usque praevalere, ut occiderent Christum. Praevaluerunt ad contemnendum, ad tenendum, ad ligandum, ad insultandum, ad colaphizandum, ad conspuendum. Adhuc quousque? Usque ad mortem. Ergo introierunt aquae usque ad animam meam. Hanc quippe vitam dixit animam suam, quousque illi accedere saeviendo potuerunt. Sed numquid hoc possent, nisi ab ipso permitterentur? Unde ergo tanquam aliquid invitus patiatur sic cla
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionis eiꝰ: fortitudinem autẽ: quia inimi¬
ca destruetur mors: Quoniam itaq prolixum
et ad intelligendum difficilem psalmum tandẽ
aliquando ipso adiuuante finiuimus: benedictꝰ¬

Expanded text:
resurrectionis ejus . Fortitudinem autem, qua inimiresurrectionis ejus . Fortitudinem autem, qua inimica destruetur mors . Quoniam itaque prolixum, et ad intelligendum difficilem Psalmum tandem aliquando, ipso adjuvante, finivimus. Benedict
Abbreviated transcription (Latin):
carnem: Ande ait: Uidete isrł scdm carnem:
Non autem qui filii carnis. hi filii sunt dei: s filii
ꝓmissionis deputantur insemine: Tunc ergo
quando erit sine ulla malorum cõmixtione
populꝰ eius tanquam massa uentilabro emunda¬
ta. tanquã isrł in quo dolus nonẽ: tc̃ eminentiᷤ.¬
sima erit suꝑ isrł magnificentia eiꝰ. et uirtus eiꝰ
innubib: Non enim solus ueniet ad uidicium
s cum seniorib populi sui: quib ꝓmisit quodse
intelligerentur: secutus adiunxit. M irabilis
deus in scĩs suis. deus isrł: Tunc enim et nomen
ipsum uerissime ac plenissime implebitur isrł qͦd
dabit uirtutem et fortitudinem plebisuȩ: bene¬
dictus deus Nunc fragiles et infirmi habemus
enim thesaurum istum inuasis fictilib : tunc uͦ
etiam corꝑum gloriosissima cõmutatione: ipse da¬
bit uirtutem et fortitudinem plebisuȩ: Semina¬
tur enimhoc corpus in infirmitate: surget in
uirtutem: Ipse ergo dabit uirtutem quã in
sua carne premisit: dequa dicit apłs uirtutẽ

Expanded text:
carnem. Unde ait: Videte Israel secundum carnem . Non autem qui filii carnis, hi filii Dei; sed filii promissionis deputantur in semine . Tunc ergo quando erit sine ulla malorum commixtione populus ejus, tanquam massa ventilabro emundata , tanquam Israel in quo dolus non est , tunc eminentissima erit super Israel magnificentia ejus et virtus ejus in nubibus. Non enim solus veniet ad judicium, sed cum senioribus populi sui ; quibus promisit quod seintelligerentur, secutus adjunxit: Mirabilis Deus in sanctis suis, Deus Israel. Tunc enim et nomen ipsum verissime ac plenissime implebitur Israel, quod dabit virtutem et fortitudinem plebi suae benedictus Deus: nunc fragili et infirmae. Habemus enim thesaurum istum in vasis fictilibus . Tunc vero, etiam corporum gloriosissima commutatione, ipse dabit virtutem et fortitudinem plebi suae. Seminatur enim hoc corpus in infirmitate; surget in virtute . Ipse ergo dabit virtutem quam in sua carne praemisit, de qua dicit Apostolus: Virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
isto psalmo plangit intellectus asaph: & in ip̃so
planctu tanquã intellectꝰ discirnit trena ã gelestibꝰ
Discernit uetꝰ testam̃tũ a nono testam̃to: ut mde¬

Expanded text:
isto psalmo plangit intellectus Asaph; et in ipso planctu, tanquam intellectus discernit terrena a coelestibus, discernit Vetus Testamentum a Novo Testamento; ut vide
Abbreviated transcription (Latin):
rat electus saul: unde ex ipsa intiitate tem¬
pis quando ille repulsus ẽ atq repbatus. Et
dauid electus. conuenient᷑ posset dici nec ta¬
men dictum ẽ: s eos potissimũ nominauit.
qui clariorib meritis indebantur excellere
Nam iosepħ pasit incgipto patrem & fr̃s suoᷤ:
& impie uenditus: merito pietatis. castitatis.
sapientiȩ. iustissime sublimatus ẽ: & effrem
maiori fr̃i aui sui iacob b̃ndictione p̾latus cͣ.
et tamen ds̃ reppulit tab̾naculum ioseph. et
tͥbum effrem non elegit. Ubi ꝑ bet p̃clari me¬
riti nomina. quid aliud quan uniu̾sum po¬
pulum illum uetusta cupiditate adn̾o t̾rena
p̃mia requirentẽ repulsum et reꝓbatum in¬
telligimus: electam autẽ tribum iuda non ꝓ
meritis ipsus uidȩe Longe quippe maiora st̃
merita ioseph: s ꝑ tribum uida. qͣm uide. ex
ipło ueteri pͣlatum scͥptura testatur⁊ apiente
domino inparabilis os suum. Iam inde etiam

Expanded text:
rat electus Saül : unde ex ipsa vicinitate temrat electus Saül : unde ex ipsa vicinitate temporis, quando ille repulsus est atque reprobatus, et David electus , convenienter posset hoc dici; nec tamen dictum est: sed eos potissimum nominavit, qui clarioribus meritis videbantur excellere. Nam Joseph pavit in Aegypto patrem et fratres suos, et impie venditus, merito pietatis, castitatis, sapientiae, justissime sublimatus est ; et Ephraem majori fratri avi sui Jacob benedictione praelatus est : et tamen Deus repulit tabernaculum Joseph, et tribum Ephraem non elegit. Ubi per haec praeclari meriti nomina, quid aliud quam universum populum illum vetusta cupiditate a Domino terrena praemia requirentem, repulsum et reprobatum intelligimus; electam autem tribum Juda, non pro meritis ipsius Judae? Longe quippe majora sunt merita Joseph; sed per tribum Juda, qpopulo veteri praelatum Scriptura testatur, aperiente Domino in parabolis os suum. Jam inde etiam
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta sua idola posuerunt. Et illa quidem
uetera. etiam illis nolentib cadunt: quia
omnis caro senum. et claritas hominis ut floᷤ
fem. fenum aruit. et flos decidit: archa autẽ
domin manet mȩt̾mim. secretum scilicet tes
tamenti regni cȩłorũ: ꝗ ubi ẽ ȩt̾num uerbũ
di. S ili qui postetiorã dilererunt: ex ipsis
naculum ioseph: et tͥbum effrem non elegit: s
Nondixit reppulit tab̾naculum ruben. qui fuit
pͥmogenitus in iacob: nec cos qui sccuntur. et
uidam nascendo pͣcedinit: ut illis repulfis et ñ
electis. trib uida eligeretur. Poterat enim dici
merito illoᷤ repulsos: quia et inb̃ndictione ia¬
cob qua filios suos bndixit. peccata eoꝵ com¬
memorat. & grauit᷑ de testatir: quãuis in eis
tribus lemi sacerdotalis tͥbus cẽ meruerit. un¬
de etiam moyses fuit. Nec dixit reppulit tab̾¬
naculum beniamin. uł tribum beniamin. nõ
clegit. ex qua rex cẽ iam ceꝑat. nam inde fue¬

Expanded text:
juxta sua idola posuerunt. Et illa quidem juxta sua idola posuerunt. Et illa quidem vetera etiam illis nolentibus comnis caro fenum, et claritas omnis, ut flos feni, aruit fenum, et flos decidit . Arca autem Domini manet in aeternum: secretum scilicet testamenti regnum coelorum, ubi est aeternum Verbum Dei. Sed illi qui posteriora dilexerunt, ex ipsis rnaculum Joseph, et tribum Ephraem non elegit. Et  Repulit tabernaculum Ruben, qui fuit primogenitus Jacob; nec eos qui sequuntur, et Judam nascendo praecedunt, ut illis repulsis et non electis, tribus Juda eligeretur. Poterat enim dici merito illos repulsos, quia et in benedictione Jacob, qua suos filios benedixit, peccata eorum commemorata graviter detestatur ; quamvis in eis tribus Levi sacerdotalis tribus esse meruerit, unde etiam Moyses fuit . Nec dixit, Repulit tabernaculum Benjamin; vel, Tribum Benjamin non elegit, ex qua rex esse jam coeperat; nam inde fue