comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
errauerit una ex eis: nonne relinqu& non aginta
nouem inmontibus. & uadit quȩrere eam qua e
errauit: Et si contigerit ut inueniat eã: a mendico
uobis quia gaudet suꝑ eam magis quã suꝑnonaginta
nouẽ quȩ nonerrauerunt: Sic non est uoluntas ante
patrem uestrum qui incęlis est. ut pereat unus de
pusillis istis
Siaut̃ peccauerit inte frat tuus: uade : & corripe eũ
interte & ipsum solũ: Site audierit. lucratus eris
fratrem tuum.
Si aut̃ nonte audierit: adhibe tecum unum uel duos.
ut inore duorũ testium uel trium. st& omne uerbũ
Quod sinon audierit eos. dic eccłȩ . Si autẽ ecclesiam¬
non audierit: sit tibi sicut ethnicus & publicanus¬

Expanded text:
erraverit una ex eis: nonne relinquit nonaginta novem in montibus, et vadit quaerere eam, quae erravit? et si contigerit, ut inveniat eam: Amen dico vobis, quia gaudet super eam magis quam super nonaginta novem, quae non erraverunt. Sic non est voluntas ante Patrem vestrum, qui in coelis est, ut pereat unus de pusillis istisum inter te et ipsum solum. si te audierit, lucratus eris fratrem tuum. si autem non audierit, adsume tecum unum uel duos, ut in ore testium duorum uel trium stet omne uerbum. quodsi non audierit eos, dic ecclesiae. si autem nec ecclesiam audierit, sit tibi
Abbreviated transcription (Latin):
Et omnis qui audit uerba mea hȩc & non facit eax similis
erit uiro stulto. qui aedificauit domum suam super
harenam. Et descendit pluuia. et uenerunt flumina
et flauerunt uenti . & irruerunt indomũ illam et
cecidit. & fuit ruina eius magna:
Et factum ẽ cum consum masset iħc uerba hȩc. ad mi-¬
rabantur turbȩ super doctrina eius Erat enĩdocers
eos sicut potestatem habens: et non sicut scribȩ eoꝵ
& pharisaei
Cum autẽ descendisset de monte. secutae sunt eum
turbȩ multȩ. Et ecce leprosus ueniens. ad orabat eũ
dicens Dñe : siuis: potes me mundare. Et extendeis

Expanded text:
et omnis qui audit verba mea haec et non facit ea similis erit viro stulto qui aedificavit domum suam supra harenam et descendit pluvia et venerunt flumina et flaverunt venti et inruerunt in domum illam et cecidit et fuit ruina eius magna et factum est cum consummasset Iesus verba haec admirabantur turbae super doctrinam eius erat enim docens eos sicut potestatem habens non sicut scribae eorum et Pharisaei cum autem descendisset de monte secutae sunt eum turbae multae et ecce leprosus veniens adorabat eum dicens Domine si vis potes me mu
Abbreviated transcription (Latin):
eum. Et cũ eiecta ẽ& turba. intrauit & tenuit manỹ
eius: et surrexit puella. Et exiit fama hȩc: in uniuer¬
sam terram illam.
Et transeunte inde iħu. secuti sunt eum duo caeci
clamantes & dicentes Miserere nr̃i fili dauid Cũ
autem uenisset domum. accesserunt ad eum caeci.
& dicit eis iħs. Creditis quia possum hoc facere uob:
Dicunt ei. Utiq dñe. Iunc tetigit oculos eoꝵ: dicens

Expanded text:
et turba intravit et tenuit manum eius et surrexit puella et exiit fama haec in universam terram illam et transeunte inde Iesu secuti sunt eum duo caeci clamantes et dicentes miserere nostri Fili David cum autem venisset domum accesserunt ad eum caeci et dicit eis Iesus creditis quia possum hoc facere vobis dicunt ei utique
Abbreviated transcription (Latin):
templo sabbatum uiolant. & sine crimine sunt: Dico
autem uobis. quia templo maior est hic. Siaut̃ sciretis
quid est miscđiam uolo & non sacrificium. numquam
Et cum inde transiss&. uenit insynagog̃a eorum. & ecce¬
homomanum habens aridam. Et interrogabant eum

Expanded text:
t? Dico autem vobis, quia templo major est hic. Si autem sciretis, quid est: Misericordiam volo, et non sacrificium: numquam Et cum inde transisset, venit in synagogam eorum. Et eccehomo manum habens aridam, et interrogabant eum
Abbreviated transcription (Latin):
fuerint homines. reddent rationem deeo indie iudicii
Ex uerbis enim tuis iustificaberis. et ex uerbis tuis
condempnaberis
Tunc responderunt eiquidam describis et pharis aeis
dicentes Magister. uolumus ate signum uidere
Qui respondens. ait illis. Generatio mala & ad ultera
signum quȩrit. & signum non dabitur ei : nisi signum

Expanded text:
s reddent rationem de eo in die iudicii ex verbis enim tuis iustificaberis et ex verbis tuis condemnaberis tunc responderunt ei quidam de scribis et Pharisaeis dicentes magister volumus a te signum videre qui respondens ait illis generatio mala et adultera signum
Abbreviated transcription (Latin):
In illo die exiens iħs dedomo sedebat secus mare: et
congregatȩ sunt ad eum turbȩ multȩ. ita ut naui-¬
culam ascendens sederet : et omnis stabat in litore.
et locutus ẽ eis multa in parabolis dicens Ecce exiit:
qui seminat seminare. Etdum seminat. quȩdã ceci-¬
derunt secus uiim. & uenerunt uolucres & comedert̃
ea. Alia autẽ ceciderunt inpetrosa ubi ñ habebat
terrã multam : et continuo exorta sunt. quia non
habebant altitudinẽ terrae. Sole aut orto ȩstuaue¬
runt : et quia non habebant radicem. aruerunt
Alia autem ceciderunt inspinas. & creuerunt spinȩ

Expanded text:
s de domo sedebat secus mare et congregatae sunt ad eum turbae multae ita ut in naviculam ascendens sederet et omnis turba stabat in litore et locutus est eis multa in parabolis dicens ecce exiit qui seminat seminare et dum seminat quaedam ceciderunt secus viam et venerunt volucres et comederunt ea alia autem ceciderunt iterram multam: et continuo exorta 88 sunt, quia non habebant altitudinem terrae. Sole autem orto, aestuaverunt: et quia non habebant radicem, aruerunt. Alia autem ceciderunt in spinas: et cr
Abbreviated transcription (Latin):
libellum repudii. Ego aut̃ dico uobis. Quia omnis
qui dimiserit uxorem suam excepta fornicationis
causa facit eam moechari. Et qui dimissam duxerit
adulterat Iterũ audistis quia dictũ ẽ antiquis:
non periurabis. reddes autẽ dño iuramenta tua:
Ego autẽ dico uobis Noniurare omnino. neq ꝑcȩlũ
quia thronus dĩ est: neq ꝑterrã quia scabellum ẽ¬
pedum eius Neq ꝑierosolymã quia ciuitas est
magni regis. Neq percaput tuum iuraueris. quia
non potes unum capillum album facere aut nigru
Sit autẽ sermo uester est est. non non Quod autẽ

Expanded text:
llum repudii. ego autem dico uobis, quia omnis qui dimiserit uxorem suam excepta fornicationis causa facit eam moechari: et qui dimissam duxerit adulterat. iterum audistis, quia dictum est antiquis: non periurabis: reddes autem domino iuramenta tua. ego autem dico uobis non iurare omnino, neque per caelum, quia thronus dpedum eius, neque per hierusolymam, quia ciuitas est magni regis, neque per caput tuum iuraueris, quia non potes ullum capillum album facere aut nigrum. sit autem sermo uester: est est, non non: quod
Abbreviated transcription (Latin):
non facies furtum. non falsum testimonium dices
Honora patr̃ẽ & matrẽ: et diliges proximũ tuũ sicut
te ipsum. Dicit illi aduͦlescens: Oma haec custodiui.
quid adhuc mihi deest :
Ait illi iħs Siuis ꝑfectus ẽẽ: uadeuende quȩ habes
& da pauperibus. et habebis thesaurum in caelo.
& ueni sequere me
Cum audisset autẽ ad ulescens uerbum. abut tristis
Erat enim habens multas possessiones. Iħs aut̃ dixit¬
Facilius est camelum ꝑ foramen acus transire. quam
diuitem intrare in regnũ cęlorũ. Auditis autem his
discipuli. mirabantur ualde dicentes. Quis ergo
poterit saluus ẽẽ: Aspiciens aũt iħs: dixit illis
Apud homines hoc inpossibile est: apud dm̃ autem
omnia possibilia sunt
Tunc respondens petrus. dixit ei. Ecce nos reliquimus

Expanded text:
s furtum, non falsum testimonium dices, honora patrem tuum et matrem, et: diliges proximum tuum sicut te ipsum. dicit illi adulescens: omnia haec custodiui, quid adhuc mihi deest? ait illi Iesus: si uis perfectus esse, uade, uende quae habes et da pauperibus, et habebis thesaurum in caeloet veni, sequere me. Cum audisset autem adolescens verbum, abiit tristis. Erat enim habens multas possessiones. Haec est tfacilius est camelum per foramen acus transire quam diuitem intrare in regnum caelorum. auditis autem his discipuli mirabantur ualde dicentes: quis ergo poterit saluus esse? aspiciens autem Iesus dixit illis: apud homines hoc inpossibile est, apud deum autem omnia possibilia sunt. tunc respondens Petrus dixit ei: ecce nos reliqui
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc accesserunt discipuli ad iħm secreto. & dixerunt
Quare nos non potuimus eicere illum: Dicit illis Propt̃
in credulitatẽ urãm. Amen quippe dico uobis: sihabu-¬
eritis fidem sicut granum sinapis. dicetis monti huic
transihinc & transibit Et nihil impossibile erit uob.
Conuersantibus autẽ eis ingalilea. dixit illis iħs: Filius
hominis tradendus ẽ in manus hominũ. & occident
eum. & tertia die resurg&. Et c̃tristatist̃ uehementer
Et cũuenissent capharnaum. accesserunt qui didragma
accipiebant ad petrũ. & dixerunt ei. Magister uester.
non soluit didragma. Ait. Etiam. Et cum intrasset in¬
domũ. pręuenit eum iħs dicens. Quid tibi uidetur
symons Reges terrȩ aquibus accipiunt tributum
uelcensum. a filiis sius a abalienis: Et ille dixit
Ab alienis. Dixit illis iħs Ergo liberi sunt filii. Ut autẽ

Expanded text:
Tunc accesserunt discipuli ad Jesum secreto, et dixerunt: Tunc accesserunt discipuli ad Jesum secreto, et dixerunt: Quare non potuimus ejicere illum? Dicit illis, propter incredulitatem vestram. Amen quippe dico vobis, si habueritis fidem sicut granum sinapis, dicetis monti huic: Transi hinc, et transibit: et nihil impossibile erit vobis. s hominis tradendus est in manus hominum et occident eum et tertio die resurget et contristati sunt vehementer et cum venissent Capharnaum accesserunt qui didragma accipiebant ad Petrum et dixerunt magister vester non solvit didragma ait etiam et cum intrasset domum prSimon? reges terrae a quibus accipiunt tributum uel censum, a filiis suis an ab alienis?" At ille dixit: "Ab alienis." Dixit illi Iesus: "Ergo liberi sunt filii. U
Abbreviated transcription (Latin):
descendentibus illis demonte. precepit iħs dicens
Nemini dixeritis uisionem : donec filius hominis
amortus resurgat
Et in terrogauerunt eum discipuli dicentes Quid gͦ
scribȩ dicunt quod heliam oport& primum uenire :¬
At ille respondens. ait eis. Helias quidem uenturus ẽ.
& restituet omnia. Dico aut̃ uobis: Quia helias iam
uenit. & non cognouerunt eum: sed fecerunt in eo
quȩcumq uoluerunt. Sic & filius hominis passurus
est ab eis. Tunc intellexerunt discipuli. quia de
Et cum uenisset ad turbam. accessit ad eũ homo genibꝰ
prouolutiis ante eum dicens. Dnẽ. miserere filio meo
quia lunaticus est. & male patitur. Nam sȩpe cadit¬
in ignem. & crebro inaquã : Et optuli eum discipulis
tuis. & non potuerunt curare eum . Respondens iħs.
ait . Ogeneratio incredula & ꝑuersa. quousque ero
uobiscum. usque quo patiaruos: Afferte huc illum
ad me. Et increpauit illum iħs. & exit ab eo dȩmoniũ.
Et curatus ẽ puer. ex illa hora

Expanded text:
bus illis de monte praecepit Iesus dicens nemini dixeritis visionem donec Filius hominis a mortuis resurgat et interrogaverunt eum discipuli dicentes quid ergo scribae dicunt quod Heliam oporteat primum venire at ille respondens ait eis Helias quidem venturus est et restituet omnia dico autem vobis quia Helias iam venit et non cognoverunt eum sed fecerunt in eo quaecumque voluerunt sic et Filius hominis passurus est ab eis tunc intellexerunt dEt cum venisset ad turbam, accessit ad eum homo genibus provolutis ante eum, dicens: Domine, miserere filii mei, quia lunaticus est, et male patitur, etc., usque adin ignem, et crebro in aquam. Et obtuli eum discipulis tuis, et non potuerunt curare eum. Respondens autem Jesus, ait: O generatio incredula, et perversa, quousque ero vobiscum? usquequo patiar vos? Afferte huc illum ad me. Et increpavit illum Jesus, et exiit ab eo daemonium, et curatus est puer ex illa hora
Abbreviated transcription (Latin):
seminatus inspinis. hic est qui uerbũ audit : & sollicitudo
sȩculi istius & fallatia diuitiarum suffocat uerbum:
et sine fructu efficitur. Qui uero in terrã bonã semina.¬
tus ẽ. hic est qui audit uerbũ & intellegit & fructum
affert: et facit aliud quidem centesimũ. aliud autẽ
sexagesimum. aliud uero tricesimũ.
regnum cęloꝵ: homini qui seminauit bonum semen
inagro suo. Cũ aut̃ dormirent homines. uenit in imicꝰ

Expanded text:
seminatus in spinis hic est qui verbum audit et sollicitudo seminatus in spinis hic est qui verbum audit et sollicitudo saeculi istius et fallacia divitiarum suffocat verbum et sine fructu efficitur qui vero in terra bona seminatus est hic est qui audit verbum et intellegit et fructum adfert et facit aliusexagesimum, aliud vero trigesimum. regnum coelorum homini, qui seminavit bonum semen in agro suo. Cum autem do
Abbreviated transcription (Latin):
& audientes non audiunt. neq intellegunt. Et ad¬
impletur in eis prophetia esaiȩ dicens Auditu audi-¬
etis. et non intellegetis. Et uidentes uidebitis. et
non uidebitis. Incrassatũẽ enim corpopuli huius
& auribus grauiter audierunt. & oculos suos clnsert̃
intellegant. et conuertantur & sanem eos
Uestri autem beati oculi quia uident. & aures ur̃ae quia
audiunt. Amen quippe dico uobis. quia multi ꝓpħȩ
& iusticupierunt uidere quȩ uidetis. & non uiderunt
Et audire quae auditis & non audierunt.
Uos ergo audite parabolam seminantis
Omnis qui audit uerbum regni & non intellegit. uenit
malus & rapit quod seminatũ ẽ in corde eius. Hic est
qui secus uiam seminatus est. Qui autem supra petrosa
seminatus ẽ. hic est qui uerbum audit . & continuo cũ
gaudio accipit illud. Non habet aũt inse radicẽ. sed
est temporalis facta aũt tribulatione & ꝑsecutione
propt̃ uerbum. continuo scandalizatur. Qui aut̃ est

Expanded text:
 audientes non audiunt neque intellegunt. et adinpletur in eis prophetia Esaiae dicens: auditu audiretis, et non intellegetis: et uidentes uidebitis, et non uidebitis. incrassatum est enim cor populi hui& auribus graviter audierunt, & oculos suos comprehenintellegant et convertantur et sanem eos vestri autem beati oculi quia vident et aures vestrae quia audiunt amen quippe dico vobis quia multi prophetae et iusti cupierunt videre quae videtis et non viderunt et audire quae auditis et non audierunt vos ergo audite parabolam seminantis omnis qui audit verbum regni et non intellegit venit malus et rapit quod seminatum est in corde eius hic est qui secus viam seminatus est qui autem supra petrosa seminatus est hic est qui verbum audit et continuo cum gaudio accipit illud non habet autem in se radicem sed est temporalis facta autem tribulatione et persecutione propter verbum continuo scandalizatur qui autem est
Abbreviated transcription (Latin):
et iacentes sicut oues non habentes pastorem:
unc dicit discipulis suis Messis quidem multa: ope¬
rarii autem pauci Rogate ergo dñm messis. ut eiciat
operarios in messem suam.
Et conuocatis duodecim discipulis suis. dedit illis
potestatem spirituum inmundorum. ut eicerent eos
Etcurarent omnem languorẽ. & omnẽ infirmitatem
Duod ecim aut̃ apłoꝵ nomina sunt hȩc Primus symon
qui dicitur petrus & andreas. frater eius. lacobus 2e¬
bedei. & iohannes frater eius. Philippus & bartholomess.
Thomas. & matheus publicanus. & lacobus alphei. et
ł ad deus. Symon chananeus. & iudasscariothes : qui &
tradidit eum
Hos duodecim. misit iħs prȩcipiens eis & dicens Inuiã
gentium ne abieritis. & inciuitates samaritanorum
ne intraueritis. sed potius ite ad ouesquȩ perierunt

Expanded text:
orem tunc dicit discipulis suis messis quidem multa operarii autem pauci rogate ergo dominum messis ut eiciat operarios in messem suam et convocatis duodecim discipulis suis dedit illis potestatem spirituum inmundorum ut eicerent eos et curarent omnem languorem et omnem infirmitatem duodecim autem apostolorum nomina sunt haec primus Simon qui dicitur Petrus et Andreas frater eius Iacobus Zebedaei et Iohannes frater eius Philippus et Bartholomeus Thomas et Mattheus publicanus et Iacobus Alphei et Thaddeus Simon Cananeus et Iudas Scariotes qui et tradidit eum hos duodecim misit Iesus praecipiens eis et dicens in viam gentium ne abieritis et in civitates Samaritanorum ne
Abbreviated transcription (Latin):
dicentẽ Uox in rama audita est : ploratus & ululatus
multus rachel plorans filios suos & noluit consolãri
quia non sunt
in somnis ioseph in aegypto dicens. Surge & accipe
puerum & matrẽ eius. et uade interram israhel:
Defuncti sunt enim. qui quȩ rebant animã pueri. Qui
surgens accepit puerum et matre eius. & uenit int̾rã
israhel. Audiens autẽ qđ archelaus regnarȩt in
iudȩa proherode patre suo. timuit illo ire: Etammo¬
nitus in somnis. secessit in partes galileȩ. Et ueniens

Expanded text:
Rama audita est, ploratus et ululatus multus, Rachel plorans filios suos et noluit consolari quia non sunt.  in somnis Ioseph in Aegypto dicens: surge et accipe puerum et matrem eius et uade in terram Israhel; defuncti sunt enim qui quaerebant animam pueri. qui surgens accepit puerum et matrem eius et uenit in terram Israhel. audiens autem, quod Archelaus regnaret in Iudaea pro Herode patre suo, timuit illo ire. et admonitus in somn
Abbreviated transcription (Latin):
et ibi manete donec exeatis Intrantes autem in
siquidem fuerit domus digna. ueniet pax ura suꝑ
eam: Si autẽ non fuerit digna. pax uestra ad uos
reuertetur.
Et quicũq non receperit uos neq audierit sermo¬
nes uros. exeuntes foras de domo uel ciuitate.

Expanded text:
donec exeatis. intrantes autem in quidem fuerit domus digna, ueniat pax uestra super eam: sin autem non fuerit digna, pax uestra ad uos reuertetur. et quicumque non receperit uos neque audierit sermones uestros, exeuntes foras de domo uel
Abbreviated transcription (Latin):
nũquid serpentẽ porrig& ei : Siergo uos cum sitis
mali. nostis bona dare filiis ur̃is: quantomagis pat̃
uester qui incȩlis ẽ. dabit bona petentibus se
Omnia ergo quȩcũq uultis ut faciant uob homines.
et uos facite eis Haec est enim lex et prophetae
spatiosa uia quȩ ducit ad perditionẽ. & multi sunt
quiintrant ꝑ eam. Quã angusta porta & arta uia

Expanded text:
sitis mali, nostis bona data dare filiis vestris, quanto magis Pater vester qui in coelis est dabit bona petientibus se? Omnia ergo quaecunque vultis ut faciant vobis homines, et vos facite eis. Haec est enim lex et prophetae.spatiosa via quae ducit ad perditionem; et multi sunt qui intrant per eam. Quam angusta porta et arcta via
Abbreviated transcription (Latin):
Derodes enim tenuit iohannẽ & alligauit eum. et
posuit incarcere propter herodiadem uxorem
fratris sui. Dicebat enim illi iohannes. Nonlic& tibi
habere eam: Et uolens illum occidere. timuit populũ:
quia sicut prophetam eum habebant.
Die aũt natalis herodis. saltauit filia herodiadis in
medio. & placuit herodi Vnde cũ iuramento polli:¬
citus ẽ ei dare. quod cũq postulasset abeo. At illa pͣ¬
monita amatre sua : Da mihi inquit hic indisco caput
iohannis baptiste. Et contristatus ẽrex. Propter
iuramentũ aut̃ . & eos qui pariter recum bebant
iussit dari: Misitq: & decollauit iohannẽ in carcere
Etadlatum ẽ caput eius indisco. & datum est puellȩ.¬
& tulit matri suae. Et accedentes discipuli eius. tu-¬
lerunt corpus & sepelierunt illud Et uenientes
nuntiauerunt iħu.
Quod cũ audisset iħs. secessit inde in nauicula in locũ
desertum seorsum:
Et cum audissent turbȩ. secutȩ sunt eum pedestres
deciuitatibus. Et exiens uidit turbam multam. et

Expanded text:
erodes enim tenuit Iohannem et alligauit eum et posuit in carcere propter Herodiadem, uxorem fratris sui, et habere eam et volens illum occidere timuit populum quia sicut prophetam eum habebant die autem natalis Herodis saltavit filia rodi unde cum iuramento pollicitus est ei dare quodcumque postulasset ab eo at illa praemonita a matre sua da mihi inquit hic in disco caput Iohannis Baptistae et contristatus est rex propter iuramentum autem et eos qui pariter recumbebant iussit dari misitque et decollavit Iohannem in carcere et adlatum est caput eius in disco et datum est puellae et tulit matri suae et accedentes discipuli eius tulerunt corpus et sepelierunt illud et venientes nuntiaverunt Iesu quod cudesertum seorsum. Et cum audissent turbae secutae sunt eum pedestras de civitatibus. Et exiens vidit turbam multam, et
Abbreviated transcription (Latin):
qui et ipse ex inscriptione signatur inuenies. atque
eucino cȩteroꝵ tramitibus inspectis. quos numeros
ione habeant adnotabis Et cum scieris. secunces
T uolumina singulorum. et sine mora reꝑtis numecis

Expanded text:
qui et ipse ex inscriptione signatur, invenies: atque qui et ipse ex inscriptione signatur, invenies: atque e vicino caeterorum tramitibus inspectis, quos numeros regione habeant, annotabis. Et cum scieris, recurres ad volumina singulorum, et sine mora repertis numeris,
Abbreviated transcription (Latin):
Cum itaq canones legeris qui subiecti sunt : c̃fusionis
errore sublato. & similia omnium scies. et singulis
sua quȩq restitues. In canone primo concordant
sexto duo. matħ. marc̃. In septimo duo. matħ. iohanñ
In octauo duo. luc̃. mart̃. Innono duo. luc̃. iohannes
In decimo propria unusquisq quȩ non habentur in
aliis ediderunt. singulis uero euangeliis ab uno inci¬
piens usq ad finem libroꝵ disparnumerus increscit
Hic nigro colore perscriptus. subse habet aliũ exminio
numerum discolorem. qui addecem usq procedens.
indicat prior numerus inquosit canone requirendus
Cum igitur a perto codice. uerbi gratia illud siue illud
capitulum scire uolueris cuius canonissit : statim
ex subiecto numero doceberis: Et recurrens ad
principia. in quibus canonũ ẽ distincta congeries.
eodemq statim canone extitulo frontis inuento.
illum quẽ quȩ rebas numerum eiusdem euangłistȩ

Expanded text:
Cum itaque Canones legeris, qui subjecti sunt, confusionis Cum itaque Canones legeris, qui subjecti sunt, confusionis errore sublato, et similia omnium scies, et singulis sua quaeque restitues. In Canone primo concordant sexto duo, Matthaeus, Marcus. In septimo duo, Matthaeus, Joannes. In octavo duo, Lucas, Marcus. In nono duo, Lucas, Joannes. In decimo propria unusquisque, quae non habentur in aliis, ediderunt. Singulis vero Evangeliis, ab uno incipiens usque ad finem librorum, dispar numerus increscit  Al. accrescit. Hic nigro colore praescriptus, sub se habet alium ex minio numerum discolorem, qui ad decem usque procedens, indicat prior numerus, in quo sit Canone requirendus. Cum igitur aperto codice, verbi gratia, illud sive illud capitulum scire volueris, cujus Canonis sit, statim ex subjecto numero doceberis, et recurrens ad principia, in quibus Canonum est distincta congeries, eodemque statim Canone ex titulo frontis invento, illum quem quaerebas numerum ejusdem Evangelistae,
Abbreviated transcription (Latin):
tudine discreparent : ita calamo imperauimus. ut
his tantũ quȩ sensum uidebantur mutare correctis.
reliqua manere pateremur ut fuerant. Canomes
quoq quos eusebius cȩsariensis ep̃s alexandrinum
secutus ammonium in decem numeros ordinauit.
sicut in grȩco habentur expressimus Quod siquis
de curiosis uoluerit nosse. quȩ in cuangelus uł eadẽ.
uł uicina uel sola sint: eoꝵ distinctione cognoscat
Magnus siquidem hic innrĩs codicibꝰerror inoleuit.
dum quod in eadem re alius euangelista plus dixut.
in alio quia minus putauerint ad diderunt uł dũ
eundem sensum alius aliter expressit. ille qui ut.im
equatuor primũ legerat. ad eius exemplum cȩteris
quoq aestimauerit emendandos. Unde accidit. ut
apud nos mixta sint om̃a. et inmarco plura. lucȩatq
mathei. rursum in matheo iohannis & marci & incȩte¬
ris reliquoꝵ quȩ in aliis propria sunt inueniantur

Expanded text:
tudine discreparent, ita calamo temperavimus, ut tudine discreparent, ita calamo temperavimus, ut his tantum quae sensum videbantur mutare, correctis, reliqua manere pateremur ut fuerant. Canones quoque, quos Eusebius Caesariensis episcopus Alexandrinum secutus Ammonium, in decem numeros ordinavit, sicut in Graeco habentur, expressimus. Quod si quis de curiosis voluerit nosse, quae in Evangeliis, vel eadem, vel vicina, vel sola sint, eorum distinctione cognoscat. Magnus siquidem hic in nostris codicibus error inolevit, dum quod in eadem re alius Evangelista plus dixit, in alio quia minus putaverint, addiderunt. Vel dum eumdem sensum alius aliter expressit, ille qui unum e quatuor primum legerat, ad ejus exemplum caeteros quoque aestimaverit emendandos. Unde accidit, ut apud nos mixta sint omnia, et in Marco plura Lucae atque Matthaei: rursum in Matthaeo plura Joannis et Marci, et in caeteris reliquorum quae aliis propria sunt, inveniantur.
Abbreviated transcription (Latin):
lingũa uersum tertio gradu ad nos usq peruenit
Non quȩro quid aquisa. quid symmachussapiant.
are theodocion internouos et ueteres medius
incedat sit illa uera interprȩtatio quã apł̃i ꝓbauert̃.
de nouo nunc loquor testamento quod grecum eẽ
non dubium ẽ: excepto apłomatheo qui primus
in iudȩa euangelium xp̃ihebraicis litteris edidit.
hoc certe cũ in nr̃o sermone discordat. et diuersos
riuulorum tramites ducit. uno de fonte querendus ẽ.
Prȩtermitto eos codices quos aluciano et esycio nun-¬
cupatos paucorum hominum asserit ꝑuersa c̃tentio.
ter prȩtes emendare quid licuit. nec innouo ꝓfuit
emendasse. cũ multarum gentium lingius scriptura
ante translata doceat. falsa ẽẽ quae addita sunt
Igitur hȩc prȩsens praefaciuncula pollicet᷑. quaruor
tantũ euangelia quoꝵ ordo iste ẽ matheus marcus
lucas iohannes. codicũ grȩcoꝵ emendata collamione
sed ueterum que ne multũ alectionis latinȩ consue¬

Expanded text:
versum, tertio gradu ad nos usque pervenit. Non quaero quid Aquila, quid Symmachus sapiant, quare Theodotion inter novos et veteres medius incedat. Sit illa vera interpretatio, quam Apostoli probaverunt. De novo nunc loquor Testamento: quod Graecum esse non dubium est, excepto apostolo Matthaeo, qui primus in Judaea Evangelium Christi Hebraicis litteris edidit. Hoc certe cum in nostro sermone discordat, et diversos rivulorum tramites ducit: uno de fonte quaerendum est. Praetermitto eos codices, quos a Luciano et Hesychio nuncupatos, paucorum hominum asserit perversa contentio: tuaginta Interpretes emendare quid licuit, nec in Novo profuit emendasse: cum multarum gentium linguis Scriptura ante translata, doceat falsa esse quae addita sunt. Igitur haec praesens praefatiuncula pollicetur quatuor tantum Evangelia, quorum ordo est iste, Matthaeus, Marcus, Lucas, Joannes, codicum Graecorum emendata collatione, sed Veterum. Quae ne multum a lectionis Latinae consue
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo omnis scriba doctus in regnocęlorũ: similis est
homini patrifamilias. qui profert de thesauro suo:
noua & uetera.
Et factum est cum consum mass& iħs parabolas istas.
transiit inde.
Et ueniens in patriam suam docebat eos insynagogis
eorum. ita ut mirarentur & dicerent. Unde huic
sapientia hȩc & uirtutes: Nonne hic est fabri filius :¬
Nonne mater eius dicitur maria. et fr̃s eius ia cobus
et ioseph & symon & iudas. Et sorores eius nonne om̃s
apud nossunt : Vnde ergo huic omnia ista ᷑ & scan¬
dalitabantur in co.
Iħs autem dixiteis. Nonest propheta sine honore. nisi
inpatria sua & indomosua. Et non fecit ibi uirtutes
multas. propter incredulitatem illorum.
pillo tempore. audiuit herodes tetrarcha famã iħu.

Expanded text:
iba doctus in regno caelorum similis est homini patri familias qui profert de thesauro suo nova et vetera et factum est cum consummasset Iesus parabolas istas transiit inde et veniens in patriam suam docebat eos in synagogis eorum ita ut mirarentur et dicerent unde huic sapientia haec et virtutes nonne hic est fabri filius nonne mater eius dicitur Maria et fratres eius Iacobus et Ioseph et Simon et Iudas et sorores eius nonne omnes apud nos sunt unde ergo huic omnia ista et scandalizabantur in eo Iesus autem dixit eis non est propheta sine honore nisi in patria sua et in domo sua et non fecit ibi virtutes multas propter incredulitatem illorum in illo tempore audiit Herodes tetrarcha
Abbreviated transcription (Latin):
cubiculum tuum. et clauso ostio tuo. ora patrẽ tuum
in absconso. Et patertuus qui uidet in absconso. red¬
det tibi
Orantes autem. nolite multum loqui sicut ethnici
Putant enim quod inmultiloquio suo exaudiantur
Nolite ergo assimilari eis Scit enim pater uester quid
opus sit uobis. antequã petatis eum. Sic ergo orabitis
Pater noster qui incęlis es. sc̃ificetur nom̃ tun ueniat
regnũ tuum. fiat uoluntas tua sicut incelo & interra¬
Panem nr̃m suꝑ substantialem da nobis hodie & dimit
nobis debita nostra sicut & nos dimittimus debito¬
ribus nr̃is. et ne inducas nos in temptationem. sed
libera nos amalo
Sienim dimiseritis hominibus peccata eoꝵ dimurter
et uobis pater uestercelestis delicta ur̃a Siautem
non dimiscritis hominibus nec paterur dimitt&
peccata uestra
Cum autẽ ieiunatis. nolite fieri sicut hypocarea er
tristes Exterminant enim facies suas. ut pareant
hominibus iciunantes Amen dico uobis. quia reoe

Expanded text:
culum tuum, et clauso ostio ora Patrem tuum in absconso: et Pater tuus qui videt in absconso, reddet tibi. Orantes autem nolite multum loqui, sicut Ethnici: putant enim quia in multiloquio suo exaudiantur. Nolite ergo assimilari eis, scit enim Pater vester quid opus sit vobis, antequam petatis eum. Sic ergo orabitis: Pater noster qui es in coelis; sanctificetur nomen tuum. Adveniat regnum tuum. Fiat voluntas tua sicut inm supersubstantialem da nobis hodie, et dimitte nobis debita nostra sicut et nos dimittimus debitoribus nostris, et ne inducas nos in temptationem, sed libera nos a malo. si enim dimiseritis hominibus peccata eorum, dimittet et uobis pater uester caelestis delicta uestra. si autem non dimiseritis hominibus, nec pater uester dimittet peccata uestra. cum autem ieiunatis, nolite fieri sicut hypocritae tristes. exterminant enim facies suas, ut pareant homi
Abbreviated transcription (Latin):
Nolite thesaurizare uobis thesauros interra ubi
erugo & tinea demolitur & ubi fures effodiunt &
furantur.
Thesaurirate autem uobis thesauros incęlo. ubi neq
erugo neq: tinea demolitur: & ubi fures Ñ effodiunt
nec furantur. Ubi enim est thesaurus tuus. ibi est &
Iucerna corporis. est oculus: Si fuerit oculus tuus
simplex. totum corpus tuum lucidum erit: Siaũt
oculus tuus nequam fuerit. totum corpus tuum

Expanded text:
uobis thesauros in terra, ubi aerugo et tinea demolitur, et ubi fures effodiunt et furantur. thesaurizate autem uobis thesauros in caelo, ubi neque aerugo neque tinea demolitur, et ubi fures non effodiunt nec furantur. ubi enim est thesaurus tuus, ibi est et cor tuum. lucerna corporis est oculus. si fuerit oculus tuus simplex, totum corpus tuum lucidum erit: si autem oculus tuus nequam fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
critȩ faciunt in synagogis & inuicis. ut honorifice qͣ
abhominibus Amen dico uobis. recepert̃ mercedẽ
suam. le aut̃ faciente elemosynã. nesciat sinistra
tua quid faciat dextera tua. ut sit elemosyna tua
in absconso. Et pat̾ tuus qui uidet in absconsoredd& ł
Et cum oratis. non eritis sicut hypocritȩ: quiamant

Expanded text:
ogis et in vicis ut honorificentur ab hominibus amen dico vobis receperunt mercedem suam te autem faciente elemosynam nesciat sinistra tua quid faciat dextera tua ut sit elemosyna tua in abscondito et Pater tuus qui videt in abscondito reddet tibi et cum oratis non eritis sicut hypocritae qui
Abbreviated transcription (Latin):
prȩbe illi & alteram. Et ei qui uult tecum iudicio con¬
tendere et tunicam tuam tollere. remitte ei et
pallium.¬
Et quicumq te angariauerit mille passus. uade cum
illo alia duo. Qui petit ate.da ei : Et uolenti mutuari
ate. ne a uertaris. Audistis quia dictum ẽ. diliges
proximũ tuum. & odies inimicum tuum.
Ego autẽ dico uobis. Diligite inimicos uestros. bene¬
facite his qui oderunt uos Et orate ꝓꝑsequentibꝰ

Expanded text:
praebe illi alteram. et illi qui uult teeam in iudicio contendere et tanieam tuam tollere, remitte ei et palliumariaverit ire mille passus, vade cum illo alia duo. Qui petit a te, da ei: et volentem mutuari a te, ne avertaris. Audistis quia dictum est, Diliges proximum tuum, et odies inimicum tuum. Ego autem dico vobis, Diligite inimicos vestros, benefacite iis qui vos oderunt, et orate
Abbreviated transcription (Latin):
Non contendet. neq clamabit. neq audiet aliquis in
plateis uocem eius. Harundinẽ quassatã ñ c̃fringet.
et linum fumigans non extinguet. donec eiciat ad
uictoriam iudicium. & in nomine eiꝰ gentes sperabunt
Tunc oblatus ẽ ei daemonium habens. cęcus & mutus.
& curauit eum. ita ut loqueretur & uideret
Et stupebant omnes turbȩ. & dicebant. Nũquid hic ẽ
filius dauid:
Pharisçi autem audientes: dixerunt. hic non eicit demones¬
nisi in beelzebub principe daemoniorum:
ħs autem sciens cogitationes eorum. dixit eis
Omne regnum diuisum contrase. desolabitur Et omnis
ciuitas uel domus diuisa contrase. non stabit. Et si
satanas satanan eicit. aduersus se diuisus ẽ:. Quomodo
ergo stabit regnum eius: Et si ego inbeel⁊ebubeicio
dȩmones. filii ur̃ĩ in quo eiciunt᷑: Ideo ipsi. iudices
erunt ur̃i. Si aut ego inspũ dĩ eicio daemones. igitur¬

Expanded text:
non contendet neque clamabit neque audiet aliquis in plateis vocem eius harundinem quassatam non confringet et linum fumigans non extinguet donec eiciat ad victoriam iudicium et in nomine eius gentes sperabunt tunc oblatus est ei daemonium habens caecus et mutus et curavit eum ita ut loqueretur et videret et stupebant omnes turbae et dicebant numquid hic est Filius David Pharisaei autem audientes dixerunt hic non eicit daemonesnisi in Beelzebub principe daemoniorum Iesus autem sciens cogitationes eorum dixit eis omne regnum divisum contra se desolatur et omnis civitas vel domus divisa contra se non stabit et si Satanas Satanan eicit adversus se divisus est quomodo ergo stabit regnum eius et si ego in Beelzebub eicio daemones filii vestri in quo eiciunt ideo ipsi iudices erunt vestri si aute
Abbreviated transcription (Latin):
Cum autem ꝑsequentur uos inciuitate ista fugite in
aliam. A mendico uobis. non consummabitis ciuitateᷤ
israhel: donec ueniat filius hominis
Non est discipulus suꝑ magistrum. nec seruus super
dominũ suum Sufficit discipulo. ut sit sicut magi¬
ster eius. Et seruus sicut dominus eius
Si patrẽ familias beel rebub uocauerunt. quanto magis
domesticos cius: Ne ergo timueritis cos
Nihil enim oꝑtũ quod non reuelabitur. & occultũ
quod nonscietur
Quod dico uobis in tenebris. dicite in lumine. Et quod

Expanded text:
autem persequentur uos in ciuitate ista, fugite in aliam. amen dico uobis, non consummabitis ciuitates Israhel, donec ueniat filius hominis. non est discipulus super magistrum, nec seruus super dominum suum. sufficit discipulo, ut sit sicut magister eius, et seruus, sicut dominus eius. si patrem familias Beelzebub uocauerunt, quanto magis domesticos eius? ne ergo timueritis eos. nihil enim opertum quod non reuelabitur et occultum quod non scietur. quod dico uobis in tenebris, dicite in lu
Abbreviated transcription (Latin):
alege. donec omnia fiant.
Quiergo soluerit unum de mandatis istis minimis &
docuerit sic homines. minimus uocabitur in regno
caelorum:. Qui autẽ fecerit & docuerit hic magnꝰ
uocabitur in regnocȩlorum. Dico enim uobis Quia
nisi abundauerit iustitia ur̃a plusqua scribarum &
pharisȩ orum non intrabitis in regnum caelorum.
Audistis quia dictum ẽ antiquis Non occides Qui aũt

Expanded text:
t qui ergo solverit unum de mandatis istis minimis et docuerit sic homines minimus vocabitur in regno caelorum qui autem fecerit et docuerit hic magnus vocabitur in regno caelorum dico enim vobis quia nisi abundaverit iustitia vestra plus quam scribarum et Pharisaeorum non intrabitis in regnum caelorum audisti
Abbreviated transcription (Latin):
copiosa ẽ incȩlis. Sic enim ꝑsecuti sunt prophetas.
qui fuerunt ante uos.
os estissal terrȩ. Quod si sal euanuerit. inquosaliet᷑.
ad nihilum ualet ultra. nisi ut mittatur foras. et
conculcetur abhominibus
Uos estis lux mundi Non potest ciuitas abscondi supra
montem posita. neq accendunt lucernam & ponunt
eam sub modio. sed super candelabrum. ut luceat

Expanded text:
cuti sunt prophetas qui fuerunt ante uos. uos estis sal terrae: quod si sal euanuerit, in quo salietur? ad nihilum ualet ultra, nisi ut mittatur foras et conculcetur ab hominibus. uos estis lux mundi. non potest ciuitas abscondi supra montem posita: neque accendunt lucernam et ponunt eam
Abbreviated transcription (Latin):
nen galileȩ. Gentium populus qui sedebat intenebris
lucem uidit magnã. et sedentibiis in regione umbrae
mortis. lux orta est eis
Ex inde coepit iħs prȩdicare & dicere. Paenitentiam
agite. appropinquabit enim regnum caelorum.
Ambulans autem iuxta maregalileȩ uidit duos si s
pmonẽ qui uocatur petrus & andream fratrẽ eius
mittontes rete in mare : Frant enim piscatores:

Expanded text:
opulus qui sedebat in tenebris lucem vidit magnam et sedentibus in regione et umbra mortis lux orta est eis exinde coepit Iesus praedicare et dicere paenitentiam agite adpropinquavit enim regnum caelorum ambulans autem iuxta mare Galilaeae vidit duos fratres Simonem qui vocatur Petrus et Andream fratrem eius mittentes rete in mare
Abbreviated transcription (Latin):
relictis retibus et patre. secuti sunt eum.
Se orremibat ibs totam galileam. docens insynagogis
doruoi et prȩdicans eꝰuangelium regni et sanans
omnem languorem. & omnẽ in firmitatẽ in populo
Etabit opinio eius in totam syriam. et obtulerunt ei
omnes male habentes uariis languoribus & torm̃tis
conprehensos Et qui dȩmonia habebant. & lunaticos.
et paraliticos. & curauit eos Et secutȩ sunt eũ turbȩ
multȩ de galilea. et decapoli. et de ierosolymis. & de
iudea. & de transiordanen
Uidens autem turbas ascendit in montẽ: & cum sediss&
accesserunt ad eum discipuli eius
Etaperiens ossuum: docebat eos dicens

Expanded text:
secuti sunt eum et circumibat Iesus totam Galilaeam docens in synagogis eorum et praedicans evangelium regni et sanans omnem languorem et omnem infirmitatem in populo abiit opinio eius in totam Syriam et obtulerunt ei omnes male habentes variis languoribus et tormentis conprehensos et qui daemonia habebant et lunaticos et paralyticos et curavit eos et secutae sunt eum turbae multae de Galilaea et Decapoli et Hierosolymis et Iudaea et de trans Iordanen videns autem turbas ascendit in montem et cum sedisset accesserunt ad eum discipuli eius et aperiens os suum docebat eos di
Abbreviated transcription (Latin):
post me uenturus ẽ fortior meẽ. cuius nonsum dignus
calciamenta portare. Ipse uos baptizabit inspũ sco
et igni
Cuius uentilabrum in manu sua & ꝑmundabit aream
suam. et congregabit triticum suum in horreum.
Paleas autem conburet igni in extinguibili
Tunc uenit iħs agalilea in iordanen ad iohannem.
ut baptizaretur ab eo. Iohannes aũt. prohibebat
eum dicens Ego ate debeo baptizari. et tuuenis ad

Expanded text:
me venturus est fortior me est cuius non sum dignus calciamenta portare ipse vos baptizabit in Spiritu Sancto et igni cuius ventilabrum in manu sua et permundabit aream suam et congregabit triticum suum in horreum paleas autem conburet igni inextinguibili tunc venit Iesus a Galilaea in Iordanen ad Iohannem ut baptizaretur ab eo Iohannes autem prohibebat eum dicens ego a te debeo baptizari et tu venis
Abbreviated transcription (Latin):
quocumq ieris Et dicit ei iħs. Uulpes foueas habent.
& uolucres cęli nidos. filius aut̃ hominis non habet
ubi caput reclinet. Alius autem dediscipulis eius.
ait illi. Dñe. permitte me primum ire. & sepelire patrẽ
meum. Iħs aut̃. ait illi . Sequere me : et dimitte mor.¬
tuos sepelire mortuos suos

Expanded text:
pes foveas habent, et volucres coeli nidos; filius autem hominis non habet ubi caput reclinet. Alius autem de discipulis ejus ait illi: Domine, permitte me primum ire, et sepelire patrem meum. Jesus autem ait illi: Sequere me, et dimitte mortuos sepelire mortuos suos
Abbreviated transcription (Latin):
Ipseaũt iohannes habebat uestimentũ depilis came¬
lorum & tonam pelliciam circa lumbos suos Esca aut̃
eius erat lucuste & mel siluestre: Tunc exibat ad eũ
ierosolyma & omnis iudaea & omnis regio circa ior¬
Uidens autem multos pharisaeorum & sadduceorum¬
uenientes ad baptismũ suum. dixit eis. Progenies
uiperarum. quis demonstrauit uobis fugere a futura
ira: Facite ergo fructum dignum paenitentiae. &
ne uelitis dicere intra uos: patrem habemus abraham.
Dico enim uobis. qm̃ potest ds̃ de lapidibꝰ istis suscitare

Expanded text:
at vestimentum de pilis clorum et zonam pelliciam circa lumbos suos esca autem eius erat lucustae et mel silvestre tunc exiebat ad eum Hierosolyma et omnis Iudaea et omnis regio circa Ioreccata sua videns autem multos Pharisaeorum et Sadducaeorumvenientes ad baptismum suum dixit eis progenies viperarum quis demonstravit vobis fugere a futura ira facite ergo fructum dignum paenitentiae et ne velitis dicere intra vos patrem habemus Abraham dico enim vobis quoniam potest Deus de la
Abbreviated transcription (Latin):
tatum nobiscum ds̃. Exurgens aũt ioseph a somno. fecit
sicut prȩcepit ei angłs dñi. Et accepit coniugem suam.
et non cognoscebat eam donec peperit filium suum
primogenitum. & uocauit nomen eius iħm. Cum ergo
natus e&̃ iħs. in bethleem̃ uidȩ in diebus. herodis regis.
ecce magi aboriente uenerunt iero solymã. dicentes:

Expanded text:
atum Nobiscum Deus exsurgens autem Ioseph a somno fecit sicut praecepit ei angelus Domini et accepit coniugem suam et non cognoscebat eam donec peperit filium suum primogenitum et vocavit nomen eius Iesum cum ergo natus esset Iesus in Bethleem Iudaeae in diebus Herodis regis ecce magi ab oriente venerunt Hierosoly
Abbreviated transcription (Latin):
Et quidem subiectoꝵ titulorũ idest argumentum.
clara uero eorum narratio hȩc est. Et enim ꝑsingula
loca euangelioꝵ quidam numerus uidet᷑ appositꝰ:
paulatim incipiens a primo. deinde scđo. postremo
ꝑ singulos numeros supputatio ꝑminii distinctionẽ
inuenitur incerta significans cuidecem titulis ap
pn primo siuero in secundo: & eodem modo usq ad
decem Sugitur euoluto uno qualicumq de quatuor
euangelus cuilibet capitulo uelis insistere: &rescire
qui similia dixerint. & loca propria agnoscere singu¬
lor inquibus cadem prolocuti eiusdem sensus quem
tenes relegens propositum numerum quȩ situmq
eum intitulo quẽ de monstrat tituli subnotatio:
continuo scire poteris ex suꝑ scriptionibus quas in
fronte notas inuenies. quia ut quos dehis quȩ inquiris
similia dixerint: Ueniens etiam ad reliqua euangelia
ꝑeundem numerum quẽ continens uidebis appositos

Expanded text:
Et quidem subjectorum titulorum id est argumentum, Et quidem subjectorum titulorum id est argumentum, clara vero eorum narratio haec est: etenim per singula loca Evangeliorum quidam numerus videtur appositus, paulatim incipiens a primo, deinde secundo, postremo per singulos numeros supputatio, per lineae distinctionem invenitur inserta, significans cui de decem titulis appin primo. Si vero in secundo, et eodem modo usque ad decem. Si igitur evoluto uno qualicumque cum quatuor Evangeliis, cuilibet capitulo velis insistere, et rescire qui similia dixerint, et loca propria agnoscere singulorum, in quibus eadem sunt prolocuti ejusdem sensus quem tenes, relegens propositum numerum, quesitumque eum in titulo quem demonstrat tituli subnotatio, continuo scire potes ex suprascriptionibus, quas in fronte notatas invenies: qui, aut quot de his quae inquiris, similia dixerint. Veniens etiam ad reliqua Evangelia per eumdem numerum, quem continent, videbis appositos
Abbreviated transcription (Latin):
cunctis perspicue ostenditur. quatuor tantum
debere euangelia suscipi. et om̃s a pocriforũ nenias
mortuis magis hȩreticis quã ecclesiasticis uiuis ca¬
nendas. EUSEDIUS CARPIANO FRMR: INDÑO SALUTEM¬
Ammonius quidam alexandrinus. magno studio atq
industria : unum nobis pro quatuor euangeliis de¬
reliquit. Namq trium euangelioꝵ sensus excepto
omnes similes contentusq mathei euangelio. quasi
ad unum congestos ad nexuit. ita ut eorundẽ quantũ
ad tenorem ꝑtinet lectionis: sequens iam fulus inter¬
ruptus ẽẽ uideatur. Uerum ut saluo corpore siue
textu cȩteroꝵ hoc est euangelium propria & famili¬
aria loca in quibus eadem similiterq dixerunt. scire
possis ac uere disserere. accepta occasione exp̃dicti
uiri studio: alia ratione decem numero tibi titulos
designaui. Quoꝵ primus quatuor inse continet nu
marco. luca iohanne. Secundus: in quibus tres math.
in quibus singuli dequibusdam ꝓpriae scripserunt

Expanded text:
cunctis perspicue ostenditur, quatuor tantum cunctis perspicue ostenditur, quatuor tantum Evangelia debere suscipi, et omnes apocryphorum naenias mortuis magis haereticis, quam Ecclesiasticis vivis canendas. SAmmonius quidam Alexandrinus, magno studio atque industria unum nobis pro quatuor Evangeliis derelinquit. Namque trium Evangeliorum sensus exceptos, omnes similes contextus Matthaei Evangelio quasi ad unum congestos, annexuit: ita ut eorumdem, quantum ad tenorem pertinet lectionis, sequens jam stylus interruptus esse videatur. Verum ut salvo corpore, sive textu caeterorum hic Evangeliorum propria et familiaria loca, in quibus eadem similiterque dixerunt, scire possis, ac vere disserere, accepta occasione ex praedicti viri studio, alia ratione decem numerorum tibi titulos designavi. Quorum primus, quatuor in se contiMarcus, Lucas, Joannes. Secundus, in quibus tres: Matthaeus, in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
u quo uoxleonis in hȩ remorugientis auditur dige
clamantis in deserto parate uiam dñi rectas facate
semitas eius tertia uituli. quȩ euangelista lucant
aracharia sacerdote sumpsisse initium prefigura
Quarta iohannem euangelistam qui assũpris pennis
aquilȩ & ad altiora festinans. de uerbo didisputat
Cȩtera quȩ sequuntur in eundem sensum proficiuudt.
trura coꝵ recta. & pennati pedes. et quocumq sps
et rota in rotam. & insingulis quatuor facies. unde &
a pocalipsis iohannis post expositionẽ uiginti quatu¬¬
or seniorum. qui tenentes cytharas & fialas adoran
sp̃s discurrentes et mare uitreum: & quatuor anima¬
lia plena oculis dicens Animal primum simile
leoni. et secundum simile uitulo. et tertium simile
homini. & quartũ simile aquilȩ uolanti. & post
paululum. plena inquit erant oculis. & requiem
non habebant die ac nocte dicentia. sc̃s sc̃sscs dñs
ds̃ omp̃s qui erat et qui est & quiuenturus est: quibꝰ

Expanded text:
in quo vox leoin quo vox leo parate viam Domini, rectas facite semitas ejus . Tertia vituli, quae evangelistam Lucam a Zacharia sacerdote sumpsisse initium praefigurat. Quarta Joannem evangelistam, qui assumptis pennis aquilae, et ad altiora festinans, de Verbo Dei disputat. Caetera quae sequuntur in eumdem sensum proficiunt. Crura eorum recta, et pennati pedes, et quocumque ibaet rota in rota, et in singulis quatuor facies. Unde et Apocalypsis Joannis, post expositionem viginti quatuor seniorum qui tenentes citharas et phialas, adorabspiritus discurrentes, et mare vitreum et quatuor animalia plena oculis , dicens: Animal primum simile leoni, et secundum simile vitulo, et tertium simile homini, et quartum simile aquilae volanti. Et post paululum: Plena erant, inquit, oculis, et requiem non het qui est, et qui venturus est . Quibus
Abbreviated transcription (Latin):
pulularent. cerinti. hebionis. & cȩteroꝵ qui negant
coactus ẽ ab omnibus pene tunc asiae ep̃is et
nultarum ȩcclesiarum legationibus. dediuinitate
saluatoris altius scribere. & ad ipsum ut ita dicam
di uerbum nontam audaci quam felici temeritate
prorum pere. Ut ecclesiastica narrat historiarelpo
afratribus cogeretur ut scriberet ita facturũ respon-¬
sisse sundicto ieiunio in commune om̃s dm preirat
m illud prohemium cęlo ueniens eructuauit. In
principio erit uerbũ & uerbũ erat apud dm̃. & ds̃
igitur quatuor euangelia multo ante praediota
orechielis quoq uolumen probat : inquo prina
uisio uta contexitur. Et in medio sicut fimilitudo
quatuor animalium. & uultus eoꝵ facies hominis
et facies leonis & facies uituli. et facies aquil aea
Prima hominis facies matheum significaer ququahi
dehomine ex orsus c̃ scribere. libergenerationis hu
xp̃i filũ dauid filii abraham. Secunda : mnareurn

Expanded text:
pullularent, Cerinthi, Ebionis, et caeterorum qui negant pullularent, Cerinthi, Ebionis, et caeterorum qui negant coactus est ab omnibus pene tunc Asiae episcopis, et multarum Ecclesiarum legationibus, de divinitate Salvatoris altius scribere, et ad ipsum ut ita dicam Dei Verbum, non tam audaci, quam felici temeritate prorumpere. Et Ecclesiastica narrat historia, cum a fratribus cogeretur ut scriberet, ita facturum se respondisse, si indicto jejunio in commune omnes Deum precain illud prooemium coelo veniens eructavit: In principio erat Verergo quatuor Evangelia multo ante praedicta et Ezechielis quoque volumen probat, in quo prima visio ita contexitur. Et in medio similitudo quatuor animalium, et vultus eorum facies hominis et facies leonis et facies vituli et facies aquilae. Prima hominis facies Matthaeum significat, qui quasi de homine exorsus sit scribere librum generationis Jesu Christi, filii David, filii Abraham. Secunda Marcum,