comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
libꝰ rebꝰ ⁊ corporeis anirios ad in¬
sibilia ⁊ in corporea transfer¬
rent. Tẽpꝰ enĩ ẽ inqͥt. ut ab huiꝰ¬
modi studiis trauseamꝰ: neq eni
sẽꝑ pueri ⁊ sẽꝑ infantes esse dei¬
bemꝰ: s aliq̃ñ iã ad sꝑitaha ⁊ alti¬
ora conscendere. ⁊ uiroꝵ sensus ca¬
pere. atq ad ꝑfectionẽ sumere
intelligentiã: ut possimꝰ uirtutibꝰ
animi enitescere. Sed ⁊ multa aha
de hoc uiro sc̃s hõ dĩ appelles nar¬
ratione nob̾ fidelissima cõmenda¬
uit: que cuncta conscͥbere ꝑ lon¬
gũ uidet᷑ & ꝓ magnitudine sui
nonniullis fortasse audientiũ uix
pit de pafnutio U¬
idimꝰ ⁊ monasteriũ sc̃ĩ
pafnutii hominis di
qui nominatissimꝰ in il¬
lis locis anachorites.
⁊ ultimi habitator fu¬
erat deserti. in regio¬
nibꝰ eracleos splendide
apisd thebaidos urbis. be hoc gͦ
fidelissima patrũ narratiõe cõꝑi¬
quodã tp̃r oraui̾t dm̃. ut sibi os¬

Expanded text:
libus et corporeis rebus animos ad inlibus et corporeis rebus animos ad invisibilia et incorporea transferrent. Tempus enim, inquit, est ut ad hujusmodi studia transeamus: neque enim semper pueri, et semper infantes esse debemus, sed aliquando jam ad spiritalia et altiora conscendere, et virorum sensus capere, atque ad perfectiorem subire intelligentiam, ut possimus virtutibus animi enitescere. Sed et multa alia de hoc viro sanctus homo Dei Apelles narratione nobis fidelissima commendavit, quae cuncta conscribere et longum videtur, et pro magnitudine sui, nonnullis audientium vix VI. DE PAPHNUTIO. Vidimus et monasterium sancti Paphnutii hominis Dei, qui nominatissimus in illis locis anachoretes, et ultimus habitator fuerat deserti in regionibus Heracleos, splendidae apud Thebaidam urbis. De hoc ergo fidelissima patrum narratione compequodam tempore oraverit Deum, ut sibi os
Abbreviated transcription (Latin):
nati st̃. Ei alias multas uirtutei
⁊ sanitares ꝑ eũ dñs impleuit.
Habuit aũ ⁊ hanc gr̃am suꝑ om̃s
pene patres ⁊ &ȩteros homines. ut
uniꝰ cuiꝰq fr̃m de uicinis monas¬
terus conu̾satio ei reuelaret᷑: ita
ut scriberet ad patres eoꝵ. & cõ¬
moneret qͦd illi ⁊ illi segnit ag̃t.
nec rectũ in timore dñi ꝓpositũ
gerunt: illi uero ⁊ illi in fide ani¬
mi ⁊ uͥtute ꝓficiunt. S ⁊ ad ip¬
sos fr̃s scribebat. aliis quidẽ quod
multũ tediosi essent erga fr̃s. &
pusillo animo erga pacientiã: alis
uero quod bene ⁊ constant &e solli¬
cite agerent ⁊⁊ sufficient̃ consola¬
rent᷑ fr̃s: & qͥd huic meriti pro
uirtutibꝰ. quid illi uͦ correptio¬
nis immineret a dño ꝓ ignauia.
p̃dicabat. Et ita eoꝵ. qui absen¬
tes erant actꝰ. & causas. ⁊ merita
⁊ negligentias describebat: ut
audientes hi de quibꝰ dicebatur
conscientia conuicti negare non
possẽt. Docebat aũ om̃s: ut a uisibi¬

Expanded text:
irtutes et sanitates per eum Dominus implevit. Habuit autem et hanc gratiam super omnes patres et caeteros homines, ut uniuscujusque fratrum de vicinis monasteriis conversatio ei revelaretur, ita ut scriberet ad patres ipsorum, et commoneret quod illi et illi segniter agerent, nec rectum in timore Dei propositum gerunt: illi vero et illi in fide et animi virtute proficiunt. Sed et ad ipsos fratres scribebat, aliis quidem quod multum taediosi essent erga fratres, et pusillo animo erga patientiam, aliis vero quod bene, constanter et sollicite agerent, et sufficienter consolarentur fratres. Et quid huic meriti pro virtutibus, quid vero illi correptionis immineret a Domino pro ignavia praedicabat, et ita eorum qui absentes erant, actus et caussas, ac merita, vel negligentiam describebat, ut audientes hi de quibus dicebatur, conscientia convicti negare non possent. Docebat autem omnes, ut a visibi
Abbreviated transcription (Latin):
ne egyptiis monachis. ut messis
tẽꝑe elocent ad metendũ oꝑam
suã: atq ex eadẽ mercede octo¬
genos. uinusqͥsq modios frum̃t
plus minꝰ ue conqͥrit: i hoꝵ par¬
tẽ plurima pauꝑm usibꝰ ostert̃:¬
unde ñ solũ regionis ipsiꝰ indigentes

Expanded text:
ne Aegyptiis monachis, ut messia ne Aegyptiis monachis, ut messia tempore elocent ad metendum operam suam, atque ex ea mercede octogenos unusquisque modios frumenti plus minus conquireret, et horum partem plurimam pauperum usibus offerau
Abbreviated transcription (Latin):
beatitudo gereret᷑ intͥnsecris. Duoᷤᷤ
aiebat esse solos seniores uiros.
quibꝰ ꝑmissa ẽ ingrediendi ⁊ egre¬
diendi libertas. qͥ cibos fr̃m dispen¬
sare. & que necessaria st̃ inferre
curarẽt. ceteros uero ita esse insi¬
lentio ⁊ quiete orationibꝰ ⁊ religi¬
osis actibꝰ oꝑam dantes. atq ani¬
II uͥtutibꝰ pollentes. ut onĩs signa
facerem. Et ut uere om̃ium mi¬
rificũ signũ sit. nullus eoꝵ egͥtu¬
dinẽ cuiꝰq infirmitatis in urrit.
s cũ unicuiq aduenerit uite fi
ed ⁊ in regione arseno¬
itȩ serapionẽ quendã
monast̾ĩorũ patrẽ.
Sub cuiꝰ cura plura
⁊ disꝑsa monast̾ia. quasi decẽmi¬
liũ habebant᷑ monachoꝵ: qͥ om̃s
ex laboribꝰ ꝓpriis qͦs p̃cipue mes¬
sis tẽꝑe m̃cede manuũ conqͥre¬
bant. partẽ plurimã ad supra¬
dictũ patrẽ conferentes: in usus
pauꝑm destinabant. Hoc aũ mo¬
ris erat. ñ solũ ipsis. s & om̃ibꝰ pe¬

Expanded text:
beatitudo gereretur intrinsecus. Duos beatitudo gereretur intrinsecus. Duos aiebat esse solos seniores viros, quibus permissa est egrediendi ingrediendique libertas, qui opera fratrum dispensare, et quae necessaria sunt inferre curarent; ceteros vero ita esse in silentio et quiete, orationibus et religiosis studiis operam dantes, atque animi virtutibus pollentes, ut omnes signa faciant: et quod vere omnium mirificum signum sit, nullus eorum aegritudinem cujusquam infirmitatis incurrit, sed cum unicuique vitae fiERO. Sed et in regione Arsenoite Serapionem quemdam monasteriorum patrem, sub cujus cura plura et diversa monasteria, quasi decem millium habebantur monachorum, qui omnes ex laboribus propriis, quos praecipue messis tempore, mercede manuum conquirebant, partem plurimam ad supradictum patrem conferentes, in usus pauperum destinabant. Hoc autem moris erat non solum ipsis, sed et omnibus poe
Abbreviated transcription (Latin):
idimꝰ apud thebaidam
etiã isidori nominatissi¬
mũ monasium ãplissi¬
mis spatiis circũ septũ
muro q circũdatũ: in qͦ¬
nulle rabitantibꝰ uirs.
larga p̃bebant᷑ habita¬
cula. Intrinsecus putei
plures. & orti irrigui om
quec̃q necessaria sibi usibꝰ erant
sufficient̃ immo habundanĩ ꝓui¬
sa: ob hoc ut nulli monachaꝵ in
ulla fieret exeundi foras ad ali qͥb
reqͥrendtũ. Senior aũ qͥd̃a grauis
de pͥmis electꝰ ad ianuam sedens.
hoc habebat officiũ: ut aduentan¬
tes fratres ea lege susciꝑet. qͦ in¬
gressi ult᷑ ñ exeant. Si gͦ semel
ingredi placuerit stat inimobilis.
s quod ẽ ãmirabiliꝰ semel ingres¬
sũ. ñ iã legis necessitas. s uitȩ bea¬
titudo tenet atq ꝑfectio. Hic gͦ
senior in ianua. ubi ipse cõmane¬
bat adherentẽ sib habebat hospi¬
talem cellulã: in qua aduenta.¬
tes hospicio recipiebat.: atq om̃i
humanitate refouebat. Ut gͦ ⁊
nos ab eo suscepti sumꝰ. intͦeundi

Expanded text:
 apud Thebaidam etiam Isidori nominatissimum monasterium, amplissimis spatiis circumseptum, muroque circumdatum, in quo habitantibus viris larga praebebantur habitacula. Intrinsecus putei plures, horti irrigui, omnium quaecumque necessaria usibus erant, sufficienter, imo et abundanter provisa; ob hoc ut nulli monachorum hulla fieret exeundi foras ad aliquid requirendum. Senior quidam vir gravis, et de primis electus ad januam sedens, hoc habebat officii, ut adventantes ea lege suscipiat, qua ingressi ultra non exeant. Si ergo semel ingredi placuerit, stat immobilis lex: sed quod est admirabilius, ingressos non jam legis necessitas, sed vitae beatitudo retinet, ac perfectio. Hic ergo senior in janua, ubi ipse commanet, adhaerentem sibi habebat hospitalem cellulam, in qua adventantes hospitio recipiat, et omni humanitate refoveat. Ut ergo et nos ab eo suscepti sumus, introeundi
Abbreviated transcription (Latin):
secutꝰ ẽ uirũ di. ꝑgens cũ ipso ad
heremũ. Cũq uenissẽt ad flum̃.
nusꝗͣ ad transmeandũ reꝑto na¬
iugio. pafnutiꝰ p̃cepit intrare secũ
pedibꝰ fluuiũ: cuiꝰ in illis locis pro¬
funda habebat᷑ altitudo. Transie¬
runt gͦ parit̃ fluuiũ: ita ut aqua
eis uix ad latera ꝑueniret. Ubi
uero ꝑuener̃t ad desertũ colloca¬
uit hominẽ pafnutiꝰ in cellula
quadã haut ꝓcul a suo monastĩo
posita: ⁊ conuersationis sꝑitalis
rdinẽ tradidit. ꝑfectoꝵ. q studi¬
orũ exercicia edocuit: scientie
qͦq secretiora concredidit. Cũq
eũ in om̃ĩbꝰ instrurisset. semet¬
ipsũ denuo maioribꝰ exerciciis
dedit: ecriguos pͥores deputans la¬
Uixs. quibꝰ conferri potuerit his.¬

Expanded text:
secutus est virum Dei, pergens cum ipso ad secutus est virum Dei, pergens cum ipso ad desertum. Cumque venisset ad flumen, nusquam ad transmeandum reperto navigio, Paphnutius praecepit intrare secum pedibus fluvium, cum in illis locis profunda habebatur altitudo. Transierunt ergo pariter fluvium, ita ut aqua eis vix ad latera perveniret. Ubi vero venerunt ad desertum, collocat hominem Paphnutius in cellula quadam, haud procul a suo monasterio posita, et conversationis spiritualis ordinem tradidit, perfectorumque studiorum exercitia docuit, scientiae quoque secretiora concredit. Cumque eum in omnibus instruxisset, semetipsum denuo majoribus exercitiis dedit, exiguos priores deputans labores, quibus conferri poterat is
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝙͣ ꝓhibui: nec uberiora in noua¬
lia elegi: & ill steriliora dereliqͥ
Quantũ in me fuit. nũquã ꝑmi¬
si ut potentior infirmũ p̃meret.
Sẽꝑ studui in uita mea. ut nemi¬
nẽ contͥstarẽ. Iudiciũ si fuit apud¬
me neminẽ condẽpnaui: s dissi¬
dentes reuocare in concor di
studui. Hec interim mͥ uitȩ insti¬
tutio dõ donante hactenꝰ fuit.
Audiens aũ ħ beatꝰ pat̾nutius ca¬
pud eiꝰ exoscłatꝰ. benedixit eũ dicẽs.
Benedicat te dñs ex syon: ⁊ uideos
que bona st̃ in ihrłm. Quia gͦ bñ¬
ħ i conuenient̃ implesti. illud tͥ
deest quod bonoꝵ om̃ium sũmũ
est. ut omittens cuncta. ipsã ue¬
rã dĩ sequaris sapientiã. ⁊ secre¬
tioris scientiȩ inqͥras thesaurosꝰ
ad quos ñ alit̾ poteris ꝑuenire. nͥ
abneges temetipsũ: tollas crucẽ
tuã ⁊ sequaris xp̃n. Atille cũ ħ¬
audisset: nichil moratꝰ. nec omui¬
no aliqͥd in domo sua ordinans:

Expanded text:
numquam prohibui, nec uberiora mihi novanumquam prohibui, nec uberiora mihi novalia elegi, steriliora illis dereliqui. Quantum in me fuit, numquam permisi ut potentior infirmum premeret. Semper studui in vita mea, ut neminem contristarer. In judicio si fui caput, neminem condemnavi, sed dissidentes revocare in concordiam studui. Haec interim mihi vitae institutio, Deo donante, hactenus fuit. Audiens autem haec beatus Paphnutius, caput ejus exosculans, benedixit eum dicens: Benedicat te Dominus ex Sion, et videas quae bona sunt in Jer convenienter implesti, illud tibi deest, quod bonorum omnium summum est, ut omittens cuncta, ipsam veram jam sequaris Dei sapientiam, et secretiores 179 inquiras thesauros, ad quos non aliter pot tollas crucem tuam, et sequaris Christum. At ille cum audisset haec, nihil moratus, nec omnino aliquid in domo sua ordinans,
Abbreviated transcription (Latin):
nichil latet celare ñ possũ. Hec gͦ
que mͥ inmedio multoꝵ posito in
usu st̃ loquar. Triginta iã cõpleti
st̃ anni. qͦd continentie consensũ
habere me cũ coniuge mea nullꝰ
agnouit. Suscepi aũ ex ea tres
filios. horũ enĩ causa solũmodo cog¬
nita ẽ mͥ uxor: nec p̃ter eã alia.
nec ipsa ultra iã cognita. Susciꝑe
hospites nunꝗͣ cessaui: s ita ut
neminẽ ante me paterer adueni¬
enti occurrere ꝑegrino. Non dimi¬
si unꝗͣ de domo mea hospitẽ sine
uiatico. Pauperẽ nullũ desperi:
s que necessaria fuert̃ illi p̃bui.
Si in iuditio sedi. nec filii mei ꝑso¬
nã contra iusticiã accepi. Aliens
laboris fructꝰ. ñꝙͣ int̾iert̃ in domũ
meã. Litẽ siuidi nunꝗͣ p̃teriuii. do¬
nec reconciliarẽ dissidentes ad pa¬
cẽ. Nemo ũquã dep̃hendit me in
culpa: nec famulos meos. Nũquã
greges mei leser̃t̃ fruges alienas.
Uolentẽ seminare in agro meo.

Expanded text:
nihil latet, celare non possum. Haec ergo nihil latet, celare non possum. Haec ergo quae mihi in medio multorum posito in usu sunt, loquar. Triginta jam completi sunt anni, quod continentiae consensum habere me cum conjuge mea nullus agnovit. Suscepi autem ex ea tres filios, horum enim caussa solummodo cognita est mihi uxor, nec praeter eam alia, nec ipsa ultra jam cognita. Suscipere hospites numquam cessavi, sed ita, ut neminem ante me paterer advenienti occurrere peregrino. Non dimisi umquam de domo mea hospitem sine viatico: pauperem nullum despexi, sed quae necessaria fuerant praebui. Si in judicio sedi, nec filii mei personam contra justitiam accepi. Alieni laboris fructus nunquam introierunt in domum meam. Litem si vidi, nunquam praeterii, donec reconciliarem dissidentes ad pacem. Nemo umquam deprehendit in culpa famulos meos: numquam greges mei laeserunt fruges alienas: volentem seminare in rure meo
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃õꝵ angłoꝵ choros reodidit sp̃m.
Postea uero quã pafnutiꝰ p̃dictũ
simphoriacũ omĩ exercicio uir¬
tutũ consũmato p̃misit ad dñm:
ipse acrioribꝰ semetipsũ studiis ꝗͣ
prius exercuerat agens. iterũ dño
supplicabat. ut sibi ostenderet qͥs
mora ad eũ ꝓpans:pulsat
ad ostiũ domꝰ eiꝰ. Ille uͦ cui moris e¬
rat susciꝑe hospites occurrit ei. atq
intͦduxit eũ in domũ: lauans qͦq
pedes eiꝰ. apposuit mensã: egitq
conuiuiũ. Int̾ epulas uͦ ꝑcunctari.
pafnutius cepit ab hospite. qͥ actꝰ
ei. quod studiũ. cuiꝰq oꝑis haberet
erercicia. Iue uͦ cũ de se humilia
responderet. ⁊ latere in bonis ꝗͣ
publicari mallet ꝑurgebat pafmi¬
tius : dicens reuelatũ sibi esse a dño.
qͦd dignꝰ esset consortiis monachoꝵ.
at ille eo magis humiliora de se¬
metipso sentiens: aiebat. Ego qͥdẽ
in nullo mͥ sũ boni alicuiꝰ conscius:
uerũ qi uerbũ dĩ factũ ẽ ad te ei quẽ

Expanded text:
. Posteaquam Paphnutius praedictum symphoniacum omni exercitio virtutum consummatum praemisit ad Dominum, ipse acrioribus semetipsum studiis, quam prius exercuerat, agens, iterum Domino supplicabat, ut sibi ostenderet, quis mora ad eum properans, pulsat ad ostium domus ejus. Ille vero, cui moris erat suscipere 178 hospites, occurrit ei, atque introduxit in domum suam, lavans quoque pedes ejus, apposuit mensam, agitque convivium. Inter epulas vero percontari Paphnutius coepit ab hospite, qui actus ei, quod studium, cujusque operis haberet exercitia? Ille vero cum de se humilia responderet, et latere in bonis quam publicari mallet, perurgebat Paphnutius dicens, revelatum sibi esse a Domino, quod dignus esset consortii monachorum. At ille eo magis humiliora de seipso sentiens, aiebat: Ego quidem in nullo mihi sum boni alicujus conscius, verum quia verbum Dei factum est ad te, eum quem
Abbreviated transcription (Latin):
liud qͦq eiꝰ genꝰ miracłi fere¬
bat᷑. Cuiusdam e uicino
oppido patͥs familias uͥgo
filia ꝑ fantasias magicas uidebat᷑
hominibꝰ in ȩqͥnũ animal uersa :
ut putaret᷑ equa esse & ñ puella.
Hanc adduxer̃t ad eũ. Tc̃ ille ꝑ¬
cunctatꝰ qͥd uellent : aunt ad eũ¬
ocłi tui. puella uͥgo ⁊ filia nr̃a fuit.
S homines pessimi. malis artibus
in animal hoc qͦd uides eã uerter̃t.
Rogamꝰ gͦ ut ores dñm: & cõmu¬
tes eã in hoc quod fuit. At ille ait.
Ego hanc quã ostenditis puellã.
uideo nichil in se pecudis haben¬

Expanded text:
liud quoque ejus genus miraculi ferebatur. Cujusdam in vicino oppido patris familias virgo filia per phantasias magicas videbatur hominibus in equinum animal versa, ut putaretur equa esse, et non puella. Hanc adduxerunt ad eum. Tunc ille perconctatus, quid vellent? aiunt oculi tui, puella virgo et filia nostri fuit, sed homines pessimi, magicis artibus in animal hoc quod vides mutaverunt eam. Rogamus ergo, ut ores Dominum, ut commutet eam in hoc quod fuit. At ille ait: Ego hanc quam ostenditis mihi puellam video, nihil in se pecudis haben
Abbreviated transcription (Latin):
fraud̃e: cũ indig Nõe quadã ita
ait ad eũ. Oomis doli om̃isq frau
xp̃ianas: s ausus es etiã ad ip̃a
te imnĩgere terrifica ⁊ sacro scã
mysteria: At ille respondit ei.
Putaui inqͥt. qͦd possim te ludi¬
ficare. Sic enĩ n aliũ quendã ex
ur̃is decepi: ita ut mente excẽde¬
ret ⁊ ꝑderet sensũ. Quẽ cũ cre¬
dentẽ mͥ insanũ reddidissẽ. t̾ot
iusti orantes ꝓ eo uix eũ ⁊ loco
u sanitati restituert potuerunt.
Hec cũ dixisset demon. aufugit
ab eo. Frat aũ supͣdictꝰ uir ꝑsistẽ
in oꝑe cepto: atq in orõne ꝑdu¬
rans. Pedes uͦ eiꝰ ex eo qͦd mul¬
to tp̃r immobĩ os fuerant difeũ¬
pebant᷑: ita ut sanies ex eis ꝓflueret.
Tres aũ cũ cõplerent᷑ anni. affuit
cibi. id÷ uerbi. & scientiȩ suȩ tͥ ha¬
bundantiã donat. Et contingens
os eiꝰ ⁊ pedes: et ab ulceribꝰ eũ sañ
reddidit: & repletũ scientie ⁊ doctͥ¬
ne gr̃a. fam̃ cibi sentire ñ fecit. Iu¬

Expanded text:
fraudem, cum indignatione quadam ait ita ad eum: O omnis doli omnisque fraudanas, sed et ausus es etiam ad ipsa te immergere terrifica et sacrosancta mysteria. At ille respondit ei: Putavi, inquit, quod possim te lucrifacere: sic enim et alium quemdam ex vestris decepi, ita ut mente excederet, et perderet sensum. Quem cum credentem mihi, insanum reddidissem, tot justi orantes pro eo, vix eum et in loco et sanitati restituere potuerunt. Et haec cum dixisset daemon, aufugit ab eo. Erat autem supradictus vir persistens in opere coepto, atque in oratione perdurans. Pedes vero ejus, ex eo quod multo tempore immobiles fuerant, disrupebantur, ita ut sanies ex eis proflueret. Tres autem cum complerentur anni, affuit cibi, id est verbi et scientiae suae tibi abundantiam donat. Et contingens os ejus ac pedes, et ab ulceribus eum sanum reddidit, et repletum scientiae et doctrinae gratia, cibi famem sentire non fecit. Ju
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑabat᷑ ium̃toꝵ cingła. ex pal¬
marũ foliis texens: ut in illis lo¬
cis haberi moris ẽ. Quodã uero
tẽꝑe clauiius aliqͥs ire ad ipsũ
uoluit : ut ab ipso curaret᷑. Con¬
tigit aũ ut animal. quod sessurꝰ
erat. cuigłm manibꝰ hominis dĩ fac¬
tũ haberet. Cũ gͦ imponeret᷑ supͣ
iumentũ. stat̃ ut contigerunt pe

Expanded text:
abatur, jumentorum cingula ex palmarum foliis texens, ut in illis locis haberi moris est. Quodam vero tempore claudus aliquis ire ad ipsum voluit, ut ab eo curaretur. Contigit autem ut animal, quod ascensurus erat, cingulum manibus hominis Dei factum haberet. Cum ergo imponeretur supra jumentum, stat
Abbreviated transcription (Latin):
qd gaus hẽreseos inuenit᷑ apud
egrptũ. Hic cũ ꝑ multã loquendi
artẽ plurimos fr̃m qͥ habitabant
in heremo cont᷑baret: ausus ẽ etiã
corã ipso fidĩ suȩ asserere pͣuitatẽ.
Cui cũ resisteret semor & contͣai¬
ceret: ille uerba simplicla argu¬
mentis callidis eludebat. S cũ ui¬
deret sc̃s fidẽ fr̃m ꝑiclitari: qͥd
opus ẽ inqͥt nob̾ uerb contendere.
ad subu̾sionẽ audientiũ : freamꝰ

Expanded text:
s invenitur apud Aegyptum. Hic cum per multam loquendi artem plurimos fratrum qui habitabant in eremo, conturbaret, ausus est etiam coram ipso fidei suae asserere pravitatem. Cui cum resisteret senior, et contradiceret ille, verba simplicia argumentis callidis eludebat. Sed cum videret sanctus fidem fratrum periclitari, Quid opus est, inquit, nos verbis contendere ad subversionem
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut om̃s frẽs qͥ in circuitu cõma¬
nebant eiulatũ eiꝰ fugientis audi¬
rent. Et ex eo iam uir ille in usũ
habuit ferrũ candens manu nu¬
da tenere: nec led. Ad hc̃ gͦ cum
uenissemꝰ .⁊  humanissime nos susce¬
pisset. poscebamꝰ ab eo ut nobis
uel de suis gestis uel de eoꝵ qͦs
p̃cipuos in conu̾satione scã scrret
uirtutibꝰ loqueret᷑. Ec̃ ille. Est in¬
qͥt in hac heremo uicina qͥdã frat̃¬
⁊i moribꝰ atq abstinentia cunctoᷤ
p̃cellens. Hic pͥmũ cũ secessisset ad
heremũ. tͥbꝰ continuis annis sub
cunꝰda saxi rupe stans sẽꝑ orauit:
ita ut ñꝗͣ. omnino resederit neq
iacuerit. Somni aũ tancũ cepit

Expanded text:
ita ut omnes fratres, qui in circuitu commaita ut omnes fratres, qui in circuitu commanebant, ululatum ejus fugientis audirent, et ex eo jam vir ille in usu habuit, ferrum candens manu nuda tenere, nec laedi. Ad hunc ergo cum venissemus, et humanissime nos suscepisset, poscebamus ab eo, ut nobis vel de suis gestis, vel de eorum quos praecipuos in conversatione sancta sciret, virtutibus loqueretur. Tunc ille: Est, inquit, in hac eremo vicina fratet moribus, atque abstinentia cunctos praecellens. Hic primum cum accessisset ad eremum, tribus continuis annis, sub cujusdam saxi rupe stans, semper 174 oravit, ita ut numquam omnino resederit, neque jacuerit. Somni autem tantum caperet,
Abbreviated transcription (Latin):
pasq cognosrẽt. Deniq ex mona¬
chis qͦsdam uolentes accedere ad
cõmunionẽ. retinebat dicens. ¶ mͦ
ausi estis accedere ad sacͣmta diuina.
cũ mens ur̃a .⁊ ꝓpositũ sit in malo:
Deniq aiebat. Lu hac nocte habiusti
cogitagones fornicandi: tu uͦ dixcisti
in corde tuo. nichil int̾ ẽ irue uistꝰ
ad sacͣmta. siue pecc̃or accedat. Et
alius duutationẽ in corde suo habuit
dicens. Quid enĩ me sc̃ificare cõ¬
munio potest. Hos gͦ singłos
remouebat a cõmuniõe sacra¬
menti: & dicebat eis. Secechte
paululũ. & agite penitentiam.
ut purificati ꝑ satiffactionẽ
lacrimas. digni habeamni cõ¬
⁊ aliũ prb̃rm in uicina
regiõe nomine appellen
uirũ iustũ. Hic faber erat ferri:
lia oꝑa ugilaret in silentio noctis.
conuersus diabolus in for mu¬
leris spetiose. uenit ad eũ tanꝗͣ
aliqͥd ei oꝑis deferens. Tẽ ille ar¬
reptũ manu nuda de fornace fer¬
rum candens: in faciem eiꝰ iniecit.
at ille clamans & eiulans aufugit.

Expanded text:
pasque cognosceret. Denique ex monachis quosdam volentes accedere ad Communionem, retinebat dicens: Quomodo ausi estis accedere ad Sacramenta divina, cum mens vestra et propositum sit in malo? Denique aiebat: Tu hac nocte habuisti cogitationes fornicandi. Tu vero dixisti in corde tuo: Nihil interest, sive justus ad Sacramenta, sive peccator accedat. Et alius dubitationem habuit in corde suo, dicens: Quid enim me sanctificare Communio potest? Hos ergo singulos removebat a communione Sacramenti, et dicebat eis: Secedite paululum, et agite poenitentiam, ut purificati per satisfactionem et lacrymas, digni habeamini com alium Presbyterum in vicina regione nomine Appellen, virum justum. Hic faber erat ferri, lia opera vigilaret in silentio noctis, conversus diabolus in formam mulieris speciosae, venit ad eum tamquam aliquid operis ei deferens. Tum ille arreptum manu nuda de fornace ferrum candens, in faciem ejus injecit. At illa clamans et ululans aufugit,
Abbreviated transcription (Latin):
Illic gͦ sedebat senior tota hac ȩtate:
humane habitatonis nesciens loca.
Semita aũ erat angusta ⁊ scrupea
que ad eũ ducebat: que iux inueniri
a cõmeantibꝰ poss. Locus uero ipse in
qͦ sedebat spelunca erat t̾ribilis quedã:
⁊ intuentibꝰ plurimũ horroris incu¬
tens. Ipse aũ trementibꝰ ĩ menbris.
p̃matura quatiebat᷑ et e: incessabi¬
ht̃ tam̃ ꝑ singłos dics agna faciebat.
⁊ aduerentes odse quac̃̾q incõmo¬
ditate constrictos om̃imodis resolue¬
bat. Cuncti uͦ patres confirmabãt.
quod nulli.s om̃ino meminiss. qñ
hc secesusset ad heremũ. Cibꝰ ei erat
panis erigiis ⁊ paucissime oliue.
usq ad urimã senectutẽ. Nam in ui

Expanded text:
Illic ergo sedebat senior tota hac aetate, Illic ergo sedebat senior tota hac aetate, humanae habitationis nesciens loca. Semita autem erat angusta et scrupea, quae ad eum ducebat, quae vix inveniri a commeantibus posset. Locus vero ipse in quo sedebat, spelunca erat terribilis quaedam, et intuentibus plurimum horroris incutiens. Ipse autem trementibus jam membris prae matura quatiebatur aetate. Incessabiliter tamen per singulos dies signa faciebat, et advenientes ad se quacumque incommoditate constrictos, omnimodis resolvebat. Cuncti vero patres confirmabant, quod nullus omnino meminisset quando hic secessisset ad eremum. Cibus ei erat panis exiguus, et paucissimae olivae, usque ad ultimam sen
Abbreviated transcription (Latin):
serto. Hec ⁊alia plurima de scõꝵ pa
trũ uita ⁊ conu̾sationsbꝰ enarrans
pat̾ copres nob̾. &. cũ om̃i affectu in¬
struens: post edificationẽ sermoñ
intro ducit nos in hortulũ suũ: often¬
dens nobis arbores palmar̃ aloꝵ ꝙ:
pomoꝵ. quas ipse plantauerat. &
dicebat. Hec meħeremo plantare
rusticoꝵ fides ãmonuit. Ut eñi ui¬
di eos tautã fid̾e hr̃e. ut harena sub
nr̃is uestigiis colhigentes ꝑ agros suoᷤ
spargerent ⁊ t̾rã sterisẽ ad totꝰ fecun¬
ditatis uerterent ub̾tatẽ: pudor in¬
quã est si nos inferiores his inueni¬
amiur in fide quoꝵ fides ꝑ nõ ssignata
uenerabilẽ heliã nomi¬
ne. in finibꝰ ciuitatis an¬
thinoo q̃ ẽ met᷑poł the¬
baidis: centũ fere iã os
decẽ ut dicebat᷑ annoꝵ. Suꝑ quem
Septuaginta nãq annos in solitu¬
dine uastissima eũ transegisse ꝑhi¬
bebãt: cuiꝰ deserti horrorẽ t̃rorẽ ꝙ
nullus sermo digne poterit exponẽ.

Expanded text:
serto. serto. trum vita et conversationibus enarrans nobis pater Copres, et cum omni affectu instruens; post aedificationem vero sermonum, introducit nos in hortulum suum, ostendit nobis arbores palmarum, aliorumque pomorum, quas ipse plantaverat, et dicebat: Haec me in eremo plantare rusticanorum fides admonuit. Ut enim vidi eos tantam fidem habere, ut arenam sub nostris vestigiis colligentes, per agros suos spargerent, et terram sterilem ad totius fecunditatis verterent ubertatem, pudor, inquam, est, si nos inferiores his inveniamur in fide, quorum fides per nos consignata venerabilem, Eliam nomine, in finibus civitatis Antinoo, quae est metropolis Thebaidis, centum fere jam et decem ut dicebatur annorum, super quem Septuaginta namque annos 172 in solitudine vastissima eum transegisse perhibebant; cujus deserti horrorem terroremque nullus sermo digne poterit exponere.
Abbreviated transcription (Latin):
exagitant: post ħ uͦ etiã uiolent̃
irruere. & necari aggrediunt᷑. ffe¬
fugiẽs aũ iuuenis ⁊ ꝑuolans ⁊dcel¬
lusam sq̃ heleni. quibꝰ malis ur¬
geret᷑ exponit. Te senior consola¬
tus ẽ eũ paucis u̾bis: ide iͥtaite
fidi ⁊ pacientiȩ cõmonẽs: stat̃ re¬
uocat ad speluncã de qua effuge¬
rat: & tanquã sulcũ quendam ꝑ
harenã extra cellulã iuuenis digito
suo ducens. p̃cepit in nomine dĩ ne
audeant dcmones statutũ transgre¬
di luitẽ. a. ita u̾bi esꝰ uͥtute adolescẽs
ꝑmansit de reliqͦ securꝰ. Ferebat᷑ de
eo qͦd ⁊ ipse adolescens in heremo po¬
situs. clestes sepe ꝑcepisset cibos. &
fratribꝰ ad se uenientibꝰ cũ nichil
habuiss qͦd apponẽt. affiusse quendã
adolescentẽ. panes ei ⁊ q̃ erãt necessaria
deferentẽ: eaq cũ ãn speluncã eius
deposuisset. ultra nusquã cõpariussȩ.
dicrisse uero eũ ad fr̃s. Benedicamꝰ
dĩm. qͥ p̃parauit nobis mensã in de¬

Expanded text:
etiam violenter irruere et necare eum aggrediuntur. Effugiens autem juvenis, et pervolans ad cellulam sancti Heleni, quibus malis urgeretur, exponit. Tunc senior consolatus est eum paucis verbis, et de virtute fidei ac patientiae commonens, statim revocat ad speluncam, de qua effugerat, et tamquam sulcum quemdam per arenam extra cellulam juvenis, digito suo ducens, praecepit in nomine Domini, ne audeant daemones statutum transgredi limitem: et ita verbi ejus virtute adolescens permansit de reliquo securus. Ferebatur de eo, quod et ipse adolescens in eremo positus, coelestes saepe percepisset cibos, enientibus, cum nihil habuisset quod apponeret, affuisse quemdam adolescentem panes ei et quae erant necessaria deferentem, eaque cum ante speluncam ejus deposuisset, ultra nusquam comparuisse; dixisse vero eum ad fratres: Benedicamus Dominum, qui praeparavit nobis mensam in de
Abbreviated transcription (Latin):
nicrea redeuntes ex thebaida. iii¬
dimꝰ montẽ quendã p̃ruptũ flu¬
uio immnentẽ. elaqõe minacis
saxi etiã aspectu ipso t̃ribilẽ: inqͦ
erant ꝑ ipsa p̃cipicia spelunce di ⁊ci¬
les ascensuᷤ. In his monachoꝵ pluri¬
mi cõmanebãt: qͣ pat̾ erat nomine
pytirion. Hic ec discipłis beati anto¬
nii fuit: & pꝰ illiꝰ obitũ cũ scõ hab¬
tauerat ammone. Post huiꝰ qͦq ab-¬
scrssũ in hoc se consiituerat monte.
Sed ⁊ tanta in eo erat uͥtutũ copia.
tanta gr̃a sauitatũ. & potestas adu̾sꝰ
demones: ut duoꝵ merita sũmoꝵ
uroꝵ solus in hereditatẽ consecutꝰ¬
bripplicit᷑ uideret᷑. Hic gͦ multis mo¬
nitis edificans. multaq doctrina m¬
struens. p̃cipue tam̃ de discretione
sꝑuũ nos docebat: dicens esse qͦsclam den¬
nes qͥ certis qͥbꝰq uitiis obsequuntur:
qͥq cũ affectꝰ animi passibiht̃ ⁊ uiti¬
ose quosdã uiderint moueri. con¬

Expanded text:
nterea redeuntes ex Thebaide, vidimus montem quemdam praeruptum fluvio imminentem, elatione minacis saxi, aspectu etiam ipso terribilem, in quo erant per ipsa praecipitia speluncae difficilis adscensus. In his monachorum plurimi commanebant, quorum pater erat nomine Pithyrion. Hic et ex discipulis beati Antonii fuit, et post illius obitum cum sancto habitaverat Ammone. Post hujus quoque abscessum in hoc se constituerat monte: sed et tanta in eo erat virtutum copia, tantaque gratia sanitatum, et potestas adversus daemones, ut duorum merito summorum virorum solus haereditatem consecutus duplicem videretur. Hic ergo multos monitis aedificans, multaque doctrina instruens, praecipue tamen de discretione spirituum nos docebat dicens, esse quosdam daemones, qui certis quibusque vitiis obsequantur, quique cum affectus animae passibiliter et vitiose
Abbreviated transcription (Latin):
etiã demones superare qͥ huiꝰ modi
uiti: obsequunt᷑. Hic scdo refigebat᷑
in siptimana. pulticulas accipiens
ex farina: nec poterat iã acciꝑe ahã
esca. neq etate neq consuetudine ꝑ¬

Expanded text:
etiam daemones superare, qui hujusmodi vitiis obsequuntur. Hic secundo reficiebatur 173 in septimana, pulticulas accipiens ex farina, nec poterat jam accipere aliam escam, neque aetate, neque consuetudine p
Abbreviated transcription (Latin):
metũ enĩ cocodr illi transire^ audebat.
tẽ ille dix̃ eis. Si uultis ego uadam:
⁊ adducã eũ ad uos. Et continuo ad
ripã fluminis ꝑgit Ubicũ nomen
dñi inuocasset p̃sto fuit belua: ⁊ que
solebat ad esse ad ꝑnigem hominũ.
adfuit tc̃ ad uehiculũ iusti: tergoq
suo suscipiens eũ. cũ om̃i metu sub¬
iecta uisq ad partẽ ripe ultioris e¬
Erat aũ indutꝰ uilissmao ⁊ abiectissi¬
mo indiũto. Suꝑ quo miratꝰ prb̃r.
qͥs. aut unde esset. uel qͥd sͥ uellet in¬
quirit. Ubi uero cognouit esse ho-¬
minẽ dĩ. seqͥ eũ cepit ad flum̃. Et
cũ causaretur ñ inueniri nauigiũ
qͦ transire posset. tc̃ abbas helenus
dix̃ ad eũ. Nichil uerearis pat̃: ego
iã nc̃ ꝑabo uehicłm. Et exclamans
uoce magna.: ad esse bestiã uibet.
Que statĩ uoce eiꝰ audita affuit: ac
dorsũ suũ ad uehendũ placide p̃ꝑa¬
uit. Prior aũ ipse conscencht: iui¬
tat ⁊ prb̾rm dicens. Ascende nichil
formidãs. At ille uisu beluȩ ext̾ritꝰ.

Expanded text:
im crocodili transire nullus audebat. Tunc ille dixit: Si vultis, ego vadam, et adducam eum ad vos. Et continuo ad ripam fluminis pergit: ubi cum nomen Domini invocasset, praesto fuit bellua, et quae solebat adesse ad perniciem hominum, adfuit tunc ad vehiculum justi, tergo quoque suo suscipiens 170 eum, cum omni metu subjecta, usque ad partem ripae ulterioris eerat enim indutus vilissimo et abjectissimo indumento. Super quo miratus Presbyter, quis aut unde esset, vel quid sibi vellet, inquirit. Ubi vero cognovit esse hominem Dei, sequi eum coepit ad flumen. Et cum caussaretur non inveniri navigium, quo transiri posset, tunc abbas Helenus dixit ad eum: Nihil verearis, pater; ego jam nunc parabo vehiculum. Et exclamans voce magna, adesse bestiam jubet. Quae statim voce ejus audita affuit, ac dorsum suum ad vehendum placide praeparavit: prior ipse conscendens invitat et presbyterum, dicens: Ascende, nihil formidans. At ille, visa bellua, exterritus,
Abbreviated transcription (Latin):
aũ nob̾ qͥdã ex patͥbꝰ qͥ ibi
erãt. qͦd in locis illis duo
macharii qͣsi duo cȩli lu¬
minaria refulsissent: ex qͥbꝰ unꝰ egrp¬
tius genere. & ex discipłis antoras
fuit. aliꝰ alexandrinꝰ: quibꝰ ruoca¬
bula nominis. ita uͥtutes animir &
celestiũ gr̃ar magnificentia con¬
cordabant. Uterq enĩ macharius.
p̃cellens erat. quod quasi heredira¬
tẽ gr̃ãrũ ⁊ uͥtutũ b̾i antonii possi¬
debat. Hc̃ deniq fert̃ aliq̃n cũ ho¬
micidiũ in locis uicinis fuiss ad¬
missũ. & innocenti cidã impin¬
geret᷑ crimen admissi. cũ fugiss
ad eiꝰ cellulã. qͥ calũpniã pateret᷑.
affuisse etiã eos qͥ eũ ꝑurgebant.
alligantes eũ ⁊ dicentes. ꝑiclitatu¬
hensũ legibꝰ traderẽt homicidam.
Is uͦ cui crim̃ impingebat᷑. cũ sacra¬
mentis affirmare cȩpit. consciũ
se ñ esse sangumis illiꝰ. Et cũ diu ab
utraq parte certam̃ haberet᷑: int̾¬
rogauit sc̃s machariꝰ ubi sepultꝰ

Expanded text:
 nobis quidam ex patribus qui ibi erant, quod in locis illis duo Macarii, quasi duo coeli luminaria refulsissent, ex quibus unus Aegyptius genere, et discipulus beati Antonii fuit, alius Alexandrinus. Quibus ut vocabula nominis, ita virtutes animi et coelestium gratiarum magnificentia concordabat. Uterque enim Macarius, praecellens, quod quasi hereditatem gratiarum et virtutum B. Antonii possidebat. Hinc denique ferunt, aliquando cum homicidium in locis vicinis fuisset admissum, et innocenti cuidam impingeretur crimen admissi, confugisse ad ejus cellulam eum, qui calumniam patiebatur affuisse etiam eos, qui perurgebant, allegantes et dicentes periclitahensum legibus traderent homicidam. Is vero cui crimen impingebatur, cum sacramentis 194 affirmabat, conscium se non esse sanguinis illius. Et cum diu ab utraque parte certamen haberetur, interrogabat sanctus Macarius ubi sepultus
Abbreviated transcription (Latin):
nens sc̃s helenꝰ. docebat fr̃s sꝑualẽ
doctrinã: ita ut etã ñ nulloꝵ cogi¬
tationes cordis ⁊ secreta consihia
ꝓferret in mechũ: & aliũ quidem
ꝓderet sꝑu fornicationis urgeri.
piditate pecunie. ñnullos etiã iacͦꝰ¬
rius uͦ mansuetudini. alt̾ius. iusti¬
cie. alteriꝰ enã paqentiȩ testimo¬
niũ dabat. Et sic utraq ex parte
alioꝵ uitia. aloꝵ. etiã uͥtutes ani¬
mi exaggerans: at om̃s eos ꝓfectus
mirabihit̃ excolebat. Agnoscentes
uͦ singħ quiq ita agi intra semet¬
ipsos ut ille annunti abat. corde cõ¬
puncti e mendabant᷑. Pacto aũ in¬
id eos. Preꝑate holera. ad aduentũ

Expanded text:
ens, docebat fratres spiritalem doctrinam, ita ut etiam nonnullorum cogitationes cordis, et secreta consilia proferret in medium, et alium quidem proderet spiritu fornicationis urgeri, piditate pecuniae, nonnullos autem jactrius vero mansuetudinis, alterius justitiae, alterius patientiae testimonium dabat, et sic ex utraque parte aliorum vitia, aliorum virtutes animi exaggerans, ad omnes eos profectus mirabiliter excolebat. Agnoscentes vero singuli quique, ita agi inter semetipsos, ut ille annuntiaverat, corde compuncti emendabantur. Profecturueos: Praeparate olera ad adventum
Abbreviated transcription (Latin):
susceptis: ipse conten dit ad here¬
mũ. Rogabat aũ eũ qͥdã de frĩbꝰ.
ut ꝑmitceret eũ secũ ꝑge̾ in here¬
mũ Cũq respondisset ei gͣne esse
negotiũ. & plurimũ laboris obsistẽ
teptationibꝰ demoñ. eo contentio ĩ
uiuenis ꝑsistebat. ꝓmittens se cu.¬

Expanded text:
dit ad eremum. Rogabat autem eum quidam de fratribus, ut permitteret eum secum degere in eremo. Cumque respondisset ei, grave esse negotium et plurimum laboris, obsistere tentationibus daemonum; eo contentiosius juvenis persistebat, promittens se cun
Abbreviated transcription (Latin):
has quatuor res exsurgit. ꝑ cupi¬
ditatẽ auariciȩ dando uaccipien o.
⁊ si qͥs ꝓpͥam sententiã amans. ut nec¬
satis bona nec satis mala ciuꝙͣ. appareat
defendat: & si qͥs se uult esse honorilꝰ¬
płus om̃ibꝰ se sapientẽ sꝑans. Ira eciã
ꝑ hec quatuor humanos sensus obscu¬
sionis huiꝰ retͥbutio. quatuor modis
habet᷑. Primꝰ ẽ ex corde: scds ex facie:
tertiꝰ ex lingua: quartꝰ ex facto. Sigͦ
potuerit qͥs irrogatũ ita portare ma¬
lũ. ut ñ ingrediat᷑ in cor: ñ ꝑuenit
usq ad faciem. Si aũ ueni̾t in faciẽ.
custodiat linguã ne loquat᷑ illud.
Quod si locutꝰ fuerit. uel ħ custodit
ne reddat in facto: s max incidat.
Tres enĩ gradus st̃ hominũ. in passi¬
one irȩ. Nã qͥ uoluntarie nocet᷑ au̾t
iniuriat᷑. i parcit porimo suo: hic scd̃m
naturã. xp̃i ẽ. Qui aũ nec ledit nec
ledi uult: hic scdm̃ naturã adã est.

Expanded text:
has quatuor res exsurgit: per cupiditatem avaritiae, dando et accipiendo; et si quis propriam sententiam amans, ut necsatis bona nec satis mala cuiqum appareat, defendat; et si quis vult se honoriplus omnibus sapientem sperat . Ira etiam per haec quatuor humanos sensus obscusionis hujus retributio quatuor modos habet: Primum ex corde, secundum ex facie, tertium ex lingua, quartum ex facto. Si ergo potuerit quis ita portare malum, ut ne ingrediatur in cor, non pervenit usque ad faciem; si autem venerit in faciem, custodiat linguam ne loquatur illud. Quod si locutus fuerit, vel hoc custodiat ne reddat in facto, sed mox dimittat. Tres enim gradus hominum sunt in passione irae. Nam cui voluntarie nocetur et injuriatur, et parcit proximo suo, hic secundum naturam Christi est. Qui autem non laedit, nec laedi vult, hic secundum naturam Adam est.
Abbreviated transcription (Latin):
uincit. Nã si aliũ arguens ad iracun¬
diã moueat᷑ qͥi : ꝓpͥã passionẽ implet.
Nec enĩ ut alter̃ saluet. se debet ꝑdert
at ingressũ ornatũ. ꝑ posticia tamen
a latronibꝰ expugnatur. lxxxxiii.
uidã fr̃ reqͥsiuit abbatẽ ysaac di¬
cens. Abba: quare te demones
itatiment: Respondit sener. Far quo¬
U factꝰ sum monachꝰ statui apud me
ut iracundia mea foras guttur meũ
ad abbatẽ achillã. uidit eũ sangui¬
nẽ expuentẽ: & reqͥsiuit qͥd hoc esset.
at ille respondit. Sermo erat fr̃ĩs
qͥ me contͥstauerat. ⁊ repugnaui ut ni¬
chil ei dicerẽ: s petiui a dño ut tolle¬
in ore meo. Et postꝗͣ expui aliĩ reqͥ¬
eui: s ⁊ ipsã tristiciã ⁊ sermonẽ illũ¬

Expanded text:
vincit. Nam si quis alium arguens ad iracunvincit. Nam si quis alium arguens ad iracundiam movetur, propriam passionem implet. Nec enim ut alterum salvet seipsum debet at ingressum ornatum, per posticia tamen a latronibus expugnatur . 89. Quidam frater requisivit abbatem Isaac, dicens: Abba, quare te ita daemones timent ? Respondit senex: Ex quo factus sum monachus, statui apud me ut iracundia mea foris guttur meum ad abbatem Achillam , vidit eum sanguinem exspuentem, et requisivit quid hoc esset. At ille respondit: Sermo erat fratris qui me contristaverat, et repugnavi ut non illum dicerem, sed petivi Dominum, ut tollein ore meo, et postquam exspui, requievi; sed et ipsam tristitia
Abbreviated transcription (Latin):
ad portã: om̃sq ingredientes exꝑien¬
di causa. conuitiis affligebat. Qͥ cũ
eidem iuueni illuc ingredienti inui¬
riam facẽt: ille exrorto chachinno ri¬
sit. Cui senex dix̃. Qͥd ẽ hoc qͦd agis:
Ego te inuirior: & tu rides: Cui iuiue¬
nis ait. Et ñ ius ut rideã: cũ tͥbꝰ annis
m̃cedem dederĩ. ut hoc paterer qͦd ho
Ingreder gͦ ciuitatẽ: quia dignꝰ es.
Hoc aũ solebat abbas ioħs referre:
Uidã fr̃ reqͥsiuit senẽ dicens.
Dic mͥ pat̾ unã rem quã custo¬
diã: & saluer ꝑ ipsã. Respondit ei se¬
nex. Si potueris iniuriari. ⁊ afficicon¬
uiciis. ⁊ portare ac tac̾e̾: magna ẽ ħ
nt̃rogantibꝰ qͥbꝰdã fr̃ĩdꝰ abbatẽ moy¬
sen sermonẽ: ille hortatꝰ ẽ discipłm
suũ zachariã. ut eis aliqͥd diceret. Tc̃
ilie palliũ suũ deposuit sub pedes suoᷤ.
conculcauit illud: & dix̃. Nisi qͥ sic
Iue uerus ẽ monachꝰ: qͥ se in oĩbꝰ

Expanded text:
ad portam, omnesque ingredientes experienad portam, omnesque ingredientes experiendi causa conviciis affligebat; qui cum idem juveni illic ingredienti faceret, ille exorto cachinno risit. Cui senex ait: Quid est hoc quod agis? ego te injurior, et tu rides? Cui juvenis ait: Et non vis ut rideam, cum tribus annis mercedem dederim ut hoc paterer quod hoIngredere ergo civitatem, quia dignus es. Hoc autem solebat abbas Joannes referre, frater requisivit senem, dicens: Da mihi, pater, unam rem quam custodiam, et salver per eam. Respondit ei senex: Si potueris injuriari et affici conviciis, et portare ac tacere, magna est haec Interrogantibus quibusdam fratribus abbatem Moysen sermonem, ille hortatus est discipulum suum Zachariam ut eis aliquid diceret: Tunc ille pallium suum deconculcavit illud, et dixit: Nisi quis sic lle vere est monachus, qui se in omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
Nisi enĩ ꝓditꝰ fuisses. ab interioribꝰ tuis:
scd̃am ꝓditionẽ nũꝙͣ ppetrasses. Qͦ ille
sermone cũ cõpunctus ess: in om̃i illa
regiõe nominatꝰ. ⁊ ꝑ multũ tẽpꝰ de cel¬
la sua ñ exiens. suri ex̃ statĩ ⁊ uenit
in ciuitatẽ. ⁊ excutiens latrones de car¬
cere: publice liberaui : eos atorm̃tis.
discipłs peccaut. Et dũ sibi pete¬
ret indulgeri : dicit ei phylosophus.
Nõ tͥ indulgeo: nisi int̾ͥbꝰ anuas porta¬
ueris onera alioꝵ. Qͥ reuersus pꝰ tres
annos. cũ iã pecc̃o satis fecisset : dicit ei
phẏlosophꝰ. Nec nunc adhuc tͥ indulgeo.
nͥ aluis tͥbꝰ annis dederis m̃cedem hisqͥ
te iniurus ⁊ conuiciis affligant. Qͦd
etiã ille cũ cõplesset: remisso pecc̃o eiꝰ.
didit ei magist̃ suus. Ueni mͦ ⁊ingre¬
dere atheniensiũ ciuitatẽ: ut illic sapi¬
entiã possis discere. Erat aũ illic qͥdã
sexͥex sapientiȩ studiosus. ⁊ sedebat

Expanded text:
Nisi enim proditus fuisses ab interioribus tuis, Nisi enim proditus fuisses ab interioribus tuis, secundam proditionem nunquam perpetrasses. Quo ille sermone cum compunctus esset, in omni illa regione nominatus, et per multum tempus non exiens, surrexit statim et venit in civitatem, et excutiens latrones publice de carcere, liberavit eos a tormentis. 84. discipulus peccavit ; et cum sibi indulgeri vellet, dicit ei philosophus: Non tibi indulgeo, nisi in his tribus annis portaveris onera aliorum. Cui reverso post tres annos, cum jam peccato satisfecisset, dicit ei philosophus: Nec nunc tibi adhuc indulgeo, nisi aliis tribus annis dederis his mercedem qui te injuriis et conviciis affligunt. Quod etiam cum ille complesset, remisso peccato ejus, dicit ei magister suus: Veni modo et ingredere Atheniensium civitatem, ut illic sapientiam possis discere. Erat autem ibi quidam senex sapientia studiosus, et sedebat
Abbreviated transcription (Latin):
it̃ sener si qͥs detraxisset lex¬
ei: ile festinabat si uicinꝰ ei erat.
ꝑ seipsũ bene illũ remunerare. Qͦd
sĩ longiꝰ manebat: tͣnsmittebat ei munera.
abbatẽ sysoiũ dicens. Si latͦnes
aut barbari suꝑ me irruerint occid̾e
me uolentes: & ego si p̃ualere potu¬
ero. iubes occidã eos: Cui ille respon¬
dit. Ne fatias om̃ino: s totũ te dõ
cõmitte. Quicqͥd enĩ tͥ aduersi conti gorit.
ꝓfitere hoc ꝓpt̾ tua peccata uenire. Diui¬
ne enĩ dispensationi totũ te debes ascͥbere.
in monte qͥ dicit᷑ athlibeus: & reae¬
runt suꝑ eũ latrones. Cũ aũ ille uocẽ
feciss : de uicinis locis fr̃s alii concurren¬
tes & confͥuentes cõp̃hender̃t eos. Qͦs
transmissos in ciuitatẽ: iudex misit in car¬
cerẽ. Fratres gͦ illi mesti facti st̃: quia
ꝓpt̃ eos latrones traditi essent iudici.
Et uenientes ad abbatẽ pemenẽ: renun¬
tiauert̃ ei factũ. Ascripsit ad hereii¬
tã dicens. Reminisc̾e pͥmã ꝓditionem.

Expanded text:
Alter senex, si quis detraxisset ei, ille festinabat si vicinus ei erat per seipsum bene illum remunerari; quod si longius manebat, transmittebat ei munera . 82. abbatem Sisoium, dicens: Si latrones aut barbari super me irruerint, occidere me volentes, et ego si praevalere potuero, jubes occidam eos? Cui ille respondit: Ne facias omnino; sed totum Deo te committe. Quidquid enim tibi adversi contigerit, profitere hoc tibi propter peccata tua venire, divinae enim dispensationi debes totum ascribere.in monte qui dicitur Athlibeus, et venerunt super eum latrones . Cum autem ille vocem fecisset. de vicinis locis fratres alii confluentes comprehenderunt eos. Quos transmissos in civitatem judex misit in carcerem. Fratres ergo illi moesti facti sunt, quia propter ipsos latrones traditi essent judici; et venientes ad abbatem Poemenem, renuntiaverunt ei factum. Qui scripsit ad eremitam, dicens: Reminiscere, prima proditio
Abbreviated transcription (Latin):
gens aũ scnex: his uerbis cepit orare.¬
Ds̃ iã ñ es nob̾ necessarus. ut ꝓ nob sis
sollicitꝰ: quia nos ipsi sic̃ iste fr̃ dicit. ⁊
uolumꝰ ⁊ possumꝰ nos uradicare. Qd
cũ ille fr̃ audiss. an pedes senis effu¬
ilo cui irascebat᷑ ñꝙͣ de inceps certaturũ.
Cui ille respondit. Satis fac cogitatioi¬

Expanded text:
ens senex his verbis coepit orareus, jam non es nobis necessarius, ut pro nobis sollicitus sis, quia nos ipsi, sicut iste frater dicit, et volumus et possumus vindicare. Quod cum ille frater audisset, ante pedes senis prosillo cui irascebatur nunquam deinceps esse certaturum. i . Cui senex respondit: Satisfac cogitatio
Abbreviated transcription (Latin):
uerba t᷑pia. Postꝗͣ gͦ de singłis cogña¬
ponsũ: dicunt ei. Quẽadmodũ potes
⁊ nec p̃cipis illis. ut ñ ita uociferent᷑
& dicit eiꝰ senex. In u̾tate fr̃s pluri¬
mos dies habuit cogitatio mea. uolẽs
uiis abqͥd dicere: s redarguo meipsũ
reputans mͥ. Si parũ hoc ñ porto: quẽ ad¬
modũ si maior mͥ tẽptatio aduenit por¬
tabo: Et ido nichil illis dico: ut fiat mͥ
consuetudo portandi. Idem dixcit. Qͥ
linguã suã ñ tenuerit in tp̃r irȩ: nec

Expanded text:
verba turpia. Postquam autem de singulis cogitaponsum, dicunt ei: Quemadmodum potes et nec praecipis eis ut non ita vociferentur? Et dicit eis senex: In veritate, fratres, plurimos diee, sed redargui memetipsum, reputans mihi: Si parum hoc non porto, quomodo, si major mihi tentatio advenerit, portabo? Et ideo illis nihil dico, ut fiat mihi consuetudo portandi. Item dixit: Si quis linguam suam non tenuerit in tempore irae, nec
Abbreviated transcription (Latin):
Uenit qͥdã sener aliqñ in montẽ
syna : & cũ exiret inde. occurrit ei
fr̃ inuiaꝰ & ingemiscens dicebat seni
illi. Affligim᷑ abba ꝓpt̾ siccitatẽ: quia
nob̾ ñ pluit. Et dixit ei sener. Quare
ñ oratis ⁊ rogatis dm̃: At ille dixxit.
Et orationẽ facimꝰ: n⁊ dep̃cam᷑ assidue
dm̃ ⁊ ñ plur. s diõc sener. Credo
qr ñ oratis attentiꝰ. Uis aũ scire qr
ita ẽ: Ueni stemꝰ parit̃ ad orationẽ.
Et eatendens in cȩbr̃ manꝰ orauit:

Expanded text:
enit quidam senex aliquando in monte Sina; et cum exiret inde, occurrit ei frater in via, et ingemiscens dicebat seni illi: Affligimur, abba, propter siccitatem, quia nobis non pluit. Et dixit ei senex: Quare non oratis et rogatis Deum? Et ille dixit: Et orationem facimus, et deprecamur assidue Deum, et non pluit. Et dixit senex: Credo quia non oratis attentius. Vis autem scire quia ita est? Veni, stemus pariter ad orationem: et extendens in coelum manus oravit,
Abbreviated transcription (Latin):
quodã sene in sẏria qͥ uixta
uiã heremi habitabat: quia hoc e¬
rat opus eiꝰ. ut quacũq hora ue¬
niret monachus de heremo. cum
fiducia faciebat eũ reficere. Uenit
gͦ aliqñ unus solitariꝰ: ⁊ ille pete¬
bat ab eo. ut gustaret. Qͥ cũ nollet
gustare dicens. ego ieumo: contͥstatꝰ
sener dicit ei. Ne p̃tͣmittas puerũ
tuũ obsecro te. neq despicias me:
s ueni oremꝰ. Eoce enĩ arbor ẽ hic.
Cui curuanti genua ⁊oranti incli¬
nata fuerit. ipsũ sequam᷑. Curua¬
uit gͦ ille solitariꝰ genua in oratiõe
⁊ nichil factũ ẽ: flexit etiã sener
dissent gauisi st̃ : os gr̃as egert̃ dõ
sẽꝑ mirabilia facienti amunnum.
ad quendã senẽ. ⁊ fecit nos gustare.
⁊ hortabat᷑ nos iã saciatos ad huc
sumere cibũ. Et cũ dixissẽ quia iã ñ
possũ: ille respondit. Ego iã suꝑue¬
nientibꝰ diuersis frĩbꝰ seties men

Expanded text:
quodam sene in Syria qui juxta viam eremi habitabat, et hoc erat opus ejus, ut quacunque hora veniret monachus de eremo, cum fidncia faciebat eum reficere. Venit ergo aliquando unus solitarius, et ille petebat ab eo ut gustaret. Qui cum nollet gustare, dicens: Ego jejuno. Contristatus senex, dixit ei: Ne praetermittas puerum tuum, obsecro te, ne despicias me, sed veni oremus; ecce enim arbor hic est, cum quo curvante genu et orante inclinata fuerit, ipsum sequamur. Curvavit ergo ille solitarius genu in oratione, et nihil factum est. Flexit etiam senex dissent, gavisi sunt, et gratias egerunt Deo semper mirabilia facienti.ad alium senem, et fecit nos gustare; et hortabatur nos satiatos adhuc sumere cibum; et cum dixissem quia jam non possum, ille respondit: Ego jam supervenientibus diversis frat
Abbreviated transcription (Latin):
Dicit abbas palladiꝰ. Oportet ani¬
mã scd̃m xp̃i uoluntatẽ conũsantẽ.
aut discere fidelit̃ q̃ nescit: aut do¬
cere manifeste q̃ nouit. Si aũ utrũq
cũ possit ñ uult : insanie morbo la¬
borat. Initiũ enĩ recedendi a dõ. fasti¬
diũ doctrine ẽ : cũ neg igit illud qͦd
bori habenti folia: fructũ aũ ñ. Sic̃
enĩ arbor fructibꝰ plena etiã foliis
iuret: ita ⁊ sermo consequit᷑ homi¬
ones male in nob̾. condẽpnam᷑ ex eis.
s si malẽ utim᷑ cogitationibꝰ malis.
Fit enĩ ut ꝑ cogitationes malas nau¬
fragiũ paciamur: niter̃ de cogitatio

Expanded text:
Dixit abbas Palladius: Oportet animam secundum Christi voluntatem conversantem, aut discere fideliter quae nescit, aut docere manifeste quae novit; si autem utrumque, cum possit, non vult, insamae morbo laborat. Initium enim recedendi a Deo, fastidium doctrinae est, et cum non appetit illud quod bori habenti folia, fructum autem non. Sicut enim arbor fructibus plena etiam foliis viret, ita et sermo consequitur homiones malae in nobis, condemnamur ex eo, sed si male utimur cogitationibus. Fit enim ut per cogitationes naufragium patiamur, et iterum de cogitatio