comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃i. Collecte eñ st̃ sc̃ȩ. ꝓles omniũ ge¬
nacionũ: ⁊ facta ẽ inde una genacio ge¬
nacionũ. que ñ uadit. nec prȩterit.
In illa er̃t anni dei qͥ ñ transeunt .i.
etͣnitas dei. Non eñi aliud st̃ anni dei
habens mutabile.: ubi nichil est
preteritũ: nichil futurũ. eẜ est. Dies mei st̃
ex igui. s anni turi. ętͣnitas tua st̾ inge¬

Expanded text:
sancti. Collectae enim sunt sanctae proles omnium gesancti. Collectae enim sunt sanctae proles omnium generationum, et facta est inde una generatio generationum, quae non vadit, nec praeterit. In illa erunt anni Domini, qui non transeunt, scilicet aeternitas Dei. Non enim aliud sunt anni Dei, habens mutabile, ubi nihil est praeteritum, nihil futurum. Et est, dies mei sunt exigui, sed anni tui, id est aeternitas tua, sunt in ge
Abbreviated transcription (Latin):
fac attendere. ẜm̃e qͥppe secłi cupit scire.
ut cito ad beatitudine ueniat. nec pe¬
tit noscere diem uł horã ꝯsũmaciõis.
qͦd nemo potest scire. Unde dñs. De die
aũ illa ⁊ hora. nemo nouit: nec ange¬
lus. nec filius. nͥ solus pater. Desiderat
aũ scire. utrũ secłm cito finiat᷑: ut sic
transeat ad uit᷑a. Pro qͦ subdit. se reuoces
me in dimidio dierũ meoꝵ: .i. adtrans-¬
actã uitã peccator. unde lib̾atꝰ sũ Uel
ne reuoces me in dimidio dierũ meor.¬
.i. ne sinas me reuocari acursu. ut he
⁊ futuros dies ꝯtinem. Eẜ dicit hos pre¬
sentes dies. dimidiũ dierũ. Uel dicit dies.
meret᷑ prȩmiũ uitȩ. Dies enͣi habet. qͥ
hic in luce bonȩ iuite agit: s ñ st̃ nͥ di¬
midii. si nͣ addunt᷑ etͣni. C est. Quia
diis diebꝰ. s adde dies gaudii. Seqͥt᷑ Inge¬
neracionẽ genacionũ. Alia litt̾a. Anni
tui. Est genacio gen̾acionũ que ñ tran¬
sit. collecta de om̃ibꝰ genacionibꝰ. id est

Expanded text:
me attendere. Finem quippe saeculi cupit scire, ut cito ad beatitudinem veniat, nec petit noscere diem, neque horam consummationis, quod nemo potest scire, unde Dominus: De die autem illa, et hora, nemo novit, nec angelus, nec Filius, nisi solus Pater . Desiderat autem scire utrum saeculum cito finiatur, ut sic transeat ad vitam. Pro quo subdit: Ne revoces me in dimidio dierum meorum, Graetatem peccatorum. Unde liberatus sum. Vel, ne revoces me in dimidio dierum meorum, ne sinas me revocari a cursu coeleset futuros dies continuem. Et dicit hos praesentes dies, dimidium dierum, Alcuin. vel dimeretur praemium vitae. Dies enim habet, qui eos hic in luce bonae vitae agit, sed non sunt nisi dimidii si non adduntur aeterni. Et est: Quia diis diebus, sed adde dies gaudii. In generatione generationum sunt, alia littera, anni tui, est generatio generationum, quae non transit, collecta de omnibus generationibus, id est
Abbreviated transcription (Latin):
ciĩ. Uel inꝑsona iusti: totũ accipi
potest. Quasi dic̾et. Ita frigor ꝓ me.¬
⁊ ꝓaliis. ⁊ gemo: ⁊ ad eumulũ ma¬
quada uult caꝑe. facit eñ irride¬
ri penitentes: qͣsi intrent in eoꝵ.
detractiõe irrisores: qͥlaudabãt
eos. dũ cũ eis erant secłares. Onde
subdit. & qͥ laudabãt me. dũ cũ
eis fruerer seołari uita. aduerfui me

Expanded text:
iod. Vel in persona justi totum accipi potest, quasi dicat: Ita frigor pro aliis et gemo. Et ad cumulum maquadam vult capere; facit enim irrideri poenitentes, quasi jurent in eorum detestatione irrisores, qui laudabant eos, dum cum eis erant saeculares. Unde subdit: Et qui me laudabant, dum cum eis fruerer
Abbreviated transcription (Latin):
Eẜ dñs ait. Ira di manet suꝑ illũ. qͥ n̾ credit
Nonait. ueniet. s manet. qr ñ tollit᷑. inqͣ
natꝰ ẽ. Seqͥt᷑ eẜ indignaciõis tue: quã meru
honorẽ faciendo ad imagmẽ tuã. qua
om̃ia animalia suꝑamꝰ grauius allifist
me. Nichil eñs hãc pȩnã miserie ingeben

Expanded text:
n credunt . Non ait veniet, sed, manet, quia non tollitur in qua natus est. Et indignationis tuae quam meruihonorem faciendo ad imaginem tuam, qua omnia animalia superamus, gravius allisisti me. Nihil enim habet hanc peccati miseriam, et
Abbreviated transcription (Latin):
ossa mea carnimee. Alia litt̾a .i. ꝑ ge¬
nitũ talem patet. qͦd ad hesert̃ ossa
carni .i. fortes infirmis: portando in
dere panẽ meũ .i. seruare p̃ceptum
dei: ⁊ hoc a uoce gemitꝰ mer .i. auo
cediaboli: ex qͦ gemitꝰ ⁊ miseria me

Expanded text:
ossa mea, carni meae, id est per gemitum talem patet quod adhaerent ossa carni, id est fortes infirmis, portando infdere panem meum, id est servare praeceptum Dei. Et hoc, a voce gemitus mei, id est a voce diaboli, e
Abbreviated transcription (Latin):
placent Sunt eñi lapides insyon: st̾ ⁊ ñ lapi¬
des. scił puluis ⁊ t̾ra. Unde subdit. ⁊ tͣre. Uel ali¬
alitt̾a. Pulueris eiꝰ miserebunt᷑ .i. lapides pla¬
cent seruis:⁊ ipsi serui miserent᷑ t̾re. Lapides
st̃ ꝓpħe. ibi p̃missa ẽ pͣdicacio: inde sumptũ
formant imagine̾ der dũ tͣreni mundantur.
quor miserent᷑. Sic̃ gͦ de puluere tͣrȩ plasma¬
tꝰ ẽ homo: ita de puluere rueneiũ parietina¬
rũ. di imago reformat᷑. Inde ẽ. qͦd misso spuscõ.
multi credider̃t eor qͥ dñm erueifxer̃t. Pe illo
em̃ puluere. multa milia credenciũ uenert

Expanded text:
n lapides, scilicet pulvis, terra. Unde subdit: Et terrae, vel, pulveris ejus miserebuntur. Lapides placent servis, et ipsi servi miserentur terrae. Lapides sunt prophetae, ibi praemissa est praedicatio, inde sumptum formant imaginem Dei, dum terreni mundantur, quorum miserentur. Sicut ergo de pulvere terrae formatus est homo, ita de pulvere ruentium parietinarum Dei imago reformatur . Inde est quod misso Spiritu sancto multi crediderunt eorum qui Dominum crucifixerant; de illo enim pulvere
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ meã. Ecce oracio. Peinde repetit. C elamor
meus. Ecce oracio: ereuit inclamorẽ. Ad te ue¬
niat. Non obstet mͥ nubes peccatoꝵ: quȩ iniqͥs
obsistit. Unde iherentias. Opposiust nub̃e. ne
tͣnseat oracio. I̾o aũ geminat: qr ingeminaci

Expanded text:
nem meam. Cass. Ecce oratio, deinde repetit: Et clamor meus. Ecce oratio crevit in clamorem, ad te veniat. Non obstet mihi nubes peccatorum, quae iniquis obsistit. Unde Jeremias: Opposuisti nubem ne transeat oratio .
Abbreviated transcription (Latin):
nerẽ .i. reliqͥas peccatoꝵ tanꝗͣ. panẽ
manduc abã: .i. pȩnitendo c̃sumebã:
qr etiã tenuia peccata .i. leuia. ꝑ pęni¬
fletu miscebã. ¶ si hoc ad litterã acci¬
pi possit: magis tũ de calice dñi accipi¬
endũ ẽ. quẽ lacrimȩ faciunt dulei¬
orẽ. Uel ita. Quia cinerẽ. Eñ dic̃et. ẜx¬
ꝓbrabãt mͥ inimici: s ñ curabã. ꝙ ꝙ
nere tanꝗͣ. pane̾ manducabã .i. in ipsa¬

Expanded text:
est reliquias peccatorum, tanquam panem manducabam, id est poenitendo consumebam, quia etiam tenuia peccata, id est levia, per poenifletu miscebam, etsi hoc ad litteram accipi possit, magis tamen de calice Domini accipiendum est, quem lacrymae faciunt dulciorem. Vel ita, quia cinerem, quasi dicat: Exprobrabant mihi inimici, sed non curabam, quia cinerem tanquam panem manducabam, id
Abbreviated transcription (Latin):
qr prȩceptũ qͦd ds dedit. amisit. ⁊bibit
uenenũ serpentis ⁊ senciendo eiꝰ ma¬
lignȩ ꝑsuasioni: s mͦ crucifixo dño
redit cõmemoracio. ⁊ come dit panẽ
qͥ de cȩlo descendit. Nota qͦd ait. obli¬
tꝰ sũ. Nlatura enĩ peccanciũ ostendit᷑.¬

Expanded text:
Deus dedit, omisit, et bibit venenum serpentis, consentiendo ejus malignae persuasioni. Sed modo crucifixo Domino, redit commemoratio, et comedit panem qui de coelo descendit . Nota quod ait, oblitus sum; natura enim peccantium ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
aues. ⁊ tria loca hic distingunt᷑. Aues
pellicanꝰ. niticorax. ⁊ passer: loea.
solitudo. parietina. ⁊ tecłli: ⁊ dieit᷑
pellicanꝰ insolitudine: itieorax in parie¬
tinis: passer intecto. Pellicanꝰ auis est.
quȩ in solitudine habitat. Nichcorax
quȩ ẽ uigil ⁊ teter coruus noctis: habitat
in parietinis. quȩ uulgo dñr ruinȩ: ubi
parietes sine tecto. ubi habitat nitico¬
rax auis quȩ noctẽ amat. Passer: tecꝰta
amat. Unꝰ aũ homo. uł plures. possunt
habere ꝑsonã triũ auniũ. Tria loca: tri¬
a st̾ genera hominũ. Est enĩ solitudo u

Expanded text:
et tria loca hic distinguuntur. Aves: pellicanus, nycticorax et passer; loca: solitudo, parietina et tectum. Et dicitur pellicanus in solitudine, nycticorax in parietinis, passer in tecto. Pellicanus avis est quae in solitudine habitat. Nycticorax, quae est vigil et teter corvus noctis, habitat in parietinis, quae vulgo dicuntur ruinae, ubi parietes stant sine tecto, ubi habitat nycticorax avis, quae noctem amat. Passer tecta amat. Unus homo autem vel plures possunt habere personam trium avium, tria vero loca tria sunt gene
Abbreviated transcription (Latin):
facit ille qui ꝯͣ dm̃ blasphema cogitacione
rem̾m̃at. Deinde exponit in re quł dixerat.
curet. ut ille qui dic̃ se iniuste pati: cum
nequiores ꝓsꝑi sint: ꝗ ẽ iniustũ facere dm̃
Wł nolite loqui adu̾sus dm̃ iniqͥtatẽ. ut fa¬
ciunt illi. qͥ ñ sua culpa. s ex necessitate stel¬
larum dicũt se paccasse. ut do ñ tͥ imputẽt᷑
ł qͥ sciunt peccata sua: s impunitatẽ sͥ pro¬
mutunt. Cur ñ ħ debetis facere: Qa uidex
talis ẽ qui uitari ñ potest: qr ubiq ẽ. Deus. ꝓ
cidentẽ. neq iudicat ab occidente. ut inde

Expanded text:
facit ille qui contra Deum blasphema cogitatione remurmurat. Deinde exponit in re, quod dixerat, curet, ut ille qui dicit se injuste pati, cum nequiores prosperi sint; quod est injustum facere Deum. Vel, nolite loqui adversus Deum iniquitatem, ut faciunt illi, qui non sua culpa, sed necessitate stellarum dicunt se peccasse, ut Deo, non sibi imputetur; vel qui sciunt peccata sua, sed impunitatem sibi promittunt. Cur haec non debetis facere? quia judex talis est, qui vitari non potcidentem, neque judicat ab occidente, ut inde
Abbreviated transcription (Latin):
dit testimonia qͥ nͣa  .it. qͦd ẽ martyrũ
S qr nil ualet pati sine caritate. addit. Es.
dilexit ea uehemͣter: qͦd plus ẽ quã eus¬
todire. Quod ait. custodiuit. hoc ad tole¬
raneiã ꝑtinet. ne admiteret qͦd habet re¬
ligio : qͦd aũ dit dilexit. hoc ad caritatẽ
torm̃tis forciorẽ.⁊̃ ꝙ dilexi mandata ⁊ te¬
timonia tua: mandata in iubena esti¬
monia in ꝓhibendo accipe. Uel mandata.
p̃cepta: testimonia. martyria.: nota qͦs
supra dixerat. mandata qilexi. ⁊ post te¬
stimonia custodiui: ⁊ dilexi nũe utraq
simul ponit. ut utraq eustodita simul.¬
scires. cũ ait. Seruaui mandata ⁊ testimo
nia. Qui eñ diligit ipsa : ueracit᷑ ⁊ liben

Expanded text:
dit testimonia, qui non negat, quod est martyrum, sed quia nil valet pati sine charitate, addit, Et dilexit ea vehementer: quod plus est quam custodire. Quod ait, custodivit, hoc ad tolerantiam pertinet, ne amitteret quod habet religio; quod ait, dilexit, hoc ad charitatem tormentis fortiorem. Et quia dilexi mandata et telcuin., Aug. Mandata in jubendo, testimonia in prohibendo accipe. Vel mandata, praecepta, testimonia, martyria. Et nota quod supradixerat mandata dilexi, et post, testimonia custodivi, et dilexi; nunc simul utraque ponit, ut utraque custodita scires, cum ait, servavi mandata tua et testimonia tua. Qui enim diligit ipsa veracit
Abbreviated transcription (Latin):
sibi gratas tribulaciõẽs dice¬
bat. in hac postrema litt̾a ꝓꝑo desid̾at
ꝓximare: prȩcans ut ueniat. ⁊ oue ꝑdi¬
tam reuocet. studiosuis se piugans.
quanto fruit᷑ uicmitate uirtutis: ⁊ qr¬
xꝑs ueniens ꝯsũ macionẽ ȩtͣnȩ beati¬
tud mnis ꝯtulit. ⁊ ab errore ad patriam
reduxit. ido huic octonario rectȩ prȩ¬
mitit᷑ litt̾a. tay. quȩ intͣpretat᷑ errauit
uł ꝯsũ mauit: ꝙ hic dieit se habere con
rasse dicit. ñ mͦ: nc̃ au̾ dieit se reportan¬
Qũ ad patriã a pio pastore: id̾o int̾pre
tẽ ꝑisꝰ ẽ: errare xͣsentis. Qui errauit. de¬
sinit errare.: ⁊ uetere ꝯdẽpnat errorem.
Quod sieft: ñ errasse. s errare dr. ẜrrare
enĩ: ꝑ manentis ẽ in uicio. ẜrrasse: corri¬
gentis ẽ lapsũ. Non ẽ aũ uicii. s ꝑfectꝰ.
renunciasse errori. Est etiã ⁊ in hoc ẽ¬
sũmacio. ut altera docet intͣpretacio.i.
disc ipline ꝑfectio: qr plus ẽ a uicio
se. reuocasse. quã ꝓpe uicia ipsa nes¬

Expanded text:
sibi fore tribulationes dicebat, in hac postrema littera Christo desiderat proximare, precans ut veniat, et ovem perditam revocet, studiosius se purgans, quanto fruitur vicinitate virtutis. s veniens consummationem aeternae beatitudinis contulit, et ab errore ad patriam reduxit, Ambr. ideo huic octonario recte praemittitur littera Thau, quae interpretatur erravit vel consummavit, quia hic dicit se habere consrasse dicit, non modo: nunc autem dicit se reportandum ad patriam, a pio pastore. Ideo interpretemporis est, errare praesentis. Qui erravit, desinit errare, et veterem condemnat errorem. Quod si est, non errasse, sed errare dicitur. Errare enim est permanentis in vitio; errasse corrigentis est lapsum. Non est autem vitii, sed profectus, renuntiasse errori, est etiam in hoc consummatio, ut altera docet interpretatio, id est disciplinae perfectio, quia plus est a vitio se revocasse, quam prope vitia ipsa nes
Abbreviated transcription (Latin):
uanescat. Intret etiã ad te postulacio
hic dieit. intret. qͦd plus est. ẜcce urtꝰ¬
oraciõis. Nota etiã. qͦd depͣcacio hie
qͦd ẽ de adhibendis bonis: postulacio.
de remouendis malis. Unde subdit.
Graue ẽ enͣi: tamdu luctari hic. Uel
eloqͥũ. dicit legẽ de⁊ ẽ. Eripe me ala¬
petit intellectũ ut suꝑna uideat. hic
ꝑ idem e loqͥũ. ut a ꝯcupisceneiȩ labȩ
purget᷑ petit. Utrũq enĩ facit eloqͥũ
dei.÷ bene hȩc duo petit: da intellec¬

Expanded text:
e. » Intret etiam ad te postulatio hic dicit, intret, quod plus est. Ecce orationis virtus. Nota etiam quod deprecatio hic est de adhibendis bonis, postulatio de removendis malis. Unde subdit: Grave est enim tandiu luctari hic. Vel eloquium dicit legem Dei. Et est, eripe me, a lapetit intellectum, ut superna videat, hic per idem eloquium ut a concupiscentiae labe purgetur petit. Utrumque enim facit eloquium Dei, et bene haec duo petit: Da mihi intellec
Abbreviated transcription (Latin):
quasi de pleno:.qua
plenꝰ ẽ pane cȩli: pane stił qui de cȩlo
descendit. Hymiiu .i. laudẽ dei. Intus
ris me iustificacioes tuas. Alit̾ ñ eruc¬
do qui audit ⁊ discit uenit adeũ. ut ñ solũ
memoria teneat. s ⁊ faciat iustificaciones:
⁊ ste ñ in se s in dño glorians. hẏmnũ rtie¬
tat. Qui aũ didieit ⁊ doctor̾e laudauit

Expanded text:
quasi de pleno, quia plenus est pane coeli, pane scilicet qui de coelo descendit; hymnum, id est laudem Dei. Intus ris me justificationes tuas. Aliter non erucvero Deus quando qui audit et discit venit ad eum, ut non solum memoria teneat, sed et faciat justificationes: et sic non in se, sed in Domino glorians, hymnum eructat. Qui autem didicit et doctorem suum laudavit,
Abbreviated transcription (Latin):
eloquiũ tuũ. ñ ociosum uerbũ. unde est¬
reddenda racio: s eloquiũ tuũ unde salus
qͦd decet ꝓnunciarl: ꝙ eqͥtate fulget. Unde
subdit. Quia om̃ia mandata tua equitas .i.
quent᷑ docentẽ. a ẽtradicentibꝰ. addit f̾at¬
manu aliena. ne timeã s ꝓnunciem: qͦd hac
fiducia peto. qmͣ mandata tua de omnibꝰ
elegi. ⁊ timorẽ amore cõpressi. ⁊ ceneuni¬
nisi salutem tuam: ⁊ id̾o lex tua m̃edita¬
cio mea est. Qui en im cupit salutare dei.
meditat᷑ in lege: nec inde
auertitur aliqua eura

Expanded text:
n otiosum verbum. Unde reddenda est ratio, sed eloquium tuum. Unde est salus, quod decet pronuntiari, quia aequitate fulget. Unde subdit, quia omnia mandata tua aequitas, Aquantur docentem a contradicentibus, additmanu aliena, ne timeam; sed ut pronuntiem quod hac fiducia peto, quoniam mandata tua de omnibus aliis elegi et timorem amore compressi. Enisi salutare tuum. Et ideo lex tua meditatio mea est. Qui enim cupit salutem Dei, meditatur in lege, nec inde avertitur aliqua cura
Abbreviated transcription (Latin):
iiͣ. pellit om̃s ꝑturbacioes. ⁊ ñ est illis
scandalũ: ⁊ si inqͥetudo .÷ ñ offendut̃s
in petrã scandali. ut iudei ⁊ heretici:
pusilli: de qͥbꝰ dieit. Qineũq scanda¬
lizauerit iniũ de pusillis his. ⁊ cet̾a.
Pusilloꝵ ẽ scandalirari. Uel ñ est illis
scandalũ ipsa lex: ꝙ qͥ diligit lege si
surde uidet᷑. iudicat eẽ magnũ ⁊ se
neserre: ⁊ ido lex nͣ est ei scandalum.
Uel itallũ undecũq est ei scandalũ.
ꝙ fides eiꝰ eripsa lege pendet. ñ ex
moribꝰ hominũ: ne aliqͥbꝰ cadentib
qͥ magni habebant᷑. ipse scandalo ꝑe¬
nullũ scandalũ: in qua lege. etiam si
mul ti peecant. ipsa ñ peceat.: nec pec¬

Expanded text:
ationes. Et non est illis scandalum, et si inquietudo, id est non offendunt in petram scandali , ut Judaei et haeretici. pusilli, de quibus Dominus: Quicunque scandalizaverit unum de pusillis his, etc , pusillorum est scandalizari. Aug. Vel, non est illis scandalum, ipsa lex; quia qui diligit legem, si re videtur, judicat esse magnum, et se nescire. Et ideo, lex. Non est ei scandalum, vel nullum undecunque est ei scandalum, quia fides ejus ex ipsa lege pendet, non ex hominum moribus, ne aliquibus cadentibus qui magni habebantur, ipse scandalo penullum scandalum, in qua lege etiam si multi peccant, ipse non peccat, nec pec
Abbreviated transcription (Latin):
homo. ꝑ hoc qͦd dicit dñs dño. idem nom̃
repetendo: ꝑ sonas discerne. ⁊ unã natu¬
rã ⁊ potenciã ꝑsonarũ. accipe. Itẽ uͦ qͦd
ait. ano meo. hoc deitatis indiciũ ẽ: qͦd
nitatis indiciũ ẽ. Ouid dx̃ pat̾ filio:¬
Sede. Post laborẽ qͥesce. ⁊conregna se
cellens dñeris. s etiã in occulto. ut la¬
tens uł etiã occultꝰ credaris: qr ñ est
merces fid̾i nͥ latet qͦd credimꝰ. Substra¬
ti aũ scił qͥ hic inferius ẽ. ñ dũ sursum:
sꝑant reredunt qͦd ñ uident. Hec ẽ ius¬

Expanded text:
m nomen repetendo personas discerne, et unam naturam, et potentiam personarum accipe. Item quod ait: Domino meo hoc deitatis indicium est. Quonitatis indicium est. Quid dixit Pater Filioest post laborem quiesce, et conregna seccellens domineris; sed etiam in occulto, ut latens et occultus credaris, quia non est merces fidei, nisi lateat quod credimus. Subtracti autem, scilicet qui hic inferius sunt, et nondum sursum sperant, et credunt q
Abbreviated transcription (Latin):
me uidendũ ꝑficio sꝑantibꝰ. uidet ⁊ patrͣe. Hoc
aũ mͦ credendũ ẽ: ut tũc uideat᷑. Unde ⁊ philippo
d̾r: ñ credis qr egomnpatre. ⁊ pater in me est. Qħi.
Quod uidere ñdũ potes crede ut uidere merea¬
ris. filiũ cũ patre. ⁊ in patre. ⁊ qͣlit᷑ eũ eo pater¬
uita ȩtͣna. ut cognoscant te solũ đm uerũ: que
stella. hic ponit᷑ ꝓ om̃ibꝰ stellis ⁊ sideribꝰ. tanqua
pars ꝓ toto: ꝑꝙ sidera. tp̃ia intelligunt᷑ q in
signis ⁊ tẽꝑ ibꝰ posita st̃. sic̃ legit᷑ in genesi ⁊ est

Expanded text:
atrem . Hoc autem modo credendum est, ut tunc videatur. Unde et Philippo dicitur: Non credis quia ego in Patre, et Pater in me est? quasi dicat: Quod videre nondum potes, crede ut videre merearis Filium cum Patre et in Patre, qualiter cum eo prut cognoscant te solum verum Deum, etstella hic ponitur pro omnibus stellis et sideribus, tanquam pars pro toto, per quae sidera, tempora intelliguntur, quia in signis
Abbreviated transcription (Latin):
bꝰ. Uide uerbor. ꝓpͥetates. Reges frangit
munia peccata. Utrosq tam̃: ut humilien¬
t᷑ adꝯuersionẽ. unde subdit. Implebit rui¬
nas .i. humiles. ñ erectos. cadentes seił ab
altitudine qua ꝯtra xꝑm se erexerͣt. Be¬
ne dico ruinas. q ⁊quassabit capita mul
piosa: alia littͥa. scił qr peccatores habun¬
dant᷑ nutrit. S unde ei ut hoc possit: Ex
humilitate passionis. De qua subdit. Ne
torrente .i. de fluxu mortalitatis nrͣe. ⁊

Expanded text:
bus. Vide verborum proprietates, reges frangit t propter communia peccata: utrosque tamen ut humilientur ad conversionem. Unde subdit: Implebit ruinas, id est humiles, non erectos, cadentes scilicet ab altitudine, qua contra Christum se erexerunt. Bene dico ruinas, quia Conquassabit capita multpiosa, alia littera, scilicet quae peccatores abundanter nutrit, sed unde ei ut hoc possit? ex humilitate passionis, de qua subdit: VEest de fluxu mortalitatis nostrae,
Abbreviated transcription (Latin):
ticia ur̃a. ut credatis ineũ quẽ ñ uide¬
bitis. Tunc enĩ iustꝰ ex fide uiuit: si ñ
uidet qͦd credit. Dũ uͦ ait. sede. duo no¬
tat. scił eũ post laborẽ passionis qͥesce¬
re. ⁊ conregnare: ⁊ Inocculto eẽ Sede di¬
equalis mͥ. ut ꝑ dextras accipiat᷑ eqͥlitas
quã habet xꝑs cũ patre. Donec ponã. qͣisi.¬

Expanded text:
titia vestra ut credatis in eum quem non videbitis. Tunc enim justus ex fide vivit , si non videt quod credit. Dum ergo ait: Sede, duo notat, scilicet eum post laborem passionis quiescere et conregnare, et in occulto esse. Sede dicoaequalis mihi, ut per dextram accipiatur aequalitas quam habet Christus cum Patre. VE
Abbreviated transcription (Latin):
significat᷑. Qͦmͦ eñitu. cũ aliqͥd te penitet fe¬
cisse. doles factũ qͦd fecisti: sic qͣndo aliqͥd d̾s
pret̾ quã homines sꝑant mutat in aliud. pe¬
nitere se dicit. usq adeo ut ⁊ de pena nr̃a
peniteat eũ si nos de uita nr̃a mala peni¬
tuerit. Ergo. ñ penitebit eur q alitͣ ñ eue¬
nit quã sꝑabat᷑. ⁊ qr om̃ia inde gauisa st̃. Qͥd

Expanded text:
si dicat: Modo enim tu cum aliquid poenitet te fecisse, doles factum quod fecisti, sic quando aliquid Deus praeter quam homines sperant mutat in aliud, poenitere se dicit, usque adeo, ut et de poena nostra poeniteat eum, si nos de vita mala nostra poenituerit. Ergo non poenitebit eum, quia aliter non evenit, quam sperabatur. Et quia omnia inde gavisa sunt, quid
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uinũ incorpus & sanguinem suum. conseera¬
uit xꝑs: euius sacrificii similitudinẽ. p̃mifit
me lehisedech. ¶mc ẽstat tͣnsisse uictimas:
scd̾m ordinẽ aaron. Hic fit ẽuersio ad patrem.¬
ẽ dñs sedens adextris tiis. cui dixisti sede a
qͥssauit .i. infirmos reddidit: ut ñ possent qͦd
uolebãt ⁊ꝰ hoc fecit. indie irȩ sue .i. tẽpore¬

Expanded text:
 vinum in corpus et sanguinem suum consecravit Christus cujus sacrificii similitudinem praemisit Melchisedech. Hinc constat transisse victimas secundum ordinem Aaron. VERS. est Dominus, sedens a dextris tuis, cui dixisti: Sede aquassavit, id est infirmos reddidit, ut non possent quod volebant. Et hoc fecit in die irae suae
Abbreviated transcription (Latin):
mon .i. gr̃a quã gnͣs receper̃t.: qͥ pͥus des¬
cendit inmont̾e syon .i. supͣ iudeos. Uel ꝑ
bermon qͥ int̃pretat᷑ anathema. accipiun¬
t peceatores ꝑ syon ecela. hos ẽ tenuis
aqua unde t̃ra germinat.: ⁊ significat gr̃am.
qua peccatores ꝯuertunt᷑. Ros gͦ eiꝰ .i. hermon.
ẽ rosgr̃e. qͥ peccatores nutrit in bono. Eͥ ros
descendit in montͣe syon. qͣndo hoc illi rore ri¬
gati. ꝯuertunt᷑ ad ȩccłam quȩ eos recipit.⁊ est
sensus. Ita ẽ illud bonũ. sic̃ ros hermon .÷ graeia

Expanded text:
quam gentes acceperunt. Qui prius descendit in montem Sion, id est super Judaeos. Vel per Hermon, qui interpretatur anathema, accipiuntur peccatores; per Sion Ecclesia. Ros est tenuis aqua, unde terra germinat; et significat gratiam, qua peccatores convertuntur. Ros ergo ejus, id est Hermon est ros gratiae, qui peccatores nutrit in bono. Qui ros descendit in montem Sion. Quando illi hoc rore rigati convertuntur ad Ecclesiam, quae eos recipit. Et est sensus: Ita est etiam illud bonum, sicut ros Hermon, i
Abbreviated transcription (Latin):
apłos. ⁊ in alios pͥmitiuos sc̃os. qͥ pͥmo
ꝓ fide certauer̃t̃. s uinci ñ potuert᷑. qr
ĩa caput ipsũ passũ prȩcesserat. a quo
descendit ungentũ. Prȩcedente tali ex¬
emiplo: qͥs uinceret barbã: Quod un¬

Expanded text:
os primitivos sanctos, qui primo pro fide certaverunt; sed vinci non potuerunt, quia jam caput ipsum praecesserat, a quo descendit unguentum praecedente tali exemplo qui vinceret barbam. D
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ anma una. Hoc aũ qͦd hic dieit. scił ha¬
bitare in unũ. om̃ibꝰ rꝑ ianis ꝯuenit qui
in unũ debent habitare. m̃te ⁊ fide s ꝓ
prie ꝯuenit monasteriis ⁊ fr̃ibꝰ in unum
cohabitantibꝰ. ñ mͦ corde. s etiã corꝑe. ut
⁊ inillis fr̃ibꝰ de uidea qͥ om̃ibꝰ suis positis
aqͥ pedes apłoꝵ. in unũ habitabãt. de qͥb
dr. erat illis cor unũ ⁊ anima una.: ⁊erañ
illis omnia cõmunia. Iste nãq uersus ue¬
lut dulcisonꝰ ⁊ suauis melodia. toto or¬
be notissimꝰ. ut tuba sꝑs sc̃i. diuisos
corꝑe ꝯgregauit in unũ: ⁊ monasteria
plurima pepit. a qͥbꝰ tam̃ benedicho
ad ceteros descendit. qͥsi ñ corꝑe in unũ habi¬
tabãt. m̃te tam̃ Aqr ostendendo dix̾it. ecce
ostendit quã bonũ sit ⁊ iocundũ: subdens.¬

Expanded text:
Act. 4 Hoc autem quod hic dicit, scilicet habitare in unum, omnibus Christianis convenit, qui in unum debent habitare mente et fide; sed proprie convenit monasteriis et fratribus in unum cohabitantibus, non modo corde, sed etiam corpore, ut et illis fratribus de Judaea, qui omnibus suis positis ad pedes apostolorum, in unum habitabant de quibus dicitur: Erat illis cor unum, et anima una; et erant illis omnia communia . Iste namque versus velut dulcis sonus et suavis melodia, toto orbe notissimus, ut tuba Spiritus sancti, divisos corpore congregavit in unum, et monasteria plurima peperit, a quibus tamen benedictio ad caeteros descendit: qui, si non corpore in unum habitant, mente tamen. Et quia ostendendo dixerat, ecce, ostendit quam bonum sit et quam jucundum, subdens
Abbreviated transcription (Latin):
quã fit cohabitacio. Qui eñi in uno sine ro¬
re caritatis st̃. st̃̾ inqͥetũ um̃itũ in umc̃tu¬
ra qͦd ñ trait. s turbat. Od iosi eñi st̃ mo¬
lesti st. turbulenti st̃. Anxietate sua ce¬
t̾os turbant: ⁊ q̃rt qͥd simstri de aliis di¬
cant. Hii etiã murmurant: de qͥbꝰ dr inli
carri. Fenũ portat. ⁊ sẽꝑ murmurat. Hii
tales st̾ qͥ relinquunt᷑ in mola. in agro. in

Expanded text:
quam fit cohabitatio. Qui enim in uno sine rore charitatis sunt, sunt inquietum jumentum in junctura, quod non trahit, sed turbat. Odiosi enim sunt, molesti sunt, et turbulenti sunt, anxietate sua caeteros turbant, et quaerunt quid sinistri de aliis dicant. Hi etiam murmurant, de quibus dicitucarri fenum portat, et semper murmurat . Hi tales sunt qui relinquuntur in mola, in agro, in
Abbreviated transcription (Latin):
anthicristi.⁊ ẽ. Descendit in hor̃a uesti¬
m̃ti eiꝰ .i. usq ad extremitates eccłȩ
in fine mundi: quȩ ẽ tunica indiuisi¬
bilis. Deinde aliis uerbis diuersa no¬
tantibꝰ. idem dicit. Sicut ros. Quasi.
Ita bonũ ẽ uiocundũ habitare fr̃s
in untuĩ.: sc̃ bonꝰ ẽ ⁊ iocundꝰ ros bermon.
Ros decȩlo ueniens. gra ẽ qua frͣs in unũ
habitant: ñ suis iuiribꝰ uł meritis. Her¬
mon ad littera : monsẽ transiordanen.
Si gͦ ad litterã acc ppiat᷑: mirũ ẽ qͦd ros ab
eo in syondescendit. inio impossibile:

Expanded text:
s. Descendit in oram vestimenti ejus, id est usque ad extremitates Ecclesiae in fine mundi, quae est tunica indivisibilis. Deinde aliis verbis diversa notantibus idem dicit, sicut ros. Quasi dicat: Ita bonum est et jocundum habitare fratres in unum, sicut bonus est et jucundus ros Hermon. Ros de coelo veniens, gratia est, qua fratres in unum habitant, non suis viribus vel meritis. Hermon, ad litteram, mons est trans Jordanem. Si ergo hoc ad litteram accipiatur, mirum est quod ab eo ros descendi
Abbreviated transcription (Latin):
cit. qͦd ipse aliqͥd factꝰ sit qͦd ante ñ erat: seo
qr ipsicũ ineu̾ ered̾ent. qͦd nͣ erant fact
st̾. Nongͦ fit ds qͦd ñ erat sibi. s illis Salus e¬
nĩ cȩpit ee̾ ẽuersis. qͦd ñ erat auersis ase.
Dico: factꝰ ẽ mͥ insalutẽ. Unde qͥ uidebant᷑
deficere. exultant in malis:⁊ Hoc ẽ qͦd seqͥ¬
t᷑. Qlox exultaciois ⁊ salutis ẽ in tab̾nacłis
extra afflicti st̾. gaudia habent spe futu¬
ri: quȩ neseientes mali qͥin eoꝵ. corpora
seuiebaͣt. eos tristari putant. ñ sencien
tristes. semꝑ aũ gaudentes: ⁊ illud. głam᷑

Expanded text:
e non erat; sed quia ipsi cum in eum crederent, quod non erat facti sunt. Non ergo fit Deus quod non erat sibi, sed illis. Salus enim coepit esse conversis, quod non erat aversis a se. Dico factus est in salutem, unde qui videbantur deficere, exsultant in malis. VERS. 15.-- « Vox exsultationis et salutis in tabernaculis extra afflicti sunt, gaudia habent spe futuri, quae nescientes mali qui in eorum corpora saeviebant, eos tristari putant, non sentientristes, semper autem gaudentes , et illud Gloriamur
Abbreviated transcription (Latin):
us estu. ⁊ ⁊fitebor tͥ. as meus es tir⁊ ex¬
altabo te slon strepitu uerbor hȩc di¬
cent᷑ s. ipsa dilectio est uox ista. uelita
Constituite diem sollempne. seił diem ȩt̃ni¬
tatis: ⁊hoc. infrequentaciõibꝰ .i. eiꝰ diei desi¬
derio assiduȩ se qͥsq affligat. donee ad su
minis. Unde in lege p̾ceptũ fuit fieri alta¬
re quadrangulũ: ⁊ concauũ. Iđo quadran¬
gulũr qr mens humana qͣtuor pͥncipalib¬
bet eẽ concaua ad recipiendũ uerbum der:
atq ignẽ dlectionis. Tumor eñi infusa.
repellit. Unde in leuitico p̾ceptũ ẽ. uesieͤu᷑¬
lã turturis. ⁊ plumã ꝓiei. qͣndo turtur uł
colũba in holocaustũ offert᷑. Uesicula tur¬
mȩ in anes inqͥficiões sublimũ. Hec gͦ de
holoca usto ꝓice. ne de sciencia intumes¬
cas: uł inqͥsiciõ ibꝰ sublimũ quȩ humanꝰ
ñ capit sensus. in anitͣ desoꝑam: ut ita
sis altare concaũu. Huiꝰ altaris cornu ẽ
eminencia m̃tis .i. ẽtemplacio suꝑnoꝵ: eẜ

Expanded text:
s meus es tu, et exaltabo te. Non strepitu verborum haec dicantur; sed ipsa dilectio est vox ista. Vel ita: Constituite diem solemnem, scilicet diem aeternitatis, et hoc in frequentationibus, id est ejus diei desiderio assidue quisque se affligat, donec pervenligitur mens hominis. Unde in lege praeceptum fuit fieri altare quadrangulum et concavum . Ideo quadrangulum, quia mens humana quatuor bet esse concava ad recipiendum verbum Dei, atque ignem dilectionis. Timor enim infusa repellit. Unde in Levitico praeceptum est vesiculam gutturis et plumam projici, quando turtur vel columba in holocaustum offertur . Vesicula gutae inanes inquisitiones sublimium. Haec ergo de holocausto projice, ne de scientia intumescas, vel inquisitionibus sublimium, quae humanus non capit sensus, inaniter des operam, ut ita sit altare concavum. Hujus altaris cornu est eminentia mentis, contemplatio supernorum. Et
Abbreviated transcription (Latin):
interiorẽ domuĩdei. de qua uos benedi¬
.x imꝰ ubi st̃ altaris excelsa. ubi ẽ sꝑuale
sacrificiũ ⁊ sempit̾nsi: .i. sacrificiũ lau¬
dis. ⁊ sacerdos sempiternus. ⁊altare sem¬
pitnũ. scił mens ipsa iustor. eẜ ut hoc¬
aꝑcius dicamꝰ hor. uerboꝵ hic ẽ sensus.
Quicũq uerbũ dñi intelligere uolunt̃.
ñ eis sufficiat caro quȩ ꝓpt̾ eos uerbum
factũ est. ut lacte nutrirent᷑. nec int̃¬
ra sufficiat iste dies qͦ agnꝰ occisus ẽ.: s ẽ¬
stituat᷑ infrequentaciõibꝰ. qͦusq ꝑueni¬
at᷑ m̃tibꝰ ex ul tantibꝰ usq ad cornu al¬

Expanded text:
interiorem: de qua vobis benediximus, ubi sunt altaris excelsa, ubi est spirituale sacrificium et sempiternum, id est sacrificium laudis, et sacerdos sempiternus. Et altare sempiternum, scilicet mens ipsa justorum. Et ut aptius dicamus, horum verborum hic est sensus: Quicunque Deum Verbum intelligere volunt, non eis sufficiat caro quae propter eos Verbum factum est, ut late nutrirentur, nec in terra sufficiat iste dies, quo Agnus occisus est, sed constituatur in frequentationibus, quousque perveniatur mentibus exsultantibus
Abbreviated transcription (Latin):
fitebor tͥ .i. laudabo te. Uel ita ab illo loco.
benediximꝰ. Sor ẽ hic magnor. ad pusillos.
Magni enĩ qͥ excedunt. qͥ mente uerbum
apud đm ꝯtingunt. paruulis se ꝯtẽperañs.
dicunt. Benediximꝰ uobis de domo dñi ẜos
enͣ benedieunt de interiore domo dñi
scił de cȩlesti ihrłm: aqͦ descendit omne
datũ optimũ. ⁊ omne donũ ꝑfectũ: ubi

Expanded text:
est laudabo te. Vel ita ab illo loco, Benediximus. Vox est hic magnorum ad pusillos. Magni enim qui excedunt, qui mente verbum apud Deum contingunt, parvulis se contemperant, dicunt? Benediximus vobis de domo Domini. Eos enim benedicunt de interiore domo Domini, scilicet coelesti Jerusalem, a qua descendit omne datum optimum, et omne donum perfectum, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
cha. penthecoste.⁊ cenophȩgia: nemo appa-¬
reret uacuus mẽspectu dñr Uacuus ẽ: qͥ in
se xꝑm nͣ habet. qͥ ẽ fundam̃tũ qͦd nemo ua¬
let mutare. Inde ẽ qͦd illis tribꝰ sollẽpnitatibꝰ
fidel iũ popłs nũmũ offert: manuali oblaci¬
one interiorẽ significans. In nũmo eñi nomͣ
intelligit᷑ sacramentũ corporis & sangninis rꝑi.
Cornu altaris. ẽ potestas .i. uirtus ipfius sa.¬
eramenti. Multi enĩ sumunt sac ramentũ.
⁊ ñ rem: ut mali. Boni uͦ. ⁊ sacramentũ. ⁊ rem
sacramenti ꝑcipiunt. quȩ ẽ sꝑualis caro
.x ꝑi. dequa ipse ait.Siqͥs ñ manducauerit
carnẽ meam. ⁊ ñ biberit sanguinẽ meum:
ñ habebit uitã ȩt̃nam. E ẽ sensus. Qsi. Consti

Expanded text:
nemo appareret vacuus in conspectu Domini. Vacuus est qui in se Christum non habet, qui est fundamentum: Quod nemo valet mutare. Inde est quod illis tribus solemnitatibus fidelis populus nummum offert manuali oblatione, interiorem significans. In nummo enim nomen intelligitur sacramentum corporis et sanguinis. Cornu altaris est potestas, id est virtus ipsius sacramenti. Multi enim sumunt sacramentum et non rem, ut mali; boni vero sacramentum et rem sacramenti percipiunt, quae est spiritualis caro Christi, de qua ipse ait: Si quis non manducaverit carnem meam, et non biberit sanguinem meum, non habebit vitam aeternam . Et est sensus, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
morti: gͦ o uos ꝑ secut ores instate. ⁊ aꝑite mͥ
portas iusticiȩ .i. portas mortis. ꝑ quas iusti
intrant ad reqͥem: ⁊ ego ingressus in eas .i. ꝑ e
as ad uitã. c̃fitebor dño in uoce exultaciõis
⁊ c̃fessiõis soni epulantis. quȩ ẽ beatitudo

Expanded text:
morti, ergo, o vos persecutores, instate, et aperite mihi portas justitiae, id est portas mortis per quas justi intrant ad requiem. Et ego ingressus in eas, id est per eas ad vitam, Confitebor Domino, in voce exsultationis et confessionis, soni epulantis, quae est bea
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓꝑs qͥ ẽ dextera patris. fecit uirtitt᷑e. Qũa:
ẜ̾ece. Dextera dñi exaltauit me. Magna uir¬
tꝰ ẽ exaltare humilẽ: deificare hominem
mortalẽ: p̃bere de infirmitate. ꝑfectonẽ:
de fubiectiõe głam: de passiõe uictoriã. t̃¬
renis dare celũ. Eoͦ repetit qͣsi mirũ dicens.
Dextera dñi fecit uirtutẽ. Ñ homo se exal¬
tauit. ñ se ꝑfecit. nͣ uicit: ñ sibi głam uel
plicata durabo. Putat enłi ꝑsec utor stra¬
gẽ fumerũ ubiq faciens. se delere nom̃
rabo quãdiu hic ero oꝑa dnͣi: ut ꝑ hoc au¬

Expanded text:
est dextera Patris, fecit virtutem; quam? ecce: Dextera Domini exaltavit me. Magna virtus est exaltare humilem, deificare hominem mortalem, praebere de infirmitate perfectionem, de subjectione gloriam, de passione victoriam, terrenis dare coelum. Quod repetit, quasi mirum, dicens: Dextera Domini fecit virtutem, non homo se exaltavit, non se perfecit, non vicit, non sibi gloriam vel plicata durabo. Putat enim persecutor stragem funerum ubique faciens se delere nomenrabo, quandiu hic ero, opera Domini, ut per hoc au
Abbreviated transcription (Latin):
castigauit me dnͣs. Hac geminaciõe signat᷑
c̃suetudo ipsius di qͥ hoc cͣsueuit: seił casti¬
gare. ut ibi. Benedicens benedicã. Qͣsr Hoc
ꝑmisit ds mͥ fieri ad correctionẽ: ⁊ euersio
o ẽ dñi. Nic hil gͦ sibi uendicent impii. ñ ha
nã. istis prȩparet hereditatẽ. Quȩ au̾ sit be¬
reditas illa. ex eo potest cognosei qͦd seqͥtur.
ri sibi cupit: ubi etiã dicit qͥe angłari lapi¬
de.⁊ nota hec tria genera distingur. seił qua
intret᷑. ⁊ qͥd intus fiat: ⁊qͥ intrent. Qsidic̾et
Ut illa hereditas ꝓossit cognosei o ꝓpħe &¬

Expanded text:
Cassiod. Hac geminatione signatur consuetudo ipsius Dei, qui consuevit, scilicet castigare, ut ibi benedicens benedicat , quasi hoc permisit Deus mihi fieri ad correctionem. Etiam evero est Domini. Nihil ergo sibi vindicent impii. Non habnam, istis praeparet haereditatem. Quae autem sit haereditas illa, ex eo potest cognosci quod sequitur.ri sibi cupit, ubi etiam dicit de angulari lapide. Et nota hic tria distingui, scilicet qua intretur, et quid intus fiat, et qui intrent. Quasi dicat: Ut illa haereditas possit cognosci, o p
Abbreviated transcription (Latin):
ignorantibꝰ gestũ ẽ: mistica subtilita¬
te. predicit hic sꝑs sc̃s. Mel qͥppe oꝑ
ant᷑ a pes. in fauis. s aliis ñ sibi: ita
duleiorẽ ipsa passione dm nobis fecerunt:
sic̃ apes dũ sibi putant reponere. aliis mel
faciunt. ⁊ẽ.Cireũdeder̃t me. dicit eccła in
natibꝰ suis. dulc̾e cibũ aliis parauerͣt. Uel
scđ̾m litterã nrãm quȩ nͣ habet fatũr le¬

Expanded text:
ignorantibus gestum est mystica subtilitate. Praedicit hic Spiritus sanctus. Mel quippe apes operantur in favis, sed aliis non sibi: ita issimam ipsa passione Domini nobis fecerunt, sicut apes, dum sibi putant reponere, aliis mel faciunt. Et est, circumdederunt me, dicit Ecclesia natibus suis dulcem cibum aliis paraverunt, vel secundum litteram nostram, quae non habet favum, le
Abbreviated transcription (Latin):
ł id̾o q dñs ẽ adiutor ego despiciã inimicos
meos. qͦs plus ẽ quã ñ timere. Uel scđ̾m aliam
litterã. uidebo inimicos meos infuturo. scił
iudicio : ubi diabolꝰ cũ suis uidebit᷑ destructꝰ.
Uel hic uidebo. ut tucior ⁊ caucior fiã: inimi¬

Expanded text:
nus est adjutor, ego despiciam inimicos meos: quod plus est quam non timere. Vel secundum aliam litteram, videbo inimicos meos, in futuro scilicet judicio, ubi diabolus cum suis videbitur destructus. Vel hic videbo, ut tutior et cautior fiam, inimi
Abbreviated transcription (Latin):
Scd̾o. in solo d̾o dieit ee fidendũ: ibi. honũ ẽ
c̃fid̾e. Tercio portas ihrłm aꝑiri sibi cupit.
ubi dicit Aꝑite. Quarto. frequentari atria
di suadet. de aduentu xꝑi gaudens: ibi. Bene¬
dictꝰ. Ad laudẽ gͦ monens: ait. Confitemini¬

Expanded text:
olo Deo dicit esse fidendum, ibi, bonum est confiteri. Tertio portas Jerusalem aperiri sibi cupit, ibi, aperite. Quarto frequentari atria Dei suadet, de adventu Christi gaudens, ibi, benedictus; ad laudem ergo monens, ait: VE
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ onfitemini dño. Titulꝰ Alleluia.
Quintꝰ ẽ psalmꝰ iste de p̾mo aduen¬
tu multis figuris decoratꝰ. ha¬
bet enĩ quosdã uersus unifines. qͦsd̃a unius
pͥnc ipii. qͦsd̾a int̾calares. ⁊ huiꝰ mnodi ornatꝰ.
Intencioẽ monet ad laudẽ. Modꝰ. qͣtuor surs¬

Expanded text:
oniam bonus Titulus: Alleluia. Quintus est psalmus iste de primo adventu, multis figuris decoratus. Habet enim quosdam versus unifines, quosdam unius principii, quosdam interscalares, et hujusmodi ornatus. Intentio: Monet ad laudem. Mod
Abbreviated transcription (Latin):
cła catholica benediximꝰ. de qua ẽ baptismꝰ. dom¬
nis benedictio. Hec ẽ terra sc̃a de quadicit dñs
ad moy sen. T olle calciam̃ta qͥe pedibꝰ tuis: ter¬
ra eñi inqua stas. tȩrra sc̃a est. Hȩc ẽ terra bona
in eugłio. quȩ ꝓfert fructũ tricesimĩt seragesi¬
mũ. centesimũ: inqua stare debemꝰ erecti adce¬
ds. cui debet᷑ latria: añs cui debet᷑ dulia: benedi¬
xit uobis. ⁊ illuxit nobis. fugans tenebras pecca¬
dñicȩ. qͥ honori deisacratꝰ ẽ. ⁊ boc nͣ tepidȩ. uł
segnit agentes. s in c̃densis. uł infrequentaciõibꝰ.¬

Expanded text:
ca Ecclesia benediximus, de qua est baptismus et omnis benedictio. Haec est terra sancta, de qua Dominus dicit ad Moysen: Tolle calceamenta de pedibus tuis. Terra enim in qua stas, terra sancta est . Haec est terra bona in Evangelio, quae profert fructum bonum tricesimum, sexagesimum, centesimum, in qua stare debemus erecti ad coeDeus, cui debetur latria, et Dominus, cui debetur dulia, benedixit nobis, et illuxit nobis, fugans tenebras peccaDominicae, qui honori Dei sacratus est, et hoc non tepide vel segniter agentes, sed in condensis, vel in frequentationib
Abbreviated transcription (Latin):
leus amnꝰ. siguralit̾ sub lege obseruatꝰ. qͥ đr re¬
mittens. uł inicians: qr tunc serui manu mit¬
restituebant᷑: ⁊ nos hac die a seruitute pecca¬
t redẽpti sumꝰ. qͥbꝰ etiã est hereditas restituta
aliis. s qr in ea plusꝙͣ inaliis fecit: inqua dñs
uenit: in qua conuenit lȩtari. Ergo exultemꝰ
⁊ lȩtem᷑ in ea: ꝙ diabolꝰ ius ꝑdidit. bomo reui¬
.xit. ẜ qr salutis ẽ dies: eigo o dñe saluũ me fac
scił de clade secłi apeccatis. E o dñe bene ꝓs¬
ꝑare.: ut dolores isti uertant᷑ in etͣna gaudia.
Uel ita loqͥt᷑ quasi ꝓdigus filius. de exilio longe
captiuitatis ad patrẽ rediens. saluũ me fac õ
dñe hie ⁊ infuturo: qr de longua ꝑegrinaeiõe
Quarto frequentari atria dñi suadet:de aduen¬
tu xꝑi gaudens. eͣ si dicͥet. ẜene ꝓsꝑare: q ad hoc
uenisti. ¶ẜ benedictꝰ qͥ uenturꝰ est. uł uenit in

Expanded text:
eus, figuraliter sub lege observatus, qui dicitur remittens, vel initians, quia tunc servi manumitrestituebantur: et nos hac die a servitute peccati redempti sumus, quibus est haereditas restituta aliis, sed quia in ea plusquam in aliis fecit, in qua Dominus venit, in qua convenit laetari, ergo exsultemus et laetemur in ea, qua diabolus perdidit jus, homo revixit; et quia salutiuli, id est a peccatis. Et, o Domine, bene prosperare ut dolores isti vertantur in aeterna gaudia. Aug. Vel ita loquitur quasi prodigus filius de exsilio longae captivitatis, ad patrem rediens. Salvum me fac, o Domine, hic et in futuro, quia de longa peregrinatione Quarto frequentari atria Domini suadet, de adventu Christi gaudens. Quasi dicat: Bene prosperare, quia ad hoc venisti. Et benedictus qui venturus est,
Abbreviated transcription (Latin):
dei. Uel hoc melius de ȩccła accipit᷑. Ex¬
arsert post passionẽ nãq dñi ꝯtra eccłam
gñs. exarsert̃ scił sic̃ ignis inspinis pecca¬
toꝵ: Ea eñĩ .i. peccata in fideli popło. igne
ꝑ secuciõis cremauerͣt: cui nolentes of
in eis malicia. popło xꝑiano sociati st̾: uł
cũ in fine iudicati. pidiciũ ueritatis sine
tendit qͦd lib̾at ñ ꝑmutendo cadere: os¬
tendit qͦd etiã lib̾at a casu releuando. Qsi
dic̾et. Uitus sũ in eos: tam̃ aliqͥndo impul
Impulsus ⁊ uersatꝰ sũ. hac intencioe ut
caderẽ: ut sit qͣndo boni dant᷑ pęnis. ut
a fide cadant: ⁊ tunc dñs susc ipit. Unde¬
dit cui dñs ẽ fortitudo rlaudacio: quã
nͣ̃ cadit dñs. Illi uͦ cadunt. qͥ fibi uolunt ee for¬
titudo ⁊ laudacio. Unde iste subdit. Fortitu¬

Expanded text:
s de Ecclesia accipitur. Exarserunt, post passionem namque Domini contra Ecclesiam gentes, exarserunt sicut ignis in spinis peccatorum, ea enim, id est, peccata in fideli populo igne persecutionis cremaverunt, cui volentes offin eis malitia, populo Christiano sociati sunt, vel cum in fine judicati, judicium veritatis sine tendit quod liberat non permittendo cadere, ostendit etiam quod liberat a casu relevando. Quasi dicat: Ultus sum in eos, tamen aliquando impulsImpulsus, vel versatus sum, hac intentione, ut caderem, ut fit quando boni dantur pa fide cadant, et Dominus suscepit. dit cui Dominus est fortitudo et laudatio quam non cadit Dominus: illi vero cadunt, qui sibi volunt esse fortitudo
Abbreviated transcription (Latin):
tabulã. theatrũ. uenationẽ. aucupiũ. ⁊
hiuusmodi. E sicut in his t̾renis. ẽ affec¬
tio humana: ita in oꝑib ⁊ meditacione
dei. est interior quedã affectio. cũ inspi¬
citur mundus. ⁊ in creatis creator q̃rit᷑¬

Expanded text:
tabulam, theatrum, venationem, aucupium et tabulam, theatrum, venationem, aucupium et hujusmodi. Et sicut in his terrenis est affectio humana, ita in operibus et meditatione Dei. Est interior quaedam affectio cum inspicitur munus, et in creatis Creator quaerit
Abbreviated transcription (Latin):
ris. Ate enĩ omĩs sapiencia ⁊ prudencia
ẽ. ł in obseruationib tuis. alia litt̾a .l.
in p̃ceptis que obseruanda s̃. exercebor
quia nonsatis est legere scripturas: s
fructus oꝑum demonstrare oportet.
His autem eruditus iste: ꝓrumpit in
illo loco. et dixi. Transiliens iste nũqͣ
requiẽ inueniens : non desiit tͣnsilire etiã
se ipsum: quousq ꝑueniret ad deũ. In aliis
ergo deceptus ⁊ tedio affectus: ñ inuenit
ad dm̃ ueni: cepi aliquid uͥ securus sumn
uͥ non anticipent inuici mei. uͥ iam nul¬
lum ꝑiculũ. ⁊ dixi etiã hec ẽ mutacio
dextere excelsi .i. modo cepit me mutare
domini cui reuelatũ est: Et scio quia po¬
test mutare: quia omĩa creauit. quorũ
qui supra foris garriens defecit. iam ⁊ sui
oblitus insolo deo delectatur. Uñ subdit
tercium garrire. prius garriuit foris. et
defecit post in sp̃u scõ: ⁊⁊ ꝓfecit. Nunc in
oꝑibus dei garrit. quando uenit quo pro¬
tendebat. in affectionib tuis ñ in meis.

Expanded text:
apientia et prudentia est. Vel, in observationibus tuis, alia littera, id est praeceptis quae observanda sunt, exercebor, quia non satis est legere Scripturas, sed fructus operum demonstrare oportet. In his autem eruditus iste in illo loco Et dixi, transiliens iste, nusquam requiem inveniens, non desiit transilire etiam seipsum quousque perveniret ad Deum. In aliis ergo deceptus, et taedio affectus, nunc invenit ad Deum veni, coepi aliquid, ubi securus sim, ubi non anticipent inimici mei, ubi jam nullum periculum. Et dixi etiam: Haec est mutatio dexterae Excelsi, id est modo coepit me mutare Domini cui revelatum est? et scio quod potest mutare, quia omnia creavit quorum equi supra foris garriens defecit. Jam et sui oblitus, in solo Deo delectatur. Unde subdit: tertium garrire. Prius garrivit hominibus foris, et defecit post in spiritu suo et profecit; nunc in operibus Dei garrit, quando pervenit quo tendebat. In affectionibus tuis, non in meis. A
Abbreviated transcription (Latin):
de gente ad gentẽ. ꝓox tonitrui tui in
rota. Qͥd ẽ hic : Quomͦ intellecturi sumꝰ
uitur. ut rotatꝰ ⁊ sinuosus sonꝰ senciat᷑. Ha¬
bent eñ tomitrua quandã ꝑcussionẽ simi¬
lem uebicuł. S nũqͥd ad ista puerilia re
rotella. orbiculis dicitur: quod postea ex¬
nubes tonando p̾ceptis. choruscando mira.¬

Expanded text:
de gente in gentem, vox tonitrui tui in rota. Quid est hoc? Quomodo intellecturi sumus, vitur, ut rotatus, et sinuosus sonus sentiatur. Habent enim tonitrua quamdam concussionem, similem vehiculis. Sed nunquid ad ista puerilia redrotella, orbiculus dicitur: quod postea exnubes tonando praeceptis, coruscando mira
Abbreviated transcription (Latin):
pulis tam fidelib ꝗͣ infidelib. sic notum
fecisti: ut cognoscant aꝰ tantũ in corpore
fidelib uͦ: ut cognoscant eũ in deitate.
Deinde subdit quid p̃stiterit: hac uͥtute
dicens. Redemisti in brachio tuo .i. in xp̃o

Expanded text:
us quam infidelibus; sed infidelibus sic notam fecisti, ut cognoscant Christum tantum corpore. Fidelibus vero, ut cognoscant eum etiam in deitate. Deinde subdit quid praestiterit hac virtute, dicens: Redemisti in brachio, id est in Christo,
Abbreviated transcription (Latin):
est uia tua. Iam dudũ in scõ erat. Uñ
supra dicit. In sancto uia tua. ꝗ bñ
congruit: quia sanctus est ille in ma¬
ri. Ambulat enim suꝑ aqͣs genciũ:
suꝑ aquas ambulauit. Seq̃r. Et semite tue
poralis. doctrina miracła. non cognoscentur
a iudeis. Tetigit enim aliquos .i. iudeos. qui
dicunt ñdum uenit xp̃c. Quod ideo dicunt
qr ñ uident suꝑ mare gentiũ ãbulantẽ. Nẽ¬
nerit. ⁊ se miracłis ostenderit: tñ ñ est cog¬
nitus a iudeis infidelib. quos tam̃ ipse de¬
duxit in manu moysi ⁊ aaron. Uñ subdit.¬

Expanded text:
m dudum in sancto erat, unde supradixit, in sancto via tua. Quod bene congruit, quia sanctus ille est in mari. Ambulat enim super aquas gentium, super aquas ambulavit. Et semitae tuae, poralis, doctrina, miracula non cognoscentur a Judaeis. Tetigit enim aliquos, id est Judaeos qui dicunt: Nondum venit Christus. Quod ideo dicunt, quia non vident super mare gentium ambulantem. Enerit et se miraculis ostenderit: tamen non est cognitus a Judaeis infidelibus, quos tamen ipse deduxit in manu Moysi et Aaron. Unde subdit
Abbreviated transcription (Latin):
aaron. significant᷑ etiam ipsa facta eorũ
que ipsi egerunt. et mistica que in eccła
spualit̾ fiunt. MMoyses enĩ intp̾tatur sũp¬
tus de flumine: Aaron mons fortitudintꝰ
quibus nominib significant᷑ uirtutes
quas ipsi fecer̃t. Moyses enim inter oeta
inmari uiam fecit hebreis. significans
per baptismum liberari popłm fideliũ.
Aaron eminenti uirtute murmuran¬
tibus restitit. in quo ecclesiȩ tenebat ima¬
ginem. que monti firmissimo compa¬
racur:

Expanded text:
Aaron. Significantur etiam ipsa facta eorum quae ipsi egerunt, et mystica, quae in Ecclesia spiritualiter fiunt. Moyses enim interpretatur assumptus de flumine, Aaron mons fortitudinis. Quibus nominibus significantur virtutes quas ipsi fecerunt. Moyses enim inter caetera in mari viam fecit Hebraeis, significans per baptismum liberari populum fidelium: Aaron eminenti fortitudine murmurantibus restitit, in quo Ecclesiae tenebat imaginem quae monti firmissimo comparatur.