comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
.xꝑs. & ds & pat̾ nrͣ qͥ dilexit nos &
dedit conso lacionẽ ȩtͣnã & spem
bonã ingr̃a: consolet᷑ corda ur̃a &.
c̃firmet. Quantã unitatẽ ostendit:
ut c̃solacionis unitas. ñ pluralitas
sit: Conticescat gͦ ꝑfidia: aut si
racione ñ iuncit᷑. morali humani¬
tate flectat᷑. Consideremꝰ quam
quã moralit᷑ egerit dñs: ut nos
ñ solũ fide̾. s etiã mores doceret.
Nãque informa hominis c̃stitutꝰ.
sub ditꝰ erat ioseph&. marie. Nũ¬
qd gͦ minor &. hominibꝰ: qͥa subdi¬
tꝰ Aliud pietatis. aliud potestatis
ẽ s ñ prȩiudicat pietas potesta¬
tr. In eo gͦ legis subditũ patri in
corpore scilicet in qͦ erat subditꝰ
suadeamꝰ illis qͦd sib ꝓsit. obsecre
monemꝰ. Sepe flectit humani¬
tas: qͦs nec uirtꝰ potuerit supare.
nec racio. Deniq dñs illũ hominẽ
Qex ihericho descendens ineidit
in latrones. quẽ ñ asperiorib
legis medicam̃tis. ñ ꝓphetico ri¬
gore curauerat: oleo eurauit &.

Expanded text:
ter qui dilexit nos, et dedit consolationem aeternam, et spem bonam in gratia; consoletur corda vestra, et confirmet . Quantam unitatem ostendit, ut consolationis unitas, non pluralitas sit! Conticescat ergo perfidia, aut si ratione non vincitur, morali humanitate flectatur. 88. Consideremus quam moraliter egerit Dominus; ut nos non solum fidem, sed etiam mores doceret. Namque in forma hominis constitutus, subditus erat Joseph et Mariae . Numquid ergo minor et hominibus, quia subditus? Aliud pietatis, aliud potestatis est: sed non praejudicat pietas potestati. In quo ergo legis subditum Patri? In corpore scilicet, in quo erat subditus suadeamus illis quod sibi prosit, obsecremmonemus. Saepe flectit humanitas, quos nec virtus potuerit superare, nec ratio. Denique Dominus illum hominem qui ex Hiericho descendens, incidit in latrones, quem non asperioribus Legis medicamentis, non prophetico rigore curaverat, oleo curavit et
Abbreviated transcription (Latin):
uenit nͥ ꝑ resurrectionẽ : Deniq
addidit: ut de assũp eione se dixis¬
se signaret. Propterea dixi uobis
priusꝗͣ. fiat: ut cũ factũ fuerit
credatis. Loꝗͣbat᷑ enĩ passionẽ sui
corporis &. resurrectione̾: ꝑ quã
credere cȩꝑant. qͥ ante dubitabaN
Neq enĩ d̾s de loco ad locũ tran¬
sit. qͥ ubiq semꝑ est. Ut homo est
quadit.ipse est qͥ uenit. Deniq
&. aliis dicit. Surgite: eamꝰ hinc.
In eo gͣ uadit & uenit: qͦd est cõmu¬
ne nobiscũ. Nã qͦmͦ potest minor
Sed minor innatura hominis. e. mi¬
raris si ex ꝑsona hominis patr̃e dex̃
maiorẽ: qͥ in ꝑsona hominis. se uer¬
mẽ dix̃ ẽe̾. ñ hominẽ : Pixit enim.
Ego aũ sũ uermis &. ñ homo. eẜ alibi.
Sicut ouis ad occisionẽ ductus est.
Sun hoc minorẽ dicis: negare ñ
possũ: Sed ut uerbo utar scripturȩ.
ñ minor natꝰ. s minoratꝰ ẽ. hoc est
minor factꝰ ẽ. Quomꝰ aũ minor factꝰ¬
ẽ. nͥ qͥa cũ informa dei esset. ñ rapinã

Expanded text:
venit, nisi per resurrectionem? Denique addidit, ut de assumptione se dixisse signaret: Propterea dixi vobis priusquam fiat; ut cum factum fuerit, credatis . Loquebatur enim passionem sui corporis, et resurrectionem per quam credere coeperant, qui ante dubitabant; neque enim Deus de loco ad locum transit, qui ubique semper est. Ut homo est qui vadit, ipse est qui venit. Denique et alibi dicit: Surgit, eamus hinc . In eo ergo vadit et venit, quod est commune nobiscum. 61. Nam quomodo potest minor Sed minor 482 in natura hominis et miraris si ex persona hominis Patrem dixit majorem, qui in persona hominis se vermem dixit esse, non hominem; dixit enim: Ego autem sum vermis et non homo ; et alibi: Sicut ovis ad occisionem ductus est . 62. Si in hoc minorem dicis, negare non possum: sed, ut verbo utar Scripturae, non minor natus, sed minoratus , hoc est, minor factus est. Quomodo autem minor factus, nisi quia: Cum in forma Dei esset, non rapinam
Abbreviated transcription (Latin):
mare ait. Dñe si tues iube me ue¬
nire adte suꝑ aquã. Petrus credi¬
dit. qͥa si xꝑs iubeat naturȩ pos¬
sit condicio mutari. ut humanis
se subiciat unda uestigiis. & disere¬
panciũ naturarũ possit conueni¬
re concordia. fetrus poscit ut iu¬

Expanded text:
mare, ait: Domine, si tu es, jube me vemare, ait: Domine, si tu es, jube me venire ad te super aquas . Petrus credidit quia si Christus jubeat, naturae possit conditio mutari; ut humanis se subjiciat unda vestigiis, et discrepantium naturarum possit convenire concordia. Petrus poscit ut ju
Abbreviated transcription (Latin):
interim libere dnm̃ fuisse docea¬
.mꝰ. Intantũ ꝓcessistis impietatis.
ut negetif qͦd filius dei libere
uoluntatis fit. At certe soletis e¬
tiã scoͣ sꝑui de rogare. & negare
ñ potestis seriptũ e̾e̾. sꝑs ubi uult
spirat. Ubi uult inqͥt: ñ ubi iuibe¬
t᷑ Ergo si sꝑs ubi uult spiat. fili¬
us qͦd uult ñ agit: eẜ certe sdẽ
dei filius in euangelio suo dicit:
ubi uelit spirandi suppetere sꝑui
sacultatẽ: Nũqͥd gͦ suꝑiorẽ fatet᷑
quia illi licet. qͦd sibi ñ licet. Apłs¬
qͦq dicit. qͥa omnia oꝑat᷑ unꝰ atq
idem sꝑs. diuidens singłis ꝓ ut uult.
Pro ut uult in qͥt. hoc ẽ ꝓ libere uo¬
luntatis arbitrio: ñ ꝓ necessitatis
obseqͥo. es diuidit sꝑs ñ medioeria :
s quȩ ds consueuit oꝑari. Grãm
curacionũ. &. oꝑacionẽ uirtutum.
Ergo diuidit sꝑs ꝓ ut uult: filius
deiñ liberat quẽ uult: Sed audi
etiã ipsũ agere qͦd uult. Dix̃ enim.

Expanded text:
interim liberae Dominum fuisse doceainterim liberae Dominum fuisse doceamus. In tantum processistis impietatis, ut negetis quod Filius Dei liberae voluntatis sit! At certe soletis etiam sancto Spiritui derogare, et negare non potestis scriptum esse: Spiritus ubi vult, spirat . Ubi vult, inquit, ntur. Ergo si Spiritus ubi vult, spirat, Filius quod vult, non agit? Et certe idem Dei Filius in Evangelio suo dicit, ubi velit spirandi suppetere Spiritui facultatem. Numquid ergo superiorem fatetur; quia illi licet, quod sibi non licet? nationis abjurant, excluderetur impietas. Denique et haec dixit, et Manichaeus non credidit, Valentinus negavit, Marcion phantasma obsequio. Et dividit Spiritus non mediocria; sed quae Deus consuevit operari, gratiam curationum, et operationem virtutum. Ergo dividit Spiritus prout vult, Filius Dei non liberat, quem vult? Sed audi etiam ipsum agere quod vult. Dixit enim:
Abbreviated transcription (Latin):
uereor. qͥa scriptũ est de deo. beatꝰ &.
solus potens ab eo dei filius separet᷑.
patre enĩ laudat᷑ filius. Certe os¬
tendat aliqͥs: qͥd sit qͦd ñ possit dei
filius. Quis ei adiutor cũ cȩlũ fa¬
ceret fuit: Quis adiutor cũ conde¬
ret mundũ : Aut qͥ institucione an-¬
geloꝵ & dominacionũ adiutore
ñ eguit: eguit ut hominẽ libera¬
ret᷑ Scriptũ ẽ inqͥunt. Pater m̃s
si possibile est: transfera me calicem
hunc. Eẜ iđ̾o si omnipotens est: qͦm᷑¬
quẽ inue ritate corporis demon
strabat equabat affectu ut di
ceret: s tam̃ ñ sicut ego uolo. s
sicut tuuis. eũ utiq similit̃ sit
lit̾ ẽ facere qͦd patͣ facit. Quo lo¬
coetiã illa ur̃a quęstio contices¬
cit quã soletis obicere. qr dix̃ dñs.
nͣ sicut ego uolo. s sicut tuius.
cł alibi. Ad hoc descendi de cȩlo.
ñ ut faciã uoluntãtẽ meam: sea
ut quasi inter positis plenioris
ex posicionis paulisꝑĩduciif. cur
dixerit si posfibile ẽ. uõluntatis

Expanded text:
vereor ne quia scriptum est de Deo: Beatus et solus potens , ab eo Dei Filius separetur;Patre enim laudatur et Filius. 40. Certe ostendat aliquis quid sit, quod non possit Dei Filius: quis ei adjutor cum coelum faceret, fuit: quis adjutor cum conderet mundum? An qui in constitutione Angelorum et Dominationum adjutore non eguit, eguit ut hominem liberaret? 41. Scriptum est, inquiunt: Pater meus, si possibile est, transfer a me calicem hunc . Et ideo omnipotens est, qHominis substantiam gessit, hominis assumpsit affectum. Denique supra habes quia progressus pusillum procidit t tu vis ; cum utique similiter, sit liter est facere, quod Pater facit. 46. Quo loco etiam illa vestra quaestio conticescit, quam soletis objicere, quia dixit Dominus: Non sicut ego volo, sed sicut tu vis; et alibi: Ad hoc descendi de coelo, non ut facium voluntatem meam, sed ut quasi interpositis plenioris expositionis paulisper induciis, cur dixerit: Si possibile est, voluntatis
Abbreviated transcription (Latin):
cionẽ. eẜ id̃o qͥa suscepit animã
suscepit & animȩ passiones. Non e¬
nĩ deus eo qͦd d̾s erat : aut turbari.
aut mori posset. Ueniq. dens ds̃
desȩri nos putamꝰ: Ut homo tur¬
bat᷑: ut homo flet: ut homo
erucifigit᷑. Sic enĩ & apłs pau

Expanded text:
tionem. Et ideo quia suscepit animam, suscepit et animae passiones; non enim Deus eo quod Deus erat, aut turbari aut mori potuisset. Denique, Deus, Deus, deseri nos putamus. Ut homo turbatur, ut homo flet, ut homo crucifigitur. 57. Sic enim et apostolu
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ locutus est & in ꝓphetis &. in
euangelio: tamquã in predesti¬
nacione euangelii ꝑ ysaiam di¬
cit. ipse qͥ lo quebar ecce adsum.
hoc est adsum in euangelio. qͥ loquȩ¬
bar in lege. Deinde alibi. Omnia que
patͣ habet: mea st̃. Quȩ sunt omnia :
Non utiq locutꝰ ẽ de creatis. Hec
enĩ omnia facta st̃ ꝑ filiũ: sed ea
quȩ patͣ habet. Idest ȩt̃nam maie¬

Expanded text:
 locutus est et in propheta et in Evangelio, tamquam in praedestinatione Evangelii per Esaiam dicit: Ipse qui loquebar, adsum hoc est: Adsum in Evangelio, qui loquebar in Lege. 38. Deinde alibi: Omnia quae Pater habet, mea sunt . Quae sunt omnia? Non utique locutus est de creatis; haec enim omnia facta sunt per Filium: sed ea quae Pater habet, id est, a
Abbreviated transcription (Latin):
ed qͥd uobis uidet᷑: Quid
bonũ & uerũ d̾m dei fily¬
ił denegatis. cũ scriptũ sit. qͦd
nullus ds nisi unꝰ: Nã &. si sunt
qͥ dicant᷑ dii. an inter eos xꝑm an¬
numeratis. qͥ dicunt᷑ & ñ sunt :
ale aũ etiã patris sit: ut post ip¬
sũ uerus alius d̾s ñ sit. qͥa unus
deus: nec iuxta sabellianos pa¬
tre filiũq c̃fundens. nec uixta
arrianos patrẽ filiũq secernẽs:
Pat̃ enĩ &. filius distinctionem
habent: sed patͣ & filius separa¬
cionẽ diuinitatis ñ habent. In

Expanded text:
ed quid vobis videtur, qui bonum et verum Deum Dei Filium denegatis; cum scriptum sit quod nullus Deus, nisi unus ? Nam etsi sunt qui dicantur dii, an inter eos Christum annumeratis, qui dicuntur, et non sunt? ale autem etiam Patris sit, ut post ipsum verus alius Deus non sit; quia unus Deus, nec juxta Sabellianos Patrem Filiumque confundens, nec juxta Arianos Patrem Filiumque secernens. Pater enim et Filius distinctionem habent, ut Pater et Filius; separationem divinitatis non habent. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ patris iuiuficat uoluntat᷑e. U¬
na gͥ ẽ uoluntas. Que aũ uoluntas
patris. nͥ ut ueniret iħs in hunc
mundũ . &. nosmundaret a uiciis:
studi lepsũ dicentẽ. Siuis. potes
me mundare. Respondit rꝑs. uo¬
sanus effectus est. Uides qͥa filius

Expanded text:
cat voluntatem. Una igitur est voluntas. 51. Quae autem voluntas Patris, nisi ut veniret Jesus in hunc mundum, et nos mundaret a vitiis? 480 Audi leprosum dicentem: Si vis, potes me mundare . Respondit Christuest effectus sanitatis. Vides quia Filius
Abbreviated transcription (Latin):
disciplinarũ omniũ tradiderit
iastitutũ. Qũa bene aũ posuit
passionẽ putaremꝰ fuisse. ñ carnis.
Ergo si nͣ inuener̃t quẽ admodum
possynt ꝓbare maiorẽ.: ñ uerbis
calumpnient᷑. s uerboꝵ racionẽ
reqͥrant. Ergo illos int̾rogo. qͦ pu¬
tent ee̾ maiorẽ. Si qͥa patͣ est. eo
maiorẽ putant: s ed ñ hic etas &
tẽpus. neq canicies patris &. filii
puericia ẽ. Hȩc enĩ. maiorẽ solent
facere patrẽ. Ceterũ patͣ &. filius
generantis &. nati nomina sunt.
que ñ uident᷑ separare. s iungere.
Non enĩ pietas nature detrimen¬
tũ ẽ. Namq hominis necess¬

Expanded text:
disciplinarum omnium tradiderit disciplinarum omnium tradiderit institutum. Quam bene autem posuit passionem putaremus fuisse, non carnis! 66. Ergo si non invenerunt quemadmodum possent probare majorem, non verbis calumnientur, sed verborum rationem requirant. Ergo illos interrogo quo putent esse majorem? Si quia Pater est, eo majorem putant: sed non hic aetas et tempus, neque canities Patris, et 483 filii pueritia est; haec enim majorem solent facere patrem. Caeterum pater et filius generantis et nati nomina sunt, quae non videntur separare, sed jungere; non enim pietas naturae detrimentum est: namque homines s
Abbreviated transcription (Latin):
ut sine dño ꝓ omnibꝰ gustaret mor
tẽ. Nonsolũ gͦ a patre. s etiã ab an¬
gelis minor filius dei factꝰ ẽ .eł. si
hoc ad prȩiudiciũ trahis: nũ ergo
filius in natura dei minor est. quã
sui angeli qͥ ei seruiunt &. minis¬
trant. Ita dũ minorẽ uultis adse¬
rere. impietatẽ incurritis. ut an¬
geloꝵ naturã dei filio preferatis.
& incarne ẽstituto angeli minis¬
trabant: ut nichil ei agnoscas ꝑ
naturã corporis inminutũ Neq
eñĩ d̾s sui pati potuit de trim̃tũ.
cũ id qͦd adfumpsit ex iuirgine. nec
accessio diuinȩ. nec diminucio po¬
tẽ minor: qͥ plenitudinẽ habet di¬
uinitatis & głȩ. Maior eñi &. mino
in his q̃ corporalia st̃ distingui so¬
lent: aut statu maior. aut pleni¬
tudine: aut certe ȩtate uacantes. li¬
Qͣt ista: ubi de diuinis tractatꝰ indu¬
cit᷑. Maior etiã uulgo dicisolet. qͥ
aliquẽ instituit & informat. Indei
aũ sapiencia ñ cadłt. ut institu¬
ta sit alte rius disciplinis: cũ ipsa

Expanded text:
ut sine Deo pro omnibus gustaret mortem . 64. Non solum ergo Patre, sed etiam angelis minor Filius Dei factus est. Et si hoc ad praejudicium trabis; num ergo Filius in natura Dei minor est, quam sui angeli qui ei serviunt et ministrant ? Ita dum minorem vultis asserere, impietatem incurritis; ut angelorum naturam Dei Filio praeferatis. et in carne constituto angeli ministrabant; ut nihil eum agnoscas per naturam corporis imminutum; neque enim Deus sui pati potuit detrimentum, cum id quod assumpsit ex Virgine, nec accessio divinae nec diminutio potem minor, qui plenitudinem habet divinitatis et gloriae. Major enim et minor in iis quae corporalia sunt, distingui solent: aut statu major, aut plenitudine, aut certe aetate. Vacant ista, ubi de divinis tractatus inducitur. Major enim vulgo dici solet, qui aliquem instituit et informat: in Dei autem sapientiam non cadit, ut instituta sit alterius disciplinis; cum ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
illud qͦd lectũ ẽ dñm maie¬
statis crucifixũ esse ñ quasi in
maiestate sua crucifixũ putemꝰ.
tatẽ ds: ꝑ suscepcionẽ carnis. ho
turȩ. idest humanȩ atq diurriȩ.
nnatura hominis subuit passio¬
nẽ ut indiscrete .&. dñs maiestatis qͥi

Expanded text:
illud quod lectum est, Dominum majestatis crucifixum esse, non quasi in majestate sua crucifixum putemus; tatem Deus, per susceptionem carnis homoturae, id est humanae atque divinae, in natura hominis subiit passionem; ut indiscrete et Dom
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuidens. possibilis. munificus
benignus : stabilis. integer. sine
sollicitudine: qui omnia po¬
test. omnia spectat: & perom¬
nia penetrans. spirituum in¬
telligibilium.

Expanded text:
idens, possibilis, munificus, benignus, stabilis, integer, sine sollicitudine, qui omnia potest, omnia spectans, et per omnia penetrans spirituum intelligibilium.
Abbreviated transcription (Latin):
ta iudicii. eẜ enĩ quãdiu uenena
arrianoꝵ suiꝰ fouebat inclusa ui¬
ceribꝰ bellis finitimis inqͥeta mue¬
rus armis eireũso nabat hostilb̾
Post ea uͦ quã fidi exules ab dicauit ho¬
stẽ. ipsũ iudicẽ regũ quẽ semꝑ time¬
re c̃sueuerat. deditũ uidit. supplicẽ
recepit. morientẽ obruit: sepultũ
possart. Quantos gͦ &. c̃stantmopo¬
li qͣntos postremo hodie in orbe
dicens. Effunqͥã d̾e sꝑu meo suꝑ
onnne carne̾: & ꝓpħabunt filii & fi¬
liȩ eoꝵ: Hic ẽ in typo rosille cȩles¬
tis hȩc ẽ pluuia uoluntaria. se¬

Expanded text:
ta judicii. Etenim quamdiu venena ta judicii. Etenim quamdiu venena Arianorum suis fovebat inclusa visceribus, bellis finitimis inquieta, muros armis circumsonabat hostilibus. Postea vero quam fidei exsules abdicavit, hostem ipsum judicem regum, quem semper timere consueverat, deditum vidit, supplicem recepit, morientem obruit, sepultum possidet. Quantos ergo et Constantinopoli, quantos postremo toto hodie in orbe dicens: Effundam de Spiritu meo super omnem carnem, et prophetabant filii et filiae eorum . Hic est in typo ros ille coelestis: haec pluvia voluntaria, s
Abbreviated transcription (Latin):
mittamꝰ impelũe animȩ nr̃ȩ. Aqua
dͥe uellere in libro iudicũ aqua
qua in meã animã. in meã carnẽ:
& huiꝰ humore pluiiȩ nr̃arũ con¬
ualles menciũ. atq intimi cordis
arua uiride scant. Cleniant inme
stillicidia tua. gram mor talitatẽ¬
q rorancia: dilue gressus mentis
mee. ne iterũ pecẽe: ab lue inimi¬
ci mei calcaneũ. ut possim abole¬
re maledictũ: ne morsũ serpen¬
tis interiore pede senciã. s sicut
ipse iussisti sequentibꝰ te. ut ser¬
pentes & scorpiones. in leso possim
calcare uestigio. Rede misti mun¬
dũ: redime unius animã peccato¬
ris. Hec ẽ specialis tu&d prȩrogat¬
ua pietatis: qͥa totũ mundũ in
singłis rede misti. Helias ad unam
mille mundasti. Quantos in urbe
roma. quantos alexandriȩ. quan¬
tos antiochiȩ: quantos etiam con¬
stantinopoli: Nã etiã constanti¬
nopolis iã dei uerbũ recepit. &
euide neia meruit dr̃a documen¬

Expanded text:
mittamus in pelvim animae nostrae, aqua mittamus in pelvim animae nostrae, aqua de vellere et libro Judicum, aqua qua in meam animam, in meam carnem; ut hujus humore pluviae nostrarum convalles mentium atque intimi cordis arva viridescant . Veniant in me stillicidia tua, gratiam immortalitatemque rorantia. Dilue gressus mentis meae, ne iterum peccem. Ablue animi mei calcaneum, ut possim abolere maledictum ; ne morsum serpentis interiore pede sentiam, sed, sicut ipse jussisti sequentibus te, ut serpentes et scorpiones illaeso possim calcare vestigio . Redemisti mundum, redime unius animam peccatoris. 17. Haec est specialis tuae praerogativa pietatis, qua totum mundum in singulis redemisti. Elias ad unam mille mundasti. Quantos in urbe Roma, quantos Alexandriae, quantos Antiochiae, quantos etiam Constantinopoli! Nam etiam Constantinopolis jam Dei verbum recepit, et evidentia meruit tui documen
Abbreviated transcription (Latin):
me dñm &. magistrũ. & bene faci¬
tis. Sum & enĩ. Si gͦ ego laui urõs¬
pedes. dñs & magister: & uos inui
lauare pedes fratrũ meoꝵ: uolo
gͦ implere dñi mandatũ. Uoluit
me ñ uerecundare. ñ dedignari. qͦd
ipse prius fecit. Bonũ mysteriũ
humilitatis: qͥa dũ alienas sordes
lauo. meas abluo. Sed ñ hoc om̃s h¬
rire poterant mysteriũ. Lauare uo¬
luit qͥdẽ & ab rahã pedes. s hospi¬
talitatis affectu. Uolebat & gedeon
lauare pedes angelo dñi qͥ apparu¬
it sibi. s uolebat uni. uolebat qͣsi
is qͥ deferret obseqͥũ. ñ qͥ donaret
c̃sorciũ. Hoc mysteriũ magnũ est
qͦd nemo cognouit. Peniq petro
dix̃. Quod ego fac io. tu nescis mo¬
do. cognosces aũ postea. Hoc inquã
diuinũ mysteriũ est. qͦd etiã qͥla¬
uert. reqͥrunt. Non est gͦ simplex
aqua cȩlestis mysterii: ꝑ quã con¬
seqͥm᷑. ut part̃ẽ cũ x ꝑo habere
meream. Est & qued̾a aqua quã

Expanded text:
me dominum et magistrum, et bene facime dominum et magistrum, et bene facitis; sum etenim. Si ergo ego lavi pedes veslavare fratrum meorum, volo Domini implere mandatum, volo in me non verecundari, non dedignari quod ipse prius fecit. Bonum mysterium humilitatis; quia dum alienas sordes lavo, meas abluo. Sed non hoc omnes haurire poterant mysterium. Lavare voluit quidem et Abraham pedes, sed hospitalitatis affectu . Volebat et Gedeon lavare pedes angelo Domini qui apparuit sibi: sed volebat uni, volebat quasi is qui deferret obsequium, non qui donaret consortium. 603 Hoc mysterium magnum est, quod nemo cognovit. Denique Petro dixit: Quod ego facio tu nescis, cognosces postea . Hoc, inquam, divinum mysterium est, quod etiam qui laverint, requirent. Non est ergo simplex aqua coelestis mysterii, per quam consequimur, ut partem cum Christo habere mereamur. 16. Est et quaedam aqua quam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗa sicc itas erat adhuc ingentibꝰ. Ido
inuellere. Ueniamꝰ ad euangeliũ.
Inuenio dñm̃ spoliantẽ se uestim̃tis.
&. prȩcingentẽ se linteo. mutentẽ
a quã in pelum: lauantẽ pedes dis¬
cipulor: Hȩc erat aqua. rosille cȩ¬
lestis hoc ꝓferebat᷑. qͦd illo rore cȩ¬
lestis. discipuloꝵ suoꝵ dñs ibesus
pedes lauaret: &. nunc extendant᷑
nos tui muneris in mortalitate prȩ¬
cingas. Mnte aquã inpeluim. la¬
ua ñ solũ pedes. sed etiã caput: nec
solũ corꝑis nr̃i. s etiã mentis uesti¬
gia. Uolo ex uere om̃s nr̃e sordes
fragilitatis: ut & ego dicã. Nocte exui
tuncã meã. qͦmͦ induã eã. lauipe¬
des meos. qͦmͦ in qͥnabo illos: Quan¬
ta ista maiestas ẽ: Quasi minister
pedes famulor. tuoꝵ lauas. quasi
seis sort̾e mutis e cȩlo. Nec solum
pedes lauas. s etiã ut tecũ recũba¬
mꝰ inuitas .e. exemplo nos tuȩ digna¬
cionis hortaris dicens. Uos uocatis

Expanded text:
uia siccitas erat adhuc in gentibus: ideo uia siccitas erat adhuc in gentibus: ideo in vellere. 12. Veniamus ad Dei Evangelium. Invenio Dominum spoliantem se vestimenta, et praecingentem se linteo, mittentem aquam in pelvim, lavantem pedes discipulorum . Haec erat aqua ros ille coelestis, hoc prophetabatur quod illo rore coelesti discipulorum suorum Dominus Jesus pedes lavaret. Et nunc extendantur nos tui muneris immortalitate praecingas. Mitte aquam in pelvim: lava non solum pedes, sed etiam caput: nec solum corporis nostri, sed etiam mentis vestigia. Volo exuere omnes nostrae sordes fragilitatis; ut et ego dicam: Nocte exui tunicam meam, quomodo induam eam? Lavi pedes meos, quomodo inquinabo illos ? 14. Quanta ista majestas est! Quasi minister pedes famulorum tuorum lavas, quasi Deus rorem mittis e coelo. Nec solum pedes lavas, sed etiam ut tecum recumbamus invitas, et exemplo nos tuae dignationis hortaris dicens: Vocatis
Abbreviated transcription (Latin):
uenit dñs stillicidia secũ cȩlestia
tu interiore potamꝰ. Hoc gͦ preui¬
qͥit sc̃s gedeon: qͥa uerũ & sꝑita¬
lẽ rorẽ. etiã gentes nacionesq
erant fidi ꝑcepcionẽ bibiture: &
ido diligencius explorauit. Est e¬
nim necessaria: cautela sc̃oꝵ. Siqͥ¬
de etiã iħu naue. cũ uidisset du¬
cẽ miliciȩ cęlestis: int̾rogauit. nr̃
es. an aduersarioꝵ: ne forte aliqͥbꝰ
uel inprato: sed posuit in area. ubi
messis tritici. Messis eñi multa.
tura esset messis fecunda uirtutũ.
slec illud ociosũ. qͦd ex siceauit uel¬
lus iudicii. cũ & rorẽ eiꝰ misit in
peluim ut repleret᷑ aqua: ñ tam̃
ipse eo rore pedes lauit. Alii de¬
bebat᷑ tanti prȩrogatua myste¬
rii. expectabat᷑ ille qͥ sordes om¬
niũ. solus posset abluere. Non e¬
rat tantꝰ gedeon: qͥ hoc sibi myste¬
riũ uendicaret. Non enĩ gedeon.
sed filius hominis uenit: ñ minis¬
erant illa pͥncppia: Io gentes uc tȩ :¬

Expanded text:
venit Dominus stillicidia secum coelestia venit Dominus stillicidia secum coelestia tu interiore potamus. Hoc ergo praevidit sanctus Gedeon, quia verum et spiritalem rorem etiam gentium nationes erant fidei perceptione bibiturae, et ideo diligentius exploravit; est enim necessaria cautela sanctorum. Siquidem etiam Jesus Nave cum vidisset ducem militiae coelestis, interrogavit: Noster es, an adversariorum ? ne forte aliquibus  in campo posuit, vel in prato: sed posuit in area, ubi messis est tritici: Messis enim multa, tura esset messis fecunda virtutum. 11. Nec illud otiose quod exsiccavit vellus Judaicum, et rorem ejus misit in pelvim, ut repleretur aqua, non tamen ipse eo rore pedes lavit . Alii debebatur tanti praerogativa mysterii. Exspectabatur ille qui sordes omnium solus posset abluere. Non erat tantus Gedeon, qui hoc sibi mysterium vindicaret. Non enim Gedeon, sed Filius hominis venit non miniserant illa principia. Ideo gentes victae, q
Abbreviated transcription (Latin):
Ros enĩ inuellere. fides erat inu¬
dea: qͥa sicut ros uerba descendunt
Ergo quando tocius orbis infructu
erat ros ille cȩlestis uisitacionis
inuellere. Post ea uͦ quã oues
quȩ ꝑierant domꝰ isrł. unde puto
figurã iudaici uelleris ad umbra¬
tã oues inquã ille fontẽ aquȩ ui¬
ue negauert̃: ros fid̾i humentis ex¬
aruit inpectoribꝰ iudȩoꝵ: meatꝰq
suos fons ille diuinꝰ. incorda genc¬
ũ diriuauit. Inde est qͦd nunc fidei
rore: totꝰ orbis humescit. At uero
iudȩi ꝓpħas suos & consiliarios per
dydert̃ Hec mirũ si ꝑfidiȩ subeant
siccitatẽ. qͦs dñs ds. ꝓphetici imbris
ubertate priuauit dicens. Manda¬
bo nubibꝰ meis: ne pluant suꝑ ui¬
neã istã imbrẽ. Est enĩ ꝓpheticȩ
nubis. pluuia salutaris: sicut &
dauid dix̃. Descendit sicut pluui¬
a inuellus: & sic̃ stillicidia stillan¬
cia suꝑ tȩ rr̃ã. Hanc nobis scripturȩ
diuinȩ tocius mundi pluuiã pol

Expanded text:
ros enim in vellere fides erat in Juros enim in vellere fides erat in Judaea; quia, sicut ros, Dei verba descendunt . 7. Ergo quando totus orbis infructuoerat ros ille coelestis visitationis in vellere. Postea vero quam oves quae perierunt domus Israel unde puto figuram Judaici velleris adumbratam, oves, inquam, illae fontem aquae vivae negarunt , ros fidei humentis exaruit in pectoribus Judaeorum, meatusque suos fons ille divinus in corda gentium derivavit . Inde est quod nunc fidei rore totus orbis humescit: at vero Judaei prophetas suos et consiliarios perd i derunt. 8. Nec mirum si perfidiae subeant siccitatem, quos Dominus Deus prophetici imbris ubertate privavit, dicens: Mandabo nubibus meis ne pluant super vineam istam . Est enim propheticae nubis pluvia salutaris, sicut et David dixit: Descendit sicut pluvia in vellus, et sicut stillicidia stillantia super terram divinae totius mundi pluviam poll
Abbreviated transcription (Latin):
C tam̃ licet fortis &. fidus: pleniora
adhuc de dño futurȩ uictorię do¬
cumenta quȩ rebat dicens. Si saluas
in manu mea isrł: quẽadmodũ lo¬
cutꝰ es dñe: Ecce ego pono lane
uellus in area: & si ros factꝰ fuerit
suꝑ uellus. & suꝑ omnẽ tęrrã sicci¬
tas: cognoscã qͥa in manu mea scdm
ꝓmissa tua. popłm liberabis. eẜ ita¬
factũ ẽ. Sed adiecit postea. ut rur¬
sus ros ꝓflueret suꝑ totã tęrrã &
siccitas esset inuellere. Quęrit for¬
tasse aliquis. utrũ nã quasi in cre¬
dulus e̾ẽ uideat᷑: qͥ frequentibus
informatꝰ indi¬
ciis. ad huc plu¬
ra poscebat Sed
quẽ admodũ po¬
terat uideri. qͣs
ambiguus incertꝰq
temptasse: qui my¬
steria loquebat᷑:
Non gͦ ille ambiguus. s ꝓuidus: ne
nos ambigeremꝰ. Nã qͦmͦ ille am¬
biguus: cuiꝰ prȩcacio habebat effec¬
⁊ u Unde aũ securus adorsus esset
prȩliũ: nͥ intellexisset oraculum ᷤ

Expanded text:
Et tamen licet fortis et fidus, pleniora Et tamen licet fortis et fidus, pleniora adhuc de Domino futurae victoriae documenta quaerebat, dicens: Si salvas in manu mea Israel, quemadmodum locutus es, Domine; ecce ego pono lanae vellus in area: et si ros factus fuerit super vellus, et super omnem terram siccitas, cognoscam quia in manu mea secundum promissa tua popfactum est. Sed adjecit postea, ut rursus ros proflueret super totam terram, et siccitas esset in vellere . Rotasse aliquis utrumnam quasi incredulus esse videatur, qui frequentibus informatus indiciis adhuc plura poscebat? Sed quemadmodum potest videri quasi ambiguus incertusque tentasse, qui mysteria loquebatur? Non ergo ille ambiguus, sed providus, ne nos ambigeremus. Nam quomodo ille ambiguus, cujus precatio habebat effectum? Unde autem securus adorsus esset praelium, nisi intellexisset oraculum:
Abbreviated transcription (Latin):
sagus futuri suꝑna mysteria: &
ideo scdm oracula. oceidit uitu¬
lũ a patre suo yqͥolis deputatuͣ:
&. ipse septennẽ aliũ uitulũ in¬
molauit deo. Quo facto. manifes¬
tissime reuelauit. postaduentũ
dñi omnia gentilitatis abolen¬
da sacrificia: solũq sacrificium
deo. dominicȩ passionis ꝓ redemp¬
cione popłi deferendũ. Wenim
uitulus ille erat in typo. xꝑtin
qͦ septẽ sꝑitaliũ. plenitudo uir¬
tutũ sicut ysaias dixͣ. habitabat.
Hunc uitulũ &. abrahã obtulit.
quando diem dñi uidit: & gaui¬
sus est. Hic est qͥ nune in hedi typo
nunc in ouis. nunc in uitulo offere¬
bat᷑. Nedus. qͦd sacrificiũ. ꝓ delictis
sit: ouis. qͦd uoluntaria hostia: ui¬
tulus. qͦd in maculata sit uictima.
Prouidit gͦ mysteriũ sc̃s gedeon.
Deniq trecentos elegit ad prelũ.
ut ostenderet ñ in numero multitu
dinis: sed in sac ram̃to crucis. mundũ
ab incursu grauiũ hostiũ liberandũ.

Expanded text:
sagus futuri superna mysteria; et sagus futuri superna mysteria; et ideo secundum oracula occidit vitulum a patre suo idolis deputatum, et ipse septennem alium vitulum immolavit Deo . Quo facto manifestissime revelavit post adventum Domini omnia gentilitatis abolenda sacrificia, solumque sacrificium Deo Dominicae passionis pro redemptione populi deferendum. Etenim vitulus ille erat in typo Christus, in quo septem spiritalium plenitudo virtutum, sicut Esaias dixit , habitabat. Hunc vitulum et Abraham obtulit, quando diem Domini vidit, et gavisus est . Hic est qui nunc in hnunc in ovis, nunc in vituli offerebatur: haedi, quod sacrificium pro delictis sit; ovis, quod voluntaria hostia; vituli, quod immaculata sit victima. Praevidit ergo mysterium sanctus Gedeon. Denique trecentos elegit ad praelium; ut ostenderet non in numero multitudinis, sed in sacramento crucis mundum ab incursu graviorum hostium liberandum.
Abbreviated transcription (Latin):
fudit: quȩ simul ut uirge cacu¬
mine quã gerebat angelus dei
contigit. de petra ignis erupit:
atq ita sacrificiũ qͦd offerebat᷑
assumptũ est. Quod indicio decla¬
ratũ uidet᷑. qͦd petra illa tẏpum
habuerit corporis xꝑr̾ qͥa scrip¬
tũ est. Bibebant de consequent
carnẽ relatũ est: quȩ siciencium
corda popłoꝵ. ꝑenni riuo sui
sanguinis inundauit. Iam tunc
gͥ in mỹsterio declarattũ ẽ. quia
dñs iħis in carne sua tocius mundi
peccata crucifixus aboleret: nec
solũ delicta factoꝵ. s etiã cupi¬
ditates animoꝵ: Caro eñi hedi. ad
culpã facti refert᷑: ius ad inlece¬
bras cupiditatũ: sic̃ scriptũ ẽ. Qui¬
a concupunt popłs cupiditat᷑e
pessimã: & dixert̃. Quis nos ciba¬
bit carne: Quid gͥ extendit ange¬
lus uirgã & tetigit petr̃a. de qua
ignis exiuit: Ostendit qͦd caro dñi
sꝑu repleta diuino: peccata om¬
nia humane condicionis exureret.
Unde & dñs ait. Ignẽ ueni mutere

Expanded text:
fudit: quae simul ut virgae cacufudit: quae simul ut virgae cacumine, quam gerebat angelus, Dei contigit, de petra ignis erupit; atque ita sacrificium quod offerebatur, absumptum est . Quo indicio declaratum videtur quod petra illa typum habuerit corporis Christi; quia scriptum est: Bibebant de consequenticarnem relatum est, quae sitientium corda populorum perenni rivo sui sanguinis inundavit. 3. Jam tunc igitur in mysterio declaratum est, quia Dominus Jesus in carne sua totius mundi peccata crucifixus aboleret: nec solum delicta factorum, sed etiam cupiditates animorum. Caro enim haedi ad culpam facti refertur; jus ad illecebras cupiditatum, sicut scriptum est: Quia concupivit populus cupiditatem pessimam, et dixerunt: Quis nos cibabit carne ? Quod igitur extendit angelus virgam, et tetigit petram, de qua ignis exivit ; ostendit quod caro Domini Spiritu repleta divino, peccata omnia humanae conditionis exureret. Unde et Dominus ait: Ignem veni mittere
Abbreviated transcription (Latin):
Ne Rob̃ a al sub arbore ut le¬
gimꝰ quercus. tritici messem.¬
cũ uirga cederet. Accepit ora¬
culũ ut a potestate alienigena¬
rũ in libertatẽ dei populũ uin¬
dicaret: Nec mirũ si est electus
ad gram: cũ sub umbra iã tum
sacra orucis. & uenerabilis sapi¬
Uencie predestinato incarnaeio¬
nis futurȩ mysterio constitutꝰ. fe¬
racis segetis sensibilia. de latibulis
frum̃ta. ꝓduceret. electionẽq scõr.
a purgamentis in anis palee seque¬
straret: qͥ tamquã uirga ueritatis
exerciti. suꝑflua ueteris homi¬
nis cũ eiꝰ ac tibꝰ deponentes. qua¬
si intoreulari. ita meccła congre¬
gant᷑ . Eccła eñĩ torcular est fon¬
tis et̃ni. in qua cȩlestis uitis fruc¬
tꝰexundat. Quo motꝰ oraculo ge¬
deon. cũ audisset qͦd deficientib
licet popłoꝵ. milibꝰ. in uno uiro
plebẽ suã ab hostibꝰ liberaret. ob¬
tulit hedũ caprarũ. euiꝰ earnem
scãm preceptũ angeli & axima
supra petrã posuit. & ea iure per¬

Expanded text:
erobaal cum sub arbore, ut legimus , quercu, tritici messem virga caederet, accepit oraculum, ut a potestate alienigenarum in libertatem Dei populum vindicaret. Nec mirum si est electus ad gratiam, cum sub umbra jam tum sacrae crucis et venerabilis sapientiae praedestinato incarnationis futurae mysterio constitutus, feracis segetis sensibilia de latibulis frumenta produceret, electionemque sanctorum a purgamentis inanis paleae sequestraret: qui tamquam virga veritatis exerciti, superflua veteris hominis cum ejus actibus deponentes, quasi in torculari, ita in Ecclesia congregantur; Ecclesia enim torcular est fontis aeterni, in qua coelestis vitis fructus exundat. 2. Quo motus oraculo Gedeon, cum audisset quod deficientibus licet populorum millibus, in uno viro Dominus plebem suam ab hostibus 600 liberaret ; obtulit haedum caprarum, cujus carnem, secundum praeceptum angeli, et azyma supra petram posuit et ea jure per
Abbreviated transcription (Latin):
de tino deo pleriq dubitauerin.
tAliͣ enĩ dixer̃t pleriq heretiei
iĩ em ueteris. aliũ noui testam̃ti:
ut legimꝰ patribꝰ in ꝓpħis .&. in no¬
uissimis diebꝰ nobis ẽ locutꝰ infi¬

Expanded text:
de uno Deo plerique dubitaverunt. Alium enim dixerunt plerique haeretici Deum veteris, alium novi Testamenti.ut legimus, patribus in prophetis: et in novissimis diebus nobis locut
Abbreviated transcription (Latin):
inuisibilẽ de signatũ. Quomͦ igit᷑
scdm diuinitatẽ qͥd̃ã filiũ uisibi¬
lẽ putant: cũ etiã sꝑm. mundus
uidere ñ possit : Accipe nunc e
ul timo libri huiꝰ. accipite sp̃m sanctũ.¬

Expanded text:
 igitur secundum divinitatem quidam Filium visibilem putant, cum etiam Spiritum mundus videre non possit? 59. Accipe nunc ejultimo libri hujus: Accipite Spiritum sanctu
Abbreviated transcription (Latin):
ilibertatẽ głȩ filior. dei. Om̃is
gͦ ereatura mutabilis: ñ solũ ea
quȩ iã peccato aliqͦ. aut elem̃tor
c̃llcione mutata ẽ. uerũ etiam
q̃ corruptelȩ potest eẽ ob noxia
uicio naturȩ. &. si ñdũ est studio di¬
bꝰ libris documꝰ &. angelor. natu¬
rã liquet potuisse mutari . utq
estimari conuenit. qualis unius
naturalis. & ceteroꝵ. Mutabilis gͦ
& reliꝗͣ natura. s melior disciplina.
olet uicia: peceata condonat. Quomͦ
gͦ mutabilis. qͥ sc̃ificando alios mu¬
tat ad gram ñ ipse mutat᷑. euomͦ
quȩ bona st̾ ministrant᷑. Unde
& euangelistę duo. in uno eodẽ ꝙ
loco. diuersis qͥdẽ inter se uerbis:
sed eundẽ sensũ designarunt. Ha¬
bes eñĩ inmatheo. Si uos eũ sitis
mali. nostis bona dare filiss ur̃is.
quanto magis pat̾ ur̃ qͥ incelis est.

Expanded text:
e filiorum Dei . 63. Omnis ergo creatura mutabilis, non solum ea quae jam peccato aliquo aut elementorum conditione mutata est; verum etiam quae corruptelae potest esse obnoxia vitio naturae, etsi nondum est studio dibus libris docuimus , et angelorum naturam liquet potuisse mutari. Utique aestimare convenit quia qualis unius natura, talis et caeterorum. Mutabilis ergo et reliquorum natura, sed melior disciplina. abolet vitia, peccata condonat. Quomodo ergo mutabilis qui sanctificando alios mutat ad gratiam, non ipse mutatur? 65. Quomodo quae bona sunt, ministrantur. Unde et evangelistae duo in uno eodemque loco, diversis quidem inter se verbis, sed eadem designarunt; habes enim in Matthaeo: Si vos cum sitis mali, nostis bona data dare filiis vestris; quanto magis Pater ve
Abbreviated transcription (Latin):
opacionis: unitas prȩdicacionis
quȩ ñ potest separari. Quod si hoc
loco separat᷑ sꝑs ab oꝑacione pa¬
tris &. filii. qͥa dictũ est ex deo om¬
nia &. ꝑ filiũ omnia: ergo & ibi
nia deus benedictꝰ in secła. nͣ
solũ ereaturis eũ omnibꝰ s etiã
S̾ed absit. Non eni int̾ omnia pa¬
t̃. ñ inter plebẽ quandã crea¬
turarũ suarũ. subter creatu¬
re omnes supra diuinitas. ditis
seruit: hec regit. illa subiacet.
ista dominat᷑. illa op us. hȩc aue¬
toritas oꝑis Ilłã adorã t om̃s.
hȩc adoratur ab omnibꝰ. Deniq
de filio seriptũ ẽ eł adorent eũ
om̃s angeli dei. Non habes. ado
gelor dix̃ aliquando sede ad
dexterã meã. donec ponã inim¬
cos tuos scabellũ pedũ tuoꝵ:
Nonne om̃s st̃ inqͥd ministrisꝑs

Expanded text:
operationis, unitas praedicationis, quae non potest separari. Quod si hoc loco separetur Spiritus ab operatione Patris et Filii, quia dictum est, Ex Deo omnia, et, Per Filium omnia, ergo et ibinia Deus benedictus in saecula , non solum eum creaturis omnibus, sed etiam Sed absit; non enim inter omnia Pater, non inter plebem quamdam creaturarum suarum. Subter creatura omnis, supra divinitas Patris servit, haec regnat; illa subjacet, ista dominatur: illa opus, haec auctor est operis: illa adorat omnes, haec adoratur ab omnibus. 47. Denique de Filio scriptum est: Et adorent eum omnes angeli Dei . Non habes: Adorangelorum dixit aliquando: Sede ad dexteram meam, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum? Nonne omnes sunt, inquit, ministri s
Abbreviated transcription (Latin):
cõprehendit: Non utiq quia
angeli & creaturȩ. & potesta¬
tes in ministeriũ & obsequium
dei filio ut seruiant destinant᷑¬
testis est filii. quẽ admodũ de ipso
filius dix̃. Ille testimoniũ ꝓbibet
de me. Testis ẽ gͦ filii sꝑs. Qui tes¬
cis est. nouit omnia: sic ut deus
pat᷑ testis est. Sic enĩ habes inpo¬
sterioribꝰ. qͥa confirmata ẽ salus
nr̃a testificante deo signis quoq
&. ꝓdigiis. & uariis uirtutibꝰ. &
utiq supra omnia. ñ intra om̃a
ẽ. Diuidere enĩ oꝑatoris gr̃a. ñ
oꝑis ẽ materia. Si supra omnia
filius. ꝑ quẽ iniciũ salus nr̃ai
predicaret᷑ accepit: utiq & pn¬
t̃ ds qͥ testificat᷑ &. ad seuerat
signis & ꝓdigiis. de salute nr̃a
exceptus a cunctis ẽ. Similt̃
rũ plebe numerandꝰ. s cũ pati
estimandꝰ & filio: qͥ ñ ꝑ incisiones
diuidit᷑ ipse. cũ diuidit. Indui¬
duus eñi eũ sit. nichil amittit

Expanded text:
comprehendit? Non utique, quia Angeli et caeterae Potestates in ministerium et obsequium Dei Filio, ut serviant, destinanttestis est Filii, quemadmodum de ipso Filius dixit: Ille testimonium perhibet de me . Testis est ergo Filii, Spiritus. Qui testis est, novit omnia, sicut Deus Pater testis est. Sic enim habes in posterioribus, quia confirmata est salus nostra, testificante Deo, signis quoque et prodigiis, et variis virtutibus, utique supra omnia, non inter omnia est; dividere enim operatoris gratia, non operis est materies . 49. Si supra omnia Filius, per quem initium salus nostra, ut praedicaretur, accepit: utique et Pater Deus, qui testificatur, et asseverat signis et prodigiis de salute nostra, exceptus a cunctis est. Similitrum plebe numerandus, sed cum Patre aestimandus et Filio, qui non per incisionem sui dividitur ipse, cum dividit; individuus enim cu
Abbreviated transcription (Latin):
infuturũ remittet᷑ ei. diligenter
aduerte. Nũqͥd ẽ alia offensa filii.
alia sꝑs scĩ. Sicut enĩ una duimmni¬
tas: sic ina in uiria. Sed qͥ corpo¬
ris specie deceptꝰ humani. remis¬
sius aliqͥd sentit de xꝑi carne quã
dignũ ẽ: neq eñi uilis nobis de¬
bet uideri. quȩ aula uirtutis fruc¬
Pꝰ est uirginis. habet eulpã. ñ est
tamͣ exclusus a uenia. quã fide
elz ebub ñ potest ibi exoracio
eẽ uenie. ub i sacrilegii plenitu¬

Expanded text:
in futurum remittetur ei ; diligenter adverte. Numquid alia est offensa Filii, alia Spiritus sancti? Sicut enim una dignitas, sic una injuria. Sed si quis corporis specie deceptus humani, remissius aliquid sentit de Christi carne, quam dignum est neque enim vilis nobis debet videri, quae aula virtutis, fructus est Virginis, habet culpam; non est tamen exclusus a venia, quam fide elzebub: non potest ibi exoratio esse veniae, ubi sacrilegi plenitu
Abbreviated transcription (Latin):
rauit:Yꝑs in sꝑui. Nunc c̃sideremꝰ
utrũ quẽ ad modũ inxꝑi nomine
plenũ ẽe legimꝰ baptismatis sacra¬
m̃tũ ita etiã sc̃o tantũ sꝑunim¬
cupato. nichil desit ad mysterii
plenitudinẽ. Racionẽ sequamur.
qͥ unũ dixerit. trinitatẽ signauit
Sixꝑm dicas s. deũ patrẽ a quo
unctꝰ ẽ filius . & ipse qͥunctꝰ est
filiũ &. sꝑm qͥunctꝰ est de sigua¬

Expanded text:
ristus in spiritu. Nunc consideremus utrum quemadmodum in Christi nomine plenum esse legimus baptismatis sacramentum; ita etiam sancto Spiritu nuncupato, nihil desit ad mysterii plenitudinem. Et rationem sequamur, quia qui unum dixerit Trinitatem signavit. Si Christum dicas et Deum Patrem a quo unctus est Filius; et ipsum, qui unctus est, Filium, et S
Abbreviated transcription (Latin):
ones: siue pͥncipatꝰ. siue potesta¬
tes. omnia ꝑ ipsũ & in ipso ere¬
ata st̾: & ipse ẽ ante om̃s. & om̃ia
in ipso constant. Nũqͥd gͦ hic in¬
ter creaturas sꝑin scm̃ cõprehen¬
dit: Aut cũ dicit ante omnia ee̾
dei filiũ: nũqͥd ante patrẽ dixis¬
se estimandꝰ est: Non utiq. Nam
ta eẽ. & in ipso omnia consta¬
recȩlestu: ita etiã in sꝑusc̃õ uires
habere uniuersa cȩlestia dubita¬
re ñ potest: quando locutũ est
uerbo dñi cȩli firmati st̃. & spu
oris eiꝰ omnis uirtꝰ eor. Suꝑ om

Expanded text:
ncipatus, sive Potestates, omnia per ipsum, et in ipso creata sunt, et ipse est ante omnes, et omnia in ipso constant . Numquid ergo hic inter creaturas Spiritum sanctum comprehendit? Aut cum dicit ante omnes esse Dei Filium, numquid ante Patrem dixisse aestimandus est? Non utique; nam ta esse, et in ipso omnia constare coelestia: ita etiam in Spiritu sancto vires habere universa coelestia dubitari non potest, quando lectum est: Verbo Domini coeli firmati sunt, et Spiritu oris ejus omnis virtus eoru
Abbreviated transcription (Latin):
nora prȩtͣmittamꝰ. ut aut ꝑfidiam
suã etiã inminoribꝰ. ꝓdant: aut si
uel minoribꝰ c̃seneiumt. maiora de
minoribꝰ colligamꝰ. Arbitror clem̃¬
tissimȩ imꝑator. plenissime c̃futatos
dominic is ꝑurgeri: qͦmͦ audent.
inter omnia numerare ꝑt enĩta
sꝑm scm̃. quando ipse dñs dixit.
qui blasphemauerit infiliũ ho
cõputare: aut qͥs sic se obliget. ut
si creature de rogauerit. ñ posoi
sibi huc aliquã uenia relaganduim:
Nã si iudei. qui adorauerunt mi

Expanded text:
nora praemittamus, ut aut perfidiam suam etiam in minoribus prodant; aut si vel minoribus consentiunt, majora de minoribus colligamus. 53. Arbitror, clementissime imperator, plenissime confutatos Dominicis perurgeri; quomodo audent inter omnia numerare Spiritum sanctum, quando ipse Dominus dixit: Qui blasphemaverit in Filium hocomputare? Aut quis sic se obligat, ut si creaturae derogaverit, non putet sibi hoc aliqua venia relaxandum? Nam si Judaei, quia ad
Abbreviated transcription (Latin):
sitũ ẽ ordine suo adserere: ñ esse
inter omnia sꝑm cõputandũ. ip¬
sũ apostolum de ciuuꝰ uerbis faci¬
unt questionẽ. ad serciones huius
adhibeamꝰ auctorẽ. Quȩ enĩ ee̾nt
illa omnia siue uisibilia. siue in¬
usibilia: ipse designauit dicens:
qm̃ in ipso condita st̃ omnia in
cȩlis & int̃ra. Uides omnia de his

Expanded text:
situm est ordine suo asserere, non esse inter omnia Spiritum compntandum, ipsum Apostolum, de cujus verbis faciunt quaestionem, assertionis hujus adhibeamus auctorem. Quae enim essent illa omnia, sive visibilia, sive invisibilia, ipse signavit dicens: Quoniam in ipso condita sunt omnia in coelis et in terra . Vides omnia de his
Abbreviated transcription (Latin):
tenciȩ. Respondit his omnibꝰ & il¬
le mortalit᷑. Popłs meus. qͥd feci
tͥ: aut qͥd ẽtristaui te.: Nonne ex
egypto eduxite . &. ex domo ser¬
uitutis liberaui te: Sed parũ ẽ
exegypto liberasse. & ex domo
seruitutis eripuisse: plus e te
ipsũ dedisse ꝓ nobis. Dices ergo
Nonne ur̃as om̃s suscepi iniu¬
rias: Nonne corpus meu̾ ꝓ uo¬
bis obtuli: Non mortẽ adpeti¬
ui. qͦd ñ erat diuinitatis meȩ:
s ur̃ẽ redẽpeionis. Heccine re¬
ferunt᷑ gr̃ẽ. hoc ꝓficit sangius
meus: sicut in ꝓpheta ipse iã
dix̃. Quȩ utilitas in sanguine
meo: qͥa descendi in corrupei¬
onẽ: Noc gͦ ꝓfecit. ut me impi¬
e negaretis. ꝓ qͥbꝰ ista sustinui
scius: dic̃a tamen. ñ te negaui
Habes qͥd ignoscas fragilitati
carnis. Delictũ fateor: pecca¬
ta nͣ ab nuo. Si uis. potes me

Expanded text:
tentiae? Respondebit his omnibus et ille moraliter: Populus meus, quid feci tibi, aut quid constristavi te ? Nonne ex Aegypto eduxi te, et ex domo servitutis liberavi te? 121. Sed parum est ex Aegypto liberasse, et ex domo servitutis eripuisse: plus est te ipsum dedisse pro nobis. Dices ergo: Nonne vestras omnes suscepi injurias? Nonne corpus meum pro vobis obtuli? Nonne mortem appetivi, quod non erat divinitatis meae, sed vestrae redemptionis? Haeccine referuntur gratiae? Hoc profecit sanguis meus, sicut in Propheta ipse jam dixi: Quae utilitas in sanguine meo; quia descendi in corruptionem ? Hoc ergo profecit, ut me impie negaretis, pro quibus ista sustinui.scius, dicam tamen: Non te negavi; habes quod ignoscas fragilitati carnis. Delictum fateor, peccatum non abnuo: Si vis, potes me
Abbreviated transcription (Latin):
numerat: nec ibi excepit deifiliũ
ubi apłsdix̃. nobis tam̃ unꝰ de us
pat̾ ex qͦ omnia .&. nos in illũ. Sed
ut sciat qͥa inter omnia ñ est fili¬
us: legat sequencia. Nã cũ dicit.
nibꝰ utiq excepit deifiliũ: qͥa ex¬
cepit &. patrẽ. Eiusdẽ aũ impieta¬
tis ẽ: uel patre uel sꝑui scõ de ro¬
gare. Non enĩ credit inpatrẽ qͥ ñ
credit infiliũ: ñ credit indei fihiũ
qͥ ñ credit insꝑm scm. Nec potest
sine regła ueritatis: fides stare.
Nã qͥ negare cȩpit unitatẽ potes¬
tatis inpatre .s filio .&. insꝑusc̃o:
ñ potest utiqͣ ubi nulla diuisio est
fidem ꝓbare diuisã. Ergo quia
pietatis unitas bene credere. est:¬
etiã unitas impietatis est male
bere muimerari. quia omnia leguni
ex deo omnia. Consequent᷑ aũ nec
patre secernunt ab omnibꝰ. qͥa cre¬
aturis omnibꝰ filiũ ñ secernunt:
qm sicut ex patre omnia. ita etiã
ꝑ filiũ omnia. Hoc ipsũ supra eui
suisse filiũ. uel impiis uideretur.

Expanded text:
numerat; nec ibi ergo excipit Dei Filium, ubi Apostolus dixit: Nobis tamen unus Deus Pater ex quo omnia, et nos per illum . Sed ut sciat quia inter omnia non est Filius, legat sequentia; nam cum dicit: nibus utique excipit Dei Filium, qui excepit et Patrem. 30. Ejusdem autem impietatis est vel Patri, vel gare. Non enim credit in Patrem, qui non credit in Filium: nec credit in Dei Filium, qui non credit in Spiritum: nec potest sine regula veritatis fides stare. Nam qui negare coeperit unitatem potestatis in Patre et Filio et Spiritu sancto, non potest utique ibi, ubi nulla divisio sit, fidem probare divisam. Ergo quia pietatis unitas est bene credere, etiam unitas impietatis est male bere numerari, quia omnia legunt Ex Deo omnia . Consequenter autem nec Patrem secernunt ab omnibus, qui a creaturis omnibus Filium non secernunt; quoniam sicut ex Patre omnia, ita etiam per Filium omnia. Hoc ipsum in Spiritusuisse Filium vel impiis videretur,
Abbreviated transcription (Latin):
na Ubi au ñ est plenũ baptisma¬
tis sacram̃tũ. nec pͥncipiũ uel spo¬
cies aliqua baptismatis estimat᷑
ruas. eł quẽ admodũ si unũ in
sermone cõprehendas. aut pa¬
trẽ aut filiũ. aut sꝑm scm̃ fi¬
nec sꝑm ab neges. plenũ ẽ fidi¬

Expanded text:
ma. Ubi autem non est plenum baptismatis sacramentum, nec principium, nec species aliqua baptismatis aestimaturues. Et quemadmodum si unum in sermone comprehendas, aut Patrem, aut Filium, aut Spiritum sanec
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ utile. si xꝑm ñ ex precepto. ne¬
q ex gr̃a. s quasi dilectissimũ fili¬
ũ. ad dexterã dei sedere credamus.
Sic enĩ habes. Quȩ sursũ st̃ querite
ubi xꝑs ẽ ad dexterã dei sedens: que
sursũ st̃ sapite. Hoc ẽ enĩ supiora
saꝑe & credere:qͥa xꝑsut sedeat.
ñ quasi iussus obsequit᷑ s quasi fi¬
lius dilectissimꝰ honorat᷑. Propter
racionẽ gͦ corporis dicit. sede ad
dexterã meã: donec ponã inimicos
tuos scabellũ pedũ tuor. Quoa si
& hoc ad calũpniã trahis. qͥa pater
dicit. ponã inimicos tuos: etiã patͣ
trait ad filiũ. qͦd filius suscitet. at¬
q uiuificet. Nemo enͣi inqͥt po¬
test uenire ad me: nͥ pat̾ qͥ misit
me adtraxerit eũ. & ego resuser

Expanded text:
nobis utile, si Christum non ex praecepto, nenobis utile, si Christum non ex praecepto, neque ex gratia, sed quasi dilectissimum Filium ad dexteram Dei sedere credamus. Sic enim habes: Quae sursum sunt, quaerite, ubi Christus est ad dexteram Dei sedens: quae sursum sunt, sapite . Hoc est enim superiora sapere, credere quia Christus ut sedeat, non quasi jussus obsequitur, sed quasi Filius dilectissimus honoratur. Propter rationem ergo corporis dicit: Sede ad dexteram meam, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum 104. Quod si et hoc ad calumniam trahis, quia Pater dixit: Ponam inimicos tuos; etiam Pater trahit ad Filium, quos Filius suscitet atque vivificet: Nemo enim, inquit, potest venire ad me, nisi Pater qui misit me, attraxerit eum: et ego resus