comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
homo passibilis ⁊ mortalis ut sic uince̾t
diabolam. nisi enm̃ homo eẽt qui dia¬
bolum miñce̾t ñ inste. s uolentꝰ hõ
ei tossi uĩderet᷑ qui se illi sponte sub¬
iecit. s si eum homo nĩcit. iure homi¬
nem ꝑdit ⁊ ut homo uincat ncc̃e est
nt dens mñ eo sit. qus faciat eum sine¬
sine peccatis ẽt. Si enim ꝑ se homo
eẽt uł angelus in homine facile pͤcaret
cum tigramq naͣm ꝑ se constet cecidisse
fc̃s ẽ gͦ dei filius hominis filis passibi¬
lis ⁊ mortalis ut ꝑ mortem destruẽt
drabolum deletis peccatis ꝑ que sub illo
captini eramus ⁊ ꝑ eandem mortem
liberaret eos qui tiore mortis corꝑał
ꝑ totam hanc uitam erant obnoxii.
.i subditi ẜnituti diaboli ⁊ peceati
ꝑ qd̾ potestatem hẽbat diabosus ꝑ ciod
nictis est ⁊ que fuan̾t arina illi forti ad¬
iñ quo magnitisomem uirtutis sue ⁊ sol¬
lertie insmuat. Nors enim erat arma ꝑ
qiam inñcebat diabolus ⁊ ꝑ eam nictus

Expanded text:
homo passibilis et mortalis, ut sic vinceret diabolum. Nisi enim homo esset qui diabolum vinceret, non juste, sed violenter homo ei tolli videretur, qui se illi sponte subjecit; sed si eum homo vincit, jure hominem perdit: et ut homo vincat, necesse est ut Deus in eo sit, qui faciat eum sine peccatis esse. Si enim per se homo esset vel angelus in homine facile peccaret, cum utramque naturam per se constet cecidisse. Factus est homo Dei Filius, hominis filius passibilis et mortalis, ut per mortem destrueret diabolum, deletis peccatis, per quae sub illo captivi eramus; et per eamdem mortem liberaret eos, qui timore mortis corporalis per totam hanc vitam erant obnoxii, id est subditi, servituti diaboli et peccati. per quod potestatem habebat diabolus, per hoc victus est, et quae fuerant arma illi forti adin quo magnitudinem virtutis ejus et solertiae insinuat. Mors enim erat arma per quae vincebat diabolus, et per eam victus
Abbreviated transcription (Latin):
mortem acccdent ⁊ ip̃e gustamt᷑ mortõ
dei sub lege ẜuiebant quos enacuata lege
ꝑ gr̃ãm a legis one ⁊ ẜmli timore libauit.
lib̾os face̾t ꝑ grãm qui timore mortis cor¬
ꝑis ł anime ꝑ totam uitam obno. erãt sor.¬
legis .i. timore penarum ẜui erant legis. qr
tĩore penarum corꝑis uel anime ẜnabant
legem anos xp̃c lib̾auit. uel ab inferno ut
scificaret ⁊ lib̾aret¬
⁊ recte hec causa ap¬
ponit᷑ quia si non¬
eẽt eos lib̾aturus
non eis ꝑticiparet¬
ꝙ in angelis appa¬
ret. quia nusana¬
app̃hendit angelos
.i. in nulla scͥpturã

Expanded text:
mortem accederent, et ipse gustavit mortem, mortem accederent, et ipse gustavit mortem, aei sub lege serviebant, quos evacuata lege per gratiam a legis onere et servili timore liberavitliberos faceret per gratiam. Qui timore mortis, corporis vel animae, per totam vitam obnoxii erant serest timore poenarum servi erant legis, quia timore poenarum corporis vel animae servabant legem, quos Christus liberavit vel ab inferno velsanctificaret et liberarett recte haec causa apponitur, quia si nonset eos liberaturus, non eis participared in angelis apparet, quia nushendit angelos, id est in nulla Scriptura
Abbreviated transcription (Latin):
non dabit bona sua qui passus est mała.
nr̃a in t̾ris istis in secnlo isto maligno ꝙͥ
habinidat nͥ nasci. laborare ⁊ mori. hec
sunt m̾cimonia regionis nr̃e. Ad taleł
m̾ces m̾cator ille descendit ⁊ quiã om̃is
m̾cator dat ⁊ accipit. dat ꝙ habet. et
tura dedit ⁊ accepat. s quid accepit ꝙ
hic habundabat .s. nasci. laborare. Sẽs
quid dedit: renasci resing̾e̾ ⁊ in et̾num
regnarei O bone m̾cator gr̃as agismis¬
tibi. quia emisti nos.sangaimem tuũ
bibimns. enuangelium leginiis mstrum̃¬
mus. cͥatura tua sumus. fecisti nos. rede¬
auit ut eeñt. ⁊ redemit ꝑ mortem ne sẽꝑ
captiui eent sicut ⁊ mortem gustanit᷑ utͣ
timorem mortis fideles mnce̾nt. Ut enim
medious ñ hñs ncc̃itatem ex cibis t̃ egͥto
pp̃antur gustare s ille consulens ei. ut con¬
solans eni pͥmum de cibis illius degustat
nt ꝑsuade̾t egroto ꝑmptius illos cibos acci¬
ꝑe. sic ⁊ domimus cum omnes homĩes mor¬
tem time̾nt ꝑsuadens eis ut fiducrasit᷑ ad

Expanded text:
nobis bona sua qui passus est mala nostra? In terris istis, in saeculo isto maligno, quid abundat nisi nasci laborare et mori? Haec sunt mercimonia regionis nostrae. Ad tales merces mercator ille descendit, et quia omnis mercator dat et accipit, dat quod habet et atura dedit et accepit. Sed quid accepit? Quid hic abundabat, nisi nasci, laborare et mori? Et quid dedit? Renasci, resurgere et in aeternum regnare. O bone mercator, gratias agimus, quia emisti nos, sanguinem tuum bibimus, Evangelium legimus, instrumeatura tua sumus; fecisti nos, redeavit ut essent, et redemit per mortem, ne semper captivi essent; sicut et mortem gustavit, ut timorem mortis fideles vincerent. Ut enim medicus non habens necessitatem ex cibis qui aegroto praeparantur gustare, sed ille consulens ei vel consolans eum, primum de cibis illius degustat ut persuadeat aegroto promptius illos cibos accipere: sic etiam Dominus, cum omnes homines mortem timerent, persuadens eis, ut fiducialiter ad
Abbreviated transcription (Latin):
cati sedricentur ⁊ seducti indicabuntar
s ifdicati iuditio dei occulte iusto et
inste occulto seducentur. seducti autem

Expanded text:
cati seducentur, et seducti judicabuntur; sed judicati judicio Dei occulte justo et juste occulto, seducentur. Seducti autem
Abbreviated transcription (Latin):
uel nemo uinit uirtutib aut morit᷑
emin uinimus uta nirturum. dommo
iuuimnis .i. a domino uidicandi. uel ut
ei placeamnis siue nitemir uitqͣs et
peccatis. domino morimur .i. ad similitu¬
dinem xp̃a in cunis morte baptizati su¬
mus. ut sient xp̃c semel mortuus est. et
semꝑniuit. ita ⁊ nos soł mortui ꝑ pcc̃o
ꝑalit ͤ .s. dissolatione anime ⁊ corꝑis. sibi
.i. ad landem snam. s dei. sicut enim ing¬
nitudinis eiis non est finis sic nostre lan¬
dis non erit finis. Non eni cum mortui
fuerimus in hac carne desmennis lan¬
dare deum et setimdum hoo de fidelibus
tantum agit. uel sibi.i. a serudicandus
s a domino secundum hos debonis ac

Expanded text:
el nemo vivit virtutibus, aut moritur enim vivimus, vita virtutum, Domino vivimus, id est a Domino judicandi, vel ut ei placeamus. Sive morimur, vitiis et peccatis, Domino morimur, id est ad similitudinem Christi, in cujus morte baptizati sumus; ut sicut Christus semel mortuus est, et semper vivit, ita et nos semel mortui peccato itur, dissolutione animae et corporis, sibi, id  ad laudem suam, sed Dei. Sicut enim magnitudinis ejus non est finis, sic nostrae laudis non erit finis. Non enim cum mortui fuerimus in hac carne, desinemus laudare Deum. Et secundum hoc de fidelibus tantum agit. Vel sibi, id est a se judicandus, sed a Domino secundum hoc de bonis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ augͥ. u̾ba p̃missa ne sibi contͣire pu¬
tentur. Scito gͥ quia est donatio nalis
⁊ est donatio gratiita. naturali dona
deus non secundum ꝙ homo. nec fuit
aliud dare quam sibi equalem gn̾are.
gratuita uo̾ donatione dedit homini
xp̃o non deo qina xp̃c non in quantum
deus. s in quantum homo ꝑ gratiam
accepit nomen dei. nec ꝑ gratiam adop¬
tionis. s ꝑ grãm unionis ut non sit ad¬
optimus deus. s ueris cui flectit᷑ omne
per obedistis

Expanded text:
a praemissa, ne sibi contraire putentur. Scito ergo quia est donatio naturalis et est donatio gratuita. Naturali donatundum quod Deus, non secundum quod homo; nec fuit aliud dare, quam sibi aequalem generare. Gratuita vero donatione dedit homini Christo, non Deo; quia Christus non in quantum Deus, sed in quantum homo per gratiam accepit nomen Dei, nec per gratiam adoptionis, sed per gratiam unionis, ut non sit adoptivus Deus, sed verus Deus cui flectitur omne per obedistis
Abbreviated transcription (Latin):
tis a predicatione
pseudo apostolis
et quia non puta¬
tis uos emisse licen¬
tiam peccandi. hiss
enim duabus ex can¬
sis. sumptus dobitos
non accipit et qua¬
si aliquis quereret
undegͦ uinebas.¬
Alias eccłias
exspoliaui non par¬
ua in eis se expendas¬
se significat cume¬
nim dicit exspoliani
multa excepta. ⁊
data significat ex
aliis ad ministium
ꝙ mͥ deerat p̾t spo¬
liã eccłiarum sapple¬
uerunt fr̃ẽs qm̃ ue¬
nerunt a macedonia
ab hiis bene correstis
fuit accipiendum ne
bene seminantes a¬
mitterent fructu
quia si non accipe¬
ret illis fortem sc̃a¬
dalum proficeret¬
⁊ ut uniuersaliter
dicam in ommbus
solum in stipendiiͣs
seruaui me nobissi¬
ne onere quia non
hec gloria¬
fringetur
in me in re¬
giomibus
achale. Qͣ¬
re. quia ñ
diligo uos
deus scit.¬

Expanded text:
tis a praedicatione pseudoapostolis, et quia non putatis vos emisse licentiam peccandi. His enim duabus ex causis sumptus debitos non accepit. Et quasi aliquis quaereret unde ergo vivebasAlias ecclesias exspoliavi, non parva in eis se expendisse significat. Cum enim dicit, exspoliavi, multa accepta et data significat. Exaliis ad ministeriumihi deerat, post spolia ecclesiarum, suppleverunt fratres qui venerunt a Macedonia. Ab his bene correctis fuit accipiendum, ne bene seminantes amitterent fructum, quia si non acciperet, illis forte in scandalum proficeret. Et universaliter dicam in omnibus, solum in stipendiis servavi me vobis sine onere, quia non haec gloriafringetur in me in regionibus Achaiae. Quare? Quia non diligo vos? Deus scit.
Abbreviated transcription (Latin):
d thessalonicenses secidã
eis de temporibus nonissimis
⁊ de adu̾sarii destructione scri¬
uens hanc opystolam ab achenis ꝑ citi¬
cum diaconem ⁊ onesĩmum acolitum

Expanded text:
Ad Thessalonicenses secundameis de temporibus novissimis, et de adversarii dejectione. Scribit hanc Epistolam ab Athenis per Titum diac
Abbreviated transcription (Latin):
rrͦne dubitabant.¬
hoc enim dicit pp̃ e
os qui qiͣ nichil fu¬
turum sit pt mor¬
tem: uentri tantũ
student ut peccora. qui fidem asserentiã
rrͦnem irridont dicentes. Quis inde ue¬
nit: Non audiui uocem cuiusqͣm inde
nullius uocem inde audini. Quib rude¬
tur. stulte si pr̃ tuus siirge̾t crederes. deus
omnium surrexit ⁊ non c̾dis. qui uoluit
mori ⁊ resurge̾: nͭ omes uni cͥderemus
ne a multis deciꝑenuir. crederes itm pr̃i
morituro. ⁊ non credis iam inmortali qui
etianise etiam contrectandum discipulis
prebuit. quib ude̾ntib in celum ascend̾.
ciiis fidem de celis misso spũ orbis recepit
qui demq testimonium ht̃ in ccło. testm̃
in t̾ra. testm̃ ab angelis. testm̃ ab inferis.
Quid gͦ remansit ꝙ non clamet: Desi¬
nant gͦ murmurã malo loqiuentium ⁊
corrupentium mores bonos colloquiis
malis. Nolite. qͣi¬

Expanded text:
ubitabant.Hoc enim dicit propter eos qui quasi nihil futurum sit post mortem, ventri tantum student, ut pecora, qui fidem asserentium resurrectionem irrident dicentes: Quis inde venit? non audivi vocem cujusque inde nullius vocem audivi; quibus respondetur: Stulte, si pater tuus resurgeret, crederes? Deus omnium surrexit et non credis, qui voluit mori et surgere ut omnes uni crederemus, ne a multis deciperemur: crederes patri iterum morituro, et non credis jam immortali? Qui etiam se contrectandum discipulis praebuit, quibus videntibus in coelum ascendit, cujus fidem de coelo misso spiritu orbis recepit, qui denique testimonium habet in coelo, testimonium in terra, testimonium ab angelis, testimonium ab inferis. Quid ergo remansit quod non clamet? Desinant ergo murmura male loquentium, et corrumpentium bonos mores colloquiis malis. Nolite.
Abbreviated transcription (Latin):
passionem ẽ głificatus. Iterum si morru
hominem ad
solum restat. Mã¬
ducemnus ⁊ bibamꝰ
cras enim .i. ĩ pro
ximo moriemur.

Expanded text:
passionem est glorificatus. Iterum: Si mortuhominem ut solum restat, maducemus et bibamus, cras enim, id est ximo, moriemur.
Abbreviated transcription (Latin):
dentes de gentib confessio antem non tã¬
tum peccatornm est s ⁊ laudis dei. ⁊ no¬
mini tuo cantabo .i. faciam cantantes
tibi canticum nouum et cum leticia te
laudantes. Et iterum ysaias dicit le

Expanded text:
s. Confessio autem non tantum peccatorum est, sed et laudis Dei. Et nomini tuo cantabo, id est faciam cantantes tibi canticum novum, et cum laetitia te laudantes. Et iterum Isaias dicit: L
Abbreviated transcription (Latin):
cottidie uides gͣ¬
minas non
non inificatur.
paurefiat. cum ani
documenta semi¬
num adhibet. qui¬
bus mortuorum
iñ melius refor¬
datur. manente

Expanded text:
vides, greminas non vivificatur, id putrefiat, cum animali documenta adhibet, quibus mortuorum in melius reforcredatur, manente
Abbreviated transcription (Latin):
omnes san¬
ctos nõ cesso
gratias a¬
gens prouo¬
bis memo¬
riam uestri
faciens in o¬
rationibus
meis ut de¬
us domini

Expanded text:
omnes sanctos, non cesso gratias agens pro vobis, memoriam vestri faciens in orationibus meis, ut Deus Domini
Abbreviated transcription (Latin):
Sroptea enumeratis
beneficũs humano
phesiis collatis quid
datis sentiat apłs
tra tendant. quasi
cum audinisseris

Expanded text:
rea. Enumeratis beneficiis humano phesiis collatis, quid datis sentiat Aposttra tendant; quasi Cum audivissetis
Abbreviated transcription (Latin):
daret hominem
.i. si inculpabiles
eent eius obẜuatores ñ utiq secundi
locus .i. oportimitas inquitret a
deo. q̃ui prins paulatim iñstruxit ꝑ
legẽ. ⁊ edificauit ꝑ ꝓpb̃ias ut post
daret ꝑfcm̃ ꝑfc̃m̃ testamentum quod
consummaret. ⁊ nota ꝙ aii si naca.¬
cul. ita enim hoc dicit qͣ ip̃m habeat
culpam ꝙ udetar dum p̃cipit sñ gr̃a
⁊ p̃uaricatores constituit Si tuerat᷑
a nobis curñ eo ritu colamtis dm̃ quo
illud iracasset culꝑa ñ inquneretur
locus secundi. s inquirit᷑ ieremỹas.
enim̃ uitu. eõs qui in legeerant dic̃.¬
Ecce diesue

Expanded text:
t hominem, id est si inculpabiles essent ejus observatores. Non utique secundi locus, id est opportunitas, inquireretur a Deo qui prius paulatim instruxit per legem, et aedificavit per prophetas, ut post daret perfectum testamentum quod consummaret. Et nota quod ait, si vacaculpa. Ita enim hoc dicit quasi ipsum habeat culpam quod videtur, dum praecipit sine gratia et praevaricatores constituit. Si quaeratur a nobis curillud vacasset a culpa, non inquireretur locus secundi, sed inquiritur. Jeremias enim vituperans eos, qui in lege erant, diciEcce dies
Abbreviated transcription (Latin):
glorie. sicut enim ꝑticipat nra natura
ita ad suam indendam nos adoptat. hĩc
tionem nr̃e nature factus ex mułiere. uit
non solum unigenitus esset tibi fr̃es nõ
ht̃. s etiam pennogenitus in multis fͣ¬
trib fieret adoptionem autem dicit ut
distincte intelligamus unicum derfiliũ

Expanded text:
gloriae. Sicut enim participat nostra natura, ita ad suam videndam nos adoptat. Augutionem naturae nostrae factus ex muliere, ut non solum Unigenitus Dei esset, ubi fratres non habet, sed etiam primogenitus in multis fratribus fieret. Adoptionem autem dicit, ut dist
Abbreviated transcription (Latin):
ham se habiturum
faum in quo bene
est et hostra legans pro illo oblata est nec
mirum si ⁊ ula oꝑalegis substinint ex qͥ¬
bris liba̾ret eos qui eis ẜuilitꝰ tenebant᷑
qui etiam mortem sustuit ut ex illa
alios lib̾aret. fa. est gͦ sub lege .i. sub o¬
nere legis. sicut sub aliis pemis. non ut¬
ab ea expiaretur. s ut ab ea liberaret.
qui sub lege erant p̃ssi ⁊ rei redimeret
a diabolo. a ꝑditione. a peccatis. Et nõca
ło enm ꝙ dixit fac. sub le. i lnd rerulit
dixit sc̃m ex nni. hor aliud ref̾t. ut adoꝑ

Expanded text:
ham se habiturum filium in quo benedest, et hostia legalis pro illo oblata. Nec mirum si et illa legis opera sustinuit ex quibus liberaret eos qui eis serviliter tenebantur; qui etiam mortem sustinuit, ut ex illa alios liberaret. Factus est ergo sub lege, id est sub onere legis, sicut sub aliis pab ea expiaretur, sed ut ab ea liberaret eos, qui sub lege erant pressi a diabolo, a perditione, a peccatis. Et nota qid enim quod dixit factum sub lege, illud retulit, di
Abbreviated transcription (Latin):
non de substantia sua genuit. creatara
erum sunis quam non genuit᷑ s fecit.
facet adoptauit. Iste utiq modus quio
nos deus cum ram cẽmus ab ipsoñ nati
s conditi ⁊ institut uerbo suo ⁊ gr̃a¬
sua genuut᷑. nt filii eins essemis adoptiono

Expanded text:
non de subtantia sua geuuit; creatura enim sumus, quam non genuit, sed fecit; faceret, adoptauit. iste itaque modus, quo nos deus, cum iam essemus ab ipso non nati, sed conditi et instituti, uerbo suo et gratsua genuit, ut filii eius essemus, adoptio
Abbreviated transcription (Latin):
gnouit que¬
ea si scĩa debeat¬
uti ne noceat aliĩs
non ita cognonisse:¬
sicut cognoscendñ
est. dum .n. carita¬
tem que mat̾ om¬
non sectantur: nõ

Expanded text:
novit quea scientia debeatuti, ne noceat alii. non ita cognovissicut cognoscendum est. Dum enim charittem quae omn
Abbreviated transcription (Latin):
nolite oblunsci. ob¬
liuisci dicit. auia
hanc habiserunt¬
antequam exspoli¬
arent᷑ suis reb. Re¬
rito dico ut non ob

Expanded text:
nolite oblivisci. Oblivisci dicit, quia hanc habueruntantequam exspoliarentur suis rebrito, dico, ut non ob
Abbreviated transcription (Latin):
est quia uir tute qua angeli fubsistunt
c̾atus est hoc significans qr decelis uentu¬
rus erat qui spũalr̾ pasc̾et. uñ ⁊ manna
prius dominico dienenĩt de celo ad satu¬
ritatem ppłi Idõq secundum ħ ⁊̃ recte
escam ⁊ potum illoꝵ dicit spũalem .i. spi¬
rituale aliquid siginificantem. Sequit᷑.¬
sic ẽ ageidum. ut

Expanded text:
est, quia virtute qua angeli subsistunt creatus est, hoc significans quia de coelis venturus erat, qui spiritualiter pasceret. Unde et manna prius Dominico die venit de coelo ad saturitatem populi. Ideoque secundum hoc recte escam, et potum illorum dicit spiritualem, id est spirituale aliquid significantem. Bsic est agendum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
meliam facit qui remissionem quam
i p̃e sp̃e facit asscribit carnalib obẜuan¬
tñs uelcim eummaleuiuendo a se abit᷑
uel conculcat ille xp̃m qui libe peccat
ꝑticipat. sangninem pollutum ducit
si ab eo mundatus ad nomitum redit
⁊ penit̾e negligit sp̃mi est iniurĩs qͥ
eius bñficium grate non suscipit. Sci

Expanded text:
meliam facit, qui remissionem quam ipse Spiritus facit, ascribit carnalibus observantiis, vel qui eum male vivendo a se abjicit. Vel conculcat ille Christum, qui libere peccat participat, sanguinem pollutum ducit, si ab eo mundatus ad vomitum redit et poenitere negligit. Spiritui est injurius qui ejus beneficium grate non suscipit. Sci
Abbreviated transcription (Latin):
fenstis .i. tialde et
implacabilit̾ iratas
uel ꝓximus adhi-¬
bendo correctionis
tiomi buic
tammale et dixi
guia serio peccant¬
monebam ꝑ pro¬
pħam. s licet mone¬
non cogno

Expanded text:
fensus. Valde et implacabiliter iratus. Vel proximus adhibendo correctionitioni huic, tuam malae. Et dixi atione, quia serio peccantmonebam pphetam, sed licet sic monenon cogno
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ra min̾us spetiosa est quam cetera.
Imusibilis antem pp̃ obscuritatem ea¬
dem mat̾ia informis etiam aquua da ẽ
suꝑ fertur fabricandis rebus nolutitas
artificis. Ideo u̾oͥ aqua dicta est ilia
materia qnia omina que in terra
nascuntur. siue animalia siue arhorẽ
uel herbe ⁊ similia ab humore incipi¬
unt formari atq mitriri. eadem etrã
matla dicta est abyssus quiã confins e
acria ĩuꝑ quam febatur sp̃c illa ĩfor¬
mis matia uocata est ut res ignota no¬
tis uocabulis m̃ simaret᷑ imꝑitiorib
⁊ non uno. nam si imo: hec esse puta¬
cabulo intellige̾. sub hiis gͦ omnibus
nominib significata ẽ matia illa mi

Expanded text:
terra minus speciosa est quam caetera; invisibilis autem, propter obscuritatem, eadem materia informis etiam aqua dicta ssicut superfertur fabricandis rebus voluntas artificis. Ideo vero aqua dicta illa materia, quia omnia quae in terra nascuntur sive animalia sive arbores vel herbae et similia ab humore incipiunt formari atque nutriri. Eadem etiam materia dicta est abyssus, quia confusa eraaqua super quam ferebatur spiritus, illa informis materia vocata est, ut res ignota notis vocabulis infirmaretur imperitioribus et non uno. Nam si in uno, hoc esse putacabulo intelligere. Sub his ergo omnibus nominibus significata
Abbreviated transcription (Latin):
sicut silentium ñ aliqua res est. s ubi
sonus non est. silentium dr̃ ⁊ nuditã
non aliqua res est. s in corꝑe ubi te¬
gumentum non est. nuditas dĩ sicut
⁊ manitas non est aliquid. s locus u̾¬

Expanded text:
Sicut silentium non aliqua res est, sed ubi sonus non est, silentium dicitur; et nuditas non aliqua res est, sed in corpore ubi tegumentum non est, nuditas dicitur; sicut et inanitas non est aliquid, sed
Abbreviated transcription (Latin):
osus. similit᷑ ⁊ uos.
sic cͣrite. poꝑa cari¬
tatis ꝑseua̾ñtes usq in finem ut comp̃.¬
est ntslitas legis nr̃e. in qua ñ uni s om̃i¬
b ꝑmissa ẽ palma. ꝙͣ ñ ẽ in illostadio in
ilło spͥtaculo. Ibi . n. umiis tantum accipit
bramum ⁊ ceti̾ nicti discedut᷑. qui simi¬
lit᷑ laboran̾nt. hic aut̃ ñ ẽ sic. O uocqnot
qui pͥor uenĩt: exspestatut coronet᷑ cam
posteriori. Igonem qmppeistum ñ aipi¬
ditas s caritas facit. Omies currentes a¬
mant se. ⁊ ip̃e amor cursus est. a iõ sic

Expanded text:
us Similiter et vos, sic currite, per opera charitatis perseverantes usque in finem, ut compreest utilitas legis nostrae, in qua non uni, sed omnibus promissa est palma, quod non in illo stadio, in illo spetaculo. Ibi enim unus tantum accipit bravium, caeteri victi discedunt, qui similiter laboraverunt; hic autem non est sic. Quotquot qui prior venerit, exspectat ut coronetur cum posteriori. Agonem quippe istum non cupiditas, sed charitas facit. Omnes currentes amant se, et ipse amor cursus est. Quasi dica
Abbreviated transcription (Latin):
ita ⁊ uos ab offenciculis dobetis abssinẽ. at¬
t̾ende q de reb ñ laudandis tͣhunc᷑ multe
similitudines ut iñ euirngelio de iniono
iudice: qui uiduam tiolebat audire ⁊ deillo
ꝑigro qui ñ pp̃ am̃iãtiam s tedio uietus
panes commodalat petenti ⁊ iñ pso dat᷑
similitudo de marso qui incantat ut edu¬
tat aspidem de tenebrosa cau̾na ita ⁊ hic
ñ commendant᷑ agonistica ⁊ sudic᷑. ⁊ tam̃¬
debennus abstine̾ ab
offendiculis cum illi¬
absimeant a cͣcͣriis
qr res maior esthic.
⁊ .i. qr illiquidem
abstinent ut accipi
abstine debemus ut¬
accipiamus coronã
incorruptam. nobis
iñ modum regalis¬
dẏadematis spũalis
corona ẜuat᷑. ⁊ quia
talis corona seruatur. Igͣ ego sis .i. tam
curronon Legitime operãdo.¬

Expanded text:
ndiculis debetis abstinere. Atod de rebus non laudandis trahuntur multae similitudines, ut in Evangelio de iniquo judice, qui viduam nolebat audire; et de illo pigro qui non propter amicitiam, sed taedio victus panes commodat petenti; et in psalmo datur similitudo de marso, qui incantat ut educat aspidem de tenebrosa caverna. Et ita hinc non commendatur agonistica, et ludrica, et tamedebemus abstinere ab offendiculis, cum illiabstineant a contrariis, quia res major est hic. t quia, illi quidem abstineant, ut accipiant abstinere debemus uaccipiamus coronam incorruptam. Ambroin modum regalisdiadematis, spiritualis corona servatur. Et quia talis corona servatur, igitur ego sic, id est tam legitime operando
Abbreviated transcription (Latin):
transfigurat enim se ad temptandum
e ͭ quos ita erudiri opns est ueladde¬
bere se pritat habeat malos demonies
ficto. amicos eosq tanto nocentiores
quan.o astutiores ac fallatiores patit᷑
inimicos neq scĩ ⁊ fideles unĩus ueri
dei cultores ab eorum falatiis. ⁊ multi
nobis. Gloria enĩ
pio in quo gł .i.¬

Expanded text:
Transfigurat enim se ad tentandum eos quos ita erudiri opus est, vel ad debere se putat, habeat malos daemones fictos amicos, eosque tanto nocentiores quanto astutiores ac fallaciores patitur inimicos; neque sancti et fideles unius veri Dei cultores ab eorum fallaciis et multinobis. Gloria enim pio, ut in quo glori
Abbreviated transcription (Latin):
pse enĩm sacha¬
nas qui est caput
rat se in ange .lii.
si angelum dei s.
ut decipiat qd̾ ⁊
ad erumpnas hu¬
ins uite ꝑtinet.
formi temptatione securisunt. In hñs
diebus malignis uibi ista sollititudononẽ
inurilis ne cum sachanas se transfigurat
fallendo ad aliqua ꝑnitiosa seducat. Nã
quando sensis corporis fallit. mentem no̾
non monet a uera rocta q sententia qͣ¬
in religione ꝑiculum. uelcum sebonum
fingens ea uel facit uel dicit que bonis
angelis congruunt. etiam si credatur bo¬
nus non est error ꝑieulosus auit morbi¬
dus. cum nero ꝑ hec aliena ad sua incipͭ
ducere neqrins post eum eat. opus est
magna nigilantia ꝙ nemo sine dõ po¬
test ⁊ ipsa hinus difficultas ad hoc est
prorsus piorum ambigit nemo. ⁊ quia¬

Expanded text:
pse enim Satanas, qui est caput rat se in angelum lucsi angelum Dei, scut decipiat: quod et ad aerumnas hujus vitae pertinet.formi tentatione securi sunt, in his diebus malignis, ubi ista sollicitudo non inutilis, ne, cum Satanas se transfigurat, fallendo ad aliqua perniciosa seducat. Nam, quando sensus corporis fallit, mentem vero non movet a vera rectaque sententia, qin religione periculum. Vel, cum se bonum fingens ea vel facit, vel dicit quae bonis angelis congruunt, etiam si credatur, bonus non est error, periculosus aut morbidus. Cum vero per haec aliena ad sua incipit ducere, ne quis post eum eat, opus est magna vigilantia; quod nemo sine Deo poEt ipsa hujus rei difficultas ad hoc est prorsus piorum ambigit nemo. CA
Abbreviated transcription (Latin):
do .i. quia diligo
uos ⁊ hoc est ꝙ ait.¬
q autem fatio nc̃
⁊ faciam semꝑ ut
eo exemplo ampu¬
tem occasionem eoꝵ¬
qui ꝑ me uolunt
habere occasionem
occasionem
sumendi ur̃a. Intẽ¬
um erat in pecum¬
is accipiendis ideo¬
quia apostolus ac¬
ciꝑe renuit. ne iłł
esset forma ⁊ occ̃o¬
acciꝑtendi. Sciebat
enim ꝙ si non acci¬
ꝑent. non diu predicarent.  Uñ subd̃
ut in quo. quasi idco non accepint ain¬
similes nobis. glorrantuꝵ erut ne ficut
apostoli ope¬
li tranffi¬
gurantes
se in aposto¬

Expanded text:
d est quia diligo vos. Et hoc est quod aid autem facio nunc et faciam semper, eo exemplo amputem occasionem eoper me volunt habere occasionemoccasionem sumendi vestra. Intenum erat in pecuis accipiendis. Ideoque Apostolus acere renuit, ne illis esset forma et occaaccipiendi. Sciebat enim quod si non acciperent, non diu praedicarent. Unde subdit: Ut in quo. Quasi dicat: Ideo non accepi ut amsimiles nobis, gloriantur, eruntne sicut apostoli, opetis, transfigurantes se in aposto
Abbreviated transcription (Latin):
tos dico ad dascreti¬
onem boni ⁊ mali
intͤ se. uel boni a
minus bono. et
mali a mimis ma¬
lo. Ecce hic ostendit quis sit solidus ci
tatos. Qui antem inualida ⁊ in ex̾ci¬
taxe mente hoc non possunt. ꝑfecto
nisi quodam fidei lacte teneant᷑. ut ⁊
mmnisibilia que ñ uident. ⁊ intelligi¬
bilia qrue nondum intolligi credant
facile ad uanas ⁊ sacͥlegas fabulas
ꝓmissione scientie seducuntur ut et
bonum et malum non nisi corpalibus
ymaginibus cogitent. ⁊ ipm̃ deum nõ
nisi corpus alicuiod eẽ existiment ⁊ malũ
nisi substantiam putaroũ possunt cum
sit potius ab imimuitadili substantia mu¬
tabilium substantiarum quidam defec¬
tus quas fecit exnichilo ipsa inuitabi¬
lis ⁊ fumma substantia que est deus ꝙ
ꝑfocto quisquis non solum credit uerũ
etiam exe̾citatis in extioribus aniim sõ¬
sibiis intelligit. ꝑcipit. nouit. non ẽ iam
metuendum ne seducat᷑ ab eis qui malũ
putando eẽ substantiam quam ñ fecit
deus mutabuem substantiam facuit

Expanded text:
tos ad discretionem boni ac mali inter se. Vel, boni a minus bono, et mali a minus malo. Ecce hic ostendit quid sit solidus cibtatos. Qui autem invalida et inexercitata mente hoc non possunt perfecto nisi fidei quodam lacte teneantur, ut et invisibilia quae non vident et intelligibilia quae nondum intelligunt, credant, facile ad vanas et sacrilegas fabulas promissione scientiae seducuntur, ut etiam bonum et malum non nisi corporalibus imaginibus cogitent, et ipsum Deum non nisi corpus aliquod esse existiment, et malum nisi substantiam putare non possint, cum sit potius ab immutabili substantia mutabilium substantiarum quidam defectus, quas fecit ex nihilo 243 ipsa immutabilis et summa substantia quae est Deus. Quod profecto quisquis non solum credit, verum etiam exercitatis interioribus animi sensibus intelligit, percipit, novit; non est jam metuendum ne seducatur ab eis qui malum putando esse substantiam quam non fecit Deus, mutabilem substantiam faciunt
Abbreviated transcription (Latin):
Quoniam
et si contri¬
staui uos
epystolañ
me penitet
et si penite¬
ret. uidens
quod epła
illa et siad
one quia inditi¬
tum consolatum
in uobis: et ego
consolatus sum.
Consolatus est ti¬
tus in nobis ipse
dico referens nob̾
urm̃ desidium de
emerdatione.⁊
nr̃m fletum de cõ¬
mulationem .i. ĩ
dignationem ccͣ
pscudo habitam..
tionemea. Qm̃¬
⁊ si. qi inde ꝓbari
potest quod̾ gau¬
deo quia iam non
penitet me dure uos
in prima epysto¬
la corripuisse et
hoc ꝙ ait. quoniã
⁊ si contristani nos
in prima eꝑyͣstoła.
non mod̾a mepe̾¬
nitet quia corre¬
cti estis. ⁊ si prins
peniterẽt. dum ĩ¬
dignatieratis ħ
dicit ne uideatur
inhumanus qui
nunc gaudeo .iii.
ꝙ epystola illa cõ¬
tristanit nos. u qͣ¬

Expanded text:
quoniam et si contristavi vos in epistula non me paenitet et si paeniteret videns quod epistula illa et si ad non quia tum consolatum in vobis, et ego consolatus sum, consolatus est Titus in vobis. Ipse dico, referens nobis vestrum desiderium de emendatione et vestrum fletum de commulationem, id est indignationem contra pseudo habitam, ptione mea.  dicat: Inde probari potest quod gaudeo, quia jam non poenitet me dure vos in prima Epistola corripuisse. Et hoc est quod ait, quoniam etsi contristavi vos in prima Epistola, non modo me poenitet, quia correcti estis; etsi prius poeniteret, dum indignati eratis. Hoc dicit, ne videatur inhumanus, quinunc gaudeo videns quod Epistola illa contristavit vos,
Abbreviated transcription (Latin):
.I. in corpore a ꝑse¬
quintorib patior
⁊ aliis modis angͥ
tia mea cortidiana
qne nec una hora¬
remittitur. Qne ẽ
ana sollici

Expanded text:
st in corpore, quae a persecutoribus patior  aliis modis, angit tia mea quotidiana, quae nec una horremittitur. Quae est  sollici
Abbreviated transcription (Latin):
pecdatis alienis. uñ¬
qui apponit scienti¬
am apponit dolorẽ.
tecaritas magis do¬
lebit peccantem. Et¬
iudeqimalis est solli¬
tuaquam matͥna

Expanded text:
tis alienis. UnQui apponit scientiam, apponit dolorem tae charitas, magis dolebis peccantem. Eide qualis est sollquam paterna,
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑm. Scd̾m cog¬
int̾io celestrum sp̃n¬
tim. t̾rium cogait̃o
deitatis ad quam rap¬
tus ẽ apłs. Et nota
celum exposuimus
in scd̾a senentia. s¬
primum ⁊ secundñ
alit̾ quam hic ⁊ ĩa¬
distingint᷑ hec secite¬

Expanded text:
orum; secundum, cognitio coelestium spum; tertium, cognitio Deitatis, ad quam raptus est Apostolus. Et nota elum exposuimus in secunda sententia; simum et secundum aliter quam hic, distinguitur haec se
Abbreviated transcription (Latin):
et petro cir¬
cumcisioni
ui enim
operatus ẽ
petro inapo¬
stolatum eͥ¬
cumcisionĩ
operatus ẽ
et michi in¬
ter gentes
Et cum cog¬
nouissent
gratiam di
que data ẽ
michi inter¬

Expanded text:
et Petro circumcisionis. Qui enim operatus est Petro in apostolatum circumcisionis, operatus est et mihi inter gentes. Et cum cognovissent gratiam, quae data est mihi. In
Abbreviated transcription (Latin):
rant ⁊ est iñtentio enis in hac epła con¬
firmare colosenses in eadem fide ⁊ doct᷑¬
docere. Modns tractandi talis est. folito
more salutationem p̃mittit. qua p̃mis¬
sa de bonis eorum gr̃as agit. ⁊ fidem ⁊
dilectionem eornm commendans oratut
ꝑficiantur iñ xp̃o cuins bñficia ⁊ pri-¬
matum secundum utͣmq natam com¬
mendat dem̃de sui ministerii dignita¬
tem commemorans monet ne ꝑ phy
losophyam ua legis cionias seducti
a xp̃o recedant tandem ⁊ ommes simul¬

Expanded text:
rant. Et est intentio ejus in hac Epistola conrant. Et est intentio ejus in hac Epistola confirmare Colossenses in eadem fide et doctridocere. Modus tractandi talis est: Solito more salutationem psa de bonis eorum gratias agit, et fidem et dilectionem commendans orat, ut perficiantur in Christo, cujus beneficia et primatum secundum utramque naturam commendat; deinde sui ministerii dignitatem commemorans monet ne per prophetiam vel legis caeremonias seducti a Christo recedant; tandem omnes simul
Abbreviated transcription (Latin):
apłs colosensibus. solosenses autẽ
sinit asyani quibus non ip̃e apłs p̃dica¬
uit. s eius discipuli archyppus ⁊ epaft
Archyppus uo̾ ñ ĩ eis minist̾i̾um accepe¬
rat. epafras autem ab eis ornindus
ãb apło istructus doctnam archippi cõ¬
fnmaua̾t. Archyppo gͦ p̃dicante ⁊ predi¬
cationem eius epafra confumante gͣti¬
am xp̃i didican̾t. Suꝑuenunt aũ ꝑseu¬
do apłi qui eos euertere intebantur
carnales obseruantias p̃dicantes et
phylosophicis disputationib simplici¬
tatem eorum irretire conantes. Hiĩs gͥ
suꝑuenientib ⁊ carnales obseruantias
p̃dicantib in dubium illis uena̾t. quib
potius c̾dendum eẽti unde paulus cũnis
auctoritas celebris erat qͣi medius iundi¬
cat qne ꝑs potius sit tenenda scribens
bñficia ostendens quomͦꝰ sufficiens est ad
omnia. carnalia uo̾ prorsus imꝑbat ut
de inceps sincere fidem xp̃i teneant in¬
struit eos ettam moralit᷑ confirmans qͥc¬
quid illi. s. archẏppus. ⁊ epafras docue¬

Expanded text:
s Colossensibus. Colossenses autem sunt Asiani, quibus non ipse Apostolus praedicavit, sed ejus discipuli Archippus et Epaphras. Archippus vero in eos ministerium acceperat; Epaphras autem ab eis oriundus ab Apostolo instructus, doctrinam Archippi confirmaverat. Archippo ergo praedicante, et praedicationem ejus Epaphra confirmante, gratiam oli qui eos evertere nitebantur, carnales observantias praedicantes et philosophicis disputationibus simplicitatem eorum irretire conantes. His igitur supervenientibus, et carnales observantias praedicantibus, in dubium illis venerat, quibus potius credendum esset. Unde Paulus, cujus auctoritas celebris erat, quasi medius judicat quae potius sint tenenda, scribens et ejus beneficia, ostendens quomodo sufficiens est ad omnia. Carnalia vero prorsus improbat, ut deinceps sincere fidem Christi teneant. Instruit etiam illos moraliter, confirmans quidquid illi, scilicet Archippus et Epaphras docue
Abbreviated transcription (Latin):
quib alii aliis subs¬
s. filius dans singłis
pro arbitͥosuo. Et¬
diuisiones oꝑatio¬
num sunt qr sunt
minora idem uoꝰ
Nota ꝙ prius uir¬
tutes significaut.
dicendo gr̃arum qͣ¬
rum effectus sigcͣt
earum enim effc̃s¬

Expanded text:
quibus alii aliis subset Filius dans singulis pro arbitrio suo. Edivisiones operationum sunt, quia minora, idem vero Nota quod prius virtutes significavit, dicendo gratiarum,rum effectus significat, Earum enim eff
Abbreviated transcription (Latin):
de ponte de ore ur̃o. ⁊ si in corde sit cõ¬
ceptus quid ꝑ singula᷑ nolite meitiri
inuicem .s. alii aliis. sunt qui non hñt
consuetudinem ebrietatis qui tamen ali¬
qñ mebriant᷑. sic sut qui ñ habent cõ¬
suetudinem mentienbi. ⁊ tamen ali¬
qñ mentuntur. sic ⁊ in aliis fit. pro¬
hibet g aliãn mentiri. ⁊ p̃cipue men¬
tiri assidne. dico nolitementiri. uos
Exspoliantes nos uete̾m homi

Expanded text:
deponite de ore vestro, etsi in corde sit cceptus. Quid per singula? Nolite mentiri invicem, scilicet alii aliis. Sunt qui non habent consuetudinem ebrietatis, qui tamen aliquando inebriantur; sicut sunt qui non habent consuetudinem mentiendi, et tamen aliquando mentiuntur, sic et in aliis fit. Prohibet ergo aliquando mentiri, et praecipue mentiri assidue. Dico, nolite mentiri: vos dico, exspoliantes vos veterem homi
Abbreviated transcription (Latin):
taro autem ꝑunet.⁊ uicta ẽ gͦ mors cũ
tͥ umpho ⁊ cum ea drabolus s nondami pe.¬
nitus int̾empta. Iñ ẽ ꝙ petrus antepas¬
sionem ad uocem ancilse negauit postea
nero ante reges ⁊ p̃sides ductus non cessit.
uere non cogemur: quia iustificati simꝰ¬
mortuus ẽ

Expanded text:
met. Victa ergo mors cum triumpho est, et cum ea diabolus, sed nondum penitus interempta. Inde est quod Petrus ante passionem ad vocem ancillae negavit, postea vero ante reges et praesides ductus non cessit. vere non cogimur, quia justificati summortuus
Abbreviated transcription (Latin):
mo.i. in netustate a primo honune con¬
tracta non secundum culpam s secim¬
⁊ deposint ut dolorem crucis sustinens
sie haberet membra distenta in eruce¬
⁊ consixa ne ad priores actus mone̾nt᷑
aquib etiam sepultus quieuit huma¬
nis subtractus aspectib ꝑ hoc exigens
a nobis ut nrãm uetustatem peccatoꝵ
cum gemitu ⁊ dolore penitentie depona¬
mus ⁊ membra nr̃a continentie atiꝑ
iuisticie clauis confixa habeamus ne ad
priora mala redeauis a quib etiam i¬
ta ꝑfecte quiescamus ut nec eorũ uisio
nec memoria habeanr ⁊ sic ad bona
resurgentes in nouitate unte ambuleaiꝰ
deuirtate in uirtutem ascendentes quo¬
usq ad dextam doi locati deum deorum
sione ꝑfestus ꝑfectoꝵ in consessu addex¬
tetam᷑ gła beatorum hec autem non soła
a nobis exigit xp̃c in sacramento passioĩs
s etiam si nolimmus imitari efficit. Unde
Socscientẽ¬

Expanded text:
etustate a primo homine contracta, non secundum culpam, sed secunet deposuit, ut dolorem crucis sustinens sic haberet membra distenta in cruce et fixa, ne ad priores actus moverentur, a quibus etiam sepultus quievit, humanis subtractus aspectibus, per haec exigens a nobis, ut nostram vetustatem peccatorum cum gemitu et dolore poenitentiae deponamus, et membra nostra continentiae atque justitiae clavis confixa habeamus, ne ad priora mala redeamus, a quibus etiam ita perfecte quiescamus, ut nec eorum visio nec memoria habeatur; et sic ad bona resurgentes in novitate vitae ambulemus, de virtute in virtutem ascendentes, quousque in dextera Dei locati Deum deorum sione profectus perfectorum, in consessu ad dexteram gloria beatorum. Haec autem non solum a nobis exigit Christus in sacramento passionis, sed etiam si volumus imitari efficit. Unde sciente
Abbreviated transcription (Latin):
uita qua minc in insticia ⁊ pꝰt er̾nalit̾ cam
xp̃o uicturi simnas in morte ⁊ resurrecti¬
one xp̃i demonstrata sunt. Mors enimi xͥ
⁊ restrrectio non tantum res s etiam facͣ¬
menta sut. Quicqnid enm gestum est ĩ
gestum est ut hiis rebus mistice non tm̃
dicta sed etiam gestis onfignreturiita
homini unitum.
uel ꝑ gloriam dei
ita ⁊ tam firmit̾
nos a intiis surgẽ¬
tes ad bona opera.
ambulemis debo¬
no in melius poĩti
iñ nouitato uite ꝑ
iusticiam fidei ⁊ spẽ
głe. Seͤ. Sienim.
qͣi dico ambulemꝰ¬
possumis. Si enĩ
nos explantati ad
similitudinem ar¬
boris de mala tͥra
fcĩ sumins a deo. cõ¬
plantati .i. firmĩt᷑
herentes similitu¬
ueteri ritu remoni
firmit heremus

Expanded text:
a qua nunc in justitia et post aeternaliter cum Christo victuri sumus, in morte et resurrectione Christi demonstrata sunt. Mors enim Christi et resurrectio, non tantum res, sed etiam sacramenta sunt. Quidquid enim gestum est in gestum est, ut his rebus non mystice tantum dictis, sed etiam gestis configuraretur vitahomini unitum, vel per gratiam Dei. Ita et tam firmiter nos a vitiis resurgentes ad bona opera ambulemus, de bono in melius, positi in novitate vitae, per justitiam fidei et spem gloriae. Si enim; quasi dicpossumus. Si enim nos explantati, ad similitudinem arboris, de mala terra, facti sumus, a Deo: complantati, firmiter haerentes, similituveteri ritu remoti firmiter haeremus
Abbreviated transcription (Latin):
Quieuit gͦ nñ sepulcro iura die ⁊ duabus
noctibus quia stia simpla uetastate uetu¬
statem nrãm geminam tulit ⁊ qualite
lit.ea remittendo presentia. homines ab e¬
is retrahendo ⁊ item remittondo. futura uͦ
non ea remsttendo talit. s grãm qun uita¬
rent᷑. conferendo gͦ futura tulit. quia ut nõ
fierent fecit. penam quoq simlit᷑ consum¬
psit. est autem duplex pera gehennalis ⁊
tempalis gehenials prorsus deleuĩt ut eã
non sentrant uere penitenites. temꝑalem uͦ
nondum penitas tulit. manet enuim fames.
andem penitus extminabit sicut aliqͥs
capiens hostem atͦcissimum non statim
int̾ficir eum s patitur eum cumi dedeco¬
re ⁊ dolore aliquantulum uuere. ita et

Expanded text:
Quievit ergo in sepulcro una die et duabus Quievit ergo in sepulcro una die et duabus noctibus, quia sua simpla vetustate nostram geminam tulit. Et qualiter lit ea remittendo, praesentia, homines ab eis retrahendo, et item remittendo; futura vero non ea remittendo tulit, sed gratiam qua vitarentur conferendo. Ergo futura tulit, quia ut non fierent fecit. Poenam quoque similiter consumpsit. Est autem poena duplex, gehennalis et temporalis. Gehennalem prorsus delevit, ut eam non sentiant vere poenitentes; temporalem vero nondum penitus tulit. Manet enim fames, amdem penitus exterminabit. Sicut aliquis capiens hostem atrocissimum non statim interficit eum, sed patitur eum cum dedecore et dolore aliquantulum vivere, ita et
Abbreviated transcription (Latin):
ret totum aboleatur. ac uelut fcm̃ nodi
lulo reatus uiñculo quo ꝑ illam diabolus
aminam retinebat ⁊ aslio creatore separa¬
bat. mar et iñ cerramine quo corpꝰ nr̃m
castigamis ⁊ ẜuitati sabicinus. Uetastas
itat nr̃a penẽ ⁊ culpe que est ex maledc̃o
pritui hominis m cruce xp̃i destructa est
ĩs peccati ⁊ mortis figura. ⁊ moỹses mn
heremo suꝑ liganm exaltauit serpen¬
tem. ꝑsuasione quippe serpentis homo in
dampnationem mortis tecidit itaq ser
figura ẜpens pendebat iñ ligno tuid añ¬
sit usdeamus uetustas nr̃a sicut malcar¬
ctio ĩ duob confistit .s. in culpa⁊ ĩ pona
altin conframpait xp̃c .i. penam. Un de
⁊ dicit᷑ fẽs maledictuun ⁊ utrumq in no¬
bas consumpsit. qura arãm duplam uetu¬
statem sira simpla consumpsit.LUnde et
uno die⁊ duabuis noctib in sepulero cuue¬
uit. punum diem sim̃pla eius netustas sig¬
natur. ꝑ dias noctes gemina nr̃a uetustas

Expanded text:
ret, totum aboleatur, ac velut factum nonret, totum aboleatur, ac velut factum nonluto reatus vinculo quo per illam diabolus animam retinebat et a suo Creatore separabat, maneat in certamine quo corpus nostrum castigamus, et servituti subjicimus. Vetustas itaque nostra poenae et culpae, quae est ex maledicto primi hominis in cruce Christi destructa estjus peccati et mortis figura, etiam Moyses in eremo super lignum exaltavit serpentem . Persuasione quippe serpentis homo in damnationem mortis cecidit. Itaque sfigura sit videamus. Vetustas nostra sicut et maledictio in duobus consistit, scilicet in culpa et in poena. Altt dicitur factus maledictum, et utrumque in nobis consumpsit, quia nostram duplam vetustatem sua simpla consumpsit. Unde et uno die et duabus noctibus in sepulcro quievit. Per unum diem simpla ejus vetustas signatur, per duas noctes gemina nostra vetustas.
Abbreviated transcription (Latin):
ius in nomtate ni¬
cracifixione xp̃i ita debilitatus est. ut¬
nr̃i morte xp̃i crutifixi .i. mortui sunt nͭ
ut destruatur dominauto ratione corpus
pectati .i. omina cͥmina que simul sunt
quasi corpus ⁊ congeries peccani gr̃a autẽ
dei qui i simalitudine cariis peccati in cru¬
ce pependit ꝑ baptismum sd agit᷑ ut ue¬
tus homo erucifigatur ⁊ corpus pcc̃i destͣ¬
atur non ita ut in ip̃a niuente tarne con¬
cupiscentia respsa ⁊ imrata expente absu¬
matur. ⁊ nonsit. s ne homiii obsit mor¬
tuo que merat nato. Nam si pꝰt baptis¬
mum inxĩt iñ carne habet concupiscenti¬
am cum qua pugnet eam q admum¬
te deo supet. si tamennon nĩ nacmnun gͣ¬
tiam eius suscepit si reꝑbus eẽ noluerit
slon itaq hoc p̃statar in baptismo nsifte¬
te miraculo meffabili creatons ut lex pec¬
cati que est ia membus prsus extiñgnat᷑
⁊ñ sit. s ut quicquia uraui ab homme fa¬
ctum. dactum cogitatum est cum eidem
m̃coneu scentio fubiectamente serui¬

Expanded text:
mus in novitate vicrucifixione Christi ita debilitatus est, nostri morte Christi crucifixi, id est mortui sunt ita ut destruatur, dominante ratione, corpus peccati, id est omnia crimina quae simul sunt quasi corpus et congeries peccati. Gratia autem Dei qui in similitudine carnis peccati in cruce pependit, per baptismum id agitur, ut vetus homo crucifigatur, et corpus peccati destruatur, non ita ut in ipsa vivente carne concupiscentia respersa et innata repente absumatur et non sit, sed ne obsit mortuo quae inerat nato. Nam si post baptismum vixerit in carne, habet concupiscentiam cum qua pugnet, eamque adjuvante Deo superet, si tamen non in vacuum gratiam Dei suscepit, si reprobus esse noluerit. Non itaque hoc praestatur in baptismo, nisi forte miraculo ineffabili Creatoris, ut lex peccati, quae est in membris prorsus exstinguatur et non sit; sed ut quidquid mali ab homine factum, dictum, cogitatum est, cum eidem concupiscentiae subjecta mente servi
Abbreviated transcription (Latin):
habebmms similitudini resirrectionis
xp̃i ut sicut xp̃t deposita netustate a mor
similes resurrectioni si similitudim mortis
enis fuertimis complantati .i. si in baptismo
ominã intia deponentes postmodum non
peccemus. hec enim similitudo mortis pre¬
stabit simmilitudinem resurrectionis ut in¬

Expanded text:
haerebimus similitudini resurrectionis Christi, ut sicut Christus deposita vetustate a mortsimiles resurrectioni, si similitudini mortis ejus facti fuerimus complantati, id est in baptismo omnia vitia deponentes, postmodum non peccemus. Haec enim similitudo mortis praestabit similitudinem resurrectionis, ut in
Abbreviated transcription (Latin):
ritatis hoc eorum uitrum tetigit quia dis¬
sensio inimica est dilectionis. hoc enim ma
tiosa mt̾ eos uirgia nutriebantur quib
it. in qua sunt pre

Expanded text:
ritatis hoc eorum vitium tetigit, quia dissensio inimica est dilectionis. Hoc enim maiosa inter eos jurgia nutriebantur, quibuos prohibuit, in qua sunt pr
Abbreviated transcription (Latin):
iñ altero etiuitas iñ
Massa enim illa sime¬
dia eẽt ut sicut nichł
boni ita nichł peceĩ
habe̾t non frustra
habet inĩcuitas ut
ex ea fierent uasaĩ
contumeliam. cum

Expanded text:
in altero aequitas, in spicua est. Massa enim illa si media esset, ut sicut nil boni, ita nil peccati haberet, non frustra videretur iniquitas, ut ex ea fierent vasa in contumeliam. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
fit non in honorem
s in contuinesiam
simile est ex se luto
ht̃. non ex figulo fic
totamassa humãi
gem̾s. ñ ex deo s sno
nitio iuste corrupta
⁊ lutosa est idõq si
unde uas fit in hono¬
rem mĩa est. si in cõ¬
tumeliam iustũ ẽ
qr hoc erat exnata
T ota enim natura ambͥ

Expanded text:
fit in honorem, sed in contumeliam, si vile est, ex luto habet, non ex figulo; sic tota massa 47 humani generis, non ex Deo, sed suo vitio juste corrupta et lutosa est. Ideoque si inde vas in honorem tumeliam justum est, quia hoc erat ex natura. Tota enim natura in
Abbreviated transcription (Latin):
Doc itaq hicad te̾m¬
pẽrantiam monet
gemini dum sine
peccato possit fieri
quo non gñone car¬
nali ꝓpagandus ẽ
ppłs dei. s regn̾ati¬
one spñali colligen¬
dus ⁊qr tempus
ẽ .i. hoc solum restat
agendum ut qui
hñt uxores sint tã¬
quam ñ ħntes. stnͣ¬
dendo dei serm̃itio
non oꝑicarnis ꝙ
ntiq facit qui hñs
uxorem: reddit ñ
exigit debitum ⁊
qui p̃p infirmitatõ:¬

Expanded text:
Hoc itaque, hic ad temperantiam monet.gemini, dum sine peccato potest fieri.quo non generatione carnali propagandus est populus Dei, sed regeneratione spirituali colligendus. Et quia tempus id est hoc solum restat agendum, ut qui habent uxores sint tanquam non habentes, studendo Dei servitio, non operi carnis: Quod utique facit, qui habet uxorem; reddit, non exigit debitum. Et qui propter infirmitat
Abbreviated transcription (Latin):
est ut qui
ꝓpriam ducit uxorem plangens potius
qi sñ uxore ẽẽ ñ potuit. quam gaudens qr
duxit ⁊ maxime qui pari consensu conti
si nubunt uł du¬
cunt. tñ leuiusẽ
ẽẽ sine cõniugio.
coniugati. habebt̃
tͥbulatiom̃ carnis

Expanded text:
. Et qui priam ducit uxorem plangens potius, quia sine uxore esse non potuit, quam gaudens, quia duxit, et maxime qui pari consensu contisi nubunt vel ducunt, tamen levius est esse sine conjugio, conjugati, habebunt tribulationem carnis
Abbreviated transcription (Latin):
aua. Ipse est qui or¬
dinatam habet di¬
lectionem ne aut
diligat quod nõ ẽ
diligendum. aut e¬
qne diligat quod im
nusuel amplius di¬
li gendum est. aut
minus uel ampli
quod eqne diligen¬
dum est. omins pec¬
cator in quantum
pecrator est non ẽ
diligendus. ⁊ om̃is
homo in quantum
homo est diligendꝰ
est pp̃ deum. deus
mine amplis dili¬
gendus ess. ampli
quisq deum debet
diligere. quiam se ip.¬
sum. Item ampliis
alius homo diligẽ¬
dus est quam corpꝰ
omnia ista diligẽ¬
da sunt ⁊ potest
nobiscum alius ho¬
potest corpus. om̃s¬
diligendi sunt. s¬
cum omnbus pro¬
desse non possis. hiĩ
potissimum consu¬
lendum est qui pro
locorum et tempoꝵ
uel quarumlib re¬
rum oportunitatibꝰ
constrictuis tibi

Expanded text:
 Ipse est qui ordinatam habet dilectionem, ne aut diligat quod non est diligendum, aut aeque diligat quod vel minus vel amplius diligendum est, aut minus vel amplius quod aeque diligendum est. Omnis peccator in quantum peccator est, non est diligendus; et omnis homo in quantum homo est, diligendus est propter Deum, Deus mine amplius diligendus est, amplius quisque debet Deum diligere quam seipsum. Item amplius alius homo diligendus est quam corpus omnia ista diligenda sunt, et potest nobiscum alius hopotest corpus; diligendi sunt. Scum omnibus prodesse non possis, his potissimum consulendum est, qui pro locorum et temporum, vel quarumlibet rerum opportunitatibus constrictius tibi