comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uobis: manifestũ e&̃. Ecclesia enĩ. insuis principib
iudicabit om̃s reprobos. quibus dñs dic̃: Sedebitis
sepe ds̃ omp̃d. ꝑ reprobos mala bonoꝵ purgat. idciro
cuit deuobis: sic uos modo meã iniuriã uindicate
deilla: Et duplicate duplicia scđm opera eiꝰ. id est
incorpore & lnanima punite illã: Uelcerte du¬
plicipoenȩ tradite eã. calori scilic&. & frigori In in¬
ferno enĩ reprobi cumanima &corpore cruciabun:
Ei ouelici poena torquentus: Cum enĩ impii intẽ¬
porepercauerint. det̾nalit̃ punientꝰ: quia ds̃ adiudi¬
cium ueniens. ñ tantũ opera. quantũ singuloꝵ affec¬
tus & uoluntates iudicabit: Reprobi quippe. si fieri
posset. &t̾nalit̾ optarent uiuere. ut semper possent
peccare Etideo semꝑ sustinebunt tormenta. qui¬
semper sifieri posset cuperent ꝑpetrare crimina: la
poculo quomiscuit uobis: miscete illi. Quid poculũ.

Expanded text:
vobis, manifestum esset. Ecclesia enim in suis principibus vobis, manifestum esset. Ecclesia enim in suis principibus judicabit omnes reprobos, quibus Dominus dicit: Sedebitis ens per reprobos mala bonorum purgat, idcircocuit de vobis, sic vos meam injuriam vindicate de illa. Et duplicate duplicia secundum opera ejus. Id est, in corpore et anima punite illam: vel certe duplici poena tradite illam, calori scilicet, et frigori. In inferno enim reprobi cum anima et corpore cruciabuntur, et duplici poena torquebuntur. Cum enim impii in tempore peccaverunt, aeternaliter punientur, quia Deus ad judicium veniens, non tantum opera, quantum singulorum affectus et voluntates judicabit. Reprobi quippe si fieri posset aeternaliter optarent vivere, ut semper possent peccare, et ideo semper sustinebunt tormenta, quisemper si fieri posset cuperent perpetrare peccata. In poculo quo miscuit vobis, miscete illi duplum. Quid poculum
Abbreviated transcription (Latin):
obliuionẽ patiatur: sed more nr̃o scriptura loquit᷑
condescendens fragilitati nr̃ȩ. sic̃ supra dictum ẽ:
Uidetur enĩ obliuioni tradere bona iustoꝵ. & facta
impiorum. quando istos ꝑmittit afflgi: illos aut̃
honorib & dignitatib pollere : Econtra in uidi¬
cio facta bonorũ uidebitur reducere ad memo
riam: cumeos ꝓsuis bonis remunerabit operib.
& bona impioꝵ obliuioni tradet : qui inpresenti re¬
munerationẽ recipiunt: unde illis dicentib. ñ ne
innominietuo prophetauim. demonia eiecimus.
& iustutes multas fecim. Dic& illis: Amen dico
uobis. nescio uos: Reddite illi. sicut ipsa reddidit
uobis: Alloquitur hic sermoduun choꝵ doctoꝵ
quibus babylon. hoc est multitudo reproboꝵ mala
intulit: Ubi notandum. quia ã dixit. facite illi
sicut ipsa fecit uobis: sed redidite illi sicut ipsa reddi¬
dit uobis: Si enĩ diceret. reddite illi sicut ipsa fecit

Expanded text:
oblivionem patiatur, sed more nostro Scriptura loquitur, oblivionem patiatur, sed more nostro Scriptura loquitur, condescendens fragilitati nostrae, sicut supradictum est. Videtur enim oblivioni tradere bona justorum, et facta impiorum, quando istos permittit affligi, illos autem honoribus et dignitatibus pollere. Econtra in judicio, facta bonorum videbitur recordare, cum eos pro suis bonis remunerabit operibus: et bona impiorum oblivioni tradet, qui in praesenti remunerationem recipiunt, unde illis dicentibus: Nonne in nomine tuo prophetavimus, Daemonia ejecimus, et virtutes multas fecimus ? dicet illis: Amen dico vobis, nescio vos . Reddite illi sicut ipsa reddidit vobis. Alloquitur hic sermo divinus chorum doctorum, quibus Babylon, hoc est, multitudo reproborum mala intulit. Ubi notandum, quia non dixit, facite illi sicut ipsa fecit vobis, sed reddite illi sicut ipsa reddidit vobis. Si enim diceret, reddite illi sicut illa fecit
Abbreviated transcription (Latin):
quentes durius feriartur. non nisi consummatis de
singulis babyloni menbris dicuntur: cę̧terum
generalit tunc peccata ciusdem corporis usq ad
celusi pesueniunt. cum nouissime principaliter
łplerutu contradm insuperbiã erigitus: quando
onis eius indicat. ꝙ non est ultra quo peccando
& nesitis participes delictoꝵ eiꝰ. toto quide nunc
tempore aures electoꝵ pulsat. sed tunc instantius
clamabit cumiam iamq delictis celũ tangentibus.
perfida ciuitas ad debitas supplicioꝵ plagas. in arti¬
culo diei ꝑuenerit: Dicatur igitur: EXIDEEA popu¬
lus meus. &cet Acsidiceret᷑: Ut ȩt̃nis uerberibus
cum reproba ciuitate ñ affligamini. dũ adhuc mo
dicũ super ẽ: participationẽ delictoꝵ eius fugite. qm̃
iam termini appropinquauit. quo peccata debitum
finẽ accipiant: ETRE CORDATUS EST dñs dĩ iniqui¬
tatũ eius: Recordari dicitur ds̃. ñ qđ aliquando

Expanded text:
quentes durius feriantur, non nisi consummatis delquentes durius feriantur, non nisi consummatis delsingulis Babyloniae membris dicuntur. Caeterum generaliter tunc peccata ejusdem corporis usque ad coelum perveniunt, cum novissime principaliter vel pleniter contra Deum in superbiam erigitur, quando ionis ejus indicat, quia non est ultra quo peccando ulus meus, et ne sitis participes delictorum, toto quidem nunc tempore aures electorum pulsat, sed tunc instantius clamabit, cum jamjamque delictis coelum tangentibus, perfida civitas ad debitas suppliciorum plagas in articulo diei pervenerit. Dicatur ergo: Exite de ea, populus meus, etc. Ac si diceretur, ut aeternis verberibus cum reproba civitate ndicum tempus superest, participationem delictorum fugite, quoniam jam terminus appropinquabit, quo peccata debitum finem accipiant. Et recordatus est Dominus Deus iniquitatum ejus. Recordari dicitur Deus, non quod aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
pereuntib ipse solus liberari meruit: ETNON ACCI¬
piatis deplagis eius. Acsidiceret. Id circo uidete ne
participes sicis delictorum eius. neforte cum peccata
llius suerint consummata paritercum illa incipiatis
affugi. Quorumenĩ uita simile habere in e. peccatis
noliustis ultionẽ cumeis parẽ nrecipietis. Uerum
hoc non nr̃is meritis. sed miscđa fi& ipsius saluantis
QM PERUENERUN peciataeiꝰ usq ad cęlu: Peccata
illoꝵ ꝑueniunt usq ad celu qui nolentes agere pceni¬
tentam. contra dm̃ abitatore celi eleuant᷑. Quia
sipotiussec sieri iustum iudiciũ ei uolussent eluder
isti tempus sibi datũ ut agant panitentia. uertunt
inaugmentu culte. Etunde diutus expectantur
nde distristius ferient. Ideoq rectebabylori. ne¬
quaqua ante adplagas peruenit. nisi cum peccata eiꝰ
adeclũ pertingunt. quia qui conuerti a prauitatibus
nolunt. et expectantur adhuc. ut amplius delin¬

Expanded text:
pereuntibus, ipse solus meruit liberari. Et non accipereuntibus, ipse solus meruit liberari. Et non accipiatis de plagis ejus. Ac si diceret: Idcirco videte ne participes sitis delictorum ejus, ne forte cum peccata illius fuerint consummata, pariter cum illa incipiatis affligi. Quorum enim vitam similem habere in peccatis noluistis, ultionem cum eis parem non recipietis: verum hoc non nostris meritis, sed misericordia fiet ipsius Salvatoris. Quoniam pervenerunt peccata ejus usque ad coelum. Peccata illorum perveniunt usque tentiam, contra Deum habitatorem coeli elevantur, quia si potuisset fieri, justum judicium ejus voluissent eludere. Isti tempus sibi datum ut agant poenitentiam, vertunt in augmentum culpae, et unde diutius exspectantur, inde districtius ferientur. Ideoque recte Babylon nequaquam ante ad plagas pervenit, nisi cum peccata ejus ad coelum pertingunt: quia qui converti a pravitatibus nolunt, et exspectantur adhuc ut amplius delin
Abbreviated transcription (Latin):
lium. siueper internã inspirationẽ ut ȩceant deba¬
bo lone. Sedillã uocẽ q̃fit inaure ꝑofficiũ p̃dicator
simul audiunt boni & mali: Istã aut̃ quȩfit incordi
soli audiunt iusti. Dic ergo. Exite de illa populus
ins. non corpore q non potestis. sed mente: qđ stati
manifestat: cum subiungit. ETNE PARTICIEES sitSIO
lictorum eius. In presenti enĩ uita. corpore quidem boni
cum malis morantur sed tam̃ morib &uita longe ab
eor consortio distant. Atq. id circo ipsauox dĩ monet.
ut exeant deeamente. & morib &uita: ñ corpore. Et
neparticipes sint delictorum illius neforte fint & socii
poenarum Qđ si socii fuerint culpȩ similes ert̃ tor¬
mento. Siaũt ab eoꝵ uta fuerint separati separa¬
buntur inpoena: Qđ in loth facto ꝓbarepossumud.
Quicorpore quidem morabatur inmedio iniquoꝵ sed
mente procul erat ab eorum conuersatione. Ideoq. cetris

Expanded text:
lium, sive per internam inspirationem, ut exeant de Balium, sive per internam inspirationem, ut exeant de Babylone. Sed illam vocem, quae fit in aure per officium praedicatorum, simul audiunt boni et mali: istam autem quae fit in corde, soli audiunt justi. Dicit ergo: Exite de illa, populus meus, non corpore, quia non potestis, sed mente. Quod statim manifestat cum subjungit: Et ne participes sitis delictorum ejus. In praesenti enim vita, corpore quidem boni cum malis morantur, sed tamen moribus et vita longe ab eorum consortio distant. Idcirco ipsa vox Dei monet, ut exeant de ea mente et moribus et vita, non corpore: et ne participes sint delictorum illius, ne forte fiant et socii poenarum. Quod si socii fuerint culpae, similes erunt tormento. Si autem ab eorum vita fuerint separati, separabuntur in poena. Quod in Lot probare possumus, qui cum corpore quidem morabatur in medio iniquorum, sed mente procul erat ab eorum conversatione. Ideoque caeteris
Abbreviated transcription (Latin):
Mercatores terre appellant᷑ : qui anima sua uenalẽ
faciunt. nec timent comittere peccata tantũ ut ho¬
nore istius scłi & dignitates sibi ad quirere possint:
tdeuirtute dilitiarumei. hoc et de ambitione secular
pompe diuites factist̃. ñ uirtutib sed peccatis. Ipsis
mercatores qt pro habundantia teporali. suas animas
comutant infelici mercatu. Notandũ aut. qđ in hoc
loco trespersone reprobor. &tria cõp̃hendunt genea
peccatorum. in quib &oms iniqui designant᷑. & om̃a
peccata: Gentes scilic& subiectę. reges illarũ. q mera¬
tores. hoc est duces & principes. quisuas animare faciunt.
castri margia & auaricia. aquib: om̃a peccata ꝓdeuis
nnomine enĩ fornicationis. lasciuia uoluptatũ. inur¬
tute deliciarum gule appetitus. Inditatione mercatoꝵ
auaricia designat᷑: ET AUDIUI alterã uocẽ decelo¬
tidie clamat ortans electos: siue perdoctrinã side¬

Expanded text:
Mercatores terrae appellantur, quia animam suam venalem Mercatores terrae appellantur, quia animam suam venalem faciunt, nec timent committere peccata, tantum ut honores hujus saeculi et dignitates sibi acquirere possint. Isti de virtute deliciarum ejus, hoc est de ambitione saecularis pompae divites facti sunt, non virtutibus, sed peccatis. Isti sunt mercatores, qui pro abundantia temporali suas animas commutant infelici mercatu. Notandum autem quod in hoc loco tres personae reproborum, et tria comprehenduntur genera peccatorum, in quibus et omnes iniqui designantur, et omnia peccata, gentes scilicet subjectae, reges illarum, et mercatores. Hoc duces et principes, qui suas animas venales faciunt, gastrimargia, et avaritia, a quibus omnia peccata prodeunt. In nomine enim fornicationis lascivia voluptatum: in virtute deliciarum, gulae appetitus: in ditatione, mercatorum avaritia designatur. Et audivi alteram vocem damat, hortans electos sive per doctrinam fide
Abbreviated transcription (Latin):
suam: luxta illud. iacobi: Angłos uero qui non
seruauerunt suum principatum. sub caligitie
aeris huius tradidit cruciandos iniudiciũ magnidiei
Siue &iã inmundas uolucres possumꝑ intelligere leues
& superbos homines. qui ineade babylone morantur
cres appellant᷑: De his uolucrib &bestiis. esaias loquit᷑:
Om̃s inquit bestię ludent ibi &erit cubile draconum.
apascua structionũ. Et occurrent demonia. onocen¬
taurus &pilo sus. clamabit alter ad alteru. Et deira
fornicationis ei bibert oms gentes. id÷ uindictam
peccatorum illius. om̃s gentes sustinebunt. ETREQES
TERRAE quicũ illo fornicatist hoc ẽ. principes istuis
scłi quicũ semet ipsis fornicatist. diligendo terretia
plus quã celestia. ł &iã inmundiciã carnis sectando.
aut idola colendo Et istieni uindietã sanguinis susti¬
nebunt qm̃ ipsi principes malorum sunt ideoq in
societate babylonioꝵ consistunt. ET MERCATORES
terre deuistute diliciarum eiꝰ diuites factisunt:

Expanded text:
suam, juxta illud Judae Jacobi: Angelos vero qui non servaverunt principatum, sub caligine aeris tradidit cruciandos in judicium diei . Sive etiam immundas volucres possumus intelligere leves et superbos homines, qui in eadem Babylone morantur.cres appellantur. De his volucribus et bestiis Isaias plura loquitur: Omnes, inquit, bestiae ludent ibi, et erit cubile draconum, et vascua siruthionum, et occurrent daemonia onocentauris, et pilosi clamabunt alter ad alterum . Et de ira fornicationis ejus biberunt omnes gentes. Id est vindictam peccatorum illius omnes gentes sustinebunt. Et reges terrae qui cum illa fornicati sunt. Hoc est principes hujus saeculi, qui cum semetipsis fornicati sunt diligendo terrena plusquam coelestia, vel etiam immunditiam carnis sectando aut idola colendo. Et isti enim vindictam sanguinis sustinebunt, quoniam ipsi principes malorum sunt, ideoque in societate Babyloniorum consistunt. Et mercatores terrae de virtute deliciarum ejus divites facti sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
noli easeribere & inillo om̃i choro doctoꝵ. Acsidiceret: Eloqui
Qisa cramta. sic intramentis secretit rege. quaam ne auchi
quiñ debent ad earũ cognitionẽ ꝑueniant. authi qͥ debent
cudisgretione a moderamine tiꝰ nociciã capiant. T ANCRTŨS
queuidi stantẽ supramare a suꝑt̾rã & cet. usꝙ siut locutꝰ &

Expanded text:
noli ea scribere, et in illo omni choro doctorum ac si diceret: Eloquiorum Dei sacramenta sic intra mentis secretum tege, quatenus ne aut hi qui non debent ad eorum cognitionem perveniant, aut hi qui debent cum discretione et moderatione eorum notitiam capiant. Et angelus quem vidi stantem super mare
Abbreviated transcription (Latin):
non non: qd eni ampliũ est amalo est: quid est qđ ipsemaniu alcelu
leuans iurat puiuentẽ inscla scloꝵ : Selsciendũ q homines
recte iurare ꝓhibent᷑ qui sepe iniuram̃to falluntur: Nonenim
homines aiuiramento ds̃ cohibuisset: suneo peccatũ detẽ. cogno¬
uisset: Dsitaq luare potist qr ñ mentitꝰ aliquando: luram̃ tũ

Expanded text:
 a malo es. . Quid est quod ipse manum ad coelum levans, jurat per viventem in saecula saeculorum. Sed sciendum quia homines recte jurare prohibentur, quia saepe in juramento falluntur: non enim homines a juramento Deus cohibuisset, si in eo peccatum deesse cognovisset. Deus itaque jurare potest, q
Abbreviated transcription (Latin):
tormenta mutabuntꝰ. & ad calorẽ nimiũ transibt̃. ab aquis n¬
uium. Qđ ergo denistis dñs negat hoc de iniustis psalmis ta
ad firmat: SEDINDIES uocis septimi angli cũ coeperit tubu
canere .i. cũ coeperit sc̃a eccła ultimã sua p̃dicationẽ diffin¬
dere. consumabit᷑ mysteriũ dĩ id÷ ꝑficiet᷑ quicqͥd modolat&.
quia csumatiohic ñ abolitionẽ significat. sed ꝑfectionẽ. Abis

Expanded text:
per per varia tormenta mutabuntur, et ad calorem nimium transibunt ab aquis nivium. Quod ergo Dominus de justis negat, hoc de injustis Psalmista affirmat. Sed in diebus vocis septimi angeli cum coeperit tuba canere. Id est cum coeperit sancta Ecclesia ultimam suam praedicationem diffundere. Consummabitur mysterium Dei. Id est perficietur quidquid modo latet, quia consummatio hic non abolitionem significat, sed
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑpsalmuistã dñs dic̃ : Ego confirmaui columnas eiꝰ: Et ua¬
BEBAT in manusua libellũ aꝑtũ: Suꝑius legimꝑ qđ uide
plenũ multimoda obscuritate: Hic aut ꝑ libellũ apertũ. lã
nouũ testam̃tũ significatꝰ. Qđ aꝑtũ ẽ hidĩmanu .i. in operatione
ipsius reseratũ : Manenĩ illa : operatio ẽ nr̃e salutis: Etqr
insuperiorilibro. noscunt᷑ latiussẽ secreta: aptenc̃ in libello
aperto. noui testam̃ti reuelita clariussẽ significat᷑ grã: Ipse
enĩ apparens in carne. qđ intelligit᷑ ꝑfaciem angłi: ea quae
latebant. nascendo. moriendo amortiuis resurgendo. aadalo
ascendendo aperuit: ET POSUIT EE DẼ suũ dextrũ sũpramare
sinistrũ aũt suꝑ t̾rã : ł dextrũ pedẽ illa significant᷑ m̃bra quȩ¬

Expanded text:
 dicitur: Ego confirmavi columnas ejus . Et habebat in manu sua librum apertum. Superius legimus quod viderignatur, plenum multimoda obscuritate. Hic autem per libellum apertum jam Novum Testamentum significatur, quod apertum est in manu Dei, id est operatione ipsius reseratum. Manus enim illa operatio est nostrae salutis. Et quia in superori libro noscuntur latuisse secreta, apte nunc in libello aperto Novi Testamenti revelata claruisse significatur gratia, ipse enim apparens in carne, quae intelligitur per faciem angeli, ea quae latebant nascendo, moriendo, a mortuis resurgendo, et ad coelos ascendendo aperuit. Et posuit pedem suum dextrum super mare, sinistrum autem super terram. Per dextrum pedem illa significantur m
Abbreviated transcription (Latin):
ubique. Beneaũt septẽ tonitrua uoces suas loqui ꝑ hibent᷑
qui asã p̃dicatio ñ iudeoꝵ fabulas. ñphilo sophoꝵ nemiadnec
hereticoꝵ uersucias insuis docmatib recepit: sed pprussen¬
tores diffudit: Possunt aũt & in septẽ tonitrius specialiter
sc̃i apłi intelligi qͥ in rotahuiꝰ scłi tonant ꝙ alta & ꝓfunda
obscura & t̾ribilia loquun: Unde &eoꝵ numerꝰ ex par¬
tib septenarii c̃ficit᷑ .i. expari quat̾nario. & impari t̃ nario:
Siue enĩ tria ꝑ quattuor. siue uui ꝑtriaducant᷑ addena¬
rium numerũ ꝑuenit᷑ qr uidelicet ꝑ ipsos xii. apłos fides¬

Expanded text:
ubique. Bene autem septem tonitrua voces suas loqui perhibentur, ubique. Bene autem septem tonitrua voces suas loqui perhibentur, quia sancta praedicatio non Judaeorum fabulas, non philosophorum naenias, non haereticorum versutias in suis dogmatibus recepit, sed propriis sentores diffudit. Possunt autem et in septem tonitruis specialiter apostoli sancti intelligi, qui in rota hujus saeculi tonant, quia alta et profunda et obscura et terribilia loquuntur. Unde et eorum numerus ex partibus septenarii conficitur, id est, ex pari quaternario et impari ternario. Sive enim tria per quatuor, sive quatuor per tria ducantur, ad duodenarium numerum pervenitur, quia videlicet per ipsos d
Abbreviated transcription (Latin):
soliditatẽ fideist̃ locati : Ds̃ enĩ omp̃s. scđm uicissitudinem
tẽporũ : disposuit eccłȩ menbra. fortiora scilicet suꝑflucꝰ
maris. infirmiora uero suꝑ soliditatẽ t̃rȩ constituers: Sic & huꝰ
scłi principes. ubi fortiorẽ. impetꝰ belli: fortissimos milite
p̃parant: ET CLAMAuit uocemagna. quẽ ad modũ. leorugie:
Leo cũ rugit : om̃s bestiȩ timent & ipse in sua fortitudine:¬
c̃fidere ostendit᷑: Clamauit xp̃s. leo appellat᷑ ꝓpt̃ fortitu¬
ñ fac̃ fructũ bonũ. excidet᷑: &iterũ: Penitentiã agite: appro¬
pinquabit enĩ regnũ cȩloꝵ: Et in hac suauoce: fortitudinẽ
suã demonstrauit. dũ multos sibi subiecit: Bestias quoqi
nuns adfide ilius sudoctrina conuertendo: Ei cũ ciamasoti
npleeidle. Nindebenȩ clamauit ut leo prius. ac postea sẽpcẽ
coniqua st̃ locuta Quiauidelicet prius p̃dicauit xp̃s. de¬
inde apłi aceteridoctores adeiꝰ uocẽ ꝓfecti p̃dicauerunt

Expanded text:
soliditatem fidei sunt locati. Deus enim vicissitudines temporum disposuit in Ecclesia, membra fortioro scilicet super fluctus maris. Infirmiora vero super soliditatem terrae constituens. Sic et hujus saeculi principes, ubi fortior est impetus belli, fortissimos milites praeparant. Et clamavit voce magna quemadmodum cum leo rugit. Leo cum rugit, omnes bestiae timent. Et ipse in sua fortitudine ostenditur. Clamavit Christus, leo appellatus propter fortituagite, appropinquavit enim regnum coelorum . Et hac sua voce fortitudinem suam demonstravit, dum multos sibi subjecit, bestias quoque, id mines ad fidem illius sua doctrina convertendo. Et cum clamasset, nde et bene clamavit leo prius, ac postea septem tonitrua sunt locuta, quia videlicet prius praedicavit Christus, deinde Apostoli et caeteri doctores ad ejus vocem profecti, praedicaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
illidicat᷑ hoc cũ ihanne om̃s doctores figurent᷑. Quiutiq
ñ debent diuina eloquia sigillare : ut ñ ad alioꝵ manifes¬
tent᷑ utilitatẽ. Lierũ dicendũ ẽ : qr nos qđ sub sigillo signa¬
mus: ñ om̃ib notũ eẽ uoluni. sed solũ modo familiarib
& quib credere nos ꝓcertoscimi : Qđ aut̃ palã dicimi & ñ
sigillamꝰ  ad multoꝵ noticiã ducime: Dicit᷑ iohanni. &
in illo om̃i ordini doctoꝵ nescribat quȩlocutast̃ septẽ tonitru
qr ñ om̃ib st̃ manifestanda diuma eloquia: Contẽptorib eũ
darecanib: neq mittitis margaritas uras ante porcos Sim¬
plicib quoq debent discrete & scđm capacitatẽ singuloꝵ dis¬
tribui. qr alii potũ lactis suscipiunt: aluiuero sõlidũ cibum

Expanded text:
dicatur, cum in Joanne omnes doctores figurentur, qui utique non debent divina eloquia sigillare, ut non ad aliorum manifestentur utilitatem. Verum dicendum est, quia quod nos sub sigillo signamus, non omnibus notum esse volumus, sed solummodo familiaribus, et quibus credere nos pro certo sigillamus, ad multorum notitiam ducimus. Dicitur Joanni, et in illo omni ordini doctorum, ne scribat quae locuta sunt septem tonitrua, quia non omnibus sunt manifestanda divina eloquia. Pro temporibus enim dare canibus neque mittatis margaritas vestras ante porcos . Simplicibus quoque debent discrete, et secundum capacitatem singulorum distribui, quia alii lactis potum suscipiun
Abbreviated transcription (Latin):
cipłis transfiguratꝰ. futura m̃bra sua iã inseipso ostendit: Sed
ñ sinecausã: xp̃s soli cõparat᷑: Sol quippe : habet ortũ &o ccasũ:¬
Undesalomon: Orit᷑ sol aoccidit & adlocũ suũ reuertit᷑ ibiq
renascens girat ꝓmeridim & flectit᷑ adiquilone: Soleñ ortꝰ
est quando xp̃snatus est: uenit adoccasum: quando ꝓ nob mor¬
tuuꝰ ẽ. Sic qrediit ad ortũ qr eiꝰ humanitas epassionemorus.
ad głani resurrettionis redisse ꝓbat᷑: Ibiq renascens gr̃rat ꝑ
meridiem qr resurgens amortius. calore fidei & sp̃ssc̃ĩ corda ds¬
cipłoꝵ illustrauit: lureenĩ illi meridies uocant᷑: inquib: sol
iusticiȩ ampliort̃ sp̃s fudit caloren: ł meridiem quoq girat:
ad aꝗlonẽ flecsit᷑  ad colligendã gentilitatẽ apł̃oꝵ p̃dicati¬

Expanded text:
cipulis transfiguratus, futura membra sua jam in seipso ostendit. Sed cipulis transfiguratus, futura membra sua jam in seipso ostendit. Sed non sine causa Christus soli comparatur. Sol quippe habet ortum et occasuUnde Salomon: Oritur sol et occidit, et ad locum suum revertitur, ibique renascens gyrat per meridiem, et flectitur ad aquilonem . Sol enim optus est, quando Christus natus est. Venit ad occasum, quando pro nobis mortuus est, sicque rediit ad ortum, quia ejus humanitas ex passione mortis, ad gloriam resurrectionis redisse probatur, ibique renascens gyrat per meridiem, quia resurgens a mortuis, calore fidei et Spiritus sancti corda discipulorum illustravit. Jure enim illi meridies vocantur, in quibus sol justitiae ampliorem Spiritus infundit calorem. Per meridiem quoque gyrans ad aquilonem flectitur, quia ad colligendam gentilitatem, apost
Abbreviated transcription (Latin):
gect arcus dr̃ quidiuersis colorib innube apparere iudet᷑ &
nes : Iuncꝙ ficarcꝰ incelo: cũicidiis solis imbrifera nubes fuerit
illustrata qr dũ claritas lucis ȩt̃nȩ & soliusticiȩ carnẽ assũpsit
colores: ceruleusscilicet & igneus. ꝑ quos duo iudicia signifi¬
cant᷑ In uno scilicet diluuiũ p̃cedens: in altero uero ignis subse¬
quens: Posst̃ & inarcu mysteria figurari baptismatis. quobapti¬
dequo dñs dic̃: Ignẽ ueni mittere int̾rã: Incapite itaq angłi
hiris erat: q in potestate uerbidĩ ꝓpitiacio filuidĩ constabat: Et
sumeret: nemo hominũ illũ cognoscerẽt: Hanc manifestã in
facie cognitionẽ: psalmista obtabat fieri cũ dicebat: Ostende
faciemtuã & saluierimꝑ: Non aut̃ ut sol iste uisibilis facies apĩ
fulget : sed multo ampliuꝰ Nã & deelectis dictũ ẽ: Fulgebu
iusti sic̃ sol in regnopatrissi : Et quidẽ erunt electi similes
angłis: ñt̃am̃ similes .i. filiodĩ : Nã & in monte corãtribus dis¬

Expanded text:
e arcus dicitur, quia diversis coloribus in nube apparere videtur, nes. Tuncque fit arcus in coelo, cum radiis solis imbrifera nubes fuerit illustrata, quia dum claritas lucis aeternae, et sol justitiae carnem assumpsit,  principales, caeruleus scilicet et igneus, per quos duo judicia significantur. In uno scilicet diluvium praecedens, in altero vero ignis subsequens. Possunt et in arcu mysteria figurari baptismatis, quo bapticapite itaque angeli iris erat, quia in potestate verbi propitiatio Filii Dei constabat. Et sumeret, nemo hominum illum cognosceret. Hanc manifestam in facie cognitionem Psalmista optabat fieri cum dicebat: Ostende faciem tuam et salvi erimus . Non autem ut sol iste visibilis facies Christi fulget, sed multo amplius, quia et de electis dictum est: Fulgebunt justi sicut sol in regno Patris sui . Et quidem erunt electi similesles Filio Dei. Nam et in monte coram tribus dis
Abbreviated transcription (Latin):
erint. solũ modo qr ꝑnaturalẽ legẽ dm̃i ñ cognouert̃ peribunt:
Cũ enĩ debiussent considerare & adtendere. ut creatorẽ cęlit
terrȩ &dm̃iũ rerũ colerent & adorarent: relinquentes qeatorẽ.
cepert̃ adorare opera manuũ suarũ aurea. lapidea. lignea. &¬
cetera q̃ neq uidereposst̃ neq audire. qr sp̃s ñ est in eis: ETÑ

Expanded text:
et solummodo, quia per naturalem legem Deum non cognoverunt peribunt. Cum enim debuissent considerare et attendere, ut Creatorem coeli et terrae et omnium rerum colerent et adorarent, relinquentes Creatorem, coeperunt adorare opera manuum suarum aurea et lapidea et lignea, quae neque videre possunt, neque audire, quia spiritus non est in ei
Abbreviated transcription (Latin):
deo enĩ ꝑhorã diemaannũ illudtepꝰ intelligi potest: q &
horis gradatim diẽ a dieb menses. amensib certũ est annos
Apleri Parati aũt st̃ demones ut occidant t̃ciã partẽ hominũ:
ꝗ nimirũ nocendioportunitatẽ semꝑ prestolant᷑: Uinde nec
inmerito delocustis pmissũ ẽ: qđ essent similes equis paratid
inproliũ: Tertia aũt pars ita ut sup̃ intelligit᷑: ET NVAUERꝰ
equestris exertitꝰ. uicies milies. denamilia audiui numerũ eoꝵ:

Expanded text:
diem, mensem et annum illud tempus intelligi potest, quia et horis gradatim diem, et diebus menses, et mensibus certum est annum expleri. Parati sunt daemones ut occidant tertiam partem hominum, quia nimirum nocendi opportunitatem semper praestolantur. Unde nec immerito de locustis praemissum est, quod essent similes equis paratis ad praelium. Tertia autem pars ita ut supra intelligitur. Et numerus equestris exercitus vi
Abbreviated transcription (Latin):
nimiũ transeunt. abaquis niuiũ: Erit & foctor intolerabilis.
quo cruciabunt᷑ igne afrigore exusti. atq auermib comesti:
ET CAITA equoꝵ erant ut capita leonũ. Quia &animas ut sup̃
dictum ẽ. incficiunt: & foetorẽ malefame dese emittunt :
capita aũt equoꝵ. auctores intellegunt᷑ erroꝵ. qui & fortesst

Expanded text:
nimium transeunt, ab aquis nivium . Erit et fetor intolerabilis, nimium transeunt, ab aquis nivium . Erit et fetor intolerabilis, quo cruciabuntur igne et sulphure exusti, atque a vermibus comesti. Et capita equorum tanquam capita leonum. Quia et animas ut supra dictum est interficiunt, et fetorem malae famae de se emittunt. Per capita autem equorum auctores intelligu
Abbreviated transcription (Latin):
mones uł magistrierroꝵ Freticiscilicet & potentes istuiꝰ scł
quib p̃sidet diabolꝰ ueluti xp̃s electis : Dequib scriptũ ÷: As¬
cendes suꝑ equostuos. &equitatꝰ tuuꝰ sanitas ẽ: In ipsis autẽ
demonib: ł erroꝵ magistris : intellegunt᷑ om̃s reprobi & per
loricas poenȩ & torm̃ta ȩt̃na figurantꝰ᷑ quȩ amiseris nulla
p̃ce st̃ euacuanda: Dicent enĩ in inferno gementes: Dñe dñe
aperinob Sedñ ideo miscđam inuenient: qum potuiꝰ audi¬
ent. nesciouos Quas poenas in euitabiles ñsolũ sustineburs
demones: sed&iã om̃s reꝑbi: lacinthinas aũt posuit : ꝓeo
qđ est sumeas : Exigne enĩ fum egredit᷑: Hoc &iã ipsecolor
iacinthin⁊ indicit qͥ spetiem aeris habet: quia in infernoerit
ignis ine tinguibilis. erit & fumȩ qͥ miseros ꝯcecabit. ne
uerã lucẽ iã uidere possint : & sulphureas .i. putidas : Erit
eñibi duplox poena caloris efrigoris: Vindeiob: Adcalor̃¬

Expanded text:
mones, vel magistri errorum, haeretici scilicet et potentes hujus saeculi quibus praesidet diabolus, sicut Christus electis. De quibus scriptum est: Ascendes super equos tuos, et equitatus tuus sanitas est. In ipsis autem daemonibus vel errorum magistris, intelliguntur omnes reprobi, et per loricas poenae et tormenta aeterna figurantur, quae a miseris nulla prece sunt evacuanda. Dicent enim in inferno gementes, Domine, Domine, aperi nobis. Sed non ideo misericordiam invenient, quin potius audient: Nescio vos. Quas poenas inevitabiles non solum sustinebunt daemones, sed etiam omnes reprobi. Hyacinthinas autem posuit pro eo, quod est fumeas. Ex igne enim fumus egreditur. Hoc etiam ipse color hyacinthinus indicat, qui speciem aeris tenet, quia in inferno erit ignis inexstinguibilis. Erit et fumus qui miseros excaecabit, ne veram lucem jam videre possint. Et sulphureas, id est putridas. Erit enim duplex ibi poena, caloris et frigoris. Unde Job: Ad calor
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑. ꝑ quã nocent c̃iungentes suo errori principes huiꝰ scł̃i:
uerũ qđ superuiꝰ fuerat p̃termissũ decaudis scorpionũ. hic
adiungit᷑ cũ dr̃: ELACULEI Incaudis earũ: Quid sit aculeu
in caudis locustarũ paulus apłs exponit cũ dic̃: Libiẽ mors
uictoria tua. ubi est stimulꝰ tuus: Stimulus aũt moras

Expanded text:
gitur, per quam nocent conjungentes suo errori principes hujus saeculi. gitur, per quam nocent conjungentes suo errori principes hujus saeculi. Verum quod superius fuerat praetermissum de caudis scorpionum, hic adjungitur cum dicitur: Et aculei in caudis eorum. Quid sit aculeus in caudis locustarum, Paulus exponit cum dicit: Ubi est mors victoria tua, ubi est aculeus tuus
Abbreviated transcription (Latin):
cis ferreis corde notantur ꝑfidi: Etuox alarum earũ sicut uor
curriura equoꝵ multoꝵ currentiũ inbellũ: Qđ superius ꝑcau¬
dis hoc desĩgnat᷑ hic ꝑalas locustarũ ÷ potentia hereticoꝵ ut
doctrmna el itã quã ipsi eligunt: quarũ uox &ia benesimilis at̃
curruumequoꝵ currentiũ inbellũ : Nã currus quando absta¬
bulis ꝓpdednt : diuisi ab inuicẽ & seiuncti incederesolent us¬
quequo adlocũ certaminis uenientes coniungant᷑. & pariuoto
pugn hit: ita & heretici semet ipsos diudunt. & contrario sibi
rrores pferunt ut uerbigrã fotinus ñegat xp̃m antemarũ
suisse. sedexipsa initiũ dic̃ eum supsisse & uerũ corpus habus¬
se. Econtra arrius dic eũ ancescła natũ. sedereatura ec̃ similit̃
& teceriuarios mendatii inuenuint errores ualdesibic̃trari¬
uninimit̃ pugnant: ET HABEB ANT caudas similes scorpi¬

Expanded text:
icis ferreis corde notantur perfidi. Et vox alarum earum sicut vox icis ferreis corde notantur perfidi. Et vox alarum earum sicut vox curruum equorum multorum currentium ad bellum. Quod superius per caudas, hoc designatur hic per alas locustarum, id est potentia haereticorum, vel doctrina electa, quam ipsi eligunt. Quarum vox etiam bene similis dicitur: curribus equorum currentium in bellum. Nam currus quando a stabulis prodeunt, divisi ab invicem et sejuncti incedere solent usquequo ad locum certaminis venientes conjungantur, et pari voto pugnent: Ita et haeretici semetipsos dividunt, et contrarios sibi errores proferunt, verbi gratia: Photinus negat Christum ante Mariam fuisse, sed ex ipsa initium dicit eum sumpsisse, et verum corpus habuisse. Econtra, Arius dicit eum ante saecula natum et creaturam esse. Similiter et caeteri varios mendacii inveniunt errores valde sibi contrarinitatem Ecclesiae pugnant. Et habebant caudas similes scorpi
Abbreviated transcription (Latin):
ticidecepert̃. animos scilicet habentes seductibiles. & molliciȩ
feminarũ flexibiles: ETDENTES EARŨ subauđ locusta¬
rũ : utleonũ erant: Dentes leonũ habent laniatũ. & focto¬
rẽ naturalẽ: Iales erant heretici: quianimas hominũ int̾fici¬
foetor: ET HABE BANT loricas sic̃ loricas ferreas: ꝑ loricas
obsirmata & dura puersoꝵ hominũ corda monstrant᷑ qr sic
homo lorica munit᷑ neictib teloꝵ uulneret᷑ itailli sua obsti¬
natione muniunt᷑ nesagitta ueritatis ad cor illoꝵ ueniat
Etita defendunt pfidiã: ueluci sideles ueritatẽ sicque m̃da¬
tio dediti c̃tẽpnunt oboedire ueritati Et notandũ quam
aptasit hereticoꝵ insingulis specieb cõparatio. qui &hilocus¬
tis elati &uani & incaudis scorpionũ uenenati. & inequislas¬
ciuia uani & inhunana facie simulatione callidi. & ncapis¬
lis mulierũ morib in cõpositi a indentib: leonũ feaidi & inlor¬

Expanded text:
tici deceperunt, animos scilicet habentes seducibiles, et mollitie tici deceperunt, animos scilicet habentes seducibiles, et mollitie feminarum flexibiles. Et dentes earum, subaudis locustarum, ut leonum erant. Dentes leonum habent laniatum et fetorem naturalem. Tales erant haeretici, qui animas hominum interficifetor. Et habebant loricas sicut loricas ferreas. Per loricas obfirmata et dura perversorum hominum corda monstrantur, quia sicut homo lorica munitur, ne ictibus telorum vulneretur, ita illi sua obstinatione muniuntur, ne sagitta veritatis ad corda illorum veniat, et ita defendunt perfidiam, sicut fideles veritatem, sicque mendacio dediti, contemnunt obedire veritati. Et notandum quam apta sit haereticorum in singulis speciebus comparatio, qui et in locustis elati et vani, et in caudis scorpionum venenati, et in equis lascivi ac vani, et in humana facie simulatione callidi, et in capillis mulierum moribus incompositi, et in dentibus leonum fetidi, et in lor
Abbreviated transcription (Latin):
sciunt: ET HABEBANTT capilos sic̃ capillos mulierũ: Eluxus
mulierũ : Incapillis eẽ dinoscit᷑: Vinde apłs: Mulier sicomã
nutriat: gloria est illi: ꝑcapillos ergomulierũ : effeminatos illo
amimos intelligere debem & lasciuos qr st̃ homines sibi placen¬
tes & uoluptates suas sequentes: Siue ꝑfacies hominũ & capillos
mulierũ : ut̃q secus exprimit᷑: Quia illi ñ solũ decepert̃ iuros
sed &iã mulieres : Quia enĩ heretici adhoc ut locustȩ saliunt.
in om̃ib ueritati resistunt : recteilloꝵ opinio fetor eẽ. describit᷑:
Vnde &ipsemulieres defendebant eos: sic̃ soror constantini
q̃ arriũ reuocauit abexilio &sic̃ iustina qͣ eandẽ arrianddo c¬
trinã defendit contraambrosiũ. &aliȩ multȩ: Locuste ergo fa¬
cies humanas. & capillos mulierũ habent ut inheretica Perfidia
utesq̃ sex sibi utita dixerim nequius ad plaudat. tueat᷑ atq
defendat: Posst̃ &iã ꝑcapillos mulierũ ipsuntelligiquos here¬

Expanded text:
t habebant capillos sicut capillos mulieris. Fluxus mulieris in capillis esse dignoscitur. Unde Apostolus: Mulier si comam nutriat, gloria est illi . Per capillos ergo mulierum, effeminatos illorum animos intelligere debemus et lascivos, quia sunt homines sibi placentes et suas voluptates sequentes. Sive per faciem hominum et capillos mulierum, uterque sexus intelligitur, quia illi non solum deceperunt viros, sed etiam mulieres. Quia enim haeretici ad hoc ut locustae saliunt, n omnibus veritati resistunt, recte illorum opinio fetor esse describitur. Unde et ipsae mulieres defendebant eos, sicut soror Constantini, quae Arium revocavit ab exsilio: et sicut Justina quae eamdem Arianam doctrinam defendit contra Ambrosium, et aliae multae. Locustae ergo facies humanas, et capillos mulierum habent, ut in haeretica perfidia uterque sexus sibi ut ita dixerim nequius applaudat, tueatur atque defendat. Possunt etiam per capillos mulierum ipsi intelligi, quos haere
Abbreviated transcription (Latin):
sac̃dotis menbrast̃ &iã illidequib scriptũ ẽ: Labia sac̃ dotis
custodiunt sc̃ientiã & cet̃: In eo aut̃ qđ aliũ angłm iohamis
uidisse sẽdicit: ñ ẽ rei diuersitas. sed ordo uisionis & c̃suetudo¬
ẽ recapitulationis: Aliũ enĩ angłm uidit: q aliã uisionenm
sub alio intellectu enarrandã repetiuit: Eortis aut dr̃. qr ad

Expanded text:
scriptum est: Labia sacerdotis custodiunt scientiam . In eo autem quod alium angelum Joannes vidisse se dicit, non est rei diversitas, sed ordo visionis, et consuetudo recapitulationis. Alium enim angelum vidit, quia aliam visionem sub alio intellectu enarrandam repetivit. Fortis autem dicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
rauit me. absorbuit mequasi draco: Principũ ergo patro¬
cinus fulti magistri erroꝵ amplius nocent. quã si solo¬
cisi hisplagis. hocẽ ñ st̃ decepti abhereticis ut inanima mo¬
similit̃ peribt̃ igne sulphure & sumo: Acsi diceret᷑: Et hitales
ad supra dictũ ꝑtinere uident᷑ numerũ: Heretici quippe tan-¬
tũ modo xp̃ianos decipiebant uł iudȩos. ñ tam̃ paganos. sed
qr ipsi ñ cognouert̃ dm̃. cũ hoc utiq possent facere ꝑ naturalẽ
legẽ : similit̃ dãpnabunt᷑: Unde c̃siderandũ est. qua poena¬

Expanded text:
ravit me, absorbuit me quasi draco. Principum ergo patroravit me, absorbuit me quasi draco. Principum ergo patrociniis fulti magistri errorum amplius nocent, quam si solo non sunt occisi in his plagis. Hoc est, non sunt decepti ab haereticis, ut in anima mosimiliter peribunt igne, sulphure fumo. Ac si diceret: Et hi tales ad supradictum pertinere numerum videntur. Haeretici quippe tantummodo Christianos decipiebant et Judaeos, non tamen paganos; sed quia ipsi non cognoverunt Deum, cum hoc utique possent facere per naturalem legem, similiter damnabunt
Abbreviated transcription (Latin):
Unde subdit᷑: Nlã caude illoꝵ similesst̃ sẽpentib habentes ci¬
pita. & in his nocent: Legum ingenesi. qđ diabolꝰ serpentẽ
indutꝰ. mulierẽ decepit fraude malesuasionis: Talesst̃ & isti
erroꝵ magistriquisua ꝑuersa doctrina decipiunt quos possunt:
Etqr eos quos subuertere nequeunt ꝑ prauitatẽ erroris. obpn¬
munt ꝑ potentiã scłi: benecaude illoꝵ similes serpentibũ
dicunt᷑ habentes capita. ꝑquȩ principes huiꝰ scłi figurantur.
quossibi heretici iungunt. ut chatolicos afide subuertant:
uinde & aliatrans latio habet. caude illoꝵ sĩmiles draconi¬
bus: Edracones quippe qͥ pene inmaniores st̃ om̃ib bestus
apte scłi designat᷑ potestas: Qđ ie zechihel & ꝑsonadnũ
loques ad pharaonẽ regẽ ȩgĩpti : demonstrat cũ dic̃ : Loce
ego ad tepharao dracomagne. & cet̃: & hieremias exper¬
sona hierusalẽ denabugo donosor: Comedit me deuo¬

Expanded text:
Unde subditur: Nam caudae eorum similes serpentibus, habentes caUnde subditur: Nam caudae eorum similes serpentibus, habentes capita, et in his nocent. Legimus in Genesi, quod diabolus serpentem indutus mulierem decepit fraude malae suasionis. Tales sunt et isti errorum magistri, qui sua perversa doctrina decipiunt quos possunt, et quia eos quos subvertere nequeunt per pravitatem erroris, opprimunt per potentiam saeculi, bene caudae illorum similes serpentibus dicuntur. Habentes capita, per quae principes hujus saeculi figurantur, quos sibi haeretici conjungunt, ut catholicos a fide subvertant. Unde et alia translatio habet: Caudae eorum similes sunt draconibus. Per dracones quippe qui pene immaniores sunt omnibus bestiis, aperte saeculi designatur potestas, quam Ezechiel ex persona Domini loquens ad Pharaonem regem Aegypti demonstrat dicens: Ecce ego ad te, Pharao, draco magne. Et Jeremias ex persona Jerusalem de Nabuchodonosor: Comedit me, devo
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ eoꝵ ignis & fumi & sulphur egrediens t̃ciã partẽ ho¬
minũ occidit: qr uidelicet maloꝵ p̃dicatio. sequacib suis
ȩt̾na supplicia p̃parat: Quȩrecte torm̃tũ impioꝵ uocat᷑.
ꝑ quã adillud multitudo impioꝵ ꝑuenit᷑: Geni enĩ tropice
locutionis ÷. ab eo qđ ꝓcurat. illud qd ꝓcurat᷑ ostendens: Deore
illoꝵ ꝓcedit ignis. &cet̃ Quia ꝓpt̃ illoꝵ doctrinã. hȩc om̃a uen¬
turast eis qͥ eã suscipiunt: Cũ aũt in illa incurrerint: tẽ expe¬
rient᷑ quã amara mors sit semꝑ ignicremari. nec funditꝰ mori
Semꝑ fumũ pati: lucẽnũquã uidere Sẽ ꝑfoetorib repleri
& cẽporalib potestatib fulti. ꝑ ea q̃ retrost̃ exaltant᷑: ł caudã
quippe ut supra dictum ẽ : potestas t̾rena exprimit᷑. q̃ intẽpora¬
lib rebus letat᷑ q̃ post ponendest̃ om̃ib qͥ adea quȩ in antest
sẽ extenderenitunt᷑ : In oreuero. illud qđ ꝑ os fit. intelligitur:

Expanded text:
autem eorum ignis et fumus et sulphur egrediens, tertiam partem hominum occidit, quia videlicet malorum praedicatio sequacibus suis aeterna supplicia praeparat, quae recte tormentum impiorum vocatur, per quam ad illud multitudo impiorum pervenit. Genus enim tropicae locutionis ab eo quod procurat, illud quod procuratur, ostendens. De ore illorum procedit ignis, quia pro illorum doctrina haec omnia ventura sunt eis, qui eam suscipiunt. Cum autem in illam incurrerint, tunc experientur quam amara mors sit, semper igne cremari, nec funditus mori, semper fumum pati, lucem nunquam videre, semper fetoribus repleri, et temporalibus potestatibus fulti, per ea quae retro sunt, exaltantur. Per caudam quippe, ut supra dictum est, potestas terrena exprimitur, quae in temporalibus rebus laetatur, quae postponendae sunt omnibus qui ad ea quae in ante sunt se extendere nituntur. In ore vero illud quod per os fit intelligitur.
Abbreviated transcription (Latin):
mensib quinque repetita sententia ẽ: ꝑ quã p̃sens uita
iterito exprimit᷑. Et supra quidẽ potestatẽ locuste accepisse
referunt᷑. ut mensib quinq homines cruciarent. nec eos oc¬
ciderent: hic uero eorumdẽ m̃sium numero nocere homi¬
nib. facultatẽ habere ꝑhibent᷑. Qđ utiq ibi debonis: hic
uero intellegendũ ẽ demalis E& illos cruciant sed ñ occi¬
hominẽ ereauerit aut regat: sed quo suꝑ eos dominationẽ
exercet. quossibi ꝑpeccatũ seruos addicit: CUI NOMEN
scriptũ abadon. ubiscilicet primũ est .a. falso scriptũ est
&iutio scriptoꝵ factum est: sed primũ ibi est ponendũ.L.
& labad on dicendũ. sic̃ beatꝰ hieronime dic̃ inhebraicis
int̃pretationibus: QQuid sit aũt hebra laba don. grece
apollion: exponit᷑ cũ subdit᷑. Latine habet nom̃ ext̃minats:
In his quippe nominib: diabolus intelligit᷑ qui homines ext̃¬
minat .i. extrapatriã cȩlestẽ emittit. qui audituri st̃: discedi¬

Expanded text:
vita iterato exprimitur. Et supra quidem potestatem locustae accepisse referuntur, ut mensibus quinque homines cruciarent, nec eos occiderent. Hic vero eorumdem mensium numero nocere hominibus facultatem habere perhibentur. Quod utique ibi de bonis, hic vero de malis intelligendum est, quia et illos cruciant, sed non occihominem creaverit aut regat, sed quo super eos dominationem exerceat, quos sibi per peccatum servos addicit. Cui nomen scriptum abadon, ubi scilicet primum est a, sed falso scriptum est, et vitio scriptoris factum; sed primum ibi ponendum l, et labbadon dicendum, sicut beatus Hieronymus dicit in Hebraicis interpretationibus. Quid sit autem Hebraice labbadon, Graece apollyon exprimitur cum subditur, Latine habet nomen exterminans. In his quippe nominibus diabolus intelligitur, qui homines exterminat, id est extra patriam coelestem emittit, qui audituri sunt: Disceai
Abbreviated transcription (Latin):
psalmista: Sepulchrũ patens est guttur eoꝵ &cet̃: Et sa crascrip¬
turatestat᷑. qr ppheta docens m̃datiũ ipse est cauda Et p̃ceptũ
hic fenũ: in bonã partẽ ponit᷑: Significat enĩ lactantes quiñ
posst̃ capere solidũ cibũ. sed uelu ÷ animalia littere suꝑficie de¬
lectant᷑ Quib apłs dic̃: Nonpotui uob̾ loqui quasi spũalibus:

Expanded text:
Psalmista ait: Sepulcrum patens est guttur eorum . Et sacra ScripPsalmista ait: Sepulcrum patens est guttur eorum . Et sacra Scriptura testatur quia propheta docens mendacium, ipse est cauda. Et praeceptum hic fenum in bonam partem ponitur. Significat enim lactentes, qui non possunt capere solidum cibum, sed veluti animalia, litterae superficie delectantur. Quibus Apostolus ait: Non potui vobis loqu
Abbreviated transcription (Latin):
bis est intellegendũ ut sup̃ defumo putei .i. dehereticoꝵ doc¬
locuste int̾rã. discipłi scilic& erroris natist̃ qͥ trena corda
hominũ deciperent : Nã locustȩ neq rectos gressus habent
utquȩdã animalia neq uolatũ ut aues: qr discipłi heretico
ł ipsiheretici. neq rectã fidẽ habent ut uolent. & cȩlestiacũ scs
petant. Dequib: esaias dic̃: Quist̃ istiquiut nubes uolant
neq rectos gressus operationis utcũ psalmista dicerepossit:
uirentia queq conrodunt: qr illi ꝑiactantiã eleuant᷑ & animis
quas possunt q̃ uirorẽ fidei habent necant: EEPATAEST illispo¬
testas sic̃ habent potestatẽ scorpiones terrȩ: Potestas nocendi
scorpionisincauda est: ꝑhanc enĩ ꝑcutit: & uenena diffundit
Scorpio quoq in facie blandꝰ: sedocculte cauda ꝑ cutit: Tales
st heretici: quifalsis uera ꝑ miscłnt. ut facilius auditores de¬
cipiant: Sicq uenen omalȩ doctrinȩ : decipiunt simplices: Deqͥb

Expanded text:
intelligendum ut supra. De fumo putei, id est, locustae in terram. Discipuli scilicet erroris nati sunt, qui terrena corda hominum deciperent. Nam locustae neque rectos gressus habent, ut quaedam animalia, neque volatum ut aves, quia discipuli haereticorum vel ipsi haeretici neque rectam habent fidem, ut volent, et coelestia cum sanctis petant, de quibus Isaias dicit : Qui sunt isti qui ut nubes volant? neque rectos gressus operationis, ut cum Psalmista dicere possintvirentia quaeque corrodunt, quia illi per jactantiam elevantur, et animas quas possunt quae virorem fidei habent, necant. Et data est illis potestas, sicut habent scorpiones potestatem terrae. Potestas nocendi scorpionis in cauda est. Per hanc enim percutit et venena diffundit. Scorpio quoque in facie est blandus, sed occulte cauda percutit. Tales sunt haeretici, qui falsis vera permiscent, ut facilius auditores decipiant, sicque veneno malae doctrinae decipiunt simplices, de quibus
Abbreviated transcription (Latin):
narius enĩ numerꝰ: sepe ꝓuniuersitate ponit᷑. Vnde & in
finescłi. a quattuor uentis cȩli. electi ꝑ angłos assumi ꝑ hibers:¬
Uel dicitꝰ ei solue .i. soluendos predic tẽpore antrxpĩ. Modo
enĩ ligatisunt: quia ñ posst̃ nocere quantũ uolunt. & quo
dñs ueniens eis pocestatẽ abstulit : Quo in loco considerandũ ÷
quantũ seuirent si soluti essent. quimodo &iã ligati tantũ
seuiunt : Taleest illud in euuangło deficulnea. qđ dñs cultori
in quo angłi alligati st̃ potentia secularis intelligit᷑qr
in principib huiꝰ scłi maxime diabolꝰ habitat. & in eii
regnat: Cusrates quippe fluuius est babiloniȩ atq in mul¬
ta fluminadiuisus ingredit᷑ babiloniã: Medi enĩ &¬
persȩ diuisert̃ hunc fluuiũ inmultis riuis: & ꝑ eiꝰ alueũ
ingressisunt babiloniã: Qđ flum̃ : sepe inmalã partẽponit᷑

Expanded text:
narius enim pro universitate poni solet; unde in fine saeculi a quatuor coeli ventis electi per angelos assumi perhibeel dicitur ei solve, id est solvendos praedic tempore antichristi. Modo enim ligati sunt, quia non possunt nocere quantum volunt, ex quo Dominus veniens eis potestatem abstulit. Quo in loco considerandum est, quantum saevirent si soluti essent, qui modo etiam ligati tantum saeviunt. Tale est illud etiam in Evangelio de ficulnea, quod Dominus cultori in quo angeli alligati sunt, potentia saecularis intelligitur, quia in principibus hujus saeculi maxime diabolus habitat, et in eis regnat. Euphrates quippe fluvius est Babyloniae, qui in multa flumina divisus, ingreditur Babyloniam. Medi et Persi diviserunt hunc fluvium in multos rivos, et per ejus alveum ingressi sunt Babyloniam. Quod flumen saepe in malam partem ponitur.
Abbreviated transcription (Latin):
bialit̃ ꝓfertꝰ. nichilaliud intelligit᷑: nisiqđ ipsenumerꝰ
sonat: Vnde &ingenesi dr̃: Delamet uero : septuagies sep¬
ties ultio dabit᷑: Uicies itaq milies om̃s significant re¬
ꝓbos: denaaũt milia: om̃sscos. quidecẽ uerbalegis custodi¬
unt: Eqr pluresst̃ repbi quã iusti: duplex numerꝰ reꝓboꝵ¬
opponit᷑ contra simplicẽ numerũ iustoꝵ: Dripsis enĩ electis dr̃
malignis sp̃iritib: & reprobis constat hominibus & contra simpli¬

Expanded text:
r nihil aliud intelligitur, nisi quod ipse numerus sonat. Unde et in Genesi legitur: De Lamech vero septuagies septies ultio dabitur . Vicies itaque millies omnes significat reprobos: dena autem millia omnes sanctos, qui decem verba legis custodiunt. Et quia plures reprobi quam justi, duplex numerus reprobopponitur contra simplicem numerum justorum. De ipsis enim electis dicitur: malignis spiritibus et reprobis constat hominibus. Et contra simpli
Abbreviated transcription (Latin):
ut bonberdut coronus aureuis incapitib suis ꝑquas triumusud
uatoris illor sĩgnsicat᷑ i lstiaut̃ ñ habent coronas sedumadu
scduras itquã coronais: Nec st aureȩ seast̃ similes auro quas
soiolas pđd ĩ falsitatis figm̃tũ. Qiuia uidelicet ipsilsenui deres
ibneunt. Et facies carũ subaudit̃ locustanĩ sic facies hom¬
nit orai Qua homo est animalrationale ꝑ facies hortinon
rlti onabiltas eo pncelligit᷑. Quialicet sint doctores eoꝵ amĩ

Expanded text:
bebant coronas aureas in capitibus suis, per quas triumphus victoriae illorum significatur. Isti autem non habent coronas, sed quasdam figuras tanquam coronas, nec sunt aureae, sed similes auro, quasi scilicet quoddam falsitatis figmentum, quia videlicet ipsi se victores virtutem ejus abnegant. Et facies earum subaudi locustarum. Sicut facies hominum erant. Quia homo est animal rationale, per faciem hominum rationabilitas eorum intelligitur, quia licet sint seductores eorum,