comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
.i. uita Solet etamn qͣr debeati tudinẽ utt̃
om̃s eam uelint et scrant q̃ fit u̾a beatitudo.
est cũ capescende retinendeq beatitudini
uolitntas una sit om̃ium uñ tanta existat
de ip̃a beatitudine rursus diu̾sitas uolũ¬
norĩt. Si enĩ eaͣm nossent. non abaliis putaret᷑
omĩs amant ꝙ ñ om̃s sciunt: qͥs pͥ amare ꝙ nes¬
cit. Si c̃ supͣ disputaui: Cur gͦ beatitudõ ama¬
tur ab om̃ib. nec tñ scitur ab om̃ib : Anforte
sciunt om̃s q̃ ip̃a sit. s non om̃s scunt uͥ sit.
⁊ in̾ contẽcio ẽt᷑an forte falsum est ꝙ ꝓuͦ ponimꝰ

Expanded text:
i. Solet etiam quaeri de beatitudine, utrum eam omnes velint, et sciant quae sit vera beatitudo. est cum capessendae retinendaeque beatitudinis voluntas una sit omnium, unde tanta existat de ipsa beatitudine rursus diversitas volunnorint. Si enim omnes eam nossent, non ab aliis putareturomnes amant quod non omnes sciunt? Quis potest amare quod nescit, sicut supra disputavi? Cur ergo beatitudo amatur ab omnibus, nec tamen scitur ab omnibus? An forte sciunt omnes quae ipsa sit, sed non omnes sciunt ubi sit, et inde contentio est? An forte falsum est quod
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ioel ꝑꝑħam sic loquit᷑. Congregibo õs
gentes ⁊ deducam eas inuallem ios aphat
⁊ disceptabo ibi cum eis. Incꝰ capituli ex¬
poĩtõe ita repꝑi. h oc ꝗͥdam puerisit̃ ĩtelli¬
gruit ꝙ inualle qͦ e. inlat̾e montis oliue¬
t descensurꝰ sit dtĩs ad indictũ ꝙ friuolũ

Expanded text:
etam sic loquitur, c. 2: Congregabo omnes gentes, et deducam eas in vallem Josaphat, et disceptabo ibi cum eis. In cujus capituli expositione ita reperi: Hoc quidam pueriliter intelligunt, quod in valle quae est in latere montis Oliveti desce
Abbreviated transcription (Latin):
betur. & ꝯuenit. S spetialem ꝓui¬
dentiam atq curam ht̃ de rõnabilib¬
de quib pͥcepta tͣdidit. eisq recte ui¬
uendi legem p̾scͥpsit. ac p̾mia ꝓmisit.
hanc ꝓuidentiam & curam de irratio¬
ei cura de bobus. do. ꝓuidet tam̃ oĩb
suum fac̃ orri & pluuiam dat. Scit
itaq ds̃ qͣnta sit multitudo pulicum.
culicũ & muscarum. ac piscium. ꝙ. qͦt
nascunt᷑. quot ue moriant᷑. s ñscit hoc
ꝑ moũita singła. immo simul ce semꝑ

Expanded text:
 specialem prdentiam atque curam habet de rationabilibus quibus praecepta tradidit, eisque recte vivendi legem praescripsit, ac praemia promisit. Hanc providentiam et curam de irratio de bobus; providet tamen omnibus suum facit oriri, et pluviam dat. Scit itaque Deus quanta sit multitudo pulicum, culicum et muscarum et piscium, et quot nascantur quotve moriantur; sed non scit hoc per momenta singula; imo s
Abbreviated transcription (Latin):
ñ diuinitati. s assumptioni corꝑis ascͥ¬
betur. factũ gͥ ex muliere dic̃ ꝓpt̾ car¬
nis susceptionem sub lege ꝓpt̾ obser¬
uantiam legis gu̾atio gen̾ationi ñ p̃iu¬
dicat. Ds̃ enim et̾nus incarnatiõis sa¬

Expanded text:
non divinitati, sed assumptioni corporis ascriberetur. Factum ergo ex muliere dicit, propter carnis susceptionem; sub lege, propter observantiam legis. Generatio generationi non praejudicat
Abbreviated transcription (Latin):
do qd̾ sint aliqͣ ñ apparentia. ut supͣ
I uͦ querit᷑ an ħ descͥptõ spei cõ¬
ueniat. sane concedi pot̾ utrum¬
libet. Si aũ dicat᷑ ꝯuenire sunt &
alia plura quib differunt fides &
spes. s ñ imꝑbe dici pot̾ soli fidei cõ¬
uenire ñ spei. qiua fides sola funda¬
m̃tum dr̃. ñ quia fides uirtus possit ẽẽ sñ
sine spe. nec sine amore spes. nec utrumq

Expanded text:
do quod sint aliqua non apparentia, ut supraSi vero quaeritur an haec descriptio spei conveniat, sane concedi potest utrumlibet. Si autem dicatur convenire, sunt et alia plura quibus differunt fides et spes; sed non improbe dici potest soli fidei convenire, non spei, quia fides sola fundamentum dicitur, non quia fides virtus possit esse sine sine spe est, nec sine amore spes, nec utrumque
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑oꝵ p̃scius. falsa ÷ intelligentia. Similit̾ ⁊
ille locutiones det̾minande sunt. potuit
tuit ds̃ ñ p̃scire aliqua .i. potuit eẽ qd̾
nulla fut᷑a subiecta ẽẽnt eius scĩe. ⁊ ita
ñ poss dici p̃scius. ł p̃scire. ł eiꝰ scĩa. p̃scĩa.

Expanded text:
praescius, falsa est intelligentia. Similiter et illae locutiones determinandae sunt. Potuit tuit Deus non praescire aliqua, id est, potuit esse quod nulla futura subjecta essent ejus scientiae, et ita non posset dici praescius vel praescire,
Abbreviated transcription (Latin):
Passignatione distinctionis nõium i¬
t̃ alia que supͣ diligent̾ executi sumꝰ.
Quedam diximus tnslate ac ꝑ similitu¬
dinem de dõ d̾ici. ut speculum. splen¬
dor. caract̾. figura. ⁊ huiusmodi. de qͥb
pio lectori breuit trado. qd̃ sentio. ut
scilicet rõne similitudinis ꝯsicdata. ex
causis dicendi dictoꝵ intelligentiã assu¬
mat. s catholicam. De sacͣmento unitatiᷤᷤ¬
atq tͥnitatis summe ⁊ ineffabił multa iam
diximus. Nicħ tñ eius ineffabilitate dig¬
num tͣdidisse ꝓfitem᷑. s potiꝰ ex uob̾ mi¬
rificatam eiꝰ scĩãm. nec potuisse nos ad

Expanded text:
assignatione distinctionis nominum, inter alia quae supra diligenter executi sumus, quaedam diximus translative et per similitudinem de Deo dici; ut speculum, splendor, character, figura, et hujusmodi; de quibus pio lectori breviter trado quod sentio, ut si ratione similitudinis considerata ex causis dicendi dictorum intelligentiam assumat, sed catholicam. atque Trinitatis summae et ineffabilis multa jam diximus. Nihil tamen ejus ineffabilitate dignum tradidisse profitemur, sed potius ex nobis mirificatam ejus scientiam, nec potuisse nos ad
Abbreviated transcription (Latin):
ri uidet᷑. ⁊ dispõ ad facienda. ao p̃desti¬
natio ad saluanda. Ueruntam̃ cator
la ẽẽnt futaᷤ. ñ eẽt in dõ p̃sciã. ł ñ eẽt¬
ds̃ p̃scius. quia uaria ÷ ibi causa dicen¬
cti. distingui oportet rõnẽ dicti. Cñ gͦ

Expanded text:
ri videtur, et dispositio ad facienda, ac praedestinatio ad salvanda. Verumtamen Creator la essent futura, non esset in Ds praescius, quia varia est ibi causa dicendi, distingui oportet rationem dicti. Cum ergo
Abbreviated transcription (Latin):
nes referendo Ostendit augꝰ.s fore ꝯtͣriũ
nam paruuloꝵ qui originali tm̃ tenẽt᷑
peccõ. his t̾b̃. Mitissima sane erit pe¬
na eoꝵ qui p̾t̾ peccm̃ ꝙ originalst̾
tͣrerunt nullum in suꝑ addidert̃. &
in cet̾is qui aodidert̃ tanto quisq ibi
tolerabiliorem habebit dampnatõem.
qͣnto hic ħuit minorem iniquitatẽ.

Expanded text:
nes referendo. 5. Ostendit Augustinum sibi nam parvulorum, qui originali tantum tenentur peccato, his verbis: Mitissima sane poenatraxerunt, nullum insuper addiderunt, et in caeteris quae addiderunt, tanto quisque ibi tolerabiliorem habebit damnationem, quanto hic habebit minorem iniquitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
liori pot̾at obseruantia enstodiri. Nõ q um¬
enĩ uoluntatic upiditas resistebat. qd̾ de
pena tͣnsgͥssionis postea secutum ẽ his aliis¬
q nitunt᷑ autoritatib qui illd̾ peccm̃ ce¬
t̾is alioꝵ hoĩum pecc̃is gͣuius ẽẽ dñt. Qd̃
etiam rõne ostñd̾e laborant. hoc mͦ. Mag̃
nocuit illd̾ peccm̃ qͣm aliquod alioꝵ qr
totũ humanũ genꝰ uitiauit. ac morti utͥq
subdidit ꝙ nullo in alio peccõ fcm̃ ẽ.
Maiorem gͦ effectum mali ħuit illd̾ pec¬
catum qͣm aliqd̾ aliud. Resposio cont᷑

Expanded text:
liore potuit observantia custodiri. Nam nondum voluntati cupiditas resistebat, quod de pena trasgressionis postea secutum est. Ioritatibus, qui illud peccatum caeteris aliorum hominum peccatis gravius esse dicunt. Quod etiam ratione ostendere laborant hoc modo: Magis nocuit illud peccatum quam aliquod aliorum, quia totum humanum genus vitiavit ac morti utique subdidit, quod nullo alio peccato factum est. Majorem ergo effectum mali habuit illud peccatum, quam a
Abbreviated transcription (Latin):
oc etiam notandum est ꝙ utit᷑ uir et¬
dñs concedat uxorẽ diritti cã mulier.
fornicatõnis uiro. eademlicencia non tolli¬
dimissafiĩmit. man̾e innuptã: qͥcqͥd urri
p̃cipitur ħ conseqnt̃ rediidat ad feminiᷤ
Non enĩ adult̾a uror dimittenda est ⁊uir
mechꝰ cenend̾. Item ap̃nos ꝙ ñlicet fentais
eq̃ nonlicet uiris ⁊ eadem seruitus pari
condicione censet᷑. sxhisostẽdit᷑ ꝙ muhet
Potest suꝑfornicatione nur̃ comienire ut
condempnat.s uiros suos mulieres ñ fagle
deadult̾io acctisant. uiri autẽ lib̾iusuro¬
res suas adult̾as apitd sac̃dotes deferrecon¬
sueuerũt. et iõ mulier ib ꝓdito eoꝵ cͥmi¬
ne. conmunio negatur: uiroꝵr autẽ laten¬
te conmisso non facile quisꝙͣ exsuspicio¬

Expanded text:
oc etiam notandum est, quod Dominus concedat uxorem dimitti causa fornicationis viro, eadem licentia non tollidimissa fuerit, manere innuptam. Quidquid viris praecipitur, hoc consequenter redundat ad feminas. Non enim adultera uxor dimittenda est, et vir moechus tenendus. Item: Apud nos quod non licet feminis, aeque non licet viris; et eadem servitus pari conditione censetur. Ex his ostenditur, quod mulier potest super fornicatione virum convenire, ut condemnat; sed viros suos mulieres non facile de adulterio accusant, viri autem liberius uxores suas adulteras apud sacerdotes deferre consueverunt; et ideo mulieribus prodito earum crimine communio denegatur, virorum autem latente commisso, non facile quisquam ex suspicio
Abbreviated transcription (Latin):
uidam uͦ celum ꝙ excedit.angꝰ.
dr̃ eẽ celum. de quo igne syda & lu¬
minaria facta eẽ ꝯiectant quib augꝰ.¬
ꝯsentire uidet᷑. Utrũ uͦ uoĩe firmam̃ti
celum ꝙ excedit aerem. an ipã aer
ħͥ intelligat᷑ id̾ augꝰ querit nec solũ.
mag̃ tñ approbare uidr̃ celum illud
hic accipi ꝙ spatia aeris excedit.
Aqͣs añ q̃ suꝑ illd̾ celum sunt. dicte
uaporalit̾ trahi. & leuissimis suspen¬
dii guitis. sic̃ aer iste mibilosus exa¬
latione t̾re aqͦs uaporalit᷑ t᷑hit e ꝑsub¬
tiles minutias : suspendit. & p̾t corpu¬
lentiꝰ conglobatas plumalit̾ refundit.
Si gͦ pot̃ aqͣ sic̃ uidemꝰ ad tantas mi¬
mitias ꝑuenire ut referat᷑ uaporalit̾
suꝑ aerem aquis nat᷑alit̾ leuiorẽ. cur ñ
c̾damꝰ etiam. suꝑ illd̾ leuiꝰ celum mi¬
nutiorib guttis & lemorii nuanare ua¬
porib: S quoqͦmͦ ibi sint. ibi eẽ non
dubitamus. Q sit figura firmam̃enti.
ueri etiam solet que sit cuiꝰ fige

Expanded text:
uidam vero coelum quod excedit dicitur esse coelum; de quo igne sidera et luminaria facta esse conjectant, quibus Augsentire videtur. Utrum vero nomine firmamenti coelum quod excedit aerem, an ipse aer hic intelligatur, idem Aug. quaerit, nec solvit. Magis tamen approbare videtur coelum illud hic accipi quod spatia aeris excedit. Aquas autem quae super illud coelum sunt dicit vaporaliter trahi, et levissimis suspendi guttis. Sicut aer iste nubilosus exhalatione terrae aquas vaporaliter trahit, et per subtiles minutias suspendit, et post corpulentius conglobatas pluvialiter refundit. Si ergo potest aqua sicut videmus ad tantas minutias pervenire, ut feratur vaporaliter super aerem aquis naturaliter leviorem, cur non credamus etiam super illud levius coelum minutioribus guttis et levioribus emanare vaporibus; sed quoque modo ibi sint, ibi esse non dubitamus. 3. Quae sit figura firmamenti. Quaeri etiam solet cujus figurae
Abbreviated transcription (Latin):
tum ÷ .i. sẏdersum celum ꝙ de aqͥuis
aftm̃ eẽ c̾ddi pot̃. Cristallinus enim
Tapis cui magna ÷ firmitas & ꝑspi¬
cuitas de aquis factꝰ ẽ.Si quẽ uͦ
mouet qͦmͦ aq̃ nat᷑a fluide & in
ima labiles suꝑ celum possint ꝯsis¬
tere. de dõ scͥptum ẽẽ meminerit.
qui ligat aquaᷤᷤ in nubib suis. Qͥ
etiam suꝑ celi sꝑam ñ uaporali tenui¬
tate s glatiali soliditate aqͣs suspend̾e
ne labant᷑. Quales añ & ad quid con

Expanded text:
t, sidereum coelum, quod de aquis factum esse credi potest. Chrystallinus enim lapis cui magna est firmitas et perspicuitas, de aquis factus est. Si quem vero movet quomodo aquae naturae fluidae et in ima labiles super coelum possint consistere, de Deo scriptum esse meminerit: Qui ligat aquas in nubibus suis. Quietiam super coeli sphaeram non vaporali tenuitate, sed glaciali soliditate aquas suspendere, ne labantur. Qual
Abbreviated transcription (Latin):
eua. p̃sum̃s ut diabolus de diuinita¬
te. raꝑe uoluert̃ diuinitatẽ ⁊ ꝑdide¬
runt felicitatẽ. It̃ suꝑ loc̃ illum. ds̃
ꝑu̾se uult ẽẽ simił dõ. ut diabolus
qui noluit sub eo eẽ. ⁊ hõ qui ut ser¬
uis noluit teneri p̃cepto. s uoluit

Expanded text:
Eva praesumentes, ut diabolus, de divinitate rapere voluerunt divinitatem, et perdiderunt felicitatem. Item Aug. super illud: Deus, se vult esse similis Deo, ut diabolus qui noluit sub eo esse et homo qui ut servus noluit teneri praecepto, sed voluit
Abbreviated transcription (Latin):
tus: Inexꝑtus .n. diuine seu̾itatis ĩ eo fal¬
li potuit. ut uẽniale c̾deret eẽ cõmissũ.
s dolo illo serpentino quo mulier sedue
tar nullomꝰ arbitror illum potuisse seduci.
Ex his ddat᷑ intelligi ꝙ mulier plus pec¬
cau̾it qͣm hõ. in qͦ maioris tumoris p̃sũp¬
tõ fuit. q̃ etiã in se & in ꝓrͣrim̃ & in dm̃

Expanded text:
ertus enim divinae severitatis, in eo falli potuit, ut veniale crederet esse commissum; sed dolo illo serpentino quo mulier seducta est, nullo modo arbitror illum potuisse seduci. Ex his datur intelligi quod mulier plus peccavit, in qua majoris tumoris praesumptio fuit, quae etiam in se, et in proximum, et in Deum
Abbreviated transcription (Latin):
etiam cum sñ uitio eẽt nata ᷤ rnpta.
hois uñ consensus mali ꝓcesserit s adꝙ MRespõ.
⁊ in diabolo qui suasit. ⁊ in ip̃o qr uo¬
luntate lib̾i arbitrii ꝯsensit. ⁊ cum
lib̾um arbitͥum sit boñ. ex re utiq
bona malus ille consensus ueñ ꝓue
nit. ⁊ ita ex bono malũ manauit᷑. De
hoc aũ inseq̃nti pleniꝰ tcta¬
bimꝰ cum origo mali ⁊ in qͣ
re coalescat  inuestigabitur.
An uoluntas p̃cesserit ills peccatũ.¬
uͦ queritur utrum uoluntas

Expanded text:
eri, cum sine vitio esset natura hominis, unde consensus mali processerit. Ad quod  in diabolo qui suasit; in ipso, quia voluntate liberi arbitrii consensit, et cum liberum arbitrium sit bonum, ex re utique bona malus ille consensus provenit, et ita ex bono malum manavit. De hoc autem in sequenti plenius tractabimus, cum origo mali, et in qua re coalescat, investigabitur. 12. An voluntas praecesserit illud peccatum.ro quaerit
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ etiam adam ambierit eẽ sic̃ ds.
licet ddiuinitatis eqͣlitatẽ ꝯcupierit. ñ
tñ adeo exarsit. nec tanta ÷ affectus
biuit. Uirum aũ aliqͣ forte ambitñs
subreptõ mouit. s ñ ita ut illd̾ puta

Expanded text:
d etiam Adam ambierit esse sicut Delicet divinitatis aequalitatem concupierit, non tamen adeo exarsit, nec tanta est affectus erbivit. Virum autem aliqua forte ambitionis surreptio movit; sed non ita, ut illud
Abbreviated transcription (Latin):
dum uxoris morẽ gerens eiꝰ ꝑsuasiom con¬
sensit nolens eam contͥstari. ⁊ a se aliena¬
tam relinquere ne ꝑiret arbitͣtus illud
ueniałe eẽ. ñ mortale selictum. uñ aug̃.¬
apłs inqͥd adam ñ ÷ seductꝰ. Ꝙ utiq ita¬
accipi pet̾. ut intelligat᷑ ñ eẽ seductꝰ pͥor
pententiã ueniã hrẽt. Minus gͦ pecca¬
uit qui de penitẽtia & dĩ mĩa cogitauit¬

Expanded text:
dum uxoris morem gerens ejus persuasioni consensit, nolens eam contristare et a se alienatam relinquere, ne periret; arbitratus, illud esse veniale, non mortale delictum. Posdum uxoris morem gerens ejus persuasioni consensit, nolens eam contristare et a se alienatam relinquere, ne periret; arbitratus, illud poenitentiam veniam haberet. Minus ergo peccavit qui de poenitentia et misericordi
Abbreviated transcription (Latin):
t̾um dicens. serpens decep̃ me. ⁊ cõ. im¬
pari sexu. s pari fastu. Ecce hic dicit
augustimis ꝙ parem fastum hu̾it mu¬
lier cum uiro. parit̾ gͦ suꝑbierunt. ⁊
parit̾ peccau̾unt᷑. SS hoc ita det̾mina¬

Expanded text:
um, dicens: Serpens decepit me, et comedi; impari sexu, sed pari fastu. Ecce hic dicit Aug. quia parem fastum habuit mulier cum viro; pariter ergo superbierunt, et pariter peccaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
seductus eo mͦ quo mulier. Nlõ eñ puta¬
uit ẽẽ u̾um ꝙ diabolus suggẽbat. in eo
tũ seductũ fuisse c̾di pot̃. ꝙ cõmissum
ueniale puͣtau̾it ꝙ ꝑemptoriũ erat. s nͤ
pͥor seductus fuit nec in eo qͦ mulier ut cre¬
łet dm̃ illd̾ lignũ ĩo tange̾ ꝓhibuisse.
qr si tange̾t fieret᷑ sic̃ dii. uerũtam̃ p̃ua¬

Expanded text:
Non enim putavit esse verum, quod diabolus suggerebat. In eo tamen seductum fuisse credi potest, quod commissum veniale putavit, quod peremptorium erat. Sed nec prior seductus fuit, nec in eo quo mulier, ut crederet Deum illud lignum ideo tangere prohibuisse, quoniam si tangerent, fierent sicut dii. Potuit
Abbreviated transcription (Latin):
cͥca p̃dicta augustim u̾ba piuĩ ac dili¬
gentẽ lectorẽ efflagitant q̃ sic intelli¬
ge̾ saneqͥmꝰ. sõ deicẽt᷑ hõ .s. in actũm
in has miserias ꝑ tẽptõnem diabotiͫ
nͥ elatõ compͥmenda recessiss ñ utiq¬
tẽptationẽ s oͣpꝰ pectĩ. T ał enĩ fuit or¬
dinis ꝓgͣssus. diabolus tẽptando dix̃.
sit elatio q̃dam. ⁊ amor ꝓp̾e potestati
ex qͦ placuit ei face̾ ꝙ diabolus suas¬
bat ⁊ utiq fec̃. suggestione gͥ peccaũ.
qi tẽptatio p̃cessit. ex qͣm m̃te eiꝰ orta¬

Expanded text:
um ac dilgentem lectorem efflagitant: quae sic intelligere sane quimus: Non dejiceretur homo in actum in has miserias per tentationem diaboli, nisi elatio comprimenda praecessisset, non utiqtentationem, sed opus peccati. Talis enim fuit ordinis processus: Diabolus tentando dixit: sit elatio quaedam et amor propriae potestatis, ex quo placuit ei facere quod diabolus suadebat, et utique fecit. Suggestione igitur peccavit, quia tentatio praecessit, ex qua i
Abbreviated transcription (Latin):
rantia gͦuiusq industria qͣm infirmi¬
casse qi seducta fuit. adam uͦ ex in¬
dustͥa. quia ñ fuit seductus ut apłs
ꝙ diabolus suadebat. ñ tñ in hoc qͥn
nou̾it illd dĩ ẽẽ mandatum. & pec¬
catum ẽẽ ꝯtͣ age̾. ⁊ iõ excusari apec¬
cato ꝑ ignorantiã ñ potuit᷑. distͥu fscu¬
st aũ igno rãtia alia excusat alia
enim ignorantia ĩuincibilis. & igno¬
rantia uincibił. Excusatio enĩstoluit᷑ uͥ¬

Expanded text:
rantia, graviusque industria quam infirmicasse, quia seducta fuit. Adam vero ex industria, quia non fuit seductus, ut Aposquod diabolus suadebat, non tamen in hoc quin noverit illud Dei esse mandatum, et peccatum esse contra agere. Et ideo excusari a peccato per ignorantiam non potuit. 9. Quod ignorantia alia excusat, aliaautem ignorantia vincibilis, et ignorantia invincibilis. Excusatio omnis tollitu
Abbreviated transcription (Latin):
as pp. Inquiens. parentele gͣdus talit ꝯpu L¬
tamꝰ. Ego et fr̃ meꝰ unageneratio sumꝰ pͥm̃q
gradum efficimus. Ritrsum filius meꝰ fr̃isq
existit diu̾sitas. quamuis inmũo gͣduũ ua¬
rietas uideatur. Ultima iy generatio si afr̃i¬
b siumat inicium numerand uisĩuenit᷑.¬

Expanded text:
as papa inquiens: « Parentelae gradus taliter computantur. Ego et frater meus una generatio sumus, primumque gradum efficimus. Rursumque filius meus fratrisque existit diversitas, quamvis in numero graduum varietas videatur. Ultima enim generatio si a fratribus sumat initium numerandi, sept
Abbreviated transcription (Latin):
seu duarum sororum filiꝰ ⁊ filia misceantur:
S experimento didicimus. Ex tali coniugio
sobolem non posse succrescere. Uñ neccẽe est
Ut quartauł quuita generat̾o fidelium licent
aug̾tino scͥpserit ut angloꝵ quarta gn̾at̾oe
contracta matͥmonia non soluent᷑. Int̾ cet̾a
ep̃o ip̃i ⁊̃ angloꝵ genti. q̃ nuꝑ ad fidemuene¬
rat ne abono ꝙ ceꝑat metuendo austeriora
recederet sp̃aliter et nongeneralit̃ me cognoᷤ¬
cas scͥpsisse. Nec iõ ħ eis scͥpsi ut postꝙͣ infide
fusnt solidati si infra ꝓͥam consanguinitate
inuentifiũnt nonsepentur. aut infra aff

Expanded text:
seu duarum sororum filius et filia misceantur. Sed experimento didicimus, ex tali conjugio sobolem non posse succrescere. Unde necesse est ut quarta vel quinta generatio fidelium licenteAugustino scripserit, ut Anglorum quarta generatione contracta matrimonia non solverentur, inter caetera psi etiam Anglorum genti quae nuper ad fidem venerat, ne a bono quod coeperat metuendo austeriora recederet, specialiter et non generaliter me agnoscas scripsisse. Nec ideo haec eis scripsi, ut postquam in fide fuerint solidati, si infra propriam consanguinitatem inventi fuerint, non
Abbreviated transcription (Latin):
inter prem et filiñ eẽ cum una caro sint pat̃
et filius. Auctoritates gͦ q̃ consanguinitatis
cautelamusq in uii gradum ꝓhibẽt. etram¬
patrem ponunt inp̾mo gͣdu. Ile uͦ q̃ usq ad
ad .ui. gradum ꝓhibent. pͥmũ gradum fi¬
lios appellant. atq ita fit ut eẽdem ꝑsone

Expanded text:
in patrem et filium esse, cum una caro sint pater et filius. Auctoritates ergo quae consanguinitatis cautelam usque in septimum gradum prohibent, patrem ponunt in primo gradu. Illi vero qui usque ad sextum gradum prohibent, primum gradum filios appellant. Atque ita fit, u
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut sͥ. ⁊̃ amb̾ contradic̾ẽ indeatur.
s distinguendum est hͥ alud et̃ duit¬
tere uolentem cohabitare. alid dimit
ꝓpt dm̃. abillo qui horret nom̃ xͦ ꝓbi lex
beniuolentie non seruatur. hic u̾itas cuꝰ¬
toditur et iõ cum liceat dimit̾te uolentẽ
cobabitare non tamea uirente ali am
uente aliam duc̃e licet. S hoc ñ ẽ intelli

Expanded text:
e videatur. Sed distinguendum est hic aliud esse dimittere volentem cohabitare, aliud dimitti propter Deum ab illo qui horret nomen Christi. Ibi lex benevolentiae non servatur, hic veritas custoditur. Et ideo cum liceat dimittere volentem cohabitare, non tamen ea vivente aliam vente aliam ducere licet. Sed hoc non e
Abbreviated transcription (Latin):
sint̃q fidelis matͥmonio coniunctꝰ ẽ: ⁊ pꝰ
alt̃ eoꝵ a fide discesserit: ⁊ odio fidei cõingẽ
reliquerit. dimissus discedentem nͥ comita¬
bit᷑. nͨ tñ illa uinente alt̾am duc̃e poq̾̃t.
qr iñt eos fuerat ratum coniugiũ ꝙ ñ põt
disolui. Quidã dicunt ꝯiugiũ ñ ẽẽ inter infi
unt tã non nulli qͥ int̃ infideles deles. ⁊ qͣre.¬
asser̃t noneẽ coniugium qi nͨ rata nͣlegi¬
S ũa negatur eẽ pudicitia ñ ꝙ infideltũ Resp¬
conugium nonsit ũm. s qi non ht̃ illid
tͥplex bonum ꝙ excusat coitum. et meretur
p̃miñ. Item illdꝰ apli. Oume ꝙ nonest exfide

Expanded text:
si uterque fidelis matrimonio conjunctus est, et post alter eorum a fide discesserit, et odio fidei conjugem reliquerit; dimissus discedentem non comitabitur, nec tamen illa vivente alteram ducere poterit, quia inter eos fuerat ratum conjugium, quod non potest dissolvi. 8. Quidam dicunt conjugium non esse inter infiunt tamen nonnulli qui inter infideles asserunt non esse conjugium, quia nec rata, nec legiSed vera negatur esse pudicitia, non quod infidelium conjugium non sit verum, sed quia non habet illud triplex bonum, quod excusat coitum, et meritur praemium. Item illud Apostoli: Omne quod non est ex fide
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑͣmere nolũit. Ex hoc etiam ꝓbatur qi ĩfide¬
l ad fidem conũso apłs consulit infidelem
non dimitt̃e. Qd̃ nͣ faceretisinon cẽt int̾ eos
legitimum coningium: legitimũ est ꝙ lega¬
li institutione. uł ꝓuincie morib ñ cc ussio¬
Est autem cognatio alia carnał. alia nali.
sp̃tiał. pͥmũ de carnali cognatone ⁊ affinitate
inspiciamiis cognati gͥ uł affines in .uii. gͣdy.
suam uiũꝙ̃q usq ad septimã obsuare de¬
c̃nim̃ generatõnem ⁊ ꝙͣ diuse agnoscunt
affinitate ꝓꝓinquos. ad coniugalem coplam
Item nicholaꝰ ppͣ. De consanguinitate sua
q plurib consangnineoeꝵ coniunctiones
ꝓhibentur. usq ad yi. gͣdum. qͦ mͦ ͣd̾ con¬
sanguinitatis conputandisint. ysidotꝰ
ostendit sic. Series consanguinitatis .ui.
gͣdibꝰ dirimit᷑ hoc modo. filius et filia. ꝙ ẽ.¬

Expanded text:
ere noluerit. Ex hoc etiam probatur, quod infideli ad fidem converso Apostolus consuluit infidelem non dimittere; quod non faceret, si non esset inter eos legitimum conjugium. Legitimum est quod legali institutione, vel provinciae moribus, non contra jussioEst autem cognatio alia carnalis, alia spiritualis. Primum de carnali cognatione et affinitate inspiciamus. Cognati ergo vel affines suam unusquisque ad septimam observare decernimus generationem, et quandiu se agnoscunt affinitate propinquos, conjugalem copulam  ibid.: De consanguinitate sua sque pluribus, consanguineorum conjunctiones prohibentur usque ad septimum gradum. 2. De cosanguinitatis gradus computandi sunt, Isidorus ostendit sic: « Series consanguinitatis sex gradibus dirimitur hoc modo: Filius et filia
Abbreviated transcription (Latin):
in explanatione fidĩ catholice ad dama¬
sum papã iouimani ac manichei ⁊ pe¬
lagũ errores collidens docet. Lib̾um inqͥd
sic ofitem᷑ arbitriũ ut dicamꝰ nos semꝑ
indig̾e̾ dĩ auxilio. & tam illos errare qͥ
cum manicheo dicunt hoĩe i peccã
uitare ñ posse. qͣm illos qui cum iouim¬
ano asserunt hoĩem ñ posse peccare. utͣq
tollit arbitrii lib̾tat̾em. Nos uͦ dm̃s
hoiẽm semꝑ & peccare. ⁊ ñ peccare poᷤᷤ

Expanded text:
in Explanatione fidei catholicae ad Damasum papam, Joviniani, et Manichaei, et Pelagii errores collidens, docet. Liberum, inquit, sic confitemur arbitrium, ut dicamus nos semper indigere Dei auxilio; et tam illos errare qui cum Manichaeo dicunt hominem peccatum vitare non posse, quam illos qui cum Joviniano asserunt hominem non posse peccare: uterque enim tollit arbitrii libertatem. Nos vero dicimus hominem semper et peccare et
Abbreviated transcription (Latin):
bia ⁊ illic quia hõ in sua potiꝰ qͣm ẽẽ in
dĩ potestate dilexit. ⁊ saclegium quia
dõ ñ e̾didit. & homicidium qr se in
spũał. qr integͥtas m̃tis humane
serpentina suasione corrupta ÷. & fur
appetiuit. & siquid aliud in hoc

Expanded text:
erbia est illic, quia homo in sua potius esse quam in Dei potestate dilexit; et sacrilegium, quia Deo non credidit; et homicidium, quia uia integritas mentis humanae serpentina suasione corrupta est; et furtappetivit, et si quod aliud in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
Si gͦ mĩmus pot̃ nulla sui mutatione
tociens dici relatiue. ut neq cum incip̃
qͣnto faciliꝰ de illa incomutabili dĩ sub̾a
debensꝰ acciꝑe ꝙ ita dicat᷑ relatiue ali¬
quid ad c̾aturam. ut qͣmuis temꝑalit̾
incipiat dici. ñ tñ ip̃i sub̃e dĩ accidis

Expanded text:
si ergo nummus potest nulla sui mutatione totiens dici relatiue, ut neque cum incipit quanto facilius de illa incommutabili dei substantia debemus accipere, ut ita dicatur relatiue aliquid ad creaturam, ut, quamuis temporaliter incipiat dici, non tamen ipsi substantiae dei
Abbreviated transcription (Latin):
raltt̾ incipitdici ds̃ ꝙ antea ñ dicebat᷑.
dens eiꝰ ad qd̾ dici aliquid ds̃ ĩcip̃ relati
ue. Ex hs aꝑte ostendit᷑ qd̾ quedã de dõ tem¬
poralit̾ dñr relatiue ad c̾at᷑am sñ muta¬
tione ditatis. s ñ sine mutatione c̾ate. &
ita accidens ẽ. in c̾atura. ñ in c̾atore. Et
rem relatiua ÷ ⁊ relationẽ notat. q̃ ẽ
in ip̃a c̾atura. appellatio uͦ illa qua c̾a¬
tor relatiue dr̃ ad cͥaturam. relatiua quid̃¬

Expanded text:
r dici incipit deus quod antea non dicebatur, dens eius, ad quod dici aliquid deus incipit relatis aperte ostenditur quod quaedam de Deo temporaliter dicuntur relative ad creaturas sine mutatione deitatis, sed non sine mutatione creaturae; et ita accidens est in creatura, non in Creatore; et rem relativa est, et relationem notat quae est in ipsa creatura. Appellatio vero illa qua Creator relative dic
Abbreviated transcription (Latin):
nos enim refert᷑. & tunc refugium nr̃m fit
cum ad eum refugimꝰ. Numqͥd tc̃ fit aliqͥd
in eiꝰ nat᷑a. ꝙ añqͣm refug̾emus ad eum nõ
erat: In nob̾ gͦ fte aliqͣ mutatio. qui ad eñ
refugiendo efficim᷑ meliores. ĩ illo aũ nulla.

Expanded text:
nos enim refertur; et tunc refugium nostrum fit cum ad eum refugimus. Numquid tunc fit aliquid in ejus natura quod antequam refugeremus ad eum non erat? In nobis ergo fit aliqua mutatio, qui ad eum refugiendo efficimur meliores; in illo autem nulla.
Abbreviated transcription (Latin):
.ẜ accidens dici dm̃. nͥ quia ipsius nate ini¬
chil accidit quo mutet᷑ ut ea sint acciden¬
tia relatiua que cum aliqͣ mutatione re¬
rum de quib dnir accidunt. sic̃ amicꝰ re¬
latiue dr̃. Nõ enĩ amicꝰ ẽẽ incip̃. nͥ cum
amare ceꝑit. fit gͦ aliqͣ mutatio uolunta

Expanded text:
 accidens dici Deum, nisi quia ipsius naturae nihil accidit quo mutetur; ut ea sint accidentia relativa, quae cum aliqua mutatione rerum de quibus dicuntur, accidunt; sicut amicus relative dicitur. Non enim amicus esse incipit, nisi cum amare coeperit. Fit ergo aliqua mutatio vol
Abbreviated transcription (Latin):
De causa ĩstitutionis st sacram̃itor
Riplici aũ ex causa sacram̃ta insti¬
tuta sunt. ꝓpt̾ humiliationem.
eruditionẽ. ex̃citationẽ. ꝓpt̾ humili¬
tatem qͥdem ut dũ hõ insenbilibus
rebꝰ q̃ natura infra ip̃m sunt. ex p̃cep¬
to creatoris se reu̾endo subiẽ. ex hac
humilitate. ⁊obedientia d̾o magis
placeat. iapud eũ mereat᷑. cuiꝰ im¬
ꝑio salutẽ q̃rit. in inferioribꝰ se ⁊ si ñ¬

Expanded text:
e causa institutionis sacramentorum. Triplici autem de causa sacramenta instituta sunt: propter humiliationem, eruditionem et exercitationem. Propter humiliationem quidem ut dum homo insensibilibus rebus quae natura infra ipsum sunt, ex praecepto Creatoris se reverendo subjicit, ex hac humilitate et obedientia Deo magis placeat, et apud eum mereatur; cujus imperio salutem quaerit in inferiorib
Abbreviated transcription (Latin):
Qͦ instituta sunt. ut ꝑ id qͥ foris in
specie uisibili c̃nitur. ad inuisibilẽ
uͥtutẽ q̃ intꝰ ÷ agnoscendam mens eru¬
diat᷑. h̾o enĩ qͥ añ pecc̃m sũ medio
dm̃ uidebat. ꝑ pec̾em a deo hebuit.

Expanded text:
 instituta sunt, ut per id quod foris in specie visibili cernitur, ad invisibilem virtutem quae intus est cognoscendam mens erudiatur. Homo enim qui ante peccatum sine medio Deum videbat, per peccatum adeo hebuit,
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tum. qͣr institutũ. inqͥbꝰ ꝯsistat iꝯ
ficiat᷑. ⁊ que sit distantia int̾ sacram̃¬
ta uet̾is ⁊ noue legis: Qd sit sac̃ĩtũ
Saeram̃tum ẽ saere rei signum. Dr
tñ sacram̃tũ . ĩ sacrũ secretũ. sic᷑ dr᷑
sacram̃tũ ditatis. ut sacram̃tũ sit sacrũ
signans. nsacrũ signatũ. S nẽ agitur

Expanded text:
tum, quare institutum, in quibus consistat et conficiatur, et quae sit distantia inter sacramenta veteris et novae legis. 2. Quid sit sacramentum. Sacramentum est sacrae rei signum. Dicitur tamen sacramentum etiam sacrum secretum, sicut sacramentum divinitatis, ut sacramentum sit sacrum sign
Abbreviated transcription (Latin):
rit sensibꝰ. alud aliqͥd ex se faciens in¬
cogitacionẽ uenire. Signorũ uͦ alia
sunt nat᷑alia. ut fumꝰ significans ig¬
nem. alia data. E t eoꝵ q̃data sunt.
q̃dam sũt sacram̃ta. q̃dam non.
Om̃e enĩ saeram̃tum ÷ signũ. s nõ
eꝯuerso. Sacram̃tum eiꝰ rei simili¬
tudinẽ gerit: euꝰ signũ ⁊. Si enĩ
sacram̃ta ñ haberent similitudi¬
nẽ rerũ. quar̃ sacram̃ta sũt: ꝓpͥe sacͣm̃ta
ñ dicerent᷑. Sacram̃tum enĩ ꝓpͥe dr᷑¬
gr̃e forma: ut ip̃ius imaginẽ gerat¬
⁊ causa existat. Non gͥ signifieandi
tantũ gr̃ã. sacram̃ta instituta sũt.

Expanded text:
rit sensibus, aliquid aliud ex se faciens incogitationem venire. Signorum vero alia sunt naturalia, ut fumus significans ignem, alia data. Et eorum quae data sunt edam sunt sacramenta, quaedam non. Omne enim sacramentum est signum, sed non e converso. Sacramentum ejus rei similitudinem gerit, cujus signum est. Si enim sacramenta non haberent similitudinem rerum quarum sacramenta sunt, proprie sacramenta non dicerentur. Sacramentum enim prgratiae forma, ut ipsius imaginem gerat et causa existat. Non ergo significandi tantum gratia sacramenta instituta sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Qrͣ: Qa imposuit ea d̃s inseruitutẽ ñ
lens ip̃e gͥ potiꝰ offerri quã ydolis.
Illa uõ signa erant. s tñ isacram̃ta licoe
minus ꝓpͥe. inscͥpturis sepe uocant᷑. qͥa
signa erant rei saere. qͣm utiq ñ pr̃abãt.

Expanded text:
rvitutem, non lens sibi ipsi potius offerri ea, quam idolis. Illa ergo signa erant, sed tamen et sacramenta, licet minus proprie in Scripturis saepe vocantur, quia signa erant rei sacrae quam utique praestabant.
Abbreviated transcription (Latin):
rem ꝓximi tii. Septimum ÷ ñ ꝯcupi¬
ces domum ꝓximi tui. ñ seruum. ñ an¬
cillam ⁊c̾. S uidetur p̃ceptum de nõ
ꝯcupiscendis rebus ꝓximi unum ẽẽ cũ
eo quo dr̃. Nõ furabis & p̃ceptum de ñ
ꝯcupiscenda uxore: unum ẽẽ cũ eo qͦ
furandi in illa gn̾alitate intelligi ubi
de ñ ꝯcupiscenda re ꝓximi p̃cipit᷑.
& in eo ꝙ dictum ÷ ñ mechabis pot̾at
illd̾ intelligi. ñ ꝯcupisces uxorem ꝓ.t.¬
S in ilł duob p̃ceptis ñ mechandi: ñ
furandi. ip̃a oꝑa notata st̃. & ꝓhi¬
bita. In his uͦ extremis ip̃ã ꝯcupi scen¬
tia. multum gͦ differunt illa ab istis
uñ illi p̃cepto ñ mechandi. fit suꝑ ad¬

Expanded text:
Septimum est: Non concupisces domum proximi tui, non servum, non ancillam, etc. Sed videtur praeceptum de non concupiscendis rebus proximi, unum esse cum eo quo dicitur: Non furaberis; et praeceptum de non concupiscenda uxore, unum esse cum eo quo furandi in illa generalitate intelligi, ubi de non concupiscenda re proximi praecipitur; et in eo quod dictum est, non moechaberis, poterat illud intelligi, non c in illis duobus praeceptis non moechandi et non furandi, ipsa opera notata sunt et prohibita; in his vero extremis, ipsa concupiscentia; multum ergo differunt illa ab istis. Unde illi praecepto non moechandi, fit superad
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾sa etiã sacram̃ta. quia illa tm̃ signifi¬
cabant. ħ c̃ferunt grãm. Precepta etiam
diu̾sa qͣntũ ad cerimonialia. nam qͣntũ
ad moralia sunt ead̾. s plenius in eũgło
ꝯtinent᷑. audistis .x. cordas spalt̾ii utͥq
sexui impõitas. q̃ caritate tangende st̃.

Expanded text:
Diversa etiam sacramenta, quia illa tantum significabant, haec conferunt gratiam. Praecepta etiam diversa, quantum ad caeremonialia. Nam quantum ad moralia sunt eadem, sed plenius in Evangelio continentur. Audistis decem chordas Psalterii utrique sexui impositas, quae charitate
Abbreviated transcription (Latin):
aluis si essenͣt. De orgine illiꝰ peccati.
ic uidr̃ diligent᷑ inuestigand̾ eẽ
que fuit origo & radix illiꝰ pec¬
cati. Quidã putant qͣndã elatõnem ĩ
hõĩs aĩo p̃cessisse. ex qua diaboli sug¬
gestioni ꝯsensit. ꝙ uidr̃. augꝰ. imiu̾e

Expanded text:
. DE ORIGINE ILLIUS PECCATI. 1. Hic videtur diligenter investigandum esse quae fuerit origo et radix illius peccati. Quidam putant quamdam elationem in animo hominis praecessisse ex qua diaboli suggestioni consensit. Quod videtur Aug. innue
Abbreviated transcription (Latin):
elatio cõpͥmenda ut ꝑ humilitatẽ peccĩ
sciret qͣm falso de se p̃sumpserit. & qd̾
buisse. nͥ mẽet eiꝰ m̃ti amor ille ꝓpͥe
potestatis. & de se suꝑba p̃sũptõ. q̃ ꝑ
tẽptationẽ fũat ꝯu̾incenda aut᷑ ꝑim̃¬
ssipst se d̾a. Pemq ñ contenta ꝑsuasione ser¬
pentis aspexit lignũ bonũ esu. de¬
corum aspectu. nec c̾dens se mñ posse
mori. forte p̾utauit dm̃ alicuiꝰ cã sig¬
nificõis illa dixisse. Iõ manducauit

Expanded text:
elatio comprimenda; ut per humilitatem peccati sciret quam falso de se praesumpserit, et quod buisset, nisi inesset ejus menti amor ille propriae potestatis, et de se superba praesumptio, quae per tentationem fuerat convincenda, aut perimenda. Denique non contenta suasione serpentis aspexit lignum bonum esu, decorum aspectu; nec credens se inde posse mori, forte putavit Deum alicujus causa significationis illa dixisse; ideo manducavit
Abbreviated transcription (Latin):
existñtie modum propͥum possidet.
s unite sunt sub̾a. ⁊ ñ distant neq sece¬
dunt apat̾nali ypostasi. Ecce hic habes

Expanded text:
existentiae modum proprium possidet; sed unitae sunt substantia, et non distant neque secedunt a paternali hypostasi. Ecce hic habes
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓles parente. dum tantã se nouit
unt etiã ħ singła in se ip̃iᷤ. ip̃is st̃
quiãmens amans. in amore ẽ.
&e amor in amantis noticia. ⁊ noticia ĩ
mͣte noscente ẽ. Ecce in his tͥb qͣlec̃q
tͥnitatis uestigiũ apparet. Quomͦ mens

Expanded text:
les parente, dum tantum se novit unt etiam haec singula in seipsis, quia et mens amans in amore, et amor in amantis notitia, et notitia in mente noscente est. Ecce in his tribus qualecunque Trinitatis vestigium apparet. Mens
Abbreviated transcription (Latin):
quia nullꝰ aliꝰ semꝑ fuit. nͨ pr̃is: qͥa
pr̃ ÷ ingenitꝰ ⁊ ĩnascibił. nec sui: qͥ a
tuit. potuit ẽẽ filiꝰ. ⁊ ita mutabił eẽ
ꝑotuit. hic querit᷑ qͦmͦ sĩt intelligẽ

Expanded text:
quia nullus alius semper fuit. Nec Patris, quia Pater est ingenitus et innascibilis. Nec sui, quia tuit, potuit esse Filius, et ita mutabilis esse potuit. 4. Hic quaeritur quomodo intellige
Abbreviated transcription (Latin):
nepotẽ gigneret pri. qi ⁊ ip̃e nepos nͥ
auo suo ꝓ nepotẽ gign̾et scd̾m ur̃am¬
o muirabilẽ sapĩam impotens dr̃et᷑ simi¬
lit̾ ⁊̃ ille si nepotẽ ñ gign̾e̾t auo suo. ⁊
ꝓͣnepotẽ ꝓ auo suo. ñ a uob̾ appellare¬
t᷑ om̃ps. nec impleret᷑ gn̾atiois series.
si semꝑ alt̾ ẽx alt̾o nasce̾t᷑. Nec eã ꝑfi¬
ce̾t ullus si ñ suffice̾t unꝰ ompl. itaq

Expanded text:
nepotem gigneret Patri: quia et ipse nepos, nisi avo suo pronepotem gigneret, secundum vestram mirabilem sapientiam impotens diceretur. Similiter etiam ille si nepotem non gigneret avo suo, et pronepotem proavo suo, non a vobis appellaretur omnipotens: nec impleretur generationis series, si semper alter ex altero nasceretur; nec eam perficeret ullus, si non sufficeret unus. Omnipotens itaque
Abbreviated transcription (Latin):
inquiri debegutrum de nat᷑a di¬
uina ocedend̾ stosde iurgine sit nata¬
sic̃ dr̃ in uirgine incarnata. Et Quidr̃
utiq ñ deb̾e dici nata de uirgine. cuñ
qua filiationis nom̃ ħat in humam¬
tate: q̃ illd̾ ñ teneat in diuinitate.
uidet᷑ tñ posse ꝓbari. ꝙ sit nata de
uirgine. q si hoc ÷ dm̃ nasci de uir¬

Expanded text:
inquiri debet utrum de natura divina concedendum sit quod de Virgine sit natcitur in Virgine incarnata. Et videtur utique non debere dici nata de Virgine cum non qua filiationis nomen habeat in humanitate, quae illud non teneat in divinitate. Videtur tamen posse probari quod sit nata de Virgine, quia si hoc est nasci Deu
Abbreviated transcription (Latin):
minẽ assumpsisse: indet᷑ deb̾e dici
nata: de hoc. augꝰ. in libro de fide
ad petrũ sic ait. slata atq et̾na diui¬
na ñ posset temporalit̾ ꝯcipi & nas¬
n ẜx natura humana nͥ scd̃m sus¬
ceptionẽ u̾itatis humane. u̾am tẽ¬

Expanded text:
minem assumpsisse, videtur debere dici nata. De hoc August., in lib. de Fide ad Petrum sic ait: Natura aeterna atque divina non posset temporaliter concipi et nasci ex natura humana, nisi secundum conceptionem veritatis humanae, veram te
Abbreviated transcription (Latin):
& natus ex uirgine. Ista auctoritate
uidr̃ insinuari ꝙ natura diuina
sitnata & ꝯcepta de uirgine. S si
diligent᷑ notent᷑ u̾ba. potiꝰ de ꝑso¬
na agi intelligr̃: que sñ dubreatõe
& de pr̃e & de matre uata eẽ di¬
ci debet De genina xͥ natiuitate.¬

Expanded text:
et natus ex Virgine. Ista auctoritate videtur insinuari quod natura divina sit nata et concepta de Virgine. Sed si diligenter notentur verba, potius de persona agi intelligitur, quae sine dubitatione et de Patre et de matre nata esse dici debet. 2. De gemina Christi nat
Abbreviated transcription (Latin):
reddidit illicitamsororem ei cognoscendo nec¬
eriam post mortẽ uxeris licet ei uł ad ultere alicu
hãs. et uxor tua sinon suĩt conscia sceleris
⁊ continere non uult mibat in dño etuutilt.
Tn uͦ et ad ult̾a sinespe conuigii maneatis.
et dum uiuitis penitenciam agite. Qd̾ ait
p̾hendunt. nec ille nͨ illa. aliam uxorẽ acci¬
ad ult̾a mortua fũt. uir eiꝰ si uult nubat.

Expanded text:
reddidit illicitam, sororem ejus cognoscendo. Nec post mortem uxoris licet ei vel adulterae ecisti, neutram habeas; et uxor tua si non fuerit conscia sceleris, et continere non vult, nubat in Domino cui vult. Tu vero et adultera sine spe conjugii maneatis, et dum vivitis poenitentiam agite. Quod ait, prehendunt, nec ille, nec illa aliam uxorem acciadultera mortua fuerit, vir ejus, si vult, nubat;
Abbreviated transcription (Latin):
Et unĩ ex duobꝰ ł ambob am̃tia ł furor ł aliq̃
łm̾bs trumcantur ł abarbaris exectifue¬
rint. De his qͥ c̃ duab sororib dormiunt.
est quid censeant canones. Qui dormierit c̾
duab sororib et una exiłꝰ ante fuĩt uxo. nen¬
tram exilł hãt. nec ip̃i ad ult̾iumꝙͣ ĩ ꝯiugio copu

Expanded text:
et uni ex duobus vel ambobus amentia, vel furor, vel aliqua s truncantur, vel a barbaris exacti fuerint. 5. De his qui cum duabus sororibus dormiunt. nt, videndum est quid censeant canones. Qui dormierit cum duabus sororibus, et una ex illis ante fuerit uxor, neutram ex ipsis habeat; nec ipsi adulteri
Abbreviated transcription (Latin):
hoc tenendum decernitur. Q si ꝑsortiarias
et maleficias concubitus non sequitur hortã¬
disunt. quib ista euentunt ut spucontͥto et¬
hunnliato deo et sac̃doti de om̃ib peccatis
orõnib et ieiuniis domino satiffaciant. et ꝑ
exorcismos accet̾a eccłiastice discipline muni¬
mina muustri eccłie tales sanare ꝓeurent
reconciliari nequibunt. Qd̾ infinehꝰ capitu¬
l continetur: ex rigore magis dictum ĩ telli¬
gendum est ꝙͣ excanonica equitate ł intel¬
ligendum est non posse reconciliari pͥoribꝰ.
inam̃tia sunt matͥmoniũ.
contrahere nonualent. yñfabianꝰ. Nẽꝙ

Expanded text:
oc tenendum decernitur: quod si per sortiarias et maleficas concubitus non sequitur, hortandi sunt quibus illa eveniunt, ut spiritu humiliato Deo et sacerdoti de omnibus peccatis orationibus, et jejuniis Domino satisfaciant, et per exorcismos ac caetera ecclesiasticae disciplinae munimina ministri Ecclesiae tales sanare procurenreconciliari nequibunt . Quod in fine hujus capituli continetur, ex rigore magis dictum intelligendum est, quam ex canonica aequitate. Vel intelligendum est non posse reconciliari prioribusentia sunt, matrimonium contrahere non valent. Unde Fabianus, 32,
Abbreviated transcription (Latin):
& fideles. ita etiam concedi debeat
rȩꝓbasse quosdam ut mali ẽẽnt & ĩ¬
fideles. ⁊ obdurare ut peccent. quod

Expanded text:
 fideles, ita etiam concedi debeat reprobasse quosdam ut mali essent et infideles, et obdurare ut peccent; quod
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽnt. eisq grãm dedit. ñ qu̾ia fi¬
deles futi erant. s ut fidetef eẽnt᷑ eiꝰq
grãm dedit. ñ quia filelef erant. s ut̾
eram. Dat᷑ qͣuid ꝙ̃ fideli. s data ÷ ⁊̃
pͥus ut ẽẽt fidel. Ita etiam reꝓbauit

Expanded text:
dia, non quia fideles futuri erant, sed ut fideles essent; eisque gratiam dedit, non quia fideles erant, sed ut eram. Datur quidem et fideli, sed data est etiam prius ut esset fidelis. Ita etiam reprobavit
Abbreviated transcription (Latin):
eoccultis di disserentiũ carnaliter.
ulti uͦ de isto ꝓfundo querentes
redd̾e rationem. atq scd̾m con¬
iecturas cordis sui inscrutabilem alti¬
tudinẽ uidicioꝵ dĩ cogitantesre co¬
nantes in fabulas uanitatis abierunt
dicentes. quia aĩe sursum in celo.
peccant. ⁊ scd̃m peccã sua ad corꝑa ꝓ
mñtis dirigunt᷑. & dignis sibi qͣsi ca¬
c̾ib includunt᷑. Ierunt hii tales post
cogitationes suas. & uolentes disputa¬
re de dĩ ꝓfundo. u̾si sunt in ꝓfundũ e
dicentes aiãs in celo añ ꝯu̾satas. O
ibi aliquid boni ł mali egisse. & pro
inĩtis ad corꝑa t̾rena detrusas eẽ. hoc
aũ respinit catholica fides ꝓpt̾ eui¬
dentem apłi sententiã qͣ ait. Cum

Expanded text:
ultis Dei disserentium carnaliter. Multi vero de isto profundo quaerentes reddere rationem, atque secundum conjecturas cordis sui inscrutabilem altitudinem judiciorum Dei cogitare conantes, in fabulas vanitatis abierunt, dicentes quod animae sursum in coelo peccant, et secundum peccata sua ad corpora pro meritis diriguntur, et dignis sibi quasi carceribus includuntur. Ierunt hi tales post cogitationes suas, et volentes disputare de Dei profundo, versi sunt in profundum; dicentes animas in coelo ante conversatas, et ibi aliquid boni vel mali egisse, et pro meritis ad corpora terrena detrusas esse. Hoc autem respuit catholica fides propter evidentem Apostoli sententiam qua ait, Rom
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtraxerunt mundant᷑. nab exteriori satis
sit. fomes qͦ pec̾ei mneo amplius debilitat᷑.
iaquis baptismi dat᷑ uł nutͥtur. qr ñ hñ¬
ti aliqͣn ibi dat᷑. nã hñti:. ut pleniꝰ habeat᷑.¬
sic ide aliis intelligend̾ ÷. Qui gͦ mũdꝰ
accedit. ibi fit mundioi. oĩ hx̃tti ibi am¬
plius datur Quodd u omis extioi satisfac¬
Gra cdei inbaptismo ñ reqͥrit gemitum
nat. Quod qͥ d̾ de ext̾iori gemituł. planctu
accipiendũ ÷. Nam sine intĩori. nemo ad
ramus acolu̾ba portat᷑ in archam. ant̃ intꝰ
erat iudicio dei. s n̾c &̃ iudicio eccłie ĩtꝰ
ẽ. Cũ sͦi inbaptismo pecem deleat᷑. ⁊ satis¬
factio extĩor ñ imputet᷑. q̃ritur eur pe¬
baptismi p̾cium. ñ et̾num regnũ. Io solutoreatu
pecẽi temꝑalis pena tñ manet. i tt illa ui¬
ta studiosius querat᷑. q̃ erit apenis omnib
aliena. Iõ &̃ manet. ut sit fideli cõẽtandi
mat̾ia.⁊ uncendi occasio. qͥ nõ iunc̾et.
siñ pugnaret nͦ pugnaret simbapõ i

Expanded text:
traxerunt, mundantur, et ab exteriori satisfsit. Fomes quoque peccati in eo amin aquis baptismi datur, vel nutritur, quia non habenti aliquando ibi datur, et habenti ut plenius habeatsic et de aliis intelligendum est. Qui ergo mundus accedit, ibi fit mundior, et omni habenti ibi amplius datur. Quod vero omnis exterior satisfacGratia Dei in Baptismo non requirit gemitum nat. Quod quidem de exteriori gemitu vel planctu accipiendum est. Nam sine interiore nemo aduramus a columba portatur in arcam; qui ante intus erat judicio Dei, sed nunc etiam judicio Ecclesiae intus est. Cum vero in Baptismo peccatum deleatur, et satisfactio exterior non imputetur, quaeritur cur poeBaptismi pretium, non aeternum regnum. Ideo soluto reatu peccati, temporalis poena tamen manet, ut illa vita studiosius quaeratur, quae erit a poenis omnibus aliena. Ideo etiam manet, ut sit fideli et certandi materia, et vincendi occasio, qui non vinceret si non pugnaret, nec pugnaret si in
Abbreviated transcription (Latin):
scĩficationem.
De ilis qͥ suscipiunt rem. ⁊ ñ sacramentũ.
Unt ⁊ alii ut supͣ posuimꝰ qͥ sus¬
cipiunt rem. ⁊ ñ sacram̃tum. Qui
enim effundunt sãgͥnẽ ꝓnomine shu:
isiñ sacram̃tum. rẽ tñ ꝑcipiunt.
ualet addimittanda pecẽa qͣntum
si abluerentur sacͦ fonte baptismi.
& ꝯtricio. iͥ nec resi̾tas exeludit sacram̃¬
tum. sicut aꝑte docet augustinꝰ dicens.
Baptismi uicẽ aliqñ implere passionẽ
de latrone illo cui ñ baptirato dictum:
hodie mec̃ eris imparadiso. Beatꝰ cypͥ
supplere s &̃ fidem ⁊ ꝯuersionem cordiᷤᷤ.
si forte ad celebrandum misf̾ium bap¬
tismi mangustiis temꝑm succurri ñ¬

Expanded text:
ificationem. 4. De illis qui suscipiunt rem et non sacramentum. Sunt et alii, ut supra posuimus, qui suscipiunt rem et non sacramentum. Qui enim effundunt sanguinem pro nomine Jesu, etsi non sacramentum, rem tamen accipiunt.valet ad dimittenda peccata, quantum si abluerentur sacro fonte baptismi. et contritio, ubi necessitas excludit sacramentum, sicut aperte docet Aug, dicens Baptismi vicem aliquando implere passionem, de latrone illo, cui non baptizato dictum est, Hodie mecum eris in paradiso, beatus Cyprsupplere, sed etiam fidem, conversionemque cordis, si forte ad celebrandum mysterium baptismi
Abbreviated transcription (Latin):
tia cogitamus. nec sic̃ ea q̃ ñ uidimꝰ ⁊ exhis q̃ uidimꝰ¬
cogitationẽ utcumq formamus et
memnorie cõm̃damus. nec sic̃ hoiem
cuius aiãm. ⁊ si ñ uidemus ex nr̃a
conicimꝰ & ex motib corꝑis hoiẽm
sic̃ uidendo didicimuis intuemͦ etiã

Expanded text:
tia cogitamus; nec sicut ea quae non videmus, et ex his qucogitationem utcumque formamus, et memoriae commendamus; nec sicut hominem, cujus animam, etsi non videmus, ex nostra conjicimus, et ex motibus corporis hominem sicut videndo did
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑalr̃. ũ imaginarie. s intellectualr̃.
camus. ñ cognoscimꝰ ut c̾damꝰ. Quid ÷
enim fides nͥ cred̾e qd̾ ñ uides: fĩdes gͦ
÷ qd̃ ñ uides c̾dere. u̾itas qd̾ credidisti
fides ÷. ex eo ꝯuintit᷑ ⁊ ꝓbat᷑ aliqua eẽ
ñ apparentia: cum fides ñ sit de ap

Expanded text:
sentium praesens est fides, et rerum quae foris hominum; et si ex fidelibus, infideles fiunt,  fides, nisi credere quod non vides? Fides ergo est quod non vides credere, veritas quod credidisti fides est, ex eo convincitur et probatur aliqua esse non apparentia, cum fides non sit nisi