comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ cognoscitur qui nondebuit ordinari ante¬
quam lupicinus inpresenti positus aut
confutatus aut certe confessus iuste posset
subiacere sententiȩ: Ut uacantem locũ
quemadmodum disciplina ȩccłastica exi-¬
git: is qui consecrabatur acciperet: Siue
uero alie emerserint causȩ quȩ ad statum
eccłarum et ad concordiam ꝑtineant sacer¬
tilentur. et de componendis atq compo¬
sitis omĩb adnos relatio plena mittat᷑.
ut ea quȩ uuixta eccłasticum morem iuste
et rationabiliter fuerint definita: nr̃a
quoq sententia roborentur: Data .iiii.
tutis: leo: Diuine cultum reli¬
gionis quem inom̃s gentes om̃sq nati-¬
ones dei uoluit grã coruscare: ita dñs
noster iħs xp̃s humani generis salua¬
tor instituit. ut ueritas quȩ antea legis
et ꝓpħarum preconio continebatur:
ꝑ apłicam tubam insalutem uniuersi¬
tatis exiret sicut scriptum est. inomnẽ
terram exiuit sonus eoꝵ. et infines

Expanded text:
esse cognoscitur, qui non debuit ordinari, anteesse cognoscitur, qui non debuit ordinari, antequam Lupicinus in praesenti positus, aut confutatus, aut certe confessus justae possit subjacere sententiae, ut vacantem locum, quemadmodum disciplina ecclesiastica exigit, is, qui consecrabatur, acciperet. Si quae vero aliae emerserint causae, quae ad statum Ecclesiarum, et ad concordiam pertineant sacertilentur, et de componendis atque compositis omnibus ad nos relatio plena mittatur: ut ea, quae juxta ecclesiasticum morem juste et rationabiliter fuerint definita, nostra quoque sententia roborentur. Data IV bit: « Divinae cultum religionis, quem in omnes gentes, omnesque nationes, Dei voluit gratia coruscare, ita Dominus noster Jesus Christus humani generis salvator instituit, ut veritas quae antea legis et prophetarum praeconio continebatur, per apostolicam tubam in salutem universitatis exiret, sicut scriptum est: In omnem terram exivit sonus eorum, et in fines
Abbreviated transcription (Latin):
diocesi restitutus ep̃s factum ẽẽ causatus
ri humana conditione decesserint: loca
derata ordinatis facilitate et suꝑflua mul¬
tiplicatione minuatur: Dehis aut̃ quȩ
in sacro urginitatis ꝓposito constitute¬
barbaricam ꝑtulere uiolentiam. et integri¬
tatem pudoris non animo s corpore ꝑdide¬
runt: ea nobis uidetur seruanda moderatio
ut neq inuiduarum deitiantur gradum:
nec insacrarum et ꝑseuerantium uirginũ
numero censeantur: Quib si momĩbus
uirginalib ꝑ seuerant. et castimoniȩ solidi¬
tatem mente custodiunt: sacram̃toꝵ ñ est
neganda commumo. quia iniustum est
illas meo argui uł notari quod ñ uolun¬
tas admisit: s uis hostilis eripuit: Causã
quoq lupicimi ep̃i illic iubemus audiri:
Cui multum et sepuis postulanti cominu
pendente negotio a communione fuisse¬
uidebamus suspensum: Adiectum etiã
illud est quod huic temere suꝑ ordinatus

Expanded text:
dioecesi Restitutus episcopus factum esse causatus dioecesi Restitutus episcopus factum esse causatus ri, humana conditione decesserint, loca derata ordinandis facilitate superflua multiplicatione minuatur. De his autem, quae in sacro virginitatis proposito constitutbarbaricam pertulere violentiam, et integritatem pudoris non animo, sed corpore perdiderunt, ea nobis videtur servanda moderatio, ut neque in viduarum dejiciantur gradu, nec in sacrarum, et perseverantium virginum numero censeantur: quibus, si in omnibus virginalibus perseverant, et castimoniae soliditatem mente custodiunt, sacramentorum non est neganda communio, quia injustum est illas in eo vel argui, vel notari, quod non voluntas amittit, sed vis hostilis eripuit. Causam quoque Lupicini episcopi illic jubemus audiri, cui multum et saepius postulanti communipendente negotio, a communione videbamus fuisse suspensum. Adjectum etiam illud est, quod huic temere superordinatus
Abbreviated transcription (Latin):
epĩs ordinandis scõꝵ patrum stuta neglexe¬
rint: et quos refutare debuerant consecra¬
rint Unde siqui epĩ talem consecraue¬
rint sacerdotem qualem ẽẽ non liceat.
etiam sialiquo modo dampnũ ꝓprii hono¬
ris euaserint: ordinationis tam̃ nis ulteri-¬
us nonhabebunt. necei sacramento intere¬
runt quod neglecto diuino iuditio imme¬
rito prestiterunt: Illud sane quod ad sa¬
cerdotalem ꝑtinet dignitatem: inter omĩa
uolumus canonum statuta sernari Cum
ubi minores sunt plebes minoresq conuen-¬
tus: presbiteroꝵ cura sufficiat. episcopalia
aut̃ gub̃nacula nonnusi maiorib ppłis et
frequentiorib ciuitatib oporteat presidere.
ne quod scõꝵ patrum diuintus inspirata
decreta uetuerunt: uicuł et possessionib.
uł obscuris et solitariis municipiis tribu¬
atur sacerdotale fastigium. et honor cuide¬
bent excellentiora committi ipsa sui nu¬
merositate uilescat: Quod nunc insua

Expanded text:
episcopis ordinandis sanctorum Patrum statuta neglexeepiscopis ordinandis sanctorum Patrum statuta neglexerint, et quos refutare debuerant, consecrarint. Unde si qui episcopi talem consecraverint sacerdotem, qualem esse non liceat, etiamsi aliquo modo damnum proprii honoris evaserint, ordinationis tamen jus ulterius non habebunt, nec unquam ei sacramento intererunt, quod neglecto divino judicio immerito praestiterunt. Illud sane, quod ad sacerdotalem pertinet dignitatem, inter omnia volumus canonum statuta servari: ubi minores sunt plebes, minoresque conventus, presbyterorum cura sufficiat, episcopalia autem gubernacula non nisi majoribus populis, et frequentioribus civitatibus oporteat praesidere, ne quod sanctorum Patrum divinitus inspirata decreta vetuerunt, viculis, et possessionibus vel obscuris, et solitariis municipiis tribuatur sacerdotale fastigium, et honor, cui debent excellentiora committi, ipsa sui numerositate vilescat. Quod nunc in sua
Abbreviated transcription (Latin):
manuum fidelib baptizandis uel conu̾sis
exħesi paraclitum spm̃ scm̃ tradere. nec
chrisia conficere. nec chrismate baptizatoꝵ
frontes signare. nec publice quidem in missa
quemquam penitentem reconciliare. nec
formatas cuilibet epłas mictere: Hȩc enĩ
quãquam consecrationem habeant pontifi¬
catus: tam̃ apicem non habent: Quȩ oĩa
soł deberi summnis pontificib auctoritate
canionum precipitur. ut ꝑ hoc et discretio
graduum et dignitatis fastigium summi
pontificis demonstretur: S neq coram
ep̃o licet presbiteris inbaptisterium ĩtro¬
ire. nec presente antistite infantem tingue¬
re aut signare. nec penitentem sine pre¬
ceptione ep̃i sui reconciliare. neceo p̃sente
nisi illo iubente sacramentum corporis
et sanguinis xp̃i conficẽ. neceo coram po-¬
sito ppłm docere uł benedicere aut salu¬
tare. nec plebem utiq exhortari: in eos
spetialiuᷤ et ꝓpensuis cominouendi qui in

Expanded text:
manuum fidelibus baptizandis, vel conversis manuum fidelibus baptizandis, vel conversis ex haeresi Paracletum Spiritum sanctum tradere, nec chrisma conficere, nec chrismate baptizatorum frontes signare, nec publice quidem in missa quemquam 1272 poenitentem reconciliare, nec formatas cuilibet epistolas mittere. Haec enim quamquam consecrationem habeant, pontificatus tamen apicem non habent. Quae omnia solis deberi summis pontificibus auctoritate canonum praecipitur, ut per hoc et discretio graduum et dignitatis fastigium summi pontificis demonstretur. Sed neque coram episcopo licet presbyteris in baptisterium introire, nec praesente antistite infantem tingere aut signare, nec poenitentem sine praeceptione episcopi sui reconciliare, nec eo praesente, nisi illo jubente, sacramentum corporis et sanguinis Christi conficere, nec eo coram posito populum docere, vel benedicere aut salutare, nec plebem utique exspecialius et propensius commovendi qui in
Abbreviated transcription (Latin):
le ministerium delegatos atq ꝓmotos. Ergo
ne ultra talis auobis licentia usurpetur:
cominuni sententia statuendum oportuit.
consecratio est altaris: ita et constitutio:
Indiuinis enim litteris precipiente dño
solus moyses intabernaculo di erexit altare.
solus ipse unxit. qui utiq suminus sacerdos
di erat sicut scriptum est deeo: Moyses et
aaron insacerdotib eius: Ideoq id quod tan¬
tum facere principib sacerdotulũ iussum
est: quoꝵ typum moy ses et aaron tenue¬
qui filioꝵ aaron gestant figuram arriꝑe
non presumant: Nlam quamuis cũ epĩs
płima ilł ministerioꝵ cominunis sit dispen¬
satio: quadam tam̃ auctoritate ueteris le¬
gis. quadam nouellis et ecclasticis regulis
sibi prohibita nouerint : sicut prb̃roꝵ et
diaconoꝵ aut uirginum consecratio sicut
constitutio altaris ac benedictio uł unctio
Siquidem nec erigere eis altaria: nec eccl̃as
uł altaria consecrare licet. nec ꝑ impositioes

Expanded text:
le ministerium delegatos atque promotos. Ergo le ministerium delegatos atque promotos. Ergo ne ultra talis a vobis licentia usurpetur, communi sententia statuendum oportuit, consecratio est altaris, ita et constitutio. In divinis enim litteris, praecipiente Domino, solus Moses in tabernaculo Dei erexit altare, solus ipse unxit, qui utique summus sacerdos Dei erat, sicut scriptum est de eo: Moses et Aaron in sacerdotibus ejus. Ideoque id quod tantum facere principibus sacerdotum jussum est, quorum typum Moses et Aaron tenuequi filiorum Aaron gestant figuram, arripere non praesumant. Nam quamvis cum episcopis plurima illis ministeriorum communis sit dispensatio, quaedam tamen auctoritate veteris legis, quaedam novae etiam ecclesiasticis regulis sibi prohibita noverint, sicut presbyterorum et diaconorum, aut virginum consecratio, sicut constitutio altaris ac benedictio vel unctio. Siquidem nec erigere eis altaria, nec ecclesias vel altaria consecrare licet, nec per impositiones
Abbreviated transcription (Latin):
custodienda sunt reguł. ne quod ad tempus¬
pia lenitate concessimus: iusta post hȩc ul¬
tione plectamus: Leo papa depriuilegio cor¬
episcopoꝵ siue presbiteroꝵ ad uinuersos
uersis germamarum atq galliarum
regionum epĩs salutem: Cum indi nomine
natam habuissemus. et de ordinationibus
illicitis suꝑ quib crebrior ad nos illarum
partium commeantium ad nos sermo ꝑue-¬
nerat. atq de aliis necessariis eccłasticis nego-¬
tiis tractantes sacrosq canones relegentes sol¬
lerter egissemus: amultis lacrimabili uul¬
tu relatum est nobis: quod quidam germa-¬
marum atq galliarum urbium ep̃i freq̃nt̃
ue scđm alioꝵ decreta patrum idem sunt
sente pontifice altaria enigerent: basilicasq
consecrarent: Quod quidem non est mi¬
rum id precepisse uiros ȩccl̃asticȩ discipli-¬
nȩ ignaros: quod est canonicȩ regulȩ contra-¬
rium. et statim ascłari militia insacerdota¬

Expanded text:
custodienda sunt regucustodienda sunt regupia lenitate concessimus, justa post haec ultione plectamus. LXVI. Leo papa de privilegio episcoporum sive presbyterorum ad universos versis Germaniarum et Galliarum regionum episcopis salutem. Cum in Dei nomine natam habuissemus, et de ordinationibus illicitis, super quibus crebrior ad nos illarum partium commeantium sermo pervenerat, atque de aliis necessariis ecclesiasticis negotiis tractantes, sacrosque canones relegentes, solerter egissemus, a multis lacrymabili vultu relatum est nobis, quod quidam Germaniarum ac Galliarum urbium episcopi frequve secundum aliorum decreta Patrum iidem sunt,sente pontifice altaria erigerent, basilicasque consecrarent. Quod quidem non est mirum id praecepisse viros ecclesiasticae disciplinae ignaros, quod est canonicae regulae contrarium, et statim a saeculari militia in 1271 sacerdota
Abbreviated transcription (Latin):
tuendum sit scire possemus: Ille aut̃ fa¬
mulȩ di quȩ integritatem pudoris oppres-¬
sione barbarica ꝑdiderunt laudabiliores
erunt inhumilitate ac uerecundia: sise
incontammatis non audeant comparare
uirginib. Quamuis enim ome peccatũ
ex uoluntate nascatur: et potuerit corrup¬
tione carnis mens inuita non pollui: mi¬
nus tam̃ nimis oberit si quod potuerint
animo non amittere: doleant se uel corꝑe
ꝑdidisse: Cum itaq de omĩb fere quȩ frĩs
nr̃i potentii relatio continebat plenissime
nostrum qui et sacerdotii merito nobis est ꝓba¬
tus et morib uideatis instructam: suꝑ est fr̃s
ut concordi obedientia salubres suscipiatis
hortatus et nichil ꝑcontentionem agentes
s adomẽ studium deuotionis unanimes di¬
uinis et apłicis constitutionib pareatis. et
innullo patiamini pia canonum decreta
uiolari: Quȩ enim nunc certaꝵ remisimꝰ
consideratione causarum: antiquis de inceps

Expanded text:
tuendum sit, scire possimus. Ille autem fatuendum sit, scire possimus. Ille autem famulae Dei quae integritatem pudoris oppressione barbarica perdidere, laudabiliores erunt in humilitate ac verecundia si se incontaminatis non audeant comparare virginibus. Quamvis enim omne peccatum ex voluntate nascatur, et potuerit corruptione carnis mens invita non pollui, minus tamen eisdem oberit, si quod potuerint animo non amittere doleant se vel corpore perdidisse. Cum itaque de omnibus fere quae fratris nostri Potentii relatio continebat plenissime  coepiscopum nostrum, qui et sacerdotii merito nobis est probatus, et moribus videatis instructam. Superest, fratres, ut concordi obedienhortatus, et nihil per concertationem agentes, sed ad omne studium devotionis unanimes divinis et apostolicis constitutionibus serviatis, et in nullo patiamini pia canonum decreta violari. Quae enim nunc certarum remisimus consideratione causarum, antiquis deinceps
Abbreviated transcription (Latin):
quendi. nec quod potuit aliqua ratione
concedi: fas erit amplius impune cõmit¬
ti Donatum aut̃ salacinensem ex noua-¬
tiano cum sua ut comꝑimus plebe con¬
uersum ita dnĩco uolumus gregi presi¬
dere: ut libellum fidei suȩ ad nos memi¬
nerit dirigendum. quo et nouatiam dog¬
matis dampnet errorem: et plenissime
confiteatur catholicam ueritatẽ. Oaxi¬
mum quoq ex laico licet rep̃hensibilit
ordinatum: tam̃ si donatista iam non est
et abspũ scismaticȩ prauitatis alienus. ab epis¬
copali quam qͦ quomodo adeptus est non repel¬
limus dignitate. ita ut etipse libello ad nos
edito catholicum se ẽẽ manifestet: De aggaro
et thiberiano quoꝵ aceteris qui exlaicis ordi¬
nati sunt in hoc causa diuersa est. quod eoꝵ
ordinationi atroces tumultus et seuȩ sediti¬
ones memorantur eẽ famulatȩ ur̃o iuditio
cuncta commisimꝰ. ut relata habiti apud
uos examinis fide: quid de supradictis sta¬

Expanded text:
quendi, nec quod potuit aliqua ratione quendi, nec quod potuit aliqua ratione concedi, fas erit amplius impune committi. Donatum autem Salicinensem ex Novatiano cum sua ut comperimus plebe conversum, ita Dominico volumus gregi praesidere, ut libellum fidei suae ad nos meminerit dirigendum, quod et Novatiani dogmatis damnet errorem et plenissime confiteatur catholicam veritatem. Maximum quoque ex laico licet reprehensibiliter ordinatum, tamen si Donatista jam non est, et a spiritu schismaticae pravitatis alienus, ab episcopali quam quoquomodo adeptus est non repellamus dignitate, ita ut et ipse libello ad nos edito catholicum se esse manifestet. De Aggaro et Tyberiano, quorum a caeteris qui ex laicis ordinati sunt in hoc causa diversa est, quod eorum ordinationi atroces tumultus, et saevae seditiones memorantur esse famulatae, vestro judicio cuncta commisimus, ut relata habiti apud vos examinis fide quid de supradictis sta
Abbreviated transcription (Latin):
scdas nuptias imerunt. uł uduarum se
coniuigio sotiarunt nec apłica nec legalis
auctoritas sacerdotium obtinere ꝑmittit.
et multomagis illum si fuerit urõ iuditio
confutatus qui sicut ad nos relatum est du-¬
arum simul est uxoꝵ maritus. uł illum
qui aprima uxore dimissus alterã duxisse
ꝑhibetur: Ceteros uero quoꝵ ꝓuectio hoc
tantum reprehensionis incurrit quod
ex laicis ad officium episcopale delecti sunt:
neq ex hoc quod uxores habeant possunt
ẽẽ culpabiles: susceptum sacerdotium
tenere ꝑmittimus. non preiudicantes
est ne primum uł scđm aut tertium in
ȩccła gradum quisquam laicoꝵ quib libet
suffragiis fultus ascendat: prius quam
ad hoc meritum ꝑlegitima augmenta ꝑue¬
mat: Quodenim nunc ut cumq patimur
eẽ ueniale: Multum postiodum ẽẽ non
poterit. siquisquam omĩno id quod inter-¬
dicimus usurpare presumpserit. quia
remissio peccati nondat licentiam delin¬

Expanded text:
secundas nuptias inierunt, vel viduarum se secundas nuptias inierunt, vel viduarum se conjugio sociarunt, nec apostolica nec legalis auctoritas sacerdotum obtinere permittit, et multo magis illum, si fuerit vestro judicio confutatus, qui, sicut ad nos relatum est, duarum simul est maritus uxorum, vel illum qui a prima uxore dimissus, alteram duxisse perhibetur. Caeteros vero quorum provectio hoc tantum reprehensionis incurrit, quod ex laicis ad officium episcopale delecti sunt, neque ex hoc quod uxores habeant, possunt esse culpabiles, susceptum sacerdotium tenere permittimus, non praejudicantes est, ne primum vel secundum, aut tertium in ecclesia gradum quisquam laicorum quibuslibet suffragiis fultus ascendat, priusquam ad hoc meritum per legitima augmenta perveniat, quod enim utrumque patimur esse veniale multum postmodum esse non poterit, si quisquam omnino id quod interdicimus usurpare praesumpserit, quia remissio peccati non dat licentiam delin
Abbreviated transcription (Latin):
et argentum purum ẽẽ meruerunt: Quib
simerces ꝓdeuotione non redditur: omĩs
eccłastica disciplina resoluitur. omĩs ordo
turbatur. dum ineccła qui nullum subi¬
erunt minist̾ium: ꝑuerso eligentium
iuditio indebitum obtinent principatũ:
Cum ergo inter uos tantum ualuerint
aut studia ppłarium. aut ambitus suꝑ¬
boꝵ ut nonsolum laicos s etiam scdarũ
uxoꝵ uiros aut uiduarum maritos ad
officium cognoscamus pastorale ꝓuectos.
nonne aꝑtissime exigunt causȩ ut ȩccłȩ
in quib ista commissa sunt: iuditio seue¬
riore purgentur. et non solum intales pre¬
sules: s etiam inordinatores eoꝵ ultio com¬
petens ꝓferatur . S circumstant nos hinc
mansuetudo clementiȩ: hinc censura iusti
tem ita nrãm temperare sententiam:
ut trutinato pondere delictoꝵ quȩ constat
nonunius eẽ mensurȩ: quȩdam de fima¬
mus ut cumq toleranda: quȩdam uero
penitus amputanda Eos enim qui ul

Expanded text:
et argentum purum esse meruere. Quibus et argentum purum esse meruere. Quibus si merces pro devotione non redditur, omnis ecclesiastica disciplina resolvitur, omnis ordo turbatur, dum in Ecclesia, qui nullum subiere ministerium perverso eligentium judicio debitum obtinent principatum. Cum ergo inter vos tantum valuerint, aut studia popularium, aut ambitus superborum, ut non solum laicos, sed etiam secundarum uxorum viros, aut viduarum maritos ad officium cognoscamus pastorale provectos, nonne aptissime exigunt causae, ut ecclesiae in quibus ista commissa sunt, judicio severiore purgentur, et non solum in tales praesules, sed etiam in ordinatores eorum ultio competens proferatur? Sed circumstant nos hinc mansuetudo clementiae, hinc censura justittem, ita nostram temperare sententiam, ut trutinato pondere delictorum, quae constat non unius esse mensurae quaedam definiamus utcunque toleranda, quaedam vero penitus amputanda. Eos enim qui vel
Abbreviated transcription (Latin):
et cȩlestium dignitatum: ne ialiquo apłica
et canonica decreta iuolentur. et his ȩccłã
dni regenda credatur qui legitimarum
institutionum nescii: et totius humilitatis
ignari. non abinfiis sumere increm̃tũ:
s astimis uolunt hr̃ principium. cum ual¬
de iniquũ sit & absurdum ut imꝑiti ma¬
gistris: noui antiquis et rudes preferantur
emeritis Indomo quidem magna necesse
est sicut apłs ait uasa diuersa sint. quedã
aurea et argentea. quedam uero lignea et
fictilia. s hoꝵ ministerium ꝓmat̾iȩ quali¬
tate discernitur. nec quiest pretiosoꝵ idem
usus est uilium: Nam mordinata sunt
omĩa : si fictilia aureis: et lignea p̃ferantur
argenteis Sicut aut̃ inligneis et fictilib
eoꝵ hominum speties figuratur quinullis
ad huc uirtutib nitent: ita maureis et ar¬
genteis hii sine dubio declarantur qui ꝑ
longum eruditionis ignem. et ꝑfornacem
aiuturni laboris excocti: aurum ꝓbatum

Expanded text:
et coelestium dignitatum, ne in aliquo apostolica, et coelestium dignitatum, ne in aliquo apostolica, et canonica decreta violentur, et his Ecclesia Domini regenda credatur qui legitimarum institutionum nescii, et totius humilitatis ignari non ab infimis sumere incrementum, sed a summis volunt habere principium? cum valde iniquum sit et absurdum ut imperiti magistris, novi antiquis, et rudes praeferantur emeritis. « In domo quidem magna necesse est, sicut Apostolus ait, vasa diversa sint, quaedam aurea, argentea, quaedam vero lignea et fictilia , » sed horum ministerium pro materiae qualitate discernitur, nec qui est pretiosorum, idem usus est vilium. Nam inordinata sunt omnia si fictilia aureis, et lignea praeferantur argenteis. Sicut autem in ligneis et fictilibus eorum omnium species figuratur, qui nullis adhuc virtutibus nitent, ita in aureis et argenteis, hi sine dubio declarantur, qui per longum eruditionis ignem, et per fornacem diuturni laboris excocti, aurum probatum
Abbreviated transcription (Latin):
temus. neaut abaptismo rudib. aut ascłari
actu repente conuersi.s officium pastorale
credatur. cum omĩs gradus militię xpĩanȩ
de incrementis ꝓfectuum debeat estimari:
anpossint cuiq maiora committi: Merito
scõꝵ patrum uenerabiles scĩones cũ desacer¬
aotum electione loquerentur: eos demum
idoneos sacris amministrationib censuerunt.
quoꝵ omĩs ȩtas apuerilib exordiis usꝙ adꝓ
uectiores annos ꝑdisciplinȩ ȩccłasticȩ stipen-¬
dia cucurrisset. ut unicuiq testimonium
prior uita preberet Nec posset de eius ꝓuec¬
tione dubitari: cui ꝓlaborib multis. ꝓ mo¬
rib castis. ꝓactib strenuis: celsioris loci pre¬
mium deberetur: Sienim adhonores mun¬
di sine suffragio temporis. sine merito la¬
boris indignum est ꝑuenire. et notari am¬
bitus solent: quos ꝓbitatis docum̃ta non
adiuuant. quam diligens et quam prudens
habenda est dispensatio diuinoꝵ munerũ

Expanded text:
temus, ne aut a baptismo rudibus, aut a saeculari temus, ne aut a baptismo rudibus, aut a saeculari actu repente conversis officium pastorale credatur, cum omnis gradus militiae Christianae de incrementis profectuum debeat aestimari, an possint cuiquam majora committi? Merito sanctorum Patrum venerabiles sanctiones cum de sacerdotum electione loquerentur eos demum idoneos sacris administrationibus censuere, quorum omnis aetas a puerilibus exordiis usque ad vectiores annos per disciplinae ecclesiasticae stipendia cucurrisset, ut unicuique testimonium prior vita praeberet, nec posset de ejus provectione dubitari, cui pro laboribus multis, pro moribus castis, pro actibus strenuis celsioris loci praemium deberetur. Si enim ad honorem mundi sine suffragio temporis, sine merito laboris indignum est pervenire, et notari ambitus solent, quos probitatis documenta non adjuvant, quam diligens, et quam prudens habenda est dispensatio divinorum munerum,
Abbreviated transcription (Latin):
sigurabatur xp̃i et eccłȩ spiritale coniugiũ.
ut qm̃uir caput est mulieris: discat sponsa
uerbi non alium uirum nosse quã xp̃m̃.
qui eam unam elegit. unam diligit. et aliam
preter ipsam suo consortio non ad iungit: Si
ergo etiam inueteri testamento hȩc sacerdo¬
talium comugioꝵ forma seruata est: quanto
magis subreuelata iam grã constituti apłicis
debemus seruire preceptis. ut quamlibet
quis bonis morib preditus: et scĩs oꝑibus
inueniatur ornatus nequaquam tamen
uel addiaconii gradum. uł ad presbiterii
honorem. uł adepiscopatus culm̃ ascendat.
si aut ipsum nonumus uxoris uitũ: aut
uxorem eius nonunius uiri fuisse clarue¬
rit ͦ Monente uero apło atq aicente. et hii
aut̃ ꝓbentur primum: et sic ministrent:
quid aliud intelligendum putamus nisi
ut inhis ꝓuectionib nonsolum matrimoni¬
oꝵ priuilegia: s etiam laboꝵ merita cogi¬

Expanded text:
figurabatur Christi et Ecclesiae spirituale conjugium, figurabatur Christi et Ecclesiae spirituale conjugium, ut quoniam vir caput est mulieris, discat sponsa Verbi non alium virum nosse quam Christum, qui 114 merito unam elegit, unam diligit, et aliam praeter ipsam suo consortio non adjungit. Si ergo etiam in Veteri Testamento haec sacerdotalium conjugiorum forma servata est, quanto magis sub revelata jam gratia constituti apostolicis debemus servire praeceptis, ut quamquis bonis moribus praeditus, et sanctis operibus inveniatur ornatus, nequaquam tamen vel ad diaconii gradum, vel ad presbyterii honorem, vel ad episcopatus culmen ascendat, si aut ipsum non unius uxoris virum, aut uxorem ejus non unius viri fuisse claruerit, monente vero Apostolo atque dicente: « Et hi aut probentur primum, et sic ministrent . » Quid aliud intelligendum putemus, nisi ut in his provectionibus non solum matrimoniorum privilegia, sed etiam laborum merita cogi
Abbreviated transcription (Latin):
semet ipsum afficit dampno qui ad suȩ
dignitatis collegium sublimat indignum:
slon enim incuiusquam ꝑsona pretermit¬
tendum est quod institutis generalib con¬
tmetur. nec putandus est honor ille legitioꝰ
qui fuerit dep̃uaricatione collatus: Dicente
enim apło ut inter electionis regulas is ep̃s¬
ordinetur quem unius uxoris uirum fuisse
aut ẽẽ constiterit. tam sacra semꝑ habita est
ista preceptio: ut etiam de muliere sacerdotis
eligendi eadem intelligatur seruanda condi-¬
tio. neforte illa prius quam inmatrimoniũ
eius ueniret qui aliam non habuisset uxorem:
alterius uiri eẽt exꝑta comugium: Quis igit᷑
dissimulare audeat quod intanti sacram̃ti
ꝑpetratur inuiriam. cum huic magno ue-¬
nerandoq misterio ne legis quidem statuta
defuerint. quib eiudenter est definitum
ut uirginem sacerdos accipiat. et alterius
thoꝵ nesciat comugis quȩ uxor est futura
pontificis: Iam tunc enim insacerdotibus

Expanded text:
semetipsum afficit damno, qui ad suae semetipsum afficit damno, qui ad suae dignitatis collegium sublimat indignum. 217 Non enim in cujusquam persona praetermittendum est quod institutis generalibus continetur, nec putandus est honor ille legitimus qui fuerit de praevaricatione collatus, dicente enim Apordinetur quem unius uxoris virum fuisse aut esse constiterit, tam sacra semper habita est ista praeceptio, ut etiam de muliere sacerdotis eligendi eadem intelligeretur servanda conditio, ne forte illa priusquam in matrimonium ejus veniret qui aliam non habuisset uxorem alterius viri esset experta conjugium. Quis igitur dissimulare audeat quod in tanti sacramenti perpetratur injuriam, cum huic magno venerandoque mysterio, nec legis quidem statuta defuerint, quibus evidenter est definitum, ut virginem sacerdos accipiat, et alterius torum nesciat conjugis quae uxor est futura pontificis? Jam tunc enim in sacerdotibus
Abbreviated transcription (Latin):
inquib libet eccłẽ gradib ꝓuident̃ scienterq
curandum est: ut indnĩ domo nichil sit in¬
ordinatum nichilq preposterum: quanto.
magis elaborandum est ut melectione eiꝰ
qui suꝑ om̃s gradus constituitur noner¬
retur: Nam totius familiȩ dni status et
ordo nutabit: si quod sequitur incorpore
non inuematur incapite Ubi est illa be
qua inꝑsona timothei omĩum sacerdotũ
xpi numerus eruditur. et ꝑinde unicuiq
ntm̃ dicitur. manus cito nemimi impo¬
suerͥs. neq communcaueris peccatis ali¬
enis: Quid est cito manus imponere:
nisi ante etatem maturitatis. ante tp̃s
examinis. ante meritum laboris. ante
exꝑientiam disciplinȩ sacerdotalem ho¬
norem tribuere nonꝓbatis: E quid est
communicare peccatis alienis: insi talem
efsici ordinantem qualis ille est qui ñ me¬
ruit ordinari: Sicut enim bom oꝑis sibi
comparat fructum qui rectum sectatur
ineligendo sacerdote iuditium: ita graui

Expanded text:
in quibuslibet Ecclesiae gradibus providenter scienterque in quibuslibet Ecclesiae gradibus providenter scienterque curandum est, ut in Domini domo nihil sit inordinatum, nihilque praeposterum quanto magis elaborandum est, ut in electione ejus qui super omnes gradus constituitur, non erretur? Nam totius familiae Domini status et ordo nutabit, si quod sequitur in corpore non inveniatur in capite. Ubi est beati Paqua in persona Timothei omnium sacerdotum Christi numerus eruditur, et perinde unicuique nostrum dicitur: « Manus cito nemini imposueris, neque communicaveris peccatis alienis? » Quid est cito manus imponere, nisi ante aetatem maturitatis, ante tempus examinis, ante meritum laboris, ante experientiam disciplinae, sacerdotalem honorem tribuere non probatis? et quid est communicare peccatis alienis, nisi talem effici ordinantem qualis ille est qui non meruit ordinari? Sicut enim boni operis sibi comparat fructum, qui rectum sectatur in eligendo sacerdote judicium, ita gravi
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ dam xpi plebes inpartib ꝓuintiȩ ce¬
sariensis habeantur sincera nob̃ relatione
patefecit : necessarium fuit ut dolorem
cordis nr̃i quo ꝓ dñcoꝵ gregum ꝑicłis
estuamus : datis aduos litteris ꝓmeremus.
Mirantes tantum apud uos ꝑoccasionem
temporis inpaccati. aut abientium p̃sump¬
tionem. aut tumultum ualuisse pogularem
ut indignis quibꝰq et longe extra sacerdo¬
tale meritum constitutis: pastorale fasti¬
gium et gubͤrnatio eccłȩ rederetur: Non
est hoc consulere ppłis: s nocere. nec presta¬
re regim̃: s augere discrimen: Integritas
enim presidentium : salus est subditoꝵ:
Q ubi est incolumitas obedientiȩ: ibi sana
est forma doctrine: Principatus aut̃ quẽ
aut seditio extorsit aut ambitus occupauit:
etiam simorib atq actib non offendit: ip¬
sitis tam̃ initii sui est ꝑitiosus exemplo.
et difficile est ut bono ꝑagantur exitu: quȩ
malo sunt inchoata principio: Quod si

Expanded text:
quaedam Christi plebes in partibus provinciae Caequaedam Christi plebes in partibus provinciae Caesariensis habeatur, sincera nobis relatione patefecit, necessarium fuit ut dolorem cordis nostri quo pro Dominicorum gregum periculis aestuamus, datis ad vos litteris promeremus. Mirantes tantum apud vos per occasionem temporis impacati aut ambientium praesumptionem, aut tumultum valuisse popularem, ut indignis quibusque, et longe extra sacerdotale meritum constitutis pastorale fastigium, et gubernatio Ecclesiae crederetur. Non est hoc consulere populis, sed nocere, nec praestare regimen, sed augere discrimen. Integritas enim praesidentium salus est subditorum et ubi est incolumitas obedientiae, ibi sana est forma doctrinae. Principatus autem quem aut seditio extorsit, aut ambitus occupavit, etiam si moribus atque actibus non offendit, ipsius tamen initii sui est perniciosus exemplo, et difficile est, ut bono peragantur exitu, quae malo sunt inchoata principio. Quod si
Abbreviated transcription (Latin):
rationis iteretur: s hoc tantum quod
ibi defuit conferatur. ut ꝑ ep̃alem manus
impositionem uirtutem scĩ sp̃s conseqͣtur
nire: nedum plus iusto metuitur: miscdia
di saluari cupientib denegetur Data
nono kł nouembris consulatu martiant
eo: unuersis epĩs ꝑ affricam constitutis
indũo salutem Cũ inordinationib
sacerdotum quȩdam apud uos illicite
usurpata crebrior fama narraret: ratio
pietatis exegit ut pro sollicitudine quam
uniuersȩ eccłȩ ex diuina institutione de-¬
pendimus rerum fidem studeremus ag¬
noscere: uicem curȩ nr̃e ꝓficiscenti a nob̾
frĩ et consacerdoti nr̃o potentio inungen¬
tes: qui scđm scripta quȩ ꝑ ipsum ad tios
direximus de epĩs quoꝵ culpabilis fere¬
batur electio: quid ueritas haberet inqͥ¬
reret. nobisq omĩa fideliter indicaret: Uu¬
de quia idem plenissimȩ notitiȩ nr̃ẽ cuncta
reserauit. et sub quib qualibq rectorib

Expanded text:
rationis iteretur, sed hoc tantum quod rationis iteretur, sed hoc tantum quod ibi defuit, conferatur, ut per episcopalem manus impositionem virtutem sancti Spiritus consequatur. itiam, ne dum plus justo metuitur misericordia Dei salvari cupientibus denegetur. Data nono Kalendas Novembris, consulatu Martiani EO universis episcopis per Africam constitutis in Domino salutem. Cum in ordinationibus sacerdotum quaedam apud vos illicite usurpata crebrior fama narraret, ratio pietatis exegit, ut pro sollicitudine quam universae Ecclesiae ex divina institutione dependimus, rerum fidem studeremus agnoscere, vicem curae nostrae proficiscenti a nobis fratri et consacerdoti nostro Potentio injungentes, qui secundum scripta quae per ipsum ad vos direximus de episcopis, quorum culpabilis ferebatur electio, quod veritas haberet inquireret, nobisque omnia fideliter indicaret. Unde quia idem plenissime notitiae nostrae cuncta reseravit, et sub quibus qualibusque rectoribus
Abbreviated transcription (Latin):
instituta: cogitur aliquis lauacrũ quod
regenerandis semel tributum est bis subire.
apłica reclamante doctrina quȩ nobis
unam predicat intriitate deitatẽ. unã
infide confessionem. unum inbaptismate
sacramentum. s in hoc nichil simile for¬
midatur: qm̃ nonpotest initerationis cri¬
men deuenire quod factum cẽ omĩno nes¬
citur: Atq ideo quotiens ꝑsona talis inci¬
derit: sollicita primum examinatione
discutite. et longo tempore nisi forte supre¬
mus finis immineat indagate. utrum ne¬
mo sit penitus qui testimonio suo iurare
possit ignorantiam nescientis Et cum
constiterit hunc quibaptismatis indiget
sacramento sola maniter suspitione phi¬
beri: accedat intrepidus ad consequenddã
gratiam cuius inse nullum sit eẽ uestigi¬
um: Nec uereamur huic ianuam salu¬
tis aꝑire : quam numquã ante docetur
ingressus Quod si abbereticis baptita¬
tum quempiam fuisse constiterit: erga
hunc nullatenus sacramentum regene¬

Expanded text:
instituta, cogitur aliquis lavacrum, quod instituta, cogitur aliquis lavacrum, quod regenerandis semel tributum est, bis subire, apostolica reclamante doctrina, quae nobis unam praedicat in Trinitate Deitatem, unam in fide confessionem, unum in baptisacramentum. Sed in hoc nihil simile formidatur, quoniam non potest in iterationis crimen devenire, quod factum esse omnino nescitur. Atque ideo quoties persona talis inciderit, sollicita primum examinatione discutite, et longo tempore, nisi forte supremus finis immineat, indagate, utrum nemo sit penitus quid testimonio suo jurare possit ignorantiam nescientis. Et cum constiterit hunc qui baptismatis indiget sacramento, sola inaniter suspicione prohiberi accedat intrepidus ad consequendam gratiam, cujus in se nullum scit esse vestigium. Nec veneramur huic salutis januam aperire, quam nunquam docetur ingressus, quod si ab haereticis baptizatum quempiam fuisse constiterit, erga hunc nullatenus sacramentum regene
Abbreviated transcription (Latin):
huiuscemodi consultationis accepimus:
Quam diligentius discuti et ꝓuniꝰ cuiusq
sensu sollicita uoluimus ratione tractari.
quod adueritatem adhibita cogitatione
multoꝵ certius ꝑuenire possemus: Eadem
ergo quȩ insensum nrm̃ diuina inspirati¬
one uenerunt: frequens etiam fr̃m fir¬
mauit assensio: In primis itaq ꝓuidere
debemus: ne dum spetiem quandam cau¬
tionis tenemus : dampnum regenerandaꝵ
incidamus animarum Quis enim ita sit
suspicationib suis deditus ut uerum ẽẽ
diffiniat. quod onĩ manifestatione cessan¬
te exopinione ambigua suspicatur: Cum
itaq baptizatum se necille recordetur qui
regenerationis est cupidus. nec alter attesta¬
ri deeo possit quinesciat consecratũ: nichil
est in quo peccatum possit obreꝑe. cũ in hac
parte conscientiȩ suȩ nec ille reus sit qui
consecratur: nec ille qui consecrat: Scimꝰ
quidem in expiabile ẽẽ facinus quotiens
iuxta hereticoꝵ dampnata ascĩs patrib

Expanded text:
hujuscemodi consultationis accepimus, hujuscemodi consultationis accepimus, quam diligentius discutientes, pro uniuscujusque sensu sollicita voluimus ratione tractari, quo ad veritatem, adhibita cognitione multorum, certius pervenire possemus. Eadem ergo, quae in sensum nostrum divina inspiratione venerunt, frequens etiam fratrum firmavit assensio. In primis itaque providere 1407 debemus, ne dum speciem quamdam cautionis tenemus, damnum regenerandarum incidamus animarum. Quis enim ita sit suspicationibus suis deditus, ut verum esse definiat quod, omni manifestatione cessante, ex opinione ambigua suspicatur? Cum itaque baptizatum se nec ille recordetur, qui regenerationis est cupidus, nec alter attestari de eo possit, qui nesciat consecratum, nihil est in quo peccatum possit obrepere, cum in hac parte conscientiae suae nec ille reus sit qui consecratur, nec ille qui consecrat. Scimus quidem inexpiabile esse facinus, quoties juxta haereticorum damnata a sanctis Patribus
Abbreviated transcription (Latin):
ante captiuitatẽ baptismũ conse quuti sc̃:
requenter quidem indiuersarum am lxiiii.¬
biguo questionum titubantia frãrũ
corda spũ dĩ instruente solidauimus. respõ¬
sionis formam uł ex scãrum scͥpturarum
disciplinis: uł expatrum regulis colligentes.
s nuꝑ insy nodo nouum et mauditum an¬
tea genus consultationis exortum est: Nam
quorumdam fr̃m suggestione comꝑimus
aliquos captiuoꝵ ad sedes suas libertatẽq
redeuntes : qui scł incaptiuitatem illa etate
ꝑuenerint quȩ nullius rei firmam potue¬
rit hr̾ notitiam remedium quidem implo
rare baptismatis. s utrum eiusdem myste
tia non posse reminisci. et ideo sub hoc la¬
tentis recordationis incerto animas suas
indiscrim̃ adduci: dum subspetie cautioĩs
negatur his grã. quȩ ideo non impenditur:
quia putatur impensa Cum itaq tribue¬
re talib dnĩci sacramenta mysterii: non
immerito quorumdam frm̃ formido dubi¬
taret insynodali ut diximus cetu formam

Expanded text:
ante captivitatem baptisma consecuti sunt. Frequenter quidem in diversarum ambiguo quaestionum titubantia fratrum corda spiritu Dei instituente solidavimus, responsionis formam vel ex sanctarum Scripturarum disciplinis, vel ex Patrum regulis colligentes. Sed nuper in synodo novum et inauditum antea genus consultationis exortum est. Nam quorumdam fratrum suggestione comperimus aliquos captivorum ad sedes suas libertatemque redeuntes, qui scilicet in captivitatem illa aetate pervenerint quae nullius rei firmam potuerit habere notitiam, remedium qrare baptismatis; sed utrum ejusdem mystertia non posse reminisci, et ideo sub hoc latentis recordationis incerto animas suas in discrimen adduci, dum sub specie cautionis negatur his gratia, quae ideo non impenditur quia putatur impensa. Cum itaque tribuere talibus Dominici sacramenta mysterii, non immerito quorumdam fratrum formido dubitaret, in synodali, ut diximus, coetu formam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓueniret: Nam cum quȩdam interrogati¬
ones modum diligentiȩ iudeantur exce¬
dere: intelligo eas colloquiis aptiores eẽ
quam scriptis: Quia sicut quȩdam sunt
q̃ nulla possunt traditione conuelli: ita
multa sunt quȩ aut ꝓconsideratione eta¬
tum. aut ꝓ necessitudine rerum oporteat
temperari. illa semꝑ conditione seruata:
ut inhis quȩ uł dubia fuerint aut obscura
id nouerimus sequendum quod nec pre-¬
ceptis euangłicis contrarium. nec decretis
scõꝵ patrum inueniatur aduersum.

Expanded text:
proveniret. Nam cum quaedam interrogatiproveniret. Nam cum quaedam interrogationes modum diligentiae videantur excedere, intelligo eas colloquiis aptiores esse quam scriptis. Quia sicut quaedam sunt quae nulla possunt traditione convelli, ita multa sunt, quae aut pro consideratione aetatum, aut pro necessitudine rerum oporteat temperari, illa semper conditione servata, ut in his quae vel dubia fuerint aut obscura, id noverimus sequendum, quod ne praceptis evangelicis contrarium, nec decretis sanctorum Patrum inveniatur adversum.
Abbreviated transcription (Latin):
uerius castigare necesse est non seuientis
plectatur animo: s medentis: At si uebe¬
mentior tribulatio incubuerit: non ita
expauescamus quasi illi ad uersitati ꝓpͥis
sit iuirib resistendum. cum et consilium
nrm et fortitudo sit xp̃s. ut sine qͦ nichil
possumus: ꝑ ipsum cuncta possimus qͥa
confirmans predicatores euangłii et sacͣ¬
mentoꝵ ministros: ecce ego inquit uobis¬
tionem scłi E iterũ: Hȩc inquit locutus
sum uobis: ut mine pacem habeatis. ĩmun-¬
do aũt tribulationem habebitis: S bono
animo estote: quia ego uici mundum:
Quȩ pollicitationes quia sine dubitatione
manifeste sunt: nullis debemus scanda¬
lis infirmari. ne electioni dĩ uideamur
ingrati. cuius tam potentia sunt adiuto¬
ria: quam uera ꝓmissa: Deconsultatio¬
nib autem dilectionis tuȩ quas separatim
conscriptas archidiaconus tuus detulit. qͥd
sentiendum sit inter presentes oportunius
quereretur: sinobis tui conspectus copia

Expanded text:
verius castigare necesse est, non saevientis verius castigare necesse est, non saevientis plectatur animo sed medentis. At si vehementior tribulatio incubuerit, non ita expavescamus quasi illi adversitati propriis sit viribus resistendum, cum et consilium nostrum et fortitudo sit Christus, ut, sine quo nihil possumus, per ipsum cuncta possimus, quia confirmans praedicatores Evangelii, et sacramentorum ministros. « Ecce ego, inquit, vobistionem saeculi . » Et iterum: « Haec, inquit, locutus sum vobis ut in me pacem habeatis. In mundo autem tribulationes habebitis, sed bono animo estote, quia ego vici mundum . » Quae pollicitationes quia sine dubitatione manifestae sunt, nullis debemus scandalis infirmari ne electioni Dei videamur ingrati, cujus tam potentia sunt adjutoria quam vera promissa. De consultationibus autem dilectionis tuae quas separatim conscriptas archidiaconus tuus detulit, quid sentiendum sit inter praesentes opportunius quaereretur si nobis tui conspectus copia
Abbreviated transcription (Latin):
tionem patientur: Quȩ non ineo tantũ
computanda est: quod contra xp̃ianam
pietatem aut ferro aut ignib agitur.
aut quib cumq supplitiis cum ꝑ secutio¬
num seuitiam suppleant. et dissimilitu¬
dines moꝵ. et contumatiȩ inobedientia.
et malignarum tela linguarum. quib
conflictationib cum omĩa semꝑ ȩccłe
menbra pulsentur. et nulla pioꝵ portio¬
hic atemptatione sit libera. iła ut ꝑicuł
nec otia careant: nec labores. quis inter
fluctus maris nauem dirigit. siguberna¬
tor abscedat: Quis ab insidiis lupoꝵ oues
custodiet: sipastoris cura non uigilet: Qͥs
deniq latronib obsistet et furib: sispe-¬
culatorem inconspectu exploratoris locatũ.
abintentione sollicitudinis amor quietis
abducat: ꝑmanendum ergo moꝑe est
credito: et in labore suscepto: Constanter
tenenda est iustitia: et benigne prestanda
clementia. odio habeantur peccata ñ homi¬
nes: Nunc corripiantur tumidi. nunc
tolerentur infirmi. et quod inpeccatis se¬

Expanded text:
tionem patientur . Quae non in eo tantum computanda est, quod contra Christianam pietatem aut ferro aut ignibus agitur, 1418 aut quibuscumque suppliciis, cum persecutionum saevitiam suppleant et dissimilitudines morum, et contumaciae inobedientium, et malignarum tela linguarum: quibus conflictationibus cum omnia semper membra pulsentur, et nulla piohic a tentatione sit libera, ita ut periculis nec otia careant, nec labores. Quis inter fluctus maris naves dirigit, si gubernator abscedat? Quis ab insidiis luporum oves custodiet, si pastoris cura non vigilet? Quis denique latronibus obsistet et furibus si speculatorem in conspectu explorationis locatum, ab intentione sollicitudinis amor quietis abducat? Permanendum ergo in opere est credito et in labore suscepto. Constanter tenenda est justitia, et benigne praestanda clementia. Odio habeantur peccata non homines. Nunc corripiantur timidi, nunc tolerentur infirmi et quod in peccatis se
Abbreviated transcription (Latin):
presbiteris publicetis: Magna est pie¬
tas prodere latebras impioꝵ: et ipsũ
meis cui seruiunt diabolum debella¬
rez Contra istos enim dilectissimi
omnem quidem orbem terrarum.
et totam ubiq eccłam decet fidei ar¬
ma arriꝑe: sed ur̃a in hoc oꝑe deuotio
morum apłoꝵ petri et pauli ore didi¬
cistis: Non sinantur latere homines
qui legem ꝑ moysen datam. inqua¬
ds conditor uniuersitatis ostenditur
cos qui ꝑuniuersalem ȩccl̃am cũ omi
pietate cantantur: dampnabili impie¬
tate ausi sunt refutare: Api dñi nati-¬
uitatem scd̃m carnem: negant: Passi-¬
onem et resurrectionem euis: simula-¬
tam dicunt fuisse non ueram: Baptis-¬
mum regenerationis: totius grȩ uirtu¬
te dispoliant: Nichil est apud eos scm̃:
nichil integrũ: nichil uerum: Cauen¬
di sunt ne cuiquam noceant: ꝓdendi
sunt: ne inaliqua ciuitatis nr̃ẽ parte
consistant: U ob̃ dilectissimi ante tri¬
bunal dñi ꝓderit quod indicimus.

Expanded text:
presbyteris publicetis. Magna est enim piepresbyteris publicetis. Magna est enim pietas prodere latebras impiorum, et ipsum in eis, cui serviunt, diabolum debellare. Contra istos enim, dilectissimi, omnem quidem orbem terrarum, et totam ubique Ecclesiam decet fidei arma arripere; sed vestra in hoc opere devotio morum apostolorum Petri et Pauli ore didicistis. Non sinantur latere homines, qui legem per Mosen datam, in qua Deus universitatis conditor ostenditur,cos, qui per universalem Ecclesiam cum omni pietate cantantur, damnabili impietate ausi sunt refutare; Christi Domini nativitatem secundum carnem negant; passionem et resurrectionem ejus simulatam dicunt fuisse, non veram; baptismum regenerationis totius gratiae virtute dispoliant. Nihil est apud eos sanctum, nihil integrum, nihil verum. Cavendi sunt, ne cuiquam noceant; prodendi sunt, ne in aliqua civitatis nostrae parte consistant. Vobis, dilectissimi, ante tribunal Domini proderit, quod indicimus,
Abbreviated transcription (Latin):
et pauꝑem: Adquem intelligendum
dilectissimi sollicita benignitate ugilan¬
dum est: ut quem modestia tegit. et
uerecundia prepedit. inuenire possimꝰ:
Sunt enim qui palam poscere ea quib
indigent trubescunt: et malunt mise¬
ria tacite egestatis affligi: quã publica
petitione confundi: Intelligendi ergo
isti sunt et abocculta necessitate releuan¬
di: ut hoc ipso amplius gaudeant: cũ
et pauꝑtati eoꝵ consultum fuerit et
qui cum eẽt diues sicut ait beatus¬
apłs pauꝑ factus est: ut nos sua pauꝑ¬
tate ditaret E ne de ẽẽ nob̃ sua pre¬
sentia uideretur. ita humilitatis et głȩ
regem et dominum in maiestate patͥs
adoramus. eundem insuis pauꝑib pas¬
ceremus: liberandi obhoc indie mala
adampnatione ꝑpetua: et ꝓ intellecti
pauꝑis cura. regni cȩlestis consortiis
mi placeat domino ur̃a deuotio: eti.¬
am adhanc uos hortamur industriã:
ut manicheos ubicumq latentes ur̃is

Expanded text:
et pauperem . Ad quem intelligendum, et pauperem . Ad quem intelligendum, dilectissimi, sollicita benignitate vigilandum est, ut quem modestia tegit, et verecundia praepedit, invenire possimus. Sunt enim 33 qui palam poscere ea quibus indigent erubescunt; et malunt miseria tacitae egestatis affligi quam publica petitione confundi. Intelligendi ergo isti sunt, et ab occulta necessitate sublevandi, ut hoc ipso amplius gaudeant, cum et paupertati eorum consultum fuerit, et qui cum esset dives, sicut ait B. apostolus, pauper factus est, ut nos sua paupertate ditaret . Et ne deesse nobis sua praesentia videretur, ita humilitatis et gloriRegem et Dominum in majestate Patris adoramus, eumdem in suis pauperibus pasceremus, liberandi ob hoc in die mala a damnatione perpetua, et pro intellecti pauperis cura, regni coelestis consortiis mi, placeat Domino vestra devotio, etiam ad hanc vos hortamur industriam, ut Manichaeos ubicumque latentes vestris
Abbreviated transcription (Latin):
temporalium: heres efficitur ȩter¬
noꝵ: Unde aut̃ exigua ista impen-¬
dia tanta estimari taxatione meru¬
erunt: nisi quia pondera operũ cari¬
tatis lance pensantur. et cum amat᷑
abhomine quod d̾s diligit. merito
ineius ascenditur regnum incuiꝰ tran¬
& institutionis inuitat: in quo scãrũ
collectionum prima collectio est pru¬
dent̃ apatrib et utilit̃ ordinata: ut
quia in hoc temꝑe gentilis quondam
ppłs suꝑstitiosus demonib seruiebat:
contra ꝓphanas hostias impioꝵ sacratis.¬
sima a nob̃ elemosinatum celebtaret᷑
oblatio Quod quia incrementis ȩcclȩ
fructuosissimũ fuit : placuit cẽ ꝑpetu¬
um Uude hortamur sc̃ĩtatem ur̃ãm.
ut ꝑ ȩccl̃as regionum urãrum quarta
feria de facultatib urĩs quantum suadet
possibilitas et uoluntas . expensas mis-¬
cđiȩ conferatis: ut possitis illam beati¬
tudinẽ ꝓmereri: inqua sine fine
gaudebit qui incelligit suꝑ egenum

Expanded text:
temporalium haeres efficitur aetertemporalium haeres efficitur aeternorum. Unde autem exigua ista impendia tanta aestimari taxatione meruerunt, nisi quia pondera operum charitatis lance pensantur, et cum amatur ab homine quod Deus diligit, merito in ejus ascenditur regnum, in cujus tranae institutionis invitat, in quo sanctarum collationum prima collectio est prudenter a Patribus et utiliter ordinata: ut quia in hoc tempore gentilis quondam populus superstitiosius daemonibus serviebat, contra profanas hostias impiorum, sacratissima nostrarum eleemosynarum celebraretur oblatio. Quod quia incrementis Ecclesiae fructuosissimum fuit, placuit esse perpetuum. Unde hortamur sanctitatem vestram ut per Ecclesias regionum vestrarum quarta feria de facultatibus vestris, quantum suadet possibilitas et voluntas, ad expensas misericordiae conferatis, ut possitis illam beatitudinem promereri, in qua sine fine gaudebit qui intelligit super egenum