comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
peres: qm̃ ipsoꝵ ÷ regnũ cȩloꝵ: Qui&iã liber: uii sigillis osten¬
ditur signari .i. sigillari : Septenarius numerus ut sepe dictũ ÷
aduniuersitatẽ refert᷑: ꝑseptẽ ergo sigilla: plenitudinẽ obscu¬
ritatis & mysterioꝵ. q̃ inu&eri latebant testam̃to debemus
accipere : unde &abacuc dic̃: Os alibano ueni& : & sc̃s demonte
umbroso ac̃denso: Mons quippe libant umbrosus &c̃densꝰ
librist̃ ueteris testamenti. oꝑti figuris allegoriarũ. aquib
dñs uenire ꝑhibet᷑ : qr ibi p̃dictus fuisse cognoscit᷑ : Siue septena¬
riũ numerus ad septiformẽ sp̃m̃ sem̃ refertur: Septẽ si quidẽ
sigillis liber signatus erat: q uidelic& om̃is scriptura ꝑ grãm
sp̃s eius dẽ & data ẽ & reserata : uinde & lec digito dĩ ÷. spuscõ¬

Expanded text:
psorum est regnum coelorum . Qui etiam liber septem sigillis ostenditur signari, id est sigillari. Septenarius numerus, ut saepe dictum est, ad universitatem refertur. Per septem ergo sigilla plenitudinem obscuritatis et mysteriorum, quae in Veteri latebant Testamento, debemus accipere. Unde et Habacuc dicit: Deus a Libano veniet, et sanctus de monte umbroso et condenso. Mons quippe Libanus umbrosus et condensus, libri sunt Veteris Testamenti operti figuris allegoriarum, a quibus Dominus venire perhibetur, quia ibi praedictus fuisse cognoscitur. Sive septenarius numerus ad septiformem Spiritum sanctum refertur. Septem siquidem sigillis liber signatus est, quia videlicet omnis Scriptura per gratiam Spiritus ejusdem et data est et reserata. Unde et lex digito D
Abbreviated transcription (Latin):
apłis inuenit᷑ ipse aleꝑbinariũ duodecies multiplicantur
Duodenarius numerus constat & partib septenarii .i. ex¬
quib fidẽ sc̃ȩ trinitatis ꝑ quadripertitũ orbẽ p̃dicantib
totus munđ ad celestia sustollit᷑: Possumꝑ & has alassenas
alit̃ intelligere : Primaala intelligit᷑ lec naturalis : Secunda :¬
lec morsi : Tercia ꝓphetȩ : Quarta euuangłm: Quinta: ẽpłȩ¬

Expanded text:
is invenitur, ipsae alae per binarium duodecies multiplicantur,duodenarius numerus constat ex partibus septenarii, id esquibus fidem sanctae Trinitatis per quadripartitum orbem praedicantibus, totus mundus ad coelestia sustollitur. Possumus et has alas senas aliter intelligere. Prima ala intelligitur lex naturalis, secunda lex Moysi, tertia prophetae, quarta Evangelium, quinta Ep
Abbreviated transcription (Latin):
ebant : admonent᷑ ut & nos faciami. laudantes dm̃ ꝓ om̃ib:
& honoris operationis a spei . & inbenedictione supernȩremu¬
nerationis adipsũ referami: Caulus nãq apłs dic̃ sqła & honor
om̃i operanti bonũ. uidȩo primũ & greco: Non qđ auidȩo¬

Expanded text:
ebant, admonent utique ut et nos faciamus, laudantes Deum pro omnibus ebant, admonent utique ut et nos faciamus, laudantes Deum pro omnibus et honoris, operationis et spei, et in benedictione supernae remunerationis ad ipsum referamus. Paulus apostolus dicit: Gloria et honor omni operanti bonum, Judaeo primum et Graeco . Non q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ est inmutabilis. sic̃ psalmista dic̃: Iuaut̃ idẽ ipsees: & qui
uenturus est adiudiciũ. utreddat unicuiq iuxta operasua :¬
Quo in loco questio oritur: curuidelic& scã animalia cũ trinita¬
tẽ p̃miserins. subiungunt qͥuenturꝰ est : Nrã quippe fides
iudiciũ dedit filio: Sed sciendũ ẽ. qr licet persona tantũ filii
tatis diuinitate. & ipsa inuisibilis trinitatis natura. ꝑ assũ ptã
filu humanitatẽ. iudicabit reprobos : ETCŨ DARENT ILIA
animialia głan & honorẽ & c&̃ : In hoc loco animalia nori¬
generalit̃ uniuersam eccłam significant sic̃ sup̃ sed
tantũ modo iiII. euuangłistas. quidant głam & honorem
& benedictionẽ om̃i potentidõ : quando om̃a q̃ adõ ꝑcepert̃
adipsũ refert̃ : Dabant głam & honorẽ dõ : cũ dicebant: Sc̃s
sc̃s. sc̃s. dñs ds̃ &c&̃: quia p̃dicabant & laudabant in his uerbis
dĩtatẽ. magnificentiã. &t̾nitatẽ. &donationẽ : Sed qđ illifaci¬

Expanded text:
qui est immutabilis, sicut psalmista dicit: Tu autem idem ipse es. Et qui venturus est redo quaestio oritur cur videlicet sancta animalia cum trinitatem praemiserint, subjungunt qui venturus est. Nostra quippe fides judicium dedit Filio , Sed sciendum est, quia licet persona Filii tatis divinitate, et ipsa invisibilis Trinitatis natura, per assumptam Filii humanitatem judicabit reprobos. Et cum darent illa animalia gloriam et honorem et generaliter universalem Ecclesiam significant, sicut supra, sed tantummodo quatuor evangelistas, qui dant gloriam et honorem et benedictionem omnipotenti Deo, quando omnia quae a Deo perceperunt, ad ipsum referunt. Das Deus omnipotens, quia praedicabant et laudabant in his verbis deitatem, magnificentiam, aeternitatem et dominationem. Sed quod illi faci
Abbreviated transcription (Latin):
intelligit᷑. tã inp̃positis quã insubiectis plebibus: PRociduN
xiiii seniores: qr humiliant seipsos . & om̃e bonũ suũ adillũ
refert̃ dicentes: Non nob̵ dnẽ ñ nob̵: sed nominituo dagłam:
Nichil q desus meritis p̃sumunt: sed om̃ẽ bonũ suũ abillo
sciunt se habere: Uinde & sequit᷑ : Quia adorabant uiuentẽ in

Expanded text:
intelligitur, tam in praepositis quam in subjectis plebibus. Procidunum ad illum referunt, dicentes: Non nobis, Domine, non nobis, sed nomini tuo da gloriam . Nihilque de suis meritis praesumunt, sed omne bonum suum ab illo sciunt se habere. Unde et sequitur: Quia adorabant viventem in
Abbreviated transcription (Latin):
filimi ascendisti. requies cens accubiusti ut leo. & quasi catulus
nitate : tam̃ uigilauit & inpassibilis mansit diuinitate :
gła mea. & c&̃: Quia ergo inde credit᷑ unde surrec̃ : bene
iohannes pͥmũ leonẽ ponit : Primꝑ itaq ÷ in ordine homo
& uitulus sed prim inuirtute leo: Leo quoque : recbestiarũ ÷
Atq ideo ñ inmerito ꝑ eũ matheus intelligit᷑. ꝗdnm̃ eere¬

Expanded text:
cendisti, requiescens accubuisti ut leo, et quasi catulus nitate, tamen vigilavit et impassibilis mansit divinitate. gloria mea , etc. Quia ergo inde creditur unde surrexit, bene Joannes primum leonem posuit. Primus itaque est in ordine homo et vitulus, sed primus in virtute leo. Leo quippe rex est bestiarum, atque ideo non immerito per eum Marcus intelligitur. Se
Abbreviated transcription (Latin):
& eos ꝗ in fines t̃rȩmorant᷑ : uiel incircuitu & intus plenast̃ oculis
quia ꝑ litterã simplices. & ꝑ spũalẽ intelligentiã ꝑfectiores in¬
struunt: Quasienĩ foris habebat oculos paulus: cũ dicebat
intus habebat oculos. cũ alibi diceret : Sapientiã loquimur
int̃ ꝑfectos : UE LIN circuitu & intus plenist̾ oculis: qr & in co¬
gitatione & opere mundosse custodiunt. aliosq deꝑfectione
fidei & operis informant. qđ utrumq psalmista breuit̃ cõp̃¬
hendit dics̃: Omis gła eiꝰ filiȩ regis abintus. infimbrus aureis
citũ amictauarietate : Quia uidelic& ecła interiora cordis
sollicite in conspectudĩ mundare studet: & &xteriora &iã sua
inrep̃ hensibilia custodire ꝓbat᷑: Quatin⁊ ꝑutrãq sententiã¬
& aliis pulchasit foris & intussibi: UEL IN CIRCVITU &INT
plenist᷑ oculis: quia fidẽ quã habent incorde. foris manifestant
inore : luxta illud: Corde credit᷑ adiusticiã : oris aut̃ confessio

Expanded text:
 Vel in circuitu et intus pleni sunt oculis, quia per litteram simplices, et per spiritualem intelligentiam perfectiores instruunt. Quasi enim foris habebat oculos Paulus, cum dicebat intus habebat oculos cum alibi diceret: Sapientiam loquimur inter perfectos . Vel in circuitu et intus pleni sunt oculis, quia et in cogitatione et opere mundos se custodiunt, alios quidem perfectione fidei et operis informant. Quod utrumque Psalmista breviter comprehendit, dicens: Omnis gloria ejus filiae regis ab intus in fimbriis aureis circumamicta varietate . Quia videlicet Ecclesia interiora cordis sollicite in conspectu Dei mundare studet, et exteriora etiam sua irreprehensibilia custodire probatur, quatenus per utramque sententiat aliis pulchra sit foris et intus sibi. Vel in circuitu et intus pleni sunt oculis, quia fidem quam habent in corde, foris manifestant ore, juxta illud: Corde creditur ad justitiam, ore autem confessio
Abbreviated transcription (Latin):
ET LOCUS ERISIINE subauđ uisionis non est inuentꝰ ab
eis: Acsidiceret: Eigura preterit: natura ꝑmanet: Flinc
paulus dic̃ : Preterit figura huiꝰ mundi Possum &ꝑcelũ
intelligere animasscõꝵ. pertrã uero corpora illoꝵ: Quee

Expanded text:
Et locus, pristinae subauditur visionis, non est inventus ab Et locus, pristinae subauditur visionis, non est inventus ab eis. Ac si diceret: Figura praeterit, natura permanet. Hinc Paulus dicit: Praeterit figura hujus mundi . Possumus et per coelum intelligere animas sanctorum. Per terram vero corpora illorum. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlũ &t̾rã transire perignẽ : quã iudiciũ fieri: Quidam
uero affirmant. prius futurã resurrectionẽ. de indeceli
& t̾rȩ innouationẽ: Sed & hos & illos minꝰ cauta cons¬
pectio fefellit: Qđ paulꝰ manifestat qͥdic̃: Dies dnĩ de¬
clarabit. quia inigne reuelabit᷑: Etpsalmista: Ignis in
conspectueiꝰ ardebit: & incircuitu eiꝰ tẽpestas ualida:
Simulenĩ dñs ueniet adiudiciũ . & mortui resurgent. &
elem̃ta igne soluent᷑ adq: om̃a dõ iudicante perignem
cũ aduersarios ignis inuoluerit . & in infernũ demerserit.
atq electos ad regnũ p̃miserit : tc̃cȩlũ & t̾ra noua pare¬
bunt: Qđ nos quoq exẽplocolligimi. qui hiemaliũ diesũ
reuolutionib uernũ tẽpꝰ abundantiore solis lumine
superiuꝰ splendescere. uarietate florũ interiuꝰ candes¬
cere uidemꝰ: Flinc& dñs in euuangł̃o: Regnũ cȩloꝵ estati

Expanded text:
coelum et terram transire per ignem, quam judicium fieri. Quidam coelum et terram transire per ignem, quam judicium fieri. Quidam vero affirmant, prius futuram resurrectionem, deinde coeli et terrae innovationem. Sed et hos et illos minus cauta conspectio fefellit, quod Paulus manifestat, qui dicit: Dies Domini declarabit, quia in igne revelabitur . Et Psalmista: Ignis in conspectu ejus ardebit et in circuitu ejus tempestas valida . Simul enim Dominus veniet ad judicium, et mortui resurgent, et elementa igne solventur, atque omnia, Deo judicante per ignem, cum adversarios ignis involverit, et in infernum demerserit, atque electos ad regnum praemiserit, tunc coelum et terra nova apparebunt, quod nos quoque exemplo colligimus, qui hiemalium dierum revolutionibus vernum tempus abundantiori solis lumine superius splendescere, varietate florum interius candescere videmus. Hinc et Dominus in Evangelio regnum coelorum aestati
Abbreviated transcription (Latin):
dñs iłts xp̃s intelligit᷑. qui habitat incordib fideliũ
iuxta illud: In habitabo in illis: & int̃ eos ambulabo:
ADCUIUS conspectũ. fugitterra. & cȩlũ: Hoc est qđ ipse¬
dñs dic̃: Celũ &terratransiunt. uerbaaũt mea ñ tran¬
sibunt: Transibt̃ aut̃ cęlũ &tra. ñut eẽ desinant: sed
inmutabunt᷑. uixta qđ paulus dic̃. p̃terit figura huius
mundi: Erit enĩ tc̃cȩlũ nouũ. & t̾ra noua: Eugient quip¬
pe ab aspectu iudicis. abeaspecie quã nc̃ habent. &¬
ostendent pulchritudinẽ quã nc̃ celant: Unde & in hac eadẽ
a pocalypsidr̃: Uidicȩlũ nouũ. & t̾rã nouã Primũ enim
cȩlũ & primaterra abiit: Ignis enĩ comitabit᷑ dñi aduen¬
tũ. quitantũ spatiũ aeris occupabit: quantũ occupauit
aqua diliuiii. quando xucubitis fuit suꝑ om̃s montes
quierant subuniuersocȩlo: Int̾hȩx aut̃ sciendũ. qr qui¬
dã minꝑ caute diuinã scripturã c̃siderantes. pruꝰ dixert̃

Expanded text:
stus intelligitur, qui habitat in cordibus fidelium. Juxta illud, Inhabitabo in illis et inter eos ambulabo ,-- a cujus conspectu fugit terra et coelum. Hoc est quod Dominus dicit: Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt . Transibunt coelum et terra, non ut esse desinant, sed immutabuntur. Juxta quod Paulus dicit: Praeterit figura hujus mundi . Erit enim tunc coelum novum et terra nova. Fugient quippe a conspectu judicis ab ea specie, quam nunc habent, ostendent pulchritudinem, quam nunc celant. Unde et in hac eadem Apocalypsi dicitur: Vidi coelum novum et terram novam . Primum enim coelum et prima terra abiit. Ignis enim comitabitur Domini adventum, qui tantum spatium aeris occupabit, quantum occupavit aqua diluvii, quando quindecim cubitis fuit super omnes montes, qui erant sub universo coelo. Inter haec autem sciendum, quia quidam minus caute divinam Scripturam considerantes, prius dixerunt
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ nulluꝰ rei erit uicissitudo: sedsic̃ ert̃ immostales
corpore. sic erunt & in cõmutabiles m̃te: Reprobiaut.
licet sint in mortales corpore: tamen corruptionẽ susti¬
nebunt: quia auermib comedentur. & mutabilitatẽ
animipacient᷑ semperq deficient. & nũquã ad defectũ
ꝑuenient: Hbaec itaq mutabilitas poenarũ. hic exprimi¬
tur perdiem & noctem: Alit̃: Diem possum⁊ referre
adgłam iustoꝵ. noctem ad poenã reproborũ: Illiergo

Expanded text:
enim nullius rei erit vicissitudo, sed sicut erunt immortales enim nullius rei erit vicissitudo, sed sicut erunt immortales corpore, sic erunt et immutabiles mente. Reprobi autem, licet sint immortales corpore, tamen corruptionem sustinebunt, quia a vermibus comedentur, et mutabilitatem animi patientur, semperque deficient, et nunquam ad defectum pervenient. Haec itaque immutabilitas poenarum hic exprimitur per diem et noctem. Aliter, diem possumus referre ad gloriam justorum, noctem ad poenam reproborum. Illi ergo
Abbreviated transcription (Latin):
& pscudo prophetȩ. Preceritum tempus positum est hic
ꝓfuturo: missus ẽ sclicet proeo qđ est mittetͥ Estagniũ
uero ignis in quomissus ẽ diabolus: profunditas intelli¬
gitur inferni: qͥuo impii cũ capitesuo dãpnati litene
adlucendũ sed ad miserorũ corpora concremandũ: Cor¬
poraenĩ reproborum. ert̃ fom̃tũ ignis: ideoq &cipseig¬
nis erit indeficiens q ert̃ & corpora immortalia. quib
semper accendetur: Sulphur aut̃ & ignẽ accendit . &
foetorẽ generat : qr sic̃ dictũ ẽ. & ignis erit ibi perpetuuꝰ
& foetor intolerabilis : Vnde sequit᷑: ET ERUCIABUN
die acnocte inscła scłoꝵ Cũ in inferno semꝑ tenebresint
iuxta illud. inutilẽ seruum proicite intenebras exteri¬
ores: quid est qđ hicdr̃. cruciabuntur die ac nocte: Sed
sciendum ł non prouicissitudine diei tnoctis hicdies aut
nox ponuntur. sed propt̾ mutabilitatẽ poenarũ. caloris
resurgemi: sed ñonis immutabimur: Apud electos

Expanded text:
 pseudoprophetae. Praeteritum tempus positum est hic pro futuro missus est, scilicet pro eo quod est mittetur. Per stagnum vero ignis in quo missus est diabolus, profunditas intelligitur inferni, in quo impii cum capite suo damnati in perpad lucendum, sed ad miserorum corpora concremandum. Corpora enim reproborum erunt fomentum ignis. Ideoque et ipse ignis erit indeficiens, quia erunt et corpora immortalia quibus semper accendetur. Sulphur autem et ignem accendit et fetorem generat, quia sicut dictum est, et ignis ibi erit perpetuus, et fetor inecula saeculorum. Cum in inferno semper tenebrae sint, juxta illud: Inutilem servum projicite in tenebras exteriores , quid est quod hic dicitur, cruciabuntur die ac nocte? Sed sciendum quia non pro vicissitudine diei ac noctis, hic dies aut nox ponuntur, sed propter mutabilitatem poenarum, caloris resurgemus, sed non omnes immutabimur . Apud electos
Abbreviated transcription (Latin):
bus scĩs: Cuiꝰ ciuitatis pars cecidit: illascilic& q̃ ad nouẽ angłoꝵ
ordines ñꝑtingens. locũ decimi ordinis cũ elects minime tenã:
Etcũ sit ipsoꝵ ꝑditoꝵ numerꝰ infinitꝰ ⁊̃ sub finito cõp̃hendit᷑
inseptẽ milib hominũ om̃s reꝓbi intellegunt᷑. quimortuist̃
÷. p̃ost abnegationẽ ad fidẽ rediert̃. siue &iã quiex errore ad
& ecce ue t̾ciũ uenit cito: Superiuꝰ aquila uolans triauȩ dixit
futura: quoꝵ duo innarratione p̃cessert̃. t̃ciũ ad huc restat: Pri
mũ quippe uae. narrat pliũ locustarũ: Scđm: solutionẽ angloꝵ
quattuor. usq adistũ locũ inquo multa ꝑrecapitulationẽ deaduen

Expanded text:
bus. Civitas cujus decima pars cecidit, illa scilicet quae ad novem angelorum ordines non pertingens, locum decimi ordinis cum electis minime tenet. Et cum sit ipsorum perditorum numerus infinitus, sub finito comprehendituin septem millibus hominum omnes reprobi intelliguntur, qui mortui sunt  post abnegationem ad fidem redierunt, sive etiam qui ex errore ad et ecce vae tertium venit cito. Superius aquila volans, tria vae dixit futura, quorum duo in enarratione praecesserunt, tertium adhuc restat. Primum vae quippe narrat praelium locustarum, secundum solutionem angelorum quatuor usque ad istum locum, in qu
Abbreviated transcription (Latin):
iudicio. quo hȩx onĩa agent ddemonstrant. q̃uenturũ minime
pdicane: Quia accepisti uirtutẽ tuã magnã. quando resur¬
gens amortuis. om̃a regn& mundi tuȩ potestati subiecis ti:
Et hoc inhumanitate qr iurtꝰ indeficiens ẽ: intua diuinitate:
ETRE GNASTI. segnas & regnaturꝰ es & iratȩ st̃ gentes q̃sci¬
lic& iudent sua culteqã adnichilũ redigi. Unde psalmistar Pns
regnauit irascant᷑ popłi. ET AD UENIT Iratua .i. tẽpꝰ un¬
dictȩ tuȩ. quando huscentiũ popłoꝵ ceruices c̃friges. EtIIPꝰ
mortuoꝵ : ut scilie& qui mortiust pectato moriant᷑ dapra¬
tione ꝑpetua: Inquib udelica gratiarũ actionib. duos
dni aduentꝰ cp̃hendunt. Primũ scilica: humile aoceultun

Expanded text:
agentur demonstrant, quem venturum minime praedicant. Qui accepisti virtutem tuam magnam. Quando resurgens a mortuis omnia regna mundi tuae potestati subjecisti, et hoc in humanitate, quia virtus indeficiens est in tua divinitate. Et regnasti, regnas et regnaturus es. Et iratae sunt gentes, quae scilicet vident suam culturam ad nihilum redigi, unde Psalmista: Dominus regnavit, irascantur populi. Et venit ira tua, id est ctae tuae, quando irascentium populorum cervices confringes. Et tempus mortuorum. Ut scilicet qui mortui sunt peccato, moriantur damnatione perpetua. In quibus videlicet gratiarum actionibus duos Domini adventus comprehendunt: Primum scilicet humilem et occult
Abbreviated transcription (Latin):
nerabunt᷑ & isti. lim̃tes quoq nom̃ illiuꝰ .i. reuerentiã habento
nominis eius. &ideo peccare tim̃tes: cũ pusillis & magnis mir¬
cedẽ recipient: Mlagni quippest̃: quibonũ qđ intellegt̃. iuiano
se diuina grã facere posst̃: Pusilliaũt : qui ñ ea posst̃ implere
q̃ intellegunt. ꝙ neclocũ habent: Sic̃ uerbi grã. aitilib& in
monasteri estitutꝰ uult nuscđam inpendere pauperibuist

Expanded text:
agnis. Timentes quoque nomen illius, id est reverentiam habentes nominis ejus, et ideo peccare timentes, cum pusillis et magnis mercedem recipient. Magni quippe sunt, qui bonum quod intelligunt, juvante se divina gratia facere possunt. Pusilli autem, qui non ea possunt implere quae intelligunt, quia nec locum habent. Sicut quilibet in monaste
Abbreviated transcription (Latin):
ñuocat᷑. ullud qđ intellegit & uult opere ꝑficere ual& lae¬
oque tales innumero ꝑfectoꝵ habentꝰ: ideoq. nulla subripa
demꝑfectione desperatio: lic& ñ fuerit om̃ib ad cributa ꝓfets¬

Expanded text:
non illud quod intelligit, et vult, opere perficere valet. Ideoque tales in numero perfectorum habentur. Ideoque nulla subripiet de imperfectione desperatio, licet non fuerit omnibus attributa perfec
Abbreviated transcription (Latin):
dignã remunerationt̃: Ante enĩ dãpnabunt᷑ impii & sio renui¬
nerasunt᷑ pn. Nlecpotert ꝑuenire adregnũ corpora pios.
nisi p̃cesserit dapnatio reproboꝵ: Qđ aut dicunt. iratus es
nita intellegendũ ÷ ut irascat᷑ ds̃ sic̃ & homo. sedsic uidebitus
repbis quos dapnabit: Ialis quippe insinguloꝵ cscientusert
qualẽ eã uidebt:. Uinde inm̃tib electoꝵ uidebit᷑ benigni. inmĩ.¬
phecis e sco ic̃uident᷑ hȩc uerba sonare : quasi priũs p̃cesserit

Expanded text:
 remunerationem. Ante enim damnabuntur impii, et sic remunerabuntur pii, nec poterunt pervenire ad regnum corpora piorum, nisi praecesserit damnatio reproborum. Quod autem dicit, iratus es, non ita intelligendum est, ut irascatur Deus sicut et homo, sed sic videbitur reprobis, quos damnabit. Talis quippe in singulorum conscientiis erit, qualem eum videbunt. Unde in mentibus electorum videbitur benignus, in menphetis et sanctis. Sic videntur haec verba sonare, quasi praecesserit
Abbreviated transcription (Latin):
septimo angło. nichil aliud nisi ut supͣ incęteris eccła intelligitꝰ.
ñ iã p̃dicans ut superius: sed in conspectu sui creatoris c̃sisters:
Ethoc est qđ superius angłsstans suꝑmare & suꝑ t̾rã. iurauit
angłi. c̃sũmabit᷑ mesteriũ dĩ: Septimo aũt angło tubacanente
uoces magnȩ fiunt incęlo :i. in ipsa electoꝵ eccła: Quȩ uoces nichil
aliud st̃: nisi magnũ scõꝵ desideriũ. laudantiũ dm̃. & gr̃arum
actiones ꝑsonantiũ. atq dicentiũ: Factũ ÷ regnũ huiꝰ mundi

Expanded text:
septimo angelo nihil aliud, nisi ut supra in caeteris Ecclesia intelligitur, non jam praedicans ut superius, sed in conspectu sui Creatoris consistens. Et hoc est quod superius angelus stans supra mare, et super terram juravit angeli consummabitur mysterium Dei. Septimo autem angelo tuba canente, voces magnae fiunt in coelo, id est in ipsa electorum Ecclesia. Quae voces nihil aliud sunt, nisi magnum sanctorum desiderium, laudantium Deum, et gratiarum actio
Abbreviated transcription (Latin):
mhuufloc omnis eccła loqͥt᷑ in iohanne: optans ut ueniat xꝑs adiue¬
diciũ. Unde & eotidie in añiea oracione postulat suppliciter. adueni¬
at regnũ tuũ. Et illud. Ostende nobis faciem tuã &. salui erimꝰ Gracia
tenet prȩdicatoꝵ. qͥ scientes homiẽ ñ posse iustifieari ꝑ legẽ. sed per
grãm: optant ut eadem gr̃a semꝑ cũ ȩccła ꝑmaneat. Nota aut̃e quoa
hic liber. a gr̃a sumpsit inieiũ: & in gr̃a posuit t̾minũ: Quia uidelicet
& prȩueniente dei gr̃a saluamur. & subsequente iustificamur. Uide
paulus more huiꝰ locucionis eͥpistolas suas ordinauit ȩcclesiss. ut
a gracia inchoaret. &. in  gracia terminũ poneret. Ex plicit.¬

Expanded text:
Haec omnis Ecclesia loquitur in Joanne, optans ut veniat Christus ad judicium. Unde et quotidie in Dominica oratione postulat suppliciter: Adveniat regnum tuum. Et illud: Ostende nobis faciem tuam et salvi erimus. Gratigerit praedicatorum, qui scientes hominem non posse justificari per legem, sed per gratiam, optat ut eadem gratia semper cum Ecclesia permaneat. Nota autem quod hic liber a gratia sumpsit initium, et in gratia posuit terminum: quia videlicet et praeveniente Dei gratia salvamur et subsequente justificamur: unde et Paulus hujus locutionis more Epistolas suas ordinavit Ecclesiis, ut a gratia inchoaret, et in gratia terminum poneret.
Abbreviated transcription (Latin):
tenat: Etqui uult.i. uolens exnolente effectꝰ: nsuis
meritis. sed gratuita dĩ uoluntate: hauriat aqla at¬
ponet as suꝑ illũ plagas scriptas in libro isto. ut post
innumeratorm̃ta. adȩt̾nã ꝑueniat dãpnationẽ.
Tepr quobeatꝰ ioħ istascripsit. surrecerẽ heretici
in eccła. ualentin scilic&. ebion. & cherintꝰ. quos
& inepła sua antixpos uocat: Idcirco hancecesta¬
tionẽ eis obiecit neꝑ prauitatẽ erroris aliquid
huic libro suꝑ addere auderent sic uerbiga
sumꝑ: Eotint quoq dix̃: Ego princuiũ subuo
ihũ ex maria: Etsiqͥs diminuerit deuerbis ubri¬

Expanded text:
est qui volens ex nolente effectus est, non suis meritis, sed gratuita Dei voluntate, hauriat aquam aeponet super illum Deus plagas scriptas in libro isto. Ut post innumera tormenta ad aeternam perveniat damnationem. Tempore quo beatus Joannes ista scripsit, surrexerunt haeretici in Ecclesia, Valentinus scilicet et Ebion, et Cerinthus, quos et in Epistola sua Antichristos vocat, idcirco hanc contestationem eis objecit, ne per pravitatem erroris aliquid huic libro superaddere auderent, sicut, verbsumus . Photinus quoque dixit: Ego principium tribuo Jesu ex Maria. Et si quis diminuerit de verbis
Abbreviated transcription (Latin):
om̃a deuorat: Leo uero: terrorẽ suo rugitu om̃ib bestus
inmittit: Et cũ sit forcissimꝑ bestiarũ. atq ad nulliuꝰ paueat
occursũ tam̃ insidiando p̃dã sibi p̃ripit: Iales utiq st̃ here¬
tici pagani. & cetrĩ qui ad corpꝰ antixpĩ ꝑtinent: Inuarieta¬
tesiquidẽ pardi. diuersitas nationũ ostendit᷑. q̃ illi creditua ::
uel &iã multitudo diuitiarũ quib illesuos ornabit subiets.
uel certeom̃iũ hypocritarũ atq: om̃iũ reꝓboꝵ ficte actione:
quibona q̃ faciunt semꝑ uideri cupiunt. ut laudẽ ab homi

Expanded text:
gitu omnibus bestiis immittit: et cum sit fortissimus bestiarum, atque ad nullius paveat occursum, tamen insidiando praedam sibi praeripit. Tales sunt utique haeretici, pagani, et caeteri, qui ad corpus Antichristi pertinent. In varietate siquidem pardi, diversitas nationum ostenditur, quae illi creditura est. Vel etiam multitudo divitiarum, quibus ille suos ornabit subjectos. Vel certe omnium hypocritarum, atque omnium reproborum fictae actiones, qui bona quae faciunt, cupi
Abbreviated transcription (Latin):
reges intellegunt᷑ illi subditis ꝑx. cornua: oña regna:
Multas enĩ hitiꝰ scłi potestates habebit sibi subditas. quib &
honore dabit &mundi regna. dñõ ꝑnuttente: Linde incor¬
nib eiꝰ : decẽ st̃ diademata: Hoc enĩ significat᷑ ꝑ x. diade
Septe enĩ capita.ł x. cornua ñ numero sed significatione
uniuersitatis inuenim: ET SUPER CAPITA EIꝰ. nomen
scriptum blas phemiȩ: qr maxime potentatꝰ istius scłi
blasphemat dñi & uerbo &opere: Blasphemabitꝰ . ip̃sedm̃
& tabernaculũ . & nom̃ eiꝰ. sic̃ insequentib inuenimꝑ: Faci¬
ent &iã quist̾ eiꝰ menbra: ꝗt ei placere cupient: Dehac¬

Expanded text:
reges intelliguntur illi subditi, per decem cornua, omnia regna. Multas enim potestates hujus saeculi habebit sibi subditas, quibus et honorem dabit, et mundi regna Domino permittente, unde in cornibus ejus decem sunt diademata, hoc enim significat per deseptem enim capita vel cornua, non numero, sed significatione universitatis invenimus. Et super capita ejus nomen, scriptum, blasphemiae. Quia maxime potentatus hujus saeculi blasphemat Deum et verbo et opere. Blasphemabit autem ipse Deum et tabernaculum et nomen ejus, sicut in sequentibus inveniemus. Facient etiam qui
Abbreviated transcription (Latin):
haberenual&: In arena uero quȩq locatetgerit. signa sui
tates nullȩ emolliunt. locũ nullum diabolus inuenit.
contra in arena gressum figit. qr mentes quas humo
carnalis concupiscentiȩ emollit in habitat: łfinc adño iob
dicit᷑: Subumbra dormit insecreto calani in locas humen¬
tib . id÷ in lubricis & uoluptuosis cordib requiescit: Quem
ergo dns in locis humentib dormire ꝑhib& hunc iohams
tudinereꝓboꝵ. ł deꝓfunda ꝑfidia iudȩoꝵ. bestia ascendente
hoc es antixpm. Ubienĩ in sacro eloquio singularit befta
ponit᷑: ipsemalignoꝵ spuũ princeps ꝑ illã designatur:
indeẽ: Bestia agri scindeteos: & esaias: Malabestia ñ tran¬

Expanded text:
habere non valet. In arena vero quaeque loca tetigerit, signa sui tates nullae emolliunt, locum diabolus nullum invenit. E contra, in arena gressum figit, quia mentes quas humor carnalis concupiscentiae emollit, inhabitat. Hinc a Domino Job dicitur: Sub umbra dormit in secreto calami, in locis humentibus , id est, in lubricis et voluptuosis cordibus requiescit. Quem ergo Dominus in locis humentibus dormire prohibet, hunc Joannes de profunda perfidia Judaeorum. Bestiam ascendentem. Id est Antichristum. Ubi enim in sacro eloquio singulariter bestia ponitur, ipse malignorum spirituum princeps per illam designatur. Unde est: Bestia agri scindet eos. Et Isaias: Mala bestia non pertran
Abbreviated transcription (Latin):
rũ subire ꝑsetutionũ. sed confidite: q: ego uici mundum.
Frincipen quoq mundi debellaui. fluctus uitȩ mortalis re¬
surgendo calcaui: qr priorego ꝑsecutiones eiꝰ bibi. bibensq
superaui: uobisq spem resurgendi dedi: Ideoq. sic̃ ego me
humiliaui. & ꝑhumilitatẽ aduictoriã ꝑueni: ita&uos hui¬
militatẽ sequimini. ut mecũ postmodũ regnarepossitis:
Qm̃ diabolus nichil amplius p̃ualebit. incarpore: quã quod
boni. sic̃ fuit abrahã. isaac. & iacob. & multi alii. sedam
Sem̃ quippemulieris. uerbũ intelligit᷑ p̃dicationis quonaseurs
homines. & filii dĩ efficiunt᷑: Ianto enĩ diabolꝰ amplius
seuit aduersus eccłȩm̃ bra: quanto ap̃cedentib diuino mu¬
nere roboratis uictus ẽ: Hinc ẽ qđ expulsꝰ ab homine cũ
septẽ aliis nequiorib redire describit᷑: Quicustodiunt man¬
datadĩ. quib scilic& inlege p̃cipit᷑. ñ occides. ñ furtũ facus.

Expanded text:
rum subire persecutionum, sed confidite, quia ego vici mundum, rum subire persecutionum, sed confidite, quia ego vici mundum, principem quoque mundi debellavi, fluctus vitae mortalis resurgendo calcavi, quia prior ego persecutiones ejus bibi, bibensque superavi, vobisque spem resurgendi dedi. Ideoque sicut ego me humiliavi, et per humilitatem ad victoriam veni, ita et vos humilitatem sequimini, ut mecum postmodum regnare possitis, quoniam diabolus nihil amplius praevalebit in corpore, quam quod boni, sicut fuit Abraham, Isaac et Jacob, et multi alii, sed amSemen quippe mulieris verbum intelligitur praedicationis, quo renascuntur homines, et filii Dei efficiuntur. Tanto enim diabolus amplius saevit adversus Ecclesiae membra, quanto a praecedentibus divino munere roboratis victus est. Hinc est quod expulsus ab homine, cum septem aliis nequioribus redire describitur. Qui custodiunt mandata Dei. Quibus scilicet in lege praecipitur: Non occides, non furtum facies,
Abbreviated transcription (Latin):
res carne. tam̃ post mortẽ suã ueracit̾ dicunt: torrentẽ
ꝑ transiuit anima nr̃a: qr ad huc ꝑsecutores traicere in
corpꝰ suum ñ ualuert̃. funditꝰ delere conatist: ELAD IU¬
UIT TERRA mulierẽ. ic&: Terra insacro eloquio aliquando
naturã humanã significat: Unde primo homini dictum ẽ:
terra s & int̾rã ibis: Terra itaq in hoc loco caroredeptoris¬
nri intelligit. quicũ informadĩ e&̃ formã serui accepit:
Dehac terra psalmistadic̃: Benedixistidñe t̾rã tuã: Haect̃ra
mulierẽ adiuuit. qt ipseprimũ om̃s fiuctꝰ humanȩ ꝑsecuti¬
onis ꝑtulit & deuic: E T AΡERVIT tra ossuũ & obsorbuit
flum̃ qđ misit draco decresuo: qr te porepasionis abundintia
uite suȩ mortis principẽ deglu tiuit. a resurgens amortus
inundantes fluctꝰ absorbuit potentia diuinitatis: Q& ad
eccłam neuinci poss& adiuuit: Acsidiceret suis fidelb:
Nolite timere mortẽ. nolite timere &iã fluctꝰ humana¬

Expanded text:
res corpore, tamen post mortem carnis veraciter dicent: Torrentem pertransivit anima nostra , quia dum persecutores trajicere eos in corpus suum non valuerunt, funditus delere conati sunt. Et adjuvit terra mulierem. Terra in sacro eloquio humanam naturam significat, unde primo homini dictum est: Terra es, et in terram ibis. Terra itaque in hoc loco caro nostri Redemptoris intelligitur, qui cum in forma Dei esset, formam servi accepit. De hac terra Psalmista ait: Benedixisti, Domine, terram tuam . Haec terra mulierem adjuvit, quia ipse primum omnes fluctus humanae onis pertulit et devicit. Et aperuit terra os suum, et absorbuit flumen, quod misit draco de ore suo. Quia tempore passionis abundantia vitae suae mortis principem deglutivit, et resurgens a mortuis inundantes fluctus absorbuit potentia divinitatis, quia ad Ecclesiam ne vinci possit adjuvit, ac si diceret suis fidelibus: Nolite timere mortem, nolite timere fluctus humana
Abbreviated transcription (Latin):
ximũ habet c̃flictũ: uexta illud apł: Om̃s quipie uolunt
uiuere inxp̃o: ꝑ secutionẽ patiunt᷑: Sustinent quidẽ &
reprobimala. sed ñ aduersꝰ eos diabolꝰ intorquet bellũ.
qđ nequaquã fieri potest: nisiint̾ duas partes c̃trarias :¬
ed cũ dr̃ primũ quicustodiunt mandatadnĩ. & deinde infer¬
tur & fidẽ ittũ: sicuident᷑ hȩc uerba sonare. quasi ante
fidem bonaoꝑa possint eẽ. cũ priussit credere. acsic eandẽ
fidẽ oꝑib fulcire: Sed sciendũ. qđ ideo mandata priuꝰ po¬
nunt᷑: qr caritas q̃ inmandatis c̃stat. maior est om̃ib: uir¬
tutib lic& fides sit uia addm̃: nde apłs: Nc̃ manent

Expanded text:
tum, juxta illud Apostoli: Omnes qui pie volunt vivere in Christo, persecutionem patiuntur . Sustinent quidem et reprobi mala, sed non adversus eos diabolus intorquet bellum, quod nequaquam fieri potest, nisi inter duas partes contrarias. Sed cum dicitur primum qui custodiant mandata Domini, et deinde infertur: Et fidem Jesu, sic videntur verba haec sonare, quasi ante fidem bona opera possint esse, cum prius sit credere, ac si eamdem fidem operibus post fulcire. Sed sciendum, quod ideo mandata prius ponuntur, quia charitas quae in mandatis constat, major est omnibus virtutibus, licet fides via sit ad
Abbreviated transcription (Latin):
nolite multũ loqui sic̃ hypocrite faciunt: & cũ facis elemo
srnã nolituba canere antete sic̃ hypocrite faciunt. sed nes¬
ciat sinistratua: qͥd faciat dexteratua: lustiquoq oꝑa sua ostin¬
nurso aut̃: potestas exprimitur sȩcularis: Vnde in libro
regũ legime. ꝗr cũ reuerteret᷑ heliseus in bethel: pueri illu¬
dentes coepert̃ dicere: Ascende calue. ascendecalue: Maledix̃
dnm ułm. Quicũ reuerteret᷑ addm̃ patrẽ ꝑpassionẽ mortis
clamauero ei pueri insultantes .i. udȩi puerilit̃ sapientes¬
atq dicentes: Uiah. quidestruit templumdĩ : & intriduo illudre¬

Expanded text:
multum loqui, sicut hypocritae faciunt. Et cum eleemosynam facis, noli tuba canere ante te sicut hypocritae faciunt, sed nesciat sinistra tua quod faciat dextera tua . Justi quoque opera sua ostenIn urso autem potestas exprimitur saecularis. Unde bene in libro Regum legimus, quia cum reverteretur Eliseus in Bethel, pueri illudentes coeperunt dicere: Ascende, calve, ascende, calve . Maledixit Dominum Jesum, qui cum reverteretur ad Patrem per passionem mortis, clamaverunt ei pueri insultantes, id est Judaei pueriliter sapientesatque dicentes: Vah qui destruit templum Dei, et in triduo illud re
Abbreviated transcription (Latin):
in stellis intelleguntur scĩ. in arenamaris om̃s reprobi
steriles & infructuosi: ETASCENDERT̃. subaudit᷑
diabolꝰ & menbra illius gog. & magog suꝑ latitudinẽ
terrȩ. & c&̃ : Hic demonstratur ecđa scõꝵ in toto orbe
dilatanda. iuxta qđ dñs in euuangło dic̃ Oportebat
inquit patixp̃m & resurgere amortuis. & p̃dicari in no¬
mineeiꝰ paenitentiã &remissionẽ peccatorũ in om̃s¬

Expanded text:
in stellis intelliguntur sancti; in arena maris, omnes reprobi in stellis intelliguntur sancti; in arena maris, omnes reprobi steriles et infructuosi. Et ascenderunt, subaudis diabolus et membra illius, Gog et Magog super latitudinem terrae. Hic demonstratur Ecclesia sanctorum in toto orbe dilatanda. Juxta quod Dominus in Evangelio ait: Oportebat, inquit, pati Christum et resurgere a mortuis, et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum in om
Abbreviated transcription (Latin):
inquib modolatet diabolus: uxta qđ superius legim¬
eum in abysso eẽ conclusum: Diabolus aũt ẽ detecto
tamquam scilicet dereproborũ cordib ꝓgrediens
Ipseergo est modo intecto & tunc progrediet᷑ detecto
⁊ ectus ẽ enĩ mododiabolus in illis. sed temporib anti¬
xp̃i exibit dececto quasi discoopertꝰ: qr qđ nc̃ facit
occulte. tunc faciet manifeste: Uelcerte ipse gentesst
tectum. quia inipsis modotegit᷑. & concludit᷑ diabolꝰ.
& ipseerunt detecto. quando in apertã ꝑsecutionem
prorumpent: Exibit ergo in apertã persecutionẽ. ut
seducat gog & magog: id ÷ omã menbrasua Seduc¬
tio aut̃ hȩc erit qualncitabit om̃s reprobos: utbel¬
lentur contra xp̃me Et congregabit eos inp̃ liũ. non
in locum unũ sed inunũ consensum. & unã malã uo¬
luntatem: perquã om̃s eosfaciet concordes QuoRũ
NUINTRꝰ ẽ sicut arena maris: Legimus ingenesi.

Expanded text:
in quibus modo latet diabolus. Juxta quod superius legimin quibus modo latet diabolus. Juxta quod superius legimus in abysso eum esse conclusum. Diabolus autem est de tecto, tanquam scilicet de reproborum cordibus progrediens. Ipse est ergo modo in tecto, et tunc progredietur de tecto. Tectus est enim modo diabolus in illis, sed temporibus Antichristi exibit de tecto, quasi discoopertus, quia quod nunc facit occulte, tunc faciet manifeste. Vel certe ipsae gentes sunt tectum, quia in ipsis modo tetigitur et concluditur diabolus, et ipsae de tecto erunt, quando in apertam persecutionem prorumpent. Exibit ergo in apertam persecutionem, ut seducat Gog et Magog, id est omnia membra sua. Seductio autem haec erit, quae incitabit omnes reprobos, ut bellent contra Christum. Et congregabit eos in praelium. Non in unum locum, sed in unum consensum, et unam malam voluntatem, per quam omnes faciet concordes. Quorum numerus est sicut arena maris. Legimus in Genesi
Abbreviated transcription (Latin):
magno in partib macedoniȩ condusas. ubi& intan¬
tum sunt multiplicate : ut uiginti quattuor regna
desereddidissent : Sedneque iste &iam siuerũ e&̃
om̃s mundi partes tenere possent: Ideoq hȩc senten¬
tia humana ẽ : ñ diuina: Nam in his duab gentib
omnis multitudo intelligitur reproborum. qui suꝑ
quattuor partes terrȩsunt .i. super orientẽ. occiden¬
tem. aquilonẽ. & meridiem: Quo in loco ostenditur
& fidesscõꝵ. in om̃ib mundi partib inuenienda. ante
finemscłi. iuxta qđ dñs dic̃: Oportet euuangłm p̃di¬
cari in toto mundo. & tunc ueniet finis. & numero¬
sitas impioꝵ similit̃ perom̃s mundi partes seuitura
Quiaenĩ ubiq erunt fideles: id circo ubiq eos insequet̃
in fideles: Gog quippe int̾pretatur tecium Magog.
detect o Quodtaleest quasidicatur: Domꝰ proceders
dedomo: ꝑtectumitaq intelleguntur corda reꝓboꝵ

Expanded text:
magno in partibus Macedoniae conclusas, ubi et intanmagno in partibus Macedoniae conclusas, ubi et intantum sunt multiplicatae, ut viginti quatuor regna de se reddidissent. Sed neque istae etiam si verum esset, omnes mundi partes tenere possent. Ideoque haec sententia humana est, non divina. Nam in his duabus gentibus, omnis multitudo intelligitur reproborum, qui super quatuor partes terrae sunt, id est super Orientem, Occidentem, Aquilonem et Meridiem. Quo in loco ostenditur, et fides sanctorum in omnibus mundi partibus invenienda ante finem saeculi. Juxta quod Dominus dicit: Oportet Evangelium praedicari in toto mundo, et tunc veniet finis, et numerositas impiorum, similiter per omnes mundi partes saevitura. Quia enim ubique erunt fideles, idcirco ubique eos insequentur infideles. Gog quippe interpretatur tectum, Magog, de tecto, quod tale est, quasi dicatur domus procedens de domo. Per tectum itaque intelliguntur corda reproborum,
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃ : a toto partem cõprehendens: Sic enĩ soluet᷑: ut
supersint annitres amensessex: Supraenĩ milleanni
cere. hoc ẽ dereproborũ cordib in quib modo liga¬
tus est : netantũ seuiat. quantũ uult: Ueldecarcere
soluetur : quia deprauitate perfidiȩ iudȩoꝵ nascetur:
luxta illud Fiat dan coluber inuia &c&̃ Etexibit.
scilic& ad apertas blasphemias & persecutiones : Et
SE DUC& gentes multas. quȩ st̃ super quattuor angulos
terrȩ gog & magog Dehis gentib uarie quidam
loquuntur. estimantes eas eẽ gentes aquilo nares .i.
getas & massagetas. quȩ scanzã insulam in habitant
Sedsihas tantum modo duasgentes diabolꝰ seducturꝰ
e& nequaquã diceretur. ad hoc exire ut seducat gen¬
tes multas: quȩ sunt super quattuor partes trȩ. cũ ee
gentes ñ quattuor sedunã tantũ modo partẽ mundi
in habitent: Dicunit &iã alii. has gentes ab alexandro

Expanded text:
dicit, a toto partem comprehendens. Sic enim solvetur ut dicit, a toto partem comprehendens. Sic enim solvetur ut super sint anni tres et menses sex. Supra enim mille annicere, hoc est de reproborum cordibus, in quibus modo ligatus est, ne tantum saeviat, quantum vult. Vel de carcere solvetur, quia de pravitate perfidiae Judaeorum nascetur. Juxta illud: Fiat Dan coluber in via , etc. Et exibit, ad apertas scilicet blasphemias et persecutiones. Et seducet gentes multas, quae sunt super quatuor angelos terrae Gog et Magog. De his gentibus varie quidam loquuntur, aestimantes eas esse gentes aquilonares, id est Getas et Massagetas, quae Scanzam insulam inhabitant. Sed si has tantummodo duas gentes diabolus seducturus esset, nequaquam diceretur ad hoc exire, ut seducat multas gentes quae sunt super quatuor partes terrae, cum hae gentes, non quatuor, sed unam tantummodo partem mundi inhabitent. Dicunt etiam alii has gentes ab Alexandro
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: quia & inse & insubditis motꝰ carnaliũ cogita¬
tionũ beneregunt: Sacerdotes: quia seipsos mortifi¬
cant. ut hostia uiua fiant: Dequib perprophetã dr̃:
Istist̃ filii sadocquiaccedunt defiliis leui ad dnm. ut
ministrent ei Sunt itaq sacerdotes & reges inp̃senti
uerũ tam̃ sac̃ dotiũ & regnũ illoꝵ indie iudicu non
accipiet terminum sedaugmentũ. quando & semec¬
ipsos totos offerent dõ. & superomã regna constituen:
Quo contrareprobi qui hic mercedẽ suã recipiunt: om̃ib:
reb expoliabuntur: Inmilleaut annis quib regna¬
bunt cumxp̃o: om̃e tempus futurũ intelligit᷑. sicut
supra dictum ẽ: Neq enim umquã agła illuiꝰ regni
scđm qđ hereticiuoluert̃ separabunt᷑.: sȩd semꝑ cũ xp̃o
ETCUM CONSUMMATI fuerint mille anni: solue¬
tur satanas decarcere suo: Nunc redit ad describen¬
datempora antixp̃i : Consummatos aut̃ mille annos

Expanded text:
sunt, quia et in se et in subditis, motus carnalium cogitasunt, quia et in se et in subditis, motus carnalium cogitationum bene regunt. Sacerdotes, quia seipsos mortificant, ut hostia viva fiant. De quibus per prophetam dicitur: Isti sunt filii Sadoch, qui accedunt de filiis Levi ad Dominum ut ministrent ei . Sunt itaque sacerdotes et reges in praesenti. Verumtamen sacerdotium et regnum illorum in die judicii non accipiet terminum, sed augmentum, quando et semetipsos totos Deo offerent, et super omnia regna constituentur. Quo contra reprobi, qui hic mercedem suam recipiunt, omnibus rebus exspoliabuntur. In mille autem annis quibus regnabunt cum Christo, omne tempus futurum intelligitur, sicut supra dictum est. Neque enim nunquam a gloria illius regni, secundum quod haeretici voluercum consummati fuerint mille anni, solvetur Satanas deda tempora Antichristi. Consummatos autem mille annos
Abbreviated transcription (Latin):
rectioneprima. id÷ qui hicresurgit in anima Felixenĩ ẽ.¬
quidum adhuc uiuit incorpore. amorte animȩ resurge
quiadum carnis resurrectio aduenerit: in aet̾nalaeticia
uiu&: Illeenĩ post incarne felicit̾ sesurg& quiln hac
uita amentissuȩ morte resurrexit NIIS SCÕA
mors non habet potestatẽ: sic̃ scilic& habet in rȩꝓbis
dequib supra dictum ẽ: CAETERI mortuorũ non¬
uixert̃ & cã: Quia enĩ hi prius amorte animȩ resur¬
gere studuert̃. in his scđa mors hoc ẽ dãpnatio per¬
petua ñ habet potestatẽ: Utenĩ supradictũ ÷ : sicut st̃
auȩ resurrectiones similit̃ & duȩ mortes: SEDERUNT
mille annis: Haec uerba ñ ad solos ꝑtinent ep̃os autpres¬
biteros sedadom̃s fideles: quicumq scilic& st̃ menbra
ueri regis &pontificis xp̃i. quib petrus apłs dic̃: Uos
estis gen electum : regale sacerdotiũ: Reges quippe

Expanded text:
in resurrectione prima, id est qui hic resurgit in anima. Felix est eniin resurrectione prima, id est qui hic resurgit in anima. Felix est eniqui dum adhuc vivit in corpore, a morte animae resurgit, quia dum carnis resurrectio advenerit, in aeterna laetitia vivet. Ille enim post in carne feliciter resurget, qui in hac vita a mentis suae morte resurrexit. Et in his secunda mors non habet potestatem. Sicut scilicet habet in reprobis, de quibuvixerunt, etc. Quia enim hi qui prius a morte animae resurgere studuerunt, in his secunda mors, hoc est damnatio perpetua, non habet potestatem; ut enim supradictum est, sicut sunt duae resurrectiones, similiter et duae mortes. Sed eruntunt cum illo mille annis. Haec verba non ad solos pertinent episcopos ac presbyteros, sed ad omnes fideles, quicunque scilicet sunt membra veri regis et pontificis Christi, quibus Petrus apostolus dicit: Vos estis genus electum, regale sacerdotium . Reges quippe
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝓcedentꝰ Quiaergore probi hic .i. inprima resurree¬
tione amorte peccati nolunt redire aduitã : profecto
in scđa resurrectione quȩ carnis ẽ. ad mortẽ secundam
cumipsa carne transibunti Sicq electi deuita iusticiȩ
transibunt aduitã beatitudinis. perresurrectionis car¬
nis. & reprobi demorte peccati adultionẽ mortis. per
eandẽ resurrectionẽ carnis : HAEC EST resurrectio
prima: Nequaquã diceret prima: nisi e&̃ & secunda:
Primaergo resurrectio ẽ: quȩ fit inanima. qđ ẽ ab in¬
fidelitate ad fidẽ redire. auitiis aduistutes resurge¬
re: Secunda aut erit indie iudicii : quando resurgent
cũ corporib inȩt̃nũ iãuicturi Sicut enĩ sunt duae
mortes. una scilic& animȩ altera corporis: sic st̃ &
duȩres urrectiones Unaquȩ hic fit inanima sic̃ dixim
altera qͣ infuturo &pectat᷑ incorpore: Dehac quippe
resurrectione: quȩ inp̃senti fit per baptismũ: apłs
fidelib dicit: Siconsurrexistis cũ xp̃o: quȩ sursum sunt

Expanded text:
 vitae. Quia ergo reprobi hic id est in prima resurrectione a morte peccati nolunt redire ad vitam, profecto in secunda resurrectione, quae carnis est, ad mortem secundam cum ipsa carne transibunt. Sicque electi de vita justitiae, transibunt ad vitam beatitudinis per resurrectionem carnis; et reprobi de morte peccati, ad ultionem mortis per eamdem resurrectionem carnis. Haec est resurrectio prima. Nequaquam diceret: Prima, nisi esset et secunda. Prima ergo resurrectio est, quae fit in anima, quod est, ab infidelitate redire ad fidem, a vitiis ad virtutes resurgere. Secunda autem erit in die judicii, quando resurgent cum corporibus in aeternum victuri. Sicut enim sunt duae mortes, una scilicet animae, altera corporis; sic sunt et duae resurrectiones, una quae hic fit in anima sicut diximus. Altera quae in futuro exspectatur in corpore. De hac quippe resurrectione, quae in praesenti fit per baptismum, Apostolus fidelibus dicit: Si consurrexistis cum Christo, quae sursum sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ta lexpendet & ꝓpħȩ: Siue idcirco ꝑfectus habetꝰ qr expar¬
tib septenarii c̃ficitꝰ. q̃st̃ tria &quattuor: Ternarius enĩ
ad fidẽ scẽ trinitatis refert᷑. quat̾nariuꝰ ad iiii. euuangłia:
Millenariuꝰ quoq ꝑfectꝰ numerꝰ ostendit qr denarii nume¬
ri quadratũ solidũ reddit: Deci es denedecꝰ fiunt mil¬
le: atq: id circo millenaruꝰ numerꝰ ꝑfectꝰ ÷. Unde dr̃: Uerbi
qđ mandauit inmillegenerationes. ꝑquas generationũ
uniũsitas exprimit᷑: Eigit᷑ duodenariuꝰ siue mille

Expanded text:
a lex pendet et prophetae. Sive idcirco perfectus habetur, quia ex partibus septenarii conficitur quae sunt tria et quatuor. Ternarius enim ad fidem sanctae Trinitatis refertur; quaternarius ad quatuor Evangelia. Millenarius quoque perfectus numerus ostenditur, quia denarii numeri quadratum solidum reddit; decies enim centeni fiunt mille. Atque idcirco millenarius numerus perfectus est. Unde dicitur: Verbi quod mandavit in mille generationes, per quas generationum universitas
Abbreviated transcription (Latin):
Hos metit᷑ ds̃ omp̃s harundine. qr unicuiq scđm capa¬
citatẽ sui intellectꝰ distribuit doctrinã scientiȩ: Om̃s
tant quostangit. in his q̃ accepert̃ ꝑfectos ostendit:
in altero: ut exmultis m̃bris unũ efficiat᷑ corpꝰ Uellie
supra dictũ ÷: alii tribuit sermonẽ scientiȩ alii genera

Expanded text:
arundine, quia unicuique secundum capacitatem sui intellectus distribuit dotcrinam scientiae. Omnes tamen quos tangit in his quae acceperunt perfectos ostendit; in altero, ut ex multis membris unum efficiatur corpus. Vel, sicut supradictum est, alii tribuitur sermo scientiae, alii genera
Abbreviated transcription (Latin):
tanta caritas. tanta nihil ominꝑ &oꝑatio: Quantũ enĩ
credimi: tantũ amami: Et quantũ amam: tantũ
despep̃sumimꝰ: Etinquantũ ꝑspẽ ad suꝑna erigimur:
tantũ ꝑdilectionẽ circadm̃ & ꝓximũ &xtendimͣ tan¬
tũq ipsã fidẽ . spẽ. & caritatẽ oꝑib excornare studemi:
Similit̃ unus qͥsq tantũ prudens ẽ. quantũ tẽperans. for¬
tis. & iustꝰ: Tantũ tẽperans. quantũ prudens. fortis. & iustꝰ.
Iantũ fortis. quantũ prudens. tẽperans & iustꝰ: Tantũ
uistꝰ. quantũ prudens. tẽperans: & fortis fuerit: ET MEN¬
SUS EST ciuitatẽ deharundine ꝑ stadia duodecĩ mił:
Lã ciuitas eccła intelligit᷑. harundo doctrina euuan¬
rantes ineccła E stadiũ quippe. illud intelligit᷑ qđ in

Expanded text:
tanta charitas, tanta nihilominus et operatio. Quantum enim tanta charitas, tanta nihilominus et operatio. Quantum enim credimus, tantum amamus, et quantum amamus, tantum de spe praesumimus; et in quantutantum per dilectionem circa Deum et proximum extendimur, tantumque ipsam fidem, spem et charitatem operibus exornare studemus. Similiter unusquisque tantum prudens est, quantum temperans, fortis et justus. Tantum temperans, quantum prudens fortis et justus. Tantum fortis, quantum prudens, temperans et justus. Tantum justus, quantum prudens, temperans, fortis fuerit. Et mensus est civitatem de arundine aurea per stadia duodecim millia. Jam civitas Ecclesia intelligitur, arundo doctrina evanuntur laborantes in Ecclesia. Per stadium quippe illud intelligitur quod in