comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tate homo natus sit. nec sit ui hõĩs
uicuis qui non sit morigne ⁊ qr u̾¬
bũ caro fcrã non potuit non caro
sit. non tamẽ amisit ẽẽ qd u̾b̃ ẽ.
⁊ dũ n̾bñ caro fcm̃. origius sue nõ
potest carere uatura: nõ potuit nͥ
est: neq nõ uere intelligi u̾bũ caro
ec̃ qd̾ fc̃m ẽ : ita tamen ut qͥ habita¬
uit in nobis uon caro illa uerbum
sit: s u̾bi caro sit habitantis in carue.
Que cũ ita sint tanien uideamꝰ an
ꝑ actus uiu̾los ille passionis ordo
infirmitatẽ in dũo corpalis delo¬
lis ꝑmittat iutelligi. Dilatis eiũ
ad modicũ eoꝵ dictoꝵ causis. ex qͥ¬
bus iuetũ dũo heresis ascribit. res
ip̃a ut geste surit conferamꝰ. ⁊ leq e¬
nim fieri pocest. ut tunor eiꝰ signi¬

Expanded text:
tate homo natus sit, nec sit in hominis vitiis, qui non sit in origine; quia Verbum caro factum non potuit non caro sit, non tamen amisit esse quod Verbum est; et dum Verbum caro factum originis suae non potest carere natura, non potest, neque non vere intelligi Verbum caro esse quod factum est; ita tamen, ut quia habitavit in nobis, non caro illa Verbum sit, sed Verbi caro sit habitantis in carne: quae cum ita sint, tamen videamus an peractus universus ille passionis ordo infirmitatem in Domino corporalis doloris permittat intelligi. Dilatis enim ad modicum eorum dictorum causis, ex quibus metum Domino haeresis adscribit; res ipsas ut gestae sunt conferamus. Neque enim fieri potest, ut timor ejus signi
Abbreviated transcription (Latin):
um ⁊ neq ex iuitiis humane doncep¬
tionis existens⁊ s informã corꝑis
ur̃i uirtutis sue potestate subsisteus.
gereus quidẽ uos ꝑ formã serur⁊ sed
apoc̃is ⁊ auitiis humani corꝑis liber:
ut uos quidẽ meo ꝑ generationem

Expanded text:
um; neque ex vitiis humanae conceptionis exsistens, sed in formam corporis nostri virtutis suae potestate subsistens: gerens quidem nos per formam servi, sed a peccatis et a vitiis humani corporis liber; ut nos quidem in eo per generationem
Abbreviated transcription (Latin):
latui ait. oĩa que prĩs sũt mea
sũt. ⁊ ideo de meo accipiet ⁊ ut di
de suo accipit. nõ etiam ñ de pn
accipe ex istimaret᷑: uł cũ de prĩs
sumeret ñ etiã ñ de suo sum̾e in¬
telligeret᷑. Neq cñi de creaturis
sum: bat sp̃s sc̃s qui dei sp̃c ẽ : ut
ea oĩa dei sunt. S nõ ideo oĩa pa
tris sunt sua sũt: ut qd̾ sumit ex
filio ne etiam ñ de prĩs sume̾ uid¬
retur: cũ oiã que prĩs cẽnt. ẽẽ in¬
telligerẽt᷑ ⁊ filii. Hec gͥ nict᷑a nͥ¬
eguit uł demutationẽ. uł int̾ro¬
gatione uł allicutione ⁊ ut ptꝰ
ignorantiũ scuit. post silentium
int̾roget. ptꝰ int̾rogationẽ audi¬
at: s ꝑfecta in sacramento uni¬
tatis sue manens. ut habuit de
deo natiuitatẽ. itu habuit ⁊ un¬
uersitatẽ. Unu rsitatẽ autẽ h¬
bens. ñ etiã ñ q̃ uniuersitatiost

Expanded text:
atur, ait, Omnia, quae Patris sunt, mea sunt; et ideo dixi, de meo accipiet: ut dum de suo accipit, non etiam non de Patris accipere existimaretur; vel cum de Patris sumeret, non etiam non de suo sumere intelligeretur. Neque enim de creaturis sumebat Spiritus sanctus, qui Dei Spiritus est; ut ea omnia Dei sunt. Sed non ideo omnia, quae Patris sunt, sua sunt, ut quod sumit ex Filio, ne etiam non de Patris sumere videretur; cum omnia, quae Patris essent, esse intelligerentur et Filii. 74. Cuieguit vel demutatione, vel interrogatione, vel allocutione, ut post ignorantiam sciat, post silentium interroget, post interrogationem audiat: sed perfecta in sacramento unitatis suae manens, ut habuit de Deo nativitatem, ita habuit et universitatem. Universitatem autem habens, non etiam non quae universitatis
Abbreviated transcription (Latin):
ci est ille tractatꝰ. Intim mͥ assũpte
caruis nust̾ium in uerbis ẽ. Inõs
nũc archanoꝵ celestiũ strucatores
consulo: ut scd̃m nat̾am suã nati
eriurgine xp̃i sacramentũ loquãt᷑.
unde dicent uirgini conceptum.
unde uirgini partũ: Qũa hanc eẽ
genitaliũ origiini cansam disputa¬
bunt ⁊ ⁊ quid intra sesessus mat̾nomꝵ
sinuum coaluisse: Corpus unde et

Expanded text:
lle tractatus. Interim mihi assumptae carnis mysterium in verbis est. Illos nunc arcanorum 360 coelestium scrutatores consulo, ut secundum naturam suam nati ex virgine Christi sacramentum loquantur. Unde dicent virgini conceptum? unde virgini partum? Quam hanc esse genitalium originum causam disputabunt? et quid intra secessus maternorum sinuum coaluisse? Corpus unde? et
Abbreviated transcription (Latin):
qã qͥ surrexerit sit incelis: inceliꝰ
uitẽ uon alius sit quã qui surrexi̾t¬
desceudit aute de celis. Homo itaq¬
ibs xp̃c unigenitꝰ deus ꝑcarnẽ et
uerbũ ut hõĩs filius ita ⁊ dei filius.
hoiẽm uerũ scdm si militadinem
sit: in quo quãuis aut ictus made¬
ret aut uulnus descenderet. aut
nodi concurrerent aut suspensio
eleuaret. afferrent quidẽ hec impe¬
tum passionis: non tamen dolorẽ
passionis inferrent. Ut telum ali¬
quod aut aquã ꝑforans aut ignẽ
cõpangens. aut aera uuluerans.
om̃s quidem has passioues nat᷑e
sio illaca non retinet: dũ natura
non ẽ uł aquã forari uł pungi ignẽ
ulꝰ aera uulnerari ⁊ quãuis nature

Expanded text:
qui resurrexit sit in coelis, in coelis autem non alius sit quam qui descendit de coelis. Homo itaqJesus, unigenitus Deus per carnem et Verbum, ut hominis filius, ita Dei Filius hominem verum secundum similitudinem sit, in quo, quamvis aut ictus, aut vulnus descenderet, aut nodi concurrerent, aut suspensio elevaret, afferrent quidem haec impetum passionis, non tamen passionis dolorem inferrent, ut telum aliquod aut aquam perforans, aut ignem compungens, aut aera vulnerans. Omnes quidem has passiones naturasio illata non retinet, dum in natura non est vel aquam forari, vel pungi ignem, vel aera vulnerari, quamvis natura
Abbreviated transcription (Latin):
loquentib ẽ suũ u̾bũ hoc sit pr̃i deo
filius ⁊ argute surripe uolunt ne
subsistens u̾bũ deus ⁊ manens ĩ for¬
na dei xp̃c homo uatus sit. ut cũ
hoĩeni illum humane potus ori¬
giuuis causa. qua spualis concepti¬
onis sacramentũ a nunau̾t. non
deus u̾bũ horẽm se er partu uirgĩs¬

Expanded text:
loquentibus est suum verbum, hoc sit patri Deo loquentibus est suum verbum, hoc sit patri Deo Filius; argute subrepere volunt, ne subsistens Verbum Deus et manens in forma Dei Christus homo natus sit: ut cum hominem illum humanae potius originis causa, quam spiritalis conceptionis sacramentum animaverit, non Deus Verbum ho
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ex forma dei se ermaniens. formã
serui accepit. Non alius filius dei
quã qui filius ẽ hõĩs ͥ ne alius infor¬
ma dei quã qui in forma serui ꝑfcũs
homo natus ẽ : ut sicut ꝑ naturan
constiturã nobis adeo orignus ure
pͥncipe torꝑis atq aĩe homo nascit᷑.
aĩe homo ac deus eẽt: hñs in se et
totũ uerũq qd̾ homo ẽ. ⁊ totũ ueruq
toꝵ soleant illudere: ut qr ⁊ corpus
⁊ aĩa ade in pc̃co fuit. carnẽqͦ ade atq
aiãm dñs exuirgine acceꝑit: neq
Qui suntelligerent sacramentum
carnis assũpte: intelligent ⁊ sacra¬
mentũ eiusdem ⁊ hoĩs filii ⁊ dei fi¬
lii. Quasi uͦ si tantũ ex uirgnie as¬
sũpsisset qͦ exeadẽ ⁊ aĩa corpus as¬
sũpsisset qͦ exeatẽ ⁊ aĩa: cũ aĩa oĩs
opus dei sit. carius uͦ generatio sẽ¬
per ex carne sit. Sed uolentes uui¬
genitũ deũ qͥ inpͥncipio apud deũ
erat deus u̾bũ nõ substatuũ deũ
ẽe s sermonẽ uocis enusse. ut qd

Expanded text:
et ex forma Dei se exinaniens formam servi accepit. Non alius filius hominis, quam qui filius Dei est: neque alius in forma Dei, quam qui in forma servi perfectus homo natus est: ut sicut per naturam constitutam nobis a Deo originis nostrae principe, corporis atque animae homo nascitur,animae homo ac Deus esset, habens in se et totum verumque quod homo est, et totum verumque torum soleant illudere, ut quia et corpus et anima Adae in peccato fuit, carnem quoque Adae atque animam Dominus ex Virgine acceperit, neque Qui si intelligerent sacramentum carnis assumptae, intelligerent etiam sacramentum ejusdem et hominis filii et 334 Dei filii. Quasi vero si tantum ex Virgine assumpsisset quoque ex eadem et animam: cum asumpsisset quoque ex eadem et animam: cum anima omnis opus Dei sit, carnis vero generatio semper ex carne sit. 21. ChristuDeum, qui in principio apud Deum erat Deus Verbum, non substantivum Deum esse, sed sermonem vocis emissae, ut quod
Abbreviated transcription (Latin):
cis sue mistĩum pandens: sic locutꝰ
ẽ ego sũ panis uiuus. qͥ de celo descẽ¬
dii si quis manducauĩt panẽ hũc
uiuet meternũ: se panem dicens.
Ipe eñi corꝑis sui origo ẽ. At ne u̾bi
uirtus atq natura defecisse a se eri¬
stimaret᷑ incarne. rursum panem
suũ ẽẽ dixit: ut per hoc qd̾ descendens
de celis panis est nõ ex humana c̃õ¬
ceptione origo ẽẽ corpis eristimare¬
turͥ dũ celeste ẽẽ corpus ostenditur.
At uͦ cũ sius panis ẽ: assũpti corꝑis
ꝑ u̾bũ corꝑis ẽ ꝓfessio. Subiecit eñi.
Nisi manducam̃tis carnẽ filii hõis

Expanded text:
locutus est: Ego sum panis vivus qui de coelo descendi: si quis manducaverit de pane meo, vivet in aeternum , se panem dicens; ipse enim corporis sui origo est. Ac ne Verbi virtus atque natura defecisse a se existimaretur in carnem, 333 panem suum rursus esse dixit: ut per hoc, quod descendens de coelis panis est, non ex humana conceptione origo esse corporis existimaretur, dum coeleste esse corpus ostenditur. At vero cum suus panis est, assumpti per Verbum corporis est professio; subjecit enim: Nisi
Abbreviated transcription (Latin):
S ⁊ apłse Ecce uetera transierunt:
⁊ facta sunt uoua. S ⁊ cũ ait. Sed
⁊ figura huiꝰ mũdi tnͣsibit. Calir gͦ
de quo patr̃e orat ut tnͣseat: non po¬
test transire uͥ bibat᷑. Et qd̾ orat do¬
mnꝰ utiq pro hiis orat qͦs cũ hiis
manens ip̃e saluauit: qͦs ⁊ pr̃i sal¬
uandos reliquit. Nũc uͦsacramẽtũ
uiortis ꝑ accurus prẽm hus custodẽ
p̾catur ⁊̃ tmissi meo angłi si tamẽ
itaẽ. non ambigua p̾sciencia est :¬
⁊ obtente p̾cis manifesta securitas
est cũ eocũsũmata oratione ad hor¬
tatur insonitiũ. Effectũ aut̃ẽ mmi¬
petrate orationis ⁊ ad hortate dor¬
nutionis securitatẽ iam in ipso
oꝑe passionis euglista demonstrar.
elapsuris ait. Ut adimpleret᷑ qd̾ di¬

Expanded text:
stolus: Ecce vetera transierunt, et facta sunt nova . Sed et cum ait, 351 Et figura hujus mundi transibit . Calix ergo, de quo Patrem orat ut transeat, non potest transire nisi bibatur: et quod orat Dominus; utique pro his orat, quos cum his manens ipse salvavit, quos et Patri salvandos reliquit. Nunc vero sacramentum mortis peracturus, Patrem his custodem precatur: et missi in eo angeli, si tamen ita est, non ambigua praesentia est; et obtentae precis manifesta securitas est, cum eos consummata oratione adhortatur in somnum. Effectum autem impetratae orationis, et adhortatae dormitionis securitatem, jam in ipso opere passionis Evangelista demonstrat, rum manibus elapsuris ait: Ut adimpleretur
Abbreviated transcription (Latin):
dei uerꝰ hoĩs filius natꝰ sit: neq
non natꝰ ex deo horuo. neq qr na¬
gine corpus. ita ex se sͥ aiãni sũp¬
sit i que utiq nũquã ab hoĩe gi¬
guentiũ originib p̾bet᷑. Si eñi cõ¬
ceptũ carnio nͥ ex deo iurgo non
habuit: longe magis neccesse ẽ.
fuerit. Et cũ ip̃e ille filius hoĩs ip̃e
sit qͥ ⁊ filius dei. qr totus hoĩs filiꝰ
totus dei filiꝰ sit: quã ridicule p̾t̾
dei filiũ qͥ u̾bũ caro fcm̃ ẽ. aliũ
nescio quẽ tanquã ꝓpħam u̾bo de¬

Expanded text:
ius verus hominis filius verus sit: neque non natus ex Deo homo, neque quia nargine corpus, ita ex se sibi animam assumpsit; quae utique numquam ab homine gignentium originibus praebetur. Si enim conceptum carnis nisi ex Deo Virgo non habuit; longe magis necesse est, fuerit. Et cum ipse ille filius hominis ipse sit qui et filius Dei, quia totus hominis filius totus Dei filius sit; quam ridicule praeter Dei filium, qui Verbum caro factum est, alium nescio quem tamquam pro
Abbreviated transcription (Latin):
se penetrantisq aiẽ tnͣscursu: sco̾
ea inquib erit aut oblectat᷑ aut
ledit᷑ . Cũ gͥ cõpucta aut effossa
corꝑa dolent: sensum doloris tnͣssu¬
se mea aĩe seusus admittit. Deniz
uulaus corꝑis usq ad os dolet: ⁊¬
um p̾seciuma nesciunt. Et si quãdo
accidente uicio ꝑs aliqua corrupta
niẽbroꝵ sensli uiue carius anuserit.
ea cũ uł desecabit᷑ uł uret᷑. dolorem
qͥsqͥs eẽ potuisset nõ manente mnea
aĩe ꝑmuxtione non sentiet: aut cũ
grauis necessitas recidendi corꝑis
mauet. medicato potu consopitur
iugor aĩe. ⁊ emortua senius sui o¬
blunone mens sucis iuolentorib
occupata conficit᷑: ac tũc doloris ne¬
scia mẽbra recidunt᷑: ⁊ omũe alti
uulueris plagam sensus carius e¬
mortuus sensu aĩe iise torpentis e¬
uadit. Aff̾c icaq dolorẽ ꝑ aĩe infir¬
nus adnurtionẽ in infirmũ sensum

Expanded text:
se penetrantisque animae transcursu, secundum se penetrantisque animae transcursu, secundum ea in quibus erit, aut oblectatur, aut laeditur. Cum igitur compuncta aut effossa corpora dolent, sensum doloris transfusae in ea animae sensus admittit. Denique vulnus corporis usque ad hos dolet, et um praesegmina nesciunt. Et si quando accedente vitio pars aliqua corrupta membrorum, sensum vivae carnis amiserit; ea cum vel desecabitur vel uretur, dolorem quisquis esse potuisset, non manente in ea animae permixtione, non sentiet. Aut cum gravis necessitas recidendi corporis manet, medicato potu consopitur vigor animae, et in emortuam sensus sui oblivionem mens succis violentioribus occupata conficitur. Ac tum doloris nescia membra caeduntur, et omnem alti vulneris plagam sensus carnis emortuus, sensu animae in se torpentis evadit. Affert itaque dolorem per animae infirs admixtionem, in infirmum se
Abbreviated transcription (Latin):
um corꝑis sui templũ eẽt suscita¬
curus: Siuͦ spũi mors t̾ribilis ẽ¬
non lazaro in abrahe sinib letan¬
te uifernũ chaos xp̃c timeret: Hec
stulta atq ridicula sunt: ut in po¬
testate pouende aĩe ac resumẽde
mori timeret i ad sacramẽtũ uite
humane sub uoluntatis sue liber¬
tate moriturus. Non ẽ in uolun¬
tate morientis. ⁊ potestate nõ diu
mori. tumor mortis ⁊ qr ⁊ uolun¬
tas moriendi ⁊ potestas reuiuiscẽ¬
diextra naturã timoris ẽ: dũ ti¬
coopis pena. ⁊ colligautiũ fumũ¬
iuolenta cingula: ⁊ adactarũ cla¬
uoꝵ cruda uulnera sũt timori. Et
ut in suspensa ⁊ nudada ⁊ tnͣsfossa
carne dolor manserit. Ea eñĩ nat̾a
quendã aĩe sentientis aĩata non
sit hebes in aninisq matĩes: s ⁊
atcacta sentiat ⁊ compuncta dole
at. ⁊ algens rigeat. ⁊ conforta gau¬
deatͥ ⁊ media tabescat: ⁊ pingues¬
cat cibo. Ex quodam eñi obtinẽtis

Expanded text:
um corporis sui templum esset suscitaum corporis sui templum esset suscitaturus? Si vero Spiritui mors terribilis est; Lazaro in Abrahae sinibus laetante, infernum chaos Christus timeret? Haec stulta atque ridicula sunt, ut in potestate ponendae animae ac resumendae mori timeret, ad sacramentum vitae humanae sub voluntatis suae libertate moriturus. Non est in voluntate morientis et potestate non diu mori timor mortis: quia et voluntas moriendi et potestas reviviscendi extra naturam timoris est, dum ticorporis poenae et colligantium funiolenta vincula, et adactorum clavorum cruda vulnera sunt timori? Et ut in suspensam, et nodatam, et transfossam carnem dolor manserit. 329 14. Unde inquemdam animae sentientis animata, non sit hebes inanimisque materies: sed et attacta sentiat, et compuncta doleat, et algens rigeat, et confota gaudeat, et inedia tabescat, et pinguescat cibo. Ex quodam enim obtinentis
Abbreviated transcription (Latin):
meret ⁊ potestatis sue lib̾tate mo
riturus: Humano eñ generi uite
mortẽ aut us ext̾ior id est febriũ
uulueris. casus. rume. de grassats
in corpꝰ accelcrat: aut ip̃a nat̾a
tem uicta concedit. Uiugenit
deus ita potestatẽ hñs pouende a¬
nime ut resumende: ad ꝑagẽdũ
in se mortis sacramentũ cũ potu
aceti cõsũmasse se om̃e humana¬
rũ passionũ opus testatus eẽt. in¬
clinato capite spm̃ tradidit. Si bͤ
nature hõis uis relictũ est ut p
se exhalans sp̃m requiescat ĩ mde¬
tem: ⁊ non dissoluto corꝑe labestã
aĩa docebat. uł abruptis aut ꝑsos¬
ne ignorantie timiditate hauc ip̃az¬
suam moriendi in se timuit pote¬
statẽ: ut licet ab se mortuus sit: tñ
hoc ipm qd̾ moriturꝰ eẽt timuerit.
Et si forte erũt qui ita eristimabt̃
constituant cui rei existiment moe¬
tẽ fuisse t̾ribilẽ: spũi. an corpori.
Si corporiꝰ aune ignorant qd scõ
corruptionẽ nõ uisuro intra tridu¬

Expanded text:
meret, potestatis suae libertate mmeret, potestatis suae libertate mriturus? Humano enim generi vitae mortem aut vis exterior, id est, febris, vulneris, casus, ruinae, degrassata in corpus accelerat; aut ipsa natura tem victa concedit. Unigenitus autem Deus ita potestatem habens ponendae animae, ut resumendae, ad peragendum in se mortis sacramentum, cum poto aceto consummasse se omne humanarum passionum opustestatus esset, inclinato capite spiritum tradidit . Si hoc naturae hominis jus relictum est, ut per se exhalans spiritum requiescat 328 in mortem, et non dissoluto corpore labefactata anima decedat, vel abruptis aut nae ignorantiae timiditate hanc ipsam moriendi in se timuit potestatem; ut licet ab se mortuus sit, tamen hoc ipsum, quod moriturus esset, timuerit. Et si forte erunt, qui ita existimabunt; constituant cui rei existiment mortem fuisse terribilem, Spiritui, an corpori. Si corpori; anne ignorant, quod Sancto corruptionem non visuro , intra tridu
Abbreviated transcription (Latin):
Ac pͥmũ autequã ex hiis ipsis di¬
ccis demoustremꝰ nec metuendi
de se meũ infirmitatẽ incidisse
aliquam nec dolendi: querendũ
ẽ quid nam uideat᷑ tuere potu¬
isse ÷ ut meũ formido intolerãdi
doloris inciderit. Et puto non a¬
lia hic ad timendũ quã passiõis
⁊ mortis causa p̾cendit᷑. Et interto¬
go eos qͥ hoc ita existimant an ra¬
tione subsistat ut mori timuerit.
qui ouiẽm ab aplĩs errorẽ mortis
appellens ad głiam eos sit marty¬
rii adhortatus dicens. Qͥ nõ accipͣ
cruc̃e suã ⁊ sequit᷑ me: nõ ẽ me di¬
gnus: ⁊ qui muenit aiãm suã p¬
det illanri ⁊ qui ꝑdid̾it aĩam sua¬
ꝓpter me: iueniet illam. Cũ eñ¬
mori ꝓro eo uita sit. qͥd ip̃e in morts
sacramento doluisse ex istimandꝰ
est. qui pro se morientib uitã rep̃e¬
dat: Et cũ non timendos ẽẽ qͥ corpꝰ
occiderent monet ⁊ ip̃i illum mors
ad timorẽ passiõis corpalis ext̾ruit
Tum demde que dolorem mortis c¬

Expanded text:
Ac primum ante quam ex his ipsis dictis demonstremus, nec metuendi de se in eum infirmitatem incidisse aliquam, nec dolendi: quaerendum est quidnam videatur timere potuisse, ut in eum formido intolerandi doloris inciderit. Et puto non alia hic ad timendum, quam passionis et mortis, causa praetenditur. Et interrogo eos, qui hoc ita existimant, an ratione subsistat, ut mori timuerit, qui omnem ab Apostolis terrorem mortis apellens, ad gloriam eos sit martyrii adhortatus, dicens: Qui non accipit crucem suam et sequitur me, non est me dignus: et qui invenit animam suam, perdet illapropter me, inveniet eam . Cum enim pro eo mori vita sit, quid ipse in mortis sacramento doluisse existimandus est, qui pro se morientibus vitam rependat? Et cum non timendos esse qui corpus occiderent monet, ipsum mors a timore passionis corporalis terruit? Tum denique quem dolorem mortis ti
Abbreviated transcription (Latin):
bi iurtus non corꝑalib modis ma
neus nec mauens deerat unde des¬
ceuderat ⁊ ⁊ caro non aliunde oris¬
nem sũpserat quã ex u̾bo: ⁊ u̾but
caro fc̃m cũ caro eẽt. nõ tamẽ nõ
estuitatis sacrauientũ locutꝰ ẽ dicẽs.
Dnmꝰ homo det̾re lio. scd̾s homo
xe celo. Hoiẽm enĩ dicens natiuitatẽ
er uirgine docuit: que officio usa ma¬
teruo serus sui naturã inceptu et
partu hoĩs erecuta est. Et cũ ait. se¬
cundũ hoiẽm de celo: originẽ eius
ersupuenientis inuirgiẽ sci sp̃c a
diti testatus ẽ. Atq itacũ ⁊ homo ẽ

Expanded text:
Verbi virtus non corporalibus modis 332 manens, nec deerat unde descenderat; et caro non aliunde originem sumpserat, quam ex Verbo; et Verbum caro factum, cum caro esset, non tamen non nativitatis sacramentum locutus est, dicens: Primus homo de terrae limo, secundus homo de coelo . Hominem enim dicens, nativitatem ex Virgine docuit: quae officio usa materno, sexus sui naturam in conceptu et partu hominis exsecuta est. Et cum ait secundum hominem de coelo, originem ejus ex supervenientis in Virginem sancti Spiritus aditu testatus
Abbreviated transcription (Latin):
s om̃is causa nascendi inuecta per
sp̃m tenuit in hõis natiuitate quod
matͥs ẽ. cũ tamen haberet moriguis
natiuitate qd̃ deuo ẽ. Hinc gͥ marinũ
illud ac pulcherrimũ suscepti hõĩ
sacramentũ: Dño ip̃e ostendit dicẽs.
colo: filius hõis qui est incelo. Qd de
ce lo descendit: concepte de spũ origĩs
causa ẽ. Non eñi corꝑi maria orignẽ
dedit: licet ad incrementa ꝑtũq cn¬
ꝑis om̃e qd̾ seyus sui ẽ nat᷑ale toum¬
gine carius ẽ partus. Qd̾ aut̃e ma
lis ẽ: nature semꝑ manẽtis potes
est. Que mitiata conditaq ꝑ se car
non ex infirmicatis sue uirtute it
regionẽ definiti corꝑis cuartauit sp
uirtutẽ ac u̾bi dei potestatẽ: ⁊ in for¬
ma serui manens ab omni incra
extͣq celi mũdiq circulo celitic nũ¬
di dñs nõ abfuit. Per hoc gͦ ⁊ de ce

Expanded text:
Sed omnis causa nascendi invecta per Sed omnis causa nascendi invecta per Spiritum tenuit in hominis nativitate quod matris est, cum tamen haberet in originis nativitate quod Dei est. Hinc igitur maximum illud ac pulcherrimum suscepti hominis sacramentum Dominus ipse ostendit dicens:  filius hominis qui est in coelo . Quod de coelo descendit, conceptae de spiritu originis causa est. Non enim corpori Maria originem dedit: licet ad incrementa partumque corporis omne, quod sexus sui est naturale, contgine carnis est partus. Quod autem in coelis est, naturae semper manentis potestas est : quae initiata conditaque per se carne, non se ex infinitatis suae virtute intra regionem definiti corporis coartavit. Spiritus virtute ac Verbi Dei potestate in forma servi manens, ab omni intra extraque coeli mundique circulo coeli ac mundi Dominus non abfuit. Per ho
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c ꝑmitia corpis atq aĩe nr̃e iuxit
incorꝑe. ⁊ non ut corꝑis sui sic. ⁊ aĩe
nime nr̃e ⁊ corpis ut conceptu ita
⁊ uutio a nimatus incorꝑe. Quod
si assũꝑta sibi ꝑ se ex uirgine carne
ip̃e sibi ꝑ se aiãm concepti ꝑ se corpo¬
ris coaptauit: scd̾m aĩe corꝑisq na¬
turam. necesse ẽ ⁊ passionũ fuisse
naturã. Euatuans em̃i se ex dei for
ma ⁊ formã serui accipiens ⁊ filius
dei ⁊ iam filius hoĩs nascens: ex se¬
suaq uurtute non deficiens deus u̾¬
bum cõsũmauit hoĩem iuiuentem.
Nam qͦmͦ filius dei hõis filiꝰ erat ua¬
tus uł manens in dei forma formã
serui accepit i sĩ potenti u̾bo ex se¬
fectus est natus: ⁊ torpus quidẽ ita
aissũpsit: ut id ex uirgine conceptum
⁊ qũauis tantũ ad natiuitatẽ car¬
nis er se taret quautũ ex se femuẽ
edendoꝵ corpoꝵ susceptis originib
impenderent ⁊ nõ tamẽ ih̾c xp̃t per
humane conceptiõis coaluit nat᷑a.

Expanded text:
per initia corporis atque animae nostrae vixit in corpore, et non ita ut corporis sui, sic et animae nimae nostrae et corporis, ut conceptu, ita et initio animatus in corpore. Quod si assumpta sibi per se ex Virgine carne, ipse sibi et ex se animam concepti per se corporis coaptavit; secundum animae corporisque naturam, necesse est et passionum fuisse naturam. Evacuans se ma, et formam servi accipiens, et Filius Dei etiam Filius hominis nascens, ex suaque virtute non deficiens, Deus Verbum consummavit hominem viventem. Nam quomodo Filius Dei hominis filius erit, natus vel manens in Dei forma formam servi acceperit, si non potente Verbo Deo efectus est natus, et corpus quidem ita assumpserit, ut id ex Virgine conceptum  Quamvis tantum ad nativitatem carnis ex se daret, quantum ex se feminae edendorum corporum susceptis originibus impenderent, non tamen Jesus Christus per humanae conceptionis coaluit naturam,
Abbreviated transcription (Latin):
pie fidei nr̃e ꝓfessiones ad imipi¬
etatis sue rapiunt usurpationẽ.
ut tumuerit qͥtristis ẽ. qui ⁊ tnͣs¬
ferri a se calicẽ dep̾catꝰ sit: ut do¬
luerit qͥ delictũ se a deo inpassio¬
ne conquestꝰ sit: ut infirmꝰ qͦ fu̾it¬

Expanded text:
piae fidei nostrae professiones ad impietatis suae rapiunt usurpationem: ut timuerit, qui tristis est, qui et transferri a se calicem deprecatus sit; ut doluerit, qui derelictum se a Deo in passione conquestus sit; ut infirmus qu
Abbreviated transcription (Latin):
urtute. in tancũ deũ patre cogno¬
sint in pocestate nat̾e. Et cũ tautꝰ
quantꝰ est pater filiꝰ uidendũ in se
pacrẽ p̾staret ingestis: indifferẽs
per id pater a filio nosc̾etur. ꝑ nicelli¬
gentiam indifferentis ꝓ potestate ua¬

Expanded text:
um Patrem cognosceret in potestate naturae: et cum tantus, quantus est Pater, Filius videndum in se Patrem praestaret in gestis, indifferens per id Pater a Filio nosceretur, per intelligentiam indifferentis pro potestate na
Abbreviated transcription (Latin):
stris desideriis humanis potius
quã fidei doctͥns studetur ⁊ ⁊ eo
usq cos prurigo auriũ ad eaque
desiderant audienda excitauit. ut
coaceruatis doctorib sola hec ñc
iitĩm p̾dicatio polleat. ꝑ quã uni¬
genitꝰ deus a potestate ⁊ ueritate
dei pris alienꝰ aut alt̾ius generis
deus sit infide nr̃a ait deus non
sit: mortifera ex utroq impieta¬
tis ꝓfessione aut duos deos sub
diuersitate diuinitatis loquẽtes
aut deũ õmo cui uat᷑a ex deo per
uatiuitate sit ab negantes. Hoc
alienatis ab auditu ueritatis ⁊
conuersis ad fabulas auribus
placet. huiꝰ sane doctͥne audien¬
tia uon sustinet᷑. ⁊ ip̃a om̃is cũ
p̾dicatorib suis erultat. S lic¬

Expanded text:
stris, desideriis humanis potius stris, desideriis humanis potius quam sanae fidei doctrinis studetur: et eo 323 usque eos prurigo aurium ad ea quae desiderant audienda excitavit, ut coacervatis doctoribus sola haec nunc interim praedicatio polleat, per quam unigenitus Deus a potestate et veritate Dei patris alienus, aut alterius generis Deus sit in fide nostra, aut Deus non sit: mortifera ex utroque impietatis professione, aut duos deos sub diversitate divinitatis eloquentes, aut Deum omnino, cui natura ex Deo per nativitatem sit, abnegantes. Hoc alienatis ab auditu veritatis, et conversis ad fabulas auribus placet: hujus sanae doctrinae audientia non sustinetur, et ipsa omnis cum praedicatoribus suis exsulat.
Abbreviated transcription (Latin):
da desidãre ⁊ s desid̾atis coacerua¬
re doctͥnã: S hec seducentiũ spi¬
rituũ incentiua suppeditant:
⁊ simulate religioĩs falsiloquia
confirmant. Sequit᷑ fidei defet¬
tonem hypocrisis mendax: ut
sit uel in uerbis pietas quam a¬
miserit conscientia. Et ip̃am
quidẽ simulatã pietatẽ õi u̾boꝵ
mendatio impiãm reddũt. false
doctue insticutis corrũpẽtes sa¬
nitatẽ fidei: dũ scd̃m desidi̾a stu¬
dioꝵ potius quã scdm euangli¬
cam fidẽ coaceruata doctͥna est.
Aursb eñi prurigine nicitatis:
dũ ꝑ audiendi impatient᷑iam oblec¬
tationẽ sub nouella desiderii sui p̾¬
dicatione scalpunt᷑ ⁊ ip̃i peuitꝰ ab
auditu ueritatis alieni. totos se fa¬
bulis destinant: ut hiis que loquã¬
tur ueritatis speciem acqͥrant
dũ que uera sunt ⁊ loqui ⁊ audire
non possunt. Incidimꝰ plane in
pus. Conquisitis em̃ nũc creat᷑e
potius quam dei p̾dicandi magi¬

Expanded text:
da desiderare, sed desideratis coacervada desiderare, sed desideratis coacervare doctrinam? Sed haec seducentium spirituum incentiva suppeditant, et simulatae religionis falsiloquia confirmant. Sequitur enim fidei defectionem hypocrisis mendax, ut sit vel in verbis pietas, quam amiserit conscientia. Et ipsam quidem simulatam pietatem omni verborum mendacio impiam reddunt, falsae doctrinae institutis corrumpentes sanctitatem fidei: dum secundum desideria studiorum potius, quam secundum evangelicam fidem, coacervata doctrina est. Auribus enim prurigine incitatis, dum per audiendi impatientem oblectationem sub novella desiderii sui praedicatione scalpuntur, ipsi penitus ab auditu veritatis alieni, totos se fabulis destinant: ut his, quae loquantur, veritatis speciem acquirant, dum quae vera sunt et loqui et audire non possunt. 3. simum tempus. Conquisitis enim nunc creaturae potius quam Dei praedicandi magi
Abbreviated transcription (Latin):
s ad sua desidi̾a coaceruabũt s
magistros. prurientes auribua
⁊ aueritate quidẽ auditum ad¬
uertent ⁊ ad fabulas autẽ cõu¬
tentur. ubi eñi ꝑ ipietatis sli¬
nũ extra sane doctͥire patientiã
crunt: tunc hiis que desiderant
caceruabunt magistros. apta
salicet cupiditatib suis doctͥna¬
rũ instituta cumulantes: neq
doceri se desiderantes. s doctores
ad id qd̾ desiderant congregantes
it cumulus ip̃e conquisitoꝵ et
coaceruatoꝵ magistroꝵ estuan¬
tũ desidĩoꝵ satisfaciat doctͥnis.
et hic tantus stulte irreligiofi¬
catis furor quo tandẽ spũ sanã
dictͥna nõ sustinens corrupta de¬
sidabit si ignorat : ab eodẽ aplo
ad huc eundẽ timotheũ scribence
ognoscat. Sp̃s autẽ manifeste
dicit. qr innouissinus ipr̃is rece¬
dent quidẽ a fide. attendentes spi¬
tib seductorib doctͥius demonio¬
rũ mypocrisi mendatiũ loquen¬
placita magis quã docenda cõqͥre̾
aut que doctͥne religio ẽ. nõ docẽ¬

Expanded text:
abunt sibi magistros prurientes aures: et a veritate quidem auditum avertent, ad fabulas autem convertentur . Ubi enim per impietatis studium extra sanae doctrinae patientiam erunt, tunc his quae desiderant coacervabunt magistros, apta scilicet cupiditatibus suis doctrinarum instituta cumulantes, neque doceri se desiderantes, sed doctores ad id quod desiderant congregantes: ut cumulus ipse conquisitorum et coacervatorum magistrorum, aestuantium desideriorum satisfaciat doctrinis. Et hic tantus stultae irreligiositatis furor quo tamdem spiritu, sanam doctrinam non sustinens, corruptam desiderabit, si ignorat; ab eodem Apostolo ad hunc eumdem Timotheum scribente cognoscat: Spiritus autem manifeste dicit, quia in novissimis temporibus recedent quidam a fide, attendentes spiritibus seductoribus, doctrinis daemoniorum in hypocrisi mendaciloquioplacita magis quam docenda conquirere? Aut quae doctrinae religio est, non docen
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ dei uingeniti ẽ confitedũ
s inpr̃e siguificari atq ẽẽ filũr il
uico ⁊ nat᷑a patris ⁊ nouiẽ est: m
filio uͦ patr̃e intelligi ac manere
lcer dei in deo formam usq a deo
iuidifferentis pdtestatis ⁊ generis
ut in eo neq opus nec sermo nec
usus alienus a pr̃e sit: s cũ na᷑¬
liter ui se hẽct auctoris sui una¬
go naturã ꝑ naturalẽ qͦ imagi¬
nm suam auctor ⁊ oꝑatꝰ ⁊ uisus
humane intellegentie sensũ erce¬
dentem unigeuti generationez
p̾dicantes. nati qͦ in hoĩem expar¬
n uirgnus dei sacramentũ docui¬
nus. demonitrantes scd̃m dispẽ¬
sationẽ carns assũpte tũc cũse
er forma dei euacuaus formã ser

Expanded text:
amentum Dei unigeniti est confitendum; sed in Patre significari atque esse Filium, dum in eo et natura Patris et nomen est, in Filio vero Patrem intelligi ac manere,ignatam naturaliter Dei in Deo formam usque adeo indifferentis potestatis et generis, ut in eo nec opus, nec sermo, nec visus alienus a Patre sit: sed cum naturaliter in se habeat auctoris sui imago naturam, per naturalem quoque imaginem suam ahumanae intelligentiae sensum excedentem Unigeniti generationem praedicantes, nati quoque in hominem ex partu Virginis Dei sacramentum docuimus: demonstrantes secundum 325 dispensationem carnis assumptae, tum cum se ex forma Dei evacua
Abbreviated transcription (Latin):
saltẽ aduersum uos criminis ps¬
sint. Solent eñi ita de nobis ĩplor
aures ignorantir ⁊ ut nos assert̃t
negare natiuitatẽ. cũ unitatẽ
unutatis p̾dicamꝰ: ⁊ dicant soliti¬
riũ a nob̾ ꝑ hoc ego ⁊ pater ire
sumꝰ significari deñ ⁊ ut uinas¬
bilis deus descendens nuirgia
honio uatꝰ sit: qr ad dispensatiõe
carius sit qd̵ ita cepit ego⁊ ad di¬
initatis sue uͦ dei nonstratioñ
subiecerit ⁊ pater: tunqua huius
cõsisteus hoĩe scilicet ⁊ deo. de se locu¬

Expanded text:
saltem adversum nos criminis possent. Solent enim ita de nobis implere aures ignorantium, ut nos asserant negare nativitatem, cum unitatem divinitatis praedicamus: et dicant solitarium a nobis per hoc, Ego et Patrem unum sumus , significari Deum: ut innascibilis Deus descendens in Virginem homo natus sit, qui ad dispensationem carnis id quod ita coeperit, Ego, ad divinitatis suae vero demonstrationem subjecerit, et Pater, tamquam hujus consistens, homine scilicet et Deo, de se locu
Abbreviated transcription (Latin):
cute acquisitã ẽẽ dei ad hoĩcm
potestatẽ. Namq cũ in hõie deus
uatꝰ sit: nõ ictirco natꝰ ẽ. ne nõ ds̃
maneret ⁊ s ut manente deo homo
natꝰ in deũ sit. R am ⁊ emmanuel
uomien eiꝰ est. qd̾ ẽ uobiscũ deus. ui
uõ defectio dei ad hoĩem sit. s hoĩs
ꝓͥsutꝰ ad deũ sit: uł cũ głificari se
ingat. non utiq irature dei. s assũp¬

Expanded text:
d hominem potestatem. Namque cum in hominem Deus natus sit; non idcirco natus est, ne non Deus maneret, sed ut manente Deo homo natus in Deum sit. Nam et Emmanuel nomen ejus est , quod est nobiscum Deus: ut non defectio Dei ad hominem sit, sed hominis profectus ad Deum sit . Vel cum glorificari se rogat, non utique naturae Dei, sed assu
Abbreviated transcription (Latin):
tos ẽe rationẽ: ut econtra dice̾
qͥsquã uͥ cũ impietatis ꝓfessiõe
nou possit. Eoꝵ em̃i dc̃oꝵ que se¬
cũdũ falsiloquii sui artẽ er euã¬
gliis heretici p̾sumũt ita demon¬
strata ueritas ẽ: ut iam in contia¬
dictione ignorantiam excusare i
liceat ⁊ s itreligiositatẽ ueccesses
confiteri. Eam quoq nũc scd̃m¬

Expanded text:
em, ut contradicere quisquam nisi cum impietatis professione non possit. Eorum enim dictorum, quae secundum falsiloquii sui artem ex Evangeliis haeretici praesumunt, ita demonstrata veritas est, ut jam in contradictione ignorantiam 324 excusare non liceat, sed irreligiositatem necesse sit confiteri. Eam quoque nunc, s
Abbreviated transcription (Latin):
predicatiõis ueritas erulabit.
loqͥm̾ eñi erules ꝑ hos libros: ⁊
sermo dei qui uinciri nõ potest
liber excurrit: de hoc codẽ apli
audicus ueritatis impatiens de¬
piehendit᷑. ⁊ scd̾m desidĩa huma¬
ua coaceruati magistri reꝑiũt᷑.

Expanded text:
praedicationis veritas exsulabit. Loquemur enim exsules per hos libros, et sermo Dei, qui vinciri non potest, liber excurret, de hoc eodem apostauditus veritatis impatiens deprehenditur, et secundum desideria humana coacervati magistri reperiuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
dit. ⁊ facultatem ipsis scientie
non concessain ẽẽ demoustrans. so
cire se diem ⁊ momentũ filiꝰ dicit.
nescire credendus ẽ: sicut ueq cũ
scd̾m hoĩem aut flec. aut dornuit
aut tristis est deus obuoruis esse
aut lacrinus aut tuuori aut sõ¬
no ẽ confitendus: s salua iuuge¬
tuti in se ueritate scd̾m carius ĩ¬
firmitatẽ fletũ. somnũ. media.

Expanded text:
dit: et facultatem ipsis scientiae dit: et facultatem ipsis scientiae non concessam esse demonstrans, id cire se diem et momentum Filius dicit, nescire credendus est, sicuti neque cum secundum hominem aut flet, aut dormit, aut tristis est, Deus obnoxius esse aut lacrymis, aut timori, aut somno est confitendus: sed salva Unigeniti in se veritate, secundum carnis infirm
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rogent. S saͤmentũ nestiendi
dispensationẽ intelligentes ẽẽ ta¬
cendi: nũc ptꝰ resurrectionẽ loqũ¬
di tp̃s iam arbitrantes ẽẽ int̾ro¬
gant .l atq illis filiꝰ iã se nescire
ait: s qd scire eoꝵ nõ sit que pater
iusa potestate posuerit. Si itaq a¬
postoli hoc qd̾ nescit filiꝰ diem dispẽ¬
sationẽ ẽt intelligunt. ũ infirnu¬
scire dicimꝰ. ne deus sit: cũ diem
pater deus iccirco inpotestate sua
posuerit. ne ad scientiam huma¬
ne cognitiõis euade̾t ⁊ ⁊ filius ante
introgatus nescire se dicens. nũc
rursus non nescire se respondeat.
in scientia sua. s in pocestate po¬
suisse. Nam cũ dies ⁊ momencũ.
intra nomen sit: nou potest uide
ui diem ⁊ momientũ resticuendi
ni reguũ ifrl ip̃e ille qui restitu¬
rus eũ est ignorasse. S nos ad
intelligentiam ntiuitatis sue
ꝑ erceptionẽ pacerne potestatis
erudiens. neq se nescire respon¬

Expanded text:
terrogent. Sed sacramentum nesciendi, terrogent. Sed sacramentum nesciendi, dispensationem esse intelligentes 317 tacendi, nunc post resurrectionem loquendi tempus jam arbitrantes esse, interrogant. Atque illis Filius non jam se nescire ait; sed quod scire non sit eorum, quia Pater in potestate sua posuerit. Si itaque Apostoli hoc, quod nescit Filius diem, dispensationem esse intelligunt, non infirmiicimus nescire, ne Deus sit? cum diem Pater Deus idcirco in potestate sua posuerit, ne ad scientiam humanae cognitionis evaderet: et Filius ante interrogatus, nescire se dicens nunc rursum non se nescire respondeat, in scientia sua, sed in potestate posuisse? Nam cum dies et momentum intra temporum nomen sit; non potest videri 318 diem et momentum restituendi in regnum Israel ipse ille, qui restituturus eum est, ignorare. Sed nos ad intelligentiam nativitatis suae per exceptionem paternae potestatis erudiens, neque se nescire respon
Abbreviated transcription (Latin):
cels. Pater qͥs mͥ dedisti: uolo ut
ubi ego sum. ⁊ illi sint mecũ. Cũ
gͥ pater uelit nos cũ rp̃o ẽẽ. in quo
scom aplm elegit nos aute consti¬
tutionẽ mundi. ⁊ ip̃m ilud filius
uelit scilic ẽẽ nos secũ ⁊ uolunta
ad naturam eandẽ est: que ad nati¬
uicatis significationẽ nõ distinguit
ni uoliuitate. ⁊ lon itaq ignorat fi¬
lius qd nõ ignorat pat̾ ⁊̃ neq qr solꝰ
pater scit. itcirto nescit ⁊ filiꝰ : cũ i
iucate nature pater ⁊ filius mane¬
ant ͥ qd̾ aũt filius nesciat inqͦ õs
thesauri sapientie ⁊ scientie absco¬
ati suut: taceudi dispensatio sit:
neq solũ uegat᷑. s ⁊ sollicitudo co¬
gntionis iulubet᷑ cũ scire hec tpr̃a
ñ eẽt eoꝵ. Ip̃i certe nũc post resur¬
rectionẽ de cp̃rib int̾rogant: quib
aute int̾ro gantib dcm ẽ ne filiũ
quidẽ sare ⁊ cui uideri possit secũdũ
aurẽ intellerisse nescire filiũ. cum
ip̃i eũ tanquã scientẽ ea rursus ĩ¬

Expanded text:
disti, volo ut ubi ego sum, et illi sint mecum . Cum ergo Pater velit nos cum Christo esse, in quo secundum Apostolum elegit nos ante constitutionem mundi, et ipsum illud Filius velit, scilicet esse nos secum ; voluntas ad naturam eadem est, quae ad nativitatis significationem distinguioli. --Non itaque ignorat Filius, quod non ignorat Pater; neque quia solus Pater scit, idcirco nescit et Filius: cum in unitate naturae Pater et Filius maneant; quod autem Filius nesciat, in quo omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi sint, tacendi dispensatio sit: neque solum negatur, sed et sollicitudo cognitionis inhibetur, cum scire haec tempora non est eorum. Ipsi certe nunc post resurrectionem de temporibus iante interrogantibus dictum est, ne Filium quidem scire: nec videri possunt secundum aurem intellexisse nescire Filium; cum ipsi eum tamquam scientem rursus in
Abbreviated transcription (Latin):
se non capit quomͦ extra eiꝰ uature
scientiã est. ꝑ quã ⁊ inqua id qd̵ effc¬
endũ sic concinet᷑: Cogitationes nãs
humanas non solũ p̾senti metu in¬
chytaras. s etiã in stinctu fuc̾e u̾alu¬
ab initio qͥeent nõ credentes: ⁊ qui eñ
traditurꝰ eũ. Nat̾e gͦ eus iurtꝰ. que
cognitionẽ rerũ non ex tantũ capi
⁊ quiescentiũ ad huc ammoꝵ subit¬
ras in qͥetudines non ignorat. idqd
ꝑ se intraq se ẽ uescisse existimaht᷑¬
⁊ alieni potens. impotens sui eẽ. de qͦ

Expanded text:
 extra ejus naturae scientiam est, per quam et in qua id quod efficiendum sit continetur? Cogitationes namque humanas non solum praesenti motu incitatas, sed etiam instinctu futurae voluab initio, qui essent non credentes et qui esset traditurus eum . Naturae ergo ejus virtus, quae cognitionem rerum non exstantium capit, et quiescentium adhuc animorum subituras inquietudines non ignorat, id quod per se intraque se est, nescisse existimabitur? Et alieni potens, impotens sui est; de quo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfiteatur. qr natura non ferat ut cepis¬
sc eũ aliquando confiteatur cuiꝰ nati¬
uitas om̃c nutii tempus ercedat. que
semp ẽẽ ⁊ ante tempora confitetur: na¬
tũ tamen intemporali ir firmitate
nõ ambigiturũ tamen ex̃ initiabiliᷤᷤ
intelligencie natiuitate confessa. S
hoc heretici ad nat̾e concumeliã su¬
munt: qr dictũ ẽ. pater maior me ẽ.
uel illud de die aut̃e illo ⁊ hora nemo
scit neq angeli incelis. neq filius
uisi pater solus. Ignoratio gͦ dei atq
hore obicit᷑ inugenita deo. ut deus ex
deo uatus non sit mea nature ꝑfecti¬
one qua deus est: cũ uesciendi neccessi¬
tate dominante. iani ius aliqua ext̾i¬
or ⁊potior sit que tauquã aduersum
se mibecillum ignorantie eũ infir¬
mitate dermneat. Qͥ etiam ad huiꝰ no ᷤ
intelligentie impietatẽ heredica¬
hereticoꝵ furor iure quodã necessa¬
rie confessiõĩs compellit. ut ita creden
irreligiofissimũ possit ꝓfessionis eiꝰ

Expanded text:
fitetur; quia natura non ferat, ut coepisse eum aliquando confiteatur, cujus nativitas omne initii tempus excedat. Sed quem semper esse et ante tempora confitetur, natum tamen intemporali infinitate non ambigit, eum tamen ex ininitiabilis intelligentiae nativitate hoc haeretici ad naturae contumeliam sumunt, quia dictum est, Pater major me est: vel illud, De die autem et hora nemo scit, neque Angeli in coelis, neque Filius, nisi Pater solus . Ignoratio ergo diei atque horae objicitur unigenito Deo: ut Deus ex Deo natus non sit in ea naturae perfectione qua Deus est, cum nesciendi necessitate dominante, jam vis aliqua exterior eo potior sit, quae tamquam adversum se imbecillum in ignorantiae eum infirmitate detineat. Quin etiaintelligentiae impietatem haereticorum furor jure quodam 304 necessariae confessionis compellit, ut ita credendirreligiosissimum possit, professionis ejus
Abbreviated transcription (Latin):
suo fugat febres ⁊ qd̾ de sputo suo
affectio flendi. sitiendi. esuriendiq
Qui sacramentũ. fletus. sitis. atq
esurionis ignorat ⁊ sciat ⁊ uiuif¬
care flentẽ nec mortẽ lazari fle¬
re quã gandeat: ⁊ flumina aque
uiue ⁊ se p̾bere sitienti. atq are¬
re siti qͥ potens sit potare sitienteᷤ.
⁊ esurlrentẽ eam que fructꝰ suos
esurienti non p̾buerit daiuare
arborẽ: nec naturã eam uinci ĩ¬
edia. que naturã uiriditatis iussa
ariditate demutet. Quod si p̾ter
fletus ⁊sitis ⁊ esuricionis nistiũ.
assũpta caro. id ẽ homo totus. pas¬
sionũ ẽ ꝑ missa nat̾is i nec tamẽ
ita ut passioris confiteret᷑ ĩ uri¬
is: ut flens non sibi fleret iut sitiẽs
situm non potatura depelleret: ⁊ esu¬
rieus non se cibo alicuiꝰ esce expleret
Neq em̃ tũc cũ sitiut. aut esurunt.
aut fleuit. bibisse dũs. aut mandu¬
casse aut doluisse moustratus ẽ: s
ad demonstrandã corꝑis ueritatez

Expanded text:
suo fugat febres, quod de sputo suo suo fugat febres, quod de sputo suo affectio flendi, sitiendi, esuriendiqueQui sacramentum fletus, sitis atque esuritionis ignorat, sciat et vivificare flentem, nec mortem Lazari flere , quam gaudeat, et flumina aquae vivae ex se praebere sitientem , neque arere siti, qui 339 potens sit potare sitientes, et esurientem eam quae fructus suos esurienti non praebuerit damnare arborem , nec naturam eam vinci inedia, quae naturam viriditatis jussa ariditate demutet . Quod si, praeter fletus et sitis et esuritionis mysterium, assumpta caro, id est, homo totus, passionum est permissa naturis: nec tamen ita, ut passionum conficeretur injuriis; ut flens non sibi fleret, ut sitiens sitim non potaturus depelleret, et esuriens non se cibo escae alicujus expleret. Neque enim tum, cum sitivit aut esurivit aut flevit, bibisse Dominus aut manducasse aut doluisse monstratus est: sed ad demonstrandam corporis veritatem,
Abbreviated transcription (Latin):
ditur. dũ suspendit᷑. dũ crucifigit᷑.
dũ moritur ⁊ s incorpus irruens
passio. nec non fuit passio. nec ta¬
men naturam passionis exercuit:
dũ ⁊ penali ministi̾o pena deseuit: ⁊
uirtꝰ corꝑis si ue sensu pene iuna pe¬
ne in se deseuientis excepit. Habu̾t
sane illud dñi corpus doloris nr̃i ua¬
turam: si corpus nr̃m id nature ht̃
ut calcet undas ⁊ fluctꝰ suꝑeat. et
non de grauet᷑ ingressu. neqz aque
insistentis uestigiis cedant: penetret
etiam solida nec clause domꝰ obstatu¬
lis arceatur. At iͦ si dñici corꝑis so¬
la ista nr̃a sit. ut sua uirtute sua a¬
numa ferat᷑ in humidis. insistat in
liquidis. ⁊ structa tnͣscurrat quid
per naturam humani corꝑis cõcep¬
tam ex sp̃u caruẽ uidicamꝰ: Caro il¬
la id est pains ille de celis ẽ; ⁊ ille ho¬
mo de deo ẽ: habens ad paciendũ qͥdẽ
corpꝰ ⁊ passus ẽ: s naturã non hñs
ad dolendũ. Nature eñi ꝓpͥe ac sue
conformat᷑ in moute ͥ qd̃ actactu

Expanded text:
ditur, dum suspenditur, dum crucifigitur, dum moritur: sed in corpus Domini irruens passio, nec non fuit passio, nec tamen naturam passionis exseruit: dum et poenali ministerio desaevit, et Virtus corporis sine sensu poenae vim poenae in se desaevientis excepit. Habuerit sane illud Domini corpus doloris nostri naturam, si corpus nostrum id naturae habet, ut calcet undas et super fluctus eat, et non degravetur ingressu, neque aquae insistentibus vestigiis cedant, penetret etiam solida, nec clausae domus obstaculis arceatur. At vero si dominici corporis sola ista natura sit, ut sua virtute, sua anima feratur in humidis, et insistat in liquidis, et exstructa transcurrat: quid per naturam humani corporis conceptam 338 ex Spiritu carnem judicamus? Caro illa, id est, panis ille de coelis est; et homo ille de Deo est. Habens ad patiendum quidem corpus, et passus est; sed naturam non habens ad dolendum. Naturae enim propriae ac suae conformatur in monte, quod attactu
Abbreviated transcription (Latin):
us post silentiũ locutꝰ ad filiũ: aut
filiꝰ post ignorationẽ scire existi¬
maretur: s intelligentiam no¬
stram nat̾e nr̃e ẽẽ significatiõib
instruendam⁊ que demoustrari
aliqͥd nͥ ꝑ loquentẽ nõ intellige¬
ret: ⁊ non nesciri aliqͥd nͥ sciendo
existimaret. Filiꝰ itaq diem. ic¬
circo qr tacet nestit: ⁊ patr̃ẽ solũ
iccirto scire ait. qr solus um sibi
non tacet. S non expectat ut
dixi has nature difficultates
ut tunc sciat cũ ignorare destitĩt
tũc audiat cũ loqui pater ceperit.
Nature suc cũ eo tanqui inige¬
niti unitatẽ: non ambigue docu¬
it dicens. Oia que pacris sunt:
mea sũt. Non cm̃i ille nc̃ de opti¬
uendo locutꝰ est: qr aliud est extͥn¬
secus subsistentia sua ẽẽ ⁊ aluid
est in suis atq ipm̃ se ẽẽ: qͦx umũs
possibile celũ terras. mũdũq tonil.
aliuid ẽ seip̃m in biis siguificar

Expanded text:
us post silentium locutus ad Filium, aut us post silentium locutus ad Filium, aut Filius post ignorationem scire existimaretur: sed intelligentiam nostram naturae nostrae esse significationibus instruendam, quae demonstrari aliquid nisi per loquentem non intelligeret, et non nesciri aliquid nisi sciendo non existimaret. Filius itaque diem idcirco, quia tacet, nescit: et Patrem solum idcirco scire ait, quia solus uni sibi non tacet. Sed non exspectat, ut dixi, 315 has naturae difficultates, ut tunc sciat cum ignorare destiterit, ut tunc audiat cum loqui Pater coeperit. Naturae suae cum eo, tamquam unigeniti, unitatem non ambigue docuit dicens: Omnia, quae Patris sunt, mea sunt. Non enim ille nunc de obtinendo locutus est; quia aliud est extrinsecus subsistentia sua esse, aliud est in suis atque ipsum se esse: quorum unum est possidere coelum, terras, mundumque totum, aliud est se ipsum in his signif
Abbreviated transcription (Latin):
tũ incelligentie opinione non cc¬
cupat. Non ẽ itaq diuersis com¬
partib ⁊ ut sit in eo aut pꝰ stupo¬
rem uoluntas. aut ptꝰ silentiũ
sermo. aut ptꝰ ocium opus: ut
aut uelle aliqͥd nͥ ad uolendum
motus sit non putet᷑ ⁊ aut loqͥ
qͥd nͥ ptꝰ silentiũ sonent uerbañ
possit: aut agere aliquid nͥ in
opꝰ exeat nõ intelligat᷑. Nõ sub¬
iacet nat᷑e legib: aquo legẽ oĩs
nat̾a sortit᷑. Neq maliqua infir¬
mitate aut demutatione effici¬
lia tͥ oĩa sunt: ut qntũ sensus hu¬
manus nõ capit tautũ deus pos¬
sit. d ne ip̃m qͥdem se oĩpotẽtie
uirtute fraudauit. dicens. Oĩa q̃q
facit pacer. eadẽ facit ⁊ filiꝰ sum¬
liter. N on ẽ difficultas ubi ñ est
infirmitas: qr difficultati subiac
impotens efficiendi potestas. Dif¬
sicultatis eñi uat᷑a: in infirmitate
dũ non ht̃ potestatis non cetietur
lege infirmitatis. Hoc iccirco de
moustratũ est a nobis: ne aut de¬

Expanded text:
elligentiae opinione non occupet. Non est itaque diversus compartibus: ut sit in eo aut post stuporem voluntas, aut post silentium sermo, aut post otium opus: ut aut velle aliquid, nisi ad volendum motus sit, non putetur; aut loqui quid, nisi post silentium sonent verba, non possit; aut agere aliquid, nisi in opus exeat, non intelligatur. Non subjacet naturae legibus, a quo legem omnis natura sortitur: neque in aliquo, infirmitate aut demutatione efficilia tibi omnia sunt : ut quantum sensus humanus non capit, tantum Deus possit. Sed ne ipsum quidem se omnipotentiae virtute fraudavit, dicens, Omnia quaecumque facit Pater, eadem et Filius facit similiter . Non est difficultas, ubi non est infirmitas; quia difficultati subjacet impotens efficiendi potestas. Difficultatis enim natura in infirmitate dum non habet potestatis, non tenetur lege infirmitatis. 73. Diemonstratum a nobis est, ne aut De