comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
potest allegoricȩ intelligi. Daiud philistiim ꝑcus¬
sit. quia xp̃c dñs de aernᷤᷤ potestatib tͥumphans.
frenũ erroris quod humano generi imposuerat
confregit. Qd̃ autẽ ait. ꝑcussit moab & mensus
est duos funiculos. unũ ad occidendũ & unũ
ad uiuificandũ. occultã ipsiꝰ dñi nr̃i iũu xp̃i
alios gratuita miseratione uiuificans. ad ȩt̾nã
lib̾tatem p̃destinauit: alios uͦ occulto iudicio
in sua impietate derelinquendo. in ꝑpetua mor¬
te cdamnauit. Qd̾ autẽ dauid moab qͥ int̾pretat᷑
de patre. & syriam damasci & cȩt̾as regiones di¬
tioni suȩ subiugans fecit eas tributarias. mys
tione tenens. fecit pensum seruitutis ͥ reddere.¬
dum singłe quęq nationes in nominis eiꝰ con¬
fessione adunate. deuotȩ censũ bonoꝵ oꝑum illi
exsoluunt. Damascꝰ enĩ nobilis est urbs feni¬
cis eodem uocabulo quo & maseth ancillȩ abra¬

Expanded text:
tc., potest allegorice intelligi: David Philisthiim percustc., potest allegorice intelligi: David Philisthiim percussit, quia Christus Dominus de aereis potestatibus triumphans, frenum erroris quod humano generi imposuerat, confregit. Quod autem ait: « Percussit Moab et mensus est duos funiculos, unum ad occidendum et unum ad vivificandalios gratuita miseratione vivificans, ad aeternam libertatem praedestinavit, alios vero occulto judicio in sua impietate derelinquendo, in perpetua morte damnavit. Quod autem David Moab, qui interpretatur de patre, et Syriam Damasi, et caeteras regiones ditioni suae subjugans, fecit esse tributarias: mysttione tenens, facit pensum serdum singulae quaeque nationes in nominis ejus confessione adunatae, devote sensum bonorum operum illi exsolvunt. Damascus enim nobilis est urbs Phoenicis eodem vocabulo, quo et Masec ancillae Abra
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ñ caꝑet mundꝰ libros. qͥ scribi potussent
in mundo e S ad insinuandã magnitudinem
uoluit uti scͥptura & in planctu dauid: aqͥlis
uelociores. leonib fortiores. Cui simillimum ẽ
illud etiam scłariũ litterarũ: quȩ candore ni¬
ues anteirent cursib auras. Qd autẽ mensos eos
funiculo dixit. funiculũ allegoricȩ ꝓ sorte posu¬
it. eo qd̾ funiculo soleunt agroꝵ spacia metiri.
Unde scͥptum est: & sorte diuisit eis t̾ram infu-¬
niculo distributionis. Significat autẽ quia tam
libera dispositione dauid regiones moabitarum
heredib quib uellet diuideret. qͣsi possessor quili¬
bet agros ꝓprios admitũ suũ ducto hinc inde
funiculo dirimeret. Mensꝰ est autẽ duos funi¬
culos. unũ ad occidenclũ & unũ ad uiuificandũ.
Et hoc allegoricȩ dictum. significans qd̃ dauid in
sua potestate habuerit nullo utiq cont̾dicente
qͦs eoꝵ neci daret contumaces. quib parceret sub¬

Expanded text:
enim caperet mundus libros, qui scribi potuissent enim caperet mundus libros, qui scribi potuissent in mundo? Sed ad insinuandam magnitudinem voluit uti Scriptura. Et in planctu David: « Aquilis velociores, leonibus fortiores . » Cui simillimum est illud et saecularium litterarum: Qui candore nives anteirent, cursibus auras. Quod autem mensos eos funiculo dixit, funiculum allegorice pro sorte posuit, ex quod funiculo soleant agrorum spatia metiri. Unde scriptum est: « Et sorte divisit eis terram in funiculo distributionis . » Significat autem quod tam libera dispositione David regiones Moabitarum haeredibus quibus vellet divideret, quam si possessor quilibet agros proprios ad nutum suum ducto hinc inde funiculo dirimeret. « Mensus est autem duos funiculos, unum ad occidendum, et unum ad vivificandum. » Et hoc allegorice dictum significans, quod in sua David potestate habuerit, nullo utique contradicente, quos eorum neci daret contumaces, quib
Abbreviated transcription (Latin):
& unũ ad uiuificandũ. Frenũ tributi qͥnq
erant ciuitates philistinoꝵ. quȩ frequent̃ isrł sͥ
tributar iũ faciebant. Qs eis tulit dauid. &
humiliauit eos. fecitq sͥ tributarios. Unde &
de dauid. & ꝑcussit moab. & mensꝰ est eos funi¬
culo coequans t̾re. yꝑbolice debet accipi. Non
eiũ fieri poterat ut homines int̾ra uiuentes
in tantũ humiliarent᷑. donec ipsiꝰ terrȩ dorso
funiculo suꝑextenso comꝓbante apparerent eqͣ¬
les. s nm̃sam humiliationẽ capte & opp̾ssȩ
gentis uoluit scͥptura hoc u̾bo accumulare. ut
diceret coequatos eos t̾rȩ. q̃si adeo essent euirati
atq contempti. ita ut innullo amplis homineᷤᷤ
in terra degentes. quam t̾ra ea quȩ nullos habe¬
ret homines possent ualere. Huiꝰ modi locutioĩs
plura habes exempla inscͥpturis. q̃le est illud
ex̃głii: sunt autẽ & alia multa quȩ fecit ĩc.
quȩ si scribant᷑ ꝑ singula nec ipsum arbitror
mundũ caꝑe eos qͥ scribendi sunt libros. Quom᷑

Expanded text:
. Frenum tributi quinque erant civitates Philisthinorum: quae frequenter Israel sibi tributarium faciebant, quas eis tulit David, et humiliavit eos, fecitque sibi tributarios. Unde et de David: Et percussit Moab, et mensus est eos funiculo coaequans terrae, hyperbolice debet accipi. Non enim fieri poterat ut homines in terra viventes in tantum humiliarentur, donec ipsius terrae dorso funiculo super extenso comprobante apparerent aequales; sed immensam humiliationem captae et oppressae gentis voluit Scriptura hoc verbo accumulare, ut diceret coaequatos eos terrae, quasi a Deo essent evirati atque contempti, ut in nullo amplius homines in terra degentes quam terra ea quae nullos haberet homines possent valere. Cujusmodi locutionis plura habes exempla in Scripturis, quale est illud Evangelii: Sunt autem et alia multa quae fecit Jesus, quae si scribantur per singulmundum capere eos qui scribendi sunt libros . » Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
quia mediatoris nr̃i gr̃a quȩ scđin maniȩ uocẽ.
deposuit potentes de sede & exaltauit humiles.
num & de stercore erigit pauꝑem. ut sedeat
cum pͥncipib & solium głȩ teneat. contẽptibileᷤ
ꝑsonas de mundo auferens possessores uirtutũ
eficit. & scientia spũali suꝑ mensam seriptura¬
rum scarum cotidie secum reficit. Unde euenit
ut tales sobolem gignant. aliꝰ liber qui inter¬
micha. Micha enĩ quis est latine resonat. quia
frequent̃ iu ãmirationem ppłi tales ueniunt. qͥ
nuꝑ e despectu mundi ablati. gloriosi in eccłia

Expanded text:
quia mediatoris nostri gratia, quae secundum Mariae vocem: « quia mediatoris nostri gratia, quae secundum Mariae vocem: « Deposuit potentes de sede, et exaltavit humiles num, et de stercore erigit pauperem, ut sedeat cum principibus, et solium gloriae teneat , » contemptibiles personas de mundo auferens, possessores virtutum efficit, et scientia spirituali super mensam Scripturarum sanctarum quotidie secum reficit. Unde evenit, ut tales sobolem gignant, quae interMicha. Micha enim quis est Latine resonat, quia frequenter et in admirationem populi tales veniunt: qui nuper e despectu mundi ablati, gloriosi in Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
quem de stirpe saul quęsitans eo reuelante mi¬
pbiboseth inuenit. nͥ quia redemptor nr̃ electoꝵ
numerũ discutiendo int̾ eos qͥ contempti mun¬
dum reliquerunt ad se uenire fecit: Siba enĩ
egressꝰ uenit. int̃pretat᷑. Int̾rogatus oͦ siba a re¬
ge. miphibosech filium ionathȩ in domo machir
filii amihel in lodobar eẽ respondit. Quȩ res pre¬
senti expositioni bene conuenit. Int̃pretatur enĩ
machir uendens uł de infirmitate. amihel po
płs eius cłs. lodobar ipse u̾biun. Derq dauid
nr̃ contemptibiles huiꝰ mundi. & ea quȩ ñ
sunt eligens. ut ea quȩ sunt destruat. eos
uendibiles mundo & in infirmitate constitu¬
tos reꝑiendo. ppło suo dignos u̾bo p̃dicationis assci¬
uit. eisq regium honorem int̾ filios habere
concessit. Unde & dauid agros saul & serintia mi¬
phuboseth donaus. ipsum iniphiboseth conuiuã
suũ suꝑ mensam suam simul cũ filiis ee p̾cepit.

Expanded text:
 de stirpe Saul quaesitans, eo revelante, Mi de stirpe Saul quaesitans, eo revelante, Miphiboseth invenit, nisi quod Redemptor noster electorum numerum discutiendo inter eos qui contempti mundum reliquerunt, ad se venire fecit? Siba enim egressus venit interpretatur. Interrogatus ergo Siba a rege, Miphiboseth filium Jonathae in domo Machir filii Ammiel in Lodabar esse respondit. Quae res praesenti expositioni bene convenit. Interpretatur enim Machir vendens, vel de infipulus ejus dicitur: Lodobar ipse verbum. Denique David noster contemptibiles hujus mundi, et ea quae non sunt eligens, ut ea quae sunt destruat, eos vendibiles mundo, et in infirmitate constitutos reperiendo, populo suo dignos verbo praedicationis ascivit, eisque regium honorem inter filios habere concessit. Unde et David agros Saul servituti Miphiboseth donans, ipsum Miphiboseth convivam suum super mensam suam simul cum filiis esse praecepit:
Abbreviated transcription (Latin):
relinquit. Quȩ res & fidelitatem ꝓbauit scd̾m
hyystoriam in uiro facramentũ iuxta allegori¬
am ostendit in facto. Sepe enĩ dictũ ẽ dauid
ꝑsonam xp̃i figurare. nec ñ & insuꝑiorib cõme¬
moratum est ionathan qui int̾pretat᷑ columbȩ
donũ uł dĩui donũ. typum teuere gr̃ȩ sp̃c sancti.
habuit oͦ ionathas filium paruulũ nomine mi¬
phiboseth utroq pede claudũ. ut scͥptura testat᷑.
Q uem dauid ad se accersiri iussit. cũ p̃destinatio &
p̾scientia di eum quẽ ad scłi ministeria & mun¬
dana negocia exercenda sermone & actione debi¬
lem conspicit. ad diuinũ ministeriũ eligit. qͥa
quem mundꝰ ꝑ fastũ elationis spernit. hunc d̃s
ꝓpt̾ cleuotionẽ humilitatis accqͥrit. Int̾pretat᷑
enim miphibosech decor ignominie. Is gͦ euius
loquelã & p̾scientiam suꝑbia mundi despicit. dĩ
dono utilis ad spũale ministeriũ in ȩccłia appa¬
rebit. Quid est cͦ qd̃ dauid sibam seruũ saulali¬

Expanded text:
lio. Quae res et fidelitatem probavit secundum historiam in viro, et sacramenta juxta allegoriam ostendit in facto. Saepe enim dictum est David personam Christi figurare, nec non et in superioribus commemoratum est Jonathan, qui interpretatur columbae donum, vel Domini donum, typum tenere gratiae Spiritus sancti. Habuit ergo Jonathan filium parvulum nomine Miphiboseth, utroque pede claudum, ut Scriptura testatur. Quem David ad se accersiri jussit, cum praedestinatio et praescientia Dei eum, quem ad saeculi ministeria et mundana negotia exercenda sermone et actione debilem conspicit, ad divinum ministerium elegit: quia quem mundus per fastum elationis spernit; hunc Deus propter devotionem humilitatis acquirit. Interpretatur enim Miphiboseth de ore ignominia. Is ergo cujus loquelam et praesentiam superbia mundi despicit, Dei dono utilis ad spirituale ministerium in Ecclesia apparebit. Quid est ergo quod David Sibam, servum Saul,
Abbreviated transcription (Latin):
uiii. psalmi scribitur. Cȩterũ allegoricȩ. qͥd in
ꝑcussa multitudine a dauid in salinarum¬
ualle signat᷑. nisi quia redemptor ur suȩ distͥc
tionis examine in his qͥ de illo praua sentiunt.
stulticiam immoderati saporis extinguit: un¬
ul: ut faciam cũ eo misccłiam dñisꝰ Dixitq

Expanded text:
i psalmi scribitur. Caeterum allegorice quid in percussa multitudine a Davalle signatur, nisi quia Redemptor noster suo videlicet discretionis examine, in his qui de illo prava sentiunt, stultitiam immoderati saporis exul, ut faciam cum eo misericordiam Domini? Dixitque
Abbreviated transcription (Latin):
daromȩ contͣ orientẽ imminens mari mortuo.
Gaddera. intͥbu iuda. Nẽ appellat᷑ uilla ad re¬
gionẽ ciuitatis heliuensis ꝑtinens noĩe godora
in tͥbu iuda. hodieq uocat᷑ gedrus uicꝰ ꝑgran¬
dis in .xͦ. miliario diospoleos ꝑgentib eleutero¬
polim. Gabli. t̾ra allophiloꝵ. Gison. intͥbu uda.
Gelon. intͥbu uida. Gaderoth. intͥbu iuda. Gethrẽ¬
mon. int̾bu manasse. ciuitas leuitis seꝑata.

Expanded text:
Daromae contra orientem, imminens mari Mortuo. Daromae contra orientem, imminens mari Mortuo. Gadera, in tribu Juda: nunc appellatur villa ad regionem civitatis Aeliensis pertinens, nomine Gadora, ibu Juda: hodieque vocatur Gedrus, vicus praegrandis in decimo milliario Diospoleos pergentibus Eleutheropolim. Gabli, terra Allophylorum. Gison, in tribu Juda. Gelon, in tribu Juda Gaderoth, in tribu Juda. 223 Getremmon, in tribu Manasse, civitas separata
Abbreviated transcription (Latin):
it oraculũ. fuit aut̃ ⁊ ipsa seꝑata leuitis. Gabe.
sorte trib effraim. urbs seꝑata leuitis. quã &
ipsã expugnauit itĩc rege illiꝰ int̾fecto. Edifi¬
cata ẽ aut̃e postea a salomone. nc̃ gaxara uilla
dr̃. in .uiͦi. miliario nicopoleos cont᷑ septent᷑onẽ.
ueruntam̃ sciendũ. qd alienigenas ex ea effraim
ñ potuit expellere. Goron. & hanc exprignauit
tinoꝵ accole ꝑmanser̃t. Ostendit᷑ uicꝰ in .x. milia¬
rio ab eleuteropoli euntib diospolim. Gesom.
Gader. & huiꝯ regẽ int̾fecit int̃c. Legimo qd̾ iacob
tns turrĩ gader fixerit tab̾naculũ suũ. Goim
ingelgel. qđ aquila & simmachꝰ int̾pretantur
gentes ingelgel. Gelgel. & hanc cȩpit iñc. Nunc
ostendit᷑ uilla nomine galgulis ab antipatde
in.uͦi. miliario cont᷑ septentrionẽ. Golathama¬
im. locꝰ qͥ int̃pretat᷑ possessio aquȩ. Gadda. in tͥbu
uda. Est autẽ hodieq uilla in extremis finib

Expanded text:
it oraculum. Fuit autem et ipsa separata Levitis. Gabe, it oraculum. Fuit autem et ipsa separata Levitis. Gabe, sorte tribus Ephraim, urbs separata Levitis: quam et ipsam expugnavit Jesus, rege illius interfecto. Aedificata est autem postea a Solomone: nunc Gazara villa dicitur in quarto milliario Nicopoleos contra septentrionem. Verumtamen sciendum, quod alienigenas ex ea Ephraim n potuit expellere. Goson, et hanc expugnavit tinorum accolae permanserunt. Ostenditur vicus in quinto milliario ab Eleutheropoli euntibus Diospolim. Gesom, Gader, et hujus regem interfecit Jesus. Legimus quod Jacob trans turrim Gader fixerit tabernaculum suum . Goim in Gelgel: quod Aquila et Symmachus interpretantur, gentes in Gelgel. Gelgel, et hanc cepit Jesus: et nunc ostenditur villa nomine Galgulis, ab Antipatride in sexto milliario contra septentrionem. Golathmaim, locus qui intepretatur possessio aquae. Gadda, in tribu Juda. Est autem hodieque villa in extremis finibus
Abbreviated transcription (Latin):
golgol ad ouentałe plagã antiquȩ ierichꝰ cis ior¬
danẽ ubi iũc scd̾o ppłm circũcidit. & pascha
celebrauit. ac deficiente manna triticeis panib:
usus ẽ isrł. in ipso loco lapides qͦq qͦs de alueo
iordams tulert̃ statuertq ibi. & tab̾naculum
testimonii fixum multo tẽpore fuit. Cecidit
aut̃ in sortẽ tͥb uidȩ. & ostendit᷑ usq hodie locꝰ
desertꝰ in scdo ier ichꝰ miliario. ab illiꝰ regionis
mortalib miro cultu habitꝰ. S & iuyta bethel
qͥdam aliĩ galgalam suspicant᷑. Gai. uxta bethan
& habitauit in illa quonda citra iordanem
amorreus. nc̃ desert᷑ tantũ ostendit᷑. Gabaon.
unde gabaonitȩ supplices ad iũm uenerunt.
Erat enĩ metropolis ⁊ regalis ciuitas eueoꝵ. ce¬
ciditq in sortẽ tͥbꝰ beniamin. & nc̃ ostendit᷑
uilla eodẽ nomine in.iiiͦi. miliario bethelis.
cont᷑ occidentałẽ plagã iuxta rama ⁊ remmon.
ubi salomon hostũs imniolatis diuinũ meru

Expanded text:
plagam antiquae Jerichus cis Jordanem, ubi Jesus secundo populum circumcidit, et Pascha celebravit, et deficiente manna, triticeis panibus usus est Israel. In ipso loco lapides quoque, quos de alveo Jordanis tulerant, statuerunt: ubi et tabernaculum testimonii fixum multo tempore fuit. Cecidit autem in sortem tribus Judae, et ostenditur usque hodie locus desertus in secundo Jerichus milliario, ab illius regionis mortalibus miro cultu habitus. Sed et juxta Bethel quidam aliam Galgalam suspicantur. Gai, juxta Bethan cto, et habitavit in illa quondam citra Jordanem Amorrhaeus, nunc desertus tantum ostenditur locus. Gabaon, unde Gabaonitae supplices venerunt ad Jesum: erat olim metropolis et regalis civitas Evaeorum, ceciditque in sortem villa in eodem nomine in quarto milliario Bethelis contra occidentalem plagam, juxta Rama et Remmon, ubi Salomon hostias immolans divinum
Abbreviated transcription (Latin):
Gabathon. in tͥbu dan.cuntas seꝑata leuitis.
Est qͦq oppidũ qd̾ uocat᷑ gabe in .xxi. miliario
cȩsareȩ. & alia uilla gabatha infinib diocȩsa¬
reȩ iuxta grande campũ legionis nec ñ uiculi
gabaa & gabatha contͣ orientalẽ plagã daromȩ.
S & alia gabatha intͥbn beniamin ubi fuit
domꝰ sauł alienigenaꝵ qͦq in regnoꝵ libris
quȩda gabatha scribit᷑. & iuxta bethleem in
tͥbu iuda. Gethromon. alia ciuitas intͥbu dan
seꝑata leuitis. Est aut̃ nc̃ uilla ꝑgrandis in
.xii. miliario diospoleos ꝑgentib ad eã de
eleuttropoli. Galiloth. locꝰ uixta iordanẽ int̾bu
beniamin. ubi altare dño constituerunt filii ifrł.
Naas. inons in tͥbu effraim. in cuiꝯ septentrionali
plaga sepultꝰ ẽ nĩc filiꝰ naue ⁊ usq hodie iuxta ui¬
cum thamnam sepulchrũ eiꝰ insigne monstrat᷑.
Gabaath. in tͥbu beniamin urbs finees filii elearar.
ubi sepultꝰ ẽ elea zarꝰ. Est aut̃ nc̃ gabatha uilla

Expanded text:
bu Dan, civitas separata Levitis. Est quoque oppidum, quod vocatur Gabe, in sextodecimo milliario Caesareae, et alia villa Gabatha in finibus Diocaesareae juxta grandem campum Legionis: necnon Gaba et Gabatha, viculi contra orientalem plagam Daromae. Sed et alia Gabatha in tribu Benjamin, ubi fuit domus Saul: alienigenarum quoque in Regnorum Libris quaedam Gabatha scribitur et juxta Bethleem in tribu Juda. Getremmon, alia civitas in tribu Dan, separata Levitis. Est autem nunc villa praegrandis in duodecimo milliario Diospoleos pergentibus ad eam de Eleutheropoli. Galiloth, locus juxta Jordanem in tribu Benjamin: ubi altare Domino constituerunt filii Ruben. Gaas, mons in tribu Ephraim, in cujus septentrionali plaga sepultus est Jesus filius Nave, et usque hodie juxta vicum Thamna sepulcrum ejus insigne monstratur. Gabaath, in tribu Benjamin, urbs Phinees filii Eleazar: ubi sepultus est Eleazarus. Est autem nunc Gabatha, villa
Abbreviated transcription (Latin):
iuncta monti galaad. ꝙͣ tenuit tͥbꝰ manasse.
& hȩc ẽẽ nc̃ dicit᷑ gerasa urbs insignis arabiȩ.
Est aut̃ locꝰ in solitudine. Gaulon. siue golan.
in tͥbu manasse ciuitas sacerdotalis ⁊ fugitiuoꝵ
in regione basanitidi. S: & nẽ gaulon uocatur
reꝓmissionis. ubi ad imꝑiũ moysi altare con¬
structũ ẽ. St̃ autẽ iuxta iericho duo montes
uicini contra se inuicẽ respicientes. e qͥb unꝰ
garieim. alt̃ gebal dicit᷑. Porro samarita ni
arbitrant᷑ hos duos montes iuxta neopolim ẽẽ
s uehement̃ errant. Plurimũ enĩ int̾ se distant.
nec possunt inuicẽ benedicentiũ siue maledi¬
centiũ int̾ se audiri uoces. qd̾ scͥptura cõmemo¬
rat. Garizim. mons suꝑquẽ steter̃t hi qͥ male¬
dicta respondebant. uxta supͣdictum montem
gebal. Golgol. quȩ & galgal. iuxta quã montes
ẽẽ scribunt᷑ garitim & gebal. Galgal autẽ locꝰ est
polim garizim & gebal montes ostendere uo¬

Expanded text:
juncta monti Galaad, quam tenuit tribus Manasse. juncta monti Galaad, quam tenuit tribus Manasse. Et haec esse nunc dicitur Gerasa, urbs insignis Arabiae. Est autem locus in solitudine. Gaulon, sive Golam, in tribu Manasse civitas sacerdotalis et fugitivorum, in regione Basanitide. Sed et nunc Gaulon vocatur repromissionis, ubi ad imperium Mosis altare constructum 219 est. Sunt autem juxta Jericho duo montes vicini contra se invicem respicientes, e quibus, unus Garizim, alter Gebal dicitur. Porro Samaritani arbitrantur, hos duos montes juxta Neapolim esse; sed vehementer errant: plurimum enim inter se distant, nec possunt invicem benedicentium sive maledicentium inter se audiri voces quod Scriptura commemorat. Garizin, mons super quem steterunt hi qui maledicta resonabant, juxta supra dictum montem Gebal. Golgol, quae et Galgal, juxta quam montes esse scribuntur Garizin et Gebal. Galgal autem, locus est polim Garizim e Gebal montes ostendere vo
Abbreviated transcription (Latin):
filioꝵ isrł. sic̃ in numeroꝵ libro scͥptumẽ. Por¬
ro uxta de utͤronomiũ. ciuitas ẽ esau. quam
ũc essiam nuncupari putant. iuxta mare rũ
& usq hodie gaia urbs dicit᷑ palestinȩ. iuxta
ciitatẽ petrã. Gelmondeblataim. castra id est
mansio filioꝵ isrł indeserto. Gadgad. mons in
deserto. ubi castrametati st̃ filii istł. Gara. ciui¬
tas eueoꝵ. inqua habitauere capadoces. pͥstinis
cultorib int̾fectis. Apud uet̾es erat t̾minus
cbananeoꝵ iuxta egyptũ. ceciditq in sortẽ tͥb
uidȩ. s eã tenere ñ potuit. qͥa enachim. id est
gigantes allophiloꝵ fortissime restiter̃t. & ẽ usq
hodie in signis ciuitas palestinȩ. Querit᷑ autem
qͦmͦ in quoda ꝓpħa dicat᷑ gata futura in tumu¬
lum sempiternũ. Qd̃ soluit᷑ ita. antiquȩ ciui¬
tatis locũ uix fundam̃toꝵ p̃bere uestigia. hanc
aut̃ quȩ nc̃ cernit᷑ in alio loco ꝓ illa quȩ corru¬
it ȩlificatã. Gargasi. ciuitas trans iordanem

Expanded text:
liorum Israel, sicut in Numerorum libro scriptum est. Porro juxta Deuteronomium civitas est Esau, quam nunc Esiam nuncupari putant, juxta mare Rubrl: et usque hodie Gaia urbs dicitur Palaestinae, juxta civitatem Petram. Gelmon Deblathaim, castra, id est, mansio filiorum Israel in deserto. Gadgad, mons in deserto, ubi castrametati sunt filii Israel. Gaza, civitas Evaeorum, in qua habitavere Cappadoces, pristinis cultoribus interfectChananaeorum juxta Aegyptum, ceciditque in sortem tribus Judae, sed eam tenere non potuit, quia Enachim, id est gigantes Allophylorum fortissime restiterunt. Et est usque hodie insignis civitas Palaestinae. Quaeritur autem quomodo in quodam propheta dicatur Gaza futura in tumulum sempiternum. Quod solvitur ita: Antiquae civitatis locum vix fundamentorum praebere vestigia: hanc autem quae nunc cernitur in alio loco pro illa, quae corrutinae. Gargasi, civitas trans Jordanem,
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit᷑ ꝑgrandis uicꝰ iudeoꝵ in daroma. qui
locus ad eleuteropoleos ꝑtinet regionẽ. E mechra¬
faim. idẽ uallis rafamm. in tͥbu beniamin. Edomia
in tͥbu beniamin. Nẽ aut̃ ostendit᷑ uilla eduma
in acrabatane .xii. ferme nulib distans anea-¬
poli contͣ orientẽ. Erma. & hanc ir̃c cȩpit. rege
illiꝰ int̾fecto. quȩ fuit in sortẽ sẏ meonis siue
iudȩ. Ether. sortis symeonis. & ñc ẽ uilla ꝑgran¬
dis nomine letthira in interiori daroma. iux¬
ta malatham. Ettha. in tribu symeonis. E drai.
ratꝰ est samson. quȩ usq hodie ostendit᷑ in .xͦ.
elenteropoleos niliario contͣ aquilonẽ ꝑgenti¬
bus nicopolim. Eltheco. intͥbu dan separata leui¬
tis. Eiba. de hac tͥbus aser accolas pristinos ñ
ridiem in daroma. Emathdor. in tͥbii neptalim.
seꝑata leuitis. Emath. terminꝰ allophiloꝵ in
regione damasci.

Expanded text:
ostenditur praegrandis vicus Judaeorum in Daroma, qui ostenditur praegrandis vicus Judaeorum in Daroma, qui locus ad Eleutheropoleos pertinet regionem. Emec Raphaim, id est, vallis Raphaim, in tribu Benjamin. Edomia, in tribu Benjamin: nunc vero ostenditur villa Eduma in Acrabittene duodecim ferme millibus distans a Neapoli contra Orientem. Erma, et hanc Jesus cepit, rege illius interfecto: quae fuit in sorte Symeonis, sive Judae. Ether, sortis Symeonis, et nunc est villa praegrandis nomine Jeththira, in interiori Daroma juxta Malatham. Eththa, in tribu Symeonis. Elcath, rtuus est Samson: quae usque hodie ostenditur in decimo Eleutheropoleos milliario contra aquilonem pergentibus Nicopolim. Eltheco, in tribu Dan, separata Levitis. Elba, de hac tribus Aser accolas pristinos nonario contra meridiem in Daroma. Emathdor, in tribu Nephthalim, separata Levitis. Emath, terminus Allophylorum in regione Damasci.
Abbreviated transcription (Latin):
uidet᷑ ñ ẽẽ nom̃ loci enachim. s habitatoꝵ cebron.
Esrom. in tͥbu iuda. Est & uilla ꝑgrandis esrea
nomine contra septentrionẽ. in .xxͦ. ab. helia
miliario. Edre. in tͥbu iuda. Ethna. in tͥbu uida.
Eberinthia. in tͥbu iuda. Eium. intͥbuiuda. Elo¬
lath. in tͥbu iuda. Ereb intͥbu uda. Est hodieq
uilla indaroma. idz ad austrũ quȩ heremith nun¬
cupat᷑. ł san. in tͥbu iuda. Clul. intͥbu iuda. Est
hodieq in regione ad heliam ꝑtinente uilla
nomine alula. iuxta chebron. Elthecȩ. in tͥbu
iuda. Est hodieq thechua uicꝰ in .uiii. ab helia
miliario. contra meridianã plagã. de quo fuit
amos ꝓpħa. cuiꝰ & sepulchrũ ibidẽ ostenditur.
Engaddi. in tͥbu iuda. ubi absconditꝰ est dauid.
in solitudine quȩ est in aulone ierichꝰ. hoc ẽ in
regione illa cãpestri de qua sup̃diximꝰ. Uocat᷑¬
uixta mare mortuũ. unde & oppobalsamum
uenit. quas uineas engarldi salomon nuncu¬
pat. Esthemo. ciuitas sacerdotalis. Nunc autẽ

Expanded text:
. Ephron, in tribu Juda. Est et villa praegrandis Ephraea nomine contra septentrionem in vicesimo ab Aelia milliario. Edre, in tribu Juda. Ethnam, in tribu Juda. Ebeziuthia, in tribu Juda. Evim, in tribu Juda. Elolath, in tribu Juda. Ereb, in tribu Juda. Est hodieque villa in Daroma, id est, ad Austrum, quae et Eremiththa nuncupatur. Esan, in tribu Juda. Elul, in tribu Juda. Est et hodie in regione ad Aeliam pertinente villa nomine Alula, juxta Chebron. l Elthece , in tribu Juda: est hodieque 206 Thecua vicus in nono ab Aelia milliario contra meridianam plagam, de quo fuit Amos propheta, cujus et sepulcrum ibidem ostenditur. Engaddi, in tribu Juda: ubi absconditus est David in solitudine, quae est in Aulone Jerichus, hoc est in regione illa cajuxta mare Mortuum, unde et opobalsamum venit quas vineas Engaddi Salomon nuncupat. Esthemo, civitas sacerdotalis, nunc autem
Abbreviated transcription (Latin):
mechachor. qd int̃pretat᷑ uallis achor. id est
tumultus atq turbarũ ubi acham lapidib
lisset. Est aut̃ locꝰ iuxta iericho haud ꝓcul a
galgalis. Male gͦ putant qͥdam ualłe achor ã
nomine eio qͥ lapidatꝰ ẽ nuncupatã. cũ ille ach̃a

Expanded text:
mechachor, quod interpretatur, vallis Achor, id est, tumulus atque turbarum, ubi Achan lapidibus lisset. Est autem locus juxta Jericho, haud procul a Galgalis. Male ergo quidam putant vallem Achior a nomine ejus, qui lapidatus est, nuncupa tam: cum ille Acheon
Abbreviated transcription (Latin):
ra. ppłi timor. siue cecitas. Ganpͥncipio ad¬
ditũ ẽ. alioquin ex ain. describit᷑. Loth.
declinans. siue unctꝰ. Marcꝰ. sublimis
in andato. siue defricatꝰ. aut amarꝰ.Noe. reqͥes.¬
Ponso declinans. Paulꝰ mirabilis. Sara. pͥnceps.
Simor. audiens. Sodomis. fuluis. aut tacentibꝰ.
Siluanꝰ. missus.

Expanded text:
 , populi timor, sive caecitas. G in principio ad , populi timor, sive caecitas. G in principio additum est, alioquin ex ain scribitur. Lot, declinans, sive vinctus. Marcus, sublimis mandato, sive defricatus, aut amarus. Noe, requies. declinans. Paulus, mirabilis. Sara, princeps. Simon, audiens. Sodomis, fulvis, aut tacentibus. Silvanus, missus.
Abbreviated transcription (Latin):
a tractu ait nom̃ impositũ. Siracuse. murꝰ
pinguedinẽ. de .t. T abita. damma. ł caprea.
Tirii. coangustati ut supͣdiximꝰ. ab hebrai¬
co sor nomine declinatũ. Troadẽ. requiẽ. Ti¬
ranni. continentes eos. siue c̃fortantes eos.
siue cou̾tens. s melis g̃ca exhimologia. ab
ed qd̃ amatꝰ sit deo. Thomas. didimꝰ. id:
geminꝰ. ł abissa. Theudas. laudatio. siue
capiens. aut signũ. Ebarsensis. ex plorator
lȩticiȩ. Thiatira. illuminata. Thessa lonicen¬
sium. festinantiũ umbram roborare. ł fir¬
mare.
gus. Iunia. incipiens. Iason. factꝰ in manda¬
to. Raab. dilatata. Sabaoth. uirtutũ. siue
exercituũ
filia dñi. Babilon. confusio. siue tnsla¬
tio. Cappadocia. manꝯ redẽpta dño. Galatia.
tͣnsmnigrans. siue tnslata. Mareꝰ. sublimiᷤᷤ
alaam. uano ppłs. aut deuoratio eiꝰ. sc d̾a.
Dosor. intͥbulatione. aut carne ꝯ. siue pel¬
liceus. capadocia. manꝰ redimens dño. Eleẽ¬
tȩ. ascendentes. Galatia. tnͣsinigrata. Gomor

Expanded text:
 murus, pinguedinem. Tabita, damna, vel caprea. 105 Tyrii, coangustati, ut supra diximus, ab Hebraico sor   nomine declinatum. Troadem, requiem. Tyranni, continentis eos, sive confortantis eos. sive convertens: sed melius Graeca etymologia, ab eo quod amatus sit a Deo. Thomas, Didymus, id est, geminus, vel abyssus. Theudas, laudatio, sive capiens, aut signum. Tharsensis, explorator laetitiae. Thyatira, illuminata. Thessalonicensium, festinantium umbram roborare, sive firmare. gus. incipiens. Jason, factus in mandato. Raab, dilatata. Sabaoth, virtutum, sive exercituum.filia Domini. Babylon, confusio, sive translatio. , manus redempta Domino. Galatia, transmigrans, sive translata. Marcus, sublimis alaam, vanus populus, aut devoratio ejus. Bosor, in tribulatione, aut carneus, sive pellicius. Cappadocia, manus, redimens Domino. Electe, ascendentes. Galatia, transmigrata. Gomorrha
Abbreviated transcription (Latin):
Sinai. siue finis. aut scłs int̾pretat᷑. aut man¬
tatio respicientis. ł saturitas. Sarona. cantanᷤ
tͥsticiã. Sidonĩi. uenatores. Seleuntiã. tollen¬
tẽ semetipsam. siue exꝑim̃tũ itineris. ł exe¬
untẽ ad uocationẽ. Salaminã. umbͣ cõmotio¬
nis. aut fluctꝰ. ł salutationẽ iudicii. Sergio.
pͥncipi uallis. siue hortuli. Saul. ꝑeticio. siue
petitꝰ dr. Silam. missꝰ.Siria. sublimis iuxta
hebreã ethimologiã. Nam siria. hebraice
aran. Samothracia. auditio reuelationis. si¬
ue responsionis. Sostenes. saluanti eos. si ue

Expanded text:
s interpretatur, aut mantatio. saturitas. Sarona, cantans tristitiam. Sidonii, venatores. Seleuciam, tollentem semetipsam, sive experimentum itineris, vel exeuntem ad vocationem. Salaminam, umbra commotionis, aut fluctus, vel salutationem judicii. Sergio, principi vallis, sive hortuli. Saul, expetitus, sive petitio. Silam, missus. Syria, sublimis juxta Hebraeam etymologiam: nam Syria   Hebraice ARAM dicitur. Samothracia, auditio revelationis, sive responsionis. Sosthenes, salvanti eos, sive
Abbreviated transcription (Latin):
entẽ. Ege. uoraginẽ. Phitona. os abissi. Pris¬
cilla. agnoscens. Pẏrrus. dissoluens. Patara se¬
parans. ꝑtholomais. deducens m̃surã. Portiũ.
diuidentẽ duriciã eoꝵ. Publiꝰ. tab̾nacuł eiꝰ.
Puteoli. declinantes. Hȩc omĩa g̾ca nomina uel
latina ꝙͣ uiolent̃ scđm linguã hebraicam
int̾pretata sint. ꝑspicuũ puto eẽ lectori de .R.¬
omani. sublimes. ł tonantes. Rafaim
um. pascua eoꝵ. Romã sublimẽ ł tonitruũ.
Samaria. custos. Simeonis. obȩdientis. de.s.¬
siue ponentis tͥsticiam. aut audientis merorẽ.
Salomon. pacificꝰ.Samuel. nom̃ eiꝯ ds. Sadu
tam . ł librariã. aut certe siro sermone formo¬

Expanded text:
entem. Perge, voraginem. Phytona, os abyssi. Priscilla, agnoscens. Pyrrhus, dissolvens. Patara, separans. Ptolemais, deducens ad mensuram. Portium, dividentem duritiam eorum. Publius, tabernaculum ejus. Puteoli, declinantes. Haec omnia Graeca nomina, vel Latina, quam violenter secundum linguam Hebraicam interpretata sint, perspicuum puto esse lectori. Romani, sublimes, vel tonantes. Rapham um, pascuam eorum. Romam, sublimem, sive tonitruum. Samaria, custos. Simonis, obedientis, sive ponentis tristitiam, aut audientis moerorem. Salomon, pacificus. Samuel, nomen ejus Deus. tam, aut librariam: vel certe Syro sermone, formo
Abbreviated transcription (Latin):
cõn otionẽ mirabiłe. Naason. augurans. de .ł.
Petrus. agnoscens. siue dissoluens. Parti. diui¬
dentes ꝑfecte. Pontꝰ. inelinans. Pamphilia. con¬
u̾si a runa. siue diuisio cadens. Pontiꝯ decli¬
nans consiliũ. Pilatꝰ. os. malleatoris. Procorũ.
fructꝰ congregantẽ. Parmenã. diuident̾e ple¬
nitudinẽ. Pascha. tuscensꝯ siue tnsgressio. Pa

Expanded text:
. Nasson, augurans. 103 Petrus, cognoscens, sive dissolvens. Parthi, dividentes perfecte. Pontus, inclinans. Pamphylia, conversi a ruina, sive divisio cadens. Pontius, declinans consilium. Pilatus, os malleatoris. Procorum, fructus congregantem. Parmenam, dividentem plenitudinem. transcensum, sive transgressum. Pa
Abbreviated transcription (Latin):
paleas. Lutiꝰ. ipse suscitans. Licaonia. ad sus¬
citancdũ. Listra. generans decorẽ. Lidia. quam¬
iuolent̃ usurpata sunt. S. MMatheũ. donatũ.
Maria. illuminata. uel ut supͣ. Medi. m̃suran¬
tes. siue m̾surati. Mesopotamia. eleuata uoca¬
tione quecła. s melio ag̃co ȩthimologiã possi¬
det. qđ duob fluuiis eufrate ambiat᷑ & tigͥ.
Madian. in iudiciũ ł ex iudicio. Moloch. rex ũr.
quẽ & melchon solent dicere. Marchus. excelsꝰ
manclato. Manaem. castrũ. Moesia: attrectatio.
siue palpatio. Macedo. quẽ nos orientalẽ pos¬
sumꝰ dicere. figuratũ nom̃ ab eo qd̃ hebraice
legirur mercede. Mitilene. declinans. siue
tnͣs migrans. Miletũ. generatũ. Mnasonẽ con¬
solantẽ. siue quiescentẽ. Mirra. amara. Milite¬
ne. de infirmitate. siue mandatũ humilitatiᷤ.

Expanded text:
as. Lucius, ipse suscitans. Lycaonia, ad suscitandum. Lystra, generans decorem. prodificatamviolenter usurpata sunt. Matthaeum, donatum. Maria, illuminata, vel ut supra. Medi, mensurantes, sive mensurati. Mesopotamia, elevata vocatione quadam: sed melius a Graeco etymologiam possidet, quod duobus fluviis, Euphrate ambiatur et Tigri. Madian, in judicio, vel ex judicio. Moloch, rex vester: quem et Melchom solent dicere. Marcus, excelsus mandato. Manaem, castrum. Mysia, attrectatio, sive palpatio. Macedo, quem nos Orientalem possumus dicere, figuratum nomen ab eo, quod Hebraice legitur, MECCEDEM  . Mitylene, declinans, sive transmigrans. Miletum, generantem. Mnasonem, consolantem, sive quiescentem. Myrrha, amara. Militine, de infirmitate, sive mandatum humilitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
ut supͣ. Barsaban. filiũ reu̾tentẽ. ł filium
aut ut pleriq putant. filiꝯ consolationis.
Blastũ. habentẽ lucrũ. Berieu. maleficum.
siue in malo. Non nulli bariesu. corrupte
legunt. Bithinia. filia spetiosa. siue mutiliᷤᷤ.
cõmota. aut filiꝰ in nocens. ex siro & hebreo
cõpositũ. de.c. Cappadocia. manu redẽp¬
ta dño. Uiolentũ ẽ. Cirene. heres. Creta uo¬
cationes. aut uocate. int̾ sirum & hebreũ.
Caifas. inuestigator. aut sagax. ł uomens
oie. ꝗriꝰ tristis. aut meror. Cirenenses.
heredes. Cilicia. cetuᷤᷤ aut luctꝰ. ł assumptio.
aut uomitus eia Cesarea. possessio pͥn:i pał
caudacis. cõmutate. Corneliꝰ. intelligens cir¬
cũcisionẽ. Claudiꝯ. spes tnͣquillitatis. Cis.
uomens uir. aut durꝰ. Coloniã. reuelationẽ

Expanded text:
el filium ositum. putant, filius consolationis. Blastum, habentem lucrum. Berieu, maleficum, sive in malo. Nonnulli Bariesu corrupte legunt. Bithynia, filia speciosa, sive inutilis. commota, sive filius innocens: ex Syro Hebraeoque compositum. Cappadocia, manu redempta Domino. Violentum. Cirenae, haeres. Creta, vocationis, aut vocatae. Inter Syrum et Hebraeum. Caiphas, investigator, aut sagax, vel vomens ore. Cyprius, tristis, aut moeror. Cyrenenses, haeredes. Cilicia, coetus, aut luctus, vel assumptio, aut vomitus ejus. Caesarea, possessio principis. Candacis, commutatae. Cornelius, intelligens circumcisionem. Claudius, spes tranquillitatis. Cis, vomens vir, aut durus. Coloniam, revelationem
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃. Ionatha. colũba cdans. siue colũba ueniens.
Iorpe. pulchritudo. Italicia. m̃tis excessꝰ. Iesar
mandatũ fecerit. Iuliũ. incipientẽ. Iconium.
p̃paratio. ł consolatio. de.L.Libiam. ueni

Expanded text:
Deus. Jonatha, columba dans, sive columba veniens. Deus. Jonatha, columba dans, sive columba veniens. Joppe, pulchritudo. Italica, mentis excessus. Jesarmandatum fecerit. Julium, incipientem. Iconium, praeparatio, aut consolatio. 102 Li
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntas mea in ea. siue finis eoꝵ. Eutiches.
amens. Porro grecȩ dr fortunatꝰ. hebraice tnͣsi¬
torie. Furuelion. cõmiscens. siue deorsum du
salꝰ diũ. Uerũ apud hebreos ab .i. litt̾a sumit
exordiũ. de .F. Filippꝰ. os lampadarũ. fri¬
gia. scicio pectoꝵ. farisci. diuisi. farao. denu-¬
dans eũ. siue dissipator eiꝰ. fẽnicis n uer unt.
litt̾am ñ habent. ꝓpt̾ea pisidiã ꝑ.f. efferunt.
ore multoꝵ &. h. latinũ nom̃ uiolent̃. qͥa hebͣiͣ¬
cȩ figurat᷑. de .6. Galilei. uolutabiles. siue
rotabiles. Gamaliel. retributio dĩ. Gaza. forti¬
tudo eiꝯ .s.litt̾a addita est. Siqͥdem hebraice ꝑ
ain. scͥbitur. Gallionis. tͣnsferentis. Galaciam.
magnificã. siue tnͣslatã. Gaiũ. cõmotũ. s meliꝰ
ualens ẽ. de.I. Ierosolima. uisio pacis. Iohs.
in qͦẽ gr̃a. ł dñi gr̃a. Ioseph. auctꝰ. Iustꝰ. parcens.
siue ipse alleuiatꝰ. Iohel. incipiente do. siue est

Expanded text:
voluntas mea in ea, sive finis eorum. Eutyches, voluntas mea in ea, sive finis eorum. Eutyches, amens. Porro Graece dicitur fortunatus. Ebraice, transitorie. 101 Eurietion , commiscens, sive deorsum ducsalus Domini: verum apud Hebraeos ab I littera sumit exordium. Filippus, os lampadarum. , scissio pectorum. Farisaei, divisi. Farao, denudans eum, sive dissipator ejus. Foenicis, annuerunt, tteram non habent: propterea Pisidiam per F efferunt. ore multorum: et hoc Latinum nomen violenterque Hebraice figuratur. Galilaei, volubiles, sive rotabiles. Gamaliel, retributio Dei. Gaza  , fortitudo ejus: G littera addida est: siquidem Hebraice per AIN scribitur. Gallionis, transferentis. Galatiam, magnificam, sive translatam. Gaium, commotum, sed melius vallensem. Jerosolyma, visio pac. Joseph, auctus. Justus, parcens, sive ipse allevatus. Joel, incipiente Deo, sive est
Abbreviated transcription (Latin):
Cauden. recursũ. aut retentionẽ. siue clangorẽ.
fxceptis paucis nominib. omĩa pene ex . c̃.
litt̾a uiolenter int̾pretata sunt. De.d¬
Dauid. desid̾abilis. siue mani fortis. Damaᷤ¬
cus. sanguinis poculũ. Derben. generationis
filiũ. siue loquentẽ. Dionisiꝰ. duudicat᷑. siue
uiolent̾ fugiens. Damaris. silens caput. Deme¬
triꝰ. uehement̃ in nectens. siue nimiũ ꝑse¬
quens. Derbeꝰ. loquar. siue ut supͣ. Orusilla.
generis pacifici. Dioscoroe. pulchri ad tegendũ.
id: montis oliueti. qd̾ int̾ pretatur diuinitas.
uel allaborantes. E lamitȩ. obiecti. oppositi. si¬
ue despecti. Ebrei. tnͣsitores. Emor. asmꝰ. si ꝑ
Elimas. ad tnͣsiigrationẽ siue tͣnsgredi faci¬
ens. Erines. auathema meroris. E rastus. frat̃
m̃s uidens. satis absurde uocabulũ figuratũ.
Plada. ad scientiam. ł ad ascensũ. siue cłi scien¬
tia. Sira uͦ lingua dr suꝑ hanc. Euenon. id est
grecoꝵ. ad ascendentes. siue dĩ scientia. Effesũ.

Expanded text:
Cauda , recursum, aut retentionem, sive clangorem. Exceptis paucis nominibus, omnia pene ex C littera violenter interpretata sunt. David, desiderabilis, sive manu fortis. Damascus, sanguinis poculum. Derben, generationis filium, sive loquentem. Dionysius, dijudicatus, sive vehementer fugiens. Damaris, silens caput. Demetrius, vehementer innectens, sive nimium persequens. Derbaeus, loquax, sive ut supra. Drusilla, generis pacifici. , pulchri ad tegendum. ia. Oliveti, quod interpretatur divinitas, vel allaborantes. Elamitae, objecti, oppositi, sive despecti. Ebraei, transitores. Emor, asinus, si Elimas, ad transgressionem, sive transgredi faciens. Ermes, anathema moeroris. Erastus, frater meus videns: satis absurde vocabulum figuratum. Ellada, ad scientiam, vel ad ascensum, sive Dei scientia. Syra vero lingua dicitur, super hanc. Ellenon, id est, Graecorum, ad ascendentes, sive scientia Dei. Ephesum,
Abbreviated transcription (Latin):
ON
STA T I M
ubicumq ex .a.
littera q̃ apud
hebreos dicitur
aleph. ponunt᷑
nomina. esti¬
mandũ est ip¬
quȩ aspirationes suas uocesq cõmutant. h¬
bet exordiũ. Sciendũ gͥ quod tam ingenesi
ꝙͣ in cęt̾is libris. ubi .a. uocali lutera nomen
incipit. ap̃ hebreos a diu̾sis ut supͣdiximus

Expanded text:
on statim ubicumque ex A   littera quae apud Hebraeos dicitur ALEPH  , ponuntur nomina, aestimandum est, ipquae aspirationes suas vocesque commutant, habent exordium. Sciendum igitur, quod tam in Genesi, quam in caeteris libris, ubi a vocali littera nomen incipit, apud Haebreos a diversis, ut supra diximus,
Abbreviated transcription (Latin):
tunt. qͥdam utriq uirtutis munere p̾diti ad
opꝰ domꝰ dñi conueniunt. Quales fieri uoluit.
eos quib loquit᷑ apłs dicens: corripite inquietos.
consolamini pusillanimes. suscipite infirmos.
patientes estote ad om̃s. Prepositi autẽ qui p̃e¬
rant singłis oꝑib ipsi sunt sacrȩ conditores scͥp¬
turȩ quoꝵ magisterio in om̃ib erudimur.
quomͦ inscios docere & contẽptores corripere. qͦ¬
mͦ nos inuicẽ onera nr̃a portare. ut impleamꝰ
legẽ xp̃i conueniat. Recte p̃fati oꝑarii septua¬
ginta milia ⁊ octoginta milia ẽẽ ꝑhibent᷑. seꝑtua¬
ginta milia uidelicet ꝓpt̾ sabbatisiũ animarũ.
septimꝰ enĩ dies in sabbatũ idest requiem conse¬
cratus est. octoguita milia. ꝓpt̾ spem rectitudi¬
nis quȩ octaua die id est post sabbatũ in dño
p̃cessit. & in nob̃ qͦq octaua die simul⁊ octaua
ȩtate futura sꝑatur. Prepositi autẽ erant tria

Expanded text:
tunt: quidam utriusque virtutis munere praediti, ad tunt: quidam utriusque virtutis munere praediti, ad opus domus Domini conveniunt. Quales fieri voluit eos quibus loquitur Apostolus, dicens: « Corripite inquietos, consolamini pusillanimes, suscipite infirmos, patientes estote ad omnes . » Praepositi autem qui praeerant singulis operibus, ipsi sunt sacrae conditores Scripturae, quorum magisterio in omnibus erudimur, quomodo inscios docere et contemptores corripere, quomodo nos invicem onera nostra portare , ut impleamus legem Christi, conveniat. Recte praefati operarii septuaginta millia, et octoginta millia esse perhibentur. Septuaginta millia videlicet propter sabbatismum animarum septimus enim dies in Sabbatum, id est requiem consecratus est. Octoginta millia propter spem resurrectionis, quae octava die id est post Sabbatum in Domino praecessit, et in nobis quoque octava die, similiter, et octava aetate futura speratur. Praepositi aut
Abbreviated transcription (Latin):
dicit lapidum cȩsores. Iilem autẽ lapidũ cȩsoreᷤ
qd̵ & lignoꝵ cȩsores figurate designant. hoc ẽ scõs
p̃dicatores. qui mentes insipientium dolabro u̾bi
di exercent. eosq ab ea qua nati sunt torritudine
ac deformitate tnͣsmutare contendunt. ac regu¬
larit̾ institutos unitati fidelium ȩdificationi
uidelicet domꝰ clĩ aptos reddere curant. Qd̾ aut̃
& ligna ⁊ lapides in monte cȩdunt᷑. & cęsa ac p̾ꝑa¬
rata utraq materies ad montẽ domꝰ dñi tͣns fer
tur. patet sensꝰ qd̃ omnes in monte suꝑbiȩ nati
sumꝯ. Quic̃q autẽ gr̃a dĩ p̃ordinati sumꝰ ad uitã.
excidim᷑ cathecirando & sacram̃ta fidĩ ꝑcipien¬
do de monte suꝑbiȩ. & in montẽ domꝰ domini
tͣnsferimur. qͥa eruti de potestate tenebrarum
distributi. ut pars in monte lapides cȩderet. parᷤᷤ
constantiam habent. quida mitiores ad consolan¬
dos pusillanimes & insirmos subleuandos exis¬

Expanded text:
dicit lapidum caesores. Idem autem lapidum caesores dicit lapidum caesores. Idem autem lapidum caesores quod et lignorum caesores figurate designant, hoc est, sanctos praedicatores, qui mentes insipientium dolabra verbi Dei exercent, eosque ab ea in qua nati sunt tortitudine ac deformitate transmutare contendunt, ac regulariter institutos unitati fidelium, aedificio videlicet domus Dei, aptos reddere curant. Quod autem et ligna et lapides in monte caeduntur, ac caesa ac praeparata utraque mtur, patet sensus, quod omnes in monte superbiae nati sumus, quicunque autem gratia Dei praeordinati sumus ad vitam, excidimur catechizando et sacramenta fidei percipiendo de monte superbiae, et in montem domus Domini transferimur: quia, eruti de potestate tenebrarum, distributi; ut pars in monte lapides caederent, pars constantiam habent: quidam mitiores ad consolandos pusillanimes et infirmos sublevandos exis
Abbreviated transcription (Latin):
A donirã qͥppe. latine dicitur dñs ds̃ m̃s excelsꝰ.
Quẽm melis quã ipsũ quẽ nomine unitat᷑ insi
nuat. dñm uidelicet saluatorẽ: Et tunc adoni¬
ram oꝑariis templi p̃pouitur. ut sua ꝓuisione
rite ordiuet quib mensib singłi adoꝑandum
exeant. quib denuo adcurandum domũ suam
redeant. cum dñs & saluator nr̃ mentes sc̃oꝵ
p̃dicatoꝵ sua familiariꝰ illustratione informat.
ad discernenłu qͣndo oporteat ȩdificandi ȩccłiã
opꝰ inire p̾dicando. uł alia pietatis officia
p̾stando. & quando rursũ conueniat ad suã
ipsoꝵ conscientiã examinandã qͣsi ad inspiciendã
domũ suã reu̾ti. & hanc orationib ac ieiuniis
suꝑuo inspectore ac uisitatore dignã reddere.
uerunt itaq salo moni septuaginta milia
eoꝵ qͥ onera portabant. ⁊ octoginta milia latomo¬
rum in monte absq p̾positis. qͥ p̾erant singłis

Expanded text:
Adoniram, qui Latine dicitur Dominus meus excelsus, Adoniram, qui Latine dicitur Dominus meus excelsus, quem melius quam nuat, Dominum videlicet Salvatorem. Et tunc Adoniram operariis templi praeponitur, ut sua provisione rite ordinet, quibus mensibus singuli ad operandum exeant, quibus denuo ad curandam domum suam redeant, cum Dominus et Salvator noster mentes sanctorum praedicatorum sua familiarius illustratione informat ad discernendum, quando oporteat aedificandi Ecclesiam opus inire, praedicando vel alia pietatis officia praestando; et quando rursum conveniat ad suam ipsorum conscientiam examinandam, quasi ad inspiciendam domum suam reverti, et hanc orationibus ac jejuniis superno inspectore ac visitatore dignam reddere. « Fuerunt itaque Salomoni septuaginta millia eorum qui onera portabant, et octoginta millia latomorum in monte absque praepositis, qui praeerant singulis
Abbreviated transcription (Latin):
plenitudine dierum lunaris circuli ꝑficitur.
recte ꝑillum plenitudo uirtutis cuiꝰꝙ sp̃ualis
ostendit᷑. in qͣ mens fidelium a dño cotidiana il¬
lustratione qͣsi luna a sole respicit᷑. Unꝰ uͦ mensis
qͦ ligna ad opus templi cȩdebant ȩlemosina est.
idest opꝰ miscdiȩ. qua erga salutẽ ꝓximi ut ad
unitatẽ sc̃ȩ ȩccłiȩ bene ꝓficiendo ꝑueniant. docen¬
do. castigando. temporalia cõmoda impendendo.
uitȩ exempla monstrando laborat᷑. Duo autẽ re¬
liqui menses quib in domib suis mnanere ac su¬
is uecessitatib sunt uacare ꝑmissi. oratio est &
ieiuniũ. quib p̃ter ea quȩ erga necessitatẽ frm̃
foris oꝑamur. nr̃e salutis ꝓpriȩ curã intꝰ conu̾sa
ad diĩni iuente gerimꝰ. Et qm illi solum ꝑfec¬
te uel suȩ uł frat̾uȩ salutis curã gerunt qui se
intuitu diuinȩ gr̃ȩ humilit̾ subdunt. recte seqͥt᷑.
Et ad oniram erat suꝑ huiꝰ cemodi indictioẽm.

Expanded text:
plenitudine dierum lunaris circuli perficitur, recte per illum plenitudo virtutis cujusque spiritalis ostenditur, in qua mens fidelium a Domino quotidiana illustratione, quasi luna a sole respicitur. Unus vero mensis quo ligna ad opus templi caedebant, eleemosyna est, id est opus misericordiae, qua erga salutem proximi, ut in unitatem sanctae Ecclesiae bene proficiendo perveniant, docendo, castigando, temporalia commoda impendendo, vitae exempla monstrando laboramus. Duo autem reliqui menses quibus in domibus suis manere, ac suis necessitatibus sunt vacare permissi, oratio est et jejunium, quibus praeterea quae erga necessitatem fratrum foris operamur, nostrae salutis propriae curam intus conversa ad Dominum mente gerimus; et quoniam illi solum perfecte vel suae vel fraternae salutis curam gerunt, qui se intuitione divinae gratiae humiliter subdunt, recte sequitur: Et Adoniram erat super hujusmodi indictione.
Abbreviated transcription (Latin):
suis etiã int̾cessionib ut in inceptis ꝑsistant adiu¬
uant. Leginꝰ autẽ in libro paralipomenon qued
trabes templi sicut & cȩt̾a eiꝰ interiora fuerint
auro uestitę. Qd̾ ita factum ẽẽ ñ dubium est: ut
ille trabiũ partes quȩ intꝰ intemplo erant auri
eẽnt laminis tectȩ. quȩ uͦ foris parebant hȩ mini¬
mȩ deauratȩ ipsam cedri speciem formãq cunctis
ostenderent. in qua tam̃ imposita sibimet tabu¬
uitã scõꝵ que nob̾ int̾ris innotescere potuit de¬
siguat. Quod utꝰ intemplo deauratũ fulgebat.
claritatem illam ꝙͣ. in cȩlesti patria aspectu sui
gaudent creatoris figurate denuntiat.
omꝰ autẽ cũ edificaretur lapidib dedolatis
atq ꝑfectis ędificata est. & malleus & securis et
omne ferramentũ ñ sunt audita in domo cum
ȩdificaret᷑. Hȩc ad illam ȩccliȩ partẽ quȩ post¬
huiꝰ scłi labores & certamina ad ȩt̾na p̾mia me¬

Expanded text:
suis etiam intercessionibus, ut in coeptis persistant, adjusuis etiam intercessionibus, ut in coeptis persistant, adjuvant. Legimus autem in libro Paralipomenon, quod trabes templi, sicut et caetera ejus interiora, fuerint auro vestitae. Quod ita factum esse non dubium est, ut illae trabium partes, quae intus in templo erant, aureis essent laminis tectae. Quae vero foris apparebant, hae minimae deauratae ipsam cedri speciem formamque cunctis ostenderent, in qua tamen imposita sibimet tabuvitam sanctorum quae nobis in terris innotescere potuit, designat. Quod intus in templo deauratum fulgebat, claritatem illam qua in coelesti patria in aspectu sui gaudent Creatoris, figurate denuntiat. « omus autem cum aedificaretur lapidibus dedolatis atque perfectis aedificata est et malleus et securis et omne ferramentum non sunt audita in domo cum aedificaretur hujus saeculi labores et certamina, ad aeterna praemia me