comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
strari: nec modo preuales intueri me¬
ridianam et miram quam in habi¬
to claritatem. Dixisti enim. Incli¬
ca michi ubi pascis. ubi cubes in
mericlie. S enim incluci innubes pe¬
netrare implenitudinem luminis
irrumpere claritatis abyssos. et
lucem habitare in accessibilem: noc
temporis est huius. nec corporis.
Id tͥ innouissimis reseruatur: cũ
te michi exibuero gloriosam. nõ
habentein maculam aut rugam
aut aliquid huuismocli. An nescis
quia quam clui uiuis in hoc corpo¬
re. peregrinaris alumine: Quo¬
modo que nec clum tota pulchra es
idoneam te existimas uniuersita¬
tem pulcritudins intueri: Quomͦ
denicy queris me inmea claritate
uidere.que adhuc ignoras te: Nam
si te plenius nosses. scires utiq: cor¬
pore quod corrumpitur aggrau a¬
tam nullatenus posse attollere ocu¬
los. et figere in illum fulgorenu: in
quem ꝑspicere angeli concupiscunt.
Erit cum apparuero quod tota pul¬
chra eris sicut ego pulcher sum

Expanded text:
strari: nec modo praevales intueri mestrari: nec modo praevales intueri meridianam et miram quam inhabito claritatem. Dixisti enim: Indica mihi ubi pascas, ubi cubes in meridie. Sed enim induci in nubes, penetrare in plenitudinem luminis, irrumpere claritatis abyssos, et lucem habitare inaccessibilem, nec temporis est hujus, nec corporis. Id tibi in novissimis reservatur, cum te mini exhibuero gloriosam, non habentem maculam aut rugam, aut aliquid hujusmodi. An nescis quia quandiu vivis in hoc corpore, peregrinaris a lumine? Quomodo quae necdum tota pulchra es, idoneam te existimas universitatem 1406 pulchritudinis intueri? Quomodo denique quaeris me in mea claritate videre, quae adhuc ignoras te? Nam si te plenius nosses, scires utique, corpore quod corrumpitur aggravatam nullatenus posse attollere oculos, et figere in illum fulgorem in quem prospicere angeli concupiscunt. Erit, cum apparuero, quod tota pulchra eris, sicut ego pulcher sum
Abbreviated transcription (Latin):
clictus est iustus ingeneratõne sua
id est pre omuibz suis temporis sue¬
ꝙ generationis: et thamar iustifi¬
cata ꝑhibetur ex iuda. hoc est pre
uida. et in euuglio publicanus
descen lisse refertur de templo iu¬
stificatus. s iustificatus aphari¬
seo. et quomodo magnus ille iob̃s
magnifice quondam commenda¬
tus est. quod iudelicet superiorem
non haberet. S hoc inter natos mu¬
lierum. non autem inter choros bea¬
torum celestiumq spũum. ita et
sponsa modo clicitur pulchra s in¬
terim ad huc mulieres inter. et ñ
inter celestes beatitudines. Desinat
proinde qͣmdiu interris est que in
celis sunt curiosius uestigare. ne
forte sc̾tatrix maiestatis opprimat᷑
agloria. Desinat inquam donec intͤ
mulieres uersatur. in quirere que
apud sublimes illas sunt potestates
solis ip̃is ꝑspicua solis licita tan¬
quam celestib celestia aduidendũ.
Mirabilis facta est inquit uisio ista
exte osponsa. quam t̾ postulas demõ¬

Expanded text:
dictus est justus in generatione sua dictus est justus in generatione sua , id est prae omnibus sui temporis suaeque generationis; et Thamar justificata perhibetur ex Juda , hoc est, prae Juda; et in Evangelio publicanus descendisse refertur de templo justificatus, sed justificatus a Pharisaeo ; et quomodo magnus ille Joannes magnifice quondam commendatus est, quod videlicet superiorem non haberet, sed hoc inter natos mulierum , non autem inter choros beatorum coelestiumque spirituum; ita et sponsa modo dicitur pulchra, sed interim adhuc inter mulieres, et non inter coelestes beatitudines. 5. Desinat proinde, quandiu in terris est, quae in coelis sunt curiosius investigare, ne forte scrutatrix majestatis opprimatur a gloria. Desinat, inquam, donec inter mulieres versatur, inquirere quae apud sublimes illas sunt potestates, solis ipsis perspicua, solis licita, tanquam coelestibus coelestia ad videndum. Mirabilis facta est, inquit, visio ista ex te, o sponsa, quam tibi postulas demon
Abbreviated transcription (Latin):
huic ip̃i cui inhiat uisioni. Mundi¬
cordib nempe illa uisio sequestrat᷑.
Puchre autem pulchram non omni¬
modo quidem. s pulchram inter mu¬
lieres eam dicit. uidelicet cum distinc¬
tione qͣtinus et ex hoc amplius repri¬
matur. et sciat quid desit sibi. Egoe¬
nim puto mulierum nomine hoc loco
appellatas animas carnales ac secu¬
lares. nichil inse uirile habentes ni¬
chil forte aut constans in suis actib:
demonstrantes: s totum remissum
totũ femineum et molle quod iuuunt
et quod agunt. s pũalis autem ani¬
ma. et si inde iam pulchra quoed nõ
sedm carnem ambulat. s secundũ
spm̃: ex eo tamen quod ad huc in cor¬
pore uiuit.citra ꝑfectum ad huc
pulchritudinis proficit. ac ꝑinde
non pulchra omnimodo. s pulchͣ
inter mulieres. id est inter animas
terrenas. et que non sunt sicut ipã
spũales:non autẽr inter angelicas
beatitudines non inter uirtutes
potestates dominationes. Sicut
patrum aliquis olun inuentus et

Expanded text:
huic ipsi, cui inhiat, visioni. Mundihuic ipsi, cui inhiat, visioni. Mundicordibus nempe illa visio sequestratur. 4. Pulchre autem pulchram, non omnimode quidem, sed pulchram inter mulieres eam dicit, videlicet cum distinctione; quatenus et ex hoc amplius reprimatur, et sciat quid desit sibi. Ego enim puto mulierum nomine hoc loco appellatas animas carnales ac saeculares, nihil in se virile habentes, nihil forte aut constans in suis actibus demonstrantes, sed totum remissum, totum femineum et molle quod vivunt, et quod agunt. Spiritualis autem anima, etsi inde jam pulchra quod non secundum carnem ambulat, sed secundum spiritum; ex eo tamen quod adhuc in corpore vivit, citra perfectum adhuc pulchritudinis proficit, ac proinde non pulchra omni modo, sed pulchra inter mulieres, id est inter animas terrenas, et quae non sunt, sicut ipsa, spirituales, non autem inter angelicas beatitudines, non inter virtutes, potestates, dominationes. Sicut patrum aliquis olim inventus et
Abbreviated transcription (Latin):
ritate donata est. ut eius crebra col¬
loquia et oscula mereretur: et nunc
familiari ausu loquitur. Iudica michi
ubi pascis. ubi cubas in mericlie. Ubi
sane non ipsum: s locum habitatõ¬
nis glorie eus sibi indicari requitit
quam qͣm non aliud ipse et aliud lo¬
cus eius uel gloria. S reprimenda
sencetur ꝓpter presumptionem. et
de sua ip̃ius commonenda cognitio¬
ne: inqua nimirum iusa est aliq̃te¬
nus caligare. que tante se estimarit
idoneam uisioni. siue minus atten¬
dens pre excessu suo quod eẽt incor¬
pore sue frustra sperans etiam manẽ¬
tem incorpore ad illam se posse maces¬
sibilem accedere claritatem. Ergo ad
se ipsam protinus reuocatur. et ig¬
norantia conuin eitur: et insolen¬
tia castigatur. Si ignoras te inquit.
egredere. Terribiliter sponsus uito¬
nat inclilectam: non tanquam sp̃o¬
sus. s tanquam magister: et non
quasi iratus s territa ut purgare¬
tur: purgata idouea redderetur

Expanded text:
ritate donata est, ut ejus crebra colritate donata est, ut ejus crebra colloquia et oscula mereretur, et nunc familiari ausu loquitur: Indica mihi ubi pascas, ubi cubes in meridie. Ubi sane non ipsum, sed locum habitationis gloriae ejus sibi indicari requirit, quanquam non aliud ipse, et aliud locus ejus vel gloria. Sed reprimenda censetur propter praesumptionem, et de sua ipsius commonenda cognitione, in qua nimirum visa est aliquatenus caligare, quae tantae se aestimarit idoneam visioni, sive minus attendens prae excessu suo, quod esset in corpore, sive frustra sperans, etiam manentem in corpore ad illam se posse inaccessibilem accedere claritatem. Ergo ad se ipsam protinus revocatur, et ignorantia convincitur, et insolentia castigatur. Si ignoras te, inquit, egredere . Terribiliter sponsus intonat in dilectam, non tanquam sponsus, sed tanquam magister; et non quasi iratus, sed ut territa purgaretur, purgata idonea redderetur
Abbreviated transcription (Latin):
Ut peccata nolit remittere: s affi¬
cit ea cruci: cum suis manib. Quo
teneri et delicati estis: S ipse no¬
uit figmentum nr̃m. Quod mnale
assueti. et ligati peccandi consue¬
tudine:s dominus soluit com¬
pelitos. Forte ne irritatus in mani¬
tate et multitudine criminum.
cunctetur porrigere manum adiu¬
torii: S ubi habundauit delictũ:
suꝑ habundare et gr̃a consuenit.
An de uestunento solliciti estis. uł
cibo ceteriq corpori ur̃o necessarii
et propterea cunctamini relinq̃¬
re ur̃a: S seit quia his omnib in¬
cligetis. Quid iultis amplius:
Quid iam impedit a: salute: S hoc ẽ
quod clico deum ignoratis s nec credi¬
tis auclitui ur̃o. Uel uos uel exꝑtis
credete: quia nisi credideritis non in¬
telligetis. s non est omnium fides. Ab
sit autẽ ut detali hoc est de dei ignorã¬
tia sponsam commonitam sentia muꝰ
que tanta sponsi pauter et dei sui ã
clico agnitione s amicicia et familia¬

Expanded text:
ut peccata nolit remittere? Sed affiut peccata nolit remittere? Sed affixit ea cruci cum suis manibus. Quod teneri et delicati estis? Sed ipse novit figmentum nostrum. Quod male assueti, et ligati peccandi consuetudine? Sed Dominus solvit compeditos . Forte ne irritatus immanitate et multitudine criminum, cunctetur porrigere manum adjutorii? Sed ubi abundavit delictum, superabundare et gratia consuevit . 1405 An de vestimento solliciti estis, vel cibo, caeterisque corpori vestro necessariis, et propterea cunctamini relinquere vestra? Sed scit quia his omnibus indigetis . Quid vultis amplius? quid jam impedit a salute? Sed hoc est quod dico: Deum ignoratis, sed nec creditis auditui nostro. Vellem vos vel expertis credere, quia, nisi crodideritis, non intelligetis. Sed non est omnium fides. 3. Absit autem ut de tali, hoc est de Dei ignorantia, sponsam commonitam sentiamus, quae tanta sponsi pariter et Dei sui, non dico agnitione, sed amicitia et familia
Abbreviated transcription (Latin):
tur inprofundum. minme iam
ut consolationem recipiat emer¬
surus sicut scriptum est impius
cum uenerit inprofundum malox
contempnit:aut certe clissimulans
et sibi qualicumq ueri simili blã¬
diens ratione reuocat se urreuocabi¬
liter ad scłm ad ꝑfruenclum et deli¬
ciendum in omnib bonis eius quo¬
ad licuerit. Cum autem dixerit pax
et securitas tunc subrtaneus subue
niet ei interitus tanqͣm in utero ha¬
benti et non effugiet. Ita gͦ et deig
norantia dei uniuerse malitie cõ¬
summatio uenit: que est despera¬
tio. Apostolus dicit: quod ignoran¬
tiam dei quidam habent. Ego aut̃
dico omnes ignorare deum: qui no¬
lunt conuerti ad eum. Neq enim
obaliud proculclubio renuunt:
nisi quaia granem et seuerum ima¬
ginentur qui pus est.durum et
implacabilem qui misericors est.
ferum et terribilem qui amabił
est. et mentitur iniquitas .sͥ. for¬
mans sͥ idolum pro eo quod non
est ipse. Quid timetis moclice fidri ͤ

Expanded text:
tur in profundum, minime jam tur in profundum, minime jam ut consolationem recipiat, emersurus, sicut scriptum est: Impius, cum venerit in profundum malorum, contemnit : aut certe dissimulans, et sibi qualicunque verisimili blandiens ratione, revocat se irrevocabiliter in saeculum, ad perfruendum et deliciandum in omnibus bonis ejus, quoad licuerit. Cum autem dixerit: Pax et secusuperveniet interitus, tanquam in utero habenti, et non norantia Dei universae malitiae consummatio venit, quae est desperatio. 2. Apostolus dicit quod ignorantiam Dei quidam habent . Ego autem dico omnes ignorare Deum, qui nolunt converti ad Deum. Neque enim ob aliud procul dubio renuunt, nisi quia gravem et severum imaginantur, qui pius est, durum et implacabilem, qui misericors est, ferum et terribilem, qui amabilis est: et mentitur iniquitas sibi, formans sibi idolum pro eo quod non est ipse. Quid timetis modicae fidei?
Abbreviated transcription (Latin):
norantia parturit: Nam hĩc
incipiendum est:sicut recorda¬
mini hic heri fuisse terminatum
Quid itaꝙ parturit. Siximus des¬
perationem:s quonam modo di¬
camus. forte aliquis reuersꝰ in
se et clisplicens sibi momnib ma¬
lis que fecit. cogitansq resipis¬
cere et redire abomni uia mala
et carnali conuersatione sua. si
ignorat quam bonus sit deus. ꝙͣ
suauis et mittis. et quam multus
adignoscendum nonne sua carna¬
lis cogitatõ arguet eum et clicet.
Quis facis: Et uitam istam uis
ꝑdere: et futuram. Peccata tua
maxima sunt et nuium multa
nequaquam pro tot et tantis nec
si te excories sufficies satis suf¬
fscere complexio tenera est. uita
extitit delicata consuetuclinem
difficile uinces. Pro his et simili¬
b desperatus resilit miser igno¬
rans quam facil e ommipotens
re. cuncta ista dissolueret: sequi¬
tur inpenitentia que est delictũ
maximum. et blasphemia uiremis¬
sibilis. Ip̃e uero aut conturbat
nraa tristicia absorbetur. et fer¬

Expanded text:
norantia parturit? Nam hinc incipiendum est, sicut recordamini hic heri fuisse terminatum. Quid itaque parturit? Diximus desperationem, sed quonam modo, dicamus. Forte aliquis reversus in se, et displicens sibi in omnibus malis quae fecit, cogitansque resipiscere, et redire ab omni via mala et carnali conversatione sua, si ignorat, quam sit bonus Deus, quam suavis et mitis, et quam multus ad ignoscendum, nonne sua carnalis cogitatio arguet eum, et dicet: Quid facis? et vitam istam vis perdere, et futuram? Peccata tua maxima sunt, et nimium multa: nequaquam pro tot et tantis, nec si tu excories, sufficies satisfacere. Complexio tenera est, vita exstitit delicata, consuetudinem difficile vinces. Pro his et similibus desperatus resilit miser, ignorans quam facile omnipotens re, cuncta ista dissolveret: sequiturque impoenitentia, quae est delictum maximum, et blasphemia irremissibilis. Ipse vero aut conturbatus nimia tristitia absorbetur, et fer
Abbreviated transcription (Latin):
tentare uidetur. At istud impossibile
nͥ dissentias tecum. nͥ tͥmet adu̾se¬
ris nͥ grani ⁊ iugili luctatu. ip̃e cõ¬
trate ipsum infatigabiliter p̾lie¬
ris: postremo nͥ uale facias inuetera¬
te consuetudim. ranatece affectioni
Id quidẽ durum. si tuis attempta¬
u̾is uirib tale erit ac si mimo cdi¬
gitorum tuoꝵ torremtis imp̾tuno
sistere: aut ipsum denuo conetis
iordanẽ conuertere retrorsum. Ed
facies: Quere uerbum cui consẽti¬
as: ip̃o faciente ut consentias. Nũ¬
ge ad illum qui adusatur ꝑ quẽ
talis fias. cui iam nõ ad u̾setur. ut
blandiatur quiminabatur: ⁊ sit
ad inmutandum efficatior infu¬
sa grã quẽ intensa ira. Hec prima
ut opinor necessitas: ob quam atui¬
ma incipit querere u̾bum. S si ig¬
noras quid ille uelit. cui iam no¬
luntate cõsentis. nõne ⁊ de te di¬
cetur. quia zelum dei habes. s nõ

Expanded text:
tentare videtur. At istud impossibile, nisi dissentias tecum, nisi tibimet adverseris, nisi gravi et vigili lucta tu ipse contra te ipsum infatigabiliter praelieris; postremo, nisi valefacias inveteratae consuetudini, innataeque affectioni. Id quidem durum. Si tuis attentaveris viribus, tale erit, ac si in uno digitorum tuorum torrentis impetum sistere, ant ipsum denuo coneris Jordanem convertere retrorsum. Quid facies? Quaere verbum cui consentias, ipso faciente ut consentias. Fuge ad illum qui adversatur, per quem talis fias cui jam non adversatur, ut blandiatur qui minabatur, et sit ad immutandum efficacior infusa gratia, quam intensa ira. 2. Haec prima, ut opinor, necessitas, ob quam anima incipit quaerere verbum. Sed si ignoras quid ille velit cui jam voluntate consentis, nonne et de te dicetur quia zelum Dei habes, sed no
Abbreviated transcription (Latin):
tes. Non ambiciamus tamen: alias
forsitam his opus habebimus. Alioqͥn
satis per se ip̃os leuiter et ante tempꝰ
cadent. sicut fenum tectorum quod
priusquam euellatur exaruit : quod
ego deypocritis clictum reor. Non sine
causa tamen incarmine nuptiali. eoꝵ
mentio facta est. Erunt sine dubio et¬
si non esui : usui qualicumos. Multa
innuptus preter dapes necessatie pro¬
curantur. Ego uero istud adeo mini¬
me pretͤreundum existimo. ut discu
tere nunt inter angustias extremita¬
tum sermonis huius quicquid illud¬
est nolim: s differo indiem alterum
et horam liberiorem. An uero necessa¬
rie. uobis tunc experiri licebit: tan¬
tum michi oportunitatem faculta¬
temq obtineant uota nr̃a ad pro¬
ferendum quod sentio: raur̃am ip̃o¬
rum ecdificationem. in laudem et głi¬
am sponsi eccłie ih̃u xp̃i domini nr̃i.¬
qui est super onmia deus benedictus
insecula. amen.

Expanded text:
tes. Non abjiciamus tamen, alias tes. Non abjiciamus tamen, alias forsitan his opus habebimus. Alioquin satis per se ipsos leviter, et ante tempus cadent, sicut fenum tectorum, quod priusquam evellatur exaruit ; quod ego de hypocritis dictum reor. Non sine causa tamen in carmine nuptiali eorum mentio facta est. Erunt sine dubio, etsi non esui, usui qualicunque. Multa in nuptiis praeter dapes necessarie procurantur. Ego vero istud adeo minime praetereundum existimo, ut quidquid illud est, inter angustias extremitatum sermonis hujus discutere nolim; sed differo in diem alterum, et horam liberiorem. An vero necessarie, vobis tunc experiri licebit: tantum mihi opportunitatem facultatemque obtineant vota vestra ad proferendum quod sentio, in vestram ipsorum aedificationem, in laudem et gloriam sponsi Ecclesiae Jesu Christi Domini qui est super omnia Deus benedictus in saecula. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
distis inquit et uidi stis. Ouerbsĩ
adbreuatum. attamen uiuum et
efficax. haut dubius profecto asse¬
ro: quod aurib oculisq percepi.
Intonat tuba salutaris: choruscant
miracula ⁊̾ et munclus credit. Sito
ꝑsuadetur quod dicitur: dum
quod stupetur ostenditur. habes
autem. quia profecti apł̃i predica¬
uerunt ubiq domino cooperante et
sermonem confumante sequentib
signis. Habes inmonte stupenda cla¬
ritate transfiguratum: et nichilo¬
minus suꝑna testificatum uoce. Ha¬
bes imordane similiter et columbani
designantem: et uocem testificantẽ.
Ita hec duo ubiq pariter uox et sig¬
num ad introlucendam fidem. ex li¬
uina largitate concurrunt: ut latus
ad animam per utrasq fenestras in¬
gressus pateat ueritati. sequitur.
ficus protulit grossos suos. Non cõ¬
medamus ex eis: nec enim esui habi¬
les sunt ob ummaturitatem sui. Bo¬
narum ficuum habent similitudinẽ
non saporem: forte ypoeritas designã¬

Expanded text:
distis, inquit, et vidistis. O verbum distis, inquit, et vidistis. O verbum abbreviatum, attamen vivum et efficax! Haud dubius profecto assero, quod auribus oculisque percepi. Intonat tuba salutaris, coruscant miracula, et mundus credit. Cito persuadetur quod dicitur, dum quod stupetur, ostenditur. Habes autem quia profecti apostoli praedicaverunt ubique, Domino cooperante, et sermonem confirmante sequentibus signis . Habes in monte stupenda claritate transfiguratum, et nihilominus superna testificatum voce . Habes in Jordane similiter et columbam designantem, et vocem testificantem . Ita haec duo ubique pariter, vox et signum, ad introducendam fidem ex divina largitate concurrunt: ut latus ad animam per utrasque fenestras ingressus pateat veritati. 10. Sequitur: Ficus protulit grossos suos. Non comedamus ex eis: nec enim esui habiles sunt ob immaturitatem sui. Bonarum ficuum habent speciem, sed similitudinem, non saporem, forte hypocritas designan
Abbreviated transcription (Latin):
me turturis consilium deuirginib
ubiq inualuit: tunt primum clici
ueraciter potuit. quia uox turtu¬
ris audita est interra nr̃a. Ergo si
interra nr̃a et flores apparuerunt.
et uox turturis audita est : pro¬
fecto et iusu ueritas comparata
est et auditu. Uox quippe audi¬
tur: flos ceruttur. Flos miraculũ
est: ut nr̃a supetior interpretatõ
habet : quod uoci accedens. fruc̃tũ
parturit fidei. Et si fides ex aucli¬
tu: s exiusu confirmatio est. So¬
nuit uox: splenduit flos: et u̾i¬
tas de terra orta est ꝑfidelium cõ¬
fessionem: uerbo signocs partter
concurrentib intestimonium fidei. Tes¬
timonia ista credibilia facta sunt
nimis: dum flos uoci. auri oculus at¬
testaretur. Audita uisa confumant:
ut duorum testimonium auris loquor
et oculi ratum sit. Propterea domninꝰ
lis nec planius intimari fidei ualuit
certitudo. Eadem sane inbreui etiã
uniuerse terre ꝑsuasio fc̃a est: et e¬
odem argumenti compenclio. Que au¬

Expanded text:
mae turturis consilium de virginibus mae turturis consilium de virginibus ubique invaluit , tunc primum dici veraciter potuit, quia vox turturis audita est in terra nostra. 9. Ergo, si in terra nostra et flores apparuerunt, et vox turturis audita est; profecto et visu veritas comperta est, et auditu. Vox quippe auditur, flos cernitur. Flos miraculum est, ut nostra superior interpretatio habet, quod voci accedens fructum parturit fidei. Etsi fides ex auditu, sed ex visu confirmatio est. Sonuit vox, splenduit flos, et veritas de terra orta est per fidelium confessionem, verbo signoque pariter concurrentibus in testimonium fidei. Testimonia ista credibilia facta sunt nimis, dum flos voci, auri oculus attestatur. Audita visa confirmant, ut duorum testimonium auris loquor et oculi ratum sit. Propterea Dominus lis, nec planius intimari fidei valuit certitudo. Eadem sane in brevi etiam universae terrae persuasio facta est, et eodem argumenti compendio. Quae au
Abbreviated transcription (Latin):
adde quod inuigis montium et
insummitatib arborum frequen¬
tiot illi conuersatio est : ut quod
uel maxime propositum pudicitie
decet doceat nos terrena despicere.
et amare celestia. Ex quib colligit᷑
quod uox sit turturis etiam pre¬
dicatio castitatis. Neq enum aprin¬
cipio uox ista interris audita fuit:
s magis illa. Crescite et multipli¬
camini: et replete terram. In cassũ
profecto uox illa pudicuͤe sonuiss:
nec dum propalata resurgentium
prĩa. inqua felicius homines neqe
nubent neq nubentur: s sunt si¬
cut angeli aincelis. Tu ne uoci illi
tempus fuisse tunc clicas: cum ma¬
leclicto omnis subiecebat sterilis
inisrł. cum pr̃ĩarche ip̃i plures si¬
mul habebant uxores: cum fr̃ frĩs
absq liberis defuncti. semen susci¬
tare exlege compellebatur:At ubi
insonuit ex ore celestis turturis cõ¬
mendatio illa spadonum qui se ca¬
strauerunt propter regnum dei
et item alteruis cuiusdam castissi¬

Expanded text:
Adde quod in jugis montium et Adde quod in jugis montium et in summitatibus arborum frequentior illi conversatio est: ut, quod vel maxime propositum pudicitiae, decet, doceat nos terrena despicere, et amare coelestia. 8. Ex quibus colligitur, quod vox sit turturis etiam praedicatio castitatis. Neque enim a principio vox ista in terris audita fuit, sed magis illa: Crescite, et multiplicamini, et replete terram . Incassum profecto vox illa pudicitiae sonuisset, necdum propalata resurgentium patria: in qua longe felicius homines neque nubent, neque nubentur, sed sunt sicut angeli Dei in coelis . Tune voci illi tempus fuisse tunc dicas, cum maledicto omnis subjacebat sterilis in Israel, cum Patriarchae ipsi plures simul habebant uxores, cum frater fratris absque liberis defuncti semen suscitare ex lege compellebatur? At, ubi insonuit ex ore coelestis turturis commendatio illa spadonum, qui se castraverunt propter regnum Dei ; et item alterius ejusdem castissi
Abbreviated transcription (Latin):
ius deniq merito. digna fuit dari
hostia prouirgineo partu. sic quip¬
pe habes : par turturum. aut duoᷤ
pullos columbarum. Et licet ali¬
as quidem percolumbam sp̃s sc̃s
soleat designari.quia tamen libidi¬
nosa auis est. non decuit offerri eã
insacrificium domini: nͥ ea sane
etate que nesciret libidinem. At
turturis non designatur etas:
qm̃ agnoscitur castitas inquacum¬
q etate. Deniq compare uno contẽ¬
ta est : quo amisso alterum iam
non ad mittit. numerositatem in
hominib nuptiarum condempnẽs.
llam et si forsitam culpa ꝓpterin¬
continentiam uenialis est: ipsa
tamen tanta incontinentia tur¬
pis est. pudet ad negocium ho¬
uestatis rationem non posse in ho¬
mine: quod natura possit inuo¬
lucre.Cernere est turturem tem
atq in effabiliter exequentem.
uidias ubiꝙ singularem: ubi¬
q gementem audias: nec unquã
inuiridi ramo residentem prospi¬
cies: ut tuab eo discas uolupta¬
tum uirentia iurulenta uitare.

Expanded text:
jus denique merito digna fuit dari jus denique merito digna fuit dari hostia pro virgineo partu. Sic quippe habes: Par turturum, aut duos pullos columbarum . Et licet alias quidem per columbam Spiritus sanctus soleat designari; quia tamen libidinosa avis est, non decuit offerri eam in sacrificium Domini, nisi ea sane aetate, qua nesciret libidinem. At turturis non designatur aetas, quoniam agnoscitur castitas in quacunque aetate. Denique compare uno contenta est; quo amisso alterum jam non admittit, numerositatem in hominibus nuptiarum redarguens. Nam etsi forsitan culpa propter incontinentiam venialis est, ipsa tamen tanta incontinentia turpis est. Pudet ad negotium honestatis rationem non posse in homine, quod natura possit in volucre. Cernere enim est turturem tempatque infatigabiliter exsequentem. Videas ubique singularem, ubique gementem audias; nec unquam in viridi ramo residentem prospicies, ut tu ab eo discas voluptatum virentia virulenta vitare.
Abbreviated transcription (Latin):
dominus. Ceterum si multi gementeᷤs
quid sibi uult unius expressio: Uox
turturis inquit. Quare non turcurũ:
forte apostolus id soluit ubi ait: qͥa
gemens. qui gementes facit. Et qmͣ¬
libet multi sint quos ita genere au¬
diat: unius peromnium libia uox
sonat. Quid ni illius: qui ipsam more
singulorum pro quorumq necessita¬
tib format: Deniq uniciuq datur
manifestatio sp̃e ad utilitatem. sua
uox quemiq manifestum facit: et p¬
sentem inlicat. Et audi ex euugłio:
et nescis unde ueniat. aut quo uadat
Et si ille nesciebat. qui litteram occi¬
dentem docebat mortuos magister
de morte ad uitam. periuuificantem
Cpm̃ certo et cotidiano ex ꝑimento
ipo nos illuminante pro bamus. uo¬
ta et gemitus nr̃os ab ip̃o uenire.
et ad deum ire: illicq inuenire miscdi¬
am in oculis dei. Quando enim sp̃s
secundum deum postulat prosc̃is.
nec soli commendant turturem ge¬
mitus : commendat et castitas. Hu¬

Expanded text:
Dominus . 6. Caeterum si multi gementes, Dominus . 6. Caeterum si multi gementes, quid sibi vult unius expressio? Vox turturis, inquit. Quare non turturum? Forte Apostolus id solvit, ubi ait, quigemens, qui gementes facit. Et quamlibet multi sint, quos ita gemere audias, unius per omnium labia vox sonat. Quidni illius, qui ipsam in ore singulorum pro quorumque necessitatibus format? Denique unicuique datur manifestatio Spiritus ad utilitatem . Sua vox quemque manifestum facit, et praesentem indicat. Et audi ex Evangelio, et nescis unde veniat, aut quo vadat . Etsi ille nesciebat, qui litteram occidentem docebat mortuos magister de morte ad vitam per vivificantem Spiritum, certo et quotidiano experimento, ipso nos illuminante, probamus vota et gemitus nostros ab ipso venire, et ad eum ire, illicque invenire misericordiam in oculis Dei. Quando enim sui Suia secundum Deum postulat pro sanctis. 7. Nec soli commendant turturem gemitus; commendat et castitas. Hu
Abbreviated transcription (Latin):
dei expectans redemptionem corpori
nti. hoc scientes. quia quam duu sum
incorpore hoc: ꝑegrinamur ate. Nec
uacui gemitus: quib ecelo tam mise¬
ricorditer respondetur. Propter miseri¬
am inopum et gemitum pauꝑum:
nunc exurgam dicit dominus. Fuit
et intempore patrum uox ista gemen¬
tium: s rara et penes quemq suus
gemitus. Unde et dicebat quis. Secre¬
tum meum michi: secretum meum ili.
Q et qui aiebat. gemitus meus a te
non est absconditus: profecto monstra¬
bat absconditum eẽ. qui soli deo non eẽt
absconditus. Et ideo tunc dici non po¬
tuit. uox turturis audita est interra nr̃a:
qm̃ secretum ad huc paucorum. iam tr̃c¬
in multitudinem non exiuit. At ubi pa¬
lam clamatum est. que sursum sunt
querite ubi xp̃c est indextera dei sedens.
ad omnes iam cepit ꝑtinere gemitꝰ
iste turtureus et una omnib ẽe ge¬
mendi ratio: quia omnes sciebant
dominum. secundum quod in ihere¬
mia legitur. et cognoscent me omnes
aminimo usq ad maximum dicit

Expanded text:
Dei exspectantes, redemptionem corporis nostri : hoc scientes, quia quandiu sumus in corpore hoc, peregrinamur a Domino . Nec vacui gemitus, quibus e coelo tam misericorditer respondetur: Propter miseriam inopum et gemitum pauperum nunc exsurgam, dicit Dominus . Fuit et in tempore Patrum vox ista gementium; sed rara, et penes quemque suus gemitus. Unde et dicebat quis: Secretum meum mihi, secretum meum mihi . Sed et qui aiebat: Gemitus meus a te non est absconditus, profecto monstrabat absconditum esse, qui soli Deo non esset absconditus. Et ideo tunc dici non potuit: Vox turturis audita est in terra nostra; quoniam secretum adhuc paucorum jam tunc multitudinem non exivit. At ubi palam clamatum est: Quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dextera Dei sedens , ad omnes jam coepit pertinere gemitus iste turtureus, et una omnibus esse gemendi ratio, quia omnes sciebant Dominum, secundum quod in Jeremia legitur: Et cognoscent me omnes a minimo usque ad maximum, dicit
Abbreviated transcription (Latin):
las noctes lectum meum: lacrrmis me¬
is stratum meum rigabo. slon solum
autem michi. s et omnib qui dili¬
gunt ad uentum eius: geniitus isti
comꝑti sunt. Hoc qriuppe est: quod ip̃e
aiebat. Nlumquid possunt inquit fi¬
lii sponsi lugere quam dui cum illis
est sponsus  uenient autem dies cum
auferetur abeis sponsus: et lunc lu¬
gebunt. Ac si cliceret. Et cunc uortur¬
turis audietur. Ita est ih̾u bone. nã¬

Expanded text:
s meis stratum meum rigabo . Non solum autem mihi, sed et omnibus qui diligunt adventum ejus, gemitus isti comperti sunt. Hoc quippe est quod ipse aiebat. Nunquid possunt, inquit, filii sponsi lugere, quandiu cum illis est sponsus? Venient autem dies, cum auferetur ab eis sponsus, et tunc lugebunt ; ac si diceret: Et tunc vox turturis audietur. 5. Ita est, Jesu bone,
Abbreviated transcription (Latin):
non est uox turturis audita int̾¬
ra nr̃a. Ubi uero regni celorum ꝓ¬
missio facta est: tunc intellexert̃
homines. se non habere hic ma¬
inquirere tota auiditate cepert̃.
et tunc primum manifeste sonuit
interra uox turturis. Nam dum scã
queq iam anima xp̃i presentiam sus¬
piraret regni dilationem moleste fer¬
ret desideratam prĩam gemitib et sus¬
puus a longe salutant. nonne tͥ inde¬
tur uice fungi gemebunde ac castissime t᷑¬

Expanded text:
non est vox turturis audita in tenon est vox turturis audita in terra nostra. Ubi ergo regni coelorum promissio facta est, tunc intellexerunt homines se non habere hic ciinquirere tota aviditate coeperunt; et tunc primum manifeste sonuit in terra vox turturis. Nam dum sancta quaeque jam anima Christi praesentiam suspiraret, regni dilationem moleste ferret, desideratam patriam gemitibus et suspiriis a longe salutaret: nonne tibi videtur vice fungi gemebundae ac castissimae tu
Abbreviated transcription (Latin):
uis: gemendo id magis quam decla¬
mando studeas oportebit. Exemplũ
sane cum in aliis multis: tum uel ma¬
xime hoc innegocio uerbo efficatius
est. Dabis uoci tue uocem uirtutis:
si quod suades. prius tͥ illud uid̾is
uox. fac ut loqueris: et non solum
me facilius emendas: s te quoes
graui liberas probro. Non iam per¬
tinebit ad te: si quis clicat. Alligant
onera grauia et importabilia. et
imponunt ea in humeros hominũ:
cligito autem suo nolunt ea mo¬
utre. S nec illud uerearis oportet.
Tu qui alios docet: te ipsum non do¬
ces: Uox turturis audita est int̾¬
ra nr̃a. Donec homines prodei cultu
mercedem tantum interrer. et tan¬
tum terram acceperunt. illam uti¬
q lacte et melle manantem: mini¬
me se cognouerunt ꝑegrinos suꝑ
terram. nec more turturis ingemu¬
erunt. ueluti prĩe reminiscentes:
magis autem pro prĩa exilio ab¬
usi. dederunt se comedere pugui¬
a et bibere mulsum. Ita tam diu

Expanded text:
vis, gemendo id magis, quam declavis, gemendo id magis, quam declamando studeas oportebit. Exemplum sane tum in aliis multis, tum vel maxime hoc in negotio, verbo efficacius est. Dabis voci tuae vocem virtutis, si quod suades, prius tibi illud cognovox. Fac ut loqueris, et non solum me facilius emendas, sed te quoque non levi liberas probro. Non jam pertinebit ad te, si quis dicat: Alligant onera gravia et importabilia, et imponunt ea in humeros hominum, digito autem suo nolunt ea movere . Sed neque illud verearis oportet: Tu qui alios doces, te ipsum non doces . 4. Vox turturis audita est in terra nostra. Donec homines pro Dei cultu mercedem tantum in terra, et tantum terram acceperunt, illam utique lacte et melle manantem, minime se cognoverunt peregrinos super terram, nec more turturis ingemuerunt veluti patriae reminiscentes; magis autem pro patria exsilio abutentes, dederunt se comedere pinguia, et bibere mulsum. Ita tandiu
Abbreviated transcription (Latin):
de sponsus ip̃e: inde luo incarne
una. Si caro una: cur non et pri¬
a una: Celum celi domino inquit.
terram autem dedit filus homi¬
num. Ergo ut filius hominis. he¬
reclitat terram: ut dominus subi¬
cit: ut conclitor. Amministrat: ut
sponsus. communcat. Sicendo nẽ¬
pe interra ur̃a. proprietatem pro¬
fecto abnuit: societatem non res¬
puit. Et hec pro eo quod sponsus
tam benigno usus est uerbo: ut
clignatus fit clicere uterra nr̃a.
Nunc cetera uideamus. Uox tur¬
turis audita est interra nr̃a. Et
est: tempus uichilominus pu¬
tationis ad eẽ demintians. Id ix¬
ta litteram. Alias turturis uox
non cdulce ad moclum sonat: s
signã dulcia. Ipsa ancula. si
emis non magni: si discutis nõ
parui precii est. Et uox quidem
gementis. quam canenti similior.
peregrinationis nr̃e nos admonet.
uius libenter doctoris audio uocem:
qui non sibi plausum s michi planc¬
tum moueat. Uere turturem ex hi¬
bes: si gemere doceas. Et si persuade̾

Expanded text:
de sponsus ipse; inde duo in carne de sponsus ipse; inde duo in carne una. Si caro una, cur non et patria una? Coelum coeli Domino, inquit, terram autem dedit filiis hominum . Ergo ut filius hominis haereditat terram, ut dominus subjicit, ut conditor administrat, ut sponsus communicat. Dicendo nempe, in terra nostra, proprietatem profecto abnuit, societatem non respuit. Et haec pro eo quod sponsus tam benigno usus est verbo, ut dignatus sit dicere, in terra nostra. Nunc caetera videamus. 3. Vox turturis audita est in, tempus nihilominus putationis adesse denuntians. Id juxta litteram. Alias turturis vox non dulce admodum sonat, sed signat dulcia. Ipsa avicula, si emis, non magni; si discutis, non parvi pretii est. Et vox quidem gementi, quam 1469 canenti similior, peregrinationis nostrae nos admonet. Illius doctoris libenter audio vocem: qui non sibi plausum, sed mihi planctum moveat. Vere turturem exhibes, si gemere doceas: et si persuadere
Abbreviated transcription (Latin):
carmen nimirum amoris est: nec a¬
liis hoc quam amatoriis fulciri o¬
portuit. Amat et deus. nec aliunde
hoc habet: s ip̃e est unde amat. Et i¬
deo uehementius: quia non amo¬
rem tam habet. quam hoc et ip̃e.
Uerum quos amat: amicos habet
non seruos. Denic amitus fit de ma¬
gistro: nec enim amicos cliscipulos
diceret si non eeñt. uides amori ced̾e
etiam maiestatem: Ita est fr̃s. nemi¬
nem suspieit amor: s ne despieit qͥ¬
dem. Omnes ex quo intuetur qui
ꝑfecte se amant. et inse ipso cel¬
sos humilesq contemperat: nec
deum forsitan ad huc ab hac amo¬
ris regula excipi putas: s qui ad¬
heret deo unus sp̃s est. Quid mi¬
raris hoc: Ip̃e factus est tanqm
unus ex nobis. Minus clixi: non tã¬
quam unus. s unus. Parum est.
parem ẽẽ hominib: homo est. Inde
terram nram uendicat sibi s qͣi
prĩam: non quasi possessionemr.
Quid inuendicet: Inde illi spon¬
sa: inde substantia corporis. In¬

Expanded text:
Carmen nimirum amoris est, nec aCarmen nimirum amoris est, nec aliis hoc quam amatoriis fulciri oportuit. Amat et Deus, nec aliunde hoc habet, sed ipse est unde amat. Et ideo vehementius, quia non amorem tam habet, quam hoc est ipse. Verum quos amat, amicos habet, non servos. Denique amicus fit de magistro: nec enim amicos discipulos diceret, si non essent. 2. Vides amori cedere etiam majestatem? Ita est, fratres; neminem suspicit amor, sed ne despicit quidem. Omnes ex aequo intuetur, qui perfecte se amant, et in se ipso celsos humilesque contemperat; nec Deum forsitan adhuc ab hac amoris regula excipi putas; sed qui adhaeret Deo, unus spiritus est . Quid miraris hoc? Ipse factus est tanquam unus ex nobis. Minus dixi: non tanquam unus, sed unus. Parum est parem esse hominibus: homo est. Inde terram nostram vindicat sibi, sed quasi patriam, non quasi possessionem. Quidni vindicet? Inde illi sponsa, inde substantia corporis; in
Abbreviated transcription (Latin):
ox turturis audita est interra
nr̃a. Minime iam dissimul a¬
re queo: quod ecce secundo is qui de
celo est de terra loquitur. utiq tam
clignanter. tam socialiter: quasi unꝰ
eterra. s ponsus est iste. Qui cum pre¬
mitteret flores apparuisse interra ad¬
iunxit nr̃a: ⁊ nunc nichilominus
uox inquit turturis audita est in
terra nr̃a. Ergo ne ratione carebit.
deo quidem tam insueta. ne dicam
indigna locutio: Nusquam ut opi¬
nor decelo sic locirtum reperies: nus¬
quam alibi deterra. Ad uerte gͥ quan¬
te sit suauitatis: deum celi dicere. in
terra nr̃a. Quiq terrigene et filii ho¬
minum: audite. Magnificauit domi¬
nus facere nobiscum. Multum illi
cum terra: multum cum sponsa: qmͣ
deterris sibi asciscere placuit. Interra
inquit nr̃a. Non plane principatum
sonat uox ista. s consortium: s famili¬
aritatem. Danquam sponsus hoc dr¬
cit: non tanqͣm dominus. Quid: Con¬
ditor est. et consortem se reputat:
Amor loquitur: qui dominum nescit.

Expanded text:
ox turturis audita est in terra nostra . Minime jam dissimulare queo, quod ecce secundo is, qui de coelo est, de terra loquitur: utique tam dignanter, tam socialiter, quasi unus e terra. Sponsus est iste: qui cum praemitteret flores apparuisse in terra, adjunxit nostra; et nunc nihilominus: Vox, inquit, turturis audita est in terra nostra. Ergone ratione carebit Deo quidem tam insueta, ne dicam indigna, locutio? Nusquam, ut opinor, de coelo sic locutum reperies, nusquam alibi de terra. Adverte igitur, quantae suavitatis sit Deum coeli dicere, in terra nostra. Quique terrigenae et filii hominum, audite; magnificavit Dominus facere nobiscum . Multum illi cum terra, multum cum sponsa, quam de terris sibi asciscere placuit. In terra, inquit, nostra. Non plane principatum sonat vox ista, sed consortium, sed familiaritatem. Tanquam sponsus hoc dicit, non tanquam Dominus. Quid? Conditor est, et consortem se reputat! Amor loquitur, qui dominum nescit.
Abbreviated transcription (Latin):
uictorem sui: ⁊ sic inuictum reddi¬
dit ad omma. Est quippe iugo᷑ au¬
mi: ced̾e̾ nescius protuenda ratõ¬
ne. QAut si magis probas: iugoͭ a¬
nimi inmobiliter stantis cum
ratione. uel proratione. Uel sic.
Uigor anmi: quod inse est oĩa
ad rationem co gens uel dirigẽs
Quis ascendet inmontem domini.
huius adu̾ticẽ montis. id est ad
dere ad orietur: sciet profecto qmͣ
sit ascensus arduuis et cassus co¬
natus. absq u̾bi adutorio. felix
animaq angelis spectantib p̃¬
buit gaudium pariter et mira¬
cubam sin iꝰ ut au diret de se loqñ¬
tes. Que est ista q̃ ascendit de de¬
serto deliciis affluens. innica suꝑ
dilectũ suum. Alioquin frustra ni¬
tiur: sinũ innititur. Sane etrã¬
etiam contra se innitens inuales¬
cet: et fcã se ip̃a ualidior coget
pro ratione uniu̾sa. Iram metũ
cupiditatẽ. et gaudium. uelut
cĩndam animi cucrum. bonus au¬
riga reget: ⁊ in captinitatẽ recdi¬

Expanded text:
victorem sui, et sic invictum redvictorem sui, et sic invictum reddit ad omnia. Est quippe vigor animi cedere nescius pro tuenda ratione. Aut, si magis probas, vigor animi immobiliter stantis cum ratione vel pro ratione. Vel sic: Vigor animi, quod in se est, omnia ad rationem cogens vel dirigens. 5. Quis ascendet in montem Domini? Hujus ad verticem montis, id est ad dere adorietur, sciet profecto quam sit ascensus arduus, et cassus conatus absque Verbi adjutorio. Felix anima, quae angelis spectantibus praebuit gaudium pariter et miraculum sui, ut audiret de se loquentes: Quae est ista, quae ascendit de deserto, deliciis affluens, innixa super dilectum suum? . Alioquin frustra nititur, si non innititur. Sane etiam contra se innitens invalescet, et facta se ipsa validior coget pro ratione universa: iram, metum, cupiditatem, et gaudium, veluti quemdam animi currum, bonus auriga reget; et in captivitatem redi
Abbreviated transcription (Latin):
qui se ipsum decelo suꝑb nullo im¬
pellente p̾cipitauit: ut scias multo
magis hominem suo ip̃ius casui in¬
minere. quẽ ꝓprie substantie põdus
grauat. Est et mundꝰ impulsor: qͥa
in maligna positus est. Impellit om̃s
s solos eu̾nt amicos suos: id est cõ¬
sentaneos sͥ nlolo eẽ amicus mundi
ne cadam. Nam qui uult ẽẽ huius
mundi amicus: inimicus dei consti¬
tuitur: quoutiq nullus gͣnior casꝰ.
Ex quib satis claret. quam sit homo
precipms impulsor sui: qra suo sine
alieno impulsu cade̾ potest. alieno
absq suo nõ potest. Cui nam hoꝵ
p̾cipue resistendum: Nlempe huic
qui eo molestior quo interior so¬
lus deicere sufficit. cum sine ip̃o
alii possint facere nichil. Nõ sine
causa sapiens expugnatori p̾tu¬
lit uibium: uirum qui in animo
dominatur. Multum hoc ad te . O¬
pus uirtute habes. ⁊ nõ qͣcumq:
s qua induaris exalto. Ipã enim
si ꝑfecta sit. facile facit animum

Expanded text:
qui se ipsum de coelo superbus nullo imqui se ipsum de coelo superbus nullo impellente praecipitavit: ut scias multo magis hominem suo ipsius casui imminere, quem propriae substantiae pondus gravat. Est et mundus impulsor, quia in maligno positus est. Impellit omnes, sed solos evertit amicos suos, id est consentaneos sibi. Nolo esse amicus mundi, ne eadam. Nam qui vult esse hujus mundi amicus, inimicus Dei constituitur , quo utique nullus gravior casus. Ex quibus satis claret, quam sit homo praecipuus impulsor sui, qui suo sine alieno impulsu cadere potest, alieno absque suo cadere non potest. Cuinam horum praecipue resistendum? Nempe huic, qui eo molestior, quo interior, solus dejicere sufficit, cum sine ipso alii possint facere nihil. Non sine causa Sapiens expugnatori praetulit urbium, virum qui animo dominatur . Multum hoc ad te: Opus virtute habes, et non quacunque, sed qua induaris ex alto. Ipsa enim, si perfecta sit, facile facit animum
Abbreviated transcription (Latin):
bonum te emulatorem ꝓbasti: cui
malitia omnino nil nocuit uide ne
magis profuerit. Scriptum est enim
Bonũ fac: et habebis laudẽ ex illa.
Confusi sunt. qui que rebant animã
tuam: tu u̾o cantabis. Si mei nõ fue¬
rint dominati: tunc in maculatus ero
Bomi plane emulatoris insigne dedisti:
si consilio sapientis misereris anime
tue : si omni custodia seruas cor tuũ:
si iuxta apłm te ipsum castum custodis
Alioquin si uniu̾sum mundũ lucreris
anime autẽ tue detrimentum patiauᷤ.
nõ plane bonum te sensemus emula¬
torem: qm̃ quidem nec saluator. Cũ
gͥ tres sint stanti inminentes: hoꝵ
diabolus liuore malitie mundꝰ uen¬
to uanitatis: homo semetipm̃ pond̾e
sue corruptionis impellit. Impellit
diabolus s nõ eu̾tit: si quidem tuũ
Demios habes. Resistite diabolo et
fugiet auob̾. Iste est qui stan tes in
paradiso impulit inuidꝰ ⁊ eu̾tit: s
consentientes nõ resistentes. Iste ẽ

Expanded text:
bonum te aemulatorem probasti, cui bonum te aemulatorem probasti, cui malitia omnino nil nocuit: vide ne magis profuerit. Scriptum est enim: Bonum fac, et habebis laudem ex illa . Confusi sunt qui quaerebant animam tuam, tu vero cantabis: Si mei non fuerint dominati, tunc immaculatus ero . Boni plane aemulatoris insigne dedisti, si consilio Sapientis misereris animae tuae , si omni custodia servas cor tuum , si juxta Apostolum te ipsum castum custodis . Alioquin, etsi universum mundum 1563 lucreris, animae autem tuae detrimentum patiaris, non plane bonum te censemus aemulatorem, quoniam quidem nec Salvator . 4. Cum igitur tres sint stanti imminentes; horum diabolus livore malitiae, mundus vento vanitatis, homo semetipsum pondere suae corruptionis impellit. Impellit diabolus, sed non evertit, si quidem tuum nsum. Denique habes: Resistite diabolo, et fugiet a vobis . Iste est qui stantes in paradiso impulit invidus et evertit, sed consentientes, non resistentes. Iste est
Abbreviated transcription (Latin):
stare ꝑse possit. que surgere ꝑse noer
potuit. sion opinor. Quid enim ͦ uer¬
bo domini celi firmati sunt. ⁊ t̾ra sta¬
bit sine u̾boe Cur gͦ si stare per se po¬
terat orabat homo de terra. confir¬
ma me inquiẽs inuerbis tuis: Deniee
et probarat. Eiuis ip̃ius illa uoxe fuit.
Impulsꝰ eu̾sus sum ut caderem. Et
dominus suscepit me. Queris qͥs
ille impulsor homo: Nõ est unus. Im¬
plłor cliabolus est: impulsor murrdᷤ
impulsor homo. Quis iste homo si q̃us:
Quisꝙ sui. soli imirati. usꝙ adeo ho¬
mo impulsor sͥ est. ⁊ suumet precipi¬
tator: ut nõ sit quod ab altero rmpul¬
sore formides si ip̃e ate ꝓprias conti¬
neas manus. Quis enim inquit uo¬
bis nocere poterit. si bom emulato¬
res fueritis: Mamis tua: consensus
tiuis. Si diabolo suggerente uel selo
suadente qd̾ nõ oportet. assensum tu¬
um tenueris et nõ dederis menbra
tua ama iniquitati. nec ꝓmiseris res¬
nare peccatum in tuo mortali corpore

Expanded text:
stare per se possit, quae surgere per se non stare per se possit, quae surgere per se non potuit? Non opinor. Quid enim? Verbo Domini coeli firmati sunt , et terra stabit sine Verbo? Cur ergo si stare per se poterat, orabat homo de terra: Confirma me, inquiens, in verbis tuis? . Denique et probarat. Ejus ipsius illa vox fuit: Impulsus eversus sum ut caderem, et Dominus suscepit me . Quaeris quis ille impulsor? Non est unus. Impulsor diabolus est, impulsor mundus, impulsor homo. Quis iste homo sit quaeris? Quisque sui. Noli mirari. Usque adeo homo impulsor sibi est, et suimet praecipitator, ut non sit quod ab altero impulsore formides, si ipse a te proprias contineas manus. Quis enim, inquit, vobis nocere poterit, si boni aemulatores fueritis? . Manus tua, consensus tuus. Si diabolo suggerente, vel saeculo suadente quod non oportet, assensum tuum tenueris, et non dederis membra tua arma iniquitati, nec permiseris regnare peccatum in tuo mortali corpore;
Abbreviated transcription (Latin):
scd̾m scientiam:. Et ne hoc leue exi¬
stimes: memineris scriptum. qius
ignorans ignorabitur. Stire uis qͥd
consulam ⁊ in hac necessitate: Qd̃
inprima. Meo consilio nc̃ ꝙͦ ibis
ad u̾bum. et docebit te uias suas:
ne uolendo quidem s ignorando
bonum. dun cutris contingat ex¬
cirere et exrare in inuio ⁊ nõ in
iuia. Lux est enim u̾ dum. Declara¬
tio deniq sermonum illuminat .t
intellectum dat pariuilis. Seatus es
si dicas ⁊ ti. Lucerna pedib meis ner¬
bum tuum: ⁊ lumen senitis intis. Nec
parum ꝓfecit anima tuaͥ euins in mu¬
tata uoluntas. cuius illuminata ue¬
tio est. ut bonum ⁊ uelit ⁊ nou̾it. Iei
alt̾o uitam: in altero iuisum recepit.
slam ⁊ malum uolendo mortua epat.¬
⁊ bonum ignorando cecb. Iam uiuit
iam uidet᷑: iam stat inbonor s ope
⁊ oꝑe uerbi. st at manu u̾bi leua¬
ta ⁊ ueluti super pedes duos deuo¬
tionem ⁊̃ agnitionẽ Stat inquiam:
s sͥ putet dictum. Qui se existimat
stare⁊ uideat ne cadat. putas uel

Expanded text:
dum scientiam? . Et ne hoc leve existimes, memineris scriptum, quia ignorans ignorabitur . Scire vis quid consulam et in hac necessitate? Quod in prima. Meo consilio nunc quoque ibis ad Verbum, et docebit te vias suas, ne volendo quidem, sed ignorando bonum, dum curris, contingat excurrere, et errare in invio, et non in via. Lux est enim verbum. Declaratio denique sermonum illuminat, et intellectum dat parvulis. Beatus es, si dicas et tu: Lucerna pedibus meis verbum tuum, et lumen semitis meis . Nec parum profecit anima tua, cujus immutata voluntas, cujus illuminata ratio est, ut bonum et velit, et noverit. In altero vitam, in altero visum recepit. Nam et malum volendo mortua erat, et bonum ignorando caeca. 3. Jam vivit, jam videt, jam stat in bono, sed ope et opere Verbi. Stat manu Verbi levata veluti super pedes duos, devotionem et agnitionem. Stat, inquam, sed sibi putet dictum: Qui se existimat stare, videat ne cadat . Putasne