comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
elegit uos in ipso ante mundi consti¬
tutionẽ: ed ꝓfecto si ꝓpterea dictum
ẽ. qi p̃sciuit d̾s credituros. ñ q fac̾tu¬
rus fuerat ipse credentes: contͣ istao
p̃scienciam loquit᷑ filius dicens: ñ uos
me elegistis. s ego elegiuos: cum hoc
potius p̃scierit d̾s qd̾ ipsi eũ fuerant
electuri. ut ab illo eligi mererent᷑. Eie
ct sunt itaq añ mundi constitutio¬
nẽ. ea p̃destinatione in qua d̾s facta¬
sua futura p̃sciuit. Slecti sunt aũ de
mundo ea uocatione qua d̾s idqd̾ p̃¬
destinauit impleuit. Qs enĩ p̃destina¬

Expanded text:
undi constitutionem ? Quod profecto si propterea dictum est, quia praescivit Deus credituros, non quia facturus fuerat ipse credentes; contra istam praescientiam loquitur Filius, dicens, Non vos me elegistis, sed ego vos elegi: cum hoc potius praescierit Deus, quod ipsi eum fuerant electuri, ut ab illo mererentur eligi. Electi sunt itaque ante mundi constitutionem ea praedestinatione, in qua Deus tura facta pręsciuit; electi autem de mundo ea uocatione, qua Deus id quod prędestinauit, impleuit. Quos enim prędestina
Abbreviated transcription (Latin):
mortificamur totadie: deputati sumꝰ
ut oues occisioniꝰ. Et quis supportat. qͥs
om̃ia colerat: S in his om̃ib suꝑamꝰ.
Uñ: ꝑeum qͥdilerit nos. Ergo sid̾s ꝓ no¬
bis. quis cont̾nos: Sicut scriptum est.¬
Qͥa ꝓpt̃ te mortificam᷑ totadie: estimati
sumꝰ sicut oues occisionis. Psalmus
iste filiis chore dicitur. sicut eius tituluᷤ¬

Expanded text:
mortificamur tota die, deputati sumus ut oves occisionis. Et quis supportat? quis omnia tolerat? Sed in his omnibus superamus. Unde? Per eum qui dilexit nos . Ergo, Si Deus pro nobis, quis contQuia propter te mortificamur tota die: aestimati sumus sicut oves occisionis. Psalmus iste filiis Chore dicitur, etc., usqu
Abbreviated transcription (Latin):
euugłitare. Agite penitenciã ap¬
ꝓpinquabit enĩ regnũ celoꝵ. Iusti¬
ficam᷑ in uocatione misdie: ⁊ timo¬
re iudicii. Hinc ẽ qd̾dicit᷑. Dz inno¬
mine tuosalua mer ⁊ in uircute
Itua uidica me. Nontimet uidica¬
ri: qui impet᷑uerit añ saluar. uo¬
cati renunciamꝰ diabolo ꝑpeniten¬
ciam: ne subiugo euis remaneamꝰ.

Expanded text:
re, «Agite poenitentiam; appropinquavit enim regnum coelorum» . Justificamur in vocatione misericordae, et timore judicii: hinc est quod dicitur, «Deus, in nomine tuo salvum me fac, et in virtute tua judica me» . Non timet judicari, qui impetraverit ante salvari. Vocati, renuntiamus diabolo per poenitentiam, ne sub jugo ejus remaneamus:
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ uenerimꝰ. tenebimus: ⁊ iã uisio erit.
ñfides. Cũ uenerimꝰ. tenebimꝰ: ⁊ iam
res erit. ñ spes. Caritas qͥd: Nunqͥd:
ipsa mͦ ẽ. ⁊ tunc ñ erit: Si amamus
credendo ⁊ ñ uidendo: quomͦ amabi¬
mꝰ uidendo. ⁊ tenendo: Ergo caritaᷤᷤ¬
ait apłs. fides. spes. caritas. tria hec: ma¬
ior aũ hoꝵ caritas. Hanc habentes. ⁊ in
nobis nutͥentes. securi illo adiuuante
ꝑseuerantes in eo. dicamꝰ. qͥs noᷤ seꝑabit
a caritate. xp̃i:. donec ipse misereat᷑. Tri¬

Expanded text:
cum venerimus, tenebimus; et jam visio erit, non fides: cum venerimus, tenebimus, et jam res erit, non spes. Charitas quid? numquid et ipsa modo est, et tunc non erit? Si amamus credendo et non videndo; quomodo amabimus videndo et tenendo? Ergo charitaolus ait, Fides, spes, charitas, tria haec; major autem horum charitas . Hanc habentes, et in nobis nutrientes, securi illo adjuvante perseverantes in eo, dicamus: Quis nos separabit a charitate Christi? donec ipse misereatur
Abbreviated transcription (Latin):
nos  ⁊remebat mundis ad ũsus eos.
Sopuli meditabant᷑ mania pͥncipes
conuemebant inunũ. Earogitaban¬
tur nous cruciatus: ⁊ penas incre¬
dibiles inueniebat ingeniosa crude¬
litas. Obruebant᷑ obpbriis. falsis ar¬
guebant᷑ cͥminib Custodis intole¬
rabilib includebantur. ungulis ara¬
bant᷑. ferro pimebant᷑. bestuis subre¬
gebantur. ignib cremabant᷑: ⁊ dicẽ¬

Expanded text:
sus eos, populi meditabantur inania, principes conveniebant in unum : excogitabantur novi cruciatus, et poenas incredibiles inveniebat ingeniosa crudelitas. Obruebantur opprobriis, falsis arguebantur criminibus, custodiis intolerabilibus includebantur, ungulis exarabantur, ferro perimebantur, bestiis subrigebantur, ignibus cremabantur, et dice
Abbreviated transcription (Latin):
qui uistificat. Et itẽ int̾rogetur. qͥs
ẽqui condempnet: Et respondeat᷑.¬
ꝓ pc iħc qui mortiuis ẽ. Qd̾ credere. qr
dem̃tisimum ẽ. ita ꝓnunciabit᷑. ut
p̃cedat ꝑcunctatio. sequat᷑ int̾roga¬
tio. Int ꝑcunctationẽ aũ. int̾roga¬
tionẽ hoc ueteres int̾esse dixerunt.
qd ad ꝑcunctationẽ multa respon¬
deri possunt: ad int̾rogationem s
aut so aut etiam: Pͥnumciabit᷑ gͦ ita
ut post ꝑcunctationem qua dicimꝰ.
qͥs accusabit adũsus electo s di:. illud
qd̾ sequit᷑ sono int̾rogantis enuncie¬
tur. ds qͥuistificat: Eit tacite respon¬
deat᷑. non. Et itẽ ꝑcunctem᷑. Qͥsẽ qui
condempnet: Rursusq int̾rogemꝰ.
x p̃ciħc qui mortiuis ẽ: Magis aũ
qͥ resurrerit: Quiẽ indextera dei
Qui ⁊ int̾pellat ꝓnobis E̾xtubiq taci

Expanded text:
qui iustificat et item interrogetur: quis qui iustificat et item interrogetur: quis est, qui condemnet? et respondeatui mortuus est. quod credere quia dementissimum est, ita pronuntiabitur, ut praecedat percontatio, sequatur interrogatio. inter percontationem autem et interrogationem hoc ueteres interesse dixerunt, quod ad percontationem multa responderi possunt, ad interrogationem uero aut "non" aut "etiam". pronuntiabitur ergo ita, ut post percontationem, qua dicimus: quis accusabit aduersus electos dei? illud quod sequitur sono interrogantis enuntietur: deus, qui iustificat? deatur: « Non. » Et item percunctemur: « Quis est qui condemnet: » rursusque interrogemus, « Christus qui mortuus est, magis autem qui resurrexit, qui est in dextera Dei, qui et inte
Abbreviated transcription (Latin):
tũ uł aliqd huiusmocdi. Et certe
cũ ipsum patrẽ recte ille possit su¬
um dicere. ñ uideo q̃ ipsuss. recte
sua uocare ñ possit diũsiᷤ dũt arat
modis. Cum enim beatitudinem il¬
lã obtinuerimꝰ. nr̃a er̃t̃ ad uiuendũ
supiora: nr̃a erunt ad conuiuenduo
equalla: nr̃a er̃t ad dominandũ infe¬
aũ de ambiguis distinctionib dumꝰ.
eadẽ obseruanda sunt ⁊ in ãbiguis
ꝓnunciationib. Nam ⁊ ipse nisi le¬
ctous nimia uicient᷑ incuria. aut re¬
gulis fidei corrigunt᷑. aut p̃cedentis
uel consequentis conerione sermonis.
Aut si neutrũ bonũ adhibet᷑ ad corre.¬
Etionẽ: nichilominus dubie remane¬
bunt: ut quolibet mͦ lec̾tor ꝓnuncia.¬
uerit. ñ sit in culpa. Nisi enuim fides
reuocet qua credimꝰ dm̃ ñ accusatu¬
rum adũsus electos suos: cap̃m non
condempnaturũ electos suos: pocest
allud sicꝓnunciari. eͥs accusabit
adũsus electos di: Ut hanc introga¬
tionẽ quasi responsio consequat᷑. ds

Expanded text:
ntum, vel aliquid hujusmodi. Et certe cum ipsum patrem recte ille posset suum dicere, non video quae ipsius recte sua vocare non possit, diversis duntaxat modis. Cum enim beatitatem illam obtinuerimus, nostra erunt ad videndum superiora, nostra erunt ad convivendum aequalia, nostra erunt ad dominandum infeautem de ambiguis distinctionibus diximus, eadem obseruanda sunt et in ambiguis pronuntiationibus. nam et ipsae, nisi lectoris nimia uitientur incuria, aut regulis fidei corriguntur aut praecedentis uel consequentis contextione, sermonis aut, si neutrum horum adhibetur ad correctionem, nihilominus dubiae remanebunt, ut quolibet modo lector pronuntiauerit, non sit in culpa. nisi enim fides reuocet, qua credimus deum non accusaturum aduersus electos suos et Christum non condemnaturum electos suos, potest illud sic pronuntiari: quis accusabit aduersus electos dei? ut hanc interrogationem quasi responsio subsequatur: deus,
Abbreviated transcription (Latin):
loquebat᷑ apłs: cum hec diceret.
S cd̃m id qd̾ unigenitus ẽ. non habet
ds donat: ꝓculdubio se donaturum ẽẽ
p̃sciuit: ⁊ in sua p̃sciencia p̃parauit.
 gͦ p̃destinauit. ipsos ⁊ uocauit uoca¬
tione illa de qua dictum ẽ. sine peni
tencia sunt dona ⁊ uocatio dy. samq
insua que falli mutariꝙ non potest pre¬
sciencia. oꝑa sua disponere: id om̃ino nec
aliud quicqͣm ẽ p̃destinare. Qͦt au p̃de

Expanded text:
que ad cum haec diceret. Secundum id quod unigenitus est non habet us donat, procul dubio se donaturum esse praescivit, et in sua praescientia praeparavit. Quos ergo praedestinavit, ipsos et vocavit vocatitentia sunt dona et vocatio Dei. Nam in sua, quae falli mutarique non potest, praescientia opera sua disponere, in Domino nec aliud quidquam est praedestinare. Non ergo
Abbreviated transcription (Latin):
cta sint. de quib dicta sunt: Idhuc e¬
nĩ usq infinem scħ multi uocandi ⁊
iustificandi sunt ⁊ tam̃ uerba p̃teriti
temporis posuit de reb etiam futuris
tanq̃m iam fc̃cerit d̾s. q̃iam ut fierent
ex eternitate disposuit. Ideo de illodic̃
⁊ ꝓpħa ysaias. Qui fecit q̃ futura sunt.
Quicũq gͦ in d̾ ꝓuidentissima disposi¬
tione psciti. p̃aestinat uopa cati. usti¬
ficati głificati sunt. ñ dico⁊ etiã ñdũ

Expanded text:
dicta sunt; adhuc enim usque in finem saeculi multi vocandi et justificandi sunt: et tamen verba praeteriti temporis posuit de rebus etiam futuris, tanquam jam fecerit Deus, quae jam ut fierent ex aeternitate disposuit. Ideo de illo dicit et propheta Isaias, Qui fecit quae futura sunt . Quicumque ergo in Dei providentissima dispositione praesciti, praedestinati, vocati, justificati, glorificati su
Abbreviated transcription (Latin):
piramꝰ : q desideramus qd̾ ñdum tenemꝰ
Q uarer q̃uia spe salui facti sumꝰ. Iã caro
sumpta de nobis indño: non spe.s re
salua facta ẽ. Resurrerit enim ⁊ ascen¬
dit in capite nr̃o caro nr̃a salua. in m̃b̾s
adhuc saluanda ẽ. Secura gaudeant
membra. que acapite suo ñ sunt deserta

Expanded text:
piramus, quia desideramus, quod nondum tenemus. piramus, quia desideramus, quod nondum tenemus. Quare? Quia «spe salvi facti sumus.» Jam caro sumpta de nobis in Domino, non spe, sed re salva facta est. Resurrexit enim et ascendit in capite nostro caro nostra salva; in membris adhuc salvanda est. Secura gaudeant membra, quia a capite suo non sunt deserta
Abbreviated transcription (Latin):
dedimus: ut pͥmicias nr̃as sequam᷑.
Ergo ⁊ nos ipsi in nobismet ipsis in¬
gerriscimꝰ: adoptionẽ expectantes
redemptionẽ corporis nr̃i. Semebat
gͦ upse ⁊ gemunt om̃s fideles: adop¬
tionẽ expectantes redemptionẽ cor¬
poris su. Ubi gemunt: In ista morta¬
uitate. Quã redemptionẽ expectant
corporis suiꝰ. Que p̃cessit in dño. qͥre¬
surrexit amdrtuis. ⁊ ascendit in ce¬
lum. Hoc nob̾ anteqͣm reddatur: ne¬
cesse ẽ ut gemamus etiam fideles etiã serli¬
sꝑantes. Ideo sequit᷑ ibi: quasi dicere uͦde ci
gemis: Et quomͦ saluator saluum d̾ .xxͦ.¬
te fecit: Qui gemit adhuc egrotat.
Subiuntit. ⁊ ait. Spe enĩ salui fact
sumus. Spes aũ que uidetur.non ẽspes.
Qd̾ enim uidet qͥs. quid spat: Si aũi qd non
uidemus sꝑamꝰ. ꝑpatienciam expectamꝰ.
Ecce quare gemimus. ⁊ quomͦ gemimꝰ. q
qd̾ sꝑamus iam quidẽ expectamus s ñdũ
tenenꝰ. Et donec teneamꝰ in tempore sus¬

Expanded text:
dedimus, ut primitias nostras sequamur: dedimus, ut primitias nostras sequamur: ergo «et nos ipsi in nobismetipsis ingemiscimus, adoptionem exspectantes, redemptionem corporis nostri.» Gemebat ergo et ipse, et gemunt omnes fideles, adoptionem exspectantes, redemptionem corporis sui. Ubi gemunt? In ista mortalitate. Quam redemptionem exspectant? Corporis sui, quae praecessit in Domino, qui resurrexit a mortuis, et ascendit in coelum. Hoc nobis antequam reddatur, necesse est gemamus, etiam fideles, etiam sperantes. Ideo sequitur ibi, et dicit; cum digemis; et quomodo Salvator salvum te fecit? qui gemit, adhuc aegrotat: subjunxit et ait, «Spe enim salvi facti sumus. Spes autem quae videtur, non est spes: quod enim videt quis, quid sperat? Si autem quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus» . Ecce quare gemimus, et quomodo gemimus; quia quod speramus, jam quidem exspectamus, sed nondum tenemus, et donec teneamus, in tempore sus
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ ille dicitur: captiũi tenebam̃. Ubs
gͦ tenebamur. ut ille ueniret redime¬
re captuios U̾bi tenebamur for¬
ce apud barbaros. Peiores barbaris
diabolus. ⁊ angłi eius. Ipsi antea te¬
nebant genus humanuor. Abhire¬
demit nos. qui ñ aurum nec argen¬
tum. s sanguinem suum ꝓ nobiᷤ de¬
Etenim ipsẽ precipue genut in ipsa
docuit nos gemere ex ipso sp̃u qͦ ⁊ ille
impletus gemebat. Hoc enimait.
Om̃is ereatura congemiscit ⁊ dolet us¬
q nunc. Et it̃um. Uanitati enĩ cre¬
atura subiecta ẽ ait. ñ sponte. s ꝓpt̃
eum qͥ subiecit in spe. Omnẽ creatu¬
ram dixit in hominib etiam ñdum
credentib s tamen credituris. inge¬
miscere creaturam in laborib Nũ¬
qͥd nam inhis tantum qͥ nondũ cre¬
diderunt: Iam uͦ in his qui credide¬
runt. ñ gemit. nec parturit creatu¬
sĩ pͥmicias sp̃s habentes. idẽ qui iã. Etatu¬
sp̃u do̾ seruimꝰ: qͥiam m̃te d̾o credi psalmi¬
mus: ⁊ in ipsa fide p̾micias quasdã cxlx.¬

Expanded text:
noster ille dicitur captivi tenebamur. Ubi ergo tenebamur, ut ille veniret redimere captivos? ubi tenebamur? Forte apud barbaros? Pejor est barbaris diabolus et angeli ejus. Ipsi antea tenebant genus humanum: ab eis redemit nos, qui non aurum neque argentum, sed sanguinem suum pro nobis deEtenim ipse praecipue gemit in ista salem; et docuit nos gemere ex ipso Spiritu quo et ille impletus gemebat. Hoc enim ait: «Omnis creatura congemiscit et dolet usque nunc.» Et iterum: «Vanitati enim creatura subjecta est,» ait, «non sponte, sed propter eum qui subjecit in spe.» Omnem creaturam dixit in hominibus etiam non credentibus, sed tamen credituris, ingemiscere creaturam in laboribus. Numquidnam in his tantum gemit, qui nondum crediderunt? jam vero in his qui crediderunt non gemit, nec parturit creatusi primitias spiritus habentes,» id est, qui jam spiritu Deo servimus, qui jam mente Deo credidimus, et in ipsa fide primitias quasdam
Abbreviated transcription (Latin):
formes fieri unaginis filii sus: ut sit
ipse pͥmogenitꝰ in multis fr̃ib. Qͦs ¶ex libͤ¬
aũ p̃destinauit: illos ⁊ uocauit. Hic de cun¬
subaudire debemꝰ scd̃m ꝓpositũ. st̃ tate de¬
enum ⁊ alii uocati. s ñ elect: ac per x.xiͦ.¬
hoc ñ scd̾m ꝓpositum uocati. Qͦs aũ
uocauit. hoc ẽ scdm ꝓpositum. illos
⁊ iustificauit: qͦs aũ iustificauit il¬
los ⁊ głificauit.
Ani sunt filii ꝓmissionis: hii sunt e¬

Expanded text:
ut sit ipse primogenitus in multis fratribus; quos autem praedestinauit, illos et uocauit. hic subaudire debemus \'secundum propositum\'. sunt enim et alii uocati sed non electi ac per hoc non secundum propositum uocati. quos autem uocauit - hoc est secundum propositum -, illos etiustificauit;quos autem iusti ficauit, illos et glorificauit. hi sunt filii
Abbreviated transcription (Latin):
formnemur huic scło. ibi conformam
di filio. Potest ⁊ sic acciprꝰ ut quemad¬
modũ nobis ille mortalitate. ita noᷤ il¬
l efficiam᷑ immortalitate conformes.
qd̾ quidẽ ⁊ ad ipsam resurrectionẽ cor¬

Expanded text:
formemur huic saeculo, ibi conformamur Dei Filio. Potest et sic accipi: Ut quemadmodum nobis ille mortalitate, ita nos illi efficiamur immortalitate conformes: quod quidem et ad ipsam resurrectionem
Abbreviated transcription (Latin):
facit mala hinꝰ mundi toł abilia ducere.
spes futuri. Sic enĩ usu quodam bono con¬
uertunt᷑ in bonũ. dum ñ augent nr̃am
concupiscenciã. s erercent patienciam.
on solũ gͦ ala q̃ appetunt᷑ ut suauia ue¬
rũ etiam illa q̃ut molesta uitant᷑. qͣn
alia sic sumimus ne capiam᷑. alia sic fe¬
rimꝰ ne frangam᷑: ⁊ scdm p̃cepta diui¬
na in om̃ib gr̃as agimus ei de qͦ dicimꝰ.
b enedicam dñm in om̃i tempore. semper
laus eiꝰ in ore meo. Et bonum ẽ mͥ qd̃
humiliast me: ut discam iustificatio¬
nes tuas. N eq enĩ re uera s fallacis
ꝓsꝑitatis semꝑhic tͣnquillitaᷤsᷤ arride

Expanded text:
facis mala huius mundi tolerabilia ducere spe futuri. sic enim usu quodam bono conuertuntur in bonum, dum non augent nostram concupiscentiam, sed exercent patientiam. non solum ergo illa quae appetuntur ut suavia, verum etiam illa quae ut molesta vitantur; quando alia sic sumimus ne capiamur, alia sic ferimus ne frangamur, et secundum praecepta divina in omnibus gratias agimus ei, de quo dicimus: Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo ; et, Bonum est mihi quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas . Neque enim revera, si fallacis prosperitatis semper hic tranquillitas arride
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ ẽ. subiecit dicens. Dñe ut scuto bone
uoluntatis tuȩ coronabis nos. Bona¬
⁊̃ enim uolunta ᷤ d̾ p̃cedit bonã uolun¬
tatem nr̃am. ut peccatores uocet in peni¬
tençiã. Et ipsa sunt arma quib expug¬
nat᷑ inimicus cont᷑ quem dicit᷑. es accu¬
sabit adñrus electos d̾: Et si de ꝓ nobis.
desꝑationẽ salutis suggerens. multicis¬
dine tribulationum ⁊ temptationuo.
B ic enĩ ad et̃nam beatamq tendimꝰ
uitam. pͥmitus nr̃a peccata dampnando:
deinde b̾nuiuendo: ut post uitã condẽs¬
natam malã ⁊ gestam bonã mereamur
et̾nam. Sodm ꝓpositum enĩ occultissims

Expanded text:
Dei est, subjecit dicens: Domine, ut scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos; bona enim voluntas Dei praecedit bonam voluntatem nostram, ut peccatores vocet in poenitentiam. Et ipsa sunt arma quibus expugnatur inimicus, contra quem dicitur: Quis accusabit adversus electos Dei? et, Si Deus pro nobis, desperationem salutis suggerens in multitudine tribulationum et tentationum. Sic enim ad aeternam beatamque tendimus vitam, primum nostra peccata damnando, deinde bene vivendo, ut post vitam, condemnatam malam et gestam bonam, mereamur aeternam. Secundum propositum enim o
Abbreviated transcription (Latin):
quentes. ñ aũ se p̃cedentes.⁊ illum se¬
quentẽ. ⁊ in om̃ib eum bonũ inueni¬
unt. siue em̃dantem. siue consolantẽ.
siue exercentẽ. siue coronantẽ siue pur¬
gantem. siue illuminantem: sicut apłsast.¬

Expanded text:
sequentem: et in omnibus eum bonum inveniunt, sive emendantem, sive consolantem, sive exercentem, sive coronantem, sive purgantem, sive illuminantem, sicut Apost
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus ẽ ꝓpter delicta nr̃a.⁊ resurrẽc̃
ꝓpteriustificationem nr̃am: ñ timeamꝰ
ne abiciamur flagellatr. s potiꝰ confi
ius enim ñdum uenerit nr̃i gaudii
plenitudo: nec mͦ tam̃ sine gaudio re¬
licti sumus. qr spe salui facti sumils.
Id̾o ⁊ ipse apłs qui ait si qd̾ non uide¬
mus sꝑanꝰ. ꝑ patienciam expectamꝰ.
dicit alio loco. Spe gaudentes. in tͥbu¬
latione patientes. Habentes gͦ talem
spem. multa fiducia utamur. Et ser
monr̃ in gr̃a sit conditus sale: ut scia¬
mus quemadmodum oporteat unicuiq
respondere. Dicendum ẽ enim eis qui
cum ꝑdidissent uel ñquam suscepissem
sustinenciã. nobis sustinentib dñm

Expanded text:
mortuus est propter delicta nostra. et resurrexit mortuus est propter delicta nostra. et resurrexit propter justificationem nostram , non timeamus ne abvis enim nondum venerit nostri gaudii plenitudo: nec modo tamen sine gaudio relicti sumus; quia spe salvi facti sumus. Ideo et ipse Apostolus, qui ait, Si quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus; dicit alio loco, Spe gaudentes, in tribulatione patientes . Habentes ergo talem spem, multa fiducia utamur : et sermo noster in gratia conditus sit sale, ut sciamus quemadmodum oporteat unicuique respondere . Dicendum est enim eis qui cum perdidissent, vel nunquam suscepissent sustinentiam, nobis sustinentibus Dom
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ ⁊ hostiam d̾o in odorem suauita¬
tis. Sic gͦ pater ꝓprio filio ñ pepercit.
s ꝓ nobis om̃ib tradidit eum: ut ⁊ ip¬
se filius traderet semet ipsum ꝑ nob̾.
om̃ia. Traditus ꝓpt̃ formam serui
tumelias. inmortem crucis: docuit
nos exemplo suȩ passionis cũ qͣnta
patiencia in illo ambulemꝰ:⁊ firma¬
uit nos exemplo suȩ resurrectionis
qͥd abillo patienter sꝑare debemus.
enciam expectamꝰ. Qd̃ ñ uidemꝰ qui¬
dẽ sꝑamus: s corpus sumꝰ illius capi¬
dis. in qͦiam ꝑfectum ẽ qd̾ sꝑamꝰ. De
⁊ de nobis dictum ẽ. uosᷤ aũ estis corpiss
xp̃i ⁊ membra. Si au qd̾ non uidemꝰ
sꝑamus. ꝑ patienciam expectamus. se¬
curi qm̃ qui resurrerit caput nr̃m. ser¬
uat spem nr̃am. Et q̃m pͥusqͣm resur¬
rectione gaudeamus. Ita enim ueruo
ẽ qd flagellat omnẽ filium quẽ recipit.
ut nec ꝓprio filio suo peꝑcerit. s ꝓ nob̾
om̃ib tradidit eum. Intuentes gͦͥ eum
qui sine peccati merito flagellatus ẽ qͥ

Expanded text:
nem et hostiam Deo in odorem suavitatis . Sic ergo Pater proprio Filio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit eum, ut et ipse Filius traderet semetipsum pro nobisomnia, traditus propter formam servi in mortem crucis docuit nos exemplo passionis, cum quanta patientia in illo ambulemus: et firmavit nos exemplo suae resurrectionis, quid ab illo patienter sperare debeamus. tamus. Quod non videmus quidem, speramus: sed corpus sumus illius capitis, in quo jam perfectum est quod speramus. De Et de nobis scriptum est: Vos autem estis corpus Christi et membra . Si autem quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus, securi; quoniam qui resurrexit caput nostrum est, servat spem nostram. Et quia priusquam resurrectione gaudeamus. Ita enim verum est quod flagellat omnem filium quem recipit, ut nec Unico suo pepercerit, sed pro nobis omnibus tradiderit eum. Intuentes ergo eum, qui sine peccati merito flagellatus est, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑeatis inqͥt de uia usta. Qͥd ostendens.
niszeos e cõmonitos qui iã ambulant
inuia iusta. ut intimore deo seruiant:
idẽ ñ altum sapiant. s timeant: eso
significat. ñ suꝑbiant. s humiles
sint. Uñ alib dicit. Non alta sapi¬
entes: s humilib consentiente. Ex¬
ultent d̾o. s cũ cremore: in nulloglo¬
riantes. qͣndo nr̃m nichilsit. ut q̃
głiatur. in dño głetur: ne peant de
iua iusta. inqua iã ambulare cepe

Expanded text:
eatis, inquit, de via justa: quid ostendens, nisi eos esse commonitos, qui jam ambulant in via justa, ut in timore Deo serviant, id est, non altum sapiant, sed timeant ? quod significat, Non superbiant, sed humiles sint: unde et alibi dicit, Non alta sapientes, sed humilibus consentientes : exsultent Deo, sed cum tremore; in nullo gloriantes, quando nostrum nihil sit; ut qui gloriatur, in Domino glorietur : ne pereant de via justa, in qua jam ambulare
Abbreviated transcription (Latin):
inquit qͥ oꝑatur in uobis ⁊ uelle.⁊
oꝑari ꝓbona uoluntate. Quãuis
enĩ u psa mors carnis de peccato pͥ¬
mi bominis originalit̃ uenerit:
tam̃ bonꝰ eius usus głiosissimoᷤ mar¬
tires fecit. Et ideo ñsolum ipsa s om̃ia
scł huiꝰ mala. labores doloresq ho¬
minũ. qͣnquã de peccatoꝵ ⁊ mari¬
me de peccati originalis ueniant
cło mortis obstcta. tam̃ ⁊ remissis b̾ de ci¬
peccatis remanere debuer̃t̃. cũ qͥb uitate
homo ꝓueritate certaret. ⁊ unde dei .iͦ.¬
ererceret᷑ iurtꝰ fidelium: ut nouus

Expanded text:
inquit, « qui operatur in vobis et velle et operari pro bona voluntate . » Quamvis enim et ipsa mors carnis de peccato primi hominis originaliter venerit, tamen bonus ejus usus gloriosissimos martyres fecit, et ideo non solum ipsa, sed omnia saeculi hujus mala labores doloresque hominum, quanquam de peccatorum, et maxime de peccati originalis meritis o mortis obstricta, tamen et remissis peccatis remanere debuerunt, cum quibus homo pro veritate certaret, et unde exerceretur fidelium virtus
Abbreviated transcription (Latin):
multis fr̃ib. Primogenitus utiq a
mortuis scd̃m eumndẽ apłm: qua mor¬
te seminata ẽ caro eius incontumelia:
resurrerit ingła. Scd̾m hanc imagi¬
nẽ filii sui. cui ꝑ ĩmortalitatẽ confer¬
mam᷑ incorpore. etiam illud agimus
qd̾ item dicit idem apłs. Sicut porta¬
uimꝰ imaginẽ t̃rens. portemus etiam
imaginẽ euis qu de celo ẽ: ut scilicet

Expanded text:
tis. Primogenitus utique a mortuis secundum eumdem Apostolum, qua morte seminata est caro ejus in contumelia, resurrexit in gloria, secundum hanc imaginem filii, cui per immortalitatem conformamur, in corpore etiam illud agimus, quod item dicit idem Apostolus. Sicut portavimus imaginem terreni, portemus et imaginem ejus qui de coelo est , ut sci
Abbreviated transcription (Latin):
infelicitate t̾rena: uel quassati dãpns.
uel egritudine corporis p̃grauati. uel
carcerib inclus uel catenis colligad
uel fluctib maris iactati. uel aliqͥb
inimicoꝵ insidiis cucũsepti. Ge¬
munt. s ñ columbe gemitu ge¬
munt. Non amore d̾i gemunt.
ñ spũ gemunt. Adeotales cũ ab
ipsis p̃ssuris fuerint lib̾ati. exul¬
tant in gͣndib uocib. Ubi appa¬
ret. qr corui sunt. ñ colũbe. ¶Ieri¬
to de archa missus ẽ coruus: ⁊ nẽ
reuersis. Missa ẽ columbr. ⁊ re¬
ũsa ẽ. Illas duas aues misit noe:
habebat ib coruũ. habebat colũ¬
bã. Utrũq hoc genꝰ archa illa
continebat. Et si archa figurabat
eccłiam: uidetis utiq qr necesse ẽ
ut i. Iisto diluiuo scł utrumq
genꝰ : contineat eccłla. ⁊ coruum.
⁊ columbã. Qui st̃ corui: & sua sertra
querunt. Qui columbe: Qui ea etatu p̃s̃.¬

Expanded text:
infelicitate terrena, vel quassati damnis, infelicitate terrena, vel quassati damnis, vel aegritudine corporis praegravati, vel carceribus inclusi, vel catenis colligati, vel fluctibus maris jactati, vel aliquibus inimicorum insidiis circumsepti gemunt: sed non columbae gemitu gemunt, non amore Dei gemunt, non spiritu gemunt. Ideo tales cum ab ipsis pressuris fuerint liberati, exsultant in grandibus vocibus: ubi apparet quia corvi sunt, non columbae. Merito de arca missus est corvus, et non est reversus; missa est columba; et reversa est: illas duas aves misit Noe . Habebat ibi corvum, habebat et columbam; utrumque hoc genus arca illa continebat: et si arca figurabat Ecclesiam, videtis utique quia necesse est ut in isto diluvio saeculi utrumque genus contineat Ecclesia, et corvum, et columbam. Qui sunt corvi? Qui sua quaerunt. Qui columbae? Qui ea quae
Abbreviated transcription (Latin):
gemit ubi ꝑfecta ⁊ ec̃na beatitudo ẽ
ecũ patre ⁊ filio Sp̃e enim sc̃s d̾s. si¬
cut di filius ds ⁊ pater d̾s. Cer diri d̾s.
s ñ diritres deos. Magis enĩ d̾s ter.
in illa tͥnitate. in illa beatitudine. in
illa ec̃nitate substancie gemit: s in no¬
bis gemit. q gemere nos facit. Nec
parua res ẽ qd̾ nos docet sp̃c sẽs geme¬
re. Insinuat enim nob̾ qr ꝑegͥnamur:
⁊docet nos in patͥam suspipare. ⁊ ipso
desiderio gemimꝰ Cu b̾n ẽ in hocsdo.
ĩno qui putat qd̾ ei b̾nsit. qͥleticia re¬
rum carnaliũ. ⁊ abundancia tempora¬
lium. ⁊ uana felicitate exultat: habet
uocem corui. Uor enĩ coru clamosa ẽ
nobis ꝓmissa ẽbeatitudinem s habere
illam in spe. habitutꝰ inre cũ dñs uene¬
rit in manifestatione p̃claruis. qui pͥus
in humilitate uenit occultꝰ. qͥ hec nouit
gemit. Et qͣnduu ꝓpter hoc gemit. bn
gemit. Sp̃c illum docuit gemere: a co¬
uibr didicit gemere. Muiti enĩ gemunt

Expanded text:
gemit, ubi perfecta et aeterna beatitudo est ei cum Patre et Filio? Spiritus enim sanctus Deus, sicut Dei Filius Deus, et Pater Deus. Ter dixi Deus, sed non dixi tres deos: magis enim Deus ter,in illa Trinitate, in illa beatitudine, in illa aeternitate substantiae gemit: sed in nobis gemit, quia gemere nos facit. Nec parva res est, quod nos docet Spiritus sanctus gemere: insinuat enim nobis quia peregrinamur, et docet nos in patriam suspirare, et ipso desiderio gemimus. Cui bene est in hoc saeculo, imo qui putat quod ei bene sit, qui laetitia rerum carnalium, et abundantia temporalium, et vana felicitate exsultat, habet vocem corvi: vox enim corvi clamosa est, nobis promissa est beatitudinem, sed habere illam in spe, habiturus in re, cum Dominus venerit in manifestatione praeclarus, qui prius in humilitate venit occultus; qui hoc novit, gemit. Et quamdiu propter hoc gemit, bene gemit: Spiritus illum docuit gemere, a columba didicit gemere. Multi enim gemunt in
Abbreviated transcription (Latin):
q eccłiȩ quolibet errore cecentur uel
malicia depͣuentur: si accipiunt
potestatem corporalit̃ affligencdi.
erercent euis patienciã. Sicantũmͦ
male sentiendo adũsant᷑. exercent
eus sapienciam: ⁊ ut etiam inimici
diligant᷑. exercent eus beniuolenci

Expanded text:
s ecclesiae, quolibet errore caecentur uel malitia deprauentur, si accipiunt potestatem corporaliter adfligendi, exercent eius patientiam; si tantummodo male sentiendo aduersantur, exercent eius sapientiam; ut autem etiam inimici diligantur, exercent eius beneuolenti
Abbreviated transcription (Latin):
timari gemitib int̃pellat: ut intellige¬
dimio .iͦ.retur gemitib int̃pellare no ᷤ fac̃.
Adẽ enim nobis. ⁊ infundendo cari¬
tatẽ nobis. facit nos int̃pellare ge¬
mitib. Deniq alio loco eum dicit
apłs clamantẽ abba pat᷑: aliolo¬
codicit. in qͦdamamꝰ abbapat̃. Ex¬
posuit quid sit clamantẽ abba pa¬
tter. dicendo in qͦ clamamꝰ. Ac ꝑ hoc
quid ẽ cdamantem. nͥ clamare faci¬
entem: Do exemplũ locutioniᷤ hu
Tam̃ ait apłs. Nunc aũ cognoscentes
dm. ĩmo cogniti ad̾o. Si nunc eos
cognouit ds̃: ñ eos nouerat. non
elegerat. non p̃destinauerat ante
mundi constitutionẽ: S sic dicit.
nunc aũ cognoscentes dm̃. ĩmo cog¬
niti ad̾o: ut intelligerent dm̃fecis¬
se in eis cognitionẽ suam. Cognos¬
centes dm̃. Quid ẽ cognoscentes dine
Nolite uobi s arrogare. nolite suꝑbi¬
re. cogniti estis a d̾o. Quid ẽ cog¬
inti estis adõs Cognitores suo ᷤ de
uos fecit. D̾s uob̾ dedit ut cognos¬

Expanded text:
est, Gemitibus interpellat; ut intelligeremus, Gemitibus interpellare nos facit. Adest enim nobis, et infundendo charitatem nobis, facit nos interpellare gemitibus. Denique alio loco cum dicit Apostolus, Clamantem, Abba, Pater ; alio loco dicit, In quo clamamus, Abba, Pater : exposuit quid sit, Clamantem, Abba, Pater; dicendo, In quo clamamus. Ac per hoc quid est, Clamantem, nisi, clamare facientem? Do exemplum locutionis hujTamen ait Apostolus, Nunc autem cognoscentes Deum, imo cogniti a Deo . Si nunc eos cognovit Deus, non eos noverat, non elegerat, non praedestinaverat ante mundi constitutionem. Sed sic dixit, Nunc autem cognoscentes Deum, imo cogniti a Deo; ut intelligerent Deum fecisse in eis cognitionem suam. Cognoscentes Deum. Quid est, Cognoscentes Deum? Nolite vobis arrogare, nolite superbire: Cogniti estis a Deo. Quid est, cogniti estis a Deo? Cognitores suos Deus vos fecit: Deus vobis dedit ut cognos
Abbreviated transcription (Latin):
dño ⁊el oꝑante ut uelimꝰ. uł cooꝑante
Ucũ uolumus: ad bona pietatis opera ni¬
chil ualemus. De oꝑante illo ut uelimꝰ.
dictum ẽ. Ds̃ ẽ enim qͥ oꝑatur in uobis
u uelle. De cooꝑante illo cũ iã uolumꝰ
⁊ uolendoagimi.s: scimꝰ enim inquit
qm̃ diligentib dm om̃ia coopantur in
bonũ. Quidẽ omia: nͥ ipsas t̃ribiles se¬
uasq passiones: Sarcina qͥppe que
infirmitati gͣnis ẽ: leuis efficit᷑ caritati.
Talib enĩ dñs dirit esse suam sarcinao
scripturas iugilanciꝰ ꝑscrutem᷑. uñ mone
ne ouili xp̃i noceant eis possit occur de sim¬
ry. tanqͣm de somno ignauiȩ nr̃a bolo.
ercitatur industria. Ita ꝑmultipli¬
cem gr̃am saluatoris etiam qd̾ mni
micus in ꝑniciẽ machinat᷑. d̾s consex liꝰ¬
ũtit in adiutoruio: qm diligentib de p̃dei¬

Expanded text:
l operante, ut uelimus, uel. cooperante, cum uolumus, ad bona pietatis opera nihil ualemus. de operante illo, ut uelimus, dictum est: deus est enim, qui operatur in nobis et uelle; de cooperante illo, cum iam uolumus et uolendo facimus: scimus, inquit, quoniam diligentibus deum omnia cooperatur bonum . Quid est omnia, nisi et ipsas terribiles saevasque passiones? Sarcina quippe quae infirmitati gravis est, levis efficitur charitati. Talibus enim Dominus dixit esse suam sarcinam Scripturas vigilantius perscrutemur, unde ne oculi Christi noceant, eis possit occurri, tanquam de somno ignaviae nostrae excitatur industria; ita per multiplicem gratiam Salvatmicus in perniciem machinatur. deus conuertit in adiutorium. quoniam diligentibus e
Abbreviated transcription (Latin):
lectus. consilii. ⁊ fortitudinis. sciencie
⁊ pietatis. ⁊ timoris dei: nec habet qͥs¬
quã uirtutẽ ueram. caritatẽ sincerã.
continenciam religiosam. nisi ꝑ sp̃m
uirtutis. ⁊ caritatis. ⁊ continencie: ita
sine spu fidei non ẽ recte quispiam cre
om̃ia hec oꝑatur unus atq idem sp̃s.¬
inhabitans. Nam ñdum in habitans
Nadiuuat ut sint fideles: in habitans¬
exser adiuuat iam fidelez. Ouid enim ore

Expanded text:
lectus, consilii et fortitudinis, scientiae lectus, consilii et fortitudinis, scientiae et pietatis et timoris Dei; nec habet quisquam virtutem veram, charitatem sinceram, continentiam religiosam, nisi per Spiritum virtutis, et charitatis, et continentiae: ita sine Spiritu fidei non est recte quispiam credoperatur unus atque idem Spinhabitans; nam nondum inhabitans adiuuat. ut sint fideles, inhabitans adiuuat iam fideles. Quod est e
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m sc̃m quo nr̃a infirmita sᷤ adiuua¬
tur: satis ipse demonstrat apl̃s. Inde
enim cepit. Sp̃c inquit aduuiat in¬
firmitatem nr̃am. Deinde ista sub¬
iunxit. Qd enim oremꝰ sicut oportet
nescimꝰ. ⁊ cetera. De hoc quippe sp̃u
aꝑtius alidi dicit. Non enĩ accepi¬
stis sp̃m seruitutis iteruo intimo¬
re. s accepistis sp̃m adoptionis fili¬
oꝵ in qͦ clamamus abba pater. Ec̃¬
ce hic ñ dixit qd̃ ipse sp̃c clamet o¬
rando: s in qͦ clamamus inqͥt abba
pater. Alio tamen locoait. Qm filii
estis. misit d̾s sp̃m filii sui in corda
ur̃a clamantem abba pater. Non
hic ait in qͦclamamꝰ: s ipsum sp̃m
clamantẽ dicere maluit. qͦ efficitur
ut clamemꝰ: sicut sunt illa. ipse sp̃cse
int̃pellat gemitib menarrabilib.¬
Sicut gͦ nemo recte sapit. recte intel pri¬
ligit recto consilio ac fortitudine
p̃ualet. nemo scienter pus ẽ. uel pie
sciens. nemotimore casto dm̃timet.
nisi acceperit sp̃m sapiencie ⁊ intel¬

Expanded text:
m, quo nostra infirmitas adiuuatur, satis ipse demonstrat apostolus. inde enim coepit: Spiritus, inquit. adiuuat infi rmitatem nostram; deinde ista subiunxit: Quid enim oremus, sicut oportet, nescimus, et cetera. de hoc quippe spiritu apertius alibi dicit: Non enim accepistis spiritum seruitutis iterum in timore. sed accepistis spiritum adoptionis filiorum, in quo clamamus: \'Abba pater\'. ecce hic non dixit, quod ipse spiritus clamet orando, sed \'in quo clamamus\', inquit, \'abba pater\'. alio tamen loco ait: Quoniam filii estis, misit deus spiritum filii sui in corda uestra clamantem: \'Abba pater\'. non hic ait in quo clamamus. sed ipsum spiritum clamantem dicere maluit, quo efficitur, ut clamemus, sicut sunt illa: Ipse spiritus interpellat gemitibus inenarrabilibSicut ergo nemo recte sapit, recte intelligit, recte consilio ac fortitudine praevalet, nemo scienter pius est, vel pie sciens, nemo timore casto Deum timet, nisi acceperit Spiritum sapientiae et intel
Abbreviated transcription (Latin):
abent aliam causam Unebit.¬
boni quare temporalib affligant᷑ ma¬
lis qualẽ habuit iob: ut sib ipse huma¬
nus animꝰ sit ꝓbetus ⁊ cognitus qnta
iuirtute pietatis gͣtis d̾mn diligat. euib¬
recte consid̾atis. atq ꝑspectis. attende
utrũ aliguid mali acciderit fidelib ⁊
putandum ẽ apłicam illam uacare
sentenciã ubi ait. Scimꝰ qr diligentib
dĩ om̃ia coopant᷑ in bonũ. Amisert̃᷑
om̃ia que habebant. Nũquid fidem.
nũ quid pietatẽ: nunqͥd interioris homi¬
nis bona qui ẽ ante dm̃ diues: He sc̃s exepła¬

Expanded text:
abent aliam causam boni, quare temporalibus adfligantur malis, qualem habuit Iob: ut sibi ipse humanus animus sit probatus et cognitus, quanta uirtute pietatis gratis Deum diligat. recte consideratis adque perspectis adtende utrum aliquid mali acciderit fidelibus eputandum est apostolicam illam uacare sententiam, ubi ait: Scimus quia diligentibus Deum omnia cooperatur in bonum. Amiserunt omnia quae habebant Numquid fidem? numquid pietatem? numquid interioris hominis bona, qui est ante Deum diues? Hae sunt opes C
Abbreviated transcription (Latin):
seriam quã meruit uita ista dãp¬
nata sapient̃ colerans. ⁊ q finetur
prudent̃ gͣtulans. beatitudinem uͦ
ẽ fideliter ⁊ patienter expectans. Diabo¬
lus uͦ adominatu ⁊ cordib fideliũ foras
missus. in quoꝵ dampnatione atq in¬
fidelitate licet dampnatꝰ etiam ipse
regnabat: tantũ ꝓ conditione morta¬
litatis huius adu̾sari sinit᷑. qͣntum
eis expedire nouit. de qͦ sacrȩ litere
ꝑmutet uoᷤ temptari suꝑ id qd̾ pote¬
stis: s faciet cum temptatione etiã eri¬
cum. ut possitis sustinere. Ssunt etiã
ista mala que fideles pie ꝑfert̃ uel ad
em̃danda peccata. uł ad exercendam
ꝓbandãq iusticiã. uel ad demonstndã
uite huius miseriã: ut illa ubi erit
beatitudo uera atq ꝑpetua. ⁊ desid̾e¬
tur ardenciꝰ.⁊ instancius in quiratur
S circa eos ista seruant᷑: de quib apł
dicit. Scimus qm diligentib deum
om̃ia cooꝑantur in bonũ: his qͥ scd̾m

Expanded text:
seriam quam meruit vita ista damnata sapienter tolerans, et quia finietur prudenter gratulans; beatitudinem verest, fideliter et patienter exspectans. Diabolus enim a dominatu et a cordibus fidelium foras missus, in quorum damnatione atque infidelitate licet damnatus etiam ipse regnabat, tantum pro conditione mortalitatis hujus adversari sinitur, quantum eis expedire novit, de quo sacrae Litterae potestis; sed faciet cum tentatione etiam exitum, ut possitis sustinere . Prosunt autem ista mala quae fideles pie perferunt, vel ad emendanda peccata, vel ad exercendam probandamque justitiam, vel ad demonstrandam vitae hujus miseriam, ut illa ubi erit beatitudo vera atque perpetua, et desideretur ardentius, et instantius inquiratur. Sed circa eos ista servantur, de quibus Apostolus dicit: Scimus quoniam diligentibus Deum omnia cooperantur in bonum, iis qui secundum
Abbreviated transcription (Latin):
lat ꝓscĩs. Oratio quicqͥd impetrat
dur p̃cedere merita quib ñ gͣtuita
daretur gr̃a s iam nec gr̃a ẽet. qͥa
debita redderetur: etiam ipsa oratio
int̃ gr̃e munera repperitur. Qdenim
oremus ait doctor gentiuo sicut opor¬
tet nescimꝰ. s ipse sp̃c int̾pellat ꝓno
bis gemitib inenarrabilib. Quid ẽ
au intpellat: nis nos int̃pellare fa
tas citꝰ Indigentis enim cercissimũ indi¬
cium ẽ int̾pellare gemitib ꝯIulliꝰ
landi ⁊ gemend inspirat effectum:
sicut illud in euuglio. Non enĩ uos
estis qͥ loquimins s sp̃c pats ur̃i qui

Expanded text:
 quidem oratio quidquid impetrat,tur praecedere merita, quibus non gratuita daretur gratia, sed jam nec gratia esset, quia debita redderetur, etiam ipsa oratio inter gratiae munera reperitur. Quid enim oremus, ait Doctor Gentium, sicut oportet, nescimus; sed ipse Spiritus interpellat pro nobis gemitibus inenarrabilibus. Quid est autem, interpellat, nisi, interpellare nos facit? Indigentis enim certissimum indicium est interpellare gemitibus. Nullius landi et gemendi inspirat affectum; sicut illud in Evangelio: Non enim vos estis qui loquimi
Abbreviated transcription (Latin):
t forti. lucerna entisista. Ud̾ enim ñ uide¬
lucerna non ardet. Quid infeliciꝰ ta¬
lib tenebͥs: Ut aũ non deficiamus in
teneb̾s. ⁊ ꝑ patienciam expectemꝰ qd̾
ñ uisum sꝑamus: tota nocte ardeat
lucerna nr̃a. Qui enim nobiᷤꝰ cotidie
loquit᷑ uerbuo: tanq̃m oleum infun¬
dit ne lucerna extinguat᷑. Similiter

Expanded text:
rna ista. Quod enim non videlucerna non ardet. Quid infelicius talibus tenebris? Ut autem non deficiamus in tenebris, et per patientiam exspectemus, quod non visum speramus, tota nocte ardeat lucerna nostra. Qui enim nobis quotidie loquitur verbum, tanquam oleum infundit, ne lucerna exstinguatur. 12. Manus
Abbreviated transcription (Latin):
nuim uidet quis. quid sꝑat: Si aũ qd̾
ñ uidemꝰ sꝑamus: ꝑpatienciam ex¬
petrus. in quem mͦ inquit ñ uiden¬
tes creditis. quem cũ uideritis exul¬
norato. ꝑcipientes mercedem fides
merces ẽ fide: quis dubitet in fide
q̃ ꝑdilectionem oꝑatur pagendũ
diem. atq in sine diei recipiendã
ẽẽ mercedem diei ⁊on solũ re
demptionẽ corporis nr̃i de qua
dicit apłs paulus: uerum etiam
salutẽ animaꝵ nr̃aꝵ. de qua dicit
apłs petrus. Utruisq enim rei fe¬
licitas isto tempore. atq in ista feli¬
citate: in spe potius habetur quã
inre tenetur. Uerum hoc interest
ꝗd erterior homo nr̃ idẽ corpis ad huc
corrumpitur: interior aũ idẽ anima
iam renouat᷑ de die indiem. Itaq ⁊
ĩmortalitatem carnis: ⁊ salutẽ ani¬
maꝵ futuram expectamꝰ. qmuiꝰ iã
pignore accepto. salui fact ẽẽ dicam᷑.
Ueminerimus in hoc corruptibil
corpore qd̃ aggrauat animã. uitã nos
miseram uiuere. S qui iam redemp¬

Expanded text:
et quis, quid sperat? Si autem quod non videmus speramus, per patientiam exPetrus: In quem modo, inquit, non videntes creditis; quem cum videritis, exsulrato, percipientes mercedem fidei,merces est fidei; quis dubitet in fide, quae per dilectionem operatur , peragendum diem, atque in fine dici recipiendam esse mercedem, non solum remptionem corporis nostri, de qua dicit apostolus Paulus ; verum etiam salutem animarum nostrarum, de qua dicit Apostolus Petrus? Utriusque enim rei felicitas isto tempore atque in hac mortalitate in spe potius habetur, quam in re tenetur. Verum hoc interest, quod exterior noster homo, id est corpus, adhuc corrumpitur; interior autem, id est anima, jam renovatur de die in diem . Itaque sicut immortalitatem carnis et salutem animarum futuram exspectamus, quamvis jam pignore accepto salvi feminerimus in hoc corruptibili corpore quod aggravat animam , vitam nos miseram vivere. Sed qui jam redemp
Abbreviated transcription (Latin):
.. rant᷑ inbonũ: sciens ñnullos diligere
dm⁊ in eobonousq in finẽ ñ ꝑmanere:
mox addidit. His qͥ scd̃m ꝓpositum uo¬
cati sunt sc̃. Hi enĩ in eõ qd̾ diligunt
dmꝑmanent usq in finẽ. ⁊ qͥ ad tempꝰ
inde deiuiant. reũtunt᷑ ut usq in finẽ

Expanded text:
ratur in bonum; sciens nonnullos diligere Deum, et in eo bono usque in finem non permanere, mox addidit, his qui secundum propositum vocati sunt. Hi enim in eo quod diligunt Deum, permanent usque in finem; et qui ad tempus inde deviant, revertuntur, ut usque in finem
Abbreviated transcription (Latin):
cdiligentib eum. om̃ia cooꝑat᷑ in bonũ.
Isq: adeo ꝓrsus om̃ia: ut etiam si qͥ eoꝵ
deuiant ⁊ exorbitant. etiam hoc ipsum
eis faciat ꝓficere in bonum. qi humili¬
ores redeunt. atq doctiores. Discunt e¬
nĩ in ipsa uita usta cũ tremore se exul¬
tare debere. ñs arrogando tanqͣm de sua
uirtute fiduciam ꝑmanendi. nec dicen¬
ddo in abundancia sua ñ mouebor in et̃¬

Expanded text:
diligentibus Deum omnia cooperantur in bonum, usque adeo prorsus omnia, ut etiamsi qui eorum deviant et exorbitant, etiam hoc ipsum eis faciat proficere in bonum, quia humiliores redeunt atque doctiores. Discunt enim ipsa vita justa cum timore se exsultare debere, non sibi arrogando tanquam de sua virtute fiduciam permanendi, nec dicendo in abundantia sua, « non movebor in aete
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑficietur qd̾ filii dei ⁊i sp̃u renouati su¬
mus. Unde idem ioħs. dilectissum inqͥt
filii dei sumus: ⁊ nondũ apparuit quid
quitur. ⁊ dicit. Scimus qr cum apparu¬
erit similes ei erimꝰ. qm̃ uidebinꝰ eum
sicuti ẽ. Nunc gͦ ⁊ similes e e̾e iam cepi¬
mus pͥmicias habentes sp̃c. ⁊ adhue dis¬
similes sumus ꝑ reliquias uetustatis.
Pinde inqͣntum similes. intantũ rege¬
nerante sp̃u filii d inqͣntum aũ dis¬
similes. intantum filii carnis ⁊ scł.¬
donec totum tͥnseat in adoptionem.⁊
ñ sit peccator. ⁊ queras locum eius. ini
inueniant¬

Expanded text:
ficietur quod filii dei et spiritu renati sumus. unde idem Iohannes: dilectissimi, inquit, filii dei sumus, et nondum apparuit quod quitur et dicit: scimus, quia, cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam uidebimus cum uti est. nunc ergo et similes ei esse iam coepimus primitias habentes spiritus et adhuc dissimiles sumus per reliquias uetustatis. proinde in quantum similes, in tantum regenerante spiritu filii dei, in quantum autem dissimiles, in tantum filii carnis et sdonec totum transeat in adoptionem et non sit peccator et quaeras locum eius et non inuenia
Abbreviated transcription (Latin):
enciame Salutem. Cuiꝰ rei salu psalmi¬
tem: Ipsus corporis. Qͥa hocdix̃. exx .u.
redemptionem corporis nr̃i. Si sa¬
lutem corpouis expectabat: ñ erat
salus illa quã habebat. Esuries.
sitis int̾ficit. si subuentum ñ erit.
Medicam̃tum enuim famis ẽ cibis:
medicam̃tum sitis ẽ potus: ⁊ me¬
Edicamentũ fatigationis ẽ somnus.
Detrahe ista medicamenta: uide si ñ
interficiunt illa q̃ existunt. Si sepo¬
sitis istis ñ sunt morbi: ẽ sanitas. Si
aũ babes aliquid qd̾ te possit inter¬
ficere. nisi manducaueris: noli głari
de sanitate: s gemens expecta re¬
demptionem corporis nr̃tui. Gau¬
de te redemptum: s ñdum re. spe
securus es. Etenim si ñ gemueris
in spe: non peruenies adrẽ.¬

Expanded text:
iam? Salutem. Cujus rei salutem? Ipsius corporis: quia hoc dixit, redemptionem corporis nostri. Si salutem corporis exspectabat, non erat salus illa quam habebat. Esuries, sitis interficit, si subventum non fuerit. Medicamentum enim famis est cibus, et medicamentum sitis est potus, et medicamentum fatigationis est somnus. Detrahe ista medicamenta, vide si non interficiunt illa quae existunt. Si sepositis istis autem habes aliquid quod te possit interficere nisi manducaveris, noli gloriari de sanitate, sed gemens exspecta redemptionem corporis tui. Gaude redemptum, sed nondum re. Spe securus es. Etenim si non gemueris in spe, non pervenies ad rem.
Abbreviated transcription (Latin):
micias itaq sp̃c nunc habemus. unde
iam filis re ipsa facti sumꝰ. In ceteris uͦ
spe sicut salu sicut imnouat. ita ⁊ filis¬
tã dei. Re aũ ipsa qi nondum salu deo
nondũ plene imnouati: nondũ etiã filis
dei.s filii sch. Pficimus gͦ in renouati¬
onem ustamq uitam: ꝑ qd̾ filii d̾i sumꝰ.

Expanded text:
mitias itaque spiritus nunc habemus, unde iam filii dei re ipsa facti sumus; in ceteris uero spe sicut salui, sicut innouati ita et filii dei, re autem ipsa quia nondum salui, ideo nondum plene innouati, nondum etiam filii dei, sed filii saeculi. proficimus ergo in renouationem iustamque uitam per quod filii dei sumus
Abbreviated transcription (Latin):
de nos facimus. ipse facere dictus ẽ.
eum. Non enĩ ut sciat ille quẽ ni¬
chillatet. s ut scire nos faciat qͣn¬
tum in eius dilectione ꝓfecerimus.
temptari nos ꝑmittit. Scd̃m̃ ipsã
locutionẽ dicit ⁊ dñs nr̃ nescire se
diem ⁊ horã de fine scħ. Quid enĩ
potest ẽẽ qd̃ ipse nesciretꝰ s qr hoc
utilit discipulis occultabat: ne¬
scientẽ se eẽ dixit. qr illos nescien¬
tes occultando faciebat. Scdm hanc
figuram etiam patrẽ solum scire

Expanded text:
e nos facimus, ipse facere dictus est.eum . Non enim ut sciat ipse quem nihil latet, sed ut scire nos faciat, quantum in ejus dilectione profecerimus, tentari nos permittit. Secundum ipsam locutionem dicit et Dominus noster, nescire se diem et horam de fine saeculi . Quid enim potest esse qutiliter discipulis occultabat, nescientem se esse dixit, quia illos nescientes occultando faciebat. Secundum hanc figuram et Patrem solum scire
Abbreviated transcription (Latin):
bis. Caritas ipsa gemit̃. caritas ipsa
orat. Cont᷑ hanc aures claudere non
nouit. qui illam dedit. Securus esto.
Caritas roget. ⁊ ibi sunt aure dei.
Qiudenim aliud significat qd̃ dici¬
tur đm requieuisse ab om̃ib operib
sius q̃ fecit bona ualde: nisi requiem
nr̃am. quam nobis daturus est ab
om̃ib oꝑib nr̃is. si ⁊ nos bona oꝑa fe¬
cerimus: Ncd̾m ipsam figurã locuti¬
onis dicit apłz. Quid enim oremus sicut
oportet nescimus: s ipse sp̃s postulat ꝓ
nob̾ gemitib menarrabilib. Non enĩ sp̃s
sc̃s gemit quasi indigeat. aut angu¬
stias patiatur qui scd̃m dm̃ int̾pellat
ꝓ scĩs: s qr ipse nos mouet ad oran¬
dum cum gemimꝰ: qd̾ ipso mouen

Expanded text:
ritas ipsa gemit, charitas ipsa orat; contra hanc aures claudere non novit qui illam dedit. Securus esto, charitas roget; et ibi sunt aures Dei.Quid enim aliud significat, quod dicitur Deus requievisse ab omnibus operibus suis, quae fecit bona valde, nisi requiem nostram, quam nobis daturus est ab omnibus operibus nostris, si et nos bona opera fecerimus? Secundum ipsam figuram locutionis dicit et Apostolus: Quid enim oremus, sicut oportet, nescimus; sed ipse Spiritus postulat pro nobis gemitibus inenarrabilibus . Non enim Spiritus sanctus gemit, quasi indigeat aut angustias patiatur, qui secundum Deum interpellat pro sanctis: sed quia ipse nos movet ad orandum cum gemimus, quod ipso moven
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm. facte sunt mͥ lacrimȩ mee panu̾
die ac nocte: ⁊ lauabo ꝑ singulaᷤ nocte
lectum meũ. lacrimis meis stratum
meum rigabo: ⁊ gemitus meus non
ẽ absconditus ate: ⁊dolor meus reno¬
uatus ẽ Atit uͦ non eiꝰ filii sunt qͥ in¬
gemiscunt gͣuat. in qͦ nolunt spoli¬
ari s suꝑuestiri ut absorbeat᷑ morta¬
le hocauita : N õne ipsi sunt qu pͥseax tra¬
micia s babentes sp̃c in semetipsis ctatu¬
ingemiscunt adoptionẽ eipectantes cuugli¬
iedemptionem corporiro sui scd̃m ioħi¬
Apls saluos nos dicit factos ꝑla cani.

Expanded text:
e panes die ac nocte, etc.: Lavabo per singulas noctes lectum meum, lacrymis stratum meum rigabo, etc.: Gemitus meus non est absconditus a te, etc.: Dolor meus renovatus est? Aut vero non ejus filii sunt qui ingemiscunt gravati, in quo nolunt spoliari sed supervestiri, ut absorbeatur mortale hoc a vita? Nonne ipsi sunt qui primitias habentes Spiritus in semetipsis ingemiscunt, adoptione exspectantes redemptionem corporis sui? Apostolus salvos nos dicit factos, etc.,