comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Non poterat. tum uero amens forundine turꝰ
faune pcor misdieis inqͣuit tu q optima fenũ
dcordorra toue. colui mõs ll semꝑ honores
Quos contia eneade bello fecrir ꝑrofanos
Sixit opem q dei nõ cassa in uota nocalut᷑ e¬
Namq diu luctans seutͣ q in scnpe moratũs
uiribus haud ullis ualiit conuellere morsus
Roboris enea dũ nititur licrlᵉ et instat᷑
Rursus in aung̃e facien conue isa metisci
Piociunt. siatii q ensem dea datia reddet
Quodͣ uenus audati Imohe indignata licerr¬
lẽicce ssit. telum q alta ab radice reuellit:
olli sublimes anuis anims qz ieflccͣit
hic gladio fideus. hic acer et arduus hasta
Assistunt contra certanũna martis anħelr:
Iunonem incea iei dumpotentis olgmpi
Alloquitur fulua pugnas de nube tuentem¬
Indigetem eneam sc̃is ipsa et scur fateris
Eu st mt qut qqua spe gelidie in nubib heres
aut ensem: quid enim sie te iturna ualeret
Desmi ian tandem ꝑrecibus q inflectere oũs

Expanded text:
formidine Turnus Faune, precor, miserere, inquit, tuque optima ferrum terra tene, colui vestros si semper honores, quos contra Aeneadae bello fecere profanos. Dixit opemque dei non cassa in vota vocavit. Namque diu luctans lentoque in stirpe moratus viribus haud ullis valuit discludere morsus roboris Aeneas. Dum nititur acer et instat, rursus in aurigae faciem mutata Metisci procurrit fratrique ensem dea Daunia reddit. Quod Venus audaci nymphae indignata licere adcessit telumque alta ab radice revellit. Olli sublimes armis animisque refecti, hic gladio fidens, hic acer et arduus hasta, adsistunt contra certamina Martis anheli. Iunonem interea rex omnipotentis Olympi adloquitur fulva pugnas de nube tuentemIndigetem Aenean scis ipsa et scire fateris struis, aut qua spe gelidis in nubibus haeres? aut ensem quid enim sine te Iuturna valeretDesine iam tandem precibusque inflectere nostris,
Abbreviated transcription (Latin):
Iusserat hec diris aboleri carmina flionuis
Engilius. phriguĩ que cecinere ducem¬
T ir ca uetat narus q simu ł iu maxĩe cesar
rion sinis. et lacie consalis histoire
infelix gemino cei. dit ꝓpe ꝑgamon igni
Et pene est alio croia ciemaia roio¬
qua ẽ mittigat eu padeꝑ¬

Expanded text:
Iusserat haec rapidis aboleri carmina flammis Vergilius, Phrygium quae cecinere ducem. Tucca uetat Variusque simul; tu, maxime Caesar, non sinis et Latiae consulis historiae. Infelix gemino cecidit prope Pergamon igni, et paene est alio Troia cremata rogoVergilius, Phrygium quae cecinere ducem
Abbreviated transcription (Latin):
Euo iutam dedit eternã: cur mortis adempta esi
Couditis. possen cantos suure doloreb
Nunc ͭ clite et miseroᵒ fratri cobue ire sub urubras
Iam mortalis ego  haud quidꝙͣ dulce meorui
Te sine fratar erit: o que satis mu desfiscatꝭ
Terra michi manes q dean dumetat ad nuos:¬

Expanded text:
uo vitam dedit aeternam? Cur mortis ademptast condicio? Possem tantos finire dolores nunc certe et misero fratri comes ire per umbras! Immortalis ego? Aut quicquam mihi dulce meorum te sine, frater, erit? O quae satis ima dehiscet terra mihi Manisque deam demittet ad imos
Abbreviated transcription (Latin):
Gonua labant᷑. ͭxelidus concieuit frigore sãgu
Tum lapis ipse iugi uãcuũ ꝑ narie nolutus¬
Uies spaciũ enafitͦ totũ neq ꝑtulit ictum
At uelut in Iomuis oculos ubi langiuda p̾ssicuo¬
uit
Nocte quies nequiciẜ auidos extenderegre ¶
uelle iudenum̃. et in medus conatibus

Expanded text:
genua labant, gelidus concrevit frigore sanguis. Tum lapis ipse viri, vacuum per inane volutustium evasit totum neque pertulit ictum. Ac velut in somnis, oculos ubi languida presit nocte quies, nequiquam avidos extendere cursus velle videmur et in mediis conatibus
Abbreviated transcription (Latin):
Siue aͣmmͣs siue arte lales bp̃ca aidua penius
Astra soqui clausũ q caͣma tecondne terra:¬
Iele cut quassano noͣ me tua feruida tenẽt
dicta feroxͣ. du ue cerrent et iuppitꝰ hociͣ:
riec plura esfat᷑us sapũ cucũspicit mͣigenͣs
Saxum antiquũ igͣens ccbupo qd fbite iacebat᷑

Expanded text:
s astra sequi clausumve cava te condere terrIlle caput quassans Non me tua fervida terrent dicta, ferox: di me terrent et Iuppiter hostis. Nec plura effatus saxum circumspicit ingens, saxum antiquum ingens, campo quod forte iacebat,
Abbreviated transcription (Latin):
fata docens regi q iubat responsa latino
Corta refene snes et pacis dicere legesi
Posterta bix sũmos spargobat luiione mõtis¬
Orta dier. cũ pnum alto se gurgito tollunt¬
dolis equi lucem q olatis mariblis eflant̃¬

Expanded text:
fata docens, regique iubet responsa Latino rta referre viros et pacis dicere leges. «postera uix summo spargebat lumine torta dies, cum primum alto se gurgite tollunolis equi lucemque elatis naribus efflant
Abbreviated transcription (Latin):
Tenbilis tu ne lu spolus indute meorũ
Eipienre nucli. pallas hoc te bulne̾ pallas
Inimolat. et penã scelerato exsangͣuine simit
hoc dicens ferrã aduerso sus pecͣcoͣre coͣndit
fenudus: ast illi soluũtur frigore membra
uita q cũ grmitu fugit indignata sub ułras

Expanded text:
bilis, Tune hinc spoliis indute meorum eripiare mihi? Pallas te hoc volnere, Pallas immolat et poenam scelerato ex sanguine sumit, hoc dicens ferrum adverso sub pectore condit fervidus. Ast illi solvuntur frigore membra vitaque cum gemitu fugit indignata sub umbras
Abbreviated transcription (Latin):
Siquando cetũ horificũ morbos q deũ rexo
Molieut. meritas autͣ bello terrtat iubes:
harũ enam celelem demisit ab echere summo
Iuppie. uͣ q omen  iuturne occuurere iussit
on secus ccao nerup pauibem impulsa sagitta
armacan seip parchleͣ quã feele uenem¬

Expanded text:
siquando letum horrificum morbosque deum rex molitur meritas aut bello territat urbes. Harum unam celerem demisit ab aethere summo que omen Iuturnae occurrere iussit. nervo per nubem impulsa sagitta, armatam saevi Parthus quam felle vene
Abbreviated transcription (Latin):
pro se quisq mti sãma nituntuit opum ui
Liec mon nec iequiea uasto ctamie tendit
hc menͣtem enee genitrixͣ pulcheiriiua misit
Iret ut ad nuros ubi q aduerteret aguien
qcilis et subita cuibaiet clade lãtinos
Ille utͦ uesciains diuersa per aꝯmina tenrrũturnũ
huc atq huc ctͣies crcuͣtulit  aspicit urbem¬
Inpauneni canti belli atq impine quietm¬
Continuo pugne accendit᷑ maioris ꝓmlago
hinescłe fiseigesciun q uocat foitẽq serestum
ductores cumulũ q capit quo.¬
Concuint legio nec scuta at spicula densi
geponũt. celso iuedius st̃ans aꝯͣgere frltu¬
Ne gua meis esto dictis mora inpit᷑ hacͣ stat.¬

Expanded text:
ma nituntur opum vi: nec mora nec requies, vasto certamine tendunt. Hic mentem Aeneae genetrix pulcherrima misit, iret ut ad muros urbique adverteret agmen ocius et subita turbaret clade Latinos. Ille ut vestigans diversa per agmina Turnum huc atque huc acies circumtulit, aspicit urbenem tanti belli atque impune quietContinuo pugnae adcendit maioris imago: Mnesthea Sergestumque vocat fortemque Serestum ductores tumulumque capit, quoconcurrit legio nec scuta aut spicula densi deponunt. Celso medius stans aggere fNequa meis esto dictis mora; Iuppiter hac stat
Abbreviated transcription (Latin):
E cosrifeçe nas. ꝑetũ nam fedus et oimues
Composite leges mielri ius concuriie sosi
me. sulite atqr auferte ustus ce fedu fa
fuma manu. turnũ debent᷑ ħec mchi sacra
ħas int̾ noces media int̾ talia uerba Ibiola¬
ege uero strldens alis allapsa sagitta est
Incertũ qua pulsa mor quo tͣm bine adacta
actulerit᷑ p̾ssa ͣt insigns gloria facti uulua̾s
Uiec sese eres iũctauit  uuluere quisꝙͣ
Turnus it enea eebente ex agmine mdit
Turbatos q dũces ͥ subita spe feruidus ardet
ẜuucat in currũ et manibus molit᷑ hadenas
multa uiiuĩ uõlitano dat fortia corꝑa leco
Semnecrio no luit multos aut agmiua cuirl
proterit aut paptas fugientib ingent hai
Qualio ayus gelidi cio fluouina cõcitq hebu¬

Expanded text:
 cohibete iras! Ictum iam foedus et omnes compositae leges; mihi ius concurrere soli; me sinite atque auferte metus; ego foedera faxo firma manu; Turnum debent haec iam mihi sacra. Has inter voces, media inter talia verba ecce viro stridens alis adlapsa sagitta est incertum qua pulsa manu, quo turbine adacta, adtulerit: pressa est insignis gloria facti. nec sese Aeneae iactavit vulnere quisquam. Turnus ut Aenean cedentem ex agmine vidit turbatosque duces, subita spe fervidus ardet: emicat in currum et manibus molitur habenas. m volitans dat fortia corpora Leto, semineces volvit multos aut agmina curru proterit aut raptas fugientibus ingerit hastas. Qualis apud gelidi cum flumina concitus Heb
Abbreviated transcription (Latin):
coeptera nec tua te graum fortissie cretheu
Eripuit turno inec du terel̃ topencint.¬
Enea ueniente sui ⁱ dedit᷑ obiua ferro
Pectora: necꝰ nnsero clipei mora ꝓfuit aoris÷
Te quapz laurentes uiderunt eole camyt
omãteie. et late tenam constemere teige
ꝓccidis argiue quẽ nõ potuere phalangeo.

Expanded text:
Dextera nec tua te, Graium fortissime Cretheu eripuit Turno. Nec di texere Cupencum Aenea veniente sui: dedit obvia ferro pectora, nec misero clipei mora profuit aerei. Te quoque Laurentes viderunt, Aeole, campi oppetere et late terram consternere tergo Occid
Abbreviated transcription (Latin):
Expediat. tanton placuit concurrere motu
iupiter eterna gentes in pace futuras
Eneãs rntulir̃ sucronẽ ea pͥma iuentes¬
l. Pnͣgn loco statuit tentros hand multa morantĩ
Excipit in latus 2  que fata celerrͣima crudũ
Cransadut costas Et crates pectoris enseur
Turnus eluo delectũ anicum fratiẽq dioͣrem
Congressus pedes lnc uemetem cuspide longri
hunc mucione felis cuira qabscsa duorum
Susperdit capita et rorantia sanguĩe poitat
le palon gniam qr neco firteni q cetegum
aus buo congessuis aec mestũ mittit oͣmten

Expanded text:
expediat? Tanton placuit concurrere motu. Iuppiter, aeterna gentis in pace futuras? Aeneas Rutulum Sucronem, ea prima ruentis pugna loco statuit Teucros, haud multa morantem excipit in latus et, qua fata celerrima, crudum transadigit costas et cratis pectoris ensem. Turnus equo deiectum Amycum fratremque Dioren, congressus pedes, hunc venientem cuspide longa, hunc mucrone ferit curruque abscisa duorum suspendit capita et rorantia sanguine portat. Ille Talon Tanaimque neci fortemque Cethegum, tris uno congressu, et maestum mittit Oniten
Abbreviated transcription (Latin):
a ffeci pecos neqrequis aspirat acsosi
qunc ꝓcul nut campo curnuis conspexit᷑ aꝑt̾o
Aute leui iaculo longũ ꝑ mane secutus
Sistit equos buuges et cluͣu desilit atqs
demanenu Expsd supuenit : et pede collo
Impresso. depͣcie. mucrone eptoraͣt et alto
fulgentem t̾iigit ingulo atq hec insuꝑ addit
Eni agros ⁊ ꝙ quã bello troiane petisti
hesꝑiam metire iaceus. hec ꝓ̾ma qui me uo¬
fei̾ro ausi temptere ferunt sicͣ mera cbudũt
hiic corutem a sditem coiecta cuppide mitti

Expanded text:
adfecit pretio, nec equis adspirat Achillis. Hunc procul ut campo Turnus prospexit aperto, ante levi iaculo longum per inane secutus sistit equos biiugis et curru desilit atque semianimi lapsoque supervenit et pede collo impresso dextrae mucronem extorquet et alto fulgentem tinguit iugulo atque haec insuper addit: En agros et quam bello, Troiane, petisti, Hesperiam metire iacens: haec praemia qui me ferro ausi temptare ferunt, sic moenia condunt. Huic comitem Asbyten coniecta cuspide mittit.
Abbreviated transcription (Latin):
aoumedior: ferꝰ sacia pater ⁊ concipe fedus¬
s uuit aedardaomũ deptra sub tantara nuittã
Geseitoreui asie. sedent spectat q latr
Et solus ferro cõmi c̾men cõmune refellan
Aut habrat uccͣos cedat lauima conuummp ͭ  bn¬
plli sedato resꝑondit corde latimis
O p̾scons anni iuuenis q̃ntonus feror ⁊ ist̃

Expanded text:
oncipe foedus. Aut hac Dardanium dextra sub Tartara mittam, desertorem Asiae sedeant spectentque Latini, et solus ferro crimen commune refellam, aut habeat victos, cedat Lavinia coniunx. Olli sedato respondit corde Latinus: O praestans animi iuvenis, quantum ipse feroci
Abbreviated transcription (Latin):
onculruns itali spoliant q calentia membra
obriuo anidustũ toneo comneus ab ara
Corripit et uenienti bnsoͬ plagã q ferenti
ccupat os flãmis illi ingens baila reluxit
udorem q ambusta dedit suꝑ ipse secutus
Cesanem lena turbaticor ipit ħostis
Irmesso q honu uitens ͤ cle apͣpliccit ixsum
Sic rigido latus ense ferit: podalirius alsum
pastorem. pͥrima q aciẽ per tela rͣuentemn
Sise segͣuens nndo suꝑeminet: ie secuu
aduertiꝰ frontem mediã mentũq reducta
di suto sparso luto rigat anua cruore
bell diai quies oculos et feneus biget
Sompnus. in ẽternã claudũtur luma noctẽ÷¬

Expanded text:
oncurrunt Itali spoliantque calentia membra. Obvius ambustum torrem Corynaeus ab ara corripit et venienti Ebuso plagamque ferenti occupat os flammis: olli ingens barba reluxit nidoremque ambusta dedit. Super ipse secutus caesariem laeva turbati corripit hostis inpressoque genu nitens terrae adplicat ipsum: sic rigido latus ense ferit. Podalirius Alsum pastorem primaque acie per tela ruentem, ense sequens nudo superimminet: ille securi adversi frontem mediam mentumque reducta disicit et sparso late rigat arma cruore. Olli dura quies oculos et ferreus urget somnus, in aeternam c
Abbreviated transcription (Latin):
hus agitur furus toto qr ardentis ab ore¬
Scincille ab sisciit oculis micat acribas ignis
Mugitus. ueluti cũ pnima iii prelia taurus¬
Ien ificoe ciot᷑ ãtqͣͣ nasci in conua temptat¬
Ictibals uit spasa ad ꝓugnã ꝓludit haiena

Expanded text:
s agitur furiis; totoque ardentis ab cintillae absistunt, oculis micat acribus ignis: mugitus veluti cum prima in proelia tauruscos ciet atque irasci in cornua temptatctibus aut spa
Abbreviated transcription (Latin):
sta quidem quia nota michi tua magne uolinitas
Iuꝑiter et turnũ et terras inuita reliqui
Riec tu me aerram solam nuĩt sede uideres¬
Otarem acie. traherem q iniiuica in prelia tentros
Iuturnã misero fateorͣ succurere frati¬
Suasi et pio uita maiora audere probaui
ubn ut cela camen uõ ut contenderet aicu
Aduid stigu capu̾t iplacabile fentiẽ
bñã suꝑscitio supons que ⁊edẽica duua¬
Et nũc cedo equide m puguat. qroxsit ysiiquo
Illud te nulla fa. quod lege cenetu
ioro lacio obtestor pro ĩuaiescaͤ tuoru e
lum iã comibus pacem felicibus esco¬
C aut pouent cũ leges et federa iungent¬

Expanded text:
sta quidem quia nota mihi tua, magne, voluntas, Iuppiter, et Turnum et terras invita reliqui; nec tu me aeria solam nunc sede viderestarem acie traheremque inimica in proelia Teucros. Iuturnam misero, fateor, succurrere fratuasi et pro vita maiora audere probavi, non ut tela tamen, non ut contenderet arcum: adiuro Stygii caput implacabile fontis, una superstitio superis quae reddita diEt nunc cedo equidem pugnasque exosa relinquo. Illud te, nulla fati quod lege tenetur, pro Latio obtestor, pro maiestate tuorum: cum iam conubis pacem felicibus, esto, component, cum iam leges et foedera iungen
Abbreviated transcription (Latin):
Et uanem eosu nequicã bella mouẽtem
Aichada piscose circum au fluunna lere
Aro fuerat. pauꝵ ꝙ domnius nec nota potentũ
yunera: conductri q pater tellure sero bat ͦ
Arente in siluan et ungalta sonantia lauro
Aut ubi decursu mͣpido de montibus altis
Sant sonitũ spumosi anines et in equora cuprunt
Quisq suũ populatus it nõ seꝯmus amibo
Eneas turnuis q ruunt in prelia mic nũc
fluctuat irr intus nmynntur nescra uinei
Pectorri. nuc cotis in uulnera niribus itur
miuranũ hic atauos et auorũ antiqua sonante
nomina ꝑ reges ꝙ actũ gonus omine latmos¬
Precipitem scopulo at ingentie tmbm̃ne saxi

Expanded text:
nem exosum nequiquam bella Menoeten, Arcada, piscosae cui circum flumina Lernae ars fuerat pauperque domus nec nota potentum munera conductaque pater tellure serebat. arentem in silvam et virgulta sonantia lauro, aut ubi decursu rapido de montibus altis dant sonitum spumosi amnes et in aequora currunt  suum populatus iter: non segnius ambo Aeneas Turnusque ruunt per proelia; nunc nunc fluctuat ira intus, rumpuntur nescia vinci pectora, nunc totis in Volnera viribus itur. Murranum hic, atavos et avorum antiqua sonantem nomina per regesque actum genus omne Latecipitem scopulo atque ingentis turbine saxi
Abbreviated transcription (Latin):
Eusem quẽ dauno igmpotens deus ip̃e parenti
fecerat. et stigͣis candentem tinxerat unda÷
ẜ dibus adsecibat ualidam ui conipit hastã
actoris aurunc spoliũ quallat qr trementen
uociferane: nic o muͣꝙ fiustrata uocatus¬
hasta meos nuic tempus adest te mlonu actor¬
Te turui nũc dextra gerit da sclere corpus
loncam ꝙͣ manͣu ualida lacerare ieuulsam

Expanded text:
ensem, quem Dauno ignipotens deus ipse parenti fecerat et Stygia candentem tinxerat unda. aedibus adstabat, validam vi corripit hastam, Actoris Aurunci spolium, quassatque trementem vociferans: Nunc, O numquam frustrata vocatushasta meos, nunc tempus adest: te maxte Turni nunc dextra gerit. Da sternere corpus  manu valida lacerare revulsam
Abbreviated transcription (Latin):
Interdũ scopulos auulsa q eisceri montis¬
e Erigit ⁊ enietano. lique facta q sapa sus auias
Cũ genutu glomerat fundo q epestuat łio
fama est
brgeri mole hac ingentẽ q insuꝑ et huam
Impositũ ruptis flamiã expirare caminis:¬
Et fe ssu quotiens mata̾t latus intreniere omne

Expanded text:
interdum scopulos avolsaque viscera montiserigit eructans, liquefactaque saxa sub auras cum gemitu glomerat, fundoque exaestuat imo. Fama est Urgeri mole hac, ingentemque insuper Ethnam Impositam ruptis flammam expirare caminisEt fessum quotiens mutat latus, intremere omne
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dm̃ ter sicios. pui a cucũtulit enda
Spargens fronde leui ⁊ rauio felicais oliue
At pius eneas ingenti mole sepult hium
Monte sub aeris. qui nunc misenus ab illo
Sicitur otornũ q tenee ꝑ secula nomen:
Hus actis ꝓpere exequitur p̃cepta sybille

Expanded text:
m ter socios pura circumtulit unda, spargens rore levi et ramo felicis olivae, At pius Aeneas ingenti mole sepulcrum monte sub aërio, qui nunc Misenus ab illo dicitur, aeternumque tenet per saecula nomen. His actis, propere exsequitur praecepta Sibyll
Abbreviated transcription (Latin):
Nũꝙͣ hodie effugies: bemiã quocũ uocaure
audiat hec tiñ uel qui benit ecce palemon
Sensibus lec mus res ẽ nõ ꝑua reponas¬
dicite In qmid in molli conse dixus herba¬
riũc frondent silue nũc formosissintꝰame

Expanded text:
uam hodie effugies; veniam, quocumque vocari audiat haec tantum—vel qui venit ecce Palaemon sensibus haec imis, res est non parva, reponasquidem in molli consedimus herbanunc frondent silvae, nunc formosissimus ann
Abbreviated transcription (Latin):
Piii datus herebã custos cursus q regebã
Precipitans treyoi mecũ: maria apꝑa iuro¬
⁊ ion ullũ pio me cantũ cepisse timorem
Rͣ tua ne spoliata armuo. epcussa maaistro
Defuceret tantis naurs siuigentibus undis÷
ris nothus hib̃nas nuimensa ꝑ equera noctes
Sexit me biolentus aqua uix liume qͣrto cd¬
Prospexi italiã sĩma sublimis ab unda:
Paulatim adnabã terre: ian tuta tene bai
Nni gens ciudelis madida cũ ueste gͣiatũ

Expanded text:
i datus haerebam custos cursusque regebam, praecipitans traxi mecum. Maria aspera iuro non ullum pro me tantum cepisse timorem, quam tua ne, spoliata armis, excussa magistro, deficeret tantis navis surgentibus undis. tus hibernas immensa per aequora noctes vexit me violentus aqua; vix lumine quarto prospexi Italiam summa sublimis ab unda. Paulatim adnabam terrae; iam tuta tenebam, ni gens crudelis madida cum veste gravatu
Abbreviated transcription (Latin):
Iani q fucelont saxa uolant. fiuor amia ninistrat
Tũ pie̾tate grauẽ ac mentie si forte birũ quẽ
Conspexere. silent, airectis q aurib astant
Illi regit dictis aiõs. et pectora mulcet
Sit cũctus pelagi ced ceaidit fiagor eq̃ra postꝙs¬

Expanded text:
 faces et saxa volant—furor arma ministrat; tum, pietate gravem ac meritis si forte virum quem conspexere, silent, arrectisque auribus adstant; ille regit dictis animos, et pectora mulcet,— sic cunctus pelagi cecidit fragor, aequora postqu
Abbreviated transcription (Latin):
Ast agoᵒ que diuũ incedo regnia ioiuis q
Et soror et comũyo. una cũ gente tot cõns̃
Ppͥ ella gero. et quisquã numẽ iõuis adorat
Preterea aut suppleyo ars imponit ho nouẽ
Taliã flancato secũ dea corde Golutone
Nͣmiborũ in patriã. loca fet᷑a furentibus aust̾o
Foliã benit/. Iric uasto rex eolus antro
luctantes sentos. tẽpestates q sonoras
Imperio p̃mit ac uinelis et carcere fienat
Ieli indignantes magno cũ murmure i mõtis

Expanded text:
Ast ego, quae divom incedo regina, Iovisque et soror et coniunx, una cum gente tot annos bella gero! Et quisquam numen Iunonis adoret praeterea, aut supplex aris imponet honorem? Talia flammato secum dea corde volutans nimborum in patriam, loca feta furentibus austris, Aeoliam venit. Hic vasto rex Aeolus antro luctantes ventos tempestatesque sonoras imperio premit ac vinclis et carcere frenat. Illi indignantes magno cum murmure montis
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥuicũ claustra fremut. celsa sedet eolus arte
Sceptia tenẽs mollic q mõs ⁊ temꝑat iral
Ni faciat: mariã ac t̾r̾as. celũ q ꝓfundr̃
Quippe ferent rapidi secũ. uerrant q ꝑ aurcis
Ded pat̾ om̃ipotens spelũcis abdidic atrie¬
M ot metuens. molã q et mõtes insuꝑ altos

Expanded text:
circum claustra fremunt; celsa sedet Aeolus arce sceptra tenens, mollitque animos et temperat iras. Ni faciat, maria ac terras caelumque profundum quippe ferant rapidi secum verrantque per auras. Sed pater omnipotens speluncis abdidit atris, hoc metuens, molemque et montis insuper altos
Abbreviated transcription (Latin):
dle uõ sit phrigius penẽtiat lacedoniona rastor
ledeami q helenã tiora nas uepit ad iubes:
Que tua sancta frdes. quid cura antiqua tuorũ
Et consanguineo totieur data dextera curno:
Si gener externa petitur de gente latinis
I q sedet fainu q p̃munt te iussa parentis
ẜuiuẽ equidem sceptris terã que ͭ liba̾ nostru
dissidet etiã ept̾nã reor ⁊ sic dice̾ diuos
Et cui no si ꝑ̾ma donus repetatur ongo¬
hus ubi ne quic ꝙͣ dictis epperta latiuum
Contͣ stare iudet. penitꝰ q in iustera lapsu
Der pentis fui rale malũ totã q penat¬
uiiiii uero infelix ingentibus excita mõstris¬
Immensam sine moie furit limphatã ꝑurtem:
Deu quondã torto uolitans sub uerbẽ tuibo galcsius
Quem puen magno giro uatua atria cutũ¬
Intenti ludo excertent. Ille actꝰ habea¬
q urititis fentur spaciis. scupet inscia supra
Impubes q manͣus mirata uolubile bux¬
Danc annuds plage. nõ cursu segnior illo
Per medras uibes agitui populos q feroces.

Expanded text:
Phrygius penetrat Lacedaemona pastor Ledaeamque Helenam Troianas vexit ad urbes ? Quid tua sancta fides, quid cura antiqua tuorum et consanguineo totiens data dextera Turno? Si gener externa petitur de gente Latinis idque sedet Faunique premunt te iussa parentis, omnem equidem sceptris terram quae libera nostris dissidet, externam reor et sic dicere divos. Et Turno, si prima domus repetatur oHis ubi nequiquam dictis experta Latinum contra stare videt penitusque in viscera lapsum serpentis furiale malum totamque pererrat, tum vero infelix, ingentibus excita monstrisimmensam sine more furit lymphata per urbem. Ceu quondam torto volitans sub verbere turbo, em pueri magno in gyro vacua atria cintenti ludo exercuruatis fertur spatiis; stupet inscia turba impubisque manus mirata uolubile bux animos plagae; non cursu segnior illo per medias urbes agitur populosque feroces,
Abbreviated transcription (Latin):
Ille int̾ uestes et lenia pectora lapsus
Boluitui at tactu nullo fallit q furentẽ
uiꝑeam iuspirans animã fit tortile colla
auiñ ingnis coluber. fit longetonia uitte
quuectit q comas. et mẽbris lubricus enat
Ac dũ pͥma lues udo sublapsa uenene
Pertemmreat seusus atq ossibus implicat ignẽ¬
Nec dũ anmus toto ꝑceꝑit pectore flaniiaon
Molliis et solito matiñde more locuta est
mult sũꝑ natͣ lacrimans frigiis q hymeneis:
Poulibus ne datur ducenda lauima tencris
O geuitor nec te mseiet nate q tui q¬

Expanded text:
Ille inter vestes et levia pectora lapsus volvitur attactu nullo fallitque furentem, vipeream inspirans animam: fit tortile collo aurum ingens coluber, fit longae taenia vittae innectitque comas, et membris lubricus errat. Ac dum prima lues udo sublapsa veneno pertemptat sensus atque ossibus implicat ignenecdum animus toto percepit pectore flammam, mollius et solito matrum de more locuta est, multa super nata lacrimans Phrygiisque hymenaeis: xsulibusne datur ducenda Lavinia Teucris, O genitor, nec te miseret gnataeque tuiqu
Abbreviated transcription (Latin):
Iupiter. aut aidens enexit ad echeia untur
Dub geniti potuere tenent iuldĩa onima silue¬
Coc lytus q smu ladeno cutuneit atios
Qlod si tantus amor mẽti. si tanta curido eft
Dn stolos ninare lelc̃ubͣ. bis nigra sideie

Expanded text:
Iuppiter, aut ardens evexit ad aethera virtus, dis geniti potuere. Tenent media omnia silCocytusque sinu labens circumvenit atro. Quod si tantus amor menti, si tanta cupido est, bis Stygios innare lacus, bis nigra videre
Abbreviated transcription (Latin):
Et stabula appectans regnis repcessit auitis
Ergo omnia cura uires. excerret. ⁊ inter¬
Dura iacet. periuo in stiato saxa cubili
Et temptat sese atq ntasti i conua discit
Arborie obͥnlpus trũco. Gentos q salcessit

Expanded text:
et stabula aspectans regnis excessit avitis. Ergo omni cura viris exercet edura iacet pernix instrato saxa cubili cuta, et temptat sese atque irasci in cornua discit arboris obnixus trunco ventosque lacessit
Abbreviated transcription (Latin):
Sed non ulla magis ires industria furmat¬
Qħ uenerẽ et ceci stimulos auerte̾ amons¬
Siue boñ siie est ciu gratior usas equorũ¬
at ideo tauros ꝓcuł atq in sola relegant
Pascua post montem oppositũ ⁊ tͣns flumĩa lata
Aut intus clausos satura ad p̃sepia semant
Carpit enĩ uires paulatun. brit q uidendo
femmna nec nemorũ patiti meniinisse nͨ herbe
Dulcibus illa quideni illecebris ⁊ sepe suꝑbos
Coruibus inter se subigit deccineie᷑ amances
Pascitur in magna silua formosa iuuent¬

Expanded text:
Sed non ulla magis uires industria firmatam Venerem et cęci stimulos auertere amosive boum sive est cui gratior usus equoruideo tauros procul atque in sola relegant pascua post montem oppositum et trans flumina lata, aut intus clausos satura ad praesepia servant. Carpit enim viris paulatim uritque videndo femina nec nemorum patitur meminisse nec herbae dulcibus illa quidem inlecebris, et saepe superbos cornibus inter se subigit decernere amantis. Pascitur in magna Sila formosa iuven
Abbreviated transcription (Latin):
Trs pateat celi spaciuaa nõ ampł de na
dic quib in t̾ris inscripͣti᷑ nomina reguu¬
⁊ iascantur flores. ⁊ philida solue habeto¬
⁊ on noserũ int uos cantas compo᷑nẽ lites
Et uitula cudignus es ⁊ ille ⁊ qsquis amoree¬
Aut neͣtͣuet dulces aut exꝑietur amaros

Expanded text:
tris pateat caeli spatium non amplius ulnas. Dic, quibus in terris inscripti nomina regunascantur flores, et Phyllida solus habetonostrum inter vos tantas componere lites. Et vitula tu dignus, et hic, et quisquis amout metuet dulces, aut experietur amaros
Abbreviated transcription (Latin):
Iupit̾ onimpotens si nond̃ exosus eod uunũ
⁊ roianos. si quid pietad ancigua la bor eassi
respiat humanco. da feaniaom euadere classe
⁊ninc pater. et cenueo tunciũ reo enpo seto:
uix hec ediderat cũ effusis imbribus acra
A idua tert tenarũ et cãpis iuit ethqrẽ toto
Tubidus nuber aqua densis q nig̾riniꝰ austris
Implentiur q suꝑ pupes senusta madescunt
Robora iestiuctus donec uapor ouide ⁊ orris

Expanded text:
Iuppiter omnipotens, si nondum exosus ad unum Troianos, si quid pietas antiqua labores respicit humanos, da flammam evadere classi nunc, Pater, et tenues Teucrum res eripe leto. ec ediderat, cum effusis imbribus atra ardua terrarum et campi; ruit aethere toto turbidus imber aqua densisque nigerrimus austris; implenturque super puppes; semiusta madescunt robora; restinctus donec vapor omnis, et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
Encae quo deide riue e quo ꝓrlpis inqͣuitͦ
Quẽ fugis. aut quis te nostris cõplexib aicet.¬
hec memorans cuierẽ et sopitos suscitat igues
faie pio. et plena supplex beneratur a cerra
Eptimplo socios praum q acersit acestem

Expanded text:
eneas, Quo deinde ruis, quo proripis? inquit, Quem fugis, aut quis te nostris complexibec memorans cinerem et sopitos suscitat ignes, farre pio et plena supplex veneratur acerra. emplo socios primumque arcessit Acesten,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbͣlitus fatorũ italas ne capesseiet qras¬
Cueni docuit nusta q insiguẽ reddidit aite¬
hec responsa dabat: Gel que ꝓteuder et na
Magna deũ. Gel que facorũ posceret ordo
uate dea quo fata trahunt. reciut̃ q seqͣnuu¬
Qus ques ent suꝑanda onuus fortuna fen̾doẽ¬

Expanded text:
blitus fatorum, Italasne capesseret orasquem docuit multaque insignem reddidit artc responsa dabat, vel quae portenderet ira magna deum, vel quae fatorum posceret ordo; ate dea, quo fata trahunt retrahuquidquid erit, superanda omnis fortuna fere
Abbreviated transcription (Latin):
Postꝙ est in chalami pendentia piuuoe tecta
Germane tonsis q ferunt mantelia uillis
Pars eꝑulis ouerant mensas. et plena reponũt¬
t mater cͣape meomii cathesia bachi
Occrauo libenuis ait. simul ip̃a p̃catur

Expanded text:
Postquam est in thalami pendentia pumice tecta ae tonsisque ferunt mantelia villis; pars epulis onerant mensas et plena reponuntet mater, “Cape Maeonii carchesia Bacchi: Oceano libemus,” ait. Simul ipsa precatur
Abbreviated transcription (Latin):
Curuata in monitis faciem cirtũstetit bnda
Accepit q sum basto misit q sus anuen¬
Ianq domũ miraus genitricis ⁊ hũida regna
peetadat due̾ sa locis: phasim q lacum q¬
Et caput unde altus se enempit enpheus.
unde pater tobermus. ⁊ bnde amena fluenta Hestaliue¬
ꝑt gemina auratus taurmo corima sustu

Expanded text:
curuata in montis faciem circumstetit unda accepitque  domum mirans genetricis et umida regna spectabat diversa locis, Phasimque Lycumqet caput, unde altus primum se erumpit Enipeus unde pater Tiberinus et unde Aniena fluenta st gemina auratus taurino cornua vultu
Abbreviated transcription (Latin):
ħic tibi nate prius bnnclis capiendus ut omem¬
Expediat morbi causam euentꝰ qi secundet
uã sme bi nõ ulla dabit p̃cepta neq ipsum
giando uncces ban durã et uincula capto ⁊ forta¬
Tende. Doli cutũ hec demũ siangintur manes

Expanded text:
ic tibi, nate, prius vinclis capiendus, ut omexpediat morbi causam eventusque secundet. Nam sine vi non ulla dabit praecepta, neque orando flectes; vim duram et vincula capto tende; doli circum haec demum frangentur inanes
Abbreviated transcription (Latin):
yulta deos amas q pat coͣstat᷑us manẽe
f anginur heu fatis inqͣuit ferimur ꝙ ꝓͣdela
ipsi las sacrilego pendetio sangiuẽ penal
Omisern. te turne ne fao te triste ulanẽbit
Suppliciũ. notis q deos uenãbero seris¬
fuuero fela spolior. nec plura locutiso nrẽ regni¬
os etat sieꝑuo ii lãtio quẽ ꝓtͣmus ubes
Albbane coluere sacrũ. nuc̃ mayma reaum
Roina colit: cũ prime mouent in p̃lia nartem
Sine getio linferre manu lac̾mabile belliõ

Expanded text:
multa deos aurasque pater testatus inanis: Frangimur heu fatis, inquit, ferimurque procella! Ipsi has sacrilego pendetis sanguine poenas, O miseri. Te, Turne, nefas, te triste manebit supplicium, votisque deos veneraberfunere felici spolior. Nec plura locutus saepsiMos erat Hesperio in Latio, quem protinus urbes Albanae coluere sacrum nunc maxima rerum Roma colit, cum prima movent in proelia Martem, sive Getis inferre manu lacrimabile bell
Abbreviated transcription (Latin):
ocͣiti q petitͣ sedem suꝑa ardua linquens
Est lotͥus italie medio sub mõtibus altis
Nobilis et fãma  multis memoratus ini ons
a faucti uallis deusis hunc frondibus abun
dat sonitũ saxis et torto heitice  torrens:
hic specus honoidũ ⁊ slmͣ spnacula ditis
Monstrantur rupto q ingens acheroͣnte uorage
Pesciferas aꝑit fauces quis condita eniͣmsͤ
pnu sum nuimen tar celũ q lenabat᷑
Liec łminus int̾ea extremã satui ma bello¬
Imponit iogͣnia manũ. ruit om̃is in urbem
Pastorũ ex acie munerͦt cesos q reportant desi¬
Almoͣnem puerũ fodati q ora era ora gale fi
Implorantq deos obeestantut q latriũ
Turmus adest mediõ q in dmuine cidẽs ⁊ igme
Terrorẽ ingͣemimat᷑ tencros i regna uocar
Seupẽ admister phrigrã peͣ hmme petł¬
Tũ quorũ attonite dachio nemora anĩa mate
Insultãt tłtiu sisi neq em̃ leue nome amrate¬
Undiq collecti cõeunt marteni q feitĩgrant᷑

Expanded text:
ocytique petit sedem, supera ardua linquens. Est locus Italiae medio sub montibus altis, nobilis et fama multis memoratus in oris, Amsancti valles: densis hunc frondibus atrum dat sonitum saxis et torto vertice torrens. Hic specus horrendum et saevi spiracula Ditis monstrantur, ruptoque ingens Acheronte vorago pestiferas aperit fauces, quis condita Erinys, invisum numen, terras caelumque levabat. Nec minus interea extremam Saturnia bellomponit regina manum. Ruit omnis in urbem pastorum ex acie numerus caesosque reportant Almonem puerum foedatique ora Galaesi implorantque deos obtestanturque Latinum. Turnus adest medioque in crimine caedis et igni terrorem ingeminat: Teucros in regna vocari, stirpem admisceri Phrygiam, sequorum attonitae Baccho nemora avia matres insultant thiasis neque enim leve nomen Amatundique collecti coeunt Martemque fatigant.
Abbreviated transcription (Latin):
Illum ego ꝑ flannmas et nulle sequentia tela¬
Eripiu lus humeris medio q ex hoste recepi
Ille mirũ comitatułs iter maria onma niecũ
Atq omnes pelagi q minas celi q ferobat᷑

Expanded text:
Illum ego per flammas et mille sequentia telaripui his umeris, medioque ex hoste recepi; ille meum comitatus iter, maria omnia mecum atque omnes pelagique minas caelique ferebat,
Abbreviated transcription (Latin):
poculaͣ sunt fontes liqudi ali soc ita cisis
pllmiua. nẽc sompũos ab̃ĩupit cũili salubies
Tempore no alio dicuut iegionibus illis ꝑ  ie¬
Quesitas ad sacra boues iunonis ⁊ uns tefui¬
Imparibus ductos alta ad donaria curiis
Eigo egie rascus terram nuautur. ⁊ ip̃is

Expanded text:
pocula sunt fontes liquidi atque exercita cursu flumina, nec somnos abrumpit cura salubris. Tempore non alio dicunt regionibus illis quaesitas ad sacra boves Iunonis imparibus ductos alta ad donaria currus. Ergo aegre rastris terram rimantur et ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
fertur in arna uolans ꝓlaiꝭ mausĩ q optrita penis
dat cecto ingentẽ mopaere lapsa quieto
radis iter siquidũ celeres neq cõmouet alas
Si maue fteuo sic ip̃a sugcisebat ultiua pistris¬
Equora. sic illã feit nupetꝗ iuse lo lantem
Et pmar in scopulo luctante deserie alto
Seigestã. bi euibus q uadis fust᷑ q uocantẽ¬

Expanded text:
rita pennis dat tecto ingentem, mox aere lapsa quieto dit iter liquidum, celeres neque commovet alas: sic Mnestheus, sic ipsa fuga secat ultima Paequora, sic illam fert impetus ipse volantem. Et primum in scopulo luctantem deserit alto Sergestum, brevibusque vadis frustraque vocante
Abbreviated transcription (Latin):
qsimati aepuere illisa q piora pependat a
Consur gunt naute. et magno clamoie moratiũ¬
feira fenritas q lrũdel et acuta cuspide conctos¬
agho ⁊emorũ eleri. uentis q nocatis¬
psona petit marra et pelago decurrit aꝑto
Rualis spelida subito cõmote columba.

Expanded text:
ixi crepuere, inlisaque prora pependit. Consurgunt nautae et magno clamore morantur, ferratasque trudes et acuta cuspide contosagmine remorum celeri ventisque vocatisona petit maria et pelago decurrit aperto. Qualis spelunca subito commota columba,
Abbreviated transcription (Latin):
Rinus habet libicã ueniant ut troes in uibẽ
Edocet excidiũ troie cladẽ q secundus
Tertius a toia bectos cauit equore tencros
Quartus item misere duo bulua narat ehysse
Mambus ad tumulũ qͥnto celebrantur honores
Eneã memorat uisentẽ cartara septus
In s phrigus ꝓcaliuã bello iam septuniꝰ anuat
Dat simul enee sociõs octauus et arma
Daminius expugnat nouo noua memia troiẽ
Exponit decimus tuscorũ in littore prignas
undeciiuo rutili suꝑantur mor te camille
ultins impouit bello fuiẽ nece turmi

Expanded text:
rimus habet, Libycam ueniant ut Troes in urbem. Edocet excidium Troiae clademque secundus. Tertius a Troia uectos canit aequore Teucros. Quartus item miserae duo uulnera narrat Elissae. Manibus Anchisae quinto celebrantur honores. Aenean memorat uisentem Tartara sextus. In Phrygas Italiam bello iam septimus armat. Dat simul Aeneae socios octauus et arma. Daunius expugnat nono noua moenia Troiae. Exponit decimus Tuscorum in litore pugnas. Vndecimo Rutuli superantur morte Camillae. Vltimus imponit bello Turni nece fi
Abbreviated transcription (Latin):
Iñgenirm eneani genuut sub pondere comba¬
Sutilis et multã accepit rno sa paludem
Pdersonat aduerso recuban̾s iamio in antro:
Qui uates horrere iidene iam colla colubras¬
Melle soporatã ⁊ medicatis siugibus õffir
ꝓbicit : ille fl̃mi rabida tria guttura pandens
Conpit obrectã atq ñania ter ga resoluit
a fusus qumi. toto q ingeuo extenditiu. arus
Eccupat eneas aditũ custode sopulto
Euadit q celer nyam menieabisis ẜñde
ontinuo audste  uoces uagitue ⁊ iugens
infantũ q anme flentes in lune pͥmo:
Q nob dulces iute exditeo ⁊ ab ubere rap¬
dibstulit atra dieo et finere mͣeisit acorbo
od iupta falso dampnati crimine mortis
Nec uero bfacͤ sue sorto date sine iudiçe sedes

Expanded text:
ingentem Aenean. Gemuit sub pondere cymbasutilis, et multam accepit rimosa paludem. personat, adverso recubans immanis in antro. Cui vates, horrere videns iam colla colubr/ melle soporatam et medicatis frugibus offam / obicit. Ille fame rabida tria guttura pandens / corripit obiectam, atque immania terga resolvit / fusus humi totoque ingens extenditur antro. / Occupat Eneas aditum custode sepulto / evaditque celer ripam irrememeabilis undeontinuo audite voces vagitus et ingens / infantumque anime flentes, in limine primo / quos dulcis vite exortes et ab ubere rapabstulit atra dies et funere mersit acerboos iuxta falso dampnati crimine mortis. / Nec non hee sine sorte date, sine iudice, sedes
Abbreviated transcription (Latin):
Pretondi tedas aut hec in federa beni:
Mẽ si fata meu paterẽtiur ducers uitre
Alispicius. et spente lliea cõponere curas: Bensem¬
urbem troieuã p̃mũ dultes q meorum
Relligiias colerẽ p̃am tecta a ta manent¬

Expanded text:
praetendi taedas, aut haec in foedera veni. Me si fata meis paterentur ducere vitam iciis et sponte mea componere curas, urbem Troianam primum dulcisque meorum reliquias colerem, Priami tecta alta mane
Abbreviated transcription (Latin):
Et recidiua manii posuissem ꝑgania sictio¬
pped nũc italiam magnã gryneus apollo
Icalia licie iussere capessere sorntes
Hic anior. hat patria est: site caitagnut aices¬
Phenissan. libice q aspectus detinet ur bi
Quecandeni a̧iusoma tencros conside terra
Inuidia est. et nos fas extẽra quere regna:
Me patris anchise quotiens huiuẽtib umbris

Expanded text:
et recidiva manu posuissem Pergama victSed nunc Italiam magnam Gryneus Apollo, Italiam Lyciae iussere capessere sortes: hic amor, haec patria est. Si te Karthaginis arcesissam, Libycaeque aspectus detinet urbis, quae tandem, Ausonia Teucros considere terra, invidia est? Et nos fas extera quaerere regna. Me patris Anchisae, quotiens umentibus umbris
Abbreviated transcription (Latin):
fraxmee qi tiab a cũneis et fissile robur
Scmditu aduosiuut nigontes mõtib ornos:
Liec nõ mneas oꝑa intꝰ calia pinmr
hortatur socios parib q acciugitur alme 

Expanded text:
fraxineaeque trabes cuneis et fissile robur scinditur, advolvunt ingentis montibus ornos. Nec non Aeneas opera inter talia primus hortatur socios, paribusque accingitur arm
Abbreviated transcription (Latin):
drma iords iouis fugiens ⁊ romꝰ exul ademptie
P genus iudocile ac disper sum mõtibus altie
Lomposuit. legeo q dedit latĩm q uocari
Maluit hus qui latusset tutus in oris
dui ea qͣ ut ꝑlribent. illo sub rege fuermit
Secula. sic placida populos inpate i egãbat
Setiõr douet paulatim. ac decołor etas
Et belli rabieo : et amor successit habendi.
Tuni manus ausonie ͦ et gẽtes uenere sicane
Sepius ⁊ nouiẽ posuit saturma tellus
Tun reges. asper q muamͣ cor pore tibris
ti qͣo post itasi fluuiũ coꝯnom̃te tibimẽ÷
Sixnieꝰ. amisit ueruã netus albula nomẽ¬
Me pulsum patria. pelagi q extionia seq̃ntẽ
fortuua omimpotens ⁊ meluetabilo fatum
lius posuere locis. matris q egere tremenda
a mmencie mplie monita ⁊̃ deꝰ auctor apollo
uix ea dicta. delime ꝓgressũs mõstrat ⁊ arã

Expanded text:
arma Iovis fugiens et regnis exsul ademptis. arma Iovis fugiens et regnis exsul ademptis. Is genus indocile ac dispersum montibus altis composuit legesque dedit Latiumque vocari maluit, his quoniam latuisset tutis in oris. Aurea quae perhibent illo sub rege fuere saecula. Sic placida populos in pace regebat, deterior donec paulatim ac decolor aetas et belli rabies et amor successit habendi. Tum manus Ausonia et gentes venere Sicanae, saepius et nomen posuit Saturnia tellus; tum reges asperque immani corpore Thybris, a quo post Itali fluvium cognomine Thybrim diximus, amisit verum vetus Albula nomeme pulsum patria pelagique extrema sequentem Fortuna omnipotens et ineluctabile fatum his posuere locis matrisque egere tremenda Carmentis nymphae monita et deus auctor Apollo. Vix ea dicta: dehinc progressus monstrat et aram
Abbreviated transcription (Latin):
Arduus armua tenens. nõ terationis egentẽ
lerniens. tuib̃a capitũ cuͣtũscetiti anguis᷑
Salue uera iouie proles decus addite duus
Et nos et tua depter iacli yede sacinͣ secũdo
Talia caoiuinib celebiant suꝑ onina taci
Speluucã adicunt. spirantẽ q ignib ipsũ
Cousonat ome nenus. strepitu colles q resultãt
Oxmiͤ se cuncti diuinis rebus ad iubem
Perfectis referunt. ibat rep obsituo quo
Et comitem eneã iuxta natũ a tenebit
dnigrediens uario q niam ẜmone leuabãt:
Miratur: faciles ꝰ oculos fert onnia cucũ
Qneas. capitur q locis. et singula letus
sx quirit q audit q iurũ monimẽta p̾orã̃
Tumi rep euander romane condicor aitĩs
hec nemora idrgene faiun inple tenebant
Geus q uirũ tumcis et dius robore nata
Dilis neq mos. neq cultus erat nͨ inꝯ̃r̾ tauros
auit cõpone̾ opes norant aut parce parto
Sed rami atq fup asper iuctũ uenatꝰ a lebat
Primus ab etherio benit saturnꝰ ohxmpo

Expanded text:
arduus arma tenens; non te rationis egentem Lernaeus turba capitum circumstetit anguis. Salve, vera Iovis proles, decus addite divis, et nos et tua dexter adi pede sacra secundo. Talia carminibus celebrant; super omnia Caci speluncam adiciunt spirantemque ignibus Consonat omne nemus strepitu collesque resultant. Exim se cuncti divinis rebus ad urbem perfectis referunt. Ibat rex obsitus aevo et comitem Aenean iuxta natumque tenebat ingrediens varioque viam sermone levabat. miratur facilisque oculos fert omnia circum Aeneas capiturque locis et singula laetus exquiritque auditque virum monimenta priorum. Tum rex Euandrus, Romanae cec nemora indigenae Fauni Nymphaeque tenebant Gensque uirum truncis et duro robore nata; Quis neque mos neque cultus erat, nec iungere tauros Aut componere opes norant aut parcsed rami atque asper victu venatus alebat. Primus ab aetherio venit Saturnus Olympo,
Abbreviated transcription (Latin):
ge sub frischeo fatis uinonis iuiqui
Pertulerit: tusnubi genas muucte bnẽbire
Prdigia et nastũ nemea sub iupe leonem
Te stign trenuere lacus. te Ibmtor oichi
ꝓssa suꝑ recubans. antio seniesa cnicuto

Expanded text:
ge sub Eurystheo fatis Iunonis iniquae pertulerit. Tu nubigenas, invicte, bimembris prodigia et vastum Nemeae sub rupe leonem. Te Stygii tremuere lacus, te ianitor Orci ossa super recubans antro semesa cruento
Abbreviated transcription (Latin):
hanc arai luco statuit que maxua semꝑ
Oicetur nobis. et ent que maxna sempꝰ
Quare agite o iiu̾enos tantarũ in nune landũ
Cingite fronde comas. et pocula pongite dext̾s
Communẽ q nocate dou  et date uina uolentes:
Diourt. horculea bicolor lu põpulus mubra
Gelauit q comas. foliis młrepa pependit
Et sacer nupleuit dextrã esphuo: ocuisꝰ oñie
Inmen sam leti libant. diuioͦs q p̃cantur:
doueno itea ꝓpior fit uesper olomꝑo
Iaiq sacerdotes primus q poticiuo ibant
pellibus in morem cuicti. flãmas q fe̾baot
mstauiant epulas. et mense giata seclnde
dona ferunt. cuuiulant q honãtis lãdicib aalo
Tum salu ad cantus incensa alcarra cucumi
Populeis adsunt euincti tempora ranus ̃
hic iuuenũ choruo. ille señ. qui carm̃e ku̾ides
herculeas. et facta ferũt. nt prima nouence
monstra manu genñosqz p̃me ns elisorit angues
Et bello egregias. idem dis. iẽcerit ibes
Troiam q dchaliam q ut diuos mlle labores

Expanded text:
Hanc aram luco statuit, quae maxuma semper dicetur nobis et erit quae maxuma semper. Quare agite, o iuvenes, tantarum in munere laudum cingite fronde comas et pocula porgite dextris communemque vocate deum et date vina volentes. Dixerat, Herculea bicolor cum populus umbra velavitque comas foliisque innexa pependit et sacer implevit dextram scyphus. Ocius omnes in mensam laeti libant divosque precantur. Devexo interea propior fit Vesper Olympo, iamque sacerdotes primusque Potitius ibant, pellibus in morem cincti, flammasque ferebant. Instaurant epulas et mensae grata secundae dona ferunt cumulantque oneratis lancibus aras. tum Salii ad cantus incensa altaria circum populeis adsunt evincti tempora ramis, hic iuvenum chorus, ille senum; qui carmine laudes Herculeas et facta ferunt: ut prima novercae monstra manu geminosque premens eliserit angues, ut bello egregias idem disiecerit urbes, Troiamque Oechaliamque, ut duros mille labores
Abbreviated transcription (Latin):
Quã memorant. iñple priscũ caimẽtis honorẽ¬
Satis fatidice. ceonit que prima futuros
Eneadas magnos et nobile pallanteum:
luit lucũ ingentẽ. quẽ romulꝰ ac̾ apolũ
retulit et gelida mõstrat sub rure lupeital
Dest᷑ atili ͣ qͣr locũ ⁊ letũ rocet hospitis aigi
lme as tarpena sedem et capitolia ducit
Aurea nũc oliii siluestribus horrida dimus
iam tum relligiõ pauidos terrebat amiestes
eira loci. Iani siluã sapũ q tiemebant
Hoc nenei hunc mͣqͣuit fiondoso uertice collem
Quis deus nic̾tum est hitat deubr̃archades ip̃m
Credunt se iudisse iouẽ cũ sepe ingranisẽ
Egida concuteiet dextra mbos q cieret.
hec duo pret̾ea disiectis opida nunis
Reetiquias neterũ q montiuẽta iuirorũ
hant ianus ꝓater hanc saturnus cõdidit arcẽ
Ianiculũ huic illi fuerat saturma nomen:
Pauꝑis euandri. passim q anuẽta uidelant
Romano q foro. et lautis niugne carnus¬
ut uentũ ad sedes. lec inqͣuĩt limina uictor

Expanded text:
quam memorant, nymphae priscum Carmentis honoratis fatidicae, cecinit quae prima futuros Aeneadas magnos et nobile Pallanteum. Hinc lucum ingentem quem Romulus acer Asylum rettulit et gelida monstrat sub rupe Lupercal, testaturque locum et letum docet hospitis Argi. Hinc ad Tarpeiam sedem et Capitolia ducit, aurea nunc, olim silvestribus horrida dumis. Iam tum religio pavidos terrebat agrestis dira loci, iam tum silvam saxumque tremebant. Hoc nemus, hunc, inquit, frondoso vertice collem quis deus incertum est habitat deus: Arcades ipsum credunt se vidisse Iovem, cum saepe nigrantem aegida concuteret dextra nimbosque cieret. Haec duo praeterea disiectis oppida muris, reliquias veterumque vides monimenta virorum. Hanc Ianus pater, hanc Saturnus condidit arcem: Ianiculum huic, illi fuerat Saturnia nomen. ris Euandri passimque armenta videbant Romanoque foro et lautis mugire CarUt ventum ad sedes: Haec, inquit, limina victor
Abbreviated transcription (Latin):
Irruit. et qͣuateͣ uedet densissima tendit:
cat pedibuo longe melior licus nnter et hostis
Interet armia fuga niuros tener altaq certat
Prendu toͣcta uanu . sociũ q attinge̾ dexeras
Iort tunus parit cursu telło q socutus. c¬
Increpac hu̾o  bictor nr̃as ne euadere demens¬

Expanded text:
inruit et, qua tela videt densissima, tendit. At pedibus longe melior Lycus inter et hostis inter et arma fuga muros tenet altaque certat prendere tecta manu sociumque attingere dextras. Quem Turnus, pariter cursu teloque secutus, increpat h
Abbreviated transcription (Latin):
Strnixerat ille manũ puecto teapius demens
Qd mũnus tulit  ergo alie allupsa sagitti¬
Otribat᷑ in egregie artentis fisiiaaros
Iusiquis faciẽ. genitor quẽ miserut aicens
E ductũ martis luco simetia cntumi
fliuunia pingius ubi ͭ ⁊ placabilios arapaliti¬

Expanded text:
strinxerat: ille manum proiecto tegmine demens ad volnus tulit; ergo alis adlapsa sagitttabat in egregiis Arcentis filius armis, Insignis facie: genitor quem miserat Arcens, Eductum matris luco Symaethia circum Flumina, pinguis ubi et placabilis ara Palici