comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iauas autem uellare ponrificum nr¬
tis gelasii. cap̃. xiii. qdnec auctoritas
diuina. nec canonũ fõma p̃sticuit.
Qdsiꝓpria fui̾t uoluntate ꝯtinẽtiã
ꝓfessa. inciusdem gelasii. cap̃.xxi. le¬
gitur. eus intentio ꝓse rectiat ratioẽ
die secum habita delibatione ꝓmis
samfidem pudicitie debet custodire.
Nos aut auctoritate patrũ sufubai in
hoc sacro comunisanccimus. ⁊libe
iudicamus.sisponte uelam̃ quam¬
iis non consecratũ sibimposuerit.¬

Expanded text:
iduas autem velare pontificum nuetis Gelasii, capitulo XIII, quod nec auctoritas divina, nec canonum forma praestitit. Quae si propria fuerit voluntate continentiam professa, ut in ejusdem Gelasii capitulo XXI legitur, ejus intentio pro se reddat rationem si sesam fidem pudicitiae Deo debet custodire. Nos autem, auctoritate Patrum suffulti, in hoc sacro conventu sancimus, et libere judicamus, si sponte velamen, quamvis non consecratum, sibi imposuerit
Abbreviated transcription (Latin):
de eccłiastico uire uelde aliis nego¬
cus. primum metropolitamis ẽor
utraq parsiuidicatis. ⁊ tunc prim aͥ
regionis. interipõs audiat ⁊ qd ecc̃i
sticis canonib et legib nris osen¬
tancum sit hoc diffimiat. ⁊ nulla pãs
calculo eius ualeat ꝯ̃dicere. Alexã
der papa. S Imetropolitanus
tutum debet custodiri. ¶ S si onim
mobilcensura. Unde mnl audicẽsi.

Expanded text:
de ecclesiastico jure vel de aliis negotiis, primum metropolitanus eorumutraque pars judicatis, tunc primas illius regionis inter ipsos audiat: et quod canonibus et legibus consentaneum sit, hoc diffiniat. Et nulla pars valeat calculo ejus contradicere. Est der Papa: « Si metropolitanus tutum debet custodiri. » Gratian. Semobilis censura. Unde in Antiocheno
Abbreviated transcription (Latin):
nõ debet dimittere urorẽ suamitere
dimittat ad quã ꝯsecratus ẽ absq ĩ¬
euitabili neccessitate. aut apłicauł
regular mutatione. aut alteriseam¬
bitus causa ꝯuingat. et sicut urxori ñ¬
eius. s iuxta apłm. aut uiro suo d̾bet¬
reconciliari aut manere ĩmpta.ta
ecclie nõ licet climitere ep̃m sinĩ aut
se ab eo seggare. ut alterum iuuente
eo accipiat. Si aut ipsum hãt auc in¬
nupta mancat.i. alterum ep̃m suo ui
uente nõ accipiat.ne fornicationisa
adulteru crimincũrat. Siuo adultea¬
ne ⁊ inportune. atqr sineint̾missioẽ
eccliam suamdocere.camqr prudẽter
regere ⁊ amare ut auicus se a bstineat
et ialutem consequi possit eteram
et illacumtanta teuerentia eius doctrri¬
nam debet susciꝑx eumqr amare ⁊ di¬
ligere ut legatũ dĩ⁊ p̃conem uitatis.¬

Expanded text:
non debet adulterare uxorem suam, ita dimittat ad quam consecratus est, absque inevitabili necessitate, et apostolica vel regulari immutatione, et alteri se ambitus causa ejus, sed juxta Apostolum aut viro suo reconciliari debet, aut manere innupta, ita ecclesiae non licet dimittere episcopum suum, aut ab eo se segregare, ut alterum vivente eo accipiat; sed aut ipsum habeat, aut innupta maneat, id est alterum episcopum suo vivente non accipiat, ne fornicationis aut adulterii crimen incurrat. Si vero adulterne et inportune atque sine intermissione ecclesiam suam docere eamque prudenter regere et admonere, ut a vitiis se abstineat et salutem consequi possit aeternam. Et illa cum tanta reverentia eius doctrinam debet suscipere eumque amare et diligere ut legatum Dei et praeconem veritatis
Abbreviated transcription (Latin):
tur.s ad huc mneuangelio suo dñs
maiorem suc intelligentie luce ma¬
nifestat. qd idem quitunc seatribu
tur. namcum primum discipulosin
ministium salucismittẽt mãdauit
et dixit inuiam gentuĩne abieritis. ⁊
inciuitatem samaritanorũ nemtra¬
uentis adiudeos prius mittẽs. gẽtiles
tohuc p̃tiri iubet. ad dendo autẽ ⁊ ci¬
uitatem samaritanorũ debere omitti
ubi erant scismatici ostendit scisma¬
abiron.cumsacerdoteaaron:⁊ moyse
eumdem dnm̃ nouerant patrilege
et religione muẽtes. unũ merum de¬
um qui colend̾ atq inuocandus fuãt
inuocabant tñ. quia loci sui ministiũ
transgͥssi.⁊ cõtra aaron.sacerdoter ꝗ
sacerdotium legittimũdignatione
dei atqr ordinatione p̃fecerat sacrifi¬
candi licentiam sibi uendicauerunt
diuinitus ꝑcussi. statim penas ꝑ illici

Expanded text:
t adhuc in euangelio suo Dominus et maiorem intellegentiae lucem manifestat quod idem qui tunc se a tribu tur. nam cum primum discipulos suos in ministerium salutis mitteret, mandauit et dixit: in uiam nationum ne abieritis et in ciuitatem Samaritanorum ne intraueritis. ad Iudaeos prius mittens gentiles adhuc praeteriri iubet: addendo autem et ciuitatem Samaritanorum debere omitti, ubi erant schismatici, ostendit schismaAbiron, cum sacerdote Aaron et Moyse eumdem Deum noverant, pari lege et religione viventes, unum et verum Deum qui colendus atque invocandus fuerat, invocabant; tamen quia loci sui ministerium transgressi contra Aaron sacerdotem, qui sacerdotium legitimum dignatione Dei atque ordinatione perceperat, sacrificandi sibi licentiam vindicaverunt, divinitus percussi, poenas
Abbreviated transcription (Latin):
succedat. etioco iiustumest. ut si
molestiacorporis irruerit honore suo
torilli talis acquiratur qui possit eiꝰ
uare. ut neq deus ommipotens offen
utrum ꝓpurgatione anꝓuindicta
contingat deiuicditium in hocigno¬
ratur. et ideono deb anob̾ adcli fiage¬
uatis afflitis. nenos poculpe qd̾ ab sit
offenssa respiciat. Item gg.clemẽ¬

Expanded text:
succedat et omnino injustum est ut, si molestia corporis irruit, honore suo tor illi talis requiratur qui possit ejus re, ut nec omnipotens Deus offendpro purgatione an pro vindicta contingat, Dei in hoc judicium ignoratur, non debet a nobis addi flagellatis afflictio, ne nos culpae, quod absit, offensa respiciat. Et
Abbreviated transcription (Latin):
cuiqu am ꝑmittebatur dilige anũ
acceptatunclicentia iustis fuerat
sent iurtute comprimerent eosqri
nur gladu ferrent. Quodinnouo
pculdubio testam̃to compescitur.
cumꝑsemetipm ueritas p̾dicati¬

Expanded text:
cuique permittebatur diligere micum tuum, accepta tunc licentia justis fuerat,sent virtute comprimerent, eosque jure gladii ferirent. Quod in Novo procul dubio Testamento compescitur, cum per semetipsam Veritas praedicat
Abbreviated transcription (Latin):
sig̾nantur. nam cum exꝑmissione
legis acceperant quatinus adu̾sar¬
nos suos odurerributione ꝑcuterẽt
ututadicam. Ord aliud quar taur
erant qui iminicos suos corpore ur
itutis cormu feriebant. Odergoper
altilia nsi patres nouitest.amentu
ita respondetur.Suntquedam quei
salubritantum admonitioc sunt.
corripienda nõ corporalib flagellis
linamexercere nõ possumus. ulquia
nonsuntnrĩ niris. uel quia illorum
crumina. et sinobnota sint. tñmani¬

Expanded text:
gnantur? Nam, dum ex permissione legis acceperant quatenus adversarios suos odii retributione percuterent ut ita dicam, quid aliud quem tauri erant, qui inimicos suos corporeae virtutis cornu feriebant? Quid vero per altilia, nisi patres novi testamenti ita respondetur: Sunt quaedam, quae salubri duntaxat admonitione sunt corripienda, non corporalibus flagellis linam exercere non possumus, vel quia non sunt nostri juris, vel quia illorum crimina, etsi nobis nota sunt, tamen
Abbreviated transcription (Latin):
piat fideuissorem suur atq ille prito su¬
pplitiũm legittimũluat. nec tnͥ omiis
quica aliene mortis ẽ reus. uelutisistru¬
prum quisquã petat. se seqr sinõ impet̃¬
piau̾bera p̃cipicio peat. quid sialius ho¬
mineliberato. uelnealiuslibetur sibi
debemuscis humanũ dolorer et ñ ꝓpt̾
istanc accioant recte fcõrum repͥmagi

Expanded text:
piat fideiussorem suum atque ille pro isto supplicium legitimum luat. Nec tamen omnis, qui causa aliene mortis est, reus est; velut si stuprum quisquis petat, seseque si non impetrpia verbera, precipitio pereat? Quid si alius homine liberato, vel ne alius libdebemus eis humanum dolorem, non propter illa, ne accidant, recte factorum reprimamus
Abbreviated transcription (Latin):
cib suꝑborum potas principał impo
suscipiunt. Nam suicangeatur pax ⁊
disciplina cccłie ꝑfideles principes si¬
ue soluatur ille abeis rationẽ exigit
qui corum potãt suar eccliam c̾didit

Expanded text:
cibus superborum potestas principalis imponendam suscipiunt. Nam sive augeatur pax et disciplina Ecclesiae per fideles principes, sive solvatur, ille ab eis rationem exiget, qui eorum potestati suam Ecclesiam credidit.
Abbreviated transcription (Latin):
Nescumobediens potãti subqua legit¬
atq ꝯtẽpti ẽ. Ꝙ si suasponte auctorita¬
te fecisse incrim̃ effusi humanisangri¬
nis incidissritaq ũ punietur. sifece¬
rit inuissus in depunictur. sinõfece¬

Expanded text:
es cum obediens potestati sub qua legiatque contempti est. Quod si sua sponte atque auctoritate fecisset, crimen effusi humani sangnis incidisset. Itaque unde punitur si fecerit iniussus, inde punietur si non fece
Abbreviated transcription (Latin):
ciis humanitatis societate deiictuᷤ
sit hominis ꝓfecutor. ut sic hominis
libator. ¶ dem. qrͣsint instituta regia
tingule camnificis armamilitis disci¬
occiditur multum distat utrurfiat
nocendi cupiditate uclimuste ali¬
quid aufferendi sic̃ fit ab iniruto. si¬
cut a latrone.anulciscendi uelobe¬
diendiordine sicut aiidice. sic̃ acar¬
infice ueleuadendi. uel sub uenien¬
dineccĩtate sicut interimitur latͦro
aulatore. hostisamilige et. aliqñ qui
causa mortis furit pocius inculpa ẽ ꝙͣ
ille qui occidit. ueludsiquispiamdci

Expanded text:
ius humanitatis societate devinctus, iminis persecutor, ut sit hominis liberator C. XVIII. Quare sint instituta regia ungulae carnificis, arma militis, disciocciditur, multum distet, utrum fiat nocendi cupiditate uel iniuste aliquid auferendi, sicut fit ab inimico, sicut a latrone, an ulciscendi uel oboediendi ordine, sicut a iudice, sicut a carnifice, an euadendi uel subueniendi necessitate, sicut interimitur latro a uiatore, hostis a milite. et aliquando, qui causa mortis fuit, potius in culpa est quam ille, qui occidit, uelut si quisquam deci
Abbreviated transcription (Latin):
faciebat husigitur exceptisquos uel
leriusta gnãliter ulip̃e fonsuistitio
ducrimmneiectitur. Item hoc clici¬
mus. hocassimus.  medis om̃ibr apꝓ¬
bamus. neminẽ spontãncar mortem
sibi in ferre debe. uclud sugic̃domole¬
stias tprales nemcidat ĩpertuafnemi

Expanded text:
faciebat. His igitur exceptis, quos vel lex iusta generaliter, vel ipse fons iustitie ii crimine innectitur. Item hoc mus, hoc asserimus, hoc modis omnibus approbamus, neminem spontaneam mortem sibi inferre debere, velut fugiendo molestias temporales, ne incidat in perpetuas; nemi
Abbreviated transcription (Latin):
ministium debet iubenti sine adini¬
aut ꝑsona gerentes publice potãtis
et hubraam nõ solum non ẽculpat̃
crudelitatis crimine. reruretia lau¬
datus ẽ noĩe pietatis qd̃uoliit filiũ
turum qd enuccoriredeũti d p̃lio pͥ¬

Expanded text:
ministerium debet iubenti, sicut admiaut personam gerentes publicae potestatet Abraham non solum non est culpatus crudelitatis crimine, uerum etiam laudatus est nomine piturum quod ei redeunti de praelio
Abbreviated transcription (Latin):
occidat que scit auidice debuisse occi¬
di. ¶ dem. sicut iure laudatur obedi
dis merito rep̃hndatur audatia mer¬
equendisire lantetur obedientia ha¬
braam si spontaneus inoccidendo filio
motus fuiss execrabil haberetim. at iu¬
dem. admacedonum.Iniquus nõ¬

Expanded text:
occidat, quem scit a judice debuisse occidi. C. XV. Sicut jure laudatur obedipandis merito repexequendis iure laudetur obedientia. Abraham, si spontaneus in occidendo filio motus fuisset, execrabilis haberetur; at iuIdem ad Macedonium: No
Abbreviated transcription (Latin):
gna ualde. ¶PRetereasicut princi¬
pibret potãtib fidem et reuerentiar
exhibere cogimuritaseculanum di¬
gnitatum administratorib defendẽ¬
danm eccãꝵ neccĩtas uncumbit.ꝙ. si¬

Expanded text:
Gratian. Praeterea, sicut principibus et potestatibus fidem et reverentiam exhibere cogimur, ita saecularium dignitatum administratoribus defendendarum ecclesiarum necessitas incumbit.
Abbreviated transcription (Latin):
cum rõ inse ip̃o abeo quigenint ałt est
effectus pecc̃o alt̾ius sinc sua ꝯsensiorie
nõ tñtur obnoxius. traxit ergo reatur
uitauiuẽte iamẽ. utueredicatur.aiaq̃
peccauĩt ip̃a morietur.ut aut possit rege¬
neran ꝑofficiuruolũtatis aliene cũ otͦ¬
fertur ꝯsecrãdus facit hoc unus sp̃s exqͦ
regeneratur oblatus. Nĩggan.l.xex¬

Expanded text:
cum homo in se ipso est ab eo qui genuit alter effectus, peccato alterius sine sua consensione non tenetur obnoxius. traxit ergo reatum, uita uiuente. iam est unde dicatur: anima, quae peccauerit, ipsa morietur. Vt autem possit regenerari per officium uoluntatis alienae, cum offertur consecrandus, facit hoc unus spiritus, ex quo regeneratur oblatus. non en
Abbreviated transcription (Latin):
sse nobqruolentiar et excoĩcationẽ
suam ordinẽ retulisse. qd̾ etiar sine
iusto legis tramite illisua fuiss abla¬
ta eccłia similit̃ indicaut quã alius
dato munere sacerdoᷤ celoductus ĩm¬
dic. usmpare p̃sumpsit. in de parẽtes
magno dolore ꝯpulsi. pb̃rm illũ qui
suamtencbat eccliam mox op̃hnde¬
runt ⁊ occlosenise ruerr̃t. tñ ip̃e sepe
suta est ut ip̃e suo ore nob testatusẽ.¬

Expanded text:
e violentiam et excommunicationem suam per ordinem retulisse; quod etiam sine justo legis tramite illi sua fuisset ablata ecclesia, similiter indicavit: quam alius dato munere sacerdos zelo ductus invidiae usurpare praesumpsit. Inde parentes ejus magno dolore compulsi presbyterum illum, qui suam tenebat ecclesiam, mox comprehenderunt, et ei oculos eruerunt. Tamen ipse saepe si ita est, ut ipse nobis suo ore testatus
Abbreviated transcription (Latin):
tis poĩtus. arrogaresibi debet. auctorita¬
tem aut usurpationẽ sacram̃toru qr
scriptum ẽpeccasti quiesce. Et piulo
ciam̃tum pedum tuorũ quanto ma¬
gis nosanime nte pedes exuete innci
recordetur. uñlãpsus sit atqr uñceci¬
speciosa atqr pulcra dirine ꝯdictioi
intentione deflurerit. Itẽ cyprian.
ut dandam nõ putent lapsis penitẽ
tiamant pemtentibreristiment ue¬
niam denegandam. cum sccptu sit.
mem̃to. rnde cecideris. ⁊ age peniten¬
nam et priora oꝑa fac. Qd utiq ei
dicitur quem constat cecidisse ⁊ quẽ

Expanded text:
tis positus arrogare sibi debet auctoritatem aut usurpationem sacramentorum, quia scriptum est: Peccasti? quiesce. Et paulo ceamentum pedum tuorum: quanto magis nos animae nostrae pedes exuere vinculrecordatur, unde lapsus sit, atque undespeciosa et pulcra divinae cognitionis intentione deflexerit. C. LVII. Item ut dandam non tiam, aut poenitentibus existiment veniam denegandam, cum scriptum sit: Memento unde cecideris, et age poenitentiam, et fac priora opera. Quod utique ei dicitur quem constat cecidisse et quem
Abbreviated transcription (Latin):
Cclia xp̃iest non hnsmãculam. neq
rugͦam. aut aliquid istius modi. qui es¬
gõ peccator est. aliqua sorde maculat
tũta ẽ. itaet peccatorcũrat admedicũ.
quia nõ hñt opussan medico. Sr mna¬
le hñtesut curet nuineraiꝑĩnset fiat.¬

Expanded text:
 est, non habens maculam neque  est, non habens maculam neque rugam, aut aliquid istiusmodi. Qui ergo peccator est, et aliqua sorde maculatututa est, ita et peccator currat ad medicum, quia non habent opus sani medico, sed male habentes, ut curentur vulnera i
Abbreviated transcription (Latin):
in̾cus. que cumi in homine nõ fuerint
nequaquã punit qd̾ mutatũ est. dica¬
mus quidem et aliter.fecitigitur nabu¬
chodonosor rex iuxta daniclis ꝯsiliur
lonis gloriatur. et dicit nõ hee ẽ babilõ¬
regis et inrobore fortitudinis mee. et
p̃scius futurorinde sententiadei dubi¬
tetrem trmeraria facuint qui audact̃
facienti uenia reꝓmittitur.¶Bem.¬
seueritate misee̾ntẽ et ipnis pertẽtie
modum usta et clem̃ti delibatione pẽ
quis ille es qui cõsciustibies alicuius
erroris ecquanto tẽpore ẽrasse tenosti.¬
⁊ quanto tempore deliquistitanͣto ni¬
chilomiinus tp̃re bumilia ceip̃m ad
deum et satisfac eun confessione peni¬
tentie nõ expectes ut humiliet te chii
et illud ꝯsideremus qr donec ẜuierũt
chusarsagon. Huquitraditi fucrant
ꝓdelictis suis et non clamauerũt ad do¬
dominũ. nemosuscitatus ẽ. qui salua¬
re cos poss. Cumuo clamauerũt .ao
dominum. cunc suscitãłut dominus
saluatoremisrł ⁊ saluauit eos. Ider

Expanded text:
itur: quae cum in homine non fuerint, nequaquam punit quod mutatum est. Dicamus et aliter: Fecit quidem Nabuchodonosor juxta Danielis consilium lonis, gloriatur et dicit: Nonne haec est Babyloregni; in robore fortitudinis meae in praescius futurorum de sententia Dei dubitet, rem temerariam facifacienti venia repromittitur, mseveritate miscentem, et ipsius poenae modum justa et clementi libratione pensquis ille es, qui tibi conscius es alicujus erroris, et quanto tempore errasse te nosti, quanto tempore deliquisti, tanto nihilominus tempore humilia te ipsum Deo, et satisfacito ei in confessione poenitentiae; non exspectes, ut humiliet te Chusa illud consideremus, quia, donec servierunt Chusarsaton ii, qui traditi fuerant pro delictis suis, et non clamaverunt ad Dominum, nemo suscitatus est, qui salvare eos posset. Quum vero clamaverunt ad Dominum, tunc suscitavit Dominus salvatorem Is
Abbreviated transcription (Latin):
teret in occulto. in hoc enĩ qđ pse ipsum
dicit sacerdotib et enibescentia uinci¬
tur timore offenisi. fituenia cuminis.
turit qui erubescentie dñans nichl
iustitiam inmĩa. Opusenm mĩe est
ut nonsolum quͣid siinquo doleat ꝯsi¬
deret. si dignus ẽ non dico iustiti.asimi¬
ficordia. Institiaer̃ sola dampnat. s
dignus est mĩa qui spiritualilabore
querit gratiam.laborat enĩmens paci¬
endo etubescentiam. Et qm uerecun¬
diamagna ẽ penaquierubescit ꝓxp̃o
fit dignus misicordia. uñ patet quia
quanto patet plurib ꝯfitebitur in spe
uenic turpitudinem criministantofa
Q b enĩremittunt remittit deus. La¬
çanmenim demonumento
ĩam suscitauit deus Optulit dominus
discipulis soluendum. phoc ostendẽs
potestatem soluendi ꝯcessam sacerdo¬
tibr. Dicir eĩ qd̾ cũq solueritis supter
ram erit solutumet incelo. hoc ẽ ego
deus. ⁊ omnes celestis milicie ordines
biscum et confirmãt quos ligͣatis ⁊ sol¬
uenitis suꝑterram. nõ dixit quos puta

Expanded text:
teret in occulto. In hoc enim quod per se ipsum dicit sacerdoti, et erubescentiam vincit timore Dei offensi, fit venia criminis: tulit, qui erubescentiae dominans, nihil justitiam in misericordia. Opus enim est ut non solum quid, sed in quo doleat consideret, si dignus est, non dico justitia, sed misericordia. Justitia enim sola damnat. Sed dignus est misericordia, qui sppetit gratiam. Laborat enim mens patiendo erubescentiam, et, quoniam verecundia magna est poena, qui erubescit pro Christo fit dignus misericordia. Unde patet, quod quanto pluribus confitebitur in spe veniae turpitudinem criminis, tanto Quibus enim remittunt remittit Dominus. Lazarum enim de monumento jam suscitatum obtulit Dominus discipulis solvendum, per hoc ostendens potestatem solvendi concessam sacerdotibus, Dixit enim: Quodcunque solveritis super terram solvetur et in coelis, hoc est: ego Deus, et omnes biscum et confirmant quos ligatis et solvitis. Non dixit quos puta
Abbreviated transcription (Latin):
tie satisfationẽ darent et eadem sa¬
iubri satisfactione purgatosad co¬
nonem sacram̃torum pianuam
reconciliationis admitrerẽt. ⁊ post
ꝑquibr domino supplicamus quo
nereinulgentie presentis excesse¬
linanens incorpore nõ recepent con¬
sequi exutus carne nõ potecit.⁊ post
pen̾itẽtie et mox reconciliationis ĩplo¬
rantnec satisfactio interdicenda est.
nec reconciliatio denegãda. quia mi¬
sericordie dnĩ nec mensuras possum̃¬

Expanded text:
poenitentiae darent, et eosdem salubri satisfactione purgatos, ad communionem sacramentorum per januam reconciliationis admitterent. Si quibus Domino supplicamus, quonere indulgentiae praesentis excidemanens in corpore non recepit, consequi exutus carne non poterit. Et infpoenitentiae, et mox reconciliationis implorent, nec satisfactio intenec reconciliatio deneganda; quia misericordiae Dei nec mensuras possum
Abbreviated transcription (Latin):
plemĩtudo fidei uideatur eẽ lauoffertũ¬
cunt aut timent urimmicis suis sua
factareferãt quibr possintlegũ pẽree¬
lli constitutione. suffic̾it eĩula ꝯfessio
que primũ deo offertut. tucetiar sacer¬
dotiqui ꝓdelictis penitẽtium precator
accedit tuncenim plures. adpenitẽti¬
am poterũt ꝓuocari sippli aunbr noni
publicetur conscientia ꝯfitentis. ¶Q¬

Expanded text:
plenitudo fidei videatur esse laucunt, aut timent inimicis sua facta reserare, quibus possunt legum percelli constitutione. Sufficit enim confessio, quae primum Deo offertur, et tunc etiam sacerdoti, qui pro delictis poenitentium precator accedit. Tunc enim plures ad poenitentiam poterunt provocari, si populi auribus non publicetur conscientia confitentis.
Abbreviated transcription (Latin):
ioh̃s diceret nõ orandum ꝓdelictog̾¬
uiori. qui cum legiss moysem rogasse
et impetrasse ubi erat p̃uaricatio uo¬
luntaria. qui sciret etiam ieremiam
peccato. quoniam exp̃ssum nõ ẽ. posst̃
multa et diũsa sentiri. Ego aũt dico
hoc peccatum eẽ fidem quẽ ꝑdilectioe
opatur deserereusq admortẽ. Hec est
blasphemia inspu sancto quã neq
in hoc seculo neq infuturo dimittẽ¬

Expanded text:
Joannes diceret 403 non orandum pro delicto graviore, qui legisset Moysen rogasse et impetrasse; ubi erat praevaricatio voluntaria: qui sciret etiam Hieremiam peccato, quoniam non expressum est, possunt multa et diversa sentiri. Ego autem dico id esse peccatum, fidem, quae per dilectionem operatur, deserere usque ad mortem. Haec est etiam blasphemia in Spiritum sanctum, quam neque in hoc saeculo, neque in futuro remitten
Abbreviated transcription (Latin):
pluierĩt innocẽtes. quia ꝑiculosa ẽ.⁊.xo
sio ¶ Hoc aut intelligẽdumẽ .s. impã
uel minori erimme. cetetu side maiori
crimine eum accusare uoliĩt. ucluti si
accusatus deforncatioẽ txpiuo.ḋ ho¬

Expanded text:
probaverint innocentes; quoniam periculosa est, et ian. Hoc autem intelligendum est in pari vel minori crimine. Caeterum, si de majori crimine eum accusare voluerit veluti, si accusatus de fornicatione, de
Abbreviated transcription (Latin):
accusationẽ uerti. multorur
Egan daest accusatis ucenti.a crimia¬
diprius quã scerimine quo p̃mũtur
exuernt. quia nõ est ẽdendum contra
alios corum ꝯfessioni quicnmimbu
implicantur. ansi se prius ꝓbanerint
innocentes. qm̃ ꝑiculosa est. ⁊ ñ debet
admitti rẽi. adu̾sus quẽcimtiq ꝓfessio.

Expanded text:
accusatorem verti, multorum eganda est accusatis licentia criminandi priusquam se crimine quo premuntur exuerint, quia non est credendum contra alios eorum confessioni qui criminibus implicati sunt, nisi se prius probaverint innocentes quoniam periculosa est, et admitti non
Abbreviated transcription (Latin):
suerit. et finxit sesubeoder uellame
scimoniale eẽ. postea uero adnipti
ꝑmansit. ut pnĩam agat deillusige
nefanda et reu̾tatur adid qd spopo¬
put uult.⁊ ñuere faciat. om̃is ordo
crinte obẜuantur. qd enĩ ꝓfuit sim¬
onmago baptĩnsacrũ ficͣte susciꝑe
et inxp̃ianitate sepmansurur fin¬
xisse. cum ꝑapłm fraudem enisd̾te¬
cxa qd̃ sibi futurum eẽ ꝓnuntiatu

Expanded text:
suit et finxit se sub eodem uelamine sanctimonialem esse postea uero ad nuptipermansit ut penitentiam de illusione nefanda agat et reuertatur ad id quod spopogat, et non vere faciat, omnis ordo rite observantur. Quid enim profuit Simoni Mago baptisma sacrum ficte suscipere, et in christianitate se permansurum finxisse, cum per Apostolum fraude ejus detecta quod sibi futurum esset pronuntiatum
Abbreviated transcription (Latin):
tium purgatiois ignis credendus c̃ꝓ
remittit᷑ ei neqrnͣ futino. inquasnĩa
datur mͣtelligiquasdam culyas in hoc
seculo. quasdam in suguro posse relara¬
ri.Qđ enĩdeimonegatur consequẽs¬

Expanded text:
cium purgatorius ignis credendus est, remittetur ei, neque in futuro. In qua sententia datur intelligi, quasdam culpas in hoc saeculo, quasdam vero in futuro posse relaxari. Quod enim de uno negatur, conseque
Abbreviated transcription (Latin):
sponere maltan ꝯponere etia m̃sam
uetus.tata diaconibr nouũ p̃licare ẽ¬
p̃ceptum. ad ip̃m quoq ꝑtinet offrñ p̃¬
cum. ⁊ recitationoiũ. Ip̃e p̃monet au¬
res hre ad deũ. Ipẽ orratur clamare ap¬

Expanded text:
sponere in altari, componere etiam mensam diaconis novum praedicare praeceptum est. Ad ipsum quoque pertinet officium precum et recitatio nominum; ipse praemonet aures haberi ad Deum, ipse hortatur clamare, ip
Abbreviated transcription (Latin):
ros dinine legis⁊ ecercitatos in ecclia¬
sticis sanctionib̃ quiordin ꝗdoruulta
genus patriamet itt̃ instititioerocũ
teneant. et u̾bis siiplicibr assere q̃¬
cuniscũq mimeris cupiditate illecti
⁊ ille qui mdigne accessent abaltan
remouebitur.⁊ illi quidonũ scĩ sp̃s
uendere conatisũt.coram deo iam cõ

Expanded text:
ros divinae legis et exercitatos in ecclesiasticis sanctionibus, qui ordinandorum vitam, genus, patriam, aetatem, institutionem, locum, teneant et verbis simplicibus asserecujuscunque muneris cupiditate illecti et ille qui indigne accessit, ab altari removebitur, et illi qui donum sancti Spiritus vendere co
Abbreviated transcription (Latin):
sponioria in dominicis cneb. aut sollẽ¬
pinitatib decantet. sollicitudo quoq
et ornamĩta.ułres basilic.mnĩul parochi
cp̃o. item refert. Collectim peccĩamd̾
coĩon̾e ip̃e accipit.⁊ cp̃o disfero et clicis
partes ꝓprias ip̃e distribuit. ab archidi¬
cononutiantur epo excessusdiacono¬
rũ. ip̃e demuntiat sacerdotiinsacrano
diaconus sequẽs adimplet. archĩpb̃r
assiduc in eccliastare.⁊ qñ epĩ sui ab
sentia contingerit. ip̃e nice cius missa¬
rum sollempina celebret. ⁊ colecͣtas
dicat.ałem ip̃e iniunxerit.adprimi¬
cerium ꝑtinent acolitierorciste. psal¬
miste.atq lectores. signũ quoq dari¬
et offitium cantãdi. et pagendi solli
inchoro ꝓsollempnitate ⁊tpr̃e. ordi¬
natio quoq pluminan bdeportãdiᷤ
cos quos delinquere cõgnoscit ip̃e di
stinguatquos uero emẽdare non ua
triculas ipe disponat. qñ aũt prim¬
turet exquirat. qui ei aut lege ẽ ptimꝰ.
censi p̃patiocura crismatis ꝯficiendi.

Expanded text:
sponsoria in dominicis diebus aut solennitatibus decantet. Solicitudo quoqueet ornamenta vel res basilicarum parochipo idem refert. Collectam pecuniam de communione ipse accipit, et episcopo defert, et clericis partes proprias idem distribuit. Ab archidiacono nuntiantur episcopo excessus diaconorum. Ipse denuntiat sacerdoti in sacrario diaconus sequens adimplet. Archipresbyassidue in Ecclesia stare, esentia contigerit, ipse vice ejus missarum solemnia celebret, et collectas dicat, vel cui ipse injunxerit. Ad primicerium pertinent acolythi, exorcistae, psalmistae atque lectores, signum quoque daet officium cantandi peragendi sollicin choro pro solemnitate et tempore. Ordinatio quoque pro luminaribus deportandis, cos quos deliringat: quos vero emendare non valtriculas ipse disponat. Quando autem primiipse exquirat, qui ei aut lege est proximcensi praeparatio, cura chrismatis conficiendi,
Abbreviated transcription (Latin):
dimissorias accepisse. qd simõ fecerũr.
facitr eum uelociter.adurbẽ romã occu¬
rere. ut sideus uiẜit insabbo magno p̾

Expanded text:
dimissorias accepisse. Quod si modo fecerunt, facite eum velociter ad urbem Romam occurrere, ut si Deus jusserit, in sabbato magno p
Abbreviated transcription (Latin):
aug̃. deconcubinis loquitur phibens
concubinas posse ꝑtransire ad honẽ¬
stum placitumnuptiaꝵ. primauito¬
ritas augĩ loquitur derepidiata quã
dumuuuete iiro suo aliquis ducitin
comugriimomittitur. adultium eni
aduit̾ium aliquaniht̃ ueniam dum

Expanded text:
 de concubinis loquitur, perhibens, concubinas posse transire ad honestum placitum nuptiarum. Prima auctoritas Augustini loquitur de repudiata, quam dum vivente viro suo quicunque ducit in conjugium, committit adulterium; cujus adulterii aliquam h
Abbreviated transcription (Latin):
remaccepit filiam
ecca susceptar cu¬
dam inconiugem
se daturum iurauit
uni que prius est polluta padultiu
Secundo anfilia nipta inuta sit t̃¬
denda alicui. Tercio. an post patris
sponsioner illa possit mibere alii.
iugium auctoritateleonis. pp̃. q̃ dici¬
tur. Adult̾io polluta nõ ducatur ĩmĩc¬

Expanded text:
rem accepit; filiam ex ea susceptam cuidam in conjugem se daturum juravit;um quae prius est polluta per adulterium? Secundo, an filia invita sit tradenda alicui? Tertio, an post patris sponsionem illa possit nubere alii Qconjugium auctoritate Leonis Papae, qua dicitur: C. I. Adulterio polluta non ducatur
Abbreviated transcription (Latin):
elemosinis. ⁊ id circo etas p̃scribitur
ut ille tm̃ accipiatur paripuim cibos
queiam laborare nõ possunt. Sumn¬
qr consideraqd que duos habuit iuro
etiamsi ãnus ẽ ⁊ decrepita. ⁊ gens. ecc̃c̃
stipes nõmeretur accipe.Siaũt pamiꝰ¬

Expanded text:
eleemosynis, et idcirco aetas praescribitur, ut illae tantum accipiant pauperum cibos, quae jam laborare non possunt. Simulque considera, quod quae duos habuit viros, etiamsi anus est, et decrepita, et egens, ecclesiae stipes non meretur accipere; si autem pani
Abbreviated transcription (Latin):
ncationis quedã pinttebaturcã
infirinitatis ⁊ sacram̃ti futuroru
sicut dñs ꝑmisit filus isrł offerre
animalia sibi insacrificiur que m
egrpto ꝯsueuerant in molare demo

Expanded text:
cationis. Quaedam permittebantur causa infirmitatis, et sacramenti futurorum: sicut Dominus permisit filiis Israel offerre animalia sibi in sacrificium, quae in Aegypto consueverant immolare daemo
Abbreviated transcription (Latin):
ritur dereb repetendis aut ꝓpulsan¬
dorum hominũ causa. Iudexdictus
ẽ. quia usdictat ppło sine qd̾ iuredi¬
sceptet. Iure. aũt disceptare ẽ iustem
dicare. non eĩ c̃iudex sinõ ẽin eoiusti¬

Expanded text:
ritur de rebus repetendis , aut propulsandorum hostium causa. Judex dictus est quia jus dictat populo, sive quod jure disceptet. Jure autem disceptare, est juste judicare. Non est eni
Abbreviated transcription (Latin):
petere ergoulp̃stare intribulatione
subsidium ut uoluptuose quis ĩcri¬
mineuniat. dãpnabile ẽ. petere. arĩt
uelpstare solatium utmalis faculta
delinquendi adimatur. ut eccłia pa
pacem ad ipiscatur. ut aliquis multe¬
rumutilitati ẜueturutile ẽ et honestũ.
dissimulare uo ẽ grauissimũ. Hicd̾pa
tore quorum p̃sidio illesus ẜuaretur
abimuria uideoꝵ nõ sue uoluntati
Roĩumutilitatiucturus. Hincetiar
ineuangelio mercenanus uocatur
quiuidet lupũuementẽ. ⁊ dimittit
oueset fugit. Hincetiam eccłia au¬
xilium abimpatore adsin defensio¬
nẽ peteremonetur. nde augustiñ¬
uagensis auxilium pecut abimpato¬
re xpĩano contra hostes ecclienõ tar
sui ulciscendicã quãtuende ecclie si¬
bi c̾dite. qd̾ si p̃teriisis nõ eiis fuiss
laudanda pacientia s negligentia
meritoculpanda. neqr enim aplsi
pnulus uite sue trãsitorie s ecclie dei
cum ad locum quo fuerat ꝑducẽdus

Expanded text:
Petere ergo vel praestare in tribulatione subsidium, ut voluptuose quis in crimine vivat, damnabile est. Petere autem vel praestare solatium, ut malis facultas delinquendi adimatur, ut ecclesia pacem adipiscatur, ut aliquis multorum utilitati servetur, utile est et honestum; dissimulare vero est gravissimum. Hinc de Pauaetore, quorum praesidio illaesus servaretur ab injuria Judaeorum, non suae voluptati, sed omnium utilitati victurus. Hinc in evangelio mercenarius vocatur qui videt lupum venientem, et dimittit oves, et fugit. § 2. Hinc etiam ecclesia auxilium ab imperatore ad sui defensionem petere monetur. Unde AugustinVagiensis auxilium petivit ab imperatore Christiano contra hostes Ecclesiae, non tam sui ulciscendi causa quam tuendae Ecclesiae sibi creditae. Quod si praetermisisset, non ejus fuisset laudanda patientia, sed negligentia merito culpanda. Neque enim et apostolus Paulus vitae suae transitoriae, sed Ecclesiae Dei eum ad locum quo fuerat perducendus
Abbreviated transcription (Latin):
aoint̾ficiendum. nõ patrocimu si¬
ui quesiuit armorũ. cum occulto ĩ¬
stinctu poss ineum ꝯutisse manus
udeoꝵ. s fũgiens megiptur latuit
ibi ꝑseptẽnium. Sic etiamcur aui¬
deis lapidibr peterctur absconlit se
et exunt detẽplo. Sic etiam cũducet
ad crucem noluit ꝯmou̾e adususse¬
mores iundeorum tũbam quenuꝑ ci¬
laudib cumm receꝑat. Sic etiam inter¬
rogatus api lato. anrexẽẽt. ait regnũ
utiq decertarent.ut egonõ traderer
uideis insinuãs illos adregnũ huiᷤ
mundiptinere qui auxilio huma¬
nanmunium nõ diuino p̃sidio
abinmmnẽte inuiria setueri ꝯtẽdũt
Itemcumdiscipulis siusait.siuos
inaliam.narna armnis s fugã ꝑseq̃¬
tibr. docuit opponi. Item sicut legitu
inysaia.Egiptusanabuchodonosor
duastata est. quia filus isrl contra
assirios et caldeos ꝓtectionis et defẽ
tionis nõ insolo deos etiam in hoie
posuerunt. Sicut etiam d̾ primiscre¬
dentib legitur qd̾ rapinã bonorum

Expanded text:
interficiendum, non patrocinium sibi quaesivit armorum, quum occulto instinctu posset in eum convertisse manus Judaeorum, sed fugiens in Aegyptum latuit ibi per septennium. Sic etiam, quum a Judaeis lapidibus peteretur, abscondit se, et exivit de templo. Sic etiam, quum duceretur ad crucem, noluit commovere adversus seniores Judaeorum turbam, quae laudibus eum receperat. Sic etiam interrogatus a Pilato an rex esset, ait: Regnumutique decertarent, ut ego non traderer Judaeis, insinuans illos ad regnum hujus mundi pertinere, qui auxilio humanarum virium, non divino praesidio ab imminenti injuria se tueri contendunt. Item, quum discipulis suis ait: Si vosaliam, non arma armis, sed fugam persequentibus docuit opponi. § 1. Item, sicut legitur in Esaia, Aegyptus a Nabuchodonosor devastata est, quia filiis Israel contra Assyrios et Chaldaeos protectionis et defenstionis non in solo Deo, sed in homine posuerunt. Sic etiam de primis credentibus legitur, quod rapinam suorum
Abbreviated transcription (Latin):
noluit ee lan nõ mendatium dici.
sororenim dicitur. quia filia fratri
eratinhoc ostenditur qd̾ nemo debi
temptare deum suum dum ht̃ qd
rationabili consilio facĩat fecit qd̃
¶Itemopponitur qd̾ iacobm̃ titiar¬
ciendo et sibi ꝑfuit et. alui nocuit. nec
tr̃ rephnditur.s comiidatur. s iaco¬
bdicendo seeẽ esan primogenitum
no est m̃citus. non enĩdixit seeẽ pri¬
mogenitum nascendo s iusprimo¬
geniture illo uendente rite adeundo
dicet xp̃s iohnem dixit eẽ heliam
non ꝑsona srimitationeuitutis.
Erat ergo iacobesan nõ nascendont
dicimus. s emptione primo genito¬
rum denõ primo genito in primoge¬
nitum transeioo. siceripe esau prĩ¬
mogenita uendendo.ḋ primogenito
nõ primo genitus fierimerint᷑. Sic⁊
iudeicum eẽnt filii  habrae carne.qr¬

Expanded text:
voluit celari, non mendacium dici. Soror enim dicitur, quia filia fratris erat. Et in hoc ostenditur, quod nemo debet tentare Deum suum, dum habet quod rationabili consilio faciat. Fecit quodItem opponitur, quod Jacob mentiendo et sibi profuit, et alii nocuit, nec tamen reprehenditur, sed commendatur. Sed Jacob dicendo se esse Esau primogenitum, non est mentitus. Non enim dixit se esse primogenitum nascendo, sed jus primogeniturae, illo vendente, rite adeundo. Sic et Christus Joannem dixit esse Heliam, non persona, sed imitatione virtutis. Erat ergo Jacob Esau, non nascendo, ut diximus, sed emptione primogeniturae, de non primogenito in primogenitum transeundo, sicut et ipse Esau primogenita vendendo de primogenito non primogenitus fieri meruit. Sic et Judaei, quum essent filii Abrahae carne, q
Abbreviated transcription (Latin):
runtur. Itemuasa sacra abaliquobã¬
ut sibiliccat uoluptuose uiuere. ali¬
uo ut aliorum utilitatilibe possit
effectum. aliud spesuam adeo in hoĩe
transfereut adũsa que inferuntiur
adeo adintecorrectionẽ. humano

Expanded text:
runtur. Item sacra vasa ab aliquo barut sibi liceat vivere voluptuose, aliud ut aliorum utilitati libere posseffectum; aliud spem suam a deo in hominem transferre, ut adversa que inferuntur a deo ad vite correptionem, humano
Abbreviated transcription (Latin):
litie lansint᷑. alia bonamĩtaħ ẽ. bere.
urãm fecisse didicimus que eplis nri
quibr magnificum uiru ꝯstantinũ
tribunũ custodie cruitatis deputauim̃
p̃eẽ panut et cõgrua militaris d̾uoci¬
onis obedientiar demõstrauit. unde
scriptisuos p̃sentib cut.auimus admo¬
nendos. uti p̃dicto p̃licto magnifico¬
iro tribuno. sicut et fecistisomnes¬

Expanded text:
litiae laus inter alia bona merita haec est, vestram fecisse didicimus, quae epistolis nostris, quibus magnificum virum Constantium tribunum custt congruam militaris devotionis obedientiam demonstravit. Unde scriptis vos praesentibus curavimus admonendos, uti praedicto viro magnifico tribuno, sicut et fecistis, omne
Abbreviated transcription (Latin):
uissiomib seueriorib corrigamuruĩ¬
dictis. quatinusceteri talia ꝯmittere
timeant. et omnes gudeant fratera
concordia. et cunctisumant seuerita¬
tis atqr honestatis exemplũ. nam siq
absit eccliasticam solicitudine uigo¬
remqr negligimus. ꝓdit desidia disi¬
sciplinar et animab fideliui ꝓfecto

Expanded text:
ussionibus, severioribus corrigantur vindictis, quatenus ceteri talia committere timeant, et omnes gaudeant fraterna concordia, et cuncti sumant severitatis atque bonitatis exemplum. Nam si quod absit ecclesiasticam solicitudinem vigoremque negligimus, perdit desidia disciplinam, et animabus fidelium profecto
Abbreviated transcription (Latin):
ulendamniria. lexuirtutisẽ. Ꝙ emm
uo repellit asocio inuiriam sipõt. tã ẽ
mintio quã ille quifacit. uñ sanctus
ioyses hic prius orsusc̃ temptamĩta¬
in betille fortituoitus. nãcum iudisset
riam defendit itaut egyptium ꝓster¬
neret atqr marena absconderet.Salo¬
mon quoq ait. erspecum qui ducitur

Expanded text:
lenda injuria lex virtutis est. Qui enim non repellit a socio injuriam, si potest, tam est in vitio, quam ille qui facit. Unde sanctus Moyses hinc prius orsus est tentamenta bellicae fortitudinis. Nam cum vidisset ntem, defendit; ita ut Aegyptium sterneret, atqmon quoque ait: Eripe eum qui ducitur
Abbreviated transcription (Latin):
iustus siforteetiar subrege et᷑homi¬
nesacrilego militet. rectepõt illoni¬
centem aũt militem ostendit ordo
siiendi. Itemeiusdem. anlib.d̾u̾
Ilitare nõ est delictũ. S ñc̃peccatu

Expanded text:
iustus, si forte etiam sub rege homine sacrilego militet, recte potest illo icentem autem militem ostendat ordo serviendi. Item eiusdem in libro de litare non est delictum, sed propter
Abbreviated transcription (Latin):
militic omnno subtraherent. dictũ
ẽ aũt cis nemine concuseritis. Estote
contentistipendus urĩs quib ppriũ
stipendium sufficere debere p̃cepit
militareutiq nõ ꝓhibuit. Item

Expanded text:
militie omnino subtraherent. Dictum est autem eis, neminem concusseritis, estote contenti stipendiis vestris; quibus proprium stipendium sufficere debere precepit, militare utique non prohibuit. Item
Abbreviated transcription (Latin):
ysidorum quacũq arte u̾borum quis
niret deus sic accipit. sic̃ ille quiratur
intelligit. s sicut aliud ẽ cauida artex
borum uirare aliud simpliciteritẽ¬
tionẽ suam uirando enunciare.sic ali¬
ud ẽ simplici intẽtioneniram̃tu fac¬
tum recipere. et aliud recipiendo ealli¬
ditateut. quia sicut quisquar apud
deum noualer auquẽ ledere. sienec p̃¬
tereus intentione ualet quis alicui ib̾¬
uenire. deusaũt qui duplicitatis est¬
aspemator simplicem intentione ut̃
artemasꝑnaturerodit. ¶Detate¬

Expanded text:
sidorum, quacunque arte verborum quis jurat, Deus sic accipit, sicut ille, cui juratur, intelligit? Sed sicut aliud est callida arte verborum jurare, aliud simpliciter intentionem suam jurando enunciare, sic aliud est simplici intentione juramentum factum recipere, aliud in recipiendo calliditate uti, quia, sicut quisquam apud Deum non valet aliquem laedere, sic nec praeter ejus intentionem valet quis alicui subvenire. Deus autem duplicitatis aspernator simplicem intentionem utrartem aspernatur et odit.
Abbreviated transcription (Latin):
Sicaut debet omnisho qui milica¬
tibscriptura loquiturqui armata
malitia detinc̃tur. s quisꝗs militic
sue cingulontitur dignitatissue mi¬
les ascribituratq ideo hec sẽtentia
pot diciubi gratia militib ꝓrecto

Expanded text:
se debet omnis homo, qui militatibus Scriptura loquitur, qui armata militia detinentur, sed quisquis militiae suae cingulo utitur, dignitatis suae miles ascribitur. Atque ideo haec sententia potest dici, verbi gratia, militibus et
Abbreviated transcription (Latin):
mare neminem deo place possunt.
tam magnum ꝑhibinit testimoni¬
um.Inhusetiam plurimu illiustpr̃i
qui dominodixit. nõsum dignus
ut intres subtectummeum. hocergo
dono dei nõ facit contradũm. fides
cnĩ qñ ꝓmittitur etiam hõstiẜuãda
ẽ contra quẽ bellum geritur. quãto
magis amico ꝓ quopugnatur pac̃ẽ
Estoergo bellando pacificus.ut cos
domims. qm̃ filii dei uocabuntur.
Siaut parhumana tã dulcis ẽ pro
temporalisalute mortaliũ quãtodu
lcior est paxdiuina peterna salute ã¬
debetur. maximeniquo pacispturba¬
tio nõtimetur. Item eiusdem con
iurepuniantur. adu̾sus uiolentiare¬
sistentium. siuc dcosiue aliquo legi

Expanded text:
mare neminem Deo placere posse qtam magnum perhibuit testimonium; in his etiam plurimi illius temporis qui Domino dixit: Non sum dignus ut intres sub tectum meum . Hoc ergodono Dei non facere contra Deum. Fides enim quando promittitur, etiam hosti servanda est contra quem bellum geritur, quanto magis amico pro quo pugnatur? Pacem Esto ergo etiam bellando pacificus, ut eosDominus, quoniam filii Dei vocabuntur . Si autem pax humana tam dulcis est pro temporali salute mortalium, quanto est dulcior pax divina pro aeterna salute andebetur, maxime in quo pacis perturbatio non timetur. » Et Hieroniure puniantur, aduersus uiolentiam resistentium siue deo siue aliquo legi
Abbreviated transcription (Latin):
ftĩ qua quisq fere ercusatur. Semoẽs
aut ifrl non ignorabant gentes terre
pmissionisexp̃cepto domini eẽ delen¬
das srignorabant gabaonitas eẽ ĩco¬
las terre ꝓmissionis.ignorabant siꝗd̾
factum. S nõ ignorabant ius feĩ. atq
ideo et sullicitũm eẽt qd̾ uirauerunt.¬

Expanded text:
ti, qua quisque vere excusatur. Seniores autem Israel non ignorabant gentes terrae promissionis ex praecepto Domini esse delendas; sed ignorabant Gabaonitas esse incolas terrae promissionis. Ignorabant siquidem factum, sed non ignorabant jus facti, atque ideo, etsi illicitum esset quod juraverunt
Abbreviated transcription (Latin):
mala ꝓmalis. hec bonorũsunt. s pri¬
usmelius ẽ. non rectle bona ꝓbonis. ⁊
diocru̾m sũt prius ꝓpinquũ boĩsqd
ipinquum malis ꝯuenit tñ et bonis.
unde et lex modũ ultionis staguit ocu¬
lum ꝓoculo. quesidici põt iniustoꝵ
iustitia ẽ. non quia iniqua ẽ ultio ꝙͣ
ler statuit. s quia uiciosa libido ulci

Expanded text:
mala pro malis; hec bonorum sunt et prius melius. Non reddere bona pro bonis et diocrium sunt; prius propinquum bonis, propinquum malis, convenit tamen etiam bonis. Unde et lex modum ultionis statuit: Oculum pro oculo. Quae, si dici potest, injustorum justitia est, non quia iniqua est ultio quam lex statuit, sed quia vitiosa est libido ulci
Abbreviated transcription (Latin):
repellere. Item cum petro gladio mag¬
strum defendenti xp̃s dixerit. Conuer¬
tegladiumtuum innaginã. anputas
quia nõ possũm rogare patrẽ meum ⁊
ex hibebit mͥ plusquam.xii. milia legi
unro andrea legitur. Cum fieret cuir¬
sus populorum ut demanib iniqui
iudicis eum eriperent. ⁊ ab imuria or¬
tisillum defensarent. ip̃e econtra u̾bo
et eremplo pacientiam docẽs rogabar
eosne suummartinũ impedirent.i
quid aliud mouemur quã sicut pp̾as
ita et sociorum iniurias pacientertol¬
lerare necadarma concurere. seoru
exemplo adsimilia ferenda animu
eolligere cicania. sinite utraq cresce̾
usq rom̾eisem. et tuncdicam messo¬
rib. colligite ȩicania. et alligate fassi¬
culos ad comburendum. Item cũrex
ille quinuptias fecerat filio suomis¬
sis exercitib angelorum. indelicet. di¬
catur ꝑditurus homicidas ꝓpħarum
et apłorum qui uocatisunt admmipti

Expanded text:
repellere? § 1. Item, quum Petro, gladio magistrum defendente, Christus dixerit: Converte gladium tuum in vaginam; an putas, quod non possum rogare patrem meum, eB. Andrea legitur, quum fieret concursus populorum, ut de manibus iniqui judicis eum eriperent, et ab injuria mortis illum defenderent, ipse econtra et exemplo et verbo patientiam docens, rogabat eos, ne suum martyrium impedirent, quid aliud monemur, quam sicut proprias, ita et sociorum injurias patienter tolerare, nec ad arma concurrere, sed eorum exemplo ad similia ferenda animum colligere zizania: Sinite utraque crescere usque ad messem, et tunc dicam messoribus, colligite zizania, et alligate in fasciculos ad comburendum; § 3. Item, quum rex ille, qui nuptias fecerat filio suo, missis exercitibus suis, angelorum videlicet, dicatur perditurus homicidas prophetarum et apostolorum, qui vocati ad nup
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃i apẽttofit. ut teneaturin secreto. aĩ¬
ne uelle debemus. hincliquido osten
ditur qd̾ ip̃e dominusih̾s exemplum
singulare pacientie cum ꝑcuteretur
p̃buit percucienti alteram partẽ. sr po¬
geret. et tñ paratus aduenerat. nõsolũ¬
illis. qui a nesciũnt ꝗdfaciunt. neqr
paulus apłs p̃ceptum domini ⁊ magi
sus infaciem dicit principi sacerdotr̃
ꝓcutiat tedeus panes dealbate. Sedes¬
me iudicare secundum lẽger ⁊ ꝯ̃lẽgẽ
iubesme pcuti et cumacircunstãtib
diceretur in uiriam facis principisac̾¬
dotum midenscos admonereuoluit
panietem dealbatum.i. y pocrisim sac̾
principi populitui nõ maledicescum
ꝓculdubio qui in eodem populoc̾ue¬
rat.atq in lege fuerat eruditus allũ
principem sacerdotum nescire nõ pos¬
ratione retinẽda. ip̃a quoq beniuolẽ¬

Expanded text:
d in aperto fit, ut teneatur in secreto animne uelle debemus, hiditur, quod ipse Dominus Jesus, exemplum singulare patientiae, quum percuteretur praebuit percutienti alteram partem, sed pogeret. Et tamen paratus venerat non soluillis, quia nesciunt, quid faciunt. nec Paulus apostolus praeceptum domini et magisus in faciem, dixit principi sacerdotum: Percutiet te Deus, paries dealbate. Sedes judicans me secundum Legem, et contra Legem jubes me percuti! Et cum a circumstantibus diceretur, Injuriam facis principi sacerdotum, irridenter eos admonere voluitparietem dealbatum, hoc est hypocrisim sacerPrincipi populi tui non maledices, quum procul dubio qui in eodem populo creverat, atque in lege fuerat eruditus, illum principem sacerdotum nescire non posratione retinenda, ipsaque benevole
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ ulrectlere qd ꝑinumias ablatẽ
ẽ. s hoc genus belli smnedubio instũ¬
ẽ qo deus impat quinouit ꝗo cuiq
fieridebeat. In quo bello ductor exerti¬
tus. uelipẽ populus nõ tamanctor be¬
ui quã ministeriudicandusẽ. ¶ cũ¬

Expanded text:
t, vel reddere quod per iniurias ablatum est. Sed et hoc genus belli est sine dubio iustum, quod deus imperat, qui novit quid cuique fieri debeat. In quo bello, ductor exercitus vel ipse populus non tam auctor belli, quam minister iudicandus est. Au
Abbreviated transcription (Latin):
instituta ulobinuria ꝓpulsandam.
bellorum spũ alium figurã gererent
nequaquant oppinor uidaicarũ isto¬
rianun libri discipulis xp̃i quiueĩt
pacem docere legedi m ecclus fuissent
ab aplis tradiciꝰ. quõ enĩeis bellorum
ꝓficeret ista discreptio dequibrdicitũ
a ihupaçem meam douob pacẽ relin¬

Expanded text:
instituta vel ob injuriam propulsandam, bellorum spiritalium gererent, nunquam, ut opinor, Judaicarum historiarum libri discipulis Christi, qui venit pacem docere, legendi in ecclesiis fuissent ab Apostolis traditi. Quo enim eis bellorum proficeret ista descriptio, quibus dicitur ab Jesu: Pacem meam do vobis, pacem me
Abbreviated transcription (Latin):
Iquis laicus iiram̃tum iuolãd eoder.¬
doꝓphanat. qd regiet domino suoui¬
rat et posteaperuse cius regnũ et dolose
tractauerit et inmortẽ ipsus aliquo
machinam̃to insidiatur quiasacrile¬

Expanded text:
quis laicus iuramentum violando profanat, quod regi et domino suo iurat, et postmodum perverse eius regnum et dolose tractaverit, et in mortem ipsius aliquo machinamento insidiatur, quia sacrile
Abbreviated transcription (Latin):
et qui semel peruirus fuerit nec testi
sit post hec. nec adsacram̃tum acccor
necinsua causauel alterns uirator
re puella quoq Sumpuerili etate
suta idomo patris illo nesciente iura¬
m̃tose constrmxent. et pat᷑ eĩut au¬
diuit stat᷑m contradixit uota eius
et uiram̃ta nrita erunc et facilius

Expanded text:
Et qui semel periuratus fuerit, nec testis sit post haec, nec ad sacramentum accedat, nec in sua causa vel alterius iurator re. Puella quoque, si in puerili aetate sita in domo patris, illo nesciente, juramento se constrinxerit, et pater ejus, ut audierit, statim contradixerit, vota ejus et juramenta irrita e
Abbreviated transcription (Latin):
tatis aliquidscribere monitus. ẜuande
dampnũ dominosuo. decorpore suo.
tucum nesit cundampnũ. desec̃reto
suo. ueldemunitionib perquas tutuᷤ
eẽpot. honestum nesit eundam pnur

Expanded text:
tis aliquid scribere monitus, haec vodamnum domino suo de corpore suo. Tutum, ne sit ei in damnum de secreto suo, vel de munitionibus, per quas tutus esse potest. Honestum, ne sit ei damnum