comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aut stupro. cibos uͦ credẽ malas uł mali cau
titarũ et manicheors. Sacrate dõ uirginita¬
ti nuptias coȩquari. et ꝓamore castigandi cor¬
poris abstinentib auino łcarnib nicħ crede
meriti ad crescere nͣ ⁊ hoc xp̃iani. s iouiniani.
Integra fide credendũ ÷. bearã mariã dĩ xp̃i
matrẽ et uirginẽ genuisse. et pꝰt partũ uirgi¬
nẽ ꝑmansisse: ne inhoc blasphemiȩ eluidiiꝰ
adquiescendũ qͥ dix̃. uirgo ante partũ uirgo

Expanded text:
aut stupro; cibos vero credere malos, vel mali caustitarum et Manichaeorum. Sacratae Deo virginitati nuptias coaequari, et pro amore castigandi corporis abstinentibus a vino vel carnibus, nihil credere meriti accrescere, non est hoc Christiani, sed Joviniani. Integra fide credendum est beatam Mariam Dei Christi matrem et virginem genuisse, et post partum virginem permansisse: nec in hoc blasphemiae Helvidii acquiescendum, qui dixit: Virgo ante pa
Abbreviated transcription (Latin):
manere ꝓmeritis. Omniũ enĩ hominũ erit
resurrectio. si omniũ erit: gͦ om̃s moriunt᷑.
ut mors ab adã ducta õĩb filiis eiꝰ dñet᷑. et ma¬
neat illud pͥuilegiũ in dño qd̾ deeo specialit̃
dr̃. ñdabis scm̃ tuũ uid̾e corruptionẽ. et ca¬
maxima patrũ turba tradente suscepimꝰ.
Uerũ qr sc̃ et alii atq catholiciet exuditi uiri
qͥ credt animã incorꝑe manenentẽ. immu¬
tandos ad incorruptionẽ et ĩmoralitatẽ
eos qͥ in aduentu dm̃ uiui inueniendi sunt:
quolibet qͥs adquiescat mͦ ñ ÷ herericꝰ. nͥ c̃cen

Expanded text:
 VII. Omnium enim hominum erit resurrectio. Si omnium erit, ergo omnes moriuntur, ut mors ab Adam ducta omnibus filiis ejus dominetur; et maneat illud privilegium in Domino, quod de eo specialiter dicitur. Non dabis sanctum tuum videre corruptionmaxima Patrum turba tradente suscepimus. Verum quia sunt et alii aeque catholici et eruditi viri qui credunt, anima in corpore manente, immutandos ad incorruptionem et immortalitatem eos qui in adventu Domini vivi inveniendi sunt, quolibet quis acquiescat modo, non est haereticus, n
Abbreviated transcription (Latin):
appłiis. et q̃ ꝓmiserat inpͥorib. Crura aũ coꝵ
recta. qr nicħi pͣuũ in eũgłiis ÷. Et alas habebant
senas degentes crura et facies suas. reuelata st̃
enĩ q̃ tegebant̃ in aduentũ xp̃i. Euangłiũ
aũ inrerpiȩcat᷑ bona adnuntiatio. grece enĩ eu
bonũ: angeliũ ad nuntiatio dr̃. inde et angłs ñ¬
nonẽ septẽ excłiis scripsit. reliquas discipłis suis
timotheo. tto. et filomoni. Ad hebreos aũ epła¬
tiã sermonis. eandẽq alii barnaban scripsisse.
alii aclem̃te scripta fuisse suspicant᷑. Petrus scͥp¬
sit duas noĩs sui ȩpłas. qͣ catholicȩ ideo noĩant᷑:
q̃ ñ uni tantũ ppło ł ciuitati s uniu̾sis gentib¬

Expanded text:
phetis, et quae promiserat in prioribus. Crura autem eorum recta, quia nihil pravum evangeliis est. Et alas habebant senas tegentes crura et facies suas: revelata sunt enim, quae tegebantur, in adventu Christi. Evangelium autem interpretatur, bona annuntiatio. Graece enim εὐ bonum, Angelum annuntiatio dicitur. Inde et Angelus, nunovem septem ecclesiis scripsit, reliquas discipulis suis Timotheo, Tito et Philemoni. Ad Hebraeos autem Epistiam sermonis, eandemque alii Barnaban conscripsisse, alii a Clemente scriptam fuisse suspicantur. Petrus scripsit duas nominis sui Epistolas, quae Catholicae ideo nominantur, quia non uni tantum populo vel civitati, sed universis gentib
Abbreviated transcription (Latin):
dñr minoresqrsermones eoꝵ breues sunt. im̾
as. aggeus. Zacharias. et malachias. Esdre li¬
ber auctoris sui titulo p̃nocat᷑. incuiꝰ textu
eiꝰdẽ esdrȩ nee mieq sermones cͣtinent᷑ p̃a¬
rit̃. Nec quẽꝗͣ moueat qd̾ unꝰ esdre dr̃ liber.
quia scłs. terciꝰ. et qͦrtꝰ ñ habent᷑ apud hebre¬
os. s int̃ apocrifas deputat᷑. Hester librũ es¬
dea credit᷑ conscripsisse. inquo eadẽ regina suf
figura eccłȩ dĩ ppłm aseruitute et morte eripu¬
isse scribit᷑. atq int̾fecco aman qͥ interpͣtat᷑
iniqͥtas. diei cȩlebritas in postõs mutit᷑. Liber
sapĩe apud hebreos nusꝗͣ ÷ unde et ipse tituł
grecã magis eloquentiã redolet. hẽ iudi filo¬
ineo xp̃i aduent qͥ ẽ. sapia patris et passio eiꝰ.
aũ eccłasticꝰ eo qd̾ detotiꝰ eccłe disciplina et reli¬
giosa conu̾satione magna cura et ratione sit
editꝰ. Hic et ap̃ hebreos re ꝑit᷑. s int̃ apocrifos
habet᷑. Iudich uͦ et cobi atq machabeoꝵ libri

Expanded text:
dicuntur minores, quia sermones eorum breves sunt; unde as, Aggeus, Zacharias et Malachias. Esdre liber authoris titulo prenotatur, in cuius textu eiusdem Esdre Neemieque sermones pariter r. Nec quemquam moveat quod unus Esdrae dicitur liber, quia secundus, tertius et quartus non habentur apud Hebraeos, sed inter apocryphos deputantur. Hester librum Esdrae creditur conscripsisse, in quo eadem regina sub figura Ecclesiae Dei populum a servitute et morte eripuisse scribitur, atque interfecto Aman, qui interpretatur, iniquitas, diei celebritas in posteros initur. Liber sapientiae apud Hebraeos nusquam est. Unde et ipse titulus Graecam magis eloquentiam redolet. Hunc Judaei Filioin eo Cristi adventus, qui est sapiencia patris, et passio eius autem Ecclesiasticus, eo quod de tocius ecclesie disciplina et religiose conversacionis meditus. Hic et apud Hebreos reperitur, sed inter apocrifos habetur. Judith vero et Tobi sive Machabeorum libri
Abbreviated transcription (Latin):
piunt. Quartũ alfabetũ simile pͥmo et sccło
entib scripti eẽ. ꝑhibent᷑ quoꝵ iez echiel pͥn¬
cipia ec finis multis habent᷑ obscuritatib in¬
uoluta. Daniel syro sermone regna orb̾ ꝓnun¬
tiat. et tẽpꝰ aduentꝰ. ꝓnͣi manifestissima anno¬

Expanded text:
piunt. Quartum alphabetum simile primo et secundo piunt. Quartum alphabetum simile primo et secundo entibus scripti esse perhibentur. Quorum Ezechiel principia et finis multis habentur obscuritatibus involuta. Daniel syro sermone regna orbis pronuntiat et tempus adventus Christi manifestissima p
Abbreviated transcription (Latin):
s ad iniu̾sos generalit̾ dirigat᷑: docens omĩã
q̃ in mundo cernimꝰ. uana. cẽ. ec breuia et ob
hoc minime appetenda. Tertiũ librũ sirasirim
pͣnotauit qͥ inlatina̾ linguã uertit᷑ canticum
canticoꝵ. ubi ꝑ epythalamiũ carm̃ coniuncti¬
canticoꝵ eo qd̃ om̃ib canticis p̃serat᷑ q̃ inscrip¬
libroꝵ carmina exametris et penta metris
uersib apuid suos composita ꝑhilent᷑. ut io¬
sephus hieronimꝰq scribunt. Esaias eũgłista:
penrametro uersu discurrit. Hieremias simi¬
lit̾ edidit librũ suũ. cũ threnos qͦs lam̃ta uoca¬
mꝰ. eo qd̾ initristiorib reb funerib q addhibe¬
ant̃. inqͥb quadruplex diuerso metro cõpo¬
suec alfabetũ. quor duo pͥma quasi saffico¬
metto scripta sunt: quia tres uersiculos qui
sibi nexi sunt. et abuna tantũ littera incipiunt.
heroicũ comina c̃cludit. Tertiũ alfabetũ trimetr̃
scritũ ÷. et aternis luteris idẽ terni u̾sus inci¬

Expanded text:
 adversos generaliter dirigatur, docens omnia quae in mundo cernimus, caduca esse et brevia et ob hoc minime appetenda. Tertium librum Sirasirim praenotavit, quod in Latinam linguam vertitur, Canticum canticorum: ubi per epithalamium carmen conjuncticanticorum, eo quod omnibus canticis praeferatur, quae in Scriplibrorum carmina hexametris et pentametris versibus apud suos conposita perhibentur, ut Iosippus Hieronymusque scribunt. Esaias, evangelista ppentametro versu discurrit. Hieremias similiter edidit librum suum cum threnis eius, quomus, eo quod in tristioribus rebus funebribusque adhibeantur, in quibus quadruplex diverso metro composuit alphabetum, quorum duo prima quasi sapphicometro scripta sunt, quia tres versiculos qui sibi nexi sunt, et ab una tantum littera incipiunt, heroicum comma concludit. Tertium alphabetum trimetro scriptum est, et a ternis litteris, iidem terni versus inci
Abbreviated transcription (Latin):
sui cõmissꝰ: hõ statim inpͥma mundi c̃ditione. ut
salua uigilantia m̃tis adnitente etiã p̃cepti c̾todia
ꝑseueraret si uelit inid qd̾ creatꝰ fuerat ꝑ manere.
Postꝗͣ ni seductione serpentis peuã tecidit. natȩ
bonũ ꝑdidit parit̃ et uigorẽ arbitrii. ñ tam̃ elec¬
tionẽ neñ eẽt suũ qd̾ em̃daret peccatũ. nec mĩto.
indulgeret᷑ qd̾ ñ arbitrio doluisset. Manec
iraq adquerendã salutẽ arbitrii lib̾tas. idẽ. ra¬
tionabił uoluntas. s admonente pͥus d̾o et in¬
uitante adsalutẽ. uc łeligat ł sequat᷑. lagat
occasione salutis. hoc ẽ. inspiratione dei. Ut aũ
łi eẽ. lib̾e confitemͣ. initiũ gͦ salutis nr̃ȩ do mise¬
rante habemꝰ. ut adqͥescamꝰ salutari inspiratio¬
ni. nr̃e potestatis. ẽ: ut adipiscam̃ qd adqͥescen¬
dũ admonitione cupimꝰ diuini ẽ. muneris. Ur ñ
labamͣ adepto salutis. munere sollicitudinis
hrẽ ÷ et cȩlestis parit̾ adiutorii. ut labamͣ: potes¬

Expanded text:
sui commissus est homo statim in prima conditione, ut sola vigilantia mentis adnitente, etiam perfecta custodia perseveraret, si vellet, in id quod creatus fuerat. Postquam vero seductione serpentis per Evam cecidit a naturae bonum perdidit pariter et vigorem arbitrii, non tamen electionem: ne non esset suum quod emendaret peccatum: nec merito indulgeretur, quod non arbitrio doluisset. Manet itaque ad quaerendam salutem arbitrii libertas, id est rationalis voluntas: sed admonente prius Deo, et invitante ad salutem: ut vel eligat vel sequatur vel agat occasione salutis, hoc est, inspiratione Dei: ut auteDei esse libere confitemur. Initium salutis nostrae, Deo miserante, habemus: ut acquiescamus salutari inspirationi, nostrae potestatis est: ut adipiscamur, quod ad acquiescendum admonitione cupimus, divini est muneris: ut non labamur adepto salutis munere, sollicitudinis nostrae est, et coelestis pariter adjutorii: ut labamur, potes
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ scã et diuina nullate nꝰ ẽ. recipiendũ. Hȩe
duo testamͣta inmultis locis script᷑e sacrȩ p̃sigu¬
rata sunt. Nam illi duo lapides molares sunt:
qͦs lex ꝓhibet diuidere. atq in loco pignoris
tollere: qr neutrũ testam̃tũ auferendũ ẽ. ab
altõ. qnͣ utraq necessaria st̃ adpane̾ celestẽ
confitendũ. ut animarũ pastũ p̃parent.
Itẽ duo cherubin iuxca archã posita signifi¬
cant duo testamͣta eccłam di ꝓtegentia. Item
abacuc ꝓpħa duo describit animalia. inqͦͣ
medio s innotescit᷑. Sũma aũ utriꝰq testa¬
mͣti trifarie distinguit᷑. idẽ. inistoria. inmo¬
rib. in allegoria. Ruriꝰ ista tria multifarie
diuidunt᷑. idẽ. quid ado. qͥd ab angłis. uł ab

Expanded text:
a et divina nullatenus est recipiendum: haec duo testamenta in multis locis scripturae sacrae praefigurata sunt. Nam illi duo molares lapides sunt, quos lex prohibet dividere atque in loco pignoris tollere: quia neutrum testamentum auferendum est ab altero, quando utraque necessaria sunt ad panem coelestem conficiendum, ut animarum pastum praeparent. Item duo Cherubin juxta arcam posita significant duo testamenta ecclesiam Dei protegentia. Item Abacuc Propheta duo describit animalia, in quorum medio Deus innotescitur. Summa autem utriusque testamenti trifarie distinguitur, id est, in historia, in moribus, in allegoria. Rursus ista tria multifarie dividuntur, id est, quid a Deo, quid ab Angelis vel ab
Abbreviated transcription (Latin):
hõib attributa. ad seruilẽ cogat᷑ necessitatem.
Malũ ł malitiã ñ eẽ ado creatã s adiabolo in¬
uentã. qͥ et ipse bonꝰ ad̃o creatꝰ ÷: s qr lib̾o ar¬
er cogitandi acceꝑat facultatẽ. scientiã boni
u̾tit ad malũ. et multa cogitando factꝰ: in
solꝰ ꝑire suasit aliis ut kẽt suȩ malitiȩ inuen¬
tor. fieret et alioꝵ auccor: et exeo malũ ł mali¬
tia ꝑcurrit int̃ cȩt̾as rationales creaturas.

Expanded text:
hominibus attributa, ad servilem cogatur necessitatem. hominibus attributa, ad servilem cogatur necessitatem. Malum vel malitiam non esse a Deo creatam: sed a diabolo inventa, quia et ipse bonus a Deo creatus est. Sed quia libero armissus est, et cogitandi acceperat facultatem, scientiam boni 34 vertit ad malum, et multa cogitando factus estsolus perire suasit aliis; ut qui esset suae malitiae inventor, fieret et aliorum auctor: et ex eo malum vel malitia percurrit in caeteras rationales creaturas.
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ melitian sꝑant nuptiarũ copulã. sic̾ cherintꝰ
et marcion delerant. ł qd adcibũ łpotũ ꝑtinet.
sic̃ papia auctore t̾renꝰ et t̾cullianꝰ etlaccantiꝰ ad¬
qͥ escunt: neq ꝑmille annos pꝰt tesurrectionẽ
legnũ xp̃i int̾ra futurũ et scõs cũ illo indelitiis
tuoꝵ resurrectiones gs̃ ignorantes dm̃ inangu¬
lis t̾rarũ incarne reseruandas. qͣ ꝑmille annoᷤ
regni int̾ra iꝰtoꝵ instigante diabolo mouen¬
de st̃ adpugnã contͣ iustos regnantes. et dñoꝑ
iꝰtis pugnante imbre igneo cõpescendas. atq
ita mortuos cũ cęcis ininpietate mortuis. adet̃¬
na supplicia in incorruptibilicarne resuscitan¬
das. Nullũ eñ credimꝰ adsalutẽ nͥ dõ inuitan¬
te uenire. nullũ inuitatũ salutẽ suã nͥdo au¬
xiliante oꝑari: nullũ nͥ orantẽ auxiliũ ꝓme
tione arbitrii. ne ingenuitas potestatis semel

Expanded text:
sicut Meliciani sperant: non nuptiarum copulam, sicut Cerinthus sicut Meliciani sperant: non nuptiarum copulam, sicut Cerinthus et Marcion delirant: non quod ad cibum vel potum pertinet, sicut Papia auctore Terrenus et Tertullianus et Lactantius acquiescunt: neque per mille annos post resurrectionem regnum Christi in terra futurum, et sanctos cum illo in deliciis tuorum resurrectiones gentes ignorantes Deum in angulis terrarum in carne reservandas: quae post mille annos regni in terra justorum instigante diabolo movendae sunt ad pugnam contra justos regnantes et Domino pro justis pugnante, imbre igneo compescendas: atque ita mortuas cum caeteris in impietate mortuis ad terrena supplicia in corruptibili carne resuscitandas. Nullum credimus ad salutem, nisi Deo invitante, venire: nullum invitatum salutem suam, nisi Deo auxiliante, operari; nullum, nisi orantem, auxilium promertione arbitrii, ne ingenuitas potestatis, semel
Abbreviated transcription (Latin):
hoc deillo dico quẽ capitalia et mortalia pec¬
cata ñ grauant. Nam quẽ mortalia crimi¬
na pꝰt baptismũ cõmissa p̃munt. hõc cor priꝰ
publica pęnitentia satis facere. et ita sac̾dotis
iudicio reconciliatũ cõmunioni sociari si uult.
ñ adiudiciũ et condẽpnationẽ sui eucharistiã
ꝑciꝑe. S et secreta satifaccione solui mortalia
crimina ñ negamꝰ: s mutato priꝰ scłari habitu.
et confesso religionis studio ꝑuitȩ correꝑtionẽ
et iugiĩmo ꝑpetuo lutu miserante do̾ ita dũ¬
taxat ut contraria ꝓhis q̃ pęnitet agat: et eu¬
charistiã õĩb dñĩcis. supplex ec sũmissꝰ usq
admortẽ ꝑcipiat. Pęnitentia uera ẽ. peniten ꝙpe¬
da ñ amitere et admissa deflere. satisfactio
pęnitentie ẽ. causas peccatoꝵ ex clude. nec eoꝵ
suggestionib adicũ indulgere. Indiuinis
repinissionib nicħt̃renũ łctansitoriũ ex pectemꝰ.

Expanded text:
hoc de illo dico, quem capitalia et mortalia pechoc de illo dico, quem capitalia et mortalia peccata non gravant. Nam quem mortalia crimina post baptismum commissa premunt, hortor prius publica poenitentia satisfacere, et ita sacerdotis judicio reconciliatum communioni sociari, si vult: non ad judicium et condemnationem sui Eucharistiam percipere. Sed et secreta satisfactione solvi mortalia crimina non negamus: sed mutato prius seculari habitu: et confesso religionis studio per vitae correctionem, et jugi, imo perpetuo luctu, miserante Deo: ita duntaxat, ut contraria pro iis, quae poenitet agat, et Eucharistiam omnibus Dominicis supplex et summissus usque ad mortem percipiat. Poenitentia vera est, poenitenda non admittere, et admissa deflere. Satisfactio poenitentiae est causas peccatorum excludere: nec earum suggestionibus aditum indulgere. In divinis ssionibus nihil terrenum vel transitorium expectemus,
Abbreviated transcription (Latin):
tani. et manichei uariata ĩpietans germina.
ł oeti istors origenis siue ordinis pestisq qͥ duo
pͥncipia sibi ignota introducunt ut credo. et
marcyon. ł contͣria ut manicheꝰ. ł tria et barba¬
thus. et hebion. et aritheman. et fotinꝰ. Existiᷤ
inꝗͣ siqͥ adnos uenerint. si reqͥrendũ abhis
urrũ baptirati sint anñ: s hoc tantũ sicre¬
daut in ȩccłe fidẽ ec baprirent᷑ eccłastico bap¬
tismate. Cotidie eucharistiȩ cõmunionẽ ꝑ¬
cõmunicandũ ortor. sitam̃ m̃s in affectu pec ÷¬
candi ñ sit. Non habentẽ adhuc uoluntatẽ
peccandi. grauari magis dico eucharistie ꝑ¬
ceptione quã purificari. et id̾o qͣnuis quis
peccato mordeat᷑: peccandi decȩto nͣ habeat
uoluntatẽ. et cõmunicaturꝰ satis faciat lacri¬
mis et orationib. et confidens dedñi mĩa¬
qͥ peccata pie confessioni aonare consueuit.
accedat adeucharistiã intrepidꝰ et securꝰ. s

Expanded text:
tani, et Manichaei, variata impietatis germina: tani, et Manichaei, variata impietatis germina: vel caeteri istorum originis sive ordinis pestisque, qui duo principia sibi ignota introducunt, ut Cerdo et Marcion: vel contraria, ut Manichaeus: vel tria et barbathus et Hebion et Harithemon et Fotmus. Ex istis inquam siqui ad nos venerint, non requirendum ab iis, utrum baptizati sint, an non: sed hoc tantum, si credant in ecclesiae fidem, et baptizentur ecclesiastico baptismate. Quotidie Eucharistiae communionem pcocandi sit. Nam habentem adhuc voluntatem peccandi gravari magis dico eucharistiae perceptione, quam purificari. Et ideo, quamvis quis peccato mordeatur, peccandi non habeat de cetero voluntatem, et communicaturus satisfaciat lacrimis et orationibus, et confidens de Domiconfessioni donare consuevit: accedat ad Eucharistiam intrepidus et securus. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
trinitatis c̾fessione baptirant. et ueniunt ad noᷤ.
iecipiant᷑ qͥdẽ qͣsi baptizati. ne scẽ trinitatis in¬
uocatio ł cͤfessio adnullet᷑. s doceant᷑ ante et in¬
struant᷑ qͦ sensu scẽ trinitatis mist̾iũ inȩccła tene¬
Atͣ et sic̃sentiant crede ł adqͥescunt cͣfiteri p̃ͣgati
iã ficł integͥtate c̃firment᷑ manꝰ impositione.
Si uͦ paruuli st̃ ł hebetes qͥdoctͥuã nͣ capiant.
respondeant ꝓilł qͥ illos offert̃ iuxta morẽ bap¬
tizandi. et sic manꝰ impositione et chrismate
cõmuniti eucharistiȩ misteriis ad mutant᷑.
Illos aũ qͥ ñ in scę crinitatis inuocatione apud
hereticos baptizati st̃. et ueniunt ad nos bapti¬
zare dełie ꝓñtiamꝰ ñ rebaptizari. Neq em̃ cre¬
dendũ ÷ eos fuisse baptiratos qͥñ in nõe patͥs
et filii ec sp̃s scĩ. iuxta regulã adño positã tincti
sunt. ut sc̃ paulianiste. ꝓeliani. boriste. ł spuri¬
sifori. fotiniaci. qͥ nc̃ uocant᷑ bonosiani. mon¬

Expanded text:
Trinitatis confessione baptizant, et veniunt ad nos: recipiantur quidem, quasi baptizati, ne sanctae Trinitatis invocatio vel confessio annulletur; sed doceantur ante et instruantur: quo sensu sanctae Trinitatis mysterium in ecclesia teneatur. Et sicut sentiunt credere, vel acquiescunt confiterijam fidei integritate confirmentur manus impositione. Si vero parvuli sunt vel hebetes, qui doctrinam non capiant, respondeant pro illis qui eos offerunt juxta morem baptizandi; et sic manus impositione et chrismate communiti, eucharistiae mysteriis admittantur. Illos autem qui non sanctae Trinitatis invocatione apud haereticos baptizati sunt, et veniunt ad nos, baptizari debere pronuntiamus, non rebaptizari. Neque enim credendum est eos fuisse baptizatos, qui non in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti juxta regulam a Domino positam tincti sunt: ut ssifori, Fotiniam, qui nunc vocantur Bonosiani, Mon
Abbreviated transcription (Latin):
beors qͦs licet iudei int̾ apocrifa separent.: eccła
tam̃ xp̃i eos int̾ diuinos libros honorat et p̃dicat.
Innouo aũ testam̃to duo st̃ ordines. pͥmꝰ egdłasticꝰ.
inqͦ st̃ matħs. marcꝰ. lucas. et ioħs. Scd̾s apłicus.
intrib. iacobꝰ et iudas insingłis. accꝰ apłors et
moysi libri.u. sint: hocẽ. genesis. exodꝰ. leuiti¬
cus. numerꝰ. deutero nomiũ. Hos secunt᷑ hy¬
storici libri sedecĩ iħunaue. scił et iudicum.
libri singłi. siue ruch: regũ etiã libri .ini.para¬
lipomenon duo. tobi qͦ et hester. atq iudith.
guli: et hȩc qͥdẽ ꝓpħica st̃. Post hec u̾suũ octo
libri habent᷑. qui diu̾sa apud hebreos metro
scribunt᷑. idẽ. iob lib̾. et lib̾ psalmors. et ꝓuer¬
bioꝵ et eccłastes. et cantica canticors siue sa¬
pientis et ȩccłasticꝰ. lamͣtationesq hieremiȩ
sic qͦ cõplent᷑ libri uet̾is restamͣti .xlu. Noui¬

Expanded text:
beorumquos licet Iudei inter apocripha separent, ecclesia tamen Christi inter divinos libros et honorat et predicat. In novo autem testamento duo sunt ordines. Primus evangelicus, in quo sunt Mattheus, Marcus, Lucas, Ioin tribus, Iacobus et Iudas in singulis, Actus Apostolorum, et Moysi libri quinque sint, hoc est, Genesis, Exodus, Leviticus, Numerus, Deuteronomium. Hos sequuntur historici libri sedecim, Jesu Nave scilicet et Judicum libri singuli, sive Ruth; Regum etiam libri quatuor. Paralipomenon duo. Tobi quoque et Hester, atque guli, et haec quidem Prophetica sunt. Post haec versuum octo libri habentur, qui diverso apud Hebraeos metro scribuntur, id est Job liber, et liber Psalmorum, et Proverbiorum, et Ecclesiastes, et Cantica canticorum, sive Sapientiae et Ecclesiasticus, Lamentationesque Jeremiae. Sic quoque complentur libri
Abbreviated transcription (Latin):
etiã peccatores innõe dm̃ facere abipso do didi¬
cim̃ et cũ alios hac p̃sũptione iuuent sibi ꝑam
bitionẽ humanȩ głe nocent. quia głant᷑ inda¬
caret peccato. nec tam̃ ex hoc desinit eẽ iustꝰ
scĩtatẽ. et ideo ueracit᷑ se om̃s scĩ ꝓnuntiant
peccatores. qͥ inueritate hñt qd̾ plangant. et si
ñ rep̃hensione c̃scientiȩ. certe mobilitate p̃ua¬
ricationis nateͣ. Pascha idẽ. dñice resurrecti¬
onis solennitas. ante transgressũ uernał
eqͥnoctii. et sextȩ decime lune initiũ ñ potest
latores qui ideo animã tantũ adimaginẽ
dĩ creatam dicunt. ut quia ds in corꝑeꝰ recte cre¬
ditur etiã anima incorꝑea eẽ credat᷑. lib̾e confi

Expanded text:
etiam peccatores in nomine Domini facere, ab ipso Deo didicimus; et cum alios hac praesumptione juvent, sibi per ambitionem humanae gloriae nocent; quia gloriantur in dacaret peccato, nec tamen ex hoc desinit esse justusanctitatem: et ideo veraciter se omnes sancti pronuntiant peccatores, quia in veritate habent, quod plangant, et si non reprehensione conscientiae, certe mobilitate praevaricatricis naturae. Pascha, id est, Dominicae Resurrectionis solemnitas, ante transgressum vernalis aequinoctii, et sextae decimae lunae initium non potest latores, qui ideo animam tantum ad imaginem Dei creatam dicunt: ut quia Deus incorporeus recte creditur, etiam anima inco
Abbreviated transcription (Latin):
Pȩnirentiã abolere peccata indubitant᷑ cre¬
dimꝰ. etiã si inultimo uite sp̃u amissoꝵ pęni¬
teat. et publica ł supplici lamͣtatione peccata
ꝓdant᷑: quia ꝓpositũ di qd̾ decreuit saluare.
qd̾ ꝑierat stat immobile etideo qr uoluntas
ñ mutat᷑ siue em̃datione uitȩ sitẽpꝰ cͣcedit᷑.
siue supplici c̾fessione sicontinuo uita exce¬
ditͣ. uenia peccatoꝵ fidelit̃ pͣsumat᷑. ab illo qͥ
ñ uult mortẽ peccatoris. s ut conu̾tat᷑ aꝑdi¬
tione pęnitendo: et saluatꝰ miseratione dñi
uiuat. Siquis alit̾ deiustissima di pietate

Expanded text:
enitentia aboleri peccata indubitanter credimus, etiamsi in ultimo vitae spiritu admissorum poeniteat, et publica lamentatione 42 peccata prodantur, quia propositum Dei, quo decrevit salvare quod perierat , stat immobile; et ideo quia voluntas ejus non mutatur, sive emendatione vitae, si tempus conceditur, sive supplici confessione, si continuo nia peccatorum fideliter praesumatur ab illo, qui non vult mortem peccatoris: sed ut convertatur a perditione poenitendo, et salvatus miseratione Domini vivat. Si quis aliter de justissima Dei pietate
Abbreviated transcription (Latin):
agrogͣphoꝵ. idẽ scã scribentiũ inqͦ sunt libri no¬
uem. quoꝵ pͥmꝰ iob. Scdi psalteriũ qͥ inqͥnq¬
biũ salomonis. qͣrtꝰ cȩleth qui ẽ. eccłastes. qͥnt̾
syrasirim: qd ÷ cantica canticors. Sextꝰ dani¬
hel: septimꝰ dabreiamin. qd̾ ÷ u̾ba dierũ. id¬
paralypomenon. qui et cristonicon. Octauꝰ
ẽ. hesdras. qui induos libros diuidit̃ apud
grecos et latinos. Nonꝰ hester qui simul om̃s
Quartꝰ ⁊ apud nos ordo ueteris testam̃ti eoꝵr librre

Expanded text:
Hagiographorum, id est sancta scribentium, in quo sunt libri noHagiographorum, id est sancta scribentium, in quo sunt libri novem, quorum primus Iob; secundus Psalterium; bia Salomonis. Quartus Caeleth, quod est Ecclesiastes. Quintus Syrasirim, quod Canticum Canticorum. Sextus Danihel. 431 Septimus Dabreiamin, quod est Verba dierum, Paralipomenon, qui et Chronicon. Octavus est Esdras, qui in duos libros dividitur apud Graecos et Latinos. Nonus Hester. Qui simul omneQuartus est apud nos ordo Veteris Testamenti eorum librorum,
Abbreviated transcription (Latin):
tus testamentum ideo
et ecce facta sunt omĩa noua.
Testamentũ aũ nouũ iđo ñ¬
cupat᷑. quia innouat. Non
eit̃ illud discunt nͥ renouati
nouũ qd̾ ⁊ regnum cȩlors. Hebrer
iani dletꝰ testamentũ hȩsdra auccore iuxta nũm
literarũ suarũ in .xxii. libros accipiunt. diui¬
dentes eos intres ordines. legis scił ec ꝓpħarũ. atꝙ
ellesmoth. qͥ ẽ. exodꝰ. Terciuis uagecra: qui ẽ. leui¬
ticus. quartꝰ uaiedaber qd̾ ÷ numerꝰ. qͥntꝰ ellead¬
dabarim: qd̾ ÷ deutero nomiũ. Hi sunt qͥnq
libri moysi. quos hebrei thorac latinilegẽ au¬
pellant. Ppͥe aũ lex appellat᷑. que ꝑ moysen da¬
ta ẽ. Scd̾s ordo ꝓpħarum. in quo continent᷑ libri
octo. quoꝵ pͥmꝰ iosuȩ bennim qͥ latine iħu nauedr̃.¬
Sodis sob qui est iudicũ. tertiꝰ samuel qͥ ẽ. regũ pͥmꝰ.
Quartꝰ malachim. qui ẽ regũ scd̃s. Quintꝰ esaias.
te adiuncti sunt ꝓuno accipiunt᷑. Tertiꝰ: ordo

Expanded text:
tus Testamentum ideo et ecce facta sunt omnia nova. 240 2. Testamentum autem Novum ideo nuncupatur, quia innovat. Non enim illud discunt nisi Novum, quod est regnum caelorum. Hebraei autem Vetus Testamentum, Esdra auctore, iuxta numerum litterarum suarum in viginti duos libros accipiunt, dividentes eos in tres ordines, Legis scilicet et Prophetarellesmoth, qui est Exodus. Tertius vaiecra, qui est Leviticus. Quartus vaiedaber, qui est Numerus. Quintus helleaddabarim, qui est Deuteronomium. Ili sunt quinque libri Moysi, quos Hebraei thorath, latini legem appellant. Proprie autem lex appellatur, quae per Moysen data est. Secundus ordo Prophetarum, in quo continentur libri octo, quorum primus, Josuae bennum, qui latine Jesus NaveSophtim, quod est Iudicum; tertius Samuel, qui est Regum primus; quartus Malachim, qui est Regum secundus; quintus Esaias; te adiuncti sunt, pro uno accipiuntur. Tertius est ordo
Abbreviated transcription (Latin):
ne egressa. uinũ deuera carnis eiꝰ uitȩ cũ a¬
de bona ut pote abono et solo do condita:
et ñ ÷ mala ut uolunt sechinamꝰ ecopinianꝰ.
et patricianꝰ: nec mali causa ut docuit flori¬
nꝰ. nec ex malo et bono compacca ut mani¬
cheꝰ blasphemat: s cũ sit creatione bona ar¬
bitrio animȩ efficit᷑ nobis ł bona ł mala. ñ
imutatione sub̃ȩ s executione mercede. Ipsa
enĩ t qͥ statuit᷑ ante tribunal xpimq̃ ꝑferat¬
anima ꝓpͥa corꝑis ꝓut gessit siue bo nũ siue
malũ. In resurrectione ex mortuis sexus for¬
ma ñ mutabit᷑. s uir mortuus resurget in
forma uri. et femina informa femine nͣca¬
rens sexi. s tñ huiꝰ uite tantũ c̾ditione ñ tm¬
sp̃e nar᷑ͣali. nenͣ sit uera resurrectio: si ñid re¬
tenebant᷑. donec auctoritate dñi ꝑ indebitã
eiꝰ mortẽ deseruili ẽditione liberarentur.
dunt expeccantes resurreccionẽ corꝑis sui.

Expanded text:
ne egressa , vinum de vera ejus carnis vite cum ane egressa , vinum de vera ejus carnis vite cum ade bona: utpote a solo et bono Deo condita, et non est mala, ut volunt Sethianus et Opinianus et Patricianus: nec mali causa, ut docuit Florinus: nec ex malo et bono compacta, ut Manichaeus blasphemat: sed cum sit creatione bona, arbitrio animae efficitur nobis vel bona vel mala, non immutatione substantiae, sed exsecutionis mercede. Ipsa enim est, quae statuitur ante tribunal Chranima corporis prout gessit, sive bonum, sive malum. In resurrectione ex mortuis sexus forma non mutabitur: sed vir mortuus resurget in forma viri: et femina in forma feminae non carens sexu, sed tamen hujus vitae tantum conditione, specie naturali: ne non sit vera resurrectio: si non id retenebantur, donec auctoritate Domini per indebitam ejus mortem de servili conditione liberarentur. vadunt, exspectantes resurrectionem corporis sui:
Abbreviated transcription (Latin):
as ac si xp̃i m̃bra sincerissime honoranda et ba¬
silicas eors nõib appellatas uelud loca diuino
cultui mancipata. affectu pussimo et deuo¬
nullũ caticuminũ qnͣuis inbonisoꝑib defun¬
ctũ uitã et̾uã hr̃e credamꝰ. excepto martyrio
uͥ rota baptismi sacram̃ta complent᷑ baptizatꝰ
confitet᷑ fidẽ suã corã sac̾dote. et int̾ro gatꝰ res¬
pondet. Hoc et martyr corã ꝑsecutore facit. qͥ
confitet᷑ fidẽ. ec introgatꝰ respondet. ille post
cͥfessionẽ łasꝑgit᷑ aqua. łtinguit᷑: et hic uł
asꝑgit᷑ sanguine. łtinguit᷑ igne. Ille manuᷤ
impositione pontificis accipit sp̃m scmͣ. hic
bit eucharistiȩ incomemoratione mortis dm̃
hic ipse xp̃o commorit᷑. Ille confitet᷑ se mundi
accib renuntiarurũ hic ipsi renuntiat uitȩ:
non debet aqua pura offerri. ut quidã sobri
stio cũ dicit. ñbibam amͦ dehoc genimine
delatere eiꝰ qd̃ lancea ꝑfossũ ẽ: aqua cũ sangui¬

Expanded text:
ias ac si Christi membra, sincerissime honoranda, et basilicas eorum nominibus appellatas, velut loca divino cultui mancipata, affectu piissimo et devoNullum catechumenum, quamvis in bonis operibus defunctum, vitam aeternam habere credamus, excepto martyrioubi tota baptismi sacramenta complentur. Baptizandus confitetur fidem suam coram sacerdote, et interrogatus respondet: hoc et martyr coram peconfitetur fidem, et interrogatus respondit. Ille post confessionem vel aspergitur aqua, vel tinguitur: et hic vel aspergitur sanguine, vel tinguitur igne. Ille manus impositione pontificis accipit Spiritum sanctum: hic vit Eucharistiae in commemoratione mortis Domini; hic ipsi Christo commoritur. Ille confitetur se mundi actibus renuntiaturum; hic ipsi renuntiat vitae. non debet pura aqua offerri, ut quidam sobriesterio, cum dixit: Non bibam amodo de hoc genimine de latere ejus lancea perfosso aqua cum sangui
Abbreviated transcription (Latin):
Neq duas animas eẽ. dicimꝰ inuno hõe sic̃ iacob:¬
rationẽ ministret. s dicimꝰ unã eandẽq. eẽ. animã
in hõe q̃ et corpͦ sua societate uiuificet. et semet ip¬
exuta corꝑe uiuit. et semꝰ suos atq ingenia ui¬
uacit᷑ tenet: neq cũ corꝑe morit᷑ ut arabs asserit.
neq pꝰ modũ interiturã sic̃ renondic̃. qr sub̾a
nis morte finiunt᷑. et ideo nec ratione regunt᷑.
sic̃ plato et alexandex putant. s adoĩa nature
in cicam̃ta dicunt᷑. Anima humana ñcu̾car¬
ne morit᷑. qr nec cũ carne ut suꝑiꝰ diximꝰ se
minat᷑. s formato inuentre matris corpe iu
dicio di cieari. et infundi ut uiuat hõ intꝰ
inut̾o. et sic ꝓcedat natiuitate inmundum.
Duab substantiis constat hõ. aĩa tm̃ et carne.
Anima cũ rarione sua: et carne cũ sensib suis:
qͦs tam̃ semiꝰ absq aĩe societate ñ mouet caro.

Expanded text:
neque duas animas esse dicimus in uno homine, sicneque duas animas esse dicimus in uno homine, sicrationem ministret: sed dicimus unam eamdemque esse animam in homine, quae et corpus sua societate vivificet, et semetipexuta corpore vivit, et sensus suos atque ingenia vivaciter tenet: neque cum corpore moritur, ut Arabs asserit: neque postmodum inis morte finiuntur: et ideo nec ratione reguntur sicut Plato et Alexander putant; sed ad omnia naturae incitamenta ducuntur. Anima humana non cum carne moritur, quia nec cum carnminatur: sed formato in ventre matris corpore, Dei judicio creari et infundi, ut vivat homo intus in utero, et sic procedat nativitate in mundum. Duabus substantiis constat homo, anima tantum et carne: anima cum ratione sua: et carne cum sensibus suis, quos tamen sensus absque animae societate non movet caro:
Abbreviated transcription (Latin):
sistant exeo aũ corꝑ eas. eẽ. credimꝰ. intellectua¬
les naturas. qd localit̃ circũscribunt᷑. sic̃ et aĩa
humana q̃ carne claudit᷑. et demonesqͥ ꝑsub¬
stantiã anglicȩ natȩ st̃. immortales credimꝰ
incelleccuales nattiras qi carne carent. nec hñt
qd̾ cadant ut resurrectione egeant pꝰ ruinam.
Inde necessario ammas hoĩm ñeẽ. abinitio int
et̃s intellectuales naturas. nec simul creatas sic̃
origenis fingit. neq cũ corꝑib ꝑcorcũ seminant᷑.
sic luciferiani. et cyrilłꝰ et aliqui latinoꝵ p̃sũpto¬
res affirmant. qͣsi nate consequentia seruiente:
s dicimꝰ corpꝰ tantũ ꝑ coniugii cõpulã seminari.
creationẽ uͦ aĩȩ soli creatori omniũ nosse. di uͦ iu¬
dicio coagulari inuulxa et coͣpingi atq formari.
ac formaco iam corꝑe animã ereari et infundi.
ut uiuat inut̾o hõ ex anima constans et corꝑe
et egrediat᷑ uiuus exutõ plenꝰ humana sub̾a.

Expanded text:
oreas esse credimus intellectuales naturas, quod localiter circumscribuntur: sicut et anima humana quae carne clauditur: et daemones qui per substantiam angelicae naturae sunt. Immortales credimus intellectuales naturas quae carne carent, nec habent quo cadant, ut resurrectione egeant post ruinam. Inde necessario animas hominum non esse ab initio inter caeteras intellectuales naturas, nec simul creatas, sicut Origenes fingit; neque cum corporibus per coitum seminantur, sicut Luciferiani, et Cyrillus et aliqui Latinorum praesumptores affirmant, quasi naturae consequentia serviente, sed dicimus corpus tantum per conjugii copulam seminari. Creationem vero animae solum creatorem nosse, Dei vero judicio coagulari, et compingi atque formari: ac formato jam corpore animam creari et infundi, ut vivat in utero homo ex anima constans et corpore, et egrediatur vivus ex utero, plenus humana substantia:
Abbreviated transcription (Latin):
m̃bro indignatione aliqua. ł iꝰto iniꝰtoue cimo¬
re suꝑatꝰ truncauerit. neq illũ qͥ usuras ac¬
ce pisse conuincit᷑. aut inscena lusisse noscit᷑.
neq eũ qͥ publica pęnitentia mortalia crimina
deflet: nec illũ qͥ aliqñ infuriã uersus uisani¬
uit łaflatione diaboli uexat᷑ :. neceũ qui ꝑ¬

Expanded text:
ne aliqua, vel justo injustove timore superatus, truncaverit. Neque illum qui usuras accepisse convincitur, aut in scena lusisse dinoscitur. Neque cum qui publica poenitentia mortalia crimina deflet. Neque illum qui aliquando in furiam versus insanivit, vel afflictione diaboli vexatus est. Nec eum qui
Abbreviated transcription (Latin):
ñ pot̃ abono: qͥ nat᷑a possidet bonũ. nec aliud
beatitudine ꝑseuerant. ñnatura possident
bonũ ut ñmutarent᷑ cũ cet̾is: s arbitrii ser
sciͣ angłi uocant᷑: qd̾ tenuert̃ arbitrii sciͣtatẽ.
nec socioꝵ exemplo deuiauert̃ abono. Bo¬
tiȩ ł fornicationis obtentu. Melior ẽ. ẽtinen¬
tia s ñ sibi sufficit adbeatitudinẽ: si ꝑsolo
amore pudicicie retinet᷑. s si cũ hoc affectu cau¬
sa uacandi dnõ ȩligit᷑. alio qͥn diuortiũ mag̃
coniugii uidebit᷑ eẽ. quã castitas. uirginitas

Expanded text:
non potest a bono, quia natura possidet bonum; nec potestbeatitudine perseverant, non natura possident bonum ut non mutarentur cum caeteris, sed arbitrii servsancti angeli vocantur, quod tenuerunt arbitrii sanctitatem, nec sociorum exemplo deviaverunt a bono. Botiae fornicationis obtentu. Melior est continentia, sed non sibi sufficit ad beatitudinem, si pro solo amore pudicitiae retinetur; sed si cum hoc affectu causa vacandi Domino eligitur, alioquin divortium magis conjugii videbitur esse quam castitas. Virginitas
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ et ab olitionẽ subȩ fac̃. credit᷑a nob̾ sine con¬
fusione coniuncca trinitas sine seꝑatione
distincta. Natus. ẽ. gͦ di filiꝰ ex hõe et ñ ꝑho
minẽ. idẽ. ñ ex uiri cohitu: sic̃ hebiondicit.
s carnẽ ex uirgine corꝑe trahens. et ñ decȩlo
secũ afferens. sic̃ marcion origenis. et eutices
imaginatũ. s corpꝰ uerũ. nͣtantũ carne̾ excar¬
ne sic̃ martianꝰ s uerꝰ ds exdiuinitate: et uerꝰ
hõ ex carne. unꝰ filiꝰ indiuinitate u̾bũ patͥs.
et dis in hõe anima et caro. Anima ñ absq
sensu et ratione. ut apollinaris:neq caro
absꝙ aĩa ut anomocꝰ. s anima cũ ratione sua:
et caro cũ sensib suis ꝑ quos seniꝰ ueros in pas¬
sione et ante passionẽ carnis sue dolore susti¬

Expanded text:
nem et abolitionem substantiae facit. Creditur a nobis sine confusione conjuncta sancta Trinitas, sine separatione distincta. Natus est ergo Dei Filius ex homine, et non per hominem: id est, non ex viri coitu, sicut Ebion dicit; sed carnem ex virginis corpore trahens, et non de coelo secum afferens, sicut Marcion, Origenes et Eutyches imaginatum, sed corpus verum. Non tantum carnem ex carne, sicut Marcianus, sed verus Deus ex divinitate, et verus homo ex carne, unus Dei Filius, in divinitate Verbum Patris et Deus, in homine anima et caro. Anima non absque sensu et ratione, ut Apollinaris, neque caro absque anima, ut Eunomius; sed anima cum ratione sua, et caro cum sensibus suis: per quos sensus veros in passione, et ante passionem suae carnis dolores susti
Abbreviated transcription (Latin):
apocrifa aũ dicta. idẽ. secreta. qr indubiũ ueni¬
iuit. Est eñĩ occulta origo. nec patet patrib
eqͥb usq ad nos auctoritas ueraciũ scripturaꝵ.
certissima et notissima successio ꝑuenit. In his
apocrifis et si inuenit᷑ aliq̃ ueritas. tam̃ ꝓpter
multa falsa nulla ẽ. ineis canouica auctoritas.
q̃ rectȩ aprudentib iudicant᷑. ñ eẽ eoꝵ credenda

Expanded text:
Apocrifa autem dicta, id est, secreta, quia in dubium veniunt; est enim earum occulta origo, nec patet Patribus, e quibus usque ad nos auctoritas veracium Scripturarum certissima et notissima successione pervenit. In his apocrifis, etsi invenitur aliqua veritas, tamen propter multa falsa, nulla est in eis canonica auctoritas, quae recte a prudentibus judicantur, non esse eorum credenda
Abbreviated transcription (Latin):
mortuos iudicandos ñiꝰtos et peccatores iudi¬
care. sic̃ diodorꝰ significare purat. s uiuoscoᷤ
qͥ incarne inueniendi st̃ dicit: qͥ adhuc mo¬
rituri credunt᷑ ł immutandi. sic̃ alii uolunt
ut suscitati cͣtinuo ł reformati cũ ante mor¬
tuis iudicent᷑. Post resurrectionẽ et iudiciũ
nͣ credamꝰ restitutionẽ futurã qua origenis de¬
lerat ut demones impii hões pt᷑ corm̃ta qͣsi
suppliciis expurgati. ł illi in angłicam redeant
qua cirati st̃ dignitatẽ. ł isti iustoꝵ sotietate
donent᷑. eo qd diuinȩ hoc conueniat pietati:
ne qͥd exrationabilib ꝑeat creatis. s qͦ libet
mͦ soluent᷑. S nos credamꝰ ipsi iudiciomniũ
et retriburori iꝰto qͥ dixit. ibt̃ impii insuppliciũ
oꝑũ suoꝵ. In pͥncipio creauit ds oelũ et terrã
et aquã ex nichuilo. et cũ adhuc tenebre ipsam
aquã occultarent. et aquia t̾rã abscondet. facti
tia bonitatẽ suã ostendet. et ira hic uisibilis

Expanded text:
tores judicare, sicut Diodorus significare putat; vivos eos, qui in carne inveniendi sunt, dicit, qui adhuc morituri creduntur, vel immutandi, sicut alii volunt, ut suscitati continuo vel reformati cum ante mortuis judicentur. Post resurrectionem et judicium non credamus restitutionem futuram, qua Origenes delirat, ut daemones vel impii homines post tormenta, quasi suppliciis expurgati, vel illi in angelicam redeant, qua creati sunt, dignitatem; vel isti justorum societate donentur, eo quod hoc divinae conveniat pietati, ne quid ex rationalibus pereat creaturis, sed quolibet modo salventur. Sed nos credamus ipsi judici omnium et retributori justo, qui dixit: Ibunt impii in supplicium io. In principio creavit Deus coelum et terram, et aquam, ex nihilo. Et cum adhuc tenebrae ipsam aquam occultarent, et aqua terram absconderet, facti tia bonitatem suam ostenderet; et ita hic visibilis
Abbreviated transcription (Latin):
añ inpsalmis hebraicꝰ ita ẽ. ispħr tħa. błm. qõ
intͣp̃tat᷑ uolum̃ hymnors. Auccores aũ psal¬
enoꝵs qͥ ponunt᷑ intituł. moyses scił et dauid:
et salomon. asapli. ethian. ydidum. et filii chore:
metrico carmine constant. cẽ. compositi. nã
in morẽ romani flacei. et grecipindari nune
iambico curit᷑: nc̃ alcaico ꝑsonant. nẽ safico
tonant trimetro. Pretͣmetro pede incedentes.
Salomon filiꝰ dauid regisisrł iuxta nũm filior. nõ¬
isrł uocabulaꝵs suoꝵs tria uolumina edidit. qͣ
u̾bia nominant. eo qd inipso nominant sub
cõꝑatiua similitudine figuras u̾boꝵ et imagi¬
nes ueritatis ostendit ipsã aũ ueritatẽ ad intel

Expanded text:
autem in psalmis hebraicus ita est: isphr. tha. blm. quod autem in psalmis hebraicus ita est: isphr. tha. blm. quod interpretatur, volumen hymnorum. Auctores autem psalnt qui ponuntur in titulis: Moyses, scilicet, et David, et Salomon, Asaph, Ethan, Idithun, et filii Core Emetrico carmine constat esse compositos. Nam in morem Romani Flacci, et Graeci Pindari, nunc alii iambo currunt, nunc Alcaico personant; nunc Saphico nitent, trimetro, vel tetrametro pede incedentes. 18. Salomon, filius David, rex Israel, juxta numerum vocabulorum suorum tria volumina edidit, quoroverbiorum nominant, eo quod in ipso sub comparativa similitudine figuras verborum et imagines veritatis ostenderit.
Abbreviated transcription (Latin):
Nam antea sparsus erat: ꝑsingłoꝵ regũ liy¬
storias. Paralypome non grece dr̃. qͦd nos p̃¬
t̃missoꝵ ł reliquoꝵ dicere possumꝰ. qm̃ ea q̃
insamuele ł regũ libris łomissał ñ plene re
lata st̃. inisto sũmatim acbreuit᷑ explicant᷑.
librũ iob quidã moysen scripsisse arbitumt᷑.
plagã sue passionis scriptorẽ eiꝰ fuisse existi¬
mant. arbitrantes ut qͥ certamina spĩtalis¬
pugnȩ sustinuit. ipse narraret qͣs uictorias
expetiuit. Principiũ aũ et sinis libri iob
apud hȩbreos ꝓsaica oratione textũ ÷. media
aũ ipsius abeo loco quo ait. pereat dies in
qua natꝰ sũ. usq adeu̾ locũ ubi dicit. idcir¬
co ipse me rep̃hendo ec ago penitentiã. oĩ
hebraico metro discurrunt. Psalmoꝵ lber
gar&e psalteriũ. ebraice nablĩ. latine er ganũ
dr. Uocatus añ psalmoꝵ lib̃ qd uno ꝓpħacanen¬
te ad psalteriũ chorꝰ cc̃mendo respondet. Titul

Expanded text:
nam antea sparsus erat per singulorum regum hinam antea sparsus erat per singulorum regum historias. Paralipomenon grece dicitur, quod nos pretermissorum, vel reliquorum dicere possumus; quia ea que in lege, vel regum libris omissa, lata sunt, in isto summatim ac breviter explicantur. Librum Job quidam Moysen scripsisse arbitranturplagam suae passionis scriptorem fuisse existimant, arbitrantes ipsum pugnae sustinuit, ipse narraret, quas victorias expetivit. Principia autem et finis libri Job apud Hebraeos prosa oratione texta sunt: media autem ipsius ab eo loco, quo ait: Pereat dies, in qua natus sum ; usque ad eum locum, ubi dicit: Idcirco ipse me reprehendo, et ago poenitentiam ; omnia heroico metro discurrit. Psalmorum libri Graece Psalterium, Hebraice Nabla, Latine Organum dicitur. Vocatus autem Psalmorum libte ad Psalterium chorus concinendo responderet. Titulus
Abbreviated transcription (Latin):
ce legis p̃siguratio qͥ sic ea ht̃ q̃ pͥora st̃. ut tñ
noua sinc omiã ꝙͣ meo reꝑiunt᷑. Iosue liber
nom̃ accepit aiħu filio naue: cuiꝰ hẏstoriã con¬
tinet. Scriptorẽ uͦ eiꝰde̾ iosuȩ. eẽ. hebrei asserunt.
incuiꝰ textu ptꝰ iordanis transitũ regna hostiũ
subu̾tunt᷑ t̾ra ppło diuidit᷑: et ꝑsingłas urbe ᷤͤ
apͥncipib ppłi. qui p̃fuert̃ inisrł ptꝰ moysen
et iosue ante ꝗͣ saul et dauid et cetĩ reges existe¬
rent. hoͣ librũ edidisse credit᷑ samuel. Liber
samuel eiusdẽ samueł natiuitatẽ eosacerdottui
et gesta describit. idciroo et abeo nom̃ accepit.¬
tem conscripsit idẽ samuel. seqͤntia uͦ eiꝰ usꝙ
ad calcẽ scripsit dauid. Malachim lib̾ ꝓin¬
de appellat᷑ eo qd̾ reges iudȩ et isrłitice gentiᷤᷤ
gestusꝙ eoꝵ ꝑordinẽ digerat tẽpoꝵ. Malach
emͣ hebraice. latine regũ intͣpretat᷑. Hunc li¬
brũ hieremias pͥmꝰ in unũ uolum̃ coegit.

Expanded text:
e legis praefiguratio; quae sic ea habet quae priora sunt, ut tamen nova sint omnia quae in eo replicantur. Iosue liber nomen accepit a Iesu filio Nave, cuius historiam continet; scriptorem vero eius eundem Iosue Hebraei adseverant; in cuius textu post Iordanis transitum regna hostium subvertuntur, terra populo dividitur et per singulas urbes, a principibus populi, qui praefuerunt in Israel post Moysen et Iosue, antequam David et ceteri reges existerent. Hunc librum edidisse creditur Samuel. Liber Samuel eiusdem Samuelis nativitatem et sacerdotium et gesta describit; idcirtem conscripsit ipse Samuel; sequentia vero eius usque ad calcem, scripsit ipse David. Malachim liber proinde appellatur, eo quod reges Iude et israelitice gentis, gestaque eorum per ordinem digerat temporum. Malachim enim hebraice, latine regum interpretatur. Hunc librum Hieremias primus in unum volumen coegit,
Abbreviated transcription (Latin):
ne insertũ ut manicheꝰ. nicħ corꝑeũ. ut mel¬
lito et t̾tulliꝰ. nicħ corꝑalit̾ effigiatũ ut an¬
tropoformis et uadianꝰ: nicħ sibi inuisibi¬
le ut origenis. nicħ creatis uisibile ut fortu¬
natꝰ. nicħ morib ł uoluntate diu̾sũ ut mar¬
cion. nicł tͥnitatis eẽntia ad creaturã natu¬
rã deductũ. ut plato et t̾tulliꝰ. nicħ offitio
singłare. nec alteri cõmunicabile ut orige¬
totũ exuno et unũ. nͣtam̃ salitariũ ut p̃su¬
munt siluanꝰ et praxedos. pentapolitana
dãpnabił illa doctrma. Omo usion gͦ idest
indiuinitate patris filiꝰ. omo usyon patriet
filio sp̃s sc̃s. omo usyondo et hõĩ unꝰ filiꝰ ma¬
nens di. in hoĩe suo ingła patris de sid̾abilis
cũ cło sic̃ nestoriꝰ blasphemat. s hõ indo et
hõe dĩ. Erit resurrectio mortuoꝵ hominuͣ
s una et semel: ñ pͥma iꝰ tors. et scd̾a peccatoꝵ.
ut fabula somniat᷑. s una omniũ. et si id
mutatio corꝑũ erit. idẽ. aliud nouũ corpꝰ ꝓ

Expanded text:
eum, ut Melito et Tertullianus: nihil corporaliter effigiatum, ut Anthropoformus et Vadianus: nihil sibi invisibile, ut Origenes: nihil creaturis visibile, ut Fortunatus: nihil moribus vel voluntate diversum, ut Marcion: nihil Trinitatis essentia ad creaturarum naturam deductum, ut Plato et Tertullianus: nihil officio singulare, nec alteri communicabile, ut Origetotum ex uno, et unum, non tamen solitarium, ut praesumunt Sylvanus et praxetos penthapolitana damnabilis illa doctrina. Omousion ergo est in divinitate Patris Filius. Omousion Patri et Filio Spiritus sanctus. Omousion Deo et homini, unus filius manens Deus in homine suo in gloria patris, desiderabilis cum Deo, sicut Nestorius blasphemat: sed homo in Deo et in homine Deus. Erit resurrectio mortuorum hominum, sed una et semel, non prima justorum, et secunda peccatorum, ut fabula somniatur: sed una omnium: et si id mutatio corporum erit, id est, aliud novum corpus pro
Abbreviated transcription (Latin):
exdo di filiꝰ. et scłm ueritatẽ natẽ ex hõe hoĩs
filiꝰ. ut ueritas geniti siadoptione ñ appellatio¬
ne. s mutraq natiuitate filii nomͣ nascendo ha¬
beret. ut ẽẽt uerꝰ d̾is et uerꝰ hõ unꝰ filiꝰ. Nong du¬
as xpõs neq duas filios s dm̃ et hominẽ unum
filiũ. quẽ ꝓpt̾ea et unigenitũ dicimꝰ. manentẽ
induab substantiis. sic̃ ei nat̾e ueritas contu¬
lit ñ confusis natis neq mixtis. sicuti timodia¬
ni uolunt: s societate uniti. Ds̃ gͦ hominẽ as¬
sũpsit. hõ indm̃ transiuit. ñ nate u̾sibilitate

Expanded text:
ex Deo Dei Filius, et secundum veritatem naturae, ex homine hominis filius, ut veritas geniti non adoptione, non appellatione, sed in utraque nativitate filii nomen nascendo haberet, ut esset verus Deus, et verus homo unus filius. Non stos, neque duos filios: sed Deum et hominem unum filium, quem propterea et unigenitum dicimus manentem in duabus substantiis: sicut ei naturae veritas contulit, non confusis naturis neque immistis, sicuti Timochiani volunt: sed societate unitis. Deus ergo hominem assumpsit: homo in Deum transivit, non naturae versibili
Abbreviated transcription (Latin):
rare sufficiat. ꝗ̃ indiuinis libris legimꝰ. qr & i lege
deuariis morbor gñib narrat᷑. & ꝓpħa ysaias.
apłs timotheo modicũ uinũ ꝓdeẽ. dix̃. Languor
ẽ. uitioꝵ morb ut in exodo legit᷑ si obseruau̾tas
p̃cepea mea. om̃ẽ languorẽ quẽ indici suꝑ egẏpttĩ.
ñ inducã suꝑ te. Infirmitas significat ĩpossibili¬
tatẽ m̃tis. ut ÷ illd̾ in apło: qͥ ni firmꝰ ⁊ olera man¬
ducet. febris ÷ carnał cupiditas in satiabilit᷑ ardeis.
sic̃ in eũgłio socrũ petri. figalit̃ febritantẽ dix̃. Para¬
liticꝰ significat animã uitis dissolutã anq ingͣbato

Expanded text:
rare sufficiat, quae in divinis libris legimus: quia et in lege rare sufficiat, quae in divinis libris legimus: quia et in lege de variis morborum generibus narratur: et propheta Isaias lus apostolus Timotheo modicum vinum prodesse dixit . Languor est vitiorum morbus, ut in Exodo legitur: Si observaveritis praecepta mea, omnem languorem, quem induxi super Aegyptum, non inducam super te . Infirmitas significat impossibilitatem mentis, ut est illud in Apostolo: Qui infirmus est, olera manducet . Febris est carnalis cupiditas, insatiabiliter ardens, sicut in Evangelio socrum Petri figuraliter febricitantem dicit. Paralyticus significat a