comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sensibus ducitur. circa amorẽ proximi dilatatus. Erotan¬
dume quia post quam portarũ uestibula superius alia dicta suri.
postmodũ uestibulum qđ quinq cubitis habeat latitudmẽ iexce¬
ruis respicere dicitur. Quia nimirum sunt auditores aliqui
quiintellectũ interioris uitȩ magis ustutib ꝓficiendo penetioor̃
& sunt quidã simplices quibene quidem seduirta sensum corporis
uiuunt: unde exterius resoicere dicuntur. Quasi enĩ extrarris¬
piciunt : qui iuxta sensus corporeos uiuunt. sedd tamea auterius
respicientes intus sunt quia & si sensus corporeos intelligendo
trenscendere nesciunt. fidẽ tamen atq. caritate humilitꝰ terier¬
Et intus ergosunt inspĩtali ȩdificio ꝑ amorẽ & quasi fortes respi¬
cunt ꝑ simplicitatem. Potest per uestibulum qđ etterius
respicit fides inchoantium designari. & peruestibulũ qđ .ẽ.
terius fides perfectorũ quiiamꝰ peream mnuntutibus emica nt.

Expanded text:
sensibus ducitur, circa amorem proximi dilatantur. Et notansensibus ducitur, circa amorem proximi dilatantur. Et notandum, quia postquam portarum vestibula superius alia dicta sunt, postmodum vestibulum, quod quinque cubitorum habet in latitudinem, exterius respicere dicitur. Quia nimirum sunt auditores alii, qui intellectum interioris vitae magis virtutibus proficiendo penetrant. Et sunt quidam simplices, qui bene quidem, sed juxta sensus corporeos vivunt. Unde et exterius respicere dicuntur: quasi enim extra respiciunt, quia juxta sensus corporeos vivunt. Sed tamen et exterius respicientes, intus sunt, quia etsi sensus corporeos intelligendo transcendere nesciunt, fidem tamen atque charitatem humiliter teneEt intus ergo sunt in spiritali aedificio per amorem, et quasi foras respiciunt per simplicitatem. Potest per vestibulum quod exterius respicit, fides inchoantium designari, et per vestibulum quod est interius, fides perfectorum qui jam per eam in virtutibus emicant.
Abbreviated transcription (Latin):
paululum digressi sumus. Ad ea ergo quȩ cȩpimus redeamus
abent autẽ interiores portę uestibula:quę iuiguiti & quinque
cubitis in longitudine i &nintur. Sienĩ octo ter ducimus. ad
uiginti & quattuor peruenimus. Cuiunus additur. ut uigii¬
ti & quinq teneamus. Auditores & enĩ boni quiquasi quȩđã
uestibula sunt portarum && ernȩ spei longanimitatẽ tenent.
octauum diem intrinitatis fide sustinentꝰ Quȩ trinitas quia
unus ds̃ est. octo quidem ꝑter ducunt. sed mn unius dĩ confessio¬
ne solidantur. Plana sunt uestibula. quia humilia sunt corda
auditorũ bonorum:. Habent longitudiẽ. quia inspei ꝑseueraerł
longanimitate. Uiginti & quinq cubitis earũ longitudo men¬
surctur quia resurrectionẽ carnis mnoctaua ꝑtrinitatẽ credun.
& randem scam trinitatẽ unũ esse dm̃fatentur Habent quoq
quinq cubitos in latitudine. quia peruitã simplicem quȩ qumꝗ.

Expanded text:
paululum digressi sumus. Ad ea ergo quae coepimus redeamus. paululum digressi sumus. Ad ea ergo quae coepimus redeamus. 11. Habent autem interiores portae vestibula, quae viginti et quinque cubitis in longitudinem metiuntur. Si enim octo ter ducimus, ad viginti et quatuor pervenimus. Cui unus additur, ut viginti et quinque teneamus. Auditores etenim boni, qui quasi quaedam vestibula sunt portarum, aeternoctavum diem in Trinitatis fide sustinent: quae Trinitas, quia unus est Deus, octo quidem per ter ducunt, sed in unius Dei confessione solidantur. Plana sunt vestibula: quia humilia sunt corda auditorum bonorum. Habent longitudinem: quia in spei perseverant longanimitate. Viginti et quinque cubitis earum longitudo mensuratur: quia resurrectionem carnis in octava per Trinitatem credunt, et eamdem sanctam Trinitatem unum esse Deum fatentur. Habent quoque quinque cubitos in latitudinem: quia per vitam simplicem quae quinque
Abbreviated transcription (Latin):
redeptor noster muere carnẽ atq ossib resurgens. dausis
tus ad discipulos intiruit. Ecce hȩc inuestigare nonuales.¬
Amen credis Eurergo deresurrectionis gloria disputando
& discutiendo dubitas. quitã multa misteria sine discussione cre¬
didisti.: Quitamen siresurrectionem carnis non credis. omĩa
sine causa credidisti. quia & in hoc angelorũ specta culum uideris
quidem uelociter currere. sed post quã cussũ ꝑ egeris. nebrtr inũ
accipias auessaris. Vnde ꝑpaulum dicitur. Siccurrite . ut com¬
p̃hendatis. Quirursus ait. Simhac uita in xp̃o tantũ sperentes
uirtutis misteria quȩ com prȩhendi Non possunt. nonintellectu
discutienda sunt. sed fide uenerenda. Sciendũ itaq Nobis est. q
quicquid netione hominis conprehendi potest. mirũ esse iam
non potest. sedsola est miicculis nrtio. potentia facientis. Ecce
dum deresurrectione carnis loquimur. ab ex positionis ordine

Expanded text:
Redemptor noster, in vera carne Redemptor noster, in vera carne usis ostiis ad discipulos intravit. Ecce haec investigare non vales,amen credis. Cur ergo de resurrectionis gloria disputando et discutiendo dubitas, qui tam multa mysteria sine discussione credidisti? Qui tamen si resurrectionem carnis non credis, omnia sine causa credidisti, quia et in hoc angelorum spectaculo videris quidem velociter currere, sed postquam cursum peregeris, ne bravium accipias adversaris. Unde per Paulum dicitur: Sic currite, ut comhendatis . Qui rursus ait: Si in hac vita tantum in virtutis mysteria quae comprehendi non possunt non intellectu discutienda sunt, sed fide veneranda. Sciendum itaque nobis est quia quidquid ratione hominis comprehendi potest mirum esse jam non potest, sed sola est in miraculis ratio potentia facientis. Ecce dum de resurrectione carnis loquimur, ab expositionis ordine
Abbreviated transcription (Latin):
go rusquã est. qđ nouimus quia est. Sedhȩc fortasse Adtemu¬
ta sunt. ad tem& ipsũ homo reuertere. Ceste ex spũ escreat
& limo. Vno inuisibili. altero uisibili. Uno sensibili. alterom
sensibili. Quomodo ergo ꝑmisei inte potuit sp̃s & limus aqq
ex diuerso fieri res non diuersa ita ut intanta conuenientia
miscerur sp̃s & limus. ut cũ caro atteritur. sps marceat. &
cũ sp̃s affligitur. caro contabescat. Cid forsan nec dũ pua¬
les discutere tem& ipsum. Perpende trgo siuales. quo modo
rubrũ mare uirga diuisũ est. quo modo parȩ duritia ꝑcussio¬
ne uirge undas emsnauit. quo modo aaron uirga siccaflorus
quomodo ex eius genere ueniens uirgo concepit quomodo
& in partu uirgo permansit. quo modo quatriduanus mostu
us iussionẽ ssuscitatus. ligatis manibus & pedibus desepule i
exiit. quẽ postmodũ solui dns ꝑ discipulos iussit. quo modo isa

Expanded text:
go nusquam est quod novimus quia est? Sed haec fortasse ad te mulgo nusquam est quod novimus quia est? Sed haec fortasse ad te multa sunt, ad temetipsum homo revertere. Certe ex spiritu es creatus et limo, uno invisibili, altero visibili; uno sensibili, et altero insensibili. Quomodo ergo permisceri in te potuit spiritus et limus, atque ex diverso fieri res non diversa, ita ut in tanta convenientia misceretur spiritus et limus, ut cum caro atteritur spiritus marceat, et cum spiritus affligitur caro contabescat? Sed forsitan necdum praevales discutere temetipsum. Perpende, rogo, si vales, quomodo Rubrum mare virga divisum est , quomodo petrae duritia percussione virgae undas emanavit , quomodo Aaron virga sicca floruit , quomodo ex ejus genere veniens Virgo concepit, quomodo et in partu virgo permansit ; quomodo quatriduanus mortuus, 1396 jussione suscitatus, ligatis manibus ac pedibus de sepulcro exiit, quem postmodum solvi Dominus per discipulos jussit ; quomodo idem
Abbreviated transcription (Latin):
& nequaquã dubites aduitam qualiter redeas. Curautẽ prtio¬
ne uis conprȩhendere quo modo redeas. qui igno prs quo modo ue¬
isti: Dapotentiȩ creatoristui. quođ comprȩhendre Non
& ipso Certe enĩ quiatu exteror factus es. terra
uero ȩxnihilo tues creatus exnihilo. Neergo decarmstuȩ resur¬
rectione desperes ꝑpende prudenter. quia minus est dõ repane¬
re quod erit. quã fecisse qđ non ert. Sed non potes resurrectio¬
nis effectum. irtione comprȩhendere. Perpende quã multasi p
quen on intelligis qualiter sint. & tamen esse pondubitas. Di
rogo sinosti. gyrus cęli. terrae cardines. aquarũ abyssus. ubifini¬
untur. Ubi sus pensi sunt. Scimus autẽ quia qđ ex nihilo
factum est.pendit innibili. Sedsi est aliquid qđ dicitur nihilũ.
iam nihilũ ponest. Siautẽ nihilest. nihilominus quã mundimo¬
les depend&.Nec ẽ. ubi sit qđ creatũ est ut sit. Quomodo er¬

Expanded text:
et nequaquam dubites ad vitam qualiter redeas. Cur autem ratioet nequaquam dubites ad vitam qualiter redeas. Cur autem ratione vis comprehendere quomodo redeas, qui ignoras quomodo veisti? Da potentiae Creatoris tui quod comprehendere non tipso. Certe enim quia tu ex terra factus es, terra vero ex nihilo, tu es creatus ex nihilo. Ne ergo de carnis tuae resurrectione desperes, perpende prudenter quia minus est Deo reparare quod erat quam fecisse quod non erat. 9. Sed si non potes resurrectionis effectum ratione comprehendere, perpende quam multa sunt quae non intelligis qualiter sint, et tamen esse non dubitas. Dic, rogo, si nosti gyros coeli, terrae cardines, aquarum abyssos, ubi finiuntur, ubi suspensi sunt? Scimus autem quia quod ex nihilo factum est pendet in nihilo. Sed si est aliquid quod dicitur nihilum, jam nihil non est. Si autem nihil est nihilum, nusquam mundi moles dependet, nec est ubi sit quod creatum est ut sit. Quomodo er
Abbreviated transcription (Latin):
dũ uenerint: & tunc inueniant qualiter resurgant. Certe
tuhomo quilo queris. aliquando inmatris utero spuma sanguinis
fiusti: Ibi quippe expatris semine & matris sanguine. parius¬
acliquidus globus ertes
Dic rogo sinosti. qualiter ille humor se¬
minis in ossibus duruit
qualiter in medullis liquidus remansit.
qualiter inneruis solidatus est. qualiter in carnibus creuit qualitꝰ
incute extensus est. qualiter in capillis atq unguib distinctus.
ita ut capilli molliores carnib. & ungues essent teneriores ossibus
speciem distincta sunt. & tamen inforina remanent coniuncta qͥl
mirũ sipossit omp̃s ds̃ in illa resurrectione mortuorũ carnẽ homins
distingere a carne bestiarũ. ut unus idemq. puluis & ron resurgat
inquantum puluis lupi& leonis est. & tamen resurgat in quantũ
puluis est hominis. Uide ergo homo qualiter aduitã uenisti

Expanded text:
dum venerint, et tunc invenient qualiter resurgant? Certe dum venerint, et tunc invenient qualiter resurgant? Certe tu homo qui hoc loqueris, aliquando in matris utero spuma sanguinis fuisti, ibi quippe ex patris semine et matris sanguine parvusac liquidus globus eras. Dic, rogo, si nosti, qualiter ille humor seminis in ossibus duruit, qualiter in medullis liquidus remansit, qualiter in nervis solidatus est, qualiter in carnibus crevit, qualiter in cute extensus est, qualiter in capillis atque unguibus distinctus, ita ut capilli molliores carnibus, et ungues essent teneriores ossibus,species distincta sunt, et tamen in forma remanent conjuncta, quid mirum si possit omnipotens Deus in illa resurrectione mortuorum carnem hominis distinguere a carne bestiarum, ut unus idemque pulvis et non resurgat in quantum pulvis lupi et leonis est, et tamen resurgat in quantum pulvis est hominis? Vide itaque, homo, qualiter ad vitam venisti,
Abbreviated transcription (Latin):
dullȩ. Vnde caro uelcapilli poterunt inresurrectione repa¬
nrri Haec itaq requirentes. parua semina ingentiũ arbͥoꝵ
uideant : atsi possunt dicant ubi meis lat& tanta moles roboris.
tanta diuersitas itrmorũ. tanta multitudo & uiriditas foliorũ.
tantȩ species florũ tanta ubertas sapor atq odor fructuum.
um quid nam semina arborũ odorem uelsaporem habent. quem
ipse post arbores in suis fructibus proferunt. Siergo exsemi¬
ne arboris qđ uideri non potest produci potest. durde puluere
carnis humanȩ diffiditur quia exeo repantri forma ualeat quȩ
Non uid&ur. Sepe autẽ obicere in anem questiunculã soletit.
qua dicunt: carnẽ hominis lupus comedit. lupũ leo deuorteuit. leo
moriens ad puluerẽ redit. Cũ puluis ille suscitatur. quomodo
caro hominis alupi & leonis carne dund etur: Quibus quid respo¬
dere aliud debemus. nisi utprius cogitent qualiter inhunc mun¬

Expanded text:
dullae, unde caro vel capilli poterunt in resurrectione repadullae, unde caro vel capilli poterunt in resurrectione reparari? Haec itaque requirentes, parva semina ingentium arborum videant, atque si possunt dicant: Ubi in eis latet tanta moles roboris, tanta diversitas ramorum, tanta multitudo et viriditas foliorum, tanta species florum, tanta ubertas, sapor atque odor fructuum? Nunquidnam semina arborum odorem vel saporem habent, quem ipsae post arbores in suis fructibus proferunt? Si ergo ex semine arborum quod videri 1395 non potest produci potest, cur de pulvere carnis humanae diffiditur quia ex eo reparari forma valeat quae non videtur? 8. Saepe autem objicere inanem quaestiunculam solent, qua dicunt: Carnem hominis lupus comedit, lupum leo devoravit, leo moriens ad pulverem rediit, cum pulvis ille suscitatur, quomodo caro hominis a lupi et leonis carne dividitur? Quibus quid respondere aliud debemus, nisi ut prius cogitent qualiter in hunc mun
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ il̃ adduc& cumeo Quirursus ait. Primitiȩ dormienti¬
um xpẽ. Sienĩ nos amoras somno nonsurgimus quo modo re¬
surrectionem dominicã primitias habemus. Ecce u&eres
ac poui patresi uno sibispũ decarnis resurrectione concordant
cce ipsa ueritas ꝑ seprius uoce docuit. qđ deresurrectione carnis
postmodũ opere de monstrcuit. & tamen adhuc quoru ndã infir¬
qualiter caro reuiuiscere possit expuluere
minundo sunt. ipsos quoq angelos creatos ex nihilo. Cinus
est ualde aliquid exaliquo facere. quã omnia exnihilo fecisse Ip¬
sa nobis elementa. ipsȩ rerum species resurrectionis imaginem
oredicant. Solem̃ cotidie nr̃is oculis moritur. cotidie resurgit
tellȩ matutinis horis nobis occidunt. uesperi resurgunt Arbusta
remanent. sed uernali sole redeunte. cum aredice humor resur¬
rexerit. suo iterũ decore uestiuntur Curergo de hominibus
diffiditur. quod fieri in lignis uid&ur .: Sed sȩpe puluerem
putrescentis carnis aspiciunt. & dicunt. Vnde ossa & me¬

Expanded text:
 adducet cum eo . Qui rursus ait: Primitiae dormientium Christus . Si enim nos a mortis somno non surgimus, quomodo resurrectionem dominicam primitias habemus. Ecce veteres et novi Patres uno sibi spiritu de carnis resurrectione concordant, ecce ipsa per se Veritas prius voce docuit quod de resurrectione carnis postmodum opere demonstravit, et tamen adhuc quorumdam infirqualiter caro reviviscere possit ex pulverein mundo sunt, ipsos quoque angelos creatos ex nihilo. Minus est valde aliquid ex aliquo facere quam omnia ex nihilo fecisse. Ipsa nobis elementa, ipsae rerum species, resurrectionis imaginem praedicant. Sol enim quotidie nostris oculis moritur, quotidie resurgit. Stellae matutinis horis nobis occidunt, vesperi resurgunt. Arbusta remanent, sed vernali sole redeunte, cum a radice humor surrexerit, suo iterum decore vestiuntur. Cur ergo de hominibus diffiditur, quod fieri in lignis videtur? Sed saepe pulverem putrescentis carnis aspiciunt et dicunt: Unde ossa et me
Abbreviated transcription (Latin):
bit nos post duos dies. indie tertia suscitabit nos. & uiuemus
in conspectu eius. Hinc est qđ cũ desem & ipso dñs loque r& ur¬
adiunxit. Nolite miiterihoc. quia uenit hort inqua om̃squl
in monumentis sunt. audient uocẽ eius. & ꝓcedent quibona
egerunt in resurrectionẽ uitȩ. quiuero mala eger̃ in resurrectis¬
nem iudicu Hinc paulus ait. Vnde &iã saluatorem expectamꝰ

Expanded text:
abit nos; et vivemus in conspectu ejus . Hinc est quod cum de semetipso Dominus loquereturadjunxit: Nolite mirari hoc, quia venit hora, in qua omnes qui in monumentis sunt, audient vocem ejus, et procedent, qui bona egerunt, in resurrectionem vitae: qui vero mala egerunt, in resurrectionem judicii . Hinc Paulus ait: Si e
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝑ illã aditus interior de signatur. quia sicut precedenti locu¬
tione iamdictũ est ueliudeȩ & gentilitati uel incho antibus
atq in bono opere ꝑseuenentibus uel abono cadentibus sed post
culpas ꝑpęnitentiam surgentibus pat&. Nunc autẽ postquã
singulȩ moriente & aquilone & austro pofte descriptae sunt o¬
uinterioris atru rursũ portȩ singulȩ in austro && orione oduii
aquilone describantur. aspisent dño magna itenttione opus
qt sinũ tantę profunditatis indagare. Sienĩ post rc̃ tlonia¬

Expanded text:
te per illam aditus interior designatur, quia, sicut praecedenti locute per illam aditus interior designatur, quia, sicut praecedenti locutione jam dictum est, vel Judae et gentilitati, vel inchoantibus atque in bono perseverantibus, vel a bono cadentibus, sed post culpas per poenitentiam surgentibus patet. Nunc autem postquam singulae in oriente et aquilone, et austro portae descriptae sunt, cur interioris atrii rursum portae singulae in austro et oriente atque aquilone describuntur? Aspirante Deo magna intentione opus est sinum tantae profunditatis indagare. Si enim portarum nomi
Abbreviated transcription (Latin):
cubitorũ & latitudmẽ uiginti quinq. cubitorum. & uestibulũ
eius respiciebat matrium exterius. & cȩlaturc palmarum m
fronte illius hinc ͤ inde. mocto grardibus ascensus eius: Quidita¬
qͥ minteriori atrio. quid thalamo. quid frontibus. quid uestibu¬
lo. quid fenestris. quid longitudine & altitudme. quid palma¬
rum cȩlaturt sign&ur. latȩ iam superius diximus. necopor¬
t& ut meis dem iterũ. sed inħis solum modo quȩ necdũ dictas.
occupemur Nunc ergo quȩrendum nobis est.quȩ istȩ trespor¬
te interiores sint. uelquid .ẽ. qđ earũdẽ portarũ uestibula¬
iunguntur uelcur ad eas nonseptẽ sicut deportis exteriori¬
bus dictum fuertet. sedocto grrdibus ascenditur. Porta¬
Porta
enĩ atrn interioris quȩ superius dicta est. dehistribus portis
interioribus n on est. quia illa contrt̾ orientis & aquilonis
portam respicere dicitur. istę autẽ singulȩ interius ad iustrũ
uel orientẽ & aquilonẽ positȩ esse memorentur. Vnderer¬

Expanded text:
 viginti quinque cubitorum. Et vestibulum ejus respiciebat in atrium exterius, et caelatura palmarum in 1391 fronte illius hinc et inde, et in octo gradibus ascensus ejus. 2. Quid itaque interiori atrio, quid thalamo, quid frontibus, quid vestibulo, quid fenestris, quid longitudine et latitudine, quid palmarum caelatura signetur, late jam superius diximus , nec oportet ut in eisdem iterum, sed in his solummodo quae necdum dicta sunt occupemur. Nunc ergo quaerendum nobis est quae istae tres portae interiores sint, vel quid est quod earumdem portarum : vel cur ad eas non septem, sicut de portis exterioribus dictum fuerat, sed octo gradibus ascenditur. Porta enim atrii interioris, quae superius dicta est, de his tribus portis interioribus non est, quia illa contra orientis et aquilonis portam respicere dicitur. Istae autem singulae interius ad austrum vel orientem et aquilonem positae esse memorantur. Unde rec
Abbreviated transcription (Latin):
RITAT UES TRAE LOQUENDA
sunt. lectione magis indigent quam expo¬
sitione E tenĩ mtribus portis interiori¬
bus replicantur. quȩ secundo iam uel tertio
deex terioribus dicta sunt. Pauca uero in
earum desoriptione permutantur. Vnde neces¬
se est. ea nos quȩ iam dictasunt legendo quens currere. ut quȩ nec¬
dum dicta suntꝰ. congruentius possimus enodare. Itaq nunc¬

Expanded text:
ritati vestrae loquenda sunt lectione magis indigent quam expositione. Ea enim in tribus portis interioribus replicantur quae secundo jam, vel tertio de exterioribus dicta sunt. Pauca vero in earum descriptione permutantur. Unde necesse est ea nos quae jam dicta sunt legendo transcurrere, ut ea quae necdum dicta sunt licentius possimus enodare. Itaqu
Abbreviated transcription (Latin):
apostolos designari. qui uidelic& primi nobis sunt scȩ̃ ȩccdesiȩ pre¬
dicatores. & fidẽ nos spematq caritatẽ sũ mopere tenere docu¬
ertnt: Ipsi itaq nobis in his uirtutibus portȩ sunt. quinos ꝑ eas¬
dem uirtutes ad interiorẽ intellectũ &ernȩ sapientiȩ ꝑducunt
Sid ipsi exteriores portȩ sunt. quos accepimus interiores S
uero ipsi interiores suitt quos intelligimus exteriores. quamre
intellegi ut iliter potest. quia ipsi nobis exteriores simul & in¬
teriores portȩ sunt Cumenĩ adhuc inchoantibus non alta
mystica. sed quȩ dã quȩ cãpi prȩualent prȩdicant. portȩ exte¬
riores sunt¬
ssunt Cum uero ꝑfectis profunda & mistica locuntur
portȩ interiores. Videamus qualiter porta exterior pateat

Expanded text:
apostolos designari, qui videlicet primi nobis sunt sanctae Ecclesiae praeapostolos designari, qui videlicet primi nobis sunt sanctae Ecclesiae praedicatores, et fidem nos, spem atque charitatem summo opere tenere docuerunt: ipsi itaque nobis in his virtutibus portae sunt, qui nos per easdem virtutes ad interiorem intellectum aeternae sapientiae perducunt: sed si ipsi exteriores sunt portae, quos accepimus interiores? Si vero ipsi interiores sunt, quos intelligimus exteriores? Qua in re intelligi utiliter potest, quia ipsi nobis exteriores simul et interiores portae sunt. Cum enim adhuc inchoantibus non alta et mystica, sed quaedam quae capi praevalent, praedicant, portae exteriores sunt; cum vero perfectis profunda et mystica loquuntur, portae interiores. Videam
Abbreviated transcription (Latin):
in predicatoribus testamenti u&eris acroni. Porta autẽ septẽ
uel octo grirdus hab&. quia scĩ sp̃s septiforinem gretiã concor¬
diter p̃dicant : octauum uero gredum adruntiant &ributio¬
nis &ernȩ unde scriptum est.  Da partẽ septẽ. Nec non & octo
uiditaq. dicere possumus exteriores portas. nisi antiquos pa¬
tres fuisse quiꝑ prȩcepta legis nouerent opent populi magis
qua corda custodire :  Vt interiores portas prȩdicatores scȩ̃
ȩcdesiȩ debeamus accipere. qui spĩtalibus monitis discipulorum
suorũ corda custodiunt. nemalis quȩ non faciunt uel in cogitatio¬
nibus delectentur. Perillas enĩ septẽ groedibus ascendi dicitur
istarũ uero octo grarduum ascensus esseꝑ hib&ur. Quia & in
uenertione legis diesseptimus fuit & in nouo testamento octa¬
uus dies insaqee mento esse dedelic& quidominicus appellatur
uitertius a passigne. sed octauus a conditione est. quia & septi¬
nũ sequitur Sinuero portarũ nomine solos intelligimus scõs

Expanded text:
ovi. Portae autem septem vel octo gradus habent: quia sancti Spiritus septiformem gratiam concorditer praedicant. Octavum vero gradum annuntiant retributionis aeternae. Unde scriptum est: « Da partem septem nec non et octo . » Quid itaque dicere possumus exteriores portas nisi antiquos patres fuisse, qui per praecepta legis noverant opera populi magis, quam corda custodire? ut interiores portas praedicatores sanctae Ecclesiae debeamus accipere, qui spiritalibus monitis discipulorum suorum corda custodiunt, ne malis quae non faciunt, vel in cogitationibus delectentur. Per illas enim septem gradibus ascendi dicitur; istarum vero octo graduum ascensus esse perhibetur, quia et in veneratione legis dies septimus fuit, et in Novo Testamento octavus dies cum sacramento est: is videlicet, qui dominicus appellatur, qui tertius a passione, sed octavus a conditione est, quia et septimum sequitur. Sin vero portarum nomine solos intelligimus sanctos
Abbreviated transcription (Latin):
quã multipliciter & caro mea. Sitit anima ut dm̃ uideat. caro
quid sitit.Nisi ut resurgat. Hinc rursus ait. Auferspm̃
eorũ & deficient. & inpuluerẽ suum reuertentur. Moxq de
carnis resrrectione subiungit E mittesspm̃ tuũ & creabun¬
tur. & renonabis faciẽ terrȩ Hinc iterũ dicit Exurge dñẽ
in requi enituã. tu & arca scĩficationistuȩ Exurrexit᷑ enĩdis
in requiem suam. cũ carnẽ suam de sepulchro suscitauit. Post
ꝓph&am dequo loquimur. scriptũ est. Ossa arida. audite
uerbũ dñĩ. Haecdicit dñs ossibus his. Eccergo intromittã in
uobis spm̃ & uiu&is. & dabo suꝑuos neruos. & succrescere faci¬
am superuos carnes. & super extendã in uobis cutẽ. & dabouo

Expanded text:
quam multipliciter et caro mea . Sitit anima ut Deum videat; caro quam multipliciter et caro mea . Sitit anima ut Deum videat; caro quid sitit, nisi ut resurgat? Hinc rursus ait: Aufer spiritum eorum, et deficient, et in pulverem suum revertentur . Moxque de carnis resurrectione subjungit: Emitte spiritum tuum, et creabuntur, et renovabis faciem terrae . Hinc iterum dicit: Exsurge, Domine, in requiem tuam, tu et arca sanctificationis tuae . Exsurrexit enim Dominus in requiem suam cum carnem suam de sepulcro suscitavit. Post prophetam de quo loquimur scriptum est: Ossa arida, audite verbum Domini. Haec dicit Dominus Deus ossibus his: Ecce ego intromittam in vos spiritum, et vivetis. Et dabo super vos nervos, et succrescere faciam super vos carn
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Hanc autẽ antiqui patres uenturtẽ esse certissime credi
derunt. &iam cũ rullius adhuc eius dem resurrectionis exemplũ
enerent. Quaigitur dãpnatione dignisunt. qui & exemplũ domi¬
nicȩ resurrectionis acceperunt. & tamen adhuc deresurrectione
diffidunt. Pignus tenent. & fidem ronhabent. Ecclesiã
replent. sed quia deresurrectione sua dubitant. mente uacua
uit. & innouissimo die deterric resurrecturus sim. & rursum
circum dabor pellemea. & incarne mea uidebo dm̃. quẽ uisurus
sum ego ipse. & oculi mei conspecturi sunt & Non alius. Hinc
per psalmistam dicitur. In conspectu eiuis procident uniuer¬
si. quidescendunt intertẽ. Interiẽ enĩ mortui ponspũ. sed cor¬
pore descendunt. In conspectu ergo dñi proci dunt qui interoẽ
descendunt quia resurgendo ad iuditiũ ueniunt. quinunc inpul¬
uere putrescunt. I inciterũ dicit. Sitiuit inte anima mea.

Expanded text:
mus. Hanc autem antiqui Patres venturam esse certissimus. Hanc autem antiqui Patres venturam esse certissiderunt, etiam cum nullum adhuc ejusdem resurrectionis exemplum tenerent. Qua igitur damnatione digni sunt qui et exemplum jam dominicae resurrectionis acceperunt, et tamen adhuc de sua resurrectione diffidunt? Pignus tenent, et fidem non habent. Ecclesiam replent, sed quia de resurrectione sua dubitant, mente vacua vit, et in novissimo die de terra surrecturus sum, et rursum circumdabor pelle mea, et in carne mea videbo Deum; quem visurus sum ego ipse, et oculi mei conspecturi sunt, et non alius . Hinc etiam per Psalmistam dicitur: In conspectu ejus procidunt universi qui descendunt in terram . In terra enim mortui non spiritu, sed corpore descendunt. In conspectu ergo Domini procidunt qui in terram descendunt, quia resurgendo ad judicium veniunt qui nunc in pulvere putrescunt. Hinc iterum dicit: Sitivit in te anima mea,
Abbreviated transcription (Latin):
per mẽbrũ quod circũ ciditur mortalis propagatio genepares
decedentiũ & succedentiũ numerus aug&ur Sed qͦuia in resur¬
rectione mortuorũ. nec carnis iam propagatio agitur. & disces¬
sio atq successio Nullaerit. quia neq nubent neq nubentur. sed
erunt sicut angeli dĩ in cȩlo. octaua die precipitur prȩputiũ
incidi. Ibi enĩ locum iam carnis propagatio rionhab&: perhoe
admixtione concoepit. qui primus nobis &ernȩ patriȩ gloriã
in sua resurrectione monstraruit. qui surgens a mortuis iam pon mori¬
tur. & mors eiultrir nondominabitur. nobisq. exemplum dedit. ut
ea qͣq fieri indie ultimo denrtc̃ carne credamus. quȩ facta decarne illi¬
us indie resurrectionis agnouimus. Sed quia sermo nobis de carnis
resurrectione senitulit. triste nobis & ualde lugubre est. qđ quos¬
dam mȩcclesia stare. & decarnis resurrectione dubitare cognosoi¬

Expanded text:
per membrum, quod circumciditur, mortalis propagatio generatur, per membrum, quod circumciditur, mortalis propagatio generatur, decedentium et succedentium numerus augetur. Sed quia in resurrectione mortuorum nec carnis jam propagatio agitur, et decessio atque successio nulla erit, quia « neque nubent, neque nubentur, sed erunt sicut angeli Dei in coelo , » octavo die praecipitur praeputium incidi: ibi enim locum jam carnis propagatio non habet, ubi readmixtione concepit, qui primus nobis aeternae patriae gloriam in sua resurrectione monstravit: qui surgens a mortuis jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur: nobisque exemplum dedit, ut ea fieri in die ultimo de nostra carne credamus, quae facta de carne illius in die resurrectionis agnovimus. Sed quia sermo nobis de carnis resurrectione se intulit, triste nimis et valde lugubre est, quod quosdam in Ecclesia stare, et de carnis resurrectione dubitare cognosci
Abbreviated transcription (Latin):
de omĩa quȩ habes idapauperibus. & habebis thesaurũ incęlo. &
ueni sequere me. In quibus uerbis. octauũ equidẽ grrdũ indit.
sed ascendere noluit. quia tristis abscessit Quisꝰ quis itaque
contemptis rebus tẽporalibus. aeternigatis contẽplatione pasci¬
tur. cȩlestis regni gaudia rimatur: Post septẽ graedus quos
timendo & operaendo. atq. intellectum sapientię suc crescendo te¬
nuit octauũ gradum interioris postȩ aditũ intrtuit. Per
octauũ quoq numerũ & dies a& erni iudicu & carnis resurrectio
designatur Vnde & psalmus quipro octauo scribitur. apauore¬
diȩ. iillo autẽ iudicio dies irte Inquo uidelic& die omne hoctẽ¬
pus finitur. quod septẽ diebus euoluitur. & qui post septẽ dies
sequitur iure octauus appellatur. in quo & caro nr̃t resur gatx
puluere. & siue bona siue mala quȩ egit recipiet aueritate Cn¬
de perlegem quoq: octauo die fieri circum cisio iub& uroam

Expanded text:
de omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelde omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelveni sequere me. » In quibus verbis octavum equidem gradum vidit, sed ascendere noluit, quia tristis abscessit. Quisquis itaque contemptis rebus temporalibus aeternitatis contemplatione pascitur, coelestis regni gaudia rimatur, post septem gradus quos timendo et operando atque intellectu sapientiae succrescendo tenuit, octavo gradu interioris portae aditum intravit. Per octavum quoque numerum, et dies aeterni judicii et carnis resurrectio designatur. Unde et psalmus qui pro octavo scribitur, a pavordiae: in illo autem judicio dies irae, in quo videlicet die omne hoc tempus finitur, quod septem diebus evolvitur: et quod post septem dies sequitur, jure octavus appellatur, in quo et caro nostra resurget ex pulvere, ut sive bona sive mala egit recipiat a veritate. Unde per legem quoque octavo die fieri circumcisio jubetur. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
cendere nouerunt. quip̃sentẽ uitam quȩ septẽ dierũ curriculo e¬
uolui tur plene despiciunt. quide intima contẽplatione pas¬
cuntur. Habent igitur portȩ spĩtalis ȩdificii septem gredus.
quiatimorem dñi. pi&atem & scientiamꝰ. fortitudinẽ & consili¬
um. intellectũ & sapientiam. suis auditoribus prȩdicant. Sed
cũ iam omni adimitti p̃cipiunt. cumnihil in hoc mundo diligiammo¬
nent. nilpes fectum tenere. cum contẽ plations cȩlestis patriae
intendi. atq in enis suadent misteriis delectari. gͦradũ addunt. &
ad interiore eiciunt. Iste grrdus docente uerit᷑ate cuidã osten¬
sus est. cui cũ legis p̃cepta dicerentur. respondit. Haec omnia
custodiui aiuuentute mea. Quasienĩ inseptẽ gredibus stabat.
cum aiuuuentute sua omma custodisse se dicer& Sedei mox di¬
citur: Adhuc unumtibi deest. Siuis perfectus esse. uade uen¬

Expanded text:
cendere noverunt, qui praesentem vitam quae septem dierum curriculo ecendere noverunt, qui praesentem vitam quae septem dierum curriculo evolvitur plene despiciunt, qui de intima contemplatione pascuntur. Habent igitur portae spiritalis aedificii septem gradus, quia timorem Domini, pietatem et scientiam, fortitudinem et consilium, intellectum et sapientiam suis auditoribus praedicant. Sed cum jam omnia dimitti praecipiunt, cum nihil in hoc mundo diligi admonent, nil per affectum teneri, cum contemplationi coelestis patriae intendi, atque in ejus suadent mysteriis delectari, gradum addunt, et ad interiora trajiciunt. Iste gradus, docente Veritate, cuidam ostensus est, cui cum legis praecepta dicerentur, respondit: Haec omnia custodivi a juventute mea . Quasi enim jam in septem gradibus stabat, cum a juventute sua omnia custodisse se diceret. Sed ei mox dicitur: Adhuc unum tibi deest: Si vis perfectus esse, vade, ven
Abbreviated transcription (Latin):
onpotui uobis loqui quasi spiritalibus. sed quasi carnalibus. tã qua
parinilis in xp̃o lax uobis potũ dedirionescam. Videamus
qualiter porta interior pat&. Sapientiã loquimur. interꝑ
fectos Uideamus utrũ eadem ipsa sit porta interior & ex¬
terior Sapientibus & insipientibus. debitor sum. Qui rus¬
sum dicitł Siue mente excedimus dõ. siue sobrii sumus uobis
n hoc enĩ qđ contẽplando & loquendo sapientibus mente exae¬
dit porta interior est In hoc enĩ qđ paruulis sobriȩ in p̃dicatio¬
ne se tẽpertit. & quanta ebri& ate sp̃s infundatur inmente
aditu fidei spei atͦq caritatis instruunt. Etcũ iam proficiea¬
tibus cȩlestis regni misteria p̃dicant. ꝑ subtiliorẽ sensum Nos
adinteriore perducunt. Vnde & per septẽ graedus prius
ascensus earũ describitur. & post modum perocto. Per octa¬
uũ & enĩ grardũ illius uitȩ misteria signantur. quȩ insecr& issuis
pesfecti intellegunt. quiiam cuncta temporrlia mente ttens¬

Expanded text:
bis loqui, quasi spiritalibus, sed quasi carnalibus. Tanquam parvulis in Christo, lac vobis potum dedi, non escam . » Videamus qualiter porta interior pateat: « Sapientiam loquimur inter perfectos . » Videamus utrum eadem ipsa sit porta interior et exterior. « Sapientibus et insipientibus debitor sum . » Qui rursum dicit: « Sive mente excedimus Deo, sive sobrii ;sumus vobis . » In hoc enim, quod contemplando et loquendo sapientibus mente excedit, porta interior est: in hoc vero, quod parvulis sobrie in praedicatione se temperat, et quanta ebrietate spiritus infundatur in mente  charitatis instituunt, et cum jam proficientibus coelestis regni mysteria praedicant, per subtiliorem sensum nos ad interiora perducunt. 4. Unde et per septem gradus prius ascensus earum describitur, et postmodum per octo. Per octavum etenim gradum illius vitae mysteria signantur, quam in secretis suis perfecti intelligunt, qui jam cuncta temporalia mente trans
Abbreviated transcription (Latin):
nitro duxit me in atriũ interius ad portã austrelem . & men¬
sus est portã uixta mensurtes superiores. thalamũ eius & from¬
tem. senestrirs eius. & uestibulum eius incircuitu. quinquagin¬
ta cubitos longitudinis. & latitudinis iugniti quinq cubitos. &
uestibulumper grsum Cuncta hȩc supernis dicta sunt¬
atq. exposita esse meministis Nec dum uero est dictum
qđ deeodem uestibulo subditur. LONCTUDI NEM VI¬
quirque curitorum. Etues tisulum eius to¬
atriuM EXTERIus. Atq. iterũ hoc qđ iam supe¬
rius dictum fuertt replicatur cũ dicitur & palmas enis
infrontem Statim quod adhuc dictum ponfuertet sub¬
ditur. & octo gradus erent quibus ascendebatur peream. Hoc
quoq. quod deaustreli porta scriptum est. deorientali quoq. porta
in eodem ordine napitur. Nã protinus sub infertur. Et INTNO¬

Expanded text:
ntroduxit me in atrium interius ad portam australem, et mensus est portam juxta mensuras superiores, thalamum ejus, et front fenestras ejus, et vestibulum ejus in circuitu quinquaginta cubitos longitudinis, et latitudinis viginti quinque cubitos, et vestibulum per gyrum. Cuncta haec superius dicta atque exposita esse meministis . Necdum vero est dictum quod de eodem vestibulo subditur: VERS. 30, quinque cuius. Atque iterum hoc quod jam superius dictum fuerat 1390 replicatur, cum dicitur: Et palmas ejus in fronte . Et statim quod adhuc dictum non fuerat subditur: Et octo gradus erant in quibus ascendebatur ad eam . Hoc quoque quod de Australi porta scriptum est, de Orientali quoque porta in eodem ordine narratur. Nam protinus subinfertur:
Abbreviated transcription (Latin):
furtiue & tacite leguntur Vndeperprophetam quoq alium
dicitur. Praecidisti inalienatione capita potentium. mouebun¬
tur in eagentes ad a pertiora sua. sicut pauper edens inocculto.
Imiipotens enim ds̃ inalienatione capita potentium praecidit. quia
iudaeorum superbiam a semetipso alienandoreppulit. Inqua
alienatione gentes motae sunt. quia dum iuda ei a fide cãderent:
ad cognitionem fidei corda fidelium cucurrerunt:. Quaeuidelicet
gentes in sacrae lectionis pabulo os cordis a periunt & inocculto
sicut pauper comedunt. quia cum festinatione & silentio uerba
uitaelegentes sumunt: Sed sciendum est qui aquanto auditores
incaritate atq: intellectu proficiunt. tanto scis praedicatoribus
maior gratia sp̃sdatur . Vndecumprius propheta dixisset
assumpsit me sps. & audiui postme uocem commotionis magnae. post

Expanded text:
furtive et tacite leguntur. Unde per prophetam quoque alium furtive et tacite leguntur. Unde per prophetam quoque alium dicitur: Praecidisti in alienatione capita potentium, movebuntur in ea gentes, adaperient ora sua sicut pauper edens in occulto . Omnipotens enim Deus in alienatione capita potentium praecidit, quia Judaeorum superbiam a semetipso alienando repulit. In qua alienatione gentes motae sunt, quia dum Judaei a fide caderent, ad cognitionem fidei corda gentilium cucurrerunt. Quae videlicet gentes in sacrae lectionis pabulo os cordis aperiunt, et in occulto sicut pauper comedunt, quia cum festinatione et silentio verba vitae legentes sumunt. 40. Sed sciendum est quia quanto auditores in charitate atque intellectu proficiunt, tanto sanctis praedicatoribus major gratia spiritus datur. Unde cum prius propheta dixisset: Assumpsit me spiritus, et audivi post me vocem commotionis magnae, post
Abbreviated transcription (Latin):
cce enim quia intra scam ecclesiam demultis patribus uirtutũ exem¬
placognoscimus. quasi alarum sonitum cotidie audimus Quia
ubiq sacra eloquia personant. quasi rotarum uocibus excitamur
tquia pereadem sacraeloquia ad amorem nostriconditoris accen¬
dimur. magnis feruorib: ignis ardentes essenos longeadhu
ab omni potentis dĩ facie plangimus . Post primam ergo uocem
commotionis magnae . ad extremum quoq: uox magnae conĩmo¬
tionis fit quia qui cognoscendo dm̃ coepimus peccata plangere
lumdiligendo queno cognoscimus noncessa mus eumcum fletibus
desiderare: Post rotarum itaq: uocem aiox magnae cominotionis
sequitur. quia quum testa menta di iNaure cor dissonare coepe¬
rint: Audientium sp̃s examore compunctus ad lamenta commo¬
uetur: Hinc estenim quod scripturae uerba fiunt INicorde legen¬
tium sapida hinc est quod amantibus plerumq: in silentio quasi

Expanded text:
Ecce enim quia intra sanctam Ecclesiam de multis Patribus virtutum exemEcce enim quia intra sanctam Ecclesiam de multis Patribus virtutum exempla 1278 cognoscimus, quasi alarum sonitum quotidie audimus, quia ubique sacra eloquia personant, quasi rotarum vocibus excitamur. Et quia per eadem sacra eloquia ad amorem nostri conditoris accendimur, magni fervoris ignibus ardentes, esse nos longe adhuc ab omnipotentis Dei facie plangimus. Post primam ergo vocem commotionis magnae ad extremum quoque vox magnae commotionis fit, quia qui cognoscendo Deum coepimus peccata plangere, jam diligendo quem cognovimus non cessamus eum cum fletibus desiderare. Post rotarum itaque vocem vox magnae commotionis sequitur, quia cum Testamenta Dei in aure cordis sonare coeperint, audientium spiritus ex amore compunctus ad lamenta commovetur. Hinc est enim quod Scripturae sacrae verba fiunt in corde legentium sapida, hinc est quod ab amantibus plerumque in silentio quasi
Abbreviated transcription (Latin):
mentorum: Velcerte rotae animalia sequuntur. quia iniscõru
patrumuita cognoscimus quid insacrae scripturae uolumine
intellegere debeamus. Illorum quippe nobis actio a perit hoc
quod in suis praedicationibus paginates tamentorum dicit: Sed
quaerendum nobis est cur postquam superius dictum est Audi¬
ui post me uocem commotionis magnae. post uocem quoq: alarum
atq rotarum subditur. &uocem commnotionis magnae. Quodsi
diligenter aspicitur. Inueniri potest quia non otiose repetitur
Quae quippe sunt commotiones. quibus corda nostra commouentu
Vina quippe commotio extimore est. Altera ex caritate. Vna fit
exluctu paenitentium. Alia ex feruore amantium. Post praedi¬
cationes ergo prima commotio est . quum plangimus mala quae
fecimus. Post uocem uero alarum &rotarum secunda commotio
est dummagnis fletibus quaerimuscaelestiabonaquae audimus

Expanded text:
mentorum. 38. Vel certe animalia sequuntur, quia in sanctorum mentorum. 38. Vel certe animalia sequuntur, quia in sanctorum Patrum vita cognoscimus quid in sacrae Scripturae volumine intelligere debeamus. Illorum quippe actio nobis aperit hoc quod in suis praedicationibus pagina Testamentorum dicit. Sed quaerendum nobis est cur postquam superius dictum est, Audivi post me vocem commotionis magnae, post vocem quoque alarum atque rotarum subditur: Et vocem commotionis magnae. Quod si diligenter aspicitur, inveniri potest quia non otiose repetitur. 39. Duae quippe sunt commotiones magnae, quibus corda nostra commoventur. Una quippe commotio ex timore est, altera ex charitate; una fit ex luctu poenitentium, alia ex fervore amantium. Post praedicationis ergo verbum prima commotio est, cum plangimus mala quae fecimus; post vocem vero alarum et rotarum, secunda commotio est, dum magnis fletibus quaerimus coelestia bona quae audimus.
Abbreviated transcription (Latin):
inillis acceptabona perpenditis . & illi in uobis considerant dona
quae habetis. uicissim uos alis tangitiftexcitati semper ad
SEquENIIuM AUIMAlIA. Etuocs cococno¬
HONIS MACNAE In rotissacri eloquii testamenta signa¬
ri superius diximus. Voxigitur rotarum est. sermo testamen¬
torum. Post uocem itaq: alarum animalium. auditur etiã uox
rotarum . quia praedicantium sermone suscepto. dumuirtutes
scorum ad altiora agenda euolant: seq uicissim ad prouectum
pulsant. scãe ecclesiae status erigitur: Utper uniuer sum mun¬
dum sacrorum testamentorum paginae legantur. Ubiq enis
lam scmeuangeliumibiq: apostolorum dicta : libiq lex & pro¬
phetae resonant. Post alarum ergo uocem. uoxrotarum sequi¬
tur : quia post scõrum miracula uerba sacrieloquii intra scãm
ecclesiam libere &licenter audiuntur: Quaerotae animalia
sequuntur. quia sicut superius dictum est. postquam in honore.

Expanded text:
in illis accepta bona perpenditis, et illi in vobis considerant dona in illis accepta bona perpenditis, et illi in vobis considerant dona quae habetis, vicissim vos alis tangitis, ut excitati semper ad sequentium animalia, et vocem commotionis magnae. 37. In rotis sacri eloquii Testamenta signari superius diximus . Vox igitur rotarum est sermo Testamentorum. Post vocem itaque alarum animalium auditur etiam vox rotarum, quia praedicantium sermone suscepto, dum virtutes sanctorum ad altiora agenda evolant, seque vicissim ad provectum pulsant, sanctae Ecclesiae status erigitur, ut per universum mundum sacrorum Testamentorum paginae legantur. Ubique etenim jam sanctum Evangelium ubique apostolorum dicta, ubique lex et prophetae resonant. Post alarum ergo vocem vox rotarum sequitur, quia post sanctorum miracula verba sacri eloquii intra sanctam Ecclesiam libere licenter audiuntur. Quae rotae animalia sequuntur, quia, ut superius dictum est, postquam in honorem
Abbreviated transcription (Latin):
bona ipsis & quae mala ad sint alteri. Eitum onini potensds̃ ad
hocuirtutes singulis diuidat ut alterum alteri in cogitatione
humiliet. adhocreprobiper trahunt bonum quod acceperunt.
utexeo in elatione perdantur dum semper consider antbona quae
ipsihabent & alii non habent. & num quam perpendere student
quantabon a alii habeant. & ipsi Non habeant. Quodergo diuina
pietas inaugmentũ disponit humilitatis. hoc mentesreprobae
Inargumentũ uertunt elationis. & exdiuersitate munerum
abono deficiunt: unde crescere inhumilitatis bono debuerunt
Propter hocergo necesse est fratrescarissimi. ut in uobis hoc semꝑ
debeatis aspicere quod mninus habeatis. In proximis uero hoc quod
uobis amplius acceperunt. quatenus duni super uos inetipsos eos
probono quod ipsihabent &uos nonhabetis aspicitis: ad hoc quoq
optinendum etiam uos exhumilitate crescatis Si enim & uos

Expanded text:
bona ipsi, et quae mala adsint alteri. Et rum omnipotens Deus ad bona ipsi, et quae mala adsint alteri. Et rum omnipotens Deus ad hoc virtutes 1277 singulis dividat, ut alterum alteri in cogitatione humiliet, ad hoc reprobi pertrahunt bonum quod acceperunt, ut ex eo in elatione perdantur, dum semper considerant bona quae ipsi habent et alii non habent, et nunquam perpendere student quanta bona alii habeant et ipsi non habeant. Quod ergo divina pietas in augmentum disponit humilitatis, hoc mentes reprobae in augmentum vertunt elationis; et ex diversitate munerum a bono deficiunt, unde crescere humilitatis bono debuerunt. 36. Propter hoc ergo necesse est, fratres charissimi, ut in vobis hoc semper debeatis aspicere quod minus habetis, in proximis vero hoc quod vobis amplius acceperunt, quatenus dum super vosmetipsos eos pro bono quod ipsi habent et vos non habetis aspicitis, ad hoc quoque obtinendum etiam vos ex humilitate crescatis. Si enim et vos
Abbreviated transcription (Latin):
non habuisset Vnde fit ut hic uini aliouero olei abundantiam
tribuat. Hanc multitu dine pecudum. illam uero ubertate
habundare faciat frugum: Vtcumilla defert quodista non ha¬
bet &ista reddit quod illa non detulit. per conimunionem gra¬
tiae sibi simul etiam diuisae terrae coniunctie si nt: Sicut enim
regiones terrarum. Ita sunt mentesscõrum Quaedum uicissim
sibi conferunt quod acceperunt. quasi fructus suos regiones regi¬
onibus lampandunt. Ut inun aominescaritate iungantur: Ged
interhaec sciendum est . quia sicut electiquiq hoc semper ini aliis
attendunt. quod adõ melius acceperunt quam ipsi. ut eossibi irico¬
gitatione praeferant. seq illis inhumilitate substernant Ita
reproborum mensnum quam considerat quid alter boni ampli¬
us quam ipsa. sed quidboni ipsa amplius quam alter habeat. Neq
enimpensant quaebona sp̃s alter acceperit & ipsis desint. sed quae

Expanded text:
non habuisset. Unde fit ut huic vini, alii vero olei abundantiam non habuisset. Unde fit ut huic vini, alii vero olei abundantiam tribuat; hanc multitudine pecudum, illam vero ubertate abundare faciat frugum, ut cum illa defert quod ista non habet, et ista reddit quod illa non detulit, per communionem gratiae sibi simul etiam divisae terrae conjunctae sint. Sicut ergo regiones terrarum, ita sunt mentes sanctorum, quae dum vicissim sibi conferunt quod acceperunt, quasi fructus suos regiones regionibus impendunt ut in una omnes charitate jungantur. 35. Sed inter haec sciendum est quia sicut electi quique hoc semper in aliis attendunt quod a Deo melius acceperunt quam ipsi, ut eos sibi in cogitatione praeferant, seque illis in humilitate substernant, ita reproborum mens nunquam considerat quid alter boni amplius quam ipsa, sed quid boni ipsa amplius quam alter habeat. Neque enim pensant quae bona spiritus alter acceperit et ipsis desint, sed quae
Abbreviated transcription (Latin):
lis factaestomns quam exhibebat iuccclesia sollcitu ddosius
t onuam multos ex accepto intellectupraedederea henudeendit
quia illorum ie nocentiam pensans perse quitorem aliquando
funise se doluit: Seduideamus si quise xapostoris euai quaraldo
cletus estilautellcetum miratur Ipse nobisesposissori que pauo
nqu rendus est: qui discipulos ammonensagos . Sorumprius
uobis siciti oridiomnibus epistolis loquensificis qentioi crii
sunt quaedam difficilia ititellecni quatin doti deis ttosui bus
miiant souretur iaq ia postolis omnibus pauluis imnoantic
muratuir ⁊ postoleruum primus it piulo iapents ganlas iinocentes
tungunt: qui inde seuicissim ad prouectum excitant: unde
uolare :ł iettaq : omni potensdsagit in cordibus hominunde
quod facit it re gionibus terrarum pocgcaidiis noruni cuiliber
regoni fruetus omnes tribuere. sed s̃ una quatlibe t tem euilios¬
rius regionis sructibus tonindigerei cominunlone epioalte

Expanded text:
lis facta est omnis quam exhibebat in Ecclesia sollicitudo sua; lis facta est omnis quam exhibebat in Ecclesia sollicitudo sua; et quam multos ex accepto intellectu praecederet non attendit, quia, illorum innocentiam pensans, persecutorem aliquando fuisse se doluit. Sed videamus si quis ex apostolis eum qui Paulo datus est intellectum miratur. Ipse nobis apostolorum primus requirendus est, qui discipulos admonens ait: Sicut et chavobis; sicut in omnibus epistolis, loquens in eis de his in quibus sunt quaedam difficilia intellectu, quae indocti et insant . Miratur itaque in apostolis omnibus Paulus innocentiam, miratur apostolorum primus in Paulo sapientiam. Alis ergo se tangunt qui inde se vicissim ad provectum excitant, unde volant. 34. Hoc itaque omnipotens Deus agit in cordibus hominum, quod facit in regionibus terrarum. Poterat namque unicuilibet regioni fructus omnes tribuere; sed si una quaelibet regio alterius regionis fructibus non indigeret, communionem cum altera