comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
um ergo eum audisset absentẽ: ue¬
nire p̾sbit̾os postulauit. Uenerũt.
credere se dixit. Admirantib atq gauden¬
tib omnib. baptiratꝰ ẽ. Hic qͣmdu uixit.
ĩ ore habebat. xp̃e accipe sp̃m meum: cum
phani. qͣndo lapidatꝰ ẽ a uideis ultima fu¬
isse uesciret: que huic quoq ultima fue¬
cunt. Nam ñ multo post eciã ipse defun:¬
peregcinis autẽ ꝑ reuelationẽ qͥd adhi¬
beret qͣndo doleret audiuit: ⁊ cum hoc
fecerit. dolor continuo conquiescit. Aut
durus nomen ẽ furdi: ubi eccłia ẽ: et
in ea memoria ẽ mͣris stephi. Puerum
quendã paruulũ cum in area luderet.
erorbitantes boues qui uehiculum tͣhe¬
bant. pota obtriuerunt: ⁊ confestĩ palpi¬
tans expirauit. Hunc mat̾ arreptum
ad eandẽ memoriã posuit: ⁊ ñ solum
reuixit: uerũ etiam illesꝰ apparuit.
c̃imonialis quedam ĩ uicina
possessione que caspiliana dicita
cum egritudine laboraret ac desperaret᷑.
ad eandẽ memoriam tunica eiꝰ allata

Expanded text:
um ergo eum audisset absentem, uenire presbyteros postulauit. Venerunt, credere se dixit, admirantibus adque gaudentibus omnibus baptizatus est. Hoc, quamdiu uixit, in ore habebat: \'Christe, accipe spirituphani, quando lapidatus est a Judaeis, ultima fuisse nesciret, quae huic quoque ultima fuerunt; nam non multo post etiam ipse defunperegrinus autem per revelationem quid adhiberet quando doleret, audivit; et cum hoc fecerit, dolor continuo conquiescit. 15. Audurus nomen est fundi, ubi ecclesia est, et in ea memoria martyris Stephani. Puerum quendam paruulum, cum in area luderet, exorbitantes boues, qui uehiculum trahebant, rota obtriuerunt, et confestim palpitauit exspirans. Hunc mater arreptum ad eandem memoriam posuit, et non solum reuixit. uerum etiam inlaesus apparuit. Sanctimonialis quaedam in uicina possessione, quae Caspaliana dicitur, cum aegritudine laboraret ac desperaretur, ad eandem memoriam tunica eius adlata
Abbreviated transcription (Latin):
itaq est coram hominib adu̾sarios
tolerare: sed uirtꝰ corã deo diligere: qͥa
hoc solum d̃s sacrificium accipit. qd̃
ante eius oculos in altare boni ope¬
ris flãma caritatis incendit. Scien¬
dum u̾o ẽ. qd̃ plerumq ideo patientiᷤ
uidemur: quia retribuere mala ñ pos
sumus. S qui idcirco malũ ñ retu¬
buit. quia nequaqͣm ualet: ꝓculdu¬
bio ut p̃diximꝰ patiens ñ ẽ: quia
patientia ñ in ostensione in quitit᷑

Expanded text:
sarios tolerare, sed virtus coram Deo diligere, quia hoc solum Deus sacrificium accipit, quod ante ejus oculos in altari boni operis flamma charitatis incendit. 5. Sciendum vero quod plerumque ideo patientes esse videmur, quia retrisumus; sed qui idcirco malum non retribuit, quia nequaquam valet, procul dubio, ut diximus, patiens non est: quia patientia non in ostensione acquiritur,
Abbreviated transcription (Latin):
atientia uera ẽ. aliena mala eqͣ¬
nimit̾ ꝓpeti. contra eum quoq
qui mala irrogat nullo dolore morde¬
ri. Nam qui sic aliena mala portat.
ut tam̃ tacitꝰ doleat. ⁊ tempꝰ digne ce¬
tributionis q̃rat: patientiã non ex¬
hibet. s ostendit. Scriptum quippe
est. Caritas patiens ẽ benigna ẽ. Pa¬
tiens namq est ut aliena mala te¬
leret: benigna uero ẽ. ut ipsos etiã
quos portat amet.Lectio uii.¬

Expanded text:
atientia vera est aliena mala aequanimiter perpeti, contra eum quoque qui mala irrogat nullo dolore morderi. Nam qui sic proximi mala portat, ut tamen tacitus doleat, et tempus dignae retributionis quaerat, patientiam non exhibet, sed ostendit. Scriptum quippe est: Charitas patiens est, benigna est . Patiens namque est, ut aliena mala toleret. Benigna vero est, ut ipsos etiam quos portat amet. CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
Nonne tu domine m̾i rex iurasti mi
meo : Quare ergo regnat adomias: Et
ad huc ibi te loquente cum rege: ego
ueniam post te: et complebo sermoneᷤᷤ
tuos.
Ngressa. est itaq bethsabee ad regẽ
in cubiculo. Rex autẽ senuerat nimiᷤ
⁊ abisach sunamites ministrabat ei.
Inclinauit se bechsabee: ⁊ adorauit re

Expanded text:
nonne tu domine mi rex iurasti mihnonne tu domine mi rex iurasti mihmeo quare ergo regnavit Adonias et adhuc ibi te loquente cum rege ego veniam post te et conplebo sermones tuos ingressa est itaque Bethsabee ad regem in cubiculo rex autem senuerat nimis et Abisag Sunamitis ministrabat ei inclinavit se Bethsabee et adoravit re
Abbreviated transcription (Latin):
domias autẽ filiꝰ agith: elenabatꝰ¬
dicens Ego regnalo. fecit q sibi
currus et equites: et quin qͣginta uiro ᷤ
qui ante eum currerent: nec corripuit
cum pat̾ suus aliqͣndo dicens. qͣre hoc
fecisti. Erat autẽ et ipse pulcher uai¬
de. secundꝰ natu post absalon: ⁊ sermo
ei cum iacob ioab filio saruie. et cum
abiathar sacerdote: qui adiuuabant
partes adome. Sadoch uero sacerdos.⁊
banaias filius ioaide: et nathan ꝓpḣa.
tulis. et uniuersis pingnib iuxta lapi¬
dem zohelech. qui erat uicuiꝰ fonti ro¬
gel: uocauit unuisos fratres suos filios
regis. et omnes uiros uida seruos re¬
sis: nathan autẽ ꝓph̾am. ⁊ banduiam.⁊
robustos quosq et salomonẽ fratrem
suum ñ uocauit. Dixitq nathan ad
bechsabee matrem salomonis. Non au¬
disti qd̃ regnauerit adonias filiꝰ agith.
et dñs nr̃ dauid hoc ignorat: Nunc¬
cigo ueni. accipe a me consiluĩ. ⁊ salua
animã tuã. filiiq tui salomonis. Ua¬
de et ingredere ad regẽ dauid: ⁊ dices.

Expanded text:
donias autem filius Aggith elevabatudicens ego regnabo fecitque sibi currum et equites et quinquaginta viros qui ante eum currerent nec corripuit eum pater suus aliquando dicens quare hoc fecisti erat autem et ipse pulcher valde secundus natu post Absalom et sermo ei cum Ioab filio Sarviae et cum Abiathar sacerdote qui adiuvabant partes Adoniae Sadoc vero sacerdos et Banaias filius Ioiadae et Nathantulis, et universis pinguibus juxta lapidem Zohelech, qui erat vicinus fonti Rogel, vocavit universos fratres suos filios regis, et omnes viros Juda servos regis. Nathan autem prophetam, et Banaiam, et robustos quosque, et Salomonem fratremum ascendit. « Dixitque Nathan ad Bethsabee matrem Salomonis: Num audisti quod regnaverit Adonias filius Haggit, et dominus noster David hoc ignorat? consilium et salva animam tuam filiique tui Salomonis vade et ingredere ad regem David et dic ei
Abbreviated transcription (Latin):
rebellis existis : uis ꝑire. sicut tuũ ꝓ¬
nec ego nec ipsa iusticia. qm̃ cecos oculos
tui cordis attendo. Incredulitas enim. q̃
in tius sensib regnat. ñ te permitcit ui¬
dere que dei sunt. Nam et dominꝰ m̃s ih̾c¬
xp̃c crucifigentib se ñ maledixit. s potiꝰ
ut cis indulgeretꝰ orauit. addens hoc. qͥa
nescirent quid facerent. Unde ⁊ ego as¬
tasi comes. tui misereor. quia nescis quid
facis. Age ergo ad̾ cepisti. ut mͥ possit cũ
fratre meo geruasio hodie benignitaᷤᷤ sal¬
uatoris nr̃i occurrere. Tunc impussimꝰ
comes astasius. iussit cum capite cedi. Cũ¬
in domo mea deo solo teste. in ista archa
saxea sepeluii: credens me orationibus

Expanded text:
rebellis existis? vis perire, sicut tuum prebellis existis? vis perire, sicut tuum pnec ego, nec ipsa justitia; quoniam caecos tui cordis oculos attendo: incredulitas enim, quae in tuis sensibus regnat, non te permittit videre quod Dei est. Nam et Dominus  crucifigentes se non maledixit: sed potius ut eis indulgeretur, oravit, addens et hoc, quia nescirent quid facerent. Unde et ego tui, misereor; quia nescis quid facias. Age ergo quod coepisti, ut mihi possit cum meo fratre Gervasio hodie benignitas Salvatoris nostri occurrere. 18. Tunc comes Astasius jussit eum capite caedi. Qu corpora, et in domo mea, Deo solo teste, in ista arca saxea sepelivi, credens me orationibus
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃orum iniuriis temperantes. ad inimo¬
landum eis deuoti studeatis insistere. ut
potente requirere. ñ de simulachris mutiˢ
et uans. que oculos habent sine lumi¬
ne. aures sine auditu. nares sine odora¬
tu. os sine sermone. manus sine tactu.
pedes sine gressu. ⁊ uentrẽ sine interiori¬
b. ꝓbantur habere. ⁊ sine flatu ẽc̃ nos¬
cuntur¬
unc indignatꝰ comes astasius. ius¬
plunibatis contundi. qͣmdui exalaret spi¬
ritum. Quo remoto. iuissit sibi astare ꝓ¬
thalium. Cui et dixit. Miser uł tu ui¬
uere stude. ⁊ noli biothanatꝰ fieri. sicut
respondens ait. Qͥs ẽ miser. ego qui te¬
ñ timeo. antu qui me timere ꝓbaris¬
di si non sacrificauero diis tius Si enĩ
ñ timeres te ledi ame. ad sacrificium¬
y dolorum me ñ compelleres. Ego autẽ
ñ de timens contempno minas tuas. ⁊
idola tua uelut stercora computans: de¬
um solum qui regnat ĩ celis sidoro. Le
iussit eum fustib cedi. Et dum cederetꝰ.¬
Miser homo. ut quid tam superbus ⁊ tã

Expanded text:
trorum injurias temperantes, ad immolandum eis devoti studeatis insistere; ut potente Deo requirere, non de simulacris immundis et vanis, quae oculos habent sine lumine, aures sine auditu, nares sine odoratu, os sine sermone, manus sine tactu, pedes sine gressu, et ventrem absque interioribus probantur habere, et sine flatu esse noscunturndignatus comes Astasius jusplumbatis tundi, quamdiu exhalaret spiritum. 16. Quo amoto, jussit sibi astare Protasium, cui dixit: Miser, vel tu vivere stude, et noli βιωθάνατος fieri, sicut respondens, ait: Quis est miser, ego qui non timeo, an tu qui me timere probdi, si non sacrificavero; si enim non timeres te laedi a me, me ad sacrificium non compelleres. Ego autem te non timens contemno minas tuas, et omnia idola tua, quasi stercora computans, Deum solum qui regnat in coelis, adoro. 17. jussit eum fustibus caedi. Postea verMiser, ut quid tam superbus et tam
Abbreviated transcription (Latin):
spiritaliter intelligantur: spiritus et
uita sunt. si uero carnaliter accipian¬
tur. sunt quidem in semetip̃is spiritus
et uita. sed illis non iunt. qui ea cẽdẽ¬
naliter intelligunt. et ex fide illa uene¬

Expanded text:
tur, spiritus et vita sunt: si vero carnaliter accipiuntur, sunt quidem in seipsis spiritus et vita, sed illis non sunt qui carnaliter intelligunt, et ex fide non vene
Abbreviated transcription (Latin):
tici intruso. cerebrum cum sanguine su¬
ꝑ pauimentum lapideum effudit. Sic¬
adamantius. celestis edificii lapis ỹcisu
gladiorum: conqͣdratis ictib angulari
lapidi xp̃o in celis ẽ coniunctꝰ. Consũ¬
matus ergo nr̃ abel in martyrii gła: in
breui expleuit tempora multa. Cuiꝰ ui¬
tam innocente et mortẽ cause merito
ĩ conspectu dĩ p̃ciosam innumera p̃dicãt
miracula. que non solum loco requiescio¬
nis eius: s in diuersis nacionib ⁊ reg¬
nis mirifice exbibentꝰ. Suspirantes er¬
go post eum fratres: sequam᷑ peretemi¬
tas ueritatis et iusticie. ut ꝑuentamꝰ cum
es ad regnum lucis et głie in qͣ regnat

Expanded text:
tici intruso cerebrum cum sanguine sutici intruso cerebrum cum sanguine super pavimentum lapideum effudit. Diadamantinus, coelestis aedificii lapis pretiosus, gladiorum conquadratus ictibus angulari lapidi Christo in coelis est conjunctus. Consummatus ergo noster Abel in martyrii gloria, in brevi explevit tempora multa. Cujus vitam innocentem et mentem causae merito in conspectu Dei pretiosam, innumera praedicant miracula, quae non solum loco requietionis ejus, sed et in diversis nationibus et regnis mirifice exhibentur. Suspirantes ergo post eum, fratres, sequamini per semitas veritatis et justitiae, ut perveniamus cum eo ad regnum lucis et gloriae, in qua regnat
Abbreviated transcription (Latin):
horrore concuti uideretꝰ Cui statĩ inici¬
entes manꝰ milites. tenuerunt ut extͣ eccli¬
am ad ꝑagendum. ꝓpositum traheretur.
Sed timentes concurrentium undiq¬
utriusq sexus multitudinẽ: ne forte uo¬
to infecto eriperetꝰ facinus accelerauer̃t.
eis extendens uibraret gladium
ci fere abscidit. et ipsum parit̾ in capite
uuluerauit xp̃m dñi. Extenderat enim
idem clicus brachium suꝑ caput patris
ut ferientis exciperet uł potiꝰ elideret
ictum. Stabat adhuc iustus ꝓ iusticia
patiens uelut agnus innocens sine mur¬
bat. Et ne quis funestoꝵ satellitũ in¬
tacto p̃sule incestꝰ argui posset. scd̃s et
tertius gladios suos uertici constantis
athlete attrocit̾ illiserunt. confregerũt.
et sp̃e sancti uictoriã solotenꝰ p̃cipitaue¬
runt. Quartus plusqͣm ferali immo
furiali crudelitate debachatꝰ. iam ꝓstra¬
to. iam expirati coronã rasilem abscidit.
testem capitis dissi pauit: et mucrone uer¬

Expanded text:
horrore concuti videretur. Cui statim injicihorrore concuti videretur. Cui statim injicientes manus milites eum tenuerunt, ut extra ecclesiam ad peragendum propositum traherent. Sed timentes undique concurrentium utriusque sexus multitudinem, ne forte voto infecto eriperetur, facinus accelerarunt. is extendens vibraret gladium ci fere abscidit, et ipsum pariter in capite vulneravit christum Domini. Extenderat enim idem clericus brachium suum super caput patris, ut ferientis acciperet vel potius illideret ictum. Stabat autem justus pro justitia patiens, velut agnus innocens sine murbat. Et ne quis funestorum satellitum intacto praesule inscelestus argui posset, secundus et tertius gladios suos vertici constantis athletae atrociter illiserunt, confregerunt, et Spiritus sancti victimam solo tenus praecipitaverunt. Quartus plusquam ferali, imo furiali crudelitate debacchatus, jam prostrato, jam expiranti, coronam rasilem abscidit, testam capitis dissipavit, et mucrone ver
Abbreviated transcription (Latin):
am p̃cesserat eos p̃lul cum modestia ĩ
grauitate in oratorium suadentib mo¬
nachiᷤᷤ immo compellentib ꝓpt̾ diẽ sol¬
lempnẽ. ad ꝑagendum uespertinã sy-¬
naxim: cum eos a tergo respiceret in
medio claustri armatos. Arcere eos de
buit a templo ꝓpria malignitas: s nec
facinus dissuasit sollempnitas reueren¬
tia. nec a sanguine cohibuit patriarche
innocentia. Usq adeo occupauit ⁊ exce¬
cauit eos impudorata patrandi facinoris
uoliuitas: ut nec milicie iacturã recogita¬
rent. nec ulliꝰ discriminis haberent esti¬
mationẽ. Precipites ergo ⁊ stipendi in¬
sequentes archiep̃m extractis gladiis
intrant eccł̾iam: furiose clamantes
Ubi ẽ ꝓditor ille: Nemine uero respon¬
dente: ingeminant illi. Sciens itaq
priori nomine se falso impeti. alterum
uero s̃ͥ ꝓ officio competẽ: a gradib ob¬
uiã illis p̃cedens. ecce inquit. assum. In
tanta autem se exhibebat constantia.
ut nec animus eius pauore. nec corpus

Expanded text:
am praecesserat eos praesul cum modestia et gravitate in oratorium, suadentibus monachis, imo compellentibus propter diem solemnem ad peragendam vespertinam synaxin, cum eos a tergo respiceret in medio claustri armatos. Arcere eos de templo debuit propria malignitas: sed nec facinus dissuasit solemnitatis reverentia, nec a sanguine cohibuit patriarchae innocentia. Usque adeo occupavit et excaecavit eos impudenda patiendi facinoris voluntas, ut nec militiae jacturam recogitarent, nec ullius discriminis haberent aestimationem. Praecipites ergo et stupidi insequentes archiepiscopum, extractis gladiis intrant ecclesiam furiose clamantes: « Ubi est proditor ille? » Nemine vero respondente ingeminant illi: « Ubi est arcpriore nomine se falso impeti, alterum vero sibi pro officio competere, a gradibus obviam illis procedens: « Ecce, inquit, adsum. » In tanta autem se exhibebat constantia ut nec animus ejus pavore nec corpus
Abbreviated transcription (Latin):
a suꝑno censore tuis orationib impe¬
tres ne dum culpam contemptoris fu¬
gio: p̃sumptoris noxam incurrã. Cre
do enim qd̵ orando imͣplere facias: qd̾¬
me arripere iubendo fecisti. Nam cer
erit audacie: tue uero orationis. si eua¬

Expanded text:
 pro me vestris orationibus impetretis, ne qui culpam contemptoris fugio, praesumptoris noxam incurram; sed credo, quod orando me implere faciatis, quod arripere iubendo fecistis. Nam cererit audaciae; vestrae vero orationis, si non eva
Abbreviated transcription (Latin):
dio lingue. Acuistis enĩ linguas uãs
Et qͣndo ꝑcussistis: uisi qͣndo clamasti.
crucifige crucifige eum : ꝓpterea ñ ẽ
enim p̾termitcendũ quia uenit ĩ men¬
tem. ne forte aliquẽ ꝑturbet lectio di¬
uinorum libroꝵ: quidã enͣngłista di¬
cit hora sexta crucifixũ dñm: ⁊ qͥdã
hora tertia. Nisi intelligamꝰ. ꝑturbum᷑
pilatꝰ sedisse ꝓ tribunau. Et reuera qͣn¬

Expanded text:
dio linguae: acuistis enim linguas vestras. dio linguae: acuistis enim linguas vestras. Et quando percussistis, nisi quando clamastis, Crucifige, crucifige ? 5. Propterea enim non est praetermittendum, quia venit in mentem, ne forte aliquem perturbet lectio divinorum Librorum: quidam evangelista dicit hora sexta crucifixum Dominum , et quidam hora tertia : nisi intelligamus, perturbamur. Pilatus sedisse pro tribunali; et revera q
Abbreviated transcription (Latin):
bis non licet interficere quẽ quã. Iniqͥ¬
tatẽ facinoris sui: in iudicẽ hominẽ
refundere uolebant. Sed nũquid dnĩ
iudicem fallebant: Qd̾ fecit pilatꝰ ĩ eo
ipso qd̃ fecit aliqnͣtum partices fuit.
sed in comparatione istoꝵ multo ipse ĩ¬
nocentior. Institit enim qͣntũ potuit.
ut illum ex eoꝵ manib liberaret. Nã
ꝓpterea flagellatum ꝓduxit ad eos. Nõ
ꝑ sequendo dominũ flagellauit: sed illo¬
rum furori satisfacere uolens. ut uel
sic iam mitescerent. ⁊ desinerent uei¬
le occidere. cum flagellatum uiderent.
fecit et hoc. At ubi ꝑseuerauerunt: no¬
stis illum lauisse manus. ⁊ dixisse qd̾
ipse ñ fecisset: mundum se ẽẽ a morte
illiꝰ. fecit tamen. Sed si reus quia fe¬
cit uł inuitus. illi innocentes qui coe¬
gerunt ut faceret: Nullo modo. Sed
ille dixit ĩ eum sententiã: et uissit eũ
crucifigi: et quasi ipse occidit. Et uos
o iudei occidistis. Unde occidistis: Gia¬

Expanded text:
bis non licet occidere quemquam . Iniqubis non licet occidere quemquam . Iniquitatem facinoris sui in judicem hominem refundere volebant: sed numquid Deum judicem fallebant? Quod fecit Pilatus, in eo ipso quod fecit, aliquantum particeps fuit; sed in comparatione illorum multo ipse innocentior. Institit enim quantum potuit, ut illum ex eorum manibus liberaret. Nam propterea flagellatum produxit ad eos. Non persequendo Dominum flagellavit, sed eorum furori satisfacere volens, ut vel sic jam mitescerent, et desinerent velle occidere, cum flagellatum viderent : fecit et hoc. At ubi perseveraverunt, nostis illum lavisse manus, et dixisse quod ipse non fecisset, mundum se esse a morte illius : fecit tamen. Sed si reus quia fecit vel invitus; illi innocentes qui coegerunt ut faceret? Nullo modo. Sed ille dixit in eum sententiam, et jussit eum crucifigi, et quasi ipse occidit; et vos, o Judaei, occidistis. Unde occidistis? Gla
Abbreviated transcription (Latin):
plicerent: ñ medicꝰ a qͦ sanalunt᷑: Lc
iis omnib curationibꝰ eiꝰ ĩgrati. tã¬
quã multa febre frenetici. insani¬
entes in medicum qui uenerat curare
cos excogitauerunt consiliũ ꝑdendi eũ
tanqͣm ibi uolentes ꝓbare utrũ uere
homo sit qui mori possit. an aliquid su¬
ꝑ homines sit: et mori se n᷑ ꝑmittat.
Uerbum ipõꝵ agnoscimꝰ in sapientia
salomonis. Morte turpissima in quiũt
condempnemꝰ eum. Interrogemꝰ eũ: e¬
rit enim respectꝰ in sermonib illiꝰ Si
enim uere filius dei ẽ: liberet eũ. Uide¬
amus ergo quid factum sit. Qͥa exacu
filii hominiũ dentes eoꝵ arma ⁊ sagit¬
de: et liugua corum gladiꝰ acutꝰ. qd di¬
cit alius psalmus: sic ⁊ hic exacuerunt
tanqmͣa gladium linguas suas. Nondi¬
cant uidei: ñ occidimꝰ xp̃m. Et enim ꝓp¬
terea eum dederunt iudici pilato: ut qͣ¬
si ipsi a morte eius uiderent᷑ ĩnunes lc¬
am cum dixisset eis pilatus
uos eum occidite: responderũt. No¬

Expanded text:
plicerent, non medicus a quo sanabantur: his omnibus curationibus ejus ingrati, tanquam multa febri phrenetici, insanientes in medicum qui venerat curare eos, excogitaverunt consilium perdendi eum; tanquam ibi volentes probare utrum vere homo sit qui mori possit, an aliquid super homines sit, et mori se non permittat. Verbum ipsorum agnoscimus in Sapientia Salomonis: Morte turpissima, inquiunt, condemnemus eum. Interrogemus eum; erit enim respectus in sermonibus illius: si enim vere Filius Dei est, liberet eum . Videamus ergo quid factum sit. 4. vers. Filii hominum, dentes eorum arma et sagittae, et lingua eorum gladius acutus , quod dicit et alius psalmus: sic et hic, Exacuerunt tanquam gladium linguas suas. Non dicant Judaei: Non occidimus Christum. Etenim propterea eum dederunt judici Pilato, ut quasi ipsi a morte ejus viderentur immunes. Nam cum dixisset eis Pilatus, Vos eum occidite, responderunt: No
Abbreviated transcription (Latin):
ed miro atq urestimabili modo re¬
demptor nr̃ et incorruptibile post resurrec¬
tionẽ. et palpabile corpus exhibuit. ut
monstrando ĩ corruptibile inuitaret ad p̃¬
mium p̃bendo palpabile formaret ad fi¬
dẽ. Et incorruptibilẽ ergo se ⁊ palpabilẽ

Expanded text:
 modo atque inaestimabili redemptor noster, et incorruptibile post resurrectionem, et palpabile corpus exhibuit, ut monstrando incorruptibile invitaret ad praemium, praebendo palpabile formaret ad fidem. Et incorruptibi
Abbreviated transcription (Latin):
a patre generatur. Nam sc̃m quoq spi¬
ritum. qui cũ sit coeqͣus patri et filio. ñ
tam̃ incarnatꝰ ẽ: idem se filiꝰ mittere ꝑ¬
hibuit dicens. Cum uenerit paraclit
quẽ ego mittam nobis a patre. Si enĩ
mitti soluĩmodo incarnari deberet in¬
telligi. sc̃s ꝓcuidubio sp̃c nullo mododi¬
ceretur mitti. qui neq̃quã incarnatꝰ ẽ.
sed eiꝰ missio ipsci ẽ ꝓcessio. qͣ de patre
ꝓcedit et filio. Sicut itaq sp̃c mitti dici¬
tur. quia ꝓcedit: ita et filiꝰ nõ incõgrue
mitti dicitur. quia generat᷑ Hoc cũ dixiᷤᷤ¬

Expanded text:
a Patre generatur. Nam sanctum quoque Spia Patre generatur. Nam sanctum quoque Spiritum, qui cum sit coaequalis Patri et Filio, non tamen incarnatus est; idem se Filius mittere perhibet dicens: Cum venerit Paracletus, quem ego mitto vobis a Patre ; si enim mitti solummodo incarnari deberet intelligi, sanctus procul dubio Spiritus nullo modo diceretur mitti, qui nequaquam incarnatus est. Sed ejus missio ipsa processio est, qua de Patre procedit et Filio; sicut itaque Spiritus mitti dicitur, quia procedit; ita et Filius non incongrue mitti dicitur, quia generatur. »
Abbreviated transcription (Latin):
rectionẽ ostenderet corpꝰ suũ et eiꝰdẽ na¬
ture ⁊ alteriꝰ glie. Sicit eis. Pax uobis.
Sicut misit me pat̾. ⁊ ego mitto uos
idest. sicut misit me pater ds̃ dm̃: ⁊ ego
iuitto uos homo homines. Pat̾ filiuĩ mi¬
sit: qui bũc ꝓ redemptione generis hu¬
mani incarnari constituit. Quẽ uideli¬
cet ĩ mundũ uenire ad passionẽ uoluit:
s tam̃ amauit filiũ quẽ ad passionẽ
misit. Electos uero apłos dñs ñ ad mũ¬
di gaudia: s sicut ipse missꝰ ẽ ad passio¬
uia ergo et filius amatꝰ a patre. ⁊
tam̃ ad passionẽ mittitꝰͫ: ita ⁊ dis¬
cipuui amantꝰ a domino. qui tam̃ ad pas¬
sionẽ mittunt᷑ ĩ mundũ. Itaq dicitur.
Sicut misit me pat̾: et ego mitto uos.
idest ea caritate uos diligo cũ int̾ scã¬
dala ꝑsecutoꝵ mitto: qͣ me caritate patͥ
duexit. que uenire ad tolerandas passi¬
ones fecit: qͣmuis mitti etiã iuxta na¬
turã diuiuitatis possit intelligi. Eo e
uim ipso a patre filius mitti dicitꝰ. quo

Expanded text:
orpus suum et ejusdem naturae, et alterius gloriae. 2. Dixit eis: Pax vobis. Sicut misit me Pater, et ego mitto vos. Id est, sicut misit me Pater Deus Deum, et ego mitto vos homo homines. Pater Filium misit, 1554 qui hunc pro redemptione generis humani incarnari constituit. Quem videlicet ised tamen amavit filium quem ad passionem misit. Electos vero apostolos Dominus non ad mundi gaudia, sed, sicut ipse missus est ad passiout ergo et filius amatur a patre, et tamen ad passionem mittitur, ita et discipuli amantur a Domino, qui tamen ad passionem mittuntur in mundum. Itaque dicitur: Sicut misit me Pater, et ego mitto vos, id est, ea charitate dala persecutorum mitto, qua me charitate Pater diligit, quem venire ad tolerandas passiones fecit. Quamvis mitti etiam juxta naturam divinitatis possit intelligi. Eo enim ipso a Patre Filius mitti dicitur, quo
Abbreviated transcription (Latin):
itaq noũi. multos seditcere nitũ¬
tur dulcib sermonib: multis scanda
et blandos. seducunt corda innocentiũ.
siolite ad uultum atcendere. s ad oꝑa.
nolite uestim̃tum considerare. s inspi¬
cite figuram fallacie. Apłos p̃dicant:
s apsis contraria anuuntiant. Marcy¬
res magnificant: sed martyrum ꝑse¬
sutores eẽ probant᷑ ripłi et martyreᷤ
sancti: ñ ꝑsecutionẽ fecerunt. s ꝑie¬
cutionẽ ꝑtulerunt. sion maledixer̃t.
s maledicta sustinuerunt. Non blas¬
phemauerunt dm̃ s a blasphematori¬
b interfecti sunt. Isti autẽ omnia in¬
auissima. omnia inreligiosa implere
curarunt: scõs ꝑsecunt᷑ fideles oppri¬
munt. dĩ etiã si nĩ uerbis. moribus

Expanded text:
itaque nomen multos seducere nituntur, dulcibus sermonibus multis scandalet blandos seducunt corda innocentium . est, nolite ad vultum attendere, sed ad opera. Nolite vestimentum considerare, sed inspicite figuram fallaciae. Apostolos praedicant, sed apostolis contraria annuntiant; martyres magnificant, sed martyrum persecutores probantur. Apostoli et martyres sancti non persecutionem fecerunt, sed persecutionem pertulerunt; non maledixerunt, sed maledicta sustinuerunt; non blasphemaverunt Dominum, sed a blasphematoribus interfecti sunt. Iste autem iniquissimi omnia irreligiosa implere curarunt; sanctos persequuntur, fideles opprimunt, Dominum etiam si non verbis, moribus
Abbreviated transcription (Latin):
uidens senior patris uoce corripitꝰ: qd̾
letari debuisset ⁊ gaudere. quia frat eiꝰ
mortius fuerat et reuixit: ꝑierit ⁊
iuuentꝰ est. Has tres parabolas locutꝰ
bant recipere penitentiã peccatoꝵ ⁊ pu

Expanded text:
uidens senior patris uoce corripitur, quod uidens senior patris uoce corripitur, quod laetari debuerit et gaudere, quia frater eius mortuus fuerat et reuixit, perditus et inuentus est. has tres parabolas contra bant recipere paenitentiam peccatoru
Abbreviated transcription (Latin):
cus iriquitatis. qui dñi uoce lau¬
datur: cuius cum uellem scire ratio¬
nem. ⁊ de quo fonte ꝓcesserit. reuoi¬
ui uolumen euͣngelicum. ⁊ int̾ ceca
repperi. qd̃ appropinqͣntib saluatori
publicanis ⁊ peccatorib ut audirent
illum. murmuraibant phisei ⁊ scribe
dicentes. Quare hic peccatores suscipit.
⁊ comedit cum illis: Qͥ loquutꝰ ẽ paui¬
uolam ceritum ouium et uniꝰ ꝑdite. q̃
inuenta pastoris humeris reportata ẽ:
⁊ cur eẽt ꝓposita statim iutulit. Dico
uobis qd ita gaudium erit in celo suꝑ
uno peccatore penitentiã agente. qͣm
supͣ nonaginta nouem iustis. qͥ non ĩ¬
liam quoq parabolã decem drag¬
cũ ꝓposuisset: simili eam fine cõpleuit.
Sic dico uobis. gaudiũ erit corã ange¬
lis dei suꝑ uno peccatore penitentiam
agente. Tertiam quoq parabolã ꝓpo¬
suit hominis habentis duos filios:⁊
et comedere siliqͣs porcoꝵ cibũ: reu̾sus
ad patrẽ. susceptꝰ ẽ ab eo. Frat quoq ĩ¬

Expanded text:
cus iniquitatis, qui domini uoce laudatus est. cuius cum uellem scire rationem et de quo fonte processerit, reuolui uolumen euangelicum et inter cetera repperi, quod adpropinquantibus saluatori publicanis et peccatoribus, ut audirent scribae dicentes: quare iste peccatores suscipit et comedit cum eis? qui locutus est eis parabolam centum ouium et unius perditae, quae inuenta pastoris humeris reportata est, et, cur esset proposita, statim intulit: dico uobis: sic erit gaudium in caelo super uno peccatore paenitentiam agente magis quam super nonaginta nouem iustis, qui non aliam quoque parabo!am decem dragcum proposuisset, simili eam fine conpleuit: sic dico uobis: gaudium erit coram angelis dei super uno peccatore paenitentiam agente. tertiam quoque parabolam proposuit hominis habentis duos filios etet comedere siliquas, porcorum cibum, reuersus ad patrem susceptus ab eo est. frater quoque in
Abbreviated transcription (Latin):
ccuco omnes p̃ueniens dñs. adhor¬
tatꝰ ẽ dicens. Attendite a falsis ꝓꝓbe¬
tis. Atcendite diligentiꝰ. obseruate cau¬
tius: ut ũ seducamini. ut ũ cirrũuem¬
amini: ut ñ fallamini. Attendite ergo.
hoc ẽ considerate quia ñ sunt oues. E
lupi ĩ uestim̃tis ouiũ. quia ñ sunt re¬
ligiosi. s iureligiosi. in figura religiosi¬
tatis: qd̾ ũ sunt xpĩani. s ueritate
lupi rapaces. Ipsos et beatꝰ apłs ad e¬
phesios loquens. designabat dicens. Sci
O qd̾ post discessum meum introibunt
upi ergo graues uoĩant᷑ om̃s infi¬
deles heretici. qui grauit sc̃am ecele¬
siam ouri. aunt ⁊ psecuntꝰ. uel mole¬
tare frequentant: qui sine misediara
pere ⁊ ceaceruare sibi ñ desinunt. Alui¬
quando pecunie irruuint aliene: aliq̃n¬
do in ipsis pecuuiarũ dñis multoma¬
gis etiam satagunt animas rapere.¬

Expanded text:
mnes praeveniens Dominus adhortatus est, dicens: Attendite a falsis prophetis; attendite diligentius, observate cautius, ut non seducamini, ut non circumveniamini, ut non fallamini. Attendite ergo, id est, considerate quia non sunt oves, sed lupi in vestimento ovium; quia non sunt religiosi sed irreligiosi in figura religiositatis: quod non sunt Christiani, sed veritate ores. Ipsos et beatus Apostolus ad Ephesios loquens designabat, dicens: Scio enim quia post discessum meum introibunt Lupi vero graves nominantur omnes infideles haeretici, qui graviter sanctam Ecclesiam opprimunt et persequuntur, vel molestare frequentant, qui sine misericordia rapere et coacervare non desinunt. Aliquando pecuniae irruunt alienae, aliquando in ipsos pecuniarum dominos. Multo magis etiam satagunt animas rapere
Abbreviated transcription (Latin):
ectio scĩ euͣngelii qͣm modo fratreᷤ
km̃i audistis. expositione ñ indiget.
sed ãminitione. Qm enim ꝑ semetipsam
ueritas exposuit: hanc discutere humc¬
ua fragilitas ñ presumit. Sed ẽ quod
solicite in hac ipsa expositione pensare
debeatis: quia si nos uobis semen uer¬
bũ. agrum munlũ. uolucres demonia.
spinas diuitias significare diceremus.
ad credendum nobis mens ur̃a forsitan
dubitaret. Unde et idem dũs ꝑ semet¬
ipsũ dignatus ẽ exponere qd̃ dicebat.
ut sciatis rerum significationes q̃rere:

Expanded text:
ectio sancti Evangelii quam modo, fratres charissimi, audistis expositione non indiget, sed admonitione. Quam enim per semetipsam Veritas exposuit, hanc discutere humana fragilitas non praesumit. Sed est quod sollicite in hac ipsa expositione dominica pensare debeatis, quia si nos vobis semen verbum, agrum mundum, volucres daemonia, spinas divitias significare diceremus, ad credendum nobis mens forsitan vestra dubitaret. Unde et idem Dominus per semetipsum dignatus est exponere quod dicebat, ut sciatis rerum significationes quaere
Abbreviated transcription (Latin):
in dextera dei patris sedet. Illo eum tota
uirtutum instantia sequamur: ⁊ sollicit.
cordis ac corporis castigatione ꝓcuremus:
ut quem illi in presepio uidere uagientẽ.
nos iu patris solio mereamur uidere reg

Expanded text:
in dextra Dei Patris sedet. Illo eum tota virtutum instantia sequamur, et sollicita cordis et corporis castigatione procuremus, ut quem illi in praesepio videre vagientem, nos in Patris solio mereamur videre reg
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in passione redemptoris nr̃i pilato
assensum p̃buit. filius est illiꝰ herodis sib
quo dominus natꝰ est. Qui cum post nati¬
uitatem dñicam pauco tempore regnaret.
sic̃ eunglica testatur hystoria. archelaits
ei filius successit in reguum. Quo cum
uix decem aniuis potiretur: accusantib ĩ¬
solentiam eiꝰ udeis. pulsuꝰ ẽ a regno abau¬
gusto. ac ꝓpetuo dampnatꝰ exilio. Deinde
augustꝰ ut iudaici regni minueret poten¬
tiam. diuisa in quatuor parces ꝓuintia
quatuor frẽs archelai eidem regende pfe¬
cit: qui singuli a principatu qͣrte partis.
greco sermone sunt tetrarchẽ uocati. Eqͥ¬
b philippus herodiadem filiam arethece¬
gis ambum aiecepit uxorem: quam idem
aretha postmodum ablatã ad eo dedit
herodi: eo qd̃ ipse maioris piet potestatis
eẽt ⁊ fame. Fãccumq ẽ adulteriũ publi¬
cum sic̃ ꝑfidis causa ꝑenudi: ita fidelissi¬
mo p̃coni nr̃e redemptionis materia triũ¬

Expanded text:
et in passionem Redemptoris nostri Pilato et in passionem Redemptoris nostri Pilato assensum praebuit, filius est Herodis illius sub quo Dominus natus est: qui cum post nativitatem dominicam pauco tempore regnaret, sicut evangelica testatur historia, Archelaus ejus filius successit in regnum; quo cum vix decem annis potiretur, accusantibus insolentiam ejus Judaeis , pulsus est regno ab Augusto ac perpetuo damnatus exsilio. Deinde Augustus, ut regni Judaici minueret potentiam, divisa in quatuor partes provincia, quatuor fratres Archelai eidem regendae praefecit, qui singuli a principatu quartae partis Graeco sermone sunt tetrarchae vocati. E quibus Philippus Herodiadem, filiam Arethae regis Arabum, accepit uxorem, quam idem Aretha postmodum ablatam ab eo dedit Herodi, eo quod ipse esset majoris potestatis et famae, factumque est adulterium publicum. Sicut perfidis causa est pereundi, ita fidelissimo praeconi nostrae redemptionis materia trium
Abbreviated transcription (Latin):
uit eum et posuit in carcerẽ ꝓpter
herodiadem uxorem fr̃is sui. Dicebat enĩ
illi iohes. Non licet tibi habere eam. Im¬
pletum uidemus in iohanrie: ad̾ de illo an¬
gelus zacharie priusqͣm nasceretꝰ p̃dixit:
quia p̃cederet aute dominum in sp̃u ⁊ uirtu¬
te helie. Ambo namq continent̾ uiuentes:
ambo habitu inculti: ambo in solitudine
degentes: ambo p̃cones u̾itatis: anib rgis
et regine ꝑsecutionẽ ꝓpt̾ iusticiã ꝑpessi
sunt: ille aab ⁊ ierabel: iste herodis ⁊ he¬
rodiadis. Ille ne ab impiis occideretꝰ ignes
curru est raptꝰ in celum: iste ne ab impiis
celestia regna peciuit: augłorum utiq sub¬
uectus auxilio: de auib scriptum ẽ. Currꝰ
dei decem milib multiplex. milia letantiũ
dominus in illis. Et iterum. Qui facit an¬
gelos suos sp̃e. ⁊ ministros suos ignẽ uren¬
tem. Sed querit forte aliquis quis sit iste
herodes. qui ue frater eiꝰ: q̃ etiam herodias:
erodes iste qui et iohaunẽ decollauit.

Expanded text:
um, et posuit in carcerem, propter Herodiadem uxorem fratris sui. Dicebat enim illi Joannes: Non licet tibi habere eam. Impletum videmus in Joanne quod de illo angelus Zachariae priusquam nasceretur, praedixit: quia praecederet ante Dominum in spiritu et virtute Eliae. Ambo namque continenter viventes, ambo habitu inculti, ambo in solitudine degentes, ambo praecones veritatis, ambo regis et reginae persecutionem propter justitiam perpessi sunt: ille Achab et Jezabel, iste Herodis et Herodiadis. Ille ne ab impiis occideretur, igneo curru est raptus in coelum; iste ne ab impiis coelestia regna petivit, angelorum utique subvectus auxilio, de quibus scriptum est: Currus Dei decem millia multiplex millia laetantium, Dominus in illis . Et iterum: Qui facit angelos suos spiritus, et ministros suos ignem urentem . Sed quaerit forte aliquis quis sit iste Herodes, quive frater ejus, quae etiam Herodias, rodes iste qui et Joannem decollavit,
Abbreviated transcription (Latin):
instintu tactꝰ celesti affinib cunctis.
censuq pat̾no relictis. ut perfectꝰ euͣn¬
gelii imitator quiuisset existere. ĩgres¬
sus nauim. aura flante scd̾a. ad limi¬
na sublimium apłoꝵ petri ⁊ pauliidi¬
uina dispensante clem̃tia. romanam
adiit urbem. In qua udelicet lit¬
teris grecis. ⁊ latinis diligent̾ ad pͥme
am ut inexpugnabi Lectõ.i¬
ꝑfidos. dementesq. hereticos erigeret:
huic uiro an litcerarum studiis pleriq
liberaliumq arcium sufficient̾ sapore
replens. magist̾ extitit illiꝰ: sicut ipse
in chronica sua memit dicens. Uictori¬
nus cethor.⁊ donatꝰ grãmaticꝰ magistri
⁊ p̃ceptores mei. rome insignes habebã
natanzenũ. ut isdem in t̾cio expla¬
nationũ. ysaie refert libro didascalum

Expanded text:
instinctu tactus coelesti, affinibus cunctis, instinctu tactus coelesti, affinibus cunctis, censuque paterno relictis, ut perfectus Evangelii imitator quivisset existere, ingressus navem, aura flante secunda, ad limina sublimium Apostolorum Petri et Pauli, divina dispensante clementia, Romanam adiit urbem. In qua videlicet litteris Graecis et Latinis diligenter apprimeNam ut inexpugnabilem superfidos dementesque haereticos erigeret; huic viro in litterarum studiis pleriqueliberaliumque artium sapore sufficienter replens magister extitit illi, sicut ipse in Chronica sua meminit, dicens: Victorinus rhetor, et Donatus grammaticus, magistri et praeceptores mei, Romae insignes habebantur. Nazianzenum ut idem in tertio explanationum Isaiae refert libro didascalum
Abbreviated transcription (Latin):
semper uident faciem patris mei qui in
celis est. Magna dignitas animarũ: ut
unaqueq habeat ab ortu natiuitatiᷤ
in custodia sui angłm delegatum. Un¬
de legimus in apocalipsi iohannis. An¬
gelo ephesi.⁊ angło thiatire.⁊ angło
philadelfie. ⁊ angelis quatuor ecclĩa
q p̃cepit uelari in ecclesiis capita fe¬
eatꝰ igitꝰ ieroni o¬
euis ensebio nomine. oppido stridonis.
qd̾ agothis eu̾sum. dalmatie qͦndã pan¬
nonieq confinium fuit. Congrue sci¬
licet eusebio generat᷑ ẽ patre. Eusebuis
namq atcice. romane uero dicitꝰ pius.
Ieromimus quoq eolice. latine omnino
sacra lex intelligitur.
ure igitur iheronimꝰ idest sacͣ lex de
pio gignitur patre: ut scudioso eiꝰ labo¬
re ex hebreoꝵ scriptis absq omni scru¬
pulositate alma pateret lex: q̃ huma¬
no generi sua austeritate remota. pi¬
um ac sacrum miscricordẽq patrem
nuntiaret uenturũ. Qui dum int̾ pu¬
ericiam. adolescentiamq inoed̾et mediꝰ.

Expanded text:
n coelis, etc. Magna dignitas animarum, ut unaquaeque habeat ab ortu nativitatis in custodiam sui angelum delegatum, unde legimus in Apocalypsi Joannis: Angelo Ephesi, Thiathirae et angelo Philadelphiae , et angelis quatuor reliquar quoque praecepit velari in ecclesiis capita feeatus igitur HieronyEusebio nomine: oppido Stridonis, quod a Gothis eversum, Dalmatiae quondam Pannoniaeque confinium fuit. Congrue scilicet Eusebio generatus est patre. Eusebius namque Attice, Romane dicitur pius. Hieronymus quoque Aeolice, Latine omnino sacra lex intelligitur. Jure igitur Hieronymus, id est, sacra lex, de pio gignitur patre: ut studioso ejus labore ex Hebraeorum scriptis absque scrupulositate, alma pateret Lex, quae humano generi, sua austeritate remota, pium ac sacrum, misericordemque patrem nuntiaret venturum. Qui cum dudum inter pueritiam adolescentiamque incederet medius,
Abbreviated transcription (Latin):
ita intulat. dicẽs. De hac uisione ante
annos circit̾ trignnta cum essem cons¬
tantinopolim. ⁊ apd̃ uirum eloq̃ntissi¬
scripturarũ studiis erudirer. scio me bre¬
uem dictasse subitũq tractum tracta¬
tum: ut exꝑimentum caperẽ ingenioli
mei. ⁊ amicis iubentib obedire. Let

Expanded text:
ia ejus. De hac visione ante annos circiter triginta, cum essem Constantinopoli, et apud virum eloquentissirarum studiis erudirer, scio me brevem dictasse subitumque tractatum, ut ex experimentum caperem ingenioli mei, et amicis jubentibus obedirem.
Abbreviated transcription (Latin):
quã hec generalis possit ẽẽ sententia
aduersum om̃s qui aliquẽ scandalitãt.
tamen iuxta consequentiã sermonis
etiam contra apłos dictum intelligi po¬
test: qui int̾cogando quis maior es¬
set in regno celorum uidebantͦ int le
de dignitate contendere. ⁊ si in hoc uicio
ꝑmansissent. poterant eos qͦs ad fidẽ
uocauerant ꝑ suum scandalũ ꝑdeo
dum aplos uiderent int se de honore
pugnare. Qd̃ autẽ dixit. expedit ei ut
snspendotur mola asmaria ĩ couo eiꝰ
secundum ritum prouintie loquitͫ: qͦ
maiorum criminum ista apud uetereᷤ
uideos pena fuerat. ut in ꝓfundum
ligato saxo demergerent᷑. Expedit aũt
ei: quia multo meliꝰ est ꝓ culpa breuẽ
recipere penam: qmͣ et̾nis seruari cru¬
ciatib. Non enim iudicabit dũs bis ĩ¬

Expanded text:
quam haec generalis possit esse sententia quam haec generalis possit esse sententia adversus omnes qui aliquem scandalizant, tamen juxta consequentiam sermonis etiam contra apostolos dictum intelligi potest, qui interrogando, quis major esset in regno coelorum, videbantur inter se de dignitate contendere, et si in hoc vitio permansissent, poterant eos quos ad fidem vocabant, per suum scandalum perdere, dum apostolos viderent inter se de honore pugnare. Quod autem dixit: Expedit ei ut suspendatur mola asinaria in collo ejus, secundum ritum provinciae loquitur, quo majorum criminum ista apud veteres Judaeos poena fuerit, ut in profundum ligato saxo demergerentur. Expedit autem ei, quia multo melius est pro culpa brevem recipere poenam, quam aeternis servari cruciatibus. Non enim vindicabit
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝑseuerat in iracundia ñ lesus memi¬
nit: ñ uidens pulchrã mulierẽ. delec¬
tatur. ñ aliud cogitat. ⁊ aliud loquit᷑
sic et uos nisi talem habueritis in nocẽ¬
tiam ⁊ animi puritatẽ: regna celoꝵ non
poteritis intrare. Siue alit̾. Quicunq¬
humiliau̾it se sicut parnulꝰ iste bie ma¬
ior ẽ in regno celoꝵ: idese qui imitatus
me fuerit ⁊ se in exemplum mei humili¬
intrabit in regnum celoꝵ. Et qui susce¬
perit unum paruulũ talem in nomine
meo: me suscipit. Qui talis fuerit ut
xp̃i imitetꝰ humilitatẽ ⁊ innocentiã.
in eo xp̃c suscipitꝰ. Et prudent̾. ne cum
delatum fuerit aplis. se putent hono¬
ratos: adiecit non illos suo m̾ito sed
magistri honore suscipiendos. Lect . xi.¬
ui autem scandalizauerit unum
de pusillis istis. Nota qd̾ qua scan
dalizatur paruulus est. Maiores enĩ.
scandala ñ recipiunt. Expedit ei ut
suspendatur mola asinaria in colloei
⁊ demergatꝰ in ꝓtundum maris. Quã¬

Expanded text:
severat in iracundia, non laesus meminit, non videns pulchram mulierem delectatur, non aliud cogitat, aliud loquitur; sic et vos nisi talem habueritis innocentiam et animi puritatem, regnum coelorum non poteritis intrare. Aliter regnhumiliaverit se sicut parvulus iste, hic est major in regno coelorum. Qui imitatus fuerit me, et se in exemplum mei humiliintrabit in regnum coelorum . Et qui susceperit unum parvulum talem in nomine meo, me suscipit. Qui talis fuerit, ut Christi imitetur humilitatem et innocentiam, in eo Christus suscipitur. Et prudenter, ne cum delatum fuerit apostolis, se putent honoratos, adjecit, non illos sui  Al. suo merito, sed magistri honore suscipiendos. Qui autem scandalizaverit unum de pusillis istis qui in dalizatur, parvulus est: majores enim scandala non recipiunt. Expedit ei ut suspendatur mola asinaria in collo ejus, et demergatur in profundum maris. Quam
Abbreviated transcription (Latin):
tis carnalib careas: qmͣ dum us lucri¬
facere cognatos ⁊ necessarios: causã ha¬
beas ruarũ:. Itaq ñ uxor. ñ frater
ñ filii. ñ amici. ñ omnis affectꝰ. qͥ nos ex¬
cludere potest a regno celorum: amori do¬
mims p̃oonatur. Nouit unusquisq credẽ¬
turu. quid sibi noceat: uł in quo soui¬
citetur animus. ac sepe temptetꝰ Meliꝰ
est uitam solitariam ducere: qmͣ ob ui¬
te p̃sentis necessaria. et̾nam uitã ꝑde¬
re. uidete ne contempnatis unum ex
hus prisillis. Dico enĩ uob. qa angli eoꝵ ĩ ce
dix̾at ꝑmanũ. ⁊ pedem. et oculũ om̃s ꝓpĩqui¬
tates et necessitudines q̃ scandalum face¬
re poterant amputandas. Austeritatem
uidete:. ne contempnatis unum ex pu¬
sillis istis. Sic inquit p̃cipio seueritatẽ:
ut cõmixcim clem̃tiam doceam. Qnͣtum
Sinautem ꝑseuerantes in peccatis ui¬
deritis. ⁊ uiciis seruientes: meliꝰ ẽ uos so¬
los saluos freri: qͣm ꝑire cum pluribus.¬

Expanded text:
ntis carnalibus careas, ne dum vis lucrintis carnalibus careas, ne dum vis lucrifacere cognatos et necessarios, causam habeas ruinarum. Itaque non frater, non filii, non amici, non omnis affectus qui nos excludere potest a regno coelorum, amori Domini praeponatur. Novit unusquisque credentium, quid sibi noceat, vel in quo sollicitetur animus, ac saepe tentetur. Melius est vitam solitariam ducere, quam ob vitae praesentis necessaria, aeternam vitam perdere. Videte ne contemnatis unum ex his pusillidixerat per manum, et pedem, et oculum, omnes propinquitates et necessitudines, quae scandalum facere poterant, amputandas: austeritatem Videte ne contemnatis unum ex pusillis istis. Sic, inquit, praecipio severitatem, ut, commisceri clementiam doceam. QuantumSin autem perseverantes in peccatis videritis, et vitiis servientes, melius est vos solos salvos f
Abbreviated transcription (Latin):
Ie mundo ab scandalis. Necesse ẽ
enim ut ueniant scandala. Ue¬
rumptam̃ ue homini: ꝑ quẽ scanda¬
lum uenit. Non quo necesse sit uenire
scandala: alioquin absq culpa ẽẽnt qͥ
scandalum faciunt: sed cum necesse sit
iu isto mundo fieri scandala. unusqͥsq
suo uicio scandalis patet: simulq ꝑge
neralem sententiã ꝑcutitur uidas: qͥ
ꝓdicioni animum p̃parauerat. Si aũt
quidẽ uenire scandala. Uerumptam̃¬
ue ei est hominr: qui qb̃ necesse est
ut in mundo fiat: uicio suo facit ut
ꝑ se fiat. Igitur omins truncat᷑ affec¬
tus. ⁊ uniuersa ꝓpinquitas amputa¬
tur: ue ꝑ occasionẽ. ꝓpinquitatis unꝰ¬
quisq credentium scandalis pateat.
Si inquit ita ẽ quis tibi conuinctꝰ
ut manus. pes. oculꝰ. ⁊ ẽ utilis atq sol¬
licitꝰ ⁊ acutꝰ ad ꝑspiciendum. scanda¬
ium autẽ tͥ faciat. ⁊ ꝓpt̾ dissonantiã
morum te ꝑtrabat in gehennã: meluiᷤ
est ut et. ꝓpuquitate eius ⁊ emolum̃¬

Expanded text:
mundo a scandalis. Necesse est enim ut veniant scandala; verumtamen vae homini per quem scandalum venit. Non quo necesse sit venire scandala alioquin absque culpa essent qui scandalum faciunt, sed cum necesse sit in isto mundo fieri scandala, unusquisque suo vitio scandalis patet; simulque per generalem sententiam percutitur Judas, qui proditioni animum praeparaverat. Dicit quidem venire scandala: Vae tamen ei est homini, qui quod necesse est ut fiat in mundo, vitio suo facit, ut per se fiat. Igitur omnis truncatur affectus, et universa propinquitas amputatur, ne per occasionem pietatis unusquisque credentium scandalis pateat. Si, inquit, ita est quis tibi conjunctus, ut manus, pes, oculus, et est utilis atque sollicitus, et acutus ad perspiciendum: scandalum autem tibi facit, et propter dissonantiam morum te pertrahit in gehennam: melius est, ut et propinquitate ejus, et emolume
Abbreviated transcription (Latin):
ih̾m dicentes. Quis putas maior ẽ in
pro petro ⁊ domino idem tributũ
redditum. ex equalitate p̃tii arbitrati
qui in redditione tributi dño fuerat cõ¬
patatꝰ: ideo int̾rogant. quis maior sit
inregno. celoꝵ. Uidens itaq ih̾c cogita¬
tiones eorum ⁊ causas erroris intelli¬
gens. uult desiderium glie. humilitatiꝰ
contentione sanare. Et aduocans ih̾c
paruulũ: statrorteum in medio es¬
ut etatẽ quereret. ⁊ similitudinẽ inuo¬
centie demonstraret: uł certe paruulũ
statuit in medio eorum seipsum: qͥ non
ministrari uenerat s ministrare: ut eis
hi ulitatis tribueret exemplũ. Alii
paruulum int̾pretantꝰ sp̃m sc̃m: quem
posuerat in cordib discipłoꝵ: ut suꝑbi¬
am in humilitate mutarẽt. Lect¬
men dico uobis. nisi conu̾si fueri¬
tis ⁊ efficiamini sicut paruuli: ñ
intrabitis in regnũ celorum. Non p̃cipi

Expanded text:
m dicentes, Quis putas major est in pro Petro et Domino idem tributum redditum, ex aequalitate pretii, arbitratiqui in redditione tributi Domino fuerat comparatus, ideo interrogant, quis major sit in regno coelorum? Vidensque Jesus cogitationes eorum, et causas erroris intelligens, vult desiderium gloriae, humilitatis contentione sanare. Et advocans Jesus parvulum, statuit eum in medio eout aetatem quaereret, et similitudinem innocentiae demonstraret, vel certe parvulum statuit in medio eorum seipsum, qui non ministrari venerat, sed ministrare. Ut eis humilitatis tribueret exemplum. Alii parvulum interpretantur spiritum sanctum, quem posuerit in cordibus discipulorum, ut superbiam in humilitatem mutaret. Amen dico vobis: Nisi conversi fueritis et efficiamini sicut parvuli, non in
Abbreviated transcription (Latin):
uincta sunt. ut int̾ hec ⁊ dm̃ nulli alii
sp̃e int̾sint: tantomagis ardent. qͣnto
hunc uicinius uident. Quorũ ꝓfecto flã¬
ma amorẽ: quia quo subtiliꝰ claritatem
diuinitatis eiꝰ aspiciunt: eo ualidrꝰ ĩ eiꝰ
amore flammascunt. Scdm mathĩn¬

Expanded text:
uncta sunt, ut inter hec et Deum nulli alii uncta sunt, ut inter hec et Deum nulli alii spiritus intersint, tanto magis ardent amore, quanto hunc vicinius vident. Quorum profecto flamma amor est, quia, quo subtilius claritatem divinitatis eius aspiciunt, eo valid<i>us in eius amore flammescunt. D VI