comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
legati uł fideicomissi nomine dare
dustusint us adeo ut ecim ĩ i¬
dicium uocarenturtinic et emm
et ip̃am rem uł peceumam que re¬
licta est dare compelluntur et. ali¬
ud tuĩ ꝓpena et ldeo indupplum
eius fit condempuaco ¶Quedã
accõnes nuxtam eĩm optinere

Expanded text:
legati vel fideicommissi nomine dare distulerint usque adeo ut etiam in iudicium vocarentur: tunc etenim et ipsam rem vel pecuniam quae relicta est dare compelluntur, et aliud tantum pro poena, et ideo in duplum eius fit condemnatio. Quaedam actiones mixtam causam optinere
Abbreviated transcription (Latin):
Item acto deco ꝙ metus cansa fcm
sit acccis de quib sił lecuti simins
eo differtꝙ enus rutura tacite cõ¬
tinecur ut quissi urdicis ip̃am
rem actorirestituatabsoluatir
ꝙ incet̾is caibus non ẽita. S oĩ¬

Expanded text:
Item actio de eo, quod metus causa factum sit, a ceteris, de quibus simul locuti sumus, eo differt, quod eius natura tacite continetur, ut, qui iudicis iussu ipsam rem actori restituat, absolvatur. quod in ceteris casibus non ita
Abbreviated transcription (Latin):
rome pure intendat sibi dau qor
alio loco petenti arbitͣria actio
petitura finss sileco illo soluet¬
plerumq in mercib marima
leo sriento que ꝑ singulas
regiones diu̾sa habent p̾cia.
surs fenerantur. si quis tameu
ephesi pctat. Id est eo loco petat q ͤ
soluendi salna est promissori

Expanded text:
Romae pure intendat dari sibi opoalio loco petenti arbitraria actiopetitura fuisset si illo lplerumque in mercibus maxima gulas regiones diversa habent pretia: suris fenerantur. si quis tamen Ephesi petat, id est eo loco petat quo solvendi salva est promissori.
Abbreviated transcription (Latin):
sriam ẽe pecierit sũ piculo agit ĩ
memorie zenonis ¶Siqs alind
pro alio intendit in cħ eum per¬
elitari placet. s imn eodem indicõ
coguita intate erroreui suum cor¬
rigere ei pmitcimus. Ueluci sus
qm hominem stichum pete̾ debet
herotem pecierit. aut siquis ex
cestõ sibi dari oport̾e intendit
ꝙ erstipulatu debecur. ¶Bñt
p̾tea qͥdam accõnes quib non

Expanded text:
suam esse petierit, sine periculo agit: inmemoriae Zenonis. Si quis aliud pro alio intenderit, nihil eum periclitari placet, sed in eodem iudicio cognita veritate errorem suum corrigere ei permittimus, veluti, si is qui hominem Stichum petere deberet Erotem petierit, aut si quis ex testamento sibi dari oportere intenderit, quod ex stipulatu debetur. Sunt praeterea quaedam actiones, quibus non
Abbreviated transcription (Latin):
est esctis ucrum peccninam an
romniem soluere malit ¶Qmi
grecciam tantum uł homem
tiñ sibi dare oport̾e intendit eri
em qua decansa talis mea re ꝓ¬
dita est accõ ut siquis intendrit

Expanded text:
ctio, utrum pecuniam an hominem solvere malit: qui igitur pecuniam tantum vel hominem tantum sibi dari oportere intendit, eriem. qua de causa talis in ea re prodita est actio, ut quis intendat,
Abbreviated transcription (Latin):
Induplum aucem aginius ne¬
luti finti uł manifesti dampin
niirie ex lege a cquilia itdũ
ẜm cormupti que competitĩeur
cimus hortacu consilio yeẜnus

Expanded text:
In duplum agimus veluti furti nec manifesti, damni iniuriae ex lege Aquilia, vi corrupti, que competit in eum cuius hortatu consiliove servus
Abbreviated transcription (Latin):
uero unuiꝰ in uematur eacenus
ꝯdempnabit index quateuus
inpecculio sit ꝙ̾ad̃m au̾t peccu¬
lumi intlłi debeat suo ordine
iponemus. ¶tem si de dote mu¬
lier indicõ agat placet eatenꝰ
maritum condempnari deb̾e¬

Expanded text:
vero minus inveniatur, eatenus condemnat iudex quatenus in peculio sit. quemadmodum autem peculium intellegi debeat, suo ordine proponemus. Item si de dote iudicio mulier agat, placet, eatenus maritum condemnari debe
Abbreviated transcription (Latin):
actones antem depecculio Idõ
adũsus pr̃em domimum re cõ¬
paunt precor. quia licet exꝯcͣtu
filiorum seruorim re ip̃o iure
non cenentur equum camen ẽ
pecculio tenus ꝙ ueluti pacri¬
monum est filioru filiarun¬

Expanded text:
Actionem autem de peculio ideo adversus patrem dominumve comparavit praetor, quia licet ex contractu filiorum servorumve ipso iure non teneantur, aequum tamen esset peculio tenus, quod veluti patrimoniam est filiorum filiarum
Abbreviated transcription (Latin):
condo est rei. ¶Ui ant bonor.
plum rei ꝑsecncõ contineturpe¬
na antem cripli est. S et legis
acquilie acco de dampno iun¬
adũsus nficiantem induplnz
agatur. s inc̾dum eciam si m
simplum quis agat neluci si
quis homnem clandum aut lu¬
scum occd̾it qui meo anno nte¬
g. et magni p̾cu fu̾it. tauti eĩ dãp¬

Expanded text:
o est rei. Vi autem bonorum plo rei persecutio continetur, poena autem tripli est. sed et legis Aquiliae actio de damno mixadversus infitiantem in duplum agatur, sed interdum et si in simplum quisque agit. veluti si quis hominem claudum aut luscum occiderit, qui in eo anno integer et magni pretii fuerit; tanti enim da
Abbreviated transcription (Latin):
dupplumi restitue compellicmr
licet nichil sr̾ arris exp̾ssum ẽ.
Precium autem constitui or
nam milla emptio sine p̾cio eõ
¶Alioquin si ita fint int̾ aliquos
rem ertimauit tanti sit empta
int̾ uet̾es aatis hibiuideq hec
dubicabatur sine constet uen¬
dõ sinc non. ¶s ña decisio ita

Expanded text:
duplum restituere compellitur, licet nihil super arris expressum est. Pretium autem constitui oportet: nam nulla emptio sine pretio essalioquin si ita inter aliquos rem aestimaverit, tanti sit empta: inter veteres satis abundeque hoc dubitabatur, sive constat venditio sive non. sed nostra decisio ita
Abbreviated transcription (Latin):
Io indecur qiͣ exm.alefõ ten̾i et in
qnͣtum de eare cquiun religioui
indicntis udebitur pen ani susti¬
uebit. ¶ tem Is ex cuius cenati¬
lo nel ꝓprio ip̃ius nel conducto

Expanded text:
o videtur quasi ex maleficio teneri, et in quantum de ea re aequum religioni iudicantis videbitur, poenam sustinebit. Item is, ex cuius coenaculo vel proprio ipsius vel conducto
Abbreviated transcription (Latin):
dari aut fac̾e oport̾e et alus qui¬
bxam moclis. ¶Aut cumi eo a¬
gic qui einullo uire obligatus
licui de aliqua re controu̾sia m
quo casu ꝓdite actõnes iurem
suut ueluci si rem corlem possi¬
deat quisqmͣ cicio suam c̾e iffir¬
met et posẜor dñm se cuis ẽẽ di¬
cit. Nam sicicius suam ẽẽ iuten¬
dat iuirem actio est. ¶Eque si
agat eẽ ius sibi infunido forteb¬
ni elib utendi fruendi urper
fudimi in cun emidi agendi
cendi ii reni actio est. ¶ Eiisd̃
geñus est accio de uire p̃diorm
urbanorum ueluti si agat ius

Expanded text:
ortere, et aliis quibusdam modis: aut cum eo agit qui nullo iure ei obligatus licui de aliqua re controversiam. quo casu proditae actiones in rem sunt. veluti si rem corporalem possideat quis, quam Titius suam esse affirmet, et possessor dominum se esse dicat: nam si Titius suam esse intendat, in rem actio est. Aeque si agat vel aedibus utendi fruendi vel per fundum vicini eundi agendi cendi, in rem actio est. eiusdem generis est actio de iure praediorum urbanorum, veluti si agat, ius
Abbreviated transcription (Latin):
pene pseꝙ de et obid miete sunt
renam cui ꝓsequicurquis accõe
futi siuc enim manifesti agatur
quadrupli sine nec manfesti du¬
pli depena sola agiturnam ip̃am
rem ꝓpria accõne ꝓsequitur quis
i rem suam ẽe petens sine ip̃e ear
rem possideat siue alius quilibet

Expanded text:
persequendae et ob id mixtae sunt. poenam tantum persequitur quis actione furti; sive enim manifesti agatur quadrupli sive nec manifesti dupli, de sola poena agitur: nam ipsam rem propria actione persequitur quis, id est suam esse petens, sive fur ipse eam rem possideat, sive alius q
Abbreviated transcription (Latin):
pisse et obio suam cẽrem. ¶Q¬
alus simili equitate motꝰ p̃cor
acconinoclat sicut exlaciore di¬
gestornm seu pandectarum uo¬
lumine intellig̾e licet ¶ Item si
quis in frandemꝰ cͥclitorim remsu¬
amalicui tradid̃it boms eius
acclitoribo ex siũa p̾sidis posses¬
sis punctitur ip̃is creditoribus
recissa cradicõne eam rem petere
et obid in boms debitoris mã¬

Expanded text:
pisse et ob id suam esse rem. qaliis, simili aequitate motus, praetor accommodat, sicut ex latiore digestorum seu pandectarum volumine intellegere licet. Item si quis in fraudem creditorum rem suam alicui tradiderit, bonis eius a creditoribus ex sententia praesidis possessis, permittitur ipsis creditoribus, rescissa traditione, eam rem petere,et ob id in bonis debitoris ma
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuus fint cccisus non solum oc¬
cisi fit estimacõ. s eo amplius Id
quoq computatur qnͣti dep̃cia¬
autem
et priuato iudicio legis acquilie
dampuũ ꝑsequi et capitał qum¬
leg̾ acquilic mnusimonest.
Capite t̾cio de omĩ cet̾o dampno
canecur itaq si quis ẜuum uele¬
am quadrupedem que pecudu¬
in nimero est nulu̾ auit sine eã
quadrupedem que mpecudu
muero non est ueluti canem
aut feram bestiam milueranit
ant cecid̾it ħ capite accõ ꝯstitu¬
itur ¶ Iucetis quoq monñb
animialib. Iteni momib quor
uum niumia datum apte iñdi¬
catur. si quid enim iustimi aut
ruptum aut fractum fu̾it act̾o
erhoc capite constituitur ꝙͣꝙͣ
istas cãs suffic̾e ruptimmi emin
intelligitur q quodam modo
corrupcum est. uũ non solumu
sta aut fracta. ¶S eciam scissa
et collisa et effusa et quoquomo

Expanded text:
uerit occisus; non solum occisi fit aestimatio, sed eo amplius id quoque computatur, quanto depretiaautem et privato iudicio legis Aquiliae damnum persequi et capitalis crimlegis Aquiliae in usu non est. Capite tertio de omni cetero damno cavetur. Itaque si quis servum, vel eam quadrupedem quae pecudum numero est, vulneraverit, sive eam quadrupedem quae pecudum numero non est, veluti canem aut feram bestiam, vulneraverit aut occiderit, hoc capite actio constituitur. in ceteris quoque omnibus animalibus, ium iniuria datum hac parte uindicatur. si quid enim ustum aut ruptum aut fractum fuerit, actio hoc capite constituitur, quamistas causas sufficere; ruptum enim intellegitur, quod quoquo modo corruptum est; unde non solum usta aut rupta aut fracta, sed etiam scissa et collisa et effusa et quoquo mo
Abbreviated transcription (Latin):
pena constitintur. ¶Siu̾o uinet
uocituq ẽẽ dicetm qnͣtum ob
eam rem equũ indici in detur ac¬
tio datim index enimi compnta¬
re d m̃cedes medicis p̾stitas
buerit cuius casus piculosts ⁊
uiliauo placuit inpr̃em nllar
eẽ actõnem s cum ip̃o filio agen¬
dumi est. ꝙ et infilio familias in¬
dice obẜuaudum est qui litem
si modo ip̃ius mllum est ma¬
leficium s alicinus eorum q
cauponam aut stabulum ex̾cet
ex ccͣtu fit adu̾sus cum consti¬
tuta ħ actio et aliquatenus ⁊¬

Expanded text:
poena constituitur: si vero vivet nocitumque ei esse dicetur, quantum ob eam rem aequum iudici videtur, actio datur: iudex enim computare debet mercedes medicis praestitas buerit cuius casus periculosus est: Iuliano placuit, in patrem nullam esse actionem, sed cum ipso filio agendum. quod et in filiofamilias iudice observandum est, qui litem si modo ipsius nullum est maleficium, sed alicuius eorum, cauponam aut stabulum exerceret: tractu sit adversus eum constituta haec actio et aliquatenus
Abbreviated transcription (Latin):
eius rei tenorer qmͣ ex ip̃a mani¬
festus. appet. ¶ Nonsolum antem
is mumiarum tenetur qui fecit ĩ¬
uinam ħ est qui pcussit nerum ⁊
ille continebitur qui dolo fecit. l
oue abolecmm et so siquis min¬

Expanded text:
secundum eius tenorem qui ex ipsa manifestius apparet. Non solum autem is iniuriarum tenetur qui fecit iniuriam, hoc est qui percussit: verum ille quoque continebitur qui dolo fecit velone aboletur: et ideo, si quis iniu
Abbreviated transcription (Latin):
qui ipe furtum non fecit qualis
est cums cꝑe et consilio fuitum
fcm est. ¶ Inquo nin̾io est qui
tibinimmos eccusẜit nt eos ali
rapet aut costicit tibi ut alius
pet. et h neces scripẜmut de eo
qui panno rubro fugaint ar¬
mentum .s. et siquid corum per
lascimmi et non data ꝙpant fur¬
tum. Aduntc̾etur fcũ est infcrũ
actio dari debet. Atubi si epe
cye et consilio ems quoq furtũ
tomacti indetur quiscalas fo
fac̾et qui ut uel ferramerita. ad
effringendu. aut scilas ut
fenest̾us suppou̾entur. ꝯ moda¬
trũ consilium dedit. atq horti¬
tus est ad furtum facienchun
quid illis facunit et res infrati
ciusam cadit uec ob io abullo

Expanded text:
qui ipse furtum non fecerit: qualis est cuius ope et consilio furtum factum est. in quo numero est qui tibi nummos excussit, ut alius eos raperet, aut obstitit tibi, ut alius peret: et hoc veteres scripserunt de eo qui panno rubro fugavit armentum. sed si quid eorum per lasciviam, et non data opera ut furtum admitteretur, factum est, in factum actio dari debet. at ubi ope Mae consilio eius quoque furtum admitti videtur, qui scalas forfaceret, quive ferramenta ad effringendum aut scalas, ut fenestris supponerentur, commodatantum consilium dedit atque hortatus est ad furtum faciendum, quidem illis faciunt et res in furtivam causam cadit nec ob id ab ullo
Abbreviated transcription (Latin):
tem ẜunm tuum cruecit distingũ¬
cur. Na siid amilice qui in cĩpo
co qr ubisolicum est ex̾citari ad¬
missum est ruilla culpa enis ĩtel¬
ligitur si alius tale quid tomi¬
fĩt culpe reus estidemiur est et de
milite. sun alio loco qmͣ qui ex̾ci¬
tandis nulicib destinatos est id
adimsit. ¶ tem siꝑntator erar

Expanded text:
servum tuum traiecerit, distinguitur. nam si id a milite quidem in Campo, locove ubi solitum est exercitari, admissum est, nulla culpa eius intellegitur: si alius tale quid admisit, culpae reus est. idem iuris est de milite, si is in alio loco quam qui exercitandis militibus destinatus est, id admisit. Item si
Abbreviated transcription (Latin):
dignicatis inteq honestatemat¬
scitꝰ ac ninuntur muine estaaacõ
qui gͣclus condempnacõns et ĩ
ut alium in ẜuo actore. alu ĩme¬
du actus homine. aluid in ralissi¬
ins constituatur. ¶ S et lercor¬
uelia denninis loquitur et in¬
iunarum actõnem introclirrit
que compecit ob eãdem rem ꝙ se
siue iuppria domo quis h̾icit sine in
conducci uel iugͣtis siue hospitio
receptus sit. accrox. ¶ Actrox in umia
estim atur uel exfc̃o ueluti siquis
ab aliquo uulu̾atus fu̾it. uł fustib
cesus uel exloco neluti sicui ingea¬
tro uel inforo uel in comspectu p̾tor¬
isnium ⁊ fc̃a sit uel expsona ueluti
Simagratus niiri am passus past¬
fint uel si senatori ab himuli psõ¬
iuiria fc̃a sit aut penti pr̃onoq fi¬
ac alib̾is uel lib̾tis alit̾ emm sẽator¬
is et pencis pr̃omq alit̾ exͣuei. et hu¬

Expanded text:
dignitatis vitaeque honestatem crescit aut minuitur aequi gradus condemnationis et in ut aliud in servo actore, aliud in medii actus homine, aliud in vilissinstituatur. Sed et lex Cornelia de iniuriis loquitur et iniuriarum actionem introduxit. quae competit ob eam rem, quod se sive in propria domo quis habitat sive in conducta vel gratis sive hospitio receptus sit. Atrox iniuria aestimatur vel ex facto, veluti si quis ab aliquo vulneratus fuerit vel fustibus caesus: vel ex loco, veluti si cui in theatro vel in foro vel in conspectu praetoris iniuria facta sit: vel ex persona, veluti si magistratus iniuriam passus fuerit, vel si senatori ab humili iniuria facta sit, aut parenti patronoque fiat a liberis vel libertis; aliter enim senatoris et p
Abbreviated transcription (Latin):
esta preclamanit ut cam einta¬
repossit. culpe reus est s si p̾cdama¬
uit. nec ille curauit can̾e exͣculp¬
am est putator. ¶Eque exͣculpar
eẽ incelligitur siseorsum quiã
forte uł in medio fundo cedebat
licet uon p̾clamauit qr eo loco
uulli etͣueo ius fu̾at uessandi.¬
¶ Pret̾ea si meicus qui fum̃ cun
secuit deliq̾nt curacõm acq ch

Expanded text:
 praeclamavit, ut casus evitari possit, culpae reus est: si praeclamavit neque ille curavit cavere, extra culpam est putator. aeque extra culpam esse intellegitur, si seorsum a via forte vel in medio fundo caedebat, licet non praeclamavit, quia eo loco nulli extraneo ius fuerat versandi. Praeterea si medicus, qui servum tuum secu
Abbreviated transcription (Latin):
est. ¶ Cumpicia quoq culpe ad¬
nimꝰ aturueluci simedicus sõ
ẜuum tuũ cccidit ꝙ eum inalese¬
cuent. et uel ꝑperam ei medicim̃¬
taded̾it ¶Inpetuquoq mula¬
¶S et si pp̃ infirmeatem eas retiũ
e non pot̾at cum alius firimor¬
cas retiu̾s ꝑotuiss eque culpe te¬
uetur. ¶Aademquoq placuũt
de eo quoq qui cumequo ne¬
hecur impecum q eius. aut pp̃

Expanded text:
itia quoque culpae adnumeratur, veluti si medicus ideo servum tuum occiderit, quod eum male secuerit, aut perperam ei medicamentum dederit. Impetu quoque mulaSed etsi propter infirmitatem retinere eas non potuerit, cum alius firmior retinere potuisset, aeque culpa tenetur. Eadem placuerunt de eo quoque, qui cum equo veheretur, impetum ejus aut propter
Abbreviated transcription (Latin):
Si cũ ꝓprim actonem eius delicti
nominep̃tor incrodurit que appel¬
laturiii. bõrum raptorum et ẽ itra
muũ quadrupli post annũ duppli¬
simpli q actõ utilis est ⁊̃siquis ruã
rem licet minumam rapuit qͣdru¬
plum autem non totum pena ẽ
s exͣ penam rei ꝑsecutio sicut in
actone finti manifesti dirimus
S inq̃druplo mest reipsecutio
ut pena criplici sit sine comp̾hẽdã
raptor impo delicto sine non rioi¬
culum est eium lemoris ẽẽ ꝯdoĩs
eum qui ui ripit. qmͣ qui clam ant̾¬
onz ¶Qma tamen ira compenit
ħactio si dolo malo quis rapuit
qui aliquo enore inductus suar
rem ẽẽ putat. et imprudens uins
co animo rapint qiͣ domino licent¬

Expanded text:
 propriam actionem eius delicti nomine praetor introduxit, quae appellatur vi bonorum raptorum et est intra annum quadrupli, post annum simpli. quae actio utilis est, etiamsi quis unam rem, licet minimam, rapuerit. quadruplum autem non totum poena est et extra poenam rei persecutio, sicut in actione furti manifesti diximus: sed in quadruplo inest et rei persecutio, ut poena tripli sit, sive comprehendatur raptor in ipso delicto sive non. ridiculum est enim levioris esse condicionis eum qui vi rapit quam qui clam amovet. Quia tamen ita competit haec actio, si dolo malo quisque rapuerit: qui aliquo errore inductus, suam rem esse, et imprudens iuris eo animo rapuit quasi domino liceat
Abbreviated transcription (Latin):
que simul etiam craditur credi¬
cormarime sires mobilis sit
at cam que sine tradicone undri
conuencõne cenetur ꝓprie ypo¬
thece applłone concum dicimus
Inpsonmmi quoq actiones p̾cor¬

Expanded text:
quae simul etiam traditur creditori, maxime si mobilis sit: at eam quae sine traditione nuda conventione tenetur proprie hypothecae appellatione contineri dicimus. In personam quoque actiones
Abbreviated transcription (Latin):
¶Eum antem qmꝓre comnociata
Snenitur posse tdu̾sus furem fur¬
tihre. icc̃om. ita tamen si domnius
sciens remc̃e sb̾reptam adu̾sus eu
intem nesciens et dubitaus remũ
cõnem insticint postea antem reꝯ
ponendo qm̃nic̾cus constitutꝰ mo¬
uit adu̾stis eum quirem utenda
accepit⁊ modaci actõnem il dũo¬

Expanded text:
eum autem, qui pro re commodata convenitur, posse adversus furem furti habere actionem, ita tamen, si dominus sciens rem esse subreptam adversus eum autem nescius et dubitionem instituit, postea autem, re pponendo, quoniam incertus constitutus movit adversus eum qui rem utendam accepit commodati actionem
Abbreviated transcription (Latin):
nciq expectaturreni in bons ce
non fit. sitamen ex bonis sit lecũ
tamen ħ actio hebit. ¶Quare sũ
comuoclati sit sine locata sine ⁊̃ pi¬
gnorati sine depoiti apud cicim

Expanded text:
ique exspectatur rem in bonis act sive non sit, si tamen ex bonis sit, locum haec actio habebit. quare sive commodata sive locata sive etiam pignerata sive deposita
Abbreviated transcription (Latin):
sic oñino competit finti acto ꝙͣ¬
admodum et creditori. ¶ Fullom
uero et sarinatori uon aliter
fuiti actõnem compete placuit
ꝙͣ si soluendo sint ħ est si domino

Expanded text:
imodo competit furti actio, quemadmodum et creditori. fulloni vero et sarcinatori non aliter furti competere placuit, quam si solvendo sint, hoc est si domi
Abbreviated transcription (Latin):
concepcum et oblati. sp̃es pociꝰ
ictonis sunt finto coherentes
qmͣ gua fintorum sicut infuu̾s
aprebit. ¶ onufestus fur ẽ quer
tum fecit et nũdum egssus iarui¬
am de pͥhensus fint et qm moliue¬
to oluiarumi aut ininueco ruaꝵ
furtum fecit qui dui in eo oli¬
ueco.aut in inueto fur dephensa¬
smno alt̾iuus ult̾ius furtum mam¬
festum ertendend̾ est qmͣduu ea
rem fur deuẽs iuisus nel dep̾hensꝰ
fint siue iupublico lcco siue in pͥ¬
nato uel adomino nel as alio
aũquͣ eo pueñit quo ꝑferre ac de¬
pon̾erem destinass. ¶ S siꝑtulit
quo destinauit tũ et si dep̃hentrr
cum re finrtina non manifestus¬
est fim ¶ Nec mamfestimi furtũ
quid sit erhus quedicumus in

Expanded text:
m et oblatum species potius actionis sunt furto cohaerentes quam genera furtorum, sicut inferius apparebit. manifestus fur est, quetum fecit et, nondum egressus ianuam deprehensus fuerit, et qui in oliveto olivarum aut in vineto uvarum furtum fecit, quamdiu in eo oliveto aut in vineto fur deprehensus sit: immo ulterius furtum manifestum extendendum est, quamdiu eam rem fur tenens visus vel deprehensus fuerit sive in publico sive in privato vel a domino vel ab alio, antequam eo pervenerit quo perferre ac deponere rem destinasset, sed si pertulit quo destinavit, tametsi deprehendatur cum re furtiva, non est manifestus fur. nec manifestum furtum quid s
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpria act̾o ꝯstituti est ꝙͣuis nor
sic fur que appellatur concepti.
blacu furtum dicitur cum res
fintuia ab aliquo tibi oblata sic
ea q̃ apud te conçepta sit ntiq
si eamente tibidata fũc ut apd̃
te pocius qm̃ apnd enm qui ded̾¬
it concipictim:. Nam cibi apd̾ ꝙͣ¬

Expanded text:
pria actio constituta est, quamvis fur non sit, quae appellatur concepti. oblatum furtum dicitur, cum res furtiva ab aliquo tibi oblata sit eaque apud te concepta sit, utique si ea mente tibi data fuerit, ut apud te potius quam apud eum qui dederit, conciperetur: nam tibi, apud
Abbreviated transcription (Latin):
peam constituitur edc̃o pretoris
pact̾onem fuiti non erhibiti nec¬
non adũsus eum qui furtiu mi
itra apd̾ se qi̾tam et in nentam nõ
exhibuit. ¶S hee actoes.i conce¬
pti et oblati et finti phiti nec ñõ
furti nonerhibiti indesuctudĩer
abtenut. ¶Cum enu requisico
rei furtine hodie ẜm uct̾em obla¬

Expanded text:
a constituitur edicto praetoris per actionem furti non exhibiti adversus eum qui furtivam rem apud se quaesitam et inventam non exhibuit. sed hae actiones, id est concepti et oblati et furti prohibiti nec non furti non exhibiti in desuetudinem abierunt. cum enim requisitio rei furtivae hodie secundum
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ p̾face accõnes abusu coi recesẜ¬
uut cum manfestum est quia
om̃s quiscientes rem furtu. ani
suscepinit et celai̾unt futi uec
uiamfesti obuorisunt. ¶Peua
mamfesti furti quadruppł est ca
euu rem alienam amonet. s gu̾a¬
lrcum quis alienam rem ui nito
tor piguore. sine is apud queni
res depoita est care utatur sũs
qui ret̾cdum accipit in alium Isu
cam rem cuͣsferat qui cuiꝰ gt̾a ci¬

Expanded text:
ae actiones ab usu communi recesserunt, cum manifestissimum est quod omnes qui scientes rem furtivam susceperint et celaverint, furti nec manifesti obnoxii sunt. Poena manifesti furti quadrupli est tamcausa rem alienam amovet, sed generaliter cum quis alienam rem invito tor pignore, sive is apud quem res deposita est ea re utatur, sive is qui rem utendam accepit in alium usum eam transferat quam cui
Abbreviated transcription (Latin):
se qui dix̾it ꝙ ueces scripłerunt
de co qui maciem eqũ ꝑduxiss
Placint autem eos quirebus
comuociitis. alit̾ ut̾entur. quĩ
ntendas accepunt ita furtum
comicte si se incelligebant adin

Expanded text:
quo duxerit, quod ueteres scripserunt de eo, qui in aciem perduxisset. Placuit tamen eos, qui rebus commodatis aliter uterentur quam utendas accepissent, ita furtum committere, si intellegant id se
Abbreviated transcription (Latin):
erqiͣ ccͣtu sequicur
ut de obligonibus
ermaleficio dispici
cuor geuera duuduntur. hec yo¬
erre nasciuituri. ex ip̃o malefõ

Expanded text:
tractu, sequitur, ut de obligationibus ex maleficio dispiciaattuor genera dividuntur: hae re nascuntur, id est ex ipso maleficio,
Abbreviated transcription (Latin):
icctum fuiss nam plebem roma¬
nam que acquilius cribuno int̾¬
regante hanc legem culit conten¬
tam̃ fuisse ꝙ prima parte eo uerbo
usa est. ¶ Setum placuit ita demu
Si quis pcipne corpore suo dedit
omo dampũ dedit nciles acto
Darisolent. ueluti. si quis hoĩem¬
alienum aut ut pecus ita inclus¬
it. ut fame netaretm: aut iũtur
tam uehement eg̾itait rumpetur
aut pecus nitiũ ex agitau̾it. ut pre¬
cipitaretur ¶ Aut siquis ex aliẽo
suo psuaẜit. ut inarborem asceu
quarrte corporis lesus fu̾icuti¬
alienum ẜuum de ponte auc den
pa iflmmen deiecit. et is suffcca¬
tus fu̾it eo ꝙ proiecit corpore
suo dampun dedisse.uou diffi¬
cult̾. in telligi pot̾it. ¶Io ꝙ iꝑsa
lege acquilia tenetur: ¶S siño
sufficit u dixrecta n utilis. ac¬
quilia placuit cu qui cbuor¬
ius fint infactum actione te

Expanded text:
iectum fuisset: nam plebem Romanam, quae Aquilio tribuno rogante hanc legem tulit, contentam fuisse, quod prima parte eo verbo usa est. Ceterum placuit, ita demum si quis praecipue corpore suo damnum modo damnum dederit, utiles actiones dari solent: veluti si quis hoalienum, aut pecus ita incluserit ut fame necaretur, aut jumentum tam vehementer egerit ut rumperetur, aut pecus intantum exagitaverit ut praecipitaretur, aut si quis alieno servo persuaserit ut in arborem ascendqua parte corporis laesus erit, utialienum servum de ponte, aut de ripa in flumen dejecerit, et is suffocatus fuerit, eo quod projecerit corpore suo damnum dedisse, non difficiliter intellegi poterit ideoque ipsa lege Aquilia tenetur. sed si nonsufficit neque directa neque utilis Aquilia, placuit eum qui obnoxius fuerit in factum action
Abbreviated transcription (Latin):
it ꝙ hii quipeo int̾uenerũt lib̾an¬
tur. Id̾ ex ccͣrio contingit. si fide uissor
solu̾it. nõ eĩsolus ip̃e lib̾atum. s ꝙ
reus ¶Item a pacceptilacõm tolli¬
turobligacõ. est aũt acceptilacõ.
r maginariasolucõ. ꝙ eĩ ex u̾boꝵ¬

Expanded text:
etiam ii qui pro eo intervenerunt liberantur. idem ex contrario contingit, si fideiussor solverit: non enim solus ipse liberatur, sed etiam reus. Item per acceptilationem tollitur obligatio. est autem acceptilatio imaginaria solutio. quod enim ex verbo
Abbreviated transcription (Latin):
fe̾a sit nilla tibi actio dabitim
s suo nomine is exꝑm pot̾it rasi
inconcumeli am tuam pulsatus
crat pp̃ os uero fractum nũm ric
pene erant consticute qiͣm mag̾
neterũ pmptate. ¶ S⁊ pea p̃cotoe

Expanded text:
a sit, nulla tibi actio dabitur, sed suo nomine is expereri poterit: nisi in contumeliam tuam pulsatus erat: propter os vero fractum nummariae poenae erant constitutae quasi in magna veterum paupertate. sed poste
Abbreviated transcription (Latin):
qui qui mandat. sibint sͥ centũ
aureorũ fundus em̾eturis utiq
mandasse intelligitur ut mine¬
ris si poss emeretur ¶Recte qr
mandatũ cctum si dũ ad huc in¬
teg̾res s it reuocatũ fu̾it. euanes¬
cit. ¶ Itemsiadhuc integro ma¬
tiugnorans eñ decessisse exsecut᷑
fint mandatũ. posse te ag̾ẽ man¬
datiactõnealio qu ssta ⁊ ꝓbabilis
ignorancia. dampnũtibi afferet
Et hinc. sumileẽ. ꝙ placunit. debrto¬
res manimnisso dispensatoreticu
racõne no possuit lib̾an. qr alisol

Expanded text:
 qui mandat, ut sibi centum aureorum fundus emeretur, is utique mandasse intellegitur, ut minoris, si possit, emeretur. Recte quoque mandatum contractum, si, dum adhuc integra res sit, revocatum fuerit, evanescit. Item si adhuc integro mantu ignorans eum decessisse exsecutus fueras mandatum, posse te agere mandati actione: alioquin iusta et probabilis ignorantia damnum tibi afferat. et huic simile est quod placuit, si debitores manumisso dispensatore Titii ratione non possent liberari, quia alii sol
Abbreviated transcription (Latin):
ut unitd̃ quod lic post̾ior stiprisacõ
upillo.s ietuotutoris auctestipsa¬
tus fu̾it. quocañ res auttitur Nã
prior debitorlib̾aturet post̾iorob¬
ligacõ ulła cit ¶Non id̃ iur̃ ẽ si as¬
uo quis scipsatus fint. Nãtc̾ priorꝑ
iude obligatus man. at si pea ulis
stipłatus suiss ¶Ssi ead̃ ꝑsona
fit a qua pꝰ eastipuleris ita demũ
nouacõfit. Siꝙ inpostiorem scipu¬
lacõmi ñofit fortesi cõdicõaut dies aut
sideuissor adiciatur aut dethatur
fi̾sic intellig̾e oꝑrt ut ita dicamus

Expanded text:
ut inter-dum, licet posterior stipulatio upillo sine tutoris auctoritate stipulatus fuerit, quo casu res amittitur: nam et prior debitor liberatur et posterior obligatio nulla est. non idem iuris est, si a servo quis stipulatus fuerit: nam tunc prior proinde obligatus manet ac si postea nullus stipulatus fuisset. sed si eadem persona sit a qua postea stipuleris, ita demum novatio fit, si quid in posteriore stipulatione novi sit, forte si condicio aut dies aut fideiussor adiciatur aut detrahatufieri, sic intellegi oportet, ut ita dicamus
Abbreviated transcription (Latin):
osam peceiam domite hũce te he¬
ititus fu̾ic. lliquis iicrem aliqͣ
cpediat tibi eam emisse uł celidi¬
acur qui mandanit tibititio pͦ¬
cumã feu̾ares. s eptiauit sabim
siña obligatorium ẽẽ in ħ casu
mandatum quia non aliter
titio cclidisses qmͣ si cibi manda¬
cum ẽct. ¶Illucl quoq manda¬
tiun non est cbligatorium ꝙ ccͣ
bonos mores est ueluti sititius
fci nomime prestitis non tã
ullam hẽs aDũsus citium acti¬
onem ¶Is qui exsequiturma¬
datiminond ercede fiues mã¬
datint ecce. siquis us adcen¬
tum aureos mandauit cibiat
spondes n psis em̃e debes nr
in ampliorem pegcumam fide
bino et cassio placunt etr̾ sins
ad centimi anreos cum eo age
uelis inutiłr te acturum enisti¬

Expanded text:
osam pecuniam domi te habentem hortatus fuerit aliquis, ut rem aliquam expedierit tibi eam emisse vel credidii teneatur qui mandavit tibi, ut Titio pecuniam fenerares: sed obtinuit Sabini sententia, obligatorium esse in hoc casu mandatum, quia non aliter Titio credidisses quam si tibi mandatum esset. Illud quoque mandatum non est obligatorium, quod contra bonos mores est, veluti si Titiusfacti nomine praestiteris, non tamen ullam habes adversus Titium actionem. Is qui exsequitur mandatum non debet excedere fines mandati. ut ecce si quis usque ad centum aureos mandaverit tibi, ut sponderes, neque pluris emere debes neque in ampliorem pecuniam fideibino et Cassio placuerit, etiam si usque ad centum aureos cum eo agere velis, inutiliter te acturum
Abbreviated transcription (Latin):
tutor cũ pupillo ht ꝯͣriam tutele si
uł ĩpendit aliqd unem puipilli. uł
ꝓeo fu̾it obligatus autrerasuam
c̾ditoriems obligau̾it ¶Itersim
ter aliquos ꝯmuns sit res sũscrie¬
tate. ueluti quod pitereis legata
donata ne eẽt. et alt eoꝵ alti id̾otene

Expanded text:
tutor cum pupillo habet contrariam tutelae, si vel impenderit aliquid in rem pupilli vel pro eo fuerit obligatus aut rem suam creditori eius obligaverit. Item si inter aliquos communis sit res sine societate, veluti quod pariter eis legata donatave esset, et alter eorum alteri ideo tene
Abbreviated transcription (Latin):
des ei qui mituu ip̃ius mutuarc.
aut si uolentes te ag̾e amn eo erfi¬
deussoria encõe ci mandet tibi.
ut cumi eo agas piculo mandantis
uel ut ip̃ms piculo stipuleris ab
¶Aliena aucem gr̾a int̾uent ma

Expanded text:
es ei, qui in rem ipsius mutuaretur, aut si volente te agere cum eo ex fideiussoria causa mandet tibi, ut cum reo agas periculo mandantis, vel ut ipsius periculo stipuleris ab Aliena autem causa intervenit ma
Abbreviated transcription (Latin):
publici cõne quoq distrahi co¬
cietatem manifestum est.scil si
rmũsa bona sccii publicentur.
Nam cum menis locum alius suc¬
cedit promortuo he̾tur. ¶tem si
quis erscriis mole debiti pregra¬

Expanded text:
Publicatione quoque distrahi societatem manifestum est, scilicet si universa bona socii publicentur: nam cum in eius locum alius succedit, pro mortuo habetur. Item si quis ex sociis mole debiti praegra
Abbreviated transcription (Latin):
nucem ate aliam utentam sine fuu¬
endam accepit et placuit non esse
rnũ placu̾it init̾ cos ut ꝑdenos di¬
es inicem bones comnodirent
ut ous fac̾ent et apud. alt̾um bos
prit n locatin conducti.n com¬
moclati compecit acto qr ñ fint

Expanded text:
cem a te aliam utendam sive fruendam acceperit. et placuit, non esse unum, placuerit inter eos, ut per denos dies invicem boves commodarent, ut opus facerent, et apud alterum bos periit: neque locati vel conducti neque commodati competit actio, quia non fuit
Abbreviated transcription (Latin):
dolus heãt ueluci. Si totornm bõr¬
hr̾s cẽt relictus. In ħ renunciauit
scciecit uc hr̃ditatem solus lucri¬
fac̾et cositur ħ lucrum comnumca¬
re. ¶ Siquid ucro aliud lucti faci¬
at q non ciytau̾at ad ip̃ui golum
pciu ¶ El uero cui remuiciatur
est quicquid omĩno postrenunci¬
itam re sccictatem acquiritur so¬
li conceditur ¶ Soluit r ad huc sos¬
cictas et morte  accii qr qui scaeta¬

Expanded text:
torum boheres esset relictus, in hoc renuntiaverit societati ut hereditatem solus lucrifaceret, cogitur hoc lucrum communicare: si quid vero aliud lucri faceret quod non captaverit, ad ipsum solum pertinet: ei vero cui renuntiatum est, quidquid omnino post renuntiatam societatem adquiritur, soli conceditur. Solvitur adhuc societas etiam morte socii, quia qui societa
Abbreviated transcription (Latin):
bium est quin locicio et conductõ
ant uestimeritorumant argenti
auc mũtim̾cedem aut dedit aut
cur qualem diligentissnus pr̃fa.
mus aut totornu bonor¬
cipiorum emendorum neudendo¬

Expanded text:
non est quin locatio et conductio aut vestimentorum aut argenti aut iumenti mercedem aut dedit aut atur qualem diligentissimus paterfmus aut totorum bonorcipiorum emendorum aut uendendo
Abbreviated transcription (Latin):
qr rebo intelligimus. Utiq cũ uen
de bebit emptori qr s. auequire
midum emptori tradidit adhuc
ip̃e dũs est. Idem est⁊̃ et defurti.
chus intͣccum diem tibi placu̾it
enit cibi emptus aurtis tot. ¶ lo¬
ca sacrauelreligosa. ¶tem pit
ueluti forum et basalieii frust̃¬
ta quis scieus ennt que cũ sipro
priuatis nel ꝓphanis deceptus
menditore emerit hebit. ict̾oni
erempto ꝙ non hr̃e el liceat ut
conseq̾tur ꝙ sua int̾est deceptur
enmi non eẽ. ¶dem uris est. Si

Expanded text:
que rebus intellegimus. utique tamen debebit emptori, quia sane, qui rem nondum emptori tradidit adhuc ipse dominus est. idem est etiam de furti echus intra certum diem tibi placuerit, erit tibi emptus aureis tot ’. Loca sacra vel religiosa, item publica, veluti forum basilicam, frustra quis sciens emit, quas tamen si pro privatis vel profanis deceptus a venditore emerit, habebit actionem ex empto, quod non habere ei liceat, ut consequatur, quod sua interest deceptum eum non esse. idem iuris est, si
Abbreviated transcription (Latin):
No eo qui ꝓuuctit solent
alii obligari. qui sideuis¬
sores appellantur quos
Tomines accipe solent dum cu¬
ranc. ut diligencius sibi cautũ¬

Expanded text:
Pro eo qui promittit solent alii obligari, qui fideiussores appellantur, quos homines accipere solent dum curant ut diligentius sibi cautu
Abbreviated transcription (Latin):
Quogen̾e ut drxmius tantum
hec obligones solumtur queer
postes instiplacione deduci. et ꝑac
ceptilaconidissoliu. Sicut i quod
debecur proꝑte rectesoluitur itai
partem debiti acceptilacio sien põt.i
Est a predictastipulacõ que uulgo
aquiliana applati. perquanistip¬
ulacom contingat. ut omiumrer
obligacio instipulatum deducat᷑
et ea ꝑacceptilacom tollatur. stipu¬
lacio e m̃aquiliana renonat. oras
obligones. et agallo aqulioitas
positaest ¶ Qcquidte m̾exqua¬
cum causa facere dare oportet oꝑ¬
chitecum accõẽ queq abste appe¬
cucio est. ułent quodcum tume¬
cum habes tenes possides posside̾s¬
nedolone malofecisti. quomins

Expanded text:
quo genere ut diximus tantum eae obligationes solvuntur, quae ex potest in stipulationem deduci et per acceptilationem dissolvi. sicut autem quod debetur pro parte recte solvitur, ita in partem debiti acceptilatio fieri potest. Est prodita stipulatio, quae vulgo Aquiliana appellatur, per quam stipulationem contingit ut omnium rerum obligatio in stipulationem deducatur et ea per acceptilationem tollatur. stipulatio enim Aquiliana novat omnes obligationes et a Gallo Aquilio ita composita est: ‘ quidquid te mihi ex quacumque causa dare facere oportet ophi tecum actio quaeque abs te pecutio est erit quodque tu meum habes tenes possides possideresve dolove malo fecisti, quo minus
Abbreviated transcription (Latin):
areut ꝑ ꝑte inse daretur acco d
fidenissores ita obligari non pos¬
sunt. ut plus debenit qmͣ debent
is debitor ꝓquo obligatur. ¶Na¬
et eor obligo accessio est princp¬
alis obligoisib. ¶Nec plus mac¬

Expanded text:
rare ut pro parte in se detur actio. Fideiussores ita obligari non possunt, ut plus debeant, quam debet is pro quo obligantur: nam eorum obligatio accessio est principalis obligationis nec plus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑte corporis lesus fu̾nic. aut edes
totenel aliqua expte incendio
comsumpte fu̾int aut fuudus rĩ
flimums totus nel aliqua expte
ablatus sit. sine eciam in midacc̃ẽ
aqueant arborib curbine deies¬
tis longe minor. aut det̾ior esse
cepit emptoris dampuũ est cui
uccͣe est. l rem non fu̾it nauctus
p̾cium solũe. ¶Quidquid eumi
sme dolo ecculpa nenditoris ac

Expanded text:
aut aedes totae aut aliqua ex parte incendio consumptae fuerint, aut fundus vi fluminis totus vel aliqua ex parte ablatus sit, sive etiam inundatione aquae aut arboribus turbine deiectis longe minor aut deterior esse coeperit, emptoris damnum est, cui necesse est, licet rem non fuerit nactus, pretium solvere. quidquid enim sine dolo et culpa ven
Abbreviated transcription (Latin):
ctores ccͣ senciebant aliudq esse
enstimabant punita cõmrerum.
eniproni. ¶ Alioquin non posse ic̃
eipedi punctatis reb que inde¬
baturres uenisse et p̾cui nomine
data ẽe. nam nt̃mq inderi auems¬

Expanded text:
ctores contra sentiebant, aliudque esse existimabant permutationem rerum, itionem. alioquin non posse rem expediri, permutatis rebus, quae videatur res venisse et quae pretii nomine data esse: nam utramque videri e
Abbreviated transcription (Latin):
etres tradatur et uendõ ad ef¬
fectim ꝑduetur emptore qͥd̾
erempto actone. uend itore
autem eruendico agente.
dͥm antem ille qui nomina¬
tus est uel uolu̾t uel non po¬
tuerit p̾cium diffurure circ pro

Expanded text:
et res tradatur, ut venditio ad effectum perducatur, emptore quidem ex empto actione, venditore autem ex vendito agente. sin autem ille qui nominatus est vel noluerit vel non potuerit pretium definire, tunc pro
Abbreviated transcription (Latin):
cum et ip̃a aliis homericis ysibus
admnatur et ualidiorib rõmb
irgumeutatur q et ant̾iores di¬
uiꝰ principes adumsunt et mn nr̃is
digestis lacius significatur. ¶C
nem̾t cum sine scriptina agitinr
res piculmnrri neudite statim ad

Expanded text:
bus adiuvatur et validioribus rationibus argumentatur. quod et anteriores divi principes admiserunt et in nostris digestis latius significatur. Cumvenerit, cum sine scriptura res agitur, periculum rei venditae statim ad
Abbreviated transcription (Latin):
pmissu est. ueluci si qius ho¬
uncidium uel sacrilegium se
frurum ꝓmictat non ualet.
Et ami qͥnis sub. aliqua ꝯdõue
fint scipulatus. licet aute ꝯdõmi

Expanded text:
missum est veluti si quis homicidium vel sacrilegium se facturum promittat, non valet. Cum quis sub aliqua condicione fuerit stipulatus, licet ante condi
Abbreviated transcription (Latin):
cõnem tutori suo ee stipulatus
est pupilli salriam fore qui int̾e̾
scipulatoris sĩ ꝙ stipulatus est ⁊
cum obligitus futurus eẽt pup¬
illo siuiaieres gesẜit tenet ob¬
ligo. ¶ Ergo et si quis ꝓruratori
suo dari quis scipulatus sit stipͦ
uires hebit. ¶Et si creditori suo¬
forte nel pena ꝯmictatur nel p̾dia
disthantur quepignori data er¬

Expanded text:
contutori suo et stipulatus est, rem pupilli salvam fore, quoniam interest stipulatoris fieri quod stipulatus est, cum obligatus futurus esset pupillo si male res gesserit, tenet obligatio. ergo et si quis procuratori suo dari stipulatus sit, stipulatio vires habebit. et si creditori suoforte vel poena committatur, vel praedia distrahantur qu
Abbreviated transcription (Latin):
Multum antem tempus m̾bac
excepcone. au̾a quid eiprncipa¬
lib constõnib us ad quinquiũ
ꝓcedebat. ¶S ne creditores di
nr̃am tempus coartatum est. ut

Expanded text:
m tempus in hac exceptione antea quidem ex principalibus constitutionibus usque ad quinquennium procedebat : sed ne creditores diuionem nostram tempus coartatum est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Lurbi quo p̾fecture renita¬
tis tue ur̃e annis singuł actin¬
ge purpurani uen̾ariq p̃cep¬
alia officia ꝑeg̾unt. tnsquilli¬
tatis nr̃e inuncem adorare ñt
lib̃m oĩm suffragioꝵ oprepco¬
ne cessante. Ampr
fraude pistorẽ ꝯcusẜit accãtꝰ
atq ꝯuictus ꝓpetui paneficii

Expanded text:
enitatis nostrae annis singulis attingere purpuram venerarique praecepalia officia peregerunt, tranquillitatis nostrae muricem adorare sit liberum, omnium suffragiorum obreptione cessante. D. fraude pistorem concusserit, accusatus adque convictus perpetuis paneficii
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sane biis missis qui nee¬
nei constituti uocari debent
uos si adobsequium mutie¬
tum cunliũ reꝑerit puisse:
ne it̾m int̾pellenum p̾ses pro¬

Expanded text:
 Sane his missis, qui nnei constituti vocari debent, vos, si ad obsequium civilium munerum reppererit paruisse, ne iterum interpellemini, praeses pro
Abbreviated transcription (Latin):
pites recipe necullo fungi
inuu̾e. uec adiudiciũ dedu¬
ut siqs eos uexaũit pena ar¬
bitrio iudicis plectet᷑. iu̾ce¬
des ã cor et salaria eis reo¬

Expanded text:
pites recipere nec ullo fungi munere nec ad iudicium deduut, si quis eos vexaverit, poena arbitrario iudicis plectetur. Mercedes etiam eorum et salaria re
Abbreviated transcription (Latin):
tum et deniq ilieres innum̾e¬
rabiles ¶Incoͬrles ancem sunt¬
que tangi non possunt qualia stĩt
ci que uimre consistunt sicut hr̃¬
ditas usnfructus usus obligici¬
tinet ꝙ mhrditate res corporal¬
es ꝯtinentur ¶Nam et fructus
qui ex fundo ꝑtcipumcur corles
sunt et Id ꝙeraliana obligacoe
nobis debecurplmq corpdrile
est ueluti fuudus Homo nestis
di. et ip̃m ius obligons incõr

Expanded text:
tum et denique aliae res innumerabiles. Incorporales autem suntae tangi non possunt. qualia sunt ea quae in iure consistunt: sicut hereditas, usus fructus, obligatiin hereditate res corporales continentur, et fructus, qui ex fundo percipiuntur, corporales sunt, et id, quod ex aliqua obligatione nobis debetur, plerumque corporale est, ueluti fundus, homo, di et ipsum ius oblig
Abbreviated transcription (Latin):
lua et aqia ductus ¶ter e
nis eudi ambulandi hom̃is
non eciam innietũ igendi nel
uehiculum. ¶Actus est ius
enndi et agendi et mmbulan¬
inse uia continet ¶ aque duc¬
tus estius aque ducende per

Expanded text:
a, aqueductus. Iter est ius eundi, ambulandi hominis, non etiam iumentum agendi vel vehiculum. Actus est ius eundi et agendi et ambulanin se via continet. Aqueductus est ius aquam ducendi per
Abbreviated transcription (Latin):
enm autem lib̾tatem antem
eius psecucio ¶ Illud qĩtum¬
est an si fera ita nulu̾ata sit ut
capipossit statun cua ẽẽ iutel¬
ligicur ¶Auibxlam placuit
inden donec emipsequaris.
¶Quid si desieris ꝑsequi iam de¬
siu̾e tuan ẽe et rursus fi cccup¬
nos confirmamus. qr mulci ac¬
cid̾e solent. ut eam et non capias
Apium quoq uacura fera est
Itaqr ipes quem arbore cua cõ¬
cludantur nonmag̾ ẽe tue intel¬
liguncur qmͣ uolucres que ni
cua arborem dum fecint. Ideoq
ẜi alius cas uicluẜit is har dus ẽ
Fauos quoq si quos effecerint
grare si ꝓuidens m̾g̾rlientem

Expanded text:
em autem libertatem eius persecutio. Illud qest, an, si fera bestia ita vulnerata sit ut capi possit, statim tua esse intellegatur. quibusdam placuit, videri, donec eam persequaris; quodsi desieris persequi, desinere tuam esse et rursus fieri occupnos confirmamus, quia multa accidere solent, ut eam non capias. Apium quoque natura fera est. itaque quae in arbore tua concludantur, non magis tuae esse intelleguntur, quam volucres quae in tua arbore nidum fecerint: ideoque si alius eas incluseriFavos quoque si quos effecerint,gra re si provideris ingredientem
Abbreviated transcription (Latin):
is incorpore quo sblato ⁊p̃m
tolli uocͣe est. ¶I sufractus ꝓp¬
prietate scpaconen recipit ĩq
płib moclis accidit ut ecce si
lut. nam hrs nudran ht̃ ꝓprieta¬
tem legitarius usimfructuni.
¶Et ccͣ sifundum legau̾t dedi¬
cto usuffructu legatanius md¬
am ht ꝓprietatem̾ hrs uero usũ
fructum. Item alii usurafructu
sructum constitũe pactomb¬
Retamen mumnũsum mutiles
ẽẽnt ꝓprictates semꝑ abscindẽ¬
te uinfructu placuit ctis moĩe
extiugui nsumfructum et ad

Expanded text:
pore: quo sublato et ipsum tolli necesse est. Usus fructus a proprietate separationem recipit, idque pluribus modis accidit. ut ecce si verit; nam heres nudam habet proprietatem, legatarius usum fructum: et contra si fundum legaverit deducto usu fructu, legatarius nudam habet proprietatem, heres vero usum fructum: item alii usum fructum,fructum constituere, pactNe tamen in universum inutiles essent proprietates semper abscedente usu fructu, placuit certis modis extingui usum fructum et ad
Abbreviated transcription (Latin):
hyb̃nus fuctus marimus excur¬
rit. ¶Riparum quoqr usuis pub¬
licus et uirgencium est sicut ip̃iꝰ¬
plicare fuues arborib sibiuatis
eligare Honus aliꝙ in hus repo¬
ue cuil lib̾um est sicuti ꝑ ipsti
flumen nauigare. ¶ Spprietas¬
p̾dus adhent. ¶Qua decausa ar¬
bores quoq husdem nate eornz¬
demsunt ¶Litorum quoq usrs
publicus mrgentium est sic ip̃iꝰ
maris ¶Et obħ quibl liberum
est casam ibi pouere ni quase reci¬
prunt sicut et recia siccare et erma¬
marint t̾ra uel harena. ¶Uiuu¬
sitatis surit non singulorum ue¬
luci que in cuntatib sunt ut tea¬
tra stadia et si qua alia sunt siłi¬
a cõminuna cintatum ¶ Nlłius
aucem sunt res sacre et religiose
uullius bonis est. ¶ Dacrasunt
querite etppontifices deo conse¬
crata sunt ueluci edes sacre et do¬
na q̾rite adimiust̾ium dei dedi
hibrmus ercepta causaͦ redemp¬
cõnis capcinorumi. ¶Si quis ro
au̾cte sua qui s.acrum sibi ꝯstitu¬
enit sacrum non est s ꝓphanũ. ¶Lo¬

Expanded text:
hibernus fluctus maximus excurrit. Riparum quoque usus publicus et portus iure gentium est, sicut flumplicare, funes arboribus ibi natis ere, onus aliquid in his reponere cuilibet liberum est, sicuti per ipsum flumen nauigare. sed proprietaspraediis haerent: qua de causa arbores quoque in his natae eordem sunt. Litorum quoque usus publicus iuris gentium est, sicut ipsius maris: et ob id quibuslibet liberum est, casam ibi imponere, in qua se recipiant, sicut remari terra vel harena. Universitatis sunt, non singulorum, veluti quae in civitatibus sunt theatra, stadia et similia et si qua alia sunt communia civitatium. Nullius autem sunt res sacrae et religiosae ullius in bonis est. Sacra sunt, quae rite et per pontifices Deo consecrata sunt, veluti aedes sacrae et dona quae rite ad ministerium Dei dedichibuimus, excepta causa redemptionis captivorum. si quis vero auctoritate sua quasi sacrum sibi constituerit, sacrum non est, sed profanum. lo
Abbreviated transcription (Latin):
delitescat ꝑeu in ci domũ
fu̾it iningilantib extu̾secus
quo officiis publicis ubim cor¬
reptus seu̾itati iudicis offat᷑
degeu̾ morte̾ gladii sbituru
distułit prĩouii. atqr extĩatois¬

Expanded text:
delitescat, per eum, in cuius domo fuerit, invigilantibus extrinsecus quoque officiis publicis, ubicumque correptus severitati iudicis offeratur, degeneri morte gladium subiturus. distulerit, patrimonii at
Abbreviated transcription (Latin):
deftorem agro tectone
suscepit. atz apse dui pas¬
sus fu̾it delitesce̾ actor quid. uł
ꝓcurator loci q ħ scieus prudẽs
ꝙ ꝯuisit capitali supplico sõm¬
p̾du in quolatuit deftor amis
applicati milicie rudunta ti

Expanded text:
torem agro tectoque susceperit atque apud se diu passus fuerit delitiscere, actor quidem vel procurator loci, qui hoc sciens prudensque conmiserit, capitali supplicio subi in quo latuerit desertor, amisapplicati militiae rudimenta ti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmeat ⁊ aut uissionẽ cuictõis
affu̾it is infĩorẽ locũ quq aute¬
latis postiorib deuoluat᷑.ais uo
nͥo iudiciatio p̾cepti oblitus as¬
tũscat᷑. ad deuui tũ iam aliquis
desidia quadriẽmi offm̃ ꝓpͥum

Expanded text:
commeatus aut iussionem evectionis afuerit, is in inferiorem locum quinque antelatis posterioribus revolvatur, is vero, proprio iudiciarii praecepti oblitus adtranseatur, ac deinde, cum iam aliquis desidia quadriennii officium
Abbreviated transcription (Latin):
ratis hrdib qui solius prĩ¬
cie dignitatis sil ꝯsulatu de¬
coratur insiguib p̾fectorii
u̾o uecnõ ⁊ magr̃i militũ
duas domos suas hãut qͦ¬
aduit̾nt hospitib lib̾ata s

Expanded text:
ratis heredibus, qui solius patriciae dignitatis sine consulatu decoratur insignibus. Praefectorii vero nec non et magistri militum duas domus suas habeant quoad vixerint hospitibus liberatas