comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
re contemplantes forsitan gloria¬
mini tales uob̾ subiectos. talib¬
ꝙ uos ẽẽ p̾latos. Non ẽ bonaglo¬
riatio ur̃a si ingloriamini. & po¬
pulus uob̃ cominissus a bono cõ¬
uulsus. in malo dilaceratus. diũ¬
sis uitiis atq peocatis terribilis
inueniatur factus. Uitam itaꝙ¬
ipsuis diligent̃ attendite. mores
considerate. & pulcͥtudinem eius
scdm ea que ad interiorem homi¬
nem ñ scm ea quȩ ad exteriorẽ
ꝑtinent uidicate. & erubescite &
dolete. de ipso qui uob̃ subiectus
est ppło. si talem uideritis qualẽ
hic auditis. gentem scił conuulsã
ce dilaceratam. ppłm terribilem
post quem non ẽ alius. quia ur̃a
forsitan ẽ culpa. ur̃a negligentia
ur̃a desidia. qd ialis ẽ: eo quõd
non aununciastis ei peccatasua¬
&e scelerasua. Ite gͥ angeli ueloces.
ad gentem conuulsam. & cetera.
Ite angeli. quia ur̃m officium.
ite ueloces ne mora ur̃a generet
ꝑiculum. ite ad gentem coniil¬

Expanded text:
re contemplantes, forsitan gloriare contemplantes, forsitan gloriamini tales vobis subjectos, talibusque vos esse praelatos. Non est bona gloriatio vestra si in hoc gloriemini, et populus vobis commissus a bono convulsus, in malo dilaceratus, diversis vitiis atque peccatis terribilis inveniatur, fratres. Vitam itaque diligenter attendite, mores considerate, et pulchritudinem ejus, secundum ea quae ad interiorem hominem, non secundum ea quae ad exteriorem pertinent judicate; et erubescite, et dolete de ipso qui vobis est subjectus populo, si talem videritis quem hic auditis, gentem scilicet convulsam et dilaceratam, populum terribilem post quem non est alius, quia vestra forsitan est culpa, vestra negligentia, vestra desidia; qui talis est, eo quod non annuntiastis ei peccata sua, scelera sua. Ite igitur, angeli veloces, ad gentem convulsam et Ite, angeli, quia vestrum officium, ite, veloces, ne mora vestra generet periculum. Ite ad gentem convul
Abbreviated transcription (Latin):
pius ẽ. qd̾ horribilius ẽ. dissipatis
usq ad portas mortis. sicut psalmi¬
sta ait. Dissipata sunt ossa nr̃a se¬
cus infernum. Quĩd gͥ frẽs: Si
quis urm̃ uderet populum cor¬
poraliter in hunc modum defor¬
matum cat̃uatim coram se tran¬
sire. alios ceruens nigros. alios¬
cecos. alios ut supradictumẽ si¬
ne narib. sine aurib. sine labiis.
siue u̾sis recͦ uultib. aut amputa¬
tis capitib. manib. brachiis. pe¬
dib. ac crurib. solos truncos co¬
ram se rotantes. suie dissipatasin¬
gillatim membra humana. unũ
post aliud sequentia. siquis inqͣmͣ
urm̃ hoc iuderet. nonne se quam
citius posset signo crucis p̃mun¬
ret. ac fugeret & clamaret nec
se nec alium unquam uidisse
talia: Quid gͦr Dieb dnĩcis at¬
ꝙ sollemnib populus uob̾ com¬
missus. a uob̃ curandus ad eccłiã
confluit. formam corpous com¬
ponit. cultiorib ac diuersis colo¬
rib tinctis uestib se induit. et
uos uros ac mulieres ĩ tanto fulgo¬

Expanded text:
ius est, quod terribilius est dissipatis usque ad portas mortis, sicut Psalmista ait: Dissipata sunt ossa nostra secus infernum . Quid igitur, fratres? Si quis videret populum corporaliter in hunc modum deformatum catervatim coram se transire, alios cernens nigros, alios, ut supra dictum est, sine auribus, sine naribus, sine labiis, alios versis retro vultibus, aut amputatis capitibus, manibus, brachiis, pedibus ac cruribus, solos truncos coram se rotantes, sive dissipata singillatim membra humana unum post aliud sequentia, si quis, inquam, vestrum haec videret, nonne quam citius se signo crucis praemuniret aut fugeret, et clamaret nec se nec alium unquam vidisse talia? Quid ergo? Diebus Dominicis ac solemnibus populus vobis commissus a vobis curandus ad ecclesiam confluit, formam corporis componit, cultioribus ac diversis coloribus tinctis vestibus se induit, et vos viros ac mulieres in tanto fulgo
Abbreviated transcription (Latin):
largitatem. gula abstinentiam.
deferetur munus dño exereituũ
a ppło diuulso & dilacerato. a ppło
derribili post quem non ẽ alius.
a gente expectante & conculcata.
cuiꝰ diripuerunt flumina t̾ram
eius. In illo inquit tempore. defere¬
tur munus dño. In quo tempore :
Cum udelicet iẽritis ad ppłm istũ.
ad quem mittimini. & illum a su¬
pradictis malis ꝑ urãm p̃dicatio¬
nem curaueritis. Quod munus
deferetur: Munus gratum. ho¬
locaustum medullatum. uotum
int̾irum. & deferetur ad locum no¬
minis diũ. ad montẽ syon .i. in
scãm eccłiam. Ite gͦ angeli ueloces.
ꝓ ꝓpło terribili p̃dicate ministe¬
rium urm implete. Quod si fece¬
ritis: bonum grãdum ac quiretis.
Det nob̃ & uob̃ huiꝰ reigrãm qui

Expanded text:
largitatem, luxuria continentiam. largitatem, luxuria continentiam. deferetur munus Domino exercituum a populo divulso et dilacerato: a populo terribili post quem non fuit alius; a gente exspectante et conculcata, cujus diripuerunt flumina terram ejus. In illo, inquit, tempore deferetur munus Domino . In quo tempore? Cum videlicet ieritis ad populum istum ad quem mittimini, et illum a supradictis malis per vestram praedicationem curaveritis. Quod munus deferetur? Munus gratum, holocaustum medullatum, votum internum, et deferetur ad locum nominis Domini ad montem Sion, id est in sanctam Ecclesiam. Ite igitur, angeli veloces, et populo terribili praedicate, ministerium vestrum implete. Quod si feceritis, bonum gradum vobis acquiretis. Det vobis et nobis hujus rei gratiam, qui
Abbreviated transcription (Latin):
urm̃ patͦcinium & diuinum per
urãm sollicitudinem & ammini¬
strationen auxilium & donum.
Urin expectat uerbum ut erũdi¬
atur. urm exemplum ut informe¬
tur: urm̃ patͦcinium ut defense¬
tur. diuinum ꝑ urãm sollicitudi¬
nem & ammninistrationem auri¬
luun & donum. ut a malo libere¬
tur & in bono iustificetur. Et cõ¬
culcatam. Quis conculcauit eã
Unruersi demones qui iugiter
animȩ eius dicunt incuruare
ut tratiseamus. Praui etenim qͥ¬
ꝙ dum celestiaspernunt. & ad
tertena se deflectunt. demonib
tter se conculcandi. & ꝑtranseun¬
di tͥbuunt. Sequitur. Cuius diri¬
puerunt flumina t̾ram eius. Qe
sunit ista flumina t̾ram male uiuẽ¬
tium diripientia. nisi uicia cum
impetu fluentia &e malos ad torm̃¬
ta trahentia: Que ẽ terrȩ direptio.
nisi uirtutis ciꝰlibet dissipatior
Flumina maloꝵ t̾ram diripunt.
cum uicia uirtutes eoꝵ auferunt.
Aufert enim suꝑbia humilitatẽ.
ita. pacem. inuidia caritatẽ. acci¬
dia sp̃ualem exultationẽ. auaritia

Expanded text:
patrocinium, et divinum per vestram sollicitudinem et administrationem auxilium et donum. Vestrum exspectat verbum, ut erudiatur; vestrum exemplum, ut informetur; vestrum patrocinium, ut defendatur; divinum per vestram sollicitudinem et administrationem auxilium et donum, ut a malo liberetur et in bono justificetur. Et conculcatam. Quis conculcavit eam? Universi daemones, qui jugiter animae ejus dicunt: Incurvare ut transeamus per te. Pravi etenim, et qui coelestia spernunt, et ad terrena se deflectunt, daemonibus iter se conculcandi et pertranseundi tribuunt. Sequitur: Cujus diripuerunt flumina terram ejus. Quae sunt ista flumina terram male viventium diripientia? Ubi vitia cum impetu sunt fluentia, et malos ad tormenta trahentia. Quae est terrae direptio, nisi virtutis cujuslibet dissipatio? Flumina ergo malorum terram diripiunt, cum vitia virtutes eorum auferunt. Aufert enim superbia humilitatem, ira pacem, invidia charitatem, acedia spiritualem exsultationem, avaritia
Abbreviated transcription (Latin):
.uo. ip. prudentes. Ue qui potentes
estis ad bibendum uinum: & iii.
for. ad miscen. ebri. qui iustificatis
tis ab eo. Multa sunt frẽs knũ qͤ¬
sabreuitatis pret̾mittimus. Ite an

Expanded text:
is prudentes! Vae qui potentes estis ad bibendum vinum, et viri fortes ad miscendam ebrietatem. Qui justificatis tis ab eo . Multa, fratres sa brevitatis praetermittimus, quae
Abbreviated transcription (Latin):
in uolu. luti. Si & quomͦ populus
iste se ipso deterior uł terribilior ẽẽ
possit. aut populo malo post uos
futuro minime uidemus. Nam ex
ipso pondus maloꝵ ore ꝓpħico pro¬
latum. iudetur ẽẽ ꝓfusum: quo
dicitur. Ue qui dicitis malum bo¬
num. & bonum malum. ponentes.

Expanded text:
in volutabro luti . Sed et quomodo populus iste seipso deterior vel terribilior esse possit, aut populo malo post nos futuro minime videmus? Nam et in ipsum pondus malorum, ore prophetico prolatum, videtur esse profusum quo dicitur: Vae qui dicitis malum bonum, et bonum malum, ponentes
Abbreviated transcription (Latin):
quem non ẽ alius: Nunquid po
pulus post hunc non ẽ nasciturus.
uicturus. bona mala ue facturus:
turpior. nullus terribilior. Eres st̃
ppłi. xp̃ianus. uidaicus. gentilis.
netenus xpĩam sunt. s ꝑ iniusticiã
diabolo seruiunt: udeis siue pa¬
ganis sunt terribiliores. eo qd̃ per
iniquitatem sunt deteriores. Qnͣto
uellent possent iniusticia ꝑmane¬
re.tanto grauius offendunt. dum
a culpa nolunt abstinere. quia eui
plus cominitutur plus erigetur¬
ab eo. & quanto gradus altior. tan¬
to casus grauior. & plus peccauit
diabolus in celo quam homo in pa¬
radyso. & sernus sciens uoluntatẽ¬
eam ua. paucis. Igitur sicut dñs
cuutatib in quib płimas uirtu¬
tes fecerat eo qd̃ penitentiam non
egissent exprobrauit dicens. ue tͥ
coiozaun ue tͥ bethsaida: quia si ĩ
tyro & sydone facte essent uirtutes
quȩ factȩ sunt in uobis. olim in cili¬

Expanded text:
quem non est alius? Nunquid post quem non est alius? Nunquid post hunc populus non est nasciturus, victurus, bona malaque facturus? turpior, nullus terribilior. Tres sunt populi: Christianus, Judaicus, gentilis. ne tenus Christiani sunt, sed per injustitiam diabolo serviunt, Judaeis sive paganis sunt terribiliores, ex quo per iniquitatem sunt deteriores. Quanto vellent, possent in justitia permanere, tanto gravius offendunt, dum a culpa nolunt abstinere, quia cui plus committitur, plus ab eo exigetur; et quanto gradus altior, tanto casus gravior; et plus peccavit diabolus in coelo, quam homo in paradiso: Et servus, sciens voluntateeam vapulabit paucis . Igitur sicut Dominus civitatibus, in quibus plurimas virtutes fecerat, eo quod poenitentiam non egissent, exprobravit dicens: Vae tibi Corozain! vae tibi Bethsaida! quia si in Tyro et Sidone factae essent virtutes qu
Abbreviated transcription (Latin):
in dominicã. de festo in festum.
s ad minus dieb dominicis & fe¬
stiuis populo ꝓ consuetũdine in ec¬
clesia congregato. ñ sufficiat uobis
tantum missas celebrare. ñ suffici
b generalem orationem facere. uł
festa sequentis ebdomadȩ nuntia¬
re si magis ppłm castigatum de ma-¬
nam peccatorib uenturam. & glo¬
riam iuistis teseruatam illi declara¬
te. Ite angłi ite ueloces. Quis enĩ¬
nouit si uerbum salutis populo p̃¬
dicare de dominica in dnicam di¬
stuleritis. quis inquam nouit si tc̃
uiuetis. si sani uł p̾sentes eritis:
S & si uos iuuentes sauos ac pre¬
sentes eẽ contingat. quis scit an
aliquis tunc aberit. qui pͥus pre¬
sens fuit. & amplius consilium a-¬
nime sue non audiens morte mno¬
puiata & subita p̾uentus ñ ablu¬
ens culpam rapiatur ad penam:
Nonne ds sanguinem huiꝰ modi
hominis iuste ode manib ur̃is re¬
quiret: Ite gͦ angeli ite ueloces
ce cẽdera. Quĩd est quod đr post

Expanded text:
in Dominicam, de festo in festum, in Dominicam, de festo in festum, sed diebus saltem Dominicis et festivis populo pro consuetudine in ecclesia congregato non sufficiat vobis tantum missas celebrare, non sufficis ordinibus generalem orationem facere, vel festa sequentis hebdomadae nuntiare, sed magis populum castigate de manam peccatoribus venturam, et gloriam justis reservatam illis declarate. Ite, angeli. Ite, veloces. Quis enim si verbum salutis populo praedicare de Dominica in Dominicam distuleritis, quis, inquam, scivit an tunc viventes, an sani, an praesentes eritis? Sed et si vos viventes sanos ac praesentes esse contingat, quis scit an aliquis tunc aberit qui prius praesens fuit, et amplius consilium animae suae non audiens, morte inopinata et subita praeventus, non abluens culpam rapiatur ad poenam? Nonne Deus juste sanguinem hujusmodi hominis de manibus vestris requiret? Ite ergo, angeli veloces alius. Quid est quod dicitur post
Abbreviated transcription (Latin):
lio uauitatis. nolite cum iniqua
gerentib intͦire. õdite eccłiam ma¬
lignantium. cum impiis nolite
g angłi predicando: nolite ire pec¬
cando. Ite ad ppłm terribilem ut
uerbo salutis illum speciosum
forma faciatis. Nolite ire ut de¬
formitate peccati illius uosmet¬
ipsos illi similes faciatis. x p̃c cũ
peccatorib manducauit. ut illos
inbono sibi coniungeret. s non
manducauit cum eis. ut illis in
malo semetipsum sociaret. Sicut
xp̃c fecit. ita facite. sicut ipse ñ fecit
nolite facere. Ite angłi ite ueloces.
Quam ueloces: Tam ueloces ut
neminem in uia salutaueritis. et
siquis uos salutauerit ñ responde¬
atis illi. Non q̃d̃ salus omib ñ sit o¬
randa: s⁊ ut his uerbis sp̃c sc̃s in¬
nuat quam ueloces. quam expẽdi¬
tos ẽẽ sacerdotes in p̃dicatione salu¬
tis oporteat. Quasi dicat. Predica¬
te uerbum. instate oportune impor¬
tune. arguite. obsecrate. increpate.
in omĩ pacientia & nolite differre ũ¬
bum de die in diem. de dominica

Expanded text:
lio vanitatis, nolite cum iniqua gerentibus introire. Odite Ecclesiam malignantium; cum impiis nolite igitur, angeli, praedicando, nolite ire peccando. Ite ad populum terribilem, ut verbo salutis illum speciosum forma faciatis; nolite ire, ut deformitate peccati illius vosmetipsos illi similes efficiatis. Christus cum peccatoribus manducavit, ut illos in bono sibi conjungeret, sed non manducavit cum eis, ut illis in malo semetipsum sociaret. Sicut Christus fecit, ita facite, sicut non fecit, nolite facere. Ite, angeli, ite, veloces. Quam veloces? tam veloces ut in via neminem salutaveritis , et si quis vos salutaverit, non respondeatis illi . Non quod salus omnibus non oranda, sed ut his verbis Spiritus sanctus innuat quam veloces, quam expeditos esse sacerdotes in praedicatione salutis oporteat: Quasi dicat: Praedicate verbum, instate opportune, importune, arguite, obsecrate, increpate in omni patientia , et nolite differre verbum de die in diem, de Dominica
Abbreviated transcription (Latin):
re cum concilio uanitatis nolite
cum iniqua gerentib intͦire. O¬
dite eccłiam malignantium &
cum impiis nolite sedere. Quĩd
igitur: Potest etenĩ aliquis ue¬
strum tacitus cogitare. uł mani¬
feste respondere dicens tu ꝓhibes
nos exemplo psalmiste poscto¬
ad tales ad tales ire. & nonne do¬
minus ad tales nos dirigit ubi
dicit ite angłi ueloces ad gentẽ

Expanded text:
consilio vanitatis, nolite cum iniqua gerentibus introire. Odite Ecclesiam malignantium, et cum impiis nolite sedere . Quid igitur? Potest etenim aliquis vestrum tacitus cogitare, vel manifestius respondere dicens: Tu prohibes nos, exemplo Psalmistae posito, ad tales ire, et nonne Dominus ad tales nos dirigit ubi dicit: Ite, veloces, ad gentem
Abbreviated transcription (Latin):
sticiam conseruat. speciosus for¬
corem sp̃ualis pulcͥtuduns in se¬
metipso ꝑculpam fedat. statim
inuenitur. dissimilis do. & simił
factus. diabolo. Heu quam tur¬
pis. quam terribilis ẽ populus
iste. Alii de ppło isto sunt deformi¬
ter iugri ꝑ cogitationem immun¬
dam. alii ceci sunt ꝑ ignorantiam
alii carent narib ꝑ indiscretionẽ.
alii lingua siue labiis ꝑ noxiam
taciturnitatem. in aliis retro uer¬
sus ẽ uultus ꝑ transacti cͥminis illi¬
citam recordationem. & delectatio¬
sit truncus. capite p̾̃ciso ꝑ mentis
alienationem. alii carent manib¬

Expanded text:
t, speciosus esscorem pulchritudinis in semetipso per culpam foedat, statim invenitur, dissimilis Deo, etiam similis factus diabolo. Heu! quam turpis, quam terribilis est populus iste! Alii in populo isto sunt deformiter nigri per cogitationem immundam, alii caeci sunt per ignorantiam, alii carent naribus per indiscretionem, alii lingua vel labiis per noxiam taciturnitatem, in aliis retroversus est vultus per transacti criminis recordationem et delectatioris truncus capite praeciso per mentis alienationem, alii quoque ca
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑbiam. alii ꝑ inuidiam. alii ꝑ irã.
alii ꝑ accidiam. alii ꝑ auaritiam.
alii ꝑ gulam. alii ꝑ luxuriam.
luxuriam. alii ꝑ usuram. alii ꝑ
rapinam. alii ꝑ furtum. alii ꝑ fal¬
sum destimonium. alii ꝑ ꝑuiriũ.
alii ꝑ homicĩdium. alii uidenlo
mulierem ad concupiscendum e¬
am. alii dicendo fratri fatue. ce ꝑ
alia siqua sunt uicia. siue peccata
ce a bono conuulsam replautetis.
ite angeli. ite ueloces. ite ad gentẽ
conuulsam ꝙ dilaceratam ad
populum terribilem post quem
non ẽ alius. Quam̃diu frẽs knũ.¬

Expanded text:
biam, alii per invidiam, alii per iram, alii per acediam, alii per avaritiam, alii per gulam, alii per luxuriam, alii per usuram, alii per rapinam, alii per furtum, alii per falsum testimonium, alii per perjurium, alii per homicidium, alii videndo mulierem ad concupiscendum eam, alii dicendo fratri fatue, et per alia si qua sunt vitia sive peccata,et a bono convulsam replantetis. Ite, angeli, ite veloces, ite ad gentem convulsam et dilaceratam, ad populum terribilem post quem non est alius. Quandiu, fratres c
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter quõd ipsis oꝑamur. signifi¬
caut oꝑationẽ. Sic pectus quia ꝑ
ipsum reluctando resistimus aduer¬
sario: constantiam figurat. Cor
qͦ quia in ipso sapientia contrne¬
tur. sapientiam designat. Mãmil¬
le doctrinam expͥmunt. Sicut
enum mater duab mammillis
filios suos enutrit. sic quislibet
pus doctor doctrina dilectionis
dei & ꝓximi imꝑfectos quosꝙ ad ꝑ¬
fectionem iusticiȩ ꝓuehit. ꝑ uentrẽ
memoriam intelligimus. Sicut
namq corporalem cibum ore accep¬
tum dentib comininutum in uẽ¬
trem trahicunus ut ibi decoqua¬
tur. & membris omnib distribu¬
atur. ut ex ipso membra roborent᷑.
sic sp̃ualem cibum intelligentia
cognitum. meditatione discussum
& subtiliatum intra memoriam cõ¬
dimus. ut illic amoris igne coctus
uirtutib omnib amministretur.
& duuidatur. ut ex eo confortent᷑.
Sr quemadmodum quibdam
corporeus cib comestus minime

Expanded text:
, eo quod ipsis operamur, signifi, eo quod ipsis operamur, significat operationem. Sic pectus, quia per ipsum reluctando resistimus adversario, constantiam figurat. Cor quoque, quia in ipso sapientia continetur, sapientiam designat. Mamillae doctrinam exprimunt. Sicut enim mater duabus mamillis filios suos enutrit, sic quilibet pius doctor doctrina dilectionis Dei et proximi imperfectos quosque ad perfectionem justitiae provehit. Per ventrem memoriam intelligamus. Sicut namque corporalem cibum ore acceptum, dentibus comminutum, in ventrem trajicimus, ut ibi decoquatur et membris omnibus distribuatur, ut ex ipso membra corroborentur; sic spiritualem cibum intelligentia cognitum, meditatione discussum et subtiliatum intra memoriam condimus, ut illic amoris igne coctus virtutibus omnibus administretur et dividatur, ut ex eo confortentur. Sed quemadmodum quibusdam corporeus cibus in ve
Abbreviated transcription (Latin):
uisibilia cermmus. sic radiis cõ¬
templationis inuisibilia contem¬
plainur. ꝑnares discretionem
accipimus. Narib & eium odo¬
res ac fetores discernuus: et
ideo ꝑ nares uirtutẽ discretio¬
nis non inconuement̃ significa¬
inus. Aures expͥmunt obedien¬
tiam. eo qd audieñdi obediendi¬
q suit instrumentum. Os insi¬
nuat intelligentiam. Sicut qͥp¬
pe ore cibum recipimus. ita uir¬
tute intelligentie pastum diui¬
ue lectionis captamus. Dentes uͦ
significant meditationem. quia
sicut dentib receptum cibum
comininiumꝰ. ita meditationis
officio panem lectionis acceptũ
subtilius discutimus acdiuidi¬
mus. Lingua qͦ ipsa quia sermo¬
nem format. eloquentiȩ pulcri¬
tudinem ñ inconuenient̾ de¬
signat. ꝑ collum etiam humeroᷤ.
dorsum. eo q̃d̾ ipsis onera solent
imponi: recte pacientiam intel¬
ligimus. ꝑ brachia autẽ quia ĩ
ipsis ẽ magna fortitudo. iuirtutẽ¬
fortitũdinis accipimus. Manus¬

Expanded text:
visibilia cernimus, sic radiis convisibilia cernimus, sic radiis contemplationis invisibilia speculamur. Per nares discretiones accipimus. Naribus etenim odores ac fetores discernimus, et ideo per nares virtutem discretionis non inconvenienter significamus. Aures exprimunt obedientiam, eo quod audiendi obediendique sunt instrumentum. Os insinuat intelligentiam. Sicut enim cibum ore recipimus, ita virtute intelligentiae pastum divinae lectionis captamus. Dentes vero significant meditationem, quia sicut dentibus receptum cibum comminuimus, ita meditationis officio panem lectionis acceptum subtilius discutimus ac dividimus. Lingua quoque, quia ipsa sermonem format, eloquentiae pulchritudinem non inconvenienter designat. Per collum, humeros et dorsum, eo quod ipsis onera soleant imponi, recte patientiam intelligimus. Per brachia autem, quia in ipsis est magna fortitudo, virtutefortitudinis accipimus. Manus
Abbreviated transcription (Latin):
ana me dñe & sanabor. ho
quamdiu in iusticia ꝑstitit
sanus fuit: s postqmͣ ꝑ culpam
corruit grauem languorem incidit.¬
& qui ante culpam in om̃ib spi¬
ritualib membris suis habuit
sanitatem. post culpam in omni¬
b patitur infirmitatẽ. Clamet
bor. Sr̃ nunquid dicendus ẽ homo
habere inembra spualia: Habet
inembra sp̃ualia: scił uirtutes.
Sicut etum ext̾ius membris sibi
conuenientib formatur. sic inte¬
rius uirtutib sͥ concordantib mi¬
rabiliter disponitur & ordinatur.
& ipsa membra corporis uirtutes
figurant substantiȩ sp̃ualis. Ca¬
put significat mentem. Quem¬
admodum namq caput summũ
optinet locum inter membra:
ita mens int̾ iurtutes animȩ pͥu¬
cipalis ẽẽ iudetur & summa. Et
sicut capilli de capite surgunt
uarii. citrini. rufi. candidi. ingͥ.
sic de mente cogitationes proce¬
dunt diuersȩ. benignȩ. malitio¬
sȩ. mundȩ. unmundȩ. Oculi de¬
siguant contemplationẽ. Quo¬
modo namq ocłis corporis foris

Expanded text:
ana me, Domine, et sanabor . Homo quandiu injustitia perstitit, sanus fuit; sed postquam per culpam corruit, gravem languorem incidit. Et qui ante culpam in omnibus spiritualibus membris suis habuit sanitatem, post culpam in omnibus patitur infirmitatem. Clamet bor. Sed nunquid est dicendus homo habere membra spiritualia? Habet membra spiritualia, scilicet virtutes. Sicut enim exterius membris sibi convenientibus formatur, sic interius virtutibus sibi concordantibus mirabiliter disponitur et ordinatur; et ipsa membra corporis virtutes figurant substantiae spiritualis. Caput significat mentem. Quemadmodum namque caput summum obtinet locum inter membra, ita mens inter virtutes animae principalis esse videtur et summa. Et sicut de capite capilli surgunt varii, citrini, rufi, candidi, nigri, sic de mente cogitationes procedunt variae, benignae, malitiosae, mundae, immundae. Oculi designant contemplationem. Quomodo namque oculis corporis foris
Abbreviated transcription (Latin):
mitatem. brachia fortitudinem.
manus oꝑationem. pectus con¬
stantiam. cor sapientiam. mamil¬
lȩ dotrinam. uent̃ memoriam.
inferiora membra quib corpus mo¬
uetur uirtutum & bonoꝵ oꝑun
ꝑfecdionem. & in ipsa ꝑfectione ue¬
locitatem. digiti pedum & manuũ.
qui sunt extremitates membroꝵ.
bonoꝵ omĩum designant ꝑfectio¬
nem. ungule que sunt digitoꝵ mu¬
nimen ꝑfectionis designant soli¬
ditatem. interiora membra uirtu¬
tes occultas. exteriora manifestas.
ossa boni oꝑis int̾uum ugorem. cu¬
tis eiusdem oꝑis suꝑficiem. Siqͥs
autem istoꝵ integͥtatem & sanitatẽ
adipiscitur membroꝵ. ut uidelicet
caput habeat sanum ꝑ incorrupti¬
onem mentis. capillos candidos
ꝑ mundiciam cogitationis. faciem
rubicundam ꝑferuorem caritatis.
oculos claros ꝑ fulgorem suꝑnȩ cõ¬
templationis. & ceteroꝵ sicut scͥp
tu ẽ possideat decorem membro¬
probatur. Sicubi autẽ alicuiꝰ uicii
contagioleditur: ibi ꝓtinus decor

Expanded text:
mitatem, brachia fortitudinem, mitatem, brachia fortitudinem, manus operationem, pectus constantiam, cor sapientiam, mamillae doctrinam, venter memoriam. Inferiora membra, quibus corpus movetur, virtutum et bonorum operum perfectionem, et in ipsa perfectione velocitatem. Digiti pedum et manuum, qui sunt extremitates membrorum, bonorum omnium designant perfectionem. Ungues, qui sunt digitorum munimen, perfectionis designant soliditatem. Interiora membra virtutes occultas, exteriora manifestas. Ossa boni operis internum vigorem, cutis ejusdem operis superficiem. Si quis autem istorum integritatem et sanitatem adipiscitur membrorum, ut videlicet caput habeat sanum per incorruptionem mentis, capillos candidos per munditiam cogitationis, faciem rubicundam per fervorem charitatis, oculos claros per fulgorem supernae contemplationis, et caeterorum, sicut supra dictum est. possideat decorem membrost. Sic ubi autem alicujus vitii contagio laeditur, ibi protinus decor
Abbreviated transcription (Latin):
titur: ita quibdam cibus sp̃ua
nimiam negligentiam resolutis.
de memoria subito lapsus amuti¬
tur. Qui autẽ cibum talem accep¬
tum ꝑ memoriam retinet. & ꝑ di¬
lectionem decoquit. confor¬
tatur. & ad deuincenda mala. &
ꝑagenda bona roboratur. Inferio¬
ra membra. crura uidelicet & pe¬
uelociter fertur: significant uir¬
tutum & bonoꝵ oꝑum ꝑfectionẽ.
& in ipsa ꝑfectione uelocitatem.
Crurib namq & pedib ñ solum
mouemur. s & uelociter quando¬
q currimus. Digiti pedum & ma¬
nuum eo qd sint extremitates mẽ¬
figurant ꝑfectionem. Ungues qͥa
digitoꝵ sunt munimen. ꝑfectioĩs
significant soliditatẽ. Itaq qui ħt
digitos ꝑ ꝑfectionem. ungues etiã¬
bragͥ hominis exterioris uirtutes
designant hominis interioris. Ca¬
put designat mentem. capilli co¬
gitationes. oculi contemplationẽ.
nares oliscretionẽ. aures obediẽ¬
tiam. os intelligentiam. lingua
eloquentiam. collum. humeri.
dorsum. pacientiam & longani¬

Expanded text:
titur; sic quibusdam cibus spirit, quia ipsis per nimiam negligentiam resolutis de memoria subito lapsus amittitur. Qui autem cibum talem acceptum per memoriam retinet, et per dilectionem decoquit, confortatur et ad devitanda mala et peragenda bona roboratur. Inferiora membra, crura videlicet et peelociter fertur, significant virtutum et bonorum operum perfectionem, et in ipsa perfectione velocitatem. Cruribus namque et pedibus non solum movemur, sed et velociter quandoque currimus. Digiti pedum et manuum, eo quod sint extremitates memfigurant perfectionem. Ungues, quia digitorum sunt munimen perfectionis significant soliditatem. Itaque qui habet digitos per perfectionem, unques bra igitur hominis exterioris virtutes designant hominis interioris. Caput designat mentem, capilli cogitationes, oculi contemplationem, nares discretionem, aures obedientiam, os intelligentiam, lingua eloquentiam, collum humilitatem, dorsum patientiam et longani
Abbreviated transcription (Latin):
dr esse plana. quia cecitas uitȩ
p̃sentis quecumq suggerit inũ¬
dus caro. oliabolus. ꝓtorsus exi¬
stimat licita. Nullum obstacu¬
lum sibi mandati celestis in ꝑagẽ¬
do malo p̃ponit. s totum qͣdlibet
quasi liceret delectatione prauȩ
uoluntatis & ꝑpetratione oꝑis ꝑ¬
currit. Que irrigatur fluminb
suis. quia ꝑfunditur uiciis suis. Ter¬
ra autẽ isrł dr. excelsa. quia utta
spũalis ꝑ uirtutum eminentiam
ad celestiabona contemplanda sub¬

Expanded text:
dicitur esse plana, quia caecitas vitae praesentis quaecunque suggerit mundus, caro, diabolus, prorsus existimat licita. Nullum obstaculum sibi scelestus in peragendo malo opponit; sed totum quod libet, quasi liceret, delectatione pravae voluntatis et perpetratione operis percurrit. Quae irrigatur fluminibus suis, quia perfunditur vitiis. Terra autem Israel dicitur excelsa, quia vita spiritualis per virtutum eminentiam ad coelestia bona contemplanda si
Abbreviated transcription (Latin):
enim uiuit uiuit ło. Melde pe¬
tra significat gram̃ redemptioĩs:
oleum autẽ de saxo durissimo
lato dulcius sapit. sic gr̃a rẽdẽp¬
tionis p̃omnib que in p̃senti se¬
culo possunt haberi in cordib e¬
lectoruu dulcescit. Et quomͦ ole¬
um ciuictos liquores excellit:
sic gła beatitudinis que summũ
est bonum bonacuncta supat¬
& excedit. Debemus itaq frẽs ẽe
constituti suꝑ excelsam terram ꝑ
eminentiam uirtutũ. comedere
fructus agroꝵ ꝑ lectionem scͥptu¬
rarum. & ꝑ contemplationẽ crea¬
turarum. suggere mel de petrasu¬
scipiendo grãm redemptionis. ole¬
umq de sapo durissimo sꝑando
głam beatitudinis. ad quam nos
ꝑ̃ducere dignetur. Qii uut.

Expanded text:
enim vivit, vivit Deo . Mel de peenim vivit, vivit Deo . Mel de petra significat gratiam redemptionis. Oleum autem de saxo durissimo lato dulcius sapit, sic gratia redemptionis prae omnibus, quae in praesenti saeculo possunt homini in cordibus electorum dulcescit. Et quomodo oleum cunctos liquores excellit, sic gloria beatitudinis, quae summum est bonum, bona cuncta superat et excedit. Debemus itaque, fratres, esse constituti super excelsam petram per eminentiam virtutum, comedere fructus agrorum lectionem Scripturarum, et per contemplationem creaturarum sugere mel de petra, suscipiendo gratiam redemptionis oleumque de saxo durissimo, sperando gloriam beatitudinis. Ad quam nos perducere dignetur
Abbreviated transcription (Latin):
benignitatẽ que tam utilia dedit.
ponit petram& mel. & iterum
duo saxum & oleum. Petrascdm
trãditiones doctoꝵ nr̃õꝵ sapo est
minor sapoq fragilior. & saxum
petra mauis petraq durtus. Petͣ
&e saxum xpm̃ significant: s pe¬
trasignificat xpm̃ in sinu matͥs.
saxum uͦ significat xpm in dexte¬
ra di patris. Petra xp̃c in mundo:
petram paruam: Uide eum in
cunis latitantem. uł insola udea
p̃dicantem. Uis udere xp̃m saxũ
inagnun: Uide eum ad dexte¬
ram patͥs sublimatum. ad termi¬
nos terre ꝑ fidem in cordib credẽ¬
tium dilatatum. Hic ẽ lapis de
quo scͥptumi ẽ. lapis abscisus de
monte sine manu homitus. fac¬
tus est mons magnus. & imple¬
uit terram. Uis uidere xp̃m pe¬
tram fragilem: Uide eum ua¬
gientem. esurientem. scicientẽ.
lascescentem. algentem. lacͥman¬
tem. flagellatum. mortificatum.
Uis iũdere xp̃m saxum durissi¬
ex mortius iam ũ moritur mors
illi ultra ñ dominabitur. quõd

Expanded text:
benignitatem, quae tam utilia dedit. benignitatem, quae tam utilia dedit. ponit petram et mel, et iterum duo saxum et oleum. Petra secundum traditiones Doctorum nostrorum saxo est minor, saxoque fragilior, et saxum petra majus, petraque durius. Petra et saxum Christum significant. Sed petra significat Christum in sinu matris, saxum vero significat Christum in dextera Dei Patris. Petra Christus in mundo, petram parvam? vide eum in cunis latitantem, vel in sola Judaea praedicantem. Vis videre Christum saxum magnum? vide eum ad dexteram Patris sublimatum, ad terminos terrae per fidem in cordibus credentium dilatatum. Hic est lapis, de quo scriptum est: Lapis abscissus de monte sine manu hominis factus est mons magnus, et implevit terram . Vis videre Christum petram fragilem? vide vagientem, esurientem, sitientem, lassescentem, algentem, lacrymantem, flagellatum, mortificatum. Vis videre Christum saxum durissex mortuis jam non moritur, mors illa ultra non dominabitur; quod
Abbreviated transcription (Latin):
intimȩ deuotionis. fructum suꝑ
tus salutares. Uniu̾sitas namq
ereaturȩ quasi quoddam corpus
est. bibliothece. S quemad mo¬
dum si laicus bibliothecam no¬
uam bene compositam. bene scͥp¬
tam. auro diuersisq colorib pic¬
tam. & illuminatam. inueniat.
aꝑiat. inspiciat. literas laudet.
aurum colores ꝙ commnendet. s
tamen quid in ipsa sapientiȩ
contineatur. minume cognoscit:
sic homo bestialis tenebris ig¬
norantiȩ cecatus. mundum istũ
specietenus considerans. laudat
altitudinem celi. latitũdinem
terrȩ. claritũdinem celestium
lumminarium. uiriditatem ger¬
minum. diu̾sitatem quoꝵ libet
animantium. moles montium.
tractus fluminum. srtam̃ qͥd
in ipso duunȩ cognitionis late¬
at non adũtit. Uir enun insipiẽs
non cognoscet: & stultus non
incelliget hȩc. Non agnoscit
in creaturis omnipotentiam.
creatoris. que tot & tanta de ni¬
chilo fecit. nec sapientiam quȩ
tam pulcre facta disposuit. nec

Expanded text:
imae devotionis, fructum supeimae devotionis, fructum supetus salutares. Universitas namque creaturae quasi quoddam corpus est bibliothecae. Sed quemadmodum si laicus bibliothecam novam bene compositam, bene scriptam, auro diversisque coloribus pictam et illuminatam inveniat, aperiat, inspiciat, et litteras laudet, aurum coloresque commendat, sed tamen quid in ipsa sapientiae contineatur minime cognoscit; sic homo bestialis tenebris ignorantiae caecatus, mundum istum specie tenus considerans, laudat altitudinem coeli, latitudinem terrae, claritatem coelestium luminarium, viriditatem germinum, diversitatem quorumlibet animantium, moles montium, tractus fluminum, sed tamen quid in ipso divinae cognitionis lateat non advertit. Vir enim insipiens non cognoscet, et stultus non intelliget haec . Non agnoscit in creaturis omnipotentiam Creatoris, quae tot et tanta de nihilo fecit, nec sapientiam, quae tam pulchre facta disponit, nec
Abbreviated transcription (Latin):
& duriciam litterȩ. isti frumentũ
ꝓpter lenitatem & teneritudinẽ
spũalis intelligentiȩ. Si displicet
tibi fructum legendo colligere de
mete frumentum. Scias agros
istos scił libros diuinos ab opti¬
mis agͥcolis ꝑ multos labores be¬
ne cultos .i. a ꝑfectis doctorib ꝑ
multas afflictiones. uigilias. lec¬
tiones. mẽditationes. disputatio¬
nes. bene emendatos. bene glosa¬
tos. & compositos. Alii laboraue¬
runt. & tu uitra labores eoꝵ. me¬
te fructus agroꝵ. lege sententias.
libroꝵ. Si uerbis meis acquiesce¬
re uolueris. dñs reget te & nicħ
tibi deerit. quia in loco pascue
collocauit te. Si uͦ nolueris appro¬
pinquabit usq ad portas mor¬
tis anima tua: omnem escam ab¬
hominata. Caue ꝙͦ ne comedas
siliquas porcoꝵ. ne uidelicet de¬
lecteris infigmentis poetarum.
broꝵ fructus collige. & ex illis ĩ¬
pinguare dilatare. Illic inueni¬
es fructum ut alio in loco iam
diximus. honeste occupationis.

Expanded text:
iam litterae; isti, frumentum iam litterae; isti, frumentum propter lenitatem et teneritudinem spiritualis intelligentiae. Si displicet tibi fructum legendo colligere de mete frumentum. Scias agros istos scilicet libros divinos ab optimis agricolis per multos labores bene cultos, id est a perfectis doctoribus per multas afflictiones, vigilias, lectiones, meditationes, disputationes emendatos, bene glossatos et expositos. Alii laboraverunt et tu, intra labores eorum mete fructus agrorum, lege sententias librorum. Si verbis meis acquiescere volueris, Dominus reget te, et nihil tibi deerit, quia in loco pascuae te collocabit . Si vero nolueris, appropinquabit usque ad portas mortis anima tua, omnem escam abominata . Cave quoque ne comedas siliquas porcorum, ne videlicet delecteris in figmentis poetarum, brorum fructus collige, et ex illis impinguare et dilatare. Illic invenies fructum, ut alio in loco jam diximus, honestae occupationis,
Abbreviated transcription (Latin):
ores. Uituꝑant qͦ euutates in imo
positas. ꝓpt̾ sordes. & sordium fe¬
tores. & aeris exinde corruptiones.
quia ciuitates inquiunt tales
ꝑ fetores suos deuorant habitato¬
res suos. S quid ꝓdest tͥ corpora¬
li habitatione manere in sublimi¬
tate locoꝵ. si praua conũsatione
uerseris in ꝓfundo uitioꝵ: Prete¬
rit namq figura mundi. nec ali¬
quid ꝑmanet. s cito cotum deflu¬
it bonum malumq p̾sentis scłi.
Non ẽ gͦ magnipendendum ubi
maneas. si totis uirib contende
ut uitam do dignam ducas. Cõ¬
stituit ait eum suꝑ excelsam ter¬
ram ut comederet fructus agro¬
rum. Qui sunt agͥ isti nisi libri
sacri: Qui sunt fructus agroꝵ.
nisi sensus sententiȩq libroꝵ :
Singuli libri. singuli agri. scił
genesis. exõdus. leuiticus. liber¬
numeri. deuteronomiũ & ceti
libri ueteris testamenti: mathꝰe.
marcus. lucas. ioħes. & alii li¬
bri noui testamenti. Sr alios

Expanded text:
briorem. Vituperant quoque civitates in imo briorem. Vituperant quoque civitates in imo positas, propter sordes et sordium fetores, et aeris exinde corruptiones, quia civitates, inquiunt, tales per fetores suos devorant habitatores suos. Sed quid prodest tibi corporali habitatione manere in sublimitate locorum, si prava conversatione verseris in profundo vitiorum? Praeterit namque figura mundi, nec aliquid permanet, sed totum et cito defluit bonum, malumque praesentis saeculi. Non est ergo magnipendendum ubi maneas, sed totis viribus contende, ut vitam Deo dignam ducas. Constituit, ait, eum super excelsam terram, ut comederet fructus agrorum. Qui sunt agri isti nisi sacri libri? Qui sunt fructus agrorum nisi sensus sententiaeque librorum? Singuli libri sunt singuli agri, scilicet Genesis, Exodus, Leviticus, Numeri, Deuteromium, et caeteri libri Veteris Testamenti: Matthaeus, Marcus, Lucas, Joannes, et alii libri Novi Testamenti. Illi
Abbreviated transcription (Latin):
quicquid in ipsa agitur diligent̃
attendit. & grãm ad maiora bona
ꝑagenda miscđiter tͥbuit. Et ocu¬
li illius in easunt. a pͥncipio anni
usq ad finem eius. quia quid in
tempore gre qd est anuus benigni¬
tatis eius in sp̃uali conũsatione
boni fiat semꝑ inspicit. & corone
eius ut in ipso terta ista fructum
ampliorem faciat. in stillicidiis
domi celestis benedicit. Suꝑ istam
autem terram excelsam constitu¬
it d̾s ppłm suum. ñ ueterem sẽd
ut comedat fructus agroꝵ. ut
suggat mel de petra oleumq de
sapo durissimo. Suꝑ istam terrã
paulus apłs mansionẽ constitue¬
rat. quando de se sͥꝙ similib di¬
cebat. Nr̃a conũsatio iun celis est.
Quid est enun terra excelsa nisi
uita spũalis. uita scã. uita honesta:
Sunt quidam qui gloriantur ha¬
bitare se in ciuitate in cluo alicꝰ
ardui loci posita. quia cuuitas ta¬
lis cadentib pluuus lauatur sor¬
dib suis. & habet inde ñ solum
uias mundiores. s & auras satu¬

Expanded text:
quid in ipsa agatur diligenter attendit, et ei gratiam ad majora bona peragenda misericorditer tribuit. Et oculi illius in ea sunt a principio anni usque ad finem ejus. Quidquid enim in tempore gratiae quod est annus benignitatis ejus in spirituali conversatione boni fiat, semper inspicit; et coronae ejus, ut in ipso terra ista fructum ampliorem faciat, in stillicidiis doni coelestis benedicit. Super istam autem terram excelsam constituit Deus populum suum, non veterem sed ut comedat fructus agrorum, ut sugat mel de petra, oleumque de saxo durissimo. Super istam terram Paulus apostolus mansionem constituerat, quando de se sibique similibus dicebat: Nostra conversatio in coelis est . Quid est enim terra excelsa nisi vita spiritualis, vita sancta, vita honesta. Sunt quidam qui gloriantur in civitate, in clivo alicujus ardui loci posita, quia civitas talis cadentibus pluviis lavatur sordibus suis, et habet inde non solum vias mundiores, sed et auram salu
Abbreviated transcription (Latin):
uit autẽ innaturam humanam
ꝑsuggestionẽ liabolicam iguorã¬
tia: &ꝰ euulsit in homine radicẽ
diuinȩ cognitionis. & uenit con¬
cupiscentia & eradicauit plan¬
tam̃ dilectionis. Gens itaq que¬
libet impia a diuuus & celestib
bonis ꝑ culpam elongata. duo¬
b p̃cedlentib bonis in bono pͥmũ
plantata: quob succẽdentib ma¬
ls deuiceps recte monstratur & uo¬
catur abono ꝯulsa. Ite gͦ angłi uelo¬
ces ad gentẽ ꝯuulsam. & non solũ con: uul¬
sam. s ae dilaceratã. Conuulsam a. bono:
dilaceratã in malo. humana. naniq nat᷑a
postquã a bono uellit᷑: statim in malo

Expanded text:
vit autem in naturam humanam vit autem in naturam humanam per suggestionem diabolicam ignorantia, et evellit in homine radicem divinae cognitionis, et venit concupiscentia, et eradicavit plantam dilectionis. Gens itaque quaelibet impia a divinis et coelestibus bonis per culpam elongata, duobus praecedentibus bonis in bono primum plantata, duobus succedentibus malis deinceps recte monstratur et vocatur a bono convulsa. Ite ergo, angeli veloces, ad gentem convulsam, et non solum convulsam, sed et dilaceratam. Convulsam a bono, dilaceratam in malo. Humana namque natura postquam a bono vellitur, statim in malo
Abbreviated transcription (Latin):
gem requirent ex ore eius. quia ã¬
gelus qñ epercituum ẽ. Ergo si
sacerdotes dñi sumus. etiam ex ip¬
so officio angeli .i. nuntii sumus:
& ppło̾ ea quȩ di sunt nuntiare de¬
benius. Ite angłi ueloces. ad gentẽ
conuulsam. Duob modis proba¬
tur natura humana deo inherere.
& in ipsoradicem habere. scłmi hoc
qd̃ iũdelicet facta ẽ. ut in alio loco
iam diximus. ad imaginem di. in
eo q̃d potest dm̃ cognoscere. & sclm̃
hoc qd̾ facta ẽ ad similitũdinem di.
in eo q̃d̾ potest dm̃ diligere. His
etiam modis non solum humaua
uerum & angłica ereatura creato¬
ri coniuncta dinoscitur. dum et
cognitione eius sapientiam contẽ¬
platur. & dilectione beatitudine
eius iugiter ꝑfructur. His duob
uitat malum quia & ꝑ cognitio¬
nem ueritatis quam habet in di¬
uina sͥ origin aliter insita unagi¬
ne pellit errorem. & ꝑ amorem uͥ¬
tutis quem ht̃ in diuina similitu¬
dine odit iniqͥtatem. Subintra¬

Expanded text:
gem requirent ex ore ejus, quia angem requirent ex ore ejus, quia angelus Domini exercituum est . Ergo si sacerdotes Domini sumus, etiam ex ipso officio angeli, id est nuntii sumus, et populo ea quae Dei sunt nuntiare debemus. Ite, angeli veloces, ad gentem convulsam. Duobus modis probatur humana natura Deo inhaerere, et in ipso radicem habere, secundum hoc videlicet quod facta est, ut alio loco jam diximus, ad imaginem Dei, in eo quod verum potest cognoscere; et secundum hoc quod facta est ad similitudinem Dei in eo quod potest bonum diligere. His enim modis non solum humana, verum et angelica creatura Creatori conjuncta dignoscitur, dum et cognitione ejus sapientiam contemplatur, et dilectione beatitudine ejus jugiter fruitur. His duobus modis vitat malum, quia et per cognitionem veritatis, quam habet in divina sibi originaliter insita imagine, pellit errorem; et per amorem virtutis, quam habet in divina similitudine, odit iniquitatem. Subintra
Abbreviated transcription (Latin):
ficium iniunctum. ecce cura. sol¬
licitũdo. laborq sacerdotum : ecce
pium si ꝑieulosum onus illis im¬
positum. Ite angłi ueloces. Am¬
monet nos hoc in locosermo ꝓphe¬
tieus. ummo diuinus ne minist̾iũ
diuinitus nob̃ inuitictum contem¬
namus. ne scm onus abiciamus.
ne gentem ad imaginẽ & similitu¬
diuem di formatam. p̃cioso sangͥ¬
ne xp̃i redemptam. nobis commis¬
sam negligamus: ne ꝑ culpam tẽ¬
poralem ad et̾nam defluat daina¬
tionem. ne qd̾ absit ñ salum ui illa
fiat peccatum ꝓpt̾ ipsius delicta ꝓ¬
pria: si & in nob̾ fiat supra mõdũ
peccans peccatum ꝓpt̃ delicta alie¬
na. Redaituri namq sumus do ra¬
tionem ñ solum de nobis. s & de a¬
nimab nob̾ commissis. nisi illis in¬
stanter annuntiauerimus uerbũ
salutis. Audiamus gͥ attentius q̃d̃
nobis diurnitus t. Ite angeli uelo¬
ces ad gentem conuulsam. Sacer¬
dotes sunt angłi. sicut qͦdani loco
scͥpturamnuit dicens. Labia sac̃¬
dotis custõdiunt scientiam & le¬

Expanded text:
ficium injunctum: ecce cura, sollicitudo laborque sacerdotum. Ecce pium, sed periculosum onus illis impositum. Ite, angeli veloces. Admonet nos hoc in loco sermo propheticus, imo divinus, ne ministerium nobis divinitus injunctum contemnamus, ne sanctum onus dejiciamus, ne gentem ad imaginem et similitudinem Dei formatam, pretioso sanguine Christi redemptam, nobis commissam negligamus, ne per culpam temporalem ad aeternam defluat damnationem, ne quod absit! non solum in illa fiat peccatum propter ipsius delicta propria, sed et in nobis fiat supra modum peccans peccatum propter delicta aliena. Reddituri namque sumus rationem non solum de nobis, sed etiam de animabus nobis commissis, nisi illis instanter annuntiaverimus verbum salutis. Audiamus igitur attentius quod nobis divinitus dicitur: Ite, angeli veloces, ad gentem convulsam. Sacerdotes sunt angeli, sicut quodam loco Scriptura innuit dicens: Labia sacerdotis custodiunt sapientiam, et le
Abbreviated transcription (Latin):
egimus in cantico moysi q̃d̃
scͥpsit de populo antiquo. de ppło
isrłitico. qd̾ ipse moyses de eõdem
populo dixerit. qd̃ eum d̾s consti¬
tuit suꝑ excelsam terram ut co¬
mederet fructus agroꝵ. ut sug¬
geret mel de petra oleumq de sa¬
po durissimo. Quemadinodum
enim ds pͥmum hominem con¬
dens dedit ei paradisum uolupta¬
tis ut ꝑ illud bonum sꝑare sciret
culpam reducere uolens ad głam
illis quib commisit sacramenta
redemptionis dedit t̾ram ꝓmissi¬
onis. ut ꝑ bonum accept᷑um in
tempore discerent sꝑare bonum
alibi ait moyses. loquens eum
isrł. Terra ad quam ingrẽdieris
possidendam. nonẽ sicut terra
egypti de qua existi. ubi aquȩ
dueuntur irriguȩ. s montuosaẽ.
de celo expectans pluuias. qmͣ
dominꝰ ds tuus inuisit semꝑ. et
oculi illius in easunt a pͥncipio

Expanded text:
egimus in cantico Moysi, quod scripsit de populo antiquo, de populo Israelitico, ipsum de eodem populo dixisse quod eum Deus constituit super excelsam terram, ut comederet fructus agrorum, ut sugeret mel de petra, oleumque de saxo durissimo . Quemadmodum enim Deus, primum hominem condens, dedit illi paradisum voluptatis, ut per illud bonum sperare sciret culpam reducere volens ad gloriam, illis quibus commisit sacramenta redemptionis, dedit terram promissionis, ut per bonum acceptum in tempore discerent sperare bonum ntuosa, sicut alibi ait Moyses loquens cum Israel: Terra ad quam ingredieris possidendam, non est sicut terra Aegypti de qua existi, ubi aquae ducuntur irriguae, sed montuosa est, de coelo exspectans pluvias, quam Dominus Deus tuus invisit semper, et oculi illius in
Abbreviated transcription (Latin):
eccłia catholicã. De p̃putiis arborum
uando ingressi fueritis xuiii.¬
terram & plantaueritis in ea
ligna pomifera. auferetis p̃putia e¬
orum: poma quȩ germinant un¬
munda erunt uob̃. nec comẽdetis
ex eis. Ligna pomifera. sunt oꝑa
fecuñda uͥtitib. Preputia itaq
lignoꝵ auferimꝰ: cum de ipsa incho¬
ationis infirmitate suspecti pͥmor¬
quȩ germinant immunda existuna¬
mus: nr̃isq cibis ñ aptamus: qͥ a
cum pͥmordia laudantur boni o
tur: fructus boni
oꝑis intẽ¬
pestiue comẽdatur.

Expanded text:
catio. CAP. XVI. De praeputiis arborum. Quando ingressi fueritis terram, et plantaveritis in ea ligna pomifera, auferetis praeputia eorum. Poma, quae germinant, immunda erunt vobis; nec comedetis ex eis . Ligna pomifera, sunt opera perfecta virtutibus. Praeputia itaque lignorum auferimus, cum de ipsa inchoationis infirmitate suspecti, primorquae germinant, immunda existimamus, nostrisque cibis non aptamus; quia, cum primordia laudantur boni pitur, fructus boni operis intempestive comedatur.
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ illata fuerit intemplũ dnĩ
a pretereuntib quȩ offeruntur
ꝓ precio animȩ. & quam sponte &
arbitͥo cordis sui inferunt. intem¬
plum dñi. accipiant illam sacerdo¬
tes iuxta ordinemsuũ. & instau¬
rent sartatectadomꝰ siquid necessa¬
rium uderint instauratione. Se¬
cundum hancsimilitũdinẽ man
ant omnem pecuniã quȩ a p̃tere¬
untib iustis scientie spũał. uł bo¬
norum exemploꝵ in thesaurũ dni
confertur. ꝙ ꝑ p̃olicatoꝵ officia ad¬
instaurationẽ templi sp̃uał confe¬
ratur. quatinꝰ ibi q̃d̾cũꝙ scissum
ꝑerrorem uł uicia inuenerint re¬
staurent. ne forte ꝑ negligentiam
magistroꝵ depereat multitũdo au

Expanded text:
erit in templum Domini a praetereuntibus, quae offertur pro pretio animae et quam sponte et arbitrio cordis sui inferunt in templum Domini, accipiant illam sacerdotes juxta ordinem suum, et instaurent sartatecta domus, si quid necessarium viderint instauratione . Secundum hanc similitudinem mandant omnem pecuniam, quae a praetereuntibus justis, scientiae spiritualis, bonorum exemplorum, in thesaurum Domini confertur, per praedicatoinstaurationem templi spiritualis conferantur, quatenus ibi quodcunque scissum per errorem vel vitia invenerint, restaurent, ne forte per negligentiam magistrorum depereat multitudo au
Abbreviated transcription (Latin):
Iace sagatã. Et iecit. Sic xp̃e lumi¬
ne scĩȩ suos hortatur pͥmum illu¬
strari. & sic iacula p̃dicationis mit¬
tere. Et ait helyseus. Sagitta salu¬
tis dñi contͣ syriam. ꝑcutiesq sy¬
ranter agitur. Unde ñ debet doc
tor ꝓpter auariciã negligere ani
uebit. uł app̃hendet. Uñ apłs enu¬
meratis uiciis subiitulit. Tu autẽ
homo di hec fuge: sectare uͦ iustici¬
am. pietatem. app̃hende uitam e¬

Expanded text:
Jace sagittam. Et jecit . Sic Christus lumine scientiae suos hortatur primum illustrari, et sic jacula praedicationis mittere. Et ait Eliseus: Sagitta salutis Domini contra Syram: percutiesque Syranter agitur. Unde tor propter avaritiam negligere animnebit vel apprehendet, unde Apostolus enumeratis vitiis subintulit: Tu autem, homo Dei, haec fuge, sectare vero justitiam et pietatem, et apprehende vitam ae