comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scõ: it hoc intelligat᷑ didicisse in colũba. qd̾
ita erat babtizaturꝰ dñs in spũ sco. ut in ne.¬
minc̃ aliũ hominẽ potestas illa transi¬
ret. unde ꝓbamꝰ. Colũba ⁊ ã babtizato dño
descendit ante aut̃ quã ueniret dñs ut
babtizaretur a ioħe in iordane. Diximꝰ
qe nouerat eũ illis uocibꝰ ubi ait: Tuad
me uenis babtiz.ari: ego a te debeo bab¬
tizari: S ecce dñm nouerat: nouerat fi¬
liũ dĩ.Unde ꝓbamꝰ qd̾ iam nouerat qr
ipse babtizaret in spũ sc̃o ᷤᷤ antequã ue¬
niret ad fluiũ cũ multi ad ioħm cõ¬
currẽt babtizari: Ait illis Ego quidem
babtizo uos in aquã. qui aut̃ post me
uenit maior me ẽ: cuiꝰ nõ sũ dignꝰ cor¬
rigiã calciam̃ti soluere. Ipse uos babti
Qͥd gͦ ꝑ colũbã didicit. ne m̃dax postea
inueniatur. qd̾ auertat a nobis ds̃ opina¬
ri nͥ quandã ꝓpͥetatẽ in xp̃o talẽ futu¬
rã. Ut quãuns multi ministri babtizat᷑i
essẽt siue iusti siue iniusti. nõ tribuere¬

Expanded text:
sancto; ut hoc intelligatur didicisse in columba, quod ita erat baptizaturus Dominus in Spiritu sancto, ut in neminem alium hominem potestas illa transiret? unde probamus? Columba jam baptizato Domino descendit: ante autem quam veniret Dominus ut baptizaretur a Joanne in Jordane, diximus quia noverat eum, illis vocibus ubi ait: Tu ad me venis, baptizari? ego a te debeo baptizari. Sed ecce Dominum noverat, noverat Filium Dei: unde probamus quod jam noverat quia ipse baptizaret in Spiritu sancto? Antequam veniret ad fluvium, cum multi ad Joannem concurrerent baptizari, ait illis, Ego quidem baptizo vos in aqua: qui autem post me venit, major me est, cujus non sum dignus corrigiam calceaQuid ergo per columbam didicit, ne mendax postea inveniatur quod avertat a nobis Deus opinari; nisi quamdam proprietatem in Christo talem futuram, ut quamvis multi ministri baptizaturi essent, sive justi, sive injusti, non tribuere
Abbreviated transcription (Latin):
neãt᷑ ista ab hominibꝰ. iura acceperũt re¬
gũ. uultis recitamꝰ legesiut gaudcatis
qr uł unũ ortũ habetis. ⁊ nõ impute¬
tis nͥ mansuetudini colũbȩ. Quia uł
ibi uobis ꝑmittit᷑ ꝑmanere. Legunt᷑
enĩ leges manifestȩ. uͥ preceperũt inpe¬
ratores cos qui ꝓ̃t̾ ȩccłiȩ catholicȩ cõ¬
munionẽ usurpat sibi nom̃. xp̃ianũ.
nec uolũt in pace colere pacis auctorẽ:
nicħ noĩe eccłiȩ audeãt possidere. S qͥd
nobis ⁊ imꝑatori. s iã dixi De iure hu¬
manio agit᷑: ⁊ tam̃ apłs uoluit seꝰuiri regi¬
lꝰuoluit honorari reges: idix̃. regẽ reuere¬
mini noli dicere qͥd mͥ tregi qͥs tͥ gͦ ⁊ po ᷤᷤ
sessioni: ꝑ uira regũ ꝑ ossident᷑ possessio¬
siones tuas: qͥ ad ipsa iuira humana re¬
nunciasti quibꝰ possident᷑ possessiones.¬

Expanded text:
neantur ista ab hominibus, jura acceperunt reneantur ista ab hominibus, jura acceperunt regum, vultis recitemus leges, ut gaudeatis quia vel unum hortum habetis, et non imputetis nisi mansuetudini columbae, quia vel ibi vobis permittitur permanere? Leguntur enim leges manifestae, ubi praeceperunt imperatores eos, qui preter ęcclesię catholicę communionem usurpant sibi nomen christianum, nec volunt in pace colere pacis auctorem, nichil nomine ęcclesię audeant possidere. Sed quid nobis et imperatori? Sed iam dixi: de iure humano agitur. Et tamen apostolus voluit serviri regibus, voluit honorari reges, et dixit: Regem reveremini. Noli dicere: Quid michi et regi? Quid tibi ergo et possessioni? Per iura regum possidentur possessiosiones tuas, quia ipsa jura humana renunciasti, quibus possidentur possessiones.
Abbreviated transcription (Latin):
dignatus ẽzecce sunt uillȩ quo uite defen¬
des uillas : diuino an humano : responde¬
ant. Diuinũ ius in scripturis habemꝰ. hu¬
manũ uis in legibꝰ regũunde qͥsq possi¬
det qd̾ possidet: nõne iure humano. Nam
iure diuino. dñi ẽ t̾ra ⁊ plenitudo eiꝰ pau¬
peres ⁊diuites ds̃ de uno limo fecit: ⁊ pau¬
peres ac diuites una terra subportat. Iure¬
tam̃ humano dicit. hȩc uilla mea ẽ hec
domꝰ meaᷤ. hic seruus m̃s ẽ. Iure gͦ huma¬
no iure imꝑatoꝵ. Iuare: q ipsa uira hu¬
mana ꝑ imꝑatores ⁊ reges scłi. d̃s distribu¬
it generi humano: uultis legamꝰ leges
imꝑatoꝵ : i scd̾m ipsas agamꝰ de uillis:
Siire humano uultis possidere. reci¬
temꝰ leges inꝑatoꝵ: iudeamꝰ si uoluerũt
aliqͥd ab hereticis possiden Sed qͥd mͥ ẽ
imperator: scd̾m ius ipse posside terrã.
Aut tolle uira imꝑatoꝵsiquis audet di
cere mea ẽ illa uilla. Aut m̃s ẽ iste ser¬
uus. aut domꝰ hec mea ẽ. Si aut̃ ut te¬

Expanded text:
dicit: Ecce sunt villę. Quo iure defendis villas? Divino an humano? Respondeant: Divinum ius in scripturis habemus, humanum ius in legibus regum. Unde quisque possidet, quod possidet, iure humano. Nam iure divino Domini est terra et plenitudo eius. Pauperes et divites Deus de uno limo fecit, et pauperes et divites una terra subportat. Iuretamen humano dicitur: Hęc villa mea est, hęc domus mea, hic servus meus est. Iure ergo humano, iure imperatorum. Quare? Quia ipsa iura humana per imperatores et reges seculi Deus distribuit generi humano. Vultis, legamus leges imperatorum et secundum ipsas agamus de villis? Si iure humano vultis possidere, recitemus leges imperatorum. Videamus, si voluerunt aliquid ab hereticis possideri. Sed quid mihi est imperator? Secundum ius ipsius possides terram. Aut tolle iura imperatorum et quis aucere: Mea est illa villa, aut meus est ille servus, aut domus haec mea est? Si autem ut te
Abbreviated transcription (Latin):
erat. qui aut̃ a ioħe datꝰ ẽ. ĩ oħis erat Nõ
manꝰ datũ. habtismo ioħis uã ꝑ manus
ioħis dato. recte p̃ponimꝰ: Penĩ dictũ est
de dño antequã pateretur. qr babtizabat
plures quã ioħs  Ueinde adiectũ ẽ. quãuiᷤᷤ
ipse nõ babtizaret: s discipłi eiꝰ Ipse: i nõ
ipse ipse potestate. illi. ministerio. Serui¬
tutẽ ad babtizandũ illi amouebãt: po¬
testas babtizandi in.xp̃o ꝑmanebat: Er¬
go babtizabãt discipłi ei. ͤ ibi adhuc
tizauit uidas. nõ st̃ iterũ babtizati:
Et qͦs babtizauit ioħs. iterũ babtizati

Expanded text:
is erat. Non manus datum, baptismo Joannis etiam per manus Joannis dato recte praeponimus. Etenim dictum est de Domino antequam pateretur, quia baptizabat plures quam Joannes: deinde adjunctum est, Quamvis ipse non baptizaret, sed discipuli ejus . Ipse, et non ipse: ipse potestate, illi ministerio; servitutem ad baptizandum illi admovebant, potestas baptizandi in Christo permanebat. Ergo baptizabant discipuli ejus, et ibi adhuc tizavit Judas, non sunt iterum baptizati; et quos baptizavi
Abbreviated transcription (Latin):
iomnẽ fidẽ ita ut mõtes transferã. ca¬
ritatẽ nõ habeã. nichil sũ. Fructũ ibi
uideã: oliuã ibi uideã. Et reuocaris ad
timͣ hec si ꝓ xp̃o pateremimi nõ ꝓ hono¬
ribus ur̃is. Audite qd̾ seqͥtur. Iactat se enĩ
aliqͣndo qr faciũt elemosinas multas. aĩt¬
ꝓ donato pateris: ꝓ suꝑbo pateris: nõ es
in colũba.si ꝓ donato pateris. Nõ erat il
qui baltizat Ille nõ erat amicꝰ spõsi ꝓ qͦ qͥ dictãt
paterif. Hõ habes uestẽ nuptialẽ. Et si ad sego tab¬
conuiuiũ uenisti. foras habes mitii. ⁊mino ᷤ

Expanded text:
montes transferam, charitatem autem non habeam, nihil sum. Fructum ibi videam, olivam ibi videam, et revocaris ad timur. Haec si pro Christo pateremini, non pro honoribus vestris. Audite quod sequitur: jactant se enim aliquando, quia eleemosynas multas pro Donato pateris, pro superbo pateris; non es in columba, si pro Donato pateris. Non erat illqui baptizat. Ille non erat amicus sponsi, pro quo pateris. Non habes vestem nuptialem; et si ad convi
Abbreviated transcription (Latin):
tur ⁊ demones. xp̃m gͦ credendo s nõ di¬
ligendo Bicebãt: quid nobis ⁊ tͥ fidẽ ha¬
bebat : caritatẽ nõ habebãt.⁊ dõ demones
erãt. Noli de fide głari: adhuc demonibꝰ
cẽ. redi ad uiscera colũbe: foris babtizatꝰ
es. Habeto fructũ: ⁊ redis ad archã ⁊ tu: qͥd
nos queritis si mali sumut boni sitis:
Idõ uos querimꝰ: qr mali estis. Nã si ma¬
li nõ essetis: inuenissemꝰ uos. nõ uos que¬
itremꝰ. Qui bonꝰ ẽ. iã inuentꝰ ẽ. qui malꝰ

Expanded text:
non diligendo dicebant, Quid nobis et tibi ? Fidem habebant, charitatem non habebant: ideo daemones erant. Noli de fide gloriari; adhuc daemonibus cem, redi ad viscera columbae. Foris baptizatus es; habeto fructum, et redis ad arcam. 22. Et tu: Quid nos quaeritis, si mali sumus? Ut boni sitis. Ideo vos quaerimus, quia mali estis: nam si mali non essetis, invenissemus vos, non vos quaereremus. Qui bonus est, jam inventus est: qui mal
Abbreviated transcription (Latin):
qr septẽ diaconos ibi legimꝰ ordinatos. int̾
quos ẽ etiã nom̃ philippi ł philippi ergo
predicationẽ credidert̃ samaritȩ. Samaria
cepit habundare fidelibus Ibi erat simon
iste magꝰ. qͥꝑ magicas factiones suas demen¬
tauerat ppłm uit eũ uirtutẽ dĩ putarent. sõ¬
motꝰ tam̃signis quȩ fiebãt a philippo. etiam
ipse credidit. S quomͦ crediderit posteri¬
ora seq̃ntia demonstrauert̃. Ribti ⁊ atꝰ est
⁊ simon magꝰ. Audierunt hoc apłi qui
erãt iherosolimis: missi sũt ad illos petrꝰ
⁊ ioħs. Inuener̃t multos babtizatos⁊iq nul¬
lus ipsoꝵ acceꝑat adhuc sp̃m sc̃m. sic̃ tũc
descendebat. ad ostendendã significati¬
onẽ gentiũ crediturarũ. ut linguis
loquerent᷑ in quõ descendekat sp̃s sc̃s
Imposuer̃t illis manꝰ orãtes ꝓ eis ł acce¬
pert̃ sp̃m scm̃. Symon ille qͥ nõ erat

Expanded text:
quia septem ibi diaconos legimus ordinatos, inter quia septem ibi diaconos legimus ordinatos, inter quos est etiam nomen Philippi . Per Philippi ergo praedicationem crediderunt Samaritae; Samaria coepit abundare fidelibus: ibi erat iste Simon magus; per magicas factiones suas dementaverat populum, ut eum virtutem Dei putarent. Commotus tamen signis, quae fiebant a Philippo, etiam ipse credidit; sed quomodo crediderit, posteriora sequentia demonstraverunt. Baptizatus est et Symon. Audierunt hoc apostoli, qui erant Hierusolimis, missi sunt ad illos Petrus et Iohannes, invenerunt multos baptizatos ; et quia nullus ipsorum acceperat adhuc Spiritum sanctum, sicut tunc descendebat ad ostendendam significationem gentium crediturarum, ut linguis loquerentur, in quos descendebat Spiritus sanctus, imposuerunt illis manus orantes pro eis, et accepe
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ecce dico ipsũ ẽ: tota catholica dic it
ipsũ ẽ. Aiertit colũba ⁊ͣgnoscit: igemit
qr ipsũ foris habes: uide ⁊ qͣd̾ agnosct: ui¬
det̃ ⁊ qd̾ corrigat: ipsũ ẽ. ueni :igłaris qͥa
ipsũ ẽ Et nõ uis uenire: qͥd gͦ mali: qͥ nõ
ꝑtinẽt ad columbã: Ait tͥ colũbarimali
int̾ qͦs gemo. qͥ nõ ꝓtinẽt ad membra mea.
ticos cõsulũt : usti habẽt babtismũ. Sed
colũba gemit int̾ coruos: Qd gͦ gaudes qͥa
habes hoc. habes qd̾ habet ⁊ malꝰ Habeto
qd̾ nõdũ habes. ut p̾ossit tͥ bonũ qd̃ ha¬
ãnoĩ eccłia recitandꝰ aniuersaria sollẽpni¬
tate p̾ost passionẽ dñi. Nostis illũ librũ re¬
citari ubi scriptũ ẽ. qͦmͦ cõuersꝰ ẽ apłs.¬
ex ꝑsecutore p̃dicator factꝰ. Ubi etiã die pẽ¬
uelut ignis. Ibi legimꝰ młtos credidisse in
samaria ꝑ p̃dicationẽ philippi : Intelligit᷑
aut̃ siuie unꝰ ex apłis. siue unꝰ ex diaconibꝰ:

Expanded text:
est; ecce dico, ipsum est; tota Catholica dicit, est; ecce dico, ipsum est; tota Catholica dicit, ipsum est: advertit columba, et agnoscit, et gemit, quia ipsum foris habes; videt ibi quod agnoscat, videt et quod corrigat. Ipsum est, veni. Gloriaris quia ipsum est, et non vis venire? Quid ergo mali, qui non pertinent ad columbam? Ait tibi columba: Et mali inter quos gemo, qui non pertinent ad membra mea, ticos consulunt. Et isti habent Baptismum, sed columba gemit inter corvos. Quid ergo gaudes, quia habes? hoc habes quod habet et malus. habeto quod nondum habes, ut prosit tibi bonum quod haanno in Ecclesia recitandus. Anniversaria solemnitate post passionem Domini nostis illum librum recitari, ubi scriptum est quomodo conversus sit Aposersecutore praedicator factus : ubi etiam die Pen divisis velut ignis . Ibi legimus multos credidisse in Samaria per praedicationem Philippi: intelligitur autem sive unus ex Apostolis, sive ex diaconis;
Abbreviated transcription (Latin):
doletis illos. Nõ dubito fr̃s mei quͥasi ui¬
deãt dolorẽ ur̃m. cõfundentur: ⁊ reuire sẽt
Ueni gͦ ueni: noli timere: time si nõ uenisĩmo
nõ tume. s plange ueni gaudebis sueneris.
Gemes quidẽ in tribulationibꝰ ꝑegrinationi.
s gaudebis inspe  ueniꝰ uͥ ẽ colũba: cui dictũ:.
Una ẽ colũba mea una ẽ mat̾ suȩ. Colum¬
bã unã uides suꝑ caput. xp̃i. Lĩgas nõ ui¬
des in toto orbe terrarũ.ĩ dẽ sp̃s ꝑ columbã.
idem sp̃sisp̃c sc̃s orbi terrarũ datꝰ ẽ: a quo
te precidisti ut clames cũ coruo. nõ ut ge
Ii dicis. foris ^ babtitatꝰ. timeo ne inde sĩ reus.
qr foris accepi. Iã cepisti cognoscere qͥd ge¬
mendũ sit uerũ dicis qr ieus es Mon quia
accepisti s qe foris accepisti. ĩ ene gͦ qd̾ ac¬
cepisti: em̃da qd̾ foris accepisti. Accepistit̃
colũbe pret colũbã. Duo sũt quȩ audisꝯ ͤ¬
crilegꝰ corrigo desertorẽ. nõ muto caracte¬
rẽ. Noli de babtismate głari: qr dico ipsũ

Expanded text:
letis illos. Non dubito, fratres mei, quia si videant dolorem vestrum, confundentur, et reviviscent. Veni ergo, veni: noli timere; time si non venis: imo non time, sed plange. Veni, gaudebis si veneris: gemes quidem in tribulationibus peregrinationis; sed gaudebis in spe. Veni ubi est columba, cui dictum est, Una est columba mea, una est matri suae. Columbam unam vides super caput Christi, linguas non vides Spiritus sanctus orbi terrarum datus est, a quo te praecidisti, ut clames cum corvo, non ut gemes forte, et dicis: Foris baptizatus, timeo ne inde sim reus, quia foris accepi. Jam coepisti cognoscere quid gemendum sit: verum dicis, quia reus es; non quia accepisti, sed quia foris accepisti. Tene ergo quod accepisti, emenda quod foris accepisti: accepisti rem columbae, praeter columbam: duo sunt quae audiscrilegus; corrigo desertorem, non immuto characterem. 17. Noli de Baptismate gloriari, quia dico, ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
babtizatur ⁊ hic quando dãt mali nõ pꝰt
illos babtizat᷑. Colũba nõ babtizat post
coruũ coruus qͣre uult babtizate post co¬
lumbã. Intendat caritas ur̃a: iq̃re designa¬
tũ est nescioqͥd ꝑ columbã ut babtizato

Expanded text:
baptizatur; et hic quando dant mali, non post baptizatur; et hic quando dant mali, non post illos baptizatur. Columba non baptizat post corvum: corvus quare vult baptizare post columbam? 13. Intendat Charitas vestra: et quare designatum est nescio
Abbreviated transcription (Latin):
sũt boni ⁊ mali. Nã si dixerĩt solos bonos
se habere: credãt illiᷤᷤ sui. ⁊ suscribͣ Nõ sunt
apud nos dicant nͥ sc̃i. iusti. casti. sobrii. hõ
adulteri. nõ feneratores. nõ fraudatores. nõ
ꝑiuri. nõ uinolenti: dicãt: nõ enĩ attẽdo
lingas ipsoꝵ. s tango corda ipsoꝵ: Cũ aut̃
lica: ullis noti estis. nec nos eos reprehenda¬
nuiis. niec illi se pallpat Nos fatem᷑ in eccłia. ibo¬
quãdo qui babtizatur a grano palea ẽ
qui habtizatur a palea granũ ẽ. Alioqͥm siqͥs
babtiz atur a gͣno ualet.: ⁊ qͥ babtirat᷑ a pa¬
lea nõ ualet: falsũ ẽ. hic ẽ qui babtizat. Si
aut̃ uerũ ẽ hic ẽ qui babtizat. ⁊ qd̾ ab illo
enĩ malꝰ ille colũba ẽ. aut ad m̃bra colubȩ
ꝑtinet. Hec hĩc potest di in catholica noc
apud illos: siilli dicunt columbã esse eccle¬
est ⁊ omnibꝰ notũ. & si noluit conuincun¬
tur:qr ubi qͣndo dant mali nõ post illo ᷤᷤ

Expanded text:
sunt boni et mali: nam si dixerint solos bonos sunt boni et mali: nam si dixerint solos bonos se habere; credant illis sui, et subscribo. Non sunt apud nos, dicant, nisi sancti, justi, casti, sobrii; non adulteri, non feneratores, non fraudatores, non perjuri, non vinolenti: dicant; non enim attendo linguas ipsorum, sed tango corda ipsorum. Cum autlica et illis noti estis; nec nos eos reprehendamus, nec illi se palpent. Nos fatemur in Ecclesia et boquando qui baptizatur a grano palea est; et qui baptizatur a palea granum est. Et posbaptizatur a grano, valet; et qui baptizatur a palea, non valet: falsum est, Hic est qui baptizat. Si autem verum est, Hic est qui baptizat: et quod ab illo enim malus ille columba est, aut ad membra columbae pertinet: nec hic potest dici in Catholica, nec apud illos, si illi dicunt, columbam esse Eccleet omnibus notum, et si nolint convincuntur: quia et ibi quando dant mali, non post illos
Abbreviated transcription (Latin):
Adhuc querimꝰ. Aut mͥ dictũ ẽ: aut t̾ dictũ
ẽ: sequestremꝰ cui dictũ ẽ. Hoc gͦ quero. si co¬
lũba ẽ simplex. innocẽs. sine felle.pa cata
ui oscłis. nõ seua in ungiubꝰ. Iuero. utrũ ad
huiꝰ colũbe m̃bra ꝑtineant auari. raptores.
subdoli. ebriosi. flagiciosim̃bra sũt colũbe
huniꝰ ᷤ absit inqͥt. Ere ĩs fr̃s quiᷤᷤ hoc dixerint:
ut nichil aliud dicã. raptores solos si dicã.
m̃bra accipitris possũt ẽe̾ nõ m̃bra colũ¬
bȩ. Milui rapiũt. accipitres rapuĩt. corui
rapiunt: colũbȩ nõ rapuĩt. nõ dilaniant.
Ergo raptores non sũt m̃bra colubȩ. Hon
apud uos fuit uł unꝰ raptor:. quare manet
babtismꝰ quẽ dedit accipiter nõ colũba :
qͣre ñ rebabtizat᷑ apud uos ipsos. post rap¬
: An isti om̃s m̃bra colũbe sũt: sic
de honestatis columbã ur̃am : ut m̃bra uul
mali sũt: s forte inimico animo hoc dico:
⁊hoc postea requirat᷑ ubi certe dicũt. qr

Expanded text:
ictum est, aut tibi dictum est; sequestremus cui dictum sit. Hoc ergo quaero, si columba est simplex, innocens, sine felle, pacata in osculis, non saeva in unguibus; quaero utrum ad hujus columbae membra pertineant avari, raptores, subdoli, ebriosi, flagitiosi: membra sunt columbae hujus? Absit, inquit. Et revera, fratres, quis hoc dixerit? Ut nihil aliud dicam, raptores solos si dicam, membra accipitris possunt esse, non membra columbae: milvi rapiunt, accipitres rapiunt, corvi rapiunt; columbae non rapiunt, non dilaniant: ergo raptores non sunt membra columbae. Non apud vos fuit vel unus raptor? Quare manet Baptismus quem dedit accipiter, non columba? Quare non baptizatis apud vos ipsos post rap? An isti omnes membra columbae sunt? Sic dehonestatis columbam vestram, ut ei membra vultmali sunt. Sed forte inimico animo hoc dico: et hoc postea requiratur. Et ibi certe dicunt quia
Abbreviated transcription (Latin):
sertꝰ sũ. ⁊clama doctꝰ sũ q̃ntũ disert̃ quan¬
Et tam̃ silinguis angloꝵ loq̃fis łi anttat̃
nõ habẽs. audirẽ ęra sonantia Er cimbala
timuentia. Soliditatẽ aliquã quero. fruc¬
tũ in folus inueniã. Nõ sĩt sola uerba. ha
ẽ. habes babtifmũ: ⁊ ego confiteor. S qͥd dicit
idẽ apłs.Si sciero om̃ia sacram̃ta. ⁊ habu¬
ero ꝓpħiam ⁊ omnẽ fidẽ. ita ut montes trãs¬
fcrã Hse forte̾. hoc diceres.credidi. sufficitmͥ:¬

Expanded text:
et clama, Doctus sum. Quantum disertus? quanEt tamen si linguis Angelorum loquereris, charitatem non habens, audirem aera sonantia et cymbala tinnientia. Soliditatem aliquam quaero, fructum in foliis inveniam: non sint sola verba, habest; habes Baptisma, et ego confiteor. Sed quid dicit idem apostolus? Si sciero omnia sacramenta, et habuero prophetiam et omnem fidem, ita ut montes transferam: ne forte et hoc diceres, Credidi, sufficit
Abbreviated transcription (Latin):
petrꝰ. ꝓccumnia tua tecũ sit in ꝑdicione. qñ
donũ dĩ putasti pecuniat cõparandũ. sui
dicit pecuna tua tecũ sit in ꝑditione:
utiq babtizatci.⁊ã babtisiũ habebat. s co¬
lũbe uisceribꝰ nõ hȩxebat. Audi qr nõ hȩ¬
rebat uerba ipsũ petri apłi auerte. Seqͥtꝰ
enĩ. Non ẽ tͥ pars neq sors in hac fide: In
felle enĩ amaritudinis uideo te ce̾. solu̾ba
fel nõ habet᷑. symon habelut. idõ separatꝰ
erat a colũbe iusceribꝰ babtismꝰ ills qͥd ꝓde¬

Expanded text:
Petrus: 'Pecunia tua tecum sit in perditione, quoniam donum Dei putasti pecunia comparandum'. Cui dicit: 'Pecunia tua tecum sit in perditione'? Utique baptizato. Iam baptismum habebat, sed columbae visceribus non haerebat. Audi, quia non haerebat, et verba ipsa Petri apostoli adverte. Sequitur enim: 'Non est tibi pars neque sors in hac fide; in felle enim amaritudinis Video te esse'. Columba fel non habet. Symon habebat, ideo separatus erat a columbae visceribus. Baptismus illi quid
Abbreviated transcription (Latin):
de a dño: Absit: medicꝰ nõ daret uenenũ:
salutẽ medicus dedit: S uidigne accipiẽ¬
do. ad ꝑniciẽ accłpit. qui nõ paccatꝰ accepit.
Ss ergo ⁊ qui babtizant᷑ ab eo inqͥt mͥ fate¬
or habes: obserua qd̃ habes Eo ipso qd̾ ha¬
habeas. securꝰ habes. Suta: ẽẽ te militarẽ
sicharacterẽ imꝑatoris tui uitꝰ habeas. se¬
curꝰ militas si extra habeas. nõ solũ tͥ had
miliciã nõ ꝓdẽ caracter ille. s etiã ꝓ deser¬
to repunieris. Ueni gͦ ueni: ⁊ noli dicere iã
habeo.iã sufficit mͥ ueni. colũba te uocat:
gem̃do te uocat. Fr̃s mei uobis dico᷑ gem̃

Expanded text:
dae a Domino ? Absit. Medicus non daret venenum: dae a Domino ? Absit. Medicus non daret venenum: salutem medicus dedit; sed indigne accipiendo, ad perniciem accepit qui non pacatus accepit. Sic ergo et qui baptizatur. Habeo, inquit, mihi. Fateor, habes: observa quod habes; eo ipso quod hahabeas, securus habes. Puta te esse militarem: si characterem imperatoris tui intus habeas, securus militas; si extra habeas, non solum tibi ad militiam non prodest character ille, sed etiam pro desertore punieris. Veni ergo, veni, et noli dicere: Jam habeo, jam sufficit mihi. Veni; columba te vocat, gemendo te vocat. Fr
Abbreviated transcription (Latin):
qͥppe ille  aliqͥd ẽ.⁊ magnũ aliqͥo est:
ꝓpter illũ de quo dictũ ẽ. hic ẽ qͥ babtizat.
Seo ne putares illud qd̾ magnũ ẽ. aliqͥd tͥ¬
ꝓdesse posse. si nõ fueris inunitate: super
babtiratũ colũba descendit tamꝗͣ. dicens
Si babtismũ habes: esto incolũba. ne nõ tibi
ꝓusit qd̾ habes. Ueni gͦ ad colũbã dicimꝰ:
nõ ut incipias habere qd̾ nõ habeas. s ut
ꝓdẽe̾ tibi incipiat qd̾ habelus. Foris eiũ ha¬
bebas babtismũ ad ꝑniciẽ: intꝰ si habueris
incipit ꝓdee  salutẽ. Nõ enĩ tantũ tͥ nõ ꝓd¬
erat babtismꝰ: inõ etiã oberat: ⁊i scã post̃
obesse. In bonis enim sc̃a ad salutẽ insũt:
in malis ad iudiciũ. Certe enĩ fr̃s nouimꝰ
Iui aut̃ manducat ibibit indigne. iudi¬
ciũ sibi manducat ⁊bibit. Nõ ait qͦd illa res
mala ẽ: Sed qr ille malꝰ male accipiendo
ad iudiciũ accipit bonũ qd̾ accipit. Nỹ
enĩ mala erat buccella: quȩ tradita ẽ iu¬

Expanded text:
quippe illud aliquid est, et magnum aliquid est; propter illum de quo dictum est, Hic est qui baptizat. Sed ne putares illud quod magnum est, tibi aliquid prodesse posse si non fueris in unitate, super baptizatum columba descendit, tanquam dicens: Si Baptismum habes, esto in columba, ne non tibi prosit quod habes. Veni ergo ad columbam, dicimus: non ut incipias habere quod non habebas, sed ut prodesse tibi incipiat quod habebas. Foris enim habebas Baptismum ad perniciem: intus si habueris, incipit prodesse ad salutem 15. Non enim tantum tibi non proderat Baptisma, et non etiam oberat. Et sancta possunt obesse: in bonis enim sancta ad salutem insunt; in malis ad judicium. Certe enim, fratres, novimus Qui autem manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit . Non ait quia illa res mala est: sed quia ille malus, male accipiendo, ad judicium accipit bonum quod accipit. Num enim mala erat buccella quae tradita est Ju
Abbreviated transcription (Latin):
ȩquale. qd̃ acceper̃t. Nõ ẽ meliꝰ in illo
iinferiꝰ in illo. Sie ⁊ cũ babtizat malꝰ ex¬
aliqua uł ignorantia ȩccłiȩ uł tolerantia.:¬
aut enĩ ignorant᷑ mali aut toleratur pa¬
lea. quousq in ultimũ uentilet᷑ area. Illud
qd̾ cdatũ ẽ unũ ẽ: uec impar ꝓpt̾ impares
ministros. s par ⁊ ȩquale ꝓpt  hic ẽ qui bab¬

Expanded text:
t, non est melius in illo, et inferius in isto: sic et cum baptizat malaliqua vel ignorantia Ecclesiae, vel tolerantia aut enim ignorantur mali, aut tolerantur, toleratur palea, quousque in ultimo ventiletur area, illud quod datum est, unum est, nec impar propter impares ministros; sed par et aequale, propter, Hic est qui bap
Abbreviated transcription (Latin):
qr ista celebritate ⁊ freqͤntia ur̃a.
spũ uos feruere monstrastis. nõ dubito qr
etiã orastis ꝓme. ut debitũ uobis ex soluã:
ꝓmiserã in nomine xp̃i disserere hodie cũ
angustia tẽporis tc̃ impediret. ne id pos
explicetur. illux̃ nobis hodiemꝰ dies : i sen¬
tio  audiendi cupiditate. ⁊ pia deuotione
celebriꝰ congregatos ẜ xpectationẽ
ut̾am ds̃ impleat ex ore nr̃oamastis enĩ. ut
ueniretis s amastis qd si nos: ⁊ hoc bene:
Nã uolumus amari a uobis. s nolumꝰ in
nobns Qagͦ uos amamꝰ. an xp̃o ui xp̃o¬

Expanded text:
 ista celebritate et frequentia vestra, spiritu vos fervere de monstratis, non dubito quia etiam orastis pro me, ut debitum vobis exsolvam. Promiseram enim in nomine Christi disserere hodie, cum angustia temporis tunc impediret, ne id possexplicetur, illuxit nobis dies hodiernus; et sentio audiendi cupiditate et pia devotione vos celebrius congregatos. Exspectationem vestram Deus impleat ex ore nostro. Amastis enim ut veniretis: sed amastis, quid? Si nos, et hoc bene; nam volumus amari a vobis, sed nolumus in nobis
Abbreviated transcription (Latin):
mus sc̃s ẽ: qr diuersa sũt merita. diuer¬
sa erũt babtifmata. ͤ tãto qͥsq aliqͥd me¬
lius putat᷑ acciꝑe: quanto a meliore uide¬
bitur accepisse Ipsi scĩ. intelligite fr̃s bo¬
ni᷑ ꝑtinentes ad columbã. ꝑtinentes ad
sortẽ ciuitatis illiꝰ iherłm:. ipsi boni in
liis scĩores. Sũt alii aliis meliores. quare
gͦ si unꝰ ab illo uerbi gra iusto sc̃o bab¬
tizetur. aliꝰ ab alio inferioris meriti apud
dm̃. inferioris gradꝰ inferioris continẽtiȩ.
inferioris uitȩ. Unũ tam̃ ⁊ parꝰ equale ẽ¬

Expanded text:
m est, quia diversa sunt merita, diversa erunt baptismata; et tanto quisque aliquid melius putatur accipere, quanto a meliore videtur accepisse. Ipsi sancti, intelligite fratres, boni pertinentes ad columbam, pertinentes ad sortem civitatis illius Jerusalem, ipsi boni in liis sanctiores, sunt alii aliis meliores. Quare ergo si unus ab illo, verbi gratia, justo sancto baptizetur, alius ab alio inferioris meriti apud Deum, inferioris gradus, inferioris continentiae, inferioris vitae, unum tamen et par et aequale e
Abbreviated transcription (Latin):
uenerit in manifestatione p̃clarus. qͥ
priꝰ in humilitate uenit occultꝰ. qui
hȩc nouit genut ⁊ quãdiu ꝓpt̾ hõc
gemit bene gemit: sp̃c illũ docuit
gemere: a colũba didicit gemere Mul¬
ti enuĩ gemũt in infelicitate terrena:
uł quassati. dãpnis uł egritudine
corporis p̃grauati:uł carceribꝰ inclu¬

Expanded text:
ione praeclarus, qui prius in humilitate venit occultus; qui hoc novit, gemit. Et quamdiu propter hoc gemit, bene gemit: Spiritus illum docuit gemere, a columba didicit gemere. Multi enim gemunt in infelicitate terrena, vel quassati damnis, vel aegritudine corporis praegravati,
Abbreviated transcription (Latin):
homicida dedit babtismũ xp̃i: qd̾ sacra¬
mentũ tam sc̃m ẽ: ut nec homicida ii¬
tenete hoc: ⁊ cordibꝰ ur̃is infigite. Si enĩ
hodie uoluero pleniꝰ dicere quare ꝑ ᷤᷤ co¬
lumbã: tempꝰ nõ sufficit: quia enĩ. res di¬
cẽda insinuata ẽ ioħi ꝑ colũbano quã nõ
exposui quantũ arbitror sc̃itati uix:
S qͣre hanc ipsã rẽ ꝑ columbã oportuit
demõstrari. si breuit̾ dici posset. dicerem: s qr
dui dicaͣndũ ẽ ⁊ honerare uos nolo quomͦ
implerẽ. Adiuuate etiã atq etiã pia in¬
tentione ⁊ uotis bonis. ⁊ illud ͭ appareat
uit potestatẽ babtizandr. nõ debuit discere

Expanded text:
homicida dedit baptismum Christi. Quod Sacramentum tam sanctum est, ut nec homicida mitenete hoc, et cordibus vestris infigite. Si enim hodie voluero plenius dicere quare per columbam, tempus non sufficit. Quia enim res discenda insinuata est Joanni per columbam, quam non exposui quantum arbitror Sanctitati vestrae: sed quare hanc ipsam rem per columbam oportuit demonstrari, si breviter dici posset, dicerem: sed quia diu dicendum est, et onerare vos nolo, quomodo implerem; adjuvante etiam atque etiam pia intentione et votis bonis, et illud apparebit vit potestatem baptizandi, non debuit discere
Abbreviated transcription (Latin):
feruescat ignis sp̃c scĩ in simplicitate
cate. diligite: ꝓrsus potens ẽ dñs. Iã cȩpe¬
rũt cognoscere frontẽ suã multi cogno¬
palea sola ibi remaneat: omĩa grana col¬
ligantur: quicqͥd ibi fructificauit. Reoe¬
at ad archã ꝑ colũbam :mͦ deficientes
ubiq qͥd nobis ꝓponunt᷑. nõ inuenien¬
tes quid dicant. Willas nr̃as tulerunt:
fundos nr̃os tulert̃: ꝓferũt testam̃ta
hominũ. Ecce ubi gaus eiꝰ donauit fũ¬
dũ ȩccłie eui p̃erat faustinꝰ cusꝰ er̃at

Expanded text:
fferveat ignis Spiritus sancti in simplicitate cate, diligite; prorsus potens est Dominus. Jam coeperunt cognoscere frontem suam: multi cognoratres mei, vel palea sola ibi remaneat, omnia grana colligantur: quidquid ibi fructificavit, redeat ad arcam per columbam. 25. Modo deficientes ubique, quid nobis proponunt, non invenientes quid dicant? Villas nostras tulerunt, fundos nostros tulerunt. Proferunt testamenta hominum. Ecce ubi Gaius Seius donavit fundum Ecclesiae, cui praeerat Fau
Abbreviated transcription (Latin):
loħm babtiz auer̃t apłi. quantomagis de¬
bet. post hebriosũ sobriꝰ babtizare : .ndi¬
cis: in unitate mecũ ẽ hebriosꝰ: Ergo icħs
amicꝰ sponsi. nõ erat in uuitate cũ sponso
Sed tͥ ipsi dico qͥsqͥs es tues melior. an ioħs:
Nõ audebis dicere: ego sũ melior quã ioħs
Ergo post te babtizẽt tui: si ts fuerĩt me¬
liores Sienĩ post ioħm babtizatũ ẽ. ẽrubes¬
ce qr post te nõ babtizant᷑ Dicturꝰ es s ego
babtismũ xp̃i habeo ⁊do Aliquandog̾¬

Expanded text:
Joannem baptizaverunt Apostoli, quanto magis deJoannem baptizaverunt Apostoli, quanto magis debet post ebriosum sobrius baptizare? An dicis, In unitate mecum est ebriosus? Ergo Joannes amicus sponsi, non erat in unitate cum sponso? 18. Sed tibi ipsi dico, quisquis es: Tu es melior, an Joannes? Non audebis dicere: Ego sum melior quam Joannes. Ergo post te baptizent tui, si te fuerint meliores. Si enim post Joannem baptizatum est, erubesce quia post te non baptizatur. Dicturus es, Sed ego baptismum
Abbreviated transcription (Latin):
Si enĩ melior ioħs quã hereticꝰ. qͦmodo me¬
lior ioħs quã ebriosꝰ. Quomͦ melior ioħs
quã homicida: Si post deteriorẽ babtiza¬
te debemꝰ. qr post meliorẽ babtiz arũt
apłi: quicũq apud ipsos babtizati fuerĩt
ab hebrioso. nõ dico ab homicida: nõ dico
a satellite alicuiꝰ scelerati. Hõ dico a rap¬
tore rerũ alienarũ. nõ dico ab opp̃ssore
pupilloꝵ. Nõ dico a separatore cõiugũ
Nichil hor dico: qd̾ sollẽpne ẽ dico: qd̃
cotidianũ ẽ dicoqͦ uocant᷑ om̃s dico:i
in ista ciuitate quando eis dicitur alogi¬
emur. bene sit nobis. ⁊ tali die festo calen¬
darũ nõ debes ierunare. ea dico leiuia.
cotidiana: Ab hebrioso hoĩe cũ babtizat᷑.
quis ẽ melior ioħs an ebriosꝰ: Responde
si potes qd̾ hebriosꝰ tuus melior sit quã
ioħs Humꝙͣ hoc audebis gͦ tu qr sobriꝰ
es. babtiza post hebriosũ tuũ: Si enĩ post

Expanded text:
Sic enim melior Joannes quam haereticus, quomodo meSic enim melior Joannes quam haereticus, quomodo melior Joannes quam ebriosus, quomodo melior Joannes quam homicida. Si post deteriorem baptizare debemus, quia post meliorem baptizarunt Apostoli; quicumque apud ipsos baptizati fuerint ab ebrioso, non dico ab homicida, non dico a satellite alicujus scelerati, non dico a raptore rerum alienarum, non dico ab oppressore pupillorum, non a separatore conjugum; nihil horum dico: quod solemne est dico, quod quotidianum est dico, quo vocantur omnes dico, et in ista civitate, quando eis dicitur, Alogiemus, bene sit nobis, et tali die festo Januariarum non debes jejunare; ea dico levia, quotidiana: ab ebrioso homine cum baptizatur, quis est melior, Joannes an ebriosus? Responde, si potes, quod ebriosus tuusebis. Ergo tu quia sobrius es, baptiza post ebriosum tuum. Si enim post
Abbreviated transcription (Latin):
bebat: nõ ex hominibꝰ s quatenꝰ habebat.
ipse dix̃: parate uiã dño ubi aut̃ cogni¬
tꝰ ẽ dñs. ipse factꝰ ẽ uia Hõ iã opꝰ erat
Tam̃ qͥd nobis solẽt dicere. Ecce post io¬
hannẽ babtizatũ ẽ anteꝙͣ. enĩ bene is¬
ta questio tractaretur in eccłia catho¬
lica: multi in ea errauert.⁊ magni et
boni: s qr de membris colũbȩ erãt. nõ
se precidert. Et factũ ẽ in eis qd̾ chix̃ apls
Siqͥd aliter sapitis. hoc qͦ ds̃ uobis reue¬
labit Unde isti qui se separauerũt. indo¬
ciles facti sũt. Qͥd gͦ solẽt dicere: Ecce pͦt
i oħm babtizatũ ẽ post hereticos nõ bab¬
tizatur: Quia quidã qͥ habebãt babtis¬
mũ ioħis. iussi sũt a paulo habtizari. nõ
enĩ habebant babtismũ xp̃i: Qͥd gͦ ex¬
aggeras meritũ ioħis: i quasi abicis infe¬
licitatẽ hereticoꝵᷤᷤ. iego tͥ cõcedo scelera¬
tos ẽẽ hereticos: S heretici babtismumi¬
Recurro ad ioħmr: ⁊ dico hic ẽ qͥ babtizat:

Expanded text:
bebat, non ex hominibus: sed quatenus habebat? Ipse dixit, Parate viam Domino . Ubi autem cognitus est Dominus, ipse factus est via; non jam opus erat o. 16. Tamen quid nobis solent dicere? Ecce post Joannem baptizatum est. Antequam enim bene ista quaestio tractaretur in Ecclesia catholica, multi in ea erraverunt, et magni et boni: sed quia de membris columbae erant, non se praeciderunt, et factum est in eis quod dixit Apostolus, Si quid aliter sapitis, hoc quoque vobis Deus revelabit . Unde isti qui se separaverunt, indociles facti sunt. Quid ergo solent dicere? Ecce post Joannem baptizatum est; post haereticos non baptizatur? Quia quidam qui habebant baptisma Joannis, jussi sunt a Paulo baptizari : non enim habebant baptisma Christi. Quid ergo exaggeras meritum Joannis, et quasi abjicis infelicitatem haereticorum? Et ego tibi concedo sceleratos esse haereticos: sed haeretici baptisma CRecurro a
Abbreviated transcription (Latin):
seducendo facis quoᵈ ille occidendo nõ fe¬
cit: Et qͥd ẽ qd̾ daturꝰ es. ⁊ cui daturꝰ es. si
tͥ uerũ dicat. ⁊ nõ seductꝰ a te mentiat᷑.
dicturꝰ ẽ habeo Interrogas habes babtis¬
nõ sũ datur ꝵ: moli dare qd̃ enĩ uis clare.
herere in me nõ potest. qr qd̃ accepi aufer¬
ri ame nõ potest: s tam̃ ex pecta uideam
qͥd me uis docere Dic inqͥt pͥmo. nõ habeo:
s h abeo: si dixero nõ habeo. m̃tiar: qd̾ enĩ ha¬
beo: sine dubio habeo: nõ habes inqͥt: doce qr non
habco: malus tͥ dedit: si malꝰ. xp̃c. malus

Expanded text:
seducendo facis quod ille occidendo non feseducendo facis quod ille occidendo non fecit. Et quid est quod daturus es, et cui daturus es? Si tibi verum dicat, et non seductus a te mentiatur, dicturus est, Habeo. Interrogas, Habes Baptisnon sum daturus. Et noli dare: quod enim vis dare, haerere in me non potest; quia quod accepi, auferri a me non potest. Sed tamen exspecta; videam quid me vis docere. Dic, inquit, primo, Non habeo. Sed hoc habeo: si dixero, Non habeo, mentior; quod enim habeo, habeo. Non habes, inquit. Doce quia non habeo. Malus t
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ tẽporalit̾ scd̾m sp̃m uitȩ qͣ corpꝰ ani¬
mat᷑ : iuit aut̃ ad et̾nitatẽ. scd̾m babtis¬
mũ quẽ accepit a dño Hoc illi uis tolle¬
re. qd̃ accepit a dño: hoc illi uis tollere
unde uiuit: Latrones eos qͦs uolũt exp̃o¬
liare: sic uolũt ut ipsi plꝰ habeãt:⁊ illi po¬
nicħ habeãt. ĩ u ħ tollis huic: ⁊ apud te
nõ erit plꝰ. Hõ enĩ plꝰ tͥ sit qr huic tollis s
uere hoc faciũt: qd̾ his. qͥ  tollt̾ animam.
⁊ alt̾i tollũt: ⁊ ipsi duas animas nõ habẽt
rebabtizareᷤ. dare ^⁊ no potest qd̾ iã habet: s
facis negare qd̾ habet: Qͥd acerbiꝰ faciebat
pagauꝰ ꝑsecutor ecclĩȩᷤ exerebant᷑ gladii
aduersꝰ ñces . Et mittebant᷑ bestię. ĩgues
admouebant᷑ ut qͥd ut istaͫ nͥ ut diceret
qͥ ista patiebat᷑. nõ sitm . rp̃ianꝰ: Quid doce ᷤᷤ
tu eũ quẽ uis rebabtizareꝰ. nͥ ut pͥmo dicat.
rebat flamiã. ad hoc tu ꝓdicis lingã:

Expanded text:
vitae, quo corpus animatur; vivit autem ad aeternitatem secundum Baptisma quod accepit a Domino: hoc illi vis tollere, quod accepit a Domino; hoc illi vis tollere unde vivit. Latrones eos quos volunt exspoliare, sic volunt, ut ipsi plus habeant, et illi nihil habeant: tu et tollis huic, et apud te non erit plus; non enim plus tibi fit, quia huic tollis. Sed vere hoc faciunt, quod hi qui tollunt animam; et alteri tollunt, et ipsi duas animas non habent.rebaptizare? Dare non potes quod jam habet, sed facis negare quod habet. Quid acerbius faciebat paganus, persecutor Ecclesiae? Exserebantur gladii adversus martyres, emittebantur bestiae, ignes admovebantur: utquid ista? doces tu eum quem vis rebaptizare, nisi ut primo dicat, rebat flammam, ad hoc tu producis linguam:
Abbreviated transcription (Latin):
confundebant᷑: tenebrȩ tenebras respon¬
derunt: s a luce superati sũt: Qͥd enim
responderunt᷑. nescimꝰ qd̾ sciebãt. dixert̃
nescimꝰ. & dñs: nec ego uobis dico inqͥt
inqua potestate ista facio: Icõfusi sunt
pͥmi inimici: hñ: delucerna Quis erat lu¬
cerna ioħs ẜ robamꝰ qr lucerna erat: ꝓba¬
mus Dñs enĩ dicit: Ille erat lucerna ar
fidĩ ambulamꝰ teneamꝰ ⁊ nos lucernã ioħmꝰ
Cõfundamꝰ inde inimicos xp̃i. ĩmo ipse
cõfundat inimicos suos ꝑ lucernã suã:
Interrogemꝰ ⁊ nos qd̾ dñs iudos interroge¬
mus : idicamꝰ Babtismꝰ ioħis unde ẽ. de
cȩlo an ex hõibꝰ Qd dicti sũt: Uidete si
nõ upsi tamꝗͣ. inimici de lucerna confun¬
dunt᷑ qͥd dicturi sũt:. si dixerĩt ex hoĩbꝰ:
⁊ ipsi sui eos lapidabũt.: Si aut̃ dixeruit
de cęlo: dicamꝰ eis qͣre ergo nõ creditis ei:
dicũt fortasse: credimꝰ ei: Quomͦ gͦ dicitis¬

Expanded text:
confundebantur. Tenebrae tenebras responconfundebantur. Tenebrae tenebras responderunt, sed a luce superatae sunt. Quid enim responderunt? Nescimus: quod sciebant, dixerunt, nescimus. Et Dominus, nec ego vobis dico, inquit, in qua potestate ista facio . Et confusi sunt primi inimici. Unde? De lucerna. Quis erat lucerna? Joannes. Probamus quia lucerna erat? Probamus. Dominus enim dicit: Ille erat lucerna ardfidei ambulamus: teneamus et nos lucernam Joannem, confundamus et inde inimicos Christi; imo ipse confundat inimicos suos per lucernam suam. Interrogemus et nos quod Dominus Judaeos, interrogemus et dicamus, Baptisma Joannis unde est? de coelo, an ex hominibus? Quid dicturi sunt, videte, si non et ipsi tanquam inimici de lucerna confunduntur. Quid dicturi sunt? Si dixerint, Ex hominibus; et ipsi sui eos lapidabunt: si autem dixerint, De coelo; dicamus eis, Quare ergo non credidistis ei? Dicunt fortasse, Credimus ei
Abbreviated transcription (Latin):
Et priores inimici pares tui pharisei: qui cũ
interrogarẽt dum inqua potestate ista face¬
ret: int̾rogo iego uos inqͥtͣ istũ sermonẽ.
dicite mͥ᷑ b̾ abtismꝰ ioħis unde ẽ. de celo an
ex hõibꝰ : Et illi qui preparabant iacłari
dolos irreti ti st̃ questione Cęperũt uol¬
uere apd̾ semet ipsos ⁊ dicere: Si dixerimꝰ
qr de cȩlo ẽ dicturꝰ ẽ nobis: quare nõ credi¬
distis ei. ĩ obs enĩ dixerat de dño : Ecce agnꝰ
dĩ. ecce qui tollit peccatũ mũdi Quid
gͦ queritis inqua potestate ista facio : olu¬
prin potestate agni facio qd̃ facio s ut
nossetis agnũͣ quare nõ credidistis ioħi qui
dix̃. Ecce agnꝰ dĩ. ecce qui tollit peccatũ
mundi ᷤ Scientes gͦ illi qͥd dixiss ioħs de
dño: Dixerũt apud se si dixerimꝰ qe de ce¬
lo ẽ babtismꝰ ioħis. dicet nobis Q uare tͦs ñ
credidistis ei: Si dixerimꝰ qr ex hõibus est:

Expanded text:
et priores inimici, pares tui pharisaei, qui cum et priores inimici, pares tui pharisaei, qui cum interrogarent Dominum, in qua potestate ista faceret: Interrogabo et ego vos, inquit, istum sermonem, Dicite mihi, Baptisma Joannis unde est? de coelo an ex hominibus? Et illi qui praeparabant jaculari dolos, irretiti sunt quaestione, coeperunt volvere apud semetipsos, et dicere, Si dixerimus quia de coelo est, dicturus est nobis, Quare non credidistis ei? Joannes enim dixerat de Domino, Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccatum mundi . Quid ergo quaeritis, in qua potestate facio? O lupi, in potestate Agni facio quod facio. Sed ut nossetis Agnum, quare non credidistis Joanni, qui dixit, Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccatum mundi? Scientes ergo illi quid dixisset Joannes de Domino, dixerunt apud se, Si dixerimus quia de coelo est baptismus Joannis, dicet nobis, Quare ergo non credidistis ei? Si dixerimus quia ex hominibus est,
Abbreviated transcription (Latin):
dit Qͥs gͦ mͥ dedit᷑. respõde: Ego me a
.xp̃o scio accepisse dedit tͥ inqͥt: s traditor
nescio qͥs. nõ xp̃s Uidero qͥs fuerit ministͥ.
uidero qͥs fuerit p̃co De officiali nõ dispuꝰ¬
mto. iudicẽ attendo ⁊ forte qd̾ obicis offici¬
alim̃tiris S nolo discut̾e causã officialiᷤ
sur cognoscat dñs amboꝵ: Forte si exigã
ne cũ studiose cȩꝑo defende homines in¬
nocentes: putes me spẽ meã uł in homini¬
bus ĩnocentibꝰ posuisse ẜuerĩt hoĩes qua¬
les libet. ego axp̃o accepi: ego a. xp̃o bab¬
tizatꝰ sũ: nõ inqͥt. s ille ep̃s te babti auit :¬
tille ep̃s illis cõmunicat:. A xp̃o sũ babti¬
zatꝰ: ego noui: Unde nosti : Docuit me colũ¬
ba. quã uidit ioħs O milue male. nõ me
dilanias a uisceribꝰ colũbȩsin colũbe mẽ¬
bris numeror qe qd̾ colũba docuit. hoc
credõ᷑miluo. an colũbȩ: certe tu mͥ dic ut
ꝑillã lucernã cõfunda̾ris qua cõfusi sunt

Expanded text:
dit. Quis ergo mihi dedit? responde: ego me a Christo scio accepisse. Dedit tibi, inquit, sed traditor nescio quis, non Christus. Videro quis fuerit minister, videro quis fuerit praeco; de officiali non disputo, judicem attendo: et forte quod objicis officiali, mentiris: sed nolo discutere; causam officialis sui cognoscat Dominus amborum: forte si exigam ne cum studiose coepero defendere homines innocentes, putes me spem meam vel in hominibus innocentibus posuisse: fuerint homines qualeslibet, ego a Christo accepi, ego a Christo baptizatus sum. Non, inquit, sed ille episcopus te baptizavit, et ille episcopus illis communicat. A Christo sum baptizatus, ego novi. Unde nosti? Docuit me columba quam vidit Joannes. O milve male, non me dilanias a visceribus columbae: in columbae membris numeror; quia quod columba docuit, hoc credo, milvo, an columbae? 14. Certe tu mihi dic, ut per illam lucernam confundaris, qua confusi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
qui ęccłiã dissipauertᷤ accipitres erãt. inil¬
ui erãt: nõ laniat columba: ł uides illos
inuidiã nobis facere quasi de ꝑsecutionibꝰ
quas passi ft̃ Corporales quidẽ passi quasi
ꝑsccutiones. cũ essẽt flagella dñi manife¬
ste dant is disciplinã ad tempꝰ. ne. dãp¬
uet in ȩternũ. si eã nõ cognouerĩt. seꝙ cor¬
rexerĩt: Illi uere ꝑsecunt᷑ eccłiã: qui do¬

Expanded text:
qui Ecclesiam dissipaverunt? Accipitres erant, milvi erant. Non laniat columba. Et vides illos invidiam nobis facere, quasi de persecutionibus quas passi sunt. Corporales quidem passi quasi persecutiones, cum essent flagella Domini manifeste dantis disciplinam ad tempus, ne damnet in aeternum, si eam non cognoverint, seque correxerint. Illi vere
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ fundũt q xp̃m quantũ in ipsis ẽ in
hoĩe occidũt: Pert᷑riti uident᷑ quasi ui¬
dicio potestatũ Qͥd tͥ faci t potestas. si
bonꝰ es : Si aut̃ malꝰ es time potestatẽ. nõ
enĩ frustra gladiũ portat dixit apłs iuũ
dis tu carnẽ Et tam̃ nec carm parcũt
qͦtqͦt potuert̃ cedendo ne cauer̃t nec suis
nec alieius peꝑcert:. Hotũ ẽ hoc om̃ibꝰ in¬
uidiosa ẽ potestas : qe legitima ẽ¬

Expanded text:
quantum in ipsis est, in homine occidunt. Perterriti videntur quasi judicio potestatum. Quid tibi facit potestas, si bonus es? Si autem malus es, time potestatem: Non enim frustra gladium portat, dicit Apostolus . Tuum dis tu carnem. Et tamen nec carni parcunt: quotquot potuerunt caedendo necaverunt; nec suis nec alienis pepercerunt. Notum est hoc omnibus. Invidiosa est potestas, quia legitima e
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ te gͦ decipiãt o colũba seductores qui
dicũt nos babtizamꝰ Colũba: agnosce
qd̃ docuit colũba. Hic ẽ qui babtizat in
spu sc̃o: ł colũbam discit᷑ qr hic ẽ. ⁊ tu
eiꝰ potestate dicis te babtizari. cuiꝰ mi

Expanded text:
o te decipiant, o columba, seductores, qui dicunt, Nos baptizamus. Columba, agnosce quid docuit columba. Hic est qui baptizat in Spiritu sancto. Per columbam discitur quia hic est; et tu ejus potestate putas te
Abbreviated transcription (Latin):
deꝰ ẽ. qr ex aq̃ fructũ ferre nõ pot̃. s ĩꝑ
lapideũ canalẽ. transit aqͣ ad areolaᷤᷤ
In canaleͥ lapideo nichil generat. s ortꝰ
plurimũ fructũ affert: Sp̃alis enĩ uir¬
tus sacram̃ti ita ẽ. lux:⁊ ab illuminan¬

Expanded text:
a fructum ferre non potest, et per lapideum canalem transit aqua ad areolas. In canali lapideo nihil generat, sed hortus plurimum fructum affert. Spiritualis enim virtus sacramenti ita est ut lux, et ab illuminan
Abbreviated transcription (Latin):
nolite. Dicut enĩ. mnõ faciũt: Si fuerit
uistꝰ minist̾ cõputo illũ cũ paulo. cõpu¬
to illũ cũ peto. Cũ istos cõputo iustos
ministros. quiꝰ uere iusti ministri.
głam suã nõ quert: Ministri enĩ st̃
ł uidi cibꝰ haberi nolũt: spẽ uise poni
ex horrescũt ẜ go cõputo cũ paulo uis¬
tũ ministrũ: Qͥd enĩ dicit paul: ẽgo
plantaui: apollo rigauit. s d̃s increm̃¬

Expanded text:
ciunt . Si fuerit minister justus, computo illum cum Paulo, cumputo illum cum Petro; cum istis computo justos ministros: quia vere justi ministri gloriam suam non quaerunt; ministri enim sunt, pro judicibus haberi nolunt, spem in se poni exhorrescunt: ergo computo cum Paulo justum ministrum. Quid enim dicit Paulus? Ego plantavi, Apollo rigavit; s
Abbreviated transcription (Latin):
quafi clausũ sit contra illos quo gͦ missi
sũt discipłi in nomine patris ⁊ filii ⁊ sp̃c̃
scĩ. ut babtizarẽt tamquã ministri᷑ quo
missi fũt. Ite dix̃. babtizate gentes audis.¬
tis fr̃s. quomͦ uenit illa hereditas. Postula
ame ⁊ dabo tͥ gentes hereditatẽ tuã: ⁊ poᷤᷤ¬
sessionẽ tuã terminos t̾rȩ: Audistis quomͦ
a syon ꝓdiit lex: ⁊ uerbũ dñi ab iherłm.

Expanded text:
a illos. Quo missi sunt discipuli, in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, ut baptizarent tanquam ministri? quo missi sunt? Ite, dixit, baptizate gentes. Audistis, fratres, quomodo venit illa haereditas, Postula a me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae . Audistis quomodo a Sion
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ didicit ioħs ꝑ colũbã: discamꝰ ⁊ nos Nõ
eiũ colũba ioħm docuit: ⁊ ęccłiam non
docuit: Cui ȩccłi& dictũ ẽ. una ẽ colũba
mea: Colũba doceat colũbam: Houerit
colũla. qd̾ ioħs didicit ꝑ columbã Sp̃s¬
sc̃s colũbe specie descẽdit: hoc aut̃ quod
oħs discebat in colũba. qͣre in colũba didic̃:
Oportebat enĩ ut disceret: nec hoc forte o¬
portebat nͥ ut ꝑ columbã diceret Qͥd di¬
cã de colũba fr̃s mei ͤ aut quante mͥ suf¬
ficit facultas. uł cordis uł linguȩ dicere
quomͦ uolo᷑ ⁊ forte nõ digne uolo quomͦ di¬
nõ uobis dicere: Discit ioħs eũ quẽ noue¬
ratͣ. s in eo discit in quo eũ nõ nouerat:
In qͦ nouerat nõ discit: ⁊qͥ nouerat᷑ dñm
qͥd nõ nouerat  potestatẽ babtismi dñici
in nullũ hominẽ a dño transiturã. s mi¬
nisteriũ plane transititrũ potestatẽ a
dño in neminẽ ministeriũ ⁊ inbonos ⁊

Expanded text:
Quod didicit Joannes per columbam, discamus et nos. Non enim columba Joannem docuit, et Ecclesiam non docuit, cui Ecclesiae dictum est, Una est columba mea . Columba doceat columbam; noverit columba quod Joannes didicit per columbam. Spe descendit. Hoc autem quod bat Joannes in columba, quare in columba didicit? Oportebat enim ut disceret: nec hoc forte oportebat, nisi ut per columbam disceret. Quid dicam de columba, fratres mei? aut quando mihi sufficit facultas vel cordis vel linguae, dicere quomodo volo? Et forte non digne volo quomodnon vobis dicere. 11. Discit Joannes eum quem noverat: sed in eo discit in quo eum non noverat; in quo noverat non discit. Et quid noverat? Dominum. Quid non noverat? Potestatem in nullum hominem a Domino transituram, sed ministerium plane transiturum. Potestatem a Domino in neminem, ministerium et in bonos et
Abbreviated transcription (Latin):
nebit ut sit: Priꝰ enim ẽ ẽẽ alicubi. qͣm
manere. S. ne putarent qͦd dictũ ẽ ap̃
uos mauebit ita cũctũ. qͦmadmodũ ap̃
hominem hospes usibilit̾ manere coz¬
sueuit. i exposuit quid cdixerit ap̃ uos
manebit: cum acdumx̃ ⁊ dix̃ ⁊ĩ uob̾ erit
Ergo inuisibilit̾ uidet᷑: nec si ñ sit ĩnob̾.

Expanded text:
esse alicubi, quam manere. Sed ne putarent quod dictum est, apud vos manebit, ita dictum quemadmodum apud hominem hospes visibiliter manere consuevit; exposuit quid dixerit, apud vos manebit, cum adjunxit et dixit, in vobis erit. Ergo invisibiliter videtur: nec si non sit in nobis,