comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ ꝑturbatione monachi eursum
suum explebant. Nec enĩ erat aꝑi
ꝓpt̾ aliqͦd opus necessariũ adueniret.
Solitariꝰ enim erat locus ille: & plu¬
rimis uicinoꝵ ñ solũ inusitatꝰ. secl
⁊ incognitꝰ. Canon enĩ talis apris¬
cis seruabat᷑ tẽporib: ꝓpt̾ qd̾ ut cõ¬
liter ipsiꝰ monasterii seruabat᷑ tra¬
ditio. Dñica quã pͥmam ieumiorũ
ebdomadã nominari mos est. age¬
bantur diuina sacram̃ta consuete:
⁊ unusqͥsq particeps efficiebat᷑ in
modicũ cibi sum̃tes. congregabantur
om̃s in oratoriũ. Et curuatis genibus
factaq supplicit̾ or̾one. salutabant se
orationẽ: quã haberent ad inchoan¬
dũ certamen cooꝑatricẽ. & comitatri¬
cem. his ita more ꝑactis: fores monas¬
terii patefiebant. Et psallentes conso¬
na uoce. dñs illuminatio mea ⁊ sa¬
bant om̃s. multotiens dduos monas¬
terii eustodes relinqͤntes. ñ ut eus¬
todirent ea qͤ intus erant reposita:
non enĩ erant apd̃ illos aliqͣ latroni¬

Expanded text:
turbatione monachi cursum suum explebant; nec enim erat licipropter aliquod opus necessarium adveniebat. Solitarius enim erat locus ille, et plurimis vicinorum non solum inusitatus, sed et incognitus. Canon autem talis a priscis servabatur temporibus: propter quod, ut conliter ipsius monasterii servabatur traditio. Dominica quam primam jejuniorum hebdomadam nominari mos est, agebantur divina sacramenta consuete, et unusquisque particeps efficiebatur vimodicum cibum sumentes, congregabantur omnes in oratorium, et curvatis genibus, factaque suppliciter oratione, salutabant se orationem, ut haberent ad inchoatum certamen eum cooperatorem et comitatorem. His ita se habentibus, fores monasterii patefiebant, et psallentes consona voce: Dominus illuminatio mea et sabant, unum multoties aut duos monasterii custodes relinquentes, non ut custodirent ea quae intus erant reposita non enim erant apud illos aliqua furi
Abbreviated transcription (Latin):
grex. Tosimas aut̃ respondit hoc
uerbũ. Mater. tuis orationibꝰ seĩs
suscipe indigni monachi consola¬
tionem. & ꝓpt̾ dm̃ ora ꝓ om̃i mun¬
neris labor sine fructu mͥ efficiat᷑.¬
& tante solitudinis uia. Et illa res¬
pondit ad eũ. Te quidẽ oportet abba
enĩ et uocatꝰ es. S qͥa obedientie p̾¬
ceptum habemꝰ: qd̃ mͥ a de iussum
ẽ bona faciã uoluntate. Et hec di¬
sis cepit orare. motu tantũ labioꝵ
in silentio: & uox penitꝰ non audie¬
batur. ut intelligi posset. Unde et
rosimas nulla potuit ex ipsa ora¬
tione agnosc̾ẽ. Stabat ut dicebat
tremens. & tram aspiciens: & nichil
ullomͦ loqͤns. Iurabat aut̃ dm̃ testem
uerbi ꝓponens: qm̃ ut uidit eã ꝑse¬
uerantẽ in orationis constantia. pau
eleuatã unũ cubitũ a t̾ra: & in aere
pendentẽ orare. Hoc aut̃ ut uidit.
nimio pauore eorreptꝰ ꝓstrauit se
in t̾ram: sudoreq suffusus. & nimi¬
um ꝑturbatꝰ nichil dic̃e p̾sumebat:

Expanded text:
grex? Zosimas autem respondit hoc grex? Zosimas autem respondit hoc verbum: Mater, tuis orationibus sanctsuscipe indigni monachi consolationem, et per Dominum ora pro omni munrsus et itineris labor sine fructu mihi efficiatur tantae solitudinis via. Et illa respondit ad eum: Te quidem oportet, abba enim et vocatus es; sed quia obedientiae praeceptum habemus, quod mihi a te jussum est, bona faciam voluntate. Et haec di extensis, coepit orare motu tantum labiorum in silentio, voxque penitus non audiebatur ut posset intelligi. Unde et Zosimas nulla potuit verba ex ipsa oratione agnoscere. Stabat autem, ut dicebat tremens, terram conspiciens, et nihil ullo modo loquens. Jurabat autem, Deum testem verbi proponens, quoniam ut vidit eam perseverantem in orationis constantia, paulelevatam quasi cubitum unum a terra, et in aere pendentem orare. Hoc autem ut vidit, nimio pavore correptus, prostravit se in terram, sudore suffusus, et nimium perterritus, nihil dicere praesumebat,
Abbreviated transcription (Latin):
ost multarũ aut̃ horarũ spa¬
tium: dixit mulier ad zosimam.
Abba zosima: tͥ competit benedicere.
& orare. Tu enĩ prb̃rii honore sufful¬
tus es. & płimis iam annis sc̃o assistis
altari: et dono diuinitatis. xp̃i secre¬
ta rimaris. hȩc u̾ba zosimam in
magnũ timorẽ & certamen magis
inducebant.Et tremens senex.Su¬
doris guttis infundebat᷑. Dicit aut̃
scło mortua es. Manifestata est aut̃
me uocares ex noĩe quẽ numqͣm
uidisti. S qͥa gr̃a non ex dignitate¬
ẽe cognoscit᷑ sed ex animarũ actibꝰ.¬
ipsa benedic ꝓpt̃ dñm: & orationẽ
tribue indigenti tua ꝑfectione. Sta¬
bilitati aut̃ senis compassa dix̃. Bene¬
dietus d̃s̃ qͥ salutẽ ꝓcurat animarũ.
Et rosuna respondente am̃: surrexe¬
runt utriq de t̾ra. Et ait mulier se¬
ni.O homo quã obrem ad me pecca¬
tricẽ uenisti: Tam̃ qm̃qͥdem te gr̃a
sp̃s sẽi huc direxit. ut aliqͦd minis¬
teriũ exhibeas mee exiguitatis cor¬
pori congruum: dic mͥ quomͦ bodie

Expanded text:
ost multarum autem horarum spatia dixit mulier ad Zosimam: Abba Zosima, tibi competit benedicere et orare; tu enim presbyterii honore fultus es, et plurimis jam annis sancto assistis altari, et donis divinitatis Christi secreta rimaris. Haec verba Zosimam in magnum timorem et certamen magis inducebant, et tremens senex sudoris guttis infundebatur. Dicit aute mortua es. Manifesta autem me vocares ex nomine, quem nunquam vidisti. Sed quia gratia non ex dignitate cognoscitur, sed ex animarum actib benedic propter Deum, et orationem tribue indulgentiae tuae perfectionis. Stabilitati autem senis sancti compassa, dixit: Benedictus Dominus, qui salutem procurat animarum; et Zosima respondente Amen, surrexerunt utrique de terra. Et ait mulier seni: Homo, quam ob rem ad me peccatricem venisti? Tamen quoniam quidem te gratia Spiritus sancti direxit, ut aliquod ministerium exhibeas meae exiguitatis corpori congruum, dic mihi, quomodo h
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m qui de uirgine nasci dignatꝰ
est ꝓ quo hac induta es nuditate. et ꝓ
quo has carnes ita expendisti:ut ni¬
chil abscondas a seruo tuo que sis et
unde. uł qͣndo. & ob quã oocasionem
solitudinẽ hanc inhabitauus: s omĩa¬

Expanded text:
rum, qui de virgine nasci dignatus est, pro quo hanc induta es nuditatem, pro quo has carnes expendisti, ut nihil abscondas a servo tuo, quae es, et unde, et quando, vel ob quam causam solitudinem hanc inhabitasti
Abbreviated transcription (Latin):
erucis exaltationẽ: que post aliqͦt
dies solito celebrabitur. Dixi autẽ
ei ego. Putas suscipient me si uolu¬
ero ire cũ ipsis: Et ille dixit. Si
habueris naulũ: nullus te ꝓhibe¬
bit. Dixi ei. Uere fr̃ naulũ uł sũp¬
tum ñ habeo: uadam autẽ in unã¬
naurũ quã conduxerunt: & licet
ipsã eis tradã: corpus enĩ meũ in
potestate habentes ꝓ naulo acci¬
piant. Propt̾ea aut̃ eum eis uolui
ambulare. abba ignosce mͥ: ut
plius dic̃e. Contremisco enim nouit
dñs. Maculant enĩ & te: et ipsũ ae¬
rem sermones mei:

Expanded text:
crucis exaltationem, quae post aliquot crucis exaltationem, quae post aliquot dies solito celebratur. Dixi autem ei et ego: Putas suscipient me, si voluero ire cum ipsis? Et ille dixit: Si habes naulum, nullus te prohibebit. Dixi ei: Vere, frater, naulum vel sumptum non habeo. Vadam autem et at licet ipsam tradam; corpus enim meum in potestate habentes, pro naulo accipient. Propterea autem cum eis volui ambulare abba meus, ignosce ut onfusionem. Contremisco enim, novit Dominus, maculant enim et ipsum aerem isti sermones mei
Abbreviated transcription (Latin):
in diȩ iudicii. Et senex suffusus lacͥ¬
mulier narrare ea que de se
uiuentib duo decimũ gerens etatis
annũ. affectũ illoꝵ sꝑnens. in alexan¬
driam ueni. Et quomͦ quidẽ uirgi¬
nitatẽ meã in pͥmis uiolauerim: et
besco consid̾are. Hoc enĩ nunc bre¬
uiter ẽ dic̾e. Illud aut̃ citius dicã.
tii mei ardorẽ: quẽ in amore habui
stupri. Decẽ & septẽ ⁊ eo ampliꝰ an¬
transegi: in incendio iacens luxu¬
riȩ. Non ꝓpt̾ alicuiꝰ donũ ꝑdidi uir
bus dare uolentib aliqͥd accipie¬
bam. Hoc enĩ libidinis furore sue¬
censa considerabã: ut ampliꝰ con
accipiebã: mendicans enĩ uiuebam.
⁊ multociens stuppã filando. Deside¬
le: ita ut indesinent̾ me in sterqͥli¬
nio luxurie uolutarẽ. Et hoc michi
erat placabile: et hoc mͥ existimabã¬
uitã: si indesinent̾ nature iniuriã
ꝑegissem. Hoc mͦ me uiuente: uidi
rosolimam om̃s ascendunt ob sẽe

Expanded text:
in die judicii. Et senex suffusus lacrin die judicii. Et senex suffusus lacrmulier narrare ea quae de se viventibus, duodecimum agens aetatis annum, affectum illorum spernens, Alexandriam veni, et quomodo quidem virginitatem meam in primis violaverim, et besco considerare. Hoc enim non breve est dicere: illud autem citius dicam, tii mei ardorem, quem habui in amorem stupri. Decem et septem et eo amplius ann incendio jacens luxuriae. bus dare volentibus aliquid accipiebam; hoc enim libidinis furore succensa considerabam, ut amplius ad accipiebam; mendicans enim vivebam, aut multoties stuppam filando. Desidele, ita ut indesinenter me in sterquilinio luxuriae volutarem. Et hoc mihi erat placabile, et hoc vitam existimabam, si indesinenter naturae injuriam peregissem. Hoc modo me vitam ducente, vidi rosolymam omnes ascendunt ob sanctae
Abbreviated transcription (Latin):
abscondita. & thesaurus occultꝰ: que
utilitas in utrisq sic̃ scͥptũ est: Dic
ut mͥ satis facias peccatori & indigno.
Credo enĩ deo eui uiuis et eũ qͦ con¬
uersaris. qm̃ ob huiꝰcemodi rem diree¬
tus sũ in hanc solitudinẽ: ut ea que
circa te st̃ d̃s faciat manifesta. Non
enĩ nr̃e uirtutis ẽ: iudicio dĩ resist̾e.
Nisi fuisset acceptabile. xp̃o deo nr̃o
manifestare te. & qualit̾ decertasti:
nec te ipsã ꝑmisisset uideri ab aliqͦ
nec me confortaret tantã ꝓꝑare ui¬
am nusqͣm ualentẽ ꝓgredi. aut po
orum actuũ. Tam̃ qͥa nudũ meum
ut tu ipse consid̾asti. ꝓpt̾ aliquã głam¬
meam. quȩ cirea me st̃ uolo narrare.
Qd enĩ potero głari: quȩ diabolo uas
fui electionis effecta: Seio autẽ quia
si cepero narrare ea qͤ sunt de me: fu¬
gies a me. quẽ admodũ qͥs fugit a fa¬
cie serpentis. ñ sustinens audire fe¬
negans. s uera referam: supplicans
prius ut ñ deficias orare ꝓ me. ut
miscd̃iam merear: & inueniam eam¬

Expanded text:
 thesaurus occultus quae utilitas in utrisque? sicut scriptum est ? Dic d ut mihi satisfacias peccatori et indigno. Credo enim Deo, cui vivis, cum quo et conversaris, quoniam ob hujuscemodi rem directus sum in hanc solitudinem, ut ea quae circa te sunt Deus faciat manifesta. Non enim nostrae virtutis est judiciis resistere Dei. Nisi fuisset acceptabile Christo Domino manifestare te et qualiter decertasti, nec teipsam permiserat videri ab aliquo, nec me confortaret tantam properare viam, nusquam valentem progredi, aut potorum actuum; tamen quia vidisti nudum ut tu ipse considerasti, propter aliquam gloriam, quae circa me sunt, volo narrare. Quid enim potero gloriari, quae diabolo vas fui electionis effecta? Scio autem quia si coepero narrare ea quae sunt de me, fugies a me, quasi quis fugiat a facie serpentis, auribus non valens audirenegans, sed verius referam, supplicans te prius ut non deficias orare pro me, ut misericordiam merear et inveniam
Abbreviated transcription (Latin):
phantasiȩ sp̃ualis aliqͣndo uł ad men¬
tem reducas. Hec dicens: signo erucis
signat frontẽ suã. ocłosq ⁊ labia: si¬
mulq & pectori uexillũ crucis infi¬
gens. ita dix̃. Abba zosima: ds̃ de ad¬
uersario & de umissionib eiꝰ lib̃et

Expanded text:
phantasiae aliquando vel ad mentem reducens. Haec dicens, signo crucis signat frontem suam, oculosque et labia; simulque et pectori vexillum crucis infigens, ita dixit: Deus, abba Zozima, de adversario et immissionibus ejus liberet
Abbreviated transcription (Latin):
merear. Hec dicens cũ lacrimis:
uinciebat᷑ amore diumo fortit̾ sau
ost aliqͦt autẽ dies Pciatus¬
uenit ad eos quidã uen̾abilis
iir petusiꝰ noĩe. longeua senectu¬
te decoratꝰ. ut uisitaret fr̾s: simul¬
q qualit̾ ag̾ent scire cupiens. quẽ
ualde theodorus p̾cabat᷑ ut se co¬
mitem susciꝑet: & ad sẽm pachomi¬
um ꝑducere dignaret᷑. Qui nicħ
differens: eũ secũ gratant̾ assump¬
sit.Cumq ꝑuenissent ad locum:
theodorus adorauit dñm dicens:
Benedictꝰ es dñe qm̃ sic celeriter
orationẽ peccatoris audisti: & sicut
abste poposceram. desideriũ meũ
implere dignatꝰ es. Accedens iggit᷑
ad ostium monast̾ii: mox ut uidit
pachomiũ.cepit flere pre gaudio.
Ad quẽ uen̾abilis pat̾ ait. Noli fi
li plangere.qͥa ⁊ ego peccator sum:
licet opus dĩ aggressus sim. Et
hec dicens: introduxit eũ in mo¬
nasteriũ. Qui cũ iuidisset fr̃m mul¬
titudinẽ : illuminatꝰ mente. cirea di¬

Expanded text:
ar. Haec dicens cum lacrymis, vincebatur amore divino fortiter sauciatus. Post aliquot autem dies venit ad eos quidam venerabilis vir, Pecusius nomine, longaeva senectute decoratus, ut visitaret fratres, simulque qualiter agerent scire desiderans. Quem valde Theodorus precabatur, ut se comitem susciperet, et ad sanctum Pachomium perducere dignaretur. Qui nihil differens, eum secum gratanter assumpsit. Cumque pervenissent ad locum, Theodorus adoravit Dominum, dicens: Benedictus es, Domine, qui sic celeriter orationem peccatoris audisti; et sicut abs te poposceram, desiderium meum complere dignatus es. Accedens ergo ad ostium monasterii, mox ut vidit Pachomium, coepit flere prae gaudio. Ad quem venerabilis pater ait: Noli, fili mi, plangere, quia et ego homo peccator sum, licet Dei opus aggressus sim: et haec dicens, introduxit eum in monasterium. Qui cum fratrum multitudinem vidisset, illuminatus mente, circa di
Abbreviated transcription (Latin):
pia mente sociari. Siqͥs aut̃ passione
qͣdã scłi captus dicit. parentes caro
mea st̃. eos dilig̾e debeo:audiat bea¬
tum petrũ apłm p̾dicantẽ. A quo qͥs
suꝑatur huic seruus efficit᷑. Qui ergo
uincit᷑ amore carnis: seruus sine dubio
carnis ẽ. Cũq ñ acqͥeuisset theodorus
matͥ se p̃sentare: decreuit & illa in illo
monast̾io cũ xp̃i ꝑmanere uirginibꝰ:
hec apd̃ se ꝑtractans.Si uolũtas dñi
fu̾it int̃ alios saltẽ monachos uidebo
eũ: & ꝑ hanc occasionẽ meã quoq
lucrabor animã. dũ in hac sc̃a conũ¬
satione ꝑsisto. Constat gͥ eos qui ri
de custodiunt. płimas utilitatis cau
tulimꝰ: ita negligentias aliquorũ

Expanded text:
pia mente sociari. Si quis autem passione pia mente sociari. Si quis autem passione quadam saeculi captus, dicit: Parentes caro mea sunt, eos diligere debeo, audiat beatum Petrum apostolum praedicantem: A quo quis superatur, huic et servus efficitur . Qui ergo vincitur amore carnis, servus sine dubio est carnis. Cumque non acquievisset Theodorus matri se praesentare, decrevit et illa in ipso monasterio cum Christi permanere virginibus, haec apud se pertractans: Si voluntatis Domini fuerit, inter alios saltem monachos videbo eum: et propter hanc occasionem, meam quoque lucrabor animam, dum in hac sancta conversatione persisto. Constat igitur eos qui rigde custodiunt, plurimas utilitatis causrotulimus, ita negligentias aliquoru
Abbreviated transcription (Latin):
ta dirigere. Respondit theodorus. Priꝰ
me uen̾abilis pat̾ certũ facito. quod
pꝰ tantã sp̃ualiũ rerũ cognitionẽ. si
uidero eã ñ dabo suꝑ hoc rationẽ in
die iuditii: & qͦd p̾cipis faciã. Hanc e¬
nim uxta mandatũ xp̃i. cũ toto mun¬
do deserui. & quomͦ eã in offensionẽ
fr̃m. nũc audebo conspic̾e: Nã si priꝰ
ante manifestationẽ tante gr̃e filii
leui parentes ꝓpͥos ignorarunt. ut
iustificationẽ legis implerent: qͦn¬
domagis ego qͥ tanti mun̾is particeps
factus sũ. parentes ñ debeo diuine
p̃pon̾e caritati. dicente dño in euĩgłio.
qui diligit patrẽ aut matrẽ suꝑ me
non ẽ me dignꝰ: Dicit ei pachomiꝰ. Si
ꝓbas id tͥ ñ expedire filimi: ñ te cogo.
Hoc aut̃ eoꝵ est qͥ ꝑfecte renuntiant
huic mundo: & se ipsos sͥ penitꝰ abne¬
gant. Oportet enĩ monachos inutiles
⁊ scłares salutationes. & colloqͥa uana
diffugere: & his qͥ membra xp̃i sunt.

Expanded text:
ta dirigere. Respondit Theodorus: Prius ta dirigere. Respondit Theodorus: Prius me, venerabilis pater, certum facito, quod post tantam spiritalium rerum cognitionem, si videro eam, non dabo inde rationem Domino in die judicii, et quod praecipis faciam. Hanc enim juxta mandatum Christi cum toto mundo deserui. Et quomodo eam in offensionem fratrum nunc audebo conspicere? Nam si prius, ante manifestationem tantae gratiae, filii Levi parentes proprios ignorarunt, ut justificationes legis implerent , quanto magis ego, qui tanti muneris particeps factus sum, parentes non debeo divinae praeponere charitati, dicente Domino in Evangelio: Qui diligit patrem aut 126 matrem super me, non est me dignus ? Dicit ei Pachomius: Si probas id tibi non expedire, fili mi, non te cogo. Hoc autem eorum est qui perfecte renuntiant huic mundo, et seipsos sibi penitus abnegant. Oportet enim monachos, inutiles et saeculares salutationes et colloquia vana diffugere, et his qui membra Christi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ac u̾bis suis multũ prudens. & humi¬
litate atq contͥcione cordis ualde mi¬
rabilis: in ieiuniis sedulus. in uigiliis
indentꝰ. in oratione sollicitꝰ: nũqͣm pe¬
nitus omittens. qͦ minꝰ sp̃ualis gr̃e
maiora mun̾a sectaret᷑. Consolabat᷑
aut̃ płimos merore depressos: & eos
qͥ aliqͦ peccato cieuiauerant. admo¬
nitione humili atq beniuola corri
tem conu̾sationẽ eiꝰ pachomiꝰ cernens.
satis eũ dilexit: & in corde suo conse¬
ruit. Audiens aut̃ mat̾ eiꝰ qđ̃ apud
beatũ pachomiũ moraret᷑. ad eũ ꝓ¬
tinus aduolat: secũ deferens ep̃oꝵ
lius redderet᷑. Hanc gͦ susceꝑunt uir¬
gines in monast̾io: qd̃ a uiroꝵ ut su¬
pra dictũ ẽ monast̃io. haut ꝓeul ab¬
erat. Que mox mittit epłas sc̃o pa¬
chomio: simul obsecrans ut filium
ꝓpͥum uidere ꝑmitt̾et. Tũc aduocans
theodoꝵ pachomiꝰ: ait ad eũ. Cõm
cito matri: maxime ꝓpt̾ sc̃os pon¬
tifices. qͥ nob̾ ꝑ eam dignati st̃ scͥp¬

Expanded text:
ac verbis multum prudens; et humilitate atque contritione cordis valde mirabilis, in jejuniis sedulus, in vigiliis intentus, in oratione sollicitus, nunquam penitus omittens, quo minus spiritalis gratiae majora munera sectaretur. Consolabatur autem plurimos moerore depressos; et eos qui aliquo peccato deviaverant, admonitione humili atque benevola corrigtem conversationem ejus Pachomius cernens, satis eum dilexit, et in corde suo conseruit. Audiens autem mater ejus quod apud beatum Pachomium moraretur, ad eum protinus advolat, secum deferens episcolius redderetur. Hanc ergo susceperunt virgines in monasterio, quod a virorum, ut supra dictum est, haud procul aberat; quae mox mittit epistolas sancto Pachomio, similiter obsecrans, ut filium proprium videre permitteret . Tunc advocans Theodorum Pachomius, ait ad eum: Compcito matri, maxime propter sanctos pontifices, qui nobis per eam dignati s
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sentie. nr̃oꝵ q factus ẽ ꝓpitiatio pee¬
catoꝵ: & ꝓ manna corpꝰ ꝓpriũ largi¬
tus ẽ ad edendũ. Hȩc cũ monachis qͥ
p̾sentes ad erant. idem fr̃ religiose dis¬
sereret: addidit dicens. Hane int̃pre¬
tationẽ a sc̃o patre nr̃o pachomio
didici: qͥ in tabenensi monast̾io mo¬
nachos primitꝰ congregauit. eum
quib in dies auxiliante oño ꝓficit:
& credo qͦd qͥa tanti uir. recordatus
sum. peccata mea remittant᷑ uniuer¬
sa.Audiens ista theodorus accensus
ẽ animo: & intra semetipsũ ita preca¬
tus est dicens. Dñe ds si talis ẽ uir ius¬
tus int̾ris. dignũ me fac ut eum ui

Expanded text:
pitiatio peccatorum, et pro manna corpus proprium largitus est ad edendum. Haec cum monachis qui praesentes aderant, idem frater religiose dissereret, addidit dicens: Hanc interpretationem a sancto patre nostro Pachomio didici, qui in Tabennensi monasterio monachos primitus congregavit, cum quibus in dies Domiuo auxiliante, profeci. Et credo, quia tanti viri recordatus sum, peccata mea remittentur universa. Audiens ista Theodorus, accensus est animo, et intra semetipsum precatus est, dicens: Domine Deus, si talis est vir justus i
Abbreviated transcription (Latin):
uodã uͦ tp̃re contigit ut pꝰ oratio¬
nem uesꝑtinã cũ monachi rese¬
dissent. & oiuina consuede meditarent᷑
eloqͥa: unꝰ ex eis disputans p̾sente qͦq
theodoro. tab̾nacłm uet̾is testam̃ti et
sc̃a sc̃oꝵ ad duos referret ppłos ad cir¬
cũcisionẽ scilicet & p̾putiũ: dicens qd̃
exteriꝰ tab̃nacłm figurã gereret pͥoris
uocationẽ p̾signaret om̃ium genttũ:
que ⁊ sacratioris aditus meruisset ac¬
cessũ. & maioꝵ myst̾ioꝵ particeps
extitiss. Pro hostiis enĩ animaliũ. et
ꝓ archa in qͣ erat matma ⁊ uirga aa¬
ron que fronouerat. & tabule testam̃¬

Expanded text:
uodam vero tempore, contigit ut post orationem vespertinam, cum monachi resedissent, et divina consuete meditarentur eloquia, unus ex eis disputans, audiente quoque Theodoro, tabernaculum veteris Testamenti et sancta sanctorum ad novos referret populos, ad circumcisionem scilicet atque praeputium, dicens quod exterius tabernaculum figuram gereret prioris vocationem praesignaret omnium gentium, quae et sacratioris aditus meruisset accessum, et majorum mysteriorum particeps exstitisset. Pro hostiis enim animalium, et pro arca in qua erat manna, et virga Aaron quae fronduerat, et tabulae testam
Abbreviated transcription (Latin):
charii.S et multociens demonia¬
ei ad corpꝰ sc̃i dĩ suoꝵ obseqͥo deduc¬
di: gr̃a diuina concedente. inde sa
dem dñi dicere cupimꝰ. Elades ma¬
ligna que circuit terrã. que mul¬
dos ꝑimit. & paucos qͦs tangit re¬
linquit. ⁊ ipsã plagã uocant panu¬
colã seu uenenosa lacerta: cũ ciui
ꝑcussit. Et talit̾ in his dieb erat.
ut de eo loco ubi apparebat om̃s
ad alia loca fugerent: aut om̃mo
mortẽ ñ euaderent. Frat̾ tͦ ille
quẽ supradiximꝰ. & multi alii eadẽ
plaga tacti. una cũ fr̃ib cet̾is se¬
pulchrũ sc̃m expetierunt : & de
claui sc̃i richarii cocti. ꝑ dñi po¬
tentiã ⁊ merita sc̃i eiꝰ om̃s sanati st̃
Umiq de hac uita ipse
seruus dĩ migrasset. & in fere¬
tro compositꝰ iam in ipso tugurio
pore dep̃ssus. uisionẽ talẽ uide¬
bat. Narrabat enĩ in hunc modũ
sigobarde malã mansionẽ habui
fumosa mansione clarissimã re¬
tributionem: ubi iusti fulgebũt

Expanded text:
charii. Sed et multoties daemoniacharii. Sed et multoties daemoniaci ad corpus sancti Dei suorum obsequio deduci gratia diuina concedente inde saniem domini dicere cupimus. ligna, qui circuit terra, qui multos perimit et paucos quos tetigit reliquid, – et ipsa plaga uocant panucola seu uenenom e fratribus percussit et taliter in his diebus erat ut de eo loco ubi apparebat omnes ad alia loca fugerent aut ommino mortem non euaderent. Frater ergo ille quem supra diximus et multi alii eadem plaga tacti una cum fratribus ceteris sepulchrum sanctum expetierunt et de claui sancti richarii cocti, per domini potentiam et merita sancti eius omnes sanati sunt. Cumque de hac uita ipse ipsa C seruus dei migrasset et in feretro compositus iam in ipso tugurio pore depressus, uisionem talem uidebat. Narrabat enim in hunc modum Sigobarde, mala mansione habuimfumosa mansione clarissima retributione,
Abbreviated transcription (Latin):
tantẽ. secũq loquentẽ. Ecce frat̾ si¬
cherrimã in cȩlo: ꝓ contẽptibili
głosam. ꝓ obseura lucidissimã: et
xp̃i: ubi suo regi maxime milita¬
bat. S ñ multopost fr̃s a centulo
monast̾io cũ suo abbate ocialdo ui¬
ro religioso. etiã suecessores uener̃t.
et corpus richarii tulerũt: & po¬
suerunt in loco quo ⁊ nunc cum
magnis meritoꝵ uirtutib reqͥescit.
Ibi p̃stante dño ꝑserui sui reliquiaᷤ
noua sepiꝰ audiunt᷑ miracła geriz
ut fides p̾cantiũ patefiat. & merita
sc̃i dĩ ostendant᷑. & in seruo suo xp̃i
laus celebretur ut dictum est. Lau¬
date dominum in sc̃is eius.
uidã gͥ contraetꝰ. corpore de¬
bilis. s fide robustus: freqͤnta¬
bat orando sc̃i dĩ sepulchrũ. Qui
optata subito sanitate recepta: de¬
dit głam dõ qd infirmꝰ uenit. et
sanus recessit. In euiꝰ miracłi memo¬
ria: usq hodie sustentacła infirmi¬
tatis illiꝰ pendent in eccłia sc̃i ri¬

Expanded text:
tantem sibique loquentem: «Ecce frater Sitantem sibique loquentem: «Ecce frater Sicherrimam in caelo, pro contemptibili gloriosam, pro obscura lucidissimam et pChristi ubi suo regi maxime militabat. Sed non multo post fratres a Centulo monasterio cum suo abbate Ocioaldo uiro religioso etiam et successore uenerunt et corpus sancti Richarii tulerunt et posuerunt in loco quo et nunc cum magna meritorum gloria requiescit. Ibi praestante Deo per serui sui reliquias noua saepius audiuntur miracula geri, ut fides precantium sancti viri ostendantur, et in servo suo Christi laus celebretur, sicuti dictum est: Laudate Dominum in sanctis ejus . XV. Quidam contractus, corpore debilis, sed fide robustus, frequentabat orando sancti Dei sepulcrum: qui optata sanitate subito recepta, dedit gloriam Deo, quod infirmus venisset, et sanus recederet. In cujus miraculi memoriam usque hodie sustentacula infirmitatis illius pendent in ecclesia sancti Ri
Abbreviated transcription (Latin):
um ab athanasio dicebat᷑ excisum.
lector aliqͣndo athanasii fuerat: et
ob culpe cõmissum correptionem
ueritus. freqͣntie sese subtraxerat.
Cuiꝰ latebras oportunas sibi ad huiꝰ¬
cemodi cõmentũ flagitiosi homines
rati: in initio compositi criminis
in latebris positũ. qͥd suo nomine
cͥminis intentaret᷑ athanasio. Et
siue ipsa eum humanitatis con¬
templatio. siue duuna ꝑculit ꝓui¬
dentia: clam ꝑ noctis silentiũ euadens
claustris. enaingauit tirũ: et pridie qͣm
cause dicende adesset ultimꝰ dies. atha¬
nasio sese arsemꝰ optulit: & qͥd se rerũ
gestarũ series haberet eclocuit. Ille
domi ẽẽ hominẽ: nec innotescere
cuiqͣm de eiꝰ p̃sentia iubet. Interea
conciliũ agitur: in qͦ aliqͦnti conem¬
nate calũpnie conseii. om̃s pene acd¬

Expanded text:
us brachium dicebatur excisum, Lector aliquando Athanasii fuerat, et ob culpam correptionem veritus, frequentiae sese subtraxerat. Cujus latebras opportunas sibi ad hujuscemodi commentum flagitiosi hominem rati, initio compositi criminis in latebris positum quid suo nomine criminis in intentaretur Athanasio. Et sive eum ipsa humanitatis contemplatio, sivi divina perpulit prodentia, clam per noctis silentia evadens claustris, enavigavit Tyrum, et pridie quam caussae dicendae adesset ultimus dies, Athanasio sese Arsenius obtulit, utque se rerum gestarum series haberet, edocuit. Ille domi esse hominem, nec innotescere cuiquam de ejus praesentia, jubet. Interea Concilium cogitur, in quod aliquanti concinnatae calumniae conscii, omnes pene in
Abbreviated transcription (Latin):
uibus
ex causis imꝑator iubet con¬
uocato concilio athanasiũ condemp¬
iubet. misso elatere suo uno ex co¬
mitib: adueniende qͦq archelao
tũc comite orientis. necñ & eo qui

Expanded text:
Quibus ex caussis Imperator jubet convocato Concilio Athanasium condemmisso e latere suo uno ex Comitibus, adnitente quoque Archelao tunc Comite Orientis, nec non et eo qui
Abbreviated transcription (Latin):
us conũsus ad eã. uere inqͥt mulier
ego mansi apud te aliqͣndo: aut ium tͥ¬
sicut asseris feci: Tũc illa ut mulierũ
se taliũ ꝓcacitas habet: obiurgans ty¬
motheũ. tu tu inqͥt mͥ uim fecisti: tu
in illo loco cõmaculasti castitatẽ meã.
Simul ⁊ conu̾sa ad iudices: obtestari
fidẽ cepit uera se dic̃e. Tum om̃s ridi¬
culosus pudor hab̾e cepit: qd̾ tam faci¬
le tacente eo qͥ impetebat᷑. fictio com¬
positi criminis patuisset. Nec tñ ꝑmis
di lib̾tas penes accusatores erat.

Expanded text:
us conversus 245 ad eam: Vere, inquit, mulier, us conversus 245 ad eam: Vere, inquit, mulier, ego mansi apud te aliquando, aut vim tibi, ut asseris, feci? Tunc illa ut mulierum se talium procacitas habet objurgans Timotheum: Tu tu, inquit, mihi vim fecisti, tu in illo loco commaculasti castitatem meam. Simul et conversa ad judices, obtestari fidem Dei coepit, vera se dicere. Tum omnes ridiculosus pudor habere caepit, quod tam facile, tacente Al. docente eo, factio compositi criminis patuisset. Nec tamen perdi libertas penes accusatores erat.
Abbreviated transcription (Latin):
sii conseiꝰ. Is cũ uidisset maximum
extiterat: uerũ ꝓ nimia simplicita¬
scelere suspicantẽ. consedisse eũ cete¬
ris qͦs factionis macła sociauerat:
mediũ consessũ adire ñ ueritus. te
inqͥd o maxime cũ quo mͥ unum
atq idem confessionis insigne est.
cum qͦ michi parit̾ mortale lumen
effossũ. clariorẽ diuini luminis eõ¬
ciliauit aspectũ: te inqͣm ñ patiar
sedere in concilio malignantiũ: et
cũ iniqͦ gerentib introire. Imecta¬
q manũ eleuans eũ de medio eoꝵ
ac de singłis instruens: ꝓpetua de¬
hinc athanasio cõmunione socrauit.
S interim causa dicit᷑. Erima intro¬
ducit᷑ accusatio mulieris ciuꝰdã. quȩ
tem uim corruptionis ẽẽ ꝑpessam. In¬
troduci ad hȩc iubet᷑ athanasiꝰ. Ingre¬
ditur cũ ty motheo prb̃ro suo: eumq
monet ut pꝰea quã mulier dicendi
finẽ fecisset: se tacente ipse ad ea quȩ
dixerat responderet.Cũq mulier ea
que edocta fuerat ꝑorasset: tymothe¬

Expanded text:
e conscius. Is cum vidisset Maximum extiterat, verum pro nimia simplicitascelere suspicantem, consedisse cum caeteris quos factionis macula sociaverat, medium consessum adire non veritus: Te, inquit, o Maxime, cum quo mihi unum atque idem confessionis insigne est, cum quo mihi pariter mortale lumen effossum, clariorem divini luminis conciliavit aspectum: te, inquam, non patiar sedere in concilio malignantium, et cum iniqua gerentibus introire. Injectaque manu elevans eum de medio eorum, ac de singulis instruens, perpetua dehinc Athanasio communione sociavit. Sed interim caussa dicitur. Prima introducitur accusatio mulieris cujusdam, quaetem, vim corruptionis esse perpessam. Introduci ad haec jubetur Athanasius: ingreditur cum Timotheo presbytero suo, eumque monet, ut posteaquam mulier dicendi finem fecisset, se tacente, ipse ad ea quae dixerat responderet. Cumque mulier ea quae edocta fuerat, perorasset, Timothe
Abbreviated transcription (Latin):
tam ⁊ integrã. Alias aut̃ si hoc quod
uultis annuero. ueluti placens hõib
iudicabor: atq ut adpresens uob̃ sa¬
tis fecisse uidear. id despitio qd̃ ei
ꝓdesse pot̾it in futuro. Eons enim
bonitatis d̃s ñr ex istens. occasiones
qͤrit ꝑ qͦs opulenta suꝑ nos dona¬
sue pietatis effundat: remittatq
nob̾ peccata ñ solũ in hoc scło. s etiã
in futuro. Nã cũ dicat in eũgłio. qu
blasphemau̾it in sp̃m sc̃m ñ remit¬

Expanded text:
tam et integram. Alias autem si hoc quod tam et integram. Alias autem si hoc quod vultis annuero, veluti placens hominibus judicabor; atque ut ad praesens vobis satisfecisse videar, id dispicio, quod ei prodesse poterit in futuro. Fons enim bonitatis Deus noster existens, occasiones quaerit, per quas opulenta super nos data pietatis suae effundat, remittatque nobis peccata, non solum in hoc saeculo, sed etiam in futuro. Nam cum dicat in Evangelio, qui blasphema
Abbreviated transcription (Latin):
tui ñ misereat᷑ : licet sit inimicus:
Sufficiens ẽ ꝑ se. ipsa calamitas:
Noli qͤsumꝰ inferre mortuo quod
nec belue facerent: nec tuã conde
plurima suspitionũ ꝓbra nascun¬
tur.Utinã nũquã ad hunc locũ
uenissemꝰ: utinã nec iste mona¬
chus fuisset effectꝰ: non hunc
Rogamꝰ ergo. ut solitã psalmodiã
defuncto restituas. Qͥ respondens
ait eis. Uere fr̃s ac filii plus uob̃¬
qͣm p̃sentis mortui misereor. in¬
tantũ ut uob̃ de uisibili re ac tẽ¬
porali curantib. ego de minsibi¬
li eiꝰ substantia sollicitudinẽ ge¬
ram: & ideirco hec erga eũ fieri
decernã. Et uos quidẽ maiores
illi dolores ꝑhunc honorẽ quem
putatis adqͥritis: ego aut̃ qͣntulã¬
cũq reqͥem ei uł satisfactionẽ ꝑ
hanc iniuriã p̃paro. Propt̾ qd̾ nec
curo ꝓ hoc exanimi corpꝰculo. seo
ꝓ ĩmortali eius anima satago: que
⁊ hanc carnẽ rursus in resurrec¬
tione receptura est. incorrup¬

Expanded text:
tui non misereatur, licet sit inimicus? tui non misereatur, licet sit inimicus? Sufficiens per se est ipsa calamitas. Noli, quaesumus, inferre mortuo, quod nec belluae facerent, nec tuam condecplurima suspicionum probra nascuntur. Utinam nunquam ad hunc locum venissemus! utinam nec iste monachus fuisset effectus! non hunc Rogamus ergo ut solitam psalmodiam defuncto restituas. Qui respondens ait: Vere, fratres ac filii, plus vobis praesentis mortui misereor, intantum ut vobis de visibili re ac temporali curantibus, ego de invisibili ejus substantia sollicitudinem geram, et idcirco haec erga eum fieri decernam. Et vos quidem majores illi dolores per hunc honorem, quem putatis, acquiritis; ego autem quantulamcunque ei requiem vel satisfactionem per hanc injuriam praeparo. Propter quod non curo pro hoc exanimi 130 corpusculo, sed pro immortali ejus anima satago, quae et hanc carnem rursus in resurrectione receptura est incorrup
Abbreviated transcription (Latin):
dam frĩs occurrit exequiis. qui
uitã suã negligent̾ insumpserat:
frẽs aut̃ ipstꝰ monast̾ii. funus
ꝓsequebant᷑ honorifice. psalmos
solidos concinentes: p̃sentib qͦq
defuncti fr̃ib ac ꝓpinqͥs. Qui cũ
uidissent pachomiũ. feretrũ con¬
tinuo deposuer̃t: ut tã ꝓ mortuo
quã ꝓ se dño supplicaret. Q mox
ut orationẽ debitã deo ꝑsoluit:
conũsus ad fr̃s ait. Desinide psallere:
Precepitq defuncti uestim̃ta splen¬
dida quib inuolutꝰ erat auferri:
quȩ corã om̃ib fecit exuri: & ita
cadauer efferri iussit. ac preter
aliquã psalmodiã sepeliri. fr̃s gͥ
cũ parentib eiꝰ. & uniu̾sis qͥ tunc
aderant nouũ genus spectaculi
contuentes. & obstupe facti nimi¬
um: p̃cabant᷑ senem. ut consuetã
suꝑ eũ psalmodiã celebrari ꝑmitt̾et:
Quib eũ ñ acqͥ euisset: ceperũt paren¬
des defuncti culpantes eũ dic̃e. Quod
ẽ hoc spectaculũ nouũ: Es mor¬

Expanded text:
sdam fratris occurrit exsequiis, qui sdam fratris occurrit exsequiis, qui vitam suam negligenter consumpserat. Fratres autem ipsius monasterii funus prosequebantur honorifice, psalmos solitos concinentes, praesentibus quoque defuncti parentibus ac propinquis. Qui cum vidissent Pachomium, feretrum continuo deposuerunt, ut tam pro mortuo quam pro se Domino supplicaret. Qui mox ut orationem debitam Deo persolvit, conversus ad fratres ait: Desinite psallere. Praecepitque defuncti vestimenta splendida, quibus indutus erat, auferri: quae coram omnibus fecit exuri, et ita cadaver efferri jussit, ac praeter aliquam psalmodiam sepeliri. Igitur fratres cum parentibus ejus et universis qui tunc aderant, novum genus spectaculi contuentes, et obstupefacti nimium, precabantur senem, ut consuetam super eum psalmodiam celebrari permitteret. Quibus cum non acquievisset, coeperunt parentes defuncti, culpantes eum, dicere: Quid est hoc spectaculum novum? Quis mor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ oĩa suꝑauit. Et uos quidẽ frẽs
habentes oꝑa iusticie. in his quȩ
gessistis głose confiditis: hic autẽ
qͣnto fortiꝰ pugnat. tanto se dete¬
riorẽ om̃ib iudicat: ex tota m̃te
dotaq uirtute in utilẽ se reꝓ¬
bumq ꝓnuntians. Idõq deniq
et lacrinas habet in ꝓmptu. quia
semetipsũ nimis humiliat ⁊ incli¬
nat: nec alicuiꝰ mom̃iti qͦd gerit
existunat. Nicħ aut̃ diabolum ita
reddit inualidũ. sic̃ humilitas de
corde puro: eui tñ correctionis oꝑa
ꝓbantur adiuncta. Sic itaq uiri¬
dispositionẽ conu̾sationis pacho¬
mii. Quẽ missis epłis conuocauit.
płimis uerbis exorans: ut etiã cir¬
ea ciuitatẽ eiꝰ. monast̾ia optata
construeret. Cũq multis ex cau¬
sis p̃cib acqͥeuisset ep̃i: dũ ꝓpe¬
rat ad eum. iustũ credidit ut per
iter omĩa monast̾ia que ab eo
curabant᷑ inuiseret. Et cum uni
ex ipsis monast᷑iis ꝓpinqͦsset: cuiꝰ¬

Expanded text:
per omnia superavit. Et vos quidem fratres per omnia superavit. Et vos quidem fratres habentes opera justitiae, in his quae gessistis, gloriosi confiditis; hic autem quanto fortius pugnat, tanto se deteriorem omnibus judicat, ex tota mente totaque virtute inutilem se reprobumque pronuntians. Ideo denique et lacrymas habet in promptu, quia semetipsum nimis humiliat et inclinat, nec alicujus momenti quod gesserit existimat. Diabolum autem nil ita reddit invalidum, sicut humilitas de corde puro, cui tamen correctionis opera probantur adjuncta. Sic itaque viridispositionem conversationis Pachomii. Quem missis epistolis evocavit, plurimis verbis exorans ut etiam circa civitatem ejus monasteria optata construeret. Cumque multis ex causis precibus acquievisset episcopi, dum properat ad eum, justum credidit ut per iter omnia monasteria quae ab eo curabantur, inviseret. Et cum uni ex ipsis monasteriis propinquasset, cuju
Abbreviated transcription (Latin):
ret. et sẽs uir indicare differret: rur¬
sus eum theodorꝰ uehem̃ter urgebat.
aliiq maiores ẽ fr̃ib plurimũ p̾ca¬
bantur ut dic̾et. qͥs esset cui tale¬
testimoniũ ꝑhiberet. Tũc pachonuꝰ
respondit.Si scirem eũ de qͦ dictu¬
rus sũ uane glẽ stimulis incitari:
nũquã ꝓrsus ostend̾em. S qͥa ꝓeul¬
nus humilitatis acqͥret: ideirco ut
eũ possitis imitari. sine metu palã
beatificare ñ desino. Tu qͥdẽ theodo¬
re & qͥcumq dui st̃ similes. fortider
ristis ut passerẽ: et sub urĩs pedi¬
bus allisistis eũ ꝑ dĩ grãm concul¬
cantes ut puluerẽ: s si qd̃ absit ne¬
glexeritis in aliqͦ: consurgens is qͥ
sub uestigiis ur̃is ẽ. aduersũ uos
graui furore bachabit᷑. Iuuenis aut̃
siluanꝰ quẽ dudũ ꝓpt̾ negligenti¬
am de monast̾io pellere uoleba¬
tis ita ꝓstrauit inimieũ. & a siuis
sensib effugauit. ut nusqͣm corã
eo cõpareat : altaq humilitate eũ

Expanded text:
romeret, et sanctus vir indicare differret, rurromeret, et sanctus vir indicare differret, rursus eum Theodorus vehementer urgebat. Alii quoque majores ex fratribus plurimum precabantur ut diceret quis esset cui testimonium tale perhiberet. Tunc respondit Pachomius: Si scirem eum de quo dicturus sum vanae gloriae stimulis incitari, nunquam eum ostenderem; sed quia proculnus humilitatis acquiret, idcirco, ut eum possitis imitari, sine metu palam beatificare non desino. Tu quidem, Theodore, et quicunque tui sunt similes, fortiter istis ut passerem, et sub vestris pedibus allisistis eum, per Dei gratiam conculcantes ut pulverem; sed si quod absit neglexeritis in aliquo, consurgens is qui sub vestigiis vestris est, adversus vos gravi furore bacchabitur. Juvenis autem Silvanus, quem dudum propter negligentiam de monasterio pellere volebatis, ita prostravit inimicum, et a suis sensibus effugavit, ut nusquam coram eo compareat, altaque humilitate eum
Abbreviated transcription (Latin):
Non uultis ut plangã: eũ uideam
me foueri multis obsequiis sc̃oꝵ
conferre ꝓrsus existimo: Num ego
plangã. qd̃ homo de scena multis
peccatis obnoxiꝰ. officia tanta ꝑei¬
piam: Timeo ualde: ne sicut datan
⁊ abiron. me qͦq ꝓfanũ hiatu suo ter¬
ra deglutiat. Illi nãq impiis ausibꝰ
manibq pollutis sc̃a sibimet usur¬
pare tẽptarunt: ego uͦ post tantã
cognitionẽ diuini muneris. animȩ
mȩe salutẽ desidiosa conu̾satione ne¬
glexi. Id̃o qͥppe ista recolens. ñ eru¬
besco flere corã om̃ib. qͥa multa fa¬
cinora mea ẽẽ cognosco: quȩ iugib
lacͥmarũ fontib debeã expiare. Qd
si ipsã miserã aĩam meã ꝑ lamenta
diffunderẽ. nicħ facerem magnum:
qͥa nullũ ꝓ factis meis in p̃senti dig
de fr̃ib qͥ mecũ sunt. uł fuerunt. hu¬
militatẽ meã sequutũ ẽẽ cognosco:
nͥ unũ tantũmͦ. Quo audito fr̃s: non¬
nulli putabant hunc ẽe theodoꝵ. alii

Expanded text:
Non vultis ut plangam, cum videam Non vultis ut plangam, cum videam me foveri multis obsequiis sanctoprorsus existimo. Non ergo plangam, quod homo de scena multis peccatis obnoxius, officia tanta percipiam? Timeo valde ne, sicut Dathan et Abiron, me quoque profanum hiatu suo terra deglutiat . Illi namque impiis ausibus manibusque pollutis sancta sibimet usurpare tentaverunt; ego vero post tantam cognitionem divini muneris, animae meae salutem desidiosa conversatione neglexi. Ideo quippe ista recolens, non erubesco flere coram omnibus, quia multa facinora mea esse cognosco, quae jugibus lacrymarum fontibus debeam expiare. 129 Quod si ipsam miseram animam meam per lamenta diffunderem, nihil facerem magnum, quia nullum pro factis meis in praesenti dignde fratribus qui mecum sunt vel fuerunt, humilitatem meam secutum esse cognosco, nisi unum tantummodo. Quonulli putabant hunc unum esse Theodorum, alii
Abbreviated transcription (Latin):
chomiꝰ hoc idem credidit differen¬
dũ. Quẽ etiã sapientissima atq mi¬
tissima correptione conueniens. et
diuino timore succendit. & sie ani¬
ma eiꝰ futuroꝵ fide cõpuncta est:
om̃i oꝑatione flebat iugit̾: et nec
tunc quidẽ cũ cibũ int̾ fr̃s caꝑet.
a lam̃tatione cessabat. Que res etiã
tanta quesumꝰ te afflictione deitias:
Qͥ respondit. Conor quidẽ sic̃ iube¬
tis a lacͥmis temꝑare: nec possũ. Pec¬
tus enĩ meũ ueluti quedã flãma eõ¬
burens: quietũ me ẽẽ ñ sinit. Rursꝰ
ipsi dixert. Apud te in secreto tuo
uł certe in orationib tiuis plangito:
cũ uͦ conuenimꝰ ad mensã cibũ su¬
mere. debes a fletib abstine.Nã pos¬
sibile ẽ animã & sine istis ext̾iorib
lacrimis semꝑ in compunctione ꝑ¬
sistere: qͥa plures e fr̃ib uidentes
te flentẽ manducare non possunt:
Et cogebant eũ fateri: cur ita se
suis dilueret fletibꝰ. Tunc ait ad eos.

Expanded text:
chomius hoc idem credidit differenchomius hoc idem credidit differendum. Quem etiam mitissima atque sapientissima correptione conveniens, et divino timore succendit, et sic anima ejus futurorum fide compuncta est, omni operatione flebat jugiter; et nec tunc quidem, cum cibum inter fratres caperet, a lamentatione cessabat. Quae res etiamtanta, quaesumus, afflictione dejicias. Qui respondit: Conor quidem, sicut jubetis, a lacrymis temperare, nec possum. Pectus enim meum veluti quaedam flamma comburens, quietum me esse non sinit. Rursum ipsi dixerunt: Apud te in secreto tuo, vel certe in orationibus plangito; cum vero convenimus ad mensam, cibum sumere debes, et a fletibus abstinere. Nam possibile est animam et sine istis exterioribus lacrymis semper in compunctione persistere: quia plures e fratribus videntes te flentem, manducare non possunt. Et cogebant eum fateri, cur ita se suis dilueret fletibus. Tunc ait ad eos:
Abbreviated transcription (Latin):
scena conu̾sus ad sẽm pacho¬
mium uenit: uolens in eiꝰ monaft̾io
cõmorari. Qͥ eum susceptꝰ fiusset. in¬
fectus ꝑuersa consuetudine scłi. nul¬
lis discipline regłis pot̾at coherce¬
ri: salutẽq ꝓpriã negligens. dies su¬
os uanitatib pͥstinis & ridicłis oc¬
cupabat: adeo ut ñnullos e fr̃ib
euert̾ẽt. & ad studiũ simile cõmouẽ¬
ret. Qd̃ plurimi ñ ferentes: sc̃o pacho¬
mio suggessere ut eũ de monaft̾io
pelli p̃ctꝑet. Ad qͣm rem ñ eis an¬
nuit: s equanimit̾ ferens ãmonu¬
it p̃fatũ frẽm ut se corrigeret: et
antique conũsationi renuntiaret:
Pro qͦ etiã dño iugit̾ supplicabat: ut
ei cõpunctionẽ cordis. solita pieta¬
tis abundandia largiret᷑. Cumq me¬
moratꝰ iuuenis in ꝓpria ꝑsisteret
prauitate. & aliis exemplũ ꝑditionis
ostendẽt: ad postremũ uisum ẽ om¬
nib ut a sc̃a congregatione ueluti
indignissimꝰ arceretur: s beatꝰ pa¬

Expanded text:
scena conversus, ad sanctum Pachoscena conversus, ad sanctum Pachomium venit, volens in ejus monasterio commorari. Qui cum susceptus esset, infectus perversa consuetudine saeculi, nullis disciplinae regulis poterat coerceri; salutemque propriam negligens, dies suos vanitatibus pristinis atque ridiculis occupabat: adeo ut nonnullos ex fratribus everteret, et ad studium simile commoveret. Quod plurimi non ferentes, sancto Pachomio suggerunt ut eum de monasterio pelli praeciperet. Ad quam rem non eis annuit; sed aequanimiter ferens, admonuit praefatum fratrem ut se corrigeret, et antiquae conversationi renuntiaret. Pro quo etiam jugiter Domino supplicabat, ut ei compunctionem cordis solita pietatis abundantia largiretur. Cumque memoratus juvenis in propria persisteret pravitate, et aliis exemplum perditionis ostenderet, ad postremum visum est omnibus ut a sancta congregatione velut indignissimus arceretur. Sed beatus Pa
Abbreviated transcription (Latin):
marũ sublatis exinde ossib ĩmisit:
et has ei tantũmͦ palinas apposuit:
ut nesciens id qd factũ ẽ. benedictio¬
nem ꝑciꝑe mereret᷑. Quas aꝑiens il¬
cibo man̾e̾ płimis dieb compulisset.
fame coactus ex bñdicto pane ꝑce¬
pit: ac ꝓtinꝰ somno detentꝰ. a malig¬
no sp̃u lib̾atus ẽ. Quẽ secũ pater ad
sc̃i pachomii uestigia ꝑduxit: lau¬
dauns iglificans dm̃ qͥ ꝑ suos fa¬
inulos oꝑatur magnalia & głosa.
quoꝵ ñ est numerus. Alias quoq
in disciplina dñi sollicitũ retmneret:
Et siqͣndo poscens a dño aliqͥd. peti¬
cionis sue ñ consequeret᷑ effectum.
ñ contristabat᷑ om̃ino s pacientis¬
sime sustinebat. sciẽns hoc expedi¬
scd̃ia censuisset: qͥa frequent̃ inten¬
tione sincera uidem᷑ postulare contͣ¬
ria: que dñi bonitas cũ ñ concedit
p̾stare dignat᷑: & tunc potiꝰ clem̃ter
exaudit. cũ uota nr̃a ignorantiȩ noc¬
te uelata non perficit:

Expanded text:
marum, sublatis exinde ossibus, immisit; marum, sublatis exinde ossibus, immisit; et has ei tantum modo palmas apposuit, ut nesciens id quod factum est, benedictionem percipere mereretur. Quas adaperiens, ilcibo manere diebus plurimis compulisset, fame coactus, ex benedicto pane percepit; ac protinus somno detentus, a maligno spiritu liberatus est. Quem secum pater ad sancti Pachomii vestigia perduxit, laudans et glorificans Deum, qui per servos suos operatur magnalia et gloriosa, quorum non est numerus. Alias quoquein disciplina Domini sollicitum retineret. Et si quando poscens aliquid a Domino, petitionis suae non consequeretur effectum, non contristabatur omnino, sed patientissi me sustinebat, sciens hoc expedisericordia censuisset; quia frequenter intentione sincera videmur postulare contraria, quae Domini bonitas, cum non concedit, praestare dignatur; et tunc potius clementer exaudit, cum vota nostrae ignorantiae nocte velata non perficit.
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃imonie puritatẽ. Propt̾ hoc eius
inspiciens tuncã. & intelligens eam¬
castitatẽ suã minue custodire.: ñ
eiꝰ ẽẽ testatus sũ. Spondeat itaq
t in conspectu dñi deinceps uiue¬
namq restituet. Pader gͥ indignans
⁊ merens. filiã ꝑscrutatus ẽ: & sic
ẽẽ ut sc̃s pachomiꝰ dix̾at. puelle con¬
fessione cognouit. Que cũ iuram̃to
pollicita fuiss. nũquã se ulteriꝰ talia
studiis. ꝑ xp̃i mancipasset auxilium.
ubiq eurrente. aliꝰ nichilominꝰ
qui filiũ suũ a demonio possessum.
sine int̾missione deflebat. nec eũ per
sollicite p̾cipiens. ut ande cibũ ex
eo paululũ semꝑ energuminꝰ sumet:
Cũq esurisset filiꝰ eius. ex ipso pane
particłam tradidit ei: s non ꝑmisit
iminundꝰ sp̃s ut exinde om̃ino gus¬
taret. Ex aliis aut̃ panib qui erant
appositi manꝰ suas repleuit: cepitq
comedẽ. Pater gͦ benedictũ panẽ per
frusta cõminuens. in int̾iorib pal.¬

Expanded text:
s inspiciens tunicam, et intelligens castitatem suam minime custodisse, non ejus esse testatus sum. Spondeat itaque tibi in conspectu Domini deinceps vivesanamque restituet. Pater igitur indignans et moerens, filiam suam perscrutatus est, et sic esse ut sanctus Pachomius dixerat puellae confessione cognovit. Quae cum juramento pollicita fuisset nunquam se talia  studiis per Christi mancipasset auxilium. ubique currente, alius nihilominus qui filium suum a daemonio possessum, sine intermissione deflebat, nec eum perdsollicite praecipiens ut ante cibum ex eo paululum semper energumenus sumeret. Cumque esurisset filius ejus, ex ipso pane particulari ei tradidit, sed non permisit immundus spiritus ut exinde omnino gustaret; ex aliis autem panibus qui erant appositi manus suas implevit, coepitque comedere. Pater ergo benedictum panem per frusta comminuens, in interioribus pal
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi mox abire uoluer̃t. Qͦs uir sc̃s
enixiꝰ hortabat᷑: ut cibũ parit̾ sume¬
rent. Qͥ noluert penitꝰ acqͥescere:
dicentes festinare se ante solis occa
dignaret᷑. Moxq cognouit qd̾ im¬
pietatis eoꝵ doginata quib ꝓbaban¬
tur imbuti: tantã ꝑnidiẽ de eorũ
cordib exalarent. Nec mora uiros
ipsos inseqͥdur: & app̾hensis ait. U¬
num uolo uos int̾rogare sermonẽ:
Qͥ dixert̃. Int̾roga. Numqͥd ait ori¬
genis cõmenta legistis: Qͥ negantes
dixerũt. Ne quaquã. Quib ait. Ecce
contestor uos corã dño. qd̃ omnis
homo qͥ legit origenẽ. & consentit
his qͤ praue disseruit. in ꝓfunda ꝑ¬
ueniet infernoꝵ: hereditasq eius
erunt uermes. & ext̾iores tenebre.¬

Expanded text:
ipsi, mox abire voluerunt. Quos sanctus vir ipsi, mox abire voluerunt. Quos sanctus vir enixius orabat ut cibum pariter sumerent. Qui noluerunt penitus acquiescere, dicentes festinare se ante occasum soldignaretur. Moxque cognovit quod impietatis eorum dogmata, quibus probabantur imbuti, tantam perniciem de eorum cordibus exhalarent. Nec mora, viros ipsos insequitur, et apprehensis ait: Unum volo vos interrogare sermonem. Qui dixerunt: Interroga. Numquid, ait, Origenis commenta legistis? Qui negantes, dixerunt: Nequaquam. Quibus ait: Ecce contestor vos coram Domino, quod omnis homo qui legit Origenem, et consentit his quae prave disseruit, in profunda perveniet inferorum, haereditasque ejus erunt vermes et exteriores tenebr