comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aeternã. Adhibetur aut̃ huic
facto ꝓphecę testimoniũ. ut
appareat dñm quidẽ in om̃ibus
quȩ de ipso erant scripta cõplesse.
sed inuidia cȩcatosseribas &pha¬
riseos. eaquȩ ipsilegebant intel¬
legere nequiuisse. Dicite filiȩsion
Ecce rex tuus uenit tibi mansuet᷑.¬
& sedens suꝑ asinã & pullũ filiũ
subiugalis. Filia sion eccła eft
fidelium. ꝑtinens ad suꝑnam¬
hierusalẽ : quȩ ẽ mater omniũ
nr̃oꝵ. cuiꝰ portio tune Ñminima
erat in populo isrł: regẽ habeis
regna dare consueuit dicens.
Discite ameqr mitissũ & humilis
corde. & inuemietis requiem
animab ur̃is. Dequib psalmista.
Nansueti inquit possidebunt
terrã. & delectabunt᷑ in multi¬
tudine pacis. Rexergo mansuet᷑
mansuetis id ÷ humilib: corde
terrã pacis tribuit : quos in tra
belli & tribulationũ. quondam
rex impius id ÷ diabolus suꝑbiȩ
uulnere strauit. Sedens inquit
iuꝑ asinã & pullũ filiũ subiugalis
Quia requiescit in corde humiliũ

Expanded text:
aeternam. Adhibetur autem huic facto prophetae testimonium, ut appareat Dominum quidem in omnibus quae de ipso erant scripta complesse, sed invidia caecatos Scribas et Pharisaeos ea quae ipsi legebant intelligere nequivisse. Dicite, filiae Sion, Ecce rex tuus venit tibi mansuetus, sedens super asinam et pullum filium subjugalis. Filia Sion Ecclesia est fidelium, pertinens ad suHierusalem, quae est mater omnium nostrum , cujus portio tunc non minima erat in populo Israel. Ecce ns: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde, et invenietis requiem animabus vestris . De quibus Psalmista: Mansueti, inquit, possidebunt terram, et delectabuntur in multitudine pacis . Rex vero mansuetus mansuetis, id est humilibus corde, terram pacis tribuit, quos in terra belli et tribulationum quondam rex impius, id est diabolus, superbiae vulnere stravit. Sedens, inquit , super asinam et pullum filium subjugalis, quia requiescit in corde humilium
Abbreviated transcription (Latin):
particionẽ donorũ quȩ in ẽodant᷑
unicuĩq ꝓpria: siue hominũ siue
angłorum. Innullis enĩ menbris
nr̃is magis appãr& particio: quã
indigitis. Qđ autẽ diãc ꝑuenit iN

Expanded text:
partitionem donorum, quae in eo dantur unicuique propria, sive hominum, sive angelorum: in nullis enim membris nostris magis apparet partitio quam in digitis. Quod autem dicit: Pervenit in
Abbreviated transcription (Latin):
placere ei qui nos decęlo cons¬
picit non curamus : Accepta
ergo contumelia. meditemur
inõpere uocẽ dĩ. Ego Ñ quȩ ro
głam meã: ẽ quiquȩrat & iudi¬
cet. Hoc autẽ qđ de dño scriptũ
ẽ abscondit se: intellegi & alit̃
porest. Multa quippe iudacis
predicauerat : sed predicationis
eius uerba deridebant. deteriõ¬
resquoq ex p̃dicatione facti st̃.
quiusq ad iaciendos lapides
ꝑuenerunt. & quid absconden¬
do sedñs signat. nisi qđ eis ipsa
ueritas abscondit᷑: qui eiꝰ sequi
uerba contẽpnunt: Eam quip¬
pequã Ñ inuenit humilẽ ueritas
fugit mentẽ. Et quã multi suÑ
hodic qui iudȩoꝵ duriciã detes¬
tant᷑ : qr p̃dicationẽ dñi audire
noluerunt : & tam̃ quales illos
arguunt fuisse ad fidẽ tales ipsi
sunt ad operationẽ. Praecepta
dĩ audiunt. miracula cognoscuN
sedconuerti a suis prauitatibus
rennuunt. Ecceuocat. & redire
nolumꝰ. eccesustin& & eiꝰ patien¬

Expanded text:
placere ei qui nos de coelo consplacere ei qui nos de coelo conspicit non curamus? Accepta ergo contumelia, meditemur in opere vocem Dei: Ego non quaero gloriam meam, est qui quaerat et judicet. Hoc autem quod de Domino scriptum est, Abscondit se, intelligi et aliter potest. Multa quippe Judaeis praedicaverat, sed praedicationis ejus verba deridebant. Deteriores quoque ex praedicatione facti sunt, qui usque ad jaciendos lapides pervenerunt. Et quid abscondendo se Dominus significat, nisi quod eis ipsa veritas absconditur, qui ejus verba sequi contemnunt? Eam quippe quam non invenit humilem veritas fugit mentem. Et quam multi sunt hodie qui Judaeorum duritiam detestantur, quia praedicationem Domini audire noluerunt, et tamen quales illos arguunt fuisse ad fidem, tales ipsi sunt ad operationem. Praecepta Domini audiunt, miracula cognoscunt, sed converti a suis pravitatibus renuunt. Ecce vocat, et redire nolumus. Ecce sustinet, et ejus patien
Abbreviated transcription (Latin):
sequȩrentib dicer& egosum:
sola hac uoce eoꝵ suꝑbiã ꝑculit
& om̃s in terrã strauit. Quergo¬
& hoc in loco potuit manus lapi¬
dantiũ non se abscondendo eua¬
derc. quur abscondit se: nisi qđ
homo int̃homines factus redẽp¬
tor nr̃. alia nob uerbo loquitur
alia exemplo: Quid autẽ nobis
hoc exemplo loquitur: nisi ut
Quanta humilitate irã ꝓximi
ferre debeat ꝑpendat homo.
si furores irascentiũ abscondets
se declinauit ds̃. Nemoergose
contra acceptas contumelias
erigat. nemo conuiciis conuiciũ
reddat. Imitatione & enĩ dĩ
gloriõsius ẽ in iuriam tacendo
fugere. quã respondendo supe¬
rare. Sed contrahoc superbia
dicit incorde. Turpe est ut
accepta in iuria taceas. quisqu
conspicit: qr contumeliã accip
& taces q̃putat qr patientiã
exhibes. sed crimen agnoscis:
Sed unde uoxista in corde nostro
contrapatientiã nascitur. nsi
quia us imis cogitationẽ fiximꝰ
& dũ interra głam quȩrimus.

Expanded text:
se quaerentibus diceret: Ego sum, se quaerentibus diceret: Ego sum, sola hac voce eorum superbiam perculit, et omnes in terram stravit . Qui ergo hoc in loco potuit manus lapidantium non se abscondendo evadere, cur abscondit se, nisi quod homo inter homines factus Redemptor noster, alia nobis verbo loquitur, alia exemplo? Quid autem nobis hoc exemplo loquitur, nisi, ut Quanta humilitate iram proximi fugere debeat, perpendat homo, si furores irascentium abscondendo se declinavit Deus. Nemo ergo se contra acceptas contumelias erigat, nemo conviciis convicium reddat. Imitatione etenim Dei, gloriosius est injuriam tacendo fugere, quam respondendo superare. 5. Sed contra hoc superbia dicit in corde: Turpe est ut, accepta injuria, taceas. Quisquis conspicit quia contumeliam accipis et taces, non putat quia patientiam exhibes, sed crimina agnoscis. Sed unde vox ista in corde nostro contra patientiam nascitur, nisi quia in imis cogitationem fiximus. et dum in terra gloriam quaerimus,
Abbreviated transcription (Latin):
ysendicitur. Egosũ qui sũ. &
dices filiis ifrł: qui est misit me
aduos sinte ergo & post abraã
habuit. qui&s accẽdere potuit¬
ꝑ exhibitionẽ presentiȩ: & rece¬
dere ꝑcursũ utcy. Ueritas uero
semꝑ esse habet: quia ei quicquã
nec priore tempore incipitur:
nec subsequenti terminatur
Sed sustinere ista ęternitatis uer¬
bamentes infideliũ Ñualentes.
ad lapides currunt : & quem
intelligere Ñ poterant. obruere
quȩrebant. Quid autẽ contra
furorẽ lapidantiũ dñs fecerit
ostruiditur: cũ ꝓtinus infertur
Iħs autẽ abscondit se: & exiuit
de templo. Mirum ualde est
rit : qui si diuinitatis suȩ poten.¬
tiam exercere uoluiss&. tacito
nutu mentis. insuis cos ie tibus
ligir& aut in poena subitȩ mor.¬
tis obrueret. Sed qui pati uene¬
rat : exercere iudiciũ nolebat.
Certe sub ipso passionis tempont
& quantũ potuerat oftendit.
& tam̃ hoc ad quod uinerat
ꝑtulit. Nã cũ ꝑsecutorib suis

Expanded text:
ysen dicitur, Ego sum, qui sum: et ysen dicitur, Ego sum, qui sum: et Dices filiis, Israel, Qui est, misit me ad vos . Ante ergo vel post, Abraham habuit, qui per exhibitionem praesentiae, et recedere per cursum vitae. Veritas vero semper esse habet, quia ei quidquam nec priori tempore incipitur, 1509 nec subsequenti terminatur. Sed sustinere ista aternitatis verba mentes infidelium non valentes, ad lapides currunt, et quem intelligere non poterant, obruere quaerebant 4. Quid autem contra furorem lapidantium Dominus fecerit ostenditur cum protinus subinfertur: Jesus autem abscondit se, et exivit de templo. Mirum valde est,rit, qui si divinitatis suae potentiam exercere voluisset, tacito nutu mentis in suis eos ictibus ligaret, aut in poena subitae mortis obrueret. Sed quia pati venerat, exercere judicium nolebat. Certe sub ipso passionis tempore et quantum poterat ostendit, et tamen hoc ad quod venerat pertulit. Nam cum persecutoribus
Abbreviated transcription (Latin):
qui dm̃ nesciunt: dĩ quoq fimu¬
los falso uenerant᷑. Et notandũ
qđ uidit eos dñs aperti sibi inpug¬
natione resistere. & tamen eisse
iterata Ñ desinit uoce predicare
dicens. Abrahã pater ur exultauit
ut uider& diem meũ : uidit &
gauisusẽ. Tunc quippe diem dñi
abrahã uidit. cũ infigura sũmae
trinititis tres angelos hospitio
suscepit. Quib ꝓfecto susceptis.
sic tribus quasi unilocutus est:
qr &si in ꝑsonis nũmerus trinita
oculos a carne Ñ subleuant: in
eo solã carnis actatẽ pensant
dicentes. Quinquaginta annos
non dũ habes: & ab raha uidifui :
Quos benigne redẽptor noster
a carnissuȩ in turtu sub mõute.
& ad diuinitatis contẽplationẽ
trahit dicens. Am̃ am̃ dico uob:
Ante enĩ praeteriti timiporis ẽ.
sum prȩsentis. Et qr p̃teritũ
& futurũ tẽpus diuinitas non
habet. sed semꝑ ẽẽ habet: non
ait ante abrahã ego fui. sed an¬
te abrahã egosũ. Unde & ad mo¬

Expanded text:
qui Deum nesciunt Dei quoque famuqui Deum nesciunt Dei quoque famulos falso venerantur. 3. Et notandum quod vidit eos Dominus aperta sibi impugnatione resistere, et tamen eis se iterata non desinit voce praedicare, dicens: Abraham pater vester exsultavit ut videret diem meum; vidit, et gavisus est . Tunc quippe diem Domini Abraham vidit, cum in figura summae Trinitatrecepit : quibus profecto susceptis, sic tribus quasi uni locutus est: quia etsi in personis numerus Trinitatoculos a carne non sublevant: in eo solam carnis aetatem pensant, dicentes: Quinquaginta annos nondum habes, et Abraham vidisti? Quos benigne Redemptor noster a carnis suae intuitu submovet, et ad divinitatis contemplationem trahit, dicens: Amen, amen dico vobis, Ante enim praeteriti temporis est, sum praesentis. Et quia praeteritum et futurum tempus divinitas non habet, sed semper esse habet, non ait: Ante Abraham ego fui, sed, ante Abraham ego sum. Unde et ad Mo
Abbreviated transcription (Latin):
ut nobis ꝓfecto insinu&. quantũ
nos ẽẽ patientes debemus. dũ
se adhuc ulcisci Ñ uult. & ipse
qui iudicat. Cũ uero malorũ
peruersitas crescit. non solum
etiam augeri. Qđ suo dñs ex¬
emplo nos admon&: qui post¬
quam habere dęmonium dictus
est: predicationis suȩ beneficia
largius impendit diecis. qlm̃
amendico uob. siquissermonẽ
meũ seruauerit. non uidebit
mortẽ iN ac ternũ. Sed sicut
boni necesse ẽ. ut meliores &iã
ꝑcontumelias exiftant: ita sẽꝑ
reprobi debeneficio peiores
fiunt. Nã accepta predicatione
nerũ dicunt. Nunc cognouimꝰ :
qr demoniũ habes. Quia enim
aeternȩ morti in haeserant.
& eandẽ mor tẽ cui in hȩseraÑ
non uidebant : dũ solã mortis
clrñe aspicerent. inueritatis
sermone caligabant dicentes.
Abrahũ mortuus ẽ & ꝓphetae:
inȩternũ : Vnde & ipsi ueritati
eundẽ abrahã & ꝓphetis. quasi
uenerantes pry̧ferunt. sed aꝑta
nobis rationt ostenditur : quia

Expanded text:
ut nobis profecto insinuet quantum ut nobis profecto insinuet quantum nos esse patientes debemus, dum se adhuc ulcisci non vult et ipse qui judicat. Cum vero malorum perversitas crescit non solum etiam augeri. Quod suo Dominus exemplo nos admonet, qui postquam habere daemonium dictus est praedicationis suae beneficia largius impendit, dicens: Amen, amen dico vobis, si quis sermonem meum servaverit, mortem non videbit in aeternum. Sed sicut bonis necesse est ut meliores etiam per contumelias existant, ita semper reprobi de beneficio pejores fiunt. Nam accepta praedicatione iterum dicunt: Nunc cognovimus quia daemonium habes. Quia enim aeternae morti inhaeserant, et eamdem mortem cui inhaeserant non videbant, dum solam mortem carnis aspicerent, in Veritatis sermone caligabant, dicentes: Abraham mortuus est, et prophetae aeternum? Unde et ipsi Veritati eumdem Abraham et prophetas quasi venerantes praeferunt. Sed aperta nobis ratione ostenditur quia
Abbreviated transcription (Latin):
dicentib respondert uoluiss&
dȩ moniũ uos habrtis.: uerum
ꝓfecto dicer&. qr nisi impliti¬
possent. Sed accepta in iuria
etiã qđ uerũ erat dicere ueritis
noluit. ne Ñ dixisse ueritatem
sed. puocatus contumelim
reddidisse uideretur. Ex quare
quid nobis innuttur. nisiut eo
tempore quo a proximis exfi¬
sitate contumelias accipimus
eorũ etiã uera mala tacrama
ne ministeriũ iustȩ correptio¬
nis in arma uertamꝰ furoriss¬
Sed qr quisquis dĩ relo ititur.
aprauis hominib dehonestit̃
isem& ipso nob dñs patienta
praebuit exẽmplũ quiast.
Sed honorifico patr̃ẽ ieũ &uos
in honoraftisme. Sed quid nõ
ad ista faciendũ sit: adbuc exx¬
emplo nos ad mon& cũ subiun¬
git. Ego aut̃ ñ quȩ roglam ma
est qui quȩrat & iudica. See
cerit qđ scriptũ ẽ. quia pater
omne udiciũ dedit filio. & tam̃
ecce isdem filius iniurias accipiers
głamsuã Ñ quȩrit. in latas con.¬
tumelias patris iudicio reseruat:

Expanded text:
dicentibus respondere voluisset: dicentibus respondere voluisset: Daemonium vos habetis, verum profecto diceret, quia nisi implpossent. Sed accepta injuria, et jam quod verum erat dicere veritas noluit, ne non dixisse veritatem, sed provocatus contumeliam reddidisse videretur. Ex qua re quid nobis innuitur, nisi ut eo tempore quo a proximis ex falsitate contumelias accipimus, eorum etiam vera mala taceamus, ne ministerium justae correptionis in arma vertamus furorisSed quia quisquis Dei zelo utitur a pravis hominibus dehonestatur, in semetipso nobis Dominus patientiae praebuit exemplum, qui ait: Sed honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me. Sed quid nobis ad ista faciendum sit, adhuc exemplo nos admonet, cum subjungit: Ego autem non quaero gloriam meam, est qui quaerat et judicet. Scimus certe quod scriptum est, quia Pater omne judicium dedit Filio, et tamen ecce idem Filius injurias accipiens gloriam suam non quaerit. Illatas contumelias Patris judicio reservat,
Abbreviated transcription (Latin):
ta autẽ tanta contumẽlia. qͥd
ds̃ respondeat audiamꝰ. Ego
dȩmoniũ Ñ habeo. sedhonorifi¬
copatrẽ meũ. & uos in honoras¬
Nisi dñs custodierit ciuitatẽ. in
uanũ uigilant qui custodiunt
eã : Et cui ꝑ esaiam dicitur:
Cuftos quid denocte. custos qͥd
de nocte. Respondere noluit
dñssamaritanus Ñsũ. sed ego
dȩmoniũ Ñ habeo Duo quippe
ei in lata fuert̃. unũ negauit:
aliud tacendo consensit. Cus¬
tos nãq humani generis uene¬
rat. &si samaritanũ se Ñ esse
diceret. eẽ custodem negar&.
Sed tacuit qđ recognouit: et
putienter reppulit. qđ dictũ
fallaciter audĩuit dicens. Ego
dȩmoniũ Ñ habeo. Inquibus
uerbis quid aliud nisi suꝑbia
nr̃a confundit᷑ : Quȩ si eocagi¬
tata uelleutt̃ fuerit. a trocio¬
res iniurias reddit. quã acce¬
perit. facit mala quȩ potest
minat᷑ & quȩ facere ñ potist
Ecce in iuriã suscipiens ds. non
irascitur. Ñ contumeliosa uer¬
ba respondit. Quisi eisdẽ ista

Expanded text:
umelia, quid Dominus respondeat audiam. Ego daemonium non habeo, sed honorifico patrem meum, et vos inhonorasNisi Dominus custodierit civitatem, in vanum vigilant qui custodiunt eam ; et cui per Isaiam dicitur: Custos quid de nocte? custos quid de nocte? respondere noluit Dominus: Samaritanus non sum; sed, Ego daemonium non habeo. Duo quippe ei illata fuerunt: unum negavit, aliud tacendo consensit. Custos namque humani generis venerat; et si Samaritanum se non esse diceret, esse se custodem negaret. Sed tacuit quod recognovit, et patienter repulit quod dictum fallaciter audivit, dicens: Ego daemonium non habeo. In quibus verbis quid aliud nisi superbia nostra confunditur? quae si exagitata vel leviter fuerit, atrociores injurias reddit, quam acceperat: facit mala quae potest, minatur et quae facere non potest. Ecce injuriam suscipiens Dominus non irascitur, non contumeliosa verba respondet. Qui si eisdem ista
Abbreviated transcription (Latin):
eloquiorũ non solũ sensus. sed &
sermo fuerit ꝓlatꝰ: Quãuis in moy¬
se & helia. om̃s qui cũ dño regnaturi
moyse quidẽ qui mortuus ac
sepultꝰ ẽ. hi qui iniudicio resusci¬
tandi amorte st̃: in helia uero
qui necdũ mortis debitũ soluit.
hi qui in aduentu iudicis. uiui
in uemendi st̃ in carne. Qui utri¬
q pariter inuno eodẽq mom̃to
rapti in nubib obuiã dño in
aera: mox ꝑ acto iudicio ad uitã
inducunt᷑ &e ternã. Quib apte
conuenit: qđ moyses & helias
in maieftate uisi fuisse ꝑhibent᷑.

Expanded text:
uiorum, non solum sensus, sed et uiorum, non solum sensus, sed et sermo fuerit prolatus: quamvis in Moyse et Elia omnes qui cum Domino regnaturi Moyse quidem qui mortuus ac sepultus est, hi qui in judicio resuscitandi a morte; in Elia vero, qui necdum mortis debitum solvit, hi qui in adventu judicis vivi inveniendi sunt in carne. Qui utrique parapti in nubibus, obviam Domino in aera, mox peracto judicio, ad vitam perducuntur aeternam. Quibus apte convenit, quod Moyses et Elias in majesta
Abbreviated transcription (Latin):
nemo ẽ quisine attactu alicuius
peccati uiuere possit suꝑ terram.
Sed qđ fullo. id÷ doctor animarum.
siue mundator aliquis sui corporis
eximius suꝑ terrã ñ potest. dñs
faciet incȩlo. emundans ecclesiam
ueftẽ uidrlic& suã ab omni inqui¬
nam̃to carnis & sp̃s. insuꝑ & eterna
carnis ac sp̃s beatitudine ac luce
reficiens Sequit᷑ Et ecce apparuit
illis moyses & helias cũ eoloquentis
Quales apparuerint & quid locuti
sunt cũ eo. lucas manifestius seribit
dicers Erait autẽ moyses & helias
uisi in maiestate: & dicebant eo¬
cessũ eiꝰ quẽ completurus erat un
hierusalem: Moyses ergo & helias
qui locuti st̃ cũ dño inmonte. &
passionẽ eiꝰ ac resurrectionẽ dicebaN.
oracula legis & ꝓphetiȩ designant:
quȩ in dño cõpleta. & nunc doctis
quibq pata. & clectis om̃ib in
futuro manifestius patebit. Qui
bene uisi in maieftato dicuntur:
qr tunc aꝑtius uidebit̃. quanta
ueritatis dignitate om̃is diuinoꝵ

Expanded text:
Nemo est qui sine attactu alicujus peccati vivere possit super terram. Sed quod fullo, id est, doctor animarum, seu mundator aliquis sui corporis eximius super terram non potest, Dominus faciet in coelo, emundans Ecclesiam, vestem videlicet suam ab omni inquinamento carnis, et spiritus, insuper aeterna carnis ac spiritus beatitudine ac luce reficiens. Sequitur: Et ecce apparuit illis Moyses et Elias cum illis loquentes. Quales apparuerint, et quid locuti sint cum eo, Lucas manifestius scribit, dicens: Erant autem Moyses et Elias visi in majestate, et dicebant excessum ejus, quem completurus erat in Hierusalem . Moyses ergo et Elias, qui locuti sunt cum Domino in monte, et passionem ejus, ac resurrectionem dicebant, oracula legis et prophetiae designant, quae in Domino completa, et nunc doctis quibusque patet, et electis omnibus in futuro manifestius patebit. Qui bene visi in majestate dicuntur, quia tunc apertius videbitur, quanta veritatis dignitate omnis d
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatis claritatẽ describas¬
dicit int̃alia. Et tẽplũ non
uidiinea : dñs enĩ omĩ potens
templũ illius est. & agnus.
Sed bene nouerat ꝗͥd diceret
qr reuera solũ hominis boñi q
intrare ingaudiũ dñi sui. &
huic conteplando in aeternũ
adsistere. Vnde merito mehi
um quã boniueri habuisse
putandus ẽ: cui reatusus ex¬
gente contingit. nũquã su
faciem uidere creatoris du
sibeatꝰ petrus glorfictã d
humanitatẽ contẽplatꝰ tanto
afficit᷑ gaudio. ut nullatenus
ab eiꝰ intuitu uelit secerni:
altitudinẽ uidere merueriN:
Et si cũ duob tantũ scĩs. moyse
uidere. bonũ maximũ duxit :
qui sermo explicare. qui sensus
ual& cõprehendere. quanta
sint gaudia iustorũ. cũ acces¬
serint adsion montẽ. & eiui¬
tatẽ dĩ uiuentis hierusalem¬
frequentiã: ipsũq ciuitatis
eiusdẽ artificẽ & conditorem
dm̃. Ñ ꝑspeculũ & in aenigma¬
tesicut nunc. sed facie ad faciẽ

Expanded text:
civitatis claritatem describcivitatis claritatem describdicit inter alia: Et templum non vidi in ea, Dominus enim omnipotens templum illius est, et agnus . Sed bene noverat quid diceret, quia revera solum hominis bonum est intrare in gaudium Domini sui, et huic contemplando in aeternum assistere; unde merito nihil unquam boni veri habuisse putandus est, cui reatu suo exigente contigit nunquam sui faciem videre creatoris. Quod si beatus Petrus glorificatam Christi humanitatem contemplatus, tanto afficitur gaudio, ut nullatenus ab ejus intuitu velit secerni, altitudinem videre meruerunt? Et si cum duobus tantum sanctis, Moyse videre bonum maximum duxit, qui sermo explicare, quis sensus valet comprehendere, quanta sint gaudia justorum cum accesserint ad Sion montem, et ad civitatem Dei viventis Jerusalemfrequentiam, ipsumque cejusdem artificem et conditorem Deum, non per speculum et in aenigmate, sicut nunc, sed facie ad faciem
Abbreviated transcription (Latin):
di monstrat᷑. Conuenit & hoc
qđ exccessũ eiꝰ quẽ cõpleturꝰ erat
in hierusalẽ dixisse memorant᷑ :
qr nimirũ unica laudis materia
fidelib sui fit passio redẽptoris
Qui quantomagis meminerint absq
memoriã deuoto sẽꝑ inpectore
tant᷑. Verũ qr quo amplius quisq
uttȩ cȩleftis dulcedinẽ degustit.
eo amplius faftidit om̃a quee
placebant in infimis: mertiope
repente cuncta quae nouerat
terrena obliui scit᷑. solis hisquae
ud&. ꝑpetuo delectat᷑ adhere
re dicens. dñe bonũ ẽ nos hic ẽẽ
siuis faciamꝰ hic tria tabnaculi
tibi unũ. & moysi unũ. & heliȩ
unũ. Et quidẽ beatꝰ petrus
sicut alius euangłifta teftat᷑.
nesciebat quid dicer& in eo
qđ in cȩlefti conuersatione
tabernacula facienda putauti
In illanãq cȩleftis uitȩ gloria
domꝰ necessaria Ñ erit. ubi
diuinȩ contẽplationis luce
omã pacificante. aura adues¬
sitatis alicuiꝰ timenda nulla
remanebit : testante a postolo
iohanne. qui eiusdem suꝑnee

Expanded text:
 convenit et hoc quod excessum ejus, quem completurus erat in Jerusalem, dixisse memorantur: quia nimirum unica laudis materia fidelibus suis fit passio redemptoris: qui quanto magis meruerint ejus se memoriaNam quia quo amplius quisque vitae caelestis dulcedinem degustat, eo amplius fastidit omnia quae placebant in infimis: merito iprepente cuncta quae noverat terrena obliviscitur, et solis his quae videbat delectatur adhaerehic esse, si vis, faciamus hic tria tabernacula, tibi unum, Moysi unum, et Eliae unum. Et quidem beatus Petrus, sicut alius evangelista testatur , nesciebat quid diceret, in eo quod coelesti conversatione tabernacula facienda putavit. In illa namque coelestis vitae gloria domus necessaria non erit, ubi divinae contemplationis luce omnia pacificante, aura adversitatis alicujus timenda nulla remanebit, testante apostolo Joanne, qui ejusdem supernae
Abbreviated transcription (Latin):
filius hominis amortuis resur¬
gat. Uisionẽ oftense suȩ maies¬
tatis ad tẽpus taceri precepit
nesi palã uulgaret̾ inpopulos
aut dispensationẽ passionis
illius idem populi principibu
repugnando impedirent. &
sic bumanȩ salutis effectꝰ qui
ꝑsanguinẽ eius erat futurus
retardaret᷑: aut certe hiqui
eindẽ uisionẽ audientes credi¬
dissent. uiso crucis ob ꝓbrio
scandaliz irent᷑. Oportuniu
autẽ cõpleta passione. resur¬
rectione. & ascensione eiꝰ u
cȩlũ. repletis sp̃u scõ a postolis
p̃dicata ẽ : quatinus om̃s qui
sacrim̃tis eiꝰ initiari uoluisses
ñ solũ effectũ resurrectionis

Expanded text:
Filius hominis a mortuis resurFilius hominis a mortuis resurgat. Visionem ostensae suae majestatis ad tempus taceri praecepit, ne si palam vulgaretur in populos, aut dispensationem passionis illius iidem populi principibus repugnando impedirent, et sic humanae salutis effectus, qui per sanguinem ejus erat futurus, retardaretur; aut certe hi qui eamdem visionem audientes credidissent, viso crucis opprobrio scandalizarentur. Opportunius autem completa passione, resurrectione et ascensione ejus in coelum, repletis Spiritu sancto apostolis praedicata est, quatenus omnes qui sacramentis ejus initiari voluissent, non solum effec
Abbreviated transcription (Latin):
audictis. iuxtaom̃a qu iecũq
locutꝰ fuerit uob̃. Neq enĩ mo¬
ysen & heliã id÷ legẽ & ꝓphetias
audiri uetat : sed omnibus his
auditionẽ filii qui legẽ & ꝓphe¬
tas uenit adimplere prȩferendã
insinuat: cunctisq ueteris in¬
ftrumenti typis & enigmatib
lucẽ euangelicȩ ueritatis ante¬
ponendã intimat. Et quidem
pia dispensatione fides disepłoꝵ
ne crucifixo dño titub& solidat᷑
dũ imminente crucis articulo.
&s bumanitas eiꝰ qualit̃ ꝑ resur¬
rectionẽ sit sublimanda caelesti
luce monstrat᷑. & qr co eternus
sit indiuinitate patrifilius .c. ẽ¬
leftis eiusdẽ patris uoce ꝓbatur:
quatinus adueniente hora pas¬
sionis. minꝰ morientẽ dolerent.
quẽ post mortẽ mox glorificandũ
in homine: indiuinitate autem
semꝑ adõ patre glorificatũ memi¬
nissent. Uerũ discpłi quasi car
eos & tactu consolat᷑ & crigit.
Et descendentib: inquit illis de
morte. prȩcepit iħc dicens.
Nemini dixeritis uisionẽ. donee

Expanded text:
s juxta omnia quaecunque locutus fuerit vobis . Neque enim Moysen et Eliam, id est legem et prophetas, audiri vetat, sed omnibus his auditionem Filii, qui legem aut prophetas venit adimplere, praeferendam insinuat, cunctisque Veteris Instrumenti typis et aenigmatibus lucem evangelicae veritatis anteponendam intimat. Et quidem pia dispensatione fides discipulorum, ne crucifixo Domino titubet, solidatur, dum imminente crucis articulo et humanitas ejus, qualiter per resurrectionem sit sublimanda coelesti luce monstratur: et quia coaeternus sit in divinitate Patri Filius, coelesti ejusdem Patris voce probatur, quatenus adveniente hora passionis minus morientem dolerent, quem post mortem mox glorificandum in homine, in divinitate autem semper a Deo Patre glorificatum meminissent. Verum discipuli quasi carneos et tactu consolatur et erigit. Et descendentibus, inquit, illis de monte, praecepit Jesus, dicens: Nemini dixeritis visionem, donec
Abbreviated transcription (Latin):
ȩdificationẽ ex dõ habemꝰ. domũ
non manu factã ȩ ternã in caelis.
Quia uero respᷝ ͤ  dentẽ filii hominis
faciem cernere desiderabant :
ad fuit pat̾ iNuoc. docens eundẽ
eẽ filiũ suũ dilectũ. in quo sibi
bene cõplacuiss&: ut discerent
adhumanitatis eiꝰ głam quã uide¬
bant. ad diuinitatis qua ȩqualis ẽ
illi contẽplandã suspiraro prae¬
sentiã. Qđ autẽ ait uox paterna
defilio. in quo mihi bene cõplacui:
hoc ẽ qđ eius filius alibi testat᷑.
Et qui memisit mecũ ẽ. & non re¬
liquit me solũ : qr ego quȩ placita
sunt ei faciosemꝑ. Et qđ id iin¬

Expanded text:
ionem ex Deo habemus, domum non manufactam aeternam in coelis . Quia vero resplendentem Filii hominis faciem cernere desiderabant, adfuit Pater in voce, docens eumdem esse Filium suum dilectum, in quo sibi bene complacuisset: ut discerent ab humanitatis ejus gloria quam videbant, ad divinitatis qua aequalis est illi contemplandam suspirare praesentiam. Quod autem ait vox paterna de Filio, In quo mihi bene complacui, hoc est quod ejus Filius alibi testatur: Et qui me misit, mecum est: et non reliquit me solum, quia ego quae placita sunt ei, facio sempe
Abbreviated transcription (Latin):
uia dñs ac redeptor nr̃ clectos xciIi.¬
suos ꝑ huiꝰ uitȩ labores. ad illã
quȩ laborẽ nescit uitã futur ae
beatitudinis introducere dis¬
posuit. modo ꝑ euangłm suum
sudores certaminũ temporaliũ.
modo. eternoꝵ describit palmã
p̃miorũ. ut auditis uidelicet
agonũ necessitatib. meminerint
sibi requiem in hac uita nequaquã
ẽẽ prtendã. Audita rursũ dulee¬
dine futurae retributionis. leuius
ferant mala transeuntia. quc
bonissperauerint remuneranda
ꝑpetuis. Cũ enĩ suas suorũq pas¬
siones paulo superius cõmemo¬
rasset: confeftĩ eaquȩ modo cũ
legeret᷑ audiuimꝰ adiunxit
dicens. Filius cnĩ hominis uen¬
turus ẽ ingłapatris sui cum

Expanded text:
uia Dominus ac Redemptor noster electos suos per hujus vitae labores ad illam, quae laborem nescit, vitam futurae beatitudinis introducere disposuit, modo per Evangelium suum sudores certaminum temporalium, modo aeternorum describit palmam praemiorum: ut auditis videlicet agonum necessitatibus meminerint sibi requiem in hac vita nequaquam esse petendam; audita rursum dulcedine futurae retributionis levius ferant mala transeuntia, quae bonis speraverint remuneranda perpetuis. Cum enim suas suorumque passiones paulo superius commemorasset, confestim ea quae modo cum legeretur, audivimus, adjunxit dicens: Filius enim hominis venturus est, in glor
Abbreviated transcription (Latin):
uolumꝰ : mundemꝰ nõs ab om̃i
inquinam̃to carnis & sp̃s. per¬
ficientes scĩficationẽ intimo¬
redĩ. Siuocẽ dĩpatris audire.
si consubstantialis eius filii
maiestatẽ desideramꝰ intueri:
sftudeamꝰ solliciti ꝑuersa et
mutilia mortaltum uerba
declinart: sttideamꝰ a suꝑ ua¬
cuis scłi fallentis oculos auer¬
terespectaculis: quatinꝰ resur¬
rectionis nr̃e gła coriiscante.
&ipsi quidem quȩ modo neqͣmꝰ
mignalia nr̃i conditoris uidere
simul & dicere meream᷑: pres¬
tinte ipso qui uiuit & regnat

Expanded text:
mundemus nos ab omni inquinamento carnis et spiritus, perficientes sanctificationem in timore Dei. Si vocem Dei Patris audire, si consubstantialis ejus Filii majestatem desideramus intueri, studeamus solliciti perversa et inutilia mortalium verba declinare; studeamus a supervacuis saeculi fallentis oculos avertere spectaculis, quatenus resurrectionis nostrae gloria coruscante, et ipsi quidem quae modo nequimus, magnalia nostri conditoris videre simul et dicere mereamur, praestante ipso qui vivit
Abbreviated transcription (Latin):
na & exulta gaude in quã qr
ubiq inlesa es: ubiq secura:
Si tẽptaris prõficis. si humiliaris
erigeris. sipugnas uincis. si occideris
magnati exquirunt. Etiã illi te

Expanded text:
tia, et exsulta; gaude, inquam, quia ubique illaesa es, ubique secura: si tentaris, proficis; si humiliaris, erigeris; si pugnas, vincis; si occideris, magnates exquirunt, etiam illi te
Abbreviated transcription (Latin):
re. quatinꝰ & ipsi qui uidissent.
& om̃s qui audire possent. leui¬
us aduersa p̃sentia tolerareN
reducto saẽpius ad mentem
futurȩ retributionis munere
qđ expectarent: Vnde seꝗt᷑.
Imdico uob̃. sunt quidã de hic
stantib qui ñ gustabt̃ mortẽ
donec uideant filiũ hominis
uenientẽ in regnosuo. Ueni¬
entẽ quippe in regnosuo ui¬
derunt discipuli: quẽ in ea
claritate uiderunt fulgentẽ
inmontt. inqua ꝑ aeto iudicio
abom̃ib scĩs in regno suouide¬
bit᷑ Sed qđ mortales ad huc
& corruptibiles discipulorũ
oculi sufferre nequiuerunt.
tunc ꝑresurrectionẽ iã facta
in corruptibilis potent̃ in tu¬
eri sufficit om̃is eccła scõrũ :
dequa scriptũ ẽ. Regẽ in de¬
core suo uidebunt oculi eius.
t post diessex ad sũpsit ih̃s

Expanded text:
re: quatenus et ipsi qui vidissent, re: quatenus et ipsi qui vidissent, et omnes qui audire possint, levius adversa praesentia tolerarent, reducto saepius ad mentem futurae retributionis munere quod exspectarent. Unde sequitur: Amen dico vobis, sunt quidam de hic stantibus, qui non gustabunt mortem, donec videant Filium hominis venientem in regno suo. Venientem quippe in regno suo viderunt discipuli, quia in ea claritate viderunt fulgentem in monte, in qua peracto judicio ab omnibus sanctis in regno suo videbitur. Sed quod mortales adhuc et corporales discipulorum oculi sufferre nequiverunt, tunc per resurrectionem jam facta incorruptibilis potenter tueri sufficiet omnis Ecclesia sanctorum, de qua scriptum est: Regem in decore suo videbunt oculi ejus . Et post s
Abbreviated transcription (Latin):
entiȩ suȩ mercedẽ percipiant.
Quiuero male uiuentes patientiã
iudicis neglegentiã putant :
Concinit huic euangłicȩ senten¬
tiee qđ ait psalmista. Miseri¬
cordiã & iudiciũ cantabo ł dñe
Primo quippe miscđam. ac dein¬
de iudiciũ cantare ꝑhib&. quia
nimirũ dñs qđ primo suo ad¬
uentu depositũ nob benignus
contulit. hoc in scđo districtus
exxiget. Sed ꝑuersus quisque
quimi scđam largientis contẽp¬
nit: iure iudiciũ discutientis
dñi ꝑtimescit. At qui gratian
misericordiȩ grate sememinte
suscepisse : gaudens utiq iudie
discrim̃ expectat: idẽoque
libera modulatione conditoꝵ
Verũ qr incertũ ẽ omnib tẽpus
uniuersalis iudieii incerta
singulis sui exeitus hora. & pets¬
rat longa uideri p̃sens afflictio
nescientib quando requies ꝓ¬
missa uenir&: uoluit pius ma¬
gifter aliquib discpłoꝵ suorũ
adhuc incarne degentib ȩt̃nȩ
reꝓmissionis gaudia p̃monstra¬

Expanded text:
entiae suae mercedem percipiant. entiae suae mercedem percipiant. Qui vero male viventes patientiam judicis negligentiam putant, jConcinit huic evangelicae sententiae quod ait Psalmista: Misericordiam et judicium cantabo tibi, Domine . Primo quippe misericordiam, ac deinde judicium se cantara perhibet: quia nimirum Dominus, quod primo suo adventu dispositum nobis benigne contulit, hoc in secundo districtus exiget. Sed perversus quisque qui misericordiam largientis contemnit, jure judicium discutientis Domini pertimescit. At qui gratiam misericordiae grate se meminit suscepisse, gaudens utique judicii discrimen exspectat, ideoque libera modulatione suo judicVerum quia incertum est omnibus tempus universalis judicii, incerta singulis sui exitus hora, et poterat longa videri praesens afflictio nescientibus quando requies promissa veniret, voluit pius magister aliquibus discipulorum suorum adhuc in terra degentibus aeternae repromissionis gaudia praemonstra
Abbreviated transcription (Latin):
tissime diem extremi desig¬
nat eocaminis. quando in po¬
testate & maieftate ueniet
iudicaturꝰ demundo. qui quon¬
dam inhumilitate & abiecti¬
one uenerat iudicandus a
mundo: quando cũ iudiciaria
di largitate praerogauerat suoꝵ
grãm munerũ: quando reddens
singulis scđm opera eoꝵ electos
in regnũ patrissui perducet :
reꝓbos autẽ cũ diabolo in ignẽ
rciciet sempit̃nũ. Et pulchre
dicit᷑. qr filius hominis uenturꝰ
ẽ ingła patrissui. Filius quippe
hominis ingła dĩpatris uentu¬
rus ẽ: qr qui in hominis natura
minor ẽ patre. ipse in diuinita¬
te unius eiusdẽq ẽ głae cum
patre: uerꝰ homõ. ꝑ om̃a uerus
exiftens & ds̃. Merito autem
lȩtificat pios. merito terret
contumaces qđ sequit᷑ & tunc
redd& unicuiq scđm opus eus:
qr qui nunc bona operantes
pressuris maloꝵ affligunt᷑ imqui
letante nimirũ animo tẽpus
expectant illud quando ꝑiudicẽ
iustũ Ñsolũ ab iniustoꝵ liberem
in iuriis. sed & iustitiȩ ac pati¬

Expanded text:
tissime diem extremi designat examinis, quando in potestate magna et majestate veniet judicaturus de mundo, qui quondam in humilitate et abjectione venerat judicandus a mundo, quando cum judiciaria di largitate praerogaverit suorum gratiam munerum, quando reddens singulis secundum opera eorum, electos in regnum Patris sui perducet, reprobos autem cum diabolo in ignem rejiciet sempiternum. Et pulchre dicitur quia Filius hominis venturus est in gloria Patris sui. Filius quippe hominis in gloria Dei Patris venturus est, quia qui in hominis natura minor est Patre, ipse in divinitate unius ejusdemque est gloriae cum Patre verus homo, per omnia verus existens et Deus. Merito autem laetificat pios, merito terret contumaces, quod sequitur. Et tunc reddet unicuique secundum opera ejus: ia qui nunc bona operantes pressuris malorum affliguntur iniquis, laetanti nimirum animo tempus exspectant illud, quando per judicem justum non solum ab injustorum liberentur injuriis, sed et justitiae ac pati
Abbreviated transcription (Latin):
głim regni eius. & ipsi ꝓmodu¬
lo suo incorruptionis luce
transfigurati intrabt̃. Vnde
dicit apłs. Qui reformabit
corpꝰ humilitatis nr̃ȩ. configu¬
ratum corpori claritatis suae.
Srautẽ quȩrit aliquis quid ues
uelut ornamento uestieris.
tapłs. Quot quot enĩ inquit
in xp̃obaptizati eftis. xp̃m¬
induiftis. Qui intẽpore resur

Expanded text:
gloriam regni ejus, et ipsi pro modugloriam regni ejus, et ipsi pro modulo suo incorruptionis luce transfigurati intrabunt: unde dicit Apostolus: Qui reformabit corpus humilitatis nostrae, configuratum corpori claritatis suae . Si autem quaerit aliquis quidvelut ornamento vestieris : et Apostolus: Quotquot enim, inquit, in Christo baptizati estis, Chri
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ erat in lustrandũ signifi¬
cat. & electorũ omniũ quante
claritatis post resurrectionẽ
sint corpora futura manifestat
Nã & de illis alibidicit. Tunc iusti
fulgeb̃t̃ sic̃ sol in regno patriscos
Et hic in exc̃ẽplũ futurȩ clarifica¬
tionis ipsius. resplenduit facie
& qualis possit ẽẽ claritas &gła
cũ & de eisdẽ scĩs dicat apostolus
stella autẽ ab stella differt in
claritate. sic & resurrectio morꝰ¬
tuoꝵ sedqr nichil sole clarius
uidere nouimꝰ. Ñ solũ dñi sed &
scõꝵ in resurrectione gła solis
aspectui cõparat᷑: quia clarius¬
sole aliquid unde exemplum
daret᷑ hominib minime potutẽ
inueniri. Hanc autẽ glorific̃a
dm̃ici corporis maiestatẽ hane
scõꝵ corpoꝵ claritatẽ. nullus
iniudicio reꝓboꝵ uidere pita¬
dus ẽs tantũ uidebunt inque
transfixer̃t: & plangent se
suꝑ tũ om̃s trib terre. q̃t d
ꝑacto iudicio sublati fuerint
impi ne uideant głam dĩ : tunc
iusti ad contẽplandã perpetuo

Expanded text:
onem erat illustrandus, significat, et electorum omnium quantae claritatis post resurrectionem sint corpora futura, manifestat. Nam et de his alibi dicit: Tunc justi fulgebunt sicut sol in regno Patris eorum , et hic in exemplum futurae clarificationis ipsius resplenduit facies aequalis possit esse claritas et gloria, cum et de eisdem sanctis dicat Apostolus: Stella autem a stella differt in claritate , sic et resurrectio mortuorum; sed quia nihil sole clarius videre novimus, non solum Domini, sed et sanctorum in resurrectione gloria solis aspectui comparatsole aliquid unde exemplum daretur hominibus, minime potuit inveniri. Hanc autem glorificam Dominici corporis majestatem, hanc sanctorum corporum claritatem nullus in judicio reprodus est. Tantum videbunt in quem transfixerunt, et plangent se super eum omnes tribus terrae. At cum peracto judicio sublati fuerint impii, ne videant gloriam Dei, tunc justi ad contemplandam perpetuo
Abbreviated transcription (Latin):
õplacui: ipsũ audite. Quia
tabnacula facere quęrebant:
obtectu lucidȩ nubis ad monent᷑.
in illa uitȩ cȩlestis habitatione
domus Ñ ẽẽ necessarias: ubi omã
dñs ae terna sue lucis obumbra¬
tione ꝓteg& Qui enĩ populũ
ꝑ deserta gradientẽ. ne ꝑdiem
sol. neluna urer& ꝑ noetẽ. quad¬
raginta dimos expandit nubẽ

Expanded text:
omplacui, ipsum audite. Quia tabernacula facere quaerebant, obtectu lucidae nubis admonentur in illa vitae coelestis habitatione domos non esse necessarias, ubi omnia Dominus aeterna suae lucis obumbratione protegit. Qui enim populum per deserta gradientem, nec per diem sol, nec luna ureret per noctem, quadragi
Abbreviated transcription (Latin):
contẽplandã conditoris sui ma¬
let ꝑuenire Ñual& Quia enĩ
dñs sex dieb rerũ creaturã for¬
mauit. septima requiruit ab
operib suis: recte ꝑsex diesope¬
rabona quib ad requiem ꝑue¬
mre debeamus exprimuntur.
Et qr qui dm̃ uidere. qui ad głam
beatȩ resurrectionis ꝑtinere
concupiscit. deb& agrre bona
quȩ nouit : recte post diesseae.
głam sui regni qđ spopondit
discpłis saluator ostendit:
Seguit᷑. Et transfiguratus est
ante cos. & resplenduit facies
eiꝰ sic̃ sol: uestim̃ta autem eius

Expanded text:
contemplandam Conditoris sui macontemplandam Conditoris sui malet, pervenire non valet. Quia enim Dominus sex diebus rerum creaturam formavit, septima requievit ab operibus suis, recte per sex dies opera bona quibus ad requiem pervenire debeamus, exprimuntur. Et quia qui Deum videre, qui ad gloriam beatae resurrectionis pertingere concupiscit, debet agere bona quae novit, recte post dies sex gloriam sui regni, quam spopondit discipulis Salvator, ostendit. Sequitur: Et transfiguratus est ante eos, et resplenduit facies ejus sicut sol
Abbreviated transcription (Latin):
Oftensurꝰ głam suȩ maiestatis ins
montẽ disepłos ducit: ut discant
ipsi. discant om̃s qui hanc uidere
sitiunt. Ñ eã sibi inhuius scłi
ꝓfundo. sed in regno superne
beatitudinis ẽẽ quaerendam.
Et bene cũ dicer&. qr ducit illos
inmontẽ excelsũ. addidit seorsũ.
qr iusti & nunc cũ prauoꝵ uicinia
p̃munt᷑. animo tam̃ sunt toto
atq intentione fidei separati
ab illis: & infuturo funchtus
seorsũ abducunt᷑ ab eis. cum
abscondit eosmabdito uultus
sui a conturbatione hominũ.
ꝓteg& eos in tab̾naculo suo. a con¬
turbatione linguarũ. Qđ autẽ
post diessea exquo promisit.
discpłis claritatẽ suȩ uisionis
oftendit : significat scõs in dic
iudicii regnũ ꝑcepturos qđ eis
ꝓmisit qui ñ mentit᷑ ds̃ ante
tẽpora sȩcularia. Tẽpora quip¬
pe scłaria : sex ȩtatib constant.
Quib cõpletis. audient ipso di¬
cente. Venite benedicti patrs
mei. possidete paratũ uobis
regnũ a conftitutione mundi.

Expanded text:
Ostensurus gloriam suae majestatis, in montem discipulos ducit, ut discant ipsi, discant omnes qui hanc videre sitiunt, non eam sibi in hujus saeculi profundo, sed in regno supernae beatitudinis esse quaerendam. Et bene cum diceret, quia ducit illos in montem excelsum, addidit seorsum: quia justi et nunc cum pravorum vicinia premuntur, animo tamen sunt toto atque intentione fidei separati ab illis, et in futuro funditus seorsum abducuntur ab eis, cum abscondet eos in abscondito vultus sui a conturbatione hominum, proteget eos in tabernaculo suo a contradictione linguarum. Quod autem post dies sex ex quo promisit discipulis, claritatem suae visionis ostendit, significat sanctos in die judicii regnum percepturos quod eis promisit qui non mentitur Deus ante tempora saecularia. Tempora quippe saecularia sex aetatibus constant, quibus cono: Venite, benedicti Patris mei; possidete paratum vobis regnum a constitutione mundi .
Abbreviated transcription (Latin):
desiderant: Ñ in infimis iacẽre
uoluptatib ñ in lecebris seruire
carnalib. Ñ cupiditatib ad ho¬
rescere terrenis. sed ae ternorũ
amore ad suꝑna semper ẽrigi :
angeliceȩ munditiȩ pietatis. pacis.
dilectionis. & iuftitiȩ uitam.
quantũ mortalib possibile ẽ.
semꝑ imitari debere : iuxta eũ
qui dixẽ. Nr̃a autẽ conuersatio

Expanded text:
siderant, non in infimis jacere voluptatibus, non illecebris servire carnalibus, non cupiditatibus adhaerescere terrenis, sed aeternorum amore ad superna semper erigi: angelicae munditiae, pietatis, pacis, dilectionis, et justitiae vitam, quantum mortalibus possibile est, semper imitari debere juxta eum qui
Abbreviated transcription (Latin):
facta st̃ splendentia candida
nmis uelut nix. qualia fullo
sꝑterrã Ñ potest candida
fcere: qr qđ om̃ibus patet.
amo ẽ qui sine corruptione
se dolore uiuere possit super

Expanded text:
candidaque nimis, velut nix, qualia fullo super terram non potest candida facere . Quia quod omnibus patet, nemo est qui sine corruptione et dolore vivere possit super
Abbreviated transcription (Latin):
poenitentiã monstrat. pęnitentia
satiffactionẽ oftentat. satisfactio
ueniã sibi diuina pietate conciliat.
Mec enĩ poterit indulgentia tribui.
nisi irã dĩ possit confessione placari.
Oueneranda pietas dĩ. Peccamus &
parcit delinquimus & ignoscit :
offendim & adhueplacatꝰ eociftit.
Vnde qualis erga iustossit monstrat.
dũ talẽ se ergapeccatores oftentat.
Nec peccator iã poterit excusari.
qui confessionẽ ꝑ quã uenia naseit᷑
non ꝓperauit amplecti: quo possit
reus gemino crimine detineri.dũ
primo legẽ contẽpsit ut delinque¬
r&. & confessionis remedia amplec¬
tinoluit ut perir&. Rape tuquis¬
quis especcator remedia. qui peccan¬
do diuina contempsifti prȩcepta.
Confessio afferat salutẽ : cui contẽp¬
tus attulerat mortẽ. Uiue reme¬

Expanded text:
poenitentiam monstrat; poenitentia satisfactionem ostentat; satisfactio veniam sibi divina pietate conciliat. Nec enim poterit indulgentia tribui, nisi iram Dei possit confessione placare. O veneranda pietas Dei! peccamus et parcit, delinquimus et ignoscit, offendimus et adhuc placatus exstitit. Unde qualis erga justos sit monstrat, dum talem se erga peccatores ostentat. Nec peccator poterit jam excusari, qui confessionem per quam venia nascitur, non properavit amplecti, quo possit reus gemino crimine detineri, dum primo legem contempsit ut delinqueret, et confessionis media amplecti noluit ut periret. Rape tu, quisquis es, remedia, qui peccando divina contempsisti praecepta. Confessio afferat salutem, cui contemptus attulerat mortem. Confite
Abbreviated transcription (Latin):
& uuo. idhuc quasi homo: cupio
ut occidat mire ds̃ ueter̃e hominẽ.
auiuificet ine exmortus. Primus
enĩ ait homo de terra terrenus:
scd̃s homo decȩlo cęlestis. Sicut
portauim⁊ imiginem terren :
portemus & imaginẽ caclestis.
Scđm hunc sensũ intellegitur &
illud. miudiciũ ego ueni in mun¬
dũ istũ. ut qͥ non uident uideint:
& qui uident cȩci fiant. Habemꝑ
in nob̾ om̃s homines & aspectum
& cȩcitite Adam & uidebat &
non uidebit: ei quoq antequam
aperirent᷑ oculi eius uidisse de¬
scribit᷑. Vidit inquit mulier
lignũ quia bonũ ad comeddendũ.
aoptimũ ẽ& oculis ad uidendũ:
& tollens defructu ligni comedit.
& dedit uiro suo: & comederunt:
git᷑ nonerant cȩci : sed uidebant:
Demde sequit᷑. & aꝑti st̃ oculi cor
Irge cȩci fuerant nec uidebant.
quoꝵ oculi pestea sunt aꝑti.: sed
quibene ante uiderunt: postqua
minditũ dñi prȩter gressi sinit:
eperunt uidere malt. & aspect̾u

Expanded text:
et vivo adhuc quasi homo, cupio et vivo adhuc quasi homo, cupio ut occidat in me Deus veterem hominem, et vivificet me ex mortuis. Primus enim, ait, homo de terra terrenus, secundus homo de coelo coelestis. Sicut portavimus imaginem terreni, portemus et imagineintelligitur et illud: In judicium ego veni in mundum istum, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant. Habemus in nobis omnes homines et aspectum et caecitatem. Adam videbat, et non videbat. Eva quoque antequam aperirentur oculi ejus, vidisse describitur. Vidit, inquit, mulier lignum quia bonum erat ad comedendum, et optimum oculis ad vescendum, et tollens de fructu ligni comedit, et dedit viro suo, et comederunt . Igitur non erant caeci, sed videbant. Deinde sequitur: Et aperti sunt oculi eorum. Ergo caeci fuerant, nec videbant, quorum oculi postea sunt aperti. Sed qui bene ante viderant, postquam Domini mandatum praetergressi sunt, coeperunt videre male et aspectu
Abbreviated transcription (Latin):
malũ sit & in ruip̃a uenire. Quid
respondebunt: Utrũ ne recedit
acultu eius. anquȩrant aliquam
interprȩtitionẽ & ad tropolo¬
gias confugient: ut qđ in ruina
uenerit benignitat̃e magis qũi
austeritatẽ sonet : Et quomodo
iustũ erit. quando quid in euan.¬
gelio tale repperit᷑ ad allegorias
& nouas intellegentias confugert
quando uero in ueteri instrum̃to.
fstati accusare : & nullã explanitioñs
quamuis probabilis sit recipere:
Sed & hoc qđ sequit᷑. in iudicium
ego ueni inmundũ istũ. at non
uidentes uideunt. & qui uident
cȩcifiant: quauis quei ut ut
edisserant. implere ĩ: Aitrunt.
ł gouero qui opto esse at leni asticus
& non ab heresiarch. aliquo sed
axp̃i uocibulo nuncupari tt
habere nom̃ qđ benedicet᷑ super
terrã. & cupio tã opere quã sensu
& esse & dici xp̃ianus: aequalem
raitionẽ. loquit᷑ ds̃ ego int̃ficĩ :
libent̃ habeo ut interficiat.
Quindo cñi uetus in me homo est

Expanded text:
malum sit et in ruinam venire. Quid malum sit et in ruinam venire. Quid respondebunt? Utrumne recedent a cultu ejus, an quaerent aliquam interpretationem, et ad tropologias confugient, ut quod in ruinam venerit, benignitatem magis quam austeritatem sonet? Et quomodo justum erit quando quid in Evangelio tale reperitur, ad allegorias et novas intelligentias confugere: quando vero in veteri Instrumento, statim accusare, et nullam explanationem, quamvis probabilis sit, recipere? Sed et hoc quod sequitur: In judicium ego veni in mundum istum, ut non videntes videant, et qui vidcaeci fiant, quamvis quaerant ut edisserant, implere non poterunt. Ego vero qui opto esse ecclesiasticus, et non ab haeresiarcha aliquo, sed a Christi vocabulo nuncupari, et habere nomen quod benedicitur super terram, et cupio tam opere quam sensu et esse et dici Christianus, aequalem rationem. Loquitur Deus: Ego interficiam: libenter habeo ut interficiat me Deus. Quando enim vetus in me homo est,