comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uxorum diuortia damna domius. & cetera huiusmodi tribulationem dixi¬
mus nuptiaꝵ. Dum aduiueret sancte memorie damasus librum contra cliu¬
dium de beate marie uirginitate perpetua sepsimus. in quo necesse nobis fuit
ad uuginitatis beatitudinem p̃dicandim. multa de molestiis. Num uir egre¬
giuo & eruditus in scͥpturis & uirgo ecclesie uirginis doctor aliquid in illo ser¬
mone reprehendit. In libro quoque ad eustochium multo duriora de nuptiis
diximuo & nemo suꝑhac relesus est. Amator quippe castitatis p̃conum pudi¬
dicie intempta aure captabat. Lege terculianum lege ciprianum. lege ambro¬
sum & cum illis me accusa uel libera. inuente sunt plautiẽ fabule. & scioli tã¬
tum ad detrahendum qui in eos doctos ostendere uelint. Si oĩum dicta lacerẽt¬
& in una atq eadem causa & me & aduersarium.i. utrumq reprehendant.:

Expanded text:
uxorum abortia, damna domus et cetera istius modi tribulationem dixiuxorum abortia, damna domus et cetera istius modi tribulationem diximus nuptiarum? dum aduiueret sanctae memoriae Damasus, librum contra Heluidium de beatae Mariae uirginitate perpetua scripsimus, in quo necesse nobis fuit ad uirginitatis beatitudinem praedicandam multa de molestiis dicere nuptiarum. num uir egregius et eruditus in scripturis et uirgo ecclesiae uirginis doctor aliquid in illo sermone reprehendit? in libro quoque ad Eustochium multo duriora de nuptiis diximus et nemo super hac re laesus est; amator quippe castitatis praeconium pudicitiae intenta aure captabat. lege Tertullianum, lege Cyprianum, lege Ambrosium, et cum illis me uel accusa uel libera. inuenti sunt Plautinaefamiliae et scioli tantum ad detrahendum. qui in eo se doctos ostentare uelint, si omnium dicta lacerent et in una atque eadem causa et me et aduersarium, id est utrumque, reprehendant,
Abbreviated transcription (Latin):
fitium est. non quid ip̃e uelit sed quid sentiatille quem interp̃tatur expo¬
nere. Alioquin si contraria dixerit non tam interpreo erit quam aduersa¬
rius eius quem nititur explinare. Certe ubicumq septuras non interp̃tor
& libere demeo sensu loquor. Arguit me quilibet durum quid dixisse con¬
tra nuptias. Quod si non repererit᷑ uel quid austeꝵ esse uidetur ueldurum
id non septoris auct̃as sed interp̃tio offitio deputet. Illud uõ ferre quis possit
qđ in me reprehenditur quare expones capłm apłi in quo de coniugibus seͥp¬
sit tribulationem carnis habebunt mõi dixcrim nos ignari rerum puta¬
bamus nuptus Saltem carnis habere leticum. Di autem nubentibus &
in carne tribulatio est inqua sola uidebantur habere delitias. quid erit reli-
hic condemnatio matrimonii est. si infantum uagitus filiorum mortes

Expanded text:
ficium est non, quid ipse uelit, sed, quid sentiat ille, quem interpretatur, expoficium est non, quid ipse uelit, sed, quid sentiat ille, quem interpretatur, exponere; alioquin, si contraria dixerit, non tam interpres erit quam aduersarius eius, quem nititur explanare. certe, ubicumque scripturas non interpretor et libere de meo sensu loquor, arguat me quilibet durum quid dixisse contra nuptias. quod si non reppererit, quidquid uel austerum uidetur esse uel durum, id non scriptoris auctoritati, sed interpretis officio deputet. Illud uero ferre quis possit, quod in me reprehenditur, quare exponens capitulum apostoli, in quo de coniugibus scripsit: tribulationem carnis habebunt huiusmodi, dixerim: nos ignari rerum putabamus nuptias saltim carnis habere laetitiam. si autem nubentibus et in carne tribulatio est, in qua sola uidebantur habere delicias, quid erit reliquhic condemnatio matrimonii est, si infantum uagitus, filiorum mortes,
Abbreviated transcription (Latin):
& ad excmmplum sui prouocat. &feliciores uocat sisio ꝑmanscrint.Si autem se
continere non possurt. & udorem libidinio non tam continentiam uolunt
ꝙͣ fornicatione restringt᷑. ielius est ci nubere ꝙ̃ uri. Ad quod nos intullimꝰ
cere ꝙ̃ fornicari. Si uri uel fornicari bonum esse docueris tuncbono meliue
in alio p̃fertur. non est germane & pure integritatis nec ciuo beatitudims
que angelis comparatur. Si dixero melius ełt uirginẽ esse ꝙ̃ nuptam. bono
melius p̾tuli. Si autem alterͥum gradum fecero melius est nubere ꝙ̃ fornicaĩ
ibi non bono melus sed malobonum p̃tuli. Multa diuersitas est inter id
melius qd nuptiis & inter id qđ fornicationi ante ponitur. Obsetro te quid
in hac dissertione peccaui. Propositum m erat non ad meam uoluntatem sꝙꝑ¬
turas trahere sed id dicẽ qđ seͥpturas uelle intelligebam. Commentatoris of¬

Expanded text:
et ad exemplum sui provocat, et feliciores vocat, si sic permanserint. Si autem se et ad exemplum sui provocat, et feliciores vocat, si sic permanserint. Si autem se continere non possunt, et ardorem libidinis, non tam continentia volunt quam fornicatione restinguere, melius est nubere, quam uri. Ad quod nos intulimus; cere, quam fornicari. Si uri vel fornicari bonum esse docueris, tunc bono melius praefertur, non est germanae, et purae integritatis, nec ejus beatitudinis, quae Angelis comparatur. Si dixero, melius est virginem esse, quam nuptam: bono melius praetuli. Si autem alterum gradum fecero, melius est nubere, quam fornicari, ibi non bono melmelius, quod nuptiis, et inter id, quod fornicationi anteponitur. obsecro te, quid in hac dissertione peccaui? propositum mihi erat non ad meam uoluntatem scripturas trahere, sed id dicere, quod scripturas uelle intellegebam. commentatoris of
Abbreviated transcription (Latin):
& ostenderat ip̃e quid uellet quid ue concederet transit ad innuptas & uidu¬
as & sui proponit exemplum & feliceo uocit si sic ꝑmanserint. Si autem le¬
ne temptet uos sathanas pꝑ incontinentiam uram. Redditq causam cur di¬
xerit. si se non continent nubant. Melius est enim nubere ꝙ̃ uri. Ideo meliꝰ
est nubere. qr penis est uri. Tolle ardorem libidinis. & non dicet quia melius
est nubere. Melius semꝑ ad comparationem ꝑcioris respicit. non ad simpli¬
cem in comparabilio pseboni. Uelut si diceret.P lelius est unum octulum ha¬
bere ꝙ̃ nullum Et post paululum cum apostropbam fecissem ad populum
citer bonum est nubẽ. Suspecta est m honitas eius rei. ꝙ magnitudo alteri¬
us mali. malum esse inferius cogit. Ego autem non leuius malum. sedsim¬
plex ꝑsebonum uolo. Uuit apło innuptas & uiduae absq corruptione ꝑmanẽ

Expanded text:
et ostenderat se, quid uellet quidue concederet, transit ad innuptas et uiduet ostenderat se, quid uellet quidue concederet, transit ad innuptas et uiduas et sui proponit exemplum et felices uocat, lsi \'sic permanserint; si autem none tentet vos Satanas propter incontinentiam vestram. Redditque causam cur dixerit, Si se non continent, nubant: Melius est enim nubere, quam uri. Ideo melius est nubere, quia pejus est uri. Tolle ardorem libidinis, et non dicet, quia melius est nubere. Melius semper ad comparationem deterioris respicit: non ad simplicitatem incomparabilis per se boni. Velut si diceret: Melius est unum oculum habere, quam nullum. Et post paululum cum apostropham fecissem ad Apostolum;citer, bonum est nubere. Suspecta est mihi bonitas ejus rei, quam magnitudo alterius mali, malum cogit esse inferius. Ego autem non levius malum, sed simplex per se bonum volo. Vult Apostolus innuptas, et viduas absque coitu permanere,
Abbreviated transcription (Latin):
cu matrimoni concedantur &r reliqua. Quid hicloquutus sum ꝙ apłs nõ
dixerit. Ni mirum illud quod erubescit suo uocare nomine. Ego arbitror
sed uerecunde ostendere. Ancquia sequitur. qd temptationi ꝓfert. sathane.
qđ hẽt causam in continẽtum. Non ne alio uerboꝵ ordine id ip̃m est ne
temptet uos sachanas ꝓpter in continentiam urãm. An qr dixi. & musitamus
ad huc nuptus non uocare indulgentiam sed p̃ceptum. Quod si durum
est imputemur apło qui ait hoc auitm dico secundum indulgẽtiam non sc¬
cundum impium. & nonmͥ qui ex p̃cepto p̃postero ordine nec sensum nec
uerba mutauĩ. Iranseamus ad reliqua. Eplari enim festinat oratio breuitate.
Dico inquid apło in nuptiis & uiduibonum est eis. sisic ꝑmanserint ut ego
Si autem se non continent nubant. Plelius est nubere ꝙͣ uri. quod capi¬
tulum nos sic interpretati sumus.Postꝙ̃ nuptis concesserat usum coniugii.

Expanded text:
tia matrimonia concedantur?, et reliqua. quid hic locutus sum, quod non atia matrimonia concedantur?, et reliqua. quid hic locutus sum, quod non apostolus dixerit? nimirum illud: quod er.ubescit suo uocare nomine? ego arbitror,sed uerecunde ostendere. an quia sequitur: quod temptationi praefert satanae, quod causam habet incontinentiam? nonne alio uerborum ordine id ipsumest:ne temptet uos satanaspropterincontinentiam uestram? an quia dixi: et mussitamus adhuc nuptias non uocare indulgentiam, sed praeceptum? quod si durum est, inputetur apostolo, qui ait: hoc autem dico iuxta indulgentiam, non iuxta imperium, et non mihi. qui excepto praepostero ordine nec sensum nec uerba mutaui. Transeamus ad reliqua - epistolari enim breuitate festinat oratio-: dico, inquit apostolus, innuptis et uiduis: bonum est eis, si sic permanserint ut ego. si autem non se continent, nubant: melius est enim nubere quam uri. quod capitulum nos sic interpretati sumus: postquam nuptis concesserat usum coniugii
Abbreviated transcription (Latin):
santiorem efficiat xͥanum. ut qd hodie non merui. cras uel ꝑendie merear.
Sed qđ dum doleo non comunicasse me corpori xp̃i. abstineam me pauli¬
sper ab uxoris amplexu. ut amori coniugis amorem xp̃i p̃feram. Durus
est & non ferendum. Quis hoc secularium sustinere potest. Qui potest
sustinẽ sustirieat. qui non potest ip̃c uiderit. Nobis cura est non ꝙ unus¬
quisq possit aut uelit sed quid sẽpture p̃cipiant dicc̃. Illud quoq in con¬
mentariolis meis eiusdem apłi cirpitur. In quibus dixi. Uerum neq
ptet uos sachanas pꝑ incontinentiam urĩm. Pulcra nimis indulgentia. Et ite¬
tationi pfert sathane. quid causam habet in continentiam. laboramus qͣi
obscurum disserere cum expoluerit rẽ ip̃e ꝗ scͥpsit. hoc autem inquid dico
uxẽ indulgentim. non secundum impiura. Et musitamus adhuc nuptias
non uocartꝰ indulgentiam sed preceptum. qi non codem mõ & secunda &eter

Expanded text:
sanctiorem efficiat Christianum, ut, quod hodie non merui, cras uel perendie merear, sanctiorem efficiat Christianum, ut, quod hodie non merui, cras uel perendie merear, sed quo, dum doleo non communicasse corpori Christi, abstineam me paulisper ab uxoris amplexu, ut amori con-. iugis amorem praeferam Christi. \'durum est, non ferendum; quis hoc saecularium sustinere potest?\' qui potest sustinere, sustineat; qui non potest, ipse uiderit. nobis cura est non, quid unusquisque possit aut uelit, sed, quid scripturae praecipiant, dicere. Illud quoque in commentariolis meis eiusdem apostoli carpitur, in quibus dixi: uerum ne quis ptet uos satanas propter incontinentiam uestram\'. pulchra nimirum indulgentia: \'et itetationi praefert Satanae, quod causam habet incontinentiam; laboramus quasi obscurum disserere, cum exposuerit se ipse qui scripsit? Hoc autem dico, inquit, juxta indulgentiam, non secundum imperium. Et mussitamus adhuc nuptias non vocare ind
Abbreviated transcription (Latin):
euis nisi setriduo mundos a mulieribus respondissent. non utiq a mere¬
tricibus quedimnabatur in lege sed ab uxoribus quibus licito ungebantur.
populum quoq qñ accepturus erat legemin monte syna. tribus diebus ui¬
sum esse ab uxoribus abstineri. Scio rome hanc esse consuetudinem ut fi¬
deles semꝑ corpus xp̃i accipiant. Quod nec reprehendo nec approbo. Unusqs¬
qr enim in suosensu habundat. sed ip̃oꝵ conscientum conucnio qui eodem
die post coitum communicant. & iux̃ ꝑsiũ noctem flumine purgant. quare
ad martires irenon audent. quare non ingrediuntur ecclesias. An alius in
publico alius in domo xp̃s est. Quod in ecclesia non licet. noc domi licet. nichil
deo clausum est. & tencbre quoq licent apud eum. Probet seunueꝗsq. & sic
ad corpus xp̃i accedat. Non ꝙ dilate comunionis unus dies aut biduum

Expanded text:
eius, nisi se triduo mundos a mulieribus respondissent, non utique a mereeius, nisi se triduo mundos a mulieribus respondissent, non utique a meretricibus, quod damnabatur in lege, sed ab uxoribus, quibus licito iungebantur. populum quoque, quando accepturus erat legem in monte Sina, tribus diebus iussum esse ab uxoribus abstineri. scio Romae hanc esse consuetudinem, ut fideles semper Christi corpus accipiant, quod nec reprehendo nec probo — unusquisque enim in sensu suo abundat —, sed ipsorum conscientiam conuenio, qui eodem die post coitum communicant et iuxta Persium noctem flumine purgant, quare ad martyres ire non audeant, quare non ingrediantur ecclesias. an alius in publico, alius domi Christus est? quod in ecclesia non licet, nec domi licet. nihil deo clausum est et tenebrae quoque lucent apud eum. probet se unusquisque etsic ad Christi corpus accedat, non quo dilatae communionis unus dies aut biduum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑoremus. Sisemꝑ orandum est nunꝙͣ gͦ coniugio seruiendum est. qm̃ qͦcien scũ¬
q uxori debitum reddo. orare non possum. H loc quare dixerim ꝑspicuum est.
qr interpietabar illud apłi dictum. Nolite fraudare in inuicem. nisi forte
De consensu ad tempus ut uacctis orationi. Paulus apls dicit qñ coimus cum
ne impedintur oroneo nr̃e. Quod hic queso pectatum incum est. qdđ cõmerui
Quid deliqui qđ si turbide & nebulose aque fluunt. non est aluei culpa sed
fontio. An idcuco anguor qđ demeo sum ausus dicere quale illud bonus
est ꝙ corpus xp̃i accipere non ꝑmittit. Ad hoc breuiter respondebo. Quid
est maius orare an xp̃i corpus accipere. Utiq accipere corpue xp̃i siꝑ coitus
qđ minus est impeditur. multo magis quod maius. Diximus in codem
uolumine pancs ꝓpositionis ex leg non potuisse comedẽ dauid. & sotios

Expanded text:
oremus. si semper orandum est, numquam ergo coniugio seruiendum, quoniam, quotienscumoremus. si semper orandum est, numquam ergo coniugio seruiendum, quoniam, quotienscumque uxori debitum reddo, orare non possum. hoc quare dixerim, perspicuum est, quia interpretabar illud apostoli dictum: nolite frau d are inuicem nisi forte ex consensu ad tempus, ut uacetis orationi. Paulus apostolus dicit, quando coimus cum ne inpediantur orationes nostrae: quod hic, quaeso, peccatum meum est? quid commerui? quid deliqui? si turbidae et nebulosae aquae fluunt, non est aluei culpa, sed fontis. an idcirco arguor, quod de meo sum ausus adicere: quale illud bonum est, quod corpus Christi accipere non permittit? ad hoc breuiter respondebo: quid est maius: orare an Christi corpus accipere? utique corpus Christi. si per coitum, quod minus est, inpeditur, multo magis, quod maius est. diximus in eodem uolumine panes propositionis ex lege non potuisse comedere Dauid et socios
Abbreviated transcription (Latin):
ne uocationis ostendit nuptias ne in uia deficiant consolatur. Alios laudat.
alios non despicit. Conuigia ordeo uirginitatem xp̃i comparat corpori. Quia
puto multo minorem distantiam inter frugmentum esse & ordeum. ꝙ ĩter
ordeum & corpuo xp̃i. Deinde nuptias dicit qͦi necessitatis sarcnam declinam¬
dam & diffinitionem esse eudentissime scruitutis. & multa alia que in tri¬
bus libellis de uirginibus latissime ꝓsecutus est. Ex quibus uniuersi ꝑspicuus
est menidil noui de uirginibus nuptisq dixisse. sed maiorum in omnibus
secutum esse sententiam. tam huus uidelicet ꝙ̃ reliquoꝵ qui de eclesiasticis :¬
dogmatibus disputant. quorum emulari exopto negligentiam potiue ꝙ̃ alioꝵ
obsearam diligentiam. Tument conera meinarui quare dixerim. Oro te quale
mariti offitium. non impleo continentis. lubet idem apłs in alio loco. ut sem

Expanded text:
ernae vocationis ostendit, nuptas ne in via deficiant, consolatur. Alios laudat, ernae vocationis ostendit, nuptas ne in via deficiant, consolatur. Alios laudat, alios non despicit. Conjugium hordeo, virginitatem corpori Christi comparat. Et puto multo minorem distantiam inter frumentum esse et hordeum, quam inter hordeum et corpus Christi. deinde nuptias dicit et quasi necessitatis sarcinam declinandam et definitionem esse euidentissimae seruitutis et multa alia, quae in tribus libellis de uirginibus latissime prosecutus est. Ex quibus uniuersis perspicuum est me nihil noui de uirginibus nuptisque dixisse: sed maiorum in omnibus secutum esse sententiam, tam huius uidelicet quam reliquorum, qui de ecclesiasticis dogmatibus disputarunt; quorum aemulari exopto neglegentiam potius, quam aliorum obscuram diligentiam. tument contra me mariti, quare dixerim: oro te. qualemariti officium, non inpleo continentis. iubet idem apostolus in alio loco, ut semper
Abbreviated transcription (Latin):
nuptialio qi calpa uitandi sed qi necessitatio sarcina delinanda est. lex enĩ
Astringit uxorem ut in laboribus & tristitia filios suos generet. conuersio eius¬
ad uirum sit. ut ci ip̃e dominetur. Ergo laboribus & doloribus in generatione¬
filiorum addiciturꝰ uidua non nupta & dominatui uiri sola subditur copulata
non uirgo. Et in alio loco. fretio inq magno empti estio. nolit fieri serui homi¬
num Uidetio ꝙ̃ cuidens conuigalio sit diffinitio seruituuio. Ee post pusillum
Sig bonum conuigiĩ seruitũtio malum qđ est qñ nequeunt se inuiccm san¬
ctificare. sed ꝑdere. Uiuersa que nos de uirginitate & nuptiis lato sermone dis¬
fundimus ille breui coartauit compendio in paucis multa comprehendens.
uirginitas ab eo ꝑsuasio continentie nuptie remedia in continentie p̃dicantur.
& significantur amaioribus ad minora descendens. uirginibus brauium suꝑ¬

Expanded text:
nuptialis quasi culpa uitanda, sed quasi necessitatis sarcina denuptialis quasi culpa uitanda, sed quasi necessitatis sarcina deastringit uxorem, ut in laboribus et tristitia filios generet, conad uirum sit, quod ei ipse dominetur. ergo laboribus et doloribus in geuerationefiliorum addicitur nupta, non uidua, et dominatui uiri sola subditur copulata, non uirgo; et in alio loco: \'pretio\', inquit, \'empti estis, nolite fieri serui hominum\'. uidete, quam euidens sit coniugalis definitio seruitutis; et post pauxillulum: siigiturbonum coniugium seruitus, malum quid est, quando nequeunt se inuicem sanctificare, sed perdere? uniuersa, quae nos de uirginitate ac nuptiis lato sermone diffudimus, ille breui artauit conpendio in paucis multa conprehendens. uiEt significanter a majoribus ad minora descendens, virginibus bravium sup
Abbreviated transcription (Latin):
lieribus non sunt coinquinati. In quo ostendi uolumus omnes qui uirgiẽs
dnĩ nr̃i ihu xp̃i esse pollutos. Quod si cui asperum & rephensione dignum
uidetur. tantam nos inter uirginitatem & nuptias fecisse distantiam. ꝙͣ¬
ta inter fermentum & ordeum est. legat sancti ambrosii de uiduo libr¬
& inueniet illum intẽr cetera que de uirginitute & nuptiis disputauit. etiã
hoc dixisse. Neq ita coniugium p̃tulit apło ut studia integritatio extingueret.
sed a continentie psuasione incipiens ad incontinentie remedia descendit. Et
cum brauium suꝑne uocationis fortibus demonstrasset. deficẽ tũ in uia neminẽ
passus est. lea plaudens pͥoribus ut non despiceret & sequentes. Didicerat eni
&e ip̃ẽ qr dño iħs aliis panem ordeaceui ne in uia defficerent aliis corpus suus
utra regnum tenderent demonstrauit. Et in consequentibus. Nongͦ copula

Expanded text:
lieribus non sunt coinquinati: in quo ostendi voluimus, omlieribus non sunt coinquinati: in quo ostendi voluimus, omius domini nostri Iesu Christi esse pollutos. quodsi cui asperum et reprehensione dignum uidetur tantam nos inter uirginitatem et nuptias fecisse distantiam, quanta inter frumentum et hordeum est, legat sancti Ambrosii de uiduis librt inueniet illum inter cetera, quae de uirginitate et nuptiis disputauit, etiam ista dixisse: neque ita coniugium apostolus praetulit, ut studia integritatis extingueret, sed a continentiae persuasioneincipiens adincontinentiae remedia descendit et, cum brauium supernae uocationis fortibus demonstrasset, deficere tameninuianeminem passus est ita plaudens prioribus, ut non despiceret et sequentes. didicerat enim et ipse, quia dominus Iesus aliis panem hordeacium, ne in uia deficerent, aliis corpus suum, ut ad regnum contenderent, demonstrauit; et in consequentibus: non ergo copula
Abbreviated transcription (Latin):
ne traderentur orabat. In iob quoq legimus ab aldat dictum. de impio. Auel¬
latur de tabernaculo suo fidutia eius. & calcet suꝑ eum qi rox interitus habi¬
tent in tabernaculo illius sotii eius qui non est. Haut dubium quin diabo¬
lus qui cum habeat sotios non autem haberet nisi esset. tñ quia deo periit nõ
esse dr̃. Ergo secundum hunc comparationis sensum malum diximus mulie
rem tangere licet uxoris nulla facta sit mentio. quia bonum est non tange̾
Et subiecimus uirginitatem frugmentum nuptias ordeum fornicationẽ
stercus bubulum nũcupantes.Utiq & frugmentum. & ordeum creatura
dei est. Uerum in cuangelio maior turba ordeaccis panibus.minor frugiẽ¬
ceis pascitur homines inꝗd & iumenta saluos faties dñe.aliis uerbis idip̃m
locuti sumus quando aurum uirginitatem. Argentum nuptias diximus.
Et centum quad raginta quatuor milia uirginum signatorum qui cum mu¬

Expanded text:
ne traderentur, orabat. in Iob quoque legimus a Baldad dictum de inpio: auelne traderentur, orabat. in Iob quoque legimus a Baldad dictum de inpio: auellatur de tabernaculo suo fiducia eius et calcet super eum quasi rex interitus. habitent in tabernaculo illius socii eius, qui non est, haud dubium quin diaboli, qui cum habeat socios, non autem haberet, nisi esset, tamen, quia deo periit, non esse dicitur. ergo secrem tangere licet uxori nulla facta sit mentio quia bonum est non tangere. » Et subjecimus: « Virginitatem frumentum, nuptias hordeum, fornicationem stercus bubulum nuncupantes. » Utique frumentum et hordeum creatura Dei est. Verum in Evangelio major turba hordeaceis panibus, minor frumentaceis pascitur : « Homines, inquit, et jumenta salvos facies, Domine » . Aliis verbis id ipsum locuti sumus, quando aurum virginitatem, argentum nuptias diximus: et centum quadraginta quatuor millia virginum signatorum, qui cum mu
Abbreviated transcription (Latin):
exponere sed de coitu simpliciter disputare. quod ad comparationem pudi
cicie & uirginitatis & angelice similitudinis. bonum sit homini mulierem
non tangere. Uanitas uanitatum & omnia uanitas dicit ecdesiastes.Si om̃s
creature bone ut a bono creatore condite. quomodo uniuersa uanitas. Si ter¬
ra uanitas nunꝗd & cli & angeli. throni & dominationes. & potestateo. ce¬
tereq uirtuteo. Ded que ꝑsebona sunt. ut abono creatore condita. & ad com¬
parationem maiorum uanitas appellãtur. uerbi grã. lucerna lampadis
comparatione. pro nichilo est. lampas stelle collatione non lucet. Sellam
lune confer. & ceca est. lunam soli uinge. non rutilat. Solem xp̃o confer. &
tenebre sunt. Ego sum inquid qui sum. Omnem gͥ creaturam si deo contu¬
leris non subsistit. Netradas inquid.hestes. hercdititem tuam hiis qui non
sunt. idolis scilicet uel demonibus. Et certe erant idola. & demones. quibus

Expanded text:
exponere, sed de coitu simpliciter dispuexponere, sed de coitu simpliciter dispucitiae et uirginitatis et angelicae similitudinis bonum sit homini mulierem non tangere. uanitas uanitantium, omnia uanitas, dixit Ecclesiastes. si omnes creaturae bonae ut a bono creatore conditae, quomodouniuersa uanitas? si terra uanitas, numquid et caeli et angeli et throni, dominationes, potestates ceteraeque uirtutes? sed quae per se bona sunt ut a bono creatore condita, ad conparationem maiorum uanitas appellantur. uerbi gratia: lucerna lampadis conparatione pro nihilo est; lampas stellae conlatione non lucet; stellam lunae confer, et caeca est; lunam soli iunge, non rutilat; solem Christo confer, et tenebrae sunt. ego sum, inquit, qui sum. omnem igitur creaturam si deo contuleris, non subsistit. ne tradas, inquit Hester, hereditatem tuam his, qui non sunt, uel idolis scilicet uel daemonibus. et certe erant idola et daemones, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
tur Ideo conceditur ne malum quid deteriuo fiat. Et octera usq ad ꝓpo¬
sitionem alterius capituli. Hoc ideo subiecimus. qr apłs dixerat. Bonũ
est homini mulierem non tangẽ propter fornicationem autem unusꝗs
ucorem suam habeat. & una queq uirum suum habeat in quo differunt
uerba mea a sensu apłi nisi forte in co quod ille pronũtiat ego dubito ille dif¬
finiuit. ego sciscitor. ille aꝑte dicit bonum & homini mulierem non tangẽ :¬
ego timide quero sibonum est mulierem non tangere.Si dubitantis est.
non confirmantis Ille dicit bonum est non tangere.ego quid bono con
trarium possit esse ad uĩgo. Statimq in consequentibus simulq aĩaduer¬
tenda apłi prudentia. Non dixitbolium esthomini uxorem non habere.
sed bonum est. inꝗd mulierem non tangere:qͣi & in tactu eius ꝑiculum ¬
sit. qĩ qui illam tetigerit non euadat. Uides igitur non de coniugibus nos

Expanded text:
tur. ideo conceditur, ne malo quid deterius fiat, et cetera usque ad propotur. ideo conceditur, ne malo quid deterius fiat, et cetera usque ad propositionem alterius capituli. hoc ideo subiecimus. quia apostolus dixerat: bonum est homini mulierem non tangere; propter fornicationem autem I unusquisque uxorem suam habeat et unaquaeque . uirum suum habeat. in quo differunt mea uerba a sensu apostoli? nisi forte in eo, quod ille pronuntiat, ego dubito; ille definit, ego sciscitor; ille aperte dicit: bonum est homini mulierem non tangere, ego timide quaero, si bonum est mulierem non tangere. \'si\' dubitantis est, non conftrarium esse possit, adjungo. Statimque in consequentibus: Animadvertenda Apostoli prudentia. Non dixit: « Bonum est homini uxorem non habere, sed Bonum est mulierem non tangere: » quasi et in tactu ejus periculum sit; quasi qui illam tetigerit, non evadat. Vides igitur non de conjugibus nos
Abbreviated transcription (Latin):
docuerim sed uincerim. Immo indignantur hii qui illum aathematiza¬
tum dolent. Et eum laudent qđ sinit. accusant ꝙ se esse se simulant. Qua¬
si uõ roganduo fuerit ut mͥ cederet & non inuitus ac repugnans in u̾itatis
uincula ducendus. Et hec dicerem si uincendi studio ꝯ̃ regulam scͥpturaꝵ
quippiam loquutus fuissem. & sicut uiri fortes in controuersiis solent fa¬
cere culpam p̃mio redimerem. Nunc uõ cum interpreo magie aplĩs :
fuerim quam dogmatistes & comentatoris sim usus offõ. quidꝗd durus
uidetur cimagis imputetur. quem exposuimus. ꝙ̃ nobis qui exposiumꝰ.
nisi forte ille aliter dixit. & nos simplicitatem uerborum eius maligna in¬
terptatione detorsimus. Qu̾i hoc arguit de ipĩs scͥpture probet. Diximuo. Di
bonum est homini mulierem non tangere. malum est gͦ tange̾. Nichil
enun bono contrarium est. nisi malum. Si autem malum est or ignosci¬

Expanded text:
docuerim, sed uicerim. immo indignantur hi, qui illum anathematizadocuerim, sed uicerim. immo indignantur hi, qui illum anathematizatum dolent, et, cum laudent, quod sunt, accusant, quod esse se simulant. quasi uero rogandus fuerit, ut mihi cederet, et non inuitus ac repugnans in ueritatis uincla ducendus. et haec dicerem, si uincendi studio contra regulam scripturarum quippiam locutus fuissem et, sicut uiri fortes in controuersiis solent facere, culpam praemio redimerem. nunc uero, cum interpres magis apostoli fuerim quam dogmatistes et commentatoris sim usus officio, quidquid durum uidetur, ei magis inputetur, quem exposuimus, quam nobis, qui exposuimus. nisi forte aliter ille dixit et nos simplicitatem uerborum eius maligna interpreta- I tione detorsimus. qui hoc arguit, de ipsis scriptis probet. diximus: si bonum est mulierem non tangere, malum est ergo tangere; nihil enim bono contrarium est nisi malum. si autem malum est et ignosci
Abbreviated transcription (Latin):
artifex quam prudens quam dissimulator sit eius qđ agit. Uidentur qui¬
dem uerba simplicia. & qĩ innocentis hominis ac rusticani. & qui nec fa¬
cere nec declinare nouerit insidus. sed quocumq respexeris flumina sunt.
Heret in causa capit oẽm quod tetigerit. Tergum uertit ut superet fugam
simulat ut octidat. Calum pniemur gͦ illum etq dicamus ei. testimonia ꝗbꝰ
contra uideos uel ceteras hereses usus es. Aliter in sius locis. aliter in tuis epi¬
stolis sonant. Uidemus exempla captula seruierunt tibi ad uictoriam q̃ ĩ
sus uoluminibus non dimicant. Nonne cum nobis loquitur saluator.
Aliter foris aliter domi loquitur. Iurbe parabolas discipuli audiunt ueri¬
tatem. Proponit phariseis dominus questiones & non edissecit. Aliud est
docere discipulum. alud aduersirium uincere. Misterium inquid meum
michi misterium meum mͥ & meis. Indignammi mͥ ꝙ iouinianum non

Expanded text:
artifex, quam prudens, quam dissimulator sit eius, quod agit. uidentur quiartifex, quam prudens, quam dissimulator sit eius, quod agit. uidentur quidem uerba simplicia et quasi innocentis hominis ac rusticani et qui nec facere nec declinare norit insidias. sed, quocumque respexeris, fulmina sunt. haeret in causa, capit omne, quod tetigerit; tergum uertit, ut superet; fugam simulat, ut occidat. calumniemur ergo illum atque dicamus: testimonia, quibus contra Iudaeos uel ceteras hereses usus es, aliter in suis locis, aliter in tuis epistulis sonant. uidemus exempla c\'aptiua: seruierunt tibi ad uictoriam, quae in suis uoluminibus non dimicant.nonue nobis loquitur cum saluatore: aliter foris, aliter domi loquimur? turba parabolas, discipuli audiunt ueritatem. pharisaeis proponit dominus quaestiones et non disserit. aliud est docere discipulum, aliud aduersarium uincere. mysterium, inquit, meum mihi, mysterium meum mihi et meis. Indignamini mihi, quod Iouinianum non
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ flumiibiss. Quid in illis aꝑtum. quid simplex est. Que uerba nõ se̾su.
Qui sensus non uictorie. Origenes. metodius. cusebius appollinario. mul¬
tis uersuum milibus sebunt aduersum celsum & ꝓphirium. Considerate
quibus argumentis. &quam lubricis pro blemata diaboli spũ contexta sub
uertant. & quia interdum coguntur loqui non quod sentiunt. sed qđ ne¬
cesse est dictus aduersus eos qui dicantur esse gentiles. Iaceo de latinis septoribꝰ
terculiano. ciprio. minutio uictorino. lactantio. ylario. ne non metam :¬
desfendisse ꝙ alios uideat accusasse. Rulum apłm proferam. quem qͦtiens¬
cumq lego uideor mͥ non uerba audire sed tonitrua. Legite ẽplis eius & ma¬
uime ad romanos ad galathas. ad ephesios.in quibus totum in certamine po¬
situs est. Q uidebitis cum in testimoniis que sumit de ueteri testamento ꝙͣ̃

Expanded text:
rere fluminibus: quid in illis apertum, quid simplex est? quae uerba non sensuum? rere fluminibus: quid in illis apertum, quid simplex est? quae uerba non sensuum? qui sensus non uictoriae? Origenes, Methodius, Eusebius, Apollinaris multis uersuum milibus scribunt aduersus Celsum et Porphyrium: considerate, quibus argumentis et quam lubricis problemata diaboli spvertant: et quia interdum coguntur loqui, non quod sentiunt, sed quod necesse est, dicunt adversus ea, quae dicunt Gentiles. Taceo de Latinis Scriptoribus, Tertulliano, Cypriano, Minutio, Victorino, Lactantio, defendisse quam alios uidear accusare: Paulum apostolum proferam, quem quotienscumque lego, uideor mihi non uerba audire, sed tonitrna. legite epistulas eius et maxime ad Romanos, ad Galatas, ad Ephesios, in quibus totus in certamine positus est, et uidebitis eum in testimoniis, quae sumit de ueteri testamento, quam
Abbreviated transcription (Latin):
nem & aduersario respondente. Nc̃ hec nunc illa ꝓponere. argumentari
ut libet. Aliud loqui aliud agc̃ panem ut dr̃ ostendere. lapidem tenere: In
sequenti autem aꝑta frons. &utit a dicam ingenuitas necessaria est. Ali¬
ud est querere. aliud diffinire. in altero pugnandum. In altero docendum
est. Iu mestantem in p̃lio & deuita ꝑiclitantem studiosus magister do¬
ceas Noli ex obliquo & unde non putaris uulms inferre. directo pcute gla¬
dio. lurpe tibi est hostem dolis ferire non uiribus.quasi non & hec ars sum ma
pugnantium sit. alibi minari. & alibi ꝑcutere. Legite obsecro uos demoste¬
nem. legite tullium. ac neforsitan recthores uobis displiceant quoꝵ artis
est uerisimilia magis ꝙ uera dicere. Legite platonem.theostratum. xenofõ¬
tem. aristotilem. & reliquos qui de socratis fontemanantes diuersis cucur¬

Expanded text:
nem et aduersario respondentem nunc haec nunc illud proponere, argumentari, nem et aduersario respondentem nunc haec nunc illud proponere, argumentari, ut libet, aliud loqui, aliud agere, panem, ut dicitur, ostendere, lapidem tenere; in sequenti autem aperta frons et, ut ita dicam, ingenuitas necessaria est. aliud est quaerere, aliud definire: in altero pugnandum, in altero docendum est. tu me stantem in proelio et de uita periclitantem studiosus magister doceas. noli ex obliquo et, unde non putaris, uulnus inferre: directo percute gladio. turpe tibi est hostem dolis perire, non uiribus; quasi non et haec ars summa pugnantium sit, alibi minitari et alibi percutere. legite, obsecro uos, Demosthenen, legite Tullium; ac ne forsitan rhetores uobis displiceant, quorum artis est uerisimilia magis quam uera dicere, legite Platonem, Theophrastum, Xenophonta, Aristotelen et reliquos, qui de Socratis fonte manantes diuisis cucur
Abbreviated transcription (Latin):
disputando Aliter uirgam in docendo & me in libris suis quid uel p̃ter mis¬
serim uel addiderim doceant Repprehensores non audio sequuor magrõs.
Delicata doctrina est pugnanti ictus dictare de muro & cum ip̃e unguentis
dlibutus sis cruentem militem accusare formideris.Nec hec dicens statim
uctintiereus sum. quo de ceteris dormientibus solus certauerim. Ded hoc
dico cautius eos posse pugnare qui me uiderint uulneratum. Nolo tale
certamen adeas in quo tetuntum protegas & torpente dextera sinistra cli-
peum curcumferas. Nut feriendum tibi est. aut cadendum. Non possum
te stimare uictorem nisi ad uersarium uidero truadatum. legimus o erudi¬
tissimi uiri in scolis pariter & aristotelica illa de gcorgice fontibus manan¬
tia simul didicimus plura esse uidelicet genera dicendi. & inter cetera aliud
esse gymnasticos scribere aliud dompniatico. in pͥori uagam esse disputatio¬

Expanded text:
disputando, aliter virgam in docendo; et me in libris suis, quid vel praetermidisputando, aliter virgam in docendo; et me in libris suis, quid vel praetermiserim, vel addiderim, doceant. Reprehensores non audio, sequor magistros. Delicata doctrina est, pugnanti ictus dictare de muro, et cum ipse unguentis delibutus sis, cruentum militem accusare formidinis. Nec hoc dicens, statim jactantiae reus sum, quod caeteris dormientibus solus certaverim; sed hoc dico, cautius eos posse pugnare, qui me viderint vulneratum. Nolo tale certamen adeas, in quo tantupeum circumferri. aut feriendum tibi est aut cadendum. non possum te aestimare uictorem, nisi aduersarium uidero trucidatum. Legimus, O eruditissimi uiri, in scolis pariter et Aristotelia illa uel de Gorgiae fontibus manantia simul didicimus, plura uidelicet esse genera dicendi et inter cetera aliud esse γυμναστικῶς scribere, aliud δογματικῶς: in priori uagam esse disputatio
Abbreviated transcription (Latin):
nesq pteferrem. debuerat prudens & benignus lector eretiam que uidentur
duca estim are de ceteris. & non in uno atq eodem libro cͥminari me. diuersas
sententias protullisse. Quis enim tam ebes & sic scribendo rudis est. ut idẽ
laudet & damnet edifficata destruat. destructa edificet. & cum aduersarius
uicerit suo nouissimo mucrone feriatur.Si rusticani homines & ul rethori¬
ce uel dialetice irtis ignari dethraherer: mͥ tribuerem ueniam imꝑitie.nec
accusitionem reprehenderem ubi non uoluntatem in cilpa cernerem sed
ignorantiam Nunc uõ cum diserti homines & liberalibus studiis eruditi m¬
gio uelint ledereꝰ quã intelligẽ breuiter ame responsum habeant corrigere
Aebere eos pectata non reprebendere. Pitet cmpus stat de contra actice. Adũ¬
sarii dogia manifestum est. & ut u̾gilianum aliquid inferam illum aspi¬
ce contra qui uocit. Respondeant aduersario. Aliterteneat modum in

Expanded text:
nesque praeferrem; debuerat prudens et benignus Lector, etiam ea quae videntur dura, aestimare de caeteris, et non in uno atque eodem libro, criminari, me diversas sententias protulisse. Quis enim tam hebes, et sic in scribendo rudis est, ut idem laudet et damnet? aedificata destruat, et destructa aedificet? et cum adversarium vicerit, suo novissime mucrone feriatur? Si rusticani homines, et vel rhetoricae, vel dialecticae artis ignari detraherent mihi, tribuerem veniam imperitiae, nec accusationem reprehenderem, 222 ubi non voluntatem in culpa cernerem, sed ignorantiam. Nunc vero cum diserti homines, et liberalibus studiis eruditi, magis velint laedere, quam intelligere, breviter a me responsum habeant, corrigere eos debere peccata, non reprehendere. Patet campus, stat e contra acies, adversarii dogma manifestum est, et ut Virgilianum aliquid inferam « illum aspice contra, Qui vocat » : Respondeant adversario. Aliter teneant modum in
Abbreviated transcription (Latin):
bem cãe duplicis fuit ꝙ ertabellariꝰ festina¬
bat. & ego alio opere detentus qĩ parergio¬
uł panigerico meoccupare uolui. Quca
ꝗd nam illud sit tam grande. tã necessũ¬
um. qͦ epistolaris cõfabulatioĩs munus ex¬
dusũ sit.lam pͥdem cũ uoluminibus ebre¬
mẽti fatear. que ad nr̃am finem ꝑtineant
Iroborandam.plura aperio. Nũc iã ꝓphĩs
salomone psalteĩo. regnoꝵq libris examussim recẽsitis exodum it¬
neo quẽ illi henesmeth uocant ad leuiticũ transiturus. Uides gͥ ꝙ
nullum offm̃ huic oꝑi p̃ponẽdũ est. At tñ ne currẽtius fortenr᷑ fru¬
stra cõcurreit. Duas eplãs quas ad fororem tuã paulam eiꝰq pignꝰ
eustochiũ miseram. huic sermũculo ãnexui. Ut dum illa legis. &em
hio aliquid doctrine pariter acleporis inueng̃s.putos quoqͦ tibi scp

Expanded text:
em, causae duplicis fuit: quod et tabellarius festinabat et ego alio opere detentus . hoc quasi parergio me occupare nolui. quaeras, quidnam illud sit tam grande, tam necessarium, quo epistolicae confabulationis munus exclusum sit. iam pridem cum uoluminibus Hebraementi fatear, quae ad nostram fidem pertineant roborandam, plura repperio. nunc iam Prophetis, . Salomone, Psalterio Regnorumque libris examussim recensetis Exodum teneo, quem illi ele smoth uocant, ad Leuiticum transiturus. uides igitur, quod nullum officium huic operi praeponendum est. attamen, ne Currentius forte noster frustra cucurrerit, duas epistulas, quas ad sororem tuam Paulam eiusque pignus Eustochium-miseram, huic sermunculo adnexui, ut, dum illa legis et in his aliquid doctrinae pariter ac leporis inueneris, putes tibi quoque sc
Abbreviated transcription (Latin):
plenaq eruditionis & doquentie.tam de seͥpturis diuinis ꝙ ctiam de seci¬
obtrectatione liber unus. De canonibus ecclesusticis. & aduersum cos qui
minis tatiani aduersum gentes. de quo supradiximus. & cassimi cuiusdã.
conographic. quod opusculum inuenire non potui. Nec non de udeis.
aristobolum quendam. & demetrium & empolemum. scriptores aduer¬
sum gentes refert. qui in similitudinem iezephi.
cum narcisso postea rexit ecclũm. Epłã suꝑ ordiãtione asclepiadis confessoĩs
ad antiochenses congratulantis eis. In qua ponit infine.Hec uobis frẽs so¬
uos quoq scitis. & nũc plenius cognoscetis.qui cum huc uenisset iux ꝓu¬
dentiam & uisitationem dei. confirmauit &anxit dñĩ eccliam. Constat
origenem huius fuisse discipulum. Floruit autem seueri & inthonini filii
cius temporibus:¬
ELCLAES auus rhodon in opesuo quod aduersum montinum.

Expanded text:
plenaque eruditionis et eloquentiae, tam de Scripturis divinis, quam de saecuplenaque eruditionis et eloquentiae, tam de Scripturis divinis, quam de saecuobtrectatione liber unus; de Canonibus ecclesiasticis, et adversum eos, 879 qui minis Tatiani adversus Gentes, de quo supra diximus, et Casiani cujusdam ρονογραφίας, quod opusculum invenire non potui. Necnon et de Judaeis Aristobulum quemdam et Demetrium et Eupolemum scriptores adversus Gentes refert, qui in similitudinem Josephi ἀcum Narcisso postea rexit Ecclesiam, epistola super ordinatione Asclepiadis confessoris ad Antiochenses, congratulantis eis, in qua ponit in fine: Haec vobis, dominivos quoque scitis, et nunc plenius recognoscetis, qui cum huc venisset juxta providentiam et visitationem Dei, confirmavit et auxit Domini Ecclesiam. Constat, Origenem hujus fuisse discipulum. Floruit autem Severi et Antonini filii ejus temporibusltiades, cujus Rhodon in opere suo, quod adversus Montanum,
Abbreviated transcription (Latin):
cis litteris scriptum. Reuertẽs alex mdriam secũ detulit. Huius multi ꝗ¬
dem in sctãm scͥpturã extant comẽtarii. Sed magis uiua uoce ecclĩis ꝓfuit.
Docuitq sub seuero pͥncipe & anthonino cognomento caracalli: XXXUii¬
UHIODON gñe asianus a taxiano de quo supra diximus rome in
septuris eruoditus edidit plurima. p̃cipuũq aduersum martione
opus.in quo refert quõ ip̃i quoq inter se marcionite discrepent. & appel¬¬
lem senem alium hẽticum a se quondam fuisse conuentum. &risui hĩ¬
cum.eo qͦd deum quem coleret ignorare se dixerit. Mlęmit in codem li¬
bro quem scribit ad callistionem. tatiani se rome fuisse auditorẽ. Sed &ĩ
exameron elegantes tractatus composuit. & ad uersum cathafrigas insi¬
gne opus. Temporibusq cõmodi & seueri floruit.
auditor. P ost eius mortem alex indrie ecclesiasticam scolam tenuit.
Magister fuit. Feruntur eius ĩsignia uoluĩa.

Expanded text:
cis litteris scriptum revertens Alexandriam secum attulit. Hujus multi qcis litteris scriptum revertens Alexandriam secum attulit. Hujus multi quidem in sanctam Scripturam exstant commentarii: sed magis viva voce Ecclesiis profuit. Docuitque sub Severo principe, et Antonino, cognomento Caracalla. hodon, genere Asianus, a Tatiano, de quo supra diximus, Romae in Scripturis eruditus, edidit plurima: praecipuumque adversus Marcionem opus, in quo refert, quomodo ipsi quoque inter se Marcionitae discrepent; et Apellem senem alium haereticum a se quondam fuisse conventum, et risui habitum, eo quod Deum, quem coleret, ignorare se diceret. Meminit in eodem libro, quem scripsit ad Callistionem, Tatiani se Romae fuisse auditorem. Sed et Hexameron elegantes tractatus composuit, et adversus Cataphrygas insigne opus, temporibusque Commodi et Severi floruit. auditor, post ejus mortem Alexandriae ecclesiasticam scholam tenuit et magister fuit. Feruntur ejus insignia volumina,
Abbreviated transcription (Latin):
ligentissiẽ. Hanc quoq obtestationẽ similr̃ transferas ut inuenisti ĩ exẽ¬
plari. Feruntur eius & alie ad uictorem ep̃m romanum. De qõne pasce
Siquidem uictor multos asie & orientis epõs.qui quarta decima luna
cum udeis pasca celebrabãt. dãnandos crediderat. In qua sententia etiuã¬
hii qui discrepabant ab illis. uictori non dederũt manus. Horuit maxĩe
sub cõmodo pͥncipe.qui marcho anthonio uõ in imꝑium successerat: x¬
AN ITEI Sstoice secte philosophus. lux̃ quandam ueterem ĩ ale¬
xindria consuetudinem ubi a marcho euingelista semꝑ ecclũstici
fuere doctores. lante prudentie & eruditionis tam in seͥpturis ꝙ in secula¬
ri litteratura fuit. ut in indiam qͦ rogatus ab illius gentis legatis a de¬
metrio alexindrie epo mitteretur.Ubiꝰ repit bartholomcũ de duodecim
aplis. Aduentũ dñi yhũ. uix̃ mathei euangelium p̃dicisse. Quod hebrai¬

Expanded text:
ligentissime: hanc quoque obtestationem similiter transferas, ut invenisti in exemligentissime: hanc quoque obtestationem similiter transferas, ut invenisti in exemplari. Feruntur ejus et aliae ad Victorem episcopum Romanum de quaestione PaSiquidem Victor multos Asiae et Orientis episcopos, qui decima quarta luna cum Judaeis Pascha celebrabant, damnandos crediderat. In qua sententia hi, qui discrepabant ab illis, Victori non dederunt manus. Floruit maxime sub Commodo principe, qui M. Antonino Vero in imperium successerat. nus, Stoicae sectae philosophus, juxta quamdam veterem in Alexandria consuetudinem, ubi a Marco evangelista semper ecclesiastici fuere doctores, tantae prudentiae et eruditionis in Scripturis quam in saeculi litteratura fuit, ut in Indiam quoque rogatus ab illius gentis populo, legatus a Demetrio Alexandrino episcopo mitteretur. Ubi reperit Bartholomaeum de duodecim apostolis adventum Christi juxta Matthaei Evangelium praedicasse, quod Hebrai
Abbreviated transcription (Latin):
sbiter.a martiribus eiusdem loci. ob quasdam ecdĩe questiones legatus
romam missus. honorificas suꝑ nomine suo ad eleuterum ep̃m perfert lute¬
stituitur. Constat autem policarpi cuius fecimus mentionẽ sacerdotis & mar¬
tiris. hũc fuisse discipulum. Scripsit ꝗnq aduersum hereses libros. & con¬
tra gentes uolumen breue. & de disciplina aliud. Et ad marchianum fres
de aplĩca p̃dicatione. & librum uirioꝵ tractatuũ. &ad blastũ de scismate.
Et ad florinũ de monarchia sciue ꝙ deus non sit conditor maloꝵ. & de oc¬
taua egregiũ sintama:: In cuius fine significans se aplĩcoꝵ tempoꝵ uici¬
nũ fuisse. subscribit. Adiuiro te ꝗ transcribis istũ ꝑ dñ nr̃m ihm xp̃m & ꝑ
glõsum cus aduentum qui udicaturuo ẽ uiuos & mortuos. ut cõferas
postꝙͣ transcripseris. & emendes illum ad exemplar unde translitus ẽ di¬

Expanded text:
sbyter, a martyribus ejusdem loci, ob quasdam Ecclesiae quaestiones legatus sbyter, a martyribus ejusdem loci, ob quasdam Ecclesiae quaestiones legatus Romam missus, honorificas super nomine suo ad Eleutherum episcopum perfert litteejus substituitur. Constat autem Polycarpi, cujus supra fecimus mentionem, sacerdotis et martyris, hunc fuisse discipulum. Scripsit quinque adversus haereses libros, et contra gentes volumen breve, et de discde apostolica Praedicatione, et librum variorum tractatuum, et ad Blastum de Schismate, et ad Florinum de Monarchia, sive quod Deus non sit conditor malorum, et de octava egregium, in cujus fine significans se apostolicorum temporum vicinum fuisse, subscribit: « Adjuro te, qui transcribis istum librum, per Dominum osum ejus adventum, quo judicaturus est vivos et mortuos, ut conferas, postquam transcripseris, et emendes illum ad exemplar, unde scripsisti, di
Abbreviated transcription (Latin):
ODESTUS & ip̃e sub impatore marcho anthonino & lucio aurelio
Icõmodo aduersum martionem scͥpsit librum qui usq hodie ꝑseue¬
rat. Feruntur sub noĩe cius & sintugmata.Sed ab cruditis repudiãtur.xx¬
ARDAAIES syrus in mesopotima clarus hĩtus qui pͥmũ ualẽti¬
ni sectator. Deinde confutator. Nouam ip̃e hẽsim condidit. Ardẽs
eius a siris p̃dicatur ingenium. & disputatione uehemens.Scripsit infi¬
nita aduersum oẽs pene hẽticos qui etate eius pullulauerant inꝗbus cla-¬
rissimus ille & fortissimus liber est. quẽ marcho anthonius de facto tradidit.
Et multa alia suꝑ persecutione uolumina. que sectatores eius de syra lingua¬
uerterũt ingrecam. Si autẽ tanta uis est & fulgor in interp̃tatione. quãta
ꝑutamus ec̃ in sermone ꝓpͥo:¬
ICORtercius decimus Romane urbis ep̃s. suꝑ questione pasce. & alia
quedam scribens opuscula. rexit ecclĩam sub seuero pͥncipe annis decẽ.
lESphotini ep̃i.qui lugdunensem ingallia regebat eccliam p̃x¬

Expanded text:
odestus et ipse sub imperatore M. Antonino, et L. Aurelio Commodo, adversum Marcionem scripsit librum, qui usque hodie perseverat. Feruntur sub nomine ejus et alia syntagmata, sed ab eruditis quaardesanes in Mesopotamia clarus habitus est, qui primum Valentini sectator, deinde confutator, novam haeresim condidit. Ardens ejus a Syris praedicatur ingenium, et in disputatione vehemens. Scripsit infinita adversum omnes pene haereticos, qui aetate ejus pullulaverant. In quibus clarissimus ille et fortissiet multa alia sub persecutione volumina, quae sectatores everterunt in Graecam. Si autem tanta vis est et fulgor in interpretatione, quantam putamus in sermone proictor, tertius decimus Romanae urbis episcopus, super quaestione Paschae, et alia quaedam scribens opuscula, rexit Ecclesiam sub Severo principe annis decem.scopi, qui Lugdunensem in Gallia regebat Ecclesiam, pre
Abbreviated transcription (Latin):
niam repbari. missi uobis appollinaris baptismi qui fuit in ierapoli asie ep̃us
lrãs. Ad domũ quoq ꝗ persecutionis tempere ad iudeos declinauerat. uolu¬
men composuit. Et alium de eungelio quod sub noĩe petri fertur librum.
ad rosensem cilicie ecclie epĩn. qui in hẽsim cius lectione deuerterat. Legũ¬
tur passim eius breues eple auctoĩs sui

Expanded text:
niam reprobari, misi vobis Apollinaris beatissimi, qui fuit in Hierapoli Asiae episniam reprobari, misi vobis Apollinaris beatissimi, qui fuit in Hierapoli Asiae episras. Ad Domninum quoque, qui persecutionis tempore ad Judaeos declinaverat, volumen composuit; et alium de Evangelio, quod sub nomine Petri fertur, librum ad Rhosensem Ciliciae Ecclesiam, quae in haeresim ejus lectione diverterat. Leguntur et sparsim ejus breves epistolae, auctoris sui