comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nis delectatione resoluit᷑: cor ad mane gaudiũ
relaxat᷑. Unde scriptũ ẽ. Sedit popłs manduca¬
re & bibere: & surrexerunt ludere. Pene semꝑ
ȩpulas loquatitas sequit᷑. Cumq uenter reficit᷑.
ungua diffrenat᷑. Unde recte diues apud infe¬
ios aq̃m pete deseribit᷑. dicens. Pater ab iabã miserere
mei: & mitte latarũ ut intinguat extremũ
digiti sui in aqua & refrigeret linguã meã. qr
crucior in hac flamina. Prius epulatꝰ cotidie
splendide dr̃: & post aquã petere in lingua me¬
morat᷑. Quia enĩ ut diximus interepulaᷤ ualde
diffluere loquacitas solet. ex pęna iudicat cul¬
pã: cũ eum quẽ epulatũ cotidie splendide ue¬
ritas dixerat. in lingua plus ardere ꝑhibeat.
Hi qui cordarũ armoniam temꝑant. tanta hãc arte
dispensant : ut plerũq cũ una tangit᷑. longe
alia ac multis interiacentib posita corda quatiat᷑.
Cũq ista sonitũ reddit : illa quȩ in eodẽ cantu

Expanded text:
audium relaxatur. Unde scriptum est: Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt ludere . 11. Pene semper epulas loquacitas sequitur; cumque venter reficitur, lingua diffrenatur. Unde recte dives apud inferos aquam appetere describitur, dicens: Pater Abraham, miserere mitte Lazarum, ut intingat extremum digiti sui in aquam, et refrigeret linguam meam, quia crucior in hac flamma . Prius epulatus quotidie splendide dicitur; et post aquam petere in lingua memoratur. Quia enim, ut diximus, inter epulas valde diffluere loquacitas solet, ex poena indicat culpam, cum eum, quem epulatum quotidie splendide Veritas dixerat, in lingua plus ardere perhibebat. Hi qui chordarum harmoniam temperant, tanta hanc arte dispensant, ut plerumque, cum una tangitur, longe alia ac multis interjacentibus posita chorda quatiatur: cumque ista sonitum reddit, illa, quae in eodem cantu
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ potũ conuertit sibi in uenem pocu¬
lũ. Et inde reꝓb morit᷑: unde ad uitã
erudiri uidebat᷑. Neq hoc hie incon
qđ nonnũꝗ̃ hỹpocrita dũ doctrinȩ uerbo
ad ostensionẽ stud&. diuino iudicio ceca¬
tus. hoc ipsũ uerbũ praue intelligit. qđ
male quęrit. Cum in errorẽ heres ẽos la¬
bit᷑: contingit ei ut sicut de felle aspidũ.
sic infelix de pane moriat᷑. Et in doctri¬
na sua mortẽ inuenit: quia in uerbis uite
uitã minime quesiuit. Sepe uͦ euenit. ut
diuinȩ ammonitionis eloquia etiã si recte
hypocrita intelligat. quia in oꝑe nequaꝙͣ
seruat: hȩc etiã prius ꝗͣ presentis uitȩ cur¬
sũ finiat amitat: ut ꝑdat scire. qđ sci¬
endo noluit agere. Unde & subditur.¬

Expanded text:
vitae potum convertit sibi in veneni pocuvitae potum convertit sibi in veneni poculum; et inde reprobus moritur, unde ad vitam erudiri videbatur. Neque hoc autem incon nonnunquam hypocrita, dum doctrinae verbo ad ostensionem studet, divino judicio caecatus, hoc ipsum verbum prave intelligit quod male quaerit. Cum vero in errorem haereseos labitur, contingit ei ut sicut de felle aspidum, sic infelix de pane moriatur; et in doctrina sua mortem invenit, quia in verbis vitae vitam minime quaesivit. Saepe vero evenit ut divinae admonitionis eloquia, etiamsi recte hypocrita intelligat, quia in opere nequaquam servat, haec etiam prius quam praesentis vitae cursum finiat amittat, ut perdat scire quod sciendo noluit agere. Unde et subditur
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ panis in utero: hoc ẽ sacietas tẽporalis
delectationis in mente. Sacief gͦ nunt
hypocrita il lata laude: delectetur ho¬
norib. Panis eius in utero illius uertet᷑
in fel aspidũ intrinsecus: qr sacietas tran¬
sitoriȩ delectationis. in retributionis fine
ad amaritudinẽ uertet᷑: et fel aspidũ. id
qđ hic laus głȩ eẽ credebat᷑. Tunc & enĩ
iniqui uident. qđ autiqui serpentis uene¬
no infecti sunt: dũ fłamis ultricib traditi.
cũ eodẽ suo ꝑsuasore cruciant᷑. Panis itaq
amarescit in utero: quia ꝑacta leticia
scripturȩ sacrȩ intelligentia ñ inconueni-¬
enter accipit᷑. quȩ mentẽ reficit. eiq bo¬
ni oꝑis iures p̃b&: et plerũq hypocrita
&̃ sacri eloquii erudiri mysteriis studet.
ñ tam̃ ut ex eisdẽ uiuat. s ut ceteris ho-¬
minib ꝙͣ sit doctus appareat: panis eius¬
in utero illius in fel aspidũ intrinsecus
uertet᷑: qͥ dũ de sacrȩ legis scientia głat᷑.

Expanded text:
od panis in utero, hoc est satietas temporalis delectationis in mente. Satietur ergo nunc hypocrita illata laude, delectetur honoribus; panis ejus in utero illius vertetur in fel aspidum intrinsecus, quia satietas transitoriae delectationis in retributionis fine ad amaritudinem vertetur; et fel aspidum, id quod hic laus gloriae esse credebatur. Tunc enim iniqui vident quod antiqui serpentis veneno infecti sunt, dum, flammis ultricibus traditi, cum eodem suo persuasore cruciantur. Panis itaque amarescit in utero, quia peracta laetitia Scripturae sacrae intelligentia non inconvenienter accipitur, quae mentem reficit, eique boni operis vires praebet. Et plerumque hypocrita etiam sacri eloquii erudiri mysteriis studet, nec tamen ut ex eisdem vivat, sed ut caeteris hominibus quam sit doctus appareat; se utero illius in fel aspidum intrinsecus vertetur, quia dum de sacrae legis scientia gloriatur,
Abbreviated transcription (Latin):
re dormient. Origo prauȩ inchoationis:
causas culpe etiam p̃sumeno multiplicat.
Dũ enim male quisq agere ceꝑit: usu iã
deterius in hoc qđ inchoauerit excrescit.
Quid itaq adolescentia huius hypocrite.
nͥ inchoatio prauitatis est. In adoles¬
centia quippe.iã libido feruescere incho.¬
at.Et tunc adolescentiã hypocrita ha¬
b&. cũ appetere & amplecti libidinem
gle ceꝑit: quia in eo dũ adulantiũ blan¬
da fomenta multiplicant᷑. robustiorem.
reddiuit : & quasi in ossa conuertunt᷑.
Hoc enim qđ male cepit : peiuis cotidie ꝑ
consuetudinẽ roborat. Dicat᷑ itaq ossa
eius implebunt᷑ uitiis adolescentiȩ eius:

Expanded text:
erunt. --Origo pravae inchoationis causas culpae etiam praesumendo multiplicat. Dum enim mala agere quisque coeperit, usu jam deterius in hoc quod inchoaverat excrescit. Quid itaque adolescentia hujus hypocritae nisi inchoatio pravitatis est? In adolescentia quippe jam libido fervescere inchoat. Et tunc adolescentiam hypocrita habet, cum appetere et amplecti libidinem gloriae coeperit. Quam in eo dum adulantium blanda fomenta multiplicant, robustiorem reddunt, et quasi in ossa convertunt. Hoc enim quod male coepit, pejus quotidie per consuetudinem roborat. Dicatur itaque: Ossa ejus implebuntur vitiis
Abbreviated transcription (Latin):
us actiones prauas de quib feriri debe¬
titudinẽ adinuentionũ suaꝵ sic & sustine¬
bit. Non enĩ inuenir& iniquitatẽ no¬
uã: nisi & querer&. & non querera&: nͥ ex
studio ꝑpetrare festinar&. Pensat᷑ enĩ m
tormento eius nimietas malȩ cogitationis:
& dolorẽ recipit dignę retributionis.
Et quãuis dampnatoꝵ om̃iũ sit dolor infi¬
nitus: grauiora tam̃ tormenta recipiunt:
qͥ multa in miquitatib ex suis quoq desi¬
deriis inuenerunt. Sed qr sophar huius
hẏpocrite intulit pęnã: ꝓtinus ad iungit
culpã. Nec unã qualib& narrat: seo eã
de qua om̃s oriunt᷑. Scriptũ quippe est.
Radix om̃iũ maloꝵ e̾ cupiditas. Cui ergo
cupiditas dominari dr̃: subiectus ꝓcul
dubio malis om̃ib demonstrat᷑. Nã sub
iungit. Qm̃ confringens nuclauit pauꝑiᷤ
Sdomũ: rapuit & non edificauit eã: nec
Sẽ saciatus uenter eius. Domũ pauperis
confringit & nudat: qui eũ quẽ ꝑ potẽtiã

Expanded text:
us actiones pravas, de quibus feriri debeus actiones pravas, de quibus feriri debetitudinem adinventicnum suarum, sic et sustinebit. Non enim inveniret iniquitatem novam, nisi et quaereret; et non quaereret, nisi ex studio perpetrare festinaret. Pensatur ergo in tormento ejus nimietas malae cogitationis, et dolorem recipit dignae retributionis. Et quamvis damnatorum omnium sit dolor infinitus, graviora tamen tormenta recipiunt, qui multa in iniquitatibus ex suis quoque desideriis invenerunt. Sed quia Sophar hujus hypocritae intulit poenam, protinus adjungit culpam, nec unam quamlibet narrat, sed eam de qua omnes oriuntur. Scriptum quippe est: Radix omnium malorum est cupiditas . Cui ergo cupiditas dominari dicitur, subjectus procul dubio malis omnibus demonstratur. Nam suboniam / confringens nudavit pauperis domum, rapuit et non aedificavit eam, non est satiatus venter eius. Domum pauperis confringit et nudat, quia quem per potentiam
Abbreviated transcription (Latin):
de sunt terribilia: quantdinagis passione.
Sed quia multitudo iniquitatis eius exigit
ut carere suppliciis nũꝗͣ possit: apte sub
iungit᷑. Iuxta multitudinẽ adinuentionũ
suaꝵ: sic & sustinebit. Qui enĩ multa in¬
potuit: hoc illic ultiomi traditus sentit.
Sicut enĩ exercitati in bonis oꝑib electi.
nonnũꝗͣ. plus student agere. quã eis dig¬
natꝰ ẽ dĩs iubere: carnis enĩ uirguitas ne¬
quaꝗͣ ussa est. s tantũmodo laudata.
nã si illa iuberet᷑. nimirũ iã coniugiũ cul¬
pa crederet᷑ ÷ et tamen multi uirtute
uirginitatis pollent. ut udelic& plus
impendant obsequio. ꝙͣ accepert̃ p̃cepto:
sic plerumq ꝑuersi qͥq se in p᷑uis actõnib
exercent᷑: ut plus inueniant in ꝑuersa
oꝑatione qđ faciant. quã ex usu reꝓboꝵ.
iniquitatis accipere exempla potuerunt.
Unde & amplioris retributionis tormento
ferunt᷑: quia & ipsi ex sem& ipsis ampli¬

Expanded text:
de sunt terribilia, quanto magis passione! de sunt terribilia, quanto magis passione! Sed quia multitudo iniquitatis ejus exigit ut carere suppliciis nunquam possit, apte subuitur: Juxta multitudinem adinventionum suarum, sic et sustinebit. - Qui enim multa inpotuit, hoc illic ultionibus traditus sentit. Sicut enim exercitati in bonis operibus electi nonnunquam plus student agere quam eis dignatus est Dominus jubere carnis enim virginitas nequaquam jussa est, sed tantummodo laudata; nam si illa juberetur, nimirum conjugium jam culpa crederetur, et tamen multi virtute virginitatis pollent, ut videlicet plus impendant obsequio quam acceperunt praecepto, sic plerumque perversi quique in pravis actibus exercentur, ut plus inveniant in perversa operatione quod faciant, quam ex usu reproborum iniquitatis accipere exempla 478 potuerunt. Unde et amplioris retributionis tormento feriuntur, quia et ipsi ex semetipsis ampli
Abbreviated transcription (Latin):
rentis fluminis. mellis simul & butrri ẽẽ
memorant᷑ ⁊ quia & de cognitione di. alta
mentẽ suauitate reficiunt: & de incarna¬
tionis grã chrisinatis hanc mysterio ꝑun¬
gunt. Sed iste hẏpochrita quia in exte¬
riorib fauorib fusus. hȩc interna dona
non ꝑcipit: ad q̃ post supplicia tendat.
nec tam̃ consumit᷑. ꝑ soluit enuĩ in torm̃to
ea quȩ hic illicite seruauit desideria: &
fłamis ultricib traditus semꝑ morit᷑: qͥa
semꝑ in morte seruat᷑. Non enĩ in morte
consumit᷑: qr si consumeret᷑ uita morientis.
cũ uita etiã pęna finiret᷑. Sed ut sine
fine cruciet᷑. uiuere sine fine in pęna cõ¬
pellit᷑: ut cuius uita mortua hic fuit in
culpa: illic eius mors uiuat in pena. Di-¬
cat ergo. luet quȩ fecit om̃ĩa. nec tam̃ con¬
sumit᷑: quia cruciat᷑ & non extinguitur.
Morit᷑ & uiuit: deficit & subsistit: funt᷑
semꝑ. & sine fine est. Hȩc solo auditu ual¬

Expanded text:
rentis fluminis mellis simul et butyri esse rentis fluminis mellis simul et butyri esse memorantur, quia et de cognitione Dei alta mentem suavitate reficiunt, et de incarnationis gratia charismatis hanc mysterio perungunt. Sed iste hypocrita quia, in exterioribus favoribus fusus, haec interna dona non percipit, ad quae post supplicia tendat e consumendi. --Persolvit enim in tormento ea quae hic illicite servavit desideria; et, flammis ultricibus traditus, semper moritur, quia semper in morte servatur. Non enim in morte consumitur, quia si consumeretur vita morientis, cum vita etiam poena finiretur. Sed ut sine fine crucietur, vivere sine fine in poena compellitur, ut cujus vita hic mortua fuit in culpa, illic ejus mors vivat in poena. Dicat ergo: Luet quae fecit omnia, nec tamen consumetur, quia cruciatur, et non exstinguitur; moritur, et vivit; deficit, et subsistit; finitur semper, et sine fine est. Haec solo auditu val
Abbreviated transcription (Latin):
oculos claudera: eosq ad cȩlestis patriȩ amo¬
rẽ aꝑirae. & notandũ qđ non riuos: seo
riuulos dicit. Accipi enim riuuli flumuns
possunt. ea dona spũalia quȩ in amantis
mentẽ ita de celestib subtiliter currunt:
ut ꝑ os carnis explicari nõ possint. Se pe
nãq amantis animus. tanto contẽplatio¬
nis munẽ replet᷑: ut uidere de dõ ualeat quod
loqui non ualeat. Fluuius aũ is torrens est
ipsa inundatio sp̃s scĩ: quȩ in contẽplantis
animũ exuberante infusione colligit᷑: c̃mẽs
pariter & butyro replet. Mel enĩ desuper
catlit: buty rũ uͦ ex animaliũ lacte colligit᷑.
Mel itaq ex aere: butyrũ ex carne est. Sũmi
aũ patris unigenitus. cũ sit ds suꝑ omĩa:
homo ẽ factus inter omĩa. Qui cũ nos dul¬
cedine diuinitatis suę & mẏsterio incarua-¬
tionis repleuit: melle nos pariter & butyro
uerit. & diuinitatis eius dulcedine & in¬
carnationis fide letificat: isti riuuli tor-¬

Expanded text:
oculos clauderet, eosque ad coelestis patriae amorem aperiret. Et notandum quod non rivos, sed rivulos dicit. Accipi enim rivuli fluminis possunt ea dona spiritualia, quae in amantis mentem ita de coelestibus subtiliter currunt, ut per os carnis expleri non possint. Saepe namque amantis animus tanto contemplationis munere repletur, ut videre valeat, quod loqui non valet. Fluvius autem torrens est ipsa inundatio Spiritus sancti, quae in contemplantis animum exuberanti infusione colligitur, cum mens pariter et butyro replet. Mel enim desuper cadit, butyrum vero ex animalium lacte colligitur. Mel itaque ex aere, butyrum vero ex carne est. Summi autem Patris Unigenitus, cum sit Deus super omnia, homo est factus inter omnia. Qui cum nos dulcedine divinitatis suae et mysterio incarnationis replevit, melle nos pariverit, et divinitatis ejus dulcedine, et incarnationis fide laetificat, isti rivuli tor
Abbreviated transcription (Latin):
candẽ ꝑ ueritatẽ: diuersã ꝑ potentiã.
Erit itaq subtilis: quia & incorruptibi¬
lis Erit & palpabilis: qi ñ amittit essen¬
tiã ueracis naturȩ. Seo sc̃s uir eandẽ
resurrectionis fidutiã qua spe teneat.
quanta certitudine prestolet᷑. adiungat.
S equit᷑. Reposita ẽ hȩc spes mea: in si¬
nu meo. Nil nos habere certius cre¬
dimus: quã hoc qđ in sinu tenemus.
In sinu gͦ suo spem repositã tenuit: qͥ
uera certitudine de spe resurrectionis
presũpsit. Sed quia uenturũ diem re-¬
surrectionis innotuit: iã nunc seu uoce
sua. seu trpo fcẽ et uniuersalis ȩccłie
prauoꝵ facta redarguit: & iudicium
qđ in resurtectionis die sequit᷑ p̃dicit.

Expanded text:
amdem per veritatem, diversam per potentiam. Erit itaque subtilis, quia et incorruptibilis. Erit palpabilis, quia non amittet essentiam veracis naturae. Sed sanctus vir eamdem resurrectionis fiduciam qua spe teneat, quanta certitudine praestoletur, 468 adjungit. s naturae. Reposita est haec spes mea in sinu meo. Nihil nos certius mus, quam quod in sinu tenemus. In sinu ergo spem repositam tenuit, quia vera certitudine de spe resurrectionis praesusurrectionis innotuit, jam nunc seu voce sua, seu typo sanctae et universalis Ecclesiae pravorum facta redarguit, et judicium quod in resurrectionis die sequitur praedicit.
Abbreviated transcription (Latin):
aspidũ prauis hominib rumpere est:
malignoꝵ sp̃uũ consilia quȩ in eoꝵ cor¬
dib latent. ꝑuersis operib aꝑire. Telas
quoq araneȩ texere ẽ: ꝓ huius mundi
concupiscentia tẽporalia quȩlib& oꝑari.
Que dũ nulla stabilitate solidata sunt.
ea ꝓcul dubio uentus uitȩ mortalis rapit.
Sene aũ his aodit᷑. qui comederit de ouis
eoꝵ moriet᷑: qr qͥ inmundoꝵ spirituũ con¬
silia recipit: uitã in se anime occidit.

Expanded text:
aspidum pravis hominibus erumpere, est malignorum spirituum consilia quae in eorum cordibus latent, perversis operibus aperire. Telas quoque araneae texere, est pro hujus mundi concupiscentia temporalia quaelibet operari, quae dum nulla stabilitate solidata sunt, ea procul dubio ventus vitae mortalis rapit. Bene autem additur: Qui comederit de ovis eorum morietur, quia qui immundorum spirituum consilia recipi
Abbreviated transcription (Latin):
eũ irã furoris sui: & pluat suꝑ illũ bel¬
dĩs pluit: cũ iudicioꝵ suoꝵ gladiis eius
opera ꝑcutit. Sellũ namq do pluere ẽ:
iniquitatẽ districtis sententiis desuꝑ
ad interitũ urgere. Sellũ dõ pluere ÷:
suꝑbientia contra se corda ꝑcutere: &
mentẽ aridã quasi quibusdã guttis plu¬
uiȩ densescentib iudicioꝵ suoꝵ iaculis
ferire: ut cum iam ad uidiciũ rapit᷑.
modo meminerit quia male concupiuit.
& concupita peus congregare studuit:
mͦ doleat qđ congregata deserit: qͣndoq
autẽ & ultionis iguem sentiat. quẽ ne
bene uiuer& preuidere contẽpsit. Seqͥt᷑.¬

Expanded text:
eum iram furoris sui, et pluat super illum beleum iram furoris sui, et pluat super illum bel cum judiciorum suorum gladiis ejus opera percutit. Bellum namque Deo pluere est iniqui vitam districtis sententiis desuper ad interitum urgere. Bellum Deo pluere est superbientia contra se corda percutere, et mentem aridam, quasi quibusdam guttis pluviae densescentibus, judiciorum suorum jaculis ferire, ut cum jam ad judicium rapitur, modo meminerit quia male concupivit, et concupita pejus congregare studuit, modo doleat quod congregata deserit, quandoque autem et ultionis ignem sentiat, quem, ne bene viveret, praevidere contempsit. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
Formidat potiorẽ alterũ: ne hunc sustine¬
at uiolentũ. Pauperẽ uͦ cũ conspicit: sus¬
picat᷑ furẽ. Ipsa quoq quȩ congesta suut:
curat magnopere. ne ex nature ꝓpriȩ defectu
ꝑ negligentiã consumant᷑. In his itaq õĩb
qr timor ipse pęna est: tanta infelix pati¬
t᷑. quanta pati ti&. Et post hoc quoq
ad gehennã ducit᷑: ȩternis cruciatib man-¬
na ultionis cremat. Mira aũ est securitaᷤ
ĩ diei contentum manere. Ex qua uidelicoe
securitate. etiã ꝑhennis requies nascitur:
qr a bona & tranquilla cogitatione. ad
gaudia eterna transit᷑. Quocontra reꝓbi
& hic fatigant᷑ in desideriis: & illic in tor¬
mentis. Eisq de labore cogitationis la¬
bor doloris nascit᷑: dũ ab ȩstu auaritie
trahunt᷑ ad ignẽ gehennȩ. Et qr ut supͣ
ĩa diximus. sepe ꝑuersus quisq quanto
citius ꝑuenit ad desiderium. tanto faci-¬
lius rapit᷑ ad tormentũ optando subiungit᷑.

Expanded text:
Formidat potiorem alterum, ne eum sustineFormidat potiorem alterum, ne eum sustineat violentum; pauperem vero, cum conspicit, suspicatur furem. Ipsa quoque, quę congesta sunt, curat magnopere, ne ex naturę proprię defectu per neglegentiam consummantur. In his itaque omnibus, quia timor ipse poena est, tanta infelix patitur, quanta pati timet. Post hoc quoque ad gehennam ducitur, aeternis cruciatibus manxpositis securitas. --Mira autem est securitas sque diei victu contentum manere. Ex qua videlicet securitate etiam perennis requies nascitur, quia a bona et tranquilla cogitatione ad gaudia aeterna transitur. Quo contra reprobi et hic fatigantur in desideriis, et illic in tormentis; eisque de labore cogitationis labor doloris nascitur, dum ab aestu avaritiae trahuntur ad ignem gehennae. Et quia, ut supra jam diximus, saepe perversus quisque quanto citius pervenit ad desiderium, tanto facilius rapitur ad tormentum, optando subjungitur:
Abbreviated transcription (Latin):
Scce aũ uota cõpleta sunt. quia fructus
uberes ager attulit: s ad recondendũ
loca non sufficiunt. Multiplicatus diues:
quid faciat ignorat. O angustia ex saci¬
ȩtare nata. De ubertate agri: angustiat᷑
animus auari. Dicens namq quid faciã.
ꝓfecto indicat. quia uotoꝵ suoꝵ effectibus
pressus. sub quodã rerũ fasce laborabat.
Bene gͦ dr. cũ saciatus fuerit artabit᷑: quia
mens auari quȩ prius ex habundantia re-¬
quiem quesierat: post ad custodiã grauius
laborat. Unde hic quoq adhuc subdit᷑.¬
nãq dolorẽ habuit. in ipsa suȩ concupis¬
centię fatigatione: qualiter concupita ra¬
per&: quomodo alia blandimentis. alia
terrorib auferr&. At postquã acquisitis
reb ꝑuenit ad desideriũ: alius hunc do¬
lor fatigat: ut cũ sollicito timore custo¬
diat. qđ cũ graui labore meminit adqui¬
sitũ. Hinc uide usidiatores metuit: atq
hoc se ꝑpeti qđ ipse fecit aliis ꝑtumescit.

Expanded text:
Ecce autem vota completa sunt, quia fructus Ecce autem vota completa sunt, quia fructus uberes ager attulit; sed quia ad recondendum loca non sufficiunt, multiplicatus dives quid faciat ignorat. O angustia ex satietate nata! de ubertate agri angustatur animus avari. Dicens namque: Quid faciam? profecto indicat quia, votorum suorum affectibus pressus, sub quodam rerum fasce laborabat. Bene ergo dicitur: Cum satiatus fuerit, arctabitur. Quia mens avari, quae prius ex abundantia requiem quaesierat, post ad custodiam gravius laborabat. Unde hic quoque adhuc subdit dolorem habuit in ipsa suę concupiscentię fatigatione, qualiter concupita raperet, quomodo alia blandimentis, alia terroribus auferret, postquam adquisitis rebus pervenit ad desiderium, alius hunc dolor fatigat, ut cum sollicito timore custodiat, quod cum gravi labore meminit adquisitum. Hinc inde insidiatores metuit atque hoc se perpeti, quod ipse fecit, aliis pertimescit.
Abbreviated transcription (Latin):
uadit. Cui tam̃ iniquo ad retributionẽ
minus ẽ. qđ u subsequenti pena cruciat᷑.
si in hac saltẽ uita liber eẽ ꝑmittit᷑. Seo
nulla ẽ libertas in culpa: quia scriptum
est. Ubi sp̃s dñi: ibi libertas. Et plerũq
ꝑuerse menti. ipsa sua culpa fit pęna.
Unde & recte subiungit. Cũ saciatus¬
ꝑ auaritiã concupita congregare: & cũ
quasi in quodã uentrȩ auaritiȩ multa
congesserit. saciatꝰ artat᷑: quia dũ anxi¬
at᷑ qualiter adquisita custodiat. ipsa eũ
sua facietas angustat. Diuitis enĩ cuiusdã
uberes fructus ager attulerat: s qr ubi
eos tantos reponer& ñ habebat. dixit.
Quid faciam qđ non habeo quo congregem
fructus meos usꝰ et dix̃. hoc faciã. Destru-¬
am horrea mea: & maiora ȩdificabo.
Qui gͦ ex habuntlantia coangustatusd
dicebat. qͥd faciam: quasi multo crbo p̃s¬
sus estuabat. Pensemus qd̾ uotis appetiit.
ut uberes fructus ager illius afferret.

Expanded text:
vadit. Cui tamen iniquo ad retributionem vadit. Cui tamen iniquo ad retributionem minus est quod in subsequenti poena cruciatur, si in hac saltem vita liber esse permittitur. Sed nulla est libertas in culpa, quia scriptum est: Ubi spiritus Domini, ibi libertas . Et plerumque perversae menti ipsa sua culpa fit poena. Unde et recte subjungitur: CAPUper avaritiam concupita congregare, et postquam quasi in quodam ventre avaritiae multa congesserit, satiatus arctatur; quia dum anxiatur qualiter acquisita custodiat, ipsa cum sua satietas angustat. Divitis enim cujusdam uberes fructus ager attulerat, sed quia ubi eos tantos reponeret non habebat, dixit: Quid faciam, quia non habeo quo congregem fructus meos? Et dixit: Hoc faciam: destruam horrea meaQui ergo ex abundantia coangustatus dicebat, quid faciam, quasi multo cibo pressus aestuabat. Pensemus quot votis appetiit ut uberes fructus ager illius afferret.
Abbreviated transcription (Latin):
psalmistã dr: cũ ȩscã carnis male popłs
desiderasse ꝑhibet᷑. Adhuc esce eoꝵ erãt
dius apparere diuina iuditia: cũ pre-¬
pediunt᷑ ne impleri debeant mala uota.
Nam quanto citius malũ uotũ impleri
ꝑmittit᷑: plerũq tanto celerius punit᷑.
Unde gͦ hrpocrita festine multiplicat᷑.¬
ne sit. Quia & arbusta quȩ tardius cres¬
cunt amiosa ꝑdurant: & quȩ in tempo¬
ris breuitate ꝑficiunt. celerius arescunt:
et quasi cũ festinant ẽẽ. tendunt ñ esse.
euis est: om̃e hoc qu h ꝑu̾so desiderio con¬
cupiuit. Sed ꝑcusso hỹpocrita de cybo¬
suo nil remanae: quia cũ ipse ad ȩterna
supplicia ducit᷑. a cunctis bonis quȩ hic
possederat alienat᷑. Unde & adhuc sub¬
ditur. Propterea nicħ ꝑmaneb de bonis
eius. Si enĩ ei de bonis sius aliqͥd ꝑmane¬
r&e: secũ quȩ habuerat toller&. Seo qͥ
oinĩa ambiens. timere uidicẽ noluit: ex
hac uita subtractus. ad iudicẽ nudus

Expanded text:
Psalmistam dicitur, cum escam carnis male populus Psalmistam dicitur, cum escam carnis male populus desiderasse perhibetur: « Adhuc esca eratdius apparere divina judicia, cum praepediuntur, ne impleri 479 debeant mala vota. Nam quanto citius malum votum impleri permittitur, plerumque tanto celerius punitur. Unde ergo hypocrita festine multiplicatne sit, quia et arbusta quae tardius crescunt annosa perdurant; et quae in temporis brevitate proficiunt celerius arescunt, et quasi cum festinant esse tendunt ad non esse. Sejus est omne hoc quod perverso desiderio concupivit. Sed percusso hypocrita, de csuo nil remanet, quia cum ipse ad aeterna supplicia ducitur, a cunctis bonis quae hic possederat, alienatur. Unde et adhuc subditur: Propterea nihil remanebit de bonis ejus. - Si enim de bonis suis aliquid remaneret, secum quae habuerat tolleret; sed quia omnia ambiens timere judicem hac vita subtractus, ad judicem nudus
Abbreviated transcription (Latin):
preparatus est diabolo & angłis eius.
Si gͥ tanta pena multat᷑. qui ñ dedisse con¬
uincit᷑ : qua pęna feriendus est. qͥ redar¬
guit᷑ abstulisse. Rapuit gͦ & ñ edifica¬
uit eam: qr ñ solũ de suo nil tribuit: sed
etiam qđ erat alienũ tulit. Bene autẽ
sublit᷑: non est saciatꝰ uent̃ eius. Uent̃
quippe iniqui. auaritia ẽ: quia in ipsa
colligit᷑. quicqͥd ꝑuerso desiderio glut
tit᷑. Siquet uͦ quia auaritia desideratis
tum fłama cõprimi: inde paulo post
cernit᷑ dilatari. Et sepe om̃ps ds cum
auare menti uehementer irascit᷑: prius
ei ꝑmittit ad uotũ cuncta suppetere: &
post hanc ꝑ ultionẽ subtrahit: ut ꝓ eis
debeat supplicia ȩterna tolerare. Unde
& subdit᷑. Et cum habuerit quȩ con¬
cupierat: possidere non poterit. Maio¬
ris quippe iracundiȩ est. cũ & hoc tribu
itur qđ male desiderat᷑: atq inde repen¬
tina ultio sequit᷑: qr hoc quoq optinuit.
qđ do irascente concupiuit. Unde & ꝑ

Expanded text:
paratus est diabolo et angelis ejus . Si igitur tanta poena multatur, qui non dedisse sua convincitur, qua poena feriendus est, qui redarguitur aliena abstulisse? Rapuit ergo, et non aedificavit eam, quia non solum de suo nil tribuit, sed etiam quod erat alienum tulit. Bene autem subditur: Nec est satiatus venter ejus. Venter quippe iniqui avaritia est, quia in ipsa colligitur quidqutitur. Liquet vero, quia avaritia desideratis ntum flamma comprimi, inde paulo post cernitur dilatari. Et sępe omnipotens deus, cum avarę menti vehementer irascitur, prius ei permittit ad votum cuncta suppetere et post haec per ultionem subtrahit, ut pro his debeat supplicia ęterna tolerare. Unde et subditur: Et cum habuerit, quae concupierat, possidere non poterit. Maioris quippe iracundię est, cum et hitur quod mala desideratur, atque inde repentina ultio sequitur, quia hoc quoque obtinuit quod Deo irascente concupivit. Unde et per
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ eum horribiles. Qͥd hoc loco horribi¬
les. nisi maligni sp̃s appellant᷑: bonis uide¬
lic& mentib pauendi atq fugiendi Et
quia idem maligni sp̃s. certis quibusq uituᷤ
singuli obsequi sunt credendi: cũ ꝑu̾sus
iste alia quidẽ uitia ad momentũ deserere
pant. Sepe nãq uideas iniquum in ter¬
rena potestate constitutũ. graui furore
cõmoueri: quicqͥd ira sugesserit exequi.
Et si furor abscesserit: mox eius mentem
luxuria deuastat. Cũ luxuria ad tẽpus
intermittit᷑: elatio ꝓtinus quasi de conti¬
nentia in eius cogitatione subrogat᷑. Atq
ut a ceteris timeat᷑: appetit uideri terri¬
bilis. Sed cũ res exigit. ut loqui quid du¬
pliciter debeat: quasi postposito terrore
suꝑbiȩ. remissa locutione blandit᷑. Et
cũ suꝑb uideri desierit: duplex esfici non
ꝑtimescit. In cuius gͦ mente uitia uitiis
succedunt. recte de eo dr̃: uadent & ueni¬

Expanded text:
super eum horribiles. - Quid hoc loco horribisuper eum horribiles. - Quid hoc loco horribiles nisi maligni spiritus appellantur? bonis videlicet mentibus pavendi atque fugiendi? Et quia iidem maligni spiritus certis quibusque vitiis singuli obsequi sunt credendi, cum perversus iste alia quidem vitia ad momentum deserere pant. Sępe namque videas iniquum in terrena potestate constitutum gravi furore commoveri, quicquid ira suggesserit exequi, et cum furor abscesserit, mox eius mentem luxuria devastat. Cum luxuria ad tempus intermittitur, elatio protinus quasi de continentia in eius cogitatione subrogatur, atque ut a ceteris timeatur, appetit videri terribilis; sed cum res exigit, ut loqui quid duplisuperbiae, remissa locutione blanditur; et cum superbus videri desierit, duplex effici non pertimescit. In cujus ergo mentem vitia vitiis succedunt, recte de eo dicitur: Vadent, et veni
Abbreviated transcription (Latin):
p̾e cum repente desuꝑ uenit. cũ terro¬
re aute oculos clarescit: claritatẽ osten¬
dit. & anteposita ꝑcutit. Sic sic uideli¬
c& iniquus cũ glam uitȩ presentis as¬
sũpserit: unde in hoc mundo ꝑ poten¬
tiã clarus ostendit᷑: inde agit᷑ ut multi
feriant᷑. Quasi fulgurare iniqui est: in
huius uitȩ honore clarescere. Sed quia
splendor głȩ illius ȩternis gehennȩ suppli¬
ciis mancipat᷑: recte nunc dr. fulgurans
in amaritudine sua. Qui enĩ mͦ quasi
ex terrore & claritate feriens gaudet:
inde post supplicia in ꝑpetuũ sustin&.
Et quidẽ de quodã diuite scriptũ est:
quia epulabat᷑ cotidie splendide. Sed
aliuo est splendere: atq aliuo fulgurare.
Nonnũꝙͣ quipe splendor sine ꝑeussione ẽ:
fulguris uͦ nomine splendor exprunit᷑ cumn
ꝑcussione. Qui itaq in potestate positus.
aliis nocae. non incongruȩ fulgurans dr̃: qr
inde ipse ꝯtͣ bonos qͣsi ex luce glȩ extollitͣ: unde

Expanded text:
pe, cum repente desuper venit, cum terrope, cum repente desuper venit, cum terrore ante oculos clarescit; claritatem ostendit, et anteposita percutit. Sic videlicet iniquus, cum gloriam vitae praesentis assumpserit, unde in hoc mundo per potentiam clarus ostenditur, inde agitur ut in ultimo feriatur. Quasi enim fulgurare iniqui est in hujus vitae honore clarescere. Sed quia splendor gloriae illius aeternis gehennae suppliciis mancipatur, recte nunc dicitur: Fulgurans in amaritudine sua. Qui enim modo quasi ex terrore et claritate feriens gaudet, inde post supplicia in perpetuum sustinet. Et quidem de quodam divite scriptum est quia epulabatur quotidie splendide. Sed aliud est splendere, atque aliud fulgurare. nunquam quippe splendor sine percussione est, fulguris vero nomine splendor exprimitur cum percussione. Qui itaque in potestate positus aliis nocet, non incongrue fulgurans dicitur, quia unde ipse contra bonos quasi ex luce gloriae extollitur, inde
Abbreviated transcription (Latin):
de uagina sua: & fulgurans ii amaritudi
b proximoꝵ: s dũ praua in cogitationib
machinat᷑. quasi ad huc gladius in uagi¬
na est. Dũ uͦ malũ qd cogitauit iniq ꝑ¬
ficit. de uagina sua egredit᷑: quia de oc¬
cultatione cogitationis suȩ. ꝑ iniqͥtatẽ ma¬
le oꝑationis aperit᷑. o stendit᷑ in oꝑe: qua¬
lis latuit in cogitatione. Et notandũ
qđ ait: eductus & egrediens de uagina
sua. Eductus scilic& ꝑ seductorẽ: egredi¬
ens uͦ ꝑ propriã uoluntatẽ. Nam is qͥ du¬
cit᷑: ducentẽ ꝓculdubio sequit᷑. Qui aũ
egredit᷑: scđm suã ꝑgere uoluntatẽ uide¬
tꝰ. Quia gͦ ad mala queq oꝑa. & ab auti¬
quo hoste trahit᷑. & tam̃ suo libero arbi¬
trio in eoꝵ desideriis obligat᷑: de uagina
operationẽ. & illius ẽ sp̃s qui suggessit:
& euis uequitiȩ qui ex ꝓpria uoluntate
consensit. Cuius adhuc potentiȩ terror¬
ostendit᷑: cũ ꝓtinus subinfert᷑. Et ful¬
gurans in amaritudine sua. fulgur qͥp¬

Expanded text:
aritudinus proximorum; sed dum prava in cogitationibus machinatur, quasi adhuc gladius in vagina est; dum vero malum quod cogitavit inique perficit, de vagina sua egreditur, quia de occultatione cogitationis suae per iniquitatem malae operationis aperitur. Ostenditur in opere qualis latuit in cogitatione. Et notandum quod ait: Eductus, et egrediens de vagina sua; eductus scilicet per seductorem, egrediens vero per propriam voluntatem. Nam is qui ducitur ducentem procul dubio sequitur; qui autem egreditur, secundum suam pergere voluntatem videtur. Qui ergo ad mala quaeque opera et ab antiquo hoste trahitur, et tamen suo libero arbitrio in eorum desideriis obligatur, de vagina operationem, et illius est spiritus qui suggessit, et ejus nequitiae qui ex propria voluntate consensit. ostenditur cum protinus subinfertur: Et fulgurans in amaritudine sua. --Fulgur q
Abbreviated transcription (Latin):
iustoꝵ cũ quosdã agere puerse conspi¬
ciunt. qui duris sunt increpationib
feriendi. in lingua asperitatẽ sumunt.
s sub lingua mentis suȩ beniguitatem
enĩ mentis suȩ dulcedinẽ aperire infir¬
mis nolunt. seo loquentes quadã eos
asperitate feriunt. & tam̃ inter uerba
aspera. quasi latenter quiddã dulcedi¬
nis intermittunt: hii uidelic& ñ in lin¬
gua. s sub lingua habent dulcedinẽ:
quia inter dura quȩ ꝓferunt. emittuit
quȩdã blanda & dulcia. quib contrista¬
ti possit mens ex benignitate refoueri:
Ita ꝑuersi quiq quia malũ ñ in lingua
s sub lingua habent: sermonib dulcia

Expanded text:
justorum, cum quosdam agere perverse conspijustorum, cum quosdam agere perverse conspiciunt, qui duris sunt increpationibus feriendi, in lingua asperitatem sumunt, sed sub lingua mentis suae benignitatem enim mentis suae dulcedinem aperire infirmis nolunt, sed loquentes quadam eos asperitate feriunt, et tamen inter verba aspera quasi latenter quiddam dulcedinis intermittunt, hi videlicet non in lingua, sed sub lingua habent dulcedinem, quia inter dura quae proferunt emittunt quaedam blanda et dulcia, quibus contristati mens possit ex benignitate refoveri. Ita perversi quique, quia malum non in lingua, sed su
Abbreviated transcription (Latin):
bere quȩ ñ hab&: ꝑdit etiã ea quȩ hab&.
Unde bene nunc dr̃. Ossa eius implebunt᷑
uitiis adolescentiȩ euis: quia cũ leuis ac
mobilis multa pueriliter facit: etiã in
bis quȩ fortia egerit. in uitio mollescit.
Quȩ uidelic& eius ossa cũ eo in puluere
dormient: quia scilic& sic̃ puluis ẽ om̃is
simulatio illa quã agit: ita in illo & si
quid hab&e ualidũ om̃i soliditate uacu¬
at᷑: ut ꝑ uanitatis arrogantiã hoc quoq¬
tegmine blande locutionis operit᷑. Ma-¬
ꝑdat. qđ in eo potuit ẽẽ uirtutis. ossa
ꝗͣ cũ eo in puluere dormire ẽ: cũ prauiᷤ
eius actib etiã si qua sunt bene acta
lingua sua. In ore hỹpocritȩ malum
dulce est: quia ei est iniquitas suaus
in mente. Os quippe cordis cogitatio ẽ:
de qua scriptum est. Labia dolosa. in
corde & corde locuti sunt mala. Sed
ritas malitię quȩ lata in mente: sub
ess&: si loquens hr̃ pocrita malitiã suȩ¬
prauitatis aperir&. Sed sicut pleriq

Expanded text:
etiam ea quae habet. Unde bene nunc dicitur: Ossa ejus implebuntur vitiis adolescentiae ejus. Quia cum levis ac mobilis multa pueriliter facit, etiam in iis quae fortia egerit in vitio mollescit. Quae videlicet ejus ossa cum eo in pulvere dormient, quia scilicet sicut pulvis est omnis simulatio illa, quam agit, ita et in illo si quid habet validum, omni soliditate vacuatur, ut per virtutis arrogantiam hoc quoquam sub tegmine blandae locutionis operit. Madat, quod in eo potuit esse virtutis. Ossa ergo cum eo in pulvere dormire est cum pravis ejus actibus etiam si qua sunt bene acta lidulce est, quia ei iniquitas suavis in mente, os quippe cordis cogitatio est, de qua scriptum est: « Labia dolosa in corde et corde locuta sunt mala . » Sed ritas malitiae, quae latet in mente, sub esset, si loquens hpravitatis aperiret. Sed sicut plerique
Abbreviated transcription (Latin):
git : quia initium suggestionis occultȩ
paruum prius in corde nascit᷑: s occidit
eũ lingua iuiperȩ: qr postmodũ capta
mens ueneno uiolentȩ temptationis ne¬
cat᷑. Primũ subtilib consiliis ad cor
hominis inmundi sp̃s loquunt᷑: qͥ dũ le¬
niter ꝑsuadent. quasi uenenũ aspidum
infundunt. Unde scriptũ est. Oua aspi-

Expanded text:
git, quia initium suggestionis occultae git, quia initium suggestionis occultae parvum prius in corde nascitur, sed occidit eum lingua viperae, quia postmodum capta mens veneno violentae tentationis necatur. Primum subtilibus consiliis ad cor hominis immundi spiritus loquuntur, qui dum leniter persuadent, quasi venenum aspidum 476 fundunt. Unde script
Abbreviated transcription (Latin):
fur sicut ibi seriptũ est iudicabit᷑. Hy¬
uit uiuere contempnit. & de doctrina
fauores querit. fur iudicabit᷑: quia ꝑ
hoc qđ iusta loquit᷑. laudẽ sibi uitȩ
iustoꝵ rapit. De quo adhuc bene sub¬
pens: uipera uͦ ꝓlixioris est corporis.
Et aspides oua gignunt : atq ex ouis eoꝵ
filii ꝓcreant᷑. U̾ iperȩ autẽ cũ concepe.¬
rint. filii earũ in uentre seuiunt: qui
ruptis laterib matrũ. ex earũ uentrib
ꝓcedunt. Unde & uipera: eo qđ ui pa¬
riat nominat᷑. Uiꝑa itaq sic nascitur.¬
ut iuiolenter exeat: & cũ matris suȩ ex¬
tinctione ꝓducat᷑. Quid g ꝑ aspides
paruos. nisi latentes suggestiones inmun¬
doꝵ spirituũ figurant᷑: qui cordib ho¬
minĩ parua prius ꝑsuasione subripiunt.
Quid uͥ ꝑ lingua uperȩ: disi uolenta di¬
aboli temptatio designat᷑ .s Prius enĩ
leniter subripit: postmodũ uͦ etiã iuo¬
lent̃ trahit. Caput itaq aspidũ su¬

Expanded text:
fur, sicut ibi scriptum est, judicabitur. Hyfur, sicut ibi scriptum est, judicabitur. Hyvit vivere contemnit, et de doctrina favores quaerit, fur judicabitur, quia per hoc quod justa loquitur, laudem sibi vitae justorum rapit. De quo adhuc bene subpens, vipera vero prolixioris est corporis; et aspides ova gignunt, atque ex ovis eorum filii procreantur, viperae autem cum conceperint, filii earum in ventre saeviunt, qui ruptis lateribus matrum ex earum ventribus procedunt. Unde et vipera, eo quod vi pariat, nominatur. Vipera itaque sic nascituut violenter exeat, et cum matris suae exstinctione producatur. Quid ergo per aspides parvos nisi latentes suggestiones immundorum spirituum figurantur, qui cordibus hominum parva prius persuasione subripiunt? Quid vero per linguam viperae, nisi violenta diaboli tentatio designatur? Prius enim leniter subripit, postmodum vero etiam violenter trahit. Caput itaque aspidum su
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑhiberur: qr latitudo oꝑationis nr̃e sim¬
pla est. & longanimitas spei in duplum
bis mentis requies. & illie gaudia ȩterna
preparant᷑: ueritate attestante quȩ ait.
Si quis reliquerit domos aut agros &
cerera: centuplũ in hoc scło recipi&: &
in futuro uitã ęternã possidebit. Cente¬
narius quippe numerus: decemplicato
denario fit ꝑfectus. Hic itaq centuplũ
recipit: qui & si nichil habuerit: ipsa
tamen ꝑfectio mentis. iam in hoc seło
habere nil querit. Quia gͦ iã ꝑ hãc duplũ
nobis ꝓ simplo reddit᷑: recte hoc uolum̃
ꝑ uiginti cubitos in longũ tendit᷑: qđ ꝑ
decẽ dilatat᷑. Sed quia hȩc ipsa sacra e¬
loquia ad ȩternã dãpnationẽ st̃ eis. qͥ
illa uel scire nolunt. uel certe sciendo
contempnunt: recte de hoc uolumine
ãr. Hec est maledictio: quę egredi¬
tur suꝑ faciem uniuersȩ terrȩ. Et cur
maledictio dicat᷑: adiungit. Quia omĩs

Expanded text:
perhibetur, quia latitudo operationis nostrae simperhibetur, quia latitudo operationis nostrae simpla est, et longanimitas spei in duplum bis mentis requies, et illic gaudia aeterna praeparantur, Veritate attestante, quae ait: Si quis reliquerit domum, aut agros, et caetera, centuplum in hoc saeculo recipiet, et in futuro vitam aeternam possidebit . Centenarius quippe numerus decemplicato denario fit perfectus. Hic itaque centuplum recipit, qui etsi nihil habuerit, ipsa tamen perfectione mentis jam in hoc saeculo habere duplum pro simplo redditur, recte hoc volumen per viginti cubitos in longum tenditur, quod per decem dilatatur. Sed quia haec ipsa sacra eloquia ad aeternam damnationem sunt eis qui illa vel scire nolunt, vel certe sciendo contemnunt, recte de hoc volumine dicitur: Haec est maledictio quae egredietur super faciem universae terrae. Et cur maledictio dicatur, adjungit: Quia omnis
Abbreviated transcription (Latin):
Q uare tu enarras iusticias meas: & assu¬
mis testamentũ meũ ꝑ os tuũ: Que & iã
uerba doctrinȩ sequendo. contingit
ut hypocrita usq ad finẽ uideat᷑ in
ore retinere: inde magis dampnabitur.
unde bono di munere etiã malus mini¬
me priuat᷑. Scriptũ quippe ẽ. Memoria
retinentib mandata eius: ut faciant
ea. Qui gͦ mandata illius memoria re-¬
tinet.. sed nequaꝗͣ. facit: hic in doctri¬
ne uerbis sententias quib dãpnet᷑ ten&e.¬
Hinc quippe in zacharia scriptũ ẽ. Quid
tu uides racharia. Et dixi. Ego uideo ¶Uii.¬
uolumen uolans: longitudo eius ugin¬
ti cubitoꝵ. & latitudo eiꝰ decẽ cubitoꝵ. & dix̃
ad me. Hȩc ẽ maledictio ꝗ̃ eg̾dit᷑ suꝑ faciẽ
uniu̾se t̾rę: quia omis fur sic̃ ibi scriptũ ẽ.
iudicabit᷑. Quid nainq est uolumen
uolans: nisi scriptura sacra. Quȩ dũ de
cę̧lestib loquit᷑. ad superiora mentis nr̃e
intentionẽ leuat: quia dũ illã suꝑ nos

Expanded text:
arras justitias meas, et assumis testamentum meum per os tuum ? Quae etiam verba doctrinae, si quando contingit, ut hypocrita usque ad finem videatur in ore retinere, 475 inde magis damnabitur, unde bono Dei munere etiam malus minime privatur. Scriptum quippe est: Memoria retinentibus mandata ejus, ut faciant ea . Qui ergo mandata illius memoria retinet, sed nequaquam facit, hic in doctrinae verbis sententias, quibus damnetur, teneHinc quippe in Zacharia scriptum est: Quid tu vides, Zacharia? Et dixi: Ego video volumen volans, longitudo ejus viginti cubitorum, et latitudo ejus decem cubitorum. Et disuper faciem universae terrae, quia omnis fur, sicut ibi scriptum est, judicabitur . Quid namque est volumen volans, nisi Scriptura sacra? Quae dum de coelestibus loquitur, ad superiora mentis nostrae levat intentionem, quia dum illam super nos
Abbreviated transcription (Latin):
quia repentina temptatio sepe inopinatã
mentẽ mox ut surgit interficit: longa
ũ temptatio quia p̾raua diutius ꝑsuaden¬
do suggerit. uelut ex lingua iuperae occi
dit. Et quia om̃is hrpocrita inmundoꝵ
suggestione sp̃uũ. quasi serpentiũ uene
nequaꝗͣ considerat. dũ intentionẽ cordis ext̾io¬
rib fauorib diuulgat: recte subiungitur.¬

Expanded text:
quia repentina tentatio saepe inopinatam quia repentina tentatio saepe inopinatam mentem, mox ut surgit, interficit; longa vero tentatio, quia prava diutius persuadendo suggerit, velut ex lingua vipera occidit. Et quia omnis hypocrita, immundorum suggestione spirituum, quasi serpentum venennequaquam considerat, dum intentionem cordis in exterioribus favoribus divulgat, recte subjungitur
Abbreviated transcription (Latin):
ad plenã iniquitatẽ nutrit᷑. Regulus
fuerit erump& in regulũ: qr is qͥ in se
enutrienda aspidis consilia recipit:
mẽbrũ iniqui capitis factus. in corpus
antixp̃i ac crescit. De hoc itaq hrpo¬
crita r. Caput aspidũ sugit: & occi¬
dit eũ lingua uiperȩ. Quia cũ iniqũa
suggestionẽ antiqui hostis libent̃ susci¬
pit uiolentis se postmodũ eius tẽpta¬
tionib deuictus tradit. Unde in pa¬
radyso quoq stanti homini uerba blan-¬
dȩ ꝑsuasionis intulit. Sed quẽ semel ra¬
puit ad consensũ. ĩa nunc etiã reniten¬
tẽ trahit: & corruptionis suȩ delectatio¬
nib deuictũ. pene uiolent̾ interficit.
Ses fortasse hȩc ipsa intelligere etiã ꝑ con¬
trariã interpretationẽ ualemus. Nã quia
ueneno suo aspis concite. uiꝑa aũ hec tar¬
diis occidit: ꝑ aspidẽ uiolenta & subita:
ꝑ uiperã lenis & diuturna tẽptatio desig
nat᷑. Unde & illi mors in surrectionẽ
capitis. uiperȩ aũ in lingua eẽ ꝑhibetur:

Expanded text:
ad plenam iniquitatem nutritur. Regulus fuerit, erumpet in regulum, quia is qui in se enutrienda aspidis consilia recipit, membrum iniqui capitis factus in corpus Antichristi accrescit. De hoc itaque hypocrita dicitur: Caput aspidum suget, et occidet eum lingua viperae, quia cum iniquam suggestionem antiqui hostis libenter suscipit, violentis se postmodum ejus tentationibus devictus tradit. Unde et in paradiso quoque, stanti homini verba blandae persuasionis intulit ; sed quem semel rapuit ad consensum, jam nunc etiam renitentem trahit, et corruptionis suae delectationibus devictum pene violenter interficit. Sed fortasse haec ipsa intelligere etiam per contrariam interpretationem valemus. Nam quia veneno suo aspis concite, vipera autem tardius occidit, per aspidem violenta et subita, per viperam vero lenis et diuturna tentatio natur. Unde illi mors insurrectione capitis, viperae autem in lingua esse perhibetur,
Abbreviated transcription (Latin):
Et sicut psalmista ait. memoratꝰ ẽ qr caro st̃:
sp̃s uadens & non rediens. uude & disci¬
pulis paulus dicebat. Uos aũ in carne rĩ
estis: s in sp̃u. Neq enum in carne ñ erant:
quib epłas transmittebat. Sed quia passio

Expanded text:
Et, sicut Psalmista ait: Memoratus est quia caro sunt, Et, sicut Psalmista ait: Memoratus est quia caro sunt, spiritus vadens et non rediens . Unde et discipulis Paulus dicebat: Vos autem in carne non estis, sed in spiritu . Neque enim in carne non erant quibus Epistolas transmitt
Abbreviated transcription (Latin):
redactũ. Ad hȩc ipse respondi dicens.
Scriptũ est. Xp̃c resurgẽs a mortuis iã ñ
morit᷑ : mors illi ultra ñ dominabitur.
Si quid gͦ in eius corpore post resurrectio¬
nẽ potuit immutari : contra ueridicam
pauli sententiã. post resurrectionẽ dñs
rediit in mortẽ. Qđ quis dicere uł stultꝰ
p̃sumat: nͥ qui uerã carnis euis resurrecti-¬
onẽ denegat.s Tunc mͥ obiecit dicens.
Cũ scriptũ sit. caro & sanguis regnũ dĩ pos¬
sidere ñ possunt: qua ratione credendũ
est. resurgere ueracit carnẽ as Cui inꝗͣ.
In sacro eloquio aliter caro dr iuxta na-¬
turã: atq aliter iuxta culpã uł corrup¬
tionẽ. Caro quippe iuxta naturã dr: sic̃
scriptũ ẽ. hoc nunc os ex ossib meis: &
caro de carne mea. Et uerbũ caro factũ
ẽ : & habitauit in nobis. Caro uͦ iuxta
culpã. sic̃ scriptũ est. Non ꝑmanebit in
hominib istis sp̃s ms: eo qđ sunt c̾aro.

Expanded text:
redactum. Ad haec ipse respondit dicens: redactum. Ad haec ipse respondit dicens: Scriptum est: Christus surgens a mortuis jam non moritur, mors ei ultra non dominabitur ; si quid ergo in ejus corpore post resurrectionem potuit immutari, contra veridicam Pauli sententiam, post resurrectionem Domini rediit in mortem; quod quis dicere vel stultus praesumat, nisi qui veram carnis ejus resurrectionem negat? Tunc mihi objecit, dicens: cum scriptum sit: Caro et sanguis regnum Dei possidere non possunt , qua ratione credendum est resurgere veraciter carnem? Cui, inquam: in sacro eloquio aliter caro dicitur, juxta naturam, atque aliter juxta culpam vel corruptionem. Caro quippe juxta naturam, sicut scaro de carne mea . Et: Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Caro vero juxta culpam, sicut scriptum est: Non permanebit in hominibus istis spiritus meus, eo quod sint caro .
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit manus & latus: palpanda ossa
carnẽq p̃buit dicens. Palpate & uidete.
quia sp̃s carnẽ & ossa ñ hab&e: sicut me
uidetis habere. Qui cũ eidẽ eutẏcio in
constantinopolitana urbe positus. hoc
ȩuangłicȩ ueritatis testimoniũ ꝓtulissẽ:
ait. Idcirco hȩc dñs dixit: ut dubitati¬
onẽ resurrectionis suȩ de discipuloꝵ cordib
amouer&. Cui inquã. Mira est res ual¬
de quã astrius: ut inde nobis dubietas
surgat. unde discipuloꝵ corda a dubi¬
etate sanata st̃. Quid enĩ deterius dici
potest. ꝗͣ ut hoc nobis de eius uera car¬
ne dubiũ fiat: ꝑ qđ discipuli eiꝰ ad fidẽ
ab omni sunt dubietate reparati d Si
enim hoc non habuisse astruitur qd̾
ostendit: unde fides discipłis eiꝰ confirmata ẽ.
inde fides nr̃a destruit᷑. Qui adiunge¬
bat etiã dicens. Corpus palpabile ha¬
buit qđ ostendit : s post confirmata cor¬
da palpantiũ. om̃e illuo in dño qđ pal¬
pari potuit. in sublimitate aliqua est

Expanded text:
ossa carnemque praebuit, dicens: Palpate et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere . Qui cum eidem Euticio in Constantinopolitana urbe positus, hoc Evangelistae veritatis testimonium protulissem, ait: Idcirco hoc Dominus fecit, ut dubitationamoveret. Cui, inquam, mira est res valde quam astruis, ut inde nobis dubietas surgat, unde discipulorum corda a dubietate sanata sunt. Quid enim deterius dici potest quam ut hoc nobis de ejus vera carne dubium fiat, per quod discipuli ejus ad fidem ab omni sunt dubietate reparati? al., separati? Si enim hoc non habuisse astruitur quod ostendit, unde fides discipulis ejus confirmata est, inde nostra destruitur, qui adjungebat etiam dicens: Corpus palpabile habuit, quod ostendit: sed post confirmata corda palpantium, omne illud in Domino quod palpari potuit in subtilitatem est aliquam