comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
catur. Wñ bene ad moy sen dr. Ignis in alta¬
ri semꝑ ardebit: qtiẽ nutri& sacerdos. stib¬
iciens mane ligna ꝑ singulos dies. Altare
quippe dĩ est. cor nrm̃. in quo iubetur semꝑ
ignis ardere: qr necesse est ex illo ad anĩn
caritatis flãmã indesinent᷑ accendere: cui ꝑ
singulos dies sacerdos ligna subiciat. ne ex¬
tinguatur. Omĩs enĩ xp̃i fide preditus. m̃¬
brũ utiq sũmi sacerdotis esfectus ẽ: sicut
cunctis fidelibus petrus apłs dicit. Nos antẽ
genus electum regale sacerdotium. Et sicut
iohannes apłs dicit. fecisti nos dõ nr̃o regnum
&. sacerdotes. Sacerdos gͦ maltari ignem nutri¬
ens. cotidie ligna subiciat: id ÷ fidelis quisq
ne in eo caritatis flãma deficiat: incorde suo
tam exempla p̾cedentium. quã sacre scripture
testimonia congerere non desistat. Nam qͣsi
quedam fomenta igni dare est: in extinctȩ ca¬
ritati. uel exempla patrũ. uł p̃cepta anĩca mi¬

Expanded text:
vocatur. Unde bene ad Moysen dicitur: Ignis in altavocatur. Unde bene ad Moysen dicitur: Ignis in altari semper ardebit, quem nutriet sacerdos, subjiciens mane lingua per singulos dies . Altare quippe Dei est cor nostrum, in quo jubetur ignis semper ardere, quia necesse est ex illo ad Dominum charitatis flammam indesinenter ascendere. Cui per singulos dies sacerdos ligna subjiciat, ne exstinguatur. Omnis enim Christi fide praeditus membrum utique summi sacerdotis effectus est, sicut cunctis fidelibus Petrus apostolus dicit: Vos autem genus electum, regale sacerdotium . Et sicut Joannes apostolus dicit: Fecisti nos Deo nostro regnum et sacerdotes . Sarcerdos ergo in altari ignem nutriens, quotidie ligna subjiciat, id est fidelis quisque, ne in eo charitatis flamma deficiat, in corde suo tam exempla praecedentium quam sacrae Scripturae testimonia congerere non desistat. Nam quasi quaedam fomenta igni dare est in excitatione charitatis vel exempla patrum vel praecepta dominica mi
Abbreviated transcription (Latin):
relinquitur. in quodam seno torporis sopi¬
tur: quia sui negligens. & ꝓpositum robur
insensibiliter ꝑdens. a forma prioris forti¬
tudinis dũ nescit senescit. Unde & ꝑꝓpħ̾am
sub ephraim specie dr. Comederunt alieni
robur eius & nesciuit: sed & cani effusi sunt
in eo. & ipse ignorauit. Cũ uero semae. ipsã
querit. & subtilit᷑ penitendo se discutit:
ab hac ipsa uetustate sua. lota lacrimis. & me¬
rore incensa renouatur: & quȩ iam pena in¬
ueterata frixerat. per subministrata intern
amoris studia nouũ calet. Inde paulus apłs
usu mortalis uite ueterascentes discipulos
admon& dicens. Renouamini in nouitate¬
sp̃s mentis ur̃ȩ. S ad hec agenda: ualde ex¬
empla patrt̃ & sacri eloquii p̃cepta nos ad¬
uiuant. Si enim scoꝵ oꝑa inspicimꝰ. & diui¬
nis ussionib aurem p̃bemus: alia nos contẽ¬
plata. alia audita succendunt: & coi nrm̃ tor¬
pore non constringitur. dũ imitatione ꝓuo¬

Expanded text:
relinquitur, in quodam senio torporis sopirelinquitur, in quodam senio torporis sopitur; quia sui negligens et propositum robur insensibiliter perdens, a forma prioris fortitudinis, dum nescit, senescit. Unde et per prophetam super Ephraim specie dicitur: Comederunt alieni robur ejus et nescivit; sed et cani efflusi sunt in eo, et ipse ignoravit . Cum vero semetipsam quaerit, et subtiliter poenitendo se discutit, ab hac ipsa vetustate sua lota lacrymis et moerore incensa renovatur, et quae jam pene inveterata frixerat, per subministrata interni amoris studia novum calet. Unde Paulus apostolus usu mortalis vitae veterascentes discipulos admonet, dicens: Renovamini spiritu mentis vestrae . Sed ad haec agenda, valde exempla patrum, et sacri eloquii praecepta nos adjuvant. Si enim sanctorum opera inspicimus, et divinis jussionibus aurem praebemus, alia nos conteplata, alia audita succendunt, et cor nostrum torpore non constringitur, dum imitatione pro
Abbreviated transcription (Latin):
quod dicit. N eq enĩ ultra in hominis po¬
testate ẽ: ut ueniat ad d̾m iniudiciũ. Rep¬
borũ namq esse ꝓpriũ solet. semꝑ praua
agere: & numquã quȩ egerint retractare.
Omne enim quod faciunt. çȩca mente ꝑ¬
transeunt: factumq suũ nisi cum puniti
fuerint non cognoscunt. Econtͣ electorum
est actus suos cotidie ab ipso cogitationis
fonte discutere : & om̃e quod turbide ꝓflu-¬
it. ab intimis exsicare. Sic̃ enĩ non sentimꝰ
quomi crescunt menbra. ꝓficit corpus. mu-¬
tatur species. ingredo capilloꝵ albescit in¬
canis: hec quippe omnia nobis nescientib
aguntur in nobis: ita mens nraͣ ꝑ mom̃ta
iuuendi. ipso curarũ usu a sem&. ipsa ꝑmu¬
tatur:: & non agnoscimus. nisi uigilanti cus¬
todia ad intiora nr̃a residentes. ꝓuectus nr̃oᷤᷤ
cotidie defectusq pensemus. Hoc ipsum¬
enim in hac mortali uita consistere: quasi ad
uetustatem ire est. Et cum indiscussa mens

Expanded text:
quod dicitur: Neque enim ultra in hominis poquod dicitur: Neque enim ultra in hominis potestate est, ut veniat ad Deum in judicium. Reproborum namque esse proprium solet, semper prava agere et nunquam quae egerint, retractare. Omne enim quod faciunt caeca mente transeunt, factumque suum, nisi cum puniti fuerint, non agnoscunt. At contra electorum est actus suos quotidie ab ipso cogitationis fonte discutere, et omne, quod turbidum profluit, ab intimis exsiccare. Sicut enim non sentimus quomodo crescunt membra, proficit corpus, mutatur species, nigredo capillocanos haec quippe omnia nobis nescientibus aguntur in nobis, ita mens nostra per momenta vivendi, ipso curarum usu a semetipsa permutatur; et non agnoscimus, nisi vigilanti custodia ad interiora nostra residentes, profectus nostros quotidie defectusqenim in hac mortali vita consistere, quasi ad vetustatem est ire; et cum indiscussa mens
Abbreviated transcription (Latin):
cum causã huiꝰ examinis contra se aggredi
ceperit: ipse est auctor qui exhib&: ipse ac¬
cusat qui ex hibetur. O dit se qualem fuisse
se meminit: & ipse qui est ꝑsem&e. ipsum
insequitur illũ qui fuit: atq abipso homi¬
ne aduersus sem& ipsum fit quedam rixa
inanimo. parturiens pacem cũ do. Quan¬
tum hanc cordis rixam dñs requirebat: cũ
ꝑ ꝓpħam diceret. Attende & ausculta: nemo
quod bonum est loquitur. Nullus ẽ. qui
agat penitentiam suꝑ peccato suo dicers. quid
feci:ͤ Ista cordis humani rixa placatus est.
cũ ꝓpħe suo de ahab rege sem&. ipsum rep̃hen¬
dente loqueretur dicens. Uidisti ahab hu¬
miliatũ corãme: quia gͥ humiliatus est mei
causa. non inducã malũ indiebus eius. ¶a¬
gͦ nunc in potestate ẽ. int̾nũ mentis nr̃e con¬
tra nos subire iudicium: recognoscendo
accusemus nosin&e ipsos quales fuimus: pe¬
nitendo torqueamus: non cessemus dũ licef
iudicare quod fecimus. Audiamus caute

Expanded text:
cum causam hujus examinis contra se aggredi cum causam hujus examinis contra se aggredi coeperit, ipse est actor qui exhibet, ipse reus qui exhibetur; odit se qualem fuisse se meminit, et ipse qui est, per semetipsum insequitur illum qui fuit, atque ab ipso homine adversus semetipsum fit quaedam rixa in animo, parturiens pacem cum Deo. Hanc cordis rixam Dominus requirebat, cum per prophetam diceret: Attendi et auscultavi, nemo quod bonum est loquitur, nullus est qui agat poenitentiam super peccato suo, dicens: Quid feci ? Ista cordis humani rixa placatus est, cum prophetae suo de Achab rege semetipsum repdente loqueretur dicens: Vidisti Achab humiliatum coram me? Quia igitur humiliatus est mei causa, non inducam malum in diebus ejus . Quia ergo in potestate nostra est internum mentis nostrae contra nos subire judicium, recognoscendo accusemus nosmetipsos quales fuimus; poenitendo torqueamus; non cessemus, dum licet, judicare quod fecimus; audiamus iterum caute
Abbreviated transcription (Latin):
enim uideri diuinitus: quod ipsi in se ꝑ humani¬
tatẽ non uident. Conspiciunt districtũ iudicem
qui quo tardius uenit. eo seuerius ꝑ cutit:
scõrum etiam patrum residere conuentum cũ
eo pariter contemplantur eorum. quoꝵ uel
exempla uł dicta se contep̃sisse rep̾bendunt:
atq in hoc secreto int̾ioris iudicii. ipsa mentis
suȩ executione constricti. penitendo feriunt.
quod suꝑbiendo cõmiserunt. Ibi namq ad¬
uersum se quicqͥd se impugnat. enumerant.
Ibi ante oculos suos omne quod defleant
coaceruant: ibi quicqͥd ꝑiram districti iudicis
decerni possit intuentur: ibi tot patiuntur
supplicia. quot pati timent. Nec deest in hoc
iudicio mente concepto omẽ ministerium:
quod punire reos suos plemꝰ debeat. Nam
conscientia accusat: ratio iudicat: timor li¬
gat: dolor excruciat. Quod iudicium eo cer
tius punit. quo int̾ius seuit: quia uidelicet
ab exterioribus non accedit. Inus quisq enĩ

Expanded text:
enim videri divinitus, quod ipsi in se per humanienim videri divinitus, quod ipsi in se per humanitatem non vident. Conspiciunt districtum judicem, qui quo tardius venit, eo severius percutit. Sanctorum etiam patrum residere conventum cum eo pariter contemplantur, eorumque vel exempla, vel dicta se contempsisse reprehendunt, atque in hoc secreto interioris judicii ipsa mentis suae exsecutione constricti poenitendo feriunt, quod superbiendo commiserunt. Ibi namque adversum se, quidquid se impugnat enumerant, ibi ante oculos suos omne, quod defleant, coacervant. Ibi quidquid per iram districti judicis discerni possit intuentur, ibi tot patiuntur supplicia quot pati timent. Nec deest in hoc judicio mente concepto omne ministerium, quod punire reos suos plenius debeat; nam conscientia accusat, ratio judicat, timor ligat, dolor exctius punit, quo interius saevit, quia videlicet ab exterioribus non accedit. Unusquisque enim
Abbreviated transcription (Latin):
corde dnm̃ conspicit: & actus suos sub eius p̃sen¬
tia sollicita inquisitione discernit. Quem tanto
qtis securius expectat: quanto cotidie uitam suã
stispectus examinat. Qui enim ad extremũ eiꝰ
iudiciũ uenerit: non iam coram illo. sed ab illo
iudicatur. De hoc quoq mentis iudicio. obliuis
memoriã: ut iudicemur simul. Narra si quid
licita inquisitione discit᷑e: debet caute pensare uł
quȩ ab eo bona ꝑceꝑit: uł quȩ mala bonis illius
ꝑuerse uiuendo responderit. Quod electi qͥdem
cotidie facere omnino non cessant. Unde bene
salomon ait. Cogitationes iustorum iudicia. Ac¬
ceddant enim ad secretariũ iudicis intra sinũ cor.¬
districte quandoq feriat. qui diu patient᷑ expec¬
tat. Metuunt in his quȩ se egisse meminerunt:
puniunt flendo quod ꝑpetrasse intelligunt. Ti¬
ment subtilia diuina iudicia: etiã de his quȩ in
sem& ipsis intelligere fortasse non possunt. Uident

Expanded text:
corde Dominum conspicit, et actus suos sub ejus praesencorde Dominum conspicit, et actus suos sub ejus praesentia, sollicita inquisitione discernit. Quem tanto quis securius exspectat, quanto quotidie vitam suam suspectus examinat. Qui enim ad extremum ejus judicium venit, non jam cjudicatur. De hoc quoque mentis judicio obliviscememoriam, ut judicemur simul; narra si quid licita inquisitione discutere. Debet caute pensare vel quae ab eo bona perceperit, vel quae mala bonis illius perverse videndo responderit: quod electi quidem quotidie facere omnino non cessant. Unde bene Salomon ait: Cogitationes justorum judicia : accedunt enim ad secretarium judicis intra sinum cordistricte quandoque feriat, qui diu patienter exspectat. Metuunt in his, quae se egisse meminerunt, et puniunt flendo, quod perpetrasse se intelligunt, timent subtilia divina judicia, etiam de his quae in semetipsis intelligere fortasse non possunt. Vident
Abbreviated transcription (Latin):
seuera. Proponat contra se futurũ iudicium:
&e quȩq in se sentit districte ferienda ꝑ sen¬
tentiam iudicis: hȩc in se pie feriat ꝑpęni¬
tentiam conuersionis. Inde apte postquam
uiolenti huius pęna descripta ẽ: Sequitur.¬
iori disputatione indiget: quanto hoc qđ dicit si
negligitur acrius dolet. Hic nimirũ non illud
iudiciũ designatur. quod ꝑ ȩternam retributi¬
onem punit: sed quod mente conceptũ ꝑ con¬
uersionem diluit. Ad illud quippe uenire
non desiderat: quisqͥs se dap̃nari ꝑ illud formi
ostenditur esse qđ̃ dã iudiciũ quod quandoq eti¬
am a dap̃natis ac reprobis desideretur. Et qđ
ẽ. illud. nisi hoc de quo paulus apłs dicit. si nos
orum: de quo dauid ait. honor regis iudicium
diligit: ut uidelic& qͥa iam dnm̃ honorat ex fide
sollicite iudicet quid ei debeat inoꝑatione: In¬
de rursum scriptũ est. Iudicare coram dnõ: & ex¬
pecta eum Coram dnõ scilicet iudicatur. qui

Expanded text:
severa, proponat contra se futurum judicium, severa, proponat contra se futurum judicium, et quaeque in se sentit districte ferienda per sententiam judicis, haec in se pie feriat per poenitentiam conversionis. Unde apte postquam violenti hujus poena descripta est, sequiturjore disputatione indiget, quanto hoc quod dicit, si negligitur, acrius dolet. Hic nimirum non illud judicium designatur, quod per aeternam retributionem punit, sed quod mente conceptum per conversationem diluit. Ad illud quippe venire non desiderat, quisquis se per illud damnari formid, profecto ostenditur esse quoddam judicium quod quandoque etiam a damnatis ac reprobis desideretur. Et quod est illud, nisi hoc, de quo Paulus apostolus dicit: Si nosmorum ; et de quo David ait: Honor regis judicium diligit ; videlicet qui jam Deum honorat ex fide, sollicite judicet quid ei debeat in operatione. Unde rursum scriptum est: Judicare coram Domino, et exspecta eum . Coram Domino scilicet judicatur, qui
Abbreviated transcription (Latin):
tis: ut abscondantur ibi qui oꝑantur iniqui¬
tatem. Lux enĩ ȩterna quȩ ds ẽ. quanto in cõ¬
mutabilit̃ fulget. tanto penetrabilit᷑ udet:
ut neq occulta nesciat. quia cuncta penetrat:
neq penetrata obliuiscatur. quia incõmu¬
tabilis durat. Proinde quoties indignum
aliquid corde concipimus toties in luce pec¬
camus: quia ipsa nobis & non sibi p̾sentib
p̃sto est: & ꝑuerse gradientes in ipsa impin¬
gimus. a qua ꝑmeritum longe sumus. Cũ
uero nos iuderi ñ credimus. in sole oculos
clausos tenemus : illũ uidelicet nobis abscon¬
dimus. non nos illi. Nunc gͦ dũ possumus
a conspectu ȩterni iudicis. & male cogitata:
& peitis ꝑpetrata deleamus. Reuocemus an-¬
te oculos coidis nr̃i quicquid ꝑuerse egimꝰ
ꝑ nequitiam p̃sup̃tionis: nichil sibi nr̃a blan¬
diatur infirmitas: atq in his quȩ recolit se¬
m& ipsam delicate non palpet. sed quantum
sibi male sit conscia. tanto inse benignius sit

Expanded text:
tis, ut abscondantur ibi qui operantur iniquitis, ut abscondantur ibi qui operantur iniquitatem. Lux enim aeterna, quae Deus est, quanto immutabiliter fulget, tanto penetrabiliter videt: et neque occulta nescit, quia cuncta penetrat; neque penetrata obliviscitur, quia incommutabilis durat. Proinde quoties indignum aliquid corde concipimus, toties in luce peccamus, quia ipsa nobis, et non sibi, praesentibus praesto est, et perverse gradientes in ipsa impingimus, a qua per meritum longe sumus. Cum vero nos videri non credimus, in sole oculos clausos tenemus: illum videlicet nobis abscondimus, non nos illi. Nos ergo, dum possumus, a conspectu aeterni Judicis male cogitata et pejus perpetrata deleamus. Revocamus ante oculos cordis quidquid perverse egimus per nequitiam praesumptionis. Nihil sibi nostra blandiatur infirmitas; atque in his quae recolit semetipsam delicate non palpet; sed quanto sibi mali sit conscia, tanto in se benignius sit
Abbreviated transcription (Latin):
os cogitur alternanti semꝑ musabilitate
tolerare. Quia gͦ ex nichilo condita: ex se nichi¬
lominus infra se cendit: nisi ad boni deside¬
rii status artificis sui manu teneatur. Ex eo
itaq quod creatura ẽ: deorsum ire hab&.
Hirtute namq ꝓpria in preceps posse se ire
consudat: sed ad creatorem suũ amoris manu
se retinet ne cadat. quousq ad immitabili¬
tatem transeat: & eo uere immortalit᷑. quo ĩ¬
mutabilit̾ uiuat. Ipsi quoq angelici sp̃s mu¬
tabiles ex natura sunt conditi: quatinus aut
sua sponte caderent. aut ex arbitrio starent.
S quia humilit̾ elegerunt ei inherere a quo
creati sunt. hanc ipsam inse mutabilitatẽ suã.
standi iam inmutabilitate uicerunt: tit hoc
ipsum meritũ transcenderent. quod naturȩ
sue ordine. mutabilitati subesse potuissent.
Qtua gͦ solus diuinȩ naturȩ est. umbram
ignorantiȩ mutabilitatisq non ꝑpeti: dicatur
recte. Hon sunt tenebre. & non ẽ. umbra mor¬

Expanded text:
os cogitur alterna semper mutabilitate os cogitur alterna semper mutabilitate tolerare. Quia ergo ex nihilo condita, ex se nihilominus infra se tendit nisi ad boni desiderii statum artificis sui manu teneatur. Ex eo itaque quod creatura est, deorsum ire habet. Virtute namque propria in praeceps posse se ire considerat, sed ad Creatorem suum amoris manu se retinet, ne cadat, quousque ad immutabilitatem transeat; et eo vere immortaliter, quo immutabiliter vivat. Ipsi quoque angelici spiritus mutabiles ex natura sunt conditi, quatenus aut sua sponte caderent, aut ex arbitrio starent. Sed quia humiliter elegerunt ei inhaerere, a quo creati sunt, hanc ipsam in se mutabilitatem suam standi jam immutabilitate vicerunt, ut hoc ipsum merito transcenderent, quo naturae suae ordine mutabilitati subesse potuissent. Quia ergo solius divinae naturae est, umbras ignorantiae mutabilitatisque non perpeti; dicatur recte: Non sunt tenebrae, et non est umbra mor
Abbreviated transcription (Latin):
aut obliuisci quod iudetur. Quamuis in¬
telligi tenebre uł umbre mortis etiã alit̾
possunt. O mĩs nãq immutatio: uelut que¬
dam mortis imitatio ẽ. Id enim quod mu¬
tat. quasi ab eo quod erat int̾ficit. ut desinat
esse quod fuit: & incipiat esse quod non fuit.
nullis nat᷑e sue defectib obumbratur sed eiꝰ
esse sine mutabilitate sulgere est: tenebre ei
uł umbra mortis dicitur. non messe. Unde
alias scriptũ ẽ. Apud quẽ non est transmu¬
tatio: nec incissitudinis obumbratio. Et un¬
de rursum paulus apłs dicit. Qui solus ba¬
bet inmortalitatẽ: & lucem habitat inacces¬
sibilem. S cũ cuncti nouerimus. quod &
humana anima. & angelici sp̃s sint in mor¬
tur: qui solus numquam mutatur. huma¬
na ꝗtuppe anima in lapsum non adhereret:
si mutabilis non fuisset. Quȩ a paradisi quoq
gaudiis expulsa. si mutabilis non esset: ad
uicam minime rediret. Hoc ipsum uero
quod redire ad uitam uititur: defectus su¬

Expanded text:
aut oblivisci quod videt. Quamvis inaut oblivisci quod videt. Quamvis intelligi tenebrae et umbra mortis, etiam aliter possunt. Omnis namque immutatio, velut quaedam mortis imitatio est. Id enim quod mutat, quasi ab eo quod erat interficit, ut desinat esse quod fuit, et incipiat esse, quod non fuit. nullis naturae suae defectibus obumbratur; sed ejus esse sine mutabilitate fulgere est, tenebrae ei vel umbra mortis dicuntur non inesse. Unde alias scriptum est: Apud quem non est transmutatio nec vicissitudinis obumbratio . Et unde rursus Paulus dicit: Qui solus habet immortalitatem, et lucem habitat inaccessibilem . Sed cum cuncti noverimus, quod et humana anima, et angelici spiritus sint immortur, qui solus nunquam mutatur? Humana quippe anima in lapsum non caderet, si mutabilis non fuisset. Quae a paradisi quoque gaudiis expulsa, si mutabilis non esset, ad vitam minime rediret. In hoc ipsum vero quod redire ad vitam nititur, defectus su
Abbreviated transcription (Latin):
& non ẽ umbra mortis: ut abscondantur
ibi qui oꝑantur iniquitatẽ. Quid ꝑtenebra ᷤ.
nisi ignorantiã : & quid ꝑ umbram mortis.
nisi obliuionem studuit designare: De
quorundam quippe ignorantia dr. Tenebriᷤᷤ
obscuratum habentes incellectum. Et rur¬
sum de obliuione quȩ in morte constringit:
liuiom traditur. quicquid uiuendo cogitat᷑.
quasi quedam umbra mortis obliuio ẽ. Si c̃
enim agit mors int̾ueniens tit non sit quod
fuit in uita: ita int̾ueniens agit obliuio ñ
esse quod fuit in memoria. Recte itaq um¬
bra enus dr̃. quȩ uelut de ipsa exprimitur:
dum uim illius sapiendo sensus imitatur.
Ns autem quia mala hominum nec cogita¬
ta ignorat. nec ꝑpetrata obliuiscitur. nisi ab¬
eiꝰ oculis penitendo deleantur: congrue
dictũ est. Non sunt tenebre. & non est.
Iumbra moitis: ut abscondantur ibi qui
oꝑantur iniquitatem. Ac si diceret. Iccir¬
co eius iuditio nullus absconditur: qr nul¬
latenus potest aut non uideri quod facimꝰ.

Expanded text:
ortis, ut abscondantur ibi qui operantur iniquitatem. - Quid per tenebras nisi ignorantiam, et quid per umbram mortis, nisi oblivionem studuit designare? De quorumdam quippe ignorantia dicitur: « Tenebris obscuratum habentes intellectum . » Et rursum de oblivione qulivioni traditur quidquid vivendo cogitatur, quasi quaedam umbra mortis oblivio est. Sicut enim agit mors interveniens non esse quod fuit in vita, ita interveniens agit oblivio non esse quod fuit in memoria. Recte itaque umbra ejus dicitur, quia velut de ipsa exprimitur, dum vim illius sopiendo sensus imitatur. Deus autem quia mala hominum nec cogitata ignorat, nec ejus oculis poenitendo deleantur; congrue dictum est: Non sunt tenebrae, et non est umbra mortis, ut abscondantur ibi, qui operantur iniquitatem. Ac si diceret: Idcirco ejus judicio nullus absconditur, quia nullatenus potest, aut non videre quod facimus,
Abbreviated transcription (Latin):
ticulo mortis inuenire: Docultus autem uidex
p̃sidens. & utrorumq corda discernens: alte¬
rum pie statuit. alterum iuste confregit. Ii¬
lum districte exterius reppulit: hunc in tror¬
alios passionis sue tp̃re. atq alios resurrectu¬
ros annuntians : ait. Potum meum cũ fletu
tẽꝑabam. Potus quippe: ab extiorib int̾ius trahi¬
tur. Fletus autẽ: ab int̾ioribus ext̾nis emanat.
Potum gͦ dñm cũ fletu temꝑare ẽ: alios ab extͣ̃i¬
oribꝰ introrsꝰ traħe. alioᷤ ab int̾ioribꝰ inext̃iora reybare:¬

Expanded text:
ticulo mortis invenire? Occultus autem judex praesidens, et utrorumque corda discernens, alterum pie statuit, alterum juste confregit. Illum districte exterius repulit, hunc introralios passionis suae tempore atque alios resurrecturos annuntians, ait: Potum meum cum fletu temperabam . Potus quippe ab exterioribus interius trahitur, fletus autem ab interioribus exterius emanat. Potum ergo Domino cum fletu temperare est alios ab exterioribus introrsus trahere, alios ab interioribus in exteriora reprobare
Abbreviated transcription (Latin):
huc illucq distenditur: & multiplicib tep̃ta¬
tionum estib dissipatur. Et sepe hinc inde ꝓ-¬
uocata. cui cunctanti uicio obiuet. uel quod pͥ¬
mũ impugnet. ignorat. Unde plerumq eue¬
nit. ut dum minis insurgentia uicia cruciant.
dtĩ repugnantis animũ iam iamq quasi in lap¬
sum desperationis inclinant. conuersus quisq
hanc ipsam sullimitatis uiã quam sibi ad reme¬
diũ elegit expauescat: & quasi in sũmũ eductus
titubat. qui in imo solidus stabat. Ita uero circum¬
frementibus tep̃tationum motibus angustatur:
ut recte de eo dici debeat. Abominabilis ei fit in
uita sua panis: & animȩ illius cibus ante deside-¬
rabilis. Uel certe ꝓpinquauit corruptioni anma¬

Expanded text:
huc illucque distenditur, et multiplicibus tentahuc illucque distenditur, et multiplicibus tentationum aestibus dissipatur, et saepe hinc inde provocata, cui tentanti vitio obviet, vel quod primum impugnet, ignorat. Unde plerumque evenit ut dum nimis insurgentia vitia cruciant, dum repugnantis animum jamjamque quasi in lapsum desperationis inclinant, conversus quisque hanc ipsam sublimitatis viam, quam sibi ad remedium eligit, expavescat, et quasi in summo eductus titubat, qui in imo solidius stabat. Ita vero circumfrementibus tentationum motibus angustatur, ut recte de eo dici debeat: Abominabilis ei fit in vita sua panis, et animae illius cibus ante desiderabilis. Vel certe
Abbreviated transcription (Latin):
multis itinerantib p̃mitur. ne uideatur. Si aut̃
ꝑ conuersationis grãm auia cordis. curarũ tur¬
ba remouetur. ut nulla actionum insolentia con¬
terat. nullus cogitacionum tumultus p̾mat:
tunc quod occultum latebat agnoscitur: tunc
deradice uiciorum. pungit libere spina tep̾tati¬
onum. Contra quam bene uiuentis manu a¬
gitur: ut in quantũ potest fieri non tegatur occul¬
ta. sed radicitus euellat᷑. Quod donec fiat. unius¬
cuiusq conuersi animũ ita hec spina conturbat.
ut sepe ꝑcussione subita pęne suꝑari se sentiat:¬
enuisq uulnus medullitus in flictum exitiabiliter
ꝑtimescat. Plerumq uero ipsi tep̃tationum sti¬
muli dum in usu ueniunt dilatantur: nec qui¬
dem acriores sed longiores existunt. Minus aut̃
dolent. sed magis inficiunt: quia dum menti di¬
utius adherent. tantofiunt minus pauendi:
quantomagis assueti. Int̾ hec gͦ dep̾hensa mens

Expanded text:
multis itinerantibus premitur, ne videatur. Si autem multis itinerantibus premitur, ne videatur. Si autem per conversionis gratiam a via cordis curarum turba removetur, ut nulla actionum insolentia conterat, nullus cogitationum tumultus premat, tunc quod occultum latebat agnoscitur, tunc de radice vitiorum pungit libere spina tentationum. Contra quam bene viventis manu agitur ut, in quantum potest fieri, non tegatur occulta, sed radicitus evellatur. Quod donec fiat, uniuscujusque conversi animum ita haec spina conturbat, ut saepe percussione subita pene suejusque vulnus medullitus inflictum exitiabiliter pertimescat. Plerumque vero ipsi tentationum stimuli dum in usum veniunt, dilatantur, et non quidem acriores, sed longiores existunt. Minus autem dolent, sed magis inficiunt: quia dum menti diutius adhaerent, tanto fiunt minus pavendi, quanto magis assueti Inter haec ergo deprehensa mens
Abbreviated transcription (Latin):
patus. sepe sibim& ipsi aliquo modo manee in¬
cognitus. ut omnino quod tolerat nesciat: quia
dum ꝑmulta spargitur. ab int̾na sui cogitatio¬
ne remouecur. Si aut̃ do uacare appetat. E ra¬
mos multimode cogitationis abscidat: tunc lib̾e
conspicit. quod de intima radice carnis ꝓcedit. Car¬
duus namq si nascatur inuia. itinerantium pe¬
dib teritur: atq ipso usu transeuintium: eius
suꝑficies ne appareat confricatur. S quamuis
desuꝑ ͭ fructificances spinȩ non appareant: subter
tamen radix occulta ꝑdurat. Siautem transeun¬
tium pedes terere & calcare cessauerint. mox in suꝑ¬
ficiem surgendo ꝓgreditur: & ꝑ spinam ꝓdit in
publicum. quicquid mradice uiuebat occultum.
Ita incorde sȩcularium sepe occulta quedam tep̾¬
tationum radix non facile apparet exurgere:qr
uelut in uia actionum sita. transeuntium teritur
pede cogitationum: & ꝑ innumeras curas. quasi

Expanded text:
patus, saepe sibimetipsi aliquo modo manet inpatus, saepe sibimetipsi aliquo modo manet incognitus, ut omnino quod tolerat nesciat, quia dum per multa spargitur, ab interna sui cognitione removetur. Si autem Deo soli vacare appetat, et ramos multimodae cogitationis abscidat, tunc libere conspicit quod de intima procedit radice carnisduus namque si nascatur in via, itinerantium pedibus teritur, atque ipso usu transeuntium ejus superficies ne appareat confricatur. Sed quamvis desuper fruticantes spinae non appareant, subter tamen radix occulta perdurat. Si autem eum transeuntium pedes terere et calcare cessaverint, mox in superficiem surgendo progreditur, et per spinam prodit in publicum quidquid in radice vivebat occultum. Ita et in corde saecularium saepe occulta quaedam tentationum radix non facile apparet exsurgere, quia velut in via actionum sita transeuntium teritur pede cogitationum, et per innumeras curas quasi
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃ȩ. dulcedine inchoationis excipitur. confirma¬
tionem accepisse ꝑ fectionis arbitratur: & plenitu¬
dinem consũmationis estimat. quȩ adhuc blan¬
dimenta esse inchoationis ignorat. Unde fit ut
dum subita tep̃tationis ꝓcella tangitur: despec¬
tum se dõ & ꝑditum suspicetur. Qui si inchoati¬
om suȩ non passim crederet. adhuc in ꝓsꝑis posi¬
tus mentem ad aduersa p̃pararet: & uiciis tieni¬
entib pꝰmodum tam firmiꝰ resisteret. quam ea
etiam sagatius p̃uidisset. Quȩ quidem tranquil¬
lius si p̃uidet tolerat: eorum tam̃ omninoq certa¬
mina. etiã si p̾uideat non declinat: quia usus nri
itineris. nequaquam ꝑagitur sine puluere tep̃¬
temptationũ stimulis agitatur. qualib ante con¬
uersionis gram nunquam pulsatum se ẽẽ remi¬
niscitur:: non quia tunc hȩc eadem radix temp¬
tationis deerat. sed quia non apparebat. Huima¬
nts quippe anmus multis cogitacionibus occu¬

Expanded text:
gratiae, dulcedine inchoationis excipitur, confirmagratiae, dulcedine inchoationis excipitur, confirmationem accepisse se perfectionis arbitratur, et plenitudinis consummationem aestimat, quae adhuc blandimenta esse inchoationis ignorat. Unde fit ut dum subita tentationis procella tangitur, despectum se Deo et perditum suspicetur. Qui si inchoationi suae non passim crederet, adhuc in prosperis positus, mentem ad adversa praepararet, et vitiis venientibus postmodum tam firmius resisteret quam ea etiam sagacius praevidisset. Quae quidem tranquillius si praevidet tolerat. Eorum tamen omnino certamina, etiamsi praevideat, non declinat, quia cursus nostri itineris nequaquam peragitur sine pulvere tententationum stimulis agitatur, qualibus ante conversionis gratiam nunquam pulsatum se esse reminiscitur, non quia tunc haec eadem radix tentationis deerat, sed quia non apparebat. Humanus quippe animus multis cogitationibus occu
Abbreviated transcription (Latin):
choatione turbati. ad hoc tͣriti redeant quod eua-¬
serunt. Prius ergo suauitatem securitatis sen¬
tiunt: priꝰ pacis quiete nutriuntur. P ost cogni
tam uero dulcedinem. tanto iam tolerabilius
temptationum certamina susti ent: quanto
altius in dõ cognouere quod ament. Unde &
tari ancilla interrogante ꝑmittitur: ut ꝑ temp¬
tationem factus sibi ex infirmitate conscius. ad
illud flendo & amando recurreret quod uidiss&:
& cum eum timoris unda. in peccati pelago raperet:
esset prioris dulcedinis anchora quȩ retiner&e.
Sepe aut᷑ tam diu̾tina sunt temptationũ certami¬
na: quã longa inchoationum suerunt blandim̃¬
ta. Sepe uero maius datur in inchoatione dulcedinis.
temptationis dispar sequitur ꝑ fectio firmitatis:
quia iuxta sũmã certaminis. remuneratur quisq
plenitudine ꝑfectionis. Plerumq aut̃ in eo qͥsq¬
labitur conuersus: quod dũ quibdam donis

Expanded text:
choatione turbati, ad hoc territi redeant, quod evachoatione turbati, ad hoc territi redeant, quod evaserunt. Prius ergo securitatis suavitatem sentiunt; prius patam vero dulcedinem, tanto jam tolerabilius tentationum certamina sustinent, quanto in Deo altius cognovere quod ament. Unde et tari ancilla interrogante permittitur , ut per tentationem factus sibi ex infirmitate conscius, ad illud flendo et amando recurreret quod vidisset; et cum eum timoris unda in peccati pelagus raperet , esset prioris dulcedinis anchora quae retineret. Saepe autem tam diutina sunt tentationum certamina, quam longa inchoationum fuerant blandimenta. Saepe vero majus datur in inchoatione dulcedinis, tentationis dispar sequitur perfectio firmitatis, quia juxta summam certaminis remuneratur quisque plenitudine perfectionis. Plerumque autem in eo quisque conversus labitur, quod dum quibusdam donis
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicamenta doctrinȩ. uł signorum miracula:
uł grãm curationis accipiunt. Post hec autem:
durȩ temptationis ꝓbationib fatigantur. Aquib
tep̃tationib adhuc cum inciꝑent: ualde libe¬
ros se eẽ crediderunt. Quod diuine gr̃e dispen¬
satione agitur. ne inchatione sua temp̾tationum
asꝑitate tangantur: quia si eoꝵ iitia amaritudo
temptationis exceꝑit : tam facile ad ea quȩ relique¬
rant. redeuint. quam nec longius discesserunt. Nam
contemptis prius uiciis. quasi iuxta positis repli-¬
cantur. Unde & scriptum est. Cum dimisiss&
pharao ppłm. non eos duxit dñs ꝑ uiam terre
philistim quȩ uicina ẽ: reputans ne forte peni-¬
teree eum si undisset aduersum se bella consurge¬
re. & reuerteretur megyptum. Ex egypto itaq
exeuntib euicino bella subtrahuntur: quia de¬
relinquentibus scłm. quędam priꝰ tranquillitas
ostenditur: ne in ipsa sua teneritudine atq in¬

Expanded text:
, vel praedicamenta doctrinae, vel signorum miracula, , vel praedicamenta doctrinae, vel signorum miracula, vel gratiam curationis accipiunt: post haec autem duris tentationum probationibus fatigantur a quibus tentationibus adhuc cum inciperent, valde liberos se esse crediderunt. Quod divinae gratiae dispensatione agitur, ne inchoatione sua tentationum asperitate frangantur, quia si eorum initia amaritudo tentationis exciperet, tam facile ad ea quae reliquerant redirent, quam nec longis discesserant, nam contemptis prius vitiis quasi juxta positis replicarentur. Unde scriptum est: Cum dimisisset Pharao populum, non eos duxit DominuPhilistiim que vicina est: reputans ne forte peniteret eum: si vidisset adversum se bella consurgere: et reverteretur in Egyptum: sed exeuntibus e vicino bella subtrahuntur, quia derelinquentibus saeculum, quaedam prius tranquillitas ostenditur; ne in ipsa sua teneritudine atque in
Abbreviated transcription (Latin):
lam & sponsam suam uir quisq priꝰ dulcibus.
blandimentis fouet: quam tamen iam coniunctã
asꝑis increpationib ꝓbat: ꝓbatam uero. securis
cogitationibus possidet. Unde & plebs isrłitica.
cũ spondente se dõ ad sacramenti nuptias exe¬
gypto uocaretur. quasi ararũ uice. prius acce-¬
pit blandimenta signoꝵ: coniuncta aut̃. ꝓba¬
tionibus exercetur inheremo: ꝓ bata uero in
ꝓmissionis terram. turtutis plenitudine con-¬
firmatur. Ante gͥ in miraculis degustauit. qđ
appeteret: pꝰmodum in labore temptata ẽ. si custo¬
dire nouerat qđ gustasset: ad extremũ quoq
plenus acciꝑe meruit. quod laborib ꝓbata custo¬
diuit. Ita ergo uitam uniuscuiusq conuersi. &
inchoatio blanda ꝑmulcet. & asꝑa medietas ꝓbat:¬
& plena post ꝑfectio roborat. Nam sepe conuersi
quiq in ipso adhuc aditu inchoationis sue tran¬
quillitatem pacatissimã carnis. uł dona ꝓpħiȩ. uł

Expanded text:
Nam et sponsam suam vir quisque prius dulcibus Nam et sponsam suam vir quisque prius dulcibus blandimentis fovet, quam tamen jam conjunctam asperis increpationibus probat, probatam vero securis cogitationibus possidet. Unde et plebs Israelitica, cum spondente se Deo ad sacras mentis nuptias ex Aegypto vocaretur, quasi arrharum vice prius accepit blandimenta signorum; conjuncta autem, probationibus exercetur in eremo; probata vero, in repromissionis terra virtutis plenitudine confirmatur. Ante igitur in miraculis degustavit quod appeteret, postmodum in labore tentata est si custodire noverit quod gustasset; ad extremum quoque plenius accipere meruit, quod laboribus probata custodivit. Ita ergo vitam uniuscujusque conversi, et inchoatio blanda permulcet, et aspera medietas probat, et plena post perfectio roborat. 29. Initia conversiquoque in ipso adhuc aditu inchoationis suae, vel tranquillitatem pacatissimam carnis, vel dona prophetiae
Abbreviated transcription (Latin):
de nrõ quasi exiure ꝓpriȩ habitationis expellitur.
Hoc enim inseipso dñs sub quadam dispensatione
sigurauit: qui diabolum non isi post baptismũ
se tep̃tare ꝑmisit: ut signũ quoddam fut᷑e con¬
uersationis innueret. quod menbra eiꝰ postquã
ad d̾m ꝓficerent. tunc acriores temptationum
insidias tolerarent. Post pͥmã igitur uicem me
roris atq leticiȩ. quamunus quisq ꝑ studium
conuersationis agnoscit hec scda suboritur: quia
temptationis afficitu: Etquidem quisq in ipso con¬
uersationis mitio. magna plerumq excipit᷑ dul¬
cedine consolationis: sed durum laborem pꝰmo¬
dum ꝓbationis exꝑitur. Tres quippe modi sunt
conuersorum: inchoatio. medietas. atq ꝑfectio.
temptationis. Ad extremũ uero: ꝑ fectio pleni
tudinis. Prius gͦ illos dulcia suscipiunt quȩ con¬
solentur: postmodum amara quȩ exerceant:
& tunc demũ suauia atq sublimia quȩ confirment.

Expanded text:
de nostro quasi ex jure propriae habitationis expellitur. de nostro quasi ex jure propriae habitationis expellitur. Hoc enim in seipso Dominus sub quadam dispensatione figuravit, qui diabolum non nisi post baptisma se tentare permisit, ut signum nobis quoddam futurae conversationis innueret, quod membra ejus postquam ad Deum proficerent, tunc acriores tentationum insidias troris atque laetitiae, quam unusquisque per studium conversionis agnoscit, haec secunda suboritur, quia tentationis afficitur; et quidem quisque in ipso conversionis initio magna plerumque excipitur dulcedine consolationis, sed durum laborem postmodum probationis experitur. Tres quippe sunt modi conversorum: inchoatio, medietas atque perfectio.  tentationis, ad extremum vero perfectio  Text., perfectionem plenitudinis. Prius ergo illos dulcia suscipiunt quae consolentur, postmodum amara quae exerceant; et tunc demum suavia atque sublimia quae confirment.
Abbreviated transcription (Latin):
Iam peccata p̃terita uelut extinctos egyptios post
terga relinquimus: sed ad huc nocentia. quasi
alii hostes obuant. ut ad terram reꝓmissionis
ꝑgentib ceptum iter int̾cludant. Iam priores
culpe uelut insequentes aduersarii sola diuina
turtute ꝓstrati sunt: sed temptationum stimu¬
li quasi hostes alii contra faciem ueniunt: qui
& cum nr̃o labore suꝑentur. Conuersio uide¬
licet securitatẽ parit. Mater aut̃ negligentiȩ.
sol& eẽ securitas. Ne gͦ securitas negligentiam
generet: scriptum est. fili accedens ad seruitutẽ
di. sta in iusticia & timore: & p̃para animã tuam ad
temptationem. Non enim ait ad requiem. sed ad
tep̃tationẽ: quia hostis nr̃ adhuc in hac uita nos
positos. quantomagis nos sibi repellere ꝓspexerit:
tanto amplius expugnare contendit. Eos enim
pulsare negligit: quos quieto iure possidere sencit.
Contra nos uero uehementius mcitatur: quo ex cor¬

Expanded text:
Jam peccata praeterita velut exstinctos Aegyptios post Jam peccata praeterita velut exstinctos Aegyptios post terga relinquimus, sed adhuc nocentia vitia, quasi hostes alii obviant, ut ad terram repromissionis pergentibus coeptum iter intercludant. Jam priores culpae, velut insequentes adversarii, sola divina virtute prostratae sunt, sed tentationum stimuli, quasi hostes alii contra faciem veniunt, qui et cum nostro labore superentur. Conversio videlicet securitatem parit, mater autem negligentiae solet esse securitas. Ne ergo securitas negligentiam generet, scriptum est: Fili, accedens ad servitutem Dei, sta in justitia et timore, et praepara animam tuam ad tentationem . Non enim ait, ad requiem, sed ad tentationem, quia hostis npositos, quanto magis nos sibi rebellare conspicit, tanto amplius expugnare contendit; eos enim pulsare negligit quos quieto jure possidere se sentit. Contra nos vero eo vehementius incitatur, quo ex cor
Abbreviated transcription (Latin):
eius. & uita illius mortiferis. Sed quia di¬
uina gr̃a diu nos istis difficultatibus affici
non ꝑmitit: ruptis peccatorum nostrorum
uinculis. citius nos ad lib̾tatem nouȩ conu̾¬
sationis consolando ꝑducit. & precedentẽ
tristiciam subsequens lȩticia refou&: ita
ut conuersi uniusctrusq animus. eo ma¬
gis ad d̾nm uotum suum p̾ueniendo gau¬
deat. quo magis se ꝓ illo meminit laboran¬
do dolusse: fit cordi immensa leticia. qͥa
ei quem desiderat. iam ꝑ spem securitatis
ꝓpinquat: recte de hoc dici debet. dep̾ca¬
bitur dm & placabilis eierit. & iidebit
faciem eits inubilo: uel certe liberauit
sus quisq iam scm̃ esse se credat.: & quem
pugna meroris suꝑare non ualuit. ne ipsa postino
ut post conuersionem suam temptationum stimx¬
lis fatigetur. Iam quidem ꝑ conuersionem ru-¬
brum mare transitum est: sed adhuc inhere¬
mo uite p̾sentis. ante faciem hostes occurrunt.

Expanded text:
ejus, et vita illius mortiferis. Sed quia diejus, et vita illius mortiferis. Sed quia divina gratia diu nos istis difficultatibus affici non permittit, ruptis peccatorum nostrorum vinculis citius nos ad libertatem novae conversationis consolando perducit, et praecedentem tristitiam subsequens laetitia refovet; ita ut conversi uniuscujusque animus eo magis ad votum suum perveniendo gaudeat, quo magis se pro illo meminit laborando doluisse. Fit cordi immensa laetitia, quia ei quem desiderat, jam per spem securitatis propinquat, ut recte de hoc dici debeat: Deprecabitur Deum, et placabilis ei erit; et videbit faciem ejus in jubilo. Vel certe: Liberavit sus quisque jam sanctum se esse credat, et quem pugna moeroris superare non valuit, ne ipsa postmoduut post conversionem suam tentationum stimulis fatigetur. Jam quidem per conversionem rubrum mare transitum est, sed adhuc in eremo vitae praesentis ante faciem hostes occurrunt.
Abbreviated transcription (Latin):
te. In prima quippe quam diximus conuer¬
sationis uice grauis mer or est: cum sua uiꝰ¬
quisq peccata considerans. curarum scł̃ariũ
uult compedes rumꝑe. & uiam dĩ ꝑ spaciũ
secure conuersationis ambulare: desiderioꝵ
temporalium graue onus abicere: & leue iu¬
gum dñi libera seruitute portare. Cogitanti
enim ista. occurrit illa familiaris sua carna¬
lis delectatio: que inueterata didum. quan¬
to eum diri sustinuit. tanto artius astringit:
atq ase tardius abire ꝑmittit. Et quis ibi me¬
ror. que anxietas cordis. quando hinc sp̃s uo
cat. hinc caro reuocat: hinc amor noue con¬
uersationis inuitat. hinc usus uetustar ꝑ¬
uersitatis impuignat: hinc desiderium ad.
spiritalem patriam flagrat. & hinc in semes¬
ipso carnalem concupiscentiam tolerat. que
eum aliquo modo etiam inuitum delettat:
Recte gͦ de hoc amarescente homine dici
potest. Abominabilis ei fit inuita sua panis.
& appropinquauit corruptioni auima

Expanded text:
te. In prima quippe, quam diximus, converte. In prima quippe, quam diximus, conversionis vice gravis moeror est, cum sua unusquisque peccata considerans, curarum saecularium vult compedes rumpere, et viam Dei per spatium securae conversationis ambulare, desideriorum temporalium grave onus abjicere, et leve jugum Domini libera servitute portare. Cogitanti enim ista occurrit illa familiaris sua carnalis delectatio, quae inveterata dudum, quanto eum diutius tenuit, tanto arctius astringit, atque a se tardius abire permittit; et quis ibi moeror, quae anxietas cordis, quando hinc spiritus vocat, hinc caro revocat; hinc amor novae conversationis invitat, hinc usus vetustae perversitatis impugnat; hinc desiderio ad coelestem patriam flagrat, et hinc in semetipso carnalem concupiscentiam tolerat, quae eum etiam aliquo modo invitum delectat? Recte ergo de hoc amarescente homine dici potest: Abominabilis ei fit in vita sua panis; et appropinquavit corruptioni anima
Abbreviated transcription (Latin):
Infernus uero subnexum est: dep̾cabitur
dm̃ & placabilis ei erit: & uidebit faciem eiꝰ
in iubilo: & liberauit animam suam ne ꝑge¬
ret in interitum. sed uiuens lucem ideret.
In his itaq tam collectis coaceruatisq senten¬
tiis. et supra meror amaritudinis. & infra
sub iecta est lȩticia securitatis: moxq post
hec dr. Hec omĩa oꝑatur ds tribus uicib
ꝑ singulos. Ac si diceret. Quod semel de uno
dixi hoc tribus uicibus ꝑ singulos agitur.
S sollerter intuendum ẽ. quȩ iste tres uices
sunt. quibus uinusquisq homo anxietate me¬
roris afficitur: & post merorem ꝓtinus ad se¬
curitotem lȩticiȩ reuocatur. Id enim supius¬
suꝑius sicut iam dixi narrauerat: quod & gra¬
ins prius meror afficit. & magna postmoditin
leticia attollit. Igitur si uigilanter attendimꝰ
has tres uices meroris & leticie: in unius cr¬
iusq electi ammo istis alt̾nari modis inuenĩ¬
mus : idest coͣmuersatione. temptatione. mor¬

Expanded text:
Inferius vero subnexum est: Deprecabitur Inferius vero subnexum est: Deprecabitur Deum, et placabilis ei erit; et videbit faciem ejus in jubilo, et liberavit animam suam, ne pergeret in interitum, sed vivens lucem videret. In his itaque jam collectis coacervatisque sententiis, et supra moeror amaritudinis, et infra subjuncta est laetitia securitatis; moxque post haec dicitur: Haec omnia operatur Deus tribus vicibus per singulos. Ac si diceret: Quod semel de uno dixi, hoc tribus vicibus per singulos agitur. Sed solerter intuendum est quae tres istae vices sint quibus unusquisque homo anxietate moeroris afficitur, et post moerorem protinus ad securitatem laetitiae revocatur. Id enim superius, sicut jam dixi, narraverat, quod et gravis prius moeror afficit, et magna postmodum laetitia attollit. Igitur si vigilanter intendimus, has tres vices moeroris et laetitiae in uniuscujusque electi animo istis alternari modis inmus, id est conversione, tentatione et mor
Abbreviated transcription (Latin):
mur. qui liberanti nos dño consentĩmus.
Unde paulus cum diceret plus illis omni¬
bus laboraui. ne labores sibi tribuisse uide¬
retur: ilico adiunxit. Non autem ego: sed
gr̃a dĩ mecum. Quia enim p̃uenientem dĩ
gr̃am ipse etiam ꝑ liberum arbitrium fu¬
erat subsecutus. apte subuuxit mecum:
ut & diuini muneris non esset ingratus.:
& tam̃ merito liberi arbitrii non remaner&
extraneus. De hoc autem qui liberatori suo
sem& ipsum cognoscendo consensit: recte
dr. Liherauit animam suam: ne perge¬
corde mortuus uidere non possit. Uel cer¬
te quia dns dixit. ego sum lux mundi: ui
debunt etiam mortui quando om̃s iniusti
eum uenire adiuditium in humanitatis
forma conspererint. S uiuens tunc lucẽ
respicit : qui lib̾is oculis cordis. in forma
De hoc temptato flagellatoq homine dic
tum suꝑius suerat. abominabilͥ s ei fit in
uita sua panis: & appropinquauit corrup¬
tioni anima eius. & uita illius mortiferis.

Expanded text:
mur, qui liberanti nos Domino comur, qui liberanti nos Domino coUnde Paulus cum diceret, Abundantius illis omnibus laboravi, 377 ne labores suos sibi tribuisse videretur, adjunxit: Non autem ego, sed gratia Dei mecum . Quia enim praevenientem Dei gratiam ipse etiam libero arbitrio fuerat subsecutus, apte subjunxit mecum: ut et divino muneri non esset ingratus, et tamen a merito liberi arextraneus. De hoc autem qui liberatori suo semetipsum cognoscendo consensit, recte dicit: Liberavit animam suam, ne pergecorde mortuus videre non posset. Vel certe, quia Dominus dixit: Ego sum lux mundi , em etiam mortui, quando omnes injusti eum venire ad judicium in humanitatis forma conspexerint. Sed vivens tunc lucem respicit, qui liberis oculis  tentato flagellatoque homtum superius fuerat: Abominabilis ei fit in vita sua panis; et appropinquavit corruptioni anima ejus, et vita illius mortiferis.
Abbreviated transcription (Latin):
tione repensat. minus se ꝑcꝰsũ quam mereba¬
tur agnoscit: quia in illorum iusticia conspi¬
cit. quam grauis sibi culpa fuerit. quod erra¬
uit. Et iccirco hoc quod patitur districtum
se eẽ. non sentit: quia districte nouit pensa¬
re quod fecit. Nalde autem difficile est: ut
peccatorem se ẽẽ quisq consideret. cũ nil ꝓ
peccato suo patitur. Securi uidelicet mni¬
quos nos dicimus : cum uindictam nullã
de iniquitate sentimus. Nam peccatores
nos quidem intranquillitate loquimur:
sed cũ de peccatis ipsis flagello int̾uemen¬
te corripimur. murmuramus. Pena gͦ nos
interrogat: si ueracit᷑ cognoscimus culpam.
Uir itaq iustus quia culpam suam distric¬
te considerat : etiam in flagello positus di¬
cat. Et ut eram dignus ñon recepi. Seqͣr.¬
Liberauit enim animã suam: ne ꝑgeret
in interitum. Quia p̃ueniente diuina
gr̃a in oꝑatione bona. nrm liberum arbitri-¬
um sequitur: nosm&ipsi nos liberare dici-¬

Expanded text:
tione se pensat, minus se percussum quam merebatione se pensat, minus se percussum quam merebatur agnoscit, quia in illorum justitia conspicit quam gravis sibi culpa fuerit quod erravit; et idcirco hoc quod patitur districtum esse non sentit, quia districte novit pensare quod fecit. Valde autem facile est ut peccatorem se quisque, cum nihil pro peccato suo patitur fateatur. Secure videlicet iniquos nos dicimus, cum vindictam nullam de iniquitate sentimus. Nam peccatores nos quidem in tranquillitate loquimur, sed cum de peccatis ipsis flagello interveniente corripimur, murmuramus. Poena ergo nos interrogat, si veraciter cognoscimus culpam. Vir itaque justus, quia culpam suam districte considerat, etiam in flagello positus dicat: Et ut dignus eram non recepi. SeqLiberavit enim animam suam ne pergeret in interitum. - Quia praeveniente divina gratia, in operatione bona nostrum liberum arbitrium sequitur, nosmetipsos liberare dici