comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
interior̃ẽ hominẽ corripit se. carne quasi u¬
xorẽ. Oleũ aũ peccatoris .÷. falsa laus ad ula¬
toris ⁊ simulata dilecho quȩ m̃tes arigore
ueritatis emollit ad noxia. Non impinguet
caput meĩ .i. ment̾ẽ meã: i ñ crescet caput
meũ de adulaciõe falsa: ñ me delectat o.¬
leũ peccatoris. Inde ẽ qͦd ⁊ homines cũ falla
laude aliquẽ irriserint. de illo dnͣt. unxi
illi caput. Amet gͦ fidelis argui a iusto in
miscdia: ⁊ ñ laudari a peccatore cũ irrisio¬
gines secũ portabãt: ⁊ ñ q̃ret oleũ peccato.¬
caput meũ. ⁊ ita uere erit: qm̃ ad huc furu¬
rũ ẽ hoc qͦd dicã: qͥd est illud : Ecce. Oracio
meaerit in beneplacitis eoꝵ: i. illi peccato¬
res orabunt ꝓ ęt̃nis. ut ego. Uel ita iunge. N¬

Expanded text:
interiorem hominem corripit se secundum carnem quasi uxorem. Oleum autem peccatoris, id est falsa laus adulatoris et simulata dilectio, quae mentes a rigore veritatis emollit ad noxia, non impinguetcaput meum, id est mentem meam; id non crescit caput meum de adulatione falsa, non me delectat oleum peccatoris. Inde est quod et homines cum falsa laude aliquem irriserint, de illo dicunt: Unxi illi caput. Amet ergo fidelis argui a viro justo in misericordia, et non laudari a peccatore cum irrisiogines secum portabant : non quaerat oleum peccatocaput meum, et ita vere erit, quoniam adhuc futurum est hoc quod dicam, et quid est illud? Ecce, et oratio mea erit in beneplacitis eorum, id est illi peccatores orabunt pro aeternis ut ego. Aug.
Abbreviated transcription (Latin):
sant homines. qͥ oꝑant᷑ iniqͥtatẽ. ẽ semꝰ
Ad hoc pone ostiũ ut ñ excuse peccatũ
meũ: qͦd sumũ uiciũ dñat᷑ hominibꝰ. un¬
de tardius pȩnitent. Unde in libro regũ
dr. Qsi peccatũ ariolandiẽ repugnare.
⁊ qͦsi scelus ydolatriȩ nolle acqͥescere. Eł
ut dep̃hensi. pͥmũ ꝑaliqͦ falsa se excu¬
sent: ⁊ inde ꝯuicti alia quȩrant tẽpori
Electi eoꝵ. st̃ qͥ se iustificant. ceterosq
dunt qͥbꝰq modis. cũ talibꝰ ñ uult iste
c̃õbinari.i. sociari: ne impediat᷑ ab eis.
Scda pars. ubi iste fidelis iã econtra a iusto cor¬
rectꝰ sꝑnit falsos laudatores: malis uerbo &
moribꝰ. ꝓfuturꝰ. Inqua parte : etiã petit custo¬
diri. Qs dicet. Non cõbinabor cũ illis ut de¬
fend̃a peccata: s pocius iustꝰ corripiet me:
⁊ increpabit me in miscđia. Noneñĩ odit q
arguit: ⁊ eo magis arguit. qi ñ odit. Iustꝰ iste

Expanded text:
sant homines qui operantur iniquitatem. Et est sensus: Ad hoc pone ostium ut non excusem peccatum meum, quod summum vitium dominatur hominibus, unde tardius poenitent. Unde in libro Regum dicitur: Quasi peccatum ariolandi est repugnare, et quasi scelus idololatriae est nolle acquiescere .sant homines qui operantur iniquitatem. Et est sensus: ut deprehensi, primum per aliqua falsa excusent, et inde convicti alia quaerunt, tempori Electi eorum sunt, qui se justificant caeterosque dunt, quibuscunque modis. Cum talibus non vult iste combinari, id est sociari, ne impediatur ab eis.da pars, ubi fidelis iste jam econtra a justo correctus, spernit falsos laudatores, malis verbo et moribus profuturus, in qua parte etiam custodiri petit; quasi dicat: Non communicabo cum illis, ut defendam peccata; sed potius justus corripiet me, et increpabit me in misericordia. Non enim odit qui arguit, et eo magis arguit quia non odit. Justus iste
Abbreviated transcription (Latin):
Crassitudo eñ t̾re ẽ quedã rtẽptibilia. un¬
de terra tam̃ accipit pinguedinẽ: sic ex
eo qͦd ꝯtẽpsit mundꝰ accepit pinguedinẽ:
unde seges ȩccłȩ feraeuis pullislaret. Hec
ẽ mors scõꝵ quȩ ꝯtẽptibilis ẽ secło. s pre¬
eiosa agrieolȩ qͥibi noun inilitatẽ. ⁊ ube¬

Expanded text:
Crassitudo enim terrae est quaedam contemptibilia, unde terra tamen accipit pinguedinem: sic ex eo quod contempsit mundus, accepit pinguedinem, unde seges Ecclesiae feracius pullularet. Haec est mors sanctorum, quae contemptibilis est saeculo, sed pretiosa agricolae,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ firmam̃ta fidi. Uel ita ab illo loco
audient: aliis quȩ p̃cedunt ñ muratis
Esi. Adhuc placebit illis oracio mea:
stinati ad uita. audient aure audiendi
uerba mea: qm̃ ipsa uerba potueruns
.i. potenciã habent. ut penetrent corda
⁊ido audient ea. ⁊ recurrentes ad adã
eiꝰq excessũ recolentes dicent. Adam
fuit ꝑdicio nr̃a. qͥ ñ stetit: stemꝰ nos ut
repatriemꝰ. ⁊ dicent. Adam ẽ sic̃ eras¬
situdo tͣrȩ erupta ẽ suꝑ tȩrrã: qr ficut
crassa t̃ra pre habundancia spinas
germinat. ita adam prȩdiuiciis lib̾i
arbitrii quasi luxurians lignũ ue¬
titũ usurpauit. s sic̃ agricola eam
ꝓseindit ne ultra luxuriet. ita dis
adte. Dicta fragilitate hominis: ad diuma

Expanded text:
ium. Alcuin. Vel ita ab illo loco: Audient, aliis quae praecedunt non mutatis, quasi adhuc placebit illis oratio mea, et stinati autem ad vitam audient aure audiendi verba mea. Quoniam ipsa verba mea potuerunt, id est potentiam habent ut penetrent corda. Et ideo audient ea, et recurrentes ad Adam, ejusque excessum recolentes, dicent: Adam fuit perditio nostra, qui non stetit; stemus nos, ut repatriemus, et dicent: Adam est sicut crassitudo terrae erupta est super terram, quia sicut crassa terra prae abundantiam germinat spinas, ita Adam prae divitiis liberi arbitrii, quasi luxurians terra, lignum vetitum usurpavit: sed sicut agricola eam proscindit, ne ultra luxuriet, ita dissad te, dicta fragilitate hominis, ad divina
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ secutores. qͥ escã uitȩ huiꝰ qͣsi in mus¬
cipula ponunt. Si amat auis hanc es¬
cã. cadit in muscipłam: qr timore mor¬
tis ꝑ secueiõi suec ũbit. E custodi me
a scandalis oꝑanciũ iniqͥtatẽ. .I. a scan¬
dalo eoꝵ qͥ illis ⁊senciendo labuntur.
⁊ ita iniqͥtatẽ oꝑant᷑. ħ oc gͦ de eis đr
qͥ nsensert᷑ illis. ⁊ qͥ a postatauert᷑. Ex
nec istos imit᷑. ⁊ ñ mͦ alii oꝑant᷑ iniqͥ¬
tes ori eiꝰ defecer̃t. i hoc ẽ. Cadent in

Expanded text:
persecutores, qui escam vitae hujus quasi in muspersecutores, qui escam vitae hujus quasi in muscipulam ponunt. Si amat avis hanc escam, cadit in muscipulam, quia timore mortis persecutioni succumbit. Et custodi me a scandalis operantium iniquitatem, id est a scandalo eorum, qui illis consentiendo labuntur, et ita iniquitatem operantur. Hoc ergo de eis dicitur qui consenserunt illis qui apostataverunt. Ex nec istos imiter. Et non modo alii operantur iniqutes ori ejus defecerunt. Et hoc est: Cadent in
Abbreviated transcription (Latin):
esca dueit ad laqueũ: ⁊ a scandalis oꝑan¬
ciũ in iqͥtatẽ. i. a manifestis ꝑturbacio¬
nibꝰ inqͥetor ꝑ laq̃os ⁊ scandala: tocius
mundi mala breuit᷑ notat. Laquei enim
st̾ blandi nexus deciꝑe uoleneiũ. ⁊ carnis
desidia: si ꝑ hos diabolꝰ ñ ꝓficit. nititur
scandalis. quȩ ꝑ inqͥetos mouet.S eq̃s. Ca
dent in reciacło eiꝰ peccatores. Osi. Me¬
custodi: s peccatores ruentes de uicio in
Dicendo cadent in reciacłm peceatores:
aꝑta uerba cõꝑaciõĩ ponit. Nã qͦsi qua¬
dã cireuiciõe peceatoꝵ clauduntur dũ
de ucio in uiciũ eorruunt. Cũ istis tali¬
bꝰ. ñ uult iste cõbinari. Unde art.s̾ ingu
neq ꝯsensũ cũ eis habet. S̾ ingłarit᷑ sũ
ego. donec ut uiator transeã uiam huiꝰ
mundi: quã in offenso gressu transit. qͥ
ꝑ secueiõis deficiunt.⁊ẽ. Ne auferas a¬
nimã. s pocius custodi me a laqueo ꝑ¬
secuciõis: quẽ statuert mͥ. Hoc faciuñ

Expanded text:
candalis operantium iniquitatem, id est a manifestis perturbationibus inquietorum. Per laqueos et scandala totius mundi mala breviter notat. Laquei enim sunt blandi nexus decipere volentium, et carnis desideria. Si per hos diabolus non perficit nititur scandalis, quae per inquietos movet. VERS. 11.-- « Cadent in retiaculo ejus peccatores; sicustodi, sed peccatores ruentes de vitio in Dicendo, cadent in retiaculum peccatores, aperta verba comparationi ponit. Nam quasi quadam circuitione peccatorum clauduntur, dum de vitio in vitium corruunt, cum istis talibus non vult iste combinari. Unde addit, singuneque consensum cum eis habet. Singulariter sum dico, donec, ut viator, transeam viam hujus mundi, quam inoffenso gressu transit, quipersecutionis deficiunt. Et est: Ne auferas animam meam, sed potius, Custodi me a laqueo persecu
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ apud patr̃e aduocatũ ibm.lel oracio mea
.i. mei capitis. scił oracio quã ipse docuit. uel
qua ipse intͣpellat. ꝓ nobis. erit in benepla¬
eitis eoꝵ .I. bene placebit illis :̃ etiã iudices
eoꝵ. scił potentes docti qͥ de moribꝰ iudicant
ut plato. aristoteles. pitagoras. absorti sunt

Expanded text:
mus apud Patrem advocatum Jesum . Et oratio mea, id est mei capitis, scilicet oratio quam ipse docuit, vel qua ipse interpellat pro nobis, erit in beneplacitis eorum, id est beneplacebit eis. Et etiam judices eorum, id est potentes, docti, qui de moribus judicant, ut Plato, Aristoteles, Pythagoras absorpti sunt
Abbreviated transcription (Latin):
stodiã Duplici enĩ munimine opus est.
ut nec cogitacio inqua sapiat: nec pra¬
lia uoluntas. in fatua uerba erumpat
Uel ita. Pone dñe custodiã ori meo. ne in
ꝯgrua exeant: ⁊ oftrũ ꝯtinenciȩ. alia lit¬
tera labiss meis. Non dix̃ claustrum
Stinenciȩ: s ostiũ. Ostiũ ⁊ c laudit᷑. ⁊ aꝑitur.
ita ⁊ ostiũ labioꝵ aꝑiat᷑ ad fessionẽ pecca¬
ti: ⁊ claudat᷑ ad excusacionẽ. ⁊ ita erit ostiũ
tineneie. ñruinȩ. ad qͥd ꝓdest hoc ostiũ :

Expanded text:
stodiam. Duplici enim munimine opus est, ut nec cogitatio iniqua sapiat, nec prava voluntas in fatua verba erumpat. Vel ita: Pone custodiam ori meo, ne incongrua verba exeant, et ostium continentiae, alia littera, labiis meis, non dixit claustrum continentiae, sed ostium. Ostium et clauditur et aperitur: ita et ostium labiorum aperiatur ad confessionem peccati, et claudatur ad excusationem, et ita erit ostium continentiae non ruinae. Ad quid prodest hoc ostium?
Abbreviated transcription (Latin):
at p̾ceptis. ⁊ ꝓtegat contͣ adu̾sa. ⁊ qͣsi si¬
nu ꝯsilii foueat. Potio contͣ infirmos. qͥ
murmurãt de flore malorũ. ⁊ labore bo¬
norũ: qi omĩa casu agant᷑. qͦrũ errorẽ
c̃at iste p̃s uelut salubre antidotũ. dͥo¬
cẽs omĩa. ĩ ħ inferiora diuina ꝓuidencia
gub̾nari. ⁊ ñ casu agi. Intencione monet
ĩmitet᷑. S qͥcq̃d boni sꝑatur. adͦo postu¬
letur. qͥ profut᷑a dat. ⁊ et̾na. Sod̾o. dic̃ ma¬
los suꝑ bonos inuidia torq̃ri.ibi. obserua

Expanded text:
at praeceptis, et protegat contra adversa, et quasi sinu consilii foveat. Aug. Potio contra infirmos, qui murmurant de flore malorum et labore bonorum, quasi omnia casu agantur, quorum errorem curat psalmus velut salubre antidotum, docens omnia, et haec inferiora divina providentia gubernari, et non casu agi. Intentio. Alcuinimitetur, sed quidquid boni speratur, a Domino postuletur, qui profutura dat et aeterna. Secundo dicit malos super bonos
Abbreviated transcription (Latin):
altã radicẽ. ⁊ ideo hieme uirent. estate ha¬
rent. Q accipit ꝓ eodẽ fenũ ⁊ olera. quib
rescent. Modo ẽ hiems. estas uͦ iudicũ di¬
es. uͥ mali ñc uirentes. decident atq Arescẽt.
circu̾uestiet dignitas florũ. ⁊ ub̾tas fruc¬
tuũ locupletabit. ħ aũ ⁊ si longũ uideat᷑
pacienti: cito ẽ dõ. Iunge gͦ te do. ⁊ łͥ cito
erit. Q. ẽ dies illa incognita. qͥ tãqͣ furue¬
barũ .i. uilissima q̃ ꝑ agros sponte nascunt᷑
intelligunt᷑ mediocres. s ⁊ illi cito arescũt
uelocit̾ arescent. ⁊ illi qͥ s̃ quẽ admodũ olera

Expanded text:
state arent. Et accipitur pro eodem fenum et olera, quibus rescent. Modo ergo hiems est, aestas judicii dies, ubi mali non virentes decident, atque arescent, circumvestiet dignitas florum, et ubertas fructuum locupletabit. Hoc autem et si longum videatur patienti, cito est Deo. Junge ergo te Deo et tibi cito erit. Et est dies illa incognita, quia tanquam fur vebarum, id est vilissima quae per agros sponte nascuntur, intelliguntur mediocres; sed et illi cito arescent, u
Abbreviated transcription (Latin):
habebt̾ scĩ in resurrõne: s poteris esse in illa
nec ignẽ malũ. nec uermẽ ꝯscienciȩ corroden¬
tis senciebat. E queres. ⁊ c̃.q. d. sic ñ erit pec¬
cator. qr qͥres locũ eiꝰ ⁊ ñ inuenies .i. si q̃rereᷤᷤ
cum eo utit᷑ ds ad ꝓband iustũ. flagellum
Mansueti aũ. ñ qͥcũq sustinentes. s qͥ paci¬
enter tolerant: hereditabt̃ t̾ram uiuenciũ
Et quid ibi eis: Delectabunt᷑ in multitu¬
dine pacis. mali in ext̾is delectant᷑. tͥ oiͦte

Expanded text:
habebunt sancti in resurrectione, sed poteris esse in illa nec ignem materialem, nec vermem conscientiae corrodentis sentiebat. Et quaeres. Quasi dicat. Sic non erit peccator, quia quaeres locum ejus et non invenies, id est si quaerecum eo utatur Deus ad probandum justum; flagellum assiod. non quicunque sustinentes, sed qui patienter tolerant, Haereditabunt terram viventium, et quid ibi eis? Aug. Delectabuntur in multitudine pacis. Mali in exteris delectantur; tibi, o juste,
Abbreviated transcription (Latin):
aũ ñ odiuit. s dilex̃. Ecce sũma mali. Qui
enĩ non potest penitꝰ carere malicia. debet
ł .i. saltẽ odisse ꝗ quidẽ ds odit. ut m̃te ser¬
uiat legidei: ꝗ ñ iste fecit. qͥ inuenit qͥdẽ¬
⁊ sciuit esse mala. s tñ non odiuit. S Dñe¬

Expanded text:
autem non odivit, sed dilexit. Ecce summa mali. Qui enim non potest penitus carere malitia, debet vel, id est saltem odisse, quam quidem Deus odit, ut mente serviat legi Dei: quod iste non fecit qui invenit et scivit esse mala, sed tamen non odivit.
Abbreviated transcription (Latin):
capias t̾ram. uiuenciũ. E si mͦ nescis. ꝗ pro¬
mittet in expiencia p̾ea disces. Nñ subdit᷑
Cum ꝑierint pecc̃ores uidebis. in re. ꝗ modo
credis de p̃miis bonorũ. ⁊ penis malorũ. Du¬
plicit̾ nota gaudqa bonorũ. primũ q tũc
sencient in quantis sint iocunditatib in qr

Expanded text:
int. et si modo nescis quod promittit, in experientia postea disces. Unde subdit, cum perierint peccatores videbis in re quod modo credis de praemiis bonorum et poenis malorum. Dupliciter notat gaudia bonorum: primum, quia tunc sentient in quantis sint jucunditatibus, inde quia
Abbreviated transcription (Latin):
regnandi. el ita ab illo loco. Sidi ĩpiũ suꝑ
humilẽ eẽ exaltatũ .⁊. ele. sic̃. ce.li. Alia littera.
⁊ tͣnsiui mundũ. meliori ꝯu̾satiõe ad dm̃
tendens factꝰ uerꝰ hebreꝰ. bonꝰ ẽ iste tͣnsitus.
ħ ẽ mutacio dext̾e excelsi. Sñ. transeamꝰ
usq bethleẽ ⁊ uideamꝰ uerbũ ꝗ factũ ẽ. ¶. in¬

Expanded text:
regnandi. Vel ita ab illo loco vidi impium super humiles esse exaltatum et elevatum super alia littera, Et transivi, mundum, meliori conversatione ad Deum tendens, factus verus Hebraeus. Bonus est iste transitus: Haec est mutatio dexterae Excelsi . Unde: Transeamus usque in Bethle
Abbreviated transcription (Latin):
homo qͥ fuit puer inabel. in ꝓpħis et patͥ¬
archis. iuuenis. tẽꝑe martirũ. qͣi senex. in
senecta uberi. In fine mundi. qͣi in decrepita¬
inicia legis nat̾ał in adã suscep̃. iã infine se¬
culi senuit. in senecta ub̃i. cũ in honorabili

Expanded text:
homo, qui fuit puer in Abel; in prophetis, in patriarchis, juvenis; in tempore martyrum, quasi senex; in senecta uberi, in fine mundi, quasi in decrepita ainitia legis naturalis in Adam suscepit; jam in fine saeculi senuit in senecta uberi, cum in honorabili
Abbreviated transcription (Latin):
hominis qͥ ꝑ se erant tortuosi. qr in percatiꝰ
nati s̃ hoĩes: dirigent᷑ ł dirigetur apud
publice disponentis. Gressus dicit oꝑa et
affectus. ⁊ ꝑ ħ uiã eius. dei. ⁊ si dura sit:
uolet homo. uia t̾rȩ non ẽ dura. s tñ lat᷑

Expanded text:
i per se erant tortuosi, quia in peccatis nati sunt homines, dirigentur vel dirigetur apud publicae disponentis. Hier. Gressus dicit opera et effectus; et per hoc viam ejus Dei, et si dura sit volet homo. Aug. Via terrae non est dura; sed t
Abbreviated transcription (Latin):
Crux enĩ finita ẽ in pena. manet ingła.Alo¬
cis enĩ suppliciorũ tͣnsit ad frontes ĩꝑatorũ.
qui tm̃ honorẽ dedit suis penis: qͥd faciet
Qͥa noũ dñs. homo ñ potest scire dies ĩma¬
cłatorũ. ¶. si miseri uident᷑ ignaris: scit deus

Expanded text:
Crux enim finita est in poena, sed manet in gloria. A locis enim suppliciorum transiit ad frontes imperatorum. Qui tantum honorem dedit poenis suis, quid faciet  Dominus, homo non potest scire, dies immaculatorum, et si miseri videntur ignaris, scit Deus
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ murmurare: ⁊ ꝓpe blasphemare.
ꝑ que peccatur. Hoc dicitur ei qͥ ad huc
tur. que etiã mali habent. Et noli emu¬
lari uomaligneris .i. ut uoluntarie sis mab
imitando eũ. qͥ maligne faciendo ad tẽpꝰ florit
aliqͣ faciunt. desine abira .i. ñ sis iratꝰ. Qđ si i
gͣndia faciunt: derelinque furorẽ .i. ne furios

Expanded text:
Deum murmurare, et prope blasphemare; r quae peccatur. Hoc dicitur ei qui adhuc tur, quae etiam mali habent. Et noli aemulari ut maligneris, id est ut voluntarie sis malus, imitando eum qui maligne faciendo ad tempus floret. aliqua faciunt, desine ab ira, id est ne sis iratus. Quod et si grandia faciunt, derelinque furorem, id est, ne furiosus
Abbreviated transcription (Latin):
q̃pꝰ de eis ⁊ si ñ ab eis ad infima ualliũ .i.
inferiorũ corda descend. Id̃o dico de sis:⁊
si ñ ab eis: ministri .N. s̃ doctnȩ ñ auctorẽ.
s ds illuminat ł iusticiã s̃ montes: ⁊ ꝑ iu¬
dicia tua fiunt alii abissus .i. ꝓfundi in pec¬

Expanded text:
 de eis, et si non ab eis, ab infima vallium, id est in inferiorum corda descendit. Ideo dico de eis, et si non ab eis; ministri enim sunt doctrinae, non auctores, sed illuminati per justitiam fiunt montes, et per judicia tua, fiunt alii abyssus, id est profundi in pec
Abbreviated transcription (Latin):
suit inse. uͥ homo ñ uidet. Qͥde Ut delin¬
quat .i. ut libere peccet. dico insemetipso. uͥ
si d̾s uidet ñ curat: qr ñ ẽ timor di ante ocu¬
los eius. Hoĩes timet ne publiae ꝓfiteat᷑ iniqͥ
tatem. Deum ñ. qiͣ ds ñ curet. Uel ita iunge.¬
Dux̃ ut delinqͣt. Uñ ħ ei: Na ñ ẽ timordi¬

Expanded text:
suit in se ubi homo non videt. Quid? ut derelinquat, id est libere peccet. Dico in semetipso, ubi si Deus videt non curat, quia non est timor Domini ante oculos ejus: homines timent ne publiceibere peccet. Dico in semetipso, ubi si Deus videt non curat, quia non est timor Domini ante oculos ejus: homines timent ne publice
Abbreviated transcription (Latin):
sinu̾ meũ .i. ñ proderit nͥ his qͥ s̃ p̃destinati.
qui sunt futuri familiares. ⁊ sani in sinu
sc̃ȩ eccłȩ. aquo exierant lepsi facti. ut manꝰ
moysi. que extra sinũ apparebat lepsa: sana
⁊ẽ. Q. si michi molesti essent iudei: ego tam̃
sic ꝯplacebam mͥ in eis. qͥsi ꝓximũ ⁊ quasi
mͥ cõplacebã in eis .i. de iudeorũ affinitate
gaudebã. qui me insequebant᷑. Eoce gr̃a
cebam patrimeo. Habendo eos subaudi:
conũti: ego sic humiliabar .i. dolebã. qͣi
pater lugens filiũ. ⁊ contͥstatꝰ de morte
filii. Alii int̾ptes ꝗiͣ lugens m̃r incurua

Expanded text:
id est non proderit nisi his qui sunt praedestinati, qui sunt familiares futuri, et sani, in sinu sanctae Ecclesiae, a quo exierant leprosi facti, ut manus Moysi, quae extra sinum apparebat leprosa, sana Et est: et si mihi molesti essent Judaei, ego tamen sic complacebam mihi in eis, quasi proximum et quasimihi complacebam in eis, id est de eorum affinitate gaudebam, qui me insequebantur. Gl. int.cebam Patri meo habendo eos, subaudi converti, ego sic humiliabar, id est dolebam quasi pater lugens filium, constristatus de morte filii. Alii interpretes dicunt, qua
Abbreviated transcription (Latin):
dolose eg̾: ꝗ iniqͥtatẽ cũ dolo qͥres: noluit
uere inuenire. ⁊ odisse. Multi enĩ inqͥrũt
iniqͥtates suas: s cũ dolo nolentes eas uere
inuenire ⁊ odire. Qͥ cũ eas agnoset̃ ñ dimit¬
tunt. s defendũt: ꝗ si sincere q̃rerẽt: inueni¬
rent ⁊ odirẽt. Latet gͦ illos uere. s uolen¬
tes contͣ se faciunt nolentes uere intellig̾e.
cũ tñ querãt. nec excusant᷑ de ignorancia.
Ałr ab illo loco. Qm̃ dolose egit.&. d. ñ est
luit studere legidei : ut ueniat᷑ inqͥtas eiꝰad

Expanded text:
d iniquitatem suam cum dolo quaerens, noluit vere invenire et odisse. Multi enim inquirunt iniquitates suas, sed cum dolo, nolentes eas vere invenire et odisse: qui cum eas agnoscunt, non dimittunt, sed defendunt. Quod si sincere quaererent, invenirent et odirent. Latet ergo illos vere, sed nolentes contra se faciunt, nolentes vere intelligere, cum tamen quaerant nec excusentur de ignorantia. Aliter ab illo loco, quoniam dolose, etluit studere legi Dei, ut inveniatur iniquitas ejus ad
Abbreviated transcription (Latin):
proderit. Ita eius or̃o qua in m̃bris oraũ:
a iudeis non ẽ recepta: ad eũ rediit. Qua¬
si ꝓximũ. Item ħ loquitur in m̃bris. in qͥb
sunt quidã ualde ꝓximi deo. qͥ cͥminali
macula nũquã sunt polluti. Alii s̃ qui ꝑ
peccm longe s̃. Illis gͦ gaudiũ est: nstis luc¬
tus ⁊ tristicia. De illis qui ꝓximi s̃ prius
agit. ponens casũ pro casu. ⁊ ħ ẽ. Ego sic
cõplacebã deo. ꝗiͣ proximũ. ⁊ qͣi frem nr̃m
.i. qͣiͣ ꝓocimo ⁊ fr̃i. ħ dicere conuenit ꝓpin¬
quanti ad dm̃. ⁊ gaudenti. qͥ placet deo.
qͣi fr̃i et ꝓximo. eui ñ aꝑꝓpinquat᷑ locis
ut cũ duas uides res. ꝓpe similes: dicis. ꝓ¬
pinqͣ hec ẽ illi. Et quando dissimiles.
quãuis uno loco ⁊ una manu teneant᷑:
dicis tñ longe ẽ ħ species ł res ab illa. E
sicut qui simił ẽ gaudet: ita qͥ dissimił ẽ
gemit. Unde iste subdit. ꝙͣ luge̾s ⁊ con¬
tristatꝰ sic humi. ħ conuenit longinquo
xp̃c exponẽs quã impie egerint iudei ꝯͣ

Expanded text:
proderit. Ita ejus oratio, qua in membris oravit, a Judaeis non accepta ad eum rediit quasi proximum. Item hic loquitur in membris, in quibus sunt quidam valde proximi Deo, qui criminali macula nunquam sunt polluti; alii sunt qui per peccatum longe sunt. Illis ergo gaudium est, istis luctus et tristitia. De illis qui proximi sunt prius agit, ponens casum pro casu. Et hoc est, ego sic complacebam, Deo, quasi proximum et quasi fratremi proximo et fratri. Hoc dicere convenit propinquanti ad Deum, gaudenti, qui placet Deo, quasi fratri et proximo: cui non appropinquatur locis, ut cum videris duas res prope similes, dicis: Propinqua haec est illi; et quando dissimiles, quamvis uno loco, una manu teneantur, tamen dicis: Longe est haec species, vel res ab illa. Et sicut qui similis est gaudet, ita qui dissimilis est gemit. Unde iste subdit, quasi lugens et contristatus sic, etc. Hoc convenit non longinquo,  exponens quam impie egerint contra eu
Abbreviated transcription (Latin):
adeoscit: ut inueniatur ab ipso eodẽ in
est odio. apud dm̃ ⁊ om̃s bonos. Cyerba
⁊ dolosa .s. ł aꝑte mala. ł si bona: cũ dolo.
Cogitacio quoq eiꝰ cũ posset esse bona cle
bonis: est de iniquis. E ħ ẽ. Noluit in¬
telligere. Non nego eum posse: s dico nol¬
le. Quid: Ut bene ageret. Non dico eũ
nolle intelligere ꝗ ñ potuit. s ꝗ potuit.
E. ita ꝑniciosius agit contra se ip̃sũ: qͥ quod
potest intelligere non uult. Sunt ł q̃dam¬

Expanded text:
a Deo scit; ut inveniatur, ab ipso eodem iniest odio apud Deum et omnes bonos, non et dolosa, vel aperte mala. Vel si bona cum dolo, cogitatio quoque ejus cum posset esse bona de bonis, est de iniquis. Et hoc est, noluit intelligere, non nego eum posse, sed dico nolle, quid? ut bene ageret. Non dico eum nolle intelligere quod non potuit, sed quod potuit. Et ita perniciosius agit contra seipsum, qui quod potest intelligere, non vult. Aug.
Abbreviated transcription (Latin):
nec mͥcio .i. int̾cessio fiat ꝑeis int̾ bonos.
adeo placet eis iusticia dei. Eñ in eugłio
ait abraham ad diuitẽ. ehãos firmatũ est
inter nos et uos. ut boni non possint condes¬
cendere ad eos ꝯpassione aliqua ꝑp̃t̃ ꝯfusio¬
nem peccorũ que ad miser̃t. ⁊ uere ocłi dñ

Expanded text:
 id est intercessio, fiat pro eis inter bonos. Adeo placet eis justitia Dei. Unde in Evangelio ait Abraham ad divitem: Chaos firmatum est inter nos et vos , ut boni non possint transire ad eos cum passione aliqua propter confusionem peccatorum quae admiserunt. Et vere oculi
Abbreviated transcription (Latin):
malo potest accipi. Induant᷑. qi. erubescant
hic ad salutẽ ⁊ reuereant᷑. ꝗ si noluerint:
induant᷑ tandem in inferno ꝯfusione mala
spe magna fideliũ finit. sicut alii psalmi de
passione. quasi. illi erubescant ⁊ contͥben¬
tur. Exultent autẽ ⁊ letentur qͥ uolunt:

Expanded text:
malo potest accipi, induantur, quasi dicat, erubescant malo potest accipi, induantur, quasi dicat, erubescant hic ad salutem; et revereantur. Quod si noluerint, Hier. induantur tandem in inferno confusione mala; spe magna fidelium finit, sicut alii psalmi de passione. Quasi dicat: Illi erubescant et confundantur, exsultent autem et laetentur qui volunt,
Abbreviated transcription (Latin):
deuorant᷑ illi qui s̃ incorꝑati malis. sic̃ enim
illi reuiuiscunt. quos mactat petrus ⁊ man¬
ducat: ita illi absorbent᷑. qui incorpus malo
non dicant ħ: s potius erubescant de peccati.
ut nos absorbeamus eos. ut isrł absorbuit
uitulũ ꝯminutũ. quẽ aaron in igne confla¬
uit. Moyses uͦ de monte descendẽs in ignẽ
nificatur corpiis impiorũ. cuius malicie ca¬
racterem sc̃ĩ p̾dicatores confundunt igne ce¬
lesti. ⁊ ꝑ aquã baptismi mundatũ : insocie¬
tatem ecclesie trahunt. quod ut fiat: hic
p̃catur dicens. erubescant. qui erubescit
actus suos: propria estimatione dãpnat. s
quia potest erubescere qͥ non habet reueren¬
tiam. Ideo addit. ⁊ reuereantur simul: ut
confusionẽ notet. qr reuerencia ẽ: timor dñi
cum amore. ⁊ quos erubescere uelit: subdit
qui gratulant᷑ malis meis. Demde ꝗ dixerat
euidencius det̾minat dicens. Induant᷑ plene
reu̾entia ꝯtra impudenciã falsitatis. Hec
debent habere: ut his illa curent. el in

Expanded text:
devorant illi qui sunt incorporati malis. Sicut enim illi reviviscunt quos mactat vel manducat Petrus, ita illi absorbentur, qui in corpus malornon dicant hoc, sed potius erubescant de peccatis ut nos absorbeamus eos, ut Israel absorpsit vitulum comminutum, quem Aaron in ignem conflavit. Moyses vero de monte descendens in ignem nificatur corpus impiorum cujus malitiae characterem sancti praedicatores confundunt igne coelesti, et per aquam baptismi mundatum in societatem Ecclesiae trajiciunt. Quod ut fiat hic precatur dicens: Erubescant. Cassiod. Qui erubescit actus suos, propria aestimatione damnat, sed quia potest erubescere qui non habet reverentiam, ideo addit: et revereantur simul, ut conversionem notet, quia reverentia est timor Domini cum amore. Et quos erubescere velit, addit, qui gratulantur malis meis. Deinde quod dixerat evidentius determinatverentia, contra impudentiam falsitatis. Hoc debent habere, ut his illa curent. Vel in
Abbreviated transcription (Latin):
quasi unus mops. egenus ⁊ pauꝑ. In ops
qr mortalis: egenus. qr insudore uultꝰ sui
querit panẽ. Pauꝑ qr de pura sapiencia
deiectus tenuẽ et umbratilẽ habet racionẽ.
passi sunt. s etiã ego: qr surgentes qͣi subito
testabant᷑. int̾rogabant ñ coniuncebãt ea
ignorare peccatũ. ñ quasi non uidendo¬
s ⁊ non iudicando: ñ ꝯmittendo. Alienũ
est enĩ ab oꝑe ⁊ a consciencia eius. Ideo dic̃
poterant. qr ego sum ars ipsa. in qua quis
non discit facere nͥ bonũ. ¶. cũ uenissẽ sal¬
uare eos. ⁊ curassẽ infirmos eorũ: ꝓhis bo
Cum ego attulissẽ fecunditatẽ: ipsi retribu¬
ebant sterilitatẽ. Ego attuli uitam: ipsi
mortẽ retribuer̃t. Ego honores. ipsi ꝯtume¬
liam. Ego medicinã: ipsi uulnera. Hanc
sterilitatẽ in ficu malediã dñs: u fructũ
cum quereret non inuenit. folia erant in ea
et fructus non erat .i. uerba erant insinagoga
⁊ facta non erant. ide enim in uerbis nui¬

Expanded text:
quasi unus inops, et egenus et pauper: Inops, quia mortalis; egenus, quia in sudore vultus sui quaerit panem ; pauper, quia de pura sapientia dejectus, tenuem et umbratilem habet rationem. passi sunt, sed etiam ego, quia surgentes, quasi subito testabantur, interrogabant me, non convincebant ea, ignorare peccatum, non quasi non videndo, et non judicando, sed non committendo. Alienum est enim ab opere, et a conscientia ejus. Et ideo dicit, int. quia ego sum ars ipsa, in qua quisque non discit nisi facere bonum. Et cum venissem salvare eos, et curassem infirmos eorum, pro iis bocum ego attulissem fecunditatem, Aug. ipsi retribuebant sterilitatem. Ego attuli vitam, ipsi mortem retribuerunt; ego honores, ipsi contumelias; ego medicinam, ipsi vulnera. Hanc sterilitatem in ficu maledixit Dominus, ubi cum quaereret non invenit, folia erant in ea et fructus non erant , id est verba erant in Synagoga, et facta non erant. Vide enim in verbis nu
Abbreviated transcription (Latin):
iudebimus uindictam de eis. qͥ nob̾
insultant: Quando illam uiduã iudex te¬
dio uictus exaudiet : Tamen iudex ñr ñ
techio s amore differt salutẽ nrãm: rõne
desiderio dicimus. Dñe qñ respicies resti¬

Expanded text:
videbimus vindictam de eis qui nobis insultant, quando illam viduam judex taedio victus exaudiet, cum judex noster non taedio, sed amore differt salutem nostram, ratione, desiderio dicimus: Domine, quando respicies? resti
Abbreviated transcription (Latin):
Uel annuunt ocłis qñ uicissim se tatitis
nutib ãmonent ad decipiendũ. ⁊ tẽptand̃.
Q uere annuunt mͥ ut hipocrite: qm̃ mͥ¬
quidẽ pacifice loquebant᷑ dicentes. Scimꝰ q
uerax es magister. ⁊ in ueritate uiam dei
doces. Licet dare tributũ cesari an non:
Hii s̃ annuentes qui talia loquebantur.
ne ꝑderent locũ ⁊ gentẽ. Q. ipsi qui prius
erant annuentes. ⁊ dolos cogitantes: pꝰ aꝑte
dat de cruce. ⁊ credimꝰ ei. Uidisti.qͣi illi¬

Expanded text:
el, annuunt oculis, quando vicissim se tacitis nutibus admonent ad decipiendum et tentandum. Et vere annuunt mihi ut hypocritae. quidem pacifice loquebantur, dicentes: Scimus quia verax es, magister, et in veritate viam Dei doces. Licet dare tributum Caesari, an non? Aug. Hi sunt annuentes qui talia loquebantur, et derunt oculi nostri. » Et ipsi qui prius erant annuentes et dolos cogitantes, post apedat de cruce, et credimus ei. Ali
Abbreviated transcription (Latin):
multiplica uindictã ⁊ aduersus eos qui
ꝑsequunt̾ me .i. uisibiles ⁊ inuisibiles hos
tib iustis uita bona choruscat. Synde⁊
concludit᷑ hostis: non habẽs de nobis male
loqui. ⁊ qr sugger̃t inuisibiles hostes aĩe
meȩ. ñ est salus ipsi in deo eius. Tu contͣ
cosdic aĩe mee. inte ipsa ut audiã in re
Quid: Salus tua ego sũ. utroq mͦ .s. in

Expanded text:
multiplica vindictam, et adversus eos qui persequuntur me, id est visibiles et invisibiles hosttibus justis vita bona coruscat. Unde et concluditur hostis, non habens de nobis male loqui. Et quia suggerunt invisibiles hostes animae meae, non est salus ipsi in Deo ejus. Tu contra eos dic animae meae in re ipsa, ut audiam in te, quid? salus tua ego sum, utroque modo, sci
Abbreviated transcription (Latin):
.s. ꝗ proredẽpuione humam gem̾is pacior
sicut ꝓmisisti. Ecce ego uob̾cũ sum usq
add ꝯsu̾macionẽ scłi. S exurge dñe in au¬
dolorib meis cruciatus sum. S qr ⁊ ista
multi mali paciunt᷑. addit. Intende in
causã meã ꝓro ꝗͣ pacior. Pena enĩ ẽ similis
sceleratis ⁊ bonis: s non causa. Martirẽ
itaq ñ facit pena: s causa. E o dñe iudi¬

Expanded text:
 pro redemptione humani generis patior sicut promisisti mihi: Ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem saeculi . Sed exsurge, Ddoloribus cruciatus sum. Sed quia et ista mali patiuntur, addit: intende in causam meam pro qua patior. Poena enim similis est sceleratis et bonis, sed non eam. Martyrem ita
Abbreviated transcription (Latin):
cadat. ⁊ addit om̃s. ut nullus bñ licet m̾i¬
tus ab hoc desistat. non securitatẽ p̾sumat
Ideo timete dñm: qm̃ non ẽ inopia tẽꝑa¬
lium tim̃tib eum. Alii aliquo indigent
s ñ sui quib ipse ait. Primũ q̃rite regnũ¬

Expanded text:
cadat. Hier. Et addit omnes, ut nullus, licet bene meritus, abhoc desistat, non securitatem praesumat. Ideo, timete Dominum, quoniam non est inopia temporalium timentibus eum. Alii aliquo indigent, sed non sui, quibus ipse ait: Primum quaerite regnu
Abbreviated transcription (Latin):
sit. Unde subdit. ⁊ ꝑsequere eã fugientem.
.i. ꝑseu̾a in querendo. Aliter enim infuturo
iustus aliqͣ dubietate mollescat. qͣi. dico
diũte a malo. inqͥre pacẽ. E. ne ex infirmi¬
secat. ⁊ urit. ꝑ ꝗ uidetur ñ exaudire. s h
facit ut sanet: ⁊ parcat in sempit̾num.
Q aures eiꝰ sunt in p̾ces eorũ. ut ꝗ pett̃ det¬

Expanded text:
sit. Unde subdit: Et persequere eam fugientem, id est persevera inquirendo. Aliter enim in futuro justus aliqua dubietate mollescat. Quasi diceret: Diverte a malo, inquire pacem, et ne ex infirmisecat et urit, per quod videtur non exaudire, hoc facit ut sanet, et parcat in sempiternum. Et aures ejus sunt in preces eorum, ut det
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatis: qua nos defendit. UUñ alibi.
yt scuto bonȩ uoluntatis .t.c. nos. Arma
dei nos sumꝰ: qr ut nos ab eo. ita ipse ar-¬
matur dde nob̾. quib ꝑcutit inimicos. ⁊ ẽ.
micos ꝑcutiamꝰ. ⁊ ab eorũ iacuł ꝓtegam̃.
bellauit: que nil agit nͥ d̾s pugnet de ea.
mimꝰ: et exurge dum nos excitam̃. Uñ¬
alibi. Exurge. qr obdormis dñe : Uñ ⁊ in
eugłio legitur. ꝗ dormiebat iħc in naui:
⁊ tũc fluctuabat nauis. Si uigilaret: non
fluctuaret. Nauis cor tuũ est. Aliqñ gͦ dor¬
mit iħc in naui: .i. fides in corde tuo tepescit.
⁊ tunc fluctuat nauis. Obserua naufragiũ

Expanded text:
voluntatis Dei, qua nos defendit. Unde alibi: Ut scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos . Arma Dei nos sumus, quia ut nos ab eo, ita ipse armatur de nobis, quibus percutit inimicos. Et estimicos percutiamus, et ab eorum jaculis protegamur. bellavit, quae nil agit, nisi Deus pugnet de ea. mimus; et exsurgere, dum nos vigilamus alibi: Exsurge, quare obdormis, Domine? Unde in Evangelio legitur quod dormiebat Jesus in navi, et tunc fluctuabat navis : si vigilaret, non fluctuaret. Navis cor tuum est, aliquando ergo dormit Deus in navi, id est fides in corde tuo tepescit; et tunc fluctuat navis. Observa naufragium,
Abbreviated transcription (Latin):
Propħia ẽ hic. qua p̃dicit mala iniqͦrũ. non
optatio. ut optet sic euenire. Wel ꝓpha in
sp̃u dei eomͦ ea dicit: qͦ deus illa facit .i. fieri
sinit certo iudicio. iusto ⁊⁊ scõ. atq tͣnquillo.
cendarũ. s iusticia uiciorũ puniendorũ.
quã ꝓpħa seruari obtat. eł ⁊ gaudet. nec de¬
tiam grauioris tẽptacionis. s ante cedant mi¬
nori. ⁊ angłs dm̃scilicet malus. sit coartans
inconstans. ł tenebrȩ .i. ignorancia. ⁊ lubricũ
.i. luxuriosa fiat uia illorũ. ut his uiciis tãqͣ¬
uiis in baratrũ mortis descendant. Horrenda
uia hec. Qͥs non horreat lubricũ ⁊ tenebras:
Qͥs ñ caueat ibi ponere pedes: Sunt ista
duo mala magna: ⁊ pene hoĩum. Seq̃r.¬
Q angłs dñi sit ꝑsequens eos. qͥ ñ sinat cos
stare. donec luceat ante pedes. ħ dic̃ a simili
ubi pedem moueat: ł ħ forte facit. ut expec¬

Expanded text:
Prophetia hic est qua praedicit mala iniquorum; non optatio, ut optet sic evenire. Vel propheta in spiritu Dei eo modo ea dicit quo Deus facit ea, id est fieri sinit certo judicio, justo et sancto, atque tranquillo, icitiarum, sed justitia vitiorum puniendorum. Quam Propheta servari optat ei quod congaudet, non detiam gravioris tentationis, sed antecedant minori, et angelus Domini, scilicet malus, sit coarctansignorantia, et lubricum, id est luxuria; fiat via illorum, ut in his vitiis tanquam in barathrum mortis descendant. Horrenda via est haec, quis non horreat lubricum et tenebras? Quis non caveat ibi figere pedes? Sunt ista duo mala magna et poenae hominum. Et angelus Domini sit persequens eos, qui non sinat eos stare, donec luceat ante pedes. Hoc dicit a simiubi pedem moveat. Vel hoc forte facit ut exspec
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ ignorãt. ipse suus laqueus teneat illos
Ecce digna retributio. Nil enĩ iustiꝰ quã
illa euenire eis. q̃ absconder̃t. Inde enim
decipiunt᷑. unde deciꝑe uoluer̃t: inde no¬
cet̾ eis uñ nocere uoluer̾t. Uñ subdit. E
captio quã abscondit app̃henddat eũ. ut
criniculis peccorũ suorũ ꝯstringant᷑. que¬

Expanded text:
quem ignorat, Aug. ipse suus laqueus teneat illos. Ecce digna retributio. Nil enim justius quam illa evenire quae absconderunt. Inde enim decipiuntur, unde decipere voluerunt; inde nocetur eis, unde nocere voluerunt. Unde subdit, et captio quam abscondit apprehendat eum, ut funiculis
Abbreviated transcription (Latin):
uer̃t mͥ mortẽ. ⁊ ex ea ueniat illi laqueus
quẽ ignorat .i. laqueus u̾itatis. quẽ peccator
ignorat. astringat eos cuius nexudiabolo
app̃hendat etis ne suis scelerib relinqͣnt᷑
⁊ in laqueũ cadãt bonũ. quo ã malis cohi¬
beantur. ⁊ hoc in ipso .i. ex ipsa morte
Sanima aũ. Scd̾a pars ubi p̾missa spe
boni ⁊ gaudio. narrat quã maligne erga
ultabit ut que audit salus tua ego sum.
exultabit dico in dño. non querẽs alias ex-¬
trinsecus diuicias non querẽs circũ fluere
uoluptatib bonisq terrenis. s ipsũ solum
sibi ꝓponens. quo nichil suauius ẽ nec defi¬
cit. qui omĩa fecit. ipsũ gͦ pete. ⁊ in ipso
habebis omĩa. ⁊ delectabitur. qͣi aĩa mea

Expanded text:
unt mihi mortem, et ex ea veniat ille laqueus quem ignorat, id est laqueus veritatis quam peccator ignorat, astringat eos, cujus nexu diabolo apprehendat eum, non suis sceleribus relinquatur. Et in laqueum cadat, bonum, quo a malis cohibeant. Et hoc in ipso, id est ex ipsa morteSecunda pars ubi praemissa spe boni et gaudio enarrat quam maligne erga ultabit, ut quae audit salus tua ego sum, exsultabit, dico, in Domino, non quaerens alias extrinsecus divitias, non quaerens circumfluere voluptatibus bonisque terrenis, sed ipsum solum sibi proponens, quo nil suavius est: non deficit qui omnia fecit. Ipsum ergo pete, et in illo habebis omnia, et delectabitur, quasi dicat, a
Abbreviated transcription (Latin):
Ut in pͥncipio erat uerbũ. S si non potuit
intelligere in pͥncipio erat uerbũ: potuit
tam̃ intelligere ut bene ageret. s noluit:
semꝑ pena. Noluit intelligere. potiꝰ iniqͥta¬
in quo sibi ꝯplacet. in quo mundo .i. si
mundũ esset: quiesceret.  p̃cipit dñs
orare clauso ostio m̃tis: importunis cogi
quod si petimus. hostiũ cordis patet. curba.
malarũ cogitationũ uidet. atq subintrat
ynde salomon. Musce morientes ꝑdt̾
suauitatẽ ungenti .i. importune cogitaci¬
ones sibi succedentes ext̾minant dulce¬
dinem purȩ or̃onis. Hanc turbam amo¬
uit dñs: quando filiam archisinagogi
in domo suscitauit. E moyses legem ac¬
cepturus. ⁊ cum dño locuturus: relictis
turbis inferiorib montis uerticẽ ascen-¬
dit. His boseth quoq filius saulis ab
incubili suo: ꝗ supra dix in semet ipso.i.
in corde. ubi uelut in cubili qͥescunt mũ
in cubili fuo sit qͥes. q̃ erit. si sit ibi bona

Expanded text:
ipio erat Verbum , sed si non potuit intelligere 77 in principio erat Verbum potuit, tamen intelligere ut bene ageret, sed noluit esemper poena. Noluit intelligere, sed potin quo sibi complacet, in quo mundo, id est si mundum esset, quiesceret. Ubi praecipit Dominus orare, clauso ostio mentis importunis cogit Deo petamus: quod si petimus, ostium cordis patet, turba malarum cogitationum videt atque subintrat. Unde Salomon: Muscae morientes perdunt suavitatem unguenti , id est importunae cogitationes sibi succedentes exterminant dulcedinem purae orationis. Hanc turbam amovit Dominus, quando filiam archisynagogi in domo suscitavit . Et Moses legem accepturus, et cum Domino locuturus, relictis turbis in inferioribus montis, verticem ascendit . Isboseth quoque filius Saulis ab in cubili suo, quod supra dixit, in semetipso, id est in corde, ubi velut in cubili quiescunt munin cubili sit quies, quae erit, si sit ibi bona
Abbreviated transcription (Latin):
dauid. Ps iste agit de
errore quorũdã dicen¬
cium omnia mala esse ex uicio nature. ⁊
creationis nr̃e. Hona uero esse ex libero arbi¬
trio: ꝗ destrux̃ ħ proph̃a dicens. mala omĩa
esse ex nobis. bona uͦ ex dõ ꝑ grãm. Unde
tendes in finẽ. attribuit᷑ dauid .i. fideli alicui

Expanded text:
us iste agit de errore quorumdam dicentium omnia mala esse ex vitio naturae et creationis nostrae; bona vero esse ex libero arbitrio. Quod destruit hic Propheta, dicens mala omnia esse ex nobis, bona vero a Deo per gratiam. Unde tendens in finem attribuitur David, id est fideli alicui,
Abbreviated transcription (Latin):
Ego autẽ. qiͣ. Illi ita. Ego autẽ cũ mͥ moles¬
ti essent .i. cum seuirent in me: induebar
cilicio .i. sub carne mortali latebã. scđm diui¬
nitatẽ: quia ñ exercui potentiã. ideo incog¬
nitus eis fui. Caro autẽ xͥ dicit᷑ cilicium.
ꝑpter similitudinẽ mortis peccati. Ciliciũ
enim de pilis caprarũ: que in uet̾i lege pro¬
gebam animã meã in ieunio: quale fuit
ducare quidẽ uolebat xp̃c: quando poma
in arbore querebat. Bibere eni uolebat.
qñ mulieri samaritane dixit. Da michibi¬
bere. S ñ de hac siti. non de ħ ieiunio ħ
agitur: s de alio ieiunio in illo significato
ad mortẽ ꝑseueraturũ ꝓmiserat: iam ter
negauerat. uix inuenit latronẽ quẽ in cru¬
ce gestaũ. Ideq in huius rei memoriã pas¬
sionis die. artissimũ ieiuniũ obseruat sc̃ã
me in iȩiunio. ⁊ etiã orabã. ⁊ or̃o mea ꝯ¬

Expanded text:
Ego autem. Quasi dicat: Illi ita; ego autem cum mihi molesti essent, Aug. et cum saevirent in me, induebar cilicio, id est sub carne mortali latebam secundum divinitatem, quia non exercui potentiam, ideo ignotus eis fui. Caro enim Christi dicitur cilicium, propter similitudinem carnis peccati. Cilicium enim fit de pilis caprarum, quae in veteri lege ogebam, animam meam in jejunio. Aug. Quale fuit ducare quidem volebat Christus, quando poma in arbore quaerebat; bibere etiam volebat, quando mulieri Samaritanae dixit: Da mihi bibere . Sed non de hac siti, non de hoc jejunio hic agitur, sed de alio jejunio in illo significato.at, jam ter negaverat: vix invenit unum latronem, quem in cruce gustavit. Ideoque in hujus rei memoria passionis die arctissimum jejunium observat sanctame in jejunio, et etiam orabam, et oratio mea c
Abbreviated transcription (Latin):
sionis plenꝰ erat: qr ꝯpassus ẽ nob̾ usq ad mor¬
tem. ¶. timpanizabat: qr extensꝰ ẽ in cruce
sic̃ coriũ in ligno. ⁊ ħ ad ostia ciuitatis .i.
ad corda do clausa: ut ea ꝑ crucẽ aꝑiret.
Fcrebatur manib suis. ꝗ ñ ad litterã potest
accipi: s t̃c̃ manib ferebat᷑. cũ corpꝰ ⁊ sang̾¬

Expanded text:
sionis plenus erat, quia compassus est nobis usque ad mortem, et tympanizabat, quia extensus in cruce sicut corium in ligno. Et hoc ad ostia civitatis, id est ad corda Deo clausa, ut ea per crucem aperiret, ferebatur manibus suis, quod non ad litteram potest accipi; sed tunc manibus ferebat
Abbreviated transcription (Latin):
Nemo enĩ habet. nisi ab eo qui potens ẽ. ut rex
non saluat᷑ corꝑali salute. ꝑ multã uirtutẽ
.i. potenciã suã. ⁊ gigas .i. suꝑb aliquis ex¬
tollens se contͣ dm̃. ⁊ fortis uirib corꝑis
ut gigas. ñ saluabit᷑ in multitudine uͥtutis
sue. Nec ñ diues saluabit᷑ in diuiciis: ꝗ in

Expanded text:
rex. Non salvatur, corporali salute, per multam virtutem, id est potentiam suam, gigas, id est superbus aliquis, extollens se contra Deum, et fortis viribus corporis ut gigas, non salvabitur in multitudine virtutis suae, nec etiam dives salvabitur in divitiis suis,
Abbreviated transcription (Latin):
in grauib ẽ. non in palea. Palea uolat.
frum̃tũ manet: qr graue est. Bona ẽ hec
grauitas. longe distans ab illa de qͣ alibi.
Usq quo graui cordes Hec ꝯfirmat. il¬
la deprimit. ⁊ in ꝓfundũ demergit. E¬
ñ suꝑgaudeant mͥ. Insultãt enĩ de palea
dat. Dico adu̾sant᷑ ⁊ odiunt. ⁊ tñ anni¬

Expanded text:
 granis, non in palea. Palea volat, frumentum remanet, quia grave est. Bona est haec gravitas, longe distans ab illa de qua alibi: Uusquequo gravi corde? Haec confirmat, illa deprimit, et in profundum submergit, i. Aug. Insultant enim de palea dat. Dico adversantur et odiunt, et tamen annu
Abbreviated transcription (Latin):
credatis: s ñ gustate carnẽ ⁊ sangͥnem &ͥ.¬
molestias infuturo. Deus eñ uita ẽ ⁊ u̾itas¬
Q. qr deus uita ẽ: ⁊ caro quã sibi uniuit
ẽ uiuificatrix. Si aũ ħ non intelligis: reg¬
nat inte achis .i. ignorancia. ⁊ abiit a te
co gustate. ⁊ sꝑate in eo quẽ guitatis: quia
beatus erit uir qui sꝑat in eo quẽ gustat

Expanded text:
credatis, sed gustate carnem et sanguinem Chrmolestias in futuro. Cassiod. Deus enim vitaDeus est vita, et caro, quam sibi univit, est vivificatrix. Si autem haec nondum intelligis, regnat in te Achis, id est ignorantia, et abiit a te co gustate, et sperate in eo quod gustatis, quia beatus erit vir qui sperat in eo quod gustat
Abbreviated transcription (Latin):
ita factũ ẽ iudeis: qͥ laqueũ p̾ꝑauer̃t ipsi
xͦ. in quẽ incider̾t. Nemo enĩ malus est:
qui ñ sͥ prius noceat. Sic enĩ esse putato
maliciã quomͦ ignẽ. si incendere uis aliqͥd:
illud ꝗ admoues igni prius ardet: nͥ arde¬
at. non incendit aliud. Werbi gr̃a. Cum
faculam apponis igni prior ardet: ut ali¬
ud possit incendere. Ita ergo malicia ꝓcedit
ex te. et quẽ uastat antequã te: Quo pro¬
fundit ramũ redit: ubi radicem habet ñ
ledit: Equidem dico ꝗ malicia fua ut
alteri ñ noceat. fieri potest. ut autẽ tibi
non noceat: non potest. ł scđm aliam . l.¬
terius. ł de pena exteriori potest accipi.
qua puniti sunt iudei ꝓ peccõ mortis xͥ.¬
ħ mͦ. ueniat illi laqͥus captiuitatis. quã
ignorat ⁊ captio quam abscondit mͥ. app̃¬
hendat eum .i. similit̾ capiantur a tito
⁊ uespasiano ex imꝓuiso. sicut me ceꝑũt.
sicut me int̾ficiunt. ⁊ ita euenit. Qi dã .p
fuert capti: ⁊ quidã interfecti. Uel ĩ bono

Expanded text:
um est Judaeis, qui laqueum paraverunt ipsi Christo: in quem inciderunt. Nemo enim malus est, qui non prius sibi noceat. Sic enim putato malitiam esse, quomodo ignem. Si incendere vis aliquid, illud quod admoves igni, prius ardet: nisi ardeat, non incendit aliud. Verbi gratia, cum faculam apponis igni, prius ardet ut aliud possit incendere: ita ergo malitia procedit ex te, et quem vastat antequam te, quo profundit ramum, laedit; ubi radicem habet, non laedit. Equidem dico, quod malitia tua ut alteri non noceat, fleri potest; ut autem tibi non noceat, non potest. Vel secundum aliam lterius. Vel de poena exteriori potest accipi, qua puniti sunt Judaei, pro peccato mortis itatis, quem ignorat, et captio quam abscondit mihi apprehendat eum, id est similiter capiatur a Tito et Vespasiano, ex improviso, sicut me ceperunt; sicut me interficiunt. Et ita evenit. Quidam enim fuerunt capti, et quidam interfecti. Vel in bono
Abbreviated transcription (Latin):
iustũ .i.xxͫ. qͥ iustificat. ꝑ quẽ qui ñ reconcili¬
de bonis .s. custodit dñs oĩa ossa eorũ. Seq̃r.
Redimet qͣi. mors pecc̃orũ pessima ẽ : sed
redimet dñs p̾cio mortis aĩas. ñ lib̾corũ .i.
eorũ qui de seruis dei factis̃ lib̾i sui: s seruo¬
rum suorũ .i. sͥ obedienciũ. ⁊ om̃s qͥ sꝑant
in eo. quãuis sine peco non sint. tam̃ ñ de
quãtũ libet ꝓficiens. qr sine pecc̃o esse ñ potest
inħ nondelinqͣt .i. ꝑ ħ mortale delictũ caueat
dum .i. quia sperat in eo in quo est remis¬
sio peccatorum:

Expanded text:
istum, qui justificat, per quem qui non reconcilide bonis, scilicet custodit Dominus omnia ossa eorum. VERS.dicat: Mors peccatorum est pessima, sed redimet Dominus pretio mortis animas, non libertorum, id est eorum qui de servis Dei facti sunt liberi sui, sed servorum suorum sibi obedientium, et omnes qui sperant in eo, quamvis sine peccato non sint, tamen non dquantumlibet proficiens, quia sine peccato id est per hoc mortale delictum caveat, dum, id est quia sperat in eo in quo est remissio peccatorum.
Abbreviated transcription (Latin):
s de sp̃ualib. Respice enĩ multos diuites
iniqͦs mori in diuiciis suis. nec factos fuisse
pauꝑes cũ uiuerẽt: s int̾ magnas copias cdi¬
uitiarũ usq ad ultimũ uitȩ ꝑduci. ⁊ expi¬
rare in lectis eburneis. circũ fluente familia.
⁊ magnifice celebrare põpã funeris. ac põpa¬
to fun̾e ad tumulũ deduci a suis. Nle gͦ te
fallat ħ script̾a: de sp̾ualib hic accipe ꝗ ait

Expanded text:
s. Aug. Respice enim multos divites iniquos mori in divitiis suis, nec factos fuisse pauperes cum viverent; sed inter magnas copias divitiarum usque ad ultimum vitae perduci, et exspirare in lectis eburneis circumfluente familia, et magnificam celebrari pompam funeris, ac pompato funere ad tumulum deduci a suis. Ne ergo te fallat hic Scriptura: de spiritualibus hic accipe quod ait:
Abbreviated transcription (Latin):
sunt particiones. Priꝰ ꝓpħa su̾matĩ laudĩ
ꝓmittit. Monens mansuctos adidem. Sccd̃o
ad ꝯmutacionẽ noui sacrificii fideles hortat᷑.
ibi. Accedite ad eũ. Tercio incipientes mo¬
net a qͥb abstine ant.ibi. Xtnite. Qrͣto
agit de tribulatio: nib bonorũ. ⁊ malorũ.
ibi Oculi. A laude itaq incipiens: ait .xͦ. ⁊ĩ eo

Expanded text:
sunt partitiones: Prius Propheta summatim laudem praemittit, monens mansuetos ad idem. Secundo, ad communionem novi sacrificii fideles hortatur, ibi, accedite. Tertio, incipientes monet a quibus abstineant, ibi, venite. Quarto, agit de retributionibus bonorum et malorum, ibi, oculi Domini. A laude itaque incipiens, a
Abbreviated transcription (Latin):
sicut in utre. qr nil nisi ꝑmissi faciunt: ⁊ po¬
nit eos sͥ inthesauris. ut ex eis donet mili¬
tes suos. dũ sinit eos flagellare filios qͦs recip̃.
Ergo ñ eos. s dñm timeat õĩs t̾ra. ⁊ differt
ħ sentencia a scda: qr ibi ꝑ aqͣs maris. agit

Expanded text:
sicut in utre, quia nil nisi permissi faciunt, et ponit sibi eos in thesauris, ut ex eis donet milites suos, dum sinit eos flagellare filios quos recipit. Ergo non eos, sed Dominum timeat omnis terra. Et differt haec sententia a secunda, quia ibi per aquas ma