comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
adũsus fidem: ñ uult posse adñsus uitatẽ.
Audi postremo ipsum diccntẽ: cur ñ possit
a se facere quicꝗͣ. Sic̃ audio inquid niudico.
Hoc ẽ ñ ex inca potestate decerno ꝗd libi¬
tum: s ex iudicandi religione qd iustũ c̃.
Et iõo niditium ineũ uerum: ꝙ ñ uoluntat
mex indulgco.s equitati. Audite quid iudex
dicat oȩlestis. Nompossum a me facere qcꝙͣ
ohomo potestatẽ quã ñ habes: cum ds̃ neget
sc habere. qui habet suꝑ omĩa potestatẽ. Audi
quid iustitia dicat. Non possum ame facere
quicꝗͣ. Audite quid iudex ȩquitatis adserat.
Sic̃ audio ⁊udico. Audite qͥd iudex iniqͥtatis
loquatur: Potestatẽ habeo dimittendi te: &
potestatẽ habeo crucisigendite. Tua pilate
uoce constringeris: tua dãpnaris sententia.
dñm tradidisti. ꝓpotestate absoluisti lat̾nẽ.:
aucꝰ torẽ autẽ uitȩ mt̃fecisti. S nec istam
ate habuisti. quã habere te adseris potesta

Expanded text:
aduersus fidem, non uult posse aduersus uentatem. aduersus fidem, non uult posse aduersus uentatem. audi postremo ipsum dicentem. cur non possit a se facere quicquam: sicut audio, inquit, et iudico, hoc et: non ex mea potestate decerno quod libitum, sed ex iudicandi religione quod iustum est, et ideo iudicium meum uerum, quia non uoluntati meae indulgeo, sed aequitati. audite quid iudex dicat caelestis: non possum a me facere quicquam; o homo, potestatem quam non habes. cum deus neget se habere, qui habet super omnia potestatem. audi quid iustitia dicat non possum a me facere quicquam. audite quid iudex aequitatis adserat: sicut audio, et iudico. audite quid iudex iniquitatis loquatur: potestatem habeo dimittendi te et potestatem habeo crucifigendite. tua. tua, Pilate, uoce constringeris, tua damnaris sententia. dominum tradidisti, per potestatem absoluisti latronem, auctorem autem uitae interfecisti. sed nec istam a te habuisti quam habere te adseris potestat
Abbreviated transcription (Latin):
maluit quam uindicare. S ihic ꝑsonam ni¬
dicis ꝓpositumq suscepit diceus. Non possũ
ame facere quicꝗ̃. b onꝰ tnim iudex nichiler
arbitrio suo fac̃: ⁊ domesticȩ ꝓposito uolinta¬
tis: s urita leges nura ꝓnuntiat. Scitis niris
obtemꝑat: ñ indulget ꝓpriȩ uoluntati li¬
dil paratum ⁊ meditatum domo defert:
s sic̃ audit ita iudicat: ⁊ sic̃ se habet negotii
natura decernit. Obsequit᷑ legib ñ adũsat᷑.
examinat causȩ merita ñ mutat. Discite
iudiccs scłi. qũe iniudicando tencre debeatis
affec lum: qũa sobrictatẽ. qũa sinceritatẽ.
Oñs om̃ium dic̃. ñ possum ego ame facere
quicꝗͣ. Alibi lego. Negare semecipsum ñ
potest. Nonpotest utiq ñ ꝑ insirmitatẽ
s: ꝑ integͥtatẽ. ñ ꝑimpossibilitatẽ faciendi.
s ꝑ obscruantiã iudicandi. Quid ñ potest
qui omĩa potest: nͥ qd̾possit. nolit: Non
uult posse qd dampnat. Non uult posse

Expanded text:
maluit quam uindicare. Ergo et hic personam iumaluit quam uindicare. Ergo et hic personam iudicis propositumque suscepit dicens: nonpossum a me facere quicquam. bonus enim iudex nihil ex arbitrio suo facit et domesticae proposito uoluntatis, sed iuxta leges et iura pronuntiat, scitis iuris obtemperat, non indulget propriae uoluntati, nihil paratum sed sicut audit, ita judicat; et sicut se habet negotii natura, decernit. Obsequitur legibus, non adversatur: examinat causae merita, non mutat. 37. Discite, judices saeculi, quem in judicando tenere debeatis affectum, quam sobrietatem, quam sinceritatem. Dominus omnium dicit: Non possum ego a me facere quidquam. Alibi lego: Negare semetipsum non potest . Non potest utique, non per infirmitatem, sed per integritatem. non per inpossibilitatem faciendi, sed per obseruantiam iudicandi. quid non potest qui omnia potest, nisi quod posse nolit? non uult posse quod damnet, non uult posse
Abbreviated transcription (Latin):
petieritis in nomine meo hoc faciam: Ieniq
alibi ait cum lararum suscitaret. S ciebam
qd̃ semꝑ inc audis. Hic quasi insirmꝰ per¬
noc tabat . qͥscicbat qd̾ semꝑ audit᷑. Et cla¬
mabat: latare ueni toras. Locuta ẽ. resur.¬
rectio: mors recessit. Suscepit etrã affectũ
rei. ⁊stecit ante iuidicẽ reus. noc de dignatꝰ
ẽ. dñs om̃ium p̃ndis uilitate. Int̾rogatꝰ tace¬
bat: ostendens indamore uocis. nec inforta¬
ns ad sertione pat̾tinii. s. in conscientiȩ integr¬
tat cẽ in nocentiȩ desensione: nec salut̃s corpis
ambiendam s animi puritatẽ. Deniꝙ qui su¬
sannam absoluit tacentẽ se optulit morq.
milla causa. ut nemo desꝑaret: in hac ut re¬
dimende uniũsitatis sac̾sicium ñ negaret.
nis. uocẽ humilitatis emisit dicens. Si male
locutus sum testimonium ꝑhibe de malo. fi
bene quid me cedis: Quas insirmꝰ. cedis deplo¬
rat iniuriam: ⁊ cum se posset ulcisci. quari

Expanded text:
petieritis in nomine meo hoc faciam? denique petieritis in nomine meo hoc faciam? denique alibi ait, cum Lazarum suscitaret: sciebam quod semper me audis, nec quasi infirmus pernoctabat, qui sciebat quod semper auditur, et clamauit: Lazare, ueniforas. locuta est resurrectio, mors recessit. Suscepit etiam affectum rei et stetit ante iudicem reus nec dedignatus est dominus omnium praesidis uilitatem. interrogatus tacebat. ostendens non in clamore uocis nec in forensis adsertione patrocinii. sed in conscientiae integritate esse innocentiae defensionem nec salutem corporis ambiendam, sed animi puritatem. denique. qui Susannam absoluit tacentem, se obtulit morti; in illa causa. ut nemo desperaret, in hac, ut redimendae uniuersitatis sacrificium non negaret. nis, uocem humilitatis emisit dicens: si male locutus sum m, testimonium perhibe de malo; si bene, quid me caedis? quasi infirmus caedis deplorat iniuriam et, cum se posset ulcisci, queri
Abbreviated transcription (Latin):
affectꝰ ⁊i officia suscepit. ut doceret qͥm̾ nos
in his conũsari oporter et officiis: suscepit.
ꝑsonam pastoris. iait. Pastorbonꝰ anmam
suã ponit ꝓ ouib suis. Idoq prationabili
grege sc ipsum passiomi corꝑis ñ negauit: ut
ouem lassam crucis suç humeris suꝑponens
pii oneris func lione recrearet. Suscepit ao¬
uocatiꝑsonam. Ipsum enim aduocatũ habe¬
mꝰ apud patr̃e ꝑ nocꝰ tabat in oratione ꝓ
nobis: ut nos suo suo informaret exemplo.
quẽ admodum uenianmr̃is debeamꝰ exora¬
re peccatis. Non enim ido ꝑ noc taret quasi
qui alit̃ patr̃c nob̾ reconciliare ñ posset.
s ut qualis aduocatꝰ eẽ debcat demonstra¬
ret. qualis sacdos. ut ñsolum dich s etiã
noc lib. ꝓ grege xp̃i debeat p̃cator adsistere.
An impetrandi egebat auxilio. qui facere ip¬
sc poterat qd̾ rogabat: qũead modũ ipse
dicebat. ego ad patr̃e uado. ⁊ qd̾ cumq abco

Expanded text:
affectus et officia susceperit, ut doceret, quomodo nos affectus et officia susceperit, ut doceret, quomodo nos in his conuersari oporteret officiis. suscepit personam pastoris et ait: pastor bonus animam suam ponit pro ouibus suis, ideoque pro rationabili grege se ipsum passioni corporis non negauit, ut ouem lassam crucis suae humeris superponens pii oneris functione recrearet. Suscepit aduocati personam; ipsum enim aduocatum habemus apud patrem. pernoctabat in oratione pro nobis, ut nos suo informaret exemplo, quemadmodum ueniam nostris debeamus exorare peccatis. non enim ideo pernoctaret, quasi qui aliter patrem nobis reconciliare non posset, sed ut qualis aduocatus esse debeat demonstraret, qualis sacerdos, ut non solum diebus. sed etiam noctibus pro grege Christi debeat precator adsistere. an inpetrandi egebat auxilio, qui facere ipse poterat quod rogabat, quemadmodum ipse dicebat: ego ad patrem uado, et quodcumque ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
uinȩ imitas cõꝓbet᷑: ubi putant int̃ patre
⁊ filu ec̃ distantiam potestatis. Nich̃ ase
fac̃ filius: qr ꝑ imnitatẽ oꝑationis. nec filiꝰ
sine patre fac̃: nec sine filio pat̃. Deniq pa¬
ter dic̃ ad filium. faciamꝰ hominẽ ad imagi¬
nẽ ⁊ similtaidinẽ nr̃am: cõminẽ asserens
oꝑationẽ eẽ. ubi cõmune consilium ẽ. Quid
sine sapientia fac̃. qui om̃ia insapientia fec̃
ut lec lum ẽ. omia insapientia fecisti: Ueniq
sapientia dixit. Cum faceret clos cum illo
eram: ⁊ ego eram cui ad plaudebat. Et eu̾¬
głista ait. om̃ia ꝑ ipsum facta sunt ⁊ sinc
ipso facꝰtum ẽ. nichil: ut doceret ñ solum
oꝑatorẽ om̃ium filium. s etiã pat̃ne oꝑatio¬
nis ẽẽ consortẽ. Ego tamen arbitror: qd̾ hic
locus adiuditii formã uideat᷑ cẽ rescrendꝰ.
Eu̾głium ⁊ enim ñ solũ fidĩ docł̾na. s etrã
moꝵ ẽ magistͥium: ⁊ speculũ iuste conũsatio

Expanded text:
vinae unitas comprobetur, ubi putant inter Patrem vinae unitas comprobetur, ubi putant inter Patrem et Filium esse distantiam potestatis. Nihil a se facit Filius, quia per unitatem operationis nec Filius sine Patre facit, nec sine Filio Pater. Denique Pater dicit ad Filium: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram, communem adserens erationem esse, ubi commune consilium est. quid sine sapientia facit qui omnia in sapientia fecit, ut lectum est: omnia in sapientia fecisti? denique Sapientia dixit: cum faceret caelos cum illo eram, et ego eram cui adplaudebat, et euangelista ait : omnia per ipsum facta sunt et sine ipso f actum est nihil, ut doceret non solum operatorem omnium filium, sed etiam paternae operationis esse consortem. Ego tamen arbitror, quod hic locus ad iudicii formam uideatur esse referendus; euangelium etenim non solum fidei doctrina. sed etiam morum est magisteriu
Abbreviated transcription (Latin):
temperet᷑. Aut fortasse quia dixerat iudica
tuditium incũ: id̾o subtexuit. miserationes
dñi minium multas ẽẽ. Grauc ẽ enim: de
alio iudicare. Unde etiã scͥptum ẽ. Nolite
iudicare: ut ñ udicemani. Cum eñĩ imnꝰqͥsq
sit suoꝵ consciꝰ peccatoꝵ: qͥm̃ potest de altiꝰ
iudicare peccato: Iudicet de alt̾ius errore.
qͥ ñ ht̃ qd̾ inse ipse condempnet. Iudicet
ille. qui ñ agat eadem quȩ inalio putauit᷑
punienda. ne cum de alio iudicat. inse fe-¬
rat ipse suditiam. Iudicet ille: qui ad ꝓñti¬
andum. nullo odio. nulla offensione. nulla
leuitate ducat᷑. Audisti hodic: qͥd iudex
uerus n iustꝰ locutꝰ sit. N possum inquit
ego ame facere quicꝗͣ. Nonnulli heretici
solebant hinc facere questiones: quasi in fir¬
mꝰ eẽt filius qͥ ase nichil faceret. quasi scd̃m
diuinitatẽ q̃ subditꝰ ⁊ pat̾no subioc ł imꝑio.
nec adũtunt. qd̾ hoc q̃ magis potestatis di

Expanded text:
temperetur. 31. Aut fortasse, quia dixerat: Judica temperetur. 31. Aut fortasse, quia dixerat: Judica judicium meum ; ideo subtexuit miserationes Domini nimium multas esse: grave est enim de altero judicare. Unde etiam scriptum est: Nolite iudicare, ut non iudicemini. cum enim unusquisque sit su- orum conscius peccatorum, quomodo potest de alterius iudicare peccato ? iudicet de alterius errore, qui non habet quod in se ipse condemnet, iudicet ille, qui non agat eadem quae in alio putauerit punienda, ne, cum de alio iudicat, in se ferat ipse sententiam, iudicet ille, qui ad pronuntiandum nullo odio, nulla offensione, nulla leuitate ducatur. audisti hodie, quid iudex uerus et iustus locutus sit: non possum, inquit, ego a me facere quicquam. Nonnulli haeretici solebant hinc facere quaestiones, quasi infirmus esset filius qui a se nihil faceret, quasi secundum diuinitatem quoque subditus et paterno subiectus imperio, nec aduertunt, quod hoc quoque magis potesta
Abbreviated transcription (Latin):
iuditia tua uiuifica me.¬
t silonge ẽ. apeccatorib salus. tamen
nemo desꝑet: quia multȩ sunt dñi mi¬
sericordiȩ. Qui suo peccato ꝑeunt: mi̾a
dñi liberant᷑. Miserchor inquit. cuiꝰ miser¬
tꝰ ero. Palam apparuit ñ querentib: uoca¬
ait resugintes. congregauit ignaros. pro
om̃ib se optulit passiomi. Nongͦ multum
miscricors: Miscłia enim hominis in ꝓaci¬
mumi suũ. miscdia dm̃i in omñe carñẽ: ut
om̃is caro ad dm̃ ascerderet. illa dñi misera¬
tione dñi donata. S qͦmͦ cum dixerit multas
ẽẽ dñi miserationes. scd̾m iuditia eiꝰ uiuifica¬
ripetit: maxime cum ipse alibi dicat. ⁊ ñ
intres iniuditium cum seruo tuo: S aliud ẽ illud
iuditium beneficioꝵ ap̃i cui respondere ñ¬
possumꝰ: quis enim potest debitũ referre na¬
turȩ. debitum salutis ⁊ gr̃ȩ: aliud iuditiũ
qd̾ fragilitatis nr̃ȩ estimatione censemur.
In hoc ipso tamen iuditiũ cum miscdia copu¬
latum ẽ: ut ui̾tas iuditii. miseratione dñi

Expanded text:
iudicia tua uiuifica M e. etsi longe est a peccatoribus salus, tamen nemo desperet. quia multae sunt misericordiae. qui suo peccato pereunt. misericordia domini liberantur: miserebor, inquit, cuius misertus e r o. palam apparuit non quaerentibus, uocauit refugientes, congregauit ignaros, pro omnibus se obtulit passioni. non ergo multum misericors ? misericordia enim hominis in proximum suum, misericordia domini in omnem carnem, ut omnis caro ad deum ascenderet illa domini miseratione donata. Sed quomodo, cum dixerit multas esse domini miserationes, secundum iudicia eius uiuificari petit, maxime cum ipse alibi dicat: e t non intres i n iudicium cumseruotuo ? sed aliud est illud iudicium beneficiopossumus quis enim potest debitum referre naturae, debitum salutis et gratiae; aliud judicium, quo fragilitatis nostrae aestimatione censemur. In hoc ipso tamen judicium cum misericordia copulatum est; ut veritas judicii miseratione Domini
Abbreviated transcription (Latin):
sibi latͦnem postularunt. iħm repudiaue¬
runt. Quis ẽ. autẽ qui se longe fac̃ adño:
nͥ quiñ ex quirit iustitias eiꝰ: Quͦ iustitias
ex quirit. ꝓpe ẽ. adheret. do. Et id̃o iusti¬
tias dĩ querentib. dic̃ apłs. Uos qͥ eratis
longe: fac ti estis ꝓpe insanguine ep̃i. San

Expanded text:
sibi latronem postularunt Iesum repudiauesibi latronem postularunt Iesum repudiauerunt.\' Quis est autem qui se longe facit a domino nisi qui non exquirit iustitias eius? qui uero iustitias exquirit prope est. adhaeret deo. et ideo iustitias dei quaerentibus dicit apostolus: uos qui eratis longe facti
Abbreviated transcription (Latin):
uideret. Deniq uidit: ⁊ uiculis solui cor¬
ꝑis postulauit. Possumꝰ etiam intelligere
iudica iuditium meum: quasi grauior nob̾
causa sit de iuditio nr̃o. qũã de errore di¬
cenda. Erranti enim facilius dat᷑ uenia. ꝗͣ
imꝓbe inalium iudicanti. Necesse ẽ. enim
cam formam inde redire iuditii: qũa in
aliaͣm ipse decernendam putaueris. Scqͥt᷑.¬
Longe ẽ. apeccatorib salus: qm̃ iustificatio¬
nes tuas ñ in quisierunt.
uoꝵ scrum c̃. iuditium. e&ꝵ salus longe
e.s. ipsi sunt sui auctores ꝑiculi. qͥdño
q̃ appropiquarunt. Ido fac lisunt lon¬
ge: quia uoluntates suas a salutis gr̃a sepa¬
rauerunt. Non resugit eos falus: s ipsi sa¬
lutẽ. qui se elongauerunt. Uenit ad iudõs.
s. illi salutẽ ñ receꝑunt. Quomͦ ñ receꝑunt:
dudi. Iħ̃s salus ẽ: iħs filius hominis nun
cupatꝰ ẽ. Uenit filiꝰ hominis querere &
saliuũi facere qd̾ ꝑierat: s iudei dimitt

Expanded text:
uideret. denique uidit et uinculis solui coruideret. denique uidit et uinculis solui corporis postulauit. Possumus etiam intellegere: iudica iudicium meu m. quasi grauior nobis causa sit de iudicio nostro quam de errore dicenda; erranti enim facilius datur uenia quam inprobe in alium iudicanti. necesse est enim eam formam in te redire iudicii, quam in alium ipse decernendam putaueris. Seqnge est a peccatoribus salus. quoniam iustitias tuas non exquisierunt. quorum serum est iudicium, eorum salus longe est; sed ipsi sunt sui auctores periculi, qui domino non adpropinquarunt. ideo facti sunt longe. quia uoluntate sua a salutis se gratia separauerunt; non refugit eos salus, sed ipsi salutem qui se elongauerunt. uenit ad Iudaeos, sed illi salutem non receperunt. quomodo non receperunt. audi Iesus salus est, Iesus filius hominis ncupatus est; uenit filius hominis quaerere e t saluum facere quod pe ri era t, sed Iudaei dimitti
Abbreviated transcription (Latin):
tit ut absoluat᷑: alius. ut coercitꝰ dimittat᷑.
Qui autẽ ñ iudicat᷑. ñ credidit. s impietats
suȩ iudicio ipse punit᷑. Apud imꝑatores
istos. ñ pununt᷑ sceleris rei barbari quod
in sua gente cõmiserint: quia ñ sibi sub¬
diti. s grauiore nomine hostes habentur.
qui sinc int̾rogatione pͥuiati sceleris pum¬
untur. Ita ⁊raxp̃c. suos castigat qs diligit.
alienos. tanꝗ̃ gen̾ali dampnatione impieta¬
tis astrictos penȩ dampnat et̃nȩ. N ouissima
enim destruct᷑ mors. Et tamen uerccundş
docet ꝓpħa exemplo sui: ut ettam qͥ difsid it
oꝑib suis. ꝓpt̾ ũbum tamen dĩ dementi orẽ
spet sententiam. Alius ꝓpt̃ diuitias uiuere
cupit. alius ꝓpt̃ filios: hic ꝓpt̃ ũbum de ⁊
uiuificari cupit: sic̃ symeon dñi expecta¬
uit aduentum. Uidit enim dñm intẽplo
& ait: nunc dimitas seruum tuum dñe.¬
oculi mei salutarc tuum: asserens uiuendi

Expanded text:
tit ut absolvatur, alius ut coercitus dimittatur. tit ut absolvatur, alius ut coercitus dimittatur. Qui autem non judicatur, non credidit, sed impietatis suae judicio ipse punitur. Apud imperatores istos non puniuntur sceleris rei barbari, quod in sua gente commiserint; quia non sunt sibi subditi, sed graviore nomine hostes habentur, qui sine interrogatione privati sceleris puniuntur. Ita et Christus suos castigat quos dalienos tamquam generali damnatione impietatis adstrictos poenae donat aeternae; nouissima enim destruetur mors. et tamen uerecunde docet propheta exemplo sui, ut etiam qui diffidit operibus suis propter uerbum tamen clementiorem speret sententiam. Alius propter diuitias uiuere cupit, alius propter filios. hic propter uerbum dei uiuificari petit, sicut Symeon domini expectauit aduentum; unde e: nunc dimittis seruum tuum inoculi mei salutare tuum, adserens uiuendi
Abbreviated transcription (Latin):
ut colerabilius ssmori. quã talia subire
supplitia. Optant. utiq audiribene sibi con¬
scii: optant etiam hii qui grauib flagitiis
urgentur. penam morts celeritate transige¬
re: ut aliquanta compendia penarum lu¬
crent᷑. Spes ẽ etiam de iudicis miscdia. Ipso
exilio. claustra carceris duriora sunt. Nec
om̃ib expetendum : Differat᷑ diaboliiudi¬
tium. ut sit semꝑ inpenis reus. semꝑ impbi
tatis suȩ innexus catenȩ: conscientiȩ suȩ im
ꝓpetuum sustincat ipse iudidium. Ido diues
ille ineugłio. licet peccator. penalib urget᷑
erumpnis. ut citiꝰ possit euadere. Diabolus
aut̃ nequaꝙͣ puniri ante iudiciũ demonstrat
nequaꝗͣ ad huc penis cẽ subiecꝰtus. nͥ quas ipse¬
tantoꝵ conscius scelerum soluit timore ꝓpecuo:
ne aliquando sccurus sit. Immo ut uerius
dicam. sc̃s ad iuditium uenit. impius ñuenit.
qm̃ ñ resurgunt impii iniuditium. Hic pe¬

Expanded text:
ut tolerabilius sit mori, quam talia subire ut tolerabilius sit mori, quam talia subire supplicia. Optant utique audiri bene sibi conscii: optant etiam hi qui gravibus flagitiis urgentur, poenam mortis celeritate transigere: ut aliquanta compendia poenarum lucrentur. Spes est etiam de judicis misericordia. Ipso exsilio claustra carceris duriora sunt, nec omnibus expetendum! Differtur diaboli judicium; ut sit semptatis suae innexus catena, conscientiae suae in perpetuum sustineat ipse iudicium. ideo diues ille in euangelio licet peccator poenalibus urgetur aerumnis, ut citius possit euadere, diabolus autem nequaquam peruenisse ad iudicium demonstratur, nequaquam adhuc poenis esse subiectus. ntantorum conscius scelerum solvit timore perpetuo, ne aliquando securus sit. 24. Immo ut verius dicam, sanctus ad judicium venit, impius non venit: Quoniam non resurgunt impii in judicio . Hic pe
Abbreviated transcription (Latin):
estinant in noxii adiuditium: ⁊ꝓpriȩ
innocentiȩ arbitri. denderant citiꝰ cõꝓba¬
ri Habet hoc usus etiam in sdo: qd̾ ẽ. com
miscricordem iudicẽ sibi causa c̃: apud re¬
dẽptorem suum nult cito ⁊ sꝑat absolui.
Absolutio enim. matura scoꝵ ẽ. Uñ dñs ait
ꝓerechihel: ad angłos ꝯͥministri st̃ ultionũ.
Ascĩs mcis incipite. Nonuult dñs. cõmime.
sc̃is cum diaboli sociĩs consordum eẽ iudi¬
tii. Diabolus enmriministri eiꝰ cũ hominib
ñ flagellabunt᷑. Separata c̃. pęna: ubi dntat
⁊ culpa. Idõq alio loco scͥptura dic̃. T empꝰ
inciꝑe iuditium di. adomo di. Quos mise¬
rat᷑ enim cito castigat. ut ñ diutiꝰ assiciaã
suturi expecꝰtatione iuditii: ñ ꝓlixius mise¬
ra reatus sorte macerentur: ut imꝰ quisq
reddat ettam duplitia peccata sua. qͦ tandẽ
possit absolui. Pena enimrcoꝵ: quedã ab
tos nexib catenarum reos. inspecie pompe
miscrabilis duci: ñ m̃iꝙͣ hoc patiunt᷑ inson¬
¶tes:

Expanded text:
estinant innoxii ad iudicium et propriae innocentiae arbitro se desiderant citius conprobari; habet hoc usus etiam in saeculo quod est misericordem iudicem sibi causa est, apud redemptorem suum uult cito et sperat absolui; absolutio enim matura sanctorum est. unde etper Ezechielem ad angelos qui ministri sunt ultionum: A sanctis meis incipite . Non vult Dominus commune sanctis cum diaboli sociis consortium esse judicii; diabolus enim et ministri ejus cum hominibus non flagellabuntur. Separata est poena, ubet culpa. ideoque alio loco scriptura ait: tempus incipere iudicium dei a domo dei. quos miseratur enim, cito castigat, ut non diutius adficiantur futuri expectatione iudicii, non prolixius misera reatus sorte macerentur, ut unusquisque reddat etiam duplicia peccata sua, quo tandem possit absolui. poena enim reorum qutos nexibus catenarum reos in specie pompae miserabilis duci: et nonnumquam hoc patiuntur insontes;
Abbreviated transcription (Latin):
secutionib. Om̃s qui uolunt ple uiuere inaͣ¬
ihũ. ꝑsecutionẽ padumtur. Om̃s dĩc. nullũ
excepit. Quis enim exceptꝰ pot̃ cẽ: cum ipse dñs
ꝑsecutionum temptam̃ta tolerauerit: ꝑscqͥt᷑
auaritia. ꝑsequit᷑ ambitio: ꝑscquit᷑ luxuria.
ꝑsequit᷑ suꝑbia: ꝑsequit᷑ fornicatio. Uñ ⁊ apłs

Expanded text:
ersecutionibus: omnes qui uolunt pie uiuere inersecutionibus: omnes qui uolunt pie uiuere inu persecutionem patiuntur. \'omnes\' dixit, nullum excepit. quis enim exceptus potest esse, cum ipse dominus persecutionum temptamenta tolerauerit? persequitur auaritia, persequitur ambitio, persequitur luxuria, persequitur superbia, persequitur fo
Abbreviated transcription (Latin):
plo sebastiam martyris: cuius hodie natał ẽ.
Hic mediolanensis oriundus c̃. Fortasse aut ĩa
discesserat ꝑsecutor: aut ad huc ñ uenerat in
hȩc partium: aut mitior erat. Ad ũtit. hic aut
mullum cẽ: aut tepere cer tamen. R om̃a ꝓitctꝰ
ẽ: ubi ꝓpt̃ fidĩ studium. psecutionis acerba
feruebant. Ibi passus ẽ: hoc ẽ. ibi coronatus.
Itaq illic quo hospes aduenit: domiciltum
immortalitatis ꝑpetuȩ callocauit. Siimꝰ ꝑsecu¬
tor fuisset: coronatꝰ hic martyr utiq ñ fuisset.
S qd̾ peuis. ñ hisolum ꝑsccutores sunt qͥ uident᷑.
s etiam qui ñ uident᷑: ⁊ multo plures ꝑsetutores.
Sic̃ enim unꝰ ꝑsecutor rex. multis ꝑsccutionis
p̃cepta mictebat. i ꝑsingulas ul ciuitates uł
ꝓuitias erant diũsi ꝑsccutores: ita etiã dia¬
bolus. multos ministros suos dirigit: qui ñ
foris tantũmodo. s etiã intus faciant ꝑsecu¬
tiones in animis singuloꝵ. De his dictum ẽ ꝑ¬

Expanded text:
plo Sebastiani martyris, cuius hodie natalis est. plo Sebastiani martyris, cuius hodie natalis est. hic Mediolanensis oriundo est. fortasse aut iam discesserat persecutor aut adhuc non uenerat in haec partium aut mitior erat. aduertit hic aut nullum esse aut tepere certamen. Romam profectus est, ubi propter fidei studium persecutiones acerbae feruebant; ibi passus est, hoc est ibi coronatus. itaque illic, quo hospes aduenit. domicilium inmortalitatis perpetuae conlocauit. si unus persecutor fuisset, coronatus hic martyr utique non fuisset. Sed quod peius, non hi solum persecutores sunt qui uidentur, sed etiam qui non uidentur, et multo plures persecutores. sicut enim unus persecutor rex multis persecutionis praecepta mittebat et per singulas uel ciuitates uel prouincias erant diuersi persecutores, ita etiam diabolus multos ministros suos dirigit, qui non foris tantummodo. sed etiam intus faciant persecutiones in animis singulorum. e his dictum est p
Abbreviated transcription (Latin):
declines: cum te nullus affligit. nullꝰ ꝑse¬
quit᷑. Quis enim in offense sibi ꝓsꝑoꝵ euen¬
tuum sccundans successu. fieret ingratꝰ: Quis
diuiticͥns asfluens. iugi salute robustꝰ. ñ ad dĩ
grãm referat. qd̃ sibi illa concessa sint: Demq
cum scm̃ iob dñs p̃ dicaret: ait aduersarius.
Num quid gratis iob colit dm̃: Nonne tu om̃ia
dedisti ci : Mitte manũ tuam in om̃ia queht̃:
si ñ infaciem te benedicet. Tunc gͥ plusꝓbatꝰ c̃.
quando amissis opib ⁊ filiis. adm̃ cultr⁊ gr̃a
ñ recessit. S: ñ unꝰ ꝑsccutor ẽ: multos ministros
ht̃. S: ñ te t̾reat. ꝑmultas enim t̾bulationes.
oportet nos intͦrre in regnum di. Si multȩ ꝑse¬
cutiones: multe ꝓbationes. Ubi multȩ coronȩ:
multa certamina. Tibi gͦ ꝓficit qd̾ multi ꝑse¬
cutores sunt: ut int̃ multas ꝑsecutiones. faciliꝰ
inuenias quẽad inodum coroneris. Utamꝰ exẽ¬

Expanded text:
declines, cum te nullus adfligit, nullus persedeclines, cum te nullus adfligit, nullus persequitur. quis enim inoffense sibi prosperorum euentuum secundante successu fieret ingratus ? quis diuitiis adfluens, iugi salute robustus non ad dei gratiam referat quod sibi illa concessa sint ? denique cum sanctum Iob dominus praedicaret, ait aduersarius: num quid gratis colit Iobdominum?. nonne tu omnia dedisti ei? mitte manum tuam in omnia quae habet, si non in faciemte benedicet. tunc igitur plus probatus est, quando amissis opibus et filiis a domini cultu et gratia non recessit. sed non unus persecutor est, multos ministros habet. sed non te terreat. per multas enim tribulationes oportet nos introire in regnum dei. si multae persecutiones, multae probationes; ubi multae coronae. multa certamina. tibi ergo proficit quod multi persecutores sunt, ut inter multas persecutiones facilius inuenias quemadmodum coroneris. Utamur exem
Abbreviated transcription (Latin):
miscratione sua ñ usq ad fec̃e dignat᷑ essundcre
ne plenitudinẽ supplitii ferre ñ possint. Indinat
gͥ calicẽ. ñ euacuat. Qd inclinat censure ẽ: qd
ñ euacuat miscdiȩ. G iuditium qͦ : mscdia tem¬
ꝑat dñs ds̃ nr. Quis enim nr̃m sinc diuma po¬
test miseratione subsistere: ¶d possumꝰ dignu
p̃miis facere celestib: Qiis nr̃m ita ad surgit
inboc corꝑe ut animũ suum eleuet: qd̾ iugiter
adhercas xp̃o: Quo tandẽ hominũ meritum
defert᷑: ut hȩc corruptibilis caro induat incor¬
ruptionẽ. ⁊ mortale hoc induat immortalitatẽ:
Quib laborib. quib iniuriis possumꝰ ur̃a cluere
peccata : Indigne sunt passiones huiꝰ demꝑis:
ad suꝑuenturam głam. Nongͦ scdm merita nr̃a.
s scđ̃m misdĩam di. cȩlesttum decretoꝵ in homi
me ⁊ tͥbulantes me: a testimonus tuis ñ declinaui.
Nonẽ. magnum situnc atestimoniis di non

Expanded text:
miseratione sua non usque ad faecem dignatur effundere, miseratione sua non usque ad faecem dignatur effundere, ne plenitudinem supplicii ferre non possint. inclinat ergo calicem. non euacuat; quod inclinat. censurae est, quod non euacuat, misericordiae. Ergo iudicium quoque mise deus noster. quis enim nostrum sine diuina potest miseratione subsistere ? quid possumus dignum praemiis facere caelestibus ? quis nostrum ita adsurgit in hoc corpore, ut animum suum eleuet, quo iugiter adhaereat Christo ? quo tandem homini merito defertur, ut haec corruptibilis caro induat incorruptionem et mortale hoc induat inmortalitatem? quibus laboribus, quibus iniuriis possumus nostra eleuare peccata ? indignae sunt passiones huius temporis ad superuenturam gloriam. non ergo secundum merita sericordiam dei caelestium decretorum in hominersequentes me et tribulantes me; a testimoniis tuis non declinaui. non est magnum, si tunc a dei testimoniis non
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ adño dõ nr̃o m̃sura quadam ⁊ pondere fiunt.
¶insposuit inquit rupes instatera: Et supra.
Quis m̃sus ẽ. manu aqũa. ⁊ cclum palmo: Qui
nr̃a examinat. sua utiq examinata largit᷑.
isaluo omia decernit examine. Ponderat
miscłam: ponderat ultionẽ. Inutroq certũ
pondus. habilisq m̃sura ẽ. Unde ⁊ dauid ait
ipotum dabis illis in lacͥmis inm̃sura: ne sine
moderationc m̃surȩ. penȩ cumulo grauarent᷑
⁊ sustinere ñ possent. Et alibi ait: idem ꝓpħ̃a.
Calix inmanu dm̃. uii meri plenꝰ ẽ. mixto.
⁊inclinauit ex hoc inhoc: ueruntam̃ fex eiꝰ.
ñẽ. ex inanita. Et hicremias ait. Calix auitus
babilonis inmanti dñi. a quo inebriate sunt
gentes. Hocẽ pęna anationib ꝑsoluta ẽ. ne
diutiꝰ insultarent: qd di ppłm acerbissima po-¬
pullatione uexauerint. Sensus gͥ ũsus daui¬
ticibic ẽ. Parata ⁊ plena ẽ. pęna. quȩ debetur
impiis. quã dñs declinat in ꝑsidos. s tam̃

Expanded text:
 deo nostro mensura quadam et pondere fiunt. quis posuit, inquit, rupes in statera? et supra: quis mensus est manu aquam et caelum palm o ? qui nostra examinat, sua utique examinata largitur et saluo omnia decernit examine. ponderat misericordiam, ponderat t ultionem; in utroque certum pondus habilisque mensura est. unde et Dauid ait: et potum dabis illis in lacrimis in mensura, ne sine moderatione mensurae poenae cumulo grauarentur et sustinere non possent. et alibi idem ait propheta: calix in manu domini uini meri plenus est mixto, et inclinauit ex hoc in hoc; uerumtamen faex eius non est exinanita. et Hieremias ait: calix aureus Babylon in manu domini, a quo inebriatae sunt gentes, hoc est: poena a nationibus persoluta est, ne diutius insultarent, quod dei populum acerbissima populatione uexarint. sensus igitur uersus Dauitici hic est: parata et plena est poena quae debetur impiis. quam dominus declinat in perfidos; sed tamen
Abbreviated transcription (Latin):
rit deuotionc̃.: ⁊ uocis ꝓfessionem. Corde enim
credit᷑ adiustitiã: orcautẽ confessio fit ad salutẽ.
G mꝑsecutionib int̾iorib esto fidlis ⁊ fortis: ut &¬
istis forensib ꝑsccudionib ad ꝓberis. Et in intimis
quam ꝑtulit. Demonstrata sunt ei om̃ia regna:
⁊dictum ẽ .ei. Tibi dabo hȩc om̃ia: siꝓcidens
ad oraueris me. Lectum c̃. ⁊ alibi. Non regnet
peccatum inur̃o mortalicorꝑe. Uides ante quos
reges statuaris ohomo: ante qͦs p̃sides pecca¬
toꝵ. Siculpa regnat: quot peccata qt uitia.
tot reges. Et ante hos ad ducimꝰ: ⁊ ande hos sta¬
mꝰ. Hũt etiã istireges tribinal: inmentib
plurimor. S siquis xp̃m fateat᷑. statim regẽ
illum fac̃ cẽ captũ: deic̃ de solio suȩ mentis.

Expanded text:
erit deuotionem et uocis professionem; corde enim erit deuotionem et uocis professionem; corde enim creditur ad iustitiam, ore autem confessio fit adsalutem. Ergo in persecutionibus interioribus esto fidelis istis forensibus persecutionibus approberis. Et in intimis quam pertulit; demonstrata sunt ei omnia regna, et dictum est ei: Tibi dabo haec omnia, si procidens adoraveris me . Lectum et alibi: Non regnet peccatum in vestro mortali corpore . Vides ante quos reges statuaris, o homo, ante quos praesides peccatorum, si culpa regnat? Quot peccata, quot vitia, tot reges. Et ante hos adducimur, et ante hos stamus. Habent etiam isti reges tribunal in mentibus plurimorum; sed si quis Christum fateatur, statim regem illum facit esse captivum, dejicit de solio suae mentis
Abbreviated transcription (Latin):
ucoris ducendę gr̃a. quȩ gentili uiro axp̃i¬
anis parentib negabat᷑ : simulata ad tẽpꝰ fide.
pleriq ꝓdent᷑ qd foris ꝯfessi sunt intꝰ negasse.
Anfornicationis causa tantũmꝰ. putamꝰ dnm̃
qd̾ madiantȩ gentis feminis concubitu misce¬
rent᷑: at nonco qd ꝑ illos concubitꝰ alicͥgͥenaꝵ
desciscere a fide. negare dñm cogerentur:
Nolite inquit om̃i sp̃ui credere: s afruc tib
eoꝵ cognoscite quib credere debeatis. Uenit
quis inȩccłam. dum honorẽ affectat sub
imꝑatorib xp̃ianis: simulato mnetu orationẽ
dcferre se fingit: inclinat᷑. solo sternit᷑. qͥ genu
mentis ñ flexerit. Uidet illum homo: xp̃ianum
putat. Uidet homo orantẽ supplicit̃ ⁊credit:
s. ds audit negantẽ. Discedit ꝓbatꝰ abhomine: s
condempnatꝰ a uidice. Quanto tolerabilius fucrat.
homini negasse ⁊ dõ cẽ confessum: licet hoc quoq
rep̃hensibile. Pfec la enim confessio: ⁊ ammi qur¬

Expanded text:
uxoris ducendae gratia, quae gentili uiro a chriuxoris ducendae gratia, quae gentili uiro a christianis parentibus negabatur, simulata ad tempus fide plerique produntur quod foris confessi sunt intus negasse. an fornicationis causa tantummodo putamus domquod Madianitae gentis feminis concubitu miscerentur ac non eo, quod per illos concubitus alienigenarum discedere a fide, negare dominum cogerentur? Nolite, inquit, omni spiritui credere, sed a fructibus eorum cognoscite quibus credere debeatis. uenit quis in ecclesiam, dum honorem affectat sub imperatoribus christianis, simulata mente orationem deferre se fingit, inclinatur et solo sternitur qui genu mentis non flexerit. uidet illum homo, christianum putat; uidet homo orantem suppliciter et credit, sed deus audit negantem. discedit probatus ab homine, sed condemnatus a iudice. quanto tolerabilius fuerat homini negasse et deo esse confessum! licet hoc quoque reprehensibile; perfecta enim confessio et animi qua
Abbreviated transcription (Latin):
sessionẽ minoris inuaderes. indesensȩ uiduȩ
iura temerares: ⁊ tam̃ contemplatione cȩlestiũ
p̃ceptoꝵ. opem magis ferendam. qũã inferendã
iniuriam iudicasti: destis es xxp̃i. Demq tales
es humilitat̃ẽ magis quam arrogantiã dilexis¬
ti: testis es xp̃i. Qd̃ ẽ. amplius: ñ sermonis tan¬
tumm᷑: s etiã oꝑis destimonium p̃biusti. Quis
enim locupletior testis ẽ: quã qͥ consitet᷑ dnm̃
iħim incarne uenisse: cum cũgłii p̃cepta custo¬
dit: Nam qui audit ⁊ñ facit: negat xp̃m.
⁊ demonia eiccimꝰ. ⁊ uirtutes multas fecimꝰ: in
illo die respondebit. Discidite ame om̃s oꝑarii
iniquitatis. Ille gͦ testis ẽ: qui ad stipulantib
faclis. dñi ib̃u p̃cepta testat᷑. Quanti gͦ cotidie
nium xp̃i fidele: quidixit. Hȩcẽ enim głatio
nr̃a: ⁊ testimonium conscientiȩ nr̃ȩ. Quanti
foris consessi sunt: nntus negaucrunt: Namq

Expanded text:
sessionem minoris inuaderes, indefensae uiduae sessionem minoris inuaderes, indefensae uiduae iura temerares, et tamen contemplatione caelestium praeceptorum opem magis ferendam quam inferendam iniuriam iudicasti: testis es Christi. denique tales es, humilitatem magis quam adrogantiam dilexisti: testis es Christi; quod est amplius, non sermonis tantummodo, sed etiam operis testimonium praebuisti. quis enim locupletior testis est quam qui confitetur dominum Iesum in carne uenisse, cum euangelii praecepta custodit ? nam qui audit et non facit, negat Christet daemonia eiecimus et uirtutes multas fecimus? in illo die respondebit: discedite a me omnes operarii iniquitatis! ille ergo testis est, qui adstipulantibus factis domini Iesu praecepta testatur. Quanti ergo cotidie nium Christi fidele, qui dixit: haec est enim gloriatio nostra et testimonium conscientiae nostrae. quanti foris confessi sunt et intus negauerunt! namque
Abbreviated transcription (Latin):
geres.: nͥ illa te ꝑsequcret᷑ : Est enim malꝰ sp̃s
fornicationis: ẽ. malus sp̃s auaritiȩ: malus
sp̃s suꝑbiȩ. Isti sunt ꝑsecutores graues. qͥ sine
gladii t̾rore m̃tẽ hominis frequent̃ elidunt:
qui illecebris magis quã t̾rorib animos ex¬
pugnant fidelium Hit̾ hostes cauendi: hi gra¬
uiores tyranni. ꝑ quosadam captus ẽ. Multi
inꝑsccutione publica coronati: occulta hac
ꝑsccutione cocidunt. Foris inquit pugne:
intus timores. Adũtis quã graue certamensit
qd ẽ. infra hominẽ: ut secum ipse confligat:
cum suis cupiditatib p̃lictur. Ipse apłis fluc¬
tuat. heret. astringit᷑: captiuarisc adserit
in lege peccati: ⁊ mortis corꝑe debllari: nec
Uerum. ut multȩ ꝑsecutiones: ita multa
martyria. Cotidie testis eł xp̃i. T̃ emptatꝰ es
sp̃u fornicationis. s ueritꝰ &ͥ suturũ iuditium.
temerandã m̃tis ⁊ corꝑis castimoniã ñ putasti
martir es ap̃i. Temptatꝰ es sp̃u auaritie. ut pos¬

Expanded text:
retur ? est enim malus spiritus fornicationis, est malus spiritus auaritiae, malus spiritus superbiae. Isti sunt persecutores graues, qui sine gladii terrore mentem hominis frequenter elidunt, qui inlecebris magis quam terroribus animos expugnant fidelium. hi tibi hostes cauendi, hi grauiores tyranni. per quos Adam captus est. multi in persecutione publica coronati occulta hac persecutione ceciderunt. foris, inquit, pugnae, intus timores. aduertis quam graue certamen sit quod est intra hominem. ut secum ipse confligat, cum suis cupiditatibus proelietur? ipse apostolus fluctuat haeret adstringitur. captiuari se adserit in lege peccati et mortis corpore debellari nec beratus. Uerum ut multae persecutiones, ita multa martyria. cotidie testis es Christi. temptatus es spiritu fornicationis, sed ueritus Christi futurum iudicium temerandam mentis et corporis castimoniam non putasti: martyr es Christi. temptatus es spiritu auaritiae, ut pos
Abbreviated transcription (Latin):
bulantes ⁊ ꝑsequentes me. Et fortasse xp̃c hoc
dic̃: ⁊ lic̃ inuocib singłoꝵ. Ipsum ⁊ enim ad¬
ũsariꝰ ꝑsequit᷑ in nob̾. Si declinas ꝑsequentes
xp̃m abicis: quisc temptari patit᷑ ut uincat.
Ubi illum uiderit diabolus ibi insidias parat
ibi temptationũ machinas admouet. ibidolos
noc lit. ut illum si possit excludat. Ubi autẽ
diabolus p̃liat᷑. ibi xp̃c adsistit. Ubi diabolꝰ
obsidet. ibi xp̃e in cludit᷑: ibi muroꝵ sꝑitali¬
um septa defendit. G qui ꝑsecutorẽ. resugit:
reicit etiam defensorẽ. S: cum audis muba
ꝑsequentes ⁊ tͥbulantes me: noli timere.
qui potes dicere. si dĩ ꝓ nob̾. quis contranos:
Uerum hoc ille dic̃. qui a destimonus dñs
nullo uitioꝵ declurat anfractu. Seqͥt᷑ ũsus.¬

Expanded text:
s m e. et fortasse Christus hoc dicit et dicit in uocibus singulorum, ipsum enim aduersarius persequitur in nobis. si declinas persequentes, Christum abicis, qui se temptari patitur, ut uincat. ubi illum uiderit diabolus, ibi insidias parat, ibi temptationum machinas admouet, ibi dolos nectit, ut illum, si possit, excludat. ubi autem diabolus proeliatur, ibi Christus adsistit, ubi diabolus adsidet, ibi Christus includitur, ibi murorum spiritalium saepta defendit. ergo, qui persecutorem refugit, reicit etiam defensorem. sed cum audis: multi persequentes et tribulantes me, noli timere. qui potes dicere: si deus pro nobis, quis contra nos? uerum hoc ille dicit, qui a testimoniis domini nullo uitiorum declinat anfractu. Sequitur uersus
Abbreviated transcription (Latin):
Tues quiuenturꝰ es analium expectamꝰ:
Respondit iħc. ccos iudere. claudos ambu¬
lare. audire surdos. Hoc enim. aduentus
sui testimonium fore: ꝑ ysaiam ꝓpħam sig¬
inficauerat. Hec gͦ quȩ admintiauit per
Intellectus g̃ datus ẽ. etiam his qui ꝑfec tam
sapientiam ñ haberent: dum mutilocunt᷑.
mortui resuscitant᷑. His enimsignis. indel¬
lectum ẽ. abhis quirudes erant.⁊ ad huc
quasi incunabulis fidi constituti ut erat
ppłs nationum: ipse uenisse qui expecta¬
batur. Illuminat gͥ fidi claritate: resurrec¬
tionis suȩ gła: diumoꝵ operum potestate.
Et intellec lum dat paruulis. Quib utiq. nͥ
de quib mȩũgłio gr̃as agit patri inco qd̾
ipse oꝑabat᷑ filiꝰ. qd̾ mysti̾a sua dĩ abscondis¬
set a sapientib paruulis reuclasset: ostenders
citius plebem ex gentib uel statꝰ inferioris
uiros. quam scribas ⁊ pͥncipes udõꝵ⁊ diui¬
tes hinius scłi. credituros: Ido diuites egu¬
erunt. ⁊esuriert̃: pauꝑ autẽ clamauit et

Expanded text:
tu es qui uenturus es. an alium expectamus? respondit Iesus caecos uidere, claudos ambulare. audire surdos; hoc enim aduentus sui testimonium fore per Esaiam prophetam significauerat. haec ergo quae adnuntiauit per Intellectus ergo datus est etiam his qui perfectam sapientiam non haberent, dum muti locuntur, mortui resuscitantur. his enim signis intellectum est ab his qui rudes erant et adhuc quasi in cunabulis fidei constituti, ut erat populus nationum, ipsum uenisse qui expectabatur. inluminat igitur fidei claritatem resurrectionis suae gloria, diuinorum operum potestate, et intellectum dat paruulis. quibus utique nisi de quibus in euangelio gratias agit patri in eo quod ipse operabatur filius, quod mysteria sua deus abscondisset a sapientibus et paruulis reuelasset, ostendens citius plebem ex gentibus uel status inferioris uiros quam scribas et principes Iudaeorum et diuites huius saeculi credituros? ideo diuites eguerunt et esurierunt, pauper autem clamauit et
Abbreviated transcription (Latin):
betur a dño tacere peccator. Conticesiat igit᷑
ꝑsidia: quȩ tramitẽ ueritatis tenere ñ nouit :
quȩ dĩ p̃cepta ñ seruat. Cur enim ꝑos suum
assumunt peccatores eugłium ueritatis: in
quoꝵ orc ueritas ñc̃ : Om̃ĩa autẽ p̃cepta dei
tuum abundauit nequitia: ⁊ lingua tua
concunauic dolum. Lingua enĩ quȩ uult
astruere mendatium: dolum utiq nectit as¬
sertis. S hiniusmodisur ẽ: ⁊ cum fure con¬
currens. Multi enmmfures sunt : qͥ ũbum dĩ
ñ aducilitatẽ suam furant᷑ ⁊ rapiunt. sed ad
fraudem: ⁊ patͥmonium qddam cęlestium
scͥpturarum. in sua furta decorquent: ad ul¬
derma sibi compendia colligentes. dolo ma¬
gis quã uericate quesita.S hi sunt qͥ miscent.
agũa uino tanꝗ̃ caupones pessimi: ad ulte¬
rantes sermonẽ łi: ⁊ insincerum ꝓferantes.
quicꝗͥd ꝑfido. ⁊ canꝗͣ ebrio ore de prompse¬
rint. Et id̃o aliena locuntur alege. nde
benc eosꝓpħa resugit atq rep̃hendit: sciens

Expanded text:
 meas? conticescat igitur perfidia quae tramitem ueritatis non nouit, quae dei praecepta non seruat. cur enim per os suum adsumunt peccatores euangelium ueritatis, in quorum ore ueritas non est ? omnia autem praecepta dei tuum abundauit nequitia et lingua tua concinnauit dolum; lingua enim, quae uult adstruere mendacium, dolum utique nectit adsertis. sed huiusmodi fur est et cum fure concurrens. multi enim fures sunt, qui uerbum dei non ad utilitatem suam furantur et rapiunt, sed ad fraudem, et Patrimonium quoddam cae- lestium scripturarum in sua furta detorquent, adulterina sibi conpendia colligentes dolo magis quam ueritate quaesita. sed ni sunt qui miscent aquam uino tamquam caupones pessimi, adulterantes sermonem dei et insincerum proferentes, quicquid perfido et tamquam ebrio ore deprompserint, et ideo aliena loquuntur a lege. unde bene eos propheta refugit atque reprehendit, sciens
Abbreviated transcription (Latin):
ii deꝑsequentib : qui ñ solum oꝑa iusti un¬
pidire: uerum etiam fidẽ. suꝑflua narratiõe
conatisunt. Et enim quasi fabulȩ cuiusdam
nenas. narratas sibi dicit ad oleschias: hoc ẽ.
suꝑfluas loquacitates. Narratores enim suꝑ¬
sim sicut hirundines disputationis suauitate.
natiuitatẽ loquacitatis continuatione cor¬
rũpunt: ut aristodelis sententia ẽ. Suꝑflua
gͥ loquitur hereticꝰ: quiñ loquit᷑ ueritatẽ: ñ
loquit᷑ scdm legem. Qui autẽ fundatꝰ inlege ẽ.
nouit aueris falsa discernere: sꝑitalis cerudi¬
tione docꝰ trine. heretica ab euuangłicis dog¬
mata scparare. Ĩoq nc multi deciprant᷑. iu

Expanded text:
 persequentibus, qui non solum opera iusti inpedire, uerum etiam fidem superflua narratione conati sunt. etenim quasi fabulae cuiusdam naenias narratas sibi dicit ἀδολεσχίας, hoc est superfluas loquacitates. narratores enim superflui sicut hirundines disputationis suauitatem natiuae loquacitatis continuatione corrumpunt, ut Aristotelis sententia est. Superflua igitur loquitur haereticus qui non loquitur ueritatem, non loquitur secundum legem. qui autem fundatus in lege est, nouit a ueris falsa discernere, spiritalis eruditione doctrinae haeretica ab euangelicis dogmata separare. ideoque, ne multi decipiantur, iu
Abbreviated transcription (Latin):
turbatus erat auditus: Visaest puritas &ritu solita sollem¬
nis consududo perspectaest: Cum uiderent ddidinis sacrifi¬
ciis nec mutatum quicquã necatiditum nec ablatum. pax
adõ commendata uolentibus placuit: quarenullus eorum
deb&cargui : decollegio urõ ad pacem transitum fecit qui fu¬
crant inista opinione turbati. simplici acplura ueritate firma¬
tisunt. Necdicantur deamaro fecissedulce: aut deduloe amarũ:
amaritudo quaedefalsitate uidebatur fuisse nuntiata in sinu
opinionis sed dicta remansit ueritas perspecta oculis. dulcedinem
suam in sehabens a falsae oꝑinionis limitibus separata est. Ergo
pecdeamaro. factumestdulce. Nec dedulce amarum. qui& aliud
& extraest quod est uisum & longe fuerat ꝗd uidebat᷑ auditũ.

Expanded text:
erturbatus erat auditus. uisa est puritas et ritu solito solemerturbatus erat auditus. uisa est puritas et ritu solito solemnis consuetudo perspecta est, cum uiderent diuinis sacrificiis nec mutatum quicquam nec additum nec ablatum. pax a deo commendata uolentibus placuit; quare nullus eorum debet argui, qui de collegio uestro ad pacem transitum fecit. qui fuerant sinistra opinione turbati, simplici ac pura ueritate firmati sunt. nec dicatur de amaro fecisse dulce aut de dulci amarum. amaritudo, quae de falsitate uidebatur fuisse nuntiata, in sinu opinionis resedit ac remansit; ueritas perspecta oculis dulcedinem suam in se habens a falsae opinionis limitibus separata est. ergo nec de amaro factum est dulce nec de dulci amarum, quia et aliud et extra est, quod est uisum, et longe fuerat, quod uidebatur auditum.
Abbreviated transcription (Latin):
constat postea tota securitate fecisse: Vnde paulo antepopulos de¬
terrebant: sed alia ratioexigit hasuoces. alias inuitauit in fac¬
tum: Namuthaec hoereñt qui ferusitur istadixĩsse  opinsio
falsa eorumaures. &omniũ populorum oppleuerat: Dicebatur
enim illo temporelentaitos. pallã &machariũ qui interessent
sacrificio: Utcũ altaria sollemniter aptarentur. proferrent
illic imaginem quã primo in altare ponerent sic sacrificium offen¬
retur. Hoccumacciperent aures percussi sunt &animi. &
uniuscuiusq lingua in haec uerba commotaest. ut omnis qui
hoc audierat dicer& . Qui indegustat desacrogustat. &recte
dictumerat. sitalem famã similis ueritas sequer&tur. at ubi
uentumest asupradictis & nihil taleui susest. ex eoquod fu¬
erat. paulo ante fama mentita. Nihiluiderunt cculixp̃iani
quod horrerent. Nihil probabit aspectus. ex his quibus ꝑ¬

Expanded text:
constat postea tota securitate fecisse, unde paulo ante populos deconstat postea tota securitate fecisse, unde paulo ante populos deterrebant. sed alia ratio exegit has uoces, alia inuitauit in factum. nam ut haec dicerent, qui feruntur ista dixisse, opinio falsa eorum aures et omnium populorum conpleuerat. dicebatur enim illo tempore uenturos esse Paulum et Macarium, qui interessent sacrificio, ut, cum altaria solemniter aptarentur, proferrent illi imaginem, quam primo in altare ponerent, et sic sacrificium offerretur. hoc cum acciperent aures, percussi sunt et animi et uniuscuiusque lingua in haec uerba commota est, ut omnis, qui haec audierat, diceret: \'qui inde gustat, de sacro gustat\'. et recte dictum erat, si talem famam similis ueritas sequeretur. at ubi uentum est a supradictis, nihil tale uisum est ex eo, quod fuerat paulo ante fama mentita: nihil uiderunt christiani oculi, quod horrerent, nihil probauit aspectus ex his, quibus p
Abbreviated transcription (Latin):
quidm̃ patrem perfiliumeius antchorã rogauerit paganum uocas.
Ettucũ paganũ uocas post professionẽ fidei Si aliqui xpĩanus quod
absit. unusquisque delinquerit peccator dicipotest. paganus esse
iterum non potest. Sed hae comnia uultis nullius esse momenti.
Acsitibi consensert quem seducis unus consensus. & manus tuae
porrectio. & pauca uerba iamtibi xp̃ianũ faciunt dexpĩano. Et ille
uobis uid&ur xp̃ĩanus qui quod uultis fecerit. Nonquem fides ad¬
duxent. & si seductionis urãe paulo tardius fuerit ad cõmodatus
ad sensus. &iãilla uobis argumenta nondesunt. Quibusqualefacile
&ciam nolentibus: quoduultis suadere possitis: Dumdicitis autdictũ
esse ex orecorum. qui samdudũ in uro collegio fuerant: quod quigus¬
taret aut acciperet desacrificio aduentantis unitatis. desacrogusta¬
re uideretur: Nonnegamus ab aliquibus esse haeedicta quos

Expanded text:
deum patrem per filium eius. ante aram rogauerit, paganum uocas. deum patrem per filium eius. ante aram rogauerit, paganum uocas. et tu eum paganum uocas post professionem fidei. si aliquis christianus, quod absit, deliquerit, peccator dici potest, paganus iterum esse non potest. sed haec omnia uultis nullius esse momenti; ac si tibi consenserit, quem seducis, unus consensus et manus tuae porrectio et pauca uerba iam tibi christianum faciunt de christiano, et ille uobis uidetur christianus, qui quod uultis fecerit, non quem fides adduxerit. Et si seductioni uestrae paulo tardius fuerit adcommodatus adsensus, etiam illa uobis argumenta non desunt, quibus quasi facile etiam nolentibus, quod uultis, suadere possitis, dum dicitis auditum esse ex ore eorum, qui iamdudum in uestro collegio fuerant, quod, qui gustaret aut acciperet de sacrificio aduentantis unitatis, de sacro gustare uideretur. non negamus ab aliquibus esse haec dicta, quos