comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Dñe etiam demonia subiciuntur nobis in nomine tuo.
Hine est quod a septuagesuna usꝙ ad pascha non cami¬
tur alła. quia tempore tristitie ñ debet carm̃ letitie
decantari Scd̃m illud ꝑpħicum. Quomͦ cantabimuᷤᷤ
cantitum dñi in terra aliena. Septuagesira naiq

Expanded text:
Domine, etiam daemonia subjiciuntur nobis in nomine tuo ibid.. Domine, etiam daemonia subjiciuntur nobis in nomine tuo ibid.. Hinc est quod a Septuagesima usque ad Pascha non cantatur Alleluia; quia tempore tristitiae non debet carmen laetitiae decantari, secundum illud propheticum: Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena? Psal. CXXXVI.
Abbreviated transcription (Latin):
damasi ꝑpͤ. traditur tͣctũra. & ideo in hac sede ma¬
gistra illam consuetudinem amputauimꝰ. que
hic a grecis tradita fuerat. Canit᷑ gͥ alła post gra¬
dale. canticũ leticie post luctũ penitentie sũ moꝑe
nitentes exprimere magnitudinem consolationis
que reposita est lugentib. iubilantes potius quam
cantantes. unamq breuẽ digni sermonis sillabam
in płes neuntas ꝓthimus. ut iocundo auditu mens at¬
tonita repleatur. & rapiatur illuc ubi semꝑ erit uita
sine morte. diessine nocte. certe. sine forte. iocunditas
sine dolore. securitas sine timore. tranquillitas siue
labore. fortitudo sine debilitate. rectitudo sine peruer¬
sitate. pulcritudo sine deformitate. ueritas sine fallacia
caritas sine mralitia. selicitas sine miseria. Potest tam̾
plebs ut uidit dedit laudem deo. Et om̃is popłs gau¬
debat in uinuersis que głose fiebant ab eo. Nam oe
septuaginta duo reuersi sunt cum gaudio dicentes.

Expanded text:
Damasi papae traditur tractum; et ideo in hoc maDamasi papae traditur tractum; et ideo in hoc magis illam consuetudinem amputavimus, quae hic a Graecis tradita fuerat. Canimus ergo Alleluia post graduale: canticum laetitiae post luctum poenitentiae. Summopere nitentes exprimere magnitudinem consolationis, quae reposita est lugentibus, jubilantes potius quam canentes, unamque brevem digni sermonis syllabam in plures neumas protrahimus, ut jucundo auditu mens attonita repleatur et rapiatur illuc, ubi semper erit vita sine morte, dies sine nocte, certe sine forte, jucunditas sine dolore, securitas sine timore, tranquillitas sine labore, fortitudo sine debilitate, rectitudo sine perversitate, pulchritudo sine deformitate, veritas sine fallacia, charitas sine malitia, felicitas sine miseria. Potest tamenplebs ut vidit, dedit laudem Deo, et omnis populus gaudebat in universis quae gloriose fiebant ab eo Luc. X. Nam et septuaginta duo reversi sunt cum gaudio dicentes:
Abbreviated transcription (Latin):
nendo titulum incipit. Laudate pũi dñm. Hoc inef¬
fabile gaudium uite presentis inopia uullatenus ha¬
bere meret᷑. sed pregustat illud ui spe. sitit & esurit
quod gustauit. donec spes mutetur in re. & fides in
num qͦ uocabulum signaret potuis. quam exprim̾e̾t.
cutus mysteriu̾ uelud quoddã gaudii stillicidiũ de
diuitiis suꝑne ierłm. primũ in m̃tem patͥarchaꝵ
&e propħaꝵ. post. in apostoloꝵ ora plenius ꝑ sp̃m
b caneret᷑ ad missani olim eccłie romane consuetu¬
do non erat. Sed a beato Gregorio constitutũ immo
potius restitutum est. Nam a temꝑe damasi pape
cum pruis fuisset: erdem consuenido defecerat. Demq
cũ de hoc & quibidam aliis quosdã murm᷑are sentiret.
tanquã constantinopolitane eccłe consuetudines
sequeretur. non est dedignatus reddere rationem¬
ditens. Nos in nullo hoꝵ aliam eccłam secuti su¬
mus. nam ut alła hic ñ liceret᷑ de ierosolimitaꝵ
eccł̃a ex beati Iere traditione. temꝑe beate memorie

Expanded text:
nendo titulum incipit: Laudate, pueri, Dominum. Hoc ineffabile gaudium vitae praesentis inopia nullatenus habere meretur, sed praegustans illud in spe, sitit et esurit quod gustaverit, donec spes mutetur in rem, et fides inum quoque vocabulum signaret potius quam exprimeret. Cujus mysterium, velut quoddam gaudii stillicidium, de divitiis supernae Hierusalem, primum in mentem patriarcharum et prophetarum, post in apostolorum ora plenius per Spibus caneretur ad missam, olim Ecclesiae Romanae consuetudo non erat, sed a beato Gregorio constitutum, imo potius restauratum est. Nam a tempore Damasi papae, cum prius fuisset, eadem consuetudo defecerat. Denique cum de hoc et quibusdam aliis quosdam murmurare sentiret, tanquam Constantinopolitanae Ecclesiae consuetudinem sequeretur, non est dedignatus reddere rationem: Nos in nullo horum aliam Ecclesiam secuti sumus. Nam ut alleluia hic non diceretur, de Hierosolymorum Ecclesia, ex B. Hieronymi traditione, tempore beatae memoriae
Abbreviated transcription (Latin):
quod̃ sp̃aliter adimpletur ministerio sacerdotum. hoc
uniuersaliter agitur uoto fidelium. Dicitur autem sa¬
crifitium laudis sccl̃m illud apłi. Quicquid facerede¬
betis onmia in laudem dei agite. ut deus laudetur
in uobis. uel sacrificium laudis dicitur. quia cum
deo quicguam offerimus: sua sibi reddimus. non
ur̃a larginur. Unde si esuriero ñ dicam tibi. meus
est etum terre orbis & plenitudo eus. Ergo ĩmola
deo satrificium laudis & redde altissimo uota nia
uel potius sacrificium laudis dicitur: quia propter
hoc maame deum laudare debemus quod non solũ
se dedit ꝓ nobis in precium. sed etiam se deait nobis in
aleret nos ad uitam. Unde qui manducat ine uiuit
propter me. Pro se suisq om̃ib. uidelicet consangui¬
neis uel affinib familiarib uel amitis. Licet enim
diligere teneamur etiam inimicos scdm illud. Biligi

Expanded text:
quod specialiter adimpletur ministerio sacerdotum, hoc quod specialiter adimpletur ministerio sacerdotum, hoc universaliter agitur voto fidelium. Dicitur autem sacrificium laudis, secundum illud Apostoli: Quidquid facitis, omnia in laudem Dei agite ut Deus laudetur in vobis . Vel sacrificium laudis dicitur, quia cum Deo quidquam offerimus, sua sibi reddimus, non nostra largimur; unde: Si esuriero non dicam tibi, meus est orbis terrae, et plenitudo ejus. Ergo immola Deo sacrificium laudis, el potius sacrificium laudis dicitur, quia propter hoc maxime Deum laudare debemus, quia non solum se dedit pro nobis in pretium, sed etiam se dedit nobis in um ut aleret nos ad vitam. Unde: Qui manducat vivet propter me Joan. VI. Pro se suisque omnibus. Videlicet consanguineis vel affinibus familiaribus, vel amicis. Licet enim diligere teneamur etiam inimicos, secundum illud: Di
Abbreviated transcription (Latin):
Unde cautum est in canonib quod om̃s fideles qͥ
ret: nec alicuiꝰ ualeat obliuisq. quid est quod peti¬
mus ut deus nr̃i meminerit. Porro d̾s dicit᷑ scire qͦs
approbat. Unde. Nouit cdũs qui sunt eiꝰ. Et dict᷑
nescire quos reprobat. Unde. Non noui uos. Rur
uertitur. Unde si impius egerit penitentiam:
om̃iũ iruqͥtatũ eiꝰ ñ recordabor. Et dicitur obluusci bo¬
noꝵ. cum bonus ad malum ꝑuercitur. Unde si
ustus a iusticia sua se auert̾it: omnes iusticias
eius ñ recordabor. Deus gͦ quandoq recordatur
ad miserandum. Unde mem̃to mes deus quia
uentus est uita mea. Quandoq recordaturad
punuendum. Unde. Mem̃to dñe filioꝵ edom
ta est & uota deuotio. quasi qui propitiaris fide
sacerdotum. qui tibi offerunt. Cum enim sacerdoᷤ¬
offert pro popło nichilominꝰ pro se. uel ideo dicit
pro quib offerimus. uel qui tibi offerunt. quia non
solum offerunt sacerdotes: sed uniuersi fideles. Nam

Expanded text:
Unde cautum est in canonibus quod omnes fideles qui ret, nec alicujus valeat oblivisci, quid est quod petimus ut Deus nostri meminerit. Porro Deus dicitur scire quos approbat, unde: Novit Dominus qui sunt ejus; et dicitur nescire quos reprobat, unde: Non novi vos Matthbonum convertitur; unde: Si impius egerit poenitentiam, omnium iniquitatum ejus non recordabor . Et dicitur oblivisci bonorum, cum bonus ad malum pervertitur, unde: Si justus a justitia se averterit, omnes justitias ejus non recordabor ibid., Deus quandoque ergo recordatur ad misericordiam, unde: Memento mei, Deus, quia ventus est vita mea Job VII. Quandoque recordatur ad puniendum, unde: Memento, Domine, filiorum Edom ta est, et nota devotio. Quasi qui propitiaris fidelsacerdotum qui offerunt. Cum enim sacerdooffert pro populo nihilominus et pro se. Vel ideo dicit pro quibus offerimus, vel qui tibi offerunt, quia non solum offerunt sacerdotes, sed et universi fideles. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc ip̃e dñs in iussu &e in uoce archangłi ⁊ in tuba dei
descersoet de celo. Et om̃s qui ii monum̃tis st̃ audient
uocẽ filii dei. ⁊ ꝓcedent boni ĩ resurrectionẽ uite. mali
uͦ in resurrectonẽ udicii. Mors ⁊ infernꝰ dabt̾ mortuos
suos qͥ in ip̃is ert. ⁊ uidebit om̃is oculus. ⁊ qui eũ pupu

Expanded text:
Tunc «ipse Dominus in iussu et voce archangeli et in tuba Dei descendet de celo». Et «omnes qui in monumentis sunt, audient vocem Filii Dei, et procedent boni in resurrectionem vite, mali vero in resurrectionem iudicii». «Mors et infernus dabunt mortuos suos qui in ip
Abbreviated transcription (Latin):
& cetera que licet humiliter tn excellenter ad eoꝵ ꝑti¬
uent inisterium. Hoc officium xp̃c exercuit. quan¬
do post cenam sacramenta confecta ꝓpriis manibus
dispensauit. & cum dormientes excitauit apłos ad orandsi.
Higilate inquit & orateme intretis in temptationẽ.

Expanded text:
, etc. Quae licet humiliter, tamen excellenter ad eorum s, etc. Quae licet humiliter, tamen excellenter ad eorum spectant ministerium. Hoc officium Christus exercuit, quando post coenam sacramenta confecta propriis manibus dispensavit, et cum dormientes excitavit apostolos ad orandum: Vigilate, inquit, et orate, ut non intretis in tentat
Abbreviated transcription (Latin):
a xxi. annis & supra: iussi sunt in tabernacło de
seruire. tanquam etatis ad ionera portanida robu¬
ste.qui possent archam federis. mensam ꝓpositõnis.
& uasa tabernacłi deportare. Qo̾ et in nouo testam̃¬
to recolitur. cum diaconib supͣ suustrum humerũ
stola sponitur: & in dieb ieiumi suꝑ eudem hu¬
merum conplicatur casula. quia quicqͥd laboris
in hac uita sufferimus: tanqirã in sinistra portamiꝰ
donec a sistra transeamus in dexteram. in qua
requiem habeamus. Hinc etiam diaconus cardina¬
les mensam lateranensis altaris suꝑ humeros suos in
cdie cene deportant. ⁊ reportant in sabbo. semꝑ ĩp̃i sũ
apłis. qui septem uiros boni testimonii plenos sp̃u
sc̃o diacones elegerunt. oĩone p̃missa ꝑ ĩpositionem
manuũ ordinantes. Hii sunt in apocalipsi septem
angłi tuba canentes. Hii septem candelabra aurea. hii
uoces tonitruoꝵ qui pacem anituntiant. predicant
eũngłium. mensam conponunt. offerunt eutharistiã.¬

Expanded text:
que annis et supra, jussi sunt in tabernaculo servire, tanquam aetatis ad onera portanda robusti, qui possint arcam foederis, mensam propositionis, et vasa tabernaculi deportare. Quod etiam in Novo Testamento recolitur, cum diaconibus supra sinistrum humerum stola imponitur, et in diebus jejunii supra eumdem humerum casula complicatur. Quia quidquid laboris in hac vita sufferimus, tanquam in sinistra portamus, donec a sinistra transeamus in dextram, in qua requiem habeamus. Hinc etiam diaconi cardinales mensam Lateranensis altaris supra humeros suos in die coenae deportant, et reportant in Sabbato: semper ipsi snitium ab apostolis, qui septem viros boni testimonii, plenos Spiritu sancto, diacones elegerunt, oratione praemissa, per impositionem manuum ordinantes Act. VI. Hi sunt in Apocalypsi Cap. VIII septem angeli tuba canentes. Hi septem candelabra aurea, hi voces tonitruorum, qui pacem annuntiant, praedicant Evangelium, mensam componunt, offerunt eucharistiam
Abbreviated transcription (Latin):
eterum subdiaconus
uel diaconus non manus sed pedes debeant¬
romani pontificis osculatur. ut & summo pon oscłan¬
tifici sumniam exhibeat reu̾entiam. & eum illus
oftendat ẽẽ uicarium. cuius pedes osculabat᷑ mulier
mulieres tenentes ressrgentis a mortuis adorauer̃t
Gñałr autem nemo debet manus sumim pontificis
osculari. insi cum de manib eius aliquid accipit. uel
cum ad manus eius aliquid tribuit: ut ostendatur. qđ
ex utroq debemꝰ ei gr̃as exhibere. qui sicut semper dat ꝓpria:
sic nequaquã reciꝑit aliena. Ip̃e uero ꝑreter oblationem
panis. nuillam aliam obłonem manib tangro. nisi q̃
pro defunctis offertur. quam ideo manib accipit. ut
eoꝵ suggillet errorem qui dogmatitant elemosinas ñ
ualere pro defunctis. Pauem uero contingit propter
reuerentiam sacrificii quod ex pane conficit᷑. & quia
uicarius est illius qui dese dicit. Ego sum panis. Per̾as

Expanded text:
eterum subdiaconus vel diaconus non manus, sed pedes Romani pontificis osculatur, ut summo pontifici summam exhibeat reverentiam, et eum illius ostendat vicarium esse, cujus pedes osculabatur mulier mulieres tenentes resurgentem a mortuis adoraverunt Joan. XX. Generaliter autem nemo debet manus summi pontificis osculari, nisi cum de manibus ejus aliquid accipit, vel cum ad manus ejus aliquid tribuit, ut ostendatur quod ex utroque debemus ei gratias exhibere. Quia sicut semper dat propria, sic nunquam recipit aliena. Ipse vero praeter oblationem panis, nullam aliam oblationem manibus tangit, nisi quae pro defunctis offertur. Quam ideo manibus accipit, ut eorum sugillet errorem, qui dogmatizant, eleemosynas non valere defunctis. Panem vero tangit propter reverentiam sacrificii, quod ex pane conficitur, eo quia vicarius est illius, qui de se dicit: Ego sum panis vivus
Abbreviated transcription (Latin):
popłm: ait. Dñs uobistum. Quod utiq uerbum bo¬
duxit uxorem. Chorus autem uterͥqͥ: respondet. Et
tum sp̃n tuo. Quod sumptum est ex epła pauli ad
cit pax uobis. qm̃ hec fuit pͥma uox dñi ad discipłos.
cum eis post resurrectionem apparuit. Instar uero cete
ex ip̃is ostendat. Ceterum septem uicib ppłs salutatur
in missa. quatinus exdusis septem uitsis caꝑitalib
ut nullus pb̃roꝵ missaꝵ sollempnia debeat tele¬
celebeare presumat. nisi duob presentib. sibiq respon¬
dintib: ip̃e tercius habeatur. Cum płaliter dicitur ab
eo. dñs uobistum. Et illud in secretis. Orate ꝑro me.¬
Apertissime conuenit ut ip̃ius salutationi responde¬
atura płib. uerum aliud est netessitatis artitulus.
aliud religionis contẽptus. Pie quoꝙ tredendum
est & sacris auctoritatib approbatur. quod angłi dei
conuites assisturit orantib. scd̃m illud prophicum.
In conspectu angloꝵ ꝑsallani tibi. & angłs ad tobiã.

Expanded text:
pulum, ait: Dominus vobiscum. Quod utique verbum Boh Moabitidem duxit uxorem. Chorus autem utrique respondet: Et cum spiritu tuo. Quod sumptum ex Epistola Pauli ad cit: Pax vobis. Quoniam haec fuit prima vox Christi ad discipulos, cum eis post resurrectionem apparuit. Ad instar vero saex ipsis ostendat. Caeterum, septem vicibus populus salutatur in missa, quatenus exclusis septem vitiis capitalibus, ut nullus presbyterorum missarum solemnia celebrare praesumat, nisi duobus praesentibus, sibique respondentibus, ipse tertius habeatur, quia cum pluraliter dicitur ab eo: Dominus vobiscum, et illud, in secretis: Orate apertissime convenit, ut illius salutationi respondeatur a pluribus. Verum aliud est necessitatis articulus, et aliud religionis contemptus. Pie quoque credendum est, et sacris auctoribus comprobatur, quod angeli Dei comites assistant orantibus, secundum illud propheticum: In conspectu angelorum psallam tibi Psal. CXXXVII.
Abbreviated transcription (Latin):
te rogamus om̃pt deus. Iube het perferri per manuᷤ
sanc̾ti angłi tui in sublime altare tuum & cet̾. Sa¬
ne quilibet homo suum habet angłu ad custodiam.
unde legitur in actib apłoꝵ quod cum puella que
cucurrit ad ostium. ut petri nuntaret aduentum ⁊
quos habebimus in głificatione consortes. Itẽ de

Expanded text:
te rogamus, omnipotens Deus, jube haec perferri per manus angeli tui sancti in sublime altare tuum, etc. Sane quilibet homo habet angelum suum ad custodiam. Unde legitur in Actibus apostolorum, quod cum puella, quae cucurrit ad ostium, Petri nuntiaret adventum, d ratione participes, quos habebimus in glorificatione consortes.
Abbreviated transcription (Latin):
gna. ut etiam ignẽ faceret de celo descendere in
terram in conspectu hominũ. Et siduxit habitan¬
tes in terram ꝓpter signa que data sunt illi facere
ciet ut quicumq ñ adorauerit ymagin̾e bestie
occidatur. Et faciet om̃s pusillos ⁊ magnos. diuites
⁊ pauꝑes. liberos ⁊ seruos habere caracterẽ in dextera
manu. aut in frontib suis. ut ne quis possit emi̾e

Expanded text:
gna, ut etiam ignem faceret de coelo descendere in terram in conspectu hominum. Et seduxit habitantes in terra, propter signa quae data sunt illi facere ciet ut quicunque non adoraverint imaginem bestiae, occidantur. Et faciet omnes pusillos, et magnos, et divites, et pauperes, et liberos et servos, habere characterem ejus in dextra manu, aut
Abbreviated transcription (Latin):
idem ꝓpłia intueus ait. Tu cherub extentus ⁊ ꝓtegens
in monte scõ des. in medio lapidũ ignitoꝵ. perfecduᷤ
ambulasti. Cherub quippe pleratudo scientie uiter¬
p̾tatur. Et id curo iste cherub. dicttur: quia transce̾¬
disse ciuictos scientia non dubitatur. Qui in medio
lapioum ignitoꝵ. ꝑfectus ambłauit. quia int̾ angło¬

Expanded text:
idem propheta intuens, adjunxit: Tu Cherub extentus et protegens in monte sancto Dei: in medio lapidum ignitorum perfectus ambulasti . Cherub quippe plenitudo scientiae interpretatur. Et idcirco iste Cherub dicitur, quia transcendisse cunctos scientia non dubitatur. Qui in medio lapidum ignitorum perfectus ambulavit, quia inter ang
Abbreviated transcription (Latin):
tuo. Quis detrahet me ui terram᷑ Si exaltatus
fueris ut aquila. ⁊ si inter sidera posueris indũ
tuum. inde detraham te dicit dñs. Et paulo post.
ris tui illuserunt tib. inualuerunt aduersũ te
uiri patis tue. Qui comedunt tecũ ponent insidi¬
as suꝑte. Non ẽ prudentia in eo. Que om̃ia expo

Expanded text:
is in corde tuo: Quis detrahet me in terram? Si exaltatus fueris ut aquila, et si inter sidera posueris nidum tuum: inde detraham te, dicit Dominus. Si fures ris tui illuserunt tibi, invaluerunt adversum te viri pacis tuae: Qui comedunt tecum, ponent insidias subter te: non est prudentia in eo. Numquid no
Abbreviated transcription (Latin):
faciut. cum ꝑuersa patiuntur. tunc autẽ antixpi
fatellites etiam cum ꝑuersa inferunt. mira facturi st̃.
Pensemꝰ gͦ ait. que erit humane m̃tis illa tẽptatio. qñ
pius martyr. ⁊ corpus tormentis subicit. ⁊ tñ aute eiꝰ
ocłos minaicła tortor facit. Cuuis timo inquit uiroꝰ.¬
si ab ip̃o cogitationũ fundo quatiatur. q̃n is qui flagriᷤᷤ

Expanded text:
faciunt cum perversa patiuntur, tunc autem hujus hostis satellites, etiam cum perversa inferunt, mira facturi sunt. Pensemus ergo quae erit humanae mentis illa tentatio, quando pius martyr et corpus tormentis subjicit, et tamen ante ejus oculos miracula tortor facit? Cujus tunc virtus non ab ipso cogitationum fundo quatiatur, quando is qui flagris
Abbreviated transcription (Latin):
uertit. ⁊ terre funditus coequauit. Respondit is cui loq̃¬
batur. Non est hoc alud nisi gladius gedeonis filii io¬
as rari israelite. Tradidit dñs in manu eius madian
⁊ om̃ia castra eus. Cũq auoisset gedeon sompniũ &
int̾pretationẽ eius. ad orauit. ⁊ reuersus est ad castra
isrł ⁊ ait. Surgite. tiadidit enum du̾s in manus nr̃as¬

Expanded text:
ertit et terrae funditus coaequavit respondit is cui loquebatur non est hoc aliud nisi gladius Gedeonis filii Ioas viri Israhelitae tradidit Deus in manu eius Madian et omnia castra eius cumque audisinterpretationem ejus, adoravit et reversus est ad castra Israel, et ait: Surgite, tradidit enim Deus in manus
Abbreviated transcription (Latin):
dei ⁊ humilitate iniungat fratri aliquid facere ser¬
mo ip̃e qui ꝓpter deuni egreditur facit illum fratrem
subiectum existere ⁊ implere quio fuerit imꝑatum.
Si autem quis uolens iubere fratri. ⁊ ñ hoc scđm ti¬
morem dei fecit. & quasi ꝑ auctoritatẽ uolens sibi in
eo potestatem defenidere deus qui uidet occulta cordis
ũ ꝑmittit eum audire uel facere que uibentur. Marn¬
festum est enim opus quod scđm deum fit. ⁊ iterũ
mamfestum est qd ꝓ uoluntate aut potestate iniun¬
gitur. qm̃ qđ a deo est cum humilitate ⁊ obsecratio¬
ne imꝑatur. quod autẽ ex. potestate cum furore ⁊ ꝑ¬
turbatione utpote quod a maligno est. Cũ enim apd̾¬

Expanded text:
Dei injungat fratri aliquid facere, sermo ipse qui propter Deum egreditur, facit fratrem illum suum subjectum existere et implere quod fuerit imperatum; si autem quis volens jubere fratri, et non hoc secundum timorem Dei fecerit, sed quasi per auctoritatem, volens sibi in eo potestatem defendere, Deus qui videt occulta cordis, non permittit eum audire vel facere quod jubetur. Manifestum enim est opus quod secundum Deum fit; et iterum manifestum est quod pro voluntate aut in potestate injungitur: quoniam quod a Deo est, cum humilitate et obsecratione imperatur; quod autem ex potestate, cum furore et perturbatione, utpote quod a maligno est. 74. Di
Abbreviated transcription (Latin):
madian erant subter in ualle. Eadẽ nocte dixit dñs
ad eum. Surge ⁊ descende in castra quia tradidi eos
in manu tua. Sinautẽ solus ire formidas descendat
tecũ phara puer tinis. ⁊ cum audieris quid loquatur
tunc confortabuntur manus tue. ⁊ securior ad hosti¬
ur castra descendes. Descendit gͦ ip̃e ⁊ phara puer
enis in partem castroꝵ ubi erant armatoꝵ uigilie. Et¬

Expanded text:
Madian erant subter in valle eadem nocte dixit Dominus ad eum surge et descende in castra quia tradidi eos in manu tua sin autem solus ire formidas descendat tecum Phara puer tuus et cum audieris quid loquantur tunc confortabuntur manus tuae et securior ad hostium castra descendes descendit ergo ipse et Phara puer eius in partem castrorum ubi erant armatorum vigiliae
Abbreviated transcription (Latin):
stis clausos obsidens. niuros explorat: & tẽptat. an
sit pars aliqua menbrox nmꝰ stabilis ⁊ muus fida.
cuius aditu ad interiora penetretur. Offert ocłis for¬
mas illices ⁊ faciles uoluntates. ut uisu destrauat castiͭ¬
tatem. Aures ꝑ canoiã musicam tẽptat: ut sorii dul¬
cioris auditu. soluat ⁊ molliat xp̃ianũ uigoiẽ. Lingu̾a

Expanded text:
stis clausos obsidens muros explorat et temptat an sit pars aliqua membrorum minus stabilis et minus fida, cuius aditu ad interiora penetretur. offert oculis formas inlices et faciles uoluptates, ut uisu destruat castitatem. aures per canora musica temptat, ut soni dulcioris auditu soluat et molliat christianum uigorem. linguam
Abbreviated transcription (Latin):
ores illo in paradyso dei. abietes ñ adequauerunt sũ¬
mitatẽ euis. platani ñ fuerunt eque frondib illius
om̃e lignũ paradisi dei ñ est assimilatũ illi. ⁊ pulcri¬
tudini eins. qm̃ speciosum fecit eum in młtis conden¬
tui. Aurũ opus decoris eius extitit. quia sapientie clari¬
tate resplenduit. quam bene creatus accepir. Cuius¬

Expanded text:
ei, abietes non adaequaverunt summitatem ejus. Platani non fuerunt aequae frondibus ejus; omne lignum paradisi Dei non est assimilatum ei et pulchritudini ejus, quoniam speciosum fecit eum in multis condent . Aurum opus decoris ejus exstitit, quia sapientiae claritate canduit quam bene creatus accepit.
Abbreviated transcription (Latin):
per admixtionem. transit in uinum. & uinui ꝑ con¬
secrationem trnsit in sanguinem. Quis enim am¬
bigat aquam in uinũ transire. cum multo uini
modicum infundituraque. Alioquin tota uini sub̾a
propter guitam aque mutatur. ut quoddã fiat ex
stillam in confusionis sp̾em mutaretur. Nec panis
ille posset in eucharistiam consecrari. qui factus ẽ
de frum̃to: cui forte cõmixtura fuerat unũ granum
ordei. uel auene. Quid autem si plus apponatur
aque quã uiii. erit irritũ sacramentum: Oportet
quidem ut tantũ ibi uini ponatur. quod aque cõmix¬
tum sapor uini remaneat. Licet autem diligenti stu¬
dio uinum optinaum sit querendum. ut in sacrificiũ
offeratur: uicium tam̃ uni nͦ matulat mundiciã
sacramenti. Quotirca siue uiriũ nouura quod dicit᷑
mustũ. siue uinũ acidum quod appellatur acetum
in sacrificium offeratur: sacrameritũ conficitur & di¬
uinitus consecratur.

Expanded text:
per admistionem transit in vinum, et vinum per conper admistionem transit in vinum, et vinum per consecrationem transit in sanguinem. Quis enim ambigat aquam in vinum transire, cum multo vino modicum infunditur aquae? Alioquin tota vini substantia propter guttam aquae mutatur, ut quoddam fiat ex stillam in confessionis speciem mutaretur, nec panis ille posset in eucharistiam consecrari, qui factus est de frumento, cui forte mistum fuerat unum granum hordei vel avenae. Quid autem si plus apponatur aquae quam vini, erit irritum sacramentum? Oportet quidem quod tantum vini ibi ponatur, quod aqua commistum saporem vini retineat. Licet autem diligenti studio vinum optimum sit quaerendum, ut sacrificium offeratur, vitium tamen vini non maculat munditiam sacramenti. Quocirca sive vinum novum, quod dicitur mustum, sive vinum acidum, quod appellatur acetum, in sacrificium offeratur, sacramentum conficitur et divinitus consecratur.
Abbreviated transcription (Latin):
tur quod ̃putiũ xp̃i fuit in iers̃in delatũ ab angl̃o
karolo magtio. qui transtulit illud. ⁊ posuit aquis¬
grani. sed post a karolo caluo positũ est in eccła salua¬
toris. apud carosium. Meluis est tam̃ deo totum cõ¬
mittere: quam aliqiid temere cdiffinire. Illud aute
omnino nefas est opinarr: quod quidam dicere pre¬
sumpserunt. Uidelicet aquam in flegina conu̾ti.
Nam & de latere xp̃i non aquam sed humorẽ aqua¬
ticum .i. flegina mentiuntur exisse. Non attenden¬
tes quod de latere xp̃i duo p̾cipua eccłe sacram̃ta
fluxerunt. uideł. saciam̃tum redemptionis i san¬
guine. & sacram̃tuni regñationis in aqua ⁊ lon
enim baptizanur in flegmate serl in aqua. iuxta
sententiam ewangłii. Nisi quis renatus fu̾it ex aqͣ
& spũ sancto: non intrabit in regnum dei. Qiuibdã
uero non absurde iudetur. quod aqua cum uino
transit in sanguinem. ea uidelicet ratione. quod aqͤ

Expanded text:
tur, quod praeputium Christi fuit in Jerusalem delatum ab angelo, tur, quod praeputium Christi fuit in Jerusalem delatum ab angelo, Carolo Magno qui sustulit illud et posuit Aquisgrani. Sed post a Carolo Calvo positum est in ecclesia Salvatoris apud Carosium. Melius est tamen Deo totum committere, quam aliud temere domnino nefas est opinari, quod quidam dicere praesumpserunt, videlicet aquam in flegma converti. Nam et de latere Christi non aquam, sed humorem aquaticum, id est flegma mentiuntur exivisse, non attendentes quod de latere Christi duo praecipua Ecclesiae sacramenta fluxerunt, videlicet et sacramentum redemptionis in sanguine, et sacramentum regenerationis in aqua. Non enim baptizamur in flegmate, sed in aqua, juxta sententiam Evangelii: Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non intrabit in regnum Dei Joan. III. Quibusdam vero non absurdum videtur, quod aqua cum vino transit in sanguinem, ea videlicet ratione, quod aqua
Abbreviated transcription (Latin):
ppłi multi st̃. Et ob hoc aqua uino miscetur : ut xp̃o
nem existit. Et quomodo separatur a uino. cum fue¬
rat inuinum cõmixta. Preterea non solum sangui¬
nem bibet sacerdos in hoc sacram̃to. si post consecrati¬
onem aqua pura ꝑmauserit. Post unam gͦ sum¬
ptionem tantũ. eadem die cõmimicare non debet
ac si prius aquam bibisset. Nam iocirco sacerdos
postquam perfundit eadẽ die iterum ñ sacrificat.
quia uinum purum assumit. An forte sicut uinũ
nutatur in sacram̃tum tedemptionis: sic & aqua
transit in sacramentum ablutionis. que de lat̾e
xp̃i paricer effluxerunt. Quis hoc audeat diffinire:¬
Nam &ẽ illud inquiritur. utrum xẜ̃c resurgens
a mortuis. sanguinem illum resumpserit. quẽ effu¬
magis sanginis ille non periit qui fuit de ueritate
nature: Quid gͦ de circũtisione preputii uel nmbi¬
lici pretisicĩe dicetur. Anin resurrectione xp̃i simiłr
rediit ad ueritatem humane sube: Ereditur tam̃ in

Expanded text:
puli multi Apoc. XIX, et ob hoc aqua vino miscetur, ut Christo nem existit? et quomodo separatur a vino, cui fuerat in unum commista? Praeterea non solum sanguinem exhibet sacerdos in hoc sacramento, si post consecrationem aqua pura permanserit, post unam ergo sumptionem iterum eodem die communicare non debet, ac si prius aquam bibisset. Nam idcirco sacerdos postquam profudit, eodem die iterum non sacrificat, quia vinum purum assumit. An forte sicut vinum mutatur in sacramentum redemptionis, sic et aqua transit in sacramentum ablutionis, quae de latere Christi pariter effluxerunt. Quis hoc audeat diffiniream et illud inquiratur, utrum Christus resurgens a mortuis, sanguinem illum resumpsit quem effu quanto magis sanguis ille non periit qui fuit de veritate naturae. Quid ergo de circumcisione praeputii vel umbilici praecisione dicetur? an in resurrectione Christi similiter rediit, ad veritatem humanae substantiae? Creditur enim in
Abbreviated transcription (Latin):
In signil reuerentie subdyatoms & dỹaconus. pedes
& manus sumii pontificis oscłantur. Pedem subdy¬
aconus osculatur. post lectam epłam. Hrtonus ante
rens ampullam cura aqua: calitẽꝙ cũuino. Et dyaco¬
mis offerens patenam cum hostia: & thuribłm cumt
incenso. Uterq uͦ de manu pontificis accipiens eucha¬
tistiam. Illud quoq uacare ñ creditur a mysterio. qd̾
sũmus pontifex. septem modis accipit oscłm. Ad os. &¬
ad pectus. & humerũ. ad mauꝰ. ad brachia. ad pedes.
&̃ genua. expressum mysteriũ sed alias exꝑrim̃dum.

Expanded text:
In signum reverentiae diaconus et subdiaconus pedes et manus summi pontificis osculantur, pedes subdiaconus osculatur, post lectam epistolam, et diaconus ante rens ampullam cum aqua, calicem cum vino. Et subdiaconus offerens patenam cum hostia, thuribulum cum incenso, uterque vero de manu pontificis accipiens eucharistiam. Illud quoque vacare non creditur a mysterio quod summus pontifex a ministro septem modis accipit osculum: ad os, ad pectus, ad humerum, ad manus, ad brachia, ad pedes, ad genua, expressum mysterium, sed alias exprimendum.
Abbreviated transcription (Latin):
scens p̃cepit eis ab ierosolimis ne discederent. cõitar eu
Quod autem ep̃c unam partẽ accipiens. reliquas ch̃am.¬
ministris impendit. illud insimiat quod lutas eirm¬
głista cominemorat. Quia iħc accipiens panem man
Et qm eodem ewan głista testaute ih̃e accepit panem
ac fregit. & porrigebat illis. quoꝵ cor ardens erat in
eo. Iocirco pontifex in tegram eucharistie medieta¬
tem accipiens suꝑ patenam frangit in partes. &

Expanded text:
scens praecepit eis ab Hierosolymis ne discederent Act. I. Quod autem unam partem accipiens, reliquas mnistris impendit, illud insinuat, quod Lucas evangelista commemorat, quia Jesus accipiens panem mandEt quoniam, eodem evangelista testante, Jesus accepit panem, ac fregit et porrigebat illis, quorum cor ardens erat in eis Luc. XXIV; idcirco pontifex integram Eucharistiae medietatem accipiens super patenam, frangit in partes, et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊am &̾ apłs admonet. Salutate uos inuicem
in oscło pacis. In pͥmitiua quidẽ eccła singłis dieb
qui celebratiom missaꝵ int̾erant: cominunicare
traditur institutũ. ut tantura comraunitarent dñicis¬
dieb. Postmodum autẽ quia nechoc digne potuit ob¬
seruari: tercia secuta est institutio. ut ter saltem in an
uento remedio ut singłis dieb oscłm pacis daretur
ꝑ mysterio uniu̾sitatis. Qni uͦ ꝑ immolationẽ hostie
salutaris dimissis petcatis retonciliamur altissimo
aꝑire non debeo pax sit netessario indicenda. ꝑ quam
constet ppłm ad omniai que ministeriis aguntur atq
in eccła celebrantur: prebuisse conselisum. ac finita
ẽẽ patis concludentis signacło demonstrentur. De di¬
sculum in sc̃a scriptura significat uersis oscłis¬
tiam. De oscło unionis. sponsa dicit in canticis. ĩ mis
Osculetur me oscło oris sui. De oscło caritatis ysa sa¬
ac inqͥt ad filium. Accede ad me ⁊ da mͥ oscłm fili tni.

Expanded text:
icem in osculo sancto. In primitiva quidem Ecclesia singulis diebus qui celebrationi missarum intererant, communicare traditur institutum, ut tantum diebus communicarent Dominicis. Postmodum autem quia nec hoc potuit observari, tertia secuta est institutio, ut ter saltem in annvento remedio, ut singulis diebus osculum pacis daretur pro mysterio unitatis. Quia vero per immolationem hostiae salutaris dimissis peccatis reconciliamur Altissimo, aperire non debeo, pax necessario sit indicenda, per quam constet populum ad omnia quae mysteriis aguntur atque in Ecclesia celebrantur praebuisse consensum, ac finita esse pacis concludentis signaculo demonstrentur. sacra Scriptura significat uniotiam. De osculo unionis sponsa dicit in Canticis: Osculetur me osculo oris sui Cant. I. De osculo charitatis Isaac inquit ad filium suum: Accede ad me et da mihi osculum, fili
Abbreviated transcription (Latin):
uidel̃. uitionem deitatis ad anim̾a. diuinitatis ad
carnem. & carnis ad aninram. uel unionẽ qua uni¬
ta est xp̃o humana natura. scã eccłia. & fidelis anima.
tto significandũ triplicem patem. temporalẽ. & sp̃ua¬
lem & eternalem. Ep̃c sollempniter celebrans ter oscu
cerdotem.Ad notandũ quoq duoꝵ testam̃toꝵ con¬
cordiam. ep̃c duab uicib codicera oscłatur. qͥa rota
continetur in medio rote. Et duo cherubui sese respi¬

Expanded text:
videlicet unio Deitatis ad animam, unio Deitatis ad carnem, unio carnis ad animam, quid est qunatura, sancta Ecclesia, et fidelis anima. Ad significandum triplicem pacem, temporalem, spiritualem et aeternalem, episcopus solemniter celebrans ter osculcerdotem. Ad notandum quoque duorum testamentorum concordiam, episcopus duabus vicibus codicem osculatur, quia rota continetur in medio rotae, et duo cherubim sese respi
Abbreviated transcription (Latin):
ale. tertiũ penale. Malum autẽ uitamus ꝑ spm̃ timo¬
Porro triplex est timor. quo cessamus a malo. Serulis.
Inicialis ⁊ filialis. Timore seruili. cessamus a malo: formi¬
uine pene. filiali timore cessamus a malo: amore iusti¬
cie. Iniciali timore cessamꝰ a malo. partim fornudine
pene: partim amore iusticie. Seruilis timor est incipien¬
tium. Inicialis est ꝓficientium. filialis est ꝑficientiũ.

Expanded text:
ale, tertium poenale. Malum autem vitamus per spiritum timot Eccli. I. Porro triplex est timor quo cessamus a malo, servilis, initialis et filialis. Timore servili cessamus a malo formidine poenae; filiali timore cessamus a malo amore justitiae; initiali timore cessamus a malo, partim formidine poenae partim amore justitiae. Servilis timor est incipientium, initialis est proficientium, filialis est perficientium.
Abbreviated transcription (Latin):
habeamꝰ et̾na .s. regnũ celoꝵ quod lucifer & pͥmi parea¬
tes ꝑ manem głam : amiserunt A qua nos retrahiat
paupertatem sp̃c abdicamꝰ. Interiora uidel̃. & exteriora.
Interiora. de ilł corde non presuendo. Exteriora. cor
quod demones & homines per manem głam amiser̃t.
Illi dei similitudinẽ. isti dei scĩam uanter appetendo
Lucifex enir dixit. Ascendam in celum. & ponam se¬
dem meã ad aquilonen. & ero similis altissimo. Primiᷤᷤ¬

Expanded text:
et regnum coelorum, quod Lucifer et primi parentes per inanem gloriam amiserunt, a qua nos retrahunt paupertate spiritus abdicamus, interiora videlicet et exteriora. Interiora, de illis corde non praesumendo; exteriora, cor quod daemones et homines per inanem gloriam amiserunt. Illi Dei similitudinem, isti Dei scientiam inaniter apponendo, Lucifer enim dixit: Ascendam in coelum, et ponam sedem meam ad aquilonem, et ero similis Altissimo I
Abbreviated transcription (Latin):
celebrandas missas conuenitur in dei nomine: ppłs¬
non aute discedat. quani misse sollempnitas cõpleat᷑.
Totum autẽ officiũ dicit᷑ missa. quasi transmissio
eo quod popłus fidelis per nunisteriũ sacerdotis qui
fungitur uice mediatoris interdeũ & homines. p̃ces
& supplicationes. & uota transmictat altissimo. Ip̃r¬
uero sacrificisi. id est hostia missa uocatur. quasi
transmissa. Primũ nobis a patre. ut ẽet nobiscum.
Postea patri a nobis. ut uitercedat pro nobis ad ip̃m.
Primum nob̾ a patre per incarnationẽ. Postea patͥ
a nob̃ per passionera. & in sacram̃to. Primũ nob̾
a patre ꝑ scĩficationẽ. Postea patri a nobis per obło¬
nem. Hec est enim sola sufficiens & ydonea missio
seu legatio ad soluendas inter deum ⁊ homines ini¬
micicias & offensas. Cum gͦ dyaconus ait. Ite mis¬
sa est. Idem est ac si diceret. Redite ad ꝓpria. quia
oblata est hostia salutari

Expanded text:
celebrandas missas in Dei nomine celebrandas missas in Dei nomine non ante discedat, quam missae solemnitas compleatur. Totum autem officium dicitur missa, quasi transmissio, eo quod populus fidelis per ministerium sacerdotis qui fungitur ministerio mediatoris inter Deum et homines preces et supplicationes et vota transmittat Altissimo. Ipsum sacrificium, id est hostia missa vocatur, quasi transmissa. Primum nobis a Patre ut esset nobiscum, postea Patri a nobis, ut intercedat pro nobis ad ipsum. Primum nobis a Patre per incarnationem, postea Patri a nobis per passionem. Et in sacramento primum nobis a Patre per sanctificationem, postea Patri a nobis per oblationem. Haec est sola sufficiens et idonea missio seu legatio ad solvendas inter Deum et homines inimicitias et offensas. Cum ergo diaconus ait: Ite, missa est, idem est ac si diceret, redite ad propria, quia oblata est hostia salutaris. CAPUT XIII.
Abbreviated transcription (Latin):
Statimq hẏnmus ⁊ psalmꝰ illi dicuntur. Betiedi¬
cite. ⁊ laudate. Noraudum uero quod xp̃c post resur¬
rectionem bis legitur salutasse discipłos. dicens. Pax
uobis. In signũ dupplicis pacis. Uideł. pectoris & ecer¬
uo uobis. Hanc dupplicemn pacem per dupplox oscłm
sacerdos insinuat. cum prius oscłatur ministrum: &
& sacrificiũ quod offertur. Officium uero diuidi¬
tur in missam cathecuminoꝵ. & missam fidelium.
um. & dicitur missa ab emutendo. quia tempore quo
sacerdos intipit eucharistram consecrare : cathetumini
foras de eccła emittuntur. Perlecto siquidẽ errangłio
dyaconus clamare solebat. Si quis cathetuminꝰ adest
Sicut de quibdam qui cathecuminoꝵ & nondũ rena¬
toꝵ tẏpum gerebant: scriptum est. Ip̃e autẽ ih̃c non
credebat se illis. Missa fidelium est ab offertorio usq
post cõmunionem. & dicitur missa a dunittendo.
quia tunc ad ꝓpria fidelis quisq dimutatur. Con¬
stitutũ est enim in aurelianensi concilio. ut cũ ad

Expanded text:
atimque hymnus et psalmi illi dicuntur: Benedicite et Laudate. Notandum vero quod Christus post resurrectionem bis legitur salutasse discipulos dicens: Pax vobis, in signum duplicis pacis, videlicet temporis et aeteruo vobis, pacem meam do vobis . Hanc duplicem pacem, per duplex osculum sacerdos insinuat, cum prius osculatur ministrum, et t sacrificium quod offertur. Officium vero dividitur in missam catechumenorum et fidelium mum. Et dicitur missa ab emittendo, quia tempore quo sacerdos incipit eucharistiam consecrare, catechumeni foras de ecclesia emittuntur. Perlecto siquidem evangelio, diaconus clamare solebat: Si quis catechumenus adestSicut de quibusdam, qui catechumenorum, et nondum renatorum typum gerebant. Scriptum est enim: Ipse autem Jesus non credebat se illis Joan. II. Missa fidelium est ab offertorio usque postcommunionem. Et dicitur missa a dimittendo, quia tunc ad propria fidelis quisque dimittitur. Constitutum est enim in Aurelianensi concilio ut cum ad
Abbreviated transcription (Latin):
cracto or̾onis inyͣsterio pontifex cum oũ¬
ministris ad altare procedit : & altare nouis¬
deosełans. eleuatis manib ultimã or̃onem exe¬
quitur. Benedictõnem illam sigificans quam xp̃c
ascensurus in celum: legitur dedisse discipłis. ⁊am
ut lucas cõmemorat. eduxit eos foras in bechamam.
e eleuatis manib suis benedixit eis. Et factum est
cum benedixisset illis. recessit ab eis. & ferebatur in ce
lum. Unde post salutationem nouissinam quam fa¬
cit sacerdos ad popłm. dyaconus alta uoce ꝓnuntiat.
ce missa est. Representans illud quod dictũ est ad apłos.
Hic iħc qui assumptus est a uobis in celum sic ueniet.¬
&̃ cet̾. Chorus autem qui deo gr̃as gratulando respondet
imitaturapłos qui adorantes regressi surit in ierłra.
cum gaudio magno. & erant semꝑ in templo laudan¬
tes &e benedicentes deum. Et ad hoc respicit quod in di

Expanded text:
racto altaris mysterio, pontifex cum ministris ad altare procedit, et altare deosculans, elevatis manibus, ultimam orationem exsequitur, benedictionem illam significans quam Christus ascensurus in coelum legitur dixisse discipulis suis. Nam, ut Lucas commemorat, eduxit eos foras in Bethaniam, et elevatis manibus, benedixit eis. Et factum est cum benedixisset illis, recessit ab eis, et ferebatur in coelum Luc. XXIV. Unde post salutationem novissimam, quam sacerdos facit ad populum, diaconus alta voce pronuntiat: Ite missa est, repraesentans illud quod dictum est ad apostolos: Hic Jesus qui assumptus est a vobis in coelum Act. I. Chorus autem qui Deo gratias gratulando respondet, imitatur apostolos qui adorantes regressi sunt in Hierusalem cum gaudio magno, et erant semper in templo laudantes, et b
Abbreviated transcription (Latin):
gaudiũ apłoꝵ de xp̃i resurrectione significat
Scd̃m illud. quod legitur. Quta gauisi sunt discipłi ui¬
so dũo. & p̃ gaudio mirabantur. Quod autẽ reciprocan¬
do cantatur. insmmuat: quod discipłi resurrectionis gau¬
dium sibi mutuo numerabant. Unde duo discipłi
cum uiuenissent undetim congregatos & eos qui cũ
ip̃is erant dicentes. Quia surrexit dñs uere. & appa

Expanded text:
i resurrectione significat. Secundum illud quod legitur: Quod gavisi sunt discipuli viso Domino, et prae gaudio mirabantur Joan. XX. Quod autem reciprocando cantatur, insinuat, quod discipuli resurrectionis gaudium sibi mutuo nuntiabant. Unde duo discipuli cum invenissent undecim congregatos, et eos qui cum ipsis erant, dicentes: Quia resurrexit Dominus vere
Abbreviated transcription (Latin):
ut aquilo surgat. & auster ueniat .i. ut dẏabolus fugiat:
& sp̃c sc̃s accedat. Unde dẏaconus munit se signacło
crutis. ne dyabolus qui insidiatur bonis oꝑib tollat ei
deuotionem de corde eius. uel sermonem de ore eius.¬
acerdos gͦ uel¬

Expanded text:
ut aquilo surgat et auster veniat , id est ut diabolus fugiat, et Spiritus sanctus accedat. Unde diaconus munit se signaculo crucis, ne diabolus, qui bonis insidiatur operibus, tollat ei devotionem de corde, vel sermonem de ore. Sacerdos itaque
Abbreviated transcription (Latin):
in montem ut ewangłm predicaret. Et aꝑiens os su¬
um docebat discipłos suos dicens. Seati pauperes sp̃u¬
uersus aquilonem opponit: ut ostendat p̃dicationem
xp̃i contra eum sp̃aliter dirigrqui ait. Ponam sedẽ
ineara ad aquilonem : & ero similis altissimo. Nam &¬

Expanded text:
in montem, ut Evangelium praedicaret, et aperiens os suum, docebat discipulos suos, dicens: Beati pauperes spversus aquilonem opponit, ut ostendat praedicationem Christi contra eum specialiter dirigi, qui ait: Ponam sedem meam ad aquilonem, et ero similis Altissimo Isa.
Abbreviated transcription (Latin):
N secreta recolitur memoria dfute passionis. uidel
eoꝵ que gesta sunt per ebdomadam antepaschalẽ
a decima luna primi mensis qñ ih̃e adiit ieroso¬
limain usq ad septim̾adetimã qũ resurrexit a¬
ut ñ solum intellectus littere. uerum etiam aspectuᷤ
picture memoriam dnĩce passionis inspiret. Et for¬
te diuina factum est ꝓuidentia. licet humana ñ
sit industria ꝓcuratum. ut ab ea litera canon in¬
ciperet : que sui forma signum crucis ostendit &e ex¬
priit in figura. Thau. namq mysteriũ crucis
insinuat. dicente dño per propħam. Signa thau
in frontib uiroꝵ dolentium & gementium. & cet̾.
De trib signis que funt

Expanded text:
n Secreta recolitur memoria passionis. videlicet eorum quae gesta sunt per hebdomadam ante Paschalem, a decima luna primi mensis, quando Jesus adiit Hierosolymam, usque ad septimaut non solum intellectus litterae, verum etiam aspectus picturae memoriam Dominicae passionis inspiret. Et forte divina factum est providentia, licet humana non sit industria procuratum, ut ab ea littera T canon inciperet, quae sui forma signum crucis ostendit et exprimit in figura. T namque mysterium crucis insinuat, dicente Domino per prophetam: Signa Thau in frontibus virorum dolentium et gementium Ezech. De tribus signis quae fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
patria. ubi nichil uelle poterimus: insi quod deũ uelle
sciemus. Tunc diligemus deum ex toto corde. & ex to
ctu. diligimus filium. toto. id est sine errore. Ex m̃te
io est memoria. diligimus patrem. tota. id est sine
obliuione. Ex anima. id est uoluntate. diligimus
sp̃ra sc̾m. tota. id est sine contrarietate. Patrem: po¬
tentiam. filiuni: sapientiam. sp̃m scm̃ benigaitatem.

Expanded text:
patria. Ibi nihil velle poterimus, nisi quod Deum velle patria. Ibi nihil velle poterimus, nisi quod Deum velle sciemus, tunc diligemus Deum ex toto corde, et ex toctu, diligemus Filium; ex toto, id est sine errore. Ex mente, id est memoria, diligemus Patrem, tota, id est sine oblivione. Ex anima, id est voluntate, diligemus Spiritum sanctum; tota, id est sine contrarietate; Patrem potentiam, Filium sapientiam, Spiritum sanctum benignitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
beneplaciti quinq sunt. Preceptio. Prohibitio. Per¬
missio. Consilium. Operatio. Unde. Magna opere
implentur. sed ut impleantur oratur. fiat uoluntas
tua. io est opere cõpleatur quod p̃cipis. quod consu¬
lis. quod suades. quia non sufficit uoluntas nisi ad¬
est facultas. Sicut in celo & in terra. io est sicut in
angũs. ita & in homurib. Uel sicut inperfectis: ita
& in conuersis.. Uel sicut ui xp̃o. ita & in eccła. uel
sicut in m̃te : ita pariter & in carne. Ut caro non concu¬
piscat aduersus sp̃m. sccl̃mi illud. Cor meũ & caro mea
silii. ut faciamus uoluntatem tuam maxime miseri¬
cordiam. que ꝑunnt auariciam. quatuis misciam
consequamiur scd̃m illud. Beati misericordes qm̃ ĩpi
misericordiam consequentur. Sicut enĩ auaricia con¬
sistit in acquirendo & retinendo. ita misericordia con¬
sistit in dando ⁊ dimittendo. Huius petitionis. & ali¬
aꝵ duaꝵ impletio inchoatur in uia. & consũmatur in

Expanded text:
beneplaciti quinque sunt: Praeceptio, prohibitio, promissio, consilium et operatio. Unde: Magna opera Haec non semper implentur, sed ut impleantur oratur: Fiat voluntas tua, id est opere compleatur, quod praecipis, quod consulis, quod suades; quia non sufficit voluntas ubi adest facultas. Sicut in coelo et in terra, id est sicut in angelis, ita in hominibus; vel sicut in perfectis, ita et in conversis; vel sicut in Christo, ita et in Ecclesia, vel sicut in mente, ita pariter et in carne, ut caro non concupiscat adversus spiritum, secundum illud: Cor meum est caro mea silii, ut faciamus voluntatem tuam, maxime misericordiam quae perimit avaritiam, quatenus misericordiam consequamur, secundum illud: Beati misericordes, quoniam ipsi misericordiam consequentur Matth. V. Sicut enim avaritia consistit in acquirendo et retinendo, ita misericordia consistit in dando et dimittendo. Hujus petitionis et aliarum duarum impletio inchoatur in via, et consummatur in
Abbreviated transcription (Latin):
cederet super mare. Impassibilitatem. cum mandu¬
caretur in tena. Sicut enim signum passibilitatis
exhibuit in corpore immortali : cum post resurre¬
dionem ostendit manus &e latus. sic in corpore mor¬
tali signũ impassibilitatis ostendit cum carnem
& sanguinem ante passionem exhibuit. Potest
tamen salua fide concedi. quod tale tunt dedit.
quale tunc habuit. Mortale uidelicer. & passibile. non
quod posset pati sub sacram̃to. sed quia sub satra¬
mento poterat pati. Nunc autẽ sumitur a nobis
immortale & impassibile. nec ramen maiorem ha¬
bet efficatiam uunc. sicut nec maiorem habet po¬
tentiam. Quod autem passibilis edebatur & ta

Expanded text:
cederet super mare; impassibilitatem cum manducederet super mare; impassibilitatem cum manducaretur in coena. Sicut enim signum passibilitatis exhibuit in corpore immortali, cum post resurrectionem ostendit manus et latus, sic in corpore mortali signum impassibilitatis, cum carnem et sanguinem ante passionem exhibuit. Potest tamen salva fide concedi, quod tale dedit, quale tunc habuit, mortale videlicet et passibile. Non quod posset pati in sacramento, sed quod sub sacramento poterat pati. Nunc autem sumitur a nobis immortale et impassibile. Nec tamen majorem habet nunc efficaciam, sicut nec majorem potentiam. Quo