comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
torquẽ quã habebat incollo sumens. iuili¬
ani capiti ciscũposuit. Hoc gͦmodo iullanꝰ
imp̃ ẽ. factus. Quȩ uͦ postea gesserit ille
philosophus. uidicent audientes. In ipso
namq principio ñ missa legatione apud
c̃stantium. nec animũ bene factoris placans.
quȩcũq ei uidebantur agebat. modo iudi¬
ces mutando ꝓuintiales. modo derogando
c̃stantio. & ꝑ urbes singulas publice rele¬
gendo ab eis barbaris de finitas epistolas.
Quã obrem plurimi eũ sequebantur a con¬
stantio recedentes. Tunc igitur & lam
figm̃tũ xp̃ianitatis qđ habebat abiecit.
Et dũ circuir& diuersas urbes. aperiens
templa idolis offerebat. & sem& ipsũ pa¬
ganorum pontificẽ nominabat. Cumq
talia gerer&. intestinũ bellũ contra con¬
stantium quȩsita occasione prȩparabat.
& quantũ ad eũ ꝑfici potuit non enĩ sine
multo sanguine studium eius philosophiȩ
potuerat adimpleri. nisi ds̃ consiliorũ

Expanded text:
torquem quem habebat in collo, sumens, Julitorquem quem habebat in collo, sumens, Juliani capiti circumposuit. Hoc ergo modo Julianus imperator est factus. Quae vero postea gesserit ille philosophus judicent audientes. In ipso namque principio non missa legatione apud Constantium, nec animum benefactoris placans, quaecunque ei videbantur agebat: modo judices mutando provinciales, modo derogando Constantio, et per urbes singulas publice relegendo ab eis barbaris definitas epistolas. Quamobrem plurimi cum sequebantur, a Constantio recedentes. Tunc igitur etiam figmentum Christianitatis quod habebat abjecit. Et dum circumiret diversas urbes, aperiens templa, idolis offerebat, et semetipsum paganorum pontificem nominabat. Cumque talia gereret, intestinum bellum contra Constantium quaesita occasione praeparabat, et quantum ad eum perfici potuit. Non enim sine multo sanguine studium ejus philosophiae poterat adimpleri, nisi Deus consiliorum
Abbreviated transcription (Latin):
fuiss& ingressus. quia corona laurea quib
solent ciuitates ornari int̾ columinas
pendens rupta fune suꝑ caput eius deci¬
dit. eũq aptissime coronauit. Quo facto
cuncti clamauer̃ quia ei signũ for& imperii.
Aiunt enĩ quidam c̃stantiũ propterea eũ
contra barbaros direxisse. ut ibi deficer&
sed nescio utrũ uera suspiciosit. Nam qui
ei germanã dedit uxorem. sihoc cogitas¬
s& contra sepotius insidias excitar&.
Cum igitur iulianus apud imprem dedu¬
cũ neglegentia querer&. alter mittitur
magister armorũ eius a lacritati conue¬
niens. cuius ministerio cũbarbaris fidu¬
cialit᷑ ẽ congressus. Et dũ illiplegatos lit¬
teras impr̃is eos ad ꝓuintias inuitantis
ostenderent. tunc ille legatos eorum
misit inumculis. factaq congressione
uicit. ita ut &iã captũ regem c̃stantio
diriger&. Acfelicitate ꝓuectus amilitibus
appellatur augustus. Cumq corona de¬
ess& impcrialis. unus signa portantium.

Expanded text:
fuisset ingressus, quia corona laurea, quibus fuisset ingressus, quia corona laurea, quibus soleat civitates ornari, inter columnas pendens, rupto fune super ejus caput decidit, eumque aptissime coronavit. Quo facto, cuncti clamaverunt, quia ei signum foret imperii. Aiunt enim quidam Constantium propterea eum contra barbaros direxisse, ut ibi deficeret. Sed nescio utrum vera suspicio sit; nam qui ei germanam dedit uxorem, si hoc cogitasset, contra se potius insidias excitaret. Cum igitur Julianus apud imperatorem de ducum negligentia quereretur, alter mittitur magister armorum, ejus alacritati conveniens, cujus ministerio cum barbaris est fiducialiter congressus; et dum illi per legatos litteras imperatoris eos ad provincias invitantis ostenderent, tunc ille legatos eorum misit in vincula; factaque congressione vicit, ita ut etiam captum regem Constantio dirigeret. Hac felicitate provectus, a militibus appellatur Augustus. Cumque corona deesset imperialis, unus signa portantium
Abbreviated transcription (Latin):
Porro magus. ñ hoc suspiceris inquit obo¬
ne uir quia timuerint sicut ais. sed
abominati hoc signũ potius abscesser̃t.
ftita capiens miserũ odiorepleũ xp̃ia¬
ni signaculi uilianũ. So crates¬
ost hȩc igitur imp̃ euocauit iulianũ
constituit cesarẽ. dansq ei coniugem con¬
stantiam sororẽ suã. contra barbaros eum
destinauit ad gallias. hinamq barbari quoꝵ
impꝰ constantius c̃tra magnentiũ solatia poci¬
erat cũnihil ꝓfuissent contra tyrannum
romanoꝵ uastabant urbes. Cũ ess& ergo
iulianꝰ uiuenculus iussit ut pr&er consiliũ
ducũ nichil moliri presumer&. Cumq illi
accepta potestate neglegerent. & ꝓpterea
barbari superarent. tunc iuilianus duces
quidem deliciis uacare ꝑmisit. sumens
aut᷑ milites eisq spolia ꝑemptorũ hostiũ
ꝓmittens. Initium uincendi barbaros
fccit. & amorẽ suum apud milites colloca¬
uit. Fertur itaq dũ inaliquã ciuitatem

Expanded text:
Porro magus: Non hoc suspiceris, inquit, o boPorro magus: Non hoc suspiceris, inquit, o bone vir, quia timuerint, sicut ais, sed abominati hoc signum potius abscesserunt. Et ita capiens miserum, odio replevit Christiani signaculi Julianum. Post haec igitur imperator evocavit Julianum, et constituit Caesarem, dansque ei conjugem Constantiam sororem suam, contra Barbaros eum destinavit imperator Constantius contra Magnentium solatia petierat, cum nihil profuissent contra tyrannum, Romanorum vastabant urbes. Cum esset ergo juvenculus Julianus, jussit ut praeter consilium ducum nihil moliri praesumeret. Cumque illi accepta potestate negligerent, et propterea barbari superarent, tunc Julianus duces quidem deliciis vacare permisit. Sumens autem milites, eisque spolia peremptorum hostium compromittens, initium vincendi barbaros fecit, et amorem suum apud milites collocavit. Fertur itaque, dum in aliquam civitatem
Abbreviated transcription (Latin):
prȩcepit. & diĩ fuga lapsus fuiss& diuersa
loca circui cundo saluatus ẽ. iuxq sero
uxor impr̃is eusebia celatũ inueniens sup¬
plicauit impri quatmꝰ nihil mali pate¬
r&ur. sed ut potius ad philosophan dum
desiderare quam obrem discurrens uni¬
uersam helladam. uates quȩrebat respon¬
sa reddentes. consulens si ad suum impe¬
rium ꝑuenir&. inuenitq uirũ qui ei
desiderata sedicere fater&ur. Iscum ꝑdu¬
cens adquendã idolorum locũ. & intro¬
mittens in adytũ. seductores dȩmones euo¬
cauit quib sollẽmnit᷑ apparentib t̾rore
cõpellitur iullanus. infronte sua crucis
formare signaculum. Tunc demones
trophei dominici figurã respicientes. &
suȩ recordati deuictionis. repente dispa
ruer̃. Qđ agnoscens magus cępit culpare
iulianũ. Atille & t̾rorẽ significauit. &¬
crucis sedix̾ obstipuisse uirtutẽ eo quod
uidentes hoc signũ demones euanueriđ.

Expanded text:
praecepit; et dum fuga lapsus fuisset, diversa praecepit; et dum fuga lapsus fuisset, diversa loca circumeundo salvatus est. Vixque sero uxor imperatoris Eusebia celatum inveniens, supplicavit imperatori quatenus nihil mali pateretur: sed ut potius ad philosophandum mdesiderare. Quamobrem discurrens universam Helladam, vates quaerebat responsa reddentes: consulens si ad suum imperium perveniret; invenitque virum qui ei desiderata se dicere fateretur. Is eum perducens ad quemdam idolorum locum, et intromittens in adytum, seductores daemones evocavit. Quibus solemniter apparentibus, terrore compellitur Julianus in fronte sua crucis formare signaculum. Tunc daemones tropaei dominici figuram respicientes, et suae recordati devictionis, repenruerunt. Quod agnoscens magus, coepit culpare Julianum. At ille et terrorem significavit, et crucis se dixit obstupuisse virtutem, eo quod videntes hoc signum daemones, evanuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ uiliani fama ꝓtractus. apud quẽ uilianꝰ
imperii cupi dinẽ animo eiꝰ inmiserat.
Cũq hȩc ñlaterent aures imperatoris int̃
spem m&ũq constitutus suspicionem
celare uolens. quia qͥdudum integer fuerat
xp̃ianus. postea proditor ẽ effectus. ton¬
sus monichicã simulabat uitã. & latent᷑
quidem exercebat᷑ inphilosophica. in ma¬
nifesto aut̃ sacros xp̃ianoꝵ legebat libros.
Deniq inȩccła nicomediȩ lector ẽ consti¬
tutus. & subhoc habitu furorẽ declinauit
imperatoris. Hȩc equidem ꝓtimore facie¬
bat. neqͣquã abspe recedens quã mente
ẽceperat. dicebatq plurimis amicoꝵ suoꝵ
felicia fore tempora quib ipse rerum
potiroe imperio. Pum hȩc itaq contra
eũ sic agerentur. gallus germanꝰ eius cesar
conftitutus uenit ad nicomediam uisurus
cũ cũ ꝑger& orientẽ. Post paululum uͦper¬
empto gallo. repente iulianus quoq fit
suspectus impri. qui &lam cũ custo diri

Expanded text:
nisi Juliani fama pertractus. Apud quem Julianus nisi Juliani fama pertractus. Apud quem Julianus imperii cupidinem animo ejus immiserat. Cumque haec non laterent aures imperatoris, inter spem metumque constitutus, suspicionem celare volens quia qui dudum integer fuerat Christianus, postea proditor est effectus, tonsus monachicam simulabat vitam; et latenter quidem exercebatur in philosophia; in manifesto autem sacros Christianorum legebat libros. Denique in ecclesia Nicomediae lector est constitutus; et sub hoc habitu furorem declinavit imperatoris. Haec equidem pro timore faciebat, nequaquam a spe recedens quam mente conceperat. Dicebatque plurimis amicorum suorum feliciora fore tempora quibus ipse rerum potiretur imperio. 283 Dum haec itaque contra eum sic agerentur, Gallus germanus ejus Caesar constitutus, venit ad Nicomediam visurus ad Orientem. Post paululum vero perempto Gallo, repente Julianus quoque fit suspectus imperatori, qui etiam eum custodiri
Abbreviated transcription (Latin):
ticum niclodem laconensem: rethoricã
stantii gestum ẽ. ne apud paganum
sophistam legens. ad eius suꝑstitionis
dogmata delinar&s. Erat enĩ ulia nus
abinitio xp̃ianus. Cumq lectione ꝓfi¬
cera. fama ꝑ popłm uolitabat. quia
poss& &iã romanã gub̃̾nare rẽ publicam.
Quoddũ latius pander& estuationes in¬
duxit imperatori c̾stantio: quã obrem abs¬
tinuit eũ aburbe regia: & misit inni¬
comediam  prȩcipiens neconuenir&.
apud libanium sophistam syrũ. Tunc
enĩ libanius apedagogis c̃stantinopolitanis
expulsus. nicomedia morabat᷑. Prohibebat᷑
gͦiulianꝰ apudlibaniũ legere. eoqđ paganꝰ
ess&. Uerũtam̃ librorũ eius lectionibud
ut ebat᷑. Cumq ꝓficer& in rethorica suꝑ¬
uenit innicomediã maximꝰ philosophus.
ñ ille bisantius pater euclidis. sed ephesiuꝰ
quẽ postea quasi artes magicas exercentẽ.
ualentinianus imp̃. precepit occidi. Tunc
gͥ ñ obaliam causam nicomediã uenerat.

Expanded text:
ticum Nicoclem Laconensem. Rhetoricam ticum Nicoclem Laconensem. Rhetoricam stantii gestum est: ne apud paganum sophistam legens, ad ejus superstitionis dogmata declinaret. Erat enim Julianus ab initio Christianus. Cumque lectione proficeret, fama per populum volitabat, quia posset etiam Romanam gubernare rempublicam. Quod dum latius panderetur, aestuationes induxit imperatori Constantio. Quamobrem abstulit eum ab urbe regia, et misit in Nicomediam: praecipiens ne conveniret apud Libanium sophistam Syrum. Tunc enim Libanius a paedagogis Constantinopolitanis expulsus, Nicomedia morabatur. Prohibebatur ergo Julianus apud Libanium legere, eo quod paganus esset, verumtamen librorum ejus lectionibus utebatur. Cumque proficeret in rhetorica, supervenit in Nicomediam Maximus philosophus, non ille Byzantius pater Euclidis, sed Ephesius; quem postea quasi artes magicas exercentem, Valentinianus imperator praecepit occidi. Tunc igitur non ob aliam causam Nicomediam venerat,
Abbreviated transcription (Latin):
ac disciplina. & quomͦ uenerit
ad imperium: Constantmꝰ
qui bitantium suo nomine c̃stantinopolĩ
appellauit. duos habuit ex eodẽ patre
non exeadem matre germanos. quoꝵ unꝰ
dalmatius alt̃ constantius uocabatur. Et
dalmatus qͥdem habuit sui nominis filiũ.
Constantius aut̃ duos habuit natos gallũ
& uilianũ. Post mortẽ constantini condi¬
toris c̃stantinopolitanȩ ciuitatis. dum
milites uniorẽ dalmatiũ ꝑ emissent
tunc & iste defuncto iãpatre pene
mortis periculũ cũ dalmatio sustinuerat.
nͥ gallum quidẽ egritudo quȩ putabat᷑
ineuitabilis liberass&. i ulianũ uͦ ętas
infantis. e rat enĩ annorũ octo. Cũq
abcis feruor imperatoris qͥ euiss&: gallꝰ
circa ephesum apud doctores erat. ibi
&iam a progenitorib possessiones habebat.
Porro iulianus cresces in auditoriis con¬
stantino politanȩ urbis exercebatur in
basilica. ubi doctores erant habitu
pͥuato ꝓcedens: habebatq pedagogũ
cunuchum nomine mardonium grama¬

Expanded text:
ac disciplina, et quomodo venerit ad imperium. Constantinus, qui Byzantium suo nomine Constantinopolim appellavit, duos habuit ex eodem patre, non ex eadem matre, germanos. Quorum Dalmatius, alter Constantius vocabatur. Et Dalmatius quidem habuit sui nominis filium; Constantius autem duos habuit natos, Gallum et Julianum. Post mortem Constantini conditoris Constantinopolitanae civitatis, dum milites juniorem Dalmatium peremissent, tunc et isti, defuncto jam patre, pene mortis periculum cum Dalmatio sustinuerant, nisi Gallum quidem aegritudo quae putabatur inevitabilis liberasset; Julianum vero aetas infantis; erat enim annorum octo. Cumque ab eis fervor imperatoris quievisset, Gallus circa Ephesum apud doctores erat, ubi etiam a progenitoribus nossessiones habebat. Porro Julianus crescens, in auditoriis Constantinopolitanae urbis exercebatur in basilica ubi doctores erant, habitu privato procedens; habebatque paedagogum eunuchum nomine Mardonium, gramma
Abbreviated transcription (Latin):
uiros & quod rectũ ẽ scdo loco po¬
nentes inter emerunt eum. Hoc
factum machedoniarũ nestorio ma¬
loris ꝑ secutionis dedit occasioneͫ
ꝑ suasit enĩ imperatorib: ut eoꝵ
eccłȩ tollerentur. Quã obrem con
aliae plurimȩ quas habebant
inhellesponto. Quoꝵ aliqui ad
excłam confugerunt: in consub¬
stantialitatis fide consentientes.
Seo ficut ait scriptura ebriosis
uinũ deest. neq contentiofis li¬
tes: sic quoq nestorio amanti ꝑ
anaftasius prbter ab anthi ochia
parit᷑ destinatus. quẽ nmis
honorabat. & ueluti confiliari¬
um habebat in causis. Aliquan¬
do igitur corã eccła anastasius
docens ait. Di genitrice᷑ mariã
nullus appell&. Mariaenim
homo fuit. &dm̃ ab homine gene¬
rari nimiseꝰ inpossibile. Hoc cũ
auditũ fuiss&e plurimos elerios¬
rũ & laicoꝵ paritͣ contur bauit

Expanded text:
viros, et quod rectum est secundo loco poviros, et quod rectum est secundo loco ponentes, interemerunt eum. Hoc factum Macedonianorum, Nestorio majoris persecutionis dedit occasionem. Persuasit enim imperatoribus ut eorum ecclesiae tollerentur. Quamobrem Conszico, et aliae plurimae quas habebant in Hellesponto: quorum aliqui ad ecclesiam confugerunt, in consubstantialitatis fide consentientes. Sed, sicut ait Scriptura, Ebriosis vinum non deest, neque contentiosis lites: sic quoque Nestorio amanti peAnastasius presbyter ab Antiochia pariter destinatus, quem nimis honorabat, et veluti consiliarium habebat in causis. Aliquando igitur coram ecclesia Anastasius docens, ait: Dei genitricem Mariam nullus appellet. Maria enim homo fuit, et Deum ab homine generari nimis impossibile est. Hoc cum auditum fuisset, plurimos clericorum et laicorum pariter conturba
Abbreviated transcription (Latin):
abire prȩcepit. Qui sumpta fiducia
contra tyrannos a lacriter festina¬
bant: & spe sua priuati non funt.
Nam cũrex h norum nomine sumpta
pus ꝑ noctẽ fuiss& ciborũ nimia uo¬
racitate corruptus : burgundiones
gentẽ inmicã sine duce repperien¬
tes: & pauci plurib resistentes facta
congressione uicerunt. Nam cum
gens feruentissime inxpianitate
ꝑ mansit. Eotempore barbas arria¬
norum eps est de functus. consula
mensis in cuius locosabbaturs or¬
consuocudinẽ eccłȩ. contrase plu¬
rimos ineitabat. ficut eiꝰactus os¬
tendunt. In germsi & enĩ hellesponti
ciuitate antontus erat ep̃s. qui cog¬
noscens instantiam nestorii aduer¬
sus hereticos machedonianos: & tpse
persequi festinabat quasi patriar¬
che imitatus imagine᷑. Porro ma¬
chedoniam aliquantulum sunt
ꝑpessi. Cumq antonius uehem̃ter
infister&. iam molestiam ñ ferentes
Ad scelus sedurissimũ contu¬
lei Outtentes & enĩ quosdã

Expanded text:
abire praecepit. Qui sumpta fiducia abire praecepit. Qui sumpta fiducia contra tyrannos alacriter festinabant, et spe sua privati non sunt. Nam cum rex Hunnorum nomine Suptauisset ciborum nimia voracitate corruptus, Burgundiones gentem inimicam sine duce reperientes, et pauci pluribus resistentes, facta congressione vicerunt. Nam cum gens ferventissime in Christianitate permansit. Eo tempore Barbas Arianorum episcopus est defunctus, consulatmensis; in cujus locum Sabbatius orconsuetudinem Ecclesiae, contra se plurimos incitabat, sicut ejus actus ostendunt. In Germensi etenim Hellesponti civitate Antonius erat episcopus, qui cognoscens instantiam Nestorii adversus haereticos, Macedonianos et ipse persequi festinabat, quasi patriarchae imitatus imaginem. Porro Macedoniani aliquantulum sunt perpessi. Cumque Antonius vehementer insisteret, jam molestiam non ferentes, ad scelus se durissimum contunt. Mittentes etenim quosdam
Abbreviated transcription (Latin):
depopulari tem̾tabat. eoquod paulꝰ
eorum ep̃s prȩditus ce̾ reuerentia
dicereur. sedꝓceres cius impotum
refrenarunt. Quanta uͦ circa afiam
lydiam cariam contra quarta deci¬
ma nos mala cõmiserit: & quanti
ꝓpter eum circa mil&tum & sardis
facta seditione sint mortui non
omitto Quam uͦ ꝓpt᷑ hȩc & propter
in effrenatam linguam receperit ul¬
tionẽ post pauca narrabo Nunc
ittq res memorabilis indicanda ẽ.
sunt. ex qua arte mercede pascuntur.
Quorum regionẽ huni crebra inuasi¬
one uastabant : & plurimos occide¬
bant. Atilli lic& anxictate constrict
adnullum setamꝰ hominũ contuler:
sed alicui dõse cõmitiere cogitabant
Tunc augientes quia romanoꝵ ds̃
fortit᷑ aduiuat se tim̃tes. om̃s cõmu¬
ni confilio aderedulitatẽ xpi confu¬
giunt. Uementesq inunã ciuitatẽ
galtiarum. rogabant ut ab epõ xpi
eos septẽ diebus faciens ieumare &
inbuens fide baptiratos: octaua die

Expanded text:
depopulari tentabat, eo quod Paulus depopulari tentabat, eo quod Paulus eorum episcopus praeditus esse reverentia diceretur; sed proceres ejus impetum refrenarunt. Quanta vero circa Asiam, Lydiam, Cariam, contra Quartodecimanos mala commiserit, et quanti propter eum circa Miletum et Sardis facta seditione sint mortui, nunc omitto. Quam vero propter haec et propter infrenatam linguam receperit ultionem, post pauca narrabo. Nunc itaque res memorabilis indicanda est.sunt, ex qua arte  ed., mercede pascuntur: quorum regionem Hunni crebra invasione vastabant, et plurimos occidebant. At illi licet anxietate constricti, ad nullum se tamen hominum contulerunt, sed alicui Deo se committere cogitabant. Tunc audientes quia Romanorum Deus fortiter adjuvat se timentes  mni consilio ad credulitatem Christi confugiunt. Venientesque in unam civitatem Galliarum, rogabant ut ab episcopo eos septem diebus faciens jejunare et imbuens fide, baptizatos octava die
Abbreviated transcription (Latin):
terrã purgatã heroicis & ego cȩ¬
lum tribuo : debella mecum he¬
r&icos. & ego tecum de bello ꝑsas.
Haec cum dixiss& lico quidam
o dio haberent h&eicos tam̃ leui¬
tas sensus eius. & indignationis
inittum & uanȩ głȩtumor eis
ual de displicuit: quia neq par¬
uulum tempus sustinens ad talia
uerba descendit: & scđm ꝓuer¬
bium ut tta dicam cum neq ciui¬
tatis adhuc gustass& aquam.
per secutor feruentissimꝰ apparebat.
Quarta uͦ ordinationis die oratorium
arrianorũ in quolatent᷑ conueniebañ
auferre uolens. eosadtantũ furorem
ꝑ duxit. ut i dem oratorium con¬
aedes: Turbaq uehemens inciuitate
ꝓuenit. Uerum arriani sem& ipsos
Sefendere preparabant. sed coꝵ consiliũ
custos ciuitatis dñs inpediuit. Dec&ero
dium: non solũ herctici: sed &lam qui
eius fidei con cordabant. nonenĩ silere
patiebatur. sed semꝑ contrabereses
machinatus. quantũ ad se subuertit
funditus ciuitatẽ. Nouatianos autẽ

Expanded text:
terram purgatam haereticis, et ego coeterram purgatam haereticis, et ego coelum tribuo. Debella mecum haereticos, et ego tecum debellabo Persas. Haec cum dixisset, licet quidam odio haberent haereticos, tamen levitas sensus ejus, et indignationis initium, et vanae gloriae tumor ei valde displicuit: quia neque parvulum tempus sustinens, ad talia verba descendit, et secundum proverbium, ut ita dicam, cum neque civitatis adhuc gustasset aquam, persecutor ferventissimus apparebat. Quinta vero ordinationis die oratorium Arianorum, in quod latenter conveniebant, auferre volens, eos ad tantum furorem perduxit, ut idem oratorium conaedes, turbaque vehemens in civitate provenit. Verum Ariani semetipsos defendere praeparabant; sed eorum consilium custos civitatis Ddiarium, non solum haeretici, sed etiam qui ejus fidei concordabant. Non enim silere patiebatur, sed semper contra haereses machinatus, quantum ad se subvertit funditus civitatem. Novatianos autem
Abbreviated transcription (Latin):
uicesima quarta die decem¬
brii m̃sis: uirfamosissimus cas¬
titate & rectitudinȩ uitȩ suȩ.
mansu&eus morib sine ullo
figm̃to. remotus a causis. Quã¬
obrem curiosis uiris tristis. &
inficax uidebatur. cp̃ iiii.¬
e functo sisinnio imperatorib
uisum ẽ nullũ ex eeda constan¬
tinopolitana ordinari pontificem.
eoquod essent uanȩ głȩ
sibim& arrogantes: cumutie
multi philippũ plurimi ꝓ clum
habere defiderarent. Interea deli
neftorius nomine genere germanici-¬
ensis bone uocis & simul eloquil
ideoq eum quasi oportunũ doc¬
trinis cuocauerunt. Cum que
tranfissent tres menses. nestorius
uenit abantiochia qui castitate
interplurimos prȩcipius habebat᷑.
Quib autẽ fuerit morib institu¬
tus : sapientes aprimo eius sermo¬
ne non latuit. Ordinatus enim
decima diemensis aprilis consula
tu felicis & tauri: mox illã diuulga¬
tã coram omi popło ꝓtulit uocẽ.
faciens sermones adprincipem.
damichi inquit .o. imperator

Expanded text:
, vicesima quarta die Decem, vicesima quarta die Decembris mensis, vir famosissimus castitate et rectitudine vitae suae, mansuetus moribus sine ullo figmento, remotus a causis. Quamobrem curiosis viris tristis et inefficax videbatur. efuncto Sisinnio, imperatoribus visum est nullum ex Ecclesia Constantinopolitana ordinare pontificem, eo quod essent vanae gloriae, sibimet arrogantes; cum utique multi Philippum, plurimi Proclum habere desiderarent. Interea est aNestorius nomine, genere Germaniciensis, bonae vocis et simul eloquii. Ideoque eum quasi opportunum doctrinis evocaverunt. Cumque transissent tres menses, Nestorius venit ab Antiochia, qui castitate inter plurimos praecipuus habebatur. Quibus autem fuerit moribus institutus, sapientes a primo ejus sermone non latuit. Ordinatus enim decima die mensis Aprilis, consulatu 375 Felicis et Tauri , mox illa divulgatam coram omni populo protulit vocem, faciens sermonem ad principem: Da mihi, inquit, o imperator,
Abbreviated transcription (Latin):
ginta sex libris ipse conscripsit
ordinadione᷑ sismnii ualde lace¬
rauit: derogans ordinato &
pariter ordinantib & maxime
laicis. Isenim philippus a loħ¬
ne ep̃o diaconus ordinatus.
multa quoq conscripsit con¬
tra iulianũ imperatorẽ cuiꝰ
tam̃ historia michi multam
uid& ur habere confusionẽ &
non satis ꝓdesse legentibus. Si¬
simno igitur ordinato. contigit
ntus ꝓclũ incraco consecrauit.
qui antequã ꝓficiscerteur ad ci¬
N cũ ciues prȩcedentes dalma¬
tium monachum epm fibim&
ordinarunt: parui pendentes
regulam qua iub&ur pra&er
constantino politanũ pontifice᷑
ordinationẽ ibi fieri ñ debere
Quod ideo cyaceni neglexert᷑.
quia attico solihȩolex ꝑsonali¬
ter pręstita uidebatur. Mrͣst
gͦ produs nonhabens ecłam
ꝓpriam : quitam̃ in doctima
ȩcđarum constantino poleos
ualde florebat. Igitur sisinni¬
us cũ duosinepiscopatũ com¬
pless& annos defunctus est
consulatu hieru & ardeburii

Expanded text:
ginta sex libris ipse conscripsit, ginta sex libris ipse conscripsit, ordinationem Sisinnii valde laceravit, derogans ordinato et pariter ordinantibus, et maxime laicis. Is enim Philippus a Joanne episcopo diaconus ordinatus, multa quoque conscripsit contra Julianum imperatorem: cujus tamen historia mihi multam videtur habere confusionem, et non satis prodesse legentibus. Sisinnio itaque ordinato, contigit nnius Proclum in Cyzico consecravit, qui antequam proficisceretur ad Cyzicum, cives praecedentes Dalmatium monachum episcopum sibimet ordinaverunt, parvipendentes regulam qua jubetur praeter Constantinopolitanum episcopum ordinationem ibi fieri non debere. Quod ideo Cyziceni neglexerunt, quia Attico soli haec lex personaliter praestita videbatur. Mansit ergo Proclus non habens ecclesiam propriam; qui tamen in doctrina ecclesiarum Constantinopoleos valde florebat. Igitur Sisinnius, cum duos in episcopatu complevisset annos, defunctus est consulatu Hierii et Ardaburii
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiatũ cͥ quia ualentinianus infu¬
las suscepit imperii. Post obitũ igitꝰ
attici fit maxima deepĩ ordinatio¬
ne contentio: aliis alium postulan¬
tibus quidam philippum presbite¬
rum querebant. alii ꝓclũ idem
presbiterum. sed om̃is popłs comunit᷑
de fiderabat ordmari sisinnium.
qui &eipe prb̃t quidem erat: innulla
tam̃ ciuitate ordinatus: sed insubur¬
bano conftantinopolis. cui nom̃ oliua
est ministrabat. Hoc suburbanũ
est positũ contra faciem ciuitatis.
ubi dies ascenfionis saluatoris
solẽpniter celebratur. Hunc sͦ uirũ
om̃s laici diligebant. ꝓsui reueren¬
tia: & maxime quia fouebat paupe¬
res ultra sui m̃surã. Preualuit ergo
uotũ laicorum: & si sinnius ordi¬
natus ẽ. uicesima octaua die fe¬
brbarii m̃sis consulatu sequenti
theodosii duodecimo. & ualentini¬
am iumoris scđo. Philippus autͣ
prb̃t cui prȩpositus fuerat fisin¬
nius. in istoria xplana quamtri¬

Expanded text:
nuntiatum est quia Valentinianus infununtiatum est quia Valentinianus infulas suscepisset imperii. Post obitum igitur Attici fit maxima de episcopi ordinatione contentio, aliis alium postulantibus; quidam Philippum presbyterum quaerebant, alii Proclum item presbyterum. Sed omnis populus communiter desiderabat ordinari Sisinnium, qui et ipse presbyter quidem erat; in nulla tamen civitate ordinatus, sed in suburbano Constantinopolis cui nomen Oliva est ministrabat. Hoc suburbanum est positum contra faciem civitatis, ubi dies Ascensionis Salvatoris solemniter celebratur. Hunc ergo virum omnes laici diligebant pro sui reverentia, et maxime quia fovebat pauperes ultra sui mensuram. Praevaluit ergo votum laicorum, et Sisinnius ordinatus est vicesima octava die Februarii mensis, consulatu sequenti Theodosii duodecimo et Valentiniani junioris secundo . Philippus autem presbyter, cui praepositus fuerat Sisinnius, in historia Christiana, quam tri
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ non laudo. qui aꝓuilibus uitus
laicos grã cõmunicationis excludunt.
asclipiades. extra sacrificandi inquit¬
peccatũ: &iam alia plurima sunt
delicta scdm scripturas quȩ ducunt
ad mortẽ. ꝓpter quasuos quidem cle¬
ricos. nos autẽ cõmunicare & ⁊am lai¬
cosproibemꝰ: dosolieorum remissionis
uidicium cõmittentes. Atticus igitur
& iam suã p̃scribit mortẽ. Nam anicea
disceder&s. calliopio prb̃o dixit. Ante
autũnim constantinopolim uenire
festina: siuiuum me denuo uidere
desideras Sitardaueris: non uidebis.
Quo dicto mentitus noneͣ. Annonamq
uicesimo primo sui episcopatus decima
die m̃sis octobris ẽ mortiis : consu¬
latu theodosii decimo: & ualenti¬
mani caesaris primo. Icp̃ .iii.¬
orro theodostus impͣatessalonica
reuertens: eius exsequi as ñ inuenit
ante unũ namq diem quã in gredere¬
tur. ille sepultus ẽ. Post paucos uero
dies id est uiginti tres m̃sis octobris:

Expanded text:
autem non laudo, quia pro vilibus vitiis autem non laudo, quia pro vilibus vitiis laicos a gratia communionis excludunt. Asclepiades dixit: Extra sacrificandi peccatum, etiam alia plurima sunt delicta secundum Scripturas quae ducunt ad mortem; propter quae vos quidem clericos, nos autem communicare etiam laicos prohibemus, Deo soli eorum remissionis judicium committentes. Atticus igitur etiam suam praescribit mortem. Nam cum a Nicaea discederet, Calliopio presbytero dixit: Ante autumnum Constantinopolim venire festina, si vivum me denuo videre desideras. Si tardaveris, non videbis. Quo dicto mentitus non est. Anno namque vicesimo primo sui episcopatus, decima die mensis Octobris, est mortuus, consulatu Theodosii undecimo et Valentiniani Caesaris primo .orro Theodosius imperator a Thessalonica revertens, ejus exsequias non invenit. Ante unum namque diem quam ingrederetur, ille sepultus est. Post paucos vero dies, id est viginti tres mensis Octobris
Abbreviated transcription (Latin):
ibi preberent. Uidens gͦatticus lo¬
cum in contraria ripa crisopoleos
positũ delectabilẽ & decorũ. ait:
Argyropolis nomin&ur: quilocus
cius repente cognomͣ optinuit.
Igitur quibusdam dicentib ei
non debere nouatianos intra ciui¬
tatem missa facere. nescitis inquit
quantũ nob̾cũ inꝑsecutione con¬
ftantii atque ualentis fuerint
passi: qui &iam testes sunt nraẽ
fidei. Nam cũ dudum ecd̃a fuerit
diuisa: ifti crrca fidem nichil in no¬
uauerunt. Pro epĩ ordinatione ali¬
quando ueniens inniceam asclepia¬
dem nouatianoꝵ uidit epm̃ ualde
senem: int̾rogauit q quot in episcopatu
annos haber&. Quorespondente quin¬
quaginta. felix inquit homoes tanto
tempore boni operis curã habens. Suꝑ
hȩc ait. Ego quidem nouatũ laudo.
nouatianos non approbo. Tunc asde¬
piades. Quom hoc dicis epe : Uerũ
atticus illũ inquit laudo: qm̃ hisqui
sacrificauerant cõmunicare ñ uoluit.
Hoc & iam ego ipse fecissẽ. Nouatianos

Expanded text:
ibi praeberent. Videns ergo Atticus loibi praeberent. Videns ergo Atticus locum in contraria ripa Chrysopoleos positum, delectabilem et decorum, ait: Argyropolis nominetur; qui locus ejus repente cognomen obtinuit. Igitur quibusdam dicentibus ei non debere Novatianos intra civitatem missas facere: Nescitis, inquit, quantum nobiscum in persecutione Constantii atque Valentis fuerint passi, qui etiam testes sunt nostrae fidei. Nam cum dudum Ecclesia fuerit divisa, isti circa fidem nihil innovaverunt. Pro episcopi ordinatione aliquando veniens in Nicaeam, Asclepiadem Novatianorum vidit episcopum valde senem, interrogavitque quot in episcopatu annos haberet. Quo respondente: Quinquaginta: Felix, inquit, homo es, tanto tempore boni operis curam habens. Super haec ait: Ego quidem Novatum laudo, Novatianos non approbo. Tunc Asclepiades: Quomodo hoc dicis, episcope? Verum Atticus: Illum, inquit, laudo, quoniam his qui sacrificaverant communicare noluit; hoc etiam ego ipse fecissem. Novatianos
Abbreviated transcription (Latin):
nos uidaicũ pascha sequentes propt᷑¬
itiabatetm fuisse diuisos eius ꝙ¬
corpꝰ ab insular hodi ubi mortuus
fuerat translatũ: & plurimos ad
tumulũ eius orare noctantꝰ. mittens
in alium se pulchrũ corpus sabbatu
iussit abscondi. Atilli consuete ue¬
nientes effosumq reperientes: tumu¬
lũ decero eum locũ colere quieuer.
Frat enĩ circa nomina locoꝵ studlosus.
Namdũ quidam portus more ponti
exuxim constititus ex antiquo far̃¬
macus appellar&tur idẽ uenenaruiꝰ.
mutato nomine eu̾locum senatoriũ
nominauit: nedũ ibl collectȩ p᷑dica¬
rentur. nomine blasphemolocꝰ ipse
de signar&eur. Sed & alium locum
argyropolim ꝓhuiusmodi causa
nominauit: crysopolisidest incapi¬
te bosfori constituta ẽ. cuius multi
antiquorum faciunt m̃tionẽ. Deqͣ
ciuitate exenofon in pͥmo libro hella¬
dicorum dicit : quia eam murauit
alchiblades: & inea constituit ut
qui nauigabant deponto. decimas

Expanded text:
nos Judaicum Pascha sequentes, 374 proptenos Judaicum Pascha sequentes, 374 propter Sabbatium fuisse divisos, ejus ab insula Rhodi, ubi mortuus fuerat, translatum, et plurimos ad tumulum ejus orare, noctanter mittens in aliud sepulcrum corpus Sabbatii jussit abscondi. At illi consuete venientes, effossumque reperientes tumulum, de caetero eum locum colere quieverunt. Erat enim circa nomina locorum studiosus. Nam dum quidam portus in ore Ponti Euxini constitutus, ex antiquo Pharmacus appellaretur, id est venenarius, mutato nomine eum locum Sanatorium nominavit: ne dum ibi collectae praedicarentur, nomine blasphemo locus ipse designaretur. Sed et alium locum Argyropolim pro hujusmodi causa nominavit. Chrysopolis enim in capite Bosphori constituta est, cujus multi antiquorum faciunt mentionem. De qua civitate Xenophon in primo libro Helladicorum dicit, quia eam mutavit Alcibiades, et in ea constituit ut qui navigabant de Ponto, decimas
Abbreviated transcription (Latin):
mizter&. Calli pio namq presbi¬
tero ȩcđȩ nicenȩ trecentos aurcos
dirigens. hȩc scripsit. Callipio at¬
ticus indnõ salutẽ. Cognoui decẽ
milia esurientes inciuitate apus
exhibenda egere miscđa: decem
milia uͦ cum dico. multitudinem
intelligo: ñꝑfectũ numerũ comp̃¬
hendo. Quia igitur ego quidẽ habeo
prȩceptũ numerũ datũ ab eo qui
manũ hab& munificã. & preb& con¬
grue dispensantibus : & contingit
aliquos indigere habentes. nontam᷑
qui nescientes sus cipiens. Ocarissimu̾
michi caput ostrecentos solidos ex¬
pende sicuti uolueris: & maxime
illis quipetere confunduntur : &
non eis qui propt᷑ uitȩ uentrẽ ma¬
gis negotiantur extalib Noliigit᷑
uel religione in hac parte conside¬
rare: sed unã tantũmodo rem oͥser¬
ua ut nutrias indigentes. necogites
sique nra sunt sapere nonuidentur.
Sic igitur atticus &iam ꝓcul indigen¬
tium habebat cutram: sed &lam suꝑ¬
stitionẽ aliquorum studebat absci¬
dere. Audiens &enim nouatia¬

Expanded text:
eod., Caelpio namque presbytero Ecclesiae Nicaenae trecentos aureos dirigens, haec scripsit. Calliopio Atticus in Domino salutem. Cognovi decem millia esurientes in civitate a piis exhibenda egere misericordia. Decem millia vero cum dico, multitudinem intelligo, non perfectum numerum comprehendo. Quia igitur ego quidem habeo praeceptum numerum datum ab eo qui manum habet munificam, et praebet congrue dispensantibus, et contigit aliquos indigere habentes: non tamen qui nescientes suscipiens, o charissimum mihi caput, hos trecentos solidos expende sicuti volueris, et maxime illis qui petere confunduntur, et non eis qui propter vitae ventrem magis negotiantur ex talibus. Noli igitur vel religionem in hac parte considerare; sed unam tantummodo rem observa, ut nutrias indigentes, nec cogites si quae nostra sunt sapere non videntur. Sic igitur Atticus etiam procul indigentium habebat curam. Sed etiam superstitionem aliquorum studebat abscindere. Audiens etenim. Novatia
Abbreviated transcription (Latin):
uit: differens inprȩsentiam ioħnis
antiocheni. Qui uero cirea cyrillũ
omelias nestorii quas dehac ques¬
tione ꝓtulerat. sepius relegentes
& expsis udicantes: eum uelut
blasphemantẽ dĩ filium dampnauer.
Hoc facto qui circa nestorium aliud
apud se concilium facientes: dampnauer̃
cyrillum. & cum eonemnonem ephȩsi¬
nȩ ciuitatis ep̃m. Nonuͦ postmultũ ue¬
nit & iam lołmes antiochenus ep̃s. & cog¬
noscens quȩ gestasunt indignabatur
contra cyrillum ta quam seditionis auc¬
torem: eo quod sic feruentissime nestorii
feciss& dampnationẽ. Porro cyrillus
cum uiuenale uolensseulcisci contra
ioħnẽ: dampnauit & iam ipsũ. His
tali mixtione confusi cognoscens nes¬
torius contentionẽ ad quandam ꝑni¬
tionem ꝑ uenisse. dĩ genitricẽ mariã
uocabat dicens Dicatur inquit a iã
di genitrix maria & eaqueferunt
triiticiam conquiescant : sed nullus
eum expenitentia talla dicentẽ sus¬
cepit. Qua propter actenus damp¬

Expanded text:
vit, differens in praesentiam Joannis vit, differens in praesentiam Joannis Antiocheni. Qui vero circa Cyrillum erant, homilias Nestorii quas de hac quaestione protulerat saepius relegentes et ex ipsis judicantes, eum velut blasphemantem Dei Filium damnaverunt. Hoc facto, qui circa Nestorium erant, aliud apud se concilium facientes, damnavere Cyrillum et cum eo Memnonem, Ephesinae civitatis episcopum. Non vero post multum venit etiam Joannes Antiochenus episcopus, et cognoscens quae gesta sunt, indignabatur contra Cyrillum, tanquam seditionis auctorem, eo quod sic ferventissime Nestorii fecisset damnationem. Porro Cyrillus cum Juvenale volens se ulcisci contra Joannem, damnavit etiam ipsum. His tali mixtione confusis, cognoscens Nestorius contentionem ad quamdam perniciem pervenisse, Dei Genitricem Mariam vocabat, dicens: Dicatur, inquit, etiam Dei Genitrix Maria, et ea quae afferunt tristitiam conquiescant. Sed nullus eum ex poenitentia talia dicentem suscepit. Quapropter hactenus dam
Abbreviated transcription (Latin):
on multopost tempore: iuissio prin¬
cipalis epõs imdiq ad ephesum cͣ¬
uenire prȩcepit. Mox gͦ postpas¬
chalẽ festiuitatẽ. nestorius cum
maxima multitudine uenit ao
ephesum. inuenitq plurimos ep̃oꝵ
ibi fuisse collectos. Porro cyrillus
alexandrinus modicũ retardatꝰ.
chica pente costen occurrit. Quin¬
ta uͦ die postpentecosten & iuuena¬
lis hierosolimoꝵ uenit: porro iohe
antiocheno tardante mouebant
pͣsentes epĩ questionẽ Cyrillus
autẽ alexandrinus ep̃s deflorati¬
ones quasdam librorũ nestorn
faciebat euͣtur bare uolens & enĩ
erat inimicus eius. & cum pluri¬
mi dm̃ confiteantur ihm̃. ego
inquit nestorius bimentẽ &tri¬
mtẽ nequaquã confiteor dm̃.
qua grã. mundussum a sangume
uro &c amodo aduos non uemo. Dũ
hȩc itaq dixiss&: cum reliquis con¬
gregabatur ep̃is qui eiussententiã
sequebantur. Presentes g̾induos
ordines sunt diuisi. Porro cyrillus
cum suis: facto concilio nestorium
uocauerunt. Atille non oboedi¬

Expanded text:
on multo post tempore, jussio principalis episcopos undique ad Ephesum convenire praecepit. Mox ergo post paschalem festivitatem, Nestorius cum maxima multitudine venit ad Ephesum, invenitque plurimos episcoporum ibi fuisse collectos. Porro Cyrillus Alexandrinus modicum retardatus, circa Pentecosten occurrit. Quinta vero die post Pentecosten, et Juvenalis Hierosolymorum venit. Porro Joanne Antiocheno tardante, movebant praesentes episcopi quaestionem. Cyrillus autem Alexandrinus episcopus deflorationes quasdam librorum Nestorii faciebat, eum turbare volens. Etenim erat inimicus ejus. Et cum plurimi Deum confiteantur esse Jesum: Ego, inquit Nestorius, bimestrem etiteor Deum. Qua gratia mundus sum a sanguine vestro, et amodo ad vos non veniam. Dum haec itaque dixisset, cum reliquis congregabatur episcopis qui ejus sententiam sequebantur; praesentes ergo in duos ordines sunt divisi. Porro Cyrillus cum suis facto concilio Nestorium vocaverunt. At ille non obedi
Abbreviated transcription (Latin):
głȩ. scut dixit apłs. Sienim cognouisseq:
numquã dnm głȩ crucifixissent. Porro
nestorius dic̃ noli gloriari uideȩ: non
sedubiq eum oftendunt: nusquã enĩ¬
di uerbi subsistentiã periit. sed ubiq¬
eũ subsistere confitour & habere sub¬
stantiam. nonsic̃ fotinus & samosatenꝰ
eius existentiã ꝑimentes. Hoc eñi &
manichei amontano dogmatirare
pͣsumunt. Sic igitur nestorium ego
inuenio sapuisse ex eius libris. Non
ergo mediocrẽ concussionẽ: orbi
terrarum tepidissima nestorii ratio
scelus quoddã meccła ꝓuenire. Serui
quidã potentium genere barbari do¬
minum crudelẽ exꝑti ad eccłam con¬
fugerunt : & portantes glacios in gres¬
sisunt ad altare. Cumq rogarentur
exire nullomodo uoluerunt. sedimpe¬
diebant sollempnia celebrari: pluri¬
mis di eb gladios tenentes euagina¬
tos. & parati seuinoicare om̃ibus ad
cos ascendentibus insiftebant. Qui
postremo unum clericũ ꝑimentes
&e alium uulnerantes: &ciam sem&¬

Expanded text:
e, sicut dicit Apostolus: Si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Porro Nestorius dicit: « Noli gloriari, Judaee, non csed ubique eum Dei verbi subsistentiam perimit; sed ubique id subsistere confitetur, et habere substantiam, non sicut Photinus et Samosatenus ejus existentiam perimentes. Hoc enim et Manichaei a Montano dogmatizare praesumunt. Sic igitur Nestorium ego invenio sapuisse ex ejus libris. Non ergo mediocrem concussionem orbi terrarum tepidissima Nestorii ratiocscelus quoddam in ecclesia provenire. Servi quidam potentium genere barbari, dominum crudelem experti, ad ecclesiam confugerunt, et portantes gladios ingressi sunt ad altare. Cumque rogarentur, exire nullo modo voluerunt; sed impediebant solemnia celebrari, plurimis diebus gladios tenentes evaginatos, et parati se vindicare; et omnibus ad eos accedentibus insistebant. Qui postremo unum clericum perimentes et alium vulnerantes, etiam seme
Abbreviated transcription (Latin):
hanc sacratissimã speluncã decent᷑
mradians. Sedorigenis inpͥmo tomo
de epła pauli apłi ad romanos ait.
Quomod dĩ genitrix dicatur latius
ammad uerte.Ippar& igitur nesto¬
rium ignosasse lectionen antiquoꝵ
Quã propter ncut qrei insermone solo mo¬
ratus c̃: & non solũ eum sermonẽ examini
deoit  sed &iam omino dm̃ eẽ quinatus eͥ
denegauit. Nosenĩ fatemur: qm̃ qui de¬

Expanded text:
hanc sacratissimam speluncam decenter hanc sacratissimam speluncam decenter irradians. Sed Origenes in primo tomo de Epistola Pauli apostoli ad Romanos, ait: Quomodo Dei genitrix dicatur, latius animadverte. Apparet igitur Nestorium ignorasse lectiones antiquorum. Quapropter, sicut dixi, in sermone solo moratus est, et non solum eum sermonem ex animo dedit, sed etiam omnino Deum esse qui natus est denegavit. Nos eni
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ tantummꝰ quasi m&uendum
dxpauisse & hoc paffum quia decent᷑
non erat eruditus. quidum n aturalit
eloquens fuiss& seputabat doctũ
& libris antiquoꝵ intͣpr&um de¬
dignabatur in cumbere. omiumq
se meliorẽ putabat eẽ ignorans
quia incatholica ioħnis epła anti¬
quis exemplarib habeatur. Omis
sp̃s qui soluit ihm adõnon ẽ. Hunc
enĩ sensum exueterib exemplarib
abstulerunt : qui separare uolunt
ab hominis dispensatione diumita¬
tẽ Quappter u&ceres intͣpr&es hoc
ipsũ designauerunt. qm̃ aliqui ad
ul terauerunt hanc epłam soluere
hominẽ adõ uolentes. Est eni humi¬
litas copulata diumitati. eti am
non sunt duo sedunũ. Hacratione
confidentes antiqui mariã dĩ non
as. ꝓpter nos uoluit: & locus eius
incarnatȩ generationis nominatus
est apud hebreos bethleem. Quã¬
obrem &helena augusta dõ ama¬
bilis locum ubi di genitrix peperit
memoriis mirabilibus ad ornauit.

Expanded text:
nem tantummodo quasi metuendum nem tantummodo quasi metuendum expavisse; et hoc passum, quia decenter non erat eruditus. Qui dum naturaliter eloquens fuisset, se putabat doctum, et libris antiquorum interpretum dedignabatur incumbere, omniumque se meliorem putabat esse: ignorans quia in catholica Joannis Epistola in antiquis exemplaribus habeatur: Omnis spiritus qui solvit Jesum a Deo non est . Hunc enim sensum ex veteribus exemplaribus abstulerunt, qui separare volunt ab hominis dispensatione divinitatem. Quapropter veteres interpretes hoc ipsum dedignati sunt  ulterati sunt hanc epistolam, solvere hominem a Deo volentes. Est enim humanitas 376 copulata divinitati, et jam non sunt duo, sed unum. Hac ratione confidentes antiqui, Mariam Dei non tDeus propter nos voluit; et locus ejus incarnatae generationis nominatus est apud Hebraeos Bethleem. Quamobrem et Helena Augusta Deo amabilis, locum amplum, ubi Dei Genitrix peperit, memoriis mirabilibus adornavit,
Abbreviated transcription (Latin):
mus scđm carneꝰ xpm sed nunc iam
non nouimus. Qua proptꝰ relinquen¬
fectionẽ ꝓcedamus. Tumultu si¬
qui dem sicuti dixi i eccła facto.
nestorius anastasu sermonẽ firma¬
re uolens. & non redargui uelut
honorari. frequent᷑ exhoc coram
eccła docuit: & cũ maiori conten¬
tione questionẽ hanc habebat.
sermonẽ di genitricis abiciens. Un
inturna lite diuersi nunchis. nunc
aliis consentiebant: & uerba ꝓpͥa
denegabant. Nestorius autẽ apud
multos in ea erat opinione. quia
purũ hominẽ dicero xpm. & tam
quã pauli samosaten atq fotini
dogna in ȩccłas introouceros. Sed
dehis maxima questio mota est
& tumultus: ita ut uniuersalis
synodus ageretur. Ego uͦ legens
nestorii libros quȩ intellexisse cõ¬
peri hunc uirum & cũ ueritate
conspexi neq ꝓ eius inimicitiis.
neq ꝓ gratia alterius explanabo.
Non mi chi uidocur neq nestoruͣ
neq samosatenũ secutus paulũ
neq fotinum: nec om̃ino purũ
hominẽ drcisse xpm sed sermo¬

Expanded text:
sed nunc nequaquam cognoscimus . Quapropter, relinquenerfectionem procedamus. Tumultu siquidem, sicuti dixi, in ecclesia facto, Nestorius Anastasii sermonem firmare volens, et non redarguere velut honorari, frequenter ex hoc coram ecclesia docuit. Et cum majori contentione quaestionem hanc agitabat, sermonem Dei Genitricis rejiciens. Undt velut in nocturna lite divisi, nunc his, nunc aliis consentiebant, et verba propria denegabant. Nestorius autem apud multos in ea erat opinione, quia purum hominem diceret Christumquam Pauli Samosateni atque Photini dogma in Ecclesias introduceret. Sed de his maxima quaestio nata est et tumultus, ita ut universalis synodus ageretur. Ego vero legens Nestorii libros, quae intellexisse comperi hunc virum, et cum veritate conspexi, neque pro ejus inimicitiis, neque pro gratia alterius explanabo. Non mihi videtur Nestorius, neque Samosatenum secutus Paulum, neque Photinum, neque omnino purum hominem dixisse Christum; sed sermo
Abbreviated transcription (Latin):
r&. nec ꝑ sonas incendii repperir&.
etiam mulieres quasdam tenens suade¬
bat ut ep̃i cõmunionẽ amplecterentur
arsacui: & multe quidem dedinauer̃.
Oumpias autẽ iniustũ credens nequitiȩ
satisfacere. dixit. Adice michi ca¬
lũniatores &uiolentias maloresim¬
pone. michi uero fasnonẽ. cõmunicare.
& ea facere que piis nonlic& ꝑpetrare
Qũadum nequiss& declinare prefec¬
tusut cõmunicar& arsacio tunc di¬
missam & post paucũ tentam multo
nudauit auro: hoc modo credens ei
frangi constantiam. Cotempore tigrius
presbiter ueste nudatus. & dorso cesus
ita tensusẽ ut pedũ eius acmanuum
articuli soluerentur. SOCRATES

Expanded text:
ret, nec personas incendii reperiret, ret, nec personas incendii reperiret, etiam mulieres quasdam tenens suadebat ut episcopi communionem amplecterentur Arsatii, et multae quidem declinaverunt; Olympias autem injustum credens nequitiae satisfacere, dixit: Adjice mihi calumniatores, et violentias majores impone; mihi vero fas non est communicare, et ea facere quae piis non licet perpetrare. Quam dum nequisset declinare praefectus ut communicaret Arsatio, tunc dimissam, et post paucum tentam, multo nudavit auro: hoc modo credens ejus frangi constantiam. Eo tempore Tigrius presbyter veste nudatus et dorso caesus, ita tensus est, ut pedum ejus ac manuum articuli solverentur. SOZOME
Abbreviated transcription (Latin):
sis ep̃s qui ioħnem crebrolacera¬
uerat secto pede defunctuse. SocRATIS
perpessum eoquod multas ecas
nouatianoꝵ. quattuordecim anno¬
Iosiquidem tempore SOrMEXUS.¬
qui dam lector eutropius est
detentus: quasi & ipse in eccła mi¬
sisso& ignẽ. Quidum multa fuiss& tor¬
menta ꝑpessus. redactus in carcerẽ post
paululum ẽdefunctus Quid autẽ
deeo contigerit : existimo eẽ memorandũ.
Quidam uidit insoninis adstitisse altari
uirum pulchritudine & magnitudine
decoratum quasi in honore martyris ste¬
phani consistentem. & quasi cogitante
coquod boni uiri nusquam inuenirentꝰ.
atque totam secircuire ciuitatẽ. & nifi
cutropium nullum penitus inuenisse.
Cumq isquiuiderat euigilassa&e: somniũ
retulit fidelibus uiris. Deinde requirens
cosqui a p̃fecto cõprehensi fuerant &
uerberibus macerati. Inuenit eut ropi
um: retulit uisionẽ Atille flens ora¬
tionẽ sibi dariabeo qui uiderat implo¬
rauit: Cumq diuersos pręfectus afflige¬

Expanded text:
iscopus, qui Joannem crebro laceraverat, secto pede defunctus est. SOZOMEperpessum, eo quod multas ecclesias Novatianorum, QuartodecimanoEo siquidem tempore lector Eutropius est detentus, quasi et ipse in ecclesiam misisset ignem. Qui dum multa fuisset tormenta perpessus, redactus in carcerem, post paululum est defunctus. Quid autem de eo contigerit existimo esse memorandum. Quidam vidit in somnis astitisse altari virum pulchritudine et magnitudine decoratum, quasi in honore martyris Stephani consistentem et quasi cogitantem, eo quod boni viri nusquam invenirentur, atque totam se circumire civitatem, et nisi Eutropium nullum penitus invenisse. Cumque is qui viderat evigilasset, somnium retulit fidelibus viris. Deinde requirens eos qui a praefecto comprehensi fuerant et verberibus macerati, invenit Eutropium, eique retulit visionem. At ille flens, orationem sibi dari ab eo qui viderat imploravit. Cumque diversos praefectus afflige
Abbreviated transcription (Latin):
torib deflorata colligere. & cũ auctoris¬
sui nomine in ordinẽ collocare. Legat gͦ
intrepidus qui ad hȩe opuscula dño donan¬
te peruenerit. multũ itilitatis atq no¬
ticie lucratur : sique posita sunt ꝑhos
duodecim libros i ꝓmorie suę sollicita
m̃te condiderit. Puȩterea nequẽpiam res
indiftincta turbar& ꝑ uniuersum tex¬
tũ huiꝰ operis titulos cognosca. appositos:
uti suis locis exigere possit. quod sub nu¬
mero conpetenti prȩdictũ ẽẽ cognoscit.

Expanded text:
toribtoribsui nomine in ordinem collocare. Legat ergo intrepidus, qui ad haec opuscula Domino donante pervenerit; multum utilitatis atque notitiae lucraturus, si quae posita sunt per hos duodecim libros, memoriae suae sollicita mente condiderit. Praeterea, ne quempiam res indistincta turbaret, per universum textum hujus operis titulos cognoscat appositos; ut suis locis exigere possit quod sub numero competenti praedictum esse cognoscit.