comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiasse testatur.s
Atibi superius sub
breuitate respondi di¬
cens: quod sc̃iuiri in¬
quantum cum dño unũ
sunt: sensum dñi non
gnoraent Omnes enĩ
quid euotae dñm secun¬
tur : &iam deuotione
cumdõ sunt : Et ad huc
carniscorruptibilus
dõ non sunt: Occulta
itaq: dĩ iudicia : inquan¬
tum coniunctisunt.
sciunt : Inquantum
dis iuncti sunt: nesciuNt
quia enim secreta eius
adhuc perfecte Non
peneeroaent : in conpnre¬
hens ibilia eius iudicia
ẽẽ testantur: quia
uerdeimente  in herenł:
atq inherendo uelsa¬
crxe scripturxe eloqui¬
is : uel occultis reuela¬
tionib: inquantum ac¬
cipiunt agnoscunt
Haec &norunt : & pro¬
nuntiant: Iudicia igi¬
tur quaeds̃ tacet
Nesciunt : quaeds̃ lo¬
quitursciunt: Vnde
& dauid propheca cũ
dixiss&. In labiis meis
pronuntiaui omnia
iudicia : Protinus ad
didit: oristui: Acsi
apestedicat. Illaergo
iudicia et nosse &
pronuntias se potui.
quae te dixis secognoui
Namea quae ipse non
loqueris: Nostris pro¬

Expanded text:
nuntiasse testatur? Gnuntiasse testatur? Gtibi superius sub brevitate respondi, dicens, quod sancti viri inquantum cum Domino unum sunt, sensum Domini non ignorant. Omnes enim qui devote Dominum sequuntur, etiam devotione cum Deo sunt, et adhuc carnis corruptibilis Deo non sunt. Occulta itaque Dei judicia inquantum conjuncti sunt, sciunt; inquantum disjuncti sunt, nesciunt. Quia eadhuc perfecte non penetrant, incomprehensibilia ejus judicia esse testantur; qui vero ei mente inhaerent, et inhaerendo vel sacrae Scripturae eloquiis vel occultis revelationibus, in quantum accipiunt, agnoscunt, hoc et norunt et pronuntiant. Judicia igitur quae Deus tacet nesciunt, quae Deus loquitur sciunt. Unde et David propheta cum dixisset: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia, protindidit, oris tui, ac si aperte dicat: Illa ego judicia et nosse et pronuntiasse potui, quae te dixisse cognovi. Nam ea quae ipse non loqueris, nostris pro
Abbreviated transcription (Latin):
scithominum quae¬
sunt hominis : Nisi sp̃s
hominis qui in ipso ẽ
Ita e quae dĩ sunt. Ne¬
mo cognouit: Nisi spr
dĩ, qui ut se ostendet¬
r&ł osse quaedĩ sunt:
adiuncxit Nos autẽ
non sp̃m huius mundi
accepimus : sed ip̃m
quiexdõ ẽ: Hinciterũ
dicit: quod oculus ñ
uidit nec auris audi¬
uit: Nec in corhominis
ascendit : quae precepa¬
r&euit dr̃ diligentib se:
Nobis autem reuelauit
PUIRUS SIERGO
eidem a postolo eaquae
necntreuelata : quomo¬
do superhoc quod pro¬
posui procemisit dicens:
Oaltitudo diuitiarum
sapientiae &scientiae
dĩ: quam in conpnrehen¬
sibilia suntiudicia eius
et in uertigabiles uiae
eius  sedrursum mihi
haec dicenti: alia sub¬
oritur quaestio : Nã
dauidpropheta : dño
loquitur dicens: Inla¬
biis meis pronuntiaui
omnia iudicia oristui:
Et cumminus sit nosse
quam &iam pronuntia¬
re : quid est quod pau¬
lus in conpraehensibilia
esse dĩ iudicia asserit.
Dauid autem haec seom¬
nia non solum nosse:
sed eiam in labiis pro¬

Expanded text:
quae hominis sunt, nisi spiritus hominis qui est in ipso? Ita et quae Dei sunt, nemo cognovit, nisi Spiritus Dei . Qui, ut se ostenderet nosse quae Dei sunt, adjunxit: Nos autem non spiritum hujus mundi accepimus, sed spiritum qui ex Deo est . Hinc iterum dicit: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se; nobis autem revelavit Petr. Si ergo eidem apostolo ea quae fuerant revelata, quomodo super hoc quod proposui, praemisit dicens: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei! quam incomprehensibilia sunt judicia ejus, et investigabiles viae ejus ! Sed rursum mihi haec dicenti alia suboritur quaestio. Nam David propheta Domino loquitur, dicens: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia oris tui . Et cum minus sit nosse quam etiam pronuntiare, quid est quod Paulus incomprehensibilia esse Dei judicia asserit, David autem haec se omnia non solum nosse, sed etiam in labiis pro
Abbreviated transcription (Latin):
mat. sed quae sode
ueneraebili patrebe¬
nedicto quicquid ad¬
huc animo occurrit.
exsequere
euntib spodit dicens.
Ite & die illo egouenio:
& ostendo uobis in quo
loco oractorium.
In quo refectorium
frectrum: In quosus¬
ceptionem hospitum:
uel quaeq: sunt neces.¬
saria aedificare de¬
beatis : qui benedic¬
tione percepta: ilico
perrecerunt : Et cons¬
titut̃um diem magno¬
pere pracestolantes.
pareuerunt omnia
quae his quicumtanto
patre uenire potuis¬
sent uidebantur esse
necessaria. Noc te uero
eadem qua promissus
inluco cebat dies : eidẽ
seruodĩ quem illic pa¬
trem constituerat:
atq eius praceposito :¬
uir dñi in somnis appa¬
ruit. & loca singula

Expanded text:
mat. Sed, quaeso, de mat. Sed, quaeso, de venerabili Patre Benedicto quidquid adhuc animo occurrit, exsequereeuntibus spopondit dicens: Ite, et die illo ego venio, et ostendo vobis in quo loco oratorium, in quo refectorium fratrum, in quo susceptionem hospitum, vel quaeque sunt necessaria, aedificare debeatis. Qui benedictione percepta illico perrexerunt, et constitutum diem magnopere praestolantes, paraverunt omnia quae his qui cum tanto Patre venire potuissent, videbantur esse necessaria. Nocte vero eadem qua promissus illucescebat dies, eidem servo Dei quem illic Patrem constituerat, atque ejus praeposito vir Domini in somnis apparuit, et loca singula
Abbreviated transcription (Latin):
se. anper interualla
temporum eius mentẽ
proph&iae sp̃s implebat.
Rophe Tiae Sp̃s
perre prophetarũ¬
A mentes non semper
in raediat : quia sicut
de scõspũ scriptum est.
ubi uult spinat Itasci¬
endumẽ. qui a & quando
uult adspinat. Hinc
ẽ enim quod nathan a
rege requis itus. sicons¬
truere templum pos¬
set : prius consensit: &
post modum prohibuit:
hinc ẽ quod helis eus
cumflentem mulierẽ
cerner& : causam quae
nesciss ecad prohiben¬
tem hanc puerum dicit:
Dimitte eã quia anima
eius in amaritudine. ẽ
Et dñs celauit ame. &
non indicauit mihi.:
quod omnipotens dr̃
exmagnae pieatis dir¬
pensatione disponit:
quia dum propheiae
spm̃ aliquandodat :¬
x aliquando subtrochit :
prophe tantium men¬
tes & eleuat incelsi¬
tudinẽ: et custodit
inhumilitate : Vt &
accipientes sp̃m inue¬
niant quiꝰdedõ sint
et rursumpro
pro¬
phecige sp̃mnon
habentes : cognos can
quid sint desemecipsis.
PeTRuIS
STAHOC ESSEUIASSE¬
ris. magna roctiocla¬

Expanded text:
se? an per intervalla se? an per intervalla temporum ejus mentem prophetiae spiritus implebat? rophetiae spiritus, Petre, prophetarum mentes non semper irradiat: quia sicut de sancto Spiritu scriptum est: Ubi vult spirat ; ita sciendum est, quia et quando vult aspirat. Hinc est enim quod Nathan a rege requisitus si construere templum posset, prius consensit et postmodum prohibuit. Hinc est quod Elisaeus cum flentem mulierem cerneret, causamque nescisset, ad prohibentem hanc puerum dicit: Dimitte eam, quia anima ejus in amaritudine est, et Dominus celavit a me, et non indicavit mihi . Quod omnipotens Deus ex magnae pietatis dispensatione disponit: quia dum prophetiae spiritum aliquando dat, et aliquando subtrahit, prophetantium mente et elevat in celsitudine, et custodit in humilitate; ut et accipientes spiritum inveniant quid de Deo sint, et rursum prophetiae spiritum non habentes cognoscant quid sint de semetipsis. Petr. Ita hoc esse, ut asseris, magna ratio cla
Abbreviated transcription (Latin):
Mineadem campanixe
regione fames incubu¬
erat: magnaq: omnes
alimentorum indigen¬
tia coangustabat :
Iamq in benedicti mo¬
nasterio triticum de¬
erat. panes ueropae
pene omnes consumpti
fuerant : ut non plus
quam quinque adre¬
fectionis horaem fractri¬
b inuenir e potuis sent
Cumq eos uenerebi¬
lis pater contristatos
cerner&: eorum pusilla¬
nimitatem stud uit mo¬
desta increpatione
corrigere : &rursũ
promissione subleuare
dicens: quare depanis
in opia uester animus
contristatur ͦ hodie
quidem minus ẽ: sed
die cracstina abundan¬
terhabebitis.: sequenti
autemdie : ducenti fari¬
nae modii antefores
cellae in saccis inuen¬
tisunt: quos omnipo¬
tens dẽ quib deferen¬
tib trens misisset:
Nuncusq manec in¬
cognitum: quod cũ
fr&tres cernerent :
dño gractias referen¬
tes: didicerunt iamde
abundantia nec in eges¬
tate dubitare.:
PeIRUS. Nic quaeso
te Numquid namcre¬
dendum est huic dĩfa¬
mulo semper prophe¬
tiae sp̃m adesse potuis¬

Expanded text:
in eadem Campaniae regione fames incubuerat, magnaque omnes alimentorum indigentia coangustabat. Jamque in Benedicti monasterio triticum deerat: panes vero pene omnes consumpti fuerant, ut non plus quam quinque ad refectionis horam fratribus inveniri potuissent. Cumque eos venerabilis Pater contristatos cerneret, eorum pusillanimitatem studuit modesta increpatione corrigere, et rursum promissione sublevare, dicens: Quare de panis inopia vester animus contristatur? Hodie quidem minus est, sed die crastina abundanter habebitis. Sequenti autem die ducenti farinae modii ante fores cellae in saccis inventi sunt, quos omnipotens Deus quibus deferentibus transmisisset, nunc usque manet incognitum. Quod cum fratres cernerent, Domino gratias referentes, didicerunt jam de abundantia nec in egestate dubitare. Petr. Dic, quaeso te: nunquid non credendum est huic Dei famulo semper prophetiae spiritum adesse potuis
Abbreviated transcription (Latin):
Iuodaco quoque tẽ¬
pore exhilarectus
noster quem ipse
conuersum nosti:
traenmissus adomino
suofuerect: ut dĩuiro
inmonas terium uino
plena duolignea uas¬
cula quae uulgo flas¬
cones uocantur defer¬
r& qui unum deculit.
alterum uero pergens
initinere abscondit.
Vir autem dñi quem
facta absentia late¬
re non poterant : unũ
cumgr&tiarum acti¬
one suscepit : Et dis¬
cesdentem puerum
monuit dicens: Vide
fili de illo flascone
qu&m abscondisti lã¬
non bibas : sed inclina
illum caute : & inue.

Expanded text:
Quodam quoque tempore Exhilaratus noster, quem ipse conversum nosti, tranmissus a domino suo fuerat, ut Dei viro in monasterium vino plena duo lignea vascula quae vulgo flascones vocantur, deferret: qui unum detulit, alterum vero pergens in itinere abscondit. Vir autem Domini, quem facta absentia latere non poterant, unum cum gratiarum actione suscepit, et discedentem puerum monuit, dicens: Vide, fili, ne de illo flascone quem abscondisti bibas, sed inclina illum caute, et inve
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum uero iussit a
ministerio recedere :
et sibi hor& eadem
quiecum sedere:
quirequisitus afrõ¬
trib quid habͣerbe
incorde : per ordinẽ
narr& uit : quanto suꝑ¬
biae spũ intumueret :
Et quae contr& uirum
gitationem dicebat :
Tuncliquido omnib pa¬
tuit: quod ueneroebilẽ
benedictum latere
nil posset : incuius au

Expanded text:
a ministerio recedere, et sibi hora eadem quietum sedere. Qui requisitus a fratribus quid habuerit in corde, per ordinem narravit quanto superbiae spiritu intumuerat, et quae contra virum gitationem tacitus dicebat. Tunc liquido omnibus patuit quod venerabilem Benedictum latere nil posset, in cujus aur
Abbreviated transcription (Latin):
Qui haec audientes:
uehementer ammi¬
recti: ad prcedic¬
tũ pracedium sunt
reuersi : Et cunc̾¬
ła habitacula sicut
ex reuel atione di¬
dicerant: construxe¬
oceriue lim.
quo fieri ordine
potuit. ut longe irae
res ponsum dor mien¬
tib: dicer&: quod ip¬
si peruisionem audi¬
rent & recognoscerent:¬

Expanded text:
Qui haec audientes, Qui haec audientes, vehementer admirati, ad praedictum praedium sunt reversi, et cuncta habitacula sicut ex revelatione didicerant construxeDoceri velim quo fieri ordine potuit ut longe iret, responsum dormientibus diceret, quod ipsi per visionem audirent et recognoscerent
Abbreviated transcription (Latin):
ut in eius pracedio iux¬
ta ta raccinensẽ urbẽ
missis discipulis suis.
construere monas¬
teriũ debuiss&:
quiroganti consen¬
tiens deputatis.
frec trib patrẽ
constituit: & quis
ei secundus ess&
ordinauit. Quibus
ubi quid aedificare
debuirs& subtiliter
designauit: Cumq
utriq: a somno surge¬
rent : sibi inuicem
quod uiderant r&tu¬
lerunt: Non tamen
uisioni illi om̃i¬
modo fidemdantes :
uirum dĩ sicut seue¬
nire promis eret
expectabant: Cum¬
q: uirdĩ constitut o
die minime ueniss& :
ad eum cum maerore
reuersisunt dicentes::
Expectauimus pater:
ut uenir es sicut pro¬
miseracs : & nobis osten¬
deres. ubi quid aedifi¬
care deberemus: et
non uenisti: quib: ipse
ait. quare fractres.
quareista dicitis : Nũ¬
quid sicut promisi non
ueni : Cuicum ipse
dicerent quando ue¬
nisti: respondit:
Numquid utrisq: uo¬
bis dormientib: ñ
apparui: et loca
s ingula designaui:
Ite & sicut peruis io¬
nem audistis: omne
habitaculum monas¬
terii ita cons truite :

Expanded text:
ejus praedio juxta Tarracinensem urbem missis discipulis suis construere monasterium debuisset. Qui roganti consentiens, deputatis fratribus Patrem constituit, et quis ei secundus esset ordinavit. Quibusubi quid aedificare debuissent subtiliter designavit. Cumque utrique a somno surgerent, sibi invicem quod viderant, retulerunt. Non tamen visioni illi omnimodo fidem dantes, virum Dei sicut se venire promiserat, exspectabant. Cumque vir Dei constituto die minime venisset, ad eum cum moerore reversi sunt, dicentes: Exspectavimus, Pater, ut venires sicut promiseras, et nobis ostenderes ubi quid aedificare deberemus, et non venisti. Quibus ipse ait: Quare, fratres, quare ista dicitis? Nunquid sicut promisi, non veni? Cui cum ipsi dicerent: Quando venisti? respondit: Nunquid utrisque vobis dormientibus non apparui, et loca singula designavi? Ite, et sicut per visionem audistis, omne habitaculum monasterii ita construite.
Abbreviated transcription (Latin):
ergo prophetica apos¬
tolicaq sententia:
quia & in conpraehensi¬
bilia sunt dĩ iudicia
& tamen quaedeore
eius prolata fuerint:
humanis labiis pro¬
nuntiantur : qñmsciri
ab omnib prolata ꝑ
dm̃ possunt : & occul¬
ta non possunt.:
ETRUS INOB
iectione meae
quaestiunculae : patu¬
it causa rectionis
Sed quaes ote siqua
suntadhuc dehuius
uiri uistut ꝑ  subiun

Expanded text:
ergo prophetica apostolicaque sententia: quia et incomprehensibilia sunt Dei judicia, et tamen quae de ore ejus prolata fuerint, humanis labiis pronuntiantur: quoniam sciri ab hominibus et prolata per Deum possunt, et occulta non possunt. Petr. In jectione meae quaestiunculae patuit causa rationis. Sed quaeso te, si qua sunt adhuc de hujus viri virtutibus, subjun
Abbreviated transcription (Latin):
tione conuersus.
qui prouitae suaeme¬
rito: magnam apud
eum familiaritis fidu¬
ciam habebat : hic cũ
quadã die eius cellã
fuiss& ingressus :
hunc amarissime flen¬
tem repperit : Cum¬
quediu subsister&
eiusq: non finiri lacri¬
mas uideret : Nec ta¬
men ut uir dĩ consue¬
uerat onendo plan¬
ger& sed mȩrendo :
quae nam caus atanti
luctus exsisteret: in¬
quisiuit: Cuiuir dĩ
illico respondit, Om¬
ne hoc monasterium
quod construxi: et
cuncta quae fr&trib
prceparcui : omnipo¬
tentis dĩ iudicio gen¬
tib traedita sunt
Vix autem obtinȩre
potui: ut mihi ex hoc¬
loco animae crede¬
rentur : Cuius uocem
tunctheo probꝰsaudi¬
uit : Nos autem cerni¬
mus : quidestructum
modo alangobar do¬
rumgente eius mo¬
nas terium scimus
Nocturno enim tempo¬
re & quiercentibus
fractrib: Nuper illie
lango bardi ingressi
sunt : qui dripientes
omnia: Neunum quidẽ
hominemtenere potu¬
erunt: sedimpleuit
omnipotens dẽ quod
fideli famulo benedic¬
topromiseroet : Vt si

Expanded text:
tione conversus, qui pro vitae suae merito magnam apud eum familiaritatis fiduciam habebat. Hic cum quadam die ejus cellam fuisset ingressus, hunc amarissime flentem reperit. Cumque diu subsisteret, ejusque non finiri lacrymas videret, nec tamen ut vir Dei consueverat orando plangeret, sed moerendo, quaenam causa tanti luctus existeret, inquisivit. Cui vir Dei illico respondit: Omne hoc monasterium quod construxi, et cuncta quae fratribus praeparavi, omnipotentis Dei judicio gentibus tradita sunt. Vix autem obtinere potui ut mihi ex hloco animae concederentur. Cujus vocem tunc Theoprobus audivit, nos autem cernimus, qui destructum modo a Langobardorum gente ejus monasterium scimus. Nocturno enim tempore et quiescentibus fratribus, nuper illic Langobardi ingressi sunt; qui diripientes omnia, ne unum quidem hominem illic tenere potuerunt: sed implevit omnipotens Deus quod fideli famulo Benedicto promiserat, ut si
Abbreviated transcription (Latin):
Cuidum uirdĩ bis. terq
diceree surge sed ipse
gi non auderet: bene
lus per semeripsum dis¬
natus accedere e. ad
regem pros tr&ctum:
quem de terr& leuauit:
desuis actib increpauit :¬
Atq in paucis sermonib
cuncta quae illierant
uentur&e prace nuntia¬
uit dicens multa mala
facis multa fecisti Iã
aliquando ab iniquitate
conpescerẽ: Et quidem
romam ingressurus es
mare transiturus. Po¬
uem annis regnas. de¬
cimo morieris. Quib
auditis pex. uthementer

Expanded text:
Cui dum vir Dei bis ter diceret: 'Surge', sed ipse ra non auderet, benedlus per semet ipsum dignatus accedere est ad regem prostratum. Quem de terra levavit, de suis actibus increpavit atque in paucis sermonibus cuncta quae illi erant Ventura praenuntiavit, dicens: 'Multa mala facis, multa fecisti; iam aliquando ab iniquitate conpescere. Et quidem Romam ingressurus es, mare transiturus; novem annis regnas, decimo morieris'. Quibus auditis, rex vehementer
Abbreviated transcription (Latin):
tiam subiectis imꝑet. qua
p̾latis ñ nouit exibere.S
fteriũ sp̃s intrinsecꝰ docen¬
t᷑. ut & sieis exteriꝰ humani
magisterii disciplina desit.
magistͥ intuni censura ñ
deste. Quoꝵ tam̃ libertas
uite ab infirmis in exe¬
plum ñ ẽ trahenda. ne cũ
se qͥsq similit̾ sẽo sp̃u ĩ ple¬
tu p̾scimit. dsscipulꝰ hominis
ẽe despiciat. et magister erro¬
ris fiat. Mens aũt que diui¬
no sp̃u ĩplet᷑. habet euidentis¬
fime signa sua uirtutes sci¬
licet et humilitat᷑e. Que si u
ueniunt: liquet qd dep̾sen¬
tia scĩ sp̃s destimoniũ ferĩtt.
Sic qͥpp e & ioħs baptista ma
docuit. eum corporalit̾ int̃ discipłos
asgregiuit: S. qũe intͥnsecꝰ docebat.
extruisecꝰ quasi ĩ sua potestate libta¬
te reliquerat. Sic moyses inhere¬
dicit: qd̾ ꝑ homi nem ñ cognoiit.
S hec ut p̾diximꝰ. infirmis uenerã¬

Expanded text:
 quam praelatis non novit exhibere. Sed sterium Spiritus intrinsecus docentur, ut etsi eis exterius humani magisterii disciplina desit, magistri intimi censura non desit. Quorum tamen libertas vitae ab infirmis in exemplum non est trahenda, ne dum se quisque similiter sancto Spiritu impletum praesumit, discipulus hominis esse despiciat, et magister erroris fiat. Mens autem quae divino spiritu impletur, habet evidentissime signa sua; virtutes scilicet et humilitatem, quae si uonveniunt, liquet quod de praesentia sancti Spiritus testimonium ferunt. Sic quippe etiam Joannes Baptista magdocuit, eum corporaliter inter discipulos aggregavit; sed quem intrinsecus docebat, extrinsecus quasi in sua libertate reliquerat. Sic Moyses in eredicit , quod per hominem non cognovit. Sed haec, ut praediximus, infirmis venera
Abbreviated transcription (Latin):
dis considerans asꝑitatẽ & duriciã
snam. humilitatem ac mansuetu¬
dinẽ lib̾tim ex lecto ꝓsiluit. pedes
lib̾tim tenuit. se peccasse. sereũ ẽẽ.
testatꝰ ẽ. qͥtanto taliq uiro tam
crudelem facere contumeliã p̾sũp¬
sisset. At contra lib̾tinꝰ sese inter¬
sue̾ eulpe ñ illiꝰ seuicie fuisse re¬
serebat qd̾ ꝑtulerat. Sicq actũ
ẽ: ut ad magña mansuetudinẽ
ꝑ duceret᷑ pat̾. & humilitas discipu¬
li magistia fieret magist᷑ͥ. Cũq ꝓ
utilitate monasteru ad cõstitu᷑¬
cioñe cause egressꝰ fuisset᷑ mul¬
tiuiri noci ae nobiles qͥ eũ ualde

Expanded text:
dis considerans asperitatem et duritiam dis considerans asperitatem et duritiam suam, humilitatem ac mansuetudinem Libertini, ex lecto 161 prosiliit, pedes Libertini tenuit, se peccasse, seque reum esse testatus est, qui tanto talique viro tam crudelem facere contumeliam praesumpsisset. At contra Libertinus sese in tersuae culpae, non illius saevitiae fuisse referebat quod pertulerat. Sicque actum est ut ad magnam mansuetudinem perduceretur Pater, et humilitas discipuli magistra fieret magistri. Cumque pro utilitate monasterii ad constitutionem causae egressus fuisset, multi viri noti ac n
Abbreviated transcription (Latin):
honorati exitũ monasterii re¬
ꝯim̃ cenebat: contra eundem
uenerabilem li̾tinu in graui
iracundia exarsit. ita ut eirm
manib cederet. & qͥa uirgam
qua eum ferire posset minitue
inuenit: conp henso scabello
sub pedaneo eiꝰ capud ac faci¬
em cutudit. Totum q illiꝰ uul¬
tũ tumentem ac linidũ red¬
dicdit. San uehement᷑ cesus.
adstratũ ꝓpriũ tacitꝰ recessit. Bie uͦ¬
t̾cia altera: erat ꝓ utilitate mnonaste¬
rii causa constituta. Ex ꝑletis gͥ huniis
mactitinalib lib̾tinꝰ adlectum abatis
ueint: or ationẽ sibi humilit̾ petut.
Sciens uͦ ille quãtũ acunctis hono¬
raret᷑: quatũq diligeret᷑. ꝓ iniuri¬
a qũa ingesserat recedere ex mona¬
sterio eũ uelle putabat. at q reqͥ¬
siuit dicens. Ubi uis ire: Cin ille res¬
pondit. Monasteru causa constitu¬
ta ẽ pat̾: qũa declinare negueo: qͥa
esterna die. me hodie iterũ ꝓmisi.
ibi ire disposi Tũc ille afimdo cor¬

Expanded text:
Honorati exitum monasterii reHonorati exitum monasterii regimen tenebat, contra eumdem venerabilem Libertinum gravi iracundia exarsit, ita ut eum manibus caederet. Et quia virgam qua eum ferire posset, minime invenit, comprehenso scabello suppedaneo, ei caput ac faciem tutudit, totumque illius vultum tumentem ac lividum reddidit: qui vehementer caesus, ad stratum proprium tacitus recessit. Die ta habes: « Erat pro utilitate monasterii causa constituta: expletis igitur hymnis matutinalibus, Libertinus ad lectum abbatis venit, orationem sibi humiliter petiit.Sciens vero ille quantum a cunctis honoraretur, quantumque diligeretur, pro injuria quam ei ingesserat, recedere eum a monasterio velle putabat, atque requisivit, dicens: Ubi vis ire? Cui ille respondit: Monasterii causa constituta est, Pater, quam declinare nequeo, quia hesterno die me hodie iturum promisi, illuc ire disposui. Tunc ille a fundo cor
Abbreviated transcription (Latin):
prehendre & flenti matri ir
racłi. honorati egit merit̾u
an peticio libertin:
signi. cũ uirtute fide femi¬
ne uirtꝰ conuenit utror¬
q. Atq id̾o lib̾timi ex istimo
ista potuisse: qͥa plꝰ didicerat
de magistͥ qũa de sua uir¬
tucr confidere. Cuiꝰ enim
ligulam inpectore extrac̃ti
cõrpuscłi posuit. eius num¬
rum amm̃a obtinere qd̾ pecebat
estimarut. Nam heliseus qͦq magi¬
stͥ palliũ ferens. atq ad iordanẽ
ueniens: ꝑ cussit semel & aqrias
minime dinisit. S eñ repente di
int̃ a qͦs fecit. ꝑpendis petre:
quantũ in exibendis uirtutib hu¬
militas ualet Tũc exibere magi¬
stͥ uirtute potuit. quando ma¬
gistri nom̃ ad memoriã reduxit.
& a enim ad hmilitat᷑e sub ma¬
gistro redut: qd̾ magister fece¬
rat. & ip̃e fecit. libet qd di¬
eis. S queso te ẽ ne aliqͥd aliud
uircutem pacientie. signis &s
miracłis maior̃e credo sui ad̾a
nãq die is qͥ post uenerabilis

Expanded text:
comprehendit, ac flenti matri vivcomprehendit, ac flenti matri vivraculi Honorati egit meritum, an petitio Libertini?signi cum fide feminae virtus convenit utrorumque; atque ideo Libertinum existimo ista potuisse, quia plus didicerat de magistri, quam de sua virtute confidere. Cujus enim caligulam in pectore exstincti corpusculi posuit, ejus nimirum animam obtinere quod petebat aestimavit. Nam Elisaeus quoque magistri pallium ferens, atque ad Jordanem veniens, percussit semel, et aquas minime divisit. Sed cum repente dicinter aquas fecit. Perpendis, Petre, quantum in exhibendis virtutibus humilitas valet? Tunc exhibere magistri virtutem potuit, quando magistri nomen ad memoriam reduxit. Quia enim ad humilitatem sub magistro rediit, quod magister fecerat et ipse fecit. PETR. Libet quod dicis; sed, quaeso te, estne aliquid aliud virtutem patientiae signis et miraculis majorem credo. Quadam namque die is qui post venerabilis
Abbreviated transcription (Latin):
q lib̾cinꝰ ibat: eiꝰ sẽꝑ li gulã
insimi portare consuenerat.
Itaq dũ ꝑgeret: accidit ut
quedã mulier extincti filii
corpusculũ ferret. Que dũ ser¬
uũ cdiꝰ eĩtintuita: amore filiĩ
tentut. atq cũ iurꝯm̃to dis¬
xit. Hullatenꝰ recedes: nisi
filiũ mneum sus citaueris.
at ille inusitatũ habens ta¬
le mi raculuã. ex pauit pe¬
ticionus illiꝰ iuramentũ de¬
elinare mulierẽ uoluit. s
Anmo considerare libet: qua¬
cercam̃ fueri. Ibi qͥppe pugna¬
bat interse humistitas conũ¬
sationis. et piecas matris. Ti¬
mor ne inusitata p̾sumeret.
dolor ne orbate mulieri non
subuemret. S ad maiorem
d̾i głam: ucit pietas illud
pectꝰ uirtutis. Qd id̾o fuit
ualid̃r: qiia deuictũ. uir¬
tutis & enim pectus ñ eẽt:
si hoc pietas ñ inciset. Itaq
descendit. genua flecit: ad
celũ mamꝰ tedit ligulã desmnu
ꝑtulit. suꝑ extincti pueri pec¬
tꝰ posuit. Quo orante. anima
pueri ad corpꝰ rediit: qũe cõ

Expanded text:
ibat, ejus semper caligulam in sinu portare consueverat. Itaque dum pergeret, accidit ut quaedam mulier exstincti filii corpusculum ferret. Quae dum servum Dei fuisset intuita, amore filii tenuit, atque cum juramento dixit: Nullatenus recedes, nisi filium meum suscitaveris. At ille inusitatum habens tale miraculum, expavit petitionis illius juramentum: declinare 160 mulierem voluit, sed  Considerare libet quacertamen fuerit. Ibi quippe pugnabat inter se humilitas conversationis, ac pietas matris: timor ne inusitata praesumeret, dolor ne orbatae mulieri non subveniret. Sed ad majorem Dei gloriam vicit pietas illud pectus virtutis, quod ideo fuit validum, quia devictum; virtutis enim pectus non esset, si hoc pietas non vicisset. Itaque descendit, genua flexit, ad coelum manus tetendit, caligulam de sinu protulit, et super exstincti pueri pectus posuit. Quo orante, anima pueri ad corpus rediit: quem manu
Abbreviated transcription (Latin):
lõns. repꝑit &̃ serpent̾e. sui p̾ci¬
piens aic. Sequere me. Atq ad
adicũ furis ꝑ ueniẽs. imꝑa¬
uit serpenti dicens. In nomi¬
ne iħti precipio tibi ut adicũ
istũ custodias. ae farẽ huc in¬
gredi ñ ꝑmictas. Ptinꝰ serpenᷤᷤ
dotũ se micinereᷤ intrãs u̾sum
tetendit. ad cellam monacꝰ re
aduenit. ascendit sepem. ⁊ dũ
in hortũ pedem poneret: indit
subito qd̾ tensus serpens clau¬
sisset uiam. Q tremefactꝰ pꝰ se¬
met ipsũ c̃cidit. eiꝰq pes ꝑ cal¬
ciamentñ insude sepis in he¬
sit. sicq usq qͦ hortolanꝰ rediret
de orsũ capite pependit. Con
ait. Quid ẽ fr̾ : Tradidit te mͥ
d̾sdaiare in labore monachoꝵ
ehec. dicens pedem illiꝰ asepe
inqͦ in heserat soluit. eũq fine
lẽsione depofait. su dixit.
Seqtere mei Qm̃ei sequentem
duxit᷑ iad horti adicũ. & ho¬
ii lera quẽ furto appetebat
auferre. ei cu magna dulcedine p̾¬

Expanded text:
lans, reperit etiam serpentem, cui praecilans, reperit etiam serpentem, cui praecipiens dixit: Sequere me: atque ad aditum furis perveniens, imperavit serpenti, dicens: In nomine Jesu praecipio tibi ut aditum istum custodias, ac furem huc ingredi non permittas. Protinus serpens totum se in itinere in transversum tetendit, et ad cellam monachus radvenit, ascendit sepem; et cum in hortum pedem deponeret, vidit subito quia tensus serpens clausisset viam; et tremefactus post semetipsum concidit, ejusque pes per calceamentum in sude sepis inhaesit, sicque usque dum hortulanus rediret, deorsum capite pependit. Consait: Quid est, frater? Tradidit te mihi Deus. Quare in labore monachorui? Et haec dicens, pedem illius a sepe in qua inhaeserat, solvit, eumque sine laesione deposuit. Cui dixit: Sequere me. Quem sequentem duxit ad horti aditum, et olera quae furto appetebat auferre, ei cum magna dulcedine pr
Abbreviated transcription (Latin):
haberet. Quib ille dicebat. E st̾
no fero peccatis meis facientib
niscabello sub pedaneo impegi.
atq hoc ꝑtuli. Sic q uir sc̃s ser¬
uasis inpectore honorẽ uerita¬
tis & magistri. nec patͥs ꝓdebat
uiciũ. nec falsitatis incurrebat
peccatũ. utas ne uir iste
renerabilis lib̾tiꝰ deqͦ tot sig¬
na & miracła retulisti. int̾a ã¬
ꝓla congregatione imitatores
suos inuirtutib ñ reliquit:¬
monasterii iniꝑ p̃positꝰ fuit.
multa mͥ de fr̃ib eĩdẽ mouaste¬
rii admiranda nariabat. ex
quib aliqͦ q̃ ad memoriam ue¬
niunt sub pͥmo. quia ad alia
festino. Sed unũ dicã. qd̾ ab
eo narratũ p̃tereundĩi nullo
mͦ estimo.
N eod̾e monasterio qͥd̾a mag¬
ne uice monachus erat hor¬
rat ꝑ sepẽ ascend̾e. & occuleẽ
holera auferre. Cũq illẽ mul¬
ta plantaret que minꝰ inuem¬
ret. & alia pedib c̃etilcata ali¬
a di repta conspiceret: tot̃u
hortũ cirouiens. intienit ĩt
unde fur uenire consueuerat.

Expanded text:
faciem. Quibus ille dicebat: Hesterno die sero, peccatis meis facientibus, in scabello suppedaneo impegi, atque hoc pertuli. Sicque vir sanctus servans in pectore honorem veritatis et magistri, nec patris prodebat vitium, nec falsitatis incurrebat peccatum. PETR. Putasne vir iste venerabilis Libertinus, de quo tot signa et miracula retulisti, in tam ampla congregatione imitatores suos in virtutibus non reliquitmonasterii nuper praepositus fuit, multa mihi de fratribus ejusdem monasterii admiranda narrabat: ex quibus aliqua quae ad memoriam veniunt supprimo, quia ad alia festino. Sed unum dicam, quod ab eo narratum praetereundum nullo modo aestimo. In eodem monasterio quidam magnae vitae monachus erat horrat, per sepem ascendere, et occulte olera auferre. Cumque ille multa plantaret, quae minus inveniret, et alia pedibus conculcata, alia direpta conspiceret; totum hortum circumiens, invenit iter unde fur venire consueverat.
Abbreviated transcription (Latin):
incendia fatigar̃t. ipse sue tempta¬
tionis angustie ad orationis studiu
sollerciore fecerunt. Cñq hac inre
ab õipotenti d̾o rẽmediũ ẽtimus
asfiftente angele en nuchd ⁊arise
om̃e motũ ex genitalib mñbris etꝰ¬
abscideret. atq exeo tp̃re ita alie¬
ũnꝰ extitit acẽptatiõe. ac si sexfũ
nĩ haberet ĩ corpore. dua uirtu¬
te frecꝰ ex d̾i õipocentis axilio.
ut uris ante freerat ita post mo¬
dum xpit etiam femuins pre¬
ess N ec tamen discipulos suos amnone re
cessa  bat ne se ens exemplo in hacre fa¬
cile crederent et casuri temptarent
do num quod non accepissent
Co auter tempore qua ma¬
le fici in hac sunt romanç
ur. be deprehensi basilius qͥ
in magicis artibus primus
fuit in monachico habitu ua¬
leriam sugiens petiit. Qui ad
uirum reuerentissimum cas¬
torum ameternine ciuitatis.
episcopum pergens impetrauit

Expanded text:
incentiva fatigarent, ipsae suae tentationis angustiae ad orationis studium solertiorem fecerunt. Cumque hac in re ab omnipotenti Deo remedium continuis assistente angelo eunuchizari se omnem motum ex genitalibus ejus membris abscideret; atque ex eo tempore ita alienus exstitit a tentatione, ac si sexum non haberet in corpore. Qua virtuteut viris ante praeerat, ita coepit postmodum etiam feminis praeesse; nec tamen discipulos suos admonere cessabat, ne se ejus exemplo in hac re facile crederent, et casuri tentarent donum quod non accepissent. Eo autem tempore quo malefici in hac sunt Romana urbe deprehensi, Basilius, qui in magicis operibus primus fuit, in monachico habitu Valeriam fugiens petiit. Qui ad virum reverentissimum Castorium Amiterninae civitatis episcopum pergens, petiit
Abbreviated transcription (Latin):
ri poterãt. moueri ñ poterant. Sic ꝙ
aqrĩa fluminis tangere: qͣsi mortale
pcipiciũ ꝑtimescebant. Cũq dui ce¬
dendo sessores singłi fatigarentur.
unꝰ eoꝵ intulit: qͥa ex culpa qũã
seruo di in uia fecerant. illa sui
itineris dispendia colercbant. Qͥ
statim reu̾si. post se libertimi reꝑi¬
unt ĩ oratione ꝓstratũ. Cui eum
olicerent. surge tolle caballũ tuũ:
ille respondit. Ite cũ bono: ego
opus caballo ñ habeo. Bescenden¬
tes uͦ. ĩ uitũ eũ ĩ caballũ de quo
deposuerant leuauerunt. & ꝓti¬
nꝰ abscesserũt. Quoꝵ eqͥ tanto
cursu illũ qu̾e pͥus transire ñ
poterant. fluitiũ transierunt:
ac si ille fluminis alueus a qir̃a
minime haberet. Ingressi Sic¬
q factũ ẽ ut dñ seruo dei unꝰ suꝰ

Expanded text:
ri poterant, moveri non poterant; sicque ri poterant, moveri non poterant; sicque aquam fluminis tangere quasi mortale praecipitium pertimiscebant. Cumque diu caedendo sessores singuli fatigarentur, unus eorum intulit, quia ex culpam, quam servo Dei in via fecerant, illa sui iteneris dispendia tolerabant. Qui statim reversi post se, Libertinum reperiunt in orationem prostratum. Cui cum dicerent: 'Surge, tolle caballum tuum', ille respondit: 'Ite cum bono, ego opus caballi non habeo'. Discendentes vero, invitum eum in caballo, de quo deposuerant, levaverunt et protinus abscesserunt. Quorum equi tanto cursu illum quem prius transire non poterant fluvium transierunt, acsi ille fluminis alveus aquam minime haberet. Sicque factum est, ut, dum servo Dei unus suus
Abbreviated transcription (Latin):
sis monasterii p̃positꝰ fuie: indis¬
cipuilatu illiꝰ comu̾satꝰ atq erucdi¬
tus ẽ. Dequo quͣauis uirtuces mul¬
tas. plurioꝵ narratio certa uul¬
gauerit. p̾dictꝰ tam̃ laurentius
religiosus uir qͥ ñc suꝑ ẽ. et ei ip̃o
ĩ tp̃re samiliarissimꝰ fuit. multa
mͥ de illo dicere consueurit. Ex
qͥb ea que recolo: pauca narra¬
bo. In eadẽ ꝓuintia sanmũ qũa
supͣ memoraur: isd̾e uir ꝓ uti¬
litate monasterii carpebat iter
ereitu in eunde locu uenisset.
di seruus excaballo qͦ sedebat
ab hominib eiꝰ ꝓiectꝰ ẽ. Qͥ ium̃ti
ꝑditi capnum libent̾ ferens: eciam fla¬
gellũ qd tenebat diripientib obtulit
dicens. Tollite ut habeatis qualit̾ hoc
ꝓtmꝰ se in orationẽ dedit. Sursu ant̃ẽ
rapido p̾dicti ducis exercitꝰ ꝑuenit
ad fluinũ nõie uultnũ: ibiq equos
suos ceꝑunt̃ hastis singsi tundere.
calcarib cruentare s tam̃ equi ũbe¬
rib cesi. calcarib cruentati. fatiga¬

Expanded text:
s monasterii praepositus fuit, in discipulatu illius conversatus atquo cruditus est. De quo quamvis virtutes multas plurimorum narratio certa vulgaverit, praedictus tamen Laurentius religiosus vir, qui nunc superest et ei ipso in tempore familiarissimus fuit, multa mihi de illo dicere consuevit. Ex quibus ea quae recolo, pauca narrabo. In eadem provincia Samnii, quam supra memoravi, isdem vir pro utilitate monasterii carpebat iter. ercitu in eodem loco venisset, Dei servus ex caballo in quo sedebat ab hominibus eius proiectus est. Qui iumenti perditi damnum libenter ferens, etiam flagellum quod tenebat diripientibus obtulit, dicens: 'Tollite, ut habeatis qualiter hoc protinus se in orationem dedit. Cursu autem rapido praedicti ducis exercitus pervenit ad fluvium nomine Vulturnum; ibi equos suos coeperunt singuli astis tundere, calcaribus cruentare. Sed tamen equi verberibus caesi, calcaribus cruentati, fatiga
Abbreviated transcription (Latin):
ertitit. Ibiq uita illius
die er eo monde qͥ eiꝰ mona¬
st̃io in excelsũ ꝓmiuet
ingentis saxi moles erupta
est. Que ꝑdeuerum mõtis
latus ueniens. tocꝰ ruinã
minabut᷑. Quã cũ uementẽ¬

Expanded text:
ita illius die ex eo monte qui ejus monasterio in excelso prominet ingentis saxi moles erupta est, quae per devexum montis latus veniens, totius ruinam minabatur. Quam cum ve
Abbreviated transcription (Latin):
De monasterio uͦ p̾fati cłi famu¬
li rumor exierat: qd multas
pecunas haberte. Ingressi
oratoriũ franci. ceꝑunt seuier¬
tes libertim̃i querere hb̾tim̃
clamare. ubi ille ꝓstratꝰ in
ualde. Querentes seuientesq
franci: in ip̃m ĩgredientes im¬
pingebant. & ipsũ uidere ñ
poterant. Sicq sua ceci ta¬
te frustrati. amonasterio ua¬
cui st̃ regressi:¬

Expanded text:
De monasterio vero praefati Dei famuli rumor exierat, quod multas pecunias haberet. Ingressi oratorium Franci, coeperunt saevientes Libertinum quaerere, Libertinum clamare, ubi ille in orationede res: quaerentes saevientesque Franci, in ipso ingredientes inpingebant et ipsum videre non poterant. Sicque sua caecitate frustrati, a monasterio vacui sunt reversi
Abbreviated transcription (Latin):
sit obꝓbria piscis demõte.
Qui cũ magnis uirtutio
cresceret. ap̃dicto duõ suo
lib̾tati ddonatꝰ s̾: atq incolo¬
eo qͥ fundis dr᷑ monasteri¬
ũ cont̾rurit. Inqͦ ducendo

Expanded text:
sit opprobria piscis de monte. Qui cum magnis virtutibus cresceret, a praedicto domino suo libertate donatus est, atque in eo loco qui Fundis dicitur, monasterium construxit, in qu
Abbreviated transcription (Latin):
PETRUS
uooam pratre
moriente pracesen¬
tẽme suis seconti¬
git. qui se peñte
dumlo quenxur
uit alẽ emisit flatũ:
Et quẽ prius mecum
loquentẽ uidebam
subito extinctũ uidi
sed eius aninta utrũ
cgressasit: annon¬
Et ualde durum uide¬
tur. ut credatur ses
et̃. quã nullus uale¬
at uidere:
caritatis egeris
Inhacre amplius ue¬
neraeridebes: inqua
Quib uerbis primũ
indicat : quia hicho¬
minum uita non ẽ :
quã eẽ alibitestatur:
Hab& ergoho homo
amplius iumentis:
quod illa post mor¬
te non uiuunt. hic
uerotunc uiuere
inchoat: cuꝑmor
temcarnis hancui¬
sibilẽ uitã consum¬
mat : Qquieia lon¬
geinferius dicit:
Squodcumq poteit
÷manus tua facere¬
I instanter operaere :

Expanded text:
PETRUS. Quodam fratre moriente praesentem me fuisse contigit. Qui repente dum loqueretur, vitalem emisit flatum; et quem prius mecum loquentem videbam, subito extinctum vidi. Sed ejus anima utrum egressa sit, an nonet valde durum videtur ut credatur res esse, quam nullus valeat videre. aritatis egeris, in hac re amplius venerari debes, in quaQuibus verbis primum indicat quia hic hominum vita non est, quam esse alibi testatur. Habet ergo homo hoc amplius jumentis quod illa post mortem non vivunt, hic vero tunc vivere inchoat, cum per mortem carnis hanc visibilem vitam consummat. Qui etiam longe inferius dicit: Quodcunque potest manus tua facere, i
Abbreviated transcription (Latin):
discere quod neiciui
Sed quat sote ut me
aequanimiter fertes.
siipsequoq: apud te
mose ceclesiastis.
nostriins irmantiũ
inme ꝑsonã suscsp̃ero
ut eir de infirmantib
prodess e propinqui

Expanded text:
discere quod nescivi. Sed quaeso te, ut me aequanimiter feras, si ipse quoque apud te more Ecclesiastis nostri, infirmantium in me personam suscepero, ut eisdem infirmantibus prodesse propinqui
Abbreviated transcription (Latin):
Eei Rei qͣm narrant nuper inge¬
nuensi ube cõtigisse Ibi nãq ut
dicũt ualentinꝰ noĩe mediolanẽ¬
sis eccłe deffensor defunctꝰ iuruald̃¬
pultum ẽ. Nocte autẽ media
in eadem eccl̃a facte sunt uoces
ac si qͥs uiolent̾ ab ea repelleret᷑
atq traheret᷑ foras. Ad qͦs nimi¬
rũ uoces cuc᷑rerunt c̾todes. et
uiderunt duos qͦsdam tet̾rimos
sp̃o qͥ eiꝰdẽ ualentini pedes. qͣ dam
ligat᷑a stͥuxerũt. et eũ ab eccła cla¬
mantẽ ac nimiũ uociferantem fo¬
nas thahebant. Qui uidelicet
exterriti ad sua strata reuersi sũt.
Mane aũ facco aꝑientes sepulc̾r in
qͦ isdem ualentinꝰ positꝰ suerat eiꝰ¬
corpꝰ ñ ĩuenerunt. Cũ q ertra
uenerũt ħ in sepulcͤ alio posicũ
ligatis adh pedibꝰ sicut de eccłafue
rat abstractũ. Ex qͣ re petre colli
ut etiã de sua pͣsũptione iudice̾¬
t᷑ quatinꝰ eos sac loca ñ liberenti
Sed etiã culpa tem̾itatis accuseti

Expanded text:
ei rei quam narrant nuper in Genuensi urbe contigisse. Ibi namque, ut dicunt, Valentinus nomine, Mediolanensis Ecclesiae defensor, defunctupultum est. Nocte autem media in eadem ecclesia factae sunt voces, ac si quis violenter ex ea repelleretur ac traheretur foras. Ad quas nimirum voces currebant custodes, et viderunt duos quosdam teterrimos spiritus, qui ejusdem Valentini pedes quadam ligatura strinxerant, et eum ab ecclesia clamantem ac nimium vociferantem foras trahebant. Qui videlicet territi, ad sua strata reversi sunt. Mane autem facto, aperuerunt sepulcrum in quo idem Valentinus positus erat, en invenerunt. Cumque extra venerunt hoc in sepulcro alio positum, ligatis adhuc pedibus sicut de ecclesia fuit abstractum. Ex qua re, Petre, colliut etiam de sua praesumptione judicentur, quatenus eos sacra loca non liberent, sed etiam culpa temeritati
Abbreviated transcription (Latin):
Aanuarii niris ussł portã sc̃i laurentii a
cõuige sua sepultꝰ est. Seqͣnti aũ nocte
clamare. Ardeo. ardeo. Cũ uͦ dui has
ri. Uxor uͦ illiꝰ eos qͥ diligent᷑ inspĩcent
de qͦ tal ia clamaret. Qͥaperientes sepul¬
cr uestim̃ta qͥd̾ in tacta reper̾t q̃ ñc uꝰ¬
q ĩ eadẽ eccła pro eiꝰdẽ cause testimonio
seruant᷑ corpꝰ  illiꝰ omnino ñ ĩuene¬
quando hi qͥ indigni sunt abeudẽ

Expanded text:
anuarii martyris, juxta portam sancti Laurentii a conjuge sua sepultus est. Sequenti autem nocte tus coepit clamare: Ardeo, ardeo. Cum vero has ri. Uxor vero illius eos qui diligenter inspicerent de quo talia clamaret. Qui aperientes sepulcrum, vestimenta quoque intacta repererunt, quae nunc usque in eadem ecclesia, pro ejusdem causae testimonio servantur; corpus vero illius omnino non invenequando hi qui indigni sunt ab eisdem
Abbreviated transcription (Latin):
sum in pauimento
conserit eiq dixio:
Conlibeste : quãre
tamcitius surrexis¬
TI quodicto abocu¬
lis aspicientis eua¬
nuit
Sedtantus in cum
pauor inrutit : ut
tota in illo cor
perdies multos de
stractusuosurgcre
non ualeret :
Iuainre quidi dem
beatur a postalus
seruientib sibi uo¬
luit: pisi prcesen¬
tiã sui respectus osten¬
dere: quia quicquid
proeius uenene do¬
ne agerenti ipshoe
promercede raro¬
butionis sine inter¬
mirsione semper
ihi hoC NONtac
appar& mirum quia
uisuee : sed quia is
quieumuidit. cum
nonnum quã cum
menshumana ultra
sead uidendũ duci¬
tur. necesse ẽ ut
hoc carneum uascu¬
lum quod ferr
talenti pondus non
ual& infirm&ur:¬

Expanded text:
sum in pavimento sum in pavimento constitit, eique dixit: Conliberte, quare tam citius surrexisti? Quo dicto, ab oculis aspicientis evanuit. Sed tantus in eum pavor irruit, ut tota in illo corpper dies multos de stratu suo surgere non valeret. Qua in re quid idem beatus apostolus servientibus sibi voluit, nisi praesentiam sui respectus ostendere, quia quidquid pro ejus veneratione agerent, ipse hoc pro mercede retributionis sine intermissione semper Mihi hoc non tam apparet mirum quia visus est; sed quia is qui eum vidit, cum nonnunquam cum mens humana ultra se ad videndum ducitur, necesse est ut hoc carneum vasculum, quod ferre talenti pondus non valet, infirmetur
Abbreviated transcription (Latin):
rent: unus corum
exclamauit dicens:
Chpater ubi est quod
dixisti: quia sepulchrũ
istud ambos uos cape¬
Acuius uocem: subito
cunctis uidentibus.
abbat is corpus quod
illic antehumatum
fuerat: & supinum
iacebat se se uertit
inla tere: & uacan¬
tem sepulchri
ut rosq illelocus
caperet sicut suiuus
promiserat. mor¬
tuus inpleuit.:
sed quia hoc quod
paredixi. apud price¬
nestinã urbem in bea¬
t ipecri a postoli mo¬
nasteriogestum est :
Vis nealiquid &iam
in hac urbe de eius
ecclesiae custodib
ubiss acratissimum
corpus illius c̃ posi¬
tum audire :
Volo arque idut
fiat mag nopere de¬
prirecor:¬
Ad huc SupeRSUN
Paliqui quitheodo¬
rum eius ecdesiae
custodem nouerunt.
cuius narratione
innotuit res quae
ci contigit ualde
me morabilis
Quod quadã nocte
dumcitius admelio¬
randa iuxta lanu¬
amlumina surrexis¬
s& exmore ligneis
grardibus sublampa¬
depositis stabat: &¬
lampadis refouebat
lumenĩ
Cum repentebeatus
pecrus apostolus in
sthola candida deor¬

Expanded text:
rent, unus eorum rent, unus eorum exclamavit, dicens: O Pater, ubi est quod dixisti, quia sepulcrum istud ambos nos capeAd cujus vocem subito, cunctis videntibus abbatis corpus, quod illic ante positum fuerat, et supinum jacebat, sese vertit in latere, et vacantem sepulcri utrosque ille locus caperet, sicut vivus promiserat, mortuus implevit. Sed quia hoc quod praedixi apud Praenestinam urbem in beati Petri apostoli monasterio gestum est, visne aliquid etiam in hac urbe de ejus ecclesiae custodibus, ubi sacratissimum corpus illius est positum, audire? PETR. Volo, atque id ut fiat magnopore deprecorAdhuc supersunt aliqui qui Theodorum ejus ecclesiae custodem noverunt, cujus narratione innotuit res quae ei contigit, valde memorabilis: quod quadam nocte dum citius ad melioranda juxta januam luminaria surrexisset, ex more in ligneis gradibus sub lampade positis stabat, et lampadis refovebat lumen. Tunc repente beatus Petrus apostolus in stola candida deor
Abbreviated transcription (Latin):
chrumtuum: secessit
igitur & prxeparduit̃
Cum non post multos
dies : sen ex pater febre
proceuentus: ad ex¬
trema peruenit satq
ad sistenti preibto
iussit dicens: INt uo
sepulchro mepone :
Cumq illediceret: scis
quia ego modo secutu¬
rus sum: utros que
capere non potest:
Abbas protgnus respon¬
dit dicens:: It afaiut
dixi: quia sepulehtũ
tuũ
ambos nos capit:
De functus itaq ẽ. atq
inssepulchro eodem
quod sibi preibtr
par&e uerat posituss
Mox quoq & prgesbiterũ
ricorporis languor
secut us .ẽ.
quolanguore crescente:
citius prberuitã fini¬
uit: Cumq ad se¬
pulchrum quod sibi
ipsepar& uerat cor¬
pur illiui fuirs & af&¬
trib depostatum:
a pesto eodem sepul¬
chro: uiderunt omnes
quiaderant locum
non ecre : ubi ponipo¬
tuis sce :
Quia corpus patris mo¬
nasterii quod illic
ante positum fuerat:
omne illuds̃ epulchrũ
tenebat
Cumq fr&tres qui
prxesbitericor¬
pus deculerant
factam sibissepelien¬
di difficultatẽ uide¬

Expanded text:
crum tuum. Recessit crum tuum. Recessit igitur, et praeparavit. Cum non post multos dies senex pater febre praeventus ad extrema pervenit, atque assistenti presbytero jussit, dicens: In tuo sepulcro pone me. Cumque ille diceret: Scis quia ego modo te secuturus sum, utrosque capere non potest, abbas protinus respondit, dicens: Ita fac ut dixi, quia sepulcrum tuum ambos nos capit. Defunctus itaque est, atque in sepulcro eodem quod sibi presbyter paraverat positus. Mox quoque et presbyterum corporis languor secutus est, quo languore crescente citius presbyter vitam finivit. Cumque ad sepulcrum quod sibi ipsi paraverat corpus illius fuisset a fratribus deportatum, aperto eodem sepulcro viderunt omnes qui aderant locum non esse ubi poni potuisset, quia corpus patris monasterii, quod illic ante positum fuerat, omne illud sepulcrum tenebat. Cumque fratres qui presbyteri corpus detulerant, factam sibi sepeliendi difficultatem vide
Abbreviated transcription (Latin):
teret. Cum proceda
captiuus: quando¬
que exiit uacuus
& liber
PETRUS
PPAREIIQUANTE
sint supernos
dulcedines omnipo¬
tentis dĩ. Cuius ergã
nos fiunt tamocuN¬
da miretcula:
RMENESTINRE
Lurbis mons peae¬
p̃minet in quobea ti
petri a postolimonas¬
teriumssitumsẽ : uiro¬
rum dĩ quorum re¬
latione adhuc
inmonasterio positus
audisse me contigit.
magnum lhoc quod
narro miraculum:
quod eius demmonas.¬
terũ monachisseinosse
testabantur
Ineonamq: monas te¬
rio: fuit pater uitae
uene rabilis: qui quen¬
dammonachum nutri¬
ens : usq: adreueren¬
dos prouexit mores.
Cumq eum intimore
dñi uideret excreuisse
in eodemss ibi monaste¬
rio tunc presbi terũ
fecit ordinari:
Cui post ordinationẽ
suam: quia non longe
ab ess& eius exitus:
reuelatione indicatũ ẽ¬
A psocediccolaut q̃patre
monasterii peciit:
quat inus ei coneede¬
ree ut sibis epulchrũ
Cui ille respondit :
Ante te quide m ego
moriturus sum: sed
tamen uade: & sicut
uiss precepare sepul¬

Expanded text:
terat cum praeda terat cum praeda captivus, quandoque exiit vacuus et liber. PETR. Apparet quantae sit super nos dulcedinis omnipotens Deus, cujus erga nos fiunt tam jucunda miracula. raenestinae urbi mons praeeminet, in quo beati Petri Apostoli monasterium situm est virorum Dei: quorum relatione adhuc in monasterio positus audisse me contigit magnum hoc quod narro miraculum, quod ejusdem monasterii monachi nosse se testabantur. In eo namque monasterio fuit Pater vitae venerabilis, qui quemdam monachum nutriens, usque ad reverendos provexit mores. Cumque eum in timore Domini videret excrevisse, in eodem sibi monasterio tunc presbyterum fecit ordinari. Cui post ordinationem suam, quia non longe abesset ejus exitus, revelatione indicatum eA praedicto autem Patre monasterii petiit quatenus ei concederet, ut sibi sepulcrum Cui ille respondit: Ante te quidem ego moriturus sum, sed tamen vade, et, sicut vis, praepara sepul