comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nimirũ sp̃c sc̃i esse cognoseit. se uide¬
licet a matre dñi ad pignoris sui ꝓ¬
fectũ salutari: sed miraculi nouitate
ꝑculsa. ñ hoc sui meriti. sed muneris
est uox salutationis tuȩ in atiribus
meis: exultauit in gaudio infans in
onus parentis.: quã diu nesciebat
mysteriũ religionis. Sed quȩ occulta¬
bat se quia conceꝑat filiũ: iactare se
cepit quia generabat ꝓpħam. Et quȩ ante
erubesc ebat. benedicit. ꝙ quȩ dubitaba
ante. firmat᷑. Ecce enĩ inqͥt ut uox sa-¬
lutationis tuȩ facta ẽ in auribus ineis
exultauit in gaudio infans in utero
meo. Itaq magna uoce clamauit. ubi
dm̃ sensit aduentũ. quia religiosum
credidit partũ. Nulla enĩ causa erit
pudoris. ubi ꝓpħȩ ortus datȩ ñ affectatȩ¬
N fidem generationis ad scisceret. Et beata¬
N quȩ credidit. qm̃ ꝑficient᷑ ea quȩ dicta
st̃ ei a dño. Uides non dubitasse mariã
sed credidisse. q: ideo fructũ fidei consecu

Expanded text:
nimirum sancti Spiritus esse cognoscit, se videnimirum sancti Spiritus esse cognoscit, se videlicet a matre Domini ad pignoris sui profectum salutari, sed, miraculi novitate perculsa, non hoc sui meriti, sed muneris est vox salutationis tuae in auribus meis, exsultavit in gauonus parentis, quamdiu nescit mysterium religionis. illa quae occultabat se, quia conceperat filium, iactare se coepit, quia generabat prophetam, et quae erubescebat ante benedicit et quae dubitabat ante firmatur ecce enim inquit, ut uox salutationis tuae facta est in auribus meis, exsultauit in gaudio infans in utero meo. itaque magna uoce clamauit, ubi domini sensit aduentum, quia recredidit partum. Nulla enim causa erat pudoris, ubi prophetae ortus datae, non affectatae fidem generationis ascisceret. Et beata quae credidit, quoniam perficientur ea quae dicta sunt ei a Domino. Vides non dubitasse Mariam, s
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥetates. Uocẽ pͥor elẏsabeth audiuit
s ioħes pͥor grãm sensit. Illa naturȩ
ordine audiuit. iste exultauit ratione
rant᷑. pietatisq mnysteriũ mat̾nis ad ori¬
unt᷑ ꝑfectibus. duppliciq imraculo.
ꝓphetant mnatres sp̃u parituloꝵ. Ex¬
ultauit infans. & repleta est mater.
Non pͥus mat̾ repleta quã filius: sed cũ
filius esset repletus spũ sc̃o repleuit
&. dixit. Benedicta tu int̾ mulieres.
ꝙ benedictus fructus uentris tui.
Notandũ qͦd p̃missa de xp̃o ꝓphetia
non rerũ tantũ miraculis. s & u̾boꝵ¬
ꝓpͥetate cõplet᷑. Iste enĩ est fructus
qͥ dauid patͥarche sub iurenirando
ꝓmittit᷑: de fructu uent̾s tui ponã suꝑ
sedem tuam. Simulq intuendum
qͦd eã dem uoce maria ab elysabeth qͣ
a gabriele benedicit᷑. quatenus &. an¬
gelis ꝙ hominibus ueneranda. & cune¬
tis merito feminis p̃ferenda monstret᷑.
t unde hoc mͥ ut ueniat mat̾ dñi mei
ad mec ᷤᷤ Non quasi nescia ꝑqͥrit. qͦd

Expanded text:
etates. uocem prior Elisabet audiuit, Iohannes prior gratiam sensit: illa naturae ordine audiuit, iste exsultauit ratione rantur pietatisque mysterium maternis adoriuntur profectibus duplicique miraculo prophetant matres spiritu paruulorum. exsultauit infans, repleta mater est. non prius mater repleta quam filius, sed cum filius esset repletus spiritu sancto, repleuit et dixit: Benedicta tu inter mulieres, et benedictus fructus ventris tui. Notandum quod praemissa de Christo prophetia non rerum tantum miraculis, sed Iste est enim fructus, qui David patriarchae sub jurejurando promittitur: « De fructu ventris tui ponam super sedem tuam . » Simulque intuendum, quod eadem voce Maria ab Elisabeth, qua a Gabriel, benedicitur, quatenus et angelis et hominibus veneranda, et cunctis merito feminis praeferenda monstretur. « Et unde hoc mihi, ut veniat mater Domini mei ad me? Non quasi nescia perquirit quod
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥt conati st̃ ordinare narrationem
Multos udelicet eos non tã imerositate
quã hereseos multifariȩ diu̾sitate cõm̃¬
dans. qui non sp̃c sc̃i munere donati
sed uacuo labore conati magis ordina¬
rnit narrationẽ. quã hystoriȩ tex u¬
eruit ueritatẽ. idd̾q aliis cõplendumi
opiis in quo fristra sudauersi i di querĩt

Expanded text:
inquit conati sunt ordinare narrationem. inquit conati sunt ordinare narrationem. Multos videlicet eos non tam numerositate quam haereseos multifariae diversitate connumerans, qui non Spiritus sancti munere donati, sed vacuo labore conati magis ordinarint narrationem, quam historiae texuerint veritatem, ideoque aliis complendum opus, in quo f
Abbreviated transcription (Latin):
ne tͥ scribere optime theophile ut
cognoscas eors u̾boꝵ de qͥbus eruditꝰ
fuisse scribendi. ne pseudo euuange¬
listis facultas esset falsa p̾dicandi.
ut eors hodie q monim̃ta testant᷑. sul
nomine apostoloꝵ ꝑfidiȩ conati sum
indiicere sectas. Demq nonnulli th¬
mȩ alii bartolomei. qͥdã mathiȩ. alis
etiã duo decĩ apłoꝵ titulo reperiunt᷑
falso sua scͥpta p̾notasse. Sed & basi¬
lides atq apelles quors unius trescen¬
tos sexagnita qͥnq celos. alt̾ duos in¬
ucẽ contrarios deos int̾ alia nefanda
dognatie abant eugłia sin nonmnus
errore fȩda reliquisse. Int̾ qͦ notandũ
qͥd dicit᷑ eu̾glm uixta hebreos non int̾
apocrifas. s nt̾ ecclesiasticas aunume¬
randũ historias. Nã & ipsi sacrȩ scͥp
turȩ interp̾ti ieromimo pleraq ex eo
testimonia usurpare: & ipsũ in latiis¬
num grecumq uisũ est transferre
sermonẽ. Falsa uͦ eu̾glia lucas pͥma
mox p̃fatione refellit. Qm̃qͥdẽ multi

Expanded text:
ne tibi scribere, optime Theophile, ut cognoscas eorum verborum de quibus eruditus fuisse scribendi, ne pseudoevangelistis facultas esset falsa praedicandi, qui, ut eorum hodieque monumenta testantur, sub nomine apostolorum perfidiae conati sunt inducere sectas. Denique nonnulli Thomae, alii Bartholomaei, quidam Matthiae, aliqui etiam duodecim apostolorum titulo reperiuntur falso sua scripta praenotasse. Sed et Basilides atque Apelles, quorum unus trecentos sexaginta quinque coelos, alter duos invicem contrarios deos inter alia nefanda dogmatizabant, Evangelia sui nominis errore foeda reliquisse. Inter quae notandum, quod dicitur Evangelium juxta Hebraeos, non inter apocryphas, sed inter ecclesiasticas numeranturae interprete Hieronymo pleraque ex eo testimonia usurpare, et ipsum in Latinum Graecumque visum est transferre sermonem. Falsa vero Evangelia, Lucas prima mox praefatione refellit. Quoniam quidem multi
Abbreviated transcription (Latin):
est. &. ad omnes ingressus uiri paue¬
re. omnes uiri affatus uereri. Discãt
mulieres ꝓpositũ pudoris inuitari.
Solã in penetͣlibus quã nemo uiroꝵ
uideret. solus angłs reperit. Sola
sine comite. sola sine teste. ne quo
degeneri dep᷑uaret᷑ affectuab an-¬
glõ salutat᷑. Disce uirgo u̾boꝵs ui¬
tare lasciurã: Maria etiã saluta¬
tionẽ angłi uerebat᷑. Erat tamen
cogitans inqͥt. qualis esset hec salu¬
tio. Et ideo cũ uerecũdia. qͥa paue¬
bat cũ prudentia. quia benedicti¬
onis nouã formulã mirabat᷑. quȩ
nus ꝗͣ lecta est:. nusꝗͣ ante cõꝑta.
t ait angłs ei Ne timeas maria:
inuenisti enĩ grãm apud deum.
Quã salutatione insolita ut pote quȩ
ei sola seruabat᷑ uiderat turbatã.
quasi familiariꝰ notã uocans ex no¬
mine ne timere debeat tubet. Et
quia gr̃a plenã uocauerat: eandẽ
gr̃am & astruit plemꝰ. & uberns
explicat dicens Eece concipies

Expanded text:
est, et ad omnes viri ingressus paveest, et ad omnes viri ingressus pavere, omnes viri affatus vereri. Discant mulieres propositum pudoris imitari. Sola in penetralibus quam nemo virorum videret, solus angelus reperit, sola sine comite, sola sine teste, ne quo degeneri depravaretur affectu, ab angelo salutatur. Disce, virgo, verborum vitare lasciviam. Maria etiam salutationem angeli verebatur. Erat tamen cogitans, inquit, qualis esset haec salutatio. Et ideo cum verecundia, quia pavebat. Cum prudentia, quia benedictionis novam formulam mirabatur, quae nusquam lecta est, nusquam ante comperta. Et ait angelus ei, Ne timeas, Maria, invenisti enim gratiam apud Deum. Quam salutationei soli servabatur, ut viderat turbatam, quasi familiarius notam vocans ex nomine, ne timere debeat, jubet. Et quia gratia plenam vocaverat, eamdem gratiam et astruit plenius, et uberius explicat, dicens: « Ecce concipies
Abbreviated transcription (Latin):
tollens. ne matrẽ qͦq saluatoris
dicerent falsis suspicionibꝰ infa¬
matã. Tercio ut in egẏptũ fugi¬
ens & rediens haberet solaciũ
uiri: qͥ integerrimȩ uͥgmitatis
custos parit̾ ac testis existeret.
Quarto. ne partꝰ eiꝰ diabolo patẽret.
Quisi eũ de uirgine natũ cognosceret:
forsitan quasi cet̾is hominibus
eminentiorẽ morti tradere timeret.
Maria autẽ hebraice stella maris:
syriace uͦ dña uocat᷑. Et merito.
culis meruit generare phennẽ
Et ingressus angłs ad eã dixit.
Aue gr̃a plena dñs tecũ. benedicta
tu in mulieribus. Bene gr̃a plena
uocat᷑. quȩ nimirũ grãm quã nulla
alia meruerat assequit᷑. ut ipsum
uidelicet gr̃ȩ concipiat & generet
auctorẽ. Quȩ cũ audisset turba¬
ta est in sermone enis. & cogitabat
qualis esset ista salutatio. Disce¬
uirgo uirginẽ moribus. disce uir¬
ginẽ uerecundia: disce uirginẽ oracło.
disce mysterio. Trepidare uirgnrũ

Expanded text:
tollens, ne matrem quoque Salvatoris tollens, ne matrem quoque Salvatoris dicerent falsis suspicionibus infamatam. Tertio, ut in Aegyptum fugiens, et inde rediens haberet solatium viri, qui integerrimae virginitatis custos pariter ac testis existeret. Quarto, ne partus ejus diabolo pateret, qui si eum de virgine natum cognosceret, forsitan quasi caeteris hominibus eminentiorem morti tradere timeret. Maria autem Hebraice stella maris, Syriace vero domina vocatur. Et merito, culis meruit generare perennem. Et ingressus angelus ad eam, dixit, Ave, gratia plena, Dominus tecum: benedicta tu in mulieribus. Bene gratia plena vocatur, quae nimirum gratiam quam nulla alia meruerat, assequitur, ut ipsum videlicet gratiae concipiat et generet auctorem. Quae cum audisset, turbata est in sermone ejus, et cogitabat qualis esset ista salutatio. Disce virginem moribus, disce virginem verecundia, disce virginem oraculo, disce mysterio. Trepidare virginum
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ẽpꝰ lucẽ uł crescere. uel tenebras¬
suꝑare conuicerit. dicimus & nos
quia & ioħes t̾c ante faciẽ aduentus
te ei qͥ ascendit suꝑ occasu̾. Cur
autẽ iohes circa eqͥnoctiũ autũnale
conceptus. circa solsticiũ estiuũ
sit natus. docet ipse qui uel ex
sua uel ex ueteris testam̾ti ut mul¬
ti autumant ꝑsona lo qͥt᷑. Illum
oportet crescere: me autẽ minui.
Ad uirginẽ desponsatã uiro eui nom̃
erat ioseph de domo dauid: & nom̃
uirginis maria. Multas ob eausas
saluator ñ de sĩplici uͥgine. s de
desponsata uoluit nasci. Prmio
iudelicet: ut ꝑ generationẽ iose ph
cuiꝰ Maria cognata erat. mariȩ
qͦq nosceret᷑ origo. Neq enĩ mo¬
ris est scripturȩ feminarũ gene¬
alogiam texere. Nã & de utͦq
potest intelligi qͦd dr̃ de domo
dauid. Deinde ne uelut ad ulte¬
ra lapidaret᷑ a iudeis. malens
aliqͦs de suo ortu quã de pudore
dubitare parentis. simul ꝙ.
uͥginibus impudicis occasionẽ

Expanded text:
tempus lucem vel crescere, vel tenebrasrare convicerit, dicimus et nos quia et Joannes tunc ante faciem adventus te ei qui ascendit super occasum . » Cur autem Joannes circa aequinoctium autumnale conceptus, circa solstitium aestivum sit natus, docet ipse qui vel ex sua, vel ex Veteris Testamenti ut multi autumant persona loquitur: « Illum oportet crescere, me autem minui . Ad virginem desponsatam viro, cui nomen erat Joseph, de domo David, et nomen virginis Maria. Multas ob causas Salvator non de simplici virgine, sed de sponsa voluit nasci. Primo videlicet, ut per generationem Joseph, cujus Maria cognata erat, Mariae quoque nasceretur origo. Neque enim moris est Scripturae feminarum genealogiam texere. Nam et de utroque potest intelligi quod dicitur de domo David. Deinde, ne velut adultera lapidaretur a Judaeis, malens aliquos de suo ortu quam de pudore dubitare parentis, simul et virginibus impudicis occasionem
Abbreviated transcription (Latin):
dicere. Ecce u̾bũ dei patri coȩt̾nũ
lumenq de lumine aute secła natũ.
carnẽ in fine secłors atq aunã
nullo peccati pondere grauatam
suscipret: & de utero uiginali tã ꝗͣ
sponsus de thalamo suo procedet
inmundũ. deoq & qͦd nascet᷑
ex te sc̃m. uocabit᷑ filius dei. Ad
distinctionẽ nr̃ȩ sc̃ĩtatis iħc singła¬
rit̾ sc̃s nasciturus asserit᷑. Nos qͦq
ꝙ si sc̃ĩ efficim᷑. non tam̃ uascim᷑. qͥa
ipsa naturȩ corruptibilis conditio¬
ne constringim᷑ ut merito cũ ꝓpha

Expanded text:
ei Patri coaeternum, lumenque de lumine ante saecula natum, carnem in fine saeculorum atque animam nullo peccati pondere gravata suscipiet, et de utero virginali tanquam sponsus de thalamo suo, procedet in mundum . Ideoque et quod nascetur ex te sanctum, vocabitur Filius Dei. Ad distinctionem nostrae sanctitatis, Jesus singulariter sanctus nasciturus asseritur. Nos quippe etsi sancti efficimur, non tamen nascimur, quia ipsa naturae corruptibilis conditione
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃ escas similit̾ fatiat: E idẽ pharisei ac
scribȩ ñ minꝰ auaritiȩ quã suꝑbiȩ pe¬
ste languentes. sic̃ pęnitentib ueniam.
sic ꝙ egentib pecuniã oare negabant.
Uerũ ille qui uult om̃s hoĩes saluos fieri.
& ad agnitionẽ ueritatis uenire: nc̃
ad eos. nc̃ eis audientib ad discipło
suos u̾ba fatiendo. consuete pietatis
dona benignus impende̾ ñ cessat

Expanded text:
t escas similiter faciat . Et iidem Pharisaei ac scribae, non minus avaritiae quam superbiae peste languentes, sicut poenitentibus veniam, sic et egentibus pecuniam dare negabant. Verum ille qui vult omnes homines salvos fieri, et ad agnitionem veritatis venire , nunc ad eos, suos verba faciendo, consuetae pietatis dona benignus impendere non cessat
Abbreviated transcription (Latin):
uidelicet nossumꝰ. iã sese suꝑ omna
liberũ erexerit. reꝓboꝵ tñ uulnã
adhuc ꝑsuũ qoͦ deorsũ retinet cor¬
pꝯsentit. Et sic̃ factũ est in dieb
noe: ita erit & in die filii hõis. Su¬
bitũ aduentꝰ sui diẽ: plurimis affir¬
mat exemplis. Nam quẽ fulgori
cito omĩa tñsuolanti cõparauerat:
eundẽ dieb noe uł loth qñdo repẽ¬
tinꝰ mortalib suꝑuenit interitꝰ.
eqͥperat. E debant & bibebant:
uxores ducebant. & dabant᷑ ad nup¬
tias. Non hic iuixta uesanũ mer¬
tionis & manichei. & tatiani pͥncipis.
encratitarũ dogina. ꝯiugia uł ali¬
menta damppnant᷑. cũ in his succes¬
siomis. in ilł nature sint posita sub¬
sidia: s uixta qd apłs ait. om̃ia mͥ
licent s ñ om̃ia expediut̃. ĩmodera
tospotiꝰ licitoꝵ usus arguit᷑. Ieꝙ
enĩqͥa hȩc agebant. s qͥa his se to¬
tos dedendo dĩ iudicia ꝯtẽpneb̾at.

Expanded text:
videlicet nos sumus, jam sese super omnia videlicet nos sumus, jam sese super omnia liberum exerit, reproborum tamen vulnera adhuc per suum, quod deorsum retinet corpus, sentit. Et sicut factum est in diebus Noe, ita erit et in die Filii hominis. Subitum adventus sui diem plurimis affirmat exemplis. Nam quem fulguri cito omnia transvolanti comparaverat, eumdem diebus Noe vel Lot, quando repentinus mortalibus supervenit interitus, aequiparat. Edebant et bibebant, uxores ducebant, et dabantur ad nuptias. Non hic juxta vesanum Marcionis, et Manichaei, et Tatiani principis Encratitarum dogma, conjugia vel alimenta damnantur, cum in his successionis, in illis naturae sint posita subsidia, sed, juxta quod Apostolus ait: Omnia mihi licent, sed non omnia extus potius licitorum usus arguitur. Neque enim quia haec agebant, sed quia his se totos dedendo Dei judicia contemnebant,
Abbreviated transcription (Latin):
si fieri poss redire ad terras. & ꝑ semet¬
ipsũ qͦmͦ se habeat fidĩ ueritas in¬
timare. E ñ uidebitis inqͥt: qͥa ñ
ẽ opꝰ hoc corporali uisione dñm¬
redeũtẽ ex hibere. qͦdͦ semel dispso
ꝑ uniu̾sũ mundũ eugłii sui fulgo¬
re sp̃uałr exhibuit: & cont᷑ õs apo¬
criphoꝵ nemas indiuisibili carita¬
tis suȩ lucȩ firmauit. P rimũ aũ
oportet illũ multa pari:⁊ reꝓbari a
generatione hac. Loquẽs multa do¬
minꝰ de aduentꝰ sui gła terrorẽ
qͦq passionis paucis inserere cura¬
uit: ut cũ morientẽ cernerẽt quẽ
glorificandũ audierãt dolorẽ pas¬
sionis spe ꝓmissȩ clarificationis
mitigaret: simulq se ipsi pararẽt.
si głam regni cdiligerent. mortiꝰ nͥ hor-¬
rere pericłm. Generationẽ aũ ñ tan¬
lat: a qͥb &̃ nc̃ filiꝰ hoĩs in corpore suo.
hoc ẽ in ȩccłia multa patitur & reꝓbat᷑.
Nam qu̾auis caput huiꝰ corporis qͦd

Expanded text:
si fieri posset, redire ad terras, et per semetsi fieri posset, redire ad terras, et per semetipsum, quomodo se habeat, fidei veritas intimare. Et non videbitis, inquit, quia non opus est, hoc corporali visione Dominum redhibere, quod semel disperso per universum mundum Evangelii sui fulgore spiritaliter exhibuit, et contra omnes apocryphorum venias indivisibili charitatis suae luce firmavit. Primum autem oportet illum multa pati et reprobari a generatione hac. Loquens multa Dominus de adventus sui gloria, terrorem quoque passionis paucis inserere curavit, ut cum morientem cernerent, quem glorificandum audierant, dolorem passionis spe promis sae clarificationis mitigarent, simulque se ipsi pararent, si gloriam regni diligerent, mortis non horrere periculum. Generationem autem non tanlat, a quibus etiam nunc Filius hominis in corpore suo, hoc est, in Ecclesia multa patitur, et reprobatur. Nam quamvis caput hujus corporis, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ñ silebit. qr uidelicet scd̾̃s saluatoris
aduentꝯ. ñ in humilitate ut pri.
s in gła sit & maiestate futurꝰ. E
pulchrȩ ait. choruscãs de sub cȩlo:
qͥa iudicii discrimĩ sub celo. hoc est
in aeris medio geretur: teste apło
qͥ ait. Simul rapiem᷑ cũ ilł̃ in nubib
obiuã dño in aera. Si aũ dñs iniu¬
ditio sic̃ fulgur apparebit: nullꝰ cẽ
insua nĩte latere ꝑmittit᷑ qͥa ipso
iudicis fulgore penetratur. Non ep
gͦuenturi tempoaut locꝰ potest a
mortalib obseruari: qͥ fulguris insta
om̃ib. choruscꝰ uidelicet & repentiuꝰ
adueniet. Potest aũ hȩc dñi responsio
& de illo en aduentu qͦ cotidie uenit
in ȩccłia ñ inconguent̾ accipi. Reg¬
nũ qͥppe cłi int᷑ nos est. qͥa qͥ qnͣdoꝙ
in corde fideliũ regnat. In tantũ uͦ
sepe turbauerũt eccłiam heretici. di¬
cendo in suo singłi doginatȩ ma-¬
nere fidẽ. xp̃i: ut fideles qͥq tempoꝵ
illoꝵ desiderarent dñm uł uno die

Expanded text:
non silebit , quia videlicet secundus Salvatoris adventus non in humilitate ut prius, sed in gloria sit et majestate futurus. Et pulchre ait: Coruscans de sub coelo, quia discrimen sub coelo, hoc est, in aeris medio geretur, teste Apostolo, qui ait: Simul rapiemur cum illis in nubibus obviam Domino in aera . Si autem Dominus in judicio sicut fulgur apparebit, nullus tunc in sua mente latere permittitur, quia ipso judicis fulgore penetratur. Non ejus ergo venturi tempus aut locus potest a mortalibus observari, qui fulguris instar omnibus coruscus videlicet et repentinus adveniet. Potest autem haec Domini responsio, et de illo ejus adventu, quo quotidie venit in Ecclesia, non incongruenter accipi. Regnum quippe Dei intra nos est, quia qui quandoque in corde fidelium regnat. In tantum vero saepe turbaverunt Ecclesiam haeretici, dicendo in suo singuli dogmate, manere fidem Christi, ut fideles quique temporum illorum desiderent Dominum, vel uno die,
Abbreviated transcription (Latin):
ligendũ. Significat aũ eos qͥ oꝑant᷑¬
in eccłiȩ ministerio tanꝗͣ in agro di̾.
cui suus agͥcola dicebat. Dei agri cul¬
tura estis. Assumet᷑ aũ ille. qͥ ñ adulte¬
locutꝰ fuerit. Qui uͦ xp̃m annũtiamĩt
ñ caste. s ex occasione: relinq̃t᷑ ab eo.
binas differentias ꝓpt̾ assũptionẽ
& relictionẽ. qͣuis in singłis multȩ
studioꝵ uoluntatũq diũsitates.
ad ꝯcordiã tñ unitatẽq concurrẽ¬
tes. possint inueniri. Uñ & ierechi¬
el ꝓpħa tres uiros liberatos uidit:
ꝯiugati signati sũt. Nam noe ar-¬
cham inundis rexit. atq ideo fi-¬
gurã rectoꝵ. tenuit. Damel & in
aula regia abstinentiȩ deditus
fuit: & iocirco uitã ꝯtinentiũ sig¬
curã domꝰ ꝓpͥe exercẽs placuit. ꝑ¬

Expanded text:
ligendum. Significat autem eos qui operantligendum. Significat autem eos qui operantur Ecclesiae ministerio, tanquam in agro Dei, cui suus agricola dicebat: Dei agricultura estis . Assumetur autem ille qui non adultelocutus fuerit. Qui vero Christum annuntiaverit non caste, sed ex occasione, relinquetur ab eo. binas differentias propter assumptionem et relictionem, quamvis in singulis multae studiorum voluntatumque diversitates ad concordiam tamen unitatemque concurrentes possint inveniri. Unde et Ezechiel propheta tres viros liberatos vidit Nconjugati signati sunt. Nam Noe arcam in undis rexit, atque ideo figuram rectorum tenuit. Daniel et in aula regia abstinentiae deditus fuit, et idcirco vitam continentium sigcuram domus p
Abbreviated transcription (Latin):
lentes appellat eos qͥ in plebib ꝯstitu¬
ti regunt᷑ a doctorib agentes ea q̃
sũt huiꝰ scli: qs & feminarũ noĩe signi¬
ficauit: qͥa consilis ut dixi ꝑitoꝵ regi
eis expedit. E molentes dixit ꝓpt̃ tẽ¬
poraliũ negotioꝵ orbẽ atq cirrintũ:
qͣs tñ in unũ molentes dixit. in qnͣ¬
tũ de ipsis reb & negotiis suis p̾bent
usib eccłiȩ. Unaq̃q enĩ huiꝰ mundi
actio mola est: quȩ dũ multas curas
congerit. humanas m̃tes qͣsi ꝑ girũ
u̾tit. atq ex se uelut farmas ꝓieit:
qͥa inqͥeto cordi semꝑ munitissimas
cogitationes gignit. Una assumet᷑ s
altera relinquetur Assumet᷑ ea pars
quȩ oonubia ꝓpt̾ amorẽ tantũ genĩs
exercuerit. t̾renaq substantiã ob ad¬
aũ. q̃ ꝯugiis ob illecebras carnis serui
dño his ampli abundet. Duo in agͦ.
unꝰ assumet᷑ & alt̾ relinquet᷑. Sicut
supͣ in lecto uno. & molentes mim̃u
posuit sic & hic in agro uno reor intel¬

Expanded text:
lentes appellat eos, qui in plebibus constituti reguntur a doctoribus, agentes ea quae sunt saeculi: quos et feminarum nomine significavit, quia consiliis, ut dixi, peritorum regi eis expedit. Et molentes, dixit, propter temporalium negotiorum orbem atque circuitum. Quas tamen in unum molentes dixit, in quantum de ipsis rebus et negotiis suis praebent usibus Ecclesiae. Unaquaeque enim hujus mundi actio mola est, quae dum multas curas congerit, humanas mentes quasi per gyrum vertit, atque ex se velut farinas projicit, quia inquieto cordi semper minutissimas cogitationes gignit. Una assumetur, et altera relinquetur. Assumetur ea pars quae connubia propter amorem tantum generis exercuerit, terrenamque substantiam ob acur autem quae conjugiis ob illecebras carnis servieDomino, his amplius abundet. Duo in agro, unus assumetur, et alter relinquetur. Sicut supra in lecto uno, et molentes in unum posuit, sic et hic in agro uno reor intel
Abbreviated transcription (Latin):
re. sepe tolerando ñnulla &̃ face̾ cogi¬
potuerimꝰ ꝓhibere fatiamꝰ. Qua die¬
aũ exiit loch a sodomis. pluit ignẽ
& sulphur de cȩlo: ꝙ om̃s ꝑdidit.
hactenꝰ loth in sodomis. id ẽ electoꝵ
& ipse aspectu & auditu iustꝰ. &
iuxta int̾p̃tationẽ nõis loth. eoꝵ
flagitia qñtũ ualet declinãs. Ereũte
aũ loth sodoma ꝑiit. qͥa in ofstĩma¬
tione scłi exibt̾ĩt angłi e separabu̾t
malos de medio iustoꝵ: & mittent

Expanded text:
erare, saepe tolerando nonnulla etiam facere cogierare, saepe tolerando nonnulla etiam facere cogipotuerimus prohibere, faciamus. Sed viautem exit Lot a Sodomis, pluit ignem et sulphur de coelo et omnes perdidit. Hactenus Lot in Sodomis, id est, electorum  ipse aspectu et auditu justus, et juxta interpretationem nominis Lot, eorum flagitia, quantum valet, declinans. Exeunte autem Lot, Sodoma peribit. Quia in consummatione saeculi exibunt angeli, et separabunt malos de
Abbreviated transcription (Latin):
ad unando ꝯstruit. Quã ꝑfecte con¬
sũmatã ingredit᷑: cũ hanc in die ui¬
dicii p̾sentia suȩ uisionis et̾nus ha¬
bitator illustrat. S cũ archa ȩdifica¬
tur. iniqͥluxuriant᷑: cũ uͦ intrat᷑.
intereũt: qͥa qͥscĩs hic certantib m¬
sultant. eis illic coronatis. et̃na dãp¬
natione plectunt᷑. Similit̾ sic̃ factu
est in dieb loth. Edebant & bibeb̾at.
emebant & uendebant: plantabãt
& ȩdeficabat. Pret̾misso dñs illo max¬
maximo & infando sodomoꝵ scele¬
re. sola ea q̃ leuia uł nulla putari
poterãt delicta cõmemorat: ut in¬
telligas illicita qͣli pęna feriantur.
si licita & ea sine qͥb hȩc uita ñ duci¬
tur. ĩmoderatiꝰ acta. igne & sulphu-¬
re pumant᷑. Mlerito gͦ beatꝯ augus¬
tinꝰ uisis noriȩ ꝯfuetudinis illecebͣs.
ac uisto dolore cõmotꝰ. exclamat.
Q e peccatis hõmũ: q̃ sola musitata ꝑ¬
horrescims: uisitata uͦ ꝓ qͥb abluendis
filii dĩ sangͥs esfusꝰ ẽ: qͣuis tã magna

Expanded text:
fecte consummatam ingreditur, cum hanc in die dicii praesentia suae visionis aeternus habitator illustrat. Sed cum arca aedificatur, iniqui luxuriantur: cum vero intratur, intereunt, quia qui sanctis hic certantibus insultant, eis illic coronatis aeterna damnatione plectentur. Similiter sicut factum est in diebus Lot, edebant et bibebant, eet aedificabant . Et praetermisso illo maximo et infando Sodomorum scelere, sola ea quae levia vel nulla putare poterant delicta commemorat, ut intelligas illicita quali poena feriantur, si licita, et ea sine quibus haec vita non ducitur, immoderatius acta, igne vel sulphure puniuntur. Merito ergo beatus Augustinus, visis noxiae consuetudinis illecebris, ac justo dolore commotus exclamat: e peccatis hominum, quae sola inusitata exhorrescimus: usitata vero, pro quibus abluendis Filii Dei sanguis effusus est, quamvis tam magna
Abbreviated transcription (Latin):
membroꝵ animȩ arq sensuũ: ꝑ se¬
ipsũ interiꝰ in ꝯscientia & intellectu
dñs sanat & corrigit. Deniq & pau¬
lus uoce dñi audita qͥd me ꝑseq̃ris.
& ego sũ iħc quẽ tu pseq̃ris. ad ana¬
niã tñmissus ẽ. ut illo sacerdotio
qͦd in eccłia constitutũ est. sac̾m̃tũ
doctrine fidi ꝑcipet. & uerus ei ap¬
ꝓbaret᷑ color. ñ qͥa ñ potest ꝑ se rõm
dñs om̃ia facẽ. nã qͥs aliꝰ hȩc facit etiã
in eccłia. s ut ipsa societas ꝯgregatoꝵ
fideliũ approbando in inuicẽ. atq
cõmunicando uere ficdi doctrinã.
in om̃ib q̃ dicũt᷑ uerbis. uł signan¬
tur sacram̃tis: tanqͣu̾a unã spetiẽ¬
ueri coloris obdiicat. Corneliꝰ aũ
cũ et elemosinȩ eiꝰ accepte. & p̃ces er
audite illi ab angło nũtient᷑: ꝓpt̾
doctrine tñsacram̃toꝵq itnitatẽ.
ad petrũ iubetur. mittẽ: tanꝗͣ illi

Expanded text:
membrorum animae atque sensuum, per seipsum interius in conscientia et intellectu Dominus sanat et corrigit. Denique et Paulus, voce Domini audita: Quid me persequeris? et, Ego sum Jesus quem tu persequeris , ad Ananiam tamen missus est, ut illo sacerdotio quid in Ecclesia constitutum est, sacramentum doctrinae fidei perciperet, et verus ejus approbaretur color . Non quia non potest per seipsum Dominus omnia facere; nam quis alius haec facit etiam in Ecclesia? sed ut ipsa societas congregatorum fidelium, approbando in invicem atque communicando verae fidei doctrinam in omnibus quae dicuntur verbis, vel signantur sacramveri coloris obducat. Cornelius etiam cum et eleemosynae ejus acceptae, et preces ejus auditae illi ab angelo nuntientur, propter doctrinae tamen sacramentorumque unitatem ad Petrum jubetur mittere, tanquam illi
Abbreviated transcription (Latin):
paulꝰ qͦsi qͥbusdã iam infatie iacen¬
tib dicebat. Quẽ gͦ fructũ habuistis
tunc millis. in qͥb nc̃ erubescitis:
At contͣ de ascensore eqͥ. id ẽ de eo qui
in huiꝰ mundi gła elatꝰ ẽ dicitur.¬
ꝑsecutorib dñi scͥptũ ẽ. Abierunt
rethrorsũ: & ceciderũt in t̾rã. Qͥd ẽ
hoc qd electi in fatiẽ. & reꝓbi retrorsũ
cadũt: nͥ qͦd om̃is qͥ pt se cadit. ibi ꝓ¬
culdubio cadit uͥ ñ uidet ᷤ Inqͥgͥ qͥa¬

Expanded text:
si quibusdam in facie jacentibus dicebat: Quem ergo fructum habuistis tunc in illis, in quibus nunc erubescitis ? At contra de ascensore equi, id est, de eo qui in hujus mundi gloria elatus est, dicitursecutoribus Domini scriptum est: Abierunt retrorsum, et ceciderunt in terram . Quid est hoc, quod electi in faciem, et reprobi retrorsum cadunt, nisi quod omnis qui post se cadit ibi procul dubio cadit, ubi non videt; qui ve
Abbreviated transcription (Latin):
uiri leꝑsi. Leꝓsi ñ absurde intelligi
possunt: qͥ scientiã uere ficłi. ñ haben¬
tes. uarias doctrinas ꝓfitent᷑ erroris.
Non enĩ uel abscondũt imꝑitiã suam.
s ꝓ sũma pitia ꝓferu̾t in lucẽ: & iactã¬
tiã sermonis ostentant. Nulla porro
falsa doctͥna est: q̃ ñ aliqͣuera int̾mis¬
ccat. Uera gͦ falsis morcdinate ꝑmixta
in una disputatione uł narratiõe

Expanded text:
elligi possunt, qui scientiam verae fidei non habentes, varias doctrinas profitentur erroris. Non enim vel abscondunt imperitiam suam, sed pro summa peritia proferunt in lucem, et jactantia sermonis ostentant. Nulla porro falsa doctrina est quae non aliqua vera intermisceat. Vera ergo falsis inordinate permixta, in una dis
Abbreviated transcription (Latin):
catholicis ñ sacram̃ta cõmunia in
quib nobiscũ st̃ & adu̾sũ nos ñ sũt.
s diuisionẽ paci ueritatiq cont̾riã
qua aduersum nos sunts. & dnm̃ ñ
sequunt᷑ nobiscũ. detestari & ꝓhibe¬
re debemus.

Expanded text:
catholicis, non sacramenta communia in quibus nobiscum sunt, et adversum nos non sunt, sed divisionem paci veritatique contrariam, qua adversum nos sunt, et Dominum non sequuntur nobiscum, detestari et prohibere debemus.
Abbreviated transcription (Latin):
statĩ sanitati restituar. Nlam uidi qnͦ¬
posita quã nũqu̾a corporalib ocłis
uidi. puelłã qnda pari calamitate
laborantẽ. talit̾ a sacerdote curatam.
fecit ut illa suggesserat: statĩq ulcus
remediũ qͦd ante respuerat. acciꝑe
consensit. Hec contra fraudes demo¬
nũ paueis explicare curaui: ut qũa
ñ frustra dñs nom̃ eiꝰ quẽ expulsurꝰ
erat sp̃s int̾rogaret intelligas. Quod
uͦ demonia multa hominẽ intrasse
memorant᷑. significat ppłm genti¬
ũ ñ uni cuilibet.s in numeris ac
diũsis idolatrie cultib ẽẽ mancipa¬
tũ. Cui contͣ scriptũ ẽ qͦd multitu¬
dinis credentiũ erat cor unũ & aĩa
una. Unde bene in babilonia linguaꝵ
unata: & illa confusio. hȩc uisio
pacis int̃pretat᷑: quia uidelicet e¬
lectos in plerisq linguis & genti¬
b una fides ac pietas pacificando
confirmat: reꝓbos autẽ plures sectȩ
quã linguȩ dissotiando confun¬

Expanded text:
statim sanitati restituar. Nam vidi qstatim sanitati restituar. Nam vidi qcivitate, quam nunquam corporalibus oculis vidi, puellam quamdam pari calamitate laborantem, taliter a sacerdote curatam. Fecit ut illa suggesserat, statimque ulcus remedium, quod ante respuerat, accipere consensit. Haec contra fraudes daemonum paucis explicare curavi, ut quam non frustra Dominus nomen ejus quem expulsurus erat spiritus interrogaret, intelligas. Quod vero daemonia multa hominem intrasse memorantur, significat populum gentium non uni cuilibet, sed innumeris ac diversis idololatriae cultibus esse mancipatum. Cui contra scriptum est, quod multitudinis credentium erat cor et anima una . Unde bene in Babylonia linguaruunata; et illa confusio, haec visio pacis interpretatur: quia videlicet electos in plerisque linguis et gentibus una fides ac pietas pacificando confirmat, reprobos autem plures sectae quam linguae dissociando confun
Abbreviated transcription (Latin):
miraculo. sp̃c in corporei corporis
humani concubitũ petere ac se pa¬
trare confingunt: & nom̃ dȩmonts
qͦ censeri dixerit. & de ierandi modoᷤ
quib amoris sui fedus alterutrum
pepigerint. ꝓdendos ẽẽ p̃cipiunt
Quȩ m̃cdatio simillina res: s a deo ue¬
ra. & plurmnoꝵ est attestatione no¬
tissima. ut quidã uicinꝰ mͥ p̃sbiter
retulerit se quancdã scĩmomialẽ
fȩminã a de monio curare cepisse. s
quã clui res latebat nichil apud eã
ꝓficere potuisse: confesso aũ qͦmo¬
lestabat᷑ fantasinatae mox & ipsum
orationib cȩterisq que oportebat
purificationũ generib effugasse: &
eiusdẽ femine corpꝰ ab ulcerib quȩ
dȩmonis tactu contraxerat. medici¬
nali studio adiuncto sale benedic¬
cere ab eadẽ ipsa quã sanare uolebat.
consiliũ qͦ sanaret᷑ accepit.Si inquit¬
oleũ ꝓ infirmis consecratũ eiłe me¬
dicam̃to asꝑseris sicq me ꝑunxeris:

Expanded text:
miraculo spiritus incorporei corporis miraculo spiritus incorporei corporis humani concubitum petere se ac patrare confingunt. Et nomen daemonis, quo se censeri dixerit, et dejerandi modos, quibus amoris sui foedus alterutrum pepigerint, prodendos esse praecipiunt. Quae mendacio simillima res, sed adeo vera, et plurimorum est attestatione notissima, ut quidam vicinus mihi presbyter retulerit se quamdam sanctimonialem feminam a daemonio curare coepisse, sed quandiu res latebat, nihil apud eam proficere potuisse. Confesso autem quo molestabatur phantasmate, mox et ipsum orationibus caeterisque quae oportebat purificationum generibus effugasse, et ejusdem feminae corpus ab ulceribus, quae daemonis tactu contraxerat, medicinali studio adjuncto sale benediccere, ab eadem ipsa, quam sanare volebat, consilium, quo sanaretur, accepisse. Si inquitoleum pro infirmis consecratum, eidem medicamento asperseris, sicque me perunxeris,
Abbreviated transcription (Latin):
ta cohibent᷑. Et ruptis unculis
agebat᷑ a dȩmonio in deserto qͥa e¬
tiam ipsis transgressis legib ad ea
scelera cupiditate ducebat᷑ quȩ iã
uulgarẽ consuetudinẽ excederent.
Int̾rogauit autẽ illũ iħc dicens. Qͦ
tͥ nom̃ ẽ: At ille cdixit. Legio: qͥa intra¬
uerũt demonia multa in eũ. Non
uelut insciꝰ nom̃ inqͥrit. s ut con¬
fessa corã peste quã furens tolerabat.
uirtꝰ curantis gratior emicaret. Set
& nr̃i temporis sacerdotes. qͥ ꝑ exorcis¬
mi grãm clemones eicere nort. solet̃
dicere. patientes ñ alit̾ ualere curari.
nͥ quantũ sapere possunt. om̃e qͦd ab
immũdis spĩtib uisu. auditu. gustu.
odoratu. & tactu. uł alio qͦlibet cor¬
poris uł animi sensu uigilantes dor¬
mientes ue ꝑtulerint confitendo
parent̃ exponant: & maxime quando
uł iuiris in specie fȩminea. uł in uirili
habitu fęminis apparentes qͦs demo¬
mones gallidusios uocant. infando

Expanded text:
ta cohibentur. Et ruptis vinculis, ta cohibentur. Et ruptis vinculis, agebatur a daemonio in deserto. Quia etiam ipsis transgressis legibus, ad ea scelera cupiditate ducebatur, quae jam vulgarem consuetudinem excederent. Interrogavit autem illum Jesus dicens: Quod tibi nomen est? At ille dixit: Legio, quia intraverunt daemonia velut inscius nomen inquirit, sed ut confessa coram peste, quam furens tolerabat, virtus curantis gratior emicaret. Sed nostri temporis sacerdotes, qui per exorcismi gratiam daemones ejicere norunt, solent dicere, patientes non aliter valere curari, nisi quantum sapere possunt, omne quod ab immundis spiritibus, visu, auditu, gustu, tu, tactu, et alio quolibet corporis vel animi sensu, vigilantes dormientesve pertulerint, confitendo patenter exponant. Et maxime, quando vel viris in specie feminea, vel in virili habitu feminis apparentes, quos daemones Galli Dusios vocant, infando
Abbreviated transcription (Latin):
ncoꝵ ciecisse demonia. quẽ ipsa demo¬
ma fatent᷑ nichil secũ habere com¬
mune: Qti hoc ipsũ qͦd tc̃ ꝑ demonia Rz¬
ei clamauere furorẽ: post in delubris
idoloꝵ dicere & confiteri ñ desiũt.
ih̃m uidelicet eẽ xp̃m filiũ di altis¬
simi: nec se aliquid cũ illo pacis aut
societatis habere. O bsecro te ne me
torqueas. Precipiebat enĩ spũi im¬
mundo ut exiret ab hoĩe: multis
enĩ temporib arripiebat eum. Hos¬
tis humanȩ salutis ñ exiguũ sͥ du¬
cit eẽ tormentũ ab homims lesione¬
cessare: qͦꝙ hunc duitiꝰ possidere sole¬
bat. eo difficiliꝰ dimittere consentit.
Unde studenctũ sũmoꝑe ẽ: ut & si qnͣdo
ut homines a diabolo superam᷑. mer
eiꝰ laqueoseuitare satagamꝰ: ne si tar¬
diꝰ eius iuri resistat᷑. laboriosiꝰ qͣndoq
pellat᷑. Et uinciebat᷑ catenis. & cõ¬
pedib eustoditꝰ. Cathenis & cõpedib
graues & durȩ leges significant᷑ gen¬
tiũ. quib & in eoꝵ re publica pecca¬

Expanded text:
niorum ejecisse daemonia, quem ipsa daemonia fatentur nihil secum habere commune? Quin hoc ipsum quod tunc per daemoniaci clamavere furorem, post in delubris idolorum dicere et confiteri non desinunt, Jesum videlicet esse Christum Filium Dei altissimi, nec se aliquid cum illo pacis aut societatis habere. Obsecro te, ne me torqueas. Praecipiebat enim spiritui immundo ut exiret ab homine. Multis enim temporibus arripiebat illum. Hostis humanae salutis non exiguum sibi ducit esse tormentum, ab hominis laesioncessare; quoque hunc diutibat, tanto difficilius dimittere consentit. Unde studendum summopere est ut et si quando, ut homines, a diabolo superemur, mox ejus laqueos evitare satagamus, ne si a quandoque pellatur. Et vinciebatur catenis, et compedibus custoditus. Catenis et compedibus graves et durae leges significantur gentium, quibus et in eorum republica pecca
Abbreviated transcription (Latin):
mrulti st̃ uocati. pauci uͦ electi. Eẜ qͥ
hic ficdẽ qua imbuti sũt sc̃e t̾ͥnitatis
incorrupta mente seruauerit. illic
eius ȩterna merent᷑ uisione lȩtari.
Et factũ ẽ dũ oraret. spẽs uultꝰ eiꝰ alt̾a.
& uestitꝰ eiꝰ albꝰ refulgens. T tanfigu¬
surrectionis ostenclit. Qui qͣlis tũc
apłis apparuit talis pꝰt iuditiũ euc̃¬
tis apparebit electis. Nam in ipsotẽ¬
pore iudicandi & bonis simul &
malis informa serui uidebit᷑: ut
udelic et impii quẽ spreuere. uidei
quẽ negauere. milites quẽ crucifir¬
ere. pẏlatꝰ herodesq q̾m iudicauere qͣ¬

Expanded text:
multi sunt vocati, pauci vero electi . Et qui multi sunt vocati, pauci vero electi . Et qui hic fidem, qua imbuti sunt, sanctae Trinitatis incorrupta mente servaverint, illic ejus aeterna merentur visione laetari. Et factum est dum oraret species vultus ejus altera, et vestitus ejus albus refulgens. Transfigusurrectionis ostendit. Qui qualis tunc apostolis apparuit, talis post judicium cunctis apparebit electis. Nam in ipso tempore judicandi et bonis simul et malis, in forma servi videbitur, ut videlicet impii quem sprevere, Judaei quem negavere, milites quem crucifixere, Pilatus Herodesque quem judicavere, q
Abbreviated transcription (Latin):
mnatħs dum̃ marcꝰq pt sex lies tnͣs¬
figuratũ cdicunt nec temporis or¬
dine. nec mysterii ratione resultat.
qͥa & illi medios tantũ ponũt die ᷤͤ.
unde & absolute post sex dies factũ
dicunt. hic pͥmũ adiungit & ulti¬
mũ: ideoq temperantiꝰ fere octo
chies cõmemorat. Q illic post sex
muncdi ȩtates a labore qͥescendũ:
hic uͦ tempore octauo designat eẽ¬
resurgendũ. Unde & pulchre sextꝰ
ri licet. p̃cib ẽ instandũ. ne inoc¬
tauo retͥbutionis tempore a iuidi
ce corripiam᷑ irato. Qdͦ & ipse dñs
hoc loco uoluit nos ostenso suȩ ora¬
tionis exemplo docere: de qͦ subdi¬
t᷑. Et ascendit in montẽ tit oraiet.
n montẽ naraq oraturꝰ & sic tnͣs¬
figurandꝰ ascendit. ut ostendat
eos qͥfructũ resurrectionis expec¬
tant. qͥ regem in decore suo uicdẽ
desiderant. mente in excelsis habita¬
re. & continius p̃cib incũbẽ debẽ.
Tres solũmͦ secũ discipłos ducit. qͥ a¬

Expanded text:
num Marcusque post sex dies transfiguratum dicunt, nec temporis ordine, nec mysterii ratione resultat. Quia et illi medios tantum ponunt dies, unde et absolute post sex dies factum dicunt: hic primum adjungit et ultimum, ideoque temperatius fere dies octo commemorat. Et ille post sex mundi aetates sanctis a labore quiescendum, hic vero tempore octavo designat resurgendum. Unde et pulchre sextusri licet, precibus est instandum ne in octavo retributionis tece corripiamur irato. Quod et ipse Dominus hoc loco voluit nos, ostenso suae orationis exemplo, docere, de qutur: Et ascendit in montem ut oraret. In montem namque oraturus, et sic transfigurandus ascendit, ut ostendat eos qui fructum resurrectionis exspectant, qui regem in decore suo videre desiderant, mente in excelsis habitare, et continuis precibus incumbere debere. Tres solummodo secum discipulos ducit, q
Abbreviated transcription (Latin):
sequi ñ merent᷑. ad se qͦq reũsum ñ
sine uelamie uident. Helyã nouere
s solꝰ cũ trrumpho ascendentis cum
ti passim scͥpturȩ uerba legimꝰ. s quã
celsa iuxp̃i mysteriis splendeat ꝑpauci
intelligimꝰ. Et dicebant excessum eiꝰ.
quẽ cõpleturꝰ erat in ierłm. Et usq
hodie lex & ꝓpħȩ qͦs cũq in uerȩ fidei¬

Expanded text:
sequi non merentur. Ad se quoque reversum non sine velamine vident. Eliam novere, sed solus triumphum ascendentis cum ti passim Scripturae verba legimus, sed quam celsa in Christi mysteriis splendeat, perpauci intelligimus. Et dicebant excessum ejus, quem completurus erat in Jerusalem. Et usque hodie lex
Abbreviated transcription (Latin):
missam futurx beatitudinis głam
discipłis manifestat: ut et ostensa fu¬
audire possint corla reforieat. &. oc¬
tonario. dierũ numero uerũ tempo¬
re resurrectionis gaudiũ doceat eẽ
uenturũ. Nam & ipse octaua die idẽ
pt sextam sabbati qua crucẽ ascencdit.
& septimã sabati qua in sepulcro qͥeuit.
a mortuis resuriexit: & nos ptͦ sex hu¬
iꝰ sclĩ etates in qͥb ꝓ dño pati ꝙ labora

Expanded text:
missam futurae beatitudinis gloriam discipulis ideo manifestavit, ut ostensa caaudire possent, corda refoveret, et octonario dierum numero verum gaudium tempore resurrectionis gaudium doceat esse venturum. Nam et ipse octava die, id est post sextam Sabbati, qua crucem ascendit, et septimam Sabbati, qua in sepulcro quievit, a mortuis resurrexit. Et nos post sex hujus saeculi aetates, in quibus pro Domino pati et labora
Abbreviated transcription (Latin):
tulerit: qui dicebat. Castigo corpꝰ
meũ. & in seruitutẽ religo: ne forte
aliis p̃dicans ipse reꝑb effitiai. E cce
in afflictione corporis audiuimꝰ cru¬
cem carnis: nunc in cõpassione ꝓr¬
uni audiamꝰ crucẽ mentis. Ait. Qͥs
infirmat᷑: & ego ñ infirmor: Quis
scandalitat᷑: & ego ñ uror: S in utraq
crucis baiulatione notandũ. qͦd hãc

Expanded text:
i dicebat: Castigo corpus meum, et in servitutem redigo, ne forte aliis praedicans, ipse reprobus efficiar . Ecce in afflictione corporis audivimus crucem carnis, nunc in compassione proximi audiamus crucem mentis. Ait: Quis infirmatur, et ego non infirmor? Quis scandalizatur, et ego non uror ? Sed in utraque crucis bajulatio
Abbreviated transcription (Latin):
Et qͥcũq ñ receꝑint uos: exeũtes cle ciui¬
tate illa etiã puluem pedũ ur̃oꝵ ex¬
cutite in testimoniũ supͣ illos. Pului ᷤ
exeutit᷑ de pedib ĩ testimoniũ laboriᷤ sui.
ad illos usq ꝑuenerit. Siue excutit᷑
puluis. ut nithil ab eis accipiant.
ne aduictũ qͥdẽ necessariũ qͥ engłm
spreuerint. Allegorice aũ qͥ ũbo humi¬
lit̃ intencłt. siqͥb ut hoĩes trene leui¬
tatis neuis obscurant᷑. ꝑ ea mox quȩ
recipiut̃ euglice p̾dicationis uestigi¬
a purgant᷑. Qui uͦ ꝑficlia uł negligen¬
tia. uel etiã studio contẽpnũt. hoꝵ
uitanda cõmiuno. fugienda synago¬
ga censet᷑. excutiendꝰ pedũ puluis.
ne gestis manib ꝙ pulueri coparan¬
dis. mentis castȩ uestigiũ polluatur.
Egressi aũ circuibant ꝑ castella eugłi¬
rantes & curantes ubiq. Qunid eugłi¬
tarent uł qͦmͦ curarent apłi. marcus¬

Expanded text:
Et quicunque non receperint vos, exeuntes de civiEt quicunque non receperint vos, exeuntes de civitate illa etiam pulverem pedum vestrorum excutite in testimoexcutitur de pedibus in testimonium laboris sui, ad illos usque pervenerit. Sive excutitur pulvis, ut nihil ab eis accipiant, ne ad victum quidem necessarium, qui Evangelium spreverint. Allegorice autem, qui verbo humiliter intendunt, si quibus, ut homines terrenae levitatis naevis obscurantur, per ea mox, quae recipiunt Evangelicae praedicationis vestigia, purgantur. Qui vero perfidia, vel negligentia, vel etiam studio contemnunt, horum vitanda communio, fugienda synagoga censetur, excutiendus pedum pulvis, ne gestis manibus et pulveri comparandis, mentis castae vestigium polluatur. Egressi autem circumibant per castella, evangelizantes et curantes ubique. Quid evangelizarent, vel quomodo curarent Ap
Abbreviated transcription (Latin):
indutꝰ eet̃ aliam portanda putaret:
sollicitꝰ ne opꝰ eẽt. cũ ex ilta potestate pos¬
set acciꝑe. Quod uͦ scd̾m marcũ ñ por¬
tari uł haberi duas tunicas. s exp̃ssiꝰ
nlui p̃cepit dicens. & ne incluerent᷑
duab tuncis. qͥd eos monet: nͥ ñ dup¬
plicit̾ s simplicit᷑ ambulare: Aliter
in duab tumeis uidet᷑ mͥ duplex os¬
tendere uestimentũ: ñ qͦ in locis sitbiȩ
& glatiali niue rigentib una qͥs tu¬
nica debeat ẽẽ contentꝰ.s qͦ in tumca
uestim̃tũ intelligamꝰ. ne alio uestiti.
aliud nob̾ futuroꝵ timore seruemꝰ.
Et inqũacũque domũ intraueritis
ibi manete: & inde ne exeatis. Dat cõ¬
stantiȩ generale mandatũ. ut hospita¬
lis necessitudinis iura custodiant. ali¬
enũ a p̃licatore regni cȩlestis astruenꝰ.
cursitare ꝑ domos. ẜ uruolabilis hos¬
pieii iura mutare. Nec otiose secłm
decernit᷑. ut mutandi hospicii necessi¬
tudinisq utolandȩ causa ñ suppetat.

Expanded text:
indutus aliam portandam putaret, sollicitus ne opus esset, cum ex illa potestate posset accipere. Quod vero secundum Marcum non portari vel haberi duas tunicas, sed expressius indui prohibet, dicens et ne induerentur duabus tunicis , quid eos monet, nisi non dupliciter, sed simpliciter ambulare? Aliter, in duabus tunicis videtur mihi duplex ostendere vestimentum, non quo in locis Scythiae, et glaciali nive rigentibus, una quis tunica debeat esse contentus, sed quo in tunica vestimentum intelligamus, ne, alio vestiti, aliud nobis futurorum timore servemus. Et in quamcunque domum intraveritis, ibi manete, et inde ne exeatis. Dat constantiae generale mandatum, ut hospitalis necessitudinis jura custodiant, alienum a praedicatore regni coelestis astruens, cursitare per domos, et inviolabilis hospitii jura mutare. Nec otiose secunddecernitur, ut mutandi hospitii necessitudinisque violandae causa non suppetat.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbationẽ fidei uox sufficit ꝓfessionis:
quã defencdit a uerecundia ꝓfessio ge¬
neralitatis. Est tam̃ ubi se qsq in t̾ro¬
get: ut in confessione xp̃i se ueracit̃
ꝓbet. Certe eiũ ꝑsecutionis tempore eru¬
bescere poterat̃ fideles. substantia nuda¬
ri. de cdignitatib deici. uerberib affli¬
gi: pacis aũ tempore quia hȩc a nr̃is ꝑ¬
secutionib cdesut̃. est aliud ubi ostencla¬
mͦ nob̾. Uerem᷑ sepe a ꝑpemus despici:
declignam᷑ iniurias ũbi tolerare: si
contingat uirgiĩ fortassis cũ ꝑximis.
erubescimꝰ pͥores satis facere. Cor qͥppe
carnale dũ huiꝰ uite glam querit.
humilitatẽ respuit. O ico aũ uob̃.
uere st̃ aliqͥ hic stantes qͥ ñ gustabt̃
mortẽ. donec uideant regnũ dĩ.
Regnũ dĩ hoc loco: p̃senseccłia uocat᷑. E qͥ a
ñ nulli ex discipłis usq a cło incorpore
uicturi erant. ut eccł̃iam lĩ construc¬
tam conspicerent. & contra muncdi hu¬
iꝰ glam erectam. consolatoria ꝓmissi¬

Expanded text:
sufficit professionis, quam defendit a verecundia professio generalitatis. Est tamen ubi se quisque interroget, ut in confessione Christi se veraciter probet. Certe enim persecutionis tempore erubescere poterant fideles substantiis nudari, de dignitatibus dejici, verberibus affligi: pacis autem tempore, quia a nostris persecutionibus desunt, est aliud ubi ostendamur nobis. Veremur saepe a proximis despici, dedignamur injurias verbi tolerare: si contingat jurgium fortasse cum proximo, erubescimus priores satisfacere. Cor quippe carnale, dum hujus vitae gloriam quaerit, humilitatem respuit. Dico autem vobis vere, sunt aliqui hic smortem, donec videant regnum Dei. Regnum Dei hoc loco praesens Ecclesia vocatur; et quia nonnulli ex discipulis usque adeo in corpore victuri erant, ut Ecclesiam Dei constructam conspicerent, et contra mundi hujus gloriam erectam, consolatoria promissi
Abbreviated transcription (Latin):
da ꝑueniat. si ꝑfecte amando ere¬
diderit. At ipse dixit illi. filia. fi¬
des tua te saluã fecit. uade in pace.
Ideo filia. qͥa fides tua te saluã fecit.
Nec dixit. fides tua te saluã factura
est: s saluã fecit. In eo enĩ qͦd credi¬
disti:iã salua facta es. Ad huc illo
loquente: uenit qͥdã ad pͥncipem
synagoge. dicens ei. Quia mortua
est filia tua: noli uexare illũ. Sub¬
lata a ꝓfluuio sanguinis muliere.
mox filia pͥncipis mortua nnti¬
at᷑: quia dũ ęccłia a uitioꝵ labe
imundata. & ob fidei meritũ filia
est cognominata. continuo syna¬
goga ꝑfidiȩ simul inuidieq leto
soluta ẽ. ꝑfidiȩ qͥdem. qͥa in xp̃o
credẽ noluit: inuidiȩ uͦ. qͥa eccłi¬

Expanded text:
da perveniat, perfecte amando creda perveniat, perfecte amando crediderit. At ipse dixit illi: Filia, fides tua te salvam fecit; vade in pace. Ideo filia, quia fides tua te salvam fecit. Nec dixit, fides tua te salvam factura est, sed salvam fecit. In eo enim, quod credidisti, jam salva facta es. Adhuc illo loquente, venit quidam ad principem synagogae, dicens ei: quia mortua est filia tua, noli vexare illum. Salvata a profluvio sanguinis muliere, mox filia principis mortua nuntiatur, quia dum Ecclesia a vitiorum labe mundata, et ob fidei meritum filia est cognominata, continuo synagoga perfidiae simul invidiaeque lege soluta est. Perfidiae quidem, quia in Christo credere noluit; invidiae