comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ca prarũ quidã detulerunt. Et quiã
pilos peccatex confessio signatur.
soltẽ uel hoc unũ offeramus. Uerĩ
si de est aurũ sapientię siar gentũ
rite laudantis eloquim sidi uersarũ
uirtutũ gẽ me. postremo sicastita¬
tis brs sus miseris ab est. uel p̃dictos
caprarũ pilos ofseramus quia forte
qupsi cũ ueraci confessione placebt̃.
Uerũ scilsce qr quẽ adhue exconsen¬
s peccire delectat. falsũ est qđ de
p̃teritis uere penite at. Ut alitẽ qud̃¬
dã dehumano isu loquamur isiquar¬
đo fut̃ familias postẽpus domũ suã
reuertitur oñis familia sol& ad gau¬
dere. cũ quidẽ & catelli exilientis
quodã gestu m̃brg. semostrant le¬
tar. Qua ꝓpt̃ ꝙ nos lice ium̃ti asͣ¬
pirnio moritosimus conparindi
tam siob istius honorẽ sollep ata
micas miscdȩ eĩ sperare quasi catuli
sub m̃sa poterimus. Et hoc non exno¬
bis. sed exbonitate ruangelici rogis
qui cecos. & lau dos ad conuiũ suum
dignatus est asseisei. Bene ergono¬

Expanded text:
quidam detulerunt. Et quia per illos peccatorum confessio designatur, saltem vel hoc vnum offeramus. Verū si deest aurum sapientiæ, si argentum rite laudantis eloquij, si diuersarum virtutum gemmæ, postremo, si castitatis byssus miseris abest, vel prædictos caprarum pilos offeramus: quia forte & ipsi cum veraci cōfessione placebunt. Veraci scilicet, quia quem adhuc ex consensu peccare delectat: falsum est, quod de præteritis vere pœniteat. Vt autem quiddā de humano vsu loquamur, si quando paterfamilias, post tempus, domum suam reuertitur, omnis familia solet adgaudere: cum quidem & catelli exilientes, quodam gestu membrorum, se monstrāt lætari. Quapropter, & nos, licet iumentis insipientibus merito simus comparandi: tamen si ob istius honorem solemnitatimicas misericordiæ eius sperare, quasi catuli sub mēsa poterimus. Et hoc non ex nobis, sed ex bonitate Euangelici Regis, quia cæcos & claudos ad conuiuium suum dignatus est asciscere. Bene ergo no
Abbreviated transcription (Latin):
tũ beatũ uidelic& maurũ has in partes
adhuc uiuens direxerit. & sede mum
transferri uoluerit. Forte eñĩ cũ sca meas
eiꝰ adeo dilatata ess& ut omnẽ mũdũ si mul
conspicer&: hunc eũ sibi quodã occul¬
to consilio spe cialit̃ delegauit. Uiderit
gͦ quisqͥs ẽ eui locꝰ tã multis uꝰqueqͣque
desi derabilis tantũ ñ negat᷑. quãti ha¬
bendus sit: quãtaq reuerentia ex co¬
lendꝰ sit. Pond qͥpye cuiꝰ lib& reatꝰ non solũ

Expanded text:
tum, beatum videlicet Maurum, has in partes tum, beatum videlicet Maurum, has in partes adhuc viuēs direxerit, & demum se transferri voluerit. Forte enim, cū sancta mens eius adeo dilatata esset, vt omnem mundum simul conspiceret: hunc locum, sibi quodam occulto consilio specialiter delegit. Viderit ergo quisquis est, cui locus tam multis vsquequaque tantum desiderabilis non negatur: quanti habendus sit, quantaque reuerentia excolendus. Pondus quippe cuiuslibet reatus, non solum
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃ uero scã atq miranda eĩ gestam
promptuhabentur nos inteñ taoe¬
amus de illis. Hoc tam̃ ad eĩ he nori¬
ficentiã referamus. qđ ñ abus quilib&
ex magistris eocłe uitã tantipatrisdi¬
ges sit. quã in signis ille disertissimus
pipa gregorius quitotũ qł soposri
quisiaurũ refulg&. diuinitsenĩ
dispositum ẽ. ut cũ isdẽ excellentis¬
simus legis lator inoeteris modssita
dõ decoratus. Miã hinc maiori auctori¬
tate tã ipse quãlegis latio eĩ roborare¬
tur qdł eandẽ uitã sũ mus a postolicȩ se¬
dis pontifex ordinauit. Que selic&
uita etiã exoccasione dialogi ut plurib
innotesceret. & nõsolũ aprd latinos
sedetiũ apud grecos notissima for&. Neo
illud p̃tereat qđ omnimodis gauden¬
dũ nobis est hunc tar tũ spbendorẽ in hinc
nram occiduã regionẽ uenisse diuino
nutu donatũ sit Neq enĩ ab rẽcredi¬
mus contigisse. qđ clientẽ unice dilec¬

Expanded text:
m vero sancta atque admiranda ejus gesta in m vero sancta atque admiranda ejus gesta in promptu habentur, nos interim taceamus de illis. Hoc tamen ad ipsius honorificentiam referamus, quod non alius quilibet ex magistris Ecclesiae vitam tanti patris digessit, quam insignis ille disertissimus papa Gregorius, qui totum quod scripsit, quasi aurum refulget. Divinitus enim dispositum est, vt cum isdem excellentissimus Legislator in cæteris modis sit a Deo decoratus: etiam hinc maiori authoritate, tam ipse quam legislatio eius roboretur, quod eādem vitam summus Apostolicæ Sedis Pontifex ordinauit. Quæ scilicet vita, etiam ex occasione Dialogi eius, pluribus innotesceret: & non solum apud Latinos, sed etiam apud Græcos notissima foret. Nec illud prætereat quod omnimodis gaudendum nobis est, hunc tantum splendorem in hanc nostram occiduam regionem venire, diuino nutu donatum esse. Nec abs re credimus cōtigisse, quod clientem vnice dilec
Abbreviated transcription (Latin):
mus cognouit. Qui gram deuo animo
mirabilis fecisse refertur. Et quia lugũ
ñ solũ ab ad olescentia. sed etiã ab ipsa
infintia portauit. ut ibidẽ hieremias
ꝓsequitur. in illo celesti capitulo sigula¬
rit̾ sedebit. Hec sine diuno moderami¬
ne gestũ fuisse constat. qđ aculeos tep̃¬
tationis inse se tamualidos ibidẽ exꝑ¬
tus est. Sicut enĩ dux bonorũ petrus
pͥmo sibi ostensus ẽ. tunc dominico gre¬
gi p̃latus. sic iste princeps dĩ tantoru᷑
milib monachꝙ p̃ferendus. opor¬
tuit ut ꝓpͥo discrimine ꝓbaret. qua¬
lat̃ sub ditis misereri debuiss&. Qui¬
a tam̃ ꝓpͥũ & pͥmũ certaminis impe¬
tũ fortit̃ deuicit. tale quid de inceps
nũ quã sensit. Quã oboedient᷑ sane
& quã diserte priuato bono quisquar
beat cõmune bonũ pferrebhi ssosis¬
telis disciplinȩ magister in hoc suo fac¬
to demostrat. qđ max ut erepetenis
est. dilertam soloͥtudi nẽ seuincenis
de seruit. & uoto supplicũ satisecir

Expanded text:
mus cognouit: qui grandæuo animo, mirabilis, fecisse refertur. Et quia iugū non solū ab adolescentia, sed etiam ab ipsa infantia portauit, vt ibidē Ieremias prosequitur, in illo cœlesti capitolio singulariter sedebit. Nec sine diuino moderamine gestū fuisse cōstat, quod aculeos tentationis in sese tamertus est. Sicut enim dux bonorum Petrus, primo sibi ostensus, est tunc Dominico gregi praelatus; sic iste princeps Dei tantorum millibus monachorum praeferendus, oportuit ut proprio discrimine probaret, qualiter subditis misereri debuisset. Quia tamen primo certaminis impetum fortiter devicit, tale quid deinceps nunquam sensit. Quam obedienter sane, et quam diserte privato bono quisque debeat commune bonum praeferre, hic spiritalis disciplinae magister in hoc suo facto demonstrat. Quod mox ut expetitus est, dilectam solitudinem se vincens deseruit, et voto supplicum sa
Abbreviated transcription (Latin):
tam in uocemꝰ eũ. & sint oculi nri in matib
eiꝰ in tẽdentes donec ipse suos attollat oca¬
los suꝑ nos: & misereatur ñi Sit nobis
semꝑ henedictos in corde. sit semꝑ bege¬
dictos in ore. sit semꝑ benedicte us aedis

Expanded text:
tamē inuocemus eum, & sint oculi nostri in manibus tamē inuocemus eum, & sint oculi nostri in manibus eius intendentes: donec ipse suos attollat super nos, & misereatur nostri. Sit nobis semper Benedictus in corde, Benedictus
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ quisq sc̃oꝵ cũ illis surg& in regnãtione
quos
dño adquisiuit. Cũ gͥ uniu̾si huiꝰ ce inst¬
to nis eiꝰ sequaces in unũ coacti fuerint.
quale signũ apłatus benedicti tunc ille
copiosus exercitꝰ se ipsũ exhibebit:
O quali gandio ille tripudiabit: qͥseso
illis cohortib misceri potuerit. Nc̃ om̃s
uel loco. uł affectu uicini in eũ cordis
intuitũ dirigant. Omĩa eni om̃il fact̾o
Habent enĩ pueri formã in puero. quã se¬
quat᷑. ut qm̃ ad exẽplũ Is aac dõ oblati
s̃ pͥmordia sua caueant ferm̃tare: ac de¬
inceps qꝙ ꝑetatũ successiones sint ꝑfeeꝗ
sensu: ut apat̾na sui nutricil pietate ñ de¬
generent: ne forte si abexcellentiori gradu
ceciduit : grauiuꝰ elidantur. Sꝯ  pos qͥcumꝙ
deliqͥm. nullo moso ab sꝑanda elenitia defici¬
amͦ qr uiuens ⁊ pꝰ obitũ mortuos suscitauit.
cõfracta pestaurauit. desꝑata curauit. Et
quãuis ñ fecerimꝰ eiꝰ uolũ tatẽ. Somninum

Expanded text:
in regeneratione, quos Domino acquisiuit. Cum igitur vniuersi huiusce instonis eius sequaces, in vnū coacti fuerint: quale signum Apostolatus Benedicto tunc ille copiosus exercitus se ipsum exhibebit? O quali gaudio tunc ille tripudiabit, qui sese illis cohortibus immiscere potuerit! Nunc omnes, vel loco vel affectu vicini, in eum cordis intuitum dirigant. Omnia enim omnibus factus est. Habet enim pueri formam in puero quam sequantur: vt quoniā ad exemplum Isaac Deo oblati sunt, primordia sua caueant fermētare. Ac deinceps quiq. per ætatum successiones sint perfecti sensu: vt a paterna sui nutricij pietate non degenerent. Ne forte si ab excellentiori gradu ceciderint, grauius elidātur. Sed & nos quicumque deliquimus, nullomodo ab speranda clementia deficiamus: quia viuens & post obitum mortuos suscitauit, confracta restaurauit, desperata curauit. Et quamuis non fecerimus eius volūtatem, Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
neganra sande. Sier̃a adhuc pͥuerulus rea cea¬
pisteriu reparanie ut nec scissura quidẽ apꝑa¬
rere: nos qui uasa ad honoremi in domuo dr ꝑ
gram uocati sumus quia multas peoetegru
scissuras incurrimꝰ ꝑ eundẽ rege & me dicũ
qui i suo segi sociatus e. reuari poremiuis
Singtedo scelerũ nos decol oraurel ũ semiis it
etͥois ⁊qui ũ mutat pellẽ suã. sed adeus ma¬
nũ ocurrentes annonã miscdiȩ sic̃ ille suus¬
coruus ab eo requiramꝰ. si &iam int̾ in uiriosos
merito computandi sumꝰ illũ tam̃ effectũ quo
ꝓse odicnte fleuit. ab ipso reposcamus. Neq
em̃ fupplices quã uis indignos ad u̾sabit᷑: qui
ꝓ ꝑseuerante in malitia lugebat. Gaudeam
fectũ exhibeamus. Nã idcurco dimissa st̃ m aRiae
peccata multa: qr dil ex̃ multũ. CRerũ ad laudeᷤᷤ
eiꝰdẽ pͥncipis dĩ sẽꝑ iuxta psalmistã adicere cuꝗ̃¬

Expanded text:
nera nostra sanet. Si enim adhuc puerulus ita capisterium reparavit, ut nec scissura quidem appareret; nos, qui vasa ad honorem in domo Dei per gratiam vocati sumus, quia multas peccatorum scissuras incurrimus, per eumdem medicum qui jam suo regi sociatus est, reparari poterimus. Si nigredo scelerum nos decoloravit, non simus ut Aethiopes, qui non mutant pellem suam; sed ad ejus manum recurrentes, annonam misericordiae, sicut ille corvus, ab eo requiramus. Si etiam inter injuriosos merito computandi sumus, illum tamen affectum, quo pro se odiente flevit, ab ipso reposcamus. Neque enim supplices, quamvis indignos, aversabitur, qui pro perseverante in malitia lugebat. Gaudeamufectum exhibeamus. Nam idcirco dimissa sunt Mariae peccata multa, quia dilexit multum . Caeterum ad laudes ejusdem principis Dei semper, juxta Psalmistam, adjicere, cu
Abbreviated transcription (Latin):
xpm dnim benedic tii nonꝗoce portũ.
huiuseemodi confessionem in enis landem
ꝓtulisse. Postea enĩ hoc dixit. quam intrauit
intẽplũ cum laudibus turbarũ. hunc ipsum
uersiculũ in laudem xp̃iut supra dictũ e.
decantantiũ. Habent gͥ udei. tempis poe¬
nitintiae sibi datũ ut si uoluerint confiteri
xpm̃ dĩ patris filiũ benedictũ in nomine
dñi faciem illius in tueri mereant᷑ id est po¬
tentiam diuinitatis eius intellectu alibus
oculis conspieere. & aequalem patri credere
ꝑcepta ut dictũ ẽ fidem eins recipient. &
ꝓut posse fuit p̃missis nouerimꝰ quia beatiste¬
plani primi martiris festiuitati quã colimꝰ
non solum deliemꝰ uenerationem. sed & imitati¬
onem Punc enĩ primũ dñs iħe post passionem¬
sua ꝓse pati noluit. cuiꝰ dilectionẽ & iã circa
mimieos inuictã nob om̃ib imitabilẽ sanxit.
Sed cur hunc primũ martirem uocamꝰ antequem
milia parmilo passa fusse ꝓredep̃tore nouinius.

Expanded text:
Domini benedictum non voce tantum, os hujuscemodi confessionem in ejus laudem protulisse. Postea enim hoc dixit quo quando intravit in templum cum laudibus turbarum, dum hunc ipsum versiculum in laudem Christi ut supra narratum est decantarent. Habent igitur Judaei tempus poenitentiae sibi datum, ut si voluerint confiteri Christum Dei Patris Filium benedictum in nomine Domini, faciem illius intueri mereantur, id est, potentiam divinitatis ejus intellectualibus oculis conspicere, et aequalem Patri credere.Enoch percepta ut dictum est fidem ejus recipient et prout posse fuit, praemissis, noverimus, quia beati Stephani primi martyris festivitati quam colimus, non solum venerationem debemus, sed et imitationem. Hunc enim primuonem etiam circa inimicos invictam, nobis omnibus imitabilem sanxit. Sed hunc cur primum martyrem vocamus, ante quem millia parvulorum passa fuisse pro Redemptore novimus?
Abbreviated transcription (Latin):
ustitiã refulgeat urxta illud danibelos
inꝑpetuas ꝑternitates. Iocetar &iã sob
mregno patris eꝗ Iocetur etuũ anoli
q legẽ requirt̃ ex orecus. Postremou
ad eo bene dix̃ in om̃i benedictione
soiritali . q. ꝑquẽ tantibenedictionẽ
hereditate posside bunt. itegreopl
qđ eius dẽ patris dilectorib ad eopla¬
co tabi uocabulo censeri qđ solo maxi
me post diuinũ nom̃ inore xpĩ ane
urer sasi Quis eñĩ pielo quens aut oi¬
Mt dic iai aut beneditione subiquo¬
lib& obtentu non dieat. Ceterũ lau¬
des eius tesonare talib ut cũo congru¬
er&: qui ureta apłm sciunt que est
sprs uocationis dei. Uidelio&s illius po¬
cationis. quañsolũ cũ aliis cepĩ ams cõ

Expanded text:
justitiam, refulgeat, juxta illud Danielis, justitiam, refulgeat, juxta illud Danielis, in perpetuas aeternitates. Vocetur etiam sol, Regno Patris eorum. Vocetur etiā Angelus, quia legem requirunt ex ore eius. Postremo adeo benedixit in omni benedictione spirituali. Et per quem tanti benedictionem hæreditate possidebunt. Fateor enim, quod eiusdem Patris dilectoribus adeo placet tali vocame post divinum nomen, more Christiano versari. Quis enim pie loquens, aut Benedictum, aut benedictionem sub quolibet obtentu non dicat? Caeterum laudes ejus resonare, talibus utcunque congrueret, qui juxta Apostolum sciunt, quae est spes vocationis Dei . Videlicet et illius vocationi
Abbreviated transcription (Latin):
dunt. & cordis aciem in eũ defigunt.
Gaudent qr ꝑ eĩ magisteriũ adcelestis.
militię tyrocisuũ sunt ad sciti. Sperat¬
se sub enss ducatu militintes. ad supn
regis palatiũ intromitti. Et qđ sua
cis inter cessione seadipisci confidt
Adhanc itat lucernã quasi in cali¬
ginoso uite huius ftadio micanteme
sub inde respiciunt. & in ipsa uidene
quogres sũ oꝑis tendant. Lucerna igi¬
tur est beatissimus Be NE DIC IS lucer¬
na inquã adhoc uidelic& suꝑ candela¬
brũ posita. ut ardens &lucens sicut de
more ñ uehem̃ter arsit : An q ifte cum
uerbo copere tũ signo splendo re noͣ
reluxit: Est igitur lucerna. sed qualit̃
eundẽ p̃ceptorẽ suũ immo & dnm̃ leg¬
oñes monaehg. decentius appeilabt᷑
dnm̃ in quã. Siquidẽ & heli as dictus
est dñs heuis ei. Ergo pietatis affectui
uocetur lucerna. Sed quasi parũ esti
Nocetur ꝗiã stella. Nonta men quolis¬
cũq sed talis quȩ erudiens maltos ad

Expanded text:
dent, et cordis aciem in eum defigunt. dent, et cordis aciem in eum defigunt. Gaudent, quia per ejus magisterium, ad coelestis militiae tirocinium sunt asciti. Sperant sub ejus ducatu militantes, ad superni regis palatium intromitti. Et quod sucis intercessione adipisci confidunt. Ad hanc itaque lucernam, quasi in caliginoso vitae hujus stadio micantem, subinde respiciunt, et in ipsa vident quo gressum operis tendant. Lucerna est igitur beatissimus Benedictus. Lucerna, inquam, ad hoc super candelabrum posita, ut ardens et lucens, sicut demore non vehementer arsit? An et iste, cum verbo et opere, tum signorum splendore non reluxit? Est igitur lucerna. Sed qualiter eumdem praeceptorem suum, imo et dominum legiones monachorum decentius appellabunt? Dominum, inquam, siquidem et Elias dictus est dominus Elisaei. Ergo pietatis affectu vocetur lucerna. Sed quasi parum est, vocetur etiam stella. Non tamen qualiscunque; sed talis, quae erudiens multos ad
Abbreviated transcription (Latin):
sona ꝓptͣ unũ cor allo ques filium
nominat & suaui xpĩiugo suppo¬
nit. Multa dici p̃terea possent. qͥb
istarũ ꝑsonarũ conuenientia patu¬
iss&. Atequidẽ beatissimũ patrẽ
legis latio specialit᷑ morsi conpa¬
rat. sed magnitudo uirtutũ atq
signos quib q. ꝙ iã ex cellontissimis
uiris consertũ nihi dminus ostendit.
Sicut ille mirabilis eĩuite relator
papa indelico gregorius astriut
qui assignant᷑ ex quib dã factis ip¬
sũ aliquib. nominatimeo pressis
legentib notast᷑. Postremo qđ int̾ plu¬
rima suꝑni muneris Raris mata adpme
pua scripserit. letabindis aurib eq¬
ẽ narrat. Letabundis inquã qr grande
gaudiũ qͥb.q. sana sapientib hoc afferd
qđ eis suꝑna ꝓuidentia talẽ actantũ du
cẽ constituit᷑. quẽ̾ ad ꝓmul gandã celis¬
tis discipline legẽ. dignũ & idoneũ to¬
tus mund agnoscat. Gaudent ergo iq
quasi pͣ uiũ se quentes decius nutupen¬

Expanded text:
ersona, propter vnum cor alloquens, filium ersona, propter vnum cor alloquens, filium nominat, & suaui iugo Christi supponit. Multa dici præterea possent, quibus istarum personarum conuenientia patuisset. Et hunc quidem beatissimum Patrem legislatio specialiter Moysi comparat. Sed magnitudo virtutum, atq. signorum, quibusque etiam excellentissimis viris, consertum nihilominus ostendit. Spapa videlicet Gregorius astruit, qui assignanter ex quibusdam factis, ipsum aliquibus nominatim expressis e, non tacet. Postremo, quod inter plurima superni muneris charismata, adprimpua scripserit, lætabundis auribus eorum narrat. Lætabundis, inquam, quia grande gaudium quibusque sanum sapientibus hoc adfert: quod eis superna prouidentia, talem ac tantū Duem constituit, quem ad promulgandam coelestis disciplinae legem, dignum et idoneum totus mundus agnoscat. Gaudent ergo, et quasi praevium sequentes, de ejus nutu pen
Abbreviated transcription (Latin):
es. quȩ similia tanquã sub uno spũ
gesta nr̾ iste pãtrauit. Et hoc equi¬
dẽ ꝓriuilegiũ utrisq est conmu¬
ne. qđ ambost̾ legis latores. Illȩ
querulas hebreꝙ turbas. de egyp¬
to exire suasit. iste uero quasi de
genuinis carnaliũ desiderio. tene¬
bris multas ex popło ad quisitionis
caternas suo ducatu abstractas. ad¬
terꝑã uiuentiũ introducit. Ille ma¬
re rubrũ diuisit. iste post pcerum
musitato miraculo discipulũ equi¬
dẽ suꝑ aquas currere fecit. dum
plane in utroq. factorerũ liqueat
obstare natura. uideris quid hox
p̃celleat. utrũ uel. equalesit aquas
diuisisse. aut̃ supereas siceo uesti¬
gio cucurrise. Ille in exustis aruis
aquã sitienti populo depera ꝓdu¬
xit. iste desicca rupe fontẽ inusi¬
bus monacho elicuit. quibo diẽ¬
que in riuũ fluit. Ille brutos mores
iudeg quos incredulos uocat & re¬
belles uirga legis coercuit. iste mo¬
nachꝙ gregẽ sicut uoluntariȩ au¬
ditu auris obedientẽ quasi una ꝑ¬

Expanded text:
es, quae similia, tanquam sub uno spiritu gesta, noster iste patravit. Et hoc equidem privilegium utrisque est commune, quod ambo sunt legislatores. Ille querulas Hebraeorum turbas de Aegypto exire suasit; iste vero, quasi de genuinis carnalium desideriorum tenebris multas ex populo acquisitionis caterterram viuentium introducit. Ille mare rubrum diuisit: iste post Petrum, inusitato miraculo, discipulum equidem super aquas currere fecit. Dum plane in vtroque facto, liqueat rerum obstare naturam: videris quid horum præcellat. Vtrum vel æquale sit, aquas diuisisse: aut super eas sicco vestigio cucurrisse. Ille in exustis aruis, aquam sitienti populo de petra produxit: iste de sicca rupe, fontem vsibus Monachorum elicuit, qui hodieque in riuum fluit. Ille brutos mores Iudæorum, quos incredulos vocat & rebelles, virga legis coercuit: iste Monachorum gregem, sicut voluntarie auditu auris obedientem, quasi vna p
Abbreviated transcription (Latin):
dii. sed unus ds. Et nequis existimaret. itͥa¬
filiu indo patre subsistere.ut Nulla substan¬
tiarũ differentia credat᷑ in eẽ. continua
subunxit. Et uerbũ erat apud dm̃. Quod¬
tale est. ac sidiceret. filius subsistit inpatre
inunitate subistantiae & personali dunsione

Expanded text:
dii, sed unus DVerbum in principio subsistere, ut nulla substantiarum difsubjungit, et Verbum erat apud Deum. Quasi diceret: Filius subsistit in Patre in unitate essentiae, et personali discre
Abbreviated transcription (Latin):
constet occisũ. Et certe innumerabiles mar¬
legimus. quos illi non int̾fecerunt. Sed mo¬
ris est scripturarũ. duas tantũ generano¬
nes. bonoꝵ scilic& & maloꝵ texere. Debo¬
noꝵ siquidem generatione dictũ est:
Generatio iustoꝵ benedic&. Et hȩc est ge¬
neratio querentiũ dnm̃. At contra derȩꝓ
bis dicitur Genimina iuperarũ. Et genera¬
qui in malicia similes sunt. inua generati
uirtutibus imitantur. una generatio
esse dicunt᷑. Querendũ rursus quissit
iste Zac̾harias. qui occisus int̾ templĩ
& altare memorat᷑. Et quidem alii

Expanded text:
s occisum. Et certe innumerabiles maro exstitisse legimus, quos illi non interfecerunt. Sed mos est Scripturarum duas tantum generationes, bonorum scilicet et malorum, texere: de bonorum siquidem generatione dictum est: Generatio rectorum benedicetur . Et, Haec est generatio quaerentium Ddicitur: Genimina viperarum, et, generaqui in malitia similes sunt, in una generato qui se virtutibus imitantur, una generatio esse dicuntur. Quaerendum rursus quis sit iste Zacharias qui occisus inter templum et altare memoratur. Et quidem alii
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ totus creatura est homo. In ipso adunata¬
est diuisio. Aut enĩ tantũ corporea est ut lapis.
aut uitalis ut herbae. aut sensiua ut peccora.
aut rationalis ut homo. aut intellectie bsut
ta om̃e mundanum ut dicunt conficiunt ornam̃

Expanded text:
est totius creaturae in homine adunaest divisio. Aut enim est tantum corporea, ut lapis; aut vitalis, ut herbae; aut sensibilis, ut pecora; aut rationalis, ut homo; aut intellectualis, uta, et omnem mundanum, ut dicunt, conficiunt ornamen
Abbreviated transcription (Latin):
d̃ s plirus est hominibus. ltaqanic
pucis sunt sectemur. a qur edifici¬
Noli ꝓpt᷑ escam destruere opus dĩ.
Omnia quidem munda sunt u ed
malum̃chomini qui ꝑ offendiculũ
manducat Bonum est non mandu¬
care carnem. & non bibere iunum.
req in quo frater tuis offenditaut
scandalizatur. aut infirmaturis
Tu fidem habes penestemet ipsumha¬
be coram dõ: Beatus qui non iudi¬
cat semeripsum: in eo quod ꝓbat.:
Qui aut̃ discernit. si manducauerit
dãpnatus est. quia non exfide.
Omne aut̃ quod non est exfide. pecca¬
tum est: Debemus aut̃ nos firmiores
inbecillitates infirmorum sustinere.¬
& non nobis placere: Inusquis qurm
ꝓximo suo placeat in bonum ad
aedificationem Et enĩ xp̃s non sibi
placuit : sed sicut scriptum est:
in ꝓperia in properantium tibi ce¬
ciderunt super me. Quecumq enĩ
scripta sunt. ad nram doctrinã
scripta sunt. ut ꝑpatientiam &con

Expanded text:
tus est hominibus. Itaque quae pacis sunt sectemur, et quae aedificaNoli propter escam destruere opus Dei. Omnia quidem munda sunt, sed malum est homini qui per offensionem manducat. Bonum est non manducare carnem, et non bibere vinum, neque in quo frater tuus offenditur, aut scandalizatur, aut infirmatur. Tu fidem habes penes temetipsum, habe coram Deo. Beatus qui non judicat semetipsum in eo quod probat. Qui autem discernit, si manducaverit damnatus est, quia non ex fide. Omne autem quod non est ex fide, peccatum esimbecillitates infirmorum sustinere, non nobis placere. Nunquam enimproximo suo placeat in bonum, ad aedificationem. Etenim Christus non sibi placuit, sed, sicut scriptum est: Improperia improperantium tibi ceciderunt super me. Quaecunque enim scripta sunt, ad nostram doctrinam scripta sunt, ut per patientiam
Abbreviated transcription (Latin):
upiditatẽ aut̃ habens ueniendi
uini s Cum in hispaniam ꝓficisci
epero. spero quod preteriensui¬
deim uos: & auobis deducar illuc.
siuobis primum exparte fruitus
fuero. Nunc igitur ꝓficiscarhicrusa¬
lem ministrare sc̃is. Hobauerunt
enim machedonia. & achaia. Colulati¬
onem aliquam facere in puiuperessco
cis. & debitores sunt cox. Namst
spiritalium eorum participes facti
sunt gentiles : debent & incarnalibꝰ
ministrare eis: Noc igitur cum consum¬
mauero : & ad signauero cis sructum
hunc.: ꝓficiscar ꝑuos in hispiniã: Scio
aut̃ quoniam ueniens a duos. i n haibim

Expanded text:
cupiditatem autem habens veniendi cupiditatem autem habens veniendi nis cum in Hispaniam proficisci coepero spero quod praeteriens videam vos et a vobis deducar illuc si vobis primum ex parte fruitus fuero nunc igitur proficiscar in Hierusalem ministrare sanctis probaverunt enim Macedonia et Achaia conlationem aliquam facere in pauperes eis et debitores sunt eorum nam si spiritalium eorum participes facti sunt gentiles debent et in carnalibus ministrare eis hoc igitur cum consummavero et adsignavero eis fructum hunc proficiscar per vos in Hispaniam scio autem quoniam veniens
Abbreviated transcription (Latin):
mei & ego ipse deuobis. Quonũ
ipsi pleni estis dilectione. reple¬
ti om̃i scientia. ita ut possitis
alterutrum monere. Audatius
aut̃ scripsi uobis. fratres ex pari
t̃aquam  memoriam uos reduceas.
propter gratiam quȩ data est michi
adõ. ut sim minister xp̃i iħii ingentib¬
sc̃ificans cuangelium di. ut fiat obla¬
tio gentium accepta & sc̃ificata
in spũ sc̃õ. Habeo igitur głam in xp̃o
iħu ad deum. Non enim audeo aliqiđ
loqui eorum. que ꝑme non efficit
xp̃s mobedientiam gentium uerbo &
factis inuirtute signoꝵ & ꝓdigio
in inture spũ sc̃t. ita ut abhitrusa¬
lem percirciitum usq adhillirieũ
repleuerim̃ euangelium xp̃i. Sic aut̃
hoc predicaui cuangelium nonubi
nominatus est xp̃s. nesuꝑalienum
sundimentum edificarem. sed sicut
scriptum est. quibus non est adnon¬
tiatum deeo uidebunt. & qui non
andierunt in tellegent. Propt̃
quod & inpediebar plurimum ue¬
ure aduos. Nunc uero locum ulte¬
ius non habens in his regionibus.

Expanded text:
ego ipse de vobis: quoniam et ipsi pleni estis dilectione: repleti omni scientia: ita ut possitis alterutrum monere. Audatius autem scripsi vobis fratres ex parte: tanquam in memoriam vos reducens: propter gratiam que data est mihi a Deo: ut sim Minister Chrisanctificans evangelium Dei ut fiat oblatio gentium accepta sanctificata in Spiritu Sancto habeo igitur gloriam in Christo Iesu ad Deum non enim audeo aliquid loqui eorum quae per me non effecit Christus in oboedientiam gentium verbo et factis in virtute signorum et prodigiorum in virtute lem per circuitum usque in Illyricum repleverim evangelium Christi sic autem hoc praedicavi evangelium non ubi nominatus est Christus ne super alienum fundamentum aedificarem sed sicut scriptum est quibus non est adnuntiatum de eo videbunt et qui non audierunt intellegent propter quod et inpediebar plurimum venire ad vos nunc vero ulterius locum non habens in his regionibus
Abbreviated transcription (Latin):
carissimam: quȩ multũ laborauit
in dño. Salutate rufum electũ in
dño: & matrem eiuis. & meam. in¬
Salutate asincritum. flegontiã. her¬
men: patrobam. hermã : & qui cum
eis sunt fratres.⁊ Salutate filo logũ
olimpiadem: & omnes qui cumeis sus
sc̃os. Salutate inuicem in osculo scõ
Salutant uos om̃s aeccłx xp̃i¬
Rogo aut̃ uos fratres: ut obserueti
eos qui dissensiones & offendicula

Expanded text:
clarissimam, quae multum laboravit clarissimam, quae multum laboravit in Domino. Salutate Rufum electum in Domino, et matrem ejus, et meam. Salutate Asyncritum, Phlegontem, Hermam, Patrobam, Hermen, et qui cum eis sunt, fratres. Salutate Philologum Olympiadem, et omnes, qui cum eis sunt, sanctos. Salutate invicem in osculo sancto. Salutant vos omnes EcclesiRogo vos fratres, ut observetis eos, qui dissensiones et offendicula
Abbreviated transcription (Latin):
ut liberer ab infidelibus qui sunt
inudei: & obsequii mei adseiiuei¬
oblatio accepta fiat in hierosolima
Commendo aut̃ uobis phoeben¬
sorrorem nram quȩ est in minsterio
accclesiae. quic est cenchris. ut eã
suscipiatis in dño digne satis. & ads̃¬
statis .ei. inquocumq negocio ur̃i in¬
diguerit. Et enim ipsa quoq adstitit
multis & michi ipsi. Salutate priscã¬
& aquilam aduitores meos in xp̃o
iħu: qui ꝓanima mea ceruiees suas
supposuerunt: quibus non solus ego
gras ago sed & cunctae aecelesir
gentium: & domesticam eorũ eccłam .i.
U alutate ephenetum dilectum michi.
rauit inuobis Salutate Andronieuͣ
& iulim cognatos & concaptiuos
meos. qui sunt nobiles in apostolis. qui
Salutate apellen & ꝓbum in xp̃o Sa¬
lutate eos qui sunt ex aristobolido¬
mo. salutate herodianũ cognatum
meum: Salutate eos qui sunt ex
narcissi domiͦi: qui sunt indomino. i¬
Salutate triphenam. & trifoña: quȩ
laborant in dño: Salutate ꝑsidã

Expanded text:
s qui sunt in Judaea, et obsequii mei oblatio accepta fiat in Jerusalem Commendo autsororem nostram quae est in ministerio ecclesiae quae est Cenchris ut eam suscipiatis in Domino digne sanctis et adsistatis ei in quocumque negotio vestri indiguerit etenim ipsa quoque adstitit multis et miet Aquilam, adjutores meos in Christo Jesu, qui pro anima mea cervices suas supposuerunt, quibus non solus ego gratias ago, sed et cunctae Ecclesiae gentium: et domesticam eorum Ecclesiam. Salutate Ephaenetum dilectum mihi, ravit in vobis. Salutate Andronicum et Juniam cognatos et concaptivos meos, qui sunt nobiles in apostolis, qui Salutate Apellen, probum in Christo. Salutate eos, qui sunt ex Aristobuli domo. Salutate Herodionem, cognatum meum. Salutate eos qui sunt ex Narcisii domo, qui sunt in Domino. Salutate Triphaenam, et Tryphosam, quae laborant in Domino. Salutate Persidem
Abbreviated transcription (Latin):
ego sum gentium apostolus. mini¬
steruim meum honori ficab& Siquo
modo ad aemiilationem ꝓuocem
carnem meam. & saluos ficiam ali¬
quos ex illis. Sienim amissio eex
reconciliatio est mundi quaciãd¬
sumptionisiuita ex mortuis. Quod
si delibatio scã est & massa: Et sira¬
dix scã. & rami. Quod si aliqui ex
ramis fracti sunt. Tuaut cumole¬
aster esses insertus es in illis. & socius
radicis & pinguedinis oliuȩ factꝰ
es. noligloriari ad uersus ramos: Quod
si gloriaris. non tu radicem portas.
sed radixte. Dici sergo. fracti sunt
rami : tu aut̃ fidesta: Nolialtum
sapere. sed time : Dienĩ ds̃ natura¬
libus ramis non peꝑcit. ne forte
nectibi parcat: Ude ergo bonitatẽ.
& seueritatem dĩ: in eos quidem
qui ceciderũm

Expanded text:
ego sum gentium Apostolus, ministerium meum honorificabo, si quo modo ad aemulandum provocem carnem meam, et salvos faciam aliquos ex illis. Si enim amissio eorum, reconciliatio est mundi; quae assumptio, nisi vita ex mortuis? Quod si delibatio sancta est, et massa; et si radix sancta, et rami. Quod si aliqui ex ramis fracti sunt, tu autem cum oleaster esses, insertus es in illis, et socius radicis et pines, noli gloriari adversus ramos. Quod si gloriaris, non tu radicem portas, sed radix te. Dicis ergo: Fracti sunt : Tu autem fide sta: noli altum sapere, sed time. si enim deus naturalibus ramis non pepercit, ne forte nec tibi parcat. uide ergo bonitatem et seueritatem dei: in eos quidem qui cecideru
Abbreviated transcription (Latin):
ut nequis gloriet᷑. Ipsiuiꝰ enĩ sumus
factura creati in xp̃o iħi in operi¬
bus bonis: quȩ p̃parauit ds̃ut in
ii illis ambulemus: Propt̃ quod memo¬
res estote. quod aliquando uosgen¬
tes eratis in carne. qui dicebamini
p̃putũ abea quae dicitur circũcisio
in carne manu facta. Quia eratis
illo tẽpore sine xp̃o. alienati a con¬
uersatione israhel. & hospitestesta¬
mentoꝵ: ꝓmissionis. spem non haben¬
n tes & sine dõ in hoc mundo. Munc
aut̃ in xp̃o ihũ uos qui aliquando

Expanded text:
psius enim sumus factura creati in Christo Iesu in operibus bonis quae praeparavit Deus ut in illis ambulemus propter quod memores estote quod aliquando vos gentes in carne qui dicimini praeputium ab ea quae dicitur circumcisio in carne manufacta quia eratis illo in tempore sine Christo alienati a conversatione Israhel et hospites testamentorum promissionis spem non habentes et sine Deo in mundo nunc autem in
Abbreviated transcription (Latin):
in inuicẽ. Om̃is enĩ lex. in uno ser¬
mone inpletur. Diliges ꝓximum
tuũ sicut teipsũ. Quod sunuicem
mordetis & comeditis. uidere neab
inuicẽ consumamini. Di coant᷑. Spu
ambulate. & desideria carnis non
ꝑficietis. Caro enĩ concupiscit
ad uersus sp̃m. sp̃s aut̃ aduersus¬

Expanded text:
 inuicem. omnis enim lex in uno sermone inpletur: diliges proximum tuum sicut te ipsum. quod si inuicem mordetis et comeditis, uidete ne ab inuicem consumamini. dico autem: spiritu ambulate, et desideria carnis non perficietis. caro enim concupiscit aduersus sp
Abbreviated transcription (Latin):
pronitu habentes ulcisci. onẽn noboe¬
dientiã. Cũ impleta fuerit ur̃a obȩdi¬
entia: quae scđm faciem sunt uidae:
Si quis confidit sibi xp̃i se esse. hoc
cogitet iterũ apud se quia sicut¬
& ipse xp̃i est ita a nos. Nam & siam¬
plius aliquid gloriatꝰ fuero depotesta¬

Expanded text:
promptu habentes ulcisci omnem inobedientiam, cum impleta fuerit vestra obedientia. Quae secundum faciem sunt videte. Si quis confidit sibi Christi se esse, hoc cogitet iterum apud se: quia sicut ipse Christi est, ita et nos. Nam, et si amplius aliquid gloriatus fuero de potesta
Abbreviated transcription (Latin):
abeif dicit dñs. & in mundũ neteti¬
geritis. & ego recipiã uos. & ero
uobis inpatrẽ. & uos eritis mihi
baũi. mundemꝰ nos ab omi inquina¬
mento carnis & sp̃s. ꝑficientes scĩ¬
Unficationẽ intimore dĩ: Capite nos:
Neminem lesimus. neminem cor¬
rupimus. neminẽ circĩuenimus.
estis. ad conmoriendũ & ad conui¬
Quendũ. Multa michi fidutia est
apud uos. multa mihi gloriatio
ꝓuobis. Repletꝰ sũ consolatione.
suꝑhabundo gaudio. in om̃i tribu¬
Iam & cũ uenissemꝰ machedonuã
nullã requiẽ habuit caronr̃a. sed
omnẽ tribulationẽ pasioe¬
u foris pugne. intꝰ timores:
Sed qui consolatur humiles. conso¬
latꝰ est & nos ds̃ in aduentu titi:
Non solũ aut̃ in aduentu eiꝰ. sed
&iã insolatio. quo consolatꝰ est
inuobis. referens nobis ur̃m de¬
sideriũ. urm fletũ. uram̃ emula¬
tionẽ ꝓme. ita ut magis gauderẽ

Expanded text:
i, dicit Dominus, et immundum ne tetigeritis; et ego recipiam vos, et ero vobis in patrem, et vos eritis mihi charissimi, mundemus nos ab omni inquinamento carnis et spiritus, perficientes sanctificationem in timore Dei. Capite nos. Neminem laesimus, neminem corrupimus, neminem circumvenimus. estis, ad commoriendum, et ad convivendum. Multa mihi fiducia est apud vos, multa mihi gloriatio pro vobis, repletus sum consolatione, superabundo gaudio in omni tribuNam et cnullam requiem habuit caro nostra sed omnem tribulationem passi foris pugnae intus timores sed qui consolatur humiles consolatus est nos Deus in adventu Titi non solum autem in adventu eius sed etiam in solacio quo consolatus est in vobis referens nobis vestrum desiderium vestrum fletum vestram aemulationem pro me ita ut magi
Abbreviated transcription (Latin):
erit scđm opera ipsoꝵ: Iterũ dico
ne quisme putet insipientẽ: alio quin
uelut insipientem accipite me ut
& ego modicũ quid glorier: Quod
loquor non loquor scđm dm̃ sed
quasi insipientiã in hac substantia
glac qũõ multi gloriant᷑ scđm cari¬
nẽ & ego gloriabor: libent̃ enĩ suffer¬
tis insipientes. cum sitis ipsi sapien¬
tes. Sustinetis enĩ siquis uos insermi¬
tutẽ redigit. siquis deuorat . siquis

Expanded text:
iterum dico ne quis me putet insipientem alioquin velut insipientem accipite me ut et ego modicum quid glorier quod loquor non loquor secundum Dominum sed quasi in insipientia in hac substantia gloriae quoniam multi gloriantur secundum carnem et ego gloriabor libenter enim suffertis insipientes cum sitis ipsi sapientes sustinetis enim si quis vos in servitut
Abbreviated transcription (Latin):
dite dominis carnalibus cũtimo¬
re & tremore. insimplicitate
cordis ur̃i. sicut xp̃o. non ad ocu¬
lũ seruientes. quasi hominibus
placentes. sed ut serui xp̃i faci¬
entes uoluntatẽ dĩ. ex animo cũ
bona uoluntate seruientes. sicut
dño & non hominibus. Scientes.

Expanded text:
dite dominis carnalibus cum timore et tremore in simplicitate cordis uestri sicut christo: non ad oculum seruientes, non ut hominibus placentes, sed ut serui christi facientes uoluntatem dei, ex toto animo cum beniuolentia seruientes sicut domino et non homin
Abbreviated transcription (Latin):
scĩs. & ꝓme.: ut detꝰ mihi eserain
aꝑtione oris mei. cũ fidutia notũ
facere misteriũ euangelii ꝓquolega¬
tione furgor incatena. ita ut in ipso
audeam ꝓut me oportet loqui
Ut aut̃ & uos sciatis que circame sunt
quid agã. om̃a nota uob̾ faciet tychicꝰ
carissimꝰ fr̃. & fidelis ministerin
dño. quẽ misi ad hoc ipsũ ut cognosca¬
tis quȩ oirca nos sunt. & consolet᷑ꝰ

Expanded text:
 me, ut detur michi sermo in apertione oris mei, cum fidutia notum facere ministerium Evangelii, pro quo legatione fungor in catena, ita ut audeam, prout oportet me, loqui. Ut autem et vos sciatis quae circa me sunt, quid agam: omnia vobis nota faciet Tychicus, charissimus frater, et fidelis minister in Domino: quem misi ad vos in hoc ipsum, ut cognoscatis quae circa nos s
Abbreviated transcription (Latin):
dit ꝑea. ut illam sc̃ificaret. mun¬
datᷤ lauacro aque. in uerbo uitȩ
ut exhiberet ipse sibi gloriosam
aeccłam. non habentem maculam
aut ruga. aut aliquid eiꝰ modi
sed ut sit scã & in maculata. Ita¬

Expanded text:
 ea ut illam sanctificaret mundans eam lauacro aque in uerbo uite, ut exhiberet ipse sibi gloriosam ecclesiam non habentem maculam aut rugam aut aliquid huiusmodi, sed ut sit sancta et immaculata’. T
Abbreviated transcription (Latin):
gelilauit pacem uobis. qui longe
fuistis. & pacem his qui ꝓpe: Quoniã
ꝑ ipsũ habemus accessum ambo in uno
uiiispũ ad patrem : E rgo iam non estis
hospites & aduenae. sed estis ciues
scoꝵ & domestici dĩ. suꝑaedificati

Expanded text:
bis qui longe fuistis et pacem his qui prope quoniam per ipsum habemus accessum ambo in uno Spiritu ad Patrem ergo iam non estis hospites et advenae sed estis cives sanctorum et domestici Dei superaedificati
Abbreviated transcription (Latin):
iterũ iugo seruitutis contineri
omni homini circũeidenti se. quo
debitor ẽ uniuersae legis facien¬
de. Euacuatiestis axp̃o. Qui inle¬
ge ustificamini. a gr̃a excidistis.
Nos enĩ spũ exfide. spem iustitię
expectamus. Nam in xp̃o iħi neq
circũcisio aliquid ual& neq p̃puti¬
um. sed fides quȩ ꝑcaritatem
operatur. Currebatis bene quis
uos fascinauit ueritati nonobe¬
dare. Persuasio non est exeoqͥ
uocat uos. Mo dioũ fermenitto¬
tã massam corrũpit. E go consi¬
do in uob̃ indño. quod nihil aliudsa¬
pietis ant̃ conturbat uospor¬
tabit udiciũ qui cuq est ille. Ego
fatres. si cireucisionem p̃dico. quid
adhuc ꝑsetutione patior. Ergo. eua¬
euatũ est scandalũcricis. Utinã

Expanded text:
iterum jugo servitutis contineri. autem omni homini circumcidenti se quoniam debitor est universae legis faciendae evacuati estis a Christo qui in lege iustificamini a gratia excidistis nos enim spiritu ex fide spem iustitiae expectamus nam in Christo Iesu neque circumcisio aliquid valet neque praeputium sed fides quae per caritatem operatur currebatis bene quis vos inpedivit veritati non oboedire persuasio non est ex eo qui vocat vos modicum fermentum totam massam corrumpit ego confido in vobis in Domino quod nihil aliud sapietis qui autem conturbat vos portabit iudicium quicumque est ille ego autem fratres si circumcisionem adhuc praedico quid adhuc persecutionem patior ergo evacuatum est scandalum crucis utinam
Abbreviated transcription (Latin):
quae sunt ꝑ allegoriã dicta¬
Hec enĩ sunt duo testamenta
Unũ quidẽ amonte syna inserui¬
tutem generans. quae ẽ agari.
Sina enĩ mons est in arabia qui
conuinctus ẽ ei que nunc est
hierusalem. & seruit cũ filuis
suis. Illa aũ quae sursũ est
hierusale libera ẽ. quȩ est matͣ¬

Expanded text:
quae sunt in Allegoria. Haec enim sunt duo testamenta, unum quidem in monte Syna in servitutem generans, quae est Agar. Syna enim mons est in Arabia, quae coniuncta est huic, quae nunc est Hierusalem, et servit cum filiis suis. Quae autem sursum est Hierusalem, libera est, quae est mat
Abbreviated transcription (Latin):
uire uultis: Dies ohseruatis. & men¬
ses. & tepora. & annos. timeo uos
ne forte sine causa laborauerim
inuob̾. Istote sicut ego. quia & ego
sicut uos. Ers. obsecro uos nihil me
lesistis. Dcitis aut̃ quia ꝑ infirmi¬
tatẽ carnis euangeli ⁊aui uobisia¬
pridẽ & tẽptationẽ uram in car

Expanded text:
servatis, et menses, et tempora, et annos. Timeo vos, ne forte sine causa laboraverim in vobis. Estote sicut ego, quia et ego sicut vos: fratres, obsecro vos. Nihil me laesistis. Scitis autem quia per infirmitatem carnis evangelizavi vobis jampridem: et tentationem
Abbreviated transcription (Latin):
nirtutẽ uoluntarii fuerͣ cũ multa
exhortatione obsecrantes nos. grãm
& cõmunicationẽ ministerii qđ
fit in scos. & non sicut sperauimꝰ.
sed sem& ĩpsos dederͣ primũ dño.
deinde nobis per uoluntatem dĩ.
ita ut rogam titũ ut quemad¬
modũ cępit ita & ꝑficiat in

Expanded text:
fuerunt, cum multa exhortatione obsecrantes nos gratiam et communicationem ministerii, quod fit in sanctos: et non sicut sperauimus, sed semet ipsos dederunt primum domino, deinde nobis per uoluntatem dei, ita ut rogaremus Titum, ut quemadmodum coepit ita et perficiat in
Abbreviated transcription (Latin):
quando nos infirmi sumꝰ. uos aut̃
potentes estis Hoc & oramꝰ uram
consummationẽ Ideo haeo ab¬
sens scribo. ut non p̃sens durius
agam. Scđm potestatem qua dñsdedit
mihi in aedificationẽ. & non in destruc¬
tionem Pec etero fratres. gaudete.
ꝑfecti estote. exhortamini. idem

Expanded text:
quando nos infirmi sumus, vos autem potentes estis. Hoc et oramus vestram consummationem. Ideo haec absens scribo, ut non praesens durius agam, secundum potestatem, quam Dominus dedit mihi in aedificationem, et non in destructionem. De caetero, fratres, gaudete, perfecti estote, exhortamini, idem
Abbreviated transcription (Latin):
bat se: timens eos qui excircum¬
eisione erant: & simulationi ciꝰ
consenser̃ cȩteri uidȩx. ita ut
barnabas duceretur ab eis in illã
si mulationem. Sed cum uidissem
quod non recte ambularent ad
ueritatẽ euangelii. dixi cephae
coram om̃ibus. Situ cũ udaeus
sis gentiliter uiuis & non iudaice
quo modo gentes cogis iudaihare:
Nos natura uidȩi. & non exgentib
peccatores. Icientes aut̃ quod ñ
iustificatur homo ex operibus le¬

Expanded text:
eos qui ex circumcisione erant. Et simulationi eius consenserunt ceteri Iudet, ita ut et Barnabas duceretur ab eis in illam simulationem. Sed cum vidissem, quod non recte ambularent ad veritatem euangelii, dixi Cephae coram omnibus: 'Si tu, Iudeus cum sis, gentiliter vivis, et non Iudaice, quomodo gentes cogis iudaizare? Nos natura Iudpeccatores. Scientes autem quod non justificatur homo ex operibus le
Abbreviated transcription (Latin):
Icce tertio uenio aduos inore duox.
uel triũ testiũ. stabit om̃e uerbũ
Predixi & p̃dico ut p̃sens. & nunc
absens. his qui ante peccauerunt
& ceteris om̃ibus. Quõ si uenero
iterum non parcam: an experimen¬
tũ queritis eius qui in meloquit᷑
xp̃s. qui in uob non infirmatur
sed potens ẽ inuos. Nlam & sicruci¬
fixus est ex infirmitate : sed uiuit
ex iurtute dĩ. Nam & nos in firmi
titte dĩ inuob. uosm& ipsos temp¬
tate. Si estis infide. ipsi uos. ꝓbate:
An non cognoscitis uosm& ipsos.
quia xp̃s iħc in uobis est. nisi for¬
te reꝓbi estis: Spero aũ quod cog¬
noscitis. quia nos non sumꝰ repbi:
Oramꝰ aut̃ dm̃. ut nihil malifaci¬
atis:. non ut nos ꝓbati pareamꝰ.
sed uos quodbonũ est faciatis.

Expanded text:
ertio hoc venio ad vos in ore duorum vel trium testium stabit omne verbum praedixi et praedico ut praesens bis et nunc absens his qui ante peccaverunt et ceteris omnibus quoniam si venero iterum non parcam an experimentum quaeritis eius qui in me loquitur Christi qui in vos non infirmatur sed potens est in vobis nam et si crucifixus est ex infirmitate sed vivit ex virtute Dei nam et nos infirmi tute Dei in vobis. Vosmetipsos tentantes: si estis in fide: ipsi vos probate. An non cognoscitis vosmetipsos: quia Jesus Christus in vobis est? Nisi forte reprobi estis. Spero autem quod cognoscitis: quia nos non sumus reprobi. Oramus autem Deum: ut nihil mali faciatis. Non ut nos probati pereamus: sed ut vos quod bonum est faciatis.
Abbreviated transcription (Latin):
solimã cũ barnaba assumto &
tito. Ascendi autͣ scđm reuela¬
tionẽ. & contuli cum illis euan¬
geliũ quod p̃dico ingentibus se
mecũ erat cũ esset gentiliscon¬
pulsus est circũcidi. sed ꝓpter
subanductos falsos fratres qui
sub introiero ex plorare libtatẽ
nos inseruitutẽ redĩgerent. Puibꝰ
neq adhorã cessimꝰ subiectioni
ut ueritas euangelii ꝑmaneat
apud nos. Abhis aut̃ qui uideban¬
tur esse aliquid. quales aliquando
fuerint. nihil mea int̾ est. Ds̃ ꝑ¬
sonã hominis non accipit: Ibhi
nihil contuler̃ Sed econtra cũ
uidissent quod creditũ est mihi
euangeliũ p̃pittii. sieut & petro
cireũcisionis. Qui enĩ operat᷑ eͣ

Expanded text:
ba, assumpto et Tito. Ascendi autem secundum revelationem: et contuli cum illis Evangelium, quod praedico in gentibus, semecum erat, cum esset gentilis, compulsus est circumcidi. Sed propter subintroductos falsos fratres, qui subintroierunt explorare libertatem nos in servitutem redigneque ad horam cessimus subiectioni ut veritas evangelii permaneat apud vos ab his autem qui videbantur esse aliquid quales aliquando fuerint nihil mea interest Deus personam hominis non accipit mihi nihil contulerunt sed e contra cum vidissent quod creditum est mihi evangelium praeputii sicut Petro circumcisio
Abbreviated transcription (Latin):
Propt̃ quod ex operibus legis non
iustisicabitur om̃is caro. Quod
siquęrentes iustificari in xpoͣ.
inuenti sumꝰ & ipsi peccitores:
Nũ quid xp̃s peccati minister
est. Absit Si enĩ quae destrir

Expanded text:
Propter quod ex operibus Legis non justificabitur omnis caro. Quod si quaerentes justificari in Christo, inventi sumus et ipsi peccatores: numquid Christus peccati minister est? Absit. Si enim quae destruxi,
Abbreviated transcription (Latin):
lonne eodẽ spũ ambula mͦ. Non ne
eisdem uestigiis. Olim putans quod
excusemꝰ nos apud uos corã dõ in
ne forte cũ uenero. non quale suolo
in uenia uos. & ego inueniar a uob̾
qualem non uultis. Neforte con¬
tentiones. aemulationes. animo¬
sitates. disensiones. detractiones.
susurrationes. inflationes. sedicio

Expanded text:
Nonne eodem spiritu ambulavimus, nonne Nonne eodem spiritu ambulavimus, nonne eisdem vestigiis? Olim putatis quod excusemus nos apud vos? Coram Deo in ne forte, cum inueniam uos et ego inueniar a uobis qualem non uultis : ne forte contentiones, aemulationes, animositates, dissensiones, detractiones, susurrationes, infla
Abbreviated transcription (Latin):
bor in infirmitatibus meis ut in¬
habitet inme uirtꝰ xp̃i. Propt᷑
quod placeo mihi in infirmitatib
in contumelis. in nec essitatibus:
Cũ enĩ infirmor. tunc potenssim.¬
Factus sum insipiens uos me coegi¬
stis. Ego enĩ auobis debin cõmen¬
dari. Hihil enĩ minus fui abhis
qui sunt supramodũ apłi. lam &¬
sinhil sum. signa tamen apostola¬
moi facta sunt superuos in om̃i poͣten¬
tia. signis & ꝓdigus. & iurtutib.
Quidẽst enim quod minꝰ habui¬
stis pͣcȩteris ȩcłis. nisi quod ego
ipse non grauaui uos. Donate
mihi hanc inuiriam xxui.
cce tertio hoc paratꝰ sum ue¬
nire aduos. & non ero grauisuos
uos: Non enĩ debent filii paren¬
tib. thesauriz are. sed parentes
silus. Ego aut̃ libentissime inpen¬
bus urĩs. uc& plus uos diligens
minꝰ diligar Si esto: ego uos
non grauaui fbum essem astutꝰ dolo
uoscȩpi. Numquid ꝑaliquem eoꝵ
quos misi ad uos. circuuent uos:
ogaui titũ & misi cũ illo frem.
Iũ quid titus uos circumuenit.¬

Expanded text:
bor in infirmitatibus meis, ut inhabitet in me virtus Christi. Propter quod placeo mihi in infirmitatibus meis, in contumeliis, in necessitatibus, Cum enim infirmorfactus sum insipiens vos me coegistis ego enim debui a vobis commendari nihil enim minus fui ab his qui sunt supra modum apostoli tametsi nihil sum signa tamen apostoli facta sunt super vos in omni patientia signis et prodigiis et virtutibus quid est enim quod minus habuistis prae ceteris ecclesiis nisi quod ego ipse non gravavi vos donate mihi hanc iniuriam ecce cce tertio hoc paratus sum uenire ad uos, et non ero grauis uobuos. nec enim debent filii parentibus thesaurizare, sed parentes filiis. ego autem libentissime inpenbus vestris licet plus vos diligens minus diligar sed esto ego vos non gravavi sed cum essem astutus dolo vos cepi numquid per aliquem eorum quos misi ad vos circumveni vos rogavi Titum et misi cum illo fratrem numquid Titus
Abbreviated transcription (Latin):
chedonia: & in om̃ibꝰ. sine onere me
uobis seruaui. & seruabo Ist ueritas
xp̃i inme. quõ haec gła non infringet᷑
in me in regionibus achaiȩ. Quare:
Quia non diligo uos ds̃ scit Quod aut̃
facio & faciã. ut ampitte᷑ occasionem
e&̃ qui uolunt occasionẽ. ut in quo
rgloriant᷑ inueniant᷑ sicut & nos. Na

Expanded text:
cedonia, et in omnibus sine onere me vobis servavi, et servabo. Est veritas Christi in me, quoniam haec gloria non infringetur in me, in regionibus Achaiae. Quare? Quia non diligo vos? Deus scit. Quod autem facio et faciam, ut amputem occasionem eorum qui volunt occasionem, ut in quo gloriantur, inve