comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et dixit. Ecce tetigi hoc labia tua. Circũ
mordeat nos sermo diumꝰ. exurat animas
nr̃as Dicamꝰ audientes nonne cor nr̃m ar¬
dens erat in nob. ut auferant᷑ iniquitates
nr̃e atq peccata. & mundi effecti. mun¬
do ore mundoq corde & munda tota ẽ¬
scientia grãs agamꝰ om̃ipotenti dõ in

Expanded text:
Et dixit: Ecce tetigi labiEt dixit: Ecce tetigi labiMordeat nos sermo divinus, exurat animas nostras. Dicamus audientes: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis? ut auferantur iniquitates nostrae, atque peccata, et mundi effecti mundo ore, mundoque corde, et munda tota conscientia, gratias agamus omnipotenti Deo in
Abbreviated transcription (Latin):
bens in manu sua carbonẽ. & dicens. ignẽ
ueni mittere in terrã. & utinã iam ardeat.
Et missus ẽ ad me unꝰ de seraphim. & in ma¬
ꝑat de altari. Non quocumq simplicit᷑ &
fortuito ꝓpħa igne purgatur. s eo qui est
de altario dĩ. Si purgat̾ non fueris altariᷤ
igne. residet tibi ille de quo dictũ ẽ. Ite
ame in ignẽ ȩternũ. qui p̾parat᷑ ẽ zabulo
& angłis eiꝰ. Non est talis ignis de altari.
Om̃s igni tradendi sunt. s non om̃s uni ignui
Alios de altario ignis expectat. alios ille̾.
piat. ut & nos dicamꝰ. & tetigit os meum.
Si mundauero os meũ. ut nichil ociosũ. in¬
chil fatuum. nichil turpe. nichil scurrile
ut omĩa semel nominẽ uichil eoꝵ quȩ in¬
terdicꝰta sunt loquar. te̾ possũ dicere. te¬
tigit os meũ. Porro quanidui inmunda
labia habeo & inmundas res gero. propter
uerba peccati non tangit me ignis de alta¬
rio. neq mittit᷑ ad me unꝰ de seraphim.

Expanded text:
bens in manu sua carbonem, et dicens: Ignem bens in manu sua carbonem, et dicens: Ignem veni mittere super terram. V. Et utinam jam ardeat! Et missus est ad me unus de Seraphim, et in maipe de altari. Non quocumque simpliciter et fortuito Propheta igne purgatur, sed qui est de altari Dei. Si purgatus non fueris altaris igne, residet tibi ille, de quo dictum est: ite a me in 1119 ignem aeternum, qui praeparatus est Zabulo et angelis ejus. Non est talis ignis de altari. Omnes igni tradendi sunt, sed non omnes uni igni, alios de altari ignis exspectat, alios ignis, piens, ut et nos dicamus: et tetigit os meum. Si mundavero os meum, ut nihil otiosum, nihil fatuum, nihil turpe, nihil scurrile ut omnia semel nominem, nihil eorum, quae interdicta sunt, loquar, tunc possumus dicere: tetigit os meum. Porro quamdiu immunda labia habeo, et 1120 immundas res gero propter verba peccati, non tangit os meum ignis de altari, neque mittitur ad me unus de Seraphim. VI.
Abbreviated transcription (Latin):
sermonib erant. ꝓpt̃ qđͣ ait quia cũ homo
sim & inmunda labia habeã. Erat autẽ &
popłs inmunda labia habens. Non decuit eu̾
accusare popłm. & dicere plura peccata in
eo ẽẽ quã inmundors labiors. Et regẽ dñm
sabaoth uidi oculis meis. Si quando de dõ
cogitauerimꝰ cũ adhuc simꝰ peccatores. & noᷤ
dicamꝰ. quȩ nunc dicit ꝓpħa. Et missꝰ
est ad me unꝰ de seraphim. Qua bonꝰ ds̃.
Iuia inquit audio confitentem isaiam.
dixit enĩ. o miser ego. quia audio penitentẽ.
ait quippe cõpunctus sũ. quia ꝓpria deli.¬
munda labia habeam. in medio quoq popłi
inmunda labia habentis habitẽ. & ego ad
huc loquente eo. dico ecce adsum.
t missus est adme unꝰ de seraphim. & i ma¬
nu sua habebat carbonẽ. Carbo defert᷑ ad
ꝓpħan. ut ꝑ ignis exustionẽ purgent᷑
labia eiꝰ. quȩ aliqͣndo peccauerant. Quis ẽ
iste unꝰ de seraphum: Dũs m̃s iħc xꝑc.
ste uixta dispensationẽ carnis missus ẽ ha¬

Expanded text:
sermonibus erant. Propter quod ait: Quia cum homo sim, et immunda labia habeam. Erat autem et populus immunda labia habens. Non decuit eum accusare populum, et dicere plura peccata in eo esse, quam immundorum labiorum. IV. Et regem Dominum Sabaoth vidi oculis meis. Si quando de Deo cogitaverimus, cum adhuc sumus peccatores, et nos dicamus, quae nunc dicit Propheta: Et missus est de me unus de Seraphim. Quam bonus Deus! Quia, inquit, audio confitentem Isaiam, dixit enim: O miser ego, quoniam audio poenitentem, ait quippe: Compunctus sum: quia propria delimunda labia habeam, in medio quoque populi immunda labia habentis habitem ! huc loquente eo, dico: Ecce adsum. Et missus est ad me unus de Seraphim, et in manu sua habebat carbonem. Carbo defertur ad Prophetam, ut per ignis ustionem purgentur labia ejus, quae aliquando peccaverant. Quis est iste unus dste juxta dispensationem carnis missus est ha
Abbreviated transcription (Latin):
liter impossibile ẽ inueniri pͥnci¬
piũ dĩ. Principium motus dĩ
nusqũa comp̾hendis. ñ dico tu.
sed neq aliquis. neq aliud
quicꝗͣ eors quę subsistunt.
Solus saluator & sꝑs sc̃s¬
qui semꝑ fuert̃ cum dõ.
uident faciẽ. forte &¬
angłi qui uident iugi¬
ter faciem patris qui ẽ in cęlis. uident & pͥn¬
homines seraphym. Nouissima enĩ ut suii.
non ualent enarrari. Quis annuntiauit de
nouissimis. ait scriptura. Quȩ uidem ut tam̃
concedat᷑ quia aliqͣ quȩ uidemꝰ media suĩ.
quȩ ante mundũ fuerint ignoramꝰ. fueruis
porro quędã ante mundũ. Quȩ post mundũ
futura sunt. ad certũ ñ adp̃hendimꝰ. erunt¬

Expanded text:
I. Impossibile est invenire principium Dei. Principium ortus Dei nusquam comprehendis. Non dico tu, sed neque aliquis, neque aliud quidquam eorum quae subsistunt. Solus Salvator et Squi semper fuerunt cum Deo, vident faciem ejus: et forte Angeli qui vident jugiter faciem Patris qui est in coelis, vident et prinndunt ante homines Seraphim. Novissima enim ut sunt, non valent enarrari. Quis annuntiabit de novissimis? ait Scriptura . Quae videmus ut tamen concedatur, quia aliqua videmus media sunt: quae ante mundum fuerint, ignoramus. Fuerunt porro quaedam ante mundum. Quae post mundum secutura sint, ad certum n
Abbreviated transcription (Latin):
sunt media ad contemplandũ. Et clamabãt
alter ad alterũ. Non alter ad plures. s alter
ad alterũ. Audire enĩ sc̃itudinẽ dĩ quȩ annun¬
tiat᷑ a saluatore. iuxta dignitatẽ rei nemo po
mam dĩ quȩ aununtiat᷑ a sꝑu sc̃o nemo potest
nisi solus saluator. Ob id. alt̾ ad alterũ clama
mare sc̃s. neq bis. s ꝑfectũ numerũ trini¬
tatis assumunt. ut multitudinẽ scĩtatis mani¬
festent dĩ. Quȩ est trinȩ scĩtatis repetita
cõmunitas: Scĩtas patͥs. scĩtas iungit᷑ filu¬

Expanded text:
sunt media ad contemplandum. Et clamabant sunt media ad contemplandum. Et clamabant alter ad alterum. Non alter ad plures, sed alter ad alterum. Audire enim sanctitudinem Dei quae annuntiatur a Salvatore, juxta dignitatem rei nemo potniam Dei quae annuntiatur a Spiritu sancto, nemo potest nisi solus Salvator. Ob id alter ad alterum clamabmare sanctus, neque bis, sed perfectum numerum Trinitatis assumunt , ut multitudinem sanctitatis manifestent Dei, quae est trinae sanctitatis repetita communitas, sanctitas Patris, sanctitas unigeniti Fil
Abbreviated transcription (Latin):
mundȩ erant aquȩ istȩ in quib acͥcubabat
sꝑs dlĩ. s & tenebrę quȩ suꝑ abẏssum erant
non sunt ingenite. utrumq enĩ ex nichilo
creatum ẽ. audi in isaia dicentẽ dm̃. Ego
ds̃ qui construxi lucẽ. & feci tenebras. Aũdi
sapientiã in ꝓuerbus p̃dicantẽ. Ante om̃s
abyssos nata sũ. Non erant ista ingenita.
eñ a seraphim pͥora oꝑm dĩ. id÷ facies dĩ.
Similit᷑ & pedes. ea quȩ̨ post extremũ scłm
re: Garrulors ẽ hominũ notitiã horꝰ pol¬
liceri. nescientium qr homo ea tantũ potest
caꝑe quȩ media sunt. & ea quȩ post mun¬
dum usq ad consũmationẽ in uiditio sunt
futura de pęnis. de retributione. & hors qͦq
multa absconsa sunt nob̾. Ita ꝓpt̾ hoc qđ
scriptũ ẽ. duab uelabant facieni. Non solũ
autẽ uelabant. s contegebant id÷ uelabant
ut nec modicũ uideret᷑ prior autẽ dico fa
ciei. nẽq paululũ quid agnoscat᷑ nouissimors
hoc ẽ pedum eiꝰ. Et duab uolabant. Aꝑta

Expanded text:
Mundae erant aquae istae, in quibus incubabat spiritus Dei. Sed et tenebrae quae super abyssum erant, non sunt ingenitae. Utrumque enim ex nihilo creatum est. Audi in Isaia dicentem Dominum: Ego Deus qui construxi lucem, et feci tenebras . Audi sapientiam in Proverbiis praedicantem: Ante omnes abyssos nata sum . Non erant ista ingenita, enim a Seraphim priora operum Dei, id est, facies Dei: sre? Garrulorum est hominum horum notitiam polliceri, nescientium quia homo ea tantum potest capere quae media sunt, et ea quae post mundum usque ad consummationem in judicio sunt futura, de poenis, de retributione. Et horum quoque multa absconsa sunt nobis, ut propter hoc quidem scriptum sit: Duabus velabant faciem. Non solum autem velabant, sed et contegebant, id est sic velabant, ut nec modicum videretur priorum, dico autem faciei: neque paululum 1116 quid agnosceretur novissimorum, hoc est, pedum ejus. Duabus volabant. Aperta
Abbreviated transcription (Latin):
plicit̃ in filiab tuis. Quid ẽ hoc qđ ait
triplicit̃ fornicatã in filiab suis hierusalẽ ͦ
Dĩ indigemꝰ auxilio. ut ipse nob̃ obscurita¬
tem istiꝰ loci edisserat. &s qͦmͦ moyses audie¬
bat dm̃ & deinde ea quȩ a dõ audierat ꝓ¬
ferebat ad ppłm: sic nos indigemus sp̃u sco
loquente in nob̃ mysteria. ut orationibus
ur̃is seripturã possimꝰ audire. & rursũ quod
audiuimꝰ ppłis intimare. Quid gͦ. Tripli¬
citer fornicata es in filiab tuis. di intelligaᷤ
fornicationẽ carnis et animȩ et sp̃s. & uideas aliquẽ
meretur audire. Ds aut̃ pacis scĩfic&ꝵ uos ꝑ

Expanded text:
pliciter in filiabus tuis. Quid est quod ait, quod pliciter in filiabus tuis. Quid est quod ait, quod tripliciter fornicata est in filiabus suis Jerusalem? Dei indigemus auxilio, ut ipse nobis obscuritatem istius loci edisserat. Et quomodo Moses audiebat Deum, et deinde ea quae a Deo audierat, proferebat ad populum: sic nos indigemus Spiritu sancto loquente in nobis mysteria, ut orationibus nostris Scripturam possimus audire, et rursum quod audivimus, populis intimare. Quid est ergo: Tripliciter fornicata es in filiabus tuis? Si intelligas fornicationem carnis, et animae, et spiritus, et videas aliquem meretur audire: Deus autem pacis sanctificet nos per
Abbreviated transcription (Latin):
rem ñ cangere: ꝓpt̃ fornicationẽ aut̃. ꝯcet̃a
Rursũq instituunt᷑. ne idolothita comedant.
Ista oñis doctrina lac paruuloꝵ ẽ: & adhuc
pheso fornicatio. ñ audit᷑ in epheso idolatria.
& esus idolotitoꝵ. Ex quib docem᷑ qui sit
solidus cib. & qđ rationabile & sine dolo mo¬
ralis loci. & solidus cib mysticꝰ intellectus.
Beatũ ẽ gͥ ut festinemꝰ ad ea quȩ ꝑfectiora st᷑
pͥncipia transeuntes. & quã moralis locus lac
sit apłs docoꝵ. cũ iã aliqua de lacte dixisset
addens. Non russũ iacientes fundamentũ
penitentiȩ ab oꝑib mortuis. Tales st̃ om̃s.
qui adhuc lacte potant᷑. ꝑfectus aut̃ aliis
indiget disciplinis. Hec in medio dicta sint
qr sermone conscenderã ne ab alterius expo¬
sitione fornicationis statĩ in aliã fornicati¬
onẽ incurrerẽ quã nc̃ explanabo. Dicitur
qͥppe ad hierusalem. Et fornicata es tri¬

Expanded text:
rem non tangere, propter fornicationem autem , et caetera. rem non tangere, propter fornicationem autem , et caetera. Rursumque instituuntur, ne immolatitia comedant. Ista omnis doctrina lac parvulorum est, et adhuc pheso fornicatio, non auditur in Epheso idololatria, et esus immolationum. Ex quibus docemur quid sit solidus cibus, et quod rationabile et sine dolo sit solidus cibus mysticus intellectus. Beatum est igitur, ut festinemus ad ea, quae imperfectiora sunt principia transeuntes. Et quod moralis locus lac sit, Apostolus docet, cum jam aliqua de lacte dixisset addens: Non rursum jacientes fundamentum poenitentiae ab operibus mortuis . Tales omnes sunt qui adhuc lacte potantur: perfectus autem aliis indiget disciplinis. Haec in medio dicta sint, quia sermone conscenderam, 954 ne ab alterius expositione fornicationis statim aliam fornicationem incurrerem, quam nunc explanabo. Dicitur quippe ad Jerusalem: Et fornicata es tri
Abbreviated transcription (Latin):
usto ñ ẽ lex posita. s iniqͥs et ñ subditis.
impis et peccatorib. Quomͦ gͦ iusto lex
ñ ẽ posita. uerũ iniquis et ñ subiectis: sic
doctrina ea quȩ a fornicatione monet receden¬
dũ casto ñ ẽ posita. s iniquis et fornicatorib
& inobedientib. Mon habemꝰ itaq necessa¬
riũ ut discamus a fornicatione discedere.
uerũ ad ꝑfectiora tendamꝰ a pͥncipiis elementoꝵ
xp̃i. Et enĩ eũ deberetis ait magistri eẽ ꝓpterꝰ
tempꝰ : rursũ indigetis ut uos doceanuni que
sint elementa exordii sermonũ dĩ. & facti estis
quib lacte opus sit ũ solido cibo. Onũs sermo
qui p̃cipit ñ fornicaberis. ñ adulterabis. non
furaberis. ñ est solida esca. s quasi lac p̃betur
infantib.Athletarũ cib est de om̃ipotente
thios paulus loquit᷑. Lacte uos potaui non
cibo. necdũ enĩ poteratis. s neq nẽ potestis.
& qr lacte adhuc indigebant. ea discunt que
discere paruuli solent. Bonũ ẽ homini mulie¬

Expanded text:
 et non subditis, impiis, et peccatoribus. Quomodo ergo justo Lex non est posita, verum iniquis et non subditis: sic doctrina ea quae a fornicatione monet recedendum, casto non est posita, sed iniquis, et fornicatoribus, et inobedientibus. Non habemus itaque necessarium, ut discamus a fornicatione discedere, verum ad perfectiora tendamus a principiis elementorum Christi . Etenim cum deberetis, ait, magistri esse propter tempus, rursum indigetis, ut vos doceamini quae sint elementa exordii sermonum Dei, et facti estis, quibus lacte opus sit, non solido cibo . Omnis sermo, qui praecepit, Non fornicaberis, non adulterabis, non furaberis, non solida esca est, sed quasi lac praebetur infantibus. Athletarum cibus est de omnipotenti thios Paulus loquitur: Lacte vos potavi, non cibo, necdum enim poteratis, sed neque nunc potestis . Et quia lacte adhuc indigebant, et discunt quae discere parvuli solent: Bonum est homini mulie
Abbreviated transcription (Latin):
mea ad t̾rã chanaan. Qndo ds̃ ad nos facit
testam̃ta. & nos c̃sentimꝰ ei beati sumꝰ: qͣndo
uͦ fornicam᷑ ad sꝑitalia nequitiȩ. tẽ conũti¬
mus dĩ testam̃ta ad t̾rã chanaan: & pactũ
statuimus eũ ea. Hoc aut̃ mͥ intellige et in
chaldeis & in cet̃ĩs gentib. qͣndo in qͦlibet
alio peccato rep̃hendim᷑. Et testam̃ta ad
chaldeos: et nec sic saciata es. Post catha¬
logum peccatoꝵ ad peccatricẽ loquit᷑ hie¬
rusalẽ. Quid c̃stituã in te dic̃ adonay dñs:
cũ facias tu hȩc omĩa opera mulieris fornica¬
rię ꝓcacis  Ascendamus paulisꝑ eloquio.
qr non semꝑ utile ẽ de fornicationib loqui.
& ꝓcul absit ut aliqͥs in eccła sit qͥ de. ora¬
toriis a fornicatione indigeat sermonib
Nã si qͥs necesse habet audire. ñ forncaberi.
s et illud. si qͥs templũ dĩ uiolauerit disꝑ¬

Expanded text:
tua ad terram Chanaam. Quando Deus ad nos facit tua ad terram Chanaam. Quando Deus ad nos facit testamenta, et nos consentimus ei, beati sumus: quando vero fornicamur ad spiritalia nequitiae , tunc convertimus Dei testamenta ad terram Chanaam, pact in Chaldaeis, et in caeteris gentibus, quando in quolibet aliquo peccato reprehendimur. Et testamenta ad Chaldaeos, et nec sic satiata es. Post catalogum peccatorum, ad peccatricem loquitur Jerusalem. Quid constituam in te, dicit Adonai Dominus, cum facias tu haec omnia opera mulieris fornicariae procacis? Ascendamus paulisper eloquio, quia non semper utile est de fornicationibus loqui, et procul absit, ut aliquis in Ecclesia sit, qui dehortatoriis a fornicatione indigeat sermonibus. Nam si quis necesse habeat audire: Non fornicaberis , sed illud: Si quis templum Dei violaverit, dis
Abbreviated transcription (Latin):
tradit᷑. que in digna fit usu legis et sermonũ
dĩ. Quȩ tẽ deuerterunt de uia tua. impie
egisti. & fornicata es suꝑ filios assur. Primũ
suꝑ filios egypti. deinde suꝑ filios assur. Hȩ
species peccatoꝵ st̃. Nam et cũ captiuos acce¬
perunt assẏrii filios isrł: factũ ẽ quidẽ id
qđ hystoria refert: scriptũ ẽ aut̃ ꝓpter
frequentẽ nram captiuitatẽ que ab spiri¬
talib assyrus ꝑpetrat᷑. de quib apłs dicit.
Non ẽ nob̃ certam̃ adũsus carnẽ et sangui¬
nẽ. s adũsũ sp̃ualia nequitiȩ. Et nec
sic saciata es. & fornicata es : et ñ saciaba¬
ris. Quando quis ñ implet᷑ delinquens. s sẽꝑ
pͥorib peccatis noua peccata c̃iungit. coł̃¬
ligans ut fune longo & sic̃ loro iugi uitule
iniquitates: nũquã se ad meliora conũtens
neq penitentiã agens suꝑ malis sius dr̃ ad eũ:
& ñ saciabaris. Et multiplicasti testam̃ta

Expanded text:
traditur, quae indigna sit usu Legis et sermonum traditur, quae indigna sit usu Legis et sermonum Dei. Qui te diverterunt de via tua, impie egisti, et fornicata es super filios Assur. Primum super filios Aegypti, deinde super filios Assur. Hae species peccatorum sunt. Nam et cum captivos acceperunt Assyrii filios Israel, sanctum est quidem id quod Scriptura refert, scriptum est autem propter frequentem nostram captivitatem quae a spiritalibus 952 Assyriis perpetratur: de quibus Apostolus dicit: Non est nobis certamen adversus carnem et sanguinem, sed adversum spiritalia nequitiae. Et nec sic satiata es et fornicata es, et non satiaberis. Quando quis non impletur delinquens: sed semper prioribus peccatis nova peccata conjungit, colligans ut fune longo, et sicut loro jugi vitulae iniquitates, numquam se ad meliora convertens, neque poenitentiam agens super malis suis, dicitur ad eum: Et non satiaberis, Et multiplicasti testamenta
Abbreviated transcription (Latin):
lios egypti. confines tuos. Ffilii egypti. contra¬
riae fortitudines st̃. Nec mirũ est si confines nr̃i
egyptu dicant᷑. cũ fines egypti & hierusalem in
sui uicinitate sint positi. Qui sunt magnis car¬
nib. ñ quia isti egyptu ingentes carnes habeant.
et quidẽ honeste uidet᷑ pudenda eoꝵ immutato
uocabulo significasse. idẽ magnis carnib. sed
qr carnei intellectꝰ magnarũ nos carniũ faciant.
ut e contrario ẽ quȩdã caro dĩ facies de qua dr̃¬
qͣm caro mea in t̾ra deserta et inuia & inaquosa
sic in scõ apparui tͥ. Fornicat᷑ gͥ hierusalem
suꝑ filios egẏpti confines suos. & magnarũ car¬
nium Et multiplicit̃ inqͥt fornicata es: ad
me exasperandũ. Multas species fornicationiᷤ
cõmisisti ad me c̃citandũ. Quod si extendero
manũ meã in te: & auferã legitima tua. et
tradã te i animas eoꝵ qͥ te oderunt filios ali¬
enigenarũ. Uides qr in manꝰ alienigenarũ

Expanded text:
lios Aegypti confines tuos. Filii Aegypti contralios Aegypti confines tuos. Filii Aegypti contrariae fortitudines sunt. Nec mirum est si confines nostri Aegyptii dicantur: confines Aegypti et Jerusalem in sua civitate sunt positi, qui sunt magnis carnibus. Non quia isti Aegyptii ingentes carnes habeant et quidem honeste videtur pudenda eorum, immutato vocabulo, significasse, id est magnis carnibus, sed quia carnei intellectus magnarum nos carnium faciant: ut econtrario est quaedam caro deficiens, de qua dn terra deserta, et invia, et inaquosa, sic in sancto apparui tibi. Fornicatur igitur Jerusalem super filios Aegypti, confines suos, et magnarum carnium. Et multipliciter, inquit, fornicata es ad me exasperandum. Multas species fornicationis commisisti ad me concitandum. Quod si extendero manum meam in te, auferam legitima tua, et tradam te in animas eorum qui te oderunt, filios alienigenarum. Vides quia in animas alienigenarum
Abbreviated transcription (Latin):
qͦq societate turpat᷑. Respice uirtutes am
niȩ quȩ ei insite sint adõ: uide pulchritudi¬
nẽ eiꝰ. inuentionẽ. dispositionẽ. elocutionẽ
memoriã. ꝓnuntiationẽ. cuiꝰ sit ingenii. qͦuͦi
pͥmũ intelligat. deinde intellecta diuidic&.
ut incitet᷑ ad sensus. ut m̃ti sensa cõmodet.
quos habeat impetꝰ. qͦs cogitatꝰ de dõ.
Hec possidens magne pulchritudinis est. sed
hereticoꝵ sectis. & extranea religionis instituti¬
one corrũpit᷑. Et transierunt erura tua per
Est fornicatio a fornicatione differens. Et qͦmͦ in
fornicatione carns ẽ aliquis ñ minimȩ fornica¬
tionis et tam̃ fornicatione pollutꝰ. alius uero
multiplicans fornicationẽ suã. sic et in ea forni¬
catione quȩ animã sensũq cõmaculat. alius mul¬
titudine fornicationis obruit᷑. alius uͦ ñ tam a
fornicatione seiunctꝰ. Idcireo qͣ m̃sura mensi fu¬
erimꝰ. remetietur nob̃. Et fornicata es in fi¬

Expanded text:
quoque societate turpatur. Respice virtutes animae, quoque societate turpatur. Respice virtutes animae, 951 quae ei insitae sint a Deo, vide pulchritudinem ejus, inventionem, dispositionem, elocutionem, memoriam, pronuntiationem, cujus sit ingenii, quomodo primum intelligat, inde intellecta dijudicet, ut incitetur ad sensus, ut menti sensa commodet, quos habet impetus, quos cogitatus de Deo. Haec possidens magnae pulchritudinis est, sed haereticorum sectis, et extranea religionis institutione corrumpitur. Et transierunt crura tua per . Est  Al. et fornicatio a fornicatione differens: et quomodo in fornicatione carnis est aliquis non nimiae fornicationis, et tamen fornicatione pollutus, alius vero multiplicans fornicationem suam: sic et in ea fornicatione, quae animam suam sensumque commaculat, alius multitudine fornicationis obruitur, alius vero non tam a fornicatione est seductus. Idcirco qua mensura mensi fuerimus remetietur nobis. Et fornicata es in fi
Abbreviated transcription (Latin):
expositionem in om̃i platea. Si consideres aninam
expositam amiatorib suis: uidebis qͦmͦ faciat domũ
meretriciam. & suscipiat om̃s qͦs p̃diximus ama¬
cores. Intellige uͦ qđ dicunꝰ ex sequentib. idest
qͥ sint amatores hierusalem. Anima humana iul-¬
tũ speciosa ẽ: & mirabilẽ habet pulchritudinẽ.
Artifex quippe eiꝰ cũ eã pͥnium ẽder& ait. stacia¬
mus hominẽ ad imaginẽ et sunilitudinẽ nram.
Quid hac pulchritudine & similitudine pulchriꝰ:
Quidã gͦ adulteri & sordidi amatores decore enis
illecti. desiderant eami corrũpere & fornicari
suꝑ eam. Qũa obrẽ sapiens uir paulus dicit
Tuneo aut̃ ne forte ut serpens decepit euã in
catione carnali corpora corrũpunt᷑. in sꝑita¬
lib uͦ stupris sensus corrũpitur. & ipsa ani¬
ma uulnerat᷑. Et contaminasti speciẽ tuã
Etiã si ñ sit hono in peccatis maximis c̃stitutꝰ:
tam̃ qr ingens ẽ anime pulchritudo. minoꝵ

Expanded text:
expositionem in omni platea. Si consideres animam expositionem in omni platea. Si consideres animam expositam amatoribus suis, videbis quomodo faciat domum meretriciam, et suscipiat omnes, quos praediximus amatores. Intellige vero quod dicimus, ex sequentibus, id est, qui sunt amatores Jerusalem. Anima humana multum speciosa est, et mirabilem habet pulchritudinem. Artifex quippe ejus cum eam primum conderet, ait: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram . Quid hac pulchritudine et similitudine pulchrius? Quidam ergo adulteri, et sordidi amatores, decore ejus illecti, desiderant eam corrumpere et fornicari super eam. Quamobrem sapiens vir Paulus dicit: Timeo autem, ne forte ut serpens decepit Evam in catione carnali corrumpuntur: in spiritalibus vero stupris sensus corrumpitur, et ipsa anima vulneratur. Et contaminasti speciem tuam. Etiamsi non homo in peccatis maximis constitutus, tamen quia ingens est animae pulchritudo, minorum
Abbreviated transcription (Latin):
doctrinis. & ibi fidei suȩ pͥncipia sumpserunt.
hii fili st̃ fornicariȩ & peccatricis hierusalem.
Qui aut̃ natꝰ est in ȩccła. & deceptus postea fue¬
rit heretica falsitate. iste cũ filiꝰ dĩ sit appre¬
hensus ẽ a peccatrice hierusalem. & positꝰ uie¬
tima idolis eius. Hoc supra gminẽ fornicationẽ
tuã & abominationes tuas. Filios ȩccłȩ acciꝑe¬
& immolare idolis: hoc supra omne peccatum
tuũ ẽ. Et ñ fuisti memor diei infantiȩ tuae.
cũ eras nuda et turpit̾ agens. Prefatus est de
nuditate & turpitudine hierłem. Oportuit gͦ
in ȩquitate meminisse qͦmͦ pennas meas expan¬
derim suꝑ te. & assumpserĩ te de sanguine tuo
& lauerim te. Tu uͦ hoꝵ om̃iũ oblita. fecisti
hec que condecent nudã et turpit᷑ agentem.
& cõmixtã in sanguine suo Et factũ ẽ post
om̃s malitias tuas uae ue tͥ dicit adonay dñs.
Et ȩdificasti cibi domum meretriciã. & fecistic

Expanded text:
doctrinis, et ibi fidei suae principia sumpserunt, doctrinis, et ibi fidei suae principia sumpserunt, hi filii sunt fornicariae et peccatricis Jerusalem. Qui autem natus est in Ecclesia, et deceptus postea fuerit haeretica falsitate, iste cum Filius Dei sit, apprehensus est a peccatrice Jerusalem, et positus victima idolis ejus. Hoc supra omnem fornicationem tuam, et abominationes tuas. Filios Ecclesiae accipere, immolare idolis, hoc supra omne peccatum tuum est. Et non fuisti memor diei infantiae tuae cum eras nuda, et turpiter agens. Praefatus est de nuditate et turpitudine Jerusalem. Oportuit ergo in iniquitate meminisse quomodo pennas meas expanderim super te, et assumpserim te de sanguine tuo, et laverim te. Tu vero horum omnium oblita fuisti. Haec, quae condecent nudam, et turpiter agentem, et commixtam in sanguine suo. Et factum est post omnes malitias tuas: Vae, vae tibi, dicit Adonai Dominus. Et aedificasti tibi domum meretriciam, et fecisti tibi
Abbreviated transcription (Latin):
cris. quȩ ipsi fuxinus : Martion fecit idolũ.
et ꝓposuit ei panes scripturarũ. ualentinꝰ. basi¬
lides. om̃sq heretici fecerunt similiter Et
posuisti illa ante faciem eoꝵ in odorẽ suauitatis.
aturalit̃ suauissimi odoris st̃ hȩc quȩ nob̃ largi¬
tus ẽ dr̃. Quem odorem suauissimũ ante idola ponit.
qui adũsum potestatẽ scripturarũ aut gerit aut
intelligit. Et factũ ẽ dicit adonay dñs. Et
accepisti filios tuos et filias tuas quas genuisti.
& immolasti illos in consũptionẽ. Cum genuerit
peccatrix hierusalem filios et filias: fiis eoꝵ qui
nascunt᷑. occisio est. Neq enũ falus finis est pessi¬
moꝵ. Idcirco seriptũ est. Immolasti eos in con¬
sumptionẽ. Quam modica forncata es. Inter¬
fecisti natos meos. et dedisti eos. Propͥe ait. ac¬
cepisti filios tuos. significant̃q addit. occidisti
natos meos. Quicũq enĩ nascunt᷑ in hereticoꝵ

Expanded text:
cris, quae ipsi finximus? Marcion fecit idolum, cris, quae ipsi finximus? Marcion fecit idolum, et proposuit ei panes Scripturarum. Valentinus, Basilides caeterique haeretici fecerunt similiter. Et posuisti illa ante faciem eorum in odorem suavitatis. Naturaliter suavissimi odoris sunt haec, quae nobis largitus est Deus. Quem odorem suavissimum ante idola ponit, qui adversum potestatem Scripturarum aut gerit, aut intelligit. Et factum est, dicit Adonai Dominus, et accepisti filios tuos, et filias tuas, quas genuisti, et immolasti illos in consumptionem. Cum genuerit peccatrix Jerusalem filios et filias, finis eorum, qui nascuntur, occisio est. Neque enim salus 950 finis est pessimorum. Idcirco scriptum est: Immolasti eos in consumptionem. Quam modica fornicata est: interfecisti natos meos, et dedisti eos. Proprie ait: Accepisti filios tuos: significanterque addidit: Occidisti natos meos. Quicumque enim nascuntur in haereticorum
Abbreviated transcription (Latin):
sum meũ posuisti ante faciem eoꝵ. Uerũ
iste de incenso sit intellectꝰ. Quid responde¬
bunꝰ de oleo: Oleũ est quo uir sc̃s ungitur.
oleũ xp̃i. oleũ scẽ doctrine. Cũ gͦ acceꝑit
nomine patris et filui et sp̃s scĩ. & pauca cõmutans
unxerit quẽ piam. & qͦdammꝰ dixerit iã ñ es cathe¬
cuminꝰ. consecutꝰ es lauaerum sedẽ generationis.
talis homo accipit oleum dĩ et incensum. & ponit
illud ante faciem idoloꝵ. Et panes meos quos
dedi tͥ. simila et melle & oleo cibaui te. Scce
panes nr̃i. simila mundissuna in seripturis. et
mella apũ ꝓphetarũ. Ista omĩa dedit nob̃ ds̃.
legis. melle euangłũ: e quib cibati. ponimus
eadẽ ipsa idolis. Cũ enĩ dogmatib falsis uolenteᷤ
assumere defensionẽ dixerimꝰ. scriptũ est in ꝓpha.
testat᷑ moyses: loquit᷑ apłs. qͥd aliud facimꝰ quã
accipientes panes ueritatis ꝓponimꝰ eos simula¬

Expanded text:
sum meum posuisti ante faciem eorum. Verum sum meum posuisti ante faciem eorum. Verum iste de incenso sit intellectus. Quid respondebimus de oleo? Oleum est, quo vir sanctus ungitur, oleum Christi, oleum sanctae doctrinae. Cum ergo accepit nomine Patris, et Filii, et Spiritus sancti: et pauca commutans unxerit quempiam, et quodammodo dixerit: Jam non es catechumenus, consecutus es lavacrum secundae generationis: talis homo accipit oleum Dei, et incensum, et ponit illud ante faciem idolorum. Et panes meos, quos dedi tibi, simila, et melle, et oleo cibavi te. Ecce panes nostri simila mundissima in Scripturis, et mella apum Prophetarum. Ista omnia dedit nobis Deus, Legis, melle Evangelii, e quibus cibati ponimus eadem ipsa idolis. Cum enim ex dogmatis falsis volentes assumere defensionem, dixerimus, scriptum est in propheta, testatur Moyses, loquitur Apostolus, quid aliud facimus, quam accipientes panes veritatis, proponimus eos simula
Abbreviated transcription (Latin):
uoluminib agnoscinꝰ. Illud exemplar firmũ
est: illud ꝓpositũ solidũ: qđ qui sequi cupit
securus ingredit᷑. Si uͦ querimꝰ nob̃ culpa¬
biles ad emulandũ ut cũ dicamꝰ ille docet¬
& is his quȩ docet facit ipse contraria.
adũsũ pͣcep̃tum dñi facimꝰ. qͥ mandauit
doctrinas magistroꝵ magis considerari de¬
bere quã uitas. Hȩc diximꝰ de eo qđ scriptũ
est. accepisti uestẽ tuam u̾sicolorem. & ope¬
ruisti illa idẽ uasa glationis quȩ in idola
cõmutasti. Sequit᷑. Et oleũ meũ & incen¬
sũ meũ posuisti ante faciem eoꝵ. Scriptura
ddocente didicimꝰ. qr scõꝵ oratio sit incensũ.
Ait enĩ. Incensum aut̃. orationes scõꝵ sunt.
Si gͦ instituti ad orationẽ. cũ illã dõ debea¬
mus offerre. idẽ dõ legis et ꝓphetarum.
dõ abraham. dõ isaae. dõ iacob. & patri ihũ
xp̃i. offerimꝰ his quȩ ipsi confinximꝰ. in¬
tantũ ut incensum dĩ ꝓponamꝰ idolis: faci

Expanded text:
voluminibus agnoscimus: illud exemplar firmum est, illud propositum solidum, quod qui sequi cupit, securus ingreditur: si vero quaerimus nobis culpabiles, ad aemulandum, ut cum dicamus: Ille docet, et his quae docet, facit ipse contraria, adversum praeceptum Domini facimus, qui mandavit doctrinas magistrorum magis considerari debere, quam vitas. Haec dicimus de eo, quod scriptum est: Accepisti vestem tuam versicolorem, et operuisti illa, id est vasa glorificationis, quae in idola commutasti. Sequitur: 949 Et oleum meum, et incensum meum posuisti ante faciem eorum . Scriptura docente, didicimus, quia sanctorum oratio sit incensum. Ait enim: Incensum autem orationes sanctorum sunt. Si ergo instituti ad orationem cum illam Deo debeamus offerre, id est, Deo Legis et Prophetarum, Deo Abraham, Deo Isaac, Deo Jacob, et Patri Jesu Christi offerimus, quae ipsi confinximus, intantum ut incensum Dei proponamus idolis, facim
Abbreviated transcription (Latin):
seriba et phariseus. Preceptũ tͥ ẽ o popule.
si ñ habueris accusationẽ doctrinȩ pessimȩ &
alienoꝵ ab ȩccła dognatũ. conspexeris uͦ meã
culpabilem uitã atq peccata. ñ habeas uixta di¬

Expanded text:
Scriba et Pharisaeus. Praeceptum, tibi est, o popule, Scriba et Pharisaeus. Praeceptum, tibi est, o popule, si non habueris accusationem doctrinae pessimae et alienorum ab Ecclesia dogmatum, conspexeris vero meam culpabilem vitam, atq
Abbreviated transcription (Latin):
uniꝰ hominis quȩ celari ñ potest: ut om̃ib
scandalũ fiat & impediat᷑ fides ꝑ conũsa¬
tionẽ pessimã clericorũ. Omĩa ut diximus
diabolus inoperat᷑. & ea quȩ uidentur ẽẽ
bona nec sunt: ea quȩ ꝑnaturã suã mala sunt.
omiã adũsum humanã cõmentat᷑ naturam.
Vnde qͥ curã habet uitȩ suȩ. neq mansuetu¬
dine hereticoꝵ capit᷑ ad consentiendũ doctri¬
nȩ eoꝵ. neq meis delictis qui uideor in excle¬
sia p̃dicare scandalizabit᷑. s ipsum dogna
considerans. et ꝑtractans ȩccłe fidem. ame
quidem aũsabitur. doc trinã uͦ suscipiet se¬
cundũ p̃ceptũ dñi qͥ ait. Suꝑ cathedrã moy¬
si sederunt scribe & pharisei. Omĩa enĩ quecũq
uob̾ dicunt audite & facite. iuxta oꝑa autẽ
illoꝵ nolite facere: dicunt quippe et ñ faciunt.
Iste sermo de me est: qͥbona doceo et contraria
gero. & sum sedens suꝑ cathedrã moysi. quasi

Expanded text:
unius hominis, quae celari non potest, omnibus unius hominis, quae celari non potest, omnibus scandalum fiat, et impediatur fides per conversationem pessimam clericorum. Omnia, ut diximus, diabolus operatur, et ea quae videntur esse bona, nec sunt, et ea quae per naturam suam mala sunt, omnia adversum humanam commentatur animam. Unde qui curam habet vitae suae, neque mansuetudine haereticorum capitur, ad consentiendum doctrinae eorum, neque meis delictis, qui videor in Ecclesia praedicare, scandalizabitur; sed ipsum dogma considerans, et pertractans Ecclesiae fidem, a me quidem aversabitur, doctrinam vero suspiciet, secundum praeceptum Domini qui ait: Super cathedram Moysi sederunt Scribae et Pharisaei. Omnia quaecumque vobis dicunt, audite et facite: juxta opera autem illorum nolite facere: dicunt quippe, et non faciunt . Iste sermo de me est, qui bona doceo, et contraria gero, et sum sedens super cathedram Moysi quasi
Abbreviated transcription (Latin):
nichil facit aliud nͥ accipit indum̃ta uaria
instituti boni & conũsationis quietȩ. & cir¬
cundat ea idolis suis. ut magis decipiat au¬
dientes. Idcirco sollicite hereticos caueamus
qͥ conũsationis optimȩ suit : quoꝵ forte uitã
ñ cã ds̃ quã diabolus instruxit. Nam quomͦ
qͥsdã illecebras escarũ aucupes ꝓponunt ut
faciliꝰ aues capiant ꝑ oblectamentũ gulae.
sic ut audaciꝰ dicã est quȩdã castitas diaboli
idẽ decipulȩ humanȩ animȩ. ut ꝑ istiꝰ modi
castitatem & mansuetudinẽ & iustitiã possit
faciliꝰ capere. & falsis sermonib irretire.
Diũsis diabolus pugnat insidus. ut miserũ
ꝑdat hominẽ. & bonã malis tͥbuit uitam
ad decipiendos uidentes: & malã bonis in¬
urit conscientiã. Michi ipsi qͥ in ȩccła p̃dico
laqueos sepe tendit. ut totã eccłam ex mea
conũsatione confundat. Et idõ plus hii qͥ
st̃ in medio oppugnant᷑ ab inimico ꝑ ruinã

Expanded text:
nihil facit aliud, nisi accipit indumenta varia nihil facit aliud, nisi accipit indumenta varia instituti boni et conversationis quietae, et circumdat ea idolis suis, ut magis decipiat audientes. Idcirco sollicite caveamus haereticos, qui conversationis optimae sunt, quorum forte vitam non tam Deus quam diabolus instruxit. Nam quomodo quasdam illecebras escarum aucupes proponunt, ut facilius aves capiant per oblectamentum gulae, sic ut audacius dicam est quaedam castitas diaboli, id est, decipula humanae animae, ut per istius modi castitatem, et mansuetudinem, et justitiam, possit facilius capere, et falsis sermonibus irretire. Diversis diabolus pugnat 948 insidiis, ut miserum perdat hominem, et bonam malis tribuit vitam ad decipiendos videntes, et malam bonis inurit conscientiam. Mihi ipsi, qui in Ecclesia praedico, laqueos saepe tendit, ut totam Ecclesiam ex mea conversatione confundat. Et ideo plus hi, qui sunt in medio, oppugnantur ab inimico, ut per ruinam
Abbreviated transcription (Latin):
idola. Intelligis aut̃ hoc qđ drͣ: si ipsã rem
manifestiꝰ describamꝰ. Uide mͥaliquẽ marti¬
onitã. siue discipłm ualentini. aut certe
cuiꝰ libet heresis defensorẽ. & ẽsidera quomͦ
idola sua idẽ figmenta quȩ ipse cõposuit.
mansuetudine & castitate uestiat. ut in
aures audientiũ facilius ex uitȩ bonitate orna¬
tus sermo subrepat. & cum hoc fecerit. intel¬
lige eum assumpsisse uestẽ uariã morũ et con¬
ũsationis optime. & idolis suꝑiecisse quae
ipse construxit: ac iuxta mei quidẽ animi
sensum. multo nocentior ẽ hereticus bonae
uitȩ. & plus in doctrina sua habet aucto¬
ritatis. eo qͥ doctrinam conũsatione maculat.
Qui enĩ uite pessimȩ ẽ. ñ facile honuines ad
falsũ dogia sollicitat. nec potest ꝑ umbrã
scĩtatis audientiũ deciꝑe simplicitatẽ: qui
uͦ sermone ꝑũsus ẽ & disciplinis saluti con¬
trarus. mores aut̃ cõpositos et ornatos habet.

Expanded text:
s autem hoc quod dicitur, si ipsam rem s autem hoc quod dicitur, si ipsam rem manifestius describamus. Vide mihi aliquem Marcionistam, sive discipulum Valentini, aut certe cujuslibet haeresis defensorem, et considera, quomodo idola sua, id est, figmenta quae ipse composuit, mansuetudine et castitate vestiat, ut in aures audientium facilius ex vitae bonitate ornatus sermo subrepat. Et cum hoc fecerit, intellige eum assumpsisse vestem variam morum, et conversationis optimae, et idolis subjecisse, quae ipse construxit. Ac juxta mei quidem animi sensum multo nocentior est haereticus bonae vitae, et plus in doctrina sua habet auctoritatis eo, qui doctrinam conversatione maculet. Qui enim vitae pessimae est, non facile homines ad falsum dogma sollicitat, nec potest per umbram sanctitatis audientium decipere simplicitatem. Qui vero sermone perversus est, et disciplinis saluti contrarius, mores autem compositos et ornatos habet,
Abbreviated transcription (Latin):
ueritati. uerbã diuina conflamꝰ. & res dei
ui alias mutamꝰ effigies. Quȩ facientes. inci¬
dimꝰ in peccatũ qͦd nẽ cõmiserat hierusalem.
Nasa gloriationis nr̃e st̃ lex et ꝓphete. suꝑ
his exultamꝰ. in his efferimur. Quos eũ alit̃
exponimꝰ quã se ueritas habet. conũtimus
uasa głationis nr̃e de argento rationabili &
de auro sensibili qđ nob̃ dedit ds̃. & facimus
nob imagines masculinas et fornicam᷑ in eis.
Sequit᷑. Accepisti uestim̃ta uaria. et oꝑuisti
illa. Uaria uestis ẽ & hic unꝰ in scripturis locuͤ.
quo indium᷑ assum̃tes uiscera miscdiȩ. benigni¬
tatis. Humilitatis. mansuetudinis. longani¬
mitatis. ad sufferendum inuicem. Has ua¬
rias uestes & pulchros amictꝰ quos nob̃ largi¬
tus est ds̃. si laceramꝰ atq c̃scindimꝰ & circũ¬
damus false doctrinȩ ad deceptionẽ homi¬
num: ñ dubiũ ẽ quin uarus uestib oꝑiamꝰ¬

Expanded text:
veritati, verba divina conflamus, et res Dei veritati, verba divina conflamus, et res Dei in alias mutamus effigies. Quae facientes incidimus in peccatum, quod nunc commiserat Jerusalem. Vasa glorificationis nostrae sunt lex et prophetae; super his exsultamus, in his efferimur. Quos cum aliter exponimus 947, quam se veritas habet, convertimus vasa glorificationis nostrae de argento rationabili, et de auro sensibili, quod nobis dedit Deus; et facimus nobis imagines masculinas, et fornicamur in eis. Sequitur: Accepisti vestimenta varia et operuisti illa. Varia vestis est: et hinc unus de Scripturis locus, quo induimur, assumentes viscera misericordiae, benignitatis, humilitatis, mansuetudinis, longanimitatis, ad sufferendum invicem. Has varias vestes, et pulchros amictus, quos nobis largitus est Deus, si laceramus, atque conscindimus, et circumdamus falsae doctrinae ad deceptionem hominum, non dubium est, quin var
Abbreviated transcription (Latin):
mentitia doginata cõponentes serure idolis
Seit scriptura sc̃os intꝰ. peccatores foris essẽ.
aliqͣndo dicat᷑. & ñ intrabis. neq fiet. Non
diendũ extrinsecus. ut sensus possit expleri.
Ea que tͥ reꝓmissa sunt bona. et acceptura
eras: ñ fient. Sequit᷑ aliud delictũ. Et
Accepisti uasa gloriationis tuȩ de argento tuo
& de auro tuo ex quib deditibi. & fecisti tͥ
imagines masculinas. Scđ̾m cõmunẽ sensũ
sic intelligi potest. Uasa głationis de quib
moyses scripsit in numeris. turibula. phialas.
candelabrũ aureũ. arcam abintꝰ & aforis deau¬
ratam. & cęt̃a accepisti: & conflasti ea et fecisti
effigies masculinas. & fornicata es in eis. Scdm̃
allegoriã uͦ. ita explanabit᷑. Uasa aurea et
argentea idẽ turibula phialas & cȩtã istiꝰ modi.
habemus in sacris litteris. Qͥndo gͦ torquemꝰ
sensum scripture in alterũ sensũ qui ẽ contrariꝰ

Expanded text:
mentitia dogmata componentes, servire idolis,mentitia dogmata componentes, servire idolis,Scit Scriptura, sanctos intus, peccatores foris esse. Iis dicatur, et non intrabis. Neque fiet. Non eo subaudiendum extrinsecus, ut sensus possit expleri. Ea quae tibi repromissa sunt bona, et acceptura eras, non fient. Sequitur aliud delictum: Et accepisti vasa glorificationis tuae de argento tuo, et de auro tuo, ex quibus dedi tibi, et fecisti tibi imagines masculinas. Secundum communem sensum sic intelligi potest: Vasa glorificationis, de quibus Moyses scripsit in Numeris, thuribula, phialas, candelabrum aureum, arcam ab intus et a foris deauratam , et caetera cepisti, et conflasti ea, et fecisti effigies masculinas, et fornicata es in eis. Secundum allegoriam vero ita explanabitur: Vasa aurea et argentea, id est, thuribula, phialas et caetera istiusmodi habemus in sacris litteris; quando ergo torquemus sensus Scripturae in alterum sensum, qui est contrarius
Abbreviated transcription (Latin):
athalogus peccatoꝵ hieru¬
salem utcũq fuerit intel¬
lectus. edificat audientẽ.
Quomͦ enĩ si in domo sua
quẽpiam de familia dũs cor¬
ripiat. & peccata eiꝰ expo¬
nat. alius qui nuꝑ emptus ẽ seruus. uidenᷤ
patrisfamiliȩ disciplinã que culpet que ue
collaudet. instruit᷑ ad ñ facienda ea que
pͥores fecere conserui. & ad hoc om̃i labore
festinat ut ea faciat ꝑ quȩ alii honorem &
lib̾tatem a dño ꝓmeruerunt: ita et nos
audientes in quib culpet ds̃ siue hierusalẽ
siue uniũsam iudeã. siue unã quã libet
ex tribub specialit̃ relinquentẽ. ñ parum
utilitatis accipimus: ne et in hec corruamꝰ
in que cȩteri corruerunt. Est aut̃ pͥncipium
hodierne lectionis. quia uestes a dõ acceperit
hierusalem: & fecerit ex his sibi sutilia quedã
simulaera. & fornicata sit suꝑ eis. De quib
iuxta possibilitatẽ meam in pͥori sermone
disserui: docens istos qͥ scripturas lacerant.
& a ũbis u̾ba dirũpunt consuentes ea et cõ-¬

Expanded text:
atalogus peccatorum Jerusalem, utcumque fuerit intellectus, aedificat audientem. Quomodo enim, si in domo sua quempiam de familia Dominus corripiat, et peccata ejus exponat, alius qui nuper emptus est servus, videns patris familiae disciplinam, quae culpet, quaeve collaudet, instruitur ad non facienda ea quae priores fecere conservi, et ad hoc omni labore festinat, ut ea faciat, per quae alii honorem, et libertatem a Domino promeruerunt: ita et nos audientes, in quibus culpet Deus sive Jerusalem, sive universam Judaeam, sive unam quamlibet ex tribubus specialiter delinquentem, non parum utilitatis accipimus, ne et in haec corruamus, in quae caeteri corruerunt. Est autem principium hodiernae lectionis, quia vestes a Deo acceperit Jerusalem, et fecerit ex his sibi sutilia quaedam simulacra, et fornicata sit super eis. De quibus juxta possibilitatem meam in priori sermone disserui, docens istos, qui Scripturas lacerant, et a verbis verba disrumpunt consuentes ea, et com
Abbreviated transcription (Latin):
scl̃o assumit᷑. uł p̃lio capit᷑ unmundũ est.
& purificatione indigoꝵ. & qͦdã ex ipsis ꝑ
ignẽ trausitura st̃. aliis autẽ sufficiet aqͦ
purificatio. Assumunt᷑ autẽ ex p̃lio etiã
homines ⁊ uuñta. cũ captiuat᷑ om̃is intel¬
lectus ad obediendũ xp̃o. Hisi enĩ pugna¬
uerimꝰ in ũbo dĩ. ñ pocerimꝰ captiuare
intellectũ eoꝵ qui diũsa xp̃o sentiunt.
& ꝑducere eos ad obedientiã xp̃i. Pauci
sunt cam̃ qͥ pugnare possunt. et p̃lia ista
conficere. De sexcentis nulib & ampluis
armatoꝵ qͥ uident᷑ militare dõ. sola duo¬
decĩ milia eligunt᷑. cet̃i relinquunt᷑ in
castris. Intuere nẽ mͥ popłm dĩ qui ẽ in ec¬
elesia. qͣnti st̃ ex his qui possunt ꝓ uerita¬
contradicunt. qͥ sciunt uba belli tractare.
Beati st̃ isti qui ꝓ om̃i ppło dĩ pugnare
possunt. & defendere dĩ plebem. & copi¬
osa de hostib spolia reportare. Tamen
& reliqͣ pars popłi qͤ uidetur imbellis. si

Expanded text:
capitur, immundum est et purificatione indiget. Et quaedam ex ipsis per ignem transitura sunt: aliis autem sufficiet aquae purificatio. Assumuntur autem etiam ex praelio homines et jumenta, cum captivatur omnis intellectus ad obediendum Christo. Nisi enim pugnaverimus in verbo Dei, non poterimus captivare intellectum eorum qui diversa et perducere eos ad obedientiam Christi. Pauci sunt qui pugnare possint et praelia ista conficere. De sexcentis millibus et amplius armatorum quae videntur militare Deo, sola duodecim millia eliguntur, caeteri relinquuntur in castris. Intuere nunc mihi populum Dei qui est in Ecclesia, quanti sunt ex his qui possicontradicunt, qui sciunt verbi bella tractare. Beati sunt qui pro omni populo pugnare possunt, et defendere Dei plebem, et copiosa de hostibus spolia reportare. Tamen et reliqua pars populi quae videtur imbecillis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ mandato dĩ. Est & aliꝰ rex madian
sur. & hic int̃p̃tat᷑ irritatio. Uides qͣles
sunt qͥ regnant apud madianitas. quib
om̃ib adũsari oport&. inmo qͦs perimi
ẽuenit abhis qͥdm̃ sequunt᷑ & int̾fici.
Non enĩ tam regũ quã uicioꝵ nomina qͦ
regnant ĩ hominib referunt᷑ in lege
& ñ tam gentiũ bella. quã concupiscenti¬
arũ carnaliũ qͦ nulitant adũsusantinã
deseribunt᷑. Deniq hii qͥ in uicus regnant.
quinq reges esse dicunt᷑. ut euidentissime
doceam᷑. qr om̃e uiciũ qͦd regnat in corpo¬
re ex quinq sensib pendet. Isti gͦ quinq
ꝑuñdi sunt de regno madianitarũ. ut
ult᷑ ñ uicia regnent ꝑ eos s iustitia.
nec ad scandalũ uideant. que uident. s

Expanded text:
to Dei. Est et alius rex Madian Ur, et hic interpretatur irritatio. Vides quales sunt qui regnant apud Madianitas: quibus omnibus adversari oportet, et imo quos perimi convenit ab his qui Deum sequuntur, et interfici. Non enim tam regum quam vitiorum nomina quae regnant in hominibus, referuntur in lege; et non tam gentium bella quam concupiscentiarum carnalium quae militant adversus animam describuntur. Denique hi qui in vitiis regnant, quinque reges esse dicuntur: ut evidentissime doceamur quia omne vitium, quod regnat in corpore, ex quinque sensibus pendet. Isti ergo quinque sensus perimendi sunt de regno Madianitarum, ut ultra vitia non regnent per eos, sed justitia, nec ad scandalum vileant quae vident, sed
Abbreviated transcription (Latin):
nitis. & ñ ipsa solũ. s & aliis est apud
ipsos rex nomine rocom. qͦd est in nr̃a lin¬
gna inanitas. Regnat gͦ & in anitas in
madianitarũ gente. Etenĩ reuera multa
uanitatũ & omĩa uanitas. quã dĩ miles
suꝑare deb& & uincere. Uincit aut̃ ina¬
nitatẽ qͥ nichil ĩanit̃ nichil suꝑflue &
qͦd ad rem ñ ꝑtinet gerit. qui ineminut
p̃cepti illiꝰ dñici qͦ ait. quia etiã de ũbo
ocioso reddent homines rationẽ in die
udicu. In hac aut̃ uita homines tocum
pene ociosũ. & totũ inane est qͦd loquult̃

Expanded text:
nitis. Et non ipsa solum, sed et alius est apud nitis. Et non ipsa solum, sed et alius est apud ipsos rex nomine Raon, quod est in nostra lingua inanitas. Regnat ergo inanitas in Madianitarum gente. Est enim revera multa es superare debet et sincere. Vincit autem inanitatem, qui nihil inaniter, nihil superflue, et quod ad rem non pertinet gerit, qui meminit praecepti illius Dominici quo ait, quia etiam de verbo otioso reddent rationem homines in die judicii . In hac autem vita homines, totum pene otio
Abbreviated transcription (Latin):
s etiã apud gentiles & barbaros: De sc̃is
quidẽ est notũ. cur abrã abrabam uocicat᷑
sit: & sarai sara. & iacob isrłꝰ. Doceamꝰ
aut̃ qͦd mos iste habeat᷑ etiã apud barba¬
ros. Nonne unꝰ ex filus isrł a parentib sus
ioseph nom̃ acceꝑat: Cũ aut̃ transiuit
in ęgyptũ & ste̾tit ante pharaonẽ. comnita
nom̃ eius. & de ioseph cognominauit eũ
psonthonfanet. qͦd lingua sua pharao de
secretoꝵ uł somnioꝵ reuelatione cõposuit
& ñ solũ iosepħ huic apud pharaonẽ ex re
nom̃ aptat᷑. s & daniel in babylonia
balthasar nominat᷑. & ananias atq ara¬
rias & misael. sydrac mysac & abdenago
uocitant᷑. Uides gͦ qr tam israheliticoꝵ
qͣm etiã barbaroꝵ hominũ nomina non
forcuto s ꝓ reb & causis aptant᷑. in
lege gͥ madianitarũ regẽ moyses appel¬
lauit. ꝓut ipse censuit appellandũ. Beli¬
ina inquit feritas est. qͦ regnat ĩ madia¬

Expanded text:
sed etiam apud gentiles et barbaros? De sanctis sed etiam apud gentiles et barbaros? De sanctis quidem notum est, cum Abram Abraham vocatus sit, et Sarai Sara, et Jacob Israel. Doceamus autem quod mos iste habeatur etiam apud barbaros. Nonne unus ex filiis Israel, a parentibus suis Joseph nomen acceperat? Cum autem transivit in Aegyptum, et stetit ante Pharaonem, commutavit nomen ejus, et cognominavit eum ψομθομφανήχ, quod lingua sua Pharao de secretorum vel somniorum revelatione composuit. Et non solum Joseph huic apud Pharaonem ex re nomen aptatur, sed et Daniel in Babylonia Balthasar nominatur, et Ananias atque Azarias et Misahel, Sidrac, Misac, Abdenago vocitantur. Vides ergo, quia tam Israeliticorum quam etiam barbarorum nomina hominum, non fortuitu, sed pro rebus et causis aptantur in lege. Igitur Madianitarum regem Moyses appellavit, prout ipse censuit appellandum, Belluina, inquit, feritas est, quae regnat in Madia