comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
greci appellant. eo qd̵ stercora humana con¬
siderat: et fecenti pascat᷑ fimo. auis spur¬
cissima christis ex stantib galeata. sẽꝑ inse¬
pulchris et humano stercore cõmorans. Hec
auis scȩleratos et peccacores hoĩes significat.
qui sordib peccõꝵ immorari assidue delectant᷑.
Coruus siue corax nom̃ asono gutturis ht̃.ꝙ
qd̾ uoce crocitet. fertͣ hec auis qd̾ deditis pul¬
lis ȩscã plene ñ p̃beat: pͥusꝗͣ inc̾is ꝑpennar᷑
inigredinẽ similitudinẽ ꝓpͥi coloris agnoscat.
pꝰtꝗͣ uͦeos tetros plumis aspexerit: intoto ag¬
nitos habundantiꝰ pascit. hic prior incada¬
uerib ocłm petit. Coruus nigredinẽ pecc̃o¬
rũ ł demones significat. ut ÷ illud insalo mo¬
ne. effodiant eũ corui deconuallib. Itẽ cor¬
uus gentilẽ ppłm significat ut ÷ illud in iob.
quis p̃ꝑat coruo escam suã qñ pulli eiꝰ ad¬

Expanded text:
Graeci appellant, eo quod stercora humana conGraeci appellant, eo quod stercora humana considerat, et fetenti pascatur fumo, avis spurcissima, cristis exstantibus galeata, semper in sepulcris et humano stercore commorans. Haec avis sceleratos et peccatores homines significat, qui sordibus peccatorum immorari assidue delectantur. Corvus sive corax nomen a sono gutturis habet, quod voce crocitet. Fertur haec avis, quod editis pullis escam plene non praebeat, priusquam in eis per pennarum nigredinem similitudinem proprii coloris agnoscat. Postquam vero eos tetros plumis aspexerit in toto, agnitos abundantius pascit. Hic prior in cadaveribus oculum petit. Corvus nigredinem peccatorum vel daemonum significat, ut est illud in Salomone. Effodiant eam corvi de convallibus . Item corvus gentilem populum significat, ut est illud in Job: Quis preparat cor
Abbreviated transcription (Latin):
tuosos orbes et flexuosos circuitꝰ ꝑuolans.
et innidis construendis ȩducandisꝙ fȩtib
sollertissima hñs etiã qͥddã p̃sciũ. qd̾ lap¬
sura deserat nec appetat culmina aliis qͦꝙ
auib ñ impetit᷑. nec unꝗͣ prȩda ẽ: maria
transuolat. ibiq hieme cõmorat᷑. Hirun¬
do aũ penitentiũ apeccatis suis typũtenet.
quȩ stridore uocis ploratũ magis qmͣ melo¬
diã sonat: et ꝓcantu gemitꝰ edere solet. sic̃
et columba. Uñ erechias in oratione sua ait.
sic̃ pullus hẏrundinis sic clamabo. medita¬
bor ut columba. Lacrimis gͦ sius penitens
pascit᷑. et ad suꝑna cor ȩleuans cȩlestis cibi pa¬
bulũ sibi quexit. Uñ et ꝓpła ait. fuertͣ mͥ
lacrime meȩ panes die ac nocte: dum dr̃ mͥ
cotidie uͥ ÷ ds tuus. Et item sicut cinerem
inquiens manducabã panẽ meũ et potũ
cũ fletu tẽꝑabam: a facie ire indignationiᷤ
tuȩ. quia eleuans allissisti mẽ. Uppupã

Expanded text:
tuosos orbes et fiexuosos circuitus pervolans, tuosos orbes et fiexuosos circuitus pervolans, et in nidis construendis educandisque foetibus solertissima, habens etiam quoddam praescium, quod lapsura deserat, nec appetat culmina: ab aliis quoque avibus non impetitur, nec unquam praeda est. Maria transvolat, ibique hieme commoratur. Hirundo autem poenitentium pro peccatis suis typum tenet, quae stridore vocis ploratum magis quam melodiam sonat, et pro cantu gemitus edere solet, sicut et columba. Unde Ezechias in oratione sua ait: Sicut pullus hirundinis, sic clamabo: meditabor ut columba . Lacrymis ergo suis poenitens pascitur, et ad superna cor elevans coelestis cibi pabulum sibi quaerit. Unde et Propheta ait: Fuerunt mihi lacrotidie: Ubi est Deus tuus ? Et iterum, Sicut cinerem, inquiens, manducabam panem meum: et potum cum fletu temperabam a facie irae et indignationis tuae; quia elevans elisisti me . Upupam
Abbreviated transcription (Latin):
fastigia celsa ceurrit. ut asuspectis casib red¬
dat᷑ aliena: que multis ꝑicłis ꝓbat᷑ obnoxia.
Huic merito cõꝑat᷑ qui diaboli insidias for¬
midans. suecialit adeccłȩ septa se conferens.
in eiꝰ fastigio uigilans tutissime ꝑseuerat.
Unicũ dixit ꝓpt̾ caritatẽ quȩ ex multis unũ
facit. inedificio ꝓpt̾ altirudinẽ fidei et forti¬
tudinẽ m̃tis. Considerandũ÷ etiã quẽad¬
modũ iste supplicans amaiorib auib peli¬
cano et nocticorace cepit. et ꝑuenit usꝙ ad
passeris minutissimã paruitatẽ. qm gra¬
datim pȩnitendo descendens. pͥmo loco qͣnͣ¬
dis ÷ sodo mediocrix. t̃cio consuetudine
ipsa omnino tolerabił. Hȩ aũ aues ꝑfi
guram st̃ parabole hoĩb genere discrepanteᷤ.
s consuetudinũ qualitate consimiles. Hirun¬
do dicta. qd̾ cibos ñ sumet residens: s in aere
capiat escas et ȩdat. Garrula auis et ꝑtur¬

Expanded text:
fastigia celsa concurrit: ut a suspectis casibus redfastigia celsa concurrit: ut a suspectis casibus reddatur aliena, quae multis periculis probatur obnoxia. Huic merito comparatur, qui diaboli insidias formidans specialiter ad Ecclesiae septa se conferens, in ejus fastigio vigilans tutissime perseverat. Unicum dixit propter charitatem, quae ex multis unum facit: in aedificio propter altitudinem fidei et fortitudinem mentis. Considerandum est etiam, quemadmodum iste supplicans a majoribus avibus, pellicano et nycticorace, cepit, et pervenit usque ad passeris minutissimam parvitatem: quoniam gradatim poenitendo descendens primo loco grandis est, secundo mediocris, tertio consuetudine ipsa omnino tolerabilis. Hae autem aves per figuram sunt parabolae hominibus genere discrepantes, sed consuetudinum qualitate consimiles. Hirundo dicta, quod cibos non sumat residens, sed in aere capiat escas et edat: garrula avis et per tor
Abbreviated transcription (Latin):
noctis ꝓducit. ec contͣ consuetudinẽ auium.
Tunc magis uigilare et ȩscas q̃rere incipit. qñ
se insoporẽ animantia cuncta cõponunt.
ita eo pęnitens iste nocturno tp̃r escas aĩe sol¬
sicita curiositate ꝑquirit. mͦ ꝑsalmodiȩ oꝑã
dando. mͦ ȩlemosinas faciendo: mͦ carceres ot¬
cultȩ uisitando. solũ dm̃ uult hre testẽ. cui
caligo noctiũ ñ tollit aspectũ. Et nota quia
sic̃ pelicanꝰ designauit heremitã atq soli¬
tariũ. ita nocticorax illũ declarat: qͥ se domi¬
cilio suo recinens apublica uisione remotꝰ:
nificare infidelib desꝑicabilẽ. Passer ÷ auis
parua ut supͣ diximꝰ. s nimia sagacitate solli¬
cita. quȩ nec facile laqueis in retit᷑. nec ꝑ inglu¬
uiẽ uentris escarũ ambitione decipit᷑. Hec ꝓpt̃
infirmitatẽ suã ne aut ipsa ap̃datore suo ca¬
piat᷑ aut fet̾ eꝰ serpentinis deuorent᷑ insidiss.
nter aues unica cautione munita addomoꝵ

Expanded text:
noctis producit: et contra consuetudines avium noctis producit: et contra consuetudines avium tunc magis vigilare et escas quaerere incipit, quando se in soporem animantia cuncta componunt. Ita et poenitens iste nocturno tempore escas animae sollicita curiositate perquirit, modo psalmodiae operam dando, modo eleemosynas faciendo, modo carceres occulte visitando solum Deum vult habere testem, cui caligo noctium non tollit aspectum. Et nota, quia sicut pellicanus designat eremitam atque solitarium, ita nycticorax illum declarat, qui se domicilio retinens a publica visione remotus um sanctum significare in fidelibus despicabilem. Passer est avis parva, ut supra diximus: sed nimia sagacitate sollicita quae nec facile laqueis irretitur, nec per ingluviem ventris escarum ambitione decipitur. Haec propter infirmitatem suam ne aut ipsa a praedatore capiatur, aut foetus ejus serpentinis devorentur insidiis, inter aves unica cautione munita ad domorum
Abbreviated transcription (Latin):
declarant᷑. Pelicanꝰ enĩ auis egyptia ciconiis q̃pelica¬
corꝑis granditate consimil. qͣ nat᷑ali maciȩ
so intestino ꝑ uiscera quicqͥd escarũ accepit
sine aliqua decoccione transmittit. hincfit
ut adipe ꝓpͥo minime faeciat᷑ qͥ paruissimo
aues uolat. s delectatione se salitaria conso
aliuo sic̃ dictũ ÷ qd̾ indesertis locis secretisq
uersat᷑. ꝑhoc gͥ auiũ genꝰ pulcherrimȩ sig¬
nificant᷑ hȩremitȩ. qͥ hoĩm consortio de relicto:
timore dñi remota se afflictione discrutiant.
Seqr̃. factꝰ sũ sicut noccicorax indamicilio.
Aliud genꝰ introducit᷑ pȩnitentis. Nocticorax
greco uocabulo dr̃ noctis coruus. quẽ quidã
bubonẽ: quidã noctuã. eẽ. dixert̃. Alii magis
coruo magnitudine et colore consimilẽ. quẽ
specia lit in asiȩ partib inuenire posse testanͣ.
istũ sic̃ diei fulgor abscondit. ita aduentus

Expanded text:
declarantur. Pellicanus enim avis Aegyptia est, ciconiis cordeclarantur. Pellicanus enim avis Aegyptia est, ciconiis corporis granditate con similis, quae naturali macie sso intestino per viscera, quidquid escarum accipit, sine aliqua decoctione transmitit. Hinc fit, ut adipe proprio minime farciatur, quia parvissimo aves volat, sed delectatione se solitaria consolaliud sicut dictum est quod in desertis locis secretisque versatur. Per hoc igitur avium genus pulcherrime significantur eremitae, qui hominum consortio derelicto, timore Domini, remota se afflictione discruciant. Sequitur: Factus sum sicut nycticorax in domicilio. Aliud genus introducitur poenitentis. Nycticorax Graeco vocabulo dicitur noctis corvus, quem quidam bubonem, quidam noctuam esse dixerunt: alii magis corvo magnitudine et colore consimilem, quem specialiter in Asiae partibus inveniri posse testantur. Istum sicut diei fulgor abscondit, ita adventus
Abbreviated transcription (Latin):
baptismatis. qr ñ in hoi̾s passione. s di et hoĩs
baptiram̃. Deinde pꝰt hoc uiuens passer in
sgrũ ut auolec dimitit᷑. gͦ impassibił diuini¬
bił iriua inagrũ auolec adlatitudinẽ uidelꝰ
c̃tẽplationis emutit᷑: qͦ illũ emitente nr̃o uide¬
licet intelleccu. sub huiꝰ enĩ c̃cẽplatione tenecur.
Est et alia passeris significatio. ut supͣ diximꝰ. un¬
de legit᷑. transmigra in montẽ sic̃ passer. Passer̃
qͦ plura st̃ genera. alii gaudent adforamina pa-¬
rietũ. alii ualles roscidas reqͥit̃. ñ nulli montes
appetunt scalentes. s ñ deillis dicit. qͥ ad altissi¬
ma loca t̾rarũ leuissimo uolatu rapiunt᷑: ut is
mĩto similes estim̃t᷑ qui ad neqͥssimas p̃dicati¬
ones lȩuitate inconstantis aĩ transferuntur.
Nam inpsał ꝓpħa ita dicit. simił factꝰ sũ sicut
sic̃ passer unicus inȩdificio. ꝑhȩe nõa uolu¬
crũ ut arbitror diu̾sa nob̾ penitentiũ genera

Expanded text:
baptismatis: quia non in hominis passione, sed Dei et hominis baptizantur. Deinde post hoc vivens passer in agrum, ut volet, dimittitur. Ergo impassibilis divinibilis viva in agrum avolet: ad latitudinem videlicet contemplationis emittitur, quo illum dimittente nostro videlicet intellectu, sub hujus enim contemplatione tenetur. Est et alia passeris significatio, ut supra diximus. Unde legitur: Transmigra in montem sicut passer . Passerum quoque plura sunt genera. Alii gaudent ad foramina parietum. Alii valles roscidas requirunt: nonnulli montes appetunt squalentes. Sed de illis nunc dicit, qui ad altissima loca terrarum levissima voluntate rapiuntur, ut his merito similes aestimentur, qui ad nequissimas praedicationes levitate inconstantis animi transferuntur. Nam in Psalmo Propheta ita dicit: Similis factus sum sicut passer unicus in aedificio . Per haec nomina volucrum ut arbitror diversa nobis poenitentium genera
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c expͥmunt᷑. hieremia atestante qui ait:
uelociores fuert̃ ꝑ secutores nr̃i aquił cȩli.
Aquile uocabulo potestas t̾rena figurat᷑ un
magnarũ alarũ. longo m̃broꝵ ductu ple¬
na plumis et uarietate uenit ad libanum.
et tulit medullã cedri et sumitatẽ frondiũ
eiꝰ euulsit. Aquilȩ uocabulo ł subtił scõꝵ in¬
telligentia ł uolatꝰ dnicȩ ascensionis expͥmi¬
tur. unde isdẽ ꝓpħa cũ stibanimaliũ sp̃e
eũ głistas .iiii. se uidisse describ̾et. ineis sibi le¬
hoĩs. leonis. bouis. et aquile faciem apparu¬
isse testat᷑. Quartũ ꝓculdubio aĩal ioħm
ꝑ aquilã signans. qui uolando t̾ram deseruit.
qr ꝑsubrilẽ intelligentiã int̃na misti̾a uerboꝵ
uidendo penetrauit. Cunctarũ quippe auiũ¬
uisus acies aquilȩ suꝑat. ita ut solis radios fi¬
xos inse: eiꝰ ocłos nulla lucis suȩ charuscatione
u̾berans claudit. Ad p̃ceptũ gͣ dĩ eleuat᷑ aqͥla.
dũ iussionib diuinis optemꝑans insuꝑnis¬

Expanded text:
 exprimuntur, Jeremia attestante, qui ait: Velociores fuerint persecutores nostri aquilis coeli . Aquilae vocabulo potestas terrena figuratur. Umagnarum alarum, longo membrorum ductu, plena plumis et varietate venit ad Libanum, et tulit medullam cedri, et summitatem frondium m evulsit. Aquilae vocabulo, vel subtilis sanctorum intelligentia, vel volatus Dominicae ascensionis exprimitur. Unde idem Propheta dum sub animalium specie evangelistas quatuor se vidisse describeret, in eis sibi hominis, leonis, bovis, et aquilae faciem apparuisse testatur. Quartum procul dubio Joannem per aquilam signans, qui volando terram deseruit, quia per subtilem intelligentiam interna mysteria Verbum videndo penetravit. Cui nimirum Prophetivisum acies aquilae superat, ita ut solis radius fixos in se ejus oculos nulla lucis suae coruscatione verberans claudat. Ad praeceptum ergo elevatur aquila dum jussionibus divinis obtem
Abbreviated transcription (Latin):
insapientia tua plumescit accipit᷑. ex pandeis
alas suas ad austrũ. id ÷ nunqͥd cuilibet electo
tu intelligentiã contulisti. ut flante spũ scoͣ
cogitationũ alas expandat: quatenꝰ ponda
uetustate conu̾sationis abitiat. et uircutũ
plumas inusũ noui uolatꝰ sumat. Potest
etia̾ ꝑ hunc ancipitrẽ renouata gentilitas de¬
signari. Capus italica lingua dr̃ accapiendo.
qui et alio nõe dr̃ herodiꝰ. hȩc auis etiã rapa¬
ces hoĩes significare pot. Qd̾ aũ in lȩuitico. et
indeutõ nomio quȩdã aues ꝓinmundis de¬
pucant᷑. ostendit scriptura dicens. Om̃s aueᷤ
mundas comedite. immundas ne comedatis:
a quilã scił et larũ. et grifem. et alietũ. ixon. et
driũ: singula ingenere suo. Upupã qͦ et uesꝑ¬
tilionẽ. et om̃e qd̾ ieꝑtat et pennulas ht̃ im¬
mundũ erit. nec comedet᷑. Int inlicita atꝙꝑ
nimis ȩuitanda connumerandũ contẽplatio¬

Expanded text:
unquid in sapientia tua plumescit accipiter expandens unquid in sapientia tua plumescit accipiter expandens alas suas ad austrum? id est, nunquid cuilibet electo tu intelligentiam contulisti, ut flante sancto Spiritu cogitationum alas expandat, quatenus pondera vetustae conversationis abjiciat, et virtutum plumas in usum novi volatus sumat. Potest etiam per hunc accipitrem renovata gentilitas designari. Capus Italica lingua dicitur a capiendo. qui et alio nomine dicitur herodius. Haec avis etiam rapaces homines significare potest. Quod autem in Levitico et in Deuteronomio quaedam aves pro immundis deputantur, ostendit Scriptura dicens: Omnes aves mundas comedite: imaquilam scilicet et grypem et alietum ixon et drium, singula in genero suo: upupam quoque et vespertilionem, et omne quod reptat et pennulas habet, immundum erit nec comedatur . Inter illicita atque nimis evitanda connumerandum comtemplatio
Abbreviated transcription (Latin):
tiorib scrib̾e tẽꝑtemꝰ. Miluus mollis et ui¬
rib et uolatu quasi mollis auis. unde et ñ¬
domesticis auib insidiatur. Miluus signi¬
ficat ut puto rapacẽ ł elatũ hominẽ. ut ⁊ilłd
inpsalt̾io. sodm hebreos. milui abies domꝰ eius.
Accipit̃ auis animo plus armata qmͣ unguł.
uiruitẽ maiorẽ minori corꝑe gestans. Hic abac¬
cipiendo. idẽ. acapiendo nom̃ sũpsit. Est enĩ
auis rapiendis aliis auib auida. ideoq uocat᷑
accipit̃. hoc ẽ. rapt̃or. Uñ ee paulꝰ dicit. sustine
tis eñi siqͥs accipit: ut enĩ diceret siqͥs rapit.
dixit siqͥs accipit. Fert̃ aũ accipitres circa pul¬
las suos impios eẽ. Nam cũ uiderint eos posse
tẽptare uolatꝰ. nullas ei p̃bent ȩscas: s u̾berant
pennis. et anido p̃cipitant: atq teneros com¬
pellunt ad p̃dam. neforte adulti pigrescant.
Accipit̃ int̾dum scm̃ uirũ significat. ut pote

Expanded text:
tioribus scribere tentemus. Milvus mollis et vitioribus scribere tentemus. Milvus mollis et vis et volatu, quasi mollis avis. Unde et nudomesticis semper avibus insidiatur. Milvus significat utpote rapacem vel elatum hominem, ut est illud in Psalmo secundum Hebraeos: Milvi abies domi ejus. Accipiter avis animo plus armata quam ungulis, virtutem majorem in minori corpore gestans. Hic ab accipiendo, id est a capiendo, nomen sumpsit. Est enim avis rapiendis aliis avibus avida: ideoque vocatur accipiter, hoc est raptor. Unde et Paulus dicit: tis enim, si quis accipit'; ut enim diceret 'si quis rapit', dixit 'si quis accipit'. Fertur autem accipitres circa pullos suos impios esse. Nam cum viderint eos posse tentare volatus, nullas eis praebent escas: sed verberant pennis et a nido praecipitant, atque teneros compellunt ad praedam, ne forte adulti pigrescant. Accipiter interdum sanctum virum significat, utpote
Abbreviated transcription (Latin):
bos. P ullis uͦ coruoꝵ filiis scił gentiũ esca
dat᷑. cũ eoꝵ de sideriũ nr̃a conuersione resi¬
cit᷑. Rursum inbonã partẽ ponit᷑. ut ÷ iud̾
incanticis canticoꝵ: desponso. Crines eiꝰ
coꝵ. Come eiꝰ sicut ȩlate palmarũ nigre
qͣsi coruus. Coruus nigredo peccati. ł infi¬
delitatis. ut inpsalt̾ eo pullis coruoꝵ in uo¬
cantib eũ. Coruus peccatoris tarditas ad
penitentiã. et uana spẽ dedic indiẽ differeis:
ut insophonia. uox cantantis infenestra: cor¬
uus in suꝑ liminarib eiꝰ. Cornix annosa q¬
auis apud latinos greco noe appellat᷑. quã
aiunt augures hoĩm curas signi ficationibꝰ
agere. insidiarũ uias monstrare: futã p̃dicẽ.
Magnũ gͦ nefas ÷ hȩc credere. ut d̾s consilia
sua cornicib mandet. Huic int̾ multa aus nõ¬
picia tribuunt etiã pluuias portende uocib.
unde ÷ illud: tc̃ cornix plena pluuiã tocat
imꝓba uoce. s hȩc incerta omittentes decer¬

Expanded text:
. Pullis vero corvorum, filiis scilicet gentium, esca datur, cum eorum desiderium nostra conversione reficitur. Rursum in bonam partem ponitur, ut est illud in Canticis canticorum de sponso: Crines ejus corum: Comae ejus sicut elatae palmarum, nigrae quasi corvus . Corvus nigredo peccati vel infidelitatis, ut in Psalmo: Et pullus corvorum invocantibus eum . Corvus peccatoris tarditas ad poenitentiam, et vana spe de die in diem differens, ut in Sophonia: Vox cantantis in fenestra, corvus in superliminaribus ejus . Cornix, annosa avis, apud Latinos Graeco nomine appellatur, quam aiunt augures hominum curas significationibus agere, insidiarum vias monstrare, futura praedicere. Magnum ergo nefas est haec credere, ut Deus consilia sua cornicibus mandet. Huic inter multa auspicia tribuunt etiam pluvias portendere vocibus. Unde est illud: Tunc cornix plena pluviam vocat improba voce. Sed haec incerta omittentes de cer
Abbreviated transcription (Latin):
aũ acanendo. ẽ. appellatꝰ. eo qd̾ carminis dul¬
cedinẽ modulatis uocib fundit. Ideo aũ sua¬
uit̃ eũ canere qr collũ longũ et inflexuͣ ht̃.
et necesse ÷ eluctantẽ uocẽ ꝑlungũ et flexuo¬
sũ it̃. uarias reddere modulationes. Ferunt
in yꝑboreis partib p̃cinentib cycharedis
olores plurimos aduolare. apteq ad modũ
c̃cinere. Olores aũ latinũ nom̃ ÷ nã grece
nas hr̃e uidet᷑. tam̃ qd̵ det̾ra altiꝰ ñ ȩleuatur:
oua sua fouere negligit. s ꝓ iecta tantũ mͦ

Expanded text:
autem a canendo est appellatus, eo quod carminis dulcedinem modulatis vocibus fundit. Ideo autem suaviter eum canere, quia collum longum et inflexum habet, et necesse est eluctantem vocem per longum et flexuosum iter varias reddere modulationes. Fertur in hyperboreis partibus praecinentibus citharoedis olores plurimos advolare, apteque ad modum concinere. Olores autem Latinum nomen est: nam Graece nas habere videtur, tamen de terra altius non elevatur. Ova sua fovere negligit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
rentias nosset. Aues dicte eo qd̾ uias certas
ñ habeant. s ꝑ auia quȩq discurrent. Alit̃
qd̃ alis alta intendant. et adsullimia remigio
alarũ conscendantuolueres auolando. naͣ
unde uolare inde et ambulare dicimꝰ. Nola. nõ
eñi dr̃ media pars pedis siue manꝰ. et ir
auib uola pars media alarũ: quarũ mo¬
tu penne agitant᷑. inde uolucres. Uulli
dñr omniũ auiũ nati. s et animaliũ qͥ¬
drupedũ nati pulli dñr: et hõ paruus pullꝰ.
recentes gͥ nati pulli: eo qd pulliti st̃. unde
aũ ale qd̾ his aues cõplexos alant pullos ac
foueant. Penne apendendo et uolando idẽ¬
dicte unde et pendere: uolucres enĩ pennaꝵ
auxilio mouent᷑. qñ se aeri mandant. Plu¬
uocis constat. eẽ. compofita. ut grus. coruus.
cignꝰ. pauo. miluus. ulula. cuculꝰ. graculus.
origine sapientiȩ dr̃. uolucrib celi nidos ha¬
bere. Uolucres hoĩes suꝑbi. inpsalt̃io. oues&

Expanded text:
rentias nosset. Aves dictae, eo quod vias certas rentias nosset. Aves dictae, eo quod vias certas non habeant, sed per avia quaque discurrunt. Alites, quod alis alta intendant, et ad sublimia remigio alarum conscendant. Volucres a volando. Nam unde volare, inde et ambulare dicimus. Vola enim dicitur media pars pedis sive manus; et in avibus vola pars media alarum, quarum motu pinnae agitantur, inde volucres. Pulli dicuntur omnium avium nati, sed et animalium quadrupedum nati, pulli dicuntur, et homo parvus pullus. Recenter igitur nati pulli eo quod polluti. Unde autem alae, quod his aves complexos alant pullos ac foveant. Pennae a pendendo, id est, volando dictae: unde et pendere. Volucres enim pennarum auxilio moventur, quando se aeri mandant. Pluvocis constat esse composita, ut grus, corvus, cygnus, pavo, milvus, ulula, cuculus, graculus, origine sapientiae volucres coeli nidos habere. Volucres homines superbi. In psalterio: Oves et
Abbreviated transcription (Latin):
auium s genus diu̾sum. Nam sicut
specie sibi differt̃ ita ut natẽ diu̾sitate.
Nam aliȩ simplices st̃ ut columbȩ aliȩ astute
ut ꝑdix: alie ad manũ se subiciunt ut accipit̃.
aliȩ reformidant ut garamantes. aliȩ hoĩm
co nũsatione delectant᷑ ut hyrundo. aliȩ
indescrtis secretã uitã diligt̃. ut turt᷑. aliȩ
solo semine reꝑto semine pascunt᷑ ut anser.
aliȩ carnes edunt: et rapinis intendt̃ ut mil¬
uus. alic incurie semꝑ qͣ manent in locis.:
tim uolantes. ut sturni et coturnices. aliȩ so¬
liuage id÷ solitariȩ. ꝓpt̃ insidias dep̃dandi
ur aquilȩ accipitres. et quęc̾q ita st̃: aliȩ uo¬
cib strept̃. ut hyrundo. aliȩ cantꝰ ȩdunt dul¬
cissimos ut cignꝰ et merula. aliȩ u̾ba et uo¬
ces hoĩm imitant᷑ ut psitacꝰ. et. pica. s alia
sic̃ genere. ira et morib in numerabilia Nã
oĩa indie et echiopie aut scithiȩ deserca
qͥs penetrare potuit. qui earũ genꝰ ł diffe¬

Expanded text:
avium, sed genus diversum. Nam sicut specie sibi differunt, ita et naturae diversitate. Nam aliae simplices sunt, ut columbae; aliae astutae, ut perdix; aliae ad manum se subiciunt, ut accipiter; aliae reformidant, ut garamantes; aliae hominum conversatione delectantur, ut hirundo; aliae in desertis secretam vitam diligunt, ut turtur; aliae solo semine reperto pascuntur, ut anser; aliae carnes edunt et rapinis intendunt, ut milvus; aliae enchoriae, quae manent in locis setim volantes, ut sturni et coturnices: aliae solivagae, id est, solitariae propter insidias depraedandi, ut aquilae, accipitres, et quaecunque ita sunt: aliae vocibus strepunt, ut hirundines: aliae cantus edunt dulcissimos, ut cygnus et merula: aliae verba et voces hominum imitantur, ut psittacus et pica. Sunt et alia sicut genere, ita et moribus innumenis Indiae et Aethiopiae aut Scythiae deserta quis penetrare potuit, qui earum genus vel diffe
Abbreviated transcription (Latin):
ciprino oleo uł melle. s sincerꝰ ꝓbat᷑ amel¬
le: sicũ lactȩ coagulauerint aboleo siinstil¬
latꝰ aquȩ aut admixtꝰ facile fuerit resolut᷑.
p̃terea et silaneȩ uestes exipso pollutȩ ñ ma¬
culant᷑. adulteratꝰ quidẽ neq cũ lactȩ coa¬
gulat. et ut oleũ inaqua suꝑ natat: et uestẽ
maculat. Belsama aũ sipura fuerint tan¬
tum ium hñt. ut si sole ex canduerint susti
nere inmanu ñ possint. Huiꝰ gͣ liquoris
hoc ẽ. balsami. misticȩ m̃tio fit inlibro iħo
filii sirahe: ubi ita scriptũ. ẽ: et balsamũ
ñ mixtũ odor m̃s. et incantico eanticorum
dicente sponsa desponso ira scriptũ legit᷑.

Expanded text:
cyprino oleo vel melle; sed sincerus probatur a melcyprino oleo vel melle; sed sincerus probatur a melle, si cum lacte coagulaverit; ab oleo, si instillatus aquae aut admixtus fpraeterea et si laneae vestes ex ipso pollutae non maculantur. Adulteratus quidem neque cum lacte coagulat et ut oleum in aqua supernatat et vestem maculat. Balsama autem si pura fuerint, tantam vim habent ut, si sol neri in manu non possint. Hujus ergo liquoris, hoc est balsami, mystice mentio fit in libro Jesu filii Sirach, ubi ita scriptum est: Et balsamum non mistum, odor meus . Et in Cantico canticorum, di
Abbreviated transcription (Latin):
quo ungit᷑ fidelis ppłs. inqͥb diuinitas tan¬
quã intab̾nacło habirat. Potest quidẽ in¬
telligi hoc unguentũ etiã uirtutes scõꝵ. si¬
ue odor iusticie longe lateq diffusus. de quo
dicit apłs. deo aũ gra̾s: qͥ triuimphat nos in
xp̃o iħu. et odorẽ noticiȩ suȩ manifestat ꝑ
nos. Balsami arbor iniuidea. intͣ t̾minos
tantũ.xx. iugerũ erat. postꝗͣ aũ eandem
regionẽ romani potiti sunt etiã latissimiĩ
collib ꝓpagata.ẽ. stirpe similis uiti. foliis
similis rute: s albidiorib semꝑ ꝙ manen¬
tib Albor autẽ balsamum lignum eius.
xilo balsa mũ dr̾. fruetꝰ siue sem̃ carpobal¬
samũ. sucus opo balsamũ. Qd̾ ideo eũ adie¬
ctione significat᷑ eo qđ ꝑcussus ferreis uin¬
culis cortex ligni ꝑcauernas ex inui odoris
guita distillat. Cauerna eñi greco sermo¬
ne ope drͣ. cuiꝰ guctã adulterant admixto

Expanded text:
quo ungitur fidelis populus, in quibus divinitas, tanquo ungitur fidelis populus, in quibus divinitas, tanquam in tabernaculo, habitat. Potest quidem intelligi hoc unguentum etiam virtutes sanctorum, sive odor justitiae longe lateque diffusus. De quo dicit Apostolus: Deo autem gratias, qui triumphat nos in Christo Jesu, et odorem notitiae suae manifestat per s. » Balsami arbor in Judaea intra terminos tantum viginti jugerum erat. Posteaquam eadem regione Romani potiti sunt, etiam latissimis collibus propagata est. Stirpe similis viti, foliis similis rutae sed albioribus semperque manentibus. Arbor autem balsamum, lignum ejus xylobalsamum dicitur; fructus sive semen carpobalsamum, succus opobalsamum: quod ideo cum adjectione significatur, eo quod percussus ferreis vinculis cortex ligni per cavernas eximii odoris gutta distillat. Caverna enim Graeco sermone ope dicitur, cujus guttam adulterant admixto
Abbreviated transcription (Latin):
siue opinio bonoꝵ oꝑũ. ut inpsalmo. et cas¬
sia auestim̃tis tuis. Item cinnamonũ quise¬
ipsos despiciunt signat. quȩ hȩc ipsa est
breuis arbor s odorifera et dulcis. sic et hu¬
militas magnã ht̃ laudẽ et dulcedinẽ apud
dm̃. quȩ sicut fistula et cinnamomũ humi¬
les scõꝵ cogitationes. sic et ligna libam sub¬
limes eoꝵ cogitationes demonstrant. Cala¬
mus aromaticꝰ asimilitudine calami usuał
uocat᷑ gignit᷑ inindia multis nodis genicu¬
latꝰ fuluus slag̾ans sp̃u suauitate. qͥ cũ fran¬
git᷑ in multas fit partes scissus simulans gut¬
ta cassiã cũ leui acrimonia remordenti.Ca¬
lamꝰ gͦ simul cũ cȩt̾is aromatib hoc ẽ. mirra
cinnamomo. et cassia u̾bo dñi ad sacratȩ un¬
ctionis oleũ misceri iubet᷑: ut sc̃ificet᷑ tab̾¬
naculũ di et omĩa uasa eiꝰ. Porro unguen¬
tum quo ꝑunguit᷑ tab̾naculum chrisma ::

Expanded text:
sive opinio bonorum operum, ut in Psalterio: Et cassive opinio bonorum operum, ut in Psalterio: Et casia a vestimentis tuis . Item cinnamomum qui seipsos despiciunt signat: quia et ipsa est brevis arbor, sed odorifera et dulcis: sic et humilitas magnam habet laudem et dulcedinem apud Deum: quia sicut fistula et cinnamomum humiles sanctorum cogitationes: sic et ligna Libani sublimes eorum actiones demonstrant. Calamus aromaticus a similitudine calami usualis vocatur. Gignitur in India, multis nodis geniculatus, fulvus, fragrans spiritus suavitate. Qui cum frangitur, in multas fit partes scissilis, simulans gustu casiam cum levi acrimonia remordente. Calamus ergo simul cum caeteris aromatibus, hoc est, cum myrrha, cinnamomo et casia verbo Domini sacrae ad unctionis oleum misceri jubetur, ut sanctificetur tabernaculum Dei, et omnia vasa ejus. Porro unguentum quo perungitur tabernaculum, chrisma est
Abbreviated transcription (Latin):
aloȩ arbores st̃ aromaticȩ. que continentiã
carnis expͥmunt cũ om̃ib pͥmis unguentis:
.idẽ. carismatib uirtutũ. Cassia nascit᷑ in¬
arabia uirga rolusti corticis et purpureis
foliis ut piꝑis. est aũ urtꝰ cinamomi simił
s potentia inferior. unde ꝓcinna momi
uice duplex eiꝰ pondꝰ inmedicam̃tis admi¬
scet᷑. Cannamomũ dictũ qd̾ cortex eiꝰ iN
modũ canne sit iotundꝰ. et gracilis. gignit̾¬
autẽ mindie et ethiopiȩ regionib fruticȩ
breui duoꝵ tantũ cubitoꝵ. colore subingro
uł cireneo tenuissimarũ uirgarũ. nam ꝙ
incrassitudinem extendit᷑: despectui ẽ: qd
uͦ graciliꝰ ꝓuenerit eximiũ. qd cũ frangitur
uisibile spiram̃tũ ȩmutit ad imaginẽ ne¬
bule seu pulueris. Dehis arborib incantico
canticoꝵ scriptũ. ẽ. fistula et cinnamomum.
cũ uniu̾̃sis lignis libani. fistula q̃ et cafsaa ar¬
bor aromatica.ẽ: s modica et ideo humiles
spu designat. Missia cassia ẽ. doctrina recta.

Expanded text:
aloe arbores sunt aromaticae, quae continentiam carnis exprimunt, cum omnibus primis unguentis, id est, charismatibus virtutum. Casia nascitArabia, virga robusti corticis, et purpureis foliis, ut piperis: est autem virtute cinnamomo similis, sed potentia inferior: unde pro cinnamomi vice duplex ejus pondus in medicamentis admiscetur. Cinnamomum dictum, quod cortex ejus in modum cannae sit rotundus et gracilis. Gignitautem in Indiae et Aethiopiae regionibus, frutice brevi duorum tantum cubitorum, colore subnigro vel cinereo, tenuissimarum virgarum. Nam quod in crassitudinem extenditur, despectui est; quod vero gracilius provenerit, eximium: quod cum frangitur, visibile spiramentum emittit ad imaginem nebulae seu pulveris. De his arboribus in Cantico canticorum scriptum est: Fistulae et cinnamomum cum universis lignis Libani . Fistula, quae et casia, arbor aromatica est, sed modica: et ideo humiles spiritu designat. Mystice casia est doctrina recta
Abbreviated transcription (Latin):
olles st̃ pͣminentiora iuga montium.
qͣsi colla. Iuga auͣ montiũ ex eo appellata
nulla memoria ⁊. Colles eni significant bo
nos hoĩes minoris meriti quã montes. st̃ aũ
medio cies et ȩqualitate tractantes qͥ tñ dñm
bonis actib laudant: ut ꝓpħa testatur dicens.
montes et colles cantabant coram do laudem. Itẽ
inaliã partẽ collis ponit᷑. uc ÷ illud iueuangłio:
om̃is mons et collis humiliabit᷑. Iuga aũ montiũ¬

Expanded text:
olles sunt praeminentiora iuga montium, quasi colla. Iuga autem montium ex eo appellata nulla memoria est. Valles sunt humilia lontes. Sunt autem mediocres ex qualitate tractantes, qui tamen Dominum bonis operibus laudant, ut Propheta testatur dicens: Montes et colles cantabant coram Deo laudem . Item in aliam partem collis ponitur, ut est illud in Evangelio: Omnis mons et collis humiliabitur . Juga au
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ t̾rani calcamꝰ. hinc et calcaneꝰ. Solũ inferior
pars pedis inde ⁊ dictũ. quia eo t̃rȩ uestigia in¬
qͣsi solidũ. Uñ et tͣre solũ qd̾ cuncta sustineat
et solũ pedis: qd̾ torã corꝑis molẽ portat. Cal¬
caneũ supplantatio uitioꝵ siue extremꝰ curiꝰ
uitȩ̃. Decalcaneo enĩ inpsalt̾io deiniqͥs scͥp¬
tũ ÷: ipsi calcaneũ meũ obseruabt᷑. Mos iste
Ut calcaneũ id ÷ extͣrema nr̃a insictiosa calli¬
calcaneo eiꝰ. Scit enĩ diabolꝰ finitima nr̃a iu¬
dicari. et ipsa uult eu̾cere: ut possimꝰ adreatꝰ
discrimina ꝑuenire. Uestigia enĩ qͥb trans¬
eundo pedib inditiũ transitꝰ nri relinqͥmꝰ.
Aliqn̾ stabilitatẽ uirtutũ misticȩ designanti
ur ÷ illud inpsalmo: ñ moueant᷑ uestigia mea et

Expanded text:
quo terram calcamus: hinc et calcaneus. Solum, inferior quo terram calcamus: hinc et calcaneus. Solum, inferior pars pedis, inde est dictum, quia eo terrae vestigia imquasi solidum. Unde et terra solum, quod cuncta sustineat: et solum pedis, quod totam corporis molem portat. Calcaneus supplantatio vitiorum est, sive extremus cursus vitae. De calcaneo enim in psalterio de iniquis scriptum est: Ipsi calcaneum meum observabunt . Mos iste ut calcaneum, id est, ultima nostra insidiosa callicalcaneo ejus . Scit enim diabolus finitima nostra judicari, et ipsa vult evertere, ut possimus ad discrimina pervenire. Vestigia enim, quibus transeundo pedibus indicium transitus nostri relinquimus, aliquando stabilitatem virtutum mystice designant, ut est illud in Ps
Abbreviated transcription (Latin):
teriores partes. q̃ etiã demultis ossib oͣstant.
Significant plante t̃minũ conu̾sationis nr̃e.
Uñ scriptũ ⁊ ita in ysaia. deiudaico ppło. aplan¬
ta pedis usq adu̾ticẽ ñ ÷ in eo sanitas. hocẽ asũ
mo usq adsũmũ. Tota enĩ eoꝵ cou̾satio uici¬
orũ et pecc̃oꝵ aculeis confossa erat. nec sanitaᷤ
ulla recte fidi et bonoꝵ oꝑũ ineis apparebat.
Uñ scriptũ ÷ inpsalmo deiuda ꝓditore. Qui
ȩdebat panes meos ampliauit adu̾sũ me sup¬
plantationẽ. Qui enĩ panẽ doctrinȩ abore sal¬
uatoris accepit: et cõmunit᷑ cũ cȩt̾ĩs apłis apud
eũ uixit. ignorantib eis cũ iudeis machina¬
tus: seł ꝓditionis. ita ut oscło eum traderet.
Odiscipłin surdũ. õ indocili corde durissimũ.
Quis enĩ eũ atanta pietate aliqͥd uirtutis animo
ꝑcepisse credar. qui tã crudelis existit parricida:
Calcis pars⁊ plante acallo illi nomͣ impositũ.

Expanded text:
teriores partes, quae etiam de multis ossibus constant. teriores partes, quae etiam de multis ossibus constant. Significant plantae terminum conversationis nostrae. Unde scriptum est in Isaia de Judaico populo: A planta pemo usque ad summum. Tota enim eorum conversatio vitiorum et peccatorum aculeis confossa erat, nec sanitas ulla rectae fidei et bonorum operum in eis apparebat. Unde scriptum est in Psalmo de Juda proditore: Qui edebat panes meos, ampliavit adversum me supplantationem . Qui enim panem doctrinae ab ore Salvatoris accepit, et communiter cum caeteris apostolis apud eum vixit, ignorantibus eis cum Judaeis machinatus est scelus proditionis, ita ut osculo eum traderet. O discipulum surdum, o indocili corde durissimum! Quis enim eum a tanta pietate aliquid virtutis animo percepisse credat, qui tam crudelis exstitit parricida? Calcis pars est plantae a callo nomen illi impositum,
Abbreviated transcription (Latin):
pedis
des exgreca ȩchimologia nom̃ sortiti st̃. hos
enĩ greci podos dicunt. qr alteri motib solo
incedunt fixi. Pedes cursũ uitȩ p̃sentis signi¬
ficant. Pstabilitatẽ m̃tis acfidi: ut ÷ illud in
claudicatis uiroq pede. hoc ÷ sermone atq
oꝑe estis instabiles et subu̾si ꝓniq ad malũ.
Itẽ inpsalmo de iudeis scriptũ ÷: ueloces pe¬
des eoꝵ adeffundendũ sanguinẽ. Pedes ap
pellat consibi ꝑ gressꝰ quib deincepto ꝓue¬
himͣ adexitꝰ rerũ. Nam qd̾ dixit. ueloces. os¬
tendit moderationis illis defuisse consilia¬
et adeffundendũ sanguinẽ subaudiendũ¬
dmĩ saluatoris. ut scelerate rei crescat ĩmanitaᷤᷤ
accionis. Itẽ pedescuriꝰ uitȩ ł stabilitatẽ m̃tis
aut fidi. ut in psalmo: ꝑfice gressꝰ meos inse¬
mitis tuis. Plante a planitie nuncupate. qͣ
ñ rotundȩ. ut inquadru pedib. ne stare ñ pos¬
sit bipes hõ. s plane atq longiores formate
st̃. ut stabile corpꝰ ꝑficerent. Stͣ aũ plante an¬

Expanded text:
edes ex graeca etymologia nomen sortiti sunt. Hos enim Graeci podas dicunt, quia alternis motibus solo incedunt fixi. Pedes cursum vitae praesentis significant, stabilitatem mentis ac fidei: ut est illud in claudicatis utroque pede , hoc est, sermone et opere estis instabiles et subversi, pronique ad malum. Item in psalmo de Judaeis scriptum est: Veloces pedes eorum ad effundendum sanguinepellat consilii progressus, quibus de incoepto movemur ad exitus rerum. Nam quod dixit veloces, ostendit, moderationis illis consilia defuisse. Ad effundendum sanguinem, divinum videlicet Salvatoris, ut sceleratae rei crescat immanitas actionis. Item pedes cursus vitae vel stabilitatem mentis aut fidei, ut in Psalmo: Perfice gressus meos in semitis tuis . Plantae a planitie nuncupatae, quae non rotundae, ut in quadrupedibus, ne stare non possit bipes homo, sed planae atque longiores formatae sunt, ut stabile corpus efficerent. Sunt autem plantae an
Abbreviated transcription (Latin):
cepta: qͥ dimicaturꝰ gladio cingit᷑. ut ꝓsternat
inimicũ. S hic gladiũ sermonẽ p̃dicationis
debemꝰ acciꝑe. Deqͦ ipse in eũgłio testat᷑. ñ ue¬
ni pacẽ mutere int̾rã s gladiũ: et apłs dicit.
uirtutis irrũpit. nec pot̃ in becillitas huma¬
na resistere. uͥ illa fortitudinis gła dignat᷑
intͣre. femͣ gͦ incarnationẽ significat dñi sal¬
uatoris. sic̃ ingenesi legit᷑: ñ deficiet pͥnceps
exiuda. neq dux defemorib eiꝰ. Impso etiã
mist̾ĩo etabrahã fec̃ iurare famulũ suu̾. qñ
enĩ tacto femore subiunxͣ̃ potentissime. hoc
ait: reuerendã incarnationẽ ut crederes qmͣ
potentia diuinitatis assũpsit. Similit᷑ et
sapientissimꝰ ille dicit. gladiꝰ eiꝰ infemore ip¬
sius. qd̾ tam̃ significare desidiũ carnale u̾bo
łi c̃stringendũ pot̃ ñ inc̃grue accipi. Nam
qd̾ seq̃r sꝑccie tua et pulcͥtudine tua. Hinc u¬

Expanded text:
cepta, qui dimicaturus gladio cingitur, ut prosternat cepta, qui dimicaturus gladio cingitur, ut prosternat inimicum. Sed hic gladium sermonem praedicationis debemus accipere, de quo ipse in Evangelio testatur: Non veni pacem mittere in terram, sed gladium ; et Apostolus dicit: virtutis irrumpit; nec potest imbecillitas humana resistere, ubi illa fortitudinis gloria dignatur intrare. Femur vero incarnationem significat Domini Salvatoris, siex Juda, neque dux de femoribus ejus . In ipso etiam mysterio et Abraham fecit jurare famulum suum . Quando enim tacto femore subjunxit, potentissime: hoc ait, ut reverendam incarnationem crederes, quam potentia divinitatis assumpsit. Similiter sapientissimus ille dicit: Gladius ejus in femore ipsius. Quo tamen significari, desiderium carnale verbo Dei constringendum, potest non incongrue accipi. Nam quod sequitur, specie tua et pulchritudine tua
Abbreviated transcription (Latin):
rit: occupat similitudinẽ sexus. Iuxta allego¬
riã fiuxus sanguinis pot̃ intelligi idolatriȩ
obscenitas. et erroꝵ pollutio. sic et m̃struale tẽpꝰ
illud intelligit᷑. qͦ pene uniu̾sus orb̾ in errore
et idolatria uersabat᷑. et ad mulierẽ m̃struatã
ñ licet accede. et cũ ea cõmisceri. qr nec idolatͥe¬
paganoꝵ. nec hȩresi hereticoꝵ licet catholico ho¬
mini cõmunicare. femora dicta sc̃ qd̾ ea parce
asexu uiri discrepat. sunt aũ abinguinib
usq adgenua. femina aũ ꝑderiuationẽ femoꝵ
partes st̃: qͥb ineqͥtando tergis equoꝵ adheremꝰ.
unde et p̃liatores sub feminib egͦs amisisse di
latitudinẽ femoris eiꝰ et claudicauit. Itẽ femͣ
caro hõis ut in hieremia. pꝰꝗͣ ostendisti mͥ per¬
cussi femͣ meũ. Nam fem̃ aliqñ significat in¬
gere gladio tuo circa fem̃ potentissime. Dic̃
em̃ accingere gladio tuo. mȩtafora abellatore con¬

Expanded text:
rit, occupat similitudinem sexus. Juxta allegorit, occupat similitudinem sexus. Juxta allegoriam fluxus sanguinis potest intelligi idololatriae obscenitas, et errorum pollutio. Sic et menstruale tempus illud intelligitur, quo pene universus orbis in errore et idololatria versabatur. Et ad a commisceri: quia nec idolpaganorum, nec haeresi haereticorum licet catholico homini communicare. Femora dicta sunt, quod ea parte a sexu viri discrepat. Sunt autem ab inguinibus usque ad genua. Femina autem per derivationem femorum partes sunt, quibus in equitando tergis equorum adhaeremus. Unde et praeliatores olim sub feminibus equos amisisse diclatitudinem femoris ejus, et claudicavit . Item femur caro hominis, ut in Hieremia: Postquam ostendisti mihi, percussi femur meum . Nam femur aliquando significat ingere gladio tuo circa femur, potentissime . Dicit enim, accingere gladio tuo, metaphora a bellatore con
Abbreviated transcription (Latin):
ni miscere sẽ ñ pot ꝓpt̾ nimia̾ sui spissitudinẽ.
hinc ec steriles mares ł feminas fieri ꝑnimiã
seminis ł sanguinis crassitudinẽ. ł ꝓpt̃ nimiam
raritatẽ Primũ aũ aiuint cor hõis fingi qd̾ in
pleri: qd̾ abortionib ut fertͣ collectũ ÷ Alii fetꝰ
acapite sumere dicunt ex ordiũ. Uñ et in auiuͣ
fȩcib pͥmũ ocłos fingi inouis uidemꝰ. fetꝰ autẽ
nominat᷑:: qd̾ adhuc inut̃o foueat᷑. cuiꝰ scde. ł scd̃ime¬
dñr follicł.s. qͥ simul cũ infante nascic. cͣtinetq
si matris hac ratione similes expͥmi uultus.
qͥ aũ utriꝰq parentis sigurã reddunt ȩqualit̃
auoꝵq similes fieri. qr sic̃ int̾ra semina mul¬
ta occulta. sic et innob̾ semina cȩlant᷑ figͣas
parentũ reddit᷑a. Expat̃no aũ semine puella
nasci. et exmat̾no ꝑueros. qr oĩs partꝰ constat
dupplici semine cuiꝰ pars maior cũ inualue¬

Expanded text:
ni misceri non potest propter nimiam sui spissitudinem. ni misceri non potest propter nimiam sui spissitudinem. Hinc et steriles mares vel feminas fieri per nimiam seminis vel sanguinis crassitudinem vel propter nimiam raritatem. Primum autem aiunt cor hominis fingi, quod in pleri, quod ex abortionibus, ut fertur, collectum est. Alii fetus a capite sumere dicunt exordium; unde et in avium fetibus primum oculos fingi in ovis videmus. 144. Fetus autem nominatus, quod adhuc in utero foveatur. Cujus secundae dicuntur folliculus qui simul cum infante nascitur, continetsi matris; hac ratione similes exprimi vultus. Qui autem utriusque parentis figuram reddunt, aequaliter ue similes fieri, quia sicut in terra semina multa occulta, sic et in nobis semina celantur, figuras parentum redditura. Ex paterno autem semine pueros nasci, et ex materno puellas: quia omnis partus constat duplici semine, cujus pars major, cum invalue
Abbreviated transcription (Latin):
nũ pomiferũ faciens fructũ: iuxta genꝰ suũ.
cuiꝰ sem̃ insemet ipso sit suꝑ t̾ram et cȩc̾̃a. Legit̃
ineũgłii parabola saluatore dicente. sem̃ eẽ.
ꝓcedit. Menstrua suꝑ uacuus mulierũ san¬
guis. Dicta aũ m̃strua acircuttu lunaris lumi¬
nis. qͦ solet hoc e uenire ꝓfluiũiũ. Luna auͣ grete
mene dr̃ inde muliebria nuncupant᷑. Nam mu¬
lier solũ aĩal m̃struale ÷ cuiꝰ cruoris cͣtactu fru¬
ges nͣgerminant. acescunt musta: morrntur
herlie. amitunt arbores fȩtꝰ: ferrũ rubig̃etor¬
rũpit᷑. nigrescunt aera: si qui canes inde ederiri.
inrabiẽ efferunt᷑. glutinũ alfati qd nec ferro nec
aqͥs dissoluit᷑. cruore ipsopollutũ sponte disꝑgit᷑
ꝑtꝰ plurimos aũdies m̃struos ido sem̃ ñ eẽ. gene¬
rabile. qr iam ñ ÷ m̃struał sanguis: a qͦ ꝑfusus ir¬
riget᷑. Tenue sem̃ locis muliebrib ñ adherere.
labit᷑ em̃ nec ht̃ uim adherende. similit̃ et cras¬
sam uim ñ ht̃ gignendi. qr muliebri sangui¬

Expanded text:
ta genus suum, cujus semen in semetipso sit super terram, et caetera. Legitur in evangelica parabola , Salvatore dicente, semen esse m procedit. Menstrua, supervacuus mulierum sanguis. Dicta autem menstrua a circuitu lunaris luminis, quo solet hoc evenire profluvium. Luna autem Graece mene dicitur, unde muliebria nuncupantur. Nam mulier solum animal menstruale est: cujus cruoris contactu fruges non germinant, acescunt musta, moriuntur herbae, amittunt arbores foetus, ferrum rubigo corrumpit, nigrescunt aera: si qui canes inde ederint, in rabiem efferuntur: glutinum asphaltis, quod nec ferro nec aquis dissolvitur, cruore ipso pollutum, sponte dispergitur. Post plurimos autem dies menstruos ideo semen non esse generabile, quia jam non est menstrualis sanguis, a quo perfusus irrigetur. Tenue semen locis muliebribus non potest adhaerere. Labitur enim, nec habet vim adhaerendi. Similiter et spissum vim non habet gignendi, quia muliebri sangui
Abbreviated transcription (Latin):
lucẽ głe p̃sentis carnalit̃ apparere. Itẽ uulua
int̾iora aĩe st̃. uͥbonũ łmalũ concipit᷑. Est et
uulua eccłȩ fides int̾ior. aqua heretici depͣuati
aborsũ matris intulert. sicͣ in psalmo de eisdẽ
dr̃. Alienati st̃ peccõres auusua errauer̃t̃: a
uentrȩ locuti st̃ falsa. uesica dicta qr sic̃ uas
aquaᷤ erenib urina colletta cõplet᷑. et humo¬
re distendit᷑: cuiꝰ usus inuolucrib nͣ habetur.
Urina aũ dicca siue qd̾ urat. seuqr ex renib ege¬
rit᷑: cuiꝰ inditio et salus et egritudo fut᷑a mon¬
strat᷑. qͥhumor uulgo lociũ dr̃. qd̾ eo lota. idest
munda uestim̃ta efficitiant᷑. Sem̃ ÷ qd iaccũ
sumit᷑ aut at̾ra aut abutõ adgignendũ ł fru¬
ctꝰ ł fetꝰ. Est enĩ liqͦr excibi eo corꝑis decoccione
factꝰ ac diffusus ꝑueuas atq medullas. qͥ inde
desudatꝰ inmodũ sentine ẽcrescit in renib eie
dãm uiscerũ et mͣstruał sanguinis inrigatio¬

Expanded text:
e. Item vulva interiora animae sunt, ubi bonum vel malum concipitur. Est et vulva Ecclesiae fides interior a qua haeretici depravati aborsum matris intulerunt, sicut in psalmo de eisdem dicitur: Alienati sunt peccatores a vulva, erraverunt ab utero, locuti sunt falsa . Vesica dicta, quia sicut vas aquae de renibus urina collecta completur et humore distenditur. Cujus usus in volucribus non habetur. Urina autem dicta, sive quod urat, seu quia ex renibus egeritur: cujus judicio et salus et aegritudo futura monstratur. Qui humor vulgo lotium dicitur: eo quod lota, id est, munda vestimenta efficiantur. Semen est, quod jactum sumitur aut a terra, aut ab utero ad gignendum vel fructus vel foetus. Est enim liquor ex cibi et potus decoctione factus ac diffusus per venas atque medullas, qui inde desudatur. In modum sentinae concrescit in renibus, ejodammodo viscerum, et menstrualis sanguinis irrigatio
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ humilitatis causa facta st̃ et uiscera. qͣdã
et utilitatis et decoris ut sensus infacie. et incor-¬
pore manꝰ ac pedes: quoꝵ mͣbroꝵ ec utilitas mag
na÷ et species decentissima. Quȩdã tm̃ decoris
ut mãmille inuiris. et inurroq sexu umbi¬
culus. Quedã discretionis ut inuiris genitalia:
barba ꝓlixa. pectꝰ amplũ: inmulierib leues
gene. et angustũ pect᷑. adc̃cipiendos et portan¬
dos fetꝰ. renes et latera dilatata.
Ambulare. ad dm̃ tendere. ut inpsalmo. ec ambu¬
labã in latitudine. Sedere. indo humilit᷑ reqͥ¬
escere. ut ineũgłio. uos aũ sedete inciuitatẽ.
cere aũ uitiis aut tẽptationib succumbere.
unde legit᷑ in eũgłio. et inuenit eũ iacentẽ
in lecco. Currere inoꝑib bonis ꝓꝑare. ut in
apło. Sic currite: ut comp̃hendatis. et in
malã partẽ: pedes eoꝵ admalũ currt̃. Ascen¬
sus ꝓfectꝰ indm̃. inpsalmo: ascensus in corde
suo disposuit. Et in exodo. armati ascendert̃

Expanded text:
tantum ad utilitatis causam facta sunt, ut viscera; quaedam et utilitatis et decoris, ut sensus in facie, et in corpore manus ac pedes, quorum membrorum et utilitas magna est, et species decentissima. Quaedam tantum decoris, ut mamillae in viris, et in utroque sexu umbilicus. Quaedam discretionis, ut in viris genitalia, barba prolixa, et pectus amplum. In mulieribus leves genae, et angustum pectus; ad cdos foetus, renes et latera dilatata. Ambulare, ad Deum tendere, ut in psalmo: Et ambulabam in latitudine . Sedere, in Deo humiliter requiescere, ut in Evangelio: Vos autem sedecere, aut vitiis aut tentationibus succumbere. Unde legitur in Evangelio: Et invenit eum jacentem in lecto . Currere, in operibus bonis prosperari. In olo: Sic currite, ut comprehendatis , Et in malam partem: Pedes eorum ad malum currunt . Ascenprofectus in Domino. In psalmo: Ascensus in corde suo disposuit . Et in Exodo: Armati ascenderunt
Abbreviated transcription (Latin):
Talus aũ subcrure ÷: subtalo calcaneũ. Talꝰ
finẽ cuiꝰlibet rei significat. sic̃ ipse subẽ. cru¬
rib et eminentia corꝑis. Uñ legit᷑ iacob
filio suo ioseph: tunicã talarẽ atq poli¬
mitã fecisse. hoc ÷ uario colore c̃textam.
Ideo eñi talaris tunica dr̃. eo qd usq ad
talos descendet et manib artificis mira
ẽẽt: uarietate distincta. qͣ etiã tunica scd̾m
allegoriã uarietatẽ ppłoꝵ exõib gentib
incorꝑe xp̃i c̃gregatã significauit. Item
timicã habuisse ꝑhibet᷑. Quid ÷ gͦ talariꝰ
tunica nͥ actio consũmata: Quasi enim
ꝓpensa tunica talũ corꝑis cooꝑit cũ bona
actio ante dĩ ocłos usq aduitȩ nos t̾minũ¬

Expanded text:
Talus autem sub cruce est, sub talo calcanei. Talus Talus autem sub cruce est, sub talo calcanei. Talus finem cujuslibet rei significat: sicut ipse subest cruribus et eminentiae corporis. Unde legitur Jacob filio suo Joseph tunicam talarem atque polymitam fecisse , hoc est, vario colore contextam. Ideo talaris tunica dicitur eo quod usque ad talos descenderet, et manibus artificis mira esset varietate distincta. Quae etiam tunica secundum allegoriam varietatem populorum ex omnibus gentibus Christi congregatam, significavit. Item tunicam habuisse perhibetur. Quid est ergo talaris tunica, nisi actio consummata. Quasi enim propensa tunica talum corporis cooperit, cum bona actio ante Dei oculos, usque ad vitae terminu