comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
catum delere contempnir: aut pecca¬
torem se esse non intelligit. aut penã
ꝓpeccato nullam se timere ostendit.
Non enim sufficit homini abstinere
peccato: agat & penitentiam ꝓ pecca¬
to. Aliter enim & macula ñ crescat: pͥ¬
ma tamen speties uestim̃to ñ reu̾titur.
Talem aũ uestem sacerdos igni combu¬
rit: qͥa pec̾corem penitentiam agere
nolentem. eterno igni dignum esse
decernit. Sed quid est quod ait. eo¬
quod confusa sit insuꝑficie uestim̃ti.
uł ꝑ totum lepra. cum suꝑiꝰ dixĩt le¬
pram ñ creuisse: Non creuit quidem
quia ad peccatum homo non rediit:
ta. totum ad huc oꝑit uestim̃tum.
u aũ obscurior fuerit locus le¬
pre. postqͣm uestis est lota. abrupta
& asolido diuidet. Qd̃ si ultra apparue¬
rit. in lotis his que pͥus maculata erant:
lepra uolatilis & uaga. debet igne com¬
buri. Si cessaũit: lauabit ea que pura
sunt sccł̃o. & munda erunt. Locus enĩ
lepre obscurior est postqͣm uestis est lo¬

Expanded text:
catum delere contemnit, aut peccacatum delere contemnit, aut peccatorem se esse non intelligit, aut nullam pro peccato poenam se timere ostendit. Non enim sufficit homini abstinere peccato, agat et poenitentiam pro peccato: aliter enim, etsi macula non crescat, prima tamen species vestimento non revertitur. Talem autem vestem sacerdos igne comburit, quia peccatorem poenitentiam agere nolentem aeterno igne dignum esse decernit. Sed quid est quod ait quod infusa sit in superficie vestimenti, vel per totum lepra, cum superius dixerit, lepram non crevisse? Non crevit quidem, quia ad peccatum homo non rediit; um, totum adhuc operit vestimentum. utem obscurior fuerit locus leprae, postquam quam vestis est lota, abrumpet eum, et a solido dividet. Quod si ultra apparuerit in his locis, quae prius maculata erant, lepra volatilis et vaga, debet igne comburi; si cessaverit, lavabit ea, quae pura sunt, secundo, et munda erunt. » Locus enim leprae obscurior est; postquam vestis est lo
Abbreviated transcription (Latin):
rod si eam uicdit ñ creuisse. p̃cipi¬
et & lanabit id inquo lepra est
Recdudetoꝑ illud septem dieb aliis.
Et cum uicd̾it faciem qͥdem pͥstinam
ñ reuersam. nec tamen creuisse leprã.
inmundum iudicabit. & igni combu
ret. eo quod confusa sit in suꝑficie ue¬
stimenti. uł ꝑ totum lepra. Si inquit
post acceptam penitentiam peccatum
quod deleri debuerat creuit: nichil
aliud nisi condẽpnatio restat. Si uͦ non
creuit quidem. nec tamen deletum ẽ
qͣm ce si apeccato cessauit. ñ tamen pe¬
nitentiã egit: lauetur lepra. inunga¬
tur tt̃um eadem penitentia. recludat᷑
aliis septem dieb: ut quod in pͥmis
septem deliquit. saltem in his septem
sequentib emendet. Si uͦ etiam post
hos septem dies. sacerdos uidit faci¬
em pͥstinam quidem ñ reu̾sam. nec ta¬
men creuisse lepram: inmundum ni¬
dicabit. ut pote canonum contempto¬
rem. qui qͥmuis a peccato cessaũit: Aig¬
na tamen penitentia satiffacere uel
neglexit. uł non curauit. Qui enĩ pec¬

Expanded text:
od si eam viderit non crevisse praecipiet et lavabunt id in quo lepra est recludetque illud septem diebus aliis et cum viderit faciem quidem pristinam non reversam nec tamen crevisse lepram inmundum iudicabit et igne ret, eo quod infusa sit in superficie vestimenti, vel per totum lepra. » Si, inquit, post acceptam poenitentiam, peccatum, quod deleri debuerat, crevit, nihil aliud nisi condemnatio restat. Si vero non crevit quidem, nec tamen deletum est quoniam, etsi a peccato cessavit, non tamen poenitentiam egit, lavetur lepra, injungatur iterum eadem poenitentia, recludatur aliis septem diebus, ut quod in primis septem deliquit, saltem in his septem diebus sequentibus emendet. Si vero etiam post hos septem dies sacerdos viderit faciem pristinam quidem non reversam, nec tamen crevisse lepram, immundum judicabit, utpote canonum contemptorem, qui, quamvis a peccato cessaverit, digne tamen poenitentia satisfacere vel neglexit, vel non curavit. Qui enim pec
Abbreviated transcription (Latin):
teneri iudicabit. Et idcirco homo mũ¬
dus erit. Quom enim a peccato mun¬
dus ñ erit: qui quod facit ñ intelligit᷑
Non enĩ talib de pect̃is suis ĩ mon̾ suis pe¬
intentia datur: quia uͥ non est uolun¬
tas peccandi. non debet ẽe pena pecca¬
ctum iudei non amiserint: tam̃ qͣsi
de in sanis ce freneticis añs de eis lo¬
quitur dicens. Pater ignosce illis: non
enim scuint quid faciunt. Et illi qui¬
dem nesciebant: quia nescire uolebãt.
His aũ non uoluntas. sed egͥnido scien¬
tiam tollit. Uñ ce subditur. Qñdo n̾ ca¬
ro uiuens a pparuerit. tunc sacerotisi
dicio polluetur: & int̃ inmundos repi¬
tabitur. Caro enim uiua. si lepra asyi
fuerit immunda est. Non enam uuis
sed mortuus reputari debet: quia uulen¬
tis hominis rationes ce scientia caret
Cui si uiua coro. & sensus rationabilis
redditus fuerit. & postea in aliquol ee¬
men inciderit: iudicio sacerdousitt
pollutus & immundus condempneur

Expanded text:
teneri judicabit, et idcirco homo munteneri judicabit, et idcirco homo mundus erit. Quomodo enim a peccato mundus non erit, qui quod facit non intelligit? Non enim talibus de peccatis suis, imo non suis, poenitentia datur, quia ubi non est voluntas peccandi, non debet esse poena peccaintellectum non amiserint, tamen quasi de insanis et phreneticis Dominus de eis loquitur, dicens: « Pater, ignosce illis, non enim sciunt quid faciunt . » Et illi quidem nesciebant, quia nescire volebant; his autem non voluntas, sed aegritudo scientiam abstulit. Unde et subditur: « Quando vero caro vivens in eo apparuerit, tunc sacerdotis judicio polluetur, et inter immundos reputabitur. Caro enim viva si lepra respersa fuerit, immunda est. » Non enim vivens, sed mortuus reputari debet, qui viventis hominis ratione et scientia caret, cui si viva caro, et sensus irrationabilis redditus fuerit, et postea in aliquod crimen inciderit, judicio sacerdotis, ut pollutus et immundus condemnetur.
Abbreviated transcription (Latin):
ducias: sed contaminabit. id est conta¬
minatum iudicabit: quia ꝑspicua in¬
munditia est. non eget ulla ꝓbatio¬
ne. Hiua enim caro in leꝓso indicat:
quia scienter sponte peccauit. Coloris
uero & capillorum immutatio uetus¬
tissimam lepram demonstrat.
i aũ effloruerit cdiscurrens lepra
incute. & oꝑuerit omnem car¬
nem. acapite usq ad pedes. qͥcquid
sub aspectu oculorum cadit: consicła¬
bit eum sacerdos. & teneri lepra un¬
mundissima iudicabit. eo quod in
candorem omnis uersa sit. & id circo
homo mundus erit. Ecce it̾um alia
species lepre: per qͣm insaniam. &
frenesim intelligunus. Sepe enim in
sanos & freneticos in scelera ruere uide¬
mus: o dum se aliquid boni ꝑdita ra¬
tione facere arbitrant᷑. homicidia quo¬
q & multa alia mala cõmittunt. Hac
gͥ egͥtudinis lepra cum totum homi¬
nem mintegrum sacerdos teneri ui¬
derit. nicħ ꝙ scientie ce rationis in eo
conspexerit: ĩmundissima lepra eum

Expanded text:
dabit; sed contaminabit eum, id est contadabit; sed contaminabit eum, id est contaminatum judicabit, quia perspicua immunditia est, nec eget ulla probatione: viva enim caro in leproso indicat, quia scienter et sponte peccavit. Coloris vero et capillorum immutatio vetustissimam lepram ostendit. « Sin autem effloruerit discurrens lepra in cute, et operuerit omnem carnem a capite usque ad pedes quidquid sub aspectu oculorum cadit, considerabit eum sacerdos, et teneri lepra mundissima judicabit, eo quod omnis in candorem versa sit, et idcirco homo mundus erit. » Ecce iterum alia species leprae, per quam insaniam et phrenesim intelligimus. Saepe enim et insanos, et phreneticos in scelera ruere videmus, et dum se aliquid boni, perdita ratione, facere arbitrantur, homicidia quoque et multa alia committunt. Hac ergo aegritudinis lepra, cum totum hominem in integrum sacerdos teneri viderit, nihilque scientiae et rationis in eo conspexerit, mundissima lepra eum
Abbreviated transcription (Latin):
se ñ custodierit: certisq indiciis ꝑpetra¬
ti criminis lepra apparuerit. it̾um ad
prius mundum esse uidebat᷑ amittat.
laga lepre.si
fuit in homine. ad ducetur ad sa¬
cerdotem: & iudebit eum. Cumq color
eeroios incite fuerit a capillorm mu¬
tauerit aspectum. ip̃a quoq caro uiua
apparuerit: lepra uetustissima iudica¬
bitur. atq in olita cuti. Contaminabit
itaq eum sacerdos & non recludet: qͥa
ꝑspicue immundicie est. Hoc autẽ de
illius criminis lepra intelligitur. que
usu &e mala consuetudine tam manife¬
sta est: ut celari nullatenꝰ possit. Hic
aũ accusetur. & adducat᷑ ad sacerdotem.
Accus atione enim adducitur. Unde ac¬
cusatores quasi qui alios adducanit &¬
ferant: delatores appellantur. Et uide¬
bit &e considerabit eum saterdos. Cũꝙ
incolore incapillis. & in ip̃a carne in¬
ua. certissima signa lepre conspexerit:
ñ recludet eum nec ullas ei dabit in

Expanded text:
se non custodierit, certisque indiciis perpetrase non custodierit, certisque indiciis perpetrati criminis lepra apparuerit, iterum ad prius mundus esse videbatur, amittat. « Plaga leprae si fuerit in homine, adducetur ad sacerdotem, et videbit eum. Cumque color albus in cute fuerit, et capillorum mutaverit aspectum, ipsa quoque caro vivaapparuerit, lepra vetustissima judicabitur, atque inolita cuti; contaminabit itaque eum sacerdos, et non recludet, quia perspicuae immunditiae est. » Hoc autem de illius criminis lepra intelligitur, 150 quae usu et consuetudine mala, tam manifesta est ut celari nullatenus possit. Hic autem accusetur, et adducatur ad sacerdotem. Accusationem enim adducitur; unde accusatores, quasi qui alios adducant et ferant, delatores appellantur. Et videbit, et considerabit eum sacerdos, cumque in colore, in capillis et in ipsa carne viva certissima signa conspexerit, non recludet eum, nec ullas ei inducias
Abbreviated transcription (Latin):
cussa remaneat. uł accusatores ad t̾ini¬
num p̃finitum occurrere non potuisse
se fingant. Si uͦ neq tunc accusatores
affuerint. & contemplante sacerdote
obscurior lepra uidebit᷑. & incitte non
creuerit idest si fama que pͥlus clare di¬
uulgabatur accusatorib &e indiciis de¬
ficientib conquieuerit: mundabit eũ
quia scabies est. Quid est mundabit
eum: nͥ mundum ẽẽ eum iudicabit:
Non enum lepra. sed scabies: non crim̃
sed similitudo cͥminis fuit. Lauet tam̃¬
homo uestim̃ta sua. & uł iram̃to. uel
aliomͦ se mundificet: ut qualis est ta¬
lis etiam ẽẽ credatur. Hoc aũ dei sacer¬
aotib sepe contigere indemus. Unde ñ
inmerito scĩ patres sacerdotum actusa¬
tiones difficiles ẽe uoluerunt. Seqͥtur.
Quod si post qͣm a sacerdote uisus est. &
redditus mundicie tt̃um lepra creuerit:
ad lucetur ad eum & immundicie con¬
demynabrtur. Quod quidem tale est ac
si diceret. Si post iudicium sacerdotis

Expanded text:
cussa remaneat; vel accusatores ad termicussa remaneat; vel accusatores ad terminum praefinitum occurrere non potuisse se fingant. Si vero neque accusatores adfuerint, et contemplante sacerdote obscurior lepra videbitur, et in cute non creverit, id est si fama, quae prius clare divulgabatur, accusatoribus et judicibus deficientibus, conquieverit, mundabit eum, quia scabies est. Quid est, mundabit eum, nisi mundum esse judicabit eum? Non enim lepra, sed scabies, non crimen sed criminis similitudo fuit. Lavet ahomo vestimenta sua, vel juramento vel alio modo se mundificet, ut qualis est, talis etiam esse credatur. Hoc autem Dei sacerdotibus saepe contingere videmus. Unde non immerito sancti Patres sacerdotum accusationes difficiles esse voluerunt. Sequitur: Quod si postquam a sacerdote visus est, et redditus est munditiae, iterum lepra creverit, adducetur ad eum et immunditiae condemnabitur. Quod quidem tale est ac si diceret: Si post judicium sacerdotis
Abbreviated transcription (Latin):
pulchritudinis speciem animañ ami¬
sit. qͣmuis aliorum detractionib decolo¬
retur. Hunc gͥ recludat sacerdos septem
dieb: & considet die septimo. ꝑ septem
enim dies. quodlibet temꝑis sp̃acium
intelligit᷑: in quo ei qui accusatur ad se
purtficandum. inditie dantur. Cuius
causa quia ad huc pendet. ce ñdum
diffinita est: quasi redusus &e non peni¬
tus sue lib̾tatis ẽẽ. uidetur. Septimus añ¬
est ille intelligit᷑. in quo finitis induciis.
tota causa terminari disponitur. In quo¬
ce manifestis aliquib in diciis accusatio
ꝓbari non poterit. hoc est enim quod di¬
tit. siquidem lepra non creuerit. nec tͣn¬
sierit priores terminos: cresceret enim
lepra ce priores t̾minos transiret. si id
quod prius dicebatur uerum fuisse pꝰ¬
ea ꝓbaretur: si inquam ita fuerit. rur¬
sus includet eum aliis septem dieb da¬
tis udelicet induciis. sicut & prius. Hoc
autem ideo fieri puto. ne uł causa indis¬

Expanded text:
pulchritudinis speciem anima non amipulchritudinis speciem anima non amisit, quamvis aliorum detrectationibus decoloretur. Hunc ergo recludat sacerdos septem diebus, et consideret die septimo. Per septem enim dies quodlibet temporis spatium intelligitur, in quo ei qui accusatur, ad se purificandum induciae dantur, cujus causa, quia adhuc pendet et nondum definita est, quasi reclusus et non penitus suae libertatis esse videtur. Septimus as ille intelligitur, in quo, finitis induciis, tota causa debet terminari et innoceindiciis accusatio probari non poterit. Hoc est enim, quod dicit: « Siquidem lepra ultra non creverit, nec transierit priores terminos: » crescere enim lepra, et priores terminos transire appareret, si id, quod prius dicebatur, verum fuisse postea probaretur. Si, inquam, ita fuerit, rursus includet eum aliis septem diebus, datis videlicet induciis, sicut et prius. Hoc autem ideo fieri puto, ne vel causa indis
Abbreviated transcription (Latin):
utebantur. Sequitur.
in aũ lucens candor fuit ineute.
nec humilior carn reliqua. &
pili coloris pͥstim: recludat eum sater¬
dos septem dieb. & considabit die sep¬
timo. Et siquidem lepra ultra uon
creuerit. nec transierit incute. pͥores
t̃minos: rursus in cludet eum septẽ
dieb aliis. & die seꝑtimo contempla¬
bitur. Si obscurior fuerit lepra. ce ñ
creuerit incute. mundabit eum qͥa
scabies est: lauabit q homo uestim̃¬
ta sua. ce munduserit. hec enim
de illo intelligi debent: de quo ma¬
la fama qualibet occasione diuulga¬
tur. Quasi enim lucens candor incure
apparet: cum alicuiꝰ ruborem ce uere¬
cundiam. turpis eiꝰ fama ab aliis de¬
daratur. Quod si uerum ñ est & pro¬
bari ñ potest: macula que putatur
ñ est humilior carne reliqua. qm̃ n¬
chil minus sanus est homo. mhis qͥ¬
accusatur. Se enim humilior macła
ẽẽt & quasi fossam qͣndam in carne
fecisset. manifestum. lepre signum
& in dubitabile dedisset. Pili quoꝙ

Expanded text:
ntur. Sequitur: « Sin autem lucens candor fuerit in cute, nec humilior carne reliqua, et pili coloris pristini; recludat eum sacerdos septem diebus, et considerabit die septimo, et si qucreverit nec transierit in cute priores terminos rursum includet eum septem diebus aliis et die septimo contemplabitur si obscurior fuerit lepra et non crevescabies est, lavabitque homo vestimenta sua; et mundus erit. » Haec enim de illo intelligi debent, de quo mala fama qualibet occasione divulgatur. Quasi enim lucens candor in cute apparet, cum ad alicujus ruborem et verecundiam turpis ejus fama ab aliis declaratur. Quod si verum non est, et probari non potest, macula, quae putatur, non est humilior carne, quoniam nihilominus sanus est homo in accusatur. Si enim humilior macula esset, et quasi fossam quamdam in carne fecisset, manifestum leprae signum et indubitabile dedisset. Pili quoque
Abbreviated transcription (Latin):
catur. nec a sua uoluntate cohibeatur:
ip̃a sit domina. ip̃a sit libera. auolet
inagrum. scrutetur scͥpturas. ibi enĩ
sunt flores. ibi sunt odores. dicat cũ
ysaac. ecce odor filii mei. sicut odor a¬
gri pleni cui benedixit dñs. Sequit᷑.¬
ymq lauerit
homo uestim̃ta sua radet om̃s
pilos corꝑis. ce lauabitur aqua puri¬
ficatusq ingredietur castra. It a dum¬
taxat. ut maneat extra tabnaculum
suum septem diebs: &e die septimo ra¬
dat omnes capillos capitis. barbamq
oe suꝑcilia. ac tociꝰ corporis prlos. Ecce
enim homo qui recontiliatur. uestim̃ta
lauat. ut nemo ulteriꝰ eum abhoreat:
& cunctis se cernentib iam non lepro¬
sus sed mundus appareat. Radit ce om

Expanded text:
catur, nec a sola voluntate cohibeatur: catur, nec a sola voluntate cohibeatur: ipsa sit domina, ipsa sit libera, avolet in agrum, scrutetur Scripturas; ibi enim sunt flores, ibi sunt odores, dicat cum Isaac: « Ecce odor filii mei, sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominus . » Sequitmque laverit homo vestimenta sua, radet omnes pilos corporis, et lavabitur aqua: purificatusque ingredietur castra, ita dumtaxat ut maneat extra tabernaculum suum septem diebus, et in dat omnes capillos capitis, barbamque et supercilia, ac totius corporis pilos. » Ecce enim homo qui reconciliatur vestimenta lavat, ut nemo eum ulterius abhorreat, et cunctis se cernentibus non jam leprosus
Abbreviated transcription (Latin):
ligno cedrino & cocco. & ysopo. tinget
in sanguine passeris immolati. Nuius
enim passer anima est. que sicut imo¬
talis mori non potest. Hec aũ tingitur
in sanguine passeris immolari ut eoꝵ
pec̃corum que corpus commisit: num¬
qm anima obliuiscat᷑. Sangnis enim
ꝓpeccato ponitur. Sed quia pec̃conum
cõmemoratio. aliqͣndo ꝓdest. aliqͦndo
nocet: ꝓdest quidem si ad hoc ficte ut
peccata deleant᷑. nocet uͦ si ieis animꝰ
delectetur. & t̃tum ad ea redire desidarte.
ideo sine ligno cedrino. & cocco. ce ẏsopo.
anima in sanguine non tingit᷑. Nt dũ
intingitur incorrupta maneat mamo¬
re ardeat: & petre inhereat. Quo san¬
guine ille qui mundandus est: septi¬
es asꝑgitur. Quod enim septies fit: sen¬
ꝑ fit. Septies gͥ suo sanguine homo
asꝑgitur: ut suorum pec̃corum semꝑ
sit memor. Qđ aũ ait. & dimittet pi¬
serem uiuum ut in agrum auolet. hoc
est intellig̾e. Numqͣm anima ultius
incarcere clauclatur. nec a carne uin¬

Expanded text:
cocco, et hyssopo tinget in sanguine passeris immolati: vivus enim passer anima est, quae sicut immortalis mori non potest. Haec autem tingitur in sanguine passeris immolati, ut eorum peccatorum, quae corpus commisit, nunquam anima obliviscatur; sanguis enim pro peccato ponitur. Sed quia peccatorum commemoratio aliquando prodest, aliquando nocet prodest siquidem si ad hoc fiat, ut peccata deleantur: nocet vero, si in eis animus delectatus iterum ad ea redire desideret, ideo sine ligno cedrino, et cocco, et hyssopo anima in sanguine non tingitur, unde, dum intingitur, incorrupta maneat, in amore ardeat, et petrae inhaereat. Quo sanguine ille qui mundatus est septies aspergitur, quod enim septies fit, semper fit; septies ergo suo sanguine homo aspergitur, ut suorum peccatorum semper sit memor. Quod autem ait: « Et dimittet passerem vivum, ut in agrum avolet: » hoc est intelligere, ut nunquam anima ulterius in carcere claudatur, nec a carne vin
Abbreviated transcription (Latin):
Huiꝰ aũ signa sunt. macula alba uł
rufa. Sepe enim fornicatores pallore
ae rubore dep̃hendunt᷑ : qm̃ ce timo¬
re &e amoris igne inficiuntur. Talem
gͦ e sic pollutam. cum sacerdos uidit:
recludet eum septem dieb. septem
ndelicet annis ei inpenitentia. & em̃¬
datione supplitatis. Non enim sine
causa sc̃i patres hunc ãnoꝵ num̾um
penitentib constituerunt. Nam &e
de cam ip̃e dñs ate. Omnis qui occi¬
dit cam: septuplum punietur. His aũ
ꝑactis. si dignum fũit absoluatur ħo.
lauetur. &e reconciliet᷑. Ut quid enim
ꝑacta penitentia absoluitur. & reconci¬
liatur: nͥ quia sacerdotis absolutione¬
datur: Si uͦ post septem dies de quib
&e nunc & suꝑnis locuti sumus. leprã
sacerdos creuisse dep̃hendie. pollutũ
iudicabit uestim̃tum. quia lepra ꝑse¬
uerans est. & id eo comburet᷑ flanimis.
Hoc audiant penitentes in quib pec¬
cata ñ delent᷑ s cotidie cresct qͥ inpect̃is

Expanded text:
Hujus autem signa sunt, macula alba, vel Hujus autem signa sunt, macula alba, vel rufa; saepe enim fornicatores pallore et rubore deprehenduntur, quoniam et timore et amoris igne inficiuntur. Talem ergo vestem, et sic pollutam cum sacerdos viderit, recludet eum septem diebus, septem videlicet annis ei in poenitentiae emundatione supputatis. Non enim sine causa SS. Patres hunc annorum numerum poenitentibus constituerunt. Nam et de Cain ipse Dominus ait: « Omnis, qui occiderit Cain, septuplum punietur . » His autem peractis, si dignus fuerit, absolvatur homo, lavetur et reconcilietur. Ut quid enim peracta poenitentia absolvitur homo, et reconciliatur, nisi quia sacerdotis absolutiondatur. Si vero post septem dies, de quibus et nunc superius locuti sumus, lepram sacerdos crevisse deprehenderit, pollutum judicabit vestimentum, quia lepra perseverans est, et ideo flammi comburetur. Hoc audiant poenitentes, in quibus peccata non delentur, si quotidie crescant, quia in peccatis
Abbreviated transcription (Latin):
cłia incanticis canticorum. Expoliaui
me tunica mea: quomͦ induar illa:
sanguine erit incombustione ce cib
ignis. Est aũ hec uestis in coniugatis
aũ oĩb pellicia ẽ. lana enĩ de cͣne orit᷑. ⁊ carni
adheret. linũ uͭ extra carnem et a carne
alienum est. Pellis autem caro mor¬
tua est. Et quidem de coniugato dr̃:
quia ad herebit uxori sue ce erunt dno
incarne una. Hirgines uero quasi a
carne: carnis ñ secuntur uoluptates.
Ceñ uͦ. quasi mortua caro: ipsam suam
corruptionem nec sentiunt nec intel¬
ligunt. Huiꝰ aũ uestirati lepra qmuis
multiplex sit : maxima tamen ce spe¬
cialis fornicatio intelligit᷑. De qua
Tantum enim om̃ib corporeis utiis.
hoc uitium manis ut ei cet̾a comꝑata.
quasi non ẽẽ uideantur. Hec gͥ lepͣ.
quia ñ solum forncatores. ce ad ul¬
teros. sed u̾gines etiam contmentes.
&e comugatos sepe corrumpit: in la¬
nea &e linea ce pellicia ueste inuenit᷑.

Expanded text:
clesia in Canticis canticorum: « Exspoliavi clesia in Canticis canticorum: « Exspoliavi me tunica mea, quomodo induar illa? sanguine erit in combustionem, et cibus ignis . » Est autem in conjugatis omnibus pellicea est. Lana enim de carne oritur, et carni adhaeret; linum vero extra carnem, et a carne alienum est; pellis autem caro mortua est. Et quidem de conjugato dicitur: quia « adhaeredbit uxori suae, et erunt duo in carne una ; » virgines vero quasi longe a carne, carnis non sequuntur voluptates. Caeteri vero quasi mortua caro, ipsam suam corruptionem sentiunt, nec intelligunt. Hujus autem vestimenti lepra, quamvis multiplex sit, maxima et principalis fornicatio intelligitur, de qua» Tantum enim omnibus corporeis vitiis hoc vitium majus est, ut ei caetera comparata quasi non esse videantur. Haec ergo lepra, quia non solum fornicatores et adulteros, sed virgines, et continentes, et conjugatos saepe corrumpit, in lanea, et linea, et pellicea veste invenitur.
Abbreviated transcription (Latin):
tebor ad u̾sum me in usticias meas do¬
mino. Hiac enim uerba nudi capitis
sinit. Habeant aũ &e hos ueste contectũ.
Non est enim speciosa laus in ore pecca¬
Cui enim hoc dicit᷑: ut os contegat iu¬
enim se peccator accusat: & sua cͥmina
apłs ait nos met ipsos iudicaremꝰ: non
utio iudicarem᷑. Habitant aũ extra
castra: duram ce agresteni uitam du¬
cunt. iocum &r lecitiam fugiant. solita¬
riam &e inusitatam conũsationem sus¬
cipiant. Seqͥtur.
estis lanea siue linea que leprã
habuerit instamine. atq subte¬
mine aut certe pellis. aut qͥcqͥd expelle
confectum est: si alba aut rubra macła
fuerit facta. lepra infecta reputabit᷑.
Ostendet᷑q sacerdoti. qui consicłatam
recdudet septem dieb: & die septimo
rursum aspiciens. si creuisse dep̃hen¬
derit. lepra ꝑseuerans est. Pollutum
iuclicabie uestim̃tum. & om̃e in quo
fũt inuenta: & id eirco comburet᷑
tur anima. De hac enim ueste apłs
ait. Exuite uẽtem hominem. Et ec¬

Expanded text:
tebor adversum me injustitias meas Domino . » Haec enim verba nudi capitis sunt. Habeant autem et os contectum veste: « Non est speciosa laus in ore pecca» . Cui enim hoc dicitur, ut contegat, juenim se peccator accusat, et sua criminApostolus ait, nosmetipsos judicaremus, non utique judicaremur . » Habitent autem extra castra, duram et agrestem vitam ducant, jocum et laetitiam fugiant, solitariam et inusitatam conversationem suscipiant. Sequitur: « Vestis lanea, sive linea, quae lepram habuerit in stamine, atque sub tegmine, aut certe pellis, vel quidquid ex pelle confectum est, si alba, aut rufa macula fuerit infecta, lepra reputabitur, ostendeturque 152 sacerdoti, qui consideratum recludet septem diebus, et die septimo rursum aspiciens, si crevisse deprehenderit, lepra perseverans est, pollutum judicabit vestimentum, et omne in quo fuerit inventum, et idcirco comburetur tur. De hac enim veste Apostolus ait: « Exuite veterem hominem . » Et Ec
Abbreviated transcription (Latin):
hec aũ &e aliter exponi possunt: ad
p̃sens tamen ista sufficiant. sequitur.
tus ad arbitrium sacerdotis. habebit
uestim̃ta dissuta. & caput nudum idẽ.¬
uultum. os ueste cortectum. contamina¬
tum ac sordidum se clamabit omni tem¬
pore. qͥa leꝓsus est & inmundus solus
habitabit extra castra. Hec enim leꝓsis¬

Expanded text:
Haec autem et aliter exponi possunt, ad Haec autem et aliter exponi possunt, ad praesens tamen ista sufficiunt. Sequitur: « ratus ad arbitrium sacerdotis, habebit vestimenta dissuta, caput nudum, os veste contectum, contaminatum, ac sordidum se clamabit omni tempore quo leprosus est, et immundus solus habitabit extra castra. Ea quae
Abbreviated transcription (Latin):
fenłe ceꝑit: milla ulteriꝰ signa querei¬
da sunt quin reus ce iiiuiclus habes
mulier incuiꝰ cute canclor appa¬
ruerit. intuebitur eum sacerdos: si de¬
p̃henderit subobscurum alborem lute¬
re incute. sciat ñ esse lepram. secl ma
solum inlepsis uerum etiam in sanns
inuenit᷑. Per qͦd turpem famam n¬
telligimꝰ: que si sola ce obscura fuert
ei tem̃e credi ñ debet. si quidem oe in¬
ros iustos &e innocentes sepiꝰ miuste i¬
famatos audiumꝰ.
mundus iudicatur: qm̃ uno solo sig¬
no & ip̃o ambiguo. nemo dampnatur
Capillorum & enim fluxus. ñ tantum
leꝓsis. sed etiam sanis sepe contingit.
in aũ incaluitio.
uel in recaluatione. albus uł rufis
color fuerit exortus. ce hoc sacerdosun¬
derit: condempnabit eum haitil du¬
bium lepre que orta est incaluitio.
duo enim signa hic ponunt᷑. quoꝵ
alt̾um est ambiguum. idest calintiũ.
alt̾um manifestum. iclest color incalui¬
tio. Merito gͥ iste clampnat᷑: ut pote
qui mantfesto iudicio condempnat᷑.

Expanded text:
a ulterius signa quaerenda sunt, quia reus et immundus habeatur. « mulier, in cujus cute candor apparuerit, intuebitur eos sacerdos: si deprehenderit subobscurum alborem lucere in cute, sciat non esse lepram, sed macusolum in leprosis, verum etiam in sanis reperitur, per quod turpem famam intelligimus, quae si sola obscura fuerit, ei temere credi non debet: siquidem et viros justos, et innocentes saepius injuste infamatos audivimusmundus judicatur, quoniam uno solo signo, et ipso ambiguo, nemo damnatur. Capiliorum enim fluxus, non tantum leprosis, sed et sanis saepe contingit. « Sin autem in calvitio, vel in recalvatione albus vel rubus color fuerit exortus, et hoc sacerdos viderit, condemnabit eum haud dubiae leprae, quae orta est in calvitio. » Duo enim signa hic ponuntur, quorum alterum est ambiguum, id est calvitium; alterum manifestum, id est color in calvitio. Merito igitur iste damnatur, utpote qui manifesto judicio condemnatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uod si non poterit offerre agnũ.
offerat duos turtures. uel duas co
uetur: &e significatio non mutatur. xp̃c
enim & turtur est. immo turturis: id
est eccłie caput. & pullus columbe. qͥa
eccsie filius. Eccłie namq filia uirgo
Mania est: cuius ipse xp̃c filius est. Ot¬
fert gͣ homo duos turtures. uł dnos pul¬

Expanded text:
Quod si non poterit offerre agnum, Quod si non poterit offerre agnum, offerat duos turtures, vel duos pulvetur, et significatio non mutatur. Christus enim et turtur est, imo turturis, id est Ecclesiae caput, et pullus columbae, quia Ecclesiae filius: Ecclesiae namque filia virgo Maria est, cujus ipse Christus est filius. Offert ergo homo duos turtures, vel d
Abbreviated transcription (Latin):
cat & ueneratur. Non iam agnum occi¬
dendo sed comedendo: ñ dampnando.
s ad orando: non ꝑsequendo sed credendo.
Defert aũ ce pullum columbe. siue tur¬
turem ꝓpeccato. Ubiͤ Ad ostium tab̾na¬
culi. Ad quid: It tradat sacerdoti. Qre
hoc: Qui offeret illa coram dño. & roga¬
bit ꝓ ea: & sic mundabit᷑ aꝓflumo san¬
gͥnis sui. Quid enim ꝑpullum colum¬
be. nͭ anime or corꝑis patientiam ce in¬
nocentiam: Q d uero per tͦturem. nͥ utriꝰ¬
q hominis castitatem: Hec aũ ille ꝓpec¬
cato offert: qui de pectatis penitentiam
agens. innocenter cr caste. se uiuere re¬
ꝓmittit. Hoc aũ fiat consilio sacerdotũ.
qui semꝑ ad ostium tab̾naculi stantes.
pietatis. & fidei ianuam cet̾is aꝑiunt:
suis oronibus sc̃a uota ce bona desicłia
cdeo p̃seritant. Quod aũ ait: ce sic mun¬
dabitur. a ꝓfluuio sanguinis sui. non
quia pepit. sed qͥa peccauit. mundatio¬
ne mulierem indigere signaficat.

Expanded text:
cat, vel veneratur non jam agnum occicat, vel veneratur non jam agnum occidendo, sed comedendo; non damnando, sed adorando; non persequendo, sed credendo. Defert autem et pullum columbae, sive turturem pro peccato. Ubi? ad ostium tabernaculi. Ad quid? Ut tradat sacerdoti. Quare hoc? Qui offeret illa coram Domino, et rogabit pro ea, et sic mundabitur a profluvio sanguinis sui. Quid enim per pullum columbae, nisi animae et corporis patientiam et innocentiam? Quid vero per turturem, nisi utriusque hominis castitatem? Haec autem ille pro peccato offert, qui de peccatis poenitentiam agens, innocenter et caste se vivere promittit: hoc autem fiat per consilium sacerdotum, qui semper ad ostium tabernaculi stantes, pietatis et fidei januam caeteris aperiunt, suisque orationibus sancta vota et bona desideria Deo praesentant. Quod autem ait: « Et sic mundabitur a profluvio sanguinis sui, » non quia peperit, sed quia peccavit, mundatione mulierem indigere significat. «
Abbreviated transcription (Latin):
ei sexaginta ce sex dies ad purificatio¬
nem: per quos omnes dies usq ad scl̃i
consũmationem intellig̾e possumꝰ.
hic emim numerus exsenariis con¬
stat. Senarius aũ numerus. boni ope¬
ris ꝑfectionem in sacro eloquio sepe
bus synagoga purificari potest: qm̃
in his om̃ib bonum opus facere licet.
Et ne forte dicat. non licet sabb̃o cura¬
re: nullum in his dieb sabbatum po¬
nitur. N on enim in sex dieb sabbatũ
continetur. Hic aũ totus numerus ex
senariis solis conficitur.
umq expleti fuerint dies purga¬
tionis eiꝰ pro filio ac filia: deferet
agnum annicłm inholocaustum. ce pul¬
lum collumbe. siue turturem ꝓ peccato.
adostium tab̾naculi testimonii. &e tra¬
det sacerdoti qui offerat illa coram dño.
ce rogabit pro ea: ce sic mundabit᷑ a ꝓ¬
fluno sangumis sui. Defert enim sy¬
nagoga. uł aliquis filius synagoge. ag¬
num anniculum in holocaustum: si in¬
telligens se peccasse. xp̃i passionem p̃li¬

Expanded text:
ur autem eis 66 dies ad purificatiour autem eis 66 dies ad purificationem, per quos omnes dies usque ad saeculi consummationem intelligere possumus: hic enim numerus ex senariis constat; senarius autem numerus boni operis perfectionem in sacro eloquio saepebus Synagoga purificari potest; quoniam in his omnibus bonum opus facere licet. Et ne forte dicat: Non licet Sabbato curare, nullum in his diebus Sabbatum ponitur, non enim in sex diebus Sabbatum continetur. Hic autem totus numerus ex senariis solis conficitur. ue expleti fuerint dies purificationis ejus, pro filio, sive pro filia, deferet agnum anniculum in holocaustum, et pullum columbae, sive turturem pro peccato ad ostium tabernaculi testimonii, et tradet sacerdoti, qui offeret illa coram Domino, et rogabit pro ea, et sic mundabitur a profluvio sangunagoga, vel aliquis filius Synagogae agnum anniculum in holocaustum, si intelligens se peccasse, Christi passionem praedi
Abbreviated transcription (Latin):
sis &e anni partes sunt: ꝓ aliqua tem¬
poris parte sepe ponuntur. Quare añ
infantulus cͥcumeidatur. ualde notũ
ẽ s quare octauo die dicendũ est. octaua eñ
rectio fiet. Tunc aũ ñ solum cͥtumei¬
sio: sed om̃ib ab eispectatis abscisis mũ¬
di & inmacłati eternum nomen sanci
suscipient & heditatem.
in aũ feminam peperit mmun¬
da erit duab ebdomadib unͣ
ritum fluxus menstrue: & sexaguita
ce sex diebus manebit in sanguine pu¬
rificationis sue. Tociens enim sẏna¬
goga feminam parit: quotiens iniqͥ¬
tatem oꝑatur. Phac aũ filia. duabus
ebdomadib est ĩmunda synagoga:
una uidelicet ante incarnationem xͥ:
has enim duas ebdomadas: totum e
hoc & illud tempꝰ significat᷑. Qisi igitꝰ
hanc iniqͣm filiam parere desistat. &
ad fidem xp̃i se totam conuertat: non
minus inmunda reputabit᷑. quam si
mulier esset menstruata. De m̃strua
uͦ insequentib locuturi sumus. Dart᷑¬

Expanded text:
nses, et anni partes sunt, pro aliqua temnses, et anni partes sunt, pro aliqua temporis parte saepe ponuntur. Quare autem infantulus circumcidatur valde notum est. Sed quare octavo die dicendum est. Octava enimrectio fiet, tunc autem non solum circumcisi, sed omnibus peccatis abstersi, mundi et immaculati, aeternum nomen sancti suscipient et haereditatem. « Sin autem feminam pepererit, immunda erit duabus hebdomadibus, juxta ritum fluxus menstrui, et sexaginta et sex diebus manebit in sanguine purificationis suae. » Toties enim Synagoga feminam parit, quoties iniquitatem operatur. Pro hac autem filia duabus hebdomadibus est immunda Synagoga: una videlicet ante Christi incarnationem, has enim duas hebdomadas totum et hoc et illud tempus significatur. Nisi ergo immundam filiam parere desistat, et ad Christi fidem se totam convertat, non minus immunda reputabitur, quam si mulier esset menstruata. De menstrua vero in sequentibus locuturi sumus. Dant
Abbreviated transcription (Latin):
nuisset: tamen ad similitudinem m̃¬
struate mulieris seꝑtem dieb in mun¬
da erat. Septem enĩ isti dies. omne tẽ¬
poris illius spatium significant: quod
fuit a moyse usq ad xp̃i incarnationẽ.
Illa enim ebdomada finita: natus est
agnus. qui tollit peccata mundi. De
quo scͥptum est. Qui dilexit nos &e la¬
uit nos apeccatis nr̃is in sanguine suo.
Ueruntam̃ qͣmuis septimana finita
quia xp̃i sanguis non dum fusus est.
Maneat gͥ ad huc tͥginta trib diebus
in sangume purificationis sue. Expe¬
ctet diem. immo annum tͥcesimum t̃¬
cium. Ipso enum anno ummolatus est.
xp̃c: sine cuiꝰ sanguine mundus mũ¬
dari ce lauari non potuit. Quod aute
dies ꝓ anno ponitur: inierechiele in¬
uenies uͥ dicitur. diem pro anno. diẽ
inquam ꝓ anno fili hominis dedi tͥ.
septem aũ dies. ce om̃e tempꝰ siguis¬
cant. & partem aliqͣm temꝑis defini¬
tam. Cur aũ omne tempꝰ significerte
sepe iam diximus. Quia nero & m̃¬

Expanded text:
nuisset, tamen ad similitudinem menuisset, tamen ad similitudinem menstruatae mulieris, septem diebus immunda erat. Septem enim isti dies omne illud temporis spatium significant, quod fuit a Moyse usque ad Christi incarnationem; illa enim hebdomada finita, natus est agnus, qui tollit peccata mundi, de quo scriptum est: « Qui dilexit nos, et lavit nos a peccatis nostris in sanguine suo . » Verumtamen quamvis septimana finita quia Christi sanguis nondum fusus est. Maneat ergo adhuc 33 diebus in sanguine purificationis suae; exspectet diem, imo annum tricesimum tertium: ipso enim anno immolatus est Christus, sine cujus sanguine mundus mundari et lavari non potuit. Quod autem dies pro anno ponatur, in Ezechiele invenies, ubi dicitur diem pro anno, « diem, inquam, pro anno, fili hominis, dedi tibi . » Septem autem dies et omne tempus significant, et partem aliquam temporis definitam. Cur autem omne tempus significent, saepe jam diximus. Quia vero et me
Abbreviated transcription (Latin):
octauo cͥcumcidet᷑ infantulus. Ipsa
uͦ tͥginta trib dieb manebit in san¬
guine purificationis sue. Om̃e sc̃m
non tanget: nec ingrediet᷑ sc̃uari¬
um. donec impleant᷑ dies purgatio¬
nis eiꝰ. Hec enim iuxta litt̾̃am uidei
obseruant: qͥd enim littera signifi¬
cet ñ intelligunt. Qd enim mulier
pariens peccat: ut in munda dici de¬
beat: It enim quidam eccłie docto¬
res scͥpserunt. si statim mulier post
partum ad agendum deo gr̃as eccle¬
siam ingrecdetur: non peccaret. Qͦd
autem ñ simpliciter dixit. mulier si
peperit masculum. sed satis iugilan¬
ter addidit. si suscepto semine mas¬
culum peperit: non est dubium hoc
stinctionem. que sine uiri semine pe¬
ꝑit saluatorem. Sp̃ualiter aũ mulier
ista synagoga ẽẽ indetur: que dun¬
ne legis semine suscepto.totiens mas¬
culum partebat. quotiens bonum
ali quod agebat. Masculus enim filiꝰ.
bonum opus est. Et qͣmius masculum
peꝑisset. & bom oꝑis filios multos ge¬

Expanded text:
umcidetur infantulus: ipsa vero triginta tribus diebus manebit in sanguine purificationis suae, omne sanctum non tanget, nec ingredietur sanctuarium, donec impleantur dies purgationis ejus. » Haec juxta litteram Judaei observabant; quid tamen littera significet non intelligunt. Quid enim mulier pariens peccat, ut immunda dici debeat? Ut enim quidam Ecclesiae doctores scripserunt, si statim mulier post partum ad agendum Deo gratias Ecclesiam ingrederetur, non peccaret. Quod autem non simpliciter dixerit: Mulier si pepererit masculum, sed satis vigilanter addidit, si suscepto semine, masculum pepererit, non est dubium, hocsse, quae sine viri semine peperit Salvatorem. Spiritualiter autem mulier ista Synagoga esse videtur, quae divinae legis semine suscepto, toties masculum pariebat, quoties bonum aliquid agebat: masculus enim filius bonum opus est. Et quamvis mascufum peperisset, et boni operis filios multos ge
Abbreviated transcription (Latin):
carnem. & cutem excusserit. id est corpꝰ
ce carnem sibi consentientem uulnera¬
ũit &e postea ꝑpenitentiam homine
sanato. tt̾um homo ad peccatum redi¬
ens. eademq ꝑpetrau̾it: consicłabit eũ
sacerdol. In quo ĩ lepre certissima sig¬
na conspererit. idest si caro inalborem
ũsa sit. ce locus lepre reliqua carne hu¬
milior. hec enum signa certissima ft̃:
conlempnabit eum. quia tĩum post
penitentiam lepra secuta est.
pod si prlorum color ñ fuerit in¬
inutatus: nec humilior plaga
carne reliqua. & ip̃a speties lepre fue-¬
rit subobscura: redudet eum septem
dieb. &e die septimo contemplabtt. si
creu̾it incine lepra contaminabit eũ.
Sin aũ in loco suo candor steterit. non
satis clarus: plaga combirstionis est.z
id cͥco mundabit᷑. quia cicatͥx est com¬

Expanded text:
carnem et cutem exusserit, id est corpus carnem et cutem exusserit, id est corpus et animam sibi consentientem vulneraverit, et postea per poenitentiam homine sanato, iterum homo ad peccatum rediens eadem perpetraverit, considerabit eum sacerdos, in quo si leprae certissima signa conspexerit, id est si caro in alborem versa sit, et locus leprae reliqua carne humilior haec enim signa certissima sunt, condemnabit eum, quia iterum post poenitentiam lepra secuta est. Quod si pilorum color non fuerit immutatus, nec humilior plaga carne reliqua, et ipsa leprae species fuerit subobscura, recludet eum septem diebus, et die septimo contemplabitur; si creverit in cute lepra, contaminabit eum. Sin autem in loco suo candor steterit non satis clarus, plaga combustionis est, et idcirco mundabitur, quia cicatrix est com
Abbreviated transcription (Latin):
si pͥlus est coloris pͥstini. & cicatrix sub¬
obseura ce uicina carne ñ est humilior:
recludet eum septem dieb. & si quidem
creu̾it. ad iudicabit eum lepre. Sin aũ
steterit in loco suo: ulcerisest cicatrix. &
homo mundus erit. Hoc aũ nicħ aliud¬
est intellig̾e: nͥ quia contra accusatum
hominẽ. nulla ad huc certa & manifesta
peccati signa apparent: &e post datas in¬
dutias accusatorib non apparentib ma¬
la fama obscurior fit : & quodammꝰ con¬
quiescens non iam sicut priꝰ clare resoncit.
neq crescit. homo mundus & in nocens
iudicetur.
aro & cutis qͣm ignis excusserit &
sanata. albam siue rufam habuerit cica¬
tricem: consicłabit eam sacerdos. & ecce
uersa est in alborem. & locus eiꝰ reliqua
cute humilior. contaminabit eum. qͥa
plaga lepre incicatcem orta est. Hec qͦq
sicut ce suꝑiora de illo intelliguntur.
qui penitentia peracta reu̾̃titur ad pec̃ca.
Qmuis aũ omnia pecca quodam concu¬
piscentie igne hoĩem incendant: ꝓpri

Expanded text:
si pilus coloris est pristini, et cicatrix subobscura, et vicina carne non est humilior, recludet eum septem diebus. Et siquidem creverit, adjudicabit eum leprae. Sin autem steterit in loco suo, ulceris est cicatrix, et homo mundus erit. Caro et cuem intelligimus, quod si contra accusatum hominem nulla adhuc certa et manifesta peccati signa apparent, et post datas inducias, accusatoribus non apparentibus, mala fama ohscurior fit, et quodammodo conquiescens, non jam sicut prius clare resonat, neque crescit, homo mundus et innocens judicetur. « Caro et cutis, quam ignis exusserit, et sanata albam sive rufam habuerit cicatricem, considerabit eam sacerdos, et ecce versa est in alborem, et locus ejus reliqua cute est humilior, contaminabit eum, quia plaga leprae in cicatrice orta est. » Haec quoque sicut et superiora de illo intelliguntur, qui peracta poenitentia revertitur ad peccata; quamvis enim omnia peccata quodam concupiscentiae igne hominem incendant, propr
Abbreviated transcription (Latin):
git. Reliquum aũ suꝑ aurem dextmͣ
& manum &e pedem eius qui munda¬
tur effundit: ut audiat ce intelli¬
delectetur: ut pretatem &e misccłiam
oꝑetur. In his enim duob m̃bris: pene
om̃is oꝑatio nr̃a consistit. Fundit aũ
sacerdos oleum. ce suꝑ sangumem ho¬
stie: ce suꝑ caput illius qui mundat᷑.
suꝑ sanguinem quidem: qm̃ totus il
unguento pinguescat. Scd̾m illd.
Tu uero cum ieunas.unge caput tu¬
um. Cui contrarium est. Oleum autẽ
peccatoris: non impinguet caprit me¬
um. Sic igitur homo inunctus. sciat
& intelligat quia misccłie oleo est sal¬
uatus: misccłia lib̾atus. miscĩa reconci¬
liatus. Ideoq dicat. MMiscdias dñi inẽt¬
num cantabo. Dicamus ce nos. Quis
ce homo rite mundabitur. In hoc enĩ
holocausto. agnus oius. &e tres decime si¬
mile immolantur. qm̃ scõrum aposto¬
lorum & totiꝰ eccłie. fides. spes caritas.
ce misccłia patientia. & humilitas. sa¬

Expanded text:
git. Reliquum autem super aurem dexteram, git. Reliquum autem super aurem dexteram, et manum et pedem ejus qui mundatur, effundit, ut audiat et intellidelectetur, ut pietatem et misericordiam operetur. In his autem duobus membris pene omnis operatio nostra consistit. Fundit autem sacerdos oleum et super sanguinem hostiae, et super caput illius qui mundatur: super sanguinem quidem, quoniam totus illunguento pinguescat, secundum illud: « Tu vero cum jejunas, unge caput tuum . » Cui contrarium est: « Oleum autem peccatoris non impinguet caput meum . » Sic igitur homo inunctus sciat et intelligat quia misericordiae oleo est salvatus, misericordia liberatus, misericordia reconciliatus; ideoque dicat: « Misericordias Domini in aeternum cantabo. . » Dicamus et nos: « Quiet homo rite mundabitur. » In hoc enim holocausto agnus, et ovis, et tres decimae similae immolantur, quoniam SS. apostolorum, et totius Ecclesiae fides, spes, charitas et misericordia, patientia et humilitas,
Abbreviated transcription (Latin):
It de olei sextario mittet inma¬
num suam sinistram. tingeto
digitum dextrum in eo. asꝑget q ses¬
ties contra dñm. Quod aũ reliquum
est olei in leua manu. fundet suꝑ qi¬
treium dextre auricule eiꝰ qui mun¬
datur & suꝑ pollices manus &e pedis
dextri. & suꝑ sanguinem qui fusus
est ꝓdelicto. & suꝑ caput eiꝰ: rogabitiꝑ
ꝓ eo coram dño. Sacerdos enim utraꝙ
manu oꝑatur: quia ꝑ arma iusticie
adextris & a sinistris. nec ad uersis fran¬
gitur. nec ꝓspis eleuatur. Portat ole¬
um in sinistra: spargit cum dextia. ħ
aũ septies: & contra dñm. Septies enĩ
sacerdos contra dñm oleum sꝑargit:
quia semꝑ & omni temꝑe ꝓ peccaton¬
b interpellat. Quoͥd enim oleum:
mittigat᷑. Et in sinistra quidem oleũ
portat: qui qͣmdu in hac uita est
numqͣm amisccłia cessat. Quod bene
contra dñm manu dextera spargit:
quia qͥsi potenti & ualida manu om¬
nem suam oꝑationem ad deum diri¬

Expanded text:
« Et de olei sextario mittet in ma« Et de olei sextario mittet in manum suam sinistram, tingetque digitum dextrum in eo, et asperget septies contra Dominum. Quod autem reliquum est olei, in laeva manu fundet super extremum dextrae auriculae ejus, qui mundatur, et super pollices manus, et pedis dextri, et super sanguinem, qui fusus est pro delicto, et super caput ejus, rogabitque pro eo coram Domino. » Sacerdos enim utraque manu operatur, quia per arma justitiae a dextris et a sinistris, nec adversis frangitur, nec prosperis elevatur. Portat oleum in sinistra, spargit cum dextra: hoc autem septies, et contra Dominum. Septies enim sacerdos contra Dominum oleum spargit, quia semper et omni tempore pro peccatoribus interpellat. Quid enim oleum, mitigatur. Et in sinistra quidem oleum portat, qui, quandiu in hac vita est, nunquam a misericordia cessat. Qui bene contra Dominum manu dextera spargit, quia quasi potenti et valida manu omnem suam operationem ad Deum diri
Abbreviated transcription (Latin):
Pater ignosce illis. non enim sciunt
quid faciunt. Hoc est enim sacͥficium
laudis quo peccata delentur: quo ille
qui mundat᷑ ad amorem dei accendi¬
tur. & ad pietatem &e misccłiam ꝓuoca¬
tur. Assumensq sacerdos. de sangͥne
hostie que immolata est ꝓdelicto: po¬
nec suꝑ extremum auricule dextre il¬
lius qui mundatur. &e suꝑ pollices ma¬
nus dextre ce pedis. In aure enim au¬
ditus: in manu ce pede. oꝑatio intelli¬
gitur. Tangit gͥ aurem sanguis xp̃i
ut munda sit: semꝑq aꝑta ad audien¬
dum u̾bum dei. Scdm illud. Qui ha¬
bet aures audiendi audiat. Et quia
sient apłs ait. non auditores legis fi
sunt apud dm̃ sed factores legn iusi¬
dem. ut & bene oꝑetur. & currat in
uia mandatorũ dei. Qm̃ autem sim¬
stra & aduersa pars nescire debet qd
faciat dextera: in sola dextera parte
tangit᷑ quasi qui sinistri nicħ. habe¬
at. Tangit᷑ aũ in extremitatib: ut usg
infinem ꝑseuerẽt.

Expanded text:
Pater, ignosce illis, non enim sciunt Pater, ignosce illis, non enim sciunt quid faciunt . » Hoc est enim sacrificium laudis, quo peccata delentur, quo ille qui mundatur ad amorem Dei accenditur, et ad pietatem et misericordiam provocatur. « Assumensque sacerdos de sanguine hostiae, quae immolata est pro delicto, ponet super extremum auriculae dextrae illius qui mundatur, et super pollices manus dextrae et pedis. » In aure enim auditus, in manu et pede operatio intelligitur. Tangit ergo aurem sanguis Christi, ut munda sit, semperque aperta ad audiendum verbam Dei, secundum illud: « Qui habet aures audiendi, audiat . » Et quia sicut Apostolus ait: « Non auditores legis justificati sunt apud Deum, sed factores legis justidem, ut et bene operetur, et currat in via mandatorum Dei. Quoniam autem sinistra et adversa pars nescire debet quid faciat dextera, in sola dextera parte tangitur, quasi qui sinistram non habeat. Tangitur autem in extremitatibus, ut usque in finem perseveret.
Abbreviated transcription (Latin):
nem statuerit eum. & hec om̃ia coram¬
domino in ostio tab̃natuli testimonii:
tollat agnum & offeret eum ꝓ delicto.
oleiq sextarium. Et oblatis ante dñm¬
lari solet hostia ꝓpeccato. & holocaustũ.¬
idest in loco sc̃o. Notandum aũ quia
suꝑiꝰ sacͥficium ñ solum sacerdos: uerũ
etiam hõ qͥ mũdandꝰ ẽ offert: hic aũt ñ hõ
qͥ mundandus ẽ s solus sacdos offert sacͥficĩ.
Neq enim conueniens erat: si hoc sacri¬
ficium homo qui mundabatur offerret.
Statuit autem sacerdos hominẽ qui
purificatur ante ostium tab̾natuli:
quatinꝰ ce audire & iudere facile possit
ea que intab̾naculo fiunt. Deinde uͦ
offert agnum. oleiq sextarium. laudãs
p̃clicans. commemorans. & exponens
xp̃i passionem: qualit̾ iuistus ꝓimpiis.
dominꝰ ꝓ seruis. ne morerentur illi mor¬
tus est ille. Qnͣto oleo affluebat qͣnta
pietate & miscłia inundabat: cum
ꝓ suns etiam crucifixorib orabat dicens.

Expanded text:
nem statuerit eum, et haec omnem statuerit eum, et haec omDomino in ostio tabernaculi testimonii, tollet agnum, offeret eum pro delicto, oleique sextarium. Et oblatis ante Dlari solet hostia pro peccato et holocaustum in loco sancto. » Notandum autem quia superius sacrificium non solum sacerdos, verum etiam homo qui mundandus est, offert. Hic autem non homo qui mundandus est, sed solus sacerdos offert sacrificium. Neque enim conveniens erat ut hoc sacrificium homo qui mundabatur offerret. Statuit autem sacerdos hominem qui purificatur ante ostium tabernaculi, quatenus et audire et videre facile possit ea quae in tabernaculo fiunt. Deinde vero offert agnum oleique sextarium, laudans, praedicans, commemorans et exponens Christi passionem: qualiter justus pro impiis, dominus pro servis, ne morerentur illi, mortuus est ille; quanto oleo affluebat, quanta pietate et misericordia inundabat, cum pro suis etiam crucifixoribus orabat, dicens: «