comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uultum tumentẽ ac liuidũ
reddidit. Qui uehementer
cesus. ad stratum propriũ
tãcitus recessit. Die uero
altera. erat pro ulitate mo¬
nasterii causa constituta.
Expletis igitur hymnis
matutinalib. libertinus
ad lectum abbatis uenit.
orationem sibi humiliter
petiit. Sciens uero ille qnͣ¬
tum a cunctis honoraret᷑.
quãtumq diligeretur : pro
iniuria quam ei ingesserat.
recedere. A monasrerio pu
qui siuit dicens. Ubi uis
ire: Cui ille respondit.
Monasterii causa consti¬
tuta est pater. quam de¬
clinare nequeo: quia hes¬
terno die me hodie iturũ
promisi: ibi ire dispõsui.
Cunc ille a fundo cordis
considerans asperitatẽ
⁊ duriciam suam. humilita¬
tem ac mansuetudinẽ liber¬
tini. ex lecto prosiliuit: pe¬
des libertini tenuit. se peccaᷤ

Expanded text:
ultum tumentem ac lividum reddidit: qui vehementer caesus, ad stratum proprium tacitus recessit. Die vero altera erat pro utilitate monasterii causa constituta. Expletis igitur hymnis matutinalibus, Libertinus ad lectum abbatis venit, orationem sibi humiliter petiit. Sciens vero ille quantum a cunctis honoraretur, quantumque diligeretur, pro injuria quam ei ingesserat, recedere eum a monasterio velle quisivit, dicens: Ubi vis ire? Cui ille respondit: Monasterii causa constituta est, Pater, quam declinare nequeo, quia hesterno die me hodie iturum promisi, illuc ire disposui. Tunc ille a fundo cordis considerans asperitatem et duritiam suam, humilitatem ac mansuetudinem Libertini, ex lecto 161 prosiliit, pedes Libertini tenuit, se pecca
Abbreviated transcription (Latin):
inuenit: ita ut pauimen¬
tum omne ex crescentia ui¬
na inuãderent. si adhuc
ep̃s tardius intrasset. Tũc
quousqz ip̃e in corpore ui¬
ueret. Hoc miraculum cui¬
ꝑtimescens ne in uirtute
tus: inde intꝰ in anesceret
unde foris hominibꝰ mag¬
mis appareret. exemplũ
etiam magistri sequens
qui ut nos ad uiã humi¬
litatis instrueret. de seme¬
ip̃o discipulis p̾cepit di¬
cens. ut ea q̃ uidissent ne¬
mini dicerent. quousq fi¬
lius hominis a mortius
resurrexisset. Petrus.

Expanded text:
invenit, ita ut pavimentum omne excrescentia vina invaderent, si adhuc episcopus tardius intrasset. Tunc quousque ipse in corpore viveret, hoc miraculum cuividelicet ne in virtute tus, inde intus inanesceret, unde foris hominibus magnus appareret: exemplum etiam Magistri sequens, qui ut nos ad viam humilitatis instrueret, de semetipso discipulis praecepit, dicens ut ea quae vidissent, nemini dicerent, quousque Filius hominis a mortuis resurgeret . PETR.
Abbreviated transcription (Latin):
re dicens. Recedite.
egressa. tantaq subi¬
to flagrantia miri odo¬
ris as persa est ÷ ut ip̃a
quoq suauitas cunc¬
tis ostenderet. illic auc¬
torem suauitatis ueniꝰ¬
se. Cumq corpꝰ eius
ex more mortuoꝵ. ad
lauandũ esset midatũ
longe orationis usu ĩ
cubitis eius ⁊ genib
cameloꝵ more inuenta

Expanded text:
cedite, t egressa. Tantaque subito fragrantia miri odoris aspersa est, ut ipsa quoque suavitas cunctis ostenderet illic auctorem suavitatis venisse. 400 Cumque corpus ejus ex more mortuorum ad lavandum esset nudatum, longo orationis usu in cubitis ejus et genibus camelorum more inventa
Abbreviated transcription (Latin):
Quos dum ad se uenĩ¬
se diceret. ⁊ depressis
luminib eis reuerenti¬
e obsequium p̾beret:
ex carne eductus est.
Qua mre aperte datur
intelligi: que erit in il¬
la incorruptibili uita
noticia: si uir iste ad¬
huc in carne ⁊corrup¬
tibili positus ꝓpħas
scõs. quos nimirum nũ¬
quam uiderat:agnouit.

Expanded text:
Quos dum ad se venisse diceret, et depressis luminibus eis reverentiae obsequium praeberet, ex carne eductus est. Qua in re aperte datur intelligi quae erit in illa incorruptibili vita notitia, si vir iste adhuc in carne corruptibili positus prophetas sanctos, quos nimirum nunquam viderat, agnovit.
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝓueroꝵ mira¬
culum audio. qui pro¬
iecti in ignib lesi ñ sũt.
ut opinor. miracu¬
lum. ex parte aliqua
dissimilit̾ gestum ẽ.
Tunc quippe tres pui
ligatis pedib ac ma¬
nib in ignem proiecti
sunt: quos die altero
exquirens rex in cami¬
no illesis uestibꝰ deam¬
bulantes repperit. Ex
quare colligitur. qͥ a
ignis in quo iacti fue¬
rant. qui eoꝵ uestim̃ta
ñ contigit. eoꝵ uincula
consumpsit. ut uno eo¬
demq temꝑe in obseqͥo
iustoꝵ. ⁊ haberet flam¬
ma uirtutem suã ad
solatium: ⁊ ñ haberet

Expanded text:
ium puerorum miraculum audio, qui projecti in ignibus laesi non sunt ut opinor, miraculum ex parte aliqua dissimiliter gestum est. Tunc quippe tres pueri ligatis pedibus ac manibus in ignem projecti sunt, quos die altera rex requirens, in camino illaesis vestibus deambulantes reperit. Ex qua re colligitur quia ignis in quo jactati fuerant, qui eorum vestimenta non contigit, eorum vincula consumpsit, ut uno eodemque tempore in obsequio justorum et haberet flamma virtutem suam ad solatium, et non haberet
Abbreviated transcription (Latin):
uite: singularitate ab¬
stinentie : ad culmen
scĩtatis excreuerat.
Huic ꝑ uisionem fe¬
lix attauus ms. huiꝰ
romane urbi antistes
apparuit: eiq mansi¬
onem ꝑpetue clarita¬
tis ostendit dicens.
Ueni. quia in hac lu¬
cis mansione te susa¬
ꝑio. Q̾ subsequente
mox febre correpta.
ad diem ꝑuenit extre¬
mum. ⁊ sicut nobilib
feminis uiris q moriẽ¬
tib multi conueniũt

Expanded text:
itae, singularitate abstinentiae, ad culmen sanctitatis excreverat. Huic per visionem Felix atavus meus hujus Romanae Ecclesiae antistes apparuit, eique mansionem perpetuae claritatis ostendit, dicens: Veni, quia in hac te lucis mansione suscipio. Quae subsequenti mox febre correpta, ad diem pervenit extremum. Et sicut nobilibus feminis virisque morientibus, multi conveniunt
Abbreviated transcription (Latin):
gutture: ⁊ tam̃ ore ua¬
cuo plena ad integrũ
illic unus in luxuriã la
mox priuatus ẽ dono
miraculi recto uidelie
ommipotentis dei iudi

Expanded text:
gutture, et tamen ore vacuo plena ad integrum illic unus in luxuriam lapsus, mox privatus est dono miraculi; recto videlicet omnipotentis Dei judi
Abbreviated transcription (Latin):
fidelib impiis q defun¬
ctis: iusi quia de eis u¬
tiq quos eterno depu¬
uerunt. ante illum iudi¬
cis iusti conspectum ora¬
tionis sue meritum cassa¬
ri refugiunt: Qd̾. si nũc
quoq iuuentes iusti mor¬
tuis ⁊ dampnatis min¬
stis minime compaciũt᷑.
quando adhuc aliqͥd iu¬
dicabile de sua causa se
runt. quanto districtuis¬
tus tunc iniquoꝵ torm̃¬
ta respiciunt. quando
ab omni uitio corruptõ¬
nis exuti. ip̃i iam iusti¬
cie uiciniꝰ atq artius
inherebunt. Sic qͥppee¬
orum mentes. ꝑ hoc qd
iustissimo iudici inherẽt.
ius districtionis absor¬
bet: ut omnino eis ñ
libeat: quicquid ab illiꝰ
eterne regule subtilita¬
te discordat. Petrus

Expanded text:
fidelibus impiisque defunctis, nisi quia de eis utique quos aeterno suppverunt, ante illum judicis justi conspectum orationis suae meritum cassari refugiunt: quod si nunc quoque viventes justi mortuis et damnatis injustis minime compatiuntur, quando adhuc aliquid judicabile de sua causa alrunt, quanto districtius tunc iniquorum tormenta respiciunt, quando ab omni vitio corruptionis exuti, ipsi jam justitiae vicinius atque arctius inhaerebunt. Sic quippe eorum mentes per hoc, quod justissimo judici inhaerent, vis districtionis absorbet, ut omnino eis libeat quidquid ab illius aeternae regulae subtilitate discordat. PETR
Abbreviated transcription (Latin):
eq hoc sileam ri¬
qd̃ ex regione us¬
eadem uenerabilis uiri
sanctuli p̾sbiteri narra¬
tione cognoui. De cuis
u̾bis ip̃e ñ dubitas: qͥa
eius uitam fidemq mini¬
me ignoras. Eodem qͦ

Expanded text:
Neque hoc sileam quod ex regione eadem venerabilis viri Sanctuli presbyteri narratione cognovi; de cujus verbis ipse non dubitas, quia ejus vitam fidemque minime ignoras. Eodem quoque
Abbreviated transcription (Latin):
uerbo restituit saluti. ut
reuertens pater. ea hora fi¬
lium restitutum uite cog¬
nosceret. qua uitam illi
ex ore ueritatis audisset
Ds autem monachi iusi¬
onem sui patris implen¬
tes eundem basilium ex
monasterii habitatione
repulerunt. Qui reppul¬
sus. dixit frequenter se

Expanded text:
erbo restituit saluti, ut revertens pater ea hora filium restitutum vitae cognosceret, qua vitam illius ex ore Veritatis audisset. Omnes autem monachi jussionem Patris sui implentes, eumdem Basilium ex monasterii habitatione repulerunt. Qui repulsus dixit, frequenter se
Abbreviated transcription (Latin):
urbes ÷ eu̾sa castra: con¬
cremãte eccłie. destructa
sunt monasteria uiroꝵ
atq feminarum. desola¬
ta ab hominib predia:

Expanded text:
urbes, eversa castra, concrematae ecclesiae, destructa sunt monasteria virorum ac feminarum, desolata ab hominibus praedia
Abbreviated transcription (Latin):
protimus oculos leuauit
alectione: eumq intuitꝰ.
mox etiam rusticum qui
ligatus tenebat᷑ attendit.
Ad cuius brachia dum o

Expanded text:
protinus oculos levavit a lectione, eumque intuitus, mox etiam rusticum qui ligatus tenebatur, attendit: ad cujus brachia dum o
Abbreviated transcription (Latin):
q siuis dentib lauia¬
uit. atq ita e corpe
exiit. Quo mortuo:
omnes illi quos p̾di¬
xerat. ex hac protinus
luce subtracti sunt
Nullusq in illa domo ex eadẽ
tempestate definictus ẽ:
qui uoci illius deminci

Expanded text:
 suos dentibus labiavit, atque ita de corpore exivit. Quo mortuo, omnes illi quos praedixerat ex hac protinus luce subtracti sunt, nullusque in illa domo eadem tempestate defunctus est qui voce illius denunti
Abbreviated transcription (Latin):
une in con¬
spectu uiri dĩ pla¬
cuit. ut in loco eodem ter¬
ram foderent. Quã dũ fo¬
diendo altius penetra¬
rent: ereum illic ydolum
frẽs muenerunt. Quo
ad horam casu in coqui¬
nam proiecto. exire ignis¬
ab ea repente uisus est:
atq in cunctorum mo¬
nachoꝵ oculis. quia om̃e¬
eiusdem coquine edifici¬
um consu meretur ostẽ

Expanded text:
unc in conspectu viri Dei placuit ut in eodem loco terram foderent. Quam dum fodiendo altius penetrarent, aereum illic idolum fratres invenerunt. Quo ad horam casu in coquinam projecto, exire ignis repente visus est, atque in cunctorum monachorum oculis quia omneejusdem coquinae aedificium consumeretur oste
Abbreviated transcription (Latin):
uita sua. Et si mali
malos ñ cognoscerẽt:
nequaquã diues in
tormentis positus. fra¬
trum suoꝵ etiam ab¬
sentium meminisset.
Quomodo enim p̾sẽ¬
tes ñ posset agnosce
qui etiam pro ab senti¬
um memoria curauit
exorare: Qua in re
illud quoq ostendit᷑.
qd̾ nequaquam ip̃e re¬
quisisti: quia ⁊ bom
malos. ⁊ mali cognos¬
cunt bonos. Nam ⁊ di¬
ues ab abraham cog¬
noscitur. cui dictum e.
Recepisti bona in uita
tua. Et electus lazarꝰ
a reprobo ẽ diuite cõg¬
nitus: quẽ mitti preca

Expanded text:
ita sua. Et si mali malos non recognoscerent, nequaquam dives in tormentis positus fratrum suorum etiam absentium meminisset. Quomodo enim praesentes non posset agnoscere, qui etiam pro absentium memoria curavit exorare? Qua in re illud quoque ostenditur, quod nequaquam ipse requisisti, quia et boni malos, et mali cognoscunt bonos. Nam et dives ab Abraham cognoscitur, cui dictum est: Recepisti bona in vita tua; et electus Lazarus a reprobo est divite cognitus, quem mitti preca
Abbreviated transcription (Latin):
n itaq eo temꝑe¬
profugi ad constã
quo pro exꝑlendis res¬
ponsis eccłie. ad princi¬
pem ip̃e transmissus sũ.
seniorem quendã ep̃m
repperi: qui se adhuo
sine li nguis uidisse te

Expanded text:
 itaque eo temprofugi ad Constantquo pro explendis responsis ecclesiae ad principem ipse transmissus sum, seniorem quendam episcopum repperi, qui se adhuc sine linguis loquent
Abbreviated transcription (Latin):
eterna spiritali¬
a ideo a carnalib mi¬
nime credantur. quia
ea q̃ audiunt ꝑ ex peri¬
m̃tum minime noue¬

Expanded text:
eterna ac spiritalia ideo a carnalibus minus credantur, quia ea quae audiunt per experimentum minime nove
Abbreviated transcription (Latin):
q inferni supplicia. cũ
demonstrantur. aliis
hoc ad adiutorium. ali¬
is u̾o ad testimoniũ fi¬
at. ut isti uideant ma¬
la q̃ caueant. illi uo eo

Expanded text:
 inferni supplicia cum demonstrantur, aliis hoc ad adjutorium, aliis vero ad testimonium fiat: ut isti videant mala quae caveant, illi vero eo
Abbreviated transcription (Latin):
uenit. Sicq stans aqͥ
eccłe ianuam elausit:
ac si illud elem̃tum liqͥ¬
dum. in soliditatem pa¬
rietis fuiss ĩmutatum
Cumq eent multi in¬
terius inuenti. s aquaꝵ
magnitudine eccłia oĩ
circundata qua possẽt

Expanded text:
enit; sicque stans aqua ecclesiae ianuam clausit, acsi illud elementum liquidum in soliditatem parietis fuisset inmutatum. Cumque essent multi interius inventi, sed, aquarum magnitudine ecclesia omni circumdata, qua possent
Abbreviated transcription (Latin):
erte reprobis ui
termin: qui paratus
est diabolo ⁊ angelis
eius. Si gͥ diabolus
eusq angeli cum sĩt
incorporei. corporeo st
igne cruciandi. quid
mirum si anime ⁊ an¬
qmͣ recipiant corpora.
a tormenta:

Expanded text:
erte reprobis Verternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Si igitur diabolus ejusque angeli, cum sint incorporei, corporeo sunt igne cruciandi, quid mirum si animae, et antequam recipiant corpora,  tormenta
Abbreviated transcription (Latin):
egros curare. quotiẽs
ex fide petitur. ut uiuens
consueuerat. Hoc indesinẽ¬
ter facere. ⁊ apud sua mor
tua ossa ꝑseuerat. S libet
petre adhuc ad ualerie
ꝓuncie partes narratio¬
onis mee u̾ba reducere
de quib me. eximia ualde
miracula ex ore uenera¬
bilis fortinati. cuius lõ¬
ge superius memoriam
feci contigit audisse: qͥ
crebro ad me nunc usq
uemiens. dum fc̃a michi
ueterum narrat. noua
refectione me satiat.

Expanded text:
egros curare quoties ex fide petitur, ut vivus consueverat hoc indesinenter facere, et apud mortua sua ossa perseverat. Sed libet, Petre, adhuc ad Valeriae provinciae partes narrationis meae verba reducere, de quibus me eximia valde miracula ex ore venerabilis Fortunati, cujus longe superius memoriam feci , contigit audisse. Qui crebro ad me nunc usque veniens, dum facta mihi veterum narrat, nova refectione me satiat.
Abbreviated transcription (Latin):
lica introductis illic bĩ
Sebastiam ⁊ scẽ aga¬
the martiris reliquiis
dedicari debiusset. Qd
factum ẽ. Nam cũ ma¬
gna populi multitudĩe
uementes atq omni¬
potenti deo laudes ca¬
nentes: eandem eccłiã
ingressi sumus. Cũq
ĩ ea iam missaꝵ sollẽp¬
ma celebrarent᷑. ⁊ pre
euisdẽ loci angustia po¬
puli se turba compͥme¬
ret : quidam ex hiis qͥ
uixta sacrarium stabãt.
porcum subito intra su¬
os pedes. huc illucq dis

Expanded text:
lica, introductis illic beati Sebastiani et sanctae Agathae martyrum reliquiis, dedicari debuisset; quod factum est. Nam cum magna populi multitudine venientes, atque omnipotenti Domino laudes canentes, eamdem Ecclesiam ingressi sumus. Cumque in ea jam missarum solemnia celebrarentur, 344 et prae ejusdem loci angustia populi se turba comprimeret, quidam ex his qui extra sacrarium stabant porcum subito intra suos pedes huc illucque dis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbr̃ stans in solario. bñdi¬
ctum discessisse cognosce̾t
⁊ exultaret. ꝑdurante ĩmo¬
bilit̾ tota domus fãbrica.
suꝑ ip̃m in quo stabat so¬
larium cecidit᷑ ⁊ bñdicti
hostem conterens extinxit.
Qd̃ uiri dĩ discipulꝰ mau¬
rus nomine. statim uene¬
rabili prĩ bñdicto qui ad¬
huc a loco eodem uix decẽ
milib aberat estimauit
ẽẽ minciandum dicens. Re¬
u̾tere. quia pbr̃ qui te ꝑ¬
seq̃batur extinctꝰ est. Qd̾
uir dĩ bñdictus audiens
sese in grauib lamentis
dedit. ul quia inimicus
occubuit. uł quia de mmi-¬
mici morte discipulus e¬
xultanit. Qua de re fcm̃
est. ut eidem quoq disci¬
pulo penitentiam in dice¬
ret: qd̾ mandans talia
gaudere de iimici interi¬
tu p̾sumpsisset petrus
ira sunt ⁊ multum
stupenda q̃ dicis. Nã
in aqua ex petra produc¬
ta. moysen: in ferro uo qd̃
ex ꝓfundo aque rediit
helyseum: in aque itin̾e
petrum: in corui obediẽ¬
tia helyam. in luctu aut̃
mortis immnici dauid ui¬

Expanded text:
r stans in solario Benedictum discessisse cognosceret et exsultaret, perdurante immobiliter tota domus fabrica, hoc ipsum in quo stabat solarium cecidit, et Benedicti hostem conterens exstinxit. Quod viri Dei discipulus, Maurus nomine, statim venerabili Patri Benedicto qui adhuc a loco eodem vix decem millibus aberat, aestimavit esse nuntiandum, dicens: Revertere, quia presbyter qui te persequebatur, exstinctus est. Quod vir Dei Benedictus audiens, sese in gravibus lamentationibus dedit, vel quia inimicus occubuit, vel quia de inimici morte discipulus exsultavit. Qua de re factum est, ut eidem quoque discipulo poenitentiam indiceret, quod mandans talia, gaudere de inimici interitu praesumpsisset. Petr. Mira sunt et multum stupenda quae dicis. Nam in aqua ex petra producta, Moysen ; in ferro vero, quod ex profundo aquae rediit, Elisaeum ; in aquae itinere, Petrum ; in corvi obedientia, Eliam ; in luctu autem mortis inimici, David vi
Abbreviated transcription (Latin):
i campanie partib. bue¬
cellimus cum francis ue¬
nit. De monasterio uero
p̾dicti dei famuli rumor
exierat. qd multas pecu¬
mias haberet. Ingressi o¬
ratorium franci. ceperunt
seuientes libertinum que
re. libertinum clamare:
ubi ille in oratione prostͣ¬
tus iacebat. Mira ualde
res. Querentes seuientes¬
q franci. in ipsum ingre¬
dientes impingebant: ⁊
ipsum udere ñ płterant.
Sicq sua cecitate frustra¬
ti. a monasterio uacui st̃

Expanded text:
 Campaniae partibus Buccellinus cum Francis venit. De monasterio vero praefati famuli Dei rumor exierat, quod pecunias multas haberet. Ingressi oratorium Franci, coeperunt saevientes Libertinum qure, Libertinum clamare, ubi ille in orationem prostratus iacebat. Mira valde res: quaerentes saevientesque Franci, in ipso ingredientes inpingebant et ipsum videre non poterant. Sicque sua caecitate frustrati, a monasterio vacui s
Abbreviated transcription (Latin):
completa: sese cũ
isdem fr̃ibꝰ in orationẽ
dedit. In eo autẽ loco cũ
fr̃ĩb orabat: uacuum

Expanded text:
completa, sese cum eisdem fratribus in orationem dedit. In eo autem loco ubi cum fratribus orabat, vacuum
Abbreviated transcription (Latin):
eum cuncti illi qui bap¬
tizati fu̾ant. ita secuti
sunt: ut intra ꝑ paucos
hac uita remaneret .
De quib nimirum cõ¬
stat. qd eos p̾dictus dĩ
famulus. idcirco auro
scriptos iũderat: qͥ eoꝵ
nomina apd̾ se fixa.
et̾na claritas hẽbat/.
Sicut itaq hi reuela¬
tionib potuerunt uẽ¬
tura cognoscere: ita uͥ¬
ñ num quam egressure
amme. possunt etiam
misteria celestia. ñ ꝑ
sompnium. s uigilan¬
do plibare Ammoniũ¬
namq monastii mei
monachum bñ nosti.
qui dum ẽẽt in secula¬
ri habitu constitutus.
uałiani huius urbis
aduocati: naturalem
filiam in comugio sor¬
titus: eius obsequiis
sedule atq incessant᷑

Expanded text:
eum cuncti illi qui baptizati fuerant ita secuti sunt, ut intra paucos hac vita remaneret. De quibus nimirum constat quod eos praedictus Dei famulus idcirco auro scriptos viderat, quia eorum nomina apud se fixa aeterna claritas habebat. Sicut itaque hi revelationibus potuerunt ventura cognoscere, ita nonnunquam egressurae animae possunt etiam mysteria coelestia non per somnium, sed vigilando praelibare. Ammoniunamque monasterii mei monachum bene nosti, qui dum esset in saeculari habitu constitutus, Valeriani hujus urbis advocati naturalem filiam in conjugio sortitus, ejus obsequiis sedule atque incessant
Abbreviated transcription (Latin):
se etiam deminciauit.
eẽ secuturum. Cũ die
altero p̾dicti frẽs mo¬
ri ceperunt. atq sub e¬
odem ordine se s mor¬
te secuti sunt : qͦ fue¬
runt in descriptione

Expanded text:
se etiam denuntiavit esse secuturum, cum die alio praedicti fratres mori coeperunt, atque sub eodem ordine se in morte secuti sunt quo fuerant in descriptione
Abbreviated transcription (Latin):
i
uiro subripi pontifici
tanto potuerit Gregore
uid miraris petre qͥa
fallimur qui honnies
sumus: An menti excidit.
qd̃ dauid qui prophecie sp̃m
habere consueuerat. contra
innocentẽ ion athe filium
sẽtentiam dedit: cum u̾ba
pueri mentientis audiuit:
Qd̾ tamen quia ꝑ dauid fcm̃
est. ⁊ occulto dei iudicio iustũ
credimus: ⁊ tam̃ humana
ratione qualit̾ iustum fu̾it.
ñ uidemus. Qͥd gͦ mirum
si ore mentientiũ aliquãdo.
in aliud ducimur qui pro¬
phete ñ sumus: Multum
mentẽ. cuntrum densitas
deuastat. cumq animꝰ di¬
uiditur ad multa. fit mi¬
nor ad singulactantoq ei
ĩ una qualibet re subripi¬
tur. qnͣto latius ĩ multis
occuꝑatur. petrus

Expanded text:
i viro subripi pontifici tanto potuerit. GREGOR. Quid miraris, Petre, quia fallimur qui homines sumus? An mente excidit quod David, qui prophetiae spiritum habere consueverat, contra innocentem Jonathae filium sententiam dedit, cum verba pueri mentientis audivit? Quod tamen quia per David factum est, et occulto Dei judicio justum credimus, et tamen humana ratione qualiter justum fuerit, non videmus. Quid ergo mirum si ore mentientium aliquando in aliud ducimur, qui prophetae non sumus? Multum mentem curarum desitas devastat. Cumque animus dividitur ad multa, fit minor ad singula: tantoque ei in una qualibet re subripitur, quando latius in multis occupatur. PETR
Abbreviated transcription (Latin):
Qualis enim quisq apd̾̃
se lateat: contumelia illa¬
ta probat. Nam sicut suꝑ¬
bi honorib : sit plerumq

Expanded text:
Qualis enim quisque apud se lateat, contumelia illata probat. Nam sicut superbi honoribus, sic plerumq
Abbreviated transcription (Latin):
cis edidit. ⁊ uas qd̃ longiꝰ
tenebatur eodem signo
rupit. Sicq confractum
est. ac si in ulo uase mortis
pro cruce lapidem dedissz
Intellexit protinꝰ uir dei.
quia potum mortis habue¬
rat. qd̾ portare ñ potuit
signum uite. atq ilico sur¬
rexit. ⁊ uultu placido. mẽ¬
te tranquilla. conuocatos
Misereatur ur̃i fratres
omp̃c dñs. quare in me ista¬
facere uoluistis: Numqͥd
ur̃os. uobis patrem queri¬
te: quia me post hec. ha¬
bere minime potestis. Tũc
ad locum dilecte solitu¬
dmis redit. solus in
suꝑni spectatoris oculis
habitauit secum

Expanded text:
cis edidit, et vas quod longius tenebatur, eodem signo rupit: sicque confractum est, ac si in illo vase mortis, pro cruce lapidem dedisset. Intellexit protinus vir Dei, quia potum mortis habuerat, quod portare non potuit signum vitae: atque illico surrexit, et vultu placido, mente tranquilla convocatos Misereatur vestri, fratres, omnipotens Deus; quare in me facere ista voluistis? Nunquid tros mores Patrem vobis quaerite, quia posthac me habere minime potestis. Tuncque ad locum dilectae solitudinis rediit, et solus in superni spectatoris oculis habitavit secum
Abbreviated transcription (Latin):
factum ẽ. S sca muli¬
er nichil exterioris de¬
formitatis timuit. que
int̾ioris sponsi speciem
amauit. nec uerita ẽ
si hoc in illa fedaretur.
qd̃ a celesti sponso ĩ ea
ñ amaretur. Mox gͦ
ctus ẽ: abiecto seculari
habitu. ad omimpoten¬
tis dĩ seruicium sese a¬
pud bĩ petri apłi eccle¬
siam monasterio tradi¬
dit. ibiq multis amus¬
in simplicitate cordis.
atq oratione dedita
larga indigentib ele¬
mosmaꝵ opera impen¬
dit. Cumq ommp̃s
cedem reddere eius la¬
borib decrenisset: can¬
cri ulcere in manulla
ꝑcussa ẽ Nocturno autẽ

Expanded text:
factum est. Sed sancta mulier nihil exterioris deformitatis timuit, quae interioris sponsi speciem amavit, nec verita est si hoc in illa foedaretur, quod a coelesti sponso in ea non amaretur. Mox ergo ctus est, abjecto saeculari habitu, ad omnipotentis Dei servitium sese apud beati Petri apostoli ecclesiam monasterio tradidit, ibique multis annis simplicitati cordis atque orationi dedita, larga indigentibus eleemosynarum opera impendit. Cumque omnipotens cedem reddere ejus laboribus decrevisset, cancri ulcere in mamilla percussa est. Nocturno aute
Abbreviated transcription (Latin):
flagrat in animo. Qͥa
emm ẽe possit. ⁊ sine a¬
perta passione marti¬
rium : testatur in eunͣi¬
gelio dñs. qui zebedei
filiis adhuc pre infir¬
mitate mentis. maiora
sessionis loca q̃rentibꝰ
dicit. Potestis bibere
calicem:. quẽ ego bibi

Expanded text:
flagrat in animo. Quia enim esse possit et sine aperta passione martyrium, testatur in Evangelio Dominus, qui Zebedaei filiis adhuc prae infirmitate mentis majora ses ionis loca quaerentibus dicit: Potestis bibere calicem quem ego bibi
Abbreviated transcription (Latin):
riguum in ferius. Axa
quippe suꝑ asinum se¬
det: cum irracionabili¬
b carnis sue motibꝰ. aĩa
p̾sidet. Q̾ suspirans a
prẽ t̾ram irru guam pe¬
tiit: quia a creatore nr̃o
cum magno gemitu
q̃renda ẽ lacrimaꝵ gr̃a
Sunt namq nõnulli.
qui iam in dono ꝑcepe¬
runt.libere pro iustici¬
a loquo opressos tueri
indigentib possessa tri¬
buere: ardorem fidei ha¬
bere. s ad huc gr̃am la¬
crimaꝵ ñ habent. Hii
nimirum t̾ram austra¬
lem ⁊arentem habent
s ad huc irrugua indi¬
gent: quia in bonis po¬
siti in quib magni at¬
q feruentes sunt . opor¬
timore supplicis aut
amore regni celestes.
mala etiam q̃ antea
ꝑpetrauerunt deplorẽt.
S quia ut dixi duo
sunt compunctõnis

Expanded text:
riguum inferius . Axa quippe super asinum sedet, cum irrationabilibus carnis suae motibus anima praesidet. Quae suspirans a patre terram irriguam petit, quia a Creatore nostro cum magno gemitu quaerenda est lacrymarum gratia. Sunt namque nonnulli qui jam in dono perceperunt libere pro justitia loqui, oppressos tueri, indigentibus possessa tribuere, ardorem fidei habere; sed adhuc gratiam lacrymarum non habent. Hi nimirum terram Australem et arentem habent, sed adhuc irrigua indigent, quia in bonis operibus positi, in quibus magni atque ferventes sunt, oportimore supplicii, aut amore regni coelestis mala etiam quae antea perpetraverunt deplorent. Sed quia, ut dixi, duo sunt compunctionis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiquiora sibi queq loca
ignis inuaderet. iamq ur¬
bis partem ñ modicam cõ¬
sumpsisset. ⁊ obsistere nul¬
lus ua leret ⁊ deductus mͥ
manib uenit ep̃c : ⁊ tanta
periculi necessitate complꝰ¬
sus. familiarib suis se por
tus. ubi tota uis flamine
uidebatur incumbere. Ce¬
pit autẽ miro modo in se¬
metip̃m incendium retoꝵ¬
queri. ac si reflexione sui
impetus exclamaret se

Expanded text:
quiora sibi quaeque loca ignis invaderet, jamque urbis partem non modicam consumpsisset, et obsistere nullus valeret, deductus in manibus venit episcopus, et tanta periculi necessitate compulsus, familiaribus suis se porttus, ubi tota vis flammae videbatur incumbere. Coepit autem miro modo in semetipsum incendium retorqueri, ac si reflexione sui impetus exclamaret se
Abbreviated transcription (Latin):
q sibi preparari ad hospi¬
tandum iussit. Cumq
eiusdẽ loci incole dicerẽt
in ea hunc manere ñ pos¬
se. quia multis iã annis
hanc diabolus inhabita¬
ret. atq ideo uacua remã¬
sisset. uir uen̾abilis datiꝰ
respondit dicens. Immo
ideo hospitari in domo ea¬
dem debemus. si hane ma
ea hominum in habitatõ¬
nẽ reppulit. In ea gͥ sibi
parari p̾cepit : securus¬
q illam antiqui hostis
certamina tolleraturus
intrauit. Itaq ĩ tempe¬
ste noctis silentio. cum uir
dei quiesceret: antiquus
hostis ĩmensis uocib ma¬
gnisq clamorib. cepit
iitari rugitus leonũ
balatꝰ pecorum. ruditꝰ a

Expanded text:
 sibi praeparari ad hospitandum jussit. Cumque ejusdem loci incolae dicerent, in ea hunc manere non posse, quia multis jam annis hanc diabolus inhabitaret, atque ideo vacua remansisset, vir venerabilis Datius respondit, dicens: Imo ideo hospitari in domo eadem debemus, si hanc spiea hominum inhabitationem repulit. In ea igitur sibi parari praecepit, securusque illam, antiqui hostis certamina toleraturus, intravit. Itaque intempestae noctis silentio, cum vir Dei quiesceret, antiquus hostis immensis vocibus magnisque clamoribus coepit imitari rugitus leonum, balatus pecorum, ruditus a
Abbreviated transcription (Latin):
migrauit: tua dilectio
cognitum habuit. Hic
sicut michi adhuc in
monasterio posito. ual¬
de familiarit iungeba

Expanded text:
migravit, tua dilectio cognitum habuit. Hic, sicut mihi adhuc in monasterio posito valde familiariter iungeba
Abbreviated transcription (Latin):
placentina urbe phibet
gestum. Qd̃ uir quoq ue¬
racissimus iohannes in
hac modo romana ciuita¬
te locum p̾fectorium ser¬
uans. qui in eadem pla¬
centina urbe est ortꝰ ⁊
nutritꝰ. ita ut ep̃c memo

Expanded text:
Placentina urbe perhibet gestum; quod vir quoque veracissimus Joannes in hac modo Romana civitate locum praefectorum servans, qui in eadem Placentina urbe est ortus et nutritus, ita ut episco
Abbreviated transcription (Latin):
rioso ac lubrico senten¬
tiam protulit dicens
Dulcedo illius i̾nis.
Qui autẽ ꝑfecte cor.
ab omni delectutione
carnis excutiunt. con¬
stat nimirum. quia e

Expanded text:
rioso ac lubrico sententiam protulit, dicens: Dulcedo illius vermes . Qui autem perfecte cor ab omni delectatio e carnis excutiunt, constat nimirum quia e
Abbreviated transcription (Latin):
hoc sileam. qd̾ ad
eusdem arriane herese¬
os dampnationẽ. in hac
quoqz urbe ante bienu¬
um pietas suꝑna mõ¬
straiit. Ex hiis quippe
q̃ narro. alia populus
agnouit : alia autem

Expanded text:
hoc sileam, quod ad s eiusdem Arrianae hereseos damnationem in hac quoque urbe ante biennium pietas superna monstravit. Ex his quippe quae narro aliut populus agnovit, alia autem
Abbreviated transcription (Latin):
quoq tempore ue¬
qnerandꝰ uir anastasius
tuiꝰ superius memoriam
feci: sc̃e romane eccli̾e cui
deo auctore deseruio nota¬
rius fuit: qui soli deo ua¬
care desiderans scrinium
deseruit. monasterium e¬
legit. atq in eoloco quẽ
p̾fatus sum qui suppẽto¬
ma uocatur. ꝑ annos mul¬
tos in scĩs actib uitã dux̃:
eiq monasterio sollerti
custodia p̾fuit. Quo ui¬
delic in loco ingens desu¬
per rupis eminet: ⁊ profũ¬
dum subt̾ precipicium pa
remumerari decreuisset
ab alta rupe uox facta ẽ:
q̃ producto sonitu clama¬
ret dicens. Anastasi ueni.
Quo uocato: alii quoq
septẽ frẽs ex nomine sunt
mento ea q̃ fuerat emissa
uox siluit: ⁊ octauum fra¬
trẽ uocauit. Qͣs dum aꝑ¬
te uoces congregatio au¬
disset : dubium ñ fuit. qͥ¬
a corum qui uocati fue¬
rant obitus propinquas¬
set. Intra paucos igitur
dies priꝰ uenerandꝰ uir a¬
nastasiꝰ ceteri autẽ in eo

Expanded text:
quoque tempore venerandus vir Anastasius, cujus superius memoriam feci , sanctae Romanae Ecclesiae, cui Deo auctore deservio, notarius fuit . Qui soli 181 Deo vacare desiderans, scrinium deseruit, monasterium elegit, atque in eo loco quem praefatus sum, qui Suppentonia vocatur, per annos multos in sanctis actibus vitam duxit, eique monasterio solerti custodia praefuit. Quo videlicet in loco ingens desuper rupes eminet, et profundum subter praecipitium patremunerare decrevisset, ab alta rupe vox facta est, quae producto sonitu clamaret, dicens: Anastasi, veni. Quo vocato alii quoque septem fratres vocati sunt mento ea quae fuerat emissa vox siluit, et octavum fratrem vocavit. Quas dum aperte voces congregatio audisset, dubium non fuit quin eorum qui vocati fuerant obitus appropinquasset. Intra paucos igitur dies primus venerandus vir Anastasius, caeteri autem in eo
Abbreviated transcription (Latin):
ud nam hoc ẽẽ dici¬
mus ut occidendi au¬
sum in eiꝰ hospicio antiqꝰ
hostis acciperet: qͥ hunc
peregͥnum estimans. ad
se hospitalitatis gr̃a uo¬
casset: Eregoruis¬
ulta petre uidentur
bona s ñ sunt: q̃a
bono aninio ñ fiunt. Un

Expanded text:
dnam hoc esse dicimus, ut occidendi ausum in ejus hospitio antiquus hostis acciperet, qui hunc peregrinum aestimans, ad se hospitalitatis gratia vocasset? GREGOR. Multa, Petre, videntur bona, sed non sunt, quia bono animo non fiunt. U
Abbreviated transcription (Latin):
tiq ⁊ sic oportet:¬
⁊ de dei nos semꝑ
miseratione confidere.
⁊ de nr̃a infirmitate for¬
midare. Ecce enim para¬
disi cedrum concussam
audiuimus. s ñ euulsã:
qͣtinus infirmis nob̾ ⁊

Expanded text:
tique sic oportet et de Dei nos semper miseratione confidere, et de nostra infirmitate formidare. Ecce enim paradisi cedrum concussam audivimus, sed non evulsam, quatenus infirmis nob
Abbreviated transcription (Latin):
ferre consueu̾at. eas de se¬
pusccis sius progredi. ⁊
exire eccłam uidebat. Qd̾
dum sepus cerneret. qͥa
ad uocem diaconi clamã

Expanded text:
ferre consueverat, eas de sepulcris suis progredi et exire de ecclesia videbat. Quod dum saepius cerneret, quia ad vocem diaconi clama
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ auguriis cõuingunt᷑.
Rursum insi aliquan¬
do ex cogitatione simul
⁊ illusione procederent.¬
xisset. Multas curas
secunt᷑ sompnia. Et
nisi aliquando sompui¬
a ex misterio reuelatio¬
nis orirentur. ioseph p̃¬
ferendum se fratrib sõ¬
nio ñ uideret. nec ma¬
rie sponsum ut ablato
ꝓuero in egiptum fuge
aliquando sompnia ex¬
cogitatione simul ⁊ re¬
uelatione procederent:
nequaꝙͣ daniel ꝓpħa na¬
buchodonosor uisionẽ
disserens. a radice cogi¬
tationis inchoasset di¬
cens. Tu rex cogitare
cepisti in stratũ tuo q̃d
ess futurum post hec:
⁊ qui reuelat misteria

Expanded text:
 auguriis conjunguntur. Rursum nisi aliquando ex cogitatione simul et illusione procederent,xisset: Multas curas sequuntur somnia . Et nisi aliquando somnia ex mysterio revelationis orirentur, Joseph praeferendum se fratribus somnio non videret : nec Mariae sponsum ut ablato puero in Aegyptum fugeraliquando somnia cogitatione simul et revelatione procederent, nequaquam Daniel propheta Nabuchodonosor visionem disserens, a radice cogitationis inchoasset, dicens: Tu rex cogitare coepisti in stratu tuo quid esset futurum post haec; et qui revelat mysteria
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ : ut antiquus hostis a¬
pud eiꝰ animũ aditum
temptatõnis exquireret
Nam cepit speciem illiꝰ
oculis mentis eiꝰ impri¬
mere: ut illectus nefan¬
da cogitaret. Quadam
uͦ die iudeus quidam ex
campanie ꝑtib romã
ueniens: capue carpebat
iter. Qͥ ad fundanum
cliuum pueniens. eum
iam diem uesperascere
cerneret. ⁊ quo declina¬
re posset minime reppe¬
riret: iuxta apollinis
templum fugit. ibiq

Expanded text:
est ut antiquus hostis apud ejus animum aditum tentationis exquireret. Nam coepit speciem illius oculis mentis ejus imprimere, ut illectus nefanda cogitaret. Quadam vero die Judaeus quidam ex Campaniae partibus Romam veniens, Appiae carpebat iter: qui ad Fundanum clivum perveniens, cum jam diem vesperascere cerneret, et quo declinare posset minime reperiret, juxta Apollinis templum fuit, ibiq
Abbreviated transcription (Latin):
eum mox a terra propriy
gressib erexit. Cumq ei
dominicum corpꝰ in os mi¬
teret: illa diu muta ad

Expanded text:
eum mox a terra in propriis gressibus erexit. Cumque ei Dominicum corpus in os mitteret, illa diu muta ad
Abbreviated transcription (Latin):
strata palliis atq ĩnu¬
meris chorusca lampa¬
dib uia recto orientis
tramite: ab eiꝰ cella in ce¬
lum usq tendebat᷑. Cui
uen̾ando habitu uir de¬
suꝑ clarꝰ assistens: cuius
eet uia qmͣ cernerent ĩ¬
ip̃e ait. Hec est uia qua
dilectus a deo celum be¬
nedictꝰ ascendit. Cunc
itaq sc̃i uiri obitum sic̃
p̾sentes discipuli iudert̃
ita absentes ex qd̃ eis
rio bĩ iohannis bapti¬
ste: qd̃ destructa ara apo¬
linis ip̃e constrixit. qui
⁊ meo specu i quo priꝰ
sub lacus habitauit:
nunc usq si petentium
fides exigat. miraculis

Expanded text:
strata palliis atque innumeris chorusca lampadibus via recto orientis tramite ab eius cella in caelum usque tendebatur. Cui venerando habito vir desuper clarus assistens, cuius esset via, quam cernerent, inIlle autem: Haec est, idilectus Domino coelum Benedictus ascendit. Tunc itaque sancti viri obitum sicut praesentes discipuli viderunt, ita absentes ex signo qurio beati Joannis Baptistae, quod destructa ara Apollinis ipse construxit. Qui et in eo specu in quo prius Sublacus habitavit, nunc usque si petentium fides exigat, miraculis
Abbreviated transcription (Latin):
sumus refici. ⁊ parum qͥes¬
cere : ut ualeamus it̾ nr̃m
postinodum incolumes ex
ne ꝑsuasus consensit et
comedit. Uesꝑtina uͦ hora:
ꝑuenit ad cellam. Presen¬
tatus autem uenerabili
bñdicto patri sibi or̃oem
peciit: s mox ei uir sc̃s hoc
qd̾ in uia egerat. impro¬
perauit dicens. Quid est
frater: Malignus hostis
qui tͥ ꝑ conuatorẽ tuum
locutus ẽ. semel t̾ ꝑsuade¬
re ñ potuit: secundo ñ po¬
tuit : ac t̾cio suasit: ⁊ te
ad hoc qd̃ uoluit superauit.
Tunc ille reatum infirme
sue mentis agnoscens. eiꝰ
pedib prouolutus. tanto
magis cepit culpam defle¬
re ⁊ erubescere: quanto
se cognouit etiam absen¬
tem in bñdicti patris o¬
culis deliquisse. petru
Gõ sc̃i uiri p̾cordiis

Expanded text:
sumus refici et parum quiescere, ut valeamus iter nostrum postmodum incolumes expne persuasus, consensit et comedit: vespertina vero hora pervenit ad cellam. Praesentatus autem venerabili Benedicto Patri, sibi orationem dari petiit: sed mox ei vir sanctus hoc quod in via egerat improperavit, dicens: Quid est, frater, quod malignus hostis, qui tibi per conviatorem tuum locutus est, semel tibi persuadere non potuit, secundo non potuit, at tertio suasit, et te ad hoc quod voluit superavit? Tunc ille reatum infirmae suae mentis agnoscens, ejus pedibus provolutus, tanto magis coepit culpam deflere et erubescere, quanto se cognovit etiam absentem in Benedicti Patris oculis deliquisse. Petr. Ego sancti viri praecordiis
Abbreviated transcription (Latin):
iusdẽ quoq princi¬
pis tempe: cum da¬
tius mediolanensis urb̾
ep̃c causa fidei exactus.
ad constantinopolitanã
urbẽ ꝑgeret: cormthum
deuenit. Q̾ dum largã
domum ad hospitandum
q̃reret. q̃ comitatum illiꝰ
totum ferre potuisset ⁊
iux inueniret: aspexit e¬
minus domũ congruen¬
tis magnitudinis: eam

Expanded text:
usdem quoque principis tempore cum Datius Mediolanensis urbis episcopus causa fidei exactus, ad Constantinopolitanam urbem pergeret, Corinthum devenit. Qui dum largam domum ad hospitandum quaereret, quae comitatum illius totum ferre potuisset, et vix inveniret, aspexit eminus domum congruentis magnitudinis, eam
Abbreviated transcription (Latin):
byssumunttere conces¬
sit. Exe qua re etiam hoc
colligitur ⁊ quod absq
concessione ommpotẽti
dei. nillam malignus
sp̃c contra hominem po¬
testatem habeat. qui in
porcos intrare ñ potuit
nisi ꝑmissus. Illi ergo
nos necesse est sponte
subdi: cui ⁊ adu̾sa omĩa
subiciuntur inuita. ut

Expanded text:
byssum mittere concessit. Ex qua re etiam hoc colligitur, quod absque concessione omnipotentis Dei nullam malignus spiritus contra hominem potestatem habeat, qui in porcos intrare non potuit nisi permissus. Illi ergo nos necesse est sponte subdi, cui et adversa omnia subjiciuntur invita, ut
Abbreviated transcription (Latin):
S autem cuius superiꝰ
memoriam feci eleu¬
therius. pater mona¬
sterii bĩ emmgeliste mar¬
ci. qd̾ in spolitane urbis
pomeriis situm est. diu
mecum est in hac urbe
in meo monastĩo conu̾¬
satus ÷ ibiq defunctus
ẽ. Quẽ sui discipuli fe¬
rebant orando mortuũ
suscitasse. Uir autem
tante simplicitatis erat
⁊ compunctionis ⁊ ut
dubium ñ esset qd̃ ille
lacrime ex tam humili
simpliciq mente edite
aꝑd̾̃ omnipotentem dm̃.
multa obtinere potuis¬
sent. Huius ergo aliqd̃
miraculum narro: qd
inquisitꝰ michi simpli¬
citer ⁊ ip̃e fatebatur.
Quadam nãq die dum
iter carperet ftõ uespe
cum ad secedendum locꝰ
deesset in mouast̾io iur¬
ginum deuenit. in quo
quidam ꝑuulus puer

Expanded text:
s autem, cujus superius memoriam feci , Eleutherius Pater monasterii beati evangelistae Marci, quod in Spoletanae urbis pomeriis situm est, diu mecum est in hac urbe in meo monasterio conversatus, ibique defunctus est. Quem sui discipuli referebant orando mortuum suscitasse. Vir autem tantae simplicitatis erat et compunctionis, ut dubium non esset quod illae lacrymae ex tam humili simplicique mente editae apud omnipotentem Deum multa obtinere potuissent. Hujus ergo aliquod miraculum narro, quod inquisitus mihi simpliciter et ipse fatebatur. Quadam namque die dum iter carperet, facto vespere cum ad secedendum locus deesset, in monasterium virginum devenit, in quo quidam puer
Abbreviated transcription (Latin):
cimit̾io a nob̾ sepultus:
cunetis nobis ab eodẽ
cimiterio exeuntib. is¬
dem iohannes sicut post¬
modum pallens ⁊tre¬
mens indicauit illic
nobis discedentib inuẽ

Expanded text:
meterio a nobis sepultus, cunctis nobis ab eodem coemeterio exeuntibus, idem Joannes, sicut postmodum pallens et tremens indicavit, illic nobis discedentibus inve
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ ille pro nobis ani¬
mam suam posuit. sic
⁊ nos debemus pro fra¬
trib animas ponere:
tam sublune apłicum
pceptum faciendo ma¬
gis quam sciendo no¬
uerat. Comparenius
si placet cum hac nr̃a
indocta scientia: illius
doctam ignorantiã. ubi
hec nr̃a iacet: ibi illiꝰ
disciplina emet. Nos
de uirtutib uacui loqͥ¬
mur: ⁊ quasi inter fruc¬
tifera arbusta positi.o¬
doramus poma: nec
manducamus. Ille
uirtutum fructus car¬
pere nouerat qmͣuis
hos in u̾bis odorari
nesciebat.

Expanded text:
 ille pro nobis animan suam posuit, sic et nos debemus pro fratribus animas ponere , tam sublime apostol cum praeceptum faciendo magis quam sciendo noverat. Comparemus, si placet, cum hac nostra indocta scientia illius doctam ignorantiam. Ubi haec nostra jacet, ibi illius disciplina eminet. Nos de virtutibus vacui loquimur, et quasi inter fructifera arbusta positi, odoramus poma, nec manducamus; ille virtutum fructus carpere noverat, quamvis hos in verbis odorare nesciebat.
Abbreviated transcription (Latin):
Domine ñ aspicias pec¬
cata mea. s fidem huiꝰ
hominis qui resuscitari
filiũ suum rogat. ⁊ red¬
de in hoc corpusculo ani¬
mã quam abstulisti. Uix

Expanded text:
Domine, non aspicias peccata mea, sed fidem hujus hominis, qui resuscitari filium suum rogat, et redde in hoc corpusculo animam quam abstulisti. Vix
Abbreviated transcription (Latin):
suos ceperunt singuli has¬
tis t̾undere. calcarib cruen¬
tare sed tamen equi uerbe¬
dendo. sessores singuli fati¬
garentur unus eorum in¬
tulit quia ex culpa quam
seruo dei in uia fecerant
illa sui itineris dispendia
tolerabant: Qui statim re¬
u̾si post se. libertinum rep¬
perunt in oratione pro¬
stratum. Cui cum dicerent.
surge. tolle cabellum tuum.
ille respondit: Ite cum bo¬
no. ego opus caballi non
habeo: Descendentes uero
inuitum eum in caballo de
quo deposuerant leuauert
⁊ protinus abcesserunt.
Quorum equi tanto cur¬
su illum quem prius tran¬
sire ñ poterant fluuim
transierunt: ac si ille flu

Expanded text:
suos coeperunt singuli hassuos coeperunt singuli hastis tundere, et calcaribus cruentare; sed tamen equi verbedendo sessores singuli fatigarentur, unus eorum intulit, quia ex culpa quam servo Dei in via fecerant, illa sui itineris dispendia tolerabant. Qui statim reversi, post se Libertinum reperiunt in oratione prostratum. Cui cum d'Surge, tolle caballum tuum', ille respondit: 'Ite cum bono, ego opus caballi non habeo'. Discendentes vero, invitum eum in caballo, de quo deposuerant, levaverunt et protinus abscesserunt. Quorum equi tanto cursu illum quem prius transire non poterant fluvium transierunt, acsi ille flu
Abbreviated transcription (Latin):
ir reuentissimus li¬
bertimis qui re¬
gis totile tempore enisdẽ
fundensis monasterii pre¬
positus. in discipulatu il¬
lius conu̾satus atq eru¬
ditus. est. De quo qmͣuis
uirtutes multas plurmoꝵ
relatio certa uulgauerit:
p̃dictus tamen laurencius
religiosus uir qui minc suꝑ¬
est. ⁊ ei ip̃o in tempore fami¬
liarissimus fuit. multa mͥ
de illo dicere consueuit. Ex
quib ea que recolo. pauca
narrabo. In eadem prouin¬
cia samnii quã supra me.¬
moraui isdem uir prou tili¬
tate monasterii iter capebat
Dumq darida gothorum
comes cum exercitu in eodẽ
loco uenisset dei seruus ex
caballo in quo sedebat. ab
hominib eius proiectus ẽ.
Qui iumenti pẽrditi dãp¬
num libenter ferens: etiam
flagellum qd̃ tenebat diri¬
ꝑientib obtulit dicens.
Tollite. ut habeatis qua
liter hoc iumentum mina¬
re ualcatis. Quib dictis:
protinus se iorationem
de dit Cursu autem rapi¬
do p̾dicti ducis exercitus:
ꝑuenit ad fluiium nomĩe
uulturnm: ibiq equos

Expanded text:
ir reverentissimus Libertinus, qui regis Totilae tempore eiusdem Fundensis monasterii praepositus fuit, in discipulatu illius conversatus atquo cruditus est. De quo quamvis virtutes multas plurimorum narratio certa vulgaverit, praedictus tamen Laurentius religiosus vir, qui nunc superest et ei ipso in tempore familiarissimus fuit, multa mihi de illo dicere consuevit. Ex quibus ea quae recolo, pauca narrabo. In eadem provincia Samnii, quam supra memoravi, isdem vir pro utilitate monasterii carpebat iter. Dumque Darida Gothorum comis cum exercitu in eodem loco venisset, Dei servus ex caballo in quo sedebat ab hominibus eius proiectus est. Qui iumenti perditi damnum libenter ferens, etiam flagellum quod tenebat diripientibus obtulit, dicens: 'Tollite, ut haliter hoc jumentum minare possitis; quibus dictis protinus se in orationem dedit. Cursu autem rapido praedicti ducis exercitus pervenit ad fluvium, nomine Vulturnum, ibique equos
Abbreviated transcription (Latin):
carne suscitari. nisi forte
cum ꝑ uuificationẽ car¬
ns ad uitam reducitur
mentis. Ut hoc ei agat᷑
ꝑ ext̾ius miraculum: qͣ¬
timis conu̾sus interius
unuficetur.. ꝑet

Expanded text:
carne suscitari, nisi forte per vivificationem carnis ad vitam reducatur mentis; ut ei hoc agatur per exterius miraculum, quatenus conversus interius vivificetur. PET
Abbreviated transcription (Latin):
ret. ferrum de manubrio
prosiliẽs in lacũ cecidit.
ubi scilicet tanta erat a¬
quarum profunditas. ut
spes requirendi ferram̃ti
nulla iam eẽt Itaq ferro
ꝑdito. tremebundꝰ ad mau¬
rum monachum cucurrit
gothus. dampnum qd̵
fecerat nuntiauit : ⁊ rea¬
tus sui egit penitentiam
Qd̃ maurꝰ quoq monachꝰ.
mox bñdicto dĩ famulo
curauit indicare. Uir gͥ
domim bñdictus accessit

Expanded text:
ret, ferrum de manubrio prosiliens in lacum cecidit, ubi scilicet tanta erat aquarum profunditas, ut spes requirendi ferramenti nulla jam esset. Itaque ferro perdito, tremebundus ad Maurum monachum cucurrit Gothus: damnum quod fecerat nuntiavit, et reatus sui egit poenitentiam. Quod Maurus quoque monachus mox Benedicto famulo Dei curavit indicare. Vir igitur Domini Benedic
Abbreviated transcription (Latin):
q quam narro.
uir sanctissimus eleu¬
therius senex patercu¬
feci testis extitit. mͥq
hoc intimare curauit.
qd̃ in spolitana urbe
puella q̃dam iam nu¬
bilis ciusdam prima¬
rii filia. celestis inte de¬
si derio exarsit : eiq pa
ex re factum ẽ ut eam
pat̾ sue sb̾stantie ex he¬
redem faceret. mehilq¬
illi aliud insi sex uncias

Expanded text:
ue quam narro, vir sanctissimus Eleutherius senex Pater, cufeci , testis exstitit, mihique hoc intimare curavit: quod in Spoletana urbe puella quaedam jam nubilis cujusdam primarii filia, coelestis vitae desiderio exarsit, eique patex re factum est ut eam Pater suae substantiae exhaeredem faceret, nihilque ei aliud nisi sex uncias
Abbreviated transcription (Latin):
quia cum ꝑuersa est intẽ¬
tio que precedit. prauum
est omne opꝰ qd̾ sequit᷑.
Ego namq hunc uirũ
qui dum quasi hospitali
ñ pietatis opere delecta¬
tum estimo. s ep̃i deroga¬
tione. Nam pena subse¬
quens innotuit. quia p̾¬
cedens illa susceptio sine
culpa ñ fuit. Sunt nãq
nõmilli qui idcirco bona
facere student. ut gr̃am
aliene operationis ob¬
nũbilent. nec pascuntur

Expanded text:
Quia cum perversa est intentio quae praecedit, pravum est omne opus quod sequitur, Ego namque hunc virum, qui dum quasi hospitaliton pietatis opere delectatum aestimo, sed episcopi derogatione; nam poena subsequens innotuit, quia praecedens illa susceptio sine culpa non fuit. Sunt namque nonnulli, qui idcirco bona facere student, ut gratiam alienae operationis obnubilent; nec pascuntur
Abbreviated transcription (Latin):
ex nomine conditoris
damasci uocatur. pue¬
rum mitte: ⁊ quid de
tiburcio p̾sbitero aga¬
tur uideat. ⁊ renuncia¬
re festinet. Qui uideli¬
cet tunc tiburcius. car¬
nalib desideriis sub

Expanded text:
ex nomine conditoris Damasi vocatur, puerum mittite, et quid de Tiburtio presbytero agatur videat et renuntiare festinet. Qui videlicet tunc Tiburtius carnalibus desideriis sub
Abbreviated transcription (Latin):
uenientẽ in hunc mun¬
dum. Et de quo rursus
scͥptum est. De plenitu¬
dine eiꝰ nos. omnes acce¬
pimus. Nam scĩ dĩ om̃s
potuerunt a domino uir¬
tutes habere. ñ etiam
aliis trãdere. Ille autẽ
signa uirtutis dedit iur

Expanded text:
enientem in hunc mundum . De quo rursus scriptum est: De plenitudine ejus nos omnes accepimus . Nam sancti Dei homines potuerunt a Domino virtutes habere, non etiam aliis tradere. Ille autem signa virtutis dedit su
Abbreviated transcription (Latin):
ter fleret. ⁊ in t̾ram caput
tunderet.⁊ se reum mortis
illius clamaret repente
is qui defunctꝰ fuerat a¬
nimam recepit. Qd̃ dũ
multi qui circunstabant
aspicerent: aminiratõnis
uocib emissis. ceperunt
amplius pre gaudio fle¬
re. Cumq eum requireret
ubi fu̾it. uł quomodo re

Expanded text:
ter fleret, in terram caput ter fleret, in terram caput funderet, seque reum mortis illius clamaret, repente is qui defunctus fuerat animam recepit. Quod dum multi qui circumstabant aspicerent, admirationis vocibus emissis, coeperunt amplius flere prae gaudio. Cumque eum requirerent ubi fuerit, vel quomodo re