comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
te. ueste quidẽ cultuq pͥuato s fastu
regio. neq dissimulata ueritate coram
hȩo dixit. Ego cesar rex factus ab anto¬
mo. fateor utilem me fuisse reg̃e anto¬
nio. neq dubitauerĩ dicere. qͦd om̃imͦ
armis qͦq me gratum exꝑtus ẽes nͥara¬
bes ꝓhibuissent. Uerũptam̃ & auxilia
ꝓuirib meis ei misi & multa frum̃ti
milia: s nec accepta apud actium pla

Expanded text:
te, veste quidem cultuque privato, sed fastu regio, neque dissimulata veritate, coram haec dixit: Ego Caesar, rex factus ab Antonio, fateor utilem me fuisse regi Antonio, neque dubitaverim dicere quod omni modo armis quoque me gratum expertus esset, nisi Arabes prohibuissent. Verumtamen et auxilia pro viribus ei misi, et multa frumenti millia.
Abbreviated transcription (Latin):
natione discessit. belloq iam congredi cũ
pompeio cogitabat. Ille autẽ nec enim tem¬
pus apparatui dandũ putauit. statim con
sequit᷑. Multum qͥppe alacͥtati eus addide¬
rat circa ihericunta mitridatis mors nun¬
tiata. ubi pinguissima idumcȩ regio & pal¬
marũ plurimũ & balsamũ nutrit. Cuiꝰ in¬
ciso lapidib acutis robore. stillantẽ lacri¬
ꝑ noctasset. mane iherosolimã ꝓꝑabat. Ita¬
q hoc eius impetu ꝑterritus aristobolus
supplex occurrit. petuniamq pollicitus.
quoq semet ipsum ei cũ ciuitate ꝑmitr̃et.
pompeiũ mitigat seuientẽ. Nec tam̃ quic¬
qͣm eoꝵ que ꝓmisit effectum ẽ. Gauiniũ
enim qui ad suscipiendã petuniam missus
fuerat. nec in oppidũ quidẽ aristoboli so¬
cii susceꝑunt. His cõmotus pompeiꝰ aristo¬
bolum in custodiam collocat. ad ciuitatẽ¬

Expanded text:
natione discessit, belloque jam congredi cum Pompeio cogitabat. Pompeius autem nec ei tempus apparatui dandum putavit, sed statim eum sequitur, multum quippe alacritati ejus addiderat circa Hiericunta mors Mitridatis tiata, ubi pinguissima Idumaeae regio et palmarum plurium, et balsamum nutrit. Cujus inciso lapidibus acutis robore, stillantem lacrypernoctasset, mane in Hierosolymam properabat. Itaque hoc ejus impetu perterritus Aristobolus, supplex occurrit pecuniamque pollicitus, quodque semetipsum ei cum civitate permitteret, Pompeium mitigat saevientem, nec tamen quidquam eorum quae promisit, effectum est. Gabinium etiam, qui ad suscipiendam pecuniam missus fuerat, nec in oppidum quidem Aristoboli socii receperunt. His commotus Pompeius Aristobolum in custodiam collocat. Ad civitate
Abbreviated transcription (Latin):
pater arabum pͥuati auxilio. spem in ad¬
u̾sarios contulerunt. Et cum pompeiꝰ sy¬
ria tͣnsgressus damascũ ꝑuenisset. ad ip¬
sum confugiunt. Multisq munerib ei
datis. illa tantum quib apud aretham
usi fuerant allegantes magnoꝑe p̃ca¬
bant᷑ ut aristoboli molentiã odio dig¬
nam putaret. regnoq hircanũ restitu¬
eret. cui tam ȩtate quã morib deberet᷑.¬
S nec aristobolus sibi defuit. corruptio¬
ne scauri fretus. Uenerat autẽ quantũ po

Expanded text:
pater, Arabum privati auxilio, spem in adversarios contulerunt. Et cum Pompeius Syriam transgressus Damascum pervenisset, ad ipsum confugiunt multisque muneribus ei datis, illa tantum quibus apud Aretham usi fuerant, allegantes magnopere praedicabant ut Aristoboli violentiam odio dignam putaret, regnoque Hircanum restitueret, cui tam aetate quam moribus deberetSed nec Aristobulus sibi defuit corruptione Scauri fretus. Cum autem Po
Abbreviated transcription (Latin):
in regnũ pͥncipatu. diadema sibi pͥmus
ac trib mensib postquã popłs in eam t̾ram
deuenit. seruitio qͦd apud babylonias sus¬
tinuit lib̾atus. frẽm uͦ a se scđdm antigo¬
num namq illum diligere uidebat᷑. in ho¬
nore pari ꝓducebat. alios autẽ uinctos
custodiȩ tradidit. matrẽq itidem con¬
ligauit. ausam aliquid de potestate con¬
tendere. Nlamq hanc rerũ dnãm ioħs re¬
liquerat. eõq crudelitatis ꝓcessit. ut uĩc¬
tam fame necatet. Hoꝵ aut̃ facinoꝵ penaᷤ
antigoni frĩs morte ꝑ soluit. quẽ pluri¬
mũ amabat. quẽq habebat regni partici¬
pem. Nam & hunc int̾emit adductus cri¬
minationib ꝑ maliuolos regni composi¬

Expanded text:
in regnum principatu, diadema sibi primus in regnum principatu, diadema sibi primus ibus 3 postquam populus in eam terram advenit, servitio quod apud Babylonas sustinuit liberatus. Fratrem vero a se secundum Antigonum namque illum diligere videbatur in honore pari producebat. Alios autem vinctos custodiae tradidit, matremque itidem colligavit, ausam aliquid de potestate contendere, namque hanc rerum dominam Joannes reliquerat, eoque crudelitatis processit modo, ut victam fame necaret. Horum autem facinorum poenas Antigoni fratris morte persolvit, quem plurimum amabat, quemque habebat regni participem. Nam et hunc interemit, adductus criminationibus per malevolos regni composi
Abbreviated transcription (Latin):
scitopolim usq ꝓgressi. & ipsam ꝑuasert̃.¬
& agros intra carmelũ om̃s inter se par¬
titi sunt. Secundarũ autẽ rerũ ioħis &
filioꝵ eius inuidia. seditionẽ gentiliũ con¬
citauit. multiq adu̾sus eos collecti ñ qui¬
escebant. donec aꝑto bello deuicti sunt.
Reliquũ uͦ tempꝰ ioħs cum fortunatissime
administratis. & quinq relictis filiis
morit᷑. uir plane beatissimꝰ. & qui nullã
dedit occasionẽ cur eiꝰ causam de fortuna
quispiam quereret᷑. Deniq tria uł maxi¬
me p̃cipua solus habebat. slam &egentis¬
cum quo ds ita colloquebat᷑. ut futuroꝵ
nichil penitus ignoraret. Quin etiam
de duob maiorib filiis suis qͦd rerum
dñi ꝑmansuri non ẽẽnt. ante uidit atq
p̃dixit. Quoꝵ uitȩ qui fuerit exitus. nar¬
rare ñ indignũ uidetur. quantũq apat̃¬
na felicitate diuerterint. Latre namq:
mortuo. natu maior a ristobolus tͣnslato

Expanded text:
Scythopolim usque progressi et ipsam pervaserunt, etScythopolim usque progressi et ipsam pervaserunt, et agros intra Carmelum omnes inter se partiti sunt. Secundarum autem rerum Joannis et filiorum ejus invidia seditionem gentilium concitavit. Multique adversus eos collecti sunt, nec quiescebant, donec aperto bello devicti sunt. Reliquum vero tempus Joannis cum fortunatissima administratis, et quinque relictis filiis moritur, ut plane beatissimus, et qui nullam dedisset occasionem, cur ejus causa de fortuna quispiam quereretur. Denique tria maxime praecipua solus habebat, quia pricum quo Deus ita colloquebatur, ut futurorum nihil penitus ignoraret. Quin etiam de duobus majoribus filiis suis, quod rerum Domini permansuri non essent, ante vidit et praedixit. Quorum vitae qui fuerit exitus, narrare non indignum videtur, quantumcunque a paterna felicitate diverterint. Patre namque mortuo, natu major Aristobolus, translato
Abbreviated transcription (Latin):
centia fano loco incolentiũ gremplo eiꝰ.
quod est iherosolimis edificato. Capit au¬
tes. & pret̾ea adoreon. & maresan. Insa¬
maria uͦ usq ꝓgressus. ubi nunc ẽ sebas¬
te ciuitas abherode rege condita. exom̃i
eam parte conclusit. filiosq suos aristo¬
bolum & antigonũ obsidioni p̃fecit. Qb
nichil remittentib ad hoc usq famis pe¬
nuria qui erant intra ciuitatẽ uener̃t.
ut edam insuetam carnẽ cogerent᷑ attin¬
gere.Igit̾ antiochũ adiutorẽ sibi aduo¬
cant. spondiũ cognominatũ. Qui cum
ꝓmpta eis uoluntate paruisset. & ab aris¬
tobolo & antigono suꝑatur. Et ille quidẽ
adscitopolim usq ꝑsequentib eum. me¬
moratis fr̃ib effugit. Hi uͦ insamariã re¬
uersi. & multitudinẽ iterũ intra murũ
cõpellunt. & expugnata ciuitate ipsam di¬
ruunt. & habitatores eius captos abducuñ.
Prosꝑe aut̃ẽ gestis ita cedentib alacritatẽ
refrigescere non sinebant. s cũ exertitu

Expanded text:
centia fano loca colentium, exemplo ejus quod est Hierosolymis aedificato. Capit autes, et praeterea Adoreon et Maresan. In Samariam vero usque progressus, ibi nunc est Sebaste civitas ab Herode rege condita, ex omni eam parte conclusit, filiosque suos Aristobolum et Antigonum obsidioni praefecit. Quibus nihil remittentibus, ad hoc famis penuria qui erant intra civitatem venerunt, ut etiam suam carnem cogerentur attingere. Igitur Antiochum adjutorem sibi advocant, Spondium cognominatum. Qui cum prompta ejus voluntate paruisset, ab Aristobolo et Antigono superatur, et ille quidem ad Scythopolim usque, persequentibus eum memoratis fratribus, effugit. Hi vero in Samariam reversi, et multitudinem iterum intra murum compellunt, et expugnata civitate, ipsam diruunt, et habitatores ejus captos abducunt. Prospere autem gestis ita cedentibus, alacritatem refrigescere non sinebant, sed cum exercitu
Abbreviated transcription (Latin):
aristoboli concessit intemplũ. & ponte qͥ¬
ab eo ciuitati iungebat᷑ absciso. ut adulti¬
mũ usq resisteret instruebat. Cum alii
romanos ciuitate recepissent. eisq domũ
regiam tradidissent. adbȩc optinenda
pompeiꝰ. unũ exducib sibi obedientib
pisonem cum militib intromittit Isq
p̃siduis ciuitate dispositis quia nemini
eoꝵ qui intemplũ confugerant. pacem
ꝑsuadere potuit. omĩa quȩ circum eraĩ
ex pugnare parabat. hircano eiꝰq amicis
ad consilia conferenda. & adesficienda qͥ
iuberet alacriter animatis. Ipse uͦ. par

Expanded text:
Aristoboli concessit in templum, et ponte qui civitati jungebatur abscisso, ut ad ultimum usque resisterent instruebatur. Cum autem alii Romanos in civitatem recepissent hisque domum regiam tradidissent, ad haec obtinenda Pompeius unum ex ducibus sibi obedientibus Pisonem cum militibus intromittit. Isque, praesidiis in civitate dispesitis, quia nemini eorum qui in templum confugerant, pacem persuadere potuit, omnia quae circumerant expugnationi parabat: Hircano ejusque amicis ad consilia conferenda et ad efficienda quae juberet alacriter animatis. Ipse ver
Abbreviated transcription (Latin):
sidionis tertio. uix una turre deiecta. fa¬
num irruptũ ẽ. Primꝰ autẽ cũ suis agmi
nib tͣnscende murũ ausus ẽ sillȩ filiꝰ. fau¬
stus. corneliꝰ. & post eum centuriones duo.
furiꝰ. & fabius. cum suis agminib. Et cir¬
cumsepto undiq fano. alios alio confu¬
gientes. uł etiam paulisꝑ repugnantes

Expanded text:
sidionis tertio, vix una turri dejecta, fanum irruptum est. Primus autem murum transcendere ausus est Syllae filius, Faustus Cornelius, et post eum centuriones duo, Furius et Fabius cum suis agminibus. Et circumsepto undique fano, alios confugientes vel etiam paulisper repugnantes
Abbreviated transcription (Latin):
rita & ipsiꝰ circa popłm romanũ fidẽ ꝓ¬
sequebant᷑ qͦ simul hostẽ antigonũ de¬
monstrarent. ñ solum qͦd intra breue fe¬
pus his disside cepisset. uerũ etiã qͦd an¬
tea qͦq popło romano despecto parthoꝵ
suffragio regnũ curauisset acciꝑe.his au¬
tẽ cõmoto senatu cũ antoniꝰ etiã bello con¬
tra parthos gerendo utile ẽẽ diceret he¬
rodem regẽ creari om̃s assentiunt. Dimis¬
soq concilio antoniꝰ quidẽ & cesar egre¬
diebant̾ medium stipantes herodẽ. con-¬
sules autẽ cum aluis magistratib ante¬
cedebant cesuri hostias. decretũq sena¬
tus incapitolio reposituri. Primo aut̃
die regni herodis. apud antoniũ cena¬

Expanded text:
rita et ipsius circa populum Romanum fidem prita et ipsius circa populum Romanum fidem prosequebantur: quo simul hostem Antigonum demonstrarent, non solum quod intra breve tempus is dissidere coepisset, verum etiam quod antea quoque P. R., despecto Parthorum suffragio, regnum curavisset accipere. His autem commoto senatu, cum Antonius bellum contra Parthos utile esse diceret, Herodem regem creari omnes assentiunt. Dimissoque concilio Antonius quidem et Caesar egrediebantur, medium stipantes Herodem, consules autem cum aliis magistratibus antecedebant, Caesari hostias decretumque senatus in Capitolio reposituri. Primo autem die regni Herodis apud Antonium coena
Abbreviated transcription (Latin):
in brundisiũ. atq inde continuo romã
ꝓfectus. familiaritatis patnȩ gr̃a pͥmum
conuenit antoniũ. eiq tam suas quã to¬
tius generis clades ex ponit. qͦoq affectib
suis incastello atq obsidione relictis.
supplex ad eum hieme nauigasset.Itaq
tante miserationis casum miratꝰ antoniꝰ.
& memoria quidẽ uinctȩ cũ antipatro
ddext̾e. tumuͦ. ipsiꝰ qui ad erat contẽpla¬
tione uirtutis. etiam tunc eum regẽ con¬
stituere ꝓposuit iudeoꝵ. quẽ ipse tetrar¬
cham antea fecerat. Non minꝰ autẽ quã
herodis fauore odio ducebat᷑ antigoni.
huno em̃ & seditiosũ. & romanis inimi
bat multo quã ipse paratiꝰ renouantẽ an¬
tipatri expeditiones quas in egipto cũ
eiꝰ patre ꝑtulerat. & hospiciũ & in reb cũt¬
tis beniuolentiã. Cum p̃ter hec ipsius qͦq
herodis efficatiã cerneret. uerũptamen
&e senatũ conuocabat ubi messala. & pꝰt
eum atratinꝰ astante herode patͥs eiꝰ me¬

Expanded text:
imuit. Itaque inde continuo Romam profectus, familiaritatis paternae gratia primum convenit Antonium, eique tam suas quam totius generis clades, exponit, atque suis in castello relictis et obsidione cinctis, supplex ad eum navigasse hieme. Itaque tantae miserationis casum miseratus Antonius, et memoria quidem junctae cum Antipatro dextrae, ergo ipsius aderat contemplatione virtutis, etiam tunc eum regem constituere proposuit Judaeorum, quem ipse tetrarcham antea fecerat. Non minus autem quam Herodis favore odio ducebatur Antigoni. Hunc enim et seditiosum et Romanis inimicem commendabat, multo quam ipse paratius renovans Antipatri expeditiones quas in Aegypto cum ejus patre pertulerat, et hospitia et in rebus cunctis benevolentiam. Cum praeter haec ipsius quoque Herodis efficaciam cerneret, verumtamen et senatum convocabat, ubi Messala, et post eum Atratinus, astante Herode, patris ejus me
Abbreviated transcription (Latin):
uocauit. Et tunc quidẽ cũ fugeret mul¬
ti ad se applicabant. postea u. quã de idu-
bamq sequentiũ diminui ꝑsuadet.
Nec eñĩ capace ẽe tantȩ multitudinis
masadam. erat autẽ supͣ quã. iͣx. miliũ
multitudo. Itaq paruit herodes eiꝰ con¬
silio. Et impares quidẽ necessitati ꝑ idu¬
meam dimisit cũ uiatico. ualentissi mõ
autẽ maximeq necessarios tenuit atq
ita in castellũ receptꝰ e. Deinde octm¬
gentis ibi relictis qui mulieres defende¬
rent itemq cõmeatu qui satis ẽẽt obses

Expanded text:
petiit. Et tunc quidem cum fugeret, multi ad se applicabant. Postea vero quam Didimebamque sequentium diminui persuadet: nec etiam capacem esse tantae multitudinis Masadam, erat autem supra quam novem millium multitudo. Itaque paruit Herodes ejus consilio, et impares quidem necessitati per Didimeam dimisit cum viatico. Valentissimos autem maximeque necessarios tenuit, atque ita in castellum receptus est. Deinde nongentis ibi relictis, qui mulieres defenderent, itemque comitatu qui satis esset obsess
Abbreviated transcription (Latin):
Illi autẽ inconstantiã eius moꝵq uarictatẽ
tantomagis oderant. ut ꝑcunctanti causã
quo nam pacto eos sedare posset.dicerent
si moreret᷑. Nam uix etiam mortuo daturos
ueniam. qui multa scelerate fecisset. Simul¬

Expanded text:
Illi autem inconstantiam ejus morumque varietatem in tantum oderant, ut percunctanti causam quonam pacto eos sedare posset, dicerent: Si moreretur. Nam vix etiam mortuo daturos veniam, cur multa scelerate fecisset. Pu
Abbreviated transcription (Latin):
Eugatoq antigono. redit in iherosolimã
miliaritatẽ se se dederint. ꝓpt̃ birtani¬
affinitatẽ. Nanq is herodes iam pͥdem ex
indigenis habebat uxorem. ñ ignobilem.
quȩ dosis uocabat᷑. & antipatrũ ex ea susce¬
ꝑat filiũ. Tunc autẽ duxerat alexandri
cuiꝰ pater fuit aristobolꝰ filiam mariam¬
nẽ hircam neptẽ ex filia. atq inde regis

Expanded text:
ugato Antigono, redit in Hierusalem. Pmiliaritatem sese dederint, et propter Hircanaffinitatem. Namque is Herodes jam pridem ex indigenis habebat uxorem non ignobilem, quae Dosis vocabatur, et Antipatrum ex ea susceperat filium. Tum autem duxerat Alexandri, cujus pater fuit Aristobolus, filiam Mariamnem, Hircani neptem ex filia, atque inde regi Hircano
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Tantus autẽ popłm terror inuasit. ut
etiam diuerse partis studiosi ꝓxima noc¬
fugerint. quoꝵ ex ilii mors alexandri fimꝰ
fuit. cum eiusmodi factis tandem egreq
regno otium quesisset. ab armis requie¬

Expanded text:
r invasit, ut etiam diversae partis studiosi proxima nocrofugerint. Quorum exsilio mors Alexandri finis fuit. Cum ejusmodi factis tandem aegre otium regni quaesisset, ab armis requie
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ amicitia corroboraret. antiochi quidẽ
filio reconciliat᷑. ñ tamen hoꝵ ei qͥcquã
ꝓfuit adꝑiculũ depellendũ. Namq tri¬
fontirannus antiochi quidẽ filii tutor s
insidus eum captans. & ꝓpter hoc amicis
nudare cupiens. ionathan cũ antiocho pau¬
cis comitatus ptolomaidã uenisset. dolo
comp̃hendit. eoq uincto contra iudeam
mouit exercitum. Unde repulsus a symo¬
ne ionathȩ fr̃ẽ quodq ab eo suꝑatus ẽẽt
iratus. tunc eundẽ ionathan interfecit.
Symon autẽ fortiter regendis reb inten¬

Expanded text:
norum amicitia corroboravit. Antiochi quidem filio reconciliatur, non tamen horum ei quidquam profuit ad periculum evitandum. Namque Tryphon tyrannus, Antiochi quidem filii tutor, insidiis eum captans, et propter hoc amicis nudare cupiens, Jonathan cum ad Antiochum paucis comitatus Ptholemaidem venisset, dolo comprehendit; eoque vincto, contra Judaeam movit exercitum. Unde repulsus a Simone Jonathae fratre, quodque ab eo superatus esset, iratus tunc eumdem Jonathan interfecit. Simon autem fortiter regendis rebus inten
Abbreviated transcription (Latin):
gatos ad eum mittit. & ignosci delic¬
tis orans. & quȩ sibi parerent. cãtella ma¬
cherunta & hircanũ tradere ñ dubi¬
tans. quin etiam alexandriũ eiꝰdẽ po
consilio matris alexandri funditꝰ eru

Expanded text:
gatos ad Gabinium mittit, et ignosci delictis orans, et quae sibi parent castella Macherunta et Hircanium tradere non dubitans, quin etiam Alexandrium ejusdem pous, consilio matris Alexandri, funditus eru
Abbreviated transcription (Latin):
tempore p̃buisset ꝓmptamq ad bellũ
agrestium multitudinẽ ab aristobolo
decuit. beniuolentia potiꝰ quã timore sibi
plebem conciliauit. Inter captiuos etiam
comp̃hensus aristoboli socer. idemq pa¬
truus tenebat᷑. Et illos quidẽ qui maxi¬
me belli causa fuissent securi ꝑcussit.
faustum uͦ. & qui una fortiter fecerant.
p̃claris p̃miis donat. & miherosoluns

Expanded text:
praebuisset, promptamque ad bellum praebuisset, promptamque ad bellum agrestium multitudinem ab Aristobolo decuit, benevolentia potius quam timore plebem sibi conciliavit. Inter captivos autem comprehensus Aristoboli socer, idemque patruus, tenebatur. Et illos quidem, qui maxime belli causa fuissent, securi percussit: Faustum vero et qui una fortiter fecerant praeclaris praemiis donat, et Hierosolymis
Abbreviated transcription (Latin):
um. Multos autẽ sui gentiles aduerse par¬
tis studiosi trucidabant. plurimi semet¬
ipsos inrupes p̃cipitabant. non nulli
furibundi cunctisq̃ cirta murũ erant
indesꝑatione succensis pariter conflagra
buerunt. romanoꝵ uͦ ꝑ pauci s plures
sauciati sunt. Nichil autẽ grauius in illa
clade iudeoꝵ genti uisum ẽ. qmͣ sc̃m illud
archanũ. neq cuiquã priꝰ uisum alienis
ẽẽ detectum. Deniq pompeiꝰ una cũ suis
comitib intemplũ ingressus ubi nemi¬
nem p̃ter pontificem ad ẽẽ fas erat. quȩ
intus erant candelabra cum lignis & men¬
s is & inquib libare atq ĩmolare moris ẽ.
uascula exauro cuncta ꝑspexit. congestãq
pigmentoꝵ molem. sacreq pecume ꝓpe
ad duo milia talentoꝵ. nec tamen uł hec
uł aliud qͥcqͣm de sacro scĩs opib siue in¬
strumentis attigit. s postero die pꝰt eccidi¬
re. Ipse autẽ hyrcano pontifice declarato.
quod se & in aliis reb alacrem obsidionis¬

Expanded text:
. Multos autem suos gentiles adversae partis studiosi trucidabant, plurimi semetipsos in rupes praecipitabant, nonnulli furibundi cunctis quae circa murum erant esperatione succensis pariter conflagrabbuerunt, Romanorum vero perpauci, sed plures sauciati sunt. Nil autem gravius in illa clade Judaeorum genti visum est, quam sanctum illud arcanum nulli cuiquam prius visum alienis esse detectum. Denique Pompeius una cum suis comitibus in templum ingressus, ubi neminem praeter pontificem adesse fas erat, quae intus erant candelabra cum lychnis, et mensas ex quibus libare atque adolere moris erat, et vascula ex auro cuncta perspexit, congestamque pigmentorum molem, ac sacrae pecuniae prope ad duo millia talentorum. Nec tamen vel haec vel aliud quidquam de saerosanctis opibus sive instrumentis attigit, sed postera die post excidire. Ipse autem, Hircano pontifice declarato, quod se et in aliis rebus alacrem
Abbreviated transcription (Latin):
rum ĩ moderata fecit iracundia. ut crude¬
litas eius adimpietatẽ usq ꝓcederet. Octin¬
gentis enimcaptiuoꝵ. inmedia ciuitate
cruci sub fixis. mulieres earumq filios in
conspectu matrũ necauit. atq hoc potans

Expanded text:
rum immoderata fecit iracundia, ut crudelitas ejus ad impietatem usque procederet: octingentos enim eorum in media civitate cruci affixos, mulieres eorum atque filios in conspectu ipsorum
Abbreviated transcription (Latin):
decẽ. & conuenientẽ eis suppellectilẽ. &
calicẽ talentoꝵ .xxͣx. insuꝑ stolas decem
& purpurã. & coronã decorã. & lineas de
bissocentũ. Pret̾ea & pateras & trullam &
libatoria. & crateras aureos duos. deo uo
abhis uiris uoluisset reu̾ti ad se. eum ꝑ¬
mitt̾et. dum nimiũ delectaret᷑ cũ eru¬
ditis semꝑ hab̾e sermonẽ & diuitias
suas libenter talib imꝑtiri. Huiꝰ modi
oꝵ ptolomeo noĩe philadelpho fieri con¬
tigit. Impetrauer̃t autẽ & aregib asiȩ
honorẽ. qm̃ cũ eis castra metati sunt.
slam seleuchus noĩe nichanor inciuita¬
tib qͣs ꝑasiam edificau̾at. & in inferio¬
re syria. & in ipsa metropoli antiochia.
re publica sua dignos eos effecit. & e¬
quũ eis honorẽ cũ habitatorib macedo¬
nib & grecis deputauit. Hactenꝰ in ea

Expanded text:
us et convenientem eis suppellectilem et us et convenientem eis suppellectilem et calicem talentorum triginta et stolas decem et purpuram et coronam decoram et lineas de bisso centum, preterea et pateras et trullam et libatoria ex his viris voluisset reverti ad se, eum permitteret, eo quod nimium delectaretur cum eruditis semper habere sermonem, et divitias suas libenter talibus impartiri. Hujusmodi  Ptholomaeo nomine Philadelpho fieri contigit. Impetraverunt autem et a regibus Asiae honorem, quoniam cum eis castrametati sunt. Nam Seleucus nomine Nicanor in civitatibus quas per Asiam aedificaverat, et in inferiore Syria et ipsa metropoli Antiochia republica sua dignos eos effecit, et aequum eis honorem cum habitatoribus Macedonibus et Graecis deputavit. CAPUT II.
Abbreviated transcription (Latin):
sit m̃te turbatꝰ plus .xxͣx. dieb & cum¬
adrefectionem a deo ueniam supplica¬
bat. dum inde sibi clem̃tiam factam sus¬
picatus ẽet. necnon & in somnis uidit
ros uellet. Cumq conscribe quieuisset.
recepit sensũ. Referebat autẽ & de theo¬
tecto tragediarũ poeta dici. quia eũ nisꝰ
fuisset ialiquo dragmatheoꝵ memi¬
nisse que indiuino uolumine continen¬
tur. ocłis obscuratis recognouit causã
suȩ cecitatis. & ita liberatꝰ ẽ. apassione
deo ueniã indulgente. hec gͦ rex pure
suscipiens. petiuit in terp̃tes frequent̃
ad se de iudea ꝓficisci. hoc enĩ eis ad ho.¬
norem & ad donationẽ ab eo ꝓfut̾am¬
dicens. nunc uͦ iustũ ẽẽ dimitti eos dice¬
bat. Sponte autẽ ad eum uenientes. omĩa
quȩ equũ ẽẽt. sapientiã eoꝵ impetrare.
& ꝓsua maiestate dignũ largiri ꝓmisit.
& calicem unꝰ talenti. totũq conuiuii
thoꝵ. Principi autẽ sac̃dotũ eleazaro des¬
tinauit ꝑ eos lectos. cum argenteis pedib¬

Expanded text:
sit mente turbatus plus triginta diebus: eate a Deo veniam supplicabat, dum inde clementiam sibi factam suspicatus esset. Nec non et in somniis vidit ros vellet. Cumque conscribere quievisset, recepisset sensum. Referebat autem et de Theotecto, tragoediarum poeta, dicens, quia cum nisus fuisset in aliquo dramate horum meminisse quae in divino volumine continentur, oculis obscuratis, recognovit causam suae caecitatis, et ita liberatus est a passione, Deo veniam indulgente. Haec ergo rex pure suscipiens, petivit interpretes frequenter ad se de Judaea proficisci. Hoc enim honorem et donationem ab eo profuturum. Nunc vero justum esse dimitti eos dicebat. Sponte autem ad eum venientes, omnia quae aequum esset sapientiam eorum impetrare, et pro sua majestate digne lt calicem unius talenti totumque convivii thorum. Principi autem sacerdotum Eleazaro destinavit per eos lectos decem cum argenteis pedib
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ pꝰt eiꝰ accubitũ. nichil p̃termittens q
ad eoꝵ honorificentiã ꝑtineret. Postqͣm
autẽ ita discubuert. iussit dorotheo so.¬
lita ministrare. quib om̃s iudei ad eũ
uenientes utebant᷑. Tunc itaq sacros p̃¬
cones & ĩmolatores & alios qui uota
faciunt recusauit. & unũ de seniorib
nomine heliseũ sac̃dotẽ existentẽ rex¬
petiuit facere orationẽ. Qui in medio
stans regi bona & subiectis eiꝰ optauit.¬
& pͦt plausꝰ cũ gaudio & clamore om̃i¬
um surrexit. & desinentes ad epulatio
eoꝵ nat᷑ales ꝑcunctari sermones & ad
contemplationẽ questionis accende. Cau¬
te illis ad omĩa respondentib quȩ eis
obiecta sunt & explanantib gaursus
ꝑ .xiͦi. dies hoc conuiuiũ instruxit. Et
qͥ uult omĩa cognoscere que in conui¬
uio p̃parata sunt. legat uolumina a¬
ristei que ꝓpt̾ hec conscͥpserat & agnos¬
cet. Mirante uͦ eos ñ tantũ rege. s etiã

Expanded text:
tem post ejus accubitum, nihil praetermittens, quod tem post ejus accubitum, nihil praetermittens, quod ad eorum honorificentiam pertineret. Postquam autem ita discubuerunt, jussit Dorotheo solita ministrare, quibus omnes Judaei ad eum venientes utebantur. Tunc itaque sacros praecones et immolatores et alios qui vota faciunt recusavit, et unum a senioribus nomine Heliseum sacerdotem existentem repetivit facere orationem. Qui in medio stans, regi bona et subjectis ejus optavit, et plausus cum gaudio et clamore omnium surrexerunt, et desidentes ad epulationeorum naturales percontari sermones, et ad contemplationem quaestionis accendere. Caute illis ad omnia respondentibus, quae eis objecta essent et explanantibus, gavisus per duodecim dies hoc convivium construxit. Et qui vult singula cognoscere quae in convivio praeparata sunt, legat volumina Aristaei quae propter haec conscripserat, et agnoscet. Mirante vero eo non tantum rege, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
nis ꝑtotũ uite suȩ tempꝰ se celebrare ꝓmi¬
sit. Nam euenit eundẽ ẽẽ p̾sentie illoꝵ
& uictorie diem. qͦ antigonũ nauali p̃¬
lio. uicerat. Epulari autẽ secũ eos p̃cepit.
hospitiaq in arce denuntiauit. eis omĩa
deputari. Nichanor autẽ suꝑ susceptionẽ
ꝑegrinoꝵ constitutꝰ. dorotheũ uocans qͥ
dc his curam habebat. iussit singłis ne¬
cessaria p̃parare. slam ita dispositũ are¬
ge fuerat. ut alim̃tis quib singłe ciuita¬
tes utunt᷑. ex hiberet᷑ indulgentia con-¬
suetudine ꝑegͥnoꝵ ad eos uenientiũ. &
eis omĩa pararent᷑. quatinꝰ cibis solitis
magis delectarent᷑. ne forsitan corrupti
extraneis grauarent᷑. Qt̃ & cirta istos ef.¬
fectum ẽ. Dorotheo uͦ quẽ ꝓsinceritate
uite suꝑ hec rex constituerat. ꝑ quẽ & p̃¬
parauerat omĩa. quȩ ad huiꝰmodi conui¬
uia conuenirent hec implente. induas
partes eos discumb̾e p̃cepit. Partẽ qui¬
dem mediã eoꝵ ad dext̾am suã. reliqͦs au¬

Expanded text:
ebrare promisit. Nam evenit eumdem esse praesentiae illorum, et victoriae diem quo Antigonum navali praelio vicerat. Epulari etiam secum eos praecepit hospitiaque in arce denuntiavit eis omnia deputari. Nicanor autem, super susceptionem peregrinorum constitutus, Dorotheum vocans qui de his curam habebat, jussit singulis necessaria praeparare. Nam ita dispositum a rege fuerat ut alimenta quibus singulae civitates utuntur, exhiberentur indulgentia consuetudini peregrinorum ad eos venientium, et eis omnia pararentur, quatenus cibis solitis magis delectarentur, ne forsan corrupti extraneis gravarentur. Quod et circa istos effectum est. Dorotheo vero, quem pro sinceritate vitae super hoc rex constituerat, per quem et praeparaverat omnia quae ad hujusmodi convivia convenirent, hoc implente, in duas partes eos discumbere praecepit, partem quidem mediam eorum ad dexteram suam, reliquos au
Abbreviated transcription (Latin):
re cepit. qͦd ita mira existente lagis latio¬
ne nemo neq: historiographus nec poeta
meminisset eiꝰ. Cui demetriꝰ respondit.
neminẽ ausũ fuisse harum legũ tang̃e
conscͥptionẽ qͦd diuina & uenerabilis ẽẽt.

Expanded text:
re coepit: quod tam mira existente legislatiore coepit: quod tam mira existente legislatione, nemo neque historiographus, nec poeta meminisset ejus. Cui Demetrius respondit, neminem ausum fuisse harum legum tangere conscriptionem, quod divinae et venerabiles essent.
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝑ .lxx.ii. dies tͣnsacto. congreganꝰ
demetus iudeos om̃s ad locũ in quo
tͣnslate leges fuerant. p̃sentib etiã in¬
terp̃tib legit eas. Cumq multitudo am¬
plexa legẽ uł seniores eiꝰ interp̃tes de¬
metriũ eo qͦd magnarũ rerum inuen¬
tor ẽe. inderet᷑ laudasset. rogauit etiã
ut p̃sidib suis daret᷑ legenda. Et petie¬
runt om̃s sac̃dotes interp̃tes semores
& p̃positi gentis. ut bene inter p̃tata ꝑ¬
maneret ĩmobilis. Cumq om̃s senten¬
tiam laudassent. iussert̃ si qͥd aut suꝑ¬
fluũ. aut minꝰ aliqͥd scͥptum uid̾ent.
in lege hoc respicerent & manifestũ fa¬
cientes emendarent. hoc caste agentes.
ut qͦo semel iudicatũ fuerat bene se hab̾e.
sempit̾na memoria remaneret. Gauisus
gͦ rex & uidens uoluntatẽ suã adutilem
rem ẽẽ ꝑfectam. & delectatus reledis le¬
gib & sensũ & sapientiã legis latoris ob¬
stupescentes. ad demetͥum sermonẽ face¬

Expanded text:
tuaginta duos dies transacta, congregans tuaginta duos dies transacta, congregans Demetrius Judaeos omnes, ad locum in quo translatae leges fuerant, praesentibus etiam interpretibus legit eas. Cumque multitudo amplexa legem et seniores ejus interpretes, Demetrium eo quod magnarum rerum inventor esse videretur, laudasset, rogavit etiam ut praesidibus suis daretur legenda. Et petierunt omnes sacerdotes, interpretes, seniores et praepositi gentis, ut bene interpretata permaneret immobilis. Cumque sententiam laudassent omnes, jusserunt si quid aut superfluum, aut nimis aliquid scriptum viderent in lege, hoc respicerent, et manifestum facientes emendarent: hoc castigantes ut quod semel judicatum fuerat, bene se habere sempiterna memoria permaneret. Gavisus ergo rex, et videns voluntatem suam ad utilem rem esse perfectam, et delectatus relictis legibus, et sensum et sapientiam et legis labores obstupescens, ad Demetrium sermones face
Abbreviated transcription (Latin):
fieri. Nam ꝓfuisse ei qd̾ didicisset ab
illis. quẽ admodũ deb̾et regnare. Iussit
illis qͥ eos ꝑducere ad diu̾soria deb̾ent.
Postꝗͣ uͦ tres ex cessert̃ dies. congreganꝰ
partes aquiloni coniunctas. conciliũq
fecit. indomũ ꝓpelitus extantẽ. & aptã
secretis ad cognitionẽ negotioꝵ. Ubi eos
ꝑducens. petebat omĩa que opꝰ habe¬
bant ad legis interp̃tationẽ ipsis p̃sen¬
tib ut incessant̃ opꝰ implerent. Cumq
illi munificent̃ & laboriose cautã int̾¬
p̃tationẽ facerent usq ad horam nonã
in hoc sedentes. ad curam corporis uer¬
tebant᷑. ita eos inuitante dorotheo uel
opulenter conũsationis salubria pre¬
bente. multaq etiã ex his que regi pa¬
rabant᷑. Mane autẽ ad aulam uenien¬
tes ptolomeũ salutabant. & rursꝰ ad
eundẽ locum rediebant. & manꝰ in ma¬
rilauantes. & se ipsos purificantes. ita
legis interp̃tatiomi uacabant. Itaq tͣns¬
scͥpta lege & oꝑe interp̃tationis ad effec

Expanded text:
fieri: nam profuisse ei quod didicisset ab illis quemadmodum deberet. Jussit illis qui eos perducere ad diversorium deberent. Postquam vero tres excesserunt dies, congregans partes Aquiloni conjunctas, conciliumque fecit in domo prope littus stante et apta secretis ad cogitationem negotiorum. Ubi eos perducens petebat omnia quae opus habebant ad legis interpretationem ipsis praesentibus, ut incessanter opus implerent. Cumque illi munificenter et laboriose cautam interpretationem facerent, usque ad horam nonam in hoc sedentes ad curam corporis vertebantur. Ita eos invitante Dorotheo et opulenter conversationis salubria praebente, multaque etiam ex his quae regi parabantur, mane ad aulam venientes, Ptholomaeum salutabant, et rursus ad eumdem locum redibant, et manus in mari lavantes, et seipsos purificantes; ita legis interpretationi vacabant. Itaque transcripta lege, et opera interpretationis ad effec
Abbreviated transcription (Latin):
solimoꝵ id ẽ a samaria. uł agarizi tra¬
hens. ad egiptũ conmigrauit. S cũ cog¬
nouisset eos qͦs abiherosolimis abstrax¬
erat: firmos iuris uirandi uł dei culto¬
res existere. cũ alexandro legationẽ ad esᷤ¬
mittent i sic respondissent. dario uiuen¬
te contͣ eum arma neqͦqͣm sumere. unde
post darii expugnationẽ multos ad cas-¬
tella deputauit. & pares cũ macedonib
alexandrie ciues statuit. fidemq ab
ipsis recepit. ut nepotib suis societatem
custodirent. cũ & alii ñ pauci iudei spo¬
te ad egiptũ ꝑuenissent. opulentia locoꝵ
ptolomeiq munificentia inuitati. Quo¬
rũ nepotes. seditiones contͣ samaritas
dum sue gentis patͥam oblationẽ serua¬
re festinarent incitabant. Nam hoc ihe¬
rosolimitȩ defendebant. dicentes suũ
templũ sc̃m existere. & ĩmolationes illic
tͣnsmitti oportere. sichimite uͦ ad gari¬
zim montẽ destinari iubebant. Post.x.¬

Expanded text:
d est, a Samaria vel Agarizin trahens, ad Aegyptum commigravit: sed cum cognovisset eos quos ab Hierosolymis abstraxerat, firmos jurisjurandi et Dei cultores existere, cum Alexander ad eos legationem mitteret, sic respondissent, Dario vivente contra eum arma nequaquam sumere. Unde post Darii expugnationem multos ad castella deputavit, et partes cum Macedonibus Alexandriae cives statuit fidemque ab ipsis recepit, ut nepotibus suis societatem custodirent; cum et alii non pauci Judaei sponte ad Aegyptum pervenissent, opulentia locorum Ptholomaeique munificentia invitati. Quorum nepotes seditiones contra Samaritas, dum suae gentis patriam oblationem servare festinarent, excitabant. Nam Hierosolymitae defendebant, dicentes suum templum sanctum existere, et immolationes illuc transmitti oportere. Sychimitae vero, ad Garizin montem destinari jubebant. P
Abbreviated transcription (Latin):
nũ indust̾a uł uoluntate regis quẽ er¬
ga collectionẽ codicũ munificent accen¬
di cognosceret. int̾rogatꝰ aptolomeo qͦt
milia codicũ hab̾et. cũ. xͦx. milia iam
respondiss s pauco pꝰt tẽpore usq: ad .l.¬
milia posse ꝑuenire. & nuntiatũ sibi
diceret multa apud iudeos legũ eoꝵ
ẽe conscͥpta studio uł bibliotheca rega¬

Expanded text:
num industria vel voluntate regis, quem erga collectionem codicum munificenter accendi cognoverat: interrogatus a Ptholomaeo quot millia codicum haberet, cum viginti millia jam respondisset, sed pauco pmillia posse pervenire, et nuntiatum sibi diceret multa apud Judaeos legum eorum esse conscripta, studio et bibliotheca rega
Abbreviated transcription (Latin):
me delectum equitũ dariũq uicisse.
uirtutẽq soluisse ꝑsarũ. P ret̾ea & omĩa
quȩ meo corde sꝑant̾ ꝓuent᷑a confido.
Postꝗͣ. parmenioni locutꝰ ẽ. pͥncipẽ sac̃¬
dotũ honorans. accurrentib reliquis
sac̃dotib ad ciuitatẽ usq ꝑuenit. & ad
templũ ascendens sacͥficauit deo scđm
sac̃dotis ostensionẽ. Ipsi autẽ pͥncipi sa¬
c̃dotũ & reliqͥs sac̃dotib munificenter
multa donauit. Allato uͦ e uolumine¬

Expanded text:
e delectum, Dariumque vicisse, e delectum, Dariumque vicisse, virtutemque solvisse Persarum. Praeterea et omnia quae meo corde sperantur proventura confido. Postquam Parmenioni locutus est, principem sacerdotum honorans, accurrentibus reliquis sacerdotibus, ad civitatem usque pervenit. Ad templum ascendens sacrificavit Deo, secundum sacerdotis ostensionem: ipsi autem principi sacerdotum et reliquis sacerdotibus munificenter multa donavit. Oblato ve
Abbreviated transcription (Latin):
slam alexander ꝓuidens multitudinẽ
uestib albis indutã. antistitis uͦ cũbis¬
darim. & suꝑ laminã aureã inqua scͥp¬
tum erat dei nomen. adiit eũ solus &
nomen ad orauit. & pͥncipẽ sac̃dotum
ce alexandrũ salutantib & circũstan¬
tib. reges syriȩ & reliqui hoc facientẽ
stupuert̃ corruptãq regis mentẽ puta¬
uerunt. Parmeniꝰ uͦ solus eum int̾roga¬
uit dicens. cur eumomib adorantib
ipse adorasset pͥncipẽ sac̃dotũ gentis
iudee. Cui ille. ñ hunc inqͥt ad oraui. s
ꝑsomniũ in huiꝰmodi eum habitu con¬
spexi. ad huc in licia ciuitate macedoniȩ
constitutꝰ. Dumq mecũ cogitassem. pos¬
se asiam uincere. incitauit me neqͣꝙͣ
ueglegere. s confidenter tͣnsire. Nam
se ꝑducturũ in eum dicebat exercitum.
& ꝑsarum traditurũ potentiã. Ideoq
neminẽ alium intalistola uidens. cum
hunc aduertissem. habens uisionis & ꝓ¬
bationis nocturnȩ memoriã salutaui.
Exinde ut arbitror diuino iuuamine¬

Expanded text:
am Alexander videns multitudinem vestibus albis indutam, antistites vero cum bysdarim et lamminam auream, in qua scriptum erat dei nomen, adiit solus et nomen adoravit et principem sacerdotum lexandrum salutantibus, et circumstantibus regibus Syriae et reliquis, hoc facientem stupuerunt corruptamque regis mentem putaverunt. Parmenius vero solus eum interrogavit dicens: Cur eum omnibus adorantibus, ipse adorasset principem sacerdotum gentis Judaeae. Cui ille, Non hunc, inquit, adoravi, sed somnium in hujusmodi eum habitu conspexi, adhuc in Dio civitate Macedoniae constitutus. Dumque mecum cogitassem an possem Asiam vincere, incitavit me nequaquam negligere, sed confitenter transire. Nam se perducturum meum dicebat exercitum, et Persarum traditurum potentiam: ideoque neminem alium in tali stola videns cum hunc animadvertissem, habens visionis et probationis nocturnae memoriam, salutavi; exinde arbitror me divino juvamin
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥt a nob̃ aristeȩ donationẽ petis. So¬
sibio uͦ cũ p̾sentib dicente dignũ ẽẽ.
munificentia sua si deo qͥ regnũ ei do-¬
nauit. has grãrum uices offerret. ꝓpt̾ea
letus iussit ut militib merces annonȩ
terea uoluntas dei affuit. ꝑ quã ñ tan¬
tũ illos qͥ apatre uł exercitu illiꝰ tͣnslati
fuissent. uerũ etiã illos qͥ sub regno eiꝰ¬
pͥus extitissent. ab solutioni donaret.
uł siqui pꝰea suꝑuenissent. ꝓ quoꝵ redẽp

Expanded text:
inquit, a nobis, Aristaee, donationem poscis. Soinquit, a nobis, Aristaee, donationem poscis. Sosibio vero cum praesentibus dicente dignum esse munificentia sua si Deo, qui regnum ei donavit, has gratiarum vices offerret, propterea laetus jussit ut militibus merces annonae terea voluntas Dei adfuit, per quam non tantum illos qui a patre ejus vel exercitu ejus translati fuissent, verum etiam illos qui sub regno ejus erant, absolutioni donaret, vel si qui postea supervenissent, pro quorum redempt
Abbreviated transcription (Latin):
sit hoc fieri tot iudeis in regno tuo ser¬
uientib: Quos benignitatẽ tuȩ muni¬
ficentiȩ decet ap̃senti iugo seruitutis
absoluere. ac deo qui leges exposuit ꝓ
tui regni tutela remittere. Nam cum
multa sepiꝰ indagassem. cognoui fac¬
torẽ eos omĩum dm̃ colere. quẽ nos ze¬
rna. idẽ iouem nominamꝰ. qͦd om̃ib
indulget zeni. id est uiuere. Qua ꝓp̃t
ad honorem dei. quẽ maxima religione
placant. lib̾ os eos patͥȩ moribq suis resti¬
tue. Cognosce tamen pͥnceps. me nec ad fi¬
nem eis ẽẽ. nec ab eadem genitũ natione.
ut ꝓ illis hec suggerã. S dũ om̃ĩum ho¬
minũ factorẽ dm̃ scirem. suauiter suos
benefactores amplecti ad hanc peticionẽ
ꝑueni. Postꝗͣ hec aristeus locutus ẽ. & rex
in eum hilari uultu & ridenti conspex¬
it. qͣnta inqͥt arbitraris milia posse di¬
mitti: Tunc andreas respondit dum
int̾fuisset. & dixit paulo plusꝙͣ centũ
milia possunt existere. Non paruam

Expanded text:
sit hoc fieri, tot Judaeos in regno tuo servientibus, quos benignitatem tuae magnificentiae decet a praesenti jugo servitutis absolvere, ac Deo qui leges eis posuit pro tui regni tutela mittere. Nam cum multa saepius indagassem, cognovi factorem eos omnium Deum colere, quem nos Zena, id est, Jovem, nominamus, quod omnibus indulget zen, id est, vivere. Quapropter ad honorem Dei, quem maxima religione placant, liberos eos patriae moribusque suis restituere. Cognosce tamen, princeps, me nec affinem eis esse, nec ab eadem genitum natione, ut pro illis hoc suggeram: sed dum omnium hominum factorem Deum scirem, suaviter vos benefactores amplecti ad hanc petitionem perveni. Postquam hoc Aristaeus locutus est, et rex in eum hilari et ridenti vultu conspexit: Quanta, inquit, arbitraris millia posse dimitti? Tunc Andreas respondit, cum interesset, et dixit, Paulo plus quam centum millia possunt. Non parvam,
Abbreviated transcription (Latin):
cisset. gr̃as inqͥt ago uob̃ quidẽ qͦd uenistiᷤ.
maiores uͦ illi qͥ uos destinauit. s ante õs
deo cuiꝰ hȩ leges uenerandȩ ꝓbant᷑.Cũq
clamassent semores uł hi qͥ p̃sentes erãt.
orantes ꝓspa regi diuinitꝰ cuenire. nimi-¬
um delectatꝰ ꝓrupit ad lacͥmas. Nã sepiꝰ
nat᷑a hoc sũmo gaudio patit᷑. qͦd etiã do¬
lentib solet accide. Tunc iussit codices pri¬
matib officii designari. Uiros aute oscu¬
latus. equũ dixit ẽe. pͥmũ ad eos facere ser

Expanded text:
enistis, majores vero illi qui vos destinavit; sed ante omnes Deo, cujus hae leges venerandae probantur. Cumque clamassent seniores et hi qui in praesenti erant, orantes prospera regi divinitus evenire, nimium delectatus, prorupit in lacrymas. Nam saepius natura hoc pro summo gaudio patitur, quod etiam dolentibus solet accidere. Et tunc jussit codices primatibus officii designari. Viros autem osculatus, aequum dixit esse primum ad eos facere ser
Abbreviated transcription (Latin):
existimarent. & ideo ociose uł insus¬
pectȩ segnes ẽent. Qui cũ sine labore ci¬
uitatẽ app̃hendisset. crudelit̃ eis dña¬
bat᷑. Testis ẽ orationi mee. ouidius saba¬
tarcides. qͥ successoꝵ alexandri facta con
gens quȩ iudea dicit᷑. ciuitatẽ munitã
& magnã iherosolimã detinens. quã con¬

Expanded text:
existimaverunt et ideo otiosi et insuspecti segnes erant. Qui cum sine labore civitatem apprehendisset crudeliter eis dominabatur Testis est orationis meae Ovidius Sabatarcides, qui successorum Alexandri facta consgens, quae Judaea dicitur, civitatem munitam et magnam Hierosolymam detinens, quae con
Abbreviated transcription (Latin):
de & beneficiis uiuimꝰ & consortẽ reg¬
ni nr̃i hester cũ omi gente sua nouis
quibidã atq mnauditis machinis expe¬
tiuit ad mortẽ. hoc cogitans ut illis
int̾fectis insidiaret᷑ nr̃ȩ solitudini.
& regnũ ꝑsarũ tͣnsferret: in macedo¬
nas. Nos autẽ apessimo mortaliũ iu¬
deos neci destinatos. innulla penitꝰ
culpa reꝑimꝰ. s e contͣrio iustis utentes
legib & filios altissimi & maximi sem¬
ꝑq uiuentis dei tuiꝰ beneficio & patͥ¬
b nr̃is & nob̃ regnũ ẽ traditũ & usq
hodie custoditũ. Unde & eas litt̃as
qͥs sub nomine. nr̃o ille direxerat. sci¬
atis ẽẽ irritas. ꝓ quo scelere ante por¬
tas huiꝰ urbis. id est susis. & ipse qͥ ma¬
chinatꝰ ẽ. & omĩs cognatio eiꝰ pendet
inpatibulis. ñ nob̾ s deo reddente ei¬

Expanded text:
regni nostri Esther, cum omni gente sua, novis quibusdam atque inauditis machinis expetivit in mortem: hoc cogitans, ut illis interfectis, insidiaretur nostrae solitudini, et regnum Persarum transferret in Macedonas. Nos autem, a pessimo mortalium Judaeos neci destinatos, in nulla penitus culpa reperimus, sed econtrario justis utentes legibus, et filios altissimi et maximi, semperque viventis Dei, cujus beneficio et patribus nostris et nobis regnum est traditum, et usque hodie custoditur. Unde eas litteras, quas sub nomine nostro ille direxerat, sciatis esse irritas. Pro quo scelere ante portas hujus urbis, id est, Susis, et ipse qui machinatus est, et omnis cognatio ejus pendet in patibulis: non nobis, sed Deo ei reddente
Abbreviated transcription (Latin):
cũ uoluminib tͣnsiert̃. in qͥb litt̾is aure¬
is conscͥpte leges continebant᷑. & rex eos
decodicib ꝑcunctatꝰ ẽ. Cum rele larent
& ostendent tenuitatẽ m̃branȩ. uł incõ¬
p̃hensibilẽ eor c̃opaginẽ. rex miratꝰ ẽ. qͦd

Expanded text:
cum voluminibus in quibus litteris aureis conscriptae leges continebantur, rex eos de codicibus percontatus est. Cum revelarent et ostenderent tenuitatem membranae, vel incomprehensibilem eorum compagin
Abbreviated transcription (Latin):
uintia & ciuitas que noluerit sollẽpni¬
tatis huiꝰ ẽẽ particeps gladio & igne de¬
ꝑeat. Et sic deleat᷑ ut ñ solum homini¬
b s etiam bestiis inuia sit insempit̾nũ.
ꝓ exemplo contẽptꝰ & in obedientiȩ. Igit¬

Expanded text:
rovincia et civitas, quae noluerit solemnitatis hujus esse particeps, gladio et igne pereat, et sic deleatur, ut non solum hominibus, sed etiam bestiis invia sit in sempiternum, pro exemplo contemptus, et inobedientiae.
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ. abusi sunt insuꝑbiam. Et ñ solũ
subiectos regib nitunt᷑ oppͥmere. s da¬
tam sibi głam ñ ferentes. in ipsos qͥ dede¬
runt moliunt᷑ agitare insidias. Nec con¬
tenti sunt gr̃as ñ agere beneficiis & hu¬
manitatis in se ura uiolare s dei qͦq
cuncta cernentis arbitrant᷑ se fugere
posse sententiã & intantũ uesane p̃¬
ruꝑunt. ut eos qui credita sibi officia
diligent᷑ obseruant. & ita cuncta agunt.
ut omĩum laude sint digni. mendatioꝵ
funiculis conent᷑ subũtere. dum aures
pͥncipũ simplices & ex sua nat᷑a alios ex¬
istimantes. callida fraude subu̾tunt.
Quȩ res & ex uet̾ib ꝓbat᷑ historis. & ex

Expanded text:
 abusi sunt in superbiam: et non solum subjectos regibus nituntur opprimere, sed datam sibi gloriam non ferentes, in ipsos, qui dederunt, moliuntur insidias. Nec contenti sunt gratias non agere beneficiis, et humanitatis in se jura violare; sed Dei quoque cuncta cernentis arbitrantur se fugere posse sententiam. Et in tantum vesaniae proruperunt, ut eos, qui credita sibi officia diligenter observant, et ita cuncta agunt ut omnium laude digni sint, mendaciorum cuniculis conentur subvertere, dum aures principum simplices, et ex sua natura alios aestimantes, callida fraude decipiunt. Quae res et ex ve
Abbreviated transcription (Latin):
bant. Nam extitisse etiã pͥorem captiuita
tẽ ꝑhec coniugia mala putabant. qͦd mul¬
ti inhis peccassent. dũ ñ uxores ꝓuintiales
ducerent. Iubebant gͦ manassen disiungi
abuxore. aut ñ intire insacrariũ. Princi.¬

Expanded text:
bant. Nam exstitisse etiam priorem captivitatem per haec conjugia mala putabant, quod multi in his peccassent, dum non uxores provinciales ducerent. Jubebant ergo Manasse disjungi ab uxore, aut non introire sacrarium. Man
Abbreviated transcription (Latin):
agros colentẽ decimas fructuũ ad ihero¬
solimã iussit afferre. ut habentes sac̃do¬
tes & leuitȩ alim̃ta ꝑpetua religionis iu¬
ra ñ derelinquerent. Et hi quidẽ libent̃
sequebant᷑ decreta neemiȩ. ciuitatẽ uͦ ex¬
inde contigit hominũ multitudine cõ¬
pleri. Multa etiam talia bona & laudi¬
b digna cum sũma fecisset magnificen¬
tia. neemnias ad senectutẽ ꝑueniens de¬

Expanded text:
agros colentem decimas fructuum ad Hierosolymam jussit offerre, ut habentes sacerdotes et levitae alimenta, perpetua religionis jura non derelinquerent. Et hi quidem libenter sequebantur decreta Nehemiae. Civitatem vero exinde contigit hominum multitudine compleri. Multa etiam talia bona et laudibus digna cum summa fecisset magnificentia Nehemias, ad senectutem perveniens de
Abbreviated transcription (Latin):
tuit sacras pecunias. argenti talenta
sexcenta qͥnqͣginta.Uasa argentea ta¬
lentoꝵ centũ. Uasa aurea talentoꝵ.xxͥ.
IO ẜ uasa erea auro meliora habentia pon¬
do talenta.xiͥi. Hȩc namq rex & consilia¬
rii eiꝰ & om̃s isrłite babylome habitato.¬
res donauert̃.Cumq hesdras tradidis

Expanded text:
um sacras pecunias, argenti talenta sexcenta quinquaginta, vasa argentea talentorum centum, vasa aurea talentorum viginti, et vasa aerea auro meliora, habentia pondo talenta duodecim. Haec namque rex et consiliarii ejus et Israelitae Babyloniae habitantes donaverunt, quae Es