comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
naͣ ⁊ in resurrectionẽ multoꝵ. ⁊ insig¬
nũ eui ẽtradicet᷑. sic̃ iudei ẽtradixert̃
ttulo crucis eiꝰ uolentes mutare ttu¬
lũ. Quibꝰ pilatꝰ respondit. Qͦd scripsi scͥp¬
si. ⁊ cet̾a. Quigͦ. ꝓbat nos ad aquã ẽtradie¬
tiõis. ipse eand̾e aquã sensit. ut eã nos ñ
płs. Scła pars. Hactenꝰ egit de oleo tor¬
cłaris .i. de bonis. Ilã agit de amurca .i.
dũ. & si dic̾et. Quia tot beneficia feci: o
amurca. acinũ. pisces. qͥ estis popłs me¬
us ⁊ hic enĩ suus ẽ. ꝑtinens ad toreu¬

Expanded text:
in resurrectionem multorum et in signum cui contradicetur , sicut Judaei contradixerunt titulo crucis ejus, volentes mutare titulum. Quibus Pilatus respondit: Quod scripsi scripsi, etc. . Qui ergo probat nos ad aquam contradictionis ipse, eamdem aquam sensit, ut eam nos non Secunda pars, hactenus egit de oleo torcularis, id est de bonis, jam hic agit de amurca, id dum. Quasi dicat: Quia tot beneficia feci, o amurca, acinum, pisces qui estis populus meus. Et hic enim, suus, est pertinens ad torcu
Abbreviated transcription (Latin):
pice. ñ int̾epestate maris.s intẽ pesta¬
te cordis. ubi pateris bellũ suggesti¬
onis:ibite exaudiui. ut corde credas
adiusticiã. Probaui te apud aquã ẽ¬
tradictiõis .i. apud popłm ẽtradicen¬
tẽ: ut ore fiat c̃fessio ad salutẽ. Ita eñi
nos ꝓbat ds: in ẽtradictionibꝰ hereticoꝵ.¬
dis: debet. ꝓbari inaqͣ ẽtradictionis.
Cũ eñĩ credidit ⁊ baptizatꝰ fuerit. ĩaͣ
gradiens uiã dei. habet multos exagi¬
tatores: multos insultantes. multos
detractores. de hortatores: multis mo¬
dis obsistentes. Hec ẽ aqͣ c̃tradictiõis.
quã senserͣt antiqͥ. s iaͣ pene siccata ẽ.
Iunc eñi aquȩ popłor tͣbabant᷑ ⁊ acrit᷑
resistebãt: tũc sansoni uiro forti eunti
ad deducendã uxorẽ de alienigenis.¬

Expanded text:
icet non in tempestate maris, sed in tempestate cordis, ubi pateris bellum suggestionis, ibi, exaudivi te, ut corde credas ad justitiam , probavi te apud aquam contradictionis, id est apud populum contradicentem, ut ore fiat confessio ad salutem . Ita enim probat nos Deus in contradictionibus haereticodis debet probari in aqua contradictionis. Cum enim crediderit et baptizatus fuerit, jam gradiens viam Dei habet multos exagitatores, multos insultatores, multos detractores, dehortatores, multis modis obsistentes. Haec est aqua contradictionis quam senserunt antiqui, sed jam pene siccata est. Tunc enim aquae populorum turbabantur, et acriter resistebant. Tunc enim Samsoni viro forti eunti ad ducendam uxorem de alienigenis
Abbreviated transcription (Latin):
xꝑianis loqͥt᷑. Qsi dic̾et. Sumite. ⁊ date.
⁊ ne treamini: s bucinate tuba in pne¬
omenia .i. ininnouacione urͣi. annun¬
bat. inqua iudei clangebãt tubis septe
exalta uoc̃ẽ tuã. Scił tuã dico inꝑneo¬

Expanded text:
te, et date, et ne terreamini; sed buccinate tuba in neomenia, id est in innovatione vestri, annunbat, in qua Judaei clangebant tubis septemexalta vocem tuam , scilicet tuba. Dico in neo
Abbreviated transcription (Latin):
menes: luna: qͦd ẽ iniciũ m̃sis. Apͥmo aũt
die septimi m̃sis: iussũ erat iudeis. ut sep¬
tẽ diebꝰ tuba canerent: .i. in inicio noue
lunȩ: ⁊ dr illud festũ tubarũ. qͦo celebra¬
t᷑ in memoria illius rei qͦd dñs ostendit
abrahȩ ariet̃ẽ int̾ uepres herente̾ cor¬
nibꝰ. quẽ. ꝓ ysaach immolauit. De inde qͣ¬

Expanded text:
 luna, quae est initium mensis; a primo autem die septimi mensis jussum erat Judaeis, ut septem diebus tuba canerent, id est in initio novae lunae. Et dicitur illud festum Tubarum, quod celebrabant in memoria illius rei quod Dominus ostendit Abrahae arietem inter vepres haerentem cornibus, quem pro Isaac immolavit. De
Abbreviated transcription (Latin):
ñ int̾pretat᷑ augmentũ Gentes gͦ st̾
ioseph: qr multi filii desertȩ. magis qua
eiꝰ quȩ habet uirũ. Quando posuit. Cũ
exiret de terra egypti: ⁊cet̾a. Ecce qͥnta
sabb̃i: unde intitulo ait. Cũ popłs mul

Expanded text:
nterpretatur augmentum. Gentes ergo sunt Joseph, quia multi filii desertae magis, quam ejus, quae habet virum . Quando posuit? Cum exiret de terra Aegypti, etc. Ecce quinta Sabbati, unde in titulo ait: Aug., Al
Abbreviated transcription (Latin):
nec aꝑte audebãt gemere metu egẏp¬
cior: cũ affligerent᷑ oꝑibꝰ luti ⁊ late¬
ris. Imputant᷑ eis beneficia d̾i: ut gra¬
uior existimet᷑ offensa Seqͥt᷑. Paui te
apud aqͣ. ẽtradictionis. ubi de poten
Nũqͥd pot̾it de petra eicere aꝗͣ. aut pa¬

Expanded text:
nec aperte audebant gemere metu Aegyptiorum, cum affligerentur operibus luti et lateris, imputabantur eis beneficia Dei, ut gravior existimetur offensa. Probavi te apud aquam contradictionis, ubi de bonitaNunquid poterit de petra ejicere aquam aut pa
Abbreviated transcription (Latin):
rit᷑. qͦd ꝑ eos peccet. Inimicos dico : ꝓni
chilo cõputandos. Uel ꝓ nchilo: idest
gratis hoc fecisse. Uel scd̾m aliã litterã.
humil iassẽ inimicos. innichilũ redi
potencia mea. Exemplo istor patet. qr
si do resistimꝰ ipse ñ ẽtradicit inimicis
nr̃is : nec manũ defensiõis nr̃e suꝑ eos
int̃posita uerba dñi. Qͤsi dic̾et. De ini¬
micis conq̃runt᷑ qͦd ꝑ eos peccent. s ip¬
si factist̾ inimici dñi. qr mentiti suñ
dãpnandis. s rursus ad ea redeunt:
⁊ st̃ nouissima peiora pͥoribꝰ. Ecce ca¬
nis reuersus ad suũ uomitũ: ⁊ sus lo¬

Expanded text:
ritur quod per eos peccet, inimicos dico, pro nihilo computandos. Vel pro nihilo, id est gratis hoc fecissem. Vel secundum aliam litteram, humiliassem inimicos, in nihilum redigpotentia mea. Exemplo istorum patet quia si Deo resistimus, ipse non contradicit inimicis nostris, nec manum defensionis nostrae super eos dicat: De inimicis conqueruntur, quod per eos peccent, sed ipsi facti sunt inimici Domini, quia mentiti sunt damnandis, sed rursus ad ea redeunt, et sunt novissima pejora prioribus . Ecce canis reversus ad vomitum, et sus lo
Abbreviated transcription (Latin):
nor.⁊ maloꝵ:: qͦs eadẽ sacram̃ta c̃iun¬
gunt. Sic̃ eñi racemꝰ in uitȩ simul ha¬
bet uinũ ⁊ acmũ. ⁊ oliua in arbore
oleũ ⁊ amurc̃a. sic ȩccłastica sacram̃¬
dunt᷑ acnũ aũ ⁊ amurea ꝓiciunt᷑ ue¬
lut insordibꝰ ꝯeulcanda: ita acceden¬
te pressura tẽptacionũ. iustꝰ iustior
fit.: ⁊ sordidꝰ. sordescit magis. Si gͦ st̃ pres
sure quas g̃runt᷑ blasphemi xꝑianis tẽ¬
ꝑibꝰ habundare: ne tͣberis. Esto oleũ ñ
amurea quȩ ꝓicit᷑. Hic enĩ discernit᷑:
qͦd simul pendebat in arbore. ꝑpressura
gͦ tribulacionũ discernente. cantatur

Expanded text:
norum et malorum, quos eadem sacramenta conjungunt. Sicut enim racemus in vite simul habet vinum et acinum, et oliva in arbore oleum et amurcam, sic ecclesiastica sacrameduntur, acinum et amurca projiciuntur velut in sordibus conculcanda. Ita accedente pressura tentationum, justus justior fit, et sordibus sordescit magis . Si ergo pressurae sunt quas queruntur blasphemi Christianis temporibus abundare; ne turberis, esto oleum, non amurca quae projicitur. Hic enim discernitur, quod simul pendebat in arbore. Pro pressura ergo tribulationum discernente cantatur
Abbreviated transcription (Latin):
quinta sabbati. In hoc psalmo multa
st̃ c̃gesta misteria: ita tam̃ ut limes
psalmi indicet interiora. ꝑ torcularia
⁊ qͥntã sabbati. nobis insinuata. Qum¬
significat᷑. qͦ renati alii st̃ tanꝗͣ. aues:
scił qͥ ẽtemptis his tẽꝑalibꝰ. ad cȩlestia sub¬
leuant᷑. Alii tanꝗͣ. pisces. qͥ in fluctibꝰ
huiꝰ secłi remanent curiosi. ꝑ torcłaria¬
aũ. intelligunt᷑ eccłȩ. De actualibꝰ ñaq
torcłaribꝰ: nichil in hoc psalmo dr. Un¬

Expanded text:
uin. In hoc psalmo multa sunt congesta mysteria, ita tamen ut limen psalmi indicet interiora, per torcularia et quinta Sabbati nobis insinuata. Quisignificatur, quo renati alii sunt tanquam aves, scilicet qui, contemptis his temporalibus, ad coelestia sublevantur; alii tanquam pisces qui in fluctibus hujus saeculi remanent curiosi; per torcularia intelliguntur Ecclesiae. De actualibus namque torcularibus, nihil in hoc psalmo d
Abbreviated transcription (Latin):
qd amant. Quert᷑ dicta sapienciȩ. ut ha¬
beant in doc trina. ñ in uita: ñ ut ꝑ mores
ad ipsã ꝑueniant. s ꝑ sermones eiꝰ adua¬
nã głam: uerbis eꝰ st̃ in flati. ⁊ ita ab ea
magis ab ea aliens. Iste aũ ad hoc reqͥrens
ut habeat inuita: ait.Iustificaciões tuas
reqͥrã. utiq faciendas: ñ mͦ sciendas.Dem
corde clamare: addit. Adte: hoc ẽ toto cor¬
de clamare. Ñ eñi toto corde elamat: qͥ ad
eũ suã peticionẽ ñ dirigit. Quid aũ petat:
mandata tua. Ubi enĩ ẽ salus animȩ. effi¬
cit ut facienda fiant. ⁊ usq ad mortẽ si opꝰ
tũ affectũ: i n eo uͦ qͦd ait. custodiã manda¬
ta tua. nota sedulitatis obsequiũ. Seq̃r ꝓrȩ¬

Expanded text:
quod amant. Quaerunt enim dicta sapientiae, ut habeant in doctrina, non in vita, non ut per mores ad ipsam perveniant; sed per sermones ejus ad vanam gloriam verbis ejus inflati sunt, et ita ab ea magis alieni. Iste autem ad hoc requirens ut habeat in vita, ait: Justificationes tuas requiram, utique fcorde clamare, addit, ad te, hoc est toto corde clamare. Non enim toto corde clamat, qui ad eum suam petitionem non dirigit, quid autem petatdata tua. Ubi enim est salus animae, efficit ut facienda fiant, et usque ad mortem, si opus tum affectum. In eo vero quod ait, custodiam mandata tua, nota sedulitatis obsequium. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
bilis mollis ȩtas. Non ẽ magnũ si defecto corpore.
⁊gelu senectutis frigido: a uoluptate qͥeseunt.
Non ẽ enĩ corona: nͥ ubi fuerit difficilioris cer¬
taminis lucta. Mignũ uͦ ẽ atq laudabile. si
tantẽ racionis coherceant imꝑio: pareaq fru¬
galitate castigent. ⁊ seruituti redigant: ne ef
portauerit iugũ ab adolesceneia sua. hoc de
etate hominis sic̃ dictũ ẽ exponit᷑. Deinde ñ
nutatis his: elamaui. ⁊ inuerba tua suꝑsꝑaui.
Subdit de hora diei dicens. p̃uener̃t ocłi mei.
qua hora xꝑs surrȩxit. qr resurrectio xꝑi.
mane facta ẽ: ido mens dilucło furrȩxit. ad qͥdͥ
Ut meditarer eloqͥa tua: quȩ a deo st̃ suauia.

Expanded text:
ecto corpore et gelu senectutis frigido, a voluptate quiescunt. Non enim est corona, nisi fuerit difficilioris certaminis lucta. Magnum vero est et laudabile, si carnem rationis coerceant imperio, parcaque frugalitate castigent, et in servitutem redigant, ne effportaverit jugum ab adolescentia sua : hoc de aetate hominis sicut dictum est exponitur; deinde non mutatis his, clamavi, et in verba tua supersperavi, subdit de hora diei, dicens: Praevenerunt oculi mei qua hora Christus resurrexit, quia resurrectio Christi mane facta est: Ideo mens diluculo surrexit. Ad quid? Ut meditarer eloquia tua, quae adeo sunt suavia.
Abbreviated transcription (Latin):
dilueło uirtutũ p̃uener̃t diem scił retri¬
buciõis qͥd seqͥt᷑ yt mehtarer eloqͥa tua
timutat᷑ Uel ita .Prȩueni immaturitate.
uł in tẽpesta nocte. Immaturũ tempus
nec tam̃ tũe ȩccła tacuit s ꝓpħando ela¬
mauit. Unde hic ait. Prȩueni immaturi

Expanded text:
retributionis, ut meditarer eloquia tua, non mutatur. Vel ita: Praeveni immaturitate, vel intempesta nocte. Immaturum tempus noctis nec tamen tunc Ecclesia tacuit, sed prophetando clamavit. Unde hic ait: Praeveni immaturit
Abbreviated transcription (Latin):
tiq illa quȩ ad huc imminet. Hic ꝓxima dr.
in iuste. Alia litt̾a. sic distingue. ꝑ sequentes
dico iniqͥtati. in hoc seruientes: uł ꝑ sequen¬
minibꝰ puniunt᷑ : mͥ apꝓpinqͣuer̃t.: alege aũ
tua longe facti st̾. Quo magis huic. ꝓpiant.
tanto magis a iusticia longe st̃. Hoc ido dicit.
ut causa sua melior quã illor uideat᷑. Seq̃ꝵ.
ꝓpead remediũ: nec te latet qͦd agimꝰ. e
om̃s uiȩ tuȩ tieritas. Etiã qͦd patimͣ. ñ est
in merito. Hoc ñ potest dic̃e uere uideus.
s fidelis qͥ credit ueritati. Quȩri potest qͣͦmͦ
hic dicant᷑. om̃s uiȩ tue ueritas. cũ alibi le

Expanded text:
tique; illa quae adhuc imminet, hic proxima diiquitati, vel injuste, alia littera; sic distingue: Persequentes dico, iniquitati, in hoc servientes. Casminibus puniuntur, mihi appropinquaverunt, a lege autem tua longe facti sunt. Qua magis huic appropiant, tanto magis a justitia longe facti sunt. Hoc ideo dicit, ut causa sua melior quam illorum videatur. VERS.prope ad remedium, nec te latet quod agimus, et omnes viae tuae sunt veritas etiam quod patimur non est immerito. Hoc non potest vere dicere Judaeus, sed fidelis qui credit veritati. Quaeri potest quomodo hic dicantur omnes
Abbreviated transcription (Latin):
saant. ꝑ noctes q̃siui illũ quẽ diligit ans¬
mamea. Uel ita scđm moralẽ intellectũ. Prȩ¬
ueni immaturitate .i ⁊i nȩtate immatura:
rit eñi uł pͣuenit immaturitate ȩtatem
maturitatis ꝯͥ puer senssẽ graintatẽ indu

Expanded text:
sivi illum quem diligit anima mea . Vel ita, secundum moralem intellectum, praeveni immaturitate, id est in aetate immatura. rit enim vel praevenit in immaturitate aetatem maturitatis, qui puer senilem indu
Abbreviated transcription (Latin):
ante horã ⁊ clamaui .i. oꝑ ando. ꝓetͣ̾nis.
p̃uemi herã aliarũ actionũ: ⁊ clamaui
corde: ⁊ in uerba tua suꝑ sꝑ aui. Hoc ñ
mutat᷑. Peude subdit de tpre precandi.
Prȩuenert̃ ocłi mei. meditari eloqͥa tua
mane .i. ante diem. Sup᷑ .i. in p̃cedenti uer¬
su dix̃. ante horã: scđm illud. Media nocte
surgebã. ⁊ cet̾a. hic dicit mane. signifieas
aliud tẽpꝰ orandr ut sit illud pͥus. hoc
lis in strato ociosũ te inuenit. Primicias

Expanded text:
nis; praeveni horam aliarum actionum, et clamavi corde, et in verba tua supersperavi, hoc non mutatur. Deinde subdit de tempore precandi: Praevenerunt oculi mei, ut meditarer eloquia tua mane, id est ante diem. Supra, id est in praecedenti versu, dixit, ante horam, secundum illud: Media nocte surgebam, etc. Hic dicit, mane, significans aliud tempus orandi, ut sit illud prius. Hoclis in strato otiosum te inveniat. Primitias
Abbreviated transcription (Latin):
surgit ad oꝑandũ. Peinde ad qͥd agendũ¬
inuigila uerit. subadit. Ut meditarer eloqͥa
tua. Rel ita. Preueni intẽpesta nocte. Nor
ẽ totũ secłm. in qͦ clamamꝰ prȩuenientẽ
diem: q merces dabit᷑. Unde. Prȩueniamꝰ fa¬
ciem eiꝰ in ꝯfessiõe.⁊ ẽ. Prȩueni intẽpesta
nocte ⁊ clamaui .i. toto hoc secło qͦd est

Expanded text:
. Deinde ad quid agenduvigilaverit, subdit, ut meditarer eloquia tua. Vel ita: Praeveni intempesta nocte. Nox est totum saeculum in quo clamamus praevenientes diem, in quo merces dabitur. Unde: Praeveniamus faciem ejus in confessione . Et est, praeveni intempesta nocte, et clamavi, id est toto hoc
Abbreviated transcription (Latin):
a suꝑsꝑaui. Ipsa ȩccła dieit. p̾̃uenert᷑ ocłi
mer directi aq te dilucłm: uł matugnũ.
eatutinũ ẽ qͦndo sedentibꝰ intenebris.
lux orta ẽ. Ad hoc ocłi scõꝵ p̃uenert̃.: prȩ¬
radient᷑. Uilucłm eñi. inciũ lucis est:
qudo post tenebras secłi xꝑs enitunt Ad
hoc p̃uenert᷑ ocłi ut meditarent᷑ elo quia

Expanded text:
a dicit, praevenerunt oculi mei directi ad te diluculum, vel matutinum. Matutinum est, quando sedentibus in tenebris lux orta est, ad hoc oculi sanctorum praevenerunt, praeradientur. Diluculum enim, initium lucis est, quando post tenebras saeculi Christus emicuit. Ad hoc praevenerunt oculi, ut meditarentur eloquia
Abbreviated transcription (Latin):
nonadecima litt̾a. iustificacioẽs
đi ꝓmittit se exqͥrere.: adiciens se
scire testimonia d̾i mȩt̾nũ fundata ẽe:
⁊ q qͣnto qͥs bonis uult infistere. tanto
magis diabolꝰ conat᷑ seducere. ⁊ in malis
us ꝯsolaciõe iste ꝯclusus asꝑius. elamat
hic studiosius Unde ꝯgrue hiue octo¬
nario p̾mittit᷑ lit̾a. coph. quȩ int̾pre¬
tat᷑ ꝯclusio uł aspice qͦd ide ẽ in sensu
ꝙ ꝯclusus debet cireũspicere se. ⁊ cau¬
sã ꝑicłi ñ dissimulare Coneludit᷑ qs.
qͣndo tumescentibꝰ uisceribꝰ int̾cluso
sꝑs cõmeatu. spirandi ac resprandi cõ¬
mereia coartant᷑ Ita etiã qͥ animo an¬
de qua zelusiõe hic agit᷑. C̃onelusio uͤ
hȩc. est in angustiis m̃tis. qͣsi qͥ respira¬
re clauso meatu ñ possit. Noria eñs
ꝯsciencia p̃mit. morbi uis iuiget sen¬
sũ m̃tis int̾cipit angustia. Oracionis
gͦ. q̃renda ẽ medicina. Clama gͥ ad me¬
dicũ qͥde cȩlo descendens. egrotos sa¬

Expanded text:
nona littera justificationes Dei promittit se exquirere, adjiciens se scire testimonia Dei in aeternum fundata esse. Et quia quanto quis bonis vult insistere, tanto magis diabolus conatur seducere, et in malis us consolatione, iste conclusus asperius, clamat hic studiosius. Unde congrue huic octonario praemittitur littera qoph quae interpretatur conclusio. Vel aspice, quod idem est in sensu, quia conclusus debet circumspicere se, et causam periculi non dissimulare. Concluditur quis, quando tumescentibus visceribus, intercluso spiritus commeatu spirandi ac respirandi commercia coarctantur; ita etiam qui animo anDe qua conclusione hic agitur. Conclusio vero haec est in angustiis mentis, quasi quis respirare clauso meatu non possit. Noxia enim conscientia premit, morbi vis urget sensum mentis, intercipit angustia. Orationis ergo quaerenda est medicina. Clama ergo ad medicum, qui de coelo descendens aegrotos sa
Abbreviated transcription (Latin):
ita ꝯtinua. ẽsi Da intellectũ. ⁊ debes: qr
clamaui in toto corde. Clamor cordis etiã
silente corꝑis uoce: ad̾o semꝑ audit᷑ Cla¬
mor aũ cordis ẽ: magna intencio cogita¬
ciõis. Iste clamor fit cogitae iõis sublimita¬
te: ꝯcentuq uirtutũ. addit. toto qͦd est
silencio habeat᷑: siue cũ uoce si opꝰ ẽ ꝓptͣ ho¬
audi me dñe. Peinde ad qͥd ꝓficiat suus
Adhoc clamaur: ut iustificaciões tuas reqͥ¬
raͫ Ad hoc ꝓfuit e lamor. hoc clamauerat
hoc addit. ꝙ ñ satis ẽ elamare add̾m. s ui
sticias eiꝰ exqͥrere oportet.⁊ nota qͦd ait ex¬
qͥrã. Quã longe ẽ ad huc a faciente. qͥ ex
cere. nͥ exqͥrant᷑. Boni aũ si quęr̾t. ut in

Expanded text:
i dicat: Da intellectum, et debes, quia clamavi in toto corde. Clamor cordis, silente corporis voce, a Deo semper auditur, clamor autem cordis, est magna intentio cogitationis. Iste clamor fit cogitationum sublimitate, concentuque virtutum. Addit, toto, quod essilentio habeatur, sive cum voce, si opus est propter hoaudi me, Domine, deinde ad quid proficiat suus icat: Ad hoc clamavi, ut justificationes tuas requiram. Ad hoc profuit clamor, hoc clamaverat, hoc addit, quia non est satis clamare ad Deum; sed et justitias ejus exquirere oportet. Et nota quod ait, requiram, quoniam longe est adhuc a faciente qui reqcere, nisi exquirantur; boni autem si quaerunt, ut in
Abbreviated transcription (Latin):
Tercia pars. ubi itẽ pse orat: facta
hic meneione passionis sue ⁊ głe. Un¬
de habent hii ꝓ qͥbꝰ orauit multam
miscdiã: ⁊ eruunt᷑ ex inferno inferi¬
ori. Q s dic̾et. Magna ẽ misd̾ia tua. e¬
riusti de inferno : tam̃ o d̾s iniqͥ.i. ꝑ¬

Expanded text:
Tertia pars, ubi idem pro se orat, facta hic mentione passionis suae et gloriae. Unde habent hi, pro quibus oravit, multam misericordiam, et eruuntur de inferno. Quasi dicat: Magna est misericordia tua, eruisti de inferno. Tamen, o Deus, iniqui,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ uita in effabiliũ gaudior. ubi mnmor¬
talitas ⁊ incorrupcio. suꝑna ẽ. tͣrȩna
uͦ habitacio ubi ẽ caro .⁊ peccata ⁊ san¬
guis. decessio ⁊ successio. mutabilitas
⁊ mortalitas: infernꝰ ẽ. Ab bac tͣrena
habitaciõe .i. ab inferno. itur ininfer¬
nũ inferius. unde eruit dñs animas
misso filio. eẜ eñi ꝓpt̾ ista duo inferna:
missus ẽ dei filius. undiq liberans.
Ad hoc infernũ missus ẽ nascendo: ad
illud moriendo. Uel fortassis in ipso in¬
ferno ẽ aliꝗͣ pars impior inferior. un¬
de diues qͥ torq̃bat᷑ inin ferno leuat
ocłos ad abraha. qͥ eũ aliis erat. quas
in ora ⁊ limbo inferni. ubi uisus est a
diuite. qͥ erat in inferiori parte infer¬
ni:ad quã descendunt qͥ plurimum
peccauer̃t: a qua lib̾at᷑ qͥ a peccatis
lib̾atꝰ. illuc ñ mittit᷑. Hec aũ st̃ opi

Expanded text:
gaudiorum. Ubi immortalitas et incorruptio superna est. Terrena vero habitatio, ubi est caro et sanguis, decessio et successio, mutabilitas et mortalitas. Infernus est ab hac terrena habitatione, id est ab inferno itur in infernum inferius, unde eruit Dominus animas misso Filio. Etenim propter ista duo inferna missus est Filius Dei, undique liberans: ad hoc infernum missus est nascendo, ad illud moriendo. Vel fortassis, in ipso et aliqua pars impiorum inferior, unde dives qui torquebatur in inferno, levat oculos ad Abraham, qui cum aliis justis erat, quasi in ora et in limbo inferni, ubi visus est a divite qui erat in inferiori parte inferni , ad quam descendunt qui plurimum peccaverunt a qua liberatur, qui a peccatis liberatus illuc non mittitur. Hae a
Abbreviated transcription (Latin):
ius es. tuis: ⁊ita potui animã meã
leuare. es. qr suauis es. id̾o io cunda
me: affectũ tedio mundane ama¬
ritudinis: ⁊ mitis his qͦs expectat.
portans hominẽ donec ꝑficiat eũ.
qͥ auolaret a se. nͥ a dño portaret᷑.
Multa eñi agunt᷑ in corde humano
qͥbꝰ male mouet᷑:. quẽ add̾m ipse o¬
raciones impediunt᷑ uanis eogita¬
cionibꝰ. ita ut uix stet cor ad dm su
ũ: ut loquat᷑ ei orando. Quando
eñi oras. deo loq̃ris. qͦndo legis. đs
loqͥt᷑ tecũ. Surrepentibꝰ aũ fantas.¬
matibꝰ malarũ cogitacionũ qͦ mͦ
cor hommis fugit a se. nec inuenit
cancellos qͥbꝰ se mneludat. aut obi¬
ces. qͥbꝰ retineat auolaciones suas.
⁊ uagos motꝰ. ẽtra qͦd dauid dicit.
Inueni cormeũ ut orare̾ ad te: qͣͦd
solũ audit ds. In uenisse se dieit
eor suũ. quasi soleret ab eo fugere.
homo quando morientibꝰ muscis
eiectis quȩ ꝑdunt suauitatẽ ungen¬
t.to tꝰ affectꝰ cordis adorandũ

Expanded text:
is es tuis, et ita potui animam levare. Et quia suavis es, ideo jucunda me affectum taedio mundanae amaritudinis, et mitis. His quos exspectat portans hominem, donec perficiat eum, quia ariolaret a se, nisi a Domino portaretur. Multa enim aguntur in corde humano, quibus male movetur. Quemadmodum implorationes impediuntur vanis cogitationibus, ita ut vix stet cor ad Deum suum, ita ut loquatur ei orando. Quando enim oras, Deo loquereris. Quando legis, Deus loquitur tibi. Subrepentibus autem phantasmatibus malarum cogitationum quodammodo cor hominis fugit a se, nec invenit cancellos, quibus se includat, aut obices quibus retineat avolationes suas et vagos motus. Contra quod David dicit: Inveni cor meum ut orarem ad te . Quod solum audit Deus. Invenisse se dicit cor suum, quasi soleret ab eo fugere, homo, quando morientibus muscis ejectis, quae perdunt suavitatem unguenti totus affectus cordis ad orandum
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa tua : &..i. qr tues faciens mirabilia.
Eigo. tues dssolus: nullus alius. Uel scdm
aliã litterã. Eues ds solus magnꝰ. ħ oc qͥieit
ẽtra futuros qͥ se c̾rederent altos a se. ñ a
paruũ. c̾tra illos dr. tues qs solus magnus.
¶Deduc me. Dcd̾a pars ubi orat. ꝓom̃ib
iã adorantibꝰ.⁊ loqͥt᷑ in membris. Qsi di¬
c̾et. Gentes uenient qͦdut possint. o anẽ
deduc me. ñ dieo ad uiã qr ñ sũ extra uiã
s ĩa positũ in uia tua. deduc me. ne labar. Ali¬
ud ẽ eñ duci ad uiã. aliud duci in uia. qͦd est
adiuuari ne in ea cadat᷑. Ubiq egent homi¬
nes: siue sint in uia. siue extra. Uia aũ. xꝑsẽ:

Expanded text:
 quia, tu es faciens mirabilia, ergo tu es Deus solus, nullus alius. Vel secundum aliam litteram: Tu es Deus solus magnus. Hoc dicit contra futuros, qui se dicerent altos a se, non aparvum, contra illos dicitur, Tu es Deus solus magnus.ubi orat pro omnibus jam adorantibus. Et loquitur in membris. Quasi dicat: Gentes venient: quod ut possint, o Domine, deduc me, non dico ad viam, quia non sum extra viam, sed jam positum in via tua deduc me, ne labar. Aliud est duci ad viam, aliud deduci in via: quod est adjuvari, ne in ea cadat. Ubique egent homines, sive sint in via, sive extra. Via autem
Abbreviated transcription (Latin):
passione tristẽ: qmͣ leuaui ipsã ani¬
mã meã. quã affectꝰ bonꝰ leuat. Af¬
fectꝰ qͥppe. gradꝰ ẽ: iter tuũ. uolun¬
tas tua ẽ. Ascendis amando: descen¬
dis negligendo. Stans in terra. in
cȩlo es. si diligas dm. Non eñi fic
leuat᷑ eor: qͦmͦ corpꝰ. Corpꝰ leuatur
mutacione loci: cor uero. mutaci¬
one uoluntatis. Quo leuaui: Ad te
dũe. ubi leticia est: in terra ama¬
ritudo. Uide ascensũ: scił qualiter
orando ascendit. Prius dr pauꝑ.
inde sc̃s: deinde sꝑans. postea cla¬
mans: tandẽ leuatꝰ ad d̾m. congru¬
ꝑi: custodi scm. salua sꝑant̾ẽ: mise

Expanded text:
animam meam, quam affectus bonus levat. Affectus quippe gradus est; iter tuum voluntas tua est. Ascendis amando, descendis negligendo. Stans in terra, in coelo es, si diligas Deum. Non enim sic levatur cor, quomodo corpus levatur mutatione loci; cor vero mutatione voluntatis. Quo levavi? Ad te, Domine, ubi laetitia est in terra, amaritudo. Vide ascensum, scilicet qualiter orando ascendit: Prius dicitur pauper, inde sanctus, deinde sperans, postea clamans, tandem levatus ad Deum. Congruperi, custodi sanctum, salva sperantem,
Abbreviated transcription (Latin):
aditꝰ regni cȩloꝵ: qͥfuit obelusus uete¬
ri gen̾aciõi. Uel pͥma gen̾acio ẽ prȩsens
quȩ carnalit᷑ ex adã nascit᷑. quȩ fuit
tũ ẽ ⁊ nos. ut morerem᷑: om̃s qͥppe in illo
fui mꝰ qͣndo peccauit. Ea enĩ peccata pa¬
rentũ ñ ꝑtment ad filios: quȩ faciunt
parentes iã natis filiis. Ira gͦ di. ẽ uindie¬
ł a di. quã sentit pͥma genacio. Sed qͥa
futurũ erat qͦd regenerarem᷑. ⁊ creden¬
do noui efficerem᷑. ⁊ in resurrectione
om̃is mortalitas absumeret᷑. ⁊ plena no¬
uitas reꝑaret᷑. erit in futuro altera ge¬
n̾acio immortalis de miscdia di. inquã
ñ extendet᷑ in ira . S nec hãc miscdiã
merem᷑. ⁊ uersi ꝑ nos addm: ipse enĩ ẽ¬

Expanded text:
fuit occlusus veteri generationi. Vel prima generatio est praesens, quae carnaliter ex Adam nascitur, quae fuit tum est et nos ut moreremur: omnes quippe in illo fuimus, quando peccavit. Ea enim peccata parentum non pertinent ad filios, quae faciunt parentes, jam natis filiis. Ira ergo Dei est vindicta Dei, quam sentit prima generatio. Sed quia futurum erat ut regeneraremur, et credendo novi efficeremur, et in resurrectione omnis mortalitas absumeretur, et plena novitas repararetur. Erit in futuro altera generatio immortalis de misericordia Dei, in quam, non extendetur ira, sed nec hanc misericordiam mereremur conversi per nos ad Deum. Ipse enim
Abbreviated transcription (Latin):
a ulterius te ducente: inueritate tua. Hec
ẽ uia. ⁊ inde letet᷑ cor meu̾. ita tamͣ. ut ti¬
meat nom̃ tuũ. Intimore mundano prȩ¬
cedit causa ꝑicłi. uł angustiȩ. s intimore
dei. pͣcedit letieia. Utraq miscenda st̃. ut
sub spe timeamꝰ. ⁊ sub timore lȩtemͣ᷑ . Timor
eñi ẽ in iocunditate nẽ in futuro ioeundi¬
tas sine timore erit. ubi erit plena securi ͭ ͤ
da. Hee st̾ duȩ molȩ. inter quas molitur
Cnde indeuteronomio dietũ ẽ. Non ac¬
cipias loco pignoris: suꝑiorẽ uł inferio¬
rẽ molã. Suꝑior mola. spes ẽ: inferior mo¬
la. timor est. Non ẽ gͦ hec sine illa accipien¬
da. Qͥ eñ sꝑat. ⁊ ñ timet. negligens ẽ. qͥ
aũ timet ⁊ ñ sꝑat. depressus ẽ. Confitebor¬
to corde meo. Ille in toto corde ẽfitet᷑: qͥto.¬
tã spem ponit in dño. Seqͥt᷑. Eẜ glorificabo
suꝑ me. uixta illud. Omne datũ optinũ
⁊ omne donũ ꝑfectũ de sursũ ẽ: ⁊cet̾a.

Expanded text:
ius te ducente in veritate tua, haec est via. Et inde Laetetur cor meum, ita tamen ut timeat nomen tuum. In timore mundano praecedit causa periculi, vel angustiae; sed in timore Dei, laetitia praecedit, utraque miscenda sunt ut sub spe timeamus, et sub timore laetemur. Timor enim est in jucunditate, nunc in futuro jucunditas sine timore erit, ubi erit plena securitas qda. Hae sunt duae molae, inter quas molitur Unde in Deuteronomio dictum est: Non accipias loco pignoris superiorem vel inferiorem molam . Superior mola, spes est; inferior mola, timor est. Non ergo haec sine illa accipienda. Qui enim sperat et non timet, negligens est. Qui autem timet et non sperat, depressus est. VERto corde meo. Ille in toto corde confitetur, qui tota spem ponit in Domino. Et glorificabo super me, juxta illud: Omne datum optimum, et omne donum perfectum desursum est . Et est:
Abbreviated transcription (Latin):
quã ñ fecit ds q fontẽ omniũ genciũ ada
⁊ euã fecit: unde ꝓpagate st̃ om̃s gentes.
ꝑ hec uerba adnunciat eccłam ubiq dif¬
fusã qͦd modo impletũ ẽ. eẜ nota. ꝙ ut
ait scriptura. in lata gente. gła regis est:
in diminucione popħ. est ẽtricio pͥnei¬
pis. Seqͥt᷑. Eẜ glorificabũt nom̃ tuũi. prȩ¬
dicabuͣt.qͣ. nominabilis es. Uel scãm aliã

Expanded text:
ium Adam et Evam fecit. Unde propagatae sunt omnes gentes, per haec verba annuntiat Ecclesiam ubique diffusam, quod modo impletum est. Et nota quia, ut ait Scriptura, in lata gente gloria regis est; in diminutione populi est contristatio principis. Et glorificabunt nomen tuum, id est praedicabunt,
Abbreviated transcription (Latin):
meȩ. Quȩ tribulacio ẽ semꝑ inꝑegri¬
nacione: donec se ipsũ ds det uiden¬
dũ. Sel in die tribulaciõis .i. qͣndo ad¬
uersitas imminet: qͦndo enixius clama¬
t᷑ Supra dix̃. clamaui totadie. hic facit
augm̃tũ. qr magis intribulaciõe cla¬
mat᷑. Deinde qͣre clamauerit subdit. Ca
exaudist me. No se dicit clamasse. qͥa
exauditꝰ ẽ: cũ clamor soleat precedere
exaudicionẽ.:& est ista ꝑuersio m sc̃ĩs

Expanded text:
 Quae tribulatio semper est in peregrinatione, donec Deus seipsum det vivendum. Vel, in die tribulationis, id est quando adversitas imminet, quando enixius clamabitur, supra dixit, clamavi tota die. Hic facit augmentum, quia magis in tribulatione clamatur. Deinde quare clamaverit, subdit, quia exaudisti me. Ideo se dicit clamasse, quia exauditus est cum clamor soleat praecedere exauditionem. Et est ista perversio
Abbreviated transcription (Latin):
rũ. ut doceret nos habere caritate
ꝓrimi. sic̃ etiã ⁊ fugit. ut cõprime¬
ret audaciã stultȩ ⁊ in eͣsulte temeri¬
tatis.  ẽ sensus. Oracio ista attribui
ti ⁊ corꝑi. Intencionẽ: monet ad ora¬
cionẽ. Modꝰ. triꝑtitꝰ ẽ. Psalmꝰ. Primo
orat ascendendo: inde deludit om̃s
gentes adoraturas. Sed̾o. orat. ꝓ om̃i¬
bꝰ ĩa ad orantibꝰ. ibi. Deduc me. Ter¬
cio orat ꝓ se. faciens mencionẽ pas¬
sionis & resurrectionis. ibi. Beus ini

Expanded text:
ug. ut doceret nos habere charitatem proximi, sicut et fugit, ut comprimeret audaciam stultae et inconsultae temeritatis. Et est sensus: Oratio ista attribuitti et corpori. Intentio: Monet ad orationem. Modus: Tripartitus est psalmus. Primo orat ascendendo: inde concludit omnes gentes adoraturas. Secundo orat pro omnibus jam adorantibus, ibi, deduc me. Tertio orat pro se, faciens mentionem passionis et resurrectionis, ibi, Deus ini
Abbreviated transcription (Latin):
nibꝰ scandalis animã meã contͣ insidia¬
iuxta illud. Sc̃i estote: qr & ego sẽs
ꝓꝑs ñ in ẽgruȩ dicit:. qͣm ego sc̃s sum.
Nonẽ aũ hoc dicere suꝑbia elatis
cͣfessio ñ ingrati. Seqͥt᷑. Deus meus

Expanded text:
nibus scandalis animam meam contra insidiajuxta illud · Sancti estote, quia et ego sanctus s non incongrue dicit, quoniam ego sanctus sum. Non est autem hoc dicere superbia elati, sed confessio non ingrati. Deus meus,
Abbreviated transcription (Latin):
tiuis. fige illã ibi. Uide odinẽ oraciõis.
Prius fuit ut uox supplicaciõis ascen¬
deret. cũ dix̃. Inclina aur̃ẽ. Demde
rogatꝰ audiret eũ dixͣ. Eraudi me. Nũe
uͦ addit dicens duribꝰ ꝑcipe oracionẽ
meã. Non transitoriȩ petit suscipi. s
qͥsi in sinu di recondi. sic̃ ꝑ aures aliqͥd̃
infigit᷑ cordi. Unde subdit. eẜ intende
uoci de p̃cacionis mee: ut qͦsi intentꝰ a¬

Expanded text:
tuis, fige illam ibi. Vide ordinem orationis, prius fuit ut vox supplicationis ascenderet, cum dixit: Inclina aurem; deinde rogatus, audiret cum dixit: Exaudi me; nunc vero addit dicens, auribus percipe orationem meam. Non transitorie petit suscipi, sed quasi in sinu Dei recondi, sicut per aures aliquid infigitur cordi. Unde subdit: Et intende voci deprecationis meae. Ut quasi intent
Abbreviated transcription (Latin):
or: ds timebat᷑ qs colebat᷑: licet ꝓtͣrenis.
His. ꝓpe erat: ñ gentibꝰ quȩ petebãt a di¬
abolo. Licet gͦ genalis sit miscdia suꝑ om̃s:¬
tam̃ aliqͥd speciale ⁊ ꝓpriũ ingente uidȩoꝵ
factũ ẽ. Unde subdit. Ut in terra nr̃a inqua
natꝰ sũ. dicit. ꝓpħ̾a: in habitet gła. Ibi enĩ
pͥmo fuit tẽplũ. sacrificiũ des: ibi patri¬
archȩ. ibi.xꝑs de eis natus: ibi apparuit
xꝑis. ibi innumera miracła. Uel ita tinua.¬

Expanded text:
orum Deus timebatur, Deus colebatur, licet pro terrenis. His prope erat, non gentibus, quae haec petebant a diabolo. Licet ergo generalis sit misericordia super omnetamen aliquid spirituale et proprium in gente Judaeorum factum est. Unde subdit: ut in terra nostra, in qua natus sum, dicit Propheta, inhabitet gloria. Ibi enim fuit primo templum, sacrificia Dei, ibi patriarchae, ibi Christus de eis natus, ibi apparuit Christus, ibi innumera fiunt mirabilia. Vel ita continua
Abbreviated transcription (Latin):
siõis. postea ad uitã ducit. Uel scd̾m aliam
litter̃a. Deus tu ꝯuersus ab ira tua in ad¬
uentu filii tui. uiuficabis nes: spe. tanto
tẽꝑre anteꝗͣ. res habeat᷑ & tũc ꝑ lebs tua
letabit᷑ inte. quȩ pͥus in se letabat᷑. Male

Expanded text:
sionis, postea ad vitam ducit. Vel secundum litteram nostram, Deus tu conversus ab ira tua, in adventu Filii tui, vivificabis nos spe tanto tempore, antequam res habeatur; et tunc plebs tua laetabitur in te, quae prius in se male laetabatur. Male
Abbreviated transcription (Latin):
dit. ĩã incipit eẽ similis deo: qͥ ea odit.
Fac gͦ te similẽ deo: ⁊ para ei uiã in
c̃fessione peccator. Unde iohannes
ait. Parate uiã dño. ꝯfitendo ⁊ peni¬
tendo. Unde ysaias. Ficite lapides de
plateis .i. peccata de cordib ur̃is.
q. ipse dñs ueniens ⁊ uisitans. ponet
inuia sic parata. gressus suos. Impol
tes lapides. spinas. ⁊ tribulos de cor¬
dib nr̃is: paremꝰ uiã dño imponen
in sedit saluator: atq eũ turba sternen¬
tes uiã uestim̃tis. ramisq arboꝵ ⁊ flo¬
ribꝰ atq cũ eis clamemꝰ os anna filio

Expanded text:
dit, jam incipit esse similis Deo, qui ea odit. dit, jam incipit esse similis Deo, qui ea odit. Fac ergo te similem Deo, et para ei viam in confessione peccatorum, unde Joannes ait: Parate viam Domino , confitendo et poenitendo. Unde Isaias ait: Ejicite lapides de plateis , id est peccata de cordibus vestris. Et ipse Dominus, veniens et visitans, ponet in via sic parata gressus suos. Impollicientes lapides, spinas et tribulos de cordibus nostris, paremus viam Domino, imponenter asinam cui insedit salvator, atque cum turba sternentes viam vestimentis ramisque arborum et floribus atque cum eis clamemus: Hosanna filio
Abbreviated transcription (Latin):
tus est. ut iusticia qͥe oe lo ꝓspiceret.
.i. ut iustificarent᷑ a deo homines. Sic eñ
ueritas habet. qͦd. ꝓ iustificandis offerret.
Uel ueritas de terra orta ẽ .i. c̃fessio de
homine peccatore nata ẽ. ut se accuset.
cinerẽ ⁊ terrã se e̾e cognoscens. cuidie¬
tũ ẽ. terra es. ⁊ interra ibis: ⁊ sic iusti¬
cia de cȩlo celor ꝓspexit. sicͣ publiea¬
nꝰ c̃fitens rediit iustificatꝰ. Prospieit
iusticia de cȩlo. Qs dicet. Deus. parca¬
mꝰ huic: qͥa ñ sibi parcit. Ignoscamꝰ
huic: qr agnoscit peccatũ suũ. De ce¬
lo gͦ iusticia. ꝓspexit .i. a dño deo da¬
ta ẽ iustificacio pęnitent. De cȩlo:
ut delectet bene agere: quã ñ pos¬
sumꝰ alit̾ habere nͥ det: ⁊ sic terra
nr̃a dabit fructũ suũ .i. bona oꝑa
Uere dabit benignitatẽ. qr iusticia
ret ante eũ. parans ei uiã. Prima ho¬
minis iusticia ẽ. ut puniat se malũ.
⁊ faciat se bonũ ⁊ hec ẽ uia deo. ut
ueniat ad eũ. Qͥ eñi peccata sua o¬

Expanded text:
tus est ut justitia de coelo prospiceret, id est ut justificarentur a Deo homines. Sic enim veritas habet, quod pro justificandis offerret. Vel, veritas de terra orta est, id est confessio de homine peccatore nata est, ut se accuset, cinerem et terram se esse cognoscens, cui dictum est: Terra es et in terram ibis . Et sic, justitia de coelo coelorum prospexit, sicut publicanus confitens rediit justificatus. Prospicit justitia de coelo, quasi dicat Deus, parcamus huic, quia non sibi parcit, ignoscamus huic, quia agnoscit peccatum suum. De coelo ergo justitia prospexit, id est a Domino Deo data est justificatio poenitenti, de coelo ut delectet bene agere quae non possumus aliter habere nisi det; et sic terra nostra dabit fructum suum, id est bona opera. Vere dabit benignitatem, quiaret, ante eum, parans ei viam. Prima hominis justitia est ut puniat se malum, et faciat se bonum. Et haec est via Deo, ut veniat ad eum. Qui enim peccata sua o
Abbreviated transcription (Latin):
nis intitulant᷑. In qͦ psalmo xꝑs di fi¬
lius ⁊ hominis. unꝰ d̾s cũ patre. unꝰ ho¬
mo cũ hominibꝰ orat informa serui.
qͥorat᷑ a nobis informa dei. Orat enĩ ꝓ
nobis. ⁊ orat in nobis: ⁊ orat᷑ a nobis.
Orat. ꝓ nobis ut sacerdos ñr: orat in
nobis ut caput nrͣm: orat᷑ a nobis. ut

Expanded text:
nis intitulantur. In quo psalmo. Christus Dei Filius et hominis, unus Deus cum Patre, unus homo cum hominibus, orat in forma servi, qui orat a nobis in forma Dei. Orat enim pro nobis et orat in nobis, et oratur a nobis: Orat enim pro nobis ut sacerdos noster; orat in nobis, ut caput nostrum; oratur a nobis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħa anteꝗͣ. fieret. s mͦ iã factũ ẽ ex par¬
te. Sunt tam̃ mult qͥ nolunt sanari. ut
sꝑualit̾ uideant miscdiã ĩã ostensã. s qͦmͦ
ceci uideb̃t etiã ostensa : Bene si uelint:
qr ipsa lux quȩ eis ostendit᷑. eis ẽ ⁊ salutare.
Unde addit. cẜ salutare tuũ da nobis. Me¬
dicꝰ homo caliganti lumͣ ostendit: s aliud

Expanded text:
Propheta antequam fierent, sed modo jam factum est ex parte. Sunt tamen multi qui nolunt sanari, ut spiritualiter videant misericordiam jam ostensam. Sed quomodo caeci videbunt etiam ostensam. Bene si velint, quia ipsa lux quae ostenditur eis est et salutare. Unde addit, et salutare tuum da nobis. Medicus homo caliganti lumen ostendit. Sed aliud
Abbreviated transcription (Latin):
.i. noui popħ. Nota qr futura dicit
ut prȩterita: sic auertit qͦd dedit ue¬
niã. eẜ hoc ẽ. iniqͥtatẽ plebis tue: quȩ
iniqͥtas tene bat hominẽ captiuĩi.
Remisisti ne regnet peccatũ in hoc
mortali corꝑȩ: oꝑ uisti ꝑ baptismũ
ne uideres.i. ne punires om̃ia pec¬
cata eor. ¶Diapsalma. Mitigasti.¬
Scd̾a pars ubi agit de aduersione
irȩ: .i. pęne. Qsi dic̾et. Benedixisti.
remisisti .&. sic mitigasti omnẽ irã tuã
quȩ ẽ hic. ⁊ auertisti .i. auertes nos
penitꝰ iniudicio. ab ira indignacio¬
nis tuȩ: quȩ uenit ex indignaciõe
tua.C. qm̃ de futuro ista dnr. quã¬

Expanded text:
., Aug. Nota quod futura dicit, ut praeterita sic avertit, quia dedit veniam. Et hoc est, iniquitatem plebis tuae, quae iniquitas tenebat hominem captivum, remisisti, ne regnet peccatum in hoc mortali corpore . Operuisti per baptismum, ne videres, id est punires omnia peccata eorda pars, ubi agit de aversione irae, id est poenae. Quasi dicat: Benedixisti, remisisti, et sic mitigasti omnem iram tuam quae est hic; avertisti, id est avertes nos penitus in judicio; ab ira indignationis tuae, id est quae venit ex indignatione tua, et quoniam de futuro ista dicuntur, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ro. carnẽ. xꝑi uidebat: diuinitatẽ cor ñ
uidebat. dd hoc aũ carnẽ. caro uidit. ut
ꝑ fidẽ cor mundaret᷑. unde d̾s uideret᷑.
Unde dr. Fide mundans corda eor. C illud.
sericordiã: docens qͥcqͥd habet boni homo
ex deo ẽẽ. ⁊ sic homo ñ suꝑbit: ⁊ sic babens &¬

Expanded text:
ro carnem Christi videbat, divinitatem non videbat cor. Ad hoc autem caro carnem vidit, ut per fidem cor mundaretur, unde Deus. Unde dicitur: Fide mundans corda eorum ; et illud: sericordiam, docens quidquid boni habet ex Deo esse; et sic homo non superbit: et sic et
Abbreviated transcription (Latin):
Quod dixi ut prȩteritũ oro ut fiat.
Petit qͦd adhuc futurũ sciebat. Pro¬
pheticȩ gͦ dixͣ ut prȩterita. Hic au
orat ut uere futura : dicens. c̃uer¬
te. ⁊ aduerte. Quasi dic̾et. Dixi qͦsi
fact᷑a. quȩ certissime uideo futura.
&ẜ qr ñdũ st̃̾. oro ut fiant. Conuer¬
te nos ds a uiciis salutaris nr̃ ⁊ sic
auerte ir̃a tuã a nobis. Nũqͥd eñi iet̃

Expanded text:
Quod dixi ut praeteritum, oro ut fiat: petit quod adhuc futurum sciebat. Prophetice ergo dixit ut praeterita. Hic autem orat ut vere futura, dicens: Converte et averte; quasi dicat: Dixi quasi facta, quia certissime video futura. Et quia nondum sunt, oro ut fiat. Converte nos a vitiis, Deus salutaris noster, et sic averte iram tuam a
Abbreviated transcription (Latin):
slemo ascendit in cȩlũ. nͥ qͥ de cȩlo de scen¬
dit : filius hominis qͥ ẽ in cȩlo. Descendit
qͥd̾e caput. ascendit idem cũ corꝑe. scilie
eccła uestitꝰ. quã sibi exhibuit sine macła
⁊ ruga Solus gͦ ascendit. qr nobiscũ unꝰ ẽ¬
⁊ solus. Unitas enĩ: nos cõpaginat uni.
Cũ illo gͦ ascendit: q̃ eũ illo unꝰ ee̾ uoluit.
ꝑcaritatẽ nobiscũ ẽ int̾ra: ꝑ caritate cũ
illo sumꝰ in celo. Ille de orsũ ẽ cõpassiõe ca¬
ritatis: nos sursũ. spe caritatis. Om̃s gͦ
ut mali: s qr ꝑ egrinat᷑ ⁊ desid̾at patriã.
Cũ gͦ singłi dicimꝰ qr om̃s unũ sumꝰ in
xꝑo: unꝰ homo illud dicit. Adte leuaui.
ñ leuauimꝰ: ocłos meos qͥ habitas incelis
E qͦsi aliqͥs q̃reret. qͦmͦ leuasti. subdit ꝑ

Expanded text:
it in coelum nisi qui descendit de coelo, Filius hominis qui est in coelis , descendit quidem caput, ascendit idem cum corpore, scilicet Ecclesia vestitus, quam sibi exhibuit sine macula et ruga . Solus ergo ascendit, qui nobiscum unus est solus. Unitas enim nos compaginat uni; cum illo ergo ascendit, qui cum illo unus esse voluit per charitatem, nobiscum est in terra, per charitatem cum illo sumus in coelo. Ille deorsum est compassione charitatis, nos sursum spe charitatis. Omnes erut mali, sed quia peregrinatur et desiderat patriam. Cum ergo singuli dicimus, quia omnes unum sumus in Christo, unus homo illud dicit, ad te levavi, non levavimus, oculos meos qui habitas in coelis. Et quasi aliquis quaereret, quomodo levasti? subdit per
Abbreviated transcription (Latin):
biꝑtitꝰ ẽ .Ps̃. Primo uox ẽ tribulator deũ
respicienciũ ñ ad alia patrocinia. S cđo p̃¬
cat᷑ miscdiã ꝯtra insultantes: ibi. Miserere.
⁊ cet̾a. C attende ꝓgressũ ascendentis: un
dens. ad te leuaui ocłos meos. scił ocłos fi¬
dei ⁊ caritatis. Unde se mundat iste: ut cȩ¬
lũ fiat. Ascensus gͦ: est in affectu. Desic̾io
enĩ bono leuam᷑ ad cȩlũ sic̃ desderio
ad te. Cͦ enĩ leuaret: nͥ qͦ ascendens tende¬
bat: Non se attendit iste ut suꝑbꝰ qͥ sibi pla¬
cet. ⁊ ido deo displicet. Deo placet. eui
ał placet: cui uͦ d̾s placet. ipse sibi
displicet. Attende etiã. qr cũ multi hoc
dicant. ñ pluralit. s singłarit᷑ qͦsi unꝰ ho¬

Expanded text:
t psalmus. Primo, vox est tribulatorum Deum respicientium, non ad alia patrocinia. Secundo precatur misericordiam contra insultantes, ibi, miserere nostri, etc., et attende progressum ascendentis, unddens ad te levavi oculos meos, scilicet oculos fidei et charitatis. Unde se mundat iste, ut coelum fiat. Ascensus ergo est in affectu. Desiderio enim bono levamur ad coelum sicut desiderio ad te. Quo enim levaret, nisi quo ascendens tendebat! Non se attendit iste ut superbus qui placet sibi, et ideo displicet Deo. Deo placet, cui Deus placet; cui vero Deus placet, ipse sibi displicet. Attende etiam quia cum multi hoc dicant, non pluraliter, sed singulariter, quasi unus ho
Abbreviated transcription (Latin):
sa nͥ qr opus dei ẽ. ñdat iusto. Iđo ar. Qui
recipit iustũ in nomine iusti: merced̃eiu¬
sti accipiet. hoc qͦq miscdiam ñ impedit i
puniunt᷑ mali Puniendi em̃ st̃ iiq ñ
animo uleiõis s dilectiõis. Ubi aũ poten¬
cior occurrit. si ñ potes corrigere uł mo¬
uere. tolera: securꝰ ꝗͦd ñ erit impunituis.
Post miscdiã eñi fubdit de uidicio dicens.
e dñs faciens ẽ iudiciũ. Unde. Mic hium¬
dictã.⁊ ego retribuã dicit dñs .S quibꝰ
Om̃ibꝰ inuiriã pacientibꝰ ab his qͥ ñ st fui¬

Expanded text:
sa, nisi quia opus Dei est, non dat justo. Ideo dicitur: Qui recipit justum in nomine justi, mercedem justi accipiet . Hoc quoque misericordiam non impedit, si puniuntur mali. Puniendi enim sunt iniqui, non animo ultionis, sed dilectionis. Ubi autem potentior occurrit, nec potes corrigere vel monere, tolera; securus quod non erit impunitus; post misericordiam enim subdit, de judicio dicens: Et Dominus est faciens judicium. Unde: Mihi vindictam et ego retribuam, dicit Dominus . Sed quibus? Omnibus in
Abbreviated transcription (Latin):
homo: ⁊ cito transit homo. sic̾ fenũ qͦd ho¬
sic efflorebit: uł efflorebit .i. deflorebit.
ne suꝑbiat dicens. homo hoc habet: qr sic̃
honores. diuiciȩ. ⁊ cet̾a . ẜlos feni ẽ: qͥ ñ ẽ an¬
nuus. Qͦd pulchrius ẽ cito cadit. Unde. Om¬

Expanded text:
homo, et cito transit. Homo sicut fenum, quod hosic florebit, vel efflorebit, id est deflorebit. ne superbiat, dicens: Homo hoc habet quod sicuhonores, divitiae, etc. Aug. Flos feni est qui non est annuus, quod pulchrius est, cito cadit. Unde: Om
Abbreviated transcription (Latin):
sat᷑. Sic̃ gͦ nulla creatura: sic nullus locus
laudi excipit᷑. Seq̃ꝵ. Benedic anima mea dño.
Unde cepit: ibi finit. Benedicho a capite: be¬
nedictio a fine. Abenedictione ꝓfecti sumꝰ.
ad benedictionem redeamus: in ea regnemꝰ.
ꝑ hoc notat eos. qͥ bonis iniciis. bonũ finem

Expanded text:
satur. Sicut ergo nulla creatura, sic nullus locus laudi excipitur. Benedic, anima mea, Domino. Unde coepit, ibi finit. Benedictio a capite, benedictio a fine. A benedictione profecti sumus, ad benedictionem redeamus, in ea regnemus. Per hoc notat eos qui bonis initiis bonum finem
Abbreviated transcription (Latin):
inleuitico. os turturis iubet᷑ retorꝗg̃ri ad as¬
cellas: ut qͦd habet in ore. ostendat᷑ in oꝑe. ꝙ
ne te iactes qͥ facis uoluntatẽ eiꝰ. q ñ ẽ opus
tuũ s dei. Ipse eñi ꝑ te: ⁊ inte bonũ oꝑat᷑. un¬

Expanded text:
in Levitic. os turturis jubetur retorqueri ad ain Levitic. os turturis jubetur retorqueri ad axellas , ut quod habet in ore, ostendat in opere. Et ne te jactes qui facis voluntatem ejus, quia non est opus tuum, sed Dei. Ipse enim per te et in te bonum operàtu
Abbreviated transcription (Latin):
ubi cȩ lestes ⁊ oñs alias ereaturas monet bene¬
dicere: incipiens ab angelis. ⁊ dicens. Oange
dicit. ñ uꝑando. uł monendo. Qͣsi dic̃et. Qͦo
facitis amo: ⁊ ouos potentes .i. om̃s potesta¬
tes cȩlestes quȩ estis potentes uirtute. ñ uics¬
o. ut diabolꝰ benedicite es. Uos dieo: facientes¬
uerbũ illius. Uerbo dei ñ es iustꝰ aut fidelis:
ñ cũfacis fãcientes dico aqͥ qudiend̃a uocẽ
sermonũ eiꝰ .i. humiles ad obȩdiendũ. ñ suꝑbi. Qͥ
suũ auctorẽ nor̃t ⁊ uenerant᷑ hii tales digni
st̾ benedicere. ñ alii. Uel facientes ad audiendã
eiꝰ. Pͥ hoc significat᷑ ille ordo angelor. Benediei
Deinde genalit᷑ de om̃ibꝰ subdit. O ministri eꝰ.
qͥ facitis uoluntatẽ eiꝰ. ñ tantũ dicitis. uos be¬
nedicite. Malus eñi. ⁊ si lingua tacet. uita blas¬
phemat: si ymnũ cantat. tam̃ multos intuen¬
tes mala. mittit inblasphemias. Sigͦ uis benedi¬
cere d̾m: fac uerbũ eiꝰ. fac uoluntatẽ eiꝰ. Unde

Expanded text:
ubi per coelestes, et omnes alias creaturas, monet benedicere, incipiens ab angelis, et dicens: angeldicit, non imperando vel monendo. Quasi dicat: Quod facitis amo. Et, o vos potentes, id est omnes potestates coelestes, qui estis potentes virtute, non vitio, ut diabol int. Verbo Dei non es justus aut fidelis, nisi cum facis. Facientes dico, ad audiendam vocem sermonum ejus, id est humiles ad obediendum, non superbi, qui suum auctorem norunt et venerantur. Hi tales digni sunt benedicere, non alii. Vel facientes ad audiendam er hoc significatur ille ordo angelorum, benedicDeinde generaliter de omnibus subdit: O ministri ejus, qui facitis voluntatem ejus, non tantum dicitis, vos, benedicite. Malus enim etsi tacet lingua, vita blasphemat; et si hymnum cantat, tamen multos intuentes mala mittit in blasphemias. Alcuinc verbum ejus, fac voluntatem ejus. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
sius. ñ ut memorit tantũ ꝓnuncient᷑.s ad
faciendũ ea .÷. agant qͦd didicer̃t. Qd si nimis
inte. finis eñi p̃cepti: ẽ caritas. Oñs incelo pa¬
rauit. Predicat iudiciũ futurũ: ne peccantes
in solescant. Q si dicet. eẜ debes eẽ memor ut fa

Expanded text:
st non ut memoriter tantum pronuntient; sed ad faciendum ea, id est ut agant quod didicerunt; quod si nimis in te. Finis enim praecepti est charitas. VERS. am. Praedicat judicium futurum, ne peccantes insolescant; quasi, et debes esse memor ut fa
Abbreviated transcription (Latin):
fensã ab seondit.  uere: Qm̃ corrobora
Sed̾m altitudinẽ cȩli a terra. Si celũ po¬
test abscedere a ꝓtectiõe t̃rȩ: ⁊ d̾s pote¬
rit ñ ꝓtegere tim̃tes se. Attende aptam
cõꝑacionẽ. Celũ eñĩ undiq ẽ circa
tȩrr̃a. Inde etiã peccantibꝰ. lux ꝓuenit
ad ocłos: inde aer. inde sꝑs: inde plu¬
uia ad terra. Inde fructꝰ sine cȩlo defi¬
cit terra: sic ꝓtectio dei manet suꝑ ti¬
m̃tes eũ. eẜ qͥd fecit. e.ue. Quantũ di

Expanded text:
r secundum altitudinem coeli a terra. Si coelum potest abscedere a protectione terrae; et Deus poterit non protegere timentes se? attende aptam comparationem. Coelum enim undique circa terram est. Inde etiam peccantibus lux provenit ad oculos; inde aer, inde spiritus, inde pluvia ad terram, unde fructus. Sine Deo defixit terra, sic protectio Dei manet super tim