comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
giꝰ degrecis & troranis hystoriã edidit. ꝗͣ m
folsis palmar̃ ab eo scͥptã eẽ feruirt. Post da¬
retẽ aut̃ ingrccia. erodotꝰ hẏstorie pͥmꝰ auc¬
tor habitꝰ ẽ. Postquẽ ferecides claruit histẽ¬
porib: quib eszras legem scripsit.iii.
hs que utilia dixert̃. Multi enĩ sapientes p̃¬
terita hõiũ gelta adinstitutõnẽ p̃sentiũ hy¬

Expanded text:
gius de Graecis et Troianis historiam edidit, quam in foliis palmarum ab eo conscriptam esse ferunt. Post Daretem autem in Graecia Herodotus historiam primus habitus est. Post quem Pherecydes claruit his temporibus quibus Esdras legem scripsit. De uhis quae utilia dixerunt. Multi enim sapientes praeterita hominum gesta ad institutionem praesentium hi
Abbreviated transcription (Latin):
dactilo ⁊ spõdeo: ac sepe pene uł ex ħ uł ex illo:
nͥ qd̾ tẽꝑatissimũ fit utusq mixta. ꝗͣ si instru¬
at᷑ a singlis. Omĩb qͦ met̾s priꝰ ẽ. hoc pͥmũ
moyses incantico deut̾o nomii longe ante
fereciden ⁊ homet᷑ cecinisse ꝓbat᷑. Und̾ & aꝑ¬
par&e antiquiꝰ fuisse. ap̃ hebreos studiũ¬
carminũ: quã ap̃ gentiles. Si qͥdẽ ⁊ iob moy¬
si tpr̃ib ad equatus: exametro ũsu. dactili¬

Expanded text:
dactylo et spondeo, ac saepe pene vel ex hoc vel ex illo; nisi quod temperantissimus fit utriusque mixtura quam si instruatur a singulis. Omnibus quoque metris prior est. Hunc primum Moyses in cantico Deuteronomii longe ante Pherecyden et Homerum cecinisse probatur. Unde apparet antiquiorem fuisse apcarminum, quam apud gentiles. Siquidem et Iob Moysi temporibus adequatus, exametro versu, dactil
Abbreviated transcription (Latin):
lucꝰ qr caret luce. ꝑ nimiã nemoꝵ ũbrã. et
inanes id ÷ mites ⁊ modesti.qũ sid̃ t̾ribiles
simanes. Et parce:i eumenides furiȩ qd̾
nulli parcant. uł bene faciant. Hoc tropo
⁊ nani athlantes. ⁊ cęci uidentes. ⁊ uuilgo ethi¬
opes argentei appellant᷑. Int̃ ẏroniã aut̃ &
antifrasin hoc distat qd̾ ironia ꝓ nuntiatõs
sola indicat qd̾ intelligi uult: sic̃ cũ dicimꝰ
agenti homini male. bonũ ẽ qd̾ facis. Anti¬
frasis uͦ ñ uoce ꝓnuittiantis significat contͣ¬
ligit᷑. ñ aꝑiat᷑ ut ẽ illud. De comedente exi¬
uit eẏb. ⁊ deforte egressa ẽ dulcedo: signifi¬
cans ex ore leonis fauũ extͣctũ. Int̾ auegoriã
aut̃ ⁊ enignia ħ int̾ ẽ: qd̾ allegorie uis gemina
ẽ. ⁊ subres alias. aliud figalit̃ dicat. A nigma
uͦ sensꝰ tantũ obsc̾s ẽ. ⁊ ꝑ quasdã imagines

Expanded text:
lucus, quia caret luce per nimiam nemorum umbram: et manes, id est, mites, et modesti, cum sint terribiles et immanes; et Parcae et Eumenides Furiae, quod nulli parcant, vel benefaciant. Hoc tropo, et nani Atlantes, et caeci videntes, et vulgo Aethiopes argentei appellantur. 25. Inter ironiam autem, et antiphrasim hoc distat, quod ironia pronuntiatione sola indicat quod intelligi vult, sicut cum dicimus homini agenti male: Bonum est quod facis. Antiphrasis vero non voce pronuntiantis significat contrligitur, nisi aperiatur, ut est illud: De comedente exivit cibus, et de forte egressa est dulcedo', significans ex ore leonis favum extractum. Inter allegoriam autem et aenigma hoc interest, quod allegoriae vis gemina est et sub res alias aliud figuraliter indicat; aenigma vero sensus tantum obscurus est, et per quasdam imagines
Abbreviated transcription (Latin):
Hieracitis: coloris accipitͥsẽ Etitis: aqͥle ł geptalmoᷤ
rutilo sangͥnea. in medio nigrũ candido
tingit: ut luꝑoꝵ ułi Isleconites papauer expͥmit
tunt᷑. Liꝑia ⁊ suffita: õs bestias euocare tradunt
A nanctade in idromantia demonũ imagines euoca¬
re dict̃. Sinocitide ũbias inferoꝵ euocatas tene̾
dict̃. Celonites ocłs ẽ indicȩ testudinis uariꝰ. ⁊ pͣpure

Expanded text:
hieracitis accipitris colore, aetitis aquilae; aegopthalmos hieracitis accipitris colore, aetitis aquilae; aegopthalmos ex rutilo sanguinea, in medio nigrum candido cingit, ut luporum oculus. Meconites papaver exprimittuntur. 22. Liparia suffita omnes bestias evocari tradunt. 283 Ananchitide in hydromantia daemonum imagines evocari dicunt. Synocitide umbras inferorum evocatas teneri aiunt. 23. Chelonites oculus est Indicae testudinis, varius, et purpure
Abbreviated transcription (Latin):
humañ expͥmit Echopicꝰ ferre colors ẽ. Q dũ t̾it᷑.
nigrũ succ̃ emittit. Similaniciꝰ in eufrate alueo le¬
git᷑ ꝓ connessio. marmori simił medio colore qͥl auco
uelittiocłi pupilla int̾nitens Arabica ex pat̾a dicta:
aspectu eburnea ẽ Efestitis specłi nataͣm ht̃ in reddẽ.:¬
aqͣ addita statĩ refergẽt: ant si soli opposita aridã ma¬
t̾iam accendat. Dascit᷑ in corico. Ostracites lapidosꝰ
colore testacio durior. Alta acati simił: nͥ qd̾ acates
polita pinguescit. Duriciȩ tante ẽ. ut alie gẽme scul¬
pant᷑ fragm̃tis eiꝰ. Glosa petra simił ẽ linguȩ huma¬
de̾. Cui ñ modicã magi tͥbuunt potestatẽ. Nã ex eo
limares motꝰ excitari putant Dunt ⁊ quedã gẽma¬
rũ gn̾a: cognominata abaialib Ecites uiꝑeas ma¬
cłas expͥmits Carcinȩ marini canc̾ coloris ẽ Scorpitiᷤᷤ.
scorpionũ ⁊ colorẽ ⁊ effigit᷑ refert. Mirmittiis formi¬
ce reptantis effigiẽ imitat᷑ . Laos pauaniẽ similis.

Expanded text:
 ferrei coloris est, qui dum teritur, nigrum sucum emittit. Zmilanthis in Euphrate alveo legitur Proconnesio marmori similis, medio colore glauco, veluti oculi pupilla internitens. Arabica ex patria dicta aspectu eburnea est. Hephaestitis speculi naturam habet in reddenaquae addita statim refrigeret, aut si soli opposita aridam materiam accendat. Nascitur in Coryco. 16. Ostracites lapidosus, colore testaceo, durior. Altera achati similis, nisi quod achates politura pinguescit. Duriori tanta inest vis, ut aliae gemmae scalpantur fragmentis ejus. 17. Clossopetra similis est linguae humadere. Cui non modicam magi tribuunt potestatem; nam ex eo lunares motus excitari putant. Sunt et quaedam gemmarum genera cognominata ab animalibus: echites vipereas maculas exprimit; carciniae marini cancri color est; scorpitis scorpionem et colore et effigie refert; myrmecitis formicae reptantis effigiem imitatur; taos pavoni est similis;
Abbreviated transcription (Latin):
dãmͦ dausꝰ patet. Cunꝰ origo ħ fuit. In par te
syrie que fenicis uocat᷑ finitima uidce çirca ra¬
dicẽ montis carmeli palꝰ ẽ ex qͣ nastr᷑ belꝰ. m̃is.
qͥnq miliũ passiiũ spacio in mare fluens iux¬
ta ptolomaidẽ: cuiꝰ arene de torrente. fluctꝰ
sordib oluunt᷑. hic fama ẽ pulsa nauȩ merca¬
toꝵ nitͥ eũ sparsi ꝑlutꝰ epulas pararent. nec
cẽnt ꝓ attollendis uasis lapides. glebas intͥ
naui subdidunt. Qͥb accensis ꝑmixta qͣre¬
na littoris tnlucenas noui liqͦris fluxisserł¬
uos. ⁊⁊ hane fuisse originẽ uit̾. Mlox ut ẽ ingẽ¬
miosa sollercia. ñ fuit ꝯtenta solo nitro. s ⁊ a¬
Leuib enĩ aridisq lignis ꝯcoqͥt᷑ idiecto ci pri
aut int᷑ itinuuisq fornacib ut es lust᷑ inbss.

Expanded text:
ausus patet. Cuius origo haec fuit. In parte Syriae, quae Phoenice vocatur, finitima Iudaeae circa radices montis Carmeli palus est, ex qua nascitur Belus amnis, quinque milium passuum spatio in mare fluens iuxta Ptolomaidem, cuius arenae de torrente fluctu sordibus eluuntur. Hic fama est pulsa nave mercatorum nitri, cum sparsim per litus epulas pararent, nec essent pro adtollendis vasis lapides, glebas nitri e nave subdiderunt; quibus accensis permixta arena litoris, translucentes novi liquoris fluxisse rivos: et hanc fuisse originem vitri. Mox, ut est ingeniosa sollertia, non fuit contenta solo nitro, sed et aLevibus enim aridisque lignis coquitur, adiecto cypro ac nitro continuisque fornac
Abbreviated transcription (Latin):
mantib adã pͥmũ uocabła indidit:
appellans unicuiq nom̃ exp̃senti in¬
stitutione iuxta ꝯditonẽ nate᷑ ctii ser¬
uiret. Gentes aut̃. unicinq aĩaliũ
ex ꝓpͥa lingͣ ded̾unt uocabła. Ñ aũ scd̾m g̾cã¬

Expanded text:
mantibus Adam primum vocabula indidit, appellans unicuique nomen ex praesenti institutione iuxta condicionem naturae cui serviret. Gentes autem unicuique animalium ex propria lingua dederunt vocabula. Non autem sec
Abbreviated transcription (Latin):
hõib fieri. Admulta enĩ latͦcima fige᷑ scełatoꝵ
mutant᷑. ⁊ siue magicis cantib. siue herbar̃ ue¬
neficio totis corꝑib in feras tnͣseunt ¶ Siqͥdẽ .
ꝑ nat᷑am pleraq mutatõnẽ recipiunt: ⁊corritp¬
ta ĩ diu̾sas sp̃es t᷑nsformant᷑: sic̃ de uituloꝵ car¬
nib putͥdis apes. sic̃ de eqͥs scarabei: de mulis
locustȩ. deeancris scorpiones. Ouidiꝰ. Concaua
littorei. sidemas brachia cancͥ: Scorpiꝰ exibit.

Expanded text:
hominibus fieri. Ad multa enim latrocinia figurae sceleratorum hominibus fieri. Ad multa enim latrocinia figurae sceleratorum mutantur, et sive magicis cantibus, sive herbarum veneficio totis corporibus in feras transeunt. Siquidem et per naturam pleraque mutationem recipiunt, et corrupta in diversas species transformantur, sicut de vitulorum carnibus putridis apes, sicut de equis scarabei, de mulis locustae, de cancris scorpiones. Ovidius: Concava littorei si demas brachia cancri, Scorpius exibit,
Abbreviated transcription (Latin):
partib draconẽ: media capͣm. Quã quidã
fisiologi ñ aĩal .s. ciliciȩ montẽ ẽẽ aiunt qͥbꝰ¬
dã locis leones ⁊ capreas nutrientẽ. qͥbdã ar¬
dentẽ. quibdã plenũ serpentib. Hunc bello¬
rofons habitabilẽ feẽ. ⁊ inde chinierã dr occi¬
disse. Centauris aut̃ sp̃es uocabłm indidit .i. ho
fictos asseruer̃t̃. Porro minotaur̃ nom̃ supsis¬
se ex tauro ⁊ homine: q̃lẽ bestiã dicunt fabu¬
lose in laberuito inelusã fuisse. De q̃ ouidiꝰ. Se¬
mibouẽq uirũ. semi iuirũq bonẽ.¶ Onocentarr̃
asini ẽẽ dicat᷑ sic̃ ⁊ ippocentauri qͦd eqͦꝵ hõiũ¬
q in eis nat᷑a ꝯincta fuisse putat᷑ De tnsfor
de illa maga famosissima circȩ. q̃ socios qͦ ulixiᷤ
niuitasse fert᷑ in bestias. & de arcadib qͥ sorte: edu¬
cli t̾nsnatabant qd̾dã stagnũ. atq ibi ꝯũtebant᷑
isse ꝯu̾sos: ñ fabuloso m̃datio. s hystoriea ad¬
testatõe ꝯfirmant.¶S ⁊ qͥdã adsert̃ strias ex

Expanded text:
rtibus draco, media caprea. Quam quidam Physiologi non animal, sed Ciliciae montem esse aiunt, quibusdam locis leones et capreas nutrientem, quibusdam ardentem, quibusdam plenum serpentibus. Hunc Bellorophontes habitabilem fecit, unde Chimaeram dicidisse. Centauris autem species vocabulum indidit, id est ntauros fictos asseruerunt. 38. Porro Minotaurum nomen sumpsisse ex tauro et homine, qualem bestiam dicunt fabulose in Labyrintho inclusam fuisse. De qua Ovidius: Semibovemque virum, semivirumque bovem. 39. Onocentaurus asini esse dicatur, sicut et hippocentauri; quod equorum hominumque in eis natura conjuncta fuisse putatur, Centaurde maga illa famosissima Circe, quae socios quoque Ulyssis mutavit in bestias, et de Arcadibus, qui sorte ducti transnatabant quoddam stagnum, atque ibi convertebantur isse conversos non fabuloso mendacio, sed historica adfirmatione confirmant. Sed et quidam adserunt Strigas ex
Abbreviated transcription (Latin):
mẽttes cͥnitas serprntib quȩ se aspicientes ꝯu̾̃¬
tebant in lapides. hñtes unũ ocłm quẽ in uiẽ
utebant᷑. fuert̃ aut̃ tres sorores uniꝰ pulcͥtudini
q̃si uniꝰ ocłi. quȩ ita spectatores suos stupesõe fa¬
ciebant̾. ut u̾tere eos putarent᷑ in lapides Sire¬
nas tres fingunt fuisse ex parte uͥgines. ex
parte uolutres. hñtes alas ⁊ ungulas. qͣrũ u¬
na. uoce: alt̾a tybiis: t̾cia lira canebat. Que il¬
lectos nauigantes. subcantu in naufragio tͣ
ficte st̾ inferre naufragia. Alas aut̃ huisse ⁊ un¬
głis qrͣ amor ⁊ uolat ⁊ uuln̾at. Quȩ inde in
fluctib ꝯmorasse dic̃t᷑ qr fluctꝰ uenerẽ creaue¬
r̃t. Scyllã qͦ fert̃ feminã capitib suecinctã
caninis cũ latratib magnis ꝓpt̃ fretũ sicul
maris. in qua nauigantes uecticib in se ꝯcur¬
rentiũ undar̃ ext̾riti. latrare estiment un¬
das. qͦs sorbentis estꝰ uorago collidit. finguñ
& monstra quedã irrationabiliũ aĩantiũ. ut

Expanded text:
es crinitas serpentibus ferunt, quae aspicientes convertebant in lapides, habentes unum oculum quo invicem utebantur. Fuerunt autem tres sorores unius pulchritudinis, quasi unius oculi, quae ita spectatores suos stupescere faciebant, ut vertere eos putarentur in lapides. 30. Sirenas tres fingunt fuisse ex parte virgines, ex parte volucres, habentes alas, et ungulas; quarum una voce, altera tibiis, tertia lyra canebat. Quae illectos navigantes suo cantu in naufragia traiis fictae sunt inferre naufragia. 36 Alas autem habuisse, et ungulas, quia amor et volat et vulnerat. Quae inde in fluctibus commorasse dicuntur, quia fluctus Venerem creaverunt. 32. Scyllam quoque ferunt feminam capitibus succinctam caninis, cum latratimaris, in quo navigantes verticibus in se concurrentium undarum exterriti latrare existimant undas, quas sorbentis aestus vorago collidit. Fingunt et monstra quaedam irrationabilium animantium, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tͥa capita excrescebant. S constat ydrã locũ
fuisse euom̃tẽ aqͣs. uastantẽ uicinã ciuita¬
tẽ: in qͦ uno meatu clauso. multi erũpebanĩ
Qd̾ hercules uidens loca ipsa exussit. ⁊ sic aq̃
clausit meat᷑. Nã ydra: abaqua dicta ẽ Huiꝰ¬

Expanded text:
tria capita excrescebant. Sed constat Ydram fuisse locum evomentem aquas vastantes vicinas civitates, in quo uno meatu clauso multi erumpebant. Quod Hercules videns loca ipsa exussit et sic aque clausit meatus. Nam Ydra ab aqua dicta e
Abbreviated transcription (Latin):
iurat. id: male uirat. ꝑiurꝰ aut̃ in u̾bo .. ñ ht̃.
Na peiero ⁊ deiero dicimꝰ Ereuarieator male fid̾i
aduocatꝰ. ⁊ qͥuł in accusando nocit᷑a. uł in defen¬
dendo ꝓfutura. p̃t̾eat aut inutilit̾ drbieq po¬
uat mercede grãrũ lic&̾ corruptꝰ. Cic̃o. qͥd enĩ
a pelle .i. uultu. Foris. it. ut fallat arridoe s neqͥ̃¬

Expanded text:
iurat, id est male iurat. Periurus autem in verbo R non habet. Nam peiuro et deiero dicimus. Praevaricator, malae fidei advocatus, et qui vel in accusando nocitura, vel in defendendo profutura praetereat aut inutiliter dubieque ponat mercedis gratia licet corruptus. Cicero: 'Quid enim a pelle, id est, vultu. Foris enim ut fallat arridet, sed neq
Abbreviated transcription (Latin):
Est enĩ tardꝰ ad incedendũ. Qd̃ nom̃ ꝑ usũ
tͥnsut adanimũ. ꝑ nox ꝑuigilans. noctẽ
ꝑseuerans. Etinax impudenter tenens q̃¬
si ꝑtinens. Petulans nc̃ quidẽ ꝓ audase iñꝑ¬
bo ponit᷑. olim aut̃ acerbi flagitatores: ꝓprie
argentarioꝵ coactoꝵ pueri. qd̾ p̃cia rerũ
crebriꝰ & asꝑiꝰ exigebant a petendo petulan¬
ꝓcare ẽ petere. Uñ ⁊ nuptiarũ petitores. ꝓ¬
Peregrinꝰ longe a patͥa positꝰ. sic̃ alienigena.

Expanded text:
Est enim tardus ad incedendum: quod nomen per usum transiit ad animum. Pernox, pervigilans nocte. Perseverans. Pertinax, inpudenter tenens, quasi pertinens. Petulans nunc quidem pro audace et inprobo ponitur: olim autem acerbi flagitatores et proprie argentariorum coactorum pueri, quod pretia rerum crebrius et asperius exigebant, a petendo petulanprocare est petere; unde et petitores Peregrinus longe a patria positus, sicut alienigena.
Abbreviated transcription (Latin):
Io: obliqͦ. qd̾ ñ certa uia gradiat᷑. s pelliciendo
doł. Pirate st̃ p̃dones maritimi abincendio ua¬
uiũ tͣnseuntiũ qͣs capiebant dicti. Nã piro ig¬
nis ẽ. Pugillator. qͥ de manti in manũ nũmoꝵ
aliqͥd subt᷑hit. Peculator ꝓ eo qͦd sit pecuniȩ pu¬
blicȩ defraudator. &ditor. eo qd̾ detegit. idẽ. ꝓdi¬
tor ꝑditor. ut umꝰ obirã ꝓdim᷑. ꝑfidꝰ. qr frau¬

Expanded text:
 obliquo, quod non certa via gradiatur, sed pelliciendo dolis. Piratae, sunt praedones maritimi ab incendio navium transeuntium quas capiebant dicti. Nam Πῦρ ignis est. 222. Pugillator, qui de manu in manum nummorum aliquid subtrahit. Peculator, pro eo quod sit pecuniae publicae defraudator. Proditor, pro eo quod detegit. Item proditor, perditor, ut: Unius ob iram prod
Abbreviated transcription (Latin):
sinꝰ ocłoꝵ. a palpitatione dictae. qr sẽꝑ mo¬
uent᷑. Concurrt̾ eiũ inuicẽ: ut assiduomo¬
tu reficiant obtutũ Munite st aut̃ uallo
capilloꝵ: ut n aꝑtis ocłi si qͥs intid̾t reppel¬
lat᷑. ⁊ sõno cohibentib tãꝗͣ inuoluti qͥescant
latentes. In sũmitate aut̃ palpebrar̃ locis
qͥb se ult̾q clausa contingunt. extant ad¬
necti ordine seruato capilli. tutelã ocłis mi¬
nistrantes. ne irruentes facile iniurias ex¬
qͦ aerẽ ꝯcidendo mritificent. qͦ tenuẽ atqͥ le¬
renũ faciant uisũ. Lacͥmas qͥdã a laceratõe
m̃tis dictas putant: alii existimant ĩo qd̾
qd̾ celant ocłos. tegantq tuta custodia. dr̃¬
cilia dicta: qr suꝑ posita st̃ ciliis. Quȩ idͥco¬

Expanded text:
sinus oculorum, a palpitatione dictae, quia semper moventur. Concurrunt enim invicem, ut assiduo motu reficiant obtutum. Munitae sunt autem vallo capillorum, ut et apertis oculis si quid inciderit repellatur, et somno coniventibus tamquam involuti quiescant latentes. In summitate autem palpebrarum locis, quibus se utraque clausa contingunt, extant adnati ordine servato capilli tutelam oculis ministrantes, ne inruentes facile iniurias exquoque aerem concidendo mitificent, quo tenuem atque serenum faciant visum. Lacrimas quidam a laceratione mentis putant dictas; alii existimquod celent oculos, quos tegunt tuta custodia. Supercilia dicta quod superposita sint ciliis, quae ideo
Abbreviated transcription (Latin):
lis ẽ. Gene ft̃ inferiores ocłoꝵ partes: un
barbȩ incohant. Nã grece genos barbe¬
dicunt᷑. hinc igenẽ qd̾ inde incipian̾t
partes: ad ꝓtectonẽ coꝵ subposite. Uoca¬
te aut̃ male siuȩ qd̾ infra ocłos eminent.
in rotunditatẽ. q̃ gͣci mala appellant. siue
qd̾ sint sup̃ maxillas. Maxille ꝑ diminit̾o¬
nẽ dñr a mał. sicitti paxillꝰ a palo. taxillꝰ
a talo. Mandibule s̃. maxillar̃ parces. ex qͣ
nom̃ factũ. Barbã uete̾s uocauert᷑. qd̾ ui¬
roꝵ sit ñ mulier̃. Auriũ nom̃ dictũ ẽ. a
uotib hauriendis. Uñ ⁊ uirgiliꝰ. Utẽq his
uocant ab auditti. ꝑ ĩmutationẽ enĩ lictẽ
cussa ꝑ anfractꝰ earũ sonũ fac̃. ꝗd̾ seusũ
exciprant au̾diendi. Prmula suma par
auris abacumine dicta. Pinnũ .ii. anti¬
qͥ acutũ dicebant. Uũ n lupeunis :⁊ pui

Expanded text:
est. Genae sunt inferiores oculorum partes, unde barbae inchoant. Nam Graeci geneion barbae: hinc genae, quod inde incipiant partes ad protectionem eorum suppositae. Vocatae autem malae sive quod infra oculos prominent in rotunditatem, quam Graeci μῆλα appellant, sive quod sint supra maxillas. Maxillae per diminutionem a malis; sicuti paxillus a palo, taxillus a talo. Mandibulae sunt maxillarum partes, ex quo et nomen factum. Barbam veteres vocaverunt, quod virorum sit, non mulierum. Aura uocibus hauriendis, unde Vergilius uocemque his uocant ab auditu, per inmutationem litterae ercussa per anfractus earum sonum facit, quo sensum excipiant audiendi. Pinnula, summa pars auris, ab acumine dicta. Pinnum enim antiqui acutum dicebant; unde et bipennis et pi
Abbreviated transcription (Latin):
grecia ẽ. Dalmatia a delini maxĩa eiꝰd ꝓuincie
ciuitate tͣxisse nom̃ existimat᷑. Adheret aut̃ ab
oriente macedoniȩ. a septẽtͥone misiȩ. ab occasu
histͥa t̾minat᷑. a meridie uͦ. adriatico sinu clau¬
dit᷑. Epirꝰ a pirro achilł filio cognominat᷑. Cciiꝰ
pars ẽ. caonia quȩ antea molossia dicta ẽ. a mo¬
losso filio pirri. que de andromaca hu̾it S

Expanded text:
Graecia. Dalmatia a Delmi maxima eiusdem provinciae Graecia. Dalmatia a Delmi maxima eiusdem provinciae civitate traxisse nomen existimatur. Adhaeret autem ab oriente Macedoniae, a septentrione Moesiae, ab occasu Histria terminatur, a meridie vero Adriatico sinu clauditur. Epirus a Pyrrho Achillis filio cognominata. Cuius pars Chaonia, quae antea Molosia dicta est, a Moloso filio Pyrrhi quem de Andromacha habuit.
Abbreviated transcription (Latin):
macedonie. ab occasu istrie copulat᷑. Post misiã
aũ pannonia ẽ. Inde norieꝰ ager frigidꝰ. ⁊ partiꝰ
frucluosꝰ. pꝰ quẽ reticꝰ frugib ferax. qͥ excipit
galliã belgicã. Tracie tyras iafec filiꝰ ueniens.
nom̃ dedisse ꝑhibet᷑ Alii a seuicia incolarũ. tr.¬
urbs ꝯstantinopoł opposita ẽ. a septͥone uͦ hi
ster ostendr̃. a meridie uͦ egeo mari adhẽt ab
occasu macedonia illi subiacoe. Ctuꝰ regionẽ
oli ꝑsarũ popłs. marsagetȩ. sarmate. scite. ⁊ alie
plurimȩ nasciones incoluert̾. Ampla ẽ enĩ ĩõq
płimas ꝯtinuit gc̃s. Ebrũ fluuiũ tͣcia fundit:
qui. ĩ gentes barbaroꝵ płimas tangit. Grccia
a graco rege uocata ẽ. qͦ cunctã eã regionẽ ⁊i co
aboccidente dalmatia. in de epirꝰ. iñ elladas.
inde thessalia. iñ macedonia. iñ achara. ⁊ duȩ
Iin mari. creta ⁊ ciclades. Illiricꝰ aũ gn̾alit̾ qis

Expanded text:
Macedoniae, ab occasu Histriae copulatur. Post Moesiam Macedoniae, ab occasu Histriae copulatur. Post Moesiam autem Pannonia est. Inde Noricus ager frigidus et parcius fructuosus. Post quem Raeticus frugibus ferax, qui excipit Galliam Belgicam. Thraciae Thiras Iaphet filius veniens nomen dedisse perhibetur: alii a saevitia incolarum Tet urbs Constantinopolis opposita est, a septentrione vero Ister obtenditur, a meridie vero Aegeo mari adhaeret, ab occasu Macedonia illi subiacet. Cuius regionem olim Bessorum populus Massagetae, Sarmatae, Scythae et aliae plurimae nationes incoluerunt; ampla est enim, ideoque plurimas continuit gentes. Ebrum fluvium Thracia fundit, qui etiam gentes barbarorum plurimas tangit. Graecia a Graeco rege vocata, qui cunctam eam regionem regno ab occidente Dalmatia, inde Epirus, inde Hellas, inde Thessalia, inde Macedonia, inde Achaia, et duae in mari, Creta et Cyclades. Illyricus autem generaliter omnis
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ra gn̾alĩt ꝓꝑ barbaras gentes qͥb in habitat᷑.
barbarica dr᷑. Huiꝰ pars pͥma alania ẽ. quȩ ad
meothides paludes ꝑtingit. Post hanc dacia.
Iͥ ⁊gothia: deinde germania. uͥ płimã parcẽ
sueu in coluert̃. Germania pꝰ scithiã inferio¬
rẽ a danubio int̃ rhenũ finuũ oceanũꝙ
ꝯelusa cingit᷑ a septẽtrione ⁊ occasti oceano. abor¬
tu uͦ danubio. a meritie rheno flumine dirimit᷑.
t̾ra diues uiriũ ⁊ popłis innumerosis ⁊ ĩmanibꝰ.¬
Uñ ⁊ ꝑꝑ fecunditatẽ gignendoꝵ popłoꝵ germa¬
nia dicta ẽ. Gignit aues yrchanias. qͣrũ penne
nocte ꝑlucent. Uisontes qͦ feras ⁊ uros atq al¬
ces parturit. Mittit & gẽmas & cͥstallũ. ⁊ luci¬
nĩ. callaicũ qͦ uiridẽ. ⁊ cerariniũ candidũ Dues.
aũgermaniȩ. suꝑior iuxta septẽt̾onalẽ oceanũ.
cereris horreũ ñcupabant. ħ aũ aboriente. osti¬
is danubii iungit᷑. ab euro uͦ tͣchie. a meridie

Expanded text:
baras gentes, quibus inhabitatur, Barbarica dicitur. Huius pars prima Alania est, quae ad Maeotidis paludes pertingit; post hanc Dacia, ubi et Gothia; deinde Germania, ubi plurimam partem Suevi incoluerunt. Germania post Scythiam inferiorem conclusa, cingitur a Septentrione et Occasu Oceano, ab Ortu vero Danubio, a Meridie Rheno flumine dirimitur; terra dives virorum ac populis numerosis, et immanib fecunditatem gignendorum populorum Germania dicta est. Gignit aves Hyrcanias, quarum pinnae nocte perlucent; bisontes quoque feras et uros atque alces parturit. Mittit et gemmas, crystallum et sucinum, callaicum quoque viridem, et ceraunium candidum. Duae sunt autem Germaniae: superior iuxta septentrionalem Oceanum, Cereris horreum nuncupabant. Haec autem ab oriente ostiis Danubii iungitur, ab Euro vero Thraciae, a meridie
Abbreviated transcription (Latin):
magna fiducia. liber intrepidꝰ.
in trepide expectare. Si magnanimꝰ fu
eris ñ quã iudicabis tͥ contumeliã fieri.
de mnimico dices. ñ nocuit mͥ. s animũ
nocendi habuit. Et cũ illũ in potestate
tua uideris. uindictã putabis. uindica¬
rio appetas. neminẽ suffodias : palã aggred̾e.
Ñ geras cõflictũ nͥ indixis. Nam fraudes
⁊ doli. ĩbecillẽ faciunt. Eris magnanimꝰ.
si pericłã ñ appetas. ut temerarius. nec for¬
mides ut timidꝰ. Nã timidũ ñ facit animũ.
nͥ rep̃hensibilis uite conscientia mala.

Expanded text:
magna fiducia vives intrepidus intrepide expectare. Si magnanimus eris, nunquam judicabis tibi contumeliam fieri. De inimico dices: Non nocuit mihi, sed animum nocendi habuit; et cum illum in potestate tua videris, vindictam putabis, vindicasurro appetas, neminem suffodias, palam aggredere. Non geres, conflictum nisi indixeris; nam fraudes et doli imbecillum decent. Eris magnanimus, si pericula nec appetas, ut temerarius, nec formides, ut timidus; nam nil timidum facit animum, nisi reprehensibilis vitae conscientia.
Abbreviated transcription (Latin):
certa sit: siue deliberet. siue querat. suie ꝯ¬
tẽplet᷑. ñ recedat a uero. Sermo tius. ñ
sit inanis. s aut suadeat. aut moneat. aut
consolet᷑. aut p̃cipiat. Lauda parce. uicuꝑa
parciꝰ. Similiter rep̃hensibilis ẽ. nunia lau¬
dacio: quã ĩmod̾ata uituꝑatio. Illa adula¬
tione ista malignitate suspecta ẽ. Testuno¬
niũ ueritati ñ amicicie teddas. Cũ consida¬
tiõe ꝓmitte. Potiꝰ quã ꝓmiseris pr̃a. Si pru
la sustin̾e̾ possis: ista mod̾ari Non sẽꝑ in ac¬
tusis. s interdũ aĩo tuo requiẽ dato. s ⁊re¬
qͥes ipsa. plena sit pacientie studiss.⁊ cogita¬
tionib honis. Prudens: ñꝗͣ ocio marcet.¬
Accelerat tarda. ꝓplexa expedit. ardua ex¬
equat: dura mollit. asꝑa tẽꝑat. Scit enĩ
quid. qua uia. aggredi debeat. ⁊ cito singła¬
⁊ districte uidet consilia ĩꝑitoꝵ. Ex aꝑtis
obscura existimato: ex parius magna:

Expanded text:
certa sit; sive deliberet, sive quaerat, sive ccerta sit; sive deliberet, sive quaerat, sive contempletur, non recedat a vero. Sermo quoque tuus non sit inanis, sed aut suadeat, aut moneat, aut consoletur, aut praecipiat. Lauda parce, vitupera parcius. Nam similiter reprehensibilis est nimia laudatio, ut immoderata vituperatio. Illa nitate suspecta est. Testimonium veritati, non amicitiae reddes. Cum consideratione promitte plenius quae promiseris praesta. Si prudla sustinere possis et ista moderari. Non semper in actu sis, sed interdum animo tuo requiem dato: et requies ipsa plena sit sapientiae studiis, et cogitationibAccelerat tarda, perplexa expedit, dura mollit, exaequat ardua. Scit enim quid qua via aggredi debeat: et distincte cuncta videt. Consilium peritorum, ex apertis obscura aestimat, ex parvulis magna,
Abbreviated transcription (Latin):
esfimes ꝑꝑenses. ut dignitatẽ reb ñ ex
opinione multoꝵ. s ex rerũ natura ꝯ¬
ttuas. Nã scire debes quia sunt qͦ uide
estimes quod caducũ ẽ. nec aput te. qͤ ha¬
bes tãquã aliena seruabis: s ꝓte tãquã
tua: ⁊ dispenses ⁊ utaris. Si prudentĩa am¬
plecteris: ubiq idẽ eris. Et ꝓut rerũ ua
te aliquib mutes. s poci aptes: sicut ma¬
nus. que eadẽ ẽ.⁊ cũ in palia extendit᷑.
⁊ cũ in pugillũ constringit᷑. Prudentis
ꝓpͥũ ẽ examinare consilia. ⁊ ñ cito facili cre
dulitate ad falsa ꝓlabi. De dubiis ñ diffin¬
as. s suspensã tene sententiã. Nichil enĩ¬
tinuo ⁊ falsũ ẽ. Si prudens e̾e capis in futurũ
prospectũ intende. Que possunt conting̾e
amino tuo cuncta ꝓpone. Nichil tͥ subitũ sit.
s totũ añ conspicies. Prudens falle ñ uult.
Cogitaciones uagas. ⁊ inutiles⁊ uelut somnio
similes. ñ recipies. Cogitacio tua stabilis. et¬

Expanded text:
et perpenses, et dignitatem rebus non ex opinione multorum, sed ex earum natura constituas. Nam scire debes quia sunt quae videxistimes quod caducum est; nec apud te quae habes tanquam aliena servabis, sed pro te tanquam tua dispenses et utaris. Si prudentiam ampte in aliquibus immutes, sed aptes, sicut manus quae eadem est, et cum in palmum extenditur, et cum in pugnum astringitur. Prudentis est examinare consilia, dulitate ad falsa prolabi. De dubiis non definias, sed suspensam teneas sententiam. Nihil iloratur. Si prudens esse cupis, in futurum, prospectum intende; et quae possunt contingere, animo tuo cuncta propone. Nihil tibi subitum sit, sed per otium ante conspicies. Cogitationes vagas et inutiles, et velut somnio similes, non recipies; qui
Abbreviated transcription (Latin):
Uera libens dicas. quauis sint asꝑa dictu.
Tristis ad ẽ. messis si cesset leta uoluntas.
N facit ipse eger. quod sanꝰ suaserit egro.
Absentũ curas contra maledicta tuere.
Ipsos absentes in imicos ledere noli.
Nemo ita despectus. quin possit led̾e lesus.

Expanded text:
Vera libens dices, quamquam sint aspera dictu. Vera libens dices, quamquam sint aspera dictu. Tristis adest maeror, si cesset laeta uoluntas. Non facit ipse aeger, quod sanus suaserit aegro. Absentum causas contra maledicta tuere. Ipsos absentes inimicos laedere noli. Nemo ita despectus, quin possit laedere laesus.
Abbreviated transcription (Latin):
Diuicie trepidant. pauꝑtas lib̾a res est.
N homo culpandꝰ. quando ẽ in cͥmine laps.
Fac qd̾ te par sit ñ alt̃ quod mereat᷑
Dissimilis cunctis uor uultꝰ. uita uolunta.
Ipsũ se cruciat. te iundicat inuidꝰ in se.
Sẽꝑ pauꝑies questũ p̃ diuitis auget.
Tra om̃is patria ẽ. qua nascim᷑⁊ tumulam.
Asꝑa ꝑpessu. fiunt iocunda relatu.
Acriũs appetimꝰ noua quã q̃ parte tenemꝰ.
Labit᷑ ex ammobeneficiũ. inuiria durat.
Tolle mali testes. letuꝰ mala nr̃a feremꝰ.
Uir constans quic quid cepit cõplere laborat.
Sepe labor siccat lacͥmas. gaudia fundit.
Iniustus qͥ sola putat. reꝓb facit ipse.
Tristib efficior grauiꝰ sileta recordor.
Om̃e manu fac tũ consumit longa uetustã.
Quid cautꝰ caueas aliena exẽpla docebunt.
Haut ullũ tẽpꝰ uanitas simulata manebit.
Doctrina ẽ fructus dulcis radicis amare.
Spes facit illecebras. iusuq libido mouet᷑.

Expanded text:
Diuitiae trepidant, paupertas libera res est. Diuitiae trepidant, paupertas libera res est. Haud homo culpandus, quando est in crimine casus. Fac quod te par sit, non alter quod mereatur. Dissimilis cunctis uox uultus uita uoluntas. Ipsum se cruciat, te uindicat inuidus in se. Semper pauperies quaestum praediuitis auget.rra omnis patria est, qua nascimur et tumulamur. Aspera perpessu fiunt iucunda relatu. Acrius adpetimus noua, quam iam parta tenemus. Labitur ex animo benefactum, iniuria durat. Tolle mali testes: leuius mala nostra feremus. Vir constans quicquid coepit complere laborat. Saepe labor siccat lacrimas et gaudia fundit. Iniustus, qui sola putat proba, quae facit ipse. Tristibus adficiar grauius, si laeta recordor. Omne manu factum consumit longa uetustas. Quid cautus caueas, aliena exempla docebunt. Haud ullum tempus uanitas simulata manebit. Doctrina est fructus dulcis radicis amarae.Spes facit inlecebram uisuque libido mouetur.
Abbreviated transcription (Latin):
tilib mouitis prudens accõmodat aurẽ.
Ñ leca excollant animũ. ñ tͥstia frangant.
Dispar uiuendi racio ẽ. mors o̾ĩb una.
Grande aliqͥd caueas. tinudo cõmit̾e coidi.
Ñ quã sanant᷑ deformis uuln̾a fore.
Naufragiũ rerũ ẽ. mulier malefida marito.
Tusi aĩo reg̾is. rexes. si corꝑore. seruus.
Pximꝰ estobonis. si ñ potes optimꝰ e̾e.
Nullus tã parcus. quin ꝓdigus ex alieno.
Audit qd̾ nͣuult. qͥ ꝑgit dic̾e qd̃ uult.
Ñplacet ille mͥ. quisquis placeat sibi multũ.
Nulli seruitiũ differs. si lber haberis.
Uelbona cõtẽpni docer usus uel mala ferre.
Erigne ut fumꝰ. sicfaina ex cmine surgit.
Imbrob officiũ scit posc̃e. read̾e nescit.
Irridens miserũ dubiũsciat o̾e futurũ
Mortis imago uiuat sõnꝰ mors ipsa timet᷑
Quanto maior eris tanto mod̾antior esto.
Alta cadunt odiis. parua excollunt᷑ amoie
Criminis indultu. secura audacia crescit.
Qũelibet ignauũ facit indignatio fortẽ.

Expanded text:
tilibus monitis prudens adcommodet aurem. Non laeta extollant animum, non tristia frangant. Dispar uiuendi ratio est, mors omnibus una. Grande aliquid caueas timido conmittere cordi. Numquam sanantur deformis uulnera famae. Naufragium rerum est mulier male fida marito. Tu si animo regeris, rex es; si corpore, seruus. Proximus esto bonis, si Nullus tam parcus, quam prodigus ex alieno. Audit quod non vult qui pergit dicere quod vult. Non placet ille mihi quisquis placeat sibi multum. Juri servitium defer, si liber haberis. Vel bona contemni docet usus, vel mala ferri. Ex igne ut fumus, sic fama ex crimine surgit.Inprobus officium scit poscere, reddere nescit. Inridens miserum dubium sciat omne futurum. Mortis imago iuuat somnus, mors ipsa timetur. Quanto maior eris, tanto moderatior esto. Alta cadunt odiis, parua extolluntur amore. Criminis indultu secura audacia crescit. Quemlibet ignauum facit indignatio fortem.
Abbreviated transcription (Latin):
Qiis diues: qui nił cupit. qͥs pauꝑ: auarus.
Que dos matronis pulcherrimaᷤ iuta pudica.
Qͤ casta ẽ: de qua mentiri fama ueretur.
Quod prudentis opꝰ: cũ possit nolle noc̾e.
Quid s tulto pͥũ: non posse ⁊ uelle noce

Expanded text:
Quis dives? Qui nil cupiat. Quis pauper? Avarus. Quae dos matronae pulcherrima? Vita pudica. Quae casta est? De qua mentiri fama veretur. Quod prudentis opus? Cum possit, nolle nocere. Quid stulti proprium? Non posse, et velle noce
Abbreviated transcription (Latin):
Quatuor uirtutũ species. multoꝵs palib¬
Dapientiũ sententus definite sunt.
nẽstatẽ uite possit accede. harũ pͥmaẽ.
prudentia: scd̾a magnanimitas. tercia
continentia: quarta iusticia. Singła
gͥ his officiis que subt̃ annexa sunt. ho¬
nestũ ac bene moratũ uirum efficiui.

Expanded text:
Quattuor virtutum species multorum sententiis diffinite sunt, nestatem vitae possit. Harum prima est prudentia; secunda magnanimitas; tertia, continentia; quarta, justitia. Singulae tibi in officiis quae subsunt, annexae sunt, ac bene moratum virum efficiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
lunȩ noĩe tͣctũ. Luna enĩ mene. gͣco sermoͬuocat᷑.
Uñ ⁊ ap̃ hebreos m̃ses legitimi ñ ex soł cͥculo. s ex
lunȩ cursu enumerant᷑. qd̾ ÷ de noua adnouã.
gyptii aut̃ pͥmi apt̃ lunȩ uelotiorẽ cursũ. ⁊ ne
error ꝯputatõnis eiꝰ uelocitate accider&. ex soł cur¬
su diẽ m̃sis adinuenert̃. qm̃ tardior soł motꝰ. fa¬
ciliꝰ pot̾at ꝯp̾hendi. Ianuariꝰ m̃sis a iano dictꝰ.
anmi. Uñ ⁊ bifrons idẽ iani pingit᷑.: ut inteoitꝰ
anm ⁊exitꝰ demonstret᷑. ꝑ ebruariꝰ nuincupat᷑
a februa id: plutone. cui eom̃se sacͥficabat᷑. Nã:

Expanded text:
lunae nomine tractum. Luna enim μήνη Graeco sermone vocatur; unde et apud Hebraeos menses legitimi non ex solis circulo, sed ex lunae cursu enumerantur, quod est de nova ad novam. Aegyptii autem primi propter lunae velociorem cursum, et ne error conputationis eius velocitate accideret, ex solis cursu diem mensis adinvenerunt; quoniam tardior solis motus facilius poterat conprehendi. Ianuarius mensis a Iano dictus, anni. Unde et bifrons idem Ianus pingitur, ut introitus anni et exitus demonstraretur. Februarius nuncupatur a Februo, id est Plutone, cu
Abbreviated transcription (Latin):
nia supplicii genꝰ ad u̾b̾andũ aptũ. inuen¬
talla. atq exilia adinuenit: ⁊ ip̃e pͥor regi¬
b exiliũ meruit. iiii T alio ẽ suibi¬
tudo uindicte. ut talit̃ quis paciat᷑ it
firit. Hoc enĩ ⁊ nataͣle ⁊ in lege ẽ institutũ: ut le¬
deutẽ similis unidicta seqͣt᷑. Un ⁊ illud ÷ legis. Ocu
lũ ꝓ ocło.dentẽ ꝓdente. Talio aut̃ ñ solũ adinui¬
riã referendã. s etiã ꝓ bñficio reddendo ponit᷑.
Est enĩ ꝯmimꝰsermo ⁊ inurie ⁊ bñficienties¬

Expanded text:
mia supplicii genus ad verberandum aptum, invenmia supplicii genus ad verberandum aptum, inventalla atque exilia prior adinvenit et ipse prior ex regibus exilium meruit. Talio est similitudo vindicte, ut taliter quis patiatur ut fecit. Hoc enim et natura et lege est institutum, ut ledentem similis vindictlum pro oculo, dentem pro dente. Talio autem non solum ad injuriam referendam, sed etiam pro beneficio reddendo ponitur. Est enim communis sermo et injuriae et beneficenti
Abbreviated transcription (Latin):
pitu in corꝑe sonant. Nã plage qͣsi flage. S
plage ⁊ flagra. pͥmȩ positionis st̃. Flagella
aut̃ ꝑ diminutionẽ dicta. Anguilla ẽ qua
cohercent᷑ in scolis ꝑueri. q̃ uulgo scotica dr̃.
Fustes sunt qͥb iuuenes ꝓ cͥminib feriunt᷑:
appellati qd̾ p̃fixi infossis stent. qͦs palos ru¬
stici uocant. Uectes dicti. qd̾ manib uec¬
tent᷑: ũn ostia. saxaq uellunt᷑. S hii adpe
nas legũ ñ ꝑtinent. Uirge ft̾ sũmitates fron¬
diũ arboꝵq dicte. qd̾ uirides sint. uł qͦd ũi
habeant arguendi. Quȩ si lenis fuerit uir¬
ga ẽ. sicerte nodosa uł aculeata. scorpiore¬
ctissime noĩat᷑. qͣa arcuato uulne̾ ĩ corpꝰ
infigit᷑. Ictꝰ ꝓpͥe flagelloꝵ sc̃. abagitando uo¬
cati Ungulȩ dicte qd̾ fodiant. Hȩ ⁊ fidicłe:
qr his rei in equuleo torquent᷑. ut fides mue¬
niat᷑. Eculeus aut̃ dictꝰ qd̾ extendat. Torm̾ta
uͦ. qͦd toqñdo m̃tẽ inueniant. est & lautũ¬

Expanded text:
sonant. Nam plagae, quasi flagae; sed plagae et flagra primae positionis sunt, flagella autem per diminutionem dicta. Anguilla est qua coercentur in scholis pueri, quae vulgo scotica dicitur. Fustes sunt quibus iuvenes pro criminibus feriuntur, appellati quod praefixi in fossis stent; quos palos rustinantes . Vectes dicti, quod manibus vectentur, unde ostia saxaque evelluntur. Vectes enas legum non pertinent. Virgae sunt summitates frondium arborumque, dictae quod virides sint, vel quod vim habeant arguendi; quae si lenis fuerit, virga est; si certe nodosa vel aculeata, scorpio rectissimo nomine, quia arcuato vulnere in corpus infigitur. Ictus proprie flagellorum sunt, ab agitando vocati. Ungulae dictae quod effodiant. Haec et fidiculae, quia his rei in eculeo torquentur, ut fides inveniatur. Equuleus autem dictus quod extendat. Tormenta vero, quod torquendo mentem inveniant. Est et lato
Abbreviated transcription (Latin):
hanc causã: & ille hebreꝰ qͥ ꝓpt̃ uxorẽ ⁊ lib̾os
amans dnm̃ suũ aure ꝑtusa. seruitio subiu¬
gat᷑. seruire iubet᷑ in scłm. ħ ÷ usq ad annũ
scłis instruit᷑. Et dicta etas. qͣsi euitas: idr
similitudo eui. Nã euũ ẽ. etas ꝑpetua. cuiꝰ
neq iniciũ. neq extremũ noscit᷑. qͦd greci uo

Expanded text:
hanc causam et ille Hebraeus, qui propter uxorem et liberos amans dominum suum, aure pertusa servitio subjugatur, sersaeculis instruitur: et dicta aetas, quasi aevitas, id est, similitudo aevi. Nam aevum est aetas perpetua, cujus n
Abbreviated transcription (Latin):
fobi timorẽ dicunt. Uñ. i latini hunc mor¬
bum obaq̃ metũ lĩphaticũ uocant. fit aut
aut ex canis rabidi morsu. aut ex aeris spumi
in t̾rã ꝓiecta: ꝗͣ si homo uł bestia tetigerit.
aut dem̃tia replet᷑. ant in rabiẽ u̾tit᷑. Car¬
buncłs dictꝰ: qd̾ inceti suo rubens sit ut
ignis. pꝰea niger ut carbo extinctꝰ. Pestilen¬
tia ẽ contagiũ qd̾ dũ unũ app̾hendit cele¬
rit̾ ad plures transit. Signit᷑ aut̃ ex corrup¬
to aexe: & in uiscerib penit᷑ͣndo unitit᷑. Hoc
et siplerũq ꝑ aerias potestates fiat: tñ sinear¬
bitrio omĩpotentis di oĩno ñ fit. Dicta autẽ
pestilentia. qͣsi pastulentia. qd̾ uelitqi incendiũ
Ipsa ⁊ inguinaria: ab inguinũ ꝑcussione. fa¬
dẽ ⁊ lues. alabe ⁊ luctu uocata. Quȩ tm̃ acuta
ẽ: ut ñ habeat spaciũ tpr̃is. qͦ aut uita sꝑet᷑
aud mois: s repentinꝰ langor simul cũ morte

Expanded text:
 timorem dicunt, unde et Latini hunc morbum ab aquae metu lymphaticum vocant. Fit autem aut ex canis rabidi morsu, aut ex aeris spuma in terra proiecta, quam si homo vel bestia tetigerit, aut dementia repletur aut in rabiem vertitur. Carbunculus dictus, quod in ortu suo rubens sit, ut ignis, postea niger, ut carbo extinctus. Pestilentia est contagium, quod dum unum adprehenderit, celeriter ad plures transit. Gignitur enim ex corrupto aere, et in visceribus penetrando innititur. Hoc etsi plerumque per aerias potestates fiat, tamen sine arbitrio omnipotentis Dei omnino non fit. Dicta autem pestilentia, quasi pastulentia, quod veluti incendium Ipsa et inguina ab inguinum percussione. Eadem et lues a labe et luctu vocata, quae tanto acuta est ut non habeat spatium temporis quo aut vita speretur aut mors, sed repentinus languor simul cum morte
Abbreviated transcription (Latin):
aip̃ elidẽ gͣciȩ cuuitatẽ. eliis agentib ago¬
nẽ. ⁊ qͥnquennale certam̃: iiii mediis annis
uacantib ⁊ obħ elidũ certaminis tẽpꝰ olim¬
piadẽ uocauert̃. quadriennio in una olĩ¬
beleus int̃p̃tat᷑ remissiõis annꝰ. Est enĩ he¬
braicꝰ ⁊ sermo numerꝰ: qͥ septenis annoꝵ
clangebant᷑ tube.⁊ ad õs reũtebat᷑ antiqͣ pos¬
sessio. debita absoluebant᷑ ꝯfirmabant᷑ lib¬
tates. hc̃ numerꝰ ñ indieb pentecosten.
⁊ ip̃i cęlebramꝰ pꝰ dñi resurrectionẽ. remuis

Expanded text:
Elidem Graeciae civitatem, Eliis agentibus agonem et quinquennale certamen, quattuor mediis annis vacantibus; et ob hoc Elidum certaminis tempus olympiadem vocaverunt, quadriennio in una olymbileus interpretatur remissionis annus. Est enim Hebraicus et sermo et numerus, qui septenis annoruclangebantur tubae, et ad omnes revertebatur antiqua possessio, debita absolvebantur, confirmabantur libertates. Hunc numerum etiam in diebus Pentecosten et ipsi celebramus post Domini res
Abbreviated transcription (Latin):
łum redit. Annꝰ aut̃ dictꝰ. qr m̃sib in se re
uestigia uoluit᷑ annꝰ. Sic enĩ ap̃ egyptios rudi¬
c̃abat᷑ ante inuentas litt̾as opanpietũ draco¬
nẽ. caudã suã mordentẽ: qr in se recͣrit. Alii
pora annoꝵ. aut enĩ lunaris annꝰ s̃ tͥginta

Expanded text:
derum redit. Annus autem dictus quia mensibus in se recvestigia volvitur annus. Sic enim apud Aegyptios indicabatur ante inventas litteras picto dracone caudam suam mordente, quia in se recurrit. Alii nera ann
Abbreviated transcription (Latin):
Qdã at̃i kł a colendo appellari existimanł.
Ap̃ ueteres enĩ oiũ m̃siũ pͥncipia colebã¬
tur: sic̃ ⁊ ap̃ hebreos. Idꝰ aũ pleriq latino¬
tũ. ab edeudo dictũ ptitant: qͦd hi dies
ap̃ ueteres epular̃ ẽẽnt. None a nundi¬
nis uocate. Nũdinȩ enĩ ft̃ publice ꝯuen¬
tiones. siue mercimonia. de solticiis
noctes. Sqͥ noctiũ appellatã. qd̾ tẽ dies ⁊
nox horarũ spacco eqͣli ꝯsistunt. Duo st̃
liar̃. de qͦ tprẽ remeare soladifioreᷤ incip̾
cculos.Aliud hyemale .uiii. kł ianuari
as. qͣ tpr̃e sol altiores incip̃ circulos pete¬
re. Uñ hyemalis solsticiȩ dies mimimnꝰ

Expanded text:
dam autem Kalendas a colendo appellari existimant. Apud veteres enim omnium mensuum principia colebantur, sicut et apud Hebraeos. Idus autem plerique Latinorum ab edendo dictum putant, quod hi dies apud veteres epularum essent. Nonae a nundinis vocatae. Nundinae enim sunt publicae conventiones sive mercimonia. De solstitiisnoctes. Aequinoctium appellatum quod tunc dies et nox horarum spatio aequali consistunt. Duo sunt l., deo quo tempore remeare sol ad inferiores incipit circulos; aliud hiemale, VIII Kal. Ian., quo tempore sol altiores incipit circulos petere. Unde hiemalis solstitii dies minimus,
Abbreviated transcription (Latin):
hõiũ syda niuicupata.⁊ a sidib clies st appellat
a fando aut̃ feriȩ ñcupate st̃. qd̾ in eis nob tẽpꝰ dic¬
tionis ꝯstituit᷑. id÷ in diuino uł humano officio
fari. S ex eis festos dies hõiũ caula instituit
feriatos diuinoꝵ. sacͦrũ. Partes diei tͦs st̃. mane.
meridies ⁊ sup̃nia. Mane bux matitina ⁊ ple¬
na. nec iã crepuscłm. Et dictũ mane: a mano.
Manũ enĩ antiqͥ bonũ dicebant. Qd enĩ meliꝰ
luce: Alii maue eristimant uocari a manib:
qͦꝵ ꝯu̾satio a luna ad t̾rã ẽ. Alii putant aba
es dicła. qͣsi medidies. ħ ẽ mediꝰ dies: uł qr
tc̃ purioi dies ẽ. Merũ enĩ purũ dr̃. In toto
enĩ die nicħ clariꝰ meridie: qnͣdo sol medio
celo rutilat. ⁊ omuẽ orbẽ pars claritate illusttͣ
unꝰqͥsq sõuo tutior sit. Hodie qͣsi ħ die ⁊ qͦti¬

Expanded text:
ellati. A fando autem feriae nuncupatae sunt, quod sit in eis nobis tempus dictionis, id est in divino vel humano officio fari. Sed ex his festos dies hominum causa institutos, feriatos divinorum sacrorum. Partes diei tres sunt: mane, meridies et suprema. Mane lux matura et plena, nec iam crepusculum. Et dictum mane a mano; manum enim antiqui bonum dicebant. Quid enim melius luce? Alii mane aestimant vocari a Manibus, quorum conversatio a luna ad terram est. Alii putant ab aes dicta quasi medidies, hoc est medius dies; vel quia tunc purior dies est. Merum enim purum dicitur. In toto enim die nihil clarius meridie, quando sol de medio caelo rutilat et omnem orbem pari claritate inlustrat. unusquisque somno tutior sit. Hodie quasi hoc die; et quoti
Abbreviated transcription (Latin):
Uesꝑum abstella occidñtali uocatũ: quȩ solt̃ occi¬
duũ sequit᷑. & tenebras sequentes p̃cedit. De qua
Tenehias aũ dictas. ex qd̾ teneãt umbras. Conticim¬
ũ ẽ. qͣndo õs silent. Conticescere eñ: silere ẽ. In tẽ¬
pestũ ẽ mediũ ⁊ mactuosũ noctis tẽpꝰ. qñ agi uichil
potest: & oĩa sopore quieta st̃. Nã tẽpꝰ ꝑ se ñ intelligit᷑.
nͥ ꝑactꝰ humanos. Dednĩ aũ nocłis. actu caret. Gͦ
gallos lucis p̾mntios dictũ. Matutinũ ẽ int̾abs¬
cessũ tenebrarũ. & aurore aduentũ. ꝙ dictũ ma¬
tutinũ. qͦd ħ tempꝰ inchoante mane sit. Dilucu¬
lũ qͣsi rã incipiens parua diei lux. Hec ẽ ⁊ aurora
quȩ solẽ p̃cedit. Ẽ aut̃ aurora diei clarescentis ex¬
ordiũ. ⁊ pͥmꝰ splendor. aeris. qͥ grece eoas dr̃ quã
nos ꝑ diriuatõnẽ aurorã uocamꝰ. qͣi euroram. De¬

Expanded text:
erum ab stella occidentali vocatum, quae solem occiduum sequitur et tenebras sequentes praecedit. De quTenebras autem dictas, quod teneant umbras. Crepusculium est, quando omnes silent. Conticescere enim silere est. Intempestum est medium et inactuosum noctis tempus quando agi nihil potest, et omnia sopore quieta sunt. Nam tempus per se non intelligitur, nisi per actus humanos. Medium autem noctis actu caret: ergo um propter gallos lucis praenuntios dictum. Matutinum est, inter abscessum tenebrarum et aurorae adventum: et dictum matutinum, quod hoc tempore inchoante mane sit. Diluculum, quasi jam incipiens parva diei lux: haec et aurora, quae solem praecedit. Est autem aurora diei clarescentis exordium, et primus splendor aeris, qui Graece eos dicitur, quam nos per derivationem auroram vocamus, quasi euroram.
Abbreviated transcription (Latin):
pͥꝰ. Nox a nocendo dicta: eo qd ocłis noceat.
Quȩ iccirco liuiȩ ac syđuni lucẽ ht̃. ne in deco¬
ra ẽet. uit ꝯsolaret᷑ om̃s nocte oꝑantes: ⁊ ut qͥb¬
d̾a animantib que lucẽ solis ferre ñ posst̾ad¬
sufficientiã tẽparet᷑. Noctis aut̃ ⁊ diei alt̾natio.
ꝓpt̃ usissitudinẽ dormiend. uigilandaiq ef¬
secta ẽ: nut oꝑis durni laborẽ noctis reqͥes
tinere lassat᷑ sol. ⁊ cũ ad ultimũ celi spacrũ ꝑ¬
uenit. elanguescit. ac tabefactꝰ efflat suos ig¬
nes: aut qr eadẽ ui sub t̾ras cogit᷑. qͣssuꝑ t̾ras

Expanded text:
. Nox a nocendo dicta, eo quod oculis noceat. Quae idcirco lunae ac siderum lucem habet, ne indecora esset, et ut consolaretur omnes nocte operantes, et ut quibusdam animantibus, quae lucem solis ferre non poss. Noctis autem et diei alternatio propter vicissitudinem dormiendi vigilandique effecta est, et ut operis diurni laborem noctis requiestinere lassatur sol, et cum ad ultimum coeli spatium pervenit, elanguescit, ac tabefactus efflat suos ignes: aut quia eadem vi sub terras cogitur, qua s
Abbreviated transcription (Latin):
b ⁊ bestiis exponi. Nã ferro mori. etas qͦ maior
optauit. Gladiꝰ enĩ sine graui ore cruciatu com¬
pendiosa morte. uitã finire nouit. Culleũ ẽ par¬
ricidale uascłm ab occulendo. id claudendo di
ctũ. Est aut̃ uter excorio factus. in quo parricide
cũ simia ⁊ gallo ⁊ serpente inclusi in mare. p̃cipi¬
tant᷑. Oĩũ aut̃ istarũ mortiũ. genꝰ animadu̾sio

Expanded text:
bus, et bestiis exponi. Nam ferro mori aetas quoque major bus, et bestiis exponi. Nam ferro mori aetas quoque major optavit. Gladius enim sine majori cruciatu compendiosa morte vitam finire novit. 36. Culleus est parricidale vasculum ab occulendo, id ctum. Est autem uter ex corio factus, in quo parricidae cum simio et gallo et serpente inclusi in mare praecipitantur. Omnium autem istarum mortium genus animadversio
Abbreviated transcription (Latin):
xiliũ dictũ. qͣsi ext solũ. Nã exul dr̃ qd̾ extͣ ui
lsolũ ẽ. uñ ⁊pꝰ liminio redeuntib hoc ẽ de exi¬
lio reducendis. qͥ st̃ irretiti in uiria. id⁊ extͣli¬
men patͥe. Diuidit᷑ aut̃ exiliũ in relegatis ⁊
dã uenã. marmoraq sequanda in crustis.uii¬
eruitꝰ a seruando uocata ap̃ antiqͦs enĩ qui
inbello amorte seruabant᷑. serui uocabant᷑.
supplicio gͣuior ẽ. Nã uͥ lib̾tas ꝑiit: una ibi
casꝰ. ex qͥb crux uł patibłm. in qͦ hoĩes appẽ¬
pensũ enĩ stͣngulatũ ħ exanimat. S pati¬
buli minor pena quã crucis. Nã patibłm
appensos statim exanimat. crux aũ suf¬
fixos diucruciat. Uñ ⁊ in eu̾głio. Latͦnib
ut morerent᷑. ide ligno ante sabbatũ depo¬
nerent᷑. crura ꝯfracta st̃: qr ligno suspen¬
si. cito mori ñ pot̾ant. In ipso quoq gn̾e
necis differt. Crudeliꝰ ẽ enĩ in aqͣ spm̃ torq̃ntes
extingui. ignib uri. frigore ⁊ fame necari. caui¬

Expanded text:
dictum, quasi extra solum. Nam exul dicitur, qui extra solum est. Unde postliminium redeuntibus, hoc est de exilio reducendis, qui sunt eiecti iniuria, id est extra limen patrie. Dividitur autem exilium in relegatis etdam venam marmoraque seervitus a servando vocata. Apud antiquos enim qui in bello a morte servabantur, servi vocabantur. supplicio gravior est; nacasus, ex quibus crux, vel patibulum, in quo homines appenpensum enim et strangulatum ex eo exanimat; sed patibuli minor poena quam crucis. Nam patibulum appensos statim exanimat, crux autem suffixos diu cruciat, unde et in Evangelio latronibus, ut morerentur, et de ligno ante Sabbatum deponerentur, crura confracta sunt, quia ligno suspensi cito mori non poterant. 33. In ipso quoque necis differt. Crudelius est enim in aqua spiritum torquente exstingui, ignibus uri, frigore, et fame necari, cani