comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quidam frater in mona¬
sterio nomine eulaliꝰ: nimis
pabile admisissent negligentio¬
res fratres.excusantes culpas
suas. supradc̃m frẽm asserebãt
esse culpabilem. Cumq argu¬
eretur a senorib fr̃ĩb non ne¬
gabat. sed ꝓsternebat se in t̾rã.
et adorans eos. dicebat se peccasse.
et negligenter fecisse. Cum au¬
tem iterum ac frequenter ac¬
cusarent eum. et scd̾m regulã
monasterii biduana ac tridu¬
ana ieminia ei indicerentur. ille
omnia patienter tolerabat. Ig¬
norantes antem fratres quia
hec omnia pro humilitatis uir¬
tute patienter sustineret: con¬
uenientes pariter maxime se¬
niores fratͥs ad patrem mona¬
sterii dixerunt ei. Considera
pater quid faciendum est. Qm¬
diu enim possumus sustiuere
negligentias et dampnaque
fratex eulaliꝰ facit in monaste¬
rio: Iam pene omnia uasa et
utensilia monasterii confracta
sunt et exterminata per negli¬
gentiam eius. Quomodo ergo
iste talis est colerandꝰ: Respon¬
densq pater monasteriiait. In

Expanded text:
quidam frater in monasterio, nomine Eulalius, nimispabile admisissent fratres negligentiores, excusantes culpas suas, supradictum fratrem asserebant esse culpabilem. Cumque argueretur a senioribus fratribus, non negabat, sed prosternebat se in terram, et adorans eos, se dicebat peccasse, et negligenter fecisse. Cum autem iterum ac frequenter accusarent eum, et secundum regulam monasticam biduana ac triduana jejunia ei indicerentur, ille omnia patienter tolerabat. Ignorantes autem fratres quia haec omnia pro humilitatis virtute patienter sustineret, convenientes pariter, et maxime seniores fratres ad Patrem monasterii, dixerunt: Considera, Pater, quid faciendum sit, quandiu enim possumus sustinere negligentias et damna quae frater ille. Eulalius facit in monasterio? Jam pene omnia vasa et utensilia monasterii confracta sunt, et exterminata per negligentiam ejus. Quomodo ergo iste talis tolerandus est? Respondens Pater monasterii ait: In
Abbreviated transcription (Latin):
cisci mente diuini amoris
dulcedo repleuerat: ut iomĩb
opera creatoris miranda considerãs
maxima etiam erga cunctas afflu¬
eret pietatis teneritudine creatu-¬
ras. Inter alias tamen illas preci¬
pue cliligebat: quas ut puta o¬
uiculas simplicioris et mansue¬
tioris nature uidebat: quatum e¬
tiã nominib xp̃m obaliquam
similitudinem figutari in scrip¬
turis audierat. Nam tempore
quodam ꝑ mat̾chiam anchone
cum fratre paulo quem ibidẽ
ministrum constituerat tran-¬
siens: quendam hyrcoꝵ.⁊capra¬
rum uidit in pascius non modi¬
cum gregem: et unicam inter
omnes iam dicti gregis pecudes
ouiculam depascentem. ad cuiꝰ
inntuitum grauit ingemiscẽs:
dixit ad frẽm. Nonne uides hanc so¬
lam ouitulam inter hyrcos ⁊ capeaᷤᷤ
simpliciter ambulantem: Sic uti

Expanded text:
cisci mentem divini amoris dulcedo repleverat, ut in omnibus opera Creatoris miranda considerans, maxima etiam erga cunctas afflueret pietatis teneritudine creaturas. Inter alias tamen illas praecipue diligebat, quas, ut puta oviculas, simplicioris et mansuetioris naturae videbat, quarum etiam nominibus Christum ob aliquam similitudinem figurari in Scripturis audierat. Nam tempore quodam per Marchiam Anconae cum fratre Paulo, quem ibidem ministrum constituerat, transiens, quemdam hircorum et caprarum vidit in pascuis non modicum gregem, et unicam inter omnes iam dicti gregis pecudes oviculam depascentem. Ad cuius intuitum graviter ingemiscens, dixit ad fratrem: "Nonne vides hanc solam oviculam inter hircos et capras simpliciter ambulantem? Sic uti
Abbreviated transcription (Latin):
tolerantia declarauerit: atq
ita post modum susceptus. di¬
ligentia sĩma perquiritur. ne
de facultatib suis inheserit
ei uelmũ nũmi contagium.
Scunit enim eum sub mõa¬
sterii disciplina diturnum
esse non posse: sed nec humili¬
tatem atq obedientiam obti¬
nere. sim conscientia eiꝰ quan¬
tulumcũꝙ pecunie latitane¬
rit. Qmobrem ita nudatur
quisq cum receptus fuerit
omni pristina facultate. ut
ne ipsum quidem quo indutꝰ
mittatur ulteriꝰ: sed incõuen¬
tu fr̃m productus in mediũ
exuatur ꝓpriis indumentis.
ac per manus albatis indua¬
tur monast̾ii uestimentis.
ut pethoc se nonsolum uni¬
uersis rebus suis antiquis
nouerit expoliatum. sed etiã
mundiali fastu deposito. ad
xp̃i paupertatem et mopiam
se descendisse cognoscat. Illa
uero que posuit nestimenta
tam diu reseruant᷑ inmona¬
sterio: donec profectus et con¬
uersationis eius ac tolerantie
uirtutem eiudenter cognos¬
cant. Et si posse eum ibi perdu¬
rare perspexerint:tunc indi¬

Expanded text:
tolerantia declaraverit; atque ita postmodum susceptus, diligentia summa perquiritur ne de facultatibus suis inhaeserit ei vel unius nummi contagio. Scient enim eum sub monasterii disciplina diuturnum esse non posse, sed nec humilitatem aut obedientiam obtinere, si in conspectu ejus quantulumcunque pecuniae latitaverit. Quamobrem ita nudatur unusquisque, cum receptus fuerit, omni pristina facultate, ut ne ipsum quidem vestimentummittatur ulterius ; sed in conventu fratrum productus in medium, exuitur propriis indumentis, ac per manus abbatis induitur monasterii vestimentis, ut per hoc non solum se universis rebus suis antiquis noverit spoliatum, sed etiam omni mundiali fastu deposito, ad Christi paupertatem et inopiam se descendisse cognoscat. Illa vero quae posuit vestimenta , tandiu reservantur in monasterio, donec profectus et conversationis ejus ac tolerantiae virtutem evidenter agnoscant. Et si posse eum ibi perdurare perspexerint, tunc indi
Abbreviated transcription (Latin):
lbas mathois uenit ali¬
quando de locoqui dicit᷑
fecit. Et dum parit̃ cõmoraren¬
tur: dicit ei ep̃x Indulge michi
abba scio enim qd̾ hanc eisam
nolebas: sed ego ate benedici
desiderans. hec presũpsi. Cuise¬
quia diuidi ab illo quimecũ
ficioorationes meas implere.
ordinem ego illum. Respondit
albas mathois. Siquidem dig¬
nus sit nescio: unum autem
me. Ordinauit autem et illũ.
¶triꝙ tamen ita ꝑtransierunt
usc ad finem suum: ut ad alta¬
re quantum ad oblationem sa¬
crandam nuqͣm accederent.
Unde dicebat senex. Confidoiiz
in deo meo. qd̃ non halro grande
iudicium ꝓpter ordinationem
hanc: quia oblationem nonmͥ
presimpsi offerre. Nam ordina¬
tio hec illorum est qui sinecul¬

Expanded text:
bbas Muthues venit aliquando de loco qui vocatur fecit. Et dum pariter commorarentur, 528 dicit ei episcopus: Indulge mihi, abba; scio enim quia hanc causam nolebas, sed ego a te benedici desiderans hoc praesuquia dividi habeo a fratre qui mecum ficio orationes meas implere. ordinabo et ego illum. Respondit abbas Motois: Si quidem dignus sit, nescio; unum tamen me. Ordinavit autem et illum. Uterque tamen ita permanserunt usque ad finem suum, ut ad altare, quantum ad oblationem sacrandam, nunquam accederent. Unde dicebat senex: Confido in Deum meum quia non habeo grande judicium propter ordinationem hanc, quia oblationem offerre non praesumpsi; nam ordinatio illorum est qui sine cul
Abbreviated transcription (Latin):
esset in egypto et egressus
fuisset de cella sua: reuersus in¬
uenit quendam fratrem furan¬
tem id quod incella sua habe¬
bat. Stetit ergo et ip̃e tanqͣm
peregrinus: et carrigauit ani¬
mal cum illo cum multa reqͥe.¬
et perduxit eum dicens. Nichil

Expanded text:
esset in Aegypto, et egressus fuisset de cella sua, regressus invenit quemdam latronem furantem id quod in cella sua haberet . Stetit ergo et ipse tanquam peregrinus, et carricavit animal cum illo; et cum magna patientia deduxit eum, dicens: Nil
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprii amiserant sensus. ut in eo ni¬
chil amplius ex homine quam im¬
mobilis tantum figura remane¬
ret. et ad hoc redactus est. infirmi¬
tati eius nullo modo uirorum di¬
ligentia deseruire sufficeret: nisi
strasset. Nam portato eo ad mo¬
nasterium sacram uirginum. cib
obsequio. Explendisq omnib na¬
ture netessitatil eadem illi dili¬
gentia ꝑãnos fi̾ne q̃tnoeid est usq
aduite sue t̾minum seruiebat. Eͥ
tum tanta eẽt omnium membroꝵ
debilitate constrictus. ut nulli ĩ
debat: ut cum de oleo quod corpus
mi. statim cunctis ualitudinib
curarentur ita ut semꝑ hac eius
ualituline euident̾ claresceret. ⁊
debilitatem membroꝵ eras amore
domini contributam: ⁊ sanctatum

Expanded text:
prii amiserunt sensum, ut in eo nihil amplius ex homine quam immobilis statuae figura remaneret. Et ad hoc redactus est, ut infirmitati ejus nullo modo virorum diligentia deservire sufficeret, nisi strasset. Nam delato ad coenobium sanctarum virginum, cibusobsequio, explendisque omnibus naturae necessitatibus, eadem illi diligentia per annos ferme quatuor, id est, usque ad vitae suae terminum serviebat. Qui cum tanta esset omnium membrorum debilitate constrictus, ut nulli in debat, ut cum de oleo quod cadavermi, statim a cunctis valetudinibus curarentur; ita ut super hac ejus valetudine evidenter claresceret, et debili tatem membrorum ejus amore Do
Abbreviated transcription (Latin):
est unius sicut de pauperib: Et
dixit senex. Non. Bixit autem
frater. Quare abbaͦ Ex respondit
senex. Quia sangnis ip̃e trahit
in initio adinuicem. et loqueban᷑s
aliquid quod utile eẽt animab
ntis. efficiebamur seorsum ⁊ as
cendebamus incelum. Nunc au¬
tem congregamur et iobtrec¬
tationib occupamur: et unus
omnino oportet habere hominẽ
intra cellam tuam opus quod
labores. Si auteri inropere dei oc¬
cuꝑatur uenit ad eum diabolꝰ
de clie incliem:s non inuenit
locum quo maneat. Si autem
rursus do. minando ei mimicꝰ
in captiuitatem redegerit eum
uenit iterum sp̃ sc̃s frequent̾.
s si nos nonfacimus ei locum:
ꝓpt̾ maliciam nr̃am discedit.
Descenderunt aliquandomo¬
nachi de egỹpto inscithi: ut nide¬
rent seniores loci illius. Et cum
iudissent eos extenuatos fame

Expanded text:
est sicut unus de pauperibus? Et dixit senex: Non. Dixit autem frater: Quare, abba? Et respondit senex: Quia sanguis ipse trahit te ur initio ad invicem, et loquebamur aliquid quod utile esset animabus nostris, efficiebamus seorsum et seorsum, et ascendebamus in coelum; nunc autem congregamur, et in obtrectationibus occupamur, et unus omnino oportet hominem habere intra cellam opus, quod laboret; si autem in opere Dei occupatur, venit ad eum diabolus die inter diem, sed non invenit locum in quo maneat. Si autem rursus dominando ei inimicus in captivitatem redegerit eum, venit iterum spiritus Dei frequenter; sed si nos ei non facimus locum propter malitiam nostram, discedit. 109. Descenderunt aliquando monachi de Aegypto in Scythi, ut viderent seniores loci illius. Et cum idissent eos extenuatos fame
Abbreviated transcription (Latin):
mitibus et miscd̃iam postula¬
bat: ꝓmittens ut si preterita
illi fuissent remissa p̾cata
ulteriꝰ ad eadem non rediret.
et ideo priorib criminibus de¬
letis ad hant grãm quam ui¬
disti peruenit. Cum autem
ep̃c de gr̃a dei miraretur eocp
non solum de cormentis tam
statuerit. s etiam tanto ho¬
nore decorauerit: respondens
angłs dixit. Benemiraris: ho¬
mo enim es. Nam dominus
nr̃ ac uester naturalit̾ lonꝰ¬
est: et hominib cessantibus
ap̾catis indulget. Petentib¬
enim confessionem semꝑ: nõ
solum tormenta dimittit. s
et honore efficit dignos. Sic
euim deus dilexit hominem.
ut unigenitum filium suum
pro p̾ratorib destinaret:et pro
ipsis daret ad mortem. Qui gͦ
dum inmici eiꝰ eeñt. mori pro
ipsis elegit. qͣntomagis illis cõ¬
scias. quia nullum pͤcatum
humanum bonitat̾ełi uincit:
sitantũm per penitentiam imꝰ¬
quisꝙ ea que priꝰ ꝑfecerat abu¬
leuerit mala. Misericors enĩ

Expanded text:
mitibus Dei misericordiam postulabat, promittens ut si praeterita illi fuissent dimissa peccata, ulterius ad eadem non rediret; et ideo prioribus criminibus deletis, ad hanc gratiam, quam vidisti, pervenit. Cum autem episcopus de gratia Dei miraretur, eo quod non solum de tormentis tam statuerit, sed et tanto honore decoraverit, respondit angelus: Bene miraris, homo enim es. Nam Dominus noster ac vester, naturaliter bonus et humanus est cessantibus a peccatis, et poenitentibus in confessione: quia non solum tormenta dimittit, sed etiam honore efficit dignos. Sic enim dilexit Deus hominem, ut unigenitum suum Filium pro peccatoribus destinaret, et pro ipsis daret ad mortem . Qui ergo dum inimici ejus essent, mori pro ipsis elegit , quanto magis quandoscias quia nullum peccatum humanum bonitatem Dei vincit, si tantummodo per poenitentiam unusquisque ea quae prius fecerat, aboleverit mala; misericors eni
Abbreviated transcription (Latin):
obuiam sibi quandeq cum ramis
arboꝵ ꝓcesserunt. ¶Confundeba¬
tur autemheretica prauitas. fides
extollebatur catholica. qmnõ so¬
lum hic sc̃s uita magnificauit.
⁊ uerbis s ⁊ plutimis exculit.mi¬
raculoꝵ ꝓdigiis. Namr ⁊ ormiẽ
languorem ddiuini nominis ĩuo-¬
cata uirtute curauit. uerbo mag¬
nifice demones effugauit. nulla¬
q oranti necessitatis seu pericitli
difficultas obsistere potuit. Quiꝰ
miracula. ⁊ si plixiori trascitui re¬
seruemus: pauca tamen huic opꝰ¬
culo breuiter inseremus. ¶Inci¬
uitate tuscanella miles qridam
beatum franciscum hospicio deuo¬
te collegerat. cuius unicus fllius.
⁊ si iam annos oblactationis trã¬
sierat: ad hec tamen incunabuł
clauclus. ⁊ toto corpore debilis decii¬
bebat. Hic bĩ uiri peclib humilit̾ se
ꝓstrauit. eñq flebilit̾ ꝓfilii sui sanita¬
te regauit. Sedei famul adtalia ĩbgñse
repitans nequaqͣm primitus ac-¬
quienit. donec ad ultimum uic¬
tus instantia deprecantis ad ora¬

Expanded text:
obviam sibi quandoque cum ramis arborum processerunt. Confundebatur haeretica pravitas, fides extollebatur catholica, quam non solum hic sanctus vita magnificavit et verbis, sed et plurimis extulit miraculorum prodigiis. Nam et omnem languorem, divini nominis invocata virtute curavit, verbo magnifice daemones effugavit, nullaque oranti necessitatis seu periculi difficultas obsistere potuit. Cuius miracula etsi prolixiori tractatui reservemus, pauca tamen huic opuscolo breviter inseremus. 47 In civitate Tuscanella miles quidam beatum Franciscum hospitio devote collegerat; cuius unicus filius etsi iam annos ablactationis transierat, adhuc tamen in cunabulis claudus et toto corpore debilis decubabat. Hic beati viri pedibus humiliter se prostravit, eumque flebiliter pro filii sui sanitate rogavit. Sed Dei famulus, ad talia indignum se reputans, nequaquam primitus acquievit, donec ad ultimum victus instantia deprecantis ad ora
Abbreviated transcription (Latin):
et e ꝓpositum suum manifesta¬
uerit: prius hortatur eum ep̃c a
tali ꝓposito desistere cdicens: quod
multi illud introierunt qui nũ¬
quam redierunt. Si uero ꝑseue¬
rauerit. acceꝑtis ip̃ius litteris
adlocum festinet. Quas cum pͥ¬
or loci illuis legerit: mox eidem
homini purgatorium intrare¬
dissuadet. et ut aliam penitenti¬
am eligat cliligenter admonet:
ostendens ei multoꝵ ineo pericu
ducit eum in eccłiam. ut in ea
uocat priorum uicinum cleꝵ.
maneq missa celebeata munit᷑
penitens sacra communione
et aqua beneclicta ad idem offi
sione et letania ad ostium pur¬
gatorii declucitur. Prior uero¬
iterum infestationes demonĩ
et multoꝵ ineadem fossa ꝑditõ¬
nemhominum ei coram omnib¬
at. Si uero constans in ꝓposi

Expanded text:
ei propositum suum manifestaverit, prius hortatur eum episcopus a tali proposito desistere, dicens quod multi illud introierunt, qui nunquam redierunt; si vero perseveraverit, perceptis episcopi litteris ad locum festinat; quas cum prior loci illius legerit, mox eidem homini Purgatorium dissuadet, et ut aliam poenitentiam eligat, diligenter admonet, ostendens ei multorum in eo pericuducit eum in ecclesiam, ut in ea vocat prior in unum clerum, maneque missa celebrata, munitur poenitens sacra communione, et aqua ad idem officsione et litaniis ad ostium Purgatorii demum ducitur. Prior autem infestationem, et multorum in eadem fossa perditionem, ostium ei coram omnibuat. Si vero constans in proposi
Abbreviated transcription (Latin):
cum gladio et euellens iecur: ostẽ¬
dit mͥ uulnera. Eraso iecore ma¬
nusua in pannum ip̃as scabies
misit: atq rursum iõm iecur im¬
ponens manib siuis ip̃m locum
reclausit. ⁊ ait mͥ. Lece sanus fẽs
es: seruidomino nostro ih̃u xp̃o si¬
cut oportet. Extunc factus sum¬
hic sanus: et sine labore iamsum
hic. Ego autem multum  rrga¬
ut etut manerem minteriorẽ
speluncam. Et ait mͥ. Non potes
sufferre demonum impetus. Ego
uero hoc ip̃m considerans rogabã
ut orans ꝓme dimitteret me.
Qui cum orasset. climisit me. Hec

Expanded text:
per gladium, et avellens jecur, ostenper gladium, et avellens jecur, ostendit mihi vulnera, et raso jecore manu sua in pannum ipsas scabies misit, atque rursum ipsum jecur imponens manibus suis, locum ipsum reclusit. Et ait mihi: Ecce sanus factus es, servi Domino nostro Jesu Christo sicut oportet. Et ex tunc factus sum sanus, et sine labore jam sum hic. Ego autem multum illum rogavi ut manerem in interiorem eremum. Et ait mihi: Non potes sufferre daemonum impetus. Et ego hoc ipsum considerans, rogabam ut orans pro me dimitteret me. Qui cum orasset, dimisit me. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
recucurri omnia relinquens
illi mulierr: ueniensq huc mue
ni speluncam hanc. atq fontẽ
hunc ⁊ istam palmamn afferen¬
tem mͥ botriones duodecim dac¬
tiloꝵ. Per singulos menses af¬
feret unim botrionem quimͥ
sufficiat ꝑtriginta clies: ⁊ post
hunc maturatur alter. Post
tempus autem multum cre¬
uerunt capilli mei:⁊cumiam
disrumperentur uestimenta
mea de ip̃is quam decet partẽ
corporis mei operio. Dum aritẽ
eum rursum interrogarem.
simprimordiis difficultatem
habuisset ibidem: ait m. Inriciis
itaut humi iacens non potuetĩ
stans psalmum dicete: s ꝓstratꝰ
int̾ram clamabam ad altissimũ.
Cum autem in spelunca eẽm ĩ
dolore ualido. atq defectione.ait
etiam egredi iam non possem:
iudi uirum intrantem. ⁊ iuxta¬
me stantem ac dicenteni m.
Quid pateris: Ego autem cõ¬
fortatus ab eo modicũ cdlixi ei.
par doleo. Qui aixit michi. ubi
doles: Cum uero ostendissem ei: Ai¬
gitos manus sue indirectum conrũ¬
gens diuisit locum ipsum canqm̃

Expanded text:
cucurri, omnia relinquens illi mulieri, veniensque huc inveni hanc speluncam, atque fontem hunc, et istam palmam afferentem mihi botryones duodecim dactylorum: per singulos menses affert mihi unum botryonem, qui mihi sufficit triginta diebus, et post hunc maturatur alter. Post tempus autem multum creverunt capilli mei, et cum jam disrumperentur vestimenta mea, de ipsis, quam decet, partem operui corporis mei. Dum autem rursum eum interrogarem, si in primordiis difficultatem habuisset ibidem, ait mihi: In iniita ut humi jacens non possem stans psalmum dicere, sed prostratus in terra, clamabam ad Altissimum. Cum autem in spelunca essem in dolore valido atque defectione, ut etiam nec egredi jam possem, vidi virum intrantem et juxta stantem ac dicentem mihi: Quid pateris? Ego autem confortatus ab eo modicum, dixi ei: Hepar doleo. Qui dixit mihi: Ubi doles? Cum vero ostendissem ei, digitos manus suae in directum conjungens, divisit locum illum tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
insatiabilem uitii mei ardorem:
Becem et septem et eo amplius
ab aliquil dare uolentib aliqͥd.
accipiebam quippiam. Hoc enĩ
libidinis furore succensa: consi¬
stupri mei sceleris desiderium. Ne¬
q enim considetes quia ꝓ cliuitiis
nichil acciprebam. mendicans e¬
nim uiuebam. aut multociens
stupam filando. Besiderium e¬
nim ut dixi habebam insatiabi¬
le: ita ut indesmenter meinlux
utie sterquilinio uolutarem. et
hoc mͥ etat placabile. ⁊ hoc existi¬
mabam uitamsi indesinenter na¬
ture iniuriam ꝑ egissem. Hoc mm¬

Expanded text:
insatiabilem vitii mei ardorem, Decem et septem et eo amplius ab aliquibus dare volentibus aliquid accipiebam; hoc enim libidinis furore succensa consistupri mei et sceleris desiderium. Neque vero consideres quia pro divitiis nihil accipiebam; mendicans enim vivebam, aut multoties stuppam filando. Desiderium enim, ut dixi, habebam insatiabile, ita ut indesinenter me in sterquilinio luxuriae volutarem. Et hoc mihi erat placabile, et hoc vitam existimabam, si indesinenter naturae injuriam peregissem. Hoc m
Abbreviated transcription (Latin):
et interrogaui ubi putas festi¬
nant uixi isti qui currunt: Dix̃
autem m. In ihxrosolumam om̃s
ascendunt obsc̃ẽ crucis exaltati¬
onem. que post aliquos dies so¬
lito celebratut. Dixi autem ei et
ego. Putas suscipient me. si uo¬
luero abire cum ipsis: Et ille dix̃.

Expanded text:
et interrogavi: Ubi festinant viri isti, qui currunt? Dixit autem mihi: In Jerosolymam omnes ascendunt ob sanctae crucis exaltationem, quae post aliquot dies solito celebratur. Dixi autem ei et ego: Putas suscipient me, si voluero ire cum ipsis? Et ille dix
Abbreviated transcription (Latin):
deus głificanerat. et in regno suo
głosos habebat. sedut legentib
posteris: conferrent ueritatis dos¬
trinam et exempla salutis. E

Expanded text:
Deus glorificaverat, et in regno suo gloriosos habebat; sed ut legentibus posteris conferrent veritatis doctrinam et exempla salutis.
Abbreviated transcription (Latin):
bunt illi beati serui domini
Ntiq tantum gaudebunt qͣntũ
amabunt. tantum cognoscẽt.
et quantum amabunt eum :¬
tum cognoscent in illa uita Itẽ

Expanded text:
bunt illi beati tui. Utique tantum gaudebunt, quantum amabunt; tantum amabunt, et quantum te amabunt! ntum te cognoscent et amabunt i
Abbreviated transcription (Latin):
phylosophi discipulus
indulgeri: dicit ei phylosophꝰ.
Non tibi indulgeo nisi in trib
amus portaueris onera alioꝵ.
Qui reuersus ptꝰ tres annos.
cum iam ꝑcc̃o satiffecisset: dicit
ei phylosophꝰ. Nec nunc tibi ad¬
huc indulgeo: nisi aliis trib
annis dederis mercedem hiis qͥ¬
te iniuriis et conuiciis affligãt.
Quod etiam ille cum comples¬
set: remisso pcc̃o eius. dicit ei
magister suus. Ueni mͦ et in¬
gredere athemensium ciuitatẽ.
ut illic sapientiam possis dis¬
cere. Erat autem illic quidam
senex sapientie studiosus. et
sedebat ad portam: omnescp ĩ¬
gredientes experiendi causa.
conuiciis affligebat. Qui cũ

Expanded text:
philosophi discipulus i vellet, dicit ei philosophus: Non tibi indulgeo, nisi in his tribus annis portaveris onera aliorum. Cui reverso post tres annos, cum jam peccato satisfecisset, dicit ei philosophus: Nec nunc tibi adhuc indulgeo, nisi aliis tribus annis dederis his mercedem qui te injuriis et conviciis affligunt. Quod etiam cum ille complesset, remisso peccato ejus, dicit ei magister suus: Veni modo et ingredere Atheniensium civitatem, ut illic sapientiam possis discere. Erat autem ibi quidam senex sapientia studiosus, et sedebat ad portam, omnesque ingredientes experiendi causa conviciis affligebat; qui cu
Abbreviated transcription (Latin):
nomen xp̃i exercuerat. percipere
a xp̃o domino mereretur .xix.
De hocantem ipso sancto
pemene: referebant alpi
sancti semores dicentes. quia qͦ¬
dam tempore cum aduenisset
uidex ꝓuincie audissetꝙ sanctã
opinionem beati pemenis. desi¬
tium ad deprecandum. ut susci¬
peret eum. Beatus autem pe¬
men contristatꝰ est ualde: cogi¬
tans apud semetip̃m. quia si
ceperint persone nobiles adsa¬
lutandum et honorandum me¬
nenire. manifestum est quia
et alii multi etiam popłares ho¬
mines frequentabunt me. Et
necesse est ut per hec turbetur se

Expanded text:
nomen Domini exercuerat, percipere a Christo Domino mereretur. 20. De hoc autem ipso sancto Poemene referebant alii sancti seniores dicentes: Quia quodam tempore, cum advenisset judex provinciae, audissetque sanctam opinionem beati Poemenis, desitium ad deprecandum ut susciperet eum . Beatus autem Poemen contristatus est valde, cogitans apud semetipsum: Quia si coeperint personae nobiles venire ad salutandum et honorandum me, manifestum est quia et alii multi etiam populares homines frequentabunt me; et necesse est ut per hoc perturbetur se
Abbreviated transcription (Latin):
me cluxeris. Hec dicens. et qͣi
aliquam sarisfactionem reci¬
piens. fidei succensa ardore. et de
pietatis uiscerib dei genitricis
presumens: mouime de eodem
loco in quo stans feciorationem.
et ueniens iterum ingredienti¬
by me miscui et ultra non erat
quime repelleret.neq qui me

Expanded text:
 XVII.--Haec dicens, et quasi aliquam satisfactionem recipiens, fidei succensa calore, et de pietatis visceribus Dei genitricis praesumens, movi me de eodem loco, in quo stans feci orationem; et veniens, iterum ingredientibus me miscui, et ultra non erat qui me repelleret, neque qui me
Abbreviated transcription (Latin):
Rat quidam pres¬
biter copres nom̾ie.
in ipsa heremo ha¬
bens monasterium
uir sanctus ãnoꝵ
circiter octoguita. et ipse mul¬
tas uirtutes faciens.languores
curans. et efficiens sanitates:
sed et demones fugans ꝙ mul¬
ta mirabilia faciens. ex quib
non nulla etiam in nr̃i pre¬
sentia effecit. Is igitur cum
iidisset nos. et osculo saluta¬
sset. atq ex more post orationem

Expanded text:
rat quidam presbyter, Copres nomine , in ipsa eremo habens monasterium, vir sanctus annorum circiter octoginta, et ipse multas virtutes faciens, languores curans, et efficiens sanitates, sed et daemones fugans, et multa mirabilia faciens. Ex quibus nonnulla etiam in nostri praesentia effecit. Is ergo cum vidisset nos, et osculo salutasset, atque ex more post orationem
Abbreviated transcription (Latin):
seo deum semꝑ tantũm collau¬
dantes. Et ꝓrecto pallio suo: egͣs¬
sus est in heremum. Factace illic
septimana: regressus est ad fra¬
tremsuum. Dum autem pul¬
saret ostium: non illi aperuit
frater dicens. Tu quis es: Nt
ille dixit. Ego sum ioh̃s. Resiõ
bat eum dicens. Ego sum. Et no¬
luit illi ostium aꝑire: usceqͦ lu¬
cesceret. Mane autem facto: di

Expanded text:
Sed Deum semper tantummodo collauSed Deum semper tantummodo collaudantes . Et projecto pallio suo, egressus est in eremum; factaque illic septimana, regressus est ad fratrem suum. Cum autem pulsaret ostium, et non illi aperiret frater, dicens: Tu quis es? At ille dixit: Egobat, dicens: Ego sum. Et noluit illi ostium aperire, usquequo illucesceret. Mane autem facto di
Abbreviated transcription (Latin):
frater uenit ad abbatem
iluanum in monte syna. et ini¬
dit qͦd fratres oꝑabantur: et dix̃
eis. Quare operamini escamq̃
perit:Maria enim bonam par
dicem ut legat: et mute eumĩ
cellulam que nichil habet. Hora
autem nona circuspiciebat¬
uam frater ille: siforte uocaret
eum senex ad comedendum. Po¬
stqͣm uero transiit hora nona
uenit ad senem: et dicit ei slũ¬
quid hodie non comederunt fra¬
tres alba: Cunq senex fateret᷑.¬
ait ille. Quare me non uoca¬
stis: Tunc dixit ad eum albas
siluanus. Tu homo sp̃italis es:
et non necesse habes hac esca. noᷤᷤ
autem tanqͣm carnes opus habe¬
mus comedere: ideo operam᷑. Tu
autem bonam partem elegisti.
Legis omni die: et non uis car¬
nalem escam acciꝑe. Quod cum
audisset: cepit penitere et dic̾e.
Indulge michi alba. Cunc res¬
pondit siluanus. Ergo necessa¬
ria est martha marie.Propt̃
martham etũ et maria lauda¬
dicebat fr̃i suo maiori
Nellem securus esse sicut et an¬
głĩ securi sunt. nichil operantes:

Expanded text:
frater venit ad abbatem Silvanum in monte Sina , et vidit quod fratres operarentur, et dicit eis: Quare operamini escam quae perit? Maria enim bonam partdicem ut legat, et mitte illum in cellulam, quae nihil habet. Hora autem nona circumspiciebat frater ille viam, si forte vocaret eum senex ad comedendum. Postquam vero transiit hora nona, venit ad senem, dicens ei: Nunquid hodie non comederunt fratres, abba? Cumque senex fateretait ille: Quare me non vocasti? Tunc dixit ei abbas Silvanus: Tu homo spiritualis es, et non habes necesse hanc escam: nos autem tanquam carnales opus habemus comedere; ideo operamur, tu autem bonam partem elegisti. Legis enim omni die, et non vis carnalem escam accipere. Quod cum audisset, coepit poenitere ac dicere: Indulge mihi, abba. Tunc respondit illi Silvanus: Ergo necessaria est Martha Mariae, propter Martham enim et Maria laudadicebat fratri suo majori: Vellem enim securus esse, sicut et angeli securi sunt, nihil operantes,
Abbreviated transcription (Latin):
tris. Nam cum nocte quadam
se beatus franciscus afrĩb ab¬
sentasset: ecce circa mecliam
noctis horam quibdam fr̃m
quiescentib aliis autem orã¬
tib currus igneus ꝑ ostrolũ
domus introiens:huc illucq
ꝑ domunclam plurimes se cõ¬
uercit. suꝑ quem globs non

Expanded text:
tris. Nam cum nocte quadam se beatus Franciscus a fratribus absentasset, ecce circa mediam noctis horam, quibusdam fratrum quiescentibus, aliis autem orantibus, currus igneus per ostiolum domus introiens huc illucque per domunculam pluries se convertit, super quem globus non
Abbreviated transcription (Latin):
dir. Introductus autem in do¬
mum uidit diram uisionem et
pauimentuum fossis rotundis e¬
rat plenum. que sibi inuicem
latenus iri potuisset. Erant au¬
tem fosse singule metallis dliu̾¬
sis ac liquorib feruentib ple

Expanded text:
. Introductus in domum, vidit duram visionem et pavimentum fossis rotundis erat plenum, quae sibi invicem latenus iri potuisset. Erant autem fossae singulae metallis diversis, ac liquoribus ferventibus ple
Abbreviated transcription (Latin):
die et iracundie sp̃ũ pergebat.
ut cedendo expelleret eum. de
cella. Accedens autem discipu¬
lus eius: dixit ei. Si iubes pa¬
ter p̾eedo te. et uideo mne forsitã
aliqui fratres ad salutandũ
eum uenerint: et siuiderint.
te scandalirantur. Precessit
ergo discipulꝰ eiꝰ: et ingressus
ad eum dixit. Ecte abbas meus
uenit ad salutandum te. Egre¬
dere ergo celeriꝰ et cum gr̃arũ

Expanded text:
diae et iracundiae spiritu, pergebat diae et iracundiae spiritu, pergebat ut caedendo expelleret eum de cella sua. Accedens autem discipulus ejus dixit ei: Si jubes, Pater, praecedo te, et video, ne forsitan aliqui fratres ad salutandum eum venerint, et si viderint te, scandalizentur. Praecessit ergo discipulus, et ingressus ad eum dixit: Ecce abbas meus venit ad salutandum te, egredere ergo celerius, et cum gra
Abbreviated transcription (Latin):
mine pater: qui a ualde sto¬
machuni. doleo reu̾sus añt
discipulus: dixit abbati suo.
Nimis rogat sc̃itatem tuam.
ut uel duos dies iubeas ei in¬
dutias dariut possit sibi
aliam cellulam prouidere.
Transactis autem tribus dieb:
iterum misit discipulum sim̃
dicens. Uade et dic ei. ut egre¬
diatur de cellula mea.Namsi
rursus distulerit. dices ei quia
continuo ad eum uenio: et cũ
baculo redendo expello eum de
cellula mea. Pergens autem
discipulus ad supradc̃m frẽm
dixit ei Quia ualde sollicitꝰ
est abbas meus de infirmitate
tua: ideo misit me requirens
simeliꝰ habeas. Nlt ille hec audi¬
ens dixit. Grãs ago domine scẽ
caritati tue quia sollicitus es
de me: uerũtamen precib tuis
meliꝰ habeo. Eeuersus autem
discipulus: dixit abbati suo.
Etiam et nunc satis dep̃catur
scĩtatem tuam: dicens. ut usc
ad diem dñicum exp̃tes eum.
et statim egredietur. Cum au¬
tem aduenisset dom̾icꝰ dies et
non egrederetur: accipiens uec¬
tem senior inflãmatus mui¬

Expanded text:
mine Pater, quia valde stomachum doleo. Reversus autem discipulus dixit abbati suo: Nimis rogat sanctitatem tuam, ut vel duos dies jubeas ei inducias dare, ut possit sibi aliam cellam providere. Transactis autem tribus diebus, iterum misit discipulum suum, dicens: Vade, dic ei ut egrediatur de cellula mea; nam si rursus distulerit, dices ad eum, quia continuo venio, et cum baculo caedendo expello eum de cella mea. Pergens autem discipulus ad supradictum fratrem dixit ei: Quoniam valde sollicitus est abbas meus de infirmitate tua, ideo misit me requirens si melius habeas. At ille respondens dixit: Gratias ago, domine sancte, charitati tuae, quia sollicitus es de me, verumtamen precibus tuis melius habeo. Reversus autem discipulus, dixit abbati suo: Etiam et nunc deprecatur sanctitatem tuam dicens, ut usque ad diem Dominicam exspectes, et statim egredietur. Cum autem advenisset Dominicus dies, et non egrederetur, accipiens vectem senior, inflammatus invi
Abbreviated transcription (Latin):
euomens uenenum. disruptus
crepuit medius. Cum autem cõ¬
uenissent finirunhabitatores.
et facto miraculo obstupesc̾ent

Expanded text:
evomens venenum, disruptus crepuit medius. Cum autem convenissent finitimi habitatores, et cum facto miraculo obstupescerent
Abbreviated transcription (Latin):
et incognitus. Canon autemtalis
apriscis seruabatut temporib. Exopt̾
qd̾ ut considero deus zosimam perͤ
ergo referam qualitet ip̃ius mo¬
nasterii seruabatur traditio. Biñca
qͣm primam ieiunioꝵ obdomadam
nominarimos est. agebantur diri¬
na sacramenta consuete ⁊ unusqͥs¬
ꝙ particeps efficiebatur intemerat
cibi sumentes. congregabantur õs
inoratorium. Et curuatis gembus
factaꝙ suppliciter oratione. saluta¬
bant se inuicem monachi. ⁊ unusqͥs
batem. postulantes orationem ut ha-¬
betent ad inchoatum certaien coo-¬
peratorem et comitatorem. Hiis ita
se habentib. fores monasterii patefi¬
ebant ⁊ psallentes consona uoce do-¬
minus illuminatio mea et salus
mea quem tumnebo. dominus defẽsoe
uite mee a quo trepidabo et cetera. ex¬
ibant omnes. multociens aut duo¬
aut tres monasterii custodes relin¬
quentes: ñ ut custedirent ea que in¬
tus erant reposita. ñ enim erant a¬
pud ilos aliqua funl congrua. sed
ne oratorium absq diuinis relinq̃¬

Expanded text:
et incognitus. Canon autem talis a priscis servabatur temporibus: propter quod, ut considero, Deus Zosimam perduergo referam qualiter ipsius monasterii servabatur traditio. Dominica quam primam jejuniorum hebdomadam nominari mos est, agebantur divina sacramenta consuete, et unusquisque particeps efficiebatur vivifici acibum sumentes, congregabantur omnes in oratorium, et curvatis genibus, factaque suppliciter oratione, salutabant se invicem monachi, et unusquibatem, postulantes orationem, ut haberent ad inchoatum certamen eum cooperatorem et comitatorem. His ita se habentibus, fores monasterii patefiebant, et psallentes consona voce: Dominus illuminatio mea et salus mea, quem timebo? Dominus defensor vitae meae, a quo trepidabo? etc. , exibant, unum multoties aut duos monasterii custodes relinquentes, non ut custodirent ea quae intus erant reposita non enim erant apud illos aliqua furibus congrua, sed ne oratorium absque divinis relinqu
Abbreviated transcription (Latin):
odenario fr̃m pium summus
pontifex de tegula confirman¬
daconsensum dat et eisdemde
penitentia preclicanda man¬
datum: cumgaudio illos data

Expanded text:
odenario fratrum pium summus Pontifex de regula confirmanda consensum, dans et eisdem de poenitentia praedicanda mandatum, cum gaudio illos data
Abbreviated transcription (Latin):
rei misterio gestum. qd̾ uideli¬
cet iste sc̃s tres eccłias supradic¬
tas erexit: at illud nimirum
nutu dei p̾uio ꝑ hoc existimo
figuratum. qd̵ et ip̃e uir sum¬
plex mirabiliter ad impleuit.
qui tres celebres ordines de qͥby
suo loco uel breuit̾ tangendum
nem aggrediens habitum scd̾o
mutauit p̃dicauit. ⁊ socios fr̃es

Expanded text:
rei mysterio gestum, quod videlicet iste sanctus tres ecclesias supradictas erexit; at illud nimirum nutu Dei praevio per hoc existimo figuratum, quod et ipse vir simplex mirabiliter adimplevit, qui tres celebres Ordines, de quibus suo loco vel breviter tangendum nem aggrediens habitum secundo mutavit, praedicavit et socios fr
Abbreviated transcription (Latin):
longitudine regionis credidit
ignorandum. nel ꝓ magni¬
tudine monasterii ac mul¬
titudine fratrum facile posse
celari. Ubi duitissime ꝓfori¬
bus perseuerans. cunctorum
fratrum genib ꝓuolutus:
ut susciperetur sũmis precibꝰ
ambiitt Cumq multo despͤ¬
uu tandem fusset admissus:
qͦd scilicet decrepitus senex et
stularet.quotempore iamnec
deseruire. quidem sius uolup¬
tatib p̾ualeret. ac ne hoc ip̃m
quidem causa religionis expe¬
tere eum assererent. sed famiᷤ
et mopie necessitate constric¬
tum: ut seni nulliq operipe
nitus apto. horticura diligen¬
tiaq mandatur. Quam ille
operam sub alio fr̃e iuniore. qui
eum sibi creditum retinebat ex¬
cens: sic eidem subdebatur tan¬
taq obedientia desideratam humi¬
litatis excolebat uͥtutẽ: nͭ ñ sołũ
ea que adhorti diligentiam per¬
tinebãt. uerum etiam uniu̾ersa
officia que erant cunctis asꝑa
uel indigna. atq ab omnibus
ducebantur horrori. tota coti

Expanded text:
longitudine regionis credidit ignorandum, vel pro magnitudine monasterii ac multitudine fratrum facile posse celari. Ubi diutissime pro foribus perseverans, cunctorum fratrum genibus provolutus, ut susciperetur summis precibus ambivit. Cumque multo despectu tandem fuisset admissus, quod scilicet decrepitus senex, et stularet, quo tempore jam ne deservire quidem suis voluptatibus praevaleret; ac ne hoc quidem ipsum causa religionis expetere eum assererent, sed famis et inopiae necessitate constrictum; nitus apto, horti cura diligentiaque mandatur. Quam ille operam sub alio feum sibi creditum retinebat., exercens sic eidem subdebatur tantaque oboedientia desideratam humilitatis excolebat uirtutem, ut non solum ea, quae ad horti diligentiam pertinebant, uerum etiam uniuersa officia, quae erant cunctis aspera uel indigna atque ab omnibus ducebantur horrori, tota coti
Abbreviated transcription (Latin):
ei. Precepisti michi beatissime
pater. ut cum per aliquam occa¬
sionem reuelaret michi dominꝰ:¬
tunc uenirem ad te. Et ecce usc
hactenꝰ non michi reuelatum
est. Dicit ei beatus antonius.
Uade ut uideat te soror tua. Tũc
assumpsit secum alium mona¬
chum: et perrexit ad locum domꝰ
sororis sue. Et stans foris ꝓpee
ianuam atrii: clausis oculis
ut non uderet sororem suam

Expanded text:
ei: Praecepisti mihi, beatissime Pater, ut cum per aliquam occasionem revelasset mihi Dominus, venirem ad te, et ecce usque hactenus non mihi revelatum est. Dixit ei beatus Antonius: Vade ut videat te soror tua. Tunc assumpsit secum alium monachum, et perrexit ad locum et domum sororis suae; et stans foris prope januam atrii, clausis oculis, ut non videret sororem suam
Abbreviated transcription (Latin):
e tempore. figere itineris cursum.
et stans psallere. et genu flexo ora¬
re. Dum autem psalleret.et in ce-
uidit a parte dextra ubistans ora¬
ni apparentem. et prius quidem t᷑
it: signo enim crucis se muniẽs.
et a se timorem ꝓiciens. iamenim

Expanded text:
 tempore figere itineris cursum, et stans psallere, et genuflexo orare. Dum autem psalleret, et in coevidit a parte dextra, ubi oraris apparentem; et primo quidem consigno autem crucis se muniens, et a se timorem projiciens jam enim
Abbreviated transcription (Latin):
tas fructumeñabstulit:. Cx
lter senex .xxi.¬
cum perfecisset sportel¬
in icinum suum dicentem.
Quid faciam. quoniam nũ¬
dine ꝓpe sunt. et non habeo
unde mittam retmacula in
sportellis meis: Et mox re¬
gressus dissipauit ꝓpria reti¬
nacula: et attulit ad frẽm
dicens. Etce ista suꝑflua ha¬
beo: colle mitte inportellis
tiuis. Et quia p̃minia cari¬
tate fecit: ut fratris quidem

Expanded text:
a fructum meum abstulit. 147. Alter senex cum perfecisset sportelvicinum suum dicentem: Quid faciam, quoniam nundinae prope sunt, et non habeo unde mittam retinacula in sportellas meas. Et mox ingressus dissipavit propria retinacula, et attulit ad fratrem, dicens: Ecce ista superflua habeo, tolle et mitte in sportellas tuas, et ita prae nimia charitate fec
Abbreviated transcription (Latin):
thebens discipłs ałbatis ã¬
monis.per duodecun annos
ciudam seni infirmanti fec̃
obsequium. Et senex tamẽ
cum idisset eum laboran¬
tem: nunqm illi sermonem
placidum loquntꝰ est. Cum
autem lam transiret de cor¬
michi infirmanti nec tamẽ
bonum sermonem ame au¬
diens fecit obsequium.
uiniens inciuitatem
ut opera sua uenundaret:
inuenit quendam peregri¬
num iacentem in angiportu
infirmum nullum habentẽ
qui ei curam adhiberet. Et
ꝑmansit ibi senex. et condu¬
xit ihi cellam. et ex opere
manuũ suarum prestabat
infirmo illi obsequnum. ꝑ¬
mansit autem ibi mensib
quatuor: donec sanaret in¬
firmum: et sic ad cellulam
suam regressus est. clxui.

Expanded text:
Thebaeus, discipulus abbatis Ammonis, per duodecim annos cuidam seni infirmanti fecit obsequium . Senex tamen cum vidisset eum laborantem, nunqblandum locutus est. Cum autem transiret de cormihi infirmanti, nec tamen bonum sermonem a me audiens fecit obsequium. 156. veniens in civitatem, ut opera sua venderet, invenit quemdam peregrinum jacentem in angiportu infirmum, nullum habentem qui ei curam adhiberet; et permansit ibi senex, et conduxit sibi cellam, et ex opere manuum suarum praestabat infirmo illi obsequium. Permansit autem ibi mensibus quatuor, donec sanaret infirmum: et sic ad cellam suam regressus est. 157.
Abbreviated transcription (Latin):
um qͣm se. et omnes alios secsi
ita plus gaudebit absq estima¬
tione defelicitate dei.qm de su¬
a. et omnium alioꝵ secum.
totum cortota anima non¬

Expanded text:
um quam se et omnes alios secum, ita plus gaudebit absque existimatione de felicitate dei quam de sua et omnium aliorum secum. totum cor, tota men
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitates septem. co quod incre¬
uerit malitia eoꝵ inconspectu
domini:quia nullus est intelle¬
gens. nullus est requirens deũ
nullus est qui faciat bonum. qͦ
ita dei placetur. Est enim omĩs
populus infidelis. ꝑ uriis decditꝰ
furtis obnoxius. homicidiis prõp¬
tus: a quib nullus iusticie fruct᷑
ullatenus crescit.Non decime dã¬
tur non pauperes aluntur: nõ
teguntut nudi. non peregrini hos¬
picio recipiuntur. aut cibo suffi-¬
tienter saciantur: ideohec plaga
suꝑuenit. Nunc autem dicouo¬
bis. Congerite omnem substan¬
tiam ur̃am. infta muroꝵ septa.
ne alangobatdis diripiatur ⁊
uos ip̃os in locis firmissimis cõ¬
munite. Hec eo loquente: om̃s

Expanded text:
civitates septem, eo quod increverit malitia eorum in conspectu Domini, quia nullus est intelligens, nullus est requirens Deum, nullus est qui faciat bonum, quo ira Dei placetur. Est enim omnis populus 278 infidelis, perjuriis deditus, furtis obnoxius, in homicidiis promptus, a quibus nullus justitiae fructus ullatenus crescit; non decimae dantur, non pauperes aluntur, non teguntur nudi, non peregrini hospitio recipiuntur, aut cibo sufficienter satiantur: ideo haec plaga supervenit. Nunc autem dico vobis: Congerite omnem substantiam vestram infra murorum septa, ne a Langobardis diripiatur; et vos ipsos in locis firmissimis communite. Haec eo loquente, om
Abbreviated transcription (Latin):
tatio in illo qui fec̃ illa delecta¬
bilia: O. qui hoc bono fruetur.
quid illi erit. ⁊ quid illi s̃ erit:

Expanded text:
tatio in illo qui fecit omnia delectabilia? O qui hoc bono fruetur, quid illi erit, et quid illi non erit
Abbreviated transcription (Latin):
cum ip̃o pariter sumebat cibũ.
nauerat dominus. ut siq̃ndo
in conuentu fr̃m per totam no¬
ctem et diem agitaretur colia¬
tio sp̃italis. nunqͣm illesõno
opprimeretur. Si quis uero
osum. temptasset inferre: sta¬
tim ille in somno concidebat.
Nuic etiam sem cum aliqͣrao
epłe patris eius ac matris a¬
micorumq multorum de pro¬
uincia ponti transmisse fuissẽt.

Expanded text:
cum ipso pariter sumebat cibum. naverat Dominus, ut si quando in conventu fratrum per totam noctem et diem agitaretur collatio spiritalis, nunquam ille somno opprimeretur; si quis vero osum tentasset inferre, statim ille in somnum concidebat. Huic etiam seni , cum aliquando epistolae patris ejus ac matris amicorumque multorum de provincia Ponti transmissae fuissent
Abbreviated transcription (Latin):
recusaritur. s grandia facture
in ꝓprie nationis terra ꝓmit¬
teret. Mlirantib igitur᷑ cunctioᷤ
et sciscitantib ancducere uellet
uxorem. sponsãq se cducturum
randit plus sapientem. plꝰ no¬
bilem: plus omnil quas um-¬
quam uiderint amabilem et de¬
coram. ¶Iam uir diuino mun̾e

Expanded text:
acturum in propriae nationis terra promitteret. Mirantibus igitur cunctis et sciscitantibus an ducere vellet uxorem, sponsam se ducturum respondit plus sapientem, plus nobilem, plus omnibus, quam umquam viderint, amabilem et decoram. 6 Iam vir divino mune
Abbreviated transcription (Latin):
uidam magnus senex
infirmanti discipulo
suo dixit. Ne contristeris ex
infirmitate: uel plaga corpo¬
ris. Sũma enim resigio est.
ut in infirmitate quĩ gr̃as
deo agat. Si ferrum es: eru
ginem per ignem amitit
Si uero aurum es: per ignẽ
p̾batus. a magnis ad maio¬
ra procedit. Ne anxieris ergo
frater. Si enim deus te uult
incorpore torquere: tu quis¬
es qui moleste feras: Susti¬
ne ergo et roga eum. ut que
ip̃e uult. illa concedat.

Expanded text:
uidam magnus senex infirmanti discipulo suo dixit: Non contristeris, fili, ex infirmitate vel plaga corporis tui, summa enim religio est ut in infirmitate quis agat Deo gratias . Si ferrum es, per ignem aeruginem amittis; si vero aurum es, per ignem probatus a magnis ad majora procedis. Ne anxieris ergo, frater; si enim Deus te vult in corpore torqueri, tu qui sis, qui moleste feras? Sustine ergo, et roga Deum ut quae ipse vult illa concedat.
Abbreviated transcription (Latin):
aliquando abbas longinus abb̃em
lucium clicens. Habeo tres cogita¬
tiones: unam ut ad peregrinatio¬
nem ꝑgam. Et responclit ei senex.
Si non tenueris linguam tuam:
ubicumq prexeris. non eris pe¬
regrinus. S refrena hic linguã
tuam: et eris etiam hic peregrinꝰ.
Et dixit abbas longinus. Alia co¬
uicem tuam. nec sic erit acceptũ
tuam concine a cogitationib ma.¬
lis. Et cdixit abbas longinus. Ter¬
cium est dispositura meum: ut
declinem hominum aspectus.
Erespondit abbas lucius. Nisi
prius correxeris uitam tuam int̾
alios conuet sando: neq solus ha¬
bitans corrigere preualebis. Dyx̃
la que inferuntur nob̾ ab om̃ĩb:
amputamus mentis nr̃e urtu¬
tem recordandi dñm Si autem
recordamur maloꝵ que demones
excitant: erimus imꝑforabiles.

Expanded text:
avit abbas Longinus abbatem Lucium, dicens: Habeo tres cogitationes: unam ut ad peregrinationem vadam. Et respondit et senex: Si non tenueris linguam tuam ubicunque perrexeris, non eris peregrinus. Sed refrena hic linguam tuam, et eris etiam hic peregrinus. Et dixit ei abbas Longinus: Alia covicem tuam, nec sic erit acceptum tuam a cogitationibus malis. Et dixit abbas Longinus: Tertium est dispositum meum, ut declinem hominum aspectus. Et respondit ei abbas Lucius: Nisi prius correxeris vitam tuam inter alios conversando, neque solus habitans corrigere te praevalebis. 34. Dixit la quae inferuntur nobis ab hominibus, amputamus menti nostrae virtutem recordandi Deum; si autem recordamur malorum quae daemones excitant, erimus imperforabiles
Abbreviated transcription (Latin):
tur. omiumodis nequeunt
inueniri. nec enim in illis
locis ulla repperiunt᷑ frucet¬
da siluestria. per extensa ama
sꝑinulas quas uentus huc
illuqł disperserat colligen¬
tes. cunctam sollempnitatẽ
cibortum spontaneis obseqͥis
preparanerunt. Canta namq
hec sua munera fide fr̃ibus
exibuerimt: ut etiam cum
illos honeste posset uellig¬
norum excusare penuria.
uel abbatis imperium ꝑsuo
fructu atq mercede nosuer̃t¬
hac abuti licentia xxui

Expanded text:
tur, omnimodis nequeunt tur, omnimodis nequeunt inveniri, neque enim in illis locis ulla reperiuntur fruteta silvestria. Igitur per extensa aviaspinulas, quas ventus huc illucque disperserat, colligentes, cunctam solemnitatem ciborum spontaneis obsequiis praeparaverunt. Tanta namque fide haec sua munera fratribus exhibuerunt, ut etiam cum illos honeste posset vel lignorum excusare penuria, vel abbatis imperium, pro suo fructu atque mercede noluerint abuti licentia
Abbreviated transcription (Latin):
I Gitur in seꝑtimana. iuii¬
cuiusdem fratris qui offi¬
cio coquine desermebat.
cum pret̾iens p̃positus mo¬
monasterii tria grana lenti¬
cule iacere iudisset in terra.
que fratri festinanti ad coc
sa fuerant: confestim super
hor albẽm consuluit. Tunc fra¬
ter ille ueluti euersor et ne¬
glector sacri peculii iudicatꝰ.
ab oratorio suspensus est. Cuiiꝰ
negligentie reatus nõ alit̃
ei remissus est: insieum pu¬
blica penitentia dilusset.
fratres inquorum sep¬
timana cum accidisset tanta
lignorum indigentia. ut non
esset penitus unde soliti cibi
fr̃ibus pararent᷑. et donec possẽt
cesa deferri. ut xerofagia con¬
tenti essent albatis fuisset
auctoritate p̃ceptum. ẽẽtq
hoc uniuersis placitum. nec
quisqͣm posset ullum coctio¬
nis sꝑare pulm̃tum: illos
uelut qui fructu amercede sui
laboris et obsequii fraudarent᷑
nei operis ac sollicitudinis in¬
dixisse ut in illis aridis ac ste¬
rilib locis. in quib ligna isi
de fructiferis arborib excidã¬

Expanded text:
Igitur in septimana cujusdam fratris, qui officio coquinae deserviebat , cum praeteriens praepositus monasterii, tria grana lenticulae jacere vidisset in terra, quae fratri festinanti ad coctsa fuerant, confestim super hoc abbatem consuluit. Tunc frater ille, velut interversor et neglector sacri peculii judicatus, ab oratione suspensus est: cujus negligentiae reatus non aliter ei remissus est, nisi cum publica poenitentia diluisset. fratres, in quorum septimana cum accidisset tanta lignorum penuria, ut non esset penitus unde soliti cibi fratribus pararentur, et donec possent coempta deferri, ut xerofagia conteauctoritate praeceptum; essetque hoc universis placitum, nec quisquam posset ullum coctionis sperare pulmentum; illos, velut qui fructu ac mercede sui laboris et obsequii fraudarenturnei laboris ac sollicitudinis indixisse, ut in illis aridis ac sterilibus locis, in quibus ligna nisi de fructiferis arboribus excidan