comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
c̃cegt̃. inuidia quadã nat᷑ali: ne talis egestio
transeat inusũ humanũ. Linces dic̃ plinꝰ
scłs. extͣ unũ ñ ad mittere fȩcũ. Similit̾ et
ista bestia typũ tenet inuidoꝵ hoĩm atq do¬
losoꝵ. qͥ magis cupiunt nocere quã ꝓdesse.
et t̾renis cupiditatib inrenti. ea q̃ suꝑfiua st̃¬
et cȩt̾is ꝓ deẽ. poterant. inutilit̃ seruant. Casto¬
res acastrando dicti st̃. nam testicłi eoꝵ apti
st̃ medicaminib ꝓpt̃ qͦs cũ senserint uenato¬
rẽ ipsi se castrant. et morsib uires suas ampu¬
tant. Deqͥb cicero inscauriana. redimunt se
nał qͥ se eunuchũ ipse facit cupiens euadẽ
dãpno desticuli: ipsi st̃ et fibri. qͥ etiã canes

Expanded text:
contegunt, invidia quadam naturali, ne talis egestio contegunt, invidia quadam naturali, ne talis egestio transeat in usum humanum. Lynces dicit Plinius secundus extra unum non admittere fetum. Similiter et ista bestia typum tenet invidorum hominum atque dolosorum, qui magis cupiunt nocere quam prodesse, et terrenis cupiditatibus intenti ea, quae superflua set caeteris prodesse poterant, inutiliter servant. Castores a castrando dicti sunt. Nam testiculi eorum apti sunt medicaminibus. Propter quos cum persenserint venatorem, ipsi se castrant et morsibus vires suas amputant. De quibus Cicero in Scauriana: Redimunt se nalis: Qui se eunuchum ipse facit cupiens evadere damno testiculi. Ipsi sunt et fibri, qui etiam et
Abbreviated transcription (Latin):
unũ colotẽ. s diu̾sa uarietatẽ consꝑsꝰ ut par¬
dus. dictꝰ aũ ita. qd̾ huiꝰ cameleontis corpus¬
culũ adcolores qͦs uidet facillima conu̾sati¬
one uariat᷑. qͣn aliũ animaliũ ñ ÷ ita ad
conu̾sationẽ facilis coepulentia. Cameleo par¬
dus dictꝰ. qd̾ dñ sic ut pardꝰ alb̾ macuł suꝑ asꝑ¬
sus. collo ȩquo simił: pedib bubał. capite cam̃
camelo ÷ simił. hc̃ ethioꝑia gignit. Nec abre
.ẽ. qd̾ harũ bestiarũ color et factã adsignifi¬
cationẽ uarioꝵ erroꝵ acq uitioꝵ tnsferat᷑.
si alicubi inscript᷑is illiꝰ m̃tio fuerit repta.
Linx dictꝰ quia inlupoꝵ genere numerat᷑.
bestia macłis rg̃a distincta ut pardꝰ s simił
lupo. Huiꝰ urinã conu̾tere se induritiã p̃ci¬
osi lapidis dicunt. qui liguriꝰ appellat᷑. Quo
et ipsos linces sentire hoc docum̃to ꝓbat᷑. nã
egestũ liquorẽ arenis inqͣntũ potuerint

Expanded text:
unum colorem, sed diversa est varietate conspersus, ut parunum colorem, sed diversa est varietate conspersus, ut pardus. Dictus autem ita, quod hujus cameleontis corpusculum ad colores, quos videt, facillima conversione variatur, quod aliorum animalium non est ita ad conversionem facilis corpulentia. Cameleopardus dictus, quod, dum sit, ut pardus, albis maculis aspersus, collo equo similis, pedibus bubulis, capite tamen camelo est similis. Hunc Aethiopia gignit. Nec ab re est, quod bestiarum harum color et factura ad significationem variorum errorum atque vitiorum transferatur, si alicubi in scripturis illius mentio fuerit reperta. Lynx dicitur, quia in luporum genere numeratur, bestia maculis terga distincta, ut pardus, sed similis lupo. Hujus urinam convertere se in duritiam lapidis pretiosi dicunt, qui ligurius appellatur: quod et ipsos lynces sentire hoc documento probatur. Nam egestum liquorem arenis, inquantum potuerint,
Abbreviated transcription (Latin):
aũ portant fȩtꝰ. nec ampliꝰ quã semel gigiitrs:¬
nec plures. s tantũ unũ. uiitunt aũ. cẽt. Apud¬
solã affricã et indiam elephantes priꝰ nasce¬
bant᷑. nc̃ solaeos india gignit. Plephans aut̃¬
significat peccõrẽ immanẽ scelerib et facino¬
rũ deformitate squaliddũ: actam̃tales sepe ad
xp̃m conu̾tunt᷑. Unde scriptũ ÷ inlibro regũ.
qd̾ adducerent᷑ ad salomonẽ simie et ȩlephan
guine suo mundauit conscientiã nrãm ab
oꝑib mortuis. Gripes uocat᷑ qd̾ sit aĩal penna¬
tũ: et quadripes. hoc genꝰ ferarũ imberboreiᷤᷤ
nascit᷑ montib: omi parte corpis leones sunt:
alis et facie aquił similes. eqͥs ueheñt infesti
nã et hoĩes uisos discerpunt. Hi posst̃ signi¬
ficare ferocitatẽ ꝑsecutorĩ. et elationẽ supboꝵ:
qͥ infesti stͣ hoĩb qͥ simplititatẽ. xp̃ianam se¬
cunt᷑. et ratinabilit̃ uiuunt. Cameleon ñ ht̃

Expanded text:
autem portant fetus, nec amplius quam semel gignautem portant fetus, nec amplius quam semel gignnec plures, sed tantum unum. Vivunt autem solam Africam et Indiam elephanti prius nascebantur; nunc sola eos India gignit. Grypes significat peccatorem immanem sceleribus, et facinorum deformitate squalidum: attamen tales saepe ad Christum convertuntur. Unde scriptum est in libro Regum, quod adducerentur ad Salomonem simiae et elephanti guine suo mundavit conscientiam nostram ab operibus mortuorum. Griphes vocatur, quod sit animal pennatum et quadrupes. Hoc genus in Hyperboreis nascitur montibus. Omni parte corporis leones sunt, alis et facie aquilis similes, equis vehementer infesti. Nam et homines vivos discerpunt. Hi possunt significare ferocitatem persecutorum, et elationem superborum, qui infesti sunt hominibus, qui simplicitatem Christianam suuntur et rationabiliter vivunt. Cameleon non habet
Abbreviated transcription (Latin):
quia triduo insepulehro iacens somnium
mortis impleuit. et ipsa morte mortis ĩꝑiũ
uicit. Dequo ingenesi scriptũ ÷: qͣsi catulꝰ
lecinis. qͥs suscitabit euͣ: Leones p̃positiec¬
clesie intelligunt᷑. unde intẽplo ani leoneᷤᷤ

Expanded text:
quia triduo in sepulcro jacens somnum quia triduo in sepulcro jacens somnum mortis implevit, et ipsa morte mortis imperium vicit. De quo in Genesi scriptum est: Quasi catulus leonis, quis suscitabit eum? . Leones praepositi Ecclesiae intelliguntur. Unde in
Abbreviated transcription (Latin):
strepitꝰ. s ignes magis. Cũ dormierint ui¬
gilant ocłi. cũ ambulant cauda sua coope¬
rient uestigia sua. ne cos uenacor inueni¬
at. Cum genuerint catulũ trib dieb
et trib noctib catulꝰ dormire fert᷑. Tunc
deinde patris fremitu ł rugitu ueluti tre¬
mefactꝰ cubił locus suscitare dr̃ catulũ dor¬
mientẽ. Carca hominẽ leonis nat᷑a mit¬
tis ÷: ut nͥ lesi nequeant irasci. Patet enĩ
eoꝵ mĩa. exemplis assiduis. ꝓstratis enim
parcunt captiuos obuios patriã redire ꝑ¬
itunt: hominẽ ñ nͥ inmagna fame inte¬
rimunt. Leo aũ qui rex ÷ bestiarũ. ꝑfortĩ¬
uicit leo detribu iuda radix dauid aꝑire
librũ. et soluere septẽ signacła eiꝰ. Uñ et ia¬
cob patriarcha dix̃ inbenedictione iude
et incruce̾ ascendens captiuos ppłos de pote¬
state diaboli redemit. Qui bene catulo dor¬
mienti trib dieb et trib noctib cõparat᷑.

Expanded text:
strepitus, sed ignes magis. Cum dormierint, vistrepitus, sed ignes magis. Cum dormierint, vigilant oculi: cum ambulant, cauda sua cooperiunt vestigia sua, ne eos venator inveniat. Cum genuerint catulum, tribus diebus et tribus noctibus catulus dormire fertur: tunc deinde patris fremitu vel rugitu veluti tremefactus cubilis locus, suscitare dicitur catulum dormientem. Circa hominem leonum natura mitis est: ut, nisi laesi, nequeant irasci. Patet enim eorum misericordia exemplis assiduis. Prostratis enim parcunt, captivos obvios in patriam redire permittunt, hominem non nisi magna fame interimunt. Leo enim, qui rex est bestiarum, per fortiid, aperire librum et solvere septem signacula ejus . Unde et Jacob patriarcha dixit in benedictione Judae et in crucem ascendens, captivos populos de potestate diaboli redemit. Qui bene catulo dormienti tribus diebus et tribus noctibus comparatur:
Abbreviated transcription (Latin):
¶de bestus.
estiarum uocabulum ꝓpͥe
conuenit leonib. partis. ty¬
grib. lupis. et uulpib: ca¬
nibꝙ et simiis. et cȩt̃is quȩ
unt. exceptisser¬
pentib. bestiȩ a¬
fere appellate: eo qd̵
te et desiderio sui ferait᷑.
sunt enim lib̾e eorum uoluntates. et huc
atq illuc uagant᷑. et quo animꝰ dixerit eo
ferunt᷑. Leonis uocabulũ exgreca origine
infiexum ÷ in latinũ. grece enĩ leon uocant᷑.
et÷ nom̃ notũ. q exparte corruptũ ÷: leȩna
uͦ totũ grecũ÷: sic̃ et dracena. ut aii leȩna lea
dicat᷑. usurpatũ÷ apoetis. Leo aũ grece lati¬
ne rex int̃pietat᷑. eo qd pͥnceꝑs sit omniũ
bestiarũ: cuiꝰ genꝰ triphariũ dr̃. eqͥb breueᷤᷤ
et iuba crispa inbelles st̃: longi et coma. sim¬
plici acres. animos eoꝵ frons et cauda indi¬
cant. uirtꝰ eoꝵ inpectore. firmitas incapi¬
te. septi auenatorib t̾ram c̃tuent᷑: qͦminꝰ
conspectis uenabuł t̾reant᷑. Rotarũ tim̃et

Expanded text:
De bestiis. estiarum vocabulum proprie convenit leonibus, pardis, tigribus, lupis, vulpibus, canibusque, et simiis, et caeteris quae unt, exceptis serpentibus. Bestiaferae apte et desiderio suo ferantur. Sunt enim liberae eorum voluntates, et huc atque illuc vagantur et quo animus duxerit, eo feruntur. Leonis vocabulum ex Graeca origine inflexum est in Latinum. Graece enim λέων vocatur; et est nomen nothum, quia ex parte corruptum. Leaena vero totum Graecum est, sicut et dracaena. Ut autem leaena lea dicatur usurpatum est a poetis. Leo autem Graece, Latine rex interpretatur, eo quod princeps sit omnium bestiarum. Cuius genus trifarium dicitur. E quibus breves et iuba crispa inbelles sunt; longi et coma simplici acres. Animos eorum frons et cauda indicat. Virtus eorum in pectore; firmitas in capite. Septi a venatoribus terram contuentur, quo minus conspectis venabulis terreantur. Rotarum timent
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatẽ. Canes aũ intelligunt᷑ muti sac̾¬
dotes łimꝑbi. ut in eccłaste canes mu ti ñ
ualentes latrare.Canes iudei inꝑsalmo.
qm cirẽdedert̃ me canes multi: canes ppłs
gentiũ. ut in eũ głio: nͣz bonũ sumere pa¬
nem filioꝵ et mittere canib Canes bȩrecici
et indeutõ nomio: ñ inferes p̃ciũ canis in
domũ dĩtui. et in apło: uidete canes uidece
malos oꝑarios: uidete c̾cisiones. Canis uͦ uo¬
racissimũ animal atq importunũ aĩal con¬
sueuit illas domꝰ latratib defende. inqͥb e
cdacitatẽ suã nouit accepto pane satiare. hiᷤ

Expanded text:
civitatem . Canes intelliguntur muti sacerdotes vel improbi, ut in Isaia: Canes muti non valentes latrare . Canes, Judaei. In psalmo: Quoniam circumdederunt me canes multi . Canes, populus gentium, ut in Evangelio: Non est bonum sumere panem filiorum, et mittere canibus . Canes, haeretici, ut in Deuteronomio: Non inferes pretium canis in domum Dei tui . Et in Apostolo: Videte canes, videte malos operarios, videte concisiones . Canis vero voracissimum animal atque importunum consuevit illas domus latratibus defendere, in quibus edacitatem suam novit accepto pane satiare. His
Abbreviated transcription (Latin):
remia mitã eis uenatores et uenabt eas
deoĩ monte. Uenator diabol. incuiꝰ figã
ne broth ille gigas uenator corã dño. ut in
nantes cȩpert̃ me qͣsi aũ inimici megͣtis.
Lamia diabolꝰ łdemones. ut inhieremia:
s ec lamia nudauit mamillã. ec laccauit
catulos. Itẽ lamia hȩretici: ł quilibet hypo

Expanded text:
remia: Mittam eis venatores, et venabuntur eos de omni monte . Venator diabolus, in cujus figura Nemrod ille gigas venator coram Domino, ut in Gnantes ceperunt me, quasi avem, inimici mei gratis . Lamia diabolus vel daemones, ut in Jeremia: Sed et lamia nudavit mamillam, et lactavit catulos . Item lamia, haeretic
Abbreviated transcription (Latin):
rentis. Agnꝰ aũ ut ꝑsonã saluatoris nr̃i mi¬
stice gerit. cuiꝰ mors innocens saluauit genꝰ
humanũ. dequo iołs ait. Cece agnꝰ di ecce qui
tollit peccata mundi. aut cuiꝰ libet catholici.
uitã innoxiã: qui matris sue hoc ẽ. eccłȩ uocẽ
agnoscens hocẽ. obȩdiendo eiꝰ adhȩxet lateri.
etobedit mandatis. Agni scĩ in eu̾głio. pasce
agnos meos. Agni hoies lasciuientes inysaia
incrassatꝰ ÷ gladiꝰ m̃s desanguine agnorũ
et hyrcoꝵ. Agna uita actiua. in leuitico
agat pęnitentiã. et offerat agnã degrege
siue captã. quȩ ⁊ cͣcẽplatiuȩ uitȩ figura.
Septẽ agni. et .uii. agne. quȩ inlege do insa¬
crificiũ offerri pͣcipiunt᷑. scõꝵ omniũ ple¬
nitudinẽ ł oꝑis innocentiȩ optinent mi

Expanded text:
rentis. Agnus autem aut personam Salvatoris nostri myrentis. Agnus autem aut personam Salvatoris nostri mystice gerit, cujus mors innocens salvavit genus humanum, de quo Joannes ait: Ecce Agnus Dei: ecce qui tollit peccata mundi : aut cujuslibet catholici vitam innoxiam, qui matris suae, hoc est, Ecclesiae vocem agnoscens obediendo ejus adhaeret lateri, et obedit mandatis. Agni sancti, in Evangelio: Pasce agnos meos . Agni homines lascivientes in Isaia: Incrassatus est gladius meus de sanguine agnorum et hircorum . Agna vita activa in Levitico: Agat poenitentiam, et offerat agnam de grege sive capram ; quae est contemplativae vitae figura. Septem agni, et septem agnae, quae in lege Deo in sacrificium offerri praecipiuntur, sanctorum omnium plenitudine
Abbreviated transcription (Latin):
ł qd̾ uermes incapite habeat : quoꝵ excitati
pruritu inuicẽ se ccutiunt: expugnantes
cũ magno impetu feriunt. Sic et aries łapo
ti areos id̾ ÷ amare uocatꝰ. unde apud nos
ingregib mascłimares dicunt᷑. siue qd̾ hoc
pecus agentilib pͥmũ aris ÷ ĩmolatũ. und̾
⁊ illud aries maceat᷑ adaram. Arietes aũ sig
dogmate ꝓbant᷑ extranei. Arietes aũ bene
plurimũ fronte ualent. ec obiecta sẽꝑ impin¬
gendo deiciunt. qd p̃dicando fecert̃ apłi:
qui diu̾sas suꝑstitiones et idola firmissima
celestis u̾bi quadã fronte rupert̃. Aries enĩ
diccus ÷ qͣsi afronte ruens. Et in aliã partẽ
arietes pͥncipes st̃ pͣui deqͥb legit᷑ imetechi¬
el. cũ ȩdis et agnis ec arietib. Agnũ quẽ greci
uocant a potuagno qͣsi piũ. latini aũ hoc no¬
m̃ hrẽ putant: eo qd p̃cer̾is animantib ma¬
trẽ agnoscat adeo ut etiã si in magno grege
errauerit. statim balatu recognoscat uocẽ pa¬

Expanded text:
vel quod vermes in capite habeant, quorum excitati pruritu invicem se concutiunt, et pugnantes cum magno impetu feriunt. Sic et aries vel apo tou areos, id est, a Marte vocatus. Unde apud nos in gregibus masculini mares dicuntur: sive quod hoc pecus a gentilibus primum aris est immolatum. Unde est illud: Aries mactatur ad aram. Arietes autem sidogmate probantur extranei. Arietes autem benplurimum fronte valent, et objecta semper impingendo dejiciunt: quod praedicando fecerunt apostoli, qui diversas superstitiones, et idola firmissima coelestis verbi quadam fronte ruperunt. Aries enim dictus est, quasi a fronte ruens. Et in aliam partem arietes principes sunt pravi, de quibus legitur in Ezechiel: Cum haedis et agnis et arietibus . Agnum, quanquam Graeci vocent apo tou agnou, quasi pium: et Latini tamen hoc nomen habere putant, eo quod prae caeteris animalibus matrem agnoscat adeo, etiam si in magno grege erraverit, statim balatu recognoscat vocem pa
Abbreviated transcription (Latin):
pliꝰ quã dies .xii. coeunt. fam̃ diu portant:
et ptꝰ longua ieiunia multũ deuorant.
Lupos ethiopia mutit ceruice iubatos. et
rantũ uarios: ut nullũ colorẽ illis dicant
abeẽ. Lupꝰ gͦ raro inuenit᷑ bonã significa¬
tionẽ hrẽ. s sepiꝰ contrariã: nã aut diabo¬
lũ significat. ut ÷ illud in eũgłio. lupꝰ rapit

Expanded text:
plius quam dies duodecim coeunt. Famem diu portant, plius quam dies duodecim coeunt. Famem diu portant, et post longa jejunia multum devorant. Lupos Aethiopia gignit cervice jubatos, et tantum varios, ut nullum colorem illis dicant abesse. Lupus ergo raro invenitur bonam significationem habere, sed saepius contrariam. Nam aut diabolum sign
Abbreviated transcription (Latin):
aliqñ aũ duces seuos et crudeles. Uñ in libro
regũ scriptũ ÷: qd̾ pueros qͥ eliseũ ꝓpħam
irridebant. duo ursi egressi desilua come¬
derant. qd̾ significat duos pͥncipes roma¬
noꝵ uespasianũ uidelicet et titũ. egressoᷤ
desaltu gentiũ deuorare uidaicos ppłos. qͥ
irrisert saluatorẽ nr̃m. in caluariȩ loco
crucifixũ. Et itẽ ibi ueniebat leo et ursus
et tollebat arietẽ degrege. Lupꝰ greca diri¬
uatione in linguã nr̃am transfert᷑. lupos
enĩ illi licos dicunt: licos aũ grece amorsib
appellat᷑. qd iabie rapacitatis queq̃ in uene¬
rit trucidet. Alii lupos uocatos auint qͣsi
leopos. qd̾ qͣsi leoni ira sit illi uirtꝰ inpedibꝰ.
unde et quicqͥd p̃sserit pede nͣuiuit. Ra¬
pax aũ bestia. et cruores appetens. Dequo¬
s rusticiaiunt. uocẽ hoĩ ꝑdere: sieu̾ lupus
fabula.Certe si se p̃uisũ senserit. deponit
ferocitatis audatiã. Lupi toto anno ñ am¬

Expanded text:
aliquando autem duces saevos et crudeles. Unde in libro aliquando autem duces saevos et crudeles. Unde in libro regum scriptum est , quod pueros, qui Elisaeum prophetam irridebant, duo ursi egressi de silva comederunt: quod significat duos principes Romanorum, Vespasianum videlicet et Titum, egressos de saltu gentium devorare Judaicos pueros, qui irriserunt Salvatorem nostrum in Calvariae loco crucifixum. Et iterum ibi: Veniebat leo et ursus et tollebat arietem de grege . Lupus Graeca derivatione in linguam nostram transfertur. Lupos enim illi lycous dicunt. Lycos autem Graece a morsibus appellatur, qui rabie rapacitatis quaeque invenit trucidat. Alii lupos vocatos aiunt, quasi leopos, quod quasi leoni, ita sit illi virtus in pedibus: unde et quidquid presserit pede, non vivit. Rapax autem bestia et cruoris appetens. De quo rustici aiunt, vocem hominem perdere, si eum lupus fabula. Certe si se praevisum senserit, deponit ferocitatis audaciam. Lupi toto anno non am
Abbreviated transcription (Latin):
mant uicioꝵ. eẽ. c̃tumatiã. Undequidã
hȩ retici extirert̃. qͥ genitalia sibi m̃bri am¬
putauert̃: qͦ faciliꝰ seruare possint nubendi
cͣtinentiã. Illam sententiã anĩ male int̾pran¬
tes qua ait st̃ eunuchi qui se ipsos castrauer̃.
ꝓpt̃ regnũ gloꝵ: cũ hoc magis intelligendũ
sit ꝑtinere aduoluptatũ et libidins ampu¬
tationẽ. quã adm̃broꝵ corꝑis truncationẽ.
Tales gͦ canonica auctoritas excõmunicare.
et ad penitentiã redire p̃cepĩt. Ursus fert᷑¬
aiunt eos informes generare partꝰ. et carnẽ
quandã nasci: quã mat̾ lambendo in m̃bra
cõpanit. Unͣ ÷ illud. sic format lingua fȩcũ
cũ ꝓtulit ursa: s hoc immaturitas partꝰ
facit. Deniq tricesimo die generit. unde
uenit ut pͣcipitata fecunditas informis ꝓ¬
creet᷑. Ursoꝵ caput inualidũ. uis maxima
inbrachiis et lumbis. unde int̾dum erepti
insistunt. Ursus gͦ aliqñ iuxta allegoriã
significat diabolũ. insidiatores gregis cłi:

Expanded text:
iam. Inde quidem haeretici exstiterunt, qui genitalia membra sibi amputaverunt, quo facilius servare possent nubendi continentiam, illam sententiam Domini male interpretantes, qua ait: Sunt eunuchi, qui se ipsos castraverunt propter regnum coelorum ; cum hoc magis intelligendum sit pertinere ad voluptatum et libidinis amputationem, quam ad membrorum corporis detruncationem. Tales ergo canonica auctoritas excommunicare et ad poenitentiam redigere praecepit. Ursus fertaiunt eos informes generare partus, et carnem quamdam nasci, quam mater lambendo in membra componit. Unde est illud, Sic format lingua fetus cum protulit ursa. Sed hoc immaturitas partus facit. Denique tricesimo die generat. Unde evenit, ut praecipitata fecunditas informes procreet. Ursorum caput invalidum, vis maxima in brachiis et lumbis. Unde interdum erecti insistunt. Ursus ergo aliquando juxta allegoriam significat diabolum insidiatorem gregis Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
dicens inpsalmo.erue aframea ds animam
meã: et demanu canis unicã meã. Nam in
melio re parte canis ponit᷑. ut ineccłaste uͥ
scriptũ ÷: melior ÷ canis uiuus. leone mor¬
tuo. Hic leonẽ diabolũ. canẽ uͦ gentilẽ ł ho¬
minẽ peccatorẽ accipiendũ puto: qͥ id̾o me¬

Expanded text:
dicens in psalmo: Erue a framea animam meam, et de manu canis unicam meam . Nam in meliore parte canis ponitur, ut in Ecclesiaste, ubi scriptum est: Melior est canis vivus leone mortuo . Hic leonem diabolum, canem vero gentilem vel hominem peccatorem accipiendum puto. Qui ideo me
Abbreviated transcription (Latin):
bonoꝵ sibi oꝑũ ꝑfectionẽ p̃parant. imipso
actionis itinere obsidet. Cũq has ꝑinsidiã
suꝑat q̃ si formicas frum̃ta gestantes in ꝑuisꝰ
necat. Pꝰant̃ dictꝰ. siue qd̾ omniũ animaliũ
sit amicꝰ excepto dracone: siue qr et sui gene¬
ris sotietare gaudet et ad eandẽ similitu¬
dinẽ quicꝗͥd accipit reddit. Pan enĩ grece
omẽ dr̃. bestia mninutis orbicuł suꝑ picta
ita ut oculatis exfuluo circuł: nigra ł alba
distinguat᷑ uarietate. Hȩc semel omnino
parturit: cuiꝰ causȩ racio. manifesta ÷. Nã
cũ inutero matris coaluere catuli. matisꝙ
adnascendũ uirib pollent: odiunt tẽpoꝵ
mores. Itaq honeratã fȩtib uuluã tanꝗͣ
obstantẽ partui unguib lacerant: effu¬
dit illa partũ seu potiꝰ dimitunt dolore
cogente. ita postea corruptis et cicatricosis
sedib genitale sem̃ infusuł ñerit acceptũ
s irritũ resilit. Nam pliniꝰ dicit aĩalia
cũ acutis unguib frequent parere ñ pos¬

Expanded text:
bonorum sibi operum perfectionem praeparant, in ipso actionis itinere obsidet: cumque has per insidias superat, quasi formicas frumenta gestantes improvisus necat. Panther dictus sive quod omnium animalium sit amicus, excepto dracone: sive quia et sui generis societate gaudet, et ad eamdem similitudinem, quidquid accipit, reddit. Pan enim Graece omne dicitur: bestia minutis orbiculis superpicta, ita ut oculatis ex fulvo circulis nigra vel alba distinguatur varietate. Haec semel omnino parturit. Cujus causae ratio manifesta est. Nam cum in utero matris coaluerint catuli, maturisque ad nascendum viribus pollent, odiunt temporum moras. Itaque oneratam fetibus vulvam, tanquam obstantem partui, unguibus lacerant. Effundit illa partum seu potius dimittit, dolore cogente. Ita postea corruptis et cicatricosis sedibus genitale semen infusum non erit acceptum, sed irritum resilit. Nam Plinius dicit animalia cum acutis unguibus frequenter parere non pos
Abbreviated transcription (Latin):
humilitatẽ meã. Tot quippe inilla gente uni¬
cornes łoerce rinocerotes extitert᷑. qdꝰ contͣ p̃¬
dicam̃ta ueritatis delegis oꝑib singłari et fa¬
tua elatione confisi sunt. Beato gͥ iob sc̃ȩ ecclȩ¬

Expanded text:
humilitatem meam . Tot quippe in illa gente unihumilitatem meam . Tot quippe in illa gente unicornes vel certe rhinocerotes exstiterunt, quot contra praedicamenta veritatis de legis operibus singulari et fatua elatione confisi sunt. Beato igitur Job sanctae Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
et ualidũ. ut qͥcqͥd impetierit. aut uentilet
aut ꝑforet. Nam ec cũ elefantis sepe certam̃
ht̃. ec inuentre uulneratũ ꝓsternit. Tante
aũ fortitudinis. eẽ. dr̃. ut nulla uenantiũ
uirtute capiat᷑. S sic̃ hi assert̃ qͥ descri¬
bendis natis aĩaliũ laboriasa inuestigatio¬
ne sudauert᷑. uirgo ei puella ꝓponit᷑. quȩ
uenienti sinũ aꝑit. inqͦ ille cũ omĩ fcrocita¬
te pt posita caput deponit. sicq soporatꝰ
abeis aqͥbus capi q̃rit᷑ repente uelud in¬
ermis inuenit᷑. Buxei qͦ coloris. eẽ. describi¬
tur. Qcũ etiã elephantis qñ certam̃ aggredi¬
dur. eo cornu qd̾ innare singłarit᷑ gestat.
uentrẽ adu̾santiũ ferire ꝑhibet᷑. ut cũ ea
qͣ molliora st̃ uulnerat. impugnantes se
ligi. Qui dũ deacepta lege ñ oꝑa. s solã int̃
cunccos hoiẽs elationẽ sũpsit: qͣsi int̾ cȩt̾as
bera me deore leonis. et acornib unicornũ

Expanded text:
et validum, ut quidquid impetierit, aut ventilet et validum, ut quidquid impetierit, aut ventilet aut perforet. Nam et cum elephante semper certamen habet, et in ventre vulneratum prosternit. Tantae autem fortituduirtute capiatur. Sed sicut hi asserunt, qui describendis staturis animalium laboriosa inuestigatione sudauerunt, uirgo ei puella proponitur. Quae uenienti sinum aperit, in quo ille omni ferocitate deposita caput deponit. Sicque ab eis, a quibus capi quaeritur, repente uelut enermis invenitur. Buxei quoque coloris esse describitur. Qui etiam cum elephantis quando certamen aggreditur, eo cornu, quod in nare singulariter gestat, ventrem adversantium ferire perhibetur, ut cum ea, quae molliora sunt vulnerat, impugnantes se ligi, qui dum de accepta lege non opera sed solam inter cunctos homines elationem sumpsit, quasi inter caeteras bera me de ore leonis, et a cornibus unicornium
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾soꝵ erroꝵ asꝑsũ. unde dicit ꝓpħa:
ȩthiops ñmutauit pellẽ. et pardꝰ uarieta¬
tẽ suã. Item pardꝰ antixp̃c malitiȩ uarie¬
tate asꝑsus. ut in a pocalipsi. et bestia quȩ
ascendebat demari simił pardo. deillis
dicit: qui innigritudine peccõꝵ et uarie¬
erioꝵ ꝑscuerant. Alibi tam̃ scriptũ ÷. habi¬
rabit lupꝰ cũ agno. et pardꝰ cũ edo cubabit.
feroces fuert᷑. cũ innocentib uicã ducunt. et
qͥ erroꝵ małis polluti erant. penirentiã a¬
gs̃ adueritatẽ fidi conu̾tunt᷑. Leo pardꝰ exad
ultĩo leene et pardi nascit᷑. et t̃ciã originẽ ef¬
ficit. sic̃ et pliniꝰ in nat᷑ali hẏstoria dic̃. leo¬
nẽ cũ pardo aut pardũ cũ leȩna c̃cũb̾e. et
exutibq coitu degeneres partꝰ creari. ut
mułꝰ exequa et asino. Rinocera grece uo¬
catꝰ. latine int̾p̃tat᷑ innare cornu: idẽ ec mo¬
noceron.id unicornis. eo qd̾ unũ cornuin
media fronte habeat pedũ .iiii. ita acutũ

Expanded text:
nde dicit propheta: Aethiops non mutavit pellem, et pardus varietatem suam . Item pardus Antichristus malitiae varietate aspersus, ut in Apocalypsi; Et bestia, quae ascendebat de mari, similis erat pardo ; de illis dicit, qui in nigredine peccatorum et varieeverant. Alibi tamen scriptum est: Habitabit lupus cum agno, et pardus cum haedo cubabit . feroces fuerunt, cum innocentibus vitam ducunt, et qui errorum maculis polluti erant, poenitentiam agentes ad veritatem fit pardi nascitur, et tertiam originem efficit: sicut et Plinius in naturali Historia dicit, leonem cum pardo aut pardum cum leaena concumbere, et ex utroque coitu degeneres partus creari, ut mulus ex equo et asina. Rhinocerota graece vocatus, latine interpretatur, in nare cornu. Idem et monoceros, id est, unicornis, eo quod unum cornu in media fronte habeat pedum quatuor, ita acutum
Abbreviated transcription (Latin):
t pum tenenti dr̃. nunqͥd uolet rinoceros ser¬
uire tͥ: ac si aꝑtiꝰ dicat᷑. Nunqͥd illũ ppłm quẽ
supbire innecce fideliũ stulta sua ęlatione c̃si¬
deras. subiurȩ tuȩ p̃dicationis inclinas. Sub¬
audis. ut ego. qͥ et cont᷑ me. illũ singłari cornu
exrolli conspicio. et tam̃ mͥ cũ uoluero ꝓtinꝰ

Expanded text:
typum tenenti dicitur: "Numquid uolet rhinoceros seruire tibi?" Ac si dicatur: nunquid illum populum, quem superbire in nece fidelium stulta sua elatione considerans, sub iure tuae praedicationis inclinas? subaudis: ut ego, qui et contra me illum singulari cornu extolli conspicio; et tamen mihi, cum uoluero, protinus
Abbreviated transcription (Latin):
nũ dormientes ut rapiant: et querant a
deo escam sibi. Cubile leonũ p̾sens mun¬
dus. ł qd̾ libet regnũ huiꝰ mundi. ut in
nauͣ. uͥ ÷ cubile leonũ et paschua catuloꝵ
leonũ. Item cubile leonũ corda reꝓborũ.
ut inp salmo. Ortus ÷ sol et c̃gregati st̃. et
incubilib suis se collocabt̃. Tygris uocata
ꝓptͣ uolucrẽ fugam. ira em̃ nominant ꝑse
et medi sagutã. Est enĩ bestia uariis disti¬
neta maculis. uirtute et uõlocitate mi¬
rabił: excuiꝰ nõe fium̃ tygris appellat᷑.
qd̾ is rapid̃ sit omniũ fluuioꝵ. hos magiᷤᷤ
hyrcania gignit̃. Tygris aũ mistice signifi¬
cat astutiã diaboli. unde in iob scriptũ ÷.
Tygris ꝑiit. eo qd̾ ñ hrẽt p̃dam. et caruli leo¬
nũ dissipati st̃. hc̃ uocabulo tygris repetit
quẽ leonis appellatione signauit. Sathan
quippe et ꝓpt̃ crudelitatẽ leo dr̃: et ꝓpt̃ mul¬
tiformis asturię uarietatẽ ñ in cͣgruȩ tygris

Expanded text:
num rugientes, ut rapiant et quaerant a num rugientes, ut rapiant et quaerant a Deo escam sibi . Cubile leonum, praesens mundus: vel quodlibet regnum hujus mundi: ut in Nahum: Ubi est cubile leonum, et pascua catulorum leonum . Item cubile leonum, corda reproborum, ut in psalmo: Ortus est sol, et congregati sunt, et in cubilibus suis se collocabunt . Tigris vocata propter velocem fugam. Ita enim nominant Persae et Medi sagittam. Est enim bestia variis distincta maculis, virtute et velocitate mirabilis. Ex cujus nomine flumen Tigris appellatur, quod is rapidissimus sit omnium fluviorum. Has magis Hircania gignit. Tigris autem mystice significat astutiam Diaboli. Inde in Job scriptum est: Tigris periit eo quod non haberet praedam, et catuli leonum dissipati sunt . Hunc vocabulo tigridis repetit, quem leonis appellatione signavit. Satan quippe et propter crudelitatem leo dicitur, et propter multiformis astutiae varietatem non incongrue tigris
Abbreviated transcription (Latin):
Item leo ꝑfigurã sco̾ꝵ doctoꝵ inpauidã cȩ¬
tũ significat: quoꝵ rugit᷑ hoc ÷ p̃dicati¬
onis uox t̾ret aduersarios. Uñ scriptũ :
leo fortissimꝰ bestiarũ. ad nulliꝰ pauebit oc¬
riam partẽ ponit᷑. qñ seuitia eiꝰ demonstra¬
tur: ut ÷ illud petri apłi: uigilate inqͥt ec
orate. qr aduersariꝰ ur̃ diabolꝰ tanꝗͣ leoru¬
giens circuit querens quẽ deuoret. Rur¬
sum in iob scriptũ ÷: rugitꝰ leonis et uox
nia designat᷑. ꝑeo enĩ qd̃ contͣ aduersari¬

Expanded text:
er figuram sanctorum doctorum impavidum coetum significat, quorum rugitus, hoc est, praedicationis vox terret adversarios. Unde scriptum est: Leo fortissimus bestiarum, ad nullius pavebit ocariam partem ponitur, quando saevitia ejus demonstratur, ut est illud Petri Apostoli: Vigilate, inquit, et orate: quia adversarius vester Diabolus, tanquam leo rugiens, circuit, quaerens quem devoret . Rursum in Job scriptum est; Rugitus leonis, et vox nia designatur. Pro eo enim, quod contra adversari
Abbreviated transcription (Latin):
cͣtẽ plabant᷑. Deniq et hoc ipsũ ine quarͣ
gregib fieri fert᷑: ut generosos aspitiant
equos uisib cͣcubentiũ. qͦ eoꝵ similes cͣciꝑe
et creare possint. Nam et columbarũ species
dilectores. depiccas ponunt pulch errimas
colũbas: isdẽ locis qͥb ille u̾sant᷑. qͦ rapiente
uisu similes generent. Inde: qd quidã gra-¬
uidas mulie̾s iubent. ut nulliꝰ intuerentur
pessimos aĩaliũ uultꝰ. ut cynokefalos et si¬
mias. neuisib occurrentes similes fȩtꝰ pari¬
ant. Hanc enĩ feminarũ fant᷑. eẽ. naturam.
ut quales conspexerͥt siue m̃de c̃ce ꝑint in ex¬
tremo uoluꝑtatis estu qñ cc̃ipiunt talem
et sobolẽ ꝓcreent. Et enĩ animal in usu uene¬
rio formas extrinsecꝰ intꝰ transmittit. eoꝵꝙ
saciata tipis rapit species in ꝓpͥam qͣlitatẽ.
Inanimantib bigenera dñr. q̃ exdiu̾sis
nascunt᷑: et mulus exȩqua et asino. buido

Expanded text:
contemplabantur. Denique et hoc ipsum in equarum contemplabantur. Denique et hoc ipsum in equarum gregibus fieri fertur, ut generosos objiciant equos visibus concumbentium: quo eorum similes concipere et creare possint. Nam et columbarum specierum dilectores depictas ponunt pulcherrimas columbas hisdem locis, quibus illae versantur: quo rapiente visu similes generent. Inde est, quod quidam gravidas mulieres jubent ut nullius intueantur pessimos animalium vultus, ut cynocephalos et simias, ne visibus occurrentes similes fetus pariant. Hanc enim feminarum esse naturam dicunt, ut quales conspexerint sive mente conceperint in extremo voluptatis aestu quando concipiunt, talem et sobolem procreent. Etenim animal in usu venereo formas extrinsecus intus transmittit, eorumque satiata typis, rapit species in propriam qualitatem. In animantibus bigenera dicuntur, quae ex diversis nascuntur, ut mulus ex equa et asino, burdo
Abbreviated transcription (Latin):
dicit eẽ. faciendũ: scił qd̾ aĩaliũ impruden¬
tiũ. his enĩ cõparationib stultos hoĩes ueri¬
tati subicit inuitos. Nam qd ait infreno ad
ȩquũ ꝑtinet. frenũ enĩ afero retinendum
dictu. ferũ qpe antiqͥ eaballũ dixert̃. in¬
camo admulũ respicit gͦ hȩc duã animalia
supͣdicta cohibent ista retinacła: ut adarbitriũ
iubentis incedant. ne suis uoluptatib efferant᷑.
Maxilla uͦ ãminicła st̃ aĩaliũ qͥb esta mandit᷑.
ut corꝑis uita ꝓcuret᷑. Ipsaꝰgͦ maxillas ꝑfigu¬
rã allegoricã dicit. inobȩdientib debere con¬
stringi: id÷ copias uictuales partiꝰ dari. ut ie¬
iunioꝵ necessitare cͣclusi: creatoris sub dant᷑
animal incoitu coegit. sicq adulterina com¬
mixtione genꝰ aliud reꝑit. sic̃ et ioli contͣ na¬
turã coloꝵ similitudines ꝓcurauit. nam
tales fȩrꝰ oues illiꝰ c̃cipiebant: quales umbͣs
arietũ defuꝑ nascentiũ inaquarũ speculo

Expanded text:
d animalibus imprudentibus. His enim comparationibus stultos homines veritati subdidit invitos. Nam quod ait, in freno, ad equum pertinet. Frenum enim a fero retinendo dictum est; ferum quippe antiqui caballum dixercamo ad mulum respicit. Ergo haec duo animalia supradicta cohibent ista retinacula, ut ad arbitrium jubentis incedant, ne suis voluntatibus efferantur. Maxillae vero adminicula sunt animalium, quibus esca manditur, ut corporis vita procuretur. Ipsas ergo maxillas per figuram allegoricam dicit inobedientibus debere constringi, id est copias victuales parcius dari, ut jejuniorum necessitate conclusi, Creatoris subdantur animal in coitu coegit, sicque adulterina commixtione genus aliud repperit; sicut et Iacob contra naturam colorum similitudines procuravit. Nam tales foetus oves illius concipiebant, quales umbras arietum desuper ascendentium in aquarum speculo
Abbreviated transcription (Latin):
gas inysaia legimꝰ et inzacharia qͣdrigas. ita
q ibi scriptũ ÷. leuaui ocłos meos et uidi. et ecce
.iiͦiͦi. qdrige egredientes demedio duoꝵ monti
albi. ec in qͥdriga qͣrta eqͥ fortes uarii. Deqͦ¬
driga pͥma eqͥ rufi erant et cruenti et sangui¬
nei. et babilonie crudelitate t̾ribiles. Inqͥdri¬
ga scda eqͥ nigri regnũ medoꝵ et ꝑsarũ qd
biga sedens et egrediens ꝑ assueri regis edictũ
mortẽ omniũ iudeoꝵ tristi nuntii p̾ferebat.
Inqͦdriga t̃cia eqͥ albi macedones. sub qͣ ĩꝑio
deantiocho machabeoꝵ uictoriã legimꝰ. In
qͥdriga qͣrta ȩqͥ uarii fortes. scimꝰ eni roma¬
noꝵ reges alios ingente iudea fuisse clem̃te.
uit gaiũ cesarẽ augstũ ec claudiuiͣ. ꝑsecuto¬
res alios atq t̾ribiles. ut gaiũ łueronẽ. uespa¬
sianĩ. et adrianũ. ꝓpħa gͦ querente qͥd sibi an¬
głs qͥ lo quebat᷑ uellet significare qͣ cerneret.
Augłi qui loquebat᷑ in eo respondit. et narra¬

Expanded text:
Ita quoque ibi scriptum est: Levavi oculos meos, et vidi, et ecce quatuor quadrigae egredientes de medio duorum montiualbi, et in quadriga quarta equi varii fortes . De quadriga prima equi rufi erant et cruenti et sanguinarii et Babyloniae crudelitate terribiles: in quadriga secunda equi nigri regnum Medorum et Persarum, quod bigae sedens et egrediens per Assueri regis edictum mortem omnium Judaeorum tristi nuntio praeferebat: in quadriga tertia equi albi Macedones, sub quorum imperio de Antiocho Machabaeorum victoriam legimus: in quadriga quarta equi varii fortes. Scimus enim Romanorum reges alios in gente Judaea fuisse clementes, ut Gaium Caesarem, Augustum et Claudium: persecutores alios atque terribiles, ut Gaium vel Neronem, Vespasianum et Adrianum. Propheta ergo quaerente, quid sibi angelus, qui loquebatur, vellet significare, quem cerneret: angelus qui loquebatur in eo, respondit et narra
Abbreviated transcription (Latin):
mines. deqͥb dñs ait. attendite afalsis ꝓphiᷤᷤ
qui ueniunt aduos inuestim̃ris ouiũ in¬
trinsecꝰ aũ st̃ lupi rapaces. Et itẽ. uidec lu¬
pũ uenientẽ. et dimirat oues et fugit. legif᷑
tam̃ ia cob patriarcha. in benedictione ben¬
iamin filii sui dixisse ita. beniamin lupus
rapax: mane comedet pͣdam. uesꝑe diui¬
det spolia: qͥb dictis apłs paulꝰ designat᷑.
debeniamin stirpe ꝓgenitꝰ: qui mane rapu¬
it p̃dam. id ÷ inpͥmordiis fideles qͦs potuit
deuastauit: uesꝑe aũ spolia diuisit. quia
fidel pt᷑ modũ factus sacra elo qͥa audientibꝰ
discretione mirifica dispensauit. Canis
nom̃ latinũ grecã ȩchimologiã hr̃e uidet᷑.
Grece enĩ cinos dr̃. licet eũ quidã acanore la¬
tratꝰ appellat̾ũ existimͣt. eo qd̾ insonat in¬
sua nomina recognoscant. dños suos dili¬
gunt. dnõꝵ tecta defendt̾. ꝓ dñis suis se mor¬
ti obiciunt: uoluntariȩ cũ dño ad p̃dam

Expanded text:
nus ait: Attendite a falsis prophetis, qui veniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces . Et iterum: Videt lupum venientem, et dimittit oves, et fugit . Legitur tamen Jacob patriarcha in benedictione Benjamin filii sui dixisse ita: Benjamin lupus rapax mane comedet praedam, vespere dividet spolia . Quibus dictis apostolus Paulus designatur, de Benjamin stirpe progenitus, qui mane rapuit praedam, id est, in primordiis fideles, quos potuit devastavit: vespere autem spolia divisit: quia fidelis postmodum factus sacra eloquia audientibus dispensatione mirifica dispensavit. Canis nomen Latinum Graecam etymologiam habere videtur. Graece enim κύων dicitur; licet eum quidam a canore latratus appellatum aestiment, eo quod insonet, unsua nomina recognoscunt, dominos suos diligunt; diminorum tecta defendunt; pro dominis suis se morti objiciunt; voluntarie cum domino suo ad praedam
Abbreviated transcription (Latin):
et ģcã. Hic equi p̃dicators sci intelligunt᷑.
quoꝵ sessor dñs÷. qͥ eis fortitudinẽ hoc̾con¬
stantiã m̃tis dat. et sonũ sane p̾dicationis.
Econtͣrio uͦ dealia spe ȩquoꝵ incantico exo¬
di scriptũ ÷. equũ et ascensorẽ ꝓiecit inma¬
re. Et rur sus quadrigas pharaonis et exerei¬
tũ eiꝰ ꝓiecit inmare. Sunt ȩqui qͦs dñs ascen
tatus tuus salus. Sunt aũ ȩqui qͥ ascensorẽ
hñt diabolũ. et angłos eiꝰ. Iudas equus erat.
s donec ascensorẽ habuit dnm̃: deeqͥtatu
salutis fuit. cũ cetis et cũ apłis missus: egro¬
ris salutẽ et sanitatẽ languentib pͣsticit. s
uͥ se diabolo substrauit: pt᷑ bucellã enim
introiuit ineũ sathanas: ascensor ipsius
effectꝰ ÷ sachanas. ec illiꝰ hñs ductꝰ adu̾sum
dñm et saluatorẽ nrm cȩpit eqͥtare. Om̃s
enĩ qui ꝑ secunt᷑ scõs liyni st̃ hinnientes.
s hñt ascensores quib agunt᷑ angłos ma¬
los: et inde ferores sr̃. Dñs gͦ eguũ et ascen¬

Expanded text:
 Hic equus praedicatores sancti intelliguntur, quorum sessor Dominus est, qui eis fortitudinem, hoc est, constantiam mentis dat, et sonum sanae praedicationis. E contrario vero de alia specie equorum in cantico Exodi scriptum est: Equum et ascensorem projecit in mare . Et rursus: Quadrigas Pharaonis, et exercitum ejus projecit in mare . Sunt equi, quos Dominus ascendt equitatus tuus salus. Sunt autem equi, qui ascensores habent Diabolum et angelos ejus. Judas equus ejus erat: sed donec ascensorem habuit Dominum, de equitatu salutis fuit cum caeteris, et cum Apostolis missus aegrotis salutem, et sanitatem languentibus praestitit: sed ubi se Dintroivit in eum Satanas, ascensor ipsius effectus est Satanas et illius habenis ductus adversus Dominum et Salvatorem nostrum coepit equitare. Omnes enim, qui persequuntur sanctos, equi sunt hinnientes: sed habent ascensores, quibus aguntur, angelos malos, et inde feroces sunt. Dominus ergo equum et ascen
Abbreviated transcription (Latin):
tas. onagros tantũ posuit sitim suã expec¬
teͣre. scił iudecs qͥ neglexert̃ fuienta diui¬
nȩ pietatis haurire. Onager enĩ siluester
ẽ. asinꝰ. qui int̾ reliqua animalia cor dr̃ ha¬
bere pinguissimũ. qd̾ genꝰ qnͣtũ patiens ÷
domitũ. tantũ seuissimũ reddit᷑. cũ siluis
ietinentib efferat᷑. His obstinati iudȩi me¬
rito comꝑant᷑. qi ferocina m̃tis et gulosa
fatuitate durati st̃: nec satiare cito poculis
uitalib ad quiesct᷑. Nam qd dicit expecca¬
bunt. illud significat qd̾ frequent᷑ dictũ ÷:
qd̵ infine scłi. helia et enoch. uenientib
creditã ÷ multitudo iudoꝵ. Rursũ in libro
iob dñs dixisse fert᷑. quis dimisit onagrũ

Expanded text:
tas, onagros jam nunc ponit sitim suam exspectas, onagros jam nunc ponit sitim suam exspectare: scilicet Judaeos, qui neglexerunt fluenta divinae pietatis haurire. Onager enim sylvester asinus est, qui inter reliqua animalia cor dicitur habere pinguissimum. Quod genus quantum patiens est domitum, tantum saevissimum redditur, cum silvis retinentibus efferatur. His obstinati Judaei merito comparantur, quia ferocia mentis et callosa fatuitate durati sunt, nec satiari cito poculis vitalibus adquiescunt: nam quod dicit, exspectabunt, illud significat, quod frequenter dictum est: quia in fine saeculi, Helia et Enoch venientibus, creditura est multitudo Judaeorum. Rursus in libro Job Dominus dixisse fertur: quis dimisit onag
Abbreviated transcription (Latin):
nã suã. Asinꝰ corpꝰ hois. unde inlibro iudicũ
scriptũ:: qui ascendentes suꝑ nirentes asinos.
tẽ ibi de axafilia calephquȩ aie gerit imagi¬
nẽ dr̃. cumq suspirasset sedens inasino. Pri¬
mogenita asini exordia uitȩ luxuriose. ut
inȩxodo: pͥmogenita asini redimes oue. Tc̃
enĩ stultuͣ hominẽ significat asinꝰ. qnͣ pecca¬
ti honera portantẽ et usq adfinẽ uitȩ libi¬
dines carnis exeroentẽ demonstrat: uude
scriptũ ÷ qd̾ anna dũ pasceret asinos patiis
sui esebon: inueniret aqͣs calidas in deserto.
mitos. et indeserto uagantes: singłi aũ fe¬
minarũ gregib pͣsunt. nascentib mascłis
cos zelant: et testiculos morsu eoꝵ detrim¬
cant. qd̾ cauentes matres eo insecretis locis
occultant. Significat onager aut iudaicũ
ppłm aut hominẽ heremitã: iudaicũ autẽ
ipłm significat inꝑsalt̾io. uͥ scriptũ ÷ expec¬
tabt̃ onagri insiti sua. Cñ suꝑiꝰ dixerit bes¬
tias siluarũ aquis aecurrentib eẽ. pota¬

Expanded text:
de in libro Judicum scriptum est: Qui ascenditis super nitentes asinos . Item ibi de asina filiae Caleph, quae animae gerit imaginem, dicitur: Cumque suspirasset sedens in asino . Primogenita asini exordia vitae luxuriosae, ut in Exodo: Primogenita asini redimes ove ; tunc enim stultum hominem significat asinus, quando peccati onera portantem et usque ad finem vitae libidines carnis exercentem demonstrat. Unde scriptum est, quod Ana dum pasceret asinos patris sui Sebeon, invenit aquas calidas in deserto. mitos et in deserto vagantes: singuli autem feminarum gregibus praesunt: nascentibus masculis eos zelant, et testiculos eorum morsu detruncant, quod caventes matres earum in secretis locis occultant. Significat autem Onager aut Judaicum populum aut hominem eremitam. Judaicum autem populum significat in psalmis ubi scriptum est: Exspectabunt onagri in siti sua . Cum superius dixerit bestias silvarum aquis decurrentibus esse pota
Abbreviated transcription (Latin):
dens. ut eam sibi subiectã faceret: et adcȩ¬
lestẽ patriã ꝑduceret. stultũ hominẽ eclu¬
xuriã istius tantũ m sectantẽ. Unde iacob
adisachar filiũ suũ qui incerpͣtat᷑ merces
ait. isachar asinꝰ fortis. accubans int̾minos.
uidit reqͥem qd̾ eẽt bona et t̾ram qd̾ opti¬
ma. et supposuit humerũ adportandum:
factꝰꝙ ÷ tributiᷤᷤ seruiens. Gentił gͦ pplĩꝗͣ¬
dñs sanguinis sui p̃tio mercatꝰ ÷: prius qͣsi
brutũ et luxuriosũ aĩal erat. nullaq rati
occulta subigens. ac redẽptori: dño colla subi¬
ciendo iugum disciplinȩ eũgłicȩ ꝑferc̃. Uñ et
factꝰ: tributᷤ seruiens. hoc ÷ regi et xp̃o suo
fidei bona oꝑũq bonoꝵ munera offerens.
Item asinꝰ hõ stultꝰ. indeutõnomio. ñ arab̾ in
boue ec asino: id÷ stultũ inp̃dicatione sapien¬
ti ñsoties. Asinꝰ sinagoga̾ iudeoꝵ. ingenesi¬

Expanded text:
dens, ut eum subjectum faceret, et ad coedens, ut eum subjectum faceret, et ad coelestem patriam perduceret: aut stultum hominem, et luxuriam istius mundi tantummodo sectantem. Unde Jacob ad Issachar filium suum, qui interpretatur merces, ait: Issachar asinus fortis accubans inter terminos, vidit requiem, quod esset bona, et terram, quod optima, et supposuit humerum suum ad portandum, factusque est tributis serviens . Gentilinus sanguinis sui pretio mercatus est, prius quasi brutum et luxuriosum animal erat, nullaque ratinostro mentis occulta subigens, ac Redemptoris dominio colla subjiciendo, jugum disciplinae evangelicae perfert. Unde et factus est tributis serviens, hoc est, regi et Christo suo fidei bona operumque bonorum munera offerens. Item asinus homo stultus. In Deuteronomio: Non arabis in bove et asino ; id est, stultum praedicatione sapienti no
Abbreviated transcription (Latin):
totiꝰ mundi conu̾sio pͣdicat᷑. Madian enĩ in
hoc loco: int̃̾p̃tat᷑ iniquitas. et eppha solutꝰ
ł fundens. sabba com̾isio ł captiuitas. Cedar
luti et animas suas effundentes do. oꝑiunt
irłm munerib et om̃s decaptiuitate ue¬
nient. ec conu̾sione sua. durũ fidei & thus
sacrificii deferent. intantũ ꝓficientes: ut
et aliis p̃dicent salutare dĩ. Afinꝰet a sellus
a sedendo dictꝰ. qͣsi assedꝰ: s hoc nam̃ qd̾ ma¬
gis eqͥs conueniebat. ido hoc aĩal sũpsit: qi
priꝰ qm̃ eqͦs caꝑent hoĩes. huic pͣsidere oper̃t
aĩal quippe tardũ et nulla ratione renitens
statim ito uoluit sibi hõ substrauit. Asinoꝵ
q et asinarũ nõe aliqͣndo luxuriosoꝵ pecu¬
lantia. aliqͣndo mansuetudo simpliciũ. ali¬
qñ stultitia gentiliũ designat᷑. A sinꝰ enim
mistice qd brutũ et libidinosũ ÷ animal. aut
gentilẽ ppłm ut diximꝰ significat: suꝑ quẽ
dominꝰ sedere dignatꝰ ÷ ad ierosolimã ten¬

Expanded text:
totius mundi conversio praedicatur. Madian quippe in hoc loco interpretatur iniquitas. Epha resolutus sive effundens. Saba conversio vel captivitas. Cedar luti, et animas suas effundentes Deo, operientm muneribus; et omnes de captivitate venient, et conversione sua aurum fidei et thus sacrificii deferent: intantum proficientes, ut et aliis praedicent salutare Dei. Asinus et asellus a sedendo dictus, quasi aseddus: sed hoc nomen quod magis equis conveniebat, ideo hoc animal sumpsit quia priusquam equos caperent homines, huic praesidere coeperunt. Animal quippe tardum, et nulla ratione renitens, statim ut voluit, sibi homo substravit. Asinorum quoque vel asinarum nomine aliquando luxuriosorum petulantia, aliquando mansuetudo simplicium, aliquando stultitia gentilium designatur. Asinus enim mystice, quod brutum et libidinosum est animal, aut gentilem populum ut diximus significat, super quem Dominus sedere dignatus est ad Hierosolymam ten
Abbreviated transcription (Latin):
calcatis t̾renis desideriis ab appetitu honer̃
tẽꝑaliũ securitate m̃tis ex honerat᷑. et uin¬
rio interna desidesidioꝵ carnaliũ retina¬
cula disrumpunt᷑. cui dedi habita cłm in
solitudine: et tab̾ nacła eiꝰ int̾ra salsuginis.
Nam remoti uiri. idẽ. acarnalib desideriis
alieni. hac silentiũ m̃tis in habitant. ut t᷑ba
desiderioꝵ carualiũ ñ pͣmant᷑. ec tab̾nacła
onagri huiꝰ int̾ra sunt salsuginis. Salsugo
incende sitim solet. et qr scĩuiri quã diu in
huiꝰ uitȩ tabnacłis degunt. ad suꝑnã patͥã
desiderii sui cotidianis estib accendunt̃. Ona¬
ger arrogans qͥq id ÷ amator uane głȩ. ut in
hieremia. onager assuetꝰ insolitudinẽ desi¬
derio aĩȩ suȩ traxit uentũ amoris sui. idẽ.
runt uentũ qͣsi dracones Equi dicti eo qd̾
qñ quadrigis iungebant᷑ equabant᷑. pare̾q
forma et similes cursu copulabant᷑. Cabal
t̾ram cͣcauat. qd̾ reliqua animalia ñ hñt. in¬

Expanded text:
enis desideriis appetitu onerum temporalium, securitate mentis exoneratur: et vinrio interna desideriorum carnalium retinacula disrumpuntur. Cui dedi habitaculum in solitudine, et tabernacula ejus in terra salsuginis . Nam remoti viri, id est, a carnalibus desideriis alieni hoc silentium mentis inhabitant: ut turba desideriorum carnalium non premantur. Et tabernacula onagri hujus in terra sunt salsuginis. Salsugo incendere sitim solet. Et sancti viri quamdiu in hujus vitae tabernaculis degunt, ad supernam patriam desiderii sui quotidianis aestibus accenduntur. Onager, arrogans quisque, id est, amator vanae gloriae: ut in Jeremia: Onager assuetus in solitudine desiderio animae suae traxit ventum amoris sui , id esrunt ventum quasi dracones . Equi dicti, eo quod quando quadrigis jungebantur, aequabantur, paresque forma et similes cursu copulabantur. Cabalterram concavat: quod reliqua animalia non habent: in
Abbreviated transcription (Latin):
meda genꝰ cameloꝵ ÷: minoris quidẽ statȩ̃.
s uelotioris. unde ex nom̃ ht̃. nã dromꝰ gre¬
ce cursꝰ et uelocitas appellat᷑. centũ et ampliꝰ
milia uno die ꝑgere solet. qd̾ aĩal sicͣ bos
et ouis et camelus ruminat. Ruminatio
aũ dicta ÷ aruma ȩminente gutturis parte.
ꝑ quã dimissꝰ cib acertis reuocat᷑ aĩalib.¬
Camelꝰ aũ aut xp̃i humilitatẽ significat
qͥ honera peccõꝵ nrõꝵ portabat aut gen¬
ȩũgłio dñs ait. faciliꝰ ÷ camelũ ꝑforam̃
acus transire. quã diuitẽ intͣre in regnũ
celoꝵ: ostendit faciliꝰ xp̃m pati ꝓdilectorib¬

Expanded text:
meda genus camelorum est, minoris quidem staturae, sed velocioris. Unde et nomen habet; nam δρόμος Graece cursus et velocitas appellatur. Centum enim et amplius milia uno die pergere solet. Quod animal, sicut bos et ovis et camelus, ruminat. Ruminatio autem dicta est a ruma, eminente gutturis parte, per quam dimissus cibus a certis revocatur animalibCamelus autem aut Christi humilitatem significat, qui onera peccatorum nostrorum portabat, aut genEvangelio Dominus ait: Facilius est camelum per foramen acus transire quam divitem intrare in regnum coeldorum , ostendit, facilius