comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ouor nos inquit si pͥmi hor̃es ñ peccassent utrũ tales filios eẽnt habit᷑i:
erat paruulos nasci. s ꝙͣuis exigua pars corꝑis sit costa: ñ tñ ꝑꝑħ paruu-
tos gͣndes facẽ. S ut ħ omitã pot̾at eis c̃te p̾stare. qd̾ multiᷤᷤ aĩalib p̃sti¬
tit. qͦꝵ pulli qͣmuis sint paruuli. tñ mox ut nascunt᷑ eurrunt.⁊ ma-¬
tres sequunt᷑. E cont᷑ hõi nato. nec ad incessũ pedes idonei st̃. nec inanꝰ
saltẽ ad scalpend̾ habiles.⁊ uxta se maninis positiᷤᷤ nascentes mag̃ posst̃
esurientes flere. qͣm sugge̾. ꝓpͥe uͦ infirmitati mĩtis congriut hec
infirmitas carnis. His u̾bis uidet᷑ insinuar. qd filiĩ &ẽ paruuli officuᷤᷤ
Eb dã ñ absurde placuit qd̾ filuĩ paruuli nasce̾nt᷑

Expanded text:
ovet nos, inquit, si primi homines non peccassent, utrum tales filios essent habituri, erat parvulos nasci: sed quamvis exigua pars corporis sit costa, non tamen propter tos grandes facere. Sed, ut hoc omittam, poterat certe eis praestare quod multis animalibus praestitit, quorum pulli, quamvis sint parvuli, tamen mox ut nascuntur currunt, et matrem sequuntur. Contra homini nato nec ad incessum pedes idonei sunt, nec manus saltem ad scalpendum habiles, et, juxta se mammis positis, nascentes magis possunt esurientes flere quam sugere, proprieque infirmitati mentis congruit haec infirmitas carnis. His verbis videtur insinuari quod filii etiam parvuli officiis Quibusdam non absurde pl
Abbreviated transcription (Latin):
eare. Ultima uͦ erit in qͣ pot̾it ñ peccare: ⁊ non pot̾it peccare. Uedia
Ne quatuor statibus
liberi
arbitrii

Expanded text:
tima vero erit in qua poterit non peccare, et non poterit peccare. Media De quatuor statibus liberi arbitrii
Abbreviated transcription (Latin):
sebebat sic ad chosalonicenses. ut suꝑplerae q̃ iloꝵ fidĩ deerant.si
qͥ supplet. qd minꝰ erat addit. ñ qd ĩerat tollit. Qaũ p̃t̃g̾dr᷑ sicł̃i regłam¬
ñ accedit ĩ uia: s recedit a uia. Ad illd̾̃ aũ qd̾ de eugłio opponunt :
respondemꝰ ita. qu ẽ dicat ĩ eo u̾itas sp̃m sc̃m a patre ꝓcedẽ. ñ addit solo.
N idõ aẽ ase ꝓcedẽ non negat. s id̾o tm̃ patrẽ nominat : qu ad eũ soloe.
referre: &̃ qd ip̃ius est. qr ab illo ht̃.¬

Expanded text:
bebat, sicut ad Thessalonicenses , ut suppleret quae illorum fidei deerant. Sed qui supplet quod minus erat, addit; non quod inerat tollit. Qui autem praetergreditn incedit in via, sed recedit a via. Ad illud autem quod de Evangelio opponunt, respondemus ita: Quia cum dicat in eo veritas Spiritum sanctum a Patre procedere, non addit solo, et ideo etiam a se procedere non negat; sed ideo Patrem tantum nominat, quia ad eum solet referre etiam quod ipsius est, quia ab illo h
Abbreviated transcription (Latin):
qͥlib⁊ furi. qui uoluntate mĩe furat᷑ : Quis hoc dixĩt: S hoꝵ duoꝵ
ñ id̾o qͥsqͣm ÷ bonꝰ : qr peior ÷ unꝰ. Peior ÷ erũ qui cõcupiscendo: qͣm qͥ miserã¬
do furat᷑. S si furtũ õe pecõni est : ab oĩ furto abstinend̾ ÷. Quis onĩ dicat
eẽ peccand̾. &̃ si aliud sit gͣuius. aliud leuiꝰ pecõm: Nc̃ aũ q̃rimꝰ. qͥs actꝰ¬
pecẽm sit. uel ñ : ñ qͥd grauiꝰ sit uelleuiꝰ. Intende lector ꝓpofitis t̃bis cota
m̃tis ꝯsid̾atione. q̃ ñ inutilẽ ht̃ exercitatiortẽ. ⁊ diuosces quis actꝰ sit
haũt qeusam.ct̾ peccã st̃. nt supͣpositũ ÷. Ex quo consequi iudr. qd̾ ñ
sẽ ex fine uidicatur uoluntas. siue actio mala. sic̃ in illis q̃ ꝑ sepet
nẽ. uec ix fine uoluntas : mala. nec ex uoluntate actio mala. s ex
actione uoluntas fit pͥua.

Expanded text:
furatur? Quis hoc dixerit? Sed horum duorum non ideo quisquam est bonus, quia pejor est unus. Pejor enim est qui concupiscendo, quam qui miserando furatur. Sed si furtum omne peccatum est ab omni furto abstinendum est. Quis enim dicat esse peccandum, etiamsi aliud sit gravius, aliud levius peccatum? Nunc autem quaus. Intende, lector, propositis verbis tota mentis consideratione, quae non inutilem habent exercitationem; et dignosces quis actus sithabeant causam, tamen peccata sunt, ut supra positum est. Ex quo conser ex fine judicatur voluntas sive actio mala, sicut in illis quae per snem; nec ex fine voluntas est mala, nec ex voluntate actio fit mala, sed ex actione voluntas fit prava.
Abbreviated transcription (Latin):
ui aũ õs angłos mitti asserunt p̃missas actoritates danielis scił &
dionisii ita det̾minant. dñr suꝑiora aginina dõ assiste̾. ⁊ ab initi¬
mis nũqͣm reced̾e. ñqͥn ali qñ mittant᷑. s q rarissime ad ext̾iora ꝓdeu̾t.
neq tc̃ ab intimis recedt. s dĩ p̃sentie ⁊ contẽplationi sẽꝑ assistunt. qd̾
ẽ faciũt. qͥ freqͣnt̃ mutu nt᷑.¬

Expanded text:
ui autem omnes angelos mitti asserunt, praedictas auctoritates, Danielis scilicet et Dionysii, ita determinant. Dicuntur superiora agmina Deo assistere, et ab intimis nunquam recedere; non quin aliquando mittantur, sed quia rarissime ad exteriora prodeunt; neque tunc ab intimis recedunt, sed Dei praesentiae et contemplationi semper assistunt, quod etiam faciunt qui frequenter mittunt
Abbreviated transcription (Latin):
nib. te ipse locꝰ n᷑ est. locꝰ tam̃ i abusiue dr̃. tempłu d̾i. ñ qd̾ eo contineat᷑. s qd̾
ei p̃ senꝰ sito ĩ habitans. Idaute aĩa muda intelligit᷑. ꝑ peccatũ gͥ ñ scđm locum
aliqͥs longe fit ad̾o. & in eo longe. fit. qd̾ ab eiꝰ similitudine recedit. ⁊ tãto lãgiꝰ qͣnto
ticipatione sim̃ilia st̃. d̾o. recipiunt dissimilitudinẽ. Agusa similitudo nullo
mͦ ex aliqua parte potest ẽe dilsiuilis. Unde fit. ut cũ similitudo patͥs filius sit.
exnulla parte pat̾ possit eẽ dissimilis. cuiꝰ participatione similia sũt i quecũq
deo similia sunt. ⁊ illam possunt reciꝑe dissimilitudine. Nichil est autt̃ qd¬

Expanded text:
locus non est. Locus tamen Dei abusive dicitur templum Dei, non quod eo contineatur, sed quod ei praesens sit et inhabitans; id autem anima munda intelligitur. Per peccatum ergo non secundum locum, aliquis longe fit a Deo; at in eo longe fit, quod ab ejus similitudine recedit; et tanto longius, quanto ticipatione similia sunt Deo, recipiunt dissimilitudinem. At ipsa similitudo nullo modo ex aliqua parte potest esse dissimilis. Unde fit ut cum similitudo patris filius sit, ex nulla parte patri possit esse dissimilis; cujus participatione similia sunt, quaecumque Deo similia sunt, et illa possunt recipere dissimilitudinem. Nihil est autem q
Abbreviated transcription (Latin):
qu omĩa possit. an tr̃ qr ea possit q̃ uult. Qd̃ eiũ ds omĩa possit:
plurib auctoritatib cõpbat᷑.Ait enĩ aug̃ in libro q̾stionũ uet̾is
⁊ noue legis. Omĩa qͥd̾ pot̃ ds. s ñ facit nͥ qd̾ ꝯuenit ũitati eiꝰ ⁊ iusti¬
tas. Rationẽ nẽpe. ibi uoluntatẽ appellauit. qr d̾s uoluntas rõabi¬

Expanded text:
 omnia possit, an tantum quia ea possit quae vult. Quod enim Deus omnia possit, pluribus auctoritatibus comprobatur. Ait enim Aug., in lib. Quaest. veteris ac novae legis: Omnia quidem potestas. Rationem nempe ibi voluntatem Dei appellavit, quia Dei voluntas rationabi
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ssit. q ħ pars sensib ornata ÷ ad intuenida suꝑiora. s qͥoqͥd de aĩa pͥmi hoĩs osti¬
met᷑ de aliis c̃tissime scierid̾ ÷ qd̾ in corꝑe creent᷑. Creando enĩ infundit
eas ds̃: ⁊ infundendo creat.

Expanded text:
iora. Sed quidquid de anima primi hominis aestimetur, de aliis certissime sentiendum est quod in corpore creentur; creando enim infundit eas Deus, et infundendo creat.
Abbreviated transcription (Latin):
carne. Mat᷑a qͥe humana ñ oꝑe dĩ c̃ uitio pͥmitꝰ :÷ istituta s ex
uoluntatis arbitͥo pͥoꝵ hoĩnũ. uenienti uitio ÷ sauciata. ita ut ñ
sit in carne bonũ. s uitiũ. quo inficit᷑ aĩa.

Expanded text:
mana non opere Dei cum vitio primitus est instituta, sed voluntatis arbitrio priorum hominum venienti vitio est sauciata, ita ut non sit in carne bonum, sed vitium quo inficitur anima.
Abbreviated transcription (Latin):
malos p̃sciebat: Qͥa p̃udit qͥd boru de malis eoꝵ eẽt actus. Sic enĩ eos fec̃
ut relinqu̾et eis : uñ aliqͥdfacẽnt. Et si culpabilit̾ aliqͥd face̾̃nt illũ
de se laudabilit̾ oꝑantẽ inuenirent. a se hñt uoluntatẽ malã. ab illo
ia uoluntate. puniendos. Addt̃ ꝙ̃. Talẽ debẽe hoĩnẽ face̾. qͥ nollax oĩo¬
a ẽ peccare. Concediniꝰ qͥ d meliorẽ nat᷑am ẽẽ q̃ orĩo peceare nollae : c̃oredãt

Expanded text:
a praevidit quid boni de malis eorum esset facturus. Sic enim eos fecit, ut relinqueret eis unde aliquid facerent; et si culpabiliter aliquid facerent, illum de se laudabiliter operantem invenirent. A se habent voluntatem malam, ab illo la voluntate puniendos. Addunt etiam talem hominem debere facere, qui nollet omnino peccare. Concedimus quidem meliorem naturam esse quae omnino peccare nollet. Concedant
Abbreviated transcription (Latin):
ade. In qͦ irec ꝙ̃. tot athomi fuerũt. qͦt ab eo hoĩes descend̾unt. Qͥrea ue¬
r̃ ñ eẽ assert̃ : sub̃am uniꝰ cuiꝰq in pͥmo fuisse parente.
Resporisio uͥ
accipit᷑ qͣlit̃ fuerunt in adam scd̾m rõnem seminalem. ⁊ qͦmͦ ex eo

Expanded text:
atomi fuerunt, quot ab eo homines descenderunt. Quocirca verum non esse asserunt substantiam uniuscujusque in primo fuisse parente. 13. Responsio, ubi aperitur qualiter fuerunt in Adam secundum rationem seminalem, et quomodo ex eo
Abbreviated transcription (Latin):
ñ incongruent̾ nolens peecasse dici pot̃. qͣniuis ⁊ ip̃e qd nesciens fecit. uolen
tã fecit.

Expanded text:
non incongruenter nolens peccasse dici potest, quamuis et ipse, quod nesciens fecit, uolens tamen fecit;
Abbreviated transcription (Latin):
tem ⁊ aliter ꝓbant. omnem actũ int̾iorem uł exteriorẽ inqͣntu est ẽe̾
honũ : q n eẽt actꝰ malꝰ nͥ eẽt rẽ bona. quia ñ est aliꝗa reᷤ mala. nͥ
eadẽ res bonasit. Unde angtinꝰ in encheridion. dm̃is nat᷑abonũ ẽ. nec
reᷤ aliqua mala ẽẽt. si resĩpsa que mala ẽ nat᷑a noͣ ee̾t. hongͥ pocest ec̃
malu̾: nͥ eẽt aliqð bonũ. Qd̾ cum dici uideat᷑ absune. conexiotam¬

Expanded text:
ntum est, esse bonum, quia non esset actus malus, nisi esset res bona; quia non est aliqua res mala, nisi eadem res bona sit. Unde Aug. in Ench., cap. 13: Omnis natura bonum est; nec res aliqua mala esset, si res ipsa quae mala est, natura non esset. Non ergo potest esse malum nisi esset aliquod bonum. Quod cum dici videatur absu
Abbreviated transcription (Latin):
tia cãtoris. Angłi enĩ nullã possẽ cãre uat᷑am. gͦ ner formare costã ĩ mulie¬
ut ita fieret. au tm̃ ita fieri poss ut sic fieret ĩ dm̃ tm̃ causa ẽẽt.¬

Expanded text:
onis potentia. Angeli enim nullam possunt creare naturam, ergo nec formare costam in mulieut ita fieret, an tantum ut ita fieri posset, sed ut sic fieret in Deo tantum esset
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. ⁊ in ip̃o erũ ⁊ m alio causa extitit. ut fier&e det̾ior. In alio q in
diabolo. qui suasit. In ip̃o : q uoluntate lib̾i arbicrii corisensit. ⁊
c̃ libm arbitũ sit bonũ. ex reutiq: dona malꝰ ille consensus ꝓuenit.¬
⁊ ita ex bono inalũ manauit. Ne ħ aũ in seqñti pleniꝰ tͣctabimꝰ. c̃ ori¬
go mali. ⁊ in qͣre coalescat inuestigadit᷑.
an uolintas p̃cesserit

Expanded text:
fuit. In ipso enim et in alio causa extitit ut fieret deterior. In alio, quia in diabolo qui suasit; in ipso, quia voluntate liberi arbitrii consensit, et cum liberum arbitrium sit bonum, ex re utique bona malus ille consensus provenit, et ita ex bono malum manavit. De hoc autem in sequenti plenius tractabimus, cum origo mali, et in qua re coalescat, investigabitur. 12. An voluntas praecesserit
Abbreviated transcription (Latin):
ues res sint causa p̾scientie. Hic orit᷑ q̾stio non dissimulanda
utrũ scił scientia. uelp̃scientiã sit causa rer̾. an ressint causa sci-¬
entie. uel p̃scientie dĩ

Expanded text:
uia seipsum novit Deus. Hic oritur quaestio non dissimulanda, utrum scilicet scientia vel praescientia sit causa rerum, an res sint causa scientiae vel praescientiae Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
posco cͦ dicant rẽ aliꝙͣ̃. siue ã rer̃. uniu̾sitatẽ. in qͣitaior consũ matio
exp̃ssa ÷ ñ posse eẽ meliorẽ qͣm ÷. siue id̾o q sũme bona est. ita ut nulla omĩs
domi ꝑ fectio ei desit. siue id̾o ꝙ maius bonũ qd̾ ei deẽ caꝑe ip̃a ñ ualeat. S si
ita sũme uona dr᷑. ut nulla ei ꝑfectio boni desit. iam c̾at᷑a creatori eqͣt᷑. Si
uͥ idõ ñ pot̾ melior eẽ. qobonũ ãplius. qd ei deẽ caꝑe ipa ñ ualat. Iam hoc ip̃m
ñ posse defectionis ÷. ñ consu̾mationis. ⁊ pot̾ ẽẽ melior si fiat cãpax melioris
Talem potut &e hoĩnẽ fecisse. qͥ nec peccare possꝙ. nec uell&. nsi talẽ fecisset qͥs
dubitat eũ meliore fuisse : Esx p̃dictis constat qd̾ pot̾ ds ⁊ alia facł qͣm facit. ⁊ qͥ
facit possit ea facẽ q̃ fetit. Si modꝰ oꝑationis adsap̃iã opificis referat᷑. nec alius

Expanded text:
rerum universitatem, in qua major consummatio expressa est, non posse esse meliorem quam est? Sive ideo quia summe bona est, ita ut nulla omnino boni perfectio ei desit; sive ideo quia majus bonum quod ei deest, capere ipsa non valeat. Sed si ita summe bonum dicitur, ut nulla ei perfectio boni desit, jam creatura Creatori aequatur. Si vero ideo non potest melior esse, quia bonum amplius quod ei deest, capere ipsa non valeat, jam hoc ipsum non posse defectionis est, non consummationis; et potest esse melior si fiat capax melioris et, quis dubitat eum meliorem fuisse? Ex praedictis constat quod potest Deus et alia facere quam facit, et quae facit, possit ea facere quae facit. Si modus operationis ad sapientiam opificis referatur, nec alius,
Abbreviated transcription (Latin):
ypostasion nouellũ nom̃. a me hoĩe romano ex igr᷑. In t̾rogamꝰ quid tͦs
Ypostases. arbitrent᷑ intelligi. Tres pͥs subsistentes aiunt. Responde¬
mus nos ita crecłe. ñ sufficit eis sensus. ip̃m nom̃ efflagitant. q ne¬
dit. Contͣ qͦs: cautela opus erat: in distinctiõe sigc̃ationis.
Alioqͥn s contͣdicẽt. qͥ supͣ tres ypostases confitet᷑.¬

Expanded text:
hypostasion novellum nomen a me homine Romano exigitur; interrogamus quid tres hypostases arbitrentur intelligi? tres personas subsistentes aiunt. Respondemus nos ita credere. Non sufficit eis sensus; ipsum nomen efflagitant, quia nedit; contra quos cautela opus erat in distinctione significationis; alioquin sibi contradiceret, qui supra tres hypostases confitet
Abbreviated transcription (Latin):
factũ uel concupitũ. qd̾ fit coutra legr̃. d̾i. Idem in libro deduab animab.
Peccatũ est uolu̾tas retinedi. uel consequendi qd iusticia uecat. Inutraq assig:¬
natione dea̾tuali peccato agit᷑. & mettali nueniali. Exprima descͥptione ostẽdit᷑
peccatũ ẽẽ uoluntas mala siue locutio uel oꝑatio praua. idest actꝰ malus.
tam int̾ior quam ext̾ior. ex altera uͦ tantu ostendit᷑ ẽe actus interior. Uolu̾tas
eñi ut insuꝑiorib dictu ẽ. motus animi :. Actus gͦ int̾iorẽ. Ambrosiꝰ quoq

Expanded text:
uod fit contra legem Dei. Idem in lib. de duabus Animabus: Peccatum est voluntas retinendi vel consequendi quod justitia vetat. In utraque assignatione, de actuali peccato agitur et mortali, non veniali. Ex prima descriptione ostenditur peccatum esse voluntas mala, sive locutio et operatio prava, id est, actus malus tam interior quam exterior; ex altera vero, tantum ostenditur esse actus interior. Voluntas enim, ut in superioribus dictum est, motus animi est, act
Abbreviated transcription (Latin):
tat manũ suã. ⁊ sumã de ligno uite ⁊ comedat.⁊ uiuat in etnũ: emisit eũ
Ss de ꝑadiso uoluptatis. His u̾b̾ insinuare uid̾r. qd̃ nũꝗͣ moreret᷑. si postea

Expanded text:
vivat in aeternum, emisit eum Deus de paradiso voluptatis Illis verbis insinuari videtur quod nunquam moreretur, si postea
Abbreviated transcription (Latin):
aug̃. in epła ad iheronimũ. de origine aĩe ꝑ om̃s particłas corꝑis. tota
adẽ simul. nec minor in mitiorib. neo maior in maiorib.s tñ in aliis
interisius. in aliis remissius oꝑat᷑. õ in singłis particłis corꝑis eẽnti¬
habitat .i. in qͥb ita tͥ ut faciat eos tr̾płm suũ. ⁊ hii tales c̃ eo st̃.
iã ex parte.s in b̾atituline ꝑfecte. Maliuͦ. ⁊si ibisint. uͥ ipẽ ẽ

Expanded text:
a 28, ad Hieronymum, de Origine animae, per omnes particulas corporis tota adest simul, nec minor in minoribus, nec major in majoribus; sed tamen in aliis intensius, et in aliis remissius operatur, cum in singulis particulis corporis essentihabitat, id est, in quibus ita est, ut faciat eos templum suum; et ibi tales cum eo sunt jam ex parte, sed in beatitudine perfecte. Mali vero, etsi ibi sint ubi ipse est,
Abbreviated transcription (Latin):
Uer̃tñ si de mutatorib maloꝵ illud accipiat᷑ : qr ẽ ciã ⁊ qͣrtã gn̾ati¬
onẽ tm̃ memorauit. c̃ in qͣlih& gn̾atione rei teneant᷑. qui pec¬
cã patrũ imitant᷑ : Et qrͣ patres ꝯmeniorauit. ẽ ⁊ illi om̃s
mali sint. qͥ qͦꝵ lib maloꝵ pecc̃a imitant᷑ : S id̾o patres sp̃alit̃
noĩauit. qr maxime patres filii imuitari solent. quos p̃cipue di¬
ligunt. ⁊ tͥciã. ⁊ quartã gn̾ationẽ id̾o memorauit. quia solent pa¬
rentes uit̾dũ eã uiu̾e. doneo filios t̾cios ⁊ qͣrtos hãnt. qui patrũ ini¬
qͥtates uiden tes. eoꝵ ĩpietatis heredes ꝑ imitationẽ efficiunt᷑. Dod̾m
hunc mod̾ recte intelligr᷑ ad litt̾am. qd in exodo dr᷑.

Expanded text:
e imitatoribus malorum illud accipitur, quare tertiam et quartam generationem tantum commemoravit, cum in qualibet generatione rei teneantur qui peccata patrum imitantur? Et quare patres commemoravit, cum et illi omnes mali sint, qui quorumlibet malorum peccata imitantur? Sed ideo patres specialiter nominavit, quia maxime patres filii imitari solent, quos praecipue diligunt. Et tertiam et quartam generationem ideo commemoravit, quia solent parentes interdum tamdiu vivere, donec filios tertios et quartos habeant; qui patrum iniquitates videntes, eorum impietatis haeredes per imitationem efficiuntur. Secundum hunc modum recte i
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ id̾o ñ qd̾ singłaritatiᷤᷤ. s qd̾ unitatis ÷ p̃dicat᷑. Eoce ex p̃dictis
ostendr᷑. qd nec singlaris. nec diu̾sus. uec unicus. uel solitarius
dit ⁊ diu̾sitas unitatẽ eẽntie tollit. diu̾sitas inducit seꝑationẽ
diuinitatiᷤᷤ. Singłaritas adimit distinctionẽ tͥnitatis. Idõ
nec iuxta arrianos.patrẽ siliũq sec̃nens. Pat̾ enĩ & filiꝰ distinc¬

Expanded text:
quod unitatis est praedicatur. Ecce ex praedictis ostenditur quia nec singularis, nec diversus nec unicus vel solitarius m excludit, et diversitas unitatem essentiae tollit. Diversitas inducit separationem divinitatis, singularitas adimit distinctionem Trinitatis. Ideonec, juxta Arianos, Patrem Filiumque secernens. Pater enim et Filius distinc
Abbreviated transcription (Latin):
duo decĩ legiones angłoꝵ: Ex qͥb u̾bis patent̾ innuit᷑. qo q flius
pot̾at rogare qd̾ ñ rogabat. & pat̃ exhib̾e qd̾ ñ exhibebat. Utrũq gͥ
multa pot̾ fac̾ẽ. q̃ nec iuilt. nee facit Potuit enĩ face̾ ut duodeci legi¬
ones angłoꝵ pugnarent cont᷑ illos. qͥ xp̃m ceꝑunt. Itẽ in eo. sur
apud qͣsdã ñ facte st̃ uirtutes. q̃ si facte fuissent. egussent illi hoĩes¬
ui eẽ siuellent. tt̃ inclausissima sapĩe luce uidebit᷑. qd̾ nc̃ pioꝵ fides
efficacissima sit uoluntas dĩ q̃ multa possit ⁊ ñ uelit. ni chil aũ qd̾¬
Nũ qͥd ñ dicend̾ ⁊ͥ ñ potuit iudã suscitare in mente. potuit qͥd̾. s nolu¬
it. His auctoritatib. multisq aliis. aꝑte docet᷑ qd̾ ds multa possit

Expanded text:
lius poterat rogare quod non rogabat, et Pater exhibere quod non exhibebat. Uterque ergo multa potest facere quae non vult, nec facit; potuit enim facere ut duodecim legiones angelorum pugnarent contra illos qui Christum ceperunt. Item in eodem: Cur apud quosdam non factae suefficacissima sit uoluntas Dei, quam multa possit et non uelit, nihil auNumquid dicendum est: Non potuit Judam suscitare in mente? Potuit quidem, sed noluit. His auctoritatibus aliisque multis aperte docetur quod Deus multa possit
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ hec dicerites. num̃oꝵ qͣncitates. ⁊ it̾m multitudinẽ. uel mul¬
tiplicitatẽ in dõ ponẽ. Qd gͥ ista ibi sig̃cent. ip̃o de qͦ lo qͥ mͦ apiente
insinuare curemꝰ.
Mag̃ illa dñr ad exclud endũ ea qͣ ñ st̃ i dõ qͣm adꝑꝯ

Expanded text:
nim hoc dicentes, numerorum quantitates, et rerum multitudinem vel multiplicitatem in Deo ponere. Quid ergo ista ibi significent, ipso de quo loquimur aperiente, insinuare curemus. 2. Magis illa dicuntur ad excludendum ea quae non sunt in Deo, quam ad
Abbreviated transcription (Latin):
aqͣs uaporalit̾ cͣhit ⁊ ꝑ subtiles minutias suspendit. i pꝰcor¬
pulentꝰ ꝯglobatas pluuialit᷑ refundit. Si gͦ pot̾ aq̃ sit̃ uidemꝰ ad

Expanded text:
as vaporaliter trahit, et per subtiles minutias suspendit, et post corpulentius conglobatas pluvialiter refundit. Si ergo potest aqua sicut videmus ad
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ip̃m eis faciat ꝓfice̾ in honũ qo humiliores redeũt. atq doctores ut
petrus. Illa &̃ mala. q̃ ab iniqͥs fideles pie ꝑfert̾. ut ait aug̃ in libro de tͥni¬
tate. Ip̃is utiq ꝓst̃. uel ad demenda peoc̃a. uel ad exerͣdã. ꝓbandãq iusticiã
Exp̃dictis
eoncludit ostendens ꝙ̃ eẽ bonũ steri mala multis modis

Expanded text:
hoc ipsum eis cedat in melius, quia humiliores redeunt atque doctiores, ut Petrus; illa etiam mala, quae ab iniquis fideles pii perferunt, ut ait Augustinus in libro de Trinies pie perferunt, vel ad demenda peccata, vel ad exercendam probandamque justitiam, praedictis concludit ostendens esse bonum fieri mala multis modis
Abbreviated transcription (Latin):
Uidr᷑ enĩ p̃scientia di causa gẽ eoꝵ. q̃ei subsunt. ac necessitatẽ euerien¬
di. eis facẽ. q neo aliqͣ fut᷑a fuissent. nͥ di ea p̃scisset. nec posst̾ non
euenire. c̃ ds ea p̃scierit. Si aũ ĩpossibile : ea ñ euenire : qo p̃scitast̃.¬
Uidr᷑ gͥ ip̃a sapĩa. qͣ pscita st̾ eis ẽẽ causa eueniendi. Impossibile ÷ͥ aũ
ea ñ euenire c̃ pscita sint. q si ñ euenirent ẽp̃scita sint falłet᷑ dĩ
p̃scientia. At dĩ p̃scientia. falli ñ pot̾. Impossibile ÷ gͥ ea ñ euenire.

Expanded text:
ur enim praescientia Dei causa esse eorum quae ei subsunt, ac necessitatem eveniendi eis facere, quia nec aliqua futura fuissent nisi Deus ea praescisset, nec possunt non evenire, cum Deus ea praesciverit. Si autem impossibile est ea non evenire quia praescitaia qua praescita sunt, eis esse causa eveniendi. Impossibile est autem ea non evenire, cum praescita sint, quia si non eveniret cum praescita sint, falleretur Dei praescientia. At Dei praescientia falli non potest. Impossibile est ergo ea non evenire,
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s diligat nos : ut frequent̾ scͥpt᷑a dicit. qͥ eius dilectionem
an ut fruens. ⁊ ꝓcedit ita sifruit᷑. eg& bono nr̃o: qd̾ nemosanꝰ
dixerit : ait eniꝰ ꝓpħa.bonoꝵ meoꝵ ñ indiges : Om̃e eni bonum
nr̃m: uel ip̃e ÷. uel ab ip̃o ẽ : Non gͦ fruitur nob̾s utit᷑. si enim
neo fruit᷑. nec utit᷑: ñ ifiuenuio qͦmͦ diligat nos. neq tam̾sic uti¬
mͦ nob̾ ut nos aliis reb Nos enĩres qͥb utim ad id referimꝰ ut
dĩ bonitate ꝑfiuam᷑. d̾s uero ad suã bonitatẽ: usum nr̃m refert
serem: ut illo fruam Cũ eni nos alicuiꝰ miserem. ⁊ alicui consu¬
Ille gͥ usus qͦ nobis utit᷑ d̾s: ñ ad eius. s ad nim utilitatẽ refert᷑:¬

Expanded text:
s diligat nos, ut frequenter Scriptura dicit, quae ejus dilectionem an ut fruens; et procedit ita: Si fruitur, eget bono nostro, quod nemo sanus dixerit. Ait enim Propheta: Bonorum meorum non eges. Omne enim bonum nostrum vel ipse est, vel ab ipso est; non ergo fruitur nobis, sed utitur. Si enim nec fruitur, nec utitur, non invenio quomodo diligat nos. Neque tamen sic utitur nobis, ut nos aliis rebus. Nos enim res quibus utimur ad id referimus ut Dei bonitate perfruamur: Deus vero ad suam bonitatem usum nostrum refert. seremur, ut illo fruamur. Cum enim nos alicujus miseremur, et alicui consuIlle ergo usus, quo nobis utitur Deus, non ad ejus, s
Abbreviated transcription (Latin):
Sed adhuc qr si ñ eẽt p̃ceptũ. ut de ligno uite ed̾et. ⁊ aliis. ⁊ illo ñ uescẽt᷑
ñ qͥd poss ñ mori: Si se̾ꝑ uiu̾et. ñ utens illo. ñ erat illi ex eo ligno posse
ñ mori. Si uꝰ ñ poss sẽꝑ uiu̾e id erat ei ex illo ligno. Opinio quoꝵdã di¬
aliis utẽt᷑.

Expanded text:
ceptum ut de ligno vitae ederet, et aliis, et non illo vesceretur, numquid posset non mori. Si semper viveret non utens illo ligno, non erat ei ex illo ligno posse non mori. Si vero non posset semper vivere, id erat ei ex illo ligno. Aliqui diali
Abbreviated transcription (Latin):
quid aliud ẽ malus homo. nisi malũ bonũ. Tam̃ cum duo ista discerniitꝰ.
inuenimꝰ nec id̾o malum quia homo est. nec idobonũ qm iniquus ẽ. Sed
bonũ. quia homo: malũ quia iniquus. Om̃is itaq nat᷑a: ettam siui¬
ciosa sit. in quantũ natura est bonae̾: inquantũ uiosaẽ. mala est.
Qd̾ regła dialeticoꝵ de ꝯtͣriis fallit. in his scił bono. ⁊ malo.

Expanded text:
quid aliud est malus homo, nisi malum bonum? Tamen eum duo ista discernimus, invenimus nec ideo malum, quia homo est; nec ideo bonum, quia iniquus est; sed bonum quia homo, malum quia iniquus. Omnis itaque natura, etiamsi vitiosa sit, in quantum natura est, bona est; in quantum vitiosa est, mala est. 6. Quod regula dialecticorum de contrariis fallit in his, scilicet bono et malo.
Abbreviated transcription (Latin):
ã alilectionẽ qͣ diligimꝰ dm̃. s utrũq ip̃e sit caritas qͣ nos diligimꝰ am̃ ĩse¬
quenti explicabit᷑.

Expanded text:
t, sed etiam qua diligimus Deum. Sed utrum ipse sit charitas qua nos diligamus Deum, in sequenti explicatur, d
Abbreviated transcription (Latin):
hic appellat. s empireũ. id ẽ igneũ. uł intellectuale. qd non ab ardo¬
re s a splendore dr̃. qd̾ statĩ factũ repletũ ẽ angłis. Unde in rob
c̃ me laudarent astramatucina. ⁊ cet̾a. De h ꝙͦ beda ita ait. Hoc suꝑiꝰ celũ qd̾
q̃ uolubilitate mundi secretũ ÷. Nox ut eatũ ÷ sc̃ĩs angłis ĩpletũ ẽ. qͥs ii
pͥncipio c̃ celo ⁊ t̾ra conditos testat᷑ dñs dicens. Ueras c̃ me laudarent ast
matutina. ⁊ iubilarẽt õs fliĩ dĩ : Ast̃ matutina ⁊ filios dĩ eosđ agłos uo

Expanded text:
hic appellat, sed empyreum, id est, igneum vel intellectuale; quod non ab ardore, sed a splendore dicitur, quod statim factum repletum est angelis. Unde Job me laudabant astra matutina? etc. De hoc quoque Beda ita ait: Hoc superius coelum quod a volubilitate mundi secretum est, mox ut creatum est, sanctis angelis impletum est, quos in principio cum coelo et terra conditos testatur Dominus dicens: Ubi eras, cum me laudabant astra matutina, et jubilarent omnes filii Dei. Astra matutina et fil
Abbreviated transcription (Latin):
motis aquis. herbas. ⁊ ligna ꝓced̾e uissit. qͥ. ⁊ si p̃sentiᷤᷤ eccłe uel fut᷑it tipũ
tenet. ad lict̾am tm̃ in telligend̾ ÷ eẽ loc̃ amenissimũ fructuosis arborib
magnũ. ⁊ magno fonte fetundũ. qd̾ dm̃s apͥncipio. alt̾a tͣuslatio dicit ad ori-¬
entẽ. Uñ uolunt in oritali parte eẽ ꝑadisũ longo int̾acente spatio. uel mariᷤ.
uel t̾re. a regionib qͣs incolunt hoĩes. secretũ ⁊ ĩ altositũ. usq ad lunarẽ cͥrcłm
ꝑtingentẽ. unde nec aque diluuii illuc ꝑuenert᷑.¬

Expanded text:
motis aquis herbam et ligna producere jussit. Qui etsi praesentis Ecclesiae vel futurae typum tenet, ad litteram tamen intelligendum est esse locum amoenissimum fructuosis arboribus, magnum et magno fonte foecundum. Quod dicimus a principio, antiqua translatio dicit ad Orientem. Unde volunt in orientali parte esse paradisum, longo interjacente spatio vel maris vel terrae a regionibus quas incolunt homines secretum, et in alto situm, usque ad lunarem circulum pertingentem, unde nec aquae diluvii illuc per
Abbreviated transcription (Latin):
cificare dõ. In cõu̾sis qͣi inspecło: reluc̾e cepit dĩ sapĩa qͣ illum inati st̃. au̾si
uͦ excecati st̃.⁊ illi qͥd̾ cõu̾si st̃. ⁊ illuminati a dõ grã apposita. Isti uͦ st̃ exceca¬
ti ĩ missione malitie. s desertione gre. a qͣ desertist᷑. ñ ita qd̾ pͥus dedita
alii ille corrupto ꝑ culpã mali. conu̾sio. iustos fecit.⁊ adc̃sio inuistos. Utͣq
fuit uolũtatiᷤᷤ. ⁊ uolũtas utrũq lib̾tatiᷤ.

Expanded text:
 sapientia qua illuminati sunt; aversi vero excaecati sunt. Et illi quidem conversi sunt et illuminati a Deo gratia apposita. Isti vero sunt excaecati non immissione malitiae, sed desertione gratiae a qua deserti sunt; non ita quod prius dedita alii illo corrupto per culpam mali. Conversio justos fecit, et aversio injustos. Utraque fuit voluntatis, et vo
Abbreviated transcription (Latin):
Uelle eiũ mala : malũ ÷. s intellige̾. uel
memorare mala : malum ñ ÷. qͣmuis eoꝵ quidã &̃ hos actꝰ malos eẽ
int̾d̾ ñ ĩꝓbe asserant. Memorat enĩ qͥs ĩt̾d̾ malũ ut faciat. ⁊ q̃rit in tel¬
lig̾e uer̾. ut sciat ĩpugnare. Ecce qͣlit̃ soluisꝰ p̃missa q̃stio. ab his qͥ tͣdt oĩa
ẽẽ bona. in qͣntũ st̃.¬

Expanded text:
elle enim mala malum est, sed intelligere vel memorare mala malum non est. Quamvis eorum quidam etiam hos actus malos esse interdum non improbe asserant. Memorat enim interdum quis malum ut faciat, et quaerit intelligere verum ut sciat impugnare. Ecce qualiter solvitur praemissa quaestio ab his qui tradunt omnia esse bona in quantum s
Abbreviated transcription (Latin):
ue dari. dr᷑ uno uisibilit̃. alt̃o inuisibilit̃. Datꝰ ÷ enĩ uisibilis crea-¬
te demonstratiõe. sic̃ in die penthecostes. aliisq uicib.⁊ dat cotidie
muisibilit̃ illabendo m̃tib fideliũ.
pͥuis de illo mͦ missionis qͥ fit uisi

Expanded text:
no visibiliter, altero invisibiliter. Datus est enim visibilis creaturae demonstratione, sicut in die Pentecostes, aliisque vicibus: et datur quotidie invisibiliter, illabendo mentibus fidelium. 2. Prius de illo modo missionis qui fit visi
Abbreviated transcription (Latin):
uel oꝑationib dĩ ⁊ hominũ nullatenꝰ concedt᷑. Ex qͦ enĩ aliqͥd factũ ÷ uel dictũ.
non concedt̃. qd̾ possit ñ eẽ uel fuisse. ĩmo ĩpossibile ÷ ñ eẽ uel ñ fuisse. qd̾ factũ ÷ uel
dictũ. refentes possibilitatẽ. uel ĩpossibilitatẽ ad nat᷑am rei existentiᷤᷤ. Cũ uͦ
de p̃scientia. uel p̃destinatiõe dĩ agit᷑. possibilitas uel ĩpossibilitas. ad potentiã
di refert᷑. q̃ sẽꝑ ead̾ fuit ⁊ ÷. qo p̃destinatio. p̃seientia. potentia. unũ ĩdõ ÷¬

Expanded text:
hominum nullatenus concedunt. Ex quo enim aliquid factum est vel dictum, non concedunt quod possit non esse vel fuisse: imo impossibile est non esse vel non fuisse quod factum est vel dictum, referentes possibilitatem vel impossibilitatem ad naturam rei existentis. Cum vero de praescientia vel praedestinatione Dei agitur, possibilitas ad potentiam Dei refertur, quae semper eadem fuit et est, quia praedestinatio, praescientia, potentia, unum in
Abbreviated transcription (Latin):
l& aũ queri. utrũ ⁊ ip̃a caro in baptismo
ab illa feditate p̃get᷑. qͣm inꝯceptione ex ꝯcupiscentia libidinosa ꝯtraxit.
Quib dã uidr᷑ qd̾ sic̃ aĩa areatu

Expanded text:
 hic quaeri utrum et ipsa caro in baptismo ab illa foeditate purgetur quam in conceptione ex concupiscentia libidinosa contraxit. Quibusdam videtur quod sicut anima a reatu
Abbreviated transcription (Latin):
minorẽ genuit. aut ñ potuit. aut ñ uoluit gignẽ eqͣlemi
S dicis q ñualuit: eũ inuidũ eẽ dixisti. Si aũ ñ potuit .uͥ⁊ oĩ
potentia dĩ patͥs: Prorsus ad huno articłm res colligrͣ. ut dẽ
pat̾ eqͣlẽ ͥ gign̾e filiũ. aut ñ potuerit. aut noluerit. Si ñ
potuit infirmus : si noluit inuidus inueruit᷑. S utrũq hoo
falsũ ÷. Pat̾ gͥ filius uerꝰ: eqͣlis ÷. Genuit gͦ pat̃ sibi eqͣlẽ filiũ¬

Expanded text:
minorem genuit, aut non potuit, aut noluit gignere aequalem. Si dicis quia non voluit, eum invidum esse dixisti; si autem non potuit, ubi est omnipotentia Dei Patris? Prorsus ad hunc articulum res colligit, ut Deus Pater aequalem sibi gignere Filium aut non potuerit, aut noluerit. Si non potuit, infirmus, si noluit invidus invenitur; sed utrumque hoc falsum est. Patri igitur Filius vere aequalis est. Genuit ergo Pater sibi
Abbreviated transcription (Latin):
aureos.c̃ unũ fecert̃ uitulũ. De qͦ dixert̃. Isti st̃ dii tui isrł. Ita ⁊ illd
baptizari. ⁊in pecc̾ĩs. uel in iniquitatib: concipi.
an actuale pecõm ade
sit grauius ceteris.

Expanded text:
aureos, cum unum fecerint vitulum; de quo dixerunt: Isti sunt dii tui, Israel. Ita et illud baptizari, et in peccatis vel iniquitatibus concipi. 6. An actuale peccatum Adae sit gravius caeteris.
Abbreviated transcription (Latin):
outaniã facit. Sp̃ualis uͦ: tm̃ disinitiorie looi concludr᷑. c̃ ita sit ali¬
eubi: & n alibi s nec dim̃si oriẽ recipit. nec distantiã inloco facit. tp. s
Conclusio exp̃dictis qd sp̃s ereati sint

Expanded text:
 tantum definitione loci concluditur, cum ita sit alicubi, quod non alibi, sed nec dimensionem recipit, nec distantiam in loco facit, quia 13. Conclusio ex praedictis, quod spiritus creati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̾ de illa costa sñ ex tͥriseco additam̃to fuit facta. ꝑ dĩ potentiã
sicut quinq panes inse mulciplicati sunt:

Expanded text:
d de illa costa sine extrinseco additamento facta fuit per Dei potentiam, sicut quinque panes in se multiplicati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
re dignetur spũs alinus qui nos a
cũctis uiciorum sordib cipurget
uitutibus sacris exoruet. In dile¬
ctione dei et proxuni ꝑfate stare et
perseucrare et post hũius uite cur¬
sum ad gaudia ducat acitorum
suorum beniguissiurus gratiarũ¬

Expanded text:
re dignetur Spiritus almus, qui me a cunctis vitiorum sordibus expurget, virtutibus sacris exornet, in dilectione Dei et proximi perfecte stare et perseverare faciat, et post hujus vitae cursum ad gaudia ducat electorum suorum benignissimus Par
Abbreviated transcription (Latin):
pẽdens un uriũ ita dices. silulier.
Ecce filius tuus. De uide ad ali¬
um. E cce mr̃ tua. In hinius ergo¬
tã sacratissimi amoris dulcedine
qua ita tunc ore dr̃co uelut mr
bis duobus ego muserimus ꝑctor

Expanded text:
lier, ecce filius tuus . Deinde ad alterum: Ecce mater tua . In hujus ergo sacratissimi amoris dulcedine, qua ita tunc ore Dominico velut mater bis duobus, ego N. peccator
Abbreviated transcription (Latin):
saluatoris nostri ut michi opem tuũ-
cum ipsa fure digneris. O due gẽme ce¬
lestes maria et iohãnes. O dno sumina¬
ria diuinitus antc deum lucencia ue-¬
deus pater per filiũ suum specialiter e
filius obsincerissime uirginitatis meri¬
tum dilectiomis sue cõfirmauit priui¬
legiũ in cruce pendens uni uestrum ita di¬
cens Mulier ecre filius tuus. Deinde di
risti discipulo. Ecce mater tua. In huiꝰ
ergo tam sacratissimi amoris dulcedĩe
quã tunc ore domiico uelut matex et
filius ad iuice cõincti estis uobis du¬

Expanded text:
Salvatoris, ut mihi opem tuam cum ipsa ferre digneris. O duae gemmae coelestes, Maria et Joannes! o duo luminaria divinitus ante Deum lucentia! veDeus Pater per Filium suum specialiter aeius Dei unigenitus, ob sincerissimae virginitatis meritum, dilectionis suae confirmavit privilegium, in cruce pendens uni vestrum ita dicens: Mulier, ecce filius tuus . Deinde ad alterum: Ecce mater tua . In hujus ergo sacratissimi amoris dulcedine, qua ita tunc ore Dominico velut mater et filius invicem conjuncti estis, vobis du
Abbreviated transcription (Latin):
sacris et gloriosis precib ut cor meum
nurscere et inhabitare dignetur spũs¬
qui me acunctis incior sordibus expur¬
et in dilectione dei et prorimi perfecte
stare et ꝑseuerarc me faciat. Et post hu-¬
ius intẽ cursum ad gaudia ducat eloc¬
torum suorum benignnssimus paraclit̾¬

Expanded text:
gloriosissimis precibus ut cor meum invisere et inhabitare dignetur Spqui me a cunctis vitiorum sordibus expur, in dilectione Dei et proximi perfecte stare et perseverare faciat, et post hujus vitae cursum ad gaudia ducat electorum suorum benignissimus Paraclet
Abbreviated transcription (Latin):
cłꝑis exigñtib tepellãtur. quidã onꝰ obe¬
dĩe tem̾itate ꝓpͥa deponẽtes. qͣi pulli ona
dĩe ꝓ suis culpis ꝑ uos ex pelli ꝯtig̾it. uł
eg̾ssi fu̾int ꝓprio suo motu p̾dicare.
ꝯfessioẽs audire seu dot̾e p̾sumãt nͥ a¬

Expanded text:
culpis exigentibus repellantur; quidam onus obedientiæ temeritate propria deponentes quasi pulli onagdine pro suis culpis per vos expelli contigerit, vel egressi fuerint, proprio suo motu prædicare, confessiones audire, seu docere præsumant;
Abbreviated transcription (Latin):
duũ cereoꝵ qñ noiit̾ apponũt᷑ exgũt
ab eisdẽ. Nec ꝑmittũt ut noui saccotes e¬
oꝵ alibi ꝙͣ in acł̃iis sius celebrẽt pͥmas mis¬
sas. eos nichominꝰ ꝯpellẽtes uͭ ĩ cotidians mis¬
sis qͣs ĩ suis locis ⁊ altarib celebraĩt obłones
ad opꝰ eoꝵ recipiant ⁊ reseruẽt. Qcꝙͣ ⁊̃ eis dũ¬

Expanded text:
apponuntur, exigunt ab eisdem. Nec permittunt, ut novi Sacerdotes eorum alibi quam in Ecclesiis suis celebrent primas Missas; eos nihilominus compellentes, ut in quotidianis Missis, quas in suis locis, & Altaribus celebrant, oblationes ad opus eorum recipiant, & reservent. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
muł suis ꝑseqͥ ñ uerẽtur ac si ft̃s sit impotẽs
dñs ultionũ. Cum cĩ dilci filii fr̃ẽs p̾dicato¬
res abnegãtes salubͥt̾ semz ip̃os eleg̾intin
piditate traducti ꝓp̾e auiditati sõtrahi re¬
putantes quicqͥd p̾dc̃is frĩb fideliũ pie¬
tas elargit᷑. quietẽ ip̃oꝵ młtipłr ĩ quietãt¬
molestiaꝵ occasioẽs exqͥrentes uarias ccͣ
ip̃os. Uolũt nãq ⁊ si ñ om̃s ip̃is ĩinicis eoꝵ
ecc̃as suas sepeliri ꝯpellũt ⁊ pp̃or exeqͥas ce¬
lebrari. et si qui decedẽtiũ fr̃m alibi ꝙͣ in
eccłiis suis eligit sepłturã funꝰ pͥmo ad
ecc̃as suas defri cogũt ut obłatõ suis usi¬
b cedat. Nec sustmẽtes eo hr̃e cãpanam

Expanded text:
ui non verentur, ac si factus sit impotens Dominus ultionum. Cum enim dilecti filii Fratres Minores abnegantes salubriter semetipsos, elegerunt in ditate traducti propriæ aviditati subtrahi reputantes quidquid prædictis Fratribus Fidelium pietas elargitur, quietem ipsorum multiplicitestiarum occasiones exquirentes varias contra ipsos; volunt namque etsi non omnes, ipsis invitis, eorum ecclesias suas sepeliri compellunt, et illorum exequias celebrari. Et siquis decedentium fratrum alibi quam in ecclesiis suis eligit sepulturam, funus primo ad ecclesias suas deferri cogunt, ut oblatis suis usibus cedat, nec sustinentes eos habere campanam
Abbreviated transcription (Latin):
scadalo possit mandatũ apłicũ adim¬
pleri: Nos ⁊ aĩaꝵ saluti ꝓmd̾r uolẽtes
⁊ discidiis obuiare. ita duximꝰ ꝓuiden¬
dũ. Ut iã ꝓfessis ĩ ord̾ib memoratis
ñ obstante mãdato pdc̃o ĩeis debeãt

Expanded text:
scandalo, possit mandatum Apostolicum adimpleri; Nos & animarum saluti provideri volentes, & dissidiis obviare; ita duximus providendum, ut jam professi in Ordinibus memoratis, non obstante mandato prædicto, in eis liberè
Abbreviated transcription (Latin):
simpłr ab hus ũmunes inuitis ad ur̃a
⁊ ꝓximoꝵ salutẽ p̾dicatõis offm̃ lib̾iꝰ
ex̾ceris. Nos ita deuotoꝵ nota salubͥa
das seu de mandato alicuiꝰ ad peccam
colligendã cogi possit inutꝰ nifi littere
ip̃e de hc ĩ dulgentia plenã fecerint

Expanded text:
nes vivitis ad veram proximorum salutem predicationis officium liberius excercetis, Nos igitur devotorum vota salubria das seu de mandato alicuius ad pecuniam colligendam cogi possit invitus nisi littere ipse de hac indulgentia plenam fecerint
Abbreviated transcription (Latin):
sit a populis deuote uocati auoratis acecere et ĩbidem pro uestris usibus edieficia anł ai i esep crt¬
tona constouere an hibentos tam in acedentis fr̃ez sou construentes huiusm douq uam. mio fritis¬
ret corum pres umunt excõmunicationis sentenciam promulgares a uob etiam de ortore Senctil
Uecimaz ne hon de hubttaculu uuas sicut de uitroꝵ domib contendunt endios ali qui soduiere:¬

Expanded text:
sitis a populis devote vocati audeatis accedere ibidem pro vestris usibus edificia ecclesias seu orasitis a populis devote vocati audeatis accedere ibidem pro vestris usibus edificia ecclesias seu oratoria construere inhibentes tam in accedentes fratres seu construentes hujusmodi quam in receptatores eorum presumunt excommunicationis sententiam promulgare a vobis etiam de ortorum fructibus decimas necessario de habitaculis vestris sicut de Judeorum domibus contendunt redditus
Abbreviated transcription (Latin):
Stendentes quod uobit tam in omamentis altaris quam in luminarib eccł̃iaꝵ fabricis lduuato
et aliis neccessitatib uestris ab solite confertur uel in ultima uolinitate logatur in parte uelento¬
eo uendicant uiri suo cogendo uos ad sinĩdos suas uel conuocationet accedere. Ioi sin oonst¬
tctionib subiacere nec hiis contenti capitula sccutina ⁊ inquisione in locis uestris. seu aliba de
uobis facturos se ꝯminantu fĩdelitatem iuramento firmatam et etiam manualem obedien¬
tam extra cuitates quam intra cum eic processionalit̾ ueniatis mandantes extominunicatio¬
nis sententias fulminant in benefac tores uestros et id ip̃m uobis comminantes uos de
lociz in quib domino famulamini satagunt amouere nisi eis obediatis in omnib saad. io
Ad he ne uos ad honorabiles Enuitatez et uillaz ubi religiose ac hones te omora ri pos¬

Expanded text:
contendentes quod vobis in ornamentis altaris quam in luminaribus ecclesiarum fabricis libris contendentes quod vobis in ornamentis altaris quam in luminaribus ecclesiarum fabricis libris et aliis necessitatibus vestris absolute confertur vel in ultima voluntate legatur in parte vel in toto vendicant juri suo cogendo vos ad synodos suas et convocationes accedere ac suis constitutionibus subjacere, nec hiis contenti capitula scrutinia et inquisitiones in locis vestris seu alibi de vobis facturos se comminantur fidelitatem juramento firmatam a vestris mintam extra civitates quam intra cum eis processionaliter veniatis mandantes excommunicationis sententiam fulminant in benefactores vestros et id ipsum vobis comminantes vos de locis in quibus domino famulamini satagunt ammovere nisi eis obediatis in omnibus supradictis. Ad hec ne vos ad honorabiles civitates et villas ubi religiose ac honeste commorari pos
Abbreviated transcription (Latin):
prius ad etcłias suas deferei cogunt ut oblatio suis usib cedat nec sustiente. uob habere cart¬
panam uł cunitenium benẽdictum cetcis tantum temporib permatunt uor cel eorare diuoꝵ
uolunt etiam in domib uestris certum numorum fratrum sacerdotum dicoꝵ. Ct leicoꝵ nernon
Cercoꝵ lampadaruim ⁊ or namentoꝵ prosua uoluntate taxare ac residuum Cercori a dam̃te
lone n uob ecigunt: in toto uel in parte quando in ur̃is ecc̃u apponuntura nec permutuntonr
ut noui sacerdoter ur̃i alibi quam mectiis sus celebrent primas missas. uos nichominus com¬
pollentes ut in cotidianis missit quas in ur̃is locis et altaraus celebratis oblationes ad opus coꝵ
recipiatis et etiam conseruetis. Qicqnuid eciam uobis dum celebratis missaꝵ sollempnia iaie¬
tea domoꝵ ur̃aꝵ ambitum pia fidelum deuocione donatur auob̾ extorquere oblationis norẽ

Expanded text:
primo ad ecclesias suas deferri cogunt ut oblatio suis usibus cedat nec sustinentes vos habere camprimo ad ecclesias suas deferri cogunt ut oblatio suis usibus cedat nec sustinentes vos habere campanam vel cimiterium benedictum certis tamen temporibus permittunt vos celebrare divina, volunt etiam in domibus vestris certum numerum fratrum sacerdotum clericorum et laicorum nec non cereorum lampadarum et ornamentorum pro sua voluntate taxare ac residuum cereorum et candelarum a vobis exigunt in toto vel in parte quando in vestris ecclesiis apponuntur, nec permittunt ut novi sacerdotes vestri alibi quam in ecclesiis suis celebrent primas missas vos nichilominus compellentes ut in quotidianis missis quas in vestris locis et altaribus celebratis oblationes ad opus eorum recipiatis et conservetis, quicquid etiam vobis dum celebratis missarum solennia intra domorum vestrarum ambitum pia fidelium devotione donatur a vobis extorquere oblationis nomine
Abbreviated transcription (Latin):
predicatoꝵ. Sałt ⁊ apłicam b̾ñd̾. Niis miqua tucissitudine largitori bonoꝵ omnium respondet᷑
dum hii qui de xp̃i patrunonio impinguati luxuriant dampnabilit̾ in eodem xp̃m patenter infa¬
mulis suig ꝑsequi non uerentur ac si factug sit impotens domints ultionuni. Cum enim abne¬
gantes salubriter uos metpp̾o elegeritis in artissima pauꝑtate xp̃o pauꝑi ad placitum famnlar
tanquam nichil habentes et omnia possidentes non desuiit pleriꝙ tam eccłiaꝵ p̾lati quam alii qui
ceca cupiditate trãducti proprie auiditati subtrah reputanteꝵ quicqu̾to uobis ficelium pietas
elargitur quietaͤm ur̃am multipliciter inquietant contra uos molestiaꝵ occasiones uarias ex¬
quirente. Qlolunt namq et si non omnes uobis inuitis ur̃as ꝯfessionet audire ac uob̃
inuingere penitencias et eucharistiam exhibere nec uolunt ut corpus xp̃i in ur̃is oratoriis
celebrar. et si quis decidencium frm alibi quam in eccłus suis eligit sepulturam fumꝰ

Expanded text:
postolicam benedictionem. Nimis iniqua vicissitudine largitori bonorum omnium respondetur dum hii qui de Christi patrimonio impinguantur luxuriant dampnabiliter in eodem Christum patenter in famulis suis persequi non verentur ac si factus sit impotens dominus ultionum cum enim abnegantes salubriter vosmet ipsos elegeritis in altissima paupertate Christo pauperi ad placitum famulari tanquam nichil habentes et omnia possidentes, non desunt plerique tam ecclesiarum prelati quam alii qui ceca cupiditate traducti proprie aviditati subtrahi reputantes quicquit vobis fidelium pietas elargitur quietem vestram multipliciter inquietant contra vos molestiarum occasiones varias exquirentes, volunt namque et si non omnes vobis invitis vestras confessiones audire ac vobis injungere penitentiam et eukaristiam exhibere nec volunt ut corpus Christi in vestris oratoriis celebrari et siquis decedentium fratrum alibi quam in ecclesiis suis eligit sepulturam funus
Abbreviated transcription (Latin):
stmneris ac quieti ur̃e paterna in posterum solliatudine prouidere uolenter anctoritote uob
presentium in dulgemus ut uos ad prestationem procurationum legatoꝵ sedis apłice uł
nintioꝵ ip̃ius aut exactionum uł collectarum seu subsidioꝵ uł ꝓuisionum quorum cumꝙ
minimo teneamini nec ad ea soluenda ꝑ litt̾as dicte seclis legatoꝵ uel nitioꝵ aut exe¬
cutoꝵ seu rectoꝵ t̾raꝵ eiꝰdem cuiuscumq tenoris existant uł cuiꝰcumq auctoritate com¬
pelli aliquatenus ualeatis. Noz enim deceriumus irrttas ⁊ inanes interdicti suspensioĩs

Expanded text:
 paterna in posterum sollicitudine providere volentes, auctoritate vobis presentium indulgemus, ut vos ad prestationem procurationum legatorum sedis apostolice vel nuntiorum ipsius aut exactionum vel collectarum seu subsidiorum quorumcumque minime teneamini nec ad ea solvenda per litteras dicte sedis legatorum vel nuntiorum eiusdem, cuiuscumque tenoris existant aut cuiuscumque auctoritate compelli aliquatenus valeatis, nisi dicte lit
Abbreviated transcription (Latin):
obstare dinoscitur sollicite corrigatur.
uobita quos ĩ diuini noĩs amore ui¬
giles deletat extupare uitia ⁊ planta¬
re uͥtutes. Ut apostatas uł in solentes
nr̃i ordĩs nͥ nr̃is salubrib monitis
acquiescãt excõieare capere ⁊ ligare

Expanded text:
obstare dinoscitur sollicite corrigatur vobis itaque quos in divini nominis amore vigiles delectat ex tirpare vitia et plantare virtutes ut apostatas vel insolentes vestri ordinis nisi vestris salubribus monitis acquiescant excommunicare capere ac ligare
Abbreviated transcription (Latin):
tum ⁊ nccͣm mĩst̾ium fauore beĩuolo ꝓ¬
seꝙ̃ tes. uni̾sit̾. ur̃e ip̃gs affectuose duxi¬
mus ꝯm̃dandos. Caritatẽ nr̃am regantes
qͣ. dił. fił. fres ord̾is memorati. ꝓ reuenta
siõe smordĩs deputati benigne reciꝑe ꝓcu¬
retis. ac ppłos uob̾ ꝯmissce ut ex ore ip̃oꝵ
u̾bid̾i semen deuote suscipiant admonẽ
nec impediatis quo minꝰ illiqͥ ad coꝵ p̾di-¬
catõem access̾int tc̃ eoꝵ sacerdotib ualeãt
confit̾i. qͣtinus ad p̾dc̃a suscipieda nr̃is ex¬
hortatõib ppͥ p̾parati tanꝙͣ bõa ac fructi¬
fera terra ꝓuitior triblis incipiant sege¬
tẽ g̾minare uirtutũ. Et dc̃i frẽs per coo¬
ꝑationẽ ur̃am suscepti nĩst̾i cursum
feliciꝰ ꝯsũmaid optatũ reportẽt sui la
trãt ⁊ angelꝰ sathane ĩ angłm lucis se

Expanded text:
um ministerium fauore beniuolo prosequentes vniuersitati uestre ipsos affectuose duximus commendandos. caritatem uestram rogantes fratres ordinis memorati pro reuerentia sione sui ordinis deputati benigne recipere procuretis. ac populos uobis commissos, ut ex ore ipsorum uerbi dei semen deuote suscipiant ammonentnec impediatis quo minus illi qui ad eorum predicationem accesserint, tunc eorum sacerdotibus ualeant confiteri. quatinus ad predicta suscipienda uestris exhortationibus populi preparati, tamquam bona ac fructifera terra, pro uitiorum tribulis incipiant segeen germinare uirtutum. & dicti fratres per cooperacionem uestram suscepti ministeii cursum felicius consumando. optatum reportent sui labtrant & angelis satane in angelum lucis se