comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tanto intrinsecus maiori mysterio plenũ est:
quanto extrinsecus humana ratione uacuũ.
Nam si quio exterius racionabile fortasse so¬
nuisset: nequaꝗͣ nos ad studium interioris in¬
tellectus accenderet. Eo gͦ nobis plenius aliqͥs
intus inuuit: quo foris racionabile nil ostendit.
Si enĩ ex matris utero hoc in mundo ꝓpħa affli¬
gendus ꝓdiit᷑. natiuitatis eiꝰ nuntius quid deli¬
quit. Sed quid ꝑsona ꝓpħe fluctuantis: nͥ per
pęne meritũ ueniens humani generis mutabi¬
litas designat᷑: & quid ꝑ patrẽ illius: nͥ iste de
quo nascim᷑ mundus exprimit᷑ :  & quis ẽ ille
iur qui natiuitatẽ nrãm patri adnuntiat᷑: nisi
antiquus hostis. qui cũ nos in cogitationibus
fluctuare considerat. maloꝵ mentes qͥ ex aucto¬
ritate huius mundi p̃minent. ad ꝑsuasionẽ
nr̃ȩ deceptionis instigat : Cũq nos agere in¬
firma conspexerit: ea quasi fortia fauorib ex¬

Expanded text:
tanto intrinsecus majori mysterio plenum est, tanto intrinsecus majori mysterio plenum est, quanto extrinsecus humana ratione vacuum. Nam si quid exterius rationabile fortasse sonuisset, nequaquam nos ad studium interioris intellectus accenderet. Eo ergo nobis plenius aliquid intus innuit, quo foris rationabile nihil ostendit. Si enim ex matris suae utero hoc in mundo propheta affligendus prodiit, nativitatis ejus nuntius quid deliquit? Sed quid persona prophetae fluctuantis, nisi per poenae meritum veniens humani generis mutabilitas designatur? Et quid per patrem illius, nisi iste de quo nascimur mundus exprimitur? Et quis est ille vir qui nativitatem nostram patri annuntiat, nisi antiquus hostis, qui cum fluctuare desiderat, malorum mentes quae ex auctoritate hujus mundi praeeminent ad persuasionem nostrae deceptionis instigat, cumque nos infirma agere perspexit ea quasi facinora favoribus ex
Abbreviated transcription (Latin):
erunt. & qr in eis unctus rex corporalit̾ morit᷑:
ipsi ab om̃i gr̃e rore siccant᷑. De quib & bene
dr: ut agri primitiaꝵ eẽ non possint. Suꝑbe
quippe hebreoꝵ mentes primitiuos fructus ñ
ferunt : qr in redẽptoris aduentu ex parte max¬
ma in ꝑfidia remanentes. primordia fidei se¬
qui noluerunt. Scã nãq ȩccłia in primiciis
suis multitudine gentiũ fecundata. uix ĩ mun-¬
di fine iudȩos quos inuenerit fuscipit : & ex¬
trema colligens. eos quasi reliquias frugũ ponit.
De quib nimirũ reliquiis ỹsaias dicit. Si fuerit
numerus filioꝵ isrł. quasi arena maris : reliquię
salue fient. Possuntt̃n iccco gelboe montes ore
ꝓpħȩ maledici: ut dũ fructus exarescente t̾ra
non orit᷑. possessores terrȩ sterilitatis dap̃no fe¬
riant᷑: quatinꝰ ipsi maledictionis sententiã ac¬
ciꝑent: qui apud se mortẽ regis susciꝑe iniqͥta¬
uitatẽ illius patri muitiauit: Hoc nimiriun

Expanded text:
erunt. Et quia in eis unctus rex corporaliter moritur, erunt. Et quia in eis unctus rex corporaliter moritur, ipsi ab omni gratiae rore siccantur. De quibus et bene dicitur: Ut agri primitiarum esse non possint. Superbae quippe Hebraeorum mentes primitivos fructus non ferunt, quia in Redemptoris adventu ex parte maxima in perfidia remanentes, primordia fidei sequi noluere. Sancta namque Ecclesia in primitiis suis multitudine gentium fecundata, vix in mundi fine Judaeos quos invenerit suscipiet, et extrema colligens, eos quasi reliquias frugum ponet. De quibus nimirum reliquiis Isaias dicit: Si fuerit numerus filiorum Israel quasi arena maris, reliquiae salvae fient . Possunt tamen idcirco Gelboe montes ore prophetae maledici, ut dum fructus ex arescente terra non oritur, possessores terrae sterilitatis damno feriantur, quatenus ipsi maledictionis sententiam accipiant, qui apud se mortem regis suscipere iniqvitatem illius patri nuntiavit? Hoc nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
sacro eloquio alia maledicta discutimus: hoc
qđ beati iob ore ꝓlatum est subtilius indagamꝰ.
Quid ẽ enim qđ dauio qui retribuentib mala
non reddidit. cũ saul & ionathas bello occũ¬
berent. gelboe montib maledicit dicens: mon¬
tes gelboe uec ros nec pluuia ueniat suꝑ uos.
neq sitis agri pruniciaꝵ. quia ibi abiectus ẽ
est qd hieremias cũ p̃dicationẽ suã cerueret
audientiũ difficultate p̃pediri. maledicit di¬
cens: maledictus uir qui annuntiauit patri
in eo dicens. natus ẽ tibi puermasculꝰ. Ed gͦ mon¬
tẽ gelboe moriente saul deliquerunt: quatinꝰ
ui eis nec ros nec pluuia caderet. & ab om̃i eoᷤᷤ
uiriditatis germine sententię sermo siccaret.
Sed quia gelboe interp̃tat᷑ decursus. ꝑ saulaũ
unctum & mortuũ mors nr̃i redemptoris expri¬
mit᷑: ñ inmerito ꝑ gelboe montes suꝑba iudeoꝵ
corda signant᷑. Que dũ in huius mundi deside-¬
riis defluunt: in xp̃i id ÷ uncti se morte miscu¬

Expanded text:
sacro eloquio alia maledicta discutimus, hoc quod beati Job ore prolatum est, subtilius indagamus. Quid est enim, quod David, qui retribuentibus sibi mala non reddidit, cum Saul et Jonathas bello occumberent, Gelboe montibus maledicit, dicens: Montes Gelboe, nec ros nec pluvia veniat super vos, neque sint agri primitiarum, quia ibi abjectus est est quod Jeremias, cum praedicationem suam cerneret audientium difficultate praepediri, maledicit dicens: Maledictus vir qui annuntiavit patri meo, dicens: Natus est tibi puer masculus ? Quid ergo montes Gelboe, Saul moriente deliquerunt, quatenus in eis nec ros nec pluvia caderet, et ab omni eos viriditatis germine sententiae sermo siccaret? Sed quia Gelboe interpretatur decursus, per Saul autem unctum et mortuum, mors nostri Mediatoris exprimitur; non immerito per Gelcorda signantur, quae dum in hujus mundi desideriis defluunt, in Christi, id est uncti se morte miscu
Abbreviated transcription (Latin):
suetis misit me: et mederer coutritis cor-¬
de: & p̃dicarẽ captiuis indulgentiã. & clau¬
sis aꝑtionẽ: ut p̃dicarẽ annũ placabilẽ dñi.
Annus enĩ placabilis dũi p̾dicat᷑: cũ fut᷑a
plebs fideliũ ueritatis lumine illustranda
p̃dicit᷑. Quid uͦ ꝑ dies : nisi singulȩ queq
electoꝵ mentes: Qd uͦ ꝑ menses: nͥ mul¬
tiplicate eoꝵ ȩ̨ccłię. quȩ unã catholicani

Expanded text:
tis corde, et praedicarem captivis indulgentiam, et clausis apertionem, ut praedicarem annum placabilem Domini . Annus enim placabilis Domini praedicatur, cum futura plebs fidelium veritatis lumine illustranda praedicitur. Quid vero per dies, nisi singulae quaeque electorum mentes; quid per menses, nisi multiplicatae eorum Ecclesiae, quae unam catholicam
Abbreviated transcription (Latin):
subsistit: Qũe ꝑditio uitȩ non subtrahit:
quia in ȩterno dolore positũ. seruando mors
ĩmortalis extinguit. Qui iã ã beatirudinis
gła derectus adhuc optat᷑ ut pereat:
ut uideł. retrusus dignis suppliciis. etiã tẽp.¬

Expanded text:
subsistit? quem perditio vitae non subtrahit, quia in aeterno dolore positum, servando mors immortalis exstinguit: qui jam a beatitudinis gloria dejectus, adhuc optatur ut pereat, ut videlicet retrusus dignis suppliciis, etiam ten
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑficit᷑: itam suꝑna grã uirtutũ multiplex ui¬
ta cõplet᷑. Potest ꝑ annũ etiã multitudo in¬
telligi redẽptoꝵ: qr sic̃ ex dierũ multuudine
annus ducitur. ita ex collectione bonoꝵ om̃i¬
ũ. illa ȩlectoꝵ innumerabilis uniuersitas ex¬
plet᷑. Hunc nãq annũ ꝑfecte multitudinis:

Expanded text:
ficitur, ita in superna gratia virtutum multiplex vita completur. Potest per annum etiam multitudo intelligi redemptorum; quia sicut ex dierum multitudine annus ducitur, ita ex collectione bonorum omnium, illa electorum innumerabilis universitas expletur. Hunc namque annum perfectae multitudini
Abbreviated transcription (Latin):
eiũ durissimũ: in his qui p̾sunt fiet. Unde¬
& in eugłio ueritas dicit. Cui multũ datum
est: multũ querit᷑ ab eo. Qui adhuc quos in
eadem requiȩ socios habuisset: insinuat dicens.
Aut cũ principib qͥ possident aurũ: & replet
domos suas argento. Rarũ ualde e̾ ut qͥ aurũ
possident ad requiem tendant: dũ ꝑ semet¬
ipsã ueritas dicat. Difficile qui pecuiias ha¬
bent. intrabunt in regnũ cȩloꝵ. Nam qui hic
multiplicandis diuitiis inłiant. quȩ alterius
uite gaudia sperant: Qđ tamen ut redẽptor
nr̃ ualde rarũ. & ex solo diuino miraculo eue¬
uire posse monstraret: aprio homines inquit
hoc inpossibile ẽ. apud m aũ omĩa possibilia
sunt. Quia gͥ hȩc in suꝑficiȩ uerba aratione

Expanded text:
cium durissimum in his qui praesunt fiet . Undecium durissimum in his qui praesunt fiet . Unde in Evangelio Veritas dicit: Cui multum datum est, multum quaeretur ab eo . Qui adhuc quos in eadem requie socios habuisset, insinuat dicens: Aut cum principibus, qui possident aurum, et replent domos suas argento. Rarum valde est ut qui aurum possident, ad requiem tendant, dum per semetipsam Veritas dicat: Difficile, qui pecunias habent, intrabunt in regnum coelorum . Nam qui hic multiplicandis divitiis inhiant, quae alterius vitae gaudia sperant? Quod tamen, ut Redemptor noster valde rarum, et ex solo divino miraculo evenire posse monstraret: Apud homines, inquit, hoc impossibile est, apud Deum autem possibilia omnia sunt. Quia igitur
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificii : uel ꝓ his qui ex abrahȩ stirpe ꝓdie¬
rant. mẏsteriũ circũ cisionis. Nã qr unusqͥsq
cũ prum parentis culpa concipit᷑: pħa testat᷑
dicens. Ecce enĩ in iniquitatib conceptus sũ.
& qr is quẽ salutis unda ñ deluit. originalis
& potuisse se quiescere eiusdẽ mortis benefi¬
ciis sperat᷑. dũ constet qđ nequaꝗͣ. eũ requies
uitȩ susciperet. si a reatu illũ originalis culpȩ.
nequaꝗͣ diuinȩ cognitionis sacram̃ta liberas¬
sent: Qui adhuc cũ quib quiescere potusset:
adiungit dicens. Cũ regib & consulib t̾re qͥescerẽ:
qui edificant sibi solitudines. Quis ignoret
qđ reges terrȩ ac consules eo a solitudine lon¬
ge suut. qͦ innumeris obsequentiũ cuneis con-¬
stipanturꝰ Nel quã difficile hi ad requiẽ ten-¬
dunt: qͥ tam duris racionũ multipliciũ uexib
astringunt᷑ script᷑a attestante quȩ ait. Iudi¬

Expanded text:
sacrificii, vel pro his qui ex Abrahae stirpe prodiesacrificii, vel pro his qui ex Abrahae stirpe prodierant, mysterium circumcisionis. Nam quia unusquisque cum primi parentis culpa concipitur, Propheta testatur, dicens: Ecce enim in iniquitatibus conceptus sum . Et quia is quem salutis unda non diluit, originalis et potuisse se quiescere ejusdem mortis beneficiis sperat, dum constet quod nequaquam eum requies vitae susciperet, si a reatu illum originalis culpae 103 nequaquam divinae cognitionis sacramenta liberassent? Qui adhuc cum quibus quiescere potuisset, adjungit dicens: Cum regibus et consulibus terrae, qui aedificant sibi solitudines. Quis ignoret quod reges terrae ac consules eo a solitudine longe sunt, quo innumeris obsequentium cuncis constipantur? Vel quam difficile hi ad requiem tendunt, qui tam duris rationum multiplicium nexibus astringuntur? Scriptura attestante, quae ait: Judi
Abbreviated transcription (Latin):
solitaria nec laude digna: expectet lucẽ &
ũ uideat᷑. nec ortũ surgentis aurorȩ. dies qͥ
elapsus cursu tẽporis scit᷑. cur uerti in tene¬
bras dr̃:  & cũ constaret. quia ñ subsisteret᷑.
cur optat᷑ ut eum umbra mortis obscuret:
Uel quẽ caligo occupat. quomͦ implicatio a¬
maritudins inuoluit. Aut quã noctẽ tene¬
brosus turbo possidet: ꝗͣ. nullus statꝰ tenet:
do iã fuerat nulla: Aut lucẽ quomͦ expectat᷑.
quȩ & sensu caret & in ꝓprio statu ñ ꝑmanet:
Qiuib adhuc uerbis subicit. Quare ñ in uulua
mortuus sum. egressus ex utero ñ statĩ perii:
Quare exceptus genib : Cur lactatus uberibus:
retributionis meritũ ex hac ipsa ꝑdicione per¬
ciperet: Nũqͥd ȩterna requiȩ ab ortiui ꝑfruunt᷑.
Quisqͥs enĩ regeuerationis unda ñ soluit᷑: reatu
primi unculi ligatus tenet᷑. Qđ uͦ apuo nos
ualet aqua baptismatis. hoc egit apuo ueteres
uel ꝓ paruulis sola fides. uel ꝓ maiorib uirtꝰ

Expanded text:
solitaria, nec laude digna; exspectet lucem, et non videat, nec ortum surgentis aurorae. Dies qui elapsus cursu temporis scitur, cur verti in tenebras dicitur? Et cum constaret quia non subsisteret, cur optatur ut eum umbra mortis obscuret; vel quae caligo occupat, quae implicatio amaritudinis involvit; aut quis noctem tenebrosus turbo possidet, quam nullus status tenet? do jam fuerat nulla? Aut lucem quomodo exspectat, quae et sensu caret, et in proprio statu non permanet? Quibus adhuc verbis subjicit: CAPUT III. Quamortuus sum, egressus ex utero non statim perii? Quare exceptus genibus, cur lactatus uberibus? retributionis meritum ex hac ipsa perditione conciperet? Nunquid aeterna requie abortivi perfruuntur? Quisquis enim regenerationis unda non solvitur, reatu primi vinculi ligatus tenetur. Quod vero apud nos valet aqua baptismatis, hoc egit apud veteres vel pro parvulis sola fides, vel pro majoribus virtus
Abbreviated transcription (Latin):
lectatione ꝑtrahi: sed etiã consensu famulari.
lanto gͥ altiori manu penitentiȩ mens ã pollu-¬
tione tergenda ẽ: quanto se ꝑ consensũ conspi-¬
cit sordidius inquinatã. Unde & apte subiun

Expanded text:
lectatione pertrahi, sed etiam consensu famulari. lectatione pertrahi, sed etiam consensu famulari. Tanto igitur arctiori manu poenitentiae, mens a pollutione tergenda est, quanto se per consensum conspicit sordidius inquinatam. Unde et apte subjun
Abbreviated transcription (Latin):
amaritudine in uoluit᷑ : cũ ad cognitionẽ m̃te
redeunte. peccati blanquñta cruciatꝰ pęniten¬
tiȩ sequit᷑. Diem amaritudine inuoluum is:
cũ prauȩ delectationis gaudiũ. quȩ supplicia
sequantur aspicimus. & asꝑis hoc fletib circũ¬
damꝰ. Quia enĩ hoc qđ inuoluit᷑. ex latere oĩs
partis oꝑit᷑. inuolui dies amaritudine optat᷑:
quatinus quȩ mala in correctis unminent. ex
onũi parte quisq conspiciat. & uoluptatis suȩ
lasciuiã tristiciȩ̨ lamentis tegat. Sed si diem
audimus. ut uideł circũdantes fletus expi¬
ent. qͥcqͥd delectatꝰ ꝑ negligentiã animꝰ delin-¬
quit : qͣnta animadu̾sione pęnitentię huiꝰ diei
nox ferienda ẽ. uideł ipse iã consensus ad
culpã: Sicut enĩ minoris culpȩ ẽ. cũ carnalit̾
mens in delectatione rapit᷑. sed tam̃ delectatõ¬
ni suȩ ꝑ spm̃ reluctat᷑. ita grauioris & plenȩ̨
ẽ nequitiȩ. ad peccati illecebrã non solũ de¬

Expanded text:
amaritudine involvitur, cum ad cognitionem mente redeunte, peccati blandimenta 118 cruciatus poenitentiae sequuntur. Diem amaritudine involvimus, cum pravae delectationis gaudium, quae supplicia sequantur aspicimus, et asperis hoc fletibus circumdamus. Quia enim hoc quod involvitur, ex latere omnis partis operitur, involvi dies amaritudine optatur, quatenus quae mala incorrectis imminent, ex omni parte quisque conspiciat, et voluptatis suae lasciviam tristitiae lamentis tergat. 34. Quanto audivimus, ut videlicet circumdantes fletus expient quidquid delectatus per negligentiam animus delinquit, quanta animadversione poenitentiae hujus diei nox ferienda est, videlicet ipse jam consensus ad culpam? Sicut enim minoris culpae est, cum carnaliter mens in delectatione rapitur, sed tamen delectationi suae per spiritum reluctatur; ita gravioris et plenae est nequitiae, ad peccati illecebram non solum de
Abbreviated transcription (Latin):
tempꝰ deficit. noĩe tẽparis eoꝵ defectũ uacauit:
oste. deusꝗ sñ fine omĩmodo defecti deficiunt.
male sit. sed ita perit ut ñ sit: querendũ e̾
qͥd sit. qđ non ita ut non sit. sec ita ꝑire op¬
tat᷑ ut male sit. Humana enĩ amiina. sei an¬
gelicꝰ sp̃c itaĩmortalis ẽ ut mori possit: ita
mortalis ut mori tio possit. Nã beate uiue¬
re. siue ꝑ inicium seu ꝑ suppliciũ ꝑdit: essen¬
dies ut pereat optat᷑. & paulo pꝰ in uoluen¬
dus amaritudine dr: quẽ credamue uir¬

Expanded text:
tempus deficit, nomine temporis eorum defectum vocavit, ostendens quod sine omnimodo defectu deficiunt hmale sit, sed ita perit ut non sit, quaerendum est quid sit, quod non ut ita non sit, sed ita perire optatur ut male sit. Humana enim anima seu angelicus spiritus ita immortalis est, ut mori possit: ita mortalis, ut mori non possit. Nam beate vivere, sive per vitium, seu per supplicium perdit: essendies ut pereat optatur, et paulo post involvendus amaritudine dicitur; quem credamu
Abbreviated transcription (Latin):
consident. tacent. Moxq subiungit᷑: hoc q
diei suo maledixisse ꝑhibet᷑. Nimis itaq ẽ inc̃-¬
gruũ: ut suspicem᷑ eũ nullo instigante. nullo
pulsante. ex impacientia ad uocẽ maledicti¬
onis erũpere. quẽ nimirũ nouimus inter
dap̃na rerũ mortẽq filioꝵ. inter uulnera
corporis. inter uerba male suadentis uxoris.
magna creatoris prȩconia humili mente reo¬
didisse. Patefecit gͦ q uamente hȩc quietus
dixerit : qui tot dĩ laudes etiã ꝑcussus ema¬
nauit. Neq enĩ postinodũ non ꝑcussus suꝑ¬
bire potuit: quẽ & in ꝑcussione dolor humi¬
lem ostendit. Sed cũ certo nouimꝰ. qđ maledi¬
ctũ script᷑a sacra ꝓhibet. cur recte aliquan¬
do fieri dicimus. qđ uetari eodẽ sacro eloqͥo

Expanded text:
moxque subjungitur hoc, quod diei suo maledixisse perhibetur. Nimis itaque incongruum est ut suspicemur eum, nullo instigante, nullo pulsante, ex impatientia ad vocem maledictionis erumpere, quem nimirum novimus inter damna rerum mortemque filiorum, inter vulnera corporis, inter verba male suadentis uxoris, magna creatori praeconia humili mente reddidisse. Patefecit ergo qua mente haec quietus dixerit, qui tot Dei laudes etiam percussus emanavit. Neque enim postmodum non percussus superbire potuit, quem et in percussione dolor humilem ostendit. Sed cum certo novimus quod maledictum sacra Scriptura prohibet, cur recte aliquando fieri dicimus quod vitari eodem sacro eloquio
Abbreviated transcription (Latin):
natus sũ. Quid enĩ debet ꝑ diem natiuita¬
tis: nisi om̃e hoc tẽpus nr̃ȩ mortalitatis in¬
telligis Quos q ĩa diu nas in hac nr̃e mutabi¬
litatis corruptione retinet: ȩternitatis nob̃
incõmutabilitas non aiparet. Quigͥ diem
iam eternitatis in qͥet: egre diem suę mor¬
taritans sustinet. & notandũ qr ñ ait. pere¬
at dies in qua conclitus suĩ: sed pereat dies
in qua natus sũ. In die quippe iusticiȩ hamo
est conlitus: sed etiã in tẽpore culpe natus.
Adari enĩ conditus: sed caim ÷ mus natꝰ e.
Quo ẽ gͥ diei uariuitatis ledicere. nisi
aꝑte dicere. uies mutgiliratis pereat. ⁊ iu¬
aternius quando optami ut inale sit ꝑ hoc q̃d
de noc die iul dit᷑. obseuret eũ caligo &s in¬
noluat᷑ amaritudine. liquido osteuit᷑. quia
cues iste ñ .ia ut ñ sit. sed ira ꝑire optit᷑¬

Expanded text:
atis. --Quid enim debet per diem nativitatis, nisi omne hoc tempus nostrae mortalitatis intelligi? quod quandiu nos in hac nostrae mutabilitatis corruptione retinet, aeternitatis nobis incommutabilitas non apparet. Qui igitur diem jam aeternitatis videt, aegre diem suae mortalitatis sustinet. Et notandum quia non ait, Pereat dies in qua conditus: sed, Pereat dies in qua natus sum. In die quippe justitiae homo est conditus, sed jam in tempore culpae natus. AQuid est ergo diei nativitatis maledicere, nisi aperte dicere: Dies mutabilitatis pereat, et ludicimus, quando optamus ut male sit, hoc, quod de hoc die subditur, Obscuret eum caligo, et involvatur amaritudine, liquido ostenditur quia dies iste non ita ut non sit, sed ita perire optat
Abbreviated transcription (Latin):
uastitas. ex ii.ctio pignoꝵ. dolor uulnerum
ꝑsuasio coniugis: aduentus aꝵ icoꝵ describit᷑.
Qui scidisse uestes. exclamantesq fleuisse. pul¬
uere capita conspersisse.x diu considentes in
terra. tacusse memorant᷑. Ac deinde sub-¬
iungit᷑. Post hȩc aꝑuit iob ossuũ: & male¬
dixit dieisuc. Ut ipso uidelicet narrationis
ordine ꝑpendat᷑ : quia nequiꝗͣ. i. ledictũ
ꝑ impacientiã ntulit: qui ad malecuction.s
ira motus malediceret : audito dampio sub¬
stantiȩ. cognita morte filioꝵ. eũ ꝑcuiciubio
ad malecactior ẽ olor excitaret᷑. Sea q uo
tẽ dix̾ audiuinus. Ait nãq. dñs dedit. añs
abstulit. Rursũ si ira motꝰ malediceret: saltem
ꝑcussus in corpore. uei male suasus ã comuge.
maledictũ inferre potuisset. Sed qͥd tũc respon¬
dit agnouimus. Ait nãq:. Locuta es quasi
una ex stultis mulierib. Si bona accepimus de
manu dñi mala quare non sustineamꝰ : Post

Expanded text:
um, exstinctio pignorum, 105 dolor vulnerum, persuasio conjugis, adventus amicorum describitur, qui scidisse vestes, exclamantesque flevisse, pulvere capita conspersisse, et diu considentes in terra tacuisse memorantur, ac deinde subjungitur: Post haec aperuit Job os suum, et maledixit diei suo; ut ipso videlicet narrationis ordine perpendatur quia nequaquam maledictum per impatientiam protulit, qui ad maledictionis ira motus malediceret, audito damno substantiae, cognita morte filiorum, eum procul dubio ad maledictionem dolor excitaret. Sed quid tunc dixit audivimus. Ait namque: Dominus dedit, Dominus abstulit . Rursum, si ira motus malediceret saltem percussus in corpore, vel male suasus a conjuge, maledictum inferre potuisset. Sed quid tunc respondit agnovimus. Ait namque: Locuta es quasi una ex stultis mulieribus. Si bona accepimus de manu Domini, mala q
Abbreviated transcription (Latin):
assiduitate penetrat᷑. Sicut enĩ ignotoꝵ hominũ
facies cernimus. & corda nescinus. s si familiari
eis locutione coniungim᷑. usu colloquii eoꝵ etiã
cogitationes indagamus: ita cũ in sacro eloquio
sola hẏstoria inspicit᷑. uichil aliud quã facies ui¬
det᷑. Sed si huic assiduo usu coniungim᷑: eiꝰ nimi¬
rũ mentẽ. quasi ex collocutionis familiaritate
aliuo ꝗđ sonant. Tanto aũ quisq noticiȩ illius
extraneus reddit᷑: quanto in sola eiꝰ suꝑficie li-¬

Expanded text:
assiduitate penetratur. Sicut enim ignotorum hominum assiduitate penetratur. Sicut enim ignotorum hominum facies cernimus, et corda nescimus, sed si familiari eis locutione conjungimur, usu colloquii eorum etiam cogitationes indagamus; ita cum in sacro eloquio sola historia aspicitur, nihil aliud quam facies videtur; sed si huic assiduo usu conjungimur, ejus nimirum mentem quasi ex collocutionis familiaritate aliud quod sonant. Tanto autem quisque notitiae illius extraneus redditur, quanto in sola ejus superficie li
Abbreviated transcription (Latin):
biguitate confundit : quia nonnumquam sibi
luterȩ uerba contradicuntꝰ. sed dũ a semet ipsis
ꝑ contrarieratẽ dissident. lectorẽ ad intelligen¬
tiã ueritatis mittunt. Quid ẽ enĩ qđ salomon
ait. melius ẽ manducare & bibere. & ñ longe
post subicit. melius ẽ ire ad domũ luctus. ꝙͣ ad
domũ conuiuii. Cur luctũ coniuuio p̃tulit᷑. qͥ
prius esum potumq laudauit. Si enĩ ꝑ electionẽ
bonũ ẽ comedere & bibere: ꝓculdubio eẽ melius
debet ad domũ gaudii. ꝗͣ ad domũ lam̃ti ꝓperare.
Hinc enĩ ẽ q̃d̾ iterũ dicit. letare iuuenis in ado¬
lescentia tua: et paulo pꝰ subicit. adolescentia
enĩ & uoluptas uana sunt. Quid ẽ hoc qđ uel pͥus
reprehendenda p̃cipit. uel post p̾cepta rep̃hen¬
dit. nͥ qđ ipsis litterę uerbis innuit. ut qͥ diffi-¬
cultatẽ exterius patit᷑. ueritatis intelligentiã con¬
sideret quã sequat᷑. Quȩ nimirũ ueritatis intel¬
ligentia cũ ꝑ cordis humilitatẽ querit᷑: legendi

Expanded text:
biguitate confundit, quia nonnunquam sibi litterae verba contradicunt; sed dum a semetipsis per cotrarietatem dissident, lectorem ad intelligentiam veritatis mittunt. Quid enim est quod Salomon ait: Melius est comedere et bibere ; et non longe post subjicit: Melius est ire ad domum luctus, quam ad domum convivii ? Cur luctum convivio praetulit, qui prius esum potumque laudavit? Si enim per electionem bonum est comedere et bibere, procul dubio esse melius debet ad domum gaudii, quam ad domum lamenti properare. Hinc est quod iterum dicit: Laetare, juvenis, in adolescentia tua . Et paulo post subjicit: Adolescentia enim et voluptas vana sunt . Quid est hoc quod vel prius reprehendenda praecipit, vel post praecepta reprehendit, nisi quod ipsis litterae verbis innuit, ut qui difficultatem exterius patitur, veritatis intelligentiam consideret, quam sequatur? quae nimirum veritatis intelligentia cum per cordis humilitatem quaeritur, legendi
Abbreviated transcription (Latin):
natꝰ sum. Nlon ẽ neglecte disserendũ qd dr: ape¬
ruit os suũ. Scriptura enĩ sacra ex his quȩ te¬
niuter p̾mittit: reuerenter expectauda indicat.
quȩ subiungit. Sicut eiũ clausa uascula qͥd
intus habeant ignoramus. aꝑto uͦ ore uascu¬
loꝵ quid intrinsecus contineat᷑ agnoscinꝰ : ita
scoꝵ corda quę̧ clauso ore occulta sunt. aꝑto
ore detegunt᷑. & cum cogitationes deregunt
os aꝑire referunt᷑: ut uitenta ite quasi aꝑtis
uasculis qͥd uitus contineant festiuemꝰ agnos¬
cereꝰ ac nosinet ipsos eoꝵ uitimo odore recre¬
are. Uude & sublunia p̃cepta dño in monte
dicturo p̾mittit᷑: aperiens os suũ dix̃. Quauis
illic & hoc accipi debeat : qr tunc suũ os in
p̃ceptis aꝑuit: in quib dudũ aꝑuerat ora pro

Expanded text:
t. --Non est neglecte disserendum quod dicitur, Aperuit os suum. Scriptura enim sacra ex his quae tenuiter praemittit, reverenter exspectanda indicat quae subjungit. Sicut enim clausa vascula quid intus habeant ignoramus, aperto vero ore vasculorum quid intrinsecus contineatur agnoscimus; ita sanctorum corda, quae clausot cum cogitationes detegunt; os aperire referuntur, ut intenta mente, quasi apertis vasculis, quid intus contineant festinemus agnoscere, ac nosmetipsos eorum intimo odore recreare; unde et sublimia praecepta Domino in monte dicturo, proemittitur: Aperiens os suum, dixit ; quamvis illic et hoc accipi debeat, quia tunc os suum in praeceptis aperuit in quibus dudum aperuerat ora pro
Abbreviated transcription (Latin):
maledictionis sententia ꝓmit᷑. Cũ enĩ & maledi¬
centis innocentia ꝑmanet. & tam̃ eũ qͥ maledi¬
cit᷑ usq ad interitũ maledictio absorbet: exutͥsq
partis fine colligit᷑: qr ab uno & intimo iudice.
in re sententia sũpta iaculat᷑. Igit᷑ si subtilit̃¬
beati iob uerba pensamꝰ : ñ ẽ eius maledictio ex
malicia delinquentis. seci ex rectitudine iudicis.
Non est ira cõmoti: sed doctrina tranquilli.
Qui enĩ tam recta maledicens intulit. ñ ꝑt᷑bati¬
onis uicio succubuit: sed doctrinȩ magisteriun
impendit. Uidit quippe amicos cũ clamore
flere. uidit uestes conscindere: uidit puluere
capita conspersisse: uidit consideratione suȩ
ꝑ cussionis obinutescere: et uir sõs inspexit. qr
hi qui ꝓspera tẽporalia requirebant. ex cõpara¬
tione mentis ꝓpriȩ. eũ tẽporali fractũ aduersi¬
tate crediderant. ꝑ spexit qd transitoria afflicti¬

Expanded text:
maledictionis sententia promitur; cum enim et maledimaledictionis sententia promitur; cum enim et maledicentis innocentia permanet, et tamen eum qui maledicitur usque ad interitum maledictio absorbet, ex utriusque partis fine colligitur, quia a bono et intimo iudice in reum sententia sumpta iaculatur. 23. Postbeati Job verba pensamus, non est ejus maledictio ex malitia delinquentis, sed ex rectitudine judicis; non est ira commoti, sed doctrina tranquilli. Qui enim tam recta maledicens intulit, non perturbationis vitio succubuit, sed doctrinae magisterium impendit. Vidit quippe amicos cum clamore flere, vidit vestes scindere, vidit pulvere capita conspersisse, vidit consideratione suae percussionis obmutescere; et vir sanctus inspexit, quia hi qui prospera temporalia requirebant, ex comparatione mentis propriae eum temporali fractum adversitate crediderant. Perspexit quod transitoria afflicti
Abbreviated transcription (Latin):
tute iusticie. Cũ uͦ sc̃ĩ uiri maledictionis senten¬
tiã ꝓferunt: iͥ ad nanc ex uoto ultionis. sed ex
iusticia ex amns erũpunt. Intus enĩ subtile
di iudiciũ aspiciunt: & iala foris exurgentia
qr maledicto debe ant ferire cogneseunt. Et
eo iII ialedicto ñ pectant: quo ab interno u¬
dicio non discordant. Hinc ẽ qđd petrus in of¬
ferentẽ sibi pęcunias s mouẽ. sentertiã male¬
Sdicꝰtionis intorsit dicens. Pecunia tua tecũ sit
in ꝑdicione. Qui enĩ ñ ait c̃ sed sit: ñ indi¬
catiuo sed optatiuo nͦ. se hȩc dixisse signauit.
Hinc helias duob quinquagenariis ad se ue¬
nenti: dix̃. Si hc̃ dĩ sũ: de :dendat ignis de
‸cȩ̨lo & consumat uos. Quoꝵ utroꝵq sententia.
quanta ueritatis racione conualuit: t̾minus causȩ
mionstrauit. Nã & symon et̾na ꝑditione interiit:
& duos quinquagenarios desuꝑ ueniens flãma
consũpsit. Uirtꝰ gͦ subsequens testificat᷑. ꝗͣ m̃te

Expanded text:
tute justitiae. Nam et sancti viri cum maledictionis sententiam proferunt, non ad hanc ex voto ultionis, sed ex justitiae examine erumpunt. Intus enim subtile Dei judicium aspiciunt, et mala foras exsurgentia quia maledicto debeant feriri se cognoscunt, et eo in maledicto non peccant, quo ab interno judicio non discordant. Hinc est quod Petrus in offerentem sibi pecunias Simonem, sententiam maledictionis intorsit dicens: Pecunia tua tecum sit in perditionem . Qui enim non ait est, sed sit, non indicativo sed optativo modo se haec dixisse signavit. Hinc Helias duobus quinquagenariis ad se venientibus dixit: Si homo Dei sum, veniat ignis de caelo et consumat vos. Quorum utrorumque sententia quanta veritatis ratione convaluit, terminus cause monstravit, nam et Symon aeterna perditione interiit, et duos quinquagenarios desuper veniens flamma consumpsit. Virtus ergo subsequens testificatur, qua mente
Abbreviated transcription (Latin):
eritis ex eo. aꝑient̾ oculi ur̃i. & exitis sicͣ ch̃
seo nocłẽ nitulit. cũ ad mor talitatis tenebras
pauxit. Dies itaq ẽ. illata ꝓmissio melioꝵ: seo
nox ẽ exhibita. ipsa experientia calamitatũ.
Ant quus hostis dies ẽ ꝑ naturã hene concitꝰ.
seci nox ẽ ꝑ merctũ ad tenebeas delapsus. dies
est cũ pollicetido bona humaris aspectior lu¬
ci: e angłin simulatꝰ paulo attestante qͥ ait.
ꝓpse enĩ satana: transfigurat se in angĩin lu

Expanded text:
is ex eo, aperientur oculi vestri, et eritis sicut dii ; sed noctem intulit, cum ad mortalitatis tenebras perduxit. Dies itaque est, illata promissio meliorum; sed nox est, exhibita ipsa experientia calamitatum. Antiquus hostis dies est per naturam bene conditus; sed nox est per meritum ad tenebras delapsus. Dies est, cum pollicendo bona, humanis aspectibus lucis se angelum simulat, Paulo attestante qui ait, Ipse enim Satanas transfigurat se
Abbreviated transcription (Latin):
& nox in qua dictũ est. conceptus ẽ hõ si suꝑfi¬
cieᷤ historiȩ attendit᷑. quid his uerbis rep̃hensibi¬
lius inuenit᷑. Quis aũ nesciat diem qͦ natus est
nequaꝗͣ tunc stare potuisse: Modus quippe est
tẽporis. ut statũ ñ habeat mansionis. Quia enĩ
ꝑ uentura tendit adesse: seꝑ ex p̃teritis festinat
ñ eẽ. Cur gͦ uir tantꝰ in aledice̾t ei rei. ꝙͣ nequa¬
ꝗͣ subsistere ñ ignoraret  Sed fortasse aliqͥs di¬
cat. qđ ex eo pondus uirtutis eiꝰ aspicit᷑: quia
rribulatione cõmotꝰ. illi rei maledictũ irrogat.
quȩ constat qđ muume subsistat. Sed hoc citiꝰ
ꝑspecta ratio destruit. quia si subsistebat res
cui malediceret. ꝑniciosũ maledictũ intulit:
iudicii: ĩta ociosa adinitere. sic̃ etiã ꝑniciosa
formidat. Cui adhuc sententiȩ adiungitur.

Expanded text:
eptus est homo, si superficie tenus attenditur, quid his verbis reprehensibilius invenitur? Quis autem nesciat, diem in quo natus est nequaquam tunc stare potuisse? Modus quippe est temporis, ut statum non habeat mansionis. Quia enim per ventura tendit ad esse, semper ex praeteritis festinat non esse. Cur ergo vir tantus malediceret rei, quam nequaquam subsistere non ignoraret? Sed fortasse aliquis dicat, quod ex eo pondus virtutis ejus aspicitur, quia tribulatione commotus, illi rei maledictum 102 irrogat quae constat quod minime subsistat. Sed hoc citius perspecta ratio destruit, quia si subsistebat res cui malediceret, perniciosum maledictum intulit: judicii , ita otiosa admittere, sicut etiam perniciosa formidat. Cui adhuc sententiae adjung
Abbreviated transcription (Latin):
de se patenter ostendit. qr flagella do¬
minica ñ ex offensione susceperit. Q m̃
si iniquus quisq in bac uita ꝑmittitur
ꝓsperari: necesse ẽ ut electus dĩ debeat
sub flagelli freno retineri. Ex qua re
mini me frustra: cũ responsio ur̃a repug¬
nare ostensa sit ueritati .s Amici beati
iob eũ consolari non poterant: in qͦ suis
sermonib ueritati contraibant. Cũq hẽ
hypocritã uel impiũ dicerent᷑: ꝑ hoc
qđ ipsi mentientes ꝑpetrabant culpam:¬
augebant ꝓculdubio pęnã iusti uulne¬
rib afflicti. Nam scõꝵ mentes qr uerita.¬
tẽ diligunt: etiam culpa fallatiȩ torquet
alienȩ. Quanto enĩ graue mendatii ẽẽ
crimen aspiciunt: tanto hoc non solũ
in se sed etiam in aliis oderunt.

Expanded text:
de se patenter ostendit quia flagella dode se patenter ostendit quia flagella dominica non ex offensione susceperit, quoniam si iniquus quisque in hac vita permittitur prosperari, necesse est ut electus Dei debeat sub flagelli freno retineri. Ex qua re mini me frustra, cum responsio vestra repugnare ostensa sit veritati? - Amici beati Job eum consolari non poterant, in quo suis sermonibus veritati contraibant. Cumque hinc hypocritam vel impium dicerent, per hoc quod ipsi mentientes augebant procul dubio poenam justi vulneribus afflicti. Nam sanctorum mentes, quia veritatem diligunt, etiam culpa fallaciae torquet alienae. Quanto enim grave mendacii esse crimen aspiciunt, tanto hoc non solum in se, sed etiam in aliis oderunt.
Abbreviated transcription (Latin):
to unumerabiles subiciunt᷑: Ratio nãq
expetit. ut prius qđ minus ẽ: & post in
augmento qd mauis ẽ. diceret᷑. Sed scien¬
dũ est.qr hoc loco plus fuit innuinerabiles
dixisse quã om̃s. Post se enĩ omnẽ homuẽ
trahet: quia in trib annis & dimidio om̃s
qͦs in studiis uitȩ carnalis inuenerit. uigo
suȩ dominationis astringit. Ante se uͦ
innumerabiles tͣxit: qr ꝑ qͥnq milia &
adhuc ãpliꝰ annoꝵ curricła. quauis carnales
om̃s trahere minime potuit: multo tam̃
plures sut in tam longo tp̃r hii quos
ante se innumerabiles rapit: quã om̃s qͦs
in tam breui tp̃r rapiendos inuenerit.
Bene gͣ dr̃. post se omnẽ hominẽ trahet.
& ante se innumerabiles: qr & tc̃ minus au¬
feret cũ om̃s tulerit: & nunc amplius
diripit. cũ corda om̃iũ inuadit. Hȩc
beatus iob quia contra iniquoꝵ principẽ
mire disseruit. quia in hac uita extolli
ꝑmitit᷑. sed in aduentũ dñi destruetur:

Expanded text:
nto innumerabiles subjiciuntur? Ratio namque nto innumerabiles subjiciuntur? Ratio namque expetit ut prius quod minus est, et post in augmento quod majus est, diceretur. Sed sciendum quia in hoc loco plus fuit innumerabiles dixisse, quam omnes. Post se enim omnem hominem trahit; quia in tribus annis et dimidio, omnes quos in studiis vitae carnalis inveneris damnationis astringit. Ante se vero innumerabiles traxit, quia per quinque millia, et adhuc amplius annorum curricula, quamvis carnales omnes trahere minime potuit; multo tamen plures sunt in tam longo tempore hi, quos ante se innumerabiles rapit, quam omnes quos in tam brevi tempore rapiendos invenerit. Bene ergo dicitur: Post se omnem hominem trahit, et ante se innumerabiles, quia et tunc minus tollit cum omnes tulerit, et nunc amplius diripit cum corda innumerabilium invadit. Haec beatus Job, quia contra iniquorum principem mire disseruit, qui in hac vita extolli permittitur, sed in adventu Domini destruetur,
Abbreviated transcription (Latin):
rabiles. Hoc loco homo. humana sa¬
piens dr. Sed cũ plus sint om̃s quã
innumerabłes. q̃tendũ nob̾ est. cur ante se
innumerables. ptꝰ se õs there dicat᷑. ñ qd̾ anti¬
quꝰ hostis reprobũ t̾c hoĩem ing̾ssꝰ cunctos¬
quos carnales inuenerit. sub suȩ iugũ
ditionis rapit. Qui & nunc prius ꝗͣ ap¬
pareat. iunuinerabiles quide ñ tamen
om̃s carnales trahit: quia cotidie a car¬
nali oꝑe ad uitã multi reuocant᷑: atq¬
ad statũ iusticiȩ alii ꝑ breuẽ. alii uͦ ꝑ
longam penitentiã redeunt. Et nunc
innumerabiles rapit: cũ falsitatis suȩ
stupenda hominib signa non exhib&.
C ũ uͦ corã carualiũ oculis miranda eis
ꝓdigia fecerit: post se tunc ñ innumera-¬
biles s om̃s trahet. Quia qui bonis p̃sen¬
tib delectant᷑: potestati illius se absq
retractione subiciunt. Sed sic̃ prefati
sumꝰ. quia plus ẽ omnẽ hominẽ quã in¬
numerabiles trahere: cur prius đr. qr
omnẽ hominẽ trahet. & post in augm̃¬

Expanded text:
ral. . Hoc in loco homo humana sapientia dicitur, sed cum plus sint omnes quam innumerabiles, quaerendum nobis est cur ante se innumerabiles, et post se omnes trahere dicatur , nisi quod antiquus hostis reprobum tunc hominem ingressus, cunctoquos carnales invenerit sub suae jugum ditionis rapit, qui et nunc priusquam appareat, innumerabiles quidem, non tamen omnes carnales trahit, quia quotidie a carnali opere ad vitam multi revocantur, adqad statum justitiae, alii per brevem, alii vero per longam poenitentiam redeunt: et nunc innumerabiles rapit, cum falsitatis suae stupenda hominibus signa non exhibet: cum vero coram carnalium oculis miranda eis prodigia fecerit, post se tunc non innumerabiles, sed omnes trahit: quia qui bonis praesentibus delectantur, potestati illius se absque retractione subjiciunt. Sed, sicut praefati sumus, quia plus est omnem hominem quam innumerabiles trahere, cur prius dicitur, quia omnem trahit, et post in augme
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝑcipuint: nͥ qui presentib uolupta¬
tib dediti. ad ꝑpetuũ luctũ trahunt᷑.
S ene gͣ dr. dulcis fuit glareis co eyti:
quia amarus electis. & suauis ẽ reꝓbis.
Illos enĩ solũmodo suis delectationib
pascit: quos cotidianis lapsib ad ge¬

Expanded text:
non percipiunt, nisi qui, praesentibus voluptanon percipiunt, nisi qui, praesentibus voluptatibus dediti, ad perpetuum luctum trahuntur. Bene ergo dicitur: Dulcis fuit glareis Cocyti, quia amarus electis, et suavis est reprobis. Illos enim solummodo suis delectationibus pascit, quos quotidianis lapsibus ad ge
Abbreviated transcription (Latin):
gustũ dulcedinis suȩ ꝑ suꝑbiã: aliis
ꝑ auaritiã: aliis ꝑ inuidiã. aliis ꝑ fal¬
latiã : aliis ꝑ luxuriã porrigit. Et
ad quanta tutioꝵ genera ꝑtrahit:
quasi tot suȩ dulcedinis potus ꝓpi-¬
nat. Nam cũ aliquid suꝑbũ in mente
ꝑsuad&. fit dulce qđ dicit: quia ui-¬
deri prelatus ceteris homo ꝑuersus
appetit. Dũ menti auaritiã infundere
molit᷑. fit dulce qđ occulte loquitur:
quia ꝑ habundantiã necessitas uitat᷑.
Dũ aliquid de inuidia suggerit. fit
dulce qđ dicit: quia ꝑuersa mens dũ
aliũ decrescere uiderit: exultat se eomi.¬
norẽ minime uideri. Cũ aliqͥd de fal¬
latia ꝑsuad&. fit dulce qd suggerit:
quia eo ipso quo fallit ceteros. prudens
uidet᷑ sibi. Cũ luxuriã deceptȩ m̃ti
loquit᷑. fit dulce qđ suad&: qr in uo-¬
luptate animũ resoluit. Quot gͦ ui¬
tia carnalium cordib inserit: quasi
tot potus sue dulcedinis porrigit.
Q ũã tamen ut predixi eius dulcedinẽ

Expanded text:
cedinis per superbiam, aliis per avaritiam, aliis per invidiam, aliis per fallaciam, aliis per luxuriam porrigit; et ad quanta vitiorum genera pertrahit, quasi tot suae dulcedinis potus propinat. Nam cum aliquid superbum in mente persuadet, fit dulce quod dicit, quia videri praelatus caeteris homo perversus appetit. Dum menti avaritiam infundere molitur, fit dulce quod occulte loquitur, quia per abundantiam necessitas vitatur. Dum aliquid de invidia suggerit, fit dulce quod dicit, quia perversa mens dum alium deterescere viderit, exsultat se eo minorem minime videri. Cum aliquid de fallacia persuadet, fit dulce quod suggerit, quia eo ipso quo fallit caeteros, prudens videtur sibi. Cum luxuriam deceptae menti loquitur, fit dulce quod suadet, quia in voluptate animum resolvit. Quot ergo vitia carnalium cordibus inserit, quasi tot potus suae dulcedinis eis porrigit. Quam tamen, ut praedixi, ejus dulcedinem
Abbreviated transcription (Latin):
exyi. enu in do confortari rennuunt: ad
luctũ ꝑ animi infirmitatẽ tendunt.
Giareas uͦ lapillos fluminũ appellari
consueimꝰ: qͦs aqua defluens trahit.
qui suis uoluptatib dediti. quasi semꝑ
a flumine ad una detrahunt᷑: Qui enĩ
contra uoluptates huius scłi stare fortit̃
nolunt. glaree cocyti fiunt: quia suis
cotidie lapsib ad lucꝰtũ tendunt : ut
i et̾nũ ptꝰ lugeant. qui mͦ se in suis uo¬
luptatib delectabiliter relaxant. Et
quia antiquus hostis suũ uas illũ reꝓ¬
bũ hominẽ ingressus. dũ dona ꝑuersis
tribuit. dũ eos in hoc mundo honorib
extollit. dũ eoꝵ oculis ꝓdigia ostendit:¬
dũ fluxę mentes hunc in suis ꝓdigiis
amirant᷑ & secunt᷑: bene de eo dr. Oul¬
cis fuit glareis cocỹti. Cũ enĩ hunc
electi despiciunt. cũ mentis calce con¬
tẽpnunt: illi eũ sequentes diligunt.
qui uelut ab aqua uoluptatis ad ꝑpe¬
tuũ luctũ trahunt᷑: qui ꝑ terrenã con-¬
cupiscentiã. more glaree cotidianis

Expanded text:
i enim in Deo confortari renuunt, ad luctum per animi infirmitatem tendunt. Glareas vero lapillos fluminum appellare, consuevimus, quos aqua defluens trahit. qui, suis voluptatibus dediti, quasi semper a flumine ad ima detrahuntur? Qui enim contra voluptates hujus saeculi stare fortiter nolunt, glareae Cocyti fiunt qui suis quotidie lapsibus ad luctum tendunt, ut in aeternum post lugeant, qui modo se in suis voluptatibus delectabiliter relaxant. Et quia antiquus hostis suum vas illum reprobum hominem ingressus, dum dona perversis tribuit, dum eos in hoc mundo honoribus extollit, dum eorum oculis prodigia ostendit, fluxae mentes hunc in suis prodigiis admirantur et sequuntur, bene de eo dicitur: Dulcis fuit glareis Cocyti. Cum enim hunc electi despiciunt, cum mentis calce contemnunt, illi eum sequentes diligunt, qui velut ab aqua voluptatis ad perpetuum luctum trahuntur, qui per terrenam concupiscentiam more glareae quotidianis
Abbreviated transcription (Latin):
noscit᷑: quia cũ illicite caro concupiscit᷑. tabes
desiderat᷑. Bene gͦ de lixuosi mente dicitur.
dulcedo illius uermis: quia is qui in deside¬
rio carnalis corruptionis exestuat. ad fetorẽ
putredinis anhelat. Hec sicut in huius par¬
tis tercie initio ꝓmisisse me memini. sub
breuitate transcurri: ut ea que in hoc oꝑe
seqͣunt᷑. quia magna obscuritate implica

Expanded text:
noscitur quia cum illicite caro concupiscitur, tabes noscitur quia cum illicite caro concupiscitur, tabes desideratur. Bene ergo de luxuriosi mente dicitur: Dulcedo illius vermis; quia is qui in desiderio carnalis corruptionis aestuat, ad fetorem putredinis anhelat. Haec sicut in hujus partis tertiae initio promisisse me memini, sub brevitate transcurri: ut ea quae in hoc opere sequuntur, quia magna obscuritate implica
Abbreviated transcription (Latin):
tabiliter pascit᷑. unde ꝑ inqͥetudinẽ incessant̾
agitat᷑. Potestqͦ aꝑtius uermis nonune caro de-
signari. Unde ⁊ suꝑius dicit᷑. homo putredo.
⁊ filius hominis uermis. Litxuriosi gͥ cuiusli¬
bet. atꝙ carnis uoluptatib dediti. quanta sie
cecitas demonstrat᷑: cũ dicit᷑ dulcedo illius uer¬
mis. Quid nanq caro. nisi putredo ac uermis
est: Et̃ quisqͥs carnalib desideriis anhelat :
qͥd aliud ꝙͣ uermẽ amatꝰ. Que enim sit carnis
substantia: testant᷑ sepulcra. Quis parentum.
qͥs amicoꝵ fideliũ. qu̾alibet dilecti sui tange¬
re carne scaturientẽ uermib potest Caro
itaꝙ cum concupiscit᷑. penset᷑ quid sit exani¬
mis: & intelligit᷑ quid amat᷑. Nil quippe sie
ad edomandum desiderioꝵ carnaliũ appeti¬
tũ ualet: quã ut unusquisq hoc qͦd uiuum
diligit. quale sit mortuum ꝑenset. Conside¬
rata etenim corruptione carnali. citius cog¬

Expanded text:
tabiliter pascitur, unde per inquietudinem incessanter tabiliter pascitur, unde per inquietudinem incessanter agitatur. Potest quoque apertius vermis nomine caro des dicitur: Homo putredo, et filius hominis vermis . Luxuriosi igitur cujuslibet atque carnis voluptatibus dediti quanta sit caecitas demonstratur cum dicitur: Dulcedo illius vermis. Quid namque caro nisi putredo ac vermis est? Et quisquis carnalibus desideriis anhelat, quid aliud quam vermem amat? Quae enim sit carnis substantia, testantur sepulcra. Quis parentum, quis amicorum fidelium, quamlibet dilecti sui tangere carnem scaturientem vermibus potest? Caro itaque cum concupiscitur, pensetur quid sit exanimis, 534 et intelligitur quid amatur. Nil quippe sic ad edomandum desideriorum carnalium appetitum valet, quam ut unusquisque hoc quod vivum diligit, quale sit mortuum penset. Considerata etenim corruptione carnali, citius cog
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃potentis cłi miscdĩa obliuisci eiꝰ dr̃. qui
omĩpotentis dĩ iusticie fuĩt oblitꝰ: qi qͥsqͥs
eũ nc̃ uistũ ñ timet : post inuenire ñ ualet mi¬
sericorde. Que mmnirũ sententia ñ solũ ei in¬
dendit᷑ qui uere fidi p̃cdicam̃ta deserit. s cẽ qͥ
in fide iecta positus carnalit̃ uiuit: qi ultio
et̃ne aĩadũsionis ñ enadit᷑. eum nescit utrũ
infide an in oꝑe peccetur. Nam &e si dãpna¬
tions dispar est qualitas: culpe tn que neqͣ¬
qͣmi ꝑ penitentiã tegit᷑. milla absolutionis sup¬
petit facultas. Sequit᷑. xxix.
mundo ꝓsꝑari. cetos excede. reb ce honoribꝰ
tumere ⁊ huic nimirũ cura scłaris in deles¬
tatione est: quies in labore. Ualde enĩ
fatigat᷑: si desit cura sch̃ qua fatiget᷑. Qͥa
aũ nature ẽ uermium. mom̃tis singłis in-¬
cessant moueri: ñ ĩmerito signat᷑ nõie uer¬
nium iiquietũdo cogitatõum. Puer se itaq
mentis dulcedo. uermis est: quia inde delec¬

Expanded text:
icordia oblivisci ejus dicitur qui omnipotentis Dei justitiae fuerit oblitus, quia quisquis eum nunc justum non timet, postea invenire non valet misericordem. Quae nimirum sententia non solum ei intenditur qui verae fidei praedicamenta deserit, sed etiam ei qui in fide recta positus carnaliter vivit, quia ultio aeternae animadversionis non evaditur, utrum in fide an in opere peccetur. Nam etsi damnationis dispar est qualitas, culpae tamen quae nequaquam per poenitentiam tergitur nulla absolutionis suppetit facultas. Sequitur. CAPUT mundo prosperari, caeteros excedere, rebus et honoribus tumere, huic nimirum cura saecularis in delectatione est, et quies in labore. Valde etenim fatigatur, si desit cura saeculi qua fatigetur. Quia autem naturae est vermium momentis singulis incessanter moveri, non immerito signatur nomine vermium inquietudo cogitationum. Perversae itaque mentis 533 dulcedo vermis est, quia inde delec
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ carnaliũ frigora sentiunt. sine bo¬
noꝵ actuũ uestimento moriant᷑: Seqͥt᷑.
ẏmbres montiũ rigant: quia scõꝵ patrũ
fluenta satiant. Uelamen autẽ ut iã
prediximus boni oꝑis teginen accipimꝰ.
quo quisq tegit᷑: ut ante omi potentis dĩ
oculos. prauitatis eius fęditas oꝑiatur.
Unde scriptum est. Beati quoꝵ remissȩ
st̃ iniquitates: & quoꝵ tecta st̃ peccata.
Q uos aũ lapidũ nomine: nisi fortes intra
scam ęccłiam uiros accipimus .s Quib
ꝑ primũ pastorẽ dr. Et uos tamquã
lapides uiui: suꝑedificamini. Hii itaq
qui de nullo suo oꝑe confidunt. ad
scoꝵ martrrũ ꝓtectionẽ currunt. atq
ad sacra eoꝵ corpora fletib insistunt:
ꝓmereri se ueniam eis intercedentib
deprecant᷑. Quid gͦ isti in hac humilita¬
te faciunt. nͥ quia bonȩ actionis uelam̃
non habent. lapides amplexant᷑ as Seqͥt᷑.¬

Expanded text:
rum carnalium frigora sentiunt, sine borum carnalium frigora sentiunt, sine bonorum actuum vestimento moriantur? Sequituimbres montium rigant, quia sanctorum Patrum fluenta satiant. Velamen autem ut jam praediximus, boni operis tegmen accipimus, quo quisque tegitur, ut ante omnipotentis Dei oculos pravitatis ejus foeditas operiatur. Unde scriptum est: Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . Quos autem lapidum nomine nisi fortes intra sanctam Ecclesiam viros accipimus? quibus per primum pastorem dicitur: Et vos tanquam lapides vivi superaedificamini . Hi itaque qui de nullo suo opere confidunt, ad sanctorum martyrum protectionem currunt, atque ad sacra eorum corpora fletibus insistunt, promereri se veniam, eis intercedentibus, deprecantur. Quid ergo isti in hac humilitate faciunt, nisi quia bonae actionis velamen non habent, lapides amplexantur? Seq
Abbreviated transcription (Latin):
atq ex aliis iusticiã ꝑagit: quid iste nͥ
in frigore uestit᷑. alg& & tegit᷑ . s Quia
ex alio opere feruescit ad iusticiam:¬
qui ex alio frigescit ad culpã. Seo cũ
heretici bona oꝑa talib subtrahunt :
agunt ne in frigore habeant quo uesti¬
ant᷑. Recte gͦ dr̃. nudos dimittunt ho¬
mines. indumenta tollentes. quib non
est operimentũ in frigore: ut uidelic&
solum culpȩ frigus interimat: quos ea¬
lor alterius oꝑis ex parte aliqua tegebat.
oꝑatio signari. Et sunt pleriq qui adhuc
ꝑuersis desideriis estuant:ͥ sed contra se
spiritaliter decertantes. rectis sibi oꝑib
repugnant: & bonis actib tegunt. hoc
qđ sinistrũ sibi resultare ꝑ temptationẽ
sentiuit. Hii itaq unde mala desiderad̃
inde algent: unde aũ bona operantur.
inde uestiti st̃. Cum uͦ heretici ꝑuersis
allegationib recte fidei eis oꝑa subtrahuit:
qͥd agunt nͥ ut hii qui adhuc desideri-¬

Expanded text:
atque ex aliis justitiam peragit, quid iste nisi atque ex aliis justitiam peragit, quid iste nisi in frigore vestitur; alget, et tegitur; quia ex alio opere fervescit ad justitiam, ex alio frigescit ad culpam? Sed cum haeretici bona opera talibus subtrahunt, agunt ne in frigore habeant quo vestiantur. Recte ergo dicitur: Nudos dimittunt homines, indumenta tollentes, quibus non est operimentum in frigore, ut videlicet solum culpae frigus interimat quos calor alterius operis ex parte aliqua tegebat. operatio signari. Et sunt plerique qui adhuc perversis desideriis aestuant, sed, contra se spiritalitrepugnant, et bonis actibus tegunt hoc quod sinistrum sibi resultare per tentationem sentiunt. Hi itaque unde mala desiderant, inde algent; unde autem bona operantur, inde vestiti sunt. Cum vero haeretici perversis allegationibus rectae fidei eis opera subtrahunt, quid agunt nisi ut hi qui adhuc desiderio