comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eris possidendã ñ est sicut t̾ra egipti.
de qua existi: ubi iacto semine in hor.¬
coꝵ morẽ aquȩ ducuntur irriguȩs
montuosa ẽ atq campestris. de celo
erpectans pliuiã. quã dñs d̾s tuus sẽꝑ
inuisit: & oculi eiꝰ in ea sunt a principio

Expanded text:
eris possidendam, non est sicut terra Aegypti, de qua existi, ubi jacto semine in hortorum morem aquae ducuntur irriguae: sed montuosa est et campestris, de coelo exspectans pluvias. Quam Dominus Deus tuus semper invisit, et oc
Abbreviated transcription (Latin):
iurgationes non nunqͣm incidunt neces¬
sarie. in quib utendũ ẽ fortasse ⁊ uocis con¬
tentione maiore: ⁊ uerboꝵ grauitate acri¬
ore. Id agendũ etiam ut ea facere uideamur
irati. S ut adurendũ ⁊ secandũ. sic ad hoc ge¬
nus castigandi raro inuitiq ueniemꝰ: nec
unqͣm nͥ necessario. si nulla reꝑietur alia
medicina. S tam̃ ira ꝓcul absit. cum qua
nicħ recte fieri: nicħ consid̾ate potest. Ma¬
gna aut̃ ex parte clem̃ti castigatione licet
uti. grauitate tam̃ adiuncta. ut ⁊ seueri¬
tas adhibeatur: ⁊ contumelia repellatur.
Ac etiam illud ipsum quod acerbitatis ha¬
bet obuirgatio: significandũ est ipsiꝰ id cau¬
sa qui oburgatur eẽ susceptum. Ioem alibi¬

Expanded text:
iurgationes etiam non numquam incidunt necessariae, in quibus utendum est fortasse et vocis contentione maiore et verborum gravitate acriore, id agendum etiam, ut ea facere videamur irati. Sed, ut ad urendum et secandum, sic ad hoc genus castigandi raro invitique veniemus nec umquam nisi necessario, si nulla reperietur alia medicina; sed tamen ira procul absit,cum qua nihil recte fieri, nihil considerate potest. Magnam autem partem clementi castigatione licet uti, gravitate tamen adiuncta, ut severitas adhibeaturetcontumelia repellatur, atque etiam illud ipsum, quod acerbitatis habet obiurgatio, significandum est, ipsius id causa, qui obiurgetur, esse susceptum. Rect
Abbreviated transcription (Latin):
cum nc̃ fortem zelum doctores exhibent:
eundem zelũ post modũ int̾ se ⁊ auditoreᷤ
suos fortẽ munitionẽ tenent. ne tunc ad
uindictam destituti sint. si nc̃ fuerint in
correptione dissoluti. Merito gͦ post olei¬

Expanded text:
cum nunc fortem zelum rectores exhibent, eumdem zelum postmodum inter se et auditores suos fortem munitionem tenent; ne tunc ad vindictam destituti sint, si nunc fuerint in correptione dissoluti. Sed inte
Abbreviated transcription (Latin):
sic legitur. Igitur cũ scã ciuitas habitare¬
tur in om̃i pace. leges etiam adhuc opti
pes locum sũmo honore dignũ duc̾ent
& templũ maximis munerib illustra¬
rent: ita ut selercus asiȩ rex de reodi

Expanded text:
succingi igitur cum sancta civitas habitaretur in omni pace leges etiam adhuc optimpes locum summo honore dignum ducerent et templum maximis muneribus inlustrarent ita ut Seleucus Asiae rex de re
Abbreviated transcription (Latin):
de tabernaculo distinguendo. leuan¬
oo. erigendo. alienigena inquit qui¬
ous esti etiã ex illis filiis isrł qui ñ de
illa tribu fuerant. qͣm tabernaculo ser¬
uire p̾cepit: hoc ẽ qui ñ fuerant de tri¬

Expanded text:
de tabernaculo destringendo, leuando, erigendo: et alienigena qui dus est etiam ex illis filiis Israhel, qui non de illa tribu fuerunt, quam tabernaculo seruire praecepit, id est qui non fuerit de tri
Abbreviated transcription (Latin):
circuitum: que a muris ciuitatũ forin¬
secus ꝑ circuitũ mille passuũ spacio ten¬
derentur. Contra orientẽ inquit duo
milia erunt cubiti: & contra meridiẽ
summilit̾ duo milia. Ad mare qͦ qd̃ respi¬
cit occidentem eadem m̃sura erit: & sep¬
tẽtrionalis plaga equali t̾mino finietur.¬

Expanded text:
muris civitatum forinsecus per circuitum mille passuum spatio tendentur contra orientem duo milia erunt cubiti et contra meridiem similiter duo milia ad mare quoque quod respicit occidentem eadem mensura erit et septentrionalis plaga aequali termino finietur
Abbreviated transcription (Latin):
oes leuitarũ que in urbib sunt:
semꝑ possunt redumi. Si redemp¬
tȩ ñ fuerint. in iubeleo reuertent᷑ ad do¬
minos: quia domꝰ urbiũ leuiticarũ pro
possessionib sunt inter filios isrł. Inter¬

Expanded text:
es Levitarum, quae in urbibus sunt, semper possunt redimi. si redemptae non fuerint, in jubilaeo revertentur ad dominos, quia domus urbium Levitarum pro possessionibus sunt inter filios Israe
Abbreviated transcription (Latin):
one mortuaꝵ. qͣndo corruptibile hoc
induetur ẽ corruptionẽ. & mortale hoc
induetur ĩmortalitatẽ: tunc fiet sermo
qui scriptus ẽ. Absorta est mors in uicto¬
ria. Uictoria quasi ignis diuinus est:
qui absorbet mortem nrãm. Holocau
stũ est. cũ ñ remanet mortale aliquid
in carne: ñ remanet aliqͥd culpabile in

Expanded text:
holocaustum, quando corruptibile hoc induerit incorruptionem, et mortale hoc induetur immortalitate . Tunc fiet sermo, qui scriptus est: Absorpta est mors in victoria . Victoria quasi ignis divinus est, cum absorbet mortem nstum est. Non remanet mortale aliquid in carne, non remanet aliquid culpabile in
Abbreviated transcription (Latin):
Sequititr. Uitulũ autẽ & hircũ qui pro
peccato fuerant ĩmolati. & quoꝵ sangni
iuatus est ut in scũario expiatio cõpleret᷑
asportabt̃ foras castra: & comburent
igni. tam pelles quã carnes eoꝵ & simũ.

Expanded text:
stra. Vitulum autem et hircum, qui pro peccato fuerant immolati, et quorum sanguis illatus est, ut in sanctuario expiatio compleretur, asportabunt foras extra castra, et comburent igni, tam pelles quam carnes eorum et fimum.
Abbreviated transcription (Latin):
sereret: magni inquit arietes: magni bo¬
ues. Quid illi qui forte conscii sunt aliqͦrũ
peccatoꝵ: qui forte in ipso itinere lapsi &
sauciati. ꝑ penitentiã sanant᷑. Nũquid ip¬
ꝑse ñ possunt: ad iuncti bobus accipunt᷑.
fecerunt eos sibi amicos de mãmona ini-¬
quitatis: ut & ipsi recipiant illos in eter¬
na tabernacula. Ergo isti hirci ñ erunt
a sinistris: quia fecerunt sibi amicos de
mãmona iniquitatis. Qui hirci erunt a
sinistris: Quib dicetur. esuriui & ñ de¬
distis mͥ manducare: ñ qui peccata sua¬

Expanded text:
Ergo magni illi arietes, magni boves. Quid reliqui, qui forte conscii sunt aliquorum peccatorum; qui forte in ipso itinere lapsi sunt, et sauciati per poenitentiam sanantur? Numquid et ipper se non possunt; adjuncti bobus accipiuntur. Fecerunt enim amicos de mammona iniquitatis, ut ipsi recipiant eos in aeterna tabernacula . Ergo isti hirci non erunt a sinistris, quia fecerunt sibi amicos de mammona iniquitatis. Qui autem hirci ad sinistram? Quibus dicetur, Esurivi, et non dedistis m
Abbreviated transcription (Latin):
detectas ueste sacerdotes. iiuas etiã con¬
fodiebant: adulteras autẽ feminas qͣm¬
uis aliqua dampnatione. nulla tam̃
morte plectebant: usq ad eo grauiꝰ pu
tabant adita diuma qͣm humana cu¬
bilia uindicanda. Hactenus de sacer

Expanded text:
de tectas Vestae sacerdotes, vivas etiam defodiebant adulteras autem feminas, quamvis aliqua damnatione, nulla tamen morte plectebant: usque adeo grauius quae putabant adyta diuina quam humana cubilia uindicabant. CAPUT VI. De par
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ transeundũ est. Si cetus fuerit. si
claudus. si uel paruo uel grandi & tor¬
to naso: si fracto pede.simanu. si gib¬
bus. si lippus. si albuginem habens in
oculo. si iugem scabiem. si impetiginẽ

Expanded text:
erium eius si caecus fuerit si claudus si vel parvo vel grandi et torto naso si fracto pede si manu si gibbus si lippus si albuginem habens in oculo si iugem scabiem si inpetiginem
Abbreviated transcription (Latin):
Luxuria designatur. quia si cordis temp¬
tatio usq ad oꝑationem ꝓsilit: nimirũ
feruor intimus usq ad cutis scabiem ꝓ¬
mente. Que si in parius ñ compescitur.
nimirũ sine mensura dilatatur. Impe¬
tigo quippe sine dolore corpus oc cu¬
pat: & absq occupati tedio excre¬
scens: menbroꝵ decorem fedat. . quia
& auaritia capti animũ dũ quasi delec¬
tat exulcerat: & dolorem in uulnere ñ
facit: quia estuanti animo ex culpa ha
ab hac cogitatione continua sine mode¬
ratione grauatur inm̃te. Qui nequa¬
quã quidem usq ad opus nefariũ rapi¬
tur: s eius animus uoluptate iuxuriȩ
sine ullo repugnationis stimulo delecta¬
tur. Niciũ quippe ẽ ponderosis cũ hu-
mor iuiscerũ adiures labitur: que ꝓfec¬
to cũ molestia dedecoris intumescũt. Pon¬
derosus gͦ est: qui totis cogitationib ad
lascuuã defluens. pondus turpituduns
gestat in corde & qͣmuis parua ñ exerce¬

Expanded text:
luxuria designatur. Quia si cordis templuxuria designatur. Quia si cordis temptatio usque ad operationem prosilit, nimirum fervor intimus usque ad cutis scabiem pmente; quae si in parvis non compescitur, nimirum sine mensura dilatatur. Impetigo quippe sine dolore corpus occupat, et absque occupati taedio excrescens, membrorum decorem foedat; quia et avaritia capti animum, dum quasi delect, et dolorem in vulnere non facit, quia aestuanti animo ex culpa abuab hac cogitatione continua sine moderamine gravatur in mente: qui nequaquam quidem usque ad opus nefarium rapitur, sed ejus animus voluptate luxuriae sine ullo repugnationis stimulo delectatur. Vitium qmor viscerum ad vires labitur, quae profecto cum molestia dedecoris intumescunt. Ponderosus ergo est qui totis cogitationibus ad lasciviam defluens, pondus turpitudinis gestat in corde, et quamvis prava non exerce
Abbreviated transcription (Latin):
net. Lippus uͦ ẽ: cuiꝰ quidẽ ingeniũ ad cog¬
nitionem ueritatis emicat: s tam̃ hoc
carnalia oꝑa obscurant. In lippis quippe
oculis pupillȩ sanȩ sunt: s humore de¬
fluenti infirmantes palpebrȩ grossesc̃t.
Quarũ quia infusione crebro atteritur
etiam acies pupillȩ uiciatur. Lippus itaq¬
uersationis puitas confundit. Albugi¬
nem uͦ habet in oculo: qui ueritatis lu¬
cem uidere ñ sinitur: quia artogantia
sapientiȩ seu tusticiȩ cecatur. Pupilla
namq oculi ngra uider: albuginem
tolerans nil uider: quia uidelicer sen¬
sus humanȩ cogitationis si se stultũ pec¬
catoremq intelligit: cognitionẽ inti¬
mę clatitatis app̾hendit. Si autẽ cando¬
rem sibi iusticiȩ seu sapientiȩ cribuit. a
luce se suꝑnȩ cognitionis excludit: & eo
caritatem ueri luminis nequaqͣm pe¬
netrat quo se apud se ꝑ arrogantiam
rum ad cutem trahitur. ꝑ quam recte

Expanded text:
net. Lippus namque est, cujus quidem ingenium ad cognet. Lippus namque est, cujus quidem ingenium ad cognitionem veritatis emicat, sed tamen hoc carnalia opera obscurant. In lippis quippe oculis pupillae sanae sunt, sed humore defluente infirmantia palpebra grossescunt. Quorum quia infusione crebro atteritur  Edit., atteruntur, etiam acies pupillae vitiatur. Sunt nonnuversationis praevitas confundit: albuginem vero habet in oculo, qui veritatis lucem videre non sinitur, quia arrogantia sapientiae seu justitiae caecatur. Pupilla namque oculi nigra videt, albuginem tolerans nil videt, quia videlicet sensus humanae cogitationis si stultum se, peccatorumque intelligit, cognitionem intimae claritatis apprehendit. Si autem candorem sibi justitiae seu sapientiae tribuit, a luce se supernae cognitionis excludit, et eo claritatem veri luminis nequaquam penetrat, quo se apud se per arrogantiam rum ad cutem trahitur, per quam recte
Abbreviated transcription (Latin):
inquisitionib plusqͣm necesse ẽ exercen¬
tes: ex nimia subtilitate fallunt᷑. Unde
hic quoq subditur. Uel grandi & torto
naso. Nasus etemĩ gͥndis & cortus est
dilcretionis subtilitas ĩmaculata: que dũ
plusqͣm decet excreuerit. actionis suȩ rec¬
titudinẽ ipsa confundit. fracto autẽ pe
oe. uł manu ẽ: qui uiam dm̃ ꝑgere om̃i¬
no ñ ualet: atq a bonis actib funditus
exsors uacat. quatinus hec ñ ut claudus
saltem cũ infirmitate teneat: s ab his om̃i¬
no alienus existat. Gibbus uͦ est: quẽ ter¬
renȩ sollicitudinis pondus deprimit: ne
umqͣm ad suꝑna respiciat: s solis his q̃ ĩ
infimis calcantur intendat. Qui & si q̃n
aliquid ex bono patriȩ celestis audierit
ad hoc nimirũ ꝑuersȩ consuetudinis põ¬
oere p̃grauatus. cordis faciem ñ attouit.
quia cogitationis statum erigere ñ ualer.
quẽ terrenȩ usus sollicitudins curuũ te¬

Expanded text:
inquisitionibus plusquam necesse est exerceninquisitionibus plusquam necesse est exercentes ex nimia subtilitate falluntur. Unde recte dicitur: Vel grandi et torto naso . Nasus etenim grandis et tortus est discretionis subtilitas immoderata, quae dum plus quam decet excreverit, actionis suae rectitudinem ipsa confundit. Fracto pede vel manu est, qui viam Domini pergere omnino non valet, atque a bonis actibus funditus exsors vacat; quatenus haec non ut claudus saltem cum infirmitate teneat, sed ab his omnimodo alienus existat. Gibbus vero est, quem terrenae sollicitudinis pondus deprimit, ne unquam ad superna respiciat, sed solis his quae in infimis calcantur intendat. Qui etsi aliquando aliquid ex bono patriae coelestis audierit, ad hoc nimirum perversae consuetudinis pondere praegravatus, cordis faciem non attollit, quia cogitationis statum erigere non valet quem terrenae usus sollicitudinis curvum te
Abbreviated transcription (Latin):
ri. Cecus inquit ẽ. qui suꝑne lum̃ con¬
templationis ignorat: qui p̾sentis uitȩ
tenebris p̃ssus. dũ uenturam lucẽ ne¬
quaqͣm diligendo conspicit: quo gressu
oꝑisporrigat nescit. Claudus uͦ ẽ. qui¬
quidẽ quo ꝑgere debeat aspicit. s per
infirmitatem mentis. uicȩ uiam ꝑfectȩ
ñ ualet tenere quam uidet: quia ad
uirtutis statum dum fluxa consuetu
oo ñ erigitur: quo desideriũ innititur.
illuc gressus oꝑis efficaciter ñ sequunt᷑.
Paruo autẽ naso ẽ: qui ad tenendam
m̃suram discretionis idoneus ñ est. Na
so quippe odores fetoresq discernimus
Recte gͦ ꝑ nasum discretio exprimit᷑.
ꝑ qͣm uirtutes eligimus: delicta repba¬
mus. Unde &e in laude sponse dicitite.
Nasus tuus sicut turtis que ẽ in libano:
quia nimirũ scã eccłia que ex causis sin¬
gulis tẽptam̃ta ꝓdeant. ꝑ discretionẽ
conspicit & uentura uicioꝵ bella ex alto¬
dep̾hendit. S sunt ñnulli qui dũ se esti¬
mari hebetes nolunt. sepe se in quib dã

Expanded text:
Caecus pastor est, qui supernae lumen contemplationis ignorat ; qui praesentis vitae tenebris pressus, dum venturam lucem nequaquam diligendo conspicit , quo gressum operis porrigat, nescit. Claudus vero quidem, quo pergere debeat, aspicit, sed per infirmitatem mentis, vitae viam perfecte non valet tenere quam videt; quia ad virtutis statum dum fluxa consuetudine non erigitur, quo per desiderium innititur, illuc gressus operis efficaciter non sequuntur. Parvo autem naso est, qui ad tenendam mensuram discrso quippe odores fetoresque discernimus. Recte ergo per nasum discretio exprimitur, per quam virtutes eligimus, delicta reprobamus. Unde et in laude sponsae dicitur: Nasus tuus sicut turris quae est in Libano ; quia nimirum sancta Ecclesia, quae ex causis singulis temptamenta prodeant per discretionem conspicit, et ventura vitiorum bella ex alteprobamus. Sunt nonnulli qui, dum aestimari hebetes nolunt, saepe se in quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ in nouo testamento dictũ ẽ. ne om̃i¬
stinus dictum uidetur. ñ quia uerũ iu¬
rare peccatũ est. s quia peierare ĩma¬
ne peccatũ ẽ: a quo nos longe esse uo¬
luit. qui om̃ino ne iuiremꝰ ammonuit.
Non facies calumniã ꝓximo tuo: neq
ui opprimes eum. Non morabitur opꝰ
mercennarii apud te usq mane: for¬

Expanded text:
mento dictum est, ne omnipterea dictum uidetur, non quia uerum iurare peccatum est, sed quia periurare immane peccatum est, a quo nos longe esse uoluit, qui omni modo ne iuremus admonuit.non facies calumniam proximo tuo nec vi opprimes eum non morabitur opus mercennarii apud te usque mane no
Abbreviated transcription (Latin):
nec nimie nec semꝑ agendũ ẽ: ne dum
lac querit᷑ ab uberib sangiis sequatur.
Plerũq etenĩ quidã dũ uerba sacri eloqͥi
plusquã debent discuttunt: in carnalẽ in¬
ñnulli scripta sacri eloquii legentes cum
sublimiores eiꝰ sententias penetrant: mi¬
nora mandata que infirmiorib data st̃
tum̃ti sensu despicere: & ea uelle in alio
intellectu ꝑmutare. Qui si recte in eo al¬
ta intelligerent: mandata qͦ minima
despectui ñ haberent: quia diuina p̃cep¬
ta sic in quib dam loquunt᷑ magnis. ut¬
tam̃ in quibdã congruant paruulis:
qui ꝑ increm̃ta intelligentiȩ quasi qui¬
busdam passib m̃tis crescant: atq ad
maiora intelligenda ꝑueniant. Unde
iechieli dicitur. fili hominis: qd̾cũq in¬
ueneris comede. Quicqͥd enim in sacra
scriptura inuenitur edendũ ẽ: quia &
eius parua simplicẽ compoñt uitã: &
eius magna: subtilẽ edificant intelli¬

Expanded text:
nec nimie nec semper agendum est, ne dum nec nimie nec semper agendum est, ne dum lac quaeritur ab uberibus, sanguis sequatur. Plerumque etenim quidam dum verba sacri eloquii plus quam debent discutiunt, 678 in carnalem inquidam scripta sacri eloquii legentes, cum sublimiores ejus sententias penetrant, minora mandata quae infirmioribus data sunt tumenti sensu despicere, et ea velle in alium intellectum permutare. Qui si recte in eo alta intelligerent, mandata quoque minima despectui non haberent, quia divina praecepta sic in quibusdam loquunttamen in quibusdam congruant parvulis, qui per incrementa intelligentiae quasi quibusdam passibus mentis crescant, atque ad majora intelligenda perveniant. Undeetam dicitur: Fili hominis, quodcunque inveneris comede . Quidquid enim in sacra Scriptura invenitur, edendum est: quia et ejus parva simplicem componunt vitam, et ejus magna subtilem aedificant intelli
Abbreviated transcription (Latin):
uerb̾ utar: inter textũ & misteriũ tan
ta libratione suspendendus ẽ. ut utͥu̾q
partis lance moderata. h̃c neq nimiȩ
discussionis pondus deprimat: neq
rursus torpor incuriȩ uacuũ relinqͣt.
Multȩ quippe eius sententiȩ tanta al¬
legoriarũ conceptione sũt gͣuidȩ: ut
quisquis eas ad solam tenere historiã
nititur: earũ noticia ꝑ solam incuriã
priuetur. Nonnullȩ uͦ ita exteriorib
p̃ceptis inseruiunt: ut si quis eas pene-¬
trare subtiliꝰ desiderat. intus quidem
nil inueniat: s hoc sibi etiam qd̃ foris
loquunt᷑ abscondat. Unde ꝑ salomonẽ¬
noicitur. Qui fortiter p̾mit ubera ad
eliciendũ lac: exprimit butyrũ. Et qͥ
uehement̃ emungitur: elicit san¬
guinẽ. Ubera quippe fortiter p̃mimꝰ:
cũ uerba sacri eloquii subtili intellec¬
tu pensamus. Qua p̾ssione dũ lac q̃ri¬
mus. butyrũ inuenimꝰ: quia dũ nutri¬
ri uł tenu intellectu q̃rimꝰ: ubertate
int̾nȩ pinguedinis unguimur. Qd̃ tam̃

Expanded text:
inter textum et mysterium tanta est libratione pensandus, ut utriusque partis lance moderata, hunc neque nimiae discussionis pondus deprimat, neque rursum torpor incuriae vacuum relinquat. Multae quippe ejus sententiae tanta allegoriarum conceptione sunt gravidae, ut quisquis eas ad solam tenere historiam nititur, earum notitia per suam incuriam privetur. Nonnulla vero ita exterioribus praeceptis inserviunt, ut si quis eas subtilius penetrare desideret, intus quidem nihil inveniat, sed hoc sibi etiam quod foris loquuntur abscondat. Unde benequoque dicitur: Qui fortiter premit ubera ad eliciendum lac, exprimit butyrum; et qui vehementer emungit, elicit sanguinem . Ubera quippe fortiter premimus, cum verba sacri eloquii subtili intellectu pensamus, qua pressione dum lac quaerimus, butyrum invenimus, quia dum nutriri vel tenui intellectu quaerimus, ubertate internae pinguedinis ungimur. Quod tamen
Abbreviated transcription (Latin):
subiungitut. Cũ mascło ñ cõmisceberis
coitu femineo: quia abhominatio ẽ Cũ
om̃i pecore ñ coibis: nec maculaberis
cũ eo. Mulier ñ succumbet ium̃to: nec
miscebitur ei: quia scelus ẽ. A ulti cum¬

Expanded text:
dominus. cum masculo non commisceberis coitu femineo: quia abominatio est. cum omni pecore non coibis, nec maculaberis cum eo. mulier non succumbet iumento, nec miscebitur ei: quia scelus est.
Abbreviated transcription (Latin):
polluamini in om̃ib his quib contami¬
natȩ sunt uniuersȩ gentes quas ego ei¬
ciam ante conspectũ ur̃m: & quib pol¬
uuta ẽ terra. cuiꝰ ego scelera uisitabo: ut
euomat habitatores suos. Ergo qm̃ in

Expanded text:
polluamini in omnibus his quibus contaminatae sunt universae gentes, quas ego ejiciam ante conspectum vestrum, et quibus polluta est terra: cujus ego scelera visitabo, ut evomat habitatores suos . E
Abbreviated transcription (Latin):
quit᷑. Custodite legitima mea atq iudi¬
cia: ut ñ faciatis ex omib abhominati¬
onib istis tã indigena quã colonꝰ: qui
ꝑegrinat᷑ apd̃ uos. Om̃s enĩ execrationẽ
istas fecert̃ accolȩ t̾rȩ qui fuerũt ante

Expanded text:
uos custodite legitima mea atque iudicia et non faciat ex omnibus abominationibus istis tam indigena quam colonus qui peregrinatur apud vos omnes enim execrationes istas fecerunt accolae terrae qui fuerunt an
Abbreviated transcription (Latin):
oes suꝑ ppłm meũ isrł quasi nubes ut
oꝑias terrã : In nouissimis dieb eris &
adducam te suꝑ terrã meam. ut sciant
om̃s gentes me: cũ scificatus fuero in te
in oculis eoꝵ o gog. Ac deinde insimi

Expanded text:
s super populum meum Israel quasi nubes, ut operias terram. In novissimis diebus eris, et adducam te super terram meam: Ut sciant  Al. add. omnes gentes me, cum sanctificatus fuero in te in oculis eorum, o Gog. Haec dicit Domi
Abbreviated transcription (Latin):
oicens. Qui ꝑcusserit & occiderit ho¬
minẽ: morte moriat᷑. Qui ꝑcusserit
cuilibet ciuiũ suoꝵ: sicut fecit sic fa
cite ei. facturã ꝓfactura. oculũ ꝓ ocło.
oentẽ ꝓdente restituet. Qualem in¬
flixerit maculã: tale̾ sustinere coge¬
serit inquit iumentũ: reddat aliud.

Expanded text:
iatur. qui percusserit et occiderit hominem, morte moriatur. qui percusserit cuilibet ciuium suorum, sicut fecit, fiet illi: fracturam pro fractura, oculum pro oculo, dentem pro dente restituet. qualem inflixerit maculam, talem sustinere cogeserit iumentum, reddet
Abbreviated transcription (Latin):
te. & omnẽ multitudinẽ tuam que co¬
aceruata est ad te: & esto eis in p̃cep
terram que reuersa est ã gladio. & cõ¬
gregata ẽ de ppłis multis: ad montes
isrł qui fuerunt deserti iugit̃. Hec de
ppłis educta est: & habitabunt in ea ꝯfi¬
oenter uniuersi. Ascendens autẽ qua¬
si tempestas ueniens. & quasi nubes.

Expanded text:
te et omnem multitudinem tuam quae coacervata est ad te et esto eis in praeceterram quae reversa est a gladio congregata est de populis multis ad montes Israhel qui fuerunt deserti iugiter haec de populis educta est et habitaverunt in ea confidenter universi ascendens autem quasi tem
Abbreviated transcription (Latin):
gite & ascendamus ad eos: uidimus
enim terram ualde opulentã & ube¬
rem. Nolite negligere. nolite cessare
eamꝰ & possideamus eam: nullus erit
labor. Intrabimꝰ enim ad securos in
dan in lais ad ppłm quiescentẽ atq se¬
curũ. & ꝑcusserunt eũ in ore gladii.
urbemq incenctio tradiderunt. nullo
penitus ferente p̾sidiũ. eo qd ꝓcul ha¬
bitarent a sydone: & cũ nullo hominũ
haberent quicqͣm societatis ac negocii.
Erat autẽ ciuitas sita in regione roob
qͣm rursum extruentes habitauerunt
in ea. uocato nomine ciuitatis dan:
iuxta uocabulũ patris sui. Hec om̃ia¬

Expanded text:
gite et ascendamus ad eos! Vidimus enim terram valde opulentam et uberem. Nolite negligere! Nolite cessare! Eamus et possideamus eam. Nullus erit labor. Intrabimus ad securos in in Lais ad populum quiescentem atque securum, et percusserunt eos in ore gladii: urbemque incendio tradiderunt, nullo penitus ferente praesidium, eo quod procul habitarent a Sidone, et cum nullo hominum haberent quicquam societatis ac negotii erat autem civitas sita in regione Roob quam rursum extruentes habitaverunt in ea vocato nomine civitatis Dan iuxta vocabulum patris sui quem
Abbreviated transcription (Latin):
cce autem egressus filins
mulieris ifrahelitis quẽ
pepererat de uiro egip¬
tio inter filios isrł: iur¬
gatus est in castris cũ ui¬

Expanded text:
cce autem egressus filius mulieris israhelitis quem pepererat de viro aegyptio inter filios Israhel iurgatus est in castris cum vi
Abbreviated transcription (Latin):
& conuertã eos ad rura sua. & crescẽt
& multiplicabunt᷑. Et̃ suscitabo suꝑ¬
eos pastores & pascent eos: non formida¬
bunt ultra & ñ pauebunt: & nullus
queretur ex numero dicit dñs. Itemq¬

Expanded text:
 convertam ad rura sua: et crescent et multiplicabuntur. Et suscitabo supeos pastores: et pascent eos. Non formidabunt ultra: et non pavebunt: et nullus queretur ex numero: dicit Dom
Abbreviated transcription (Latin):
humano more: ñ quasi auiũ uoce can¬
temus. Nam & meruli. & psitaci. & cor¬
ui. & picȩ. & huiꝰmodi uolucres: sepe
ab hominib docentur sonare que ne¬
sciunt. Scient̃ autẽ cantare: naturȩ
hominis diuina uoluntate concessũ ẽ.¬

Expanded text:
humana ratione, non quasi avium voce cantemus. Nam et meruli et psittaci et corvi et picae et hujusmodi volucres, saepe ab hominibus docentur sonare quod nesciunt. Scienter autem cantare, naturae hominis divina voluntate concessum e
Abbreviated transcription (Latin):
ceꝑimus quã du in sua qualitate ꝑ¬
ourant. & solida innatant: stomacho
oneri sunt. At cũ ex eo qd̃ erant muta¬
ta sunt: t̾c demũ in uires & in sangai¬
nem transeunt. Idem in his quib alun¬
tur ingenia p̾stemus ut quecũq hau-¬
simus ñ paciamur integra esse: ne ali¬
ena sint.Concoquamꝰ illa: alioquin ĩ
memoriã ibunt. ñ in ingeniũ. Retͣc¬

Expanded text:
cepimus, quamdiu in sua qualitate perdurant et solida innatant stomacho, onera sunt; at cum ex eo, quod erant, mutata sunt, tum demum in vires et in sanguinem transeunt. Idem in his, quibus aluntur ingenia, praestemus, ut quaecumque hausimus, non patiantur integra esse, ne aliena sint. Concoquamus illa; alioqui in memoriam ibunt, non in ingenium.
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib regnis. Porro cornua decem. ipsiꝰ
regni decem reges sunt: & alius con¬
surget post eos. & ipse potentior erit
priorib: & tres reges humiliabit. & ser¬
mones contͣ excelsũ loquet᷑. & scõs altissi¬

Expanded text:
dilatatum. Porro cornua decem ipsius regni, decem reges sunt: et alius consurget post eos, et ipse potentior erit prioribus, et tres reges humiliabit, et sermones contra Excelsum loquet
Abbreviated transcription (Latin):
pe cui ue dicitur: ille principalit̃ dã¬
natus homo est. Qui alarũ cimba¬
lũ uocatur: quia hi qui ꝑ suꝑbiã in al¬
titudinẽ cogitationis euolant. eim¬
oem ꝑuersum hominẽ p̾dicando so
mundus iste peccatorẽ ꝓfert: quasi
nigrũ ethiopia ppłm parit. S terra
cui ue dicitur. trans flumina ethio¬
piȩ esse ꝑhibetur: quia damnatus
homo ille tanta ĩmensitate iniquus
est: ut om̃ium peccantiũ peccata tͣn¬

Expanded text:
pe, cui Vae dicitur, ille principaliter damnatus homo est, qui alarum cymbalum vocatur quia hi, qui per superbiam in altitudine cogitationis evolant, eumdem perversum mundus iste quia peccatorem profert, quasi nigrum Aethiopia populum parit: sed terra cui Vae dicitur trans flumina Aethiopia esse perhibetur, quia damnatus ille homo tanta perversitate iniquus est, ut omnium peccatorum peccata tran
Abbreviated transcription (Latin):
altare holocausti: ⁊ inusus eiꝰ parauit ex
ere uasa diu̾sa. Lebetas. forcipes. fuscinulas.
uncinos. ⁊ ignium receptacula. Craticulam¬
ꝙ eiꝰ in modũ retis fecit eneam. ⁊ subt̾ eam
in altaris medio arulam. fusis quatuor a
nulis ꝑ totidem reciaculi sũmitates ad im¬
mittendos uectes ad portandum. hec sc̃¬

Expanded text:
aeneis lamminis et in usus eius paravit ex aere vasa diversa lebetas forcipes fuscinulas uncinos et ignium receptacula craticulamque eius in modum retis fecit aeneam et subter eam in altaris medio arnnulis per totidem retiaculi summitates, ad immittendos vectes ad portandum: quos
Abbreviated transcription (Latin):
rescum regiminũ loca ꝑcipiunt. quo impel¬
lente ira in m̃tis uesaniam deuoluuntur: eo
etiã subditoꝵ uitam dissipata quietis tran¬
quillitate confundunt. quos cum furor agit
in preceps. ignorant quicquid irati faciunt:
ignorant quicquid a semet ipsis irati pacum¬

Expanded text:
um regiminum loca percipiunt, quo impellente ira in mentis vaesaniam 57 devolvuntur, eo etiam subditorum vitam dissipata quietis tranquillitate confundunt. Quos cum furor agit in praeceps, ignorant quidquid irati faciunt, ignorant quidquid a semetipsis patiu
Abbreviated transcription (Latin):
plorat dicens. Quomodo obscuratum e̾ au¬
rum. mutatꝰ ẽ color optimꝰ: disꝑsi sunt lapi¬
des scuarii incapite omniũ platearum.
durũ quippe obscuratumẽ: quia sac̾dotũ
uita qͦndam ꝑ głam uirtutum clata. nc̃
ꝑ actiones infimas ostend̾r reꝓba. Color op¬
nit. Lapides uͦ sc̾uarii intrinsecus habeban¬
tur: nec sumebantur in su̾mi sacerdotis cor¬
pore. nͥ cũ sc̃a scõꝵ ing̾diens in secreto sui
in secreto d̾i. Quos nunqm necesse ẽ foris cõ¬
spici .i. nunqm in extraneis actionib ui¬
deri. S disꝑsi sunt lapides sc̾uarii in capi¬
te omniũ platearum. quia hi qui ꝑ uitã
⁊ orationem intꝰ semꝑ eẽ debuerant. ꝑ
uitam reꝓbam foris uacant. Post lineã¬

Expanded text:
um est aurum, mutatus est color optimus, dispersi sunt lapides sanctuarii in capite omnium platearum? Aurum quippe obscuratum est, quia sacerdotum vita quondam per gloriam virtutum clara, nunc per actiones infimas ostenditur reproba. Color opnit. Lapides vero sanctuarii intrinsecus habebantur, nec sumebantur in summi sacerdotis corpore, nisi cum sancta sanctorum ingrediens in secreto sui in secreto Dei, quos nunquam necesse est foris conspici, id est nunquam in extraneis actibus videri. Sed dispersi sunt lapides sanctuarii in capite omnium platearum, quia hi qui per vitam et orationem intus semper esse debuerant, per vitam reprobam foris vacant. Ecce ja
Abbreviated transcription (Latin):
aut cogitatione ꝑpetratur aut oꝑe. Calidꝰ
pellitur: secreta polluere cogitationis mo¬
litur. U ñ ⁊ serpenti a dño dicitur. Pectore
⁊ uentre repes. Serpens uidelicet uentre
reꝑit: qnͣdo hostis lubricꝰ ꝑ humana men¬
bra sibimet subdita usq ad explecionem
oꝑis luxuriam exercet. Serpens aut̃ repit
pectore: qnͣdo cos quos in oꝑe luxurie non
ualet. polluit incogitatione. Subucula gͥ¬

Expanded text:
aut cogitatione perpetratur, aut opere. Callidus pellitur, secreta polluere cogitatione molitur. Unde et serpenti a Domino dicitur: Pectore et ventre repes . Serpens videlicet ventre repit, quando hostis lubricus per humana membra sibimet subdita usque ad expletionem operis luxuriam exercet. Serpens autem repit pectore, quando eos quos in opere luxuriae non valet polluit in cogitatione. Alius
Abbreviated transcription (Latin):
ni introitꝰ obseruant. Moyses gͦ labrum
sac̾dotib despecuł mulierum fecit. quia lex
d̾i lauachrum compunctionis ad abluendaᷤ¬
peccatoꝵ nr̃oꝵ maculas exhibet: dum ea ꝑ que
sc̾e̾ anime suꝑno sponso placuerunt. intuen¬
da nob̃ celestia precepta prebet. Tanta itaꝙ

Expanded text:
erni introitus observant. Moyses ergo labrum erni introitus observant. Moyses ergo labrum sacerdotibus de speculis mulierum fecit, quia lex Dei lavacrum compunctionis peccatorum nostrorum maculis exhibet, dum ea per quae sanctae animae superno sponso placuerunt intuenda nobis coelestia praecepta praebet. Quibus
Abbreviated transcription (Latin):
aaron ⁊ filii eiꝰ manꝰ suas ac pedes. quando
ingressuri sunt tab̾naculũ testimonii ⁊ qu̾
accessuri ad altare. ut offerant in eo thi¬
miama dño: ne forte moriantur. Ꝙ in se
si sua. de speculis mulierum: que excuba¬
bant in ostio tab̾naculi. hoc labrum beatꝰ¬
um moyses ponit. in quo sacerdotes laua¬
ri debeant.⁊ sc̃a scõꝵ ingredi. quia lex dei
priꝰ nos lauare ꝑ compunctionem precipit.
ut nr̃a ĩniundicia ad penetrandam secre¬
toꝵ di mundiciam non sit indigna. Qd
bñ labrum de specuł mulierum ꝑhibet
factum: quȩ ad tab̾naculi ostium in de¬
sinenter excubabant. Specula quippe st̃¬
mulierum precepta d̾i. in quib se sc̾e aĩe
semꝑ ad aspiciunt: ⁊ sique in eis sunt fedi
tatis macule deprehendunt. Que quãdiu
in hac uita sunt: et̾num tab̾naculũ ing̾¬
di nequaqm possunt. S tam̃ ad ostium ta¬
b̾naculi mulieres excubant. quia sce̾ aĩe
itiã cũ infirmitate adhuc carnis grauã¬
tur. amore tam̃ continuo ingressum et¬

Expanded text:
Aaron et filii ejus manus suas ac pedes, quando ingressuri sunt tabernaculum testimonii, et quando accessuri ad altare, ut offerant in eo thymiama Domino, ne forte moriantur; lecit de speculis mulierum quae excubabant in ostio tabernaculi . Labrum um Moyses ponit, in quo sacerdotes lavari debeant et sancta sanctorum ingredi, quia lex Dei prius nos lavari per compunctionem praecipit, ut nostra immunditia ad penetrandam secretorum Dei munditiam non sit indigna. Quod bene labrum de speculis mulierum perhibet factum quae ad tabernaculi ostium indesinenter excubabant. 1501 Specula quippe mulierum sunt praecepta Dei, in quibus se sanctae animae semper aspiciunt, et si quae int. Quae quandiu in hac vita sunt, aeternum tabernaculum ingredi nequaquam possunt. Sed tamen ad ostium tabernaculi mulieres excubant, quia sanctae animae etiam cum infirmitate adhuc carnis gravantur, amore tamen continuo ingressum aet
Abbreviated transcription (Latin):
portare. Qui enim locum predicationis
suscipit. mala inferre non debet. s tolera¬
re. ut ip̃a sua mansuetudine iram seui¬
entiũ mitiget: ⁊ peccatoꝵ uulnera in aliis
ipse afflictionib uulneratꝰ sanet. S de cod¬

Expanded text:
pos .» Qui enim locum praedicationis suscipit, mala inferre non debet, sed tolerare, ut ex ipsa sua mansuetudine iram saevientium mitiget, et peccatorum vulnera in aliis ipse afflictionibus vulneratus sanet. Que
Abbreviated transcription (Latin):
care pocuit. ñ exhibere. In aaron itaq pecto¬
re tacionale uitis ligantib inprimitur: qͣ¬
tinꝰ pontificis cor nequaqm cogitationes flu¬
xe possideant. s racio sola constringat. nec
indiscretum quid uel inutile cogitet: qui
ad exemplum aliis constitutꝰ ex grauitate
uite semꝑ debet ostend̾e. qnͣtam in pectore

Expanded text:
in Aaron pectore rationale judicii vittis ligantibus imprimatur, quatenus sacerdotale cor nequaquam cogitationes fluxae possideant, sed ratio sola constringat; nec indiscretum quid vel inutile cogitet, qui ad exemplum aliis constitutus, ex gravitate vitae semper debet ostendere quantam in pectore
Abbreviated transcription (Latin):
pite gͦ saluia ad os quidẽ labitur: ut
uͦ ad uentrẽ usq ꝑueniat ñ gluttitur.
quia diuinitatis contẽplatio sensũ tan-¬
git. s plene mentẽ ñ reficit: qm̃ ꝑfete
animꝰ conspicere ñ ualet. qd̃ adhuc qͥa
caligo corruptionis p̃pedit. raptĩ uidet.

Expanded text:
ec saliva ad os quidem labitur, ut vero ad ventrem usque perveniat non glutitur, quia divinitatis contemplatio sensum, tangit, sed plene mentem non reficit, quoniam perfecte animus conspicere non valet quod adhuc, quia caligo corruptionis praepedit, raptim videt.
Abbreviated transcription (Latin):
um t̾rȩ est comꝑatũ: quia de scriptu¬
ra sacra ut aliquid sciant: ex appeti¬
tut̾renȩ laudis elaborant. Qui
etiã sicut lutũ p̃parant uestim̃tũ.
quia flu xe & inquinabilit̾ ea qͥb
se tueri uolunt. scripturȩ sacrȩ con¬

Expanded text:
ium, terrae est comparatum, quia de Scriptura sacra ut aliquid sciant ex appetitu terrenae laudis elaborant. Qui etiam sicut lutum praeparant vestimenta, quia fluxe et inquinabiliter ea quibus se tueri volunt Scripturae sacrae con
Abbreviated transcription (Latin):
passionẽ. numerabit septem dies post e¬
mundationẽ sui: & lotis uestib ac toto
corꝑe in aquis uiuentib erit mundus.
Die autẽ octauo sumet duos turtures
aut duos pullos columbȩ. & ueniet in
conspectu dñi ad ostium tabernaculi
testimonii: dabitq eos sacerdoti. Qui
faciet unum ꝓpeccato & alterũ in ho¬
locaustũ: rogabitq ꝓ eo corã dño. ut
emundetur a fluxui seminis sui. Hec¬

Expanded text:
em, numerabit septem dies post emundationem sui, et lotis vestibus, et toto corpore in aquis viventibus, erit mundus. Die autem octavo sumet duos turtures, aut duos pullos columbae et veniet in conspectum Domini ad ostium tabernaculi testimonii, dabitque eos sacerdoti qui faciet unum pro peccato, et alterum in holocaustum: rogabitque pro eo coram Domino, ut emundetur a fluxu seminis sui.
Abbreviated transcription (Latin):
exponit. hec ipsa inquit obedientia accep¬
tabił cunc erit deo. ⁊ dulcis hominibꝰ: si
hoc quod iubetur non tepide. non tarde.
efficiatur. quia obedientia que hominibus
prebetur deo exhibetur. Ipse enim dixit.
Qui uos audit: me audit. habeat gͥ d̾s iob

Expanded text:
ed hec ipsa obedientia tunc acceptabilis erit Deo et dulcis hominibus, si quod iubetur non tepide, non tarde, efficiatur; quia obedientia quę maioribus prebetur, Deo exhibetur. Ipse enim dixit: “Qui vos audit, me audit”. Et cum b
Abbreviated transcription (Latin):
discipuł obedientiam preberi oportet: quia
hylarem datorem diligit d̾s. Nam cũ ma¬
lo animo si obediat discipłs.⁊ ñ solum ore s
etiam in corde si murmurauerit. ⁊ si imple
at iussionem. tam̃ iam acceptum nonerit
deo: qui cor respicit murmurantis. De thu¬

Expanded text:
discipulis praeberi oportet, quia: Hilarem datorem diligit Deus . Nam cum malo animo si obediat discipulus, et non solum ore, sed etiam in corde si murmuraveriat iussionem, tamen acceptum iam non erit Deo, quia cor respicit murmurantis. Et
Abbreviated transcription (Latin):
quem transformatũ uiciis uideas: ho¬
minẽ estimare ñ possis. Auaricia fer¬
uet. alienarũ opum uiolentus ereptor:
lupis similem dixeris. ferex atq inqͥ¬
etus. linguã litigiis exercet: cani com¬
ꝑabis. Insidiator occultꝰ subripuisse
fraudib gaudet: uulpeculis exeque¬
tur. Ire intemꝑans fremit. leoni
animũ gestare credatur. Pauidus ac
fugax ñ metuenda formidat: ceruis
similis habeatur. Segnis ac stupiduᷤ
torpet: asinum uiuit. fedis immun
disq libidinib. immergitur: sordidȩ
sius uoluptate detinetur. He sunt be

Expanded text:
quem transformatum uitiis uideas hominem aestimare non possis. Auaritia feruet alienarum opum uiolentus ereptor: lupis similem dixeris. Ferox atque inquies linguam litigiis exercet: cani comparabis. Insidiator occultus subripuisse fraudibus gaudet: uulpeculis exaequetur. Irae intemperans fremit: leonis animum gestare credatur. Pauidus ac fugax non metuenda formidat: ceruis similis habeatur. Segnis ac stupidus torpet: asinum uiuidisque libidinibus quis immergitur? Sordide suis voluptatibus detinetur». Et sic de
Abbreviated transcription (Latin):
peccatis suis. eo quod abiecerint iudicia
mea: & leges meas despexerint. Anteqͣm¬
etiam cũ essent in terra bostili ñ penitꝰ
abieci eos: neq sic despexi ut consumes¬
rentur. & irritũ facerem pactũ meũ
cũ eis. Ego enim sum dñs d̾s eoꝵ & recor¬
dabor federis mei pͥstini: q̃n eduxi eos

Expanded text:
peccatis suis eo quod abiecerint iudicia mea et leges meas despexerint et tetiam cum essent in terra hostili non penitus abieci eos neque sic despexi ut consumerentur et irritum facerem pactum meum cum eis ego enim sum Dominus Deus eorum et recordabor foederis mei pristini quando eduxi eos
Abbreviated transcription (Latin):
dicit dñs ds̃. Qd̃ si & quatuor iudicia mea
pessuna. gladiũ. & famẽ. & bestias malas.
& pestilentiam misero in ierłm. ut int̾
ficiam de ea hominẽ & pecus: tamen
relinquetur in ea saluatio educentiũ fi¬

Expanded text:
dicit Dominus Deus: Quod si quatuor judicia mea pessima, gladium, et famem, et bestias malas, et pestilentiam misero in Jerusalem, ut inter ficiam de ea hominem et pecus: tamen relinquetur in ea salvatio educentium fi
Abbreviated transcription (Latin):
timida nequiria: testimoniũ dat con
dieb suis impiꝰ suꝑbit: & numerus
annoꝵ incertus ẽ tiraumdis eius.
Sonirus terroris semꝑ in aurib illiꝰ
& cum pax sit ille insidias suspicat᷑.

Expanded text:
on diebus suis impius superbit et numerus annorum incertus est tyrannidis eius sonitus terroris semper in auribus illius et cum pax sit ille insidias suspicatur
Abbreviated transcription (Latin):
qd quidam de filiis ꝓpħarum dixit ad soci
dire uocem dñi. ecce recedes a me: ⁊ ꝑcutiet
te leo. Cumq paululũ recessiss ab eo inuenit
eum leo: atq ꝑcussit. S ⁊ alt̾m inueniens
uirũ: dixit ad eum ꝑcute me. Qui ꝑcussit

Expanded text:
 quidam de filiis prophetarum dixit ad sociudire vocem Domini, ecce recedes a me, et percutiet te leo. Cumque paululum recessisset ab eo, invenit eum leo, atque percussit. Sed et alterum inveniens virum, dixit ad eum: Percute me. Qui percussit
Abbreviated transcription (Latin):
Si rixati fuerint uiri. & ꝑcusserit quis
mulietẽ p̾gnantẽ. & abortinũ quidẽ
fecerit. s ipsa uixerit: subiacebit damp¬
no qͣntũ expetierit maritus mulieris:
& arbitri uidicauerint. Si autẽ mors
eius fuerit subsecuta: reddet animã
ꝓ anima. oculũ ꝓ oculo. dentẽ ꝓ dente:
manũ ꝓ manu: pedẽ ꝓ pede adustio¬
nẽ padustione. Notandũ enim in his

Expanded text:
si rixati fuerint uiri, et percusserit quis mulierem praegnantem, et abortiuum quidem fecerit, sed ipsa uixerit, subiacebit damno, quantum expetierit maritus mulieris et arbitri iudicarint: sin autem mors eius fuerit subsecuta, reddet animam pro anima, oculum pro oculo, dentem pro dente, manum pro manu, pedem pro pede, adustionem pro adustione, uuln
Abbreviated transcription (Latin):
habeat unus homo. Om̃es homines in
quos incurrerit. quib iungi potuerit:
ꝓxrimi eiꝰ sunt. Quomͦ gͥ discutiendꝰ ẽ
utrũ diligat se. cui cõmittendi sunt
tot ꝓximi: ut sic eos diligat tanquã se.

Expanded text:
habeat unus homo. Omnes homines in quos incurrerit, quibus jungi potuerit, proximi ejus sunt. Quomodo ergo discutiendus est utrum diligat se, cui committendi sunt tot proximi, ut sic eos diligat tanquam se?
Abbreviated transcription (Latin):
quot in anima una. immo cunctis ani¬
mab status queunt. qualitatesq ge¬
in qua meni una queq ꝓficit. & qualita¬
tem status in quã uel ex accidentib in¬
clinatur. uł ꝑ suam renouat᷑ industriã:
ipse qͦ momentis singulis reformant᷑:

Expanded text:
quot in anima una, imo in cunctis animabus, status queunt qualitatesque gein qua mens unaquaeque proficit, et qualitatem status in quo vel ex accidentibus inclinatur, vel per suam renovatur industriam, ipsa quoque momentis singulis reformatur,
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑ cuiꝰ caput cum imposuissent aaron ⁊ filii
eiꝰ manꝰ suas. ĩmolauit eum: ⁊ fudit sanguinẽ
eiꝰ ꝑ altaris circuitum. Ipsumq arietem in ftu¬
sta concidens. caput cuis ⁊ artꝰ ⁊ adipem ado¬
leuit igni. lotis priꝰ intestinis ⁊ pedib. totumq
simul arietem incendit suꝑ altare. eo qd̾ eẽt ho¬
locaustum suauissimi odoris dño: sic̃ preceꝑat

Expanded text:
super cujus caput cum imposuissent Aaron et filii ejus manus, immolavit eum, et fudit sanguinem ejus super altaris circuitum, ipsumque arietem in frusta concidens, caput ejus et artus, et adipem adolevit igni, lotis prius intestinis, et pedibus, totumque simul arietem incendit super altare, eo quod esset holocaustum suavissimi odoris Domino, sicut praeceperat
Abbreviated transcription (Latin):
quoq tab̾naculi non exhibitis septem dieb:
usc ad diem quo complebitur tempꝰ conse¬
crationis ur̃e. Septem enim dieb finitur ꝯ¬
secratio. sicut in presentiarum factum ẽ: ut
ritꝰ sacrificii compleretur. Queritur quomͦ

Expanded text:
quoque tabernaculi non exibitis septem diebus, usque ad diem, quo complebitur tempus consecrationis vestrae. Septem enim diebus finitur consecratio, sicut et impraesentiarum factum est, ut ritus sacrificii compleretur. Die ac no
Abbreviated transcription (Latin):
animal ẽ pennatũ & quadrupes. hoc ge¬
nus ferarũ in hiꝑboreis nascitur montib
om̃i parte corꝑis leones sunt: alis & facie
aquilis simmiles. equis uehement̃ infesti:
nã & homines uisos discerpunt. ꝑ hositaq¬

Expanded text:
animal pinnatum et quadrupes. Hoc genus ferarum in Hyperboreis nascitur montibus. Omni parte corporis leones sunt; alis et facie aquilis similes; equis vehementer infesti. Nam et homines visos discerpunt. Cha
Abbreviated transcription (Latin):
quadrupes malũ. & t̾ra parit ac flumine
infestũ. Unũ hoc animal t̾restre linguȩ usu
caret: unũ suꝑiore: mobili maxilla inprimit
dentiũ serie. Magnitudine excedit plerũq
ouo de uiginti cubitos: parit oua quanta
anseres. unguib autẽ armatꝰ ẽ. contra om̃s
ictus cute inuicta. Dies in t̾ra agit: nocte

Expanded text:
quadrupes malum, et terra pariter ac flumine infestum. Unum hoc animal terrestre linguae usu caret. Unum superiori mobili maxilla imprimit dentium serie. Magnitudine excedit plerumque duodeviginti cubitos. Parit ova quanta anseres. Unguibus autem armatus est contra omnes ictus cute invicta. Dies in terra agit, noctes
Abbreviated transcription (Latin):
inquit quia inbetilla sunt latent uicia:
ñ minꝰ ausura cum illis uires suȩ placuerĩt.
quã illa que iam felicitas aꝑuit. Instrum̃ta
illis explicandȩ nequiciȩ desunt. Sic tuto
serpens etiam pestiferatcrectat᷑ dũ riget fri¬
gore. Non desunt illi uenena: s corpent.
Multoꝵ crudelitas. & ambitio. & luxuria.
ut paria pessimis audeant: fortune fauo¬
re deficitur. Eadem uelle cognosces: da pos¬

Expanded text:
rum, quia inbecilla sunt, latent vitia, non minus ausura, cum illis vires suae placuerint, quam illa, quae iam felicitas aperuit. Instrumenta illis explicandae nequitiae desunt. Sic tuto serpens etiam pestifera tractatur, dum riget frigore; non desunt tunc illi venena, sed torpent. Multorum crudelitas et ambitio et luxuria, ut paria pessimis audeat, fortunae favore deficitur. Eadem velle sic subinde cognosces : da pos
Abbreviated transcription (Latin):
Nter hec hircũ qui combusti es ⁊¬
oblatꝰ fuerat ꝓpeccato cũ quereret moyses:
exustũ repperit. Iratꝰq contra elearar atq
ichamar filios aaron qui remanserant
ait. Cur ñ comedistis hostiã ꝓ peccato in
loco scõ. que sc̃a scõꝵ ẽ. & data uob̾. ut por¬
tetis iniquitatẽ multituduus: & rogetis ꝑ
ea in conspectu dñi: Presertĩ cũ de sangui¬
ne illius non sit illatũ intra sc̃a: & come¬
dere eam debueritis in scũario: sicut pre¬

Expanded text:
nter hec hyrcum, qui oblatus fuerat pro peccato, cum quereret Moyses, exustum repperit. Iratusque contra Eleazar et Ithamar filios Aaron, qui remanserant, ait: Cur non comedistis hostiam pro peccato in loco stetis iniquitatem multitudinis, et rogetis pro ea in conspectu Domini, praesertim cum de sanguine illius non sit illatum intra sancta, et comedere eam debueritis in sanctuario, sicut prae
Abbreviated transcription (Latin):
nec distare estimaret᷑ om̃ino: nisi faucib
ipsius inesset alterius uteri genꝰ. hic om̃ia
in explebile ammal congerit: inira ut sit
capacitas. Mox ꝑfecta rapina. sensim in os
redtita. in ueram aluũ ruminantis mͦ de¬
fert. Gallia hos septẽtrionał ꝓxima occea¬

Expanded text:
nec distare existimarentur omnino, nisi faucibus ipsis inesset alterius uteri genus. huc omnia inexplebile animal congerit, mira ut sit capacitas. mox perfecta rapina sensim inde in os reddita in veram alvum ruminantis modo refert. Gallia hos septentrionalis proxima ocea
Abbreviated transcription (Latin):
iunxit. Quicqͥd autẽ ambulat quidẽ suꝑ
quatuor pecdtes. s habet longiora retro crura.
ꝑ que salit suꝑ t̾ram. comedere debetis: ut
est brucꝰ in genere suo. & atacus. atq ophio¬
macꝰ. ac locusta. singła iuxta genꝰ suũ. Om̃s qͥ¬

Expanded text:
is. Quidquid autem ambulat quidem super quatuor pedes, sed habet longiora retro crura, per quae salit super terram, comedere debetis: ut est bruchus in genere suo, attacus atque ophiomachus, ac locusta, singula juxta genus suum. Ab
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ ruminat quidẽ & ht̃ ungulã s ñ di¬
uidit eam: sicut camelus & cetera ñ come¬
detis illud: & int̾ immunda reputabitis.
Chyrogriluiꝰ qui ruminat ungulãq ñ di-¬
udit: immundꝰ ẽ. L.epus quoq nã & ipse
ruminat: s ungulã ñ duudit. Hec om̃ia¬

Expanded text:
autem ruminat quidem, et habet ungulam, sed non dividit eam, sicut camelus et caetera, non comedetis illud, et inter immunda reputabitis. Choerogryllius qui ruminat, ungulamque non dividit, immundus est: Lepus quoque, nam et ipse ruminat, sed ungulam non dividit. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Gestabit iudiciũ filioꝵ isrł in pectore suo.
in conspectu dñi semꝑ. Sacerdoti quippe
iuidicis intentione discutere: ut nichil se
ei humanitatis admisceat. in hoc qd diui¬
na positus uice dispensat. s dũ considerat᷑¬

Expanded text:
gestabit judicium filiorum Israel in pectore suo in conspectu Domini semper . Sacerdoti quippe judicis intentione discutere, ut nihil se ei humanitatis admisceat in hoc quod divina positus vice dispensat, ne corrept
Abbreviated transcription (Latin):
ocutus est autẽ moyses ad aaron et
adelearar atq ithamar filios eiꝰ qui resi¬
Soui erant. Tollite sacrificiũ qd̃ remansit
Soe oblatione dñi. & comedite illud absq
ferm̃to iuxta altare: quia scm̃ scoꝵ ẽ. Qͥd¬

Expanded text:
ocutusque est Moses ad Aaron et ad Eleazar atque Ithamar filios eius qui residui erant tollite sacrificium quod remansit de oblatione Domini et comedite illud absque fermento iuxta altare quia sanctum