comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
a rma neoptoli sũt &sua dona paronti:
A ddidit equos addidit q ducȩs.
R emigiũ suplȩt. sociołsimul instruit armis:
I t̾rea clasiȩ uelis aptare iubebat
A nchisiȩs fiero uento mora ne qua furenti:
Qũe phebi intp̃s multo cõpellat onorȩ
Cõuigio anchnsa ueneris dignate suꝑbo
Cura dm̃ p gameis erepte ruinis.
E cee tͥ ausoniȩ tellus hanc arrippe uelis.
& tam̃ hanc pelago p̃t̃ labere ne̾cesse est:
U ade ait. ofelix nati pietate quio ultra
Pucor te fando surgentis domoror austros.
Iec minꝰ andromachȩ degssu mȩsta sup̃mo
ert᷑ picturatas auri subtegmine uestes.
E phrigia aleanio clamide. nec cedit honoris
Textilib q honerat donis ac talia fat
accipe hec manuũ tͥ q̃ monim̃ta meaꝵ
s int puer. c longũ andromache teste̾t᷑. mort̃
C õuigis hȩctoreȩ. capȩ dona ext̃ma tuoꝵ
O mͥ sola mei suꝑ astianactis imago
S ie oculos. sic ule mañ sicora ferrȩbat:
& ñc equali tetũ pubȩscerte euo

Expanded text:
arma Neoptolemi; sunt et sua dona parenti. Addit equos, additque duces; remigium supplet; socios simul instruit armis. Interea classem velis aptare iubebat Anchises, fieret vento mora ne qua ferenti. Quem Phoebi interpres multo compellat honore: Coniugio, Anchise, Veneris dignate superbo, cura deum, bis Pergameis erepte ruinis, ecce tibi Ausoniae tellus; hanc arripe velis. Et tamen hanc pelago praeterlabare necesse est; Apollo. Vade ait O felix nati pietate. Quid ultra provehor, et fando surgentis demoror austros? Nec minus Andromache digressu maesta supremo fert picturatas auri subtemine vestes et Phrygiam Ascanio chlamydem nec cedit honore, textilibusque onerat donis, ac talia fatur: Accipe et haec, manuum tibi quae monumenta mearum sint, puer, et longum Andromachae testentur amorem, coniugis Hectoreae. Cape dona extrema tuorum, O mihi sola mei super Astyanactis imago: sic oculos, sic ille manus, sic ora ferebat; et nunc aequali tecum pubesceret aevo.
Abbreviated transcription (Latin):
unc letu tiriiꝰq diẽ. troitq ꝓtȩttiꝰ
ssȩ ueliꝰ nr̃osq huiꝰ iꝑmi nisse minore̾.
osit lȩticiȩ bacchiisdator. & bona iuno.
uos ũccetũ tirii cȩlebrate fauentes.
uit. & inin̾sũ laticũ libauit honorẽ.
maq libato sũmotȩñ atigit orȩ.
umbraciȩ dedit increpitans ille ĩpigtr
alii ꝓcerȩs cythara crinit̾ iopał
sonat aurata. docuitã maximꝰ allas
ic cauit ertantẽ lunã. solisq labores:
noe hominsĩ genꝰ. &e pecude̾̃ side imb̃ ⁊ igne̾.¬
rturũ pluuiaq iada̾ gemina̾q triones.
uid tantũ oceano ꝓꝑent se tĩgere solel
iberni. uł q̃ tardis mora noctib obstre.
ngeminant plausii tirii. troesq sequnt᷑.
S et nõ ceuario noctẽ sermone trahebat
nfelix dido. longũq bibaebat amoreͣ.
ulta suꝑ pͥamo rogitans suꝑ hectore multa.
uẽ qͥb aurore uenissoe rilius armis
ue quiles cliomediꝰ equi nc̃ quantꝰ achillȩs

Expanded text:
hunc laetum Tyriisque diem Troiaque profectis hunc laetum Tyriisque diem Troiaque profectis esse velis, nostrosque huius meminisse minores. Adsit laetitiae Bacchus dator, et bona Iuno; et vos, O, coetum, Tyrii, celebrate faventes. Dixit, et in mensam laticum libavit honorem, primaque, libato, summo tenus attigit ore, tum Bitiae dedit increpitans; ille impiger alii proceres. Cithara crinitus Iopas personat aurata, docuit quem maximus Atlas. Hic canit errantem lunam solisque labores; unde hominum genus et pecudes; unde imbturum pluviasque Hyadas geminosque Triones; quid tantum Oceano properent se tinguere soles hiberni, vel quae tardis mora noctibus obstet. Ingeminant plausu Tyrii, Troesque sequuntur. Nec non et vario noctem sermone trahebat infelix Dido, longumque bibebat amorem, multa super Priamo rogitans, super Hectore multa; nunc quibus Aurorae venisset filius armis, nunc quales Diomedis equi, nunc quantus Achilles.
Abbreviated transcription (Latin):
M irant᷑ dona eneȩ. mirant᷑ iulũ
F lagnan tiꝰq dei uultꝰ simulaq u̾ba
Pallãq & pictũ croceo uelam̃ achanto
p̃cipuȩ infelix pęsti deuota futȩ
E apleri m̃tẽ nȩqͥd. ardescitq tuendo
Phenissa & parit̾ puero donisq mouet᷑
Iue ubi cõplexu enȩȩ colloq pependit.
& magnũ falsi inpleuit genitoriꝰ amort̃.
eqinã petit ħ oeuliꝰ. ꝥ pectore toto¬
nfidat quant᷑ꝰ mnsere ac̃. at memer ille
atris acidaliȩ: paulatĩ abolere sichȩũ
ncipit. & uiuo tẽptat p̃uertere amore.
a pͥoẽ refides aiõs. dissuetaq cortla.
quã pͥma qͥes epulis m̃sȩq remotȩ.
Trateraᷤ magnos statiuint & uinacoronãt
F it strepitꝰ tectis uocẽq ꝑ ãpla uolutant
Atria. dependent ly chini laquarib alti
ncensi . noctẽ flanuᷤ funalia uincũt.
ĩc regina gͣuem gemis auroq poposcit
belo soliti tũ facta silencia tectis.
upit̃. hospitib namtȩ dare iura locũt᷑

Expanded text:
e, mirantur Iulum flagrantisque dei voltus simulataque verba, pallamque et pictum croceo velamen acantho. Praecipue infelix, pesti devota futurae, expleri mentem nequit ardescitque tuendo Phoenissa, et pariter puero donisque movetur. Ille ubi complexu Aeneae colloque pependit et magnum falsi implevit genitoris amorem, reginainsidat quantus miserae deus; at memor ille matris Acidaliae paulatim abolere Sychaeum incipit, et vivo temptat praevertere amore iam pridem resides animos desuetaque corda. Postquam prima quies epulis, mensaeque remotae, crateras magnos statuunt et vina coronant. Fit strepitus tectis, vocemque per ampla volutant atria; dependent lychni laquearibus aureis incensi, et noctem flammis funalia vincunt. Hic regina gravem gemmis auroque poposcit Belo soliti; tum facta silentia tectis: Iuppiter, hospitibus nam te dare iura loquuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
Obstupui miroq ĩ censũpectus amore ẽ
C õpellare uirũ & casus cõgnoscẽ tantos
ꝓ gredior portu classȩs. ilitora linquons.
Solleynes cũ forte danes & pontia dona
Ante urbẽ inlico falsi siomoontiᷤ ad undã
Libabat cineri andromachȩ. mane̾s uocabat
& geminas causã lacrimis sacrauerat aras
t me cospent uenientẽ & troia cirtũ
Arma amens uidit. magnis ext̾rita m̃ostrᷤ.
Siriguit iusu in medio calor ossa reliquit:
L abit᷑. re lõgo uix tandȩ̃ tẽpore fat᷑:
U ȩrane tȩ faciȩs uerꝰ mͥ nũcius affȩbs
Nͤate dear uiuis ne aut silux almaregͤsit.
Hector ubir ẽ: dit̃ lacͥmãq esfudit ꝙ
omnę¬

Expanded text:
Obstipui, miroque incensum pectus amore, Obstipui, miroque incensum pectus amore, compellare virum et casus cognoscere tantos. Progredior portu, classis et litora linquens, sollemnis cum forte dapes et tristia dona ante urbem in luco falsi Simoentis ad undam libabat cineri Andromache, Manisque vocabat  inanem et geminas, causam lacrimis, sacraverat aras. Ut me conspexit venientem et Troïa circum arma amens vidit, magnis exterrita monstris deriguit visu in medio, calor ossa reliquit; labitur, et longo vix tandem tempore fatur: Verane te facies, verus mihi nuntius adfers, nate dea? Vivisne, aut, si lux alma recessit, Hector ubi est? Dixit, lacrimasque effudit et omne
Abbreviated transcription (Latin):
h ancora de ꝓra iacit᷑ stant litore pupęs.
S insꝑata tandẽ tellure potiti.
I ustram̃q ioui uotisq incendimꝰ aras
a ciriaq isiacis celebramꝰ litora ludis
e xeraent patrias oleo labęnte palestras
N udadti socii: uiuat eualłise tot urhȩs
A rgolicas mediosq fugã tenuise ꝑ hostȩs:
Interea magnũ sol cutũ uoluit᷑ annũ
& glacialis hiemps aqͥlonib asꝑat undas
a ȩre cauo clipeũ magnigestam̃ ab antis
Postib aduersis figo: & re carmitie signo
c nens dedanais ħuictorib arma:
L ĩ quere tũ portus uibeo. ⁊cõsid̾e strãstriᷤ.
Certatĩ socii ferriunt mare. & eqͦra uerr̃
ꝰ tiñ aerias feacũ abscõdimꝰ arcęs.
L i toraq ȩpiri legimꝰ portuq subimus
C aomo & celsã bonit hroti ascendi m̃ urbẽ
Hic incrȩdibilis rer̃ fama ocupat aurȩs
Pamidẽ helenũ gias regnare ꝑurbęs.
Cõiugio eacidȩ phyrri sceptrisq potitũ.
& patrio andromachȩnt it̃r̃ csiłe marito

Expanded text:
 ancora de prora iacitur, stant litore puppes. Ergo insperata tandem tellure potiti, lustramurque Iovi votisque incendimus aras, Actiaque Iliacis celebramus litora ludis. Exercent patrias oleo labente palaestras nudati socii; iuvat evasisse tot urbes Argolicas, mediosque fugam tenuisse per hostis. Interea magnum sol circumvolvitur annum, et glacialis hiemps aquilonibus asperat undas. Aere cavo clipeum. magni gestamen Abantis, postibus adversis figo, et rem carmine signo: AENEAS HAEC DE DANAIS VICTORIBVS ARMA. Linquere tum portus iubeo certatim socii feriunt mare et aequora verrunt. Protinus aërias Phaeacum abscondimus arces, litoraque Epiri legimus portuque subimus Chaonio, et celsam Buthroti accedimus urbem. Hic incredibilis rerum fama occupat auris, Priamiden Helenum Graias regnare per urbes, coniugio Aeacidae Pyrrhi sceptrisque potitum, et patrio Andromachen iterum cessisse marito.
Abbreviated transcription (Latin):
Ossid&. atq iio baratri t̃ gurgite uastoł
s aber in abruptũ fluctꝰ rursq sub auras
ngit alt̾nos. &esidera uerberat unda:
At cillã cȩcis cohib& s. pelu̾ca latebris
o ia exerantẽ & naues ĩ saxa trahentẽ:
Pͥma ominis facięs apulcro pectore uirgo.
P ube tȩnꝰ postrȩma ĩ manicorpore pistrix.
Delphinũ caudas ut̾ro comisła lupoꝵ
ꝑ stat trinacriimȩtas lustrare pachitu
elantȩ̃. lõgos & circũflectere cursus:
ua semel int̾orinẽ uasto iudisse subantro
cillã & cȩruleis camb relonancia saxa:¬

Expanded text:
 imo barathri ter gurgite vastos Sorbet in abruptum fluctus, rursusque sub auras Erigit alternos et sidera verberat unda. At Scyllam caecis cohibet spelunca latebris Ora exertantem et naves in saxa trahentem. Prima hominis facies, et pulchro pectore virgo Pube tenus, postrema inmani corpore pistrix, Delphinum caudas utero conmissa luporum. Praestat Trinacrii metas lustrare Pachyni Cessantem longos et circumflectere cursus, Quam semel informem vasto vidisse sub antro Scyllam et caeruleis canibus resonantia saxa
Abbreviated transcription (Latin):
L ȩua tͥ tellus & lõgo leua petantꝰ
e quora circuitu dertrũ fuge lit̾ & undas.
Hȩc loca ui quondã e uasta ꝯuilsa riuna¬
ł antũ eiu longinca ualet mutare uet̾tał:
Litore deductal angusto irt̃lait ęstu:

Expanded text:
laeva tibi tellus et longo laeva petantur laeva tibi tellus et longo laeva petantur aequora circuitu: dextrum fuge litus et undas. Haec loca vi quondam et vasta convolsa ruina— tantum aevi longinqua valet mutare vetustas—litore diductas angus
Abbreviated transcription (Latin):
T riginta capitũ fetꝰ enita iacębit.
A lba solo recubans. albi circũ ub̾ra nati:
Is locus urbis erit. requies ea c̃ta laboꝵ.
N ȩc m̃saꝵ morsus horresce suturos
Fata uiã inueniem. aderitq uocatꝰ apollo:
Has aũt t̃rasitaliq hanc lntris horã¬
ꝓtimaq̃ nr̃iꝑfundit᷑ equoris estu
E ssuge. ccta malis habitant᷑ mena gͣis:
H ic ce narioii possuer̃ mȩnia locri
Ex salentinos obsedit milite cã pos
L iccius i domeneiis hic illa cucis melibe:
Parua philorettȩ libnita petilia muro
Q lin ubi transmise fleterĩt t̾nsgqͣm clasȩs
R possitis aris iãuota ĩ itore salues
P ippurto uelare com iss adoꝑtꝰ amicru.
Ne qua int̾ sãnctos ignȩł inhonore deoꝵ
Hostidlis facies occurat & omina turboe.
Hũc socuimorȩ̃ sacroꝵ hũc ipͣse tenȩto:
Hac castimaneant in religione nepotes.
Ast ubi digrelsũ sicule tead mouerit orę
Uent̾. & angułti rarescent claustra pelori:

Expanded text:
triginta capitum fetus enixa iacebit. triginta capitum fetus enixa iacebit. alba, solo recubans, albi circum ubera nati, is locus urbis erit, requies ea certa laborum. Nec tu mensarum morsus horresce futuros: fata viam invenient, aderitque vocatus Apollo. Has autem terras, Italique hanc litoris orai perfunditur aequoris aestu, effuge; cuncta malis habitantur moenia Grais. Hic et Narycii posuerunt moenia Locri, et Sallentinos obsedit milite campos Lyctius Idomeneus; hic illa ducis Meliboei parva Philoctetae subnixa Petelia muro. Quin, ubi transmissae steterint trans aequora classes, et positis aris iam vota in litore solves, purpureo velare comas adopertus amictu, ne qua inter sanctos ignis in honore deorum hostilis facies occurrat et omina turbet. Hunc socii morem sacrorum, hunc ipse teneto: hac casti maneant in religione nepotes. Ast ubi digressum Siculae te admoverit orae ventus, et angusti rarescent claustra Pelori,
Abbreviated transcription (Latin):
Q uud ue sequęni tantos possim suꝑare labor
Hic elenus ccłũ pͥmũ demore iuuencis.
Corat pacẽ dnũ uitasq resoluit
S acinti capitis meq adtua limina p̾bebr
pse manu multo suspensũ numine duc̃
Atq hex de inde canit diuino erore sacdos:
NI ate dea nãtę maiorib ire ꝑ altuͣ
Auspiciis manifesta fides. sic farti omnex
P auta tͥ emultis qͦ tucior hospitalustres
E quora ⁊ ausonio possis cõfidere portu
E xpediã dictis ꝓhibent nãcet̾ra parchȩ
S cire elaiũ. fariq uetat sat᷑na uino:¬
Pncipic italiã quãtu iãrere ꝓpinquã
S i ti nosq iqͣnare paras inuade portũ
Lõga ꝓcullõqũ uia diuioit ĩua t̃ris:
Ante oe t riracria lent̾and̾ remꝰ ĩ unda
& saliᷤᷤ ausonii lustrandũ n iuib equor.
I nferniq lacus. eoeq insula cirrȩ :
Q uã tuta possis urbȩ cõponere t̾ra
Signa tͥ dicã tu cõdita m̃te tenȩto
Cũ tibi sollicito setreti ad fluminis unda̾
Li toreis ingens ĩuenta sub ilicib sus

Expanded text:
possim superare labores? Hic Helenus, caesis primum de more iuvencis, exorat pacem divom, vittasque resolvit sacrati capitis, meque ad tua limina, Phoebe, ipse manu multo suspensum numine ducit, atque haec deinde canit divino ex ore sacerdos: Nate dea,—nam te maioribus ire per altum auspiciis manifesta fides: sic fata deum rex pauca tibi e multis, quo tutior hospita lustres aequora et Ausonio possis considere portu, expediam dictis; prohibent nam cetera Parcae scire Helenum farique vetat Saturniincipio Italiam, quam tu iam rere propinquam vicinosque, ignare, paras invadere portus, longa procul longis via dividit invia terris. Ante et Trinacria lentandus remus in unda, et salis Ausonii lustrandum navibus aequor, infernique lacus, Aeaeaeque insula Circae, quam tuta possis urbem componere terra: signa tibi dicam, tu condita mente teneto: cum tibi sollicito secreti ad fluminis undam litoreis ingens inventa sub ilicibus sus
Abbreviated transcription (Latin):
PP cȩdo .&e aruã troia si mulaq magnis
ꝑgania & arȩtẽ sancti cognoi̾e riuũ
a gnosco: scȩȩq emplector limina portȩ:
INȩc nõ ee teuer. sociasimul urbȩ fruu̾t᷑
Illos porticib rex accipiebat i nãplis.
Aulai in medio libabant pocula bachi:
I npositas auro dapib pat̾asq tenebant:
I ãq dies alt̾q dięs ꝓcęssit. & auraȩ
U ęla uocant. tumidoq inflat᷑ carbasausti
His aut ad gͣrethor dictĩ ac talia quęso.
T rogngena int̾p̃s duũi: qui mimina phebi¬
Q ui tͥpodas clarii. lauriis. qui sidera sentis
& uolucrũ lĩgas & p̃petis omina penȩ.

Expanded text:
cedo, et parvam Troiam simulataque magnis Pergama, et arentem Xanthi cognomine rivum adgnosco, Scaeaeque amplector limina portae. Nec non et Teucri socia simul urbe fruuntur: illos porticibus rex accipiebat in amplis; aulaï medio libabant pocula Bacchi, impositis auro dapibus, paterasque tenebant. Iamque dies alterque dies processit, et aurae vela vocant tumidoque inflatur carbasus austro. His vatem adgredior dictis ac talia quaeso: Troiugena, interpres divom, qui Qui tripodas, Clarii lauros, qui sydera sentis Et volucrum linguas et prepetis omina penne,
Abbreviated transcription (Latin):
unoni cane uota libens. dnaq potẽtẽ
uplicib suꝑa donts sic deniq iuclor
rinacriaad finęs italos mitere relicta:
uc uin delatꝰ cu mea̾ accesseris urbe̾
iuinosq laciis. & auerna sonancia silius.
nsanã uate aspieiȩs. que rupe subima
ata canit. folusq notas .x. nõia mandat.
uetũq infoliis descripsit carm ina uirgo.

Expanded text:
Iunoni cane vota libens, dominamque potentem supplicibus supera donis: sic denique victor Trinacria finis Italos mittere relicta. Huc ubi delatus Cumaeam accesseris urbem, divinosque lacus, et Averna sonantia silvis, insanam vatem aspicies, quae rupe sub ima fata canit, foliisque notas et nomina mandat. Quaecumque in foliis descripsit carmina virgo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ gamaq iliacãq iuges. hanc addit arcȩ.
S ed tͥ qui cursũ uenti q̃fata dederũ
a ut quisnã ignaꝵ nr̃s dĩ apulit oris.
Quid puer ascanuns: suꝑat ne: ac uescit᷑ aura:
s qua tam̃ puero ẽ amise cura parentũ ⁊
x quid in antiquã iurtutẽ. aĩmosq iuries
pat̃ ȩnȩas. iauu̾culus excitat hȩctor ⁊¬
alia fuindebat lacrimans lõgosq sciebat
ncassũ flet̾. cũ sȩse amenib hȩros
ri amidȩs multiꝰ helenꝰ comitantib affert
Ignoscitq suos. let̾q adlimina ducit
multũ lacrimas uerba int̃ sĩqula fundit:¬

Expanded text:
Pergamaque Iliacamque iugis hanc addidit arcem. Pergamaque Iliacamque iugis hanc addidit arcem. Sed tibi qui cursum venti, quae fata dedere? Aut quisnam ignarum nostris deus adpulit oris? Quid puer Ascanius? superatne et vescitur aura, a tamen puero est amissae cura parentis? Ecquid in antiquam virtutem animosque virilis et pater Aeneas et avunculus excitat Hector? Talia fundebat lacrimans longosque ciebat incassum fletus, cum sese a moenibus heros Priamides multis Helenus comitantibus adfert, adgnoscitque suos, laetusque ad limina ducit, et multum lacrimas verba inter si
Abbreviated transcription (Latin):
In plȩuit damore locũ: ui⁊ pauca furenti
N ȩ dubita. nã uęra uidȩs
Hei quis tȩ casus deiectam cõiuge tanto
Excipit:  aut que digna sati fortuna reuisit:
Hȩctoris andromachȩ. pẏrri conubia seruasꝰ
Deiecit uultũ ae demissi uoce locita ẽ:
Ofesix una ante alias pͥamȩia uirgo
Ostilẽ ad tuniulũ troiȩ sub menib altis
Iussa mori. q̃ sortitus nõ ꝑtulit ullos.
N ec uictoris hemͣ tetigit captiua cubilȩ:
Nos patria incensa diu̾sa ꝑ eqͦra uectȩ:
S tirpis achillȩe fastus uiuenẽq suꝑbũ
Sęruicio enure tulimꝰ. qui dȩinde seattus
Ledeã hermion̾ȩ. lacedemoniosq himengos
M e famulo famulãq heleno transmiłt habendã
Ast illũ ereptȩ magno ĩflamat᷑ amore
Cõ uigis & soderũ furiis agitatꝰ horȩstȩs
E xcipit incautũ patriasq obtru̾̃cat adaras:
M orte nedptolomi regnoꝵ reddita cessit
P ars heleno qͥ chaonios cognomine cãpos:
Chnomãq omñȩ troiano achaone dix̃:

Expanded text:
implevit clamore locum. Vix pauca furenti ne dubita, nam vera vides. Heu, quis te casus deiectam coniuge tanto excipit, aut quae digna satis fortuna revisit Hectoris Andromachen? Pyrrhin’ conubia servas? Deiecit vultum et demissa voce locuta est: O felix una ante alias Priameïa virgo, hostilem ad tumulum Troiae sub moenibus altis iussa mori, quae sortitus non pertulit ullos, nec victoris eri tetigit captiva cubile! nos, patria incensa, diversa per aequora vectae, stirpis Achilleae fastus iuvenemque superbum, servitio enixae, tulimus: qui deinde, secutus Ledaeam Hermionen Lacedaemoniosque hymenaeos, me famulo famulamque Heleno transmisit habendam. Ast illum, ereptae magno inflammatus amore coniugis et scelerum Furiis agitatus, Orestes excipit incautum patriasque obtruncat ad aras. Morte Neoptolemi regnorum reddita cessit pars Heleno, qui Chaonios cognomine campos Chaoniamque omnem Troiano a Chaone dixit,
Abbreviated transcription (Latin):
C otinuo uenti uolunit maro magnaq surgũt
Equora. disꝑsi iactam̃ gurgite uatto:
In uoluere diģ̾ mĩbi. conox umida celũ
Abstulit: mgrminant abruptiꝰ nubib ignẽ:
Eacutimꝰ cursu & cecis erramꝰ inundis:
I pse dię nocte̾q negat on noserre cęlo.
Nec incuse uie mȩoia palmurꝰ ĩ unda:
T tĩ adeo uicertoi egea caligine solẽ¬

Expanded text:
urgunt aequora; dispersi iactamur gurgite vasto; involvere diem nimbi, et nox umida caelum abstulit; ingeminant abruptis nubibus ignes. Excutimur cursu, et caecis erramus in undis. Ipse diem noctemque negat discernere caelo, nec meminisse viae media Palinurus in unda. Tris adeo incertos
Abbreviated transcription (Latin):
E xcipiunt srophades qͥostant nõĩȩ dictȩ
Insusȩ iomio mimagno quadira cigno
N arpieq colunt alis. phͥnȩia post quã
C lausa dom̃ msasq mȩtu lĩquȩre pͥores:
t reti hauo ilis monstrũ nec seuior ulla
P ȩstis ox ira adm̃ stiqui helȩ eitulit undil:
U irginei uolucrũ uult̾ fedisima uentraᷤ

Expanded text:
accipiunt. Strophades Graio stant nomine dicte / insule Ionio in magno, quas dira Celeno / Arpieque colunt alie, Phineia postquam / clausa domus mensasque metu liquere priores. / Tristius haud illis monstrum nec sevior ulla / pestis et ira deum Stigiis sese extulit undis. / Virginei volucrum vultus, fedissim
Abbreviated transcription (Latin):
D iriquit ceciaere cũ nȩc iã aplius armił¬
S. ed uotis pͥcibq uibent ex posere pascẽ.
s iue dee seu sint dirȩ obsgneq uolucres.
& pat᷑ anchnsses passis dȩ litore palmis.
umina magna uoxit m̃ĩtosq ĩdiscit onntꝰ
SIi ꝓibȩte minas diꝰ talẽ auertite casũ.
X placidi seruate pios tũ litore fungmi
Di ripert excusosq iubcel arare rudentes:
Tendunt ugla nothi fugunꝰ syumantib undis
ua cursii̾ uent̾q qubnator q uocabant:
I ã meclio a par& fluctu nemorosa ⁊ acinctus
Dulicͥhũq ĩam̾eq i neritos artdua saxis
Effigimꝰ scopulos tt̾icr. lertia regna
& t̾rã altrice̾ seui exetram̃ ulyxis:
M ox oe leucatȩ m̃dosa cacumina montis.

Expanded text:
deriguit; cecidere animi, nec iam amplius armis, sed votis precibusque iubent exposcere pacem, sive deae, seu sint dirae obscenaeque volucres. Et pater Anchises passis de litore palmis numina magna vocat, meritosque indicit honores: Di, prohibete minas; di, talem avertite casum, et placidi servate pios! Tum litore funem deripere, excussosque iubet laxare rudentes. Tendunt vela Noti; fugimus spumantibus undis, qua cursum ventusque gubernatorque vocabat. Iam medio adparet fluctu nemorosa Zacynthos Dulichiumque Sameque et Neritos ardua saxis. Effugimus scopulos Ithacae, Laertia regna, et terram altricem saevi exsecramur Ulixi. Mox et Leucatae nimbos
Abbreviated transcription (Latin):
Uix ea fatus erã tremere oĩa uisa repente.
iminaq laurq dĩ tot̾q moueri
oni cntũ imugire aditi cortina reclusi¬
S arclanios duriq̃ uoꝰ astirpe parentũ
P ma tulit tellus eade uos ubere lȩto
A cupioe. reluces antiq̃ ex qͥrite matrẽ.
ic domꝰ aģnȩȩ cc̃tũ dominabit᷑ oris
ex nati natoꝵ & qͥnascent᷑ ab illis:
ȩc feb mutoq ingͣts exorta tum ultu
Lȩticia: & cc̃ti quȩ sint eamenia quęrunt.
Q uo pheb uocas erranti ubeatq reuerti:
E u genttor: uet̾rũ uoluens monum̃ta uiroꝵ
a uditȩ oꝓceres ait a spes di̾cinite uĩas.

Expanded text:
x ea fatus eram: tremere omnia visa repente, liminaque laurusque dei, totusque moveri mons circum, et mugire adytis cortina reclusiDardanidae duri, quae vos a stirpe parentum prima tulit tellus, eadem vos ubere laeto accipiet reduces. Antiquam exquirite matrem: hic domus Aeneae cunctis dominabitur oris, et nati natorum, et qui nascentur ab illis. Haec Phoebus; mixtoque ingens exorta tumultu laetitia, et cuncti quae sint ea moenia quaerunt, quo Phoebus vocet errantis iubeatque reverti? Tum genitor, veterum volvens monumenta virorum, Audite, O proceres
Abbreviated transcription (Latin):
T urba sonans. p̃dã pedib cirtũuolat unciᷤᷤ
P olluit hore dapȩsł Sociiꝰ tcͣ arma caͥpe̾ciũ
E dico. dira bellũcũ gente gȩrendũ
haud secus ac uissi faciunt. tbłoq ꝑherbã
Disponunt enses. & cuta latencia cõdũt
Sͦ ubi dȩlapsȩ somtũ ꝑcurua dederȩ
Li tora. dat signũ serula misenꝰ ab alta

Expanded text:
 pedibus circumvolat uncis, polluit ore dapes. Sociis tunc, arma capessant, edico, et dira bellum cum gente gerendum. Haud secus ac iussi faciunt, tectosque per herbam disponunt enses et scuta latentia condunt. Ergo ubi delapsae sonitum per curva dedere litora, dat signum specula Misenus ab alta
Abbreviated transcription (Latin):
Que si sis finẽ reb ferat. unde iaboꝵ
Tẽptare auriliũ iubeat. qͦ uextereclꝰ: ⁊
Nox erat &e t̾ris aĩmalia sõpnꝰ h abelat.
Effigies sacrȩ diũ phriguq penatesi N¬
Quol mȩcũ athroia mediis ꝙ ex ignib ur᷑
Extulerã. iͣsi ante ocilõ ad stait iacẽtꝰ
i fornĩ multo manifestilumine quaiȩ
ꝑ in na ꝓui senta tunidebat luna fenestrał.
Tn suuotari e cura his demere acti
i piłi delato or tigiã dicturꝰ apolbo ẽ
ic sanit cctua nos en ultro ad liminami.
os tȩ dardnia incensa tuaq armasegu
os tumiołi fubtȩ ꝑm̃si classib equor
os uent̃ros tolleriꝰ inastra nepotes
mpiũq urbiaabimꝰ. tumȩnia maqiu
agna para lõgũq fuge nelĩq laborẽ:
ut̾ande sedes. nõ ħ tͥ litora suasit
elius hauto cextȩ iusit cõsistere apollo.
Nt locus hȩsꝑiã grai cognoie dicunt.
ta antiqua porgis armisat ub e lȩ bȩ
taliã dixisse ducis de noĩ gentȩm.

Expanded text:
 unde laborum temptare auxilium iubeat; quo vertere cursus. Nox erat, et terris animalia somnus habebat: effigies sacrae divom Phrygiique Penates, quos mecum a Troia mediisque ex ignibus urbis extuleram, visi ante oculos adstare iacentis in somnis, multo manifesti lumine, qua se plena per insertas fundebat luna fenestras; tum sic adfari et curas his demere dictis: Quod tibi delato Ortygiam dicturus Apollo est, hic canit, et tua nos en ultro ad limina mittit. Nos te, Dardania incensa, tuaque arma secuti, nos tumidum sub te permensi classibus aequor, idem venturos tollemus in astra nepotes, imperiumque urbi dabimus: tu moenia magnis magna para, longumque fugae ne linque laborem. Mutandae sedes: non haec tibi litora suasit Delius, aut Cretae iussit considere Apollo. Est locus, Hesperiam Grai cognomine dicunt, tItaliam dixisse ducis de nomine gentem.
Abbreviated transcription (Latin):
L in quimꝰ ortigiȩ pot. pelagoq uolamꝰ.
B achatamq iugis naten uiridẽq dums si
Olearon. ⁊uueãq pharon s̃parsaq ꝑeqͦr
Cicladas. &e crebriꝰ logim̃ freta cõcia t̃ris
Nauticus exorit᷑ uarioc̾tamine clanior
Hortant᷑ socii cretã ꝓ auosq petamꝰ
ꝓ seqͥt᷑ surgenĩ apupi uent᷑ꝰ ęuͣtis:
& tandȩ̃ antiquis curetũ aclebu i oris.
Ergo audus murõ optate mober ur tis
Pgtimeã q uoco & letã cognornine geniẽ
Hoi tor amare focoᷤᷤ arcẽq a tollere tȩcti.
Iãq fere sico subductȩ lutore pupes:
Conibi is ariusq nouis oꝑatͣa uiuentꝰ Et
I ura domosq aba subito cũ tabnida m̃briꝰ
C orupto ceb tractu. miserandiq uenit
Linquebant dilces aĩmas auteg᷑ traheba̾t
Corpora tũ sberilis exuitre siriꝰ agros.
Hardebant hȩrbe & uctũ segȩs egͣ negabat. I

Expanded text:
quimus Ortygiae portus, pelagoque volamus, bacchatamque iugis Naxon viridemque Donysam, Olearon, niveamque Paron, sparsasque per aequor Cycladas, et crebris legimus freta consita terris. Nauticus exoritur vario certamine clamor; hortantur socii: Cretam proavosque petamus! Prosequitur surgens a puppi ventus euntis et tandem antiquis Curetum adlabimur oris. Ergo avidus muros optatae molior urbis, Pergameamque voco, et laetam cognomine gentem hortor amare focos arcemque attollere tectis. Iamque fere sicco subductae litore puppes; conubiis arvisque novis operata iuventus; iura domosque dabam: subito cum tabida membris, corrupto caeli tractu, miserandaque venit Linquebant dulcis animas, aut aegra trahebant corpora; tum sterilis exurere Sirius agros; arebant herbae, et victum se
Abbreviated transcription (Latin):
M axim̃ unde patͣ sirite auoita recorde
T eucrusretheas pͥmũ ẽ aduȩctꝰ ĩhoras.
bttuntq locũ reqno nõdũ iliñ iaries
ꝑ gameȩ steterant. habitali et ualib uni¬
hͣ ĩ nc mat̃ cultrix cibele conluna aqͣ gra
I dęuq nemꝰ. hinc fida silencia sacris.
de iuncti currũ dñe subiȩre leones:
S agite & diuũ dueunt quauissa sequam᷑
P l acȩm̃ uentos ce pͥnona regna petam̃:
Nec longo distãt cursumꝰ iupit̃ adsit
T excialux classȩ erȩthȩis sista moris.
S ic fatus m̃itos aris mactauit honorȩs.
ł aurũ neptuno. taurũ tͥ pulcher apolio.
L igrã hiemi pecudẽ xephiriᷤ felicib albã
Fama uolat. pullũ regniꝰᷤ cessise pat̾nis
I d ȩomenia ducg̃. dȩsertaq litom cren¬

Expanded text:
ecordor, Teucrus Rhoeteas primum est advectus in oras, optavitque locum regno. Nondum Ilium et arces Pergameae steterant; habitabant vallibus imis. hinc mater cultrix Cybeli Corybantiaque aera Idaeumque nemus; hinc fida silentia sacris, et iuncti currum dominae subiere leones. Ergo agite, et, divom ducunt qua iussa, sequamur; placemus ventos et Gnosia regna petamus. Nec longo distant cursu; modo Iuppiter adsit, tertia lux classem Cretaeis sistet in oris. Sic fatus, meritos aris mactavit honores, taurum Neptuno, taurum tibi, pulcher Apollo nigram Hiemi pecudem, Zephyris felicibus albam. Fama volat pulsum regnis cessisse paternis Idomenea ducem, desertaq
Abbreviated transcription (Latin):
A gredior. genibq ad uersȩ obluctor harrȩnȩ
E loquat. an sileã ⁊ gemitꝰ lacͥmabilis imo
Audit᷑ tumulo iuox ipodita fert ad auras:
uid miserũ hęnȩa laceras . nãparte sepulto.
Parte pias scelerare mͣanꝰ nametͥ troia
Ext̾nũ tulit. hautil eror inedestipite manat.
Hȩu fuge crudelis t̾ras. fuge litꝰ auaꝵ
Nã polidorus ega hic cõfixũ ferea texit
T eloꝵ seges. & iaculis in cͥͣsęuit acutis:
Tũ uͦ ancipiti m̃tẽ formidine p̃ssuł
Obstupiu stȩter̃ q come couer faucib¬
Hunc polidorũ auri cõdã cũ põdere magno.
Infelix pͥamus furtĩ mandarat alendu̾
Trȩicio rȩgi cͤu iã difideroe armis
Dardaniȩ cĩgiq urbẽ obsidione uoera:¬
I ille ut opes fractȩ teucrũ. refortuna recesit
Rȩs agam̃nonias uictriciaq arma secutus.
Fas omne aprũpit. polidoꝵ obtrũcat oe auro
U i potit᷑ qͥd nõ mortalia pectora cogis
A uri sacͥra fames: pꝰquã pauor osa relinqiud

Expanded text:
adgredior, genibusque adversae obluctor harenae— eloquar, an sileam?—gemitus lacrimabilis imo auditur tumulo, et vox reddita fertur ad auris: Quid miserum, Aenea, laceras? Iam parce sepulto; parce pias scelerare manus. Non me tibi Troia externum tulit, aut cruor hic de stipite manat. Heu, fuge crudelis terras, fuge litus avarum: nam Polydorus ego; hic confixum ferrea texit telorum seges et iaculis increvit acutis. Tum vero ancipiti mentem formidine pressus obstipui, steteruntque comae et vox faucibHunc Polidorum auri quondam cum pondere magno Infelix Priamus furtim Threicio regi, cum iam diffideret armis Dardaniae, cingique urbem obsidione videret. Ille, ut opes fractae Teucrum, et Fortuna recessit, res Agamemnonias victriciaque arma secutus, fas omne abrumpit; Polydorum obtruncat, et auro vi potitur. Quid non mortalia pectora cogis, auri sacra fames? Postquam pavor ossa reliquit,
Abbreviated transcription (Latin):
orti due pebũꝙ rem̾so a ncbifsȩ facio ꝙrtũ. re̾q oitimne ꝑ ando
gnouit ꝓ em abiqua ꝗpninosq parentis.
ȩq nouo uẽtrũ dȩceptũ ȩrrore locoꝵ
ũ memorat. nate iliacis exgrcite fatis
ola mͥ tales całis callandra canehat.
c̃repeto hȩc gn̾i portendere nr̃o.¬

Expanded text:
cio certum, remque ordine pando. Adgnovit prolem ambiguam geminosque parentes, seque novo veterum deceptum errore locorum. Tum memorat: Nate, Iliacis exercite fatis, sola mihi talis casus Cassandra canebat. Nunc repeto haec generi portendere
Abbreviated transcription (Latin):
S angmis orsacrii pat as aĩmãq sepulero
C õdimꝰ. ⁊ magna suppmũ uoce ciȩmꝰ
Inde ubi pͥma fideł pelãgo placataq uenti
D ant mana. & lonis crepitans uocat austͥat
D ed acunt sociinaues clitora cõplent:
ꝓ uehim̾ portu t̾req urbeiq rece ent:
S aera mari colit̾ medio g̃rissima tȩllus
N ereidũ matri & neptuno cͣhȩo:
Quã pͥus arritenęs oras xlitora cireũ
Errantẽ miconȩ celsa gẏaroq reuinaiti
I n motãq coli dedit ⁊ cõtęynere uentoł
Hiic feror hȩc fessos tuto placidisima porru
Accipit eglsi ueneram apollinis urbem
Rex aniꝰ tex idȩ̃ hoiũ phȩbiq sacerdoĩ
U t⁊is ꝯsaera redunit᷑ tĩpora sauro
O ꝯurrit. uetere anchisiȩ̃ agnoscit amicũ.
Iun gimꝰ hospicio dextras. & tecta subim̃:
Tẽpla deĩ satꝰ rienerabar structa uetusto.
& geñ & mansurã urbȩ. serua alt̃a troiȩ
ꝑ guina celiquias dana ũ atq inmitꝰ achilli
Qũc seqͥm̃ . quoue ire iubes. ubi ponere sedeͣ

Expanded text:
nis et sacri pateras, animamque sepulchro condimus, et magna supremum voce ciemus. Inde, ubi prima fides pelago, placataque venti dant maria et lenis crepitans vocat Auster in altum, deducunt socii navis et litora complent: provehimur portu, terraeque urbesque recedunt. Sacra mari colitur medio gratissima tellus Nereidum matri et Neptuno Aegaeo, quam pius arquitenens oras et litora circum errantem Mycono e celsa Gyaroque revinxit, immotamque coli dedit et contemnere ventos. Huc feror; haec fessos tuto placidissima portu accipit: egressi veneramur Apollinis urbem. Rex Anius, rex idem hominum Phoebique sacerdos vittis et sacra redimitus tempora lauro, occurrit; veterem Anchisen adgnovit amicum. Iungimus hospitio dextras, et tecta subimus. Templa dei saxo venerabar structa vetusto: et genus et mansuram urbem; serva altera Troiae Pergama, reliquias Danaum atque immitis Achilli. Quem se
Abbreviated transcription (Latin):
Inmsũ. saniẽ eructans &e frusta cruento
Psomnũ comita męro & nos magna p̾cati
Numina. sortitiq uicęs. una undiq cirtũ
F undim̾ & elo lum̃ terebram̃ acuto:
I ngens quõ toruasolũ sub fronte latebet.¬
I rgolicis clipei. aut phebee lãpadis iustar
de tandẽ leti sociaꝵ ulcimur umbras
p̾ sugite omiseri sugite atq ab litore sune̾
Fumpite¬
P ã qualis q̃tꝰq cauo poliphemꝰ in antro
Ianigeros claudit pecudes atq ubera p̃ssat
Sentũ alii curua ħ̃ habitant adlitora uulge
Infandi elelopes ⁊ altis montib errant
Tercia iã lunę se cornua lumine cõplent
Qũ uitã iisilius int̾ deserta ferarum.
Lustra domosq trabo uastosq ab rupe ciclopaᷤ
D ant rami ⁊ uulsis pascunt radicib herbe
Q mia colustralis hanc pͥmũ ad litora classe᷑
U os animã hãc pociꝰ quocũq su anite leto¬
U ix ea fatꝰ erat sũmo cũ monte iudemꝰ
Ipłũ uit̾ pecudes uasta se mole moue̾tẽ

Expanded text:
immensus, saniem eructans et frusta cruento immensus, saniem eructans et frusta cruento per somnum commixta mero, nos magna precati numina sortitique vices, una undique circum fundimur, et telo lumen terebramus acuto,— ingens, quod torva solum sub fronte latebat,Argolici clipei aut Phoebeae lampadis instar,— et tandem laeti sociorum ulciscimur umbras. Sed fugite, O miseri, fugite, atque ab litore funem rumpite. Nam qualis quantusque cavo Polyphemus in antro lanigeras claudit pecudes atque ubera pressat, centum alii curva haec habitant ad litora volgo infandi Cyclopes, et altis montibus errant. Tertia iam lunae se cornua lumine complent, cum vitam in silvis inter deserta ferarum lustra domosque traho, vastosque ab rupe Cyclopas dant rami et volsis pascunt radicibus herbae. Omnia conlustrans, hanc primum ad litora classem . Vos animam hanc potius quocumque absumite leto. Vix ea fatus erat, summo cum monte videmus ipsum i
Abbreviated transcription (Latin):
Iue hȩc de posita tandẽ formidine fat᷑:
S ũ paptria er itaca comes infelicis ulrter
Nõe achimenidęs troiã genitore damasco
Pauꝑe. mansisetq utinã fortuna ꝓfec
H ic me cũ trepidi crudęlia liminalinquͣt
Inmemorȩs socii uasto ciclopis in antro
Deseruȩre: domus saniȩ dapibq cruentiᷤ
Int̾ oppaca ingens ipse arduusq alta pulsat
Sidera dii taleͣ at̾ris auertite peste :
Nec uisłu facilis nec dictu effabilis ulli
Uiscerib miseroꝵ & sangine uescit᷑ atro:
U idi egomae duo de numo cũ corpora nr̃o
P̃nsa manu magna medio resupinꝰ in antro
Frangera ad saxũ. saniȩq asꝑsanatarent
L i mina: uidi atro cũ m̃bra flugicia tabo
M anderte & tepidi tremerent sub dentib art̾
Haud inpune qͥdẽ nec talia passus uhxes.
Oblitus ue suest itachus discrimine tanto:
Nã simul ex pletus dapib uinoq sepultus
Ceruicẽ inflexã possuit. iacuitq ꝑ antrũ

Expanded text:
Ille haec, deposita tandem formidine, fatur: Ille haec, deposita tandem formidine, fatur: Sum patria ex Ithaca, comes infelicis Ulixi, nomine Achaemenides, Troiam genitore Adamasto paupere—mansissetque utinam fortuna!—profectus. Hic me, dum trepidi crudelia limina linquunt, inmemores socii vasto Cyclopis in antro deseruere. Domus sanie dapibusque cruentis, intus opaca, ingens; ipse arduus, altaque pulsat sidera—Di, talem terris avertite pestem!— nec visu facilis nec dictu adfabilis ulli. Visceribus miserorum et sanguine vescitur atro. Vidi egomet, duo de numero cum corpora nostro prensa manu magna, medio resupinus in antro, frangeret ad saxum, sanieque aspersa natarent limina; vidi atro cum membra fluentia tabo manderet, et tepidi tremerent sub dentibus artus. Haud impune quidem; nec talia passus Ulixes, oblitusve sui est Ithacus discrimine tanto. Nam simul expletus dapibus vinoque sepultus cervicem inflexam posuit, iacuitque per antrum
Abbreviated transcription (Latin):
ũ subito esilius maciȩ cõfȩcta sup̃ma
gnoti noua forma uiri miserandaq cultu
cȩdit suplexq manꝰ adlitora tendit:
ȩspicimꝰ dira illiuues inmisaq barba
cõsertũ tegim̃ spinis at cet̾ra grauis.
ł quonda patriis ad troiã mils ĩ armis:
sq ubi dardanios. habit̾. & troia uidit
rma ꝓcul paulũ aspettu cõt̾rit̾ hęłit.
õtinuitq qͣdũ mox sȩsȩ adlitora p̃ceps
Tollite mȩ tȩucri. qualcũq ab ducite t̾ras.
Hoc sat erit. scio mȩ danais eclassib unũ
& bello iliacos fateor petisse penatęs:
ł quo si sceleris tantaẽ iniuria nr̃i
Pargite ine influctꝰ. uastoq ĩ mȩrgite po̾to:
Si ꝑeo. homunũ manib ꝑisse iuiuabit
Dixerat.&. genua ãplȩxus genibq uolutans
Hȩrȩbat. qui sit fari quo sangine crȩtus
ortam᷑ q̃ de inde agitet fortuna fatexi
Ipse pat̃ dertrã anohisses haud multa moratꝰ
D at iuuenratq anutiũ p̃sęti pignore firmat

Expanded text:
cum subito e silvis, macie confecta suprema, cum subito e silvis, macie confecta suprema, ignoti nova forma viri miserandaque cultu procedit, supplexque manus ad litora tendit. Respicimus: dira inluvies inmissaque barba, consertum tegumen spinis; at cetera Graius, et quondam patriis ad Troiam missus in armis. Isque ubi Dardanios habitus et Troia vidit arma procul, paulum aspectu conterritus haesit, continuitque gradum; mox sese ad litora praeceptollite me, Teucri; quascumque abducite terras; hoc sat erit. Scio me Danais e classibus unum, et bello Iliacos fateor petiisse Penatis; pro quo, si sceleris tanta est iniuria nostri, spargite me in fluctus, vastoque inmergite ponto. Si pereo, hominum manibus periisse iuvabit. Dixerat, et genua amplexus genibusque volutans haerebat. Qui sit, fari, quo sanguine cretus, hortamur; quae deinde agitet fortuna, fateri. Ipse pater dextram Anchises, haud multa moratus, dat iuveni, atque animum praesenti pignore firmat.
Abbreviated transcription (Latin):
Portis ab accessu uentoꝵ in motꝰ & ingens
Ipse. s horrificis iuxta sonat ethnariunĩ
Int̃dũq atra ꝓrũpit adȩthera nubẽ
t urbine fumantę piceo & candęte fauilla
a tollitq globos flamaꝵ. &sida lambit
I nt̾aũ scopulos auulsaq iuscera montis
e rigit. ȩructans liq̃factaq sar sub auras
c ũ gemitu glomerat fu̾doq erestuat imo
f ama ẽ encheladi semiustũ fulmine corpus
rgeri mole hac. ĩ gent̾ȩq insuꝑ ethnã
Inpositã ruptis flamã erpirare caminis.
s fessũ quocigns moute latꝰ ĩ trȩmere omẽ
or urmure trinacriã & cęlũ subterere fumo
N octe illã tecti silius ĩ mania monstra
ꝑ ferimꝰ. nec q̃ sonitũ doe causa iudgmꝰ:
ã nȩc erant austroꝵ ignȩs nec lucidꝰ gthra
Sideren polus: obscuro s nubila cęlo:
S lunaã in m̃bo nox intẽpesta tenebat:
ostera iãdiȩs pͥmo surgebat eo o¬
H umentẽq aurora polo dimouerat u̾brã.

Expanded text:
Portus ab accessu ventorum immotus et ingens Portus ab accessu ventorum immotus et ingens ipse; sed horrificis iuxta tonat Aetna ruinis; interdumque atram prorumpit ad aethera nubem, turbine fumantem piceo et candente favilla, attollitque globos flammarum et sidera lambit; interdum scopulos avolsaque viscera montis erigit eructans, liquefactaque saxa sub auras cum gemitu glomerat, fundoque exaestuat imo. Fama est Enceladi semustum fulmine corpus urgueri mole hac, ingentemque insuper Aetnam impositam ruptis flammam exspirare caminis; et fessum quotiens mutet latus, intremere omnem murmure Trinacriam, et caelum subtexere fumo. Noctem illam tecti silvis immania monstra perferimus, nec quae sonitum det causa videmus. Nam neque erant astrorum ignes, nec lucidus aethra siderea polus, obscuro sed nubila caelo, et lunam in nimbo nox intempesta tenebat. Postera iamque dies primo surgebat Eoo, umentemque Aurora polo dimoverat umbram:
Abbreviated transcription (Latin):
Cornua ue larar obuertimꝰ antẽ nar.
Graiugenũq domos suspettaq lĩqͥmꝰ arua
H inc si ñ herculei siuera ẽ fama terenti
Cęrnit᷑ atollit d̾iua latima cõtra.
Caulonisq arces & nauifragũ scylacȩ ũ
Tũ ꝓcul ȩffluctu trinacria cernit᷑ etiha
gemitũ ingentȩ pelagi pulsataq sara
Audimꝰ longȩ fractasq ablitore uoces
C̃aultantq uada atq ȩstu miscent᷑ i renȩ
& pat a nchissȩb nimur̃ hȩc illa carͥpois.
Hos helenꝰ scopulos hȩcsara þoreda canȩtut
Eripite osocii parit᷑q ĩ surgite ręmis.
Haud minꝰ ac uissi facui̾t pͥm̃q rudenteͣ
Cõtorsit lȩuas ꝓra palimirꝰ ad unoas:
L euã cc̃ta cohors remis uentisq petiuit.
Tollimͣ in celũ curuato qurgite ꝙ ioen
q uducta admanȩs imos desqͣdim̃ unda
ł scopili clamorẽ int̃ caua sata dedere :
⁊spumã elisa ce rorancia uidir̃ꝰ astra:
Interea fessos uentꝰ cũ sole reliquit
Iqnariq uȩ ciclopũ adlabim᷑ horis:

Expanded text:
cornua velatarum obvertimus antemarum, Graiugenumque domos suspectaque linquimus arva. Hinc sinus Herculei si vera est fama Tarenti cernitur; attollit se diva Lacinia contra, Caulonisque arces et navifragum Scylaceum. Tum procul e fluctu Trinacria cernitur Aetna, et gemitum ingentem pelagi pulsataque saxa audimus longe fractasque ad litora voces, exsultantque vada, atque aestu miscentur harenae. Et pater Anchises: Nimirum haec illa Charybdis: hos Helenus scopulos, haec saxa horrenda canebat. Eripite, O socii, pariterque insurgite remis! Haud minus ac iussi faciunt, primusque rudentem contorsit laevas proram Palinurus ad undas. laevam cuncta cohors remis ventisque petivit. Tollimur in caelum curvato gurgite, et idem subducta ad Manis imos desedimus unda. Ter scopuli clamorem inter cava saxa dedere: ter spumam elisam et rorantia vidimus astra. Interea fessos ventus cum sole reliquit, ignarique viae Cyclopum adlabimur oris.
Abbreviated transcription (Latin):
Aud secꝰ assidiuis hĩc atq hĩc uocib ħoberos
Tundit᷑. ⁊ magno ꝑsensit pectore curas
Tũc uͦ infelix fatis ext̾rita dioo
Mort̾e orat. tedet celi conuexa tueri
Q magis inceptũ ꝑagat. lucc̾q reliquat
Uidit turicremis cũdona in ponerae aris
Horrendũ dictu latices nigresc̾e̾ sacros.
Fussaq in obscenũ se u̾tere una cruorẽ
Hoc uisũ nulli nõ ipsi effãta sorori.
P̃ t̾rea suit intectis demarmore tẽplũ
Cõuigis antiqͥ miro qͦd honore colebat
Uellerib neueis ⁊ festa fronde reuinotũ.
Hĩc exaudiri uoces ⁊ u̾ba uocantis
Uisa uiri. nox eũ t̾ras obseura teneret.
Solaq culnunib ferali carmine bubo
eribili monitu honhorrificant. agit ipse

Expanded text:
haud secus adsiduis hinc atque hinc vocibus heros haud secus adsiduis hinc atque hinc vocibus heros tunditur, et magno persentit pectore curas; Tum vero infelix fatis exterrita Dido mortem orat; taedet caeli convexa tueri. Quo magis inceptum peragat lucemque relinquat, vidit, turicremis cum dona imponeret aris, horrendum dictu, latices nigrescere sacros, fusaque in obscenum se vertere vina cruorem. Hoc visum nulli, non ipsi effata sorori. Praeterea fuit in tectis de marmore templum coniugis antiqui, miro quod honore colebat, velleribus niveis et festa fronde revinctum: hinc exaudiri voces et verba vocantis visa viri, nox cum terras obscura teneret; solaque culminibus ferali carmine bubo rum terribili monitu horrificant. Agit ipse
Abbreviated transcription (Latin):
Cur mea oicta negat ouraᷤ dimite ĩ aure
Q uo ruit: extrenũ ħ misere det munꝰ ama̾ti t
Expectet facilẽq fugã uentoᷤq ferentes s
Nõ iã coniugiũ antiquũ quod ꝓdidit ero.
Nec pulero ut lacio careat regnũq relĩquã ⁊̃
Tẽpꝰ in ane peto. reqͥẽ ĩpaciũq furori.
O ũ mea me uictã doceat fortuna dolere.
Extremã hãe oro ueniã misere sororis
Quã mͥcũ dederiꝰ cumulatã morte remitã
Talib orabat. talesq miserima fletus
F ertq reffert soror. s nullis ille mouet᷑
Fletib aut uoces ullas tͣctabilis audit
Fata obstant. placidasq uiri dĩ obstrua ͬͤ
Ac uelut annosso ualidã cũ robore quercũ
Alpini boreȩ nẽ hĩe nc flatib illinc
Erure int̾ se e̾tãt. it stridor ⁊ alte
Cõsternũt t̾rã cõcusso stipite frondes
I psa herae scopulus ⁊ ꝗͣ tũ u̾tice ad auras
Ethereas. tantũ radice ĩ tartara tendit

Expanded text:
cur mea dicta neget duras demittere in auris. cur mea dicta neget duras demittere in auris. Quo ruit? Extremum hoc miserae det munus amanti: exspectet facilemque fugam ventosque ferentis. Non iam coniugium antiquum, quod prodidit, oro, nec pulchro ut Latio careat regnumque relinquat: tempus inane peto, requiem spatiumque furori, dum mea me victam doceat fortuna dolere. Extremam hanc oro veniam—miserere sororis— quam mihi cum dederit, cumulatam morte remittam. Talibus orabat, talisque miserrima fletus fertque refertque soror: sed nullis ille movetur fletibus, aut voces ullas tractabilis audit; fata obstant, placidasque viri deus obstruit auris. Ac, velut annoso validam cum robore quercum Alpini Boreae nunc hinc nunc flatibus illinc eruere inter se certant; it stridor, et altae consternunt terram concusso stipite frondes; ipsa haeret scopulis, et, quantum vertice ad auras aetherias, tantum radice in Tartara tendit:
Abbreviated transcription (Latin):
Quis tͥ tue dido cernenti talia sensus e
Q uosue dabas gemtꝰ cũ litora feru̾e late
Prospiceres. arce ex suma totũq uid̾es
Misceri ante ocłos tanticlimorib equor.
Inpbe amor. ad qͥd mortalia pectora cogiꝰ.
Ire iterũ in lacͥmas. i t̾rũ tẽptare p̃cando
Cogit᷑. ⁊ suplex aĩmos submitere amori.
Neqͥd inexꝑtũ frustra morit᷑a relinquat
Anna uides toto ꝓpari litore circũ
Undiq cõuenere. uocat iã carbasus auras
Pupib ⁊leti naute in posuere carinas
H ũc ogo si potui tantũ sꝑare oolorẽ ficẽ
⁊ ꝑfere soror pot̾o. misere ħ tn unuᷤ
Ex sequere anͦna mͥ. sola nã o ꝑfid ille
T e colere archanos etiã tͥ cred̾e sensus
S ola uiri molles aditꝰ ⁊ tẽpora noras
I soror atq hostẽ suplex affare suꝑbũ
N õ ego cũ danais tͦianã excind̾e̾ gente̾¬
Aulide iurauu. classẽ ue ad ꝑgama msi
Nec patͥs anchisȩ cuieres manesue reuelli

Expanded text:
Quis tibi tum, Dido, cernenti talia sensus? Quis tibi tum, Dido, cernenti talia sensus? quosve dabas gemitus, cum litora fervere late prospiceres arce ex summa, totumque videres misceri ante oculos tantis clamoribus aequor? Improbe Amor, quid non mortalia pectora cogis? Ire iterum in lacrimas, iterum temptare precando cogitur, et supplex animos submittere amori, ne quid inexpertum frustra moritura relinquat. Anna, vides toto properari litore; circum undique convenere; vocat iam carbasus auras, puppibus et laeti nautae imposuere coronas. Hunc ego si potui tantum sperare dolorem, et perferre, soror, potero. Miserae hoc tamen unum exsequere, Anna, mihi. Solam nam perfidus ille te colere, arcanos etiam tibi credere sensus; sola viri mollis aditus et tempora noras. I, soror, atque hostem supplex adfare superbum: non ego cum Danais Troianam exscinderAulide iuravi, classemve ad Pergama misi, nec patris Anchisae cineres Manisve revelli,
Abbreviated transcription (Latin):
& cũ frigida mors aĩa seduxerit artus
m̃ib u̾bra locis adero. dabis ĩpbe penas
Audiã: ⁊ hec manes ueniae mͥ fama sub imos
His mediũ dictis sermont̃ ab rupit ⁊ auras
Egra fugit. seq ex oclis au̾tit ⁊ auffert
Linquens multa nietu contantẽ imultaꝑa̾tt
Si cere sucipiunt famule collapsaq m̾bra
Marmoreo refferu̾t thalamo stisq reponĩt
A t piꝰ eneas quã lenire dolentẽ
So lando cupit. n dictiᷤ au̾tere curas
M ulta gemens. magnoq aĩnu̾ labefactꝰ amore
Deducunt toto naues. natat uneta carina
Frontdentesq ferũt. i robora sillius
In fabrieata fuge studio
Migrantes cernas totaq ex urbe ruentes
c uelut ĩgentẽ fonuce farris aceru̾u
ũ populant. hiemis memores tactoq reponũt
It ngrũ cãpis agm̃ p̃dãq ꝑ herbas
Conuectant calle angusto. pars grãdia trudũt
O bnixe prur humeri pars agnuna cogũt
Castigi̾tq moras. oꝑe om̃is semita feruoe

Expanded text:
et, cum frigida mors anima seduxerit artus, et, cum frigida mors anima seduxerit artus, omnibus umbra locis adero. Dabis, improbe, poenas. Audiam et haec Manis veniet mihi fama sub imos. His medium dictis sermonem abrumpit, et auras aegra fugit, seque ex oculis avertit et aufert, linquens multa metu cunctantem et multa parantem dicere. Suscipiunt famulae, conlapsaque membra marmoreo referunt thalamo stratisque reponunt. At pius Aeneas, quamquam lenire dolentem solando cupit et dictis avertere curas, multa gemens magnoque animum labefactus amore,deducunt toto naves: natat uncta carina; frondentisque ferunt remos et robora silvis infabricata, fugae studio. Migrantis cernas, totaque ex urbe ruentis. Ac velut ingentem formicae farris acervum cum populant, hiemis memores, tectoque reponunt; it nigrum campis agmen, praedamque per herbas convectant calle angusto; pars grandia trudunt obnixae frumenta umeris; pars agmina cogunt castigantque moras; opere omnis semita fervet.