comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicatorum suorum uoce locutus ẽ: ut corda
adhuc carnalia carnis lingua pulsaret: &¬
tanto facilius insueta ꝑciperent: quanto ea
ꝑsonitum consuetȩ uocis audirent. At post¬
quam ꝑ mortem inpuluerem caro resoluitur.
& ꝑ resurrectionem puluis animatur: tunc
de dõ audire uerba non quȩrimus: qr unũ
sonat: quanto & mentes nrãs ui intimȩ illus.¬
trationis penetrat. Sublatis namq ortis &
occidentib uerbis: quasi quidam sonus et̃nȩ
p̃dicationis fit. ipsa imago internȩ uisionis.
Unde recte nunc ad beatum iob dñs dicit.
Quis enarrauit celoꝵ rationem: & concentũ
celi quis dormire facist: Quid enĩ cȩlorum
racio accipit᷑. nisi uis suꝑna secretorum: Qa
ꝑceli concentũ: nisi concors p̃dicantiũ sermo
signatur. : Conditor gͥ nr̃ cum cȩlorum ratio¬
nem narrare ceꝑit. dormire cęli concentum
facit: quia cum iam nobis ꝑspeciem oftendi¬
tur.⁊ nimirũ p̃dicantium uerba subtrahtin¬

Expanded text:
praedicatorum suorum voce locutus est, ut corda praedicatorum suorum voce locutus est, ut corda adhuc carnalia carnalis lingua pulsaret, et tanto facilius insueta perciperent, quanto ea per sonitum consuetae vocis audirent. At postquam per mortem in pulverem caro resolvitur, et per resurrectionem pulvis animatur, tunc de Deo audire verba non quaerimus, quia unum sonat quanto et mentes nostras vi intimae illustrationis penetrat. Sublatis namque fortis et occidentibus verbis, quasi quidam sonus aeternae praedicationis fit ipsa imago internae visionis. Unde et recte nunc ad beatum Job Dominus dicit: Quis enarrabit coelorum rationem, et concentum coeli quis dormire faciet? Quid enim coelorum ratio accipitur, ncoeli vero concentum, concors praedicantium sermo signatur. Conditor igitur noster cum coeli rationem enarrare coeperit, Dormire concentum coeli facit, quia cum, jam nobis per speciem ostenditur, nimirum praedicantium verba subtrahun
Abbreviated transcription (Latin):
te uugilee. & dormientes ad uigilias sub qui¬
bdam clamoris ꝓuectib uocet: & ut pecca¬
torum tenebras priꝰ caute discutiat. & discre¬
te postmodum lucẽ p̃dicatioĩs ostendat: ut
singulis uxta modũ & tpĩa congruat. & simul
omnib quȩ illos sequantur ostendat: Unde
ad tanta & tam subtiliter tenditur: nisi intͥn¬
secus ab eo aquo est conditus doceatur: Quia
gͥ laus tante intelligentiȩ non p̃dicatoris uirt᷑
ẽ. sed auctoris: recte ꝑ eundem auctorẽ dicit᷑.
Uel quis dedit gallo intelligentiam: Acsi di¬
ceret. nisi ego: qui doctorum mentes quas
mire ex nichilo condidi. ad intelligenda quȩ
occulta sunt mirabilius instruxiͦ Inde be¬
ne ut in dictis p̃dicantiũ non solum inspira-¬
torem se intelligentiȩ. sed ẽe atictorem locutio
cũ sese nobis ꝑ speciem ostenderit subtrahit:
dormire faciet: In hac enim uita infirmita.¬
ti nrẽ dñs non aꝑta specie maiestatis suȩ. sead

Expanded text:
te vigilet, et dormientes ad vigilias sub quite vigilet, et dormientes ad vigilias sub quibusdam clamoris proventibus vocet, ut et peccatorum tenebras prius caute discutiat, et discrete postmodum lucem praedicationis ostendat, ut singulis juxta modum et tempora congruat, et simul omnibus, qui illos sequantur ostead tanta et tam subtiliter tenditur, nisi intrinsecus ab eo a quo est conditus doceatur? Quia ergo laus tantae intelligentiae non praedicatoris virtus est, sed auctoris, recte per eumdem auctorem dicitur: Vel quis dedit gallo intelligentiam? Ac si diceret: Nisi ego, qui doctorum mentes quas mire ex nihilo condidi ad intelligenda quae occulta sunt mirabilius instruxi. Unde bene ut in dictis praedicantium non solum inspiratorem se intelligentiae, sed etiam auctorem locutioncum sese nobis per speciem ostenderit subtrahit, coaeternus.---In hac enim vita infirmitati nostrae Dominus non aperta specie majestatis suae, sed
Abbreviated transcription (Latin):
excutit: & semee ipsum feriens iugilantiore m
reddit. Q uod pat ent̾ cernimus: si scoꝵ p̃di
catorum uitam uigilant̾ uidemus. Ipsi quip¬
pe cum uerba p̃dicationis monent. priꝰ se in
scĩs actionib exercent: ne in sem&e ipsis torpen¬
tes ope. alios ercitent uoce. Sed ante. se ꝑsul¬
limia facta excutiunt: & tunc ad bene agen¬
dum alios sollicitos redunt. Prius cogita¬
tiontim alis sem& ipsos feriunt: quia quic¬
quid in se inutilit̃ torpet. sollicita inuestiga¬
tione dep̃hendunt: districta anmaduerfio¬
ne corrigunt. Prius sua punire fletib curatt:
& tunc quȩ aliorum sunt punienda denun¬
tiant. Priꝰgͦ alis insonant. quã cantus emit¬
tant: quia antequã uerba exhortationis ꝓfe¬
rant: omne quod locuturi sunt oꝑib clamast.
Et cum ꝑ fecte insem& ipsis uigilant: tunc
dormientes alios ad uigilias uocant. Sed unde
hec tanta doctori intelligentia. ut & sibi ꝑfec-¬

Expanded text:
excutit, et semetipsum feriens, vigilantiorem excutit, et semetipsum feriens, vigilantiorem reddit. Quod patenter ccatorum vitam vigilanter videamus. Ipsi quippe cum verba praedicationis movent, prius se in sanctis actionibus exercent, ne in semetipsis torpentes opere, alios excitent voce; sed ante se per sublimia facta excutiunt, et tunc ad bene agendum alios sollicitos reddunt. Prius cogitationum alis semetipsos feriunt, quia quidquid in se inutilittione deprehendunt, distincta animadversione corrigunt. Prius sua punire fletibus curant, et tunc quae aliorum sunt punienda denuntiant. Prius ergo alis insonant, quam cantus emittant, quia antequam verba exhortationis proferant omne quod locuturi sunt, operibus clamant. Et profecto dum in semetipsis vigilant, tunc dormientes alios ad vigilias vocant. Sed unde haec tanta doctori intelligentia, ut et sibi perfec
Abbreviated transcription (Latin):
cere de regno subtilit᷑ dulcia libeat: qui pͥus
moysen expͥmitur: cũ ad ꝓducendum exer¬
citum tubȩ dangere concisius iubentur. Scp¬
tum namq est. fac tibi duas tubas argenteas
auctiles. Et paulopost. Cum concisus clangor
increpuerit: mouebuntur castra. Pduas enĩ
tubas exercitus ducitur: quia ꝑduo p̃cepta ca¬
ritatis ad ꝓ cinctum fidei populus uocatur. Que
iccireo argenteȩ fieri precipiuntur: ut p̾hca¬
torum uerba lucis nitore pateant: & auditorũ
mentem. nulla sun obscuritate confundant. Ic¬
cireo aut̃ ductiles: q necesse ẽ. ut hii qui uen¬
turam uitam p̾dicant. tribulationum p̃senti¬
um tunsionib crescant. Bene aut̃ r. cũ con¬
cisus clangor increpuerit.mouebuntur castra :
ꝙ nimirum p̃dicationis sermo cum subtilius
ac minutius agitur: auditoꝵ corda contra
teptationum certamina ardentius ercitantur:
Est adhuc aliud ingallo sollerter intuenũ:
quia cum iam edere cantus parat. prius alas

Expanded text:
cognoscere subtiliter dulcia libeat, qui prius cognoscere subtiliter dulcia libeat, qui prius Moysen exprimitur, cum ad producendum exercitum tubae clangere concisius jubentur. Scriptum namque est: Fac tibi duas tubas argenteas ductiles Num. X, 2. Et paulo post: Cum concisus clangor increpuerit, movebuntur castra Ibid, 5. Per duas enim tubas exercitus ducitur, quia per duo praecepta charitatis ad procinctum fidei populus vocatur. Quae idcirco argenteae fieri praecipiuntur, ut praedicatorum verba lucis nitore pateant, 963 et auditorum mentem nulla sui obscuritate confundant. Ductiles, quia necesse est ut qui venturam vitam praedicant tribulationum praesentium tunsionibus crescant. Bene autem dicitur: Cum concisus clangor increpuerit, movebuntur castra , quia nimirum praedicationis sermo cum sac minutius agitur, eo auditorum corda contra tentationum certamina ardentius excitantur. » Est adhuc aliud in gallo solerter intuendum, quia cum jam edere cantum parat, prius alas
Abbreviated transcription (Latin):
tiores edere cantus sol&. Cum uͦ matutinum
iam tempus appropinquat: leniores & mituiti¬
ores omĩmodo uoces format. In quib galli
huius intelligentia quid nob̃ insinuat: conside¬
rata p̃dicatorum discretio demonstrat. Qui cũ
iniquis adhuc mentib p̾dicant. altis & magnis
uocib etern iudicii t̾rores intimant: quĩa
uidelic& quasi in ꝓfundȩ noctis tenebris
clamant. Cum uero iam auditorum stioꝵ
cordib. ueritatis lucem adesse cognoscunt:
clamoris sui magnitudinẽ. inlenitatem dulce.¬
ainis uertunt: & non tam illa quȩ sunt de
penis t̾ribilia. quam ea quȩ sunt blanda de pre¬
miis proferunt. Qui etiam minutis tunc uocib
cantant: quia ꝓpinquante mane. subtilia queq
de mysteriis p̃dicant: ut sequaces sui eo minu¬
tiora queq de cȩlestib audiant: quo luci ueri¬
tatis appropinquant. Et quos dormientes lon¬
or delectat: quatinus correcto cuilib& cognos

Expanded text:
tiores edere cantus solet, cum vero matutinum tiores edere cantus solet, cum vero matutinum jam tempus appropinquat, leniores et minutiores omnimodo voces format. In quibus galli hujus intelligentia quid nobis innuat considerata praedicatorum discretio demonstrat. Qui cum iniquis adhuc mentibus praedicant, altis et magnis vocibus aeterni judicii terrores intimant, quia videlicet quasi in profundae noctis tenebris clamant. Cum vero jam auditorum suorum cordibus veritatis lucem adesse cognoscunt, clamoris sui magnitudinem in lenitatem dulcedinis vertunt, et non tam illa quae sunt de poenis terribilia quam ea quae sunt blanda de praemiis proferunt. Qui etiam minutis tunc vocibus cantant, quia appropinquante mane subtilia quaeque de mysteriis praedicant, ut sequaces sui eo minutiora quaeque de coelestibus audiant, quo luci veritatis appropinquant, et quos dormientes lones delectet; quatenus correcto cuilibet de regno
Abbreviated transcription (Latin):
alit᷑ qui deserunt. nec tamen plangunt. Alit᷑
qui illicita quȩ faciunt. &̃ laudant: alit qui
accusant praua. nec tamen deuitant. Alit̃
qui repentina concupiscentia suꝑantur:atꝙ
alit̃ qui inculpa ex consilio ligantur. Aliter
qui licce minima. crebro tamen illicita faci¬
unt: atq alit̃ qui se aparuis custodiunt: sed
aliqñ in grauib demerguntur. Alit̾ quibo¬
na nec inchoant: alit̾ qui inchoata minime
consũmant. Alit̾ qui mala occulte agunt.
& bona publice: alit̾ quibona quȩ faciunt
absconatunt: & tamen quib lam factis puib¬
lice mala dese opinari ꝑmittunt. Et quidem
ae singulis quisit admonitionis oido subtiliter
insimiare debuimus: sed formidata locutiõis
prolixitate prepedimur. Auctore aut̃ ao.in
alio oꝑe id explere appetit animus: sicam̃ labo¬
riose hunis uitȩ adhuc aliquantulum restatie¬
huius intelligentia considerare debeamus.:
qr ꝓfundiorib horis noctis ualentiores ac ꝓduc¬

Expanded text:
aliter qui deserunt, nec tamen plangunt; aliter aliter qui deserunt, nec tamen plangunt; aliter qui illicita quae faciunt etiam laudant, aliter qui accusant prava nec tamen devitant; aliter qui repentina concupiscentia superantur, aliter qui in culpa ex consilio ligantur; aliter qui licet minima, crebro tamen illicita faciunt, atque aliter qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur; aliter qui bona nec inchoant, aliter qui inchoata minime consummant; aliter qui mala occulte agunt, et bona publice, aliter qui bona quae faciunt abscondunt, et tamen quibusdam factis publice mala de se opinari permittunt. Et quidem de singulis quis sit admonitionis ordo subtiliter insinuare debuimus, sed formidata locutionis prolixitate praepedimur. Auctore autem Deo in alio opere id explere appetit animus, si tamen laboriosae hujus vitae adhuc aliquantulumhujus intelligentia considerare debeamus, quia profundioribus horis noctis valentiores ac produc
Abbreviated transcription (Latin):
ut nec ꝑflagella corrigantur. Alit̾ nimis taciti:
alit᷑ multiloquio uoacantes. Alit̾ timidi: aliter
audaces. Aliter pigri: aliter p̃cipites. Aliter
buunt: aliter qui aliena raꝑe contendunt. Au¬
ter qui nec aliena rapiunt. nec sua largiuntur:
alit̾ qui & ea quȩ habent sua tribuunt. & alie¬
na raꝑe non desistunt. Alit̃ discordes: aliter
pacati. Aliter seminantes urgia: alit̾ pacifici.
Aliter aqmonendi sunt qui sacrȩ legis uerba
non recte intelligunt: aliter qui recte quidẽ
tio uł ȩtas ꝓhib&e: & tam̃ prȩcipitatio impel¬
lit. Aliter qui in hoc quod temporalit̾ appetui.
ꝓsperantur: aliter qui quidem quȩ mundi
sunt concupiscunt: sed tam̃ aduersitatis
labore fatigantur. Alit̾ conugiis obligati:
alit̃ coniugii nerib liberi. Alit̃ ad mixtionẽ
carnis exꝑti: alit̾ ignorantes. Aliter qui pec¬
cata depłorant oꝑum: alit̾ qui cogitationũ.
Aliter qui cõmissa plangunt. nec tam̃ deseruis:

Expanded text:
ut nec per flagella corrigantur; aliter nimis taciti, ut nec per flagella corrigantur; aliter nimis taciti, aliter multiloquio vacantes; aliter timidi, aliter audaces; aliter pigri, aliter praecipites; aliter buunt, aliter qui aliena rapere contendunt; aliter qui nec aliena rapiunt, nec sua largiuntur, aliter qui et ea quae habent sua tribuunt, et aliena rapere non desistunt; aliter discordes, aliter pacati; aliter seminantes jurgia, aliter pacifici; aliter admonendi sunt qui sacrae legis verba non recte intelligunt, aliter qui recte quidem tio vel aetas prohibet, et tamen praecipitatio impellit; aliter qui in hoc quod temporaliter appetunt prosperantur, aliter qui quidem quae mundi sunt concupiscunt, sed tamen adversitatis labore fatigantur; aliter conjugiis obligati, aliter a conjugii nexibus liberi; aliter commistionem carnis experti, aliter ignorantes; aliter qui peccata deplorant operum, aliter qui cogitationum; aliter qui commissa plangunt, nec tamen deserunt;
Abbreviated transcription (Latin):
gruat: & tamen a cõmunis edificationis arte
numquã recedat. Quid enim sunt intente
mentes auditorũ : nisi quasi quedam in cỹ¬
thara tensiones strate chordarum: quas tan¬
gendi artifex. ut non sibima ipsi dissimile
canticum faciat. dissimilit̾ pulsat: E iccirco
chordȩ consonam modulationẽ reddunt: qͥa
uno quidẽ plectro. sed non uno impulsu feri¬
tintur. Unde & doctor quisq ut in una cunc¬
dos urtute caritatis ȩdificet: ex una doctrina
nonuna eademq exhortatione tangere corda
prelati. Aliter serui: alit̃ domini. Aliter
huius mundi sapientes: aliter hebetes.
Auter inpudentes: aliter uerecundi. Alit̾ ꝓterur:
aliter pusillammes. Alit̾ impacientes: aliter pa¬
tientes. Alit̃ beniuoli: alit᷑ inuidi. Alit̾ simpli¬
ces: alit̃ impuri. Aliter incolumes: alit̾ egri.
aliter qui flagella mȩtuunt. & ꝓptea innocent᷑
tuuunt: alit̾ qui sic in iniquitate duruerunt.

Expanded text:
gruat, et tamen a communis aedificationis arte gruat, et tamen a communis aedificationis arte nunquam recedat. Quid enim sunt intentae mentes auditorum, nisi quasi quaedam in cithara tensiones stratae chordarum? quas tangendi artifex, ut non sibimetipsis dissimile canticum faciant, dissimiliter pulsat. Et idcirco chordae consonam modulationem reddunt, quia uno quidem plectro, sed non uno impulsu feriuntur. Unde et doctor quisque, ut in una cunctos virtute charitatis aedificet, ex una doctrina, sed non una eademque exhortatione tangere corda er praelati, aliter subditi hujus mundi sapientes, aliter hebetes; aliter impudentes, aliter verecundi; aliter protervi, aliter pusillanimes; aliter impatientes, aliter patientes; aliter benevoli, aliter invidi; aliter simplices, aliter impuri; aliter incolumes, aliter aegri; aliter qui flagella metuunt, et propterea innocenter vivunt; aliter qui sic in iniquitate duruerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s quisq p̃dicator pͥus in auditorib suis quali¬
tatem uitȩ consid̾at: & tunc demũ ad erudien-
dum congruam uocẽ p̃dicatiõis format. Quasi
enim horas noctis discernere ẽ: peccatorũ meri¬
ta diiudicare. Quasi horas noctis discernere ẽ:
actionum tenebras apta increpationis uoce cor¬
riꝑe. Gallo itaq intelligentia desuꝑ tribuitur:
quia doctori ueritatiꝰ. discretionis uirtus ut no¬
uerit quib. quid. quando. uł quomodo infe
demq cunctis exhortatio cõnuenit: quia nec
cunctos par morum qualitas astringit. Sepe
aut̃ aliis officiunt: quȩ aliis prosunt. Nam
& plerumq herbȩ quȩ hec animalia reficitut:
alia occidunt. Et lenis sibilus equos mitigat:
catulos instigat. Et medicamentum qđ hunc
morbum imminuit: alteri uires iungit. Et
panis qͥuitam fortium roborat: paruulorum
tiecat. ꝓ qualitate gͥ audientium formari de-¬
bet sermo doctorũ: ut & ad sua singulis con¬

Expanded text:
sanctus quisque praedicator in auditoribus suis prius qualisanctus quisque praedicator in auditoribus suis prius qualitatem vitae considum congruam vocem praedicationis format. Quasi enim horas noctis discernere est peccatorum merita dijudicare, quasi horas noctis discernere est actionum tenebras apta increpationis voce corripere. Gallo itaque intelligentia desuper tribuitur, quia doctori veritatis, virtus discretionis, ut noverit, quibus, quid, quando, vel quomodo inferdemque cunctis exhortatio convenit, quia nec cunctos par morum qualitas astringit. Saepe enim aliis officiunt quae aliis prosunt. Nam et plerumque herbae quae haec animalia reficiunt, alia occidunt; et lenis sibilus equos mitigat, catulos instigat; et medicamentum quod hunc morbum imminuit, alteri vires jungit; et panis qui vitam fortium roborat, parvulorum necat. Pro qualitate igitur audientium formari debet sermo doctorum, et ad sua singulis con
Abbreviated transcription (Latin):
sapientia diuinitus inspirata in usceribus
hominis ponitur: qr nimirum quantũ ad
electoꝵ numerum expectat. non in solis uo¬
cib sed etiam insensib datur: ut iuxta qđ
loquitur lingua. uiuat conscientia: & lux
enis tanto clarius resplendeat insuꝑficie.
quanto uerius mardescit in coide. Magni¬
aut̃ laboris ẽ. hoc quod additur. uel quis
dedit gallo intelligentiam: subtiliori ad¬
huc expositione discutere. Intelligentia qͥp¬
pe doctorum. tanto esse subtilioi debes. qͣn¬
to se ad penetranda muisibilia exercet:
quanto nil materiale discutit: quanto &
ꝑuocem corporis loquens. omne qdđ est cor-¬
poris transit. Q ue ꝓfecto nullatemuis sũmis
congrueret: nisi eam cantãte gallo. id est p̃di¬
cante doctore. ipse sũmorũ conditor ininistrar&.
Intelligentiã quoq gallus accipit. ut prius
nocturni temporis horas discutiat. & tunc de¬
mũ uocem excitationis emittat: quia uidelic&.

Expanded text:
sapientia divinitus inspirata in visceribus sapientia divinitus inspirata in visceribus hominis quia nimirum quantum ad electorum numerum spectat, non in solis vocibus, sed etiam in sensibus datur, ut juxta quod loquitur lingua vivat conscientia, et lux ejus tanto clarius resplendeat in superficie quanto verius inardescit in corde. autem laboris est hoc quod additur: Vel quis dedit gallo intelligentiam, subtiliori adhuc expositione discutere. Intelligentia quippe doctorum tanto esse subtilior debet, quanto se ad penetranda invisibilia exercet, quanto nil materiale discutit, quanto et per vocem corporis loquens, 961 omne quod est corporis transit. Quae profecto nullatenus summis congrueret, nisi cantanti eam gallo, id est praedicanti doctori, ipse summorum conditor ministraret. Intelligentiam quoque gallus accepit, ut prius nocturni temporis horas discutiat, et tunc demum vocem excitationis emittat, quia videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpꝰ uicȩ p̾sentis. ipsa illi fallatia ꝓsperatur:
sicut de eo sub antiochi specie ꝑdamihelem
dictumẽ. Robur datũ ẽ. ei contra iuge sacri¬
ficium: propt᷑ peccata. Et ꝓsternetur ueritas
in terra: & faciet & ꝓsperabitur. Quod salo¬
mon ait. incedit felicit᷑: hoc damel dicit. ꝓspe¬
rabitur. Iuxta hoc itaq testimoniũ quo ꝑsa
lomonem dr gallus succinctus lumbos: apte
etiam hoc loco gallum scõs p̃dicatores accipimꝰ.
Ad se ergo cuncta referens ds̃ : dicit. Quis po¬
suit iniscerib hominis sapientiam: uel qͥs
dedit gallo intelligentiã: Acsi diceret. In cor
hominis humana sapientis suꝑnȩ sapientiȩ
grãm quis infudit: uł ipsis scĩs p̃dic̃atorib
quis. nisi ego intelligentiam dedi. ut sciant
quando. uel quib debeant uenturum ma¬
ne nuntiare: Iccirco enim quando & quid
agant sentiunt: quia hoc intͥnsecus me reue-¬
lante cognoscunt. Notandum uero est qđ

Expanded text:
tempus vitae praesentis ipsa illi fallacia prosperabitur, tempus vitae praesentis ipsa illi fallacia prosperabitur, sicut de eo sub Antiochi specie per Danielem dictum est: Robur datum est ei contra juge sacrificium, propter peccata, et prosternetur veritas in terra, et faciet et prosperabitur . Quod Salomon ait: Incedit feliciter, hoc Daniel dicit prosperabitur. Juxta hoc itaque testimonium quod per Salomonem dicitur: Gallus succinctus lumbos , apte etiam hoc loco gallum sanctos praedicatores accipimus. Ad se ergo cuncta referens Dominus dicit: Quis posuit in visceribus hominis sapientiam? vel quis dedit gallo intelligentiam? Ac si diceret: In cor hominis humana sapientis supernae sapientiae gratiam quis infudit? vel ipsis sanctis praedicatoribus quis, nisi ego, intelligentiam dedit, ut sciant quando vel quibus debeant venturum mane nuntiare? Idcirco enim quando et quid agant sentiunt, quia hoc intrinsecus me revelante cognoscunt. Notandum vero est quod
Abbreviated transcription (Latin):
tum sribdidit dicens. Et qui stultus apparint
posiquam eleutuis ẽ in sullime. Si enimintel¬
iexissae: drrimposuiss manum. Iꝑse quipe in
aillime eleuabitur: cum dm se eẽ mentietur.
S eleuatus in sullime stultus apparebit: quia
in iplã eleuatione sua ꝑ aduentum ueri iudicis
deficiet. Quod si intellexiss. ori imposuisse ma¬
num: iaẽ. si scpplicium suum cũ suꝑbire exor¬
sus ẽ. p̃uidiss & bene aliqñ conditus. in tantȩ
iactatione suꝑbiȩ non ftissi&e elȩuatus. De quo
ne qua quã moueat. quod supiꝰ dictum est
quartum quod incedit felicit᷑. Eria quippe
incedere bene dixit: & quartũ feliciter.
Non enim omẽ quod felicit᷑ bene: neq in
bac uita omne quod bene. felicit᷑. Nam leo.
gallus. & aries bene incedunt. sed non hic fe¬
licit᷑: quia ꝑsecutionũ bella patiunt᷑. Quar¬
tum uero felicit᷑. & non bene incedit: quia
infallatia sua antixp̃e gradit᷑. sed uxta breue

Expanded text:
tum subdidit dictum subdidit dicpostquam elevatus est in sublime. Si enim intellexisset, ori imposuisset manum . Ipse quippe in sublime elevabitur, cum Deum se esse mentietur. Sed elevatus in sublime stultus apparebit, quia in ipsa elevatione sua per adventum veri judicis deficiet. Quod si intellexisset, ori imposuisset manum; id est, si supplicium suum cum superbire exorsus est praevidisset, bene aliquando conditus in tantae jactationem superbiae non fuisset elatus. De quo nequaquam moveat quod superius dictum est: Quartum quod incedit feliciter . Tria quippe incedere bene dixit, et quartum feliciter. Non enim omne quod feliciter, bene; neque in hac vita omne quod bene, feliciter. Nam leo, gallus, et aries bene incedunt, sed non hic feliciter, quia persecutionem bella patiuntur. Quartum vero feliciter, et non bene incedit, quia in fallacia sua Antichristus gradietur, sed juxta breve
Abbreviated transcription (Latin):
tes. Qui succincti lumbos sunt: qr amenbris
seus lupx uriȩ fluxa restringunt. In lumbis qͥp
Quem alium hoc loco arietem accipimus. nisi
primũ intra ȩccłam ordinẽ sacerdotũ. de quib
seriptum ẽ. afferte dnõ filios arietum: qui per
exempla sua gradientem ppł̃m. quasi subse quen¬
tem ouiũ gregem trahunt: Quib spiritaliter
recteq uiuentib nullus rex sufficit omnino
resistere: quia quilib& ꝑsecator obui&. inten¬
tionẽ eorum non ual& ppedire. Sciunt enĩ
ad eum quem desiderant. & anxie currere:
& moriendo ꝑuenire. Ponitur gͦ leo primus.
scałs gallus: t̾cuis aries. Apꝑaruit emmxp̃c:¬
demde scĩ p̾dicatores apłi: & tunc demũ sp̃ita¬
les patres eccłarum prepositi iudelic&. sedu¬
ces gregum: qr doctores sequentium populoꝵ
S hȩc adhuc melius affirmamus: sieiusdem
loci ẽ reliqua exponendo subicimus. Nam q
post hec & antixp̃c apparebit: hoc illic quar¬

Expanded text:
tes. Qui succincti lumbos sunt, quia a membris tes. Qui succincti lumbos sunt, quia a membris suis luxuriae fluxia restringunt. In lumbis quipQuem alium hoc loco arietem accipimus nisi primum intra Ecclesiam ordinem sacerdotum? De quibus scriptum est: Afferte Domino filios arietum ; qui per exempla sua gradientem 960 populum, quasi subsequentem ovium gregem trahunt. Quibus spiritaliter recteque viventibus nullus rex sufficit omnino resistere, quia quilibet persecutor obviet, intentionem eorum non valet praepedire. Sciunt enim ad eum quem desiderant, et anxie currere, et moriendo pervenire. Ponitur ergo primus leo, secundus gallus, tertius aries. Apparuit enim Cdeinde sancti praedicatores apostoli, et tunc demum, spirituales Patres Ecclesiarum praepositi, videlicet duces gregum, quia ductores sequentium populorum. Sed haec adhuc melius affirmamus, si ejusdem loci etiam reliqua exponendo subjicimus. Nam quia post haec et Antichristus apparebit, hoc illic quar
Abbreviated transcription (Latin):
loco alii. galli noĩe designantur. nisi modo
alio repetiti idem p̃dicatores scĩ: qui inter
tenebras uitȩ p̾sentis student uenturã lucẽ
p̃dicando. quasi cantando nuntiare . Dicunt
enim. Nox p̾cessit: dies aut̃ appropinquaui.
Aui uocib suis somnũ nr̃i torporis exeutiunt.
clamantes. Hora ẽ. iam nos de somno surgere.
Et rursum. Euigilate iusti: & nolite peccare.¬
De hoc gallo alias scriptũ ẽ.Tria sunt que
bene gradiuntur: & quartum quod in cẽ
dit felicit. Leo fortissimuis bestiarum: ad
milliꝰ pauebit occursum. Gallus succinet
lumbos. Garies: nec est rex qui resistat ei
Ipse quippe hoc loco leo ponitur : Ae quo sep¬
tum ẽ. Wicit leo de tribu nida. Qt fortissi¬
mus bestiarum dr̃: qr in illo ħ quod infirmũ
est dlĩ. fortius ẽ. hominib. Qui ad nullius pa¬
uebit occursum. Dic̃.it. Nenit pͥnceps huiuis
mundi: & inme non hab& quicquam. Gallus
succinctus lumbos: idest p̾dicatores sc̃ĩ inter
huius noctis tenebras. uerum mane nuntian¬

Expanded text:
loco alii galli nomine designantur, nisi modo alio repetiti iidem praedicatores sancti, qui inter tenebras vitae praesentis student venturam lucem praedicando, quasi cantando, nuntiare? Dicunt enim: Nox praecessit, dies autem appropinquavit . Qui vocibus suis somnum nostri torporis excutiunt, clamantes: Hora est jam nos de somno surgere . Et rursum: Evigilate, justi, nolite peccarequae bene gradiuntur, et quartum quod feliciter incedit: leo fortissimus bestiarum, ad nullius pavebit occursum; gallus succinctus lumbos, et aries, nec est rex qui resistat ei . Ipse quippe hoc loco leo ponitur de quo scriptum est: Vicit leo de tribu Juda . Qui fortissimus bestiarum dicitur, quia in illo hoc quod infirmum est Dei, fortius est hominibus . Qui ad nullius pavet occursum. Dicit enim: Venit princeps mundi hujus, et in me non habet quidquam . Gallus succinctus lumbos, id est praedicatores sancti inter hujus noctis tenebras verum mane nuntian
Abbreviated transcription (Latin):
gentia saciata. S cum ꝑ reꝑborum multitu¬
diem. crudelitatẽ suam contra p̾dicantes
exerceret. & quasi pullorum uitam neca¬
ret: huidem pulli in uniuersa mundipar¬
te disꝑsi sunt. Unde & eisdem carnalibus
patrib spĩtali p̃dicationi resistentib dicuis.
Nob̃ oportebat primũ loqui uerbũ dĩ: sed
qr repellitis illud. & indignos uos iudlica¬

Expanded text:
gentia satiata. Sed cum per reproborum multitugentia satiata. Sed cum per reproborum multitudinem crudelitatem suam contra praedicantes exerceret, et quasi pullorum vitam necaret, iidem pulli in universa mundi spatia dispersi sunt. Unde et eisdem carnalibus patribus spiritali praedicationi resistentibus dicunt: Vobis oportebat primum loqui verbum Dei; sed quia repellitis illud, et indignos vos
Abbreviated transcription (Latin):
recte. Quis s̾parat coruo ȩscam suam. qñ
pulli eiꝰ ad dm̃ clamant. uagantes eoq¬
ne. nigra ꝑ infidelitatis meritum plebs ili¬
daica designari. Nam pulli eius ad dm cla¬
mare referuntur. ut eidem coruo a dño es
raeliticȩ carne generati. dum ꝓgente sua
p̃ces ad dnm̃ funderent: quasi pulli cortioꝵ
eum de quo carnalit̾ editi sunt. spiritali in¬
telligentia parentem ppłm pauerunt. Igͥ̾dũ
pulli eius clamant. coruo esca prȩparatur:
qr dum apłi exorant. plebs dudũ ꝑfida ad
cognitionem fidei ducitur: & ex p̃dicatione
filiorum quasi ex pullorũ uoce satiatur. Il¬
lud tamen in hoc uersu debemus sollerter
intueri: quod huic coruo ȩsaca dicitur pri¬
mum pullis clamantib & pꝰ modum uagan¬
tibus p̃parari. Clamantib namq pullis. cor¬
uo ȩsca p̃parata ẽ: cum p̃dicantib apłis uer¬
bum dĩ iudȩa audiens. modo intrib mili¬
bus. modo inqͥnq milib spĩtali ẽ intelli¬

Expanded text:
recte: Quis praeparat corvo escam suam, quando recte: Quis praeparat corvo escam suam, quando pulli ejus clamant ad Deum, vagantes eone nigra per infidelitatis meritum plebs Judaica designari. Nam pulli ejus ad Deum clamare referuntur, ut eidem corvo a Domino eraeliticae carne generati, dum pro gente sua preces ad Dominum funderent, quasi pulli corvorum, eum de quo carnaliter editi sunt spiritali intelligentia parentem populum paverunt. Igitur dum pulli ejus clamant, corvo esca praeparatur, quia dum apostoli exorant, plebs dudum perfida ad cognitionem fidei ducitur, et ex praedicatione filiorum quasi ex pullorum voce satiatur. Illud tamen in hoc versu debemus solerter intueri, quod huic corvo esca dicitur primum pullis clamantibus et postmodum vagantibus praeparari. Clamantibus namque pullis corvo esca praeparata est, cum praedicantibus apostolis verbum Dei Judaea audiens, modo in tribus millibus, modo in quinque millibus spirituali est intelli
Abbreviated transcription (Latin):
atq alio deflexurum ꝓmittit. Quidde. qͦa
tam anxie ꝑ tot loca partitur. nisi quod
circa om̃s una caritate constringiturs sa¬
ritas enim quȩ diuisa unire consueient:
unum cor pauli diuidi ꝑ multa compellit.
Quod tamen tanto artius in do colligite
quanto latius ꝑscã desideria spargit. Ere¬
dicando gͥ uult paulus simul omnia dicere:
amando uult simul om̃s uidere: q & incar¬
ne ꝑmanendo uult omnib uiuere. & de
carne transeundo ꝑ sacrificium fidi uult¬
omnib ꝓdesse. Lagentur itaq pulli coruo¬
rum: id est mnagistrum suum. intentau
filii gentium. Corporem mentis ercutiant.
&r cum animarum lucrum. hoc ẽ cibũ suũ
minime repperiunt. non quiescant. Aa
ꝓuectus se ex ꝓuectib extendant: & estuan¬
tes in utilitate multorum refectionem suã
quasi uagantes esuriant. Quia uero ꝑ p̃di¬
cationũ oꝑa discurrendo refectione sidei
gentilitatem saciare non cessant: dicatur

Expanded text:
atque alio deflexurum promittit. Quid est quod atque alio deflexurum promittit. Quid est quod tam anxie per tot loca partitur, nisi quod circa omnes una charitate constringitur? Charitas enim quae divisa unire consuevit, unum cor Pauli per multa dividi compellit. Quod tamen tanto arctius in Deo colligit, quanto latius per sancta desideria spargit. Praedicando igitur Paulus vult simul omnia dicere, amando vult simul omnes videre, quia et in carne permanendo vult omnibus vivere, et de carne transeundo per sacrificium fidei vultomnibus prodesse. Vagentur itaque pulli corvorum, id est magistrum suum imitentur filii gentium, torporem mentis excutiant, et cum animarum lucrum, id est cibum suum minime reperiunt, non quiescant; ad profectum se ex provectibus extendant, et, aestuantes in utilitate multorum, refectionem suam quasi vagantes esuriant. Quia vero per praedicationum opera discurrendo, refectione fidei gentilitatem satiare non cessant, dicatur
Abbreviated transcription (Latin):
tere se discipulum pollicetur dicens. Spe¬
ro indnõ ibu timotheum eito me mittere
aduos: ut & ego bono animo sim. cognitis que
circa uos sunt. Constrictus etiã uinculis. atq
ephesi retentus: colosensibus scribit. Nam
si corpore absens sum: sed spũ uobiscũ sum.
ẜ cce quomͦ scõ desiderio quasi uagatur. Hie
corpore tenetur: illuc spũ ducitur: & pat̾m
amoris affectum. istis presentib ex hib&:
illis absentibus ostendit. Coram positis im
pendit oꝑa: audientib exprimit uota. Ef¬
ficacit᷑ prȩsens eis cum quib erat: nec tam̃
illis absens cum quib nonerat. Quiꝰ uagati¬
onem melius cognoscimus: si eius adhuc
ad corinthios uerba pensamus. Ait enim.
Neniam ad uos: cum macedoniam ꝑtran¬
siero. Nam macedoniam ꝑtransibo: apud
uos aut̃ forsitan manebo. uł etiã hyemabo.
ꝑpendamus quȩso: quȩ sit ista uagatio. Ecce
alio ĩter im man&: alio se iturum ꝑhibe s:

Expanded text:
tere se discipulum pollicetur, dicens: « Spetere se discipulum pollicetur, dicens: « Spero in Dominum Jesum, Timotheum cito me mittere ad vos; ut ego bono animo sim, cognitis quae ip. II, 10. Constrictus etiam vinculis atque Ephesi retentus, Colossensibus scribit: Nam si corpore absens sum, sed spiritu vobiscum sum . Ecce quomodo sancto desiderio quasi vagatur: hic corpore tenetur, illuc spiritu ducitur; et paterni amoris affectum istis praesentibus exhibet, illis absentibus ospendit opera; audientibus exprimit vota: efficaciter praesens eis, cum quibus erat; nec tamen illis absens, cum quibus non erat. Cujus vagationem melius cognoscimus, si ejus adhuc ad Corinthios verba pensamus. Ait enim: Veniam ad vos, cum Macedoniam pertransiero; nam Macedoniam pertransibo. Apud vos autem forsitan manebo, vel etiam hiemabo . Perpendamus, quaeso, quae sit ista vagatio. Ecce alio interim manet, alio se iturum perhibet,
Abbreviated transcription (Latin):
tatis nutib transeunt: dum pro adunan¬
dis anmab in modos innumeros. in partes
diuersas. esurienti mente discurrunt. Hanc¬
uagationem pulli coruorum idest filii gen-¬
tilium: ab ipso gentitem magistro didice¬
runt. Ipse quippe quã ualida caritate fla-¬
grat:tam nimia ex locis ad loca se uagatio¬
ne ꝑmutat. Transire ad alia ex aliis appe¬
tit: quia ipsa eum que impl& caritas im-¬
pellit. Longe namq a romanis positus seri¬
bit. Memoriam ur̃i facio semꝑ in orationi¬
b meis: obsecrans si quo modo tandem alt¬
quando ꝓsperum iter habeam inuolunta
te dĩ ueniendi aduos. Desidero eium uide¬
re uos. Retentus ephesi: corinthiis scribit.
Ecce t̾cio hoc paratus sum uenire ad uos.
Rursum ephesi cõmorans: galathis loqui¬
tur dicens. Uellem mͦ esse apud uos: & mu¬
tare uocem meam. Rome quoq custodia
carceris clausus. quia ire ꝑ semae ipsum
adphilippenses non ꝑmittitur. trans mnit¬

Expanded text:
tatis nutibus transeunt, dum pro adunantatis nutibus transeunt, dum pro adunandis animabus in modos innumeros ac in partes diversas esurienti mente discurrunt. vagationem pulli corvorum, id est filii gentilium, ab ipso gentium magistro didicerunt. Ipse quippe quam valida charitate flagrat, tam nimia ex locis ad loca se vagatione permutat; transire ad alia ex aliis appetit, quia ipsa eum quae implet charitas impellit. Longe namque a Romanis positus scribit: Memoriam vestri facio semper in orationibus meis, obsecrans si quo modo tandem aliquando prosperum iter habete Dei veniendi ad vos. Desidero enim videre vos . » Retentus Ephesi, Corinthiis scribit: « Ecce tertio hoc paratus sum venire ad vos . » Rursum Ephesi commorans, Galatis loquitur, dicens: « Vellem me esse apud vos modo, et mutare vocem meam . » Romae quoque custodia carceris clausus, quia ire per semetipsum ad Philippenses non permittitur, transmit
Abbreviated transcription (Latin):
unt : dum sacrȩ scripturȩ pabulo. men¬
tes dudum brute satiantur. Pullis uero
coruorum filiis scilicet gentium esca da¬
tur: cum eorum desiderium nr̃a conuersa¬
tione reficitur. Iste coruus esca fuit: dum
pit : qr ipse ad conuersionem alios exqͥrit.
Cuius uidelic& pulli idest p̃dicatores ex eo
editi. non in se p̾sumunt: sed inuiribus re¬
tute posse se sciunt: & quamuis animaꝵ
lucra piis uotis esuriant: ab illo tam̃ qui
cuncta intrinsecus oꝑatur. hȩc fieri exop¬
tant. Uera enim fide comp̃hendunt. quia
neq qui plantat c̃. aliquid. neq qui rigat:
sed qui incrementum dat đs. Quod uero¬
dictum est uagantes eoquod non habeant
cibos: in hac uagatione nichil aliud quam
estuantium p̾dicatoꝵ uota signantur. Qui
dum in ȩccłȩ sinum reciꝑe popłõs ambͥunt:
magno ardore succensi. nunc ad hos. nunc
ad illos colligendos desiderium mittunt.
Quasi quędam quippe uagatio ẽ: ipsa cogi¬
tationis estuatio. Et uelut ad loca uaria mu¬

Expanded text:
unt, dum sacrae Scripturae pabulo mentes dudum brutae satiantur. Pullis vero corvorum, filiis scilicet gentium esca datur, cum eorum desiderium nostra conversatione reficitur. Iste corvus esca fuit, dum pit, quia ipse ad conversionem alios exquirit. Cujus videlicet pulli, id est praedicatores ex eo editi, non in se praesumunt, sed in viribus Revirtute posse se sciunt. Et quamvis animarum lucra piis votis esuriant, ab illo tamen, qui cuncta intrinsecus operatur, haec fieri exoptant. Vera enim fide comprehendunt: quia, neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus uitur: Vagantes eo quod non habeant cibos. - In hac vagatione nil aliud quam aestuantium praedicatorum vota signantdum in Ecclesiae sinum recipere populos ambiunt, magno ardore succensi, nunc ad hos, nunc ad illos colligendos desiderium mittunt. Quasi quaedam quippe vagatio est ipsa cogitationis aestuatio; et velut ad loca varia mu
Abbreviated transcription (Latin):
ammarum lucrum esurientia apłorum
uota satiart. Ipsi quippe catuli ꝓmentis
teneritudine & sormidinis infirmitate uo¬
cati sunt: qr passo dnõ clausis forib resule¬
bant: sic̃ de illis scriptum ẽ. Cum essae se¬
ro die illo uña sabbatorum. & fores essent.

Expanded text:
animarum lucrum esurientia apostolorum animarum lucrum esurientia apostolorum vota satiavit. Ipsi quippe catuli pro mentis teneritudine et formidinis infirmitate vocati sunt, quia, passo Domino, clausis foribus residebant, sicut de illis scriptum est: Cum esset sero die illo una Sabbatorum, et fores es
Abbreviated transcription (Latin):
nisi aquam prius puluis acciꝑet. & concep¬
oꝑa. caritatis unitas non teneret. Quando
gͥ dñs enarrauit cȩlorum rationẽ. uł concen¬
tum cęli dormire fecit: aꝑiat. Ait eium.
Quando fundabatur puluis interra: &
glebȩ compingebantur. Ac si diceret. Tunc
primũ uocatione & discretione manifesta.
secreta spiritalia. & non sine misericordia
aliis aꝑui. & non sine iusticia aliis clausi.
cum alios respuerem. & alios intra ȩccłam.
concordia caritatis adunarem. Quȩ scã ȩccl̃a
quia ꝑfidia iudeorum repulsa ad rapiendã
gentes se contulit. atq in suo corpore conũ¬
tendas. quod quidem non suis. sed dñi ui¬
rib fecit: apte subiungitur. Munqͥa ca
pies leenȩ prȩdam: aut animã catulorum
eius implebis: Ista nimirum illa leena ẽ
am cerneret p̃dicante ȩccła p̾termissam.¬
Non calcauerunt eam filii institorum:
impleat: qr ad augmentum huius ȩccłe in¬
numeros de gentilitate dirripuit: & per

Expanded text:
nisi aquam prius pulvis acciperet, et concepnisi aquam prius pulvis acciperet, et concepopera charitatis unitas non teneret. Quando igitur Dominus enarrabit coelorum rationem, vel concentum coeli dormire faciet, aperiat. Ait enim: Quando fundabatur pulvis in terram, et glebae compingebantur. Ac si diceret: Tunc primum vocatione et discretione manifesta, secreta spiritalia et non sine misericordia aliis aperui, et non sine justitia aliis clausi, cum alios respuerem, et alios intra Ecclesiam concordia charitatis adunarem. Quae sancta Ecclesia quia a perfidia Judaeorum repulsa, ad rapiendas gentes se contulit, atque in suo corpore convertendas, quod quidem non suis, sed Domini viribus fecit, apte subjungitur: CApies leaenae praedam, aut animam catulorum ejus implebis? Ista nimirum illa leaena esam cerneret pNon calcaverunt eam filii institorum, impleat, quia ad augmentum hujus Ecclesiae innumeros de gentilitate diripuit, et per
Abbreviated transcription (Latin):
pro ꝑfectione bis tinguitur: qr dei & ꝓximi di-¬
lectione decoratur. Quid ꝑbyssum : nisi im¬
maculata carnis incorruptio: Et quid ꝑpiloᷤ
caprarum ex quib ciliciorum asꝑitas texit᷑
nisi duira pęnitentium afflictio designatur:
Dungͥ alii ꝑ armillas & anulos forte magis¬
terium exercent. alii ꝑ mnaures & dertralia.
deuotam obedientiam rectamq oꝑationẽ
exhibent. alii per separatum uas aureum
p̃claram subtilioremq dĩ intelligentiam te¬
nent. alii ꝑ iacinctum purpuram & coccũ
audita çelestia sperare. credere. amare non de¬
simunt. etiam quȩ adhuc subtiliori intellectu
minime cognoscunt. alii ꝑ byssum incorrupti¬
onem carnis offerunt. alii ꝑ caprarum pilos.
deplorant aspere quod libenter ad̾miserust:
quasi exuna terra in numere glebȩ ꝓferun¬
tur: qr ex uno & pari obsequio facta fidelium
disparia ꝓcedunt. Quȩ nimirum glebe. ne¬
quaquam concretȩ expuluere surgerent.

Expanded text:
pro perfectione bis tingitur, quia Dei et proximi dipro perfectione bis tingitur, quia Dei et proximi dilectione decoratur? Quid per byssum nisi immaculata carnis incorruptio? Et quid per pilos caprarum, ex quibus ciliciorum asperitas texitur, nisi dura poenitentium afflictio designatur? Dum igitur alii per armillas et annulos forte magisterium exercent, alii per inaures et dextralia devotam obedientiam rectamque operationem exhibent, alii per separatum vas aureum praeclaram subtilioremque Dei intelligentiam tenent; alii per hyacinthum, purpuram et coccum, audita coelestia sperare, credere, amare non desinunt, etiam quae adhuc subtiliori intellectu minime cognoscunt, alii per byssum incorruptionem carnis offerunt; alii per caprarum pilos deplorant aspere quod libenter commiserunt; quasi ex una terra innumerae glebae proferuntur, quia ex uno et pari obsequio facta fidelium disparia procedunt. Quae nimirum glebae nequaquam concretae ex pulvere surgerent,
Abbreviated transcription (Latin):
in donaria dni separatum est. Siquis habuut
iacinctum. purpuram. coccum bistinctum. bys¬
naculi uiri dona cum mulierib offerunt: qͥ a
limia. & infirmorum oꝑa extrema numeran-¬
tur. Quid aut̃ ꝑ armillas. quȩ lacertos astrmn-¬
gunt: nisi prepositorum ualide laborantium
oꝑa demonftrantur. Et quid ꝑ maures: ni¬
si subditorum obedientia exprimitur: Quid
ꝑ anulos: nisi signaculum secretorum : Ple-¬
rumq enim magistri signant: quod ab au¬
ditorib capi non posse considant. Et quid
ꝑ dertralia: nisipͥmȩ oꝑationis ornam̃ta
memorantur: Quid ꝑuas aureum. in dona-¬
ria dnĩ separatum: nisi diumitatis intelligen-¬
tia accipitur. Quȩ tanto ab infirmorum
amore disungitur: quanto adsola quȩ et̃¬
na sunt amanda sulleuatur. Qud ꝑ iacinc¬
tum: nisi spes cȩlestium: Quid ꝑpurpurã:
nisi cruor ac tolerantia passionum. amore
regni ppetui erhibita: E quid ꝑbis tinctũ
coccum: nisi caritas demonstratur: Quȩ

Expanded text:
in donaria Domini separatum est. Si quis habuit in donaria Domini separatum est. Si quis habuit hyacinthum, purpuram, coccum bis tinctum, bysnaculi viri dona cum mulieribus offerunt, quia limia, et infirmorum opera extrema numerantur. Quid autem per armillas quae lacertos astringunt nisi praepositorum valide laborantium opera demonstrantur? Et quid per inaures nisi subditorum obedientia exprimitur? Quid per annulos nisi signaculum secretorum? Plerumque enim magistri signant quod ab auditoribus capi non posse considerant. Et quid per dextralia nisi primae operationis ornamenta 967 memorantur? Quid per vas aureum in donaria Domini separatum nisi divinitatis intelligentia accipitur, quae tanto ab inferiorum amore disjungitur, quanto ad sola quae aeterna sunt amanda sublevantur? Quid per hyacinthum nisi spes coelestium? Quid per purpuram nisi cruor ac tolerantia passionum amore regni perpetui exhibita? Et quid per bis tinctum coccum nisi charitas demonstratur, quae
Abbreviated transcription (Latin):
diuersa mole distinctas cotidie dñs in ter-¬
ra compingit: qr seruata unitate sacram̃ti
uixta uarietatem morum atq linguarum fi¬
deles
in eccła populos colligit. Has gle¬
bas iam tunc dũs designauit: qnͣ ad e¬
sum panis & piscium. quinquagenos discumbe¬
eccłã ex diuersitate meritorum attendimus:
fortasse adhuc distinguere subtilius ualemus.
Nam dum alius ẽ ordo p̾dicantium alius au¬
ditorum. alius regentium atq alius subdito¬
rum. aliꝰ cõmugum alius continentium. aliꝰ
penitentium. alius uirginum. quasi ex una
terra ẽ. diuersa glebarum forma distincta:
dum in una fide. in una caritate disparia de¬
monstrantur bene operantium merita. Has
glebas populus ille signauit: qui ad construc¬
tionenem tab̃naculi sub imno studio diuersa
donaria optulit: de quo scriptum ẽ. Quicqͥd
ri cum mulierib p̃buerunt: armillas & in¬
aures. a nulos & dertralia. Omne uas aureũ:

Expanded text:
diversa mole distinctas quotidie Dominus in terdiversa mole distinctas quotidie Dominus in terra compingit, quia, servata unitate sacramenti, juxta varietatem morum atque linguarum fideles in Ecclesia populos colligit. Has glebas jam tunc Dominus designavit, quando ad esum panis et piscium quinquagenos discumbeEcclesia ex diversitate meritorum attendimus, fortasse adhuc distinguere subtilius valemus. Nam dum alius est ordo praedicantium, alius auditorum; alius regentium, atque alius subditorum; alius conjugum, alius continentium, alius poenitentium, alius virginum; quasi ex una terra est diversa glebarum forma distincta, dum in una fide, in una charitate disparia demonstrantur bene operantium merita. Has glebas populus ille significavit, qui ad constructionem tabernaculi sub uno studio diversa donaria obtulit, de quo scriptum est: Quidquid ri cum mulieribus praebuerunt, armillas, et inaures, et annulos, et dextralia, omne vas aureum
Abbreviated transcription (Latin):
pingebantur. Quid enim in puluere. nisi
peccatores accipimus: qui nullo rationis
pondere solidati. cuiuslib& temptationis fla¬
tu rapiuntur. De quib scriptum ẽ. Non sic
impii non sic: sed tanquam puluis quem ꝓici&
uentus a facie terrȩ. Puluis gͦ int̾ra fundatus
est. cum peccatores uocati in ȩccła traditȩ fidi
sunt ratione solidati: ut qui prius inconstan¬
tia mobiles. temptationis aura leuabantur.
immobiles postmodum contra temptamen¬
ta consisterent: & do ꝑseueranter inhȩren-¬
tes. fixum bene uiuendi pondus tenerent.
Glebȩ uͦ. ex humore coagulantur. & puluere.
In hac itaq terra glebe compictȩ sunt: quia
collectione sunt caritatis unĩti. Iste glebe in
terra cõpicte sunt: qnͣ populi qui prius qͥsi
indisꝑsione pulueris diuersa sentiebant. pꝰ
unanimitatis concordia conuenerunt: ut es̃
ẽẽnt tͥa milia. ł rursũ qnq milia: seͥpt᷑a testãte di-¬
ceretur. qr erat in eis cor unum & anima una.
Has glebas er uno quidem puluere.sed qͥsi

Expanded text:
ITER. Quid in pulvere, nisi peccatores accipimus, qui nullo rationis pondere solidati, cujuslibet tentationis flatu rapiuntur? De quibus scriptum est: « Non sic impii non sic, sed tanquam pulvis quem projicit ventus a facie terrae . Pulvis ergo in terram fundatus est, cum peccatores vocati in Ecclesia traditae fidei sunt ratione solidati, ut qui prius inconstantia mobiles tentationis aura levabantur, immobiles postmodum contra tentamenta consisterent, et Deo perseveranter inhaerentes, fixum bene vivendi pondus tenerent. Glebae vero ex humore coagulantur et pulvere. In hac itaque terra glebae compactae sunt, quia collectione sunt charitatis uniti. Istae glebae in terra compactae sunt, quando populi qui prius quasi in dispersione pulveris diversa sentiebant, posunanimitatis concordia convenerunt, ut cum essent tria millia, vel rursum quinque millia, Scriptura testante, diceretur quia erat in eis cor unum et anima una . Has glebas ex uno quidem pulvere, sed quasi
Abbreviated transcription (Latin):
potest aliena uerba ꝑciꝑe: sed sem&e ipsum
uix ualet tolerare: fu̾rentem quippe qui
ꝑ inuectionem corripit: quasi ei qui non
sentiat plagas ebrio imponit. Noctrina
itaq ut ꝑuenire ad cor audientis ualeat:
que sibi sint congrua temporum momen-¬
ta ꝑpendat. Bene gͦ de eisdem catulis r.
Quando cubant mantris: & in specubus
insidiantur. Doctores enim scĩ qñ & argu¬
enda conspiciunt. & tam̃ se ꝑsilentium in
cogitationib retinent. quasi inspecubus
latent. Et uelut mantris se contegunt:
quia insuis cordib occultantur. S cum
ꝯportunum tempꝰ inuenerint. repente
ꝓsiliunt: nulla quȩ dicenda sunt reticent:
& ceruicem suꝑbientium morsu aspere
increpationis tenent. Siue itaq ꝑ apłos.
gauit. huic leenȩ dñs cotidie prȩdam ca-¬
pit. & ꝑ eos quos cęperit. alios & caꝑe ñ
desistit. Ad hoc quippe iusti. huius mun-¬
di peccatores rapiunt: ut ꝑ conuersos
eos. alii s̃ ex mundo rapiantur. Unde

Expanded text:
solum non aliena verba percipere, sed semetipsum solum non aliena verba percipere, sed semetipsum vix valet tolerare? Furentem quippe qui per invectionem corripit, quasi ei qui non sentiat, plagas ebrio imponit. Doctrina itaque ut pervenire ad cor audientis valeat, quae sibi congrua sint temporum momenta perpendat. Bene ergo de his catulis dicitur: Quando cubant in antris, et in specubus insidiantur. Doctores enim sancti quando et arguenda conspiciunt et tamen se per silentium in cogitationibus retinent, quasi in specubus latent, et velut in antris se contegunt quia in suis cordibus occultantur. Sed cum opportunum tempus invenerint, repente prosiliunt, nulla quae dicenda sunt reticent, et cervicem superbientium morsu asperae increpationis tenent. Sive itaque per aposgavit, huic leaenae Dominus quotidie praedam capit, et per eos quos cepit alios etiam capere non desistit. Ad hoc quippe justi hujus mundi peccatores rapiunt, ut per conversos eos etiam alii ex mundo rapiantur. Unde et