comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
titudinis indicium. quiq ex sũma quie¬
te facile concitentur. uł excitata festina¬
cione non difficile teneatur: Motus aũ
equi in auribus in auribus intelligitur.
uirtus in m̃bris trementibus Color hnc
p̃cipue expectandus. baidus. aureus ro¬
seus. myrteus. ceruinus. giluus. glaucus.
scutulatus. canus. candidus. albus. ꝗqut¬
tatus. niger. Sequenti aũ orcline. uariꝰ
Ex nigro baidioq clistinctus. reliquus
uarius color uł cinereus tet̾rimiis: Pa¬
idium aũ antiqui uadium dicebant. q
int̾ cerera animalia fortiꝰ uadat Ipse :
et spadix. quẽ foenicatum uocant. et
habens. et quodam splendore perfusoe:
Nã glaucum ueteres dicebant: Giluus
aũ mellinus color est subalbidus. gut¬
tatus albus nigris int̾uenientib pũctĩ
Candidus aũ et albus sibi iniicẽ diffe¬
runt: Nã albus cum quodam pallo¬
re est. Candidus uero est niueus. et
pura luce perfusus: Canus dictus. q

Expanded text:
titudinis indicium: quique ex summa quietitudinis indicium: quique ex summa quiete facile concitetur, vel excitata festinatione non difficile teneatur. Motus autem equi in auribus intellegitur, virtus in membris trementibus. Color hic praecipue spectandus: badius, aureus, roseus, myrteus, cervinus, gilvus, glaucus, scutulatus, canus, candidus, albus, guttatus, niger. Sequenti autem ordine, varius ex nigro badioque distinctus; reliquus varius color vel cinereus deterrimus. Badium autem antiqui vadium dicebant, quod inter cetera animalia fortius vadat. Ipse est et spadix, quem phoenicatum vocant: et habens et quodam splendore perfusos. Nam glaucum veteres dixerunt. Gilvus autem melinus color est subalbidus. Guttatus, albus nigris intervenientibus punctis. Candidus autem et albus invicem sibi differunt. Nam albus cum quodam pallore est: candidus vero niveus et pura luce perfusus. Canus dictus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Solum enĩ ȩquũ dicunt ꝑꝑ hominẽ lacͥ¬
in centauris equorum et hominum
natura permixta ÷ Solent etiã ex eqͦ
uł mesticia uł alacͥtate euentũ fucurũ
dimicat᷑i cognoscere : Etas lonꝗuiqua
equis persicis ugnicis et ͤpirotis ac siculis in an
cdis. et gallicis frequens opino est. In gene¬
rosis equis ut aiunt ueteres .iiͦiͬi expectant᷑:
forma pulcritudo. meritum adq color:
forma ut sit ualidum corpus. et solidũ.
robori comieniens altitudo. latꝰ longum
substrictum. maxime et rotundi clunes.
pectus late patens. pectus omne musculoꝵ
densitate nodosum. pes siccus et cornu con¬
cauo solidatus: Pulcritudo. ut sit exigu¬
um capt̃. et siccum. pelle prope ossib ad¬
herente : Aures bues. et argute Oculi mag-¬
ni. nares patule. Crecta ceruix. coma densa.
et cauda ungularum soliditatis fixa ro-¬
tunditas: Meritum. ut sit audax. pedib
alacer. tremebundus menbris. quod ÷ for.¬

Expanded text:
Solum enim equum propter hominem lacriSolum enim equum propter hominem lacriet in Centauris equorum et hominum natura permixta est. Solent etiam ex equorum vel maestitia vel alacritate eventum futurum dimicaturi colligere. Aetas longaeva equis Persicis, Hunnicis, Epirotis ac Siculis in anndis et Gallicis frequens opinio est. In generosis equis, ut aiunt veteres, quattuor spectantur: forma, pulchritudo, meritum atque color. Forma, ut sit validum corpus et solidum, robori conveniens altitudo, latus longum, substrictus maxime et rotundi clunis, pectus late patens, corpus omne musculorum densitate nodosum, pes siccus et cornu concavo solidatus. Pulchritudo, ut sit exiguum caput et siccum, pelle prope ossibus adhaerente, aures breves et argutae, oculi magni, nares patulae, erecta cervix, coma densa et cauda, ungularum soliditatis fixa rotunditas. Meritum, ut sit animo audax, pedibus alacer, trementibus membris, quod est for
Abbreviated transcription (Latin):
minarum gregib presunt nascentib
masculis ⁊ elant. et testiculos eorum
morsu detruncant. quod cauentes
matres eos in secretis locis occultant. Asi¬
nos archadicos dictos eoqd̃ ab arthadia
primum uecti sunt magni et alti. Munͣ
aũ asellus onagro plus necessarius: qr et
laborem colerat. et negligentiã ꝓpe modũ
ñ recusat. Eqͥ dicti eoqd̾ qñ qͣͥdrigis ninge¬
bant̃. ȩquabant᷑. paresq forma et simi¬
uat. quod reliqua animalia non hnt
Uñ ⁊ somipes quod pedib sonat. Uiua¬
citas equorum ÷ multa: Exultant enĩ
in campis. od orantur bellum. excitã¬
tur sono tube ad prelium. uoce accen¬
si ad cursum ꝓuocant᷑. dolent cũ ui¬
cti fuerint. ex ultant cum uicerint:
Quidam hostes in bello senciunt adeo itt
aduersarios morsu petant: Aliqui etiã
proprios dmͦninoᷤ recognoscunt. obliti man¬
suetudinis si indtentur: Aliqui p̃t̃ dñm
clorsonullum recipiunt. Interfectis uł

Expanded text:
minarum gregibus praesunt. Nascentibus minarum gregibus praesunt. Nascentibus masculis zelant et testiculos eorum morsu detruncant, quod caventes matres eos in secretis locis occultant. Asinos Arcadicos dictos, eo quod ab Arcadia primum vecti sunt magni et alti. Minor autem asellus agro plus necessarius est, quia et laborem tolerat et neglegentiam propemodum non recusat. Equi dicti, eo quod quando quadrigis iungebantur, aequabantur, paresque forma et simincavet, quod reliqua animalia non habent. Inde et sonipes, quod pedibus sonat. Vivacitas equorum multa: exultant enim in campis; odorantur bellum; excitantur sono tubae ad proelium; voce accensi ad cursum provocantur; dolent cum victi fuerint; exultant cum vicerint. Quidam hostes in bello sentiunt, adeo ut adversarios morsu petant: aliqui etiam proprios dominos recognoscunt, obliti mansuetudinis si mutentur; aliqui praeter dominum dorso nullum recipiunt: interfectis vel
Abbreviated transcription (Latin):
licet et alie regiones mittant: s: ara¬
bia plurimos: Differunt autem sibi
Nã arabici bina tubera in dorsohñt.
reliquarum regionum singula. Dro¬
meda genius camelorum ÷ minoriᷤᷤ
quidem stature s uelocioris Uñ ⁊
uelocitas appellat᷑ Centum enĩ et
amplius milia una die ꝑgere solee.
qd̾ ammal sicut bos et ouis et came¬
lus ruminat: Ruminacio aũ dicta
est a ruma eminente gut turis par.¬
te. per quã dimissus cibus a certis re¬
uocatur ammalibus Asinus et asel¬
lus a seclendo dictus quasi asedus .s
hoc nom̃ qd̃ magis equis conueniebat
ido hoc anmai sũpsit. quia priꝰꝗͣ
equos caperent hamines. hiuc p̃side
ceperunt: Aĩal qͥppe tardum et nulla ra¬
cione renitens statim ut uoluit s hõ sub¬
strauit. Onager int̾p̃tat᷑ asinus ferus. On
quippe greci asinum uocant. agriã ferũ:
fos africa ht̃ magnos et inelomitos. et
in deserto uagantes: Singłi autem fe¬

Expanded text:
licet et aliae regiones mittant, sed Aralicet et aliae regiones mittant, sed Arabia plurimos. Differunt autem sibi; nam Arabici bina tubera in dorso habent, reliquarum regionum singula. Dromeda genus camelorum est, minoris quidem staturae, sed velocioris. Unde et velocitas appellatur. Centum enim et amplius milia uno die pergere solet. Quod animal, sicut bos et ovis et camelus, ruminat. Ruminatio autem dicta est a ruma, eminente gutturis parte, per quam dimissus cibus a certis revocatur animalibus. Asinus et asellus a sedendo dictus, quasi asedus: sed hoc nomen, quod magis equis conveniebat, ideo hoc animal sumpsit quia priusquam equos caperent homines, huic praesidere coeperunt. Animal quippe tardum et nulla ratione renitens, statim ut voluit sibi homo substravit. Onager interpretatur asinus ferus. Ὄνον quippe Graeci asinum vocant: ἄγριον ferum. Hos Africa habet magnos et indomitos et in deserto vagantes. Singuli autem fe
Abbreviated transcription (Latin):
a mento ad crura: Palearia dic̃t᷑
a pelle ipsa quasi palearia. qd̃ gene¬
rositatis in boue signũ. Boũ in sociis
eximia pietas Nã alt̾ alterũ inqͥrit
cũ qͦ ducere collo aratra consueuit.
et frequenti mugitu piũ testat᷑
iffectum si forte defecerit: Iacea dicta qͥsi
boaca: Est enim exqualitate mobiliũ
nominum. ut leoleena. draco dracena:
uitulus uitula a uiriditate uocatist᷑.
.i. etate uiridiᷤ sicut uirgo: Uitulã gͦ
paruam esse et nondũ enixam. Hã eni¬
xa iuuenca : et uasca: Hubali uocati
per cdiriuacionem qd̾ sint similes bo¬
ũ adeo indomiti. utłferitate iugum
ceruicibus non recipiant: Hos africa
procreat. Uri a grestes bouessunt in
germama habentes corma in m̃sa
intantum ut regus m̃sis insigni capa¬
sa nom̃ dedit. siue qd̵ qñ onerantur ut
breuiores et humiles siant accubant.
quia greci cami humile et bue dicũt.
Siue quia curuus est dorso: Camurat.

Expanded text:
a mento ad crura palearia dicuntur, a mento ad crura palearia dicuntur, a pelle ipsa, quasi pellearia; quod est generositatis in bove signum. Boum in sociis eximia pietas; nam alter alterum inquirit, cum quo ducere collo aratra consuevit, et frequenti mugitu pium testatur affectum si forte defecerit. Vacca dicta, quasi boacca. Est enim ex qualitate mobilium nominum, sicut leo leaena, draco dracaena. Vitulus et vitula a viriditate vocati sunt, id est aetate viridi, sicut virgo. Vitulam ergo parvam esse et nondum enixam: nam enixa iuvenca est aut vacca. Bubali vocati per derivationem, quod sint similes boum; adeo indomiti ut prae feritate iugum cervicibus non recipiant. Hos Africa procreat. Uri agrestes boves sunt in Germania, habentes cornua in tantum protensa ut regiis mensis insigni capasa nomen dedit, sive quod quando onerantur, ut breviores et humiles fiant, accubant, quia Graeci χαμαὶ humile et breve dicunt; sive quia curvus est dorso. Καμουρ en
Abbreviated transcription (Latin):
beat uires Parcus quasi spurcꝰ: Ingur¬
gitat enim se ceno. luto in mergit.li:
patur Porcorum piloꝰ setas uocamꝰ
et setas a sue dictas: a quibus et suto¬
res uocantur. qd̃ ex secis suant .i. con¬
suant pelles: Aper a feritate uocatur.
ablata f. litera. et subrogata pi. Uñ
apud grecos suagroᷤ .i. ferus dicitur: oẽ
enim qd̃ ferũ ÷ et inmitce. abusiue
iuuare incipiat hominum usus in
colenda t̾ra. uel qd ap̃ gentiles ioui
semper ubiq uinencꝰ in molabat᷑.
ñ ꝗͣ taurus Nã in uictimis etiã etaᷤᷤ
considerabatur : Laurus grecũ nom̃ ÷
sicut et bos Indici̾ taurinu color
fuluus est uolucris pernicitas. pilis
in contrariũ uersis: Caput circũ¬
fectunt flexibilitate. qua uolit̃.
t̃gi duricia om̃e telum respuut᷑
inmitti feritate :. Houẽ greci boeti
dicunt. H unc latini trionẽ uocant.
eo quod t̾rã terat. quasi terionem
rusticus  cuuis latitudo pelliũ ÷¬

Expanded text:
beat vires. Porcus, quasi spurcus. Ingurbeat vires. Porcus, quasi spurcus. Ingurgitat enim se caeno, luto inmergit, limopatos. Porcorum pilos setas vocamus, et setas a sue dictas: a quibus et sutores vocantur, quod ex setis suant, id est consuant, pelles. ablata f littera et subrogata p. Unde et apud Graecos suagros, id est, ferus dicitur. Omne enim, quod ferum est et immite abusive iuvare incipiat hominum usus in colenda terra, vel quia apud gentiles Iovi semper ubique invencus inmolabatur, numquam taurus. Nam in victimis etiam aetas considerabatur. Taurus Graecum nomen est, sicut et bos. Indicis tauris color fulvus est, volucris pernicitas, pilis in contrarium versis; caput circumflectunt flexibilitate qua volunt; tergi duritia omne telum respuunt inmiti feritate. Bovem Graeci βοῦν dicunt. Hunc Latini trionem vocant, eo quod terram terat, quasi terionem.rusticus. Cuius latitudo pellium
Abbreviated transcription (Latin):
Aurib acute audiunt. sũmissis ni-¬
chil. Si quando unmensa flumina uł
maria transnatent: capita clunbꝰ pͣceden¬
tium suꝑ ponunt : sibiq inuicẽ succedentes.
nullũ laborẽ ponderȩ senciunt. Tragella¬
phi a grecis nominati. qui dũ eadẽ specie
sint ut cerui : uillosos timen habent ar.¬
mos ut hyrei. et menta ꝓmissis hirsuta
harbis. qui non alibi sunt quã circa fas¬
sidẽ. Hinnuli filii sunt ceruoꝵ. Dãmula
animal et imbelle: de quo martialis.
dente timet᷑ aper. defendunt cornua cer:¬
uum. imbelles dãmȩ qͥd nisi preda sumꝰ¬
Lepus leuipes quia uelocit᷑ currit unde
hgrece ꝓ cursu lagos dicit᷑. uel ox ẽ enĩ
animał et sitis timidũ. Cuniculi genus
a grestium animalium dicti quasi ca¬
niculi. eoquod canum indagine capi¬
antur uł exdudant᷑ a speluncis: Sus
cdicta qd̃ pascua subigat .i. t̾ra subacta
escas exquirat. Uerreᷤᷤ. eoqd̃ grandes ha-¬

Expanded text:
auribus acute audiunt, submissis niauribus acute audiunt, submissis nihil. Si quando immensa flumina, vel maria transnatant, capita clunibus praecedentium superponunt, sibique invicem succedentes nullum laborem ponderis sentiunt. 20. Tragelaphi a Graecis nominati, qui dum eadem specie sint, ut cervi, villosos tamen habent armos, ut hirci, et menta promissis hirta barbis, qui non alibi sunt quam circa Phasidem. 21. Innuli filii sunt cervorum, ab innanimal et imbelle; de quo Martialis: Dente timetum; imbelles dame, quid nisi preda sumipes, quia velociter currit. Unde et Graece pro cursu λαγώς dicitur; velox est enim animal et satis timidum. Cuniculi genus agrestium animalium dicti quasi caniculi, eo quod canum indagine capiantur vel excludantur ab speluncis. Sus dicta, quod pascua subigat, id est terra subacta escas inquirat. Verres, quod grandes ha
Abbreviated transcription (Latin):
citatas que sunt a grestes capre. qͦs
Morantur enĩ in excelsis montib et
quãuis de longinquo uident tam̃
om̃s qui ueniunt. Idemaũ et cap̃eȩ. Idẽ
ibices quasi auices cõquodad instar auiũ
ardua et excelsa teneant et in sublime ha¬
bitent. ita ut de sublimitate uix huma¬
nis oculis obtutib pateant: Uñ⁊ meri¬
diana pars ibices aues uocat. que nili flu¬
entis inabitant: Hec itaq animalia ut
diximꝰ in petris altissims cõmorantur
et si qñ ferarum uł hominũ aduersita:¬
tem ꝑsenserint. cle altissimis saxorum ca¬
cuminib sese p̃cipitantes in suis secorni¬
b inlesa suscipiunt: Cerui dicti a poton
nua dicuntur: Hi serpentium inimici
cũ se granatos in infirmitate
perspexerint spũ narium eos extraht̃
de cauernis. et suꝑata ꝑnicie eorum
ueneni pabulo reparantur: Dictan¬
num herbam ipsi prodiderunt. na
eo pasti excuciunt exceptas sagitras.
Mirantur aũ sibilum fistularũ. rectsꝰ¬

Expanded text:
citatas; quae sunt agrestes caprae, quacitatas; quae sunt agrestes caprae, quallaverunt. Morantur enim in excelsis montibus, et quamvis de longinquo, vident tamen omnes qui veniunt. Idem autem et capreae: idem ibices, quasi avices, eo quod ad instar avium ardua et excelsa teneant et in sublime inhabitent, ita ut de sublimitate vix humanis obtutibus pateant. Unde et meridiana pars ibices aves vocant, qui Nili fluentis inhabitant. Haec itaque animalia, ut diximus, in petris altissimis commorantur, et si quando ferarum vel hominum adversitatem persenserint, de altissimis saxorum cacuminibus sese praecipitantes in suis se cornibus inlaesa suscipiunt. Cervi dicti ἀπὸ τῶν ce cornua dicuntur. Hi serpentium inimici cum se gravatos infirmitate persenserint, spiritu narium eos extrahunt de cavernis, et superata pernicie veneni eorum pabulo reparantur. Dictamnum herbam ipsi prodiderunt; nam eo pasti excutiunt acceptas sagittas. Mirantur au
Abbreviated transcription (Latin):
uł quod sit uir .i. masculus. uł quod uer.¬
mem in capite habeat. cinus excitati pru-¬
ritu inuicem se concuciunt. et pugnan:¬
tes cum magno impetuferiunt: Aries
in gregibus masculi mares dicuntur. siue
qd hoc perus a gentilib primũ aris imo¬
latmmi aũ hoc nom̃ habere putant. eo q̃uod
p̃ceteris animantib is matrẽ agnoscat
adeo ut eciã si in magno grege errauerit:
statĩ balatu recognoscat uocem parentiꝰ.
heeli abedendo uocati: Parui enim pin¬
lasciuum animal et petulcũ et feruenꝰ
semꝑ ad cohitũ. cuniis oculi ob libidinẽ
in transuersum aspiciunt. uñ ⁊ nom̃
est. ut adamantẽ lapidẽ quem nec igniꝰ
nec ferri ualet domare materia. solus
huius cruor dissoluat: Maiores hirci
cinisi dicuntur a fluuio cinife in liby¬
a. ubi grandes nascunt᷑. Capros et caprã
a carpendis uirgultis quidam dixertͣ.
Alii quod carpant aspera ñ nulli a
crepitu crurum. un eas capreas uo¬

Expanded text:
vel quod sit vir, id est masculus; vel quod vervel quod sit vir, id est masculus; vel quod vermem in capite habeat, quorum excitati pruritu invicem se concutiunt, et pugnantes cum magno impetu feriunt. Aries apud nos in gregibus masculi mares dicuntur: sive quod hoc pecus a gentilibus primum aris est immoLatini autem ideo hoc nomen habere putant, eo quod prae ceteris animantibus matrem agnoscat; adeo ut etiam si in magno grege erraverit, statim balatu recognoscat vocem parentis. Haedi ab edendo vocati. Parvi enim pinlascivum animal et petulcum et fervens semper ad coitum; cuius oculi ob libidine in transversum aspiciunt, unde et nomest ut adamantem lapidem, quem nec ignis, nec ferri domare valet materia, solus huius cruor dissolvat. Maiores hirci Cinyphii dicuntur a fluvio Cinyphe in Libya, ubi grandes nascuntur. Capros et capras a carpendis virgultis quidam dixerunt. Alii quod captent aspera. Nonnulli a crepitu crurum, unde eas crepas vo
Abbreviated transcription (Latin):
animalia que eluntur quasi pecue¬
des Generalit̃ aũ omne animal pecꝰ
a pascendo uocatum: Ium̃ta inde nõa
traxerunt. qd nr̃m laborẽ uł onus suo
aduitorio subuehendo uł arando iu¬
uent: Nam bos carpenta trahit. et elu¬
rissimas t̾re glebas uomere uertit: Qqꝰ
ee asinus portant onera. et hominũ
in gradiendo laborem temperant: Uñ
et ium̃ta appellantur ab eo quod i:¬
uent homines Sunt enim magna¬
rum uirium animalia: Item quoq
arm̃ta uł quod sint apta armis .i. bel¬
lo uł quod his in armis utimur : A¬
arm̃ta equorũ et boũ sunt. greges uͦ
caprarum et ouiũ: Ouis molle pecꝰ
lanis corpore mnerme. animo placidũ
ab oblacione dictũ eoquod apud ue.¬
teres inicio ñ tauri s oues in sacrifi¬
cio mactarent᷑: Ex his quasdã biden-¬
tes nocant eas que int̾ Uiii dentes du¬
os altiores habent. quas maxime gentiles
in sacrificium offerebant: Ueruex uł aui.¬
ribus dictus qd̾ ceteris ouibus sit forcioꝵ

Expanded text:
animalia quae eduntur, quasi pecueanimalia quae eduntur, quasi pecuedes. Generaliter autem omne animal pecus a pascendo vocatum. Iumenta nomina inde traxerunt, quod nostrum laborem vel onus suo adiutorio subvectando vel arando iuvent. Nam bos carpenta trahit, et durissimas terrae glebas vomere vertit; equus et asinus portant onera, et hominum in gradiendo laborem temperant. Unde et iumenta appellantur ab eo quod iuvent homines: sunt enim magnarum virium animalia. Item quoque armenta, vel quod sint apta armis, id est bello; vel quod his in armis utimur. Aarmenta equorum et boum sunt, greges vero caprarum et ovium. Ovis molle pecus lanis, corpore inerme, animo placidum, ab oblatione dictum; eo quod apud veteres in initio non tauri, sed oves in sacrificio mactarentur. Ex his quasdam bidentes vocant, eas quae inter octo dentes duos altiores habent, quas maxime gentiles in sacrificium offerebant. Vervex vel a viribus dictus, quod ceteris ovibus sit fortior;
Abbreviated transcription (Latin):
De fecoribus et lumentis
mnib: animantib adam primꝰ
uocabula indidit. appellans uni¬
cuiq nom̃ ex p̃senti institucione iuxta
condicionem nature cui seruiret. Gen¬
tes aũ unicuiq animalium. ex propͥa
lingua dederunt uocabula. Non aũ
secundũ latinam linguam adq g̾cã
aut quarumlibet gentiũ barbararũ
nomina imposuit adam. s illa lin¬
qua que ante diluuiũ omnium una
fuit. que ebrea ñcupat᷑ liatina aũ
animalia siue animantia dicta qd
sub cura humana non sunt. ut cerui dã¬
me. onagriet cetera. S neq bestie sunt
ut leones. neq ium̃ta. ut usus hominũ
nuare possint: Pecus dicimus omne
quod humana lingua et essigie caret
Proprie aũ pecorum nom̃ his animan¬
tib: accõmodari solet. que sunt aut
aduescendum apta. ut oues et sues. aut
in usu hominum cõmoda. ut equi et
boues Differt autẽ int̾ pecora et pecu¬
des: Nam ueteres communit᷑ in signifi¬
cacione ommum animalium pecora
dixerunt. pecudes aũ tantum illa

Expanded text:
De pecoribus et iumentis. Omnibus animantibus Adam primum vocabula indidit, appellans unicuique nomen ex praesenti institutione iuxta condicionem naturae cui serviret. Gentes autem unicuique animalium ex propria lingua dederunt vocabula. Non autem secundum Latinam linguam atque Graecam aut quarumlibet gentium barbararum nomina illa inposuit Adam, sed illa lingua quae ante diluvium omnium una fuit, quae Hebraea nuncupatur. Latine autem animalia sive animantia dicta, qupecoribus, tamen sub cura humana non sunt; ut cervi, dammae, onagri, et cetera. Sed neque bestiae sunt, ut leones; neque iumenta, ut usus hominum iuvare possint. Pecus dicimus omne quod humana lingua et effigie caret. Proprie autem pecorum nomen his animalibus adcommodari solet quae sunt aut ad vescendum apta, ut oves et sues; aut in usu hominum commoda, ut equi et boves. Differt autem inter pecora et pecudes: nam veteres communiter in significatione omnium animalium pecora dixerunt; pecudes autem tantum illa
Abbreviated transcription (Latin):
De ȩtatibus HomiNis
radus etatis. sex sunt: Infantia
puericia. ad olescia iuuentꝰ
grauitas. adq: senectꝰ. Prima etas
infantia ÷ pueri nascentis ad iucem
que porrigit᷑ in septẽ annis: Secunda
etas puericia .i. pura et necdũ ad
gene randum apta. tendens usq ad
quartũ decimum annũ : Tercia ado¬
lescentia ad gignendũ adulta que por¬
rigitur ad uiginti octo annos Quar¬
ta iuuentꝰ sirmissima etatũ om¬
niũ. siniens ii quinquagesimo an
uiuentus. quia senioris etas est
nex apud grecos non prb̃r .s ge-
ron dicitur. que ȩtas a quinqͣ¬
gesimo anno incipiens septua
nullo annorum tpr̃ finit᷑: s pꝰ¬

Expanded text:
De aetatibus hominum. De aetatibus hominum. Gradus aetatis sex sunt: infantia, pueritia, adolescentia, iuventus, gravitas atque senectus. Prima aetas infantia est pueri nascentis ad lucem, quae porrigitur in septem annis. Secunda aetas pueritia, id est pura et necdum ad generandum apta, tendens usque ad quartumdecimum annum. Tertia adolescentia ad gignendum adulta, quae porrigitur usque ad viginti octo annos. Quarta iuventus firmissima aetatum omnium, finiens in quinquagesimo anniuventus, quia senioris aetas est, nex apud Graecos non presbyter, sed γέρων dicitur. Quae aetas a quinquagesimo anno incipiens septuags, quae nullo annorum tempore finitur; sed p
Abbreviated transcription (Latin):
Qui aũ utriusq parentis figurã red¬
dunt ȩqualit̃: mixto pat̾no mat̾noq
semine concipiunt᷑: Auorũ proauoꝵq
similes fieri. quia sicut in t̾ra multa
semina occulta sic et in hominib se¬
mina cęlant᷑ nob̃ figuras parentũ red¬
ditura: Ex pat̾no aũ semme puellas
nasci. ex mat̾no pueros. quia om niꝰ
pareus constat duplici semine: Cuius
pars maior cum inualut: occuꝑat si¬
quedã et utilitatis et decoris. ut sensin
facie. et in corpore manꝰ ac pedes. quorũ
m̃brorũ et utilitas magna ÷ et specieᷤ
decentissima: Quedam tantum de¬
coris. ut mãmille in uiris. et utroq
sexii unbilicꝰ. Quedã discrecionis. ut
in uiris genitalia m̃bra. Barba ꝓlixa.
pectus amplũ.:I mulierib leuesge¬
ne. et angustum pectꝰ. Ad concipi¬
endos aũ et pͦrtandos fetꝰ renes et
latera oilatata: Qd̃ ad hominem et
ad partes attinet corporis ex parte
dictũ ÷ Nc̃ etates hominis subiungã

Expanded text:
qui autem utriusque parentis figuram redqui autem utriusque parentis figuram reddunt, aequaliter mixto paterno maternoque semine concipiuntur. Avorum proavorumque similes fieri, quia sicut in terra multa semina occulta, sic et in nobis semina celantur figuras parentum redditura. Ex paterno autem semine puellas nasci et ex materno pueros, quia omnis partus constat duplici semine, cuius pars maior cum invaluit occupat siquaedam et utilitatis et decoris, ut sensus in facie, et in corpore manus ac pedes: quorum membrorum et utilitas magna est, et species decentissima. Quaedam tantum decoris, ut mamillae in viris, et in utroque sexu umbilicus. Quaedam discretionis, ut in viris genitalia, barba promissa, pectus amplum; in mulieribus leves genae, et angustum pectus; ad concipiendos autem et portandos foetus renes et latera dilatata. Quod ad hominem et ad partes attinet corporis ex parte dictum est, nunc aetates eius subiungam. § 2
Abbreviated transcription (Latin):
bigo corripit. nigrescunt aera. si qͥ
canes inde ederint: in rabiem efferũt᷑.
Glutinũ alfati quod nec ferro nec aqͥs
dissoluitur. cruore ipso pollutum. spon¬
te disꝑgitur Post plurimos aũ dies
menstruos ideo sem̃ ñ esse generabile.¬
quia ñ est iam menstrualis sanguis
crassum iũ non ht̃ gignendi. quia
muliebri sanguii se miscere ñ potest.
pro pt̃ nimiam suispissitudinem: Hine ⁊
steriles mares uł feminas fierr uł ꝑni
miam seminis uł sanguinis crassitudi¬
nem uł propt̃̾ nimiã raritatem: Primũ
aũ aiunt cor hominis fingi. qd̃ in eo sit
ferunt collectum est: Aliifetus a capite¬
gi uidemus : fȩtꝰ aũ nominatꝰ. quod
adhuc in utero foueatur: Cuius se¬
cundȩ dicitur folliculus qui simul
cum infante n ascitur. continetq eũ
dictus. quia et cum elitur sequit᷑. Nã¬
ci aũ patrib simile̾ aiunt. si pat̾nũ
semen ualidius sit: Matrib si matͥs
hac racione similes exprimi uultus:

Expanded text:
bigo corripit, nigrescunt aera. Si qui bigo corripit, nigrescunt aera. Si qui canes inde ederint, in rabiem efferuntur. Glutinum asphalti, quod nec ferro nec aquis dissolvitur, cruore ipso pollutum sponte dispergitur. Post plurimos autem dies menstruos ideo semquia jam non est menstrualis sanguis, spissum vim non habet gignendi, quia muliebri sanguipropter nimiam sui spissitudinem; hinc et steriles mares et miam seminis vel sanguinis crassitudinem, vel propter nimiam raritatem. Primum autem aiunt cor hominis fingi, quod in eo sit ferunt, collecta sunt. Alii foetus a capitovis videmus. Foetus autem nominatus, quod adhuc in utero foveatur. Cuius secundae dicuntur folliculus, qui simul cum infante nascitur continetque eum; dictus, quia et cum editur sequitur. Nasci autem patribus similes aiunt, si paternum semen validius sit; matribus, si matris; hac ratione similes exprimi vultus:
Abbreviated transcription (Latin):
more distendit᷑ Cuius usus. in uolu¬
crib non habetur. Urina aũ dicta.
siue quod urat. siue quod exrenib
egreditur. cuuis indicio et salus.
et ȩgreclitudo futura monstrat᷑: Qui
lnumor uulgo locium dicit᷑. quod
aut a t̾ra adgignendũ uel fructꝰ. uł
foetꝰ. Est enim liquor ex cibi et cor-¬
poris decoctione factus ac diffusus ꝑ
uenas atq medullas. qui mn de sudat᷑
in modum sentine. et conerescte in
renib Ciectusq ꝑ coitus. et in utero
mulieris susceptus calore. quod ad¬
modum uiscerũ et menstrualis
sanguinis irrigacione formatur ĩ
corpore: Menstrua suꝑuacuus mu-¬
lierum sanguis: Picta aũ menstrua
a circuitu lunaris luminis. quo solz
hoc uenire profluuium: Luna enĩ
grece mene dicitur: Hec et muliebria.
nuncupantur : Nã muli:¬
er. solũ aninal menstruale est. Cuiꝰ
cruoris tactu fruges ñ germinant.
acescunt musta moriunt᷑ herbe.
amittunt arbores fetus. ferrũ ru¬

Expanded text:
more distenditur, cujus usus in volumore distenditur, cujus usus in volucribus non habetur. 138. Urina autem dicta, sive quod urat, sive quod ex renibus egeritur; cujus indicio, et salus, et aegritudo futura monstratur. Qui humor vulgo lotium dicitur, quod aut ab utero ad gignendum, vel fructus, vel fetus. Est enim liquor ex cibi et corporis decoctione factus, sic diffusus per venas atque medullas, quod inde sudat in modum sentinae concrescit in renibus, eiectusque per coitum, et in utero mulieris susceptus calore quodammodo viscerum et menstrualis sanguinis inrigatione formatur in corpore. Menstrua supervacuus mulierum sanguis. Dicta autem menstrua a circuitu lunaris luminis, quo solet hoc venire profluvium; luna enim Graece μήνη dicitur. Haec et muliebria nuncupantur; nam mulier solum animal menstruale est. Cuius cruoris contactu fruges non germinant, acescunt musta, moriuntur herbae, amittunt arbores fetus, ferrum ru
Abbreviated transcription (Latin):
foramine et exitu. qd̃ greci łi. Io
ferunt. Senter est qui acceptos cibos di
gerit. et apparet extrinsecus. ꝑtinetq.
a pectore ad inguinem.: et dictus uen¬
ter. qd̾ per totum corpus ute alim̃ta
transmittat Alinis est que cibum
recipit. et purgari solet: Salustius:
Simulans sibi aluum purgari: Et
uocata aluus. quod abluatur .i. pur¬
get᷑. Ex ipsa enini sordes stercorum
defluunt Uterum sole mulieres hñt.
in qͦ concipiunt ad similituclinem
Nec poete tantum. sed̾ ceteri. Uocatꝰ
aũ uterus quod duplex sit. et ab utraq
resuse et reflexe circumplicantur in
modum cormi arietis. uł quod in te¬
rius impleatur fȩtu Finc et ut̃. qd a¬
liquid intrinsecus habuerit. ut m̃bra.
hinc ad uentrem translacio: Matrix
enim receptum confouet. confotum.
corporat. corporatum: in m̃bra dis¬
tinguit. Uulua uocatur quasi ual
ua .i. ianua uentris. uł quod sem̃ re¬
cipiat. uł qd̃ ex ea fetus ꝓcedat: Uesi

Expanded text:
foramine, et exitu, quod Graeci, τυφλὸν foramine, et exitu, quod Graeci, τυφλὸν ferunt. Ventgerit, et apparet extrinsecus, pertingitque a pectore ad inguinem: et dictus venter, quod per totum corpus vitae alimenta transmittat. Alvus est, qui cibum recipit et purgare solet. Salustius: Simulans sibi alvum purgari. Et vocatus est alvus, quod abluatur, id est, purgetur: ex ipso enim sordes stercorum defluunt. Uterum solae mulieres habent, in quo concipiunt ad similitudinem cnec poetae tantummodo, sed et caeteri. Vocatus autem uterus, quod duplex sit, et ab utraque diffusae ac replexae circumplicantur in modum cornu arietis: vel quod interius impleatur foetu. Hinc et uter, quod aliquid intrinsecus habuerit ut membra est, hinc ad ventrem translatio. Matrix enim receptum confovet, confotum corporat, corporatum in membra distinguit. Vulva vocata quasi valva, id est janua ventris, vel quod semen recipiat, vel quod ex ea fetus procedat Vesic
Abbreviated transcription (Latin):
apud gentiles in sacris ad phebi aras fe¬
rebant᷑ ab ariolis. quibiis sublatis adq
succensis. responsa acciperent: Splenẽ
dictum a supplemento ex contraria
parte iecoris ne uacua existeret. quẽ
quidam etiã risus causa factum exi¬
stimant: Nã splene ridemꝰ. felle iraᷤ¬
cimur. Corde sapimꝰ. Iecore amamꝰ:
Quibus qͣt uor elem̃tis constantibus.
integrũ est animal. Fel appellatũ.
qd̃ sit folliculus gestans humorem.
qui uocatur bilis Stomacus grece
os uocatur. eoqd̃ ostiũ nentrissit. et
ipse cibum recipiat. atq in intestina
transmiteat: In testina dicunt᷑. eo
qd corporis interiore parte cohibent᷑:
Que idcirco longis nexibus in circuloꝵ¬
modũ ordinata sunt. ut susceptas escãᷤ
paulatim digerant. et suꝑ additis
cibis ñ impecliantur: Om̃tum m̃bra.¬
nũ quod continer intestinoꝵ maiorẽ
Disceptũ intestinũ. qd̃ discernte uen-¬
trẽ.er cetera intestina a pulmonib

Expanded text:
apud gentiles in sacris ad Phoebi aras feapud gentiles in sacris ad Phoebi aras ferebantur ab ariolis, quibus oblatis atque subcensis responsa acciperent. Splen dictum a supplemento ex contraria parte iecoris, ne vacua existeret: quem quidam etiam risus causa factum existimant. Nam splene ridemus, felle irascimur, corde sapimus, iecore amamus. Quibus quattuor elementis constantibus integrum est animal. Fel appellatum, quod sit folliculum gestans humorem, qui vocatur bilis. Stomachus Graece os vocatur, eo quod ostium ventris sit, et ipse cibum excipiat atque in intestina transmittat. Intestina dicuntur, eo quod corporis interiore parte cohibentur; quae idcirco longis nexibus in circulorum ordinata sunt modo, ut susceptas escas paulatim digerant, et superadditis cibis non inpediantur. Omentum membranum, quod continet intestinorum maiorem Disseptum intestinum, quod discernit ventrem, et caetera intestina a pulmonibus
Abbreviated transcription (Latin):
anime. possessio est. Iñ genas lacerare.
mulieres in luctu solent. Uñ ⁊ purpu¬
reȩ uestes et flores purpurei mortuiᷤ
bulum: Greci enĩ pulmonẽ pleu¬
mon uocant. eo qd̃ cordis flabellũ sit¬
t᷑ et mouent᷑. un ⁊ pulmones uoca¬
qui flando et exagitando aerẽ a¬
mitcit et recipit. a qͦ mouent᷑ pul¬
mones et palpitant. et aperiendo
se ut flatũ capiant. stringͦndo ut
eiciant. Est enr̃organũ corporis: Ie¬
cur nom̃ ht̃. eo qd̃ ignis ibi hãt sede̾.
qͥ in cerebro subuolat Iñ ad oculoᷤ
ceterosq sensus. et m̃bra diffundr᷑.
et calore suo ad se sucũ ex cibo tractũ nͦ¬
tit in sanguinẽ. quẽ ad usũ pascendi nu¬
triendiq singulis m̃bris p̃bet liecore
aũ ꝑsistit uoluptas et concupiscentia.
tuxta eos qui de phisicis disputant: fi¬
bre iecoris fc̃ excremitates. sicut et ex¬
treme parces foliorũ in intib siue qͥsi
lingue eminentes: Pictas aũ fibras. qd̃

Expanded text:
animae possessio est. Inde genas lacerare animae possessio est. Inde genas lacerare mulieres in luctu solent. Unde et purpureae vestes, et flores purpurei mortuis bulum. Graeci enim pulmonem πλεύμων vocant, eo quod cordis flabellum sitntur et moventur; unde et pulmones vocaqui flando et exagitando aerem amittit et recipit; a quo moventur pulmones et palpitant et aperiendo se ut flatum capiant, stringendo, ut eiciant. Est enim organus corporis. Iecur nomen habet eo quod ignis ibi habeat sedem, qui in cerebro subvolat. Inde ad oculos ceterosque sensus et membra diffunditur, et calore suo ad se sucum ex cibo tractum vertit in sanguinem, quem ad usum pascendi nutriendique singulis membris praebet. In iecore autem consistit voluptas et concupiscentia iuxta eos qui de physicis disputant. Fibrae iecoris sunt extremitates, sicut et extremae partes foliorum in intibis, sive quasi linguae eminentes. Dictas autem fibras quod
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. e quib sinistra plus sanquinẽ
habet. dextra plus spm. Uñ ⁊ in dex¬
tro brachio pulsũ inspicimꝰ: Pcor¬
clia sunt loca cordi uicina. quibus
ibi sit principiũ cordis et cogitacio.¬
Cunus indicio aut infirmitatẽ in¬
telligimꝰ aut salutẽ.: Quius du¬
plex est motus. Aut siplex aut cõ¬
positꝰ : Sĩple est. qui ex uno saltu
qui ex plurib: matib: mordinatꝰ
et inequalis existit. Qui motꝰ certa ht̃ spa¬
uie natantis sangainis sint adq riui per
corpus omne diuisi. quibus unnuersa
m̃bra irrigantur: Sanguis ex greca
ethimologia nom̃ duxit. qd̃ uegetet.
et sustentet. et uinat: Sanguis aũ ÷
dum̃ in corpore: Essusus uͦ cruor dicit᷑:
Nã⁊ cruor uocatꝰ ab eo qd̃ essusus decurrit.
uł ab eo qd̃ currenedo corruat. Alii cru¬
orem int̾p̃tant᷑ sanquinẽ corruptum.
qui emittit᷑ Alii auint uocatũ sanqui¬
nui sanguinem per etatẽ: Uñ in seni-¬
b tremor est: Proprie aũ sanguis

Expanded text:
sunt, quibus sinistra plus sanguinis sunt, quibus sinistra plus sanguinis habet, dextra plus spiritus. Unde et in dextro brachio pulsum despicimus. Praecordia sunt loca cordi vicina, quibus ibi sit principium cordis et cogitatiocujus indicio aut infirmitatem intelligimus aut sanitatem. Hujus duplex est motus, aut simplex, aut compositus. Simplex est, qui ex uno saltu qui ex pluribus motibus inordinatis et inaequalibus existit. Qui motus certa habent spaue corpus omne divisi, quibus universa membra inrigantur. Sanguis ex Graeca etymologia nomen duxit, quod vegetetur et sustineatur et vivat. Sanguis autem est, dum in corpore est: effusus vero cruor dicitur. Nam cruor vocatus ab eo, quod effusus decurrit: vel ab eo, quod currendo corruat. Alii cruorem interpretantur sanguinem corruptum, qui emittitur. Alii aiunt vocatum sanguinui sanguinem per aetatem. Unde et in senibus tremor est. Proprie sanguis
Abbreviated transcription (Latin):
ut stabile corpus efficerent. St̃ aũ
plante anteriores partes. que etiã
de multis ossib constant. Calcis pͥ
sitũ quod trã calcamꝰ: Hinc ⁊ cal¬
cancus. Solũ inferior pars pedis di
sustineat. et solũ pedis. quod totã corporĩ
molem portat: Uiscera non tantum intes¬
tina dicimus. s quicqͥd sub corio est a uis-¬
eo qd̾ est int̾ cutem et carnem. Item uis¬
Itẽ uiscera capita neruorũ. ex sanguine
et neruis copulata. Nem lacerti siue
mures. quia sic in singulis corporis mͣ¬
bris cordis locosunt. ut cor in media to-¬
cius corporis parte. Appellant᷑q a nomi¬
ne similium animalum. sub t̾ra deli¬
tescentiũ: Nlã inde musculia muriũ
similitudine: Idem etiã et tori. qd̃ illic
unscera torta uideant᷑: Cor a grecadi¬
riuatum appellacione. quod illi car
manet Qd idõ pulmoni uicinius ÷
ut cũ ira accendit᷑. pulmonis humo¬
re temperet᷑ Nuius due artherie

Expanded text:
ut stabile corpus efficerent. Sunt autem ut stabile corpus efficerent. Sunt autem plantae, anteriores partes, quae etiam de multis ossibus constant. Calx vel csitum, quod terram calcamus, hinc et calcaneus. Solum est inferior pars pedis, disusmolem portat. Viscera non tantum intestina dicimus, sed quidquid sub corio est, a visco, quod est inter cutem et carnem. Item viscontinetur. Item viscera capita nervorum ex sanguine et nervis copulata. Item lacerti, sive mures, quia sic in singulis membris cordis loco sunt ut cor in media totius corporis parte, appellanturque a nomine similium animalium sub terra delitescentium. Nam inde musculi a murium similitudine: idem etiam et tori, quod illic viscera torta videantur. Cor a Graeca derivatum appellatione quod illi cardest. Quod ideo pulmoni vicinum est, ut cum ira accenditur, pulmonis humore temperetur. Hujus duae arteriae
Abbreviated transcription (Latin):
inelicilus et misericordie: Nã age¬
ms geniia dicunt᷑: Deniq cõplicatũ gigni
formariq hominẽ. ita ut genua sursũ
sint. quib oculi formant᷑. ut caui ac re.¬
conditifiant: Pnnius: Adq genua cõ¬
primit arta gena: Iñ est quod homi¬
nes elũ ad genua se prosternunt: statĩ
lacrimantur. Uoluit enĩ eos natura .u.¬
terum maternũ rememorare. ubi qͦsi
in tenebris consilebant. ante quã ueni¬
rent ad lucẽ Crura dicta . quia in
his currimꝰ. et gressum facimꝰ: Et aũ
sub genib usq ad suras: Tibie aũ
uocate. quia quasi tube sunt. ⁊ lon¬
dictꝰ. a tholo. Nã tolus est. eminens
rotunditas. Uñ et fastigiũ tẽpli
rotundi. tolus uocat᷑ Talus añ. sub
crure est Sub talo sunt. calcanei
Pedes ex greca ȩthimologia. nom̃ sor¬
plante a planicie nuncupate. quia
ñ rotunde ut in quadrupedib
ne stare non possit bipes homo .s
plane adq longiores formate stͣ.

Expanded text:
indicibus et misericordiae. Nam a geindicibus et misericordiae. Nam a genis genua dicuntur. Denique conplicatum gigni formarique hominem, ita ut genua sursum sint, quibus oculi formantur, ut cavi ac reconditi fiant. Enniusinc. 14: Atque genua conprimit arta gena. Inde est quod homines dum ad genua se prosternunt, statim lacrimantur. Voluit enim eos natura uterum maternum rememorare, ubi quasi in tenebris consedebant antequam venirent ad lucem. Crura dicta, quia in his currimus t a genibus usque ad calces. Tibiae vocatae quasi tubae; sunt enim londictus a tolo; nam tolus est eminens rotunditas, et inde fastigium templi rotundi tolus vocatur. Talus autem sub crure est, et sub talo calcaneum. Pedes ex Graeca etymologia nomen sorPlantae a planitie nuncupatae, quia non rotundae, ut in quadrupedibus, ne stare non possit bipes homo, sed planae atque longiores formatae sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
nem a testib dicti. quoꝵ numerus
tunt. qd̃ a spine medulla et renes
et lũbi suscipiunt. ad graciam pro¬
creandi. Uiscus est pellis. in qua testi¬
culi sunt. Posteriora uͦ uocata qd̃ retͦ
sunt. et a uultu auersa: ne dũ aluũ
purgamꝰ. inquinaremꝰ aspectum.¬
.i. egeruntur stͣgora. Femora dicta
quod ea parte femina sexus uiri
discrepet sunt aũ ab inguinib
usq ad genua: femina añ ꝑdiriua.¬
cionẽ femorum partes sunt. quib
in equitando tͣgis equoꝵ inheremꝰ:
Uñ et pͣliatores olĩ sub feminib
equas amisisse checbantur : Cexe.
quasi conuncte axes: Ipsis enim
femora mouentur. quorũ concaua
uertebra uocantur. qd̃ in eis capita
femor uertunt᷑ Suffragines. quia
subeus franguntur .i. flectuntur.
ñ supra sicut in brachiis Conua
sunt cõmissiones femorum et cru¬
rũ. et dicta genua: eoqd̾ in utero sit̃
genis apposita: Loberent enim sibi.
et oanata sunt oculis lacrimarũ

Expanded text:
nem a testibus dicti, quorum numerus nem a testibus dicti, quorum numerus istrant, quod ab spinae medulla et renes et lumbus suscipiunt ad gratiam procreandi. Fiscus est pellis in qua testiculi sunt. Posteriora vero vocata, quod retro sunt et a vultu aversa, ne dum alvum purgamus inquinaremest egeruntur stercora. Femora dictaquod ea parte a femina sexus viri discrepet. Sunt autem ab inguinibus usque ad genua. Femina autem per derivationem femorum partes sunt, quibus in equitando tergis equorum adhaeremus. Unde et proeliatores olim sub feminibus equos amisisse dicebantur. Coxae quasi coniunctae axes; ipsis enim femora moventur. Quorum concava vertebra vocantur, quia in eis capita femorum vertuntur. Suffragines, quia subtus franguntur, id est flectuntur, non supra, sicut in brachiis. Genua sunt commissiones femorum et crurum; et dicta genua eo quod in utero sint genis opposita. Cohaerent enim ibi sibi, et cognata sunt oculis, lacrimarum
Abbreviated transcription (Latin):
casio. Umbilicus ẽ medius locus cor¬
poris dictꝰ quod sit umbus iliorum:
Uñ et umbo uocatur locus in me¬
dio clipei a quo pendet: Ex eo enĩ.
infans in utero pendet Ex eo eriã.
enutrit᷑ Iliũ greco sermone appel¬
latũ. quod ibi nos obuoluamus. Grece
enĩ ileos. obuoluere dicit᷑. Clunes uo¬
cateiqi: sint uxta colum qd̾ est lon¬
gũ Nates qd̾ in ipsis mnnitim᷑. dũ se¬
demꝰ. Uñ et conglobata ÷ in eis caro.
e p̃mentis corporis mole ossaido¬
leruit: Uenitalia corporis parte᷑
ut nom̃ ipsũ docet gignende so¬
holis acceperunt uocabulũ. qd
his procreatur et gignit᷑ Hec
et pudenda pro ucrecundia
Dicuntur aũ ista et inhonesta. quia ñ hñt
cã spẽm decoris sicut m̃bra que in ꝓmtu
locata sunt. Idẽ et ueretrũ. qd̾ sit uiri
tantum. siue qd̃ ex eo uirꝰ emittit᷑ Nã
uirus proprie humor dicit᷑. fluens ã
natura uiri: Testiculi ꝑ climinucio¬

Expanded text:
casio. Umbilicus est medius locus corcasio. Umbilicus est medius locus corporis, dictus quod sit umbus iliorum. Unde et umbo appellatur locus in medio clypei, a quo pendet. Ex eo enim infans in utero pendet, ex eo etiam et nutritur. Ilium Graeco sermone appellatum, quod ibi nos obvolvamus. Graece enim †ilios† obvolvere dicitur. Clunes vocatae, quod sint iuxta colum, quod est longao. Nates, quod in ipsis innitimur dum sedemus. Unde et conglobata est in eis caro, ne prementis corporis mole ossa dolerent. Genitalia corporis partes, ut nomen ipsud docet, gignendae sobolis acceperunt vocabulum, quod his procreatur et gignitur. Haec et pudenda pro verecundia, Dicuntur autem ista et inhonesta, quia non habent eam speciem decoris sicut membra quae in promptu locata sunt. Idem et veretrum, quia viri est tantum, sive quod ex eo virus emittitur. Nam virus proprie dicitur humor fluens a natura viri. Testiculi per diminutio
Abbreviated transcription (Latin):
in latere iacent Uñ in animalib t̾ga
Int̾scapilium spaciũ quod int᷑ scapula :
Uñ et nominatũ Pale sunt dorsi dex¬
tera leuaq eminentia m̃bra dicta qd̃
in luctando eas p̃mimꝰ . qd̃ g̾ci palin
dicunt. Spina ẽ uinctura dorsi di¬
cta qd̃ habeat radioloᷤ acutos cuius
iuncture spondilie appellant᷑ ꝑꝑ par
tẽ cerebri que fertur ꝑ eos longo tͣctu
ad ceteras corporis partes Sacra spi
cepto nascitur Idoq et hostia id pͥmũ
a gentib diis suis dabatur Uñ et
sacra spina dicitur: Renes ait uarro
dictos. qd̃ riui ab his obsceni humo
tenuem liquorem esuclant in re-¬
nib: qui liquor rursus a renib calo¬
re uenerio res lutus decurrit Luũ¬
bi ob libidims lasciuiã dicti. qua ui¬
ris causa corporeȩ uoluptatis in ipsiᷤ
est. sicut in ũbilico feminis. Uñ et
ad iob in exordio sermonis dicitur
his esset resistendi p̃paracio. in quib
libidinis est usitata dominandi oc¬

Expanded text:
in latere iacent. Unde et in animalibus terga in latere iacent. Unde et in animalibus terga Interscapilium spatium, quod inter scapulas est, unde et nominatum. Palae sunt dorsi dextra laevaque eminentia membra, dicta quod in luctando eas premimus; quod Graeci πάλην dicunt. Spina est iunctura dorsi, dicta eo quod habeat radiolos acutos; cuius iuncturae spondilia appellantur propter partem cerebri, quae fertur per eos longo tractu ad ceteras corporcepto nascitur, ideoque et in hostia id primum a Gentilibus diis suis dabatur, unde et sacra spina dicitur. Renes ait Varro dictos, quod rivi ab iis obsceni humortenuem liquorem desudant in renes, qui liquor rursus a renibus calore veneris resolutus decurrit. Lubi ob libidinis lasciviam dicti, quia in viris causa corporeae voluptatis in ipsis est, sicut in umbilico feminis. Unde et ad Iob in exordio sermonis dictum eshis esset resistendi praeparatio, in quibus libidinis est usitata dominandi oc
Abbreviated transcription (Latin):
globate. dicta ita eoq̃dͤ ad inflexionẽ m̃¬
brorũ illa uercant᷑: Cartilagines ossa mol¬
lia. et sine medulla. qd genus auricule
et nariũ discrim̃ et costarũ extremi¬
tates habent. siue opertula ossium. que
mouentur. et licti cartilagines. qd
leni aterttu carent dolore dũ plectũt᷑.
Costas appellari quidã putant. qd̃ ab ipsiᷤ
int᷑riora custodiant᷑. et tota mollicies
poris. Dextro lateri habilior motꝰ est:
Leua forcior. et oneri ferendo accõmo¬
clacior. Uñ et leua ñcupata. qd̃ aptior
sit ad leuanclum aliquid. et portan¬
dum: Ipsa enim gestat clipeum. ensem.
faretram . et reliqua onera. ut expedi-¬
ta sit dextera ad a gencdum Porsũ est.
a cerince usq ad renes Dictũ aũ dorsũ.
saxi fortis. et ad portandum. et ad ꝑpeti
endũ. Terga. quia in ea suꝑini iacemꝰ
in t̾ra. quod solus homo potest Nã mu¬
ta animalia tantũ aut in uentre. ant

Expanded text:
globatae; dicta ita, eo quod ad inflexionem meglobatae; dicta ita, eo quod ad inflexionem membrorum illa vertantur. 88. Cartilagines, ossa mollia, et sine medulla, quod genus auriculae, et narium discrimen, et costarum extremitates habent, sive opercula ossium, quae moventur. Et dictae cartilagiues, quod leni attritu carent dolore, dum flectuntur. 89. Costas appellari quidam putant, quod ab ipsis interiora custodiantur, ut tota mollities poris, dextro autem lateri habilior motus est, laevo fortior, et oneri ferendo accommodatior. Unde et laeva nuncupata, quod aptior sit ad levandum aliquid, et portandum. Ipsa enim gestat clypeum, ensem, 16 pharetram, et reliqua onera, ut expedita sit dextera ad agendum. 91. Dorsum est a cervice usque ad renes; dictum autem dorsum, saxi, fortis, et ad poendum. Terga, quia in ea supini iacemus in terra, quod solus homo potest. Nam muta animalia tantum aut in ventre aut
Abbreviated transcription (Latin):
ne dicti appellati quos illi neura
uocant : Alii latine neruos uocatos pu¬
tant. eoqd̃ artuũ coniunctiones in ui¬
cẽ his inhereant:. Maximã aũ uiriũ
substantiã neruos facere certissimũ :
Nã quanto fuerint densiores: tanto ꝓ¬
pensius augescere sirmitatẽ: Artus
dicti qd conligati inucem nerus
coartant᷑ y stringunt᷑. quoꝵ diminu¬
tiua articuli Nã artꝰ dicimꝰ m̃bra
maiora ut brachia: Articuli mino¬
ra m̃bra ut cligiti: Cõpago capita st̃
ossiũ elicta. eoqd sibi conpacta st̃¬
neruis. uelud glutino quoclã ad¬
hereat : Ossa st̃ corporis. soliclam̃ta :
his enĩ posicio omnis roburꝰ subsistre:
Qssa aũ ab usto dicta ꝑꝑqd̾ cremarent᷑
ab antiquis. siue ut alii putant ab
ore eoquod ibi pateant: Nãq ubiq.
cute uiscerib q obtecta celantur.
Meclulle appellate. qd madefaciat
ossa
Irrigant enĩ et confortant. Uercibula st̃
sũ me ossium partes. nodis crassiorib con¬

Expanded text:
ne appellati, quos illi νεῦρα ne appellati, quos illi νεῦρα vocant. Alii Latine vocatos nervos putant, eo quod artuum coniunctiones invicem his inhaereant. Maximam autem virium substantiam nervos facere certissimum est: nam quanto fuerint densiores, tanto propensius augescere firmitatem. Artus dicti, quod conligati invicem nervis artentur, id est stringantur; quorum diminutiva sunt articuli. Nam artus dicimus membra maiora, ut brachia; articulos minora membra, ut digiti. Conpage capita sunt ossuum, dicta eo quod sibi conpacta nervis velut glutino quodam adhaereant. Ossa sunt corporis solidamenta. In his enim positio omnis roburque subsistit. Ossa autem ab usto dicta, propter quod cremarentur ab antiquis; sive, ut alii putant, ab ore, eocute visceribusque obtecta celantur. 87. Medullae appellatae, quod madefaciant ossa, irrigant enim, et confortant. Vertibula sunt summae ossium partes nodis crassioribus con