comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
possideo unã p̃ciosissimã margaritã. ꝑ pluri¬
mas alias margaritas. sic uenio ad thesaitũ
em̃ uentos de thesauris fitis. Infatuatꝰ ẽ oĩs hõ
ab scientia. Si omnis homo infatuatꝰ ẽ abscien¬
tia. & paulus homo ẽ: paulus infatuatꝰ t̃ asc¬
entia: Et parte enĩ cognoscimꝰ. & ex parte pro¬
pħamꝰ. Infatuatꝰ ẽ ab scientia uidens ꝑ specłm
& menigmate. portiuncłam quandã uidens.
Et si sic expedit dicere. ipsius quoq portiunde
partẽ miminã recognosce. & e contrario intel¬
liges qͥd sit. infatuatꝰ ẽ omnis homo abscien¬
tia. Cõparatione peccatoꝵ ierłm. sodomoꝵ
peccatũ nisticia ẽ. Iustificata enĩ est sodoma
ex te. Quomͦ enĩ non habent iustitiã sodo¬
moꝵ peccata ꝑ se. s ad collationẽ maioꝵ sceletũ
nistificant᷑. sic econtrario scientia pauli ad illã
oĩs homo ab scientia. Tale qͥddã eccłastes ut ar¬

Expanded text:
possideo unam et pretiosissimam margaritam per plurpossideo unam et pretiosissimam margaritam per plures alias margaritas: sic venio ad thesaurum enim ventos de thesauris suis . Infatuatus est omnis homo ab scientia . Si omnis homo infatuatus est ab scientia, et Paulus homo est, Paulus infatuatus est ab scientia. Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus . Infatuatus ab  aenigmate, portiunculam quamdam videns, et si sic expedit dicere, ipsius quoque portiunculae partem minimam recognoscens. Econtrario autem intellige quid sit: infatuatus est omnis homo a scientia. Comparatione peccatorum Jerusalem, Sodomorum peccatum justitia est: justifica non habent justitiam Sodomorum peccata per se, sed ad collationem majorum scelerum justificantur: sic econtrario scientia Pauli ad illam omnis homo ab scientia. Tale quiddam Ecclesiastes, ut ar
Abbreviated transcription (Latin):
tutis. dilectionis. castitatis. Potes & ipse de
scͥpturis hos uentos congregare. & istoꝵ sp̃uũ
iuenire thesauros. Ubi st̃ thesauri isti: Utiq¬
diti. In xͦ sedẽ habent. inde oriunt᷑ bii sp̃c.
ut alius sapiens sit. aliꝰ fidelis. alius eruditus
dat᷑ sermo sapientie. alii sermo scientie scđm eun¬
dẽ sp̃m. alii fides in eodẽ sp̃u. Eduxit gͦ mibes ab
extremo t̾re. & fulgura in pluuiã fecit. Et edux̃
uentos de thesautis fuis. & nos uixta miscdiã di
ad hos thesauros occursutos nos sꝑamꝰ. Et qͥa plu¬
resst̃ thesauri: forte uixta ordinẽ resurgentiũ
erit & reqͥes in thesauris dĩ. Quod aũ dico. istius¬
modi ẽ. Resurrectio mortuoꝵ in qͥbdã ordini¬
in suo ordine. Et ñ ut libet miscent᷑ ordines re¬
surgentiũ. Aliꝰ ordo erit in illo & in illo thesauro
cłi. aliꝰ ordo inalio & in alio thesauro di. Isti aũ¬
om̃s thesauri unũ habent thesaurũ. in quo ft̃
thesauri sapientie & scientie absconditi. Ꝙ qͣmͦ

Expanded text:
t dilectionis et charitatis. Potes et ipse de Scripturis hos ventos congregare, et istorum spirituum invenire thesauros. Ubi sunt isti thesauri? utiqditi: in Christo sedem habent. Inde oriuntur hi spiritus, ut alius sapiens sit, alius fidelis, alius eruditus,datur sermo sapientiae, alii sermo scientiae juxta eumdem spiritum alii fides in eodem spiritu . Edextremo terrae, fulgura in pluviam fecit: et eduxit ventos de thesauris suis, et nos juxta misericordiam Dei ad hos thesauros occursuros putamus. Et quia plures sunt thesauri: forte juxta ordinem resurgentium erit et requies in thesauris Dei. Quod autem dico, istiusmodi est: resurrectio mortuorum in quibusdam ordiniin suo ordine , et non ut libet miscentur ordines resurgentium: alius ordo erit in illo et in illo thesauro Dei, et alius ordo in alio et in alio thesauro Dei. Isti omnes thesauri unum habent 799 thesaurum, in quo sunt thesauri sapientiae et scientiae absconditi . Et quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
sapientie orbẽ t̾rarũ. prudentie
celũ. Audi quiꝑpe scͥpture ordinẽ. Dñs qui fe¬
cit t̾ram in fortitudine sua. & erexit orbẽ in
sapientia sua. & in sua prudentia extendit ce¬
lũ. Et nos gͥ in t̾ra nr̃a. dictũ ẽ quippe ad adã
t̾ra es & in t̾rã ibis. necessariã habemꝰ fortitu¬
dmẽ cdi. qͥa absq ea impossibile nobis ẽ id exequi¬

Expanded text:
rarum, prudentiae coelum. Audi quippe Scripturae ordinem: Dominus qui fecit terram in fortitudine sua, et erexit orbem in sapientia sua et in sua prudentia extendit coelum. Et nos igitur in nostra terra dictum est quippe ad Adam: Terra es ; necessariam habemus fortitudinem Dei, quia absque ea impossibile nobis e
Abbreviated transcription (Latin):
uixta apłm sp̃u gesta carnis mortificantur.
scͥptũ ẽ. uxta em̃datissima tam̃ exẽplaria. qͦmͦ
statuerit eã insuꝑ nicbilũ. inuenies fortitudinẽ
di in medietate mundi t̾re libram sustinere.
bitatã. scio desertã. Si enĩ ñ habet dm̃ patiẽ.¬
autẽ quando plena ẽ dõ. quando habet xp̃m¬
& sp̃m̃ scm. Uerũ hec different̃ & uarie m
scͥpt᷑is dicunt᷑. in anima hominis patrẽ & fi
psalmo confessionis tres sp̃c postulat dicens.
Sp̃u pͥncipali confirma me. spm̃ rectũ inno¬
ua in uiscerib meis. sp̃m scm tuũ ne aufe¬
ras a me. Qui st̃ isti tres sp̃c: Principalis sp̃e¬

Expanded text:
rnis mortificantur .scriptum est , juxta emendatissima tamen exemplaria, quomodo statuerit eam super nihilum, inveniens fortitudinem Dei in medietate mundi, terrae libram sustinere. bitatam, scio animam desertam. Si enim non habet Fiest, quando plena est Deo, quando habet  sanctum. Verum haec differenter et varie in Scripturis dicuntur, in anima hominis Patrem et FiDavid in Psalmo confessionis, tres spiritus postulat dicens: « Spiritu principali confirma me, spiritum rectum innova in viscoribus meis, spiritum sanctum ne auferas a me . » Qui sunt isti tres spiritus? Principalis sp
Abbreviated transcription (Latin):
ut uiã faceret his qͥ de egipto mundi huius ascen¬
quã uere unicornis fundauit in gła. Cotnu enĩ¬
crasfitudines eorũ emedullabit. Gentes ait
quas mimici sui possidebant ip̃se edet. destructa
uirtute inimici. & crassitudines eoꝵ emedullabit
cũ omnẽ de cis sensũ crassũ & carnalẽ extenuat
& conuertit ad intelligentiã sp̃ualt̃. Qd autẽ crassi¬
tudo culpabilit̾ in scͥpt᷑is habeat᷑. indicio erit illuo
qđ scͥptũ ẽ. incrassatũ ẽ cor ppłi buiꝰ. Et alibi. Sa¬
tiatꝰ ẽ & incrassatꝰ ẽ. & incalcrtuit dilectꝰ. Sed &
edit gͦ gentes. & cibũ habet eos qͥ credunt in eum.

Expanded text:
ut viam faceret eis qui de hoc mundo ascenregnum quasi vere unicornis fundavit in gloria: cornu enicrassitudinem eorum emedullabit. Gentes utique illas quas inimici sui possidebant, ipse edet destructa virtute inimici, et crassitudines eorum emedullabit, cum omnem eis sensum crassum et carnalem extenuat, et convertit ad intelligentiam spiritalem. Quod autem crassitudo culpabitur, in Scripturis habeatur, indicio erit illud, quod scriptum est: Incrassatum est cor populi ejus . Et alibi: Satiatus est et incrassatus est, et recalcitravit dilectus . Edet ergo gentes, et cibum habet eos qui credunt i
Abbreviated transcription (Latin):
cłis agete. Sic̃ enĩ cõmemoratio fit egressionis ꝑ
fit memoria ꝑ tabernacła. In tabernacłis enĩ
habitauert̃ patres tir̃i in deserto. Unde autẽ
sieri oportet ista tab ernacła. nͥ ex uerbis legis
& ꝓphatũ. & sermonib psalmoꝵ: & omnium
que continent᷑ in lege: Cũ ex his que scͥpta st̃
ꝓficit aĩa. & semꝑ ea qͥdẽ que retro st̃ obliuisceis.
ad ea que in ante ft̃ se extendens. & de loco infe-¬
riore ꝓgrediens. crescit & ꝓficit ad suꝑiora ex
augm̃to uirtutũ & ex ip̃sa immutatione ꝓfe¬
ctuũ. in tabernacłis merito dr habitare. Ni¬
de autẽ si ñ st̃ tabernacła que fixit d̾s etiam¬

Expanded text:
culis debet agere. Sicut enim commemoratio fit egressionis exculis debet agere. Sicut enim commemoratio fit egressionis exfit memoria per tabernacula. In tabernaculis enim habitaverunt patres nostri in deserto. Unde autem fieri oportet ista tabernacula, nisi ex verbis legis et prophetarum, ex sermonibus psalmorum et omnium quae continentur in lege? Cum enificit anima, et semper ea quidem quae retro sunt obliviscens, in ea quae ante sunt se extendit, et de loco inferiore progrediens, crescit et proficit ad superiora, et augmento virtutum, et ex ipsa immutatione profectuum in tabernaculis merito dicetur habitare. Vide autem si non sunt tabernacula quae fixit D
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ ñ fortuitu contigisse. ut petrus qͥdẽ & andie¬
as & filii zebedei arte piscatores inuenirentur.
paulus uͦ arte tabernacłoꝵ. & qͥa illi uocati
ab arte capiendoꝵ pisciũ mutant᷑. & fiunt
piscatores hominũ dicente dño uenite post
me. & faciã uos piscatores hominũ. Non gͦ¬
dubiũ qͥn & paulus qͥa & ipse ꝑ dñm meum
ibm xp̃m uocatꝰ apłs ẽ. simili artis sue trans¬
formatione mutatꝰ sit. ut sic̃ illi ex piscatori¬
b pisciũ piscatores hominũ facti st̃. ita & iste
faciendis tabernacłis t̾rens ad celestia taberna¬
d̾a construenda traslatus sit. Construit enim
celestia tabernacła docens unũquẽq uiã salutis.
& beatarũ in celestib mansionũ it ostendens.
Facit tabernacła paulus. & cũ ab ierłm in circu¬
itu usq ad illiricũ repleuerit euangłm dĩ ecclaᷤ
construendo. & hoc mͦ facit & ipse tabernacda.
ao similitudinẽ tabernadoꝵ celestiũ. que osten¬
bernacło debet habitare. & diẽ festũ in taberna¬

Expanded text:
n fortuitu contigisse, ut Petrus quidem et Andreas et filii Zebedaei arte piscatores invenirentur. Paulus vero arte faber tabernaculorum, et illi vocati ab arte capiendorum piscium, mutantur et fiunt piscatores hominum, dicente Domino: Venite post me, faciam vos piscatores hominum , non dubium, quin et Paul Apostolus est, simili artis suae transmutatione mutatus sit, ut sicut illi ex piscatoribus piscium, piscatores hominum facti sunt, ita et iste faciendis tabernaculis terrenis, ad coelestia tabernacula construenda translatus sit. Construit enim coelestia tabernacula, docens unumquemque viam salutis, et beatarum in coelestibus mansionum iter ostendens, facit tabernacula Paulus, et cum ab Hierusalem in circuitu usque ad Illyricum replet Evangelium Dei, Ecclesias construendad similitudinem tabernaculorum coelestium, quae ostenbernaculo debet habitare, et diem festum in taberna
Abbreviated transcription (Latin):
cũbens requieuit ut leo. & ut catulus leonis.
Quis ȩxcitabit eũ: Requieuit ut leo. cum
phauit eas in ligno crucis. Ut catulusautẽ leo¬
nis. cum resurgeret a somno mortis. Qd autẽ leo
nominetur. Qđ uͦ ait qͥs suscitabit eũ. iccirco
qͥa nc̃ a patre dr suscitatꝰ. nc̃ etiã ipse tẽplũ cor¬
poris sui post triduũ suscitare se dicit. & me-¬
rito in hoc quasi ꝑcunctantis designat᷑ affectꝰ.

Expanded text:
cumbens requievit ut leo, et ut catulus leonis; quis excitavit eum? Requievit ut leo, cum it, et triumphavit eas in ligno crucis. Ut catulus autem leonis, cum resurgeret a somno mortis. Quod autem leon quis suscitavit eum? Idcirco quia nunc a Patre dicitur suscitatus, et etiam ipse templum corporis sui post triduum suscitare se dicit, merito in hoc quasi percunctantis designatur affectus.
Abbreviated transcription (Latin):
bernacła que fixit dñs. & sic̃ cedri iuxta aquaᷤ.
micilia eoꝵ. t̾rena collaudet. neq enĩ tale aliqͥd
plebes ꝑ cognationes partiebant᷑. & cognatio¬
rabantur. hoc ẽ omnis qͥ erat a uiginti annis
& supra. masculus qͥ ꝓcedere poterat ad bellũ.
& extollat. S ñ in his soluis littere contuenda
& ordines ppłoꝵ. qͥ in tesurrectione habebunt᷑
in ppło ueri istł. quando unꝰqͥsq surget in

Expanded text:
bernacula, quae fixit Dominus, quasi cedri, propter aquas. micilia eorum terrena conclaudet. Neque enim tale aliquid plebes per cognationes partiebantur, et cognatiorabantur, hoc est, omnis, qui erat a viginti annis et supra, masculus, qui procedere poterat ad bellum,  extollat. Sed non in his solius litterae contuenda et ordines populorum, qui in resurrectione habebuntur in populo veri Israelis, quando unusqu
Abbreviated transcription (Latin):
ctus fuerit in ipso. & qͥa u̾bũ di positũ sit
in ore eiꝰ hec de eo pudent᷑ tam magna con¬
scͥpta c̃ẽ p̾conia. Nec moyses enĩ nec alius qͥs
ꝓpħarũ facile inuenietur tantis laudib ele¬
uatꝰ. Unde magis mnͥ uidet᷑ hec illi ppło con¬
uenire eo tempore qͦ iã conuersus ẽ ad dñm
Deposuit uelam̃ quod erat suꝑ cor coꝵ. Dñs

Expanded text:
ctus fuerit in ipso, et quia verbum Dei positum sit in ore ejus, haec de eo putentur tam magna conscripta esse praeconia. Nec Moyses enim, nec alius quis prophetarum facile invenietur tantis laudibus elatus. Unde magis mihi videretur haec illi populo convenire eo tempore quo, jam conversus ad Dominum, deposuit velamen quod erat super cors
Abbreviated transcription (Latin):
maxime qͥ legat dictũ ei a patre. Petc a me:
& dabo tͥ gentes hereditatẽ tuã. & possessio¬
rem tuã terminos t̾re. Qa est autẽ qđ ait. exaltabit᷑
gog regnũ eiꝰ: Gog suꝑ tecta int̾pretat᷑. Et in loco
isto ñ ꝓ gentis alicuiꝰ nomine putat᷑ positũ esse:
s ut & in aliis ĩ nullis ipse sermo hebreus ñ int̾¬
p̃tatꝰ relictꝰ ẽ: & ob hoc quasi de gente aliqua di¬
itũ uidet᷑. Est gͦ sermonis consequentia talis. Et
exaltabit᷑ suꝑ tecta regnũ eiꝰ: & crescet regnũ eiꝰ.
Exaltari autẽ suꝑ tecta. de ꝑfectione credentium
đr. Crescere autẽ. ad multitudines refert᷑. In his

Expanded text:
maxime qui legat dictum ei a Patre: Postula a me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae . Quid est autem quod ait: exaltabitur Gog regnum ejus? Gog super tecta interpretatur. Et in isto loco non pro gentis alicujus nomine, ut putatur, positum est, sed ut in aliis nonnullis ipse sermo Hebraeus non interpretatus relictus est, et ob hoc quasi de gente aliqua dictum videtur. Est ergo sermonis consequentia talis. Et exaltabitur super tecta regnum ejus, et crescet regnum ejus. Exaltari autem super tecta, de perfectione credentium dicitur; crescere autem, ad multitudines refertur. In his
Abbreviated transcription (Latin):
cit nom̃ eiꝰ blasphemari iñt gentes. sicut econ¬
trario ñ ille qͥ sermonib solis dnm benedicit
ipse benedicere putandus ẽ: s qͥ actib uite &
morib suis facit ab hominib nom̃ dñi be¬
nedici. Et in istis magis cõplebit᷑ qđ tercia ꝓ¬
pħia balaã designat. qͥa benedicentes xͦ bene¬
dicent᷑. & maledicentes ei maledicent᷑. Apt̾ qd̃

Expanded text:
cit nomen ejus blasphemari inter gentes. Sic, e contrario, non ille qui sermonibus solis Dominum benedicit, ipse benedicere putandus est, sed qui actibus et vita et moribus suis facit ab omnibus nomen Domini benedici. Et in istis complebitur quod tertia prophetia Balaam designat, quia benedicentes Christo benedicentur, et maledic
Abbreviated transcription (Latin):
cti sunt. Si enim ad ppłm istum respicias qui
maledicit. xͦ etiam lacͥmabilit̾ inuenit᷑ eẽ male¬
dictus. Quid enim euenire possit his qui ma¬
ledicunt sapientie. qui maledicunt ueritati.
qui maledicunt uite. nͥ ut ab his oĩb bonis
extorres & exules iaceant: Hec enĩ omnia xp̃c
ẽ. & qui maledicit. xͦ tanquã his omnib male

Expanded text:
qui maledicit Christo, etiam lacrymabiliter invenitur esse maledictus. Quid enim evenire possit aliud his qui maledicunt sapientiae, qui maledicunt veritati, qui maledicunt vitae, nisi ut ab his omnibus bonis extorres et exsules jaceantur? Haec enim omnia Christus est. Et qui mal
Abbreviated transcription (Latin):
cũ defeceritis recipiant uos in et̾na tabernacła.
Fixa autẽ dicunt᷑ ado. quasi que ñ circũ ferun¬
tur om̃i uento doctrine. St̃ autẽ adhuc taber
dicit in qͥb culpabilis notat᷑ elatio. s cedros dĩ
que suscipiunt uitis illiꝰ que ex egipto trans¬
lata ẽ palmites. & in qͥb reqͥescit fructus ille
cuiꝰ umbra oꝑuit montes. Si intellexisti quan¬
tam reqͥcm habeat it̾ sapientie. quantũ gr̃e.
quantũ dulcedinis. noli dissimulare. noli ne¬
gligere. s aggredere hoc iter. nec heremi so-¬
litudinẽ ꝑhorrescas. Habitanti enĩ tͥ in huiꝰ¬
modi habitacłis. occurret & manna celeste. &
angłoꝵ panẽ manducabis. Incipe tantum.
nec te ꝑt̾reat ut diximꝰ solitudo deserti. cito
in consortiũ tuũ etiã angłi uenient. qͦs sub¬

Expanded text:
na tabernacula . Fixa autem dicuntur a Deo, quasi quae non circumferuntur omni vento doctrinae. Sunt autem adhuc taberndicit, in quibus culpabilis notatur elatio, sed cedros Dei quae suspiciunt vitis illius quae ex Aegypto translata est palmites, et in quibus requiescit fructus ille cujus umbra operuit montes. Si intellexisti quantam requiem habeat iter sapientiae, quantum gratiae, quantumque dulcedinis, noli dissimulare, noli negligere; sed aggredere, nec eremi solitudinem perhorrescas. Habitanti enim tibi in hujusmodi tabernaculis occurret et manna coeleste, et angelorum panem manducabis. Incipe tantum, nec te praetereat solitudo deserti. Cito in consortium tuum etiam angeli venient, qu
Abbreviated transcription (Latin):
que do offeruntur. ad districtionẽ fiant eorũ
sacficioꝵ que demonib immolantur. ut qͥa ꝑ
illa uulnerant᷑ aĩe ꝑ ista sanentur. sic̃ & hii con¬
firmant qͥ medicine ꝑiciã gerunt. Serpentium
fectis ex serpentib ꝑibent. Itagͦ & sacͥficioꝵ de¬
monicoꝵ uirus ꝑ satͥficia dño oblata depellitur.
Et qͥdẽ donec tẽpus patiebatur. sacͥficia sacͥficus
opponebant᷑. Ubi uͦ uenit ꝑfecta hostia & ag¬
nus immacłatꝰ qͥ totiꝰ mundi tolleret pecca¬
tũ. sacͥficia illa que singillatim offerebant᷑
do iã suꝑflua uisa sunt. cũ una hostia omĩs
demonũ cultuta depulsa sit. Uerũ balaam
tenere doctoꝵ ac phatiscoꝵ plebis inctedule in¬
staurat adhuc hostias. & p̾patari sacͥficia iu¬
bet. In his enĩ omnẽ spem gerunt hu quoꝵ

Expanded text:
quae Deo offerunt, ad distinctionem fiant eorum quae Deo offerunt, ad distinctionem fiant eorum sacrificiorum quae daemonibus immolantur, ut quia per illa vulnerantur animae, per ista sanentur, sicut hi confirmant qui medicinae peritiam gerunt. Serpentum sectis ex serpentibus perhibent. Ita ergo et sacrificiorum daemonicorum virus per sacrificia Deo oblata depellitur, Et quidem donec tempus patiebatur, sacrificia sacrificiis opponebantur. Ubi vero venit perfecta hostia et agnus immaculatus qui totius mundi tolleret peccatum, sacrificia illa, quae sigillatim offerebantur Deo, jam superflua visa sunt, cum una hostia omnis daemonum cultura depulsa sit. Verum Balaam tenere doctorum ac Pharisaeorum plebis incredulae, instaurat adhuc hostias et praeparari sacrificia jubet. In his enim spem gerunt hi quorum
Abbreviated transcription (Latin):
cus p̾cepit. & ritũ sacͥficandi ttadidit filiis isrł.
requitat᷑ foitassis. cur hec cũ demoniis offerri¬
dicta uideant᷑. etiã dõ indent᷑ offerri. Et erit
qͥdẽ simplex & cita responsio. ut quẽ ad modũ in
alris ostendimꝰ qđ libellũ repudu dari ñ di uo¬
luntatis fuit. qͥ qđ coniunxerat noluit separa¬
ti. s moyses hec ꝓpͥe ad duritiã cordis iudeoꝵ
scͥpsit. ita etiã & hoc uideri posse. qͥa ds sic̃
ꝑ aliũ ꝓpħã dicit. ñ manducat carnes tauroꝵ
nec hyrcoꝵ sanguinẽ potat. & itẽ ut alibi scͥp¬
tum ẽ. qͥa ñ mandaui tͥ de sacͥficus & uictimis
in die qua eduxi te de t̾ra egipti. S moysel hec
ad duriciã cordis eoꝵ ꝑ consuetudinẽ pessimã
qua imbuti fuerant in egipto mandauerat eis.
ut qͥa abstinere se ñ poterant ab immolando.
do saltẽ & ñ demoniis immolarent. Uidendũ
tam̃ ẽ. ne forte sit & aliqua sacͥficandi do occul-¬
tior & secretior ratio. ne forte inquã sacͥficia

Expanded text:
it filiis Israel, requiratur fortassis cur haec cum daemoniis dicata videantur, etiam Deo jubeantur offerri. Et erit quidem simplex et cita responsio: ut quemadmodum in aliis ostendimus, quod libellum repudii dari non Dei voluntatis fuit, qui quod conjunxerat noluit separari, sed Moyses haec proprie ad duritiam cordis Judaeorum scripsit , ita etiam de hoc videri posse, quia Deus sicut per alium prophetam dicit, non manducat carnes taurorum, nec hircorum sanguinem potat ; et idem ut alibi scriptum est, quia non mandavi tibi de sacrificiis et victimis, in die qua eduxi te de terra Aegypti; sed Moyses haec ad duritiam cordis eorum pro consuetudine pessima qua imbuti fuerant in Aegypto, mandaverit eis, ut qui abstinere se non possunt ab immolando, Deo saltem et non daemoniis immolarent. Videndum tamen est, ne forte sit aliqua sacrificandi Deo occultior ac secretior ratio, ne forte, inquam, sacrificia
Abbreviated transcription (Latin):
sacͥficiis intellexisse que immolauerat. Ubi
eiũ uidit nullũ adẽe demonũ. nullã contra¬
riã potestatẽ uictimis suis assistere audentẽ.
exclusos ẽẽ om̃s malicie ministros qͥb uti ad ma¬
ledicendũ solebat. potuit ex his intellicisse qͥa
bonũ eẽt in conspectu dñi benedicere isrł. Ego

Expanded text:
s intellexisse quae immolaverat. Ubi enim vidit nullum adesse daemonium, nullam contrariam potestatem victimis suis assistere audentem, exclusos esse omnes malitiae ministros, quibus uti ad maledicendum solebat, potuit ex his intellexisse quia bonum esset in conspectu Dei benedicere Israel. Ego
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ qͥ peccat. mimicꝰ eiꝰ dũ peccat. Si autẽ audi¬
at uerba di. & agnoscens peccata sua configat᷑
ex eis & cõpungatur atq ad penitentiã conuer-¬
tat᷑ ueritatis sermone terebratꝰ. etiã ipse dr ia¬
cłis eiꝰ ẽẽ confixus. S post hec etiã de ipsa pas

Expanded text:
enim qui peccat, inimicus ejus est dum peccat. Si autem audiat verba Dei, et agnoscens peccata sua, configatur ex eis et compungatur, atque ad poenitentiam convertatur, veritatis sermone tenebratus, etiam ipse dicetur jaculis ejus esse confixus.
Abbreviated transcription (Latin):
in uertice montis pliegor. Phegor autẽ int̾pre¬
tat᷑ delectatio. In u̾ticẽ gͥ delectationis & libidi¬
nis imponit homines iste balac. Amator enĩ
⁊̃ uoluptatis magis quã dĩ. & iccirto imponit
cos in sũmitatẽ & uerticẽ uoluptatis. ut ȩxclu¬
dat eos a do. Excludens enĩ & deuoratio inter¬
p̃tat᷑ balac. ideo deniq & heremũ tendit phegor.
id ẽ ad ea que heremi st̃. & deserta ło negatio.
Et dixit balaã ad balac. Constitue mͥ hic .uii.
aras & fac mͥ hic .uii. uitulos . & uii. arietes. Et fe¬
cit balac sic̃ dixit ei balaã. & optulit uitulum
& arietẽ suꝑ arã. Aꝑta qͥdẽ apłi sententia est
dicentis. Que enĩ sacͥficant gentes. demoniis et

Expanded text:
in verticem montis Phogor. Phogor autem interpretatur delectatio. In verticem autem delectationis et libidinis imponit homines iste Balac. Amator ergo est voluptatis magis quam Dei. Et idcirco imponit eos in summitatem et verticem voluptatis, ut excludat eos Deus. Excludens enim et devoratio interpretatur Balac. Ideo denique ad eremum tendit Phogor, id est, ad ea quae erema sunt, et deserta Deo negotia. Et dixit Balaam ad Balac: Construe mihi septem aras, et fac mihi septem vitulos, et septem arietes. Et fecit Balac sicut dixit Balaam. Et obtulit vitulum et arietem super aram. Aperta quidem Apostoli sententia est dicentis: Quae enim sanctificant gentes, daemoniis et
Abbreviated transcription (Latin):
Alia gͦ tabernacła ostendit ẽẽ que fixit dñs. qͥb
sint similia tabernacła isrł. Extra hunc mun¬
dũ me ꝓgredi conuenit. ut uideã que sint
tabernacła que fixit dñs. Illa nimirũ sunt
que ostendit moysi: cũ tabernacłm constru¬
eret in deserto dicens ad eũ. Uidens inquit
facies oĩa. scdm typũ qͥ ostensus ẽ tͥ in monte.
Ad imitationẽ gͦ istoꝵ tabernacłoꝵ que fix̃ dñs

Expanded text:
e fixit Dominus, quibus sunt similia tabernacula Israel. Extra hunc modum me progredi convenit, ut videam quae sint tabernacula quae fixit Dominus. Illa nimirum sunt quae ostendit Moysi, cum tabernaculum construeret in deserto, dicens ad eum: Vide, inquit, ut facies omnia secundum typum, qui ostensus tibi in monte est . Ad imitationem ergo istorum ta
Abbreviated transcription (Latin):
balac putans qđ balaã diuino ad
maledicendũ loci oportumtas magis defuerit ꝗͦ
uoluntaᷤ utiliꝰ ẽẽ reatꝰ si mutaret locũ. ueni inqͥtꝰ
& ducã te in aliũ locũ si placet dõ. & maledices
cũ inde. Et imposuit babac ipsũ balaã in uerti¬

Expanded text:
Balac, putans quod Balaam divino, ad maledicendum loci opportunitas magis defuerit quam voluntas, utilius esse ratus si mutaret locum. Veni, inquit, et educam te in alium locum, si placet Deo, et maledices eum inde. Et assumpsit Balaam i
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c sc̃s ñ solũ ipse fluusꝰ sit s & his qͥb datꝰ fue¬
fontes & flumina ista ꝓcedunt. His gͥ inundata
fiuminib tabernacła ifrł sunt. tabernacła sic̃
illa que fixit dñs. S intentũ fortassis moue¬
re poterit auditorẽ. qdđ duas quasdã sp̃es tab̾¬
nacłoꝵ p̃sens sermo cõmemorat. Ait enim.
Quã bone domꝰ tue iacob. tabernacła tua ifrł.
ut nemora obũbrantia. & ut paradisus suꝑ flu-¬
mina. & rursus tabernacła tabernacłis cõparat
dicens. sic̃ tabernacła que fixit dñs. Potest gͦ
& alia post illas quas supͣ ꝓtulimꝰ recipi expo¬
dat. nec ipsũ isrł s tabernacła eiꝰ. & tc̃ ea lau¬
dat. cũ reuelati st̃ ocłi eiꝰ. Quã diu enĩ uelam̃
positum ẽ suꝑ lectionẽ legis & ꝓpħarũ. ñ uiden

Expanded text:
sanctus non solum ipse fluvius sit, sed et his quibus datus fuefonte, flumina ista procedunt. His ergo mundata fluminibus tabernacula Israel, sunt sicut illa, quae fixit Dominus. Sed intentum fortassis movere poterunt auditorem, quod duas quasdam species tabernaculorum praesens sermo commemorat. Ait enim: Quam bonae domus tuae, Jacob! Tabernacula tua, Israel; ut nemora umbrantia, et ut paradisi super flumina. dicit: Et sicut tabernacula, quae fixit Dominus. Potest ergo et alia post alias quas supra protulimus recipi expodat; nec ipsum Israel, sed tabernacula ejus: et tunc ea laudat, cum revelati sunt oculi ejus. Quandiu enim velamen posit
Abbreviated transcription (Latin):
que futura erant de isrł uł iacob. Audisse qͦq
eũ uerba fortis dicit. in eo cũ uenit ad eũ ds
& dixit ei in somnis. Uerbũ qđ̃ dedero in
ore tuo hoc obserua & loquaris. & hoc erat
uisũ di qd uidit in somnis. & ꝑ hoc reuela

Expanded text:
quae futura erant de Israel vel Jacob. Audisse quoque eum verba fortis dicet in eo, cum venit ad eum Deus, et dixit ei in somnis. Verbum quod dem in ore tuo, haec observa ut loquaris: et hoc erit visum Dei quod vidit in somnis.
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ꝑ trib & ꝑ domos & familias. & unũquẽq
in suo ordine resurrectionis głam adepturũ.
& assũpta parabola sua intelligent que in¬
his parabolis scͥpta sunt. que nc̃ ꝓpt̾ uelam̃
qđ positũ ẽ suꝑ cor eoꝵ neq uident neq in¬
& in animalib rapietur. in animalib mutis
& pecudib di considerans uoluntatẽ. sic̃ hii
qͥ ex istis talib auspicia colligunt. s agno¬
scet etiã ipse quia neq de bob cura ẽ do. si¬
milit̾ neq de ouib neq de auib alusq am¬
inalib s siqua de his scͥpta st̃. ꝓpt̃ homines¬

Expanded text:
t per domos, et per familias, et unumquemque in suo ordine, resurrectionis glorias adepturum. Et assumpta parabola sua intelliget quae in parabolis scripta sunt: quae nunc propter velamen quod positum est super cor eorum neque vident, neque inet inanibus sensibus rapietur, in animalibus mutis et pecudibus Dei considerans, sicut hi qui ex istis talibus auspicia colligunt, sed agnoscet etiam ipse, quia neque de bubus cura est Deo, similiter neque de ovibus, neque de avibus, aliisque animalibus, sed quia de his sc
Abbreviated transcription (Latin):
sa. ociati possit & qͥescere. s sẽꝑ a bonis ad metiora.
& iterũ ad suꝑiora a meliorib ꝓuocat᷑. hoc gͦ sa¬
pientie di it̃ gͣte satis & cũ multos doceret descͥp¬
sit dicens. ut nemora obumbrantia. & sic̃ para¬
disus suꝑ flumina. & sic̃ tab̾nacła que ficit
dñs. & sic̃ cedri suꝑ aquas. Qenĩ incedunt hanc
inam. ꝑ nemora obũbrantia incedunt. Nemora
scͥptos imicmunt refrigerant᷑ aĩe ipsoꝵ. & in do¬
ctrinis ipsoꝵ quasi incedentes ꝑ opaca nemoꝵ
delectantur. & sic̃ paradisus suꝑ sumina in¬

Expanded text:
sa, otiari possit et quiescere, sed semper a bonis ad meliora, sa, otiari possit et quiescere, sed semper a bonis ad meliora, et iterum ad superiora a melioribus provocatur. Hoc ergo sapientiae Dei iter grate satis, et cum multo decore praescripsit dicens. Ut nemora umbrantia, et ut paradisi super flumina, et sicut tabernacula, quae fixit Dominus; sicut cedri juxta aquas. Qui enim incedunt hanc viam, per nemora umbrantia incedunt. Nemora scriptos inveniunt, refrigerantur animae ipsorum; et in doctrinis eorum, quasi incedentes per opaca nemorum, delectantur, et sicut paradisi super flumina
Abbreviated transcription (Latin):
finẽ. s tab̾nacła mirat᷑ in qͥb sẽꝑ ambulant.
sẽꝑ ꝓficiunt. & quantomagis ꝓficiunt. tanto
eis ꝓficiendi uia auget᷑. & in imĩsũ tenditur.
& ideo istos ꝓfectus eoꝵ ꝑ sp̃m contuens taber¬
nacła ea nominat isrł. & uere siqͥs scientie ca¬
pit aliqͦs ꝓfectus. & exꝑim̃ti aliqͥo in talib sũ¬
psit scito ꝓfecto qđ uͥ ad aliquã uentũ fuerit
theoriã & agnitionẽ misterioꝵ sp̃ualiũ. uͥ am¬
ma quasi in qͦdã tabernacło demoratur. cũ uͦ
ex his que repꝑit alia rursus rimat᷑. & aliis ꝓ¬
ficit intellectib. inde quasi eleuatio tabernacłi
tendit ad suꝑiora. & ibi collocat animi sedẽ sen¬
suũq stabilitatẽ configit. & ĩde iterũ ex iꝑsis ali¬
os inuenit sp̃uales sensus. qͦs pͥotũ sine dubio sen¬
suũ consequentia patefecerit. & ita semꝑ se ad pͥ¬
ora extendens tabernadis qͥb dã uidet᷑ acce dere
Nunquã ẽ enĩ quando aĩa scientie ignicło succen¬

Expanded text:
fidem, sed tabernacula mirantur, in quibus semper ambulant, et semper proficiunt: et quanto magis proficiunt, tanto eis proficiendi via augetur, et in immensum ponitur. Et ideo istos profectus eorum per spiritum contuens, tabernacula ea nominat Israel. Et vere si quis scientiae aliquos profectus, et experimenti aliquid in talibus sumpsit, scit profecto quod ubi ad aliquam ventum fuerit theoriam, et agnitionem mysteriorum spiritualium, ibi anima quasi in quodam tabernaculo demoratur. Cum vero ex his quae reperit, alia rursus rimatur, et ad alios proficit intellectus, inde quasi elevato tabernaculo tendit ad superiora; et ibi collocat, et in imis sedem, sensuum stabilitate confixam; et inde iterum ex ipsis alios invenit spiritales sensus, quos priorum sine dubio sensuum consequentia patefecerit. Et ita semper ad priora extendens, tabernaculis quibusdam videtur incedere. Nunquam enim est quando anima scientiae igniculo succen
Abbreviated transcription (Latin):
cła isrł. Qd si differentiã domoꝵ ac taberna
talis habenda quedã distinctio ẽ. Domꝰ res est
fundata ac stabilis. & certis t̾minis septa. Tab̾¬
nacła uͦ st̃ habitacła quedã eoꝵ qͥ semꝑ in uia
st̃ & semꝑ ambulant. nec itineris sui terminũ
in actib & oꝑe ꝑfecti st̃. isrł uͦ illi intelligendist̃.
qͥ studiũ erga sapientiã ac scientiã gerunt. Quia

Expanded text:
a; et differentiam domorum ac tabernactalis quaedam habenda distinctio est. Domus res est fundata ac stabilis, et certis terminis septa. Tabernacula vero sunt habitacula quaedam eorum, qui semper in via sunt, et semper ambulant, nec itineris sui terminum in actibus et opere perfecti sunt: Israel vero illi intelligendi sunt qui studia erga sapientiam gerunt. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ suꝑ eũ factus ẽ ablato uelamine reuelen¬
tur. Nc̃ gͦ ẽ quando uere uidet & uere ait¬
dit uerba fortis. & uisũ d̃ĩ uidet in somnis
id est ea que in somnis damelis ꝓpłie tẽpora
designata sunt uidebit impleta. & uisiones
illas que in somnis ad illũ delate sunt. ui¬
det. id ẽ intelliget. & agnoscet ocłis reuelatis.
efficictur enĩ similis his qͥdicebant. Nos au¬
tẽ om̃s reuelata facie głam dñi speculam᷑. ea¬
dem imagine transformati a gła in głam

Expanded text:
ablato velamine revelentur. Nunc ergo est quando vere videt et vere audit verba fortis, et visum Dei videt in somnis, id est, ea quae in somnis Danieli prophetae tempora designata sunt, videbit impleta, et visiones illas quae in somnis ad illum delatae sunt videt, hoc est, intelliget, agnoscet, et oculis revelatis efficitur similis, qui dicebant: Non autem omnes revelata facie gloriam Domini speculabimur, eadem imaginem transformati, a gloria in gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
in cubicłm suũ. Itaq illo oꝑe p̃termisso. qͥa ingen¬
tis ẽ ocu laboris & sumptuũ. tantas res tamq di
gnas in latinũ transferre sermonẽ. hos duos
tractatus qͦs in morẽ cotidiam eloqun parini¬
gis quã ornate interp̾tan. sũmũ gustũ t̾ sensuũ
eiꝰ ñ cibũ offero. Tu aminadũte quanta sint illa
estimanda que magna sunt. cũ sic possunt pla

Expanded text:
in cubiculum suum . Itaque illo opere praetermisso, quia ingentis est otii, laboris et sumptuum, tantas res, tamque dignum opus in Latinum transferre sermonem, hos duos tractatus, quos in morem quotidiani eloquii parvugis quam ornate interpretatus sum: gustum tibi sensuum ejus, non cibum offerens; ut animadvertas quanti sint illa aestimanda, quae ma
Abbreviated transcription (Latin):
tit dicens. Ecce ego mitto piscatores mul¬
tos dic̃ dñs. & piscabuntur eos: & pꝰ hec mit¬
tam uenatores multos & capient eos. supra
omnẽ montẽ. & supͣ omnẽ colls̃. Si uis & tu
ab his uenatorib capi. caue ne u̾scris in ual¬
lib. ne in alia humili regione consistas. Que¬
cuti st̃ eũ discipłi. ex qͦ aꝑiens os suũ docuit
uͦ putes licere his uenatorib aliunde hoĩes nͥ
de montib & collib caꝑe. Et quod seqͥtur de

Expanded text:
ego mitto piscatores multos, dicit Dominus, et piscabuntur eos: Et post haec mittam venatores multos, ut capiant eos supra omnem montem et collem . Si vis et tu ab his venatoribus capi, cave ne verseris in vallibus, ne in alia humili regione consistas. Quaecuti sunt eum discipuli, ex quo aperiens os suum docuit vero putes licere his venatoribus, aliunde homines, nisi de montibus ac collibus capere, et quod sequitur, de
Abbreviated transcription (Latin):
tempꝰ iudicare donec ueniat dñs. & illummabit
cordiũ. Cui manifestet: Utiq ñ sͥ. qͥ ante quã
fiant cuncta cognoscit. s his qͥ cũ illo uentu¬
ri sunt. & ꝓpt̾ puritatẽ m̃tis & corporis agnũ
exp̃ssa. ut resurgant iusti in głam. pectatores
uͦ in oppbriũ & confusionẽ et̾nã. A qͥb nos li¬
beret d̾s resurgentes iͣ xͦ iħu: cui ẽ gła & im¬

Expanded text:
t . manifestetur? utique non sibi, qui antequam fiant cuncta cognoscit: sed his qui cum illo venturi sunt, et propter puritatem mentis et corporis Agnum expressa ut resurgant justi in gloriam, peccatores vero in opprobrium et confusionem aeternam; a quibus liberet nos Deu
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ. Igit᷑ ut supͣ diximꝰ suꝑ nos qͥ peccamꝰ ista con¬
ueniunt. quoꝵ peccata ñ forinsecus alicubi con¬
scͥbunt᷑. s in cordis conscientia. stilo exarata ferreo.
sculpta in ungue adamantino. Qa aut̃ peccata
nr̃a scͥbant᷑ in pectore: ex his que sequunt᷑ intel¬
ligere possumꝰ. Ante quã peccatũ faciã. nulla
in corde meo peccati imago u̾sat᷑. Cũ aut̃ con¬
scientia peccati imaginẽ supserit. habeo formã
illiꝰ. & semꝑ ante ocłos cotdis mei delicti pom¬
pa depingit᷑. E siqͥdẽ eẽt peccatũ meũ atram̃¬

Expanded text:
» Igitur, ut supra diximus: super nos, qui peccamus ista conveniunt, quorum peccata non forinsecus alicubi conscribuntur, sed in cordis conscientia stylo exarata ferreo, sculpta ungue adamantino. Quia autem peccata nostra scribuntur in pectore, ex his quae sequuntur intellige. Antequam peccatum faciam nulla in corde meo peccati imago versatur: cum autem conscientia peccati imaginem sumpserit, habeo formam illius, et semper ante oculos cordis mei delicti pompa depingitur. Et siquidem esset peccatum meum atrame
Abbreviated transcription (Latin):
gentes uenient ab extremo t̾re. & dicent qͥa
falsa possedert̃ patres nr̃i simulachta. nec ẽ
in illis utilitas. Quomͦ ab extremo t̾re ue¬
nerunt gentes ad dñm & dixerunt. qͥa falsa
possedert̃ patres nr̃i simulachta. nec ẽ in illis
utilitas: Qui nã isti st̃ qui ueniunt ab extie¬
mis: St̃ alii pͥmi t̾re. st̃ aln nouissimi. Q ftͥ
mi: Sapientes scłi. nobiles. diui¬
tes. optimates. Qst̃ extre¬
mi: Stulta mundi ele¬
git do. ut confundat for¬
tia. & ea que ñ erant. ut destruat que st̃ Uenient
gentes ab extremo t̾re. Quasi dixerit. De his ho¬
minib qui st̃ nouissimi suꝑ t̾rã. de fatuis. de
ignobilib & abiectis. & dicent qͥa falsa posse¬
dert̃ patres nr̃i simulachra nec ẽ in illis utili¬
tas. ñ qͥa & uera sint idola ad quoꝵ distinctio¬
nẽ nc̃ falsa dicant᷑. s idola que falsa st̃ ꝑ natu¬
tã. nulla ẽ ieis utilitas. Si faciat sͥ homo
dõs. & isti ñ st̃ du. Non solũ aũ de corporeis

Expanded text:
es venient ab extremo terrae, et dicent: Quoniam falsa possederunt patres nostri simulacra, nec est in illis utilitas . Quomodo ab extremo terrae venerunt Gentes ad Dominum, et dixerunt: Quoniam falsa possederunt patres nostri simulacra, nec est in illis utilitas? Quinam isti qui veniunt ab extremis? Sunt alii primi terrae, sunt alii novissimi. Qui sunt primi? Sapientes saeculi, nobiles, divites, optimates. Qui sunt extremi? Stulta mundi elegit Deus, ut confundat fortia, et ea quae non erant, ut destruat quae sunt. Venient Gentes ab extremo terrae: quasi dixerit: de his omnibus qui sunt novissimi super terram, de fatuis, de ignobilibus, de abjectis. Et dicent: Quoniam falsa possederunt patres nostri simulacra, nec est illis utilitas: non quia vera sint idola, ad quorum distinctionem nunc falsa dicantur, sed idola quae falsa sunt per naturam, nulla est in eis utilitas. Si faciet sibi homo deos, et isti non sunt dii. Non solum de corporeis
Abbreviated transcription (Latin):
de. bibe. letare. Aĩadũtis de montib & collib
descendentẽ: aĩadũtis consistentẽ extra petre
foram̃. quomͦ erret. & ea putet bona ẽẽ que
nulla st̃ dicens. dicã anima mee. aĩa habes
ueta bona ñ nascant᷑ in maledicta t̾ta. s in
celestib regionib. Thesauritauit sͥ in t̾ra: qͥa
in t̾ra ẽẽ thesauros arbitratꝰ ẽ. Siquis audẽ
sublata cruce seqͥtur dtĩm iħm : & thesauti¬
tat sͥ in celo. ñ dr ei. stulte. hac nocte animã
tuã repetunt a te: s uenientes uenatores &
querentes aĩalia de montib. de collib. de caũ¬
nis petrarũ. etiã illũ cũ eis parit̾ accipient.¬
& de uenatione sublimmi ad sublimiota beati
tudinis regna portabunt. Quia ocłi mei
suꝑ om̃s uias eoꝵ. Suꝑ om̃s uias istiꝰ modi
hominũ qͥ in montib conu̾sant᷑. in collib am¬
bulant. in cau̾nis habitant petrarũ. habet

Expanded text:
de, bibe, laetare. Animadvertis de montibus et collibus de, bibe, laetare. Animadvertis de montibus et collibus descendentem? animadvertis consistentem extra petrae foramen? quomodo erret et ea putet bona esse quae nulla sunt, dicens: Dicam animae meae: Anima, habes vera bona non nascuntur in maledicta terra, sed in coelestibus regionibus: thesaurizavit sibi in terra, quia in terra esse thesauros arbitratus est. Si quis autem, sublata cruce, sequitur Dominum Jesum, et thesaurizat sibi in coelo, non dicitur ei: Stulte, hac nocte animam tuam repetent a te: sed venientes venatores, et quaerentes animalia de montibus, de collibus, de cavernis petrarum, etiam illum cum eis pariter accipient de venatione sublimioculi mei super omnes vias eorum . Super omnes vias istiusmodi hominum qui in montibus conversantur, in collibus ambulant, in cavernis habitant petrarum, habet
Abbreviated transcription (Latin):
stitiã. qͥ loqͥt᷑ ueritatẽ in coide suo. qͥ ñ egit dolũ
in lingua sua. nec fec̃ ꝓximo suo malũ. & opy¬
briũ non accepit aduersũ ꝓximos suos. Non
etiã his exꝓbremꝰ. qͥ a peccatis ad penitentiam
conu̾tuntur. scͥpt᷑a dicente. ne imꝓꝑes uiro con¬
ũtenti a peccatis. Opꝓbriũ non accepit adũsũ
ꝓximos suos. & ad nichilũ deductus ẽ in con¬
spectu eiꝰ malignꝰ. tuñtes aũ dñm głificat.¬
Om̃s gͥ quicũq materiã illiꝰ ignis habemꝰ in no¬
bis. pͥmũ recipiemꝰ nr̃a delicta. S dic̃ mͥ ali¬
quis de audientib. Expone & id qđ seqͥtur.
dupplices. Esto quippe me reciꝑe mea peccata.
ut cõpleat᷑ id qd ab apło dictũ ẽ. si cuiꝰ opꝰ arse¬
rit detͥm̃tũ patiet᷑. ipse autẽ saluus erit sic tam̃

Expanded text:
e suo, qui non egit dolum in lingua sua, nec fecit proximo suo malum, et opprobrium non accepit adversus proximos suos . Nos etiam non his opprobremus qui a peccatis ad poenitentiam convertuntur, Scriptura dicente: Ne improperes viro convertenti a peccatis . Opprobrium non accepit adversus proximos suos: ad nihilum deductus est in conspectu ejus malignu quicunque materiam illius ignis habemus in nobis, primum recipiemus nostra delicta. Sed dicet mihi aliquis de audientibus: Expone et id quod sequitur: « duplices. » Esto quippe: recipere me peccata: ut compleatur id quod ab Apostolo dictum est ; « Si cujus opus arserit detrimentum patietur: ipse autem salvus erit, s
Abbreviated transcription (Latin):
mus: siue uident᷑ ñ herere cũ suꝑiorib que
de piscatorib & uenatorib diximus. & sic ñ
modicũ nobis scrupulũ generant. Et retri¬
buam illis pͥmũ duplices inustitias eoꝵ. &
peccata ipsoꝵ in qͥb contaminauert̃ t̃ram
meã. in morticinis abominationũ suarũ &

Expanded text:
mus: sive videtur non haerere cum superioribus, quae mus: sive videtur non haerere cum superioribus, quae de piscatoribus et venatoribus diximus, et sic non modicum nobis scrupulum generant. Et retribuam illis primum duplices injustitias eorum, et peccata ipsorum in quibus contaminaverunt terram meam, in
Abbreviated transcription (Latin):
di. & habitauit in t̾ra naid. Si ad maloꝵ cõpa¬
rationẽ uenias: melius ẽ abscondi a facie d̾i
auã fugere eũ. In alio qͥppe consei¬
entie uuluꝰ inflictũ. tene¬
bras & secreta ꝑqͥrens. le¬
uati ocłos ñ patit᷑ ad celũ
in alio autẽ ex desꝑatione nata contumacia ne¬
gligit dm̃. Non se abscondert̃ gͦ a facie mea. neq
abscondite t̃ unqͥtates eoꝵ contra ocłos meos.
hu qͦs supͣ iustos memorauim᷑. qͥ se ũ abscondert̃
a facie di. aliquando fuert̃ in peccatis. quando
erant in mari ex qͦ a piscatorib extracti sunt.
Ne itaq suspicent᷑ qͥa ñ ex miscdia di s ex ꝓpͥo
merito de ꝓfundo ad montes uenerint. com¬
monens illos sermo diuinꝰ. & in illis nos de¬
licti pͥoris. idcuco post ꝓsꝑa atq felicia. tristia
infert. & dic̃. Neq abscondite st̃ iniquitates
cultatẽ nobis int̾pretationis obiciunt. Siue
enim intelligimꝰ ea coherere suꝑiorib nichi¬
lominꝰ de retribuendis supplicus ꝑtimesci¬

Expanded text:
Dei, et habitavit in terra Naid . Si ad malorum comparationem venias, melius est abscondi a facie Dei, quam fugere eum. In alio quippe conscientiae vulnus inflictum bras et secreta perquirens, levare oculos non patitur ad coelum: in alio autem ex desperatione nata contumacia negligit Deum. « Non se absconderunt ergo a facie mea, neque absconderunt iniquitates eorum contra oculos meos: » hi, quos supra justos memoravimus, qui non se absconderunt a facie Dei, aliquando fuerunt in peccatis, quando erant in mari ex quo a piscatoribus extracti sunt. Ne itaque suspicentur, quia non ex misericordia Dei, sed ex proprio merito de profundo ad montes venerint, commonet illos sermo divinus, et in illis nos delicti prioris, et idcirco post prospera atque felicia, tristia infert: « Neque absconditae sunt iniquitates atem nobis interpretationis objiciunt: sive enim intelligamus ea cohaerere superioribus, nihilominus de retribuendis suppliciis pertimesci
Abbreviated transcription (Latin):
rere ꝓfundũ. s in montib sit conu̾satio tua.
ut iã ñ habeas opꝰ piscatotib qͥte tursus de
fiuctib extͣhant. s aliis qͥb dã quos uenato¬
res scͥpt᷑a nuncupat. qͥ te postea uenentur
de monte. de colle. de locis altiorib. ibi sit
deãbulatio tua. ibi mens. gressus & statio.
Obliuiscere maris. obliuiscere ualliũ ac ꝓfu¬
doꝵ. ueni ad montes ꝓpħas. ueni ad colles
mortis aduenerit. mittant᷑ uenatores alii qͥ¬
dã a piscatorib qͥ suꝑ assũptionẽ constituti
st̃ aĩarũ. & te cũ cet̾is sc̃ĩs. de monte. de col

Expanded text:
tio tua; ut jam non habeas opus piscatoribus, qui te rursus de fluctibus extrahant, sed aliis quibusdam, quos venatores Scriptura nuncupat, qui te postea venentur de monte, de colle, de locis altioribus: ibi sit deambulatio tua, ibi mens, gressus et statio: obliviscere maris: obliviscere vallium ac profundorum: veni ad montes, Prophetas; veni ad colles,mortis advenerit, mittantur venatores, alii quidam a piscatoribus, qui super assumptionem constituti sunt animarum, et te cum caeteris s
Abbreviated transcription (Latin):
integram petrã. uidebis dispensationẽ assũ¬
pti corporis. uidebis foram̃ petre. ꝑ qł po¬
steriora di. iuxta possibilitatẽ imbecilli¬
tatis sue humanꝰ intuetur aspectus. Hoc enĩ
ẽ qđ ait. & uidebis posteriora mea. Inuen
caũnã uniꝰ petre. Quero alias petras & alias
caũnas: uenio ad choros ꝓpłiarũ atq apłoꝵ¬

Expanded text:
integram petram: vide dispensationem assumpti corporis, videbis foramen petrae, per quod posteriora Dei juxta possibilitatem imbecillitatis suae humanus intuetur aspectus. Hoc enim est quod ait: Videbis posteriora mea . Inveni unam cavernam unius petrae, quaero alias petras, et alias cavernas: venio ad chorum Prophetarum atque Apo
Abbreviated transcription (Latin):
aliã rursum uitã assumere. & aliud corpꝰ indue¬
re. tc̃ scires qͦ nobis ꝓficeret exẽplũ. Nemo
blasphemet. nemo me laceret. ñ uocet᷑ in cͥm̃.
qd̃ ob alteriꝰ adductłi est intelligentiã. Et
tugͥ cũ de scłi istiꝰ fuictib ꝑ discipłos dm̃ fue¬
ris extractꝰ. muta corporis uicia. muta sensũ
aĩe. Non es ille piscis qͥ in salsis u̾sabaris un¬
dis: s de ꝓfundo gurgite erutꝰ ad meliora

Expanded text:
aliam rursus vitam assumere, et aliud corpus induealiam rursus vitam assumere, et aliud corpus induere, tunc scies quo nobis profecerit exemplum. Nemo blasphemet, nemo male laceret, non vocetur crimen quod ab alterius abductum est intelligentia. Et tu igitur cum de saeculi istius fluctibus per discipulos Domini fueris extractus, muta corporis vitia, muta sensum animae; non sis ille piscis qui in salsis versabaris undis, sed 857 de profundo gurgite erutus ad meliora
Abbreviated transcription (Latin):
tor nr̃ uenisse iuxta mare galelee. & ibi
uidisse simonẽ & andreã fr̃ẽm eiꝰ. mittentes re¬
tia in mare. erant qͥppe pisscatores. ibiq ad¬
dit᷑. Uidens autẽ eos iħc: dixit eis. Uenite
post me: & faciã uos piscatores homuiũ.
Et relinquentes retia. secuti st̃ eũ. Et fecit
lit ad euangłu ministeriũ ꝓuocasset : pisca¬
totes hominũ reddidit. Siqͥs gͦ iuxta hanc
contextã. ut retia que possint suꝑ aĩas huma
nas giro artificui suꝑfundi. & considet hoc
ipsũ cũ sũma ratione fieri. uidebit quomͦ
mittat hominũ piscatores instituens eos de
ad aurã ꝑducere liberiorẽ. Uerũ illi pisces. cũ
sagenis. retib atq hamis extracti de aqua fu¬
erint moriunt᷑. apud nos uͦ cum aliqͥs fue¬
rit sermonis reti cõp̾hensus & eductꝰ de ma¬
ri scłi. moritur qͥdẽ & ipse. s peccato. s mun¬
do. ut conresurgens xͦ. utuat dło. Sigͦ possẽs
ad intelligendũ sensũ quẽ conam̃ exponere
animũ inducere. pisces de mari extractos

Expanded text:
tor noster venisse juxta mare Galilaeae, et ibi vidisse Simonem et Andream fratrem ejus mittentes retia in mare. Erant quippe piscatores. Ibique additur: Videns autem eos Jesus, dixit eis: Venite post me, et faciam vos piscatores hominum. Et relinquentes sua retia secuti sunt eum . Et fecit liter ad Evangelii ministerium provocasset, piscatores hominum reddidit. Si quis ergo juxta hanc contextam ut retia, quae possint super humanas animas gyro artificis superfundi, et consideret hoc ipsum cum summa ratione fidei, videbit quomodo mittat hominum piscatores, instituens eos aniad auram producere liberiorem. Verum illi pisces cum sagenis, retibus atque hamis extracti de aqua fuerint, moriuntur. Apud nos vero cum aliquis fuerit sermonis rete comprehensus, et eductus de mari saeculi: moritur quidem et ipse, sed peccato, sed mundo: ut consurgens Christo, vivat Deo. Si ergo possis, ad intelligendum sensum quem conamur exponere, animo inducere, pisces de mari extractos
Abbreviated transcription (Latin):
rauert̃ oꝑa maminum suarũ. putantes uera eẽ
que finxert̃. Om̃s gͥtam de uisibili materia
quã de falsis dogmatib fingentes sͥ deos corri¬
pit nc̃ sermo diuinꝰ dicens. Si faciet sͥ homo
deos. & isti ñ st̃ dii. P topterea manifestabo
illis in tẽpore isto manum mcã. ostendã illis
& uitutẽ meã. In qͦ tẽpore nͥ in isto qͦ salua¬
tor nr̃ assũpsit corpꝰ humanũ: Et scient qͥa
ego dñs. Deinde alia seqͥtur ꝓpħia. quã ne¬
repꝑimꝰ. que plena ẽ necessariis reb & tã
utilib ut possit si animꝰ fuerit actentꝰ. a uicus
reuocare lectorẽ. Sic aut̃ seqͥtur. P eccatum
iuda scͥptũ ẽ stilo ferreo. in ungue adaman¬
tino. sculptũ suꝑ pectus cordis coꝵ. Qm̃ diffi

Expanded text:
raverunt opus manuum suarum, putantes vera esse quae finxerant. Omnes igitur tam de visibili materia, quam de falsis dogmatibus fingentes sibi deos, corripit nunc sermo divinus dicens: Si faciet sibi homo deos, et isti non sunt Dii; propterea manifestabo illis in tempore isto opus manuum mearum, ostendam illis virtutem meam : in quo tempore, nisi in isto, quo Salvator noster assumpsit corpus humanum? Et scient quia ego sum Dominus. Deinde alia sequitur prophetia quam nereperimus, quae plena est necessariis rebus, et tam utilibus, ut possit, si animus fuerit attentus, a vitiis revocare Lectorem. Sic autem sequitur: Peccatum Juda conscriptum est stylo ferreo, in ungue adamantino, sculptum supe