comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
niũ: sc̃ificacio dđr. Unde & in iohelyx¬
ceptũ ẽ sacerdotibꝰ ut sc̃ĩficent ieuri¬
ũ: & p̃dicent curacionẽ. Curat eñi uis¬
nera delinquentis. abstinencia ꝙ en¬
niũ& curitos qͦsq scĩficat. Postꝙͣ iñ¬
rogauert̃ ꝑsarũ duces ꝑ eos qͦs mise¬
rant & ad sacerdotes ac. ꝓpħ as sesseran¬
ciũ fuerat expleta legac io: fit serno
dei ad ꝓpħam. imperans ut loqͣt as
uulgus & ad sacerdotes. qͥd legatis de¬
beant respondere. Quando ieiunali¬
tis & plangebatis inqͥnto m̃se capti¬
uitatis ihrłm. & inseptimo m̃se qͥnd
godolias int̃ fectꝰ ẽ ab hismahel ꝑ an¬
manducatis & bibitis. nũqͥd ñ uobis̃
comeditis & potatis: Neq enĩ his seb̃
placat᷑ ds. s bonis o ꝑibꝰ.&. si ilius pre¬
cepta faciamꝰ: qͥa esca nos ñ cõmen¬
dat deo. Neq enĩ si ñ manducaueri
deficiemꝰ: neq si m anducauer mꝰ d
bundabimꝰ. Nũqͥd ñ st̃ hec uerba ne
cũ adhuc staret ihrłm &. urbesusal

Expanded text:
nium sanctificatio dicitur. Unde et in Joel praeceptum est sacerdotibus, ut sanctificent jejunium et praedicent curationem . Curat enim vulnera delinquentis, abstinentia et jejunium, et curatos quosque sanctificat. Postquam interrogaverant Persarum duces per eos quos miserant, et ad sacerdotes atque prophetas sciscitantium fuerat expleta legatio, fit sermo Domini ad prophetam, imperans ut loquatur ad vulgum et ad sacerdotes, quid legatis debeant respondere. Quando jejunabatis et plangebatis in quinto mense captivitatis Jerusalem, et in septimo mense, quando Godolias interfectus est ab Ismael, per anmanducatis et bibitis, numquid non vobis et comeditis et potatis? Neque enim his rebus placatur Deus, sed bonis operibus, et si illius praecepta faciamus, quia esca nos non commendat Deo. Neque si non manducaverimus, deficiemus: neque si manducaverimus, abundabimus. Numquid non haec sunt dhuc staret Jerusalem, et urbes Juda
Abbreviated transcription (Latin):
tria habitabant᷑. Inqͣrto anno
darii regis in m̃se nono qͥ appellat᷑
darni fuisse. tim̃tes de uhe brei au¬
tumant: ut qͥa iã audierãt tẽplũ
ẽẽ c̃structũ. q̃rerent a sacerdotibꝰ¬
dm̃e pͥstinã. flere deberent & ie¬
iunare: aut luctũ mutare lȩt¬
cia. e est sensus sciscitanciũ. Quin¬
to m̃se qͥ appellat᷑ apud romanos
iulius: a nabugodonosor subuersa
ẽ ihrłm. Quã ob causã ꝓpt̾ solitu¬
dinẽ templi huc usq ieiunaumꝰ
& planx imꝰ. & merorẽ nr̃m. fletu
& ieuiniis c̃solati sumꝰ. Nime qͥa đr¬

Expanded text:
tria habitabantur? In quarto anno Darii regis, in mense nono, qui appellatur Darii timentes Deum, Hebraei autumant: ut quia jam audierant templum esse constructum, qdinem pristinam flere deberent et jerent, an luctum mutare laetitia. Et est sensus sciscitantium: Quinto mense qui appellatur apud Romanos Julius, a Nabuchodonosor subversa est Jerusalem, quam ob causam propter solitudinem templi huc usque jejunavimus et planximus, et moerorem nostrum fletu et jejuniis consolati sumus. Nunc quia
Abbreviated transcription (Latin):
urbes illius ꝑ circuitũ eiꝰ .&. ad au¬
strũ & in cãpestribꝰ habitaret᷑: lxxͦ.
t factũ ẽ in quarto anno sub
dario rege: factꝰ ẽ sermo dñi ad
ad sacerdotes domꝰ dñi om̃ipoten¬
tis & ad ꝓphetas dicens. In gressa ẽ

Expanded text:
et illius in circuitu ejus, et ad austrum et in campestribus habitaretur? LXX: Et factum est in quarto anno sub Dario rege: factus est sermo Domini ad ad Sacerdotes domus Domini omnipotentis, et ad prophetas, dicens: Ingressa est
Abbreviated transcription (Latin):
cipiet coronã uitȩ. quã reꝓmisit
ds diligentibꝰ se. Iubetur aũ ꝓpħȩ. ut
postꝗͣ coronã imposuerit uel coronas.
suꝑ ca lput iħufil ii iosedechsacer¬
dotis magni. loquat᷑ ad eũ. & dicat.
Hec dieit d̃s. Eece uir oriens nomen

Expanded text:
et coronam vitae, quam repromisit Deus diligentibus se . Jubetur autem prophetae ut postquam coronam imposuerit, vel coronas, super caput Jesu filii Josedec sacerdotis magni, loquatur ad eum, et dicat: Haec dicit Dominus: Ecce vir, Oriens nomen
Abbreviated transcription (Latin):
serit ac dimittit. E offert᷑ a pͥnci¬
pibꝰ captiuoꝵ &. ab utilibꝰ eiꝰ idest cap¬
tiuitatis. qͥ & ipsi. ꝓ utilitate sua tra¬
diti st̃ angelo sathanę in interitũ
carnis ut sꝑs saluus fieret .&
ab his qͥ cognoscunt eã: uidelicet
captiuitatẽ in bonã partẽ post
supplicia ee uertendã. Offert᷑ autẽ
aurũ & argentũ ab his qͥꝙ sensu & ser¬

Expanded text:
serit ac dimittit, et offertur a principibus captivorum, et ab utilibus ejus, id est, captivitatis qui et ipsi pro utilitate sua traditi sunt angelo Satanae in interitum carnis, ut spiritus salvus fieret , et ab his qui cognoscunt eam, videlicet captivitatem, in bonam partem post supplicia esse vertendam. Offertur autem aurum et argentum ab his, q
Abbreviated transcription (Latin):
hora ẽ. Inqua stantẽ & nichil agentĩ
genciũ popłm. c̃duxͣ ex denarioit
misit ad uineã. Alio qͥn si scđ̾m diue¬
sitate nominũ. qiuersus efficit᷑: Muset
pastor. alius aries. alius agnꝰ. al ius iqni
alius lapis offensionis. & petra scanad

Expanded text:
entem gentium populum conduxit ex denario, et misit ad vineam . Alioquin si secundum diversitatem nominum diversus efficitur, alius erit pastor, alius aries, alius agnus, alius janua, alius lapis offensionis, et petra scandali.
Abbreviated transcription (Latin):
dñi idest episu ones chyrrioy. Uisitat᷑
eni a dño. qͥ pͥus male egrotauerat.
¶ recte dr iosias saluatꝰ. qͥa & ipse re¬
uersus ẽ de babylone. Imponunt᷑ aũ
corone uel corona. Iħu filio iosedech
sacerdoti magno. qͥa nob̾ ꝓficientib
ẜ reuersis ad meliora ꝑ singłas uir¬
tutes nr̃as dñs coronat᷑: immo nob̃¬
ꝑ uirtut᷑e pęnitenciȩ coronatis. sal¬
uator in singłis coronã accipit. uix¬
ta illud qͦd & paulus loqͥt᷑. De cetero
reposita ẽ mͥ corona iusticiȩ: quã ted

Expanded text:
isitatur enim a Domino qui prius male aegrotaverat. Et recte dicitur Josias, salvatus, quia et ipse reversus est de Babylone. Imponuntur autem coronae, vel corona, Jesu filio Josedec sacerdoti magno, quia nobis proficientibus et reversis ad meliora, per singulas virtutes nostras Dominus coronatur: immo nobis virtute poenitentiae coronatis, salvator in singulis coronam accipit, juxta illud quod et Paulus loquitur: De caetero reposita est mihi corona justitiae,
Abbreviated transcription (Latin):
ria cognouisse. Assup̃tis enĩ tribꝰ pu¬
eris damhel. orauit dñm: & intͣp̃ta¬
cionẽ somnii cͣsecutꝰ ẽ. Hec uixta
hẏstoriã. circũcisio conat᷑ exponere
nob̾. In cũbit necessitas. uixta septu
aginta intͣpretes dicere: q̃ nr̃i dixe¬
re maiores. Accipe a captiuitate & a
pͥncipibꝰ & ab utilibꝰ eiꝰ. & ab his qͥ
cognouert̃ eã aurũ & argentũ. &
ingressus domũ iosie filii sophoniȩ
qͥ & ipse uenit de babylone. fac in
ea coronas aureas & argenteas. quas
impones suꝑ caput iħu filii iosedech
sacerdotis magni¶ C aptiuitas uidȩ¬
oꝵ. idest popłi dnm c̃fitentis: uicia

Expanded text:
ribus pueris, Daniel oravit Dominum, et interpretationem somnii consecutus est . Haec juxta historiam Circumcisio conatur exponere. Nobis autem incumbit necessitas juxta LXX interpretes dicere quae nostri dixere majores. Accipe a captivitate, et a principibus, et ab utilibus ejus, et ab his qui cognoverunt 829 eam, aurum, et argentum, et ingressus in domum Josiae filii Sophoniae, qui et ipse venit de Babylone, fac in ea coronas aureas et argenteas, quas impones super caput Jesu filii Josedec sacerdotis magni. Captivitas Judaeorum, id est, populi Dominum confitentis, vitia
Abbreviated transcription (Latin):
dũ auferã de t̾ra.lxx. E t ert
indie illa dicit dñs sabaoth. disꝑdam
nomina ydoloꝵ. de tͣra. &. ñ erit ultra
eo memoria: &. pseudo. ꝓpħas &s sꝑm¬
i mundũ auferã de t̃ra. Indie illa
quã erebro cõmemorat. omĩa ydola
auferent᷑ a tͣra. siue illa ydola de qͥb
psalmista dicit. si mulachra genciũ
agentũ & aurũ. oꝑa manuũ homi¬
nĩt ut nulla sit alia regio. nͥ tantũ no¬
ẽ. ululate sculptilia in ihrłm &. insa¬
maria. sic̃ enĩ fecisamariȩ &. sculpti¬
Ibꝰ illius. sic faciã ihrłm & ydolis eiꝰ:
aũ manifeste dieit qͦd in nouissimis
cẽporibꝰ recedent qͥd̃a a fide. adten¬
dentes sꝑs seductoribꝰ. & qoctrinis
demonioꝵ in hypochrisi falsiloquor:
cauteriatã habenciũ c̃scienciã suã.
Sic̃ eni ẏdola fiunt manu artificis.
ita hereticoꝵ ꝑuersa docꝰtrina qͦd¬
cũq simulauerit. uertit in ydolũ.
yseudo. ꝓpħis. in hebraico ab solute
legunt᷑ ꝓpħȩ idest nebim. qͥ &. ipsi pse¬

Expanded text:
dum auferam de terra. LXX: Et erit in die illa, dicit Dominus Sabaoth, disperdam nomina idolorum de terra, et non erit ultra eorum memoria, et pseudoprophetas, et simmundum auferam de terra. In die illa quam crebro commemorat, omnia idola auferentur de terra, sive illa idola de quibus Psalmista dicit: Simulacra gentium argentum et aurum, opera manuum hominum , ut nulla sit alia religio, nisi tantum noest: Utulate, sculptilia in Jerusalem et in Samaria. Sicut enim feci Samariae et sculptilibus illius: sic faciam Jerusalem et idolis ejus . ssimis temporibus recedent quidam a fide, attendentes spiritibus seductoribus, et doctrinis daemoniorum in hypocrisi falsiloquorum, cauteriatam habentium conscientiam suam . Sicut enim idola fiunt manu artificis: ita haereticorum perversa doctrina, quodcumque simulaverit, vertit in idolum, pseudoprophetis, in Hebraico absolute leguntur prophetae, id est, NEBIM , qui et ipsi pse
Abbreviated transcription (Latin):
Cẜenĩ plaga atq iudiciũ. a sc̃ĩs in¬
cipiet. & reges & sacerdotes. &. ꝓ¬
pħȩ & doctores. tundent manibꝰ
pectora. cũ ma la pulcherrima uide¬
rit e̾e̾ succisa .&. eũ quẽ c̃fixerant.
in patris ac fua maiestate regnare.
ndie illa erit fons patens domꝰ da¬
uiqd̃ .&. habitantibꝰ ihrłm: in abluci

Expanded text:
Etenim plaga atque judicium a sanctis incipiet, et reges et sacerdotes et prophetae et doctores tundent manibus pectora: cum mala pulcherrima viderint esse succisa, et eum quem confixerant, in Patris ac sua majestate regnare . In die illa erit fons patens domui David, et habitantibus Jerusalem, in abluti
Abbreviated transcription (Latin):
bant me .Lxxͣ. Et erit in die illa
c̃fundent᷑. ꝓpħȩ: unꝰqͥsq ex uisione
sua cũ ꝓpħauerit. C induent᷑ pi
a iuuentute mea. C dic̃ã ad eũ. ¶o
st̾ plage iste in medio manuũ tuar
E dicet. Quibꝰ ꝑcussus sũ in domo di¬
ligentis me.¶ Q ꝓpħare tẽptauerit.
& parentum iuidicio fuerit ẽdẽp¬
natꝰ & uaticinii illius falsitatẽ rerũ
c̃trarius exitꝰ aqͥ ꝓbarit: c̃fundet᷑
cio ut m̃ciat᷑. Hic enĩ erat habitus
ꝓpharũ ut qͦͣndo popłm ad peni¬
tenciã ꝓuocabãt: in duerent᷑ eilici¬
o. Unde & ysaiȩ p̃cipit᷑. ut auferat
saccũ de lũbis suis. & nudꝰ incedat.

Expanded text:
LXX: Et erit in die illa, confundentur prophetae unusquisque ex visione sua cum prophetaverit: et induentur a juventute mea, et dicam ad eum: Quid sunt plagae istae in medio manuum tuarum? Et dicet: Quibus percussus sum in domo diligentis me. Qui prophetare tentaverit, et parentum judicio fuerit condemnatus, et vaticinii illius falsitatem rerum contrarius exitus approbaverit, confundetur cio ut mentiatur. Hic enim erat habitus prophetarum, ut quando populum ad poenitentiam provocabant, induerentur cilicio. Unde et Isaiae praecipitur, ut auferat saccum de lumbis suis, et nudus incedat
Abbreviated transcription (Latin):
pħis. atq in mundo sꝑu qͥloq̃bat᷑ in
eis. siqͥs ultra tẽptare uoluerit . &
qͥppiã ex ꝑsona dñi. ꝓpħare. statim
pat̃ eiꝰ .s. mat̃ eiꝰ obliuiscent᷑ parentũ.
ut dei retineant seruitutẽ:. &. ꝓfe¬
rent ẽtra filiũ suũ mortissenten¬

Expanded text:
s, atque immundo spiritu qui loquebatur in eis, si quis ultra tentare voluerit, et quippiam ex persona Domini prophetare, statim pater ejus et mater obliviscentur parentum, ut Dei retineant servitutem, et proferent contra filium mortis senten
Abbreviated transcription (Latin):
ad scienciã scͥpturarũ. ut om̃s renĩ¬
cam᷑ in xꝑo. &. in aqua baptismatist̃
nob̾ peccata donent᷑. Nic hil inmindi¬
us menstruatȩ. q̃ qͥcqͥd attigerit i¬
mundũ facit & huiꝰ tam̃ sordes. rp¬

Expanded text:
ad scientiam Scripturarum, ut omnes renascamur in Christo, et in aqua Baptismatis, nostra nobis peccata donentur. Nihil immundius menstruata, quae quicquid attigerit, immundum facit: et injustorum sordes
Abbreviated transcription (Latin):
hoc fonte qͥ egredit᷑ de domo dauid¬
& in ihezechiel. ꝓpħi scribit᷑ qͦderũ¬
pat fons de domo dñi & crescat in
fluuiũ qͥ appellat᷑ aqua remissionis
& indulgenciȩ. & ꝑgat ad solitudiñe.
& ad mare qͦd ñc uocat᷑ mortuũ pis¬

Expanded text:
hoc fonte, qui egreditur de domo David: In Ezechiele propheta scribitur, quod erumpat fons de domo Domini, et crescat in fluvium, qui appellatur remissionis et indulgentiae, et pergat ad solitudinem et ad mare, quod nunc vocatur Mortuum, pis
Abbreviated transcription (Latin):
tate cõpesci. Si esurierit inimicꝰ tu¬
us ciba illũ. si sicierit. da ei aqã bibe¬
re. Et de cor ꝑalibꝰ alimͣtis. & de sꝑita¬
libꝰ potest intelligi. Prunas enĩ con¬
gregabis suꝑ caput eiꝰ. & dñs reddet
tibi. Non de incendiis pęnarũ dicit.
neq enĩ doceret te sapieneia. ut bo¬
na inimieo ꝑdicionis eiꝰ causa mi¬
nistrares: s prunas suꝑ caput eiꝰ ar¬
dorẽ caritatis in corde eiꝰ significat.
Fit enĩ ñ nunꝗͣ. ut inimicꝰ crebris
uictꝰ beneficiis. odioꝵ. rigore mol¬
lito. calorẽ in m̃te caritatis excipi¬
at. ac de inimico amicꝰ fieri: &. eũ quẽ
ĩiuste oderat. iuste redamare incipi¬
at. Uentꝰ aqͥlo dissipat pluuias. &
facief tristis. linguã detrahentem.
Sihilari uultu audieris detrahen¬
tẽ. tu ill das fomitẽ detrahend si
uͦ tristi uultu hec audias. ut dixit
qͥdã iuir dei. discit ñ libent᷑ dicere
qͦd didicerit ñ libent᷑ audirz. Me¬

Expanded text:
itate compesci. Si esuriverit inimicus tuitate compesci. Si esuriverit inimicus tuus, ciba illum; si sitierit, da illi aquam bibere. Et de corporalibus alimentis, et de spiritalibus potest intelligi. Prunas enim congregabis super caput ejus, et Dominus reddet tibi. Non de incendiis poenarum dicit, neque enim doceret te sapientia ut bona inimico perditionis ejus causa ministrares, sed prunas super caput ejus, ardorem charitatis in corde ejus significat, fit enim nonnunquam ut inimicus crebris victus beneficiis odiorum rigore mollito calorem in mente charitatis excipiat, ac de inimico amicus fieri, et eum quem injuste oderat, juste redamare incipiat. Ventus aquilo dissipat pluvias, et facies tristis linguam detrahentem. Si hilari vultu audieris detrahentem, tu illi das fomitem detrahendi; si vero tristi vultu haec audias, ut dixit quidam vir Dei, discit non libenter dicere, quod didicerit non libenter audiri. Me
Abbreviated transcription (Latin):
glaciei aspectu simillimã. s nil ge¬
lidi rigoris. nil salsi saporis haben¬
tẽ q̃ tam̃ uixta naturã salis in cau¬
mate durare. aut in nubiloso aere
fluere. ac liquȩ fieri solet. Hane in¬
digene sum̃tes seruant: & ubi opus
extiterit ꝓ lamento utunt᷑. Unde
uidee peccanti dicit ꝓpħa. Si laue¬
ris te intro . & multiplicaueris tibi
herbã borith: maculata es in iniqͥ¬
tate tua dicit dñs d̾s. Crepitat aũ
in aqua qͦm calx iuua: & ipsa qͥd̃e
disperit. s aquã lauacioni habilem
reddit. Cuiꝰ natura cui sit apta fi¬
gurȩ cernens salomon: ait. acetũ in
nitro & qͥ cantat carmina cordi pes¬
simo. Acetũ qͥppe si mittat᷑ in nitrũ.
feruescit intrũ ꝓtinꝰ &. ebullit. E.
ꝑuersa mens qͥndo ꝑ increpacionẽ
corripit᷑. aut ꝑ ñdicacionis dulcedi¬
nẽ bona suadet᷑. de correpcione fit de¬
terior: &. inde inmurmuracionis iniqͥ¬
tat᷑e succendit᷑ unde debuit ab iniqͥ¬

Expanded text:
glaciei aspectu simillimam, sglaciei aspectu simillimam, slidi rigoris, nil salis saporis habentem, quae tamen juxta naturam salis in caumate durare, aut in nubiloso aere fluere ac liquefieri solet. Hanc indigenae sumentes servant, et ubi opus exstiterit, pro lomento utuntur. Unde Judaeae peccanti dicit Propheta: Si laveris te nitro, et multiplicaveris tibi herbam borith: maculata es in iniquitate tua, dicit Dominus Deus . Crepitat autem in aqua, quomodo calx viva: et ipsa quidem disperit; sed aquam lavationi habilem reddit. Cujus natura cui sit apta figurae, cernens Salomon ait: Acetum in nitro, et qui cantat carmina corde pessimo . Acetum quippe si mittatur in nitrum, fervescit nitrum protinus, et ebullit: et perversa mens quando per increpaticorripitur aut per praedicationis dulcedinem bona suadetur, de correptione fit deterior, et inde in murmurationis iniquitatem succenditur unde debuit ab iniqu
Abbreviated transcription (Latin):
salutis sꝑtͣngere. eẜ talis amitit
palliũ indie frigoris: qͥa &. si insere¬
nitatȩ uitȩ pͣsentis. habitu religi¬
onis uidet᷑ indutꝰ. ubi tamͣ distrie¬
Ho iusti uidicii ingruerit. nudus
omnimodis ab ornatu iusticiȩ pare¬
bit: nec eoꝵ ẽsorcio dignꝰ de qͥbꝰ scrip¬
tũ ẽ. beatꝰ qͥ uigilat &. custoct ue¬
stim̃ta sua ne nudꝰ ambulet .& uide¬
ant turpitudinẽ eiꝰ Acetũ in intro¬
&. qͥ cantat carmina cordepessimo
Nitrũ anitria ꝓuincia: ubi maxime
nasci solet. nomͣ accepit. Nec multũ
a salis ammoniaci specie distat. Nã
sic̃ salem in littore maris feruor con¬
ficit solis. durando in petr̃a aquas ma¬
rinas quas maior uis uentoꝵ. uel ip¬
sius maris feruor. in littora ulter io¬
ra ꝓiecerit: ita in intria ubi ȩstate
pluine ꝓlixiores tellurẽ infundun.
adurit ardor sideris tantꝰ qͥ ipsas a¬
quas pluuiales ꝑ latitudinẽ arena¬
rũ conqͦquat in petrã: sali qͥde uel

Expanded text:
salutis pertingere, et talis amittit salutis pertingere, et talis amittit pallium in die frigoris, quia etsi in serenitate vitae praesentis habitu religionis videtur indutus, ubi tamen districtio justi judicii ingruerit nudus omnimodis ab ornatu justitiae parebit, nec eorum consortio dignus, de quibus scriptum est: Beatus qui vigilat et custodit vestimenta sua, ne nudus ambulet et videant turpitudinem ejus . Acetum in nitro, qui cantat carmina cordi pessimo. Nitrum a Nitria provincia, ubi maxime nasci solet, nomen accipit, nec multum a salis Ammoniaci specie distat. Nam sicut salem in littore maris fervor conficit solis, durando in petram aquas marinas quas major vis ventorum, vel ipsius maris fervor, in littora ulteriora projecerit; ita in Nitria, ubi aestate pluviae prolixiores tellurem infundunt, adurit ardor sideris tantus, qui ipsas aquas pluviales per latitudinem arenarum concoquat in petram, sali quidem vel
Abbreviated transcription (Latin):
ris. etiã q̃ bene intellexeras amit¬
tas. Potest quͣ in hoc uersicło typi¬
ce dictũ intelligi qͣd in sequenti a¬
ꝑte subieit᷑. Subtrahe pedẽ tuũ qͥe
domo ꝓximi tui: ne qͦndo saciatus
oderit te. Et si enĩ. ꝓximi eiuꝰlibet
ad locucionẽ uel uisitacionẽ mel¬
le dulciorẽ inuenis: melius tamen
ẽ ut rarius ueniendo facias eũ sem
ꝑ diligere aduentũ quã ut uel u¬
na uice tãdu cũ illo maneas. uel
tociens ad eũ uenias. donec te ui¬
dere fastidiat: s ne reꝗeas quęrat.
Dens putridꝰ & pes lapsus. qͥ sꝑat
suꝑ infideli indie angustiȩ: &. a¬
mittit palliũ in die frigoris. Et
ihere mias ait. Maledictꝰ qͥ spem
suã ponit in homine. & ponit car¬
nẽ brachiũ suũ. Qui recte denti
putrido & pedilasso cõparat᷑ qͥa
qͥ illud unicũ hominis bonũ. hoc
ẽ adherere deo. ponere in dño deo
sp̃e suã nescit. ĩste nec uitȩ ꝑcipe
cibũ. nec aꝗd mansionẽ desiderate

Expanded text:
aeris, etiam quae bene intellexeras amitaeris, etiam quae bene intellexeras amittas: potest autem in hoc versiculo typice dictum intelligi, quod in sequenti subjicitur: Subtrahe pedem tuum de domo proximi tui, ne quando satiatus oderit te. Etsi enim proximi cujuslibet allocutionem vel visitationem melle dulciorem invenis, melius tamen est ut rarius veniendo facias eum semper tuum diligere adventum, quam ut vel una vice tamdiu cum illo maneas, vel toties ad eum venias, donec te videre fastidiat et ne redeas, quaerat. Dens putridus, et pes lassus, qui sperat super infideli in die angustiae, et amittit pallium in die frigoris. Et Jeremias ait: Maledictus qui spem suam ponit in homine, et ponit carnem brachium suum. Qui recte denti putrido et pedi lasso comparatur, quia qui illud unicum hominis bonum, hoc est, adhaerere Deo, ponere in Domino Deo spem suam nescit, iste nec vitae percipere cibum, nec ad mansionem potest desideratae
Abbreviated transcription (Latin):
sequentes: uir głosus &. ꝓmissa ñ
cõplens. Huic simile uidet᷑ qͦd suꝑi¬
us ait: ne lactes quẽ quã labiis tuis.
Sed ille uersicłs specialit᷑ hoc c̃tinet.
ne ꝓmittendo hominẽ suscipias.
& ñ cõplendo decipias: iste uͦ uer¬
siculus & hoc ẽtinere potest & il¬
lud qͦd dicit apłs. habentes speci¬
em pietatis: uirtutẽ aũ eiꝰ negan¬
tes. Paciencia lemet᷑ pͥnceps &
lingua mollis: c̃ fringet duriciã.
Quãius dñm peccando offendisti.
potes tam̃ eiꝰ mereri clemenciã:
si pacient᷑ aduersa q̃ tibi ꝓ pecca¬
tis in rogant᷑ ꝑ tuleris: humiliq
satisfactone. duriciã domaueris
c̃tumaciȩ pͥoris. Mel inuenisti. co¬
mede qͦd sufficit ł: ne forte saciatus
euoma illud. Dulceqinẽ inuenisti cȩlestis
intellectꝰ q̃ sꝑitaliũ patrũ officio.
qͣsi prudentissimarũ apiũ tͥ labo¬
re ministrata ẽ. Uide ne in ea plus
saꝑe appetas quã oportet saꝑe: ne
dũ sũma intelligere ultra uires q̃¬

Expanded text:
uentes, vir gloriosus et promissa non complens. Huic simile videtur quod superius ait: ne jactes quemquam labiis tuis: sed et ille versiculus specialiter hoc continet ne promittendo hominem suscipias et non complendo decipias: iste vero versiculus et hoc continere potest, et illud quod dicit Apostolus : Habentes speciem pietatis, virtutem autem ejus negantes. Patientia lenietur princeps, et lingua mollis confringet duritiam. Cum Dominum peccando offendisti, potes tamen ejus mereri clementiam, si patienter adversa, quae tibi pro peccatis irrogantur, pertuleris, humilique satisfactione duritiam domueris contumaciae prioris. Mel invenisti, comede quod sufficit tibi, ne focedinem invenisti coelestem intellectus quae spiritalium patrum officio quasi prudentissimarum apium tibi labore ministrata est, vide ergo ne in ea plus sapere appetas quam oportet sapere, ne dum summa intelligere ultra vires qu
Abbreviated transcription (Latin):
E. QUOQUe: para¬
bolȩ salomonis: quas
transtulert uiri e¬
Zechiȩ regis iuda.
Hinc nouo ordine loqͥmeipit. ut nͣ
sic̃ pͥus qͦsi ad audientẽ uerbũ faciat:
s cũ ipso qͥd racio ueritatis habeat.
disputando ꝑtractet. In qͥbꝰ tam̃ legens
qͥsq uel audiens. qͥd appetere qͥd ca¬
uere debeat: aꝑtissime dinoscat.
Quas qͥdẽ parabolas uiri ȩzechiȩ tran¬
stulisse referunt᷑ qͥa fortassis ad eius
usq tẽ pora disꝑse habebant᷑ a plu¬
ribꝰ. ꝓ ut ex ore sapientissimi regis
semel dictas exceꝑant. s ꝑ indus¬
triã illius collecte in unũ .&. in hui
libelli st̾ corpꝰ in sertȩ. Notandum
sane. qͥa in his parabolis multo sunt
plura quã inceteris ꝑ allegoriam
dicta: ex cͣlacione uidelicet rerũ
qͣ̃ figuris apte uident᷑. Gloria dñi

Expanded text:
e quoque parabolae Salomonis, quas transtulerunt viri Ezechiae regis Juda. Hinc novo ordine loqui incipit, ut non sicut prius quasi ad audientem verbum faciat, sed secum ipse, quid ratio veritatis habeat, disputando pertractet: in quibus tamen legens quisque vel audiens, quid appetere, quid cavere debeat, apertissime dignoscat. Quas quidem parabolas viri Ezechiae transtulisse referuntur, quia fortassis ad ejus usque tempora dispersae habebantur a pluribus, prout ex ore sapientissimi regis semel dictas exceperant; sed per industriam illius collectae in unum et in hujus libelli sunt corpus insertae. Notandum sane quia in his parabolis multo sunt plura quam in caeteris per allegoriam dicta, ex collatione videlicet rerum quae figuris aptae videntur. Gloria Domi
Abbreviated transcription (Latin):
us ad riunã sua impellebat impie¬
tas. quãdiu iusticiȩ dei repugnantes.
suã pre ponere certabant. Itẽ Aufer
impietatẽ de uultu regis. & firmabi¬
t᷑ iusticia thronꝰ eiꝰ. Qͥ enĩ prȩsunt
popłs. si uolunt firmissimũ ẽẽ so¬
liũ suũ. semꝑ hilaritate &. gr̃ã ple¬
nos uultꝰ exhibeant: ne ꝑ arrogan¬
ciã rigidiores effecti. musitac ionem
incitent plebis. Ne głosus appareas
dix̃. ut hilares uultꝰ ostendat sub¬
iectis: ita hunc ammonet ne mẽ
spectu maloꝵ arrogans appareat.
s pocius in medioeri positꝰ loco. su¬
ꝑius euocari mereat᷑. Cui simile ẽ¬
illud dñicũ. Cũ inuitatꝰ fueris ad
nupeias. ñ discũbas in pͥmo loco ꝙ
cet̾a. Possumꝰ auͣ in rege & pͥncipe
dm significatũ intelligere: in euiꝰ en¬
spectu nos sẽꝑ humiliari necesse est
monente apło petro qͥ ait. Humilia¬
mini gͥ sub potenti manu dei: ut uos
exaltet int̾e pore usitacionis. Que

Expanded text:
us ad ruinam suam impellebat impieus ad ruinam suam impellebat impietas, quandiu, justitiae Dei repugnantes, suam praeponere certabant. Iterum aufer impietatem de vultu regis, et firmabitur justitia thronus ejus. Qui enim praesunt populis, si volunt firmum esse solium suum, semper hilaritate et gratia plenos vultus exhibeant, ne per arrogantiam rigidiores effecti, mussitationem incidant plebis.-- Ne gloriosus appareas dixit, ut hilares vultus ostendat subjectis, ita hunc admonet, ne in conspectu majorum arrogans appareat, sed potius in mediocri positus loco superius evocari mereatur, cui est simile illud Dominicum: Cum invitatus fueris ad nuptias, non discumbas in primo loco, caetera . Possumus autem in rege et principe Dominum significatum intelligere, in cujus conspectu nos semper humiliari necesse est, monente Petro apostolo, qui ait: Humiliamini igitur sub potenti manu Dei, ut vos exaltet in tempore visitationis .-- Quae
Abbreviated transcription (Latin):
mitatẽ. ait. Quẽ dicunt homines
eẽ fil iũ hominis: Qui regũ eximius
inuestigato eiꝰ sermone quẽ antea se¬
pius audieiat: respondit. Iues. rꝑs
filius dei uiui. Nec paruã hac inues¬
tigacione meruit głam: naͣ ꝓtinꝰ au¬
diuit. beatꝰ es sy mon bariona & cet̾a.
inserutabile. Siẽ altitudo cęli & ꝓ¬
funditas tͣre conici ab hominibꝰ ñ
potest: ita sciencia ꝓpħarũ & apłoꝵ¬
qͥ archana diuinitatis sꝑu reuelan¬
te cognouert: nr̃e fragilitatis capa¬
citate transcendit. Aufer rubiginẽ
de argento.&. egredict᷑ uas purissimũ.
Aufer luttere suꝑficiem de saero elo¬
qͥo. & inuenies sensũ purissimũ. sub
uil itate lutere reconditũ. ẜ sub car¬
naliũ figuris cęrimoniarũ. sꝑitalia
latiusse mysteria. Aufer impietatẽ
de uultu regis. & firmabit᷑ iusticia
thronꝰ eiꝰ. Aufer impietatẽ ꝑsequen¬
di xꝑianos de animo sauli. uel alte¬
.xꝑm p̃dicare cȩꝑit. firmabit᷑ iusti¬
cia cathedra doctrinę eoꝵ: quã pri¬

Expanded text:
ait: Quem dicunt homines esse Filium hominis ? Cui regum eximius investigato ejus sermone, quem antea saepius audierat, respondit: Tu es Christus, Filius Dei vivi . Nec parvam hac investigatione meruit gloriam; nam protinus audivit: Beatus es, Simon Barjona, et caetera .-- inscrutabile. Sicut et altitudo coeli et profunditas terrae conjici ab hominibus non potest, ita scientia prophetarum et apo arcana divinitatis Spiritu revelante cognoverunt, nostrae fragilitatis capacitatem transcendit. Aufer rubiginem de argento, et egredietur vas purissimum. Aufer litterae superficiem de sacro eloquio et invenies sensum purissimum sub vilitate litterae reconditum, et sub carnalium figuris caeremoniarum spiritalia latuisse mysteria. Aufer impietatem de vultu regio, et firmabitur justitia thronus ejus. Aufer impietatem persequendi Christianos de animo Sauli vel altepraedicare coeperint, firmabitur justitia cathedra doctrinae eorum, quam pri
Abbreviated transcription (Latin):
gatꝰ fidelis. ei qͥ misit eũ. animã il¬
luuis reqͥescere facit: qͥa sic̃ optabile
ẽ p̃dicatoribꝰ uerbi cũ ab infide¬
liũ rabie. forte aliqͥd refrigerii ac¬
cipiunt. nec facultas docendi ne¬
gat᷑: ita ipsi qͥ ad p̃dicandũ eos mi¬
sit. dño gratũ ẽẽ c̃stat: cũ suscept᷑a
ab eo legacionẽ. etiã int̾ aduersa
obsistenciũ fidelit᷑ cõplent. Beniq
ut lucas refert. reuersis a p̃dica¬
cionis officio disc ipłis: ex ultans
sꝑu sc̃õ. patri gras obtulit dicens.

Expanded text:
t eum, animam illius requiescere facit. Quia sicut optabile est praedicatoribus verbi, cum ab infidelium rabie forte aliquid refrigerii accipiunt, nec facultas docendi negatur, ita ipsi qui ad praedicandum eos misit, Domino gratum esse constat, cum acceptam ab eo legationem etiam inter adversa obsistentium fideliter implent. Denique, ut Lucas refert, reversis a praedicationis officio discipulis, exsultans Spiritu sancto, Patri gratias obtulit, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
dore laboranciũ t̃gat:. ardentes tẽ¬
ꝑet anhelitꝰ. Cui recte frigori le¬
gatꝰ assimilat᷑ fidelis: qͥa mentẽ eiꝰ
qͥ se misit. prudent᷑ agendo repau¬
sat. Mistice aũ legatꝰ fidelis. doctor
ẽ catholicꝰ.: qͥ aũ mittit eũ. dñs. Por¬
ro dies messis inestu. tẽpus ẽ prȩdi¬
cacionis int̾ furores ꝑsequenciũ.
de qͦ dictũ ẽ. eessis qͥdẽ multa: oꝑa¬

Expanded text:
dorem laborantium tergat, ardentes temdorem laborantium tergat, ardentes temperet anhelitus. Cui recte frigori legatus assimilatur fidelis, quia mentem ejus qui se misit prudenter agendo repausat. Mystice autem legatus fidelis doctor est catholicus; qui autem mittit eum, Dominus. Porro dies messis in aestu tempus est praedicationis inter furores persequentium, de quo dictum est: Messis quidem multa, o
Abbreviated transcription (Latin):
lamine pandit. In auris aurea &. mar¬
garitũ fragens: qͥ arguit sapientẽ.
& aur̃ẽ obedientẽ. Recte humilis au¬
ditor in auri cõparat᷑ aureȩ: qͥa dũ
libent᷑ in crepanti ac docenti aurẽ
accõmodat. iaͣ sese ad ꝑcipiendã cla¬
ritatẽ sapienciȩ cȩlestis p̃parat.: iã
suꝑnȩ lucis uisioni ad ꝓpiat. Recte ma¬
gister eruditꝰ. margarito fulgenti
ornatui maiorẽ insuꝑ graciorẽq
fulgorẽ gẽmȩ ardentis adnecꝰtit.
Sieut frigus niuis indie messis
ita legatꝰ fidelis ei qͥ misit eũ. animã
illius reqͥescere facit. In portunũ ui¬
det᷑ om̃imodis tẽpore messis ninge¬
re.Nã & si infra legimꝰ qͦmͦ nix estate.
& pliune in messe sic indecens ẽ stul¬
to gła. s tam̃ inferuentissimis pa¬
lestinis regionibꝰ. ñ pariñi de lecta¬
bile ẽ metentibꝰ. si subito frigus
qͦmͦ in niue solet adueniat. qͦd incen¬
dia solis aliquantũ refrigeret. su¬

Expanded text:
lamine pandit. Inauris aurea et marlamine pandit. Inauris aurea et margaritum fulgens, qui arguit sapientem et aurem obedientem. Recte humilis auditor inauri comparatur aureae, quia dum libenter increpanti ac docenti aurem accommodat, jam sese ad percipiendam claritatem sapientiae coelestis praeparat, jam supernae lucis visioni appropiat. Recte magister eruditus margarito fulgenti ornatui majorem insuper gratioremque fulgorem gemmae ardentis adnectit.-- Sicut frigus nivis in die messisa legatus fidelis ei qui misit eum, animam ejus requiescere facit. Importunum videtur omnimodis tempore messis, ningere. Nam et infra legimus: Quomodo nix aestate et pluviae in messe, sic indecens est stulto gloria. Sed tamen in ferventissimis Palaestinae regionibus non parum delectabile est metentibus, si subito frigus quomodo in nive solet, adveniat, quod incendia solis aliquantum refrigeret, su
Abbreviated transcription (Latin):
rea in lectis argenteis: qͥ loqͥt᷑ uer¬
siue lectis cõparant᷑ argenteis. lec¬
ti uidelicet. qͥa reqͥem prestant a¬
nim. uꝰ audienciũ. Argenteis autẽ
qͥu splendida fulgent uirtutibus
patrũ Unde scͥptũ ẽ. Eloqͥa dñr e¬
loqͥa casta: argentũ igne examina¬
tũ. Quor ornatui lector: mala suꝑ ad¬
ait aurea: qͥsqͥs eadẽ diuina eloqͥa etiã
spitalibꝰ plena sensibꝰ &. mysterus ex¬
ponendo de monstrat: qͥ nimirũ sensus
apte mala uocant᷑. qͥa de arbore uitȩ
id est dei sapiencie st̃ orti. Apte aurea
mala: qͥa noticiã amorẽq ꝑ petue
claritatis mentibꝰ infundunt. Mala
qͦ aurea inlecꝰtis argenteis qͥ loquitur
uerbũ int̾ẽpore suo: qͥa qͥ uerbũ di
oportune nouit iurta audieneiũ ca¬
pacitatẽ p̃dicare. modo exempla de
dicta patrũ ꝑ quoꝵ custodiã ad re¬
replicat modo suauiores in his sen¬
sũ sꝑitaliũ fructꝰ. qͥbꝰ pia audienciũ
desideria pascat. remoto lutere ue¬

Expanded text:
a in lectis argenteis, esime lectis comparantur argenteis; lectis videlicet, quia requiem praestant animabus audientium; argenteis autem, quia splendida fulgent virtutibus patrum. Unde scriptum est: Eloquia Domini, eloquia casta, argentum igne examinatum . Quorum ornatui lectorum, mala superaddit aurea, quisquis eadem divina eloquia, et spiritualibus plena sensibus et mysteriis exponendo demonstrat. Qui nimirum sensus apte mala vocantur, quia de arbore vitae, id est, Dei sapientia, sunt orta. Apte aurea mala, quia notitiam amoremque perpetuae claritatis mentibus infundunt. Mala ergo aurea in lectis argenteis, qui loquitur verbum in tempore suo, quia qui verbum Dei opportune novit pacitatem praedicare, modo exempla ac dicta Patrum, per quorum custodiam ad rereplicat, modo suaviores in his sensuum spiritalium fructus, quibus pia audientium desideria pascat, remoto literae ve
Abbreviated transcription (Latin):
etiã mentis habitacłm piis cogitaci¬
onibꝰ or nare. alciusq ẽstruere me ipi¬
as. Qͦa qͥa reꝓbi facere dissimulant:
recte subdit᷑. Per agrũ hominis pi¬
ecce totũ repleuerant urticȩ: oꝑ ne¬
rant suꝑ ficiem eiꝰ spinȩ. Per agrũ
uineãq pigri ac stulti transire ẽ.
cuiꝰlibet uitã negligentis inspicete.
quã urtice uel spinȩ replent: qͥa in
corde negligenciũ pruriencia t̃re¬
na desideria & punctiones pullu¬
lant uicioꝵ: iuxta qͦd scͥptũ ẽ. inde¬
siderus ẽ om̃is ociosus. Et maceri¬
alapidũ destructa erat. Maceria
lapidũ in uinea uel agro stulti de¬
structa iacet: cũ cepta uirtutum
munimina. uel inꝓbitate hominũ

Expanded text:
etiam mentis habitaculum piis cogitatietiam mentis habitaculum piis cogitationibus ornare altiusque constituere incipias. Quod quia reprobi facere dissimulant, recte subditur: Per agrum hominis piecce totum repleverant urticae, operuerant superficiem ejus spinae. Per agrum vineamque pigri ac stulti transire est cujuslibet vitam negligentis inspicere, quam urticae vel spinae replent, quia in corde negligentium prurientia terrena desideria et punctiones pullulant vitiorum, juxta quod scriptum est: In desideriis est omnis otiosus. Et maceria lapidum destructa erat. Maceria lapidum in vinea vel agro stulti destructa jacet: cum coepta virtutum munimina, vel improbitate hominum
Abbreviated transcription (Latin):
ces domũ tuã. Quidest p̃parato
oꝑe agrũ diligent exercere: nisi
euulsis iniqͥtatis sentibꝰ. actionẽ
nr̃am ad fruge̾ retribucionis ex¬
colere: ẽẜ qͥd estpost agri exercieũ.
ad ȩdificiũ domꝰ redire: nͥ qͦd plerũ¬
q ex bonis oꝑ ibꝰ discimꝰ quant᷑a ui¬
te mundiciã in cogitacione con¬
struamꝰ : Ille qͥppe bene m̃tis do¬
mũ edificat. qͥ primũ agrũ corpo¬
ris a spinis uicioꝵ purgat: ne si dͥe¬
siderior sentes in carnis agro ꝓfi¬
ciant. intus tota uirtutũ fabrica
fame boni crescente destruat᷑. Ne
sis testis frustra ẽtra ꝓrimũ tusi
nec lactes quẽquã labiis tuis: ꝙ¬
ne dicas qͦmͦ fecit mͥ faciã ei: & cet̾a
Hec ad exerciciũ agri nr̃i. id est ad
peccanti cuilibet fidu eiã am¬
plius peccandi adulando ñ tribue¬
re: malũ ꝓ malo ñ teddere. Sic enĩ
fit. ut cũ pͥmo actꝰ exteruis bene
cõposueris: postmodũ ad interio¬
ris qͦq hominis excolenda mundiciã

Expanded text:
etc. Quid est praeparato opere agrum diligenter exercere, nisi evulsis iniquitatum sentibus actionem nostram ad frugem retributionis excolere? Et quid est post agri exercitium ad aedificium domus redire, nisi quod plerumque ex bonis operibus discimus, quantam vitae munditiam struamus, ille quippe bene mentis domum aedificat, qui primum agrum corporis a spinis vitiorum purgat, ne si desideriorum sentes in carnis agro proficiant intus tota virtutum fabrica fame boni excrescente destruasis testis frustra contra proximum tuum: nec lactes quemquam in labiis tuis. Ne dicas: Quomodo fecit mihi, sic faciaec ad exercitium agri nostri, id est, adpeccanti cuilibet, fiduciam amplius peccandi, adulando non tribuere; malum pro malo non reddere; sic enim fit ut cum primo actus exterius bene composueris, postmodum ad interioris quoque hominis excolendam munditiam
Abbreviated transcription (Latin):
significanciã distat: qͥa mel qͦd in prõ¬
tu ẽ ad comedendũ. moralẽ littere
suꝑficiem insinuat: fauus aũ inquo
mel de cera ex pͥmit᷑. allegoricã locu¬
cionẽ figurate denunciat: ubi sub¬
ducto littere uelamine. suauitas
sensus sꝑitalis aliqͥndo cũ labore uel
mora ꝑcipit᷑. Ne insidieris & q̃ras im¬
em eiꝰ. Ne qͣras aliqͣ. occasionẽ: ꝑ quã
deroges homini iusto. Ille enĩ si cec¬
derit. eito amouet pede suir & cara
uicio. qͦd ñ iterat᷑ in facto. Impii aũ
sic corruunt. ut ulterius ñ redeant
sic̃ subsequent᷑ addidit dicens. ¶ De¬

Expanded text:
significantiam distat. Quia mel quod in promsignificantiam distat. Quia mel quod in promptu est ad comedendum moralem litterae superficiem insinuat, favus autem in quo mel de cera exprimitur, allegoricam locutionem figurate denuntiat, ubi subducto litterae velamine suavitas sensus spiritalis aliquanto cum labore vel mora percipitur. Ne insidieris et quaeras ime quaeras aliquam occasionem per quam deroges homini justo. Ille enim si ceciderit, cito amovet pedem suum, ut careat vitio quod non iteratur in facto. Impii autem sic corruunt, ut ulterius non redeant, sicut subsequenter addit, dicens:--
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑacione: quã qͥ habuerit .& ingene¬
ralibꝰ huiꝰ uite laboribꝰ. & qͦd maxi¬
me nocet. in fidi certamine c̃stanci¬
ã fortitudinis ꝑdit. Erue eos qui
ducunt᷑ ad mortẽ: & qͥ trahunt᷑ ad
interitũ. lib̾are ne cesses. Potest
mystice accipi.erue eos qͥ ab here¬
ticis decipiunt᷑ rectã fidẽ p̃dican¬
do: lib̾a bonoꝵ oꝑũ exempla mon¬
strando eis qͥ a male uiuentibꝰ ca-¬
tholicis trahunt᷑ ad interitũ S ed
& si qͦs incertamine ꝑsecucionis
lapsos aspexeris. sollicita hos ex¬
hortacione ad uitã restaurare sa¬
tage. si qͦs fame ꝑituros. si qͦs algore ui¬
deris: illos dato uictu. ac uestitu re¬
crea. Comede fili. mel. qͥabonũ e. &
fauũ qulcissimũ gutturi tuo: sic &
doctrina sapienciȩ animȩ tuȩ. Pa¬
tet facillime qͣre doctrinã melli. sa
pienciã cõparet fauo: qͥa nimirũ sẽ
illa cibis. ita hec doctrinis cȩteris dil¬
cedinẽ prestat. Sed hoc intͣ utriusq

Expanded text:
peratione, quam qui habuerit, et in geneperatione, quam qui habuerit, et in generalibus hujus vitae laboribus, et, quod maxime nocet, in fidei certamine constantiam fortitudinis perdit. Erue eos qui ducuntur ad mortem, et qui trahuntur ad interitum liberare ne cesses. Potest mystice accipi, erue eos qui ab haereticis decipiuntur, rectam fidem praedicando, libera bonorum operum exempla monstrando eos, qui a male viventibus catholicis trahuntur ad interitum, sed et si quos in certamine persecutionis lapsos vel lapsuros aspexeris, sollicita hos exhortatione ad vitam restaurare satage; si quos fame perituros, si quos algore videris, illos dato victu ac vestitu recrea. Comede, fili, mel, quia bonum est, et favum dulcissimum gutturi tuo: sic et doctrina sapientiae animae tuae. Patet facillime, quare doctrinam sapientiae melli comparet et favo, quia nimirum sicut illa cibis, ita haec doctrinis caeteris dulcedine praestat, sed hoc inter utriusque
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ. robustꝰ & ualidꝰ. Non om̃is qͥ for¬
tis. & sapiens ẽ.Om̃is aũ sapiens.
.&. fortis eẽ dicendꝰ ẽ.: qͥa & si corꝑe
in becillis ẽ.si adsit sapiencia.
om̃ia fortis aduersarii. idest dia¬
boli certamina uincit. Excel¬
sa stulto sapiencia. inporta non
aꝑiet os suũ. Non potest stultꝰ ad sa¬
pienciã attingere. alta ẽ eñĩ ab eo qͥ
ti se aliqͥd saꝑe putat. inporta tam̃
ciuitatis. idest inexitu uitȩ huiꝰ. in¬
ueniet nichil fuisse qͦd sapuit. Qui
cogitat male facere: stultꝰ uocabit᷑.
Ne putares stultũ estimandũ fuis¬
se eũ quẽ hebetẽ tardũq in genio
uideris. palã ostendit qͥa ille stult̾
ẽ uocandꝰ. qͥ uel in cogitacione pec¬
cati suggestionibꝰ c̃sentit. tͣa & si a¬
cer inge nio uidet᷑ ex istere: ñ autẽ
ille qͥ & si hebes sensu apparet.de
tam̃ imꝑ iis q̃ discere potuit obtem¬
ꝑare disposuit. Si desꝑaueris las¬
sus in die angustiȩ: inminuet᷑ forti¬
tudo tua: Nichil execrabilius des¬

Expanded text:
fortis et sapiens est, omnis autem sapiens et fortis esse dicendus est, quia etsi corpore imbecillis est, si adsit sapientia, omnia fortis adversarii, id est diaboli certamina vincit. Excelsa stulto sapientia, in porta non eriet os suum. Non potest stultus ad sapientiam attingere, alta est enim ab eo quiti se aliquid sapere putat, in porta tamen civitatis, id est in exitu vitae hujus inveniet nihil fuisse quod sapuit. Qui cogitat mala facere, stultus vocabitur. Ne putares stultum aestimandum fuisse eum quem hebetem tardumque ingenio videres, palam ostendit, quia ille stultus sit vocandus, qui vel in cogitatione peccati suggestionibus consentit, tametsi acer ingenio videtur existere, non autem ille qui, etsi hebes sensu apparet, Dei tamen imperiis quae discere potuit obtemperare disposuit. Si desperaveris lassus in die angustiae, imminuetur fortitudo tua. Nihil exsecrabilius des
Abbreviated transcription (Latin):
litate carnis. Sepcies eñi cadit iusti
&. resurgit: impii aũ cor.ruent in
malũ. Quomͦ aũ iustꝰ appellat᷑. qͥ ci¬
dere idest peccare memorat᷑ nͥ qͥd
de leuibꝰ cotidianisq loqͥt᷑ peccati
sine qͥbꝰ nec iustoꝵ qͥspiã e̾e̾ in hac uita

Expanded text:
it dicens: Septies enim cadit justus et resurgit, impii autem corruent in malum. Quomodo autem justus appellatur qui cadere, id est peccare, memoratur, nisi quia de levibus quotidianisque loquitur peccatis, sine quibus nec justorum quispiam esse in ha
Abbreviated transcription (Latin):
uidet᷑ s austerꝰ. multos tamen
icũ qͥbꝰ pacẽ habeat prudentes:
multos qͥ sua dicta cũ amore
amplectent᷑ inueniet. Sepe etiam
illos qͦs aduersantes sius rectis asser¬
cionibꝰ tolerauerat. c̃uersos postmno¬
dũ ad meliora. amicos recipiet &. so¬

Expanded text:
videtur et austerus, multos tamen videtur et austerus, multos tamen cum quibus pacem habeat, prudentes; multos, qui sua dicta cum amore amplectantur, inveniet. Saepe etiam illos quos adversantes suis rectis assertionibus toleraverat, conversos postmodum ad meliora amicos recipiet et so
Abbreviated transcription (Latin):
ceant᷑: qͥa hoc specialit᷑ uicio. totuͣ
pene genꝰ ꝑiclitat᷑ humanũ. Un¬
de eidẽ uicio mederi uolens bea¬
tꝰ pat᷑ augustinꝰ. hos in sua mensa
uersicłos fecit describi. Quisqͥs
amat dictis absentũ carꝑe uitã:
hac mensa indignã nouerit esse
suã. Hunc uersicłm antiqua ȩdi¬
cio: manifestius dicit. Hȩc dico uo¬
bis sapienciã agnoscentibꝰ. qͦd se¬
quenciũ sentenciarũ ñ in ẽgrue
potest ee̾ pͥncipiũ. Cognoscere
ꝑsonã in iudicio: ñ est bonum.
Supra regẽ timere docuit.&
nẽ ꝑsonã in iudicio cognosce re
uetat. Unde colligit᷑. qͥa ita pͥn¬
cipibꝰ debitũ obsequii tẽporalis
subiectos oportet inpende re:
ut nũquã reuerenciȩ uel timo¬
ris eoꝵ respectu. auia ueritatis
exorbitent. Labia de osculabit᷑¬
cis & amoris ẽ signũ. Qui gͦ recta
respondit. labia de osculabit᷑ qr
qͥcũq neglecta accepeione ꝑ¬
sonarũ. sola iusticiȩ uerba sẽqͥt᷑:
iste. &. si in sipie ntibꝰ grauis forte

Expanded text:
 vitio totum pene genus periclitatur humanum. Unde eidem vitio mederi volens beatus pater Augustinus, hos in sua mensa versiculos fecit describi: Quisquis amat dictis absentis carpere vitam, Hac mensa indignam noverit esse suam. Hunc versiculum antiqua editio manifestius dicit: Haec dico vobis sapientiam agnoscentibus, quod sequentium sententiarum non incongrue potest esse principium.-- Cognoscere personam in judicio non est bonum. Supra regem timere docuit, et nunc personam in judicio cognoscere vetat. Unde colligitur quia ita principibus debitum obsequii temporalis subjectos oportet impendere, ut nunquam reverentiae vel timoris eorum respectu a via veritatis exorbitent.-- Labia deosculabitcis et amoris est signum. Qui ergo recta respondit, labia deosculabitur, quia quicunque, neglecta acceptione personarum, sola justitiae verba sequitur, iste, etsi insipientibus gravis forte
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑint: t̃c erubescas qͥa illos aliquando
seruauerat: s qͥntũ potes iacentibꝰ
condole. eosq ut resurgere debe¬
ant adiuua. & si uotũ conatũq tuũ
seqͥt᷑ effectꝰ. gaudebis de sanato quẽ
male habentẽ dolueras. Sin alias.
tuȩ tam̃ beniuolenci ꝑ apud dnmͣ
fructu ñ carebis. Uel certe ita di¬
cendũ. ne gaudeas de casu in inuci.
ne forte dñs suꝑbiã tuã q̃ illi absq
dubio displicet. hoc ordine deiciens
humiliet: ut te cadente in peccatũ.
ille resipiscens sanet᷑ Time dñm filimi
&. rege: iuxta qͦd ipse ait. reddite gͦ
neq aliqͥd obstat in dño rege. patr̃e
& filiũ intelligere de signari. qͥ uno
eodẽq st̃ diuinitatis honore colen¬
di. Qͥ enĩ ñ honorificat filiũ: ñ ho¬
norificat patr̃e qͥ misit illũ. Et cũ
de tractoribꝰ ñ cõmiscearis. Illis ui¬
delicet qͥ dicentes se d̾m patrẽ nosse.
filiũ dei incarne apparente̾ nolue¬

Expanded text:
perint, tunc erubescas, quia illos aliquando perint, tunc erubescas, quia illos aliquando servaverat, sed quantum potes jacentibus condole, eosque ut resurgere debeant adjuva, et si votum conatumque suum sequitur effectus, gaudebis de sanato, quem male habentem dolueras, sin alias tuae tamen benevolentiae apud Dominum fructu non carebis, et certe ita dicendum, ne gaudeas de casu inimici, ne forte Dominus superbiam tuam, quae illi absque dubio displicet hoc ordine dejiciens humiliet ut te cadente in peccatum ille resipiscens sanetur. Time Dominum, fili mi, et regem. Juxta quod ipse ait: Reddite ergo neque aliquid obstat in Domino et rege patrem et filium intelligere designari, qui uno eodemque sunt divinitatis honore colendi: qui enim non honorificat filium non honorificat Patrem, qui misit illum . Et cum detractoribus non commiscearis. Illis videlicet qui dicentes se Deum Patrem nosse, Filium Dei in carne apparentem nolue
Abbreviated transcription (Latin):
obliuionẽ. ꝑ cogitacionẽ. ꝑ sermonẽ.
ꝑ sub repcionẽ. ꝑ necessitatẽ. ꝑ fragi¬
litatẽ carnis. singłis diebꝰ uel inuiti
gilitatis humanȩ. Unde bene cũ de u
sti casu loq̃ret᷑. ñ addidit in malũ: qͥa
& si malũ ẽ qͦd cadunt. ne tamͣ in ma¬
lũ qͦd inciderant herere possint. cici¬
us re surgendo.ꝓeurant. At ẽtra de re¬
ꝓbis. impii aũ inqͥt corruent in ma¬
lii. qͥa uidelicet impii eũ ceciderint
crimina ꝑpetrarint. ita suo casui de¬
lectando adsenciunt: ut ab hac pęni¬
tendo releuari despiciant. Cũ ceci¬
derit inimicꝰ tuus ne gaudeas. & in
ruma eiꝰ ne ex ultet cor tuũ ne forte
uideat dñs & displiceat ei: & auferat
ab eo ir̃a suã. Supra iusto insidias
reddat
Inom̃ibꝰ. etiã inimicis
cũ pec¬
cauerint. aut aliqͥd ad¬
uersita¬
tis incurrerint insulta¬
re ꝓhibet. ne forte si miserante dño
ad pęnitenciã salutẽq animȩ redie¬
rint. ac ẽfidesẽ amiciciã habere ce¬

Expanded text:
sermonem, per subreptionem, per necessitatem, per fragilitatem carnis. Singulis diebus vel inviti, gilitatis humanae. Ac deinde sti casu loqueretur, non addidit in malum: quia etsi malum est quod cadunt, ne tamen in malo quod inciderant haerere possint citius resurgendo procurant. Aut contra de reprobis. Impii autem, inquit, corruent in malum, quia videlicet impii cum ceciderint,crimina perpetrarint, ita suo casui delectando consentiunt, ut ab hoc poenitendo relevari despiciant. Cum ceciderit inimicus tuus, ne gaudeas, et in ruina ejus ne exsultet cor tuum, ne forte videat Dominus et displiceat ei, et auferat ab eo iram suam. Supra justo insidias reddat in omnibus, etiam inimicis, cum peccaverint, aut aliquid adversitatis incurrerint, insultare prohibet, ne forte si miserante Domino ad poenitentiam salutemque animae redierint, ac tecum fidelem amicitiam habere coe
Abbreviated transcription (Latin):
ne apparentis humanitatis suȩ. ma¬
gis quã diuinitatis natura morta¬
liũ oełis ostendere. & se pocius oꝑũ
miracłis ac mysticis locucionibꝰ quã
aꝑtis assercionibꝰ. uerbũ. id est dei
filiũ fateri. Unde multo sepius in e¬
uangelio filiũ se hominis: quã filiũ
dei appellare ẽsueuit. Eẜ gła fidehũ

Expanded text:
nitatis suae magis quam divinitatis, mortalium oculis ostendere, et se potius operum miraculis ac mysticis locutionibus, quam apertis assertionibus Verbum, id est, Dei Filium, fateri. Unde multo saepius in Evangelio Filium se hominis quam Filium Dei appellare consuevit
Abbreviated transcription (Latin):
re appetit. ad quã laudabilit᷑ dormi
Ne de sidͥeres eos imitari qͦs uiciis u¬
lis de qͥbꝰ cõmemoraui uideris im¬
plicari. s pocius sapienciȩ oꝑ am
dare curato. In doc trina replebun¬
t᷑ cellaria: uniuersa sub stancia pͣ¬
ciosa & pulcherrima. Cellaria st̃

Expanded text:
re appetit ad quod laudabiliter dormirre appetit ad quod laudabiliter dormiris, etc. Ne desideres eos imitari quos vitiis illis de quibus commemorari videris implicari, sed potius sapientiae operam dare curato. In doctrina replebuntur cellaria, universa substantia pretiosa et pulcherrima. Cellaria sunt