comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tauos ser ats Qndo sabars a madi
nobstlias pma suggestionem. ille ob
ris cadis. Si cecideris: possidebit. Ut
aitẽ ñ cadas: noli exire de uia. Angu¬
tam tͥ semitã. strauit ds̃. Quicqͥd extra
ulam: lubricũ est. Propt̾ea lum̃ est xp̃c.¬

Expanded text:
tuum? Quando labaris a via Dei. Tu observas primam suggestionem, ille obsis, cades; si cecideris, possidebit. Ut autem non cadas, noli exire de via. Angustam tibi semitam stravit Deus; quidquid extra illam, lubricum est. Propterea lumen est C
Abbreviated transcription (Latin):
mulieri uł potiꝰ serpenti. cum pu¬
n̾iret ds peccatũ pͥmi hominis. ipsa tuũ
obseruabit caput. tu autẽ obseruabis
in figura dictũ ȩccliȩ future factȩ de la¬
tere uiri sui: & hoc dormientis. Erat au¬
tẽ adam forma hominis futuri. Hoc
apłs dicit. Qui est forma futuri. Prefi¬
guratũ est qd̃ futurũ erat: facta est eccł̃ia
de latere xp̃i dormientis in cruce. Nam
de latere crucifici ꝑcusso: sacram̃ta ȩccłiȩ
ꝓfluxerunt. Quid gͦ dictum est eccłie:
Lam mͦ audite. intelligite. cauete. Ipsa
tuũ obseruabit caput᷑. & tu eiꝰ calcaneũ.
Oeccłia. caput serpentis obserua. Qd est
caput serpentis: Prima peccati sugge¬
stio. Uenit tͥ in m̃tẽ nescio qͥd illicitum
noli ibi tenere m̃tem tuã. noli conseni¬
re. Hoc qd̾ uenit in m̃tem caput serpen¬
tis est: caput calca. & cuades cet̾os motus¬
euis. Quid est caput calca: Ipsam sug¬
gestionẽ contemne. S lucrũ Ni sug¬
gessit. Magnũ ibi lucrũ est: si hane frau

Expanded text:
mulieri, vel potius serpenti, cum puniret Deus peccatum primi hominis: « Ipsa tuum observabit caput; tu autem observabis in figura dictum Ecclesiae futurae, factae de latere viri sui, et hoc dormientis. Erat autem Adam forma futuri. Hoc Apostolus dicit: «Qui est forma futuri» . Praefiguratum est quod futurum erat, facta est Ecclesia de latere Domini dormientis in cruce. Nam de latere crucifixi percusso , Sacramenta Ecclesiae profluxerunt. Quid ergo dictum est Ecclesiae? Jam modo audite, intelligite, cavete: «Ipsa tuum observabit caput, et tu ejus calcaneum.» O Ecclesia, caput serpentis observa. Quod est caput serpentis? Prima peccati suggestio. Venit tibi in mentem nescio quid illicitum; noli ibi tenere mentem tuam, noli consentire. Hoc quod venit in mentem, caput serpentis est; caput calca, et evades caeteros motus. Quid est, caput calca? Ipsam suggestionem contemne. Sed lucrum suggessit: magnum ibi lucrum est, magnum ibi au
Abbreviated transcription (Latin):
dñm dm̃ patrẽ adorabis. & illi plus ser¬
uies. ut seruire. ꝑmitterem̃ & filio. plus
tam̃ patri tanqͣm maiori. minus autem
cet omĩpotenti. soli sapienti dõ. ut uos
repelleremini qui nolentes accipe. unũ
solum dm̃. dm̃ patrẽ & filiũ & spm̃ scm̃.¬

Expanded text:
uum Patrem adorabis, et illi plus servies; ut servire permitteremur et Filio, plus tamen Patri tanquam majori, minus autem cet omnipotenti, soli sapienti Deo; ut vos repelleremini, qui nolentes accipere unum solum Deum Patrem et Filium et Spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
se est lum̃. ipse est uia. si ab illo recesseris.
nec in lumine eris nec in uia. Et qͥd te
sequit᷑: Qd̃ dicit de impiis quid̃a ꝑsal¬
mus. Eiat uia illoꝵ tenebre & lubricũ.
hicg̃ draco antiquus hostis nr̃. ira ferui¬
dus. insidiis astutus. in mari magno ẽ.
Oraco hic quẽ finxisti ad illudendum ei.
Lam tu illude draconi. Ad hoc emĩ hic fa¬
ctus est draco. cadens peccato suo de subli¬
mi habitatione celoꝵ & ex angło fact

Expanded text:
se est lumen, et ipse est via; si ab illo recesseris, nec in lumine eris, nec in via. Et quid te sequitur? Quod dicit de impiis quidam psalmus: «Fiat via illorum tenebrae et lubricum» . 7. Hic ergo draco, antiquus hostis noster, ira fervidus, insidiis astutus, in mari magno est. «Draco hic quem finxisti ad illudendum ei.» Jam tu illude draconi: ad hoc enim hic factus est draco. Ipse cadens peccato suo de sublimi habitatione coelorum, et ex angelo factus
Abbreviated transcription (Latin):
duos deos & dnos. maiorẽ unum. mino¬
rẽ alterum dicitis. & reos uos scdm̃ erro¬
rem urm̃ p̃cepti huiꝰ iuolatores ẽẽ mon¬
stratis. quia ñ solũ maiori. uerũ etiam
minori ea quȩ dño debetur seruitute
seruitis. Ubi autẽ dixit apls soli sapi¬
enti dõ cum scriberet ad romanos: in
fine epłȩ sic loquitur. Ei autẽ qui po¬

Expanded text:
em unum, minorem alterum dicitis: et reos vos, secundum errorem vestrum, praecepti hujus violati esse monstratis, quia non solum majori, verum etiam minori, ea quae Domino Deo debetur servitute servitis. 2. Ubi autem dixit Apostolus, Soli sapienti Deo; cum scriberet ad Romanos, in fine Epistolae sic loquitur: Ei autem qui po
Abbreviated transcription (Latin):
cum euacuauerit omnẽ pͥncipatum &
potestatem & uirtutẽ. Unde euacua¬
bit. nisi humilitate & patientia & in¬
firmitate : Quis enim pͥnçipatus u
in credentib quia eũ pͥncipes soli uidi¬
cauerunt : Quȩ potestas ñ euacuatis.

Expanded text:
cum evacuaverit omnem principatum, et cum evacuaverit omnem principatum, et potestatem, et virtutem. Unde ebit, nisi humilitate et patientia et infirmitate? Quis enim principatus non  regnat, quia eum principes saeculi judicaverunt? Quae potestas non evacu
Abbreviated transcription (Latin):
tib & reuelatũ paruulis. qm̃ placuit
dõ ꝑ stultitiam p̾dicationis saluos fa¬
cere credentes. Neq quicqͣm inter par¬
tam diu opus est: donec ponant᷑ om̃s
immici sui sub pedib suis. id est ipsi
humilitati eiꝰ quã pedum nomine.
significari arbitror cedat atq subda¬
tur om̃is suꝑbia scł̃aris. sicut ex maxi¬
ma parte iam factum est & cotidie fie.¬
ri uidemꝰ. S quo fine ista fiunt
Ut tradat regnum dõ & patri. id est ut
nutritos fide in carnationis suȩ ꝑdu-¬
cat ad speciem qua ęqualis est patri.
Iam enĩ eis qui crediderunt loquebatur.
cum diceret. si manseritis in u̾bo meo
uere discipli mei eritis. & cognoscetis ue¬
ritatẽ. & ueritas liberabit uos. Regnũ
enim tradet patri. cum ꝑ id regnabit
in contemplantib ueritatẽ qua equalis
est patri. & ꝑ se unigenitũ ꝑ speciem
faciet uideri patrẽ. Nunc enim ꝑ hoc
regnat in credentib. qd̃ semetipsum
exinaniuit formã serui accipiens.
Tunc autẽ tradet regnum do & patri.

Expanded text:
m placuit Deo per stultitiam praedicationis salvos facere credentes . Neque quidquam se inter partamdiu opus est, donec ponantur omnes inimici sub pedibus ejus: id est, ipsi humilitati ejus, quam pedum nomine significari arbitror, cedat atque subdatur omnis superbia saecularis; sicut ex maxima parte jam factum est, et quotidie fieri videmus. Sed quo fine ista fiunt? Ut tradat regnum Deo et Patri, id est ut nutritos fide incarnationis suae, perducat ad speciem qua aequalis est Patri. Jam enim eis qui crediderant, loquebaturtis in verbo meo, vere discipuli mei estis; et cognoscetis veritatem, et veritas liberabit vos . Regnum enim tradet Patri, cum per id regnabit in contemplantibus veritatem, quo aequalis est Patri, et per se unigenitum per speciem faciet videri Patrem. Nunc enim per hoc regnat in credentibus, quo se ipsum exinanivit, formam servi accipiens . Tunc autem tradet regnum Deo et Patri,
Abbreviated transcription (Latin):
se dicit apłs. Ac ꝑ hoc cum omĩa xp̃o
subiecta fuerint. & capiti & corpori eruis
sine dubitatione subiecta. Nam scdm
id qd̾ sine tẽpore ds natus est: nichil
unqͣm potuit ei ñ esse subiectum. E xx¬
ita existimet de patre. intelligendũ
qd̃ subiecerit omĩa filio. ut ipsum filiũ
sibi omĩa subiecisse ñ putet. Inseparabi¬
uis enim est oꝑatio patris & filii. Alioqͥn
nec ipse pater sibi subiecit omĩa. s filiꝰ
ei subiecit qui ei regnũ tradidit. & eua¬
cuat omnẽ pͥncipatum & omnẽ potesta¬
tem & uirtutem. De filio quippe ista
dicta sunt. cũ tradiderit inquit regnũ
d̾o & patri. cũ euacuauerit omnẽ prin¬
cipatũ & omnẽ potestatem & uirtutem.
Ipse enim subiecit. qui euacuauit.

Expanded text:
me dicit Apostolus . Ac per hoc cum omnia Christo subjecta fuerint, et capiti et corpori erunt sine dubitatione subjecta. Nam secundum id quod sine tempore Deus natus est, nihil unquam potuit ei non esse subjectum. ita existimet de patre intellegendum, quod subiecerit omnia filio, ut ipsum filium sibi omnia subiecisse non putet; inseparabilis enim est operatio patris et filii. alioquin nec ipse pater sibi subiecit omnia, sed filius ei subiecit, qui ei regnum tradidit et euacuat omnem principatum et omnem potestatem et uirtutem. de filio quippe ista dicta sunt: cum tradiderit, inquit, regnum deo et patri, cum euacuauerit omnem principatum et omnem potestatem et uirtutem; ipse enim subiecit qui euacuat.
Abbreviated transcription (Latin):
filio dicente & nunc clarifica me tu pa¬
ter apud temetipsũ claritate quã habui
priusqm mundꝰ esset apud tp: intelli¬
gamꝰ p̃destinationẽ claritatis huma¬
nȩ quȩ in illo est nature ex nortali un¬
mortalis apud patrẽ futinȩ. & hoc iam
p̃destinando factũ fuisse anteqm̃ mundꝰ
esset. qd̾ in mundo etiã suo temꝑe. fieret.
Si enu de nobis dixit apls sicut elegit
nos in ipso ante mundi constitutionẽ.
cur abhorrere putatur a uero. si tunc
pater caput nr̃m glificauit. qnͣdo nos
in ipso ut m̃bra ctꝰ essemꝰ elegit: Sic
enim nos electi qͦmͦ ipse clarificatus. quia
pͥusqm mundꝰ esset nec nos eramꝰ. nec
ipse mediator dĩ & hominũ homo xp̃c

Expanded text:
Filio dicente, Et nunc clarifica me tu, PaFilio dicente, Et nunc clarifica me tu, Pater, apud temetipsum, claritate quam habui, priusquam mundus esset, apud te, intelligamus praedestinationem claritatis humanae quae in illo est naturae, ex mortali immortalis apud Patrem futurae; et hoc jam praedestinando factum fuisse antequam mundus esset, quod in mundo etiam suo tempore fieret. Si enim de nobis dixit Apostolus, Sicut elegit nos in ipso ante mundi constitutionem ; cur abhorrere putatur a vero, si tunc Pater caput nostrum glorificavit, quando nos in ipso, ut membra ejus essemus, elegit? Sic enim nos electi, quomodo ipse clarificatus; quia priusquam mundus esset, nec nos eramus, nec ipse mediator Dei et hominum homo C
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum. claritate quã habui. pͥusqm
mundꝰ esset apud te. Ordo u̾boꝵ est
qm habui apud te pͥusqm̃ mundꝰ esset.
Ad hoc ualet qd̾ ait & nunc clarifica me.
hoc est sicut tunc ita & nunc. Sicut
tunc p̃destinatione: ita & nunc ꝑfectio¬
ne. Eac in mundo. qd apud te iam fue¬
rat ante mundũ. Fac in suo temꝑe. qd̾
ante omĩa temꝑa statusti. Hoc quidam
sic intelligendũ putauerunt. tanqͣm na¬
tura humana quȩ suscepta est a u̾bo con¬
uerteret᷑ in u̾bum. & homo mutaretur
in dm. immo si diligentiꝰ qd̾ opinati st̃
cogitemus. homo periret indeo. Non
enim quisqm ex ista mutatione homi¬
nis uł duplicari dĩ u̾bum dicturus est
uł augeri. ut aut duo sint qd̃ unum
fuit. aut ampliꝰ sit qd̾ minꝰ fuit. Por¬
ro si natura humana in u̾bum mutata
atq conu̾sa u̾bum dĩ qͣntũ erat & qd̾
erat hoc erit. ubi est homo si ñ periit:
S ad hanc opinionẽ quã ueritati ꝓrsꝰ
ñ uideo conuenire. nichil nõs urget si

Expanded text:
it: Claritate quam habui priusquam mundus esset apud te. Ordo verborum est quam habui apud te priusquam mundus esset. Ad hoc valet quod ait: Et nunc clarifica me. Hoc est, sicut tunc, ita et nunc. Sicut tunc praedestinatione ita et nunc perfectione fac in mundo, quod apud te jam fuerat ante mundum. Fac in suo tempore quod ante omnia tempora statuisti. Hoc quidam sic intelligendum putaverunt tanquam natura humana, quae suscepta est a Verbo, converteretur in Verbum, in Deum: imo si diligentius, quod opinati sunt, cogitemus, homo periret in Deo. Non enim quisquam existimatione hominis, vel duplicari Dei verbum dictus est vel augeri, ut aut duo sint, qfuit, aut amplius sit quod minus fuit. Porro si natura humana in Verbum mutata atque conversa, Verbum Dei quantum erat et quod erat hoc erit, ubi est homo si non perit? 7. Sed ad hanc opinionem, quam veritati prorsus non video convenire, nihil nos urget, si
Abbreviated transcription (Latin):
Illi autẽ qui putant humanã in eo natu-¬
ram in ditatis substantiã mutari atq
conu̾̃ti. & ita dictum. tunc & ipse filiꝰ
subiectus erit ei qui illi subiecit omĩa.
acsi diceretur. tunc & ipse filiꝰ hominis
& a u̾bo dĩ suscepta humana natura cõ¬
mutabitur in eiꝰ naturã qui ei subiecit
omĩa. tunc futurũ putant. cum post
iudicii diem tradiderit regnũ dõ & pa-¬
tri. ac ꝑ hoc etiã scd̾m istam opimonẽ
illud certe negare ñ possunt. qd̃ adhuc
natura hominis manebat. qnͣdo ante
passionẽ dicebat qm̃ pater maior me.
est. Unde nulla cunctatio est scdm hoc
ẽẽ dictum. qd̾ forma serui maior est. pa¬
ter. cui in forma di ęqualis est filius.

Expanded text:
Illi autem qui putant humanam in eo natuIlli autem qui putant humanam in eo naturam in deitatis substantiam mutari atque converti, et ita dictum esse: Tunc et ipse Filius subjectus erit ei qui illi subjecit omnia, ac si diceretur, tunc et ipse Filius hominis, et a Verbo Dei suscepta humana natura, commutabitur in ejus naturam qui illi subjecit omnia: tunc futurum putant, cum post diem judicii tradiderit regnum Deo et Patri. Ac per hoc etiam secundum istam opinionem, Jesus, illud certe negare non possunt, quod adhuc natura hominis manebat, quando ante passionem dicebat: Quoniam Pater major me est. Unde nulla cunctatio est, secundum hoc esse dictum, quod forma servi major est Pater, cui in forma Dei aequalis est Filius.
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ subiectus erit ei qui illi subiecit
omĩa. aut idõ dictũ est. ne quisqm pti-¬
taret habitũ xp̃i qui ex humana creatu-¬
ra susceptus est. conu̾̃sum iri postea in ip¬
sam diuinitatẽ. uł ut certiꝰ exp̃sserim
dĩtatem quȩ ñ est creatura. s est unitas
trinitatis incorporea. & incõmutabilis
& sibimet consubstantialis & coet̾na na-¬
tura. Aut si quisqͣm contendit ut ali-¬
qui senserunt ita dictum. & ipse filius
subiectꝰ erit ei qui illi subiecit omĩa: ut
ipsam subiectionẽ. cõmutationẽ & con¬
uersionẽ credant futurã creature in ip¬
sam substantiã uł essentiam creatoris.
id est ut quȩ fuerat substantia creaturȩ
fiat substantia creatoris. certe uł boc
concedit qd̃ ñ habet dubitationẽ ñ dum
hoc fuisse factum cum dñs diceret pater
maior me est. Dixit enĩ hoc ñ solum
anteqm ascendisset in celũ: uerũ etiam
anteqͣm passus resurrexisset a mortuis.

Expanded text:
Filius subjectus erit ei qui illi subjecit Filius subjectus erit ei qui illi subjecit omnia: aut ideo dictum est, ne quisquam putaret habitum Christi, qui ex humana creatura susceptus est, conversum iri postea in ipsam divinitatem, vel ut certius expresserim Deitatem, quae non est creatura, sed est unitas Trinitatis incorporea et incommutabilis et sibimet consubstantialis et coaeterna natura. Aut si quisquam contendit, ut aliqui senserunt, ita dictum, et ipse Filius subjectus erit ei qui illi subjecit omnia, ut ipsam subjectionem, commutationem, et conversionem credat futuram creaturae in ipsam substantiam vel essentiam Creatoris, id est, ut quae fuerat substantia creaturae fiat substantia Creatoris; certe vel hoc concedit, quod non habet ullam dubitationem, nondum hoc fuisse factum, cum Dominus diceret, Pater major me est. Dixit enim hoc non solum antequam ascendisset in coelum, verumetiam antequam passus resurrexisset a mortuis.
Abbreviated transcription (Latin):
Cum autẽ ait ad galathas. ñ dicit & semi¬
nib tanqͣm in multis. s tanqͣm in uno
& semini tuo qd̾ est xp̃c : ne ipsum solũ
thios cum de caritate diceret. de m̃bris
corꝑis similitudinẽ ducens. sicut enim
corpꝰ unũ est inquit & m̃bra habet mul¬
ta. omĩa autẽ m̃bra corꝑis cum sint mul¬
ta unũ est corpꝰ: ita & xp̃c. Non dixit
put cum corpore suo qd̾ est eccłia. & mul¬
tis scͥpturarum locis inuenimus xp̃m̃
etiã hoc modo appellari: ut cũ om̃ib
m̃bris intelligatur. quibꝰ dictũ est uos
estis corpꝰ xp̃i & m̃bra. Non gͦ absurde
sic intelligimꝰ. tunc & ipse filiꝰ subiectꝰ
erit ei qui illi subiecit omĩa. ut filium
ñ solũ caput ecclie. s om̃s cum eo scõs
intelligamꝰ. qui sunt unũ in xp̃o. unũ
sem̃ abrahȩ. Subiectũ autẽ scdm contẽ¬
plationẽ sempit̾nȩ ueritatis ad optinen¬
dam beatitudinẽ nullo motu animi.
nulla parte corporis resistente. ut in illa
uita nemine amante. ꝓpͥam potestatem

Expanded text:
it ad Galatas: Non dicit, et seminibus tanquam in multis, sed tanquam in uno, et semini tuo, quod est Christus, ne ipsum solum thios, cum de charitate diceret de membris corporis similitudinem ducens: Sicut enim corpus unum est, inquit, et membra habet multa, omnia autem membra corporis cum sint multa, unum est corpus; ita et Christus. Non dixit,put cum corpore suo, quod est Ecclesia. Et multis Scripturarum locis invenimus Christum etiam hoc modo appellari, ut cum omnibus suis membris intelligatur, quibus dictum est, Vos estis corpus Christi et membra . Non ergo absurde sic intelligimus. Tunc et ipse Filius subjectus erit ei qui illi subjecit omnia; ut Filium non solum caput Ecclesiae, sed et omnes cum eo sanctos intelligamus, qui sunt unum in Christo, unum semen Abrahae: subjectum autem secundum contemplationem sempiternae veritatis, ad obtinendam beatitudinem, nullo motu animi, nulla parte corporis resistente; ut in illa vita nemine amante propriam potestatem,
Abbreviated transcription (Latin):
ubi equalis est patri: iam ñ rogabit pa¬
trem ꝓ eis. Ipse enim inquit pater amat.
uos. Ex hoc enim rogat: quo minor est
patre. Quo uͦ equalis est: exaudit cum
equalis est patri: ꝓculdubio impii ñ
uidebunt. Non enim sunt mundi cor¬
des. Beati enim mundicordes. qm̃ ip
si d̾m uidebunt. Et ipsa uisio est fa¬
cie ad faciem: quȩ summũ p̃mium ꝓ¬
mittitur iustis. Et ipsa fiet cum tra¬
diderit regnum dõ & patri: in quo
& suȩ forme uisionem uult intelligi.
subiecta dõ uniu̾sa creatura. & ipsa in
qua filiꝰ dĩ filiꝰ hominis factus est:
quia scdm hanc & ipse filiꝰ tunc sub¬
iectus illi erit. qui sibi subiecit omnia.
ut sit ds̃ omĩa in om̃ib. Ex libro de¬

Expanded text:
ubi aequalis est patri, non iam rogabit paubi aequalis est patri, non iam rogabit patrem pro eis; ipse enim, inquit, pater amat uos. ex hoc enim rogat, quo minor est patre; quo uero aequalis est, exaudit cum aequalis est patri, procul dubio impii non uidebunt. non enim sunt mundicordes; beati enim mundicordes, quoniam ipsi deum uidebunt. et ipsa uisio est faciem ad faciem, quae summum praemium promittitur iustis, et ipsa fiet, cum tradet deo regnum et patri. in quo et suae formae uisionem uult intellegi, subiecta deo uniuersa creatura et ipsa, in qua filius dei filius hominis factus est, quia secundum hanc et ipse filius tunc subiectus illi erit, qui ei subiecit omnia, ut sit deus omnia in omnibus. alio
Abbreviated transcription (Latin):
ad illiꝰ contemplationem ꝑuenerimus.
qd̾ nunc ñ est. qmͣdu gaudiũ nr̃m in
spe est. Spes autẽ quȩ uidetur ñ est spes.
Qũ enim uidet quis. qͥd sꝑat: Si autem
qd̾ ñ uidemꝰ sꝑamus. ꝑ patientiam expe-¬
ctamus. quo adusq rex in accubitu suo
est. Tunc erit qd̾ scriptum est. Adimple¬
bis me leticia cum uultu tuo. Illa leticia
nichil ampliꝰ requiret᷑: quia nec erit
qd̃ ampliꝰ requiratur. Tradet itaq
credentes ad contẽplationẽ dĩ. ubi est
finis om̃ium bonarum actionũ & re-¬
quies sempit̾na. & gaudium qd̃ ñ aufe.¬
num do & patri. id est cum credentes
& uiuentes ex fide ꝓ quib nunc medi
tonem. cui ꝑcipiende suspiramus &
gtmnimꝰ. & cum ꝑtransierit labor &
gemitus. iam ñ int̾pellabit ꝓ nobis tra¬
dito regno dõ & patri. Eideles quippe¬
eiꝰ quos redemit sanguine suo dicti sius
regnũ eiꝰ : ꝓ quibꝰ nunc int̾pellat.
Tunc autẽ illic eos sibi faciens inherere.

Expanded text:
ad illius contemplationem peruenerimus, ad illius contemplationem peruenerimus, quae nunc non est, quamdiu gaudium nostrum in spe est. spes . autem, quae uidetur, non est spes; quod enim uidet quis, quid sperat? si autem quod non uidemus speramus, per patientiam expectamus, quoad usque rex in recubitu suo est. tunc erit quod scriptum est: adimplebis me laetitia cum uultu tuo. illa laetitia nihil amplius requiretur, quia nec erit quod amplius requiratur. credentes ad contemplationem dei, ubi est finis omnium bonarum actionum et requies sempiterna et gaudium, quod non aufenum deo et patri, id est cum credentes et uiuentes ex fide, pro quibus nunc mediaionem, cui percipiendae suspiramus et gemimus, et transierit labor et gemitus, iam non interpellabit pro nobis tradito regno deo et patri. eius, quos redemit sanguine suo, dicti sunt regnum eius, pro quibus nunc interpellat. tunc autem illic eos sibi faciens inhaerere,
Abbreviated transcription (Latin):
suiani nuntc ꝑ spstulum in enigniasẽ
hoc est in similitudinibꝰ. tunc autem
facie ad faciem. Hȩc enim nobis con¬
templatio ꝓmittitur. actionũ om̃iũ
finis. atq ȩt̾na ꝑfectio gaudioꝵ. Fi¬
lii enĩ dĩ sumꝰ. & ñdum apparuit quid
erimꝰ. Scimꝰ quia cũ apparuerit simi¬
les ei erimꝰ. qm̃ uidebimus eum sicuti est.¬
Qd̾ enĩ famulo suo moysi dicit. ego sum
qui sum. hȩc dices itaq filiis isrł. qͥ est
misit me ad uos: hoc contẽplabuur
hec autẽ est uita ȩt̾na ut cognoscant te
unum uerũ dm̃. & quem misisti uũm
xp̃m. Hoc fiet cum dñs uenerit & illu
minauerit abscondita tenebrarũ. cum
tenebrȩ mortalitatis huiꝰ corruptio¬
nisq transieruit. Tunc erit mane nr̃m.
de quo in psalmo dicit᷑. Mane astabo
tibi & uidebo. & contẽplabor. De hac
contẽplatione intelligo dictum. cum
tradiderit regnum dõ & patri. id est
cum ꝑduxerit iustos quib nunc ex fide
uiuentib regnat mediator d̃ĩ & hominũ

Expanded text:
s nunc per speculum in aenigmate — hoc est in similitudinibus — tunc autem facie ad faciem. Haec enim nobis contemplatio promittitur actionum omnium finis \'atque aeterna perfectio gaudiorum. filii dei enim sumus, et nondum apparuit quod erimus; scimus, quia cum apparuerit similes ei erimQuod enim dixit famulo suo Moysi, Ego sum qui sum; haec dices filiis Israel, Qui est, misit me ad vos: hoc contemplabimurHaec est autem vita aeterna, ut cognoscant te solum verum Deum, et quem misisti Jesum Christum. Hoc fiet cum venerit Dominuminauerit occulta tenebrarum, cum tenebrae mortalitatis huius corruptionisque transierint. tunc erit mane nostrum, de quo in psalmo dicitur: mane adstabo tibi et contemplabor. de hac contemplatione intellego dictum: cum tradiderit regnum deo et patri, id est cum perduxerit iustos, quibus nunc ex fide uiuentibus regnat mediator dei et hominum
Abbreviated transcription (Latin):
peres in ine potestatem. insi lata csietꝰ
cũ ipse ꝑ quẽ cęli solidati sunt ideo reg¬
nat in credentib. quia usq ad crucem
mortẽq infirmatus est: Hoc autẽ mo¬
do filiꝰ ꝓprie regnat in fide credentiũ.
Non enim pater dici aut credi potest uł
incarnatus uł uidicatꝰ. uł crucifixus.
Per speciem autẽ qua ȩqualis est patri.
cũ patre regnat contẽplantib ueritatẽ.
Qd̾ autẽ tradet regnũ dõ & patri. a fide
incarnationis suȩ ad speciem dĩtatis ꝑ-¬
ducens eos. qui sibi nunc credunt. ñ ipse
amitut. s uterq se unũ ad fruendum
contẽplantib p̃bet. Tamdu autẽ opꝰ
est ut in hominib ñdum ualentibꝰ e-¬
qualitatẽ patris & filii ꝑspicua m̃tis
luce contueri ꝑ hoc regnet xp̃c qd̾ tales
caꝑe possunt. & qd̃ ꝓprie ipse suscepit.
id est incarnationis humilitatẽ. donec
ponat inimicos sub pedib suis. id est do¬
nec om̃is suꝑbia scłaris incarnationis ciꝰ
humilitati subdatur. Sane qd̃ dictũ est.

Expanded text:
eres in me potestatem, nisi data tibi cum ipse per quem coeli solidati sunt, ideo regnat in credentibus, quia usque ad crucem mortemque infirmatus est? Hoc autem modo Filius proprie regnat in fide credentium. Non enim Pater dici aut credi potest vel incarnatus, vel judicatus, vel crucifixus. Per speciem autem, qua aequalis est Patri, cum Patre regnat in contemplantibus veritatem. Quod autem tradet regnum Deo et Patri, a fide incarnationis suae ad speciem deitatis perducens eos qui sibi nunc credunt, non ipse amittit, sed uterque se unum ad fruendum contemplantibus praebet. Tamdiu autem opus est ut in hominibus nondum valentibus aequalitatem Patris et Filii perspicua mentis luce contueri, per hoc regnet Christus, quod tales capere possunt, et quod proprie ipse suscepit, id est, incarnationis humilitatem, donec ponat omnes inimicos sub pedibus suis: id est, donec omnis superbia saecularis incarnationis ejus humilitati subdatur. 10. Sane quod dictum est,
Abbreviated transcription (Latin):
atq passionem. Nam scd̾m id qd ũbũ
dĩ est tam sine fine qmͣ sine iitio &
sine int̾missione est regnum ciꝰ. scd̃m
autẽ id qd̾ u̾bum caro factum est. cepit
regnare. in credentib ꝑ fidem incarna¬
tionis suȩ. Unde etiam est illud: dñs
regnauit a ligno. Hinc autẽ euacua¬
uit omnẽ pͥncipatum & omnẽ potesta¬
tem & uirtutẽ. dum ñ ꝑ claritatem ei.
s ꝑ humilitatẽ salui fiunt credendo

Expanded text:
atque passionem. Nam secundum id quod Verbum atque passionem. Nam secundum id quod Verbum Dei est, tam sine fine quam sine initio et sine intermissione est regnum ejus. Secundum id autem quod Verbum caro factum est , coepit regnare in credentibus per fidem incarnationis suae. Unde est etiam illud: Dominus regnavit a ligno . Hinc autem evacuavit omnem principatum et omnem potestatem et virtutem, dum non per claritatem ejus, sed per humili
Abbreviated transcription (Latin):
& ipse filiꝰ subiectus erit ei qui illi sub¬
iecit omĩa. Non qͣsi mͦ ñ ita sit. s tunc
manifestam erit scd̃m locutionẽ suꝑiꝰ
tractatam. Ut sit ds omĩa in om̃ib.
pse est finis quẽ supra cõmemorauit: cũ
totũ pͥmo breuiter uellet concludere.
deinde qͣsi m̃bratĩ explicare & exponere.
loquebatur enim de resurrectione ubi
ait. initium est xp̃c. deinde hi qui sunt
xp̃i in p̃sentia eiꝰ. deinde finis. Ipse sci¬
licet finis est: ut sit ds̃ omĩa in om̃ib
Aliter enĩ dicitur finis qui ꝑtinet ad con¬
sũmationẽ. alit̾ qui ꝑtinet ad consump¬
tionẽ. Aliter enim tunica finitur texen¬
do. alit̃ cibus comedendo. Ds̃ autem
omĩa in om̃ib dicit᷑. ut nemo eoꝵ qui
ei coherent amet adũsꝰ eum suam ꝓpͥ¬
am uolantatẽ. Manifestumq sit
tem ita dicta sunt. ut nouerimꝰ dili¬
gentiꝰ etiam illud considerari oportere
scłm quid regnet nunc dñs dispensa-¬
tione sacram̃ti sui ꝑ incarnationem.

Expanded text:
ei, qui illi subjecit omnia: non quasi modo non ita sit, sed tunc manifestum erit, secundum locutionem superius tractatam. Ut sit Deus omnia in omnibus. Ipse est finis quem supra commemoravit, cum totum primo breviter vellet concludere, deinde quasi membratim explicare et exponere. Loquebatur enim de resurrectione, ubi ait: Initium Christus, deinde ii qui sunt Christi in praesentia ejus, deinde finis. Ipse scilicet finis est, ut sit Deus omnia in omnibus. Aliter enim dicitur finis qui pertinet ad consummationem, aliter qui pertinet ad consumptionem. Aliter enim tunica finitur texendo, aliter cibus comedendo. Deus autem omnia in omnibus dicitur, ut nemo eorum, qui ei cohaerent, amet adversus eum suam propriam voluntatem: manifestumque sit tem ita dicta sint, ut noverimus diligentius etiam illud considerari oportere, secundum quid regnet nunc Dominus dispensatione sacramenti sui per incarnationem
Abbreviated transcription (Latin):
iecta fuerint. tunc & ipse filiꝰ subiectus
illi subiecit omĩa: sic uo¬
lunt intelligi. quasi nunc aut aliquid fi¬
lio ñ sit subiectum. aut patri ñ sit ipse
subiectus. Genere gͥ locutionis soluitar
questio. Sic enim plerumq scͥptura lo¬
quitur. ut qd̃ semꝑ est. fieri tunc dicat᷑
in aliquo. cum ab eo cognosci ceꝑit. Ita
enim dicimꝰ in oratione scĩficetur no¬

Expanded text:
jecta fuerint, tunc et ipse Filius subjectusjecta fuerint, tunc et ipse Filius subjectusibi subjecit omnia, sic volunt intelligi, quasi nunc aut aliquid Filio non sit subjectum, aut Patri non sit ipse subjectus. Genere igitur locutionis solvitur quaestio: sic enim plerumque Scriptura loquitur, ut quod semper est, tunc fieri dicatur in aliquo, cum ab eo cognosci coeperit. Ita enim dicimus in oratione dominica:
Abbreviated transcription (Latin):
labitur a filio pater. cum euacuauerit
omnẽ pͥncipatũ. & omnẽ potestatẽ &
uirtutẽ. id est ut necessaria ñ sit dispen¬
ñ inconuenienter intelligitur dici incan¬
tico canticoꝵ ad sponsam. Similitul¬
nes auri faciemꝰ tibi cum distintionib
argenti. quo adusq rex in accubitu sus
est. id est quoadusq xp̃c in secitto suo
et quia urta nr̃a abscondita est cum
paruertt uita ur̃a. tunc & uos cũ s

Expanded text:
labitur a filio pater, cum euacuauerit labitur a filio pater, cum euacuauerit omnem principatum et omnem potestatem et uirtutem, id est ut necessaria non sit dispennon inconuenienter intellegitur dici in cantico canticorum ad sponsam: similitudines auri faciemus tibi cum distinctionibus argenti, quoad usque rex in recubitu suo est, idest quoad usque Christus in secreto suo est, quia uita nostra abscondita est cum par
Abbreviated transcription (Latin):
cõparatur. qd̃ mͦ emitur sanguine ap̃i
Erit aliqnͣdo manifestũ regnum eiꝰ. qñ¬
do aꝑta erit claritas scõꝵ eius. post uidi¬
ciũ ab eo factum. De quo regno etiam¬
paulꝰ apls dicit. cum tradiderit reg¬
num dõ & patri. Unde etiam ipse. ue
nite benedicti patris mei. ꝑcipite regnũ
qd̃ uobis paratum est ab origine mundi
trem̃ xp̃m regnum traditurũ dõ
& pͥatri: ut adimat sibi. Nam & hoc
quid̾a uaniloqui crediderunt. Cũ enĩ
dicit᷑ tradiderit regnum dõ & patri. ñ
separat᷑ ipse. quia simul cũ patre. unꝰ¬
dõ & patri. qͣsi mͦ ñ habeat regnum ds
& pater : S quia om̃s iustos quib mͦ
faciem. ita dictũ est. cum tradiderit reg¬
num dõ & patri. ac si diceret᷑. cum ꝑ¬
duxerit credentes ad contẽplationẽ dĩ
& patris. Sicut enĩ dicit omĩa mͥ tradi¬
ta sunt a patre meo. & nemo nouit filiũ
nisi pater. neq patrẽ. quis nouit nͥ filiꝰ.
& cui uoluerit filiꝰ reuelare. tunc reue¬

Expanded text:
comparatur, quod modo emitur sanguine Christi: erit aliquando manifestum regnum ejus, quando aperta erit claritas sanctorum ejus post judicium ab eo factum; Apostolus dicit, Cum tradiderit regnum Deo et Patri . Unde etiam ipse dicit, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi tum, regnum traditurum Deo et Patri, ut adimat sibi. Nam et hoc quidam uaniloqui crediderunt. cum enim dicitur tradere regnum deo et patri, non separatur ipse, quia simul cum patre unDeo et Patri? quasi modo non habeat regnum Deus et Pater? Sed quia omnes justos, in quibus nunc faciem ; ita dictum est, Cum tradiderit regnum Deo et Patri, ac si diceretur, Cum perduxerit credentes ad contemplationem Dei et Patris. Sic enim dicit: Omnia mihi tradita sunt a Patre meo: et nemo nisi pater; neque patrem quis nouit nisi filius et cui noluerit filius reuelare, tunc reue
Abbreviated transcription (Latin):
quã maiorem manifestationẽ manifesta¬
bitur regnũ xp̃i. nisi quousq om̃s inimi¬
ci eius regnare eũ fateantur: Aliud est
gͦ ñ ampliꝰ manifestari. aliud ñ ampliꝰ
ꝑmanere. Non ampliꝰ manifestari est
ũ fieri manifestiꝰ. ñ ampliꝰ ꝑmanere. ñ
fieri pseuerantiꝰ. Qnͣdo autẽ manifestiꝰ
trit regnum xp̃i. qm cum om̃ib claru¬
erit inimicis. Nouissima autẽ mimica
destruetur mors. Non enm erit aliquid
qd̾ destruatur. postea qm mortale hoc
induerit immortalitatem. E mĩa
subiecit ei om̃ia. Patrem uult intel¬
ligi omĩa filio subiecisse. sicut multis
locis idem dñs in eugłio cõmendat &
p̃dicat. ñ solum ꝓpter formã serui. sed
etiã ꝓpter pͥncipium de quo est. & de quo
equalis est ei de quo est. Amat enim ad
unũ pͥncipium referre omĩa tanqͣm ima-¬
go eiꝰ: s in quo inhabitat omis pleni¬
tudo diuinitatis. Cum autẽ subiec-

Expanded text:
quam majorem manifestationem manifestaquam majorem manifestationem manifestabitur regnum Christi, nisi quousque omnes inimici eum regnare fateantur? Aliud est ergo non amplius manifestari, aliud non amplius permanere. Non amplius manifestari, est non fieri manifestius: non amplius permanere, non fieri perseverantius. Quando autem manifestius erit regnum Christi, quam cum omnibus claruerit inimicis? 6. Novissima inimica destruetur mors. Non enim erit aliud quod destruatur, posteaquam mortale hoc induerit immortalitatem. Omnia subjecit illi omnia, Patrem vult intelligi omnia Filio subjecisse: sicut multis locis idem Dominus in Evangelio commendat et praedicat, non solum propter formam servi, sed etiam propter principium, de quo est, et de quo aequalis est ei de quo est. Amat enim ad unum principium referre omnia, tanquam imago ejus: sed in quo inhabitat omnis plenitudo divinitatis. Cu
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ & ipsi eum regnare ipsa regni ciꝰ ma¬
nifestatione confusi fatebuntur. Ergo
oportet eũ regnare. donec ponat omnes
mimicos suos sub pedib suis. ñ ita dictũ
est qͣsi cum posuerit inimicos sub pedib
suis ñ sit postea regnaturꝰ. s oportet eũ
regnare. donec ponat om̃s inimicos suos
sub pedib suis. Oportet eũ inquit ad
tantam euidentiam regnũ suũ ꝑducere.
donec inmici eiꝰ nullomͦ audeant nega-¬
re qd̃ regnet. Nam scriptum est. Ita ocuili
nr̃i. Nec ideo tam̃ cum misertus nr̃i fue¬
rit: oculos ab eo debemus au̾tere. In tan¬
ium enĩ est beatitudo nr̃a. in qnͣtum eiꝰ
contemplatione ꝑfruimur. Sic gͦ & hoc
dictum est. Oculoꝵ nr̃õꝵ intentio ad
dm̃ ñ porrigitur. nisi usq ad impetra¬
tionẽ miscdiȩ ipsiꝰ. ut ñ postea inde auer¬
tatur. s ut nichil uide ampliꝰ requirat.
Donec gͣ ꝓ eo positum est: ut ampliꝰ intel¬
ligas. Quo enim ampliꝰ. id est usq ad

Expanded text:
quoniam et ipsi eum regnare ipsa regni ejus maquoniam et ipsi eum regnare ipsa regni ejus manifestatione confusi fatebuntur. Ergo, Oportet eum regnare, donec ponat omnes inimicos sub pedibus suis, non ita dictum est, quasi cum posuerit inimicos suos sub pedibus suis, non sit postea regnaturus: sed, Oportet eum regnare, donec ponat omnes inimicos suos sub pedibus suis; oportet eum, inquit, ad tantam evidentiam regnum suum perducere, donec inimici ejus nullo modo audeant negare quod regnet. Nam scriptum est, Ita oculi nsereatur nostri : nec ideo tamen, cum misertus nostri fuerit, oculos ab eo debemus avertere. In tantum enim est beatitudo nostra, in quantum ejus contemplatione perfruimur. Sic ergo et hoc dictum est. Oculorum nostrorum intentio ad Dominum non porrigitur, nisi usque ad impetrationem misericordiae ipsius, non ut postea inde avertatur, sed ut nihil inde amplius requirat. Donec ergo pro eo positum est, ut non amplius, intelligas. Quo enim amplius, id est, usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
enim eius sunt. in quib nunc regnat
ꝑ fidem. Aliter enim dicit᷑ regnum xp̃i
scdm potestatẽ diuinitatis qd̃ ei cuncta
in illo est. Scdm qd̾ orat qui dicit possi
de nos. Neq enĩ ñ ipse possidet omia
scdm qd̾ dicitur etiam illud. cum serul
essetis peccati. liberi eratis iusticis. Ena¬
cuabit gͣ omnẽ pͥncipatum & omnem
potestatem & uirtutem: ut nulli pattẽ
intuenti ꝑ filium opꝰ sit: aut libeae
in cuiꝰ qͣm creaturȩ uł in sua conquie¬
cere potestate. O portet enim cin is¬
gnare donec ponat om̃s inmicos s̃uos
sub pedib suis. id est oportet in tantum
regnũ eius manifestari. donec om̃s inimi¬
ci eiꝰ ipsum regnare fateantur. Hoc enĩ
intelligitur sub pedib eius futuros ini¬
micos. Qd̃ si de iustis acceꝑimꝰ. idõ dic¬
tum est inimicos. quia ex iniustis iustifi¬
cantur. & ei credendo subdunt᷑. De in¬
iustis autẽ qui ad iustoꝵ beatitudinem
futurã ñ ꝑtinent sic accipiendum est.

Expanded text:
enim ejus sunt, in quibus nunc regnat enim ejus sunt, in quibus nunc regnat per fidem. Aliter enim dicitur regnum Christi secundum potestatem divinitatis, quod ei cuncta  fidei quae in illo est, secundum quod orat qui dicit: Pde nos . Neque enim non ipse possidet omnia. Secundum quod dicitur etiam illud: Cum servi essetis peccati, liberi eratis justitiae . Evacuabit ergo omnem principatum et omnem potestatem et virtutem, ut nulli Patrem intuenti per Filium opus sit aut libeat in cujusquam creaturae vel in sua conquiescere potestate. 5. Oportet enim eum regnare, donec ponat omnes inimicos suos sub pedibus suis: id est, oportet regnum ejus in tantum manifestari, donec omnes inimici ejus ipsum regnare fateantur. Hoc enim intelligitur, sub pedibus ejus futuros inimicos. Quod si de justis acceperimus, ideo dictum est, inimicos, quia ex injustis justificantur, et ei credendo subduntur. De injustis autem qui ad justorum beatitudinem futuram non pertinent, sic accipiendum est,
Abbreviated transcription (Latin):
scĩficetur: scm̃ ẽẽ innotescat. Ita quoq.
cum tradiderit regnum dõ & patri. id est
cum patrẽ regnare monstrauerit. ut ꝑ
speciem manifestationẽq clarescat. quod
nunc a fidelib creditur. & ab infidelib
ñ putatur. Euacuabit autẽ omnẽ pͥn¬
cipatum & potestatem manifestando
utiq regnum patris. ut om̃ib notum
sit nullum pͥncipatũ & potestatem. sine
cȩlestium siue t̾restrium. ꝑ se habuisse
aliquid pͥncipatus & potestatis. s ab illo
ex quo sunt omĩa. ñ solum ut sint: ue¬
rum etiã ut ordinata sint. In illa enim
manifestatione nulli spes aliqua rema
nebit in quoqͣm pͥncipe. aut in quoqͣm
homine. qd̾ etiam nunc ꝓpħa canit. bo¬
num est sꝑare in dño qm sꝑare in pͥnci¬
pib. ut ista meditatione anima iam
in regnum patris assurgat. nec cuiꝰ qͣm
potestatem p̃ter illum magnifaciens.
nec sua sibi ꝑntiosissime blandiens.
Tradet gͦ dõ regnũ & patri. cum ꝑ illum
ꝑ speciem cognoscetur pater. Regnum

Expanded text:
sanctum esse innotescat; ita quoque, Cum tradiderit regnum Deo et Patri, id est, cum Patrem regnare monstraverit, ut per speciem manifestationemque clarescat, quod nunc a fidelibus creditur et ab infidelibus non putatur. Evacuabit autem omnem principatum et potestatem, manifestando utique regnum Patris, ut omnibus notum sit, nullum principum et potestatum, sive coelestium, sive terrestrium, per se habuisse aliquid principatus et potestatis, sed ab illo ex quo sunt omnia, non solum ut sint, verum etiam ut ordinata sint. In illa enim manifestatinebit in quoquam principe, vel in quoquam homine. Quod etiam Propheta canit: « Bonum est sperare in Domino quam sperare in principibus , » ut ista meditatione anima jam in regno Patris assurgat, nec cujusquam potestatem praeter illum magnificans, nec sua sibi ipsa perniciosissime blandiens. Tradit ergo regnum Deo et Patri, cum per illum per speciem cognoscitur Pater. Regnum
Abbreviated transcription (Latin):
apłs. tunc & ipse filiꝰ subiectus erit ei
qui illi subiecit omĩa. Solet circũstantia
scͥpture illuminare sententiã. cum ea
quȩ cirtumscͥpta sunt p̾sentem questio¬
nẽ contingentia diligenti discussione
tractantur. Inuenimꝰ itaq uentũ eẽ ad
hunc locũ ut supͣ diceret. nunc autẽ. xp̃c¬
resurrexit a mortuis pͥmitiȩ dormienti-¬
um. Agebat enĩ de resurrectione mor-¬
tuoꝵ qd̵ in dño scdm susceptionẽ homi¬
ins factum est: qͣmqͣm aꝑtissime sequat᷑

Expanded text:
, Tunc et ipse Filius subjectus erit ei qui illi subjecit omnia. Solet circumstantia Scripturae illuminare sententiam, cum ea quae circa scripta sunt, praesentem quaestionem contingentia, diligenti discussione tractantur. Invenimus itaque ita ventum esse ad hunc locum, ut supra diceret, Nunc autem Christus surrexit a mortuis, primitiae dormientium. Agebat enim de resurrectione mortuorum, quod in Domino secundum susceptionem hominis factum est; quanquam apertissime
Abbreviated transcription (Latin):
minabitur gentium. Ille irrisus. ille cru¬
cifixus. ille derelictus. hoc regnum ad¬
quirit & tradet in finem dõ & patri. ñ
ut ipse amittat. s qd̃ in finem semina-¬
uit cum uenit minor patre. hoc ꝑdu-¬
cat ad speciem in qua equalis patri ñ re¬

Expanded text:
mirabiliter dixit : Ille irrisus, ille crucifixus, ille derelictus hoc regnum acquirit, et tradet in fine Deo et Patri, non ut ipse amittat, sed quod in fide seminavit cum venit minor Patre, hoc perducat in speciem in qua aequalis non re
Abbreviated transcription (Latin):
manũ sp̃m patri dicimꝰ ẽẽ subiectum.
& scdm̃ id qd̾ homo factus est intelligi¬
mus dictum. cum autẽ omĩa illi subie¬
cta fuerint. tunc & ipse filiꝰ subiectus
erit illi qui ei omia subiecit. scd̾m id¬

Expanded text:
manum spiritum Patri dicimus esse subjectum: manum spiritum Patri dicimus esse subjectum: et secundum id quod homo factus est intelligimus dictum, Cum autem omnia illi subjecta fuerint, tunc et ipse Filius subjectus erit illi qui ei subjecit
Abbreviated transcription (Latin):
atq feruorẽ. Et ꝑacto significationis
officio. corporales illȩ species transieruis
atq ẽẽ ulteriꝰ destiterunt. sicut columna
nubis nebulosa ꝑ diem. luminosa ꝑ no¬
ctem. Deniq ne. putaretur columba uł
flamina ad substantiam ꝑtinere sp̃c sci.¬
uł qd̃ se in hȩc uisibilia tante maiestatis
natura conu̾terit. aut in unitatẽ ꝑsonȩ
suȩ ista susceꝑit. nunqmͣ postea sic appa¬
hominib appareret. ac deinde illa spe-¬
cies p̃teriret. s in unitate ꝑsonȩ suȩ ma¬
nente inuisibili dĩ forma. accepit uisibi¬
lem hominis formã. ñ solum natus est
in ea de homine matre. uerũ etiam
creuit in ea. & manducauit & bibit &
dorimiuit in ea. & occisus est in ea. &
resurrexit in ea. & ascendit in cȩlum
& sedet ad dexteram patris in ea. Ad
iudicandos uiuos & mortuos est uentu¬
rus in ea. & in regno suo ei qui illi subie¬
cit om̃ia erit subiectus in ea.
id est corpꝰ hominis. uerũ etiam hu-¬

Expanded text:
atque fervorem; et peracto significationis atque fervorem; et peracto significationis officio, corporales illae species transierunt, atque esse ulterius destiterunt; sicut columna nubis, nebulosa per diem, luminosa per noctem . Denique ne putaretur columba vel flamma ad substantiam pertinere Spiuod se in haec visibilia tantae majestatis natura converterit, aut in unitatem personae suae ista susceperit, nunquam postea sic appahominibus appareret, ac deinde illa species praeteriret; sed in unitatem personae suae, manente invisibili Dei forma, accepit visibilem hominis formam; non solum natus est in ea de homine matre, verum etiam crevit in ea, et manducavit, et bibit, et dormivit in ea, et occisus est in ea, et resurrexit in ea, et ascendit in coelum, et sedet ad dexteram Patris in ea, ad judicandos vivos et mortuos est venturus in ea, et in regno suo, ei qui illi subjecit omnia, erit subjectus in ea. id est, corpus hominis, verum etiam hu
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝰ est. etiam quȩ futura sunt fecit. & uo¬
cat ea quȩ ñ sunt tanqm sint. ꝓfecto
scdm id qd̾ mediator dĩ & hominũ homo
est. ante mundi constitutionẽ ꝓ nobis
d̾s pater głificauit ipsum si tunc elegit
exiam nos in ipso. Ex libro cont᷑ maxi
filio ẽẽ maiorẽ. quia in forma ser¬
ui erat filiꝰ. & adhuc in forma est huma¬
na filiꝰ quã leuauit in celũ. Propt̾ea de.
illo dictum est qd̃ & nunc int̾pellat pro
nobis. & sempit̾na erit in regno hec eadẽ
forma immortalitatis ꝓpt̾ qd̾ dictum est.
Tunc & ipse filiꝰ subiectus erit ei qui illi
subiecit omĩa. Nam de sp̃ũ sc̃o qui nul
nȩ suȩ. qmuuis se ꝑ subiectam creaturam
uisibiliter & ipse siue ꝑ colũbȩ speciem
siue ꝑ linguas igneas sit demonstrare dig
trẽ. nunqm dictus est minor patre.
Ad horam quippe apparuerunt illa quȩ
sp̃m sc̃m̃ significando monstrarent uisi¬
biliter inuisibilem. Columba ꝓpt̾ amo¬
rem scm̃. ignis autẽ. ꝓpter caritatis lumen

Expanded text:
 futura sunt fecit, et vocat ea quae non sunt, tanquam sint ; profecto secundum id quod mediator Dei et hominum homo est, ante mundi constitutionem pro nobis Deus Pater glorificavit ipsum, si tunc elegit etiam nos in ipso. Quid enim diFilio majorem, quia in forma servi erat Filius; et adhuc in forma est humana Filius, quam levavit in coelum: propterea de illo dictum est quod et nunc « interpellat pro nobis » . Et sempiterna erit in regno haec eadem forma immortalis: propter quod dictum est « Tunc et ipse Filius subjectus erit ei qui illi subjecit omnia » . Nam de Spnae suae, quamvis se per subjectam creaturam visibiliter et ipse, sive per columbae speciem, sive per linguas igneas sit demonstrare digntrem; nunquam dictus est minor Patre. ASpiritum sanctum significando monstrarent visibiliter invisibilem; columba, propter amorem sanctum; ignis autem, propter charitatis lumen
Abbreviated transcription (Latin):
testimoniũ. Unde enim posset eis error
oboriri palliatus nomine. xp̃iano: nisi
de scͥpturis ñ intellectis: Dicunt enim.
Si ȩqualis est qͦm subiectus erit. Od̾ utiq
simile. est illi euglicȩ questioni: si ȩqua¬
lis est. qͦmͦ maior est pater: Ipse enim
dñs ait. qm̃ pater maior me ẽ. Regula autẽ.
catholicȩ fidĩ sic se habet. ut cum aliqua
in scͥpturis dicunt᷑ de filio qd̾ sit minor
patre scdm susceptionẽ hominis intelli¬
gant᷑: cum uͦ ea dicunturquib demon-¬
stratur ȩqualis. scdm̃ qd̾ ds est accipiant᷑.¬

Expanded text:
mnibus. Non enim posset eis error oboriri palliatus nomine christiano, nisi de Scripturis non intellectis. Dicunt enim, Si aequalis est, quomodo subjectus erit ei? Quod utique simile est illi evangelicae quaestioni, Si aequalis est, quomodo major est Pater? Ipse enim Dominus ait, Quoniam Pater major me est . Regula autem catholicae fidei sic se habet, ut cum aliqua in Scripturis dicuntur de Filio, quod sit minor Patre, secundum susceptionem hominis intelligantur: cum vero ea dicuntur quibus demonstratur aequalis, s
Abbreviated transcription (Latin):
incuriosos. & contentionũ studio¬
sos. fallit u̾bum qd̾ positum est donec.
suis. tanqm cum posuerit ñ sit regna¬
turus. nec intelligunt ita dictum sicuti
est illud. confirmatũ est cor ciꝰ ñ com¬
mouebitur. donec uide. Mat
inimicos suos. Non enim cum uiderit ñ
tum est. sede a dextris meis. donec po¬
nam om̃s inimicos tuos sub pedib tuis.
Non enĩ cum fuerint inimici sub pedib
positi. desinet ille sedere ad dexteram:
donec ponat om̃s inimicos suos sub pe¬
dib suis semꝑ regnaturũ. qm̃ semꝑ illi

Expanded text:
incuriosos et contentionum studioses fallit verbum quod positum est, donec.suis : tanquam cum posuerit, non sit regnaturus. Nec intelligunt ita dictum, sicuti est illud: Confirmatum est cor ejus; non commovebitur, donec videat super inimicos suos . Non enim cum viderit, tum est, Sede ad dexteram meam, donec ponam omnes inimicos tuos sub pedibus tuis ; non enim cum fuerint inimici sub pedibus positi, desinet ille sedere ad dexteram: donec ponat inimicos sub pedibus suis, semper regnaturum, quoniam semper illi
Abbreviated transcription (Latin):
bimꝰ eẽ domũ dĩ. nisi templũ dei
Quid autẽ sit int̾rogetur apłs. & respon¬
Hoc est etiã regnũ dĩ: qd̾ filiꝰ traditurus
suo. tradiderit contẽplando etiã patri
suo. Hoc est regnum cęloꝵ de quo dicit᷑.
simile est regnũ cęloꝵ homini seminan¬
ti bonũ semen in agro suo. Bonũ autẽ
sem̃ hii sunt filii regni. Qui & si nunc
habent ꝑmixta zizania: mittet in fine
rex ipse angłos suos: & colligent de reg¬
no eiꝰ omia scandala. Tunc iusti sicut
sol fulgebunt in regno patris sui. Reg

Expanded text:
e domum Dei, nisi templum Dei? Quod autem sit, interrogetur Apostolus, et responHoc est etiam regnum Dei, quod Filius traditurus suo, tradiderit contemplando etiam Patri suo. Hoc est regnum coelorum, de quo dicitur, Simile est regnum coelorum homini seminanti bonum semen in agro suo. Bonum autem semen, hi sunt filii regni: qui etsi nunc habent permixta zizania, mittet in fine rex ipse Angelos suos, et colligent de regno ejus omnia scandala. Tunc justi fulgebunt sicut sol in regno Patris
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ ũc xp̃c tantũmͦ animã humanam
susciꝑet. m̃bra eiꝰ ñ essent nisi animȩ nr̃e.
Quia uͦ & corpꝰ suscepit ꝑ qd̃ etiã caput est
nobis. qui ex anima & corpore constamꝰ :
ꝓfecto illiꝰ m̃bra sunt & corpora nr̃a. Si
gͦ unꝰ quisq cupiens fornicari uilescat
sibi. & in seipso contemnat seipsum. ñ in
se contemnat xp̃m. Non dicat faciam.
nichil sũ. Om̃is caro fęnum. s corpꝰ tuũ
m̃brũ est xp̃i. Quo ibas: Redi. Quo te
tanqm p̃cipitare cupiebas: Parce in te
xp̃o: agnosce in te xp̃m. Tollens gͦ m̃bra
xp̃i. faciam m̃bra meretricis: Meretrix
est enĩ. quȩ tͥ ad adult̾ium consentit. Et
forte ipsa xp̃iana tollit m̃bra xp̃i. & facit
m̃bra adulteri. Inincẽ. in uobis contẽnitis
xp̃m. nec agnoscitis dñm ur̃m. nec cogita¬
tis p̃cium ur̃m. Qualis autẽ ille dñs. qui
seruos suos fecit fr̃s suos. S parum erat
frs̃ suos: nisi faceret m̃bra sua. Ita ne tan¬
ta dignitas uiluit. quȩ tam benigne p̾sti¬

Expanded text:
us tantummodo animam humanam susciperet; membra ejus non essent nisi animae nostrae: quia vero et corpus suscepit, per quod etiam caput est nobis, qui ex anima et corpore constamus; profecto illius membra sunt et corpora nostra. Si ergo unusquisque cupiens fornicari, vilescebat sibi, et in se ipso contemnebat se ipsum; non in se contemnat Christum: non dicat, Faciam, nihil sum: Omnis caro fenum . Sed corpus tuum membrum est Christi. Quo ibas? Redi. Quo te tanquam praecipitare cupiebas? Parce in te Christo, agnosce in te Christum. Tollens ergo membra Christi, faciam membra meretricis? Meretrix est enim quae tibi ad adulterium consentit: et forte ipsa christiana tollit membra Christi, et facit membra adulteri. Invicem in vobis contemnitis Christum, nec agnoscitis Dominum vestrum, nec cogitatis pretium vestrum. Qualis autem ille Dominus, qui servos suos fecit fratres suos? Sed parum erat fratres suos, nisi faceret membra sua. Itane tanta dignitas viluit? Quia tam benigne praesti