comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Urdes cristant ⁊ quinnsus adius
cormIditartum accedant. Instũ
ardidinih primũ legis lacionis di¬
sponentes cipitulummtuadreliq̃s
modos qui ad simorunius feũtas¬
cedẽ que n inde sunt facile omĩnoe
drc. ¶ Siquis gͥ fuit natutalui
filiorum pr sũcutialis ecistes sũlu

Expanded text:
des existant et qui rursus ad eorum hereditatem accedant, iustum credidimus hoc primum legislationis disponentes capitulum ita ad reliquos modos qui ad legitimorum ius ferunt accedere; quae enim inde sunt facile omnino est dicere. Si quis igitur fuerit naturalium filiorum pater, sive curialis existens seu
Abbreviated transcription (Latin):
namq est ab cout possit natumles
fiuos. aut om̃s. aut aliquos offic ui¬
ris aut fiuias curtalibꝰ copulaie. ⁊
quĩmodus iste nõsimpliccubuit
legis lacionẽ s uaric ⁊ deoblutio ib

Expanded text:
namque est ab eo, ut possit naturales filios aut omnes aut aliquos offerre curiis aut filias curialibus copulare. Et quoniam modus iste non simplicem habuit legislationem, sed varie et de oblationib
Abbreviated transcription (Latin):
liccar eicurie honorescribe̾ eos hr̃des
⁊uonogcat hos antiquaꝵ legum a¬
lia a diectione u oblacione dimast̃¬
ligunt aliqui uo resutent ad eos qui
tinuunt tiut tanquam filiis uonet¬
filii uo naturaies siuoluit semz ipõs:
offerre tune hocfaciant sicutiuolunt¬

Expanded text:
ei cum curiae onere scribere eos heredes; et non egeat hoc antiquarum legum. alia adiectione, neque oblatione dum supt aliqui vero refutent, ad eos qui int, tunc tamquam filiis non exfilii vero naturales, si voluerint semet ipsos offerre curiae, hoc faciant sicuti volu
Abbreviated transcription (Latin):
Iocndum qͦ illud ⁊ nõertiai
pictatem adie diue memiorie
aletandro sr̃ iios płimos anti¬
quorũ legis latorũ det̾imnatil
est ut siquis maũnufit ancil¬
laui demeanducat uporem
at illant indet᷑ clata soluit cra¬

Expanded text:
Iucundum quoque illud et non extra pietatem a divae memoriae Alexandro super alios plurimos antiquorum legislatorum determinatum est, ut si quis manumiserit ancillam, deinde eam ducat uxorem, at illa ut videtur elata et
Abbreviated transcription (Latin):
fasuemũt niptias. Iam pridem
mogenemgloriose memorie ma¬
gr̃msacrorum nostrorũ ftrũosfici¬
filiinon reunquentis libes cumcĩ
ri successionem ⁊ eniscumusu ⁊¬

Expanded text:
veniunt nuptias. Iam pridem obis ad Hermogenem gloriosae memoriae magistrum sacrorum nostrorum factum officifilii non relinquentis liberos cum eius ri successionem, et eius cum usu
Abbreviated transcription (Latin):
uo ꝯstitut⁊ uniuersa est forte inpẽ¬
curuis aut aliis mobilibꝰ iebo nu¬
accipiente matre cum prius scĩtai¬
tutelai cautelanõ erigi afiliis. nir̃
nisi forte sũ ĩuidiasiciure facuicas
tunc elcõm matri sũ uelit res accipe

Expanded text:
onstituta est forte in pecuniis aut aliis mobilibus rebus nuaccipiente matre cum prius sancita cautela non exigi a filiis aurum, nisi forte sine invidia sit viri facultas tunc electionem matri, sive velit res accipe
Abbreviated transcription (Latin):
toc ꝯ̃ ingratos finios undiq ⁊sc̃i
stis rebꝰ rebus ẜuata qũ manifẽ¬
ste tansenigratitudis demonst¬
rantur alioꝵ õmi q̃ desuccessioni¬
bodcasunt pentimnfiliis aut fi¬
liorum iꝑentib intactis mlaneu¬

Expanded text:
tra ingratos filios undique et super istis rebus servata, quando manifestae causae ingratitudinis demonstrantur; aliorum omnium quae de successionibus dicta sunt parentum in filiis aut filiorum in parentibus, intactis manen
Abbreviated transcription (Latin):
desinent siorianturtioneł neqdi¬
honor datus fu̾it regulul piet ĩmio¬
erit offendutrãsqllitas sacros uit
iuhiantib siforte pplis infecum̃ ħ̾
suuc in modico p̃cio actũ mĩciari ex
tos ne turpicolludio queratur ex
miscriis ptiigaudior. ¶ Oe si id
sacrilegu fuit dissilacone inolatiĩ
⁊ inaccipientẽ ƿudoris fortimaꝵ¬
q manebit accidiũ ⁊ cogentẽ pari

Expanded text:
desinent, si oriuntur vihonor datus fuerit regalium traerit efferenda tranquillitas, sacros vultus inhiantibus si forte populis inferimus, haec sine immodico pretio nuntiari exctos, ne turpi colludio qumiseris pretium gaudiorum. Quod si id sacrilega fuerit dissimulatione violatum, et accipientem pudoris fortunarumque manebit excidium et cogentem par
Abbreviated transcription (Latin):
ipamnũsuram cumbenti ⁊ rursus da
brarimi auri quid̃ pricristentes op¬
cundas uemeute iptias nomani¬
miediam. ante nuptian donacionciᷤ
ptem inquqr⁊ dccem auulibras ex¬
istente ⁊ prnequaquam desuoop.¬

Expanded text:
ipsa mensura ei nubenti rursus darbrarum auri quidam pater existens obcundas veniente nuptias nocratam mediam antenuptialis donationis partem in quinque et decem auri libris existentem, et pater nequaquam de suo ob
Abbreviated transcription (Latin):
pͥuim sicuti pdan est si prioribo nolũ¬
it pponicreditorib uenu it autem
alł creditor postior quid̃ p̾tendc̃s. auit
pettuiis sins ciptami aut iepatã¬
aut nauemi aut domũ ant domũi¬

Expanded text:
um, sicuti praedictum est, si prioribus voluerit praeponi creditoribus, veniat autem et alter creditor, posterior quidem praetendens autem pecuniis suis emptam aut reparatam navem aut domum aut agru
Abbreviated transcription (Latin):
baut gub̾iracionẽ medii tprĩs inq¬
rendam ł mol esttã catholici paciautur
aqui aut p̾dcãs  detinebant. Qñ hu
is uo terũquas ex  frũui ꝑte nõ coĩ¬
cancim catholici possidebunt sicut.a¬
punifructus aut gub̃nacioncm nulla¬
tenus abbiis abqu  dteutisunt ex

Expanded text:
bus aut gubernatione medii temporis inquietudinem vel molestiam catholici patiantur qui ante praedictas res detinebant, qui rerum, quas ex fratrum parte non communicantium catholici possidebant, sicut aporum fructus aut gubernationem nullatenus ab his a quibus detentae sunt ex
Abbreviated transcription (Latin):
it infirinitate crit ei potestas inti
uelit negligentem filiumi filios. aͭ
cognatos ingnitum siugrates insu¬
oicrib̾e test. micnto si. anqͥuo fuioRIS
mordo eun detentum ertrancus a

Expanded text:
it infirmitate, erit ei potestas utrum velit neglegentem filium vel filios aut cognatos ingratum vel ingratos in suo scribere testamento. Si autem in furoris morbo eum detentum extraneus a
Abbreviated transcription (Latin):
bente co qui excaptrnitate iedicrit ia¬
is debitis obligari. ¶Siquis de
p̃dcis pentib orthodorus stitutusi
senẜit siurifilumil n õs nõ esse cha¬
tholice fider uetiusacroscãeccłia dĩca¬

Expanded text:
bente eo qui ex captivitate redierit tais debitis obligari. Si quis de praedictis parentibus orthodoxus constitutus senserit suum filium vel liberos non esse catholicae fidei ne
Abbreviated transcription (Latin):
lice unc aliemmuenti tũint aliiam̃
ꝓpiiqui agnatis cognati religionẽ
libi⁊ ꝓpinqui agnatis cognatiabor¬
todore religionis xͥitionesint etͣne¬
itunc siquid̃ scemacłicorum pente
coru habunt adcccãm tinitatis ubi
donutilĩ  lx̃bant res corum uoui¬

Expanded text:
lieni inventi fuerint, alii autem propinqui agnati vel cognati religionem liberi et propinqui agnati vel cognati ab orthodoxae religionis communione sint extranei, tunc si quidem schema clericorum parentes eorum habuerint, ad ecclesiam civitatis ubi domicilium habebant res eorum volu
Abbreviated transcription (Latin):
quitestiñtiphibuit aut ptilũ
uocatur suicillisint quos hrdes
aut legatanios hr̃e uoledat i qui
lesioucui anquamex phibicioni
testaticrti sustinuit hipm. iꝓpba¬

Expanded text:
ieri prohibuit aut post illum vocantur, sive illi quos heredes aut legatarios habere volebat, vel qui laesionem aliquam ex prohibitione testamenti sustinuerunt, hoc ips
Abbreviated transcription (Latin):
quando ꝯ tigit u aniquid̃ ꝑtem
suis allegombo remĩtiure aliam
nõscientemsemalas causas hrẽ
post oogincionalia cranuna⁊ dilo¬
nes quas ꝓbonũ causaleges pce¬
diuit nolle ꝯfitiallegõnes quas

Expanded text:
iquando contingit unam quidem partem suis allegationibus renuntiare, aliam vero scientem se malas causas habere post cognitionalia certamina et dilationes, quas probationum causa leges concedunt, nolle confiteri allegationes s
Abbreviated transcription (Latin):
tina familia fiii sint. ¶Na
ptiuo pr̃e pni adinittũt᷑. ad bõi
naturans pr̃ĩs acsi ⁊ emancip¬
atiab ipo prẽ essent nec uuqꝰi
adoptiua familia fuissent Di

Expanded text:
familia sint. nam ptivo patre perinde admittuntur ad bona naturalis patris, ac si emancipati ab ipso essent nec umquam in adoptiva familia fuissent: et
Abbreviated transcription (Latin):
inadoptiua familia fu̾ũt phꝰ
tp̃c quo natural parẽs moret᷑
repellit ¶ Item adoptiuos li¬
bos emancipatos ab adoptiuo
prẽsic̃ abintestato ita lougem
linui tratabulas testĩ adcibo¬

Expanded text:
in adoptiva familia fuerunt per hoc tempus quo naturalis parens moreretur, repellit. item adoptivos liberos emancipatos ab adoptivo patre, sicut ab intestato ita longe minus contra tabulas test
Abbreviated transcription (Latin):
cmquibꝰ tale aliquio dispoĩtum tras¬
gredi defunctiuoluntatẽ omibosinu¬
ut sb̃stituciones dicẽ ut non ꝑmictãs
cis iuicem puisantes multis puna.
ꝯferix illis erimpiali h̃ face impellen¬
ti uissione ueui. ilibz ꝓhiis ubis usciẽ

Expanded text:
quibus tale aliquid dispositum est transgredi defuncti voluntatem, omnibus similiter substitutionem dicere, ut non permutans eis invicem pulsantes multis pro unconferre illas ex imperiali hoc facere impellenti iussione. Venerabili
Abbreviated transcription (Latin):
tatem. siio omĩuo siuefiliis om̃s aut
quidam aut nuserets moriatur ꝙi
absit. nolo ⁊ iubco eos qui siuefiliis. aui
sinc filio futurisunt morituri restitrie su¬
pstitibꝰ siue sc̃stitieorum frĩ sup̃scriptẽ
domos tanlz ic quam ui antrechiam⁊
pͥmanifestata .u. ꝓ astiacumomĩicorũ
iire ⁊ om̃ib petẽntib in desmneuter
uacante uidelicet int eos desidiomssis
autlegatis satissdacioue. uolo⁊ ibco¬

Expanded text:
ine filiis omnes aut quidam aut unus ex eis moriatur quod absit, volo et iubeo eos qui sine filiis aut sine filio futuri sunt morituri, restituere superstitibus sive superstiti eorum fratri suprascriptas domos tam hic quam in Antiochiam, et praemanifestata quinque proastia cum omni eorum iure et omnibus competentibus indesinenter, vacante videlicet inter eos de fideicommissis aut legatis satisdatione. Volo
Abbreviated transcription (Latin):
sopastio dataquidem nolo cuidem
astiĩ pelicto iuro clarissuo meo ncpo¬
ti hyeno fcõ suc potestatis pemancp¬
acionem asuoprẽ p̾obittm incum
milla eatacilicencia uro honesto ne¬
potinieo. Srnz huis quisiue diboc testõ¬

Expanded text:
quidem volo eundem proastium praedicto viro clarissimo meo nepoti Hierio facto suae potestatis per emancipationem a suo patre post obitum meum, nulla data licentia ei viro honesto nepoti meo, sed neque his qui sive ex hoc test
Abbreviated transcription (Latin):
misso cadcre ⁊ h quid intestam̃to dixit
disposuioio ⁊̃ ibeo omiã quecuruq ẽ
t illa que in hoc ineo codicillo pintto
aut sõtmlo. aliqua delicta lega tauolo
gͥ ⁊ iubeo pastulmeum ꝙ appellatur cu

Expanded text:
misso cadere." Et haec quidem in testamento dixit,disposui, et volo et iubeo omnia quaecumque  sola quae in hoc meo codicillo permuto aut subtraho aliqua derelicta legata. Volo igitur et iubeo proastium meum quod appellatur Cu
Abbreviated transcription (Latin):
ut siĩ plures legatarii ꝑsistant
qbdopcio relicta ẽ ⁊ dissenciant
incorpecligeudo sũ binꝰ legata
eugccupicnte ne peat legatuq
pluriq prudenciũ ꝯtrabeuno¬
lentiam introducebãt fortiui ã

Expanded text:
ut, sive plures legatarii existant, quibus optio relicta est, et dissentiant in corpore eligendo, sive unius legatareligere cupiente, ne pereat legatum quod plerique prudentium contra benevolentiam introducebant, fortu
Abbreviated transcription (Latin):
iecta sunt legato cede saitssipetu¬
lium legatũ fut sũ dubio quid¬
go peculio accedit ł decedit inuo
testoreł legataru lucto ł dampu¬
o est ¶ Qud si pꝰmortem testõris
ante aditam hrditatem fuus
legatũ fu̾it oẽ ꝙ. aute ꝓute adita
prditatem acꝗsitum legatari¬
ocede qr dies huius legati. adi¬
tabrditate cedit s siertuieo
legatario petuliĩ legatu fũ¬
peculiarib auctũ fũit peculiũ.¬

Expanded text:
iecta sunt legato cedere. Si peculium legatum fuerit, sine dubio quideculio accedit vel decedit vivo testatore legatarii lucro vel damno est. quodsi post mortem testatoris ante aditam hereditatem slegatum fuerit, omne quod ante aditam hereditatem adquisitum est legatario cedere, quia dies huius legati ab adita hereditate cedit: sed si extraneo peculium legatum fuepeculiaribus auctum fu
Abbreviated transcription (Latin):
nonuidi. ⁊ Iõlegutarium cubr¬
de age̾ posse ut pͣdia acreditorẽ
reilegate alienauit ꝙ ꝑsq nõ
est alienata omĩmͣ debet̃ ps ã
altenata ita debet᷑ si nouaduũ¬
diaio aheuata sit. ¶Siqs
debito  suo libatom egau̾it¬

Expanded text:
non videri, et ideo legatarium cum herede agere posse, ut praedia a creditore rei legatae alienaverit, pars quae non est alienata omnimodo debetur, pars autem alienata ita debetur si non adimendi animo alienata sit. Si quis debitori suo libera
Abbreviated transcription (Latin):
actorerpitur iustasit tãtũiu¬
iqua fit adu̾sus cũcum quo
agitur ubigiã simetucoacł
aut dolo inductꝰ. aut enore
esse ⁊ acc̃õ qua iitendit᷑ dare
teopt̾e efficar ẽ. s iiquũ est

Expanded text:
actor experitur iusta sit, tamen iniqua sit adversus eum cum quo agitur. Verbi gratia si metu coactus aut dolo inductus aut errore esse, et actio qua intenditur dare te oportere, efficax est: sed iniquum e
Abbreviated transcription (Latin):
Siuo. aliqui. aut inhacbĩ¬
tancunncucitate. aut ⁊ deforts uem¬
eucuun culpent aliquos tanquam
beis dampnificati poccõnẽ forte
rex que dnr sportulaꝵ aut ⁊ h lesi

Expanded text:
vero aliqui aut in hac habitantium civitate aut etiam deforis venientium culpent aliquos tamquam ab eis damnificati per occasionem forte eorum quae dicuntur sportulae aut eti
Abbreviated transcription (Latin):
in pascis. saltio q ruprna
prinate pensio debeat.amcis¬
plion ncquaquam ylibidic ordi¬
num augnĩta faiciẽdist᷑. ⁊ eĩ iocuto
gunnorẽ pensionẽnipom abordi¬
u̾ibꝰ. accipimius ut aĩana crieb pͥ¬

Expanded text:
in pascuis saltibus rei privatae pensio debeat ampliari, nequaquam pro libidine ordinum augmenta facienda sunt. Etenim idcirco graviorem pensionem imponi ab ordinibus accipimus, ut animalia e
Abbreviated transcription (Latin):
tib .xii. ubras auri fisci dinolis er¬
igendas siquisq p̃rac memorata
prata mutilare temptau̾it non ini¬
nore decucnda pena ⁊ siprata priua
torum antrocenoꝵ fuint deuasta¬

Expanded text:
im libras auri fisci commodis exigendas, si quisquam posthac memorata prata mutilare temptaverit: non minore decernenda poena, si etiam prata privatorum Antiochenorum fuerint devasta
Abbreviated transcription (Latin):
matrumonia⁊ adbuc. ⁊mpliustale
aliquid fĩ⁊ sic in huiusmõĩcaĩb
utales quidani introducũtur ordi¬
nes fim̃ lerhãt suam unrtutcm⁊ et
ciudant dupucuitẽtes ire cos qui
unosoio uti possunt. ¶ Siuo nõ¬

Expanded text:
matrimonia et adhuc amplius tale aliquid fieri: et sic in huiusmodi casibus ubi tales quidam introducuntur ordines fratrum, lex habeat suam virtutem, et excludant duplici utentes iure eos qui uno solo uti possunt. Caput
Abbreviated transcription (Latin):
la aux ꝯtempne pret fortune fasti¬
gium. argentumnoq mor post au¬
rmi pciosissimũ fiet ⁊ auis ꝯsiuib
largitus decens h suunis eos spar
turtanto plures suscipientes crunt
sicq reunensura dantis uirtus ⁊ uo¬
lutas sũ nich̃ aut mediocre auti
amsiis pcessionibsic̃ ip̃e recte sehrẽ
putau̾it solo ꝓhito auꝵ onũno Iacu¬
lari ꝙ nprĩtĩtbutumẽ ꝯtingẽa¬

Expanded text:
 contemnere praestat fortunae fastigium; argentum vero, quod mox post aurum pretiosissimum fiet et aliis consulibus largitas decens. Hoc sinimus eos spargtur, tanto plures suscipientes erunt. Sitque rei mensura dantis virtus et voluntas sive nihil aut mediocre aut tin suis processionibus, sicut ipse recte se habere putaverit, solo prohibito aurum omnino iaculari,
Abbreviated transcription (Latin):
si docendi piciã facundiam diceñ¬
di int̾ptandiq sõtilitatẽ copiã di¬
ssciendi se lrẽ patesecint ⁊ cctu a¬
plissiõ indicante digin fuit estiã¬
ti cũ ad .ix. annos obsuacione ni
gi sedulo docendi labore puenĩt
placuit honorari. ⁊ hiis qsũt criu

Expanded text:
si docendi peritiam facundiamque dicendi interpretandi subtilitatem copiam disserendi se habere patefecerint, et coetu amplissimo iudicante digni fuerint aestimati, cum ad viginti annos observatione iugi ac sedulo docendi labore pervenerint, placuit honorari et his qui su
Abbreviated transcription (Latin):
utilumis ꝓmedului aliquem pupil¬
lui succesẜit tuns .n. tempus ⁊ exteri¬
ius a familia primi ꝓhibentes licenci¬
an habentes erp̾senti nostra lege trãs¬
nuctẽ res ꝯmunem ei banc feciius log

Expanded text:
us per medium aliquem pupillum successerit. Tunc enim tempus et exteris a familia primi prohibentis licentiam habebit ex praesenti nostra lege transmittere res. Communem enim hanc fecimus leg
Abbreviated transcription (Latin):
ratores dandi sunt. ¶ Iuterd̃
ã⁊ pupilli curacores accipunt
ut pͥuta sil̾imus tutor nonsit y¬
doneus qr hñtitutorem tutor
dari nonpotest. Item sitestõ da

Expanded text:
ratores dandi sunt. Interdum autem et pupilli curatores accipiunt, ut puta si legitimus tutor non sit idoneus, quia habenti tutorem tutor dari non potest. item si testa
Abbreviated transcription (Latin):
pupillarumue ⁊ cor¬
ue sũt nlegocia tutorib cura¬
dare noncoguutur qr fides e
ix ꝓbata est: ¶ Iteuier inqsi¬
tiõne tutores ł curtores dati
satisdacõe non houerautur qr
ydonei clectisunt. ¶S⁊ sier¬

Expanded text:
pupillorum et eorne sunt, negotia a tutoribus curadare non coguntur, quia fides ebata est: item ex inquisitione tutores vel curatores dati satisdatione non onerantur, quia idonei electi sunt. Sed e
Abbreviated transcription (Latin):
cum tutorũ qui non ĩmppetuũ s
adtempus atutelaextusaut. so¬
leut curatores dari. ¶Q situ¬
tor adusaualitudĩe salia ncc̃ite
impeditur̾ quoninus uegocia
pupilli. ad nũstͣre possit. ⁊ pupil

Expanded text:
cum tutorum qui non in perpetuum sed ad tempus a tutela excusantur solent curatores dari. Quodsi tutor adversa valetudine vel alia necessitate impeditur, quo minus negotia pupilli administrare possit, et pupil
Abbreviated transcription (Latin):
rel xuratore suosz sic offerre dz
ut ciectõm det ꝯtucori suo ł xu¬
ratori ittrũ uelt satisaccipe au
satisdarc. ¶Osiucio eorũ
satis offerat si qd ascͥptum fu̾it
atestõre quis cor gerit ⁊ ileg̾

Expanded text:
concuratore suo, sed offerre debet, ut electionem det contutori suo, utrum velit satis accipere an satis dare. quodsi nemo eorum satis offerat si quidem adscriptum fuerit a testatore, quis gerat, il
Abbreviated transcription (Latin):
stroꝵ iuditũ l oriꝯ petunt lites ⁊ er
hus t̾nũe uelocit queeos cripe difficur¬
tntibi pp̃quas hicuen̾unt ⁊ festinant
uñuenerunt eos remictẽ ꝯpenciafruẽ¬
agricole ꝯstituti sb̃diuis ⁊ egcntes eis
ad hant ueu̾unt rogiauiciuitatẽ pp̾are

Expanded text:
tunt lites, et his imminere, velociterque eos eripere difficultatibus propter quas hic venerunt et festinanter unde venerunt eos remittere competentia fruenagricolae constituti sub dominis et egentes eis ad hanc venerunt regiam civitatem, praeparare
Abbreviated transcription (Latin):
possessores uen̾unt adusus ees dicãt
nis si quid̃ multitudo sit plures ꝙ re
mitt̃e ꝯtinuo ad ꝓinciam duobꝰaͭ
litem ex̾teant ⁊ itacum minu̾e litis:
auditori ⁊ ꝓcurtore cicius ncidine¬
gociatore nt nõ longitudoet fiat tẽp¬
agritolaꝵ sit aduciues inultitudo s
quidam forsanaluiã ⁊ licigaturia
aduersus alios ⁊ pictardent nõ quie¬
scẽ s cumonũ instanciandices ur¬
gẽcun festinscione eos ꝯtencionub

Expanded text:
possessorum venerunt et adversus eos dicant causas, si quidem multitudo sit, plures quidem remittere continuo ad provinciam duobus alitem exerceant, et ita, eum imminere litis auditori et procurare citius incidi negotia, ut non longitudo eis fiat tempagricolarum sit adveniens multitudo, sed quidam forsan alii aut etiam litigaturi adversus alios, et hic tardent, non quiescere, sed cum omni instantia iudices urgere cum festinatione eos contentionibus
Abbreviated transcription (Latin):
tate gande igitur tali ẜlacet eo¬
unre fruu n alcãt uone quideisi¬
tapossit adquiris. ancillis filiab:
at idicum ⁊ deffeusorumq uu¬
plorato suffragio oĩm misuꝵ¬

Expanded text:
lacet eoure frui valeant neve quid eis ita possit adquiri. Sed ancillis filiabusat, iudicum etiam defensorumque implorato suffragio omni mis
Abbreviated transcription (Latin):
cie solo eques currules aurigns¬
traduce ne dũ plalib piausib
intemptant futunt ⁊ publicar
rerum statum futiget᷑ ⁊ festiuita¬
tem impediant nicuctis opidis
celebrandam ita ut siqs hãc mno¬

Expanded text:
ciae solo equos curules aurigtraducere, ne, dum popularibus plausibus intemperate serviunt, et publicarum rerum statum fatigent et festivitatem impediant in cunctis oppidis celebrandam, ita ut, si quis hanc vio
Abbreviated transcription (Latin):
ptãtem s ꝓscͥti penem ancipen¬
tur erilii metalladelicẽdi publi¬
cis q̃ miõrhiis pena est quamsi
pcepto cuonis cogat qspiam cor¬
tioms sordes ferie quas uoluit

Expanded text:
tatem, sed proscripti poenae mancipentur exilii metallis addicendi publicis, quae minor poena est, quam si praecepto lenonis cogatur quispiam coitionis sordes ferre, quas nolit
Abbreviated transcription (Latin):
lois aliene utori dequanisuspicione
licenciam eẽ eiusmarito utiusq pso¬
uas  desfensoriettẽ aut aliiscsicist̾¬
de ut ad eo rum piculun diuisi istis¬
ueutur donec uider h cognosccus mͥ¬

Expanded text:
ibus alienae uxori, de qua in suspicione licentiam esse eius marito utrasque personas defensori ecclesiae aut aliis clericis tradere, ut ad eorum periculum divisi isti serventur, donec iudex hoc cognoscens mi
Abbreviated transcription (Latin):
luimas ꝯtruhe nupcias. ¶ Siautẽ
p̃t hanc obsuacionem matier p̾sup̃¬
fitad.ad aliud ueñx matrimoĩr⁊
ipã ⁊ qui ducit eam utoremuitad
licia dcuudati .⁊. aurilibrarumm penã
ꝯpenentur crsolut illi quem m̃titist̃¬

Expanded text:
re nuptias. Si autem praeter haec observationem mulier praesumpserit ad aliud venire matrimonium, et ipsa et qui ducit eam uxorem velutlitia nudati X auri librarum poenam compellentur exsolvere illi quem mentit
Abbreviated transcription (Latin):
cralauirsbaquantum anttimpcias
donacioms stiaps esse cognoscitur.
Si autenfilios bũit in temus omẽm
uiri st̃am filiis ofuart firius mauenti¬
o que deantempciali donacione. aliis
qͦ mantus sũdatur suppliciis queeẽt
passuraumlr sihuius moifuiss accu¬
sacio pꝓbata. ¶Si quis insuado¬

Expanded text:
antia quantum antenuptialis donationis tertia pars esse cognoscitur. Si autem filios habuerit, iubemus omnem viri substantiam filiis conservari, firmis manentibus quae de antenuptiali donatione aliis lquoque maritus subdatur suppliciis, quae esset passu mulier, si huiusmodi fuisset accusatio comprobata. Si quis in sua do
Abbreviated transcription (Latin):
matrem untriantur expensas prẽ
solutummatrimoniũtuc̃ ap̃psẽ
⁊ uianeant filii ⁊ alantur. ¶Si
autenꝯtigit prẽm quid̾mmsis
ydoncumesse matitimiso locupletẽ¬
lccupletes coguntur matrẽ egen¬
tem aleita iustum deceruimus ⁊ a
mrẽ locupletefilios pasci.¶Q
autem de alendamatre ⁊ filiis disfi¬

Expanded text:
matrem nutriantur expensas patresolutum matrimonium, tunc apud patrem et maneant filii et alantur. Si autem contigerit patrem quidem minus idoneum esse matrem vero locupletemlocupletes coguntur matrem egentem alere, ita instant decernimus et a matre locuplete filios pasci. Quod autem de alenda matre et filiis defini
Abbreviated transcription (Latin):
aut cogitantibꝯscius nõ idicanit ĩ¬
ꝑio aut pse ant ꝑquancũq psonam
Siquolz modouir nisidiatirs fiuri
uite mulieris antaliis h̾uolentior
scitatinsioiat ẽ aliiscam adultandã
temptaiit tracẽ. ¶ Si uir de aduitĩ

Expanded text:
aut cogitantibus conscius non indicaverit imperio aut per se aut per quamcumque personam. Si quolibet modo vir insidiatus fuerit vitae mulieris, aut aliis hoc volentibus stitati insidiatus aliis eam adulterandam temptaverit tradere. Si vir de adulterio
Abbreviated transcription (Latin):
nec Rnsum. aliquod asius maritis
suscepint. ¶ Siquano ct hninsin¬
odumlicribꝰ sunmaritum audi¬
crit mortuun tuncad aliqs cumuet¬
re ipcias sinimus insiprius access¬

Expanded text:
esponsum aliquod a suis maritis susceperint. Si qua vero ex huiusmodi mulieribus suum maritum audierit mortuum, neque tunc ad alias eam venire nuptias sinimus, nisi huius access
Abbreviated transcription (Latin):
tior ⁊ mox ut oblata fuit qlz admoni¬
cioforten libello datonz uidiciali ul¬
la caucione ⁊ deducunt boiem initũ
adidicemdatum⁊ inchilscientẽ ꝯpi¬
lunt face litis ꝯtestacomi nt semel sb̃ lit
Dtestacõne ꝯstitutus obligctur ⁊ nllã
uin simul indicẽ petẽcum fortenidet s¬
pectus iuder sit ⁊ sic agunt que uoc uo¬
lunt ⁊ sõsuis artib Hoienstatuentes
uolunt modo deco agunt cimius

Expanded text:
tibus, et mox ut oblata fuerit quaelibet admonitio, forte neque libello dato neque iudiciali ulla cautione, deducunt hominem invitum ad iudicem datum et nihil scientem compellunt facere litis contestationem, ut semel sub litis contestatione constitutus obligetur et nullam alium simul iudicem petere, cum forte suspectus iudex sit; et sic agunt quae volunt et sub suis artibus hominem constituentes quo volunt modo de eo agunt. Sancimus
Abbreviated transcription (Latin):
gend̃. dandum qui deductus ẽ p̾ben
pendisse ⁊ h̾recipiat. ut undiq ꝑftẽ ui¬
nunc astudio miachmantur nrãrum
legnui clem̃ciam eccõnẽfacientes sila
cuit caui ⁊ forte ⁊ recegnosee ⁊ liban p̾¬

Expanded text:
igendum et dandum ei qui deductus est, praependisse, et hoc recipiat, et undique vinunc autem studio machinantur, nostrarum legum clementiam occasionem facientes suarum cutere causam et forte etiam recognoscere et lib
Abbreviated transcription (Latin):
łpnepotis spõte. asfiuitatis co¬
eũde causa donauit ł parc̃s ⁊ fi¬
liam neptem ł pueptẽcurialt
seu ertuineo uubente dotauit¬
cius cui datuc̾rcũtat᷑ adlucrũ us¬

Expanded text:
vel pronepotis sponsae adfinitatis coeundae causa donaverit vel parens etiam filiam neptem vel proneptem curiali seu extraneo nubentem dotaeius cui dat
Abbreviated transcription (Latin):
gõnẽ ꝓmissor Rudeat. spon¬
deo ut puta si duob sepatim
stipulantibꝰ. ita ꝓmissor ẜn¬
deat utriq nrm. dare sponde¬
o. Namsiprius tycõ spopond¬
it demi. alio int̾rogante sponde¬
at alia atq aliacrit obligõ uͤ
gredent᷑ duo reistipulandi cẽ

Expanded text:
onem promissor respondeat ‘ spondeo. ’ ut puta cum duobus separatim stipulantibus ita promissor respondeat ‘ utrique vestrum dare spondeo ’: nam si prius Titio spoponderit, deinde alio interrogante spondeat, alia atque alia erit obligatio nec creduntur duo rei stipulandi esse.
Abbreviated transcription (Latin):
Iuiuam dispoĩcomab incli¬
te recordacõis pͥucipe troclo¬
sio suphis qui aquanis depit¬
bucis.aqueductibꝰ seu fontib
⁊ iege insu a firmitat᷑e dãresc̃m.
Quatenus nemosuil ac sacu¬

Expanded text:
vinam dispositionem ab inclitae recordationis principe Theodosio super his, qui aquam sibi de publicis aquaeductibus seu fontibus etiam lege in sua firmitate durare sancimus, quatenus nemo vel in hac sacr
Abbreviated transcription (Latin):
inte̾uidunus ⁊ uocem negamus
erceptis supexactõib in quib et
actionibꝰ in quibꝰ retro pncipes fa¬
cuitatẽcis srb̃ int̾pellandi pbue¬
nuitita in crinummnuccusacioẽ
que publica c̃. nõ adiuturcis

Expanded text:
intercludimus et vocem negamus, exceptis superexactionibus, in quibus retro principes facultatem eis super hoc interpellandi praebuerunt, ita in criminum accusatione, quae publica est, non adimitur eis
Abbreviated transcription (Latin):
tilibro inscribi quatenꝰ ⁊ possuit
auribꝰ ⁊ inspectione occuloꝵ adole¬
stentes ꝑfcĩssimamgradũ dodti

Expanded text:
ti libro inscribi, quatenus possint et auribus et inspectione adulescentes perfectissimam graduum docti libro inscribi, quatenus possint
Abbreviated transcription (Latin):
am pꝙs deposiuut sosucitudiem aut c̃
Priorcuiciuguio ꝓtinus peristẽdi
uisonẽdicũ dotitulo diguittis q̃
sollicitudo mediapstitit Aut retucud
splendorẽ quẽ acosierit ad nũstracio¬
iis obtentu. umpriore cingio desi¬

Expanded text:
am deposuerint sollicitudinem, aut in priore cingulo protinus persistendi, nullo vindicando titulo dignitatis, quem sollicitudo media praestiterint, aut retinendi splendorem, quem adquisierint administrationis obtentu, verum priore cingulo desi
Abbreviated transcription (Latin):
pcedente. ¶ Cuius fauore ã
tiqͦs legis fauores latores
iusta ⁊ otra des regulas statu¬
isse manifestissuũ ẽ ⁊ eoqe
am imposint sue lib̾alitatis
stabilitate gauoẽte ⁊ socõ in¬
dempni ꝯsuato pciũq ẜuiẜ

Expanded text:
cedente cuius favore et antiquos legislatores multa et contra communes regulas statuisse manifestissimum est et eo qui eam imposuit suae liberalitatis stabilitate gaudente et socio indemni conservato p
Abbreviated transcription (Latin):
incremeutũ. ¶S uos pleni¬
ssimo fim tradescĩones cupicn¬
tes ⁊ oseꝙ̃tia noĩa reb eẽ studẽ¬
tes ꝯstiturm̃ ut tales donacõue
at̾ͥmoĩo: nucium acciptant ⁊ ñ

Expanded text:
incrementum. sed nos plenissimo fini tradere sanctiones cupientes et consequentia nomina rebus esse studentes, constituimus, ut tales donationes atrimonio initium accipiant et non
Abbreviated transcription (Latin):
initate ⁊ aliquos intio ducentes cisq
mistrant publicus ãnouas ⁊ cassane
accipiunt ab annonaꝵ p̃stouolentes
suspendi admĩstiacõne eos quierhꝰ so¬
iummodo forsanmitriunt defrauda
itimistracione ꝑ quanieis omis trib¬
uit uite octasio. hic ã retsemius ⁊ dif¬
ficilius uiudẽ multũcĩ comos possi¬
dentibꝰ nibacfelicissimacuntate nti
non uident᷑ ioxfuturis peusionesi
abinquius accipe callimpinant᷑ pĩ
t̾dictiones inquius dingentes ut nĩ
infemuit eis. illioultio cas suscipi

Expanded text:
ivitate, et aliquos interdicentes eis qui ministrant publicas annonas et tesseras accipiunt ab annonarum praefecto, volentes suspendi administrationem et eos qui ex hoc solummodo forsan nutriuntur defraudari administratione, per quam ei omnis tribuitur vitae occasio. Huic autem rei severius et difficilius illud est. Multi enim domos possidentibus in hac felicissima civitate inbatiti invidentes mox futuris pensiones ab inquilinis accipere calumniantur per interdictiones inquilinis dirigentes, ut non inferant eis; illi
Abbreviated transcription (Latin):
us ad occeant fictum poĩte sũt sa¬
lubrime legis ugorertendat᷑
adhonorem dĩ ꝯsecrata cũ n. anti¬
les excepcones circũcludebant. ⁊
si ypothca fũat paulo longiorae¬
isspacia ꝯdonabant sacroscas

Expanded text:
ue ad oceani fretum positae sunt, saluberrimae legis vigor extendatur, ad honorem dei consecrata. Cum enim antiles exceptiones circumcludebant et, si hypotheca fuerat, paulo longiora eis spatia condonabant, nos sacrosanctas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ debebatur in dupium fiscioĩbo
pigorem officii psidis inferre
cogutur.q. iutem sulceptoresi
iudicetꝰ int̾est negugeute uo¬
iauiit et ip̃ius indicis facitatibo¬

Expanded text:
quod debebatur in duplum fisci rationibus per vigorem officii praesidis inferre cogatur. Quod autem susceptores iudice cuius interest neglegente violaverint, ex ipsius iudicis facultatib
Abbreviated transcription (Latin):
spãlium susceptoꝵ largicio nal¬
imicitulorũ nilla ĩnmendeeracti¬
ons ad sacrũptinentis citatiũ. aut
tinnsferendi ad archarios. aut qͥst
alios erucos titulos rectorib ꝓuiu
ciniis publicis pidorim rectoꝵ¬

Expanded text:
susceptorum largitionalium titulorum nulla minuendae exactionis ad sacrum pertinentis aerarium aut transferendi ad arcarios aut quoslibet alios extraneos titulos rectoribus proviociniis publicis periculo recto
Abbreviated transcription (Latin):
curatore niqu oiocuras alquor
introducunt leges ꝓdigorum for¬
Quouiam a iidemus cuutores
quicumq dĩ memioriampũt adi
cuiam difficuit. iccede nam picmis
uolentib ca que menorum sunt

Expanded text:
curatore in quibus omnino curas aliquorum introducunt leges, prodigorum fordemus curatores quicumque dei memoriam habent ad curam difficulter accedere nam plurimis volentibus ea quae minorum sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Siuiol ubct iedditus susficientes is
cuius cum. adiuistiatur ees erpendit
siunuo plus sunt quam sufficiratq
plus c ieponat. ¶Qsimiobil forte
eius cuius cura mistintur sb̃aẽ tunc¬
tum. id dispensacionen sufficiet ad
fimctõiby puplicis obligatos ucu¬
gierit huius emꝑconis ipm̃ respici¬

Expanded text:
o habet reditus sufficientes is cuius cura administratur, eos expendat; sin vero plus sunt quam sufficiat, quod plus est reponat. Quodsi mobilis forte eius cuius cura administratur substantum ad dispensationem sufficiet adofunctionibus publicis obligates, venorum neglexerit, huius emptionis ipsum respici
Abbreviated transcription (Latin):
xgatis osficio om̃io tuo coram qu
⁊ codicillos. accipiant ⁊ initent p̃dc̃
iusuirand̾ ⁊ matĩe h pc̃ipimi coram
curialbꝰ agi quos ypetens ẽmagna
frin ⁊ atua celstrudine ⁊ qcis eudcĩ¬

Expanded text:
et officio omni tuo: coram quibus et codicillos accipiant et iurent praedictum iusiurandum. Et maxime hoc praecipimus coram curialibus agi, quos competens est magna frui et a tua celsitudine et eis, qui
Abbreviated transcription (Latin):
at adtutelan agnatos nõ hãc¬
h siguificatõnem sioio no fe¬
cerit bestiũ is quipoterat tuto¬
ꝑtinet intesttus decesfit ꝙ tẽ
tus est tutor inuo testatore de¬
cessit. ¶S agnatoĩs qd ius¬
om̃ib modis capitis diminu¬
cõe plerumq pimut nã agua¬
cõniris est nomen. coguacoũo¬
ius nõ om̃ibꝰ modis ꝯmuitat᷑

Expanded text:
at ad tutelam adgnatos, non het significationem, si omnino non fecerit testamentum is qui poterat tutortinet, intestatus decesserit. tus est tutor, vivo testatore decesserit. Sed adgnationis quidomnibus modis capitis deminutione plerumque perimitur: nam adgnatio iuris est nomen. cognatioius non omnibus modis commutatur,
Abbreviated transcription (Latin):
isterct. ¶ Ibhostib q tutor¬
e saptoet hus legib tutor pete¬
batur qui desiucbat ẽ tutor si
is quicaptus erat inciuitatem
res criqsicõe dare cepunt. Deĩ¬

Expanded text:
isteret. Ab hostibus quoque tutore capto ex his legibus tutor petebatur, qui desinebat esse tutor, si is qui captus erat in civitatemres ex inquisitione dare coeperunt, dei
Abbreviated transcription (Latin):
turali iure ꝯueniens c̃. ut is q ꝑ
ft̃e ctatis nõ est alt̾ius tutelare¬
gat᷑ ¶Cunigͥ pupillorũ pu¬
pͥtlaꝵ ueqr tutores negociage

Expanded text:
turali iure conveniens est, ut is qui perfectae aetatis non sit alterius tutela regatur. Cum igitur pupillorum pupillarumque tutores negotia ge
Abbreviated transcription (Latin):
des agere possuit. ¶Uitraft¬
atirsgͥ ⁊ sorores coguati millo
modoᷤ aũt agei possuit. autage¬
tes uince. ¶ Lamã uaturales
adoptan ita  deuiũ de ioffõso
testo age̾ possunt si nullo alio
iure. Idbonadefuncti pueñre pos¬
st. ¶ Naniqui alo uire ueĩ¬
unt ad totam br̃ditatẽ łꝑtẽ¬

Expanded text:
des agere possunt. ultra fratres et sorores cognati nullo modo aut agere possunt aut agentes vincere. Tam autem naturales adoptati, ita demum de inofficioso testamento agere possunt si nullo alio iure ad bona defuncti venire possunt. nam qui alio iure veniunt ad totam hereditatem ve
Abbreviated transcription (Latin):
sceoq. ethiisd̃ erant ꝓcedentes ma¬
trum si  erat q cis pris semcu u¬
nui ⁊ iuidiq ueluti qͥ daui signu
cisginanitatis resplendebat. ¶Si
dubitantes uoluiss ad testam̃tum
⁊ psipͥturam honorariudb̃rditatẽi
uucarẽtur quia uõ h. igẽnoluit aut
non potuit. ¶ Multe uaniq sunt
mortes p̾ nrãlex cauĩ defimuegult

Expanded text:
se, eo quod ex eisdem erant procedentes matrum sinibus eratque eis patris semen unum et undique veluti quosdam signum eis germanitatis resplendebat. Sidubitantes voluisset, ad testamentum et per scripturam honorati ad hereditatem vocarentur. Quia vero hoc agere noluit aut non potuit multa namque sunt mortes, haec nostra lex causam dete
Abbreviated transcription (Latin):
te. Io ⁊ adtuam sb̃lintatẽ p̾sentẽ
legem destinainmus. scituns mi¬
litib qpsentilegi nõ ec̃ obediẽdũ

Expanded text:
te, ideo et ad tuam sublimitatem praesentem legem destinavimus, scituris militibus qui praesenti legi non esse oboediendu
Abbreviated transcription (Latin):
uidiciis hͦ erposuumus ut no¬
bͥ possibite sit sũmodigito⁊
quasi ꝑ indicc̃ cacctigisse. alio¬
qudiligentior eoru̾m scĩar
nobis ex lacioribꝰ digestoꝵ
scupandectaꝵ libris deo ppi¬

Expanded text:
udiciis haec exposuimus, ut vobis possibile sit summo digito et quasi per indicem ea tetigisse. alioquin diligentior eorum scientia vobis ex latioribus digestorum sive pandectarum libris deo p
Abbreviated transcription (Latin):
croꝵ q ubellor ⁊ cognicionũ pftus
fiit nam hiis lice desistentib ab ad¬
iutoris offõ anos ꝓse quos uonuint
aditores sb̃rogare ultimũ locũ mi¬
hiifdc̃ adintorib obtẽturos uicet sr̃¬

Expanded text:
 libellorum et cognitionum, provectus fuerit: nam his licere desistentibus ab adiutoris officio alios pro se quos voluerint adiutores subrogare ultimum locum in isdem adiutoribus obtenturos, licet s
Abbreviated transcription (Latin):
ut̾ strictum nrĩ mra itegritacis agru¬
mẽdi sunt nom̃ hui ptipientisore
designatũ esse suffictat puuso scri¬
su ascriptis inq̃itmonia uius adui¬
toꝵant plures forte feriendi sunt in

Expanded text:
strictum iuris et integritati congruveniendi sint, nomen eius praecipientis ore designatum esse sufficiat: sim scriptis in querimoniam unus adiutorum aut plures forte ferendi sint,
Abbreviated transcription (Latin):
b̾tate ns gẽnde ꝓmucies milicie sen
digtatatis cuipia s̾iactauit fuisse de¬
latum dehic nmuisis solaciis &ior
quam sprcuat defraudatus nẽqde
orum ominoq̃ se ꝓseł pintpoĩtam
psonã possitacqre primpilitrũ mu¬
n implere cogat morcurialib cuu¬
tatis in quaͦ natus ẽ in diẽ intesuc¬

Expanded text:
ilitiae seu dignitatis cuiuspiam sibi iactaverit fuisse delatum. Dehinc universis solaciis condicionis quam spreverat defraudatus, ne quid eorum omnino per se vel interpositam personam possit adquirere, primipili tantum munus implere cogatur: mox curialibus civitatis, in qua natus est, in diem vitae su
Abbreviated transcription (Latin):
inspicẽ autauiro autaburo¬
rescãmuit dampnificent temĩ¬
arũicasuhorum q̃ abeoda¬
tasunt dotis dicimꝰ aut pp̃mi
pcias donacois. s harcausa¬
rantiqores qd plimos facie¬
bant dĩsosq tractatꝰ Cheo¬
nuueniens derepudiis scpͥsit
recte lorẽ ꝓsperimꝰ ad culpam
icidii aut ueneficiis aut sedi
cun sectantẽ uitam aut latꝰ¬
cinantes seisuscipientenrat
uinĩcorũ qui appellant abige
iqbꝰ ẽ cum aliens insidiaru
aialib aut iumentis ⁊ catrã¬
spon̾e alibrant ꝓb plagias¬
rium cẽ aut italliruriose mu¬
entem ut inspiciente uxore
cũ aliis corrupetur q mariẽ
mulieres ut pote curracubile
salutem aut uemens aut gla¬
modum. multenamz hoĩb¬

Expanded text:
inspicere aut a viro aut ab uxore factam, ut damnificent temerarium in casu horum quae ab eo data sunt, dotis dicimus aut propter nuptias donationis. Sed harum causarum antiquiores quidem plurimos faciebant diversosque tractatus, Theoadinveniens de repudiis scripsitrecte habere perspeximus ad culpamicidii, aut veneficiis aut seditcinii sectantem vitam aut latrocinantes suscipientem, aut unum eorum qui appellantur abigei quibus est cura. alienis insidiari animalibus aut iumentis et ea transponere alibi, aut probet plagiarium esse, aut ita luxuriose viventem ut inspiciente uxore cum aliis corrumpatur quod maxime mulieres utpote circa cubile salutem aut venenis aut glamodum multae namque ho
Abbreviated transcription (Latin):
na qd̾ sit iromittẽs lrãs aut
paliques ub̃ utens adcum. il¬
leuo si aut apterenuat nupti¬
ascius autab solute ficcat.i
tunc q libllm offerat autg¬
loriosissĩo magrõnilitũ. ant
spectablidutiaut larissimo

Expanded text:
na quidem sit viro mittens litteras aut per aliquos verbis utens ad eum, ille vero aut aperte renuat nuptias eius aut absolute conticeat, tunc quoque libellum offerat aut gloriosissimo magistro militum aut spectabili duci aut clarissimo
Abbreviated transcription (Latin):
lictotitumm sui⁊ noualioꝵ
eristentes non inpostĩu in¬
qetabunt᷑ abhiisq possid̾ee
tiqua in iginus ⁊ aquit dictõ
quani aque⁊ igins int̾dictõ¬
nem notant nrẽleges nonso¬
licit matrimonia. ¶D̾  i
⁊ sacratississuno pridem pla¬
cint ꝯstautino clemens qd̃¬

Expanded text:
licto titulum sui et non aliorum existentes, non in posterum inquietabuntur ab his qui possidere tiqua ignis et aquae interdictio, quam aquae et ignis interdictionem vocant nostrae leges, non solvit matrimonia. Hoc enim et sacratissimo pridem placuit Constantino clemens q
Abbreviated transcription (Latin):
uocant aut ꝑ alquos clĩcos hũc de¬
stinatos aut ycononios suos notã
impio facẽ aut irris admuĩstrato¬
ribꝰut impetrent ꝙ. ꝯpetẽs ẽ ⁊̃ nõ
h dõ amabilibꝰ episetroris ⁊ ab¬

Expanded text:
vocant, aut per aliquos clericos huc destinatos, aut oeconomos suos notam imperio facere aut nostris administratoribus, ut impetrent quod competens est, et non hoc deo amabilibus episcopis erroris et ab
Abbreviated transcription (Latin):
ta rogatus est hrs testiue poita¬
tem. ⁊ restituit scindant᷑ accõnes ⁊̃
missaruum⁊ ꝓquadr. ante remane
iliqshrditatem rogatus ẽ inqua
libare d is tii restitueit Wrditas:
anerpediat sͥ restitui. ¶Eadem
sũma dconctapceptaue sit que qrͣ¬

Expanded text:
ta, rogatus est heres restituere hereditatem et restituit, scindantur actiones et ommissarium, pro quadrante remaneaaliquis hereditatem rogatus est, liberare debet is cui restituitur hereditas an expediat sibi restitui. eadem ssumma deducta praeceptave, quae q
Abbreviated transcription (Latin):
accones. ⁊ Ntransposuri ĩ adse¬
uatus ꝯsultum trebelliauit ⁊
tur supõ nolente. adire fidizmn¬
ssanꝰ desidat restitu sͥ ph̃ditatẽ
⁊uullo nec dap̾no net ꝯmõ. ap̃¬

Expanded text:
actiones, et hoc transposuimus ad senatus consultum Trebellianum, ut ex tur, si ipso nolente adire fideicommissarius desiderat restitui sibi hereditatem, nullo nec damno nec commodo ap
Abbreviated transcription (Latin):
pcipius q̃ intorius hditatis te¬
stitucionedurimꝰ. ¶ Siquis
una atiqua re deducta sũ pcepta
que quartam ꝯtiu. uelutifundo
l.anare rogat᷑ sit restitũe hrdita

Expanded text:
pimus, quae in totius hereditatis restitutione diximus. Si quis una aliqua re deducta sive praecepta quae quartam continet, veluti fundo vel alia re, rogatus sit restituere heredita
Abbreviated transcription (Latin):
stimĩ nataluilibati isssam peuitus
bñtes diffenciã ad ectã ingenuorũn
matrumonia lib̃tas et̃ matris ⁊ iisup
dociũtũ imiptialesobolem lib̾am ⁊ in¬
genuã ⁊ prĩsuccedentẽ demonstrabũt

Expanded text:
m natalium liberati nullamque penitus habentes differentiam ad cetera ingenuorum matrimonia. Libertas enim matris et insuper documentum nuptiale sobolem liberam et ingenuam et patri succedentem demonstrabunt
Abbreviated transcription (Latin):
Ram ceptutu ⁊ obiatũ spẽs
pocius actõnis sut futo cohen¬
tes ꝙͣ gn̾a furtoꝵ sic̃ infu̾is ap¬
parebit. ¶ Manifestus fur
souiuris ꝗ in ip̃o finitodep̾hen¬

Expanded text:
ceptum et oblatum species potius actionis sunt furto cohaerentes quam genera furtorum, sicut inferius apparebit. manifestus fur solum is qui in ipso furto deprehen
Abbreviated transcription (Latin):
de debeat. ¶Unde q̃ĩtum ẽ
anfuriori furiosi filia nub̾e
aut furiosi filius uxorẽ di¬
cẽ possit. ¶ Cumq sr̃filio
uariabaatut. nr̃a ꝓcessit deci

Expanded text:
dere debeat. unde quaesitum est, an furiosi filia nubere aut furiosi filius uxorem ducere possit? cumque super filio variabatur, nostra processit deci
Abbreviated transcription (Latin):
n libos hemus ꝓpriũ est ci¬
uiun romanoꝵ. nulli .n. ali¬
i sũt hoĩes quitalem in lib̃¬
os hẽant pttatẽ qualem ir¬
nos hẽmus. ¶Quigͥ ex
te ⁊ uxore tua nascit᷑ in p̾t̾ate¬
tua est. Item qui ex filiotuo
⁊ uxore ei nascitur .i. nepos
tuus ⁊ neptis eque intua st̃
tua nõ est s in pris eius d

Expanded text:
n liberos habemus, proprium est civium Romanorum: nulli enim alii sunt homines qui talem in liberos habeant potestatem qualem nos habemus. Qui igitur ex te et uxore tua nascitur, in tua potestate est: item qui ex filio tuo et uxore eius nascitur, id est nepos tuus et neptis, aeque in tua suntate non est, sed in patris eius.
Abbreviated transcription (Latin):
uidiciis hͦ exposuimus ut no¬
b̾ possibile sit sũmodigito⁊
quasi ꝑ indicẽ catetigisse alio¬
qudiligentior eorimi scĩa
nobis exlatiorib digestoꝵ
scutpandectaꝵ libris deo ppi¬
cio aduentura est.

Expanded text:
udiciis haec exposuimus, ut vobis possibile sit summo digito et quasi per indicem ea tetigisse. alioquin diligentior eorum scientia vobis ex latioribus digestorum sive pandectarum libris deo propitio adventura est.
Abbreviated transcription (Latin):
men romaneurbis legis laciomi
dudum nõ erut instudium necqlz
circa h̾ fuit humanitas s tanꝙͣ ali¬
enigenuĩ aliqd ⁊ omĩo alienũ are¬
puplica putabatur. Mstantiniu̾o
pie memorie tempibꝰ mꝯstitucio

Expanded text:
men Romanae legislationi dudum non erat in studium, nec quaelibet circa hoc fuerat humanitas, sed tamquam alienigenum aliquid et omnino alienum a republica putabatur; a Constantini vero piae memoriae temporibus in co
Abbreviated transcription (Latin):
uenditoris post eand amiimst̃¬
tõm adiectus sit ħautemẽi add¬
omesticos et consilianos cox tͣhi
tes ut nec ꝑ int̾poĩtam ꝑsonami
aliquid coꝵ sinc piculo possit ꝓpe

Expanded text:
venditoris post eandem administrationem adiectus sit. Haec autem etiam ad domesticos et consiliarios eorum trtes, ut nec per interpositam personam aliquid eorum sine periculo possit pe
Abbreviated transcription (Latin):
Atius ꝑsoni consfitit mulier
in se tñstusit ua participau̾it si¬
uecum. alius p̾cũumaccipet ipaser¬
ate sunt. non tenentur. ꝙsi con¬
semisti obligatoi sciente crodi¬
tricc. nixilio seratus consuin
uti potis ꝙ si paciencum pres¬
titisti. ut quisi suas res miit᷑
obligiit drcipe uoliusti mut¬

Expanded text:
ius persona constitit, mulier in se transtulerit vel participaverit sive, cum alius pecuniam acciperet, ipsatae sunt, non tenentur. quod si consensisti obligationi sciente creditrice, auxilio senatus consulti uti potes. quod si patientiam praestitisti, ut quasi suas res maritus obligaret, decipere voluisti mut
Abbreviated transcription (Latin):
antur. ¶ Sinlut tutorese ce¬
cuure uolente seip̃a int̾posu¬
it indempnitutm cucpii¬
ittens. nailio scnatus cons¬
uiti uti minime phibetur.
¶Siucro tutores pociit et spot
epiculum stiscpit quomiit̃
teneatur. auc̃te nins tucatur.

Expanded text:
antur. Sin autem tutore se excusare volente ipsa se interposuit indemnitatem ei repromittens, auxilio senatus consulti uti minime prohibetur. Sin vero tutores petiit et sponte periculum suscepit, quominus teneatur, auctoritate iuris tuetur.
Abbreviated transcription (Latin):
stistitem qui scĩtatem n batrm¬
atis illicit usupatõne gemira¬
torum cnm conͦdempunnus i¬
non punficat s mccitint laua¬
crnõie polluentes

Expanded text:
tistitem, qui sanctitatem baptismatis illicita usurpatione geminaEorum enim condemnamus non purificant, sed incestant, lavacri nomine polluentes
Abbreviated transcription (Latin):
dan. Ob commisfi toultaa
atzaccusndas rs ucores ccatẽp¬
cupta sunt. si igit᷑ ꝑ eccupatone̾
publicas actones inscitue non
potiusti. nec. ante crechit᷑ tibi mu¬
nus ꝑscripta temori tnͣsicta sũt
post dispositam solicitudinem q̃
detm̃is in tigm actirsindi potest¬

Expanded text:
ano. Ob commissa adulteria atque accusandas uxores certa tempcripta sunt. Si igitur per occupationes publicas accusationem instituere non potuisti nec ante creditum tibi munus praescripta tempora transacta sunt, post depositam sollicitudinem qua detineris integram accusandi potest
Abbreviated transcription (Latin):
mini summone deploras restitu
⁊tibi oĩ eractois inttancia ur et¬
bis arectore ꝓiuacie nam ea qui¬
dem quese tibi ut sponsedatunũ
ꝓmisit qmodo itpetr c cfftu

Expanded text:
monii simulatione deploras, restitui tibi omni exactionis instantia impetrabis a rectore provinciae: nam ea quidem, quae se tibi ut sponsae daturum promisit, quomodo repetere cum effectu
Abbreviated transcription (French):
cutores ue curatoris bona sideb¬
itoris existant tmꝙ̃ pignoris
titulo obligrti minores sibim¬
et uencdicare nimime ꝓbibent.
tdem est et si tũtor uci surator
quis constitutus res mor mio¬

Expanded text:
utoris vel curatoris bona, si debitores existant, tamquam pignoris titulo obligata minores sibimet vindicare minime prohibentur. Idem est et si tutor vel curator quis constitutus res mi