comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ino dubiũ est: nsĩ quia probabilius uidetur qd ille
que in corporib uiuentes.per delectacionẽ rerũ uisibi
lium corporalib imaginib afficiunt᷑: a corporib exeun¬
tes. in eisdem illic imaginib torm̃ta paciunt᷑. Neq enĩ
omino corporalem pastibilitatẽ exuunt: qn̾ corporaliũ
imagirationib delectacionis praue usu impressis. ob¬
uolute et inuolute exeunt. Que uero hic manentes.
ab eiusmodi delectacionib et cogitacionũ fantasiis.
mundare se ac spoliare studuerũt: illic postmodum
post quã a corporib egresse fuerint. penam in eis et
torm̃ta non sentiunt: qr in hoc ipso quodammꝰ impassi¬
biles existunt. quod nichil dignum pena secum ferũt:
animas corporalib penis cruciari non posse:
nisi per corpora et in corporib manentes.
Quaꝑpter a corporib ecutas animas. nullas alias pe¬
nas sustinere credũt: nisi eas solum quas intus cõscien

Expanded text:
omnino dubium est, nisi quia probabilius videtur quod illa omnino dubium est, nisi quia probabilius videtur quod illa quae in corporibus vivelium corporalibus imaginibus afficiuntur, a corporibus exeuntes in eisdem illic imaginibus tormenta patiuntur. Neque enim omnino corporalem passibilitatem exuunt, quando corporalium imaginationibus delectationis pravae usu impressis obvolutae et involutae exeunt. Quae vero hic manentes se ab eisdem delectationibus et cogitationum phantasiis mundare ac spoliare studuerunt; illic postmodum postquam a corporibus egressae fuerint, poenam in eis et tormenta non sentiunt; quia in hoc ipso quodammodo impassibiles existunt, quod nihil poena dignum secum ferunt. as corporalibus poenis cruciari non posse nisi per corpora et in corporibus manentes. Quapropter a corporibus exutas animas, nullas alias poenas sustinere credunt, nisi eas solum quas conscientia
Abbreviated transcription (Latin):
qualitatẽ exprimere potuisset: nisi forte ignẽ aut lucẽ:¬
et ipsam tam̃ longe ⁊ ualde dissimiliter. Memorẽ qͥdem
se esse: sed exprimere nullomͦ posse quod uiderat. Hoc
quidem ꝯmemorare uoluimus: ne mirũ uideatur. si ani¬
mabus a corporib egressis. signa quedam corporalibus
similia ad demõstrationẽ sp̃ualium p̃sentant᷑: qr nisi in
talibus et per talia ab animab corpore exutis uideren¬
tur: nullomͦ ab eisdem ad corpora reuersis. incorpore
uiuentib et corporalia tantũ scientib dicerent᷑. Quãuis
enim illa aliter ibi a corporib exute uidere possent:
non tam̃ hic nobis aliter narrare possent. Et manerent
semper occulta illa. nec esset quod de illis nobis a redeun¬
tibus diceretur : nisi exeuntib et uidentib sedm ista mõstra
retur. Utrũ autẽ anime que hinc amplius ñ reuersure
exeunt scđm hunc modum illa uideant aut sentiant.

Expanded text:
qualitatem exprimere potuisset, nisi forte ignem aut lucequalitatem exprimere potuisset, nisi forte ignem aut lucem; ipsam tamen longe et valde dissimiliter. Memorem quidem se esse, sed exprimere nullo modo posse quod viderat. Hoc quidem commemorare voluimus ne mirum videatur si animabus a corporibus egressis signa quaedam corporalibus similia ad demonstrationem spiritualium praesentantur, quae nisi in talibus et per talia ab animabus corpore exutis viderentur; nullo modo ab eisdem ad corpora reversis in corpore viventibus et corporalia tantum scientibus dicerentur. Quamvis enim illa aliter ibi a corporibus exutae videre possent, non tamen hic nobis aliter narrare possent, et manerent semper occulta illa; nec esset quod de illis nobis a redeuntibus dicereretur. Utrum autem animae, quae hinc amplius non reversurae exeunt, secundum hunc modum illa videant aut sentiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
cadauer exanime reportant. Et ꝙ hospes apud quẽ
nocte illa manserat. huius sceleris ueri similit̃ conscius
uidebatur: eundem falsa criminatione ad penã expos¬
cunt. Ille dum innocentiã suam sine causa periditari
cerneret. et diuinũ auiliũ intima cordis deuocione
sibi adesse imploraret. ecce subito qui mortuus fuerat
surrexit: et rem gestam cũctis astantib et mirantib
exponens: innoccitẽ ab soluit.Referebait se abͣ anglo ma¬
lo.a quo ad interfectionẽ sui ꝑsuasus fuerat. ad tormenta
dectuctũ. Sed cum duccretur. quendam splendida facie. ip¬
sum autem scm iacobu fuisse aiebat euntib occurrisse.
eumq ereptũ in celum ad thronũ iudicis duxisse: illicq
precibus pro ipso effusis. ut uite denuo redderet᷑ obtinu¬
isse. Ibi se multa milia angelorũ uidisse affirmabat: de
quorũ tamen statu et facie interrogatus. uichil in hoc mũ¬
do dicebat esse simile illis. quo illam quam in ipsic uiderat

Expanded text:
cadaver exanime reportant: et quia hospes apud quem cadaver exanime reportant: et quia hospes apud quem nocte illa manserat hujus sceleris verisimiliter conscius videbatur, eamdem falsa criminatione ad poenam exposcunt. Ille dum innocentiam suam sine causa periclitari cerneret et divinum auxilium intima cordis devotione sibi adesse imploraret, ecce subito qui mortuus fuerat surrexit et rem gestam cunctis astantibus et mirantibus exponens innocentem absolvit. Referebat se ab eodem angelo malo a quo ad interfectionem sui persuasus fuerat ad tormenta deductum. Sed dum duceretur quemdam splendida facie virum ipsum autem sanctum Jacobum fuisse aiebat euntibus occurrisse, eumque ereptum in coelum ad thronum judicis deduxisse, illicque, precibus pro ipso fusis, ut vitae denuo redderetur obtinuisse. Ibi se multa millia angelorum vidisse affirmabat, de quorum tamen statu et facie interrogatus nihil in hoc mundo esse dicebat simile illis, quo illam quam in ipsis viderat
Abbreviated transcription (Latin):
num parari: nec longe tam esse remuneracionẽ. Mui¬
tis post hec uerbis hinc inde currentib. tandẽ mise¬
rias et dolores uite huius. quales aut quante sint ex¬
ponit: omne quod hic amatur quam cito fugiat.
et pari modo omne qd̾ timetur uel dolet. qͦmͦ sine
mora ꝑtranseat. Inter hec et huiusmodi quasi raciona¬
bili ꝑsuasione paulatim menti hominis nichil sinistrũ
suspicantis. contẽptũ uite ingerit: metũ mortis tol¬
lit. Postremo testatur nichil magis uiro uirtutis ex¬
pedire. quã ut hinc exire festinet: et si alia uia non
detur. manu sua fortiter mortẽ lacessat: et ñ ꝑmit¬
tat se in his dolorib diu teneri: qui gaudiũ sibi pa¬
ratum esse non dubitat. Quid multa: Deceptus. frau¬
dulente ꝑsuasioni assensũ prebet: et iniecto ferro se¬
met ipsum iugulat. Comites eius diu per deura q̃sitũ.
tandem extinctũ inueniũt: ad uicum unde erierant

Expanded text:
num parari, nec longe esse jam remunerationem. Mulnum parari, nec longe esse jam remunerationem. Multis post haec verbis hinc inde intercurrentibus, tandem miserias et dolores vitae hujus quales aut quantae sint exponit; omne quod hic amatur quam cito fugiat; et pari modo omne quod timetur vel doletur quomodo sine mora transeat. Inter haec et hujusmodi quasi rationabili persuasione paulatim menti hominis nihil sinistrum suspicantis contemptum vitae ingerit, metum mortis tollit. Postremo testatur nihil magis vero virtutis expedire, quam ut hinc exire festinet, etsi alia via non detur, manu sua fortiter mortem lacessat; et non permittat se in his doloribus diu teneri, qui gaudium sibi paratum esse non dubitat. Quid multa? Deceptus fraudulentae persuasioni assensum praebet, et injecto ferro semetipsum jugulat. Comites ejus diu per devia quaesitum tandem exstinctum inveniunt, ad vicum unde exierant
Abbreviated transcription (Latin):
nus constitutos uisitandos ꝑgeret: in itinere ut solet
quodam loco hospiciũ accepit. Ubi factũ tũc apud om̃s
eiusdem loci habitatores celebre: paucis aute diebus
contigisse didicit. Qͥ dam peregrinus oracionis causa
ad sc̃m iacobum ꝑgens: in eodem loco hospitatus est.
Nocte ut itinerantib mos est: ante diluculũ surrexit.
Egressus de uico: in siluam que eidem uicina erat
deuenit. Ibi a comitib ianeris casu ut solet discrimi¬
ne uie disiunctus: deuiare cepit. Cumq longius ꝓ¬
cesiisset. obuium habet quendã uenerandi habitus et
uultus uirũ : a quo interrogatus. quis aut unde esset.
uel quo ꝑgeret. nomen. patriã. simul et eausam itine¬
ris exposuit. Ille se esse sc̃m iacobũ ad quem tenderet
ꝓtestabatur. se iam pridem omĩa scisse: nunc uͦ quasi
beneplacito et gratuito uenisse obuiam. Deuotionẽ
laudat. bonum ꝓpositũ ꝯmendat. p̃miũ apud se mag¬

Expanded text:
nus constitutos visitandos pergeret, in itinere, ut solet, nus constitutos visitandos pergeret, in itinere, ut solet, quodam loco hospitium accepit. Ubi factum tunc apud omnes ejusdem loci habitatores celebre paucis ante diebus contigisse didicit. Quidam peregrinus, orationis causa, ad sanctum Jacobum pergens, in eodem loco hospitatus est. Nocte, ut itinerantibus mos est, ante diluculum surrexit, egressus de vico in silvam quae eidem vicina erat devenit. Ibi a comitibus itineris casu, ut solet, discrimine viae disjunctus, deviare coepit. Cumque longius processisset, obvium habet quemdam venerandi habitus et vultus virum, a quo interrogatus quis aut unde esset vel quo pergeret: nomen, patriam similiter et causam itineris exposuit. Ille se esse sanctum Jacobum ad quem tenderet protestatur. Se jam pridem omnia scisse; nunc vero quasi beneplacito et grato venisse obviam devotionem laudat, bonum propositum commendat; praemium apud se mag
Abbreviated transcription (Latin):
et tamen in his om̃ibus nichil nisi uel corpotale. uel cos¬
poralib simile recitasse: flumina. flãmas. pontes. naues
domos. nemora. prata. flores. homines nigros. candidos.
et cetera: qualia in hoc mundo uideri et roberi solent:¬
et uel ad gaudiũ amari. uel ad tormentũ tuncri. Se
quoq solutas corporib tanib trabi. pedibus deduci
collo suspendi. flagellari. precipitari. et alia huiusmodi:
que nisi corporali nature conuenire. omĩno non possũt.
Que omĩa si ita illic uisibiliter et corporaliter esse credi¬
mus preter alia que absurda nascuntur: ipsas utiq ani¬
mas etiam a corporib separatas corpora esse: et ad ii¬
militudinẽ corporũ mbris cõpactas atq distinetas
confitem̃ͣ. Ego quiddam quod de hac re audiui: tace¬
re non debeo. Quidam probati testimoni frater nar¬
rauit mͥ se a suo abbate ueraciter hoc affirmante au¬
disse: quia ille cum aliquando ad quosdam fratres emi¬

Expanded text:
et in his omnibus tamen nihil nisi vel corporale vel coret in his omnibus tamen nihil nisi vel corporale vel corporalibus simile recitasse; flumina, flammas, pontes, naves, domos, nemora, prata, flores, homines nigros, candidos, etc., qualia in hoc mundo videri et haberi solent, vel ad gaudium amari vel timeri ad tormentum. Se quoque solutas corporibus, manibus trahi, pedibus deduci, collo suspendi, flagellari, praecipitari, et alia hujusmodi, quae non nisi corporali naturae convenire omnino possunt. Quae omnia si ita illic visibiliter et corporaliter esse credimus, praeter alia quae absurda nascuntur, ipsas utique animas etiam a corporibus separatas corpora esse ad similitudinem corporum membris compactas atque distinctas confitemur. Ego quidem quod de hac re audivi tacere non debeo. Quidam probati testimonii frater narravit mihi se a suo abbate veraciter hoc affirmante audisse, quod cum aliquando ille ad quosdam fratres emi
Abbreviated transcription (Latin):
potest qualiter expiratur : Deus inspirat. homo expi¬
rat: deus mittit. homo remittit. Qua uia mitaitur
cum accedit: eadem remittit̾ cũ recedit. Hoc unũ
scimus. ꝙr recedente anima corpus moritur: et ipsa
separacio anime. mors corporis ẽ. Hoc nobis suffieit
scire quia recedit: quomͦ autẽ recedat ex habundanti
est ꝑscrutari. Multis tam̃ exemplis didicimꝰ. in exitu
animarũ. angelorũ malorũ siue bonorũ p̾sentiã ad¬
esse: qui illas pro meritis uel ad torm̃ta ꝑtrahant.
uel ad requiem ꝑducant. S et ipsas animas ad huc
in corpore positas. ante exitũ inulta aliqñ de his que
futura sunt super eas: siue ex responso consciencie inte¬
riori. siue per reuelationes exterius factas. p̃scisse cogno¬
uimus. Raptas etiam aliquando. et iterũ ad corpora re¬
ductas. uisiones quasdã et reuelationes sibi factas narras¬
se. siue de torm̃tis impiorũ. siue de gaudiis iustorum:

Expanded text:
potest qualiter expiratur? Deus inspirat, homo expipotest qualiter expiratur? Deus inspirat, homo expirat. Deus mittit, homo remittit. Qua via mittitur cum accedit, eadem remittitur cum recedit. Hoc unum scimus quod, recedente anima, corpus moritur; et ipsa separatio animae, mors corporis est. Hoc nobis sufficit scire quod recedit. Quomodo recedat ex abundanti est perscrutari. Multis tamen exemplis didicimus in exitu animarum angelorum malorum sive bonorum praesentiam adesse, qui illas pro meritis vel ad tormenta pertrahant, vel ad requiem deducant; sed et ipsas animas adhuc in corpore positas ante exitum multa aliquando de iis quae futura sunt super eas; sive ex responso conscientiae interioris, sive per revelationes, exterius factas, praescisse cognovimus. Raptas etiam aliquando et iterum ad corpora reducta visiones quasdam et revelationes sibi factas narrasse sive de tormentis impiorum sive de gaudiis justorum;
Abbreviated transcription (Latin):
sit quod localit̾ mouetur. tẽporalit̾ tamen moueri: qr
uicissitudini subiacens. de alio in aliud mutat᷑. S nos
in occultis niinis curiosos esse non oportet: ne forte plus
p̃sumamꝰ quã possumꝰ. Que sit uia sp̃e: deus nouit qui
fecit eum. Nos autẽ neq scimus qñ uenit: neq ꝯp̃hen¬
dimus quomͦ recedit. Quando flatus iste corporeus tra¬
hitur: corporalit̃ ⁊ localiter ingredit᷑. Qñ autẽ spiratur.
corporaliter ⁊ localiter egredit᷑. S alia est natura sp̃c:
alia corporis. Qñ primo homini data est anima: inspi¬
rauit deus in faciem eius sprraculũ uite. Et quis dicere
potest. quomͦ inspirauerit deus animã corꝑi uiuifican¬
do: siue q extra creatã ad uiuificandũ ĩmisit: siue qr
ibidem fecit ubi posuit: et abintus treatã in uiuifica¬
tionem ꝑdire uissit: nec alia fuit inspiratio. quã ipsa
uiuificatio: Si gͦ nescitur quomͦ inspiratur: quomͦ sciri

Expanded text:
sit quod localiter movetur, temperaliter tamen moveri, quia sit quod localiter movetur, temperaliter tamen moveri, quia vicissitudini subjacens de alio in aliud mutatur. Sed nos in occultis nimis curiosos esse non oportet, ne forte plus praesumamus quam possimus. Quae sit via spiritus? Deus novit qui fecit eum. Nos autem neque scimus quomodo venit neque comprehendimus quomodo recedit. Quando flatus iste corporeus attrahitur, corporaliter et localiter ingreditur; quando autem spiratur, corporaliter et localiter egreditur. Sed alia est natura spiritus, alia corporis. Quando primo homini data est anima, inspiravit Deus in faciem ejus spiraculum vitae . Et quis dicere potest quomodo inspiravit Deus animam corpori vivificando sive quia extra creatam ad vivificandum immisit, sive quia ibidem fecit ubi posuit, et ab intus creatam vivificationem prodire jussit; nec alia fuit inspiratio quam ipsa vivificatio? Si ergo nescitur quomodo inspiratur, quomodo sciri
Abbreviated transcription (Latin):
recedit a loco: neq iterũ loco mouet̾. qñ accedit ad locũ.
Etiã qñ in corpore posita anima corpus localiter mouet:
ipisa tam̃ localiter non mouet᷑. Si enim ideireo localit̃ ino¬
ueri eristimatur. qr in corpore est quod localit̾ mouet᷑:
quare non similiter sapiencia localiter moueri dicitur:
qr in corde est quod localiter mouet᷑: Nam si dicit᷑ quia
per animã ipsam in corde est sapientia. eum anima ipsa
per corpus localiter motũ. localiter moueri dicitur:
quare non etiã per ipsam animã localit̾ motã. sapi¬
entia que in ipsa anima est localiter moueri dieatur:
Si uero hoc racio non ꝓbat. ut sapientia localit̾ mo¬
ueri dicatur. eũ sit tamen in anima: quare localiter¬
anima moueri dicitur: quãuis in corpore sit qd̃ loca¬
liter moueri cernitur: Huiusmodi consideratione
probant sp̃m localiter non moueri. quãuis in corpore

Expanded text:
recedit a loco, neque iterum loco movetur quando accedit ad locum; recedit a loco, neque iterum loco movetur quando accedit ad locum; etiam quando in corpore posita anima corpus localiter movet, ipsa tamen localiter non movetur. Si enim idcirco localiter mour, quia in corpore est quod localiter movetur, quare non similiter sapientia localiter moveri dicatur, quia in corde est quod localiter movetur? Nam si dicitur quia per animam ipsam in corde est sapientia, cum anima ipsa per corpus localiter motum localiter moveri dicitur, quare non etiam per ipsam animam localiter motam sapientia quae in anima est localiter moveri dicatur? Si vero hoc ratio non probat ut sapientia localiter moveri dicatur, cum sit tamen in anima, quare anima localiter moveri dicetur, quamvis in corpore sit quod localiter moveri cernitur? Hujusmodi consideratione probant spiritum localiter non moveri, quamvis in corpore
Abbreviated transcription (Latin):
om̃i corpori: qr siextra corpus posita. uni corpori ꝓpinqͥor
et alteri remotior esset: inter ipsã ꝓfecto ⁊ corpus spaciũ esset.
Si spaciũ esset locus esset: si locus esset corpꝰ esset. Si aũ int̾
ipsam et omne corpus. corpus esset. extra omne corpꝰ. corpꝰ
esset: qd̾ fieri non potest. Itaq dicunt qr anima neq per
corpus acorpore recedit. neq ꝑ corpus ad corpus accedit.¬
⁊ ideo nec loco mouet᷑ ut recedat a corpore qd̾ ẽ in loco:
nec loco mouet᷑ ut accedat ad corpus. qd̾ est in loco. Inter
oinnẽ enim locũ. et id qd̾ est in nullo loco: nullus ẽ locus.
Propt̃ hoc itaq dictũ putãt. qr sp̃c creatus tẽpore quidem
mouet᷑. qr mutabilis est. sed loco ñ inouet᷑: qr nec loco mo¬
uetur recedẽs a corpore quod ẽ in loco: nec loco mouetur
accedens ad corpꝰ. qd̾ ẽ in loco. Neq enim loco mouet̃ qñ

Expanded text:
omni corpori, quia si extra corpus posita uni corpori propior, omni corpori, quia si extra corpus posita uni corpori propior, et alteri remotior esset, inter ipsam profecto et corpus spatium esset. Si spatium esset, locus esset; si locus esset, corpus esset. Si autem inter ipsam et omne corpus corpus esset, extra omne corpus corpus esset, quod fieri non potest. Itaque dicunt quod anima neque per corpus a corpore recedit, neque per corpus ad corpus accedit; et ideo nec loco movetur, ut recedat a corpore quod est in loco; nec loco movetur, ut accedat ad corpus quod est in loco. Inter omnem enim locum et id quod est in nullo loco nullus est locus. Propter hoc itaque dictum putant, quod spiritus creatus tempore quidem movetur, quia mutabilis est; sed loco non movetur, quia nec loco movetur recedens a corpore quod est in loco; nec loco movetur accedens ad corpus quod est in loco. Neque enim loco movetur quando
Abbreviated transcription (Latin):
sum humor ab interiori suo ꝑdeat. ut se iterũ effundat
in corticem. rursũ reuirescit cortex ipse: qm̃ humor in
ipso est uita enis. Sic etiam querũt de anima qñ exit a
corpore. utrum hoc solũ illi exire sit. quod se retrahit
Ainuificatione corporis: et in hoc ipso iam non sit
quia iam quodaminͦ extra corpus est: quod in semet ipsa
sola subsistens. ad corporis uiufficationẽ effusa ñ ẽ. Qñ uͦ
in corpore non est. non est in loco: quia locus non ẽ nisi
in corpore. Qñ autẽ extra corpus est ⁊ extra locum est.
inter ipsam et corpus non est locus. et equaliter distat ab
om̃i corpore: qr inter ipsam et omne corpus. nullũ est
corpus. Si uero inter ipsam et omne corpus nullũ est.
corpus. ꝯstat ꝓfecto qr inter ipsam et omne corpꝰ nullus
est locus: qr locus ñ est. ubi corpus non ẽ. Quando igit᷑
extra omne corpus est. quantũ ad locum equalit̃ ꝓpe est

Expanded text:
rursus ab interiori suo prodeat, ut se iterum effundat rursus ab interiori suo prodeat, ut se iterum effundat in corticem, rursus revirescit cortex ille, quoniam humor in ipso est in vita ejus. Sic quaerunt de anima quando exit a corpore, utrum hoc solum a vivificatione corporis, et in hoc ipso jam in corpoquia jam quodammodo extra omne corpus est. quod, in semetipsa sola subsistens, ad corporis vivificationem effusa non est. Quando vero in corpore non est, non est in loco, quia locus non est nisi in corpore. Quando autem extra corpus est, et extra locum est: intomni corpore, quia inter ipsam et omne corpus nullum est corpus. Si vero inter ipsam et omne corpus nullum est corpus, constat profecto quod inter ipsam et omne corpus nullus est locus, quia locus non est ubi non est corpus. Quando igitur extra omne corpus est, quantum ad locum aequaliter prope est
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo de corporib egrediant anune: siue scilicet hoc
modo ut essencialiter et localiter foras egrediant᷑. ut extra
esse incipiant quasi excluse: siue hoc solum illis egredi sit.¬
quod se a uiuificatione corporũ retrahunt: et quasi se ad
se colligentes. a uegetacione corporũ cessent. ut in semet
ipsis subsistant. Uerbi gracia. Quando flatus iste corporeꝰ
spiraitur. egreditur a corpore: et incipit essencialiter atq
localiter extra corpus esse. qui prius essencialit̾ atq loca¬
liter infra corpus continebatur. Qñ uero cortex arescere
incipit in arbore. exit humor ab illo. et contrahitur ad
interiora: neq foras egreditur ut extra sit. sed interius
remanet in eo qd̾ intus est: siue in ligno. siue in medulla
ut in cortice ipso non sit. Tamen om̃ĩno exit a cortice ut
in cortiee iam non sit: neq exit quasi ad exteriora effu¬
sus. sed exit quasi ad interiora collectus. Et si forte rur

Expanded text:
quomodo a corporibus egrediantur animae, sive scilicet hoc quomodo a corporibus egrediantur animae, sive scilicet hoc modo ut essentialiter et localiter foras egrediantur, ut extra esse incipiant, quasi exclusae: siquod se a vivificatione corporum retrahunt; et quasi ad se colligentes a vegetatione corporis cessant, ut in semipsis subsistant. Verbi gratia: Quando flatus iste corporeus spiratur, egreditur a corpore, incipit essentialiter atque localiter extra corpus esse qui prius essentialiter atque localiter intra corpus continebatur. Unde vero cortex arescere incipit in arbore, exit humor ab illo, et contrinteriora, neque foras egreditur, ut extra sit, sed interius remanet in eo quod intus est sive in ligno sive in medulla ut in cortice ipso non sit. Tamen omnino exit a cortice ut in cortice jam non sit; neque exit quasi ad exteriora effusus, sed exit quasi ad interiora collectus. Et si forte humor
Abbreviated transcription (Latin):
et quo euntes ꝑgant: uel cum ꝑuenerint quo ꝑgant.
quid inueniãt: uel quid ꝑcipiant. aut sustineant. Sed
hec omĩa. magis tuñda sunt quã querenda. Ideo quippe
abscondita sunt ne querantur: aut inueniant᷑: s ut time¬
antur. Quis enim securus esse potest. in incertum ꝑgens:
sola ꝗͣ mala sequunt᷑. Qͥ ergo bene mori uult bñ uiuat:
qm̃ ea que post mnortẽ ueniũt contra ea disponunt᷑: et
scd̾m ea retribuunt᷑. que ante mortẽ in uita precedunt.
usq ad mortẽ meritũ est: post mortẽ uͦ p̃miũ. Mors
media est in qua dies dñi incipit: dies¬
aũ hominis finẽ accipit. In die suo hom
non est homo: sed in illius potestate ad quem uenit ut
remuneret̃. Fopt̾ea ad hominẽ ꝑtinet. ut id solũ qd̾ sibi
ꝯmisum est bene disponere studeat: illud uero qd non
cõmissum sed ꝓmissũ sibi est. illius arbitrio a quo illud im¬
pleri oportet relinquat. Multi querunt de exitu animarũ.

Expanded text:
et quo exeuntes pergant, vel, cum pervenerint quo pergunt, et quo exeuntes pergant, vel, cum pervenerint quo pergunt, quid inveniant, vel quid percipiant aut sustineant? Sed haec omnia magis timenda sunt quam quaerenda. Ideo quippe abscondita sunt, ne quaerantur aut inveniantur, sed timeantur. Quis enim securus esse potest in incertum pergens? sola quam mala sequuntur. Qui ergo bene mori vult, bene vivat, quoniam ea quae post mortem veniunt, contra ea disponuntur, et secundum ea retribuuntur quae ante mortem invita praecedunt. Usque ad mortem meritum est: post mortem vero praemium. Mors media est, in qua dies Domini incipit, dies hominis finem accipit. In die suo homonon est homo, sed in illius potestate ad quem venit ut remuneretur. Propterea ad hominem pertinet ut id solum quod sibi commissum est bene disponere studeat; illud vero quod non commissum, sed promissum sibi est, illius arbitrio a quo illud impleri oportet relinquat. Multi quaerunt de exitu animarum
Abbreviated transcription (Latin):
est in libro tuo scribent᷑: Saluabuntur. Ergo imꝑfecti
quoq saluabunt᷑. Qͥ enim imꝑfectisunt. aliquid sunt.
et aliqui sunt: et in numero ponunt̃. et scribuntur.
Qui nichil sunt. nulli sunt: nec scribi aut numerari
habent. qui nichil habent. Ergo om̃i habenti dabitur
et habundabit. Om̃i habenti meritũ: dabitur premium.
Non dixit habenti magnũ meritũ premiũ dabitur. ⁊
paruũ meritũ habenti non dabitur: sed om̃i inquit ha¬
benti dabitur et habundabit. Ergo etiã ille qui paruu
meritũ habet. cũ p̃miũ acceperit satis habebit: quãuis
non tantũ habebit. quantũ ille qui magnũ meritum
habebit. Solus ille excluditur a ꝑcipiendo premio: qui
nichil habet de merito. Om̃s ergo qui in dño moriun¬
tur beati sunt: quia post meritũ uirtutis. ad p̾miũ et̃ne
beatitudinis perueniunt:
ulta queri possunt: si tomen omĩa queri de¬
bent. que queri possunt. Querũt homines de

Expanded text:
est in libro scribentur? Salvabuntur. Ergo imperfecti est in libro scribentur? Salvabuntur. Ergo imperfecti quoque salvabuntur. Qui enim imperfecti sunt, aliquid sunt, et aliqui sunt, et in numero ponuntur, et scribuntur. Qui autem nihil sunt, nulli sunt, nec scribi nec numerari possunt, qui nihil habent. Ergo omni habenti dabitur et abundabit . Omni habenti meritum dabitur praemium. Non dixit habenti magnum meritum praemium dabitur, et parvum praemium habenti non dabitur, sed omni habenti dabitur, et abundabit. Ergo etiam ille, qui parvum meritum habet, cum praemium acceperit, satis habebit: quamvis non tantum habebit quantum ille qui magnum meritum habebit. Solus ille excluditur a percipiendo praemio qui nihil habet de merito. Omnes ergo qui in Domino moriuntur, beati sunt , quia post meritum virtutis ad praemium beatitudinis perveniunt. utem quaeri possunt: si tamen omnia quaeri debent quae possunt quaeri. Quaerunt homines de
Abbreviated transcription (Latin):
criptura dicit. Beati mortui.
qui in dño moriunt᷑. In dño
moriunt᷑ : qui in carne qͥdcin
morientes. in dño tam̃ uiuen¬
tes inueniunt᷑. Qͥd ẽ in dño:
Infide. ⁊ spe. ⁊ caritate. Per
uiuit ex deo: nunc quidem fide et spe et dilectione: postea
uero pro fide et spe. cntẽplacione remanente in dilectione
Non igitur nocere potest auime. si corpus uitã suam perdit:
quando ipsa uitã suã infide et spe et caritate ꝑsistens non
amittit. Nemo gͥ mͥ dicat. Qui paruam fidem et spem par¬
uam et paruã caritatẽ habent: non saluant᷑. Ego non m̃su¬
ro: crescant quantũ uolunt. Quanto maiores. tanto me¬
liores. Tamen ego illos condẽpnare non audeo: quantũ uis
parui sint. Ex quo nati sunt ex deo: filii sunt dei. Putas
qr magnos filios suos deus saluabit: et paruos condẽpna¬
bit : Scriptura michi dicit. Imꝑfectũ meũ uiderũt oculi
tui: et in libro tuo om̃s scribent᷑. Si om̃s: ergo parui⁊

Expanded text:
criptura dicit: Beati mortui qui in Domino moriuntur . In Domino moriuntur qui in carne quidem morientes in Domino tamen viventes inveniuntur. Quid est in Domino? In fide et spe et charitate. Per vivit in Deo; nunc quidem fide, spe et dilectione postea vero pro fide et spe contemplatione, remanente dilectione. Non igitur nocere potest animae si corpus vitam suam perdit, quando ipsa vitam suam in fide et spe et charitate persistens non amittit. Nemo ergo mihi dicat: qui parvam fidem et spem parvam, et parvam charitatem habent non salvantur. Ego non mensuro. Crescant quantum volunt; quanto majores, tanto meliores. Tamen ego illos condemnare non audeo, quantumvis parvi sint. Ex quo nati sunt ex Deo, filii sunt Dei. Putas quod magnos filios suos Deus salvabit, et parvos condemnabit? Scriptura mihi dicit: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur . Si omnes, erg
Abbreviated transcription (Latin):
et pena. Que ꝓfecto repetita non fuisset: si culpa reuer¬
ca non fuisset. Quando uenit culpa: secuta est et pena.
Quando correcta est culpa: subtracta est et pena. Qñ
reuersa est culpa: reuersa est et penã. Unũ contra unum.
et duo contra duo: non unum contra duo. nec duo contͣ
unum. Hec est iusticia. Quantũ ponit̾: tantum reponit᷑.
Quid tibi uidetur: Responde si potes. Si autẽ responde¬
re non potes: noli contendere. sed dep̃care. Non tͥ expedit:
ut intres in uidiciũ cum d̾o. Quere ergo miscd̾iam: ut
iusticiam portare possis: Explicit quarta docima pars

Expanded text:
et poena; quae profecto repetita non fuisset, si culpa reveret poena; quae profecto repetita non fuisset, si culpa reversa non fuisset. Quando venit culpa, secuta est poena. Quando correcta est culpa, subtracta est poena, quando reversa est culpa, reversa est et poena. Unum contra unum, et duo contra duo non unum contra duo, nec duo contra unum. Haec est justitia. Quantum ponitur, tantum reponitur. Quid tibi videtur? responde si potes. Si autem respondere non potes, noli contendere, sed deprecare. Non tibi expedit ut intres in judicium cum Deo. Quaere ergo misericordiam, ut justitiam portare possis. PARS QUINTA DECIMA. DE
Abbreviated transcription (Latin):
non est equa ia dñi: et serrties contra pietatẽ. qr non in¬
non iudicabit deus bis in idipsum: si ea que dimissa sũt
iterum ad penã requiruitur: Audi quomodo. Bis in id¬
ipsum deus non iudicat: qr peccatũ quod per condignã
satisfactionẽ deletũ ostenditur. nullatenis ab to ad penã
imputat᷑. S hoc inquis quod per satisfactionẽ delecum
fuit: iterũ ad penam requiritur. Ideo autem requiritur.
qr satisfactio iam non est aliqua: que ad excusationem
illius opponat᷑. Quãdiu satisfactio ꝑmansit. ꝑmansit re¬
missio: et non pumebat᷑ post quã semel dimissum fuerat.
Cessauit autẽ satisfactio quando iterata est malicia: quia
et hoc ad satisfactionẽ ꝑtinebat ut facta corrigerentur:
et correcta non iterarent᷑. Post quã ergo culpa rediit. lam
quodam mͦ idipsum non fuit: qr bis in reatũ esse cepit
peceatũ unum. Quia autẽ culꝑa reuersa est: reuersa est

Expanded text:
non est aequa via Domini; et senties contra veritatem. Qnon est aequa via Domini; et senties contra veritatem. QNon judicabit Deus bis in idipsum ? si ea quae dimissa fuerant, iterum ad poenam requiruntur. Audi quomodo, Bis in idipsum Deus non judicat; quia peccatum quod per condignam satisfactionem deletum ostenditur, ab eo nullatenus ad poenam imputatur. Sed hoc, inquis, quod per satisfactionem deletum fuit, iterum ad poenam requiritur. Ideo requiritur quia satisfactio jam non est aliqua, quae ad excusationem illius opponatur. Quandiu satisfactio permansit, permansit remissio et non puniebatur, postquam semel dimissum fuerat. Cessavit autem satisfactio, quando iterata est malitia quia et hoc ad satisfactionem pertinebat, ut facta corrigerentur, et correcta non iterarentur. Postquam ergo culpa rediit, jam quodammodo idipsum non fuit, quia bis in reatu esse coepit peccatum unum. Quia autem culpa reversa est, reversa est
Abbreviated transcription (Latin):
et non habet bonũ istud remunerationẽ aliquã: qr impu¬
tantur homini huic peccata sua : quasi nũquã penitentiã
egisset. Aut penitencia illa bona non fuit: aut si bona
fuit. ostende remunerationẽ eius. Quid ergos Nonne
tibi magna remuneracio esse uidetur peccati remissio:
Iste qñ penitenciã egit: dimissũ est ei peccatũ suũ. Quã¬
diu penituit: peccatũ suũ non ĩputabat᷑ ei. Quatdiu
meritũ fuit: p̃miũ ꝑmansit. Uolebas tu hanc libertatẽ
dari hominibus: ut cũ ineritũ dedissent et p̃miũ acce¬
pissent: rursum qñ ipsis placeret. meritũ tollerẽt et p̾¬
mium retinerent: Non esset equa ꝯmutacio ista. Iniq
ageres contra dm̃. si sic tuũ dares et suum acciperes: ut
iterũ tuum tolleres. et suum retineres. Si tuum dedisti.
suum accepisti.Si tiuum recipis: ipse quod suum est habere
uuit. Nũquid tibi non ita uidetur: fortassis dicis quia

Expanded text:
et non habet bonum illud remunerationem aliquam, quia impuet non habet bonum illud remunerationem aliquam, quia imputantur homini huic peccata sua, quasi nunquam poenitentiam egisset. Aut poenitentia illa bona non fuit; aut si bona fuit, ostende remunerationem ejus. Quid ergo? Nonne tibi magna remuneratio esse videtur peccati remissio; iste quando poenitentiam egit, dimissum est ei peccatum suum. Quandiu poenituit, peccatum suum non imputabatur illi. Quandiu meritum fuit praemium permansit. Volebas tu hanc libertatem dare hominibus ut cum meritum dedissent et praemium accepissent, rursum quando placeret eis meritum tollerent, et praemium retinerent? Non esset aequa commutatio ista. Inique ageres adversus Deum si sic tuum dares et suum acciperes, ut iterum tolleres tuum et suum retineres. Si tuum dedisti et suum accepisti, si tuum recipis, ipse quod suum est habere vult. Nunquid tibi non ita videtur? Fortassis dicis quod
Abbreviated transcription (Latin):
tata est ab eo: qm̃ ipse ad illam idem esse noluit. Uide qͥd
tibi dicat euuangłm de seruo nequã et ingrato. cui ro¬
ganti a dño suo omne debitũ dimissũ fuerat: s qr ille
erga conseruu suum miscd̾iam habere noluit. rursũ ab
eo per districtionẽ iusticie exigit̃. qͥcqͥd per lenitatem
gracie dimissũ fuit. Recte igitur dictũ est. qr cũ peccan¬
tibus in nos debita sua dimittere nolumus: iure iterũ
exigitur. id etiam qd nobis dimissũ esse gaudebamꝰ. Et
merito. Quod enim culpa dimittebatur peccatori: gracia
fuit non debitũ. Quisi sponte grãm collatã abicit: iustũ
profecto est. ut illi grãm accepisse non prosit. S dicis mͥ.
Si post penitenciã factã. peccanti iterũ priora denuo pec¬
cata imputant᷑: ubi est qd̃ dicitur. qr nullũ bonũ itiremu¬
neratũ esse potest: Ecce bonũ quoddã hic est penitencia
scilicet hominis huius. que bona fuit quãdiu uera fuit:

Expanded text:
tata est ab eo quoniam ipse ad illam idem esse noluit. Vide quid tata est ab eo quoniam ipse ad illam idem esse noluit. Vide quid tibi Evangelium dicat de servo nequam et ingrato, cui roganti a Domino suo debitum omne dimissum fuerat; sed quia ille erga conservum suum misericordiam habere noluit, rursum ab eo per districtionem justitiae exigitur, quidquid per lenitatem gratiae dimissum fuit. Recte igitur dictum est, quia cum peccantibus in nos debita sua dimittere nolumus, jure iterum exigitur id etiam quod nobis dimissum esse gaudebamus. Et merito. Quod etiam culpa peccatori dimittebatur, gratia fuit non debitum. Qui si sponte gratiam collatam abjicit justum profecto est ut illi gratiam accepisse non prosit. Sed dicis mihi: Si post poenitentiam factam peccanti iterum priora denuo peccata imputantur, ubi est quod dicitur, quia nullum bonum irremuneratum esse potest? Ecce bonum quoddam hic est; poenitentia scilicet hominis hujus quae bona fuit, quandiu vera fuit;
Abbreviated transcription (Latin):
tum tuũ exprimitur: seut cum tibi bene agenti dicitur
uiues. debitũ tuũ nunciatur. Et si quando dictũ inutari
uidetur. non ꝓpter dicentẽ mutatur. sed ꝓpter tt pro quo dr:
qr tu mutaris et idem non ꝑmanes: neq mereris ut idem tͥ
semꝑ dicatur. Noli ergo ꝑpter dictũ dei confidere si male ege¬
ris: qr cum tu mutaris ad illum. mutatur ad te dictũ illius.
Etiam inquit si direro iusto qd̾ uita uiuet. et confisus in
iusticia sua fecerit iniquitatẽ: om̃s iusticie illius obliuioni
tradentur. Si om̃s iusticie eius obliuiomi tradentur: ergo
et penitencia et humilitas eus. et cetera que oꝑatus est¬
bona obliuioni tradent᷑. Si autem penitencia obliuioni
traditur: culpa unde excusatur: Ergo si penitencia de¬
letur: culpa que ꝑpter penitenciã dimissa fuerat. iterũ ne¬
cesse est renascatur. Et merito qui post acceptã grãm in¬
gratus extitit. cum illo gracia ipsa non ꝑmansit: s mu¬

Expanded text:
tum tuum exprimitur, sicut cum tibi bene agenti dicitur, tum tuum exprimitur, sicut cum tibi bene agenti dicitur, vives, debitum tuum nuntiatur. Etsi quando dictum mutari videtur, non propter dicentem mutatur, sed propter te pro quo dicitur; quia tu mutaris et non idem permanes, neque mereris ut idem tibi semper dicatur. Noli ergo propter dictum Dei confideri si male egeris, quia cum tu mutaris ad illum, mutatur ad te dictum illius. Etiam, inquit, si dixero justo quod vita vivet, et confisus in justitia sua fecerit iniquitatem, omnes justitiae illius oblivioni tradentur. Si omnes justitiae ejus oblivioni tradentur, ergo et poenitentia ejus et humilitas ejus, et caetera bona quae operatus est oblivioni tradentur; si autem poenitentia oblivioni traditur, culpa unde excusatur? Ergo si poenitentia deletur, culpa quae propter poenitentiam dimissa fuerat iterum necesse est renascatur. Et merito qui post acceptam gratiam ingratus exstitit, cum illo gratia ipsa non permansit; sed mu
Abbreviated transcription (Latin):
ad meritũ tuũ. non quantũ ad consiliũ suũ. Hoc enĩ
iustũ est. ut de tuo tibi respondeat: et hoc tibi ꝓponat
qd̃ ad te ꝑtinere uidetur. Sic niniuitis scd̾m ipsorũ
meritũ: non scd̾m consiliũ suũ mandauit dicẽs. Ad¬
huc quadraginta dies: et niniue subuertet᷑. Sic enim
uirtutẽ ipsorũ requirebat: et ita futurũ fuit scd̾m
meritũ illorũ. Ad hoc spectabat et illud etiã qd̾ dic¬
tum est exechie: dispone domui tue. qr morieris tu
et non uiues. Ita enim quantũ ad ipsum futurũ fuit:
et ut ita futurũ esset exigebat quod in ipso fuit. Talis
enim erat infirmitas illius. ut amplius uiuere non posset:
nisi aliunde iuuaretur. et aliunde acciperet ut posset. Ergo
quantũ ad illos ꝑtinebat futurũ fuit quod dicebatur:
quãuis dilatum sit atq aliter dispensatũ ab illo a quo di¬
cebatur. Sic ergo cum dibi peceanti dicitur morieris. meri¬

Expanded text:
ad meritum tuum, non quantum ad consilium suum. Hoc est enim ad meritum tuum, non quantum ad consilium suum. Hoc est enim justum ut de tuo tibi respondeat et hoc tibi proponat quod ad te pertinere videtur. Sic Ninivitis secundum ipsorum meritum, non secundum consilium suum mandavit, dicens: Adhuc quadraginta dies et Ninive subvertetur . Sic etiam meritum illorum requirebat, et ita futurum fuit secundum meritum illorum. Ad hoc spectabat, et illud etiam quod dictum est Ezechiae: Dispone domui tuae quia morieris tu, et non vives . Ita enim quantum ad ipsum futurum fuit, et ut ita futurum esset exigebat quod in ipso fuit. Talis enim erat infirmitas illius, ut amplius vivere non posset, nisi aliunde juvaretur, et aliunde acciperet ut posset. Ergo quantum ad illos pertinebat futurum fuit quod dicebatur, quamvis dilatum sit, atque aliter dispensatum ab illo a quo dicebatur. Sic ergo cum tibi peccanti dicitur morieris; meri
Abbreviated transcription (Latin):
pio morte morieris. et egerit penitenciã de peccato suo
feceritq iudiciũ et iusticiã. pignus restituerit impius
ille. rapinãq reddiderit. in mandatis uite ambulauerit.
nec fecerit quicquã iniustũ: uita uiuet et non moriet᷑.
Omĩa peccata que peccauit: ñ imputabunt᷑ ei. Iudiciũ
et iusticiã fecit: uita uiuet. Et dixerũt filu popli tui.
Non est equi ponderis uia dñi. Et ipsorũ uia iniusta
intentabat᷑. Deus tibi de tuo respondet: nonde suo. Me¬
ritum tuũ tibi indicat: consiliũ suũ non reuelat. MAle
agenti dicit morieris: bene agenti dicit uiues. Quid est
dicere morieris: nisi dãpnaberis: Et quid est dicere ui¬
ues: nisi saluaberis: Quid est autẽ dicere dãpnaberis.
nisi dignũ dãpnatione iudicare: et quid est dicere sal¬
uaberis. nisi saluatione dignũ discernere : Dicit gͦ tibi
quod tuũ est. qd tibi debetur. qd futurũ est: quantũ

Expanded text:
pio: Morte morieris, et egerit poenitentiam de peccato suo, pio: Morte morieris, et egerit poenitentiam de peccato suo, feceritque judicium et justitiam, pignus restituerit impius ille, rapinamque reddiderit; in mandatis vitae ambulaverit, nec fecerit quidquam injustum; vita vivet et non moromnia peccata eius, quae peccauit, non inputabuntur ei. iudicium et iustitiam fecit, uita uiuet. et dixerunt filii populi tui: non est aequi ponderis uia domini. et ipsorum uia iniusta intentabatur. Deus tibi de tuo respondet, non de suo. Meritum tuum tibi indicat, consilium suum non revelat. Male agenti dicit, morieris. Bene agenti dicit, vives. Quid est dicere morieris, nisi damnaberis? Et quid est dicere vives, nisi salvaberis? Quid est autem dicere damnaberis nisi dignum damnatione judicare? Et quid est dicere salvaberis, nisi salvatione dignum decernere. Dicit ergo tibi quod tuum est quod tibi debetur, quod futurum est quantum
Abbreviated transcription (Latin):
suam: et iuste condẽpnat prauitatẽ tuam. Quia tam̃
de dicto dei argum̃tũ sumere putas. et eius sponsionẽ
pretendis ad difendendã iniquitatẽ tuam: ipse tibi res¬
pondeat quantũ confidere debeas cum male agis in eo
quod prius penitenti ueniã ꝓinisit: et similiter sibene
agis utrũ ideo desperare debeas. pro eo quod prius male
agenti mortẽ et ꝑdicionẽ intendit. Dñs per propħam
loquitur dicens. Tu fili hominis: dic ad filios populi tui.
Iusticia iusti non liberabit eũ in quacũq die peceauerit:
et impietas impii non nocebit ei. si conuersus fuerit ab
impietate sua. Et iustus non poterit uiuere in iusticia
sua: in quacũq die peccauerit. Etiã si dixero iusto qd̾
uita uiuat. et confisus in iusticia sua fecerit iniquitatem.
om̃s iusticie eius obliuioni tradent᷑: et in iniquitate sua
quã opatus est in ipsa morietur. Sin autem dixero im¬

Expanded text:
suam; et juste condemnat pravitatem tuam. Quia tamen suam; et juste condemnat pravitatem tuam. Quia tamen de dicto Dei argumentum sumere putas, et ejus sponsionem praetendis ad defendendam iniquitatem tuam; ipse tibi respondeat quantum confidere debeas, cum male agis in eo quod prius poenitenti veniam promisit: et similiter si bene agis utrum ideo desperare debeas, pro eo quod male prius agenti mortem et perditionem intendit. Dominus per prophetam loquitur, dicens: Tu, fili hominis, dic ad filios piustitia iusti non liberabit eum, in quacumque die peccauerit, et impietas impii non nocebit ei, in quacumque die conuersus fuerit ab impietate sua, et iustus non poterit uiuere in iustitia sua, in quacumque die peccauerit. etiamsi dixero iusto quod uita uiuat, et confisus in iustitia sua fecerit iniquitatem, omnes iustitiae eius obliuioni tradentur et in iniquitate squam operatus est, in ipsa morietur. Si autem dixero im
Abbreviated transcription (Latin):
in quo sola iusticia itaattendit᷑: ut nichil iusticie pre¬
ponatur. Iustũ ergo iudiciũ iudica. Siuis ut bona tua
um pridem per culpã mortua. iterũ ꝑ iusticiã uius¬
ficentur. noli irasci: neq iniuriã tibi fieri putes. si mala
tua iam pridem per penitenciã excusata. iterũ ꝓpter
maliciã tuã tibi imputent᷑. S deus inquis dixit de
in alis meis quando penitenciã egi: qd̾ ea mͥ amplius
noñ iputaret. Similiter et deus dpeit de bonis tuis¬
quando peccasti: quod ea amplius non remuneraret. Si gͦ
ꝑpter dictũ deistare debet ut illa amplius non imputentur:
quare similiter uerbum dei stare non debet. ut ista ampliꝰ
non remunerent᷑: Pro ꝯmodo tuo. uis ut deus menciat᷑.
Ubi autẽ te ledi sentis. pro ueritate ipsius conseruanda
laboras. Quare ergo hoc facis: nisi quia ꝑuerse te dili¬
gis. et dm̃ non diligis: Ipse autẽ recte diligit ueritatẽ

Expanded text:
in quo sola justitia ita attenditur ut nihil justitiae praein quo sola justitia ita attenditur ut nihil justitiae praeponatur. Justum ergo judicium judicia; si vis ut bona tua jam pridem per culpam mortua iterum per justitiam vivificentur. Noli irasci, neque injuriam tibi fieri putes, si mala tua jam pridem per poenitentiam excusata, iterum propter malitiam tuam tibi imputentur. Sed Deus, inquis, dixit de malis meis quando poenitentiam egi, quod ea mihi amplius non imputaret. Similiter et Deus dixit de bonis tuisquando peccati quod amplius ea non remuneraret. Si ergo propter dictum Dei stare debet ut illa amplius non imputentur, quare similiter verbum Dei stare non debet ut ista amplius non remunerentur? Pro commodo tuo vis ut Deus mentiatur. Ubi autem laedi te sentis, pro veritate ipsius conservanda laboras. Quare ergo hoc facis, nisi quia perverse te diligis, et Deum non diligis? ipse autem recte diligit veritatem
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ille qui post tantã grãm ingratus cõꝓbat᷑: Leges
scda crimina grauius plectũt. et iterata uulnera diffi¬
cilius ad salutẽ reducunt᷑: et tu dicis qr nichil inter est
ad reatũ subsequentiũ qualia aut qͣnta p̃cedentia fuerĩt.
Si mala prima que per posteriora bona excusata fue¬
rant. per subsequencia iterũ mala non uiuificant᷑ ad rea¬
tum: ergo prima bona que per posteriora mala morti¬
ficata fuerant. ꝑ subsequentia interim bona ñ uiuifican¬
tur ad meritũ: Recte iudicate filii hominũ. Si aliter
nidicas prote. aliter contra te: iustus iudex ñ es. Tantũ
iusticiã diligere debes: ut nec te ipsũ diligas contͣ illam.
Litteratores sũt qui causas tͣnfformãt: ⁊ mutãt ueri¬
tatem ꝓpter ꝯmoditatẽ. Tales iusticia ñ ꝓbat. Dñe inqͥt
non cognoui litteraturã. introibo in potentias dñi: dñe
memorabor iusticie tue solius. Hoc est iudiciũ iustum

Expanded text:
nisi ille qui post tantam gratiam ingratus comprobatur; leges nisi ille qui post tantam gratiam ingratus comprobatur; leges secunda crimina gravius plectunt, et iterata vulnera difficilius ad sanitatem reducuntur, et tu dicis quod nihil interest ad reatum subsequentium qualia aut quanta praecedentia fuerunt? Si mala prima quae per posteriora bona excusata fuerant, per subsequentia iterum mala non vivificantur ad reatum; ergo prima bona quae per posteriora mala mortificata fuerant per subsequentia iterum bona non vivificantur ad meritum? Recte judicate filii hominum . Si aliter judicas pro te aliter contra te, judex justus non es. Tantum diligere justitiam debes, ut nec te ipsum diligas contra illa. Litteratores sunt qui causas transformant et mutant veritatem propter commoditatem. Tales justitia non probat: Domine, inquit, non cognovi litteraturam; introibo in potentias Domini; Domine, memorabor justitiae tuae solius . Hoc est judicium justum
Abbreviated transcription (Latin):
condonatũ est: iterũ imputari ñ debet. Ergo similiter
quod imputatũ ẽ condonari non debet: si quod condo¬
natum est. iterũ imputari non debet. Si penitencia qr pla¬
cet facit ut imputata condonent᷑: malicia ⁊ contẽptus qr
displicet. non similiter facit ut condonata imputentur:
Si huinilitas penitencie dignũ te facit. ut pro his etram
que imputabant᷑ non puniałis: contẽptus et tͣnsgressio
culpe dignũ non facit. ut prohis etiam que condona¬
bantur penam exigaris: Nonne attendis quia quanto
sepius gracia datur: tanto nequior ingratitudo iudica¬
ture Ecce duo sunt. Unus sepius offendit. et sepius oran¬
ti et deprecanti uenia indulgetur: alter innocent̃ uiuẽs.
et semꝑ uoluntati et imperio presidentis dñi humilit̃
obediens. non habet pro quo deprecet᷑. Contingit autẽ
postea quod contingere potest: ut uterq in simili culpa
offendat. Dic ergo quis horum amplius reus iudicatur.

Expanded text:
condonatum est iterum imputari non debet. Ergo similiter condonatum est iterum imputari non debet. Ergo similiter quod imputatum est condonari non debet si quod condonatum est iterum imputari non debet. Si poenitentia quia placet, facit ut imputata condonetur malitia, et contemptus quia displicet non similiter facit ut condonata imputantur? Si humilitas poenitentiae dignum te facit, ut pro iis etiam quae imputabantur non puniaris, contemptus et transgressio culpae te dignum non facit ut pro iis etiam quae condonabantur culpandus exigaris? Nonne attendis quod quando saepius gratia datur, tanto nequior ingratitudo judicatur? Ecce duo sunt, unus saepius offendit, et saepius oranti et deprecanti, venia indulgetur; alter innocenter vivens et semper voluntati et imperio praesidentis Domini humiliter obediens, non habet pro quo deprecetur; contingit autem postea quod contingere potest, ut uterque in simili culpa offendat. Dic ergo uter horum amplius reus judicetur,