comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
di. Et hec quidẽ que exposuimꝰ locuta sit spon¬
sa. de sponso significans amorẽ suũ. & sponsi
uenientis hospiciũ. qͦmͦ in medio uberũ & sui
cordis archano sponsꝰ ueniens cõmoret᷑. Rur¬
sũ sponsi ad eã sermo dirigit᷑ & dicit. E cce spe¬
tiosa ꝓxima mea. ecce spetiosa: ocłi tui colu̾be.
Illa sic dicit ad sponsũ. ecce speciosus fratruelis
mĩs. & ñ adiungit & ꝓrimꝰ ms. hic aũ quando
loqͥt᷑ ad eã. ecce speciosa. adiungit & ꝓtima
mea. Quate aũ illa ñ dicit. ete speciosus ꝓxime
imi. s tantũ ecce speciosus: Quate ille non solũ
speciosa es dicit. s speciosa es ꝓtima mea: Sponsa
si longe fuerit ab sponso. ñ ẽ speciosa. Tunc pul¬
chra sit. quando di u̾bo comungitur. Et meri¬
to nc̃ docetur a sponso ut ꝓxima sit. & a suo late¬
re non recedat. Ecce speciosa ꝓxima mea. ecce
aitam̃to ꝓxime. absolute es speciosa. Ecce spe¬
ciosa ꝓxima mea. ecce speciosa. Uideamꝰ & aliã

Expanded text:
. Et haec quidem, quae exposuimus, locuta sit sponsa de sponso, significans amorem suum, et sponsi venientis hospitium, quomodo in medio uberum, et sui cordis arcano, sponsus veniens commoretur. Rursus sponsi ad eam sermo dirigitur, et dicit: Ecce speciosa proxima mea, ecce speciosa, oculi tui columbae. Illa sic dicit ad sponsum: Ecce speciosus fratruelis meus, non adjungit, et proximus meus. Hic autem quando loquitur ad eam: Ecce mea. Quare autem illa non dicit: Ecce speciosus, proximus mihi: sed tantum, ecce speciosus? Quare ille non solum speciosa es, dicit: sed speciosa es proxima mea? Sponsa si longe fuerit a sponso, non est speciosa: tunc pulchra fit, quando Dei verbo conjungitur. Et merito nunc docetur a sponso, ut proxima sit, et a suo latere non recedat. Ecce speciosa proxima mea, ecce ditamento proximae, absolute es speciosa. Ecce speciosa proxima mea, ecce speciosa. Videamus et aliam
Abbreviated transcription (Latin):
Si autẽ filius malus ẽ. & domesticꝰ bonꝰ. domesticꝰ in
caritate filii collocet᷑. & ita fiet. ut scõꝵ ordinata
lectionẽ ꝓpͥũ aliqͥd apposuit. & de¬
dit intelligentiã ordinis his qui
ordinate in me caritatẽ. Diliges dñm dm̃
tuũ ex toto corde tuo. & ex tota anima tua.¬

Expanded text:
Si autem filius malus est, et domesticus bonus: domesticus in Si autem filius malus est, et domesticus bonus: domesticus in charitate filii collocetur. Et ita fiet, ut sanctorum ordinata lectionem proprium aliquid apposuit, et dedit intelligentiam ordinis his qui Ordinate in me charitatem. Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo,
Abbreviated transcription (Latin):
aris. Qui amat patrẽ aut mattẽ. suꝑ me. ñ
ẽ me dignus. Qui amat filiũ aut filiã suꝑ
me. ñ ẽ me dignꝰ. Recole conscientiã tuã ue¬
ca sermonẽ di & iłim habeas caritatẽ. statunq
dep̃hendes magis te filiũ & filiã diligere quã
uerbũ. magis te parentes amate quã. xp̃m.
Quis putas ita ꝓfecit enobis. ut p̃cipuã & pͥmã
int̾ om̃s sermones di habeat caritatẽ. qui ii
scdo loco liberos ponat: Iuxta hunc moctũ. ama
uxotẽ tuam. Nullus quippe aliquando carnẽ suã
odio habuit. s amat ut carnẽ. Et erunt inquit
duo in carne una. ñ in uno sp̃u. Ama & dm̃. s
ama illũ non ut carnẽ & sanguitiẽ. s ut sp̃m.
Qui enĩ adheret dõ. unꝰ sp̃c ẽ. Igit᷑ ordinata ẽ cari¬
tas in ꝑfectis. Ut autẽ post dm̃ etiã int̾ nos or¬
do ponatur. pͥmũ mandatũ ẽ ut diligamꝰ pa¬
rentes. scłm ut filios. tertiũ ut domesticos nr̃os

Expanded text:
aris. Qui amat patrem aut matrem super me, non aris. Qui amat patrem aut matrem super me, non est me dignus: qui amat filium aut filiam super me, non est me dignus . Recole conscientiam tuam rca sermonem Dei et Jesu habeas charitatem: statim deprehendes magis te filium et filiam diligere, quam Verbum: magis te parentes amare, quam Christum. Quis, putas, ita proficit ex nobis, ut praecipuam et primam inter omnes sermones Dei habeat charitatem, qui in secundo loco liberos ponat? Juxta hunc modum, 525 ama uxorem tuam. Nullus quippe aliquando suam carnem odio habuit, sed amat ut carnem. Et erunt, inquit, duo in carne una , et non in uno spiritu. Ama et Deum; sed ama illum, non ut carnem et sanguinem, sed ut spiritum. Qui enim adhaeret Deo, unus spiritus est. Igitur ordinata est charitas in perfectis. Ut autem post Deum etiam inter nos ordo ponatur, primum mandatum est, ut diligamus parentes: secundum, ut filios: tertium, ut domesticos nostros.
Abbreviated transcription (Latin):
ma ur̃a. & sic introducite in domũ ur̃am
sponsũ. ũbũ. sapientiã. ueritatẽ. Pocest au̾
& ad eos dici qͥ ñdũ ꝑfecti sunt introducite
me in domũ uini. Ordinate in me cati¬
tatẽ. Eegant̾ locutꝰ ẽ ordinate. Plurimoꝵ
quippe. inordinata ẽ caritas. Qđ in pͥmolo¬
co diligere debent: diligunt in scło. Quod in
scdo: diligunt in pͥmo. Et qđ oportebat amare¬
in quarto: amant in tercio. Et rursũ tetciũ
in quarto: & ẽ in plerisq caritatis ordo ꝑuerꝰ.
Scõꝵ uͦ caritas: ordinata: ẽ. Uolo ad intelligen¬
dũ hoc qd dictũ ẽ ordinate in me catitatẽ:
aliqua exẽpla replicare. Uult te sermo di¬
uinꝰ diligere patrẽ. filiũ. filiã. uult te ser¬
mo diuinꝰ diligere. xp̃m. nec dicit tͥ ne di¬
ligas liberos. ne parentib caritate iungai.
S quid tͥ dicit: Ne mordinatã habeas cariaẽ.
ne pͥmũ patrẽ aut mnatrẽ. deinde me dili¬
gas. ne filii & filie płus quã mei caritate tene¬

Expanded text:
ma vestra. Et sic introducite in domum vestram sponsum, Verbum, Sapientiam, Veritatem. Potest autem et ad eos dici, qui nondum perfecti sunt: Introducite me in domum vini. Ordinate in me charitatem. Eleganter locutus est, ordinate. Plurimorum quippe inordinata est charitas: quod in primo loco debent diligere, diligunt in secundo: quod in secundo, diligunt in primo: et quod oportet amare quarto, amant tertio: et rursus tertium in quarto, et est in pleriso charitas ordinata est. Volo ad intelligendum hoc quod dictum est, ordinate in me charitatem, aliqua exempla replicare. Te vult divinus sermo diligere patrem, filium, filiam; vult te sermo divinus diligere Christum. Nec dicit tibi, ne diligas liberos, ne parentibus charitate jungaris. Sed quid dicit? Ne inordinatam habeas charitatem, ne primum patrem, aut matrem, deinde me diligas: ne filii et filiae plus quam mei charitate tene
Abbreviated transcription (Latin):
Qaũ ocłos habet colũbe. uidet recta. & miscłiã
ꝓ meret᷑. Uidens quippe recta. miscłiã conseque¬
tur. Porro qͥs indet recta. nͥ qͥ casto conspectu
& puris intuetur ocłis: Noli gͥ mͥde his tan¬
tum carnis ocłis intelligere que dicta sunt
licet & de his intellexisse ñ inutile sit. s ingredi¬
ens ad interiora cordis tui. & alios ocłos m̃t᷑ ꝑqͥ¬
rens. qui a di mandato illuminant᷑. manda¬
tum quippe di lucidũ illuminans ocłos. illud
enitere. labora. contende. ut sc̃e intelligas
unu̾sa que dicta sunt. & simlia spĩn qͥ in
sp̃e descendit columbe audias. qͥa ocłi tui colũbe.
Si intelligis legẽ sp̃ualit̃. ocłi tui colũbe sunt.
Si nitelligis euangłm ud se uult intelligi euangłm.
& p̃dicari. uidens iħc omnẽ languorẽ & infirmm¬

Expanded text:
 oculos columbae, videt recta, et misericordiam promeretur. Videns quippe recta, misericordiam consequetur. Porro quis videt recta, nisi qui 521 casto conspectu et puris intuetur oculis? Noli igitur mihi de his tantum carnis oculis intelligere, quae dicta sunt, licet et de his intellexisse non inutile sit: sed ingrediens ad interiora cordis tui, et alios oculos mente perquirens, qui et a Dei mandato illuminantur: Mandatum quippe Dei illuminans oculos: illud enitere, labora, contende, ut sancte intelligas universa, quae dicta sunt, et similia a spiritu: qui in specie descendit columbae, audias; quia oculi tui columbae. Si intelligis Legem spiritualiter; oculi tui columbae sunt. Si intelligis Evangelium; ut se vult intelligi Evangelium et praedicari
Abbreviated transcription (Latin):
trus cypͥ fratruelis meus. s cũ additam̃to mͥ. ut
doceret ñ omnib eũ ẽẽ botrũ cipri. Uideamꝰ
autẽ in qͥb regionib botrꝰ iste sit sponse. In
uineis engaddi. qđ int̃pretat᷑ ocłs tẽptationus.
In uineis gͥ ocłi tẽptationis botiꝰ cipri fratiudis
ms̃ mͥ. Temptationis ocłs in p̃sentiẽ. Siqͥd̾e m
tẽptatione motam᷑ in hoc mundo. & tempta¬
tio ẽ uita humana suꝑ t̾rã. Dũ in hac luce
uersam᷑. in uineis sumꝰ engaddi. Si autem
ferem᷑. Nec dubites quia possis de uineis en
gaddi ad meliora loca transfetri. Agricola ñt
ad tranfferendã uineã meditatione iã calliut.¬

Expanded text:
um additamento, mihi, ut doceret non omnibus eum esse botrum Cypri. Videamus autem in quibus regionibus botrus iste sit sponsae. In vineis Engaddi, quod interpretatur, oculus tentationis. In vineis igitur oculi tentationis, Botrus Cypri fratruelis meus mihi. Tentationis oculus in praesenti est. Siquidem in tentatione moramur in hoc mundo: et tentatio est vita humana super terram . Dum in hac luce versamur, in vineis sumus Engadii. Si autem feremur. Nec dubites, quin possis de Engaddi vineis ad loca meliora transferri. Agricola noster ad transferendam vineam
Abbreviated transcription (Latin):
nulla ꝓrsꝰ adducit᷑. Et quid uidetur: Possunt
hec uacua ẽẽ misteriis: S hec solũ ꝓcurasse
remus. qui tc̃ in illo ppło numerati ft̃. & qͥ
sine numero remanserint. Et qͥs dabit᷑ ex hoc
ꝓfectus his. qui sacris uoluminib gestiunt
erudiri: Qd enĩ ꝓdest ista didicisse: Aut qͥd
anime confertur ad salutẽ: si sciat qđ aliqͣ
pars ppłi numerata ẽ in deserto. pars uͦ in¬
numerata derelicta¬

Expanded text:
nulla prorsus adducitur. Sed quid videtur? Possunt nulla prorsus adducitur. Sed quid videtur? Possunt haec vacua esse mysteriis? sed hoc solum procurasse remus qui tunc in illo populo numerati sunt, et qui sine numero manserint. Et quis dabitur ex hoc profectus his qui sacris voluminibus gestiunt erudiri? Quid enim prodest ista didicisse, aut quid animae confertur ad salutem, si sciat quod pars aliqua populi numerata est in deserto, pars vero innumerata derelicta
Abbreviated transcription (Latin):
tiuis. designant᷑. hiĩ qui uitͣ
numerũ di debeant com¬
p̃hendi. huiꝰ autẽ rei eui¬
dens indiciũ continet li¬
ber hic qͥ descͥbit᷑ nume¬
roꝵ.: in qͦ refertur qđ ex
p̃cepto di neq mulieres deducant᷑ ad numerum. fe¬
miuee siue dubio infirmmitatis obstacło. neq ser¬
uoꝵ quisquam ut pote uita moribq degencres:
s ne egiptioꝵ quidẽ ullus ex his qͥ erant adini¬
cu numerant᷑. ꝓfecto ut alienigene & barbari:
s soli numerantur isrłitȩ: & isti ñ om̃s. s aui¬
ginti ntis & fupra. & nẽc sola etatis habetur
obseruatio: s querit᷑ si & aptũ belli robur osten¬
dat. Designantur eñ ꝑ u̾bum dei: ut numeretur
omnis qui procedit in urtute. Non ergo sola
etas: s & uirtus in ifrlita requiritut. Puerilis
etas non numeratut. nec apta diuinis calculis
đr: nͥ forte pͥmogeniti sint. aut ex sacerdotali
uł leuitica stirpe descendant. Isti soli in pue¬
ris adducuntur ad numetũ: tẽminarũ uͦ

Expanded text:
tivis designantur hi qui intra numerum Dei debeant comprehendi. Hujus rei evidens indicium continet liber hic, qui inscribitur Numerorum, in quo refertur quod ex praecepto Domini neque mulieres deducantur ad numerum, femininae sine dubio infirmitatis obstaculo; neque servorum quisquam, ut puta vita moribusque degeneres; sed ne Aegyptiorum quidem ullus ex his qui erant admisti numeratur, profecto, ut alienigenae et barbari, sed soli numerantur Israelitae. Et isti non omnes, sed a viginti annis et supra. Et nec sola aetatis habetur observatio, sed quaeritur si et aptum bellis robur ostendat. Designatur etenim per verbum Dei ut numeretur omnis qui procedit in virtute. Non ergo sola aetas, sed virtus in Israelita requiritur. Puerilis aetas non numeratur, nec apta divinis calculis ducitur, nisi forte primogeniti sint, aut sacerdotali vel Levitica stirpe descendant: isti soli in pueris adducuntur in numerum. Feminarum vero
Abbreviated transcription (Latin):
ni. aut ipse inualidus ꝑ ĩpatientiã doloris
nus suas expitans. causã interitꝰ eiꝰ ad se retorquea.
Sicgͥ & nos ne in scõꝵ angłoꝵ manib qͥ ad nos cu¬
randos adño destinati sunt motiam. relinquunt
nos desꝑantes animã nr̃am. & aiunt. Nlon ẽ ma¬
lagnia imponere. neq oleũ. neq alligatutas qͥa
apppinquauit in celũ nidiciũ eiꝰ. eleuauit isq
lũ & sidera iudiciũ suũ effert. pusillũ enĩ & hu¬
mile ẽ. Qin uͦ crescit in scelere. crescit in iudicio: si¬
mulq cũ uicris auget᷑ & pena. Et qͥa in tantũ de¬
liquit ut iudiciũ eiꝰ ad celestia subleuetur. &ꝑ¬

Expanded text:
ni, aut ipse invalidus per impatientiam doloris ni, aut ipse invalidus per impatientiam doloris nus suas exspirans, causam interitus ejus ad se retorqueat. Si ergo et nos, ne in sanctorum angelorum manibus, qui ad nos curandos a Domino destinati sunt, moriamur, relinquunt nos desperantes animam nostram, et aiunt: Non est malagma imponere, neque oleum, neque alligaturas, quia appropinqlum et sidera judicium suum effert, pusillum enim et humile est. Qui vero crescit in scelere, crescit in judicio, simulque cum vitiis arguetur et poena. Et quia in tantum deliquit, ut judicium ejus usque ad coelos sublevetur,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ credita nobis ẽ a do medicina ut animam cu¬
raremꝰ humanã. adhibuimꝰ adiutoriũ. medi¬
camina imposumꝰ. multũ contumax ẽ. ñ uult
obseruare qđ dicimꝰ. studiũ nr̃m ñ sequitur ef¬
fectꝰ. Relinquamꝰ eã. & abeamꝰ unꝰqͥsq in t̾rã suã.¬
homo ne quando telinquat te medicus. siue an¬
głis di. siue quicũq hominũ cui credita ẽ cura
sermonũ ad salutis medicinã deferendã. Si en
te dereliquerit & dixerit ab eamꝰ unusqͥsq in t̾ca
suã. quia apꝓpinquauit in celũ iudiciũ eꝰ ma¬
nifestũ ẽ qͥa abscessio eiꝰ condẽnatio tua sit.
rũ ẽ. nͥ qđ solet his accidere qͥ a medicis desꝑan¬
tur. ut utentes uoluptate morbi sui ad peiora
dinergant᷑: Frunt his similia & in consue¬
tudine istius uite a prudentib medicis. Acte¬
dit aliqͥs coꝵ ad languentẽ. quantũ ars pa¬
tit᷑ & industria. medicamina ñ cessant. S si
aut egritudo tanta sit ut repugnet curatio¬

Expanded text:
est, credita nobis est a Domino medicina, ut animam curaremus humanam: adhibuimus adjutorium, medicamina imposuimus. Multum contumax est, non vult observare, quod dicimus, studium nostrum non sequitur effectus. « Relinquamhomo, nequando relinquat te medicus, sive angelus Dei, sive quicunque hominum, cui credita est cura sermonum ad salutis medicamina deferenda. Si enim te derelinquerint et dixerint, « Abeamus unusquisque in terram suam, quia appropinquavit in coelum judicium ejus, manifestum est quia abscessio eorum condemnatio tua sit, rum est nisi quod solet his accidere, qui a medicis desperantur, utentes voluntate morbi sui, ut ad pejora demergantur? Fiunt his similia et in consuetudine istius vitae a prudentibus medicis. Accedit aliquis eorum ad languentem, 770 quantum ars patitur, et industria medicinae non cessat: sed si aut aegritudo tanta sit, ut repugnet curatio
Abbreviated transcription (Latin):
additam̃to necessario fugite de medio babilo¬
nis. & resaluate unꝰquisq animã suã. Erimũ
oportet fugete de medio babilomis. deinde sin¬
głos animas suas tesaluare cũ fugerint. Nleq uͦ¬
dixit saluate s resaluate. Appositio sillabe sig¬
nificat sacͣmentũ. qͥa qͦndã gustantes salutẽ. &
de ea ꝓpt̾ peccata postea corruentes uenerimꝰ
ad babilonẽ. cuiꝰ rei causa oportet unũquẽq¬
resaluare animã suam. Ut incipiat recuꝑare

Expanded text:
additamento necessario, fugite de medio Babyloadditamento necessario, fugite de medio Babylonis, et resalvate unusquisque animam suam. Primum oportet fugere de medio Babylonis, deinde singulos animas suas resalvare cum fugerint. Nequditionem resalvate, appositio syllabae significat sacramentum, quia quondam gustantes salutem, et de ea propter peccata postea corruentes venimus in Babylonem. Cujus rei causa oportet unumquemque salvare animam suam, ut incipiat recuperare
Abbreviated transcription (Latin):
habitator ẽ. Q uͦ paulatim relinquens malũ. &
naturã suã ad meliora conu̾tens. ñ tam ceꝑit
uirtutes possidere quã cuꝑe. iste licet ex medio
fugerit babilonis. tam̃ necdũ de babilone disces¬
sit. Scd̾m istiꝰmodi expositiones. decet sacras lit¬
teras credere. ne unũ qͥdẽ apicẽ habere uacuũ sa¬
ipse hoc agit. ne aliquid uacuũ loquatur. Ex
plenitudrne eiꝰ accipientes ꝓpħe. ea que erant
de plenitudine sũpta cecinert̃. Et iccirco semꝑ
sacra uolumina sp̃m plenitudinis spirant. in¬
chilq ẽ siue in ꝓpħia. siue in lege. siue in eu¬
angłio. siue in apło. qđ ñ a plenitudine diui¬
ne maiestatis descendat. quãobrẽ spirant ho¬
dieq in sc̃is scͥpt᷑is plenitudinis u̾ba. Spitant
autẽ his qui habent ocłos ad uidenda celestia.
& aures ad aucdienda diuina. & nares ad ea que
st̃ plentudinis sentienda. hec dixi quia ñ sit
simplicit̾ positum fugite de babilone. s cum

Expanded text:
habitator est. Qui vero paulatim relinquens malum, et habitator est. Qui vero paulatim relinquens malum, et naturam suam ad meliora convertens, non tam coeperit virtutes possidere, quam cupere, iste licet ex medio fugerit Babylonis, tamen necdum de Babylone discessit. Secundum istiteras credere, ne unum quidem apicem habere vacuum salto plus hoc ipse agit, ne aliquid vacuum loquatur. Ex plenitudine ejus accipientes prophetae, ea quae erant de plenitudine sumpta cecinerunt: et idcirco semper sacra volumina spiritum plenitudinis spirant, nihilque est sive in prophetia, sive in lege, sive in Evangelio, sive in Apostolo, quod non a plenitudine divinae majestatis descendat. Quamobrem spirant hodie quae in sanctis Scripturis sunt plenitudinis verba. Spirat autem his qui habent oculos ad videnda coelestia, et aures ad audienda divina, et nares ad ea quae sunt plenitudinis sentienda. Haec dixi quia non sit simpliciter positum: Fugite de Babylone, sed cum
Abbreviated transcription (Latin):
medio babilonis. Quicũq confusã habetis an¬
mã a uatioꝵ passione uicioꝵ. ad uos serimo dliti¬
git᷑. & mͥ quoq id ipsũ iubetur. si quidẽ ad huc in
quero sermonis. Potest quippe euenire. ut ali¬
quis in babilone sit. S cũ in extremis eiꝰ finib
cõmoretur. quodãmͦ extra babilonẽ ẽẽ uidetur
Aliud aut̃ ẽ in medietate babilonis consistere. ut
ex omni patte equale sit spaciũ. & ita in umbili¬
co eiꝰ quasi in medio cordis anialis habitet. Si¬
cuti enĩ animalis medietas cor ẽ. & in euangłio
scd̾m lucã cor t̾re medietas t̾re nominat᷑. sic mͥ
uidetur & in ezechiele dictũ in corde maris
posita tirꝰ. & nc̃ peccatores de medio babilonis
hoc ẽ de corde eiꝰ fugere debere. Fugite gͦ de me¬
dio babilonis. ut medietatẽ babilonis deseren¬
tes. in finib eiꝰ incipiatis ẽẽ ñ in medio. Qđ
sicui uidetur obscurũ. sic faciet manifestiꝰ. qui
ẽ ualde demersꝰ in uicus. hic mediꝰ babilonis

Expanded text:
 confusam habetis animam a variorum passione vitiorum, ad vos sermo dirigitur, et mihi quoque id ipsum jubetur. Siquidem adhuc in quaero sermonis. Potest quippe evenire, ut aliquis in Babylone sit, sed cum in extremis ejus finibus immoretur, quodammodo extra Babylonem esse videatur. Aliud autem est in medietate Babylonis consistere, ut ex omni parte aequale sit spatium, et ita in umbilico ejus, quasi in medio cordis animalis habitet. Sicuti enim animalis medietas cor est, et in Evangelio secundum Lucam, cor terrae medietas terrae nominatur: sic mihi videtur, et in Ezechiele dictum, in cor maris posita Tyrus , et nunc peccatores de medio Babylonis, hoc est de corde ejus fugere debere. Fugite ergo de medio Babylonis, ut medietatem Babylonis deserentes, in finibus ejus incipiatis esse, non in medio. Quod si cui videtur obscurum, sic fiet manifestius: quia qui valde demersus est in vitiis, hic medius
Abbreviated transcription (Latin):
derit. ut nc̃ babilonẽ que grauib ꝓpͥe malicie
ẽ confossa uulnerib. tc̃ ad retributionẽ ds ipse
festinat. Simile quiddã huic rei si requiras in¬
uenies etiã de ierłm que ei actidert̃ post ꝓpħas.
ob id qđ insidiata sit xͦ. Sic finita ẽ pͥmi capi¬
tuli continentia. Uideamꝰ & cetera. Calix
aureus babilon in manu di. inhebrians omnẽ¬
gentes. Et subito cecidit babylon: et contrita e̾. sabu¬
godonosor uolens deciꝑe homines ꝑ calicẽ babi¬
lonis dolosũ. ñ miscuit inuase fictili quã pa¬
rabat potionẽ. s neq in paululũ meliori ferra
uase uel stagneo. & quod ista p̾cellit argentes
uerũ eligens uas aureũ in eo pocłm tẽꝑauit.
ut qͥs uidens decotẽ auri. dũ radiantis metalli
pulchritudine delectat᷑. & totuis heret ocłis in¬
calicẽ bibat. nesciens calicẽ nabugodonosor.
ntelliges aũ calicẽ aureũ inp̾senti nominatũ si

Expanded text:
derit, ut nunc Babylonem quae gravibus propriae malitiae derit, ut nunc Babylonem quae gravibus propriae malitiae est confossa vulneribus, tunc ad retributionem Deus ipse festinat. Simile quiddam huic si requiris, invenies et de Jerusalem, quae ei acciderunt post prophetas, ob id, quia insidiata sit Christo. Sic finita est primi capituli continentia. Videamus et caetera: Calix aureus Babylon in manu Dei Al. Domgentes, et subito cecidit Babylon, et contrita est. Nabuchodonosor volens decipere homines, per calicem Babylonis dolosum, non miscuit in vase fictili, quod parabat potari, sed neque in paulo meliore, et aereo vase, vel stanneo, et quod ista praecellit argenteo: verum eligens vas aureum, in eo poculum temperavit, ut quis videns decorem auri, dum radiantis metalli pulchritudine delectatur, et totus oculis  accipiens calicem bibat, nesciens calicem Nabuchodonosor. Intelliges autem calicem aureum in praesenti nominatum, si
Abbreviated transcription (Latin):
obscuti in loco manifesto int̾ponere. qđ mͥ uide¬
tur latere si taceã. Ueruntam̃ audendũ ẽ. saltẽ
pauca ꝑstringere. Quando st̃ uulnera facilia
tit discipłm. ut ꝑ cũ languentẽ medicetur. Neq
enĩ magna st̃ uulnera. Euenit quoq aliquociens
ut sectionis ferri indigeat qͥ sanat᷑. attam̃ ñ ipse
medicꝰ ꝑgit ad curã. s dirigens unũ ex discipis
qui curare ualeat. eo utitur ut ministro. Quan¬
do uͦ insanabiles plage sunt. & in emortua car¬
ne alta putredo contabuit. & in tantũ mala
ualitudo ẽ. ut ñ serin uł discipłi qui iam ꝓpe
cũ ꝑ scientiã artis accessit. s ipsiꝰ manib magisti
inchigeat. tẽ ipse magnꝰ medicus p̾cinctus lũbos
ad sẽtionẽ tet̾rimi uulneris concitatur. Simlit̾
itaq quando minora peccatasn restitut ds ipse
peccantib. s aliis utit᷑ mnistris. Quando uͦ ꝑ
merita sua ingens hominẽ egritudo comp̃hen¬

Expanded text:
obscuri in loco manifesto interponere, quod mihi videobscuri in loco manifesto interponere, quod mihi videtur latere si taceam. Verumtamen audendum est saltem pauca perstringere. Quando sunt vulnera facilia, tit discipulum, et per eum languentem medicatur, neque enim magna sunt vulnera. Evenit quoque aliquoties, ut sectionis et ferri indigeat qui sanatur, attamen non ipse medicus pergit ad eum, sed eligens unum ex discipulis, qui curare valeat, eo utitur ministro: quando vero insanabiles plagae sunt, et in emortua carne alta putredo contabuit, et in tantum mala valitudo est, ut non servi, vel discipuli, qui jam prope eum per scientiam artis accesserunt, sed ipsius magistri manibus indigeat, tunc ipse manibus medicus praecinctus lumbos ad sectionem teterrimi vulneris concitatur. Similiter itaque quando sunt minora peccata, non restituit Deus ipse peccantibus, sed aliis utitur ministris: quando vero per merita sua, ingens hominem aegritudo comprehen
Abbreviated transcription (Latin):
cinora eoꝵ & in flagellis inqͥtates eoꝵ. miscdiã
autẽ meã ñ disꝑgã ab eis. Ista considerans. ui¬
de qͦmͦ necdũ pena dignꝰ sit qui usq in p̾sens
tẽpus cõmittit scelera nec punitur. Uisitatio
qͥppe cłi. ꝑ uisitati torm̃ta monstratur. Qaũ
peccans corripit᷑. nescio quid ei occurrat ex pe
as. s ipse recribuet qđ meret᷑. Uolo quiddam
dicere in additam̃to ꝓ nominis in eo qđ stri
buet ei. Non omnib deus ipse restituit que
merent᷑. S sc̃ quidã quib ꝑ alios restituit. siue
puniens eos. siue medicans ꝑ dolorẽ ut in psal¬
mis continetur. misit in eos furotẽ ire sue. fu
nẽ eoꝵ ministris usus ẽ angłis pessimis. Et aliiᷤ
forsitan ñ ꝑ malos angłos reddit. s ꝑ bonos. ut
eis qui ꝓ sceletib pumunt᷑. Multaq ꝑ istiusmo
di similia si scͥpturas sciteris inuemes. Est aut̃
quando ministroꝵ officio refutato retributionẽ
ds ipse restituit. sic̃ nc̃ babiloni. Timeo qͥddã

Expanded text:
cinora eorum, et in flagellis iniquitates eorum: misericordiam autem meam non dispergam ab eis . » Ista considerans vide quomodo necdum poena dignus sit, qui usque in praesens tempus committit scelera, nec punitur. Visitatio quippe Dei per visitati tormenta monstratur. Qui autem peccans corripitur, nescio quid ei excurrat ex poeDeus, sed ipse retribuet quod meretur. Volo quiddam dicere in additamento pronominis in eo quod scr retribuet ei. » Non omnibus Deus retribuet quae merentur, sed sunt quidam quibus per alios restituit, sive puniens eos, seu medicans per dolorem, ut in Psalmis continetur: « Misit in eos furorem irae suae, fnem eorum ministris usus est angelis pessimis, et aliis forsitan non per malos angelos reddit, sed per bonos, ut in eis, qui per sceleribu puniuntur. Multaque istiudi, si Scripturas scruteris, invenies. Est autem quando, ministrorum officio refutato, retributionem Deus ipse restituit, ut nunc Babyloni. Timeo quiddam
Abbreviated transcription (Latin):
do angłis p̃cipiat ds̃. ut ad languotẽ anime
tue medicaminũ emplastra conficiant. si qͦmͦ
possit ab egrotatione sanari. & respondeant an¬
głi curauimus istam babilonẽ. ostendentes a
passionib confusã animã tuã. & ñ ẽ sanata. Non
scientiã artis sue. neq tesme uim cͥminantur. s
te qui p̃ceptis eoꝵ obsequi noluisti. dicentes cu¬
tauimꝰ babilonẽ. & ñ ẽ sanata. relinquamꝰ eã.
Stetert̃ medici. sub magno medico do. angłi
uolentes curare imbecillitates nr̃as. uolentes
animã liberare de uicus. Nonne ipsi repelli-¬

Expanded text:
do angelis praecipiat Deus, ut ad languorem animae tuae medicaminum emplastra conficiant, si quomodo possis ab aegrotatione sanari. Et respondeant angeli: Curavimus istam Babylonem, ostendentes a passionibus confusam animam suam, et non est sanata. Non scientiam artis suae, neque resinae vim criminantur, sed te qui praeceptis eorum obsequi noluisti, dicentes: Curavimus Babylonem, et non est sanata; relinquamus eam. » Steterunt medici sub magno medico angeli Dei, volentes curare imbecillitates nostras, volentes animam liberare divinitus, sed nos ipsi repellim
Abbreviated transcription (Latin):
tisse me memini. id qdđ in duodecim ꝓpħis sc̃¬
ptũ ẽ. & ñ uisitabo suꝑ filias ur̃as quando for¬
ncantur. & suꝑ nurꝰ ur̃as quando adulterañ.
Non gͦ ut qͥdã existimant ds peccatores punit iratꝰ
s sic expedit loqui. Magna ira ẽ: ad̾o torm̃ta ñ ꝑ¬
peti. Qui enĩ punt᷑. etiã si ab ea que uocatur di ira
cotripit᷑ ad hoc punit᷑ ut em̃det᷑. Dñe ait daino
ne in ira tua aiguas me. neq in furore tuo cor¬
ripias me.S etiã si arguas. argue nos in iudi¬
cio. & ñ in furore. dixit ietemias. Inuenies
aut̃ etiã ex ꝓmissione dĩ in qͦsdã correptionẽ

Expanded text:
xisse me memini, id quod in duodecim prophetis scrxisse me memini, id quod in duodecim prophetis scriptum est: « Et non visitabo super filias vestras quando fornicantur, et super nurus vestras quando adulterant. » Non ergo, ut quidam aestimant, Deus peccatores punit iratus, sed si sic expedit loqui, magna ira est, a Deo tormenta non perpeti. Qui enim punitur, etiamsi ab ea quae vocatur Dei ira corripitur, ad hoc punitur, ut emendetur. « Domine, ait David, ne in ira tua arguas me, neque in furore tuo corripias me . » Sed etiam si arguis, argue nos in judicio, et non in furore. Dixit Jeremias: Invenies autem etiam et repromissionem Dei, in quosdam corruptionem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓicit᷑ s abicitur. Qd uͦ foris ẽ penitꝰ a salute &
beatitudine alienũ: hoc ꝓicit᷑. Qł qͥdẽ & in a¬
lio loco declarat scͥptura diuina dictns. Duces
ppłi mei ꝓicient᷑ ex domo deliciarũ suarũ: ꝓpt̃ pes¬
simas uoluntates suas. Cleri enĩ eoꝵ ñ ꝑderunt
cis. S & tu ipse poteris congregare sicubi in sẽ¬
pturis ꝓiettionis & ab iectionis nom̃ inueneris:
ut ex cõparatione u̾boꝵ magis possis confidens
ferre sententiã. qͥa dispensatio ꝓuidentie etiã¬
si ñ magnoꝑe curauit ut disertitudinẽ que in
greco sermone laudatur grete int̾pretando seque¬
tet᷑. curauit tam̃ ea que significantia st̃ exibere.
& differentiã eoꝵ explanare dilucide his qui scri¬
pturas diligentissime ꝑscrutant᷑. Ne ꝓiciami¬
ni in inquitatẽ babilonis. qͥa tẽpus uindicte
ri. ꝓpt̾ eiꝰ qui ea patit᷑ ultionẽ. Quando enĩqͥs
ñ uindicat᷑. relinquit᷑ impunitꝰ. fr̃equent̃ di¬

Expanded text:
citur, sed abjicitur. Quod vero foris est a salute, et beatitudine alienum, hoc projicitur. Quod et in alio loco declarat Scriptura divina dicens: Duces populi mei projicientur ex domo deliciarum suarum, propter pessimas voluntates suas. Cleri enim eorum non proderunt eis . Sed et tu ipse poteris congregare, sicubi in Scripturis projectionis, et abjectionis nomen inveneris, ut ex comparatione verborum, magis possis confidens ferre sententiam. Quia dispensatio providentiae, etiamsi non magnopere curavit, ut disertitudinem, quae in Graeco sermone laudatur, Graece interpretando sequeretur: curavit tamen ea quae significantia sunt exhibere, et differentiam eorum explanare dilucide his qui Scripturas diligentissime perscrutantur. Ne projiciamini in iniquitatem Babylonis, quia tempus vindictae ri, propter ejus qui ea patitur ultionem: quando enim quis non vindicatur, relinquitur impunitus. Exsequenter di
Abbreviated transcription (Latin):
& in manu dñi posita fuerit. tc̃ efficietur t̾ra
nu dm̃ continet᷑. s ultionis tantũ tẽpore cũ ceꝑit
ei dñs restituere qͦd meret᷑. tc̃ in manu eiꝰ fiet in ebri¬
anᷤ omnẽ t̾rã. Iste calix aureus babylon in ebriauit
le scies. si ꝯsid̾auersᷤ õs hoĩes ebrioᷤ. In ebriam᷑ ira in ebri¬
am̃ tͥsticia. in ebriam᷑ et m̃te. excellimꝰ amore concripisẽ¬
tiis & uanagła. Quanta pocła tẽꝑauerit. qͦt ebri¬

Expanded text:
uerit, tunc efficitur terra, nu Domini continetur, sed ultionis tantum tempore cum coeperit ei Dominus restituere quod meretur, tunc in manu ejus fiet inebrians omnem terram iste calix aureus Babylon inebriabit. le scies, si consideraveris omnes homines ebrios. Inebriamur ira, inebriamur tristitia, inebriamur mente, excedimus amore, concupiscentiis et vana gloria. Quanta pocula temperaverit, quot inebri
Abbreviated transcription (Latin):
sticia babilonis fugerit & ñ egerit penitentiã
tc̃ consequens ẽ ut ꝓiciat᷑. Obserua ui scͥpturã qͦmͦ
licet ex hebrea lingua in grecũ sit translata ser¬
monẽ. nichilominꝰ quantũ recipere potest dif¬
ferentias uerboꝵ significant̃ exp̾̃sserit. Dicit qͥppe¬
et in alio loco. Clegi abiectꝰ ẽẽ in domo dñi: et ñ ait

Expanded text:
a Babylonis, et non egerit poenitentiam, tunc consequens est, ut projiciatur. Observa vero Scripturam quomodo, licet ex Hebraea lingua in Graecum sit translata, sermonem nihilominus, quantum recipere potest differentias verborum, significanter expresserit. Dicit quippe in alio loco: « Elegi abjectus esse in dom
Abbreviated transcription (Latin):
poetarũ qͥ putant᷑ apud nos disertissum calicẽ
rit idolatrie. & uenenũ turpiloquii. uenenũ eoꝵ
que anmas hominũ interimunt dogmatũ. ue¬
nenũ falsi nominis scientie. S m̃s iħe econtia
fecit. Sciens em̃ aureũ calicẽ tabuli. & p̃cauens
ne aliqͥs ad suã fidẽ ueniens. suspicaret᷑ etiã ÷ͥ
talẽ ẽẽ calicẽ qualẽ reliquerat. & ꝑ sumlitudinẽ
materie formidaret ectorẽ. ideo curauit ut ha¬
beremꝰ thesaurũ istũ in uasis fictilib. Sepe uidi ca¬
licẽ aureũ in pulcro sermonis ornatu. & dogina¬
tũ uenena considerans dep̃hendi calicẽ babilonis
Calix aureus babilon in manudi. Non semꝑ ca¬

Expanded text:
poetarum, qui putantur apud suos disertissimi, calicerit idololatriae, et venenum turpiloquii: venenum eorum quae animam hominis interimunt dogmatum, venenum falsi nominis scientiae, sed meus Jesus econtra fecit. Sciens enim aureum calicem diaboli, et praecavens ne aliquis ad fidem suam veniens, suspicaretur etiam Christi talem esse calicem, qualem reliquerit, et per similitudinem materiae formidaret errorem: ideo curavit, ut haberemus thesaurum istum in vasis fictilibus. Saepe vidi aureum calicem in pulchro sermonis ornatu, et dogmatum venena considerans, deprehendi calicem Babylonis. « Calix aureus Babylon in manu Dom
Abbreviated transcription (Latin):
iccireo consiliũ dat his qͥ post̾ tͣnsingrationis
in ierłm & testimonii babete resinã ad emplastra fa¬
cienda. ut assumant medicamina. & quanto ua¬
lent studio santati restitirant babilonẽ. Hoc ex¬
ꝑiam᷑ & nos facere. dep̃cantes dm̃ ut nobis det
resinã tationabilẽ. & de rationabili resina disca¬
mus. ẽ malagina imponete. & oleũ & alligat᷑as
& imponentes colligemꝰ uulnera babibonis. imi¬
tantes samaritẽ. ut sanet᷑ misera ciuitas. & cura¬
ta desinat ẽẽ qđ fuerat. Istud ẽ qđ ait. accipi¬
te resinã corruptionis eiꝰ. si qͦmͦ sanabit᷑. Ubi
st̃ heretici. uͥ st̃ qͥ nat᷑as quasdã introducentes
assert̃ eẽ materiã desꝑabilẽ que penitꝰ ñ recipiat
salutẽ: Si ẽ nat᷑a que ꝑeat. que alia talis erit ut
babilon: At tam̃ neq istã despicit ds. Prece¬
pit enĩ medicis ut accipiant resinã suꝑ babilo¬
runt resinã ad correptionẽ eiꝰ. audientes posse fi¬

Expanded text:
idcircoidcircoin Hierusalem, et testimonii habere resinam ad emplastra facienda, ut assumant medicamina, et quanto valent studio sanitati restituant Babylonem. Hoc experiamur et nos facere, deprecantes Deum, ut nobis det resinam rationalem, et de rationali resina discamus ei malagma imponere, et oleum, et alligaturam, et imponentes colligemus vulnera Babylonis, imitantes Samariten, ut sanetur misera civitas, et curata desinat esse quod fuerat. Istud est quod ait: Accipe resinam correptionis ejus, si quomodo sanabitur. Ubi sunt haeretici, ubi sunt, qui naturas quasdam introducentes, asserunt esse materiam desperabilem, quae penitus non recipiat salutem? Si est natura quae pereat, quae alia talis erit ut Babylon? attamen neque istam despicit Deus. Praecepit enim medicis, ut accipiant resinam super Babylorunt resinam ad correptionem ejus, audientes posse fi
Abbreviated transcription (Latin):
lonẽ quoq in consũmatione scłi casurã ẽẽ & subi¬
to conterendã. Et hec quidẽ de consũmatione
dicta sint. Si uͦ ueneris ad aduentũ dm̃ mei iħu
eoꝵ eximeret iugo. intelliges qͥa in tẽpore passi¬
onis ciꝰ babilon extimplo corruit & contri.¬
ta ẽ. Unusquisq nr̃m consideret seipsũ. & aĩad¬
uertat babilonẽ in suo peccato corruisse. Si
autẽ & in alicinꝰ corde ñ cecidit ciuitas confu¬
sionis. huic necdũ xp̃c aduenit. Ueniente qͥppe
eo babilon tuere consueuit. ꝓpt̾ hoc ad oratio¬
nũ p̾sidia confugientes petite ut ueniat ife in
corda ur̃a & conterat babilonẽ & faciat ruere
omnẽ maliciã eiꝰ. ut reedificet ꝓ his que sub¬
uersa st̃. & ꝓ babilone que fuerat ante constru¬
tionis eiꝰ. si qͦ mͦ sanabit᷑. Plangite ait babilo¬
nẽ. Deinde quia omnis amma reciꝑe potest
salutem. & neq una apud dm̃ ẽ insanabilis.

Expanded text:
lonem quoque in consummatione saeculi casuram esse, et subilonem quoque in consummatione saeculi casuram esse, et subito conterendam, et haec quidem de consummatione dicta sunt. Si vero veneris ad adventum Domini mei Jerroris eximeret jugo, intelliges quia in tempore passionis ejus Babylon extemplo corruit et contrita est. Unusquisque nostrum consideret seipsum, et animadvertat Babylonem in suo pectore corruisse. Si autem et in alicujus corde non cecidit civitas confusionis, huic Christus necdum advenit. Veniente quippe eo, Babylon ruere consuevit. Propter hoc ad orationum praesidia confugientes, petite ut veniat Jesus in corda vestra, et conterat Babylonem, et faciat ruere omnem malitiam ejus, 768 et reaedificet pro his, quae subversa sunt, et pro Babylone, quae fuerat ante construtionis ejus, si quomodo sanabitur. Plangite, ait, Babylonem. Deinde quia omnis anima recipere potest salutem, et neque una apud Deum est insanabilis,
Abbreviated transcription (Latin):
lice aureo biberint babilonis. quomͦ moue¬
litata m̃te & fiuctuante cogitatu nichil
firme teneant. s semꝑ in turbationũ motib
agant᷑ incertis. Quã ob rẽ scͥpt᷑a duina de istius
modi hominib in alio loco ita ait. ꝓpterea cõ¬
moti sunt sic̃ ebriꝰ. Int̾ponamꝰ aliquid imsterii.
qͥd de peccatore dicatur cam. qđ egressus a fa¬
cie di habitauit in t̾ra naid contra eden. Naio
in greca lingua int̾pretat᷑ cõmotio. Qui emĩ de¬
relinquit dm̃. qͥ deserit sensũ de eo iugit᷑ cogitan¬
di. iste in t̾ra naid & hodie qͦq habitat id est in
turbatione mali cordis. & in mentis cõmotione
consistit. Bibert̃ gentes. ꝓpterea cõmote sunt
gentes. & subito cecidit babilon & contrita ẽ. Quan
& uendebant. plantabant & edificabant donec
undatio. similit̃ aũ & in dieb loch: sic & consũ¬
matio mundi ñ ꝑ partes fiet s repente. huic
subito difꝑnt. & iuxta hanc similitudinẽ babi¬

Expanded text:
lice aureo biberint Babylonis, quomodo movelice aureo biberint Babylonis, quomodo movelitante mente et fluctuante cogitatu nihil firme teneant, sed perturbationibus semper agantur incerti. Quamobrem Scriptura divina de istius modi hominibus in alio loco ita ait: Propterea commoti sunt. Interponamus aliquid mysterii, quid de peccatore dicatur Cain. Cum egressus est a facie Dei, habitavit in terra Naid, contra Edem . Naid in Graeca lingua interpretatur commotio. Qui enim derelinquit Deum, qui deserit sensum de eo jugiter cogitandi, iste in terra Naid hodieque habitat, id est, in tribulatione mali cordis, et mentis commotione consistit. Biberunt gentes, propterea commotae sunt, et subito cecidit Babylon, et contrita est . Quando et vendebant, plantabant, et aedificabant, donecundatio: similiter autem, et in diebus Loth, sic et consummatio mundi non per partes fiet, sed repente. Huic subito disperiit: et juxta hanc similitudinem Baby
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rã. Aĩadũte omnẽ t̾rã plenã ẽẽ peccatis
& ñ queres quomͦ babilon omnẽ t̾rã mebria¬
uerit. S si forte uideris iustũ ebriũ ñ ẽẽ de
calice peccatoꝵ. noli putare scͥpt᷑am eẽ m̃titam.
que dixerit in ebrians omnẽ t̾rã. cũ iste ñ ine¬
brietur a babilone. & tam̃ consistat in t̾ra. Au
tionẽ in celis habet. Et ꝓpt̾ hoc ñ conuenit ul¬
terius nisto dici. t̾ra es & in t̾rã ibis. s si necesse
ẽ audent̃ loqui. dicit iusto ds adhuc consisten¬
ti suꝑ t̾rã. celũ es & in celũ ibis. portat enĩ ima¬
ginẽ celestis. Igitur ut condudã. calix aureus
inebriat omnẽ t̾rã id ẽ om̃s ab eo inebriam̃
istũ qͥ in usu ẽ uini liquorẽ. s suꝑ sitim &
suꝑ m̃surã biberint uidemus ebru corpꝰ mo¬
tũ. uacillantes pedes. capud m̃bra p̃grauans¬
ac timpora p̃grauatũ. os dissolutũ. linguã
significantẽ sermones ebri. & errantib la¬
bus u̾ba p̃cisa. similit̾ ẽ uidere eos qui de ca¬

Expanded text:
peccatis, et non quaeres quomodo Babylon omnem terram inebriaverit. Sed si forte videris justum, ebrium non esse de calice peccatorum, noli putare Scripturam esse mentitam, quae dixerit: inebrians omnem terram, cum iste non inebrietur a Babylone, et tamen consistat in terra. Autionem in coelis habet. Et propter hoc non convenit ulterius justo dici: Terra es, et in terram ibis . Sed si necesse est audenter loqui, dicit justo Deus adhuc consistenti super terram: Coelum es, et in coelum ibis. Portat enim imaginem coelestis. Igitur ut concludam, calix aureus inebriat omnem terram, id est, omnes ab eo inebriamuristum, qui in usu est, vini liquorem, si super sitim, et super mensuram biberint, videmus ebrii corporis motum, vacillantes pedes, caput ac tempora 767 praegravata, os dissolutum, linguam significantem sermones ebrii, et haerentibus labiis verba praecisa: similiter est videre eos, qui de ca
Abbreviated transcription (Latin):
consistit. eodẽ mͦ etiã anima scłm
statũ suũ in cor mincupatiuo t̾̃re
loco ẽ. Qđ dico sic fiet manife¬
stius. Corpꝰ nr̃m aut in egipto
ẽ aut in babilone. aut
in palestina. aut in siria. aut certe u̾cũq simili.¬
Similit̾ & anima in aliqͦ eiꝰdẽ cũ terra nominis loco
ẽ. Aua in babilone. alia in egipto. alia in amia
do turbatur. quando pace deserta bella sustinet
passionũ. quando tumultꝰ malitie circa eam
fremit. Tunc ut diximꝰ. in babilone ẽ. Et ad
istã animã ꝓpħalis sermo dirigit᷑ dicens. fugi¬
te de medio babilonis. & resaluate unꝰqͥsq ani-¬
mã suã. Donec enĩ quis in babilone ẽ. saluari
ñ potest. Qui etiã si recordatus ibi fuerit iecłm
ingemiscit & dicit. Quomͦ cantabimꝰ canticũ
am̃. in t̾ra aliena: Et quia impossibile ẽ in
babilone constitutũ do organis canere. ocio¬

Expanded text:
istit, eodem modo etiam anima secundum statum suum in aliquo nuncupativae terrae loco est. Quod dico sic fiet manifestius: corpus nostrum aut in Aegypto est, aut in Babylone, aut in Palaestina, aut in Syria, aut certe ubicunque. Similiter et anima in aliquo ejusdem cum terra nominis loco est, alia in Babylone, alia in Aegypto, alia in Ammando turbatur, quando pace deserta bella sustinet passionum, quando tumultus malitiae circa eam fremit: tunc, ut diximus, in Babylone est, et ad istam animam prophetalis sermo dirigitur, dicens: Fugite de medio Babylonis, et resalvate unusquisque animam suam. Donec enim quis in Babylone est, salvari non potest. Quod etsi recordatus ibi fuerit Jerusalem, ingemiscit et dicit: Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena ? Et quia impossibile est in Babylone constitutos Deo organis canere, otio
Abbreviated transcription (Latin):
dio eiꝰ suspendimꝰ organa nr̃a. Suspensa st̃ orga¬
na nr̃a quã diu in babilone sumꝰ. in salicibꝰ flumi¬
nũ babilonis. Si autẽ uenerimꝰ in terłm. in lo¬
cũ uisionis & pacis. organa que ante ociosa pen¬
debant tẽ assumuntur in manib tt̃ iugit psal¬
limꝰ. tc̃ continuanter eitharitamꝰ. & ñ ẽ tempꝰ quan¬
dͥo ñ laudemꝰ dñm ꝑ orgaua que habemꝰ in
manib. Igitur ut dicere ceꝑamꝰ. semꝑ anima
in aliqͥ mincupatiuo t̃re loco ẽ. Et sic̃ peccatores
in babilone sic econtrario nisti in uidea st̃. Ue¬
runtam̃ iuxta qualitatẽ inte & fid̾i. etiã in ipsa
iudea locis int̃ se uariis separant᷑. Si enĩ in
dan sit qͥs. que extieme partes iudee sunt siue
in suꝑiorib paululũ meliorib q locis quã dan

Expanded text:
pendimus organa nostra . » Suspensa sunt organa nostra quandiu in Babylone sumus, in salicibus fluminum Babylonis. Si autem invenerimus Jerusalem, locum visionis et pacis, organa quae ante otiosa pendebant, tunc assumuntur in manibus, tunc jugiter psallimus, tunc continuatim citharizamus, et non est tempus quan760 non laudemus Deum per organa, quae habemus in manibus. Igitur ut dicere coeperamus, semper anima in aliquo nuncupativo terrae loco est: et sicut peccatores in Babylone, sic econtrario justi in Judaea. Verumtamen juxta qualitatem vitae et fidei, et in ipsa Judaea locis inter se variis separantur. Sive enim in Dan est, quae extremae Judaeae partes sunt, sive in superioribus pau
Abbreviated transcription (Latin):
dũ usq ad sũmũ peccatoꝵ culm̃ ascendens. in
egipto & in partib egipti cõmorat᷑. Et sicuti
qui in iudea st̃ ñ equalia cuncti possident lo¬
ca. alius quippe in ierłm ẽ. & alius in dan
alius in neptalim. aliꝰ in finib gad. sic in egipto
om̃s qui st̃ ñ equales egipti partes incolunt.
alius in tafmm. aliꝰ in m̃phi. aliꝰ in siene. aliꝰ in
bubasti habitat. qͦ loca ꝓpba hiedechiel plena my ste¬
riis uoce testat᷑. nomina quoq partiũ egipti ex¬
ponens. De quib siquis lector fuerit sp̃ualis.
diudicans oĩa. & ipse a nullo duudicatꝰ. ñ so¬
lũ maiores regiones allegorrtabit ueluti iudea
in egipto legens diospolim. bubaston. tatuim. m̃¬
phim somnẽ. ꝓ intallectu retũ figurabit. Quis
sapiens & intelliget ista: Aut quis intelligens
e cognoscet ca: suis saltim in interiori sensu con¬
stitutꝰ agnoscere poterit ueritatẽ. quã sci sp̃s ha

Expanded text:
 peccatorum culmen ascendens, in Aegypto et in partibus Aegypti commoratur. Et sicut qui in Judaea sunt non aequalia cuncti possident loca, alius quippe in Jerusalem est, alius in Dan, alius in Nephthalim, alius in finibus Gad: sic cum in Aegypto omnes sint, non aequales Aegypti partes incolunt, alius in Taphni, alius in Memphi, alius in Syene, alius in Bubasti habitat: quae loca propheta Ezechiel plena mysteriis voce testatur, nomina quoque partium Aegypti exponens. De quibus si quis lector fuerit spiritalis dijudicans omnia, et ipse a nullo dijudicatus, non solum majores regiones allegorizabit, veluti Judaeam in Aegypto legens Diospolim, Bubastim, Taphnim, Memphim, Syenem, pro intellectu rerum figurabit. Quis 761 sapiens et intelligit ista? aut quis intelligens et cognoscit ea? Quis saltem in tenuiori sensu constitutus cognoscere poterit voluntatem quam Spiritus sa
Abbreviated transcription (Latin):
di sunt: paulus scdm moysi formã foras exieis
ad ppłm loquit᷑. S uideamꝰ & aliud capitulũ
in quo refert᷑ qđ septuaginta uiros elegetit
moyses ex seniorib ppłi & habuerit eos ante
taberuacłm testimonui. & de sp̃u moysi acci¬

Expanded text:
s exiens, ad populum loquitur. Sed videamus et aliud capitulum, in quo refertur quod septuaginta elegerit viros Moyses ex senioribus Israel, et habuerit eos ante tabernaculum testimonii et de Spiritu Moysi acci
Abbreviated transcription (Latin):
figurã mystici huiꝰ sermonis adũte. quasi mo¬
ises & sp̃c qͥ erat in moyse clarissimi cuiꝰdam
lucernas accenderit ds. ad quas ita pͥncipalis
illiꝰ luminis splendor aduenerit. ut origo
ipsa luminis nichil damni ex cõmercio di¬
riuationis acceꝑit. Et hoc mͦ pie intelligit᷑
qd scͥptũ ẽ. qͥa abstulerit dñs de sp̃u moysi¬

Expanded text:
figuram mystici hujus sermonis adverte: quasi Moyses et Spiritus qui erat in Moyse clarissimi cujusdam lucernas accenderit Deus; ad quas ita principalis illius luminis splendor advenerit, ut origo ipsius luminis nihil damni ex commercio derivationis acceperit. Et hoc modo pie intelligitur quod scriptum est, quia abstulit Dominus de Sp
Abbreviated transcription (Latin):
templũ dño construxisse. aut rursũ in sp̃u
scõ demonib tẽpla fecisse. aut impus muli¬
erib flexisse latera sua: Etiã ille ꝓpħa qͥ in
t̾cio regnoꝵ libro in bethel mittebat᷑ a dño.

Expanded text:
templum Domino construxisse; aut rursus in sancto templum Domino construxisse; aut rursus in sancto Spiritu daemonibus templa fecisse, aut impiis mulieribus flexisse latera sua. Etiam ille propheta, qui in tertio regnorum libro in Bethel mittebatur a Domino,
Abbreviated transcription (Latin):
ipso. qͥa peccauit in eo qđ dixit. Audite me in¬
creduli. Nunqͥd de petta ista ꝓducimꝰ uobis
aquas: In his enĩ dictis ñ scĩficauit dñm in
dã fragilitatis respondit dicens. Nunqͥo pote¬
rimꝰ uobis de petra hac educere aquã: Nagͦ
ẽ qd̃ hec cũ loqueret᷑ ñ de sp̃u scõ locutꝰ sit.
s de sp̃u peccati. Qd̃ si scͥpture testimonio
tantꝰ ꝓpħa moyses ostendit᷑ aliquando habu¬
isse sp̃m di. aliquando uͦ ñ habuisse. peccati
scilicet tẽpore. certũ ẽ qͥa de reliqͥs ꝓpħis simi¬
lis forma tenenda sit. Qd autẽ & de dauid
dicã. qͥ ꝓ spũ sc̃o tanquã qͥ a se possit aufer¬
ri. orat ne auferat᷑. & dicit. ne ꝓicias me a
facie tua. & sp̃m scm tuũ ne auferas a me:
In sequentib uͦ tanquã ꝓ culpa ablatũ a se mu¬
nus reposcit & dicit. Redde mͥ leticiã saluta¬
ris tui. & sp̃u pͥncipali confirma me. Qͥo uͦ
etiã de salomone cõmemorẽ. quẽ utiq nemo
dicit aut sine sp̃u sco iudicasse iudicia. uł

Expanded text:
udite me, increduli: Nunquid de petra ista producimus vobis aquam? In his enim dictis non sanctificavit Dominum in sdam fragilitate respondit dicens: Nunquid poterimus vobis de petra hac educere aquam? Quia ergo est quod haec cum loqueretur, non de Spiritu sancto locutus sit, sed de spiritu peccati. Quod si Scripturae testimonio tantus propheta Moyses ostenditur aliquando habuisse Spiritum Dei, aliquando vero non habuisse, peccati scilicet tempore, certum est quia et de reliquis prophetis similis forma tenenda sit. Quid autem de David dicam, qui Spiritu sancto tanquam possit auferri, orat ne auferatur et dicit: Ne projicias me a facie tua, et spiritum tuum ne auferas a me . In sequentibus vero tanquam pro culpa ablatum a se munus reposcit et dicit: Redde mihi laetitiam salutaris tui: et spiritu principali confirma me . Quid vero etiam de Salomone commemorem, quem nemo utique dicet, aut sine Spiritu sancto judicasse judicia; vel
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ lepͣ peccati. quanta intelligentie caligo.
quanta obseruantie feditas. quanta turpitu¬
do conspectus. Ueruntam̃ hec lepra ñ ꝑpe¬
tuo ꝑmanet. s uͥ septimana cõpleri ceꝑit mun¬
di. reuocabitur ad castra. In fine enĩ mundi
cũ plenitudo gentiũ introierit. tc̃ etiã omĩs
isrł saluabitur. Et tc̃ ẽ cũ cessabit lepͣ de fa¬
cie marie. recipiet enĩ decꝰ fider. & splendo¬
rẽ .xͥ agnitionis accipiet. & restituet᷑ uultꝰ cius.
cũ fiet ut̃q unus gret & unꝰ pastor. In qͦ uere

Expanded text:
est lepra peccati, quanta intelligentiae caligo, est lepra peccati, quanta intelligentiae caligo, quanta observantiae foeditas, quanta turpitudo conspectus. Verumtamen haec lepra non perpetuo permanet, sed ubi septimana compleri coeperit mundi, revocabitur ad castra. In fine enim mundi cum plenitudo gentium introierit, tunc etiam omnis Israel salvabitur : et tunc est cum cessabit lepra de facie Mariae. Recipiet enim decus fidei, et splendorem Christi agnitionis accipiet, et restituetur vultus ejus, cum fiet uterque unus g