comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
diabolica: in libidinis flãmas exa¬
gitatus erupit. ueteriq se miscẽs
sodali: filium ex eadem ꝓgenuit.
quẽ uelut in latrocinio ꝓcreatũ:
latronem nominari precepit.
Et quia culpa plurib ignota:ne
in suspitionem hinc forte procede¬
ret. si a solita se presulis uisitatio¬
ne femina submoueret:cepit
ut antea domũ frequentare ponti¬
ficis: Sicq factum ut hominibus
culpa celata. totiusq tam iu¬
ri quam mulieris ardor in cor¬
de libidinis: conpunctum prius
contra peccatum. ad culpam¬
tandem retraxerit ep̃m. Qui
uelut oblitus quod planxerat.
iterauit crimen quod defleuerat.
at uͥ exortam de flagitio com¬
perit filiam: nomen eidem
mandat imponi uulpecul am
ut pote fraudib argute. ma¬
tris generatam. Dño denuo qͥ
beatum petrum respexerat:
hunc quoꝗꝑ nespiciente com¬
Punctus mente genebaudus
sanctum remegiũ petit ire lau¬
dunum. Quo cum debita uene¬
ratione suscepto: post quain

Expanded text:
diabolica in libidinis flammas exadiabolica in libidinis flammas exagitatus erupit, veterique se miscens sodali, filium ex eadem progenuit, quem velut in latrocinio procreatum, Latronem nominari praecepit. Et quia culpa pluribus ignota ne in suspicionem hinc forte procederet, si a solita se praesulis visitatione femina submoveret coepit, ut antea, domum frequentare pontificis. Sicque factum est ut hominibus culpa celata, tacitusque tam viri quam mulieris ardor, in corde, libidinis, compunctum prius contra peccatum, ad culpam retraxerit episcopum. Qui velut oblitus quod planxerat, iteravit crimen quod defleverat. At ubi exortam de flagitio comperit filiam, nomen eidem mandat imponi Vulpeculam, utpote fraudibus argutae matris generatam. Domino denuo, qui beatum Petrum respexerat hunc quoque respiciente , compunctus mente Genebaudus, sanctum Remigium petit ire ut eat Laudunum. Quo cum debita veneratione suscepto, postquam
Abbreviated transcription (Latin):
Dexigitur francoꝵꝙ potentes:
plurimas heato remigio pos¬
sessiones ꝑ diu̾sas contulere pro¬
uincias. ex quib ille tam rem̃sem:
quam reliquas ñ nullas fran
necnon earumdẽ partẽ: rerum
eccłie sc̃e marie lauduni clauati.
remẽsis partochie castri ubi nu¬
tritus fuerat tradidit ibiꝙ ge¬
nebaudum carne nobrlemantũ.
tamq sacris quam secularibꝰ liite¬
ris eruditum. qui telicta coniu¬
ge. scĩ remigii ceu tradit᷑ nepte:
religiosam subierat uitã ordina¬
uit ep̃m: comitatusꝙ laudunen¬
sis eidem castro subierat parochiã.
Qui genebaudus de ante acta ui¬
ta nimiũ gradusꝙ sublimitate
confidens: abuxore quam telique¬
rat incaute. quasi pro instruenda
ea: se crebrius uisitari ꝑmisit. Sed
ut diuina testantur eloquia: La
contigit ut freq̃ntes mulieris ui¬
sitationes: blandaq colloquia:du¬
rum ualidum contra libidinem
pectus emollirent ep̃i ⁊ quasi ru¬
pem delocoscĩtatis: ad cerum
transferrent luxurie. Qui suasione

Expanded text:
ex igitur, Francorumque potentes, plurimas B. Remigio possessiones per diversas contulere provincias, ex quibus ille, tam Remensem, quam reliquas nonnullas Francnecnon earumdem partem rerum, ecclesiae sanctae Mariae Lauduni clavati, Remensis parochiae castri, ubi nutritus fuerat, tradidit: ibique Genebaudum, carne nobilem virum, tamque sacris quam saecularibus litteris eruditum, qui relicta conjuge, sancti Remigii, ceu traditur, nepte religiosam subierat vitam, ordinavit episcopum, comitatusque Laudunensis eidem castro subjecit parochiam. Qui Genebaudus de ante acta vita nimium, gradusque sublimitate confidens, ab uxore quam reliquerat, incaute, quasi pro instruenda ea, se crebrius visitari permisit. Sed ut divina testantur eloquia: Lapcontigit, ut frequentes mulieris visitationes blandaque colloquia, durum validumque contra libidinem pectus emollirent episcopi, et quasi rupem de loco sanctitatis ad coenum transferrent luxuriae. Qui suasione
Abbreviated transcription (Latin):
sinodꝰ tunc ꝯg̾gata nõ fu̾at Alt̾catõ
det̾minari nõ potuit. Sinodꝰ autẽ cir¬
ca mediũ mensis nouembͥs habẽda
denũtiat᷑. Int̾im uͦ sedes remẽsis artol¬
do concedit᷑. hugo mosomi remorau
ꝑmittit᷑. heriueꝰ nepos herueiarchi¬
ep̃i habens munitionẽ ꝙͣ edificaue¬
rat cuta mat̾nam fluuiũ: uillas re¬
mensis episcopii circũꝙͣ sitas dep̾da¬
reb qͣs ĩuaserat eccłie. Contͣ cuiꝰ p̾do¬

Expanded text:
synodus tunc congregata non fuerat, altercatio synodus tunc congregata non fuerat, altercatio determinari non potuit. Synodus autem circaim vero sedes Remensis Artoldo conceditur, Hugo Mosomi remorari permittitur. Heriveus, nepos Herivei archiepiscopi, habens munitionem quam aedificaverat citra Matronam fluvium, villas Remensis episcopii circumquaque sitas depraedarebus quas invaserat ecclesiae. Contra cujus p
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃ireges cũ ex̃citib siuis t̾rã hugoni
ingdiunt᷑ ⁊ grauib acterunt dep̃¬
ꝑagrantes: loca queꝙ deuastant.
tinde remeantes ad sua quiꝙ reg̾di¬
unt᷑ Anno seq̃nti rex ludouicꝰ moso¬
mũ castrũ qd̾ hugo remis eiectꝰ re¬
tinebat obsedit. s nichil ꝓuotis ef¬
ficiens recedentib tandẽ pꝰ mẽsem
lothedaensib qui secũ erant ip̃e remos
reu̾tit᷑. quo adothonem regẽ ad celebnͣ¬
dum pascha ꝓfecto. Hugo pͥnceps a-
qͥbdam p̾sũptuose ꝑsuas remensẽ cũ
capturꝰ aggredit᷑ urbẽ. frustratoq ne¬
gotio resistentib regis ⁊ arthaldi ar¬
chiep̃i militib: octauo postꝙ̃ aduene¬
rant die illesi recedunt. Defuncto de¬
rordo ambianensiũ p̃sule: teo baldꝰ
qͥdam eccł̃ie. suessonice archidiaconꝰ
ordinat᷑ ab hugone ambianẽsi ep̃c.
res litis int̾ altaldũ ⁊ hugonẽ remẽ¬
sis eccłie p̃sules ab ep̃is audit᷑. ⁊ qͥa

Expanded text:
ipsi reges cum exercitibus suis terram Hugonis ipsi reges cum exercitibus suis terram Hugonis ingrediuntur, et gravibus atterunt deprperagrantes, loca quaeque devastant, et inde remeantes ad sua quique regrediuntur. Anno sequenti 947 rex Ludovicus Mosomum castrum, quod Hugo Remis ejectus retinebat, obsedit; sed nihil pro votis efficiens, recedentibus tandem post mensem Lothariensibus qui secum erant, ipse Remos revertitur. Quo ad Othonem regem ad celebrandum Pascha profecto, Hugo princeps a quibusdam praesumptuose pervasus, Remensem cum capturus, aggreditur urbem; frustratoque negotio, resistentibus regis et Artaldi episcopi militibus, octavo postquam advenerant die, illusi recedunt. Defuncto Deraldo Ambianensium praesule, Tetbaldus quidam, Ecclesiae Suessonicae archidiaconus ordinatur ab Hugone Ambianensis episcopus. res litis inter Aldum et Hugonem, Remensis Ecclesiae praesules, ab episcopis auditur; et quia
Abbreviated transcription (Latin):
locutꝰ est cũ quibdã pͥncipib qͥ iudebã¬
rorẽ et uddone quia nuitã ip̃iꝰ habebat
uxorẽ s ⁊ cũ hermanno uddonis fr̃e:
q̃siuit abeis qͥd sͥ foretagendũ. qͥ tale
ꝯsiliũ dederunt ei: ut egred̾etur cũ su¬
is ⁊ relinq̃ret urbem: qͥaid dispositũ a
regib erat ut oĩmodis expelleret᷑. ne-¬
ꝙ int̾uenire possent apud reges pro
ip̃o quĩ eruerent᷑ ei oculi siurbem ui
capi concigissz. Quo consilio ꝑcepto
ac suis intimato post t̾tiam obsidio¬
nis diẽ cũ pene cunctis. qͥ secũ tũcad¬
erant militib eg̾ssus÷. Sicq reges
cũ ep̃is ⁊ pͥncipib ing̃dientes urbẽ:
domnũ artoldũ p̾sulem: qui dudũ¬
fu̾at eiectꝰ. it̾um intronizari fecer̃t.
Quẽ rotb̃tus treuerensis archiep̃c.
⁊ frederitꝰ mogociacensis. accipiẽtes
utꝙ manu: eidẽ sedi restituert̃. dein¬
de relinq̃ntes getb̾gã reginamremis:

Expanded text:
locutus est cum quibusdam principibus qui videbanlocutus est cum quibusdam principibus qui videbanrorem, et Uddone, qui amitam ipsius habebat uxorem, sed et cum Hermanno Uddonis fratre; quaesivit ab eis, quid sibi foret agendum. Qui tale consilium dederunt ei, ut egrederetur cum suis et relinqueret urbem, quia id dispositum a regibus erat, ut omnimodis expelleretur, neque intervenire possent apud reges pro ipso, quin eruerentur ei oculi si urbem vi capi contigisset. Quo consilio percepto ac suis intimato, post tertiam obsidionis diem cum pene cunctis qui secum tunc aderant militibus egressus est. Sicque reges cum episcopis et principibus ingredientes urbem, domnum Artoldum pfuerat ejectus, iterum inthronizari fecerunt. Quem Rotbertus, Trevirensis archiepiscopus, et Fredericus Magontiacensis, accipientes utraque manu eidem sedi restituerunt. Deinde relinquentes Gerbergam reginam Remis,
Abbreviated transcription (Latin):
reddente illud sͥ dodone domni artoldi
frẽ: tali subconditõne ut filiũ. hõis¬
ip̃iꝰ ⁊ filiũ frĩs si suscipiens ⁊dẽ p̾suil.
ꝯcederet eis t̾ram patrũ suoꝵ De reftt
cõne reguł ĩ monassio scĩ Remigiri ꝯsti
duocaus
deniq hic pontifex ercãboldum
monastĩi scĩ benedicti abbatẽ: regłar
monasticã ĩmonastio scĩ remigiir¬
tuere decertat. constituens ibi all̃e
hincmaꝵ: eiꝰdem locimonachũ. Regos
gerb̾ga nuꝑad otthonẽ regẽ frm̃l
um ligationẽ direxãt: auxiliũ dp¬
regnis suis ex̾citũ: uenit infranciã
chontadũ ꝙ setũ habens: tisalpine
gallie regẽ. Cauib rex ludoritꝰ obui¬
ã ꝓfectus satis amicabilit :honcri¬
fice suscipit᷑ ab eis. Sicꝙ parit̾ laudu¬
nũ uenientes considerataq castri fir mi¬
tate du̾terunt abeo: reinensẽ aggre¬
dientes urbem. qͣmcingentes obsidio
uõposse neq tante resist̾e̾ multitudini:

Expanded text:
reddente illud sibi Dodone domni Artoldi reddente illud sibi Dodone domni Artoldi fratre, tali sub conditione, ut filium ipsius et filium fratris sui suscipiens, idem praesul concederet eis terram patrum suorum. CAPUTone regulae in monasterio sancti Remigii, et dvocans denique hic pontifex Ercamboldum monasterii sancti Benedicti abbatem, regulam monasticam in monasterio sancti Remigii restituere decertat, constituens ibi abbatem Hincmarum ejusdem loci monachum. Regina Gerberga nuper ad Othonem regem fratrem suum legationem direxerat, auxilium deposregnis suis exercitum, venit in Franciam, Conradum quoque secum habens Cisalpinae Galliae regem. Quibus rex Ludowicus obviam profectus, satis amicabiliter et honorifice suscipitur ab eis. Sicque pariter Laudunum venientes, considerataque castri firmitate, deverterunt ab eo, Remensem aggredientes urbem, quam cingentes obsidionnon posse, neque tantae resistere multitudini,
Abbreviated transcription (Latin):
nardo acteodito nepote ip̃iꝰ. renioꝵ ual¬
leq diripunt᷑ ⁊ partimexurunt᷑. nec¬
non eccłie plures effringunt᷑ Qͤtiens
pugnatũ ad portas uł cirta murũ
uulnati ȩxutqe perte ñ pauci quidã
etiam int̾empti sunt. Hugõ denig diix
p̃liatus cum normannis qui fines suos
ingressi fu̾ant: eos nõmodica cede fudit.
⁊ at̾uunis sius eiecit. Post ħremos adre¬
gem mittit dans obsides ut ragenold̾ex
parteregis ad colloqͥum sͥ occͣrat. Qͦ abeũ¬
te: tctat cũ eo utirex obsides ab hugone
archiep̃o accipiat ⁊ abobsidione remẽ¬
si discedat qͣtmiꝰ idẽ p̃sul de nõiato placi¬
to: ad reddendã racionẽ de om̃ib q̃ tyx
abeo q̃sierit accedat. Qͥb hoc s̃ tenoreda¬
tis. rex abobsidione recedit. Post qͥntĩ
decimã qͦ ciuitas obsessa fuãt diem str
multo post: idem rex anormãnis ee¬
hensus ÷ et rodomi detentus. Hugõp¬
sul altmnontẽ castrũ obsidens pꝰseptẽ
ferme obsidionis ebdomadas recipit.

Expanded text:
nardo ac Theoderico nepote ipsius, Remorum obslaeque diripiuntur et partim exuruntur, necnon aecclesiae plures effringuntur. Quoties pugnatum ad portas vel circa murum, vulnerati ex utraque parte non pauci, quidam etiam interempti sunt. Hugo denique dux proeliatus cum Nortmannis, qui fines suos ingressi fuerant, eos non modica caede fudit, et a terminis suis ejecit; post haec Remis ad regem mittit, dans obsides, ut Ragenoldus ex parte regis ad colloquium sibi occurrat. Quo abeunte, tractat cum eo, uti rex obsides ab Hugone episcopo accipiat, et ab obsidione Remensi discedat; quatinus idem praesul denominato placito ad reddendam rationem de omnibus, quae rex ab eo quaesierat, accedat. Quibus hoc sibi tenore datis, rex ab obsidiodecimam qua civitas obsessa fuerat diem. Nec multo post idem rex a Nordmannis comprehensus est, et Rodomi detentus. Hugo praesul Altimontem castrum obsidens, post septem ferme obsidionis hebdomadas recipit,
Abbreviated transcription (Latin):
Neniens aut̃ illuc hugo p̾sul. ⁊ locutꝰ
cum rotb̃to archiep̃o. synodũ noluit
ing̃di. Litt̾as u̾o qͣsdam ex nõie agapi¬
qui eas roma detulerat: nich auctori¬
tatis canonice ꝯtinentes. s hoc tm̃i p̃¬
cipientes ut hugoni nem̃se redd̾etur
episcopiũ. Quib lectis: responderũt

Expanded text:
Veniens autem illuc Hugo praesul, et locutus cum Rotberto, synodum noluit ingredi. Litteras vero quasdam ex nomine Agapium suum, qui eas Roma detulerat, nihil auctoritatis canonicae continentes; hoc tantum praecipientes, ut Hugoni Remense redderetur episcopium. Quibus lectis, ineunt
Abbreviated transcription (Latin):
qui om̃i pene uinũ abinde colligẽtes.
in diu̾sos pagos abdricunt. D. f̃no
tensi p̾sule cũ artoldo remensi odalrico
aquensi: ad alberone metensi. gozli¬
no tullensi. hildebaldo Ensrenensi. is¬
tahele britone p̾sente qͦ brunone ab
bate regis otthonis  fr̃e agenoldo etiã
⁊ odilone abbatib cũ aliis. ñ uullis. ad
ꝙͣ hugo euocatꝰ missis ꝙͦ duob ad eũ
deducendũ ep̃is uenire noluit. Uniũ

Expanded text:
qui omne pene vinum ex his colligentes, in diversos pagos abducunt. Synodus rensi praesule, cum Artoldo Remensi, Odalrico Aquensi, Adalberone Mettensi, Gosleno Tullensi, Hildebaldo Transrhenensi, Israhbate regis Othonis fratre, Agenoldo etiam et Odilone abbatibus, cum aliis nonnullis. Ad quam Hugo evocatus, missis quoque duobus ad eum deducendum episcopis venire noluit. U
Abbreviated transcription (Latin):
citato: uidicatũ ẽ uyxta diffinitionẽ
huiꝰ capituli ut artaldo ꝯmunionẽ
⁊ parrcchiã remẽsem retinente hugo¬
qui adduas iam sinodos euocatꝰ uenite
ꝯtẽpserat a cõmunione ⁊ regimine re¬
m̃sis episcopii abstineret: donec ad
ip̃mꝙ capłm mox incarta descͥbi fece¬
rũt ip̃i coram se. subnectentes hanc
etiã diffimtionẽ suã ⁊ eidẽ hugonimi¬
serunt. Qui pꝰalt̾amdiem eandẽ car¬
tam rotb̾to pontifici remisit ħ uerb̃
aitaldi p̾sulis: ad nomana dirigunt᷑
sedem. Domnꝰ gͥ agapitꝰ papa. uenũ
suũ marinũ ep̃m misit ad othonẽr¬
lem sinodũ litt̾e qͦ ip̃i pape. mittunt᷑
aburbe quibda̾ speciatim ep̃ts: uecã¬
tes eos ad eandẽ sinodũ. Cong̃gatade¬
iꝙ sinodo inpalatio enguleim recira¬

Expanded text:
citato, judicatum est juxta diffinitionem ipsius capituli, ut communionem et parochiam Remensem me retinente, Hugoqui ad duas jam synodos evocatus interesse contempserat, a communione et regimine Remensis episcopii abstineret, donec ad Ipsumque capitulum mox in carta describi fecerunt episcopi coram se, subnectentes hanc etiam definitionem suam, et eidem Hugoni miserunt. Qui post alteram diem eandem cartam Rotberto praesuli remisit, hoc verbis Artoldi praesulis ad Romanam diriguntur sedem. Domnus igitur Agapitus papa vicarium suum Marinum episcopum misit ad Othonem reralem synodum. Litterae quoque ipsius papae mittuntur ab urbe quibusdam speciatim episcopis, vocantes eos ad eamdem synodum. Congregata denique synodo in palatio Engulenhei
Abbreviated transcription (Latin):
septuaginta duos. Regula quo pa¬
storalis eiꝰdem bĩgregorii:cum sacͥs
quenda legunt᷑. uirilit̾ exequant᷑ ⁊
que cauenda inueniunt᷑: sollicite ca-

Expanded text:
septuaginta duos. Regula quoque pastoralis ejusdem beati Gregorii , cum sacris quenda leguntur, viriliter exsequantur: et quae cavenda inveniuntur, sollicite ca
Abbreviated transcription (Latin):
d hoc mona nastium.
rant põita: ubi deo idest uir sac̾dota¬
li sermera t officio. ⁊ ubi płib post
obitum claruerat miraculis. Quiꝰ
pignera ut ꝑlata sunt ad uillam q̃
dicit᷑ spida: mulier q̃dam ceca. p̾sti¬
num gauisa est lumen adepta. Cũ¬
ꝙ appropinqͣrent iani porte cuu¬
tatis remensis: obuiam ꝓperante
ppłi multitudine. accessit q̃dam
muta.⁊ debilis manu puella. Que
ut se t̾re ꝓstrauit: abutraq sana¬
ri peste ꝓmeruit. Allata ẽ. illuc q̃¬
dam muliercula: manib genib¬
q contracta. q̃ ꝯtinuo ut est ad t̃¬
ram deposita: sanitati letat᷑ resti¬
tuta. S ubi uicta luxii głar ce¬
pit: quod eam uellet nollet uir
suus reciperet. qui eam infitinita¬
tis huiꝰ causa dimiserat: ad depł¬
sam rursus est. miseriam deuolu¬
ta. Item ut posita sunt bĩ uiri
membra in eccłia coram altar scẽ

Expanded text:
d hoc monasterium rant posita, ubi Deo idem sanctus vir sacerdotali servierat officio, et ubi pluribus post obitum claruerat miraculis. Cujus pignora ut perlata sunt ad villam, quae dicitur Spida, mulier quaedam caeca pristinum gavisa est lumen adepta. Cumque appropinquarent jam portae civitatis Remensis, obviam properante populi multitudine, accessit quaedam muta et debilis manu puella; quae ut se terrae prostravit, ab utraque sanari peste promeruit. Allata est illuc quaedam muliercula manibus, genibusque contracta, quae continuo, ut est ad terram deposita, sanitati laetatur restituta. Sed ubi victa luxu gloriari coepit, quod eam vellet, nollet, vir suus reciperet, qui eam infirmitatis hujus causa dimiserat, ad depulsam rursus est miseriam revoluta. Item ut posita sunt beati viri membra in ecclesia, coram altari s
Abbreviated transcription (Latin):
solebat. Et ip̃e accepto regis mandato.
tam ep̃os qͣm comites conuocare solitꝰ
sione bernoldirediuim. de qua fu¬
tur uisa. Uenit ĩquendã locũ tenebro¬
sum. ad quẽ ex alia ꝑte lux resplende¬
bat deuicino loco satis lucidifsimo.⁊
pulchertimo florido ac odifero. ibiq
iacere uidit huncregẽ. karolũ in lito
ex same ip̃ius putredinis ⁊ au̾mib edi.
qui tñ ip̃ius omnẽ iam pene absũpse-¬
rant. ⁊ ñ apparebat incorpore ip̃iꝰ. aliqd
nͥ nerui ⁊ossa. Quiuocans hunc ex
nomine dixit. Quare me non adiuua:
cui respondit.domne quomͦ uos pos¬
sumadiuuare: Et ille. Prende ait il¬
lam petrã que uretate ẽ.⁊ poue illam
subcapite meo. Quo facto dixit ad
eiquia illius ⁊ alioꝵ filioꝵ meoꝵ bona
consilia non obaudiui. ⁊deoistaque
uides ꝓculpis meis sustineo ⁊ det illi.
quia semꝑ in illo fiduciã habui ut
me adiuuet. qͣtinus de ista pena sum

Expanded text:
solebat: et ipse accepto regis mandato tam episcopos quam comites convocare solitussione Bernoldi redivivi visa. Venit in quemdam locum tenebrosum, ad quem ex alia parte lux resplendebat de vicino loco satis lucidissimo, et pulcherrime florido ac odorifero, ibique jacere vidit hunc regem Karolum in luto ex sanie ipsius putredinis, et a vermibus edi, qui carnem ipsius omnem jam pene assumpserant, et non apparebat in corpore ipsius aliud, nisi nervi et ossa. Qui vocans hunc ex nomine, dixit: Quare me non adjuvas? Cui respondit: Domine, quomodo vos possum adjuvare? et ille: Prende, ait, illam petram, quae juxta te est, et pone illam sub capite meo. Quo facto, dixit adei, quia illius et aliorum fidem meorum bona consilia non obaudivi, ideo ista quae vides pro culpis meis sustineo, et dic illi quia semper in illo fiduciam habui, ut me adjuvet, quatenus de ista poena sim
Abbreviated transcription (Latin):
upiens p̃facus pontifex etr
domũ eccłie sc̃e deigenit̾tisma¬
rie. duit᷑ͣna pene lapsabundã u¬
tustate reparare. in qua etiamł
cundꝰ stephanꝰ papa pippinorg
dudũ ⁊ leo. t̾cius Karolo magno
ꝯtulisse. ut in epła ⁊memorat᷑ im¬
patoris locharii. leomq̃rto. ꝓ au¬
sa emendatõnis hincmari archrepidi
resta petiit a p̃misso imperatore ludo¬
uito. ad tenouandã. ⁊ amplificandã
cindembasilicam. mucũ cuntato d̾
conedi qd idem pͥnceps quienssima
pae stuens: ⁊ impeti pclarissima po¬
testate subnixus. nullas barbarooᷤ
metuens incursiones neq̃quã refu¬
tait. sed benignissime obamorem
dei etipsius alme genit̾tis honorẽ
concessit. atꝙ iussionis sue momi¬
mento fieri delegauit. h̾modi suꝑ
hoc sue dans p̃ceptõnis decreta.

Expanded text:
efatus pontifex Ebo domum ecclesiae sanctae Dei genitricis Mariae diuturna pene lapsabundam vetustate reparare, in qua etiam secundus Stephanus papa Pippino regi dudum, et Leo tertius Karolo magno contulisse, ut in epistola commemoratur imperatoris Lotharii Leoni quarto, pro causa commendationis Hincmari archiepiscopi directa , petiit a praemisso imperatore Ludovico ad renovandam et amplificandam eamdem basilicam murum civitatis sibi concedi. Quod idem princeps quietissima pace fruens, et imperii praeclarissima potestate subnixus, nullas barbarorum metuens incursiones, nequaquam refutavit, sed benignissime ob amorem Dei, et ipsius almae genitricis honorem concessit, atque jussionis suae monimento fieri delegavit, hujusmodi super hoc suae dans praeceptionis decreta.
Abbreviated transcription (Latin):
puidentia. imꝑator angustus.
Si loas uenãbilib. ea que exinde
a p̾decessorib. nr̃is regib uel imnꝑa¬
torib ad rei publice usus exigeban¬
t. religiosa liberalitate. inutilita¬
tib ⁊ necessitatib. eoꝵdem scõꝵ lo¬
corum mexpendendis remittimꝰ ⁊
fideliũ nr̃oꝵ saluberrimis ꝓhac ea¬
dem re suggestionib ac petitõib.
benignũ cõmodamus assensum:
maximiũ et anime nr̃e ⁊ regiac
regno ꝓuidemus ⁊ sultum. qr nich̾
cernit᷑ reipublice imminuitum.
qͥcquid. et eandẽ rẽpublicã piis ac¬
tib ⁊ locis religiosis. ac eccłiax dei uͥ¬
tutib seu seruoꝵ dei fu̾it ꝯmodi¬
tati indultũ. Qua ꝓpt̾ notũ eẽ uo¬

Expanded text:
tus. Si locis venerabilibus ea quae exinde a praedecessoribus nostris regibus vel imperatoribus ad reipublicae usus exigebantur, religiosa liberalitate in utilitatibus et necessitatibus eorumdem sanctorum locorum expendendis remittimus, et fidelium nostrorum saluberrimis pro hac eadem re suggestionibus ac petitionibus benignum commodamus assensum, maximum et animae nostrae, et regiae ac regno providemus consultum: quia nihil cernitur reipublicae imminutum, quidquid ex eadem republica piis actibus, et locis religiosis, ac ecclesiarum Dei utilitatibus, seu servorum Dei fuerit commoditati indultum. Quapropter notum esse vo
Abbreviated transcription (Latin):
remensis eccłie: ⁊ reuẽntissime sedis
scĩ remigii. głosisim pontisicis ⁊ spe¬
cialis patrom nr̃i p̾sul: dementie no¬
stre inotuit. qr uetustatis semo &¬
i̾ta. iamr dicte metropolis urbis sc̃i
inqua auctore deo. ⁊ cooꝑante scõ re¬
te baptismatis ablui: ac septifor¬
tus fuit ubretiam ⁊ nos diuina
Dignatione. ꝑ manꝰ domni stephaili.
nomami sũmi pontificis: ad nomẽ
⁊potestatẽ imꝑialem coronari me¬
ruimꝰ. Quam ꝓtantis beneficiis
nob̾ ibidem a deo collatis. uenoua¬
recupientes:⁊ adid exequendum
locim ꝯmoditatẽ cernentes. ꝯcedi¬
seruoꝵ dei ibidem degentiũ neces¬
sitatib edificanda. ortinẽ murũ

Expanded text:
Rhemensis Ecclesiae, et reverentissimae sedis sancti Remigii gloriosissimi pontificis et specialis patroni nostri praesul, clementiae nostrae innotuit, quia vetustatis senio contrita jam dictae metropolis urbis sanctIn qua, auctore Deo, et cooperatore sancto Retis baptismate ablui ac septifortus fuit. Ubi etiam et nos divina dignatione per manus domni Stephani Romani  summi pontificis ad nomen et potestatem imperialem coronari meruimus. Quam pro tantis beneficiis nobis ibidem a Deo collatis renovare cupientes, et ad id exsequendum loci incommoditatem cernentes, concediservorum Dei ibidem degentium necessitatibus aedificanda, muru
Abbreviated transcription (Latin):
inqua ⁊ q̃rimoniã facit suꝑ eo:
scribens in hunc modũ. Tua fẽ¬
nidas nobis retulit. quia faciẽ¬
te discordia int̾francos archiep̃
Remensis nomine rigobtus. asede ꝯ¬
tra canones deiectus:⁊ expulsus fu¬
it. sine ullo cͥmine: ⁊ sine ullo ep̃oꝵ
uiditio. ⁊ sine ullo aplice sedis con¬
sensu uł int̾rogatione. Sed solum
no in sua potestate accepit. inqua
tus atꝙ magis usurpatus contͣ
deum. ⁊ eius auctoritatẽ fuit ille
episcopatus: simul cũ alio ep̃atu.
⁊ aliis eccłiis a secularib potestati¬
b miloni cuidã: sola tonsura dico.
nichil sapienti de ordine eccłiastico
Et alii ep̃atus de ip̃a remensi dio¬
cesi: diu̾so modo essent diuisi.⁊ a
lii qui ex magna ꝑte sine ep̃is cõ¬
sistentes: ⁊ alios metropolitanos.
ep̃i ⁊ clici ordinatõnes aliquando
accipientes erant. ⁊ refugia ĩde¬
bita habebant. ⁊a sius epĩs iu¬

Expanded text:
in qua et querimoniam facit super eo, in qua et querimoniam facit super eo, scribens in hunc modum: « Tua fraternitas nobis retulit, quia faciente discordia inter Francos, archiepiscopus Remensis, nomine Rigobertus, a sede contra canones dejectus et expulsus fuit, sine ullo crimine, et sine ullo episcoporum judicio, et sine ullo apostolicae sedis consensu, vel interrogatione; sed solummno in sua potestate accepit, in qua tus, atque magis usurpatus contra Deum et ejus auctoritatem fuit ille episcopatus, simul cum alio episcopatu, et aliis ecclesiis, a saecularibus potestatibus Miloni cuidam, sola tonsura clerico nihil sapienti de ordine ecclesiastico, et alii episcopatus de ipsa Remensi dioecesi diverso modo essent divisi, et aliqui ex magna parte sine episcopis consistentes, et ad alios metropolitanos episcopi et clerici ordinationes aliquando accipientes erant, et refugia indebita habebant, et a suis epis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ad pratidium. recusauit. ut po¬
te missas actiuas ad scm̃ petrũ In¬
t̾ea mulier q̃dam: anserem attulit
uice dño. Que m ille offerens ep̃o:
petit ut iubeat recipi. secumq de¬
ferri. Quẽ puer iuri dei suscipienᷤ
ferebat. cũ subito de manib eiꝰ e¬
uadens auolauit. spemq resumẽ¬
dipuero abstulic. At p̃r sc̃s. puex
uehement̾ auxiatũ ꝯspiciens: blã¬
de ceu uir mitissimꝰ ꝯsolat᷑ docens
de tẽporaliũ amissione reꝵ: nequa¬
qͣm flendũ uł xtristandũ qͥn im̃¬
mo semꝑ in dño: quidat om̃ibz af¬
fluent̾ sꝑandũ. Et ecce pꝰaliqd̃
spatium. auis ultro reuolans: ad
t̾cam coram scõ p̃sule descendit.
eumq quasi p̃dux preiens. nus¬
qͣm a tramite deiuat᷑ donec ad
p̃uam habebat itineris. fertur
enĩ ante se cursitate solita: dum
ciuitatẽ adibat aut redibat. hui
bĩp̃sulis: adrianus sedis apłice
pontifex meminit mepła sua:
tilpino post ep̃o remensi directa.

Expanded text:
que ad prandium, recusavit, utpoque ad prandium, recusavit, utpote missas acturus ad sanctum Petrum. Interea mulier quaedam anserem attulit vicedomino, quem ille offerens episcopo, petit ut jubeat recipi, secumque deferri. Quem puer viri Dei suscipiens ferebat, cum subito de manibus ejus evadens avolavit, spemque resumendi puero abstulit. At Pater sanctus puerum vehementer anxiatum conspiciens, blande, ceu vir mitissimus, consolatur, docens de temporalium amissione rerum nequaquam flendum vel contristandum; quinimo semper in Domino, qui dat omnibus affluenter , sperandum. Et ecce post aliquod spatium, avis ultro revolans, ad terram coram sancto praesule descendit, eumque quasi praedux praeiens, nusquam a tramite deviat, donec ad praeviam habebat itineris. Fertur enim ante se cursitare solita, dum civitatem adibat, aut redibat. Hujus beati praesulis Adrianus, sedis apostolicae pontifex, meminit in epistola sua Tilpino, post episcopo Remensi directa,
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat: a karolo functus legatẽ
aput uascones. in hac regione ry¬
perisse: eiꝙ ininfranciã reu̾teret
suasisse. sinumq sͥ redibendũ epis¬
coptum spopondisse. Qui reg̾ssus:
petitur amilone: ut res quas es¬
cłie iam delegauerat: in uis ꝓpͥu
sibitraderet. Qd̃ eo nullatenus
assentiente.⁊ milone sede pollic¬
tatione inutante: altare tm̃ uir
dei s̃ rogat concedi scẽ dei genit̾tis
marierut scilz in eo missas liceat
celebrare. Quo demum obtento.
habitauit ingernaca corte tẽpoe
non pauco. uitam ĩhumilitate:
ei cuutatẽ remoꝵ frequent mu¬
sere:⁊ inaram beate mariẽ insaᷤ
ut optauat celebrare. Tumꝑ
eccłiam scĩ mauricii:ad scm̃rẽ¬
migium orandi grã ꝑgere. in¬
de sciteoderici monastium uisita¬
ie:ac ꝑ eccłiam sc̃i cyrici de culmi¬
ciaco: ad scm̃ petrũ ingermacam cor
itaꝙ quondam dum ad scm ꝙ̃¬
ridim oratũ uenisset inculmiscia¬
cum: locutũ eum cũ echonomore¬
menisis eccł̃ie qui aderat. rogatus¬

Expanded text:
fuerat a Karolo functus legatione apud Vascones in hac regione reperiisse, eique ut in Franciam reverteretur suasisse, suumque sibi redhibendum episcopum spopondisse. Qui regressus petitur a Milone, ut res quas ecclesiae jam delegaverat, in jus proprium sibi traderet; quod eo nullatenus assentiente, et Milone se de pollicitatione mutante, altare tantum vir Dei sibi rogat concedi sanctae Dei genitricis Mariae, ut scilicet in eo missas sibi liceat celebrare. Quo demum obtento, habitavit in Gerniaca corte tempore non pauco, vitam in humilitate, ei, civitatem Remorum frequenter invisere, et in ara beatae Mariae missas, ut optaverat, celebrare. Tum per ecclesiam sancti Mauritii ad sanctum Remigium orandi gratia pergere. Inde sancti Theoderici monasterium visitare, ac per ecclesiam sancti Cyrici de Culmiciaco ad sanctum Petrum in Gerniacam cortitaque quondam, dum ad sanctum Cyricum oratum venisset in Culmiciacum, locutum eum cum oeconomo Remensis ecclesiae qui aderat: rogatus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cet̾a. De obitu ⁊ sepult᷑a ip̃ius.
ic denq b̃s p̃sul rigob̾tus.
actib egregiis magnisq uͥ¬
tutib. pollens: annos plures ĩ
hac exegit conu̾satõne. ꝯsũma¬
taq uirilit̾ p̾sentis uite militia:
decessit p̾dem. noñ. Iañ. humatꝰ
est autem uen̾abilit̾ a sac̃dotib:
in p̃fata uilla in qua morari sole¬
bat. in eccł̃ia scĩ petri: ad austra¬
lẽ plagã altaris. Qui multis hic
post scam depositionẽ suam reful¬
gens miraculis: quanti sit apud

Expanded text:
 XIV. De obitu et sepultura ipsius. Hic denique beatus praesul Rigobertus actibus egregiis, magnisque virtutibus pollens, annos plures in hac exegit conversatione, consummataque viriliter praesentis vitae militia, decessit pridie Nonas Januarii. Humatus est autem venerabiliter a sacerdotibus in praefata villa, in qua morari solebat, in ecclesia sancti Petri, ad australem plagam altaris. Qui multis hic post sanctam depositionem suam refulgens miraculis, quanti sit apud
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝑpetuo nr̃a indulgentia uel
ꝯcessione seu auctoritate ꝯcessum:
uł ꝯfirmatũ maneat imꝑpetuum.
certior cognoscat᷑. ⁊ ꝑmaneg ĩ ꝯuul.¬
sa: eam manunr̃a subt̾ firmauimꝰ
⁊ dc anulo nr̃o eumsigillari p̃cepimiꝰ.

Expanded text:
totum perpetua nostra indulgentia vel totum perpetua nostra indulgentia vel concessione, seu auctoritate concessum, vel confirmatum maneat in perpetuum. certior cognoscatur, et permaneat inconvulsa, eam manu nostra subterfirmavimus, et de annulo nostro eam sigillari praecepimus.
Abbreviated transcription (Latin):
sereuitatis nr̃e obtutib p̃ceptũ
pie memorie domni acgenitoris
nr̃ibudouici imꝑatoris. qũe in ele¬
mosine sue augmento eccl̃ie sc̃e ma-¬
rie. atq scĩ remigii fieri decreuit de
tempore auinr̃i domui karolumꝑa¬
toris: exodem casu dei exigebane. ad
palatium qd̾ uocat᷑ aquis gram ut
inedificatõne ⁊ restauratõne ip̃ius
eccłie dei ꝑfutura temꝑora. usꝙ infi¬
nem scli. adutilitatem sepe dicte scẽ
eccłie in elemosina illiꝰ ꝓficerent. et
nec ad eundem locum uel ad alium
quemlibet. ip̃e redibitõnes uł impẽ¬
se. ullo unqͣm temꝑe exigerent. sed
remissa indulgentia illius: ineodẽ
loco proficerent. Cui bene gesta rata
iudicantes. ꝑ hoc nr̃e auctoritatis p̃¬
ceptum decernimꝰ. ut quicqͥd de exas¬
tõne uel oꝑariis p̾dicte ꝯstitutõnis:
supͣscͥptus domuꝰ ⁊ genitornr̃ seu ⁊
de muro ciuitatis ip̃ius uł iuis: ad
utilitates claustri canonicoꝵ ꝓfici¬
entib in suo p̃cepto concessit. ħto

Expanded text:
strae obtutibus praeceptum piae memoriae domni ac genitoris nostri Ludovici imperatoris, quod in eleemosynae suae augmento ecclesiae S. Mariae atque sancti Remigii fieri decrevit, de tempore avi nostri domni Karoli imperatoris ex eadem casa Decatur Aquisgrani, ut in aedificatione et restauratione ipsius ecclesiae Dei, per futura tempora usque ad finem saeculi, ad utilitatem saepe dictae sanctae ecclesiae in eleemosyna illius proficerent, et nec ad eumdem locum, vel ad alium quemlibet ipsae redhibitiones, vel impensae ullo unquam tempore exigerentur, sed remissa indulgentia illius in eodem loco proficerent. Cujus bene gesta rata judicantes, per hoc nostrae auctoritatis praeceptum decernimus, ut quidquid de exactione, vel operariis praedictae constitutionis supra scriptus domnus et genitor noster, seu et de muro civitatis ipsius, vel viis ad utilitates claustri canonicorum proficientibus in suo praecepto concessit; hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tur: eam a nulo nt̃o subt̃ sigillare
uissimus. Da .iiii. noñ. septembͥs.
uiii. indictione .x. regnante karolo
gliolissimo rege. Actum inmonasti
auctoritatẽ. Cessionem qͦ genitoris
sui ludoruci. de exactione regia. uł
oꝑariis. ac muro ciuitatis. ob res¬
tauratõnem ipĩus scĩ dei eccl̃ie dele¬
gata. huiꝰmodi ꝯfirmauit auclori¬
tate. Tin nomine sce ⁊ indiuidue
t̾uitatis. Karolus grã deirex. Si pe¬
in his q̃ eccłiasticis utilitatibꝰ p̾sũt
p̃bere esiliũ. benignũ cõmodamus
assensũ: nobis uładet̾ne remun̾a

Expanded text:
bter sigillari jussimus. Data IV Nonas Septembris, anno 8, indictione 10, regnante Karolo gloriosissimo rege. Actum in monasteauctoritatem. Cessionem quoque genitoris sui Ludovici de exactione regia , vel operariis ac muro civitatis ob restaurationem ipsius sanctae Dei ecclesiae delegata, hujusmodi confirmavit auctoritate: « In nomine sanctae et individuae Trinitatis, Karolus gratia Dei rex. Si pein his, quae ecclesiasticis utilitatibus possunt praebere consultum, benignum commodamus assensum, nobis id ad aeter
Abbreviated transcription (Latin):
ue ꝑ largitõnis nr̃e ꝯcessionẽ: suie
ꝑ quoxcumq supͣmemoratoꝵ af¬
fectatõnẽ uł machinationẽ. seuiti¬
am ⁊ dep̃cationem. aliquid tenore
aliquo. ⁊ p̃dictis reb tenere uł pꝰ¬
sidere cetne᷑: nonam ⁊ decimam.
eccłie scẽ marie. uel scĩ remigiire¬
moꝵ. sie hinc mari uenerabi¬
lis ep̃i azchiep̃i reuadiet: ⁊ ãnis
singulis ad eandem p̃fatam ⁊ me¬
moratam eccl̃iam ꝑsoluere. abs¬
q ulliꝰ occasionis ꝯtraditione cũ
om̃i uigilantia studeat. Quicũ¬
q u̾o etra hanc nr̃e auctoritatis
p̃ceptionem. de hoc fieri p̃sump¬
serit:sciat sd̾m digne memorie
aui et ip̃e recordatõnus genitoris nr̃ica¬
pitła. sc emendatutum: ⁊ ip̃e easdem
res absꝙ alicuns int̾cessimꝰ impetra¬

Expanded text:
ssionem, sive per quorumcunque supramemoratorum affectationem, vel machinationem, seu etiam et deprecationem, aliquid tenore aliquo ex praedictis rebus tenere vel possidere cernitur, nonam et decimam iecclesiae sanctae Mariae, vel sancti Remigii Remorum, sive Hincmari venerabilis archiepiscopi revadiet, et anis ad eamdem praefatam et memoratam ecclesiam persolvere, absque ullius occasionis contradictione cum omni vigilantia studeat. Quicunque vero contra hanc nostrae auctoritatis praeceptionem de hoc fieri praesumpserit, sciat secundum dignae memoriae avi, et piae recordationis genitoris nostri capitula se emendaturum, et ipsas easdem res absque alicujus intercessionis impetra
Abbreviated transcription (Latin):
quaꝵcumq maliuoͦꝵ maobiuatio¬
nem ab esdem scã ecclłia abstracte ẽ
cetnunt᷑. none ⁊ decime ad eandem
p̃dictam eccł̃iam minime sicut rectũ
est ꝑsoluant. Unde magnificentie
nr̃e petiit dignitatem: ut nr̃e auc¬
remigii amorẽ ei fieri iuberemꝰ. su¬
ius nob̃ amabilib ⁊ necessariis
petitõnib ad quiescentes. et libere
placide que obseq̃ntes. hoc nr̃e mg¬
ne auctoritatis p̃ceptum eidem s̾¬

Expanded text:
ationem ab eadem sancta ecclesia abstractae esse cernuntur, nonae et decimae, ad eamdem praedictam ecclesiam nimime, sicut rectum est, persolvantur. Unde magnificentiae nostrae petiit dignitatem, ut nostrae aucni nostri Remigii amorem ei fieri juberemus. Cujus nobis amabilibus et necessariis petitionibus acquiescentes, et libere placideque obsequentes, hoc nostrae magnae auctoritatis praeceptum ei
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib debita sollicitudine.⁊ pastora¬
lidiligentia cõmonet eam ut tͣnsfetat
se de tantis malis: ad fructũ et̾ne sa¬
lutis. Preponens ei qͥd tuinũ. uł qua¬
drigã u̾ͥtutũ. ꝙ̃ assumens ⁊ ascende̾
nitens. app̃henidat ea q̃ sunt sapĩe

Expanded text:
omnibus debita sollicitudine et pastorali diligentia commoneat eam, ut transferat se de tantis malis ad fructum aeternae salutis: proponens ei quadrivium, vel quadrigam virtutum, quam assumens et ascendere nitens, apprehendat ea quae sunt sapie
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet laudunensi. hetilone nouio¬
mensi. Riculfo suessoꝵ.heirnando mo¬
rinẽsi: scͥbens huic p̃suli dodiloni: sig¬
nificat hos p̃missos inurbemremẽsẽ.
ꝯuenisse p̃sules ad tractandũ deꝑ
uasione balduini. de quo scͥpserat ei¬
dem dodilo admon̾e illũ: ut respis¬
ceret a pͣua tem̾itatis sue fastu. S
qm̃ idem p̃sul rescͥpserat occurrere
eisdem p̃sulib si neqͥuisse. quia su¬
um iter nordinannoꝵ p̾ripuit gla¬
dius. ceu de ꝯmuni cõpatit᷑ exitio.
Cet̾um qd̃ petierat de balduino ĩ
hoc adqͥescit᷑ ei. ut admonendo exhor¬
tando ⁊ increpando sedulo eũ corri¬
piat ut a sua corrigat᷑ pͣuitate di¬

Expanded text:
scilicet Laudunensi, Hetilone Noscilicet Laudunensi, Hetilone Nomensi Riculfo Suessorum, Herimando Morinensi, scribens huic presuli Dodiloni significat, hos premissos in urbem Remensem convenisse presules, ad tractandum de pervasione Balduini, de quo scripserat eidem Dodilo, admonere illum, ut resipisceret a pravo temeritatis suae fastu. Sed quoniam idem presul rescripserat, occurrere se eisdem presulibus se nequivisse, quia suum iter Nortmannorum preripuit gladius, ceu de communi conpatitur exitio. Ceterum quod petierat de Balduino, in hoc adquiescit ei, ut admonendo, exhortando et increpando sedulo eum corripiat, ut a sua corrigatur pravitate, di
Abbreviated transcription (Latin):
etiã eũ meminisse debere: qualis ip̃e er¬
ga eũ qͦndã extiterit qͣlit̾ sine rege:
sine ullo ip̃iꝰ partun esulente modis
om̃ib institerit: ut ad hũc ep̃alem
ꝑueniret honorẽ. cũ adhuc sͥ ꝑfecte
notus non eẽt. ita tam̃ ꝓ eo egerit.
ueluti ꝓfratre carissimo. quia credide¬
tat ⁊ credebat: ieo simplicẽ pridẽtiã
fidem nõ fictã. firmã ⁊ inde mutabilẽ
stabilitatẽ. Sꝑauerat etiã momnib sͥ co
oꝑatorẽ ⁊adutorẽ fore. Dillam etgosince¬
tam dilcõnem qͣm imp̃o credebat. eum se
dicit monere mandans ut pꝰ habita õi
Dilatõne uł occupatõne. adcondictũ cõ¬
uentum ep̃oꝵ p̾sens ad eẽ studeat: nlła
causa excepta. nͥ tm̃ infirmitate corpo¬
rea Ssonas etiam p̾missas qͣs ꝑ alt̾am
significauãt epłam: comoneri canoni¬
ce faciat. ut p̃parate ad sollẽpnem ce¬
tum ep̃oꝵ: die p̾fixa se satagant p̃¬
sentare. Item cumcet̾is coep̃is didone

Expanded text:
etiam eum meminisse debere, qualis ipse eretiam eum meminisse debere, qualis ipse erga eum quondam extiterit, qualiter sine rege, sine ullo ipsius parti consulente modis omnibus institerit, ut ad hunc episcopalem perveniret honorem, cum adhuc perfecte notus non esset; ita tamen pro eo egerit, veluti pro fratre carissimo, quia crediderat et credebat in eo simplicem prudentiam, fidem non fictam, firmam et indemutabilem stabilioperatorem et adjutorem fore. Per illam ergo sinceram dilectionem, quam in ipso credebat, eum se dicit monere: mandans ut posthabita omni dilatione, vel occupatione, ad condictum conventum episcoporum praesens adesse studeat, nulla causa excepta, nisi tantum infirmitate corporea. Personas etiam praemissas, quas per alteram significaverat epistolam, commoneri canonice faciat, ut praeparatae ad solemnem coetum episcoporum pie praefixa se satagant praesentare. Item cum caeteris coepiscopis, Didone
Abbreviated transcription (Latin):
derit. ei sicut optume imp̃o confidit as¬
sistat. Dodiloni camatacensiũ p̃suli ꝓ
placitis s̃ ab eodatis ad que minimeat¬
tenderat. monens ⁊ rogans: ut satagat
agebat᷑ de hildegarde ⁊ hermingarde ter¬
minare deberent. Accusatores qͦ ipsius
harmingardis eosq qui prb̃m luminib
priuari ac suspendi i̾serunt. cum his oĩ¬
b qui eidem nefande i᷑ioni paruetũt.
uł̃ factores hꝰ sceleris extiterunt: cõmo¬
neri faciat ⁊ canonice conuocari ut
huic cõuentui se studeant p̾̃sentare.
Itẽ pro eadem causa gras referens qrde
uote ip̃iꝰ cõmonitõnem susceꝑit.⁊ ad
ꝯstitutã diem paratissimꝰ occurrerit.
Iluduͦ succensere uidet᷑. cur cum de
negociis eccł̃iasticis ageret᷑ causa. ñꝑ
dare uoluisset. Ip̃e uͦ domnꝰ folco. partĩ
senioris seruitõ detentꝰ. partim corpo¬
rec incõmoditatis molestia p̃peditꝰ iux¬
ta condictũ uenire neqͥuerat. Admonz

Expanded text:
derit, ei sicut optime in ipso confidit, asderit, ei sicut optime in ipso confidit, assistat. Dodiloni Cameracensium praesuli, pro placitis sibi ab eo datis, ad quae minime attenderat: monens et rogans, ut satagat agebatur de Hildegarde et Hirmingarde terminare deberent. Accusatores quoque ipsius Hirmingardis, eosque qui presbyterum luminibus privari, ac suspendi jusserunt, cum omnibus qui eidem nefandae jussioni paruerunt, vel fautores hujus sceleris exstiterunt, coneri faciat et canonice convocari, ut huic conventui se studeant presentare. Item pro eadem causa gratias referens, quia devote ipsius commonitionem susceperit, et ad constitutam diem paratissimus occurrerit. Illud vero succensire videtur, cur, cum de negotiis ecclesiasticis ageretur causa, nondare voluisset. Ipse vero domnus Fulco, partim senioris servitio detentus, partim corporeae incommoditatis molestia prepeditus, juxta condictum venire nequiverat. Admonet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓudendo ab eodem dõno folcone qñ
fieri posset ⁊ colloquio. Pleonico archi¬
ep̃o tͣnsmarino: congͣtulans bonis eiꝰ
studiis: quib eum laborare compere¬
tat. ꝓ abscidendis ⁊ extirpandis in¬
cestuosis luxurie fom̃tis supͣ inhis
lut̾is que albrado regis scͥpserat cõ¬
memoratis que in ea gente uidebant᷑
moleuisse. sactis eum instruens. ⁊ ar
piens existe̾. Iohanni cuidã romano
p̃suli: cõmemorans affectõnem diłco¬
nis qͣm hẽbat erga eũ ita ut dicẽt
nullũ se inuenisse recordari: eũ quosic
concordit̾ fuo ꝯiungẽtur calitatis
affectu rememorans magna se qͦndã
beniuolentia susceptum ab eo fuisse.
libetalissimaꝙ humanitate tractatũ.
magnisq benefitõꝵ inpendiis accu¬
mulatũ. Asserit que se qͣmtotuis pa¬
ce reddita dignis seruiciis ostensuꝵ. tam
etga eum qͣm erga domnum papã stepha¬
nũ grata aĩ deuotõne. O̾caturq ut eũ
suo fauore tucat᷑. apud ip̃iꝰ excellentiam

Expanded text:
providendo ab eodem domno Fulcone, quando providendo ab eodem domno Fulcone, quando fieri posset, colloquio. Pleonico archiepiscopo Transmarino, congratulans bonis ejus studiis, quibus eum laborare compererat, pro abscindendis et exstirpandis incestuosis luxuriae fomentis, supra in his litteris, quae Albrado regi scripserat, commemoratis , quae in ea gente videbantur inoluisse; sacris eum instruens et armpiens existere. Joanni cuidam Romano praesuli, commemorans affectionem dilectionis, quam habebat erga eum, ita ut diceret, nullum se invenisse recordari, cum quo sic concorditer mutuo conjungeretur charitatis affectu: rememorans magna se quondam benevolentia susceptum ab eo fuisse, liberalissimaque humanitate tractatum, magnisque beneficiorum impendiis accumulatum. Asseritque se quantocius, pace reddita, dignis servitiis ostensurum, tam erga eum, quam erga domnum papam Stephanum gratam animi devotionem, precaturque ut eum suo favore tueatur apud ipsius excellentiam
Abbreviated transcription (Latin):
cita q̃dam ꝯstituerat: s ad nullin̾dẽ
Walterꝰ partim occupatõne: parti
infirmitate p̾ssus attendetat. Nnde
p̃sebit eidem: quares ip̃a fine legil¬
timũ sit habitura. p̃cansq monet. lit
nullatenus omittat. q̃ nad id placitũ
ueniat. Siu̾o nõ uenĩt. ip̃e tamen sal¬
ua caritate qd̃ agendũ est auctore deo
inde ꝑfic̾e conabit᷑. Et qd̃ hactenꝰ id di¬
stulerat: non qͣsi auctoritatẽ aut pͥui¬
legium hoc agendi non baberet egerat.
s potius causa dilcõnis ipũis qͥm ꝑ oĩa
inuiolatam seruare cupiebat. Petit etiã
ut p̾fatam abbatissam idẽ ualterꝰ ut¬
pote diocesaneã suam ꝓmouĩ faciat qͦ
ne uelut ignara se aconuentu ip̃iꝰ sub¬
tralere. sed potiꝰ die p̃noĩata p̃sentẽ sto¬
deat exhibere. Item ꝯsolarias ei dẽ diri¬
gens suꝑ ip̃iꝰ egrotatõne litt̾as: ⁊ de ab¬
solutõne qͣm s̾ petierat idem walterꝰ. tã
abeo qͣm afr̃ib ip̃iꝰ fieri. simulq de ip̃oꝵ

Expanded text:
cita quaedam constituerat, sed ad nullum idem Walterus, partim occupatione, partim infirmitate pressus, attenderat. Unde praescribit eidem, quae res ipsa finem legitimum sit habitura; precansque monet ut nullatenus omittat, quin ad id placitum veniat. Si vero non venerit, ipse tamen, salva charitate, quod agendum est, auctore Deo, inde perficere conabitur: et quod hactenus id distulerat, non quasi auctoritatem, aut privilegium hoc agendi non haberet, egerat; sed potius causa dilectionis ipsius, quam per omnia inviolatam servare cupiebat. Petit etiam ut praefatam abbatissam idem Walterus, utpote dioecesaneam suam, praemoneri faciat, quo ne velut ignaram, se a conventu ipsius subtrahere, sed potius die praenominata praesentem studeat exhibere. Item consolatorias eidem dirigens super ipsius aegrotatione litteras, et de absolutione, quam sibi petierat idem Walterus, tam ab eo, quam a fratribus ipsius fieri simulque de ipsorum
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ fietq ut om̃ib adu̾sariis ur̃is duuno
aduitorio semꝑ suꝑior ⁊ fortõr sitis. sie¬
cordamini q̃so auunculi ur̃i: ⁊ eqͥuoci
lamb̃ti illust̾ssimi. qualis erga scãm
romanã sedem fũit. qͣlemq exitũ con¬
secutus sit: ⁊ cauete ne in idẽ exemplũ
deueniatis. si aliqͥd simile agere uoli¬
tis. Domnũ etiã apłicũ dep̃camini. ut
eum dignet᷑ absoluere ⁊ ꝓ illo apd̾ deũ
int̾uenire. Ome qͦs attentiꝰ postulo:
ut eiꝰ m beniuolentiã concilietis ꝯqͣtis
tam deme qͣm etiã de sede temẽsit ⁊̃
dignet᷑ habere: ⁊ sua illi pͥuilegiate¬
labilit̃ custodire. sicut õs sc̃ĩ p̃deteb

Expanded text:
o adjutorio, semper superior et fortior sitis. Recordamini, quaeso, avunculi vestri et aequivoci Lamberti illustrissimi, qualis erga sanctam Romanam sedem fuerit, qualemque exitum consecutus sit, et caute ne in idem exemplum deveniatis, si aliquid simile agere volueritis. Domnum etiam apostolicum deprecamini, ut eum dignetur absolvere, et pro illo apud Deum intervenire. Pro me quoque attentius postulo, ut ejus mihi benevolentiam concilietis, quatenus tam de me, quam etiam de sede Remensi mercedem dignetur habere, et sua illi privilegia inviolabiliter custo
Abbreviated transcription (Latin):
nord mannice ꝑsecutõnis turbinib
upediri. Ut autẽ oportuitas se tpẽis
aꝑuerit: matutato facilitate ad imple¬
re conari. Intimat p̃t̾eates quasdam
remensis eccł̃ie. ip̃ius ꝑ arochia ꝑu̾so
iure a quib dam ꝑuasorib possideri.
Qua de causa expetierat arnulfumre
gem apud warmatia ut ip̃e willeb̾to
nus ip̃e suꝑ hoc negocio: scd̾m edicta
canonũ ageret. A quo scilicet rege. Idẽ
etiam heriniãnus suꝑ hoc ip̃o legatus.
ad p̃missũ ep̃m fũat destinatus E q
idem uuileb̾tus p̃ceptũ regis in li
adimplere ñ potuit. hunc moner
gat. ut eosdem ꝑuasores. uł quira
ipas inqͥetare conant. auimadu̾fi¬
ne canonica feriat: nͥ accepta p̾sũp¬
cõne resipiscant. Decretũ qͦ simina¬
chi pape eidem herimannodirigit u¬
bi qͥd de talib sit agendũ: manifesti¬
ssuna possit assettõne cognosc̾e Ite
eidem ꝓ quibdã reb hꝰ eccl̃ie suphe
petit ut idem p̾sul herimannus eis

Expanded text:
Nortmanni ae persecutionis turbinibus Nortmanni ae persecutionis turbinibus impediri. Ut autem opportunitas se temporis aperuerit, maturata facilitate adimplere conari. Intimat praeterea res quasdam Remensi Ecclesiae in ipsius parochia perverso jure a quibusdam pervasoribus possideri. Qrmaciam, ut ipse Willeberto nus ipse super hoc negotio, secundum edicta canonum ageret. A quo scilicet rege, idem etiam Herimannus super hoc ipso legatus, ad praemissum episcopum fuerat destinatus. Sed quia idem Willebertus praeceptum regis in hoc adimplere non potuit, hunc monens rogat, ut eosdem pervasores, vel qui res ipsas inquietare conantur, animadversione canonica feriat, nisi a coepta praesumptione resipiscant. Decretum quoque Symmachi papae eidem Herimanno dirigit, ubi quid de talibus sit agendum manifestissima possit assertione cognoscere. Item eidem, pro quibusdam rebus hpetit ut idem praesul Herimannus eas