comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia filiꝰ est. eugłista testatur. & equa¬
lem esse quia filius est. ipse significat
dicens. Propterea enĩ uolebant occide¬
re eum uidei. quia non solum solue¬
bat sabbatum: sed & patrem ꝓpͥum di¬
cebat dm. ȩqualem se faciens do. Dũ
ñ uidei hoc dicunt sed cugłista testat᷑.
quod ȩqualem se faciebat do. ꝓpͥum se
filium d̃i dicens. non enim scriptum
est ex ꝑsona uideoꝵ. dicentium. ꝓpte¬
rea uolebamus eum occidere. s eugłista
ex sua ꝑsona dicit. ꝓpterea enim uole¬
bant illum uidei occidere. & interp̾ta¬
tus est causam. i deo uideos ad necem ciꝰ
esse cõmotos. quod cum sabbatũ quasi
uendicaret. ñ solum in solutionẽ saba¬
ti maiestatem diuine potestatis. s eti¬
am in patre ꝓprio nomen eius sibi ȩter¬
ne equalitatis asscisceret. Quib aptis¬
sime respondit dei filiꝰ. ut & dci fe fili¬
um & equalem ꝓbaret. Quęcumq in¬
quit pater fecerit. ẽadem & filuis facit

Expanded text:
quia Filius est, evangelista testatur; et aequaquia Filius est, evangelista testatur; et aequalem esse, quia Filius est, ipse significat dicens: Propterea enim volebant eum occidere Judaei, quia non solum solvebat sabbatum, sed et Patrem proprium dicebat Deum, aequalem se faciens Deo . 68. Non Judaei hoc dicunt, sed Evangelista testatur, quod aequalem se faciebat Deo, proprium se Filium Dei dicens. Non enim scriptum est ex persona Judaeorum dicentium: Propterea volebamus eum occidere: sed evangelista ex sua persona dicit: Propterea enim volebant illum Judaei occidere. Et interpretatus est causam, ideo Judaeos ad necem ejus esse commotos, quod cum et sabbatum quasi vindicaret, non solum in solutione sabbati majestatem divinae potestatis, sed etiam in Patris proprii nomine jus sibi aeternae aequalitatis adscisceret. 69. Quibus aptissime respondit Dei Filius, ut et Dei se Filium, et aequalem probaret: Quaecumque, inquit, Pater fecerit, eadem et Filius facit
Abbreviated transcription (Latin):
it & informat. In dei autẽ sapientia
non cadit. ut instituta sit alterꝰ dis¬
ciplinis. cum ipsa disciplinarũ om̃iũ
tradiderit institutum. Quã bene au¬
tem posuit apłs. quod sine dño pro
om̃ib gustauerit mortem. ne diuini¬
tatis illam passionem putaͬmꝰ fuisse
non carnis. Ergo si ñ inuenerunt
quẽadmodum possint ꝓbare maiorẽ.
non uerbis calumnientur. sed uerboꝵ
rationem requirant. Eigo illos inter¬
rogo quo putent esse maiorem. si quia
pater est. eo maiorem putent. Sed ñ
hic etas & tempꝰ. neq canicies patris
& filii pueritia est. Hȩc enim maiorẽ
solent facere patrem. Cteterum pater
& filius generantis s nati nomina st̃.
quȩ non uidentur separare s uinger.
Non enim pietas naturȩ detrimentũ
est. Namq homines sibi inuicem con¬
ciliat necessitudo. non separat. Itaq
si nec de natura afferre possunt ali¬
quam questionem. uel testimoniis cre¬
dant. Deniq filium ñ esse cõminorẽ

Expanded text:
it et informat: in Dei autem sapientiam it et informat: in Dei autem sapientiam non cadit, ut instituta sit alterius disciplinis; cum ipsa disciplinarum omnium tradiderit institutum. Quam bene autem posuit Apostolus: Ut sine Deo pro omnibus gustaret mortem ; ne divinitatis illam passionem putaremus fuisse, non carnis! 66. Ergo si non invenerunt quemadmodum possent probare majorem, non verbis calumnientur, sed verborum rationem requirant. Ergo illos interrogo quo putent esse majorem? Si quia Pater est, eo majorem putant: sed non hic aetas et tempus, neque canities Patris, et 483 filii pueritia est; haec enim majorem solent facere patrem. Caeterum pater et filius generantis et nati nomina sunt, quae non videntur separare, sed jungere; non enim pietas naturae detrimentum est: namque homines sibi invicem conciliat necessitudo, non separat. 67. Itaque si nec de natura afferre possunt aliquam quaestionem, vel testimoniis credant. Denique Filium non esse eo minorem,
Abbreviated transcription (Latin):
nore coronatũ. ut sine dño ꝓ om̃ib
gustaret mortem. Non solum ergo a¬
patre. sed etiam ab anglis minor filiꝰ
dei factus est. Eit si hoc ad p̃uidicium
trahis. num gͦ filio inatura di mi¬
nor est quam sui angłi qui ei seruuĩt
& ministrant: Ita dum minorẽ uul¬
tis asserere. impietatẽ incurrtis. ut
angłoꝵ naa turam dei filio p̃feratis.
Sed ñ est scruus suꝑ dnm̃ suum. Deniq
& in carne constituto angłi ministra¬
bant. ut nichil ei agnoscas ꝑ naturam
corporis uminutum. Neq enim d̃s
sui pati potuit detrimentũ. cum id
qͦd assumpsit ex uirgine. nec arcessio
diuinȩ nec diminutio potestatis sit.
Non est ergo scłm diuinitatem minor.
qui plenitudinẽ habet diuinitatis &
głe. Maior enim & minor in his quȩ
corꝑalia sunt distingui solent. Aut
statu maior. aut plenitudine. arit cer¬
te etate. Uacant enim ista. ubi de diui¬
nis tractatus inducitur. Maior etiã
uulgo dici solet. qui aliquem institu¬

Expanded text:
nore coronatum; ut sine Deo pro omnibus nore coronatum; ut sine Deo pro omnibus gustaret mortem . 64. Non solum ergo Patre, sed etiam angelis minor Filius Dei factus est. Et si hoc ad praejudicium trabis; num ergo Filius in natura Dei minor est, quam sui angeli qui ei serviunt et ministrant ? Ita dum minorem vultis asserere, impietatem incurritis; ut angelorum naturam Dei Filio praeferatis. Sed non est servus supra Dominum suum . Denique et in carne constituto angeli ministrabant; ut nihil eum agnoscas per naturam corporis imminutum; neque enim Deus sui pati potuit detrimentum, cum id quod assumpsit ex Virgine, nec accessio divinae nec diminutio potestatis sit. 65. Non est ergo secundum divinitatem minor, qui plenitudinem habet divinitatis et gloriae. Major enim et minor in iis quae corporalia sunt, distingui solent: aut statu major, aut plenitudine, aut certe aetate. Vacant ista, ubi de divinis tractatus inducitur. Major enim vulgo dici solet, qui aliquem institu
Abbreviated transcription (Latin):
iocum transit. qui ubiq semꝑ est. ut
homo est qui uadit. ipse est qui uenit.
Deniq & alibi dicit. Surgite eamus
inquit. In eo ergo uadit & uenit. qͦd
est cõmune nobiscum. Nam quomͦ po¬
test minor esse ds. cum d̾s ꝑfectus &
plemus sit: Sed minor in natura ho¬
minis. Eit miraris si ex ꝑsona homi¬
nis patrem dixit maiorem. qui in
ꝑsona hominis se uermẽ dixit esse
non hominem: Dixit enum. Eigo au¬
tem sum uermis & non homo. Et ali¬
bi. Sicut ouis ad occisionem ductus
est. Si in hoc minorem dicis negare
non possum. sed ut uerbo utar scrip¬
ture. non minor natus. s minoratus
est. hoc est minor factus est. Qruomͦ
autem minor factus. nisi quia cũ in
forma dei esset. ñ rapinam arbitrat ꝰ
est esse se equalem dõ. s semet ipsum
exinaniuit. ñ amittens utiq qud̃ erat.
sed assumens qͦd ñ erat. quia foruram
rasti eũ paulo minꝰ abangłis. Hoc ip¬
sum int̾pretatus apłs ait. Nam pau¬

Expanded text:
locum transit, qui ubique semper est. Ut locum transit, qui ubique semper est. Ut homo est qui vadit, ipse est qui venit. Denique et alibi dicit: Surgit, eamus hinc . In eo ergo vadit et venit, quod est commune nobiscum. 61. Nam quomodo potest minor esse Deus, cum Deus perfectus et plenus sit? Sed minor 482 in natura hominis et miraris si ex persona hominis Patrem dixit majorem, qui in persona hominis se vermem dixit esse, non hominem; dixit enim: Ego autem sum vermis et non homo ; et alibi: Sicut ovis ad occisionem ductus est . 62. Si in hoc minorem dicis, negare non possum: sed, ut verbo utar Scripturae, non minor natus, sed minoratus , hoc est, minor factus est. Quomodo autem minor factus, nisi quia: Cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est essnon remittens utique quod erat, sed assumens quod non erat; quia formam srasti eum paulo minus ab angelis . Et hoc ipsum interpretatus Apostolus, ait: Nam pau
Abbreviated transcription (Latin):
dere. animam autẽ non possunt. Si
gͦ anima occidi non potest. quomo
est. dnm̃ maiestatis crucifixũ
esse. ñ quasi in maiestate sua
crucifixum putemus. sed
quia idem d̾s idem homo. ꝑ diuinita¬
tem d̾s. ꝑ susceptionem carnis homo
cifixus. quia consor̾ utriq nature.
id est humanȩ atq diuinȩ. in natura
hominis subiit passionem. ut indis¬
crete & dñs maiestatis dicatur esse qui
passus est & filius hominis. sicut scrip¬
tum est. qui descendit e glo. ꝑ̾ naturã¬
rgitur hominis. & dubitauit & tedia¬
uit. & resurrexit. Quod enim cecide¬
rit. hoc resurgit. Pnaturam bominis
dicit etiam illud. de quo calumniari
solent quia dictum est. uado ad patrẽ¬
rectionem: Demiq addidit. ut de
assumptione se dixisse signaret. Prop¬
terea dip. pius quã flat ut eum¬
i dm it credatis. Loquebatur e
ionem sui corporis & resurree¬
I. ꝑ quã credere ceꝑant qui ante
itabant. Neq enim ds de loco ad

Expanded text:
dere, animam autem non possunt . Si dere, animam autem non possunt . Si ergo anima occidi non potest, quomodest, Dominum majestatis crucifixum esse, non quasi in majestate sua crucifixum putemus : sed quia idem Deus, idem homo, per divinitatem Deus, per susceptionem carnis homo tur crucifixus, quia consors utriusque naturae, id est, humanae atque divinae, in natura hominis subiit passionem; ut indiscrete et Dominus majestatis dicatur esse qui passus est, et Filius hominis, sicut scriptum est, qui descendit de coelo . CAPUigitur hominis et dubitavit, et taeduit et resurrexit; quod enim cecidit, hoc resurgit. Per naturam hominis dicit etiam illud, de quo calumniari solent; quia dictum est: Quoniarectionem? Denique addidit, ut de assumptione se dixisse signaret: Propterea dixi vobis priusquam fiat; ufuerit, credatis . Loquebatur enim ionem sui corporis, et resurrectionem per quam credere coeperant, qui ante dubitabant; neque enim Deus de loco ad
Abbreviated transcription (Latin):
bi piȩ sororis lacrimis cõmouetur: qͥa
mentem humanã tangebant. & hic al¬
to operatur effectu. ut sicut mors cius
mortẽ abstulit. liuor eius ulcera nr̃a
curauit: ita etiam merorem nr̃m. me¬
ror eius aboleret. Ut homo gͦ dubitat.
ut homo turbatur. Non tarbatur ut
untus. ñ turbatur ei diuinitas. sed
turbatur anima. turbatur scđm hu¬
mane fragilitatis assũptionem. Et i¬
deo quia suscepit animam: suscepit &
animȩ passiones. Non enim d̾s eo qͦd
os curumferens metus. qͦd inpericulis
positi a dño descri nos putamus. Ut
homo turbatur. ut homo flet. ut homo
crucifigitur. Sic enim & apłs paulus
dixit. quia xp̃i carnem crucifixerunt.
Eit alibi apłs petrus ait. Xp̃o passo
scđm carnem. Caro igitur est passa.
diuinitas autem mortis libera. passio¬
ni corpus naturȩ humanȩ lege con¬
cessit. An uero mori diuinitas potest.
cum anima ñ possit: Nolite inquit
timere eos qui corpus possunt occi¬

Expanded text:
bi piae sororis lacrymis commovetur, quia bi piae sororis lacrymis commovetur, quia mente humana tangebatur: et hic alto operatur affectu; ut sicut mors ejus mortem abstulit, livor ejus ulcera nostra sanavit: ita etiam moerorem nostrum moeror ejus aboleret. 56. Ut homo ergo dubitat, ut homo turbatur. Non turbatur ejus virtus, non turbatur ejus divinitas: sed turbatur anima: turbatur secundum humanae fragilitatis assumptionem. Et ideo quia suscepit animam, suscepit et animae passiones; non enim Deus eo quod os circumferens metus; quod in periculis positi, a Domino deseri nos putamus. Ut homo turbatur, ut homo flet, ut homo crucifigitur. 57. Sic enim et apostolus Paulus dixit: Quia Christi carnem crucifixerunt . Et alibi apostolus Petrus ait: Christo passo secundum carnem . Caro igitur est passa, divinitas autem mortis libera: passioni corpus naturae humanae lege concessit; an vero mori divinitas potest, cum anima non possit? Nolite, inquit, timere eos qui corpus possunt occi
Abbreviated transcription (Latin):
uellet a passione reuocare: dñs ait. Nõ
sipis quȩ dei sunt. sed quȩ sunt ho¬
minum. Suscepit gͦ uoluntatem
meam. suscepit tristiciam meam. Con¬
sidenter tristiciam nomino. quia cru¬
cem p̃dico. Nea est uoluntas quam su¬
am dixit. quia ut homo suscepit tristi¬
ciam meam. ut homo locutus ẽ. Ideo
ait. non sicut ego uolo. sed sicut tuus.
Mea est tristicia. quam meo suscepit af¬
fectu. Nemo enim moriturus exultat.
Nichi compatitur. michi tristis ẽ. mͥ
dolet. Eago ꝓ me & in me doluit. qui
ꝓ se nichil habuit quod doleret. Do¬
les igitur dñe uũi ñ tua sed mea uulne¬
ra. non tuam mortem sed nr̃am infir¬
mitatem sicut ait ꝓpħa. quia ꝓ nobis
dolet. Et nos dñe estimauimꝰ te esse in
dolorib. cum tu ñ ꝓ te sed ꝓ me dole¬
res. Eit quid mirũ si ꝓ om̃ibus doluit.
qui ꝓ uno fleuit: Quid mirũ si mo¬
riturus ꝓ om̃ib tedeat. qui lazarum re¬
suscitaturus inlacrimat. Uerum & i¬

Expanded text:
vellet a passione revocare, Dominus ait: Non vellet a passione revocare, Dominus ait: Non sapis quae Dei sunt, sed quae sunt hominum . 53. Suscepit ergo voluntatem meam, suscepit tristitiam meam. Confidenter tristitiam nomino, quia crucem praedico. Mea est voluntas, quam suam dixit; quia ut homo suscepit tristitiam meam, ut homo locutus est; et ideo ait: Non sicut ego volo, sed sicut tu vis . Mea est tristitia, quam meo suscepit affectu: nemo enim moriturus exsultat. Mihi compatitur, mihi tristis est, mihi dolet. Ergo pro me et in me doluit, qui pro se nihil habuit quod doleret. 54. Doles igitur, Domine Jesu, non tua, sed mea vulnera: non tuam mortem, sed nostram infirmitatem, sicut ait propheta: Quia pro nobis dolet : et nos, Domine, aestimavimus te esse in doloribus; cum tu non pro te, sed pro me doleres. 55. Et quid mirum si pro omnibus doluit, qui pro uno flevit? Quid mirum, si moriturus pro omnibus taedeat, qui Lazarum resuscitaturus illacrymat? Verum et i
Abbreviated transcription (Latin):
tatem patris. s etiam pater filii faciat
uoluntatem. Quid est autẽ uiuifica¬
re. nisi ꝑ filii passionem: Passio autẽ
xp̃i. uoluntas est patris. Quos gͦ filio
unuficat. ꝑ patris uiuificat uolunta¬
tem. Una igitur est uoluntas. Que
autem uoluntas patris. nisi ut ueni¬
ret uĩc in hunc mundum. & nos mũ¬
daret a uitiis: Audi lepsum di¬
centem. Si uis. potes me mundare.
Respondit ap̃c uolo: & statim secutꝰ
est effectus sanitatis. Uides quia filiꝰ
luntas eadem quȩ paterna est: quam¬
quã cum dixerit omĩa que pater ha¬
bet mea sunt. sine dubio quia nichil
excipitur. quam pater habet. eandem
habet & filius uoluntatem. Una gͦ uo¬
luntas. ubi una oꝑatio. In deo enin uo¬
luntatis series. oꝑationis effectus est.
S alia uoluntas hominis. alia dei. De¬
niq ut scias uitam in uoluntate ess
hominis. quia mortem timemꝰ passio¬
nem autem xp̃i in uoluntate diuina.
ut pateretur. ꝓ nobis. cum petrus dnm̃

Expanded text:
tatem Patris, sed etiam Pater Filii faciat tatem Patris, sed etiam Pater Filii faciat voluntatem? Quid est autem vivificare, nisi per Filii passionem? Passio autem Christi voluntas est Patris. Quos ergo Filius vivificat, per Patris vivificat voluntatem. Una igitur est voluntas. 51. Quae autem voluntas Patris, nisi ut veniret Jesus in hunc mundum, et nos mundaret a vitiis? 480 Audi leprosum dicentem: Si vis, potes me mundare . Respondit Christus, Volo; et statim secutus est effectus sanitatis. Vides quia Filius voluntas eadem quae paterna est? Quamquam cum dixerit: Omnia quae Pater habet, mea sunt : sine excipit; quam habet Pater, eamdem habet Filius voluntatem. Una ergo voluntas, ubi una oluntatis series operationis effectus est. Sed alia voluntas hominis, alia Dei. Denique ut scias vitam in voluntate esse hominis; quia mortem timemus: passionem autem Christi in voluntate divina; ut pateretur pro nobis: cum Petrus eum
Abbreviated transcription (Latin):
non ꝓ necessitatis obsequio. Et diuidit.
sp̃c non mediocria. sed quȩ d̾s consue¬
uit oꝑari. grãm curationum. & oꝑati¬
onem uirtutum. Ergo diuidit spc̃
ꝓut uult. filius di non liberat quem
uult: S audi etiam ipsum agere qͦd
uult. Dixit enim. Ut faciam uolunta¬
luntarie sacrificabo tibi. Sciuit sc̃s
ambulare eum supra mare ait. Dñe
si tu es: iube me uenire ad te suꝑ aquã.
Petrus credidit quia si xp̃c iubeat na¬
ture possit conditio mutari. ut huma¬
nis se subiciat unda uestigus: & discie¬
pantiũ naturarum possit conuenire.
concordia. Petrus poscit ut iubeat ñ ut
Quid est tamen quod pater uelit & fi¬
lius nolit. aut filius uelit & pater no¬
lit: Pater quos uult iuuificat. & filiꝰ
quos uult uiuificat sicut scriptum ẽ.
Dic nunc quos uuificauerit filiꝰ. &
pater uruificare noluerit. Can aut
filius quos uelit uiuificet & oꝑatio u¬
na sit: uides quia ñ solum filiꝰ uolun¬

Expanded text:
non pro necessitatis obsequio. Et dividit non pro necessitatis obsequio. Et dividit Spiritus non mediocria; sed quae Deus consuevit operari, gratiam curationum, et operationem virtutum. Ergo dividit Spiritus prout vult, Filius Dei non liberat, quem vult? Sed audi etiam ipsum agere quod vult. Dixit enim: Ut faciam voluntaluntarie sacrificabo tibi . 49. Scivit ambulare eum supra mare, ait: Domine, si tu es, jube me venire ad te super aquas . Petrus credidit quia si Christus jubeat, naturae possit conditio mutari; ut humanis se subjiciat unda vestigiis, et discrepantium naturarum possit convenire concordia. Petrus poscit ut jubeat, non untradicit? 50. Quid est tamen quod Patre velit, Filius nolit: aut Filius velit et Patre nolit? Pater quos vult, vivificat; et Filius quos vult, vivificat, sicut scriptum est . Dic nunc quos vivificaverit Filius, et Pater vivificare noluerit. Cum autem Filius quos velit vivificet, et operatio una sit; vides quia non solum Filius volun
Abbreviated transcription (Latin):
aonticescat. quam soletis obicere.
quia dixit dñs non sicut ego uolos
sicut tu uis. Et alibi. Ad hoc descen¬
di de cęlo. ñ ut faciam uoluntatem
meam. sed uoluntatem eiꝰ qui misit me.
Ergo ut quasi interpositis plemoris
expositionis paulisꝑ induciis. cur dix¬
erit si possibile est. uoluntatis inte¬
rim liberȩ dnm fuisse doceamus. in
tantum ꝓcessistis impietatis. ut ne¬
getis quod filiꝰ dĩ liberȩ uoluntatis
sit. At certe soletis etiam sc̃o spũi de¬
rogare. & negare ñ potestis scriptum
esse. spc̃ ubi uult spirat. Ubi uult in¬
quit. non ubi uibetur. Ergo si sp̃c
ubi uult spirat. filius quod uult ñ
agit. Et certe idem dĩ filiꝰ in eugłio
suo dicit. ubi uellet spirandi suppete¬
re spũi facultatem. Nunquid gͦ suꝑi¬
orem fatetur. quia illi licet qͦd sibi non
oꝑatur unus atq idem sp̃c. diuidens
singulis ꝓ ut uult. Pro ut uult in qͥt.
hoc est ꝓliberȩ uoluntatis arbitrio.

Expanded text:
conticescit, quam soletis objicere, conticescit, quam soletis objicere, quia dixit Dominus: Non sicut ego volo, sed sicut tu vis; et alibi: Ad hoc descendi de coelo, non ut facium voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui me misit . Ergo ut quasi interpositis plenioris expositionis paulisper induciis, cur dixerit: Si possibile est, voluntatis interim liberae Dominum fuisse doceamus. In tantum processistis impietatis, ut negetis quod Filius Dei liberae voluntatis sit! At certe soletis etiam sancto Spiritui derogare, et negare non potestis scriptum esse: Spiritus ubi vult, spirat . Ubi vult, inquit, non ubi jubetur. Ergo si Spiritus ubi vult, spirat, Filius quod vult, non agit? Et certe idem Dei Filius in Evangelio suo dicit, ubi velit spirandi suppetere Spiritui facultatem. Numquid ergo superiorem fatetur; quia illi licet, quod sibi non s singulis prout vult . Prout vult, inquit, hoc est, pro liberae voluntatis arbitrio,
Abbreviated transcription (Latin):
eo utiq cui dicit transfer. dubitat
hominis affectu. Ergo ꝓpħa non pu¬
tat aliquid impossibile deo. Propha
non dubitat. & filium dubitare tu
credis: Num intra homines constitu¬
es deum: Et dubitat de patre ds.
& de mnorte formidat. Timet gͦ xp̃c.
Petrus dicit aminam meã ꝓ te ponã.
xp̃e dicit amma mea turbatur. Utrũ¬
q uerum c̃. & plenum utrũq ratio¬
nis. quod & ille qui est inferior ñ ti¬
met. & ille qui suꝑior est gerit timen¬
tis affectum. Iue enim quasi homo iũ
mortis ignorat. iste quasi d̾s in corpo¬
re constitutus. fragilitatem carnis ex¬
ponit. ut eoꝵ qui sacramentũ in carna¬
tionis abiurant. excluderetur impie¬
tas. Demnq & hȩc dixit & maniche¬
us ñ credidit. ualentinꝰ negauit.:
marcion fantasma putauit. Eo usq
autẽ hominẽ quem in ueritate cor¬
poris demonstrabat. equabat affec¬
tu. ut diceret. sed tamen ñ sicut ego
Quo loco etiam illa ur̃a questi

Expanded text:
eo utique qui dicit: Transfer: et dubitat eo utique qui dicit: Transfer: et dubitat hominis affectu. Ergo propheta non putat aliquid impossibile Deo. Propheta non dubitat, et Filium dubitare tu credis? Num infra homines constituis Deum? Et dubitat de Patre Deus, et de morte formidat? Timet ergo ChriPetrus dicit: Animam meam pro te ponam ; Christus dicit: Anima mea turbatur . 44. Utrumque verum est, et plenum utrumque rationis; quod et ille qui est inferior, non timet: et ille qui superior est, gerit timentis affectum: ille enim quasi homo vim mortis ignorat, iste quasi Deus in corpore constitutus fragilitatem carnis exponit; ut eorum qui sacramentum Incarnationis abjurant, excluderetur impietas. Denique et haec dixit, et Manichaeus non credidit, Valentinus negavit, Marcion phantasma judicavit. 45. Eousque autem hominem quem veritate corporis demonstrabat, aequabat affectu, ut diceret: Sed tamen non sicut ego facit. 46. Quo loco etiam illa vestra quaestio
Abbreviated transcription (Latin):
um suꝑ potentem. Non ergo pater so¬
lus potens. sed potens etiam dĩ filius.
In patre enim laudatur & filius. Cer¬
te ostendat aliquis quid sit qͦd ñ pos¬
sit dei filuis. quis ei aduitor cum cȩlũ
faceret fuit. quis aduitor cum conde¬
ret inundum. aut qui in constitutionẽ
guit. eguit ut hominẽ liberaret: Scͥp¬
tum est inquit. Pater. si possibile est:
transfer ame calicem hunc. Et ideo si¬
omp̃s est. quomͦ de possibilitate ambi¬
git. Ergo quia om̃potentem. ꝓbaui:
ꝓbaui utiq ambigere cum de possi
in qua forma loquatur aduerte. Ho¬
minis substantiam gerit. hominis
assumpsit affectum. Demq sup̃ ha¬
bes. quia. ꝓgressus pusillum ꝓcidit
in faciem suam orans & dicens. Pater.
Nongͦ quasi ds. sed quasi homo loqui¬
tur. Ds̃ enim possibile aliquid aut
impossibile nesciebat. Aut aliquid
impossibile dõ cum scriptum sit. un¬
possibile enim tibi nichil est: De qͦ
autẽ dubitat de se an de patre: De

Expanded text:
um super potentem . Non ergo Pater soum super potentem . Non ergo Pater solus potens, sed potens etiam Deus Filius; in Patre enim laudatur et Filius. 40. Certe ostendat aliquis quid sit, quod non possit Dei Filius: quis ei adjutor cum coelum faceret, fuit: quis adjutor cum conderet mundum? An qui in constitutione guit, eguit ut hominem liberaret? 41. Scriptum est, inquiunt: Pater meus, si possibile est, transfer a me calicem hunc . Et ideo omnipotens est, quomodo de possibilitate 478 ambigit? Ergo quia omnipotentem probavi, probavi utique ambigere eum de possibin qua forma loquatur, adminis substantiam gerit, hominis assumpsit affectum. Non ergo bes quia progressus pusillum procidit in faciem suam, orans et dicens: Pater, rgo quasi Deus, sed quasi homo loquitur; Deus enim possibile aliquid aut impossibile nesciebat? Aut aliquid impossibile Deo, cum scriptum sit: Impossibile enim tibi nihil est ? 43. De quo autem dubitat? de se, an de Patre? De
Abbreviated transcription (Latin):
am ap̃e est. Accipe aliud sc̃e impera¬
tor. accipe xp̃or loquentẽ. Hec dicit
dñs omp̃s. Post honorem misit me
qui tangit uos quasi qui tangit pupil¬
lam oculi eius. Quia ecce ego initio
sit me. Utiq qui dicit dñs est omp̃s. &
qui misit dns est om̃ĩpotens. Ergo &
patris & filii omĩpotentia. s tamen deus
Hoc est ad sum in eugłio. qui loquebar
ni lege. Deinde alibi. Omĩa quȩ ht̃
pater mea sunt. Quȩ sunt omĩa: Non
utiq locutus est de creatis. hȩc enim
facta sunt ꝑfilium. sed ea quȩ pater
habet. id est eternitatem. maiestatem.
diuinitatem. quȩ nascendo possedit.
Ergo cum qui omĩa habet quę pater
habet. scriptum est enim. omĩa quȩ pa¬
ter habet mea sunt. omĩpotentẽ esse
dubitare ñ possumus. Nec uereor. ne¬
quia scriptũ est de deo. beatus est solus
potens. ab eo dei filio separetur. cum
scriptura dm̃ solum potentem dixe¬
rit. ñ patrem solum. & ipse de xp̃o d̾s
pater asserat ꝑ ꝓpħam. Posui adiutori¬

Expanded text:
 est. 36. Accipe aliud, sancte Imperator, et accipe Christum loquentem: Haec dicit Dominus omnipotens: Post honorem misit me qui tangit vos, quasi qui tangit pupillam oculi ejus. Quia ecce ego injicio sit me . Utique qui dicit: Dominus est omnipotens: et qui misit, Dominus est omnipotens. Ergo et Patris et Filii omnipotentia: sed tamen Deus hoc est: Adsum in Evangelio, qui loquebar in Lege. 38. Deinde alibi: Omnia quae Pater habet, mea sunt . Quae sunt omnia? Non utique locutus est de creatis; haec enim omnia facta sunt per Filium: sed ea quae Pater habet, id est, aeternitatem, majestatem, divinitatem, quae nascendo possedit. Ergo eum qui omnia habet, quae Pater habet scriptum est enim: Omnia quae Pater habet, mea sunt , omnipotentem esse dubitare non possumus. Cquia scriptum est de Deo: Beatus et solus potens , ab eo Dei Filius separetur; cum Scriptura Deum solum potentem dixerit, non Patrem solum: et ipse de Christo Deus Pater asserat per Prophetam: Posui adjutori
Abbreviated transcription (Latin):
portenta ñ nomina. qui dies exit uidi¬
cii. quȩ erit forma sentenciȩ:Respon¬
debit his om̃ib & ille moraliter. Ppłs
meus quid feci tͥ. aut quid contristaui
te. non ne ex egipto eduxi te. & ex domo
seruitutis liberaui te: S parũ est ex
egypto liberasse. & ex domo seruitutis
eripuisse. plus & te ipsum dedisse ꝓ
nobis. Dices gͦ. Nonne uras om̃s sus¬
cepi inuirias: Nonne corpus meũ ꝓ
uobis optuli. nonne mortẽ appetiui.
quod ñ erat diuiuitatis mee. s ur̃e re¬
demptionis: Heccine referuntur grẽ :
Hoc ꝓfecit sangius m̃s: SSicut in ꝓpħa
ipse iam dixit. Que utilitas in sangui¬
ne meo. quia descendi in corruptionẽ:
Hoc gͦ ꝓfecit. ut me impie negaretis.
sim conscius. dicam tamen ñ te nega¬
ui. Habes quid ignoscas. fragiitati car¬
nis. delictum fateor. peccata ñ abnus.
si uis potes me saluart. quia hoc qui¬
dixit & meruit. Ne queso in udicium
intres cum seruo tuo. Non quero ut

Expanded text:
portenta, non nomina; quid eis erit judiportenta, non nomina; quid eis erit judicii, quae erit forma sententiae? Respondebit his omnibus et ille moraliter: Populus meus, quid feci tibi, aut quid constristavi te ? Nonne ex Aegypto eduxi te, et ex domo servitutis liberavi te? 121. Sed parum est ex Aegypto liberasse, et ex domo servitutis eripuisse: plus est te ipsum dedisse pro nobis. Dices ergo: Nonne vestras omnes suscepi injurias? Nonne corpus meum pro vobis obtuli? Nonne mortem appetivi, quod non erat divinitatis meae, sed vestrae redemptionis? Haeccine referuntur gratiae? Hoc profecit sanguis meus, sicut in Propheta ipse jam dixi: Quae utilitas in sanguine meo; quia descendi in corruptionem ? Hoc ergo profecit, ut me impie negaretis, sim conscius, dicam tamen: Non te negavi; habes quod ignoscas fragilitati carnis. Delictum fateor, peccatum non abnuo: Si vis, potes me mundare ; quia hoc dixit, emeruit. 493 Ne, quaeso, in judicium intre
Abbreviated transcription (Latin):
debit & dñs. Dixit insipiens in corde
suo. ñ est deus. De quo dictum putas
de uideo. de gentili. an de diabolo:
De quo uis dictũ sit fotumane. tole¬
rabilior est ille qui tacuit. Tu uͦ & uo
ce. ausus es dicere. ut insipiente insipi¬
entior ꝓbareris. Negas gͦ inquit
dm̃. cum ego dixcrim. di estis & filii
quis umspicis. Dicat & sabelli¬
quid hic ulla confusio est: Scriptura
ipsa nos docet. patr̃e cẽ qui detulit iu¬
diciũ. filiũ esse qui uidicat. Non au¬
disti me dicentem. solus ñ sum. s ego
& qui misit me pater: Dicat & mani¬
cheus. Ego auctorẽ carnis nr̃e diabo¬
lum credo. Respondebit ei. Ergo quid
facies in cęlestib. Uade ad auctorem
tuum. Ego eos uolo mecũ esse quos
dedit mͥ pater. tu te adiabolo creatũ
manichee arbitraris: Ad illiꝰ gͦ festi¬
na sedem. ubi ignis & sulphur. ubi ñ
restringuitur eiꝰ incendiũ. ne unquã
pena moriatur. Nito alia hereticoꝵ.

Expanded text:
debit ei Dominus: Dixit insipiens in corde debit ei Dominus: Dixit insipiens in corde suo: Non est Deus . De quo dictum putas, de Judaeo, de gentili, an de diabolo? De quovis dictum sit, Photiniane, tolerabilior est ille, qui tacuit: tu vero et voce ausus es dicere, ut insipiente insipientior probareris. Negas ergo, inquit, Deum; cum ego dixerim: Dii estis, et filii ircumspicis? 118. Dicat et Sabelliquid hic ulla confusio est? Scriptura ipsa te docet Patrem esse, qui detulit judicium: Filium esse, qui judicat. Non audisti me dicentem: Solus non sum; sed ego, et qui misit me Pater . 119. Dicat et Manichaeus: Ego auctorem carnis nostrae diabolum credo. Respondebit ei: Ergo quid facies in coelestibus? Vade ad auctorem tuum. Ego eos volo mecum esse, quos dedit mihi Pater. Tu te a diabolo creatum, Manichaee, arbitraris: ad illius ergo festina sedem; ubi ignis et sulphur, ubi non restinguitur ejus incendium, ne umquam poena moriatur. 120. Mitto alia haereticorum
Abbreviated transcription (Latin):
cutionẽ tuam. ñ urgeo: quia peccato¬
rum meoꝵ ipse sum conscius. Non
inuideo ueniam. quia ipse opto indul¬
gentam. uotũ iuum scire desidero.
An allego apud uidicẽ desideria uia:
Non ꝓdo crimina. seriem tuoꝵ exspec
uoto sunt. dic in quã. dñe. fac me ad
unagnnẽ dci. Respondebit & ille. Ad
quã unaginem: Quam negasti: Dic
Fac me incorruptilem. Refert utiq.
Quomͦ te incorruptibilẽ facere possũ.
quẽ tu creaturã dicendo capacẽ corrup¬
tilitatis ẽẽ uoluisti. Nortui resigent
incorrupti. & corruptibilem dicis quẽ
dm̃ cernis: Dic bonus esto mͥ. Dicet.
Quid postulas quod negasti: Ego te
bonũ uolui. Ego dixi. estote sci. qm̃
tendis. Et tu exspectas ueniam pecca¬
toꝵ. Sed nemo potest donare peccata.
nisi solus ds̃. Itaq cum uerus & solus
tibi ds̃ ñ sim. ñ possum utiq tua pec¬
cata donare. Hȩc arrianus dicat & fo¬
tinianꝰ. Nego te inquit d̾m. Respon¬

Expanded text:
cutionem tuam: non urgeo, quia peccatocutionem tuam: non urgeo, quia peccatorum meorum ipse sum conscius. Non invideo veniam, quia ipse opto indulgentiam: votum tuum scire desidero. En allego apud judicem desideria tua: non prodo crimina, seriem tuorum exspen communi voto sunt; dic, inquam: Domine, fac me ad imaginem Dei. Respondebit ille: Ad quam imaginem? Quam negasti? 115. Dic: Fac me incorruptibilem. Referet utique: 492 Quomodo te incorruptibilem facere possum, quem tu creaturam dicendo, capacem corruptibilitatis esse voluisti? Mortui resurgent incorrupti, et tu corruptibilem dicis quem Deum cernis ? 116. Dic: Bonus esto mihi. Dicet tibi: Quid postulas, quod negasti? Ego te bonum esse volui, ego dixi: Estote sancti, qtendis? et tu exspectas veniam peccatorum? Sed nemo potest donare peccata, nisi solus Deus. Itaque cum verus et solus tibi Deus non sim, non possum utique tua peccata donare. 117. Haec Arianus dicat, et Photinianus: Nego te, inquit, Deum. Respon
Abbreviated transcription (Latin):
tenderet trinitatis unam ẽẽ deitatem.
singulariter dñs ds sabaoth. Sc̃s igit᷑
pater. sc̃s filius. sc̃s & dei sp̃c. Adoratur
gͥ trinitas ñ adorat. laudatur trinitas
ñ laudat. Ego malo sicut seraphin cre¬
dere. & sicut om̃s potestates uirtutesq
uideamus. quẽ ad modũ concilies tibi
uidicem. Dic sane. dic inquam. Ego
te xp̃e puto ẽẽ dissimilem patri. Nes¬
pondebit & ille. Discerne si potes.
discerne inquam. quo putes ẽẽ dissi¬
milem. Die aliud. Creaturam inqui¬
es te arbitror. Respondebit & xp̃c.
Si duoꝵ hominũ testimoniũ uerũ
est. tu nec michi nec patri saltẽ cre¬
dere debiusti. qui genitum nomina
tibi scd̃m fidem tuam. ut tibi bonus
non sim. Omĩ potentẽ ñ arbitror.
Respondebit & ipse. Nonpossum gͦ ti¬
bi tua peccata donare. Subiectũ dico.
Refert & ad hoc. Cair gͥ libertatem ac
ueniam ab eo petis. quẽ putas ꝓser¬
uitio ẽẽ subiectum. Uideo herere ꝓse¬

Expanded text:
tenderet Trinitatis unam esse deitatem, tenderet Trinitatis unam esse deitatem, inus Deus sabaoth . Sanctus igitur Pater, sanctus Filius, sanctus et Dei Spiritus. Adoratur igitur Trinitas, non adorat: laudatur Trinitas, non laudat. Ego malo sicut Seraphim credere, et sicut omnes Potestates Virtutesque s tibi judicem. Dic sane, dic, inquam: Ego te, Christe, puto esse dissimilem Patri. Respondebit et ille: Discerne, si potes; discerne, inquam, in quo putes esse dissimilem. 109. Dic aliud: Creaturam, inquies, te arbitror. Respondebit et Christus: Si duorum hominum testimonium verum est, tu nec mihi, nec Patri saltem credere debuisti, qui genitum nominavtibi secundum fidem tuam, ut tibi bonus non sim. 111. Omnipotentem non arbitror. Respondebit et ipse: Non possum ergo tibi tua peccata donare. 112. Subjectum dico. Referet ad hoc: Cur igitur libertatem ac veniam ab eo petis, quem putas pro servitio esse subjectum? 113. Video haerere prose
Abbreviated transcription (Latin):
calũme locus ñ sit. cum patri regnũ
filiꝰ tradat nec alicui p̃feratur: Hhȩc
enĩ documenta pietatis sunt. quod
& pater filio. & filius patri tradit.
Ita enim sibi tradunt. ut neq ille qͥ
accipit quasi alienum adquirat. nec
qui tradit amitat. Ad dexteram
quoq sedere nulla p̾latio est. nec
ad sinstram iniuria. Dumnitas
enim gradum nescit. nec loco aliqid
dir cum scribit. ree uemporib definitur.
Angustis animis homines ista pensamꝰ.
nulla differentia caritatis. nullũ dis¬
crimen est unitatis. S cur longius eua¬
gamur: Cartumspectasti omia. uidis¬
ti iudicem. aduertisti angłos p̃dican¬
tes. Iili laudant. & tu uituperas: Do¬
minationes & potestates uenerantur.
& tu calummaris: Adorant om̃s scĩ
tis trina repeticio: Si trina repeticio.
cur una laudatio.Si una laudatio.
Non dixit semel ne filium sequestra¬
ret. ñ bis ne sp̃m preteriret. ñ quater
ne creatura se conungeret. Et ut os¬

Expanded text:
calumniae locus non sit, cum Patri regnum calumniae locus non sit, cum Patri regnum Filius tradat, nec aliquid praeferatur? Haec enim documenta pietatis sunt, quod et Pater Filio, et Filius Patri tradat; ita enim sibi tradunt, ut neque ille qui accipit, quasi alienum acquirat: nec qui tradit, amittat. 105. Ad dexteram quoque sedere nulla praelatio est, neque ad sinistram injuria; divinitas enim gradum nescit, nec loco aliquo circumscribitur, nec temporibus definitur. Angustis animis homines ista pensamus. Nulla differentia charitatis, nullum discrimen est unitatis. 491 106. Sed cur longius evagamur? Circumspectasti omnia, vidisti judicem, advertisti Angelos praedicantes. Illi laudant, et tu vituperas! Dominationes et Potestates venerantur, et tu calumniaris! Adorant omnes sancti tis trina repetitio? Si trina repetitio, cur una laudatio? Si una laudatio, Non dixit semel, ne Filium sequestraret: non bis, ne Spiritum praeteriret: non quater, ne creaturas conjungeret. Et ut os
Abbreviated transcription (Latin):
nobis utile. si ap̃m ñ ex p̃cepto neq
ex gr̃a .s. quasi dilectissimũ filium aa
aexteram dei sedere credamus. Si enĩ
habes que sursum sunt querite ubi
ap̃c est ad dexteram di sedens. que sur¬
sum suiit sapite. Hoc est enm suꝑiora
sapere & credere. quia xp̃c ut sedeat
ñ quasi uissus obsequitur. s quasi fi¬
lius dilectissimus honoratur. Propter
rationẽ gͦ corporis dicit sede ad dexti¬
ram meam. donec ponã immnicos tu¬
os scabellũ pedum tuoꝵ. Quod si &
hoc ad calumniam trahis. quia pater
etiam pater trahit ad filium. quos
filiꝯ suscitet atq uiuificet. Nemo in
quid potest uenire ad me. nisi pater
qui misit me attraxerit cum. & ego
suscitabo eum in nouissimodie. & tu
filiũ dei ꝓ infirmtate dicis ẽẽ subice¬
tum. cui pater trahit quos ille uino¬
uissimo die suscitet: Heccine tibi uu¬
detur esse subiectio. in qua regnũ pa¬
tri paratur cũ pater ad filiũ trahat. &

Expanded text:
nobis utile, si Christum non ex praecepto, neque nobis utile, si Christum non ex praecepto, neque ex gratia, sed quasi dilectissimum Filium ad dexteram Dei sedere credamus. Sic enim habes: Quae sursum sunt, quaerite, ubi Christus est ad dexteram Dei sedens: quae sursum sunt, sapite . Hoc est enim superiora sapere, credere quia Christus ut sedeat, non quasi jussus obsequitur, sed quasi Filius dilectissimus honoratur. Propter rationem ergo corporis dicit: Sede ad dexteram meam, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum 104. Quod si et hoc ad calumniam trahis, quia Pater etiam Pater trahit ad Filium, quos Filius suscitet atque vivificet: Nemo enim, inquit, potest venire ad me, nisi Pater qui misit me, attraxerit eum: et ego resuscitabo eum in novissimo die . Et tu Filium Dei pro infirmitate dicis esse subjectum, cui Pater attrahit, quos ille in novissimo die suscitet? Haeccine tibi videtur esse subjectio, in qua regnum Patri paratur, cum Pater ad Filium trahat, et
Abbreviated transcription (Latin):
ad uidic̃ẽ tuos. intuere quis sede¬
at. cum quo sedeat. ubi sedeat. Se¬
det xp̃c ad dexteram patris. Aut si
oculis hoc ñ potes comp̃hendere.
audi dicentẽ ꝓpħam. Dixit dñs do¬
mino meo. sede a dextris meis. Se¬
det gͦ ad dexteram patris filiꝰ. Dic
nunc qui de secularib arbitraris esti¬
manda diuina. num tibi uideatur
inferior qui ad dexterã sedet: Num
iniuiria patris qui ad sinistrã sedet :
Pater honorat. & tu inuiriam putas:
Pater mauult id ẽẽ pietatis exemplũ.
& putas p̾̃ceptionis imꝑium: De
morte surrexit. & ad dexteram dei
sedet. Sed dixit in quid pater. Accipe
etiam ubi ñ dicit pater. & p̃dicit fi¬
lius. Amodo uidebitis filium homi¬
nis sedentem ad dexteram uirtutis.
Et hoc de assumptione corporis dicit.
Huic dicit scdt ad dexteram intam.
Nam si de eterna sede diuinitatisain¬
quiris. interrogatus a pilato si upst
esset rex uideorum. ait. In hoc sum
natus. Undde & apłs monet. hoc esse

Expanded text:
ad judicem tuos, intuere qui sedead judicem tuos, intuere qui sedeat, cum quo sedeat, ubi sedeat. Sedet Christus ad dexteram Patris. Aut si oculis hoc non potes comprehendere, audi dicentem Prophetam: Dixit Dominus Domino meo, sede ad dexteram meam . Sedet ergo ad dexteram Patris Filius. Dic nunc qui de saecularibus arbitraris aestimanda divina, num tibi videatur inferior qui ad dexteram sedet? num injuria Patris, quia ad sinistram sedet? Pater honorat, et tu injuriam putas? Pater mavult id esse p putas praeceptionis imperium? De morte surrexit, et ad dexteram Dei sedet. 103. Sed dixit, inquis, Pater. Accipe etiam ubi non dicit Pater, et praedicit Filius: Amodo videbitis Filium hominis sedentem ad dexteram virtutis . Et hoc de assumptione corporis dicit; huic dicit: Sede ad dexteram meam . Nam si de aeterna sede divinitatis inquiris, interrogatus a Pilato si ipse esset rex Judaeorum, ait: In hoc sum natus . Unde et Apostolus monet hoc esse
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ fidem. Omĩa lege. omĩa diligen¬
ter aduerte. inuenies sic demonstras¬
se se ap̃m. ut ds in homine cerne¬
retur. Nec maliciose accipias de pa¬
tre filium głantem. cum audias
patrem in filiũ cõplacentem. S si¬
moralib flecti ñ queunt. ꝓuocemꝰ
ad uidicem. Ad quẽ tandem ibimꝯ:¬
Seo: acum qui uidiciũ habet. Nun
ad patrem: Sed pater ñ uidicat
sucquã. Om̃e enim iudiciũ dedit
filio. Dedit utiq generando. ñ lar¬
giendo. Uide quã te noluerit filio su¬
sam meliorẽ habeat. ego antu. Nem¬
pe prudentis auctoris est. pris con¬
aliare sibi iudic̃ȩ. Hominẽ honoras.
dm̃ ñ honoras: Quid gͦ conciliat
cognitorem. honorificentia an inui¬
ria: Pone me peccasse quod ñ est.
Num offenditur honore suo xp̃c:
Peccams om̃s. Quis gͦ ueniam ꝓme¬
rebitur. qui defert honorificentiam.
aut qui irrogat contumeliam: Aut
si te ratio ñ mouet. species saltem ui¬
dicii ipsa cõmoueat. Attolle oculos

Expanded text:
per fidem . 99. Omnia lege, omnia diligenper fidem . 99. Omnia lege, omnia diligenter adverte; invenies sic demonstrasse se Christum, ut Deus in homine cerneretur: nec malitiose accipias de Patre Filium gloriantem, cum audias Patrem in Filio complacentem . moralibus flecti non queunt, provocemus ad judicem. Ad quem tandem ibimuNempe ad eum qui judicium habet. Numquid ad Patrem? Sed Pater non judicat quemquam; omne enim judicium dedit Filio . Dedit utique generando, non largiendo. Vide quam te noluerit Filio susam meliorem habeat; ego, an tu. Nempe prudentis actoris est prius conciliare sibi judicem. Hominem honoras, Deum non honoras? Quid ergo conciliat cognitorem, honorificentia, an injuria? Pone me peccasse, quod non est; num offenditur honore suo Christus? Peccamus omnes: quis ergo veniam promerebitur, qui defert honorificentiam, an qui irrogat contumeliam? 102. Aut si te ratio non movet, species saltem judicii ipsa commoveat. Attolle oculos
Abbreviated transcription (Latin):
Quia mortẽ gustauit legis. quia la¬
tronẽ quoq ad paradỹsum inuitauit
ñ legis: Mulieres flentes intueris ad
tumulum. ñ intueris angelos excu¬
bantes: Quid dixerit legis. quid ges¬
serit ñ legis: Dicis chananee mulieri
intelligere te conuenit. quia missus
ñ id significat quod alieno coactus¬
sit imperio. sed quod uolantario func¬
tus sit arbitratu. Alioquin. contemp¬
tum ostendis patris. Si enim ut tui
cius incolis mederetur. & chananee
prius filiam. ut legimus liberauit.
ñ ut̃iq alieni fuit executor imperii.
s uoluntarii liber arbitrii. Ubi autẽ.
libertas uoluntatis. ibi nulla p̃uari¬
catio missionis. Nec uereare ne displi¬
ceat patri quod fecit filiꝰ. cum ipse
dicat. quecumq placita sunt ei semꝑ
facio. Et alibi. Opera que ego facio
ipse facit. Quomͦ gͦ patri ꝓotuit dis¬
plicere. quod fecitsfiliunt. Unus enĩ
deus sicut sciptum est. qui ustisica¬
uit circumcisionẽ ex fide. & p̃puciũ

Expanded text:
Quia mortem gustavit, legis: quia laQuia mortem gustavit, legis: quia latronem quoque ad paradisum invitavit , non legis. Mulieres flentes intueris ad tumulum, non intueris angelos excubantes . Quid dixerit legis, quid gesserit non legis. Dicis Chananaeae mulieri intelligere te convenit, quia missus non id significat, quod alieno sit coactus imperio, sed quod voluntario functus sit arbitratu: alioquin contemptum ostendis Patris. Si enim, ut tu , ut solis ejus incolis mederetur, et Chananaeae prius filiam, ut legimus, liberavit; non utique alieni fuit exsecutor imperii, sed voluntarii liber arbitrii. Ubi autem libertas voluntatis, ibi nulla praevaricatio missionis. 98. Nec vereare ne displiceat Patri, quod fecit Filius; cum ipse dicat. Quaecumque placita sunt ei, facio semper ; et alibi: Opera quae ego facio, ipse facit . Quomodo ergo Patri potuit displicere, quod ipse fecit per Filium? Unus enim Deus, sicut scriptum est, qui justificavit circumcisionem ex fide, et praeputium
Abbreviated transcription (Latin):
cepit. Iile fleuit. ne tu homo diu fle¬
res. ille inuirias passtis est. ne tu in¬
uiriam tuam doleres. Grande reme¬
dium. solatium habere de xp̃o. Iue
enim pro nobis pacientius tulit. & su¬
mus qui pacienter hec ꝓ illius nomi¬
ne ferre nequeamus. Quis appetitus
ñ discat ignoscere. quando ꝓ ꝑsecuto
Uides ne illas quas puitas ap̃i infir¬
mitates. tuas esse uirtates: Cur
de remediis nr̃is ci questionẽ moue¬
mus: Lacrime ille nos liberant. Ne¬
tus illi nos abluunt. At dubitatio il¬
la nos firmat. ne ui si ceꝑis dubitare
desperes. Quanto maior est umuria.
tanto uberior debetur gr̃a. S in ip¬
sis iniuriis cognosce diuitatem. In
cruce pendebat. & elementa ei om̃ia
seriuebant. Sol refugit. dies occidit.
obfuse & circumfusȩ tenebrȩ. Et ter¬
ra tremuit. ñ tremuit qui pependit.
Quid aliud hȩc quã auctoris reue¬
rentiam signant: Quia merice est
uides. quia regnum dĩ donat ñ uides:

Expanded text:
cepit. Ille flevit, ne tu homo diu flecepit. Ille flevit, ne tu homo diu fleres: ille injurias passus est, ne tu injuriam tuam doleres. 95. Grande remedium, solatium habere de Christo. Ille enim pro nobis haec patientius tulit, et sumus qui patienter haec pro illius nomine ferre nequeamus! Quis appetitus non discat ignoscere, quando et pro perVidesne illas quas tu putas Christi infirmitates, tuas esse virtutes? Cur de remediis nostris ei quaestionem movemus? Lacrymae illae nos lavant, fletus illi nos abluunt, ac dubitatio illa nos firmat; ne tu si coeperis dubitare, desperes. Quanto major est injuria, tanto uberior debetur gratia. 96. Sed in ipsis injuriis cognosce divinitatem. In cruce pendebat, et elementa ei omnia serviebant. Sol refugit, dies occidit, offusae et circumfusae tenebrae, terra tremuit: non tremuit qui pependit . Quid aliud haec, quam Auctoris reverentiam signant? Quia in cruce est, vides: quia regnum Dei donat, non vides.
Abbreviated transcription (Latin):
passionum. Magnum gͦ medicamei¬
tum. quod ñ solum cicatricem uetul
uulneris amputauit. sed etiam causa
passionis incidit. O fides. thesauris
om̃ib opulentior. o uulnerũ nr̃orum
peccatoꝵ q: medicina p̃stantior. Con¬
sideremus quia nobis ꝓdest bene crt¬
dere. Michi enim ꝓdest scire. quia ꝓp¬
ter me xp̃c suscepit meas infirmitates.
mei corporis subut passiones. pro ii
peccatum hoc est ꝓ onim homine. ꝓ me
maledictum factus est: & ꝓ me atq
in me subditus atq subiectus. Pro me
agnus. ꝓ me uitis. pro me lapis. pro
me seruus. pro me filius ancille. pro
me diem iudicii ignorans. ꝓme nes¬
ciens diem atq horam. Nam quomͦ
posset diem nescire. qui dies fecit &
tempora: Quomͦ posset diem ignora¬
expressit & causam: Factus est crgo
maledictum. ñ scđm diuitatem sed
scđm carnem. Scriptũ est enim. Na¬
ledictus om̃ĩs qui pendet in ligno.
Scđ̾m carnem utiq pependit. & ideo
maledictum. quia nr̃a maledicta sus¬

Expanded text:
passionum. Magnum ergo medicamenpassionum. Magnum ergo medicamentum, quod non solum cicatricem vetusti vulneris amputavit, sed etiam causam passionis incidit. O fides thesauris omnibus opulentior! o vulnerum nostrorum, peccatorumque medicina praestantior! 93. Consideremus quia nobis prodest bene credere. Mihi enim prodest scire quia propter me Christus suscepit meas infirmitates, mei corporis subiit passiones : pro me peccatum, hoc est, pro omni homine, pro me maledictum factus est, pro me atque in me subditus atque subjectus, pro me agnus, pro me vitis, pro me lapis, pro me servus, pro me filius ancillae, pro me diem judicii ignorans, pro nobis nesciens diem aut horam. 94. Nam quomodo posset diem nescire, qui dies fecit et tempora? Quomodo posset diem ignoraexpressit et causam? Factus ergo maledictum non secundum divinitatem, sed secundum carnem; scriptum est enim: Maledictus omnis qui pendet in ligno . Secundum carnem utique pependit; et ideo maledictum, qui nostra maledicta sus
Abbreviated transcription (Latin):
mortalib sucis. Hoc ex terra ñ pullulat.
expers enim est omĩs natura huiꝰ con¬
fectionis. Diuino enim consilio susce¬
pit hanc carnem. ut ostenderet legẽ
carnis legi esse subditam mentis. Sus¬
cepit carnem. ut quasi homo uincent
qui homines erudiret. Quid michi
ꝓdesset. si quasi ds exerta potestate di¬
uinitatem suam tantum modo inuioli¬
bilem demonstrasset: Aut cur suscipe¬
ret carnem. nisi ut temptari se natius
atq infirmitatis meȩ conditione pa¬
teretur: Temptari debuit. compati mͥ
debuit. ut scirem quem admodũ temp¬
tatus uincerem. passus ruaderem. Uiat
ꝑ continentiam. uicit ꝑ contemptũ di¬
uitiarum. uicit ꝑ fidem. Calcauit am¬
bitionem. fugauit in tẽperantiam. las¬
cuuam religauit. Hoc medicamentũ
petrus uidit. & retia sua instrum̃ta
uidelicet quęstus & subsidia dereliqͥt.
renuntians carnis concupiscentiȩ tan¬
qͣm corrupte naui. in quam quasi
sentina quęda multarum ingredito

Expanded text:
mortalibus succis. Hoc ex terra non pullulat; mortalibus succis. Hoc ex terra non pullulat; expers enim est omnis natura hujus confectionis. Divino enim consilio suscepit hanc carnem, ut ostenderet legem carnis legi esse subditam mentis. Suscepit carnem, ut quasi homo vinceret, qui homines erudiret. 91. Quid mihi prodesset, si quasi Deus exerta potestate divinitatem suam tantummodo inviolabilem demonstrasset? Aut cur susciperet carnem, nisi ut tentari se naturae atque infirmitatis meae conditione pateretur? Tentari debuit, compati mihi debuit; ut scirem quemadmodum tentatus vincerem, compassus evaderem. Vicit per continentiam, vicit per contemptum divitiarum, vicit per fidem: calcavit ambitionem, fugavit intemperantiam, lasciviam relegavit. 92. Hoc medicamentum Petrus vidit, et retia sua, instrumenta videlicet quaestus et subsidia dereliquit, renuntians carnis concupiscentiae tamquam corruptae navi, in quam quasi sentina quaedam multarum ingreditur