comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm. Quo abiit
dilectus tuus o pul¬
cherrima mulierũ
quo decdinauit.¬
dilectus tuus. et
queremus eum te¬
cum: Dilectus m̃s
descendit in ortũ

Expanded text:
em quo abiit dilectus tuus o pulcherrima mulierum quo declinavidilectus tuus et quaeremus eum tecum dilectus meus descendit in hortu
Abbreviated transcription (Latin):
tͥcem tͥbum pene funditus extruxit.
Quid ẽ gͦ qd̾ ultione sceleris inflamina
gandi sunt. ꝑ qͦs alioꝵ culpe feriunt᷑.
ut ipsi iam mundi ꝑ ultionẽ ueniant.
qui alioꝵ uitia corrigere. festinant.
Tñ. qͥ sine peccato ẽ urm̃: pͥmꝰ in illam
lapidem mutat. Ad aliena enĩ peccata
Uñ necesse ẽ. dum contra nos¬

Expanded text:
ens pene funditus exstinxit. Quid est ergo quod in ultione sceleris inflammatugandi sunt per quos aliorum culpae feriuntur? Ut ipsi jam mundi per ultionem veniant, qui aliorum vitia corrigere festinant.tur: Qui sine peccato est vestrum, primus in illam lapidem mittat ; ad aliena quippe ibant peccata unde necesse est ut, cum contra nos
Abbreviated transcription (Latin):
alio recte iudicet ignorat: & si nouit sor¬
tasse ꝑ auditũ qͦd recte iudicare debeat.
recte tñ uidicare aliena merita ñ ualee.
qui conscientia ꝓpͥe innocentie nulłã
beniamin. in carnis sue scelere. fuisset.
obruta. collectus omĩs ifrł miquitatẽ

Expanded text:
alium recte iudicet, ignorat. Etsi novit fortasse per auditum, quod recte iudicare debeat, tamen iudicare aliena merita non valet, cui conscientia innocentiae proprię nullam eniobruta, collectus omnis Israel
Abbreviated transcription (Latin):
minima retinent᷑. ut se nr̃a intentio
formidat. Ifrł gͦ reseruatis gentib
crudit᷑: tum in quib dã nnimis ui¬
tiis elatio u̾titis nr̃e compͥmit᷑. & in
paritis sibi resistentib discit qd̾ ex se
maiora non subigit.

Expanded text:
nostra retinentur, ut sese nostra intentio formidat. Israel ergo reservatis gentibus eruditur, quando in quibusdam minimis vitiis elatio virtutis nostrae comprimitur, et in parvis sibi resistentibus discit, quod ex se majora non subigit.
Abbreviated transcription (Latin):
uiis. usq qͦ ascendit pharao rex egyp¬
ti.&. accep̃ ciuitatẽ. & incendit eam
igin. & chananeos & pherereos & qui
habitabant in garer trucidauit.& dedit
ẽa pharao in dotẽ filie sue. Scdõ. I fac¬

Expanded text:
um, donec ascendit Pharao rex Aegypti et cepit ciuitatem et incendit eam in igni et Chananaeos et Pherezaeos et qui habitabant in Gazer transpunxit; et dedit eam Pharao in dotem filiae suae. quod
Abbreviated transcription (Latin):
Ihabitabat chanane¬
us in effrem. usq in istum diem.
donec ascendit pharao rex egypti &
cepit ciuitatẽ. & fuccendit eam igni.
& chananeos & pherezeos qͥ habitabait̃
quib erant gesta illa recentia. Quid
autẽ tam magnũ eligi potuit. quod
ꝓpħue diceretur. cũ p̃terita narrant᷑.¬
& taceant᷑ futitra. maiora & magis
necessaria: Magis gͦ putandũ est¬

Expanded text:
habitabat Chananaeus in Ephraem usque in diem istum, donec ascendit Pharao rex Aegypti et cepit ciuitatem et incendit eam in igni et Chananaeos et Pherezaeos et qui habitabant iquibus erant gesta illa recentia. quid autem magnum eligi potuit quod prophetice diceretur, cum praeterita narrentur taceanturque futura maiora et maxime necessaria? proi
Abbreviated transcription (Latin):
a dño factum. ut confortaret᷑ cor eoꝵ
qͥ similiter conspirauerunt inite bel¬
lum contͣ iͣm. ne ista illis miscdia
p̃beretur. etiã contͣ p̃ceptum dĩ. si
remanfissent ñ expugnati. & senescen¬
expugnandi filii ifrł. qui eis contra
p̃ceptum dm̃ possent parcere. quod
ille non faceret.

Expanded text:
a domino factum, ut confortaretur cor illorum, qui simul conspirauerunt ire in bellum contra Iesum, ne ista illis misericordia praeberetur etiam contra dei praeceptum, si remansissent non expugnati et senescenexpugnandi filii Israel qui eis contra praeceptum Domini possent parcere, quod ille non faceret.
Abbreviated transcription (Latin):
titaret incurreret maledictũ. quod
dixerat irĩc. Sic eñ scͥtum ẽ. I ad
uirauit m̃c in die illa. Maledictus
ii nouissimo imponet portas eius.
ex bethel. In abyron pͥmogento fun
dauit cam. &. in resaluato nouissimo
interpr̃ fructificatio. Qui enĩ fructi¬
interpr chananeus. Icertũ ẽ qͥa cum
eo qui fructificat & crescit semꝑ habi¬
tat chananeus: mungm enĩ tempta¬
tionũ motus cessant ab eo. S si uere¬
tu fructificas in dõ. & uides aliquẽ talem
inquietũ. turbidum & mobilem. scito
qͥa chananeus ẽ. I si ñ potes eum eicere
de eccł̃ia: scito qͥa ñ potuerunt filii ef¬
frem disꝑdere chananeos. Ierłm pacis
iusio interpr. Si enim in corde nr̃o¬
qui ẽ pax nr̃a semꝑ intuemir. & ser¬
uamus in corde. si quide ira fixi & sta¬
biles sumus in hac uisione pacis. ut

Expanded text:
arasset, incurreret maledictum quod dixerat Jesus. Sic enim scriptum est: « Et adjuravit Jesus in die illa: Maledictus in novissimo suo imponet portas ejus. ex Bethel in Abiron primogenito suo fundavit eam, et in Segub novissimo interpretatur fructificatio. Qui ergo fructiinterpretatur Chananaeus. Et certum est quia cum eo qui fructificat et crescit, semper habitat Chananaeus; nunquam enim tentatio, nunquam motus cessant ab eo. Sed tu si vere fructificas in Deo, et vides talem aliquem inquietum, turbidum, mobilem, scito quia Chananaeus est; et non potes ejicere eum de Ecclesia, quia non potuerunt filii Ephraim dispein corde noqui est pax nostra, semper intueamur et servemus in corde; si quidem ita fixi et stabiles sumus in hac visione pacis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
isse sufficiat. qͦd nob̾ ab apłis sors duc¬
ta defignat: quia ubi ex fide integra
& oratione p̃missa sors ducit᷑. ea quȩ
di uoluntas continet in occulto. sors
hominib dedarat in manifesto. Scd̾m¬
uero inti̾orem intellectum. sicut paulꝰ
uidet᷑ indicare dicens. In parte sorus¬

Expanded text:
isse sufficiet, quod nobis ab apostolis sors ducta designat; quia ubi fide integra ac oratione praemissa sors dicitur, ea quae Dei voluntas continet in occulto sors hominibus declarat in manifesto. Secundum interiorem vero intellectum, sicut Paulus videtur indicare cum dicit: « In parte sor
Abbreviated transcription (Latin):
dauid. filiꝰ fuit naas regis. cũ qͦ pugna¬
uit saul. Ipse etiã naas fecit iscđiam
cũ dauid. qñdo fugiebat a facie saul.
Quo mortuo dixit dauid. Faciã mĩãm
cũ amon. ficut fecit pater eus naas me¬
tum. Interempto uͦ a dauid amon. qui
ei in decaluandis seruis suis tmutriam
fecerat. constitutus ẽ ab eodẽ dauid
in loco frĩs sui. Iste sobi qui a dauid
legitur cũ cetis uenisse. & stratoria. &
tapetia. & uasa sictilia. ⁊ cet̾a quȩ secun¬
tur ei optulisse. Ceterũ spũaliter obse¬

Expanded text:
i filius fuit Naas regis, cum quo pugnavit Saul. Ipse etiam Naas fecit misericordiam cum David, quando fugit a facie Saul: quo mortuo dixit David: Faciam misericordiam cum Anon, sicut fecit pater ejus Naas mecum. Interempto vero a David Anon, qui ei in decalvandis servis suis injuriam fecerat, constitutus est ab eodem David in loco fratris iste Sobi, qui ad David legitur cum caeteris venisse, et stratoria, et tapetia, et vasa fictilia et caetera quae sequuntur ei obtulisse.
Abbreviated transcription (Latin):
infidias declinans filii sui ab ierłm re¬
cessit. atq a galileis benigne receptus
ceptus ẽ. Qui multos fideliũ uarietate
nͥtutitm. & doctrinarum ornatus con¬
tulit dommo.

Expanded text:
persecutionem declinans filii sui ab Hierusalem recessit, atque a Galilaeis benigne susceptusceptus est: qui multos fidelium varietate virtutum et doctrinarum ornatos contulit Domino.
Abbreviated transcription (Latin):
in seteri posse indicauit. Tunc eñ illata
conuitia bene toleramꝰ titm in secreto
mentis ad mala ꝑpetrata returrimꝰ. Leue
quippe uidebit᷑ qͣd inirria ꝑcutimur. dũ
in actione nr̃a conspicimꝰ qͥa peuis ẽ. qͦd
meremur. Sicq fit ut contum eliis gr̃a
magis qm̃ ira debeat᷑. quaꝵ int̾uentu
d̃o iudice pena grauior declmari. posse
illustratione componit᷑. sc̃õ defiderio.
de tinis ad sumina uehi suꝑne contẽpla¬
tionis penna festinat. scoꝵ p̃cedentum
ocłos ponat. atq in eoꝵ se tmitatione
exercendo ꝓficiat. & quod in p̃senti titil¬
lat ex ittio. uł p̃teritoꝵ maloꝵ memo¬
ria repͥmat. uł donoꝵ p̃cedentium conso¬
latione restringat. utł etiã mitatione

Expanded text:
misereri posse judicavit. Tunc enim illata misereri posse judicavit. Tunc enim illata convicia bene toleramus, cum in secreto mentis ad mala perpetrata recurrimus. Leve quippe videbitur, quod injuria percutimur, dum in actione nostra conspicimus, quia pejus est, quod meremur: sicque fit, ut contumeliis gratia magis quam ira debeatur, quarum interventu Deo judice, poena gravior declinari posse illustratione componitur, sancto desiderio de imis ad summa evehi supernae contemplationis penna festinet, sanctorum praecedentium oculos ponat, atque in eis se imitatione exercendo proficiat, et quod praesenti titillat ex vitio, vel praeteritorum malorum memoria reprimat, vel donorum praecedentium consolatione restringat, vel et
Abbreviated transcription (Latin):
sua ⁊ c̾. Merito tales laqueo doli. atq
malitiȩ suȩ uitam ꝓpͥam finiunt. qui
alienam prauus ꝑsuasionib corrumꝑe
satagant. ficut ipse achitophel in domo
sua suspendio interiit. qͥ in aliena uite
dauid insidiatus ẽ. Uñ scͥpͥtum ẽ. qͥ fodit
foueam ncidit in eã. &. in insidiis suis
capient᷑ iniqui. Daitid autẽ uenit in¬

Expanded text:
 » Et merito tales laqueo doli atque malitiae suae vitam propriam finiunt, qui alienam pravis suasionibus corrumpere satagebant, sicut Achitophel in propria domo suspendio interiit, qui in aliena, vitae David insidiatus est. Unde scriptum est: « Qui fodit foveam, incidit in eam . » Et: « In insidiis suis capientur iniqui. »
Abbreviated transcription (Latin):
ad aiicũ tuũ ⁊c̾. In hebreo legit᷑. Hȩc
inquit mscłia tua ad amicũ tuũ. qͦd ñ
affirmando.s negando ꝓmntiandum
ẽ. & ẽ sensus. Misidĩa ẽ aut dici debet.
qͦd dauid amicum tuum dimisisti. &
tum eo non isti:¬

Expanded text:
ad amicum tuum. » In Hebraeo legitur: « Haec, inquit, misericordia tua ad amicum tuum; » non affirmando, sed negando pronuntiandum est. Et est sensus: Misericordia est aut dici debet, quod David amicum tuum dimisisti, et cum eo non isti
Abbreviated transcription (Latin):
⁊c̾. Hȩc ancilla qͣsi lauancti gr̃a cũ paninᷤ
ad fontẽ rogel ierat. ut pemius res ñ
oep̃henderetur. Puer autẽ qͥ rem nidica¬
uit absalon. filiꝰ fuit eiꝰdem ancille par¬
centie temꝑa in memoriã reducunt.
Descenderunt in puteũ qͥ erat in uestibu¬
lo. tñ pacientiȩ se humiliter subitiunt.
lier uelamen suꝑ os putei. cũ eccł̃ia p̃tum
assiduitate. delicta iuuentutis & ignoran¬
tiȩ filioꝵ suoꝵ abscondẽ certat. Quasi sic¬
cans typsanas. cũ carnis lascuuã ꝑ conti¬
nentie rigorem restringit. Sic & res la¬
tet tnͣsgreffionis uideł humanȩ uite.
qͥa ꝑ assiduitatẽ p̃cum in compunctione
abscondunt᷑. ac homnes a ꝑsecutione an¬
tiqui hostis ꝓtecti liberant᷑. Porro achito¬

Expanded text:
 Haec ancilla, quasi lavandi gratia, cum pannis ad fontem Rogel ierat, ut penitus res non deprehenderetur. Puer autem, qui rem indicavit Absalom, filius ejusdem ancillae parcentiae tempora in memoriam reducunt. Descendunt in puteum, qui erant in vestibulo, » cum poenitentiae se humiliter subjiciunt, lier velamen super os putei, » cum Ecclesia precum assiduitate delicta juventutis et ignorantiae suorum filiorum abscondere certat. « Quasi siccans ptisanas, » cum carnis lasciviam per continentiae rigorem stringit. « Et sic res latet, » transgressionis videlicet humanae vitae, quia per assiduitatem precum in compunctione absconduntur, ac homines a persecutione antiqui hostis protecti liberantur. « Cum
Abbreviated transcription (Latin):
bexunił iliȩ salphaad.
lxix Termiinus filiorum inauasse
hoxx Quem manasses expugnare nͦ potuit:
hexxi Congregatio filiorum i srael in sylooi.
bexen Ihc septtm tribubus hemel terrã partit᷑ & inttit
inros ad termiuandum¬
bxexin. Sortis misse iu sylom. Iors pͥma tͥb benia
bxixiiN omina ciuitatum beniamii
bocxy Sor̃s scd̃a filiorum srmconi.
baxxyi Sor̃ tercia filiorum tabulon
bexerii S ors quarta filiorum ysachaꝵ.
bxcomSors quinta filiorum aseꝵ.
bxxxi. Sors sexta filiorum neptalioi.
horex Sors septima filiorum dadi.
becexi F iliĩ dan pugnauerunt contra lese oo
ceperunt eam..
lexxxii Ciuitates q̃s filii ifrł ilłu deierunt.
becexmiN omina eiuitatum refugni¬
borcey F ilii leui ꝓpter ciuitates intͦpellauert᷑
& acceperunt.
bexxxui Sors populi caath.
beccxun Sors filiorum gersoni.
boccxuii. Sors filiorum merara¬
Ixxponi Cebron ciuita s refugñ filiis aaron data.
ECintas refugii filiorum gerson.
CI Ciuitas refugii filiorum merari.

Expanded text:
I. Filiae Salphaad. LXXIX. Terminus filiorum Manasse. LXXX. Quem Manasse expugnare non potuit. LXXXI. Congregatio filiorum Israel in Silo. LXXXII. Jesus septem tribubus semel terram partitur, et mittit viros ad terminanduLXXXIII. Sortes missae in Silo, sors prima tribus Benjamin. LXXXIV. Nomina civitatum Benjamin. LXXXV. Sors secunda filiorum Simeon. LXXXVI. Sors tertia filiorum Zabulon. LXXXVII. Sors quarta filiorum Issachar. LXXXVIII. Sors quinta filiorum Aser. LXXXIX. Sors sexta filiorum Nephthali. XC. Sors septima filiorum Dan. XCI Filii Dan pugnaverunt contra Lesem, et ceperunt eam. XCII. Civitas quam filii Israel Jesu dederunt. Nomina civitatum refugii. XCV. Filii Levi propter civitates interpellaverunt et acceperunt. XCVI. Sors populi Caath. XCVII. Sors filiorum Gerson. XCVIII. Sors filiorum Merari. XCIX. Hebron civitas refugii filiis Aaron data. C. Civitas refugii filiorum Gerson. CI. Civitas refugii filiorum Merari.
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiam suam uolentes statuere: iusticie.
di ñ sunt subiecti. Demisse sunt manis
moysi. & inualuit incredulitas: & uincit᷑
populus
relinquunt᷑ in castris & iethro¬
llũd autẽ quale est qudd cũ pͥmo nominat᷑¬

Expanded text:
justitiam quaerunt statuere, justitiae Dei non sunt subjecti; demissae sunt manus Moysi, invaluit incredulitas, vincitur populus. Serelinquuntur in castris, Sed et illud quale est, quod cum primum nominat
Abbreviated transcription (Latin):
simstram ñ ht̃: qͥa nchil ẽẽ quod dis¬
ꝑliceat. potest. S quia simul omnia
contuetur. simul cuncta conspicit. ea
exertitus cęli a dexiͥs & a sinstris hr̃e
descͥbitur. ut ꝑ dexteram intelligamꝰ
cȩli etiam repulsi angłi uocantur:
quia & ip̃i quamuis ab ethereo cȩlo
expulsi sint. adhuc tñ in aereo celo
demorantur. sicut paulus ait. cont̃
spiritalia nequitie. in celestib¬

Expanded text:
sinistram non habet, quia nihil esse quod dissinistram non habet, quia nihil esse quod displiceat potest. Sed quia simul omnia contuetur, simul cuncta aspicit, ea exercitus coeli a dextris et sinistris habere describitur, ut per dexteram intelligamuscoeli etiam repulsi angeli vocantur, quia et ipsi, quamvis ab aethereo coelo expulsi sint, adhuc tamen in aereo coelo demorantur, sicut Paulus ait: « Contra spiritualia nequitiae in coelestib
Abbreviated transcription (Latin):
peccatis p̃cedentib dignus erat ut tali
debuisset deceptione. damnari. qͣtmnꝰ
qui sepe uolens cetiderat. in culpam qñ¬
doq nolens caꝑetur ad penam. Occul¬
ta iusticia licentia malignis sp̃itib dit᷑
ut qͥs uolentes in peccati laqtieo strangu¬
lant. in peccati penã etiam nolentes
trahant. Deniq is qui uitam repbam
ñ mutat. a ꝑpetrandis peccatis amnmũ
ñ auertit. cum a ꝓpħa ali quid reqͥti.
illa audit dõ disponente que mere¬
batur audire dannandus. Ecte enĩ
ut unũ uł duo ex multis loquamir.
ab omĩpotentis dĩ cultu domus ifrł
sub idoloꝵ seruitute recesserat. &
tñ ad ꝓpħas a quib decipi consueue¬
rat sepe ueniebat. ꝓsꝑa requirens.
suꝑna uidicia agebant. nͥ ut peccaus
ppłs in suo corde caꝑetur. quatmus
qui ꝑfidiam sequendo deliquerat.
deliquisset: & tanto post durius raꝑet᷑
ad penam. qnͣto securius uiueret in
stetit a dextͥs & a finistris. Ds̃ enim
qui incirtums cͥta ẽ uerttas. in illa be

Expanded text:
peccatis praecedentibus dignus erat, ut tali debuisset deceptione damnari, quatenus qui saepe volens ceciderat in culpam, quandoque nolens raperetur ad poenam, occulta justitia licentia malignis spiritibus datur, ut quos volentes in peccati laqueo strangulant, in peccati poenam etiam nolentes trahant. Denique hic qui vitam reprobam non mutat, et a perpetrandis peccatis animum non avertit, cum a propheta aliquid requirit, illa audit Deo disponente, quae merebitur audire damnandus. Ecce enim ut unum vel duo ex multis loquamur, ab omnipotentis Dei cultu domus Israel sub idolorum servitute recesserat, et tamen ad prophetas a quibus decipi consueverat, saepe veniebat prospera requirens; superna judicia agebant, nisi, ut peccator populus in suo corde caperetur? quatenus, qui perfidiam sequendo deliquerat, deliquisset: et tanto post durius raperetur ad poenam, quanto nunc securius viveret in stetit a dextris et sinistris ejus. » Deus enim, qui incircumscripta est veritas, in illa aeterna
Abbreviated transcription (Latin):
iosephus taliter narrat. Interea qͥd̃a
ꝓpha nomine micheas. accedens ad
unũ isrłitaꝵ. petiit ut eum in capi¬
te ꝓ uoluntate dm̃ ꝑcuteret. Cui no¬
lenti. p̃dixit qͥa eo quod mobediens
eẽt do. eiusq p̃cepto. leone occurrente
ꝑimeretur. Quod dum illi homini
contigisset. accessit ꝓpħa rursus ad
alium. & ut faceretꝰ imꝑauit. Qui
dum ꝑcussisset eũ & euis uertic̃e tru¬
entasset. alligato capite accessit ad
regem dicens ei. qͦd dum eẽt in exercitu
constitutus. accepiss: a qͦdam tͥbimo ser¬
uandum captuiũ. sibiq ab eo dictum.
ut si captuuis fugeret . ip̃e moreretur.
qͦ sugiente. is qui eum tradiderat. mor¬
tem ei minaretur inserre. dum respon¬
dente ahab mortem ei inminere ius-¬
lissimam. soluit caput. & agintus ẽ miche¬
as ẽẽ ꝓpħa. hac enim parabola utebat᷑ ꝓpt̃.
sermones quos erat ei dicdurꝰ. Ait nam̃q
qͣm ds̃ ei consessisset ut supplitium hostis
eua deret. inmicũ eiꝰ bennadab qͥ dnm

Expanded text:
Josephus taliter refert: Interea quidem propheta, nomine Micheas, accedens ad unum Israelitarum, petiit ut eum in capite pro voluntate Domini percuteret. Cui nolenti praedixit ei, eo quod inobediens esset Deo, ejusque praecepto, leone occurrente, perimeretur. Quod dum illi homini contigisset, accessit propheta rursus ad alium, et idem ut faceret imperavit. Quid dum percussisset eum, et ejus verticem cruentasset alligato capite accessit ad regem, dicens ei: Quod dum esset in exercitu constitutus, accepisset a quodam tribuno servandum captivum, sibique ab eo dictum, ut si captivus fugeret, ipse moreretur. Quo fugiente, is, qui eum tradiderat, mortem ei minaretur inferre. Dum respondente Achab mortem ei imminere justissimam, solvit caput, et agnitus est Micheas esse propheta. Hac enim parabola utebatur propter sermones quos erat ei dicturus. Ait namque quomodo Deus ei concessisset, ut supplicium hostis evaderet: ipse inimicum ejus Benadab qui Deum
Abbreviated transcription (Latin):
uideł uidaitus. de qͦ xp̃c carnẽ assumere
dignatus ẽ. ut fecisset in ea ortũ holerũ:
hoc ẽ ut uͥ uinum gr̃e sp̃ał germinare
debuit. ibi fragilia queq dogmata per
pharisaicã suꝑstitionem tnsplantaret
S naboth hanc uineã dare nolenti .i.
impia uxor ierabel. hoc ẽ sinagoga ui¬
deoꝵ. machinata ẽ mortem. Interpr eñi
iezabel cohabitatͥx. siue fluxus uantis.
Quod bñ conuenit sinagoge. que habi¬
tare uidebatur in domo dm̃: s ꝑ uaria¬

Expanded text:
icet Judaicus, de quo Christus carnem assumere dignatus est; « ut fecisset in ea hortum olerum, » hoc est ut ubi vinum gratiae spiritalis germinare debuit, ibi fragilia quaeque dogmata per Pharisaicam superstitionem transplantaret. Sed Naboth hanc vineam dare nolenti, id impia uxor Jezabel, hoc est Synagoga Judaeorum machinata est mortem. Interpretatur enim Jezabel cohabitatrix, sive fluxus vanus, quod bene convenit Synagogae, quae habitare videbatur in domo Domini,
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd exertitus ceti a dextͥs & a sinistris eiꝰ
stare phibetur: Deus enim qui ita est
int̾ omnia. ut etiã sit ext̃ omnia. nec
dextera nec smnistra concluditur .s decte¬
pars angłoꝵ reꝑba designat᷑. Non enim
ministrant dõ solummꝰ boni. qͥ adiuued
s etiã qui redire nolentes grauent.
nouimus: aues celi nominamꝰ Ide eisde
sp̃itib paulus dixit. contͣ sp̃alia nequi¬
tie in cęlestib. Quoꝵ caput enuntians ait
scdm pͥncipem potestatis aeris huiꝰ. fdec¬
tera & a simistra angłoꝵ exertitus stat.
qͥa & uoluntas electoꝵ sp̃uum diumȩ
pietati concordat. & reꝓboꝵ sensus sue
malitie seruiens. uidicio districtionis
etus obtemꝑat. Uñ & mox fallax sp̃t m
uoluisse. ut diceret eg̾diar & ero sp̃tus¬

Expanded text:
quod exercitus coeli a dextris et a sinistris ejus stare perhibetur? Deus enim, qui ita est intra omnia, ut etiam sit extra omnia, nec dextra nec sinistra concluditur, sed dextpars angelorum reproba designatur. Non enim ministrant Deo solummodo boni, qui adjuvent, sed etiam qui redire nolentes gravent; novimus, aves coeli nominamus, et de eisdem spiritalibus Paulus dicit, Contra spiritalia nequitiae in coelestibus . Quorum caput enuntians ait: Secundum principem potestatis aeris hujus. Ad dexteram ergo et sinistram exercitus stat, quia voluntas electorum spirituum divinae pmalitiae serviens, judicio districtionis ejus obtemperat. Unde et mox fallax spiritus in voluisse, ut diceret: « Egrediar et ero
Abbreviated transcription (Latin):
leges uͦ tͦpologiȩ maxime ꝓuidendum
ẽ. seruus di. ne scđm exemplum ahab
regis ifrł. ꝑnitiosa securitate sibi blan¬
diantur. qm̃diu hostis uiute. ne dum
se qͣi uictores ꝑpetuos arbitrant᷑ ꝑ frau¬
dem diaboli pacem ꝓmiitentis citiꝰ eli¬
damur. qͥa sicut tunc ꝓpħa p̃dicto regi
ꝓ inconsiderata pietate. ꝓmntiauit citiꝰ
iustam affore ultionẽ: Ita nunc ꝓpħicus
sermo p̾nuntiat. si patiscamur cum dia¬
bolo. ȩtͥnam nob̃ ꝓ hoc imminere penam.

Expanded text:
eges vero tropologiae maxime providendum est servis Dei, ne secundum exemplum Achab regis Israel, perniciosa securitate sibi blandiantur quandiu hostis vivit ne dum se quasi victores perpetuos arbitrentur, per fraudem diaboli pacem promittentis, citius elidantur. Quia sicut tunc propheta praedicto regi pro inconsiderata pietate pronuntiavit citius justam affore ultionem, ita nunc propheticus sermo praenuntiat, si paciscamur cum diabolo, aeternam nobis pro hoc imminere poenam.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ debet ẽẽ dñator hominũ. Ita tn quod
dnãtor sit in timore d̃i. ut sic ꝑ usticiam
sum splendidus Sicut lux auxore q̃ rutilat.
dare absq nubilo mane oriente sole:⁊ factꝰ
sum gͥmimans sicut pluuiis .i. irrigationȩ
pluuiaꝵ gͥminat herba de t̾ra. Quod tñ
sactum ñ ẽ mitis meis. qͥa apd̃ dm̃ cuiꝰ ẽ
totus mundus ñ ẽ tanta domꝰ mea .i. fa¬

Expanded text:
est debet esse dominator hominum. Ita tamen quod dominator sit in timore Dei; ut sic per justitiam sum splendidus. Sicut lux aurorae quae rutilat clare absque nubilo mane oriente sole; et factus sum germinans, sicut pluviis, id est irrigatione pluviarum germinat herba de terra. Quod tamen factum non est meritis meis: quia apud Deum cujus est totus mundus, n
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ pͥmum tres seorsitm ꝑ se. qͣi excellen
u̾tutem eoꝵ exponit. qͦd ꝑ med̾ia hostutmn
castra irrumpentes aquã de cisterna
que erar in bethleem attulerunt. qͦs tñ
licet inter alios tͥgnita insignes effulse
triginta sex.¬

Expanded text:
autem primum tres seorsum per se, quasi excellentautem primum tres seorsum per se, quasi excellentvirtutem eorum exponit, quod per media hostium castra irrumpentes aquam de cisterna, quae erat in Bethlehem, attulerunt; quos tamen licet inter alios triginta insignes effulsertriginta sex
Abbreviated transcription (Latin):
simdigni sunt ut ꝑmaneant in agͦ di. qͥa
spine ñ tosbunt᷑ manib qͥa intractabiles
sunt. ⁊ ꝑ rebellionẽ pungunt tangentes.
Isi qͥs eas tangere uoluit. increpando.s. ⁊
castigando. armabit᷑ ferro ⁊ ligno lancea¬
to. hasta lignũ ẽ. lancea ferrũ. Quasi dice̾t.
Qui in eos seure uoluit. utet᷑ ñ solũ uerb̾
qͥb erudiant᷑. s undicta. qͣ exstirpent᷑.
ut exstirpati comburent᷑ igne .s. mex
tinguibili. usq ad nichilum consumͣ¬
di Nota qͦd autẽ ligno ꝑcussio fit. ferro.
sectio Lignum gͦ lanceatũ ẽ. uindicta
ñ solum crutians. s ext̾minans. Hȩc
sunt nomina fortium dauid. hii enu¬
merat eos qui in exertitu dauid fortitudmȩ
excellentes erant. quib ⁊ ipm annumerat.
qͥa ꝑfecta gła regis ñ eẽt fortes hr̃e milites.
n ⁊ ip̃e foitis eẽc. Propt᷑ qͦd ipm̃ cet̾is om̃ib
p̃fert̃. qͣi fortib fortiorẽ. quatinꝰ etiã ipsoꝵ
comm̃datio. ad glam illi cedat. Numerat

Expanded text:
indigni sunt ut permaneant in agro Dei, quia spinae non tolluntur manibus, quia intractabiles sunt et per rebellionem pungunt tangentes. Et si quis eas tangere voluerit increpando scilicet et castigando, armabitur ferro et ligno lanceato. Hasta lignum est, lancea ferrum quasi diceret. Quin in eos saevire voluerit, utetur non solis verbis quibus erudiantur, sed vindicta exstirpentur, ut exstirpati comburantur igne scilicet, inexstinguibili usque ad nihilum consumendi. Nota autem quod ligno percussio fit, ferro sectio; lignum ergo lanceatum est vindicta non solum crucians, sed exterminans. Haec sunt nomina fortium David. Hic enumerat eos qui in exercitu David fortitudine excellentes erant; quibus et ipsum David annumerat; quia perfecta gloria regis non esset fortes habere milites, nisi et ipse fortis esset. Propter quod ipsum caeteris omnibus praefert, quasi fortibus fortiorem, quatenus etiam ipsorum commendatio ad gloriam illi cedat. Numerat
Abbreviated transcription (Latin):
adum ẽ autẽ rursum p̃lium philistinoꝵ
hoc loco arepham scpͥtura nominat. ipsa
credit᷑ fuisse orpha moabitis. nurꝰ noem.
socia ruth. De cuiꝰ ꝓgeme nati sunt. hni
iiii. gygantes. qͥ hic in manu dauid ⁊ ser¬
uoꝵ eiꝰ cecidisse dicunt᷑. Repetit aũ a suꝑi¬
orib scͥpͥtura bella ista cõmemorans. fortas¬
sis alio ordine qmͣ gesta sunt. In pͥmis aby¬
sai filiꝰ saruiȩ. int̾fecit iełbidenob. in scdo
fecit goliath getheum. Quod bellum pͥmũ
fuisse uidet᷑. qmͣuis hic cõmemoret᷑ t̾cium
In quarto ionathas int̾fecit uirũ. senos di¬
gitos. singłis manib pedibq hñtem. qu
fumliter fuit de stirpe arepha.

Expanded text:
um est autem rursum praelium Philistinorum hoc loco Arepham Arafam Scriptura nominat, ipsa creditur fuisse Orpha Moabitis, nurus Noemi, socia Ruth de cujus progenie nati sunt hi quatuor gigantes, qui hic in manu David, et servorum ejus cecidisse dicuntur. Repetit autem a superioribus Scriptura, bella ista commemorans fortassis alio ordine quam gesta sunt. In primo, Abisai filius Sarviae interfecit Jesbidenob; in secundo, t David interfecit Goliath Gethaeum. Quod bellum primum fuisse videtur, quamvis hic commemoretur tertium. In quarto Jonathas interfecit virum senos digitos singulis manibus pedibusque habentem qui similiter fuit de stirpe Arepha
Abbreviated transcription (Latin):
in statione.i. in loco uͥ castris positis stabanł
⁊ morabant᷑. Cumq fugiss ppłs isrł a fa¬
cie philistiim. stetit ille in medio agͥ.i. in
campo unde ppłs fugerat. ⁊ tutatus ẽ.i.
defendit eum.s. campũ. ut cũ obtineret
derant tres fortes qͥ erant pͥncipes inter
nerant temꝑe messis ad cdauid inspetuns
odollam: hoꝵ omiũm que dicunt᷑ alia nꝰ¬
ticiã hab̾e ñ possumꝰ. nͥ qnͣtum contim
ex his que in hoc loco cominemorantua
pse ꝑcussit duos leones moab. In xi.¬
hebreo euidentiꝰ legitur. duos pͥntipes med
Iip̃e descendit ⁊ ꝑcussit leonẽ in media es¬
terna magna audatia ad tam ferocẽ ags¬
oiendum solum descendere. Uerumptan
usq ad tres. s. pͥmum nominatos ñ ꝑuens¬
rant. ut illius equał eẽt Fecitq dauia ei
sibi auriculariũ .i. confiliarium a secreo¬
cipiendum ẽ. uł in secretis .i. de secreto uͣ

Expanded text:
in statione; id est in loco ubi castris positis stabant in statione; id est in loco ubi castris positis stabant et morabantur. Cumque fugisset populus Israel a facie Philisthiim, stetit ille in medio agri; id est in campo unde populus fugerat: et tutatus est, id est defendit eum; scilicet campum ut cum obtineret derant tres fortes, qui erant principes inter nerant tempore messis ad David in speluncam Odollam. Horum omnium, quae dicuntur aliam notitiam habere non possumus, nisi quantum conjicimus ex his quae in hoc loco commemorantur. Ipse percussit duos leones Moab. In Hebraeo evidentius legitur duos principes Moab. Et ipse descendit, et percussit leonem in media cisterna. Magna audacia ad tam ferocem aggrediendum solum descendere. Verumtamen usque ad tres, scilicet primum nominatos, non pervenerat, ut illis aequalis esset. Fecitque eum David sibi auricularium, id est consiliarium, a secreccipiendum est, vel a secreto, id est de secreto, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
fecit impetu uno. Ubi hoc factum sit ñ legunꝰ.
nͥ qnͣtum hic commemorat᷑. In hebreo sic ẽ
octingentos una uice. Quod sic intelligi po¬
test. qͣi diceret. Dauid ligni uermicło com¬
ꝑatur ꝓpt̃ fortitudinẽ. qͣ omĩa penetrat.
⁊ nncħ ei refistere potest. in tantũ. ut suꝑ
octingentos una uice irruere possit. &
tudine post dauid. int̾ tres fortes qͥ erant.
cũ dauid. qñ philistiim exꝓbrauerunt isrł.
.s. timiditatẽ ⁊ qͦd eis resistere ñ poterant.
i cong̾gati sunt ip̃i philistei illuc ubi erat
dauid in p̃lium hoc iudei dicunt ibidem
fadum. uͥ goliath agiinib i srł expbrauit
Aliud ñ legimꝰ. isi qñtum hic dicit᷑.
t post hunc semina filiꝰ age de ararari.
Icong̾gati sunt philistiim. hoc cohere¬
re ñ uidet᷑ S sic legendum ẽ. Post hunc
semina. Iipẽ similit᷑ philisteos ꝑeusfit. ⁊ uͥ
subiungit. qͥa cong̾gati sunt philistiim

Expanded text:
rfecit impetu uno. Ubi hoc factum sit, non legimus, rfecit impetu uno. Ubi hoc factum sit, non legimus, nisi quantum hic commemoratur. In Hebraeo sic est: Octingentos una vice. Quod sic intelligi potest, quasi diceret David ligni vermiculo comparatur propter fortitudinem; qua omnia penetrat, et nihil ei resistere potest; in tantum ut super octingentos una vice irruere possit, et  in fortitudine post David. Inter tres fortes, qui erant cum David quando Philisthini exprobraverunt Israel, scilicet timiditatem, et quod eis resistere non poterant: et congregati sunt ipsi Philisthaei illuc ubi erat David in praelium. Hoc Judaei dicunt ibidem factum ubi Goliath agminibus Israel exprobravit. Aliud non legimus nisi quantum hic dicitur: Et post hunc Semmaa filius Aggae de Arari. Et congregati sunt Philisthiim in Post hunc, Semmaa. Et ipse similiter Philisthaeos percussit, et ubi subjungit: quia congregati sunt Philisthiim
Abbreviated transcription (Latin):
tus. uł ꝓpt̾ mortem abner ⁊ amase.
auidd in cathedra sedens. Eice magist̾ium.
Merito qͥa sapientissimꝰ. Ip̃e ẽ qͣi tener¬
rimꝰ ligni uermiłs. Uermiculus ligni
i se tener ⁊ mostis. duruͣ lignũ ꝑforans.
Qñdo tangitur ncħ̃ mollius illo. qͣndo
tangit nichil durnis. In eo gͥ qͦd tenerrimꝰ
appellat᷑. notatur humilitas ⁊ mansuetudo
in eo qͦd uermiculus ligni dr. fortitudo sig¬
natur. Dauid qnͣdo ledebat᷑ nicħ mansue¬
tius. qñ ledere uolebat nicħ ferociꝰ. Tres pͥnti¬
pales uͥtutes. sapientia. humilitas. mansuetu¬
do. Has om̃s nullus alioꝵ habere potuit. nͥ ille
solus in quo directus ẽ sp̃c di. has secunt᷑ tres
qͣi imagines aliaꝵ. Disciplina sapientie:
mansuetudo humilitatis. constantia fortitu¬
dimiꝰ has aũ tres sitłas. tres nouissime seqñtes
ꝑ se unitant᷑. Discipliã hypochrisis. man¬
suetudinẽ pigͥtia. constantiam ꝑtinacia.
Dauid sedens in cathedra qͥ octingentos int̾¬

Expanded text:
tus, vel propter mortem Abner et Amasae. David in cathedra sedens. Ecce magisterium, merito quia sapientissimus. Ipse est quasi tenerrimus ligni vermiculus. Vermiculus ligni in se tener et mollis, durum lignum perforat. Quando tangitur, nihil mollius illo; quando tangit, nihil durius. In eo igitur quod tenerrimus appellatur, notatur humilitas et mansuetudo; in eo quod vermiculus ligni dicitur, fortitudo signatur. David quando laedebatur, nihil mansuetius; quando laedere volebat, nihil ferocius. Tres principales virtutes: sapientia, humilitas, fortitudo. Has omnes nullus aliorum habere potuit, nisi ille solus, in quo directus est Spiritus Dei. Has sequuntur tres quasi imagines aliarum: disciplina, sapientiae; mansuetudo, humilitatis; constantia, fortitudinis. Has autem secundas tres novissimae sequentes perverse imitantur. Disciplinam, hypocrisis; mansuetudinem, pigritia; constantiam, pertinacia. David sedens in cathedra, qui octingentos inte
Abbreviated transcription (Latin):
torm̃toꝵ. ordine pulcherrimo subicit se factura factoei suo.
deuenit ratio tua: Didiceraᷤ qm̃ qui facit peccatũ seruus
ẽ peccati: ⁊ ut tanti mali seruis eẽs peccatũ feristis Inaudita¬
Sciebas q essp̾c uadens ⁊ ñ rediensr⁊ in peccati abysfum
ir remeabiłe ⁊ sũ fundo te iecisti: Uere abyssus sunt pecc̃a
mea÷ qi in cõprehensibilia fũt ponde⁊ ꝑfunditate: ⁊ mestima¬
bilia sunt mim̾s ⁊ immenfitate. O abyssus abyfsũ inuocat. O
peccata mea torm̃ta qͦq quib me seruatis abyssus sc̃: qi infi¬
nita ⁊ om̃ino inco̾pichensibilia st̃ st ⁊ t̾cia abyssus.⁊ ip̃a m
mis t̾ribił. Iudicia dei abyssus multa: qr supra humanum

Expanded text:
tormentorum ordine pulcherrimo subjiceret se factura suo factori, quo tormentorum ordine pulcherrimo subjiceret se factura suo factori, quo  tua? Didiceras quoniam qui facit peccatum, servus est peccati ; et ut tanti mali servus esses, peccatum fecisti. SciSciebas quia es spiritus vadens et non rediens ; et in peccati abyssum irremeabilem et sine fundo te injecisti. CAPUT IX. De amea sunt; quia incomprehensibilia sunt pondere et profunditate, et inaestimabilia sunt numero et immensitate. O abyssus abyssum invocat! O peccata mea, tormenta quoque quibus me servatis abyssus sunt, quia infinita et omnino incomprehensibilia sunt. Est et tertia abyssus, et est nimis terribilis, judicia
Abbreviated transcription (Latin):
dem nec credidi uob̃̾. s quoda horribili mͦ uidens ceruᷤ
cimisi me uob̾. Uidens eram qr uos cognoscebã:⁊ q̃ mala
uos sequunt᷑ sciebam. Cecus eram: qr ñ a uob̾ cauebam.
heu peccatũ. nom̃ horrenłi res detestabił: nulli malo cõ-¬
parabił. Cecꝰ ñ uider foueã in quã cadit: insanus putat se
debere face qͦd facit. Qui aũ sponte peccat: uidens ⁊ sciens p̾cipi¬
elo se tradit. Mors ⁊ tormenta quelibet. tormenta tantũ sunt:
ne in se feda sunt. qr ordinata sunt. Pecratũ in se ht̃ suam fe¬
ditatẽ t̃ sec̾ tiahit ȩt̾nam infelicitatẽ. Melius gͥ erat digere
catũ qͦd cũ fectitate sua dolors et̾nos uingit. Et certe omiset
bomo ip̃a soli plus tͥ uitanda erat peccati faditas. q̃ q̃ͥlibet
torm̃toꝵ immanitas. Quippe in peccando fedissima ꝑu̾¬
sitare p̃posuisti te dõ ereator tuo. qͦ nicħ in iustiꝰ in tolantia

Expanded text:
dem, nec credidi vobis; sed quodam horribili modo videns, caecus dem, nec credidi vobis; sed quodam horribili modo videns, caecus commisi me vobis. Videns eram, quia vos cognoscebam, et quae mala vos sequuntur, sciebam; caecus eram, quia non a notis cavebam. Heu peccatum, nomen horrendum, res detestabilis, nulli malo comparabilis! Caecus non videt foveam, in quam cadit; insanus putat se debere facere quod facit: qui autem sponte peccat, videns et sciens praecipitio se tradit. Mors et tormenta quaelibet, tormenta tantum sunt; nec in se foeda sunt, quia ordinata sunt. Peccatum in se habet suam foeditatem, et secum trahit aeternam infelicitatem. Melius ergo erat eligere catum quod cum foeditate sua dolores aeternos jungit. Et certe, o miser homo, ipsa sola plus tibi vitanda erat peccati foeditas, quam quaelibet tormentorum immanitas. Quippe in peccando foedissima perversitate praeposuisti te Deo Creatori tuo, quo nihil injustius: in tolerantia
Abbreviated transcription (Latin):
isti ds. que sic animã meã obtenebrant ⁊ grauant: claudũt
ligant: forsan hȩc st̃ peccata mea: mimo uere hȩe sunt
parata mea. C eite hec siiit. Affectus carnał infatuauit
in me sapoiẽ sp̃ualiũ: intentio infimoꝵ incuruauit am¬
mã meã ab intuitu suꝑnoꝵ. Amor t̾restriũ extinxit in me
delactationẽ clestiũ: usu uicioꝵ euanuit in me sensꝰ u̾oꝵ
bonoꝵ. Ab illis elongatus sũ bonis: in his mał occupatꝰ. Se¬
lusus ab ilł: melusus in istis. Ab ilł deuolutꝰ. in istis obuo¬
lutꝰ hinc ẽ ille carter ⁊ uincła: hine sunt ille tenebie ⁊ põ¬
dera. He mnͥ qr ꝑpe ẽ dies irȩ : ꝓpe ẽ inꝗͣ ⁊ incognita. Subito ue¬
elicta mea an eratis tam noxia futura. cũ anmã meã
ur̃a dulcedine potabatis: cũ cor meũ ur̃a uoluptate un¬
gibati. Cur ħ me celabatis c̃ me tradebatis: Inimo ñ uos
me tuidichistis. s ego me tradidi qui uob̃ eredidi. Non uoᷤ
me decepistis: s ego me decepi. qui uos intra me suscepi. heu

Expanded text:
ista, quae sic animam meam obtenebrant et gravant, claudunt et ligant? Forsan quae sunt peccata mea; imo vere haec sunt peccata mea. Certe haec sunt. Affectus carnalis infatuavit in me saporem spiritualium; intentio infimorum incurvavit animam meam ab intuitu supernorum; amor terrestrium exstinxit in me delectationem coelestium; usu vitiorum evanuit in me sensus verorum bonorum. Ab illis bonis sum elongatus, in his malis occupatus, seclusus ab illis, inclusus in istis; ab illis devolutus, in istis obvolutus. Hinc est ille carcer et vincula. Hinc sunt illae tenebrae et pona prope est dies irae, prope est, inquam! Incognita subito veens caecus. Delicta mea, an eratis tam noxia futura, cum animam meam vestra dulcedine potabatis, cum cor meum gebatis? Cur haec me celabatis? Cur me tradebatis? Imo non vos me tradidistis, sed ego me tradidi, qui vobis credidi. Non vos me decepistis; sed ego me decepi, qui vos intra me suscepi. O in
Abbreviated transcription (Latin):
¶faciuis ħeu qͣnto tempore languet mens mea: qͣnto stupo
ninduratũ ẽ cor icũ. qnto torpore obruit᷑ aĩa. mea. Qdest
q N hie impedit: Quid ẽ qͦd sic ceruice meã p̾mit: Nult
dñe uul ad te a tima meaerige faciem suã : ⁊ plumbeo pon¬
dere aiuata grauat᷑. Conatur se expedur: ⁊ firreis catheniᷤ¬

Expanded text:
faciam? Heu quanto tempore languet mens mea, quanto stupore induratum est cor meum, quanto torpore obturatur anima mea! Quid est quod sic me impedit? quid est quod cervicem meam sic premit? Vult, Domine, vult anima mea ad te erigere faciem suam, et plumbeo pondere onerata gravatur; conatur se expedire, et cateni
Abbreviated transcription (Latin):
tractanda uelox ẽ ⁊ infatigabile: ad cogitanda salubna
fastidiosum ⁊ immobile. Aumia mea di storta ⁊ depͣrata
enumerare singła. castinargiã. somnolentiã. leuitate. ipa¬
entiã cenodoxiã. detractionẽ. inohedientiãs ⁊ gt̾a uica¬
quib facta ẽ infelixanima mea cotid ant̃ ludibum. qͥb
distrahit᷑. concultatur ⁊ ꝑdit᷑. Libera eã dñe. Exonera mo¬
le perẽoꝵ obrutã: solue delictoꝵ funib ligatã: expedi c¬
minib itretuã. Grige iaientẽ. sustine nutantẽ: insris¬

Expanded text:
tractanda velox et infatigabile, ad cogitanda salubria fastidiosum et immobile. Anima mea distorta et depravataenumerare singula, gastrimargiam, somnolentiam, levitatem, impatientiam, cenodoxiam, detractionem, inobedientiam, etibus facta est infelix anima mea quotidiano ludibrio, quibus distrahitur, conculcatur et perditur. Libera eam, Domine, exonera mole peccatorum obrutam; solve delictorum funibus ligatam, expedi criminibus irretitam, erige jacentem, sustine nutantem, ins
Abbreviated transcription (Latin):
un̾is auo teui ⁊ om̃ĩs głã eiꝰ sicuit flos fen. tia iniquoer¬
Iniqui potentia feni flori cõparat᷑: qr nimirũ carnał gła. cũ
nitet cadit.: dũ apd̾ scextollit̾. repentino int̾cepta fine tͥminait᷑.¬
syon Cii cura aliena cõmittit᷑ spcdłator tiocat᷑: ut in m̃tis
ẽ eñ speculatte. qui in imo ẽ. Quisqͥs gͦ speculator ppłi ponit᷑an

Expanded text:
nis caro fenum, et omnis gloria ejus sicut flos feni . Iniquorquippe potentia feni flori comparatur, quia nimirum carnalis gloria dum nitet, cadit; dum apud se extollitur, repentino intercepta fine 539 tenim cura aliena committitur, speculator vocatur, ut in mentis est enim speculator, qui in imo est. Speculator quippe semper in
Abbreviated transcription (Latin):
possessio bonitas: quã tanto latius qͣnto ocordiꝰ indiuidua
socioꝵ possidet earitas. Non habebit deniq istam possessio¬
nẽ qui eam noluit hr̃e cõmunẽ. Et tanto eam repꝑiet am¬
pliorẽ: qͣnto ampliꝰ ibi potuerit amare ꝯsortẽ. B oni ad hoc
utunt᷑ mundo: ut fruant᷑ do. Mali aũ ꝯtra ut fruantur
befendendo p̾posuerit. s penitendo subiecͥit. Alioqͥn ⁊ illi
seruiet dñanti: si patrociniũ exhibuerit accelenti. Cuittas¬
cło colligata. Et ip̃e amor ordinate amandꝰ ẽ. qͦ bñ amatur
qd̾ amandu ẽ ut sit in nob̃ uirtꝰ qͣuiuit᷑ bñ. Uñ mͥ uidet᷑
qd̾ dissinitio b̃uis ⁊ uera uirtutis ordo ẽ amoris: ꝓpt̾ qd̾ ĩ sc̃o
cantico canticoꝵ cantat sponsa xp̃iciuitas di: ortinate ĩ me

Expanded text:
possessio bonitas, quam tanto latius, quanto concordius indiuidua sociorum possidet caritas. Non habebit denique istam possessionem, qui eam noluerit habere communem, et tanto eam reperiet ampliorem, quanto amplius ibi potuerit amare consortem. Illud utuntur mundo ut fruantur deo, mali autem contra ut fruantur defendendo praeposuerit, sed paenitendo subiecerit. alioquin et illi seruiet dominanti, si patrocinium adhibuerit accidenti. samatur quod amandum est, ut sit in nobis virtus qua vivitur bene. Unde mihi videtur, quod definitio brevis et vera virtutis, Ordo est amoris: propter quod in sancto Cantico canticorum cantat sponsa Christi, civitas Dei, Ordinate in me
Abbreviated transcription (Latin):
genũ hominũ quib uult eẽ ꝯsultũ: ut ⁊ ꝑt̾reat suꝑbienteᷤ
⁊ excitet negligentes: ⁊ excireat querentes: ⁊ alat intelligen¬
tes. Q ñ fac̾et si ñ sepͥus inclinaret: ⁊ qͦdamͦ descenderet ad¬
on sanae omia que gesta narrant᷑ aliqͥd significare pu¬
tanda sunt: s ꝓpt̾ illa que aliqͥd sig̾cant. ⁊̃ ea que nicħ signi¬
ficant ad texunt᷑. Solo enĩ uom̾e t̾ra p̾scindit᷑: s ut hoc sĩ pos

Expanded text:
generi hominum, quibus uult esse consultum, ut et perterreat superbientes et excitet neglegentes et exerceat quaerentes et alat intellegentes. quod non faceret, si non prius inclinaret et quodam modo descenderet aon sane omnia que gesta narrantur aliquid etiam significare putanda sunt, sed propter illa que aliquid significant etiam ea que nichil significant attexuntur. Solo enim vomere terra proscinditur; set ut hoc fi
Abbreviated transcription (Latin):
idi ip̃e ñ solus s aliqͥ mecũ in uticensi littore molarẽ dentẽ
tam ingentẽ. ut si in nrõꝵ dentiũ modulos minutatĩ ꝯcidẽt᷑¬

Expanded text:
idi ipse non solus, sed aliquot mecum in Uticensi littore molarem hominis tam ingentem, ut si in nostrorum dentium modulos minutatim conci
Abbreviated transcription (Latin):
tan eos ht̃ ut nos calcẽ. Agͥgentinũ siciliş salem ꝑhibent c̃ fuerit¬
ign admotꝰ uelut in aqua fluescere: cũ uͦ ip̃i aquȩ. uelut in igni
crepitarx. Apud garamantas fontẽ quenda tã frigidũ dieb ut ñ
bibat᷑: tam feruidu noctib ut ñ tangat᷑. Asbeston archadie lapi
dem ꝓpt̾ea sic uocari: qd accens semel iã ñ possit extingui. Lignũ cꝰ¬
dam ficꝰ egyptie ñ ut ligna cȩtã in aqͥs natare sed m̾gi: ⁊ qͥd ẽ mirabiliꝰ

Expanded text:
t; sed pauca commemoro. Agrigentinum Siciliae salem perhibent, cum fuerit admotus igni, uelut in aqua fluescere; cum uero ipsi aquae, uelut in igne crepitare. Aput Garamantas quendam fontem tam frigidum diebus, ut non bibatur, tam feruidum noctibus, ut non tangatur. dem propterea sic uocari, quod accensus semel iam non possit exstingui. Lignum cuiusdam ficus Aegyptiae, non ut ligna cetera in aquis natare, sed mergi; et, quod est mirabilius,
Abbreviated transcription (Latin):
urgatorias aũ penas uullus futuris opinet᷑ nͥ ante illud ultimũ
Ion om̃s ueniunt in sempit̾nas penas q̃ p̾t iudiciũ ẜ genda fc̃¬
crigenes deluat: ut demones uł impii homines pꝰt torm̃ta
qͣ ri suppliciis expurgati. itł illi ad angłicam qͦ creati st̾ irãcant
dignitate: uł niusti iustoꝵ socictate donent᷑: eo qͦd diuinȩ pietat:

Expanded text:
Purgatorias autem poenas nullas futuras opinetur, nisi ante illud ultimum  omnes ueniunt in sempiternas poenas, quae post illud iudicium sunt fOrigenes delirat, ut daemones vel impii homines post tormenta, quasi suppliciis expurgati, vel illi in angelicam redeant, qua creati sunt, dignitatem; vel isti justorum societate donentur, eo quod hoc divinae
Abbreviated transcription (Latin):
necessiras hr ne ꝑ plures serpant dira ꝯtagia separare ab
ouib sanis morbida: ab illo eui nicħ ẽ impossibile ipsa
forsitan separatione sanandã. Nescientes enĩ quis ꝑtineat
ad p̾destinatoꝵ numerũ qͥs ñ ꝑtineat: sic affici debemus
caritatis affectu. ut om̃s uelimꝰ saluos ficri. Neq enĩ scimꝰ

Expanded text:
necessitas habet, ne per plures serpant dira contagia, separare ab ovibus sanis morbidam, ab illo, cui nihil est impossibile, ipsa forsitan separatione sanandam. Nescientes enim, quis pertineat ad praedestinatorum numerum, quis non pertineat, sic affici debemus caritatis affectu, ut omnes velimus salvos fieri » . «
Abbreviated transcription (Latin):
deant qui posst̃. cur illos ds̃ eũ fidelit̾⁊ pie uiu̾ ent ñ t̾c
de uite humanȩ ꝑicłis rapuit. ne malicia mutaret intel¬
lectũ eoꝵ.⁊ nefictio decipet animas eoꝵ. Hoc in potestate
ñ habuit: An eoꝵ mala futa nesciuit: Nempe nicħ ho¬
erclamamꝰ. Oaltitudo diuiciaꝵ sapientiȩ ⁊ scientiȩ di:

Expanded text:
deant, si possunt, cur illos Deus, cum fideliter et pie viverent, non tunc de vitae hujus periculis rapuit, ne malitia mutaret intellectum eorum, et ne fictio deciperet animas eorum. Utrum hoc in potestate non habuit, an eorum mala futura nescivit? Nempe nihil hoer
Abbreviated transcription (Latin):
lñ drahentes ex adam. hinic subueniri ut baꝑtizet᷑. illi nõ
subueniri ut in ip̃a obligatione moriat᷑: illũ baꝑtizatũ
relinquim hac nnita quẽ p̾scunt ds imꝑiũ futurũ. iustũ

Expanded text:
lum trahentes ex Adam, huic subueniri, ut baptizetur, illi non lum trahentes ex Adam, huic subueniri, ut baptizetur, illi non subueniri, ut in ipsa obligatione moriatur, illum baptizatum relinqui in hac uita, quem praesciuit deus impium futurum, ist
Abbreviated transcription (Latin):
dicio utiq suo aliquando aꝑto. aliqͣndo occulto: semper
tam̃ iusto. fixum enĩ debet ẽẽ ⁊ immobile in corde uĩo:
qr ñ ẽ iniqͥtas apud dm. Ac ꝑ hoc qñ legitis in litteris
u̾itatis a dõ seduei hoĩes aut obtundi uł obdurari cora
eorũ: nolite dubitare p̾cessisse mala m̾ita eoꝵ ut iuste iłta
paterent᷑. Nec incurratis in illud ꝓuerbiũ salomonis.
Insipientia uiri uiolat uias eiꝰ: dm̃ autẽ causat᷑ in corde
ñ inueniũt pelagian qͥd respondeat᷑: quoꝵ nec uoluntaᷤᷤ
ulla ẽ in accipienda gr̃a: cuiꝰ uoluntatis m̾itum p̾cessise
dicunt. Et insuꝑ eos cũ fletuseluct ari uidemꝰ qñ bapo¬
tant᷑ ⁊ diuina sacram̃ta ꝑcipiunt: qͦd eis ad magnũ
pietatis peccatũ ĩputart᷑ si iã lib̾o utent᷑ arbitrio. Et si
heret ⁊̃ in se luctantib gĩa: aꝑtissime nullo bouo m̃ito¬
p̾ccdente. N d oculta gͣ di iudicia reuocate. qñ uidetis q̃
una causa ꝗͣ certe habent om̃s paruul hereditariũ ma¬

Expanded text:
dicio utique suo aliquando aperto, aliquando occulto, semper autem, iusto. fixum enim debet esse et immobile in corde uestro, quia non est iniquitas apud deum. ac per hoc, quando legitis in litteris ueritatis a deo seduci homines aut obtundi uel indurari corda eorum, nolite dubitare praecessisse mala merita eorum, ut iuste ista paterentur, ne incurratis in illud prouerbium Salomonis: insipientia uiri uiolat uiam eius, deum autem causatur in corde luntas ulla est in accipienda gratia, cuius uoluntatis meritum praecessisse dicant, et insuper eos etiam cum fletu reluctari uidemus, quando baptizantur et diuina sacramenta percipiunt, quod eis ad magnum impietatis peccatum imputaretur, si iam libero uterentur arbitrio. et tamen haeret etiam in reluctantibus grant. Ad occulta ergo dei iudicia reuocate, quando uidetis in una causa, quam certe habent omnes paruuli, hereditarium ma
Abbreviated transcription (Latin):
bono ꝑseuerantiã pͥmꝰ homo. s ꝑseuerare uł ñ ꝑseuerare in eiꝰ
relinqueret᷑ arbito: tales uires habebat eiꝰ uoluntas que sñ
ullo fuerat instituta ꝑecẽo. ⁊ nicħ illi ex se ip̃o ꝯcupiscentia¬
lit̾ resistebat. ut digne tantȩ bonitati ⁊ tante bene uuendi
facilitati ꝑseuerandi ꝯmitteret᷑ arbitum: do qͥdem p̾sciente
qͥd ec̃t̃ facturꝰ iniuste: p̾sciente tam̃ ñ ad hoc cogente. s simł
q ꝑmisit facere qͦd uellet: infirmis seruauit ut ip̃o donan¬
te inuictissime qͦd bonum ẽ uellent. ⁊ hoc deserere inuictissi¬
me nollent. Ac ꝑ hoc nec de ip̃a ꝑseuerantia boni uoluir
d̾s scõs suos in suis uirib s in ip̃o głari: qui eis ñ solum
dat adiutoriũ qͣle pͥmo homini dedit. sine qͦ ñ possent ꝑ¬

Expanded text:
bono perseverantiam, primus homo, sed perseverare vel non perseverare in ejus bono perseverantiam, primus homo, sed perseverare vel non perseverare in ejus relinqueretur arbitrio, tales vires habebat ejus voluntas, quae sine ullo fuerat instituta peccato, et nihil illi ex se ipso concupiscentialiter resistebat, ut digne tantae bonitati et tantae bene vivendi facilitati perseverandi committeretur arbitrium: Deo quidem praesciente quid eque permisit facere quod vellet: infirmis servavit, ut ipso donante invictissime quod bonum est vellent, et hoc deserere invictissime nollent. Deus sanctos suos in viribus suis, sed in ipso gloriari: qui eis non solum dat adjutorium quale primo homini dedit, sine quo non possint p