comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lum ẽ dictũ uł fcm̃
uł signũ. cuiꝰ occasio¬
ne trahitur quis in
inconsensũ mortał
lũ ascandalo g̾ce. ꝙ
ẽ offensio latinep
iã ex hiis qͥd sit scã¬
aliud ÷ nisi offende̾
trũ aũt omẽ scãda¬
lum sit mortale pec¬

Expanded text:
lum est dictum vel factum vel signum, cuius occasione trahitur quis in consensum mortalis lum a scandalon grece, quod est offensio latine. Patet iam ex his quid sit scanaliud est nisi offendere trum autem omne scandalum sit mortale pec
Abbreviated transcription (Latin):
tenẽt᷑ ad restituciõẽ.
⁊ pot̾unt inde facere
ꝑte ñ ĩ solent᷑ accipi¬
unt sic̃ officiales ab
hiis extorta ꝑ ĩmod̃¬
atam ĩꝓbitate̾ repe¬
ti solent mag̃ñi rep̃¬
hendimꝰ qui talia ne¬
risitate repeciuerũt.

Expanded text:
tenentur ad restitutionem et poterunt inde facere parte non insolenter accipiunt, sicut officiales, ab his extorta per immoderatam improbitatem repeti solent; magisque reprehendimus qui talia inusitata rep
Abbreviated transcription (Latin):
raptores ccͣ pͥn. Si
uͦꝰ iudex ꝑ inpruden¬
ciam assessoris male
iudicauit erit excͦa¬
tꝰ iudex si simplex
erat. ⁊ habuit bonã
ꝯscĩam nec fuit in
culpa eligendo talẽ
assessorẽ. qr bonꝰ et
sufficiens cõit̾ crede¬
batur. In maiori .n.
culpa fuit ħ assessor¬
a̾ officiales qͥcũq fĩt
hñt c̾cos redditꝰ sibi
assignatos: ¶Non li¬
dinario s non hñt
c̾tum stipendiũ sibi
assignatũ. dic̃ augꝰ ꝙ¬

Expanded text:
raptores. Si vero iudex per imprudentiam assessoris male iudicaverit, erit excusatus iudex, si simplex erat et habuit bonam conscientiam, nec fuit in culpa eligendo talem assessorem, quia bonus et sufficiens communiter credebatur. In maiori enim culpa fuit hic assessorem officiales quicumque sint, habent certos redditus sibi assignatos. Non lidinario. Sed si non habent certum stipendium sibi assignatum, dicit Aug
Abbreviated transcription (Latin):
dices non debent pe¬
tere ⁊̃ expensas. cũ pp̃
iusticiam tenendam
suas hñt dignitates ⁊
redditus assignatossad
istos eñ extendit᷑

Expanded text:
dices non debent petere expensas, cum propter iustitiam tenendam suas habent dignitates et redditus assignatos. istos enim extenditur
Abbreviated transcription (Latin):
porro Index nͦ delega¬
tus pͭ petere expen¬
sas mod̾atas ⁊̃ nicħ.¬
.ii. cogitur suis sti¬
pendiis militare.

Expanded text:
porro. Iudex vere delegatus potest petere expensas moderatas et nienim cogitur suis stipendiis militare.
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmo cau. s. ꝙ teneat᷑
ad restitucionẽ. Incł¬
pa .ni. fuit cũ sciuit
uł scire te buit se ĩ¬
sufficientẽ ⁊ tñ iudi¬
care talẽ cãm p̾sũsit.
⁊ idẽ sierat sufficiẽs
quo ad scĩam siuolu¬
iss libros reuoluere
⁊ stud̾e̾. S qr fuit ne¬
gligens ⁊ noluit stu¬
d̾e. qmͣ debuit ꝯdemp¬
nare ab soluit ł eꝯꝰ ⁊¬

Expanded text:
teneatur ad restitutionem. In culpa enim fuit, cum scivit vel scire debuit se insufficientem et tamen iudicare talem causam presumpsit et idem si erat sufficiens quo ad scientiam, si voluisset libros revolvere et studere, sed quia fuit negligens et noluit studere quem debuit condemnare absolvit, vel
Abbreviated transcription (Latin):
silio ꝑitoꝵ deposuit
omẽm scrupulo si¬
tatem ꝯstĩe. tunc cõ¬
sułem ei ut restitu¬
eret saltẽ ꝑpt̃ ambi¬
guũ duplicitatis et
qr uix potuerunt ꝯcur¬
r̾e omĩa que exigun¬
tur ad p̾scͥptõem si nol¬

Expanded text:
silio peritorum deposuit omnem scrupulositatem conscientie, tunc consulerem ei ut restitueret, saltem propter ambiguum duplicitatis et quia vix poterunt concurrere omnia que exiguntur ad prescriptionem. No
Abbreviated transcription (Latin):
gꝰ. bone fidei pꝰses¬
sor rectissime dicit᷑:
qmͣ diu se pꝰ sid̾e igno¬
rat alienũ cũ u̾osci¬
erit: nͨ ab aliena pos¬
sõne recessĩt: tũcma¬
le fi dei ꝓhibet stũe
iuste ĩuistus uocabr᷑.

Expanded text:
 bonae fidei possessor rectissime dicitur, quamdiu se possidere ignorat alienum: cum vero scierit, nec ab aliena possessione recesserit, tunc malae fidei perhibetur, tunc juste injustus vocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
credat tradentẽ eẽ
n᷑ uenditor sit bone
fidei ⁊ u̾us dñs sciat
sidi rem ꝯpete Et a¬
lienatam eẽ aũt ut
coll pͫ Item iuris ig¬
noͣ non facit aliꝙ̃ bo¬

Expanded text:
credat tradentem essenditor sit bone fidei et verus dominus sciat sibi rem competere aut alienatam esse aut ut tam. Item iuris ignorantia non facit aliquem bo
Abbreviated transcription (Latin):
rũpitur p̾scͥpcio: ꝑ oc¬
cupacionẽ aque. ⁊ ꝑ
iuolentã deiectõnẽ.
uel eiciam si res sit
buit aĩmũ deserendi
possõnẽ uł aliquo a¬
Itẽ .no. ꝙ quedã tp̃ra s̃¬

Expanded text:
rrumpitur prescriptio per occupationem aque et per violentiam deiectionum, vel etiam si res sit buit animum deserendi possessionem vel aliquo aItem nota quod quedam tempora s
Abbreviated transcription (Latin):
dispensare cumilla que recepit ꝙ restineat
est. nͥ ꝯstet de ꝯͣrio distingue. aut recepit
ab hñte admĩstͣcionẽ. aut asimplici clau¬
strali. in pͥmo caũ. facienda restitucio mo¬
nastiͥo. uł pͥoratui. uł administͣcioni de cuiꝰ
bonis datũ ÷ ⁊ pͥ fiꝰ restitucio eid̾ ꝑ ͤ que ded¬
si adnͨ remanet in administͣtione illa. maxͤ
si creditur correptus alias securiꝰ ÷ ꝙ ei nõ
repto fcã sit restitucio lib̾ata ÷ q̃ accipit.
si a amotu̾s ab admĩstͣcione illa. aut sicla¬
st̾lis ÷ simplex qui dedit. facienda÷ resti¬
tucio mõasti̾o pͥoratui uł ad nuĩstͣtõi. nõ lib̾a¬
bitur si solu̾it illi qui dedit ñ tunc demũ.
cũ ꝯu̾sũ fu̾it in utilitatẽ moãst̾u. p̾oratꝰ.

Expanded text:
opus velit dispensare cum illa que recepit, quod retineat est, nisi constet de contrario, distingue: aut recepit ab habente administrationem aut a simplici claustrali. In primo casu facienda est restitutio monasterio vel prioratui vel administratori, de cuius bonis datum adhuc remanet in administratione illa, maxime si dicitur correctus, alias securius, est quod recto facta sit restitutio, liberata est que accepit. Si autem amotus sit ab administratione illa aut si claustralis est simplex qui dedit, facienda est restitutio monasterio, prioratui vel administratori nec liberabitur si solverit illi qui dedit, nisi tunc demum cum conversum fuerit in utilitatem monasterii, prioratus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ꝯꝑauit exre sͣdata. si ñ pt̃. uł non audet.
aut timet ĩpetͣre ꝙ fiat restitucio ꝑ p̾latũ.
gerat bona fide negmn moãst̾ii restituendo cͥ
debetur. ut dciũ ÷us si fuit datum de bonis
eccẽ scłaris ĩpetnͣdo dispensacionẽ ep̃i ꝙ pꝰ¬

Expanded text:
avit ex re sibi data, si non potest vel non audet aut timet impetrare quod fiat restitutio per prelatum, gerat bona fide negotium monasterii, restituendo cui debetur, ut dictum est. Vel si fuit datum de bonis ecclesie secularis, impetret dispensationem episcop
Abbreviated transcription (Latin):
ria .n. potestas ħ expꝰtu¬
lat: ut ꝙ d iudicare
disc̾nat diligens gͥ in¬
qͥsitor. subtilis inuesti¬
gator sapient̾ ⁊ qiͣ astu¬
te int̾roget apeccatore
ꝙ forsitan ignoret uł
ue̾ꝯdia uelit occultare.
Gognito itas cͥmine
uarietates eiꝰ ñ dubitz
ĩuestigare. ⁊ locum et
temp᷑ ⁊c̾. Qͥb cognitis

Expanded text:
ria enim potestas hoc postulat, ut quod debet judicare, discernat. Diligens igitur inquisitor, subtilis investigator, sapienter et quasi astute interroget a peccatore quod forsitan ignoret, vel verecundia velit occultare. Cognito itaque crimine, varietates ejus non dubitet investigare, et locum, et t
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ c̾. bona ꝑ eo faciendo
spñ uiue̾t leniendo. ꝯ¬
soiando. spem ꝓmtendo.
pando. doleat logñdo o
ris qͥ ꝑticeps ułt figa
caueat ne corruat ne
iuste ꝑdat patẽ iudici¬
ariam hoia ⁊ pła de hcͣ

Expanded text:
 bona pro eo faciendo; semper eum juvet leniendo, consolando, spem promittendo, pando. Doleat loquendo, ris qui particeps vult fieri caveat, ne corruat, ne juste perdat potestatem judiciariam. Li
Abbreviated transcription (Latin):
cessionib qͣs faciunt
ꝯuentuales eccẽ ⁊ alie
in exeqͥis defunctoꝵ.
data uł promissa fibi
certa p̾cunie qnͣtitate
ał. ñ facturi: Ad hoc
dico saluo meliori iu¬
dicio ꝙ ñ si fec̾unt suꝑ¬
hoc statium ¶Idẽ y su

Expanded text:
cessionibus quas faciunt conventuales ecclesie et alie in exequiis defunctorum, data vel promissa sibi certa pecunie quantitate, alias non facturi. Ad hoc dico, salvo meliori iudicio, si non fecerint suhoc statutum, idem qu
Abbreviated transcription (Latin):
niam ⁊̃ ꝯmittẽ ma¬
gr̃m qui festũ deiẽ
uł consuetudine Colẽ.¬
scolarib colendũ: nͥ
pͦcunia sibi data uł
ꝯcedit colendũ ꝓp̾cu¬
nia. ¶S nũꝙͥ ab ali¬
is scolarib qui nͨ fñt
pauꝑes nͨ de eccͣ. pͥexi

Expanded text:
ttere magistrum, qui festum de iure vel consuetudine colescholaribus colendum, nisi pecunia sibi data, vel concedit colendum pro pecunia. Sed nunquid ab aliis scholaribus qui non sunt pauperes, nec de ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
¶It ꝓfessores iuris et¬
si honeste sponte ob¬
lata recipiant tñ in¬
honeste petũt .ẜ. de¬
tp̃re p̾stat obseqͥũ: d
⁊ iuris peritus ꝯsiliũ¬

Expanded text:
Item professores iuris, etsi honeste sponte oblata recipiant, tamen inhoneste petunt. mpore prestat obsequium, debet et iurisperitus consiliu
Abbreviated transcription (Latin):
mus. cũ aũt ex¬
sola libidine iiuẽ¬
di laicalit̾ ⁊ nõ¬
rõnabili cã cł̾i̾cat̃
dimitir: mortalit̾ pcat. ⁊ si de hoc ꝯstaret
ad satiffacionẽ ꝯ¬

Expanded text:
us. Cum autesola libidine vivendi laicaliter ionabili causa clericatum dimittit, mortaliter peccat et si de hoc constaret, ad satisfactionem
Abbreviated transcription (Latin):
ĩpubes intoͣaut ab
alio poĩtur inmoa-¬
stĩo puta pre ł tuto¬
re. aut ppͥa auct̾e. In
pͦ caũ. si ip̃e. Non cõ¬

Expanded text:
impubes intrat aut ab alio ponitur in monasterio, puta patre vel tutore aut propria auctoritate. In primo casu, si ipse non co
Abbreviated transcription (Latin):
cͣm̃tum. Infide̾ atten¬
dicur. ne pꝰ ninculũ ꝯ¬
coeatur. In ꝓle: ut a¬
manter suscipiatur.¬
⁊ religiose educet᷑ In

Expanded text:
cramentum. In fide attenditur, ne post vinculum ccoeatur; in prole, ut amanter suscipiatur, religiose educetur; in
Abbreviated transcription (Latin):
manifã. ꝙ maritꝰ illa soia uota uxoris ab¬
tinencie reuocare pt̃ que ipã implere nõ
pt̃ sũ scandalo. uiri. ut de ieiuniis. desurgẽ¬
do ⁊ͦ matutinas. de iacẽdo deuot̾e incamisia.
alia que pt̃ implere sñ scandalo uiri: re¬
b dotalib. ł si uouit ꝙ cantaret unũ psal
ñ exiget debitĩt.
adulterͥo ¶Q¬
nencie intlłigas cũ¬
⁊ uxorẽ ÷ secuta carna¬
caũ si nult uxor reli¬
gionẽ intrare pt̃. si¬
maritus siłr intret¬

Expanded text:
avit, quod maritus illa sola vota uxoris abstinentie revocare potest, que ipsa implere non potest sine scandalo viri, ut de ieiuniis, de surgendo ad matutinas, de iacendo de nocte in camisia. Alia, que potest implere sine scandalo viri, rebus dotalibus, vel si vovit quod cantaret unum psaltn exiget debitum, adulterioe, intelligas cut uxorem est secuta carnsu, si vult uxor relionem intrare, potesmaritus similite
Abbreviated transcription (Latin):
rito pot̾i̾t. mim̾. ꝯhe̾. si sic remansit us ad
mortẽ uiri ꝙ id̾o dico. qr sic̃ nõuit .h. xxxuii.¬
trare moãst̾ium ł saitẽ nou̾e ꝑpetuam ꝯtinẽ¬
ciamsꝙ satis credo. si ip̃a ignara fuit inr̃ lai
ñ credo. ꝙ ꝯpellenda sit. s poꝰ reuocare ma¬
ritũ debebit. si ĩduci non possit illa ad in¬

Expanded text:
sit usque ad mortem viri. Quod ideo dico, quia, sicut notavit H Hutrare monasterium vel saltem vovere perpetuam continentiam. Quod satis credo, si ipsa ignara fuit iuris, alias non credo quod compellenda sit, sed potius revocare maritum debebit, si induci non possit illa ad in
Abbreviated transcription (Latin):
ebͥetas defornica¬
rilitas. ludicta et
stultiloqͥa.¬
.u. mepta leticia scur¬
rilitas. ĩmũdicia młti¬
loqͥum hebetudo sensu¬
um cͥca intelligenciã.
De luxuria gen̾antur.
octo cecitas m̃tis. Incõ¬
sid̾acio instancia p̃cipi¬
tacio amor sui. odiũd̾i
affectus p̾sentis scłi hor¬

Expanded text:
ebrietas; de fornicarilitas, ludicra, et stultiloqur inepta laetitia, scurrilitas, immunditia, multiloquium, hebetudo sensus circa intelligentiam. De luxuria generatur caecitas mentis, inconsideratio, inconstantia, praecipitatio, amor sui, odium Dei, affectus prae
Abbreviated transcription (Latin):
quilib tam masculuᷤ
noris etatis patre. ad¬
optio. ita ꝙ fllius eiuᷤ
fectus adoptõnis ẽ ut
ille qui ad optatur ꝑ oĩa
qiͣ filius habeat᷑. ita ut ⁊̃
ab intestatõ succedat.¬
arrogatꝰ ⁊ eius filuuł

Expanded text:
quilibet, tam masculus, noris etatis patre adoptivo, ita quod filius eius fectus adoptionis est, ut ille qui adoptatur, per omnia quasi filius habeatur, ita ut etiam ab intestato succedaarrogatus et eius filii vel
Abbreviated transcription (Latin):
atẽ arrogantis. ⁊ ista
fĩ debent auctoritate
pͥncipis. Adoptat᷑ nie
⁊ ideo transit inpͥatẽ
adoptantis ⁊ ħ fit im¬
ꝑio magistratus .Eẜ. de¬

Expanded text:
atem arrogantis. Et ista fieri debent auctoritate principis. Adoptatur illet ideo non transit in potestatem adoptantis. Et hoc fit imperio magistratus.
Abbreviated transcription (Latin):
mis eruditis si ꝙͥ for¬
te ÷ utilitatis añ sa¬
lutis inquir̾e̾ negli¬
gat. qͥ i. rebelliter
age̾ bona retusat:

Expanded text:
mis eruditis, si quid forte est utilitatis aut salutis, inquirere negligat. Qui enim rebelliter agere bona recusat,
Abbreviated transcription (Latin):
fĩdelitatis ñ lic̾et
fideli ferre hiꝰ hĩ
tũ. aut caract̾em:
se infidelitatis mnꝰ
ꝓfessorẽ. ⁊̃ s̾ m̃tire¬
dacio ꝙ ꝯsiatit ccͣ¬
dicant ⁊senciant.
ꝑfidos. nuncios ẽẽd̾i
quos constat ħeticoᷤ
et apostatas extitiᷤ¬
se et insimili cãu
fuit dampnatusde
hesi anastasius .iiͦ.
pp̃ metũ. s incorde ĩ
uiso deuiant afide:
nec dico eos aposta¬
tas nec hereticos. nͨ
excõicatos. p̾cant tũ
mortalie̾ qnͣtuscũq
su̾it metus augꝰ. Sãc¬

Expanded text:
fidelitatis, non liceret fideli ferre huiusmodi habitum aut characterem, se infidelitatis huiusmodi professorem et sic mentirendacio quod consistit cdicant et sentiant perfidos nuncios esse dei, quos constat hereticos et apostatas extitisse. Et in simili casu fuit damnatus de heresi Anastasius secundpropter metum, sed in corde in nullo deviant a fide, nec dico eos apostatas nec hereticos nec excommunicatos. Peccant tamen mortaliter, quantuscunque fuerit metus. Augus
Abbreviated transcription (Latin):
.iII. ¶ Pena apostaͬtũ
ꝓcedit iuxͣ uarieta¬
tẽ apostasiar. Nam
ꝓ apostasia perfidie pb.¬
nit᷑. apostata excõica¬
tõne. ẽ. enĩ h̾eticus
⁊ infidelis. ergo ⁊̃ ꝑ ꝯ
seqñs excõicatus ip̃o

Expanded text:
ie Pena apostatarum procedit iuxta varietatem apostasiarum. Nam o apostasia perfidie punitur apostata excommunicatione. Est enim hereticus et infidelis, ergo et per consequens excommunicatus ipso
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Apostasia te¬
merarius a statu fi¬
dei obedĩe ł reliogio¬
nis recessus ⁊ d̾r apo¬
stasia qiͣ posistacio.
.i. retrograda stacio.¬
obedĩe. et irregłarita¬
tis. Perfidie: qua qiͥs
recessit a fide. ut iuli¬
anus apostata. de hc̃¬
quis transgreditur
spontanea uolũtate
preceptũ ut adam

Expanded text:
us. Apostasia est temerarius a statu fidei, obedientie vel religionis recessus. Et dicitur apostasia quasi post statio, id est retrograda statio.obedientie et irregularitatis. Perfidie qua quis recedit a fide, ut Iulianus apostata. Inobedquis transgreditur spontanea voluntate preceptum, ut Adam
Abbreviated transcription (Latin):
no liceat assumi̾e
hĩtũ sarracenoꝵ.
au̾ ĩ fideliũ. et si¬
nuilare se talit̾
subclamide mili
tari.xͣ militẽ ge¬
rebat absꝯditũ. ⁊̃¬
sic̃ iheu simula¬
bat se uelle tol¬
lere baal. si ã ad¬

Expanded text:
no liceat assumere habitum sarracenorum aut infidelium et simulare se talitersub clamide militari, Christi militem gerebat absconditum, sicut Ihesu simulabat se velle colere Baal. Si a
Abbreviated transcription (Latin):
u milites catholicio¬
bediebant iuliano
apostate imꝑatori ĩ
omĩb q̃ ñ erant cõ¬
tra deum. S dic ꝙ iu¬
lianꝰ ad ħ tolabatur
ab eccã pp̃ scandalũ
ꝙ timebatur. uelme¬
lius uilud loqͥtur sm
antĩqͣ iura. qñ distĩge¬
batur. int̾ h̾e̾sum ue¬
manifestã ⁊ occultã.¬
ahodie sublate sũt
omnes distrnctõneᷤ.
iure dampnatus. et

Expanded text:
ubi milites catholici obediebant Iuliano apostate imperatori in omnibus que non erant contra deum. Dic quod Iulianus adhuc tolerabatur ab ecclesia propter scandalum quod timebatur. Vel melius, illud loquitur secundum antiqua iura, quando distinguebatur intmanifestam et occultaHodie sublate sunt omnes distinctiones, iure damnatus et
Abbreviated transcription (Latin):
hec u̾o fit multismo¬
dis .s. dumitcendo ton¬
surã. uł coronã acci¬
piendo uxorẽ abici¬
endo religionisue¬
stem sũ cłicalẽ / rede¬

Expanded text:
Hoc vero fit multis modis, dimittendo tonsuram vel coronam, accipiendo uxorem, abiiciendo religionis vestem sive clericalem, rede
Abbreviated transcription (Latin):
Irregularitatis. qͣas
a statu supte religi¬
onis recedit / ut cim
apostatat. monachꝰ.
aliquis religiosus.¬

Expanded text:
Irregularitatis qua quis a statu sumpte religionis recedit, ut cum apostatat monachus aliquis religiosus.
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt tenuis nͨ hr̃et
sac̾dos. uñ pꝰs sus¬
tentari sat̃ tunc di¬
nẽ Eligendam q̃¬
amplius soluit.ire
saltẽ medium int̾¬
illas. ar .x.q.ii. ħiꝰ¬

Expanded text:
et tenuis, nec haberet sacerdos unde posset sustentari, satis tunc dinem eligendam qamplius solvit saltem medium intillas. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
pt̃ colligi tał distinctõ. ꝙ quidã suspensi sunt
quo ad se ⁊ quoadalios. ut simoniacus notortus.
⁊ fornicator notoriꝰ ⁊ sẏmoĩatꝰ in ordĩe. lic occuitꝰ
Qͥdã sunt sꝰpensi qͦ
adse ⁊ ñ quo adalios.¬

Expanded text:
potest colligi talis distinctio. Quod quidam suspensi sunt quo ad se et quo ad alios, ut simoniacus notorius et fornicator notorius et simoniacus in ordine, licet occultus. Quidam sunt suspensi quo ad se et non quo ad alios
Abbreviated transcription (Latin):
lana. lacte. feno: lig¬
nis. piscatõib uena¬
tionib. fictis pen¬
sioĩb molendinis
⁊̃ dẽ uent̃o. balue¬
is fullotiniis. ar¬
gentariis. metal¬
lariis. lapidicinis.
Itẽ de negociis ⁊ ar¬
tificus¶ Cet̾is boius.¬

Expanded text:
lana, lacte, feno, lignis, piscationibus, venationibus, affictibus, pensionibus, molendinis etiam de vento, balneis, fullonicis, argentariis, metallariis, lapidiciniis. Item de negotiis et artificiis et ceteris bonis,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ d reciꝑe ꝙͣ diu ille
. in scͥelerene uide¬
atur approbare deli
quo iacent ut pu¬
ta notorie dissiden

Expanded text:
 recipere, quandiu ille est in scelere, ne videatur approbare delicquo iacent, utputa notorie diffiden
Abbreviated transcription (Latin):
pensis indistincte
is que ñ ꝯputant᷑¬
ĩfructib t̾re distin¬
guit᷑ utr̃ surgãt ex
reb decĩatis annon.
torał. It debent dari
p̃diales statĩ cũ fłtꝰ
tur iñcentꝰ uł tribu¬

Expanded text:
pensis indistincte,is que non computantur fructibus terre, distinguitur utrum surgant de rebus decimatis, an non. non. Item debent dari prediales statim cum fructus tur inde census vel tribu
Abbreviated transcription (Latin):
ab eis exig̾e obłones debitas. qr ille sunt qͣ
p̾diales : decimas aũt pͣles exig̾e nõ deb ab eiᷤᷤ
ꝯnõ recipiant iudei ab ea. eccͣstica sacͣm̃ta.nͨ
audiant diuina. nͨ facile ẽ estimare qnͣtũ ĩ¬
t̾sit eccẽ ꝑochiał. iudeos hĩtare iilla ꝑro

Expanded text:
ab eis exigere oblationes debitas, quia ille sunt quasi prediales. Decimas autem personales exigere non debet ab eis, cum non recipiant Iudei ab ea ecclesiastica sacramenta nec audiant divina. Nec facile est estimare quantum intersit ecclesie parochiali Iudeos h
Abbreviated transcription (Latin):
chi albi templarii
⁊ hospitalarii irsi¬
nuitani ñ tenent᷑
dare decĩas deposses¬
mãib ł sũptibus
excolunt secus ẽ si
tͣdunt rust.cis ex¬
colendas ad firmã:
.xxͣ.e. Exꝑte .iͦ. licz¬
audĩam moãchi uͦ
ingͥ ⁊ canõici scła¬
dare decĩas de oĩb pꝰ
sõnib suis exceptiᷤ
noualib ortis ⁊ nu¬
tm̃tis aliũ suoꝵ. exͣ¬

Expanded text:
chi albi, templarii et hospitalarii Hierosolimitani non tenentur dare decimas de possesmanibus vel sumptibus excolunt. Secus est si tradant rusticis excolendas ad firmchi albi, templarii et hospitalarii Hierosolimitani non tenentur dare decimas de possesmanibus vel sumptibus excolunt. Secus est si tradant rusticis excolendas ad firma
Abbreviated transcription (Latin):
ut pactõe ł tnͣsac¬
cõne tenentur ad
easdẽ soluendas.
cłia ĩcuius ꝑochia
p̃dia sita sunt enor¬
mit̃ leditur .exͣ.e.

Expanded text:
um pactione vel transactione, teneantur ad easdem solvendas: clesia, in cuius parochia predia sita sunt, enormiter leditur, vel
Abbreviated transcription (Latin):
cis scłarib Restͥngẽ¬
tur quidam ad man¬
de p̾diis prĩonialibꝰ
tenent᷑ dare illi eccẽ
ta sunt alii dñt ꝙ si

Expanded text:
cis secularibus, restringunt quidam ad mande prediis patrimonialibus, tenentur dare illi ecclesie ta sunt. Alii dicunt, quod si
Abbreviated transcription (Latin):
bat defunctũ ⁊ nup¬
sit alii qr maritus re¬
diens tenetur eam
reciꝑe ñ obstanteta¬
li adult̾io. ñ steti̾t sci

Expanded text:
m defunctum et nupsit alii, quia maritus rediens tenetur eam recipere, non obstante tali adulterio, nisi steterit sci
Abbreviated transcription (Latin):
ł ꝓxinam sũ pͥncipalẽ cãm ut sepe dcm̃ ẽ.¬
¶ Quid sidet tał pͥor epõ pͦciñam nesusti¬
neat ꝙ amoneat᷑ a pͥoratu ł canoĩcus regu¬
laris. ne amoueatur acura ꝑrochiał eccẽ ⁊
symoͣ maxĩe si nccĩtas. łutilitas exigit

Expanded text:
proximam sive principalem causam, ut sepe dictum est. Quid si det talis prior episcopo pecuniam, ne sustineat quod amoveatur a prioratu, vel canonicus regularis, ne amoveatur a cura parochialis ecclesie et sic, maxime si necessitas
Abbreviated transcription (Latin):
sñ uxoris licĩa facere
ac libere ad implere.
uxor tñ ut assẽtiat
ẽ attenciꝰ ꝯmonenda¬
uult remanere. Se¬

Expanded text:
sine uxoris licentia facere ac libere adimplere. Uxor tamen, ut assentiat, est attentius commonendavult remanere, se
Abbreviated transcription (Latin):
illicitũ ne talia ex
ꝯ sueu̾unt iusti¬
tui ut a ꝯfrĩb dẽ¬
tur pꝰciñe ĩ usus
su fr̃nitatis pt̃ in¬
gredienti expͥmi
honus certe sũ¬
me soluende sin¬
sicia eccͣsta nõ sũt
ĩstituta pp̃ faciẽ¬
das capas sericas.

Expanded text:
illicitum, ne talia excconsueverunt institui, ut a fratribus dentur pecunie in usussum fraternitatis potest ingrediendi exprimi onus certe summe solvende sinficia ecclesiastica non sunt instituta propter faciendas cappas sericas vel
Abbreviated transcription (Latin):
do sñ p̃iudicio ꝙ p̃
qr excludit pieta¬
tẽ neqͥs recipiat᷑:
ñ sic. s si fiat sta¬
tutũ ꝑ u̾ba affirͣ ꝙͣ¬

Expanded text:
do sine preiudicio, quod quia excludit pietatem, ne quis recipiatur nisi sic, sed fiat statutum per verba affir
Abbreviated transcription (Latin):
adultus fu̾it ⁊ disc̾¬
tus ut iolent̾ ⁊ ua¬
ignoranciã p̾sumat᷑.
ut forͣm istam diligẽ¬
ter obseruent. ne pͥ¬
si ꝑmissa sibi abusifu¬

Expanded text:
discretus, ut violenter et vaignorantiam praesumatur. ut formam istam diligenter observent, ne prsi concessa sibi abusi fu
Abbreviated transcription (Latin):
t̾unt tñ hłꝰ romani
pontificis anrib in¬
timari. ut ab eo scd̾
tigorẽ ułequitatem
responsum ꝓdeat. ꝓ¬
ut sua discrecio uide¬

Expanded text:
terunt tamen haec Romani pontificis auribus intimari, ut ab eo secundum rigorem vel aequitatem responsum prodeat, prout sua discretio vide
Abbreviated transcription (Latin):
¶Itẽ notorm̃ facti
sub diuiditur qr a ẽ
notoriũ fcĩ manen¬
tis actu. ut cũ quis
toriũ fcĩ tnͣseuntis ac¬

Expanded text:
Item notorium facti subdividitur, quia aliud est notorium facti manentis actu, ut cum quis torium facti transeuntis ac
Abbreviated transcription (Latin):
ad unã m̃sam madu¬
cabit ⁊ bibet nͨ sub
uno tecto manebit.
suspicio pꝰsit eẽ nͦ ⁊̃
corã testib ydoneis ꝑ

Expanded text:
ad unam mensam manducabis et bibes aut sub uno tecto manebis, suspicio possit esse, ut m testibus idoneis pro
Abbreviated transcription (Latin):
mariti ⁊ cohabitante i marito ⁊ .n.
cũ scandalo ⁊ pꝰ ãmonicionẽ: incͤ¬
rit sñiam p̃dcãm licet nõ exhibe¬
at eam ille cł̾icus aut alit̾ eã tenẽt
p̾sunt epĩ absolu̾e̾ subditos suos in¬
fiores aut p̾lati non ꝯsuei̾runt de ħ
reu̾tat᷑ ad nomitũ ꝯ eadẽ ꝯcubina.
tus nõ incidit ⁊ illã smñami donec it̾m or¬
tũ sit sr̃ hac sc̃an dalũ quo exorto ñ cͦ

Expanded text:
riti et cohabitante cum marito et hoc cum scandalo et post admonitionem, incurrit sententiam predictam, licet non exhibeat eam ille clericus aut aliter eam possunt episcopi solvere subditos suos. Inferiores autem prelati non consueverunt de hoc revertatur ad vomitum cum eadem concubina. tus, non incidit in illam sententiam, donec iterum ortum sit super hoc scandalum, quo exorto
Abbreviated transcription (Latin):
monicionẽ cũ scandalo tenent młires
ĩ cidunt ĩ ilã sñiam pꝰ ãmonicionẽ i e¬
gitunã. ⁊ ꝙ dixit. dux̾unt retinendas
uitelligo retm̃das .i. habendas quo ad
usũ carnis: l enĩ nõ teneant eas mex¬
pensis suis aut tanꝙͣ suas ꝓp̾as ꝯcubi¬
nas ex quo tũ utunt᷑ eis ad pcc᷑ caruᷤ

Expanded text:
monitionem cum scandalo tenent muliereincidunt in illam sententiam post admonitionem legitimam. Et quod dixit duxerint retinendas, intelligo retinendas, id est habendas quoad usum carnis, licet enim non teneant eas in expensis suis aut tamquam suas proprias concubinas ex quo utuntur eis ad peccatum carnis,
Abbreviated transcription (Latin):
gitime contͣxisse ꝓ bent᷑. qͥ tñ cũ uxorib
eccͣastica bñficia retin̾e nõ debent. de ista
ãmonicõe duplex ÷ oppiõ qͥdã dicũt ꝙ
ñ sufficit nͥ fiat spalit̾ ad ꝑ sõam suꝑ ħ
diffamatã. aiii dñt ꝙ sufficit gn̾alis ãme¬

Expanded text:
gitime contraxisse probentur, qui tamen cum uxoribus ecclesiastica beneficia retinere non debent. De ista admonitione duplex est opinio. Quidam dicunt quod non sufficit, nisi fiat specialiter ad personam super hoc diffamata
Abbreviated transcription (Latin):
cos ⁊ augendo fe¬
odũ fit dicior ĩa
plus pt̃ ꝑcere sb̾¬
ditis ꝙͣ ante. ⁊̃ cũ
facit filiũ nili-¬
tẽ potencior est
ad defendend̾ t̾rã:
ñ c̾do ꝙ dampnãdi
sut qui talia res¬
piciũt. ubi ꝯstitu¬
dũ tñ non recipi¬
ant ultra qm cõ¬

Expanded text:
ugendo feudum fit ditior, iam plus potest parcere subditis quam ante, et cum facit filium militem, potentior est ad defendendum terram, non credo quod damnandi sint qui talia recipiunt, ubi constitudum tamen non recipiant ultra quam con
Abbreviated transcription (Latin):
cũ suspicant᷑ e¬
os nelle tͣnͣssire
spoliant eos nõ
malicia ⁊̃ frau¬
ab habitatorib
bilia si recesse¬
ĩpon̾e rei sue

Expanded text:
cum suspicantur eos velle transire spoliant eos: nummalitia et frauab habitatoribusbilia si recesseimponere sue
Abbreviated transcription (Latin):
credo ꝙ debeant obs¬
uare ꝙ inuicinis uil¬
lis uł castris uł pnĩ¬
ciis obseruatur. Ita
tũ ꝙ iuilla ista nõ gra¬
uetur. uel si du̾se sũt
ꝯsuetudines ea q̃ minꝰ
soluit eligͣtur. ⁊ exͣ¬

Expanded text:
credo quod debeant observare quod in vicinis villis vel castris vel provinciis observatur, ita tamen quod villa ista non gravetur, vel si diverse sunt consuetudines, ea que minus solvit eligatur. E
Abbreviated transcription (Latin):
Non infertur dolus.
¶ It pacta custodiãt᷑
subditus de hiis abs
dm̃ uoluntate subtͣ¬
heret sic̃ fur ten̾et᷑ re¬

Expanded text:
non infertur dolus. Item pacta custodiantur, subditus de his absque domini voluntate subtraheret, sicut fur teneretur re
Abbreviated transcription (Latin):
dñs uult ire in ex̾ci¬
bello iuisto ex ꝑte sua
sit captus ab hostib:
petitam abeo abs gͣ¬
ni dãpno Itẽ si uenet
ire adpͥncipẽ ꝓobti¬
nendo priuilegio speci¬
pensas ad hoc utiles ⁊
fac̾e̾ ⁊ si qua alia causa
mod̾ate ⁊ non ad gra

Expanded text:
dominus vult ire in exercibello iusto ex parte sua sit captus ab hostibus, petitam ab eo, absque gravi damno. Item si vellet ire ad principem pro obtinendo privilegio ppensas ad hoc utiles et facere et si qua alia causa mod
Abbreviated transcription (Latin):
¶ S quid de quibꝰdã
qui nicħ penitꝰ reci¬
puint insubditis nͥ
tanuas uł questas
ad hoc distingo qd̾
ab antiquo sibi ⁊ ante¬
cessorib ẽ soluta tal¬
lia aut de nouo ẽ im¬
põita seu petita. In pͦ
caũ. si scitur uł credi.¬

Expanded text:
 Sed quid de quibusdam, qui nihil penitus recipiunt a subditis, nisi tallias vel questus. Ad hoc distinguo, quod aut ab antiquo sibi et antecessoribus est soluta tallia, aut de novo est imposita sive petita. In primo casu, si scitur vel credi
Abbreviated transcription (Latin):
eciam in pͥmo: cũ nͨ sci¬
tur nec creditur iusta
dibile quin adminus
recipiat ibi iusticias.
⁊ seqnͣtur eum ĩ ex̾ci¬
Credo saluo melioriiu¬
dicio ꝙ debent int̾sead¬

Expanded text:
etiam in primo, cum nec scitur nec creditur iusta t credibile, quin ad minus recipiat ibi iustitias et sequantur eum in exercicredo salvo meliori iudicio quod debent inte
Abbreviated transcription (Latin):
di. unaꝙ satis c̾do:
tͥ uiolenta sit pre
tõib ñ oportet ꝓ¬
bari titulũ set ex
lapsu tp̃ris p̾ͥsu¬
mit᷑ titu lus int̾¬
uenisse qͥ allegͣ

Expanded text:
. Quod satis credo, nisi violenta sit prestionibus, non oportet probari titulum, sed ex lapsu temporis presumitur titulus intervenisse qui alle
Abbreviated transcription (Latin):
Equestis. taiiis.
irregularit̾ non d dñs
ab subditis petere nͥ ea
que int̾ ip̃m uł ip̃osañ¬
cessores eoꝵ plane bona
fide sñ dolo ac ꝯuenci¬

Expanded text:
questis, talliis d regulariter non debet dominus a subditis petere, nisi ea que inter ipsum vel ipsos antecessores eorum plane bona fide, sine dolo ac coacti
Abbreviated transcription (Latin):
li eoꝵ celesti igne con¬
sũp̃ti sũt ⁊ infi̾ta exẽ¬
pla pꝰsent suꝑ ħ inue¬
niri ampliꝰ ꝓ pccõ ho¬
etiã insensata legũt᷑
puuita ⁊ maledicta

Expanded text:
parvuli celesti igne consumpti sunt. Et infinita exempla possunt super hoc inveniri. Amplius, pro peccato hoet insensata leguntur punita et maledicta
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ti uł detestacione
pocĩ uł flagello delin¬
qñtiũ. Causa sacm̃ti.
ut thesauri iericho.
et aĩalia amalechi¬

Expanded text:
amenti, vel detestatione peccati, vel flagello delinquentium. Causa sacramenti, ut thesauri Hiericho et animalia Amalechi
Abbreviated transcription (Latin):
debent tñ iuxͣ faculta¬
lus. patris uł dñi spo¬
liatur. familia comu¬
uł moãthe. pro quo re¬
truditur inalius caucꝰ.
nast̾iũ res quas cuiꝰ ꝑͤ

Expanded text:
Debent tamen iuxta facultalus patris vel domini spoliatur familia commuvel monache, pro quo retruditur in aliud cautius nasterium res, quas illius
Abbreviated transcription (Latin):
uiꝰ ẽ ut furta mani¬
festa: añ manifestiᷤ
disc̾ni solent rixaca
bigeo. Nam qͥ suem u¬
nã subripuerit. ut
fur coħ̾cebit᷑. qui õre¬
gẽe ut abigens. enẽ¬
tus spectatur ut ad

Expanded text:
us est, ut furta manifesta a non manifestis discerni solent rixe a bigeo, nam qui suem unum surripuerit, ut fur coercebitur, qui gregem, ut abigeus. Eventus spectatur, ut a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ei deputet᷑ exiliũ.
uł aua pena legitĩa
conferatur Iste ẽ ordina¬
rius ꝓcessus. nͭ ubicri¬
men eẽt adeo enorme:
qd̃ nõ suffic̾et una pe¬
na. tunc enĩ impone¬
rentur simul due uł

Expanded text:
quod ei deputetur exilium vel alia pena legima inferatur. Iste est ordinarius processus, nisi crimen esset adeo enorme, quod non sufficeret una pena. Tunc enim imponentur simul due vel
Abbreviated transcription (Latin):
tñ si fu̾int lib̾ati: oĩ¬
b est pmĩa ĩponenda.
S leuior qmͣ si sani
tale quid ꝯmississẽt¬
ens hoc aũt fit ad
cautelam ⁊ ue disci¬
pliua eccẽ deseratur.

Expanded text:
n si fuerint liberati omnibus est penitentia imponenda, sed levior quam si sani tale quid commississentHoc autem fit ad cautelam et ne disciplina ecclesie deseratur.
Abbreviated transcription (Latin):
iurie grã uident᷑ ad¬
hib̾i puniuntur. cũ
quis ꝑ iram ab extra
lit̾ .it. puniunt᷑ exe
⁊ isdem facinorib ser¬
ui qraͣ libĩ ⁊ alit̾ qͥĩ

Expanded text:
iurie gratia videntur adhiberi. Puniuntur, cum quis ab extranliter enim puniuntur ex eisdem facinoribus servi quam liberi et aliter qui
Abbreviated transcription (Latin):
ta que excusant ape¬
na uidel m̃tis aliena¬
tõ. talia .ni. que m̃tea
lienata fiunt. ĩpuni¬
ta sunt. Dicit᷑ añ hõ
eo ꝙ filias suas uolu¬
it ꝓstituere ut uiroᷤ
hospites lib̾aret. d.x¬

Expanded text:
lta que excusant a pena, videlicet mentis alienatio. Talia enim que fiunt alienata mente, impunita sunt. Dicitur autem homo aeo quod filias suas voluit prostituere, ut viros hospites liberaret.
Abbreviated transcription (Latin):
li ⁊ pͤciuuaria: punit᷑
unꝰ ꝓ alio. Nam propec¬
cato achor plebs ifrłi¬
tica ĩ manib hostium
tradita ẽ ¶Itẽ ꝓpccõ¬

Expanded text:
li et pecuniaria punitur unus pro alio. Nam pro peccato Achor plebs Israelitica in manus hostium tradita est. Item pro
Abbreviated transcription (Latin):
ħ interligas. si ex toto
sunt alienate m̃tis. ĩ
ꝙ in nullo sunt ꝯpote ᷤ
sui ⁊ nͥl intlłigunt. ał
excusarentur ñ a toto.

Expanded text:
 intelligas si ex toto sunt alienate mentis, ita quod in nullo sunt compotes sui et nihil intelligunt; alias excusarentur non a toto,
Abbreviated transcription (Latin):
catoꝵ. ¶Itẽ excusat
aculpa ⁊̃ apena coa¬
ctõ a toto si fu̾it abso¬
luta atanto si fuit ꝯ¬
¶Itẽ excusat. decep¬

Expanded text:
atur. Item excusat a culpa et a pena coactio, a toto, si fuerit absoluta, a tanto, si fuerit cItem excusat decep
Abbreviated transcription (Latin):
ur nl indesꝑantes
m̾cedis figentes. qui
sũ reddat ꝙ comeda¬
stis: reddet ⁊ deꝰ quo
iubente fecistis. sũ¬

Expanded text:
nihil inde sperantes mercedis figentes. Qui sive reddat quod commodastis, reddet et Deus quod illo jubente fecistis, s
Abbreviated transcription (Latin):
moĩace accepta
restituenda ẽ
nõ illi qui dedit
gieri restitu̾e
alicui pꝰcũã qmͣ
accepit anaainã.

Expanded text:
moniace accepta restituenda est non illi qui dedit Gyezi restituere alicui pecuniam quam accepit a Naaman.
Abbreviated transcription (Latin):
nuit censũ tp̃alẽ pro
retinẽtur. ñ ꝓredẽp¬
gnũ subiectõis anti
płr uices suas. si tali
iuicario ꝯstitueret
catum. Iranotenet᷑¬

Expanded text:
um temporalem pro retinentur non pro redempgnum subiectionis antiqpliciter vices suas, si tali vicario constitueret ccatum, immo tenet
Abbreviated transcription (Latin):
gnꝰ ordiuari dat
ex actꝰ ł nõ ex¬
actus ianitori
ut ꝑmittat e¬
um intͣre ade¬
piscopũ ad petẽ¬
dos ordmes ul
abbas ad petẽ¬
fue electõnis.¬

Expanded text:
gnus ordinari dat exactus vel non exactus ianitori, ut permittat eum intrare ad episcopum ad petendos ordines, vel abbas ad petensue electionis
Abbreviated transcription (Latin):
ma ÷ illicita discessio
eoꝵ int̾ quos unitas
 uilicitus ab imitate
quia ꝑscistna fit inu¬
nitate scissura .xxiiii.¬
ab he̾si. qr he̾sis inpͥn¬
cipio sui h ꝓu̾sũ dogina.¬

Expanded text:
ma est illicita discessio eorum inter quos unitas t illicitus ab unitate quia per schisma fit in unitate scissura. Diab heresi, quia heresis in principio sui habet perversum dogma
Abbreviated transcription (Latin):
penam symoniaco.u̾.
Item tenentur renũ¬
ciare bñficõ. Preterea
dõe scisia intendat
sibi ꝯstituere eccãm:

Expanded text:
e symoniaco. Item tenentur renunciare beneficio. Preterea cum omne schisma intendat sibi constituere ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
salomonis relicto ro¬
boam filio suo facien¬
tes scismacad heserũt
Ieroboam: demoliuit
⁊dedit in disꝑsionẽ.
It abdo ꝓph̾a missus
a deo ad iero boam ad
m̾aticis: pro bibitus
ẽ aput illos scismati¬
cos panem comed̾e et
uauit: mor su leonis
in itine necatus ẽ u
ꝓpt̃ magnitudinem
pene uidetur.Ier̾. aꝑ
enĩ. ydolum fab̾catũ
atq ad oratum÷. et
ꝓp heticꝰ lib̾. Ira regis
sutcensus ⁊̃ scisma. eẽp̃¬
tatũydolatͥa: gladio
punita ẽ exustio libͥ
ius cͣmen: qr optinet
pͥmũ locũ ĩpenis .xxxii.¬
ht̃ h̾esim ad nexam.
fecisse scisma qm̃ a¬
lii ydolatͥam gͣuius
illud sceleracius erit
adau̾bium. Nam ꝙͣ¬
to maiors ꝯtemptuᷤ.
tanto magis scelera

Expanded text:
Salomonis, relicto Roboam filio suo, facientes schisma adheserunt Hieroboam, demolivit et dedit in dispersionem. Item Abdon propheta missus a domino ad Hieroboam, ad matis, prohibitus est apud illos schismaticos panem comedere et vavit, morsu leonis in itinere necatus est. Unde propter magnitudinem pene videtur Hieronymus enim: idolum fabricatum atque adoratum est et propheticus liber ira regis succensus et schisma tentatum, idolatria gladio punita est, exustio libri, maius crimen, quia obtinet primum locum in penis solutihabet heresim annexam, fecisse schisma, quam alii idolatriam, gravius illud sceleratius erit adverbium. Nam quanto maior est contemptus, tanto magis scelerat
Abbreviated transcription (Latin):
ne more. Ut si debebaᷤᷤ
ciꝑe pcuĩam sub usu¬
ris pp̃ negocia mea
tͣctanda. tu ten̾s mͥ
restitu̾e illas usuras

Expanded text:
ne more, ut si debebas mcipere pecuniam sub usuris propter negotia mea tractanda, tu teneris mihi restituere illas usuras,
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Qͦ mͦ usurariꝰ ⁊ he¬
res eiꝰ ad reddandasu¬
suras ꝯpellantur. ul¬
tĩo de qͥbdã dubitabi¬
libꝰ C usura ẽ exmu¬
tuo lucr̃. pacto debit̃
uł exactum. Non eĩ
puto usurã ꝯmitti. si
gͣtis accipiatũr.au.x¬

Expanded text:
tur, quomodo usurarius et heres eius ad reddendas usuras compellantur ultimo de quibusdam dubitabilibus. Usura est ex mutuo lucrum, pacto debitum vel exactum. Non enim puto usuram committi, si tis accipiatur.
Abbreviated transcription (Latin):
suscepimꝰ. uitͣiris iudicat᷑. quida q̃ captoᷤ
ase ⁊ socio suo latͦnes ligͣuit qͦs sociꝰ eiꝰ
ligatos pꝰmod̾ int̾fecit. timens ne ab
eis intͥfic̾e̾tur. ¶ S nũꝙͥ fr̃ib p̾dicato¬
rib aut mĩõrib. ilł aliis regularib
l sua defendere. ꝯ aͥs nłt cos spoliare:¬

Expanded text:
Ubi irregularis iudicatur quidam, qui captos a se et socio suo latrones ligavit, quos socius eius ligatos postmodum interfecit, timens ne ab eis interficeretur. Sed numquid fratribus predicatoribus aut minoribus vel aliis regularibus licet sua defendere
Abbreviated transcription (Latin):
cidat᷑: iste tñ pͨcat
onem corruptam.
Si uͦ fit ex amore
iustĩe nec pͤcat in¬
dex ip̃m ꝯdẽpnãdo
ad mortẽ ⁊ p̃cipiẽ¬
do ministro ut oc¬
cidat ip̃m. nͨ mĩst̾.
si missus aindice
occidit ꝯdẽpnatũ.
peccaret tñ ut̃ mor

Expanded text:
cidatur, iste tamen peccat onem corruptam. Si vero fit ex amore iustitie, nec peccat iudex ipsum condemnando ad mortem et precipiendo ministro ut occidat eum, nec minister si iussus a iudice occidit condemnatum. Peccaret tamen uter
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩcidiũ. est autẽ¬
hoĩs cedium. Sp̃eᷤᷤ
hõicidii sũt płes.
nam aliud sp̃ũale.
odiendo. deẗhendo.
male ꝯsulendo. no¬

Expanded text:
homicidium. Est autehominis cedium. Species homicidii sunt plures, nam aliud spirituale, odiendo, detrahendo, male consulendo, no
Abbreviated transcription (Latin):
aͥł fit hoĩcida ꝯsilio. intelligo de ꝯsilio
ex hortacionis. uł aꝓpbacionis ñ de ꝯfilio
simplicis opinionis. siue opinacionis.
ñ aĩo ꝑ suadẽdi s exponendi. ꝙͣ inhoc
caũ sentir. hoc ẽẽ licitũ. Rͫ. non c̾do¬

Expanded text:
 fit homicida consilio, intelligo de consilio exhortationis vel approbationis, non de consilio simplicis opinionis sive opinationis. non animo persuadendi, sex exponendi quid in hoc casu sentiret, hoc esse licitum respond
Abbreviated transcription (Latin):
augꝰ. Utiliꝰ esurien¬
ti panis tollitur
si de cibo secutꝰ ius¬
ticiam negligat. ꝙͣ
esurienti panis frati¬
gitur. ut uiiuste se¬
ductus acquiescat

Expanded text:
pere. Utilius esurienti panis tollitur, si de cibo securus justitiam negligat, quam esurienti panis frangitur, ut injustitiae seductus acquiescat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtim nimia simplici
dia: a nachãtis sñiam ad
culo hos subtrahimus
uos. anculas seu manci¬
pia. nͨ ñ rusticos ⁊ sin¬
nõ ad eo curiales sunt:¬

Expanded text:
tim nimia simplicitdia, anathematis sententiam ad culo hos subtrahimus, vos, ancillas, seu mancipia, nec non rusticos servinon adeo curiales sunt
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscat errorem
suũ ⁊ culpam ⁊ ꝓpoᷤ
se remoueat ł saitẽ
aueuiet sͣ in fami¬
secũ demiuria. ⁊ hu¬
milit̾ nͥlominꝰ uei¬
am postulare ꝓ bã¬

Expanded text:
cognoscat errorem suum et culpam et pro posse removeat, vel saltem alleviet sibi infamisecum de iniuria et humiliter nihilominus veniam postulare.
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ si aͥs acc᷑atorac¬
cͥmen ẽmissionis
ꝯmisit ⁊̃ te᷑ ad resti¬
tucionẽ faciendam:
ei qui dedit. Si non
turpitur dedit ał.
ei ĩ cuiꝰ ĩiuiriã data

Expanded text:
Item si aliquis accusator accrimen concussionis commisit et tenetur ad restitutionem faciendam ei qui dedit, si non turpiter dederit, alias ei in cuius iniuriam data
Abbreviated transcription (Latin):
differencia Utr̃ letũ
infetas uł adm̃taᷤᷤ.
mortẽ .ni. langitẽ¬
tib ꝓbatur inflig̾e.
qui hanc cum pꝰsit
non excludit.lxxx¬
tur ã aduocatus ad
restitucionẽ oĩran:

Expanded text:
differentia utrum lethum inferas vel admittas. Mortem enim languentibus probatur infligere, qui hanc cum possit non excludittur autem advocatus ad restitutionem omnium,
Abbreviated transcription (Latin):
cͥmen alt̾ius ꝑdendo.
⁊ manifestendo/ sit ⁊̃¬
planis. sũ artificio¬
sis. sue cantilenis.
pellantur libelli
famosi ut cũ aͥs scͥ¬
bit cartã in ĩuiriã
⁊ famiam alt̾ius.
⁊ ꝓicit eã ocłte ĩ

Expanded text:
men alterius prodendo et manifestando, sive eplanis sive artificiosis sive cantilenis qpellantur libelli famosi, ut cum aliquis scribit chartam in iniuriam et infamiam alterius et proiicit eam occulte in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcacit̾. uł dicendaͦ. cõ¬
iuicia uł nociferando:
ad uocet: qr ꝑ ħ impe¬
ditur ꝓcessus iusticie.
dicent᷑e ꝓphã. Etit cl¬
tus iusticie silenciũ.
Et sałon ccͣ tales. Eice
derisorẽ ⁊ exibit cũ eaͦ

Expanded text:
procaciter vel dicendo convitia vel vociferando advocet: quia per hoc impeditur processus iustitie, dicente propheta: Erit cultus iustitia silentium. Et Salomon contra tales: Eiice derisorem et c
Abbreviated transcription (Latin):
.i. accꝰatores ⁊ denun¬
ciatores debent pro¬
ced̾e ex caritate .s. uͭ
accꝰati corrigantin
plectendo siue ignoᷤᷤ¬
cendo ħ solum bene
agitur: ut uita hõĩ¬
um corrigat᷑. itui.¬

Expanded text:
 Accusatores et denunciatores debent procedere ex charitate, scilicet ut accusati corrigantur plectendo sive ignoscendo, hoc solum bene agitur, ut vita hominum corrigatur. It
Abbreviated transcription (Latin):
amoueat᷑. ¶ Qd̃ de illo qui cũ latro qͥdã
duce̾tur adiudicẽ ꝑ locum suspectũdi¬
xit ducentib. claudite ei os. ne clamet.
do caute. ¶Qd de ilo qui ꝯiudex ut
officiał seq̃ret᷑ furem. uł hõĩcidã fugi¬
entẽ iudici uł officiali querenti utr̃ ui

Expanded text:
atur. Quid de illo, qui, cum latro quidam duceretur ad iudicem per locum furum, dixit ducentibus: claudite ei os ne clamet; ndo caute. Quid de illo, qui, cum iudex vel officialis sequeretur furem vel homicidam fugientem, iudici vel officiali qu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ defendit amorte. dũ tñ eũ defendat
ꝑcuciendo. ⁊ dicat ꝙ nłłi lic se ip̃m defẽ¬
dere reꝑcuciendo. ut dcm ÷. ¶S nũqͥdiu¬
dex si nõ lib̾at hoĩem amoete cũ pt̃ añ
pͥnatus ñ pascit. fame morientes ꝯpꝰ¬

Expanded text:
n eum defendat percutiendo, cum dicat quod nulli licet se ipsum defendere repercutiendo, ut dictum est. Sed numquid iudex si non liberat hominem a morte cum potest, aut privatus non pascit fame morientes
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsoĩsIus aliquod
p̾sumit. in foro pe¬
pricida. seu hoĩci¬
sertĩ qͣm tanta tene᷑
mortis expon̾it in¬
spectis tũ cͥconstan¬
cus: ⁊ utr̃ ob hoc morᷤ
fu̾it subsecuta. uł ñ.
erit pnĩa mod̾an¬
da tales aũt si hoi¬
cidiũ ⁊ secutũ sunt

Expanded text:
aliquod presumit, in foro pericida seu homiciesertim cui tanta tenetur mortis exponit. Inspectis tamen circumstantiis et utrum ob hoc mors fuerit subsecuta, illis erit penitentia moderanda: tales autem si homicidium est subsecutum, sunt
Abbreviated transcription (Latin):
susciꝑe licet. cum intemꝑab debeat quis
s cũ res suas liceat laico armis defend̾e.
⁊ eas de fenderido raptorẽ occid̾e si alit̾
defendere non pꝰ sit: qrͣ non pt̃ eas defẽ¬
dere induello. ñꝙ ip̃e offerat. s ꝙ ei aiu¬
careat t̃ sit beignior. ne uideamur dãp¬
nare õs illos qui se defendñt indue lł uł
ꝙ liceat ei duellum suscipere uł offerte.

Expanded text:
suscipere licet, cum in temporalibus debeat quis  suscipere. Sed cum res suas liceat laico armis defendere et eas defendendo raptorem occidere, si aliter defendere non possit, quare non potest eas defendere in duello, non quod ipse offerat, sed dum ei a iucareat et sit benignior, ne videamur damnare omnes illos qui se defendunt in duellis vel quod liceat ei duellum suscipere vel offerre,
Abbreviated transcription (Latin):
lo. ¶Pena pugnã¬
cium induello: ẽde¬
põ.Si erant cl̾ici S
si ex iñ nͨ mors nec
subsecuta: pot̾it er¬
ga eos suus ep̃c dis¬
urł utilitas ħ expos¬
sac̾dos uł alius cłicꝰ
induello sponte o¬
blato uł suscepto

Expanded text:
. Pena pugnantium in duello est depositio, si erant clerici. Sed si exinde nec mors sit nec subsecuta fuerit, poterit erga eos suus episcopus disvel utilitas hoc expossacerdos vel alius clericus, in duello sponte oblato vel suscepto
Abbreviated transcription (Latin):
¶Item requirit᷑ ut c̃
mod̾amine se defendat¬
armis: cum armis re¬
pellatur uł sñ armis.¬
tñ ꝯsidero qualitatẽ¬

Expanded text:
Item requiritur, ut et cum moderamine se defendatarmis, cum armis repellatur, alias sine armisonsidera qualitate
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯcordo cũ eis ut si aͥs
defendendo se ccͣ cł̾icũ
excessit mod̾ incidat.
ĩ excõicatõnẽ si illud
S qͣnͣtum ad aliam
et irregularitatẽ si
forte ꝓpt̃ illam ꝑcus¬
sicionẽ mors secuta:
tuciꝰ credo Qꝑ teneat᷑.

Expanded text:
cordo cum eis, ut si aliquis defendendo se contra clericum excessit modum, incidit in excommunicationem, si illud sed quantum ad aliam et irregularitatem, si forte propter illam repercussionem mors secuta est, tutius credo quod teneatur,
Abbreviated transcription (Latin):
lib ablatis: potest mo.¬
riis illatis ad ꝯsequen¬
dũ de eis satiffõnem.
non libidine uindictex
s zelo iusticie. uł qͣnt̃
ad int̾esse :

Expanded text:
libus ablatis potest moviuriis illatis, ad consequendum de eis satisfactionem, non libidine vindicte, sed zelo iustitie vel quantum ad interesse.
Abbreviated transcription (Latin):
pͭ moue̾ bellum: tam ꝯͣ subditoᷤᷤ qͣm ꝯtͣ exͣneos.
Potest ⁊̃ subditis suis dare auctem mouendi
bellũ: tã ꝯͣ pͥncipem extraneum: qͣm ꝯtͣ subdi¬
tos eiꝰ. si causa subsit. ⁊ uidĩt expedire.¶ Ped
noͣ ꝯtͣ ꝓpͥos subditos. qͣm diu pot̃ iniuriantem
iusticiare. uł qͣmdiu uult stare puiri coram eo. uł
coram iudice suo: si est iudex me uis int̾ pͥncipẽ¬

Expanded text:
potest movere bellum tam contra subditos quam extraneos. Potest etiam subditis suis dare auctoritatem movendi bellum, tam circa principem extraneum, quam circa subditos eius, si causa subsit et viderit expedire. Sed non contra proprios subditos, quamdiu potest iniuriantem iustificare vel quamdiu vult stare iuri coram eo vel coram iudice suo, si est iudex medius inte
Abbreviated transcription (Latin):
qñ aliqͥs cã tuendi:
.i. defendendi selre¬
sistit adu̾sario: cũ
tanto mod̾amine
ꝙ tu cela illa uł de¬
fensio est inculpata.
dit mod̾ ĩ defendẽdo.
plus ledẽdo adusqͫ.
igat illata uiolencia.

Expanded text:
 aliquis causa tuendi, id est defendendi se, resistit adversario, cum tanto moderamine, quod tutela illa vel defensio est inculpata, dit modum in defendendo, plus ledendo adversarium igat illata violentia.
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit: nũquid tenet᷑ restitu̾e quicquid adep¬
uimo. et ex ꝑsona. et ex auctͣte: si tam̃
res subsit. qr ꝓ reb repetendis fcm̃ est:
non tenetꝰ qͥui mouit beslũ restituere qd̾
ibi cepit: nisi ceꝑit uł dampnificau̾t ad¬
nꝰsariũ siũĩ: ultͣ qͣm habuit ille de suo ĩ¬
iuste: aut dampnificaui̾t eñ Et ħ dico ẜ¬
Iudiciũ fori penitenciał ubi ht̃ locũ ꝯpẽ¬
sacio t̃ nonliquidi ad liqͥ dum. que nõ
ht̃ locũ ĩ foro ꝯtencioso Unde si quis ĩ
foro pnĩali ꝯficetꝰ᷑ se ꝑ furcũ habuisse
decem: de reb illius: qui maĩfeste abstu¬
ei pũiam de furco ꝯmisso. Qͥd

Expanded text:
ed numquid tenebitur restituere, quicquid adepnimo et ex persona et ex auctoritate, si tamen res subsit, quia pro rebus impetendis factum est, non tenetur qui movit bellum restituere quod ibi cepit, nisi ceperit, vel damnificaverit adversarium suum, ultra quod habuit ille de suo iniuste, aut damnificaverat eum. Et hoc dico iudicium fori penitentialis, ubi habet locum compensatio, etiam non liquidi ad liquidum, que non habet locum in foro contentioso, unde, si quis in foro penitentiali confitetur se per furtum habuisse decem de rebus illius qui manifeste abstuei penitentiam de furto commisso. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
ad iurisdnem illiꝰ suꝑioris pͥncipis. Cum gͦ ras¬
sallus comitis ht̃ guerrã ꝯͣ comitem: regis ẽ auͭc
fendat cũ mod̾amine
ĩculpate cucele: ñ pͤ¬
cat. Impugͭ tñ regẽ¬

Expanded text:
ad iurisdictionem illius superioris principis. Cum ergo vasallus comitis habet guerram contra comitem, regis est auctfendat, cum moderamine inculpate tutele, non peccat. Impugnare