comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ex deo deus. ex toco totus. ex uno uniis.
atq uatura inqua pater ymanet ma¬
tus quoq subsistat ⁊ filius: etiam hoc
ex paterna substantia habet. ne denuita¬
bilis fiat. Non eñi in eonascente. ea de
qua natus est. demutata natura ẽ: s inde¬
mutabilem eentiam natus obtinuit. ex
indenutabilis auctoritaritate nature.
Nam quãuis imago est: tamen incon¬
mutabilis est umago. non cõmutata in
eo scilicet per dissimilitudinẽ paterne
eeũtie. ex qua est genitus natura. quia
ineo imago pacerne eentie nasceretur.
Iam uͦ cum pͥmus edicus ẽẽ. totiꝰ creat᷑e
docetur. ⁊ ip̃e ille semper fuisse inp̾ncipio
apud deum uerbũ deus dicitur: dũ pri¬
nius editur uatus fuisse ostenditur:
dũ semꝑ fuit. nec tpr̃e seꝑatur apatre.
Non gͦ uideri potest diuisio substanti
per trium substantiarũ nomen triplicis
uocabuli excluderet unionẽ: ad separa¬
tione diuerse infilio ⁊ patre substancie

Expanded text:
ex Deo Deus, ex toto totus, ex uno unus, eex Deo Deus, ex toto totus, ex uno unus, eatque natura, in qua Pater permanet, natus quoque subsistat et Filius; etiam hoc ex paterna substantia habet, ne demutabilis fiat. Non enim in eo nascente, ea, de qua natus est, demutata natura est: sed indemutabilem essentiam natus obtinuit ex indemutabilis auctoritate naturae. Nam quamvis imago est, tamen incommutabilis est imago non commutata in eo scilicet per dissimilitudinem paternae essentiae, ex qua est genitus, natura, quia in eo imago paternae essentiae nasceretur. Jam vero cum primus editus esse totius creaturae docetur, et ipse ille semper fuisse in principio apud Deum Verbum Deus dicitur; dum primus editur, natus fuisse ostenditur; dum semper fuit, nec tempore separatur a 482 Patre. Non ergo videri potest divisio substantiaper trium substantiarum nomen, triplicis vocabuli excluderet unionem ad separationem diversae in Filio et in Patre substantiae
Abbreviated transcription (Latin):
prẽm ⁊ filum erntie ac tiature diuersi¬
tãte discreiit. Ubi eñi dicit̾ deũ de des to¬
tum ex toter: non ambigitur id totũ de¬
unn ex toto deo natũ. Nam ⁊ dei de deo
natura non differt. ⁊ totus ex toto in
lniis ẽ ip̃e inquib pater ẽ. Unus ex uno
passiones huniani partus ⁊ conceptiões
excludit. ut dũ unꝰ ex imo ẽ: non aliũde
nec diuensus aut aluid sit. qͥ est unꝰ ex
uno. ꝑfcũs aꝑfc̃o. i. Ion differt preter
origins causam ab innascibilicate na¬
tiuitas cũ ꝑfectio utriusq non differas.
Rex de rege: non admutit uno atq ecdde
nõie potestas connuncupata. dissi milli¬
tudinẽ potestatis. Dñm de dño. dũatus
q equat᷑ in dño. uec recipit diffeu̾tiam
confessa mutroq sine diuersitate dña¬
tio. Illud uo̾ qd̾ ptꝰ nulta alia subiectũ
est. inconuertibilis ⁊ ĩmutabilis diui¬
nitatis ⁊ eẽncie ⁊ iurtutis ⁊ głe. incon¬
niutabilem unaginem: absolutũ ẽ. Nã

Expanded text:
diversitate discrevit. Ubi enim dicitur, Deum de Deo, totum ex toto; non ambigitur totum Deum ex toto Deo natum. Nam et Dei de Deo natura non differt: et totus ex toto in iis est ipse, quibus Pater est. Unus ex uno passiones humani partus et conceptionis excludit: ut dum unus ex uno est, non aliunde, nec diversus, aut alius sit, qui est unus ex uno, perfectus a perfecto. Non differt praeter originis causam ab innascibilitate nativitas; cum perfectio utriusque non differat. Rex de Rege. Non admittit uno atque eodem nomine potestas connuncupata dissimilitudinem potestatis. Dominum de Domino. Dominatus quoque aequatur in Domino: nec recipit differentiam confessa in utroque sine diversitate dominatio. Illud vero, quod post multa alia subjectum est, inconvertibilem et immutabilem, divinitatis et essentiae et virtutis et gloriae incommutabilem imaginem, absolutum est. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
trem ⁊ filium ausa est predicare.
ta anthioctniam fuisse conuentum.
si aduersus eam que ptꝰ scãm synod
nicenani in id ꝓruꝑat: ut tria noĩa
prĩuelit ascrilere: de qua suo loco tras¬
tabinus. Memini eũi me mexordio
sermonis: pacientiam ⁊ eqͣnimitatẽ
legentiũ atq audientiũ usq ad ab¬
solutionem oĩm dictoꝵ meoꝵ popos¬
scisse. ne trmierariꝰ qͥsquã in me iudex
ante cognitiouẽ ꝑfecti sermonis exi¬
steret. Uolens gͥ congregata sc̃orũ
synodus impiecatem eam pimere.
minũ numero eluderet: ut non sub¬
sistente causa uiuꝰcuiꝰq nõis triplex
nuncupatio obtineret sub falsitate
nõim inuonem. ⁊ pater solus atq u¬
nus idem atq ip̃e haberet ⁊ sp̃c scĩ no¬
men ⁊ filii: iccirco tres substantias
ẽẽ dixerunt. subsistentiũ ꝑsonas per
substantias edocentes. non substanciã
prĩs ⁊ filii. diuersitatẽ dissimilis eẽntie
seꝑantes. Q autem dictũ ẽ. ut sint qͥ¬
dem ꝑ substantiam tria: ꝑconsonan

Expanded text:
praedicare, in Antiochia fuisse conventum; sed adversus eam, quae post sanctam synodum Nicaenam in id proruperat, ut tria nomina Patri vellet adscribere, de qua suo loco tractabimus. Memini enim me in exordio sermonis patientiam et aequanimitatem legentium atque audientium usque ad absolutionem omnium dictorum meorum poposcisse; ne temerarius quisquam in me judex ante cognitionem perfecti sermonis exsisteret. Volens igitur congregata sanctorum synodus impietatem eam perimeres sancti nominum numero eluderet: ut non subsistente causa uniuscujusque nominis, triplex nuncupatio obtineret sub falsitate nominum unionem, et Pater solus atque unus idem atque ipse haberet et Spiritus sancti nomen et Filii: idcirco tres substantias esse dixerunt, subsistentium personas per substantias edocentes, non substantiam Patris et Filii diversitate dissimilis essentiae separantes. Quod autem dictum est: Ut sint quidem
Abbreviated transcription (Latin):
Redimus inunũ deũ patr̃e oĩpo¬
tentem creatoretu ⁊ factorẽ uni¬
uersoꝵ ex quo om̃is paternitas in celo
⁊ interra noĩatur. Credimus ⁊ munige
deo. lumen ex lumine. ꝑ quẽ facta sunt
oĩa que uicelis ⁊ que interra. iuisibila

Expanded text:
patrem omnipotentem, creatorem et factorem universorum, ex quo omnis paternitas in coelis et in terra nominatur. Credimus et in uniDeo, lumen ex lumine, per quem facta sunt omnia quae in coelis et quae in terra, visibi
Abbreviated transcription (Latin):
orientales sub hiis ip̃is ꝓpe diebus
qͥb uos ingestam heresim respuistiᷤ
cinersit. caiꝰ exponende ea fuit ra¬
tio: qd̃ uniꝰ substantie silentiũ decer¬
nebatur. S iam supiorib diu̾sisq
temꝑib. multis id causis postulã¬
tib fides alias neccesse fuerat con¬
scribi: que quales sint ex ip̃is intel¬
ligitur. Oĩb eñi que ab hiis gesta
sunt cognitis: facilius tum ⁊ ple¬
uius earũ rerũ de qͥb inter nõs
questio ẽ: ab solutionẽ religiosam
⁊ unitati congriram efferemus.

Expanded text:
Orientales, sub his ipsis prope diebus, Orientales, sub his ipsis prope diebus, quibus vos ingestam haeresim respuistis, emersit: cujus exponendae ea fuit ratio, quod unius substantiae 478 silentium decernebatur. Sed jam superioribus diversisque temporibus, multis his causis postulantibus, fides alias necesse fuerit conscribi, quae quales sint, ex ipsis intelligetur. Omnibus enim quae ab iis gesta sunt cognitis, facilius tum et plenius earum rerum, de quibus inter nos quaestio est, absolutionem religiosam et unitati congruam
Abbreviated transcription (Latin):
ficatur in uita: habeat p̃r. quã filius
accepit ab habendũ. Ubi non treatu¬
ra est filius genitus. s a natura prĩs
indiscreta substantia est. Ubi sicut
uiter patr̃e ⁊ filiũ indifferens uutꝰ
est: ita uullam inter se diuersitatẽ
patiatur eeñtia. Ubi pater generan¬
do filiũ: nichi ex se ineodem gena̾t
diuersicate nature. Ubi qr nichil
men similitudius ꝑsonaliũ noĩm
respuat uiuonem. ne subsistens unꝰ
sit qui ⁊ pater dicatur ⁊ filius. ubi
qr pie dicit᷑. ⁊ pater mittens ⁊ filius
missus: ui nullo tamen inter pr̃ez
⁊ filiũ. id ẽ uit̾ missũ atq nittent̃ẽ
discernatur eentia. Ubi non intra
tpr̃a pater nõis ueritas conciuet᷑.
Ubi filius pat̾ non est post̾i̾or intẽ¬
pore. Ubi ultra tenipus om̃e ꝑfecte
uatiuitas inuascibilitatis in se non
admitit errorem. Et hec qͥdẽ fr̃s¬
lm̃i. oñus que edita est fidei doct̾na
ꝑ paucos iurta uniu̾sitatis modũ

Expanded text:
ficatur in vita, habeat Pater, quam Filius ficatur in vita, habeat Pater, quam Filius accepit ad habendum: ubi non creatura est Filius genitus, sed a natura Patris indiscreta substantia est: ubi sicut inter Patrem et Filium indifferens virtus est, ita nullam inter se diversitatem patiatur essentia: ubi Pater, generando Filium, nihil ex se in eo degenerat diversitate naturae: ubi quia nihil men similitudinis personalium nominum respuat unionem, ne subsistens unus sit, qui et Pater dicatur et filius: ubi quia pie dicitur et Pater mittens, et Filius missus; in nullo tamen inter Patrem et Filium, id est, inter missum atque mittentem discernatur essentia: ubi non intra tempora paterni nominis veritas continetur: ubi Filius Patri non est posterior in tempore: ubi ultra tempus omne perfecta nativitas innascibilitatis in se non admittit errorem. 28. Decrmi, omnis quae edita est fidei doctrina, per paucos juxta universitatis modum
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃oꝵ editas fidei definitiones. qͣs adu̾¬
suni emergentẽ ꝓxime heresim con¬
gregati intra synodũ condiderunt.
Et nos qnͣtũ potũmꝰ ad incelligentiam
eoꝵ sensui expositionis nr̃e sermonẽ
coaptauimus: famulantes potius eo¬
rũ dictis. quã dictoꝵ alienoꝵ auctoreᷤ
existimandi. quib aduersus nouam
⁊ ꝓfanam impietatem hec conscien¬
cre sue ⁊ adepte iam pͥdem doctͥne in¬
stituta decernũt. ⁊ eos qͥhanc apud
syruuũ heresim conscripserant uel
conscͥptam suscepant ignorationem
conficentes: ⁊ subscriptionẽ decrecooꝵ
taliũ coegerunt. Ubi filius prĩs ima¬
go ꝑfecta est: ubi sub indifferentis y¬
magius ꝓpͥetate: ꝑ ꝓfauam fraudem
filius non aboletur ut pr̃ sit. Ubi y
mago prĩs filius p̾dicatus ꝑ smmulitu¬
dinis ueritatem: a substantia prĩs
cuiꝰ unago ẽ. substantie diuersitate
non differt. Ubi ꝑ babitam a patre
uitam ⁊ acceptam a filio uitam ni¬
chil diffeyens in substantia que sigui¬

Expanded text:
episcoporum editas fidei definitiones, quas adversum emergentem proxime haeresim, congregata intra se synodo condiderunt. Et nos, quantum potuimus, ad intelligentiae eorum sensum, expositionis nostrae sermonem coaptavimus, famulantes potius eorum dictis, quam dictorum alienorum auctores existimandi: quibus adversum novam et profanam impietatem, haec conscientiae suae et adeptae jam pridem doctrinae instituta decernunt, et eos, qui hanc apud Sirmium haeresim conscripserant, vel conscriptam susceperant, ignorationem confitentes ad subscriptionem decretorum talium coegerunt: ubi Filius Patris imago perfecta est: ubi sub indifferentis imaginis proprietate, per profanam fraudem Filius non aboletur, ut pater sit: ubi 477 imago Patris Filius praedicatus per similitudinis veritatem, a substantia Patris, cujus imago est, substantiae diversitate non differt: ubi per habitam a Patre vitam et acceptam a Filio vitam, nihil differens in substantia, quae signi
Abbreviated transcription (Latin):
suit quidem ꝑsubstanciam tria: ꝑ
consouantiam uero unũ. Hanc
gͦ habentes fidem. ⁊ abiuitio ⁊ usq
in finem habebit᷑. in conspectu dei
⁊ xp̃i: omñe hereticam ⁊ praũã sectã.
a nachematizamus. Et si quis preter
salubrem scͥpturaꝵ ⁊ rectea fidem
tocet: dicens aut tempus. aut spaci¬
um. aut scl̾m. aut ẽẽ aut fuisse pri¬
usquam generaretur filius: anathe¬
ma sit. Et si quis filiũ conditionẽ di¬
cit dicit quẽadinodũ unũ conditio¬
nũ. aut uatuitatẽ sicut sunt nati¬
uitates. aut factionẽ sicut sunt factu¬
re. non sicut diuine scͥpture tradide¬

Expanded text:
sint quidem per substantiam tria, per consonantiam vero unum. 30. « Hanc ergo habentes fidem, et ab initio et usque in finem habituri in conspectu Dei et Christi, omnem haereticam et pravam sectam anathematizamus: et si quis praeter salubrem Scripturarum et rectam fidem docet, dicens aut tempus, aut spatium, aut saeculum, aut esse aut fuisse prius, quam generatus Filius: anathema sit. Et si quis Filium conditionem dicit, quemadmodum unum conditionum; aut nativitatem, sicut sunt nativitates; aut factionem, sicut sunt facturae, et non sicut divinae Scripturae tradide
Abbreviated transcription (Latin):
Edisse suꝑior definicio occasionem
hereticis uidebatur. cũ tp̃s natiui¬
tatis filii negaretur: qi nefas eẽt si pat̾
eẽt urtp̃re. In tpre autẽ esset: si filius tẽ¬
pori subderetur. Ut per hanc oportunita¬
tem tpr̃is abnegati sub filii nũcupatiõe
pat̾ si qͥ uinascibilis eẽt. singularis acqs
unicus: ip̃e sͥ ⁊ pater ⁊ filius p̾dicaretur.
qr ubi nascendi tempus excludit᷑. Illic o¬
puno iudetur innascibilitatis admiti.
intemporalem natiuitatem. ad unicã
ac singularem iinascibilis eeñtie ref̾¬
re substantiam: cũ aliud sit inteporalẽ

Expanded text:
edisse superior definitio occasionem haereticis videbatur, cum tempus nativitatis Filii negaretur quia nefas esset, si Pater esset in tempore: in tempore autem esset, si Filius tempori subderetur: ut per hanc opportunitatem temporis abnegati, sub Filii nuncupatione, Pater, qui innascibilis esset, singularis atque unicus ipse sibi et pater et filius praedicaretur: quia ubi nascendi tempus excluditur, illic opinio videtur innascibilitatis admitti; intemporalem nativitatem ad unicam ac singularem innascibilis essentiae referre substantiam: cum aliud sit intemporalem
Abbreviated transcription (Latin):
magne. pͥmũ editũ totuis creature.
qͥ semꝑ fuit inpͥncipio apud dm̃ u̾bũ
deus. iuxta qd̵ dictam est ineuglio. et
deus erat uerbũ. Pquẽ oĩa facta sũt
in que oĩa constant. qͥ ui nouissims di¬
ebus descendit desursum. ⁊ iratus est
ex uirgine scd̾m scͥpturas: ⁊ agnus
factus ẽ mediator dei ⁊ hõim. p̾desti¬
natus fidei nr̃e: ⁊ dux uite. Dixit
qͥpe. non eni descendi de celo ut face¬
rem uolinitatẽ megu: s uolunts¬
tem eurs qui me misit. Qui passus
est. ⁊ resurrerit ꝓ nobis tercia die: ⁊
ascendit in celis. ⁊ sedet in dexteram
patris. ⁊ iterũ uenturus ẽ cũ gła u¬

Expanded text:
mum editum totius creaturae, qui semper fuit in principio apud Deum Verbum Deus, juxta quod dictum est in Evangelio, Et Deus erat Verbum , per quem omnia facta sunt, et in quo omnia constant: qui in novissimis diebus descendit desursum, et natus est ex virgine secundum Scripturas, et agnus factus est, mediator Dei et hominum, praedestinatus fidei nostrae, et dux vitae. Dixit quippe: Non enim descendi de coelo, ut facerem voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui me misit . Qui passus est et resurrexit pro nobis tertia die, et adscendit in coelos, et sedet in dextera Patris, et iteru
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃i nouaginta sept i cum i
suspicionem uenisset unus ex
ditioni inimũ deũ pa¬
trem õĩpotentẽ: cũcto¬
rũ que sunt edificatorẽ. ⁊ faitorem.
⁊ ꝓuisorem. de quo oĩa ⁊ in unũ de¬

Expanded text:
pi nonaginta septem, cum in suspicionem venisset unus ex ditioni in unum Deum patrem omnipotentem, cunctorum quae sunt aedificatorem et factorem et provisorem, de quo omnia: et in unum D
Abbreviated transcription (Latin):
cultis cumiculis incatholicã domũ.
ea que ꝑfocinũ renouabat᷑ he̾sis
temptaret irreꝑe. ut ꝑ singła ge¬
uera intemerate ⁊ illese fidei. uni¬
cuiq generi heretice ac furtiue frau¬
dulencie contrairetur: eeñt qͦ tot
fidei absolutiones. quod eidẽ eeñt
quesite ꝑfidie occasiones. Ac pͥmũ
post generalem illam atq indubi¬
tata sacramentoꝵ expositionẽ. huic
exponende fidei aduersum hereticoᷤ
cepit exordium: Pmũ capitulũ¬

Expanded text:
s cuniculis in catholicam domum ea, quae per Photinum renovabatur, haeresis tentaret irrepere: ut per singula genera intemeratae et illaesae fidei, unicuique generi haereticae ac furtivae fraudulentiae contrairetur; essentque tot fidei absolutiones, quotidem essent quaesitae perfidiae occasiones. Ac primum post generalem illam atque indubitatam sacramentorum expositionem, hinc exponendae fidei adversum haereticos coepit exordium.
Abbreviated transcription (Latin):
filius in substantiam suam par¬
ciendo duuserint. ⁊ ip̃am quidẽ
religiose tr scͥptam fidem. nuĩc
qͦ huic sermoni ur̃o non irreli¬
giose inseremus. Fides icca

Expanded text:
Filius in substantiam suam partiendo diviserint. Et ipsam quidem religiose tum scriptam fidem, nunc quoque huic sermoni nostro non irreligiose inseremus. « C
Abbreviated transcription (Latin):
Erũ nobis absolutam intel¬
ligentiam. ip̃a illa nõis reli¬
giosa ꝓfessio tribuit. Cum eñi in
dapnatione sit patr̃e ⁊ filiũ duos
teos dicere: ⁊ rursum anathema
sit. filiũ deũ negare: substantie di¬
uerse alt̾ius ab altera epinio in p̾¬
dicadas diis duob excluditur. non
eñi est alia preter illam dei patris
ex qua dei filius deus ratempalis
ẽ natus eẽntia. ⁊ Lam cũ necessario
deũ prem confitem᷑. ⁊ absolute. xͫ¬

Expanded text:
erum nobis absolutam intelligentiam ipsa illa nominis religiosa professio tribuit. Cum enim in damnatione sit, Patrem et Filium duos deos dicere; et rursum anathema sit, Filium Deum negare: substantiae diversae alterius ab altera opinio in praedicandis diis duobus excluditur. Non enim est alia, praeter illam Dei patris ex qua Dei filius Deus intemporalis est natus, essentia. Nam cum necessario Deum patrem confitemur, et absolute
Abbreviated transcription (Latin):
aut filii. sp̃e sc̃s asseritur. S qr sicut
inter cetera insamiaꝵ generis etiã
quoq hoc proferri ab mipiis solet:
iccirto asc̃is debuit improbari.
sit. qr nusqũa uisi unũ deũ p̾dicatũ
memniermius ⁊ predicemꝰ: quan¬
to magis triũ deoꝵ inpacre ⁊ filo
qd tamenq heretici dicunt: recte
catholici condempnant.

Expanded text:
aut Filii Spiritus sanctus asseritur? Sed quia sicut inter caetera insaniarum genera, etiam hoc quoque proferri ab impiis solet; idcirco a sanctis debuit improbari. sit, quia nusquam nisi unum Deum praedicatum meminerimus et praedicemus: quanto magis trium deorum in Patre et Filio Quod tamen quia haeretici dicunt, recte catholici condemnant.
Abbreviated transcription (Latin):
Eeoꝵ numerositate anct¬
dampnata ⁊ deo
tetũ imo p̾dicato: negari deus fi¬
lius dei non pocest. Uerũ nature
istud prestat genuma ꝓpͥetas. lit
nomen qd̾ negatur ad mnuerĩl. de¬
beatur eẽtitie. ⁊ id qd̾ non est deus
preter me. non possit filio aufer¬
rẽ q̃dͥ c̃eus ẽ: qr deus alius p cer fe
qͥ ẽ ex dõ
missus est. Et per hanc uocem dei pa¬
tris non pocest non teus eẽ: qui ex
iidifferentia ad naturam suam:
est natus eeu̾tia. Qd̃ iccirto iudei ad
unionem dei referunt: qr unigeuitũ
deum uesciunt. S nos cũ duos deos
negamus: diuersitatem in patre et
filio naturalis ab hominam eẽncie.
qr id qd̾ non est deus preter me: mi¬
piami de falsis diis ꝑrut cpiuione.
Cũ uͦ umũ deũ conficentes filium
quoq dicimus deũ dicinus: nichil
diuersum ꝑ substantiam mutroq
sub imo nõie prdicamꝰ.

Expanded text:
orum numerositate damnata, et Deo tantum uno praedicato, negari Deus filius Dei non potest. Verum naturae istud praestat genuina proprietas, ut nomen, quod negatur ad numerum, debeatur essentiae; et id, quod non est Deus praeter me, non possit Filio auferre quod Deus est: quia Deus alius, praeter quam qui est ex Deo, nullus est. Et per hanc vocem Dei patris non potest non Deus esse, qui ex se indifferenti ad naturam suam est natus essentia. Quod idcirco Judaei ad unionem Dei referunt, quia unigenitum Deum nesciunt. Sed nos cum duos deos negamus, diversitatem in Patre et Filio naturalis abominamur essentiae: quia id, quod non est Deus praeter me, impiam de falsis diis perimit opinionem. Cum vero unum Deum confitentes, Filium quoque Deum dicimus; nihil diversum per substantiam in utroque sub uno nomine praedicam
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃is ẽst dei filiũ: uerbũ ẽẽ tantũ con¬
fiteutur. Prodeunte scilicet loquẽ¬
cis ore sermonẽ: ⁊ substancie uocis
nicorꝑalen sonũ: ut deo pr̃i istiꝰmodi
sit uerbũ filius. cuiꝰ modi ꝑ insitam

Expanded text:
ipsis est, Dei filium, verbum esse tantum cofitentur, prodeuntem scilicet loquentis ore sermonem, et insubstantivae vocis incorporalem sonum: ut Deo patri istius modi sit verbum Filius, cujusmodi per insi
Abbreviated transcription (Latin):
assertio uolentiũ nõib tantum
indifferens sit. Neq eñi ip̃e sibi qͥsqm
ut imago demoustret. Imago itaq¬
est rei ad rem ccequandam. ⁊ magi¬
nata ⁊ indiscreta similitudo. Est gͦ
pater ẽ ⁊ filius. qr miago pr̃ĩs ẽ fuliꝰ.
⁊ qnia imagoẽ: ut rei miago sit. spẽm
necesse est ⁊ naturam ⁊ eeñtiam scdm
qd̾ miago ẽ. in se habeat auitoris.

Expanded text:
assertio volentium nominibus tantindifferens sit. Neque enim ipse sibi quisquam ut imago demonstret. Imago itaqest rei ad rem coaequandae imaginata, & indiscreta similitudo. Est ergo Pater, est & Filius, quia imago Patris est Filius: & qui imago est, ut vere imago sit, speciem nec esse est, & naturam, & essentiam secundum quod imago est, in se habeat auctoris.
Abbreviated transcription (Latin):
circũcisionẽ ex fide: ⁊ p̾puciũ ꝑ fidẽ.
d ⁊ cetera conuerunt. nec ullam habere
potuerunt discrepantiam. Q uero qͥsdã
aut multos mouebat de substantia que
grece usia apellatur. id est ut exp̃ssius
mentionẽ . nec quẽqũa p̾dicare ea de cau
se ratione. qd̃ nec indiumis scͥpturis cõ¬
tineant᷑. ⁊ quod suꝑ hoĩs scientiam sit
est. Gruerationẽ eius quienarrabite
Scire autẽ manifestũ ẽ. solũ patr̃e qͦm
genuerit siliũ suũ: ⁊ silius qͦmͦ genitꝰ
sit apr̃e. Nulla ambiguitas est maire
ẽẽ ipatrẽ nulli potest dubiũ eẽ. patr̃e
honore. dignitate. claritate. maiesta¬
te. ⁊ ip̃o nõie patris maiorẽ ẽẽ filio tes
testante. Qui me misit. maior me est.
Et hoc catholicũ ẽẽ nemo ignorat: du¬
flliũ subiectum cũ oĩb hiis que ipse
pater subiecit. Patrem mitiũ nõ habe̾

Expanded text:
circumcisionem ex fide, et praeputium per fidem . Sed et caetera convenerunt, nec ullam habere potuerunt discrepantiam. Quod vero quosdam aut multos movebat de substantia, quae graece usia appellatur, id est ut expressius mentionem; nec quemquam praedicare ea de causa et ratione quod nec in divinis Scripturis contineatur, et quod super hominis scientiam sit,est, Generationem ejus quis enarrabit ? Scire autem manifestum est solum Patrem quomodo genuerit filium suum, et Filium quomodo genitus sit a Patre. Nulla ambiguitas est, majorem esse Patrem. Nulli potest dubium esse, Patrem honore, dignitate, claritate, majestate, et ipso nomine patris majorem esse Filio, ipso testante, Qui me misit, major me est . Et hoc catholicum esse, nemo ignorat, duFilium subjectum cum omnibus his quae ipsi Pater subjecit.
Abbreviated transcription (Latin):
caret. ¶ Hiis itaq tot ⁊ tantis impi¬
etatis ꝓfessionib editis: has rursum
econtrario orientales ep̃i inimũ con¬
gregati. sententiaꝵ defimtiones cõdi¬
derunt. S qr frequens des nobis nun¬
upatio eẽntie ac sisbstantie necessaria
est: cognoscendũ est qͥd significet eeñtia:
ue de reb locuturi. rem uerbon nescia¬
mus.Essentia ẽ res:que est ueler qͥbus
est. ⁊ que in eo qd̵ maneat subsistit. Dici
autẽ eeñtia. ⁊ natura. ⁊ genus. ⁊ substã¬
tia uiꝰcuiꝰq rei poterit. Proprie autẽ
ceñtia iccirto est dicta: qr sempẽ. Que
necesse est: subsistat in sese. Quichͥd aũt
subsistit: sine dubio ingenere uł nat̾a
uł sb̾stantia mancat. C ũ gͦ eeñtiã dici¬
mus significare naturam uł genus
uł substantiam. intelligimꝰ eius rei q̃
in hiis oĩb semꝑ ẽe substͥnͣt. i lunc gͥ¬

Expanded text:
re. --His itaque tot et tantis impietatis professionibus editis, has rursum e contrario Orientales episcopi in unum congregati sententiarum definitiones condiderunt. Sed quia frequens nobis nuncupatio essentiae ac substantiae necessaria est; cognoscendum est quid significet essentia, ne de rebus locuturi, rem verborum nesciamus. Essentia est res quae est, vel ex quibus est, et quae in eo quod maneat subsistit. Dici autem essentia, et natura, et genus, et substantia uniuscujusque rei poterit. Proprie autem essentia idcirco est dicta, quia semper est. Quae  est, 467 necesse est subsistat in sese; quidquid autem subsistit, sine dubio in genere vel natura vel substantia maneat. Cum ergo essentiam dicimus significare naturam vel genus vel substantiam, intelligimus ejus rei quae in his omnibus semper esse subsistat. Nunc
Abbreviated transcription (Latin):
um ex deo. lumen ex lumine. Filii ge¬
nerationẽ ut ante dcm̃ ẽ. nemiẽ scire
nͥ patrem suũ. ip̃m autẽ filiũ dei ⁊ drim̃
⁊ deũ nrm: sicuti legit᷑ carnẽ uelcorpus
id est hõis suscepisse ex utero uirgnits
Marie sicut angls̾ p̾dicauit. si aͣntẽ scͥp¬
ture om̃s docent. precipue ipse mag̃r
gentiũ apls̃: hoĩem suscepisse de ma¬
ria uirgine ꝑquẽ cõpassus ẽ. Illa aũs
clausula ẽ totius fidei ⁊ illa consirma

Expanded text:
generationem, ut ante dictum est, neminem scire nisi Patrem suum. Ipsum autem Filium Dei Dominum et Deum nostrum, sicuti legitur, carnem vel corpus, id est, hominem suscepisse ex utero virginis Mariae, sicut Angelus praedicavit . Ut autem Scripturae omnes docent, et praecipue ipse magister gentium Apostolus, hominem suscepisse de Maria Virgine, per quem compassus est. Illa autem clausula est to
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃is. ualente ursatio ⁊ germinio:
Unũ constat dm̃ eẽ oĩpotentem pr̃e.
sicut ꝑ u̾iuersum orbem credit᷑: ⁊ imi
p̾̃dicari. qr ip̃e dñs dixit. ibo ad prẽm
meũ ⁊ ad prẽm ur̃m . deũ meũ ⁊ deũ

Expanded text:
ris, Valente, Ursacio et Germinio. Unum constat Deum esse omnipotentem et patrem, sicut per universum orbem creditur: et unpraedicari; quia ipse Dominus dixit: Ibo ad patrem meum et ad patrem vestrum, ad Deum meum et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ p̃r unũ sumus. ut uideo dicente.
cũ sis houio. fucis ce dm̃. cu pari mi¬
pietace dicas cũ sis cãtͥa facis te de¬
um. dicis eñi nõ es filius ex natui¬
cate. ñ es deus ex u̾icace ⁊ creatura
es p̾stantior cunctis. s nõ es in dt̃n
uatus. qr exin corꝑali deo. naciuita
nõ adiuitto nac̾e. nõ mͦ cut pacer

Expanded text:
r unum sumus; ut Judaeo dicente: Cum sis homo, facis te Deum, tu pari impietate dicas: Cum sis creatura, facis te Deum dicis enim: Non es filius ex nativitate, non es Deus ex veritate; creatura es praestantior cunctis: sed non es in Deum natus, quia ex incorporali Deo nativitatem non admitto naturae; non modo tu et Pater
Abbreviated transcription (Latin):
uec gn̾e nature. Et hec ut dixi
ad intelligentiã fidi tantũ cõpa¬
ta suit. nõ etiam ad dei dignicatẽ⁊
ut nos pociꝰ intelligentiã inuisi¬
biliũ ex comꝑabilib sumemꝰ. nõ
utiq ut aliquod nat᷑e dei saciffa¬
ce̾t comꝑationis eremplũ: cum di¬
gnũ ⁊ iustũ eẽt. cestanti de se deo
crede̾. S qr simpliciũ fidem furor
h̾ereticus turbaret. ut id de deo cͤ¬
di uõ oporteret. qd̾ diffiale nͥ ꝑ cor¬
porea ni comꝑacionẽ possic incel¬
ligi. idcirco scdm illud iam eciã

Expanded text:
um quis usus. --Et haec, ut dixi, ad intelligentiam fidei tantum comparata sint, non etiam ad Dei dignitatem, ut nos potius intelligentiam invisibilium ex corporalibus sumeremus, non utique ut aliquod naturae Dei satisfaceret comparationis exemplum: cum dignum et justum esset testanti de se Deo credere. Sed quia simpliciorum fidem furor haereticus turbaret, ut id de Deo credi non oporteret, quod difficile, nisi per corpoream comparationem, posset intelligi: idcirco secundum i
Abbreviated transcription (Latin):
signeute se mauet ille qui uasci¬
cur. Et hoc qͥdẽ tautũ ad humane
naciuitatis intelligentiã comemo¬
iatum a nobis sit: uon etiaui ad ꝑ¬
fectũ iuumgenito deo natiutatis
eremplũ ÷ qr nature humane ĩfir¬
nutas ex disparib comꝑat᷑. et ex in¬
auinuis continecur ad uicam: uec
sedcim in ea qd̃ giguit᷑ uiuit ⁊ neq

Expanded text:
te, si manet ille qui gignitur. Et hoc quidem tantum ad humanae nativitatis intelligentiam commemoratum a nobis sit, non etiam ad perfectum in Unigenito Deo nativitatis exemplum, quia naturae humanae infirmitas ex disparibus comparatur, et nec ex inanimis continetur ad vitam, nec statim in ea qui gignitur vivit, neque
Abbreviated transcription (Latin):
quor in de refers ꝑsidie eremplũ.
Ad id eũi quod dcm̃ est. ego et pa¬
cer unũ sunsꝰ uidei lapides cleua¬
uerũc: ⁊ eoꝵ iuipius dolor ad sac̃¬
miencũ fidei salutaris unpaciens
usq ad impetũ uife rende mortis
crupit. Quid cu nõ habendo quẽ
lapides: negaudo minꝰ efficis: ilõ
differt uoluntas: s uoluntat᷑e tuã
iuefficacẽ ẽẽ celestis thronus effe¬
cit. Qnͣco tu irreligiosior iudeo. La¬
pides ille incorpus eleuat: tu ĩspi¬
ritũ. Ille inhoiẽm ut putabat:
cum deũ. Ille inconu̾santẽ in t̾ris.
cu inchrono urtucis sedentẽ. Ille ĩ
iguoratũ: cu in confessũ. Ille ĩ mo¬
riturũ: cu inuidicẽ scl̃oꝵ. Ille dicͭ
cũ sia homo: tudicis cũ sis creacͥa.
Ut̾i auc̃ẽ dicicis: facis te deũ. hoc
cõmune meũ impii ur̃i oris olꝓ¬
bris̃ ẽ. Negas eĩ deũ ex gũatõe
der ⁊ negas filiũ ex nacuncatis u̾i¬
cate uegas hoc qd̾ ait. ego ⁊ p̃r unũ
sumꝰ. confessionẽ uniꝰ mutͦq acq

Expanded text:
e exemplum. Ad id enim quod dictum est, Ego et Pater unum sumus, Judaei lapides elevaverunt, et eorum impius dolor ad sacramentum fidei salutaris impatiens, usque ad impetum inferendae mortis erupit. Quid tu, non habendo quem lapides, denegando minus efficis? Non differt voluntas: sed voluntatem tuam inefficacem esse coelestis thronus efficit. Quanto tu irreligiosior Judaeo? Lapides ille in corpus elevat, tu in Spiritum; ille in hominem ut putabat, tu in Deum; ille in diversantem in terris, tu in throno virtutis sedentem; ille in ignoratum, tu in confessum; ille in moriturum, tu in judicem saeculorum. Ille dicit: Cum sis homo ; tu dicis: Cum sis creatura; uterque autem dicitis, facis te Deum; hoc commune in eum impii vestri oris opprobrium est. Negas enim Deum ex generatione Dei, negas filium ex nativitatis veritate, negas hoc, quod ego et Pater unum sumus, confessionem unius in utroque atque
Abbreviated transcription (Latin):
tas uichil ad mictit in se alienũ
Uc uͦ ꝑ corpalẽ significationẽ uir¬
tucẽ possis eiusdẽ uosce natͥe. c̃¬
memoraca ẽ filii manus. manꝰ
in filio. Postrenis ut ꝑ sacraͥ¬
differentis agnosceres. Dcm̃ est
ego ⁊ p̃r imiũ sumus ⁊ ut qd̾ uñ
sunt. nͨ diu̾sum ñ solitariũ or¬
deretur ÷ non alia in utroq

Expanded text:
 alienum. Ut vero per corporalem significationem virtutem possis ejusdem nosse naturae, commemorata est Filii manus manus in Filio. Postremo ut per sacramindifferentis agnosceres; dictum est: Ego et Pater unum sumus: ut quod unum sunt, nec diversum nec solitarium crederetur, non
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ior uł dissimilis ñ subsistit: dum
deus ex deo manens . nõ est aliũde
qd̾ deus est. Infer duos si occasio pa¬
tet fid̾i̾ ecclie deos ⁊ aut solitariũ
dm̃i uł falsa salcẽ mentire racio¬
ue: filiũ si potes a patre absq uati

Expanded text:
terior vel dissimilis non subsistit, dum Deus ex Deo manens non est aliunde quod Deus est. Infer duos, si occasio patet, fidei Ecclesiae deos: aut solitarium Deum vel falsa saltem mentire ratione: Filium, si potes, a Patre absque nati
Abbreviated transcription (Latin):
rursũ adu̾sũ eam iniudiã qua
se ꝑ pacernũ uomiẽ deo exequas¬
set ; hec subdidit. Amẽ amẽ di
co uobis: non pocest filius a se fa
curamq filii. fidem natiuitatis
auferret ⁊ ait filium a se facerc
nichil posse. nͥ qd̾ patr̃e facientẽ
uidisset: ⁊ ut maueret salucaris
ui patre ⁊ filio confessionus ur̃e or¬
do ⁊ naturam naciuitacis ostendit.
que potestatẽ efficiendi. nõ ꝑ ĩcre¬
menta iudulcatũ ad unũqd̃q
opꝰ uiriũ sumeret. s de coguitio¬
ne p̃sumeret. Presumeret aũt
nõ de aliquo oꝑĩs corꝑalia exẽplo:
ut aliqͥd pͥus pat̾ face̾t. ad id qd̾
post filius ea facturꝰ eẽt: scũ na¬
tura dei in nacͬa dei substitisset. id
est ex patre filius nacus ẽẽt ⁊ ꝑ
iurtutis ac nature in se pat̾ue
conscienciã. iuchil ase nͥ qd̃ patr̃e
faciencẽ uidisset. filiũ face̾ posse

Expanded text:
rursum adversum eam invidiam, qua rursum adversum eam invidiam, qua se per paternum nomen Deo exaequasset, haec subdidit: Amen, amen dico vobis, non potest Filius ab se faturamque filii fidem nativitatis auferret; ait Filium ab se facere nihil posse, nisi quod Patrem facientem vidisset. Et ut maneret salutaris in Patre et Filio confessionis nostrae ordo; naturam nativitatis ostendit, quae potestatem efficiendi non per incrementa indultarum ad unumquodque opus virium sumeret, sed de cognitione praesumeret: praesumeris corporalis exemplo, ut aliquid prius Pater faceret ad id, quod postea Filius facturus esset: sed cum natura Dei in naturam Dei substitisset, id est, ex Patre Filius natus esset; per virtutis ac naturae in se paternae conscientiam nihil ab se, nisi quod Patrem facientem vid
Abbreviated transcription (Latin):
ad iuideos qd̾ eũ incer ficere ob hoc
magrs uellent. qr prẽm suũ di¬
cens dm̃i. equalem se deo fecisset:
om̃e sacͥmentũ fidi̾ nr̃e dũ npiis
eorũ motib concͣdicit exposuis.
Dixeras enĩ supius cũ ꝑalitico
curato uolaci sabb̾i reus etiam
mortis iudicio constitueretur: p̃r
mĩs usq ad huc oꝑatur. ⁊ ego o¬
peror. Et huic oĩs accendebatur
iniudia: qd̾ se deo exequasset pa-¬
cerm nõis usurpatione. Uolens
icaq ⁊ natiuitat᷑e suã confirma¬
re ⁊ nature uircute ꝓfiteri. ait.
nͥ qd iudi̾c patr̃e facientẽ. Excedi¬
um responsiõis adu̾sũ iudeorũ
impiũ motũ ꝑ qũe usꝙ
ad uolũtatẽ inferende mortis ex¬
agitabiuitur: aptatum ẽ. Nan
obiuolaci sabb̃i obiectũ sibi reacũ
dixerat. p̃r nĩs usq ad huc opa¬
tur. ⁊ ego opor ⁊ ⁊usurpasse hoc
ex auccoritate intellig̾etur exẽpli:
siguificans tamen hoc qd̃ ip̃e a¬
geret. patͥs ẽẽ opus ircelligend̾
qr ip̃e ini se oꝑaret᷑ oꝑante. Et

Expanded text:
ad Judaeos, quod eum interficere ob hoc magis vellent, quia patrem suum dicens Deum, aequalem se Deo fecisset, omne sacramentum fidei nostrae, dum impiis eorum motibus contradicit, exposuit. Dixerat enim superius, cum, paralytico curato, violati sabbati reus etiam mortis judicio constitueretur, Pater meus usque adhuc operatur, et ego operor . Et hinc omnis accendebatur invidia, quod se Deo exaequasset paterni nominis usurpatione. Volens itaque et nativitatem suam confirmare, et naturae virtutem profiteri, aitnisi quod viderit Patrem facientem . Exordium responsionis adversum Judaeorum impium motum, per quem usque ad voluntatem inferendae mortis exagitabantur, aptatum 188 est. Nam ad violati sabbati objectum sibi reatum dixerat, Pater meus usque adhuc operatur, et ego operor: ut usurpasse hoc ex auctoritate intelligeretur exempli; significans tamen hoc, quod ipse ageret. Patris esse opus intelligendum, quia ipse in se operaretur operante. Et
Abbreviated transcription (Latin):
ego sũ ⁊ nõ demucor: nõ demu¬
tacur ex parcib ⁊ nec fic diu̾sus
ergn̾e. Hec eñi que suꝑius si¬
ginficata sunt non ex partib
m eo sunt: s cocũ hoc in eo unũ
uericis pocestas ẽ: ⁊ qd̾ cũ sacram̃¬
to scientie sue er eo uascit᷑. uo po¬
tuic aliuid natũ eẽ quã uiuens
Nani cũ ait. sicut misit me uiues
pacer. ⁊ ego uiuo ꝓpt̾ pacr̃e: docui
uitã in se ꝑ uiuence prẽm in esse
De hunc cũdicit. sicut eũi p̃r habi

Expanded text:
 non demutor ; non demutatur ex partibus, nec fit diversus ex genere. Haec enim, quae superius significata sunt, non ex partibus in eo sunt; sed totum hoc in eo unum ventis potestas est: et quod cum sacramento scientiae suae ex eo nascitur, non potuit aliud natum esse quam vivens. Nam cum ait, Sicut misit me vivens Pater, et ego vivo per Patrem ; docuit vitam in se per viventem Patrem inesse. Dehinc cum dicit, Sicut enim Pater habet
Abbreviated transcription (Latin):
la ei honorate uircucis equabit᷑.
Si cñ aliqͥdꝰ non ex ip̃o ẽ reꝑiri po¬
test sinule ei ac uir cucis euisdem:
amisit pͥuilegiũ dei sub consortio
coequalis iamq nõ erit ds̃ imꝰ.
aquo indiffens sic deus alius.
At uͦ non ht̃ cõtumeliã ꝓpͥetatis
equalicas:: qr suũ ẽ. qd̾ sui simile
ẽ : ⁊ ex se se ẽ . qd̾ sibi ad similicudi¬
uẽ cõꝑat̃ ⁊ nec extra se est qd̾ que
sua sũt pocest: ⁊ ꝑfectus dignitaᷤᷤ
est genuisse pocestatẽ. nec alieuas¬
se nat̾am. Eꝑa patris efficit filiꝰ.
⁊ ꝑ id credr se filiũ dei postulat. ⁊lõ
est p̾sũptio arrogans: que ꝓbari
se nõ nͥ ex hiis que gerat poscit.
Gerere autẽ se niõ sua s que patͥs
sunt testat᷑: ne ꝑ magnificentia
gestoꝵ nat̾e naciuitas auferatur.
Et qr sub sacramento assũpti cor

Expanded text:
honoratae virtutis aequabitur. Si enim aliquid, quod non ex ipso est, reperiri potest simile ei ac virtutis ejusdem; amisit privilegium Dei sub consortio coaequalis; jamque non erit Deus unus, a quo indifferens sit deus alius. At vero non habet contumeliam, proprietatis aequalitas: quia suum est, quod sui simile est; et ex se est, quod sibi ad similitudinem comparatur; nec extra se est, quod quae sua sunt potest: et profectus dignitatis est, genuisse potestatem, nec alienasse naturam. Opera Patris efficit Filius; et per id credi se Dei filium postulat. Non est praesumptio arrogans, quae probari se non nisi ex his quae gerat poscit. Gerere autem se non sua, sed quae Patris sunt, testatur; ne per magnificentiam gestorum naturae nativitas auferatur. Et q
Abbreviated transcription (Latin):
me: ⁊ ego in patre. In freius auda¬
ne ẽ de sꝑata iam ꝑ conscientiama sa¬
iuo: ⁊ extra pudorem ẽ ꝓfessa omis
impietas. ⁊ lan iam qͥo uͦ erubescit
sultiae: ubi ꝑdidit religionẽ. Hiis
eñ contͣdicẽ: amentia potius quã
ignorancia c̃. Dũs dixerat. ego et
paer unũ sumꝰ. Natiuitatis hoc
saramentũ ẽ: ut pac̾ ⁊ filius in u¬
uitate nat̾e suis. Et qr uature pre¬
sũpcio uocaret᷑ incrimẽ: p̾sumen¬
di racio docetur ex causa. Ait em̃.
gi non facio oꝑa prĩs: nolice cred̾e̾
mͥ. Si non oꝑa patris facit: nou
hic adoptio. quid indulgentia no¬
minis loci inuenit. ne er natͥa dĩ
filius sit: cũ dei filius ex nacure
pacerne oꝑiliz credendus sic: ⁊ lou
erequatur ac suuilis ẽ deo creac᷑a:
neqr ei uat̾e aliene pocestas cõꝑa

Expanded text:
me, et ego in eo . Infrenis audaciae est desperata jam per conscientiam salus, et extra pudorem est professa omnis impietas. Nam jam quis nec erubescit stultitiae, ubi perdidit religionem: his enim contradicere, amentia potius quam ignoratio est. Dominus dixerat, Ego et Pater unum sumus: nativitatis hoc sacramentum est, ut Pater et Filius in unitate naturae sint. Et quia naturae praesumptio vocaretur in crimen, praesumendi ratio docetur ex causa. Ait enim: Si non facio opera Patris, nolite credere mihi . Si non opera Patris facit, non hic adoptio, quid indulgentia nominis loci invenit, ne ex natura Dei filius sit; cum Dei filius ex naturae paternae operibus credendus sit? Non exaequatur aut similis 197 est Deo creatura, neque ei naturae alie
Abbreviated transcription (Latin):
si sibi non crederetur uł ip̃is cre
oꝑib credendũ. Nempe qd̾ seqͥtur
Si aũt facio  ⁊ si mͥ non nultis cͤ¬
dero. opib credite: ut sciacis ⁊ co¬
gnoscatis. qr pater in me ⁊ ego in
pr̃e. Hoc est illud: dei filius sum.
Hoc ẽ illud: ego ⁊ p̃r unũ sumus.
Hec est naciuitatis natͥa ⁊ hoc sa¬
lutaris fidei sacramencũ. ñ diui¬
dere qd̾ unũ sunt : nec uatiuita¬
ti adiere nacurã ⁊ ex uiuence
deo iuuentis dei iu̾tatẽ conficeri

Expanded text:
si sibi non crederetur, vel operibusoperibus credendum, nempe quod sequitur: Si autem facio, et mihi non vultis credere, operibus credite; ut sciatis, et cognoscatis, quoniam Pater in me, et ego in eo . Hoc est illud, Dei filius sum; hoc est illud, Ego et Pater unum sumus. Haec est nativitatis natura: hoc salutaris fidei sacramentum, non dividere quod unum sunt, nec nativitati adimere naturam, et ex vivente Deo viventis D
Abbreviated transcription (Latin):
credice. Credi sibi pͥmũ qd̾ dei fi¬
lnis sit: nͥ ex oꝑib prĩs que ip̃e
efficit non uult. Quod si facio o¬
ꝑa et ꝑ humilitatẽ corpis fide
ꝓfessionis indignus ẽ: oꝑura fi¬
dem postulat .Cur eni sacramẽ¬
cũ natihõis. intelligenciã diui¬
ne natiuitatis impediat ⁊ cũ di¬
unua natiuitas om̃e opus sium

Expanded text:
d., 38. Credi sibu primum quod Dei filius sit, nisi ex operibus Patris quae ipse efficit, non vult. Quod si facit opera, et per humilitatem corporis fide professionis indignus est, operum fidem postulat. Cur enim sacramentum nati hominis, intelligentiam divinae nativitatis impediat; cum divina nativitas omne
Abbreviated transcription (Latin):
natura. postremo naciutate la¬
⁊ ego ⁊ p̃r rerũ noĩa sunt: unmm
a̾ nature ꝓfessio ẽ. qr in eo qd ĩ
natiuitas. Hoc enĩ cocũ ex eo est
qd̾ dei se siluĩ scĩsicatus a pr̃e yu¬
ficetur: ⁊ ꝓfessio dei filii hoc qd̃ egi
⁊ p̃r uuũ sumus. confirmat. quis
uaciuitas nõ alia possit. nͥequ er
qua subsistit afferre uatͥam. Consi

Expanded text:
remo nativitate. Nam ego et Pater rerum nomina sunt; unum vero naturae professio est, quia in eo quod est nativitas. Hoc enim totum ex eo est, quod Dei se filium sanctificatus a Patre profitetur, et professio Dei filii hoc quod Ego et Pater unum sumus confirmat: quia nativitas non aliam possit, nisi eam ex qua subsistit, afferre naturam. 26.
Abbreviated transcription (Latin):
ouis. Cesset gͦ blasphemie crimen
qd̃ cũ sit honio deũ se faciat: cũ hoc
nouiẽ pluriiis dei sermo detule¬
rit ͥ ⁊ scificacus ac missus apatre
nichil aluid se quã dei filiũ sit pro¬

Expanded text:
onis . Cessat ergo blasphemiae crimen, quod cum sit homo Deum se faciat: cum hoc nomen plurimis Dei sermo detulerit, et sanctificatus ac missus a Patre nihil aliud se quam Dei filium sit pro
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝑ demoustrationis ꝓfessio¬
nẽ ignorancis ineo nature
diu̾sicas crederet᷑: ea ip̃a que
ꝑficet᷑ demoustranda ñ nescit
Usq ado ñ de exeuipli aucto¬
ritate gesturꝰ ẽ: ut nuificet qͦs
uelit. Uelle eñi natͥe lib̾tas ẽ: q̃
ad ꝑfecte uirtutis beaticud inẽ
cũ arbicrii lib̾tate subsistat. Ac¬

Expanded text:
strationis professionem, ignorantis in eo naturae diversitas crederetur; ea ipsa quae profitetur demonstranda, non nescit. Usque adeo non de exempli auctoritate gesturus est, ut vivificet quos velit. Velle enim naturae libertas est, quae ad perfectae virtutis beatitudinem cum arbitrii voluntate subsistat.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sermo dei indissolubilis confir¬
marec hauc imꝑtiti noĩs ꝓfessi¬
onẽ ⁊ qͦm hic quẽ pat̾ scĩficasset.
⁊ qũe un hũc mũdũ misisset blas¬
phemꝰ eẽtdei se filiũ conficendo.
cũ coguõiatos ꝑ legẽ deos indisso¬
lubilis dei sermo statuisset: lam
gͦ ũo est crimiĩis qd̾ se dm̃ cum
homo sit faciat: cã eos qͥ hoĩes
suit. lex deos dixerit. Et siͤcet̾is
hõib nõ irreligiosa huiꝰ nõis u¬
surpatio est: ab eo hoĩe que sãfi

Expanded text:
confirmaret hanc impertiti nominis professionem; quomodo hic, quem Pater sanctificasset, et quem in hunc mundum misisset, blasphemus esset Dei se filium confitendo; cum cognominatos per legem deos indissolubilis Dei sermo statuisset? Jam ergo non est criminis, quod se Deum cum homo sit faciat; cum eos, qui homines sint, lex deos dixerit. Et si a caeteris hominibus non irreligiosa hujus nominis usurpatio est; ab eo homine, quem Pater
Abbreviated transcription (Latin):
te nat̾e sinulicudrẽ sequit᷑ ⁊ ⁊ ua¬
fiuicas eam que uiuens er uiuẽ¬
de est: nacurã nascendo nõ deserit.
Affert aucẽ ꝓ parte fidei huiꝰ sig̃i¬
inigne igius manens. Nam cũ
sit in eo splendor lumus. nat̾e
alor. iurtus urendi. mobilicas
estuandi ⁊ totũ tamẽ ignis ẽ: et
he uniu̾sa una uat̾a ẽ. Habet
subsistit ac uiuit: ⁊ cũ ea ꝑquã
uirerat deficit. S hoc qd̃ incõpa¬
bile dei est. ex cõꝑationũ parte co¬
gnosamus: ut nõ incredibile in
deo sit qi ꝓ parte aliqua iñt̾rens
reꝑiatur elementis. Quero icaq
nunc utrũ diuisio aut sepatio sit:
cũ iguis ex igne ẽ: aut cũ hͥdem
absindit᷑. natura ne maneat. auc
nõ sequit᷑ natura. nec in sit cum

Expanded text:
e naturae similitudinem sequitur, et nativitas eam, quae vivens ex vivente est, naturam nascendo non deserit. Affert autem pro parte fidei hujus signiin igne ignis manens. Nam cum sit in eo splendor luminis, naturae calor, virtus urendi, mobilitas aestuandi, totum tamen ignis est, et haec universa una natura est. Habet subsistit ac vivit, et cum ea per quam vixerat, deficit. Sed hoc quod incorporale Dei est ex comparationum parte cognoscimus, ut non incredibile in Deum sit, quod pro parte aliqua in terrenis reperiatur elementis. Quaero itaque nunc utrum divisio ac separatio sit, cum ignis ex igne est? Aut nunquid absciditur natura, ne maneat? Aut non sequitur natura, ne insit? cum
Abbreviated transcription (Latin):
est deuegant. Et cũ nõ possĩt
gare que dc̃a sunt: tame dc̃s
non obedientes. ꝯdiũ impiera¬
cis exercentes. u̾bar lapides l¬
aunt: et si possent de throno e¬
im suo incrucẽ recͣherent. Et
D indeis quidẽ ad dc̃i huiꝰ noui¬
cacẽ cõmotis. ita scribit᷑. Tulert̃
sis homo. facis te deũ.Ac uͦ h̾e¬

Expanded text:
ossint negare quae dicta sunt, tamen dictis non obedientes, odium impietatis exercent, verborum lapides injiciunt, et si possent, de throno eum suo in crucem retraherent. Et de Judaeis quidem ad dicti hujus novitatem commotis ita scribitur : sis homo, facis te deum. si
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ opus ꝑ natiuitatis nacͥam
pat̾m ui se opis eẽt auctoritas
Nõ confundit᷑ itaq aut aboltͥ
natura. ne filius sit: nͨ tamẽ
rursũ adunit᷑ nat᷑a. ne ds̃ sic
ił discernĩt᷑ diu̾sitate ne unũ
suit : ueqr qd̾ unũ sunc. id poctł
p̾stare. ue ut̾q sit. Et pͥmũ fili¬
im coguosce cũ dicit᷑. Non potest¬

Expanded text:
us opus per nativitatis naturam paterni in se operis esset auctoritas. Non confunditur itaque aut aboletur natura, ne filius sit: nec tamen rursum adimitur natura, ne Deus sit. Nec discernuntur diversitate, ne unum sint: neque quod unum sunt, id potest praestare ne uterque sit. Et primum filium cognosce, cum dicit
Abbreviated transcription (Latin):
existunauimꝰ hec ꝓ parte in serere
cõpaciõis exempla: ne mentiri de ꝓ¬
fessione sua existimaret᷑. cũ diuine
nobis ꝓfessionis incelligentiã ali¬
quo ttͦi natui. alia creacurarũ exẽ¬
pla p̾starenc. Igit᷑ ex uiuente deo pa
tre iuueus dei filius ⁊ ex deo deus:
⁊ nature in seꝑabilis acq iudissi¬
urilis untacem et sacrameutum
natiuitatis ostendens ait. Ego et
pater unũ suuꝰ. Et quia calũpni¬
a dicti canꝙͣ in solentis existeret
ut conscienciã pociꝰ nat᷑e demonstͣ᷑¬
rec ui dc̃o: subiecit  dicitis qr blas
testans. At uo̾ ut naciuitatis fidem
ꝓfessio ab soluta firmaret. nͨ uat̾e
camen afferret natiicas ꝓfessa
discidiũ ⁊ hanc potius responsiõis
sue tenuit ab solucionẽ: oꝑib cre¬
dice. qũĩ pr̃ in ine. ⁊ ego in pat̾re.
Qͥd hic nõ uat̾ale ac ppͥũ sub sacra

Expanded text:
existimavimus haec pro Patre exerere comparationis exempla: nec mentiri de professione sua existimaretur, cum divinae professionis intelligentiam et aliqua naturalia creaturarum exempla pius, et ex Deo Deus, et naturae inseparabilis atque indissimilis unitatem et sacramentum nativitatis ostendens, ait, Ego et Pater unum sumus. Et quia calumnia dicti tamquam insolentis exsisteret; ut conscientiam potius naturae demonstraret in dicto, subjecit, Dicitis quia blatestans. At vero ut nativitatis fidem professio absoluta firmaret, nec naturae tamen afferret nativitas professa dissidium; hanc totius responsionis suae tenuit absolutionem, Operibus credite, quoniam Pater in me, et ego in Patre. Quid hic non naturale ac proprium sub sacra
Abbreviated transcription (Latin):
natuucas nõ pocest nõ inea esse
nat᷑a. ide nascacur. Nou affert
ert̾ui gn̾is substantia: qr ex uuo
no subsistit alienũ. Qd̾ aũt ali¬
cau ase nou ẽ: id unũ est genẽ

Expanded text:
nativitas non potest non in ea esse natura, unde nascatur. Non affert externi generis substantiam: quia ex uno non subsistit alienum. Quod autem alienum a se non est, id unum est genere
Abbreviated transcription (Latin):
ad utͣqr. Et sup hoc ascunt sibi
diuine de se sententie testimoni¬
ũ. Ait eĩ̃. Qui sunt exouibus
meis. uoc̃e meam audiũt ⁊ et
ego noui eas et sequũt᷑ me. ⁊ ego
uicã et̾uã do eis. ⁊ nõ ꝑient insem¬
pit̾nũ: nͨ qͥsqm rapiet eas de ma¬
ni mea. Pat̾ qd dedic mͥ. uraius
ẽ oĩb. Nemo poci̾t rape de manu
pr̃is mei. Ego ⁊ pat̾ unũ sumus
Quis rogo intelligentiã nrãm
stupor hebecis mĩtis obtundit ⁊ uͭ
hec in sensũ ur̃m tam ab solute
dc̃a nõ subeant: aut qͥs infirmi¬
tatẽ humanã tumor ãi iusolen¬
tis illudit ÷ ut dei cognitionẽ er
hiis adepti. dũi pucent ñ in hiis
incelligendũ eẽ qͥb cognitꝰ est:
Aut enĩ alia sunt euangłia ꝓfe¬
renda que doceant: aut si de deo
sola ista docuerunt ⁊ cur ñ ita
credunꝰ ut docem᷑: Qd̃ si ex hiis tã¬
tũ sũpta cognitio ẽ: cur ñ ex inde
fides sit uude coguitio: S cũ fi¬
des cognitiõi c̃ẽ adu̾sa decegitur

Expanded text:
anus. --Et super hoc, adsit sibi divinae de se sententiae testimonium. Ait enim: Qui sunt ex ovibus meis, vocem meam audiunt, et ego novi eas, et sequuntur me, et ego vitam aeternam do eis, et non perient in sempiternum, nec quisquam rapiet eas de manu mea. Pater quod dedit mihi, majus est omnibus, nemo poterit rapere de manu patris mei. Ego et Pater unum sumus . Quis, rogo, intelligentiam nostram stupor hebetis mentis obtundit, ut haec in sensum nostrum tam absolute dicta non subeant? Aut quis infirmitatem humanam tumor animi insolentis illudit, ut Dei cognitionem ex his adepti, Deum putent non in his intelligendum esse quibus cognitus est? Aut enim alia sunt Evangelia proferenda quae doceant: aut si de Deo sola ista Evangelia docuerunt, cur non ita credimus ut docemur? Quod si ex his tantum sumpta cognitio est; cur non exinde fides sit, unde cognitio? Sed cum fides cognitioni esse adversa detegitur;