comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tubitoꝵ latitudinis. & tͥum cubitorum
altitudins bases singłe fuere: facilem
intellectu ẽ. Longitudo em̃ ad pacienti¬
am longaminitatis. latitudo. ad dilata¬
tionẽ dilectionis. altitudo. ꝑtinet ad sp̃ẽ
suꝑne retͥbutionis. Quatuor autẽ sunt
pncipales uͥtutes. quib cetera uͥtutũ stue
tura imminet. prudentia .s. & fortitudo.
tempantia. iusticia. & ido quat̾noꝵ erat
cubitoꝵ longitudo & latitudo basium. qͥa
sui p̃dicatores. siue adu̾sa mundi. & lon¬
guuamĩẽ exitii ac laboꝵ psentium foris
tolerent. seu cor in dilectione. sui condi¬
toris suoꝵq ꝓximoꝵ ut int̾na exultatio¬
ne dilatent. semꝑ oꝑam dare uͥtutib tu¬
rant. prudent᷑ uideł & int̾ bona & mala
discernentes. fortit̾ aduisa sustmentes. cor
ab appetitu uoluptatũ temꝑantes. iustici¬
am m oꝑatione tenentes. Griũ uͦ cubitoꝵ
fit altitudo basium: cũ ꝑ exertitiũ uͥti¬
tum quas cum patientia maboꝵ & dilec¬

Expanded text:
cubitorum latitudinis, et trium cubitorum cubitorum latitudinis, et trium cubitorum altitudinis, bases singulae fuere, facile intellectu est. Longitudo etenim ad patientiam longanimitatis, latitudo ad dilatationem dilectionis, altitudo pertinet ad spem supernae retributionis. Quatuor autem sunt principales tura imminet. Prudentia scilicet, fortitudo, temperantia, justitia. Et ideo quaternorum erat cubitorum longitudo et latitudo basium, quia sancti praedicatores sive adversa mundi et longitudinem exitus ac laborum praesentium foris tollerent: seu cor in dilectione sui Conditoris, suorumque proximorum interna exsultatione dilatent, semper operam dare virtutibus curant: prudenter videlicet inter bona et mala discernentes, fortiter adversa sustinentes, cor ab appetitu voluptatum temperantes, justitiam in operatione tenentes. Trium vero cubitorum fit altitudo basium, cum per exercitium virtutum, quas compatientia malorum et dilec
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ signauit. cum hunc in uinea labo¬
rantib dandum ẽẽ p̃decit. Erat gͦ ma¬
re decem cubitoꝵ a labio usq ad labiũ.
qͥa a pͥmo baptirato in nomine iħu xp̃
usq ad ultimntm qui m ftne scdi crellttur¬
& haptirandis ẽ. onmns fidelium choeus
una candemq uiam utatis tngͥdi. &e comi¬
unarem debet a cño coronã sꝑare aesti¬
tis ⁊ Rotumdum erat in cirtiuttu. ut orb
itinusus in giro. lauachro uite a sorde
peteatoꝵ designetur ẽẽ mundandus.
De quo bñ subilitur. quniq cubitorum al¬
titudo eius. qͥa minirum quicquid ussu.
qͥcqͥd auditu. quicqͥd olfactu. quiequid
gustu. quicqͥd tactu deliqurinus. totum
hot nob grã dĩ ꝑ ablationẽ inuifici fon¬
tis relaxat. S ñ sufficit p̃teritoꝵ remis¬
lus qui exierat de homine. si hune abo
facitq nouissima hominis illius peiora
pͥorib Uñ apte subditur. & ͦ resticula tͥ¬
guita cubitoꝵ tangebat illud ꝑ cirtuitũ.

Expanded text:
torum signavit, cum hunc in vinea labotorum signavit, cum hunc in vinea laborantibus dandum esse praedixit. Erat ergo mare decem cubitorum a labio usque ad labium; quia a primo baptizato in nomine Jesu Christi usque ad ultimum, qui in fine schorus unam eamdemque viam veritatis ingredi, et communem a Domino debet coronam sperare justitiae. Rotundum erat in circuitu, ut orbis universus in gyro lavacro vitae a sorde peccatorum designaretur esse mundandus. De quo bene subditur: quinque cubitorum altitudo ejus; quia nimirum quidquid visu, quidquid auditu, quidquid olfactu, quidquid gustu, quidquid tactu deliquimus, totum hoc nobis gratia Dei per ablutionem vivifici fontis relaxat. Sed non sufficit praeteritorum remislus qui exierat de homine, si hunc a bofacitque novissima hominis illius pejora prioribus. Unde apte subditur: Et resticula triginta cubitorum cingeb
Abbreviated transcription (Latin):
dicit tantȩ. altitudins. gñte erat & colũꝑ¬
na. cuius tñ quȩ altitudo qnͣta fui̾t immme
narrat᷑. Hȩc autẽ capitella qualiatũq. uł
cẽ apposita. De quoꝵ factura fi quid mms¬
ticum inquirere delectat. illam regni subli¬
mitatẽ potest ñ incongrue. defignare. qm̃
nec oł̃s uidit. nec auris audunt que p̃ꝑa¬
tuiũ uͥtusq ppłi fidelit̃ tͥbuitur. recte
subiungit᷑. Malag̃natoꝵ autẽ ducenti or¬
dines erant. in circuitu capitelli scđi. Dixi¬
singłoꝵ quoꝵq fidelium typum tenere
Centenariꝰ uͦ nimerus. qui ad dexterã
manũ pͥmus ꝑuenit. ñnumqmͣ in et̾nę
beatitudinis figura pom ꝯsueuit. Dupli¬
tatur autẽ. hic ninerus malogͣnatoꝵ in
circuitu capitelli scdi. ut insinuet᷑ mistice
qd utͥusq testam̃ti ppłs adunandꝰ in xp̃o.¬
atq ad etne uite sit intͦducendus coronã.
firmitas. Similit̾ erexit columpnam se¬
cundã. & uocauit nomen eiꝰ boor. hoc ẽ
in robore. Dextera columpna ut supra

Expanded text:
ltitudinis quantae erat et columna, cujus tamen altitudo quanta fuerit, minime narratur. Haec autem capitella qualiacunque etesse, apposita; de quorum factura si quid mysticum inquirere delectat, illam regni perennis sublimitatem potest non incongrue designare, quam nec oculus vidit, nec auris audivit, ivium utriusque populi fidelibus tribuitur, recte subjungitur: Malogranatorum autem ducenti ordines erant in circuitu capitelli secundi. Dixisingulorum quorumque fidelium tyCentenarius vero numerus, qui ad dexteram manum primus pervenit, nonnumquam in aeternae beatitudinis figura poni consuevit. Duplicatur autem hic numerus malogranatorum in circuitu capitelli secundi, ut insinuetur mystice quod utriusque Testamenti populus adunandus in Christo, ad aeternae vitae sit introducendus coronam.firmitas. Similiter erexit columnam secundam, et vocavit nomen ejus Booz, hoc est, in robore. Dextera columna, ut supra
Abbreviated transcription (Latin):
cus sermo. qui intͦitum nob̾ ȩt̾ne illius
ꝑueniat᷑ ostendit: Cum gͦ sc̃i doctores
lumpnaꝵ opꝰ in se lilii .iiii. cubitoꝵ exhi¬
bent. Ubi notandum iuxta litterã. quia
utiq uidicio. utrũ in altitudine an in
latitudine intelligi debeat relictum est.
Constat autẽ absq ulla ꝓrsꝯ dubierate.
qͥa columpna quã .xii. cubitoꝵ restis am¬
biebat: iiii. tubitos habebat grossitudi¬
nis. Omnis enim circulus. gnͣtum ht̃
spacii in diametro: tm̃ ht̃ ter in giro
Deniq mare eneum quia diametrũ
habebat decem cubitoꝵ ut in sequentib
legit᷑. consequent̃ habebat tͥginta cu¬
bitos ingyro. Uerum quia dicitur opꝰ
lilii .iiii. fuisse tubitoꝵ. siue latitudmẽ. seu
designet altitudinẽ. nichilominꝰ ratio figa
illa mundo uox insonuit. penitentĩa agite

Expanded text:
illius perveniatur, ostendit? Cum ergo sancti doctores lumnarum opus in se lilii quatuor cubitorum exhibent. Ubi notandum juxta litteram, quia utique judicio, utrum in altitudine an in latitudine intelligi debeat, relictum est. Constat autem absque ulla prorsus dubietate, quia columna, quam duodecim cubitorum restis ambiebat, quatuor habebat cubitos grossitudinis. Omnis etenim circulus quantum habet spatii in diametro, tantum habet ter in gyro. Denique mare aeneum, quia diametrum habebat decem cubitorum, ut in sequentibus legitur, consequenter habebat triginta cubitos in gyro. Verum quia dicitur opus lilii quatuor fuisse cubitorum, sive latitudinem seu designet altitudinem, nihilominus ratio figurilla mundo vox insonuit, dicens: Poenitentiam agite,
Abbreviated transcription (Latin):
inferiori. atq ex eisdẽ malog̃natis ortren¬
tur retiacła. qͥb capitella ex parte aliqͣ
tegerentur. Fatetq figura mistii quare
retiała sitꝑ sutmintatẽ suint malogna¬
toꝵ annexa. que ad unã pene significa¬
tionẽ. siue ꝑsonaꝵ seu uͥtutum ꝑtinent¬
spualium. Scimꝰ em̃ uͥtutes de uͥtutib
nasti. x scõs ambulare de uͥtute in uir¬
tutem. donec uidebit᷑ ds̃ deoꝵ in syon.
qͣ uͥtute nulla potest maior dici. Uñ apls.¬

Expanded text:
inferiori, atque ex eisdem malogranatis orireninferiori, atque ex eisdem malogranatis orirentur retiacula, quibus capitella ex parte aliqua tegerentur. Patetque figura mysterii, quare retiacula super summitatem fuerint malogranatorum adnexa, quae ad unam pene significationem sive personarum seu spiritualium. Scimus enim virtutes de virtutibus nasci, et sanctos ambulare de virtute in virtutem, donec videatur Deus deorum in Sion: qua virtute nulla potest major dici; un
Abbreviated transcription (Latin):
tis undiq ꝓbantur ẽẽ uestita. Nam &¬
tet. Bñ aũ de eisdem retiałis. siue ca¬
pitellis adiungit᷑. quȩ erant suꝑ sitimni¬
tatẽ malagranatoꝵ. Malogͣnata namq
quoꝵ natura ẽ uno foris cortice multa
int̾ius gͣna circumdare. apte in figura
scẽ ponunt᷑ eccłiȩ. que catholico itniꝰ fidĩ
mummine innumera electoꝵ agninia
solet includere. Potest autẽ & uniꝰtuiꝰq
uisti uitam moresq designare. qui ut
plura gͣna uno coetite circumplectens.
multa cogitationũ uͥtutumq spũalium
insignia ne forte defluant forma fidi.
& humilitatis curat uallare custodia.
&ͦͦ apto ꝓrsꝯ iistio. capita columpnaꝵ
malogranatis erant in giro tircũdata.
semꝑ exemplis actus suos ac sermones
omiri ex parte tommnuntre. ne si forte
docuerint errent. Cum uͦ dictum sit de
retiacłis ut tangerent capitella q̃ erant
suꝑ suminitatẽ malog̾natoꝵ. uidetur
uixta ordinẽ oꝑis ipsiꝰ qͥa malogranata
fuint facta in circuitu capitelloꝵ a parte

Expanded text:
bantur esse restituta. Nam etet. Bene autem de eisdem retiaculis sive capitellis adjungitur: Quae erant super summitatem malogranatorum. Malogranata namque, quorum natura est uno foris cortice multa interius grana circumdare, apte in figura sanctae ponuntur Ecclesiae, quae catholica unius fidei munimine innumera electorum agmina solet includere. Potest autem et uniuscujusque justitiam moresque designare, qui, velut plurima uno cortice grana circumplectens, multa cogitationum virtutumque spiritualium insignia, ne forte diffluant, firma fidei et humilitatis curat vallare custodia. Et apte prorsus mysterio capita columnarum malis granatis erant in gyro circumdata, eorumque semper exemplis actus suos ac sermones omni ex parte communire, ne si aliter docuerint, errent. Cum vero dictum sit de retiaculis ut tegerent capitella, quae erant super summitatem malogranatorum, videtur juxta ordinem operis ipsius quia malogranata fuerint facta in circuitu capitellorum a parte
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ inferiꝰ de archa scͥptum ẽ. cũq emine¬
rent uectes .&. apparerent summitates
coꝵ. foris scũariũ ante oracłm ñ appare¬
bant ultra extͥnsecus. Ubi patenter nͥ
oratuli. & hic eregione factus archȩ. quȩ
ingͥssus. ostiola ꝑ significationẽ multipha
celestis itͦducimur aptissime defignanł.¬
ues regni celoꝵ sunt date tenent sigu¬
ram. qui accepta a domino potestate
ligandi.atq soluendi. & dignos intͣ reg¬
in ianuam dimitiunt. & contumaces
impuros at suꝑbos excõmunicando fi¬
ue anathematirando. ab ingͥssu uite
ꝑheinis eliminant. s & oꝑa iusticie qͦꝵ¬

Expanded text:
inerent vectes, et apparerent summitates eorum foris sanctuarium ante oraculum, non apparebant ultra extrinsecus; ubi patenter ostoraculi, et hic e regione factus arcae, quae ingressus et ostiola per significationem multifaroelestis patriae introducimur, aptissime designanves regni coelorum sunt datae , tenent figuram; qui, accepta a Domino potestate ligandi atque solvendi, et dignos intra regni januam admittunt, et contumaces, impuros ac superbos, excommunicando sive anathematizando ab ingressu vitae perennis eliminant. Sed et opera justitiae, q
Abbreviated transcription (Latin):
naꝵ materialium. & qͥd uideł figitra¬
uerint. & qͣre due fint facte. A płos
namq at doctores cunctos sp̃uales signi¬
ficant. fortes inmirũ fide atq oꝑe. &
contemplatione ad suꝑna erectos. Due
sunt autẽ. ut & gentes & circumcisionẽ
p̃dicando in eccłiam intͦducant. Siabant
in porticu ante fores templi. & ingͥssum
illius suo decore. ac pulchritudine ex
utraq parte mirabiliter ornabant.
Ositum autẽ templi dñs ẽ. qͥa nemo uenit
sum ostrum. ꝑ me si quis int̾ierit salua¬
bitur. Quod uideł ostium columpne ab
utͦq latere coram posite circumstant. cũ
minstri sermonis. utͥq ppłõ introitum
regni celestis ostendunt. ut siue a luce
scientie legał quisq siue ex rigore gen¬
tilitatis ad fidẽ euugłii uenerit. habeat
paratos eos qui sibi iter salutis & uerbo
demonstrent & exemplo. Uł certe qͥa
de eisdem columpnis ni libro ꝑalypo¬
menon scpͥtum ẽ ita. ipsasq columpnaᷤᷤ
posuit in uestibulo templi. itnã a dex

Expanded text:
narum materialium, et quid videlicet figuraverint, et quare duae sint factae. Apostolos namque et doctores cunctos spirituales significant, fortes nimirum fide et opere, et contemplatione ad superna erectos. Duae sunt autem ut et gentes et circumcisionem praedicando in Ecclesiam introducant. Stabant in porticu ante fores templi, et ingressum illius suo decore ac pulchritudine ex utraque parte mirabiliter ornabant. Ostium autem templi Dominus est, quia nemo venit sum ostium, per me si quis introierit, salvabitur . » Quod videlicet ostium columnae ab utroque latere coram positae circumstant, cum ministri sermonis utrique populo introitum regni coelestis ostendunt; ut sive a luce scientiae legalis quisque, sive ex rigore gentilitatis ad fidem Evangelii venerit, habeat paratos eos qui sibi iter salutis et verbo demonstrent et exemplo. Vel certe, quia de eisdem columnis in libro Paralipomenon ita scriptum est: « Ipsasque columnas posuit in vestibulo templi, un
Abbreviated transcription (Latin):
Fecitq hẏram omne opꝰ salomonis. qͥa
minirũ doctores sci dum ministi̾o u̾bi
fidelit̾ insistunt. opꝰ utiq di oꝑantur.
qm̃ illis loquendo foris uiam ueritatis
aꝑunt. qͦs intꝰ illustrando ip̃e ad uitam
hoc opus ex ere: qͥa illis cominutere u̾¬
bum querit doctor strenuus. qͥ hoc
pie susciꝑe. ac ꝑseuerant̃ tustodire
dissamare queq ip̃i didicerint recta
satagunt. Eris namq metallum ual¬
de ẽẽ ditrabile constat. atq omnimͦ so¬
norum. &ͦ fecit duas columpnas ereas
decem & octo cubitoꝵ altitudinis colump¬
nam itnam. Heȩ sunt columpnȩ de qͥb

Expanded text:
em Hiram omne opus Salomonis. » Quia nimirum doctores sancti, dum ministerio verbi fideliter insistunt, opus utique Dei operantur. Quoniam illis loquendo foris viam veritatis aperiunt, quos intus illustrando ipse ad viam phoc opus ex aere, » quia illis committere verbum quaerit doctor strenuus, qui hoc pie suscipere ac perseveranter custodire diffamare, quaeque ipsi didicerint recta satagunt. Aeris namque metallum valde esse durabile constat, atque omnimodo sonorum. « Et finxit duas columnas aereas, decem et octo cubitorum altitudinis columnam ut
Abbreviated transcription (Latin):
grã factum ẽ. Artifex quippe tyrus
quẽ adiutorem salomon assumpsit.
oꝑis. electos de gentib u̾bi ministros
significat. Qui uideł. artifex pulchre
ar. qͥa filius erat mulieris uidue de isrł.
deł xp̃c. morte gustata resurrexit. atq
in celos ascendens. eam interim ꝑegnan¬
tem a se reliquit in terris. Non autem
laborandum in explanando oͦmͦ huiꝰ
uidue filii sci sint p̃dicatores. cũ om̃s
se eẽ filios fateant᷑ eccłiȩ. cum etiam de
eisdem p̃dicatorib noui testamenti spe¬
cialit̃ ei ꝓmittat᷑ dicente ꝓpħa  patͥb¬

Expanded text:
gratia factum est. Artifex quippe Tyrius, quem adjutorem Salomon assumpsit, operis electos de gentibus verbi ministros significat; qui videlicet artifex pulchre dicitur, quia filius erat mulieris viduae de Israel.  morte gustata resurrexit, atque in coelos ascendens, eam interim peregrinantem a se, reliquit in terris. Non autem laborandum in explanando, quomodo hujus viduae filii sancti sunt praedicatores, cum omnes electi se filios fateantur Ecclesiae, cum etiam de eis praedicatoribus Novi Testamenti, specialiter ei promittatur, dicente Prop
Abbreviated transcription (Latin):
annis templum edificans salomon. octa¬
uo mense octaui anni ꝑfecerit. s usq
ad .uii. ann nom mensem. dedication̾e
ꝑfecte distulerit. Uñ potius ueri fule
uidetur. domũ septẽ annis. ac septem
mensib edificatã. ita ut codẽ mense
septimo dedicationis sit celebrata sol¬
lempnitas. ac die uicesimo t̾cio tꝑfus
mensis. ut u̾ba dierum narrant ppłos
salomon ad tab̃nacła sua diiserit.
sicq post unam septimanain aduenien¬
te mense octauo ꝑfecta inuenta sit do
putandum ẽ p̃dicto templo aliquid
adhuc utensilium in ministia eiꝰ addi¬
tum fuisse. usq ad ingͥssum octaui m̃¬
sis. accelerante rege. ut omĩno mense
.uii. qui erat totus sollempnis templũ
dedicaret᷑. atq ita uerum repꝑiatur
utrumq & templum uideł octauo m̃¬

Expanded text:
annis templum aedificans Salomon, octaannis templum aedificans Salomon, octavo mense octavi anni perfecerit, sed usque ad septimum anni noni mensem dedicationem perfecti distulerit. Unde potius verisimile videtur, domum septem annis ac septem mensibus aedificatam, ita ut eodem mense septimo dedicationis sit celebrata solemnitas, ac die vicesimo tertio ipsius mensis, ut Verba Dierum narrant , populos Salomon ad tabernacula sua dimiserit; sicque post unam septimanam adveniente mense octavo, perfecta inventa sit domputandum est post dedicatum templum aliquid adhuc utensilium in ministeria ejus additum fuisse usque ad ingressum octavi mensis, accelerante rege, ut omnino mense septimo, qui erat totus solemnis, templum dedicaretur; atque ita verum reperiatur utrumq
Abbreviated transcription (Latin):
cirtuitu ꝑagit᷑. ex electis ꝯstruit amma¬
b. & cũ fine scł̃i suũ qͦ crem̃tum ad fi¬
nem ꝑducit. Uel certe septem aunis
Septem qͥppe dona sp̃c scĩ enumerat. ysa¬
ias. sine qͥb nemo uł fideł essici. uł fi¬
dem seruare. uł mito fidĩ ad coronam
potest ꝑuentre iusticiȩ. Quod autem
in octauo anno. & in octauo euis mense
ꝑfecta ẽ domus in om̃i oꝑe suo. & in
unu̾sis utensilib suis. ad futurũ sãm
diemq uditii ꝑtinet. gnͣdo ad tantam
iam ꝑfectionẽ sca eccłia ꝑueniet. ut qͥd
ei ampluis addi possit. inueniri ñ pos¬
sit. Habebit em̃ tunc quod ille pͥus de¬
sid̾ator supplex a dño querebat dicens.
dñe ostende nob̃ patrẽ. & sufficit nob̾.
S ñ contempnenda nascit᷑ questio.
qͦm dicat᷑ domus dm̃i in mense octauo
ꝑfecta in ommi oꝑe suo. & in uniu̾sis
utensilib. cum in sequentib legatur.
mense .uii. dedicationẽ eiꝰ ẽẽ cõpletam
Neq autẽ credibile ẽ qͦd .uii. quidem

Expanded text:
circuitu peragitur, ex electis construitur animabus, et cum fine saeculi suum quoque crementum ad finem ipsa perducit. Vel certe septem annis Septem quippe dona sancti Spiritus enumerat Esaias , sine quibus nemo vel fidelis effici, vel fidem servare, vel merito fidei ad coronam potest pervenire justitiae. Quod autem in septimo anno, et in octavo ejus mense perfecta est domus Domini universis utensilibus, ad futurum saeculum, diemque judicii pertinet, quando ad tantam jam perfectionem sancta Ecclesia perveniet, ut quid ei amplius addi possit inveniri non possit. Habebit enim tunc quod pius ille desiderator supplex a Domino quaerebat, dicens: « Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis . » Sed non contemnenda nascitur quaestio, quomodo dicatur domus Domini in mense octavo perfecta in omni opere suo, et in universis utensilibus, cum in sequentibus legatur mense septimo dedicationem ejus esse completam? Neque autem credibile est quod septem quidem
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs acquisitionis. C uiꝰ honore dignita¬
tis. etiã antiquus tłi ppłs erat insignitꝰ.
dicente ip̃o ad moysen. Hec dices dormiu
ia cob.&. anmintiabis filiis ifrł &ͦ pau¬
loptꝰ. Iuos eritis mͥ regnũ sac̾dotale.
& gens scã. Basilica uͦ gñdis quȩ erat
extͣ atͥum sac̾dotum. in qͣ omins ppłi
multitudo adorare. siue ad uerbum
audiendũ confluere solebat. carnaliũ

Expanded text:
s acquisitionis . » Cujus honore dignitatis etiam antiquus populus Dei erat insignitus, dicente ipso ad Moysen: « Haec dices domui Jacob, et annuntiabis filiis Isranum sacerdotale et gens sancta. Basilica vero grandis, quae erat extra atrium sacerdotum, in quo omnis populi multitudo adorare, sive ad verbum audiendum confluere solebat, carnalium
Abbreviated transcription (Latin):
celestis. ante ocłos mentis habendum
ẽẽ doceant. Notandum sane in hac
sententia ꝑ alipomenon quam positi.
quod ea porticus enam uestibulim tem¬
pli uocabatur. & quod in ꝓpħis legimꝰ.
quia iter uestibulum & altare plora¬
bant sac̾dotes. inter porticum & altare de¬
bet intelligi. B ene autẽ utͣq columpna
decem & octo cubitos altitudinis hr̃e me¬
morat᷑. Ger enim seni. decem & osto faci
tͥnitatem. sex ad oꝑationem. Quod in eo
dierũ numero mundus sit factꝰ. luce
clariꝰ ẽ &ͦ tͥa ꝑ sex multiplicant᷑. tũ ustuᷤ
ex fide uiuit. cognitionẽq pie credulita¬
tis executione bone actioins accirmulat
Columpnaq ante fores templi decem &
octo cubitis alta ẽ. cum p̃dicator quisq
egͥguis palam cunctis insinuat. ñ nͥ ꝑ fi

Expanded text:
coelestis ante oculos mentis habendum esse doceant. Notandum sane in hac sententia Paralipomenon quam posui, quod ea porticus templi, epli vocabatur. Et quod in prophetis legimus, quia inter vestibulum et altare orabant sacerdotes, inter porticum et altare debere intelligi. Bene autem utraque columna decem et octo cubitos altitudinis habere memoratur, ter etenim seni, decem et octo faciusanctam Trinitatem, sex ad operationem, quod in eo dierum numero mundus sit factus, luce clarius est. Et tria per sex multiplicantur cum « justus et fide vivit , cognationemque piae credulitatis exsecutione bonae actionis accumulat. Columnaque ante fores templi decem et octo cubitis alta est, cum praedicator quisque egregius palam cunctis insinuat, non, ni
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ & excellentia uͥtutum dño aꝓꝓpingͣre.
&. aliis u̾bo atq oꝑe. ducatũ solent.
ostendere salutis Sac̾idos namq ab co
nomen laune accepit. qͦd sacrũ p̃bere
diicatũ minorib debeat. Quo nomine.
in scͥpturis mystice ñ solum altaris
nis. ac doctrine salutaris emment. nec
um spũaliter exerient. Neq enim ep̃is

Expanded text:
 excellentia virtutum Domino appropinquare, et aliis verbo atque opere ducatum solent ostendere salutis. Sacerdos namque ab eo Latine nomen accepit, quod sacrum praebere ducatum minoribus debeat: quo nomine in Scripturis mystice non soli altaris nis ac doctrinae salutaris eminent. Nec ium spiritaliter exercent. Neque enim epis
Abbreviated transcription (Latin):
onum eodẽ fonte renatas. & oꝑib uisti¬
cie confirmatas. eusdẽ regni ꝑhennis fe.¬
cit ẽẽ participes. & ͦ fecit bases decem ereas¬
.iiii. cubitoꝵ longitudinis. bases singłas.¬
altitudims. Multipharie & multis modis
boues mare portantes designati sunt. de¬
signant᷑ etiã ꝑ bases. quȩ portandis erant
luterib p̃paratȩ. qͦmͦ ipsi luteres eiusdem¬
quod omnia in eis que in holocaustum
offerenda erant lauabant᷑. holocaustitm
autẽ dñi gn̾aliter omnis multitudo elec¬
toꝵ potest intelligi. quȩ uixta uocem p̃cir¬
soris baptirata ẽ. ab ipso in spũ sco & igni
Sicut gͦ sacerdotes qui in mari lauabant᷑.
fcrmã expͥmunt eoꝵ. qui ꝑ baptisma esfi¬
figurã aptissime p̃tendunt. tũ pꝰt abluti¬

Expanded text:
onum eodem fonte renatas et operibus justionum eodem fonte renatas et operibus justitiae confirmatas ejusdem regni perennis fecit esse participes. « Et fecit bases decem, quatuor cubitorum longitudinis bases singulasaltitudinis. Multifariam multisque modis ostolici, qui per boves mare portantes designati sunt, designantur etiam per bases, quae portandis erant luteribus praeparatae, qnon, omnia in eis, quae in holocaustum oblaturi erant, lavabant . Holocaustum autem Domini generaliter omnis multitudo eleco potest intelligi, quae juxta vocem Praecursoris baptizata est ab ipso in Spiritu sancto et igne . Sicut ergo sacerdotes, qui in mari lavabantur, formam exprimunt eorum qui per baptisma effifiguram aptissime praetendunt, cum post abluti
Abbreviated transcription (Latin):
Duo milia batos capiebat. Millenarius
namq numerus ꝑ significatione ꝑfrcdi¬
oms solet pom in scpͥturis. quia ininirum de¬
nariꝰ nutinerus qͣdratus solidum facit̃. Decies
qͥpe ducla decem ducta. tentum facirit.
Que uideł sigura iam qͣdrata. s adhuc ple¬
na ẽ. uerũ ut in altitudine surgat. & soli¬
da efficiat᷑. multiplica centum ꝑ decem. &
fiunt mille. Quo ꝓfecto numero stabilis¬
& insuꝑabił. & uelut conqͣdrata. iustorum
conscientia designatur. Quocumq enim
os tres. ipsa ẽ & epħi. qͦd illa epha nominãt.
S ephi ad m̃suram ꝑtinet uariarum fru¬
gum. tͥtici. ordei. leguminũ. bathus uͦ in
spetieb liquidis. uino. oleo. aqua. Itaq
sionẽ peccatoꝵ baptizant᷑ necesse habent
institui. Batos qͥppe mille capiebat mare.
cũ aqua baptismatis plebem uideorum ab¬
luens. ad regnũ celeste tñsimsit. Recipi¬
ebat & alios mille. tum etiã turbas nati¬

Expanded text:
Duo millia batos capiebat. Millenarius Duo millia batos capiebat. Millenarius namque numerus pro significatione perfnis solet poni in Scripturis; quia nimirum denarium numerum quadratum solidum facit. Decem quippe decies ducti, centum faciunt. Quae videlicet figura jam quadrata, sed adhuc plena est. Verum ut in altitudinem surgat, et solida efficiatur, multiplicata centum per decem, et fiunt mille. Quo et insuperabilis et velut conquadrata justorum conscientia designatur; quocunque enim os tres. Ipsa est ephi, quod illi epha nuncupant. Sed ephi ad mensuram pertinet variarum frugum, tritici, hordei, leguminum. Batus vero est in speciebus liquidis, vino, oleo, aqua. Itaquesionem peccatorum baptizantur, necesse habent institui. Batos quippe mille capiebat mare, cum aqua baptismatis plebem Judaeorum abluens, ad regnum coeleste transmisit. Recipiebat et alios mille, cum etiam turbas nati
Abbreviated transcription (Latin):
uersa boum posfiora: qͥa q̃ mercede. scĩ
p̃dicatines in ꝑpetuũ donent᷑. in mt̾m ar¬
bitͥs examie iam dispositum ẽ. s nobis
qui adhuc foris sumus. manet omĩmo¬
dis occultum. Quib tñ hoc ẽẽ occultum
nullatemis potest. quod omnis qui la¬
uachrum baptisim ad salutem accipit.
& uitam: fidem. spem. & caritatẽ debet ha¬
bere. nec sine his tͥb uͥtutib quisq aliqͥd
oꝑari iam. neq intrare ad uitam ualet.
tͥum unciaꝵ erat. Grossitudo etenti lute¬
ris in mare: firmitas ẽ uͥtutis in baptis¬
mo. & tͥum unciaꝵ ẽ hec grossitudo. dñ
robore fidi. spei. & dilectionis ꝑceptio
baptisim commonetur. Neq emin aliter
ꝓficuum ẽẽ accipientib ostendit᷑ nͥ haꝵ
firma certitudo uͥtutum mentẽ accipien¬
tium simul & oꝑa confirment. Labium
euis qͣsi lilium calitis. & folium repandi
lilii. ꝑlabium quippe calius. gustum dnĩce
passionis. ꝑ folium repandi lilii. patefacta
claritas resurrectionis ipsius expͥmitur.¬

Expanded text:
qua mercede sancti praedicatores in perpetuum donentur, in interni arbitris examine jam dispositum est, sed nobis, qui adhuc foris sumus, manet omnimodis occultum. Quibus tamen hoc esse occultum nullatenus potest, quod omnis qui lavacrum baptismi ad salutem accipit et vitam, fidem, spem et charitatem debet habere, nec sine his tribus virtutibus quisque aliquid jam operari neque intrare ad vitam valet. trium unciarum erat. » Grossitudo enim luteris, id est maris, firmitas est virtutis in baptismo. Et trium unciarum est haec grossitudo, dum robore fidei, spei et dilectionis, perceptio baptismi communitur. Neque aliter proficuum esse accipientibus ostenditur, nisi harum firma certitudo virtutum, mentem accipientium simul et opera confirmet: « Labiumque ejus quasi labium calicis, et folium repandi lilii. » Per labium quippe calicis, gustum Dominicae passionis: per folium repandi lilii, patefacta claritas resurrectionis ipsius, exp
Abbreviated transcription (Latin):
one. multo maior ẽ in scã eccł̃ia taluam
qm̃ ꝑfectoꝵ numerus. S qnͣto nume¬
ro p̃stant. tanto succumbunt merito.
Uñ apte basilica hec gnͣdis. & si plurimoᷤᷤ
capit. ñ eos tñ in it̾iora templi deaurati.
ñ ad altaris officiũ. ñ in ip̃m saltẽ atͥum
sac̾dotum intmitiit: qͥa carnales quiq
atq infirim adhuc in eccłia. &. si ob me¬
ritũ caste fidi ac pietatis dño deuote
ad electoꝵ sortem ꝑtinent. lonse
tñ abẽ ut illis eq̃nt᷑. qui cum
fidutia ꝓlocunt᷑. Non em̃ audeo aliquid
loqui eoꝵ qui ꝑ me ñ efficit xp̃c. in obe¬
dientiã gentiũ uerbo & factis. Iiterum.

Expanded text:
e multo major est in sancta Ecclesia talium quam perfectorum numerus. Sed quantum numero praestant, tantum succumbunt merito. Unde apte basilica haec grandis, etsi plurimos capit, non eos tamen in interiora templi deaurati, non ad altaris officium, non in ipsum saltem atrium sacerdotum intromittit, quia carnales quique atque infirmi adhuc in Eccritum castae fidei ac pietatis Domino devote ad electorum sortem pertinent, longe tamen abest, ut illis aequentur, qui cum fiducia profantur: « Non enim audeo aliquid loqui eorum quae per me non efficit Christus in obedientiam gentium ve
Abbreviated transcription (Latin):
omnib aꝑiendus. Bñ idem uelum sub
qͦ in oraculum intrabat᷑. ex iacincto. pur¬
pura. coctino. & bisso. factum eẽ. eiq
cherubm intexti eẽ memorant᷑. Lacinitꝰ
quippe qͥ celi colorẽ mntat᷑. siꝑnoꝵ de¬
sideriis aꝑte comꝑatur. Purpura que
trucem nr̃ãm portando debemꝰ. Cocti
no qd̃ rubeo colore flammascit. ꝯgrue
de t̾ra uirenti gerimne nascitur. &
longo artificum exercitio exuit nati¬
uum uirorem. atq ad albentẽ ꝑducit᷑

Expanded text:
o transierunt. Bene idem velum, sub quo in oraculum intrabatur, ex hyacintho, purpura, cocco et bysso factum esse, ei quoque Cherubim intexti esse memorantur. Hyacinthus quippe qui coeli colorem imitatur, supernorum desideriis apte comparatur. Purpura, quae crucem nostram portando debemus. Cocco, quod rubeo colore flammescit, congrue de terra virenti germine nascitur, et longo artificum exercitio, nativum exuit virorem, atque ad albentem deducitur
Abbreviated transcription (Latin):
exercent. illi p̃cipue quib fideliũ cura
cominissa. & claues regmi celoꝵ sunt date
omin debent sollertia insistere. ut qnͣ¬
tum gradu p̃minent cet̾is. tantũ & inĩto
p̃cellant bone actionis. Hñt namq in
se picturam cherubm sculptam. cum
angłicam in t̾ris uitam. qnͣtum mor¬
talib possibile ẽ .&. mente imitantur
& oꝑe. Hñt palmaꝵ species. cum dona
suꝑne retͥbutionis. fixa semꝑ intentio¬
ne meditantur. Palia namq manꝰ
uicdritis ornatus ẽ. Hñt anaglipha ual¬
de pimuentia. cum certissima bonoꝵ
oꝑum documenta. & que nemo in finistrã
partem interp̃rari nullatenus ualeat.
cuncdis sese inuientib ostendunt. Ihec
omĩa sunt auri laminiins oꝑta. tũ sicut
sepe dictum. & semꝑ dicendum ẽ tęt̾is
uͥtutum florib specialiꝰ in magnis eccłie
menbris. fulgor suꝑeminet amoris his
ostioł etiam uelum furisse additũ uerba
tum ẽ. ut int̾ parietes deauratos etiam
olosericum fulgeret. s in enisdem mistñ

Expanded text:
exercetur, illi praecipue, quibus fidelium cura commissa, et claves regni coelorum sunt datae, omni debent solertia insistere, ut quantum gradu praeeminent caeteris, tantum merito praecellant bonae actionis. Habent namque in se picturam cherubim sculptam, cum angelicam in terris vitam quantum mortalibus possibile est, et mente imitantur et opere. Habent palmarum species, cum dona supernae retributionis fixa semper intentione meditantur. Palma namque manus victoris ornatus est. Habent anaglypha valde prominentia, cum certissima bonorum operum documenta, et quae nemo in sinistram partem interpretari ullatenus valeat, cunctis sese intuentibus ostendunt. Et haec omnia sunt auri laminis operta, cum sicut saepe dictum et semper dicendum est caeteris virtutum floribus specialibus in magnis Ecclesiae membris fulgor supereminet amoris. His ostiolis etiam velum fuisse additum Verba tum est, ut inter parietes deauratos etiam holosericum fulgeret, sed in ejusdem mysterii,
Abbreviated transcription (Latin):
cit ẽẽ ꝓximum do ꝯcupiscentta itaq sapi¬
entiȩ. deducet ad ęt̾num regnũ. Q uib
ominib apte congruit. qd̾ eade ostiola
de lignis fuerint oliuaꝵ. qͥa mnirum
itum sibi patͥȩ cęlestis aꝑiunt. Duo
autẽ sunt ostiola. siue qͥa dm̃ ac ꝑximoᷤ
diligunt. & angłi &. ommes scĩ. neq ul¬
lus ianuã uite nͥ ꝑ geminam dilectio
nem hanc potit intrare. seu qͥa itͥusq
p̃ditis in iudicio suas fores aꝑit &ͦ sculp¬
sit in eis picturam cherubin. & palmaꝵ
species & anaglypha ualde ꝓminentia
& texit ea auro. Anaglipha grece. lati

Expanded text:
iscentia itaque sapientiae deducet ad regnum perpetuum . » Quibus omnibus apte congruit, quod eadem ostiola de lignis fiunt olivarum, quia nimirum itum sibi patriae coelestis aperiunt. Duo autem diligunt angeli et homines sancti, neque januam vitae nisi per geminam dilectinem hanc poterit intrare; seu quia utriusqpraeditis in judicio suas fores aperit. « Et sculpsit in eis picturam cherubim, et palmarum species, et anaglypha valde prominentia, et texit ea
Abbreviated transcription (Latin):
tellum. qumq cubitos habebat altitu¬
dinis. qͥa nmirum quinq libris scͥpͥtira
mosayte legis comp̃hensa ẽ. & quinq etã
scłi etatib tota uet̾is instrum̃ti series ẽ¬
complexa. Nouũ uͦ testam̃tum ñ alia nob̃¬

Expanded text:
tellum quinque cubitos habebant altitutellum quinque cubitos habebant altitudinis, quia nimirum quinque libris Scriptura Moysaicae legis comprehensa est, quinque etiam saeculi aetates tota Veteris Testamenti series complexa est. Novum vero Testam
Abbreviated transcription (Latin):
bitoꝵ .xii. norma ẽ apłicȩ institutionis.
Que nimirũ linea ambit columpnã utmq
tum qͥsq p̃dicator siue iudeis siue gen¬
tilib p̃dicare missus. ea tm̃ facere curat.
ac docere. que ꝑ apłos accepit ac didicit
uł ꝓ suo libitu noua quelibet statuere
maluerit. ñ ẽ tał columpna in templo
di apta: qͥa dum apłica statuta sequi
ꝯtempnunt: qͣsi uł exilitate mertie
sue. uł elationis tumide. grossitudine
xii. cubitoꝵ linee ñ conuenit. Duo qͦ
capitella fecit que ponerent᷑ suꝑ capi¬
ta columpnaꝵ fusilia ex ere. Oumq
nibitoꝵ altitudims capitellum unum.
& gnͥq cubitoꝵ aliuudinis capitellum
doctoꝵ quoꝵ d̃o deuotis cogitationib
sicut capite menbra: ita ipsoꝵ omĩa oꝑa
dirigunt᷑ & uerba. Duo autẽ capitella
que his capitib erant. suꝑposita. duo
sinnt testam̃ta. quoꝵ meditatiom atq
obseruantiȩ doctores sc̃i toto & ammo
subdunt᷑. & corꝑe. Uñ bñ utrũq capi¬

Expanded text:
bitorum norma est apostolicae institutionis: quae nimirum linea ambit columnam utramque, cum quisque doctor, sive Judaeis seu gentilibus praedicare missus, ea tantum facere curat ac docere, quae per apostolos accepit ac didicit vel pro suo libito nova quaelibet statuere maluerit, non est talis columna templo Dei apta: quia dum apostolica statuta sequi contemnit, quasi vel exilitate inertiae suae, vel elationis vitio, de grossitudine duodecim cubitorum lineae non convenit. « Duo quoque capitella fecit, quae ponerentur super capita columnarum fusilia ex aere, quinque cubitorum altitudinis capitellum unum, et quinque cubitorum altitudinis capitellum doctorum, quorum Deo devotis cogitationibus, sicut capite membra, ita ipsorum omnia et opera diriguntur et verba. Duo autem capitella, quae his capitibus erant superposita, duo sunt testamenta, quorum meditationi atque observantiae doctores sancti toto et animo subduntur et corpore. Unde bene utrumque capi
Abbreviated transcription (Latin):
diesabile. mentẽ electoꝵ infina quaq
plationi semꝑ utentam. uͥture qͦ pacien¬
tie singłariter excellentẽ ñ incongrue
demonstrat. Auri autẽ lammmine que
marmori ac tabuł abiegnis sunt. suꝑpo¬
site. ipsa ẽ latitudo caritatis. de corde
puro & conscientia bona. & fide ñ ficta.
q̃ fic̃ aurũ aliis p̃ciosus ẽ metallis. ita
cet̾is extimor uͥtutib in templo dĩ sin¬

Expanded text:
fima quaeque plationi semper intentam, virtute quoque patientiae singulariter excellentem, non incongrue demonstrat. Auri autem laminae, quae marmori ac tabulis sunt abiegnis superpositae, ipsa est latitudo « charitatis, » decorde, et conscientia bona, et fide non ficta; quae sicut aurum aliis pretiosius est metallis, ita caeteris eximior virtutibus, in templo Dei sin
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ post incarnationẽ dm̃cam ad fułe
uentmus.I scdo parieti. hoc ẽ septemtͥo¬
nali recte comꝑamur. qͥb post frigota
ac tenebras idolatͥe. lucem ueriratis
agnoscere datitm ẽ. Uersas hñt facies
cherubm ad ext̾iorem domũ. qͥa nr̃i
grã qͥ adhuc foris stamus. neq re ip̃a.
s spe salui facti sumꝰ dutim sunt lib̾
conditi. qͥa scͥptores coꝵiam regnantes
cũ dõ illum collaudantes in celis cu¬
parietes templi ꝑ tircuitũ sculpti uariis
celaturis & torno Omnes parietes tem¬
qͥb suꝑ fundam̃tum xͥ locatis totuis
ambitũ orbis repleuit. ceptumq fiłi
suꝑ augmentare ñ desistit. Qui mini¬
rum parietes uariis celaturis sculpun¬
tur. qͥa alii datur ꝑ spm̃ sermo sapi¬
entie. alii sermo scientiȩ scdm eitudẽ

Expanded text:
qui post incarnationem Dominicam ad fidem venimus. Et secundo parieti, hoc est, septentrionali recte comparamur, quibus post frigora ac tenebras idololatriae lucem veritatis cognoscere datum est. Versas habent facies cherubim ad exteriorem domum, quia nostri gratia, qui adhuc foris stamus, neque re ipsa, sed spe salvi facti sumus ; divini sunt libri conditi, quia scriptores eorum jam regnantes cum Domino illumque collaudantes in coelis, cuparietes templi per circuitum sculpsit variis caelaturis et torno. Omnes parietes temquibus super fundamentum Christi locatis, totius ambitum orbis replevit, coeptumque fidsuperaugmentare non desistit. Qui nimirum parietes variis caelaturis sculpuntur: Cum alii datur per Spiritum sermo sapientiae, alii sermo scientiae secundum eumdem
Abbreviated transcription (Latin):
spm̃ scm̃ disfundit᷑ in cordib nr̃is. Decẽ
cubitis sunt alti. qͥ ꝑ obseruantiã decalo¬
gi legis dõ seruiendum p̃dicant. qͥa do
fidelit̃ seruientes. denario remuneran¬
dos ẽẽ regni ꝑpetis ostendunt. Gemmna ᷤᷤ¬
suis facienda ẽẽ demonstrant. Oumq
cubitoꝵ ala cherubin una. & quinq
cubitoꝵ ala cherub altera. qͥa in omni
labentiũ rerũ uarietate sc̃i uniuersos
corꝑis sui sensus in obsequiũ sui condi¬
toris extendunt. &ꝰ opus erat unum in
duob cherubin: qͥa utusq testam̃ti scͥp¬
tores. una eademq caritate oꝑis & casti¬
tatis deuotione dño seruutnt. una ac

Expanded text:
sanctum diffunditur in cordibus nostris. Decem cubitis sunt alti, quia per observantiam decalogi legis Deo serviendum praedicant, quia Deo fideliter servientes, denario se remunerandos esse regni coelestis ostendunt. Geminas hasuis faciendum esse demonstrant. Quinque cubitorum ala cherubina, et quinque cubitorum ala cherub altera, quia in omni labentium rerum varietate sancti universos sui corporis sensus in obsequium sui Conditoris extendunt. Et opus unum erat in duobus cherubim, quia utriusque Testamenti scriptores una eademque castitate operis, et charitatis devotione Deo serviunt. Una et
Abbreviated transcription (Latin):
tia .&. fructus cet̾i sp̃c. quid nͥ celature
sunt parietũ templi. qͥa ornatus sunt
mentiũ ppłi dĩ: Sculpunt᷑ idẽ parie¬
tes ad patiendum cuncta. quȩ ꝓmittit.
dicentes ex ammo ꝑ singła quẽ occur¬
runt. bñdicam dnm momni temꝑe.¬

Expanded text:
ri fructus spiritus, quid nisi caelaturae sunt parietum templi? quia ornatus sunt mentium populi Dei. Sculpuntur iidem parietes et ad patiendum, cunctaque promittunt, dicentes ex animo per singula quae occurrunt: « Benedicam Dominum in omni tem
Abbreviated transcription (Latin):
in oraculo duo cherubin de lignis
oliuaꝵ. decẽ cubitoꝵ altitudinis. Che¬
rubin sicut ꝓpħa ierechiel aꝑte delarat.
angłice dignitatis uocabulum ẽ. Nu¬
mero qͦ singłari cherub dr. plitrali
cherubii. Uñ apte in figuris cherubmi
que erant in oraculo facte. angłica
miuistia q̃ ꝯditori suo in celis semꝑ as¬
sistunt. possunt intelligi. Que recte
de lignis oluiaꝵ facta ẽẽ ꝑhibentur.
qͥa minirũ uͥtutes angłice. gr̃a scĩ sp̃c¬
s ninoier ab amore di arescant rande
sunt. Decem autẽ cubitoꝵ altitudmis
qͥa denario uitȩ ȩt̾ne fruunt᷑. hñtes
tnuolatam in se sui conditoris una¬
ginẽ seruata ꝑpetuo. sc̃itate & iusticia
& ueritate. quã pͥma conditione ꝑce
ꝑunt. Denarius namq decem obolis
constat. & continere in se nomen regis
& imaginẽ consueuit. Quappt̃ & fi¬
gurȩ regni celestis aptissime congruit.
uͥ & angłi scĩ in imagine sui condito¬
ris ad quã facti sunt semꝑ manent.¬
& electi homines imagniem quã pec¬

Expanded text:
in oraculo duo Cherubin de lignis olivarum decem cubitos altitudinis. Cherubin, sicut propheta Ezechiel aperte declarat, angelicae dignitatis vocabulum est; numeroque singulari Cherub dicitcherubim. Unde apte in figuris cherubim, qui erant in oraculo facti, angelica ministeria, quae conditori suo in coelis semper assistunt, possunt intelligi: qui recte de lignis olivarum facti esse perhibentur, quia nimirum virtutes angelicae gratia Sp quam ab amore Dei arescant, unctae sunt. Decem autem sunt cubitorum altitudinis, quia denario vitae aeternae fruuntur, habentes inviolatam in se sui conditoris imaginem, servata perpetuo sanctitate et justitia et veritate quam prima conditione peperunt. Denarius namque decem obolis constat, et continere in se nomen regis et imaginem consuevit. Quapropter et figurae regni coelestis aptissime congruit, ubi et angeli sancti ad imaginem sui Conditoris ad quam facti sunt semper manent, et electi homines imaginem quam pec
Abbreviated transcription (Latin):
tant᷑. Decẽ qͦ cubitoꝵ erat cherub scd̾s.
m̃sura pari.& opꝰ unũ erat in duob
cherubii. Duo erant facta cherubin ꝓp¬
ter ꝯsortiũ eiusde de qͣ loquimitr cari¬
tatis significandũ. qͥa minꝰ qmͣ inter
duos caritas stare ñ potit. Uñ & sal¬
uator brnos ad p̃dicandum discipłos
mittere curauit. ut tatite doceret ab¬
eis qͥ uerbũ fidĩ p̃dicarent. uͥtutem di¬
lectionis ante omia ẽẽ tenendã. Uniꝰq
m̃sitre & oꝑis erant duo cherubin. qͥa
disparilitas uoluntatũ siue togitatio¬
num in suꝑna pat̾a nulli ẽ. ubi una om¬
nes eademq p̃sentis di isione & głã
illustrantur. Posuitq cherubm in medio
tempłi intioris ⁊ cͥ. Mani festum ẽ ex his
que p̃scͥpͥta sunt. qͣre cherubin in medio
tempłi nti̾oris sint positi. quoꝵ habita¬
tio ẽ semꝑ in celis. Extendebant autẽ
alas suas cherubm qͣsi ad uolandũ. quia

Expanded text:
tantur. « Decem quoque cubitorum erat cherub secundus, tantur. « Decem quoque cubitorum erat cherub secundus, mensura pari; et opus unucherubim, propter consortium ejusdem de qua loquimur charitatis significandum, quia minus quam inter duos charitas stare non potest. Unde et Salvator binos ad praedicandum discipulos mittere curavit, ut tacite doceret eos qui verbum fidei praedicarent, virtutem dilectionis ante omnia esse tenendam. Uniusque mensurae et operis erant duo cherubim, quia disparilitas voluntatum sive cogitatuum in superna patria nulla est: ubi una omnes eademque Dei praesentis visione et gloria illustrantur. « Posuitque cherubim in medio cem contingebant. Manifestum est ex his, quae praedicta sunt, quare cherubin in medio templi interioris sint positi, quorum habitatio semper est in coelis. Extendebant autem alas cherubin quasi ad volandum, quia
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ qui in celestib semꝑ in minist̾io
sit ꝑsistunt auctoris: Uel terte quia
leuitate sp̃uał natre sunt p̃diti. ita ut
uͥtumq uoluerint statim qͣsi uolando
ꝑueniant. & hic tũ alis figurati. & ꝓpħiᷤ¬
sunt cũ alis ostensi. Bñ autẽ dr. quod
qumq cubitoꝵ fuit ala therub una &
qnq cubitoꝵ ala cherub alta. qm̃ nͥtutes
angłicȩ legem dĩ que in quinq libris
descͥpta ẽ. indefessa deuotione custodi
ex omnib uirib suis. & diligendo ꝓoci¬
mos tamqmͣ seipsos. Plenitudo emin
legis caritas ẽ. Pxim autẽ eoꝵ & ipsi
ad iuitẽ sunt angłici sp̃c. & homines
electi eoꝵ eque concuies cherubm. Uñ
utraq ala eiusdẽ m̃sitre ẽẽ ꝑhibetur.
qͥa udeł eadẽ ipsa deuotione. neq so¬
lum sese alterutrũ in dõ diligunt:
nrãm qͦ ad se ascendentiũ societatem
defiderant. Sicq simul ale decẽ cubitoᷤᷤ
complent. cũ in gemina caritatis exhibi¬
tione angłi de conditoris sui p̃sentia le¬

Expanded text:
 in coelestibus in ministerio sui persistunt auctoris? Vel certe, quia levitate spiritalis naturae sunt praediti, ita ut ubicunque voluerint, statim quasi volando praeveniant; et hic cum alis figurati, et prophetis cum alis ostensi. Bene autem dicitur, quod quinque cubitorum ala cherub una, et quinque cubitorum ala cherub altera; quoniam virtutes angelicae legem Dei, quae in quinque libris descripta est, indefessa devotione custodiuex omnibus viribus suis, diligendo et proximos tanquam seipsos. Plenitudo enim legis est charitas. Proximi autem eorum, et ipsi adinvicem sunt angelici spiritus, et homines electi eoutraque ala ejusdem mensurae perhibetur, quia videlicet eadem ipsa devotione, qua sese alterutrum in Deo diligunt, nostram quoque ad se ascendentium societatem desiderant, sicque simul alae decem cubitos complent, cum in gemina charitatis exhibitione angeli de conditoris sui praesentia lae
Abbreviated transcription (Latin):
& .p .d. dño. Sculpunt᷑ torno. cũ in tm̃
uͥtutib oꝑam impendunt. ut ab haꝵ
tramite nullis circũ stantium rerum
contͣrietatib nullis possint blandim̃¬
tis auerti. Quia enĩ tornatura & cet̾is
artib uelocitate p̃cellit. & ip̃a sibi re¬
głam qua sine errore opus ꝑficiat
sistit. apte ꝑ hanc pia scõꝵ uita signa¬
tur. que & ꝑata ẽ semꝑ ab obsequium
diume uoluntatis. & hoc absq diu̾tido
errandi complere. longo uͥtutũ diditit¬
usu exercitata &ͦ fecit cherubin i eis.
& palmas & picturas uarias qͣsi ꝓmi¬
nentes de pariete & egͥdientes. Cheru¬
bi namq in parietib templi fecit sa¬
lomon. cũ electos suos dñs ad regłam
scpͥturaꝵ scãꝵ in qͥb ẽ multitudo sci¬
entie uitam suam dirigere donat.
Cherubin facit. cũ in hoc mundo eos¬
castitatẽ angłice conu̾sationis ꝓ modu¬
lo suo docet imitari. Quod maxime
ugiliis ac laudib diuinis. dilectione
sincera conditoris & ꝓxum gerit᷑. Pal¬

Expanded text:
 Domino . Sculpuntur torno, cum in tantum virtutibus operam impendunt, ut ab harum tramite nullis circumstantium rerum contrarietatibus, nullis possint blandimentis averti: quia enim tornatura caeteris artibus velocitate praecellit, et ipsa sibi regulam, qua sine errore opus perficiat, servat, apte per hanc pia sanctorum vita signatur, quia et parata est semper ab obsequium divinae voluntatis, et hoc absque diverticulo errandi complere longo virtutum usu exercitata. « Et fecit cherubim in eis et palmas, et picturas varias, quasi prominentes de pariete et egredientes. » Cherubim namque in parietibus templi fecit Salomon, cum electos suos Dominus ad regulam ctarum, in quibus est multitudo scientiae, vitam suam dirigere donat. Cherubin facit, cum eos in hoc mundo castitatem angelicae conversationis pro modulo suo docet imitari, quod maxime vigiliis ac laudibus divinis, dilectione sincera Conditoris et proximi, geritur. Pal
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ legalit᷑ dño seruirent. ñ octidentes.
ñ formcantes. ñ furtũ facientes. ñ fal¬
sum testimoniũ loquentes. honoran¬
tes patrem & matrem. &. diligentes
ꝑximos sicut setpõs. Hii ad parietes¬
& porticus lapideos ꝑtinebant. Fue¬
runt alii qͥ maiori ꝑfectione. relictis
mundi negotiis. & assumpta crute sua
& .ii. exꝑti. ⁊c̾. hii qui ante manifestata
na i portitu fulgebant: Quos utͦsq qͥa
idẽ regnũ celeste cominuntt̃. qmus in
mansionib discretis recip̃ qͣsi porticꝰ tem¬
płi post lapides & cedrũ intͥnsecus ẽ au¬
ro cooꝑta. Sunt in hoc temꝑe ꝑ plures.
qͥ legalib contenti p̃ceptis que supͣ cõme¬
morauimꝰ sufficere sibi credunt. tm̃ fi
ad uttã uenire mereant᷑. Sunt alii qͥ ad

Expanded text:
egaliter Domino deservirent, non occidentes, non fornicantes, non furtum facientes, non falsum testimonium loquentes, honorantes patrem et matrem, et diligentes proximos sicut se ipsos. Hi ad parietes porticus lapideos pertinebant. Fuerunt alii, qui majori perfectione relictis mundi negotiis, et assumpta cruce sua  . » Hi qui ante manifestata na in porticu fulgebant. Quos utrosque quia idem regnum coeleste communiter quamvis in mansionibus discretis recipit, quasi porticus templi, post lapides et cedrum, intrinsecus est auro cooperta. Sunt in hoc tempore perplures qui legalibus contenti praeceptis quae supra commemoravimus sufficere sibi credunt tantum, si ad vitam venire mereantur. Sunt alii, qui ad