comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
limib suis. Ac si aꝑte dicat. Solus cor-¬
da mortalium ueraciter terr&: qͥ hȩc
ex diuinitatis suȩ potentia ueraciter
possid&. Humana enim potentia quẽ
terrorẽ incutit: quȩ iure eiusdẽ poten-¬
tiȩ quando careat nescit .s Recte autẽ
đr̃. qui facit concordiam in sublimib
suis ÷ quia multa sibimet inferus dis¬
sidunt: sed ad concordem suꝑnoꝵ ple¬
nitudinẽ currunt: ⁊ ex int̾ne pacied
causa agit᷑. ut sepe ea quȩ sunt exte¬
rius sine pace. disponant᷑. Nam bonos
omp̃s ds ad meritum ꝓuehit: cũ contra
eoꝵ uitam malos seuire ꝑmittit. Atq
in concordiam cõponunt᷑ sũma. dum
confundunt᷑ infima : quia inde in cęle-¬
stib electos suos angłoꝵ choris sociat:¬
unde ui terrenis & infums. reꝓboꝵ mo-¬
res suis nutib aduersantes portat.
Sed inter hȩc lib& inquitere. si pax in
sublimib sũma retinet᷑: quio est qđ ꝑ

Expanded text:
s.---Ac si aperte dicat: Solus corda mortalium veraciter terret, qui ex divinitatis suae potentia veraciter haec possidet. Humana enim potentia quem terrorem incutit, quae jure ejusdem potentiae quando careat nescit? Recte autem dicitur: Qui facit concordiam in sublimibus suis, quia multa sibimet inferius dissident, sed ad concordem supernorum plenitudinem currunt; et ex internae pacis causa agitur, ut saepe ea quae sunt exterius sine pace disponantur. Nam bonos omnipotens Deus ad meritum provehit, cum contra eorum vitam malos saevire permittit. Atque in concordia componuntur summa, dum confunduntur infima, quia inde in coelestibus electos suos angunde in terrenis et infimis reproborum mores suis nutibus adversantes portat. Sed inter haec libet inquirere, si pax in sublimibus summa retinetur, quid est quod per
Abbreviated transcription (Latin):
iusti deprecantis ereptionẽ popłi exigit.
eiusdem tam̃ popłi adhuc uita con¬
tradicit: ut quia necdũ plene hi qͥ
in captiuitate fuerant ducti purgati
sunt: iuire eis adhuc perse dominent᷑.
Michahel adiuuat. s grecoꝵ princeps
ad prelium uenit: quia mereri qͥdẽ
ueniam tam louga oppressoꝵ captiuitaᷤ
poterat: sed ereptionis eoꝵ beneficio.
hoc quoq qđ in grecos deliquerant
obuiabat. Recte gͦ dr̃. qđ contra se
angłi ueniunt: quia subiectarũ sibi
gentium uicissim merita contradicunł.
Nam sublimes sp̃s eisdem gentib prin-¬
cipantes. nequaꝗͣ ꝓ iniuste agentib
decertant: seo eoꝵ facta iuste iudican-¬
tes examinant. Cumq unꝰcuiusq gen-¬
tis. uel culpa uel iusticia ad suꝑnę cu¬
riȩ consilium ducitur: eiusdẽ gentis
prepositus uel obtinuisse in certa¬
mine uel non obtiuuisse ꝑhibetur.
Q uoꝵ tamen om̃iũ una uictoria est: sui
suꝑ se opificis uoluntas sumina. Qũa

Expanded text:
justi deprecantis ereptionem populi exigit, justi deprecantis ereptionem populi exigit, ejusdem tamen populi adhuc vita contradicit; ut quia necdum plene hi qui in captivitatem fuerant ducti purgati sunt, jure eis adhuc Persae dominentur. Michael adjuvat, sed Graecorum princeps ad praelium venit; quia mereri quidem veniam tam longa oppressorum captivitas poterat, sed ereptionis eorum beneficio hoc quoque quod in Graecos deliquerant obviabat. Recte dicitur quod contra se angeli veniunt, quia subjectarum sibi gentium vicissim merita contradicunt. Nam sublimes spiritus eisdem gentibus principantes nequaquam pro injuste agentibus decertant, sed eorum facta juste judicantes examinant. Cum uniuscujusque gentis vel culpa vel justitia ad supernae curiae consilium ducitur, ejusdem gentis praepositus vel obtinuisse in certamine, vel non obtinuisse perhibetur. Quorum tamen omnium una victoria est sui super se opificis voluntas summa, quam
Abbreviated transcription (Latin):
aduitorium dr: aꝑte ei popło prelatus
agnoscitur: qui captus in alia parte
tenebat᷑. Quid ẽ gͦ augłi dicere. ego
ueni propter sermones tuos. princeps
autẽ regni ꝑsarũ restitit michi: nͥ sua
subditis oꝑa nuntiare.s Ac si aꝑte dicat.
Precum quidem tuarum merita exigunt.
ut israheliticus popłs a iugo suę capti¬
uitatis exuatur. Seo est adhuc qđ in
eodem popło. ꝑsarũ domino purgari
debeat. unde ereptionẽ illius. ꝑsarum
princeps michi uire contradicat: ꝗͣuis
preces tuas eoꝵ quoq lacrimȩ qui in
iudea relicti sunt adiuuent. Unde
hoc quoq qđ diximus adiungit. Mic¬
hahel princeps ur̃: uenit in adiutori¬
um michi. Cumq ut aduersũ prin
sibi princeps adueniens apparet.
Qua ex re innuit᷑. quod aduersũ grecos¬
quoq aliquid iudȩa cõmiseratꝰ. quoꝵ
ꝓfecto causa ereptioni illius resistebat.
Propħȩ gͥ preces angłs exaudit. s ꝑsaꝵ
princeps resistit: quia & si iam uita

Expanded text:
adjutorium dicitur, aperte ei populo praelatus adjutorium dicitur, aperte ei populo praelatus agnoscitur, qui captus in alia parte tenebatur. Quid est ergo angelum dicere, Ego veni propter sermones tuos, princeps vero Persarum restitit mihi, nisi sua subditis opera nuntiare? Ac si aperte dicat: Precum quidem tuarum merita exigunt, ut Israeliticus populus a jugo suae captivitatis exuatur; sed est adhuc quod in eodem populo Persarum dominio purgari debeat, unde de ereptione illius Persarum princeps mihi jure contradicat. Quamvis preces tuas eorum quoque lacrymae qui in Judaea relicti sunt, adjuvent. Unde hoc quoque quod diximus, adjungit: Michael princeps vester venit in adjutorium mihi. Cumque ut adversum sibi princeps adveniens apparet. Qua ex re innuitur quod adversum Graecos aliquid Judaea commiserat, quorum profecto causa ereptioni illius resistebat. Prophetae preces angelus exaudit, sed Persarum princeps resistit; quia etsi jam vita
Abbreviated transcription (Latin):
lopost. Nunc reuertar ut prelier ad¬
uersum prucipẽ ꝑsarũ. Cum enĩ egre¬
derer: apparuit princeps grecoꝵ adueni¬
ens. Q uos uaq alios principes gentium
nisi angłos appellat: qui sibi resistere ex¬
spectuiueritatis assistunt. S Sed quia cer-¬
ta angłoꝵ ministeria dispensandis sin-¬
gulis quibusq gentib sunt p̾lata: cũ
subiectoꝵ mores aduersũ se uicissim
prepositoꝵ spirituũ opem merentur:
ipsi qui presunt sp̃s contra se uenire
referunt᷑. Is namq angłs qui danihe¬
li loquebat᷑: captiuis israhelitici popłi
in ꝑside constitutis prelatus agnoscitur.
Michahel aũ eoꝵ qui ex eadem plebe it
uidee terra remanserant: prepositus in¬
uenit᷑. Unde ab hoc eodẽ angło paulo
post daniheli dr. Nemo est adiutor ms̃
in oũb his: nͥ michahel princeps ur̃.
De quo & hoc qđ premisimus dicit᷑. Et
ecce michahel unus de principib pri¬
mis: uenit in adiutorium michi. Qui
dum nequaꝗͣ simul ẽẽ. sed uenire in

Expanded text:
unc revertar ut praelier adversum principem Persarum. Cum enim egrederer, apparuit princeps Graecorum adveniens . Quos itaque alios principes gentium, nisi angelos appellat, qui sibi resistere exspectui veritatis assistunt? Sed quia certa angelorum ministeria dispensandis singulis quibusque gentibus sunt praelata, cum subjectorum mores adversum se vicissim praepositorum spirituum ipsi qui praesunt spiritus, contra se venire referuntur. Is namque angelus qui Danieli loquebatur, captivis Israelitici populi in Perside constitutis, praelatus agnoscitur. Michael autem eorum, qui ex eadem plebe in Judaeae terra remanserant, praepositus invenitur. Unde ab hoc eodem angelo paulo post Danieli dicitur: Nemo est adjutor meus in omnibus his nisi Michael princeps vester. De quo et hoc, quod praemisimus, dicit: Et ecce Michael unus de principibus primis venit in adjutorium mihi. Qui dum nequaquam simul esse, sed venire in
Abbreviated transcription (Latin):
pensat. cuncta sine intermissionis alter
nus recordat᷑ maloꝵ. qͦs tam̃ ꝑ iuditiũ
semꝑ intuetur. Quasi enim redit ad
& quasi nequaꝗͣ malos respicit. quoꝵ
tam̃ facta considerat: s suꝑ hȩc damp.¬
nationis uditium in ultimis seruat.
Hinc enim scriptum est. Oculi dni con¬
templant᷑ bonos & malos. Hinc ꝑ psal¬
mistam dr. Uultus dñi suꝑ facientes
mala: ut ꝑdat de terra meinoriã eoꝵ.
Considerat gͦ quos puniat: s eosdẽ ipsos
añ ñ uidit. quos nescit. Nam quibusdã
in fine dicturus est. Necio uos unde si¬
tis: discedite a me om̃s operarii iniqͥtatis.
Miro gͥ modo prauoꝵ uitã & intuet᷑ & ob¬

Expanded text:
pensat, cuncta sine intermissionis alternpensat, cuncta sine intermissionis alternnus recordatur malorum, quos tamen per judicium semper intuetur. Quasi enim redit ad  quasi nequaquam malos respicit, quorum tamen facta considerat, sed super haec damnationis judicium in ultimis servat. Hinc enim scriptum est: Oculi Domini contemplantur bonos et malos . Hinc per Psalmistam dicitur: Vultus Domini super facientes mala, ut perdat de terra memoriam eorum . Considerat igitur quos puniat, sed eosdem ipsos ante non vidit, quos nescit. Nam quibusdam in fine dicturus est: Nescio vos unde sitis; discedite a me omnes operarii iniquitatis . Miro
Abbreviated transcription (Latin):
cũ immutatione uocis illius. nr̃a quoq
intelligentia altern&: ut tanto uerius
eius sensib congruat. quanto se & cum
eiꝰ uocib immutat. Uerbis itaq preceden-¬
tib sc̃s uir ꝑ disertas prudentię arte
sententias. iniqui c̃uiuslib& culpas ꝓtu-
lit: & quã sit dampnanda eius actio
ratur quasi lignũ infructuosũ. In recor¬
datione enim conditoris non reducitur:
quisqͥs usq ad finẽ uitȩ uitiis subiugat᷑.
Nam si hunc suꝑni respectus memoria
tanger&: ꝓculdubio ab iniquitate re¬
uocar&. Eius quippe merita exigunt:
ut funditus ab auctoris recordatione
deleat᷑. Sciendũ uͦ est: qđ recordari ds̃
nequaꝗͣ. propriȩ dr. Qui enim obliusci
non potest: quo pacto recordari potestas
Sed quia eos nos quoꝵ recordamur ain¬
plectimur. ab his autẽ quoꝵ obliuiscun᷑
elongamur: humano usu & recordari
ds dr cũ dona tribuit. & obliuisci cũ ĩ
culpa derelinquit. Sed quia cuncta

Expanded text:
cum immutatione vocis illius nostra quoque cum immutatione vocis illius nostra quoque intelligentia alternet, ut tanto verius ejus sensibus congruat, quanto se et cum ejus vocibus immutat. Verbis itaque praecedentibus sanctus vir per disertas prudentiae arte sentlit, et quam sit damnanda ejus actio ratur quasi lignum infructuosum. - In recordatione enim condquisquis usque ad finem vitae vitiis subjugatur. Nam si hunc superni respectus memoria tangeret, procul dubio ab iniquitate revocaret. Ejus quippe merita exigunt ut funditus ab auctoris recordatione deleatur. Sciendum vero est quod recordari Deus nequaquam proprie dicitur. Qui enim oblivisci non potest, quo pacto recordari potest? Sed quia eos nos quorum recordamur amplectimur, ab his autem quorum obliviscimur elongamur, humano usu et recordari Deus dicitur, cum dona tribuit, et oblivisci, cum in culpa derelinquit. Sed quia cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
ENS
IN
hystoria per nouum uolumen ẽnodare
mysterium typice expositions aggre¬
dimur: oportet ut ex eusdem uiri
uel nomine uel passione significatio¬
nem mysticam principaliter ꝓferamꝰ:
quatinus habitaculoꝵ more. dum suꝑ¬
scͥptionem titul in ipsa postis fronte p̾si¬
gimꝰ: quia cuius est domꝰ agnoseitur. secu¬
rius intret᷑. Crebro autem dixisse me memi¬
nii: qm̃ beatus iob passiones redempto
Iob quippe interpretatur dolens. S qͥs
alius in hoc dolente figuratur. nisi is de
quo scriptum est. uere languores nrõs
ipse tulit ÷ &e dolores nros ip̃e porta¬
uit. De qͦ rursum dr̃: liuore eiꝰ sanati¬
sumꝰ. Amici uͦ eiꝰ hereticoꝵ speciẽ tenent:
qui ut sepe iam diximus. dm dum de-¬
fendere nitunt᷑. offendunt. Sẽs gͦ uir ꝑ
uulnera ce uerba sic loquatur sua. ut &̃
uentura narret. presentia transcendat: ñ¬
numquam uero sic de presentibus disse¬
rat: ut de futuro conticescat. Cognita
itaq discretionis huius custodia.

Expanded text:
es in historia per novum volumen enodare mysterium typicae expositionis aggredimur, oportet ut ex ejusdem viri vel nomine, vel passione significationem mysticam principaliter proferamus, quatenus habitaculorum more, dum superscriptionem tituli in ipsa postis fronte praefigimus, quia cujus est domus agnoscitur, securius intretur. Crebro autem dixisse me memini quoniam beatus Job passiones RedemptorJob quippe in interpretatur dolens. Et quis alius in hoc dolente figuratur, nisi is de quo scriptum est: Vere languores nostros ipse tulit, et dolores nostros ipse portavit ? De quo rursum d tenent, qui, ut saepe jam diximus, Deum dum defendere nituntur, offendunt. Sanctus ergo vir per vulnera et verba sic loquatur sua, ut etiphetiae spiritum ventura narret, praesentia transcendat; nonnunquam vero sic de praesentibus disserat, ut de futuris 534 reticescat. Cognita itaque discretionis hujus custodia,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑagunt: quia quicqͥd agendo contra¬
imnundos sp̃s appetunt᷑: ex adiutorio
cuncta regentis possunt. De hac nãq
inilitia nascente rege nr̃o scriptum est:
subito facta est cum angło multitudo
militie cę̧lestis. Cui tamen militiȩ. elecꝰ¬
toꝵ quoq hominum numerus iungitur:
qui ꝑ sublime mentis desiderium. a ter¬
renȩ conuersationis seruitute liberant᷑.
De quib ꝑ paulum dr. Nemo militans
dõ: implicat se negotiis secularib. Qui
lic& niunc pauci appareant: in inuisibi¬
li tam̃ patria imiumerabiles regnant.
Q uia & si ex comparatione prauoꝵ pauci
sunt: in congregationis suȩ frequentia

Expanded text:
peragunt: quia quidqperagunt: quia quidqimmundos spiritus appetunt, ex adjutorio cuncta regentis possunt. De hac namque 543 militia, nascente rege nostro, scriptum est: Subito facta est cum angelo multitudo militiae coelestis . Cui tamen militiae electorum quoque hominum numerus jungitur, qui per sublime mentis desiderium, a terrenae conversationis servitute liberantur. De quibus per Paulum dicitur: Nemo militans Deo implicat se negotiis saecularibus . Qui licet nunc pauci appareant, in invisibili tamen patria innumerabiles regnant, quia etsi ex comparatione pravorum pauci sunt, in congregationis suae frequentia
Abbreviated transcription (Latin):
In cognitione humanȩ rationis suꝑnoꝵ
spirituũ numerus non est: quia quan¬
ta sit illa frequentia inuisibilis exer¬
citus nescit᷑. De quo ꝑ damhelem dr.
Milia milium ministrabant ei: & decies
milies centena milia assistebant ei.
Suꝑuoꝵ ciuium numerus infiuitus &
definitus exprimit᷑: ut qui dõ ẽ nu¬
merabilis : eẽ nobis innunerabilis de¬
moustret᷑. Quamuis aliud est assistere:
aliud ministrare. Assistunt enim ille
ꝓculdubio potestates: quȩ ad quȩdã ho¬
minib nuntianda non exeunt. Mi¬
nistrant uͦ hi qui ad explenda officia
nuntiorũ ueniunt: sed tamen ipsi qͦ
contemplatione ab intimis ñ recedunt.
Et quia plures sunt qui ministrant quã
hii qui principaliter assistunt: assisten¬
tium numerus quasi definitus. minis
trantium uͦ indefinitus ostenditur.
Angłicos uͦ sp̃s recte dĩ milites dicimus:
quia decertare eos contra potestates
aerias non ignoramus. Quȩ tamen
certamina non labore sed unperio

Expanded text:
In cognitione humanae rationis supernorum spirituum numerus non est, quia quanta sit illa frequentia invisibilis exercitus nescit; de quo per Danielem dicitur: Millia millium ministrabant ei, et decies millies centena millia assistebant ei . Supernorum civium numerus infinitus et definitus exprimitur, ut qui Deo est numerabilis, esse hominibus innumerabilis demonstretur. Quamvis aliud est assistere, aliud ministrare. Assistunt enim illae procul dubio potestates, quae ad quaedam hominibus nuntianda non exeunt. Ministrant vero hi qui ad explenda officia untiorum veniunt, sed tamen ipsi quoque contemplatione ab intimis non recedunt. Et quia plures sunt qui ministrant, quam hi qui principaliter assistunt, assistentium numtrantium vero infinitus ostenditur. Angelicos vero spiritus recte Dei milites dicimus: quia decertare eos contra potestates aerias non ignoramus. Quae tamen certamina non labore, sed imperio
Abbreviated transcription (Latin):
nulli ꝑ donumi sp̃s adiuti. contra in¬
firmitatẽ suȩ carnis erigunt᷑: uirtutib
enuicant: signoꝵ quoq miraculis corus¬
cant. Nullus tam̃ est qui sine culpa
uitã transeat: quousq carnẽ corrup¬
tionis portat. Unde adhuc subditur.¬

Expanded text:
nnulli per donum spiritus adjuti contra innnulli per donum spiritus adjuti contra infirmitatem suae carnis eriguntur, virtutibus emicant, signorum quoque miraculis coruscant; nullus tamen est qui sine culpa vitam transeat, quousque carnem corruptionis portat. Unde adhuc subditur
Abbreviated transcription (Latin):
iungitur. Et suꝑ quẽ non surgit lu¬
men illius as Lumen quippe di est: grã
preueniens. Quȩ si ui nr̃o corde nequa¬
Uersus iste superius a beato iob đr̃: & nẽ
namq uir iustus. dĩ illustratione iustu
est: nou cõparatione. Humana quippe
iusticia auctori cõparata iniusticia ẽ:
quia & si in ipsa sua conditione homo
ꝑsister&: creatori non posset ȩquari
creatura. Cui tamen ad grauiora de¬
fectus pondera accessit. & culpa quã
serpens insidians intulit: ⁊ mulier q̃ infir¬
mata ꝑsuasit. Unde nunc quia houio
ꝑ mulierẽ culpę subditã nascit᷑: reatꝰ
primi infirmitas in ꝓle ꝓpagat᷑. Et
quia in radice putruit humani ge¬
neris ramus: in conditionis suę uiri¬
ditate minime subsistit. Unde recte
nunc dr. Numquid iustificari potest
homo cõparatus dõ: aut apparere mun¬
dus natus de muliere.s Ac si aꝑte
diceretur. Ne contra auctorẽ suum
homo suꝑbiat. consider&e unde huc
uenit: ⁊ intelligat quid sit. Sed ecce ñ¬

Expanded text:
uitur: Et super quem non surget lumen illius? Lumen quippe Dei est gratia praeveniens, quae nisi in nostro corde ersus iste superius a beato Job dicitur, etnamque vir justus, Dei illustratione justus est, non comparatione. Humana quippe justitia auctori comparata injustitia est, quia etsi in ipsa sua condpersisteret, creatori non posset aequari creatura . Cui tamen ad graviora defectus pondera, accessit et culpa, quam serpens insidians intulit, et mulier infirmata persuasit . Unde nunc quia homo per mulierem culpae subditam nascitur, reatus primi infirmitas in prole propagatur. Et quia in radice putruit humani generis ramus, in conditionis suae viriditate minime subsistit. Unde recte nunc dicitur: Nunquid justificari potest homo comparatus Deo, aut apparere mundus natus de muliere? Ac si aperte diceretur: Ne contra auctorem suum homo superbiat, consideret unde huc venit, et intelligat quid sit. Sed ecce no
Abbreviated transcription (Latin):
Sed quia de leuiathan loquit᷑. qͥ iã ñ in
ȩtherei cęli sede continet᷑. cuncta quȩ
sub cȩlo sunt asserit sua ẽẽ: ut eũ quoq
qui de cęlo cecidit suȩ edoceat potestait
seruire. Ac si diceret. Leuiathan iste be¬
atitudinẽ quidẽ meã ꝑdidit. s dominiũ
non euasit: qr & ipse mͥ potestates inser-¬
uiunt: quȩ michi prauis actionib adu̾¬

Expanded text:
Sed quia de Leviathan loquitur, qui jam non in aetherei coeli sede continetur, cuncta quae sub coelo sunt asserit sua esse, ut eum quoque qui de coelo cecidit, suae doceat potestati servire, ac si diceret: Leviathan iste beatitudinem quidem meam perdidit, sed dominium non evasit, quia et ipsae mihi potestates inserviunt quae mihi pravis actionibus adve
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ preuenientẽ grãm: nr̃m ꝑ obsequen¬
tem liberã uolu̾ntatẽ. Si enĩ dĩ ñ est.
unde ei in ȩternũ grãs agimus. Rursũ
si nr̃m non est. unde nobis retribui pre¬
mia speramus s Quia gͦ non un merito
grãs agius: scimus qd eius munere p̃¬
uenimur. Et rursum qr ñ in merito re¬
tributionẽ querimus: scimus qd̾ subsequen¬
te libero arbitrio. bona elegimus quȩ age¬
remus. Sequit᷑. Omĩa quȩ sub cȩlo sunt
mea sunt. O m̃ib liquet. qd̾ non solũ ea
quȩ sub cȩlo st̃. s ipsa quoq quȩ suꝑ cȩloᷤ
condita cęlestia uocant᷑. eius uoluntati
seruiunt: a quo se creata ẽẽ menunert̃.
Cur gͦ tantũ modo de inferiorib loquens

Expanded text:
 praevenientem gratiam, nostrum per obsequentem liberam voluntatem. Si enim Dei non est, unde ei gratias in aeternum agimus? Rursum si nostrum non est, unde nobis retribui praemia speramus? Quia ergo non immerito gratias agimus, scimus quod ejus munere praevenimur; et rursum, quia non immerito retributionem quaerimus, scimus quod obsequente libero arbitrio bona elegimus quae ageremus. Sequitur: Omnia quae sub coelo sunt mea sunt. Omnibus liquet quod non solum ea quae sub coelo sunt, sed ipsa quoque quae super coelos condita coelestia vocantur ejus voluntati serviunt a quo se creata esse meminerunt. Cur ergo tantummodo de inferioribus loquens
Abbreviated transcription (Latin):
memorat᷑ impugnat. Sed ipsi quoq ele¬
cti dũ tot signa conspiciunt. dũ contẽp¬
nentes uitam tanta eius miracula ꝑhor¬
rescunt: qd̾dã dubietatis nubilũ in cor¬
de patiunt᷑: quia dũ se ꝑ ꝓdigia illius
malitia eleuat: in istis aliquatenus uisus
certior caligat. Unde recte subiungitur.¬

Expanded text:
memoratur impugnat. Sed ipsi quoque elememoratur impugnat. Sed ipsi quoque electi dum tot signa conspiciunt, dum contemnentes vitam tanta ejus miracula perhorrescunt, quoddam dubietatis nubilum in corde patiuntur, quia dum se per prodigia illius malitia elevat, in istis aliquatenus visus certior caligat. Unde recte subditur
Abbreviated transcription (Latin):
qualitas. & recta ꝑ exemplũ figura cog¬
noscit᷑: restat ut integrũ eius pondus
exquirat᷑. Bonum quippe qd̾ ꝑ signa &
miracula coruscat. si ꝑfectionis sũmã ñ
habet. pensari sollicite ꝑ cautelam cir¬
cũspectionis debet: ne dũ inꝑfecta res
quasi ꝓ ꝑfecta accipit᷑. in accipientis dãp¬
no uertat᷑. Predicatores itaq antixp̃i qͣ
modo uerã nũmismatis qualitatẽ tenent.
qui in his quȩ agunt intentionis rectȩ
uim nesciunt: qr ꝑ hȩc ñ cęlestẽ patriã
s culmen głȩ temporalis exquirunt: Quo¬
modo a monete figura ñ discrepant: qui
ab om̃i pietate iustoꝵ iustos ꝑsequendo
discordant .s Quomodo in se integritatis
pondus ostendunt: q̃ͥ ñ solũ humilitatis
ꝑfectionẽ nequaꝗͣ assequuti sunt. ses
neq ipsam primam eius ianuã contige¬
runt as Hinc gͦ hinc electi cognoscant
quomodo eoꝵ signa despiciant: quoꝵ ꝓ
fecto actio om̃e qd a piis patrib gestum

Expanded text:
qualitas, et recta per exemplum figura cogqualitas, et recta per exemplum figura cognoscitur, restat ut integrum ejus pondus exquiratur. Bonum quippe quod per signa et miracula coruscat, si perfectionis summam non habet, pensari sollicite per cautelam circumspectionis debet, ne dum imperfecta res quasi pro perfecta accipitur, in accipientis damnum vertatur. Praedicatores itaque Antichristi quomodo veram numismatis qualitatem tenent, qui in his quae agunt intentionis rectae vim nesciunt, quia per haec non coelestem patriam, sed culmen gloriae temporalis exquirunt? Quomodo a monetae figura non discrepant, qui ab omni pietate justorum justos persequendo discordant? Quomodo in se integritatis pondus ostendunt, qui non solum humilitatis perfectionem nequaquam assecuti sunt, sed neque ipsam primam ejus januam contigerunt? Hinc ergo, hinc electi cognoscant quomodo eorum signa despiciant, quorum profecto actio omne quod a piis patribus gestum
Abbreviated transcription (Latin):
aũ mirum ẽ. hoc nos spiritaliter agere ÷¬
qd̾ cotidie corporaliter cernimꝰ nũmula¬
rios implere.Qui cũ m̃imisma ꝑcipiuss.
prius qualitatẽ illius. post figurã. ad ex¬
tremũ uͦ pondus examinant: ne aut sub
auri speciȩ ȩs lateat: aut hoc qd̾ uera¬
citer aurũ est. monete reꝓbe figura deho¬
nestet : aut qd̾ & aurũ & recte sigure ẽ.
hoc ñ integrũ pondus leuiget. Cũ gͥ mi¬
ra ignotoꝵ hominũ facta conspicimus:
residere ad mentis nr̃ȩ trutinã quasi sol¬
lertes nũmularii debemus: ut prius dis¬
cretio aurũ examinet. ne sub urtute se
uitium occultet: & qd̾ praua intentione
agit᷑. tecta uisione palliet᷑. Cuius si in¬
tentionis qualitas approbat᷑. impresse
mox formula figurȩ querenda ẽ: si a ꝓ¬
batis monetarus. id est ab antiquis patri¬
b ducit᷑ : & ab eoꝵ utȩ similitudine nul¬
lo errore uitiat᷑. Cũ uͦ & ꝑ intentionem

Expanded text:
autem mirum est hoc nos spiritaliter agere qautem mirum est hoc nos spiritaliter agere quod quotidie corporaliter cernimus nummularios implere? Qui cum numisma percipiunt, prius qualitatem illius, post figuram, ad extremum vero pondus examinant, ne aut sub auri specie aes lateat, aut hoc quod veraciter aurum est monetae reprobae figura dehonestet; aut quod et aurum, et rectae figurae est, hoc non integrum pondus legivet. Cum igitur mira ignotorum hominum facta conspicimus, residere ad mentis nostrae trutinam quasi solertes nummularii debemus, ut prius discretio aurum examinet, ne sub virtute se vitium occultet, et quod prava intentione agitur, recti visione pallietur. Cujus si intentionis qualitas approbatur, impressae mox formulae figura quaerenda est, si a probatis monetariis, id est ab antiquis patribus ducitur, et ab eorum vitae similitudine nullo errore vitiatur. Cum vero et per intentionem
Abbreviated transcription (Latin):
ter dñs habuit. singularẽ sibi in esse &
sapientiã mentit᷑ & uitã. Seoquia sub
agni specie auditorib reꝓbis serpentinũ
uirus infundit᷑: recte illic subdit᷑. & lo¬
quebat᷑ ut draco. Ista gͦ bestia. id ẽ predi¬
cantium multitudo. si aꝑte ut draco loque¬
ret᷑: agno similis ñ appareret. Sed assumit
agni speciem: ut draconis exerceat oꝑati¬
one. Qd̾ hic utrũq ꝑ tedarũ lampades
exprimit᷑: quia & obscurũ ardent ꝑ ef¬
fectũ malitiȩ: & quasi suaue redolent¬
dũ ẽ. qd̾ tunc solũ antixp̃i predicatores
apparebunt: & nẽ ab humanis deceptio¬
mib: desunt. Modo namq prius quã ꝑ se¬
met ipsũ appareat: ñ nulli illũ uocib ple¬
riq aũ morib predicant. An p̃dicatores
simulatioms illius ñ st̃. qui cũ sacros di
ordines optinent. fugientẽ totis desicderiis
inheret: tanto subtilius quom uirtutes
a uitiis discernere debeat uidet. Q uio

Expanded text:
ter Dominus habuit singularem sibi inesse et ter Dominus habuit singularem sibi inesse et sapientiam mentitur et vitam. Sed quia sub agni specie auditoribus reprobis serpentinum virus infundit, recte illic subditur: Et loquebatur ut draco. Ista ergo bestia, id est praedicantium multitudo, si aperte ut draco loqueretur, agno similis non appareret; sed assumit agni speciem, ut draconis exerceat operationem. Quod hic utrumque per taedarum lampades exprimitur, quia et obscurum ardent per effectum malitidum est quod tunc solum Antichristi praedicatores apparebunt, et nunc ab humanis deceptionibus desunt. Modo 1111 namque priusquam per semetipsum appareat, nonnulli illum vocibus, plerique autem moribus praedicant. An praedicatores simulationis illius non sunt, qui cum sacros Dei ordines obtinent, fugientem totis desideriis inhaeret, tanto subtilius quo modo virtutes a vitiis discernere debeat videt. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
cõparat᷑. Teda enim cũ accendit᷑. odorẽ
quidẽ suauẽ habet: s lumen obscurum.
Ita isti predicatores antixp̃i quia scĩtatis
speciem sibi arrogant. s tam̃ oꝑa iniqͥtatis
exercent: quasi blandũ quidẽ est qd̾ redo¬
lent: seo nigrum qd̾ lucent. Olent enim
ꝑ simulationẽ iusticiȩ: s obscurũ ardent
ꝑ nequitiȩ ꝑpetrationẽ. Quoꝵ simulatio¬
nis malitiam: iohannes in apocaly psi bre
ui descriptione cõprehendit dicens. Uidi
aliam bestiam ascendentẽ de terra. haben
tẽ cornua uo similia agni: & loquebat᷑
ut draco. Priorẽ quippe bestiã id ẽ anti¬
xp̃m: superiore iã descripnone narrauerat.
Postqũa etiã hȩc alia bestia ascendisse dr:
quia post eum multitudo predicatoꝵ illiꝰ
ex terrena potestate gloriant᷑. De terra
quippe ascendere est: terrena gła suꝑbire.
Quȩ habet duo cornua agni similia: quia
ꝑ hypocrisin sc̃itatis eam quã in se ueraci¬

Expanded text:
comparatur. Taeda enim cum accenditur odorem comparatur. Taeda enim cum accenditur odorem quidem suavem habet, sed lumen obscurum. Ita isti praedicatores Antichristi, quia sanctitatis sibi speciem arrogant, sed tamen opera iniquitatis exercent, quasi blandum quidem est quod redolent, sed nigrum quod lucent. Olent enim per simulationem justitiae, sed obscurum ardent per nequitiae perpetrationem. Quorum simulationis malitivi descriptione comprehendit, dicens: Vidi aliam bestiam ascendentem de terra, habentem duo cornua similia agni, et loquebatur ut draco . Priorem quippe bestiam, id est Antichristum superiore jam descriptione narraverat; post quem etiam haec alia bestia ascendisse dicitur, quia post eum multitudo praedicatorum illius ex terrena potestate gloriatur. De terra quippe ascendere est de terrena gloria superbire. Quae habet duo cornua agni similia, quia per hypocrisim sanctitatis eam quam in se veraci
Abbreviated transcription (Latin):
diuinitatis ꝓmisit. Quasi ignorantie
enĩ tenebras repellebat: & ęternȩ scien¬
tiȩ diuinũ mane nuntiabat dicens.
Aperient᷑ oculi ur̃i: & eritis sicut dii.
scientes bonũ & malũ. Ita in illo tunc
dampnato homine ueniens. eius oculi
palpebris diluculi cõparant᷑: quia sa¬
pientes illius simplicitatẽ uerȩ fidei.
quasi transacte noctis tenebras respuuts.
& eius signa mendatia quasi exsurgen-¬
tes solis raclios ostendunt. Sed quia leui¬
athan iste ñ solũ habet oculos qui ma¬
lignis consilus ꝑuersa ꝓuideant. sed õs
succendit: apte subiungit᷑. De ore eius¬
li: qui aũ predicant os uocant᷑. Sed de
hoc ore lampades exeunt: qr mentes au-¬
dientium ad amorẽ ꝑfidiȩ accendunt.
Et unde quasi ꝑ sapientiã lucent: inde ꝓ¬
culdubio ꝑ nequitiã concremant. Sed qua¬
lis ipsa sapientiȩ eoꝵ lux sit ostendit᷑: cũ
E cce iam hy pocrisis eoꝵ aꝑte describitur:
quoꝵ predicatio tedarum lampadibus

Expanded text:
divinitatis promisit. Quasi ignorantiae divinitatis promisit. Quasi ignorantiae enim tenebras repellebat, et aeternae scientiae divinum mane nuntiabat, dicens: Aperientur oculi vestri, et eritis sicut dii, scientes bonum et malum . Ita in illo tunc damnato homine veniens, ejus oculi palpebris diluculi comparantur, quia sapientes illius simplicitatem verae fidaei quasi transactae noctis tenebras respuunt, et ejus signa mendacia quasi exsurgentis solis radios ostendunt. Sed quia Leviathan iste non solum habet oculos qui malignis consiliis perversa provideant, sed os qsuccendit, apte subjungitur: li, qui autem praedicant os vocantur. Sed de hoc ore lampades exeunt, quia mentes audientium ad amorem perfidiae accendunt; et unde quasi per sapientiam lucent, inde procul dubio per nequitiam concremant. Sed qualis ipsa sapientia eorum lux sit ostenditur, cum Ecce jam hypocrisis eorum aperte describitur quorum praedicatio taedarum lampadibus
Abbreviated transcription (Latin):
designant᷑. Qui dum ꝑuersis machinatio.¬
nib quȩ qualiter agenda sint preuident:
malignis eius oꝑarus quasi ostensũ pedib
iter prebent. Qui recte palpebris dilucu-¬
li cõparant᷑. Palpebras nãq diluculi ex¬
tremas noctis horas accipimus: in quib
quasi nox oculos aꝑit: dũ uent̾ȩ lucis iã¬
ia initia ostendit. Prudentes gͥ scłi mali¬
tiȩ antixp̃i ꝑuersis consiliis inherentes.
quasi palpebre sunt diluculi: qr fidem
quã in xp̃o inueniunt. quasi erroris no¬
cte asserunt: & uenerationẽ antixp̃i ue
rũ eẽ mane pollicent᷑. Spondent enĩ se
tenebras repellere. & ueritatis lucẽ sig¬
nis clarescentib nuntiare: quia nec ꝑsua¬
dere quȩ uolunt possunt. nͥ exhibere se
meliora fateant᷑. Vnde hic ipse coluber
in paradso primis hominib loquens.
in eo qd̾ se melius aliqͥd ꝓuidere simula¬
uit. quasi diluculi palpebras aperuit:
quando in innocentib mentib humani¬
tatis ignorantiã reprehendit: & scientiã

Expanded text:
designantur, qui dum perversis machinationibus quae qualiter agenda sint praevident, malignis ejus operariis quasi ostensum pedibus iter praebent. Qui recte palpebris diluculi comparantur. Palpebras namqtremas noctis horas accipimus, in quibus quasi nox oculos aperit, dum venturae lucis jam initia ostendit. Prudentes igitur saeculi, malitiae Antichristi perversis consiliis inhaerentes, quasi palpebrae sunt diluculi, quia fidem quam in Christo inveniunt quasi erroris noctem asserunt, et venerationem Antichristi verum esse mane pollicentur. Spondent enim se tenebras repellere et veritatis lucem signis clarescentibus 1110 nuntiare, quia nec persuadere quae volunt possunt, nisi exhibere se meliora fateantur. Unde hic ipse coluber in paradiso primis hominibus loquens , in eo quod se melius aliquid providere simulavit, quasi diluculi palpebras aperuit, quando in innocentibus mentibus humanitatis ignorantiam reprehendit, et scientiam
Abbreviated transcription (Latin):
crudelitatis incendit. Tunc de ore eiꝰ
quo infructuosa ligna concremant᷑.
Igne aũ terrenȩ concupiscentiȩ eorũ
mens tangit᷑: qui nequaquã fieri pre¬
ciosa metalla concupiscunt. Qui gͦ
oris eius ñ uult fłama affici. iuxta
doctoris ueri sententiã ñ lignũ. fęnũ
stipula. s aurũ argentũ. & preciosus
lapis curet inueniri: quia tanto ignis
suasionis illius amplius incenditꝰ. qͣnto
se ei ad consentiendũ molliorẽ quisq p̾¬
buerit. Sed qr nulla ratione concedit᷑.
ut mens in hac corruptibili carne posi¬
ta. nequaꝗͣ suasionis eius ardore tan¬
gat᷑: restat ut malignis flatib ad usta.
ad orationis opem se sine cessatione con¬
uertat. Flãmam quippe suggestionũ
illius: extinguit citius unda lacrimaꝵ.¬

Expanded text:
crudelitatis incendit. Tunc de ore ejuscrudelitatis incendit. Tunc de ore ejusquo infructuosa ligna concremantur. Igne autem terrenae concupiscentiae eorum mens tangitur, qui nequaquam fieri pretiosa metalla concupiscunt. Qui ergo oris ejus non vult flamma affici, juxta doctoris veri sententiam, non lignum, fenum, stipula, sed aurum, argentum, et pretiosus lapis curet inveniri , quia tanto ignis suasionis illius amplius incendit, quanto se ei ad consentiendum molliorem quisque praebuerit. Sed quia nulla ratione conceditur ut mens in hac corruptibili carne posita nequaquam suasionis illius ardore tangatur, restat ut malignis flatibus adusta, ad orationis opem se sine cessatione convertat. Flammam quippe suggestionum illius exstinguit citius unda lacryma
Abbreviated transcription (Latin):
in prunis flat: quanto ad nisu suggesti¬
onis occulte. humanas mentes ad illicita
inflãmat. Vnde & bene mox subdit᷑.
Et flãma de ore eius egredit᷑. Flamma
quippe oris eius ẽ: ipsa instigatio occul¬
tȩ locutionis. Praue enim suasionis
uerba ad uniuscuiusq animũ facit:
s flãma ẽ qd̾ de ore eius egredit᷑: quia
ardet in desideriis animus. cũ eiꝰ sug-¬
gestionib instigat᷑. Hȩc cotidie sugge¬
rit: hec usq ad presentis uitȩ t̾minũ
sugg̾e̾re ñ desistit. Sed tunc se nequius
dilatat: cũ ꝑ illũ dampnatũ hominẽ
ueniens. in huius mundi se gła aꝑtius
ostentat. Tunc ab eius narib uastior
fumus ꝓcedit: quia humana corda sig¬
noꝵ eus ad mirationibꝰ territa. amplior
instigatio ꝑcutit. Tunc eius alitus ar-¬
dere uehementius prunas facit: quia
repboꝵ mentes quas iã calentes amore
głȩ temporalis inuenerit: suggestionis.
suȩ flatib usq ad nequitiã exercende

Expanded text:
in prunis flat, quanto adnisu suggestiin prunis flat, quanto adnisu suggestionis occultae humanas mentes ad illicita inflammat. Unde et bene mox subditur: « Et flamma de ore ejus egreditur. » Flamma quippe oris ejus est ipsa instigatio occultae locutionis. Pravae enim suasionis verba ad uniuscujusque animum facit; sed flamma est quod de ore ejus egreditur, quia ardet in desideriis animus cum ejus suggestionibus instigatur. Haec quotidie suggerit, haec usque ad praesentis vitae terminum suggerere non desistit. Sed tunc se nequius dilatat, cum per illum damnatum hominem veniens, in hujus mundi se gloria apertius ostentat. Tunc ab ejus naribus vastior fumus norum ejus admirationibus territa amplior instigatio dere vehementius prunas facit, quia reproborum mentes, quas jam calentes amore gloriae temporalis invenerit, suggestionis suae flatibus usque ad nequitiam exercendae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmittunt. Totiẽs gͥ leuiathan alitus
prunas accendit: quotiens eius occulta
suggestio. humanas mentes ad delecta¬
tiones illicitas ꝑtrahit. Alias nãq suꝑ¬
biȩ. alias inuidiȩ. alias luxuriȩ: alias
auaritiȩ facib inflãmat. Suꝑbiȩ qͥppe
facem menti eue supposuit: cũ hatic
ad contempnenda uerba dominice ius-¬
sionis instigauit. Inuidiȩ quoq flãma
cain animũ succendit. cũ de accepto
frĩs sacrificio doluit: & ꝑ hoc usq
ad fratricidĩ facinus ꝑuenit. Luxuriȩ
facib cor salomonis exussit: quẽ tanto
mulierib amore subdidit: ut usq ad
idoloꝵ uenerationẽ deductus. dũ carnis
delectationẽ sequit᷑. conditoris reuerentiȩ
obliuisceret᷑. Auaritiȩ quoq igne achab
amimũ concremauit: cũ eũ ad appeten¬
dã alienã uineã impacientib desideriis
impulit: ⁊ ꝑ hoc usq ad reatũ homicidii
ꝑtraxit. Tanto gͥ leuiathan iste alitu

Expanded text:
permittunt. Toties igitur Leviathan halitus permittunt. Toties igitur Leviathan halitus prunas accendit, quoties ejus occulta suggestio humanas mentes ad delectationes illicitas pertrahit: alias namque superbiae, alias invidiae, alias luxuriae, alias avaritiae facibus inflammat. Superbiae quippe facem menti Evae supposuit, eum hanc ad contemnenda verba Dominicae jussionis instigavit . Invidiae quoque flamma Cain animum succendit, cum de accepto fratris sacrificio doluit, et per hoc usque ad fratricidii facinus pervenit . Luxuriae facibus cor Salomonis exussit, quem tanto mulieribus amore sub didit, ut usque ad idolorum venerationem deductus, dum carnis delectationem sequeretur, conditoris reverentiae oblivisceretur . Avaritiae quoque igne Achab animum concremavit, cum eum ad appetendam alienam vineam impatientibus desideriis impulit, et per hoc usque ad reatum homicidii pertraxit . Tanto igitur Leviathan iste halitu
Abbreviated transcription (Latin):
mentẽ quã semel ceꝑit malignis ꝑsua¬
sionis suȩ flatib quasi subpositis ig¬
tib accendit: quati nꝰ ñ contenta pre¬
sentib indesinenter ꝑ desideria estuet:
ut alia contẽpnenda appetat. alia as¬
epta contempnat: ut modo suis cõpen¬
diis inhiet. mͦ alienis cõmodis etiam
cũ ꝓprio detrimento contradicat: mͦ
carnis illecebris satiffaciat: m quasi in
quodã culmine ꝑ cogitationis suꝑbiã
raptam. carnali cura postposita. totã
cor ꝑ uaria desideria ducit᷑. qd̾ insti¬
gatione leuiathan istius inflãmat᷑: re¬
cte eius fumus succense & feruenti olle
similis eẽ ꝑhibetur: quia ꝑ tot se feruo¬
res afflata eius temptationib conscientia
erigit: ꝑ quot intra se cogitationes intu¬
mescit. Qd̾ uerbis aliis adhuc ueritas
nas: tusi succensas in terrenis concupis¬
centiis reꝓboꝵ hominũ mentes appellat.
Ardent enim cũ qd̾libet temporale ap¬
petunt : qr nunirũ urunt desideria.
quȩ quietũ uel integrũ ẽẽ animũ ñ

Expanded text:
ntem quam semel ceperit malignis persuasionis suae flatibus, quasi suppositis ignibus, accendit, quatenus non contenta praesentibus indesinenter per desideria aestuet ut alia contemnenda appetat, alia adepta contemnat: ut modo suis compendiis inhiet, modo alienis commodis etiam cum proprio detrimento contradicat, modo carnis illecebris satisfaciat, modo quasi in quodam culmine per cogitationis superbiam rapta, carnali cura postposita, totam cor per varia desideria ducitur, quod instigatione Leviathan istius inflammatur, recte ejus fumus succensae et ferventi ollae similis esse perhibetur: quia per tot se fervores afflata ejus tentationibus conscientia erigit, per quot intra se cogitationes intumescit. Quod verbis aliis adhuc veritas nas, nisi succensas in terrenis concupiscentiis reproborum hominum mentes appellat? Ardent enim cum quodlibet temporale appetunt, quia nimirum urunt desideria, quae quietum vel integrum esse animum non
Abbreviated transcription (Latin):
deria transeunt. alia succedunt. Sepe
autẽ mens mnisera qd iam transierit uidet:
s ubi adhuc retineat᷑ ñ uidet. Gaudet
de quibusdã uitiis. quia eis subiecta iã
ñ sit: & precauere ac gemere negligit
quia eoꝵ uice successerunt alia: quib
fortasse nequius succumbit. Sicq fit.
ut dũ alia uitia transeunt. & sẽꝑ alia
succedunt : ab hoc serpente cor repboꝵ
siae intermissione teneat᷑. Ande bene

Expanded text:
deria transeunt, alia succedunt. Saepe deria transeunt, alia succedunt. Saepe autem mens misera quid jam transierit videt, sed ubi adhuc retineatur non videt. Gaudet de quibusdam vitiis quod eis subjecta jam non sit, et praecavere ac gemere negligit, quia eorum vice successerunt alia, quibus fortasse nequius succumbit; sicque fit ut dum alia vitia transeunt, et semper alia succedunt, ab hoc serpente cor reproborum sine intermissione teneatur. Unde bene
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ intimȩ turbat quietis. Cognosci uͦ nͥ
tranquillo corde ñ potest ds̃. Vnde ꝑ¬
te qm̃ ego sũ ds. Uacare aũ mens ñ po-¬
test. quȩ huius fumi inundationib p̃
uolumina. ex presentis uitȩ amore glo¬
merant᷑. Lumen gͦ quietis ȩternȩ hoc
fumo amittit᷑: quia curarũ prurigine
cordis oculus dũ confundit᷑ tenebrat᷑.
Sed fumus iste aliter electoꝵ animos tͣbat:
aliter repboꝵ oculos excecat. A bonoꝵ
quippe oculis spiritalium desiderioꝵ flatu
respergit᷑: ue preualente misera cogitatio¬
ne denset᷑. In prauoꝵ uͦ mentib quo se
licentius ꝑ tetras cogitationes colligit: eo
ab eis ueritatis funditus lumen tollit.
Fumus iste reꝓboꝵ cordib qͦt illicita desi¬
deria ingerit: quasi ꝑ tor ante illos glo¬
bos intumescit. Et certe fumi globos
nouimꝰ. quia cũ alii superius inanescunt
alii inferius surgunt: sicut & in cogita¬
tione carnali. & si alia prauitatis desi¬

Expanded text:
tem intimae turbat quietis. 1113 Cognosci vero nisi tem intimae turbat quietis. 1113 Cognosci vero nisi tranquillo corde non potest Deus. Unde te quoniam ego sum Deus . Vacare autem mens non potest quae hujus fumi inundationibus prum volumina ex praesentis vitae amore glomerantur. Lumen ergo quietis internae hoc fumo amittitur, quia curarum prurigine cordis oculus dum confunditur tenebrSed fumus iste aliter electorum animos turbat, aliter reproborum oculos excaecat. A bonorum quippe oculis spiritalium desideriorum flatu respergitur, ne praevalente misera cogitatione densetur. In reproborum vero mentibus quo se licentius per tetras cogitationes colligit, eo ab eis funditus veritatis lumen tollit. Fumus iste reproborum cordibus quot illicita desideria ingerit, quasi per tot ante illos globos intumescinovimus, quia cum alii superius inanescunt, alii inferius surgunt; sic et in cogitatione carnali, etsi alia pravitatis desi
Abbreviated transcription (Latin):
halationis operet᷑. Quia enĩ sicut &
superius diximus. fumo oculoꝵ acies
infirmat᷑: ñ in merito de eius naribus
inspirationib praua in humanis cor¬
dib cogitatio nascit᷑: ꝑ quã acies m̃tis
obtundit᷑. ne lux interna uideatur.
Quasi enĩ flatu narium caliginẽ emittit:
qui in reꝓboꝵ cordib insidiarũ suaꝵ
aspirationib. ex amore uitȩ temporalis.
ȩstum congerit multiplicium cogitationũ.
Et uelut fumi globos multiplicat: qr ina-¬
nissimas uitȩ presentis curas. in terrenoꝵ
hominũ mente coaceruat. Iste fumꝰ ex eiꝰ
narib ꝓdiens: aliquando ad tempus etiã
electoꝵ oculos tangit. Hunc nãꝙ iuntrin-¬
secus fumũ patiebat᷑ ꝓpħa: cũ diceret.
⁊urbatus ẽ pre ira oculus ms̃. Huiꝰ inun¬
datione premebat᷑ dicens. Cor meũ con¬
turbatũ ẽ in me: & lum̃ oculoꝵ meoꝵ ñ
ẽ mecũ. Fu̾mus quippe iste obtundit aciẽ
cordis: quia caliginis suȩ nubilo serenita¬

Expanded text:
halationis operetur. Quia enim, sicut et halationis operetur. Quia enim, sicut et superius diximus, fumo oculorum acies infirmatur, non immerito de ejus naribus inspirationibus prava in humanis cordibus cogitatio nascitur, per quam acies mentis obtunditur, ne lux interna videatur. Quasi enim flatu narium caliginem emittit, quia in reproborum cordibus insidiarum suarum aspirationibus ex amore vitae temporalis aestum congerit multiplicium cogitationum. Et velut fumi globos multiplicat, quia inanissimas praesentis vitae curas in terrenorum hominum mente coacervat. Iste fumus ex ejus naribus prodiens aliquando ad tempus etiam electorum oculos tangit. Hunc namque intrinsecus fumum patiebatur Propheta, cum dixit: Turbatus est prae ira oculus meus . Hujus inundatione premebatur, dicens: Cor meum conturbatum est in me, et lumen oculorum meorum non est mecum . Fumus quippe iste obtundit aciem cordis, quia caliginis suae nubilo serenita
Abbreviated transcription (Latin):
feruens est. una q̃q tunc amina cogitatio¬
nũ suarũ impetus. quasi spumas undaꝵ¬
ardentium sustinens: quas & ignis zeli
cõmouet: & ipsa temporalis o ppressio
more olle intrinsecus clausas tenet.
Unde iohantes quoq cũ huius bestiȩ sig¬
na narraret ad iunxit. Ita ut ignẽ face̾¬
ret de cȩlo descendere. Ignem quippe
de celo descendere est: de cȩlestib ele¬
ctoꝵ animis sci reli flãmas emanare.
cipatur: sicut ysaias ait. de radice co¬
lubri egrediet᷑ regulus: inspiciendum
nobis su mopere ẽ. qualiter regulus pe¬
rimat: ut ex operatione reguli. huius
nobis malitia aꝑtius innotescat. Regu¬
lus namq ñ morsu perimit: s flatu
consumit. Sepe quoq flatu aera afficit:
& quieqͥd  ÷ positũ longe contigerit.
sola narium inspiratione tabefacit. Hinc
gͦ hitie pensare cõpellimur. ꝑ hoc qd̾
de narib eius fumus ꝓcedere dr: etiam
prius quã aꝑtus appareat. qͥd cotidie
in humanis cordib fumo pestifere ex¬

Expanded text:
fervens est unaquaeque tunc anima, cogitationum suarum impetus quasi spumas ardentium undarum sustinens, quas et ignis zeli ejus prodigiis mendacibus etiam bonarum more ollae intrinsecus clausas tenet. Unde Joannes quoque cum hujus bestiae signa narraret, adjunxit: Ita ut ignem faciat de coelo descendere . Ignem quippe de coelo descendere est de coelestibus electorum animis sancti zeli flammas emanare. cipatur, sicut Isaias ait: De radice colubri egredietur regulus , inspiciendum nobis summopere est qualiter regulus perimat, ut, ex operatione reguli, hujus nobis malitia apertius innotescat. Regulus namque non morsu perimit, sed flatu consumit. Saepe quoque aerem flatu afficit, et quidquid vel positum longe contigerit sola narium inspiratione tabefacit. 63. Hinc, ergo, hinc pensare compellimur, per hoc quod de naribus ejus fumus procedere dicitur, etiam priusquam apertus appareat, quid quotidie in humanis cordibus fumo pestiferae ex
Abbreviated transcription (Latin):
deriis prauȩ ꝑsuasionis accendit᷑. Et tot
undas quasi feruendo ꝓicit : ꝑ qͦt se ne¬
quitias usq ad exteriora oꝑa extendit.
Hunc namq carnalis conscientiȩ. id est
olle feruorẽ ex leuiathan fumo uenientẽ
ꝓpħa conspexerat: cũ dicebat. ollam
succensam ego uideo: & faciem eius ã
facie aquilonis. Ab aquilonis & enim
faciȩ humani cordis olla succenditur:
cũ ꝑ instigationẽ aduersarii sp̃s illici¬
tis desideriis inflãmat᷑. Ille nãq qui
ait. ponã sedem meam ad aquilonẽ. ascen

Expanded text:
deriis pravae persuasionis accenditur. Et tot deriis pravae persuasionis accenditur. Et tot undas quasi fervendo projicit, per quot se nequitias usque ad exteriora opera extendit. Hunc namque carnalis conscientiae, id est ollae fervorem, ex Leviathan fumo venientem propheta conspexerat, cum dicebat: Ollam succensam ego video, et faciem ejus a facie Aquilonis . Ab Aquilonis namque facie humani cordis olla succenditur, dum instigatione adversarii spiritus illicitis desideriis inflammatur. Ille namque qui ait:
Abbreviated transcription (Latin):
re refrenat᷑. Residuum bruci rubigo con¬
sumit: quia sepe dũ uentris ingliuies
ꝑ abstinentiã restringit᷑: irȩ impacientia
acrius dominat᷑. Quȩ more rubiginis
quasi exurendo messem comedit: qr uir¬
tutũ fructus impacientiȩ flãma tabefacit.
Dũ gͦ uitiis uitia succedunt: agrũ mentis
alia pestis deuorat. dũ alia relinquit.
& flete. Ebrii quippe uocati sunt: qui
mundi huius amore confusi. mala t̃i sen-¬
tiunt quȩ paciunt᷑. Quid ẽ gͦ dicere.
exꝑgiscimini ebrii & flete. nisi somnũ
ur̃ȩ insensibilitatis excutite: & in deuasta¬
tione cordis tot sibi succedentib uicior pes¬
frugem cordis reꝓbi occulta aspiratione
consumit. Cuius adhuc fumi uim solli¬
cite dñs exprimit: cũ ilico subiungit.
Sicut olle succense atq feruentis. olla
enĩ succendit᷑: cũ mens humania malig¬
ni hostis suasionib instigat᷑. Olla autẽ
feruet: cũ iam etiam ꝑ consensũ in desi¬

Expanded text:
re refrenatur. Residuum bruchi rubigo conre refrenatur. Residuum bruchi rubigo consumit, quia saepe dum ventris ingluvies per abstinentiam restringitur, irae impatientia acrius dominatur; quae more rubiginis quasi exurendo messem comedit: quia virtutum fructus impatientiae flamma tabescit: dum ergo vitiis vitia succedunt, agrum mentis alia pestis devorat, dum alia relinquit. t flete Joel I, 4. Ebrii quippe vocati sunt qui mundi hujus amore confusi mala non sentiunt quae patiuntur; quid est ergo dicere: Expergiscimini ebrii et flete , nisi somnum vestrae insensibilitatis excutite, et in devastatione cordis, tot sibi succedentibus vitiorum pesfrugem cordis reprobi occulta aspiratione consumit. Cujus adhuc fumi vim sollicite Dominus exprimit, cum illico subjungit: Sicut ollae succensae atque ferventis. Olla enim succenditur cum mens humana maligni hostis suasionibus instigatur. Olla autem fervet cum jam etiam per consensum in desi