comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rĩ᷑ Ac si humilit̾ requirens diceret. Cur me
intẽpore ꝑflagella exammas: quẽ apud te per¬
fecte & ante cẽpora scisti ᷑ Cur culpas meas
uerb̾ib int̾rogas: quẽ ꝑ et̾nitatis tuȩ potenti¬
am nec pͥusꝗͣ. conderes ignoras Cuius ni¬
mirũ potentiȩ mox pondus expͥmit cũ sub
iungit. ¶m sit nemo qui de manutua
possit eruere. Ac si aꝑte diceretur. Quid tͥ
restat nͥ parcere: cinus uirtuti nullus uala
obiuare᷑ Quo cnĩ nemo ẽ quianĩaduersionẽ
tuam &. merito suę uirtutis retineat: eo se fa¬
ciliꝰ tua pietas excitat ut parcat. Quia autem
nos indelicto concepti. in tnquitatib editiaus
norie praua ꝑpetramus. aut incaute etiam
recta agendo delinquimus. districtus iudex
unde nob̾fiat placabilis ñ habemꝰ. Ded cuni
nr̃m opus enis obtutib dignũ ex hib̾e ñ pos¬
sumus. restat ut ad placationẽ illius suũ ei
opus offeramus. Vnde & subdit᷑ anꝰtuę¬
plasmauerunt me & fecerunt me totũ in ar¬

Expanded text:
si humiliter requirens, diceret: Cur me in tempore per flagella examinas, quem apud te perfecte et ante tempora scisti? Cur culpas meas verberibus interrogas, quem per aeternitatis tuae potentiam nec prius quam conderes ignoras? Cujus nimirum potentiae mox pondus exprimit, cum subum sit nemo qui de manu tua possit eruere? - Ac si aperte dicat: Quid tibi restat, nisi parcere, cujus virtuti nullus valet obviare? Quo enim nemo est, qui animadversionem tuam ex merito suae virtutis retineat, eo a te facilius tua pietas exigat ut parcat. Quia autem nos in delicto concepti, in iniquitatibus editi, aut noxie prava perpetramus, aut incaute etiam recta agendo delinquimus, districtus judex unde nobis fiat placabilis, non habemus. Sed cum nostrum opus ejus obtutibus dignum exhibere non possumus, restat ut ad placationem illius suum ei opus offeramus. Unde et subditufecerunt me et plasmaverunt me totum in cir
Abbreviated transcription (Latin):
ut auertera. iram suã ab eis. & ñ accendit om¬
nẽ indignationẽ suã. Ꝙ rememoratus ẽ. qͥa
caro st̃. Ut lutũ gͦ homo fac̾tus ẽ qi de limo
est ad conditionẽ sũptꝰ. Lutũ quippe fit: cũ
se aqua t̾re consꝑgit. Sicut lutum itaq homo
ẽ conditꝰ. quia quasi aqua infundit puluerẽ.
cum anima rigat carnẽ. Quod sc̃s uir bene
pietati iudicis obicit. cũ postulans dicit. Me¬
m̃to queso qđ sic̃ lutũ feceris me. Acsiaꝑte
dicat. Infirmitatẽ carnis consida: & reatũ
iniquitatis laxa. Ubiapte qͦq mors carnis

Expanded text:
accendit omnem iram suam, et rememoratus est quia caro sunt . Ut lutum ergo homo factus est, quia de limo est ad conditionem sumptus. Lutum quippe fit, cum se aqua terrae conspergit. Sicut lutum itaque homo est conditus, quia quasi aqua infundit pulverem, cum anima rigat carnem. Quod sanctus vir bene pietati judicis objicit, cum postulans dicit: Memento, quaeso, quod sicut lutum feceris me. Ac si aperte dicat: Infirmitatem carnis considera, et reatum iniquitatis laxa. Ubi aperte quoque mors ejusdem
Abbreviated transcription (Latin):
Quos nãq hoc loco impios. iusi malignos sp̃suo
cat: Qui cũ redire ipsi aduitã nequeunt cru¬
delit̾ socios ad mortẽ querunt. Quoꝵ nii¬
rũ consiliũ fuit ut beatũ iob diuina coire¬
ctio tangeret: ut qui intranquillitate u¬
stus extiterat. saltẽ ꝑ flagella peccar&. Dod
impioꝵ consiliũ dñs ñ adiuuit. qi coꝵ tẽpta¬
tionib carnẽ iusti ꝓdidit. animã negauit.

Expanded text:
Quos namque hoc in loco impios, nisi malignos spiritus Quos namque hoc in loco impios, nisi malignos spiritus vocat? Qui cum redire ipsi ad vitam nequeunt, crudeliter socios ad mortem quaerunt. Quorum nimirum consilium fuit, ut beatum Job divina correptio tangeret, et qui in tranquillitate justus exstiterat, saltem per flagella peccaret. Sed impiorum consilium Dominus non audivit, quia eorum tentationibus carnem justi prodidit, animam negavit.
Abbreviated transcription (Latin):
teatur. ꝓ qua tam̃ specialit̾ culpa ꝑcutitur
minime cognoscit: atq eo magis in ꝑcussio¬
ne trepidat᷑. quo aiusas suȩ ꝑcussionis igno¬
ratꝰ. Pecit ut semet ipsũ sibi iudex indicet:
quatinus qđ ille anĩadũtendo ꝑcutit. hoc
in se flendo & ipse castiga. Scit nãq qđ¬
affligit: & magno metu concutit᷑ qr & dola
in uerb̾e: & deprebendẽ inse ꝑfecte ñ ualx.
quod deploret. Unde adhuc D rIUI
ceiet. Tuqui sũme bonus es. nouiqi bonũ ñ
estimas: ut pauꝑẽ ꝑ calũpniã p̃mas. & scio
gͦ quia ñ est iustũ qđ patior ⁊ eomagiᷤ doleo. quo
causas iustitie ignoro. Notandũ uͦ qđ ñaĩ.
ut oppͥmas inuocentẽ. s pauꝑem. Qui enĩ
districtioni iudicis nequaquã innocentiã
s pauꝑtatẽ suã obicit. ñ iã de uita audatiã
arripit: s quã se infirmũ conspitiat osten
nuũ tuarũ. Acsi aꝑtedicat. Impie opprune¬
re ñ potes quẽ te fecisse gratuito recordaris.

Expanded text:
teatur, pro qua tamen specialiter culpa percutitur, teatur, pro qua tamen specialiter culpa percutitur, minime cognoscit; atque eo magis in ne trepidat, quo causam suae percussionis ignorat. Petit ut semetipsum sibi judex indicet, quatenus quod ille animadvertendo percutit, hoc in se flendo et ipse castiget. Seqaffligit, et magno metu concutitur, quia et dolet in verbere, et deprehendere in se perfecte non valet quod deploret. Unde adhuc subdituceretur. Tu qui summe bonus es, novi quia bonum non aestimas, ut pauperem per calumniam premas. Et scio ergo quia non est injustum quod patior, et eo magis doleo quo causas justitiae ignoro. Notandum vero quod non ait Ut opprimas innocentem, sed pauperem. Qui enim districtioni judicis nequaquam innocentiam, sed paupertatem suam objicit, non jam de vita audaciam arripit, sed quam se infirmum consnuum tuarum. - Ac si aperte dicat: Impie opprimere non potes, quem te fecisse gratuito recordaris.
Abbreviated transcription (Latin):
tio ȩt̃no defendet: paulus minune dixissec.
castigo. hinc etiã scriptũ est. Quẽ diligit
dñs castigat. flagellat om̃em filiũ quẽ re¬
sit. altius trepidat:. & cum flagellis cingit᷑.
suꝑm iuditii incertitudine turbaturꝰ. Pa¬
uet ne initiũ seq̃ntis dãpnationis sit om̃e
qđ patitur. U ꝑ cogitacionẽ int̾rogat iu¬
dicẽ: quia de uitȩ suę meritis ambigit in
ꝑcussione. S cũ uirtus uitȩ ad ocłos mentis
reducitur: quasi consolatio a iudice respon¬
detur: qr nequaquã ad ꝑdendũ ꝑcutit. quẽ
in actionis innocentia feriendo custodit:
Bene itaq nc̃ dr̃: indica mͥ. cur me ita iudices
Ac si aꝑte diceretur. Quia flagellando me ui¬
dicas: ostende quod a uiditio ꝑflagella se-¬
curũ reddaᷤᷤ. Qđ tam̃ intelligi & alit̾ potest
Nam plerũq uir ustus flagella ad ꝓbationẽ
ꝑcipit. a uitã suã subtilissima inquisitione
discutiens. quãuis se peccatorẽ & sentiat & fa¬

Expanded text:
cio aeterno defenderet, Paulus minime dixisset: cio aeterno defenderet, Paulus minime dixisset: castigo . Hinc etiam scriptum est: Quem diligit Dominus castigat, flagellat omnem filium quem resit, altius trepidat, et cum flagellis tunditur, superni judicii incertitudine turbatur. Pavet ne initium sequentis damnationis sit omne quod patitur, et per cogitationem interrogat judicem, quia de vitae suae meritis ambigit in percussione. Sed cum vitae virtus ad oculos mentis reducitur, quasi consolatio ad judicem respondetur, quia nequaquam ad perdendum percutit quem in actionis innocentia feriendo 320 custodit. Bene itaque nunc dicitur: Indica mihi cur me ita judices. Ac si aperte diceretur: Quia flagellando me judicas, ostende quod ad judicium per flagella securum reddas. Quod tamen intelligi et aliter potest. Nam plerumque vir justus flagella ad probationem percipit, et vitam suam subtilissima inquisitione discutiens, quamvis se peccatorem et sentiat et fa
Abbreviated transcription (Latin):
me ita indices. Qui peccatorem se inamari.¬
tudine animȩ asserit: quid dõ aliud quã ne
cõdẽpnetur dicit: Quia amaritudo p̃sen¬
tis penitentie. extinguit supplitia senͣtis
irȩ. Duob autẽ modis in hac uita homi
nẽ iudicat ds̃. qr aut ꝑ mala p̾sentia ir¬
rogare iã tormenta seqntia incipit: aut
tormenta seq̃ntia flagllis p̾sentib extinguis.
Nisi enĩ delictis exigentib iustus iudex & nunc
& postinodũ quoscdã ꝑcuten&. uidas minime
dixisset. scdo eos qui ñ crediderunt ꝑdidit. &¬
de iniquis psalmista ñdicera. induant᷑ sicut
diploide confusione sua. Diploidẽ quippe. du¬
plũ uestim̃tũ dicimus. Confusione ergo sic̃
diploide indutisunt: qͥ uxta reatꝰ sui meritũ
& temporali & ꝑpetua anĩaduersione feri¬
untur. Solos quippe pena a supplitio libe¬
rat: qͦs iminutat. Nam quos p̃sentia ma-¬
la ñ corrigunt᷑. ad sequentia ꝑducunt. Si
autẽ nequaquã quosdã pena p̃sens asuppli¬

Expanded text:
modis. --Quia peccatorem se in amaritudine animae asserit, quid Deo aliud quam ne condemnetur dicit? quia amaritudo praesentis poenitentiae exstinguit supplicia sequentis irae. Duobus autem modis in hac vita hominem Deus judicat, quia aut per mala praesentia irrogare jam tormenta sequentia incipit, aut tormenta sequentia flagellis praesentibus exstinguit. Nisi enim delictis exigentibus justus judex et nunc et postmodum quosdam percuteret, Judas minime dixisset, Secundo eos qui non crediderunt perdidit ; et de iniquis Psalmista non diceret: Induantur sicut diploide confusione sua . Diploidem quippe duplum vestimentum dicimus. Confusione ergo sicut diploide induti sunt qui juxta reatus sui meritum et temporali et perpetua animadversione feriuntur. Solos quippe poena a supplicio liberat quos immutat. Nam quos praesentia mala non corrigunt, ad sequentia perducunt. Si autem nequaquam quosdam poena praesens a suppli
Abbreviated transcription (Latin):
ni sp̃s ineunt: ut hii quosseruire dõ inno¬
cuc intranquillitate conspiciunt: texati adu̾¬
sitatib ad uoraginẽ culpȩ rapiantur. Sed coꝵ
consilii acum̃ destruitur. qi pius conditor cum
uirib flagella mod̾at᷑ ne uirtutẽ pena tian¬
seat: & ꝑ astutiã fortium humana infirmitaᷤᷤ
excedat. Unde bene & ꝑ paulũ dr̃ fidelisaut̃
ds̃ qui ñ patietur uos cẽptari supra quã po¬
testis. s faciet cũ tẽptatione etiã ꝓuentũ ut
possitis sustinere. Nisi enĩ ds misericors cum
uirib tẽptam̃ta modific&: nullus ꝓfecto est
quimalignoꝵ sp̃uũ insidias ñ corruens porta
qi si mensutã uidex tẽptationib ñ p̃bet eo
ipso protinus stantẽ deicit: quo ultra uires
onera imꝑonit. Sic aut̃ beatꝰ iob negando
requisiuit istaque protulit sicut & requi¬
rendo negat ea que ilico subiungit dicens.¬

Expanded text:
innocue in tranquillitate conspiciunt vexati adversitatibus ad voraginem culpae rapiantur. Sed eorum consilii acumen destruitur, quia pius conditor cum viribus flagella moderatur, ne virtutem poena transeat, et per astutiam fortium humana infirmitas excidat. Unde et bene per Paulum dicitur: Fidelis autem Deus, qui non patietur vos tentari supra quam potestis, sed faciet cum tentatione etiam proventum, ut possitis sustinere . Nisi enim misericors Deus cum viribus tentamenta modificet, nullus profecto est qui malignorum spirituum insidias non corruens portet, quia si mensuram judex tentationibus non praebet, eo ipso protinus stantem dejicit, quo ultra vires onera imponit. Sic autem beatus Job negando 321 requisivit ista quae protulit, sicut et requirendo negat ea quae illico subjungit
Abbreviated transcription (Latin):
rat: qnͣto hunc reatus aꝓprus astringelut.
Uenit traq nouus homo ad homines contͣdic̾¬
tor adculpam᷑ amicus ad penã: nura nron¬
strauit. crudelia ꝑtulit. Manũ gͦ suã in am¬
bobi posuit qi unde reũ recta docuit inde ira
tũ placauit. Qui hoc qͦq ipsis suis miraculis
mirabilius p̃buit: qi corda delinq̃ntiũ man¬
suctudine potius quã t̾rore correrit. Unde

Expanded text:
rat, quanto hunc reatus de propriis astringebat. rat, quanto hunc reatus de propriis astringebat. Venit itaque novus homo ad homines, contradictor ad culpam, amicus ad poenam; mira monstravit, crudelia pertulit. Manum ergo suam in ambobus posuit, quia unde reum recta docuit, inde iratum judicem placavit. Qui hoc quoque ipsis suis miraculis mirabilius praebuit, quia corda delinquentium mansuetudine potius quam terrore correxit. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
et̃inȩ mortis dãpna conspitiat cui minirũ con¬
stat qr nequaꝗͣ iustitia humana contͣdicat.
Uideat quã ꝑuerse homo deliquerit: iuideat ꝗͣ
districte contͣ hominẽ conditor irascatur: et
deplorans dicat. Nonẽ qui utrũq ualeat ar¬
guere: & ponere manũ suã in ambob. Redẽp¬
tor quippe humani generis mediator dĩ ⁊ ho¬
minũ ꝑ carnẽ factus. qi iustus in hominibus
solus apparuit. &. tam̃ ad penã culpȩ. etiã sine
culpa ꝑuenit. a hominẽ arguit ne delinque¬
ret. & dõ obstitit ne feriret: Exempla inno cen¬
tiȩ p̃buit: penã malitiȩ suscepit. Patiendo
gͦ utrũq arguit: qui& culpã hominis iusti¬
tiã aspirando corripuit ã irã uidicis moriendo
tẽꝑauit. Aq in utrisq manũ posuit. qͥt
erẽpla hominib que initarentur p̃buit. et
dõ inse oꝑa quib erga homines placaret᷑ ostũi¬
dit Nullus quippe ante hunc ercitit: qui

Expanded text:
aeternae mortis damna conspiciat; cui nimirum conaeternae mortis damna conspiciat; cui nimirum constat quia nequaquam justitia humana contradicat, videat quam perverse homo deliquerit; videat quam districte conditor contra hominem irascatur, et deplorans 317 dicat: Non est qui utrumque valeat arguere, et ponere manum suam in ambobus. Redemptor quippe humani generis, mediator Dei et hominis per carnem factus, quia justus in hominibus solus apparuit, et tamen ad poenam culpae etiam sine culpa pervenit, et hominem arguit ne delinqueret, et Deo obstitit ne feriret, exempla innocentiae praebuit, poenam malitiae suscepit. Patiendo ergo utrumque arguit, qui et culpam hominis, justitiam aspirando, corripuit, et iram judicis moriendo temperavit; atque in utrisque manum posuit, quia et exempla hominibus quae imitarentur praebuit, et Deo in se opera, quibus erga homines placaretur, ostendit. Nullus quippe ante hunc exstitit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
monens adiungit. uenite & arguite me. nͥ
qđ aꝑte insinuat. quantã bonis actib fiduti¬
am p̾stat  Ac si petenter dicat. Recta agite:
i& atumaduersionis meȩ motib ñ iã ꝑ dep̾ca¬
tionis gemiitũ. s ꝑfidutiã auctoritatis obuiate
Hinc etenĩ ioħes dicit. Si cornrm ñ rep̃hende¬
rit nos: fidutiã habenius addm̃. Hinc ẽ qđ
moẏses quia placet seruiens. auditur tacens:
cũ silenti dr̃. Quid clamas ad me: Hinc est
quod irascentẽ retuiet: cum audit dimitte
me ut irascatur furor meus. contͣ popłm istũ.
Hinc est quod arguentẽ dñs ñ habuisse se querit᷑
deplorat dicens. Om̃s nos cecidimus. quasi fo¬
lium: & iniquitates nĩx quasi uentus abstule.¬
runt nos. Non est qui inuocet nom̃ tuũ. qͥ
consurgat. & teneat te. Ded possunt rectiqͥ¬
liba. ꝑ acceptȩ innocentiȩ meritũ aliquau¬
do p̃sentis motib anĩaduersionis obuniare. ñ
aut̃ ualent̾ uirtute ꝓpͥa ab humano gene

Expanded text:
monens, adjungit: Venite, et arguite me, nisi quod aperte insinuat quantam bonis actibus fiduciam praestet? Ac si patenter dicat: Recta agite, et animadversionis meae motibus non jam per deprecationis gemitum, sed per fiduciam auctoritatis obviate. Hinc etenim Joannes dicit: Si cor nostrum non reprehenderit nos, fiduciam habemus ad Deum . Hinc est quod Moyses, quia placet serviens, auditur tacens, cum silenti dicitur: Quid clamas ad me ? Hinc est quod irascentem retinet, cum audit: Dimitte me, ut irascatur furor meus contra populum istum . Hinc est quod arguentem Dominus non habuisse se queriturdeplorat, dicens: Omnes nos cecidimus quasi folium, et iniquitates nostrae quasi ventus abstulerunt nos; non est qui invocet nomen tuum, qui consurgat et teneat te ilibet per acceptae innocentiae meritum aliquando praesentis motibus animadversionis obviare, non autem valent virtute propria ab humano gener
Abbreviated transcription (Latin):
si ꝑ puerum uirgã misit. Sed puer cũ baculo
mortuũ suscitare ñ ualuit: qr paulo attestan.¬
te. nichil ad ꝑfec̾tũ adduxit lex. Ipse autem
ꝑ semet ipsc̃ ueniens. & suꝑ cadauer se humi¬
lit̾ sternens. ad exequanda mortui menbra
se collegit᷑ qr cũ inforina dĩ esset ñ rapinã are¬
bitratus est esse se cqualẽ dõ. s semet ipsũ exin
aniuit formã serui accipiens. in similitudine
hominũ factꝰ. ⁊ abitu inuentus ut homo. Huc
illucq deambulat: qr iudeã iuita. & longe
positas gentis uocat. Suꝑ mortuũ septies osci¬
tat: qi ꝑ aꝑtionẽ diuimi mimeris. gix̨ septifor¬

Expanded text:
318 per puerum virgam misit. Sed puer cum baculo 318 per puerum virgam misit. Sed puer cum baculo mortuum suscitare non valuit, quia, Paulo attestante: Nihil ad perfectum adduxit lex . Ipse autem per semetipsum veniens, et super cadaver se humiliter sternens, ad exaequanda sibi mortui membra se collegit: Quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo; sed semetipsum exinanivit formam servi accipiens, in similitudine hominum factus, et habitu inventus ut homo . » Huc illucque deambulat, quia et Judaeam juxta et longe positas gentes vocat. Super mortuum septies inspirat, quia per apertionem divini muneris gratiae septifor
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s quia humani generis redẽptorẽ uenire
mitẽ conspicit: non metũ addñm. s affectũ
ad patrẽ sumit. Et timorẽ despicit. qi ꝑ adop¬
tioniꝰ grãm ad amorẽ surgit. Hinc ioħs ait simor ñ ẽ.
in caritate. s ꝑfecta caritas foras mittit cimo¬
rẽ Hinc aacarias ait. Ut sine timore de manu
ti gͥ morte timor nos suscitare non ualuit. sed
ad statũ uitȩ. aspirata mansuetudinis gr̃a ere¬
xit. Qđ bene heliseo filiũ sunamiitus suscitan¬
te signatur. Iui cum baculo puerũ nutteis.
extincto filio uitã minime reddidit. ꝑ semet¬
ipsũ uͦ ueniens. seq suꝑ mortuũ st̾nens atq
ad eius se menbra colligens. huc illucq deã¬
bulans. ⁊ inorie pueri mortui septies aspirais.
hunc ad rediunã lucẽ ꝓtinus ꝑ ministeriũ
cõpassionis antmnauit:. anctor quippe huma.¬
ni generis ds̃ quasi mortuũ puerũ doluit: cũ
extinctos nos iniquitatis aculeo miseratus as¬
perit. E qr ꝑ mor sen trorẽ legis ptotulit: qua

Expanded text:
sanctus, quia humani generis Redemptorem venire mitem conspicit, non metum a Domino, sed affectum a Patre sumit, et timorem despicit, quia per adoptionis gratiam ad amorem surgit. Hinc Joannes ait: « Timor non est in charitate, sed perfecta charitas foras mittit timorem . Hinc Zacharias dicit: Ut sine timore de manu i . A peccati igitur morte timor nos suscitare non valuit, sed ad statum vitae aspirata mansuetudinis gratia erexit. Quod bene Elisaeo Sunamitis filium suscitante signatur , qui cum baculo puerum mittens, exstincto filio vitam minime reddidit; per semetipsum vero veniens, seque super mortuum sternens, atque ad ejus membra se colligens, huc illucque deambulans, et in ore mortui septies aspirans, hunc ad redivivam lucem protinus per ministerium compassionis animavit. Auctor quippe humani generis Deus, quasi mortuum puerum doluit, cum exstinctos nos iniquitatis aculeo miseratus aspexit. Et quia per Moysen terrorem legis protulit, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
Iuasi enĩ ex tĩȩ aqua ꝑfusisunt. qͥ pt̾reniꝰ bonis
in p̃cib conpungunt᷑. Qui uͦ idcirco plorant
luit: qr cȩlestis conpunctio infundit. Nã
cum ꝑhennẽ patriã ꝑ lam̃ta appetunt. eiꝰq
accensi desidis plangunt: a sũmis accipiuns
uñmundent᷑: Per manus autẽ. qͥd aliuad qͣm oꝑa

Expanded text:
Quasi enim ex terrae aqua perfusi sunt, qui pro terrenis bonis Quasi enim ex terrae aqua perfusi sunt, qui pro terrenis bonis in precibus compunguntur. Qui vero idcirco plorant,luit, quia coelestis compunctio infundit. Nam cum perennem patriam per lamenta appetunt, ejusque accensi desideriis plangunt, a summis accipiunt unde mundentur. Per manus autem quid aliud quam opera
Abbreviated transcription (Latin):
flicti plangunt. s tam̃ in ipsis fletib uł con¬
tra proximoꝵ uitã suꝑbiunt: uł contͣ ordi¬
nationẽ conditoris erigunt᷑. Hinimirum
aquas habñt: s niuis aquas non habñt. &¬
id circo mundi esse nequeunt: qi humilita¬
tis flecib minime lauantur. Aqͥs aut̃ inuis
ãculpa se lauerat qui confident᷑ diceliat.
Cor contritũ & humiliatũ ds̃ ñ speriit. Qui
enĩ lam̃tis affliguntur s murniurando rebel
lessunt: mentẽ quidẽ conterunt s humiliati
contẽpnunt. QQuãtiis aquę nuus intelligi ⁊
alit̾ possĩt. qua enĩ fontis ⁊ fluminis ext̾ra
oritur: aqua uͦnius ex aere ꝓruit. ꝙ sunt ple¬
tiq qui ꝑ orationũ lamenta se cruciant sita¬
m̃ totis lam̃toꝵ laborib ad sola t̾rena desid̾ia ᷤ¬
exsudant. Conpungunt̾ inp̃cib s felicitatis
transitorie gaudia exquirunt. Hositaq ni¬
uis aqua ñ abluit: qi eoꝵ fletus ab imus uenit

Expanded text:
flicti plangunt, sed tamen in ipsis fletibus, vel conflicti plangunt, sed tamen in ipsis fletibus, vel contra proximorum vitam superbiunt, vel contra ordinationem Conditoris eriguntur. Hi nimirum aquas habent, sed nivis aquas non habent, et mundi esse nequeunt, quia humilitatis fletibus minime lavantur. Aquis autem nivis a culpa se laverat qui confidenter dicebat: Cor contritum et humiliatum Deus non spernit . Qui enim lamentis affliguntur, sed murmumiliari contemnunt. Quamvis aquae nivis intelligi et aliter possunt. Aqua enim fontis et fluminis ex terra oritur, aqua vero nivis ex aere proruit. Et sunt plerique qui per orationum lamenta se cruciant, sed tamen totis lamentorum laboribus ad sola terrena desideria exsudant; compunguntur in precibus, sed felicitatis transitoriae gaudia exquirunt. Hos itaque nivis aqua non abluit, quia eorum fletus ab imis venit.
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ hunc laborasse penitet: s qͦ maertũ se ẽe
de p̃miis & int̾ labores dolet. Sciendũ uero
est. quod uiri scĩ ita incerti sus ut confidañ:
atq ita confidt᷑ ut cn exsecuritate ñ torpe-¬
ant: Quia gͦ plrũq mens nĩpensa recłis
actib trepidat iestat ut postquã bonũ opus
agitur: lacrune dep̃cationis exquiranton:
quatinus ad et̃na p̾mia. meritũ recti oꝑis.
subuehat humilitas postulationis. S tam̃
ieddere. uł uita. uł lacrimȩ ñ ualent qͦusq
nos mortalitas nĩę corruꝑtionis tenet. Unde
& apte subiungitur. Si lotus fucro quasi
aquis niuis. ⁊ fulserint uelut mundissimȩ
manus incȩ: tam̃ sordib intingues me. ⁊ ab¬
hominabuntur me uestim̃ta mea. dquȩ
fecto humilitas qi ante districti iudicis ocłos
ceteris uirtutib p̃minet. quasi per magni
meriti colorem candet. Sunt nãq nulliqͥ
lam̃ta habñt.: s humilitatẽ ñ babeñ. Quiaf¬

Expanded text:
quo hunc laborasse poenitet, sed quo incertus esse quo hunc laborasse poenitet, sed quo incertus esse de praemiis et inter labores dolet. Sciendum vero est quod viri sancti ita incerti sunt ut confidant, atque ita confidunt ut tamen ex securitate non torpeant. Quia ergo plerumque mens et impensa rectis actibus trepidat, restat ut postquam bonum opus agitur lacrymae deprecationis exquirantur, quatenus ad aeterna praemia meritum recti operis subvehat humilitas postulationis.  Vet. Xreddere, vel vita, vel lacrymae non valent quousque nos mortalitas nostrae corruptionis tenet. Unde beati Iob: si lotus fuero quasi. aquis niuis, et fulserint uelut mundissimae manus meae: tamen sordibus intingues me, et abominabuntur me uestimenta mea. quod fecto humilitas, quia ante districti judicis oculos caeteris virtutibus praeeminet, quasi per magni meriti colorem candet. Sunt namque nonnulli qui lamenta habent, sed humilitatem non habent, qui af
Abbreviated transcription (Latin):
uid audire post confessionẽ meruit. dñs
transtulit peccatũ tuũ: & tam̃ multis pꝰ cru-¬
ciatib afflictus ac fugiens. reatũ culpę quã
ꝑ petrauerat ex soluit᷑. Sic nos salutis un¬
da ãculpa pͥmi parentis absolum̃.: s tam̃
rcatum eiꝰdẽ culpe diluentes. absoluti qͦq
adhuc carnalit̾ obimus. Bene gͦ dr̃ sciens
relaxat. Ab electis enĩsuus iniquitatũ macu¬
las studet tẽporali afflictione t̃gere: quas in
eis in ꝑpetuũ ñ uult uidere. Sed sepe mens
dum plus iusto trepidat: dũ pauore quati¬
turꝰ: dum simstris suspitionib urgetur: te¬
det hanc uiuere: que se aduitã uł ꝑ labores
ambigit ꝑuenire. Unde & subse quent̃. ad¬
stra laboraui᷑ Sierũ remota pietate discu¬
timur: opus nr̃m pena dignũ est. quod re¬
munerari p̃mus p̃stolamur. Uir gͥ sc̃s sub
occulta iuditia trepidans. dicit. Si aut̃ & sic
impius sum. quare frustra laboraurꝰ Non

Expanded text:
vid audire post confessionem meruit: Dominus vid audire post confessionem meruit: Dominus transtulit peccatum tuum . Et tamen multis post cruciatibus afflictus ac fugiens, reatum culpae quam perpetraverat exsolvit. Sic nos salutis unda a culpa primi parentis absolvimur; sed tamen, reatum ejusdem culpae diluentes, absoluti quoque adhuc carnaliter obimus. Bene ergo dicitur: Sciens relaxat. Ab electis enim suis iniquitatum maculas studet temporali afflictione tergere, quas in eis in perpetuum non vult videre. Sed saepe mens dum plus justo trepidat, dum pavore quatitur, dum sinistris suspicionibus urgetur, taedet hanc vivere, quae se ad vitam vel per labores ambigit pervenire. Unde et subsequenter adt. --Si enim remota pietate discutimur, opus nostrum poena dignum est, quod remunerari praemiis praestolamur. Vir igitur sanctus, sub occulta judicia trepidans, dicit: Si autem et sic impius sum, quare frustra laboravi? non
Abbreviated transcription (Latin):
qđ subiungit. Saicns qđ non paiteres de¬
linq̃nti. Sicnĩ deliq̃nti ñ parcit᷑: qͥs ab et̾¬
na morte enpitur: cum ad edicto mundus
nemo reꝑit᷑ ᷑ Aupenitenti parxit. & delm¬
q̃nti ñ partit᷑: q cum delicta planginius. ne¬
quaꝗͣ iam delinq̃ntes suinus Siꝰ qͥdẽ qđ
pecrus cũ negat respicitur: ⁊ redẽptoris ne¬
giti respectu ad lacrimas uocatur Quid
quod paulus cum redemptous noruen cona
de celo audieꝰ S tam̃ culpa inutroq puni¬
ta est: qr & de petͦ. teste eugłio scriptũ ẽ. recorda¬
tus petrus uerbi sħu. egressus foras fleuit a¬
mate.& de paulo hec eacdẽ que hunc uocauit
ueritas dicit. Ego ostendamer: quanta opor¬
teat cͥum pro nomine meopati. Delinq̃nti
gͦ dñs nequaꝗͣ parcit: quia delictũ sine ultio¬
ue non deserit. Aut enĩipse hoc homo inse peni¬
tens punit᷑ aut hoc ds̃ cum homine iundi¬
cans ꝑcutit. Nequaꝗͣ gͥ peccatũ parcit᷑ qr
nullatenus sine uindicta laratur. Sic da¬

Expanded text:
ns quod non parceres delinquenti. Si enim delinquenti non parcitur, quis ab aeterna morte eripitur, cum a delicto mundus nemo reperitur? An poenitenti parcit et delinquenti non parcit? Quia cum delicta plangimus, nequaquam jam delinquentes sumus. Sed quid quod Petrus cum negat respicitur, et Redemptoris negati respectu ad lacrymas vocatur? Quid quod Paulus cum Redemptoris nomen in lo meruit audire? Sed tamen culpa in utroque punita est, quia et de Petro, teste Evangelio, scriptum est: Recordatus Petrus verbi Jesu, egressus foras, flevit amare . Et de Paulo haec eadem, quae hunc vocavit, Veritas dicit: Ego ostendam ei quanta eum oporteat pro nomine meo pati . Delinquenti ergo Dominus nequaquam parcit, quia delictum sine ultione non deserit. Aut enim ipse hoc homo in se poenitens punit, aut hoc Deus cum homine vindicans percutit. Nequaquam igitur peccato parcitur, quia nullatenus sine vindicta laxatur Sic Da
Abbreviated transcription (Latin):
rũpunt in ipso suo certamine posita anima.
agnosat quantũ adbuc aduunntate despicit᷑:
que corruptionẽ suã plene appetens transite
si ñ ualens. pulueit fedȩ cogitationis inqͥna.¬
tur. Hanc uestim̃toꝵ ab hominationẽ sense

Expanded text:
rumpunt, in ipso suo certamine posita anima rumpunt, in ipso suo certamine posita anima agnoscit quantum adhuc a divinitate despicitur, quae correptionem suam plene appetens transire, sed non valens, foedae pulvere cogitationis inquinatur. Hanc vestimentorum abominationem sens
Abbreviated transcription (Latin):
cõbustione. Sanguine quippe uestuñtũ misc¬
riẽ. desidiis carnalib corpus inquinati. Quib
nimirum se pollui psalmista foridauerat.
cũ dicebat. L.ib̾. me de sanguinib dĩdt̃ salu¬
tis meȩi Hinc uoce angłi ad ioħem dr̃. habes
pauca nomina in saidis. qui ñ inqͥnauert̃ uesti¬
m̃ta sua. More aut̃ sacti eloqi uestim̃ta nr̃a
nos ab hominari referunt᷑. qr abhominabiles
roddunt᷑ sicut ꝑ pecrũ qͦq de iuda dr̃ Hic
possedit agrũ de merade mniquitatis. Nap enĩ
emptũ p̃cio sanguinis. agrũ figuli possidere
iudas potuit: qui telatis triginta argenteis
craditionis crim̃ crumnosiori use ꝓtuius mor¬
te multauit: s possedit dictũ ẽ possidi fecit.
ta hoc loco abhominant᷑ mo uestim̃ta mea
dr̃. ab hominabilẽ faciunt: quia nimirũ dũ
contra mentẽ menbra suꝑbiunt: dũ scĩ desi¬
dĩi studia tẽptationũ suarũ tumultib inter¬

Expanded text:
combustione . » Sanguine quippe vestimentum misccombustione . » Sanguine quippe vestimentum miscere, est desideriis carnalibus corpus inquinare. Quibus nimirum se pollui Psalmista formidaverat, cum dicebat: Libera me de sanguinibus Deus, Deus salutis meae . Hinc voce angeli ad Joannem dicitur: Habes pauca nomina in Sardis, quae non inquinaverunt vestimenta sua . More autem sacri eloquii vestimenta nostra nos abominari referuntur, quia abominabiles reddunt; sicut per Petrum quoque de Juda dicitur: Hic possedit agrum de mercede iniquitatis . Neque enim emptum pretio sanguinis agrum Judas possidere figuli potuit, qui, relatis triginta argenteis, traditionis crimen criminosiori in se protinus morte mulctavit; sed possedit dictum est possidere fecit. Ita hoc loco: Abominabuntur me vestimenta mea dicitur abominabilem facient, quia nimirum dum contra mentem membra superbiunt, dum sancti desiderii studia tentationum suarum tumultibus inter
Abbreviated transcription (Latin):
munditiã nequaquã app̾hendimtis. s uni¬
intingues me. Ds̃ nos intinguere sordib dr̃
intinctos sordib demonstrare: qr qnͣto ad illũ
uerius ꝑ bona oꝑa surgimus tͥanto subtilius
uite nt̾e sordes agnoscimus. quib ab eiꝰ mun¬
nus meȩ: tam̃ sordib intingues me. Acsi aꝑ¬
tius dicatur. Quãuis lam̃tis suꝑnȩ cõpuncti¬
onis infundar: qͥuauis ꝑ studia recte oꝑatio¬
nis ȩxercear: intua tam̃ munditia uideo quia
mundus ñ sũ. Intentã quippe dõ animã iꝑ¬
sa adhuc corruptibilis caro diuerberat eiꝰ aͥmo.¬
ris pulcͥritudinẽ obscenis & illicitis cogitationũ
bunt᷑ me uestim̃ta mea Quid erĩ uestimenti
nomine. nisi hoc t̾̃renũ corpus exptimitur: qͥ
induta anima tegitur. ne insubtilitate suȩ sub¬
stantiȩ nuda uideat᷑ ᷑ Huic et enĩ salomon ais.
Om̃i tẽpore sint uestim̃ta tua candida: toẽ mai.
bra corporis a sordidis acꝰtib munda. Hinc ysa¬
ias dicit. Ulestim̃tum nuxtũ sanguine ent in

Expanded text:
munditiam non apprehendimus, sed imiintinges me. - Deus nos intingere dicitur, intinctos sordibus demonstrare, quia quanto ad illum verius per bona opera surgimus, tanto subtilius vitae nostrae sordes agnoscimus, quibus ab ejus munnus meae; tamen sordibus intinges me. » Ac si apertius dicat: Quamvis lamentis supernae compunctionis infundar, quamvis per studia rectae operationis exercear; in tua tamen munditia video, quia mundus non sum. Intentum quippe Deo animum ipsa adhuc corruptibilis caro diverberat, ejusque amoris pulchritudinem obscenis et illicitis cogitationum buntur me vestimenta mea. Quid enim vestimenti nomine nisi hoc terrenum corpus exprimitur, quo induta anima tegitur, ne in subtilitate suae substantiae nuda videatur? Hinc etenim Salomon ait: Omni tempore sint vestimenta tua cad est a sordidis actibus munda. Hinc Isaias dicit: « Vestimentum mistum sanguine erit in
Abbreviated transcription (Latin):
xerit: indignũ tam̃ adhuc aliquid de corpo¬
ie mortis sentit. & ab hominabilẽ se esse consi¬
dat inmultis que de pondẽ corruptionis
poitat. Cui hoc qͦq sit grauius: qđ sepe neq
hoc intelligit unde deluquit. Flagella su¬
scipit: s districto iudiciquid uise maius quid¬
ue minus displiceat ñagnoscit. Und et sub¬
ditur: eq enuĩ uiro qui similisẽ mei respon¬
debo: nec qui possit mecũ in uiditio ex ȩqͦ audi
ri. Dũ cũ qͦliba in iuditio ex eqͦ contendimus:
& quid contra nos dicatur agnoscinus &
in his que dicimuᷤᷤ audimurꝰ: Et qͦ obiecta pa¬
tent̃ app̃hendimus. eo audent̃ ad ꝓposita res¬
pondemus. Quia ergo inuisibilis udex que fa¬
cimus uidet: q̃uasi audit que dicimus. s. qr id
qđ ei displicet nequaꝗͣ plenc cognoscimus qͣ¬
timet. quo audiri ex ȩqͦ iniuditio ñ ualet q̃r
quousq corruptionis suȩ pondẽ p̃mit᷑ hoc in
pena sua grauius tolerat. quod & sensũ sui rep̃¬

Expanded text:
e corpore mortis sentit, et abominabilem se esse considerat, in multis quae de pondere corruptionis portat. Cui hoc quoque fit gravius, quod saepe neque hoc intelligit, unde delinquit. Flagella suscipit, sed districto judici quid in se majus, quidve minus displiceat, non agnoscit. Unde et subditur: « Neque enim viro qui similis mei est, respondebo; nec qui mecum » Dum cum quolibet in judicio ex aequo contendimus, et quid contra nos dicatur agnoscimus, et in his quae dicimus audimur, et quo objecta patenter apprehendimus, eo audacter ad proposita respondemus. Quia ergo invisibilis judex quae facimus videt, quasi audit quae dicimus. Sed quia id quod ei displicet nequaquam plene cognoscimus; qutimet, quo audiri ex aequo in judicio non valet, quia quousque corruptionis suae pondere premitur, hoc in poena sua gravius tolerat, quod et sensum sui repre
Abbreviated transcription (Latin):
queratur qui dm̃ arguat: s durum ñerit
si recurrit ad memoriã. qđ ipse ꝑ aliũ ꝓpłam
dicit. Per ysaiam quippe admonet dicens.
Quiescite agere ꝑuerse: discite bene facere. Iue¬
rite uiditiũ. subuenite opp̃sso: iudicate pupil

Expanded text:
quaeratur qui Deum arguat; sed durum non erit, si recurrat ad memoriam quod ipse per alium prophetam dicit. Per Isaiam quippe admonet, dicens: Quiescite agere perverse, discite benefacere, quaerite judicium, subvenite oppresso, judicate
Abbreviated transcription (Latin):
matꝰ quippe homo sicut lutum factus ẽ: pro¬
pagatus aut̃ & sicut lac mulget᷑ semine. &
sicut caseus coagulatur incarne. Camib
& pelle induit᷑: ossib neruisq solidatur
Per lutum gͦ primȩ conditionis qualitas:
ꝑ lac uero seq̃ntis ordo conceptionis expri-¬
mitur: quia ꝑ coagulationis incrementa du¬
cit᷑. ut paulisꝑ mossa roboretur. D angu¬
stadĩ laus est descriptio creati corporis. isi
etiã subseq̃nter exprumatur mira aspira¬
cio uiuificationis. Unde & subdituꝵ. nur¬

Expanded text:
s quippe homo sicut lutum factus est, propagatus autem et sicut lac mulgetur semine, et sicut caseus coagulatur in carne. Carnibus et pelle induitur, ossibus nervisque solidatur. Per lutum ergo primae conditionis qualitas, per lac vero sequentis ordo conceptionis exprimitur, quia per coagulationis incrementa ducitur, ut paulisper in ossa roboretur. Sed angusta Dei laus est descriptio creati corporis, nisi etiam subsequenter exprimatur mira aspiratio vivificationis. Unde et subditur: CAP
Abbreviated transcription (Latin):
manuẽ : p̃miũ ꝑdationẽ. S iustus quisq¬
manus ab om̃i munere excutit: quia ineoqd̾
recte agit. nec ab humꝗͣno coide manẽ głam.
nec ab ore laudẽ. nec amanu reciꝑe datio¬
nẽ quęrit. Solus gͦ indĩ oꝑe fraudẽ ñ facit
qui cum adstudia bone actionis iniugilat.
nec ad corꝑalis rei p̃mia. nec ad laudis uer¬
ba. nec ad humani iuditii grãm anhelat. Ip
gladiũ nequeunt. nisi solliato cotidie timore
nia oꝑamea. Ac si humili confessione dice
actib concupisdentiȩ t̾renȩ subiuangunt. Se¬
pe desidia int̾ueniente deficiunt: qi aferuo¬
ie quo cepta sunt frigescente amore tabefi¬
unt. Quia gͦ culpȩ sũbreptio uł inpso uir¬
tutis actu uix uincit᷑. quid ad securitatẽ su¬
ꝑẽ nisi ut studiose sẽꝑ & inuirtute timeat᷑:¬

Expanded text:
manu est praemium per dationem. Sed 313 justus quisqmanu est praemium per dationem. Sed 313 justus quisque ab omni munere manus excutit, quia in eo quod recte agit, nec ab humano corde inanem gloriam, nec ab ore laudem, nec a manu recipere dationem quaerit. Solus ergo in Dei opere fraudem non facit, qui cum ad studia bonae actionis invigilat, nec ad corporalis rei praemia, nec ad laudis verba, nec ad humani judicii gratiam anhelat. Ipsgladium nequeunt, nisi sollicito quotidie timore r: Verebar omnia opera mea. Ac si humili confessione diceractibus concupiscentiae terrenae subjungunt. Saepe desidia interveniente deficiunt, quia a fervore quo coepta sunt frigescente amore tabefiunt. Quia ergo culpae subreptio vel in ipso virtutis actu vix vincitur, quid ad securitatem superest, nisi ut studiose semper et in virtute timeat
Abbreviated transcription (Latin):
Daledictus om̃is qui facit opus diñ fraudulent᷑
a desidiose. Si sciendum magnoꝑe est q de¬
sidia ꝑ torporẽ nascitur: fraus ꝑ priuatã di¬
lectionẽ. Illam nãq iior dĩ amor eragge¬
rat: hanc aut̃ male mentẽ possideus. ꝓprius
amor cirat. Fraudẽ quippe indĩoꝑe ꝑpetrat:
quisquis semet ipsum inordinate diligens. ꝑ
hoc qđ iecte egerit. ad remunerationis tͣlisito¬
riȩ bona festinat. Sciendũ qͦq est quod trib
modis fraus ipsa cõmittitur: qi ꝑhanc ꝓcul¬
dubio aut tacita coidis humanigr̃a. aut fa¬
uoris aura. aut res quelib&x ercerior desidãt᷑
Quo contra recꝰte de iusto ꝑ ꝓpħam dicit᷑. Excu¬
at manus suas ab om̃i munere. Quia enĩ ñ
solum fraus in acceptione pecuniȩ ẽ: munꝰ
proculdubio unũ ñ ẽ. Tres uͦ sunt acceptio¬
nes munerũ: ad quas ex fiude festinatur.
Oimus nãq ãcorde ẽ captata gr̃a a cogitatio¬
ne. Munus abore ẽ: gła ꝑ fauorẽ. Munuser

Expanded text:
aledictus omnis qui facit opus Dei fraudulenter et desidiose. » Sed sciendum magnopere est, quia desidia per torporem nascitur, fraus per privatam dilectionem: illamque minor Dei amor exaggerat: hanc autem male mentem possidens proprius amor creat. Fraudem quippe in Dei amore perpetrat, quisquis semetipsum inordinate diligens, per hoc quod recte egerit ad remunerationis transitoriae bona festinat. Sciendum quoque est, quod tribus modis fraus ipsa committitur, quia per hanc proculdubio, aut tacita cordis humani gratia, aut favoris aura, aut res quaelibet exterior desideratur. Quo contra recte de justo per prophetam dicitur: « Excutit manus suas ab omni munere . » Quia enim non solum fraus in acceptione pecuniae est: munus proculdubio unum non est. Tres vero sunt acceptiones munerum, ad quas ex fraude festinatur. Munus namque est a corde captata gratia a cogitatione. Munus ab ore est, gloria per favorem. Munus ex
Abbreviated transcription (Latin):
condite fortitudinis amisit. Cũq ad suꝑ¬
na repetenda se erigit: fraglat quidẽ odo¬
re inemoriȩ: s digne non exerit pondus
uitȩ. Pomoꝵ gͦ odorib replet᷑. & tam̃ huc
illucq leuit̾ mentis nr̃e nauis impellitur:
qr & paradysi celsitudinẽ cũ ardous recor¬
datione meminimꝰ & imporcunos tẽptati¬
onũ fluctꝰ excarne toleramꝰ. Unde ⁊ aꝑte¬
subiungit᷑. Sicut aquila uolans ad escã.
Aqͥla et nĩ alto uolatu ualde suspenditur.
i anii su p̃peti ad ęthera librat᷑. s ꝑ appeti¬
tũ uentris t̾ras expecit. sesesa sublienibus
repente deorsũ fundit. Sic sic humanũ genus
inparente pͥmo ad una de sublunib corrint:
qđ nmirũ conditionis suę dignitas niratio¬
niscelsitudine quasi inacris lib̾tate suspendat
Seo qi contra p̃ceptum cibũ contigit. ꝑ uentris
concupiscentiã ad t̾ras uenit &. quasi post uola¬
tũ carnub pascit᷑. quia illa lib̾a cõtẽplationis

Expanded text:
conditae fortitudinis amisit; cumque ad superconditae fortitudinis amisit; cumque ad superna repetenda se erigit, fragrat quidem odore memoriae, sed digne non exerit pondus vitae. Pomorum ergo odoribus repletur, et tamen huc illucque leviter mentis nostrae navis impellitur,  Paradisi celsitudinem cum ardoris recordatione meminimus, et importunos tentationum fluctus ex carne toleramus. Subditur: Sicut aquila volans ad escam. Aquila etenim alto valde volatu suspenditur, et adnisu praepeti ad aethera libratur; sed per appetitum ventris terras expetit, seseque a sublimibus repente deorsum fundit. Sic sic humanum genus in parente primo ad ima de sublimibus corruit, quod nimirum conditionis suae dignitas in rationis celsitudised quia contra praeceptum cibum contigit, per ventris concupiscentiam ad terras venit, et quasi post volatum carnibus pascitur, qui i
Abbreviated transcription (Latin):
licet ꝑfluctus ferunt. Terra uͦ hominis para¬
dysus extitit: que hunc inconcussũ tenere po¬
tuit. si ꝑ innocentiã stare uoluisset. S qr ad
mutabilitatis undas ꝑ culpã cecidit: ad
p̃sentis uitę maria post terrã uenit. Poma
etiã t̾rȩ huiꝰ fuer̃ mandati sermo. cõcessa pos¬
sibilitas oꝑis. nature indita intelligentia
mus: ꝑ maria portamus: qr concessa bona
tot munerũ. inconcussi custodire in paradi¬
so noluimus. & seruare nc̃ intẽptationib co-¬
nam̃. Tendentes ad t̾minũ aura uitȩ p̃sen¬
tis impellim᷑: mutabilitatis mx flucta fati¬
gamur: s qi ꝑ crucis mysteriũ ad ingenita
naturȩ bona restringim᷑. qͣsi ꝑ lignũ poma
portamus. Qđ tam̃ intelligi ⁊ alit̾ potest.
Naues et enĩ cũ poma portant. suauitatem
odoris habent. s grauedinẽ pondis non
habñt. Humanũ genꝰ apadẏsi gaudus ex¬
puilsum. uĩ cõtẽplationis ñ ꝑdidit robur

Expanded text:
licet per fluctus ferunt. Terra vero hominis paralicet per fluctus ferunt. Terra vero hominis paradisus exstitit, quae hunc inconcussum tenere potuit, si per innocentiam stare voluisset. Sed quia ad mutabilitatis undas per culpam cecidit, ad praesentis vitae maria post terram venit. Poma etiam terrae hujus fuerunt mandati sermo, concessa possibilitas operis, naturae indita intelligentia a renuimus, per maria portamus, quia concessa bona tot munerum inconcussi custodire in paradiso noluimus, et servare nunc in tentationibus conamur. Tendentes ad terminum, aura vitae praesentis impellimur, mutabilitatis nostrae fluctu fatigamur. Sed quia per crucis mysterium ad ingenita naturae bona restringimur, quasi per lignum poma portamus. Quod tamen intelligi et aliter potest. Naves etenim cum poma portant, suavitatem odoris habent, sed gravitatem ponderis 311 non habent. Et humanum genus paradisi gaudiis expulsum vim contemplationis perdidit, robur
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ. Dicut sepc iã diximꝰ siopͥmꝰ homo con¬
ditꝰ fuit: ut ꝑ argum̃ta tẽpoꝵ tendi possst
eius uita tantũmͦ ñ euolui. S q sponte ad
culpã decidit᷑ qͦ attigit uetitũ. ꝑtulit decur¬
sũ: qtĩe nc̃ homo p̃sentis uitȩ desidio op̃ssus.
indesinent̾ ⁊ tolerat. ⁊ optat. Ne enĩ finiat᷑
tuuere appetit: s ꝑ agm̃ta uitȩ cotidie ad
finẽ tendit. Nec dephendit ualde tẽporũ¬
inorementa quã nuilla sint. nͥcũ repente tͣnͣs¬
acta fiunt. que uenientia longa uidebantur:
mani generis uoce dãpnadecursus ingemiscat:
dicens. Dies meiuelociores fuert̃ cursore: fuge¬
runt. & ñ uidunt. bonũ. Ac si aꝑte dicat. Ad
hoc homo conditus fuit. ut bonũ qđ dsẽ ui
do ocdos amissit. qi qͦ ꝑculpã cepit ad imade¬
currere. eosecũ cecitatẽ ꝑtulit: ne intimum
lum uid̾et. De quib adhuc dieb apte subiun¬
gitur. ꝑclisierunt quasi naues pona portan¬
tes. Naues cũ poma portant fructus t̾re uide¬

Expanded text:
 sic primus homo conditus fuit, ut per augmenta temporum tendi posset ejus vita tantummodo, non evolvi. Sed quia sponte ad culpam decidit, quo attigit vetitum, pertulit decursum, quem nunc homo praesentis vitae desiderio oppressus indesinenter et tolerat et optat. Ne enim finiatur, vivere appetit, sed per augmenta vitae quotidie ad finem tendit. Nec deprehendit valde temporuincrementa quam nulla sint, nisi cum repente transacta fiunt quae venientia longa videbantur. mani generis voce damna decursus ingemiscat, dicens: Dies mei velociores fuerunt cursore; fugerunt, et non viderunt bonum. Ac si aperte dicat: Ad hoc homo conditus fuit, ut bonum, quod Deus do oculos amisit, quia quo per culpam coepit ad ima decurrere, eo caecitatem pertulit, ne intimum lumen videret. De quibus adhuc diebus apte subjungitur: Pertransierunt quasi naves poma portantes. Naves cum poma portant, fructus terrae vide
Abbreviated transcription (Latin):
sua oꝑa uerebatur: qui illa sẽꝑ erhibuit ex
ex quib pla cari ds̃. & erga iiquitates soletꝰ
Q uid itaq est qđ umira oꝑa faciens. hec ipsa
etiã ueretur pauens cum dicit. uerebat om̃ia
gimus. ut si placere dõ ueracit̾᷑ cupimus
postquã ꝑuersa subigimus. ipsa in nobi
etiã bene gesta timeamus. Duo qͥppe sun

Expanded text:
sua opera verebatur, qui illa semper exhibuit, ex quibus placari Deus erga iniquitates solet? Quid ergo est quod, mira opera faciens, haec ipsa etiam veretur pavens, cum dicit: Verebar omnia gimus, ut si placere Deo veraciter cupimus, postquam perversa subigimus, ipsa in nobis etiam bene gesta timeamus?  Vet. XXVI.
Abbreviated transcription (Latin):
Si ñ benedirerunt mͥ latera eiꝰ & de uellerib
ouiũ mearũ calefactus ẽ. Grãm hospitalita¬
tis exhibuit: qui dicit. foris ñ mansit perrgͥ¬
nus: ostium meũ itiatori patuit. Et int̾ hoc
ad uirtatis cumulũ. ꝑ excellentiorem cari

Expanded text:
n benedixerunt mihi latera ejus, et de velleribus ovium mearum calefactus est . Gratiam hospitalitatis exhibuit, qui dicit: Foris non mansit peregrinus, ostium meum viatori patuit . Et inter haec ad virtutum cumulum per excellentiorem viam
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmi dãpnatione ꝓpagata. humani generis
dãpna considãt suꝑẽ ut his adiungere ꝓpͥa
metuat. Uude uir sc̃s postquã cõmunia int¬
hystorię tertus ostendit. Holocaustis quip¬
pe multiplicib auctorẽ placare studuit qi
iuxta filioꝵ numerũ ut scriptũ ẽ consurg̃ns
diluculo offerebat holo causta ꝑsingulosr̃s¬
q ñ solũ ab imnundis actib s aptaua qͦq
cogitatione mundabat. Deqͦ scriptura cest
ꝑhibet᷑. Dicebat enĩ ne forte peccauerint fili
mei: ⁊ benedixerint dõ incordib suis. Affectuĩ
cõpassionis exercuit: qr ipse dese amicoꝵ qͣsti¬
onib eractus dicit Flebam quondã suꝑ eũ qͥ
afflictus erat. Ministeriũ piecatis impendit.
quiait. Oculus fui ceco: & pesclaudo. Castra¬
tis munditiã & in corde custodiuit. qr obte¬
stando se aꝑit dicens. Si deceptũ ẽ cor meum
suꝑ mulierẽ. Humilitatis cilm̃ medullitus
tenuit. qui dicit. Si contẽpsi uiditiũ subue
cũ secuo meo. & aucilla mea: cum discepta¬

Expanded text:
ni generis damna considerat, superest ut his adjungere propria metuat. Unde vir sanctus postquam communia intuhistoriae textus ostendit. Holocaustis quippe multiplicibus auctorem placare studuit, quia juxta filiorum numerum, ut scriptum est, consurgens diluculo, offerebat holocausta per singulos; eosque non solum ab immundis actibus, sed a prava quoque cogitatione mundabat. De quo, Scriptura teste, perhibetur: Dicebat enim: Ne forte peccaverint filii mei, et benedixerint Deo in cordibus suis . Affectum ergo compassionis exercuit, quia ipse de se amicorum quaestionibus exactus dicit: Flebam quondam super eum qui afflictus erat . Ministerium pietatis impendit, qui ait: Oculus fui caeco, et pes claudo . Castitatis munditiam in corde custodivit, qui obtestando se aperit, dicens: Si deceptum est cor meum super mulierem . Humilitatis culmen medullitus tenuit, qui dicit: Si contempsi judicium subire cum servo meo et ancilla mea, cum discepta
Abbreviated transcription (Latin):
celsitudinis ad t̾ras ueniat: escã cadaueris in¬
fernis inquirat. Paulo post et enĩ subdit.
dicens. Disciplina pacis nr̃ȩ suꝑ eũ: & liuo¬
re eius sanatisumus. Trursũ. & homoẽ.
& quis cognoscet eum: Subleuata g indi¬
uinitate mens iusti cũ dispensationis grãm
ex euis carne considat. quasi a sũmis repente
aquila ad escã uolat. Sed ecce ille isrłiticus
popłs immenso dudũ ꝓphetiȩ spũ infusus
niusd ꝓphetiȩ dona ꝑdidit atq in ea fide
quã cunctis seq̃ntib p̾nuntianto declaraũ
Unde ⁊ apte ꝓtinus ꝑ cõpassionẽ ad eoꝵ qͦq du¬

Expanded text:
celsitudinis ad terras veniat, escam cadaveris incelsitudinis ad terras veniat, escam cadaveris inferius inquirat. Paulo post etenim subdit, dicens: Disciplina pacis nostrae super eum, et livore ejus sanati sumus . Et rursum: Et homo est, et quis cognoscet eum ? Sublevata ergo in divinitatem mens justi, cum dispensationis gratiam ex ejus carne considerat, quasi a summis repente, ut aquila ad escam volat. Sed ecce ille Israeliticus populus immenso dudum prophetiae spiritu infusus ejusdem prophetiae dona perdidit, atque in ea fide quam cunctis se sequentibus praenuntiando declaravit. Unde et apte protinus per compassionem ad eorum