comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cences ⁊ dixit. eice.
maufec̾at ysmae ptĩo ysaat. qr lude¬
bat cũ illo. s illa lusio isuisio erat illa lu¬
sio deceptõnẽ signifitabat. illũ iusũ sa¬
qr lusus maioris ad minorem. illusio est
ꝗ deceptõ qr sciens se hr̃t alia negocia que
ĩtendit simulat q̃ dam pũo .i. infirmo lu-¬
dens cũ illo ⁊ fraudes facit. sĩcut ⁊ mͦ plus
ꝑletuntur qui nos illudendo seducunt. ⁊
situt lara intellexit lusum illum ita ⁊ ec¬
cłia incelligit lusum istũ ꝑsecutdnem. sed

Expanded text:
entes; et dixit: ejice, mali fecerat Ismael puero Isaac, quia ludebat cum illo? Sed illa lusio illusio erat, illa lusio deceptionem significabat; illum lusum SaQuia lusus majoris ad minorem illusio est et deceptio, quia sciens se habere alia negotia quae intendit, simulat quaedam puero, id est infirmo ludens cum illo et fraudes facit. Sic et modo plus persequuntur qui nos illudendo seducunt. Et sicut Sara intellexit lusum illum, ita et Ecclesia intelligit lusum istum persecutionem. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
põs ꝑ ciuitatis ꝯstitutie. deiñ quałe diuisos ł̾ sgtu
uł ctate uł ꝯdicione insticuere debeat postea mo¬
net eũ de uitandis ħeticis. ẜmittit autẽ saluta¬
tõneo dicens Paulus nomine setuus ꝯditi¬
one ñ tñpeccati miseras cruitute s gei quadam no¬
bilitate quałt moyses ⁊ amud setui funt appella¬
uł qua saiuiantut electi d̾i. ⁊ iõ magispea labo¬

Expanded text:
pos per civitates constituere; deinde qualiter diversos vel sexu vel aetate, vel conditione instituere debeat. Postea mocio atque monere ut id imperiose tractet, et haereticos vitionem dicens: Paulus nomine, servus conditione, non tamen peccati misera servitute, sed Dei, quadam nobilitate, qualiter Moyses et David servi sunt appellavel qua salvantur electi Dei, et ideo pro ea labo
Abbreviated transcription (Latin):
non ꝑ homines immo a pleudo euersi sunt. ip¬
sil dico: uocatis sanctis .i. quiuocati sunt pp̃.¬
dicatores. et deinde sanctisunt. ł uocatis sanctis
.i. pre eloctis a deo ad hoc: ut sintsancli. hoc
ideo dicit: ut ostendat nil boni ẽẽ ab homine.
s totũ adõ. his inquam apłc sccibit. cũ omni.¬
bus .i. et om̃nib scribit suffraganeis coruit hii
qui incildem uictis laborant. uñ subdit. qͥ ĩ

Expanded text:
non per homines, imo a pseudo eversi sunt. Ipsis dico, vocatis sanctis, id est vocatis per praedicatores, et deinde sancti sunt. Vel, vocatis sanctis, id est praeelectis a Deo ad hoc ut sancti sint. Hoc ideo dicit ut ostendat nil boni esse ab homine, sed totum a Deo. His inquam Apostolus scribit, cum omnibus, id est et omnibus scribit suffraganeis Corinthi, qui in eisdem vitiis laborant. Unde subdit: Qui in
Abbreviated transcription (Latin):
tis se uult coli. ⁊ diligr ħ est .n. caste amate.
ñ qr dat aliquid preterse. s qr dat se. talib
tredunt se saluatr ⁊

Expanded text:
tis se vult coli et diligi. Hoc est enim caste amare, non quia dat aliquid praeter se, sed quia dat se. Talibuscredunt se salvari et
Abbreviated transcription (Latin):
bit eil. ab ertorib ad testã fidem. ⁊ ascimatib
eos renocans ad iuritatẽ. est gͥ intencio apłi
in hac epła corithios ab errorib ⁊ scismati¬
b ad fudo rectam. ⁊ a uiciis ⁊ aliis pcc̃is ad
bonos mores teuocate. ⁊ in cis ꝯfitmatemo.
dus talis est. hinc epłe sic̃ ⁊ aliis salutatõnẽ
p̃sctibit. et nomen sirũ ꝙ celebre etat omnib
gentib p̃ponit. utmagr̃i nõi e auditos acqui
dignitatis noĩa: ñ bũilitatis. ut setuus. post
ialutatõnto ꝓbonis eoꝵ qui boni epantint᷑
cos grãs agit. deiñ increpat illos qui ab bap¬
testis :⁊ iactabant. post retia hit eos ab amore
terrene sap̃ie dei ñ ted aiguit eos se fornica¬
tors ꝙ̃ int̾ se eẽ ferebant. deiñ inccepat eos qͥ
sibi inuiccor insutias ⁊ fraudes faciebant.
et infideliũ ex aĩa tequitebant. post ea ĩstru.¬
it eos de matͥmontis. et de ꝑccptõne euchari.¬

Expanded text:
oribus ad rectam fidem et a schismatibus eos revocans ad unitatem. Est igitur intentio Apostoli in hac Epistola Corinthios ab erroribus et schismatibus ad fidem rectam, et a vitiis et aliis peccatis ad bonos mores revocare, et in eis confirmare. Modus talis, huic Epistolae sicut et aliis salutationem praescribit, et nomen suum quod celebre erat omnibus gentibus, praeponit ut magistri nomine audito acquidignitatis nomina non humilitatis, ut servus, post salutationem pro donis eorum qui boni erant inter eos gratias agit. Deinde increpat illos qui de baptistis se jactabant, post retrahit eos ab amore terrenae sapientiae. Deinde redarguit eos de fornicatore quem inter se esse ferebant. Deinde increpat eos quia 67 sibi invicem injurias, et fraudes faciebant, et infidelium examina requirebant. Postea instruit eos de matrimoniis, et de perceptione Euchari
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ dicete faciet uos ꝯsequi. futura bona ⁊ ꝓprie
dicitur fides suba qr sperandis substat. ⁊ faciat
ea eẽ in credente in alia tut.a. ⁊ qr fundamentũ
est omniũ bonor ꝙ nemo mutare potest sine
quo ñ est bona edificatio. ł fi est. su.te. sperã.¬
.I spetanda iametiã in hac uita facit es in cor
nobis sunt qr facit subsist̾e in aĩa nt̃a ẽã que

Expanded text:
 dicere: Faciet nos consequi futura bona. Et proprie dicitur fides substantia, quia sperandis substat, et facit ea esse in credente in alia vita. Et quia fundamentum est omnium bonorum quod nemo mutare potest sine quo non est bona aedificatio.  speranda jam etiam in hac vita facit esse in conobis, quia facit subsistere in anima nostra ea quae
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾. ut ea credantut q̃ ñ nidentur sequitur.
⁊ est argumentũ. ł conuictionũ apparenciũ.
.l premonstracio ⁊ certitudo ⁊ proba tõ teruoq̃
ñ apparent qr si ciius de eis dubitet per fidem pro¬
bantur ut adhuc ꝓbatur futura resutrectio qr
desid̾et abraham ⁊ alios quid merito fid̾i ac¬
ceperunt id̃ oc lepotest credere ⁊ sperare.n¬

Expanded text:
ur. Et est argumentum vel convictio non apparentium, id est praemonstratio et certitudo et probatio rerum quae non apparent; quia si quis de eis dubitat per fidem probantur, ut adhuc probatur futura resurrectio, quconsideret Abraham et alios quid merito fidei acceperunt, idem de se potest credere et sperare.
Abbreviated transcription (Latin):
ampllus ñ dissoluentut homines sic̾ ħetici. at.¬
bitrant᷑ Omnia
net sub pedil ꝙu
dicit. quod deuis pat̾
subiecit omnia sub
ut etiam mortem
eisine dubio
ligi sicut in euan-¬

Expanded text:
n dissolventur homines, sicut haerettrantur. Omnia net sub pedibus: dicit quod Deus Pater, subjecit omnia sub ut etiam mortem a sine dubio igi, sicut in Evan
Abbreviated transcription (Latin):
ne indignemini s di¬
couos neglectos qr do¬
minus dicit in me pã¬
tenter uicio eoꝵ deput¬
at. ꝙ non petmansccũt
in cestamento dei ne lex
quam tunc accepetunt¬
cuilpanda uideatur ip̃a
en iorest quã non uenit

Expanded text:
ne indignemini, si dico vos neglectos, quia Dominus dicit, in me. Patenter vitio eorum deputat quod non permanserunt in testamento Dei, ne lex quam tunc acceperuntculpanda judicetur. Ipsa enim est quam non venit
Abbreviated transcription (Latin):
s post dies itlos. a me p̃¬
finitos. ⁊ credite hoc qr dominus dicit. per sanc¬
tum in melequentem ama. uel dabo. quasihe
est testamentuor. quod consuminabo .ẜ. dabo .i. ꝑ
uigencias illoruo. non in cabulit lapideis. sicut¬
islud uetus in lapide scciptuo fuit et. etiam m
cord a eoruoi .i. in uoluntates qr intesugent⁊ no
debet eisq dominati. istam hic ꝯmendat distanc
ti sp̃t. qui est digitus cci. quo presente diffundit᷑
lu scri. eas. per ꝙ significauit eos non formsecus
tarencem legem formidaturos. s intrinsetus ha¬
bitantem ip̃am logis usticiam dilecturos. unde
ħ m̾ces additut. ⁊ ero qͣi supor sccibam legem me
sunt populus dei. ħ est uiuent ex me.a mͥ. et hoc¬
⁊ quidẽ in ħ mundo.

Expanded text:
sed post dies illos, a me praefinitos; et credite hoc, quia Dominus dicit, per Spiritum sanctum in me loquentem: dando, vel dabo. Quasi dicat: Hoc est testamentum quod consummabo, scilicet dabo ligentias illorum. Non in tabulis lapideis sicut vetus in lapide scriptum fuit. Et etiam in corda eorum, id est in voluntates, quia intelligent, et debet eisque dominari. Istam hic commendat distantiitus sancti, qui est « digitus Dei , » quo praesente diffunditurUnde significavit eos non forinsecus terrenbitantem ipsam legis justitiam dilecturos. Unde et haec merces additur: Et ero; quasi dicat: Scribam legem measunt populus Dei, hoc est vivent ex me et mihi, et hoc quidem in hoc mundo.
Abbreviated transcription (Latin):
perinanserunt in ce.¬
meo. ⁊ in legedata
tile. ecce quomodo ul¬
tupet auerit eos ior-¬
Qo neglexi cos et̃

Expanded text:
permanserunt in teeo, id est in lege data tile . Ecce quomodo vituperaverunt eos; Iego neglexi eos. Et
Abbreviated transcription (Latin):
inunitate fidei ꝯgregata est dẽo pr̃e operan¬
te ⁊ xp̃o eius filio. et añ alia saltant in hũc
modum. grã sit uobis ⁊ pero expolita ne ex¬
ponas. ne actũ agas
ut persistatis in bono.
or̃onib dico hĩtis sine
int̾missione certarũ
horaꝵ. uñ aut̃ graci¬
as agat ostendit sub¬
denb nos dico memo¬
catitatis hĩte in deuo
q proximũ. et sustin¬
encie. hĩte contra mã¬
la que sristinencia ẽ
spo qi eam facit spes
głe . ñ .n. tanta mala
possent sustin̾e nͥ spes
eos confumatet. q̃ spes
sest et uult impłs.
lpa dico eristentis añ
ta cetti estis ac siiam uideatis eum. et ita eos
animat. uel ante deum existit. quia et bene
placct. non ad aspestum hominum et eo aue¬

Expanded text:
in unitate fidei congregata est, Deo Patre operante, et Christo ejus Filio. Et ante alia salutant in hunc modum; Gratia sit vobis et pax. Exposita ne exponas, ne actum agas.ut perstetis in bono. Orationibus, dico, habitis sine intermissione certarum horarum. Unde autem gratias agat, ostendit, subdens: Nos, dico, memoaritatis habitae in Deum et proximum, et sustinentiae habitae contra mala, quae sustinentia est spei, quia eam facit spes gloriae. Non enim tanta mala possent sustinere, nisi spes eos confirmaret quae spestest et vult implere; spei, dico, existentis ante, quia ita certi estis, ac si jam videatis eum, et ita eos animat. Vel, ante Deum existit, quia ei bene placet, non ad aspectum hominum, et eo au
Abbreviated transcription (Latin):
aliquieciam minus de resurrectione sencien-¬
tes ⁊ id̾o nimis tenere de amicor morte dolen¬
tes. aliqui eciã eoꝵ erant forncatores hoset¬
go in hac epła cortigit apłs et petfectos monet
ñ cedere adusis. uł ꝑsendo apłis. et ut alios cor
tigant. scripsit auf̃ ab athens. et est intencio
apłi in hac epła prauos ⁊ incortectos cortigere
et bonos ad ꝑseu̾antiã alioꝵ q corretõnem co¬
hortati. modus talis de morestio salutacionem
p̃mittit. qua p̃missa de bonis eoꝵ gratiasag̾
quoq laboribus et euangłii u̾itate. et pruden¬
ti intet eos conulacions et quanto affec̾tu desi-¬
daet eos uiders: inc̾lerit. deunde prauos ut a lux¬
utia ⁊ orio et cutiositate ꝯtineant obletrat. ⁊

Expanded text:
surrectione minus sentientes, et ideo nimis temere de morte amicorum dolentes; aliqui etiam eorum erant fornicatores. Hos ergo in hac Epistola corrigit Apostolus, et perfectos monet non cedere adversis pseudoapostolis, et ut alios corrigant. Scripsit autem ab Athenis. Et est intentio Apostoli in hac Epistola pravos et incorrectos corrigere, et bonos ad perseverantiam, aliorumque correctionem cohortari. Modus talis, more suo salutem praemittit: qua praemissa de bonis eorum gratias aquoque laboribus, et Evangelii veritate, et prudenti inter eos conversatione, et quanto affectu desideret eos videre interserit. Deinde pravos, ut a luxuria, et otio, et curiositate contineant
Abbreviated transcription (Latin):
lalonicensibus chessa-¬
lonica metropolis est
cia grecoꝵ. thessalonicẽ.¬
ses ergosunt macedon.¬
es qui facile ab apło cõ¬
ti̾si. nec pet tribulatio¬
nes nec ꝑ pseudo predi¬
catores pocuetunt mo¬
ri a ficei m̾itats hos col¬
cepta gracia ꝑmanen¬
des ad profectũ p̃mu iur¬
tutib aucti sint meli.¬
oia sectando. tante .n.¬

Expanded text:
alonicensibus. Thesslonica metropolis est cia Graecorum. Thessalonicenses ergo sunt Macedon, qui facile ab Apostolo conversi, nec per tribulationes, nec per pseudopraedicatores potuerunt ri a ficepta gratia permanentes ad profectum praemitutibus aucti sunt meliora sectando. Tantae en
Abbreviated transcription (Latin):
cor hominis ascen¬
dit. infra cor hoĩs
est ideo in cor hominis aicendq. supau
alcendit: de imo est ad hominẽ quo autẽ
ascendit cor hominis: sutsuo est ab ho¬
mine. infra gͥ cor hominis est ꝙ in coras¬
cendit. supia cor est etctmior. ad ꝙ cor ał¬
cendit. ⁊ ħ est ꝙ deus teseruat bonis. unde
lubdit. que preparauit deus uel non as¬
cendit in cor hominis i. alicuius catnaiꝰ
tunc tes di ascendete in cor. cũ bñ inclła

Expanded text:
cor hominis ascendit, infra cor hominis est. Ideo in cor hominis ascendit, quia supra in cor hominis de imo est ad hominem; quo autem ascendit cor hominis, sursum est ab homine. Infra ergo cor hominis est quod in cor ascendit; supra cor est aeternum, ad quod cor ascendit, et hoc est quod Deus reservat bonis. Unde subdit: Quae praeparavit Deus. Vel, non ascendit in cor hominis, id est alicujus carnalis. Tunc res dic
Abbreviated transcription (Latin):
tiui scd̾o illũd. quã¬
diusimiul in corpo¬
Salutate ampli¬
atuoi dilectislimũ
in domino. iste a.¬
micris erat apło ĩ
tiuis. Saluta te

Expanded text:
tivi secundum illud: Quandiu sumus in corpoSalutate Ampliatum dilectissimum mihi in Domino. Iste amicus erat Apostolo in tivus. Salutate
Abbreviated transcription (Latin):
codentis mandati .i. ne
ceris iegis ⁊ bñ ait. pre¬
cedentis qr aliquid delet secimi. teꝑbatio fit dico.
et hoc nondico pp̃ maugnitatem eius. nec pp̃ma
se fecit non plene iustificauit. et mnutilitatem.
quã modohabet ñ soluo .n. infirma s eciam dãp¬
cile erat fieri ea q̃ olim fiebant ut ħ prodicerent
remanserunt illa xp̃ianis tm̃legenda. ad incet¬
ligentiam premisie ꝓpħie. ñ autẽ necessatio fa-¬
cionda. quasi adhuc expestanduo eẽt ueniret

Expanded text:
cedentis mandati, id est veteris legis. Et bene ait praecedentis, quia aliud debet sequi. Reprobatio fit, dico et non dico propter malignitatem ejus, nec propter  etsi aliquid tunc fecit, non plene justificavit; et inutilitatem, quam modo habet. Non solum enim infirma, sed etiam damdventum Christi inutile erat fieri ea quae olim fiebant, ut haec praedicerent.remanserunt illa Christianis tantum legenda ad intelligentiam praemissae prophetiae, non autem necessario facienda. Quasi dicat: Adhuc exspectandum esset ut venire
Abbreviated transcription (Latin):
catur oralconũ elan.¬
sisse. ⁊ solus isaias¬
sectus est. sic̃ a ĩ ꝑsõ.
singulati ponitur.
ubi d̾r astitetunt
nam reges dicit pio
infornacem ignis ef
fugatuntaciem. glã¬
.u exertitum accinstũ
gladio. ut iosue dd̾.¬
et alii multi .⁊. ꝯua.

Expanded text:
catur ora leonum clausisse, et solus Isasectus est; sicut et in Psalmo singulari ponitur, ubi dicitur: Astiterunt Nam reges dixit pro in fornacem ignis, et effugarunt aciem glast exercitum accinctum gladio, ut Josue,et al
Abbreviated transcription (Latin):
el in occursũ eius dicit er uent ⁊ osten dã
tibi uitũ quẽ quetis. qui cũ intrans ui
dit sisatam iacentem mortuũ. hũiliaũ
ergo deus dieillo iabin tegẽ chanaan. co-¬
tam filiis iltł de sanson. quiut legitut ĩ
libro iudicuor affuxit uehement᷑ philis¬
tros ꝗ de iepte. qui cũ iret ad pugnã con¬
tra hostes uouit comino ꝙ si criuphum
de hostib asseq̃tetut rediens ꝙ pumo co¬
curtetet. offerret deo. occututqs ei filia ꝙͣ
ĩmolauit. nec laudauit iepte ꝙꝑ fili am¬
occidit. s ꝙ per fidem deo iuuante hostes
cupctauit. abĩanham u̾o ñ solũ nõcur¬
patur crudelitatis camine uetũ etiam lau¬
datur pietatis noĩc ꝙ futũ ñ scełate ẜ obe¬
dientet uoluit eccidece. et metito quate
uttum pro iussu dei sit habenduor. ꝙ ieꝑte
filiam sibi occutrentem octidit. cum id se no¬

Expanded text:
et ostendam tibi virum quem quaeris. Qui cum introisset, vidit Sisaram jacentem mortuum . Humiliavit ergo Deus die illo Jabin regem Chanaan coram filiis Israel. Et de Samson, qui ut legitur in libro Judicum afflixit vehementer Philisthaeos. Et de Jephte, qui cum iret ad pugnam contra hostes, vovit Domino quod, si triumphum de hostibus assequeretur, rediens, quod primo occurreret, offerret Deo: occurritque ei filia, quam immolaoccidit, sed quod per fidem Deo juvante hostes superavit. Abraham vero non solum non culpatur crudelitatis crimine, verum etiam laudatur pietatis nomine quod filium non scelerate, sed obedienter voluit occidere. Et merito quaeutrum pro iussu Dei sit habendum, quod Iephte filiam, quae patri occurrit, occidit, cum id se uo
Abbreviated transcription (Latin):
dicert que sin głi fecetunt dicit tñ q̃ quidio
fide optiatist̃ sapienter hẏstoriaꝵ ꝯmoratio¬
nẽ uitat. ne sermonem suũ ꝓtelet. breniter
q̃ damtangens nec .n. aĩo tacuit. nei diccns
molestus effectus est. fugit densitatẽ. longi¬
tudint̃. ne fatiget audicorem. sequitur. et
adeptisunt fide tepromissiones .i. ea que te¬
ꝓmitrebantur ut uictoriam. ⁊ alie. ꝓmu¬
sones multe fcẽ sunt prib ut dauid. abra

Expanded text:
dicere quae singulis fecerunt, dicit tamen quae quidam fide operati sunt. Sapienter historiarum commemorationem vitat, ne sermonem suum protelet, breviter quaedam tangens; nec enim omnino tacuit, nec dicens molestus effectus est. Fugit densitatem, longitudinem, ne fatigaret auditorem. Et adepti sunt, fide, repromissiones, id est ea quae repromittebantur, ut victoriam et alia. Promissiones multae factae sunt, u
Abbreviated transcription (Latin):
quam cũ angelos bonos anritos hab̾e se
plitat hãt malos demones fictos anrico .s.
eosq tanto nocentiores quanto astucioree ac
fallaciores patitur inimicos. n sc̃ et fideles
unius iͥ d̾i cultores ab eoꝵ fallacuis ⁊ mł¬
tiformi temptacione lecuti st̃. in his diebut
malignis ubi ista sollicitudo ñ est inutił. ne
tũ sathanas se transsigutat fallendo ad ali¬
qua ꝑniciosa seducat. nã qñ senus corpons¬

Expanded text:
quam cum angelos bonos amicos se habere putat, habeat malos daemones, fictos amicos; eosque tanto nocentiofallaciores patitur inimicos; neque sancti et fideles unius veri Dei cultores ab eorum fallaciis et multiformi tentatione securi sunt, in his diebus malignis, ubi ista sollicitudo non inutilis, ne, cum Satanas se transfigurat, fallendo ad aliqua perniciosa seducat. Nam, q
Abbreviated transcription (Latin):
ea uł tacit uł dicit que bonis angłis ꝯgru¬
unt. eciã si ctedat᷑ bonus ñ est ettor picu lolut
aũ morbidus. cs̃i uo ꝑ ħ aliena ad sua inci¬
pit ducert. ne quis post eũ eat. opus est ma¬
gna uigilantia. quod nemo sine do potat
it ip̃a huiꝰ diffictltas ad ħ est ucilis. ne lit
spei sibi quisq aut homo altat alc̾i. s deus

Expanded text:
e bonis angelis congruunt, etiam si credatur, bonus non est error, periculosus aut morbidus. Cum vero per haec aliena ad sua incipit ducere, ne quis post eum eat, opus est magna vigilantia; quod nemo sine Deo potest, et ipsa hujus difficultas ad hoc utilis est, ne sit spes sibi quisque, aut homo alter alteri, sed Deus
Abbreviated transcription (Latin):
atura est potest᷑ po¬
ciũñ potest s medicus ad ħ uenit ut pellat uici.¬
um. uenit .n saluator ad genꝰ hũ anũ nłłm sa¬
nũ inuenit. iõ magnus medicus uenit ad sa¬
nand̾ uitiũ quosanato teꝑta eit natuta. ꝗ dici¬
tut ħ ꝯͣs manicheos quiuolebant aliãꝯt᷑ dm̃ in¬

Expanded text:
atura potest, vitium non potest. Sed medicus ad hoc venit ut pellat vitium. Venit enim Salvator ad genus humanum, nullum sanum invenit, id est magnus medicus venit, ad sanandum vitium, quo sanato, reparata est natura, et dicitur hoc contra Manichaeos qui volebant aliam con
Abbreviated transcription (Latin):
deo. Legi enĩ dei
non est subiecta .l¬
sapiens secundũ
satnẽ bonis instit¬
utõnib d̾i ñ olrdit.
do det̾cet a carnis o¬

Expanded text:
Deo, legi enim Dei non est subjecta,sapiens secundum carnem, bonis instiutionibus Dei non obedit. do deterret a carnis o
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ etit oĩm ꝑfactõ. a qua ꝯsũmatõne om¬
nium icipit ostẽcens pͥmo afectũ euis. et
uteris p̾t̾ito ꝓfuturo ꝓ re c̾titudine futu¬
re. cũ ait. qui deus bñdixit .i. bñdicet nos
nr̃is m̾tis maledcõs .i. in futuro exaltabi
dando ĩmortalitatẽ. unce subdit ĩ omni

Expanded text:
omnium incipit, ostendens effectum ejus, et utens praeterito pro futuro pro rei certitudine, cum ait: Qui Deus benedixit, id est benedicet, nos, nostris meritis maledictos, id est in futuro exaltabit, dando immortalitatem. Unde subdit: In omni
Abbreviated transcription (Latin):
stinauit. posita p̃de.¬
stinacione q̃ ꝑtinet
ad iusticiam ⁊ sc̃ita¬
turhic alia p̃destimna¬
cio ꝑtinẽs ad tutam
supra notauit qua
si elegit nosut hie¬
cẽmus sc̃r ip̃e utiq qͥ
p̃destinauit nos .i. gͦ.

Expanded text:
it. Posita praestinatione quae pertinet ad justitiam et sanctitatur hic alia praedestinaertinens ad vitam supra notavit. Quasi dicat: Elegit nos ut hsemus sancti: ipse utique qui praedestinavit nos, id est
Abbreviated transcription (Latin):
nando. elegit ergo p̃ destinanc nos ⁊
sicut ñ elegit eo qd tunt sc̃i essemus
ita nec id̾o. qꝑ sc̃ fut᷑ eclemus. s pocius
elegitnos ad hoc ut ĩ iꝑe gr̃e ssemus¬
itr ꝑ bona oꝑa. nĩ ergo qr futuri eramt᷑
elegit. but essemus sc̃i. quippe tales fu
essent fucuti sc̃t. q iumacłati ꝑ libe uo
luntatis arbittium ⁊ ideo eos in sua
preiciencia quaie futoi eẽ p̃sciuit ciegeit. e.¬
legit inquit anteꝙ ellent. p̃aestinans filio s

Expanded text:
nando? Elegit ergo praedestinans nos: et sicut non elegit eo quod tunc sancti essemus, ita nec ideo quia sancti futuri essemus. Sed potius elegit nos ad hoc, ut in tempore r bona opera. Non ergo quia futuri eramus elegit, sed ut essemus sancti. Ideo quippe tales futessent futuri sancti et immaculati per liberae voluntatis arbitrium; et ideo eos in sua praescientia quales futuros esse praescivit elegit. Elegit, inquit, antequam essent, praedestinans filios
Abbreviated transcription (Latin):
.s. q̃ ecit de fututo. hic ponit p̃uiã p̃ or¬
dinacõnẽ que ẽ de presentr. tangens effec
uidi᷑ ex m̾itit ita tñ gratis erit sic̃ ⁊ pri¬
ma p̃ordinatõ gratuita ẽ. qr m̾ita q̃ pre¬
cedunt futurã utam ex gr̃asunt ⁊ dei
dona sunt. coronat .n. ĩ nob deus dona su¬
a. ñ que et nob̾sunt mu̾ta. ⁊ ħ est quod
ait ita grati i facitt. sicut graris nos

Expanded text:
 erit de futuro, hic ponit primam praeordinationem quae est de praesenti, tangens effectvidetur ex meritis, ita tamen gratis erit, sicut et prima praeordinatio gratuita est, quia merita quae praecedunt futuram vitam ex gratia sunt, et dona Dei sunt. Coronat enim in nobis Deus dona sua, non quae ex nobis sint merito. Et hoc est quod ait: Ita gratis hoc faciet, sicut gratis nos
Abbreviated transcription (Latin):
gt̃a gratificauit nos rgratos nollibi fecit.
hic nõcatur effectũs prune prcordinacio¬
nis que ꝑtinet ad iusticiam. gratificaũ
dico in dilecto filio suo. ꝓ quo nos diligit. dr

Expanded text:
gratia gratificavit nos, id est gratos nos sibi fecit. Hic notatur effectus primae praeordinationis quae pertinet ad justitiam. Gratificavit, dico, in dilecto Filio suo, pro quo nos diligit. D
Abbreviated transcription (Latin):
q mortuo egiptio
disccdlit ĩde in ter¬
tam madians
ꝙͣͣ prius fugit in
trammadian ñ
fuit metus s fides.
qi credebat le a d̾o
libatei noluit ib¬
i mancte ne cẽt

Expanded text:
 mortuo Aegyptio discessit inde in terram Madian. Sed quod prius fugit in terram Madian, non fuit metus, sed fides, quia credebat se a Deo liberari. Noluit ibi manere: ne esset
Abbreviated transcription (Latin):
ttib quos libtrate
is quos redim̾e ue¬
nerat. itli .n. dixer.¬
unt tp̃o demoniũ
habes ⁊ isti mos
cisti egiptium q d̃
tñ pacientet susti¬
spiciebat .n.
in eternam pacien¬
ter sustinenciũ re
munatõnem ad
quam ibat. łi¬
de etiam mosses
renquit egip edu¬
cens filios iltł nõ¬

Expanded text:
tribus quos liberare is quos redimere venerat. Illi enim dixerunt Christo: Daemonium habes . Isti Moyscisti Aegyptium? quod tamen patienter sustiAspiciebat enim, in aeternum patienter sumuneratorem, ad quam ibat. Fide etiam Moyses reliquit Aegyptum, educens filios I
Abbreviated transcription (Latin):
de gracias agit de bo¬
no quod ht̃ ubi luum udendi cũm deude¬
tium ostendit. post ea monet ad predicã¬
d̾ ⁊ ad pacĩam martiri lio exemplo⁊altis
modis. inde dicit quales sint fucuti in nouis¬
simis dieb tandem de tp̃re resouitõnis sue i-¬

Expanded text:
de gratias agit de bono quod habet, ubi suum videndi eum derium ostendit. Postea monet ad praedicandum, et ad patientiam martyrii, suo exemplo et aliis modis. Inde dicit quales futuri sunt in novissimis diebus: tandem de tempore resolutionis suae in
Abbreviated transcription (Latin):
litatis acsĩs i ũalitatis. qr cognoscit dei filius quo¬
modo dundatur sensnalitas a rõne ⁊ ip̃a eadem
ase. dũplus dodita infumis rel infecior est. ł
ab his truerata dignior. sicetiã iudet quomo¬
uł int̾ra inferius de mundanis recte agendis per
supetat quodinina ess aitius. Compagum
ompagũ

Expanded text:
t rationalitatis, quia cognoscit Dei Filius quomodo dividatur sensualitas a ratione, et ipsa eadem a se, dum plus dedita infimis rebus inferior est, et ab his revocata dignior: sicut etiam videt quomous in terra de mundanis recte agendis pertsuperat quod in illa altius est. Compagum ompag
Abbreviated transcription (Latin):
te possent gentues di
sic dico engoat̃ qũia
enio popuilũisł icce¬
dulũ ocendit neom¬
nẽ iscł diffidentẽ dix¬
isseputatet᷑ ostend̾¬

Expanded text:
re possent gentes, dicsic: Dico ergo, etc. Quia enim populum Israel incredulum ostendit, ne omnem Israel diffidentem dixisse putaretur, ostend
Abbreviated transcription (Latin):
III .i. contra gentem insiꝑientẽ .i. contra genti¬
les qui deuoi non nouerant. mittam uos in
iram .i. ꝑmittamuos irasci. et ꝑsoqui. et tum
hoc factum uideant actendant. ꝙ uenerit nõ
tantum mopses hoc dicit. Sed etiam p̾saias
et dicit ex persona xp̃i.

Expanded text:
id est contra gentem, insipientem, id est contra gentiles, qui Deum verum non noverant. Mittam vos in iram, id est permittam vos irasci et persequi, et cum hoc factum videant, attendant quod venerit. Et non tantum Moses hoc dicit, sed et Isaias,et dicit ex persona Christi.
Abbreviated transcription (Latin):
nens ad gentet dicit
ysaias ad iscł autẽ¬
ꝑtinens hic aliud di¬
cit ex ꝑsona xp̃i. to¬
ta die exꝑandimanꝰ¬
mib extensis incuce.

Expanded text:
nens ad gentes dicit Isaias, ad Israertinens, hoc aliud dicit ex persona Christi. Tota die expandi mans extens
Abbreviated transcription (Latin):
pet graciam qua clecti
sunt. unde dominus a¬
it nõn uos int elegidis
ante ccedideiamus in
eumut diligaet nos.
gr̃aciam saluato si

Expanded text:
iam qua electi sunt. Unde Dominus ait: Non vos me elegistis, ante credideramus in eum, ut eligeret nos. gratiam salvari. Si
Abbreviated transcription (Latin):
quod si sp̃iꝑ scõ gub̾¬
ne desides sint ĩpug¬
na. si inquã hoc est.
non estis sublege. qͣ¬
etrantib ⁊ male agentib polita est quui¬
magna mͥuidetur
lege sit.q̃madino¬
dũ apłt culpat
hos dãpnabiłr dic̃
eẽ. sub lege. quos
lex facit teos nõ
nescientes graciã
suꝑba emulatõne
de se presumunt.
sublẽge ẽ qui ti-
more supplicii ꝙ
ut lib̾e faceret ꝙ¬
est sensus. si sp̃ir
tribuit ⁊ ido̾ ħ part iam eligenda est qͣ
libamur a lege. manifesta aũ sunt o¬
ꝑa carnis. incipit enum̾are ut incesli¬
gant se. si ad oꝑ and̾ ista desid̾sis carnis
cõsenserint tunc duci carne ñ sp̃u. qua

Expanded text:
Quod si Spiritu sancto guberne desides sint in pugus Si, inquam, hoc est, non estis sub errantibus et male agentibus posita est; quiMagna mihi videtur lege sic, quemadmodum Apostolus culpat: hos damnabiliter dicit esse sub lege quos lex facit reos, non nescientes gratiam superba elatione de se praesumunt. Sub lege est qumore supplicii quod ut libere faciat est sensus: Si spirittribuit. Et ideo haec pars jam eligenda est, qua liberamur a lege. Manifesta sunt. Opera carnis incipit enumerare, ut intelligant se, si ad operandum ista desideriis carnis consenserint, tunc duci carne, non spiritu, qua
Abbreviated transcription (Latin):
utate. ut nietur. q̃ sublimitas ñ est nisi
sermonũ .i. nͥ in uerbis. qr sapientes mũdi
arte quadam ⁊ inimicitus disputatõnuo

Expanded text:
uae subtilitas vel sublimitas non est, nisi sermonum, id est nisi in verbis. Quia sapientes mundi arte quadam, minutiis disputationu
Abbreviated transcription (Latin):
iam dico. post accep.¬
tam noticiam ueti¬
uenissemiis ad fidẽ
ꝓ qua quidam secut᷑
sidius est. uolens qui ad temptis. per ħ etgo¬

Expanded text:
o. Post accetam notitiam verivenissemus ad fidem, pro qua quidam securi siduus est; volens, qui ad tempus. Vel et
Abbreviated transcription (Latin):
cundo ñ est opus s magis opuis est mancte
infide et ueritate. ꝙ siñ facis iudiciuo oãp¬
nacionis te expestat nisi per pnĩam renona¬
ris. et ideo subdit: Detribilis autem. s scic̃¬
dum quodhic qui
dam exurgunt hor
uerboꝵ actasione peni¬
quasi perpenitenciã
non ualeat peccator

Expanded text:
est opus, sed magis opus est manere in fide et veritate. Quod si non facis, judicium damnationis te exspectat, nisi per poenitentiam renovaris. Et ideo subdit: Terribilis autem. Sed sciendum dam exurgunt, horum verborum occasione poeniquasi per poenitentiam non valeat peccator
Abbreviated transcription (Latin):
ad dilectioncm et
bñ operandum. et
cos horcando ⁊ mi¬
nores perfestos imi¬
tando cos ꝯsicerentꝰ
nos inuicem dico:
ñ deserentes tempo.¬
re petsecucõnis conce¬
cioncm nostram .i.

Expanded text:
ad dilectionem, et bene operandum. Et eos hortando et minores perfectos imitando eos. Consideremus nos invicem dico, non deserentes tempore persecutionis, collectionem
Abbreviated transcription (Latin):
alios ꝯsolati. unde subdit. s pocius ꝯsolantes
cos. consolatur laborantem. qui patitet in
labore persistit. qr subleuacio iaboris est isi¬
o collaborantis. ut in itinete fit. et tantoma¬
gis consolemur quanto magis uidetitis diẽ
retuibucionis per passionem apꝑinquantem.
is. tancomagis instate ne quis culpa no¬
stra desit. Uolunta

Expanded text:
alios. Unde subdit: Sed potius consolantes eos. Consolatur laborantem qui pariter in labore consistit, quia sublevatio laboris est visio collaborantis, ut in itinere fit. Et tanto magis consolemur, quanto magis videritis diem retributionis per passionem appropinquantem. aut tanto magis instate, ne quis culpa vestra desit. Volunta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmissis ꝯeus qui te¬
promisit eaquespet¬
amus ⁊ sicut fidelisẽ
in promissis. ita uos
sibi mat fideles ẽe ĩ
ꝓmissis nris tenea¬
mus dico ⁊ consiecte¬
mus inuitem. aiter
uideat ⁊ insidietur
caritatis q̃ in animo
est. ⁊ bonoꝵ operuoi¬

Expanded text:
promissis Deus qui repromisit ea quae speramus: et sicut Deus fidelis est in promissis, ita nos sibi vult fideles esse in promissis nostris. Teneamus dico, et consideremus invicem, alter, invideat et insidietur, charitatis quae in animo est, et bonorum operu
Abbreviated transcription (Latin):
ulieres¬
tes loquem dediaco.¬
nis int̾lent de muli-¬
tens quales debeant
eẽ. ait ergomulicres
ordinandorr simłr
oportet ẽẽ pudicas.
mente. ⁊ corpore. non
detra hentesut sepp
facunt mulietes so¬
brias fideles in omni¬
bus dictis ⁊ fastis. qr
si male sunt uiti e¬
is regendis necĩn. ñ
lunt tollendi. ⁊ no.

Expanded text:
ulieres, loquens de diaconis interserit de mulicens quales debeant esse. Ait ergo: Mulieres ordinandorum, similiter oportet esse pudicas, mente et corpore, non detrahentes, ut saepe faciunt mulieres, sobrias, fideles in omnibus dictis et factis, quia si malae sunt, viri eis regendis necessarii non sunt tollendi. Et nota
Abbreviated transcription (Latin):
go reuellet ille qm ĩ¬
tns est. quid ꝓdest qd̃
faciunt. frintta quip¬
pe oꝑatius omĩa mo¬
liretur extrinietus nͥ
steator intrinsecus
genĩte natute itami

Expanded text:
go revelet ille qui intus est, quid prodest quod faciunt? Frustra quidem operarius omnia moliretur extrinsecus, nisi Creator intrinsecus genere naturae, ita mi
Abbreviated transcription (Latin):
ministrandi. bñditi
mettedm. sumuscnĩ.
adiritores dci. incole.¬
do agro dominico. nõ
de prauatores ut qui¬
dam auint. ⁊ sicrgo¬
ñ damus increntrior¬

Expanded text:
ministrandi. Bene dixi, mercedem. Sumus enim adjutores Dei, in colendo agro Dominico, non depravatores, ut quidam aiunt. Et si ergo non damus incre
Abbreviated transcription (Latin):
sñ precodentib ab stin¬
cte alicitis inductio¬
ne similiũ ⁊ exc̃plo
s ollicitos facit oiten¬
dens. antiquos prts ꝑ¬
tõnem penã ñ cuasis¬
sic est agend̾. ut diti¬
menta sufficiũt ut qͥ¬

Expanded text:
In praecedentibus abstinere a licitis inductiosimilium, et exemplo s sollicitos facit, ostendens antiquos, per sationem, poenam non evasissic est agendum, ut dimenta sufficiunt, ut q
Abbreviated transcription (Latin):
st utinã uere regne¬
tis uere regnate est
de ipe ⁊ promissis dei
securũ eẽ. et in ad uł¬
sis gaud̾e. nõta ꝙnt
pius p̃r etiãhisl ingͣ.¬

Expanded text:
Et utinam vere regnetis! Vere regnare, est de spe et promissis Dei securum esse, et in adversis gaudere. Nota quia ut pius pater etiam his ing
Abbreviated transcription (Latin):
s mortẽ ꝙ hõ peccãdo ꝯtraxit. si .n. pcc̃mũ
p̃cesils. sñ dubio mors secuta ñ fuiss
sit mors aĩe. mors aĩe p̃cessit deietendo
har desetuat dm̃i. uolens hac coacta est de¬
letere corpus nolens ac si illi dretur. teces¬
listi ab eo ꝙ̃ dilig̾e debinsti ⁊ recede ab eo
io. ꝗ ita nemo. ut peco dc̃ecur. alius te
cinget ⁊ duat quocu si iris si nlła esset
mortis amatitudo. nlła ꝓfesto eẽt matti¬
tũ fortitudo. ido nĩ ait tm̃. lit s̃ ꝯtrudemi

Expanded text:
sed mortem quam homo peccandsed mortem quam homo peccandcessisset, sine dubio mors secuta non fuisset. sit mors animae. Mors animae praecessit differendoHac deseruit Deum volens, hac coacta est deserere corpus nolens. Ac si illi diceretur: recessisti ab eo quem diligere debuisti, recede ab eo mo, et ita nemo ut Petro diceretur: Alius te cinget, et ducet quo tu non vis . Si nulla esset mortis amaritudo, nulla esset martyrum fortitudo.
Abbreviated transcription (Latin):
cionis. necc̃e est .n. ut ꝯtristis. s ut ꝯttistatis.
cõsoletur te spes. nã ido ⁊ dormiartes eos appeł¬
lat sccipture ꝯsuetudo u̾atislima ut cũ dorori¬
entes audimtis euigilat᷑os minime despere-¬
mus. est ergo de mortius cis eis qͥ diligntur
q̃ dã tristicia quodãmodo nacutalis mortẽ
quippe horret natura. nec mors hõi accede̾t.
nisi ex cicipa p̃cedenti. hinc gͥ necc̃e est. ut tͥ¬
stes uimus qñ nos morientes deserunt: qͦs¬
relinq̃te nos mãsciros. s aliqͣnͣtulũ pre-¬
caere secuturos. tñ ip̃a mors qnã natura
refugit cs̃ occupat dilecͦtũ ꝯtristat ĩ no¬
bis ip̃uis ouectionis affectũ. ꝯtristam gͦ¬
ĩnt̃oꝵ. mortib necãtate amitendi. s
cũ spe recipiendi. iñ ãgimͣ hinc ꝯsolao.
iñ infitmitas afficit. hunc fides reficit.
iñ dolet humana ꝯdicio. hinc sanat pr̃o.
bat mortuũ. ꝯtimuo eo iubente inctutũ
ñ mortuũ flebat. quẽ ip̃e mox suscitaũ

Expanded text:
tionis. Necesse est enim ut contristeris, sed ubi contristaris, consoletur te spes; nam ideo et dormientes eos appellat Scripturae consuetudo verissima, ut cum dormientes audimus, evigilaturos minime desperemus. Est ergo de mortuis eis qui diliguntur quaedam tristitia quodammodo naturalis. Mortem quippe horret natura, nec mors homini accideret, nisi ex culpa praecedenti. Hinc igitur necesse est ut tristes simus, quando nos morientes deserunt qrelinquere nos mansuros, sed aliquantulum praecedere secuturos, tamen mors ipsa quam natura refugit cum occupat dilectum, contristat in nobis ipsius dilectionis affectum. Contristamrtibus necessitate amittendi, sed cum spe recipiendi. Inde angimur, hinc consolamur; inde infirmitas animum afficit, hinc fides reficit; inde dolet humana conditio, hinc sanat divinabat mortuum, continuo eo jubente victurum; non mortuum flebat quem ipse suscitavit,
Abbreviated transcription (Latin):
cib ꝯtrissari dolore sanabili. ⁊ ꝯsolabiles lacti¬
mas fundent ꝯdicione mortali. quas tñ tepri¬
mat fidei gaudiũ qr creountut fideles qñ mo.¬
tiuntur aliquãtulũ auob̾ abere ⁊ ad melio¬
ta transite. sit ꝓ uirib cura sepeliendi ⁊ sepul

Expanded text:
contristari dolore sanabili, et consolabiles lacrymas fundant conditione mortali, quas tamen reprimat fidei gaudium, qua creduntur fideles quando moriuntur, aliquando tandem a nobis abire, et ad meliora transire. Sit pro virib
Abbreviated transcription (Latin):
hant eplam scribit
apłt ephesus. ephesu
mati fuerant ĩ fide
cos.n. ñ funda uit a¬
młta ꝓeis passusa ꝑ¬

Expanded text:
scribit Apostolus Ephesiis. Ephesii mati fuerant in fide. Eos enim non fundavit Amulta pro eis passus
Abbreviated transcription (Latin):
cro uof ħ obsecro ⁊ se¬
cute oblecrare possũ.¬
ut quos m̃ito diligo
qr nichil me lesistis¬
⁊ ita nĩ penes nos in¬
imiciciatum mea¬
rum ẽ cã. s dicendo
excusat se ꝙ pseu¬
do dix̾aant pauiior
galathis inimicũ.¬
nec noluisse eot oo¬
cere q̃ ĩ alus eccus p̃

Expanded text:
co, obsecro et secure obsecrare possuut quos merito diligo, quia nihil me laesistist ita non penes vos inimicitiarum merum est causa. Hoc dicendo excusat se, qudo dixerant Paulum Galatis inimicumnec voluisse eos docere
Abbreviated transcription (Latin):
esse. quasi non pocest
quisquam longit¬
ndtnem sermnonis
abnuete. hoc quippe
erat quod aduersanii
faciebant. et ideo la¬
center hoc tangit. co
endo et honorando
isstum. initer quod
uolebat. uel ad pre¬
dicandum dicectũ.
uel forsitan dimis.¬
sum a c̾atcite. in quo
ante aetentus fuer.¬
at cum quo si celer¬
ce omnes prepositos
uestros et omnes lub¬
testos sanctos .i sanc¬
sificatos. in baptis¬
omnib eccibit. ita
salutate enm est:
mascripsisse gtaci
a .i p̃urgacio pecca¬
touum. ⁊ alia deini¬
unera sic cũ omni¬
bus uobwbamen.

Expanded text:
esse. Quasi dicat: Non potest quisquam longitudinem sermonis abnuere: Haimo hoc quippe erat quod adversarii faciebant: et ideo latenter hoc tangit. Cogendo et honorando,issum in iter quod volebat, vel ad praedicandum directum, vel forsitan, dimissum a carcere in quo ante detentus fuer cum quo si celerte omnes praepositos vestros, et omnes sanctos. Satificatos in baptisomnibus scribit, ita Salutare enim est ma scripsisse. Gratia, id est purgatio peccatorum, et alia Dei munera sint cum omnibus vobis. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
neantes suas ordinatõnes ⁊ p̃sectim ne
ꝑfectõ erigat eos ĩ timorẽ ostendit de quo
statu ad dignũ uocati sunt dicens. oĩa be¬
intentõ apłi in hac epła ephesios ĩ bonis
ħitis ꝯfirmare ⁊ adult̾iora ꝓuocare. nec
ñ ad hũitatẽ actionẽq graꝵ informare.
lis ostendens a quo ⁊ ad quid nocatisumt
dcunde xp̃i dignitatẽ ⁊ p̃latõnẽ ostendit. post¬
ea ad pacĩam ⁊ caritatẽ eos inuitat. uni¬
m̾ans tandem ad certamen exhortans cõ¬
tra principes tenebraꝵ milicie xp̃iane at-¬
maturam desctibit. prius ergo salutans ⁊
se noto nomine significans ait. panlus a
qui sunt ephesisanctis. eterucio ntutũ
et fidelib fide tecta que est in xp̃ iħu. ret¬
te itia duo poluit: tũnc enim prodest ac¬
croditur bona uita si fides est in xͦ ih̾u.
gue int̾ scõs ⁊ fideles ut scõs intelligas

Expanded text:
neantque suas ordinationes, et praesertim ne perfectio erigat eos in tumorem, ostendit de quo statu ad quem dignum vocati sunt, dicens, omnia bea Ephesios in bonis habitis confirmare, et ad ulteriora provocare, nec non et ad humilitatem actionemque gratiarum informare. hesiis ipsis ostendens a quo et ad quid vocati sint. Deinde Christi dignitatem et praelationem ostendit, postea ad patientiam et charitatem eos invitat, unimerans. Tandem ad certamen exhortans contra principes tenebrarum, militiae Christianae armaturam describit. Prius ergo salutans, et se noto nomine significans, ait: Paulus aqui sunt Ephesi sanctis exercitio virtutum, et fidelibus fide recta quae est in Christo Jesu. Recte illa duo posuit: tunc enim prodest accreditur bona vita, si fides est in Christo Jgue inter sanctos et fideles, ut sanctos intelligas
Abbreviated transcription (Latin):
.q. con .ĩ. uobił ñ mututatur sensus hoꝵ uer¬
borum. uos inqͣm o filioli qui uultis esse
tis an non: quicqd eligant ꝓbãtur stulti si
ñ legerunt ñ oebẽt reciꝑe ꝙ nesciũt. si leger̃t
ip̃a ꝓbat sedimittẽdam. ꝙ si ñ intelligunt.
stusti sunt. iõ eos ĩt̾rogat dicens legẽ ñ logi¬

Expanded text:
or in vobis; non mutatur sensus horum verborum. Vos, inquam, o filioli, qui vultis esse tis, an non? Quidquid eligant, probantur stulti; si non legerunt, non debent recipere quod nesciunt; si legerunt, ipsa probat se dimittendam. Quod si non intelligunt, stulti sunt. Ideo eos interrogat, dicens: legem non legi
Abbreviated transcription (Latin):
.i qui adtmplet in se
credenti. qui ixͣ iplo xp̃o ergonon ex lege iustici¬
cia sine fide xp̃istr: etgo xp̃c gratis moretetur. si
autroi ñ gratis mortirus estt etgomnillo solo iu¬
stificatut impius cui credenti in eũ deputat᷑ fides
adiusticiam. om̃nis ergohumananatua su.
stificari. et redimi ab ira .i. a uindicta nullomo¬
do potest. nͥ ꝑ fideo et sacramtntũ sanguinit ⁊ ̃¬
mitur s impletur. omnis .n. ꝑfestio in ip̃o est
ultra ꝙ̃ ñ est quospes se extendat. finis etiam si¬

Expanded text:
 qui adimplet in se credenti. Ex Christo ergo non ex lege estisti, ergo Christus gratis moreretur. Si autem non gratis mortuus est, ergo in illo solo justificatur impius, cui credenti in eum deputatur fides ad justitiam. Omnis ergo humana natura et justificari et redimi ab ira, id est a vindicta nullo modo potest, nisi per fidem, et sacramentum sanguinis mitur, sed impletur. Omnis enim perfectio in ipso est, ultra quem non est quo spes se extendat. Finis etiam fi
Abbreviated transcription (Latin):
co ita ut faciat e
ꝙ .i. ñ modo uelit¬
s oꝑe impleat.
ysen. multa quidem p̾cepit. q̃ nullus
impłe pot̾it. seo homini data sunt ĩ
honus eius ad domandã suꝑbiam. qͥ¬
qmi iubeat ⁊ ieo maledicti erant om¬
nes qui sub lege erant. qr in omnib
erat reatus. transgressio nus. a qtio illi¬
absoltet erant qui in gracia conside¬
bant spãaliter. saltẽ legem implen-¬
tes. in quo innuit aesid̾andũ ẽe talta¬
torem. quri finem ponat hus ⁊ sibct.
ñ solũ ab aliis pcc̃is. s ⁊ a maledtõ legis
cur ergo galathe transeunt a gr̃ã ad

Expanded text:
co, ita ut faciat ea, id est non modo velitre impleat, ysen multa quidem praecepit quae nullus implere poterit, sed homini data sunt in onus ad ejus domandam superbiam, qqui jubeat. Et ideo maledicti erant omnes qui sub lege erant, quia in omnibus erat reatus transgressionis, a quo absoluti erant qui in gratia confidebant; spiritualiter saltem legem implentes in quo innuit desiderandum esse Salvatorem, qui finem ponat his, et liberet non solum ab aliis peccatis, sed etiam a maledicto legis. Cur ergo Galatae transeunt a gratia ad
Abbreviated transcription (Latin):
put estis. sicut et
cuius caput est et
semet iꝑ. pro .ea.
ita et uos ꝓ uxori
b uris facite siopꝰ¬

Expanded text:
put estis, sicut et cujus caput est: et semetipsum pro ea, ita et vos pro uxoribus vestris facite, si
Abbreviated transcription (Latin):
sit. quis accusabit: itaut eius accisatio sit ad¬
uetsus electos d. ita ut noccat electis d̾i quos p̃¬
scunt aduitam. utiq nullius accusacionecet
set᷑ quis est qui condempnet᷑ .i. qui possit in¬
ferte mortem. nullus poterit inferte qui ue¬

Expanded text:
 Quis accusabit, ita ut ejus accusatio sit adversus electos Dei, id est ut noceat electis Dei quos praescivit ad vitam? utique nullius accusatio illisset, quis est qui condemnet, id est qui possit inferre mortem? nullus poterit inferre qui ve
Abbreviated transcription (Latin):
ciam medins inter deuo ⁊ homines incerpella
pronobis ñ uoce s miseratione. ⁊ representacio¬
ne humanitatis dñ cotioie hominẽ ꝙ̃ assump¬
sit ⁊ graue genus mortis ꝙ pronobis sustinuit
uul tui paterno offat ut nr̃i miscteatut cuius
uostulacio tũ tantus sit sit ñ potest contempni
iis ergo. quasia¬

Expanded text:
tiam medius inter Deum et homines, interpellat pro nobis, non voce, sed miseratione et repraesentatione humanitatis, dum quotidie hominem quem assumpsit et grave genus mortis quod pro nobis sustinuit, vultui paterno offert, ut nostri misereatur; cujus postulatio cum tantus sit non potest contemni. Quis ergo. Quasi
Abbreviated transcription (Latin):
nos ttibulacio ⁊. corpo¬
ris affuctio. an angus.
tia .i. mentis ancietas¬
an persetucio:. que est

Expanded text:
nos tribulatio, id est corporis afflictio? an angustia, id est mentis anxietasan persecutio, quae est
Abbreviated transcription (Latin):
qui ñ est minor pre. quem ĩtutiose e¬
quatis legi. dum ip̃m sine lege ad salu¬
cem nõ sufficere alientił sic̃ nec legẽ sñ¬
te obtulit qr ñ est alius qui posset aꝑire
librum: insileo de tribu tuda scinet ip̃m
qr ñ erat alia digna hostia offerir ꝓ pec-¬
catis nostris delendib qd̾ est initium sal¬
nacõnis nr̃e. Quem ergo locum habet
qui rei eramus sub lege de sało .i. de cõfor¬
mitate mundi huius. qui nos allicit .i.
malorum q̃ in mundo ꝯmittuntur cuiꝰ¬
modi sunt insipiencia. sptratia. et in

Expanded text:
n est minor Patre, quem injuriose aequatis legi, dum ipsum sine lege ad salutem non sumcere asseritis, sicut nec legem ssponte obtulit, quia non est alius qui posset aperire librum, nisi Leo de tribu Juda , semetipsum, quia non erat digna hostia offerri pro peccatis nostris delendis, qui est initium salvationis. Quem ergo locum habet qui rei eramus sub lege, de saeculo, id est de conformitate mundi hujus qui nos allicit, id est malorum quae in mundo committuntur: cujusmodi sunt insipientia, spurcitia, et in
Abbreviated transcription (Latin):
firmitas. a quib nos eripit ille qui ẽ
es mali sunt. dies iacob pessimi. munduᷤ
in maligno poĩt᷑ꝰ. tempora peritulosa.
saltus quoq qui sunt pleni latronib
et gladius quo cruor effrmditur. ⁊ calix
quouenenum temperatur. mala dñt.
qr non solum tempora s ⁊̃ loca ⁊ instru-¬
menta maloꝵ trax̾unt infamiam q̃ in
eis siunt ita ⁊ scłm dicitur nequam a
quo xp̃c nos cripit et ut sic firmins ꝙ
de ip̃o dicit. subdit. scd̾m uoluntatem qͣi¬

Expanded text:
firmitas, a quibus nos eripit ille qui estes mali sunt, dies Jacob pessimi, mundus in maligno positus, tempora periculosa, saltus quoque qui sunt pleni latronibus, et gladius quo cruor effunditur, et calix quo venenum temperatur, mala dicuntur, quia non solum tempora, sed etiam loca et instrumenta malorum traxerunt infamiam quae in eis fiunt. Ita et saeculum dicitur nequam, a quo Christus nos eripit. Et ut sit firmus quod de Christo dicit, subdit: Secundum voluntatem. Q
Abbreviated transcription (Latin):
stra seductione cestes u̾itatis mee qͥb
oportet nos cced̾e ⁊ ñ pauci s omnesi
deo hoc. dicit qr facile intelligit se erra¬
se. s qr multis rep̃henditur. hii ergoõs.¬
.s. me cum mandant eccłus galathie. s¬

Expanded text:
tione. Testes veritatis meae, quibus oportet vos credere. Et non pauci, sed omnes. Hoc ideo dicit, quia facile intelligit se errasse, qui a multis reprehenditur. Hi ergo omnes mecum mandant, Ecclesiae Galatiae,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ĩ signuornon fi¬
ꝙ̾lib qui creduntom¬
libus. ad fidem nouitã.¬
se miraculi monẽdis
uł ita in lege ⁊ s̃ dicit¬
LU. linguas quib uelacur uetitas ñ cẽ ap¬
petendas qͥr etiã omnia uelamina legis uete ã
figurar uelamine ⁊ hac siłitudine ostẽdit
linguas quib tegitur u̾itas ñ ẽẽ appetendas
nec dari pp̃ fideles. s infideles sit in utt̾i legeue¬
lamen eiat ut indignis ⁊ infidelib uelate¬

Expanded text:
sunt in signum non filibus, qui crederent omlibus, ad fidem novitate miraculis movendis. Vel, ita in lege, etc. Dicit linguas quibus velatur veritas non esse appetendas, quia etiam omnia velamina legis veteris figurarum velamine. Et hac similitudine ostendit linguas, quibus obtegitur veritas, non esse appetendas, nec dari propter fideles, sed infideles, sicut in veteri lege velamen erat, ut indignis et infidelibus velare
Abbreviated transcription (Latin):
a dno dat deus loqni linguis sine intetͣpreta¬
tone significatur pp̃ infideles ħ ficti. aluil ne
eis reueletut u̾itas uł it̾a dicit lingnis loqui
et aliis labiis dicit ꝑ abolide et oblcute loqui
qualite incredulis loquitut dñs. fidelib aũ
te lingue ꝯbicurantur sermonos di ne uida.¬
tur a ꝑfidis. et iõ lingua ñ est appetenda. et con-¬
uenit in ꝑte cũ precedente lestione. uitate.n.

Expanded text:
terpretatione, significatur propter infideles hoc fieri, ne eis reveletur veritas. Vel ita: aliis linguis loqui, et aliis labiis dicit parabolice et obscure loqui, qualiter incredulis loquitur Dominus; fidelibus ae linguae obscurantur sermones Dei, ne videantur a perfidis, et ideo lingua non est appetenda, et convenit in parte cum praecedente lectione; utraque