comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mus. sic̃ mors hoc qđ int̾sic̃ agit ut ñsit inuita:
ita obliuio hoc qđ int̾cipitagit᷑ ut ñsit in memo¬
ria. Unde recte  iołis hebreor ppło cũ cuius
obliti fuerant am̃a p̃chcare ueniebat: ꝑ rachariã
dr̃. Illuminare is qͥ in tenebris ⁊ inu̾bra mortiᷤᷤ
sedent. In u̾bra enĩ mortis sedere.ẽ: adiuimamo¬
rinotitia ĩ obliuione lassescere. U̾mbra mortiᷤᷤi mi¬
titio antiqui hostis accipit᷑ Ips enĩq mortẽ
inculit. inors uocat᷑. ioħe actestante qͥ ait.
Et nomĩ illi mors. ꝑ u̾brã gͥ mortis. eiꝰ imitatio
designat ̃ꝑ sic̃ umbra iurta qͣlitatẽ corꝑisdu¬
citur: ita actiones iniquor. de sp̃e imitationis
eiꝰ et primunt᷑. Unde recte isaias cũ gͣciles
ppłos in antiqui hostis cerneret imitatione defecis.¬
se. eosq adueri solis ortũ resurgere: qui cerco fu¬
tura considat. quasi expͣtitis narrat. dic̃s. Sed ñ¬
tib intenebris ⁊ umbra mortis: lux orta. ẽ eis.

Expanded text:
uia sicut mors hoc quod interficit agit ut non sit in vita, ita et oblivio hoc quod intercipit agit ut non sit in memoria. Unde recte quia Joannes Hebraeorum populo eum cujus obliti fuerant Dominum praedicare veniebat, per Zachariam dicitur: Illuminare his qui in tenebris et in umbra mortis sedent . In umbra enim mortis sedere, est a divini amoris notitia in oblivione lassescere. Umbra mortis imitatio antiqui hostis accipitur. Ipse enim quia mortem intulit, mors vocatur, Joanne attestante, qui ait: Ut nomen illi mors . Per umbram igitur mortis ejus imitatio designatur; quia sicut umbra juxta qualitatem corporis ducitur, ita actiones iniquorum de specie imitationis 117 ejus exprimuntur. Unde recte Isaias cum gentiles populos in antiqui hostis cerneret imitatione defecisse, eosque ad veri solis ortum resurgere, quae certo futura considerat, quasi ex praeteritis narrat, dicens: Sedentibus in tenebris et umbra mortis, lux orta est eis .
Abbreviated transcription (Latin):
nanq intentione adhuc peregrina mens sata¬
gat. uidẽ lucẽ sicut. ẽ. ñ ualet: ꝙ hanc ei dãp¬
carne suscitata erigit᷑ ad contẽplandũ lum̃ ęt̾ni¬
tatis. Si enĩ ipsa carnis nr̃e resurrectio quasi
quȩdã natiuitas ñ eẽt: de ea u̾itas ñ dixisset. In
regeneratione cũ sedit filiꝰ hominis in sede maie¬
statis suȩ. Esse gͦ hanc orcũ uidit: quã regeneratio
nẽ uocauit S quanta libet uircute electi nc̃
fulgeant: penetͣre neq̃unt. quȩ erit illa natiui¬
tatis gła. qua tc̃ cũ carne ad contẽplandũ et̾ni¬

Expanded text:
namque intentione adhuc peregrina mens satanamque intentione adhuc peregrina mens satagat videre lucem sicut est, non valet, quia hanc ei damcarne suscitata oritur ad contemplandum lumen aeternitatis. Si enim ipsa carnis nostrae resurrectio quasi quaedam nativitas non esset, de ea Veritas non dixisset: In regeneratione, cum sederit Filius hominis in sede majestatis suae . Esse ergo hanc ortum vidit, quam regenerae . » Sed quantalibet virtute electi nunc fulgeant, penetrare nequeunt quae erit illa novae nativitatis gloria, qua tunc carne ad contemplandum aeterni
Abbreviated transcription (Latin):
ut uidelicet circundantes lecꝰ expient. qcͥ quid
delectatꝰ ꝑ negligñtiã animꝰ delinquit. qnͣta
animadũsione pꝰenitentię huiꝰ diei nox ferienda
est. uidelicet ipse iam consensus adculpã: Sic̃
eni minoris culpe .ẽ. cũ carnalit̾ mens indelec¬
tatione rapit᷑. s tam̃ delectationi suȩ ꝑ sp̃m re¬
luctat᷑. ita grauioris ⁊ plene. ẽ. nequitiȩ ad pera¬
ti illecebrã ñ solũ delectatione ꝑtrahi . s. nã con¬
sensu famulari. Tanto gͥ artiore manu peniten¬
tie. mens apollutione t̾genda. ẽ: quanto se per
consensũ conspicit sordidius inquinatã. Unde

Expanded text:
 expient quidquid delectatus per negligentiam animus delinquit, quanta animadversione poenitentiae hujus diei nox ferienda est, videlicet ipse jam consensus ad culpam? Sicut enim minoris culpae est, cum carnaliter mens in delectatione rapitur, sed tamen delectationi suae per spiritum reluctatur; ita gravioris et plenae est nequitiae, ad peccati illecebram non solum delectatione pertrahi, sed etiam consensu famulari. Tanto igitur arctiori manu poenitentiae, mens a pollutione tergenda est, quanto se per consensum conspicit sordidius inquinatam. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
qr lucent dies funt. S qr certis quibdã dig¬
nitatib distingunt᷑. ut alii tbroni. alii dña¬
tiones alii. principatꝰ. alii potestates sint : pro
hac ipsa distributione agminũ. m̃ses uocant᷑.
S. qr antiquus hostis nequaquã ad meritũ
lucis. nequaquã ad ordinẽ suꝑnoꝵ agminũ
reducitur: nec indieb antii. nec inm̃sib nu¬
merat᷑. Sic quippe illũ ꝓpetratę suꝑbiȩ ceci¬
tas grauat: ut ultra ad illa claritatis intimȩ
agmina suꝑna. nͣredeat. Nequaquã iã stan¬
tib lu cis dignitatib admiscetur: qr tene¬
braꝵ  suarũ merito. semꝑ ad ima deprimit᷑
qͥ qr ab illa patrie celestis frequentia ersors in
ꝑpecuũ ꝑmanet : recte ad huc subiungit᷑.¬

Expanded text:
 lucent, dies sunt. Sed quia certis quibusdam dignitatibus distinguuntur, ut alii throni, alii dominationes, alii principatus, alii potestates sint; pro hac ipsa distributione agminum, menses vocantur. Sed quia antiquus hostis nequaquam ad meritum lucis, nequaquam ad ordinem supernorum agminum reducitur: nec in diebus anni, nec in mensibus numeratur. Sic quippe illum perpetratae superbiae caecitas gravat, ut ultra ad illa claritatis intimae agmina superna non redeat. Nequaquam jam stantibus lucis dignitatibus admiscetur, quia tenebrarum suarum merito semper ad ima deprimitur. Qui quia ab illa patriae coelestis frequentia exsors in perpetuum permanet, recte adhuc subjungitu
Abbreviated transcription (Latin):
corda subtiliꝰ indagemꝰ. Arrogantes nanq.
hi pocrite. bonoꝵ facti ect̾ius aspiciunt:
eosq in factis suis laudari ab hominib agnos¬
ciuit: eoꝵq celebre nom̃ mirant᷑. Et qđ pro
bene gestis laudes suscipiant uident: s gͥnto
studio cas laudes fugiant. ñ uident. Aꝑta
coꝵ oꝑa considirant: s qđ sola spe intima
hec oꝑent᷑. ignorant. Qui enĩ uera luce u¬
sticiȩ clari s. priꝰ a tenebris int̾ne intentionis
immutant᷑. utt obscuritatẽ intꝰ t̾rane appe¬
titionis plenȩ deserant. ⁊ corda sua ad sup¬
ne lucis desidia ꝑfecte conũtant: nc cum
aliis apparent lucidi. sint sibunet obscuri
Arrogantes gͦ qͥa bonor facta considut.
corda ñ pensant: imuitant᷑ unde laudari
foris uileant. ñ unde int̾ ad iusticie lu¬
ñ surgant. Et qͣsi octũ surgentis aurore
uidẽ nesciunt: qͥa intentionẽ religiosȩ
m̃tis considare contẽpnunt. Potest etiã sc̃s

Expanded text:
corda subtilius indagamus. Arrogantes namque et hypocritae bonorum facta exterius aspiciunt, eosque in factis suis laudari ab hominibus agnoscunt, eorumque celebre nomen mirantur, et quod pro bene gestis laudes suscipiant vident; sed quanto studio easdem laudes fugiant, non vident. Aperta eorum opera considerant; sed quod sola spe intima haec operentur, ignorant. Qui enim vera luce justitiae clari sunt, prius a tenebris internae intentionis immutantur, ut obscuritatem intus terrenae appetitionis plene deserant, et corda sua ad supernae lucis desideria perfecte convertant, ne cum aliis apparent lucidi, sibimetipsis sint obscuri. Arrogantes ergo quia bonorum facta considerant, et corda non pensant, imitantur unde laudari foris valeant, non unde intus ad justitiae lumen surgant: et quasi ortum surgentis aurorae videre nesciunt, quia intentionem religiosae mentis considerare contemnunt
Abbreviated transcription (Latin):
Sicuc aut̃ idẽ redemptor nr̃ una ꝑsona. ẽ. cũ con¬
ꝗreꝗatione bonoꝵ. ipse nãq capit. ẽ. corporis
⁊ nõs hinus capitis corpꝰ. ita antiquus hostis una
ꝑsona: cũ cuncta collecti one reꝓboꝵ: ꝙ ipse eis
admiquitatẽ quasi caput p̃minet: illi aut̃ dũ
adꝑsuasa deseruiunt. uelut subiunc̾tũ capiti
corpꝰin herent. Qđ gͦ de hac nocte idẽ. antiqͦ
hoste dr̾:dignũ. ẽ. ut ad corpꝰ eiꝰ. idẽ ad iniqs
qssq dieriuetur. Quia gͥ redẽptor humani gene¬
ris lux. ẽ: quid.ẽ. qd̾ de hac noc̾te dr̃. expecta
destruunt. tenere se sermonib ostñdt᷑: Deqͥb¬

Expanded text:
est cum congregatione bonorum; ipse namque caput est corporis, et nos hujus capitis corpus; ita antiquus hostis una persona est cum cuncta collectione reproborum, quia ipse eis ad iniquitatem quasi caput praeeminet, illi autem dum ad persuasa deserviunt, velut subjunctum capiti corpus inhaerent. Quod ergo de hac nocte, id est antiquo hoste dicitur, dignum est ut ad corpus ejus, id est ad iniquos quosque, derivetur. Quia igitur Redemptor humani generis lux est, quid est quod de hac nocte dicitur: Exspectet destruunt, tenere se sermonibus ostendunt? De
Abbreviated transcription (Latin):
eo iam tranquillĩ ueniat. qͦreũ suũ quẽ discu¬
tere appetit. ia ꝓculpa punitũ cernit. Unͣ ⁊ rec¬
quirit ds quę uidicando d̾iscutit ñ requirit
quȩ ignoscendo infuoiã iidicio impunita de¬
relinquit. hic itaq dies. idẽ. hȩc peccati delec̾ta¬
tio ad nõ ñrequiritur. si aĩadũsione spontanea
punitur: paulo attestante qͥait. Si nosinet
diẽ nr̃m requirere. ẽ: cont᷑ m̃tẽ nram subrilit̾
iniudicio omẽ qđ de culꝑa gratulat᷑ indagare.
Inqua scł requisitione illũ tc̃ seuerius ꝑutit:
illustrat. Quasi enĩ sub quadã obscurita¬
ce tegit᷑ qd qͥd tc̃ in inemoria uidicis ñ reuocat᷑.
Scriptũ quippe ẽ. Omia aut queeiquunt᷑:¬

Expanded text:
eo iam tranquillus veniat, quo reatum suum, quem discueo iam tranquillus veniat, quo reatum suum, quem discutere appetit, iam pro culpa punitum cernit, equirit Deus quae judicando discutit; non requirit quae ignoscendo in suo jam judicio impunita derelinquit. Hic itaque dies, id est, haec peccati delectatio, a Domino non requiretur, si animadversione spontanea punitur, Paulo attestante, qui ait: Si nosmetipsos diem nostrum requirere, est contra mentem nostram subtiliter in judicio omne quod de culpa gratulatur indagare; in qua scilicet requisitione illum tunc severius percutit, illustrat. Quasi enim sub quadam obscuritate tegitur, quidquid tunc in memoriam judicis non revocatur. Scriptum quippe e
Abbreviated transcription (Latin):
Idẽ ꝑeat delectatio quȩ inculpa hominẽ rapuit:
pait incauta m̃tis infirmitas. quȩ usq ad tenebiãᷤ
praui consensus excecauit. Hõ enĩ dũ blandim̃ta
delectationis caute ñ ꝑspicit: ⁊iã innoctẽ neqͥs¬
simȩ ꝑpetrationis ruit. Sollert̃ gͦ uigilandũ ẽ:
ut cũ blandiri culpa inchoat. ad quantũ int̾itũ
meris trahat᷑ agnoscat. Uñ i apte subdit᷑. Dies ille¬
cũ culpa inipso delectationis exordio. adquẽ
ꝑditionis finẽ rapiat uidetur. Intenebras diem
uertimꝰ: cũ nosmecipsos distric̾te punientes.
ipsa delectationis prauȩ blandim̃ta. ꝑdictcta
pęnitentiȩ lam̃ta cruciamꝰ. cũ flendo inseqͥm᷑
quicqͥd in corde taciti ex delectatione peccamꝰ.
Quia ensi fideł quisq cogitationes inudicio ex¬
quiri subtilit̾ ñ ignorat. paulo attestante qͥ ait.
Int̾ se inuicẽ cogitationũ accusantiũ aut uiã de¬
fendñtiũ seme̾tipsĩ introrsus discutiens. ante
iudiciũ uehem̃t̾ examinat: ut districtꝰ udex

Expanded text:
lectatio, quae in culpam hominem rapuit, pereat incauta mentis infirmitas, quae usque ad tenebras pravi consensus excaecavit. Homo enim dum blandimenta delectationis caute non perspicit, etiam in noctem nequissimae perpetrationis ruit. Solerter ergo vigilandum est, ut cum blandiri culpa inchoat, ad quantum interitum mens trahatur, agnoscat. Unde et apte subditur: CAPcum culpa in ipso delectationis exordio, ad quem perditionis finem rapiat, videtur. In tenebras diem vertimus, cum nosmetipsos districte punientes, ipsa delectationis pravae blandimenta per districta poenitentiae lamenta cruciamus, cum flendo insequimur quidquid in corde taciti ex delectatione peccamus. Quia enim fidelis quisque cogitationes in judicio exquiri subtiliter non ignorat, Paulo attestante, qui ait: Inter se invicem cogitationum / accusantium aut etiam defendentium, semetipsum introrsus discutiens, ante iudicium vehementer examinet, ut districtus iudex
Abbreviated transcription (Latin):
in illis. in quib nc̃ erubescitis ł huix gͦ peccati
diẽ caligo occupet: idest blandim̃tũ neqͥciȩ. af¬
flictio penitentiȩ dignomerore ꝑturbet. U̾nde
tentiȩ sequunt᷑. Diẽ amaritudine inuoluimus.
cũ prauȩ delectationis gaudiũ. quȩ supplicia
sequant᷑ aspicimꝰ. ⁊i asꝑis hoc fletib circundamꝰ.
Quia enĩ hoc qđ inuoluitur ex lat̾e om̃is partis
oꝑit᷑. in uolui dies amaritudine optat᷑. Quatin
quȩ mala incorrectis ĩminent. ex om̃i parte
quisq conspiciat.: i uoluptatis suȩ lasciuiã. tri¬

Expanded text:
in illis, in quibus nunc erubescitis ? Hunc ergo peccati in illis, in quibus nunc erubescitis ? Hunc ergo peccati diem caligo occupet, id est, blandimentum nequitiae afflictio poenitentiae digno moerore perturbet. Unde tentiae sequuntur. Diem amaritudine involvimus, cum pravae delectationis gaudium, quae supplicia sequantur aspicimus, et asperis hoc fletibus circumdamus. Quia enim hoc quod involvitur, ex latere omnis partis operitur, involvi dies amaritudine optatur, quatenus quae mala incorrectis imminent, ex omni parte quisque conspiciat, et voluptatis suae lasciviam tri
Abbreviated transcription (Latin):
ple mortis adiunrit. Qui gͦ solã ꝓ nob̾ mortẽ car¬
nis accepit. ũbiã mortis ꝑtulit: ⁊ adĩ oculis cul¬
pũ quã fecimꝰ abscondit. Dicat᷑ qͥ rec̾te. Obscu¬
rent eũ tenebrȩ: i umbra mortis. Ac si aꝑte dice¬
retur. Ille ueniat. qui ut amorde carnis ⁊ sp̃s de¬
nos hoc fiendo insequimur. aut ipse uidicandꝰ:
retat u emendationẽ fuã semꝑ mens sollerter
consicd̾at: hoc necesse.ẽ. ut confitens tergat. Uñ
enĩ incaligine̾ oculus confunditur. ipsa ꝑ pęni¬
tentiã mentis nr̃e confusio caligo nominat᷑. Nã
sic̃ caligo. nebulosa congerie obscurat diẽ: ita
confusio ꝑturbatis cogitationib obnubilat m̃iẽ.
graui mox merore confundim᷑. Estrepit in aĩa
turba cogitationũ mero cont̾r. Anxietaĩ de¬
uastat. inerunna mens uertit᷑ i quasi quodam
mibilo caliginis oe scuratur. ho̧c nãq caligo
confussonis. eorũ m̃tẽ salubtit᷑ opp̃sserat: qͥbus
paulus dicebat. Quẽ enĩ fruct÷̃ habuistis tunc

Expanded text:
e mortis adjunxit. Qui ergo solam pro nobis mortem carnis accepit, umbram mortis pertulit, et a Dei oculis culpam quam fecimus abscondit. Dicatur igitur recte: Obscurent eum tenebrae et umbra mortis. Ac si aperte diceretur: ille veniat, qui ut a morte carnis et spiritus denos hoc flendo insequimur, aut ipse judicando, restat ut ad emendationem suam semper mens solerter considerat, hoc necesse est ut confitens tergat. Undeenim in caligine oculus confunditur, ipsa per poenitentiam mentis nostrae confusio, caligo nominatur. Nam sicut caligo nebulosa congerie obscurat diem, ita confusio perturbatis cogitationibus obnubilat mentem.gravi mox moerore confundimur, perstrepit in animo turba cogitationum, moeror conterit, anxietas devastat, in aerumnam mens vertitur, et quasi quodam nubilo caliginis obscuratur. Haec namque caligo confusionis eorum mentem salubriter oppresserat; quibus Paulus dicebat: Quem enim fructum habuistis tunc
Abbreviated transcription (Latin):
splendent. malitia hostis antiqui obscura p̾¬
ualeat: ⁊ hoc qd̾ ante humana iudi ⁊ eia
sũpserant. lum̃ laudis deponant. Ca ligiiẽ
quippe noctis obseurant᷑. cũ coꝵ uita apco
erore confunditur: ut nimirũ tales uam
foras mactione appareant.: quales apud semet ipsos
intꝰ diuino parere iudicio ñ formidant. Seur.¬

Expanded text:
splendent, malitia antiqui hostis obscura prsplendent, malitia antiqui hostis obscura praevaleat; et hoc, quod ante humana judicia sumpserant, lumen laudis deponant. Caligine quippe noctis obscurantur, cum eorum vita aperto errore confunditur; ut nimirum tales etiam foris in actione appareant, quales apud semetipsos intus divino parere judicio non formidant. Se
Abbreviated transcription (Latin):
pulis diceret. In medio nationis prauę ⁊pũsȩ:
Rursũ si int̾ eos qui recte agere uidentur
quidã de actione sua retributionẽ fauoris
humani ñ quexerent: neqͣquã stellas ioħs ru¬
ere acęlestib uideret. dicens. Mifit draco
caudã : itraxit t̾ciã partẽ stell arũ Dra¬
conis enĩ cauda stellarũ pars trahit᷑ qr extre¬
dentur studio uitę celestis inherere. ex amore
t̾reno imquicate apti erroris inuoluere. St̃
nãq ñnulli qͥ ante humanos oołos. uelut mag¬
nis oꝑibꝰ lucentꝰ s qr ħ ipsa oꝑa amundo cordẽ
ñ ꝑdeunt. capti in occultis cogitationib. noctĩ
hui cenebris obscurantur: qͥ sẽpe ea quę mundo
corde ñ faciunt. uã oꝑa amittunt. Quia qͦ
nor p̃ualere ꝑnitcitur. qnͣ ⁊ int̾ bona opera
cordis intentio minime mundat᷑. dicat᷑ rec̾te.
Obtenebrent᷑ stellȩ caligine eiꝰ id. ẽ. contra eos
qui ante humanos oculos quasi bonis opib

Expanded text:
pulis diceret: In medio nationis pravae et perverpulis diceret: In medio nationis pravae et perverRursum, si inter eos qui recta agere videntur, quidam de actione sua retributionem favoris humani non quaererent, nequaquam stellas Joannes ruere a coelestibus videret, dicens: Misit draco caudam, et traxit tertiam partem stellarum . Draconis enim cauda stellarum pars trahitur, quia extredentur studio vitae coelestis inhaerere, ex amore terreno iniquitate aperti erroris involvere. Sunt namque nonnulli qui ante humanos oculos velut magnis operibus lucent; sed quia haec ipsa opera a mundo corde non prodeunt, capti in occultis cogitationibus, noctis hujus tenebris obscurantur; qui saepe ea quae mundo corde non faciunt, etiam opera amittunt. Quia ergo nox praevalere permittitur, quando et inter bona opera cordis intentio minime mundatur, dicatur recte: Obscurentur stellae caligine ejus; id est, contra eos qui ante humanos oculos quasi bonis operibus
Abbreviated transcription (Latin):
serptũ.ẽ. Cũ  cõplea fuerint mille ari:
soluet᷑ sathanas. Iue enĩ apostata angłs qͥita
conditꝰ fuerat. ut angłoꝵ oeteris legionibus
emineret: ita supbiendo succubuit. ut nc̃
stantiũ angłoꝵ ditiomi sit sub̾strat᷑: quatimis
uł nunc ad utilitatẽ nram eis ministrantib
religatꝰ lateat. ł tc̃ ad ꝓbationẽ nram eis re¬
larantib. totis se suis contra nos uirib so¬
lutꝰ exerceat. Quia gͥ hi electi sp̃s supbum
Capostatã cõprimunt. qͥ humiles hẽ seqͥ
noluert᷑. ipsisq administrantib disponitur.
ut ad int̾nitionẽ aꝑti certaminis destruendꝰ
funditꝰ quandoq reuocet᷑: dicat᷑ rec̾te. Qui
parati sunt suscitare leuathan. Quia cam̾
hostis callidus ad aꝑta bella nec dũ suscitat᷑ ẽ
gine eiꝰ. Inscriptura. sacra stellarũ nomine
monstrarur: qͥ bona quȩ faciunt. ad ꝑcipiendã
laudes hominib ostñdunt. Si enĩ recte ui¬
uentes stellȩ ñ eent: nequaquã paulus disci¬

Expanded text:
scriptum est: Cum completi fuerint mille anni, solvetur Satanas . Ille enim apostata angelus, quia ita conditus fuerat, ut angelorum caeteris legionibus emineret, ita superbiendo succubuit, ut hunc stantium angelorum ditioni substratus sit; quatenus vel nunc ad utilitatem nostram eis ministrantibus religatus lateat, vel tunc ad probationem nostram eis relaxantibus, totis se contra nos suis viribus solutus exerceat. Quia igitur hi electi spiritus superbum apostatam comprimunt, qui humiles hunc sequi noluerunt, ipsisque administrantibus disponitur, ut ad intentionem aperti certaminis destruendus funditus quandoque revocetur, dicatur recte: Qui parati sunt suscitare Leviathan. Quia tamen hostis callidus ad aperta bella necdum suscitatus est-In Scriptura sacra stellarum stellarmonstratur, qui bona quae faciunt, ad percipiendas laudes hominibus ostendunt. Si enim recte viventes, stellae non essent, nequaquam Paulus disci
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ȩ fletib placat᷑. solus ab illo locũ fuge inuenit.
qͥ pꝰ ꝑpetratã culpã nc̃ se ei inpenitentia abscondit.
Unde ⁊ apte adhuc de hoc delectatiois die subiungit᷑.¬
tenebre obscurant. qñ delectationẽ m̃tis infli¬
cta penitentie lam̾ta transũb̾ant. Possunt uã
ꝑ tenebras occulta rudicia designari. In luce
nãq qđ uidemꝰ agnoscimꝰ: inte̾nebris uͦ aut ni
chil cernimꝰ om̃ino. aut incerto uisu caligamꝰ.
Occulta gͦ iudicia quasi quędã ante oculos nr̃os
tenebre ᷤᷤ sunt: qr ꝑsctutari nequaqͣm posst̃. Unͣ
⁊ de dõ scriptũ. ẽ. Posuit tenebuas latibulũ suũ.
Et quidẽ q absolui ñ merem̾ agnoscimsꝰ: s. p̾ueni¬
ente nos diuina gr̃a ꝑ eius iudicia occulta libam᷑.
Diẽ gͥ tenebrȩ obscurant: cũ flendũ nr̃e delectatio¬
nis gaudiũ. ab illo iustȩ animadũsionis radio.
insc̾rutabilia eius iudicia misdit᷑ occultart̃.
Vbi ⁊ apte subiungit᷑. Et ũbra mortis. Inscript᷑a¬

Expanded text:
nostrae fletibus placatur, solus ab illo locum fugae invenit, qui post perpetratam culpam nunc se ei in poenitentia abscondit. Unde et apte adhuc de hoc delectationis die subjungittenebrae obscurant, quando delectationem mentis inflicta poenitentiae lamenta transverberant. Possunt etiam per tenebras occulta judicia designari. In luce namque quod videmus agnoscimus; in tenebris vero aut omnino nihil cernimus, aut incerto visu caligamus. Occulta ergo judicia quasi quaedam ante oculos nostros tenebrae sunt, quia perscrutari nequaquam possunt. Unde et de Deo scriptum est: Posuit tenebras latibulum suum . Et quia absolvi non meremur, agnoscimus: sed praeveniente nos divina gratia, per ejus judicia occulta liberamur. Diem igitur tenebrae obscurant, cum flendum nostrae delectationis gaudium, ab illo justae animadversionis radio inscrutabilia ejus judicia misericorditer occultant. Ubi et apte subjungitur: Et umbra mortis.  Vet
Abbreviated transcription (Latin):
aurora ẽ. s in regno dies: qͥa ⁊ si iam cũ restau¬
ratione corpoꝵ uidere lum̃ in iuditio incho¬
at. ciꝰ tam̃ uisũ pleniꝰ in regno consũmat.
Ortꝰ itaq ẽ uirorę: exordium clarescentis ec¬
cłȩ. Que uid̾e reꝑbi nequeunt: qͥa a cons¬
pectu districti udicis. maloꝵ suoꝵ pondere
ad tenebras p̃ssi ꝑtrahunt᷑. Unde recte ꝑ¬

Expanded text:
aurora est, sed in regno dies; quia etsi jam cum restauaurora est, sed in regno dies; quia etsi jam cum restauratione corporum videre lumen in judicio inchoat, ejus tamen visum plenius in regno consummat. Ortus itaque aurorae est exordium clarescentis Ecclesiae, quem videre reprobi nequeunt, quia a conspectu districti judicis malorum suorum pondere ad tenebras pressi pertrahuntur. Unde recte
Abbreviated transcription (Latin):
bene subdit᷑. Nec octũ surgentis aurorę.¬
hanc sponsus in cantico canticoꝵ mirat᷑. dic̾s.
Auç ẽ ista que ꝓgredit᷑. qͣsi aurora c̃surgense
Q uasi aurora qͥppe el ector singit eccła: quȩ
pͣuitatis p̾stine tenebras deserit. ⁊ se se in no¬
in luminis fulgorem conũtit. In illa gͥ lu¬
ce que in districti iuidicis aduentu monstͥt᷑.
corpꝰ dãpnati hostis ortũ surgentis aurore
ñ uidet: qͥa cũ districtꝰ iudex ad retͥbutionẽ.
uenerit iniquus qͥsq suoꝵ caligine meritoꝵ
p̃ssus. qͥnta claritate sc̃a eccła in int̾nũ cordis¬
lum surgat ignorat. ĩ unc nãq electoꝵ clectoꝵ
mens in altũ rapit᷑. ut diuinitatis radiis illu¬
stret᷑. Et qͦ eiꝰ respectu ꝑfundit᷑. e ultͣ se grã
choruscante subleuat᷑. Tune sca eccła plene
aurora fit: cũ mortalitatis atq ignorantie sue
tenebras funditꝰ amittit. In uiditio gͦ adhuc

Expanded text:
bene subditbene subditUnde et hanc sponsus in Canticorum cantico miratur, dicens: Quae est ista, quae progreditur quasi aurora consurgens ? Quasi aurora quippe electorum surgit Ecclesia, quae ravitatis pristinae tenebras deserit, et sese in novi luminis fulgorem convertit. In illa igitur luce, quae in districti judicis adventu monstratur, corpus damnati hostis ortum surgentis aurorae non videt; quia cum districtus judex ad retributionem venerit, iniquus quisque suorum capressus, quanta claritate sancta Ecclesia in intimum lumen cordis surgat, ignorat. Tunc namque electorum mens in altum rapitur ut divinitatis radiis illustretur; et quo ejus respectu perfunditur, eo ultra se gratia coruscante sublevatur. Tunc sancta Ecclesia plena aurora fit, cum mortalitatis atque ignorantiae suae tenebras funditus amittit. In judicio ergo adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt: aut recta oꝑa ñ recto corde sectantur.
Non enĩ de suis oꝑib retributiones ꝑpetuas .s
laudari se audiunt. eẽ se ueracit̾ scõs arbitian¬
cur:⁊̃ quanto se er multoꝵ estimatione irrep̃¬
hensibiles putant: tanto diẽ districti iudicu
securiꝰ expectant. De quib bñ ꝑꝓpħam dr̃. ue¬
desid̾antib diẽ dm̃. Quib beat̾ iob debitã sen¬
tentiã ꝓfert: p̃dicentis studio ñ optantis uo¬
.to. dicns Exspectit lucẽ: ⁊ ñ uideat. Nox
qͥppe illa uidelicet tenebrosus hostis. in
m̃bris suis lucẽ expectat ⁊ ñ uidet: qͥa uł
hi qͥfidẽ sine oꝑib retinent. cũ ꝓ cad fide
in extremo iuditio saluari se posse confidt̃.
spes coꝵ frustrabit᷑. qͥa hanc uiuendo demo¬
liti s̃. qͣni confitendo tenuer̃: uł hii qͥ ꝑ hu¬
mana laude in bona actione se erhibent.
faciunt laudis. iã p̃miũ ab humano ore
receꝑunt: ueritate at testante. que ait.
Am̃ dico uob̾: reccꝑunt mercedẽ suã . Ubi. ⁊

Expanded text:
ciunt, aut recta opera non recto corde sectantur: non enim de suis operibus retributiones perpetuas, sed laudari se audiunt, esse se veraciter sanctos arbitrantur, et quanto se ex multorum aestimatione irreprehensibiles putant, tanto diem districti judicii securius exspectant. De quibus per desiderantibus diem Domini . Quibus beatus Job debitam sententiam profert, praedicentis studio; non optantis voto dicens: Exspectet lucem, et non videat. Nox quippe illa, videlicet tenebrosus hostis, in membris suis lucem exspectat, et non videt, quia vel hi qui fidem sine operibus retinent, cum pro eadem fide in extremo judicio salvari se posse confidunt, spes eorum frustrabitur, quia hanc vivendo demoliti sunt, quam confitendo tenuerunt, vel hi qui pro humana laude in bona actione se exhibent, faciunt laudis, jam praemium ab humano ore receperunt, Veritate attestante, quae ait: Amen dico vobis, receperunt mercedem 113 suam . Ubi et
Abbreviated transcription (Latin):
quentes obitis. Unde ⁊ paulꝰ ait. Cũ
sit ut̾ uos zelus et contentio. nonne
carnales estis. ⁊ scdm hominẽ ãbulatis:
Acsi dicat. Qui discordes m̃tes ducitis:
nonne adhuc ex rep̃hensibili humani¬
mitate. Homo gͦ in chie nascit᷑. s in
nocte concipit᷑: ꝙ naquaqua adelectatione peccati
rapitur᷑ nͥ prius ꝑ uoluntarias m̃tis tenebras in¬
firmet᷑. Ante enĩ cȩcꝰ in mͣte fit: ⁊ pꝰmodũ se re

Expanded text:
bitis. Unde et Paulus ait: Cum sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis ? Ac si dicat: Qui discordes mentes ducitis, nonne adhuc ex reprehensibili humanimitate. Homo ergo in die nascitur, sed in nocte concipitur, quia nequaquam a delectatione peccati rapitur, nisi prius per voluntarias mentis tenebras infirmetur. Ante enim caecus in mente fit, et postmodum se re
Abbreviated transcription (Latin):
certe ꝑ exꝓbrationẽ leuiathan uocat᷑ e. io. ẽ.
additam̃ts̃ hominũ dictus. fos nãq inpara¬
d so ĩ mortales reppit. s diuinitatẽ ĩmortalib
ꝓmittendo. quasi eis aliquid ultra quã erait
se addere spopondit: s dũ blande ñ habita
se daturũ ꝑ hibuit. callide ⁊ habita subtiarit.
U ir i dñseundẽ leiiathan ita ꝑꝓpħam describit di¬
cens. Suꝑ leuiathan serpentẽ uectẽ: super
leui athan serpentẽ toituosũ. Leuiathan qͥp¬
pe iste mneo qdͣ se addere homini spopondit
cortuosis ad eũ sinib ir repsit. ꝙ dũ falso impos¬
sibilia ꝓmittit: uere i possibilia sustulit. Que
ofu illico subiungtens. int̾posuit uectẽ: nͥ forte
qd̾ inserpentis cortudine flura mollicies. in
uecte aut̾e .ẽ. duritia rigiditatis. Ut ꝙͣ hẽ
durũ signaret ⁊ mollẽ: ⁊ uectẽ nominat. ⁊ tor¬

Expanded text:
er exprobrationem Leviathan vocatus est, id est, additamentum hominum dictus. Eos namque in paradiso immortales reperit; sed divinitatem immortalibus 111 promittendo, quasi eis aliquid ultra quam erant se addere spopondit. Sed dum blande non habita se daturum perhibuit, callide et habita subtraxit. Unde et eumdem Leviathan ita propheta describit dicens: Super Leviathan serpentem vectem, super Leviathan serpentem tortuosum . Leviathan quippe iste in eo, quod se addere homini spopondit, tortuosis ad eum sinibus irrepsit; quia dum falso impossibilia promisit, vere et possibilia sustulit.  Vesumque illico subjungens, interposuit vectem, nisi forte quod in serpentis tortitudine fluxa mollities, in vecte autem est duritia rigiditatis. Ut ergo hunc et durum signaret, et mollem; et vectem nominat, et ser
Abbreviated transcription (Latin):
sociũ ad ꝑditionẽ fecerat amittat: ⁊ solus cũ
suo corpore bostis pereat: dũ multos qͣs destru¬
xerat. redẽptoris gr̃a reformat. Solitaria gͦ nor
efficit᷑: cũ sublatis eis quielecti sunt. solus anti¬
quiuis hostis ȩt̾nis ignib gehennȩ mancipatur.
Bñ aute dr̃: noc laude digna. Cũ enĩ humanũ
genus erroris tenebris p̾ssũ deos lapide̾ cre¬
deret. ꝑ hoc qđ idolis seruiebat. qͥd aliud quã
seductoris sui fac̾ta laudabat: Nñ bñ ꝑ pau
tenebraᷤᷤ laudauert̃ : S ecce iã cernimꝰ. qr nox
illa ñ eẽ laude digna cognosciturcũ aredẽpto
humano genere. idoloꝵ ueneratio reꝓbatur:
⁊ solitaria nox relinquitur ꝙ cũ dãpnado
apostata spu ad torm̃ta ñ itur. SeoR. Male¬

Expanded text:
socium ad perditionem fecerat, amittat, et solus cum suo corpore hostis pereat, dum multos quos destruxerat, Redemptoris gratia reformat. Solitaria ergo nox efficitur, cum sublatis eis qui electi sunt, solus antiquus hostis aeternis gehennae ignibus mancipatur. Bene autem dicitur, nec laude digna. Cum enim humanum genus erroris tenebris oppressum deos lapideos crederet; per hoc quod idolis serviebat, quid aliud quam seductoris sui facta laudabat? Unde bene per tenebras laudant? Sed ecce jam cernimus, quod nox illa non esse laude digna cognoscitur, cum a redempto humano genere idolorum veneratio reprobatur. Et solitaria nox relinquitur, quia cum damnato apostata spiritu ad tormenta non itur. Moral
Abbreviated transcription (Latin):
ñ conclusit dic̃ aꝑuit: ⁊ ñ abstulit irrogauit.
hȩc itaq nor. uidelicet culpa. ostia uentris aꝑu¬
it: ꝙ concepto ad peccatũ homini desidia con¬
cupiscentiȩ reserauit. Ostia quippe uentris st̃:
ꝓpħam dr̃. Intra in cubicula tua. claude ostia.
Cubicła quippe ingredim: cũ secreca nr̃ȩ m̃tis
intramꝰ. Ostia aũ claudimꝰ: cũ desidia illicita
coercemꝰ. Hec itaq concupiscentiȩ carnalis
ostia. dũ consensus nr̃ aꝑuit: ad innumera
nos corruptionis mala ꝑtraxit. Unde nam
nunc submortalitatis pondẽ gemimꝰ. quan¬

Expanded text:
non conclusit, dicit aperuit; et non abstulit, irrogavit. Haec itaque nox, videlicet culpa, ostia ventris aperuit, quia concepto ad peccatum homini desideria concupiscentiae reseravit. Ostia quippe ventris sunt tam dicitur: Intra in cubicula tua, claude ostia tua . Cubicula quippe ingredimur, cum secreta nostrae mentis intramus. Ostia autem claudimus, cum desideria illicita coercemus. Haec itaque concupiscentiae carnalis ostia, dum consensus noster aperuit, ad innumera nos mala corruptionis pertraxit. Unde jam nunc sub mortalitatis pondere gemimus, quam
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ suꝑnę gr̃ȩ ñ in conuenient᷑ accipimꝰ. qr
sic̃ in anno congestis dieb tẽpꝰ ꝑficitur. ita in
suꝑna grã. uirtutũ multiplex uita cõpletur.
Potest p annũ ⁊ iã multitudo intelligi redẽp¬
toꝵ: ꝙ sic̃ ex dierũ multitudine annꝰ ducit᷑:
ita excollectione bonoꝵ om̃iũ illa electoꝵ
innumerabił uniu̾sitas explet̾. hc̃ nãq annõ
ꝑfects multitudinis: isaias p̾dicat dic̃s. Sp̃s¬

Expanded text:
nem supernae gratiae non inconvenienter accipimus; quia sicut in anno congestis diebus tempus perficitur, ita in superna gratia virtutum multiplex vita completur. Potest per annum etiam multitudo intelligi redemptorum; quia sicut ex dierum multitudine annus ducitur, ita ex collectione bonorum omnium, illa electorum innumerabilis universitas expletur. Hunc namque annum perfectae multitudinis Isaias praedicat, dicens: Sp
Abbreviated transcription (Latin):
qđ fec̃ intelligit. dũ prauitatis suȩ neqͥciã sub¬
tilit̾ pensat. merore m̃tẽ obnubilat & quasi
concusso serenȩ leticiȩ aere. omnẽ inse cran¬
quillit ẽ cordis penitentiȩ turbine deuastat.
Iisi enĩ recognoscentẽ se animũ iste turbo con¬
t̾eret: nequaqͣm ꝓpħa dixisset. In spũ uehem̃ti
conteres naues charsis. Tharsis quippe explo¬
hensibił gaudii ꝑturbat᷑. Ut nicħei iam nisi
flere libeat:. nicħ nͥ qđ se ci̾ere possit attendat.
Ponit nanq ante ocłos illinc districtionem
iusticie. hinc m̾itũ culpe. Conspicit quo
supplicio digna sit. si parcentis pietas defit:
quę ꝑ lam̃ta p̃sentia. ab et̃na eruere pena
consueuit. Sp̃s gͦ uehemis. tharsis naues conterit:
cũ uis oc̃ puetionis ualida. m̃tes nr̃as huic mun¬
do quasi mari deditas. salubri t̃rore confum-¬
dit. Dicat᷑ gͥ. Noctẽ illã tenebrosus turbo possi.¬
deat: Id ẽ. ꝑpetrationẽ culpe ñ blandim̃ta secu

Expanded text:
 fecit, intelligit; dum pravitatis suae nequitiam subtiliter pensat, moerore mentem obnubilat et quasi concusso serenae laetitiae aere, omnem in se tranquillitatem cordis poenitentiae turbine devastat. Nisi enim recognoscentem se animum iste turbo contereret, nequaquam Propheta dixisset: In spiritu vehementi conteres naves Tharsis . Tharsis quippe explohensibilis gaudii perturbat, ut nihil ei jam nisi flere libeat, nihil nisi quod se terrere possit attendat. Ponit namque ante oculos illinc districtionem justitiae, hinc meritum culpae: conspicit quo supplicio digna sit, si parcentis pietas desit, quae per lamenta praesentia ab aeterna eruere poena consuevit. Spiritus ergo vehemens Tharsis naves conterit, cum vis compunctionis valida mentes nostras huic mundo, quasi mari deditas, salubri terrore confundit. Dicat igitur: Noctem illam tenebrosus turbo possideat; id est, perpetrationem c
Abbreviated transcription (Latin):
ud. qͦ ⁊ꝑditꝰ homo reparari debuit. ⁊ suꝑbꝰ¬
sp̃s reparari ñ possit: qr nimirũ angłs sua mali¬
cia cecidit᷑. hominẽ uͦ aliena ꝓstrauit. Quia gͦ
humanũ genꝰ ad lucẽ penitentię redẽptoris
aduentu reducitur. apostata u̾ angłs ad restau¬
rationis lucẽ nulla spe uenie. nulla conu̾sio¬
nis em̃datione reuocat᷑. dicatur recte. Non
requirat eũ ds desuꝑ: ñ illustret lumine.
ac si aꝑte diceretur. Quia ipse tenebras intulit:
toleret sine fine qđd fecit. hec unquã lumen
pristim statꝰ recipiat. qr hoc nã ñ suasus ami¬

Expanded text:
quod et perditus homo reparari debuit, et suquod et perditus homo reparari debuit, et sus reparari non possit, quia nimirum angelus sua malitia cecidit, hominem vero aliena prostravit. Quia ergo humanum genus ad lucem poenitentiae Redemptoris adventu reducitur, apostata vero angelus ad restaurationis lucem nulla spe veniae, nulla conversionis emendatione revocatur; dicatur recte: Non requirat eum Deus desuper, et non illustret lumine. Ac si aperte diceretur: Quia ipse tenebras intulit, toleret sine fine quod fecit; nec unquam lumen pristini status recipiat, quia hoc etiam non suasus ami
Abbreviated transcription (Latin):
fictis ꝓsꝑitatib quasi exdiei lumine illudat:
i ueris miseriis ad peccati tenebras ꝑtrabat.
facere potuit: ita cũ uoluit. ꝑ incarnationis
suę mystiũ uã ꝑdita bona reparauit. Ouas
u ad intelligendũ se creaturas fecerat: angłicã
uidelicet ⁊ humanã. Utͣmq uͦ suꝑbia ꝑculit.
atq abstatu ingenite recticudinis fregit: s
una cegtã. carnis habuit. alia u̾ nil infirmũ
ret: lllã ad se debuit reducere: quã in ꝑpetra¬
tione culpe. ex infirmitate aliqͥd constat ha¬
buisse: ⁊ eo alti debuit apostatã angłm repel¬
lere:. qͦ cũ aꝑsistendi fortitudine corruit. nil
infirmũ ex carne gestauit. Uñ ⁊ recte psal¬
F umbrã mortis. obliuio delos intelligi. Quia sic̃ mois incerimit uitã. ita
obliuio extinguit memoriã. Quia gͦ apostata angłs et̾nȩ obliuioĩ tͣdit᷑: u̾bra
caro sunt. Ac si dicer&. Quo eoꝵ infirma uidit:
eo districte culpas ferire noluit. Est adhuc ali

Expanded text:
fictis prosperitatibus quasi ex diei lumine illudat, fictis prosperitatibus quasi ex diei lumine illudat, et veris miseriis ad 108 peccati tenebras pertrahat. facere potuit, ita cum voluit, per incarnationis suae mysterium etiam perdita bona reparavit. Duas vero ad intelligendum se creaturas fecerat angelicam videlicet, et humanam. Utramque vero superbia perculit, atque a statu ingenitae rectitudinis fregit. Sed una tegmen carnis habuit, alia vero nihil infirmum ret, illam ad se debuit reducere quam in perpetratione culpae ex infirmitate aliquid constat habuisse; et eo altius debuit apostatam angelum repellere, quo cum a persistendi fortitudine corruit, nihil infirmum ex carne gestavit. Unde et recte Psal umbram mortis oblivio debet intelligi, quia sicut mors interimit vitam, ita oblivio exstinguit memoriam. Quia ergo apostata angelus aeternae oblivioni traditur, umbra caro sunt . Ac si diceret: Quo eorum infirma vidit, eo districte culpas punire noluit. Est adhuc aliud
Abbreviated transcription (Latin):
Antiquus hostis noquitiȩ suȩ uincuł ad strictus.
aliud. ẽ. qđ nc̃ patitur. aliud qđ infine patie¬
tur. Quia enĩ aliicis intimȩ ordine cecidit. ñc̃
semet ipsũ intrinsecꝰ erroris caligine confundit.
S pꝰ hoc. amaritudine inuoluitũr. qr exmerito
spontaneȩ caliginis. ęt̾no gehenne dorm̃to cru¬
ciatur. Dicat᷑ ꝙͣ: Is qui serenitatẽ lucis intimȩ
ꝑdidit. qͥd. ẽ. qd ante extremũ suppliciũ tole¬
rat Occupet eũ caligo. Subiungat᷑ nã: quȩ
illũ pęna subsequens. uã sine t̾mino deuastat.
Inuoluat᷑ amaritudine. Om̃e quippe qđ in

Expanded text:
Antiquus hostis nequitiae suae vinculis astrictus, aliud est quod nunc patitur, aliud quod in fine patietur. Quia enim a lucis intimae ordine cecidit, nunc semetipsum intrinsecus erroris caligine confundit. Sed post hoc amaritudine involvitur, quia ex merito spontaneae caliginis aeterno gehennae tormento cruciatur. Dicatur ergo: Is qui serenitatem lucis intimae perdidit, quid est quod ante extremum supplicium tolerat? Occupet eum caligo. Subjungatur etiam, quae illum poena subsequens etiam sine termino devastat: Involvatur amarit
Abbreviated transcription (Latin):
modis dicere solemus. Alit̾ enĩ ꝑire dicimus
qͣnͣdo aliquid optamꝰ ut nͣsit. ialit̾ ꝑire dici¬
mus. qñ optamꝰ ut male sit. hoc qđ de hoc
die subditur. obseuret eũ caligo.⁊ iuoluatur
amaritudine. liquido ostñditur. qr dies iste ñ
ita ut ñ sit. s ita ꝑire optat᷑ ut male fit. Inuolui
enĩ amaritudine ñ pot̃: qđ om̃imꝰ ꝑditũ. penitꝰ

Expanded text:
modis dicere solemus aliter enim perire dicimus, quando aliquid optamus ut non sit; et aliter perire dicimus, quando optamus ut male sit, hoc, quod de hoc die subditur, Obscuret eum caligo, et involvatur amaritudine, liquido ostenditur quia dies iste non ita ut non sit, sed ita perire optatur, ut male sit. Involvi enim amaritudine
Abbreviated transcription (Latin):
derant: ꝑspexit qđ transitoria afflictione ꝑ¬
cussũ desꝑate ñ flerent. nisi ipsi desꝑatã m̃tẽ
abspe incolumitatis int̾nę subtraherent. Et
dũ erupit for is inuocẽ doloris. uulneratis intꝰ.
ostũdit iurcutẽ medicaminis diẽs. Feat di¬
es inqua natꝰ sũ. Qd enĩ debet ꝑ diẽ natiuita

Expanded text:
derant. Perspexit quod transitoria afflictione pderant. Perspexit quod transitoria afflictione percussum desperate non flerent, nisi ipsi desperatam mentem ab spe incolumitatis internae subtraherent; et dum erumpit foras in vocem doloris, vulneratis intus ostendit virtutem medicaminis, dicens: Pereat dies
Abbreviated transcription (Latin):
Si homo dĩ sũ: descendat ignis de cęlo ⁊ consu¬
mat uos. Quoꝵ utiq sententia. quanta ue¬
ritatis ratione conualuit: t̃minꝰ cause monstra.¬
uit. Nã ⁊ sy mon etna ꝑditione interiit: ĩ duos
quinquagenarios desuꝑueniens flãma con¬
sũpsit. Uirtꝰ gͦ subsequens testificat᷑. quam̃te ma¬
ledictionis sententia ꝓmit᷑. Cũ enĩ ⁊ maledicen
tis fine colligitur. qr ab uno ⁊ intimo iudice. in
beati iob u̾ba pensamꝰ.ñ. ẽ eiꝰ maledictio ex
malitia delinquentis. s. ex rectitudine iudi¬
cis. Non ẽ ira cõmoti: s. doctrina tranquilli.
Qui enĩ tã recta maledicens intulit. n ꝑturba¬
tionis uitio succubiuit: s doctrinȩ magistiuor
ĩpendit. Uidit quippe amicos cũ clamore fle¬
re. uidit uestes conscinde. iuidit puluere capi¬
ta consparsisse: uidit considatione sue ꝑcussi¬
onis obinucescere. Ꝙ uir sc̃s insperit. ꝙr hi
qui psꝑa tpralia requirebant. ex cõparatione
m̃tis ꝓpriȩ. eũ tprali fractũ adũsitate credi¬

Expanded text:
t ignis de caelo et consumat vos. Quorum utrorumque sententia quanta veritatis ratione convaluit, terminus cause monstravit, nam et Symon aeterna perditione interiit, et duos quinquagenarios desusumpsit. Virtus ergo subsequens testificatur, qua mente maledictionis sententia promitur. Cum enim et maledicenttis fine colligitur, quia ab uno et intimo judice in rbeati Job verba pensamus, non est ejus maledictio ex malitia delinquentis, sed ex rectitudine judicis; non est ira commoti, sed doctrina tranquilli. Qui enim tam recta maledicens intulit, non perturbationis vitio succubuit, sed doctrinae magisterium impendit. Vidit quippe amicos cum clamore flere, vidit vestes scindere, vidit pulvere capita conspersisse, vidit consideratione suae percussionis obmutescere; et vir sanctus inspexit, quia hi qui prospera temporalia requirebant, ex comparatione mentis propriae eum temporali fractum adversitate credi
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑ hoc qđ diei suo maledixisse phibetur.
Nimis itaq. ẽ in congruũ. ut suspicemur eũ
nullo instigante. nullo pulsante ex ĩpatien¬
tia ad uocẽ maledic̾tionis erũpere: quẽ nimi¬
rũ nouimꝰ int̾ dãpna rerũ. mortẽq filioꝵ. int̾
uulnera corꝑis. int̾ũba male suadentis uxoris.
magna p̾conia creatori humilim̃te reddi¬
disse. Patefec̃ gͦ. quam̃te hȩc quietꝰ dirit: qͥ
tot dĩ laudes: uam ꝑcussus emanauit. Neq
eni pꝰ̾modũ ñ ꝑcussus suꝑbire potuit. que̾
⁊ inꝑcussione dolor humilẽ ostñdit. S cũ
certo nouimꝰ qđ maledictũ sacra script᷑a
ꝓhibet: cur recte aliqñ fieri dicimꝰ. qd uita¬
ri eodẽ sacro eloquio ñ ignoramꝰ: Sciendũ¬

Expanded text:
gitur hoc, quod diei suo maledixisse perhibetur. gitur hoc, quod diei suo maledixisse perhibetur. Nimis itaque incongruum est ut suspicemur eum, nullo instigante, nullo pulsante, ex impatientia ad vocem maledictionis erumpere, quem nimirum novimus inter damna rerum mortemque filiorum, inter vulnera corporis, inter verba male suadentis uxoris, magna creatori praeconia humili mente reddidisse. Patefecit ergo qua mente haec quietus dixerit, qui tot Dei laudes etiam percussus emanavit. Neque enim postmodum non percussus superbire potuit, quem et in percussione dolor humilem ostendit. Sed cum certo novimus quod maledictum sacra Scriptura prohibet, cur recte aliquando fieri dicimus quod vitari eodem sacro eloquio non ignoramu
Abbreviated transcription (Latin):
rei quȩ agitur. ueracit̾ exep̃r sentiat᷑. Prius
nerũ. ꝑsuasio coniugis. aduentꝰ adicoꝵ descri¬
bitur: qui scidisse uestes. exclamantesq fleuis¬
se. puluere capita consparsisse. ⁊ diu consedñ¬
tes int̾ra tacuisse memorantur: ac deinde sub¬
iungit᷑. Post hȩc aꝑiit iob os suũ. ⁊ maledixit
diei suo: ut ipso uidelicet narrationis ordine
ꝑpendatur. qr nequaqͣm maledictũ ꝑĩpatientiã
ꝓtulit: qͥ ad maledictionis uocẽ. amicis ad huc
eũ ꝓcul dubio ad maledictionẽ. dolor excita¬
ret. Si quid tcͣ dixerit: audiuimꝰ. Ait nãq
Dñs dedit: dñs abstulit. Rursũ sura motꝰ ma¬
ledicer&: saltĩ ꝑcussus incorpore. ł male suasus
a coniuge. maledictũ inferre potuisset. Sed
qͥd tc̃ respondit: agnouimꝰ. Ait nãq locuta es
quasi una exstultis mulierib. Si bona acce¬
pimꝰ de manu dñi. mala aut̃ quare ñ susti¬
neamꝰ : Post hȩc uͦ describit᷑ qđ amiciuem¬
unt. flent. conse̾dent. tacent. morq subiun¬

Expanded text:
rtus quae agitur veraciter ex tempore sentiatur. Prius nerum, persuasio conjugis, adventus amicorum describitur, qui scidisse vestes, exclamantesque flevisse, pulvere capita conspersisse, et diu considentes in terra tacuisse memorantur, ac deinde subjungitur: Post haec aperuit Job os suum, et maledixit diei suo; ut ipso videlicet narrationis ordine perpendatur quia nequaquam maledictum per impatientiam protulit, qui ad maledictionis vocem amicis adhuc eum procul dubio ad maledictionem dolor excitaret. Sed quid tunc dixit audivimus. Ait namque: Dominus dedit, Dominus abstulit . Rursum, si ira motus malediceret saltem percussus in corpore, vel male suasus a conjuge, maledictum inferre potuisset. Sed quid tunc respondit agnovimus. Ait namque: Locuta es quasi una ex stultis mulieribus. Si bona accepimus de manu Domini, mala quare non sustineamus? Post haec vero describitur, quia amici veniunt, flent, consident, tacent; moxque subjun
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ sacra ex his quȩ tenuit̾ p̃mittit: reuerent̃
expectanda indicat quę subiungit. Sicut
enĩ clausa uascula quid intꝰ habeant
occulta sunt. aꝑto ore detegunt᷑. Icũ cogita¬
tiones detegunt. os aꝑire referunt᷑: ut intenta
m̃te quasi aꝑtis uasculis quid intꝰ contine¬
ant festinemꝰ agnoscere: ac nos met ipsos eoꝵ
intimo odore recreare. Unde ⁊ sublimia pre¬
cepta dño in monce dicturo p̃mittit᷑: aꝑi¬
ens os suũ dixit. Quanins illis ⁊ hoc accipi

Expanded text:
ura sacra ex his quae tenuiter praemittit, reverenter exspectanda indicat, quae subjungit. Sicut enim clausa vascula quid intus habeantocculta sunt, aperto ore deteguntur; et cum cogitationes detegunt; os aperire referuntur, ut intenta mente, quasi apertis vasculis, quid intus contineant festinemus agnoscere, ac nosmetipsos eorum intimo odore recreare; unde et sublimia praecepta Domino in monte dicturo, proemittitur: Aperiens os suum, dixit ; quamvis illic et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
uite gauaia sꝑant: Qđ tñ ut redẽptor nr̃
ualde rarũ. ⁊ ex solo diuino miracło euem¬
re posse monstraret: apud homines inquit
ipsa iã litt̾a indicat. qđ in eis uirsc̃s iuxta litce¬

Expanded text:
vitae gaudia sperant? Quod tamen, ut Redemptor noster vitae gaudia sperant? Quod tamen, ut Redemptor noster valde rarum, et ex solo divino miraculo evenire posse monstraret: Apud homines, inquitipsa jam littera indicat, quod in eis sanctus vir juxta litte
Abbreviated transcription (Latin):
diuinae cognitionis sacram̃ta lib̾assent: Qui
adhuc cũ quib quiescere poruisset: adiung̃
diceis. Cũ regib ⁊ consulib t̾rȩ: qͥ edificant᷑
sibi solitudines. Quis ignoret. qđ reges t̾re ac
consules eo a solitudine longe sunt. q̾ innume¬
ris obsequentiũ cuneis constipantur. ł quã dif¬
ficile hi ad requiẽ tendunt. qͥ tã duris rationũ
multipliciũ nexib astringunt᷑. Script̾a ad¬
testante quȩ ait. Iudiciũ durissimũ in his qͥ
p̾sunt fiet. Uñ ⁊ in euuangłio ueritas dicit.
Cui multũ datũ. ẽ. multũ quęrit᷑ ab eo. Qui
adhuc qͦs ineadẽ reqͥe socios habuisset. insi¬
nuat dic̃s. Aut cũ prmcipib qͥ possident au¬
rũ: ireplent domos suas argento. Rarũ ual¬
de.ẽ. ut qui aurũ possident ad requiẽ tendait.
dũ ꝑsemet ipsã ueritas dicat. Difficile qͥ pecu¬
nias hñt. untabt̾ in regnũ cęloꝵ. Hã qui hic
mulciplicandis diuitus in hiant: quȩ alterius

Expanded text:
divinae cognitionis sacramenta liberassent? Qui divinae cognitionis sacramenta liberassent? Qui adhuc cum quibus quiescere potuisset, adjungit dicens: Cum regibus et consulibus terrae, qui aedificant sibi solitudines. Quis ignoret quod reges terrae ac consules eo a solitudine longe sunt, quo innumeris obsequentium cuncis constipantur? Vel quam difficile hi ad requiem tendunt, qui tam duris rationum multiplicium nexibus astringuntur? Scriptura attestante, quae ait: Judicium durissimum in his qui praesunt fiet . Unde in Evangelio Veritas dicit: Cui multum datum est, multum quaeretur ab eo . Qui adhuc quos in eadem requie socios habuisset, insinuat dicens: Aut cum principibus, qui possident aurum, et replent domos suas argento. Rarum valde est ut qui aurum possident, ad requiem tendant, dum per semetipsam Veritas dicat: Difficile, qui pecunias habent, intrabunt in regnum coelorum . Nam qui hic multiplicandis divitiis inhiant, q