comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tes suptiliꝰ feriunt. quo districti iudicis prȩ-¬
stolantur iudiciũ. Unde fit. ut ꝓpinquum
sibi semꝑ exitũ suspicentur. Nam reproboꝵ
mentes iccirco multa nequiter agunt. quia
se hic uiuere diutiꝰ arbitrantur. Iustoꝵ gͦ
attenuatur sp̃s. sed crascescit iniquoꝵ Quo
enĩ ꝑ elationẽ tument. eo attenuationẽ sp̃s
ñ habent: Iusti uͦ dum breuitatẽ uitȩ suȩ
considerant. elationis & immundiciȩ culpaᷤ
declinant. Ynde & subditur. Dies mei

Expanded text:
tes subtilius feriunt, quo districtum judicem praetes subtilius feriunt, quo districtum judicem praestolantur vicinum. Unde fit ut propinquum sibi semper exitum suspicentur. Nam reproborum mentes idcirco multa nequiter agunt, quia hic se vivere diutius arbitrantur. Justorum ergo attenuatur spiritus, sed crassescit iniquorum. Quo enim per elationem tument, eo attenuationem spiritus non habent. Justi vero dum brevitatem suae vitae considerant, elationis et immunditiae culpas declinant. Unde et subditur: CAPUT XXI
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitate deposita. ad contemplationem
internȩ grȩ uenerimꝰ. De qua paulus dicit.
tunc cognoscam. sicut & cognitꝰ sũ. Unde¬
beatus iob uidens eandem cognitionẽ plenis¬
sime hic ꝑfici nullatenꝰ posse. de cęcitate qͥdẽ
uitȩ p̾sentis gemit. s tam̃ se de eiꝰ breuitate
seunt. & semitã ꝑ qu̾ã ñ reuertar ambulo.
Om̃e qđ transit breue est etiã si tardius ter¬
minari uideatur: In mortis autẽ semita per
quã ñ reuertimur ambulamꝰ ñ quo ad uitã
carnis minime resurgendo reducim᷑. s quo
ad labores huiꝰ uitȩ mortalis. uel ad conqui
timore iudicii. quia electoꝵ mentes qͦ ampliꝰ
extremo iudicio ꝓpinqͣre se sentiunt eo ad
discutiendas semetipsas terribiliꝰ contremi¬
scunt. & si qua in se carnales un quã cogitatio¬
nes inueniunt. penitentiȩ ardore c̃sumunt.
nec cogitationes suas dilatare carnali uolun-¬
tate ꝑmittunt. qui eo semetipsos dnudican-¬

Expanded text:
infirmitate dinfirmitate dinternae gratiam venerimus de qua Paulus dicit: Tunc cognoscam, sicut et cognitus sum. beatus Job videns eamdem cognitionem plenissime hic perfici nullatenus posse, de caecitate quidem vitae praesentis gemit, sed tamen se de ejus brevitate seunt, et semitam per quam non revertar ambulo. - Omne quod transit breve est, etiamsi tardius terminari videatur. In mortis autem semita, per quam non revertimur, ambulamus; non quod ad vitam carnis minime resurgendo reducimur, sed quod ad labores hujus vitae mortalis vel ad conquirtimore judicii, quia electorum mentes quo amplius extremo judicio propinquare se sentiunt, eo ad discutiendas semetipsas terribilius contremiscunt, et si quas in se carnales unquam cogitationes inveniunt, poenitentiae ardore consumunt, nec cogitationes suas dilatari carnali voluptate permittunt, quia eo semetipsos dijudican
Abbreviated transcription (Latin):
dolemꝰ. Quisqͥs uͦ cũ collega suo ad iudiciũ
accedit. & qd sentit dicit. & quicqͥd contradi-¬
citur agnoscit. & qđ uoluerit pulsat. & no-¬
uit unde pulsat᷑. Qui autẽ diuina animad.¬
uersione pcutitur. dũ nouit quidẽ quia ua-¬
pulat. s cur uapulet ignorat. qͣsi dicit ipse
quid sentit. s quid contra se dicat᷑ nescit.
quia ipse quidẽ ingemiscit in uerbere. sed ds
apte ñ declarat ꝓ qua eũ feriat ultione. Itaq
nunc dicitur. atq utinã sic iudicaretur uir
cũ dõ. quomͦ iudicatur filiꝰ hominis cũ collega
suo. Ac si aꝑte diceret᷑. sicut in om̃e qđ dico
audior. sic utinã om̃e qđ de me dicit᷑ audirẽ.
Qđ tam᷑ in hac uita fieri nullatenꝰ potest.
quia magna est int̾positio oculis cordis nr̃i
ad contemplandã suptilitatẽ di. ipsa uidelicet¬
infirmitas nr̃a: Sed tunc ad purũ intuebim᷑
eũ a quo nunc suptiliter intuemur. cum hac

Expanded text:
dolemus. Quisquis vero cum collega suo ad judicium dolemus. Quisquis vero cum collega suo ad judicium accedit, et quod sentit dicit, et quidquid contradicitur agnoscit, et quo voluerit pulsat, et novit unde pulsatur. Qui autem divina animadversione percutitur, dum novit quidem quia vapulat, sed cur vapulet ignorat, quasi dicit ipse quod sentit, sed quid contra se dicatur nescit, quia ipse quidem ingemiscit in verbere, sed Deus aperte non declarat pro qua eum feriat ultione. Itaque nunc dicitur: Atque utinam sic judicaretur vir cum Deo, quomodo judicatur filius hominis cum collega suo! Ac si aperte diceretur: Sicut in omni quod dico audior, sic omne quod de me dicitur audirem. Quod tamen in hac vita fieri nullatenus potest, quia magna est interpositio oculis cordis nad contemplandam sublimitatem Dei, ipsa infirmitas nostra. Sed tunc ad purum intuebimur eum, a quo nunc subtiliter intuemur, cum, hac
Abbreviated transcription (Latin):
gnatur: Sicut scriptũ est. si fuerit oculus
tuus simplex. totũ corpus tuũ lucidũ erit.
quia cũ bona intentione quid agitur. eius
inrentionis actio apud dm̃ miniꝰme fuscat᷑.
Cum gͦ uerbosi amici sunt. idest cũ & ipsi
derogant qui in fide sociantur. ad dm̃ neces-¬
se est ut oculus stillet. quatinꝰ nr̃a intentio
tota in amoris intimi compunctione deflu¬
at. & tanto suptiliꝰ se ad interiora erigat.
qnͣto ꝑ exteriora opprobria repulsa intus re-¬
dire cogitur. ne foras euanescat. Sequitur.
Atq utinã sic udicaretur uir cũ dõ. qͦmͦ
iudicatur filiꝰ hominis cũ collega suo
Feccatores quidẽ nos esse semꝑ agnoscimꝰ:
sed tam̃ sepe in flagello positi. ꝓ quo magis
peccato flagellamur ignoramꝰ: & nosipsos
suptili inquisitione discutimꝰ ut si qͦ modo
possimꝰ causam ꝑcussionis nr̃ȩ inuestigare
ualeamus. quȩ dũ plerũq nos latet. fit nob̾
oneri cęcitas nr̃a. & de eo qđ patimur plus

Expanded text:
iptum est: Si fuerit oculus tuus simplex, totum corpus tuum lucidum erit . Quia cum bona intentione quid agitur, ejus intentionis actio apud Deum minime fuscatur. Cum ergo verbosi amici sunt, id est cum et ipsi derogant qui in fide sociantur, ad Deum necesse est ut oculus stillet, quatenus nostra intentio tota in amoris intimi compunctione defluat, et tanto subtilius se ad interiora erigat, quanto et per exteriora opprobria repulsa intus redire cogitur, ne foras evanescat. Sequitur. utinam sic judicaretur vir cum Deo, quomodo judicatur filius hominis cum collega suo. - Peccatores quidem nos esse semper agnoscimus, sed tamen saepe in flagello positi, pro quo magis peccato flagellamur, ignoramus. Et nos ipsi subtili inquisitione discutimus, ut sic quomodo possimus, causam percussionis nostrae investigare valeamus. Quae dum plerumque nos latet, fit nobis oneri caecitas nostra, et de eo quod patimur plus
Abbreviated transcription (Latin):
tarũ emissione feriatur. Fidelis itaq popłs
in signũ hosti suo est positꝰ. quia eũ semper
suis ictib impetit. eũq suis ꝑsecutionibus
affligit. Qui enĩ in hac uita assidue mala
tolerat. uelut in signo positus. ictus excipit
feriemis. Unde & p̾dicator egregiꝰ cũ ꝑsecu-¬
tionũ mala toleraret. atq sub ꝑsecutione
aduersarioꝵ gemeret. tenerã discipłoꝵ men-¬
tem de suis afflictionib consolans ait. ipsi
enĩ scitis. qđ in hoc positi sumꝰ. Ac si aꝑteeiꝰᷤ
dicat. quid in hoc tẽpore uulnera nr̃a mira¬
mini: Qui si ęterna gaudia quȩrimꝰ. hic
ad hoc uenimꝰ ut feriamur. Sequitur.¬

Expanded text:
tarum emissione feriatur. Fidelis itaque populus tarum emissione feriatur. Fidelis itaque populus in signum hosti suo est positus, quia 424 eum semper suis ictibus impetit, eumque suis persecutionibus affligit. Qui enim in hac vita assidua mala tolerat, velut in signum positus, ictus excipit ferientis. Unde et praedicator egregius cum persecutionum mala toleraret, atque sub persecutione adversariorum gemeret, teneram discipulorum mentem de suis afflictionibus consolans, ait: Ipsi enim scitis quod in hoc positi sumus . Ac si eis aperte dicat: Quid in hoc tempore vulnera nostra miramini, qui si aeterna gaudia quaerimus, huc ad hoc venimus, ut feriamur? Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
malis corruant. ac si uerbi pabulũ nunquã
habuissent. Sequit᷑. Tenuit ceruicẽ meam.
confregit me. & posuit sibi quasi signum.
Sicut in malis ceruix suꝑbiam. sic in bonis
libertatis erectionẽ signat. Unde ñnunquam
ponam te in suꝑbiam scłoꝵ. Et quia ꝑsecuti¬
onis tempore infirmi quidã uera quȩ senti¬
unt p̃dicare libere ñ prȩsumunt. recte de¬
hoc hoste dicitur: tenuit ceruicem meam.
confregit me Fortasse autẽ in ceruicis ap¬
pellatione signati sunt qui pacis eiꝰ tempore
plus quã decet eriguntur. & sub occasione
defendendȩ rectitudinis uicio deseruiunt
elationis. qui ꝑsecutionis tempore iccirco
aduersa plus sentiunt. quia de ꝓsperis extol-¬
luntur. De quib bene dicit. tenuit ceruicem
meã. confregit me. id est elationẽ quam in
infirmis habuit. districtione suę ꝑcussionis
inclinauit. & posuit sibi qͣsi in signũ. Constat
nimirũ quia iccirco signũ ponitur. ut sagit.¬

Expanded text:
malis corruant, ac si verbi pabulum nunquam malis corruant, ac si verbi pabulum nunquam habuissent. Seqet confregit me, et posuit me sibi quasi signum. Sicut in malis cervix superbiam, sic in bonis libertatis erectionem signat. Unde nonnunquam Ponam te in superbiam saeculorum . Et quia persecutionis tempore infirmi quidam vera quae sentiunt phoc hoste dicitur. Tenuit cervicem meam, confregit. - Fortasse autem hi cervicis appellatione signati sunt, qui pacis ejus teplusquam decet eriguntur, et sub occasione defendendae rectitudinis vitio deserviunt elationis. Qui persecutionis tempore idcirco adversa plus sentiunt, quia de prosperis extolluntur. De quibus bene dicitur: Tenuit cervicem meam, confregit me. Id est, elationem quam in infirmis habuit, districtione suae percussionis inclinavit. Et posuit me sibi quasi in signum. Constat nimirum quia idcirco signum ponitur, ut sagit
Abbreviated transcription (Latin):
apte subuingitur. satiati sunt penis meis
Illa quippe eos pena satiat. quȩ mentẽ ȩccłiȩ
cluditur. cũ eiꝰ caro antiqui hostis ꝑsecutio¬
nib temporalit̾ datur. Qui ñ sp̃ui s manib
impioꝵ traditur. quia quo hunc inmente ca¬
pere nequeunt. eo contra carnẽ illiꝰ crudeliꝰ
in ardescunt. Sed scs̃ ȩccłiȩ popłs cũ aduersa
ppeti grauit̾ cȩperit. & infirmos suos conspe¬
xerit ad deteriora delabi. pacis suȩ tempora
ad mentẽ reuocat. qnͣdo fideles suos p̾dicatio¬
asseruit. infirmoꝵ mentẽ inꝓuidam designa¬
uit. qui dum mala quȩ uentura sunt p̾uide-¬
re nesciunt. tanto eis grauiora fiunt. qnͣto
& ab eis mopinata tolerantur. Firmis autẽ¬
mentib repente aduersa ñ ueniunt. quia
priꝰ quã ueniant p̾uidentur. Qd̃ tam̃ nunc
qͦ scã ȩccłia in quib dam retro labentib pa.¬
utur: qui post doctrinȩ opulentiã subitis
aliqnͣdo uiciis conteruntur. ut sic in qͥb dam

Expanded text:
apte subjungitur: Satiati sunt poenis meis. apte subjungitur: Satiati sunt poenis meis. Illa quippe eos poena satiat quae mentem Ecclesiae cluditur, cum ejus caro antiqui hostis persecutionibus temporaliter datur. Qui non spiritui, sed manibus impiorum traditur; quia quo hunc in mente capere ninardescunt. Sed sanctae Ecclesiae populus cum adversa perpeti graviter coeperit, et infirmos suos conspexerit ad deteriad mentem revocat, quando fideles suos praedicatioasseruit, infirmorum mentem improvidam designavit. Qui dum mala quae ventura sunt praevidere nesciunt, tanto eis graviora fiunt, quanto et ab eis inopinata tolerantur. Electus quente adversa non veniunt, quia priusquam veniant praevidentur. Quod tamen nunc quoque sancta Ecclesia in quibusdam retro labentibus patitur, qui post doctrinae opulentiam subitis aliquando vitiis conteruntur, ut sic in quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
tores sunt. sicut sub iudeȩ specie ꝑ ieremiã
dicitur. plorans plorauit in nocte. & lacri¬
mȩ eiꝰ in maxillis eiꝰ. quia in aduersita¬
tib ȩccłiȩ illi ampliꝰ plangunt. qui uitã
carnalium confringere p̃dicando nouerut.
Per ipsos quippe scã eccłia iniquos a uicus
conterit. & quasi glit tiens in sua menbra
conuertit. Unde ipsi qͦ primo p̾dicatori.
uelut maxillȩ ȩccłiȩ dicitur. occide & man-¬
duca. Hinc est etiã qd samson maxillã asini
tenuit & hostes ꝑemit. quia redemptor nr̃
simplicitatẽ atq patientiã prȩdicantiũ. suȩ
manu uirtutis tenens. a uiciis suis carnales
interfecit. Et maxilla in terrã ꝓiecta postmo¬
dum aquas fudit. quia data morti p̾dicatoꝵ
corpora. magna popłis monstrauere miracula:
Maxillam gͦ eccłiȩ ꝑuersi feriunt. cum bonos
grande se aliquid fecisse ȩstimant cũ uitam
prȩdicatoꝵ necant. post ꝑcussionem maxillȩ

Expanded text:
tores sunt, sicut sub Judae specie per Jeremiam tores sunt, sicut sub Judae specie per Jeremiam dicitur: « Plorans ploravit in nocte, et lacrymae ejus in maxillis ejus . » In adversitate Ecclesiae illi amplius plangunt, qui vitam carnalium confringere praedicando noverant. Per ipsos quippe sancta Ecclesia iniquos a vitiis conterit, et quasi glutiens, in sua membra convertit. Unde ipsi quoque primo praedicatori velut maxillae Ecclesiae dicitur: « Occide, et manduca . » Hinc est etiam quod Samson maxillam asini tenuit, et hostes peremit, quia Redemptor noster simplicitatem atque patientiam praedicantium suae manu virtutis tenens, a vitiis suis carnales interfecit. Et maxilla in terram projecta postmodum aquas fudit; quia data morti praedicatorum corpora magna populis monstravere miracula. Maxillam ergo perversi feriunt, cum bonos grande se aliquid fecisse aestimant, cum vitam praedicatorum necant, post percussionem maxillae
Abbreviated transcription (Latin):
spargit. De quib recte subdit᷑. qualit̃ mittan¬
tur. dum dicitur. in uasis papin suꝑ aquas
Ex papiro quippe. carta est. Quid itaq ꝑ pa¬
pirum nisi scłaris scientia designat᷑ Uasa gͦ
papiri sunt. corda doctoꝵ scłarium. In uasis
gͥ papiri suꝑ aquas legatos mittere est. p̃da¬
cationem suã in sapientũ carnaliũ sensib
ponere. & defluentes ad culpã populos uo¬
care. Qui gͦ illic ꝑ uasa papiri. ipsi hic quia
carnaliter uident ꝑ oculos designant᷑. De
quib & adhuc subditur. Aperuerunt suꝑ¬
ex pbrantes aperiunt. cũ & erroris sua mala
p̃dicare ñ metuunt: & p̃dicamenta rectȩ sidi
urident. De quib sciendum est. quia illos
p̃cipue in scã eccłia psequuntur. qͦs multis
conspiciunt esse ꝓfuturos. qui uitã carnaliũ
uerbo correptionis conterunt. eosq in ȩccłiȩ
corpore spiritalit᷑ uertunt Unde & subdit᷑
Percusserunt maxillam meã. satiati sunt

Expanded text:
spargit. De quibus recte subditur qualiter mittanspargit. De quibus recte subditur qualiter mittantur, dum dicitur: In vasis papyri super aquas. Ex papyro quippe charta est. Quid itaque per papyrum nisi saecularis scientia designatur? Vasa ergo papyri sunt corda doctorum saecularium. In vasis igitur papyri super aquas legatos mittere est praedicationem suam in sapientum carnalium sensibus ponere, et defluentes ad culpam populos vocare. Qui ergo illic per vasa papyri, ipsi hic, quia carnaliter vident, per oculos designantur. De quibus et adhuc subditur: CAPUT exprobrantes aperiunt cum et erroris sui mala praedicare non metuunt, et praedicamenta rectae fidei irrident. De quibus sciendum est quia illos praecipue in sancta Ecclesia persequuntur quos multis conspiciunt esse profuturos, qui vitam carnalium verbo correptionis conterunt, eosque in Ecclesiae corpore spiritaliter vertunt. Unde et subdPercusserunt maxillam meam, satiati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
angłs assumit. ad prȩdicandũ falsitatẽ suã
astutos ac duplices. atq huiꝰ mundi scientiã
habentes electurus est. Unde & ꝑ ysaiã dicit᷑
uȩ terrȩ cẏmbalo alarũ. quȩ est trans flumi
na ȩthiopiȩ.quȩ mittit in mari legatos. &
in uasis papiri suꝑ aquas. Terra quippe cui¬
uȩ dicitur. ille principaliter damnatꝰ homo
est. qui alarũ cymbalum uocatur. quia hi qui
ꝑ suꝑbiam in altitudinẽ cogitationis euolant.
eundem puersum hominẽ p̃dicando sonant.
Quȩ scilicet terra. recte trans flumina ȩthropiȩ
esse phibetur. Ethiopia & enĩ ngrũ popłm
mittit. & omnem hominẽ mundus iste. quia
peccatorẽ ꝓfert. qͣsi nigrũ ȩthiopia populum
parit. Sed terra cui uę dicitur. trans flumina
ȩthiopiȩ esse phibetur. quia damnatꝰ ille homo¬
tanta immensitate iniquus est. ut omnium
peccantiũ peccata transcendat. Qui mittit
in mari legatos. quia p̃dicatores suos in scło

Expanded text:
angelus assumet, ad praedicandam falsitatem suam, angelus assumet, ad praedicandam falsitatem suam, astutos ac duplices atque hujus mundi scientiam habentes electurus est.  Vet. VII . Un Ethyopie, qui mittit in mare legatos et in vasis papiri suvae dicitur, ille principaliter damnatus homo est, qui alarum cymbalum vocatur, quia hi qui per superbiam in altitudinem cogitationis evolant, eumdem perversum hominem praedicando sonant. Quae videlicet terra recte trans flumina Aethiopiae esse perhibetur; Aethiopia enim nigrum populum mittit, et omnem hominem mundus iste, quia peccatorem profert, quasi nigrum Aethiopia populum parit. Sed terra cui vae dicitur, trans flumina Aethiopiae esse perhibetur, quia damnattanta immensitate iniquus est, ut omnium peccantium peccata transcendat. Qui mittit in mari legatos, quia praedicatores suos in saeculum
Abbreviated transcription (Latin):
intuitus est. Iule quippe antiquus hostis eccłiȩ
contra hanc dentib fremit eãq terribilib
oculis intuetur. quia ꝑ alios crudelia exercet.
o ꝑ alios quȩ exerceat ꝓuidet Dentes nãq¬
huiꝰ hostis sunt. bonoꝵ ꝑsecutores atq car¬
irio mnifices. qui eiꝰ menbra lamant. dũ electos¬
D illiꝰ suis ꝑsecutionib affligunt. Oculi uͦ
huiꝰ hostis sunt. hĩ qui contra eã ꝓuident
mala quȩ faciant. suisq consiliis ꝑsecutoꝵ
eiꝰ qudelitates inflammant. Antiquus gͦ erꝰ
aduersanꝰ fremit contra eam dentib suis.
dũ ꝑ crudeles reꝓbos in eã insequit᷑ uitam¬
bonoꝵ. Intuetur hanc tembilib oculis. qͥa
prauoꝵ consiliis ñ cessat mala exquirere in
quib hanc semꝑ deteriꝰ affligat. Nam sicut¬
I incarnata ueritas in p̾dicatione sua. pauꝑes.
id otas. & simplices elegit. sicecont᷑ ille
damnatus homo quẽ in fine mundi a postata

Expanded text:
intuitus est. Ille quippe antiquus hostis Ecclesiae intuitus est. Ille quippe antiquus hostis Ecclesiae contra hanc dentibus fremit, 422 eamque terribilibus oculis intuetur, quia per alios crudelia exercet, et per alios quae exerceat hujus hostis sunt bonorum persecutores atque carnifices, qui ejus membra laniant, dum electos illius suis persecutionibus affligunt. Oculi vero hujus hostis sunt hi qui contra eam provident mala quae fiant, suisque consiliis persecutorum ejus crudelitatem inflammant. Antiquus ergo adversarius fremit contra eam dentibus suis, dum per crudeles rebonorum. Intuetur hanc terribilibus oculis, qui pravorum consiliis non cessat mala exquirere, in quibus hanc semper deterius affligat. Nam sicut incarnata Veritas in praedicatione sua pauperes idiotas et simplices elegit, sic e contrario damnatus ille homo, quem in fine mundi apostata
Abbreviated transcription (Latin):
C ollegit furorẽ suũ in me. & comminans
michi infremuit contra me dentibus suis.
hostis m̃s terribilib oculis me inruitus est
Quid aliud om̃s iniqui. quã menbra sunt
diaboli: Ipse itaq ꝑ eos agit. quicquid in
eoꝵ cordib ut agere debeant immittit:
occultas temptationes ꝑ singulos mouet
Cum uͦ contra eam in aꝑta ꝑsecutione ꝓru-¬
pent. furorẽ suũ in eã colligit. quia in affli.¬
sctione illiꝰ tota se intentione constringit.
Menbra autẽ ei hoc pacis tempore. iccirco
contra electos collectũ furorẽ ñ habent. quia
maliciam suã minꝰ se sentiunt posse implere.¬
in quã uolunt: Cum uͦ sibi suppetere licentiã
prauitatis aspexerint. tãnto hanc audacius
seriunt. qnͣto & contra illã ex unammitate
glomerantur. Recte itaq nunc dicit᷑. colle-¬
git furorẽ suu̾ in me. Cuiꝰ adhuc furor
uͦt latis exponatur dicit᷑. & cõminans michi.
infremuit contra me dentib suis. De quo
& subditur. hostis m̃s terribilib oculis me

Expanded text:
Collegit furorem suum in me, et comminans mihi, infremuit contra me dentibus suis. Hostis meus terribilibus oculis me intuitus estQuid aliud omnes iniqui quam membra sunt diaboli? Ipse itaque per eos agit quidquid in eorum cordibus ut agere debeant immittit. occultas tentationes per singulos movet. Cum vero contra eam in aperta persecutione proruperit, furorem sum in eam colligit, quia in afflictione illius tota se intentione constringit. Membra autem ejus hoc pacis tempore idcirco contra electos collectum furorem non habent, quia malilitiam suam minus se sentiunt posse implere quam volunt. Cum vero sibi suppetere licentiam pravitatis aspexerint, tanto hanc audacius feriunt, quanto et contra illam ex unanimitate glomerantur. Recte itaque nunc dicitur: Collegit furorem suum in me. Cujus adhuc furor ut latius exponatur dicitur: Et comminans mihi, infremuit contra me dentibus suis. De quo et subditur: Hostis meus terribilibus oculis me
Abbreviated transcription (Latin):
considerat: Expressit desideriũ. qͦ festinat
in carne positꝰ redimi. & ab inferis ad suꝑna
reuocari. Et quidẽ paucoꝵ hominũ ista fu¬
it ꝑpendere. ut scirent de p̾sentis uitȩ labo¬
rib. uel de sul sequentib post mortẽ dilati¬
onem cogitare. Qđ utrũq iusti. ante aduen¬
tum redemptoris nr̃i se ppeti dolebant.
Unde recte dicitur. & patientiã meã quis
considerat: Et quidẽ ñ deest qui patientiã
consideret. s cum citiꝰ ñ exaudit. qͣsi minꝰ
considerare dicit᷑ ds. Ipsa enĩ humani gene¬
ris quȩ uenit in mundi fine redemptio. ab
his qui a mundi initio p̃cesserunt tarda
credebatur. quia longo temporis spatio a
cȩlestiũ remuneratione disiuncti st̃. uerita¬
te attestante quȩ ait. multi ꝓphetȩ & reges
uoluerunt uidere quȩ uidetis. & ñ uiderunt

Expanded text:
considerat? - Expressit desiderium quo festinat considerat? - Expressit desiderium quo festinat in carne positus redimi, et ab inferis ad superna revocari. Et quidem paucorum hominum ista fuit perpendere, ut scirent de praesentis vitae laboribus, vel de subsequenti post mortem dilectione cogitare. Quod utrumque justi ante adventum Redemptoris nostri se perpeti dolebant. Unde recte dicitur: Et patientiam meam quis considerat? - Et quidem non deest qui patientiam consideret, sed cum citius non exaudit, quasi minus considerare Deus dicitur. Ipsa enim humani generis quae venit in mundi fine redemptio ab his qui a mundi initio praecesserunt tarda credebatur, quia longo temporis spatio a coelestium remuneratione disjuncti sunt, Veritate attestante, quae ait: Multi prophetae et reges volue
Abbreviated transcription (Latin):
Non enĩ cessant iusti uiri uel sollicite cogita¬
re. & ꝑtractare quid agant. uel ꝓuide inspi¬
cere. quo post p̃sentem uitã ducendi sint
Quia gͦ tunc electi ante aduentũ dñi & in
labore uitȩ p̃sentis se esse cernebant. & tam̃
post pręsentẽ uitã nec dũ cȩlestia bona ꝑci-¬
pere. multis cogitationib urebant᷑. Specta¬
bant enĩ grãm redemptoris sui. nec tam̃ ad
eã poterant in carne uiuendo peruenire
prestolatio mea: Quȩ esse potuit prestola¬
tio iustoꝵ. nisi iustus & iustificans ds̃. qui
ad penas humani generis sponte descende-
ret. & captiuos mortis iusticiȩ suȩ uirtute
liberaret: Huiꝰ enĩ pręsentiã minime
cessabant intenta cogitione prestolari. qu̾ã¬
quandoq esse uenturã nouerant. s uenire
citiꝰ quȩrebant. Unde ñ ait. ubi est gͦ presto
qd quandoq uenturũ erat. uenire citiꝰ desi¬
derabat. Sequitur. Et patientiã meã quis

Expanded text:
Non enim cessant justi viri vel sollicite cogitaNon enim cessant justi viri vel sollicite cogitare et pertractare quid agant, vel provide inspicere quo post praesentem vitam ducendi sint. Quia ergo tunc electi ante adventum Domini et in labore vitae praesentis se esse cernebant, et tamen post praesentem vitam necdum coelestia bona percipere, multis cogitationibus urebantur. Exspectabant enim gratiam Redemptoris sui, nec tamen ad eam poterant in carne vivendo pervenire. praestolatio mea? - Quae esse potuit praestolatio justorum, nisi justus et justificans Deus, qui ad poenas humani ret, et captivos mortis justitiae suae virtute liberaret? Hujus enim praesentiam minime cessabant intenta cogitatione praestolari: esse venturam noverant, sed venire citius quaerebant. Unde non ait: Ubi est ergo praestolquod quandoque venturum erat venire citius desiderabat. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
es. mater mea. & soror mea uermib Quid¬
est qđ dixi putredini pater m̃s es. nisi qd
omnis homo ab origine iam uitiata descen¬
dit: Unde & additur. mater mea & soror
mea uermib : quia uidelicet & ab ipsa pu¬
tredine. & cum ipsa in hunc mundũ uenimꝰ.
Quantũ enĩ ad materiã corruptibilis carnis.
mater nr̃a ac soror uermes sunt. quia & de
putredine ꝓcessimus. & cũ putredine ueni¬
mus. quoꝵ onera portamꝰ. Qd̾ si intelligi
spiritalit᷑ potest. & mat̾ natura & consuetu¬
do ñ immerito soror uocatur. quia ab illa
cũ ista sumꝰ. quȩ uidelicet mater & soror
uermes sunt. quia ex natura corruptibili &
consuetudine ꝓuersa cogiur. ut quasi
quib dam uermib. sic in quietis cogitatio¬
nib in mente fatigemur. Carnis enĩ na¬
tura uitiata. & consuetudo ꝑuersa. quia
innumeras curas in corde infirmitatis nr̃ȩ
generant. bene mat̾ & soror uermes uocan¬
tur Mordent enĩ animũ curȩ. dũ inquietañ.

Expanded text:
es; Mater mea et soror mea, vermibues; Mater mea et soror mea, vermibuest quod dixit putredini, Pater meus es, nisi quod omnis homo ab origine jam vitiata descendit? Unde et additur: Mater mea, et soror mea vermibus. Quia videlicet, et ab ipsa putredine, et cum ipsa venimus in hunc mundum. Quantum enim ad materiam corruptibilis carnis, mater nostra ac soror vermes sunt, quia et de putredine processimus, et cum putredine venimus, quam portamus. Quod si intelligi spiritaliter potest, et mater natura, et consuetudo non immerito soror vocatur, quia ab illa cum ista sumus. Quae videlicet mater et soror vermes sunt, quia ex natura corruptibili et consuetudine perversa cogimur, ut quasi quibusdam vermibus, sic inquietis cogitationibus in mente fatigemur. Carnis enim natura vitiata et consuetudo perversa, quia innumeras curas in corde infirmitatis nostrae generant, bene mater et soror vermes vocantur. Mordent enim animum curae, dum inquietant.
Abbreviated transcription (Latin):
onem sentiens. & adhuc differri retributio¬
nẽ iustoꝵ sciens. apte subiungit
Si sustinuero infernus domus mea est. in
scĩ. & sustinere aduersa poterant. & tam̃
ẽ corporib educti. adhuc ab inferni locis
liberari ñ poterant. quia necdum uenerat
qui illuc sine culpa descenderet. ut eos
qui ibi tenebantur ex culpa liberaret. Tunc
uͦ homo suũ lectulũ in tenebris strauit.
gnͣdo lucẽ iusticiȩ ꝓsuasori callido consen¬
tien ordo deseruit. Et quia in ipsis quoq
inferni locis iustoꝵ animȩ sine tormento
tenebantur. ut & ꝓ originali culpa ad huc
illuc descenderent. & tam̃ ex ꝓpriis actib
suppliciũ ñ haberent. quasi in tenebris stra-
p̃parasse: Graue enĩ tediũ electis fuit. post
solutionẽ carnis. adhuc speciem non uidere
creatoris. Qđ tedium. ñ immerito beatꝰ iob
tenebras uocat: Sed quia hoc ex pena infir¬
mitatis uenit. recte eandem infirmitatẽ mex
subdit dicens. Putredini dixi. pater ineus

Expanded text:
onem sentiens, et adhuc differri retributioonem sentiens, et adhuc differri retributionem justorum sciens, apte subdidit: Si sustinuero, infernus domus mea est, et in sancti et sustinere adversa poterant, et tamen, e corporibus educti, adhuc ab inferni locis liberari non poterant, quia necdum venerat qui illuc sine culpa descenderet, ut eos qui ibi tenebantur ex culpa liberaret. Tunc vero homo suum lectulum in tenebris stravit, quando lucem justitiae persuasori callido consentiendo deseruit. Et quia in ipsis quoque inferni locis justorum animae sine tormento tenebantur, ut et pro originali culpa adhuc illuc descenderent, et tamen ex propriis actibus supplicium non haberent, quasi in tenebris lectulpraeparasse. Grave etenim taedium electis fuit post solutionem caCreatoris, quod taedium non immerito beatus Job tenebras vocat. Sed quia hoc ex poena infirmitatis venit, recte eamdem mox infirmitatem subdidit, dicens: Putredini dixi: Pater meus
Abbreviated transcription (Latin):
aduersitas atq ꝓsperitas alternant. ut sibi
succedere uicissim ñ desinant. Unde fit. ut¬
& in luce nox in suspicione sit. & in nõcte
lux in p̃sumptione. sicut scriptũ ẽ: in die
bonoꝵ ne immemor sis maloꝵ & in die
maloꝵ ne iminemor sis bonoꝵ. Sed ecce
quia auctoris nr̃i grã redempti sumꝰ. hoc iã
cȩlestis muneris habemꝰ. ut cũ a carnis nͣ e
inhabitatione subtrahimur. mox ad cȩlestia
p̃mia ducamur. quia dum conditor ac re¬
demptor nrͣ̃ claustra inferni penetrans.
electoꝵ exinde animas eduxit. nos illo ire
ñ patitur. unde iam alios descendendo
liberauit. Hiuͦ qui ante eiꝰ aduentũ in
hoc mundo uenerunt. quamtãlibet uir¬
tutem iusticiȩ haberent. ex corporib edu¬
cti. in sinũ celestis patriȩ statim recipi
nullo modo poterant. quia necdũ ille uene¬
rat. qui inferni claustra sua descensione
solueret. & iustoꝵ animas in ꝑpetua iam
sede collocaret. Unde beatus iob & afflicti-¬

Expanded text:
adversitas atque prosperitas alternat, ut sibi adversitas atque prosperitas alternat, ut sibi succedere vicissim non desinant. Unde fit, ut et in luce nox in suspicione sit, et nocte lux in praesumptione, sicut scriptum est: « In die bonorum ne immemor sis malarum, et in die malorum ne immemor sis bonorum . Sed ecce quia auctoris nostri gratia redempti sumus, hoc jam coelestis muneris habemus, ut cum a carnis nostrae inhabitatione subtrahimur, mox ad coelestia praemia deducamur, quia dum conditor ac Redemptor noster, claustra inferni penetrans, electorum exinde animas eduxit, nos illo ire non patitur, unde jam alios descendendo liberavit. Hi vero, qui ante ejus adventum in hunc mundum venerunt, quantamlibet justitiae virtutem haberent, ex corporibus educti in sinu coelestis patriae statim recipi nullo modo poterant, quia necdum ille venerat qui inferni csolveret, et justorum animas in perpetua jam sede locaret. Unde beatus Job afflicti
Abbreviated transcription (Latin):
tes cor meũ. quia dum a bonis mentib
temporalis felicitas transit. etiã cura eis
terrenȩ dispensationis subtrahitur. quȩ
eas in cogitationib torquere uidebatur.
Dum enim recte semꝑ esse ad ꝑcipienda
cȩlestia appetunt. eo ip̃so quo aliquando
ex dispensatione terrena ad ima cogitan¬
da descendunt torqueri se senti unt.
Unde fit. ut ipsa qͦ aduersitas ꝑsecutio¬
nis. uertatur in magnam exultationem
lȩticiȩ ꝓpter adeptam quietem çordis.
in diem. Dissipatȩ sunt & enĩ cogitationes
noctem in diem uertunt. quia ñ nunquam
iustꝰ ampliꝰ placet ex aduersitate mala
ppeti. quã ex ꝓsperitate terrenȩ dispensa¬
tionis cura fatigari: Sed quia nouerunt
cautiꝰ & aduersa transire. & ꝓspera rursus
illucescere. apte subiungit᷑ Et rursum¬
post tenebras spero lucem. Lux enĩ post
tenebras speratur. quia uel post noctẽ uitȩ
p̃sentis ȩternũ lumen ꝑcipitur. uel ita hic

Expanded text:
tes cor meum. Quia dum bonis mentibus tes cor meum. Quia dum bonis mentibus temporalis felicitas transit, etiam cura eis terrenae dispensationis subtrahitur, quae eas in cogitationibus torquere videbatur. Dum enim erectae semper esse ad percipienda coelestia appetunt, eo ipso quo aliquando ex dispensatione terrena ad ima cogitanda descendunt, torqueri se sentiunt. Unde fit ut ipsa quoque adversitas persecutionis vertatur in magnam exsultationem laetitiae, propter adeptam quietem cordis. in diem. - Dissipatae etenim cogitationes noctem in diem vertunt, quia nonnunquam justis amplius placet ex adversitate mala perpeti quam ex prosperitate terrenae dispensationis cura fatigari. Sed quia noverunt cautius, et adversa transire, et prospera rursus illucescere, apte subjungiturpost tenebras spero lucem. - Lux enim post tenebras speratur, quia vel post noctem vitae praesentis aeternum lumen percipitur, vel ita hic
Abbreviated transcription (Latin):
Scã electoꝵ eccłia ꝑ diurna & noctur¬
na tempora. conspicit uitȩ suȩ spacia
transire. quia noctem in aduersitatib
diem uͦ in ꝓsperitatib habere consueuit.
Quasi enim lux ei oriturex tranquillitate
pacis. & nox ex dolore ꝑsecutionis. s cũ post
quietis otia ad excrescentis contra se ꝑsecu¬
tionis laborẽ redit. dies suos tansisse
testatur. In quib tam̃ dieb solet tanto
grauiorib curis premi. quanto a se de
ipsa tranquillitate pacis. suptiliores a iu¬
dice rationes cogitat ex quiri. In tranquilla¬
tate & enĩ pacis. modo animarũ luera co¬
gitat. modo terrenarũ rerũ dispensationes
curat. quȩ uidelicet terrenoꝵ actuum
dispensationes tanto bonis mentib gra-¬
uiores sunt. quanto earũ intuitu ab in¬
tuendis cȩlestib uel ad modicũ euellun¬
tur. Unde bene beatus iob. siue sua. seu
uoce uniuersalis ȩccłiȩ. postquam dies
suos transisse testatur ilico adiunxit.
cogitationes meȩ dissipatȩ sunt. torquen¬

Expanded text:
a electorum Ecclesia per diurna et nocturna tempora conspicit vitae suae spatia transire, quia noctem in adversitatibus, diem vero in prosperitatibus habere consuevit. Quasi enim lux ei oritur ex tranquillitate pacis, et nox ex dolore persecutionis. Sed cum post quietis otia ad excrescentis contra se persecutionis laborem redit, dies suos transisse testatur. In quibus tamen diebus solet tanto gravioribus curis premi, quanto a se de ipsa tranquillitate pacis subtiliores a judice rationes cogitat exquiri. In tranquillitate enim pacis modo animarum lucra cogitat, modo terrenarum rerum dispensationes curat. Quae videlicet terrenorum actuum dispensationes tanto bonis mentibus graviores sunt, quanto earum intuitu ab intuendis coelestibus vel ad modicum avelluntur. Unde bene beatus Job sive sua, sive voce universalis Ecclesiae, postquam dies suos transisse testatur, illico subjunxit: Cogitationes meae dissipatae sunt, 433 torquen
Abbreviated transcription (Latin):
etiã mansuga tormenta sequerent᷑. Qua in
re cũ magno nobis timore pensandũ ẽ. quis
nr̃m iam de requie ȩterna securus sit. si de
ea adhuc & ille trepidat. cuiꝰ uirtutis p̃conia
& ipse iudex qui ꝑcutit clamat: Si enĩ iustꝰ
uix saluabitur. impiꝰ & peccator ubi parebit:
Beatus & enĩ iob ad requiem se post flagella
puenturum nouerat. s ut nr̃a in timorem
corda concuteret. ipse uisus est de ȩt̃na quietis
retributione dubitare cũ dicit. putasne. ut
nos uidelicet ꝑpendamus. quanta debeamꝰ
formidine uenturũ iudiciũ semꝑ expauescere.
qnͣdo & ule qui iudice teste laudatus ẽ ad huc
de retributione iudicii in sis uocib securus
non est.

Expanded text:
etiam mansura tormenta sequerentur. Qua in etiam mansura tormenta sequerentur. Qua in re cum magno nobis timore pensandum est, quis nostrum jam de requie aeterna securus sit: si de ea adhuc et ille trepidat, cujus virtutes, praeconia et ipse et judex qui percutit clamat. « Si enim justus vix salvabitur, impius et peccator ubi parebunt? » Beatus etenim Job ad requiem se post flagella perventurum noverat. Sed ut nostra in timore corde concuteret, ipse visus est de aeterna quietis retrnos videlicet perpendamus quanta debemus formidine venturum judicium semper expavescere, quando et ille qui a judice laudatus est adhuc de retributione judicii in suis vocibus securus non est.
Abbreviated transcription (Latin):
totũ uidit. ubi pondus suȩ remunerationis
intelligit: Quia hoc qđ ex se insensibile
in terram deserit. quousq ad incorruptionẽ
resurrectionis redeat. se esse ñ sentit. Omĩa
itaq sua. in infernũ ꝓfundissimũ descensura
ꝑhibet. quo solam suã animã descensuram
uidet. quia ibi totus est ubi sentire possit
qd̃ receperit. Uel certe in infernũ eiꝰ om̃ia
descendunt. quia laboꝵ omniũ retributio
adhuc in sola infernĩ quiete recipi presto.¬
labatur. & quasi illuc descendit om̃e qd egit.
quia ibi quietẽ retributionis suȩ ex omnib
inuenit. Unde etiã ipsa quies prestolata sub
iungitur. cũ ilico subinfertur. Putasne saltẽ
ibi requies michi: b quib nimirũ uerbis¬
& innotescit quid desiderat. & tam̃ esse se
adhuc de suscipienda requie dubiũ designat.
ne cuiꝰ scã oꝑa tot flagella secuta st̃ occulto
iudicio suꝑm iudicis post flagella tẽporalia

Expanded text:
totum vidit, ubi pondus suae remunerationis totum vidit, ubi pondus suae remunerationis intelligit? Quia hoc quod ex se insensibile in terra deserit, quousque ad incorruptionem resurrectionis redeat, se esse non sentit. Omnia itaque sua in infernum profundissimum descensura perhibet, quo solam suam animam descensuram videt, quia ibi totus est, ubi sentire possit quod receperit. Vel certe in infernum omnia ejus descendunt, quia laborum omnium retributio adhuc in sola inferni quiete recipi praestolabatur. Et quasi illuc descendit omne quod egit, quia ibi quietem retributionis suae ex omnibus invenit. Unde etiam ipsa quies prjungitur, cum illico subinfertur. Putasne saltem ibi erit, requies mihi? In quibus nimirum verbis innotescit quod desiderat, et tamen esse se adhuc de suscipienda requie dubium designat: ne cujus sancta opera, tot flagella secuta sunt occulto judicio superni judicis, post flagella temporalia
Abbreviated transcription (Latin):
dici infernꝰ potest. Unde cũ apostatȩ angłi
a cȩlestib sedib i hoc caligoso aere sint
demersi. petrus apłs dicit. angłis peccan¬
t̾ib ñ peꝑcit. s rudentib inferni detra-¬
ctos in tartarũ. tradrait in iudicio erucian¬
dos reseruari: Si itaq quantũ ad celsitudinẽ
cȩli aer iste caligosus infernus est. quantũ
ad eiꝰdem aeris altitudmẽ. terra quȩ inseriꝰ
iacet. & infernus intelligi & ꝓfundus potest
Quantũ uͦ ad esꝰddem terrȩ altitudinẽ. & illa
loca inferi quȩ suꝑiora sunt aliis receptacu¬
lis inferni. hoc loco ñ in congrue inferni
ꝓfundissimi appellatione signant᷑. Quia
qd̃ aer ad cȩlũ. terra ad aerem. hoc ille est
suꝑror infernoꝵ sinus ad terrã. Sed mirũ
ualde est qđ adiungit. descendent omnia
mea. Cum enĩ sola anima descensura esset
ad inferni loca. quid est qđ sc̃s uir illuc
phibet omĩa sua descendere. nisi qđ ibi se ẽẽ

Expanded text:
dici infernus potest. Unde cum apostatae angeli dici infernus potest. Unde cum apostatae angeli a coelestibus sedibus in hoc caliginoso aere sint demersi, Petrus apostolus dicit: « Angelis peccantibus non pepercit, sed rudentibus inferni detractos in tartarum tradidit in judicio cruciandos reservari . » Si itaque quantum ad celsitudinem coeli aer iste caliginosus infernus est, quantum ad ejusdem aeris altitudinem terrae, quae inferius jacet, et infernus intelligi, et profundus potest, quantum vero ad ejusdem terrae altitudinem, et in illa loca inferi, quae superiora sunt aliis receptaculis inferni: hoc loco non incongrue inferni profundissimi appellatione signantur. Quae quod aer ad coelum, terra ad aerem, hoc ille est superior infernorum sinus ad terram. Sed mirum valde est quod jungit: « descendent omnia mea. » Cum enim sola anima desad inferni loca, quid est quod sanctus vir illuc perhibet omnia sua descendere, nisi quod ibi se esse
Abbreviated transcription (Latin):
Neq enĩ ut prȩdiximꝰ iustoꝵ patientiam ñ
considerat ds. sed qͣsi ñ considerare dicitur.
ad uotũ desiderii minus citiꝰ apparere. &
ꝑ ꝓlixora tẽpora dispensationis suȩ grãm
differre. Dicat gͦ. patientiã meã qͥs considerat :
Quia qd disponenti breue est. longum est
amanti. Unde adhuc dilationis suȩ damna
considerans. hoc qd iam p̾dixerat repetit.
& descensurus ad una uocẽ doloris ingeminat
iusti. ñ in locis penalib. sed in suꝑiori quie¬
tis sinu tenerentur. magna nobis oboritur
questio. quid nam sit qd̾ beatꝰ iob asserit
dicens. in ꝓfundissimum infernũ descen-¬
dent om̃ia mea: Qui & si ante aduentum
mediatoris dĩ & hominũ in infernum de¬
scensurꝰ erat. liquet tam̃ quia in ꝓfundis¬
simũ infernũ descensurus ñ erar. An ipsa
suꝑiora loca inferi. ꝓfundissimũ infernũ¬
uocat ⁊ Quia uidelicet qnͣto ad sublimita¬
tem cęli. iam huiꝰ aeris spaciũ ñ immerito

Expanded text:
 enim, ut praediximus, justorum patientiam 435 non considerat Deus, sed quasi non considerare dicitur ad votum desiderii minus citius apparere, et per prolixiora tempora dispensationis suae gratiam differre. Dicat ergo: Patientiam meam quis considerat? quia quod disponenti breve est, longum est amanti. Unde adhuc dilationis suae damna considerans, hoc quod jam praedixerat repetit, et, descensurus ad ima, vocem doloris ingeminat, justi non in locis poenalibus, sed in superiori quietis sinu tenerentur, magna nobis oboritur quaestio, quidnam sit quod beatus Job asserit, dicens: In profundissimum infernum descendent omnia mea: quia etsi ante adventum mediatoris Dei et hominum in infernum descensurus erat, liquet tamen quia in profundissimum infernum descensurus non erat. An ipsa superiora loca inferni profundissimum vocant, quia videlicet, quanto ad sublimitatem coeli jam hujus aeris spatium non merito
Abbreviated transcription (Latin):
esse ꝑpendit. ut illa bona appetat quȩ abun¬
dare conspicit & malis. Sed ad ꝑcipienda
cȩlestia mentẽ suã dirigit. quȩ sibi cum
reꝓbis communia esse non possint. Igitur
postquã exteriores ꝓfectus maloꝵ. bonoꝵ
uͦ interiores intulit. exhortationis uerba
ni & uenite. Quȩ uidelicet exhortationis
uerba ꝓprie ad electos format. quos ad eter-¬
nitatẽ uocat. qui duob modis inuitantur.
scilicet ut conuertantur & ueniant. Con¬
uertantur nimiru fide. ueniant oꝑe. uel
certe conuertantur deserendo mala. & ue¬
niant bona faciendo. sicut scriptum est:
declina a malo. & facbonũ. Mirandũ uͦ
ullum sapientem. Quid est enĩ qd eos ad
sapientiã uocat. & tam̃ optat ne illos sapi¬
entes inueniat. nisi qd ad uerã sapientiam
uenire ñ possunt. qui falsȩ suȩ sapientiȩ
fiducia deficiunt: De quib scriptũ est.
uȩ qui sapientes estis in oculis nr̃is. & corã

Expanded text:
esse perpendit ut illa bona appetat quae abunesse perpendit ut illa bona appetat quae abundare conspicit et malis, sed ad percipienda coelestia mentem suam dirigit, quae sibi cum reprobis communia esse non possunt. Igitur postquam exteriores profectus malorum, bonorum vero interiores intulit, exhortationis verba debemus. --Quae videlicet exhortationis verba proprie ad electos format, quos ad aeternitatem vocat. Qui duobus modis invitantur, scilicet ut convertantur, et veniant: convertantur nimirum fide, veniant opere. Vel certe convertantur deserendo mala, et veniant bona faciendo, sicut scriptum est: Declina a malo, et fac bonum . Mirandum vero ueunt. --Quid est enim quod eos ad sapientiam vocat, et tamen optat ne illos sapientes inveniat, nisi quod ad veram sapientiam venire non possunt qui falsae suae sapientiae fiducia decipiuntur? de quibus scriptum est: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram
Abbreviated transcription (Latin):
intelligiꝰ Cum gͦ quidã post lapsũ carnis
ad penitentiã redeunt. quasi saccus suꝑ cutẽ
consuitur. & cinere caro operitur. quia culpa
carnis ꝑ pęnitentiã tegitur. ne in districti iu.¬
dicis examine ad ultionẽ uideat᷑. Infirma
autẽ menbra sua scã eccł̃ia cũ a peccatis re¬
trahit. atq ad penitentiȩ remediũ ducit.
hȩc ꝓculdubio fletib adiuuat. ut ad recipi¬
endã auctoris sui grãm conualescant. & cũ ꝑ

Expanded text:
intelligi? Cum ergo quidam post lapsum carnis, intelligi? Cum ergo quidam post lapsum carnis, ad poenitentiam redeunt, quasi saccus super cutem consuitur, et cinere caro operitur, quia culpa carnis per poenitentiam tegitur, ne in districti judicis examine ad ultionem videatur. Infirma autem membra sua sancta Ecclesia cum a peccatis retrahit, atque ad poenitentiae remedium ducit, haec procul dubio fletibus adjuvat, ut ad recipiendam auctoris sui gratiam convalescant, et per
Abbreviated transcription (Latin):
tetigit: Solet enĩ sanguinis nomine. signa¬
ri peccatũ. Unde & is qui a peccatis liberari
desiderat. ꝑ penitentiam clamat. libera me
de sanguinib. Sanguis gͦ sanguinẽ tangit.
cũ culpa culpã cumulauerit. Et quia cum
uulnus uulneri additur. uires contra nos
antiqui hostis uehementiꝰ crescunt. recte
subiungitur. Irruit in me quasi gigas.
in multis lapsib. uel in uno diutiꝰ consen¬
tiatur: Sin uͦ eiꝰ suasionib anima subesse
consueuerit. qnͣto se ei crebriꝰ subicit. tanto
eũ sibi intolerabiliorẽ facit. ut ei reluctari ñ
ualeat. quia nimirũ malignꝰ aduersariꝰ contͣ
hanc ex praua consuetudine deuictã. quasi
more gigantis pugnat. Sed tam̃ plerumq
scã eccłia etiã post̾ ꝑpetratas culpas mentes
fideliũ ad pęnitentiam reuocat. & peccata opis
uirtute spontaneȩ afflictionis mundat
cutem meã. & operui cinere carnem meam.
in cute & carne. nisi peccatum carnis debet

Expanded text:
letigit . Solet enim sanguinis nomine signaletigit . Solet enim sanguinis nomine signari peccatum. Unde is qui a peccatis liberari desiderat per poenitentiam clamat: Libera me de sanguinibus . Sanguis ergo sanguinem tangit cum culpa culpam cumulaverit. Et quia cum vulnus vulneri additur vires contra nos antiqui hostis vehementius excrescunt, recte subjungitur: CAPUT XVIII. IBID. Irruit in me quasi gigas. in multis lapsibus, vel in uno, diutius consentiatur. Sin vero ejus suasionibus anima subesse consueverit, quanto se ei crebrius subjicit, tanto eum sibi intolerabiliorem facit, ut ei reluctari non valeat, quia nimirum malignus adversarius contra hanc ex prava consuetudine devictam quasi more gigantis pugnat. Sed tamen plerumque sancta Ecclesia etiam post perpetratas culpas mentes fidelium ad poenitentiam revocat, et peccata operis virtute spontaneae afflictionis mundat.cutem meam, et operui cinere carnem meam. in cute et carne nisi peccatum carnis debet
Abbreviated transcription (Latin):
uulneramꝰ. quia ad ꝑpetrandum malũ ex
libero simul arbitrio ducimur. Non peꝑ
debemꝰ accipere. nisi eoꝵ mentes qui eiꝰ
quȩdam in se mysteria continent. qui ad
intima sacram̃ta deseruiunt: S antiquus
aduersariꝰ cũ fideles quosdã qui interiorib
sacram̃tis deseruire uidebantur. ad scłaria
negocia ꝑtrahit. eiꝰ ꝓculdubio uiscera in
terra fundit. quia illos in reb infirmis
conculcat. qui priꝰ in occultis atq spirita¬
lib actib latebant: Sequitur. Concidit
me uulnere suꝑ uulnꝰ. bn infirmis suis
menbris scã eccłia uulnere suꝑ uulnꝰ conci¬
ditur. qnͣdo peccatũ peccato addit᷑ ut culpa
uehementiꝰ exaggeretur. Quẽ enĩ auaricia
ut ꝑpetrata culpa ex falsitate etiã defendat᷑
Quid iste nisi suꝑ uulnꝰ concisus ẽ uulnere :
Unde bene qͦ ꝑ ꝓphetam dicit᷑: maledictũ &
mendaciũ. & homicidiũ & furtũ. & adulte¬
rium inundauerunt. & sanguis sanguinẽ

Expanded text:
vulneramus, quia ad perpetrandum malum ex vulneramus, quia ad perpetrandum malum ex libero simul arbitrio ducimur. Sequiturdebemus accipere, nisi eorum mentes qui ejus quaedam in se mysteria continent, qui ad intima sacramenta deserviunt? Sed antiquus adversarius cum fideles quosdam, qui interioribus sacramentis deservire videbantur, ad saecularia negotia pertrahit, ejus procul dubio viterram fundit, quia illos in infimis rebus conculcat qui prius in occultis atque spiritualibus latebant actibus. Sequitur: « Concidit me vulnere super vulnus. » In infirmis suis membris sancta Ecclesia vulnere super vulnus conciditur, quando peccatum peccato additur, ut culpa vehementius exaggeretur. Quem enim avaritia  ut perpetrata culpa ex falsitate etiam defendatur, quid iste nisi super vulnus concisus est vulnere? Unde bene quoque per prophetam dicitur: Maledictum, et mendacium, et homicidium, et furtum, et adulterium inundaverunt, et sanguis sanguinem
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ antiqui hostis iacula ubiq nos impetunt.
recte nunc dicitur. circumdedit me lanceis
suis. Et quia om̃e peccatũ hostis quidam
callidus suadet. s nos eiꝰ suasionib consen¬
tiendo ꝑpetramus. apte subiungitur. con-¬
uulnerauit lumbos meos In lumbis qͥppe.
luxuria est. Unde & is qui cupiebat uolu¬
ptatem libidinis a corde extinguere p̾dica¬
uit dicens. succincti lumbos mentis ur̃ȩ.
Cum gͦ antiquus hostis fidelem popłm ad
luxuriam ꝑtrahit. hunc ꝓculdubio in lũbis
ferit Ubi notandũ qͦ est. qđ ñ ait uulnera¬
uit. s conuulnerauit lumbos meos. Sicut
enĩ loqui aliqnͣdo uniꝰ est. colloqui uͦ duoꝵ
uel fortasse multoꝵ. sic antiquus hostis
quia nos ad culpã sine nr̃a uoluntate ñ
rapit. nequaꝗͣ lumbos nr̃os uulnerare sed
conuulnerare dicitur. quia hoc qd nobis ille
male suggerit nos sequentes ex uoluptate
ꝓpria implemꝰ. & quasi cũ ipso nos parit᷑

Expanded text:
ergo antiqui hostis jacula ubique nos impetunt, ergo antiqui hostis jacula ubique nos impetunt, recte non dicitur: Circumdedit me lanceis suis. Et quia omne peccatum hostis quidem callidus suadet, sed nos ejus suasionibus consentiendo perpetramus, apte subjungitur: Convulneravit lumbos meos. In lumbis quippe luxuria est. Unde et is qui cupiebat voluptatem libidinis a corde exstinguere, praedicavit dicens: Succincti lumbos mentis vestrae . Cum ergo antiquus hostis fidelem populum ad luxuriam pertrahit, hunc procul dubio in lumbis ferit. Ubi notandum quoque est quod non ait: Vulneravit, sed Convulneravit lumbos meos. Sicut enim loqui aliquando unius est, colloqui vero duorum, vel fortasse multorum, sic antiquus hostis, quia nos ad culpam sine nostra voluntate non rapit, nequaquam lumbos nostros vulnerare, sed convulnerare dicitur, quia hoc quod nobis ille male suggerit, nos sequentes ex voluntate propria implemus, et quasi cum ipso nos pariter