comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dito: & non est absconditũ ate. In abscondito eñi
fecisti. sed numquid & tibi hoc abscondisti: hoo
ossum meũ factũ ate in abscondito: homines
non uident. homines non nouerunt i tu autem
nosti qui fecisti Quod ergo osdicit fr̃s. quȩramꝰ
quod sit ossum huius modi firmitas quȩdam
est in terior. quia inossibus firmitas & fortitudo
intelligitur Est ergo quȩdam animȩ interior
firmitas. ubi non frangitur. quȩ lib& tormenta.
quȩ lib& tribulationis. quȩ lib& huius scłi aduersi¬
tates undique sȩuant. illud Quod ds̃ in abscon¬
dito fecit firmũt in nobis frangi non potest. non
caedit. Adñõ enĩ facta est quȩdam firmitas pati¬
entiȩ nr̃ȩ : de qua dicit᷑ in alio psalmo Uerum¬
tamen dõ subicietur anima mea. qm̃ ab ipso pa¬
tientia mea Et adtendite apłm paulum ha¬
bentem intus hoc genus firmitatis. Quasi
tristes inquit: semꝑ autẽ gaudentes. Vnde

Expanded text:
dito, et non est absconditum a te. In abscondito enim dito, et non est absconditum a te. In abscondito enim fecisti; sed numquid et tibi hoc abscondisti? Hoc ossum meum factum a te in abscondito homines non vident, homines non noverunt; tu autem nosti, qui fecisti. Quod ergo os dicit, fratres? Quaeramus quod sit ossum hujusmodi. Firmitas quaedam est interior; quia in ossibus firmitas et fortitudo intelligitur. Est ergo quaedam animae interior firmitas, ubi non frangitur. Quaelibet tormenta, quaelibet tribulationes, quaelibet hujus saeculi adversitates undique saeviant; illud quod Deus in abscondito fecit firmum, in nobis frangi non potest, non cedit. A Domino enim facta est quaedam firmitas patientiae nostrae, de qua dicitur in alio psalmo: «Verumtamen Deo subjicietur» «anima mea; quoniam ab ipso patientia mea» . Et attende apostolum Paulum, habentem intus hoc genus firmitatis: «Quasi tristes,» inquit; «semper autem gaudentes» . Unde
Abbreviated transcription (Latin):
matris meȩ Antea uero mirificata est scien¬
tia tua ex me: inualuerat nec poteram ad illã.
Ergo ex me inualuerat: nec poteram ad illã:
Unde modo anima mea cognoscit ualde. nisi
quia nox inluminatio indelitus meis est. nisi
quia uenit mihi gratia tua & inluminauit te¬
nebras meas. nisi quia tu possedisti renes meos.
nisi quia tu me suscepisti ex utero matris meȩs¬
Non est absconditum osineũ ate: quiod fecisti
in abscondito. Os suum dixit : quod uulgo ddi¬
citur ossum : Latinȩ os dicͥtur: hoc ingriecoapte
inuenitur: Nam possemus hic putare os. ẽẽ.
ab eo quod sunt ora: Non os correpte ab eo
quod sunt ossa Non est ergo abscunditũ in¬
quit os meum ate : quod fecisti in abscondito
Habeo in abscondito quoddam ossum: sic eñi
potius loquamur Melius est reprehendant
nos gram matici: quã non intelligant populi.
Ergo est inquit quod dam ossum meũ intus
in abscondito. Tu fecisti intus ossum mihi in abscon¬

Expanded text:
matris meae: antea vero mirificata est scienmatris meae: antea vero mirificata est scientia tua ex me; invaluerat, nec poteram ad illam. Ergo ex me invaluerat, nec poteram ad illam. Unde modo anima mea cognoscit valde, nisi quia nox illuminatio in deliciis meis est? nisi quia venit mihi gratia tua, et illuminavit tenebras meas? nisi quia tu possedisti renes meos? nisi quia tu suscepisti me ex utero matris meNon est absconditum os meum a te, quod fecisti in abscondito.» Os suum dicit: quod vulgo dicitur ossum, latine os dicitur. Hoc in graeco invenitur . Nam possemus hic putare os esse, ab eo quod sunt ora; non os correpte, ab eo quod sunt ossa. «Non est» ergo «absconditum,» inquit, «os meum a te, quod fecisti in abscondito.» Habeo in abscondito quoddam ossum. Sic enim potius loquamur: melius est reprehendant nos grammatici, quam non intelligant populi. Ergo est, inquit, quoddam ossum meum intus in abscondito; tu fecisti intus ossum mihi in abscon
Abbreviated transcription (Latin):
beamus. Quia iam suscepti ab utero illius matris
nr̃ȩ. in diffenrenter ea babentes: dicimus sicut
tenebrȩ eiꝰ. sic & lumen eius Nec felicitas sołi
nos facit beatos: nec aduersitas miseros. Opus est
iustitiã tenere. fidem diligere: sperare in dño
Diligere dm̃: diligere proximũ. Post istos labores
habemus in diffessam lucem. habebimus diemsine
occasu Transit quicquid est in ista nocte lucidũ
& tenebrosum. Qm̃ tu possedisti renes meos
dñe. suscepistime ex utero matris meȩ: Con¬
FltesoR tisi qm̃ terribiliter mirificatus es:
Terribiliter mirificatus es: eo ipso quod te mi¬
raniur Terribilis es. cũ tremore gaudemus:
Timemus eni nedonis tuis nos extollentes:
per suꝑbiam mereamur amittere: quod humi¬
litate percepimus. Confitebor tibi dñe: qm̃
terribiliter mirificatus es mirabilia opera tua:
& anima mea cognose& ualde. Iam cognoscit
anma mea ualde : qm̃ suscepisti me ex utero

Expanded text:
beamus; quia jam suscepti ab utero illius matris beamus; quia jam suscepti ab utero illius matris nostrae indifferenter ea habentes, dicimus, «Sicut tenebrae ejus, sic et lumen ejus.» Nec felicitas saeculi nos facit beatos, nec adversitas miseros. Opus est justitiam tenere, fidem diligere, sperare in Deum, diligere Deum, diligere et proximum. Post istos labores habebimus indefessam lucem, habebimus diem sine occasu: transit quidquid est in ista nocte lucidum et tenebrosum. «Quoniam tu possedisti renes meos, Domine; suscepisti me ex utero matris meae.» oniam terribiliter mirificatus es. Terribiliter mirificatus es:» eo ipso quod te miramur, tu terribilis es; cum tremore gaudemus. Timemus enim ne de donis tuis nos extollentes per superbiam, mereamur amittere quod humilitate percepimus. «Confitebor tibi, Domine, quoniam terribiliter mirificatus es: mirabilia opera tua, et anima mea cognoscit valde.» Jam cognoscit anima mea valde; quoniam suscepisti me ex utero
Abbreviated transcription (Latin):
nidei. & ipse populus: Nomen in illis remanserat
laudis dĩ facta autẽ: in eis non inueniebantur
Erant in eis uerba dĩ. quasi folia in arbore. &
fructus nusquã Talem arborem fici. sicut nostis
cũ dñs inueniss& maledicto are fecit inuenit
eñ in ea folia. & fructũ non inuenit. Quandã
nobis arborem figurabat. nã fructuũ illorum
tempus nondũ erat. quod om̃s homines nouerant.
artifex cęli & terrȩ non nouerat: Ergo ille
qui paulum segregauit ab utero matris suȩ : ipse
a nos segre gauit abutero matris nr̃ȩ. Cuius
matris nr̃ȩ : illius babyloniȩ Suscepti ergo ex
utero illo: iam incipiamus habere aliam spem
Promisit fr̃s. Quare gaudetis. fructuose agite
positi in alia spe Iam non nouimus malum : nisi
offendere dm̃. & non ꝑduci ad illa quȩ ꝓmisit
Nec norumus bonũ: nisi ꝓmereri dm̃. & ꝑ duci
ad illa quę promittit. Quid illa bona muncdi
huius. & mala mundi huiuse in differenter ha¬

Expanded text:
Judaei et ipse populus? Nomen in illis remanserat Judaei et ipse populus? Nomen in illis remanserat laudis Dei; facta autem in eis non inveniebantur: erant in eis verba Dei, quasi folia in arbore, et fructus nusquam. Talem arborem fici, sicut nostis, cum Dominus invenisset, maledicto arefecit. Invenit enim in ea folia, et fructum non invenit: quamdam nobis arborem figurabat. Nam fructuum illorum tempus nondum erat : quod omnes homines noverant, artifex coeli et terrae non noverat? Ergo ille qui Paulum segregavit ab utero matris suae, ipse et nos segregavit ab utero matris nostrae. Cujus matris nostrae? Illius Babyloniae. Suscepti ergo ex utero illo, jam incipiamus habere aliam spem. Promisit, fratres, quare gaudeatis; fructus facite positi in alia spe. Jam non novimus malum nisi offendere Deum, et non perduci ad illa quae promisit; nec novimus bonum nisi promereri Deum, et perduci ad illa quae promittit. Quid illa bona mundi hujus, et mala mundi hujus? Indifferenter ha
Abbreviated transcription (Latin):
genuit incaptiuitate. Nouimus babyloniã
illam. de qua hesterno die locuti sumus Vnde
proficiscuntur om̃s. qui credunit & suspirant
illi luci hierusalem cęlesti Ergo ego dixi.
ex utero matris mee susceptus sum ad ño
Inde mihi tenebrȩ noctis huius: & lux huius
noctis in differenter facte sunt Qui autem
est inutero matris illius babyloniȩ. gaudet
prosperis scłi: frangitur aduersitatibus scłi. Non
nouit gaudere : nisi aliquid prosperum eueniat
scđm tempus. Nec nouit contristari nisi aliquid
aduersum eueniat scđm tempus. Iam exi de
utero babyloniȩ: incipe cantare ymnũ dño
E gredere & nascere. suscipi& te ds̃ exutero
matris tuȩ Quis ds : ds ille apłi pauliquidixit
Cum autẽ placuitdõ qui me segregauit de utero
matris meȩ. predicare filium suum in me. Quȩ
enĩ erat mater eius: sinagogã Et ibi quid
didicerat. nisi quod habebant ꝙ didicerant ipsi

Expanded text:
genuit in captivitate. Novimus Babyloniam genuit in captivitate. Novimus Babyloniam illam de qua hesterno die locuti sumus, unde proficiscuntur omnes qui credunt et suspirant illi luci, Jerusalem coelesti. Ego ergo dixi: Ex utero matris meae susceptus sum a Domino; inde mihi tenebrae noctis hujus et lux hujus noctis indifferentes factae sunt. Qui autem est in utero matris illius Babyloniae, gaudet prosperis saeculi, frangitur adversitatibus saeculi; non novit gaudere nisi aliquid prosperum eveniat secundum tempus, nec novit contristari nisi aliquid adversum eveniat secundum tempus. Jam exi de utero Babyloniae, incipe cantare hymnum Domino: egredere, et nascere; suscipiet te Deus ex utero matris tuae. Quis Deus? Deus ille apostoli Pauli, qui dixit: «Cum autem placuit Deo, qui me segregavit de utero matris meae, revelare» «Filium suum in me» . Quae enim erat mater ejus? Synagoga. Et ibi quid didicerat, nisi quod habebant et didicerant ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
tenebtȩ eiꝰ. sic & lumen eius. Qm̃ tu possedisti reg¬
nes meos dñe. non sine causa: sicut tenebrȩ eiꝰ.
sic & lumen er intus est possessor. qui non solũ:
cor tenet: sed etiam renes. Non solum cogita¬
tiones: sed etiã delectationes. Ipse ergo possid&
unde me delectaretur aliquid lucis in noctȩ :¬
Ipse tenet renes meos. non noui delectaris nisi
deluce in teriore sapientiȩ ipsius Quid ergo
non delectaris de prosperitate rerũ e de felicita¬
te temporũ. de honoribus. de diuitus. de familia s
Non delector inquit. Quare : quia sicut tene¬¬
brȩ eiꝰ. sic & lumen eius. Unde tibi ista in dif.¬
ferentia. ut sicut tenebrȩ eiꝰ. sic sit tibi & lumen
eius : Unde s qm̃ tu possedifti renes meos dñe.
suscepisti me de utero matris meę Dum essem
inutero matris meȩ. non in differenter habebã
tenebras illius noctis: & lucem illius noctis Et¬
enĩ uterus matris meę. consuetudo ciuitatis
meȩ fuit Quȩ est illa ciuitas: quȩ nos primo

Expanded text:
uoniam tu possedisti renes meos, Domine.» Non sine causa, «Sicut tenebrae ejus, sic et lumen ejus.» Intus est possessor: non solum cor tenet, sed etiam renes; non solum cogitationes, sed etiam delectationes. Ipse ergo possidet unde me delectaret aliquid lucis in nocte; ipse tenet renes meos: non novi delectari nisi de luce interiore sapientiae ipsius. Quid ergo? non delectaris de prosperitate rerum, de felicitate temporum, de honoribus, de divitiis, de familia? Non delector, inquit. Quare? Quia «sicut tenebrae ejus, sic et lumen ejus.» Unde tibi ista indifferentia, ut sicut tenebrae ejus, sic sit tibi et lumen ejus? unde? «Quoniam tu possedisti renes meos, Domine; suscepisti me ex utero matris meae.» Dum essem in utero matris meae, non indifferenter habebam tenebras illius noctis et lucem illius noctis. Etenim uterus matris meae, consuetudo civitatis meae fuit. Quae est illa civitas? Quae nos primo
Abbreviated transcription (Latin):
non amemus mare. sed uolemus in ex-¬
trema maris. Nemo trepid&. sed nemo
de pennis suis presumat. quia & penna-¬¬
tos nisi ipseregat. nisi ipse deducat:
precipitabi mur in ꝓfunda maris lassati &
fatigati. quasi prȩsumentes de uiribus nr̃is
Opus est ergo ut habeamus pennas. & opus
est ut ipse deducat: adiutor eñĩ nr̃t est
Habemus liberũ arbitriũ. sed illo ipso arbitrio
quantũ possumus. nisi nos ad uiu& ille qui
iub&: & enĩ illuc manus tua deduc& me:
& ad duc& me dextera tua. & considerans
longiꝰquitatẽ uiȩ & quid sibi dixit : Et dixi
fortasse tenebrę conculcabunt me Ecce em̃i
iam credili in xp̃m. iam erigor duabus alis
geminȩ caritatis. & ab undat iniquitas huiꝰ¬

Expanded text:
Non amemus mare, sed volemus in exNon amemus mare, sed volemus in extrema maris. Nemo trepidet; sed nemo de pennis suis praesumat: quia et pennatos nisi ipse erigat, nisi ipse deducat, praecipitabimur in profunda maris, lassati et fatigati, quasi praesumentes de viribus nostris. Opus ergo est ut habeamus pennas, et opus est ut ipse deducat; adjutor enim noster est. Habemus liberum arbitrium; sed illo ipso libero arbitrio quantum possumus, nisi nos adjuvet ille qui jubet? «Etenim illuc manus tua deducet me, et adducet me dextera longinquitatem viae, quid sibi dixit? «Et dixi, Fortasse tenebrae conculcabunt me.» Ecce enim jam credidi in Christum, jam erigor duabus alis geminae charitatis, et abundat iniquitas hu
Abbreviated transcription (Latin):
lectionis. ad dm̃ interim spe uolemus. &
illũ fũe maris spe fideli p̃meditemur
Quis autẽ nos ꝑchicat: adtendite. Ille ipse:
cuius faciẽ irati uolumus fugere. Quid
enĩ sequit᷑ : si deseendero in infernũ ades.
si recipiã pennas meas indirectũ. recipiam
inquit Ergo amiserat. recipiã pennas in
ditectũ. & habrtabo uno uissima maris. Et¬
eñi illuc manus tua deducet me : & abduc&
me dextera tua hoc meditemur fr̃scaris¬
simi: hȩc sit spes nr̃a. hȩc sit consolatio nr̃a
Recipiamus pennas ꝑ caritatẽ: quas amisimꝰ ÷¬
ꝑ cupiditatẽ Cupiditas eni: iuscũ facta est
pennarũ nr̃arũ. elisit nos. delibertate aeris
nr̃i. idest aurarũ illarũ liberarũ sp̃s dĩ
Inde elisi: ꝑ didimus pennas. & fuimus quodã¬
modo captiuati in aucupis potestate. lnde
sanguine suo redemit. quẽ fugimus ut
caperemur. nutrit pennas nobis de pre-¬
ceptis suis Frigimus eas iam sine uisco.

Expanded text:
lectionis: ad Deum interim spe volemus, et lectionis: ad Deum interim spe volemus, et illum finem maris spe fideli praemeditemurQuis autem nos perducat, attendite: ille ipse cujus faciem irati volumus fugere. Quid enim sequitur? «Si descendero in infernum, ades.» «Si recipiam pennas meas in directum. Recipiam,» inquit: ergo amiserat. «Si recipiam pennas meas in directum, et habitabo in novissima maris. Etenim illuc manus tua deducet me, et adducet me dextera tua.» Hoc meditemur, fratres charissimi; haec sit spes nostra, haec sit consolatio nostra. Recipiamus pennas per charitatem, quas amisimus per cupiditatem. Cupiditas enim viscum facta est pennarum nostrarum; elisit nos de libertate aeris nostri, id est aurarum illarum liberarum Spiritus Dei. Inde elisi perdidimus pennas, et fuimus quodammodo captivati in aucupis potestate: inde nos sanguine suo redemit, quem fugimus ut caperemur. Nutrit nobis pennas de praeceptis suis; erigimus eas jam sine visco.
Abbreviated transcription (Latin):
fugere a faciȩ dĩ. ibi non erit ille a quo fugn.
de quo dixit: si descendero in infernũ ad es
Mirũ si in extremis maris non est. qui nec
apud inferos de est. Sed nom inquit. quo¬
modo fugiam abira tua Recipiende funt:
pennȩ me ȩ noninprauum. sed indirectũ: ut
nec insuꝑbã erigar presũptione. nec in perdi¬
tã mergar desperationt. Quaspennas uult
assiimere. nisiduas alas. duo precepta caritatis
Inquibus duobus prȩceptis : totalexpendet
& prophete : Has inquid alas. haspennas sire¬
cipiã. & abitabo. inextremis maris. possum
fugere a faciȩ tua. ad faciẽ tuã. A faciȩ
irati. ad faciẽ placati Quid enĩ est extre¬
mũ in aris: nisi finis scłi : illuciã uolemus spe
& de si derio habentes alas geminȩ caritatis.
Nousit nobis requies: nisi in extremo maris.
Nam si alibi requiẽ uoluerimus: in mare
precipitabi mur Uolemus quousq finiat᷑
mare. suspendamus nos pennis geminȩ di-¬

Expanded text:
fugere a facie Dei, ibi non erit ille a quo fugit, fugere a facie Dei, ibi non erit ille a quo fugit, de quo dixit, «Si descendero in infernum, ades?» Mirum si in extremis maris non est, qui nec apud inferos deest. Sed novi, inquit, quomodo fugiam ab ira tua. Recipiendae sunt pennae meae non in pravum, sed in directum, ut nec in superbam erigar praesumptionem, nec in perditam mergar desperationem. Quas pennas vult assumere, nisi duas alas, duo praecepta charitatis? In quibus duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae . Has, inquit, alas, has pennas si recipiam sic, et habitabo in extrema maris, possum fugere a facie tua ad faciem tuam, a facie irati ad faciem placati. Quid enim est extremum maris, nisi finis saeculi? Illuc jam volemus spe et desiderio, habentes alas geminae charitatis: non sit nobis requies, nisi in extremo maris. Nam si alibi requiem voluerimus, in mare praecipitabimur. Volemus quo usque finiatur mare, suspendamus nos pennis geminae di
Abbreviated transcription (Latin):
inquit incęlũ tuibi es sidescendero in infer¬
nũ ad es Tandem cognouisti male fugitiuę.
nullo pacto te posse fieri longe abeo. a quo
longinquare uoliusti. Ecce ille ubiq est.
tu quo iturus ese inuenit consiliũ. & hoo
ab illo. qui eũ iam reuocare dignatur inspi
uenio repressorẽ. si me abscondero: tei nue¬
nio in ex quisitorẽ. & non in quisitorem
tantum : sed & inuestigatorẽ. Si eñi suꝑ¬
biero de iustitia mea : tuibi es. cuius est uere
iustitia Si peccando uenero in ꝓfundũ maloꝵ
& confiteri comtempsero dicens. quis me
uida s in inferno enĩ quis confitebiturtibi ᷤ
Etiã illic ad es ut uindices Quo ergo
iturus sũ. ut a facię tua fugiam. id est iratũ
giã inquit a facię tua Sic fugiam ab spũ
tuo. ab ultore spũ. auindice faciȩ. sic fugiã:
Quo modo ÷si recipiam pennas meas indirectũ
& habitabo in extrema maris: sic possum fu¬
gerea faciȩ tua. Si in extrema maris uubt

Expanded text:
inquit, «in coelum, tu ibi es; si descendero in inferinquit, «in coelum, tu ibi es; si descendero in infernum, ades.» Tandem cognovisti, male fugitive, nullo pacto te posse fieri longe ab eo, a quo longinquare voluisti. Ecce ille ubique est: tu, quo iturus es? Invenit consilium, et hoc ab illo qui eum jam revocare dignatur inspirvenio repressorem; si me abscondero, te invenio inquisitorem; et non inquisitorem tantum, sed et investigatorem. Si enim superbiero de justitia mea, tu ibi es, cujus est vera justitia. Si peccando venero in profundum malorum, et confiteri contempsero , dicens, «Quis me videt» ? «inferno» enim «quis confitebitur tibi» ? etiam illic ades, ut vindices. Quo ergo iturus sum, ut a facie tua fugiam, id est, iratumgiam, inquit, a facie tua, sic fugiam a Spiritu tuo; ab ultore Spiritu, a vindice facie, sic fugiam. Quomodo? «Si recipiam pennas meas in directum, et habitabo in extrema maris»: sic possum fugere a facie tua. Si in extrema maris vult
Abbreviated transcription (Latin):
ro ad illam. sed sub audis ex me. Non potero
ad illã ex me Cum ergo potero: non potero
gitiuũ. non latere oculos eius a quo fugit Eit
quo iturus est iã. cuius limes est in uestigatus:
re in mundo ab illo sp̃u. quo plenus est mnundus
Quo abibo ab spũ tuo. & quo a faciȩ tuaafugiã &
Locũ quęrit. quo fugiat ab iradĩ Quis est locus
recepturus fugitiuũ dĩ e homines qui suscipta¬
unt fugitiuos : quęrunt ab eis aquo fugerint
Et que seruũ inueneriat alicuius dñi minus
potentis: tam qũa sine ullo timore suscipiunt
dicentes incorde suo Non hab& iste talem
drim: a quo possit inuestigari Cum autem
audierint dñm potentẽ : aut non suscipiunt:
aut cũ magno timore suscipiunt: quiad bomo
potens falli potest Ubi non est dse Quis
fallit dm̃& quẽ non uidet dse a quo fugitiũu
suũ non repetit d̃se Quo ergo ibit fugituus
iste a faciȩ dĩe Uerta se huc atque illuc:

Expanded text:
ro ad illam:» sed subaudis, «ex me. Non potero ro ad illam:» sed subaudis, «ex me. Non potero ad illum ex me.» Cum ergo potero, non potero gitivum non latere oculos ejus a quo fugit. Et quo iturus est jam, cujus limes est investigatus? re in mundo ab illo Spiritu, quo plenus est mundus? «Quo ibo a Spiritu tuo? et quo a facie tua fugiam?» Locum quaerit quo fugiat ab ira Dei. Quis est locus recepturus fugitivum Dei? Homines qui susciptum fugitivos, quaerunt ab eis, a quo fugerint; et quem servum invenerint alicujus domini minus potentis, tanquam sine ullo timore suscipiunt, dicentes in corde suo: Non habet iste talem dominum a quo possit investigari. Cum autem audierint dominum potentem, aut non suscipiunt, aut cum magno timore suscipiunt: quia et homo potens falli potest. Ubi non est Deus? quis fallit Deum? quem non videt Deus? a quo fugitivum suum non repetit Deus? Quo ergo ibit fugitivus iste a facie Dei? Vertit se hac atque illac,
Abbreviated transcription (Latin):
cȩci: postea in luminati Puto quod agnosca¬
mus & in hoc psalmo uoces huiusmodi etiã
gentiũ recordantiũ in fidelitatẽ suã. Gon¬
olu łit enĩ ds om̃s in infidelitate: ut om̃i ũ¬
misereat᷑. Tu finxisti me : & posuisti suꝑ me
manũ tuã Mirificata est scientia tua
ex ine: inualuit & non potero ad illam
Ueluti posuisti suꝑ me manũ tuã mirus
mihi factus es: nonte comprebendo. cũ quo
erã. Quã facilis mihi erat uultus patris quan¬
do dixi: da mihi substantiã meãquę me con¬
tingit. Ecce ꝓfecto in regionẽ longinquã
& fame contrito. multũ mihi est & labor est
ante me. non possũ ꝑcipere quod dimisi
Mirificata est inquit scientia tua ex me
Ex peccato meo factũ est: ut mirificata mͥ
ess& & in cõprebensibilis mihi exister&. Nã
erat mihi felicitas contemplandite: quando
non superbia relin queram te Mirificata
est scientia tua ex me: inualuit non pote¬

Expanded text:
caeci, postea illuminati. 9. Puto quod agnoscacaeci, postea illuminati. 9. Puto quod agnoscamus et in hoc psalmo voces hujusmodi etiam Gentium recordantium infidelitatem suam. «Conclusit eniet posuisti super me manum tuam. Mirificata est scientia tua ex me: invaluit; non potero ad illam.» Veluti posuisti super me manum tuam: mirus mihi factus es; non te comprehendo cum quo eram. Quam facilis mihi erat vultus patris, quando dixi, «Da mihi substantiam meam, quae me contingit.» Ecce profecto in regionem longinquam et fame contrito , multum mihi est, et labor est ante me; non possum percipere quod dimisi. «Mirificata est» enim, inquit, «scientia tua ex me.» Ex peccato meo factum est ut mirificata mihi esset, et incomprehensibilis mihi existeret. Nam erat mihi facilitas contemplandi te, quando non superbia reliqueram te. «Mirificata est scientia tua ex me: invaluit; non pote
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ibus loquerent᷑: Per petrũ igitur a płm
adnuntiato eis xp̃o. que in cruce contempse¬
ratit: quẽ tamquã mortalẽ hominẽ in riserant᷑
Gui propterea insultabant. quia decruce non
de scendebat Cum utique maius multo fuerit
quod fecit. de sepulchro resurgere: quã de cruee
descendere Ad nuntiato ergo sibi xp̃o dixerunt
Quid factemus : Illi qui sȩiuerunt indnm
quẽ uidebant: iã consiliũ petunt salutis . E.t
dictũ est eis Agite pęnitentiã & baptiret᷑
unus quisque ur̃m in nomine dñi nr̃i ihũ xp̃re¬
& dimittentur uobis peccata ur̃a Ecce ui¬
derunt posteriora eiꝰ. cuius faciẽ uidere non
potuerunt Manus eñĩ eiꝰ erat suꝑ oculoseorũ.
non semꝑ: sed donec transir& Postea quã tran¬
sitt: abstulit manũ ab oculis eorũ Ablata ma¬
nu ab oculis suis: dicunt discipulis. Quid facie¬
muse Primo sȩui: postea pii Primo iratit
postea timidi Primo duri: postea flexi Primo

Expanded text:
omnibus loquerentur. Per Petrum igitur apostolum omnibus loquerentur. Per Petrum igitur apostolum annuntiato eis Christo, quem in cruce contempserant, quem tanquam mortalem hominem irriserant; cui propterea insultabant, quia de cruce non descendebat, cum utique majus multo fuerit quod fecit, de sepulcro resurgere, quam de cruce descendere: annuntiato ergo sibi Christo dixerunt, «Quid faciemus?» Illi qui saevierunt in Dominum, quem videbant, jam consilium petunt salutis; et dictum est eis: «Agite poenitentiam, et baptizetur unusquisque vestrum in nomine Domini nostr dimittentur vobis peccata vestra» . Ecce viderunt posteriora ejus, cujus faciem videre non potuerunt. Manus enim ejus erat super oculos eorum; non semper, sed donec transiret. Posteaquam transiit, abstulit manum ab oculis eorum: ablata manu ab oculis suis, dicunt discipulis, «Quid faciemus?» Primo saevi, postea pii; primo irati, postea timidi; primo duri, postea flexi; primo
Abbreviated transcription (Latin):
quia superius dixerat: cecitas ex parte isrł fac¬
ta est. ut plenitudo gentiũ intrar&: & sic om̃is
isrł saluus fier& Excecati sunt ergo ex par-¬
te iudȩi merito suꝑbiȩ suȩ: quia se iustos dice-¬
bant : & ex cȩcati cruci fixerunt dñm Posut
suꝑ eos manũ suã neuiderent eũ donec transi¬
si postea quã transut: uiderunt posterioraeꝰ
Resurrexit dñs apparuit discipulis suis: &
om̃ibus qui in eũ iã crediderant᷑. Noneis aquib
crucifixus erat : quia suꝑ eos manũ posuerat
donec transir& Ascendit autẽ incȩlũ quadra¬
ginta diebus factis cũ discipulis suis: inpleto
.die pentecosten. mnisit eis sp̃m scm̃ Repleti
nati erant. & unã solã didicerant. ex pauert̃.
& ex orruerunt tantũ iniraculũ : Milia eoꝵ
qui crucifixerant dñm. conpuncti corde de
tanto miraculo. quȩ sicrunt consiliũ ab apłis.
quid facerent postea quã eis p̃dicatus est iħs¬
xp̃s. mirantibus unde idiotȩ homines linguis

Expanded text:
as ex parte Israel facta est, ut plenitudo Gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret» . Excaecati sunt ergo ex parte Judaei, merito superbiae suae, quia se justos dicebant; et excaecati crucifixerunt Dominum. Posuit super eos manum suam, ne viderent eum, donec transit, viderunt posteriora ejus. Resurrexit Dominus, apparuit discipulis suis et omnibus qui in eum jam crediderant; non eis a quibus crucifixus erat, quia super illos manum posuerat, donec transiret. Ascendit autem in coelum, quadraginta diebus factis cum discipulis suis. Impleto autem die Pentecostes, misit eis Spiritum sanctum. Repleti nati erant, et unam solam didicerant. Expaverunt, et exhorruerunt tantum miraculum, millia eorum qui crucifixerant Dominum: compuncti corde de tanto miraculo, quaesierunt consilium ab Apostolis, quid facerent, posteaquam eis praedicatus est Christus, mirantibus unde idiotae homines linguis
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃ dicesin cogitatione: accipient inuani¬
tate ciuitates suas. Id est ideo seducent
inse parationẽ ꝓpriam populos suos uanitate
propria corrumpendos: quia tu in cogitati¬
one dices. uiri sangunum de olinate ame.
ut scilic& merito suꝑbiȩ peccatores in spũ
occisis. Propterea ciuitates suas: hoc est
populos suos inuanũ accipient. Hoc est
in erroris uanitem. separan do traducant.¬
& quasi offensi commixtione palearum
disrupta unitate triticũ deserant.¬

Expanded text:
quoniam dices in cogitatione, accipient in vaniquoniam dices in cogitatione, accipient in vanitate civitates suas;» id est, ideo seducent in separationem propriam populos suos, vanitate propria corrumpendos, «quia» tu «in cogitatione dices, Viri sanguinum, declinate a me:» ut scilicet merito superbiae peccatores in spiritu occisi, propterea civitates suas, hoc est populos suos, in vanum accipiant, hoc est, in erroris vanitatem separando traducant, et quasi offensi commixtione palearum, disrupta unitate triticum deserant
Abbreviated transcription (Latin):
Sc̃s enĩ sp̃s disciplinȩ effugi& fictum & au¬
fer& se a cogitationibus. quȩ sunt sine intel¬
lectu Si occiduntur peccatores: quia obseri¬
rati intelligentia: alenantur aui adĩ
Amittunt eñi confessionẽ ꝓpter elationẽs
atq ita in eis occisis. fit quod scriptum est.
A mortuo tamqũa qui non sit perit confes¬
sio Et sic accipiunt inuanitate ciuitates
suas. id est populos suos uanos: eorum uani¬
tatem sectantes. cũ inflati iustitiȩ nomine
ꝑ suadent. ut disrupto ii nitatis uinculo:
eos tam quã iustiores. caeor & imperiti se¬
quantur Et quia plerumq hinc inueni-¬
unt occasionẽ separandi se abunitate xp̃i
dum malos accusant. cum quibus se cõmu¬
mionẽ nolle habere confingunt. Et quia
fieri potest. ut non tantum infament in¬
nocentes. quos tam quã malos se fugere
simulant: sed etĩa uera de quibrsdam malis.
suis similibus dicant: Inter quos triticum
xp̃i seruato unitatis uinculo gemit: ꝓpterea
interposuit. uiri sanguinũ declinate a me.

Expanded text:
enim sanctus disciplinae effugiet fictum, et auferet se a cogitationibus quae sunt sine intellectu» . Sic occiduntur peccatores, quia obscurati intelligentia alienantur a vita Dei . Amittunt enim confessionem propter elationem: atque ita in eis occisis fit quod scriptum est, «A mortuo, tanquam qui non sit, perit confessio» . Et sic accipiunt «in vanitate civitates suas,» id est, populos suos vanos, eorum vanitatem sectantes; cum inflati justitiae nomine persuadent ut disrupto unitatis vinculo, eos tanquam justiores caeci et imperiti sequantur. Et quia plerumque hinc inveniunt occasionem separandi se ab unitate Christi, dum malos accusant, cum quibus se communionem nolle habere confingunt; et quia fieri potest, ut non tantum infament innocentes, quos tanquam malos se fugere simulant, sed etiam vera de quibusdam malis sui similibus dicant, inter quos triticum Christi servato unitatis vinculo gemit: propterea interposuit, «Viri sanguinum, declinate a me,
Abbreviated transcription (Latin):
facti sunt: & ualde mihi honorificati sunt:
factum est in eis os illud post resurrectiouẽ
dñi in absconditu. & ꝓ eius nomine passi sunt.
incuius passione trepidauerunt. Mihi aũt̃
ualde honorificati funt amiri tui ds ualde
confortati sunt principatus eorũ. Facti apłi.

Expanded text:
facti sunt, et valde mihi honorificati sunt. facti sunt, et valde mihi honorificati sunt. Factum est in eis os illud post resurrectionem Domini in abscondito, et pro ejus nomine passi sunt, in cujus passione trepidaverunt. «Mihi autem valde honorificati sunt amici tui, Deus; valde confort
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitate responderat: satanas apella¬
quatriduanũ mortuũ suscitauerat. Ante
oculos ipsorũ. tanta miracula fecerat. & ta¬
men trepidauerunt inpassione eiꝰ. quasi ami¬
sissent eũ. ole quo frustra prȩsum pserant sed
ꝑdiem errabant: & nemoineis. Nemosine errore.¬
prorsus nec ipse : qui dixerat tecũ sum usq ad
mortem Dixerat eñi illis Ueni& hora ut
me relinquatis solum: & eat unusquisque
in uiam suam. sed non sum solus: quia inecum
est pater Cum illo erat pater. & ipsecũ
patre Et in illo pater: & ipse in patre.
Et ipse & pater unũ. & illi timuerunt cũ
moreretur. Quare. nisi quia ꝑ diem erraue¬
runt & nemo fuit in eis : Per diem errabunt
num quid peribunt: & ubi est. in ꝑfectum meũ
uiderunt oculi tui. & in libro tuo om̃s scribe¬
ntur: Ergo quando ꝑ diem errauerunt e
Cum hic positũ dñm non intellexerunt
Et quid sequitur: Mihi autem ualde hono¬
rificati sunt amici tui ds. Idest ipsi qui ꝑdiẽ
errauerunt. & nemo fuit in eis: amici tu i

Expanded text:
infirmitate responderat, satanas appellaquatriduanum mortuum suscitaverat , ante oculos ipsorum tanta miracula fecerat; et tamen trepidaverunt in passione ejus, quasi amisissent eum de quo frustra praesumpserant. Sed «per diem errabunt» «et nemo in eis.» Nemo prorsus, nec ipse qui dixerat, «Tecum usque ad mortem.» Dixerat enim illis: «Veniet hora, ut me relinquatis solum, et eat unusquisque in viam suam: sed non sum solus, quia mecum est Pater» . Cum illo erat Pater, et ipse cum Patre; et in illo Pater, et ipse in Patre; et ipse et Pater unum ; et illi timuerunt cum moreretur. Quare, nisi quia per diem erraverunt, et nemo fuit in eis? «Per diem errabunt,Numquid peribunt? Et ubi est, «Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur?» Ergo quando per diem erraverunt? Cum hic positum Dominum non intellexerunt. Et quid sequitur? «Mihi autem valde honorificati sunt amici tui, Deus.» Iidem ipsi qui per diem erraverunt, et nemo fuit in eis, amici tui
Abbreviated transcription (Latin):
Ut autẽ non uideas faciẽ meã: ponã suꝑ te
manũ meã Faciem suã. dixit prima sua. &
quodã modo posteriora sua: transitũ passionis
cognouerunt Eorum personã gerebat ioyses.
quando ei dicebat᷑. faciem meã non potes uidere
Unde autẽ non uiderunt dm̃ in carne positũ :
quia grauata erat suꝑ eos manus dñi De illis
eñi dixerat esaias In crassa cor populihuius:
& oculos eorũ graua: & eoꝵ uox est in alio psal¬
mo: qm̃ grauata est suꝑ me manus tua Vt
ergo non cognoscerent tunc diuinitatẽ xp̃i'
dño: sanguis ille non redimeret orbẽ t̾rarũ
Quid egit ds̃. nisi quod ait apłs altitudinẽ
diuitiarũ. scientiȩ & sapientiȩ di: ubi exela

Expanded text:
ut autem non videas faciem meam, «ponam super te ut autem non videas faciem meam, «ponam super te manum meam?» Faciem suam dixit, prima sua? et quodam modo posteriora sua, transitum de hoc mun cognoverunt. Eorum personam gerebat Moyses, quando ei dicebatur, «Faciem meam non potes videre.» Unde autem non viderunt Deum in carne positum. Quia gravata erat super eos manus Domini. De illis enim dixerat Isaias, «Incrassa cor populi hujus, et oculos ejus grava» : et eorum vox est in alio psalmo, «Quoniam gravata est super me manus tua» . Ut ergo non cognoscerent tunc divinitatem ChristDomino, sanguis illius non redimeret orbem terrarum, quid egit Deus, nisi quod ait Apostolus, altitudinem divitiarum sapientiae et scientiae Dei, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
nis in uisibilis est. sicut & pater Sieñ sapientia
humana uideri oculis non potest. uirtus & sapr¬
entia dĩ uideri carneis oculis potest e Sed quia
erat dñs. oportuno tempore carnẽ suscepturus.
ut oculis etiã carneis. ꝓp̃t salubritatẽ curandę
intus mentis apparer&. quando ita apparere
opus esset. hoc prȩdioens moysi figurate ait
Faciem meã uidere non potes. posteriora mea
uidebis: sed cũ transiero. Ut autẽ non uideas
faciẽ meã: manus meaerit superte Transire
quid fuit dño. nisi quod dicit euangelista
Cum autẽ ueniss& hora. ut transir& iħs de
hoc mundo ad patrẽ : Nam ipsũ transitũ :¬
significat pascha Quod eñi hebraico uerbo
dicit᷑ pascha: latiuȩ transitus interprȩtatur
Quid est faciẽ meã non uidebis. & posteriora
mea uidebis : Cuius ꝑ sonã gerebat ille moy¬
ses. quando ei dictũ est. faciẽ meã non uidebis.
sed posterrora mea uidebis. & hoc cũ transiero e

Expanded text:
nis invisibilis est, sicut et Pater. Si enim sapientia nis invisibilis est, sicut et Pater. Si enim sapientia humana videri oculis non potest, Virtus et Sapientia Dei videri oculis carneis potest? Sed quia erat Dominus opportuno tempore carnem suscepturus, ut oculis etiam carneis propter salubritatem curandae intus mentis appareret, quando ita apparere opus esset; hoc praedicens Moysi figurate ait, «Faciem meam videre non potes; posteriora mea videbis,» sed «cum transiero:» ut autem non videas faciem meam, manus mea erit super te. Transire quid fuit Domino, nisi quod evangelista dicit, «Cum autem venisset hora, ut transiret Jesus de hoc mundo ad Patrem» ? Nam ipsum transitum significat Pascha. Quod enim hebraico verbo dicitur Pascha, latine Transitus interpretatur. Quid est, «Faciem meam non videbis,» sed «posteriora mea videbis?» Cujus personam gerebat ille Moyses, quando ei dictum est, «Faciem meam non videbis,» sed «posteriora mea videbis,» et hoc «cum transiero:»
Abbreviated transcription (Latin):
cupisseret. & hoc quadã sidicendũ est amica
familiaritate. quia ipse dignatus est extorque¬
re uell& dõ. ut uider& eiꝰ maiestatẽ & faciẽ:
Quo modo dici potest facies dĩc ait illi. Non
potes uidere faciẽ meã nemo eñi uidit faciẽ
meã & uixit᷑ Sed ponã te in spelunca petrȩ
& transibo. & ponã suꝑ te manũ meã Cum
autẽ transiero posteriora uidebis. Et
ex bis uerbis: natũ est alterũ enigma. id est
obscura quȩ dã figura rerũ. Cũ transiero.
posteriora mea indebis dicit dñs. quasi exalia
parte habeat faciẽ: ex alia dorsum Absit
a nobis tale aliquid de illa maiestate sentire:
Nam qui hoc sentit dedõ quid e ꝓdest. quo d
templa dĩ clausa sunt : idolũ incorde suo fabri¬
cauit Sunt ergo in illis uerbis: magna misteria
Lo quȩ bat᷑ dñs ut dixi ꝑ creaturã. quo modo uel¬
let famulo suõ Intellecta est illic ꝑ sona ipsius

Expanded text:
cupisceret, et hoc quadam, si dicendum est, amica cupisceret, et hoc quadam, si dicendum est, amica familiaritate, qua ipse dignatus est, extorquere vellet Deo, ut videret ejus majestatem et faciem, quomodo dici potest facies Dei; ait illi: «Non potes videre faciem meam: nemo enim vidit faciem meam, et vixit. Sed ponam te in spelunca petrae, et transibo, et ponam super te manum meam; cum autem transiero, posterriora meex his verbis natum est alterum aenigma, id est obscura quaedam figura rerum. «Cum transiero, posteriora mea videbis,» dicit Deus; quasi ex alia parte habeat faciem, ex alia dorsum. Absit a nobis tale aliquid de illa Majestate sentire. Nam qui hoc sentit de Deo, quid ei prodest quod templa clausa sunt? Idolum in corde suo fabricat. Sunt ergo in illis verbis magna mysteria. Loquebatur Dominus, ut dixi, per creaturam, quomodo vellet famulo suo. Intellecta est illic persona ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa facta sunt Cui uerbo dicit᷑. ipsa est eñi &
sapientia dĩ Mutabis ea & mutabunt᷑. tuautẽ
idem ipse es. & alio loco desapientia cũ scriptura
diceret. inseipsa manens ait. innouat omĩa
Illa ergo sapientia stans. si dici debet uel ens dr̃
dictt᷑ autẽ propter in cõmutabilitatẽ. non ꝓpt̾
immobilitatẽ Et eodem modo se semꝑ habens.
nullo loco nullo tẽpore uariat᷑: Nusquã alit̃
quã hic aut ibi. Nũquã aliter: quã nunc aut
antea Ipsa est locutio dĩ Locutio uero illa
quȩ fiebat ad moysen: ad hominẽ fiebat ꝑ sylla¬
bas ꝑ transeuntes sonos. Non autẽ fierent istas
nisi ds assummer& talem creaturã. ꝑ quã huiꝰ¬
modi sermonẽ & uoces einitteret: Moyses p̃s
nouerat istam locutionẽ dĩ. Ad sumptis quib¬
dã corporeis creaturis fieri & desiderauit. &
concupiuit uidere ipsam speciem dĩ. & loquenti
se cũ dõ dixit. Si inueni grãm antete: ostende
mihi temet ipsũ. Cum hoc uehementer con¬

Expanded text:
 Cui Verbo dicitur ipsa est enim et Sapientia Dei; «Mutabis ea, et mutabuntur; tu autem idem ipse es» : et alio loco de Sapientia cum Scriptura diceret: «In seipsa manens,» ait, «innovat omnia» . Illa ergo Sapientia stans si dici debet vel stans: dicitur autem propter incommutabilitatem, non propter immobilitatem et eodem modo se semper habens, nullo loco, nullo tempore variata, nusquam aliter quam hic aut ibi, nunquam aliter quam nunc aut antea, ipsa est locutio Dei. Locutio vero illa quae fiebat ad Moysen, ad hominem fiebat per syllabas, per transeuntes sonos. Non autem fierent ista, nisi Deus assumeret talem creaturam, per quam hujusmodi sermonem et voces emitteret: Moyses sanctus noverat istam locutionem Dei assumptis quibusdam corporeis creaturis fieri; et desideravit et concupivit videre ipsam speciem Dei, et loquenti secum Deo dixit: «Si inveni gratiam ante te, ostende mihi temetipsum.» Cum hoc vehementer con
Abbreviated transcription (Latin):
& ad huc cum patre est: patiatur hic ꝑ comnux¬
tionẽ peccatorũ incorpore suo quod est ȩccłea.
& perse parationẽ herencorum. Sequiture ñĩ
& dicit Si occideris ds̃ peccatores: uirisangu¬
inũ declinate ame. Qm̃ dices incogitatione
accipiant inuanitate ciuitates suas. Uidet᷑¬

Expanded text:
 adhuc cum Patre est, patiatur hic per commix adhuc cum Patre est, patiatur hic per commixtionem peccatorum in corpore suo, quod est Ecclesia, et per separationem haereticorum. Sequitur enim et dicit: «Si occideris, Deus, peccatores; Viri sanguinum, declinate a me, quoniam dices in cogitatione, Accipient in vanitate ci
Abbreviated transcription (Latin):
Enumerabo eos & suꝑ arenã multiplicabimt᷑.
Per illos qui ꝑdiem errauerunt. & nemoerat
in eisi ecce nata est tanta ista multitudo. quȩ
iam sicut arena numerari non potest nisi dõ
Dixit eñi. Suꝑ arenã multi plicabuntur
Et tamen dixerat: dinumerabo eos. lili ipsi
numerati: suꝑ arenã multiplicabuntur En
quippe arena numerata est. cui numerati
sunt capilli capitis nr̃i. Dinumerabo eos &
suꝑ arenã multi plicabuntur. ex surrexi &
ad huc sum tecum Ex surrexi & ad huc
tecum sum quid est:iam passũs sum inquit.
sepultus sum. ecce surrexi & ad hur me non
intelligunt secum. Ad huc tecũ sum
id est non dum cum ipsis: quia nondum
non continuo cognouerunt. Est & alius
sensus. ex surrexi & ad huc tecũ sum : ut hoc
tempus significare uoluerit. quo ad huc in o¬
culto est ad dexterã patris. ante quã reuelet᷑
in clarrtate. qua uenturus est ad iudicandũ
deuiuis & mortuis. Et deinde dicit. quid¬
interea ꝑ totũ hoc tempus dũ iam resurrexit.¬

Expanded text:
numerabo eos, et super arenam multiplicabuntur.» Per illos qui per diem erraverunt, et nemo erat in eis, ecce nata est tanta ista multitudo, quae jam sicut arena numerari non potest, nisi Deo. Dixit enim, «Super arenam multiplicabuntur;» et tamen dixerat, «Dinumerabo eos.» Illi ipsi numerati, «super arenam multiplicabuntur.» Ei quippe arena numerata est, cui numerati sunt capilli capitis nostri . «Dinumerabo eos, et super arenam multiplicabuntur.» 25. «Exsurrexi, et adhuc sum tecum. Exsurrexi, et» «adhuc sum tecum,» quid est? Jam passus sum, inquit, sepultus sum; ecce surrexi, et adhuc me non intelligunt secum. «Adhuc tecum sum,» id est, nondum cum ipsis; quia nondum non continuo cognoverunt . Est et alius sensus, «Exsurrexi, et adhuc sum tecum:» ut hoc tempus significare voluerit, quo adhuc in occulto est ad dexteram Patris, antequam reveletur in claritate qua venturus est ad judicandum de vivis et mortuis. interea per totum hoc tempus, dum jam resurrexit et
Abbreviated transcription (Latin):
tenebrae illius. quid dixit ille e. Dñs dedit.
dñs abstulit: sicut dño placuit ita factum est.
sit nomen dñi bene dictum In noctȩ sum qua¬
dam uitȩ huius Dñs m̃s inquit habitat cor
meũ. inluminauit cormeũ solatiis quibusdam.
noctem istam: quando dedit copias rerũtẽpora¬
lium.
sub traxit ipsam lucem temporalem & quasi te¬
nebrata est nox Sed quia sicut tenebrae eius:
sic & lumen eius. Dñs dedit. dñs abstulit: sicut
dño placuit i ta factũ est: sit nomen dñi benedie

Expanded text:
tenebrae illius, quid dixit ille? «Dominus dedit, tenebrae illius, quid dixit ille? «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum» . In nocte sum quadam vitae hujus: Dominus meus, inquit, habitat cor meum; illuminavit mihi solatiis quibusdam noctem istam, quando dedit copias rerum temporalium: subtraxit ipsam lucem temporalem, et quasi tenebrata est nox. Sed quia «sicut tenebrae ejus, sic et lumen ejus: Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum es
Abbreviated transcription (Latin):
sitas. semꝑ sit laꝑs eiꝰ in ore tuo. & fioe tibi
quomodo dictũ est. sicut tenebrȩ eiꝰ: sic & lumeneꝰ
Non me conculcant tenebrȩ eiꝰ: quia non me
extulit lumen eius. Ecce habes lucem ipsius. in
iob: abrindabat om̃ibus rebus. Iux noctis illius:
diuitus prima de scribitur. Quantis rebus &
quanta copia redundabat: lux erat noctis eius
Putauit inimicus. propterea illum talem uirũ
colere dm̃: quia illa om̃ia donauerat ei. & petuit
ut auferrentur ab eo. Factę sunt tenebrȩ noctis
illius: quȩ primo habebat lucem. Nouerat tamen
ille siue lux ibi ess&. siue tenebrȩ illã noctẽ
esse. in qua peregrinaretur adõ suo. & habebat
interiorem lucem ipsum dm̃ suũ. ꝑ quã lucem in-¬
teriorẽ : in differenter haber&. siue tenebras
noctis illius. siue lucem Proptera qui in luce
noctiꝰ illius. id est inrerũ ab undantia colebat dm̃.
ablatis illi om̃ibus rebus: postea quã factȩ sunt

Expanded text:
sitas, semper sit laus ejus in ore tuo: et fiet tibi sitas, semper sit laus ejus in ore tuo: et fiet tibi quod modo dictum est, «Sicut tenebrae ejus, sic et lumen ejus.» Non me conculcant tenebrae ejus, quia non me extollit lumen ejus. 17. Ecce habes lumen ipsius in Job: abundabat omnibus rebus. Lux noctis in illius divitiis prima describitur: quantis rebus et quanta copia redundabat, lux erat noctis ejus. Putavit inimicus propterea illum talem virum colere Deum, quia illa omnia donaverat ei; et petivit ut auferrentur ab eo: factae sunt tenebrae noctis illius quae primo habebat lucem. Noverat tamen ille, sive lux ibi esset, sive tenebrae illam noctem esse, in qua peregrinaretur a Deo suo; et habebat interiorem lucem ipsum Deum suum, per quam lucem interiorem indifferenter haberet sive tenebras noctis illius, sive lucem. Propterea, quia in luce noctis illius, id est in rerum abundantia, colebat Deum, ablatis illi omnibus rebus, posteaquam factae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
dã lucem suã nox ista hab&. & tenebras suas
Quare sit generaliter nox: diximus. Quȩ ẽ
gaudiũ cemporale. honor temporalis. qua si
lux est noctis huius. Aduersitas autem & ama¬
ritudo tribulationũ. uel ignobilitas: tam quam
tenebrȩ sunt noctis huius. In hac nocte. in
hac mortalitate uitȩ humauȩ. habent homines
uerit patientiã: & monuerit hominẽ non de¬
lectari ꝓsperis. ne frangatur aduersis: incipit
homo fidelis in differenter uti mundo isto. nec ex¬
tolli. quando res ꝓsperȩ accidunt: nec frangi: quan¬
do res aduersȩ sunt : sed ubique dñm benedicere
Non solum quando abundat: sed etiã quando
amittit. Non solum quando sanus est: sed etiã
quando egrotat. ut sit in illo uera illa cantatio.
benedicam dñm in om̃i tempore: semꝑlaus
eiꝰ inore meo. Si ergo semꝑ: & quando luc&
nox ista. & quando obscura est tiox ista. Quan¬
do arrid& ꝓsperitas. quando tristis est aduer¬

Expanded text:
dam lucem suam nox ista habet, et tenebras suas. dam lucem suam nox ista habet, et tenebras suas. Quare sit generaliter nox diximus: quae est li hujus, gaudium temporale, honor temporalis, quasi lux est noctis hujus. Adversitas autem et amaritudo tribulationum vel ignobilitas, tanquam tenebrae sunt noctis hujus. In hac nocte, in hac mortalitate vitae humanae habent homines verit patientiam, et monuerit hominem non delectari prosperis, ne frangatur adversis; incipit homo fidelis indifferenter uti mundo isto, nec extolli quando res prosperae accidunt, nec frangi quando res adversae sunt, sed ubique Dominum benedicere; non solum quando abundat, sed etiam quando amittit; non solum quando sanus est, sed etiam quando aegrotat; ut sit in illo vera illa cantatio: «Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo» . Si ergo «semper,» et quando lucet nox ista, et quando obscura est nox ista; quando arridet prosperitas, quando tristis est adver
Abbreviated transcription (Latin):
do euades aduplicibus tenebris. qui insimpli.¬
cibus laborabas : Unde autẽ dñs non tenebrat
tenebras nr̃as e quia non sinit nos in punita ba¬
bere peccata Flagellat nos in istis laborib
& erudit nos lota ista miseria generis humani.
inqua gemit mundus. noueritis fr̃s. quia dolor ñ¬
medicinalis est÷ non sententiꝰ pȩnalis. Vlidetes
tamquã dies inluminabitur. Nox tam quam
dies. dies nobis ꝓsperitas scłi: nox nobis ad.¬
uersitas scłi. Sed si cognoscamus merito pecca¬
torũ nostrorũ nos ad uersitates pati. & dulcia
sint nobis flagella patris: nes it amara senten¬
tia indiciss sic habebimus tenebras noctis hui.
quomodo lumen noctis buius. Si nox est.
quomodo ibi lux est : Nox est quia erratur
hic agenere bumano. Nox est: quia nondum
uenimus ad illũ diem. quẽ non coartat hester¬
nus & crastinus: sed est dies ꝑ petuus sine ortu.
quia sine occasu Nox est ergo hic sed quan¬

Expanded text:
do evades a duplicibus tenebris, qui in simplido evades a duplicibus tenebris, qui in simplicibus laborabas? Unde autem Dominus non tenebrat tenebras nostras? Quia non nos sinit impunita habere peccata: flagellat nos in istis laboribus, et erudit nos. Tota ista miseria generis humani in qua gemit mundus, noveritis, fratres, quia dolor medicinalis est, non sententia poenalis. Videttanquam dies illuminabitur. Nox tanquam dies:» dies nobis prosperitas saeculi, nox nobis adversitas saeculi: sed si cognoscamus merito peccatorum nostrorum nos adversitates pati, et dulcia nobis sint flagella Patris, ne sit amara sententia judicis; sic habebimus tenebras noctis hujus, quomodo lumen noctis hujus. Si nox est, quomodo ibi lux est? Nox est, quia erratur hic a genere humano: nox est, quia nondum venimus ad illum diem, quem non coarctat hesternus et crastinus; sed est dies perpetuus, sine ortu, quia sine occasu. Nox est ergo hic; sed quam