comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
humanȩ. Ex sinceritate uͦ loqͥ ẽ: ml meloquiũ extra
quã oporteat querere. Sicut ex dõ aut̃ loquitur: qui
scit non se a se habere. sed ex dõ accepisse quod dicit.
Corã dõ uero loquitur. qui in omne qđ dicit. non
huinanos fatiores appecit. sed omĩpotentis dĩ p̃sentiȩ¬
scit quidẽ ex dõ se accepisse quod dicit. & tam̃ dicendo.
ꝓpriam głam querit: sicut ex dõ loquit᷑. sed non corã
dõ: quia eũ quẽ cordi suo non ꝓponit cũ p̾dicat. qua¬
si ab sentẽ putat. S scĩ turi & ex dõ loquunt᷑. & corã
dõ: quia & ab eo se sciunt habere qđ dicant: & ipsũ
suis sermonib adesse iudicẽ auditorẽq considerant.
Uñ fit. tit cũ se aꝑximis despici agnoscunt. suaq
dicta uite audientiũ non ꝓdesse. abscondunt quan¬
tȩ uirtutis sunt: nesi secretũ cordis mutilit̾ sermo
itaq iob int̾ obstinatas m̃tes. non appetens ex uircu¬

Expanded text:
humanae. Ex sinceritate vero loqui, est nil in eloquio extra humanae. Ex sinceritate vero loqui, est nil in eloquio extra quam oporteat quaerere. 717 Sicut ex Deo autem loquitur qui scit non se a se habere, sed ex Deo accepisse quod dicit. Coram Deo vero loquitur qui in omni quod dicit, non humanos favores appetit, sed omnipotentis Dei pscit quidem ex Deo se accepisse quod dicit, et tamen dicendo propriam gloriam quaerit, sicut ex Deo loquitur, sed non coram Deo, quia eum quem cordi suo non proponit, cum praedicat, quasi absentem putat. Sed sancti viri et ex Deo loquuntur, et coram Deo, quia ab eo se sciunt habere, quod dicunt, et ipsum suis sermonibus adesse judicem auctoremque considerant. Unde fit ut cum se a proximis despici agnoscunt, suaque vita dicta audientium vitae non prodesse, abscondunt quantae virtutis sunt, ne si secretum cordis inutiliter sermo itur Job inter obstinatas mentes non appetens ex virtu
Abbreviated transcription (Latin):
re. quã uoce confessionis aꝑire : Sepe namq contingit.
ut elatꝰ uirtutib animus. dũ multa bona inestimati¬
one ꝓximorũ de se spargi cognotierit. agnosci ñ uelit:
si qͥd ẽ qd rep̃hensibilit᷑ facit. Quas uidelicet erroris
tenebras. iccirco mens tolerat: quia cordis oculũ tumor
grauat. Unde beatus iob inter tot eximia facta uirtu¬
tũ. qͥ tam sũmus exticit inoꝑatione. ut demonstres ꝙ̃
humilis fuerit in mente: ꝓtinus adiungit. Si abscon¬

Expanded text:
re quam voce confessionis aperire? Saepe namque contingit re quam voce confessionis aperire? Saepe namque contingit ut elatus virtutibus animus, dum multa bona in aestimatione proximorum de se spargi cognoverit, agnosci non velit si quid est quod reprehensibiliter facit. Quas videlicet erroris tenebras idcirco mens tolerat, quia cordis oculum tumor gravat. Unde beatus Job inter tot eximia facta virtutum, qui tam summus exstitit in operatione, ut demonstraret quam humilis fuerit in mente, protinus adjunxit: C
Abbreviated transcription (Latin):
nera oblata placuerunt. Prius namq ad eum legił᷑
dñs respexisse quidabat: quã ad illa quȩ dabat. Un¬
de bene beatus iob dicturus nobis inbospitalitatis
gr̃a largitatẽ suam. prius circa aduersarios ꝓtulit
patientiã suam & benignitatẽ. quod ruinȩ non exul¬
tauit inmici. quod uerbis maledicis ꝑsecutores suos
non impetiit. quod sȩuientes. intrinsecus equaninut᷑
tolerauit. & tunc demũ hospitalitatis suȩ munificen¬
tiam ꝓtulit: ut audito scilicet narrationis eiꝰ ordine. dis¬
camus. qr exteriora munera ex int̾na cordis munditia
conenint᷑: & tirtutũ eius concexio lectorem doceat. qͣlis
apia se eẽ debeat: cũ ext̾iora bona aliis subministrat.
crederet: Nus non utcumq ipsis tot meritis tẽp̾ta¬
ret᷑. ut si quando ut homo delinqueret. delictũ suum
hominib nollet innotesci. & leue esse crederet. siquid
in minimis peocaret: culpãq suam mallet silentio tege¬

Expanded text:
nera oblata placuerunt. Prius namque ad eum legitur nera oblata placuerunt. Prius namque ad eum legitur Dominus respexisse qui dabat, quam ad illa quae dabat. Unde bene beatus Job dicturus nobis in hospitalitatis gratia largitatem suam, prius circa adversarios protulit patientiam et benignitatem suam: quod de ruina non exsultavit inimici, quod verbis maledicis persecutores suos non impetiit, quod saevientes intrinsecus aequanimiter toleravit, et tunc demum hospitalitatis suae munificentiam protulit; ut audito scilicet narrationis ejus ordine, discamus quia exteriora munera ex interna cordis munditia condiuntur, ut virtutum ejus contextio lectorem doceat qualis apud se esse debeat, cum exteriora bona aliis subministrat. crederet? Quis non utcunque ipsis tot meritis tentaretur, ut si quando ut homo delinqueret, delictum suum hominibus nollet innotesci; et leve esse crederet, si quid in minimis 712 peccaret; culpamque suam mallet silentio tege
Abbreviated transcription (Latin):
andũ dolorẽ. quẽ interius exaliena culpa contrax¬
imus. S: sciendũ ẽ. qͥa qui dimitcit & ñdat: & si non
aut̃ dat & miune dimittit. omĩno miscdiam nullã
fecit: qr ab omĩpotente dõ munus ex manu ñ accipit᷑:
datur dõ. exdantis mente pensat᷑. Cuncta itaq ma¬
litiȩ macula. ab interiori nr̃o homine cogitationis
immnutatione tergenda ẽ: qr irã iudicis placare nes¬
cit oblatio. nisi ex munditia placeat. offerentis. Unde
scriptũ est. Respexit ds ad abel & ad munera eiꝰ: ad
cam aut̃ & ad intinera eius non respexit. Neq & enĩ
sacrũ eloquiũ dicit. respexit ad munera abel. & ad
cain munera nonrespexit: sed prl ait quia resperit
ad abel: ad deinde subunxit. & ad munera eiꝰ. Et rur¬
sum dicit. qr non respexit ad cain: ac deuide stibdidit.
necad inunera eiꝰ. Ex dantis quippe corde. id qdđ datur
accipitur. Iccirco non abel ex inunerib: sed ex abel mu¬

Expanded text:
andum dolorem quem interius ex aliena culpa contraxandum dolorem quem interius ex aliena culpa contraximus. Sed sciendum est quia qui dimittit, et non dat, etsi non autem dat, et minime dimittit, omnino misericordiam nullam facit, quia ab omnipotente Deo munus ex manu non accipitur, datur Deo ex dantis mente pensatur. Cuncta itaque malitiae macula ab interiori nostro homine cogitationis immutatione tergenda est, quia iram judicis placare nescit oblatio, nisi ex munditia placeat offerentis. Unde scriptum est: Respexit Deus ad Abel et ad munera ejus, ad Cain autem et ad munera ejus non respexit . Neque etenim sacrum eloquium dicit: Respexit ad munera Abel, et ad Cain munera non respexit; sed prius ait quia respexit ad Abel, ac deinde subjunxit, Et ad munera ejus. Et rursum dicit quia non respexit ad Cain, ac deinde subdidit, Nec ad munera ejus. Ex dantis quippe corde id quod datur accipitur. Idcirco non Abel ex muneribus, sed ex Abel mu
Abbreviated transcription (Latin):
sumus. eẽ circa nos tales alios minus dolemus: qͥa ali¬
ena iniusticia in nobis uindicat. qđ in se iuste nr̃a cõ¬
meũ uiatori patuit. Quia teste paulo. caritas. patiens
& benigna describitur: ꝑpatientiã aliena mala eqͣm¬
miter tolerat: ꝑ benignitatẽ quoq bona miscd̾iter
impendit sua. Ilnde beatus iob & patient domesti-¬
cos maledicentes ꝑtulit: & uatores atq ꝑegrinos a¬
pud se benigne suscepit. Illis morũ exempla tribu¬
ens: istis exterioꝵ ope concurrens. Illis ꝑ mansue¬
tudmẽ non concitus ad irascendũ: istis ꝑ miscdiam
ad subuiemendũ paratus. Uir & enim sc̃s redempto¬
rem generis humani ꝑ propheti.e spm̃ intuens.
p̃dicamenta qtioq illuis in oꝑe seruabat: quib
nos admonet dicens. Dimittite. & dimittet᷑ uobis:
date & dabitur uobis. Dare namq nrm ad res ꝑti¬
net quas exterius habemus: dimittere aut̃ ad relax¬

Expanded text:
fuimus, esse circa nos tales alios minus dolemus, quia alifuimus, esse circa nos tales alios minus dolemus, quia aliena injustitia in nobis vindicat quod in se juste nostra conmeum viatori patuit. - Quia, teste Paulo, charitas patiens et benigna describitur , per patientiam aliena mala aequanimiter tolerat, per benignitatem quoque bona misericorditer impendit sua. Unde beatus Job et patienter domesticos maledicentes pertulit, et viatores atque peregrinos apud se benigne suscepit: illis morum exempla tribuens, istis exteriorum ope concurrens; illis per mansuetudinem non concitus ad irascendum, istis per misericordiam ad subveniendum paratus. Vir enim sanctus Redemptorem generis humani per prophetiae spiritum intuens, praedicamenta quoque illius in opere servabat, quibus nos admonet, dicens: Dimittite, et dimittetur vobis; date, et dabitur vobis . Dare namque nostrum ad res pertinet quas exterius habemus, dimittere autem ad relax
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ mortis inuenit: foris patentes aduersarios ꝑ¬
tulit intus latences. Minor ẽ aut̃ uirtus certami¬
nis foris quẽpiã iudere mala que suꝑet: & inttis qd
toleret non habere. ꝑ fecte aut̃ magnitudinis lauis
est aduersa ꝑpetr: & externs fortit᷑. & interius demĩt᷑.
Nam sunt nonnulla. quȩ in ipsa quoq familiariũ
conuersatione corrigi nequeunt. sine culpa corrigen¬
tis. Atq ido cũ uł corrigentẽ inquinant. uł non oĩ¬
mͦ hȩc agentes grauant: magna magisterii arte
dissimulanda sunt: ipsaq hac dissimulatione tole¬
randa. Quȩ contra nos illata. citius acorde laxamus:
si nr̃a circa ꝑximos errata cognoscimus. Unde bene
quoq ꝑ salomonẽ d̃r. Cunctis sermonib que dicunt᷑.
ne acõmodes cor tuũ: ne forte audias seruũ tuũ male¬
dicentẽ tibi. Scit emĩ tua conscientia: qr & tu crebro ma¬
ledixisti aliis. Dũ enim pensamus. quales erga alios

Expanded text:
suae mortis invenit. Foris patentes adversarios persuae mortis invenit. Foris patentes adversarios pertulit, intus latentes. Minor est autem virtus certaminis foris quempiam videre mala quae superet, et intus quod toleret non habere. Perfectae autem magnitudinis laus est adversa perpeti ei exterius fortiter, et interius clementer. Nam sunt nonnulla quae in ipsa quoque familiarium conversatione corrigi nequeunt sine culpa corrigentis; atque ideo cum vel corrigentem inquinant, vel non omnino haec agentem gravant, magna magisterii arte dissimulanda sunt, ipsaque hac dissimulatione toleranda. Quae contra nos illata citius a corde laxamus, si nostra circa proximos errata cognoscimus. Unde bene quoque per Salomonem dicitur: Cunctis sermonibus qui dicuntur ne accommodes cor tuum, ne forte audias servum tuum maledicentem tibi. Scit enim tua conscientia, quia et tu crebro maledixisti aliis . Dum enim pensamus quales erga alios
Abbreviated transcription (Latin):
scribebat. Cuitam̃ minus esset quod positos extra
diliger&: nisi & interius uiuentes. secũq cotidie
conuersantes. etiã familiares aduersarios toleraret.
Unde subiungit. Si non dixerunt inritaberna¬
culi mei: quis det decarnib eius ut saturemur:
ex uoce redeptoris intelligi. Hiri quippe eiꝰ taber na¬
culi de carnibus illius saturari cupierunt. uł iudei
scilicet ꝑsequentes. uł gentiles credentes: quia & illi
moliti sunt corpus illus quasi consumendo extin¬
quere: & isti esurientẽ mentẽ suã desiderant. ꝑ co¬
tidianũ immolationis sacrificiũ de eius carnibus
satiari.S nunc solius historiȩ uirtutẽ sequentes :
pensemus quanta fortitudine scĩuiri animus. extra
intraq sollicitus. ad omnia partitur. Qui si iniuste
agentib aut unquã ꝑsilentiũ cederet. aut prectitu¬
dinem non contrairet. profecto aduersarios non
babuisset. S in eo qd̃ uias tute tentut. exoptatores

Expanded text:
scribebat. Cui tamen minus esset quod positos extra scribebat. Cui tamen minus esset quod positos extra diligeret, nisi et interius viventes secumque quotidie conversantes etiam familiares adversarios toleraret. ulit, dicit: Si non dixerunt viri tabernaculi mei, Quis det de carnibus ejus ut saturemur ex voce Redemptoris intelligi. Viri quippe ejus tabernaculi, de carnibus illius saturari cupierunt, vel Judaei scilicet persequentes, vel gentiles credentes. Quia et illi moliti sunt corpus illius guere. Et gentiles esurientem mentem suam desiderant per cotidianum immolationis sacrificium de eius carnibus satiare. pensemus quanta fortitudine sancti viri animus extra intraque sollicitus ad omnia partitur. Qui si injuste agentibus aut unquam per silentium cederet, aut per rectitudinem non contrairet, profecto adversarios non habuisset. Sed in eo quod vias vitae tenuit, exoptatores
Abbreviated transcription (Latin):
pleriq inimici: qui non sunt impii. Et sunt non nul¬
li impii: qui nobis specialit̾ nonuident᷑ iniici. Hui¬
mana aut̃ mens omnẽ quẽ inimicũ tolerat. eciã impi¬
um & iniquũ putat: quia eius culpas apud cogitati.¬
onem suã litior accusator exaggerat. Quib libe uͥfla¬
gitiis prematur. minus iniquus creditur: si aduersariꝰ
minime sentitur. Qua in re discernendũ ẽ aliuad esse
quod nob̾: aliud uͦ qdđ sibi. & cȩceris. nr̃ mimicꝰ nocet.
Nam si aliis bonus est: sine nr̃a forsitan culpa eẽ ñ
potest nobis malus. Nec omĩno iam de eꝰ rtuna gau¬
dendũ ẽ: cuius nos solos certũ ẽ. ad u̾sa toleiasse. Cum
uero nr̃ ac multorũ hostis ꝑtinitui: ae ereptione
ꝓximorũ potius. quã de inimici interitu necessẽ ẽ.
ut animus lȩcet᷑. Oportet namq ut pereunte ad
uersario subtilit̾ pensare debeamus : & qͥd debemꝰ
ruine peccatoris. & quid iusticiȩ ferientis. Nam cũ

Expanded text:
plerique inimici qui non sunt impii, et sunt nonnulplerique inimici qui non sunt impii, et sunt nonnulli impii qui nobis specialiter non videntur inimici. Humana autem mens omnem quem inimicum tolerat etiam impium et iniquum putat, quia ejus culpas apud cogitationem livor accusator exaggerat. Quibuslibet vero flagitiis prematur, minus iniquus creditur si adversarius minime sentitur. Qua in re discernendum est, aliud esse quod nobis, aliud vero quod sibi et caeteris noster inimicus nocet. Nam si aliis bonus est, sine nostra forsitan culpa non potest esse nobis malus, nec omnino jam de ejus ruina gaudendum est cujus nos solos certum est adversa tolerasse. Cum vero noster ac multorum hostis punitur, de ereptione proximorum potius quam de inimici interitu necesse est ut animus laetetur. Oportet namque ut pereunte adversario subtiliter pensare debeamus, et quid debemus ruinae peccatoris, et quid justitiae ferientis. Nam cum
Abbreviated transcription (Latin):
mũ. Liquet enĩ quia illũ negat: cuius despecta gr̃a
sibi uires boni oꝑis arrogat. Quod recte quoq & ini¬
quitas maxima uocatur. qm̃ omne peccatũ qđ ex
infirmitate est. spem nequaꝙͣ. ꝑdit: quia a suꝑno
idice ueniã requirit. Presup̃tio aũt iurtutis pro¬
priȩ. tanto grauius indesꝑatione ẽ: quanto longius
ab humilitate. Cũq uires sibi tribuit oꝑis: ad adu¬
toriũ nonrecurrit auctoris. fitq ut eo grauiꝰ peccator
pereat: quo & ipsũ hoc quia ẽ peccator ignorat Seqͥt᷑.¬

Expanded text:
Liquet etenim quia illum negat, cujus despecta gratia, sibi vires boni operis arrogat. Quod recte quoque et iniquitas maxima vocatur, quoniam omne peccatum quod ex infirmitate est spem nequaquam perdit, quia a superno judice veniam requirit. Praesumptio autem virtutis propriae tanto gravius in desperatione est, quanto longius ab humilitate. Cumque vires sibi tribuit operis, ad adjutorium non recurrit auctoris; fitque ut eo gravius peccator pereat, quo et ipsum hoc, quia est peccator, ignorat. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
re debitores fiunt: qͥ & pͣuemiendo dedit eis bonum
uelle quod noluerunt: & subsequendo concessit bo¬
nũ posse quod uolunt. Vnde bene ꝑiohannẽ dr. Ad¬
orauerunt uiuentẽ in scła sclaoꝵ: mittentes coronas
suas ante thronũ dñi. Coronas namq suas ante thro¬
nũ dnĩ mittere ẽ. certaminũ suorũ uictorias non si¬
bi tribiiere. sed auctori: ut ad illũ referant glam lau¬
dis. a quo se sciunt uires accepisse certaminis. Beatꝰ
gͦ iob quia sic bona quȩ oꝑatus ẽ narrat. ut tam̃ hȩc
suȩ oꝑationi non tribuat. sed ad auctoris laudẽ recur¬
rat: manũ suã ore suo osculatũ fuisse se denegat.
Ac si patent̾ dicat. Ego mea oꝑa. tanquã mea non
ꝓfero: quia auctoris sui gram negare conuincit᷑. quis¬
qͥs sibi tribuit qđ oꝑatur. Unde ꝓtinus subdit. Quȩ¬

Expanded text:
re debitores fiunt, qui et puniendo dedit eis bonum re debitores fiunt, qui et puniendo dedit eis bonum velle quod noluerunt, et subsequendo concessit bonum posse quod volunt. Unde bene per Joannem doraverunt viventem in saecula saeculorum, mittentes coronas suas ante thronum Domini . Coronas namque suas ante thronum Domini mittere est certaminum suorum victorias non sibi tribuere, sed auctori, ut ad illum referant gloriam laudis, a quo se sciunt vires accepisse certaminis. Beatus ergo Job, quia sic bona quae operatus est narrat, ut tamen haec suae operationi non tribuat, sed ad auctoris laudem recurrat, manum suam ore suo osculatum fuisse se denegat. Ac si patenter dicat: Ego mea opera tanquam mea non profero, quia auctoris sui gratiam negare convincitur, quisquis sibi tribuit quod operatur. Unde et protinus subdit:
Abbreviated transcription (Latin):
monẽ ar. Abscondit piger manũ suã sub ascella
sua: se laborat si adossuũ porrigit eã. Pigro lobor ẽ
manũ suã acd os poerigere: quia desidiosus quisq p̃.¬
dicator nec hoc tiult oꝑari quod dicit. Manũ qiuppe
ad os porrigere ẽ: uocisue oꝑe concordare. Manum
qͦ suã osculat᷑ ore suo. qui laudat quod facit: & testi¬
monio propriȩ locutionis sibi uirtutẽ tribuit oꝑis.
Qua in re quis despicit᷑: nnsi is qui ipsa oꝑandi mu¬
nera largitur: Unde bene ꝑ egregium p̃dicator ẽ
ar. Quiad aut̃ habes quod non accepisti : Si aut̃ acce¬
pisti: quid gloriaris quasi ñ acceꝑis  Sc̃ĩ aut̃ uiri sci
unt. post prumi parentis lapsũ. decorruptibili stirpe
se edicos. & non uirtute ꝓpria. sed p̃ueniente suꝑna
grã. ad meliora se uota uł oꝑa cõmutatos: & quicqͥa
sibi mali inesse cognoscunt. de mortali ꝓpagine sen¬
tiunt meritũ. Qc quiã ã inse boni iuspicuuint. in¬
moitalis grẽ cognoscunt donũ: eiq deaccepto mune¬

Expanded text:
um suam sub axilla sua, et laborat si ad os suum porrigat eam . Pigro labor est manum suam ad os porrigere, quia desidiosus quisque praedicator nec hoc vult operari quod dicit. Manum quippe ad os porrigere est voci suae opere concordare. Manum ergo suam osculatur ore suo, qui laudat quod facit, et testimonio propriae locutionis sibi virtutem tribuit operis. Qua in re quis despicitur, nisi is qui ipsa operandi munera largitur? Unde bene per egregium praedicatorem dicitur: Quid autem habes, quod non accepisti? Si autem 708 accepisti, quid glunt post primi parentis lapsum de corruptibili stirpe se editos, et non virtute propria, sed praeveniente superna gratia ad meliora se vota, vel opera commutatos; et quidquid sibi mali inesse cognoscunt, de mortali propagine sentiunt meritum: quidquid vero in se boni inspiciunt, immortalis gratiae cognoscunt donum; eique de accepto mune
Abbreviated transcription (Latin):
dũ tuuerax es: non omnis homo cognoscitur mendax
S notandũ quod p̃mittit᷑.: ego dixi in excessu mentis
meȩ. ꝑ excesstĩ gͦ mentis. etiã sem& ipsũ transiit:
cũ de hominis qualitate definiuit. Acsi patent᷑ dicat.
De falsitate omntũ hominũ inde uerã sententiã pro¬
tuli: unde ego ipse suꝑ hominẽ fui. Intantũ uͦ & ipse
mendax. in quantũ homo: in tantũ aut̃ omnino non
mendax: in quantũ ꝑ excessũ mentis suꝑ hominẽ. Sie
itaq sic ꝑfecti om̃s. quãtus adhuc aliguid turbulen¬
tũ de infirmitate carnis tolerent: iãtam̃ intrinsecꝰ
tranquillissimo secreto ꝑfruuntur ꝑ contẽplationẽ
mentis: ut quicquid accidit exterius. in nullo turben¬

Expanded text:
dum tu verax es, non omnis homo cognoscitur mendax. dum tu verax es, non omnis homo cognoscitur mendax. Sed notandum est quod praemittitur: Ego dixi in excessu mentis meae. Per excessum ergo mentis etiam semetipscum de hominis qualitate definivit. Ac si patenter dicat: De falsitate omnium hominum inde veram sententiam protuli, unde ego ipse super hominem fui. In tantum vero et ipse mendax, in quantum homo. In tantum autem omnino non mendax, in quantum per excessum mentis super hominem. Sic itaque, sic perfecti omnes, quamvis adhuc aliquid turbulentum de infirmitate carnis tolerent; jam tamen intrinsecus tranquillissimo secreto perfruuntur per contemplationem mentis, ut quidquid acciderit exterius, in nullo turbe
Abbreviated transcription (Latin):
ne abacuc iterũ unã sententiã ꝓtulit. ad titraq serui¬
entem. Qit em̃. Et intrount tremormossa mea: & suib¬
tus me turbata est uirtꝰ mea. Ac sidiceret. Non mea tur¬
tꝰ ẽ. in qua suꝑius raptus imꝑturbabilis maneo: sed mea
uirtus est. in qua inferius turbor. Ipse gͦ suꝑ se imꝑtur¬
babilis: ipse sub se ꝑturbabilis: quia suꝑ se ascenderat.
in quantũ rapiebat᷑ ad sũma: & sub sem& ipso erat: in
quantũ adhuc reliquias trahebat minfima. Ipse suꝑ
se imꝑturbabilis. quia indĩ iam contẽplatione transi¬
erat: ipse sub se ꝑturbabilis: quia sub sem& ipso adhaic
infirmꝰ homo remanebat. Nuic sententiȩ dauid ꝓpħa
concinens: ait. Ego dixi in excessumentis meȩ: omĩs
homo mendax. Ctu responderi potest. Si omĩs: & tu.
falsaq iam erit sententia: quã mendax ipse ꝓtulisti.
Si uͦ ipse ñmendax. uera iam sententia non erit: quia

Expanded text:
ne Habacuc iterum unam sententiam protulit ad utraque servine Habacuc iterum unam sententiam protulit ad utraque servientem. Ait enim: Et introivit tremor in ossa mea, et subtus me turbata est virtus mea . Ac si diceret: Non mea virtus est in qua superius raptus imperturbabilis maneo, et mea virtus est in qua inferius turbor. Ipse ergo super se imperturbabilis est, ipse sub se perturbabilis, quia super se ascenderat, in quantum rapiebatur ad summa; et sub semetipso erat, in quantum adhuc reliquias trahebat in infima. Ipse super se imperturbabilis est, quia in Dei jam contemplationem transierat; ipse sub se perturbabilis, quia sub semetipso adhuc infirmus homo remanebat. Huic sententiae David propheta concinens, ait: Ego dixi in excessu mentis meae: Omnis homo mendax . Cui responderi potest: Si omnis homo, et tu, falsaque jam erit sententia quam mendax ipse protulisti. Si vero ipse non es mendax, vera jam sententia non erit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
tem rerũ tẽporalitĩ intus sustinet. quã intuetur
foras: qr t̾rena omĩa que concupita opprimere m̃tẽ
poterant. despecta subteriacent. Vnde bene ꝑppłiam
ma. suꝑ emineat insi. ma. hinc & enĩ abacuc dicit.
Suꝑ custodiã meã stabo. Stat quippe suꝑ custodiam
suã. qui ꝑ sollertiã disciplinȩ. tͣrenis desideriis non
succũbit. sed suꝑeminet: ut dum semꝑ stantẽ appe-¬
tit et̾nitatẽ. infra sit ei omẽ quod transit. Tam̃ quia
positũ. adbuc extrinsecus carnis infirmites p̾mit:
unde scriptũ est. quanquã in imagine dĩ ambules
homo. tamen uane conturba bit᷑: plerumq agitur.
ut et turbetur exteriꝰ. & imꝑturbabilis duret interiꝰ.
Et qđ uane conturbari potest. de infirmitate carnis
sit: quãuis quod in imagine dĩ ambulat de turtute
m̃tis: quatinus & roboretur intꝰ diumo ad iutorio:
& tam̃ adhuc foris sarcina p̃mat᷑ humana. Unde be¬

Expanded text:
tem rerum temporalium intus sustinet, quam intuetur tem rerum temporalium intus sustinet, quam intuetur foris. quia terrena omnia, quae concupita opprimere mentem poterant, despecta subterjacent. Unde bene per propma, superemineat infimis. Hinc etiam Habacuc dicit: Super custodiam meam stabo . Stat quippe super custodiam suam, qui per solertiam disciplinae terrenis desideriis non succumbit, sed supereminet, ut dum semper stantem appetit aeternitatem, infra sit ei omne quod transit. 36. Quia positum adhuc extrinsecus carnis infirmitas premit, ut scriptum est: Quanquam in imagine Dei ambulet homo, tamen vane conturbatur , plerumque agitur, ut et turbetur exterius, et imperturbabilis perduret interius; et quod vane conturbari potest, de infirmitate carnis sit, quamvis quod in imagine Dei ambulat, de virtute mentis, quatenus et roboretur intus divino adjutorio, et tamen adhuc foris sarcina prematur humana. Unde be
Abbreviated transcription (Latin):
gis tacui. nec egressus sum ostiũ. Magna est securitas
cordis: nil concupiscentiȩ habere scłaris. Nam si
ad terrena adipiscenda cor mbiat. securum tranqͥl¬
lũq esse nullatenus potest: quia aut non habita con¬
cupiscit ut habeat: aut adepta mȩtuit ne amittat. Et
dt̃ inaduersis sperat ꝓspera. inꝓsperis formidat aduer¬
sa: huc illucq quasi quib dã fluctib uoluit᷑ : ac ꝑ mo¬
dos uarios. rerũ alternantiũ mutabilitate uersacur.
Sin uero semel inappeticione suꝑnȩ patriȩ forti stabi¬
litate animus figitur: minus rerũ temporaliũ ꝑturba¬
tione uexatur. Acunctis quippe externis motib ean-¬
d̾e intentionẽ suã. quasi quendã secretissimũ recessũ
pecit: ibiq incõmutabili inherens. & mutabilia cunc¬
ta transcendens. ipsa iam tranquillitate quietis
sue in mundo extra mundũ est. Ex cedit ꝓfecto ima
omĩa intentione sũmoꝵ: & cunctis rebus quas ñ ap¬
pecit. lib̾tate quadã suꝑesse se sentit. Nec tempesta-¬

Expanded text:
is farcina prematur humana. Magna namque est securitas cordis nil concupiscentiae habere saecularis. Nam si ad terrena adipiscenda cor inhiat, securum tranquillumque nullatenus esse potest, quia aut non habet, et concupiscit, ut habeat; aut adepta metuit ne amittat, et dum in adversis sperat prospera, et in prosperis formidat adversa, huc illucque quasi quibusdam fluctibus volvitur, ac per modos varios rerum alternantium mutabilitate versatur. At si semel in appetitione supernae patriae forti stabilitate animus figitur, minus rerum temporalium perturbatione vexatur. A cunctis quippe externis motibus eamdem intentionem suam quasi quemdam secretissimum secessum petit, ibique incommutabili inhaerens, et mutabilia cuncta transcendens, ipsa jam tranquillitate quietis suae in mundo extra mundum est. Excedit profecto ima omnia intentione summorum, 715 et cunctis rebus quas non appetit libertate quadam se superesse sentit, nec tempesta
Abbreviated transcription (Latin):
erubescunt: atq auditis suis p̃comis extollunt᷑.
sedtam̃ usq ad elationis uerba non exeunt: & gau-¬
dere se intalib: non ostendt᷑. Unde beatus iob
quia nouerat arrogantẽ se non solũ nullomodo
inuerbis. sed etiã in cogitatione quoq tacita mi¬

Expanded text:
erubescunt, atque auditis suis praeconiis extolluntur; erubescunt, atque auditis suis praeconiis extolluntur; sed tamen usque ad elationis verba non exeunt, et gaudere se in talibus non ostendunt. Unde beatus Job, quia noverat arrogantem se non solum nullo modo in verbis, sed etia
Abbreviated transcription (Latin):
detractionib lacerari ꝑmittim᷑: ut cũ nos uox lati¬
dantis eleuat. lingua detrahentis humiliet: quia
E arbor sepe quȩ unius uenti impulsu ita impelli¬
tur. ut pęne iam erui posse uideatur: alterius edi¬
uerso uenientis flatu erigitur: & que hac exparte
inflexionẽ ꝑtulit: ab alia ad statũ redit. Unde &
illa arbor alte radicata. quasi int̾ aduersantes tien¬
tos fixitis steterat. quȩ dicebat. ꝑ glam & ignobili¬
tatẽ: ꝑ infamiã & bonã famã. Sepe atit̾ latis bene
agentib aurib insolent᷑ admota. dc̃ foris sermonib
ꝑstrepit: intus quandã menti ꝑtacitam elationis
tẽpestatẽ gignit. fitq ut hoc qd animus de hu-¬
manis fauorib gaudet. non facile exterius osten¬
dat: sed tam̃ corruptionis uim non tenuit᷑ interiꝰ
sentiat. Et sunt nonnulli. quos ita laus inflat:
ut usq ad uerba elationis ꝑtrahat. Quidã uero
ut p̃diximus. hoc ipsũ patefacere qd̃ eleuantur

Expanded text:
detractionibus lacerari permittimur, ut cum nos vox laudetractionibus lacerari permittimur, ut cum nos vox laudantis elevat, lingua detrahentis humiliet, quia et arbor saepe quae unius venti impulsu ita impellitur, ut pene jam erui posse videatur, alterius e diverso venientis flatu erigitur, et quae hac ex parte inflexionem pertulit, ab alia ad statum redit. Unde et illa arbor alte radicata quasi inter adversantes ventos fixa steterat, quae dicebat: Per gloriam et ignobilitatem, per infaminsolenter admota, dum foris sermonibus perstrepit, intus quamdam menti per tacitum, elationis tempestatem gignit: fitque ut hoc, quod animus de humanis favoribus gaudet, non facile exterius ostendat, sed tamen corruptionis vim non tenuiter interius sentiat. Et sunt nonnulli quos ita laus inflat, ut usque ad verba elationis pertrahat. Quidam vero, ut praediximus, hoc ipsum patefacere quod elevantur
Abbreviated transcription (Latin):
ram orta siccatur. Cũ aut̃ neq intelligentia. neq¬
oꝑatio corrũpit: seã ex crescente magnitudine. dũ
facior laudantiũ sequitur. atq ab statu suo bene
oꝑantis animũ euertit. linguarũ uentos arbor ꝑtu¬
lit: & omne qđ in ea robustũ creuerat. tempestas fa¬
me radicitus euulsit. Quo enim arbor altius ad
suꝑiora surrexit: eo uentoꝵ uim uehem̃tus sentit:
ab ore laudantiũ flatu fatggatur. Si itaq adhuc
arbor insemine est: metuendũ est ne ipsa scientiȩ
cognitione putrefiat. Si iã ad uirgultũ ꝓdiit: cuian¬
dũ est. ne hanc manus elationis tangat: atq auiridi¬
tate sue actionis arefaciat. Si aut̃ ualenti robore tã
ad alta se sulleuat: ualde formidandũ est. ne hanc
ad mote laudis uentus grauior radicitus euellat.
S int̾ hec sciendũ est qr ne immoderatis laudib e¬
ruam᷑. plerumq miro rectoris nr̃i moderamine. etiã

Expanded text:
jam orta siccatur. Cum vero neque intelligentia, neqjam orta siccatur. Cum vero neque intelligentia, neqeratio corrumpit, sed excrescente magnitudine, dum favor laudantium sequitur, atque a statu suo bene operantis animum evertit, linguarum ventos arbor pertulit, et omne quod in ea robustum creverat tempestas famae radicitus evulsit. Quo enim arbor altius ad superiora surrexerit, eo ventorum vim vehementius sentit, ab ore laudantium flatu fatigatur. Si itaque adhuc arbor in semine est, metuendum est ne ipsa scientiae cognitione putrefiat. Si jam ad virgultum prodiit, curandum est ne hanc manus elationis tangat, atque a viriditate suae actionis arefaciat. Si autem valenti robore jam ad alta se sublevat, valde formidandum est, ne hanc admotae laudis ventus gravior radicitus evellat. inter haec sciendum est quia ne immoderatis laudibus eruamur, plerumque miro rectoris nostri moderamine etiam
Abbreviated transcription (Latin):
citint: atq a coidis custodia dissoluuntur. Eti ꝓfecto
& si fuilgentem solẽ uidere noluerunt. lunã tamen
clare incedentẽ respiciunt: quia int᷑ huiꝰ uitȩ te¬
nebras. dũ inopinionis sue claritate ammũ defigunt:
humilitatis gr̃ãm. quasi ex nocturno lumine amit¬
tunt. Et intuences lunã se ñuident: qr sem& ipsos
nescire incipiunt: dũ mentis oculos intransitoriũ
increm̃ta eẽ conspicimus arbustoru᷑. Uis quippe
future arboris prius insemine est. pꝰmodũ mortu:
atq ad extremũ ꝓducitur in ramis. Sic nmirũ.
sicumus ciiꝰq turtus suocrescit oꝑantis. Seminat᷑
namq intelligentia: oritur inoꝑatione: atq ad ul¬
timũ conualescit. usq ad ꝓuectus magni latitudi¬
nẽ. S. cũ quẽlib& sua intelligentia ex tollit: ar¬
bor quȩ ouri poterat. insemine putruit. Cũ uͦ post
oꝑationẽ bonã elationis peste corrũpitur: quasi

Expanded text:
ciunt, atque a cordis custodia dissolvuntur. Hi profecto ciunt, atque a cordis custodia dissolvuntur. Hi profecto etsi fulgentem solem videre noluerunt, lunam tamen clare incedentem respiciunt, quia inter hujus vitae tenebras dum in opinionis suae claritate animum defigunt, humilitatis gratiam quasi ex nocturno lumine amittunt; et intuentes lunam, se non vident, qui semetipsos nescire incipiunt, dum mentis oculos in transitorium incrementa esse conspicimus arbustorum. Vis quippe futurae arboris prius in semine est, postmodum in ortu, atque ad extremum producitur in ramos. Sic nimirum sic uniuscujusque virtus succrescit operantis. Seminatur namque in intelligentia, oritur in operatione, atque ad ultimum convalescit usque ad profectus magni latitudinem. Sed cum quemlibet sua intelligentia extollit, arbor quae oriri poterat in semine putrescit. Cum autem post operationem bonam elationis peste corrumpitur, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
de multis diuitiis gaudere despexit. Quia uͦ eu̾ mag¬
nitudo oꝑis non inflauit solẽ fulgentẽ non uidit.
Quia aut̃ illũ nec fama laudabilis extulit: clare
incedentẽ lunã minime attendit. Sunt enĩñnulli.
qui eo in elationẽ corruunt: quo ꝑ subtilẽ intelligen¬
tiã uł quȩ non faciunt bona cognoscunt. Hi nimi¬
rũ suꝑ multis diuitiis lȩtant᷑. cũ quȩ lib& sũma ĩ¬
telligendo reperiunt: atq in elatione ipsis inuen¬
tib corrũpunt᷑. Sunt uͦ non nulli. quos intelligen¬
tia qͥdẽ non eleuat: sed exhibita oꝑatio exaltat. Qui
dum actiones suas respiciunt: aptid mentẽ sciã sibi
cet̾os dedignando post ponunt. Hi uidelicet & si in
multis aiuitiis non gaudent: solem tam̃ fulgentẽ
a extollit : sed cũ laudari abhominib ꝓ hac eadẽ
bona oꝑatione ceꝑint. ipsis hominũ fauorib deuic¬
ti. quasi magnos se quosdã in sua cogitatione conspi¬

Expanded text:
de multis divitiis gaudere despexit. Quia vero eum magde multis divitiis gaudere despexit. Quia vero eum magnitudo operis non inflavit, solem fulgentem non vidit. Quia autem illum nec fama laudis extulit, clare incedentem lunam minime attendit. Sunt enim nonnulli qui eo in elationem corruunt, quo per subtilem intelligentiam vel quae non faciunt bona cognoscunt. Hi nimirum super multis divitiis laetantur, cum quaelibet summa intelligendo reperiunt, atque in elatione ipsis inventionibus corrumpuntur. Sunt vero nonnulli quos intelligentia quidem non elevat, sed exhibita operatio exaltat. Qui dum actiones suas respiciunt, apud mentem suam sibi caeteros dedignando postponunt. Hi videlicet etsi in multis divitiis non gaudent, solem tamen fulgentema extollit; sed cum laudari ab hominibus pro hac eadem bona operatione coeperint, ipsis hominum favoribus devicti, quasi magnos se quosdam in sua cogitatione conspi
Abbreviated transcription (Latin):
toꝑis affectu accendim᷑: quasi ꝑignẽ solis. auici¬
oꝵ humore siccam᷑. Eum uero quẽ ad opus bo¬
nũ latidis amor prouocat. concupita fama quasi
luna attigit. qi uidelicet eius animũ & accendit
& resoluit. Accendit scilicet ad exertitiũ oꝑis: re¬
soluit uͦ ad concupiscentiã fauoris. Plerumq ta¬
mi ad exercenda oꝑa. aliena nos utilit᷑ exempla ꝑ¬
suadent: & cũ mente humili opimonis aliene
bona stiscipimꝰ. mã tł ad melius bona ꝓducimꝰ.
uel ad bonum mala ꝑmutamꝰ. Cũq nos de uita
ꝓximi. famȩ splendor irradiat: mens nr̃a ut p̾dixi¬
mꝰ. quȩ ad optinendũ uirtutis iter se dirigit. qua¬
si inlune lumine gressus ponit. Si sicut ex aliena
opinione ꝓficimꝰ: sicplerumq si laudib famȩ nr̃e¬
intendimꝰ. a uirtute uacuamur: qr dũ delectatur
animꝰ in hoc qd de se extrinsecus haberi considerat:
illud obliuiscitur ad quod introrsus anhelabat.

Expanded text:
operis affectu accendimur, quasi per ignem solis a vitioperis affectu accendimur, quasi per ignem solis a vitiorum humore siccamur. Eum vero quem ad opus bonum laudis amor provocat, concupita fama, quasi luna, attingit, quia videlicet ejus animum et accendit et resolvit. Accendit scilicet ad exercitium operis, resolvit vero ad concupiscentiam favoris. Plerumque tamen ad exercenda bona opera aliena nos utiliter exempla persuadent. Et cum mente humili opinionis alienae bona suscipimus, nostra vel ad melius bona producimus, vel ad bonum mala permutamus. Cumque nos de vita proximi famae splendor irradiat, mens nostra, ut praediximus, quae ad obtinendum virtutis iter se dirigit, quasi in lunae lumine gressus ponit. Sed sicut ex aliena opinione proficimus, sic plerumque, si famae nintendimus, a virtute vacuamur, 705 quia cum delectatur animus in hoc quod de se extrinsecus haberi considerat, illud obliviscitur ad quod introrsus anhelabat.
Abbreviated transcription (Latin):
Est aliud in luna: qđ ꝑsimilicudinẽ bona spar¬
genti fame conueniat. lux namiq eius etiã in tene¬
brarũ tempore iter ambulantib ostendit: qͥa &
duĩ dealiena uita lux latidis emicat: alios ad ex¬
ercitũ boni oꝑis illustiat. Cũq illius opinio
clara cognoscitur: huic quasi ꝑgenti in itine¬
re. exempli lum̃ prebetur: S nonnumquã opus
quod ab aliena opinione sumitur: minus mun¬
do desiderio ianimo formatur. Nam infirmȩ
m̃tes cũbona de aliis audiunt: aliquando se adoꝑ¬
ationẽ rectã non amore uirtutis. sed delectatione
laudis accendunt. Et ꝓfecto liquet. quia sicut
nature solis ẽ ut quȩq attigerit. accendat &t sic¬
cet: ita lunaris ignis est ꝓpriũ: ut quicqͥd conti¬
gerit exurat quidẽ. sed exurendo humidũ red¬
dat. Qd uitã gͥ bonã alios ꝓ amore dĩ effectus rec¬
ti oꝑis: alios uͦ amor laudis inflãmat. S cũ rec

Expanded text:
Est et aliud in luna quod per similitudinem bona sparEst et aliud in luna quod per similitudinem bona spargenti famae conveniat. Lux namque ejus etiam in tenebrarum tempore iter ambulantibus ostendit, quia et dum de aliena vita lux laudis emicat, alios ad exercitium boni operis illustrat; cumque illius opinio clara cognoscitur, huic quasi pergenti in itinere exempli lumen praebetur. Sed nonnunquam opus quod ab aliena opinione sumitur minus mundo desiderio in animo formatur. Nam infirmae mentes cum bona de aliis audiunt, aliquando se ad operationem rectam non amore virtutis, sed delectatione laudis accendunt. Et profecto liquet quia sicut natura solis est ut quaeque attigerit accendat et siccet, ita lunaris ignis est proprium ut quidquid contigerit exurat quidem, sed exurendo humidum reddat. Ad vitam igitur bonam alios pro amore Dei affectus recti operis, alios vero amor laudis inflammat. Sed cum recti
Abbreviated transcription (Latin):
itaq ꝓpriũ scĩ uiri. ut bona quidẽ quȩ agant ui¬
deant: & tam̃ cũ ꝑegerint. ab eorũ memoria ocu¬
los auertant. Unde recte ꝑ beatũ iob dr. Si iudi
solẽ cum fulgeret. Ac si aꝑte diceret. Opus me¬
um etiã cũ aliis exemplorũ lucẽ tribueret. ad
p̾suptionis glãm non attendi: qr dũ de ea excol¬
li timin. ab intuendo eo occilos auerti. Sequitur.¬
quoq incedentẽ clare lunã suibdidit: quia ui¬
delicet post opiis bonũ fama laudabilis seqͥtur:
ꝑ qtiã celebre nom̃ in hac p̾sentis uice nocte possi¬
act᷑. Si enĩ uerũ ẽ. quod quidã putant. illustrati¬
onẽ lunam ꝑ occultũ circulũ a radio solis acciꝑe.
tit possit lucẽ nocturnis cursibus exhibere: ab
huiꝰ significationis ordine. hȩc quoq suspitio non
abhoret. fama quippe a bono oꝑe iures accipit:
& fauoris grãm quasi claritatẽ luminis asꝑgit.

Expanded text:
itaque proprium sancti viri, ut bona quidem quae agunt viitaque proprium sancti viri, ut bona quidem quae agunt videant; et tamen cum peregerint, ab eorum memoria oculos avertant. Unde recte per beatum Job dicitur: Si vidi solem cum fulgeret. Ac si aperte diceret: Opus meum etiam cum aliis exemplorum, lucem tribueret, ad praesumptionis gratiam non attendi, quia dum de eo extolli timui, ab intuendo eo oculos averti. Sequiturquoque incedentem clare lunam subdidit, quia videlicet post opus bonum, fama laudabilis sequitur, per quam celebre nomen in hac praesentis vitae nocte possidetur. Si autem verum est quod quidam putant, illustrationem lunam per occultum circulum a radio solis accipere, ut possit lucem nocturnis cursibus exhibere, ab hujus significationis ordine haec quoque suspicio non abhorret. Fama quippe a bono opere vires accipit, et favoris gratiam quasi claritatem luminis aspergit.
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃re intulit. quo iam excorpore discessurũ se
esse cognouit. Ibi quippe p̃misit dicens. Ego
eniiiam delibor: & tempus meȩ resolutionis
instat. Tunc gͦ ad memoriam ꝑfectionem re¬
durit opis: cũ iam p̃uidit ad largitatis spa¬
enim minime subesse tempꝰ oꝑationis. Sicut
enuim dũ uiuimus. debemus bona nr̃ã a me¬
moria regellere. ne extollant. ⁊ta apꝓpinquan¬
te exitii. plerumq ea ad memoriam iuste re¬
uocamus: ut uidelicet fiduciam prebeant:
EE desperatũ timorem prem. ant. Qui & si corm¬
thiis bonasua enumerando narrautit: illos
confirmãre studuit. non se ostendere. Nam
uba eade uona non in se attenderet patefacta.
eribrlatione ꝓprie temptationis ed ocuit. qua
exprenta fubuurit. Piopt̃ quod placeo m̃ in
infi mitatibui meis. Ut ergo discipulos infitu¬
tre :ae se sũma deferebat. Ut ui se inhimiti¬
tate custodiret: considationis oculũ non m
uirtutib suis. sed in infirmitatib ficerat. Habent

Expanded text:
pore intulit quo jam ex corpore discessurum se esse cognovit. Ibi quippe praemisit dicens: Ego enim jam delibor, et tempus meae resolutionis instat . Tunc ergo ad memoriam perfectionem reduxit operis, cum jam praevidit ad largitatis spatium minime subesse tempus operationis. Sicut enim, dum vivimus, debemus bona nostra a memoria repellere, ne extollant, ita appropinquante exitu, plerumque ea ad memoriam iterum revocamus, ut videlicet fiduciam praebeant, et desperatum timorem premant. Qui etsi Corinthiis bona sua enumerando narravit, 704 illos confirmare studuit, non se ostendere. Nam quia eadem bona non in se attenderet, patefacta tribulatione propriae tentationis edocuit qua expressa subjunxit: Propter quod placeo mihi in infirmitatibus meis . Ut ergo discipulos instrueret, de se summa referebat; ut vero se in humilitate custodiret, considerationis oculum non in virtutibus suis, sed in infirmitatibus fixerat. Habent
Abbreviated transcription (Latin):
ciȩ sit gła. dedinasse peccatũ: & iusticiȩ custodia. qđ
non potuit declinare. ꝓdidisse. Nideatur uir iste cui¬
lib& magnus inuirtutib suis: mͥcerte sublimis appa-¬
ret etia inpeccatis suis. Mirent᷑ in eo qͥ uolunt castita¬
tis continentiã: mirent᷑ integritatẽ iusticiȩ: mirent᷑
uiscera pietatis: ego in eo nonminus admiror con-¬
fessionẽ humillimã peccatorũ. quã tot sublunia gesta
uirtutũ. Scio enĩ q ꝑ infirmitatis uerecundiã plerũq
grauious est certaminis. cõmissa peccata prodere: ꝙͣ.
non admissa uitare. Et unũqđq malum quãuis ro¬
bustius untet᷑: tam̃ huimilius proditur. Beatꝰ gͦ iob qui
tot magnis oꝑibus fultus consit᷑i culpã non erubiunt:
ostendit in uirtutib quã humilis fuit. Sed qi ex hu¬
militate uera. secura semꝑ auctoritas nascit᷑: ut tanto
foras nil mȩtuat. quanto ad rerũ culmina animꝰ ꝑela-¬

Expanded text:
tiae sit gloria declinasse peccatum, et justitiae custodia quod tiae sit gloria declinasse peccatum, et justitiae custodia quod non potuit declinare prodidisse. Videatur vir iste cuilibet magnus in virtutibus suis, mihi certe sublimis apparet etiam in peccatis suis. Mirentur in eo qui volunt castitatis continentiam, mirentur integritatem justitiae, mirentur viscera pietatis; ego in eo non minus admiror confessionem humillimam peccatorum quam tot sublimia gesta virtutum. Scio enim quod per infirmitatis verecundiam plerumque gravioris est certaminis commissa peccata prodere quam non admissa vitare, et unumquodque malum quamvis robustius vitetur, tamen humilius proditur. Beatus ergo Job, qui, tot magnis operibus fultus, confiteri culpam non erubuit, ostendit in virtutibus quam humilis fuit. Sed quia ex humilitate vera secura semper auctoritas nascitur, ut tanto foris nil metuat, quanto ad rerum culmina animus per ela
Abbreviated transcription (Latin):
in quib laudatur & sunt. cõpetens p̾miũ ꝑdat.
Unde plerumq fit. ut sicut iniustus ex laude sua
polluitur: itauir iustus atidita laude sua purget᷑.
Nam dum bona quȩ egit. ab hominib ꝓferri cog¬
noscit: subtile contra se ut dictum est. extremi iudi¬
cii exam̃ mȩtuit. ac trepidus ad conscientiã rectir¬
rit: & quicqͥd illic in est rep̃hensibile corrigit Dũ
em̃bona sua in notuisse formidat: subtilitatem se¬
cuturi examinis ꝑtimescens. si qua in se mala occul¬
ta sunt amputat. Pauet nãq si saltĩ talis dõ non os¬
tendicur. qualis ab hominib putatur: & neq con
urtutes suas indicat: modo culpã. qr & ꝑpetrauerit.
& uon tacuerit manifestat. Unde certissime apparet.
quantȩ munditiȩ ĩ ommpotentis d̃i oculis fuerit: qͥ
& uitauit mala ne cõmitteret. & tam̃ quȩ eũ cõmittere
contigit. hominib non abscondit: quatinus ei & iusti-¬

Expanded text:
in quibus laudatur et sunt competens praemium perdat. in quibus laudatur et sunt competens praemium perdat. Unde plerumque fit ut sicut injustus ex laude sua polluitur, ita vir justus audita sua laude purgetur. Nam dum bona quae egit ab hominibus proferri cognoscit, subtile contra se, ut dictum est, extremi judicii examen metuit, ac trepidus ad conscientiam recurrit, et quidquid illic inest reprehensibile corrigit. Dum enim bona sua innotuisse formidat, subtilitatem secuturi examinis pertimescens, si qua in se mala occulta sunt amputat. Pavet namque si saltem talis Deo non ostenditur qualis ab hominibus putatur, et neque conrtutes suas indicat, modo culpam, quia et perpetraverit peccatum, et non tacuerit, manifestat. Unde certissime apparet quantae munditiae in omnipotentis Dei oculis fuerit, qui et vitavit mala, ne committeret, et tamen quae eum committere contigit, hominibus non abscondit, quatenus ei et justi
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑba & enim mens etiã cum de se falsa bona dicun¬
tur exultat: quia ñ apud dm̃ qualit᷑ uiuat: sed ap¬
ud homines qualit̃ innotescat excogitat. Inditium¬
& enĩ de se omipotentis di despiciens. & solũmodo
hominũ quęrens. int̾ auditas lauides atcollitur:
& quȩ hec solũ quesierat. quasi debrauio oꝑis lȩtat᷑.
At contra si cor ueracit᷑ humile ẽ. bona quȩ de se
audit. aut minime recognoscit. & quia falso di¬
cuntur metuit: aut certe si adesse ea sibi ueracit᷑
scit: eo ipso formidat. ne ab et̾na dĩ retributione
sint ꝑdita. quo hȩc considerat hominib deciulga
ta. Patietq uehement᷑: ne spes futuri muneris in
agitur. ut electoꝵ. animꝰ magno laudum suarũ
igne crucietur: atq ab omni torporis sui rubigine.
terrore cogitationis excoquat᷑. Cauta enĩ considera¬
tione trepidat. ne aut de his in quib laudatur &
non sunt. maius d̃i iuditi uͭ intienat: aut de his

Expanded text:
Superba etenim mens etiam cum de se falsa bona dicunSuperba etenim mens etiam cum de se falsa bona dicuntur exsultat, quia non apud Deum qualiter vivat, sed apud homines qualiter innotescat, excogitat. Judicium enim de se omnipotentis Dei despiciens, et solummodo hominum quaerens, inter auditas laudes extollitur, et quae hoc solum quaesierat, quasi de bravio operis laetatur. At contra, si cor veraciter humile est, bona quae de se audit, aut minime recognoscit, et quia falsa dicuntur metuit; aut certe si adesse ea sibi veraciter scit, eo ipso formidat ne ab aeterna Dei retributione sint perdita, quo haec considerat hominibus divulgata, 707 pavetque vehementer ne spes futuri muneris in agitur ut electorum animus magno laudum suarum igne crucietur, atque ab omni torporis sui rubigine moerore cogitationis excoquatur. Cauta enim consideratione trepidat, ne aut de his in quibus laudatur et non sunt majus Dei judicium inveniat, aut de his
Abbreviated transcription (Latin):
tatione quid nobis innintur: nisi qd magno
metu & circũspectione opus est. ne mens nr̃a unꝙͣ
de stus laudib ueltacita lȩtetur: Niusqͥs enim
quasi claritatẽ lunȩ. famȩ suȩ magnitudinẽ conspi¬
cit. sibiq in occulto mentis. gaudiũ facit: cui iste.
nisi auctori se pͣtulit. cuiꝰ dono ut bene oꝑetur ꝑci¬
pit. & tam̃ in eiꝰ munere de gr̃a suȩ laudis hilares¬
cit: Despecto enĩ honore conditoris. sem& ipsũ plus
amare conuincitur: cuius p̾coniis lȩtatur. Quãuis
nonnumquã etiã sciuiri de bona sua opinione
gaudeant: sed cũ ꝑ hanc ad meliora ꝓficere iudi¬
entes pensant: nec iam de opimione sua sed de
ꝓximoꝵ gaudent utilitate: qr aliud ẽ. fauores
querere: & aliud de ꝓuectib ẽultare. Qua in re ne¬
cesse ẽ. ut cũ audientiũ utilitati non ꝓficit: mentem
nrãm fama laudabilis non eleuet. s: fatiget. Cũ enim
humane lingue attestatione latidaniur: occulta pul¬
satione requirimur. quid de nobis ipsi sentiamus.

Expanded text:
tatione quid nobis innuitur, nisi quod magno metu et circumspectione opus est, ne mens nostra unquam de suis laudibus vel tacita laetetur? Quisquis enim quasi claritatem lunae famae suae magnitudinem conspicit, sibique in occulto mentis gaudium facit, cui iste nisi auctori se praetulit, cujus dono ut bene operaretur percepit, et tamen in ejus munere de gratia suae laudis hilarescit? Despecto enim honore conditoris, semetipsum plus amare convincitur, cujus praeconiis laetatur. Quamvis nonnunquam etiam sancti viri de bona sua opinione gaudeant; sed cum per hanc ad meliora proficere audientes pensant, non jam de opinione sua, sed de proximorum gaudent utilitate quia aliud est favores quaerere, et aliud de profectibus exsultare. Qua in re necesse est ut cum audientium utilitati non proficit, mentem nostram fama laudabilis non elevet, sed fatiget. Cum enim humanae linguae attestatione laudamur, occulta pulsatione requirimur quid de nobisipsis sentiamus.
Abbreviated transcription (Latin):
correctio sequitur. disciplina patris ẽ. non
ira idicis. Amor corrigentis: nondiffictio
ptinientis. Ex ipso gͦ p̃senti uerbere: iudi¬
cia et̃na pensanda sunt. Hinc enim ꝑpen¬
dere hinc sũmoꝑe debemus. quomͦ ferat᷑
illa que reꝓbat: si ferri mͦ uix ualet ȩius
ira que purgat Explicit ligeRxxiꝰ.¬

Expanded text:
correctio sequitur, disciplina patris est, non correctio sequitur, disciplina patris est, non ira judicis; amor corrigentis est, non districtio punientis. Ex ipso ergo praesenti verbere judicia aeterna pensanda sunt. Hinc etenim perpendere summopere debemus quomodo feratur illa quae reprobat, si ferri modo vix valet ejus ira quae purgat. LIBER VIGESI