comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Drupedia ñ sufficient ad holochau¬
stũ. & cuncte gentes quasi nichi¬
li st̃ ⁊ in nichili reputate st̃ .ei.
Ne qͥs putaret difficilẽ esse uoca¬
tionẽ gentiũ. ⁊ quod omĩs caro
uideret salutare cħ. suꝑ montẽ
eugłrzant sion: ⁊ ipse dñs uenit
in fortitudine reddere unicuiq
scłm opus suũ: instarq pasto¬
ris agnos foue̾ in sinu ⁊ fetas
ipse portare. & describit᷑ illiꝰ
magnitudo quod nichil ei im¬
possibile sit. ⁊ qui uniu̾sa con¬
diderit creatorq sit om̃iũ etiã
ħ que cõꝑatiõe eor parua st̃
ualeat perpetrare. ¶s aũ pu¬
gillũ uocat ⁊ palmũ humane
consuetudinis u̾b̾ utit᷑ atq men¬
suris. ut d̃ potentiã ꝑ nr̃a uer¬
ba discamꝰ. In eo ubi locr tͣnstu¬
lerunt qͥs mensus ẽ mauu aquã.
siue ut nos uertimꝰ qͥs mensus
ẽ pugillo aquas: aquila transtu¬
lit qͥs mensus ẽ minimo digito aq̃s:
hoc enĩ lichas sonat. ut scilicet
ñ tota manu s paruo digito quẽ
uulgo gustatoriũ uocant. omĩs

Expanded text:
drupedia non sufficiunt ad holocaustum, et cunctae gentes quasi nihili sunt, et in nihili reputatae sunt ei. Ne quis putaret difficilem esse vocationem gentium, et quod omnis caro videret salutare Dei; super montem elizat Sion; et ipse Dominus veniret in fortitudine, et redderet unicuique secundum opus suum; instarque pastoris agnos foveret in sinu, et foetas ipse portaret: describitur illius magnitudo, quod nihil ei impossibile sit; et qui universa condiderit, Creatorque sit omnium; etiam haec quae comparatione eorum parva sunt, valeat perpetrare. Quod autem pugillum vocat et palmum, humanae consuetudinis verbis utitur atque mensuris, ut Dei potentiam per nostra verba discamus. In eo ubi LXX transtulerunt: Quis mensus est manu aquam? sive uest pugillo aquas? Aquila transtulit: Quis mensus est minimo digito aquas? Hoc enim λιχὰς sonat: ut scilicet non tota manu, sed parvo digito, quem vulgo gustatorem vocant, omnis
Abbreviated transcription (Latin):
logiã possumꝰ dice̾. quod incre
tate quod int̃pretat᷑ argentũ
ł splendore auri quod refert᷑
ad sensũ ł ligno imputͥbili que
uuliora st̃ dogmata. ⁊ ꝑpetua
putent᷑ a fingentibꝰ ⁊ dialecti¬
ca arte firmant᷑ ne moueant᷑¬
⁊ corruant. s solida radice con¬

Expanded text:
logiam vero possumus dicere, quod increptate quod interpretatur argentum, vel splendore auri, quod refertur ad sensum, vel ligno imputribili, quae viliora sunt dogmata et perpetua putantur a fingentibus, et dialectiea arte firmantur, ne moveantur, et corruant, sed solida radice con
Abbreviated transcription (Latin):
tor eoꝵ. & ego dñs ero eis in dm̃.
idauid inmedio eor. pͥnceps. Ego
dñs locutus sũ: & ponã cũ dauid
testam̃tũ pacis. In quo consideran¬
dũ. qͦd post multa tp̃ra dauid gu¬
losis pastoribꝰ reꝓbatis dñm nr̃m
qui ẽ de stirpe dauid suscitaturũ
esse se dicat qͥ congreget agnos
⁊ foueat in simi suo. & fetꝰ ouiũ
siue fetas oues ipse portet in hu¬
mero suo. sic̃ in eugłio legimus.
quod ouem errantẽ.⁊ a grege so¬
lido remanentẽ suis ad caulas
humeris reportarit. Possumus
salutẽ parturiunt plurimoꝵ.
⁊ dicunt cũ apło. Filioli mei qͦs
iterũ parturio. donec xp̃c for¬
met᷑ in uob̾. Hebrei asserunt
ne de hac re apud eos ulla du
appellari genere feminino
id rhua codda. illudq qͦd in

Expanded text:
tor eorum, et ego Dominus ero eis in Deum, tor eorum, et ego Dominus ero eis in Deum, et David in medio eorum princeps. Ego Dominus locutus sum, et ponam cum David testamentum pacis . In quo considerandum quod post multa tempora David, gulosis pastoribus reprobatis, Dominum nostrum, qui est de stirpe David, suscitaturum esse se dicat, qui congreget agnos, et foveat in sinu suo, et foetus ovium, sive foetas oves ipse portet in humero suo. Sicut in Evangelio legimus, quod ovem erroneam et a grege solito remanentem, suis ad caulas humeris reportarit . Possumussalutem parturiunt plurimorum, et dicunt cum Apostolo: Filioli mei, quos iterum parturio, donec Christus formetur in vobis : Hebraei asserunt, nec de hac re apud eos ulla dubappellari genere feminino, id est, RUA CODSA  . Illudque quod in
Abbreviated transcription (Latin):
di. Qͥd. ẽ aũ illud qͦd iubent᷑
tabatis. Eoce dñs ds in fortitu¬
dine ueniet: quẽ contẽpsistis
ad mortẽ. Ecce m̃ces eiꝰ cũ eo. ⁊
opus illiꝰ corã eo: iuxta qͦd ipse
dicit in eu̾głio. Uenturꝰ ẽ eñ
filiꝰ hominis ingła patͥs sui
⁊ reddet unicuiq scłm opus
suũ. Sic̃ pastor gregẽ suũ pas¬
cet. Iste qui postea in maiesta¬
te luenturꝰ ẽ. pͦ formã pastoris
accipiet. dicens ipse de se. Ego
Percutiã pastorẽ u oues disꝑ¬
gent᷑. In brachio inqͥt suo con¬
gregabit anños. ñ capros ua
rietes ⁊ hẏrcos. ⁊ grandes oues:
quibꝰ ꝑ hiezechieł cõminat᷑.
quod lacte uescant᷑ ⁊ oꝑiant᷑
lanis ⁊ infirmunt conterant
gregẽ : s agnos adhuc tenel¬
los ⁊ rudes in xp̃o insantiȩ qͥ
nuꝑ in baptismo st̃ renati:
de quibꝰ ipse dñs loquebatur
ad petrũ. Pasce agnos meos.
Uñ ⁊ in eodem hierechiel
scriptũ ẽ. Suscitabo super
eũ pastorẽ unũ upascet eos
seruũ meũ dauid. Et erit pas¬

Expanded text:
. Quid est autem illud quod jubentur tabatis: Ecce Dominus Deus in fortitudine veniet, quem contempsistis ad mortem . Ecce merces ejus cum eo, et opus illius coram eo . Juxta quod ipse dicitFilius hominis in gloria Patris sui et reddet unicuique secundum opus suum . Sicut pastor gregem suum pascet. Iste qui postea in majestate venturus est, prius formam pastoris accipit, et dicit ipse de se: Ego Percutiam pastorem; et oves dispergentur . In brachio, inquit, suo congregabit agnos; non tauros, et arietes, et hircos, et grandes oves, quibus per Ezechiel comminatur, quod lacte vescantur et operiantur lanis, 485 et infirmum conterant gregem, sed agnos adhuc tenellos, et rudis in Christo infantiae, qui nuper in baptismo sunt renati, de quibus ipse Dominus loquebatur ad Petrum: Pasce agnos meos . Unde et in eodem Ezechiele scriptum est: Suscitabo super eos pastorem unum, et pascet eos, servum meum David; et erit pas
Abbreviated transcription (Latin):
um ⁊ consolatꝰ uisitasti. Eoce in
pace amaritudo mea. Liberasti a
nimã meã ut ñ ꝑiret: & piecist
pꝰ me oĩa pecc̃a mea. Neq enim
inferni laudabũt te. neq mortui

Expanded text:
um, et consolatus vivificasti. Ecce in pace amaritudo mea: liberasti enim animam meam, ut non periret, et projecisti post me omnia peccata mea. Neque enim in inferno laudabunt te,
Abbreviated transcription (Latin):
Eoce ds ur̃. Ecce dñs ds cũ uirtu¬
te ueniet. & brachiũ cũ dñatioe.
Eoce m̃ces eiꝰ cũ eo ⁊ opꝰ in con¬
spectu illiꝰ. Sic̃ pastor pascet
pͤpłm suũ: ⁊ brachio suo congre¬
gabit agnos. ⁊ pregnantes con¬
solabit᷑. Precipit᷑ apłoꝵ choro.⁊
ut ad predicationẽ omĩs carnis
que uisura sit salutare di excel¬
sa conscendat: de magnis ꝙ dic̃¬
turi in sublimibꝰ cõmorent᷑. Por¬
ro hebraicũ ꝙ cȩteri. int̾pretes
ponunt genere feminino. ut di
accipere ł eã que nuntiat ł eã
cui ñtiat᷑. Siue gͥ nuntiat uer¬
conscendere.⁊ ad montana tran¬
sire. Mirũq in modũ cũ ipsa
syon mons sit. dicente script᷑a
mons syon in qͦ habitasti: aliũ
altiorẽ montẽ iubet᷑ ascendere.
a quo uulneratꝰ ẽ pͥnceps tyri.
Et qr doctrine apłoꝵ erant mul¬
ta futura contraria. & statu¬
ri añ p̃sides. ⁊ ad tͥbunalia du¬
cebant᷑. iungit᷑. Exalta noliti¬
mere. Dic ciuitatibꝰ udeꝰ sina¬

Expanded text:
um virtute veniet, et brachium cum dominatione: ecce merces ejus cum eo, et opus in conspectu illius. Sicut pastor pascet populum suum, et in brachio suo congregabit agnos: et praegnantes consolabitur. Praecipitur Apostolorum choro, ut ad praedicationem omnis carnis quae visura sit salutare Dei, excelsa conscendat: de magnisque dicturi, in sublimibus commorentur. Porro Hebraicum et caeteri interpretes ponunt genere feminino, ut dicaccipere, vel eam quae nuntiat, vel eam cui nuntiatur. Sive igitur nuntiat verconscendere, et ad montana transire. Mirumque in modum cum ipsa Sion mons sit, dicente Scriptura: Mons Sion in quo habitasti : alium altiorem montem jubetur ascendere, a quo vulneratus est princeps Tyri. Et quia doctrinae Apostolorum erant multa futura contraria; et statuti ante praesides et tribunalia ducebantur, jungitur, exalta, noli timere: dic civitatibus Juda, Syna
Abbreviated transcription (Latin):
crescimꝰ. nec in eodem maneniꝰ
statu. ipsũq quod loquim᷑ dicta¬
mus. ⁊ scribimꝰ. de uite nr̃e par¬
te p̃teruolat: ñ dubitabit carnẽ
fenũ dice̾. ⁊ głam eiꝰ quasi flo¬
rem feni. suie prata cãporum.
Qͥ dudũ infans subito puer. qͥ
puer repente iuuenis. ⁊ usq ad
senectutẽ per spatia mutatur
incerta: ⁊ ante se senẽ intelli¬
get quã iuuenẽ ñ esse miretur.
Pulchra mulier que adolescen¬
tuloꝵ pꝰ se trahebat greges ara¬
ta fronte contrahit᷑: & que pͥ
amori postea fastidio ẽ. Quod
⁊ egregiꝰ ap̃ grecos scribit ara¬
tor: spẽm corꝑis aut tp̃r defi¬
cere. aut languore consumi.
chritudo. quia sp̃c furoris dĩ
atq sententiȩ flauit in ea: ut
a generali disputatioe ad scͥp¬
turȩ ordinẽ reu̾tam᷑ eiꝰ qͥ por¬
tat imaginẽ terreni. ⁊ seruitu
tis atq luxuriȩ fenũ. qui est¬
flos p̃teriens. Q aũ habet atq
custodit imaginẽ cȩ lestis illa
caro ẽ q̃ cernit salutare dñi.

Expanded text:
eodem manemus statu: ipsumque quod loquimur, 483 dictamus, et scribimus, de vitae nostrae parte praetervolat: non dubitabit carnem foenum dicere, et gloriam ejus quasi florem foeni, sive prata camporum. Qui dudum infans, subito puer; qui puer, repente juvenis; et usque ad senectutem per spatia mutatur incerta; et ante se senem intelligit, quam juvenem non esse se miretur. Pulchra mulier quae adolescentulorum post se trahebat greges, arata fronte contrahitur: et quae prius amori, postea fastidio est. Quod et egregius apud Graecos scribit orator: Speciem corporis aut tempore deficere, aut languore consumi. chritudo; quia spiritus furoris Dei atque sententiae flavit in ea ut a generali disputatione ad Scripturae ordinem revertamur, ejus qui portat imaginem terreni, et servit vitiis atque luxuriflosque praeteriens. Qui autem habet atque custodit imaginem coelestis, illa caro est, quae cernit salutare Domini,
Abbreviated transcription (Latin):
Aruit fenũ ⁊ cecidit flos: quia
sp̃c di flauit ineo. Uere fenũ ẽ
ppłs. Exsiccatũ ẽ fenũ : cecidit
flos. Uerbũ aũ dñi nr̃i manet
in sẽpit̾nũ. Hoc quod asteriscis
notatur. quia sp̃c dĩ flauit in eo.
uere fenũ ẽ p̾płs. aruit fenũ ce¬
cidit flos: ex hebraico utheodo¬
tionis editiõe additũ ẽ. Ex quo
manifestũ ẽ. ł a lix p̃termissũ
ł paulatĩ scriptoꝵ uitio abolitũ
dũ ⁊ prior ⁊ sequens uersus fi¬
nit᷑ in flore. Supͣ legimꝰ ꝓpħa
dicente. Et audiui uocẽ dñi di¬
centis. Quẽ mittã ⁊ qͥs ibit ad
ppłm istũ: E dixi. Ecce ego.mit¬
te me. E ait. Uade. ⁊ dic ppło
isti: aure audietis ⁊ ñ intellige¬
tis. & iudentes uidebitis ⁊ ñ ui¬
debitis. & reliqua. Ad quã p̃di¬
cationẽ dura perpessus. nunc
dni uoce dicente. clama: timẽs
similia: quid clamare debeat
siscitat᷑. & a general incipiens.
Om̃is caro fenũ. ⁊ om̃is gła eius
quasi flos feni. ꝑuenit aospecia¬

Expanded text:
quia spiritus Dei flavit in eo + vere foenum est populus + exsiccatum est foenum, cecidit flos  verbum autem Dei nostri manet in sempiternum: Hoc quod asteriscis notatur: quia spiritus Dei flavit in eo: vere foenum est populus: aruit foenum, cecidit flos, ex Hebraico et Theodotionis editione additum est. Ex quo manifestum est, vel a LXX praetermissum, vel paulatim scriptorum vitio abolitum: dum et prior et sequens versus finitur in flore. Supra legimus, Propheta dicente: Et audivi vocem Domini dicentis: Quem mittam, et quis ibit ad populum istum? Et dixi: Ecce ego, mitte me; et ait: Vade et dic populo isti: Aure audietis, et non intelligetis: et videntes videbitis, et non videbitis, et reliqua. Ad quam praedicationem dura perpessus, nunc Domini voce dicente, clama, timens similia, quid clamare debeat sciscitatur; et a generali incipiens, Omnis caro foenum, et omnis gloria ejus quasi flos foeni, pervenit ad specia
Abbreviated transcription (Latin):
facite semitas dĩ nr̃i. Omis ual¬
lis implebit᷑. ⁊ omĩs mons ⁊ collis
humiliabit᷑ : ⁊ erunt pͣua in rec̾¬
ta. ⁊ asꝑa in cãpos. Et apparebit :¬
gła dñi. & uidebit omĩs caro sa¬
lutare di: quia dñs locutꝰ ẽ. Huiꝰ
uocis memores scribe ⁊ pharisei
⁊ pͥncipes iudeoꝵ cũ audissent
ioħm in solitudine p̃dicare bap¬
tismũ penitentiȩ. & docẽ pͦpłm:¬

Expanded text:
. Omnis vallis implebitur: et omnis mons et collis humiliabitur; et erunt prava in directa, et aspera in campos. Et apparebit gloria Domini: et videbit omnis caro salutare Dei, quia Dominus locutus est. Hujus vocis memores Scribae et Pharisaei et principes Judaeorum, cum audissent Joannem in solitudine praedicare baptismum poenitentiae,
Abbreviated transcription (Latin):
uoꝵ correctio. ⁊ asperoꝵ rupi
s in solitudine ȩccłȩ ⁊ in deserta
gentiũ multitudine: de qua supͣ
legimꝰ. Letare de serta siciens ⁊
exultet solitudo: ⁊ floreat qua¬
si liliũ. Hec enĩ deserta erat no¬
ticia dĩ. ⁊ ab idolis tenebat᷑ꝰ hu¬
milis in confessioẽ. ⁊ erecta insu¬
perbia. asꝑa ⁊ intractabilis in
feritate: s postqͣ apparuit gła
dnĩ. ⁊ uidit om̃is caro salutare
dĩ cuncła repente mutata st̃.
⁊ uia dñi p̃parata: ita ut appare¬
ret in solitudine gła dñi. qñ
baptiratꝰ. ẽ dñs in iordane. & aꝑ¬
be descendit ꝙ mansit in eo.
uarq patͥs desuꝑ intonantis au¬
dita ẽ. Hic ẽ filiꝰ m̃s dilectus
in qͦ mͥ cõplacui. hunc audite.
Et om̃is caro indit salutare cħ
que ꝓpte̾a appellabat᷑ caro qr¬

Expanded text:
i sed in solitudine Ecclesiae, et in deserta gentium multitudine, de qua supra legimus: Laetare deserta sitiens: exsultet solitudo, et floreat quasi lilium. Haec enim deserta erat notitia Dei, et ab idolis tenebatur humilis in confessione, erecta in superbia, aspera et intractabilis in feritate. Sed postquam apparuit gloria Domini; et vidit omnis caro salutare Dei, cuncta repente mutata sunt, et via Domini praeparata, ita ut appareret in solitudine gloria Dei; quando baptizatus est Dominus in Jordane, et abae descendit, et mansit in eo: voxque Patris desuper intonantis audita est: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui: hunc audite . Et omnis caro vidit salutare Dei. Quae propterea appellabatur caro, q
Abbreviated transcription (Latin):
corũ in hac ꝓuntia monstrato¬
res. intra conseptũ tẽpli osten¬
dere grad̃ domꝰ ezechiȩ uel acaꝵ.
quod sol ꝑ eos descenderit: sed
ñꝙͣ ego credam. ñ dico achaꝵ qͥ
rex impiꝰ fuit. s cuiꝰ libet regis
iusti domũ fuisse in tẽplo di : cũ
salomon tocirco dm̃ int̾ cetera
offendisse dicat᷑. quod in sublime
ȩdificauerit. mello: unde atͥum
tẽpli deãbulans in t᷑re palacii
despicẽ solitꝰ sit. Scriptura ere¬
chie regis uida: cũ egrotasset.
⁊ cõualuisset de infirmitate sua.
laix. Oratio ezechie regis iudȩ
qn languit ⁊ surreã de infirmi¬
tate. sua. Miror qͦmͦ soli larac¬

Expanded text:
corum in hac provincia monstratocorum in hac provincia monstratores intra conseptum Templi ostendere gradus domus Ezechiae, vel Achaz, quod sol per eos descenderit. Sed numquam ego credam, non dico Achaz, qui rex impius fuit; sed cujuslibet regis justi domum fuisse in Templo Dei: cum Salomon idcirco Deum inter caetera offendisse dicatur, quod in sublime aedificaverit Mello, unde atrium Templi, deambulans in turre palatii, despicere solitus sit . Scriptura Ezechiae regis Judae cum aegrotasset et convaluisset de infirmitate sua. LXX. Oratio Ezechiae regis Judae quando languit, et surrexit de infirmitate sua. Miror quomodo soli Se
Abbreviated transcription (Latin):
fecit dauid pat̾ eiꝰ : & auditur
bulauerat corã dño in u̾tate
& in corde ꝑfecto. & fleuerat
postulauerat. & insuꝑ uiuente
eo regni securitas reꝓmittitur.
Sm aũ ut qͥda putant in corpe¬
originis uiue̾ condẽpnatio est.
⁊ iucta ilud quod dicit᷑. reu̾tẽ
aĩa mea in regiem tuã. et in
alio loco. educ de carcere animã
meã. obtanda ẽ mors ut de car
ad huc quindeq̃ annis uiuat
in carcere: Dat᷑ aũ sigñ ut sol
ex gradibꝰ reu̾tat᷑. quos nos iuxta
fyminachũ in lineas ⁊ horolo¬
giũ uertimꝰ. qui gradus intel¬
lexit mn. lmeis. ut manifestiorẽ
sensũ legentibꝰ faceret. Siue
ita erãt exstructi grad̾ arte
methanica. ut ꝑ singłos umbra
descendens horar spacia t̾mina¬
ret. Quod sigñ oo p̾sentis tpris &
futi tipus erat. ut qͦmͦ sol reuer¬
teret᷑ ad exordiũ sui: ita & eze¬
chias ad detertos annos rediret.
nob̾q in ebdomade ⁊ ogdoade
uiuentibꝰ ꝑ resurrectiõem xp̃i uite
spatia ꝓtelent᷑. Solent scoꝵ lo¬

Expanded text:
auditur ambulaverat coram Domino in veritate, et in corde perfecto, et fleverat postulaverat, et insuper, vivente eo, regni securitas repromittitur. Sin autem ut quidam putant in corpore vivere condemnatio est, et juxta illud quod dicitur: Revertere, anima mea, in requiem tuam . Et in alio loco: Educ de carcere animam meam , optanda est mors ut de carcadhuc quindecim annis vivat in carcere? Datur autem signum, ut sol decem gradibus revertatur, quos nos juxta Symmachum in lineas et horologium vertimlexit in lineis, ut manifestiorem sensum legentibus faceret; sive ita erant exstructi gradus arte mathematica, ut per singulos umbra descendens horarum spatia terminaret. Quod signum est praesentis temporis et futuri typus erat, ut quomodo sol reverteretur ad exordium sui, ita Ezechiae vita ad dextros annos rediret, nobisque in hebdomada et ogdoa viventibus, per resurrectionem Christi, vitae spatia protelentur. Solent sanctorum Lo
Abbreviated transcription (Latin):
nobis. sic ⁊ ꝑ xpm habundabit
⁊ consolatio nr̃a. Et iterũ. Ex
spes nr̃a firma ẽ: ꝓuob̾: scien¬
tes qm̃ sic̃ participes estis passi¬
onũ. sic ⁊ consolationis eritis.
ñ isrł ⁊ iacob ⁊ udã. ut in aliis
locis script᷑a cõmemorat : Sed
ppłm di racharias ꝓpħa testat᷑
dicens. Gaude ⁊ letare filiasion.
quia uenio ego ⁊ habito iine¬
dio tui dicit dñs. ⁊ confugiẽt

Expanded text:
m abundabit et consolatio nostra ; et iterum: Et spes nostra firma est pro vobis: scientes quoniam sicut participes estis passionum, sic et consolationis eritis .non Israel, et Jacob et Juda, ut in aliis locis Scriptura commemorat, sed populum Dei, Zacharias Propheta testatur dicens: Gaude et laetare, filia Sion: quia ego veniam et habitabo in medio
Abbreviated transcription (Latin):
cun aunoꝵ ess regnare cepit
in uida. ex qͦ ꝑspicuũ ẽ. pꝰ ter¬
tiũ annũ concesse uite manas¬
sen esse generatũ. Ergo iste om̃is
semine nasciturũ. Alii assert̃
quãuis scõs uiros morte terreri.
ꝓpt̾ incertũ udicii & ignoratio¬
nẽ sententiȩ di. quã sedem habi¬
turi sĩt: simulq fati questio sol¬
uit᷑. ac necessitatis uincła atq
causar̃. qͦd nequaꝙͣ. dies mortis
singłis p̃stituta sit: s uoluntate
dĩ ⁊ ignotis mortalibꝰ causis. uel
uiuat aliqͥs ł moriat᷑ : presert̃
cũ ⁊ statuta nc̃ mortis necessi¬
tas differat᷑ : & pꝰ mortẽ resusci¬
tatos plurimos legerimꝰ.t
factũ ẽ uerbũ dñi ad isaiã di¬
cens. Uade ⁊ dic ȩzechie. Hȩc
⁊dicit dñs. ds dauid patͥs tui. Au

Expanded text:
esset annorum, regnare coepit esset annorum, regnare coepit in Judaea. Ex quo perspicuum est, post tertium annum concessae vitae Manassen esse generatum. Ergo iste omnis semine nasciturum. Alii asserunt, quamvis sanctos viros morte terreri, propter incertum judicii, et ignorationem sententiae Dei, quam sedem habituri sint. Simulque fati quaestio solvitur, ac necessitatis vincula atque causarum, quod nequaquam dies mortis singulis praestituta sit, sed voluntate Dei et ignotis mortalibus causis, vel vivat aliquis, vel moriatur: praesertim cum et statuta nunc mortis necessitas differatur, et post mortem resuscitatos plurimos legerimus. Et factum est verbum Domini ad Isaiam dicens: Vade et dic Ezechiae: Haec dicit Dominus Deus David patris
Abbreviated transcription (Latin):
qͦmͦ ãbulauerĩ corã te in uitate.
ꝯ inlcoride ꝑfecto: & qͦd boñ est
i ocu̾s tuis fecerĩ. fleuit ꝙ ere¬
chias fietu magno. Quẽ diligit
dñs corripit. & castigat omnẽ
filiũ quẽ recipit. Ne eleuaret᷑
cor exechiȩ pꝰ incredibiles triũ¬
phos ⁊ de media captiuitate
uictoriã: infirmitate corꝑis ui
sitat᷑: & audit se esse moriturũ.
ut conuersus ad dñm flectat
sententiã eiꝰ. Qͦsͦ qͥde & in iona
ꝓpħa legimꝰ: ꝙ in cõminationibꝰ
contͣ dt̃ q̃ dicunt᷑ futura nec
facta st̃: ñ dõ mutante senten¬
tiã. s ꝓuocante humañ genus
ad noticiã sui. Dñs enĩ penitẽs ẽ
suꝑ maliciis. Conu̾tit q ezechiaᷤ
faciem suã ad parietẽ. qi ad tem¬
plũ ire ñ poterat: ad parietẽ aũ
tẽpli iuxta qͦd salomon palatiũ
exstruxerat: uel absolute ad pa¬
rietẽ. ne lacͥmas suas assidentibꝰ
ostentare uideret᷑. aut certe uir¬
ta hieremiã ad cor suũ. qͥcir. io:
parietẽ cor appellat. ut tota m̃te

Expanded text:
coram te in veritate, et in corde perfecto, et quod bonum est in oculis tuis fecerim: flevitque Ezechias fletu magno. Quem diligit Dominus, corripit, et castigat omnem filium quem recipit . Ne elevaretur cor Ezechiae post incredibiles triumphos, et de media captivitate victoriam, infirmitate corporis sui visitatur, et audit se esse moriturum, ut conversus ad Dominum flectat sententiam ejus. Quod quidem et in Jona propheta legimus, et in comminationibus contra David quae dicuntur futura, nec facta sunt, non Deo mutante sententiam, sed provocante humanum genus ad notitiam sui. Dominus enim poenitens est super malitiis. Convertitque Ezechias faciem suam ad parietem, quia ad Templum ire non poterat. Ad parietem autem Templi, juxta quod Salomon palatium exstruxerat. Vel absolute ad parietem, ne lacrymas suas assidentibus ostentare videretur. Aut certe juxta Jeremiam, ad cor suum; qui CIR , id est parietem, cor appellat, ut tota mente
Abbreviated transcription (Latin):
in diebꝰ ezechiȩ. Letatꝰ ẽ gͦ in aduen
fuisse nabuchodonosor hebrei
autumant: & in oblatiõe mune¬
rum ⁊ congratulatiõe sanitatis
sue: ostenditq eis uixta laxx¬
domũ nechota. ꝓ qua syminachiᷤ
transtulit aromatũ suoꝵ ꝙ the¬
sauros argenti & auri. & odo¬
ram̃toꝵ & ungenti optimi qͦd
in hebraico scribit᷑ olei boni: &
om̃s thesauros uasoꝵ gaze. siue
ut ibi legit᷑. uasoꝵ suor. Gaza
aũ lingua ꝑsar̃ diuitie nun¬
cupantur: nec ẽ hebreus sermo
s barbarꝰ. Non fuit in qͥt uer¬
bũ qͦd uirta hebraicã consue¬
tudinẽ ꝓ re frequent̃ accipit᷑.
quod ñ ostenderit eis in domo
sua ⁊ in omĩ potestate sua. Un̾
dĩ ira iustissima: qm̃ ñ solũ thes¬
auros suos atq palatii. s tẽpli
ostenderit: quod certe fuit po¬
testatis eiꝰ. de cuiꝰ ualuis auri
lãminas añ iã tulerat. ntͦ¬

Expanded text:
illis Ezechias laetatus est in adventm patrem fuisse Nabuchodonosor Hebraei autumant, et in oblatione munerum, et congratulatione sanitatis suae. Ostenditque eis domum adomum NECHOTHA  , pro qua Symmachus transtulit aromatum suorum; et thesauros argenti, et auri et odoramentorum et unguenti optimi: quod in Hebraico scribitur, olei boni; et omnes thesauros vasorum gazae, sive, ut ibi legitur, vasorum suorum. Gaza autem lingua Persarum divitiae nuncupantur: nec est Hebraeus sermo, sed Barbarus. Non fuit, inquit, verbum quod juxta Hebraicam consuetudinem pro re freququod non ostenderit eis in domo sua, et in omni potestate sua. Unde Dei ira justissima, quoniam non solum thesauros suos atque palatii, sed et templi ostendit, quod certe fuit potestatis ejus, de cujus valvis atrii laminas ante jam tulerat.
Abbreviated transcription (Latin):
dius consolatꝰ ẽ. ad cor loqui
dr. Doceat nos sichem filius
emmor. qui corrupta dina lo
ris: hunc sensũ habet. Causaq
consolationis remissio peocoꝵ
ẽ. & causa remissionis: qm̃ susce¬
pit de manu dñi duplicia ꝓ
om̃ibꝰ peccis suis. Qͥ enĩ scit uo¬
luntatẽ dñi sui. ⁊ peccauit. na¬
pulabit multis. Omĩsq qͥ ha-¬
bet in se habitatorẽ sp̃m scm̃.
quẽ saluator apłis ꝓmittebat
dicens. rogabo patrẽ meũ. &
aliũ consolatorẽ dabit uobis.
ut sit uob̾scũ in sẽpit̾nũ sp̃m
ueritatis. Et rursũ. Cũ uenerit¬
consolator quẽ ego muto uobis.
a patre spm̃ uitatis qͥ a patre
egredit᷑. ille testificabit᷑ de me.
& ꝓdest uob̃ ut ego uadã. Niss
enĩ ego abiero. consolator ñ ue¬
niet aduos consolator ẽ: cui &
nc̃ p̾cipit᷑ ut consolet᷑ ppłm dĩ.

Expanded text:
diens consolator est, ad cor loqui dicitur. Doceat nos Sichem filius Hemor, qui corrupta Dina locris, hunc sensum habet. Causaque consolationis, remissio peccatorum est: et causa remissionis, quoniam suscepit de manu Domini duplicia pro omnibus peccatis suis. Qui enim scit voluntatem Domini sui, et peccat, vapulabit multis . Omnisque qui habet in se habitatorem Spiritum Sanctum, quem Salvator Apostolis promittebat, dicens: Rogabo Patrem meum, 480 et alium consolatorem dabit vobis, ut sit vobiscum in sempiternum, Spiritum veritatis ; et consolator quem ego mittam vobis a Patre, Spiritum veritatis qui a Patre egreditur, ille testificabitur de me ; et: Prodest vobis ut ego vadam: nisi enim ego abiero, consolator non veniet ad vos ; consolator est, cui et nunc praecipitur, ut consoletur populum Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ de manu dñi receperimꝰ ea:
nec eide solui pecc̃a atq dimitti.
Cui enĩ dimittunt᷑ solutioe ñ m¬
diget: audiens in euangłio. Con¬
purgata st̃ ⁊ soluta ꝑ penas. Iurta
hystoriã recepit hierłm de ma¬
nu dñi duplicia pecc̃a sua. semel
a baby lonis. scło a romanis. Qsq
notandũ ẽ. ex clamantis in
deserto. parate uiã dñi. rectas
facite in solitudine semitas di¬

Expanded text:
 de manu Domini receperimus ea. Nec idem est solvi peccata, atque dimitti. Cui enim dimittuntur, solutione non indiget, audiens in Evangelio: Conpurgata sunt et soluta per poenas. Juxta historiam recepit Jerusalem de manu Domini duplicia peccata sua; semel a Babyloniis, secundo a Romanis. Quodqnotandum est. Vox clamantis in deserto, parato viam, Domini, rectas facite in solitudine semitas
Abbreviated transcription (Latin):
rłm postea legimꝰ cepisse chalde¬
os. quor. rex nabugodonosor fuit.
Et qr apud eos astroꝵ obseruan¬
tia ẽ stellar̃q cursus longuo usu
⁊ exertitatiõe cognitꝰ: qͦd in drũ
natiuitate monstrat᷑: Intellere
runt sołe reu̾sũ. diei spacia du¬
plicata. seruire eũ quẽ solũ dm̃
rent. fama ꝑ om̃s gentes uolitan¬
te didicerunt. ꝓpt̾ egͦtationem
regis ude. etiã cursũ signi claris¬
simi cõmutatũ. ¶ uã ñ esse opi¬
nionẽ meã. sed scripiȩ sc̃ȩ fidẽ
dier̃ uerba testant᷑ que dixere¬
pꝰ alia. Ipse ẽ erechias qͥ obturauit
suꝑiorẽ fontẽ aquarũ gron. &
auertit eas subt̃ ad occidentem
urbis dauid. In omibꝰ oꝑibꝰ sius
fecit ꝓsꝑe que uoluit. Attamen
in legatiõe pͥncipũ baby lonis qͥ
missi fuerant ad eũ ut int̾roga¬
rent deportento qͦd acciderat.
suꝑ terrã. reliquit eũ ds ut tẽp

Expanded text:
rusalem postea legimus cepisse Chaldaeos, quorum rex Nabuchodonosor fuit. Et quia apud eos astrorum observantia est, stellarumque cursus longo usu et exercitatione cognitus, quod et in Domini nativitate monrunt solem reversum, diei spatia duplicata, serviere ei quem solum deumrent, fama per omnes gentes volitante, didicerunt propter aegrotationem regis Ezechiae, etiam cursum signi clarissimi commutatum, quam non esse opinationem meam, sed Scripturae sanctae fidem Dierum verba testantur nimis ipse est Ezechias qui obturavit superiorem fontem aquarum Gion et avertit eas subter ad occidentem urbis David in omnibus operibus suis fecit prospere quae voluit attamen in legatione principum Babylonis qui missi fuerant ad eum ut interrogarent de portento quod acciderat super terr
Abbreviated transcription (Latin):
regiũ intelligi uolunt. cui con¬
traria putant᷑ ł sumpta in cy¬
bo ł apposita corꝑi quet̃q sũt
dulcia. Ergo ut di potentia mon¬
straret᷑ ꝑ res naxias ⁊ aduersas
sanitas restituta ẽ. Alii sim. ñ
mens corpꝰ cocto & putrescescen¬
te pure cõplet᷑. & iurta artem
medicoꝵ. om̃is sanies siccioribus
ficis atq contusis in cutis super¬
ficiem ꝓuocat᷑ : ac ꝑ hoc ñ sꝑnen¬
dam esse medicinã que usu
constet & exꝑim̃to. quia ⁊ hãc
fecerit ds̃. Oratio gͥ ac gr̃arũ
actio huc usq conscͥpta ẽ: cete¬
rũ qͦd signũ datũ sit. suꝑioris
hystoriȩ ordo narrauit.n¬

Expanded text:
regium intelligi volunt, cui conregium intelligi volunt, cui contraria putantur, vel sumpta in cibo, vel apposita corpori quaecumque sunt dulcia. Ergo ut Dei potentia monstraretur, per res noxias et adversas sanitas restituta est. Alii SIIN, non mens corpus cocto et putrescente pure completur. Et juxta artem medicorum, omnis sanies siccioribus ficis atque contusis, in cutis superficiem provocatur: ac per hoc non spernendam esse medicinam, quae usu constet et experimento: quia et hanc fecerit Deus. Oratio igitur ac gratiarum actio hucusque conscripta est. Caeterum quod signum datum sit, superior historiae ordo narravit.
Abbreviated transcription (Latin):
facturꝰ sit filios qui annuntiẽt
u̾itatẽ eiꝰ.: quod certe sue ñ erat
potestatis. Neq enĩ ꝑ ꝓpħam
usq ad portã: ⁊ ñ benediãr sed
siue infantulos ⁊ posteros intelli¬
gimꝰ : ut ex eo quod ipse miscdiã
consecutꝰ ẽ. omĩs uentura posteri¬
sumꝰ aurilio liberati. cunctis di¬
ebus uitȩ nr̃ȩ te canemꝰ intẽplo.
t iussit isaias ut sumerẽt mas¬
sam de ficis ⁊ cataplasmarent
suꝑ uulnꝰ ⁊ sanaret᷑. Et dix̃ eze¬
chias. ¶s erit sigñ. qr ascendã
ad domũ dñi.: Hoc priꝰ legendũ
ẽ. quã orõ euechiȩ : siue scrip¬
tura quã nc̃ int̾pretati sumus.
Ante enĩ cataplasma uulneri
impositũ ẽ: & priꝰ signũ ab eo
petitũ futurȩ sanitatis. quam
grãs ageret dño. quod dicitur
fuisse sanatꝰ. Arunt hebrei uer¬
bũ sim. quod p̃termisere bex
ulcus sonare ñ uulnꝰ. Nã ⁊ aqͥla
sẏminachusq & theodotio si¬
in. int̃pretati st̃: ꝑ qͦd morbũ

Expanded text:
facturus sit filios, qui annuntient facturus sit filios, qui annuntient veritatem ejus, quod certe suae non erat potestatis. Neque enim per Prophetam usque ad portam, et non benedixit, sed sive infantulos et posteros intelligimus, ut ex eo quod ipse misericordiam consecutus est, omnis ventura posterisumus auxilio liberati, cunctis diebus vitae nostrae te canemus in Templo. Et jussit Isaias ut sumerent massam de ficis, et cataplasmarent super vulnus, et sanaretur. Et dixit Ezechias, quod erit signum, quiain domum Domini. Hoc prius legendum est quam oratio Ezechiae, sive Scriptura, quam nunc interpretati sumus: ante enim cataplasma vulneri impositum est, et prius signum ab eo petitum futurae sanitatis, quam gratias ageret Domino, quod dicitur fecisse sanatus. Aiunt Hebraei verbum SIIN  , quod praetermisere LXX, ulcus Symmachusque et Theodotio ἕλκος interpretati sunt, per quod morbum
Abbreviated transcription (Latin):
lex mĩã. ¶ͥ enĩ in inferno est
no descenderit ut unictos de
inferis liberaret. Placu mani¬
festius idẽ inferos transtulert̃.
Uiuens uuens ip̃e confitebit᷑
tͥ. sic̃ ⁊ ego hodie. Et hic confes¬
sio ꝓ laudatiõe ponit᷑. Neq enĩ
sua scelera confitet᷑. s gras agit
do: & ñ ẽ pulchra laudatio in
ore peccõris. Cũq infernꝰ ⁊ mors
ñ confiteant᷑ nec laudent dñm:
e contrario uita atq uiuentes
dñm glorificant. Quodq seqͥt᷑.
pat̾ filiis notã faciet u̾itatẽ
tuã: hoc significat qͦd in deu¬
teronomio dicit᷑. Int̾roga pa¬
trẽ tuũ & aniruntiabit tͥͥ se¬
niores tuos & dicent tͥ: ut per
successiones ⁊ singłas generati¬
ones dĩ in posteros clem̃tia p̃di¬
cet᷑. ꝓ qͦ lra posuert̃. ab hodie
enĩ filios faciã: qui annuntia¬
bunt iusticiã tuã. Causalisq
coniunctio sequentia cũ suꝑi¬
oribꝰ copulat: qͦd uidelicet so¬
circo uiuentes ⁊ ip̃e uiuens
benedicant dõ: quia ab hac die

Expanded text:
iam. Qui enim in inferno est,na descenderit, ut vinctos de inferis liberaret. Pro lacu manifestius iidem inferos transtulerunt. Vivens, vivens ipse confitebitur tibi, sicut et ego hodie. Et hic confessio pro laudatione ponitur. Neque enim sua scelera confitetur; sed gratias agit Deo: et non est pulchra laudatio in ore peccatoris . Cumque infernus et mors non confiteantur nec laudent Deum, e contrario vita atque viventes Dominum glorificant. Quodque sequitur: Pater filiis notam faciet veritatem tuam, hoc significat, quod in Deuteronomio dicitur: Intem tuum, et annuntiabit tibi; seniores tuos, et dicent tibi , ut per successiones et singulas generationes Dei in posteros clementia praedicetur. Pro quo LXX posuerunt: Ab hodie enim filios faciam, qui annuntiabunt justitiam tuam. Causalisque conjunctio sequentia cum superioribus copulat: quod videlicet idcirco viventes et ipse vivens benedicant Deo, quia ab hac die
Abbreviated transcription (Latin):
ciant. ⁊ lãminis clauisq com¬
pingant ac fortit̾ statuant:
ne uentor. flatibꝰ detrudat᷑.
QSq intulit. forte lignũ & im¬
putͥbile elegit artifex sapiens.
in hebraico dr amsu uahan. qͦd
genus ligni ẽ imputͥbile. qͦ uel
marime idola fiuint. Hec aũ
dicunt᷑. ut idolis reꝓbatis eugłi¬
ce doctrinȩ paret᷑ uia. & omĩa
praua dirigant᷑ in rectũ. exalten¬
tur ualles. ⁊ colles humilient᷑:

Expanded text:
ciant, et laminis clavisque comciant, et laminis clavisque compingant ac fortiter statuant, ne ventorum flatibus detrudatur. Quodque intulit: forte lignum et imputribile elegit artifex sapiens, in Hebraico dicitur AMSUCHAN  ; quod genus ligni est imputribile, quo vel maxime idola fiunt. Haec autem dicit, ut idolis reprobatis, Evangelicae doctrinae paret viam, et omnia prava dirigantur in rectum; exaltentur valles, et col
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ : ergo ⁊ ipse sic ẽ quasi ñ sit.
⁊ in nichili atq inane reputat᷑.
Hoc dicimꝰ. ut frangat᷑ eiꝰ suꝑbia.
⁊ ceterarũ gentiũ similes esse se
nouerint. Cui gͦ similẽ fecistis
dm̃ aut quã imaginẽ ponetis
illi: Nũqͥd scultile cõflabit fa¬
ber: aut aurifex auro figura¬
bit illud. ⁊ lãminis argenteis
argentariꝰ : Forte lignũ im
putribile elegit artifer sapi¬
ens: queret qͦmͦ statuat simula¬
chrũ qͦd ñ moueat᷑. Descripta
di imagine ⁊ potentia illiꝰ ex
parte monstrata gentibꝰ qͦq
insulisq quasi stilla situle &
mom̃to statẽ reputatis ac pul¬
uere. & hostiar̃ cerimoniis re¬
futatis: cur õs gentes quasini¬
chili sint in conspectu eiꝰ ⁊ qͣsi
inane reputent᷑. sequentibꝰ do¬
cet. Cui simiłe fecistis dm̃ aut
quã immaginẽ ponetis ei qͥ
gillo dontinet: Simulq irri¬
det stulticiã natioñ. qͦd arti¬
fer siue faber erariꝰ. aut au¬
rifex ⁊ argentariꝰ dm̃ sibi fa¬

Expanded text:
n sit, et in nihili atque inane reputatur. Hoc dicimus, ut frangatur ejus superbia, et caeterarum gentium similes esse se noverint. Cui ergo similem fecistis Deum: aut quam imaginem ponetis illi? Numquid sculptile conflavit faber, aut aurifex auro 489 figuravit illud, et laminis argenteis argentari sapiens: et quaeret quomodo statuat simulacrum quod non moveatur. Descripta Dei magnitudine, et potentia illius ex parte monstrata, gentibus quoque insulisque quasi stilla situlae, et momento staterae reputatis, ac pulvere, et hostiarum caeremoniis refutatis, cur omnes gentes quasi nihili sint in conspectu ejus, et quasi inane reputentur, sequentibus docet: Cui similem fecistis Deum: aut quam imaginem ponetis ei, qugillo continet? Simulque irridet stultitiam nationum, quod artifex sive faber aerarius, aut aurifex aut argentarius Deum sibi fa
Abbreviated transcription (Latin):
in thesauris eiꝰ. Non fuit u̾bũ
qͦd ñ ostenderet eis erechias ĩ
domo sua: ⁊ in oĩ potestate sua.
rib regẽ assyrioꝵ. suꝑ om̃s ci¬
uitates iuda. mimitas.⁊ cepisse
eas. ⁊ postea obsedisse lachis.
transisse lobnã. misisse hierłm
partẽ exrercitꝰ sui. cesa ꝑ an¬
sũ fugisse niniuen int̾fectũꝙ
a filiis in fano di sui. ⁊ regnasse
ꝓ eo asoradon filiũ eiꝰ egͦtasse eze¬
chiam & recepisse ꝓpħe nuntio
sospitatẽ. factũ sigñ incredibile.
ut sol decẽ horar̃ spaciis reu̾teret᷑
adortũ suũ. & pene duplex dies
fieret: nc̃ legimꝰ qͦd in tp̃r illo ħ ẽ
in eod̾e anno qͦ ħ facta st̃. omĩa.
miserit merodach baladan filiꝰ
baladan rex baby lonis libros &
munera ad ezechiã. ñ asoradon.
qͥ senna cherib patͥ apud assyri¬
os in regnũ successerat: de cuius
seu morte seu uita scriptura con¬
ticuit. Ex qͦ ꝑspicuũ ẽ. aliud fu¬

Expanded text:
in thesauris suis. Non fuit verbum quod non monstraret eis Ezechias in domo sua, et in omni potestate sua. rib regem Assyriorum super omnes civitates Juda munitas, et cepisse eas, et postea obsedisse Lachis, transisse Lobnam, misisse Hierusalem partem exercitus sui, caesasum fugisse Niniven, interfectumque a filiis in fano Dei sui, et regnasse pro eo Assaraddon filium ejus: aegrotasse Ezechiam, et recepisse Prophetae nuntio sospitatem; factum signum incredibile, ut sol decem horarum spatiis reverteretur ad ortum suum, et pene duplex dies fieret. Nunc legimus quod in tempore illo, hoc est, in eodem anno quo haec gesta sunt omnia, miserit Merodach Baladan, filius Baladan, rex Babylonis, libros et munera ad Ezechiam; non Assaraddon, qui Sennacherib patri apud Assyrios in regnum successerat, de cujus seu morte, seu vita Scriptura conticuit. Ex quo perspicuum est aliud fu
Abbreviated transcription (Latin):
quasi leo ĩta oĩa corꝑis mei ossa
frangebat: s ego insimilitudi¬
nẽ hyrundinis ⁊ colũbȩ fletibꝰ
⁊ gemitibꝰ dies noctesq iungebã.
& a do solo qͥ poterat subuenire
elatis in altũ ocłis auxiliũ pres¬
tolabar. Dicebãꝙ ad eũ. Plus
patior quã mea poscunt merita.
d & si qͥo erraui. conu̾tar ab me¬
lius. tu responde ꝓme: ñ ẽ enĩ
uolentis neq currentis. s mise¬
rentis ẽ d̃. Rursũq in se reu̾tit᷑.¬

Expanded text:
quasi leo ita omnia corporis mei ossa quasi leo ita omnia corporis mei ossa frangebat; sed ego in similitudinem hirundinis et columbae, fletibus et gemitibus dies noctesque jungebam; et a Deo solo qui poterat subvenire, elevatis in altum oculis, auxilium praestolabar. Dicebamque ad eum: plus patior quam mea poscunt merita; sed et si quid erravi, convertar ad melius; tu responde pro me: Non est enim volentis neque currentis, sed miserentis Dei . Rursumque in se revertit
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Nos qͥ sumꝰ in tab̾nacło ħ
nigemiscimꝰ aggͣuati. De mane
ait usq ad uesꝑã finies me. Sꝑa¬
bã usq ab mane. Qd. i iob in
angustia sua. atq torm̃tis corꝑis
sustimiisse se dicit: qñ in die expec̃¬
tabat noctẽ. ⁊ lucẽ prestolabat᷑
in tenebris: mutatiõe tpr̃m pu¬
tans mutari posse supplicia. Hoc
uerũ esse nouit. qͥ magnis febri¬
bus ȩstuat: cuiꝰ ignis int̾aus in
similitudinẽ leonis oĩa ossa con¬
sumit: nec se putat p̃ doloris mag¬
nitudine ultͣ esse uicturũ. ic̃
pulł hyrundinis sic clamabo.
meditabor ut colũba. Attenuati:
st̃ ocħ mei: suspicientes in excel¬
sũ. Dñe uĩ patior responde ꝓme ..
N dicã aut qͥd respondebit mͥ
cũ ipse fecerit: Latx. Quasi hyrum¬
do sic clamabo: quasi colũba sic
meditabor. Defecert s ocsi mei
aspiciendo in excelsũ cȩli ad dñm.
qͥ eruit me. & abstulit dolorem
aĩȩ meȩ. & ipse fecit. Mors immi.¬
nens. ⁊ languoris incũbens dolor.

Expanded text:
cens: Nos qui sumus in hoc tabernaculo, ingemiscimus aggravati . De mane, ait, usque ad vesperum finies me: sperabam usque mane: quod et Job in angustia sua atque in tormentis corporis sustinuisse se dicit , quando in die exspectabat noctem, et lucem praestolabatur in tenebris, mutatione temporum putans mutari posse supplicia. Hoc verum esse novit qui magnis febribus aestuat, cujus ignis internus in similitudinem leonis omnia ossa consumit, nec se putat prae doloris magnitudine ultra esse victurum. Sicut pullus hirundinis, sic elamabo: meditabor ut columba: attenuati sunt oculi mei suspicientes in excelsum. Domine, vim patior; responde pro me: quid dicam aut quid respondebit mihi cum ipse fecerit? LXX: Quasi hirundo sic clamabo: quasi columba sic meditabor. Defecerunt enim oculi mei aspiciendo in excelsum coeli ad Dominum: qui eruit me, abstulit dolorem animae meae, et ipse fecit. Mors imminens, et languoris incumbens dolor,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in eugłio quod uicta hebrȩõ
scriptũ nararei lectitant. dñs
loquit᷑: modo me tulit mater
mea. sp̃c sc̃s. Nemo aũ in hac
parte scandalizari debet qͦd
dicat᷑ apud hebreos sp̃s genere
femmino. cũ nr̃a lingua apellet᷑
genere masculino ⁊ greco sermo¬
ne neutro. In diuinitate enym
nulł ẽ sexus: ⁊ ido in tͥbꝰ pͥncipa¬
libꝰ linguis quibꝰ tituł dñice scͥp¬
tus ẽ passionis tͥbꝰ generibꝰ appel¬
lat᷑ : ut sciamꝰ nulliꝰ esse generis
quod diuersũ ẽ. Quis mensus
ẽ pugillo aquas: ⁊ celos palmo
ponderauit : s appendit tͥbus
digitis molem t̾rȩ: & librauit in

Expanded text:
 in Evangelio quod juxta Hebraeos scriptum, Nazaraei lectitant, Dominus loquitur: modo me tulit mater mea, Spiritus sanctus. Nemo autem in hac parte scandalizari debet, quod dicatur apud 486 Hebraeos spiritus genere feminino, cum nostra lingua appelletur genere masculino, et Graeco sermone neutro. In divinitate enim nullus est sexus. Et ideo in tribus principalibus linguis, quibus titulus Dominicae scriptus est passionis, tribus generibus appellatur, ut sciamus nullius esse generis quod diversum est. Quis mensus est pugillo aquas, et coelum palmo ponderavit? Quis appendit tribus digitis
Abbreviated transcription (Latin):
debit: Qͥ fecit ip̃e qui uoluit:
Sustinenda gͦ st̃ quec̃q decreue¬
rit. ꝓpullo hẏrundinis siue hy¬
rundine ut lacr transtulerunt.
in hebraico scriptũ ẽ susagor qͦd
odotio sis ⁊ agor. Media eñ uo¬
calis littera uau. si ponat᷑ int̾
duas samech. legit᷑. sus. & apellat᷑
ȩquus. si. ioth. legit᷑ sis. & hyrim

Expanded text:
debit qui fecit ipse quod voluit? Sustinenda ergo sunt quaecumque decreverit. Pro pullo hirundinis, sive hirundine, ut LXX transtulerunt, in Hebraico scriptum est, SUS AGOR odotio, SIS AGUR  ; media enim vocalis littera vau, si ponatur inter duas Samec, legitur sus, et appellatur equus;
Abbreviated transcription (Latin):
quod liberatꝰ sit psalmista decan¬
tat. Qͥ exaltas me de portis: ut
annuntiem õs laudatiões tuas.
in portis filiȩ syon. Has portas
inferi reor. q̃ adu̾sũ petrũ ñ p̃¬
ualent: qr dormiuit in plenitu¬
dine dierũ suoꝵ. Sc̃i implent
dies suos: quał fuit abrahã qͥ
mortuus ẽ plenꝰ dierũ in senecꝰ¬
tute bona: peoc̃ores uͦ ⁊ impii
in dimidio dier̃ suor moriunt᷑.
De quibꝰ ⁊ psalmꝰ loquit᷑. Uiri
sanguĩ ⁊ dolosi ñ dimidiabunt
dies suos. Nõ enĩ implent oꝑa
uirtutũ. nec student penitentia
em̃dare delicta. Uñ inmedio ui¬
te cursu ⁊ erroꝵ tenebris ducen¬
tur ad tartat̾. Quesiui inquit
residuũ arnor meoꝵ. ñ me pu¬
tans ultra esse uicturũ. dixi. Non
ia. quod in extrema sillaba alła¬

Expanded text:
quod liberatus sit Psalmista decanquod liberatus sit Psalmista decantat: Qui exaltas me de portis mortis, ut annuntiem omnes laudationes tuas in portis filiae Sion . Has portas inferni reor quae adversum Petrum non praevalent, quia dormivit in plenitudine dierum suorum. Sancti implent dies suos, qualis fuit Abraham qui mortuus est plenus dierum in senectute bona: peccatores vero et impii in dimidio dierum suorum moriuntur, de quibus et Psalmista loquitur: Viri sanguinum et dolosi non dimidiabunt dies suos . Non enim implent opera virtutum, nec student poenitentia emendare delicta. Unde in medio vitae cursu, et in errorum tenebris ducentur ad tartarum. Quaesivi, inquit, residuum annorum meorum, non me putans ultra esse victurum. Dixi, non IA  , quod in extrema syllaba AL
Abbreviated transcription (Latin):
finies me. Sperabã usq ad ma¬
⁊ne. quasi leo sic contͥuit oĩa ossa
mea. De mane usq ad uesꝑam.
⁊finies me .Lax. Ego dixi. In ex¬
Ncelso dierũ meoꝵ uadã ad por¬
Stas inferi. relinquã annos resi¬
Sduos. Dioci. Nequaquã ultra
uidebo salutare dĩ in t̾ra uiuen¬
tiũ: nec uidebo hominẽ adhuc
Scũ habitantibꝰ. De fecit de co¬
gitatione mea. exiuit & reces¬
sit a me : sicut tab̾nacłm soluit
qͥ firerat: sicut tela sp̃c m̃s re¬
cessit cũ a texrente succiditur.
rat quid tp̃r p̾mentis angustiȩ
imminentisq languoris taci¬
tus cogiaret. Dixi inqͥt ĩ cor¬
de meo. In dimidio dier̃ meoꝵ:
siue ut aqͥla ⁊ simmachus. ⁊ the-¬
odotio int̾pretati st̃. in infirmi¬
tate ⁊ silentio dier̃ meoꝵ. ꝓ qͦ
latr excelsũ int̃pretati st̃. ob lit¬
tere similitudinẽ. rame. ꝓda¬
mȩ. legentes. licet qͥdam dame
sanguinẽ uerterint: ut sit sen¬
sus. in sanguine dier̾̃ meoꝵ. qñ
lege nate uel illas portas de qͥbꝰ

Expanded text:
finies me. Sperabam usque mane: quasi leo sic contrivit omnia ossa mea. De mane usque ad vesperum finies me. LXX Ego dixi in excelso dierum meorum, vadam ad portas inferi: relinquam annos residuos: dixi, nequaquam ultra videbo salutare Dei in terra viventium, nec videbo hominem adhuc cum habitantibus: defici a cognatione mea. Exivit et recessit a me, sicut 471 tabernaculum solvit qui fixerat: sicut tela spiritus meus recessit, cum a texente succiditur. rat quid tempore prementis angustiae imminentisque languoris, tacitus cogitarit; Dixi, inquit, in corde meo, in dimidio dierum meorum, sive ut Aquila et Symmachus et Theodotio interpretati sunt, in infirmitate et silentio dierum meorum, pro quo LXX excelsum interpretati sunt, ob litterae similitudinem, RAME   pro DAME   legentes: licet quidam DAME, sanguinem verterint, ut sit sensus, In sanguine dierum meorum, quando lege naturae, vel illas portas, de quibus,
Abbreviated transcription (Latin):
que appellat᷑ lux uiuentiũ. d honẽ
enĩ ds mortuori sed iiuoꝵ. Hoc
aũ ẽ õẽ quod metuit: ne salutare
di ductꝰ ad inferos nequaquam
mereat᷑ aspice̾. Sequit᷑. Nõ aspi¬
tiam hominẽ ultra & habitato¬
rẽ quietis. quod nos olim ꝓpter
uerbi ambiguitatẽ sequenti uer¬
siculo iunxeramꝰ. Sermo enĩ he¬
ne cũ scis ⁊ hominibꝰ di ñ habitet
in quiete. ne ñ uideat dñm int̾ra
unuentiũ. ne generatio illiꝰ instar
tab̾nacħ dissoluat᷑. ne in tele si¬
militudinẽ in ipso lucis exordio

Expanded text:
quae appellatur lux viventium. Non est enim Deus mortuorum, sed vivorum . Hoc autem est omne quod metuit, ne salutare Dei, ductus ad inferos, nequaquam mereatur aspicere. Sequitur: Non aspiciam hominem ultra et habitatorem quietis. Quod nos olim propter verbi ambiguitatem sequenti versiculo junxeramus; sermo enim Hene cum sanctis et hominibus Dei non habitet in quiete, ne non videat Dominum in terra viventium, ne generatio illius instar tabernaculi dissolvatur, ne in telae simil
Abbreviated transcription (Latin):
faciet dñs uerbũ hoc qͦd locutꝰ ẽ.
Eoce ego reuerti faciã umbrã li¬
near̃ ꝑ quas descenderat in ho¬
rologio achaz. in sole retrorsũ.
decẽ lineis. Et reu̾sus ẽ sol decẽ
lineis ꝑ gradus qͦs descenderat.
Prepostero ordine quasi ĩꝓphe¬
tia hic refert᷑ historia que in
regũ uolumine consequentius
legit᷑. fleuit ez echias fletu mag¬
no. Et priꝰquã egrederet᷑ isaiaᷤᷤ
mediã partẽ atrii: factuᷤ ẽ ser¬
mo dñi ad eũ dicens. Reuertẽ
⁊ dic erechie duci pͦpħi mei. Au¬
diui orationẽ tuã. & iudilacͥmã
tuã. Ecce sanaui te. Dirit q exe¬
chias ad isaiam. Qͦs erit sigñ.
quia dñs me sanabit: En ꝓpħa
respondit. Hoc erit signũ adño:
quod facturꝰ sit dñs sermonẽ
quẽ locutꝰ ẽ. Uis ut accedat
umbra tot lineis. an ut reuer¬
tat᷑ totidem gradibꝰ: Cui dixit
eechias. facile ẽ umbrã cresce
decẽ lineis. nec uolo ut faciat.
s ut reuertat᷑ retrorsũ decẽ
gradibꝰ. Cũq iuocante isaia

Expanded text:
nus verbum hoc quod locutus est: Ecce ego reverti faciam umbram linearum per quas descenderat in horologio Achaz in sole retrorsum decem lineis: et reversus est sol decem lineis per gradus quos descenderat. Praepostero ordine quasi in prophetia hic refertur historia, quae in Regum 469 volumine consequentius legitur. Flente Ezechia fletu magno, priusquam egrederetur Isaias mediam partem atrii, factus est sermo Domini ad eum, dicens: Revertere, et dic Ezechiae duci populi mei: Audivi orationem tuam, et vidi lacrymam tuam: Ecce sanavi te. Dixitque Ezechias ad Isaiam: Quod erit signum, quia Dominus me sanabit ? Cui Propheta respondit: Hoc erit signum a Domino quod facturus sit Dominus sermonem quem locutus est: Vis ut accedat umbra tot lineis, an ut revertatur totidem gradibus? Cui dixit Ezechias: Facile est umbram crescere decem lineis, nec hoc volo ut fiat; sed ut revertatur retrorsum decem gradibus. Cumque invocante Isaia
Abbreviated transcription (Latin):
solũ illo tpr̃. clamabat ioħs. qͥ
sermonis dĩ p̾cursor ⁊ p̃uius
recte uax appellat᷑  s usq ho¬
die in deserto gentiliũ ectłaꝵ
clamant magistri. ut rectas
faciamꝰ uias ⁊ semitas in cordi¬
bus nr̃is dõ. impleam᷑q uͥtuti¬
bꝰ ⁊ inelinem᷑ humilitate. pra¬
ua mutemꝰ in recta. asꝑa uer¬
tamꝰ in mollia: a sic głam dñi

Expanded text:
solum illo tempore clamabat Joannes, qui sermonis Dei praecursor et praevius, recte vox appellatur ; sed usque hodie in deserto gentilium, Ecclesiarum clamant magistri: ut rectas faciamus vias et semitas in cordibus nostris Deo, impleamurque virtutibus, et inclinemur humilitate; prava mutemus in recta, aspera verta
Abbreviated transcription (Latin):
dubiũ ẽ. Dix̃q erechias. Boñ
u̾bũ dñi quod locutꝰ ẽ. In quo
ab hebreis rep̃hendit᷑. curñ sit
imitatus bonitatẽ moysi: qͥ lo¬
cutꝰ ad dñm ẽ. aut dimitte eis
hanc norã. aut si ñ facis. dele me
de libro tuo quẽ scripsisti. Uñ ⁊

Expanded text:
dubium est . « Dixitque Ezechias: Bonum dubium est . « Dixitque Ezechias: Bonum verbum Domini, quod locutus est. » In quo ab Hebraeis reprehenditur, cur non sit imitatus bonitatem Moysi qui locutus ad Dominum est: « Aut dimitte eis hanc noxam, aut, si non facis, dele me de libro tu