comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bant ĩ xp̃m. se sine ilł iegalib saluos
cẽ ñ posle. hoc emĩ ꝯtẽdebant ãtiochie.
qͥ ex crtũcisione credid̾ant. ip̃muᷤ pau¬
lum credo ñ ita egisse qñ timochm cir¬
solimis a iacobo monitus legalia illa sͦ¬
cepit. ut putare uid̾ctur ꝑ illa legalia
lalutẽ darr s ne illa q̃ in u̾bis futuro ꝵ
deus fi̾ iusserat canꝙͣ idolatriã gentiuo

Expanded text:
legalibus salvos esse non posse. Hoc enim contendebant Antiochiae qui ex circumcisione crediderant. Ipsum vero Paulum credo non ita egisse, quando Timotheum cirsolymis a Jacobo monitus, legalia illa suscepit, ut putare videretur per illa legalia salutem posse dari, sed ne illa quae in umbris futurorum Deus fieri jusserat, tanquam id
Abbreviated transcription (Latin):
sit. quid gͦ debent
fac̾e qui non fu¬
etrint ut gala¬
the ñ utiq deb̾et̃
recipere. si inquam hoc est qnomodo co¬
gis gentes. q̃ omĩa que uident inte pu¬
tant ẽẽ necellana saluti indauezate
cogebat qued̃ ñ docentis imꝑio conier¬
sacõnis exemplo ⁊ de ħ obuirgatus est.

Expanded text:
sit. Quid ergo debent facere qui non ferunt ut Galatae? non utique debent recipere. Si, inquam, hoc est, quomodo cogis gentes, quae omnia quae vident in te putant esse necessaria saluti, judaizare? cogebat quidem non docentis imperio, sed conversationis exemplo, et de hoc objurgatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
hui qͥ eũ de iudeis credidissent. cñ emila¬
tores erãt legis. qui sie ea uolebant obł¬
uari. tanꝙͣ sine hiis ĩ euangłio saluseͤ¬
dentib ẽẽ ñ possit. Hi senserant pau¬
lũ nehem̃tissimũ gr̃e p̃dicatorẽ ⁊ ĩten¬
cõne eoꝵ. maxĩe adũsum ab enulis ẽ
noue legis. qͥ ñ intelligebant. qͥ aĩa a¬

Expanded text:
ui cum ex Judaeis credidissent, tamen aemulatores erant legis, qui sic ea volebant observari, tanquam sine his in Evangelio salus credentibus esse non possit. Hi senserant Paulum vehementissimum gratiae praedicatorem, et intentioni eorum maxime adversum. Ab aemulis enim novae legis q
Abbreviated transcription (Latin):
qui dm̃ cimentes iusticiam setuatent it le¬
gum u̾icati salua salua catitate ⁊ catita¬
ti salua u̾tate iuditando deseruitent. qua.
si tenera audacia est ⁊ stulticia ħ facere. ⁊
quasi dicecet aliquis. debent ne sancti de
hi iudicare. sconͣ et ait. In nescitis qm̃¬

Expanded text:
 et legum veritati salva charitate, et charitati salva veritate judicando deservirent? Quasi dicat: Revera audacia est, et stultitia hoc facere. Et quasi aliquis diceret: Debentne sancti de hujusmodi judicare? Et ait: An nescitis q
Abbreviated transcription (Latin):
tõnem. hõe id̾o ait uł t̾rore tam ĩnum̾¬
abiliũ obsernacõnum q̃ in lege scripte
sunt ne om̃s impłe cogerentur. qd̾ nec
ip̃i uidei nec pr̃es eoꝵ impłe potuerunt
sicut petrus ait abstin̾ent ab huis quib

Expanded text:
tionem. Hoc ideo ait, ut vel terrore tam innumetionem. Hoc ideo ait, ut vel terrore tam innumerabilium observationum quae in lege scriptae sunt, ne omnes implere cogerentur, quod nec ipsi Judaei, nec patres eorum implere potuerunt, sicut Petrus ait, abstinerent ab his quibus
Abbreviated transcription (Latin):
bat ergo huis quos fides que reuelatã ẽ eis.
imbutos innerͣat illa tencre. ne udeãtur
aũ ñ causa ꝓmitendixp̃i instituta aut
ad huc ꝓmit̾e s cessandoiam appareãt
signa futuri fuisse. q̃ cum honore pau-¬
latim deserendo erant sepelienda. nit
sacrilegia gentium fugienda. põste a
n̾o tamquam cũ honore sepulta sint.
sine mas pes ponatur siue ñ obsernã¬
tib dixit noxia ẽẽ nisi dispensatorie cu
nõ solum no prodest s q obest antequã
inciꝑet nona p̃dicacio. oportuit cirtũci¬
di nunc aũ iege fidei succedente. nicħ ꝓde¬
rit fideli addita circũcisio. s obetit ma¬
ius enĩ malũ est ex lib̾o seruũ fierr ꝙͣ
nasci. Testificor
circũcidamini n¬
chil nob̾prodest x¬
nec ħ solum ma-¬
ociam testificorrn
sũ. sicut olim an¬
te fidem omĩ hoi¬
iudeo uł gentili cͥ¬
bito omnia lega¬
lia debet implere
quod exigit cirtũcisio. ut enĩ bap̃s su¬
amr: sic cirtũcisio suam exigit iustifiea¬

Expanded text:
bat ergo his quos fides quae revelata est eis, jam imbutos invenerat, illa tenere, ne videanturaut non causa promittendi Christi instituta, aut adhuc promittere, sed cessando jam appareant signa futuri fuisse, quae cum honore paulatim deserendo erant sepelienda, non ut sacrilegia gentium fugienda. Postea vero tanquam cum honore sepulta sint, sive in eis spes ponatur sive non, observantibus noxia esse dicit, nisi dispensatorie cunon solum non prodest, sed etiam obest. Antequam nova inciperet praedicatio oportuit circumcidi, nunc autem lege fidei succedente nihil proderit fideli addita circumcisio, sed oberit; majus enim malum est ex libero fieri servum quam nasci. Testificor. circumcidamini nhil vobis proderit nec hoc solum maetiam testificor sum, sicut olim ante fidem, omni hoJudaeo vel gentili cibito omnia legalia debet implere, quod exigit circumcisio. Ut enim baptismus suam, sic circumcisio suam exigit justifica
Abbreviated transcription (Latin):
ex nobis procedat. s sufficiencia nt̃a ex deo ẽ
accendant hic et uerba ista ꝑfendant qui
putant ex nobiseẽ fid̾i ceptum. ⁊ ex do̾ esse
fid̾i supplementũ. ꝯmendans eũ istam grão
us else cogitate quam credere nullus qͥppe
credit aliquid nͥ prius cogitauit eẽ ctedend̃.¬

Expanded text:
Ex nobis procedat, sed sufficientia nostra ex Deo est. Attendant hoc, et verba ista perpendant qui putant ex nobis esse fidei coeptum, et ex Deo esse fidei supplementum. Commendans enim istam gratiam ius esse cogitare quam credere? Nullus quippe credit aliquid, nisi prius cogitaverit esse credend
Abbreviated transcription (Latin):
ut totum confirmatẽ.
q̃ue significat mun
nr̃m bap̃ma ibifign¬
ratum est ⁊ paslio xͥ
qui limui sunt. alte.¬
tum .n. sine altero ñ
ualet. accipiensinꝙͣ
cũ aqua. ⁊ cũ lan a
cectinea. ⁊ cum y̾so.¬
ꝑo de quib aspersori¬
um fecit. ipsũ quoꝵ¬

Expanded text:
ut totum confirmaret. quae significat mundnostrum baptisma ibi figuratum est, et passio Christi quae simul sunt; alterum enim sine altero non valet. Accipiens, inquam, cum aqua, et cum lana coccinea, et cum hyssopo, de quibus aspersorium fecit, ipsum quo
Abbreviated transcription (Latin):
multi ma-¬
nent usce ad
adhuc qui testes sunt
Si quentis ab eis. qui
apłil omnib. appar¬
uit in ascensione no¬
sissime autto omnĩ¬

Expanded text:
multi manent usque adhuc, qui testes sunt, si quaeritis ab eis. Quidapostolis omnibus apparuit in ascensione. Novissime autem omni
Abbreviated transcription (Latin):
foris pauiꝑ. latens deus
in oiuiciis. appatens homo in pauptate. ut ino¬
pia ulius uos essttis oluites in sp̃ualib. ꝑ iui¬
us .n. pauꝑtatem abietimus pãnos iniquita-¬
in cella. diues in ꝯicĩa. secutior cormit in ter¬
ra quã auto oiues in putpura. ñ ergo expa¬
uoscas cũ tua m̃dicitate ad illũ accede qui
indus est nr̃a pauꝑtate uͭ se pauxauit nos

Expanded text:
foris pauper; latens Deus in divitiis, apparens homo in paupertate, ut inopia illius vos essetis divites in spiritualibus. Per illius enim paupertatem abjecimus pannos iniquitatin cella, dives in conscientia, securior dormit in terra, quam auro dives in purpura. Nunc ergo expavescas cum tua mendicitate ad illum accedere, qui indutus est nostra paupertate. Qui se pauperavit, nos
Abbreviated transcription (Latin):
felicitate torq̃tur. et sic
inducitur in dupliceo
rem. dolet se ñ cẽ ꝯsinulem. homicidũs. płałr di¬
aliud agitut malignitate. malignitat ẽ ma¬
lauoluntas. cum itra non potest nel de bñfici¬
ss gr̃am non cefette. susurtones intet amicos
discordiat seminantes. aetrastores: qui aliorum
bona negant uł miniuint. ⁊ ne leuia putent᷑.
susuirratio ⁊ detractacio. qr in uerbis sunt. addit
de eis des odibiles ⁊ ꝯtumeliosos qui distis ł factis
ꝯtumelias ⁊ turpia infetunt. suꝑbos in honori¬
b. elatos elati sunt qui nolunt pati puortin. ł
parem. inuentores maloꝵ qui nouũ gemis ma¬
mitiores. insipientes .s. non discementes. inter bo¬
num ⁊ malum. inꝯpositos. ħitu ⁊ incessu. i in¬
ꝯpositio corponis indicat quontattm mentis si¬
ne asfectione .i. sine dilectione ꝓxiri. absq fcde
re .i. sine secittate sine

Expanded text:
felicitate torquetur, et sic scinditur in duplicem rem, dolet se non esse consimilem. Homicidiis, pluraliter dialiud agitur. Malignitate. Malignitas est mala voluntas cum ultra non potest, vel de beneficiis gratiam non referre. Susurrones, inter amicos discordias seminantes. Detractores, qui aliorum bona negant vel invertunt, et ne levia putentur susurratio et detractio, quia in verbis sunt, addit de eis: Deo odibiles, et contumeliosos, qui dictis vel factis contumelias et turpia inferunt. Superbos in honoribus. Elatos. Elati sunt illi qui nolunt pati priorem vel parem. Inventores malorum, qui novum genus mamitiores. Insipientes, id est non discernentes inter bonum et malum. Incompositos, habitu vel incessu. Incompositio corporis indicat qualitatem mentis. Sine affectione, id est sine dilectione proximi. Absque foedere, id est sine societate, sine
Abbreviated transcription (Latin):
nem syrie ⁊ cilici¬
e cum qõ esset de
lege utrũ cenen
cendi pro sicu tͣ¬
de. ascendi dico ẽ
barnaba qui de
iudas erat assũp.¬
tib pateret fal¬
sum esse me ali-¬
ud gentib aliud
ascendi acitem¬
non solum me¬
a disposicione.
s lecundum re¬
uelacionem dei¬
et non dicodidi¬
ti abillis tarqtiã

Expanded text:
nem Syriae et Ciliciae, cum quaestio esset de lege utrum tenendcendi, pro situ terrae. Ascendi, dico, cum Barnaba, qui de Judaeis erat. Assumpquibus patet falsum esse me aliud gentibus, aliud Ascendi autemnon solum mea dispositione, secundum revelationem DeiEt non dico didici ab illis tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
sine eo odiosi erimus. attende diligent᷑ ꝙ di-¬
cit. filii caritatis sue: sĩ caritas qua paterdi-¬
ligit filiũ ⁊ pr̃emdiligit filius. in effabiłr
est cantas ꝑfesto ⁊ filins sĩ solius prĩs s eci¬
tatis suc. filius ergo ẽ. eciam sp̃s .s. liñ ẽ in
serni ꝓpͥe siuccetur. quod n̾o dcm est filiica¬
ro sue. nichil aliud intelligatur quam fi.¬
iusui dnecti. quãfilii sube sue. catitas enĩ

Expanded text:
sine eo odiosi erimus. Attende diligenter quod dicit, filii charitatis suae. Si charitas qua Pater diligit Filium, et Patrem diligit Filius, ineffabiliter est charitas, profecto et Filius non solius Patris, sed etitatis suae. filius ergo est etiam spiritus sancti, serui, proprie sic vocetur. Quod vero dictum est, filii charitatis suae, nihil aliud intelligatur quam Filii sui dilecti, quam Filii substantiae suae. Charitas enim
Abbreviated transcription (Latin):
in fidelib solebant intrinlecus ficeles oppti¬
gnant ettrinsecus. ẜ ñ expugnant⁊ trans¬
ab culit nos de mundo in regnum filii .i. ut es¬
lemus regnũfilui de quo tp̃e dicit regnũme¬
ũ ñ est de ħ mũdo. sĩ ait ñ est hic. s ñ est hinc.¬

Expanded text:
infidelibus solebant intrinsecus, fideles oppugnant extrinsecus, sed non expugnant. Et transtulit nos de mundo in regnum Filii, id est ut essemus regnum filii. De quo ipse dicit: Regnum meum non est de hoc mundo Non ait non est hic, s
Abbreviated transcription (Latin):
est .n. maceria cong̾ieł iapioum sine cem̃¬
to ut fit circa ortos paries ergo mac̾ie ẽ qui
facile destruetur ueniente gr̃a q̃ ⁊ legem a¬
mouit. ⁊ corda gentiũ ab ydolatͥa ꝯuertit.
medius uło erat ut neut̾ ppłs alt̾i ꝯcordaret.
de subd̃. ꝗ p ħ est soluens fimicicias ĩ catne su-¬
a. assũptał ĩmolata iegem hie exponit pari-¬
etem quatũ ad ꝑtem iudeoꝵ. q. tp̃e dico. eua.¬

Expanded text:
Est enim maceria congeries lapidum sine caemento, ut fit circa hortos. Paries vero maceriae est qui facile destrueretur veniente gratia, quae et legem amovit, et corda gentium ab idololatria convertit. Medius autem erat ut neuter populus alteri concordaret. de subdit: Et per hoc est solvens inimicitias in carne sua, assumpta vel immolata. Legem. Hic exponit parietem quantum ad partem Judaeorum; Haimo qua
Abbreviated transcription (Latin):
ric .i. obstaculũ
qtios erat inter illos popłos. hinc ex lege
inde ex ydolat᷑ͥa soltit remouent legem
ido euacuant. Et
sos ꝑlegem ꝯdat in
solo a quo fi alum̃
ẽ nouitas. ⁊ if id̾o e¬
llacuat ut reconti.
.am .do. positos uti
nocorpore ec̃clesie q̃¬

Expanded text:
id est obstaculum quod erat inter illos duos populos, hinc ex lege, inde ex idololatria solvit, removens legem ideo evacuavit ut sos per legem, condat in solo a quo non aliunde est novitas. Et item ideo evacuat ut reconciliet ambos Deo, positos in uno corpore, Ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
it angłis passione. ⁊ mator ac melior etiã gra¬
cie plenitudine. de quaeciamip̃i angli admen¬
lutam acciptunt. iõ ait. ⁊ ip̃e xp̃t. tanto melior.
udignior. angłis. est. offectus .l euidenter secũ¬
dum hominem factus quanto dif. nom̃ .i. dit̃¬

Expanded text:
it angelis passione, et major ac melior etiam gratiae plenitudine, de qua etiam ipsi angeli ad mensuram accipiunt. Ideo ait et ipse Christus: Tanto melior, id est dignior, angelis est effectus, id est evidenter secundum hominem factus, quanto different
Abbreviated transcription (Latin):
me non uultis .i. contͥ¬
stans ⁊ puniens sed ti¬
nico ne forte sint intͥ
nus habent. animosi¬
tates in tepeticione te¬
tum et ultõne. dis

Expanded text:
me non vultis, id est contristans et puniens; sed timeo ne forte sint internus habent, animositates in repetitione rum et ultione, dis
Abbreviated transcription (Latin):
homine. maledã est n qui spẽ suiã pouit in
homins. et ne eẽnt tot baptĩ quot setui. mͥs¬
statẽ no ubi recirnuit. quã si uellet: poterat ser¬
ins sius dare. ut setuũ datet hap̃o suũ tanquã
uscesua. et potestatẽ suã pot̾at ꝯstituete sn ali¬

Expanded text:
homine. Maledictus enim qui spem suam ponit in homine . Et ne essent tot baptismi quot servi, mysstatem vero sibi retinuit. Quavis dare, ut servus daret Baptismum suum tanquam vice sua. Et potestatem suam constituere
Abbreviated transcription (Latin):
i potestatem date aliciuis aliquib precipn¬
is seruis sirs ut ꝙ̃ admod̾ ꝑ uirgam floren¬
tem demonittatus est a aronsaccrdos. ita per
aliquemod signum demonsttarnt᷑ ecceslẽ.¬
ciont dignitatit ministri ⁊ dilpentator es
minist̾ioꝵ qui soli baptizare deb̾ent.s si

Expanded text:
i potestatem dare alicui, vel aliquibus praecipuis servis suis, ut quemadmodum per virgam florentem demonstratus est Aaron sacerdos, ita per aliquod signum demonstrarentur excellentioris dignitatis ministri, et dispensatores mysteriorum qui soli baptizare deberent. Sed,
Abbreviated transcription (Latin):
dico: quod unus quiss .n. dicit nam ałuus
dicit hos s. ego quideor. ẜ pari. alius illud dicit.
egosũ apollo. alius utro. ego sũ cephe.q. ai
dicit. ego sum baptiatus baptõ illius. alius
sciend̾ ꝙ subnõie suo. et apłoꝵ bonoꝵ notat
psendo. nã illi quos nominat: sine du bio bo¬
ni erant. slub hoꝵ sp̃ẽ fallos apłos tangit.
ne si drẽt in homine illius ł illius matn¬
tur eis inusdete. ⁊ sͥ uelle attͥbuere. ł ido po¬
suit noĩa bonoꝵ apłoꝵ. ut ostendat. ꝙ si in

Expanded text:
dico quod unusquisque vestrum dicit. Nam alius dicit hoc, scilicet: Ego quidem sum Pauli: alius illud dicit: Ego sum Apollo; alius vero; Ego sum Cephae. Quasi dicat: Alius dicit: Ego sum baptizatus baptismo illius; alius sciendum quia sub nomine suo, et apostolorum bonorum notat pseudo. Nam illi quos nominat sine dubio boni erant, sed sub horum specie falsos apostolos tangit, ne si diceret in nomine illius vel illius, videretur eis invidere, et sibi velle attribuere. Vel ideo apposuit nomina
Abbreviated transcription (Latin):
tenebant ipõꝵfłitatẽ ꝯuincit. uetũo quip¬
pe bap̃o habelant. ⁊ ex̃ tuiꝰ it̾tate ut cortig¬
ent falsitatro. ab ip̃o audiunt. numquid
pan. qc̃ ꝓrsus fieti pottid u taliqui uerum
habeant baptisiuor. et ñ uam habeant
si dem sicut isti. ꝑ u̾itatẽ etgo quam habebã
cortigit falsitateo quã tenebant. sic̃ ꝑ xp̃i¬
tesuititõnem ꝙͣ credebant. ꝓbat resuitectio¬
nom mortuoꝵ quãnega bant. erant.n in¬
tet cos qui mortuͦs tesurgere ñ credebant: cre¬
Grãs ago

Expanded text:
itatem convincit. Verum, quippe baptismum habebant, et ex ejus veritate, ut corrigerent falsitatem ab ipso audiunt, nunquid Paulus, etc. Prorsus fieri potest ut aliqui verum habeant baptismum, et non veram habeant fidem, sicut isti. Per veritatem ergo quam habebant corrigit falsitatem quam tenebant, sicut pectionem quam credebant probat resurrectionem mortuorum quam negabant. Erant enim inter eos qui mortuos resurgere non credebant, creGratias ago
Abbreviated transcription (Latin):
pistola incortectos cortigite et cortectos adu¬
tiliora prouocate. et psendo cum sin ꝯmenda.¬
cione deprimete. modus tractanditalis est.
more solito salutacioneo premittit. deinde
debonis pet graciam collatis gracias deo agit. lo¬
deprimendo tedatguit decegens uetuicias eoꝵ.
et se multis modis ꝯmendat tandeo subdi¬
tut moralis aminonicio cuo itetatione be
contra ꝑsendo iuperbiam paulum et contra
eoruordeo presumptionem apostoluo se nomi¬
nat dicens. P aulus apostolus xp̃i tħu
non isurpãcisie. s ꝑte uoluntateor eci. non

Expanded text:
 et correctos ad ulteriora provocare, et pseudo sui commendatione deprimere. Modus tractandi talis est: More solito salutationem praemittit; deinde de bonis per gratiam collatis gratias Deo agit, lodeprimendo redarguit detegens versutias eorum. Et se multis modis commendat. Tandem moralis admonitio cum iteratione becontra pseudosuperbiam Paulum, et contra eorumdem praesumptionem Apostolum se nominat dicens: Paulus Apostolus Jesu Christi, non usurpative, sed per voluntatem Dei, non
Abbreviated transcription (Latin):
quidam ꝑprecedencen
epistolam. et si primo
conccstaci post ea cñ e¬
mendati fuetant ⁊ mł¬
ta pro nomine xp̃ipas.
do apostolos prefetelãt
quibusdam ergo corm¬
chioꝵ ꝑ primam epis¬
tolam correctis causa
teliciuoꝵ sccibit hanc
epistolam secundam.
tepessens pieudo aposto¬
los ostendendo deceptõ
illos in elemosinis par¬
cos precipit quoq corteptuo fornicatorem teci¬

Expanded text:
quidam per praecedentem Epistolam, etsi primo contristati, postea tamen emendati fuerant, et multa pro nomine Christi passidoapostolos praeferebant. Quibusdam ergo Corinthiorum per primam Epistolam correctis, causa reliquorum scribit hanc Epistolam secundam, repellens pseudoapostolos ostendendo deceptionillos in eleemosynis parcos. Praecipit quoque correctum fornicatorem reci
Abbreviated transcription (Latin):
am. pontifex qui semel in anno csi langrune
introsbat. xp̃r est quin anno benignitatis sem¬
el in celiio incrauit. per sanguinem siuio quẽ
ꝑ pecis hominum fudit. Nac significante.q. il
la predicta fielant en

Expanded text:
re. Pontifex qui semel in anno cum sanguine introibat, Christus est, qui anno benignitatis semel in coelum intravit per sanguinem suum quem pro peccatis hominum fudit. Hoc significante. Quasi la praedicta fiebant in
Abbreviated transcription (Latin):
spititus sunt ex officio administracori fuus.
missi actualitet. in ministetiuo quocumq
pl acet filio tñ semꝑ assistunt ei quiubiq
est. missi dico ꝓp̃ eos qui capb hĩdi. fa .i. cciam¬
micos ministros angłos suos destinet deuisꝙ
pp̃ nos. discuttunt nobis sno funguntur ot¬
ficio ħ est opus angłicũ angelice functionis
offitiũ. ut omnia fiant ꝓsalute ꝓximoꝵ u

Expanded text:
spiritus sunt, ex officio administratorii Filii, missi actualiter in ministerium quocunque placet Filio, tamen semper assistunt ei qui ubique est. Missi, dico, propter eos qui capient haeredimicos ministros angelos suos destinet Deus.  nos discurrunt, pro nobis suo funguntur officio, hoc est opus angelicum, angelicae functionis officium, ut omnia fiant pro salute proximoru
Abbreviated transcription (Latin):
stulta deuita. ad ip̃a
autẽ. uitanda. scito.
rogatus. a dñocer ꝓ¬
fessus ẽ. se cũ dilige¬
le. dicens. tu scis qr a
ex ẽo autem ꝙ se ip̃os

Expanded text:
stulta devita: ad ipsa autem vitanda, scito qrogatus a Domino, ter confessus est se eum dilige, dicens: Tu scis quia Ex eo autem quod seipsos
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ suꝑmiis meditus
respiciat .i. uͥ faciat
ut peccĩ sui q̃mq po¬
niteat que pnĩa pudore ⁊ timore displicendi
aliis int̾oum inpendẽ dui plus delestat homi¬
nem alioꝵ existimatõ quã tusticia. qua se qͥs¬

Expanded text:
 supernus medicus respiciat, id est nisi faciat ut peccati sui quemque poeniteat, quae poenitentia pudore et timore displicendi aliis interdum impeditur, dum plus delectat hominem aliorum existimatio quam justitia, qua se q
Abbreviated transcription (Latin):
pt̃i de quo dcm̃ est initiũ omnis pẽc̃isuꝑbiaẽ. su¬
peebictũt ã dicentes se cẽ sapientes. ñ cerebant sͥ
arrogare ꝙ dcus donau̾at nec se iactare ex eo ꝙ li
tiq ñ ase ip̃is s. ab illo habebant ꝙ utics ilic cre¬
cendũ fuit. ut ad ħ cenendũ ꝙ macte pot̾ant ab
illo sanareatur qͥ ded̾at ut in d̃cnt. si n. ħ facctt̃
hũilitatẽ seruarent. ⁊ possent purgati. atq itli b̾a

Expanded text:
bia est . Superbierunt autem dicentes se esse sapientes. Non debebant sibi arrogare quod Deus donaverat, nec se jactare ex eo quod non a se ipsis, sed ab illo habebant. Quod utique illis credendum fuit, ut ad hoc tenendum quod videre poterant, ab illo sanarentur qui dederat ut viderent. Si enim hoc facerent, humilitatem servarent, et possent purgari, atque illi bea
Abbreviated transcription (Latin):
.in ccc̃a incorpore ñ mente nomme ñ miini.
me .i. se fallis fratrib sunt. timo. qi diffici¬
liustołantut quã aꝑtemali. nulla .n. pestis
efficacior quam tamiliaris ingriicus. et ini¬
mici hominis domesticieius Sed qui q.

Expanded text:
in Ecclesia corpore non mente, nomine non numine, id est de falsis fratribus, sunt timores, quia difficilius tolerantur quam aperte mali. Nulla enim pestis efficacior quam familiaris inimicus, et inimici hominis domestici ejus . Sed qui. Quasi
Abbreviated transcription (Latin):
enu quoni.
am infitmi
sumus uos ã
potentes estis.
hec et oramꝰ
tit̃am consũ¬
macionem.
sccibo ut non
presens duriꝰ
agam secun.
dificacioneoz
et non in de
petfecti estote.
exhortamins
ideo sapite. pa¬
cem habete. et
deus pacis et

Expanded text:
uoniam nos infirmi sumus, vos autem potentes estis. Hoc et oramus vestram consummationem. scribo ut non praesens durius 201 agam secundudificationem, et non in desPerfecti estote. Exhortamini, idipsum sapite. Pacem habete, et Deus pacis et
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ñ fuit de ꝯcubinis q̃ trib adhesit iude ñ
recedens a templo. qñ fc̃a est seꝑatõ in ser¬
uos salomonis. tũc .n. trib iuda q̃ erat trib
regia ⁊ trib beniamin. et trib leuiã erat
a. nõta quod hebrei dñt qͦi abraha muta¬
ta litt̾a ab abraham. um̃origo trahitur ñ
hec dicti eẽ iideantur. s ex illo u̾ins intel.¬
ligñcur appeslati. qui uocabatur heber tã¬
quam heberii et

Expanded text:
non fuit de concubinis, quae tribus adhaesit non recedens a templo quando facta est separatio in servo Salomonis. Tunc enim tribus Juda quae erat regia, et tribus Benjamin, et tribus Levi quae erat a. Nota quod Hebraei dicuntur pro Abrahaei mutata littera ab Abraham, unde origo trahitur, noahaei dicti esse videantur. Sed ex illo verius intelligantur appellari qui vocabatur Heber, tanquam Hebraei. Et
Abbreviated transcription (Latin):
aucta ẽ ꝯcupiscĩa oppolita lege ⁊ que prius eno
ducebat obice nullo obrint cum obice tupto.
ꝑ legem .n. astus ea p̃uaticata peuis ẽ uictus et
factus est legis p̃uaricator qui fuit añ nescius
pectator. ꝙ ieo bñdicit omnẽ ꝯcupiscĩam. õm¬
nis .n. est qñitanscendit legẽ. leqͣr. Sine le¬

Expanded text:
aucta est concupiscentia opposita lege, et quae prius eum ducebat obice nullo, obruit eum obice rupto. Per legem enim doctus, ea praevaricata pejus est victus, et factus est legis praevaricator qui fuit ante nescius peccator; et ideo bene dicit omnem concupiscentiam. Omnis enim est quando transcendit legem. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ imitatut sensus hoꝵ uetboꝵ ⁊ ho per manda.¬
gtim. oꝑatũ dico occoe accepta. in ipsic relutui.
ĩamuliete uel auto ⁊ hususmodi. attende recte
diti ptc̃m operatum omnẽ ꝯcupiscĩam ꝑmanda¬
tum uł octasionem accepisle ꝑ mandatũ. mi¬
nor enim erat concupiscencia ante legem qñ
licitateor pucalat. s ueniente lege quali oppoli¬
to obice iuidit homo malũ sunor uoluit refre¬
na te ꝯcupilcĩam nec ire posteam stantit lc. co¬
natus ẽ homo de se p̃sumtas ꝯcupilcĩs fluui¬
ñ siciate. s ñ ualuit teftenatusẽ quidẽ fluui-

Expanded text:
n mutatur sensus horum verborum. Et hoc per mandatum operatum dico, occasione accepta, in ipsis rebus, ut visa muliere, vel auro, et hujusmodi. Attende recte dici peccatum operatum omnem concupiscentiam per mandatum, vel occasionem accepisse per mandatum. Minor enim erat concupiscentia ante legem, qualicitatem putabat. Sed veniente lege quasi opposito obice, vidit homo malum suum, voluit refrenare concupiscentiam, non ire post eam, strinxit se, conatus est homo de se praesumens concupiscentiae fluvium siccare, sed non valuit. Frenatus q
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ ꝑmittit. ut cũ insultant nob̾ ⁊ indertogãt
nos q̃ nescimus ł sic excuciamꝰ pigͥtiam ⁊ di¬
uinas iccipturas nosse cupiams. nñ ait ꝯpor¬
tet heses eẽ. ñ uułt apłi nec optat ut ħeles
sicut illi qui dicunt egosuo xpisti manifesti
fiant. hominib. hui .n. dõ ꝓbati st̃ qui bene pos¬
sunt docere. s manifesti hominib eẽ ñ posst̃.
tut. ħeticus uͦ est qui alicus temporalis cõmo

Expanded text:
mittit, ut cum insultant nobis et interrogant nos quae nescimus, et sic excutiamus pigritiam, et divinas Scripturas nosse cupiamus. Unde ait: Oportet haereses esse. Non vult Apostolus nec optat ut haeressicut illi qui dicunt ego sum Christi, manifesti fiant hominibus. Hi enim Deo probati sunt, qui bene possunt docere, sed manifesti hominibus esse non possunt, tur. Haereticus vero est qui alicujus temporalis commo
Abbreviated transcription (Latin):
adusant᷑ ex̃cent eiꝰ sapĩãm. ab adu̾satio .n. mo-
ta qo discondi existit occ̃o. inuita qͥpe ad fideo
catholicã ꝑtinencia dũ ħ eticoꝵ callida inqͥtu.¬
dine exagitant᷑ ut adu̾sus eos defendi possint q
cõsid̾ant᷑ diligentiꝰ ⁊ intelligunt᷑ ciatiꝰ. ⁊ predi.¬
in usũ cedit ꝓficientiũ scdm illuo. filius etudi.¬
tus sapiens erit. inprusente ã minitto utctur.

Expanded text:
santur, exercent ejus sapientiam. Ab adversario enim mota quaestio, discendi existit occasio. Multa quidem ad fidem Catholicam pertinentia, dum haereticorum callida inquietudine exagitantur, ut adversus eos defendi possint, et considerantur diligentius, et intelliguntur clarius, et praediin usum cedit proficientium, secundum illud, filius eruditus sapiens erit, imprudente autem ministro utetur.
Abbreviated transcription (Latin):
s qͣnta facilit᷑ate ⁊ serenitate animi. his¬
ualeat. ł cũ oportet uł eciã ncc̃c̃e est his ea.¬
cets. ut dr̃e possit. scio ħundate ⁊ penutiam
pati. sic iustificat᷑ sapĩa a filissiusqui in¬
telligunt. nec in abstinendo. nec ĩ mandu¬
cando eẽ iusticiã s in equanimitate tołan¬
di mopiam ⁊ intemꝑanciã nõ se cortũpen

Expanded text:
acilitate et serenitate animi careat his, cum vel oportet vel etiam necesse est his carere ut dicere possit: Scio abundare et penuriam pati , sic justificatur sapientia a filiis suis, qui intelligunt nec in abstinendo nec in manducando esse justitiam, sed in aequanimitate tolerandi inopiam et intemperantia non s
Abbreviated transcription (Latin):
non scandalizate. non ꝓte
ftiuola facete illi scrupulũ et qñ quidem
frater tuus conttistatur uł ꝑditur cibotuo.
son ergo¬
metut boniun no¬
uo cetera bona nõ
nima: bonũ suũ

Expanded text:
non scandalizare, nec pro re frivola facere illi scrupulum; et quandoquidem frater constristatur, vel perditur cibo tuo. Non ergmetur bonum noum caetera bona non nima, bonum suum
Abbreviated transcription (Latin):
crẜ regib ⁊ ducib.
ꝗ pocestatib minori¬
bus. et obedite dc̃o il¬
lorum. non quidem
admalũ. s ad omne
admone nemineor

Expanded text:
cet regibus et ducibus, et potestatibus minoribus, et obedire dicto illorum, non quidem ad malum, sed admone,admone neminem b
Abbreviated transcription (Latin):
qui non in infitini¬
cate ut prius s. inglo¬
ria ⁊ potestade ueni¬
et premia daturus
mo aduentu a deo
sumus de spe. dedit
dico ad ħ ut nos redi¬
m̾et ꝑs anguinem.
ab omni inquitate.
cam originaliquao
actuali ⁊ mundaret
in baip̃o a culpa. ⁊ pe¬
na. ppłm sibi accepta¬
bilcm. uel peculiarẽ
.i. proprium sectabo

Expanded text:
qui non in infirmitate ut prius, sed in gloria et potestate veniet, praemia daturus mo adventu adeo hsumus de spe. Dedit dico, ad hoc, ut redimeret nos per sanguinem ab omni iniquitate, tam originali quam actuali, et mundaret, in baptismo a culpa et poena, populum sibi acceptabilem, vel peculiarem, id est proprium, sectato
Abbreviated transcription (Latin):
bus uidas ⁊ teliqui.
biprobat licete. mulictes .n. desid̾io doctrine
dñice ⁊ cupide iuttutum sequebantur apłos
ministrantes eis ⁊ sumptus ⁊ seruicia. sic et
laluatorcor setutesunt. ministrantes ei de
buit quib mitteretut pecunia a fidelib data
uictui necessaria quos ꝯmendauit iude. lit
cciam futes. si non poisemus uitate discte.¬

Expanded text:
udas et reliqui, bi probat licere. Mulieres enim desiderio doctrinae Dominicae et cupidae virtutum sequebantur apostolos ministrantes et sumptus et servitia, sicut et Salvatorem secutae sunt ministrantes ei de buit, in quibus mitteretur pecunia a fidelibus data victui necessaria, quos commendavit Judae, ut etiam fures, si non possemus vitare, disce
Abbreviated transcription (Latin):
los ap̃ alios qui du.
Mea defensio ħ est
de me intectogant
uttum sum apostolꝰ.
et quia apostolus sũ
Pũquid ego et

Expanded text:
os apud alios qui dubiMea defensio, hoc ede me interrogant utrum sim apostolus. Et quia sum apostolus, nunquid, ego et
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ salus etit. ẜ expet. ⁊ spem . in .i. etit tatita
¶qͣntam salutẽ expecto. ⁊ ĩ p̃sentisꝑo ⁊ hoc
firmit̾ sꝑo. Qui¬
a in nullo. statu.
uerlus confundar
ut aliͦ modo codã¬

Expanded text:
t spem meam, id est erit tanta quantam salutem exspecto, et in praesenti spero. Et hoc firmiter spero, qa in nullo statu, versis confundar, ut aliquo modo ceda
Abbreviated transcription (Latin):
de corporis. et qr suc mil¬
lo egistis gatioeo. quod
confi. in uobis. et hoc.
in .o. cebiis. non solum
in bona uoluntate si act
facendis in sanctos qui
correctis agitur. ifĩcio
fit de collectis qr ab ali
tadonia. tam̃ in ea mag¬

Expanded text:
e corporis. Et, quia sic in illo egistis, gaudeo quod confido de vobis, et hoc in omnibus rebus, non solum in bona voluntate, sed etfaciendis in sanctos qui correctis agitur, mentio fit de collectis, quia ab acedonia, cum in ea mi
Abbreviated transcription (Latin):
ad que ꝑ piet̾ita allicit. ⁊ recceat animos eomũ
q ꝯfortat anciqua ent uimeatẽ tenoans et fa¬
cit eos existimare dm̃ ñ oblitũ bonoꝵ quefectit̃.¬
b siponicetis de malis
cnĩpuoia bona perseqñ¬
cia mala mortua fur¬
eadem papenitentiam
et alia sona sequitatia
maia reuiuiscent et l̾¬

Expanded text:
ad quae per praeterita allicit, et recreat animos eorum et confortat, antiqua eis in mentem revocans, et facit eos existimare Deum non oblitum bonorum quae fecs, si poenitetis, de malis enim priora bona persequentia mala mortua fueeadem per poenitentiam, et alia bona sequentia mala reviviscent. Et
Abbreviated transcription (Latin):
onis estis meliora. quã
ra saluti. quamsunt
spine et tribłi tã etli
ita lequamus duce cet¬
tendo ⁊ incepando. qͣi¬

Expanded text:
onis estis, meliora quam ra saluti quam sint spinae et tribuli, tametsi ita loquamur dure, terrendo et increpando, q
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ noscibile dedõ. ñ solũ rõnat᷑aus ad hoc ꝓfunit
sed et. Drus illis re¬
Quelauit uel manife¬
stauit pet opussuuoꝰ¬
ꝑ ꝙ eos adiuuit. hoc
dicit ne sola natur¬
a sufficere uidecctur. ut .n. deus qͥnatura ĩlissibi¬
lis ẽ eciam a issbilib posset sciri op̃us fecit ꝙ
opisicete iisibilitate suimanifestanit ut ꝑ
ccrtũ incectũ posset scin et ille eẽ omniũ densct¬
detetur. qͥ ħ fecit ꝙ ab hiis impossbile est fieti

Expanded text:
fuit, sed et Deus illis revelavit, vel manifestavit per opus suuod eos adjuvit. Hoc dicit, ne sola natura sufficere videretur. Ut enim Deus, qui natura invisibilis est, etiam a visibilibus posset sciri, opus fecit quod opificem visibilitate sui manifestavit, ut per certum incertum posset sciri, et ille esse Deus omnium crederetur qui hoc fecit quod ab his imp
Abbreviated transcription (Latin):
quiũ dei .i. ueram de deo cognicionem detinẽt
cum sponte le eis offerat ip̃i dico manentes
uetitatem ⁊ ip̃am decines in iniusticia et ꝙ
per dei opera cognouisti ⁊ pet hominis opẽ¬
ra perdidisti. tõtum considerasti retrio ordi¬
nem ⁊ ñ uis attend̾e. ꝙ mũdus opus di sit. ydo¬
lũ opus fabri. si fab ydolo sic̃ adit figam da¬
tet ⁊ cor: ab ip̃o ydolo fab̾ a doratetur quomͦ¬
gͦ est homo fab: ceustiuis ñ est. si ħo ydoli fa¬
u est quiẽ deustuus: qui fccit te. qͥs est deus fa-¬
bri qͥfecit itlũ: ergo si pdolũ cor hr̃et ñne fa¬
brum adoratet quifecit illũ: ecce quomꝰ deti¬
nẽt m̾tatẽ d̾i ĩ iniusticia. occurrebat ã apło¬

Expanded text:
id est veram de Deo cognitionem detinent, cum sponte se eis offerat; ipsi dico manentes veritatem, et ipsam detines in injustitia; et quod per Dei opera cognovisti, per hominis opera perdidisti. Totum considerasti rerum ordinem, et non vis attendere quod mundus opus Dei sit; idolum opus fabri. Si faber idolo sicut dedit figuram, daret et cor, ab ipso idolo faber adoraretur. Quomodo ergo homo faber tuus Deus non est, si homo idoli faber est? Quis est Deus tuus qui fecit te? Quis est Deus fabri? Qui fecit illum. Ergo si idolum cor haberet, nonne fabrum adoraret qui fecit illud? Ecce quomodo detinent veritatem Dei in injustitia. Occurrebat a
Abbreviated transcription (Latin):
cumest . ꝙ de deono¬
scibile est manifestũ¬
est in ilis. ductu ra-
qr młta st̃ que de dõ ꝑnaturã scici ñ possums ut
de minist̾io tedempcõnis ⁊ ĩcamacõnis notũ¬

Expanded text:
id est quod de Deo noscibile est, manifestuest in illis, ductu ratiquia multa sunt quae de Deo per naturam sciri non possunt, ut de mysterio redemptionis et incarnationis. O
Abbreviated transcription (Latin):
omnes sanctos uel in
ligebat ⁊ sanctis cede.¬
bãt ⁊ diligebat et per
opeta fidei et caritatis
ut ꝯmunicacio qua
ritatem in xp̃o ⁊ ĩsane¬
aliis ex fide tuacomu¬
nicas eudens sit et ħ.
inagnitione omnis
cognoscatut omne bo¬
num ẽẽ in te pet xp̃m¬

Expanded text:
omnibus sanctis, quia in ligebat, et sanctis credebat et diligebat, et per opera fidei et charitatis ut communicatio. Quasi ritatem in Christo et in sancaliis ex fide tua communicas evidens sit. Et hoc in agnitione omnis cognoscatur 230 omne bonum esse in te per
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵdã fcõꝵ cansas qͣs reb ꝯditis ñ inser¬
uit easq implet. ñ illo oꝑe ꝓuidencie qͦ
naturas sustituit ut suit s eo qͦ illas ad¬
ministrat ut uolũĩt. quas ut uolunt¬
ꝯdidit. ibi est ⁊ gr̃a ꝑ quam salui fiunt

Expanded text:
quorumdam futurorum causas, quas rebus conditis non inseruit, easque implet non opere providentiae, quo naturae subsistunt ut sint; sed quo illas administrat ut volucondidit. ibi est et gratia, per quam salui fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
nantas qui imꝑãt
sauiunt eis quib
ñ cupiditate imper¬
ant dñandi. s offi¬
cio ꝯsulendi. ⁊ bene-¬
ficia ꝓudenoi. ora¬

Expanded text:
nantes, qui imperant, serviunt eis, quibus non cupiditate imperant dominandi, sed officio consulendi, et beneficia providendi. Ora
Abbreviated transcription (Latin):
uos. Domini pre¬
state seruis quod iu¬
gtum est. pro seruicõ
m̃inũ hẽcis in celo.
q̃i ñ impotentẽ ⁊ ido
talia exigite. quali¬

Expanded text:
vos domini, praestate servis quod justum est, pro servitio,minum habetis in coelo, quasi non impotentem, et ideo talia exigite quali
Abbreviated transcription (Latin):
id̃o etgo dignitatẽ supͥinit. qr oe eo rec¬
te senciebant. ⁊ ẽ ĩtencio apłi in hac e¬
pła cohortati philipenses ad pacĩam cͥt
tribulatõnes. et ad ꝯstanciam cõtra ⁊¬
pseudo p̃dicatores. modus talis morẽ
solito sauitatõnẽ p̃mittit. deĩde graci¬
as eo agit ꝑ cis implorant eis maiora
bona. ut ĩ uritutib tescates ad ꝑfcctio¬
nem ꝑtieniant. deince ad pacĩamctibula¬

Expanded text:
Ideo ergo dignitatem supprimit, quia de eo recte sentiebant. Et est intentio Apostoli in hac Epistola cohortari Philippenses ad patientiam contra tribulationes, et ad constantiam contra pseudopraedicatores. Modus talis: More solito salutationem praemittit, deinde gratias agit Deo pro eis, implorans eis majora bona, ut virtutibus crescentes ad perfectionem perveniant. Deinde ad patientiam tribula
Abbreviated transcription (Latin):
ce.q. ita dixit domi.
bis mortalib salu.¬
bris medicina infũ
ditur et aliis uerbit
qi statim mobitu fi.¬
delis salus datir ñ
cias. non post anuor
ni dantes a deo solliciti

Expanded text:
cat: Ita dixit Dominubis mortalibus salubris medicina infunditur. Et aliis verbis quia statim in obitu fidelis salus datur, non cras, non post annum ni dantes, adeo solliciti
Abbreviated transcription (Latin):
ciuim cedat nobis gratia quam iam suscepistis.
gtã d̾i est temissio p̃toꝵ quã in nacuũ tecipit il¬
le quin post ercet se in bonis uł qui in lega¬
lib contidit. ⁊ qua siquis quererit. est ne gͭ¬
cia: tespondet. est. liciq ait enio dominut in
ysaia. o homo. exandiui ce orantẽ ꝓ pcc̃is teo¬
pore grẽ. accepto michi uł hominib s in die
s̾aluitis ẜ quando lux nata est in mundo .s.¬

Expanded text:
cuum cedat vobis gratia quam jam suscepistis. Gratia Dei est remissio peccatorum: quam in vacuum recipit ille qui non post exercet se in bonis, vel qui in legalibus confidit. Et quasi quis quaereret: Est ne gratia? Respondet: Est utique. Ait enim Dominus in Isaia: O homo, exaudivi te orantem pro peccatis tempore gratiae accepto mihi vel hominibus, et in die salutis, scilicet quando lux nata est mundo, s
Abbreviated transcription (Latin):
mini est salus. si ea salus inteluigitur qua
dñt saluns est .s. qua s alui sunt quos ipĩe
saluat sic cũ legit᷑ d̾i iusticia ñ est illa intel¬
ligenda qua d̾s iustus et. s qua iusti sunt
homines quos gracia inia suscitieat adsimiã.

Expanded text:
mini est salus , non ea intelligitur qua Dominus salvus est, sed qua salvi sunt, quos ipse salvat: sic cum dicitur Dei justitia, non est illa intelligenda qua Deus justus est, sed qua justi sunt homines, quos gratia sua justificat.
Abbreviated transcription (Latin):
duoꝵ .i. electos de m̃.¬
do gibi teconcilians
lis. deli . ip. tam ori.¬
ginalia quã actu
modo de dit nobis
ministtum teconci

Expanded text:
d est electos de mundo sibi reconcilians.lis delicta ipsorum, tam originalia quam actuadicat: Hoc modo dedit nobis ministerium reconci
Abbreviated transcription (Latin):
pcc̃o .u de similitu¬
dine carnis pecca.¬
⁊ iteto dicitur.¬
mortuus est peccato.
.i. limilitudine cat¬
¶ls. nis pcci. qr moriendo carnis mortalita¬
te exiitus est ⁊ est sensus. fecit eũ pcc̃or .l. morta¬
lem. ita eciam maledc̃m accipicur. pro morte
que de maledc̃o d̾i uenit ut uete dc̃m in lege
incelligat᷑ maledictus omĩs qui penoet in lig¬
no. qͥd ẽst maled̾cs estr .i. tetta eł ⁊ in tetrami¬

Expanded text:
 in similitudine carnis peccaiterum diciturMortuus est peccato, id est similitudini cai, quia moriendo carnis mortalitate exutus est. Et est sensus: Fecit eum peccatum; id est mortalem. Ita etiam maledictum accipitur pro morte, quae de maledicto venit; ut vere dictum in lege intelligatur: Maledictus omnis qui pendet in ligno . Q
Abbreviated transcription (Latin):
etat nequis desit gͣ¬
cie. hil mõdis quos
ostendit. Nonenim
accesustis ad aspetita¬
temiegis quam descti¬
bit ut ecõtratio ĩtel
ligatur suauitas gͣ¬
cium tem tei est ut
alteram deprimant
atq extenuent ut
sic alcerius eminen

Expanded text:
e quis desit gratiae his modis quos est: Non enim accessistis ad asperitatem legis, quam describit, ut econtra intelligatur suavitas grtium rem rei est, ut alteram deprimant, et alteram extenuent, ut sic alterius eminen
Abbreviated transcription (Latin):
ñ metu corporis s. sp̃nmentis itus et ñ acces¬
sistis adcurbinem. curbo est uicuentor̃tũ
grandine. ⁊ pluuia. ħ ad liccetam in dacione
legis fc̃asunt. turbo autemsignificabat im¬
retum uicioꝵ que pet legem magis donata
sunt. modo andem ueniturt ad secenitatem
ficat ꝯminacionem ipssus si quis hoc uła
luo stut moite moriatur. et caliginem:
caugͥo est tenibrositas ignis et fumi. quasi¬
gnificatut. quia obscura tratlex. caligo.n.¬

Expanded text:
essistis ad turbinem. Turbo est vis ventorum cum grandine et pluvia. Haec ad litteram in datione legis facta sunt. Turbo autem significat impetum vitiorum quae per legem magis dominata sunt; modo autem venitur ad serenitatem ficat comminationem ipsius legis. Si quis hoc vel illud fecerit, moriatur. Et caliginem. Caligo est tenebrositas ignis et fumi quagnificatur, quia obscura erat lex. Caligo
Abbreviated transcription (Latin):
de celo .i. inuoce angłoꝵ. ħ ad luteiam ĩ dona¬
cione legis fẽasunt incoida iudco⁊ urona ad
pectandum. cum concutetentut. neaudent
legem transgredi. non hic tector est in auian¬
gelio. et uerborum uocam. uox uerboꝵ intelli¬
gitur non ipsius dcis angelorum. per subiec¬
tam .n. creaturam .i. per angelũ loqiebatur
tum. illi qui audietunt excusauerunt se
ne cis freret uetbum .i. ne eisloqueretur dicen¬
tͥes moysi loquete tu nobis. non loquatur no

Expanded text:
ad litteram in datione legis facta sunt, ut corda Judaeorum prona ad peccandum converterentur, ne auderent legem transgredi. Non hic terror est in Evangelio, Et vocem verborum. Vox verborum intelligitur, non ipsius Dei, sed angelorum. Per subjectam enim creaturam, id est per angelum loquebatur um illi qui audierunt excusaverunt se, ne eis fieret verbum, id est ne eis loqueretur, dicentes Moysi: Loquere tu nobis, non loquatur no
Abbreviated transcription (Latin):
q. ab. ñ satnaliter suum gen̾andi ꝑdãt
ut in nobuł aliis nicħ pfĩciant ñ solũ
circũtisi s q̃ abscisi ut nullã oĩo potẽ¬
ciã gen̾andi ħeãt ⁊ m̾ito ħopto ne uos
redigant ĩ seruitutẽ legis. nos .n. fc̃es.¬

Expanded text:
 non carnaliter, sed vim generandi perdant, ut in vobis vel aliis nihil proficiant, non solum circumcisi sed etiam abscisi, ut nullam omnino potentiam generandi habeant. Et merito hoc opto ne vos redigant in servitutem legis. Ambros
Abbreviated transcription (Latin):
o scełitate sint transituri. ñ . n. dicend̾ est fieri
ñ posse ut ꝑ aeta in sublime pordentur ĩ il
lo spacio ⁊ moriantur ⁊ teuiuiscant. ad hũc¬
autẽ senstĩ quo estimtints illos quos hic ni-¬
uos ĩuenturus ẽ dñs in ip̃o patuo spacio ⁊ pas¬
deatur illã inuititudinẽ corpoꝵ in aere quo¬
dam modo seminati. aco ibi ꝓsinus. in mor¬
taliter ⁊ incortuptibiłt reuinusce. cũ credamꝰ
in ictu ocłi. futurã tesutrestionẽ et in mẽbra
sñ fine iuctuta tanta felicitate tantaq me-¬
stimabili uelocitate reditutũ. antiquisi¬
morũ cadanerũ puluetem. nec ab illa sñ a¬
dc̃m est. tetta es ⁊ int̾tam ibis .i. in hoc ibisa
missa uita qd̾ etas añqͣm asum̃ces intam. ħ
etis exaĩatus. qd etas añqͣm esses aĩacus nos
semꝑcũ .do. ñ ita accipiend̾ est⁊ cũ. in aete nõs¬
dixerit cũ dño semꝑ ẽẽ mansuros. qr nͭ ip̃e

Expanded text:
celeritate sint transituri. Non enim dicendum est fieri non posse, ut per aera in sublime portentur, et in illo spatio moriantur et reviautem sensum quo aestimemus illos quos hic vivos inventurus est Dominus in ipso parvo spatio, et pasdeatur, illam multitudinem corporum in aere quodammodo seminari, atque ibi protinus immortaliter et incorruptibiliter reviviscere, cum credamus in ictu oculi futuram resurrectionem et in membra sine fine uictura tanta facilitate tamque inaestimabili uelocitate rediturum antiquissimorum cadauerum puluerem ? nec ab illa sentectum est: terra es et in terram ibis, missa vita, quod eras antequam sumeres vitam. Hoc eris exanimatus, quod eras antequam esses animatus. Nos semdixerit, cum Domino semper mansuros, quia nec ipse
Abbreviated transcription (Latin):
sistit uultui d̾i scmꝑ uiuens ad int̾pellanduo
ꝓ nob̾. ibi lepe offecelat. hic semeb ibi in sangui¬
ne alieno. hu in ꝓprio. id̾ est ergo sacetdos ⁊ hosti
oportet euoi sepe se offecte. oportebat eum fre.¬
quenter pati incipiendo ab origine mundi.
quod utiq non fint opus. qr sufficit un a eis
oblatio. si .n. semel oblatus ñ sufficetet. omni¬
um in se credentiuoi pc̃ca exhairirs oportuiss
eñ pati sepius ab origine mundi. ꝙ ne fieret᷑
semelpassus est in ꝯsummacione scłoꝵ. unde

Expanded text:
sistit vultui Dei semper vivus ad interpellandum pro nobis. Ibi saepe offerebat, hic semel, ibi in sanguine alieno, hic in proprio. Idem ergo est sacerdos et hostiaoporteret eum saepe se offerre, oportebat eum frequenter pati incipiendo, ab origine mundi, quod utique non fuit opus, quia sufficit una ejus culorum. Si semel oblatus non sufficeret omnium in se credentium peccata exhaurire, oporteret eum pati saepius ab origine mundi. Quod ne fieret, semel passus est in consummatione sae
Abbreviated transcription (Latin):
stiam suam. non se
cati ut reatus dim¬
itratur. ut uicium
iam ñ dominetur
in nobis. qr de nul¬
la alia hostia facere
tum .s. in ultima e.¬
tate setuli. inqua

Expanded text:
stiam suam, non sae ut reatus dimittatur, ut vitium jam non dominetur in nobis: quod nulla alia hostia facere rum, in ultima aetate saeculi, in qua
Abbreviated transcription (Latin):
tapiaut cũ illis turbati sẜ̃ nimiũq ꝑt̾iti.
ꝑuitantes uicinũ ẽẽ diem dñi ⁊ tim̃tes ne dãp¬
natentur cũ diabolo eo qd̾ tarde ad fidẽ tienien
pectantib aliquã frande illudet. corrigiret e¬
tiam aspins inquiecos ⁊ est itencio apłi ĩ hac
epła. bonos ⁊ quictos ad pacĩam mon̾e ⁊ inqui¬
etos cortig̾e ⁊ que obscuie ĩ precedenti epła dixe¬
rat hic alicitiatenus aꝑits. modus talis pͥmũ
lalutat. deinde gtas agit d bonit eorumpost¬
sa monet ad pacĩam ⁊ ad ꝯstanciã inde alsetit

Expanded text:
illis, conturbati sunt nimiumque perterriti, putantes vicinum esse diem Domini, et timentes ne damnarentur cum diabolo, eo quod tarde ad fidem venienteigit etiam asperius inquietos. Et est intentio Apostoli in hac Epistola bonos et quietos ad patientiam monere, et inquietos corrigere, et quae obscure in praecedenti Epistola dixerat hic aliquatenus aperire. Modus talis: primum salutat, deinde gratias agit de bonis eorum, postea monet ad pati
Abbreviated transcription (Latin):
bona sunt si anob agͥ¬
e dicoita ut dignũ est
qr ꝓ magnis bonts ma¬
gne gre agende sunt.
inde debemus gras ag̾e.

Expanded text:
bona sunt, non a vobis. Agere dico, ita ut dignum est, quia pro magnis bonis magnae gratiae agendae sunt. Inde debemus gratias age
Abbreviated transcription (Latin):
pła q̃dam dixit de aduẽ¬
cu dñi. ⁊ de sutrectõne
mortuoꝵ un putaba
cure. nes n. aꝑte postit
de abolicione roman
regni ⁊ de antix appa¬
⁊ de quoꝵ dã fr̃m ĩqui¬
etudine. sccibit cciañ
instare diem dñi. sic̃¬
cccõne prioris epłe mi

Expanded text:
pistola quaedam dixit de adventu Domini, de resurrectione mortuorum, unde putabatcure. Nec enim aperte potest de abolitione Romani regni, et de Anti de quorumdam fratrum inquietudine. Scribit etiam non instare diem Domini,sione prioris Epi
Abbreviated transcription (Latin):
natõnib multus labor est qͥ est inanis ⁊ ñ sb̃
insimulata religione qr ttaditõni hunc nom̃
baigionis appłicant ut teligio appelletus cum
sit saciegiũ. qr qd̾ cõtra austorẽ est sactilega mẽ.¬
te iuentũ est. simulata ergo ibi est teligiont
iu̾deantut u̾a q̃ falsa sũt. q illa tradicio uł te¬
ligio eit in humi. qr mentes in t̾ta hũiliat ne e¬

Expanded text:
vationibus multus labor est, qui est inanis. Et non sunt simulata religione, quia traditioni humanae nomen religionis applicant, ut religio appelletur, 194 cum sit sacrilegium, quia quod contra auctorem est, sacrilega mente inventum est. Simulata ergo ibi est religio ut videantur vera quae falsa sunt. Et illa traditio vel religio est in humilitate, quia mentes in t