comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sacram̃ta: ab infirmitatis
nr̃ȩ cognitione disiuncta
sunt: eiusq potentia crea.¬
turȩ transcendit naturam.
Et notandũ quod non solũ
separatim: sed etiam in uo-¬
lutũ inueniri dicitur in
unũ locũ. Linteum. quip¬
pe quod in uoluit᷑: eius nec
initium nec finis aspicit᷑
Recte gͦ sudariũ capitis in¬
uolutum inuentum est:
quia celsitudo diuinitatis
nec coepit esse nec desi¬
nit. nec per initiũ nascit᷑:
nec termino coangustatur:
Bene autẽ additur in unũ
locũ: quia in scissura men¬
tiũ ds non est O quippe
in unitate est: Et illi eiꝰ
qui se ab inuicẽ ꝑsectirũ
scandala non diuidunt:

Expanded text:
cramenta ab infirmitatis nostrae cognitione disjuncta sunt, ejusque potentia creaturae transcendit naturam? Et notandum quod non solum separatim, sed etiam involutum inveniri dicitur in unum locum. Linteum quippe quod involvitur, ejus nec initium nec finis aspicitur. Recte ergo sudarium capitis involutum inventum est, quia celsitudo divinitatis nec coepit esse, nec desinit; nec per initium nascitur, nec termino coangustatur. 4. Bene autem additur: In unum locum, quia in scissura mentium Deus non est. Deus quippe in unitate est, et illi ejus qui se ab invicem per sectarum scandala non dividunt
Abbreviated transcription (Latin):
tunc de cruce descender&:¬
Nimirũ Insultantibꝰ cȩdens.
uirtutẽ nobis patientię non
demonstraret: Sed expecta¬
uit paululũ. tolerauit ꝓbra
irrisiones sustinuit. seruauit
patientiã: distulit ad mirati.¬
onem: Et qui de cruce des¬
cendere noluit: de sepulchro
surrexit: Plus igitur fuit
de sepulchro surgere: quam
de cruce descendere Plus
fuit mortẽ resurgendo des¬
struere: quã uitã descendende
seruare: Sed cũ iudaei hunc
ad insultationes suas de cruce
descendere minime cerne¬
rent. cũ morientẽ uiderent:
eũ se uicisse crediderunt
Nomen illius se quasi exctine¬
xisse gauisi sunt: Sed ecce
de morte nom̃ eius ꝑ mundũ
creuit: ex qua hunc infide.¬
lis turba extinxisse se ere¬
didit: Et quȩ gaudebat oc¬
cisũ. dolet mortuũ: quia
hunc ad suam gloriã cognos.¬
cit peruenisse ꝑ poenam :
Quod bene in libro iudicum
samson illius facta significati.
qui cum gazam ciuitatem
phylistinorũ fuisset Ingressus
phylistei ingressũ eius pro¬

Expanded text:
tunc de cruce descendernimirum insultantibus cedens, virtutem nobis patientiae non demonstraret. Sed exspectavit paululum, toleravit opprobria, irrisiones sustinuit, servavit patientiam, distulit admirationem; et qui de cruce descendere noluit, 1529 de sepulcro surrexit. Plus igitur fuit de sepulcro surgere quam de cruce descendere. Plus fuit mortem resurgendo destruere quam vitam descendendo servare. Sed cum Judaei hunc ad insultationes suas de cruce descendere minime cernerent, cum morientem viderent, eum se vicisse crediderunt, nomen illius se quasi exstinxisse gavisi sunt. Sed ecce de morte nomen ejus per mundum crevit, ex qua hoc infidelis turba exstinxisse se credidit; et quem gaudebat occisum, dolet mortuum, quia hunc ad suam gloriam cognoscit pervenisse per poenam. Quod bene in libro Judicum Samson illius facta significant , qui cum Gazam civitatem Philisthinorum fuisset ingressus, Philisthaei, ingressum ejus pro
Abbreviated transcription (Latin):
est conditor omniũ. Condit
in illa est seđm formam
serui Nam ipsã ciuitatẽ
in quã conditus est. ĩpsam
syon. ipsam iudeoꝵ gentẽ
ipsam hierusalem. ip̃se
condidit. cũ esset apud
patrẽ uerbũ dĩ Omnia
enĩ ꝑ ipsum facta sunt &
sine ip̃so factũ est nichil
De illo ergo homine de quo
hodie audiuimus unus
mus prȩlocutus. ẽ. dicens:
Mater syon dicet. homo
quidam homo mediator
dĩ & hominũ. homo mater
syon dicet: Quare mater
syon dicet. Quia in. de
accepit carnẽ. inde uirgo
MARIA de cuius utero serui
forma suscepia est: inqua
dignatus est apparere
humillimus Mater syon
dicet homo. & homo iste
qui dicet mater syon: fac¬
tus est in ea. homo factus
est in ea: Nam chr̃ erat
ante eam. & homo factus
est in ea: Quia homo fac¬
tus est in ea: lpse fundauit
eam altissimus non humil¬
limus: Homo factus est
in ea humillimus. quia
uerbum caro factum est
& habitauit in nobis. Ipse
fundauit eã altissimus.

Expanded text:
est conditor omnium, conditus est conditor omnium, conditus in illa est secundum formam servi. Nam ipsam civitatem in qua conditus est, ipsam Sion, ipsam Judaeorum gentem, ipsam Jerusalem, ipse condidit cum esset apud Patrem Verbum Dei: Omnia enim per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil. De illo ergo homine de quo hodie audivimus, unusmus praelocutus est, dicens, Mater Sion, dicet homo. Quidam homo, mediator Dei et hominum homo, Mater Sion dicit. Quare Mater Sion dicit? Quia inde accepit carnem, inde virgo Maria, de cujus utero servi forma suscepta est, in qua dignatus est apparere humillimus. Mater Sion dicit homo, et homo iste qui dicit Mater Sion, factus est in ea, homo factus est in ea. Nam Deus erat ante eam, et homo factus est in ea. Qui homo factus est in ea, ipse fundavit eam Altissimus , non humillimus. Homo factus est in ea humillimus; quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis: ipse fundavit eam Altissimus;
Abbreviated transcription (Latin):
dico uobis. quia multi ab
oriente & occidente. Quã
late terrã occupauerat
oleaster. amara silua:
Mundus hic fuit: Sed ꝓpt̃
humilitatẽ. Non sũ dignus
ut sub tectũ meũ intres:
Multi aboriente & occidente
uenient. Et puta quia ueni¬
ent. Quid de illis fiet Si enĩ
uenient. iam p̾cisi sunt de
silua. ubi inserendi sunt ne
arescart: Et recumbent
inquit cũ abraham & ysade
& lacob In quo conuiuio. o¬
ne fortẽ non inuites ad semꝑ
uiuendũ sed ad multum
bibendũ: Recumbent cum
abraham. & ysaae. & lacob
Ubi: In regno inquit cęloꝵ:
Et quid erit de illis. qui uene¬
runt de styrpe abrahe .
Quid fit de ramis quibs arbor
plena erat. Quid nisi quia
prȩcidentur. ut isti inseran¬
turꝰ. Doce quia prȩcidentur:
Filii autẽ regni ibunt in
tenebras exteriores: Habeat
ergo apud nos honorem
ꝓpħa. qui non habuit hono¬
rem in patria sua: Non
habuit honorẽ in patria
inqua conditus est. Habet
honorẽ in patria quã con¬
didit: In illa enĩ conditus

Expanded text:
dico vobis, quia multi ab oriente et occidente. Quam late terram occupaverat oleaster! Amara silva mundus hic fuit: sed propter humilitatem, propter Non sum dignus ut sub tectum meum intres, Multi ab oriente et occidente venient. Et puta quia venient: quid de illis fiet? Si enim venient, jam praecisi sunt de silva: ubi inserendi sunt, ne arescant? Et recumbent, inquit, cum Abraham, et Isaac, et Jacob. In quo convivio; ne forte non invites ad semper vivendum, sed ad multum bibendum? Recumbent cum Abraham, et Isaac, et Jacob. Ubi? In regno, inquit, coelorum. Et quid erit de illis qui venerunt de stirpe Abrahae? quid fiet de ramis quibus arbor plena erat? Quid, nisi quia praecidentur, ut isti inserantur? Doce quia praecidentur: Filii autem regni ibunt in tenebras exteriores . 7. Habeat ergo apud nos honorem Propheta, quia non habuit honorem in patria sua. Non habuit honorem in patria, in qua conditus est; habeat honorem in patria quam condidit. In illa enim conditus
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi enĩ bestiales hominum
mores tolerat: Illic latius
sinũ laxat: Ubi autẽ eos ha¬
bet qui sp̃uali ratione suf¬
fulti sunt: Illic quidem ad
summũ ducit᷑. sed tamen
quia pauci sunt: Angustat᷑:
Lata quippe uia est quȩ
ducit ad perditionẽ. & multi
sunt qui uadunt per eam:
Et angusta est quȩ ducit
ad uitã : & pauci sunt qui
inueniunt eam: Eo autẽ
usq archa angustatur in
summis. quo usq ad mensurã
unius cubiti perducatur.
quia in scã ę̧ccła quanto
sanctiores quiq sunt: tanto
pauciores. quȩ in sum mo
ad illũ perducitur : qui so¬
lus homo in hominib &
sine alteruis comparatione
natus est sc̃s. Qui iuxta psal

Expanded text:
Ubi enim bestiales hominum mores tolerat, illic latius sinum laxat. Ubi autem eos habet qui spiritali ratione suffulti sunt, illic quidem ad summum ducitur, sed tamen, quia pauci sunt, angustatur. Lata quippe via est 1639 quae ducit ad perditionem, et multi sunt qui vadunt per eam; et angusta est quae ducit ad vitam, et pauci sunt qui inveniunt eam . Eo autem usque arca angustatur in summis, quousque ad mensuram unius cubiti perducatur, quia in sancta Ecclesia quanto sanctiores quique sunt, tanto pauciores. Quae in summo ad illum perducitur qui solus homo in hominibus, et sine alterius comparatione, natus est sanctus. Qui, juxta Psal
Abbreviated transcription (Latin):
thanȩ : Et exclamauit uoce
magna dicens: Sine. quid
nobis & tibi iħu nazarene:
Paululũ inquit a me uexando
quiesce. Cui nulla est cum
nr̃a fraude societas. Etuere:

Expanded text:
tanae. Et exclamavit voce magna dicens: Sine, quid nobis et tibi, Jesu Nazarene? Paululum inquit a me vexando quiesce, cui nulla est cum nostra fraude societas. Et vere:
Abbreviated transcription (Latin):
lans: hunc latenter egredi¬
entẽ intuitus. lento foras
pede secutus est: Quem cũ
in secreto montis latere
cerneret in oratione pros

Expanded text:
lans hunc latenter egredientem intuitus lento foras pede secutus est. Quem cum in secreto montis latere cerneret in oratione pros
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo sicut diximus. ȩtates
quȩdã sunt meritorum
Nam & senectus morum In¬
uenitur In pueris: & in nocen¬¬
tia infantum reperitur in
senib Deniq quod in iu¬
niorib senectus quȩdã sit

Expanded text:
Ergo, sicut diximus, aetates quaedam sunt meritorum; nam et senectus morum invenitur in pueris, et innocentia infantum reperitur in senibus. Denique quod in junioribus senectus quaedam sit
Abbreviated transcription (Latin):
dictũ. eẽ. superius: qm̃ sen¬
tentia quȩ sequit᷑. ȩa con¬
iunctione conectit᷑: ut
superior at testet᷑: Non
enĩ ait: Si autem obtu.¬
leris munꝰ tuũ in altare :
sed ait: Si ergo obtuleris
munus tuũ ad altare :
Nam si irasci non est fas¬
fr̃i suo sine causa. aut
dicere rachã. aut dicere
fatue : multo minus fas.ẽ
animo tenere aliquid. ui
in odiũ indignatio conues.¬
tatur: Ad quod pertines
etiã quod alio loco dicst.
Non occidat sol suꝑ ira

Expanded text:
erius; quoniam sententia quae sequitur, ea conjunctione connectitur ut superiori attestetur: non enim ait, Si autem obtuleris munus tuum ad altare; sed ait, Si ergo obtuleris munus tuum ad altare. Nam si irasci fas non est fratri suo sine causa, aut dicere Racha, aut dicere Fatue; multo minus fas est animo tenere aliquid ut in odium indignatio convertatur. Quo pertinet etiam quod alio loco dicitur, Non occid
Abbreviated transcription (Latin):
hic: frat̾ sub audiendus est:
quia de inimico postea dictꝰ
Quomodo etiã ipse tractan
inde hic sequit᷑ Si ergo
obtuleris munus tuũ ad
altare. & illic recordatus
fueris quod frat̾ tuus hab&
aliquid aduersũ te : relinq
ibi munus tuũ ante alta.¬
re. & uade prius reconcili.¬

Expanded text:
hic frater subaudiendus est, quia de inimico postea dicitur quomodo etiam ipse tractandinde hic sequitur: Si ergo obtuleris munus tuum ad altare, et illic recordatus fueris quod frater tuus habet aliquid adversum te; relinque ibi munus tuum ante altare, et vade, prius reconcili
Abbreviated transcription (Latin):
Haec cũ dixisset. conuer
stantẽ: & nesciebat quia
iħc ess&ͬ Notandũ quod
maria. quȩ adhuc de dñi
resurrectione dubitabat.
retrorsũ conuersa est ut
uidẽret iħm: quia uide¬
lic& per eandẽ dubitati.¬
onẽ suã quasi tergum
in dñi faciem miserat:
quẽ resurrexisse mini¬
me credebat: Sed quia
amabat & dubitabat. uii.¬
debat & non agnoscebat
ostenderat : & dubie tas
abscondebat Cuius

Expanded text:
Haec cum dixisset, conversa stantem, et non sciebat quia Jesus est. Notandum quod Maria quae adhuc de Domini resurrectione dubitabat, retrorsum conversa est, videret Jesum, quia videlicet per eamdem dubitationem suam quasi terga in Domini faciem miserat quem resurrexisse minime credebat. Sed quia amabat et dubitabat, videbat et non cognoscebat; ostenderat et dubietas abscondebat, cujus
Abbreviated transcription (Latin):
caro est. quomodo uerus san¬
gius. quia similitudinẽ carnis non
Primo omniũ dixi tibi de sermone x:
qui operatur ut possit mutare et cõ¬
uertere genera et instituta nature: De
inde ubi non tulerũt sermonem xp̃i
discipuli cius. sed audientes qd̃ car¬
nem suã daret maducare. et sangui¬
nem suum adbibendũ iecedebãt: sol
tamen petius dixit. Uciba uite eterue
habes: et ego quomodo a te recedam
Ne igitur plures hoc dicerẽt. et ne ue¬
luti quida eset horro: ciuoris scoma¬
nert grcia redepto is. idro insum itud¬
ne quidẽ accipis sac amentũ. sed ucre

Expanded text:
do verus sanguis, qui similitudinem non video Primo omnium dixi tibi de sermone Christi, qui operatur ut possit mutare, et convertere genera et instituta naturae. inde ubi non tulerunt sermonem Christi discipuli ejus, sed audientes quod carnem suam daret manducare, et sanguinem suum daret bibendum recedebant, solus tamen Petrus dixit: Verba vitae aeternae habes , et ego a te quomodo recedam? Ne igitur plures hoc dicerent, veluti quidam esset horror cruoris, sed maneret gratia redemptionis, ideo in similitudinem qu
Abbreviated transcription (Latin):
lo descendi. Sub alia autem specie trib
de causis carne et sangumẽ tradidit xp̃s.
et deinceps sumendum instituit: ut scilz
fides haberet meritum. que est de his
que non uidentur: quia fides non habet
mertum. cui hũana racio pbet exꝑimẽ¬
tum. et idco etiam ne abhorreret amini-
quod cereret oculus: quia non hemus
fas non est: in misterio carnẽ et sangui¬
nem nobis commendauit. Et eciã ideo
ne ab incredulis religioni xaue insulta

Expanded text:
 specie. Sub alia autem specie tribus de causis carnem et sanguinem tradidit Christus, et deinceps sumendum instituit, ut fides, scilicet, haberet meritum, quae est de his quae non videntur, quia fides non habet meritum, ubi humana ratio praebet experimentum. Et ideo etiam, ne abhorreret animus quod cerneret oculus, quia non habemuri dentibus fas non est, in mysterio carnem et sanguinem nobis commendavit. Et etiam ideo, ne ab incredulis religioni christ
Abbreviated transcription (Latin):
uerbis. tamquã ille qͥ quod
erat futurũ: in sua noue¬
rat predestinatione iã factũ:
Sed̾ iam sermo iste ꝓlixitate
cohibendus est. donabit dñs
ut de his quȩ restant: alias
disputemus:

Expanded text:
anquam ille qui quod erat futurum, in sua noverat praedestinatione jam factum. Sed jam sermo iste a prolixitate cohibendus est: donabit Dominus ut de his quae restant alias disputemus
Abbreviated transcription (Latin):
quod superbia nr̃a retun¬
ditur. qui in hominib non
naturam qua ad imaginẽ
dĩ facti sunt. sed honores

Expanded text:
quod superbia nostra retunditur, qui in hominibus non naturam, qua ad imaginem Dei facti sunt, sed honores
Abbreviated transcription (Latin):
cere: Nichil tamen corpo-¬
reis sensibs uel conceditur
uel negatur. quod non sicut
ad seruientẽ . Ita ꝑtineat
adiubentẽ: Cum itaque
unusquisq homo. duplicem
in se legẽ habeat continen.¬
tiȩ: fichilq actionũ nr̃arũ
ad solũ corpus. multa autẽ
ad solũ referendũ sint ani¬
mum : prudenter debemus
aduertere. quã indecens:
Quamq in iustũ sit. si quod
a superiore indicitur : ab in¬
feriore negligit᷑ It autem
mens rationabilis salubriter
exteriora castiget: Debet
etiam ꝓpria exercere ieui-¬
nia. quia non solũ carnis
desideriis. Sed etiam animi
cupiditatib cõnuenit repu

Expanded text:
cere, nihil tamen corporeis sensibus vel conceditur vel negatur, quod non sicut ad servientem, ita pertineat ad jubentem. Cum itaque unusquisque homo duplicem in se legem habeat continentiae, nihilque actionum nostrarum ad solum corpus, multa autem ad solum referenda sint animum, prudenter debemus advertere quam indecens quamque injustum sit, si quod a superiore indicitur ab inferiore negligatur. Ut autem mens rationalis salubriter 364 exteriora castiget, debet etiam propria exercere jejunia: quia non solum carnis desideriis, sed etiam animi cupiditatibus convenit repu
Abbreviated transcription (Latin):
scitis: Adhȩc dicit ei thomas:
Et quomodo possumꝰ uiã scire:
Utrumq illos dñs dixerat scire:
utrumq dixit iste nescire. &
locũ quo itur: & uiã qua itur:
Sed nescit ille mentiri Ergo
isti sciebant: Conuincat eos
iam scire: quod se putant adhuc
usque nescire Dicit ei iħc: Ego
sum uia: & ueritas & uita
Quid est fr̃s Ecce audiuimus
discipulũ interrogantẽ: audiuimꝰ
& magistrũ docentẽ. & nondũ
capimus etiam post uocẽ sonan¬
tem: sententiam latitantem
Sed quid non possumus capere:
Numquid poterant ei dicere apłi
eius cũ quibus loquebatur. nesci¬
mus te. roinde si eũ sciebant.
& uia ipse est: uiã sciebant. si eũ
sciebant. Et ueritas ipse .ẽ. Ueri¬
tatẽ scicbant: si eum sciebant
Et uita ipse est: uitã sciebant:
cce scire conuicti sunt: quod
se scire nesciebant: Quid igit᷑¬
& nos in isto sermone non
cȩpimus: Quid putatis fr̃s
mei. Nisi quia dixit. & quo
uado scitis. & uiã scitis: Et ecce

Expanded text:
suo. Ad haec dicit ei Thomas, suo. Ad haec dicit ei Thomas,  quomodo possumus viam scire? Utrumque illos Dominus dixerat scire: utrumque dixit iste nescire, et locum quo itur, et viam qua itur. Sed nescit ille mentiri: ergo isti sciebant, et sjam scire, quod se putant adhuc usque nescire. Dicit ei Jesus: Ego sum via, et veritas, et vita. Quid est, fratres? Ecce audivimus discipulum interrogantem, audivimus et magistrum docentem, et nondum capimus, etiam post vocem sonantem, sententiam latitantem. Sed quid non possumus capere? Numquid poterant ei dicere Apostoli ejus cum quibus loquebatur, Nescimus te? Proinde si eum sciebant, et via ipse est, viam sciebant: si eum sciebant, et veritas ipse est, veritatem sciebant: si eum sciebant, et vita ipse est, vitam sciebant. Ecce scire convicti sunt quod se scire nesciebant. 2. Quid igitur et nos in isto sermone non cepimus? Quid putatis, fratres mei, nisi quia dixit, Et quo vado scitis, et viam scitis? Et ecce
Abbreviated transcription (Latin):
ut dȩsideratus habeatur Dȩside¬
rium dilectionis: pręparatio est
mansionis Nunc est dilectis
simi. ut quantũ ualemus intel¬
ligamus de uerbis dñi posterio¬
ribus priora: & consequentibus
praecedentia. in eo quod audis¬
tis apło thomae interroganti
esse responsum: Dixerat. enĩ
prius dñs cũ de mansionibus
loqueretur : quas & esse dixit
In domo patris sui. & ire se ut
praeparet eas : ubi intelleximꝰ.
& esse iam mansiones ipsas in
praedestinatione: & prȩparari
eas. cũ eoꝵ qui ibi mansuri suni:
per fidem corda mundantur.
qm̃ ipsa dĩ domus. ipsi sunt
Et quid est aliud manere iN
domo dĩ. quã esse in populo dĩ.
cũ ipse populus est in dõ. & dĩ
in eo: Hoc ut p̃parar& dñs
abiit. ut credendo in eum qui
non uidetur: ea quȩ inspecie
semper futura est. Nunc ꝑfidẽ
mansio praeparetur Propterea
ergo dixerat. & si abiero & prę̧¬
parauero uobis locũ: iterum
uenio & accipiam uos ad me¬
ipsũ. ut ubi ego sũ & uos sitis

Expanded text:
ut desideratus habeatur: desiderium dilectionis, praeparatio est mansionis. simi, ut quantum valemus, intelligamus de verbis Domini posterioribus priora, et consequentibus praecedentia, in eo quod audistis apostolo Thomae interroganti esse responsum. Dixerat enim superius Dominus, cum de mansionibus loqueretur, quas et esse dixit in domo Patris sui, et ire se ut praeparet eas; ubi intelleximus et esse jam mansiones ipsas in praedestinatione, et praeparari eas cum eorum qui ibi mansuri sunt, per fidem corda mundantur, quoniam ipsa Dei domus ipsi sunt; et quid est aliud manere in domo Dei, quam esse in populo Dei, cum idem populus est in Deo, et Deus in eo? hoc ut praepararet, Dominus abiit; ut credendo in eum qui non videtur, ea quae in specie semper futura est, nunc per fidem mansio praeparetur: propter hoc ergo dixerat, Et si abiero, et praeparavero vobis locum, iterum venio, et accipiam vos ad mei
Abbreviated transcription (Latin):
debat aliquid suũ esse dice¬
bat : sed erant illis omnia
cõmunia. Solus autẽ frat᷑¬
unitatis diuisor & auctor
dissensionis est ille de quo
supra dicitur Et qui non
colligit mecum: dispergit.

Expanded text:
debant aliquid suum esse dicebat, sed erant illis omnia communia . Solus autem fraternitatis divisor et auctor dissensionis est ille de quo supra dicitur: Et qui non colligit mecum, dispergit.
Abbreviated transcription (Latin):
meo: Sede ad dexterã meã
ecundũ consue tudinem
nr̃am illi consessus offert᷑
Qui aliquo opere perfecto.¬
rans. Resurrectione sua
inferna reserans. tamquã
perfecto opere ad cęlos
uictor ueniens. Audit a
dõ patre. sede ad dexterã
meã : Nec mirũ si unius
sedis offertur filio conses¬
sus a̾ patre : Qui unius est
substantiȩ natura cũ patri
Cur autẽ ad dexterã filius
.ẽẽ. dicatur. moueat aliquẽ
fortasse: Licet enĩ digni¬
tatis gradus non sit. ubi
plenitudo diuinitatis est.
tamen ideo ad dexteram
sed& filius. non quo prȩfera.¬
tur patri: Sed ne inferior
esse credatur Et ideo ad
dexterã filius. quia scđm
euangeliũ ad dexterã oues.
Ad sinistrã uͦ constituent
hȩdi: Necesse . ẽ. ergo: partẽ
ouium primus agnus ob¬
tineat. & secuturo in macu¬
lato gregi: locũ dux imma

Expanded text:
meo: Sede a dextris meis . Secundum consuetudinem 198 nostram illi consessus offertur, qui aliquo opere perferans, resurrectione sua inferna reserans, tanquam perfecto opere ad coelos victor adveniens audit a Deo Patre: Sede ad dexteram meam. Nec mirum, si unius sedis offertur Filio consessus a Patre, qui unius est substantiae et naturae cum Patre. Cur autem ad dexteram Filius esse credatur, moveat aliquem fortasse? Licet enim dignitatis gradus non sit, ubi plenitudo Divinitatis est, tamen ideo ad dexteram sedet Filius, non quo praeferatur Patri, sed ne inferior esse credatur. Et ideo ad dexteram Filius, quia secundum evangelistam ad dexteram oves, ad sinistram vero constituentur haedi. Necesse est ergo partem ovium primus agnus obtineat, et secuturo immaculato gregi locum dux imma
Abbreviated transcription (Latin):
non agit: Eorũ imagines
introrsus trahit: Dumq
in imaginibus corporeis
iacet: Surgere ad incorpo¬
rea non ualet Unde fit
ut tanto de terius creatorẽ
nesciat. Quanto in cogitati¬
one sua familiarius corpo¬
ream creaturã portat :
Sed cũ dm̃ uidere ñ possumꝰ:
habemꝰ aliqͥd qͦd agamus.
unde iter fiat: Quo ad eũ

Expanded text:
non agit, eorum imagines introrsus trahit; dumque in imaginibus corporeis jacet, surgere ad incorporea non valet. Unde fit ut tanto deterius Creatorem nesciat, quanto in cogitatione sua familiarius corpoream creaturam portat. Sed cum Deum videre non possumus, habemus aliquid quod agamus, unde iter fiat quo ad eu
Abbreviated transcription (Latin):
Quia uidisti me credidisti:
Ion ait. tetigisti me: sed
uidisti me. qm̃ generalis
quodammodo sensus est ui-¬
sus: Nam & per alios quat-¬
tuor sensus nominari solet:
uelut cũ dicimꝰ. audi & ui.¬
de : quã bene sonet. ol fac
& uide : quã bene oleat.
Gusta & uide: quã bene sapiat:
ange & uide: quã bene calcat:
biq sonuit uide. cũ uisus
proprie non negetur ad ocu-¬
los pertinere : Unde hic
ipse dñs. infer inquit digi¬
tũ tuũ : & uide manꝰ meas
uid aliud ait. quã tange
& uide Nec tam:en oculos
ille habebat indigno. Ergo
siue intuendo. siue etim
angendo: quia uidisti me
inquit credidisti. quamuis
dici possit ita. non ausum
fuisse discipłm tangere :¬
cũ se offerret ille tangendũ:
Non enĩ scriptũ est. & teti¬
git thomas: sed uide. aspi¬
ciendo tantũ: Siue e̾tiam
tangendo uiderit & credi¬
derit: illud quod sequitur.
magis gentiũ fidẽ prȩdicat:
atq commendat. Heati qui
non uiderunt & crediderun:

Expanded text:
Quia vidisti me, credidisti. Non ait Tetigisti me, sed vidisti me, quoniam generalis quodammodo sensus est visus. Nam et per alios quatuor sensus nominari solet, velut cum dicimus: Audi et vide quam bene sonet, Olfac et vide quam bene oleat, Gusta et vide quam bene sapiat, Tange et vide quam bene caleat. Ubique sonuit vide, cum visus proprie non negetur ad oculos pertinere. Unde et hic ipse Dominus: Infer, inquit, digitum tuum, et vide manus meas. Et quid aliud ait quam tange et vide? nec tamen oculos ille habebat in digito. Ergo sive intuendo, sive etiam tangendo. Quia vidisti me, inquit, credidisti, quamvis dici posset, non ausum fuisse discipulum tangere cum se offerret ille tangendum. Non enim scriptum est: Et tetigit Thomas, sed sive aspiciendo tantum, sive etiam tangendo viderit et crediderit, illud quod sequitur, magis gentium fidem praedicat atque commendat. Beati qui non viderunt, et crediderun
Abbreviated transcription (Latin):
unt: Nichil exhis internȩ
dulcedinis quo cor ipsorũ
confirmetur. inuentre me¬
moriȩ recipiunt Et sus¬
tulerunt quod superaue¬
rat de fracmentis. septem
sportas Quod turbis satu¬
ratis superat. apłi sustol¬
lunt. & septẽ sportas im¬
plent: Quia sunt altiora
ꝑfectionis p̃cepta. uel po¬
tius exhortam̃ta & con¬
silia: Quȩ generalis fideliũ
multitudo nequit seruan¬
do & implendo attingere:
Quoꝵ exsecutio illos pro¬
prie respicit: Qui maiori
populi dĩ conuersationem.
mentis atq operis sublimi-¬
tate transçendunt: Qua¬
libus dicit᷑ Si uis ꝑfectus
eẽ. uade uende om̃a quȩ habes.¬
bene sportȩ quib domi¬
nicoꝵ sunt condita fra¬
sportȩ. iunco & palmarum
foliis solent contexi: merito
in scõꝵ significatione ponin.

Expanded text:
unt, nihil ex his internae dulcedinis, quo cor ipsorum confirmetur, in ventrem memoriae recipiunt. Et sustulerunt quod superaverat de fragmentis septem sportas. Quod turbis saturitatis superat, aplunt, et septem sportas implent, quia sunt altiora perfectionis praecepta, vel potius exhortamenta et consilia, quae generalis fidelium multitudo nequit servanda et implenda attingere; quorum exsecutio illos proprie respicit, qui majore populi Dei conversationem mentis atque operis sublimitate transcendunt, qualibus dicitur: Si vis perfectus esse, vade, vende omnia quae habes,bene sportae, quibus Dominicorum sunt condita frasportae junco et palmarum foliis solent contexi, merito in sanctorum significatione ponun
Abbreviated transcription (Latin):
nominaret: Nunc uero
uel ipsa galilea inqua e¬
rat nazareth. intelligenda
est dicta ciuitas xp̃i: ad
distinctionẽ uidelicet
regionis trans marinae
gerasenoꝵ. de qua trans¬
fretando sicut matheus
scribit uenerat galileam:
uel certe ipsa capharna

Expanded text:
nominaret. Nunc vero vel ipsa Galilaea in qua erat Nazareth, intelligenda est dicta civitas Christi, ad distinctionem videlicet regionis transmarinae Gerasenorum, de qua transfretando, sicut Matthaeus scribit, venerat Galilaeam. Vel certe ipsa Capharna
Abbreviated transcription (Latin):
animas iudicantes interire
eũ corporibus. Recte istiũs¬
modi fingunt fabulam: que
deliramenti arguat eos. qui
resurrectionẽ asserunt mor¬
tuorũ: Potest autẽ fieri: ut
uere ingente eoꝵ aliquando
hoc acciderit: In resurrecti.

Expanded text:
animam putabant interire cum corporibus, recte istiusmodi fingunt fabulam, quae deliramenti arguat eos, qui resurrectionem asserant mortuorum. Potest autem fieri, ut vere in gente eorum aliquando hoc acciderit. In resurrecti
Abbreviated transcription (Latin):
amicũ uocat & reprobat:
Ac si ei apertius dicat Amice:
& non amice. Amice ꝑfidẽ:
& non amicẽ ꝑ operationẽ:
At ille obmutuit: Quia quod
dici sine gemitu Non potest:
in illa districtione ultimae
increpationis omne argu
mentũ cessat excusationis:
intus animũ accusat: Sed
inter hȩc sciendũ est: quia
quisquis hanc uestem uir¬
tutis hab&. sedtamen ad¬
huc ꝑfecte non hab&. Ad
pu regis ingressum despe-¬
rare de uenia non debet.
Quia ipse quoq spem nobis
ꝑ psalmistã tribuit dicens:
Inperfectũ meũ uiderunt
oculi tui & in libro tuo
om̃s scribentur Sed quia
pauca hȩc inconsolatione
habentis & infirmantis
diximꝰ : Nunc ad eum qui
hane omnimodo non hab&
uerba uertamus: SEQUITUR:

Expanded text:
amicum vocat, et reprobat, ac si ei apertius dicat, Amice, et non amice; amice per fidem, sed non amice per operationem. At ille obmutuit, quia, quod dici sine gemitu non potest, in illa districtione ultimae increpationis omne argummentum cessat excusationis, intus animum accusat. Sed inter haec sciendum est quia quisquis hanc vestem virtutis habet, sed tamen adhuc perfecte non habet, ad pii regis ingressum desperare veniam non debet, quia ipse quoque spem nobis per Psalmistam, tribuens, dicit: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur . Sed quia pauca haec in consolatione habentis et infirmantis diximus, nunc ad eum qui hanc omnimodo non habet, verba vertamus. Sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
Suocatur Est autẽ humor
sub cutancus. de uitio uesice
natus: Cum inflatione tur¬
gente. & anhelitu fȩtido:
Propriumq est ydropici.
quantomagis abundat hu¬
more in ordinato. tanto am¬
plius sttire: & ideo recte
comparatur ei. Quẽ fluxus
carnalium uoluptatũ exube¬
rans aggrauat Comꝑarat᷑

Expanded text:
ocatur. Est autem humor subcutaneus de vitio vesicae natus, cum inflatione turgente et anhelitu fetido: propriumque est hydropici, quanto magis abundat humore inordinato, tanto amplius sitire. Et ideo recte comparatur ei quem fluxus carnalium voluptatum exuberans aggravat; comparat
Abbreviated transcription (Latin):
ła quȩ mundi sunt non
potestis: exteriora bene
exterius agite. sed ardent᷑
interius ad ȩterna festinã¬
te: Nichil sit quod deside¬
rium ur̃e mentis retard&.
Nullius uos rei in hoc mun¬
do delectatio implicet:
Si bonũ diligit᷑.: mens it
bonis melioribus. ia est
in cȩlestibꝰ delectet᷑ Simabõ
metuit᷑: mala animo ę̧t̃na

Expanded text:
a quae mundi sunt non potestis, exteriora bene exterius agite, sed et ardenter interius ad aeterna festinate. Nihil sit quod desiderium vestrae mentis retardet, nullius vos rei in hoc mundo delectatio implicet. Si bonum diligitur, mens in bonis melioribus, hoc est in coelestibus, delectetur. Si malum metuitur, mala anim
Abbreviated transcription (Latin):
Iaiis est in altari usitatus au¬
te uerba sacramentorum: ubi
bus uerbis et cuius sermonibus est:
Domin ihesu. Nam per reliqua omina
que dicuntur. laus deo offertur. or̃one
pctitur pro populo pro regibus pro

Expanded text:
anis est in altari usitatus ante verba sacramentorum; ubi bus verbis est, et cujus sermonibus? Domini Jesu. Nam per reliqua omnia, quae dicuntur, laus Deo defertur; oratione petitur pro populo, pro regibus, pro
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ: Specialẽ beatoꝵ spiri¬
tuum ordinẽ diximus. &
tamen ꝑ psalmistã dicitur:
Qui sedes super Cherubin
appare : Quia uidelicet.
dum in ipsis distinctionibꝰ
agminũ. Cherubin thronis
iungitur : Sedere etiam
suꝑ cherubim dñs. ex uici¬
ni agminis ȩqualitate ꝑ¬
hibetur Sic quippe in illa
summa ciuitate specialia
quȩdam singuloꝵ sunt:
ut tamen sint cõmunia
ordine totũ possidet: Sed
idcirco uno eodemque
uocabulo cõmuniter Non
censent᷑. ut ille ordo uocar
priuato unius cuiusq rei

Expanded text:
spirituum ordinem diximus, et tamen per Psalmistam dicitur: Qui sedes super cherubim, appare , quia videlicet, dum in ipsis distinctionibus agminum cherubim thronis junguntur, sedere etiam super cherubim Dominus ex vicini agminis aequalitate perhibetur. Sic quippe in illa summa civitate specialia quaedam singulorum sunt, ut tamen sint communia ordine totum possidet. Sed idcirco uno eodemque vocabulo communiter non censentur, ut ille ordo vocari privato uniuscujusque rei
Abbreviated transcription (Latin):
Mienanel. Namque: Quis
ut ds̃. GABRIHel autem:
agitur: Michahel mitti phi¬
betur. ut ex ipso actu & no¬
mine detur intelligi: quia
Nullus potest facere. quod
facere prȩualet ds̃: Unde
& ille antiquus hostis: qui
esse dõ ꝑ superbiam similis
concupiuit dicens. in cęlum
conscendam: Super astra
cȩli exaltabo solium meũ.
sedebo in monte testam̃ti:
In lateribus aquilonis. ascen¬
dam super altitudinẽ nu-
hium: Similis ero altissimo.
dum infine mundi in sua
uirtute relinquitur : extre-¬
mo supplicio perimendus.
cum Michahele archangelo
pręliaturus esse ꝑhibetur:
Sicut ꝑ lohannem dicitur:
Factũ est proelium cum
Michahele archangelo. ut
qui se addĩ similitudinem
superbus extulerat : per
Michahelem per emptus
discat. quia ad dĩ similitu¬
uinẽ ꝑ superbiam nullus
quippe Nuntiare ueniebat:
qui ad debellandas aerias
potestates. humilis apparere
dignatus est: De quo ꝑ psal-

Expanded text:
Michael namque, quis ut Deus? Gabriel autem fagitur, Michael mitti perhibetur, ut ex ipso actu et nomine detur intelnullus potest facere quod facere praevalet Deus. Unde et ille antiquus hostis qui esse Deo per suconcupivit, dicens: «In celum conscendam, super astra celi exaltabo solium meum, sedebo in monte testamenti, in lateribus aquilonis, ascendam super altitubium, similis ero Altissimo , dum in fine mundi in sua virtute relinquetur extremo supplicio perimendus, cum Michaele archangelo praeliaturus esse perhibetur, sicut per Joannem dicitur: Factum est praelium cum Michaele archangelo , ut qui se ad Dei similitudinem superbus extulerat, per Michaelem peremptus discat, quia ad Dei similitudinem per superbiam nullus quippe nuntiare veniebat, qui ad debellandas aereas potestates humilis apparere dignatus est. De quo per Psal
Abbreviated transcription (Latin):
securae. Cum a romatibꝰ ad mo¬
numentũ uenerunt: & ei quẽ
uiuentẽ dilexerant. etiam
mortuo. studio humanitatis
obsecuntur Sed res gesta:
aliquid in scã ecclesia signat
gerendũ: Sic quippe neces¬
se est ut audiamus quȩ fac¬
ta sunt : quatinus cogitemꝰ
etiã. quȩ nobis sunt ex eoꝵ
imitatione facienda Et
nos ergo in eũ qui est mor¬
tuus credentes. si odore uir.¬
tutũ referti. cũ opinione
bonorũ operũ dnm quęri

Expanded text:
ibus ad monumentum venerunt, et ei, quem viventem dilexerant, etiam mortuo, studio humanitatis obsequuntur. Sed res gesta aliquid in sancta Ecclesia signat gerendum. Sic quippe necesse est ut audiamus quae facta sunt, quatenus cogitemus etiam quae nobis sint ex eorum imitatione facienda. Et nos ergo in eum qui est mortuus credentes, si, odore virtutum referti, cum opinione bonorum operum Dominum quaeri
Abbreviated transcription (Latin):
llȩ autẽ mulieres angelos
uident. quȩ cũ a romatibus
uenerunt: quia uidelic& illę
mentes supernos ciues aspici¬
unt: quȩ cũ uirtutũ odoribus.
addm̃ per scã desideria pro¬
ficiscuntur Notandũ uero
nobis est: quid nã sit quod
in dextris sedere angelus cer¬
nitur: Quid namq per si¬
nistram. nisi uita prȩsens:
quid uero ꝑdexteram. Nisi per¬
petua uita signatur: Unde
scriptũ est: Leua eius sub capi¬
te meo: & dextera illius am¬
plexabitur me Quia igitur
redemptor nr̃. iam prȩsentis
uitȩ corruptionẽ transierat:¬
perennem eius uitã uenerat.

Expanded text:
Illae autem mulieres angelos vident quae cum aromatibus venerunt, quia videlicet illae mentes supernos cives aspiciunt, quae cum virtutum odoribus ad Dominum per sancta desideria proficiscuntur. Notandum vero nobis est, quidnam sit quod in dextris sedere angelus cernitur. Quid namque per sinistram nisi vita praesens? Quid vero per dextram nisi perpetua vita signatur? Unde scriptum est: Laeva ejus sub capite meo, et dextera illius amplexabitur me. Quia igitur Redemptor noster jam praesentis vitae corruptionem transieraperennem ejus vitam venerat
Abbreviated transcription (Latin):
Et ne usq ad inertẽ dȩsidiam
desperatione ducamur. quȩ
inpossibilia sunt homini ex
inbecillitate ꝓpria: possibi¬
lia spondet ex uirtute di

Expanded text:
Et ne usque ad inertem desidiam desperatione ducamur, quae impossibilia sunt homini ex imbecillitate propria, possibilia spondet ex virtute di
Abbreviated transcription (Latin):
derat: Qui signat᷑ ꝑ pastorẽ:
Ipse & ꝑ mulierẽ:. Ipse enim
ds̃: Ipose & dĩ sapientia : Et
quia imago exprimitur in
dragnia. mulier draginam
ꝑdidit : quando homo qui
conditus ad imaginẽ dĩ fue¬
rat peccando a similitudine
sui conditoris recessit: Sed
accendit mulier lucernam :
quia dĩ sapientia apparuit
in humanitate: Lucerna
quippe: lumen intesta est:
umen uero intesta est : di¬
uinitas in carne: De qua
uidelicet testa sui corporis:
Dicit ipsa sapientia : Exa-¬
ruit uelut testa uirtꝰ mea:
Quia enĩ testa in igne soli¬
datur. eius uirtus sicut
testa exaruit: Quia assũptã
carnẽ. ad resurrectionis
głam: Ex passionis tribula¬
tione roborauit: Accensa
autẽ lucerna: Euertit do¬
mũ. quia mox ut eius diui¬
nitas ꝑ carnẽ claruit: om̃is
se nr̃a conscientia concussit:
Domus namq euertitur: Cũ
consideratione reatus sui. hu¬
mana conscientia ꝑturbat᷑
Qui euersionis sermo: Non
discrepat ab eo quod in alus

Expanded text:
derat? Qui signatur per pastorem, ipse et per mulierem. Ipse etenim Deus, ipse et Dei sapientia. Et quia imago exprimitur in drachma, mulier drachmam perdidit, quando homo, qui conditus ad imaginem Dei fuerat, peccando a similitudine sui conditoris recessit. Sed accendit mulier lucernam, quia Dei sapientia apparuit in humanitate. Lucerna quippe lumen in testa est: lumen vero in testa, est divinitas in carne. De qua videlicet testa sui corporis dicit ipsa Sapientia: Exaruit velut testa virtus mea . Quia enim testa in igne solidatur, ejus virtus sicut testa exaruit, quia assumptam carnem ad resurrectionis gloriam ex passionis tribulatione roboravit. Accensa autem lucerna evertit domum, quia mox ut ejus divinitas per carnem claruit, omnis se nostra conscientia concussit. Domus namque evertitur cum consideratione reatus sui humana conscientia perturbatur. Qui eversionis sermo non discrepat ab eo quod in al
Abbreviated transcription (Latin):
trare: Alii enim uocant᷑
& uenire conteninunt .
Alii uocant᷑ & ueniunt.
alii autẽ nequaquã dicit᷑
quia uocantur: sed con¬
nunt. qui donũ quidem
intellectus accipiunt:
sed eundem intellectũ

Expanded text:
trare. Alii enim vocantur, et venire contemnunt; alii vocantur et veniunt; alii autem nequaquam dicitur quia vocantur, sed comnunt, qui donum quidem intellectus accipiunt, sed eumdem intellectu
Abbreviated transcription (Latin):
qui posuit rationẽ cũ serui
suis: In quib inue̾nit debi¬
torem decẽ miliũ talentoꝵ:
Et cũ iussisset ut omĩa quȩ
habebat. & om̃is eius fami¬
lia & ipse uenderetur. &

Expanded text:
qui posuit rationem cum servis suis; in quibus invenit debitorem decem millium talentorum. Et cum jussisset, ut omnia quae habebat, et omnis ejus familia, et ipse venderetur,
Abbreviated transcription (Latin):
eũ dilationẽ. meruitque
remissionẽ: Misertus
enĩ dominus eius sicut
audiuimus: & omne de¬
bitũ dimisit illi: At ille
debito liber: sed iniquita¬
tis seruus: postea quam
egressus. ẽ. a facie domini
sui. inuenit etiam ipse
debitorem suũ. qͥ debebat
Non decẽ milia talenta
quantũ ipsius debitũ fuit
sed centũ denarios Coepit
in suffocatũ eũ trahere. &
dicere Redde quod debes:
At ille rogabat conseruum:
sicut & ille rogauerat do¬
minũ : Ded non talẽ iste
inuenit conseruũ: qualẽ
ille dominũ. Non solum
luit: sed nec dilationem
dedit: Contortũ rapiebat
ad solutionẽ: iam debito
dominico liber Displicuit
conseruis : & renuntiauerunt
domino suo quid actum
esset Dominus fecit ad¬
esse seruũ: Dixitque ei
Serue nequã. cũ michi tanta
deberes. misertus tui omia
dimisi tibi: Non ergo opor¬
tebat misereri conserui
tui. sicut ego tui misertus
sum: Et iussit omnia
quȩ illi dimiserat exigi

Expanded text:
um dilationem, meruit remissionem. Misertus est enim dominus ejus, sicut audivimus, et omne debitum dimisit illi. At ille debito liber, sed iniquitatis servus, posteaquam egressus est a facie domini sui, invenit etiam ipse debitorem suum, qui debebat, non decem millia talentorum, quantum ipsius debitum fuit, sed centum denarios: coepit eum suffocatum trahere, et dicere, Redde quod debes. At ille rogabat conservum, sicut et ipse rogaverat dominum: sed non talem iste invenit conservum, qualem ille dominum. Non solum luit: sed nec dilationem dedit. Contortum rapiebat ad solutionem, jam debito dominico liber. Displicuit conservis; et renuntiaverunt domino suo quid actum esset: et dominus fecit adesse servum, et dixit ei, Serve nequam, cum mihi tanta deberes, misertus tui, omnia dimisi tibi; nonne ergo et te oportebat misereri conservi tui, sicut et ego tui misertus sum? Et jussit omnia, quae illi dimiserat, exigi
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ ita dictũ.ẽ. uiuo ꝓpt̾
patrẽ quia ipse de illo. non
ille de ipso est: sine de tri¬
mento ȩqualitatis dictũ. ẽ.
nec tamen dicendo & qui
manducat me & ipse uiuet

Expanded text:
autem ita dictum est, Vivo propter Patrem, quia ipse de illo, non ille de ipso est; sine detrimento aequalitatis dictum est. Nec tamen dicendo, et qui manducat me, et ipse vivet
Abbreviated transcription (Latin):
sio fit ad salutẽ: De radice
cordis surgit ista confessio
Aliquando audis confitentẽ
& nescis credentẽ: sed nec
debes uocare confitentem
quẽ iudicas non credentẽ:
Hoc est enĩ confiteri: dices
quod habes in corde: Si aui
aliud in corde habes aliud
dicis: loqueris non confil¬
ris Cum gͦ in xp̃m corde
eredatur quod nemo utique
facit in uitus: qui autẽ trahi

Expanded text:
sio fit ad salutem . De radice cordis surgit ista confessio. Aliquando audis confitentem, et nescis credentem. Sed nec debes vocare confitentem, quem judicas non credentem. Hoc est enim confiteri, dicere quod habes in corde: si autem aliud in corde habes, aliud dicis; loqueris, non confris. Cum ergo in Christum corde credatur, quod nemo utique facit invitus, qui autem trahi
Abbreviated transcription (Latin):
remuneratio sit bonorũ:
Et cũ quosub& pauperes
non nulla reprehensibilia
perpetrare conspicitis. no-¬
lite despicere. nolite des-¬
perare. quia fortasse quos
superfluitas tenuissimȩ
prauitatis inquinat: camĩ.¬
nus paupertatis purgat :
De uobis omnimodo per¬
timescite. quia non nulla
etiam male acta ꝓspera
uita secuta. ẽ. De ulis
uero solliciteꝰ pensate. quia

Expanded text:
remuneratio sit bonorum. Et cum quoslibet pauperes nonnulla reprehensibilia perpetrare conspicitis, nolite despicere, nolite desperare, quia fortasse quod superfluitas tenuissimae pravitatis in quinat, caminus paupertatis purgat. De vobis omnimodo pertimescite, quia nonnulla etiam male acta prospera vita secuta est. De illis vero sollicite pensate, quia
Abbreviated transcription (Latin):
tur: Mendacii opinionẽ
sc̃mq ieunium: Nulla lau¬
dis ostentationisq iactan¬
tia polluatur. Nec bonum
suũ: quisquã fideliũ. de
humanis uelit pendere
iudiciis. Diligenti dm̃: suf¬
ficit ei placere quẽ diligit.

Expanded text:
tur, mendacii opinione lsanctumque jejunium nulla ostentationis jactantia polluatur, nec bonum suum quisquam fidelium de humanis velit pendere judiciis. DILIGENTI Deum sufficit ei placere quem diligit
Abbreviated transcription (Latin):
utiq est corpus: ite: Manna illud de ce¬
lo: hoc suꝑ celuisil id celi: hoc domini ce¬
lorum: Illud corpnoni obnoxium si
in diem alt̾uni luarerr.: hoc alienum
ab omni corrupone: ẽ uicũq religio¬
se gustauerit. corptioir̃ sentire nõ po¬
terit: Illis aqua dextra flixit: tibi san¬
et te sanguis dilu met̾num. Iudeus bi¬
bit et sitit: tu cum iberis sure non po¬
teris:. Et illud in mbra: hoc n ueritate:
Si illud quod miuis umba est. qñtũ
istud est cuius uneã mirars: Audi qr

Expanded text:
utique corpus est vitae. Manna illud de coelo, hoc super coelum; illud coeli, hoc Domini coelorum; illud corruptioni obnoxium, si in diem alterum servaretur, hoc alienum ab omni corruptione, quod quicunque religiose gustaverit, corruptionem sentire non poterit. Illis aqua de petra fluxit, tibi sana, te sanguis diluit in aeternum. Judaeus bibit et sitit; tu, quum biberis, sitire non poteris; et illud in umbra, hoc in veritate. Si illud, quod miraris, umbra est, quantum istud est, cujus et umbram miraris? Audi, q
Abbreviated transcription (Latin):
Exultemus gͦ fr̃s sicut ait
scriptura in hac die dñi
Exultemus plane: quia cũ
uotis dñi gratulamur: ma¬
gis nr̃a uota curamus
Quid enĩ dicit ꝓpheta: hic
est dies quẽ fecit dñs:
Bonus plane dies: qui lucẽ
intulit uniuersis Uerum
non huius scłi lucẽ: sed
resurrectionis eternae:
ux enĩ ista non caliginem
noctis detulit: sed mortis
tenebras amputauit

Expanded text:
Exsultemus ergo, fratres, sicut ait Scriptura, in hac die Domini exsultemus plane, quia cum votis Domini gratulamur, magis nostra vota curamus. Quid enim dicit propheta? Haec est dies quam fecit Dominus. Bonus 476 plane dies, qui lucem intulit universis, verum non hujus saeculi lucem, sed resurrectionis aeternae; lux enim ista non caliginem noctis detulit, sed mortis tenebras amputavit
Abbreviated transcription (Latin):
iudȩoꝵ. E ȩdem quippe
essent. si in eodẽ. eẽ. uoluis¬
sent. Quod quia noluerun.
quid restabat Nisi ut re¬
manentes extra xp̃m . ex¬
tra sẏnagogas facerent eos
qui non resinquerent xp̃m :
Accepto quippe sp̃u scõ
testes eius effecti non
utiq tales essent de qua¬
lib dicit᷑. multi principes
iudȩoꝵ crediderunt in eũ.
sed ꝓpt̃ metũ iudȩorum
ne expellerent᷑ de synago¬
gis: Non audebant confi.¬
teri eũ. Dilexerunt enĩ
głam hominũ magis quã
dĩ. Crediderunt ergo in
eũ. sed non sic quomodo uo¬
lebat credere qui dicebat.
quomodo potestis credere

Expanded text:
um; eaedem quippe essent, si in eodem esse voluissent: quod quia noluerunt, quid restabat, nisi ut remanentes extra Christum, extra synagogas facerent eos qui non relinquerent Christum? Accepto quippe Spiritu sancto testes ejus effecti, non utique tales essent, de qualibus dicitur: Multi principes Judaeorum crediderunt in eum ; sed propter metum Judaeorum, ne pellerentur de synagogis, non audebant confiteri eum. Dilexerunt enim gloriam hominum magis quam Dei . Crediderunt ergo in eum, sed non sic, quomodo volebat eos credere, qui dicebat: Quomodo potestis credere
Abbreviated transcription (Latin):
dimissa
peccata
ubi fr̃na
caritas
non est.
aꝑtissime
docet de illo seruo. quem¬
cũ inuenisset debitorẽ decẽ
miliũ talentorũ. dep̾canti
om̃ia dimisit: Ille autẽ con

Expanded text:
dimissa peccata, ubi fraterna caritas non est, apertissime docet de illo seruo,. quemcum inuenisset debitorem decem milium talentorum, deprecanti omnia dimisit; ille autem con
Abbreviated transcription (Latin):
illos ad eũ: At ille singulis
manus inponens curabat
eos Solis occubitus passio¬
nem mortẽq significat illi
qui dixit : quamdiu in mun-¬
do sũ. lux sum mundi:
Et sole occidente plures dę¬
moniaçi quã ante plures
sanant᷑ egroti: Quia qui
tẽporaliter in carne ui-¬
uens paucos iudȩoꝵ docuit
calcato regno mortis om¬
nib ꝑ orbem gentib fidei
salutisq dona transmisit:
Cuius ministris quasi uitȩ
lucisq p̃conibus psalmistã
canit: Iter facite ei qui
ascendit super occasuni:
Super occasum quiphe
dñs ascenit. quia unde
in passione occubuit inde
maiorẽ suã gloriã resur¬
gendo manisestauit Exi¬
bant etiam dȩmon: a a
multis elamantia & dicen-¬
ria quia tues filius dĩ.
Et increpans non sinebat
ea loqui: quia sciebant
filiũ. dĩ confitebantur: &
attestante euangelista
quem dierũ quadraginta
ieiunio fatigatũ diaholus
hominẽ cognouerat. nec.
tẽptando ualebat an & dĩ
filius. eẽt. experiri : iam
nunc ꝑ signoꝵ potentiam

Expanded text:
illos ad eum. At ille singulis manus imponens, curabat eos. Solis occubitus passionem mortemque significat illius qui dixit: Quandiu in mundo sum, lux sum mundi. Et sole occidente plures daemoniaci quam ante, plures sanantur aegroti. Quia qui temporaliter in carne vivens paucos Judaeorum docuit, calcato regno mortis, omnibus per orbem gentibus fidei salutisque dona transmisit. Cujus ministris, quasi vitae lucisque praeconibus, Psalmista canit: Iter facite ei qui ascendit super occasum . Super occasum quippe Dominus ascendit, quia unde in passione occubuit, inde majorem suam gloriam resurgendo manifestavit. Exibant etiam daemonia a multis, clamantia et dicentia: Quia tu es Filius Dei. Et increpans non sinebat eaFilium Dei confitebantur, et attestante Evangelista quem dierum quadraginta jejunio fatigatum diabolus hominem cognoverat, nec tentando valebat an et Dei Filius esset experiri, jam nunc