comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
as semen abrahȩ multiplica¬
re ꝑ ysaãc p̃destinauerat &
tamen scͥptum est dep̃catꝰ est
ysaac dñm pro uxore sua eo
quod esset sterilis: Qui erau
tio generis abrahe ꝑ ysaac
p̃destinata fuitꝰ cur coniuge̾
sterilem accepit: S nimirũ
constat quia pͣdestinatio p̾ci¬
bus impletur: quando is inqͦ
d̾s multiplicare sem̃ abrahȩ
pͣdestinauerat. oracione obti¬
nuit. ut filium habere potu¬
isset.PETRU.
uia secretũ ratio aperuit.
ichil mͥ dubietatis remãsit.¬
aliquid de tuscie partibꝰ
narrem. ut cognoseas quales
inea uiri fuerint: ꝙ ommipo¬
tentis dei noticiȩ quantũ pro¬
pinqui: + ETRNS.
blo: atq omnino exposco
Auit uir
uite uenerabilis boneficiꝰ
nõmine: qui mea ciuitate qͣ
ferentis dicitur: episcopatum
officio tenuit. Moribꝰ impleuit.
Nuiuis multa miracula isqui
ad huc suꝑ est gaudentiꝰ pb̃r
narrat: qui in eius obsequio
nutritus. tanto ualet de illo
quȩque ueracius dicere. qͣnto eis
hunc contigit interesse. Eluiꝰ

Expanded text:
us semen Abrahae multiplicare per Isaac praedestinaverat, 184 et tamen scriptum est: Deprecatus est Isaac Dominum pro uxore sua, eo quod esset sterilis, qui exaudlicatio generis Abrahae per Isaac praedestinata fuit, cur conjugem sterilem accepit? Sed nimirum constat quia praedestinatio precibus impletur, quando is in quo Deus multiplicare semen Abrahae praedestinaverat, oratione obtinuit ut filios habere potuisset. PETR. Quia secretum ratio aperuit nihil mihi dubietatis remansit.aliquid de Tusciae partibus narrem, ut cognoscas quales in ea viri fuerint, et omnipotentis Dei notitiae quantum propinqui? PETR. Volo, atque hoc omnimodo exposcoFuit vir vitae venerabilis Bonifacius nomine, qui in ea civitate quae Ferentis dicitur episcopatum officio tenuit, et moribus implevit . Hujus multa miracula is qui adhuc superest Gaudentius presbyter narrat. Qui nutritus in ejus obsequio, tanto valet de illo quaeque veracius dicere, quanto eis hunc contigit interesse. Hujus
Abbreviated transcription (Latin):
pauperes adesse. Tunc cȩpit
uinum inealcatorio crescere: ꝓ¬
ita ut omnia quę allata fue¬
rant. pauperum uascula in¬
plere t. Quibus cum se ido¬
neȩ satisfecisse conspiceret. Iubens¬
excalcatorio puerum ascend̾e.
a pothecam clausit: atq ĩ pͣsso
sigillo proprio munitã reliqͥd̾.
uero die p̃dictum constanciũ
pb̃rm uocauit: ꝙ oracione fac¬
ta apothecam aperuit:ꝙ ua¬
sa inquibus tenuissimũ liqͦ¬
rem fuderat. uberq̃ uinum
fundentia imienit: ita ut
pauimentũ omne ex crescen¬
tia uina inuaderent. si ad¬
huc ep̃s tardius in trasset.
Tunc terribiliter pb̃ro pͣcepit
ne quo usq ipse incorpore ui¬
ueret. hoc miraculum eui-¬
mescens ne inuirtute facti
intus in anesceret. unde fori
hominibꝰ magnus appareret:
ȩxemplum etiam magistri
sequens. qui ut nos ad uiam
humilitatis instruerer: de se¬
inet ipso discipulis p̃cepit
dicens. ut ea quȩ uidusent.
nemini dicerent. quorisq fili¬
hominis a mortius resurrexisi¬

Expanded text:
pauperes adesse. Tunc coepit vinum in calcatorio crescere ita ut omnia quae allata fuerant pauperum vascula impleret. Quibus cum se idonee satisfecisse conspiceret, ex calcatorio jussit puerum descendere, apothecam clausit, atque impresso sigillo proprio munitam reliquit, vero tertia praedictum Constantium presbyterum vocavit, et oratione facta apothecam aperuit, et vasa in quibus tenuissimum liquorem infuderat, ubertim vinum fundentia invenit, ita ut pavimentum omne excrescentia vina invaderent, si adhuc episcopus tardius intrasset. Tunc terribiliter presbytero praecepit ne quousque ipse in corpore viveret, hoc miraculum cuidelicet ne in virtute facti intus inanesceret, unde foris hominibus magnus appareret: exemplum etiam Magistri sequens, qui ut nos ad viam humilitatis instrueret, de semetipso discipulis praecepit, dicens ut ea quae vidissent, nemini dicerent, quousque Filihominis a mortuis resurge
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑcius uellem: si potest p̃
ualet probari. Certe ꝙ enim
nosti quia ad abraham dñs
dixit: in ysaac uocabitur tibi
semen. Cui etiam dixerat. pa¬
trem multarum gentiũ con¬
sticui te eui rursum ꝓmisit
dicens. Benedicam tͥ ꝙ multi¬
plicabo semen tuum sicut stel

Expanded text:
apertius velim, si potest pravalet probari. Certe etenim nosti, quia ad Abraham Dominus dixit: In Isaac vocabitur tibi semen. Cui etiam dixerat Patrem multarum gentium constituite. Cui rursum promisit, dicens: Benedicam tibi et multiplicabo semen tuum s
Abbreviated transcription (Latin):
Queso te unus esse gehen¬
nȩ ignis credendus est.
an quanta peccatorũ diuerꝰ¬
sitas fuerit. tanta quoq ex
istimanda sunt ꝙ ipsa incen¬
dia esse preparata: Greg̃.
Mus quidem est gehennȩ
ignis: s non uno modo
omnes cruciat peccatores. U
mundo sub uno sole multi
consistunt. nec tamen eiusde
solis ardorem equalit̾ sentiũt
quia alius plus estuat. atq
alius minus: ita illic inuno
igne non unus est modus ĩ¬
cendii. quia quod hic diuersi¬
tas corporum. hoc agͣit diũ¬
sitas peccatorum. ut ꝙ iguẽ̾
non dissinulem habeant. & tñ
eoscdem sĩgulos dissinuliter

Expanded text:
Quaeso te: Unus esse gehennae ignis credendus est, an quanta peccatorum diversitas fuerit, tanta quoque et ipsa aestimanda sunt incendia esse prnus quidem est gehennae ignis, sed non uno modo omnes cruciat peccatores. Unmundo sub uno sole multi consistunt, nec tamen ejusdem solis ardorem aequaliter sentiunt, quia alius plus aestuat, atque alius minus, igne non unus est modus incendii, quia quod hic diversitas corporum, hoc illic agit diversitas peccatorum, ut et ignem non dissimilem habeant, et tamen eosdem singulos dissimiliter
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ mox immobilia remanet᷑
cuncta: quȩ moueri uide¬
bantur uisibilia corpora
metallorum. Qua exre pen¬
sandum est: quia in hoc
quoq mundo uisibili. in¬
chil nisi ꝑ creaturam in ui¬
sibilem disponi potest. Hã
sicut omip̃e ds. aspirando.
uel implendo. ea quȩ raci¬
one subsistunt uiuificat.
ꝙ mouet inuisibilia: ita
ipsa quoq inusibilia im¬
plendo mouent: atq sensũ
uiuificant carnalia quȩ ui
dentur: P ETRUS
stis fateor̾ alligationibus
libenter uictus. prope nul
in me infirmantium ꝑ sonã
suscipiens: de in uisibilibus
dubitabam. Itaq placent
cuncta quȩ dicis. s tamen
sicut uitam anime incorꝑe
manentis. ex motii corporis

Expanded text:
et mox immobilia remanent et mox immobilia remanent cuncta quae moveri videbantur visibilia corpora metallorum. Qua in re pensandum est, quia in hoc quoque mundo visibili, nihil nisi per creaturam invisibilem disponi potest. Nam sicut omnipotens Deus aspirando vel implendo ea quae ratione subsistunt, ut vivificat et movet invisibilia: ita ipsa quoque invisibilia, implendo movent atque sensim vivificant carnalia corpora quae videntur. Petrus: Istis, fateor, allegationibus libenter victus, prope nullin me infirmantium personas suscipiens, de invisibilibus dubitabam. Itaque placent cuncta quae dicis: sed tamen sicut vitam animae in corpore manentis ex motu corporis
Abbreviated transcription (Latin):
sum paulus dicat. .Uii.¬
est eium fides speranda¬
rum rerum substancia. ar¬
gumentum non apparentiũ.
hoc ueraciter dicitur credi:
qđ uen ualet uideri. Nam
credi iam non potest. quod
uideri potest. Ut tamen te
breiiter reducam ad te
nulla uisibilia. nisi ꝑ in uisi¬
bilia uidentur Eece enim
cuncta corporea. oculus cui
corporis aspicit. nec tamen
ipse corporeus oculus aliqͥd
res in corporea ad uidendũ
acueret. Nam tolle mentem
quȩ non uideturꝰ ꝙ incas¬
sum patet oculus qui uide¬
bat. Subtrahe animã cor¬
pori: remanẽt proculdubio
oculi incorpere aꝑti. Si gͥ
ꝑ se uidebant: cur disceden¬
te anima uil uident: Hĩc
Eͦ collige. quia ipsa quoq ui¬
sibilia. non nisi ꝑ inuisibilia
uidentur. Ponamus quoq
ante oculõs mentis edifica¬
les leuare: pendẽre magm
in machinis columpnas. Qs
queso te hoc opus operatur.
corpus uisibile. quod illas
moles manibus trahit. an
inusibilis anima. quȩ uiui¬
ficat corpus: Tolle enim
quod non uidetur in corꝑ̃e.

Expanded text:
um Paulus dicat: Est enim fides sperandarum rerum substantia, argumentum non apparentium , hoc veraciter dicitur credi quod non valet videri. Nam credi jam non potest quod videri potest. Ut tamen te breviter reducam ad te, nulla visibilia nisi per invisibilia videntur. Ecce enim cuncta corporea oculus tui corporis aspicit, nec tipse corporeus oculus aliquid res incorporea ad videndum acueret. Nam tolle mentem quae non videtur, et incassum patet oculus qui videbat. Subtrahe animam corpori, remanent procul dubio oculi in corpore aperti. Si igitur per se videbant, cur discedente anima nil vident? Hinc ergo intellige: quia ipsa quoque visibilia, non nisi per invisibilia videntur. Ponamus quoque ante oculos mentis, domum aedificales levare, pendere magnas in machinis columnas: quis, quaeso te, hoc opus operatur? Corpus visibile quod illas moles manibus trahit: an invisibilis anima quae vivificat corpus? Tolle enim quod non videtur in corpore:
Abbreviated transcription (Latin):
& dic stephano optioni ut
concitus ueniat: quia ecce
nauis parata est. ut ad sici¬
liam duci debeamꝰ. Cumq ħc
puer ł sauire crederet. ꝙ
obedire recusaret: cepit il¬
le uehementer rinminere
diceus. Wade & nuncia illi
quod dico: quia non insamo.
Egressus est puer: ut ad ste¬
phanum ꝑgeret. Cumq in
medium iter uenisset. ei aliꝰ
quidam obiuiam factus est.
qui hunc requisunt dicens.
Quo uadis: Cui respondit. Ad
stephanum optionem. a dño
meo missus sum. Atq ille pro¬
tinus dixit. Ab eo uenio sed
ante me hac hora defunctꝰ ẽ.
R. euersus uero est puer ad
eumorphium. dũm suum:
s eum iam mortuũ inuenit.

Expanded text:
et dic Stephano Optioni, ut et dic Stephano Optioni, ut concitus veniat, quia ecce navis parata est ut ad Siciliam duci debeamus. Cumque hunc puer insanire crederet, et obedire recusaret, coepit ille vehementer imminere, dicens: Vade et nuntia illi quod dico, quia non insanio. Egressus est itaque puer ut ad Stephanum pergeret. Cumque in medium iter venisset, ei alius quidam obvius factus est, qui hunc requisivit, dicens: Quo vadis? Cui ille respondit: Ad Stephanum Optionem a domino meo missus sum. Atque ille protinus dixit: Ab eo venio, sed ante me hac hora defunctus est. Reversus vero est puer ad Eumorphium dominum suum, sed jam eum mortuum invenit.
Abbreviated transcription (Latin):
dies. quod ex hac luce sub¬
tractus est. Cumq fratres qͥ
uenerant studiose require¬
rent. qualicer diclus fuiss.
responderunt. Ursus. Qui
uocationis eius horam sub¬
tiliter inquirentes. ipso eũ
momento cognouerunt er¬
isse de corporẽ. quo ꝑ iohannẽ
qui apud eos defunctus est.
fuerat uocatus. Qua ex re
colligitur. quia utrorumq
par fuit meritum: eisq da¬
tum est. ut inuna mansio¬
ne socialiter uiuerent. qͥuibꝰ
e corpore contigit socialit̾
exire. S neq hoc sileam qđ
dum ad huc laicus uiuerẽ.
atq indonio mea quȩ michi
in hac urbe ex iure patris ob¬
uenerat manerem: de quibꝰła
uicinis meis me contigit ag¬
nouisse. Quȩdam namq uix¬
ta me uidua galla dicebatur:
hec enim eumorphiũ nomine
iuuenem filium habebat: a qͦ
non longe quidam stephanꝰ
cuI IͦII nIiers optio fuit.
habitabat. S isdem e mor¬
phus ad extrema uitȩ ueniẽs:
uocauit puerum sium. eiq
p̃cepit dicens. Uadeꝰ cicius

Expanded text:
dies quod ex hac luce subdies quod ex hac luce subtractus est. Cumque fratres qui venerant, studiose inquirerent qualiter dictus fuisset, responderunt: Ursus. Qui vocationis ejus horam subtiliter inquirentes, ipso eum momento cognoverunt exisse de corpore, quo per Joannem, qui apud eos defunctus est, fuerat vocatus. Qua ex re colligitur, quia utrorumque par fuerat meritum, eisque datum est, ut in una mansione socialiter viverent, quibus e corpore contigit socialiter exire. Sed neque hoc sileam, quod dum adhuc laicus viverem, atque in domo mea, quae mihi in hac urbe ex jure patris obvenerat, manerem, de quibusdam vicinis meis me contigit agnovisse. Quaedam namque juxta me vidua, Galla dicebatur. Haec Eumorphium nomine juvenem filium habebat, a quo non longe quidam Stephanus, qui in numero Optio fuit, habitabat. Sed idem Eumorphius ad extrema vitae veniens, vocavit puerum suum, eique praecepit, dicens: Vade citius,
Abbreviated transcription (Latin):
correptus est. Ad horam uero
niortis ueniens: misteriũ do¬
miniei corporis ꝙ sanguinis
accepit llocatosq fratres co¬
ram se psallere precepit: qͥb
tamen antiphonam ipse per
posuit dicens. Aperite michi
portas iusticie ꝙ ingressus in
eas conficebor dũo: hec porta
dñi iusti intrabunt ꝑ eam.
Cumq coram eo assistentes fra¬
tres psallerent: emissa subito
& producta uoce. clamauit
dicens. Ursȩ ueni. Quod mor
ut dixit: eductus ex corporẽ.
mortalem uitam fimuit. Ai¬
rat sunt fratres: quia hoc
quod moriens frater clamaue¬
rat ignorabant. Quo defuncto:
in monastęrio facta est magna
tristicia. Quarto autem die᷑.
quiddam fratribus necessariũ
fuit: ut ad monastertum ali¬
terent. Illuc gͥ euntibꝰ fratribꝰ.
omnes eiuscdem monasterii
monachos tristes uehement̾
inuenerunt. Quibus eũ di¬
cerent quid habetis. quod
uos in tanto merore depri
quia unus frater euius nos
in hoc monasterio uita con¬
cinebat. hodie quartus est

Expanded text:
correptus est. Ad horam vero correptus est. Ad horam vero mortis veniens, mysterium Dominici corporis, et sanguinis accepit. Vocatisque fratribus, coram se psallere praecepit, quibus tamen antiphonam ipse per posuit, dicens: Aperite mihi portas justitiae, et ingressus in eas confitebor Domino: haec porta Domini, justi intrabunt per eam . Cumque coram eo assistentes fratres psallerent, emissa subito et producta voce clamavit dicens: Urse, veni. Quod mox ut dixit, eductus e corpore mortalem vitam finivit. Mirati sunt fratres: quia hoc quod moriens frater clamaverat, ignorabant. Quo defuncto, in monasterio facta est magna tristitia. Quarto autem die quiddam fratribus necessarium fuit, ut ad monasterium aliterent. Illuc ergo euntes 428 fratres, omnes ejusdem monasterii monachos tristes vehementer invenerunt. Quibus cum dicerent: Quid habetis, quod vos in tanto moerore deprimquia unus Frater, cujus nos vita in hoc monasterio continebat, hodie quartus est
Abbreviated transcription (Latin):
Nam quidam noster. reli¬
bilis ualde cum ante quadri¬
enuium moreret᷑.sieut re¬
ligiosi alii. qui p̾sentes fuerũt
testati sunt. in hora sui exitꝰ
eosq dominos suos ex nomine
clamare:. Q uos dum ad se ue¬
nisse diceret. ꝙ dep̃ssis lumi¬
nibus eis reuerentiȩ obsequi¬
um p̃beret. excarne eductus
est. Qua ire aperte datur ĩ¬
telligi quȩ erit in illa ĩcor¬
ruptibili uita noticia siuir iste
ad huc incarne corruptibili
positus propħas scõs quos nni¬
mirum nũꝙͣ uiderat agnouit.
plerumq contingere. ut
egressura anima eos etiđ̃ re¬
cognoscat: cum quibus pro
equalitate culparum uel etiã
p̃miorum inuna est mansio¬
ne deputanda. Nam uiruite
uenerabilis eleutherius senex
de quo p̃cedente libro multa
narraui. in monasterio suo
germanum fratrem iohannẽ
nomine se habuisse ꝑhibuit.
quiante dies quatuordecĩ
suum fratribus exitum p̃diͣ
Cumq decrescentes cotidie com¬
putaret dies: ante triduum
quã uocaretur excorpore febre

Expanded text:
Nam quidam noster relibilis, cum ante hoc quadriennium moreretur, sicut religiosi alii qui praesentes fuerunt testati sunt, in hora exitus suieosque dominos suos ex nomine clamare. Quos dum ad se venisse diceret, et depressis luminibus eis reverentiae obsequium praeberet, ex carne eductus est. Qua in re aperte datur intelligi quae erit in illa incorruptibili vita notitia, si vir iste adhuc in carne corruptibpositus, prophetas sanctos, quos nimirum nunquam vidit, agnovit. plerumque contingere, ut egressura anima eos etiam recognoscat cum quibus pro aequalitate culparum, vel etiam praemiorum, in una est mansione deputanda. Nam vir vitae venerabilis Eleutherius senex, de quo praecedente libro multa narravi, in monasterio suo germanum fratrem nomine Joannem se habuisse perhibuit, qui ante dies quatuordecim suum fratribus exitum praedixit. Cumque decrescentes quotidie computaret dies, ante triduum quam vocaretur ex corpore, febre
Abbreviated transcription (Latin):
ieis discipulus peregri¬
nus uomine. narrare consue¬
ꝑuerat. squr die quada fideliꝰ
tunquadam necessitate de¬
bitu rompulsus. unũ sibi fo¬
re remedium credidit si
ad đi uirum pergeret: ꝙ q̃
eum urgeret debiti necessitã
indicaret. Uenit itaq ad mo¬
nasteruni. omĩpotentis di fa¬
mulum repperit: quiꝰ a cre¬
ditore suo pro duodecĩ soli¬
dis grauiter affligeretur in¬
timauit: Cui uenerabilis pat̃
nequaꝗͣ se habere duodecĩ
solidos respondit sed
tamen eius mopiam blanda
locutione consolatus ait. uad̾¬
q post biduum reuertere:
quia de est hodie quod tibi
debeam dare. In ipso autẽ
bidio: more suo in gracione
fuit occupatus. Cumsdie ter¬
cio is qui necessitate debiti
affligebatur rediit: super
archam monasterii qͣ
erat frumento plena. subi¬
to tredecim solidi sunt in¬
uenti. Quos uir di deferri
ussit. q afflicto petitori tri¬
buit dicens. ut duodecim
redderet: ꝙ unuiin expen-¬
sis proprĩs haber̾et. Sed
ad ea nunc re

Expanded text:
s discipulus Peregrinus nomine narrare consueverat: quia die quadam fidelis vir quidam necessitate debiti compulsus, unum sibi fore remedium credidit, si ad Dei virum pergeret, et quae eum urgeret debiti necessitas, indicaret. Venit itaque ad monasterium, omnipotentis Dei famulum reperit, et quia a creditore suo pro duodecim solidis graviter affligeretur, intimavit. Cui venerabilis Pater nequaquam se habere duodecim solidos respondit, sed tamen ejus inopiam blanda locutione consolatus, ait: Vadet post biduum revertere, quia deest hodie quod tibi debeam dare. In ipso autem biduo more suo in oratione fuit occupatus. Cumque die tertio is qui necessitate debiti affligebatur, rediret, super arcam monasterii, quae erat frumento plena, subito tredecim solidi sunt inventi. Quos vir Dei deferri jussit, et afflicto petitori tribui, dicens, ut duodecim redderet, et unum in expensis propriis haberet. Sed ad ea nunc redeam,
Abbreviated transcription (Latin):
lecto illuis cum lacrimis int̾¬
ram dedit. Cumq uehem̃t̾
fleret. ꝙ interram caput tũ¬
deret. ꝙ se reum mortis illiꝰ
clamaret: repente is qui de¬
functus fuerat. animã recep̃.
Quod dum multi qͥ cireũsta¬
bant aspicerent: ammiratio¬
nis uocibus emissis. cȩperur̃
ampluis pre gaudio flere.
Cunq eum requirerẽt ubi
fuerit. uel quomodo redisset:
ait. Tetri ualde erant. hoĩes
qui me ducebant: ex quorũ
ore ac naribus ignis exibat.
quem tolerare non poteram
sumq ꝑ obseura loca me du¬
cerent: subito pulchrȩ iuisio¬
nis uiuenis eum aliis nobis
euncibus obuiam factus est.
qui me trahentibus dixit.
R educite illum: quia seue¬
rus pb̃r plangit: euis eñ
lacrimis eum dñs donauit
Qui seilicet s euerus ꝓtiuł
de terra surrexit. eĩq pe¬
tenciam agenti opem suȩ inter¬
cessionis prebuit. Et dum per
dies septem de ꝑ petracis culpi
penitenciam eger rediuiuus
ageret: octauo die letus de

Expanded text:
lecto illius cum lacrymis in terlecto illius cum lacrymis in terram dedit. Cumque vehementer fleret, in terram caput funderet, seque reum mortis illius clamaret, repente is qui defunctus fuerat animam recepit. Quod dum multi qui circumstabant aspicerent, admirationis vocibus emissis, coeperunt amplius flere prae gaudio. Cumque eum requirerent ubi fuerit, vel quomodo rediisset, ait: Tetri valde erant homines qui me ducebant, ex quorum ore et naribus ignis exibat, quem tolerare non poteram. Cumque per obscura loca me ducerent, subito pulchrae visionis juvenis cum aliis nobis euntibus obviam factus est, qui me trahentibus dixit: Reducite illum, quia Severus presbyter plangit, ejus enim lacrymis Dominus eum donavit. Qui scilicet Severus protinus de terra surrexit, eique poenitentiam agenti opem suae intercessionis praebuit. Et dum per dies septem de perpetratis culpis poenitentiam aeger redivivus ageret, octava die laetus de
Abbreviated transcription (Latin):
di genitricis. ꝙ semꝑ iurguus
sacerdos. N unc cum quidam
pater familias ad extremum
uenisset diem. missis concite
nunaeiis. rogauit. ut ad se qͣn¬
tocus ueniret: suisq oracio¬
nibus pro peccatis eius iuter¬
cederet: ut acta de malis suiͦ
penitentia solutus aculpa ex
corpore exiret. Qui uidelicet
sacerdos. inopinate contigit
ut add putandam uineã fuiss
occupatus: atq ad se uenien¬
tibus diceret. Ante cedite: ec¬
et ego uos subsequor. Cumq
uiderer sibi in eodem operẽ
parum aliquid suꝑessẽ. pau¬
sulum moram fecit.: ut opus
quod nnnum restabat exple¬
ret. Quo expleto. eepit ad e¬
grum ꝑgere. Tuntͥ uͦ initine¬
re occurrentes hi qui priꝰ
uenerant obuiam facti sunt
dicentes. Quare tardasti pat̾:
Noli fatigari: quia iam defũc¬
tus est. Quo audito. ille con¬
tremuit: magnisq uocibus
se interfectorem illius clama¬
re cȩpit. Nens itaq ꝑuenit
ad c̃orpus defunctiꝰ seq corã

Expanded text:
Dei genitricis semper virgnis Dei genitricis semper virgnis sacerdos . Hunc cum quidam paterfamilias ad extremum venisset diem, missis concite nuntiis, rogavit ut ad se quantocius veniret, suisque orationibus pro peccatis ejus intercederet, ut, acta de malis suis poenitentia, solutus culpa ex corpore exiret. Qui videlicet sacerdos inopinate contigit ut ad putandam vineam esset occupatus, atque ad se venientibus diceret: Antecedite, ecce ego vos subsequor. Cumque videret sibi in eodem opere parum aliquid superesse, paululum moram fecit, ut opus quod minimum restabat expleret, quo expleto, coepit ad aegrum pergere. Eunti vero in itinere occurrentes hi qui prius venerant, obviam facti sunt, dicentes: Pater, quare tardasti? Noli fatigari, quia jam defunctus est. Quo audito, ille contremuit, magnisque vocibus se interfectorem illius clamare coepit. Flens itaque pervenit ad corpus defuncti, seque coram
Abbreviated transcription (Latin):
namq in eaden ꝓ uiucia
mar̾tẏrius nomine: deuotus
ualde omnipocenti dõ famulꝰ
fuit: qui hoc de uirtutis suȩ
testimonio signum dedit:
Sum quadam die fratres illiꝰ
subeinȩricium panẽ fecissẽt.
inprimere. sieut inhac pro¬
iuncia crudi panes ligno sig¬
nari solent: ut ꝑ quadras qͦ¬
tuor partiti . indeantur: usde
di famulꝰ affuit: eisq referen¬
tibus signatũ non fuisse cog¬
nouit. Cumq iam panis ille
priuis ess ꝙ eiueribus coo¬
pertus. dirit. Quare hunc
innume signastis: Qui hec
dicens. signum crucis digi¬
to contra prunas fecit᷑
Quo signante protmus inmer¬
sui crepitum panas deditac
sinigens inignibus olla crepit¬
issetͦ Qui dum eoctus postino¬
dum fuisset. abigne subtractus.
ea er uee signatus inuentus est.
quam non contactus. s fides
N eo etiam loco inte rorina
uallis dicitur. quȩ a multis
uerbo rustico inte rocrina no¬
mninatur̾. inqua erat quidam
uirͫ ualde anmirabilis noĩe
seuerus: ecclesiȩ beatȩ marue

Expanded text:
namque in eadem provincia, Martyrius nomine , devotus valde omnipotentis Dei famulus exstitit, qui hoc de virtutis suae testimonio signum dedit. Dum quadam die fratres illius panem subcinericium fecissent, imprimere, sicut in hac provincia crudi panes ligno signari solent, ut per quadras quatuor partiti videantur, idem Dei famulus adfuit, eisque referentibus signatum non fuisse cognovit. Cumque jam panis ille prunis 204 esset et cineribus coopertus, dixit: Quare hunc minime signastis? Qui hoc dicens, signum crucis digito contra prunas fecit. Quo signante protinus immensum crepitum panis dedit, ac si ingens in ignibus olla crepuisset. Qui dum coctus postmodum fuisset ab igne subtractus, ea cruce signatus inventus est, quam non contactus, sed fides n eo etiam loco Interorina vallis dicitur, quae a multis verbo rustico Interocrina nominatur, in qua erat quidam vir vitae valde admirabilis, nomine Severus, Ecclesiae beatae Mariae
Abbreviated transcription (Latin):
modicã fuisset excitatus. sta¬
tim oculos aperuit: atq ad
epm̃ respiciens dixit. O qͥd
fecisti: o quid fecistiz Cui ep̃c
respondit dicens. Quid feci
At ille ait. Duo hesterno die
uenerunt. qui me eicientes
ex corpore. in bonũ locũ dur¬
erunt. hodie autẽ unus
mnissus est. qui dixit Redu¬
cite eum: quia fortunat᷑
ep̾e indomũ illius uenit.
ꝙ ex infirmitate conualu¬
it : ꝙ in hac uita diutius
mansit. Nec tamen credeu¬
dum est quia locũ quem
acceperat ꝑdidit: quia
dubium non est. quod in¬
tercessoris sui p̃cibus potu¬
it post mortem meluis
iuuere: qui ꝙ ante mortẽ
studuit omnipotenti dũo
placere. S cur multa de
eius uita dicimus: cum
nunc usq ad corpus illiꝰ
tot uirtutum docum̃ta
teueamus : Demoniacos
quippe absoluere. egros
curare. quotie̾s ex fide petit᷑.
ut uiuens consueuerat hoc
indesinenter facere. ꝙ apđ
mortua sua ossa ꝑ seuerat.
S libet petre ad huc ad uale¬
rie prouinciȩ partes narra¬
tionis meȩ uerba reducere

Expanded text:
modicam fuisset excitatus, statim oculos aperuit, atque ad episcopum respiciens, dixit: O quid fecisti? o quid fecisti? Cui episcopus respondit, dicens: Quid feci? At ille: Duo hesterno die venerunt, qui me ejicientes ex corpore in bonum locum duxerunt, hodie autem unus missus est qui dixit: Reducite eum, quia Fortunatus episcopus in domum ejus venit.  ex infirmitate convaluit, et in hac vita diutius mansit. Nec tamen credendum est quia locum quem acceperat perdidit, quia dubium non est quod intercessoris sui precibus potuit post mortem melius vivere, qui et ante mortem studuit omnipotenti Deo placere. Sed cur multa de ejus vita dicimus, cum nunc usque ad corpus illius tot virtutum documenta teneamus? Daemoniacos quippe absolvere, aegros curare quoties ex fide petitur, ut vivus consueverat hoc indesinenter facere, et apud mortua sua ossa perseverat. Sed libet, Petre, adhuc ad Valeriae provinciae partes narrationis meae verba reducere,
Abbreviated transcription (Latin):
est:atq humanum genus
quod in hac terra p̾re mul¬
titudine nimia quasi spisse
segetis more surrexerat
succisum est. aruit. Nam
depopulate urbes: euersa
castra: concrematȩ ecclesiȩ
destructa sunt monasteria.
iurorum atq feminarum.
desolata ab hominibꝰ p̃dia:
atq ab omni cultore desti¬
tuta in solitudine uacat
terra: nullus hanc possessor.
in habitat. Occupauerunt
bestiȩ loca. quȩ prius mul¬
citudo hominum tenebat
ꝙ quid in aliis mundi par¬
tibus ignoro. nam hac int̾¬
ra inqua nos uiuimꝰ. finẽ
suum mundus. non iam
nunciat: sed ostendit. Tanto
gͦ nos necesse est instancrꝰ
ȩterna querere:quanto a
nobis cognouimus uelocit᷑
temporalia fugisse. Despicien¬
dus a nobis hic mundus fu¬
erat. etiam si blandiretur
si rebus prosperis demulce

Expanded text:
est, atque hominum genus, quod in hac terra prae multitudine nimia quasi spissae segetis more surrexerat, succisum aruit. Nam depopulatae urbes, eversa castra, concrematae ecclesiae, destructa sunt monasteria virorum atque faeminarum, desolata ab hominibus praedia atque ab omni cultore destituta; in solitudine vacat terra, nullus hanc possessor inhabitat; occupaverunt bestiae loca quae prius multitudo hominum tenebat. Et quid in aliis mundi partibus agatur, ignoro. Nam hac in terra, in qua nos vivimus, finem suum mundus non iam nuntiat, sed ostendit. Tanto ergo nos necesse est instantius aeterna quaerere, quanto a nobis cognoscimus velociter temporalia fugisse. Despiciendus a nobis hic mundus fuerat, etiam si blandiretur, si rebus prosperis demulce
Abbreviated transcription (Latin):
fuiꝰ s iam modo bene sum:
quia hodie cõmunionẽ recepi.
Q uod isde copiosus ꝑgens. pro¬
rio fr̃ibus. Frẽs uero sollicite
dies exticerat. quo pro eo tri¬
cesima oblatio fuerat imple¬
ta. Sumq ꝙ copiosus nesciret
quid pro fratre agerent. ꝙ fr̃s
ignorassent. quid de illo eõpi¬
o̾sus uidisset: uuno eodemq
rempe dum cognoscit ille isti
quid egerant: atq isti cognos¬
cordante siul uisioneꝵq
sacritici.res aperte claruit.
quia sĩ qui de functus fuerat.
ꝑ salurarẽ hostiam suppliciũ eua¬
ualde quę audio:ꝙ non
anediocriter leca. GREGORIͫ.
Ie nobis indubim ueni¬
ant uerba moriuorum:
confirmant hȩc facta uiuen¬
tiũ. Nam uir uitȩ uenerabiliᷤ
cens. Age quod agis: operare
quod operaris: non cesset pes
tuus. non cesset manus tua: na¬
tale apłorum uenies ad me: &
retribuam tͥ mercedem tuam.
Qui post annos septem. ipso na¬
talicio apłorum die: cũ missa¬
rum sollempnia ꝑegisset. ꝙ

Expanded text:
fui, sed jam modo bene sum, fui, sed jam modo bene sum, quia hodie communionem recepi. Quod idem Copiosus pergens prorio indicavit. Fratres vero sollicite dies exsticesima oblatio fuerat impleta. Cumque et Copiosus nesciret quid pro eo fratres agerent, et fratres ignorassent quid de illo Copiosus vidisset; uno eodemque tempore dum cognoscit ille, quid isti egerant, atque isti cognoscordanti simul visione et sacrificio, res aperte claruit quia frater qui defunctus fuerat, per salutarem hostiam supplicium evavalde quae audio, et non mediocriter laeta. GREGOR. Ne nobis in dubium veniant verba mortuorum, confirmant haec facta viventium. Nam vir vitae venerabilis cens: Age quod agis, operare quod operaris, non cesset pes tuus, non cesset manus tua, natali Apostolorum venies ad me, et retribuam tibi mercedem tuam. Qui post annos septem ipso natalitio apostolorum die cum missarum solemnia peregisset, et
Abbreviated transcription (Latin):
apud se esset unde rep̃hendi
potussent. Cum uͦ post mortẽ
eius triginta iam essent dies
euoluti. cȩpit animꝰ meꝰ defũs¬
to fratri compatrꝰ eiusq cum
dolore grauia supplicia pensa¬
rẽ: ꝙ si quod esset ereptionis
remedium querere. Tunc euo¬
cato adme eodem pͣcioso mo.¬
nasterii nr̃i p̃posito: tristis dixi.
Dui est qđ fr̃ ille qui defũctꝰ¬
. est igne cruciatur: deberaus
ei aliquid caritatis impendere:
& eum quantũ possummꝰ ut
eripiatur ad iuiuare. Uade
itaq: ꝙ ab hodierna die diebꝰ
triginta continius offerre pro
eo sacrificiran stude: ꝙ nullus
oianmo pͣt̾mutatur dies. quo
pro ab solutione illus saluta¬
ris hostia non immoletur. Qͥ
bis autem alia curantibꝰ atq
euolutos dies non numeran¬
tibus: isdem frater qui defuc̃¬
tus fuerat. nocte quada fratͥ
suo germano copioso ꝑuisio¬
nem̃ apparuit. Quẽ ille cũ
iudisset: inquisiuit dicens.
Qͥd est fr̃. quomodo es: Cui ille
respoudit. Nunc usq male

Expanded text:
apud se esset unde reprehendi apud se esset unde reprehendi potuissent. Cum vero post mortem ejus triginta jam essent dies evoluti, coepit animus meus defuncto fratri compati, ejusque cum dolore gravi supplicia pensare, et si quod esset ereptionis ejus remedium quaerere. Tunc ecato ad me eodem Pretioso monasterii mei praeposito, tristis dixi: Diu est quod frater ille qui defunctus est in igne cruciatur, debemus ei charitatis aliquid impendere, et eum, in quantum possumus, ut eripiatur adjuvare. Vade itaque, et ab hodierna die diebus triginta continuis offerre pro eo sacrificium stude, ut nullus omnino praetermittatur dies, quo pro absolutione illius salutaris hostia non immoletur offbis autem alia curantibus, atque evolutos dies non numerantibus, idem frater qui defunctus fuerat, nocte quadam fratri suo germano Copioso per visionem apparuit. Quem ille cum vidisset, inquisivit dicens: Quid est, frater? Quomodo es? Cui ille respondit: Nunc usque male
Abbreviated transcription (Latin):
ĩum nͦ mortuus fuerit. corpꝰ illiꝰ
cum fratrum corporibꝰ non po¬
natur: s quamlibet fossam
insterquilinio facite: in ea cor-¬
pus eius proicite: ibiq suꝑ eũ
tres aureos quos reliquit᷑ iac¬
tateꝰ simul om̃s clamantes pe¬
ciuia tua tecũ sit in ꝑditione.
ꝙ sic eum terra operite. Inqͥbꝰ
utrisq rebꝰ uña morienti. ałte
ut ꝙ illum amaritudo mortis.
a culpa solubiłe faceret: ꝙ isto
auaricie tante᷑ dampnatio
misceri in culpa prohiberet.
Quod ita factum est. Nam eium
isdem monachus ꝑ ueniss ad
naretur: ei carnalis fr̃. cur ab
om̃ibꝰ ess ab hominatus indi¬
cauit. Qui protinus de reatu
suo uehementer ingemuit: itq
im ipsa tristicia e corpore exiuit.
Qus ĩta est sepultus ut dixeram.
S frẽs om̃s eadem eiꝰ seutencia
ꝑ turbati. ceperunt singuli
extrema queq ꝙ uilia q quȩ
eis habere regularit̾ semꝑ li¬
euerat ad mediuinꝰ ꝓferre: ue.¬
hementer formidare: ne quid

Expanded text:
Cum vero mortuus fuerit, corpus illius Cum vero mortuus fuerit, corpus illius cum fratrum corporibus non ponatur, sed quolibet fossam in sterquilinio facite, in eo corpus ejus projicite, ibique super eum tres aureos quos reliquit jactate, simul omnes clamantes, Pecunia tua tecum sit in perditione, et sic eum terra operite. In quibus utrisque rebus unam morienti, alteram ut et illum amarita culpa solubilem faceret, et istos avaritiae tanta damnatio misceri in culpa prohiberet, quod ita factum est. Nam cum idem monachus pervenisset ad naretur, ei carnalis frater cur ab omnibus esset abominatus indicavit. Qui protinus de reatu suo vehementer ingemuit, atque in ipsa sua tristitia e corpore exivit, qui ita est sepultus ut dixeram. 468 Sed fratres omnes eadem ejus sententia conturbati, coeperunt singuli extrema quaeque et vilia, et quae eis habere regulariter semper licuerat, ad medium proferre, vehementerque formidare ne quid
Abbreviated transcription (Latin):
ta ꝑ scrutantes: eosdem tres
aureos in uenerunt in medi¬
camine absconsos. Q uod in ir
ut mͥ nunciatum est: t̾antum
niter uixerat. equa nimiterꝰ
ferre non ualui. Quiipe qͥa
eiusdem nr̃i monasteriĩ semꝑ¬
regula fuerat: ut cuncti fu̾s
ita cõmuniter iuuerent. qua¬
tinus eis singulis nulla habere
propria liceret. Tunc nimio
merore ꝑ cussus. cogitare cȩpr
uel quid ad purgationẽ mori¬
entis facerem: uel quid mex¬
emplum iuuentib fr̾ibꝰ pro¬
uiderem. Preciosa igitur eiꝰde
monasterii p̃posito adme ac¬
eito dixi. Uade. ꝙ nullus ex fra¬
tribus se ad eum morientẽ iun¬
gat: nec sermonem consolati¬
onis excuiuslibet eorũ ore ꝑ¬
cipiat s cum ĩmorte constitũ¬
tus fr̾es quesierit. esͣus frater
carnalis dicat: quia ꝓsolidis
quos occulte habuit. a cunctiˢ
fratribus ab hominatus sit :
ut saltim inmortem de cul¬
pa sua mentem illius amaritu
do transuerberet: atq a pecca¬
to quod ꝑpetrauit purget

Expanded text:
ia perscrutantes, eosdem tres ia perscrutantes, eosdem tres aureos invenerunt in medicamine absconditos. Quod mox ubi Gregorio nuntiatum est, tantum niter vixerat aequanimiter ferre non valuit, quippe quia eidem regula fuit ut cuncti fratres ita communiter viverent, quatenus eis singulis nulla habere propria liceret. Tunc nimio moerore percussus, cogitare coepi, vel quod ad purgationem morientis facerem, vel quod in exemplo viventibus fratribus providerem. Precioso igitur ejusdem monasterii praeposito ad me accito, dixit: Vade, et nullus ex fratribus se ad eum morientem gat, nec sermonem consolationis ex cujuslibet eorum ore percipiat; sed cum in morte constitutus fratres quaesierit, ei suus frater carnalis dicat, quod pro solidis quos occulte habuit, a cunctis fratribus abominatus sit, ut saltem in morte de culpa sua mentem illius amdo transverberet, atque a peccato quod perpetravit purget.
Abbreviated transcription (Latin):
post ad balueũ. eũ iã mini.¬
me inuenit. Qua ex re qͣntũ
ꝓsit ammabꝰ immolaeio sa.¬
erȩ oblationis ostenditira:
quando hanc ꝙ ipsi mortuo¬
rum sp̃s a uiuentibus perunt.
ꝙ signa indicant: quibꝰ ꝑ ea
ab soluti uideant᷑. S neq hoc
silendum existimo: qđ actum
in meo monasterio ante hoc
triennum reminiscor. Quid̾a
nãq monachꝰ iustꝰ nomine̾ me¬
dicinali arte fuerat imbutꝰ.
qͥmͥ meodem monasterio con¬
stituto sedule obsequi: atq
massiduis egritudinibꝰ meis.
excubare consueuerat. Hic itaq
languore corporis p̃uentus: ad
extremum deductus est. Cui ĩ
ipsa sua molestia fr̃ germanus
nomine copiosus seruiebat: qͥ
ipse quoq nunc in hac urbe ꝑ
eande medicine artẽ tethpora¬
lis uite stipendia sectat᷑. S pre¬
dictiis iustus cum iam se ad
extremũ ꝑuenisse cogno uisset
eidem copioso fr̃i suo quia oc
cultos tres aureos haberet in¬
notuit. Quod nimirũ fratribꝰ

Expanded text:
post ad balneum eum jam minipost ad balneum eum jam minime invenit. Qua ex re, quantum prosit animabus immolatio sacrae oblationis ostenditur, quando hanc et ipsi mortuorum spiritus a viventibus petunt et signa indicant quibus per eam absoluti videantur. Sed neque hoc silendum existimo quod actum in meo monasterio ante hoc triennium reminiscor. Quidam namque monachus, Justus nomine, medicinali arte fuerat imbutus, qui mihi in eodem monasterio constituto sedule obsequi, atque in assiduis aegritudinibus meis excubare consueverat. Hic itaque languore corporis praeventus, ad extremum deductus est. Cui in ipsa sua molestia frater germanus, nomine Copiosus, serviebat, qui ipse quoque nunc in hac Urbe per eamdem medicinae artem temporalis vitae stipendia sectatur. Sed praedictus Justus cum jam se ad extremum pervenisse cognovisset, eidem Copioso fcultos tres aureos haberet innotuit. Quod nimirum fratribus
Abbreviated transcription (Latin):
debeo. s aliquid me̾ necesse
est ei pro munere portare.
Tunc duas secum oblationũ
coronas detulit. Qui mox rt
ꝑuenit ad locum hominem
inuenit: atq ex more. eiꝰ obse¬
quio in om̃ibus usus est. Iaũ
itaq ꝙ cum iam uestitus uo¬
lusset egredi: hoc quod secũ
detulerat obsequenti sibi ui¬
ro pro benedictione obtulit.
petens ut benigne suscipe.¬
ret quod ei car̾itatis gr̃a of¬
ferret. Cui ille merens afflic¬
tusq respondit. Al ichi quare¬
ista das pater:: Iste panis sẽs
est. Ego hunc manducare ñ
s pro culpis meis hic pꝰ mor̾¬
tem deputatus sũ. Si autem
mͥ uis prestare. omĩpotenti
do pro me offer hunc panẽ.
ut pro peccatis meis interue¬
nias. Et tunc exauditum te
esse cognosee: cum hre ad la¬
uandum ueneris. ꝙ me ii¬
nime inueneris. Inquibus
uerbis disparuit.: Et is qͥ esse
homo uidebatur euanescen-¬
do innotuit. quia sp̃e fult.
afflirit: salutarem hostiam
cotidie obtulit.ꝙ reuersus

Expanded text:
debeo, sed aliquid me necesse debeo, sed aliquid me necesse est ei pro munere portare. Tunc duas secum oblationum coronas detulit. Qui mox ut pervenit ad locum, hominem invenit, atque ex more ejus obsequio in omnibus usus est. Lavit itaque, et cum jam vestitus voluisset egredi, hoc quod secum detulerat, obsequenti sibi viro pro benedictione obtulit, petens ut benigne susciperet quod ei gratia charitatis offerret. Cui ille moerens afflictusque respondit: Mihi ista quare das, Pater? Iste panis sanctus est, ego hunc manducare nonfui, sed pro culpis meis hic post mortem deputatus sum. Si autem mihi praestare vis, omnipotenti Deo pro me offer hunc panem, ut pro peccatis meis intervenias. Et tunc exauditum te esse cognosce, cum huc ad lavandum veneris, et me minime repereris. In quibus verbis disparuit, et is qui homo esse videbatur, evanescendo innoafflixit, salutarem hostiam quotidie obtulit, et reversus
Abbreviated transcription (Latin):
i culpȩ post mortẽ
Iindissolubiles non sunt:
multum solet anuas etiã
post mortem saera oblatio
hostiȩ salutaris ad iuuare:¬
ita ut hoc non niuinquam¬
ipse defunctorum animȩ
pͣdictus felix ep̃e a quodam
uenerabilis uite pͣsbitero.
qui usq ante bienniũ uixͣ.
ꝙ indio cesi centum cellensiᷤ
urbis habitauit. atq eccłe
beati iohannis que in loco
qui tauriana dicitur sita ẽ
res nimios faciunt quociens
necessitates corporis erigebat
lauari consueuerat. Ubi dũ
die quadam fuiss ingressus.
inuenit quenda in cognitũ
uirum ad suum obsequiũ
pͣparatum. qui sibi de pedibͥ
calciamenta ab straheret:
uestimenta susciperet.: & ex¬
eunte̾ e caloribus sabana pͣ¬
beret: atq omne̾ ministeri¬
um cum magno famulatu
ꝑ ageret. Cumq hoc sepius
fieret. isde pb̃r die quodam
a balnea iturus intra semet¬
ipsum cogitans dirit. Uiro
ille qui michi solet tam de¬
uotissime ad lauandũ obse¬
qui in gratus apparere non

Expanded text:
Si culpae post mortem Si culpae post mortem insolubiles non sunt, multum solet animas etiam post mortem sacra oblatio hostiae salutaris adjuita ut hoc nonnunquamipsae defunctorum animae praedictus Felix episcopus, a quodam venerabilis vitae presbytero qui usque ante biennium vixit, et in dioecesi Centumcellensis urbis habitavit, atque Ecclesiae beati Joannis, quae in loco, qui Tauriana dicitur, sita est, res nimios faciunt, quoties necessitas corporis exegit, lavari consuevit. Ubi dum die quadam fuisset ingressus, invenit quemdam incognitum virum, ad suum obsequium praeparatum, qui sibi de pedibus calceamenta abstraheret, vestimenta susciperet, et exeunti de caloribus sabana praeberet, atque omne ministerium cum magno famulatu perageret. Cumque hoc saepius fieret, idem presbyter die quadam ad balnea iturus, intra semetipsum cogitans, dixit: Viro illi qui mihi solet tam devotissime ad lavandum obsequi ingratus apparere non
Abbreviated transcription (Latin):
Iam quid quoq inhac ur.¬
be contigerit tinctorũ
qui his habitant plurimi
testantur: quod quidã artis
eorum primus eũ de functus
fuisset: ineccła beati ianuarii
martyris iuxta portã sanch
laurentii a coniuge sua sepul
tus est. S equenti autẽ nocte:
ex sepultura eadem audiente
eustode eiꝰ sp̃s cepit clama¬
re Ardeo. ardeo. Cũ uero
has uoces dũ enutteret: cus¬
bos hoc eius nunciauit uxo¬
ri. Uror uero illius eos qui
diligenter inspicerent artis
eiusdem iuiros transmisit ad
eccłam: uoleus cognoscere qͣ¬
liter eius ess corpus in sepul¬
chro de quo talia clamaret.
Qui aperientes sepulchrum
uestimenta quidem intacta
reppererunt: quȩ nunc usq
testimonio seruantur. Corpꝰ
uero illius omnino non inue¬
nerunt. ac si in sepulchro e¬
odem positum non fuisset. Ex
ultione anima eius dãpnata
sepultis prosunt: quando hi
qui indigni sunt ab eisdem
sacris locis diuinitus proi¬
uid nam gͦ esse poterit⁊
quod mortuorũ. ualeat
animabus prodesse: Gres.

Expanded text:
am quid quoque in hac urbe contigerit, tinctorum, qui hic habitant, plurimi testantur, quod quidam artis eorum primus, cum defunctus fuisset, in Ecclesia beati Januarii martyris juxta portam sancti Laurentii a conjuge sua seputus est. Sequenti autem nocte ex sepultura eadem, audiente custode, ejus spiritus coepit clamare: « Ardeo, ardeo. » Cum vero has diu voces emitteret, custos hoc ejus nuntiavit uxori. Uxor vero illius eos qui diligenter inspicerent, artis ejusdem viros transmisit ad ecclesiam, volens cognoscere qualiter ejus esset corpus in sepulcro, de quo talia clamaret. Qui aperientes sepulcrum, vestimenta quidem intacta repererunt, quae nunc usque testimonio servantur. Corpus vero illius omnino non invenerunt, ac si in sepulcro eodem positum non fuisset. Ex ultione anima ejus damnata ssepultis prosunt, quando hi qui indigni sunt, ab eisdem sacris locis divinitus projQuidnam ergo esse poterit, quod mortuorum valeat animabus prodesse? GREGOR.
Abbreviated transcription (Latin):
satisfactum. s hoc est ad huc.
quod questio animũ pulsat:
quia cum superius dictum
sit esse iam scõrum animas
incȩlo. restat ꝓcul ⁊ dubio
ut iniquorum quoq animę
esse non nisi ininferno credãt᷑
Et quid hac de re habeat ue¬
ritas ignoro. Nam hum ana
estimatio non habet peccato
rum animas. ante diem iu
i esse scõrum animas
incȩlo sacri eloquii satis¬
factione credidisti oportet
ut ꝑ omnia esse credas. &
iniquorum animas in infer¬
no: quia ex retributione ȩt̾ne
iusticie exqua iam iusti glo¬
riantur. necesse est ꝑ ouima
ut ꝙ iusti crucientur. Nam
sicut electos beatitudo leti¬
ficat: ita credi necesse est qđ
adie eritus sui. ignis repro¬
bos erurat. ꝑ G̃ TRUS

Expanded text:
satisfactum, sed hoc est adhuc satisfactum, sed hoc est adhuc quod quaestione animum pulsat: quia cum superius dictum sit esse jam sanctorum animas in coelo, restat procul dubio ut iniquorum quoque animae esse non nisi in inferno credantur. Et quid hac de re veritas habeat ignoro. Nam humana aestrum animas ante judicium Si esse sanctorum animas in coelo sacri eloquii satisfactione credidisti, oportet ut per omnia esse credas et iniquorum animas in inferno, quia ex retributione aeternae justitiae, ex qua jam justi gloriantur, necesse est per omnia ut et injusti crucientur. Nam sicut electos beatitudo laetificat, ita credi necesse est quod a die exitus sui ignis reprobos exurat.--PETRUS
Abbreviated transcription (Latin):
desq eius sani inuenti sunt
ac si uinquam uulneris nichil
habuissent. Ductus itaq ac
sepultus est: eusq coniugi
uisum est ut quarto die̾ in
sepulchro illius marmor qd̃
superpositum fuerat. muta¬
ri debuisset. Q uod uidelicet
marmor corpori eius suꝑ¬
positum dũ fuisset ablatũ
tanta ex corpore ipsius
fraglantia odoris emanauit.
ac si ex putrescente carne il¬
lius pro uermibus aromata
ferbuissent. Quod factum
dun narrante me inome¬
liis infirmis quibusdã ue¬
nisset indubium: die qua¬
dam sedente me inconuen¬
tu nobilium. ipsi artifices
qui insepulchro illius mar¬
inor mutauerant affuert᷑:
aliquid me de propria
causa rogaturi. Quos ego
de eodem̃ miraculo coram
clero nobilibus ac plebe re¬
quisiui: qui ꝙ eadem odoriᷤ
fraglancia. miro modo re¬
pletos fuisse testati sunt. &
quedam alia in augmentum
muraculi que nunc narrare
longum existimo. de eode
sepulchro eius addiderunt.
mee sufficienter iam uideo

Expanded text:
desque ejus sani inventi sunt, desque ejus sani inventi sunt, ac si nunquam vulneris aliquid habuissent. Ductus itaque ac sepultus est, ejusque conjugi visum est ut quarto die in sepulcro illius marmor quod superpositum fuerat mutari debuisset. Quod videlicet marmor corpori ejus superpositum dum fuisset ablatum, tanta ex corpore ipsius fragrantia odoris emanavit, ac si ex putrescente carne illius pro vermibus aromata ferbuissent. Quod factum dum, narrante me in homiliis , infirmis quibusdam venisset in dubium, die quadam, sedente me in conventu nobilium, ipsi artifices qui in sepulcro illius marmor mutaverant adfuerunt, aliquid me de propria causa rogaturi. Quos ego de eodem miraculo coram clero, nobilibus ac plebe requisivi, qui et eadem odoris fragrantia miro modo se repletos fuisse testati sunt, et quaedam alia in augmento miraculi, quae nunc narrare longum aestimo, de eodem sepulcro ejus addiderunt. ae sufficienter jam video
Abbreviated transcription (Latin):
eq hoc silendum est
quod de theophanio cẽtũ¬
cellensis urbis comite: in ea¬
dem urbe positus multis
attestantibus agnoui. Fuit
namq uirꝰ misericordie ac¬
tibus deditus: bonis oꝑibus
intentus. hospitalitati p̃cipu¬
estudens. Erercendis quid̃e
comitatus curis occupatus.
agebat terrena ꝙ tempora¬
lia: s ut post infine claru¬
it. magis ex debito quã ex ĩ¬
tentione. Nam cum appro¬
pinquante mortis eius tẽꝑe.
grauissona aeris rempestas
d̾ dssteret. ne ad sepeliendu
duci potusset: eumq uror
sua cum fletu uehementis¬
simo inquireret dicens: qͥd
faciam. quomͦ te ad sepeli¬
endum eici ͫ. quȩ ostium
domus huius egredi pre
uiia tempestate non pos¬
sum: Tunc ille respondit.
Noli mulier flere: quia mor
ut ego defunctus fuero. ead̾e
signa comitata Nam manus
eius ac pedes podagre humore
rumescentes. uersi in uulne¬
ribus fuerant. ꝙ profluente
sanie parebant: s dum corpꝰ
eius ex more ad lauandu fuis¬
set nudatum: ita manus pe¬

Expanded text:
e hoc silendum est quod de Theophanio, Centumcellensis urbis comite, in eadem urbe positus, multis attestantibus agnovi. Fuit namque vir misericordiae actibus deditus, bonis operibus intentus, hospitalitati praecipue studens. Exercendis quidem comitatus curis occupatus, agebat terrena et temporalia, sed, ut post in fine claruit, magis ex debito quam ex intentione. Nam dum appropinquante mortis ejus tempore gravissima aeris tempestas obsisteret, ne ad sepeliendum duci potuisset, eumque uxor sua cum fletu vehementissimo inquireret, dicens: Quid faciam? quomodo te ad sepeliendum ejicio, quae ostium domus hujus egredi prae nimia tempestate non possum? tunc ille respondit: Noli, mulier, flere, quia mox ut ego defunctus fuero, eadem sunt comitata. Nam manus ejus et pedes podagrae humore tumescentes versi in vulneribus fuerant, et profluente sanie patebant. Sed dum corpus ejus ex more ad lavandum fuisset nudatum, ita manus pe
Abbreviated transcription (Latin):
teneretur: ut palam dare¬
cur intelligi. quod suꝑ eum
ipse ꝑse añtiquus hostis se¬
deret᷑ quem tantorũ uiro¬
rui manus mouere non
possent. Difficultate igitur
facta. ad uirum dĩ missum
orando hostem repelleret.
ut lapidem leuare potuis¬
sent. Qui mox ut uenit :
orationem faciens: bene¬
dictionem dedit ꝙ tanta
lapis celeritate leuatꝰ est.
ac si nullum prius pondus
habusset. Capitit¬
unc in conspectu uiri
dłi placuit ut in loco eode
terram foderent. Quã dũ
fodiendo altius penetrarẽt
ereum illic ydolum fratreᷤ
inuenerũt. Quo ad horam
casu incoquinam proiecto.
exire ignis repence uisus
est atqͦ in cunctorũ mo¬
nachorum oculis quia omẽ
eiuldein eoquinȩ edficium
consummeretur ostendit. Lũꝙ
iaçendo aquam. ꝙͦ ignem qua

Expanded text:
teneretur: ut palam dareteneretur: ut palam daretur intelligi, quod super eum ipse per se antiquus hostis sederet, quem tantorum virorum manus movere non possent. Difficultate igitur facta, ad virum Dei missum orando hostem repelleret ut lapidem levare possent. Qui mox venit, et orationem faciens benedictionem dedit, et tanta lapis celeritate levatus est, ac si nullum prius pondus habuisset. CAPUTunc in conspectu viri Dei placuit ut in eodem loco terram foderent. Quam dum fodiendo altius penetrarent, aereum illic idolum fratres invenerunt. Quo ad horam casu in coquinam projecto, exire ignis repente visus est, atque in cunctorum monachorum oculis quia omne ejusdem coquinae aedificium consumeretur ostendit. Cumque jaciendo aquam, et ignem qua