comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ uenit ad senẽ: & cepit ei dicere
Indulge mͥ abba. qm̃ insipient fe¬
ciut tibi uale ũ dicerẽ: & ita
egrederet: Sed rogo te: explama
Dixit ei seuex. Ex quo fictus sũ
monachus. non sũ satiatus neq
pane. neq aqua. neq sõn o: & hoꝵ
omniũ cogitatio ñ me ꝑmisit ha
berc pugnã quã tu dixisti: & est¬
ti iterũ ciuidã suꝑ cogitationes:
dixit abba pemen Monachus si
uentrẽ suũ & linguã tenuerit.
& uagationẽ ñ fuerit sectatus:
confidat qr ñ morit᷑. sed uiuit
Suo fr̃s ad abbatẽ helyã uenert᷑
impugnati a cogitationib: & ui
dens eos senex. qd corpulenti es
sent. tanquã ad discipulũ suum
subridens ait. Uere fr̃ ego crubes¬
co ꝓ te: qr sic enutisti corpus tuũ:
cũ certe ꝓfitearis te monachum
monachus edens multũ. & oꝑaniꝰ
multũ. ñ confidat. Qui autẽ pa¬
rii edit: etiã si parũ oꝑet᷑. c̃fidat.
& uirilit᷑ agat. .LXII.
Abbas arsenius cũ sederet in cã¬
po. quȩdã mulier uirgo liues ti¬

Expanded text:
et coepit ei dicere: Indulge mihi, abba, quoniam insipienter egi, ut tibi vale non dicerem, et sic egrederer. Sed rogo te, explana Dixit ei senex: Ex quo factus sum monachus, non sum satiatus neque pane, neque aqua, neque somno, et horum omnium cogitatio non me permisit 511 habere pugnam, quam tu dixistiti iterum cuidam super cogitationes, dixit abbas Poemen: Monachus si ventrem suum et linguam tenuerit, et vagationem non fuerit sectatus, confidat quia non morietur, sed vivet Duo fratres ad abbatem Eliam venerunt impugnati a cogitationibus suis ; et videns eos senex quod essent corpulenti, tanquam ad discipulum suum subridens, ait: Vere, frater, ego erubesco pro te, quia sic enutristi corpus tuum, cum certe profitearis te monachum,monachus edens multum, et operans multum, non confidat; qui autem parum edit, etiam si parum operetur, confidat, et viriliter agat. 65. Abbas Arsenius dum sederet in campo , quaedam mulier virgo, dives, ti
Abbreviated transcription (Latin):
uidens eũ frem qui solebat eifu¬
rari pane suũ. dicit er Accede huc
dme fr̃. Et app̃hendit manus eiꝰ:
& osculatus est dicens Gr̃as ago
me intrare in regna cęloꝵ Ille
autẽ compunctus de hoc uerbo.
& ageus pęnitentiã: factus ẽ & ip¬
se strenuus monachus ex actibus
senis quos uidit .xXII.
Abbas agithon dissipabat semet¬
ipsũ & in om̃ib cũ discretione poi¬
lebat: tã mopere manuũ suarũ

Expanded text:
qui solebat fuqui solebat furari ei panem suum, dicit ei: Accede huc ad me, frater; et apprehendit manum ejus, et osculatus est, dicens: Gratias ago me intrare in regnum coelorum. Ille autem compunctus de hoc verbo, et agens poenitentiam, factus est ipse strenuus monachus ex actibus senis quos vidit. 75. Abbas Agathon dispensabat semetipsum, et in omnibus cum discretione pollebat, tam in ope
Abbreviated transcription (Latin):
diceret. uł ꝓpt indigentes digna¬
re suscipe. respondit. Duplex ue¬
recundia ẽ qr ñ indigens suscipio.
& aliena p̃stans uane głe subiacebo
paulus. Si aliquas res uoluerit
monachus in cella sua habere.
p̃ter eas sine quib ñ potest uine¬
re: frequent eogit de cella egre¬
di. & ita a demone decipit᷑ Hic
paruo aque nasculo ꝑdurauit.
& unã mattã faciens eandẽ retexe
bat. uc tantũ mͦ foras exiret .Lxx.
Abbas macharius cũ esset in egy¬
pto & egressus fuisset de cella sua
reuersus inuenit quendã furãtem
id qđ in cella sua habebat. S tetit
gͦ & iple tanquã peregrinus et
carricauit animal cũ illo cũ mmul¬
ta requie: & ꝑduxit eũ dicens
Nichil hoc in mundo intulumus
Quidã frͣ ueniens adcel .LXXI.¬
lã c̾uiusdã magni senis: ingredie¬
bat. & furabat᷑ eius uictũ Cum
autẽ uideret senex ñ illũ argue¬
bat. sed amplius operabat᷑ dicens
Puto fr̃ ille necessarius est Habe
bat enĩ grandẽ tribulationẽ senex¬

Expanded text:
diceret: Vel propter indigentes dignare suscipere, respondit: Duplex verecundia est, quia non indigens suscipio, et aliena praestans, vanae gloriae subjacebo. Paulus: Si aliquas res voluerit monachus in cella sua habere, praeter eas sine quibus non potest vivere, frequenter cogitur de cella sua egredi, et ita a daemone decipitur . Hparvo aquae vasculo perduravit, et unam mattam faciens, eamdem texebat, ne tantummodo foris exiret. 73. Abbas Macarius cum esset in Aegypto, et egressus fuisset de cella sua, reversus invenit quemdam furantem id quod in cella sua habebat . Stetit ergo et ipse tanquam peregrinus, et carricavit animal cum illo cum multa requie et perduxit eum, dicens: Nihil in hunc mundum intulimus. Quidam frater veniens ad cellam cujusdam magni senis, ingrediebatur, et furabatur ei victum . Cum autem videret senex, non arguebat illum, sed amplius operabatur, dicens: Puto, fbat ergo senex grandem tribulationem
Abbreviated transcription (Latin):
tionib uarus. respondebat eis
renuntiationẽ istius necdũ ꝑueni.
Quidã fr̃ renuntiauit scło.lxu.
Et tũ disꝑsisset ressuas pauꝑib
quedã sibi retinuit in ꝓpria rati¬
one. & uenit acd abbatẽ antoniũ
Qcł cũ senex cõperisset. clicit ei
carnes & impone corpori tuo uu¬
fecisset fr̃. tam canesqu̾a aues¬

Expanded text:
tionibus variis, respondebat eis;tionibus variis, respondebat eis;renuntiationem ipsius nondum perveni. 68. Quidam frater renuntiavit saeculo: et cum dispersisset res suas pauperibus, quaedam sibi retinuit in propria ratione, et venit ad abbatem Antonium . Quod cum senex comperisscarnes, et impone corpori tuo nufecisset frater ille, canes et aves
Abbreviated transcription (Latin):
memoria sua audierat. enarrauit.
ac ꝓpt̃ea se uelle mori p̃ tristitia
ẽfitet᷑. Sed ep̃c tali eã c̾solat᷑ allo¬
quio Nũqid̃ nescis te esse mulie¬
rẽ : Et qr ꝑfeminas solet inimicꝰ
hominẽ impugnare. ideo uultũ
tuũ ex corde suo debere dixit:
nã ꝓ amina tua dnm dep̃catur
Iicebat abbas Moyses. Lxiii.
inrmici eius fame ac penuria tõ¬
pulsi subiciunt se reguo eius
ita passiones caruales si iniemnio
cunt: & ũ sunt fortes aduersus
auiniã Quis eiũ ita fortis ut leo:
Et tam̃ ꝓpt̃ uentr̾e suũ intrat
in caucã: & om̃is uirtus erus
Iuidã uiuenis uolebat reran¬
uentes uarus neꝗdtic Erat eni
diues. Una qͦ die egresso eo cir¬
ctans uestimĩta sua. currebat nu¬
dus ad monasteriũ Declarauit
autẽ dñs uni seni dicens. Surge
& suscipe aihletã meũt Exur¬
gens gͤ senex obinauit illimdo
Et cognoscens causã ammiratus
est: & dedit illi habitũ monachile
Quando. autẽ ueniebant fr̃s aliqͥ
adipsũ senẽ ꝑquirere eũ de c̃di¬

Expanded text:
sui dixerat, enarravit, ac propterea se velle mori prae tristitia confitetur; sed episcopus tali eam consolatur alloquio: Nunquid nescis te esse mulierem? Et quia per feminam solet inimicus hominem impugnare, ideo vultum tuum de corde suo delere dixit. Nam pro anima tua Dominum deprecatur. Dicebat abbas Moyses: Si voluinimici ejus fame ac penuria compulsi subjiciunt se regno ejus . Et ita passiones carnales, si in jejunio cunt, et non sunt fortes adversus animam. Quis enim tam fortis ut leo? Et tamen propter ventrem suum intrat in caveam, et omnis virtus ejus Quidam juvenis volebat relventes plurimis negotiis; erat enim dives valde. Uno die egresso eoctans vestimenta sua currebat nudus ad monasterium. Declaravit autem Deus uni seni, dicens: Surge et accipe athletam meum. Exsurgens ergo senex, obviavit illi nudo, et cognoscens causam admiratus est, et dedit illi habitum monachilem. Quando autem veniebant aliqui fratres ad ipsum senem, perquirere eum de condi
Abbreviated transcription (Latin):
theupentii: ad eũ ꝓsectus est Cũq
cũ gaudio illũ suscepisset. & e̾ent
utriq soli.simul: dicit ei senex
Qũeadinodũ ẽ tecũ fr̃: At ille
respondit. Orationibus tuis be
ue ẽ St senex ait. Nim te im¬
pugnant cogitationes: At ille
respondit. Anterea bene sum
Erubescebat em̃ confiterr Et
dicit ei seuex. Ecce quot anus
in solitudine sũ. & ab om̃ib hono¬
.ror. et iu hac etate cũ sim senex
molestant me cogitationes mee.
Ri esponclit theopentius Crede
Et it̃ senex singulas cogitationes
quasi impuguantes se fugebat.
ieumas: At ille dixit. Usq ad
aliis scripturis sine cessatioue sẽꝑ
aliqid̃ meditare & quotieus tibi
aliqua cogitatio suꝑuenerit nũꝙͣ
sit in ꝓpriã solitudinẽ. Et iterũ¬

Expanded text:
Theopempti, ad eum profectus est. Cumque cum gaudio illum suscepisset, et essent utrique simul soli, dixit ei senex: Quemadmodum est tecum, fili? At ille respondit: Orationibus tuis bene sum. Et ait senex: Non te impugnant cogitationes? At ille respondit: Interea bene sum. Erubescebat enim dicere; et dixit ei senex: Ecce quot annos sum in solitudine, et ab omnibus honoror, et in hac aetate cum sim senex, molestant me cogitationes meae. Respondit Theopemptus: Crede Tunc senex singulas cogitationes quasi se impugnantes fingebat, jejunas? At ille dixit: usque adaliis Scripturis, sine cessatione semper aliquid meditare: et quoties tibi aliqua cogitatio supervenerit, nunquam sit ad propriam solitudinem. Et du
Abbreviated transcription (Latin):
mͥi. & ipse nescio unde conuersus
est: & de om̃ib amplius asperior
acted re. nisi pt᷑ multũ tempus.
Quidã fr̃ requisiunt quendã se¬
ne dicens Quid faciã pater quia
ñ possũ susserre cogitationes: Cui
senex dicit. Ego in hac causa nũ¬
qũa impugnatus sũ Scand̃alixa¬
tus ainẽ fr̃ ipse. uenit ad alterũ
senẽ: & dicit er Ecce. qud mͥ dixͣ
ille senex. Scandalizatꝰ in ipso sũ.

Expanded text:
mihi, ipse nescio quomodo conversus est, et omnibus amplius asperior accedere, nisi post multum tempus; Quidam frater requisivit quemdam senem, dicens: Quid faciam, Pater, quia non possum sufferre cogitationes? Cui senex dixit: Ego in hac causa nunquam impugnatus sum . Scandalizatus autem frater, ipse venit ad alterum senem, et dixit ei: Ecce quid dixit mihi senex ille? Scandalizatus sum in ipso,
Abbreviated transcription (Latin):
nex ad comeclendũr Post qũa uͦ
transiit hora uoua. uenit adsenẽ:¬
& dicit er Nũqid hodie ñ come¬
dert̃ fr̃s abba: Cũq seuex fate¬
ret᷑: ait ille. Quare me ñ uocasti .
Tẽ dixit ad eũ abbas siluanꝰ. Tu
homo spiritalis es. & ñ necesse ha¬
bes hanc escã Nos autẽ tanquã
carnales opus habemͦ comedere
idõ operam᷑. Tu autẽ bonã parte
elegistr. Tegis om̃i clie: & ñ uis
carnalẽ escã acciꝑe: Qł cũ au

Expanded text:
nex ad comedendum. Postquam vero nex ad comedendum. Postquam vero transiit hora nona, venit ad senem, dicens ei: Nunquid hodie non comederunt fratres, abba? Cumque senex fateretur, ait ille: Quare me non vocasti? Tunc dixit ei abbas Silvanus: Tu homo spiritualis es, et non habes necesse hanc escam: nos autem tanquam carnales opus habemus comedere; ideo operamur, tu autem bonam partem elegisti. Legis enim omni die, et non vis carnalem escam a
Abbreviated transcription (Latin):
ceraret. Qd̾ cũ discipłs eius uidis¬
set: pate facto senis c̃silio. ne ei umũ
porrigerent ẽurabat: torinta il¬
festans..Lii.
acta autẽ cougregitione in eccła
cũ esset festiuitas̃ & ceteri mona¬
chi comederent unꝰ frm̃ ministran¬
ti dicit. Quia nichil coctũ come¬
clo. sal mͥ de ferri p̃cipito. Quo u̾bo
miusteraudito cũ clamore¬
andientib cȩteris alii imperaũ
dicens Qm coclũ ille fr̃ non co¬
medit: parũ illi salis afferto. Te
beatus theodorus. dixit ei Opor¬
tuit te magis sr̃ carnes incella
tua comedere: quã hc̃ p̃sentibus
om̃ib audire sermonẽ. Liii.
uidã peregrinꝰ fr̃ uenit ad abba¬
tẽ siluanũ in monte syna: & ui¬
dit qđ fr̃s operalunt᷑. & dicit eis
Quare operamini escã quȩ perit:
senex dicit discipło suo Sacharia.
da illi codicẽ ut legat: & mute
illũ in cellula que nichil habet
Hora autẽ nona circũspiciebat
uiã fr̃ ille: si forte uocaretei se¬

Expanded text:
ceraret. Quod cum discipulus ejus didicisceraret. Quod cum discipulus ejus didicisset, patefacto senis consilio, ne ei vinum porrigerent, conjurabat, tormenta ilfestans. 54. Facta congregatione in ecclesia cum esset festivitas, et caeteri monachi comederent, unus ministrantibus dicit: Quia nihil coctum comedo, sal mihi deferri praecipito . Quo verbo minister audito, cum clamoreaudientibus caeteris alii imperavit, dicens: Quoniam coctum ille frater non comedit, parum illi salis afferto. Tunc beatus Theodorus dixit: Oportuit te magis, frater, carnes in cella tua comedere, quam hunc praesentibus fratribus audire sermonem. 55. Quidam peregrinus frater venit ad abbatem Silvanum in monte Sina , et vidit quod fratres operarentur, et dicit eis: Quare operamini escam quae perit? cae X. Tunc senex dicit discipulo suo Zachariae: Da illi Codicem ut legat, et mitte illum in cellulam, quae nihil habet. Hora autem nona circumspiciebat frater ille viam, si forte vocaret eum se
Abbreviated transcription (Latin):
pat. facio tͥ paruã placentẽ. Et
ei uasculũ. parũ habens mellis: &¬
aliud uas simile habens oleũ de li¬
ni semine exp̾ssũ. & erat fetidum:
& iure nulla alia ꝓficiebat nisi
forte in luccrua Et deceptꝰ fr̃.
misit in escã senis de illo speraus
qr mel misisset. Qũ autͣ gustasᷤ¬
set senex. nichil locutꝰ ẽ sed tacͥs
conied̾it: Tercia uͦ uice cũ ei da¬
ret: dicit illi Nonpossũ conie¬
dere fili. Ile autẽ tanqũa uo¬
lens adhortari eũ dixͣ. Escce ab¬
ba boua st. & ego comedo ex ipsis
Et ptꝰ quã gustauit & sensit rẽ
quã fecerat: cecidit infaciẽ dic̃s.
Ue mͥ abba: quomͦ occidi te Istud
peccatũ posuisti suꝑ me: qr locutꝰ
ses. ñ hoc qđ misisti. xLuiiii.
Dixit ablia łȩmen. Nisi nabuzar¬
dĩ pͥnceps coquoꝵ uenisset in ie
suecenderet᷑ impugnatione deaboii
Abbas Macharius quotienscuq La.
cũ fr̃ib sacta karitate reficiebat.
hoc inꝓpͥo corde statuerat: ut qͣn
gaudio sumebat: ut sese postea ma¬

Expanded text:
 parum placentae; et ei vasculum parvum habens mel, et aliud vas simile habens oleum de lini semine expressum, et erat fetidum, et in re nulla alia proficiebat, nisi forte in lucerna: et deceptus frater misit in escam senis de illo, sperans quia mel misisset; cum autem gustasset senex, nihil locutus est, sed tacens comedit: tertia vero vice cum ei daret, dixit ei: Non possum comedere, fili. Ille vero tanquam volens adhortari eum, dixit: Ecce, abba, bona sunt, et ego comedo ex ipsis; et postquam gustavit, et sensit rem quam fecerat, cecidit in faciem, dicens: Vae mihi, abbas, quoniam occidi te! istud peccatum posuisti super me, quia locutus ses, et non hoc quod misisti. 52. Dixit abbas Poemen: Nisi Nabuzardan princeps cocorum venisset in Jenon succenderetur impugnatione diaboli . 53. Abbas Macarius quotiescunque cum fratribus facta charitate reficiebat, hoc in proprio corde statuerat, ut quangaudio sumebat, ut postea se siti ma
Abbreviated transcription (Latin):
laudatur .Liiii.
Abbas ioħes dicebat fr̃i suo maio¬
ri Uellẽ securus ẽẽ. sicut & angłi
securi sunt: nichil operantes: sed
dõ semꝑ tantũ modo collaudan¬
tes Et ꝓiecto pallio suo egressus
est in heremĩi. Factaq illic septi¬
mana. regressus ad fr̃em suum
Cũ autẽ pulsaret ostiũ: non illi
aperuit fr̃ dic̃s. Tu quis es: At il¬
le dixit: Ego sũ ioħes Respondeis

Expanded text:
laudatur. 56. Abbas Joannes dicebat fratri suo majori: Vellem enim securus esse, sicut et angeli securi sunt, nihil operantes, Sed Deum semper tantummodo collaudantes . Et projecto pallio suo, egressus est in eremum; factaque illic septimana, regressus est ad fratrem suum. Cum autem pulsaret ostium, et non illi aperiret frater, dicens: Tu quis es? At ille dixit: Ego sum Joannes
Abbreviated transcription (Latin):
uiã circũspiciens usq quo redi¬
ret Et cũ rediret. dicit ei S al
& nullus meis c̃siliis adquiescit.
Et dicit ei senex Ergo nullũ ha¬
bes amicũ: At ille respondit
Unũ habeo amicũ. uł ipse michi¬
cͣsentit. Et quociens me iuderit
huc atq illuc conuertitur. Cũq
nom̃ ab eo requisisset. respondit¬
qr theopẽtius dicit᷑. Disce deute
ilso mox surrexit abbas macha¬
rius et descendit ad inferiorẽ

Expanded text:
viam circumspiciens, usquequo rediviam circumspiciens, usquequo rediret, et cum rediret, dicit ei: Salv nullus meis consiliis acquiescit? Et dicit ei senex: Ergo nullum habes amicum? At ille respondit: Unum habeo amicum, vel ipse consentit mihi, et quoties me viderit, huc atque illuc cito convertitur. Cumque nomen ejus ab eo requisisset, ait: Quia Theopemptus dicitur. Discedente illo mox surrexit abbas Macarius, et descendit ad inferiorem
Abbreviated transcription (Latin):
ille discessit.Lui.
Sixit abbas moyses Per haiin
res passio gignit᷑: ꝑ habundantia
esce & potus. & ꝑ satictatẽ sõnus
& ꝑ ociũ & iocũ. & ornatis uestib
incedendo. .LuII.
imꝑator is sꝑatarius semꝑ illi astat
arniatus ita & auiniã aduersus
demones huiꝰmuodi oportet ẽe sẽꝑ¬
Sixit quicdã seuex. Sicut ueuenata
auimalia fortiores herbe uł pig¬
m̃ta expellunt. ita & cogitationẽs
sordidas oratio cũ ieiunio expellit.
set multis fr̃ib sero per uian
cireũspiciebat. & uiclit clemonẽ
uenientẽ infigura hominis uesti
gula foramina uascula parua
pendebant. Et dicit illi seuex.
Quo uadis maligne: Et respon¬
clit et Uaclo cõmonere fr̃s hos qͥ st̃
tot uascula tecũ fers: At ille dix
Gustũ fero fr̃ĩb & ido tauta fe¬
ro. ut si unũ ñ placuerit. ostendã
crit. por rigo aliud. Et fierim̃
potest. nisi unũ ex illis alieui
placcat. Et hec dicens. disces¬
sit. Lmansit autẽ senex iterum

Expanded text:
ille discessit. 58. ille discessit. 58. Dixit abbas Moyses: Per has quatuor res passio gignitur: per abundantiam escae et potus, et per satietatem somni, et per otium et jocum, et ornatis vestibus incedendoimperatoris spatharius semper illi assistit armatus, ita et animam adversus daemonem hujusmodi oportet esse sempDixit quidam senex: Sicut venenata animalia fortiores herbae vel pigmenta expellunt, ita cogitationes sordidas oratio cum jejunio repellit. set multis fratribus, sero per viam circumspiciebat, et vidit daemonem venientem in figura hogula foramina vasa parva pendebant, et dixit ei senex: Quo vadis, maligne? Et respondit ei: Vado commonere fratres qui sunt tot vascula tecum fers? At ille dixit: Gustum fero fratribus; et ideo tanta fero, ut si unum non placet, porrigam aliud; et fieri non potest, nisi unum ex ipsis aliquod placeat eis. Et haec dicens discessit. Permansit autem senex iterum
Abbreviated transcription (Latin):
bat eũ dicens Ego suͣ. Et noluit
illi ostiũ aperire: usq quo luce¬
sceret. Mane autẽ facto: dicit
adeũ Homo es: & necesse. habes
Oꝑrari. ut pascaris Tẽ ille ꝓie¬
cit se ad pedes eius & dixit. In¬
dulge michi abba .Lu.
Uidã fr̃ impugnabat᷑ ab spiri
tu blasphemiȩ: & erubescebat di¬
cere. Et quoscũq audisset ma¬
gnos senes ꝑgebat ad eos: ut illis
quent ad abbatẽ pemene̾ ueni¬
ret.uiit eũ senex habentẽ cogi¬
tationes & dixͣ ei. Sece frequent
uenis ad me habens cogitationes
& sic iterũ remeas tristis. tecum
illas reportans. Dic gͦ michi fili
qid̃ hubes. At ille dixit. In blas¬
phemia impugnabat me diabo¬
lus. ꝙ erubescebã dicere Et mox
ut aperuit causã. leuior impu¬
gnatio eiꝰ apparuit Et dicit ei
seuex Ne contristeris fili. Quan¬
cdic: Ego causã ũ habeo: blasphe¬
uua tua suꝑ te satana Hauc eñi
causã auima ñ uult. Quãcũq
autẽ causãanima ñuoluerit ñ
diu ꝑmanebit. Et ita sauus frat᷑.

Expanded text:
bat, dicens: Ego sum. Et noluit illi ostium aperire, usquequo illucesceret. Mane autem facto dixit ad eum: Homo es, et necesse habes operari, ut pascaris. Tunc ille projecit se ad pedes ejus, et dixit: Indulge mihi, abba. 57. Quidam frater impugnabatur a tu blasphemiae, et erubescebat dicere; et quoscunque audisset magnos senes, pergebat ad eos ut illis quenter ad abbatem Poemenem veniret, vidit eum senex habentem cogitationes, et dicit ei: Ecce, frequenter venis ad me habens cogitationes, et sic iterum remeas tristis tecum illas reportans; dic ergo mihi, fili, quid habes. At ille dixit : In blasphemia impugnat me diabolus, et erubescebam dicere; et mox ut aperuit causam, levior impugnatio ejus apparuit. Et dicit ei senex: Non contristeris, fili. Quandic: Ego causam non habeo, blasphemia tua super te sit, Satanas, hanc enim causam anima mea non vult. Quamcunque autem causam anima non voluerit, non diu permanebit, et ita sanus factus frater
Abbreviated transcription (Latin):
clisrupert̃. Cũ auiẽ uenisset ad
senẽ. requisitus ẽ si fecisset qd ei
p̃ceperat Ulo autẽ demonst ran¬
te corpus suũ laceratũ. dicit e
Uis ut retineã michi duos solidos
ꝓpt̾ imfirmitatẽ corporis: Et
udens senex cogitationẽ eiꝰ. qđ
uellet retinere cos dix̃. Retine
Reuersus gͦ incelłã frͣ cepit cũ
cogitationib suis colluc tare di¬
cens Pitas bene mͥ senex dixit

Expanded text:
diruperunt. Cum ergo venisset ad Antonium, requisitus est si fecisset quod ei praeceperat. Illo autem demonstrante corpus suum laceratum, dicit ei t senem, dicens: Vis ut retineam mihi duos solidos propter infirmitatem corporis ? Et videns senex cogitationes ejus, quod vellet retinere eos, dixit: Retine. Reversus ergo in cellam frater, coepit cum cogitationibus propriis colluctari, dicens: Putas
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ dic mͥueritatẽ. qr c̃ turbor
a cogitationibus meis ꝓpt illos
duos solidos. Dicit illi senex
Quia uidi cogitationẽ tuã uo¬
Lentẽ retinere eos clixi tibi: ut
retineres Nã non ẽ bonũ reti¬
uere. plus quã uecesse est corpo¬
ri Duo gͦ solidi sunt spes tua Et
si contigerit ut pereant: nũqid̃
ds̃ ñ cõgitat de nob̾: Tacta gͦ co¬
gitationc̃ tuã suꝑ dñm: qm̃ ĩpsi
cura ẽ de uob̃..IXUII.
Quidã monachonseugłm possi¬

Expanded text:
mihi veritatem, quia conturbor a cogitationibus meis, propter illos duos solidos. Dicit illi senex: Quia vidi cogitationem tuam volentem retinere eos, dixi tibi ut retineres, nam non est bonum tenere plus quam necesse est corpori. Duo ergo solidi sunt spes tua; et si contigerit ut pereant, nunquid Deus non cogitat de nobis? Jacta ergo cogitationem tuam super Deum, quoniam ipsi cura est de nobis. 70. Quidam monachorum
Abbreviated transcription (Latin):
uigium ad ripã fluminis. paratũ
ad iter qđ acturi erant ex peditũ
Hoc ascendentes. ad uersus flumi¬
nis cursũ ita uelocit̃ ferri cȩpe¬
runt : ut intra horã unam totius
itineris quod acturi erant ꝑtridu
um conficerent spaciũ Cumq ap¬
plicuissent ad terrã: isaias ait
Dns michi ostendit uirũ ad quem
ꝓperamꝰ occurrentẽ tiobis: & uni¬
cuiꝰq nr̃m secreta cordis apperien¬
tẽ. Sed & paulus ait: Et michi di ĩs
ducit ad monastercũ de riumine
incẽdere cepissent. ꝓgressiq essent
paululũ: occurrit eis snpra dictus
saliitans eosait. Beredics dns
qui uos michi ostendit & nunc in
corpore. & ante iã ostendit in sp̃u
sumat: p̃etimꝰ a te ut etiã de tuis
nobis uirtutib & actibus. quib
dño placusti enarres: nec uere¬
aris iactantiȩ notã Abscessurus¬
es enim de hoc mundo: ad imita¬
tionẽ posteris gestoꝵ tuori me¬
moriam derelinq. Tunc ille:
nichil inquit maguũ me fecisse

Expanded text:
vigium ad ripam fluminis paratum, vigium ad ripam fluminis paratum, ad iter quod acturi erant expeditum. Hoc ascendentes adversus fluminis cursum ita velociter ferri ceperunt, ut inter horam unam, totius itineris quod acturi per triduum erant conficerent spatium. Cumque applicuissent ad terram, Isaias ait: Dominus mihi ostendit virum ad quem properamus, occurrentem nobis, et uniuscujusque nostrum secreta cordis aperientem. Sed Paulus ait: Et mihi ostenditod ducit ad monasterium, de flumine incedere coepissent, progressique essent paululum, occurrit eis supradictus salutans eos ait: Benedictus Dominus, qui vos mihi et nunc in corpore, et ante jam ostendit in spiritu. sumat, petimus a te, ut etiam de tuis nobis virtutibus et actibus, quibus Domino placuisti, enarres, nec verearis jactantiae notam. Abscessurus enim de hoc mundo, ad imitationem posteris gestorum tuorum memoriam derelinque. Tunc ille, Nihil, inquit, magnum fecisse
Abbreviated transcription (Latin):
portat ad nos: & prosternens se ante
pedes nr̃os. rogare cepit. ut peccati
die hospites uenire ad nos plur inio
fr̃m: quib oportune holera ipsa pi¬
rata sunt. Grãs gͦ referentes dño pͥ
mirabilibus suis. duplicẽ lȩtitiam
gessimꝰ: & ꝓ salute hominis. & pro
beneficiis diuinis Addebat autẽ
Abbasinquit sirus aliquando a
paias & paulos. occurrerunt sibi
inuicem ad ripã fluminis. Erant
aut̾ uiri isti sũme abstinentiȩ: ac
totius religionis: Hi ꝑgebant uisi¬
Aberat aut̃ monasteriũ ad quod
ibant: mansionib tribus. Cumgͦ
uellent transire sluuium. nec ẽẽt ce¬
pia transmeandi: aiunt int̾ sem&e ip¬
sos. Petamus a dño grãm: uti ne
impediatur nob boni oꝑis iteR
Et conuersi ad abbatẽ syrum:
tu aiunt prȩcipue pete a dño
deus quȩ petis At ille cohortus
etiam ipsos secũ genua figere in ora¬
tione: ꝓstrauit se in faciẽ coram
dño Et cũ completa oratione sur¬
rexissent: ecce uident appelli na¬

Expanded text:
portabat ad nos, et prosternens se ante portabat ad nos, et prosternens se ante pedes nostros rogare coepit, ut peccati em eadem die hospites venire ad nos plurimos fratrum, quibus opportune olera ipsa parata sunt: gratias ergo referentes Domino pro mirabilibus suis, duplicem laetitiam gessimus, et pro salute hominis, et pro beneficiis divinis. 167 CAPUT Abbas, inquit, Syrus, aliquando, et Isaias, et Paulus occurrerunt sibi invicem ad ripam fluminis. Erant autem viri isti justi, summae abstinentiae et totius religionis. Hi pergebant visiAberat autem monasterium ad quod ibant mansionibus tribus. Cum ergo vellent transire fluvium, nec esset copia transmeandi, aiunt inter semetipsos: Petamus a Domino gratiam, ut ne impediatur nobis boni operis iter. Et conversi ad abbatem Syrum, Tu, aiunt, praecipue pete a Domino: i quae petes. At ille cohortatus etiam ipsos secum genua figere, in oratione prostravit se in faciem coram Domino. Et cum completa oratione, surrexissent, ecce vident appelli na
Abbreviated transcription (Latin):
dã. uidi ibi sacrificare genti¬
les: & aio ad eos. Cur nos cum
sitis homines rationabiles: im¬
molatis mutis & in sensibilib
simulacris: Nonne etiam uo
muilto magis sine sensu estis:
quã illa quibus immolatis:
Ad hutic sermtonẽ dñs appe¬
ruit intellectũ eis: & relin¬
quentes errorẽ suum quem
agebant secuti sunt me. et
crediderunt saluatori dño nostro
Euit michi aliquando hor tulus.
monasterio uicinus: in quo ꝓpter
ad uetitantes fr̃s holera coli iide¬
bantur. Quidã autẽ gentilis ingres¬
sus est nocte: & furatus est holera
Quȩ cuiti ꝑtulisset ad domũ suam:
igni apposuit. ut coqueret. Cumq
tribus horis continuis ingenti igne
suggesto. neq feruere. neq emollir i.
aut cale fieri aliquatinꝰ potuissent.
sed ꝑ manisissent ineadẽ uir iditate
qua nussa sunt. & neq aqua quidem
ipsa uel leuit̃ cale fieri potuisset: in
semet ipsũ regressus ille qui furatus
est. erepta rursus holera de foco. re¬

Expanded text:
dam, vidi ibi sacrificare Gentidam, vidi ibi sacrificare Gentiles, et aio ad eos: Cur vos cum sitis homines rationabiles, immolatis mutis et insensibilibus simulacris? Nonne enim vos multo magis sine sensu estis, quam illi quibus immolatis? Ad hunc sermonem Dominus aperuit eis intellectum, et relinquentes errorem suum quem agebant, secuti sunt me, et crediderunt Salvatori nostro Deo. Fuit mihi aliquando hortulus monasterio vicinus, in quo propter adventantes fratres olera colere videbamur. Quidam autem Gentilis ingressus est nocte, et furatus est olera. Quae cum pertulisset ad domum suam, igni apposuit ut coqueret. Cumque tribus horis continuis ingenti igne suggesto, neque fervere, neque molliri, aut calefieri aliquatenus potuissent, sed permansissent eadem viriditate qua missa sunt, et neque aqua quidem ipsa vel leviter calefieri potuisset, in semetipsum regressus ille qui furatus est, erepta rursus de foco olera re
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ꝑtrahere ad ignẽ. Et ille.
Non inquit ita: sed unus quis¬
q nr̃m singularit̾ in greaiat᷑
Primus tamen tudebes u¬
troire: qui hoc ipsũ ꝓposuisti
Et ego in nomine xp̃i cousig¬
tians mem& ipsũ: medias in
Steti in medio ignis dimidia fere
hora: & in niomine dñi in nullo
penitꝰ lȩsus sũ. Uidentes autẽ
populi. cũ ingenti ad miratione
acclamauerunt. & benedixer unt
dm̃ dicentes: mirabilis deus in
sc̃is sius. Cȩpęrunt etiã per¬
urgere maniclieum: ut uitro¬
iret in ignẽ Et ille relucta¬
re cepit: & sub trahere se. Iunc
cõprehendentes eũ turbȩ in¬
iecerunt eũ in medio ignis: &
statim circundans eũ flãma. at¬
q ad ureus. semi ustũ reddidit
Et illũ quidẽ cũ de decore
ex urbe populus ciecit: clamars
& dicens Uuius ardeat seduc¬
tor. Me uero assumentes secũ.
& benedicentes dñm: ad ȩccłam
ꝑducunt.
lio quoq tempore dum
transco uixta tẽplum quod¬

Expanded text:
cum pertrahere ad ignem. Et ille cum pertrahere ad ignem. Et ille non, inquit, ita; sed unusquisque nostrum singulariter ingrediatur: primus tamen tu debes intrare, qui hoc proposuisti. Et ego in nomine Christi consignans memetipsum, medias flammas Steti 166 in medio ignis dimidia fere hora, et in nomine Domini in nullo penitus laesus sum. Videntes autem populi cum ingenti admiratione acclamaverunt, et benedixerunt Deum, dicentes: Mirabilis Deus in sanctis suis . Coeperunt etiam perurgere Manichaeum, ut introiret in ignem: at ille reluctari coepit, et subtrahere se. Tunc comprehendentes eum turbae injecerunt in medium ignis, et statim circumdans eum flamma, atque adurens semiustum reddidit. Et illum quidem cum dedecore ex urbe populus ejecit, clamans et dicens: Vivus ardeat seductor. Me vero assumentes secum, et benedicentes Dominum, ad ecclesiam perducunt. Alio quoque tempore dum transirem juxta templum quod
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc illi auferentes harenĩ sccũ.
niscuerunt seminibus. quȩ semi¬
naturi erant. & sparserunt per
agros suos: & taitũ fructũ colle¬
Serunt. quantũ nulla usquã po¬
tui Sypti terra colligere . Ex
eo gͣ consuetudo est eis bis ꝑ annos
singulos uenire ad nos: a eadem
ex petere a nobis Sed & illud
non celabo uobis: quod michi
dñs ad gloria nominis sui p̃stirit.
Descenderã aliquando ad ciui¬
tatẽ. & inueni ibi uirũ quen¬
dã doctorẽ manicheoꝵ. sed̾ui¬
centẽ populos. Cum hoc hubui
conflictum sermonis: sed quia
erat uersutus nimis. & conclu.¬
dere eũ uerbis non poteram:
ueritus ne auditoꝵ turbȩ lede¬
rentur. si ille in uerbis quasi
turbis dixi Accendite ignem
pluruũ in medio platee: et
ambo intremꝰ in flãmam. Si
quis nr̃m non fuerit ad ustus
huiꝰ uera fides esse credatur
Quod cũ dixissẽ. ualde placunit
populo: & continuo ignis ꝓe¬
ego apprehendens eũ. cȩpi me¬

Expanded text:
Tunc illi auferentes arenam secum, Tunc illi auferentes arenam secum, miscuerunt seminibus quae seminaturi erant, et sparserunt per agros suos, et tantum fructum collegerunt, quantum nulla usquam potuit Aegypti terra colligere. Ex eo ergo consuetudo est eis, bis per annos singulos venire ad nos, et eadem exspectare a nobis. Sed et illud non celabo a vobis, quod mihi Dominus ad gloriam nominis sui praestitit. Descenderam aliquando ad civitatem, et inveni ibi virum quemdam doctorem Manichaeorum seducentem populos: cum hoc habui conflictum sermonis. Sed quia erat versutus nimis, et concludere eum verbis non poteram, veritus ne auditorum turbae laederentur, si ille quasi turbis, dixi: Accendite ignem plurimum in medio plateae, et ambo intremus in flammam: si quis nostrum ex ea non fuerit adustus, hujus vera fides esse credatur. Quod cum dixissem, valde placuit populo, et continuo ignis acego apprehendens eum, coepi me
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ hoc prodere. ne uideam᷑ in di
oꝑe głari: & merces laboris noftri
pereat Tamen. pedificatione ur̃a
& utilitate. qui tã longo itinere ue̾¬
nstis ad nos. non patiar etiã hoc abs¬
condi a uobis: sed enarrabo oꝑa dñi.
que dignatus est implere per nos
Terra regionis huius que in uicino
nobis posita colitur. sterilis ualde
& infruetuosa fuit: ita ut .i colen¬
te suscepit. duplicata uix reddera:
uer mes enĩ quidã nascebant᷑ in ipsis
germinũ culmis & ascendentẽ sege¬
tem succidebant. Erant aut̃ agr̃i¬
colȩ loci illius gentiles. Hos nos¬
cũ docuissemus dño credere. & fidẽ
runt ad nos. rogantes ut oraremꝰ
dñm pro segetib eorũ: Et cum
diceremus eis nos quidẽ oraturos.
sed fidem ipsoꝵ requiri apud dm̃.
que hoc ꝑcipere mereatur: illi
ex harena huc quȩ calcatur a nob̃
sinus suos replentes. obtulerunt
nobis rogantes ut in nomine dñi
benediceremus: Et ego aio ad cos
Scđ̾m fidem urãm fiat uobis

Expanded text:
hoc vobis prodere, ne videamur in Dei hoc vobis prodere, ne videamur in Dei opere gloriari, et merces laboris nostri pereat; tamen pro aedificatione vestra et utilitate, qui tam longo itinere venistis ad nos, non patiar etiam hoc abscondi a vobis, sed enarrabo opera Domini, quae dignatus est implere per nos. Terra regionis hujus, quae in vicino 165 nobis posita colitur, sterilis valde et infructuosa fuit ita, ut si quante suscepit, duplicata vix redderet. Vermes enim quidam nascebantur in ipsis germinum culmis, et ascendentem segetem succidebant. Erant enim agricolae loci ipsius Gentiles. Hos cum docuissemus Deum credere, et fidem unt ad nos, rogantes ut oraremus Dominum pro segetibus ipsorum. Et cum diceremus eis, nos quidem oraturos, sed fidem ipsorum requiri apud Deum, quae hoc percipere mereatur; illi ex arena hac quae calcatur a nobis, sinus suos replentes obtulerunt nobis rogantes, ut in nomine Domini benediceremus. Et ego aio ad eos: Secundum fidem vestram fiat vobis.
Abbreviated transcription (Latin):
facere possunt: Et cum hȩc nob
senex copres enarrar&: unus ex fr̃ĩb
nr̃is quasi incredulitate eorũ quȩ
dicebunt᷑ tediare cȩpit: & pre tedio
dormitare. Cumq somno fuisset
oppressus. uidit ꝑ uisũ librũ aureis
litteris scriptũ in manibus senis
copretis. ex quo narratio eius dedui¬
ei uidebatur. & assistentem quendã
clarissimi aspectus uirũ. canttie ue¬
dicentem. Cur ñ audis intente quȩ
recitant᷑ sed incredulus dormitas:
At ille conturbatus eiuigilat: & stati
nobis secretius latino sermone quȩ
uiderat enarrauit. Int̾ hȩc autem
uidimꝰ rusticanũ quendã accessisse
ad hostisꝰ senis. habentẽ¬
in manu uas harena plenum.: et
expectantẽ. donec senex fermonẽ
suȩ narrationis expler& Nosergo
uidentes eũ: inter rogauimus pres¬
biterũ quid sibi uellet ruflicanus
ille stans: & harenã tenens in uase¬
Et respondit ad nos semior dicens
Non quidem oportebat me õfiliol

Expanded text:
facere possunt? Et cum haec nobis facere possunt? Et cum haec nobis senex Copres enarraret, unus ex fratribus nostris, quasi incredulitate eorum quae dicebantur, taediare coepit, et prae taedio dormitare. Cumque somno fuisset oppressus, vidit per visum librum aureis litteris scriptum in manibus senis Copretis, ex quo narratio ejus deduci videbatur, et assistentem quemdam clarissimi aspectus virum, canitie vedicentem: Cur non audis intente quae recitantur, sed incredulus dormitas? At ille conturbatus evigilat, et statim nobis secretius Latino sermone quae viderat enarrabat. Inter haec autem vidimus rusticanum quemdam accessisse ad ostium senis, habentem vas arena plenum, et exspectantem donec senex sermonem suae narrationis expleret. Nos ergo videntes eum, interrogavimus Presbyterum, quid sibi vellet rusticanus ille stans, et arenam tenens in vase. Respondit ad nos senior, dicens: Non quidem oportebat me, o filioli,
Abbreviated transcription (Latin):
hunc fluuiũ pedibus transi¬
uit. aquã usq ad genua habens.
Alio tẽpore clausis ostuis fr̃ibus¬
q: in suꝑiorib solaruis sedentib
ipse ingressus est ad eos. Et fre¬
quent᷑ ad quenncumq locum
uoluit. quã uis longe positum:
intra momentũ tẽpor is euect
est. Nã pͥitio ad huc tẽpore con¬
uersionis sue. cũ esset in here¬
mo. & ebdomadã ieninasset:
aiunt occurrisse ei hominem
indeserto. habentẽ panes et
aquã: qui & hortat᷑ est eum.
ut ꝑciperet cibũ. qui de cęlo
ei fuerat destinatus
In alio quoq tẽpore dȩmon
assistens auri the sauros plu¬
rimos. quos pharaonis fuisse ꝑ¬
hibebat. oftendit ei sub terra
dimersos. Cui respondisse fer¬
tur patͣ mucius Pecunia tua
eũ dñs. Sed & alii nichilomin
fuerunt ante nos multi patre.
signa cȩlestia & prodigia facienteᷤ.
Quid gͦ miramini. si nos parui ho¬
mines parua faciamus.cecos. & clau¬
dos curantes: quod & medici ex arte

Expanded text:
hunc immanem pedibus transihunc immanem pedibus transivit, 164 aquam usque ad genua habens. Alio tempore clausis ostiis, fratribusque in superioribus solariis sedentibus, ipse ingressus est ad eos, et frequenter ad quemcumque locum voluit, quamvis longe positum, intra momentum temporis evectus est. Nam primo adhuc tempore conversionis suae cum esset in eremo, et hebdomadam jejunasset, aiunt, occurrisse ei hominem in deserto, habentem panes et aquam, qui exhortatus est eum accipere cibum, qui de coelo ei fuerat destinatus. In alio quoque tempore daemon assistens, thesauros auri plurimos, quos Pharaonis fuisse perhibebat, ostendit ei sub terram demersos. Cui respondisse fertur Patermutius: Pecunia tua eum Dominus. Sed et alii nihilominus fuerunt ante nos multi patres,signa coelestia et prodigia facientes. Quid ergo miramini, si nos parvi homines parva faciamus, claudos et caecos curantes, quod et medici ex arte
Abbreviated transcription (Latin):
ra sẽꝑ addebas: At ille cũ per¬
maneret ex orans: ait ad eum
senex.Si ultra ñ addas malis
tiis mala: orabimꝰ ꝓ te dm̃. Bonꝰ
est enĩ & paciens. ut indulgeat
tibi parũ aliquid tẽporis uitȩ
ut om̃ia debita tua ꝑsoluas.
Et cũ post hȩc orass&e dm̃. sur¬
gens de oratione.ait ad eũ Ecce
tres annos tibi dñs concessit in
hac uita: tantũ ut ex animo ad
pęnitentiã conuertaris . Et ap¬
phensa manu eius: eleuauit eũ
de lectulo. At ille surgens:
sine aliqua dilatione secutus
est eũ in desertũ: Et ubi com¬
pleti sunt tres anni: reuoca¬
serat : ia non quasi hominem
sed quasi angłm ex homine dõ
consignans : ita ut om̃s mirarentꝰ
de conũsatione eius Cũmq
conuenissent ad eũ fr̃s plurimi.
statuit eũ in medio: atq ex ipso
quasi dormitare frat᷑ ille pau
quieuit. Tunc facta oratione
suꝑ eũ. &. om̃ib quȩ ad sepultu¬
rã ꝑtinent ex more cõpletis.
id heremũ ꝓperanter abscessit

Expanded text:
ra semper addebas. At ille cum perra semper addebas. At ille cum permaneret exorans, ait ad eum senex: Si ultra non addas malis tuis mala, orabimus pro te Deum. Bonus est enim et patiens, et indulget tibi parum aliquid temporis vitae, ut omnia debita tua persolvas. Et cum post haec orasset Deum, surgens de oratione, ait ad eum: Ecce tres annos Dominus tibi concessit in hac vita; tantum, ut ex animo ad poenitentiam convertaris. Et apprehensa manu ejus, elevavit eum de lecto. At ille surgens, sine aliqua dilatione secutus est eum in desertum. Et ubi completi sunt tres anni, postea revocaserat, jam non quasi hominem, sed quasi Angelum ex homine Deo consignans, ita ut omnes mirarentur de conversatione ejus. Cumque convenissent ad eum fratres plurimi, statuit eum in medio, atque ex ipso quasi dormitare frater ille coepit quievit. Tunc facta oratione super eum, et omnibus quae ad sepulturam pertinent ex more completis, ad eremum properanter abscedit.
Abbreviated transcription (Latin):
non est. Cui dixit. Dormi gͦ in pace
fili: & ora pro me At ille continuo
reclinans se in lectulo. obdormiuit.
Hi aut̃ qui aderant: obstupuerunt
dicentes. Uere homo dei est hic.
lunc ille induit ad olescentẽ. ut
sibi moris erat satis decore. & totã
noctẽ. psalmis. ymiusq ꝑ uigilem
ducens: honestȩ uiuenẽ tradidit
sepulture.
Aliũ aut̃ frẽm cum uisitassa paĩ¬
ubi uidit eũ quietẽ mortis difficul¬
ter accipe. & grauit̃ conscientie
meti redargui: ait ad eũ Cur im¬
paratꝰ es fili ad ꝓfectionẽ: Nlocusa¬
trix ut uideo ignanie tuȩ tecum
ꝑgu conscientia. Tunc ille exora¬
bat eũ dicens. Obsecro te patrs
intercede ꝓ me apud dm̃ ut mi¬
chi paruum tẽporis spaciũ largi¬
atur: quo possim emendare uitã
meamn: At ille dixit ad eum.
Nunc spaciũ penitentie requir is.
ubi uite tẽpus implesti: Quid fa¬
ciebis in om̃i hoc uite tue tẽpo¬
re: Non potinsti uulnera tua
curare. quin imano. & recentio¬

Expanded text:
ihi necessarium non est: cui dixit: Dormi ergo in pace, ihi necessarium non est: cui dixit: Dormi ergo in pace, fili, et ora pro me. At ille continuo reclinans se in lectulo, dormivit. Hi autem qui aderant, obstupuerunt, dicentes: Vere Dei homo est hic. Tunc ille induit adolescentem, ut sibi moris erat, satis decore, et totam noctem psalmis hymnisque pervigilem ducens, honeste juvenem tradidit sepulturae. Alium autem fratrem cum visitasubi vidit eum quietem mortis difficulter accipere, et graviter conscientiae suae metu redargui, ait ad eum: Cur imparatus es, fili, ad profectionem? accusatrix, ut video, ignaviae tuae tecum pergit conscientia. Tunc ille exorabat eum, dicens: Obsecro te, pater, intercede pro me apud Deum, ut mihi parvi temporis spatium largiatur, quo possim emendare vitam meam. At ille dixit ad eum: Nunc spatium poenitentiae requiris, ubi vitae tempus implesti? Quid faciebas in omni hoc vitae tuae tempore? Non potuisti vulnera tua curare? Quinimo et recentio
Abbreviated transcription (Latin):
ueniret ad uicũ. Hoc aut̃ manifes¬
tũ factũ est om̃ib illis: qui ibidem
consistebant Stantes aut̃ & intuen¬
tes moras solis in occasũ: mirabantur
om̃s. quid sibi uell: et hoc quod ꝑ¬
tot horas in occasũ suũ non descen¬
deret sol. Uidentes aut̃ patrẽ mu¬
crũ de heremo uenientẽ: quȩ rebant
abeo. quod signũ esset hoc: quod
ostender&e sol At ille resramndit
eis: Non meministis uocẽ dñi &
saluatoris nr̃i dicentis: si habeatis.
fidẽ sicut granũ sinapis. maiora hois
signa facietis: At illi cum intelle¬
xissent eius fide solẽ stetisse. timo¬
re magno ꝑ territi surit: plurimus
eoꝵ tinc xerunt se eius discipula¬
ingresus fuisset domũ illius fr̃ĩs
pro quo festinauerat. & inuenissẽt
cũ iam definctũ. oranone facta. acce¬
dens ad lectulũ. osculatꝰ est eũ & ait.
Quid magis desiderii habes frat̃. abi¬
carne: Tunc ille recuꝑato sp̃u.
paululũ resedit: & ait ad eum: Quid

Expanded text:
erveniret ad vicum. Hoc autem manifeserveniret ad vicum. Hoc autem manifestum factum est omnibus illis qui ibidem consistebant. Stantes enim et intuentes moras solis in occasum, mirabantur omnes quid sibi vellet hoc, quod tot horis in occasum suum non descenderet sol. Videntes autem Patrem-Mutium de eremo venientem, quaerebant ab eo, quid hoc esset signi, quod ostenderat sol. At ille respondit eis: Non meministis vocem Domini et Salvatoris nostri dicentem: Si habueritis fidem sicut granum sinapis, majora horum signa facietis ? At illi cum intellexissent, ad ejus fidem solem stetisse, timore magno exterriti sunt, plurimique eorum junxerunt se ei discipulingressus fuisset domum illius fratris, pro quo festinaverat, et invenisset eum jam defunctum, oratione facta, accedens ad lectulum, osculatus est eum, et ait: Quid magis desiderii habes, frater, abicarne? Tunc ille, recuperato spiritu, paululum resedit, et ait ad eum: Quid
Abbreviated transcription (Latin):
facie. uultuq constricti: & dixit
Sufficit pat̾: implesti quod ꝓ¬
miseras. Obstupuerunt aut̃ qui
p̾sentes ad erant: & ad mirati suant
ualde suꝑtã mirabili sacto eius
Ar ille sepulto ad descente. con¬
tinuo adheremũ rediit. sumino
studio iactantiam declinatis
Qpodã aut̃ tempore. iterũ
de herẽmo uenit ad uisitandos
fratres. quos ipse instituerat
Et cũ quidã ex eis in extremis
Ageret: reuelatũ est ei adño. qđ¬
ut eũ uidere possȩt. Uicus enim ubi
decuibebat eger. longo ad huc aberat
spatio. Et nolens noctu introire in¬
cum. simul & saluatoris sermonem
intra sem& ipsũ meditans. quo dicit
ambulate dũ ad huc lucet. ne tene¬
brȩ uos cõprehendant. & qui ambu¬
lat in luce ñ offendit: & cũ uider&
iã solẽ dimergi cȩpisse. ait ad eum:
in itinere tuo: & expecta me. donec
aduicum ꝑueniam: At ille cũ aliqua
iã mergi cȩpisset ex parte restitit.:
nec pͥus occubuit. quã homo dei ꝑ¬

Expanded text:
facie, vultuque constricto, et dixit: 162 facie, vultuque constricto, et dixit: 162 Sufficit, pater, implesti quod promiseras. Obstupuerunt autem, qui praesentes aderant, et admirati sunt valde super tam mirabili facto ejus. At ille, sepulto adolescente, continuo ad eremum rediit, summo studio jactantiam declinans. Quodam autem tempore iterum de eremo venit ad visitandos fratres, quos ipse instituerat. Et cum quidam ex eis in extremis ageret, revelatum est ei a Dout eum videre posset. Vicus autem ubi decumbebat aeger, longo adhuc aberat spatio, et nolens noctu introire vicum, simul et Salvatoris sermonem intra semetipsum meditans, quo dixit: Ambulate, dum adhuc lucet, ne vos tenebrae comprehendant , et, Qui ambulat in luce, non offendit . Et cum videret jam solem demergi, ait ad eum: in itinere tuo, et exspecta me donec ad vicum perveniam. At ille cum aliqua jam mergi coepisset ex parte, restitit, nec prius occubuit, quam homo Dei p
Abbreviated transcription (Latin):
Hunc ubi cũ gr̃arum accione
sũpsiss& suficiebat ei usq ad al¬
terã dñicam diẽ. Post multũ
aut᷑ tẽporis. iterũ regressus
adeserto: exrẽplo abstinentie
suȩ quã plurimos ad imitatio¬
ng sui inuitauit. Int̾̃ quos acces¬
sũ ad eum adolescens quidam:
cupiens eiusc̾e discipulus Ei
ille cũ habitũ monachoꝵ hoc
est lebetã. & cucullã. ac melotẽ
quȩ est caprina pellis imposu¬
isser. docere cũ de ceteris
monachory institutionib cȩpit
Mubta sane cum sollicitudine
curabat. sicubi quis xp̃ianori fuis
set defunctus: ut sepelir& eum
Quem cũ uidiss& ad olescens ille
ille u. Ita faciã fili: & tã copio¬
se re induã. donec dicas susficit
Nost ñ multũ uͦ tẽporis defurcꝰ¬
tus est ad olescens: & htus ser
ait ad eum corã om̃ib Suffici¬
unt tͥ hȩc ad sepultura filiolȩ:
an adhuc uis ut aliquid addamͦs
Tunc defunctus uocẽ cunctis an¬
dientib emisit. & uelata iam

Expanded text:
Hunc ubi cum gratiarum actione Hunc ubi cum gratiarum actione sumsisset, sufficiebat usque ad alteram Dominicam diem. Post multum vero temporis iterum regressus a deserto, exemplo abstinentiae suae quamplurimos ad imitationem sui invitavit: inter quos accessit ad eum adolescens quidam, cupiens ejus esse discipulus. Cui ille cum habitum monachorum, hoc est lebetam, et cucullam, ac melotem, quae est caprina pellis, imposuisset, docere eum de caeteris monachorum institutionibus coepit. Multa tamen cum sollicitudine curabat, sicubi Christianorum quis fuisset defunctus, ut sepeliret eum. Quem cum vidisset adolescens ille ille ait: Ita faciam, fili mi, et tam copiose te induam, donec dicas, Sufficit. Post non multum vero temporis defunctus est adolescens, et praedictus sermait ad eum coram omnibus: Sufficiunt tibi haec ad sepulturam, filiole, an adhuc vis, ut aliquid addamus? Tunc defunctus vocem cunctis audientibus emisit, obvelata jam
Abbreviated transcription (Latin):
Quib ille diligent̃ consideratis:
sufficere ait sibi eos ad uiã salutis.
& scie utũpietatis Tribiisq dieb
ꝑmanens apud eos: ad hercinum
ꝓficiscit᷑. ubi plurimo tẽpore
demoratꝰ. & die ac nocte in ora¬
tione cũ lacrimis ꝑdurans: cibum
ex radicibus capiebat herbirum.
R. egressus aut̃ ad ȩccłam. tres
uersiculos psalmi. quos ap̃sbiteris
ꝑccperat. ñ solũ uerbis. sed & reb
arq opibus redlidit Presditi
uero mirabant᷑ quod subito
conuersus. acerrimã statim in¬
iecerit sibi abstinentiã. & inftru¬
entes eũ plenius ex diuinis scrip¬
tur is. hortabant᷑ secũ demorari
At ille ne uideret᷑ eẽ in obedi¬
ens: unã apud cos erigens ebdo¬
os annos in om̃i abstinentia de¬
gens. plenitudinẽ gr̃ȩ conseqͥt᷑
Adño. ita ut om̃s pene scriptu¬
ras memorit̾ retiner&
lut. & hunc diuinitꝰ delatum
Nã cum oraret. surgens ab ora¬
tione inueniebat panẽ positũ.
quẽ nemo hominũ detulerat

Expanded text:
Quibus ille diligenter consideratis, Quibus ille diligenter consideratis, sufficere sibi ait eos ad viam salutis, et scientiam pietatis. Tribusque diebus permanens apud eos, ad eremum proficiscitur, 161 ubi plurimo tempore demoratus, et die ac nocte in oratione cum lacrymis perdurans, cibum ex radicibus accipiebat herbarum. Regressus autem ad Ecclesiam, tres versiculos Psalmi, quos a Presbyteris perceperat, non solum verbis, sed et rebus atque operibus reddidit. Presbyteri vero mirabantur, quod subito conversus, acerrimam statim ingerit sibi abstinentiam: et instruentes eum plenius divinis Scripturis, hortabantur secum demorari. At ille ne videretur esse inobediens, unam apud eos exigens hebdoontinuos annos in omni abstinentia degens, plenitudinem gratiae consequitur a Domino, ita ut poene omnes Scripturas memoriter teneret. bat: et hunc divinitus delatum. Nam cum oraret, surgens ab oratione inveniebat panem positum, quem nemo hominum detulerat.