comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝓficientib. Quantalibecenĩ iusticia sit pͥditꝰ homo
sunt. nec illa de quib dictim ẽ. delicta quis intelligit
Puto intereẽ int̾ rectũ corde ⁊ mundu corde. slam re
ctus corde in ea quȩ ante st̃ extendit᷑. ea quȩ retro sunt
obliuiscens: ut recto cursu .i. ircta fide atq intentione
ꝑueniat uͥ habitet mundꝰ corde. sic̃ illa singła redadenda
st̃ singłis uͥ dictũ ẽ. Quis ascendet in monte dñ: aut
quis stabit in loco sco eiꝰ : In nocens manib ⁊ mundo

Expanded text:
in throno. quantalibet enim iustitia sit praeditus homo, sunt nec illa, de quibus dictum est: delicta quis intellegitutem interesse inter rectum corde et mundum corde. nam et rectus corde in ea quae ante sunt extenditur, ea quae retro sunt obliuiscens, ut recto cursu, id est recta fide atque intentione, perueniat ubi habitet mundus corde. sicut illa singula reddenda sunt singulis, ubi dictum est: quis. ascendit in montem domini, aut quis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ erire de hoc corpore qͥd om̃s hoĩes dies uite huiꝰ ultimꝰ
cogit : aliud ẽ aũ libari de corpore mortis huiꝰ. qͦd sola dei
hane aũ utã m̾ers ꝑficiens reddit᷑ s eis tantũ a quib in hac
uita enuisce mertedis mitum comparat᷑. Non enĩ ad sanͣtatẽ
nisticiȩ. cũ hinc exierit qͥs ꝙ ꝑueniet: nͥ ad eam cũ hinc est
esuriendo ⁊ siciendo eucuritrit. Beati quippe qui esuruau
eia qua currimꝰ esurientes ⁊ sitientes ad ꝑfictionẽ plenitu¬
dineq iusticie: ut ea postea saturtm̃. S epe ꝯeupiscentia¬
siunt quȩ obsi̾ c̃ ꝓꝰẽẽ putata sint: ⁊ aliqñ ꝑ infirmitat᷑e
hilaratas in qua datorẽ diligit d̾s. Subripit aũ tantoma¬
gio q̃nto minꝰ quisq ⁊ tanto minꝰ qͣntomag̃ ꝓfccit. Hhis

Expanded text:
 exire de hoc corpore, quod omnes homines dies uitae huius ultimus cogit, aliud est autem liberari de corpore mortis huius, quod sola dei hanc autem uitam merces perficiens redditur, sed eis tantum a quibus in hac uita eiusdem mercedis meritum comparatur. non enim ad saturitatem iustitiae, cum hinc exierit, quisque perueniet, nisi ad eam, cum hic est, esuriendo et sitiendo cucurrerit. beati quippe, qui esuriunt tia, qua currimus esurientes et sitientes ad perfectionem plenitudinemque iustitiae, ut ea postea saturemur. unde dominfiunt quae obsint, cum prodesse putata sint, et aliquando per infirmitatem hilaritas, in qua datorem diligit deus. subrepit autem tanto magis, quanto minus quisque, et tanto minus, quanto magis quis
Abbreviated transcription (Latin):
factũ ẽ: ut cẽt ħo ẽ peceo. S iam penalis
uiciositas subsecuta: ex lib̾tate fec̃ necessitatẽ. Unde ad
eũ fides clamat: de necessitatib meis erue me. Sub qb
positi uł ñ possumꝰ qͥd uolumꝰ intellig̾e: uł qͦd intellerx¬
p̾ceptũ ẽ. ut uctis passib ambulet: utẽ se ñ posse pspe¬
xerit mediciã requirat. ad sananda int̾ioris hõĩs clau¬
uino in qd cecidit uoluntate: caruit lib̾tate natura. Ip̃a¬
eiũ sanitas ẽ ua lib̾tas. quȩ ñ ꝑisset si tona ꝑmansiss uo¬

Expanded text:
factum, at, esset homo cum peccato; sed iam poenalis uitiositas subsecuta ex libertate fecit necessitatem. unde ad deum fides clamat: de necessitatibus meis educ me. sub quibus positi uel non possumus quod uolumus intellegere uel quod intellexpraecipi, ut rectis passibus ambulet, ut cum se non posse perspexerit medicinam requirat, quae interioris hominis auitio in quod cecidit uoluntate caruit libertate natura. enim sanitas est uera libertas, quae non perisset, si bona permansisset uo
Abbreviated transcription (Latin):
patrũ: ꝑ plumb̾u iudeus ppłs grauis pecc̃o: ꝑ silicẽ gen¬
tilitas figurat᷑. Cuncta quȩ ꝑtulit forti sententia patrũ
in plumbo seribitur citiꝰ delet᷑: in silice difficile sculpit᷑
s manet. Sic iudea u̾ba d̃i cito recepit. ⁊ deseruit. Ait eñ.¬
s fortit̾ seruat. Scio enĩ. Quasi. Ido hȩo scribi uolo: scio eñ

Expanded text:
Patrum. Per plumbum Judeae populus gravis peccato. Per silicem gentilitas figuratur. Cuncta ergo quae pertulit, forti sententia Patrum in plumbo scribitur, citius deletur. In silice difficile sculpitur, sed manet: sic Judaea verba Dei cito recepit, et cito deseta fortiter s
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ in tempors ꝯgnoscunt. qr ⁊ cũ tp̾r claudunt᷑÷ humanus
insus qͦdlibet opus sequit᷑ ñ p̾currit: s ñ sic ocłi diumi. qͥ¬
omĩa p̾currunt. Dies quoq ⁊ anni hominis differunt ab
iniquitatẽ meã. ⁊ ita scias qͥa nichil impie feci. Quasi humi¬
cui nemo potest oburare :¬
nͥ mnału sumus: suũ opꝰ ei offeramus. sicut iob. Manꝰ
tue. Quasi. pensa dñe miscdit̾: ne peat qͦd fecisti. fẽce¬

Expanded text:
in tempore agnoscunt, quia et cum tempore clauduntur, et humanus visus quodlibet opus sequitur, non praecurrit. VERS. 5.-- « Dies. » Dies quoque et anni hominis differunt ab iniquitatem meam. » Et ita scias quod nihil impie feci, quasi humicui nemo potest obviaren possumus, suum opus ei offeramus. VERS. 8.-- « Manus tuae. » Quasi pensa misericorditer, ne pereat quod fecisti. « Fece
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationes mee. dies .i. ꝓsꝑiatio. cogitationes cor torq̃nto ᷤ
i. cura t̾renȩ felicitatis : quȩ tanto grauiꝰ electos p̾munt:
qͣnto subtiliꝰ a iudice rationes de ipsis cogitant exquirs. hoe
cogitationes cũ ipsa t̾rena felicitate dissipant᷑ ⁊ cessant. Noctẽ
u̾tert̃ in diem. Dissipate cogitationes. noctẽ .i. adu̾sitatẽ¬

Expanded text:
es cor torquentes, » curam terrenae felicitatis dicit: quae quanto gravius electos premunt, tanto subtilius a judice rationes de ipsis cogitant exquiri hae cogitationes cum ipsa terrena felicitate dissipantur. VERS. 12.-- « Noctem verterunt in diem. » Dissipatae cogitationes « noctem in die
Abbreviated transcription (Latin):
sti: factꝰ ẽ homo ut lutũ: ꝓpagatꝰ autẽ sic̃ lac mulget᷑ in
semine:⁊ sicut caseus in uto coagulat᷑ in carne. Carne :
pelleinduit᷑. ossib ⁊ neruis cõpingit᷑ ⁊ solidatur.
Post creationẽ corporis qͦd minꝰ ẽ: subdit᷑ mira aspiratõ
frustra dedit: nͥ ipse custodiat. Unde.⁊ uisuatio tua cu

Expanded text:
t lutum, propagatus autem sicut lac mulgetur semine, ut caseus coagulatur in carne. Carne et pelle induitur, ossibus et nervis solidatur. Post creationem corporis, quod minus est, subditur mira aspiratio frustra dedit, nisi ipse custodiat, unde subdit: «
Abbreviated transcription (Latin):
gressus eoꝵ ꝯsiderat. Tunc solũ potestas bene gerit᷑. cum
ñ amando s timendo retinet᷑. Quȩ ut ministrare recte ua¬
leat: oportet pͥmũ ut hanc ñ cuꝑiditas s necessitas imꝑa¬
nat. ꝑcepta aũ nͨ ꝓ formidine debet deseri. nec ex libidineã¬
plediꝰ. ne aut peiꝰ qͥs quã ex humilitate suꝑbiat. si diume
dispensatioriis ordinem fugiendo ꝯtẽpnat: aut eo iugũ
suꝑni rectoris abiciat: qͦ eũ suꝑ cet̾os pͥuatũ regim̃ dele¬

Expanded text:
retineri debeat. Tunc solum potestas bene geritur, cum non amando, sed timendo retinetur. Quae ut ministrari recte valeat, oportet primum, ut hanc non cupiditas, sed necessitas imponat. Percepta autem nec per formidinem debet deseri nec ex libidine amplecti. Ne autem quis peius quasi ex humilitate superbiat, si divinae dispensationis ordinem fugiendo contempnat, aut eo iugum superni rectoris abiciat, quo eum super ceteros privatum regimen dele
Abbreviated transcription (Latin):
dona di cogitat subtilius. Nonne ficut lac. Dum mens pes
sp̃m di auetustate trahit᷑ sic̃ lac mulget᷑. qr in quada iii.¬
choatione format᷑: sic̃ caseus coagulat᷑. cũ pinguescens co¬
gitationib stringit᷑ uriam ñ defluat desidus: s in uno di¬
amore solidet᷑. S cont᷑ hec rudinenta caro ex uet̾i usu mur
mens uallat᷑ Qui aũ ext̾ius laxat ad bella: intꝰ roborat ꝑ
ossa uitutũ ut humił sit ⁊ fortis Uitam ⁊ miscdiam. N¬

Expanded text:
o vivificationis. « Nonne sicut lac, » dum mens per Spiritum Dei et vetustate trahitur sicut lac mulgetur, quia in quadam inchoatione formatur; sicut caseus coagulatur, cum pinguescens cogitationibus stringitur, ut jam non defluat desideriis, sed in uno amore solidetur. Sed contra haec rudimenta caro ex veteri usu murmmens vallatur; qui autem exterius laxat ad bella, intus roborat per ossa virtutum, ut humilis sit et fortis. Ideo
Abbreviated transcription (Latin):
t̾nsit animꝰ de uoluntate in uoluntatẽ: ⁊ si illa quȩ pellit᷑ aliq̃
cuncdatione motat᷑. ea tam̃ que gignit᷑ electiora quȩq sibi
uendicat: ut lex peccati ⁊ lex dĩ diũsas atq discietas in eode
homne habeant mansiones: ⁊ ꝯeupiscente carne adu̾su.
insidiati temꝑtator audeat: s m̃s aurilio di munita pͥuale¬
at. Ad magnã eñ utilitatẽ fideliũ. mat̾ia ẽ reseruata certa¬
miniu: ut ñ suꝑbiat scitas. dum pulsat᷑ infirmitas. Unde
apło dicit. In magnitiul me reuelationũ ne extollar. datus e
mͥ anglꝰ sathane qͥ me colaphiaet: ꝓpt̾ qͣd t̾ dñm rogaui ut¬

Expanded text:
 de voluntate in voluntatem; etsi illa quae pellitur, aliqua cunctatione remoratur; ea tamen quae gignitur electiora quaeque sibi vindicat, ut lex peccati et lex Dei diversas atque discretas in eodem homine habeant mansiones: et concupiscente carne adversusinsidiari tentator audeat, sed mens auxilio Dei munita praevaleat. Ad magnam enim utilitatem fidelium materia est reservata certaminum, ut non superbiat sanctitas, dum pulsatur infirmitas. Unde et Apostolus dicit: In magnitudine revelationum ne extollar, datus est mihi angelus Satanae qui me colaphizet. Propter quod ter Do
Abbreviated transcription (Latin):
olestꝰ ẽ ⁊ medicꝰ furenti frenetico: ⁊ pat̾ in disciplinato
filio. Ille ligando: ille cedendo: s ambo diligendo.
Si aũ illos negligant ⁊ ꝑire ꝑmittant: ista potiꝰ fal¬
signacłm redeptoris. Quis auarꝰ querit compossessoiẽ: Qui ᷤᷤ
dominandi cupiditate inflammnatꝰ. uł fastu dominationis cda¬

Expanded text:
enim et medicus furenti phrenetico et pater indisciplinato filio, ille ligando ille caedendo. sed ambo diligendo. si autem illos neglegant et perire permittant. ista potius falsidere vellemus. Quis avarus quaerit compossessorem? quis dominandi cupiditate inflammatus, vel fastu dominationis ela
Abbreviated transcription (Latin):
i uͥgo nesciens uiro nupserit alieno: De fide ⁊ oꝑibꝰ.
ñquã ex hoc erit adulta. Si aũ sciat. iã ex hoc eẽ incipi¬
et ex qͥ cũ alieno iuro sciens cubau̾it: sic̃ in uire p̾dioꝵ
dere ignorat alienũ. Cũ uͦ scierit nͨ ab alicna possessione re¬
cesserit. tẽ malȩ fide ꝑhibebit᷑. tc̃ uste iniustꝰ uocat᷑. Tunc¬
erit iõ malos tolerandi. si nulla ẽ potestas coerigendi:. nec

Expanded text:
irgo nesciens uiro nupserit alieno? hoc si semper nesciat, numquam ex hoc erit adultera; si autem sciat, iam ex hoc esse incipit, ex quo cum alieno uiro sciens cubauerit. sicut in iure praediorum dere ignorat alienum, cum uero scierit nec ab aliena possessione recesserit, tunc malae fidei perhibetur, tunc iuste iniustus uocatuerit ratio tolerandi, si potestas nulla est corrigendi, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprꝰ palcam relui quimꝰ airam dñi: neq ꝓpt̾ pisces malos tũ¬
ꝑimus retia dñi: neq ꝑpt̾ hedos in finc segregandos desen¬
mus girgẽ dñi. neq ꝓpt̾ uasa facta in ꝯtumeliã migͣnuᷤꝰ
de domo dñi¬
clesia ne quisꝗͣ pt alicuiꝰ cͥminis pemitentiã clericatũ as¬
cipiat. uł ad clericatũ redeat uł in clericatu maneat ñ
despatione indulgentiȩ. s rigore factũ ẽ discipline. Nam¬
⁊ sis̾ daiud de cͥminib mortiferis egit penitentiã : ⁊ tam̃ ĩ
honore suo ꝑstitit: ⁊ beatũ petrũ qn amarissimas lacrimas
fudit. utiꝙ dñm negasse penituit: ⁊ tam̃ apłs mansit si
ñ id̾o suꝑuacua putanda ẽ posti̾oꝵ diligentia: q uͥ saluti
quoꝵ fictas penitentias. ꝑ affectatas honoꝵ potentias. Co¬
gunt enĩ multas inuenur medicinas: mułtoꝵ exꝑimenta
morboꝵ. Uerũ in huiꝰmi causis uͥ ꝑ graues dissensionũ scᷤ¬

Expanded text:
r paleam relinquimus aream domini neque propter pisces malos rumpimus retia domini neque propter haedos in fine segregandos deserimus gregem domini neque propter uasa facta in contumeliam migramus de domo domiecclesia, ne quisquam post alicuius criminis paenitentiam clericatum accipiat uel ad clericatum redeat uel in clericatu maneat, non desperatione indulgentiae sed rigore factum est disciplinae; anibus mortiferis poenitentiam egit, et tamen in honore suo perstitit, et B. Petrum, quando amarissimas lacrimas fudit, utique Dominum negasse poenituit, et tamen apostolus mansit. Sed non ideo supervacua putanda est posteriorum diligentia, qui, ubi saluti quorum fictas paenitentias per affectatas honorum potentias. cogunt enim multas inuenire medicinas multorum experimenta morborum. uerum in huius modi causis, ubi per graues dissensionum sci
Abbreviated transcription (Latin):
peccanti dunitit̾.ꝯ templatiue secłator offensas qͥb pula¬
p nͦ omino ꝯcutit᷑ ignorare magis paratꝰ ẽ ꝙͣ donaus
ite ram patiȩ u̾tute ꝯpescit. i⁊̃mołatis cupiditatib
simoniȩ frentĩ imponit: tangit᷑ desidiis carnalib nab
sentit: pulsat mundi huiꝰ curiositate nͦ rapit᷑. qut̃ dabo¬
lica imꝑugnatio ẽ nͥ uincit᷑: ⁊ do̾ suo deuota mente subiat

Expanded text:
peccanti dimittere; contemplativae sectator offensas, quibus pulsatur, ne omnino concutiatur, ignorare magis paratus est quam donare. Iste iram patientiae virtute compescit, immoderatis cupiditatibus parcimoniae frenum imponit; tangitur desideriis carnalibus, nec consentit; pulsatur mundi hujus curiositate, nec rapitur; quatitur diabolica impugnatione, nec vincitur; et Deo suo devota mente
Abbreviated transcription (Latin):
titudo. N nimꝰ mͥ uidet᷑ eẽ substantia q̃dã rois particeps:
neq ulla aut longitu dine porrecta. aut latitud ine difsu¬
ladicit᷑. nicħ aliud sit qũa qͦdła punctũ ocłi. in quo tam̃
tanta uis ẽ. ut eo dimidiũ cęłu euꝰ ineffabile spaciũ ẽ ex ali¬
quo eminenti loco e̾m collustiariꝙ possit. ñ ab horret aue¬
to ammũ earere onĩi corporea magnitudine q̃ trib ilł diffe¬
rentiis ꝯsũmat᷑. qͣmuis corpoꝵ magͥitudines quas libet uꝑa¬
ginati queat. S paucis licet ip̃o aĩo animũ cern̾e̾ i. ut ipse
aniꝰ seuideat. Uidet aũ ꝑ intelligentiã. Huic enĩ soli li¬
cet uidere nicħ eẽ in reb potentiꝰ⁊ magnificentiꝰ his natis:

Expanded text:
itur anima, substantia quaedam rationis particeps, neque ulla aut longitudine porrecta, aut latitudine diffula dicitur, nihil aliud sit quam quoddam punctum oculi, in quo tamen tanta vis est, ut eo dimidium coelum, cujus ineffabile spatium est, ex aliquo eminenti loco cerni collustrarique possit; non abhorret a vero animum carere omni corporea magnitudine, quae tribus illis differentiis consummatur, quamvis corporum magnitudines quaslibet imaginari queat. Sed paucis licet ipso animo animum cernere, id est ut ipse se animus videat; videt autem per intelligentiam. Huic soli enim licet
Abbreviated transcription (Latin):
puto ineẽ ro̾nẽ: ut iñ sit quida mentis aspectꝰ Ratioci
aspicienda sunt moto̾. Quare ista opꝰ ẽ ad querendũ. illa
ad uidendũ. Itaꝙ c̃illementis aspectꝰ quẽ iõnẽ uocamꝰ
ꝯiectꝰ in iẽ aliquã uidet illã. scia nõiat᷑. Cũ aũ ñ uidet
mens quãuis intendat aspectũ: inscitia uł ignorancia¬

Expanded text:
ut ratio sit quidam mentis aspectus, ratiocinea quae aspicienda sunt, motio. Quare ista opus est ad quaerendum, illa ad videndum. Itaque cum ille mentis aspectus, quem rationem vocamus, conjectus in rem aliquam, videt illam, scientia nominatur: cum autem non videt mens, qu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ fuit. Libent᷑ in eo sermone demoror quo ammonetur
aĩa ne se ult᷑ quã necessitas cogit irfundat in sensꝰ. s ab
hie scpotiꝰ ad scipa̾m colligat ⁊ repuerͥascat dõ. qͦd ẽ noii
hominẽ sieri uete exuto: a quo nicipe ꝑ neglectã d̃i lape
c̃ta ẽ necessitas. qͦ neq ueriꝰ neq secretiꝰ qͥcquã diuinie
scͥturis ꝯtinet᷑. Uelle̾ aũ hinc plura dic̾e̾ ac me ip̃m con¬

Expanded text:
 tamen in eo sermone demoror, quo admonetur anima, ne se ultra quam necessitas cogit, refundat in sensus; sed ab his potius ad seipsam colligat, et repuerascat Deo: quod est novum hominem fieri, vetere exuto; a quo incipere propter neglectam Dei legem certa est necessitas, quo neque verius neque secretius quidquam Sc
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pondẽ corporis esficiunt᷑ he quȩ uires uocant᷑. Uoluntas
nutũ exhibeti qui ꝓmor fir spe uł audacia. irtundit᷑ aũ
timore. s multomag̾ desꝑatione. Nam in metu cũ aliqͣ
spes subẽ: uehem̃tiores apparere uires assolent. Machiua¬
mentũ ꝯfiguratio queda corporis coaptat: temꝑ atiomo¬
dificat ualitudinis: ꝯfirmat exerritationis industa:. pon¬
dus dat moles m̃broꝵ quã etas ⁊ nut̾menta comꝑant : in¬
staurant aũ sola nutͥmenta. Uñ mͥmaxime in ñuis tu

Expanded text:
et pondere corporis confiunt hae quae vires vocantur; voluntas nutum exhibet, qui pronior fit spe vel audacia, retunditur autem timore, sed multo magis desperatione nam in metu cum aliqua spes subest, vehementiores vires apparere assolent; machinamentum configuratio quaedam corporis coaptat, temperatio modificat valetudinis, confirmat exercitationis industria; pondus dat moles membrorum, quam aetas et nutrimenta comparant, instaurant autem sola nutrimenta. His omnibus qu
Abbreviated transcription (Latin):
asino saꝑe apicłam. quoꝵ cõparare magnitudines plus ꝓfe
in tanta luce difficile e̾nat᷑. latentẽ sub frutice lepuscłm
magna s sine mole ulla de aĩo cogitanda st̃. qͦd faciliꝰ ꝯtin¬
git his qui aut bñ eruditi ad hec accedunt ñ studio inani
głe. s diumo amore u̾itatis accensi: aut qui c̃ iam in his q¬
rendis u̾sant᷑ qͣmus minꝰ eruditi ad inuestiganda ea uene¬
rint. sepacient᷑ bonis docibiles p̾be nt: atq ab om̃i corꝑoꝵi
ꝓsuetudine qͣntũ in hac uita ꝑmittit᷑ semet au̾tunt. fieri
aũ ñ pot. quadã diuina ꝓuidentia. ut religiosis animis se
anima c̃ ȩtate ꝓficit composq rationis fit: ñ mͥ iudetur
quisꝙ prudentior eẽt quo longior aut ualidior. ¶ẜm̃ u
nioro ñnullos seniorib płisꝙ mag̾ industͥos atq strenu¬
os uidemꝰ. ñ udeo cur putanda sint spacia tp̃ris in etati¬
branerem̃ta ut corporib sic animis dare: ẽ ⁊ ip̃a coepora qͥ¬

Expanded text:
asino sapere apiculam; quorum comparare magnitudines plus profin tanta luce difficile cernatur, latentem sub frutice lepusculum, magna, sed sine ulla mole de animo cogitanda sunt. Quod facilius contingit iis, qui aut bene eruditi ad haec accedunt, non studio inanis gloriae, sed divino amore veritatis accensi; aut qui jam in his quaerendis versantur, quamvis minus eruditi ad investiganda ea venerint, si patienter bonis se dociles praebent, atque ab omni corporum consuetudine, quantum in hac vita permittitur, semet avertunt. Fieri autem non potest quadam divina providentia, ut religiosis animis seianima cum aetate proficit, composque rationis fit, non mihi videtquisque prudentior esset, quo longior aut validior: qunonnullos senioribus plerisque magis industrios atque strenuos videmus, non video cur putanda sint spatia temporis in aetatibus incrementa ut corporibus, sic animis dare; cum et ipsa corpora, qu
Abbreviated transcription (Latin):
diformitas. Est aũ religio uera: qua uni do anima uñ
se per̃o uelut abruꝑat. nconciliatione religat᷑. Innccdit q̃
giam̃ in illo actu t̾cio atq incipit duce̾ purgat in qͣrto. re¬
format in qͥnto. introducit in sexto: pascit in seꝑtimo. Atꝙ.
ħ sit alias citiꝰ alias tardiꝰ: ut queꝙ amore ac m̾itis ualent.
Omĩa tam̃ cłs iustissime ac moderatissime pulcherrime facit.
quoqͥ m̃ sese habere uoluerint de quib facit. Quȩ cũ ita sit̃
pori aiã data sit. cũ tantꝰ ⁊ tã diuinꝰ rerũ ordo conecti meliꝰ non
possit: aut querendi putet. quał in hoc mortali ⁊ fragili cor¬
pore efficiat᷑. c̃r in mortẽ ꝓpt̾ peccatũ iure ꝯtrusa sit ⁊ u̾tute
Hie ⁊ possit excellere: aut quał pt hoc corpꝰ futura sit. cũ ⁊ pe¬
namortis necessario mane debeat manente pecc̃o. ⁊ uircuui

Expanded text:
doneus. Est enim religio vera, qua se uni Deo anima, unde se peccato velut abruperat, reconciliatione religat. Innectit ergo mam in illo actu tertio, atque incipit ducere; purgat in quarto; reformat in quinto; introducit in sexto; pascit in septimo. Atque hoc fit alias citius, alias tardius, ut quaeque amore ac meritis valent: omnia tamen Deus justissime, moderatissime, pulcherrime facit, quoquo modo sese habere voluerint de quibus facit. Jamvero etiam rpori anima data sit, cum tantus et tam divinus rerum ordo connecti melius non possit; aut quaerendum putet, qualis in hoc mortali et fragili corpore efficiatur, cum et in mortem propter peccatum jure contrusa sit, et virtute hic etiam possit excellere; aut qualis post hoc corpus futura sit, cum et poena mortis necessario manere debeat manente peccato, et virtuti
Abbreviated transcription (Latin):
b̾ip̃is cuix sumꝰ. Intendit seaĩa in tactũ ⁊ eo calida.
frigida. asꝑa. lenia. dura. mollia. leuia. grauia sentit
atq discͥnit. Deinde innumãbiles differentias. sapoꝵ
odoꝵ. sonoꝵ. formaꝵ. gustando. olfaciendo. audien¬
do uidendoꝙ diiudicat. Atq in his om̃ib ea quȩ
scđm natãm sin corporis st̾ ascissit atꝙ appetir: reic̃ fu¬
qͣs ꝑ eos hausit setũ cat̾uatĩ ⁊ multiplicit̾ u̾sat.⁊ hoc totũ

Expanded text:
 communio. Intendit se anima in tactum, et eo calida, frigida, aspera, lenia, dura, mollia, levia, gravia sentit atque discernit. Deinde innumerabiles differentias saporum, odorum, sonorum, formarum, gustando, olfaciendo, audiendo, videndoque dijudicat. Atque in his omnibus ea quae secundum naturam sui corporis sunt asciscit atque appetit, rejicit fuquas per eos hausit, secum catervatim et multipliciter versat. Et hoc totum
Abbreviated transcription (Latin):
incis opp̾ssos s ip̃a uicia: neq peccantes s ip̃a peccata odĩ¬
mus. Om̃ib enĩ subuentũ uelle debemus: ⁊̃ qͥ nos leserĩt
aut ledere. aut om̃ino ledi uolt. Hec uera. hec ꝑfecta. hȩc
sola religio ꝑ quã dło reconciliari possumꝰ. ꝑtinet ad animȩ
de qͥ querimꝰ magnitudinẽ: qua se lib̾tate dignã fac̃. Nã ille

Expanded text:
iis oppressos, sed ipsa vitia; neque peccantes, sed ipsa peccata oderimus. Omnibus enim subventum velle debemus, etiam qui nos laeserunt, aut laedere, aut omnino laedi volunt. Haec est vera, haec perfecta, haec sola religio, per quam Deo reconciliari pertinet ad animae, de qua quaerimus, magnitudinem, qua se libertate d
Abbreviated transcription (Latin):
Quamquã uirtꝰ animȩ. nires aũ corporis putari soleant:
ñquã tam̃ ab anima eas abiudicau̾im. cũ iudeã in exani¬
mis corꝑorib nullas eẽ. ꝑ corpꝰ quide uirib sic̃ sensib ut
suo pondẽ p̾dita: Quod pondꝰ nutu aĩe actũ quo inelina¬
u̾it multũ ualet magnitudine ꝓpͥa.S nutꝰ aĩe ad mouen¬
dum corporis pondꝰ. nerius q̃i torm̃tis utitur. Neruos aũ
uegetatmobilioresq efficit siccitas. calorꝙ modatꝰ. otra eot
larat atq infirmat humidꝰ rigor. Itaq somno qr eũ frigi¬
dum ⁊ humidũ dict̾ medici ⁊ ꝓbant membra languesc̃t̃.
atꝙ ip̃e exꝑgefactoꝵ conatꝰ multo ẽ debilior. Idoq nicħ ẽ
fractiꝰ ⁊ eneruiꝰ letaugicis. At qͦsclam fixnetieos qͣb uigilie¬

Expanded text:
quam enim virtus animae, vires autem corporis putari soleant; nunquam tamen ab anima eas abjudicaverim, cum videam in exanimis corporibus nullas esse. Per corpus quidem viribus, sicuti sensibus, uti suo pondere praedita? Quod pondus nutu animae actum, quo inclinaverit, multum valet magnitudine propria. Sed nutus animae ad movendum corporis pondus, nervis quasi tormentis utitur: nervos autem vegetat mobilioresque efficit siccitas calorque moderatus; contra eos laxat atque infirmat humidus rigor. Itaque somno, quia eum frigidum et humidum dicunt medici et probant, membra languescunt; atque ipse expergefactorum conatus multo est debilior, ideoque nihil est fractius et enervius lethargicis. At quosdam phreneticos, quibus vigili
Abbreviated transcription (Latin):
sus. Nlntuoinẽ dico qua efficit᷑ ut int̾iora corporis cogite¬
tur. aut ⁊ senciant᷑ si ꝑlucet ut uitrũ: qũa si demas cor¬
porib qͣntũ mea opmno ẽ neꝙ sentiri posst. neq ont̾ino
oripora et̃ inete existimari. I ncorporeũ ẽ: qͦd te nt̃ in telli¬
gerecupio. Nam sola longitudo ñ nͥ intelligi animo ꝑo¬

Expanded text:
. Illam dico qua efficitur ut interiora corporis cogitentur, aut etiam sentiantur, si perlucet ut vitrum; quanquam si hoc demas corporibus, quantum mea opinio est, neque sentiri possunt, neque omnino corpora esse recte existimari. Hincgere cupio: nam sola longitudo non nisi intelligi animo po
Abbreviated transcription (Latin):
Nimꝗͥ intuitꝰ eꝰ parua specilla: aut ñ quã in pupilla ocłi
pbari pot̾. quo ⁊ muscas abigentes aerẽ comouemꝰ flatũꝙ
noꝵ corꝑoꝵ ꝑ magnũ spaciũ mundi uentꝰ uocat᷑: ex diu̾siᷤ
pertib cełi noĩa ⁊ diũsa sortitꝰ Moneo ut semꝑ rerũ euĩ
magis quã uboꝵ tehabere delectet. ħ igurã uoco: ẽ aliqͦd¬

Expanded text:
mne intuitus es parva specilla, aut nunquam in pupilla oculi obari potest, quo etiam muscas abigentes aerem commovemus, flatunorum corporum per magnum spatium mundi, ventus vocatur, ex diversis partibus coeli nomagis quam verborum te habere delectet. Sed linea i
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥd notat qͥd sũ partib in telligendu sit nec tam̃ obti¬
neat figuix mediũ: signũ dicit᷑. Est gͦ signũ nota sine
partib. Est aũ punctũ nota mediũ figuie tenens. Ita
fit ut om̃e punctũ ⁊ signũ sit: ñ aũ om̃e signũ punctũ
a. ip̃o tͥminat᷑. figuiani rectis lineis nulła uidemꝰ fieri
posse. ñ ipoangułꝰ claudat᷑. Deinde undec̃q linea secar¬

Expanded text:
aliquid notat quod sine partibus intelligendum sit, nec tamen obtineat figurae medium, signum dicitur. Est ergo signum nota sine partibus. Est autem punctum, nota medium figurae tenens. Ita fit ut omne punctum etiam signum sit, non autem omne signum punctum a, ipso terminatur; figuram rectis lineis nullam videmus fieri posse, nisi ipso angulus claudatur; deinde undecumque secar
Abbreviated transcription (Latin):
I p̾senti uita ⁊ delicie temporales dulies si: ⁊ tͥbulationes
Et qͥs ñ ꝯtẽpnat dulcedinẽ scli: inhians bonis uitȩ. ȩterne: Qo¬
um ds ꝑmittit aut facit
ut aliqua tͥbulatione uexem. ⁊̃ t̾c misericors ẽ: qr excitans
fidem ⁊ differens oꝑem. ñ auxiliũ negat. s desidia mouet.¬

Expanded text:
senti vita et deliciae temporales dulces sunt, et tribulatioet quis non contemnat dulcedinem saeculi, inhians bonis aeternae us permittit aut facit ut aliqua 576 tribulatione vexemur, etiam tunc misericors est: quia excitans fidem, et differens opem, non auxilium negat, sed desiderium movet
Abbreviated transcription (Latin):
salubritate qͥd meliꝰ. Quanto R. mag̃ illic appetit᷑ suauitas:¬
illis tanto facilius salubritas ꝑdest. St̃ gͦ eccłiastici uiri qͦ
diuina eloqͥa ñ solũ sapient̾. s eloq̃nt̾ ⁊̃ tractauert̃. Nam uͥ epᷤ¬
mag̾̃ etatẽ iuueniłe decet. ẽ quȩ seniłe: nec iam dicenda ẽ elo¬
qñtia si ꝑsone ñ ꝯgruat eloqntis: ita ẽ queda quȩ uiros sũma
auctoritate dignissimos planeꝙ diumos decet. Ubi uͦ ñ eos in

Expanded text:
salubritate quid melius? Quanto enim magis illic appetitur suavitas,salubritate quid melius? Quanto enim magis illic appetitur suavitas, tanto facilius salubritas prodest. Sunt ergo ecclesiastici viri qui divina eloquia non solum sapienter, sed eloquenter etiam tractavermagis aetatem iuvenilem decet, est quae senilem, nec iam dicenda est eloquentia, si personae non congruat eloquentis: ita est quaedam quae viros summa authoritate dignissimos pl
Abbreviated transcription (Latin):
farimne uba sepͥturaꝵ tene necessariũ ẽ. Quanto eñ se paupio¬
iẽ ceruit in fuis. tanto eum oportet in istis eẽ ditiorẽ: ut qͦd dix¬
ent suis u̾bis ꝓbet ex illis: ⁊ qui ꝓpͥis u̾b̾ minor erat magnoꝵ
testimomo qdamĩ crescat. ⁊ robando eñ delectat: qui muiꝰ
por᷑ delectate dicendo. Porro qui ñ solum saꝑient̾ uerũ etiã
legendos uł audiendos ⁊ exercitatione imitandos eloq̃nteᷤ
eum multo libentiꝰ quã magistͥs artis rethorice uacare p̾ci¬
pio: si tam̃ hiqui legunt᷑ uł audunt᷑ ñ sołu eloq̃ t̃ s ĩ sapiẽt
drisie ł dicẽ ueraci p̾dicatione laudant᷑. Qui enĩ eloquent̾ di¬
eunt. suauit᷑: qui sapient̾ salubrit̾ audiunt᷑. Propt̾ qͦd ñ ai
seͥptura. multitudo eloqñtiũ. s multitudo sapientiũ sanitaᷤᷤ
ẽ orb̾ tͥrarũ. Sic aũ sepe sum̃da st̃ ⁊ amara salubͥa: ita semꝑ
uitanda ẽ ꝑnitiosa dulcelo. S salubri suauitate uł suaui

Expanded text:
arum tenere maxime necessarium est. Quanto enim se pauperiorem cernit in suis, tanto eum oportet in istis esse ditiorem; ut quod dixerit suis verbis, probet ex illis; et qui propriis verbis minor erat, magnorum testimonio quodammodo crescat. Probando enim delectat, qui minus potest delectare dicendo. Porro qui non solum sapienter, verum etiam legendos vel audiendos et exercitatione imitandos eloquentes, eum multo magis quam magistris artis rhetoricae vacare praecipio, si tamen hi qui legunt et audiuntur, non solum eloquenter, sed etQui enim eloquenter dicunt, suaviter; qui sapienter, salubriter audiuntur. Propter quod non ait Scriptura, Multitudo eloquentium; sed, Multitudo sapientium sanitas est orbis terrarum . Sicut autem saepe sumenda sunt et amara salubria, ita semper vitanda est perniciosa dulcedo. Sed salubri suavitate, vel suavi
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd dolendũ eraggeras doleat. Cũ qͥd letancdu p̾dicas gaude¬
at: misereat᷑ eoꝵ qͦs miserandos ante ocło̾s dicendo ostituis:
sugiat eos qͦs cauendos t̾rendo ꝓponis: ⁊ qͥcqͥd aliud fi̾ pot̾

Expanded text:
quod dolendum exaggeras doleat, cum quid laetandum praedicas gaudequod dolendum exaggeras doleat, cum quid laetandum praedicas gaudeat, misereatur eorum quos miserandos ante oculos dicendo constituis, fugiat eos quos cavendos terrendo praeponis; et quidquid aliud grandi
Abbreviated transcription (Latin):
in ppłis qñ sermo ꝑmit᷑ ut intelligam᷑ instandu ẽ. Quia
in collocutionib ẽ cuiq int̾rogandi potestas. Ubi aũ om̃s
tacent. ut audiat᷑ unꝰ ⁊ in eũ intenta ora ꝯu̾tunt: ibi ut
requirat quisꝙ qͦd ñ intellexerit. nec moris ẽ nec decoris. Ac
ꝓhoc debet maxime tacenti fubuenire cura dicentis:. qͣdagi¬
ut intellectũ ẽẽ ꝯsfit̾it: aut semo finendꝰ aut in alia tuseun¬
bũ ẽ. Sic̃ enĩ gratꝰ ẽ qui ꝯgnoscenda enubilat. sic onerosꝰ qui
ubis uerũ amare ñ u̾ba. Quid em̃ ꝑdest clanis aurea: si aꝑi¬
ie qͦd uolumꝰ ñ pot̾: Aut qͥd obest lignea si hoc pot̾: qͣm nicb̾
Deinde addidit doce ẽ necessitatis: delectare suauitatis ẽ: Nle
delectandꝰ auditor: ita flectendꝰ ut moueat᷑ ad agend̾. Et sic̃ de¬
lectat᷑ si suauit᷑ loquaris: ita flectet᷑ si amet qͦd polliceris. ti¬
meat qͦd minaris. Odit qͦd arguis: qͦd cõmendas amplectat᷑:

Expanded text:
in populis quando sermo promitur, ut intelligamur instandum est. Quia in collocutionibus est cuique interrogandi potestas: ubi autem omnes tacent ut audiatur unus, et in eum intenta ora convertunt, ibi ut requirat quisque quod non intellexerit, nec moris est nec decoris; ac per hoc debet maxime tacenti subvenire cura dicentis. ut intellectum esse constiterit, aut sermo sumendus est, aut in alia transeundum. Sicut enim gratus est qui agnoscenda enubilat, sic onerosus, qui verbis verum amare, non verba. Quid enim prodest clavis aurea, si aperire quae volumus non potest? Aut quid obest lignea, si hoc potest, quando nihil Demum addidit: Docere necessitatis est, delectare suavitatis, flecterdelectandus auditor, ita flectendus, ut moveatur ad agendum; et sicut delectatur si suaviter loquaris, ita flectitur si amet quod polliceris, timeat quod minaris, oderit quod arguis, quod commendas amplectatur,
Abbreviated transcription (Latin):
di intẽꝑantiã. Itaq si eos in hac uita inuenisset dñi adus¬
tꝰ eũ iã ñ mitendi s colligendi lapides tp̃s eet: statunle¬
ip̃os castrarent ꝓpt̾ regnũ celoꝵ. Non enĩ in carendo difties¬
b qͥd quã ꝓ tp̃r potuit: pot̾alius iia libidinosȩ. Mag̾ em
ꝓbo multaꝵ fecunditate utentẽ ꝓpt̾aliud quã uniꝰ eaine fn¬
entẽ ꝓpt ipsam. Ibi enĩ querit᷑ utilitas tẽpoꝵ oportunitaus
ꝑgrua:. hic satrat᷑ cupiditas tẽporalib uoluptatib implra¬

Expanded text:
 intuebantur. Itaque si eos in hac vita invenisset Domini adventus, cum jam non mittendi, sed colligendi lapides tempus esset , statim seipsos castrarent propter regnum coelorum: non enim est in carendo difficuti quisquam pro tempore potuit, potest alius una libidinose. Magis enim probo multarum fecunditate utentem propter aliud quam unius carne fruentem propter ipsam. Ibi enim quaeritur utilitas temporum opportunitatibus congrua, hic satiatur cupiditas temporalibus voluptatibus impl
Abbreviated transcription (Latin):
diocrẽ industamq desiderant. Nam in pͥncipio cauendu
c̃. ue figuratã locutionẽ ad literã accipias. Et adhoc enĩ
ꝑtinet q̃d ait apłs. littera occidit spc aũ uiuificat. Cũ enĩ¬
Neꝙ ulla mors animȩ ꝯgruentiꝰ appellat᷑: quã ẽ id ⁊ qͣdin ea
bestiis añcellit. hoc ẽ intelligentia carni subicit᷑. sequendo
ut qͥcqͥd in sermone diuino neq ad moꝵ honestatẽ neꝙ ad
sidi u̾itatẽ ꝓpͥs teferri pot̾ : figuratũ cẽ ꝯgnoscas. Choꝵ hone¬
inodũ se sentit ad diledionẽ di ⁊ ꝑrimi ꝯgnitionẽq ꝓficere.
Non autẽ p̾cepit scͥptura nͥ caritatẽ: nec culpat ñ cupiditapẽ.
⁊ eo modo insormat mores hominũ. Non aũ asserit ñͥ catho¬

Expanded text:
ram industriamque desiderant: nam in principio cavendum est ne figuratam locutionem ad litteram accipias, et ad hoc enim pertinet quod ait Apostolus: Littera occidit, spiritus autem vineque ulla mors animae congruentius appellatur, quam cum id etiam quod in ea bestiis antecellit, hoc est intellegentia, carni subicitur sequendo ivino, neque ad morum honestatem, neque ad fidei veritatem proprie referri potest, figuratum esse cognoscas. Morum honemodum se sentit ad dilectionem Dei et proximi cognitionemque proficere.Non enim praecipit Scriptura nisi charitatem, nec culpat nisi cupiditatem; et eo modo informat mores hominum. Charitat
Abbreviated transcription (Latin):
cit eloquent̾: potiꝰ quã dicat eloquent̾ qͦd diẽ insipient᷑. Si¬
s ⁊ p̾bcat aliis exempłu: ⁊ sir eiꝰ qͣsi copia dicendi forma ui¬
uendi. St̾ sane quidã qui bñ ꝓnuntiare possunt: qͥd aũ
ꝓnuntient excogitaie ñ possunt. Qd̃ si abaliis sumant elo-¬
quent᷑ sapientq oscͥptũ memorieꝙ co̾mendent. atq ad
ppłm ꝑferant: si eam ꝑsonã gerunt ñ impbe faciunt. Sic
enĩ qͦd ꝓfecto utile ẽ: multi p̾dicatores u̾itatis funt. Nec
ei. potiꝰꝙ ille dic̃ aliena. qui c̃ bñ dicat uitut male. Que
cunq enĩ bona dicit: ab eiꝰ morib aliena st̃. Eos itaꝙ dic̃
d̃s furari u̾ba sua. qui bom uolunt uidĩ loquendo q̃ dĩ sc̃:

Expanded text:
cit eloquenter, potius quam dicat eloquenter quod dicit insipienter. cit eloquenter, potius quam dicat eloquenter quod dicit insipienter. sed etiam praebeat aliis exemplum, et sit ejus quasi copia dicendi forma vivendi. 62. Sunt sane quidam qui bene pronuntiare possunt, quid autem pronuntient, excogitare non possunt. Quod si ab aliis sumant eloquenter sapienterque conscriptum, memoriaeque commendent, atque ad populum proferant; si eam personam gerunt, non improbe faciunt. Sic enim, quod profecto utile est, multi praedicatores veritatis fiunt, necei; potiusque diingenio, sed ab ejus moribus aliena sunt. Eos itaque dixit Deus furari verba sua, qui boni volunt videri, loquendo quae Dei sunt;
Abbreviated transcription (Latin):
do que dicunt. Habundant enĩ qui male uitȩ sue defe¬
sionẽ ex ipĩs suis p̃positis ⁊ doctorib q̃rt̃: respondentes corde.
suo aut ⁊̃ si ad hoc erũpunt ore suo atq dicentes. Qd̾ mͥ
p̾cipis cur ipe ñ facis: Ita fit ut eu̾ ñ obedient᷑ audi¬
ant qui seipm̃ ñ audit: ⁊ di u̾bum qͦd eis p̾diat᷑ simł
audiat᷑ ñ impudent. s eligit bonã uitã: ut ⁊̃ bonã ñ negli¬
gat famã. S ꝓuideat bona coram do ⁊ hoĩb qͣntũ pot̾ illu
tim̃do. his osulendo. In ip̃o ⁊̃ sermone malit reb place̾ qͣm
ẽ animꝰ. mag̾̃ dolendꝰ ẽ quã si deforme haberet ⁊ corpꝰ ita qͥ
eloquent̾ ea que falsa st̃ dicunt. mag̾ miserandi quã sita¬
pient̾ dice̾: nͥ u̾ba in sũmisso gn̾e sufficientia. in teꝑato splõ¬
dentia in grandi uehem̃tia. ueris tam̃ reb qͣs audiri opor¬
teat adhibere: S qui utrũꝙ ñ pot̾. dicat sapient᷑ qͦd ñ di¬

Expanded text:
 abundant qui malae suae vitae defensionem ex ipsis suis praepositis et doctoribus quaerunt, respondentes corde suo, aut etiam si ad hoc erumpant ore suo, atque dicentes: Quod mihi praecipis cur ipse non facis? Ita fit ut eum non obedienter audiant, qui se ipse non audit, et Dei verbum, quod eis praedicatur, simul ic namque eligit bonam vitam, ut etiam bonam non negligat famam, sed provideat bona coram Deo et hominibus , quantum potest, illum timendo, his consulendo. In ipso etiam sermone malit rebus placere quam est animus, magis est dolendus, quam si deforme haberet corpus: ita qui eloquenter ea quae falsa sunt dicunt, magis miserandi sunt, quam si tapienter dicere, nisi verba in submisso genere sufficientia, in temperato splendentia, in grandi vehementia, veris tamen rebus, quas audiri oporteat, adhibere? Sed qui utrumque non potest, dicat sapienter quod non di
Abbreviated transcription (Latin):
faciliꝰ adhet eloq̃ntia legentib ⁊ audientib elo-¬
quentes quã eloq̃ntiȩ p̃cepta sectantib: ĩmo¬
tane cũ dicunt. Cauencłu ẽ eñi ne fugiant ex animo q̃ dic̃ẽ¬
dastͥ d uni aitenchit᷑ ut arte dicant᷑. Quappt̾ eũ ex infantib
Squentes ñ fiant nͥ locutiones discendo loquentiũ: eur elo¬
Quentes fieri ñ possint nlła eloquendi arte tradita.s. elocu¬

Expanded text:
facilius adhaeret eloquentia legentibus, et audientibus eloquentes, quam eloquentiae praecepta sectantibtare cum dicunt. Cavendum est enim ne fugiant ex animo quae dicenda sunt, dum attenditur ut arte dicantur. Et loquentes non fiant, nisi locutiones discendo loquentium; cur eloquentes fieri non possint, nulla eloquendi arte tradita, sed elocu
Abbreviated transcription (Latin):
dum ꝑ spem mentẽ roborat ẽ sub capite ad consolationẽ
uelit. Si subditi aliqͥd peccent ꝓpt̾ qͦd doctores a quiete sur¬
gere cogant᷑. ñ tantũ penã illiꝰ peccati incurrt̃: s ⁊ puni
unt᷑ ꝓ inqͥetatione doctoꝵ. Quia qͥ doctores celestib inten¬
tos inqͥetare p̾sumit: ⁊̃ uirtutes qͣs hr̃e se credebat ꝑdit.

Expanded text:
dum per spem mentem roborat, est sub capite ad consolationem tetis. Si subditi aliquid peccant, propter quod doctores a quiete surgere cogantur, non tantum poenam illius peccati incurrunt, sed etiam puniuntur pro inquietatione doctorum, quia qui doctores coelestibus intentos inquietare praesumit, etiam virtutes quas habere se credebat, perdit.
Abbreviated transcription (Latin):
In solitũ siquid labentia tempora ꝓmunt.
Hoc mundꝰ mirũ dicit habetq nouum
S rerũ auctori nullus ñ cogintꝰ ordo ẽ.
Cernenti quicqͥd scła nostra ferunt.
N & mutat uario tempore consilium.
I iꝙ locis presens simul ẽ ds̃ om̃ib unus
a ql inetas seum habet ⁊ numeros.

Expanded text:
Insolitum si quid labentia tempora promunt, Hoc mirum mundus dicit, habetque novum. Sed rerum Auctori nullus non cognitus ordo est, Cernenti quidquid saecula cuncta ferunt, Nec mutat vario tempore consilium. Utque locis praesens simul est Deus omnibus unus, Sic aevi metas secum habet, et numeros.
Abbreviated transcription (Latin):
Confugit int̾dum templi iolator ad aram.
Nec petere offensi numinis hoeret opem.
Tranquillas ⁊̾ naufragus horret aquas.
Qui semel ẽ lesus fallaci pisris ab hamo.
O mib unca eibis era sub ẽẽ putat.
Sepe cauẽ longe uisũ fugit agna. lupumo
Cirdit. ⁊ ip̃a suam nescia uitat opem
Membra reformidant mollem qͦq saucia tactũ.
Uanaq sollicitis incitat umbra metũ.
Cum feriunt unũ ñ unũ fulmina t̾rent.
Iunctaꝙ peusso turba pauere solet.
Cumq dedit paries uentiue signa ruinȩ
Sollicito uacuus fit locus ip̃e metu¬

Expanded text:
Confugit interdum templi violator ad aram, Nec petere offensi numinis horret opem.tranquillas etiam naufragus horret aquas. qui semel est laesus fallaci piscis ab hamo, omnibus unca cibis aera subesse putat. saepe canem longe visum fugit agna lupumque credit, et ipsa suam nescia vitat opem. membra reformidant mollem quoque saucia tactum, vanaque sollicitis incutit umbra metum.Cum feriant unum, non unum fulmina terrent, Junctaque percusso turba pavere solet: Cumque dedit paries venturae signa ruinae, Sollicito vacuus fit locus ipse metu
Abbreviated transcription (Latin):
S cilicet ẽ eupidus studioꝵ quisq fuoꝵ.
Tempꝰ ⁊assueta ponere in arte iuuat.
S auciꝰ euirat pugnã gladiator ⁊ idem
Immemor antiqui uuln̾s arma capit.¬
Hextera p̃cipue capit indulgentia mentes.
A sꝑitas odium seuaq bella mouet
O dimus accipitrẽ quia semꝑ uiuit in armis.
⁊ pauidum solitos in pecus ire lupos
At caret insidiis hominũ quia mitis hirundo s̃.
Frangis suures exꝑiare tuas.
Obscquio t̾nant᷑ aquȩ. nec unce possis
F lumina si cont̾ quã rapit unda nates.
Obsequiũ tygres ꝙ domat numidasq leones.
Difficiles aditꝰ impetus omnis habet.
S tultus ab obliquo qui cũ descendere possit.
Dugnat in adu̾sas ire natator aquas.

Expanded text:
scilicet est cupidus studiorum quisque suorum, tempus et adsueta ponere in arte iuvat, saucius eiurat pugnam gladiator, et idem inmemor antiqui vulneris arma capitDextera praecipue capit indulgentia mentes; Asperitas odium saevaque bella movet. Odimus accipitrem, quia vivit semper in armis, Et pavidum solitos in pecus ire lupos. At caret insidiis hominum, quia mitis, hirundo, Frangis, si vires experiere tuas. Obsequio tranantur aquae: nec vincere possis Flumina, si contra, quam rapit unda, nates. Obsequium tigresque domat Numidasque leones; Difficiles aditus impetus omnis habet. Stultus, ab obliquo qui cum descendere possit, Pugnat in adversas ire natator aquas.
Abbreviated transcription (Latin):
il nisi quod ꝓdest carum ẽ. ⁊ detrahe mͣti.
Sp̃e fructus a uide nemo petendus erit.
At reditus iam quisq suos amat.⁊ sibi qͥd sit.
U tile sollicitis suppitat articulis.
Illud amiciciȩ qndam uenerabile nom̃:
P rostat. ⁊ in questu pro meretrice sedet.
Tiligit᷑ nemo nͥ cui fortuna scd̃a est.
Que simul intonuit ꝓxima queꝙ fugat.
Illud amiciciȩ scm̃ ⁊ uenerabile nomen:
Re m ꝓuili sub pedib q iacet
Donec eris felix multos num̾ab̾ amicos.

Expanded text:
nil nisi quod prodest carum est: sed detrahe menti spem fructus avidae, nemo petendus erit. at reditus iam quisque suos amat, et sibi quid sit utile, sollicitis supputat aIllud amicitie quondam venerabile nomen Prostat et in questu pro meretrice sedet. Diligitur nemo nisi cui fortuna secunda; Que simul intonuit, proxima queque fugat.Illud amicitie sanctum et venerabile nomen, Re tibi pro vili sub pedibusque iacet. Donec eris felix multos numerabis amicos
Abbreviated transcription (Latin):
Oderunt hy larem tristes. tristẽꝙ iocosi.
S edatum celeres agiłe gnauũq remissi.¬
Deme suꝑcilio nułe plerumꝙ modesꝰ
Occupat obscuri speciem. tacitur nꝰ acerbi
Int̾ euncta legos ⁊ ꝑcunctabere doctos.
Qua ratione queas traducere lenit̾ euũ.
Ñ te semꝑ inops agitet uexetiꝑ cupido.

Expanded text:
oderunt hilarem tristes tristemque iocosi, sedatum celeres, agilem navumque remissideme supercilio nubem: plerumque modestus occupat obscuri speciem, taciturnus acerbi. Inter cuncta leges et percontabere doctos, qua ratione queas traducere leniter aevum, num te semper inops agitet vexetque cupido,
Abbreviated transcription (Latin):
Exitus acta ꝓbat. careat successib opto.
Quisquis ab euentu facta notanda putat.
Cura sit. ⁊ linguas edidicisse duas
Non formosus erat s erat facundꝰ ulixes.
Et tamen equoreas torsit amoie deas

Expanded text:
Exitus acta probat.' careat successibus, opto, Quisquis ab eventu facta notanda putat! Cura sit et linguas edidicisse duas. Non formosus erat, sed erat facundus Ulixes, Et tamen aequoreas torsit amore deas
Abbreviated transcription (Latin):
Insam sapiens nom̃ feret equus iniqui
Ultra quã satis ẽ uirtutem si petet ipsam.
Mirtꝰ. fama. decꝰ. diuina bumanaq pulchris
Diuiciis cedunt. quas qui contraxerit. ille
Clarus erit. fortis. iustus. sapiens. ⁊ ixx.¬

Expanded text:
Insani sapiens nomen feret, equus iniqui, Ultra quam satis est, virtutem si petat ipsam.virtus, fama, decus, divina humanaque pulchris divitiis parent; quas qui construxerit, ille clarus erit, fortis, iustus.’ ‘sapiens
Abbreviated transcription (Latin):
Non facile inuenies multis in milib unũ:
Non mouet. ⁊ gratis penitet ẽẽ ꝓbum.
Extͥnis uirtus incomitata bonis.¬
Excitat auditor studium laudataq iurtꝰ
Crescit ⁊ imm̃sum gła calcar habet.

Expanded text:
Nec facile invenies multis in milibus unum.Non movet et gratis penitet esse probum. externis virtus incomitata bonisExcitat auditor studium, laudataque virtus Crescit, et immensum gloria calcar habet.
Abbreviated transcription (Latin):
Reddite depositũ. pietas sua federa seruet.
Fraus absit uacuas cedis habete manus.
Si quociens peccant hoĩes sua fulmina mitat
Iupitir: exiguo tempore inermis erit.
Sic capitur minimo thuriᷤ honore d̾s.

Expanded text:
Reddite depositum; pietas sua foedera servet: Fraus absit; vacuas caedis habete manus.si, quotiens peccant homines, sua fulmina mittat Iuppiter, exiguo tempore inermis erit; sic capitur minimo turis honore deus.
Abbreviated transcription (Latin):
s un quid expediat pͥus ẽ quã qͥd sit honestũ.
⁊ cum fortuna statq caditq fides.
Scilicet ut fuliũ spectatur in ignib aurũ:
T empore sic duro ẽ inspicienda fides.
Dum unuat ⁊ uultu ridet fortuna sedo̾:
Indelibatas cuncta sequunt᷑ opes.
Ad simul intonuit fugiunt. nͨ noscit᷑ ulli
Agminib comitũ qui modo cinctꝰ erat.
M ulta fidem ꝑmissa leuant uͥ lemꝰ equo.
Laudat uenales qui uult extrudere merces.¬
N ulla fides regni sociis. omnisq potestas:
Impatiens consortis erit.

Expanded text:
 quid expediat prior est, quam quid sit honestum, Et cum fortuna statque caditque fides.scilicet ut fulvum spectatur in ignibus aurum, tempore sic duro est inspicienda fides, dum iuvat et vultu ridet Fortuna sereno, indelibatas cuncta sequuntur opes: at simul intonuit, fugiunt, nec noscitur ulli, agminibus comitum qui modo cinctus erat. multa fidem promissa levant, ubi plenius aequo laudat venalis qui volt extrudere mercesNulla fides regni sociis, omnisque potestas Impatiens consortis erit.
Abbreviated transcription (Latin):
Crescit in aduersis uirtus.
Serpens. sits. ardor. harene:
Dulcia uirtuti. gaudet patientia duris.
Letiꝰ ẽ magno quotiens sibi constat honestum
Non nocuit uis ulla bono. fortunaq ꝑdit
Opposita uirtute minas. laudandaq uelle
E st satis. ⁊ nunquã successu crescit honestũ.

Expanded text:
Crescit in adversis virtus. Serpens, sitis, ardor, arenae, Dulcia virtuti: Gaudet patientia duris. es magno sibi constat, honen noceat vis ulla bono? Fortunaque perdat Opposita virtute minas? laudandaque velle Sit satis, et numquam successu crescat honestum?
Abbreviated transcription (Latin):
Liuor mers uiciũ mores ñ exit in altos.¬
utq latẽs ima iuꝑa serpit humo.
U ioniumq pecus grandius ub ht̃.
Summa petit liuor ꝑflant altissima uenti.
Summa petunt dextra fulmina missa iouis.

Expanded text:
Livor iners vitium, mores non exit in altos,ue latens ima vipera serpit humo. Vicinumque pecus grandius uber Summa petit livor; perflant altissima venti: Summa petunt dextra fulmina missa Iovis.
Abbreviated transcription (Latin):
Cum pat̾ in u̾bo sit semꝑ ⁊ in ꝑatre u̾bũ.m
S ie de ꝑsonis trib ẽ tibi non dubitandum.
Unum docta fides confiteare detm.¬
Corde patris genitũ creat ⁊ regit omĩa u̾bum.
Nec tamen ẽ aliquid quod sinc patre regat.
Ferio. peste. fame. uinlis algore calore.
M ille modis miseros mors rapit una homines.
Quod sͥ quis nolit fieri non inferat ulli.
U indictam lesus nesciat exigere.
P artꝰ. iii loquax. ⁊ mente ⁊ ccepore castus.
Insontẽ uitam pacis amator agat.
De ꝓpͥo cunctis quos cernit egere benignus.
Non sua ñ cupiat. quȩ sua sunt tͥbuat.
N on labor hos durus uincit nec blanda uoluptas.
Querere nil cupint. ꝑderr nil metuunt.
Sic utar ꝓpͥis etu mea non mea sint.
Non mirabor opes nullos sectabor honores
Pauꝑiem xp̃o. dinite ñ metuam.

Expanded text:
in Verbo sit semper, et in Patre Verbum, Sic de personis tribus est tibi non dubitandum, Unum, ut docta fides, confiteare DeCorde Patris genitum creat, et regit omnia Verbum, Nec tamen est aliquid quod sine Patre gerat.Ferro, peste, fame, vinclis, algore, calore, Mille modis miseros mors rapit una homines.quod sibi quis nolit fieri, non inferat ulli, uindictam laesus nesciat exigere. parcus, uera loquens, et mente et corpore castus, insontem uitam pacis amator agat. de proprio cunctis quos cernit egere benignus non sua non cupiat, quae sua sunt tribuat.nec labor hos durus uincit nec blanda uoluptas. quaerere nil cupiunt, perdere nil metuunt.Sic utar propriis, ceu mea non mea sint. Non mirabor opes, nullos sectabor honores, Pauperiem, Christo divite, non metuam.
Abbreviated transcription (Latin):
Cum d̾s effectus p̾cib non prestat iniquis:.
Oultum concedit quod nocitura negat.
Trrantes uoto ñ uult delinquere facto.
Irattis sineret quod ꝓhibet placidus.
Recta gͥ cupiens. ⁊̃ si non sit adeptus:
ꝑ sistendo tamen uelle bonũ bonus est.
At prauiᷤ qͥd fert auimo si ñ habet actu.
Tam miser ẽ quã si qͦd cupit optineat.
M aiestatt aͥi coneludit᷑ omc̃ qͦd usquã ẽ.
Qua sine nil rerũ stare uł eẽ potest.
Huie homo si recte famulat᷑ ꝑrimus heret.
Si resilit: misero deget in exilio.

Expanded text:
Cum Deus effectum precibus non praestat iniquis, Multum concedit, quod nocitura negat. Errantes voto non vult delinquere facto, Iratus sineret, quod prohibet placidus.Recta igitur cupiens, etiam si non sit adeptus, Persistendo tamen velle bonum, bonus est. At pravus, quod fert animo, si non habet actu, Tam miser est quam si quod cupit obtineat.Majestate Dei concluditur omne quod usquam est: Qua sine nil rerum stare, vel esse potest. Huic homo si recte famulatur, proximus haeret; Si resilit, misero degit in exsilio.