comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lis teritur. & affligit᷑. suo bono exemplo
quasi quodam cibo ceteros nutrit: Qui
totum offert: quia om̃is homo decima est.
Unde &e dragnia decima ineuningłio ap¬
pellatur. De lei quoq apls ait. Qui de¬
cimas accipit: decimatꝰ est. Merito gͥ filii
aarondecime uocant᷑. S quia mane ce
uesꝑe diem &r noctem significat : mediũ
sue oblationis mane. & medium uesꝑe sa¬
cerdos offerre debet. ut die or nocte. ut
om̃i temꝑe abhac immolatione ñ desistat.
De qua ad huc subdit᷑. Que in sartagine
oleo consꝑsa frigetur. Qualit̃ aũ incordis
sartagine hec oblatio suꝑne unctionis
oleo consꝑsa frigit᷑. illi soli intelligunt.
qui eam offerre consueuerunt. Postqm̃
mͦ altus homo eleuatus. sue ditionis ñ esse
uidetur. Offert aũ eam calidam modorem
suainssimum dño. sacerdos qui patri iure
successerie⁊ tota oblatio cremabrt᷑ in altari.
Om̃e enim sacͥficium sacerdotum: igne
consumet᷑. Nec quisqͣm comedet ex eo.

Expanded text:
la teritur, et affligitur, suo bono exemplo, la teritur, et affligitur, suo bono exemplo, quasi quodam cibo caeteros nutrit. Qui tus offert, quia omnis homo decima est. Unde et drachma decima in Evangelio appellatur. De Levi quoque Apostolus ait: « Qui decimas accipit, decimatus est . » Merito igitur filii Aaron decimae vocantur. Sed quia mane et vespere diem et noctem significant, medium suae oblationis mane et medium vespere sacerdos offerre debet; ut die ac nocte et omni tempore ab hac immolatione non desistat. De qua adhuc subditur: « Quae in sartagine oleo conspersa frigitur. » Qualiter autem in cordis sartagine haec oblatio supernae unctionis oleo conspersa frigitur, illi soli intelligunt, qui eam offerre consueverunt. Postquam esse videtur. Offert autem eam calidam in odorem suavissimum Domino sacerdos, qui patri jure successerit. Et tota oblatio cremabitur in altari; omne enim sacrificium sacerdotum igne consumatur, nec quisquam comedet ex eo,
Abbreviated transcription (Latin):
compleu̾it. Credere enim tm̃: uidere
est. Agere uͦ quod credit᷑. tang̃e est. Se¬
quitur.
ocutus est dñs ad moysen dicens.
hec est oblatio aaron &e filiorum eiꝰ: qͣm
offerre debent dño indie unctionis sue.
Decimam partem ephi offerent simile.
in satͥficio sempit̾na: medrum eiꝰ mane
&e medium uesꝑe. que in sartagine oleo
consꝑsa frigetur. Si enim ꝑ aaron ce fili
os eius ep̃os ce sacerdotes intelligimꝰ: uti¬
q ad epõs & sacerdotes hec oblatio ꝑtinere
idetur. Hanc aũ offerre debent indie
unctionis sue: il est omni tempe uite sue.
Unde &e in satrificio sempit̾no: offerri p̃ci¬
pitur. Non enim in sempt̃num offert᷑.
quod uno die offertur: nͥ ip̃e unus dies
sempit̃nus intelligat᷑. Non gͥ uno sed
omni die omnis ep̃c ce sacerdos in ungi
&e sc̃ificari ce se ip̃o melior fieri debet. Of¬
ferant aũ simile: decimam ephi. Quid
enim ꝑsimilam. nͥ sacerdotis carnem in¬
telligimus. que ctum compunẽtionis mo¬

Expanded text:
re exercet; credere enim tantum videre est; agere vero quod creditur, tangere est. Sequitur: ocutus est Dominus ad Moysen, dicens: Haec est oblatio Aaron et filiorum ejus, quam offerre debent Domino in die unctionis suae. Decimam partem ephi offerent similae in sacrificio sempiterno, medium ejus mane, et medium vespere, quae in sartagine oleo conspersa frios et sacerdotes intelligimus, utique ad episcopos et sacerdotes haec oblatio pertinere videtur. Hanc autem offerre debent in die unctionis suae, id est omni tempore vitae suae; unde et in sacrificio sempiterno offerri praecipitur. Non enim in sempiternum offertur, quod uno tantum die offertur, nisi ipse unus dies sempiternus intelligatur. Non igitur uno, sed omni die episcopus et sacerdos inungi et sanctificari, et seipso melior fieri debet. Offerunt similae decimam partem ephi. Quid enim per similam, nisi sacerdotis carnem intelligimus? Quae dum compunctionis mo
Abbreviated transcription (Latin):
cipiunt: sed simul cum baptismo ctũ¬
cionem. omnesq legis cerionias ob¬
seruare uolentes. rummare aut no¬
lunt aut nesciunt. Om̃s gͥ isti iiũ¬
di sunt. Ideoq eos comedẽ. & eccl̃iasti.¬
co corpori cos infunde or ꝑmi̾cere: ꝓ¬
hibemus. Et quamius beato petro sit

Expanded text:
cipiunt; sed simul cum baptismo circumcipiunt; sed simul cum baptismo circumcisionem, omnesque legis caeremonias observare volentes, ruminare aut nolunt, aut nesciunt. Omnes ergo isti immundi sunt, ideoque eos comedere, et ecclesiastico corpori eos infundere, et promiscere prohibemur. Et quamvis beato Pet
Abbreviated transcription (Latin):
aũ ruminat qͥdem &e h̃t ungulam secd
ñ diuidit eam. sicut camelus &e cetera: ñ
comedetis illud. & inter inmunda repiz¬
tabitis. Similtt̃ cirogrillus &e lepus. ĩmũ¬
dus est qm &e si ruminet. ungulam tam̃
ñ duudit. Sic & sus qui ungulam dini¬
dit: sed ñ ruminat. Dicendum gͥ nob̾
est quid sit ungulam diuidẽ. quid ru¬
minare. quid comecde. Ungula enĩ est
diuina scͥptura: qua pedes anime mu¬
niunt᷑. ad ambulandum. Hec aũ ungu¬
in lainlitt̾am & sp̃m. siue etiam in nouum
re aũ quid est nͥ scãm scͥpturam dili¬
genter inuestigare. & cordis dentib
tenuissime frange ⁊ & ad sp̃ualem in¬
telligentiam ditissime uoluendo ꝑ¬
ducere: Iudei gͦ neq ungnlam dini¬
dunt. net ruminant: qm̃ neq utrũ¬
q testam̃tum suscipiunt: neq quod
suscipiunt ruminando sp̃ualiter in¬
telligune. Litt̃am enim solam &e in¬
tegram glutientes: nil aliud qͣm lit¬
t̃am sapiunt. Manichei aũ &e si ru
gant. ungulam tamen ñ diuidunt:

Expanded text:
 ruminat quidem, et habet ungulam, sed non dividit eam, sicut camelus et caetera, non comedetis illud, et inter immunda reputabitis: similiter choerogrillus et lepus immundus est, quoniam, etsi ruminet, ungulam tamen non dividit. Sic et sus, qui ungulam dividit et ruminat. » Dicendum ergo nobis est quid sit ungulam dividere, quid ruminare, quid comedere. Ungula enim est divina Scriptura, qua pedes animae muniuntur ad ambulandum: haec autem ungula in litteram et spiritum, sive etiam in Novum re quid est, nisi sanctam Scripturam diligenter investigare et cordis sensu minutissime frangere, et ad spiritualem intelligentiam diutissime volvendo perducere? Judaei ergo neque ungulam dividunt, neque ruminant, quoniam neque utrumque Testamentum recipiunt, neque quod suscipiant ruminando spiritualiter intelligunt; litteram enim solam et integram deglutientes, nihil aliud quam litteram sapiunt. Manichaei autem, etsi rumgant, ungulam tamen non dividunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Iste est sermo quem iussit dñs fieri. Sia¬
timq optulit aaron &e duos filios eius.
Tumq lauisset eos. uestiuit pontificẽ
subucula linea acringens eum balteo.
&e induens tunica iacinctina. & desuper
humerale imposuit. Qd astringens e¬
culo aptauit rationali: in quo erat do¬
ctrina &e ueritas. Cidari quoq texit ia¬
put. & suꝑ eam contra frontem posint
lammam auream consecratam in scifi¬
cationem sicut preceꝑat ei dñs. Tnlit ce
unctionis quo linurit tab̾naculum. &¬

Expanded text:
Iste est sermo, quem jussit Dominus » fieri. StaIste est sermo, quem jussit Dominus » fieri. Statimque obtulit Aaron et duos filios « ejus. Cumque lavisset eos, vestivit pontificem subucula linea, accingens eum balteo, et induens tunica hyacinthina, et desuper humerale imposuit, quod astringens cingulo aptavit rationali, in quo erat doctrina et veritas: cidari quoque texit caput, et super eam contra frontem posuit laminam auream consecratam in sanctificationem, sicut praeceperat ei Dominus. Tulit et unctionis oleum quo linivit tabernaculum
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo enim armus dexter sacerdotib da¬
tur: qm̃ fortes esse debent ad alioium fe¬
renda peccata. Datur eis & pectusculum
qm̃ qui aliorum pect̃ora replent. ip̃i sine
pectore esse ñ debent. Quasi gͥ ad pec̾tus
suum quasi ad sapientie secretarium. to¬
tus ad eos popłs currat. & indeficiens
bibat. Hoc enim rationale quoq c suꝑ¬
humerale significant. Pectusculũ enim
elationis & armum sepationis sic dicit:
quasi pectusculum elatum. & armum se¬
ꝑatum. Q d̃ aũ sequit᷑ hec est unctio aa¬
ron &e filiorum eiꝰ. incerimoniis dñi die
qua optulit eos moyses &e cet̾a tytulus
est eorum que secuntirr.
ocutusq est dñs ad moysen dicens.
Tolles aaroncum filiis sius uestes eorum¬
Ice unctionis oleum. uitulum ꝓ pectato
Iduos arietes. canistrum cum armmis: et
congregabis omnem cetũ ad hostrum ia¬
bernaculi. Fecit moyses ut dñs imꝑañat.
Congregata ꝙꝑ omni turba añ foresat.

Expanded text:
» Ideo enim armus dexter sacerdotibus da» Ideo enim armus dexter sacerdotibus datur, quoniam fortes esse debent ad aliorum ferenda peccata. Datur eis et pectusculum, quoniam qui aliorum pectora replent, sine pectore esse non debent. Quasi igitur ad pectus suum, quasi ad sapientiae secretarium, totus ad eos populus currat, et inde sitiens bibat. Hoc enim rationale, quoque et superhumerale significant. Pectusculum enim elationis et armum separationis sic dicit, quasi pectusculum elatum, et armum separatum. Quod autem sequitur: « Haec est unctio Aaron et filiorum ejus in caeremoniis Domini die, qua obtulit eos Moyses, » etc. Titulus est eorum, quae sequuntur.dicens: Tolle Aaron cum filiis suis, vestes eorum, et unctionis oleum, vitulum pro peccato, duos arietes, canistrum cum azymis, et congregabis omnem coetum ad ostium tabernaculi. Fecit Moyses, ut Dominus imperavit. Congregataque omni turba ante fores, ait:
Abbreviated transcription (Latin):
pactsicamꝰ. Libam̃ta uͦ: omne arimum
intelligimꝰ. Non gͥ sine libamentis paci¬
ficorum uictima offeratur: quia ñ ꝓde¬
rit hostia que oblata ñ fuerit marimis
sinceritatis &e ueritatis. S quid est qͦd
adipem atq pectrisculum qd homo
deo consecrauit. & deuouit. sacerdoti
añs tradere iubet: Nult enim deus
itt pec̾tora nr̃a sacerdotib demus. & aꝑra¬
mus: quatiꝰ eorum consiliis. &e doctri¬
na repleant᷑. Demꝰ eis &e adipem nr̃m.
confite amͦ eis peccata nr̃a. Dicamus qͥd
male pinguis lacuendo fecerit caro
nr̃a. Ip̃orum enim est adolere adipem:
ip̃orum est incende & delere pec̃ca nr̃a.
rimus quoq
dext̃ de pacificorum hostiiĩ: cedet
npmiciis lacerdotis. Qui optulerit ad¬
ipem ce sanguinem filiorum aaron. ip̃e
habebit & armum dextrum in portione
sua. Pectusculum enĩ elationis. & arnũ
seꝑationis. tuli a filiis isrł de hostiis eormin
pacificis. & dedi aaron sacerdoti ac fili¬
is eiꝰ lege ꝑpetua: ab omni popło isrł.

Expanded text:
bamenta vero omne azymum intelligimus. Non ergo sine libamentis pacificorum victima offeratur, quia non proderit hostia, quae oblata non fuerit in azymis sinceritatis et veritatis. Sed quid est quod adipem atque pectusculum, quod homo Deo consecravit et devovit, sacerdoti Dominus tradere jubet? Vult enim Dominus ut pectora nostra sacerdotibus demus atque aperiamus, quatenus eorum consiliis, et doctrina repleantur. Demus eis adipem nostrum, confiteamur eis peccata nostra; dicamus eis quid male pinguis lasciviendo fecerit caro nostra. Ipsorum est adolere adipem, ipsorum est incendere et delere peccata. « Armus quoque dexter de pacificorum hostiis cedet in primitias sacerdoti. Qui obtulerit adipem, et sanguinem filiorum Aaron, ipse habebit et armum dextrum in portione sua. Pectusculum enim elationis et armum separationis tuli a filiis Israel de hostiis eorum pacificis, et dedi Aaron ac filiis ejus lege perpetua ab omni populo Israel.
Abbreviated transcription (Latin):
aliorum iudicio condempnat᷑. Solis
enĩ ep̃is &e sacerdotib scłm animam
atq soluendi: potestas ad ño data est.
Peecat gͥ qui lepsum aliquem & petc̃o¬
rem. acõmunione sua. separandũ pu¬
tat: priꝰqm ab ep̃is &r sacerdotib iudi¬
cetur. Ducatur gͥ leꝓsus ad sacerdotẽ.
Sic enim dñs ait. Ite ostendite uos sa¬
cerdotib. Gonsideret aũ sacerdos di¬
ligenter q ꝑquirat. si lepra est. Ha¬
bet enim lepra sua signa. neq celari
potest. facileq cognoscit᷑. Quis enim
ad ult̾um. homitidam. ꝑuirum. sa¬
cͥlegum. furem. & raptorem. dubitat
ẽẽ leꝓsum: Talem gͥ cum sacerdos in¬
uenerit: nec timore nec amore. mu¬
ret iudicium. dicat eum ẽẽ lepsum.
&e sccłm eiꝰ arbitrium separet᷑. Scam
eiꝰ quidem: ñ sccłm alterius. Ip̃nis eum
est iudicare: ip̃rus est separare. Quoi
separe: Multis enim modis sit ista se¬
ꝑatio. Alii enim a corꝑe ee sanguine i
alii ab eccłie introitu. alii a commuis¬

Expanded text:
im episcopis et sacerdotibus secundum animam atque solvendi potestas a Domino data est. Peccat ergo, qui leprosum aliquem et peccatorem a communione sua separandum putat, priusquam ab episcopis et sacerdotibus judicetur. Ducatur ergo leprosus ad sacerdotem. Sic enim Dominus ait: « Ostendite vos sacerdotibus . » Consideret enim sacerdos, diligenter perquirat si lepra est. Habet enim lepra sua signa, neque celari potest, facileque cognoscitur. Quis enim adulterum, homicidam, perjurum, sacrilegum, furem et raptorem dubitet esse leprosum? Talem ergo cum sacerdos invenerit, nec timore, nec amore mutet judicium; dicat eum esse leprosum, et secundum ejus arbitrium separetur; secundum ejus quidem, non secundum alterius: ipsius est eum judicare, ipsius est separare, Quomodo separare? Multis enim modis fit ista separatio: alii enim a corpore et sanguine Christi; alii ab Ecclesiae introitu; alii a communio
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ manꝰ posuerunt: quia pontifices &e sa¬
cerdotes scribe ce pharisei. ineum ma¬
num mittere: & dm̃ negare ñ timuerunt.
Cuiꝰ sanguinis pars altaris cornua tangit.
sanguinis pars crucis cornua cruentauit.
pars ad eiꝰ ima currendo defluxit. Ad¬
eps uͦ omnisq eiꝰ pinguedo adoletur suꝑ
altare: qͣtinus illud ꝓpħicum ad implea¬
mundus repletur: &e omnis egritudo sa¬
natur. Uitulus aũ cum pelle &e carnib
& fimo cremant᷑ extra castra: quia & ih̾e

Expanded text:
osuerunt, quia pontifices et sacerdotes scribae et Pharisaei in eum manus mittere, et Deum negare non timuerunt. Cujus sanguinis pars altaris cornua tangit, m et Christi sanguinis pars crucis cornua cruentavit, pars ad ima decurrendo defluxit. Adeps vero omnisque ejus pinguedo adoletur super altare, quatenus illud propheticum adimpleamundus repletur, et omnis aegritudo sanatur! Vitulus autem cum pelle, et carnibus et fimo crematur extra castr
Abbreviated transcription (Latin):
moysen dicens. Hec est lex hostie. Cre¬
mabitur in altari tota nocte usq mane:
Ignis ex eodem altari erit. Uestiet᷑ sacer¬
dos tunica: &e feminalib lineis. Tollet¬
q sacerdos cineres quos uorans ignis ex¬
cussit. & ponens iuxta altare. spoliabit᷑
pͥorib uestim̃tis. indutusq aliis efferet
eos extra castra: & in loco mundissimo

Expanded text:
est lex holocausti cremabitur in altari tota nocte usque mane ignis ex eodem altari erit vestietur sacerdos tunica et feminalibus lineis tolletque cineres quos vorans ignis exusit et ponens iuxta altare spoliabitur prioribus vestimentis indutusque aliis efferet eos extra castra et in loco mundissimo
Abbreviated transcription (Latin):
die. Ea utiq qua hostia offeretur. Om̃i
gͥ die comedent᷑: si quidem om̃i die hostia
offertꝰ. Qͥd est gͦ qđ seqͥtur nec remanebit
ex eis quicquã usq mane. Qd ẽ ħ mane
huiꝰ utiq noctis. huiꝰ uite finis. & illius
diei initium quo sol iustitie oriet᷑. Tunt
enim ñ erit tempꝰ has carnes comeden¬
di: tunc ñ erit tempꝰ ad fidem conũten¬
di. Credẽ enĩ comede est. Uis has carnes
comede: Crede & manducasti. Seqͥtur.
i uoto uł sponte
qͥspiam obtulerit hostiamr: eadem
similit̃ edetur die. S oe si quid inerasti

Expanded text:
die? Ea utique qua hostia offeretur. Omni die? Ea utique qua hostia offeretur. Omni ergo die comedentur, siquidem omni die hostia offertur. Quid est ergo quod sequitur: « Nec remanebit ex eis quidquam usque mane? » Quid est hoc mane? hujus utique noctis, hujus vitae finis, et illius diei initium quo sol justitiae orietur: tunc non erit tempus has carnes comedendi; tunc non erit tempus ad fidem convertendi. Credere enim comedere est. Vis has carnes comedere? crede et manducasti. Sequitur. « Si voto vel sponte quisquam obtulerit hostiam, eadem similiter edetur die. Sed et si quid in cras
Abbreviated transcription (Latin):
arimi sumus. si in corrupti ce sinceri
sumus: offeramꝰ deo nos ipsos ut dei
imago redatur deo. Tali enim cibo de¬
lectatur ds̃. Sicut enim esca diaboli st̃
om̃s ddei misccłia ꝑfusi. Seqͥtur.
anes quoq ferm̃tatos cum hostia
gr̃arum que immolat᷑ ꝓ pacificis.
Ex quib unus ꝓ pͥmitiis offeret᷑ dño:
oe erit sacerdotis. qui fundet hostie san
guinem. Cuiꝰ carnes eodem comedent᷑.
die: nec remanebit ex eis quieqͣm usqꝑ
mane. Qui enim sunt isti panes ferm̃¬
tati. qui cum hostia gr̃arum feruntur :
Mirum si ñ isti sunt illi duo latrones.
qui simul cum dño sunt crucrfixi. Qͥrum¬
ꝓ pͥmitiis offert᷑ dño. Pro pͥmitiis quidẽ.
quia in xp̃i passione ip̃e priꝰ credit. Indde
& adño audire meruit. hodie mecum eris
in paradiso. Hoc est enun quod ait. Et ertt
sacerdotis qui fundet hostie sangumem.
Iuiꝰ enim sacerdotis est iste panis: qui ñ
Cuiꝰ carnes comeclent᷑ eadem die. Q. ua

Expanded text:
azymi sumus, si incorrupti et sinceri azymi sumus, si incorrupti et sinceri sumus, offeramus Deo nos ipsos, ut Dei imago reddatur Deo; tali enim cibo delectatur Deus, sicut esca diaboli suntomnes Dei misericordia perfusi. Sequitur: « Panes quoque fermentatos, cum hostia gratiarum, quae immolatur pro pacificis, ex quibus unus pro primitiis offeretur Domino, et erit sacerdotis, qguinem: cujus carnes eadem comedentur die, nec remanebit ex eis quidquam usque mane. » Qui sunt isti panes fermentati, qui cum hostia gratiarum offeruntur? mirum si non sunt duo illi latrones, qui simul cum Domino sunt crucifixi: mitiis offeretur Domino: » pro primitiis quidem, quia in Christi passione ipse prius credidit; unde et a Domino audire meruit: « Hodie mecum eris in paradiso . » Hoc est enim quod ait: « Et erit sacerdotis, qui fundet hostiae sanguinem. » Illius enim sacerdotis est iste panis, qui noncujus carnes comedentur eadem die. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
bis quoq pellis ista ualde necessaria est:
qm̃ nͥ pelle cognita carnes difficile come¬
duntur. In ꝓmptu gͥ & in potestate. pellẽ.
litceram. & historiam semꝑ habemꝰ. Seqͥt᷑.
et est lex hostie pacificor que
offertur dño dño. Si pro grarum
actione fuerit oblatio: offerent panes ab¬
sq fermento consꝑsos oleo ⁊ lagana ⁊ ari¬
ma uncta oleo coctamq similãm: et col¬
liridas olei admixtione consꝑsas. Qͥa
enim om̃ib hostiis patificat᷑ d̾s: pene
omnes hostie patificorum dici possunt.
Si aũ ꝓ gr̃arum actione fuerit oblatio.
ut pro tantis ab eo susceptis beneficiis
año gr̃as agere uelimus: offeramꝰ pane
ce lagana similamq coctam atq coliri¬
das. om̃ia aũ arima &e sine fermento.
om̃ia insuꝑ oleo ꝑuncta. Nos enĩ ipsi
hec om̃ia sumus. De nobis enim apłs
dicit. Expͣgate uetus ferm̃tum: ut sitis
noua consꝑsio sicut estisarimi. Si ergo

Expanded text:
bis quoque pellis ista valde necessaria est, bis quoque pellis ista valde necessaria est, 139 quoniam nisi pelle cognita, carnes difficiliter comeduntur. In promptu ergo et in potestate pellem, litteram et historiam semper habemus. Sequitur: « Haec est lex hostiae pacificorum, quae offertur Domino; si pro gratiarum actione fuerit oblatio, offerent panes absque fermento conspersos oleo, et lagana azyma uncta oleo, coctamque similam, et collyridas olei admistione conspersas. » Quia enim omnibus hostiis pacificatur Deus, pene omnes hostiae pacificorum dici possunt. Si autem pro gratiarum actione fiunt oblationes, ut pro tantis ab eo susceptis beneficiis Domino gratias agere velimus, offeramus panes et lagana similamque coctam atque collyridas; omnia autem azyma et sine fermento, omnia insuper oleo peruncta. Nos enim ipsi haec omnia sumus. De nobis enim Apostolus dicit: « Expurgate vetus fermentum, ut sitis nova conspersio, sicut estis azymi . » Si ergo
Abbreviated transcription (Latin):
honorificabit me. Breuiter ista tͣnscurri¬
mus: qm̃ facile ꝑsupͣdicta intelligi posst̃.
Sequitur.
acerdos qui offert uictimam holo¬
causti: habebit pellem eiꝰ. Et om̃e
sacͥficium simile quod coquit᷑ inclibano.
ce qͥcqͥd in craticula uel insartagine p̃pa¬
ratur. eiꝰ erit sacerdotis a quo offert᷑: siue
oleo consꝑsa. siue arida fu̾it. cunctis fi¬
liis aaron equa mensura ꝑsingulos di¬
iudetur. Hoc audiant importum & in¬
satiabiles sacerdotes: qui expensas eccłiast¬
cas equalit̃ cum cet̾is partiri refugrunt.
sed quia ꝑuictimam xp̃m dei u̾bum
& sapientiam intelligimꝰ. quid ꝑ pellem
nͥ litt̃am qua sp̃ualis intelligentia tegitur
significabimꝰ: Sicut enim qͦndam ũbũ
& sapientia dei latebat incarne: sic ce mͦ
nͥ subtracta pelle ce litt̃e uelamine ñ ap¬
paret. Sacerdos gͥ qui offert uictimam:
habet pellem eiꝰ. Q si de caypha qͥ xp̃m
morti traddidit intelligat᷑: ꝑspicnum est.¬
litt̃am incliuina scͥptura consicłabat. No¬

Expanded text:
ista transcurrimus, quoniam facile per supradicta intelligi possunt. Sequitur: « Sacerdos, qui offert victimam holocausti, habebit pellem ejus, et omne sacrificium similae, quod coquitur in clibano, et quidquid in craticula, vel in sartagine praeparatur, ejus erit sacerdotis a quo offertur, sive oleo conspersa sit, sive arida fuerit, cunctis filiis Aaron aequa mensura per singulos dividetur. » Hoc audiant importuni et insatiabiles sacerdotes, qui expensas ecclesiasticas cum caeteris partiri refugiunt. Sed quia per victimam Christi Dei verbum sapientiam intelligimus, quid per pellem, nisi litteram, qua spiritualis intelligentia tegitur, significamus? Sicut enim quondam verbum et sapientia Dei latebat in carne, sic et modo nisi subtracta pelle, et litterae velamine, non apparet. Sacerdos ergo, qui offert victimam, habebit pellem ejus. Quod si de Caipha, qui Christum morti tradidit, intelligatlitteram in divina Scriptura considerabat. No
Abbreviated transcription (Latin):
est enim quod apłs ait. Si quis alit̃ eun¬
głiraũit nobis. p̃ter qͣm qđ audistis ce
accepistis: anathema sit. Ignem enim
& in censum alienum coram dño offe¬
runt: qui ea que contra fidem sunt et
in lege dei ñ continent᷑. eccl̃ie p̃dicant.
Talem enun ignem taleꝙ incensum
arriꝰ optulit: ideoq mortuus est & et̃nis
in cendiis mancipatus.
ocutus est aũ moyses ad aaron: ce
eieatar & ythamar filios eiꝰ. Capita
seidere: ne forte moriammni. Hoc enm
signum doloris est atq tͥsticie. De iniqͦ¬
rum uͦ dampnatione letandum potiꝰ
est qͣm dolendum. Nñ scͥptum est. Le¬
tabitur iͦtus cum uidit undictam.¬

Expanded text:
est enim, quod Apostolus ait: « Si quis aliter evangelizaverit vobis, praeter quod audistis et accepistis, anathema sit . » Ignem enim et incensum alienum coram Domino offerunt, qui ea, quae contra fidem sunt, et in Dei lege non continentur Ecclesiae praedicant. Talem enim ignem talemque incensum Arius obtulit, ideoque mortuus est et aeternis incendiis damnatus. « Locutus est autem Moyses ad Aaron, et Eleazarum, et Ithamarscindere, ne forte moriamini. » Hoc autem signum doloris est atque tristitiae. De iniquorum vero damnatione laetandum potius est quam dolendum. Unde scriptum est: « Laetabitur justus, cum viderit vindictam
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdori qui plenum ex ea pugillum
hauriens. cremabit suꝑ altare in monu¬
m̃tum eiꝰ qui optulit: rogans ꝓ eo ce
expians. Reliquam partem uero ipse
habebit in mirnere. Ipsum enĩ ce hic¬

Expanded text:
sacerdoti, qui plenum ex ea pugillum hauriens, cremabit super altare in monumentum ejus, qui obtulerit, rogans pro illo, et expians; reliquam vero partem ipse habebit in munere. » Ecce i
Abbreviated transcription (Latin):
la ꝓ peccato tuo: offer holocaustum. &
dep̃care pro te &e ꝓ popło. Cumq macta¬
ũis hostiam popłi: ora ꝓ eo sicuit p̃cepit
dñs. Statimq aaron accedens ad alta¬
re: immolauit uitulum ꝓpeccato suo.
Cuiꝰ sanguinem obtulerunt ei filii sui:
in quo tingens digitum tengit cornu al¬
taris. & fudit resicluum ad basim eius¬
exposita sunt. Noluit tamen moyses pꝰ
sac̃dotum consectionem: de eiꝰdem sacͥfi¬
ciis alicind dicere. Aaron aũ hoc in loco:
uideorum pontifices significare uidet᷑.
Qui ꝓpeccato suo: suo quidem qͥa origi¬

Expanded text:
la pro peccato tuo, offer holocaustum, et la pro peccato tuo, offer holocaustum, et deprecare pro te et pro populo cumque mactaveris hostiam populi ora pro eo sicut praecepit Dominus statimque Aaron accedens ad altare immolavit vitulum pro peccato suo cuius sanguinem obtulerunt ei filii sui in quo tinguens digitum tetigit cornua altaris et fudit resiexposita sunt. Voluit tamen Moyses post sacerdotum consecrationem de eis dicere. Aaron antem hoc in loco Judaeorum pontifices significare videtur, qui pro peccato suo, suo quidem, quia origi
Abbreviated transcription (Latin):
plebitur tempus consecrationis ur̃e. Sep¬
tem enum dieb finit᷑ consecratio: sicut or
in p̾sentiarum factum est ut ritus sacͥfi¬
cii compleret᷑. Die ac nocte manebitis in
tab̾naculo: obseruantes custodias dñi.
ne moriamini. Quib enim ꝑ septem
dies uibetur ñ exire de tab̾tiaculo. si qͥaẽ
ñ sunt dies nͥ septem: numqͣm de tab̾na¬
culo exire debent. Hoc enim tab̾nacłm
eccłia est: de qua nͥ pectando numqͣm exe¬
unt sacerdotes. Dehac aũ omnes hereti¬
ci peccando &e suꝑbiendo exierurit. Sẽp¬
tem enim dieb finitur consecratio: qͥa
qͣmdiu in hac uita sumus. semꝑ consecͣ¬
ri & sc̃ificari. & in melius ꝓficere debemꝰ.
Maneamꝰ gͥ die ac nocte. idest om̃i tem¬
pore intabnaculo: obseruemus custodi¬
moriam᷑. Non enĩ moriunt᷑. sed potius de
morte ad uitam tnseunt: quicumq hoc
tab̾naculum bene custodiunt. Seqͥtur.
aaron. Accede ad altare. & immo¬

Expanded text:
plebitur tempus consecrationis vestrae. Sepplebitur tempus consecrationis vestrae. Septem enim diebus finitur consecratio, sicut et impraesentiarum factum est, ut ritus sacrificii compleretur. Die ac nocte manebitis in tabernaculo, observantes custodias Domini, ne moriamini. » Quibus enim per septem dies jubetur non exire de tabernaculo siquidem non sunt dies, nisi septem nunquam de tabernaculo exire debent. Hoc enim tabernaculum Ecclesia est, de qua, nisi peccando, nunquam exeunt sacerdotes; de hac autem omnes haeretici peccando, et superbiendo exierunt. Septem autem diebus finitur consecratio, quia, quandiu in hac vita sumus, semper consecrari, et sanctificari, et in melius proficere debemus. Maneamus ergo die ac nocte, id est omni tempore in tabernaculo, observemus, custodimoriamur. Non enim moriuntur, sed potius de morte ad vitam transeunt, quicunque hoc tabernaculum bene custodiunt. 143 CAPUTAaron: Accede ad altare, et immo
Abbreviated transcription (Latin):
& exteruis mnundent᷑ & sc̃ĩficent᷑. ut qͥles
sunt int̾ius tales exteriꝰ appareant. Ut
ꝓuideant bona ñ tm̃ coramdeo sed etiã
coram om̃ib hominib. Inguentum
tis nr̃is in sanguine suo. Sequit᷑.
precepit eis dicens. Coqͥte carnes
añ fores tab̾naculi. & ibi comedite eas.
Panes quoq consecrationis edite qui po¬
siti surit incanistro. sic̃ p̾cepit mͥ dñs
dicens. aaron & filii eiꝰ comedent eos.
Qcquid aũ reliquũ fuerit de carne or
panib: ignis absumet. Ante fores enĩ
tab̾naculi carnes sacerdotes coquurit &
comecdunt: qͥa in conuentu in p̃sentia ce
in auditu fidelium. diuinas scͥpturas
&e de panib intelligit᷑. de quib mͦ suꝑuis
diximus. Qd̃ aũ reliquum est ignis as¬
sumit. Ignis utiq sc̃ĩ sp̃c: ignis fidei &
caritatis qui nos hoc sepe crecłe facit qđ
intelligere ñ ualemus.
e hostio quoq tab̾naculi ñ exibitis
septem dieb usq ad diem quo com¬

Expanded text:
et exterius mundentur et sanctificentur; ut quales et exterius mundentur et sanctificentur; ut quales sunt interius, exterius appareant, ut provideant bona non tantum coram Deo, sed etiam coram omnibus hominibus, unguentum tis nostris in sanguine suo . » Sequitpraecepit eis, dicens: Coquite carnes ante fores tabernaculi, et ibi comedite eas: panes quoque consecrationis edite, qui positi sunt in canistro, sicut praecepit mihi Dominus, dicens: Aaron et filii ejus comedent eos; quidquid autem reliquum fuerit de carne et panibus ignis absumet. » Ante fores enim tabernaculi carnes sacerdotes coquunt et comedunt, quia in conventu, in poenitentia et in auditu fidelium divinas Scripturas et de panibus intelligitur, de quibus modo superius diximus. Quod autem reliquum est, ignis absumit, ignis utique Spiritus sancti, ignis fidei et charitatis, qui nos hoc saepe credere facit, quod intelligere non valemus. « De ostio quoque tabernaculi non exibitis septem diebus, usque ad diem, quo com
Abbreviated transcription (Latin):
altare holocausti. eo quod consecrationis
eẽt oblatio: i nodorem suauitatis sacͥficii
ce custodire ꝓmittunt. Inde uͦ moyses
dm̃i uicarius. de eoruim manib it̾m om¬
nia suscipit. & mnodorem suauitatis suꝑ
altare incendit: significans hoc totum
qd factum est adeo recipi. deo placere.
ce deo suainter redolere. Sequit᷑. Tulit
ce pectusculum eleuans illud coram dño
de ariete consetrationis in partem suam.
sicitt p̃ceꝑat ei dñs. Assumensq ungen¬
tum & sanguinem quierat suꝑ altare:
asꝑsit suꝑ aaron ae uestim̃ta enis ce suꝑ
filios illiꝰ ac uestes eorum. Ideo enim moy¬
ses sibi pectusculum uendicat qm̃ pecto
num enim pectus habere oportet: qui ħ
tanta seruare debet. & reponere sacram̃¬
ta. Sed quare moy ses coram dño pectus¬
culum eleuat: nͥ ut corda ce pectora nr̃a¬
semꝑ sint leuata ad celestia contemplan¬
da: Asꝑgit᷑ aũ unguentum & sangins.
suꝑ sacerdotes & uestes eorum: ut interiꝰ

Expanded text:
altare holocausti, eo quod consecrationis altare holocausti, eo quod consecrationis esset oblatio in odorem suavitatis sacrificii e custodire promittunt. Inde vero Moyses Domini vicarius de eorum manibus iterum omnia suscipit, et in odorem suavitatis super altare incendit, significans hoc totum, quod factum est, Domino placere, et ipsi suaviter redolere. Sequitur: « Tulit et pectusculum, elevans illud coram Domino de ariete consecrationis in partem suam, sicut praeceperat ei Dominus; assumensque unguentum, et sanguinem, qui erat super altare, aspersit super Aaron et vestimenta ejus; et super filios illius, et vestes eorum. » Ideo enim Moyses sibi pectusculum vindicat, quoniam vnum enim pectus eum habere oportet, qui haec tanta servare debet et reponere sacramenta. Sed quare Moyses coram Domino pectusculum elevat; nisi ut corda et pectora nsemper sint elevata ad coelestia contemplanda? Aspergitur unguentum, et sanguis super sacerdotes et vestes eorum, ut interius
Abbreviated transcription (Latin):
itt semꝑ xp̃i passionis memores. dollant
trucem suam: ce sequant᷑ eum. Seqͥtur.
& armum dextrum seꝑabit. Collens aũi
de canistro arimorum qđ erat coram do¬
mino. panes absq ferm̃to &e colliridam
consꝑsam oleo. lagana quoq posuit lu
adipes & armum dexirum: tradens siuł
omia acron & filiis eiꝰ. Qd enim ꝑca¬
nistrum in quo sunt panesaami. nͥ
hunc librum & ceta sc̃arum scͥpturarũ
uolumina intelligimꝰ: Inquib utice
singule sententie. & panes collis̾ide aela¬
erroris in se habent: meritoͬ oleo consꝑse.
ce armus dexter significet. scͥpturarum
scãrum sententiis exponitur & intelli¬
gitur. Quod autem omnia hec simul
composita. moyses sacerdotib tradidit:
hoc significat. quia post qͣm sacerdotes
consecrati sunt. de manu pontificis librũ
legis suscipe debent. ut uerbum dei expo¬
nendi & predicandi habearit potestatẽ.
yi postqͣm leua¬
uerunt ea coram dño: rursum sus¬
cepta de manib eorum adoleuit super

Expanded text:
ut semper Christi passionis memores tollant crucem suam, et sequantur eum. Sequitur: et armo dextro separavit. Tollens autem de canistro azymorum, quod erat coram Domino, panes absque fermento, et collyridam conspersam oleo, lagana quoque posuit super adipes, et armum dexterum, tradens simul omnia Aaron et filiis ejus. » Quid enim per canistrum, in quo sunt panes azymi, nisi hunc librum, et caetera sacrarum Scripturarum volumina intelligimus? in quibus utique singulae sententiae, et panes, et collyridae de laerroris in se habent, merito et oleo consperet armus dexter significent sanctarum Scripturarum sententiis exponitur et intelligitur. Quod autem haec omnia simul composita Moyses sacerdotibus tradidit, hoc significat; quia postquam sacerdotes consecrati sunt, de manu pontificis librum accipere debent, ut verbi Dei exponendi, et praedicandi habeant potestatem. « Qui postquam levaverunt ea coram Domino, rursum suscepta de manibus eorum, adolevit super
Abbreviated transcription (Latin):
uitulus & arietes. quid unctionis oleũ.
& uestes. & cẽt̾a que hic enumerant᷑ sig¬
nificent: diligent̃ satis & ample inexo¬
do exposuimꝰ. De uitulo tamen &e duob
arietib breuiter hic aliquid dicamus.
Optulit in quit & uitulum ꝓpeccato. Cũ¬
q suꝑ caput eiꝰ posussent aaron &e filii
eiꝰ manus suas immolauit eum huriens
sanguinem: & tincto digito tetigit cornu¬
A altaris ꝑgirum. Quo expleto & scĩ
dam̃ta eiꝰ. Adipem aũ qui erat suꝑ uita¬
lia. & reticulum iecoris. duosq renun¬
culos cum aruinulis suis adolebit suꝑ
altare: utulum cum pelle. carnib &
fimo. cremans extra castra sicut p̃cepat
ei dñs. Nitulus enim iste qui ꝓ peccato

Expanded text:
rietes, quid unctionis oleum, et vestes, et caetera, quae hic enumerantur, significet, diligenter satis, et ample in Exodo exposuimus. De vitulo, et duobus arietibus breviter hic aliquid dicamus. « Obtulit, inquit, vitulum pro peccato; cumque posuissent Aaron, et filii ejus manus suas, immolavit eum hauriens sanguinem, et tincto digito tetigit cornua altaris per gyrum. Quo expiato, 141 damenta ejus. Adipem autem, qui erat super vitalia, et reticulum jecoris, duosque renunculos cum arvinulis suis, adolebit super altare, vitulum cum pelle, carnibus, et fimo cremans extra castra, sicut praeceperat Dominus. » Vitulus enim iste, qui pro peccato
Abbreviated transcription (Latin):
carnib: quia scm̃ scõrum est. Sicut ꝓ
peccato offertur hostia: ita ce ꝓdelicto.
Y triꝰb hostie lex una erit. Qmins
enim peccatum atq delictum sepe in¬
differenter ꝓ eodem ponatur: differt
tamen peccatum adelicto. Facere enĩ
contra mandatum: peccatum est. Non
facere uͦ quod mandatum p̃cipte: de¬
lictum. Qui enim occidit: contra man¬
datum facit. quod dr᷑ ñ occides. Qui
uͦ patrem ce matrẽ non honorat: man¬
datum negligit & derelinqͥt. quo iube¬
tur.honora patrem ce matrem. Unde
delictum quasi derelittum dici iudet᷑:
ab eo quod mandatum derelinqͣtur.
Et quia utriꝰq hostie est lex una: uteiꝰ¬
q hostie sit expositio una. Cuiꝰ uideli¬
cet hostie sanguis funditur ꝑgirum al¬
taris: ut semꝑ corda nr̃a in xͥ sanguine
natent. & numqͣm eiꝰ passionis obli¬
uncamur. Unde etiam caudam eiꝰ offer¬
re iubemur. Ultima enim corꝑis pars:
cauda est. Qmͣ ip̃e quoꝙ saluator offe¬

Expanded text:
carnibus, quia Sanctum sanctorum est. Sicut pro carnibus, quia Sanctum sanctorum est. Sicut pro peccato offertur hostia, ita et pro delicto, utriusque hostiae lex una erit. » Quamvis enim peccatum atque delictum saepe indifferenter pro eodem ponantur, differt tamen peccatum a delicto. Facere enim contra mandatum peccatum est; non facere vero quod mandatum praecepit, delictum. Qui enim occidit, contra mandatum facit, quo dicitur: « Non occides . » Qui vero patrem, et matrem non honorat, mandatum negligit, et derelinquit, quo jubetur: « Honora patrem et matrem . » Unde delictum quasi derelictum dici videtur, ab eo quod mandatum derelinquatur. Et quia utriusque hostiae est lex una, utriusque hostiae sit expositio una. Cujus videlicet hostiae sanguis funditur per gyrum altaris, ut semper corda nostra in Christi sanguine natent et nunquam passionis ejus obliviscamur. Unde etiam et caudam ejus offerre jubemur; ultima enim corporis pars cauda est, quam ipse quoque Salvator offe
Abbreviated transcription (Latin):
liter fit. comedere licet. de illa uͦ quã
ip̃e thc in ara crucis optulit. nulli se¬
cundtum se comede licet. Quod septua¬
ginta discipłi male intelligentes: eum
xp̃c carnem suam eis offerret ad man¬
ducandum. scandalirati abierunt. retͦr¬
sum. Corꝑaliter enun carnem xͥ quam
uidebant ñ in sacram̃to sed infrusta cõ¬
cisam. se comede arbitrabant᷑. De qua &e
subdit᷑. Hostia enim que ceditur ꝓ pecca¬
to cuiꝰ sanguis infertur intab̃naculum
est. Sequitur.¬
ec quoq est lex hostie ꝓdelicto:
sc̃a scõrum est. I circo ubi macta¬
bitur holocaustum: mactabitur &e hostia.
ꝓ delicto sanguis eiꝰ per girum fundet᷑
altaris. Offeret ex ea caudam: & adipẽ
qui oꝑit uitalia. Duos renunculos. &
pinguedinem que uixta ilia est. Reti¬
culumq iecoris cum renunculis. & ad¬
olebit ea sacerdos suꝑ altare. incensum
est dñi ꝑdelicto. Oninis masculus de sa¬
cerdotali genere. in loco sc̃o uescetur his

Expanded text:
liter fit, comedere licet; de illa vero quam liter fit, comedere licet; de illa vero quam ipse Jesus in ara crucis obtulit, nulli secundum se comedere licet. Quod septuaginta discipuli male intelligentes cum Christus carnem suam eis offerret ad manducandum scandalizati abiere retrorsum; corporaliter enim carnem Christi, quam videbant, non in sacramento, sed in frusta concisam se comedere debere arbitrabantur; de qua et subditur: « Hostia enim quae caeditur pro peccato, cujus sanguis infertur in tabernaculum est. Sequiturec quoque est lex hostiae pro delicto, Sancta sanctorum est: idcirco ubi mactabitur holocaustum, mactabitur et victima pro delicto: sanguis ejus per gyrum altaris fundetur. Offerent ex ea caudam et adipem, qui operit vitalia, duos renunculos et pinguedinem, quae juxta illa est, reticulumque jecoris cum renunculis, et adolebit ea sacerdos super altare: incensum est Domino pro delicto. Omnis masculus de sacerdotali genere in loco sancto vescetur his
Abbreviated transcription (Latin):
soli sanguis x asꝑsione mundant᷑. qui
in eccłia sc̃ã aqua baptismatis regene¬
rantur: Ideoq de saluatoris nr̃i lat̾e
sanguis simul cum aqua mananit.
Uas aũ fictile in quo cocta est frangitꝰ.
eneum aũ fricatur & lauatur aqua.
Nos enim uasa sumus inquib caro
xp̃i coquitur: si tam̃ ip̃nis passionis
memores sumus. Ynde ip̃e ait. Hoc fa¬
cite in meam cõmemorationẽ. Quod
apłs exposiit dicens. Quotiens enim
manducabitis panem hunc & calicem
bibetis: mortem dñi anmuntiabitis ado¬
net ueniat. Nos gͥ frangi: nos fercari
nos lauari debemus. Unum enim
idemq hec tria significant. Qui enĩ
penitentia & compunctione affugit᷑¬
a&e macerat᷑: ille utiq & frangit᷑ &e frica¬
tur ce lauatur. Idem aũ ip̃i scłm ali¬
Fictilia quidem: quia de terra est. Uñ
inuasis fictilibus. E nea uͦ quia indei
laudib clare ꝑsonamus. Nich̾ enĩ here
clarius sonat. Et de hac quidem ho¬
stia. que inxͥ cominemoratõne mirabi¬

Expanded text:
sti sanguinis aspersione mundantur qui in S. Ecclesia aqua baptismatis regenerantur. Ideoque de Salvatoris nostri latere sanguis simul cum aqua manavit. Vas autem fictile, in quo cocta est frangitur: aeneum autem fricatur et lavatur aqua: nos enim vasa sumus, in quibus Christi caro co quitur, si tamen ipsius passionis memores sumus. Unde ipse ait: « Hoc facite in meam commemorationem . » Quod Apostolus exposuit. dicens: « Quotiescunque enim manducabitis panem hunc, et calicem bibetis, mortem Domini annuntiabitis, donec veniat . » Nos ergo frangi, nos fricari, nos lavari debemus: unum enim idemque haec tria significant. Qui enim poenitentia et compunctione affligitur et maceratur, ille utique et frangitur, et fricatur, et lavatur. Idem autem ipsi secundum alifictilia quidem, quia de terra; unde in vasis fictilibus ; » aenea vero, quia in Dei laudibus clare personamus; nihil enim aere clarius sonat. Et de hac quidem hostia, quae in Christi commemorationem mirabi
Abbreviated transcription (Latin):
ui offert uictimam pacificorũ dũo:
offerat simul ce sacͥficium idest li¬
banta eius. Tenebit manib adipem ostie:
ce pectusculum. Cumq ambo oblata do¬
mino consecraũit: tradat sacerdoti qui
adolebit adipem suꝑ altare. Nectuscłm
aũ: erit aaron &e filiorum eiꝰ. Paciticorũ

Expanded text:
Qui offert victimam pacificorum Domino, Qui offert victimam pacificorum Domino, offerat simul et sacrificium, id est libamenta ejus. Tenebit manibus adipem hostiae et pectusculum. Cumque ambo oblata Domino consecraverit, tradat sacerdoti qui adolebit adipem super altare. Pectusculum autem erit Aaron et filior
Abbreviated transcription (Latin):
bum: tam de aiub qͣm de peccoribus.
Om̃is anima que erit sanguinem:
ꝑibit de popłis suis. Hec aũ qͣmuis suꝑiꝰ
sufficient᷑ exposita sint: pauca tam̃ de
eis dicamꝰ. Hic enim ñ de adipe carnis.
sel de anime dicere uidetur. Pinguis
enim est illa anima: que his habun¬
dat. Sicut e coutrario macra est que
ista ñ habet. Sanguis aũ ꝓ anima po¬
nitur: qm̃ sedes anime sanguis est. Nñ
in hoc eodem libro in sequentib dicit᷑
Anima om̃is carnis. in sanguine est.
Int̃dicit gͥ dñs adipem & sanguinem
comecde: scd̾m illam significationẽ qua
dicit᷑: quia comederunt iacob. Sic enim
comecłe quid aluid est nͥ ꝑsequi. ꝑdere.
& occidere. Magnum gͥ peccatum est:
adipem &e sanguinem comedere. Adipẽ
autem morticini. & abestia capti anima¬
lis inuarios usus habere licet: qͥa bereti¬
corum & philosophorum scientia sepe
nobis in multis utilis est. Sepe enim nob̃
aristotilis. pͥsciam. & origenis. scientia:
necessaria est. Sequit᷑.

Expanded text:
oribus. Omnis enim anima, quae ederit sanguinem, peribit de populis suis. » Haec autem quamvis superius sufficienter exposita sint, pauca tamen de his dicamus. Hic enim non de adipe carnis, sed de adipe animae dicere videtur. enim est illa anima, quae his abundat, sicut econtrario macra est, quae ista non habet. Sanguis enim pro anima ponitur, quoniam sedes animae sanguis est. Unde in hoc eodem libro in sequentibus dicitur: Anima omnis carnis in sanguine est. Interdicit igitur Dominus adipem, et sanguinem comedere, secundum illam significationem, qua dicitur: « Quia comederunt Jacob . » Sic enim comedere, quid aliud est, nisi persequi, perdere et occidere? Magnum ergo peccatum est adipem et sanguinem comedere. Adipem autem morticini, et a bestia capti animalis in varios usus habere licet; quia haereticorum et philosophorum scientia saepe nobis in multis utilis est. Saepe enim nobis Aristotelis, Priscianis et Origenis scientia necessaria est. Sequitur: «
Abbreviated transcription (Latin):
Nec est lex sacficii oe libam̃torum: qͦ
offerent filii aaron coram año. &
simile que consꝑsa est oleo. &e totum
thus qđ suꝑ similam positum est: ad¬
olebit q illud in altari inmonum̃tum

Expanded text:
Haec est lex sacrificii et libamentorum, quae offerent filii Aaron coram Domino, similae, quae conspersa est oleo, et totum thus, quod super similam positum est: adolebitque illud in altari, in monimentum
Abbreviated transcription (Latin):
aaron cum filiis sins absq ferm̃¬
to: & comed̃et in loco sc̃uarii tab̾natuli.
Ideo aũ non ferm̃tabitur: quia pars
euis in dñi offertur incensum. sc̃m
scõrum erit. Sic ꝓpeciato atq delitb.
mares tm̃ stirpis aaron comedent il¬
lud. Legitimũ ac sempit̾nũ est ingene¬

Expanded text:
aron cum filiis suis, absque fermento, et comedet in loco sancto atrii tabernaculi. Ideo autem non fermentabitur, quia pars ejus in Domini offertur incensum. Sanctum sanctorum erit, sicut pro peccato atque delicto. Mares tantum stirpis Aaron comedent illud. Legitimum ac sempiternum est
Abbreviated transcription (Latin):
ocutus est dñs ad moysen dicens.
Loqͤre filiis isrł. A dipem bouis & ouis &
capre ñ comedetis. Ad ipem cadaueris
morticini. & eiꝰ animalis qd̃ a bestia cap¬
tum est: habebitis in usus uarios. Siqͥs
adipem qui offerri debet incensum dñi¬

Expanded text:
Locutusque est Dominus ad Mosen, dicens: Loquere filiis Israel: Adipem ovis, et bovis, et caprae, non comedetis. Adipem cadaveris morticini, et ejus animalis quod a bestia captum est, habebitis in usus varios. Si quis adipem, qui offerri debet in incensum
Abbreviated transcription (Latin):
Ego quidem has uestes. litteras. uoces.
&e sermones ẽẽ puto. Quib nͥ induat᷑.
quid intellectus interius ageret. nͥ uo¬
ce indutus ꝑ linguam ce collotittionem
dutus: fert eineres extra castra. Cm̃es
quidem: quia si ad huc intactas ce ñ¬
foras efferret. fortasse quid diceret. nisi¬
errorem ñ haberet. Foras aũ delatos
scõrum congͤgatione. Scͥptum est enĩ.
N olite clare scm̃ canib: neq spargere
usq ad plenã intelligetiam sc̃aꝵ scͥptura¬
rum difficultates exponit. Sequit᷑.¬

Expanded text:
Ego quidem has vestes litteras, sermones et voces esse puto, quibus nisi induatur, quid intellectus intus ageret, nisi ipse voce indutus, extra per linguam et collocutionem dutus fert cineres extra castra, cineres, inquam, quia si adhuc intactam et nonforas efferret, fortassis quid diceret non haberet. Iterum autem delatos hominum congregatione. Scriptum est enim: « Nolite sanctum dare canibus, neque spargere usque ad plenam intelligentiam sanctarum Scripturarum difficultates explanat. Igni
Abbreviated transcription (Latin):
cationis rea erit. Talis enim dies qͥdam
sophice disputando ad impossibilia nos
ducebat. Nos tamen quod de xp̃o ratiõe
ñ comp̃hendimꝰ: igne sp̃e &e caritatis ab¬
fidei & auctoritatib credimꝰ. Uñ & hic drͦ.¬
Qcqͥd aũ tercius inuenerit dies: ignis
ab sumet. In quib enim ħeticis ratione
& argum̃tis resistere ñ possumus: fide ce
auctoritate ce caritatis igne resistimꝰ. Seqͥt᷑.
Iaro que aliquid
detigerit in mundum. ñ comedet᷑:
sed comburet᷑ igni. qui fuerit mundus¬
ñ uescetꝰ ex ea. Qui enĩ hereticis crecłte: ñ
ineccłie corpus traiciet᷑. sed igni et̃no com¬
buretur. Qͥd enim sit in mundum tan¬
gere: satis iam supius expositum est.
nima polluta que
ederit de carnib hostie pacificorum
que oblata est dũo: peribit de popłis
suis. Et que tetigerit ĩmunditiam homi¬
nis uł ium̃tti. siue omnis rei que polluere
potest. & comederit de huiꝰcemodi carm¬

Expanded text:
cationis rea erit. Talis enim dies Berengcationis rea erit. Talis enim dies Berengsophice disputando ad impossibilia nos ducebat. Nos tamen, quod ratione non comprehendimus, igne spiritus et charitatis abfidei et auctoritatibus credimus. Unde et hic dquid autem tertius invenerit dies, ignis absumet. » In quibus enim haereticis ratione et argumentis resistere non possumus, fide, et auctoritate, et charitatis igne resistimus. Sequitur: « Caro, quae aliquid tetigerit immundum non comedetur, sed comburetur igni: qui fuerit mundus vescetur ex ea. » Qui enim haereticis crediderit, Ecclesiae corpus trajicietur; sed igni aeterno comburetur. Quid enim sit immundum tangere, jam superius expositum est: « Anima polluta, quae ederit de carnibus hostiae pacificorum, quae oblata est Domino, peribit de populis suis. Et quae tetigerit immunditiam hominis, vel jumenti, sive omnis rei, quae polluere potest, et comederit de hujusmodi carni
Abbreviated transcription (Latin):
latio. nec ꝓderit offerenti. Qͥn potꝰ que¬
cumq anma tali se edullio. contani¬
nau̾it: p̃uaricationis rea erit. Hec &¬
lit. Noto quidem: quia sic disposuertt
sic oramauerat. sic ip̃e de se ante t̾pa
ĩ qͥb nimir̃ ħ carnes comedt̃᷑ quia eoꝵ reuela¬
gunt᷑. Primus enim dies liber iste est:
qui nos mͦ ista docet. Quo docente: mo¬
ẏses ce aaron ce multi alii xp̃i carnem
comedert̃. Sołs uͦ dies. eiungłium est
in quo multo manifestiꝰ xp̃c immolat᷑
&e credit᷑. manducat᷑ & bibitur. Heniamꝰ
nc̃ ad t̾cium ciem: sed ñ comedamꝰ in eo.
nec credamus ei. quia tenebrosus est. si¬
ne sole &e lumine est cecus totus & erro¬
neus est. ꝑhunc enim pͣuam heticorum
doctͥnam in telliguus: inqua multe de
xp̃o sonant blasphemie. Si qͥs gͦ sccłm
hanc doctͥnam xp̃m immolau̾it. credidle¬
rit. & comecsit: nich ei ꝓderit. Qͥnpotius
qͦcumq anima tali se edullio contami¬
nau̾it. & his credendo errauerit: p̃uari¬

Expanded text:
offerenti; quin potius quaecunque anima tali se edulio contaminaverit, praevaricationis rea erit. » Haec elit: voto quidem, quia sic disposuerat, sic ordinaverat, sic ipse de se ante tempoin quibus nimirum hae carnes comeduntur, quia eorum revelaguntur. Primus enim dies liber iste est, qui nos modo ista docet, quo docente Moyses et Aaron, et multi alii Christi carnem comederunt Secundus vero dies Evangelium est, in quo multet creditur, manducatur et bibitur. Veniamus nunc ad tertium diem; sed non comedamus in eo, ut non credamus ei, quia tenebrosus est; sine sole et lumine est, caecus totus et erroneus est. Per hunc enim pravam haereticorum doctrinam intelligimus, in qua multae de Christo sonant blasphemiae. Si quis ergo secundum hanc doctrinam Christum immolaverit, crediderit et comederit, nihil ei proderit: quin potius quaecunque anima tali se edulio contaminaverit; et his credendo, erraverit, praevari
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ificata peccauerit: offeret ꝓ delicto suo
arietem immacłatum de gregib qui
emi duob siclis. iuxta pondus sc̃uarii.
ipsumq quod intulit dampni restitu¬
et. ce qͥntam partem ponet supͣ tradens
sacerdoti. Qui rogabit ꝓ eo offerens ari¬
etem &e dimittetur ei. Hoc enim qͥntũ¬

Expanded text:
ccaverit, offeret pro delicto suo arietem immaculatum de gregibus, qui emi potest duobus siclis, juxta pondus sanctuarii; ipsumque quod intulit damni restituet, et quintam partem ponens supra, tradens sacerdoti, qui rogabit pro eo, offerens arietem, et dimittetur ei. Bonum qu