comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cuenuscabens nam inttoriam cõmodatam sibi ab ioue
esse dicebat/ Interiettis dem̃ diebus cum ipius ionis aureũ
sumilatoum infiniti pouderio tacite eueli iussissit depre¬
hensus ꝙ in sacalegio concursir multitudinis esset ĩ fugã
uersus magna iu tempestatis oppressus ac desertus a
suis a larconibus capitui ꝑ ductus ad gappum interficit᷑
bñppus porro recuperato patrio regno exteruis ꝙ ꝑi¬
tulio liberatus in sidus matais appetitur que cũ tuppiditate
dñationio prodito marito demetrio ⁊ altero filio int̾fetto
enis hunire ꝙͦ nictoria inferiorem dignitatem suam factã
doseret uementi as exertitatione poculum uenent obtulit
S grppus predirtis iam ante insidus ueluri pietate cũ
matre certaret bibere rpãm ibet abnuẽti instat Poftrenũ
prelato indice eam aregunt solam defensionem sceleas supesse
affurmans si bibat quod felio obtulit Sit uitta regina

Expanded text:
circumscribens; nam Victoriam commodatam sibi ab Iove circumscribens; nam Victoriam commodatam sibi ab Iove esse dicebat. Interiectis deinde diebus, cum ipsius Iovis aureum simulacrum infiniti ponderis tacite evelli iussisset deprehensusque in sacrilegio concursu multitudinis esset in fugam versus, magna vi tempestatis oppressus ac desertus a suis a latronibus capitur; perductus ad Grypum interficitur. Grypos porro recuperato patrio regno externisque periculis liberatus insidiis matris adpetitur. Quae cum cupiditate dominationis prodito marito Demetrio et altero filio interfecto huius quoque victoria inferiorem dignitatem suam factam doleret, venienti ab exercitatione poculum veneni obtulit. Sed Grypos praedictis iam ante insidiis, veluti pietate cum matre certaret, bibere ipsam iubet; abnuenti instat; postremum prolato indice eam arguit, solam defensionem sceleris superesse adfirmans, si bibat, quod filio obtulit. Sic victa regina
Abbreviated transcription (Latin):
ex filus selentis qm̃ sine matas auctoritate diadema
simpsissa ab eadem interficitur alt̾ cum propt̾ uasi
antem onis imꝑii penes matrem esset/ s alexander
occupato sire regno tumẽs successu rerũ spernere
iam eciam ip̃m ptiiolomeũ a quo subornatus in cregnũ
fuerat suꝑba insolencia eepit / Itaq ptholomieus rcõ¬
ciliata sorocio gratia destonere alexandro regnum
quos odio demetrii uribuo suis acquisierat sũmis opib
iistitint miccit igitur ingentia gappo auxilia ⁊ filiã
tantum bela uerũ ⁊ affinitecte sua solucitet uec res
frustra fuit nrã cum om̃es grippum instructum egrꝑti
ueribus iuderent paulatim ab alexandro defici rept̾
fit dein inter reges prelium quo uictus alexauder
antiochiam profugit/ Ibi mops pecione cũ stipendia
militibus deessent in templo ioius solidum ex auro
signũ nictorie tolli iubet faceti ioc sacri le gium

Expanded text:
ex filiis, Seleucus, quoniam sine matris auctoritate diadema ex filiis, Seleucus, quoniam sine matris auctoritate diadema sumpsisset, ab eadem interficitur; alter, cui propter nasi autem omnis imperii penes matrem esset. Sed Alexander occupato Syriae regno, tumens successu rerum, spernere iam etiam ipsum Ptolomeum, a quo subornatus in regnum fuerat, superba insolentia coepit. Itaque Ptolomeus reconciliata sororis gratia destruere Alexandri regnum, quod odio Demetrii viribus suis adquisierat, summis opibus instituit. Mittit igitur ingentia Grypo auxilia et filiamtantum belli, verum et adfinitate sua sollicitet. Nec res frustra fuit. Nam cum omnes Grypum instructum Aegypti viribus viderent, paulatim ab Alexandro deficere coepere. Fit deinde inter reges proelium, quo victus Alexander Antiochiam profugit. Ibi inops pecuniae, cum stipendia militibus deessent, in templo Iovis solidum ex auro signum Victoriae tolli iubet, facetis iocis sacrilegium
Abbreviated transcription (Latin):
prrfugiss ñuctit inuenem que udam egipeium ꝓtarti
negoriatoris filuum qui degium sirie ⁊ armis petẽt
compestta fadula quasi ꝑ ado ꝓcionem antrochi retris
receptus in familiam regiam esset nec sras queulib
regem asꝑnantibus nec demetrii suꝑbiam paterent᷑
nomen miem alexandri imponitur auxilia q ab egipto
ingentia mittiuitur Interea corpus antio chi interfecti
a dege parthoꝵ in loculo argentes ad sepulturam
in srriam renussum ꝓuenit quoᵈ eum ingente studio
ciurtatim ⁊ regis alexandri ad firmandam fabule fidẽ
excipitur que ces illi magnũ fanorem popularium
conciliant om̃ĩbus nõ fictas in eos aduersus laconnas
existimantibus Demetrnis autem inctus ab alexadro
cum intdiq eu tũstantibus malis premeretur ad postre¬
nũ eciam as uxore filus ꝙ deseritur Relitus igitur
cũ pantis serulis cũ tirũ religione satẽpli defensinus
petisset nã egredieus oprefecti iussu anterficitur alter

Expanded text:
profugisse, inmittit iuvenem quendam Aegyptium, Protarchi profugisse, inmittit iuvenem quendam Aegyptium, Protarchi negotiatoris filium, qui regnum Syriae armis peteret. Conposita fabula, quasi per adoptionem Antiochi regis receptus in familiam regiam esset, nec Syris quemlibet regem aspernantibus, ne Demetrii superbiam paterentur, nomen iuveni Alexandri inponitur auxiliaque ab Aegypto ingentia mittuntur. Interea corpus Antiochi interfecti a rege Parthorum in loculo argenteo ad sepulturam in Syriam remissum pervenit, quod cum ingenti studio civitatum et regis Alexandri ad confirmandam fabulae fidem excipitur. Quae res illi magnum favorem popularium conciliavit omnibus non fictas in eo, sed veras lacrimas existimantibus. Demetrius autem victus ab Alexandro, cum undique circumstantibus malis premeretur, ad postremum etiam ab uxore filiisque deseritur. Relictus igitur cum paucis servulis cum Tyrum religione se templi defensurus petisset, navi egrediens praefecti iussu interficitur. Alter
Abbreviated transcription (Latin):
demeten cepit ad quem retrahendum cum tumas equitũ
festinato misisset demetrrum lioc xp̃m metuentem iam
in regno missi tuenerunt frustra q omĩa conati ad rege
sinun reuersi sunt
Dr trocho in parthia cum exercitu deleto faater¬
enis demetrins obsidione parthoꝵ liberatus¬
deni ac̃ restitictus in regnũ cum omĩs siria in luctum
propt̾ amissum exercitum esset quasi ꝑthita ip̃mo at
fratrs bella quibus alter captus/ alter̾ octisus erat ꝓspe
gessissent Ita egipto bellum inferre statunit ecegnũ egipti
eleoparra socra pretium auxilii aduersum fratrẽ sinon
pollitente S dum alieua affectat ut solet fieri propria
facta erat mox apanitui ecteroꝵ q cuictas exemplum
secuti per absenciam enus regis a demetrio defecere Pcho¬
lo mens qͣr rex ecciptr bello as eodem petitus cũ cogno¬
nisset cleopatiim sororem suam opibus egipti namb
impositis ad filiam ⁊ demetrium generum in siriam

Expanded text:
Demetrii coepit; ad quem retrahendum cum turmas equitum Demetrii coepit; ad quem retrahendum cum turmas equitum festinato misisset, Demetrium hoc ipsum metuentem jam in regno missi invenerunt, frustraque omnia conati, ad regem suum reversi sunt. Antiocho in Parthia cum exercitu deleto, fraterejus Demetrius, obsidione Parthorum liberatus ac restitutus in regnum, cum omnis Syria in luctu propter amissum exercitum esset,quasi Parthica ipsius ac fratris bella, quibus alter captus, alter occisus erat, prospere cessissent, ita Aegypto bellum inferre statuit, regnum Aegypti Cleopatra socru pretium auxilii adversus fratrem suum pollicente. Sed dum aliena adfectat, ut adsolet fieri, propria facta erat, mox Apameni ceteraeque civitates exemplum secutae per absentiam regis a Demetrio defecere. Ptolomeus quoque, rex Aegypti, bello ab eodem petitus, cum cognovisset Cleopatram, sororem suam, opibus Aegypti navibus inpositis ad filiam et Demetrium generum in Syriam
Abbreviated transcription (Latin):
cum parthico presidio mlttit ut eo patto autrochue ad
sua tuenda a parthia uenocacretur/ Interum quĩ nribus
non cpoterat onfidus autiochum ubi temptabat propter
multitudinem hom exerectum suum antiochus ꝑ ciuitates
in hiberna diuiserat que res exicii causa fuit nam eum¬
grauari se copiaꝵ prebitione ⁊ iiurus militũ enuitates
uiderent ad parthos deficuint ⁊ die statuta omes apud
se dnusum exercitum ꝑ infidias ne nunicem serre augilia
possent aggredimitur Que cum minciata antiocho esfent
auxilium proximus laturus cum ea manu que secum hrematat
progaeditin in itmere obmum regem parthoꝵ habuit ad¬
uersus quem fortins ꝙͣ exerertus eius dimicauit s postre¬
nũ tñ cum mitute hostes uricerent metu suoꝵ defertus
octiditur Cui phrahates exequias regio more fetit filiã¬
ꝙ demetriam quam secum antiochus aduexat captus
amore mrgnnis uxorem duxit Penitere dem̃ dimi ssi

Expanded text:
cum Parthico praesidio mittit, ut eo pacto Antiochus ad cum Parthico praesidio mittit, ut eo pacto Antiochus ad sua tuenda a Parthia revocaretur. Interim, quoniam viribus non poterat, insidiis Antiochum ubique temptabat. Propter multitudinem hominum exercitum suum Antiochus per civitates in hiberna diviserat, quae res exigravari se copiarum praelibatione et injuriis militum civitates viderent, ad Parthos deficiunt; et in die statuta omnes apud se divisum exercitum per insidias ne invicem ferre auxilia possent, aggrediuntur. Quae cum nuntiata Antiocho essent, auxilium proximis laturus cum ea manu quae secum hiemabat, progreditur. In itinere obvium regem Parthorum habuit, adversus quem fortius quam exercitus ejus dimicavit: ad postremum tamen, cum virtute hostes vincerent, metu suorum desertus occiditur; cui Phrahates exsequias regio more fecit, filiamque Demetrii, quam secum Antiochus adduxerat, captus amore virginis, uxorem duxit. Poenitere deinde dimissi
Abbreviated transcription (Latin):
adueisuis antrochum feataem prout es uel tempus uel
fortuna belli exegisset huis auditis antrochus ocrupandũ
kellum ratus exerectum quem multis finctimoꝵ bellis
indurauerat aduersus parthos ducit S per luxuriam
nõ minor appacratus ꝙ milieie fuit / Emppe lxxxͭ ͣ nulia
armatoꝵ secicta sunt trecenta lixarum ex quibus coctoꝵ
pistore ꝙ maior muerus fuit argenti certe auri ꝙ tãtũ
nt etiam gregarii milites auro caligas fuerroit ꝓcul carẽt¬
argentea instrumenta fuere prorsus quasi ad epulas nõ
ad bellum pergerent aduementi antiocho multi oaientiles
reges octurrere tradentes se uegna ꝙ sua cũ exucratõe
suꝑbie parthice nec mora congressiom fuit antrochus
tabus prelus uictor cum babilõnem occupasset magnus
haberi cepit Itaq ad eum om̃ibus p̃płis deficientibus
unthil partis relique preter patrios fines fuit Tnut
plirasiates demetrium in sraiam ad occupandum regnum

Expanded text:
adversus Antiochum fratrem, prout res vel tempus vel adversus Antiochum fratrem, prout res vel tempus vel fortuna belli exegisset. His auditis Antiochus occupandum bellum ratus exercitum, quem multis finitimorum bellis induraverat, adversus Parthos ducit. Sed per luxuriam non minor apparatus quam militiae fuit, quippe octoginta milia armatorum secuta sunt trecenta lixarum, ex quibus cocorum pistorum maior numerus fuit. Argenti certe aurique tantum, ut etiam gregarii milites auro caligas figerent proculcarentrum quoque argentea instrumenta fuere, prorsus quasi ad epulas, non ad bellum pergerent. Advenienti Antiocho multi orientales reges occurrere tradentes se regnaque sua cum exsecratione superbiae Parthicae. Nec mora congressioni fuit. Antiochus tribus proeliis victor cum Babyloniam occupasset, Magnus haberi coepit. Itaque ad eum omnibus populis deficientibus nihil Parthis reliqui praeter patrios fines fuit. Tunc Phrahates Demetrium in Syriam ad occupandum regnum
Abbreviated transcription (Latin):
comparatis parthico habite babilonẽ ꝑuenerat / S
fugientem frahates qui cersacide successerat equitum
celeritate ꝑ compendiosos tramites occupatum retrahit
ut est ad regem gallimandro quid nõ tantum uenia
uerum eciam preniũ fc̾de. datum demetrium autem ⁊
granter castigatum ad comugomi in hutamã cremittit
arcioribus q custodus obseruari ibet Interiecto tẽpore
cum fidem illi eciam sustepti liberi facerent eod amico
conuite cepetita fuga est Sy poru liiferilitate prepe¬
fines regni sui de prehenditur ac denno ꝑductus ad regem
ut inuisus a conspectu submonetur Tunc qͦ uxori et
liberis donatus in hucamam penalem sibi cuictatem reuut¬
titur talisq aureis in exprobationem ꝑpuerilis liuctatis
donatus S hanc pocrthorum tam nctem in demetrum ele¬
menciam nõ misericordia gentis faciebat nec r espettus
cognationis si ꝙ sirie regnum affactabant usuri demetrio

Expanded text:
comparatis, Parthico habitu Babylonem pervenerat. Sed comparatis, Parthico habitu Babylonem pervenerat. Sed effugientem Phrahates, qui Arsacidi successerat, equitum celeritate, per compendiosiores tramites occupatum retrahit. Ut est deductus ad regem, Gallimandro quidem non tantum veniam, verum et praemium fidei datum. Demetrium autem, graviter castigatum, ad conjugem in Hircaniam remittit, arctioribusque custodiis observari jubet. Interjecto tempore, cum fidem illi et suscepti liberti facerent, eodem amico comite repetita fuga est; sed pari infelicitate propefines regni sui deprehut invisus a conspectu submovetur. Tunc quoque uxori et liberis donatus in Hyrcaniam, poenalem sibi civitatem, remittitur talisque aureis in exprobrationem puerilis levitatis donatur. Sed hanc Parthorum tam mitem in Demetrium clementiam non misericordia gentis faciebat nec respectus cognationis, sed quod Syriae regnum adfectabant usuri Demetrio
Abbreviated transcription (Latin):
intenderetur uerso igctur scudio prmcrpum ab epulis
exequias membra lacera ppło ostendunt ⁊ quid sꝑare
de rege suo debeant filii ce de demonstrant Fiucco
luctu orbitatis eleopatra cum urgeri se fraterno bello
uideret auxilium a demetrio rege siae ꝑ legatos petit
Cmus ⁊ yp̃is uaerii ⁊ memorabiles casus fuere ꝯrãq
demetrius sicut surpra dictum est cum bellis partis
intulisset multis q congressiomibus inttor fuisset ue¬
pente insidus tirtũnentus amisso exerectu capitur Cni¬
prestitit s et filiam in matrimoniũ dedit regnum q
srat quod ꝑ absentiam eius tapho occupauerat resti¬
tuturum prrmittit / Post huius mortem desperrto redieu
nõ ferens captiurtatem demetoius priuata ⁊ si opulenta¬
in ncta ꝑtesus tatitus in regnũ fugam meditatur hor¬
tator illi ⁊ comes gallunãder amitus erat qui post tap¬
tiuitatem eis a siria ꝑ arabie deserta dncibus petuia¬

Expanded text:
incenderetur. Verso igitur studio principum ab epulis in incenderetur. Verso igitur studio principum ab epulis in exsequias membra lacera populo ostendunt et quid sperare de rege suo debeant, filii caede demonstrant. Finito luctu orbitatis Cleopatra, cum urgeri se fraterno bello videret, auxilium a Demetrio, rege Syriae, per legatos petit, cuius et ipsius varii et memorabiles casus fuere. Namque Dintulisset, multisque congressionibus victor fuisset, repente insidiis circupraestitit, sed et filiam in matrimonium dedit regnumque Syriae, quod per absentiam eius Trypho occupaverat, restituturum promittit. Post huius mortem desperato reditu non ferens captivitatem Demetrius, privatam etsi opulentam vitam pertaesus, tacitus in regnum fugam meditatur. Hortator illi et comes Callimander amicus erat, qui post captivitatem eius a Syria per Arabiae deserta ducibus pe
Abbreviated transcription (Latin):
quam fedicatem mima subtilitas ꝑlueide nestis augebat
prorsus quasi astu inspicienda preberentur que om̃e
frudis octultanda pudibundo urro erant pust discessum
alexandrmis fuit iam etiam pegrino ppło inuisus
quem filio quem ex sotore susceperat ⁊ cum uxore ma¬
tris pelice metu insidiaꝵ tacitus in exilium ꝓficistit᷑
contracto q mercennario ex̾citu uellum sortai ꝑiter
at pataie infert / arcessitum dem̃ maxiniũ atrrenis
filium ne eum alex andri contra si regem crearent
interficit / Tunt ppłs statuas eius ⁊ ymagines
detrahit / quod factum feudio sorors existiians
filium quem ex ea susceperat intrrficit corpus qs
in memb̃ra diuisum ⁊ in ersta compositum matri
dit natalio eius inter epulas offeru curat que cces
nõ eregint tantum uerum etiam uiiuerse ciurtati
acerba ⁊ luctuosa fuit tantumq merorem festi¬
simio comumio initulit ut regia om̃ĩs repentino lucta

Expanded text:
Quam foeditatem nimia subtilitas perlucidae vestis augebat, Quam foeditatem nimia subtilitas perlucidae vestis augebat, prorsus quasi astu inspicienda praeberentur, quae omni studio occultanda pudibundo viro erant. Post discessum Alexandrinis fuit iam etiam peregrino populo invisus cum filio, quem ex sorore susceperat, et cum uxore, matris paelice, metu insidiarum tacitus in exilium proficiscitur contractoque mercennario exercitu bellum sorori pariter ac patriae infert. Arcessitum deinde maximum a Cyrenis filium, ne eum Alexandrini contra se regem crearent, interficit. Tunc populus statuas eius et imagines detrahit. Quod factum studio sororis existimans filium, quem ex ea susceperat, interficit, corpusque in membra divisum et in cista conpositum matri die natalis eius inter epulas offerri curat. Quae res non reginae tantum, verum etiam universae civitati acerba et luctuosa fuit tantumque maerorem festivissimo convivio intulit, ut regia omnis repentino luctu
Abbreviated transcription (Latin):
niter apparactuo epulaꝵ et sollempina cceligionũ in com¬
ꝑ lexu matris initer ficit atq ita thorum fororis ce de
filii eius cenentus ascendit/ Post quod hion mitior
in pp̃łares qui eũ in regnũ mouerant fuit siquid
pegerinis militibus licentia ecdis decta omĩa sanguine
rotedie manas ant Ip̃am quoq sororem filia eius uigĩe
pueram senprata ⁊ in matrimoniũ astita repudiat
Quibus rebus territus ppłs in diersa labitur p̃diam¬
ꝙ metu mortis exul rełinquit solus igitur in tanta
nbe cum suis uelictus ptholomens cum regem se
nõ homi s natuarum edium iuderet edicto ꝑegrmos
sollicitat Euibus confluentibus obuius Legatis
romanoꝵ sciproni affricano ⁊ spurio munuo et
metello qui ad inspitienda socioꝵ eregna uenrebant
procedit S ꝙͣ eruentus cinibus tam riditulus
romanis finit Erat enĩ ⁊ nultu de formis ⁊ statura
brenis ⁊ sagnia uentrrs non hom̃o s uelue similis

Expanded text:
inter apparatus epularum et sollemnia religionum in coninter apparatus epularum et sollemnia religionum in conplexu matris interficit atque ita torum sororis caede filii eius cruentus ascendit. Post quod non mitior in populares, qui eum in regnum vocaverant, fuit, siquidem peregrinis militibus licentia caedis data omnia sanguine cotidie manabant; ipsam quoque sororem filia eius virgine per vim stuprata et in matrimonium adscita repudiat. Quibus rebus territus populus in diversa labitur patriamque metu mortis exul relinquit. Solus igitur in tanta urbe cum suis relictus Ptolomeus, cum regem se non hominum, sed vacuarum aedium videret edicto peregrinos sollicitat. Quibus confluentibus obvius legatis Romanorum, Scipioni Africano et Spurio Mummio et L. Metello, qui ad inspicienda sociorum regna veniebant, procedit. Sed quam cruentus civibus, tam ridiculus Romanis fuit. Erat enim et vultu deformis et statura brevis et sagina ventris non homini, sed beluae similis.
Abbreviated transcription (Latin):
quami nemo ante transie ento atq cd̃ne potuit
nam iusticie atq liberalitatis sue ne ip̃os milices
quin exꝑientur testes ecefug̾e ⁊ illa indicia habeie
ꝙ solum cceguũ nõ paterna solum uerum eciam
externa hereditatibus ptopter munificenciam acqͥsita
possideat choltos paflagomam uosphaꝵ/ Sit excitatis
militibus post annos tres ⁊ ingniti sumpti regni in
rõna bella destendit atq in egipto mortuo rege ptholo¬
meo ei qui crienis regnabat ptholomeo per legatos
cegnũ ⁊ uxor cleopatra cregnia soror ip̃is defertur
lecus igitui hoc folo ꝓtholomens ꝙ sine certamine
fcatermĩ ⁊ egnũ recepisset Itaq ꝙ subornari ⁊ matre
cleopatra ⁊ fanora principumi sacis fratrio filiũ
cognonerat/ Ceterum irfestus om̃ibus statim ubi alexãdriã
urgressus est fantores puta trncidari iussit ip̃m quoꝙ die
npiarum quibus matrem eius in matrimoniũ iccipiebat

Expanded text:
quam nemo ante transire tuto atque adire potuit. quam nemo ante transire tuto atque adire potuit. Nam iustitiae atque liberalitatis suae ne ipsos milites quin experiantur testes refugere et illa indicia habere, quod solus regum non paterna solum, verum etiam externa regna hereditatibus propter munificentiam adquisita possideat, Colchos, Paphlagoniam, Bosphorum. Sic excitatis militibus post annos tres et XX sumpti regni in Romana bella descendit. Atque in Aegypto mortuo rege Ptolomeo ei, qui Cyrenis regnabat, Ptolomeo per legatos regnum et uxor Cleopatra regina, soror ipsius, defertur. Laetus igitur hoc solo Ptobornari et a matre Cleopatra et favore principum fratris filium cognoverat, ceterum infestus omnibus, statim ubi Alexandriam ingressus est, fautores pueri trucidari iussit. Ipsum quoque die nuptiarum, quibus matrem eius in matrimonium recipiebat,
Abbreviated transcription (Latin):
dentius bella pontica ingressum cuii ⁊p̃e radis at hio
essee stichie preter arma mitutem q aniini locorum
s solltudimons uel fagoribus inst̾ructe ꝑ que denũ¬
tiaretur igens imatiẽ peritusum at laboi  inter
quas difficultates ne spes quid premii foret o hoste
temperacuis alind̃ neq nec solo fertilius nec in bnilh
multitudine amenius magnamq temporis parte
nõ ut miliciam s ut festum diem acturos bello dubiũ
facili magis amirrere se modos ant propimas regni
actalici opes aut neceres lidit iome ꝙ adierut quas
non expugnatum eant s possessum tantum q se auida
expectat asia ut eriam nocibus nocet adeo iaas odĩ
calumpine litium sequantun se modo fortit᷑ et
colligant quid se duce possis effice̾ tantus e̾xcitꝰ
que sine ciurises nuilitum auxilio sua ⁊ uiis oꝑa
nnderunt cappadociam ceso regei cepisse qui solus
mortalium pontum omnem stithiamq patanerit

Expanded text:
dentius bella Pontica ingressum, cum ipse rudis ac tiro dentius bella Pontica ingressum, cum ipse rudis ac tiro esset, Scythiae praeter arma virtutemque animi locorum quoque solitudinibus vel frigoribus instructae, per quae denuntiaretur ingens militiae periculum ac labor. Inter quas difficultates ne spes quidem praemii foret ex hoste temperatius aliud, nec solo fertilius nec urbium multitudine amoenius; magnamque temporis partem non ut militiam, sed ut festum diem acturos bello dubium facili magis an ubere,si modo aut proximas regni Attalici opes aut veteres Lydiae Ioniaeque audierint, quas non expugnatum eant, sed possessum;tantumque se avida expectat Asia, ut etiam vocibus vocet: adeo illis odium canorum, calumniae litium. Sequantur se modo fortiter et colligant, quid se duce possit efficere tantus exercitus, quem sine cuiusquam militum auxilio suamet unius opera viderint Cappadociam caeso rege cepisse, qui solus mortalium Pontum omnem Scythiamque pacaverit,
Abbreviated transcription (Latin):
riorem illam colliimem conuenarunm esse qui pat̾nos
marores suos a ciro dario q conditoribus ꝑstti regni
mar̾nos a magno alexander ac intanore selento condi¬
toribus imperii macedoniti creferat seu ppłe illorim
conferatur suo earum se gentram esse que nõ modo
romano imꝑio sint pares s macedonico q obsticerãt
nuillam subrectarum sibi gencium exꝑtam peregrina
imꝑia nullis ñꝙͣ uisi domesticis regibus par̾nisse
cappadociam nelit an paflagoniam recensere rinsus
pontum an bichumnam staq armeniam maiorẽ uinorẽ¬
q quiarum gencium ouillam ꝙ a lexander ille qui totã
pacanit asiam nec quisꝙͣ successoꝵ eis aut posterore
artrgisset sithiam dnos nmꝙ ante se reges m̃o pacate
s tantum intrare ausos darrium ⁊ phil̃ippum egit inde
fugam sibi expedisse ut ip̃aet magnã adu̾sus romanos
partem utrium haberet multum ꝙ se tmudius oc diffi¬

Expanded text:
riorem illa conluvie convenarum esse, qui paternos riorem illa conluvie convenarum esse, qui paternos maiores suos a Cyro Darioque, conditoribus Persici regni, maternos a magno Alexandro ac Nicatore Seleuco, conditoribus imperii Macedonici, referat, seu populus illorum conferatur suo, earum se gentium esse, quae non modo Romano imperio sint pares, sed Macedonico quoque obstiterint. Nullam subiectarum sibi gentium expertam peregrina imperia; nullis umquam nisi domesticis regibus paruisse, Cappadociam velint an Paphlagoniam recensere, rursus Pontum an Bithyniam, itemque Armeniam maiorem minoremque; quarum gentium nullam neque Alexander ille, qui totam pacavit Asiam, nec quisquam successorum eius aut posterorum attigisset. Scythiam duos umquam ante se reges non pacare, sed tantum intrare ausos, Darium et Philippum, aegre inde fugam sibi expedisse, unde ipse magnam adversus Romanos partem virium haberet. Multoque se timidius ac diffi
Abbreviated transcription (Latin):
peo hoste habitum ei ꝙ interdiccum ccalia ⁊ quodcunq
deforme sibi putanertint cum filis eius anseonico beliũ
gssisse nullius apud eos maiora ꝙͣ masmisse ccegis nudaꝵ
hibea merita quic impntari uictum hanmbalem huic captũ
modo in affrrca gestum adeo mexpiabile ut uec uictum qued
pacas memorie donarent quin daccerem at temmphi spec¬
tatulum exprretur hanc illis om̃ibus regibus legem ddioꝵ
dixisse stiliett q ip̃i tales reges habuerint quoꝵ etiã
nomĩbus errbestant ant pastores aboriginũ aut aruspires
sabmor aut exules corinthisx aut seruos nernas ꝙ
tustoꝵ aut ⁊ quod honoratissimũ nomen fuit int̾ ħec
supbos atq ut ip̃i fermit conditores suos lups uberib
alirtos sit omnem iclum ppłmn luppoꝵ anmor ĩ explebiles
sanguius at imꝑii diuiciarũ ꝙ auidos at ieniuos
hibere. se autem sen nobilitate illis comparetur ela¬

Expanded text:
pro hoste habitum eique interdictum Italia, et quod cum ipso pro hoste habitum eique interdictum Italia, et quod cum ipso deforme sibi putaverant, cum filio eius Aristonico bellum gessisse. Nullius apud eos maiora quam Masinissae, regis Numidarum, haberi merita;huic inputari victum Hannibalem, huic captum modo in Africa gestum adeo inexpiabile, ut ne victum quidem patris memoriae donarent, quin carcerem ac triumphi spectaculum experiretur. Hanc illos omnibus regibus legem odiorum dixisse, scilicet quia ipsi tales reges habuerint, quorum etiam nominibus erubescant, aut pastores Aboriginum, aut aruspices Sabinorum, aut exules Corinthiorum, aut servos vernasque Tuscorum, aut, quod honoratissimum nomen fuit inter haec, Superbos;atque ut ipsi ferunt conditores suos lupae uberibus altos, sic omnem illum populum luporum animos inexplebiles sanguinis, atque imperii divitiarumque avidos ac ieiunos habere. Se autem, seu nobilitate illis conparetur, cla
Abbreviated transcription (Latin):
imputari sibi si qua gordins aut tigranes faciat liberta¬
tem eciam in tontueliam sui senatu ultro delatam
cappadocie quam reliquis gentibus abstulerunt deni
ppło cappadocum pro libertate oblata gordiu̾m sregẽ
orcoit Ideo tñ tantum qm̃ amicus suus esset nõ ob̃timusse
incondedem ꝓrecepto illoꝵ uellum sibi intulisse qr
ultumerit se ab illis uentum obuiam in eo ⁊ minc eam
setum bellandi illis causm foce nõ impune se incomedi
lacerandum saltatacis filio prebuerit quippe nõ delicta
regum illos s uires ac marestatem in sequi neq in uno
s in alus queq omĩbus ac spe arte grassatos. Sic et
anũ suũ foriłatem ꝑ eognationũ arbitria succedaneñ
regi ꝑgameno enmeni dectũ sit xursus eumenon cuius
classibus ꝓrime in asia fuere transiecti cuius exercitu
magis ꝙͣ suo ⁊ magnũ ⁊ antiochum ⁊ gallos in asia
⁊ mox in macedoma regem ꝑsem donuerant ⁊ ip̃m

Expanded text:
inputari sibi, si qua Gordius aut Tigranes faciat. Libertainputari sibi, si qua Gordius aut Tigranes faciat. Libertatem etiam in contumeliam sui a senatu ultro delatam Cappadociae, quam reliquis gentibus abstulerunt; dein populo Cappadocum pro libertate oblata Gordium regem orante ideo tantum, quoniam amicus suus esset, non obtinuisse. Nicomeden praecepto illorum bellum sibi intulisse; quia ultum ierit se, ab ipsis ventum obviam in eo; et nunc eam secum bellandi illis causam fore, quod non inpune se Nicomedi lacerandum, saltatricis filio, praebuerit. Quippe non delicta regum illos, sed vires ac maiestatem insequi, neque in uno se, sed in aliis quoque omnibus hac saepe arte grassatos. Sic et avum suum Pharnacen per cognitionum arbitria succidaneum regi Pergameno Eumeni datum;sic rursus Eumenen, cuius classibus primo in Asiam fuere transiecti, cuius exercitu magis quam suo et Magnum Antiochum et Gallos in Asia et mox in Macedonia regem Perseum domuerant,et ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
an ilłoꝵ nã bellum quid̃ iam tunt secum ab illis
geci ceptum cum sibi pupillo maiorem frigiam
demerent quam pata suo premiñ dati adu̾sus arisconicũ
auxisii contesserunt gentem quam ⁊ proano suo intredati
sebeuene gallmicus in dotem dedisset quid eum pafiagoma
se decedẽ insferuit nõ alterum illud genus ueli fnissi
que nõ uĩ non armis s adaptionem testamenti ⁊ regũ
domestico ⁊ interitu hereditaria patri suo uenisset cũ
inter hant decretoꝵ amaritudinem. parendo nõ tñ
eos mitigaret quim aceibiis in dies gerunt nõ obtimuusse
quod enĩ a se nõ prebitũ ilłio obsequiũ fugiã pafla¬
goniam ꝙ diissas nõ cappadociam filuum eductum quã
urre gencium nictor occupanerat raptum tñ sibi esse
uictorie nis ab illis quoꝵ nichil est insi uello quesitum
nõ regem bithune tersonu quem senatus arma detrene¬
rea a se in gratiam illorum occisum eñ un chilo minus

Expanded text:
an illorum. Nam bellum quidem iam tunc secum ab illis an illorum. Nam bellum quidem iam tunc secum ab illis geri coeptum, cum sibi pupillo maiorem Phrygiam ademerint, quam patri suo praemium dati adversus Aristonicum auxilii concesserant, gentem quam et proavo suo Mithridati Seleucus Callinicus in dotem dedisset. Quid, cum Paphlagonia se decedere iusserint, non alterum illud genus belli fuisse? Quae non vi, non armis, sed adoptione testamenti et regum domesticorum interitu hereditaria patri suo obvenisset. Cum inter hanc decretorum amaritudinem parendo non tamen eos mitigaret, quin acerbius in dies gerant, non obtinuisse. Quod enim a se non praebitum illis obsequiugoniamque dimissas? Non Cappadocia filium eductum, quam iure gentium victor occupaverat?Raptum tamen sibi esse victoriae ius ab illis, quorum nihil est nisi bello quaesitum. Non regem Bithyniae Chreston, in quem senatus arma decreverat, a se in gratiam illorum occisum? Tamen nihilo minus
Abbreviated transcription (Latin):
criam pro ince imperii bellis continus ꝑsenecasse et a
multis eiuitatibus italie deletos romanore excitus ferri
a quibusdam nouo contuuelie more sus igñ missos
ac ne ueceribus ĩoremur exemplis ħot ip̃o tempore
uniu̾sam italiam uello marsito consurexisse non iar
libartatem s consortium imꝑii ciuittates ꝙ postentem¬
⁊ grauius incino italie bello ꝙ̃ domestitis principu
factionibus iubem premi multo ꝙ ꝑiculosius esse
italito auile bellumi ⁊ a germania cimbrozmieusam¬
illam feroꝵ atq nuitiũ ppłore more ꝓcelle ñuidasse
ctaliam/ quoꝵ sugula uella sustinere romani possent
uiiu̾sis tñ obriũttur ut ne nacaturos bello suo putet
utendum igit᷑ occasione ⁊ rapienda merementa iriũ
ne si illis occupatis quieuerins mox adu̾sus uacuos
⁊ quietos maiis negocium habeant nuõ dni queri an
capienda suit arma s utrum sua pocius octasione

Expanded text:
etiam pro vice imperii bellis continuis perseverasse;et a etiam pro vice imperii bellis continuis perseverasse;et a multis civitatibus Italiae deletos Romanorum exercitus ferri, a quibusdam novo contumeliae more sub iugum missos. Ac ne veteribus inmoremur exemplis, hoc ipso tempore universam Italiam bello Marsico consurrexisse, non iam libertatem, sed consortium imperii civitatisque poscentem;nec gravius vicino Italiae bello quam domesticis principum factionibus urbem premi, multoque periculosius esse Italico civile bellum. Simul et a Germania Cimbros, inmensa milia ferorum atque inmitium populorum, more procellae inundasse Italiam;quorum etsi singula bella sustinere Romani possent, universis tamen obruantur, ut ne vacaturos quidem bello suo putet. Vtendum igitur occasione et rapienda incrementa virium, ne, si illis occupatis quieverint, mox adversus vacuos et quietos maius negotium habeat. Non enim quaeri, an capienda sint arma, sed utrum sua potius occasionem
Abbreviated transcription (Latin):
quin ip̃am caperet urbem nõ romanorum illi uires
ccestitisse s domestice enuilationis atq inuedie studi
audire pplos trlusal pint gallie cta liam ingressos
i apinus eam pliribus q iubibus possidere ⁊ lacius
aliqͣrto solum fiuum ꝙͣ asia que ditatur inbellis
lidẽm gala occlipauissent / ie intt̃a solum dici sibi
ccomam gallis s etiam captam ut bñius illis mõtis
tantum catumẽ relinqueretur met uello hostem ẜe
pretio umotum/ C allorum autem nomen quob
semꝑ uomanos terrint in patem nirium sua es ip̃e
muneret nam hos qui asiam intolunt gallos as illis
qui italiam octupauerant sedibus tantum distare origĩem
siore spatio illiricum trat̾iam q prodierint pene opossus
transetio eorum fmibus ꝙͣ ubi consedere possesis. Iam epõm
italiam audire se nũꝙͣ ut roma condita sit sactis illi
patati s̾ assidile ꝑ omneo annos pro libertate alios ꝓnostã

Expanded text:
quin ipsam caperet urbem, non Romanorum illi vires quin ipsam caperet urbem, non Romanorum illi vires restitisse sed domesticae aemulationis atque invidiae studium. Audire populos transalpinae Galliae Italiam ingressos maximis eam pluribusque urbibus possidere et latius aliquanto solum finium, quam in Asia, quae dicatur inbellis, idem Galli occupavissent. Nec victam solum dici sibi Romam a Gallis, sed etiam captam, ita ut unius illis montis tantum cacumen relinqueretur; nec bello hostem, sed pretio remotum. Gallorum autem nomen, quod semper Romanos terruit, in partem virium suarum ipse numeret. Nam hos, qui Asiam incolunt, Gallos ab illis, qui Italiam occupaverant, sedibus tantum distare,originem liore spatio per Illyricum Thraciamque prodierint, paene operosius transitis eorum finibus quam ubi consedere possessis. Iam ipsam Italiam audire se numquam, ut Roma condita sit, satis illi pacatam, sed adsidue per omnes annos pro libertate alios, quosdam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ contiones direitas ꝙꝓdo sua oraitione oꝑi suo inserẽdo
hystorie modum excesserunit / ꝓptandini sibi fuit ait
ut de eo liceret consulere bellum ne sit cuin romains
an pax habenda quĩ uero sit resistendum impugnãtib
ec eos quidem dubitare quippe inttorie careant quppe
Oueisus lattonem si nequeant pro salnte pro ulcioe
tñ sua om̃es ferrum stringe̾ Ccterum qr nõ id agit᷑
an liceat quieste̾ nõ tantum animo hostilit̾ ẜ eciam
prelio congressu consulenbum qua racione ac spe
cepta bell̃a sustineant Esse antem sibi nnctorie fidutiã
si sit illis annnnus romanos q uniti posse cognitimi
nõ sibi magis ꝙͣ ip̃is militibus qui ⁊ in bithiia aqui¬
liũ ⁊ qualoinũ in cappadotia fuderunt at siquid aliena
magis exempla ꝙ sua exꝑmnenta moneant audnre se
nistrinto fusos tabus preliis romanos Audire han¬
ibolem sexdetim annuis italie uittorem inmorrctum et

Expanded text:
quod contiones directas pro sua oratione operi suo inserendo quod contiones directas pro sua oratione operi suo inserendo historiae modum excesserint. Optandum sibi fuisse ait, ut de eo liceret consulere, bellumne sit cum Romanis an pax habenda;quin vero sit resistendum inpugnantibus, ne eos quidem dubitare, qui spe victoriae careant; quippe adversus latronem, si nequeant pro salute, pro ultione tamen sua omnes ferrum stringere. Ceterum quia non id agitur, an liceat quiescere non tantum animo hostiliter, sed etiam proelio congressis, consulendum, qua ratione ac spe coepta bella sustineant. Esse autem sibi victoriae fiduciam, si sit illis animus; Romanosque vinci posse cognitum non sibi magis quam ipsis militibus, qui et in Bithynia Aquilium et Malthinum in Cappadocia fuderintenta moveant, audire se instructo fusos tribus proeliis Romanos. Audire Hannibalem sedecim annis Italiae victorem inmoratum, et
Abbreviated transcription (Latin):
grani cederent post hec mitridates intellecto ꝙͣtum
uellum sustitaret/ legatos ad emmibros alios ad gallos¬
gaetos ⁊ farmatas bastarnas q auxilium petitũ mutit
Nam om̃is has gentes romanũ meditabundus bellũ
uarus bentficiors nuinerib iam aute iẽp̾at. stithia
Iuirqs ex erectum Senire iubet omnem ꝙ orientem adũ sus
donianos armat Non magno igitur labore aquilium ⁊¬
palleum maltinũ asiano exerectu instruitos gnitit Qlnis
sunul enu incomede pulsis ingenti sanore euutatiũ exci¬
pum multum ibi auri argenti ꝙ findio ueter iun aegũ
muagnũ q bellĩ a pparatum iuuemĩt quibus instontus debia
tiuitatibus publita prinata ꝙ remittit et nocationem
uarus exhortatiomibus ad romana bella sine asiana
uctat quam orationem dignam dupi cuius exẽplumm
brenitati huius operis insercerem quam obliquũ põpenis
teogno exxposuit quĩ in lurio ⁊ in salustio reprehendit

Expanded text:
grani cederent. Post haec Mithridates intellecto quantum grani cederent. Post haec Mithridates intellecto quantum bellum suscitaret, legatos ad Cimbros, alios ad Gallograecos et Sarmatas Bastarnasque auxilium petitum mittit. Nam omnes has gentes Romanum meditabundus bellum variis beneficiorum muneribus iam ante inlexerat. Ab Schythia quoque exercitum venire iubet omnemque Orientem adversus Romanos armat. Non magno igitur labore Aquilium et Malthinum Asiano exercitu instructos vincit, quibus simul cum Nicomede pulsis ingenti favore civitatium excipitur. Multum ibi auri argentique studio veterum regum magnumque belli apparatum invenit, quibus instructus debita civitatinibus ad Romana bella sive Asiana incitat. Quam orationem dignam duxi, cuius exemplum brevitati huius operis insererem; quam obliquam Pompeius Trogus exposuit, quoniam in Livio et in Sallustio reprehendit,
Abbreviated transcription (Latin):
olim ab husdem in regnum paternũ remissus hũc
mitridates mire ad societatem romam belli quod olim
meditabantii pelliee̾ euprebat Nichil igitui do offesi
romanoꝵ sencientem ꝑ gordium impellit ut ariodarim
segni admodum bellum inferat / Et ne quis dolus subest
uide atur filiam suam ei eleopatrem in matrimomunꝰ
tradit/ Primo igitur aduentu tigranis ariobarzan
sublatis rebus suis uomã contendit atq ita ꝑ tigraẽ
ruisum cappadotia uiris ess mitadatis eepit Eodem
tempore mortuo incomede eciam filius eis et ipse
incomedis regno a mitrdate pellitur Qui eiem
supplex nomam uenisset decernitur in senatu ut̾q
in regnũ crestituatur in quod cum missi aquilus ⁊t
malluis malcinuis legati hus coguitis mitadates
societatem cum tigaane bellum adueisum ecomanos gest¬
uous m̃gi pacti ꝙ inter se sunt ut iubes agra q nu¬
tadati lonnẽs ułro ⁊ quecimq auffora possent ti¬

Expanded text:
olim ab eisdem in regnum paternum remissus. Hunc olim ab eisdem in regnum paternum remissus. Hunc Mithridates mire ad societatem Romani belli, quod olim meditabatur, perlicere cupiebat. Nihil igitur de offensa Romanorum sentientem per Gordium inpellit, ut Ariobarzani, segni admodum, bellum inferat, et ne quis dolus subesse videatur, filiam suam ei Cleopatram in matrimonium tradit. Primo igitur adventu Tigranis Ariobarzanes sublatis rebus suis Romam contendit, atque ita per Tigranen rursus Cappadocia iuris esse Mithridatis coepit. Eodem tempore mortuo Nicomede etiam filius eius, et ipse Nicomedes, regno a Mithridate pellitur, qui cum supplex Romam venisset, decernitur in senatu, ut uterque in regnum restituantur; in quod tum missi M'. Aquilius et Mallius Malthinus legati. His cognitis Mithridates societatem cum Tigrane bellum adversus Romanos gesturus iungit, pactique inter se sunt, ut urbes agrique Mithridati, homines vero et quaecumque auferri possent, Ti
Abbreviated transcription (Latin):
acressione cappadocie eciam bithiniam funictimam iuadẽt
subornat puerum exie pultrrtudins quasi ariaractes
tres nõ dnos filios genuisset qui a senatu romano pater¬
nũ cregnũ peceret exorem ꝙͦ laoditem ⁊omã uuttit
ad testimoniũ trium ex ariaratte susteptoꝵ fuod ubi
romam nutit qui fenarui assereret ꝓuerũ cui cõppadotie
regnũ tradiderat ex eo ariaratte genitum qui bello aristonici
auxilia romanis fereno cecidisset Sz senatus seudiũ rego
intelletto aliena regna falsis homĩbus furantium inttri¬
dati cappadociam ⁊ incomedi ad solatia emo paflagonã
adeunt / ac ne cõtunuelia regum foret ademptum illis
quod daretui aluis uter ppłs luertate donatus est S
cappadoeto munus libertatis abmiẽtes negant uiuere
genten sine rege posse Itaq rex illis senatu ariobar¬
ianeo statuitur Edat es tempore tigraues rex armeme
obses a partħis ante multum temporis datus n et

Expanded text:
accessione Cappadociae etiam Bithyniam finitimam invaderet, accessione Cappadociae etiam Bithyniam finitimam invaderet, subornat puerum eximiae pulchritudinis, quasi Ariarathes tres, non duos filios genuisset, qui a senatu Romano paternum regnum peteret. Vxorem quoque Laodicen Romam mittit ad testimonium trium ex Ariarathe susceptorum filioruRomam mittit, qui senatui adseveret puerum, cui Cappadociae regnum tradiderat, ex eo Ariarathe genitum, qui bello Aristonici auxilia Romanis ferens cecidisset. Sed senatus studio regum intellecto, aliena regna falsis nominibus furantium, Mithridati Cappadociam et Nicomedi ad solacia eius Paphlagoniam ademit. Ac ne contumelia regum foret ademptum illis, quod daretur aliis, uterque populus libertate donatus est. Sed Cappadoces munus libertatis abnuentes negant vivere gentem sine rege posse. Itaque rex illis a senatu Ariobarzanes statuitur. Erat eo tempore Tigranes rex Armeniae, obses Parthis ante multum temporis datus, nec
Abbreviated transcription (Latin):
regibus minoreo copie essent incertum belli tuens ꝯsilia
ad infidias tranffert follicitato q inuene ad colloquium¬
cum ferrum ocultatum inter fasteas gereret strutatore
ab ariaratte cregio more misso curiosins unũ nentrem ꝑtract¬
tanti ait Caneret ne aliud telum inueniret ꝙͣ quederet
atq ita rifu protettis insidus enocatum ab amcis uelut
ad secretum sermonem inspectante ittroq exertitu int̾ficit
Regnũ cappadocie octo annoꝵ filio posito ariarattis nonue
addito ꝙ ei rectore gordio tradidit / S cappadoces cru¬
delitate ac libine prefectoꝵ nexati a mrtridate deficiũt
fratam q regis ⁊ ip̃m ariarctem nomine ab asia ubi
educabatu renocant/ Tnq int̾tadates prelium yt¬
nouat uictum q cegno cappadocit expellit nec multo
post adolestens ex egritudine collecta inf̾nuitate decc̃at
post hinus mortem incomedes trineus ne in tradates

Expanded text:
regibus minores copiae essent, incertum belli timens consilia regibus minores copiae essent, incertum belli timens consilia ad insidias transfert sollicitatoque iuvene ad conloquium,cum ferrum occultatum inter fascias gereret, scrutatore ab Ariarathe regio more misso, curiosius imum ventrem pertractanti ait: caveret, ne aliud telum inveniret quam quaereret. Atque ita risu protectis insidiis sevocatum ab amicis velut ad secretum sermonem inspectante utroque exercitu interficit; regnum Cappadociae octo annorum filio inposito Ariarathis nomine additoque ei rectore Gordio tradidit. Sed Cappadoces crudelitate ac libidine praefectorum vexati a Mithridate deficiunt fratremque regis, et ipsum Ariarathen nomine, ab Asia, ubi educabatur, revocant,cum quo Mithridates proelium renovat victumque regno Cappadociae expellit. Nec multo post adulescens ex aegritudine collecta infirmitate decedit. Post huius mortem Nicomedes timens, ne Mithridates
Abbreviated transcription (Latin):
nuadit quod eum mĩciatum mitadati fuisset ꝑ sinuu¬
lacionem pretatis auxilia sorrri ad expellendum cappa¬
docia incomedem mittit. S iam laodite ꝑ pactionẽ
incomedi in matrimoniũ tradiderat. Quod egre
ferens metadates presidia nicomedis expellit regnũ¬
ꝓ sororis filio restituit Egregium peorsus faceum
in subsecuta frans esset Siquid̃ interiettro mensib simulat
se gordium quo ministro usus in ariaratte interficiendo
fuerait restituere in parriam nelle sperans si ob sisteret
adolestens causas belli futuras, aut si ꝑmicteret ꝑ eĩdem
frlium tolli posse per quem interfecerat᷑ patrem ubi aria¬
ractes iuimor moliui cognonit grauiter ferẽs int̾fectorẽ
patris ꝑ amĩculum potissimũ ab exilio renocari ĩ gentẽ
ex̾citum contrahit Igitur cum aciem eduxissit initridates
falcatos sexcentos nec ariaracti auxiliantib finitinus

Expanded text:
invadit. Quod cum nuntiatum Mithridati fuisset, per simuinvadit. Quod cum nuntiatum Mithridati fuisset, per simulationem pietatis auxilia sorori ad expellendum Cappadocia Nicomeden mittit. Sed iam Laodice per pactionem se Nicomedi in matrimonium tradiderat. Quod aegre ferens Mithridates praesidia Nicomedis Cappadocia expellit regnumque sororis filio restituit, egregium prorsus factum, ni subsecuta fraus esset;siquidem interiectis mensibus simulat se Gordium, quo ministro usus in Ariarathe interficiendo fuerat, restituere in patriam velle, sperans, si obsisteret adulescens, causas belli futuras, aut, si permitteret, per eundem filium tolli posse, per quem interfecerat patrem. Quod ubi Ariarathes iunior moliri cognovit, graviter ferens interfectorem patris per avunculum potissimum ab exilio revocari, ingentem exercitum contrahit. Igitur cum in aciem eduxisset Mithridates falcatos sexcentos, nec Ariarathi auxiliantibus finitimis
Abbreviated transcription (Latin):
stitui in pristinũ fectum inberent mitridates cum se
iam parem magnitudimi romanoꝵ credẽt superbo
responss hereditarium patri suo regnũ obuenisse respõdit
mirari se ꝙ ei relata controuersia non fuerit sibi caese¬
ratur nec territus minis galatiam qͦ occupat Naco¬
medes qũĩ se tueri uire nõ poterat iusto regi redditurũ
respondit atꝙ ita filium suũ mictato nomĩe fluntent
filiamenrẽ paflagonũ regnũ nomine appellat ⁊ scropi
regie reddit ⁊ regnũ falso nomine tenet Sit ludibrio
habiti legani romam beuertutũtur
alteruis laodicis filios cuius nirum ariarotem
agem cappadocie ꝑ gondium insidus occederat tollendos
statuit nichil actum morte patas existimãs si adolestẽtes
ꝑatermũ regnũ eiuus ille cupiditate flagrabat occupassit̃
gitur dum in hus cogitationibus uersatur interi
incomedes rex uithime nacuam morte regis cappadociã

Expanded text:
stitui in pristinum statum iuberent. Mithridates, cum se stitui in pristinum statum iuberent. Mithridates, cum se iam parem magnitudini Romanorum crederet, superbo responso hereditarium patri suo regnum obvenisse respondit; mirari se, quod cum ei relata controversia non fuerit, sibi referatur. Nec territus minis Galatiam quoque occupat. Nicomedes, quoniam se tueri iure non poterat, iusto regi redditurum respondit. Atque ita filium suum mutato nomine Pylaemenen, Paphlagonum regum nomine, appellat et quasi stirpi regiae reddidisset regnum, falso nomine tenet. Sic ludibrio habiti legati Romam revertuntur. Lalterius Laodices filios, cuius virum Ariarathen, regem Cappadociae, per Gordium insidiis occiderat, tollendos statuit, nihil actum morte patris existimans, si adulescentes paternum regnum, cuius ille cupiditate flagrabat, occupassent. Igitur dum in his cogitationibus versatur, interim Nicomedes, rex Bithyniae, vacuam morte regis Cappadociam
Abbreviated transcription (Latin):
cum quibusd amicis cegno profectus uniũsan nemine
sentiente ꝑ nagatus est om̃ q iubium situm ac regiones
cognonit Inde in uithimam transceudit et quasi dñs
asie oportimna queq inttorie sue metatus est Post
hec in regnũ cum iam perisse crederetur ueuersus est
mento ꝑuulo filio quem ꝑ absenciam eins soror uxor
laodice soror cum perisse eum crederet in concubitus
amneorum proiecta quasi admissum facnus maiori
scelere tegere possis uenenũ aduementi paranit quod
cum ex ancillis mitridates cognouisset facmus in
auctorts uiudditant Iieme deni ad petente non tum¬
contendebat / Exercitum qͦ simĩ ad partem laboribus pa¬
cienciam cotidiana ex̾citacione durabat atq cta ñuttus
ip̃e Inexpugnabilem execectum fecerat / Inita dem̃ cum
medmede societate paflagoniã inuadit uictamq eum
socio dunddit quan cum teneri a regibus senatui mĩ¬
tiatum esset legatos ad utruuqz misit qui gentem de¬

Expanded text:
cum quibusdam amicis regno profectus universam nemine cum quibusdam amicis regno profectus universam nemine sentiente pervagatus est omniumque urbium situm ac regiones cognovit. Inde in Bithyniam transcendit et quasi dominus Asiae opportuna quaeque victoriae suae metatus est. Post haec in regnum, cum iam perisse crederetur, reversus est invento parvulo filio, quem per absentiam eius soror uxorqLaodice soror, cum perisse eum crederet, in concubitus amicorum proiecta, quasi admissum facinus maiori scelere tegere posset, venenum advenienti paravit. Quod cum ex ancillis Mithridates cognovisset, facinus in auctores vindicavit. Hieme deinde adpetente non contendebat. Exercitum quoque suum ad parem laboris patientiam cotidiana exercitatione durabat, atque ita invictus ipse inexpugnabilem exercitum fecerat. Inita deinde cum Nicomede societate Paphlagoniam invadit victamque cum socio dividit. Quam cum teneri a regibus senatui nuntiatum esset, legatos ad utrumque misit, qui gentem re