comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pescit. certis horis ad negotium oran¬
dimentẽ reuocamus. uerbis orationis
nos ammonentes in id quod desideramꝰ.
intendere. nequod tepescere cȩperat
omnino frigescat. & penitꝰ extinguat᷑.
nisi crebrius in flaninetur. Unde &
illud quodidem apłsait. postulationeᷤ
ur̃ȩ in notescant apud dm̃. non sic
accipiendum est tamqu̾a dõ innotes¬
tiam. Aut forte in notescant etiam
angelis qui sunt apud dm̃. ut quodam¬
modo eas offerant dõ. & de his consulant.
& quod eo iubente implendum ẽẽ. cogno.¬
uerint. ficut oportere ibi cognouerint
hoc nobis uel euidenter uellatenter appor.¬
tent. Dixit eñi angelus homini. Cͥ ũ
tu claritatis dĩ. Quȩ cum ita sint etiã
diu orare cum uacat. id est cũ alia bonarũ
& irecessariarum actionũ ñ inpediunt᷑
officia. quauis & inxis ut dixi defiderio
illo semꝑ orandũ sit. non ẽ. in probum
nec inutibe. Neq eñi ut ñ nulli putant
hoc est orare in multiloquio. sidiutius

Expanded text:
pescit, certis horis ad negotium oranpescit, certis horis ad negotium orandi mentem reuocamus uerbis orationis nos admonentes in id, quod desideramus, intendere, ne, quod tepescere coeperat, omnino frigescat et penitus extinguatur, nisi crebrius inflammetur. unde et illud, quod idem apostolus ait: Postulationes uestrae innotescant apud daccipiendum est, tanquam Deo innotestiam. Aut forte innotescant, etiam apud angelos, qui sunt apud Deum, ut quodammodo eas offerant Deo, et de his consulant, et quod eo jubente implendum esse cognoverint, sicut oportere cognoverint, hoc nobis vel evidenter vel latenter apportent. Dixit enim Angelus homini: Cum tu claritatis dei. Quae cum ita sint, etiam diu orare, cum uacat, id est cum alia bonarum et necessariarum actionum non impediuntur officia, quamuis et in eis, ut dixi, desiderio illo semper orandum sit, non est inprobum nec inutile. neque enim, ut nonnulli . putant, hoc est orare in multiloquio, si diutius
Abbreviated transcription (Latin):
oculus uidit quia non ẽ. color. nec auris
audiuit quia ñ ẽ. sonus. nec incor ho.¬
minis ascendit. quia cor hominis illuc
debet ascendere. sumemus capacius. qͣn¬
to id & fidelius eredimus. & speramus
firmius. & desideramus ardentius.
In ipsa ergo fide & spe & caritate conti¬
nuato desiderio semper oranius. sed
ideo percerta interualla horarum &
tempoꝵ. & iam uerbis rogamus dm̃.
ut illis rerũ signis nos ipsos ammoneamꝰ.
quantũq in hoc desiderio ꝓfecerimus
nobis ipsis innotescamus. & ad hoc
augendum nos ipsos aerius excitemus.
Dignior eñi sequetur effectus. quẽ
feruentior p̾cedit affectus. Ac ꝑhoc
& quod ait apłs sine intermissione
orate. quid est aliud qua beatã uitam
quȩ nulla nisi aeterna ab illo qui eam
dare solus potest sine intermissione
desiderate: Semꝑ ergo hanc dño deo
desideremus. & femꝑ oremus. Sed
ideo ab illis curis atq negotus quibus
ipsum desiderium quodammodo te.¬

Expanded text:
oculus uidit, quia non est color, nec auris oculus uidit, quia non est color, nec auris audiuit, quia non est sonus, nec in cor hominis ascendit, quia cor hominis illuc debet ascendere, sumemus capacius, quanto id et fidelius credimus et speramus firmius et desideramus ardentius. In ipsa ergo fide et spe et caritate continuato desiderio semper oramus. sed ideo per certa interualla horarum et temporum etiam uerbis rogamus deum, ut illis rerum signis nos ipsos admoneamus, quantumque in hoc desiderio profecerimus, nobis ipsis innotescamus et ad hoc augendum nos ipsos acrius excitemus. dignior enim sequitur effectus, quem feruentior praecedit affectus. ac per hoc et quod ait apostolus: Sine intermissione orate, quid est aliud quam \'beatam uitam,\' quae nulla nisi aeterna est, ab illo, qui eam dare solus potest, \'sine intermissione desiderate\'? semper ergo hanc a domino deo desideremus et semper oremus. sed ideo ab aliis curis atque negotiis, quibus ipsum desiderium quodam modo te
Abbreviated transcription (Latin):
tendit. cui noxiũ ẽ. retro respicere. scor.¬
pius autẽ ex ea parte cauendus ẽ. qua ur.¬
ienatã & aculratã retrorsũ habet. Ca.¬
ritas in pane. maior eñi hoꝵ. Caritas.
& incibis utiq uincit cetera panis utilitas.
cui contrarius ẽ. lapis osm̃ dura corda re.¬
spirunt caritatẽ. sure aliud aliquid congru¬
entius ista significent. tamen qui nouit
bona data cdare filiis suis. petere nos & que¬
rere & pulsare cõpellit. Quod quare fa.¬
ciat qui nouit quid nobis necessarium sit.
priusqua petan petamus abeo mouere
animũ potest. nisi intellegamus qđ dñs
quã non potest ignorare. sed exerceri
in orationib desiderium nr̃m quopos.¬
simus capere quod p̃parat dare. Illud
eñi ualde magnũ ẽ. sed nos ad accipien¬
duni parui & angusti sumus. ideo nob̾
dicitur. Dilatamini. ne sitis iugum
ducentes cũ infidelib Tanto quippe
illud quod ualde magnũ ẽ. quod nro

Expanded text:
tendit, cui noxium est retro respicere, scortendit, cui noxium est retro respicere, scorpius autem ex ea parte cauendus est, quam uenenatam et aculeatam retrorsum habet, caritas in pane, maior enim horum caritas et in cibis utique uincit cetera panis utilitas, cui contrarius est lapis. quoniam dura corda respuunt caritatem, siue aliud aliquid congruentius ista significent, tamen, qui nouit bona data dare filiis suis, petere nos et quaerere et pulsare compellit. Quod quare faciat, qui nouit, quid nobis necessarium sit, priusquam petamus ab eo, mouere animum potest, nisi intellegamus, quod doquam non potest ignorare, sed exerceri in orationibus desiderium nostrum, quo possimus capere, quod praeparat dare. illud enim ualde magnum est, sed nos ad accipiendum parui et angusti sumus. ideo nobis dicitur: Dilatamini, ne sitis iugum ducentes cum infidelibus. tanto quippe illud, quod ualde magnum est, quod nec
Abbreviated transcription (Latin):
Petite & accipietis. querite & inuenietis.
pulsate & aperietur uobis. Om̃is enĩ qui
petit accipit. & querens inirenit. & pul¬
santi aperietur. Aut quis ex uobis homo
a quo filius suus panẽ petit. nũquid la¬
pidẽ porrigit ei : Iut si piscẽ petit. num¬
quid serpentẽ porrigit ei:Aut si orũ
Si ergo uoscum sitis mali nostis bona da.¬
ta dare filiis ur̃is. quanto magis pater
ur̃ cȩlestis dabit bona petentib fe: Qũ
ergo scđm tria illa quȩ cõm̃dat apłs fides
signifiretur inpisce. uel ꝓpter aquam
baptismi. uel quod inhuis sełi flucti¬
bus integra ẽ. cin contrarius est ille
serpens qui ut ñ crederetur dõ uxneno.¬
sa frauche ꝑsuasit. spes in ouo qui uita
pulli ñdũ ẽ. sed futura ẽ. irec iam uidet᷑
sed adhuc speratur. spes enim quȩ uide¬
tur ñ ẽ. spes. ui contrarius ẽ scorpi¬
us qm̃ qui sperat aet̾nã uitã quȩ recro
sunt obliuiscitur. & in anteriora se ex.¬

Expanded text:
Petite et accipietis, quaerite et inuenietis, Petite et accipietis, quaerite et inuenietis, pulsate et aperietur uobis; omnis enim, qui petit, accipit et quaerens inuenit et pulsanti aperietur. aut quis est ex uobis homo, a quo filius suus panem petit, numquid lapidem porriget ei? aut si piscem petit, numquid serpentem psi ergo uos, cum sitis mali, nostis bona data dare filiis uestris, quanto magis pater uester caelestis dabit bona petentibus se. cum ergo secundum tria illa, quae commendat apostolus, fides significetur in pisce uel propter aquam baptismi uel quod in huius saeculi fluctibus integra est, cui contrarius est ille serpens, qui, ut non crederetur deo, uenenosa fraude persuasit, spes in ouo, quia uita pulli nondum est, sed futura est nec iam uidetur, sed adhuc speratur — spes enim, quae uidetur, non est spes —, cui contrarius est scorpius, quoniam, qui sperat aeternam uitam. quae retro sunt, obliuiscitur et in anteriora se ex
Abbreviated transcription (Latin):
iustitia uel miscdia ꝑmotũ. sed tedio su¬
peratũ. Ut hinc ad moneremur quani
certius nos exaudiat mifericors & iustꝰ
dñs ds̃ sine intermissione orantes : qͣndo
illa nec ab iniquo & impio iudice potuit
assidua in terpellatione contẽpni. & quã
libens atq placatus bona desideria imple.¬
at eoꝵ aquib alrena peccata nouit ignos.¬
ci. si quo cuprebat illa prȩienit que uo.
uoluit uindicari. Ille quoq cui amicus
de uia uenerat nec quod ei appoueret
habebat. ab amico sibi cupiens cõmodari
tres panes quib fortasse ipsa trinitas
unius substantiȩ figurata ẽ : iam cũ suis
seruis dormientẽ petitor instantissimus
excitauit. ut daret quantos uolebat. magis
& ipse uitando tedium. quã beniuolen¬
tiam cogitando. ut hinc intelligeremus
si dare cogitur qui cũ dornuat apetente
excitatur inuitus. quanto det benignius
quinee dormire nouit. & dornuentes
nos excitat ut petatur. Hinc ẽ. & illud.

Expanded text:
iustitia uel misericordia permotum sed taedio suiustitia uel misericordia permotum sed taedio superatum, ut hinc admoneremur, quam certius nos exaudiat misericors et iustus dominus deus sine intermissione orantes, quando illa nec ab iniquo et impio iudice potuit assidua interpellatione contemni, et quam libens atque placatus bona desideria impleat eorum, a quibus aliena peccata nouit ignosci, si, quo cupiebat, illa peruenit, quae uoluit uindicari. ille quoque, cui amicus de uia uenerat nec, quod ei adponeret, habebat, ab amico sibi cupiens commodari tres panes, quibus fortasse ipsa trinitas unius substantiae figurata est, iam cum suis seruis dormientem petitor instantissimus et molestissimus excitauit, ut daret ei, quantos uolebat, magis et ipse uitando taedium quam beniuolentiam cogitando, ut hinc intellegeremus, si dare cogitur, qui, cum dormiat, a petente excitatur inuitus, quanto det benignius, qui nec dormire nouit et dormientes nos excitat, ut petamus. Hinc est et illud:
Abbreviated transcription (Latin):
in habrtẽ indomo dñi. om̃s dres uitȩ inrȩ.
ut contempler debectationẽ dñi. & uisitẽ
tẽplũ eiꝰ: Ibi namq om̃s dres ñ ueniendo
& transrundo funt om̃s. nec initium est¬
alterius. finis alterius. Om̃s sine fine
simul sunt. ubi nec ipsa uita habet furẽ
cuius illi dies sunt. Propter hanc adipis¬
cendam bratã uitã. ⁊ psa uera brata uita
orare nos docuit. ñ in multilo quio. tãqu̾a
eo fiat ut exaudiatur quo loquatiores
sumꝰ. cũ tũ oremꝰ. qui nouit sicut ipse
dñs ait. quid nobis necessarium sit prius¬
qua petamus abeo. Onde mirũ uideri
potest qu̾auis multilo qurum prohibuerit
cur nos orare sic adhortatus sit. qui no.¬
uit quid nobis necessarium sit priusꝗ
petamus abeo. ut diceret oportet semꝑ
orare & ñ deficere. uiduȩ cinusdam pro.¬
posito exemplo. qurȩ de suo aduersario
cupiens uindicari. Iudicẽ iniquũ sepe
interpellando flexit adaudrendũ non

Expanded text:
inhabitem in domo domini omnes dies uitae meae, inhabitem in domo domini omnes dies uitae meae, ut contempler tum eius? ibi namque omnes dies non ueniendo et transeundo fiunt omnes nec initium alterius est finis alterius; omnes sine fine simul sunt, ubi nec ipsa uita habet finem, cuius illi dies sunt. propter hanc adipiscendam beatam uitam ipsa uera uita orare nos docuit non in multiloquio, tamquam eo fiat, ut exaudiamur, quo loquaciores sumus, cum eum oremus, qui nouit, sicut ipse dominus ait, quid nobis necessarium sit, priusquam petamus ab eo. unde mirum uideri potest, quamuis multiloquium prohibuerit, cur nos orare sic adhortatus sit, qui nouit, quid nobis necessarium sit, priusquam petamus ab eo, ut diceret: Oportet semper orare et non deficere uiduae cuiusdam proposito exemplo, quae de suo aduersario cupiens uindicari iudicem iniquum saepe interpellando flexit ad audiendum non
Abbreviated transcription (Latin):
lis ẽ ꝓ art̾̃nȩ uitȩ adeptione abicrenda ẽ.
Quãqũa fortasse corpus. animus uero
nullo modo samis existimandus ẽ. qui ñ
tẽporalib aeterna p̃ponit. Neq enim
utiliter intẽpore uiuitur. nisi ad cõparan¬
dũ meritũ quo inxt̾nitate uiuatur.
Adillam ergo unã uitã qua eũ dõ & de
dõ uiuitur. cetera quȩ utiliter decenter
optantur fure dubio referenda sunt.
si eos addĩ similẽ dibectionẽ quantũ in
nobis ẽ. ꝑducamus. Dm̃ igitur diligimꝰ.
perseipsũ. & nos aͦ proximos ꝑpt̃ ipsum.
Nec cum ita uiuimus iam nos in ipsa
uita brata constitutos existimemꝰ. quasi
nil fit amplius quod oremus. Quomodo
enĩ iam bratȩ uiuimꝰ. eũ illud adhuc
desit ꝓpter quod unum bene uiuimus :
Ut quid ergo ꝑmulta disꝑgimur & que¬
rimus quid oremus. timentis ne forte sict᷑
non oportet oremus. ac ñ potius cũ psalmo
dicimus. unã petii adño hanc requirã ut

Expanded text:
lis est, pro aeternae uitae adeptione abicienda est, lis est, pro aeternae uitae adeptione abicienda est, quamquam fortasse corpus animus uero nullo modo sanus existimandus est, qui non temporalibus aeterna praeponit. neque enim utiliter in tempore uiuitur nisi ad comparandum meritum, quo in aeternitate uiuatur. ad illam ergo unam uitam, qua cum deo et de deo uiuitur, cetera, quae utiliter et decenter optantur, sine dubio referenda sunt. si eos ad dei similem dilectionem, quantum in nobis est, perducamus. deum igitur diligimus per se ipsum et nos ac proximos propter ipsum. nec cum ita uiuimus, iam nos in ipsa beata uita constitutos existimemus, quasi nihil sit amplius, quod oremus. quo modo enim iam beate uiuimus, cum illud adhuc desit, propter quod unum bene uiuimus? Ut quid ergo per multa dispergimur et quaerimus, quid oremus, timentes, ne forte, sicut non oportet, oremus, ac non potius cum psalmo dicimus: Unam petii a domino, hanc requiram, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter duo superiora quiri solet. cum decent̃
queritur. In colomitas porro in ipsa uita
ac salute atq in tegritate animi & corpo.¬
ris constituta ẽ. ⁊ temq amicitia ñ angustis
finib terminanda ẽ. Om̃s enĩ quibus
amor & dilrctio debetur amplectitur.
quauis ⁊nalios ꝓpensius in alio suspensius
inclietur. Perirenit autẽ usq ad inimi¬
cos ꝓquib etiam orare p̾cipimur. Ita
nemo ẽ ingenere humano eui ñ dibectio
& si ñ ꝓmutua caritate. ꝓipsa tamen cõ.¬
munis naturȩ socretate debratur. Sed
innos multũ iusteq delectant. aquibus
uicissim sc̃ẽ casteq diligimur. Ista cum
habentur ut teneantur. cũ autẽ ñ habent̾
ut habrantur. orandũ ẽ. Hoc uietotũ
& hec sunt omĩa quib beatȩ uitę sũma
colligitur: An aliquid aliud. ureritas
docet quod his om̃ib preferatur : Nam
& illa sufficrentia & ipsa in colomitas
uel propria uel amicoꝵ quã diu tẽpora¬

Expanded text:
propter duo superiora quaeri solet, cum decenter propter duo superiora quaeri solet, cum decenter quaeritur. incolumitas porro in ipsa uita ac salute atque integritate animi et corporis constituta est. itemque amicitia non angustis finibus terminanda est; omnes enim, quibus amor et dilectio debetur, amplectitur, quamuis in alios propensius in alios suspensius inclinetur; peruenit autem usque ad inimicos, pro quibus etiam orare praecipimur. ita nemo est in genere humano, cui non dilectio etsi non pro mutua caritate pro ipsa tamen communis naturae societate debeatur. sed hi nos multum iusteque delectant, a quibus uicissim sancte casteque diligimur. ista cum habentur, ut teneantur, cum autem non habentur, ut habeantur, orandum est. Hocine totum et haec sunt omnia, quibus beatae uitae summa colligitur? an aliquid aliud ueritas docet, quod his omnibus praeferatur? nam et illa sufficientia et ipsa incolumitas uel propria uel amicorum quam diu tempora
Abbreviated transcription (Latin):
homines in in teritũ & ꝑditionẽ. Radix
eñĩ om̃iũ maloꝵ auaritia. qu̾a quidã
appetentes a fide trrauert̃ & inseruert̃
se dolorib multis. Hane ergo sufficten.¬
tiam ñ indecenter uult quisquis uult.
nec amplius uult. Alioquin ñ ipsam
uult. & ideo nec decenter uult. Hanc
optabant & ꝓhac orabat qui dicebat. di.¬
uitias & pauꝑtatẽ ne hederis mihi. Con.¬
stitue autẽ mihi quȩ necessaria sunt
sufficienter. ut ne satiatus nrendax effi.¬
ciar. & dicam quifure uidet. aut pauꝑ
factus fuerer & iurẽ nom̃ dĩ nrei. Uides
certe & istã sufficrentiam ñ appeci ꝓpter
seipsam sed ꝑpter salutẽ corporis & con¬
gruentẽ habitũ ꝑsonȩ hominis quo ha¬
bitu ñ sit inconirenrens eis eum quibus
honeste officioseq ui uendũ ẽ: In his itaq
omnib in colomitas hominis & amititia
ꝓpter feipsa appetuntur. Sufficrentia uero
rerũ necessariarũ. non ꝑpter feipsam. sed

Expanded text:
homines in interitum et perditionem; radix homines in interitum et perditionem; radix enim omnium malorum auaritia, quam quidam appetentes a fide errauerunt et inseruerunt se doloribus multis, - hanc ergo sufficientiam non indecenter uult, quisquis uult nec amplius uult; alioquin non ipsam uult et ideo nec decenter uult. hanc optabat et pro hac orabat, qui dicebat: Diuitias et paupertatem ne dederis mihi; constitue autem mihi, quae necessaria sunt, sufficienter, ut ne satiatus mendax efficiar et dicam: \'Quis me uidet?\' aut pauper factus furer et iurem nomen dei mei. uides certe et istam sufficientiam non appeti propter se ipsam sed propter salutem corporis et congruentem habitum personae hominis, quo habitu non sit inconueniens eis, cum quibus honeste officioseque uiuendum est. In his itaque omnibus incolumitas hominis et amicitia propter se ipsa appetuntur, sufficientia uero rerum necessariarum non propter se ipsam sed
Abbreviated transcription (Latin):
poterimus eos dicere iam beatos: Habent
enim aliquid quod decet irelle. sed si alia
non habent maiora ato meliora & utilita.¬
tis derorisq pleniora. adhuc abrata uita
longe absunt. Placet ne igitur ut fuper
salutẽ istam tẽporalẽ optant sibi ac suis
honores & potestates : Sane si ut per hȩc
consulant eis qui uiuunt subris. ñ ꝑpter
hec ipsa sed ꝑpter aliud quod inde fit
bonũ. decet ea uelle. Si autẽ ꝓpter in¬
anẽ fastũ elationis põpãq suꝑfluam
uel etim noxiam uanitatis. non decet.
Quod cirea si optant sibi ac suis etiam
sufficrentiam rerũ necessariarũ de qua
sic apłs loquitur. Est autẽ quȩstus
magnus pretas cũ sufficientia. N ihil
enĩ intulimus inhunc mundũ sed nec
auferre hinc aliquid possumꝰ. uictum
& tegum̃tũ habentes his contenti sumꝰ.
Nam & qui uolunt diuites freri. inci.¬
dunt intẽptationẽ & laqueũ & cdeside.¬
ria multa stulta & noxia. quȩ mergt̃

Expanded text:
poterimus eos dicere iam beatos? habent poterimus eos dicere iam beatos? habent enim aliquid, quod non dedecet uelle; sed si alia non habent maiora atque meliora et utilitatis decorisque pleniora, adhuc a beata uita longe absunt. Placetne igitur, ut super salutem istam temporalem optent sibi ac suis honores et potestates? sane, si, ut per haec consulant eis, qui uiuunt sub eis, non propter haec ipsa sed propter aliud, quod inde fit bonum, decet ea uelle; si autem propter inanem fastum elationis pompamque superfluam uel etiam noxiam uanitatis, non decet. quocirca si optant sibi ac suis etiam sufficientiam rerum necessariarum, de qua sic apostolus loquitur: Est autem quaestus magnus pietas cum sufficientia; nihil enim intulimus in hunc mundum sed nec auferre hinc aliquid possumus; uictum et tegumentum habentes his contenti sumus. nam qui uolunt diuites fieri, incidunt in temptationem et laqueum et desideria multa stulta et noxia, quae mergunt
Abbreviated transcription (Latin):
monium hoc uerũ ẽ. Ille igitur beatꝰ
ẽ. qui omĩa que uult habet. nec aliqͥd̃
uult quod ñ decet. Quod si ita est
uide iam quȩ homines ñ indecenter
uelint. Alius uult coniugari. alius
coniugio uiduatus. deinceps continent᷑
eligit uiuere. alius nullũ concubitũ nec
in ipsis nuptiis experiri. Et si aliud hic
alio melius repperitur. nullũ tamen
istoꝵ possumꝰ dicere inchecenter aliquid
uelle. sic & optare filios nuptiarũ scilie&
fructum & eis qui suscepti firerint uitã
ac salutẽ quo uoto pberũq occupatur
etiam continentia uidualis. nã & spreto
coniugio iam ñ optant etiam filios pro¬
creare. optant tamen. quos ꝓcreauert̃
in colomes uiuere. ab hac omni cura in¬
munis ẽ. uirginalis integritas. habent
tamen om̃s caros & caras. quibus non
indecenter optent etiam temporalt̃ salutẽ.
Sed cum istam salutẽ inseipsis & intis qͦs
diligunt adepti homines fuerint. num

Expanded text:
monium hoc uerum est. Ille igitur beatus monium hoc uerum est. Ille igitur beatus est, qui omnia, quae uult, habet nec aliquid uult, quod non decet. quod si ita est, uide iam, quae homines non indecenter uelint. alius uult coniugari, alius coniugio uiduatus deinceps continenter eligit uiuere, alius nullum concubitum nec in ipsis nuptiis experiri. et si aliud hic alio melius reperitur, nullum tamen istorum possumus dicere indecenter aliquid uelle; sic et optare filios nuptiarum scilicet fructum et eis, qui suscepti fuerint, uitam ac salutem, quo uoto plerumque occupatur etiam continentia uidualis; nam etsi spreto coniugio iam non optant etiam filios procreare, optant tamen, quos procreauerunt, incolumes uiuere. ab hac omni cura immunis est uirginalis integritas; habent tamen omnes caros et caras, quibus non indecenter optent etiam temporalem salutem. sed cum istam salutem in se ipsis et in eis, quos diligunt, adepti homines fuerint, num
Abbreviated transcription (Latin):
quanto minus eius fontẽ honorauert̃.
eiq gras egert̃. Prius itaq attende utrũ
adquie seendũ sit eis qui dicunt eũ bra¬
tũ rẽ. qui scđ̾m suam uiuit uoluntatẽ.
sed absit ut hoc uerũ eẽ. credamꝰ. Quid
si enim nequiter uelit uiuere ñne tanto
miserioresse conuincitur. quanto facili¬
us mala uoluntas eiꝰ impletur: Merito
hanc sententiam etiam ipsi qui sine dĩ
oultu phylosophati st̃ respurert̃. Nam
quidam eoꝵ uir eloquentissimus ait.
Ecce autẽ alii ñ phylosophi quidem
sed prompti tamen ad disputandũ. om̃s
aiunt eẽ. bratos qui uiuunt ut ipsi ue¬
lint. Falsum id quidem. uelbe eñi qđ
ñ deceat idest ipsum miserrimũ. nec
tam miserũ ẽ. ñ adipisci quod uelis
qũã adipisci urelle quod ñ oporteat.
Quid tibi uidentur hȩc uerba non ne
ab ipsa ueritate ꝑquelibet hominem
dicta sunt: Possumꝰ ergo hic dicrre
qđ apłsait. dequodam ꝓpheta crecensi.
cum rius illi sententia placuisset. testi¬

Expanded text:
quanto minus eius fontem honorauerunt quanto minus eius fontem honorauerunt eique gratias egerunt. prius itaque adtende, utrum adquiescendum sit eis, qui dicunt eum beatum esse, qui secundum suam uiuit uoluntatem. sed absit, ut hoc uerum esse credamus. quid, si enim nequiter uelit uiuere? nonne tanto miserior esse conuincitur, quanto facilius mala uoluntas eius impletur? merito hanc sententiam etiam ipsi, qui sine dei cultu philosophati sunt, respuerunt. nam quidam eorum uir eloquentissimus ait: \'Ecce autem alii non philosophi quidem sed prompti tamen ad disputandum omnes aiunt esse beatos, qui uiuunt, ut ipsi uelint. falsum id quidem; uelle enim, quod non deceat, id est ipsum miserrimum nec tam miserum est non adipisci, quod uelis, quam adipisci uelle, quod non oporteat.\' quid tibi uidentur haec uerba? nonne ab ipsa ueritate per quemlibet hominem dicta sunt? possumus ergo hic dicere, quod apostolus ait de quodam propheta Cretensi, cum eius illi sententia placuisset: Testi
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationis cordis. & tc laus erit unicuiq
adõ. Pertina tam̃ aduidualẽ euram
tuam. dilicrȩ si affluant ne apponatis
cor. ne inris putrescendo moriatur. qđ
sursum rẽ. debet ut uiuat. Te in roꝵ
numero deputato. de oruib scriptũ ẽ.
qualis ores. audi& quid lores. unde
me maxinre consubendũ putasti. Qm̃
te ꝑmouet qđ ait apłs. Quid enim
oremus sicut oportet nescimus. & timu.¬
isti ne magis tibi obsit. non sicut oporaet¬
oportet orare. qui ñ orare. Quod sic
itaq dici breuiter potest. ora beatan
uitam. Hanc eñĩ habere om̃s homines
uolunt. Nam & qui pessime & ꝑdite
uiuunt. nullo modo ita uiuerent. nisi
eodem modo se eẽ. uel posse beatos puta.¬
rent. Quid igitur te aliud oportet ora.¬
re. nisi id quod cupiunt & mali & boni
sed ad quod ꝑueniunt ñ nisi boni : Hic
fortasse ⁊am queras quid sit ipsa beata
uita. In qua questione multoꝵ philoso¬
phoꝵ ingenia otiaq contrita sunt. qui
tamen eam tantominus inuenire potuert̃.

Expanded text:
unicuique a Deo . Pertinet tamen ad vidualem curam tuam, deliciae si affluant, ne apponas cor, ne in eis putrescendo moriatur quod sursum esse debet ut vivat. Te in illorum numero deputato, de quibus scriptum est:qualis ores, nunc audi et quid ores, unde me maxime consulendum putasti, quoniam ermouet, quod ait apostolus: Quid enim oremus, sicut oportet, nescimus, et timuisti, ne magis tibi obsit non, sicut oportet, orare quam non orare. quod sic itaque dici breuiter potest: Ora beatam uitam; hanc enim habere omnes homines uolunt; nam et qui pessime et perdite uiuunt, nullo modo ita uiuerent, nisi eo modo se uel esse beatos putarent. quid igitur aliud oportet orare, nisi id, quod cupiunt et mali et boni, sed ad quod perueniunt nonnisi boni? Hic fortasse iam quaeras, quid sit ipsa beata uita. in qua quaestione multa philosophorum ingenia otiaque contrita sunt, qui tamen eam tanto minus inuenire potuerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
uisu. irec tactu tenetir. nec auditis
affatii. nec fentitur incefsu. & siquid
inhis minus intelligimus uel aliter sipimꝰ.
nd quoq nobis ds̃ reuelabit. si inquod per¬
urnimus ineo ambulemus. Peruenimꝰ
autem ut credimus dm̃. non corpus r̃ẽ.

Expanded text:
uisu nec tactu tenetur nec auditur uisu nec tactu tenetur nec auditur affatu nec sentitur incessu. et si quid in his minus intellegimus uel aliter sapimus, id quoque nobis deus reuelabit, si, in quod peruenimus, in eo ambulemus. peruenimus autem, ut credamus deum non corpus esse
Abbreviated transcription (Latin):
precellit omnẽ intellectum. non ẽ. utq
oculis corporib inuisibilis. illa putean
ess uisibilis. An aliud pax dĩ. aliud splen¬
dor dĩ. cum idem ipse sit unigenitꝰ filus
ouius x illa caritas quȩ suꝑ emuret sci.¬
entiȩ : Quius cognitione ⁊mplebimꝰ
inomnẽ plenitudinẽ dĩ. Nonẽ. luce
nr̃ȩ mentis inferior. qui illa in lumi¬
nante tribuitur. Porro susta incessibi.¬
bis est oculis carnis. quanto magis illa
hinc incõparabiliter supereminens:
Ac per hoc cum sit aliquid nr̃m uisib.¬
le ficut hoc corpus. aliquid uero inui.¬
sibile sicut homo in terior. & cum
optimũ nr̃m hoc est mens atq intelli¬
gentia inuisibibe sit oculis corporis
quomodo id quod est mrelius opaimo
nr̃o uisibile erit inferiori nr̃o : Arbi¬
tro iam te concedere his om̃ib conside¬
ratis recit dictũ ẽẽ. quod ds nre in loco
uidetur sed mundo corde. nec corpora.¬
lib oculis queritur. nec eireum seribu̾

Expanded text:
praecellit omnem intellectum, custodiat praecellit omnem intellectum, custodiat oculis corporalibus inuisibilis, illa putetur esse uisibilis. an aliud pax dei aliud splendor dei, cum idem ipse sit unigenitus filius, cuius et illa caritas, quae supereminet scientiae, cuius cognitione implebimur in omnem plenitudinem dei, non est luce nostrae mentis inferior, quae illa inluminante tribuitur? porro si ista inaccessibilis est oculis carnis, quanto magis illa huic incomparabiliter supereminens! ac per hoc, cum sit aliquid nostrum uisibile sicut hoc corpus aliquid uero inuisibile sicut homo interior et cum optimum nostrum, hoc est mens atque. intellegentia, inuisibile sit oculis corporis, quo modo id, quod est melius optimo nostro, uisibile erit inferiori nostro? Arbitror iam te concedere his omnibus consideratis recte dictum esse, quod deus nec in loco uidetur sed mundo corde nec corporalibus oculis quaeritur nec circumscribitur
Abbreviated transcription (Latin):
potest ex̃. cordis accessu: Cum igitur
lucẽ istam omni corporali luci ñ solũ
erimus. quanto id magis ualebimus.
tanto melius ualebimus. doiec sanent᷑
om̃s languores animȩ nr̃e ab illo. qui
propitius fit omnib: iniquitatibus
nr̃is. In hac enĩ uiuatiore uita facti
spiritabes poterimus omnia diuidicar
ipsi uero animine diidicari. An¬
malis autẽ homo non ꝑcipit que sunt
scire. qm̃ spiritaliter dirudicatur. Qđͥ
si nondũ possumus ꝓferre lucẽ iudican¬
tẽ ei lucide qua iudicatur preferre uiã
intelligentẽ uitȩ tantũ modo sentiena
prȩferre natura non alibi hoc & alibi
aliud. sed omnia quȩ habet inimo si.¬
mul habentẽ ficuti est ipsa nr̃a intelli.¬
gentia ei natura quȩ ita partib constit
ut minus sit dimidia qũa tota fecutiẽ
omire corpus. suꝑ fluo dereb tantis act¬
bus disputamus. Si autẽ hoc iam pos.¬
sumus aliquid melrus oruã intelbectum
nrm dm̃ ẽẽ. credamus. ut pax eius que

Expanded text:
potest esse cordis accessus! cum igitur potest esse cordis accessus! cum igitur lucem istam omni corporali luci non solumerimus, quanto id magis ualebimus, tanto melius ualebimus, donec sanentur omnes languores animae nostrae ab illo, qui propitius fit omnibus iniquitatibus nostris. in hac enim uiuaciore uita facti spiritales poterimus omnia diiudicare, ipsi uero a nemine diiudicari. animalis autem homo non percipit, quae sunt scire, quoniam spiritaliter diiudicatur. Quod si nondum possumus praeferre lucem iudicantem ei luci, de qua iudicatur, praeferre uitam intellegentem uitae tantum modo sentienti, praeferre naturam non alibi hoc et alibi aliud sed omnia, quae habet, in uno simul habentem, sicuti est ipsa nostra intellegentia, ei naturae, quae ita partibus constat, ut minor sit dimidia quam tota, sicuti est omne corpus, superfluo de rebus tantis ac talibus disputamus. si autem hoc iam possumus, aliquid melius quam intellectum nostrum deum esse credamus, ut pax eius, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ut scđm eam uiuas ullis perstrepit
sonis. mec ut eam cernas corporaliũ
lunen erigis oculoꝵ. mec ut eam for.¬
titer teneas corporalium uires pre.¬
paras lacertoꝵ. nec cum tibi uenit
in mentem. fentis eius incessum
Ecce etiam caritas quantulacumq
in nr̃a uoluntate consistit. nobisq
conspicua ẽ. nec in loco uidetur. nec
corporalib oculis queritur. nec circum¬
scribitur uisu. nec tactu tenetur. nec
auditur affatu. nec fentitur incessu.
Quanto magis ds̃ ipse cuius hoc pignus
innobis est : Nam si interior homo nr̃
quantulacũq imago eius non de illa ge.¬
nita sed ab illo creata. quauis adhuc
renouetur de die indrem. iam tamen
intali luce habitat. quo nullus oculoꝵ
corporalium sensus accedit. sieaq̃ in
illa luce cordis oculis urturemur & dis¬
cernuntur intra se. & nullis locorum
spaciis separantur. quanto magis ds̃
qui lucem habitat mnaccessibibem cor¬
poris sensib quo nec ipsius nisi mundi

Expanded text:
ut secundum eam uiuas, ullis perstrepit ut secundum eam uiuas, ullis perstrepit sonis nec, ut eam cernas, corporalium lumen erigis oculorum nec, ut eam fortiter teneas, corporalium uires praeparas lacertorum nec, cum tibi uenit in mentem, sentis eius incessum. Ecce etiam cantas, quantulacumque in nostra uoluntate consistit nobisque conspicua est, nec in loco uidetur nec corporalibus oculis quaeritur nec circumscribitur uisu nec tactu tenetur nec auditur affatu nec sentitur incessu.. quanto u magis deus ipse, cuius hoc pignus in nobis est! nam si interior homo noster, quantulacumque imago eius non de, illo genita sed ab illo creata, quamuis adhuc renouetur de\' die in diem, iam tamen in tali luce habitat, quo nullus oculorum corporalium sensus accedit, si ea, quae in illa luce M cordis oculis intuemur, et discernuntur inter se et nullis locorum spatiis separantur, quanto magis deus, qui lucem habitat inaccessibilem corporis sensibus, quo nec ipsius nisi mundi
Abbreviated transcription (Latin):
cubieuli sui. & quicquid per oculos
corporis tabe cognouit & tenret. ut
locoꝵ spacirs atq in ter uallis. siue
stent siur moueantur. Porro si ea
quȩ in animo nr̃o sunt corporalibus
locisq simillima non tamen locoꝵ
spatus ac finib conturentur. nec in¬
ter uallis localib in nr̃a nremoria
reponintur. quantomagis illa oirȩ
nullam gerunt si militudine corpoꝵ
caritas gaudium. pax. longanimitaᷤ
benignitas. bonitas. fides. mansuetu.¬
do. continentia. nulla locoꝵ spacia
tenent. nulla inter capedine feparan.¬
tur. aut aliorua oculi cordis quo radios
fuos mittant. & ea uideant inter ualla
conquirunt : Nonne omĩa inuno
sunt sine angustia &s suis terminis
nota sunt sine cireuitu regionu: Yut
dic in quo loco uideas caritatẽ. quar
tamen intantũ tibi cognita ẽ. in quan.¬
tum eam potes mentis aere contueri.
oruã non icbeo magnam nosti. qrua in¬
gentẽ aliquam molem conspiciendo
lustrasti. neo cũ tibi intus loouitur

Expanded text:
cubiculi sui, et quicquid per oculos cubiculi sui, et quicquid per oculos corporis tale cognouit et tenet, ut locorum spatiis atque interuallis siue stent siue moueantur. porro si ea, quae in animo nostro sunt corporalibus locisque simillima, non tamen locorum spatiis ac finibus continentur nec interuallis localibus in nostra memoria reponuntur, quanto magis illa, quae nullam gerunt similitudinem corporum, caritas, gaudium, pax, longanimitas, benignitas, bonitas, fides, mansuetudo, continentia, nulla locorum spatia tenent, nulla intercapedine separantur aut aliqua oculi cordis, quo radios suos mittant et ea uideant, interualla conquirunt! nonne omnia in uno sunt sine angustia et suis terminis nota sunt sine circuitu regionum? aut dic, in quo loco uideas caritatem, quae tamen in tantum tibi cognita est, in quantum eam potes mentis acie contueri, quam non ideo magnam nosti, quia ingentem aliquam molem conspiciendo lustrasti; nec, cum tibi intus loquitur,
Abbreviated transcription (Latin):
sus uel mittere uel ad mittere. non ubi
sana consistat. sed ubi languida quo¬
dam modo aut incũbat aut iaceat.
Pro inde si non potes & aciem mentis
tuȩ acorporearum s militudine quasi
nubilo perspeeue ferena re. eas ipsas
apud te xpsam ingilanter atrende. In¬
tirere cęlum & terram cogitando sict̃
oculis corporis cernendo consursti. easo
i magines cęlio terrȩ quȩ ante oculos
cogitationis productȩ sunt. uide simi.¬
litudines corpoꝵ eẽ. non corpora.
Sic ergo iudica contra te ipsam prote
ipsa sinon potes omnifariam corpora¬
lium qualitatum ⁊ maginarias for¬
mas ab acrȩ tuȩ mentis abigere. & unde
uinceris. inde conuince. Neque enĩ ẽ.
ut opinor quisquam etiam talib ima¬
ginationib ita deditus. ut credat sic
esse in memoria sua. uel in ipso conspec¬
tu cogitationis sux. solem. limã. stellas.
amnes. maria. montes. colles. urbẽs.
parietes. Deniq domus suȩ. uel etĩã

Expanded text:
sus uel mittere uel admittere, non ubi sus uel mittere uel admittere, non ubi sana consistat, sed ubi languida quodam modo aut incumbat aut iaceat. Proinde, si non potes aciem mentis tuae a corporearum similitudinum quasi nubilo perspicue serenare, eas ipsas apud te ipsam uigilanter adtende. intuere caelum et terram cogitando, sicut oculis corporis cernendo consuesti, easque imagines caeli et terrae, quae ante oculos cogitationis productae sunt, uide similitudines corporum esse, non corpora. sic ergo iudica contra te ipsam pro te ipsa, si non potes omnifariam corporalium qualitatum imaginarias formas ab acie tuae mentis abigere, et, unde uinceris, inde conuince. neque enim est, ut opinor, quisquam etiam talibus imaginationibus ita deditus, ut credat sic esse in memoria sua uel in ipso conspectu cogitationis suae solem, lunam, stellas, amnes, maria, montes, colles, urbes, parietes denique domus suae uel etiam
Abbreviated transcription (Latin):
ignur lucem in qua illa cuncta ꝑspieis
intuere & uide. utrum adeam possit
accedere ullus corporeoꝵ radius ocu¬
loꝵ. ꝓfecto ñ potest. Attende etiam.
& utrũ inea uideas ulla locoꝵ spacia
urel inter ulla responde. nihil tibi
tale ut arbitror inirenis si uigilanter
amibigis ab aspectu intimo. quicquid
imaginũ corporalium exterioris ho.¬
minis sensus inuexit. Sed forte dif¬
ficile ẽ. inrruit enĩ de consiretudine
carnalis uitȩ in ipsos quoq interiores
oculos turba fantasmatum insimili.¬
tudinib corpoꝵ. eui refistere conatur
saltim auctoritate diuina. E xclama.¬
ui dolens in illa breui epła &e dixi.
Audiat caro carnalib cogitationibus
ebria. sp̃s ẽ. ds̃. N eque enĩ einusquã
magis quã etiam ipsam mẽã mentẽ
abhinius modi uanitate illa increpatione
conpescui. Facilius quppe inclinamur
ad solita. & amicũ est infirmitati ani¬
me corporalem conuersationẽ intror.¬

Expanded text:
igitur lucem, in qua illa cuncta perspicis, igitur lucem, in qua illa cuncta perspicis, intuere et uide, utrum ad eam possit accedere ullus corporeorum radius oculorum. profecto non potest adtende etiam et, utrum in ea uideas ulla locorum spatia uel interualla, responde. nihil ibi tale, ut arbitror, inuenis, si uigilanter abigis ab aspectu intimo, quicquid imaginum corporalium exterioris hominis sensus inuexit. sed forte difficile est; inruit enim de consuetudine carnalis uitae in ipsos quoque interiores oculos turba phantasmatum in similitudinibus coi-porum, cui resistere conatus saltem auctoritate diuina exclamaui dolens in illa breui epistula et dixi: \'Audiat caro carnalibus cogitationibus ebria: Spiritus est deus\'. neque enim cuiusquam magis quam etiam ipsam meam mentem ab huius modi uanitate illa increpatione compescui. facilius quippe inclinamur ad solita et amicum est infirmitati animae corporalem conuersationem intror
Abbreviated transcription (Latin):
ab his quȩ cõmemoraui quȩ ñ credis
absentia sed p̾sentia mente contireris ñ¬
eisdem ipsis carnis oculis sed illis interio¬
rib iudices. Cum ergo interiores ocu.¬
li iudices sint exterioꝵ oculoꝵ. isti autẽ
illis quodam officio nuntiandi. & mi.¬
nisterio famulentur. multaq illi uide.¬
ant qirȩ isti non uident. nihil isti uide.¬
ant. unde non illi t̾ãquã prȩsides iu¬
dicent. quis non illos isti in cõparabili
estimatione preponat : Queeumq
ita sint. obseero tecũ agitur inte ipsa.
hoc tam grande nregotium cum ab ex.¬
teriorib interiora distinguis. atq illa
istis ⁊ neffabiliter ante ponis. Qumo:
istis foris relictis in illis intrinfecus
demoraris. & ea suis quib dam incor.¬
poralib finib nrentrendo iudicas. in¬
ulla te putas anmaliqua luce uersari :
Ego enim existimo. quod tanta ibi
& talia. tam uera. tam clara. tam cer.¬
ta. uideri fire luce non possunt. Ipsã

Expanded text:
ab iis quae commemoravi, quae non credis ab iis quae commemoravi, quae non credis absentia, sed peisdem ipsis carnis oculis sed illis interioribus iudices? cum ergo interiores oculi iudices sint exteriorum oculorum, isti autem illis quodam officio nuntiandi et ministerio famulentur multaque illi uideant, quae isti non uident, nihil isti uideant, unde non illi tamquam praesides iudicent, quis non illos istis incomparabili aestimatione praeponat? Quae cum ita sint, obsecro te, cum agitur in te ipsa hoc\' tam grande negotium, cum ab exterioribus interiora distinguis atque illa istis ineffabiliter anteponis cumque istis foris relictis in illis intrinsecus demoraris et ea suis quibusdam incorporalibus finibus metiendo diiudicas, in nulla te putas an in aliqua luce uersari? ego enim existimo, quod tanta ibi et talia tam uera, tam clara, tam certa uideri sine luce non possunt. ipsam
Abbreviated transcription (Latin):
bunt dictũ ẽ. non uiderunt & ñ uidimꝰ.
sed uidebimus eum ficuti est. Prouide
his sententus non ẽ. contrarium deum
nemo udit umquam. quod apud te¬
ita sint. sur ut ego dixi fiure ut ipsa
potius nosti aliquid ambigis. V⁊ des
itaq fidem tuam. uides dubitationem
tuam. uides studium tuum. uolunta.¬
tẽq discendi. Et cum auctoritate di.¬
uina mouraris ad credenda quȩ ñ uidis
hec tamen credere incunctanter uides
distribuis & discernis harc omnia. Nũ
ignur his oculis cordis tui quibus hare
omnia uera & certa rẽ. contueris tibiq
prȩsentia inui sibiliter cernis. atq dis¬
cernis ullo modo corporros oculos c̃õ.¬
parabis : Qum etiam de ipsis rebus ui.¬
sibilib quȩ corporalium oculoꝵ acie
quodammodo radiantur. & de ipsis
corporeis oculis eoꝵq acre qualiscumq
& quanta cumos sit quantũ distet
ab in uisibilib non excellentiorib qul
etiam nobis non uisis fidem debes. sed

Expanded text:
bunt, dictum est, non \'uiderunt\', et non uidimus bunt, dictum est, non \'uiderunt\', et non uidimus sed \'uidebimus eum sicuti est. proinde his sententiis non est contrarium: Deum nemo uidit umquam. ita sint, siue ut ego dixi siue ut ipsa potius nosti, aliquid ambigis. uides itaque fidem tuam, uides dubitationem tuam, uides studium tuum uoluntatemque discendi et, cum auctoritate diuina mouearis ad credenda, quae non uides, haec te tamen credere incunctanter uides. distribuis et discernis haec omnia. Num igitur his oculis cordis tui, quibus haec omnia uera et certa esse contueris tibique praesentia inuisibiliter cernis atque discernis, ullo modo corporeos oculos comparabis, cum etiam de ipsis rebus uisibilibus, quae corporalium oculorum acie quodam modo radiantur, et de ipsis corporeet quantacumque sit, quantum distet ab invisibilibus, non excellentioribus, quibus etiam non visis fidem debes, sed
Abbreviated transcription (Latin):
& multos ficteles eẽ. nouinius. & multis
noti sumus. Srergo iam ista distincta
sunt. ueniamus ad causam. Scimus pos.¬
se dm̃ uideri. qm̃ scriptũ est. beati mim.¬
do corde qm̃ ipsi dm̃ uidebunt. An
forte non debui dicere scimꝰ. qm̃ dm̃
hanc luce. nec nrente sicut ipsam in
nobis qua id credimus fidem. sed tantũ
oruia seriptũ ẽ. ⁊ nra inscriptura curus
fideles sumus quod uerum sit minim
dubitamus. Apostolus tamen iohanno
cum tabe aliquid diceret. scimus inquit
quia cum apparuerit similes ei erimus
qm̃ uidebimus eum sicuti est. Et cer
scire se dixit. quod nondum factũ fuerat
nec uidendo sed credendo cognorerat.
Recte itaq diximus scimus posse dm̃
uideri. quãuis eum non uiderimus sed
diuinȩ auctoritati que scĩs libris conti¬
netur erediderimus. Q uid est ergo
quod eadem dicit auctoritas. dm̃ nemo
uidit umquam :An fortasse respon¬
detur quod illa testimonia deuidendo
dõ sunt non deuiso: Ipsi enĩ dm̃ uide.¬

Expanded text:
et multos fideles esse nouimus et multis et multos fideles esse nouimus et multis noti sumus. Si ergo iam ista distincta sunt, ueniamus ad causam. scimus posse deum uideri, quoniam scriptum est: Beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt. an forte non debui dicere scimus sed \'hanc lucem nec mente sicut ipsam in nobis, qua id credimus, fidem, sed tantum quia scriptum est in ea scriptura, cuius fideles sumus, quod uerum sit minime dubitamus? apostolus tamen Iohannes cum tale aliquid diceret: Scimus, inquit, quia, cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam uidebimus eum, sicuti est. ecce scire se dixit. quod nondum factum fuerat nec uidendo sed credendo cognouerat. recte itaque diximus: \'Scimus posse deum uideri\\ quamuis eum non uiderimus, sed diuinae auctoritati, quae sanctis libris continetur, crediderimus. Quid est ergo, quod eadem dicit auctoritas: Deum nemo uidit umquam? an fortasse respondetur, quod illa testimonia de uidendo deo sunt, non de uiso? ipsi enim deum uide
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ȩ mentis obtutib ficut ad est ficdes ipsa
qua hoc credimus. Sed iam satis ut pu¬
to ista nrea p̾locutione recognoinsti quid
sit uidere uel mente uel corpore. & quid
ab eis distet credere quod quidẽ fit mente
& uidetur mente. qm̃ mrenti nr̃ȩ fides
nr̃a conspieua est. sed tamen quod eadẽ
fide creclitur ab est & abaspectu corporis
nr̃i. sicut ab est corpus in quo xp̃s resur.¬
rexit & ab aspectu mentis alterius. sicat
ab est ab aspectu mentis nreȩ fides tua.
quãuis eam ẽẽ. inte credam cum ram
non uideam corpore quod iec tu potes.
nec mente quod tu potes. sicut ego meam
quã tu non potes. Nemo enĩ scit quid
agatur in homure nisi sp̃s hominis qui
quisq suas uideat. sed & alioꝵ. Sođm
hoc enĩ dixit apostolus neminr̾ scrre quid
agatur in homine nisi sp̃s hominis qui
in ipso est. scđm quod uidemus in nobis.
Nam scłm id quod credimus nec uidemꝰ.

Expanded text:
nostrae mentis obtutibus, sicut adest fides ipsa, nostrae mentis obtutibus, sicut adest fides ipsa, qua hoc credimus. Sed iam satis, ut puto, ista mea praelocutione recognouisti, quid sit uidere uel mente uel corpore et quid ab eis distet; credere. quod quidem fit mente et uidetur mente, quoniam menti nostrae fides nostra conspicua est. sed tamen, quod eadem fide creditur, abest et ab aspectu corporis nostri, sicut abest corpus, in quo Christus resurrexit, et ab aspectu mentis u alterius, sicut abest ab aspectu mentis meae fides tua, quamuis eam esse in te credam, cum eam non uideam corpore, quod\' nec tu potes, nec mente, quod tu potes, sicut ego meam, quam tu non potes. nemo enim scit, quid agatur in homine, nisi spiritus hominis, qui quisque suas uideat sed et aliorum. secundum hoc enim dixit apostolus neminem scire, quid agatur in homine, nisi spiritus hominis, qui in ipso est, secundum quod uidemus in nobis; nam secundum id, quod credimus nec uidemus,
Abbreviated transcription (Latin):
mentis obtutͥu. magis scđ̾m testimonioꝵ
fidem quã rerũ p̾sentia crediturum.
Illa enim oirȩ uidet ad sunt fensibus
uel animi uel corporis. quȩ autẽ cre.¬
dit ab sunt afensib & animi & corpo.¬
ris. qũauis uoluntas eius aquo audit
ut credat. non sit p̾terita. sed maneat
inloquente. quã infeipso idem ipse
qui loquitur uidet. ille uero qui audit
non eam uidet sed credit. Resurrectio¬
autem xp̃i preterita est. quã nec illud ui¬
derunt homires qui tunc fuerunt. Nam
morrentem: Ipsam tamen resurrectionẽ
cum fieret non uiderunt. sedram certissi.¬
me crediderunt. uidendo & tangendo ui.¬
uum. quẽ nouerant mortuum. Nos tan.¬
tũ eredimus & quod resurrexerit & qđ
ab hominib tune uisus & contrectatus sit.¬
& quod nunc uiuat incęlis nec iam mori¬
atur. & mors ei ultra non dominetur.
Res autem ipsa nec corporis nr̃i fensib
ad est ficut ad est hoc celum & terra. nec

Expanded text:
mentis obtutu magis secundum testimoniorum mentis obtutu magis secundum testimoniorum fidem quam rerum praesentia creditarum. illa enim, quae uidet, adsunt sensibus uel animi uel corporis; quae autem credit, absunt a sensibus et animi et corporis, quamuis uoluntas eius, a quo audit, ut credat, non sit praeterita, sed maneat in loquente. quam in se ipso idem ipse, qui loquitur, uidet; ille uero, qui audit, non eam uidet, sed credit. resurrectioautem Christi praeterita est, quam nec illi uiderunt homines, qui tunc fuerunt; nam rant morientem, ipsam tamen resurrectionem, cum fieret, non uiderunt, sed eam certissime crediderunt uidendo et tangendo uiuum, quem nouerant mortuum. nos totum credimus, et quod resurrexerit et quod ab hominibus tunc uisus et contrectatus sit et quod nunc uiuat in caelis nec iam moriatur et mors ei ultra non dominetur. res autem ipsa nec corporis nostri sensibus adest, sicut adest hoc caelum et terra, nec
Abbreviated transcription (Latin):
urel quoꝵlibet alioꝵ quib ẽ. motus ad fidẽ.
Seripturȩ aduisa ꝑturent corporis oculo.¬
rum si eas legit uel aurium si audiuit.
uidet autẽ animo quicquid figuris
litterarum sonis ue significari intellexit.
uidet ipsum fidem suam qua se crede.¬
re sine cunctatione respondet. uidet
quod credit. uidit uoluntat̾ẽ quia acces¬
fit ad suspicrendam religionẽ. uidet
etiam ipsius resurrectionis quandã
i magnrem inanimo suo factam. sure
qua intelligi non potest quicquid
factũ corporaliter dicitur. siur credat᷑.
siur non eredatur. Sed ut puto distin.¬
guis quomodo uideat fidem fuam quȩ
credit. & quomodo uideat illã resur.¬
rectionis i maginẽ in animo suo factã.
quã si hoc audit uidet etiam qui non
credit. Hȩx ergo omĩa uidet partim
corpore partim mente. uoluntatem
uero eius aquo audit & eredat. & ipsam
xp̃i resurrectionẽ non uicbet sed credit.¬
& tamen eam uidere dicitur quodã

Expanded text:
uel quorumlibet aliorum, quibus est motus ad fidem. uel quorumlibet aliorum, quibus est motus ad fidem. scripturae ad uisa pertinent corporis: oculorum, si eas legit, uel aurium, si audiuit. uidet autem animo. quicquid figuris litterarum sonisue significari intellexit; uidet ipsam fidem suam, qua se credere sine cunctatione respondet; uidet quod credit; uidet uoluntatem, qua accessit ad suscipiendam religionem; uidet etiam ipsius resurrectionis quandam imaginem in animo suo factam, sine qua intellegi non potest, quicquid factum corporaliter dicitur, sine credatur siue non credatur. Sed, ut puto, distinguis, quo modo uideat fidem suam, qua credit, et quo modo uideat illam resurrectionis imaginem in animo suo factam, quam, si hoc audit, uidet, etiam qui non credit. Haec ergo omnia uidet partim corpore partim mente. uoluntatem uero eius, a quo audit, ut credat, et ipsam Christi resurrectionem non uidet, sed credit ; et tamen eam uidere dicitur quodam