comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Facis qđ lex odit: quomͦ conientis legiꝓrsus si
qd nolo illud facio consentio legi qm̃ bona. ẽ. Quo¬
modoQuia iubes lex : non concupisces. Quid
uolo ego. Non concupiscere. Uolendo qđ uult
lex : consentio legi qm̃ bona. ẽ.Si diceret lex non
concupisces. & ego uellẽ concupiscers: non consen¬
tirẽ legi. & om̃ino ab illa uoluntatis ꝑu̾sitate di¬
uersus existerẽ. Dicente eiũ lege non concupisces.
& ego uellẽ concupiscere: non consentio legi dei.
Quid mͦ Quid dicis olex: Non concupisces. Et ego
nolo concupiscere: & ego nolo. Qđ non iuis: nolo.
Idõ consentio. qͣ qđ non uis nolo. Non implet le¬
gem infirmitas mea : sed legẽ laudat uoluntas me¬
a. Ergo si qđ nolo hoc ago. idõ consentio legi: quia
nolo qđ non uult. non quia ago qđ uolo. Ipsũ euĩ
agere concupiscere. ẽ: non concupiscencie consen¬
tire. ne aliquis iam in apło peccandi sibi quęrat
exemplũ  & det malũ exemplũ. non qđ uolo ago.

Expanded text:
Si quod nolo, hoc facio; consentio legi, quoniam bona est. Quomodo? Quia jubet lex, Non concupisces, Quid volo ego? non concupiscere? Volendo quod vult lex, consentio legi, quoniam bona est. Si diceret lex, Non concupisces, et ego vellem concupiscere; non consentirem legi, et omnino ab illa voluntatis perversitate diversus existerem. Dicente enim lege, Non concupisces, et ego vellem concupiscere; non consentio legi Dei. Quid modo? quid dicis, o lex? Non concupisces. Et ego nolo concupiscere, et ego nolo; quod non vis, nolo: ideo consentio, quia quod non vis, nolo. Non implet legem infirmitas mea: sed Legem laudat voluntas mea. Ergo si quod nolo, hoc ago; ideo consentio legi, quia nolo quod non vult, non quia ago quod nolo. Ipsum enim agere concupiscere est, non concupiscentiae consentire: ne aliquis jam in Apostolo peccandi sibi quaerat exemplum, et det malum exemplum. Non quod volo ago.
Abbreviated transcription (Latin):
menbris carnus ipsiꝰ. contͣ concupiscenciã carnis ip¬
siuis possit agere. Qđ ait apłs. Non ꝙͦ regnet pec¬
catũ in ur̃o mortali corpors ad obȩdiendũ desids¬
rus eiꝰ : nec exibeatis menbra ur̃a arma iniquitatis

Expanded text:
membris ipsius carnis, contra concupiscentiam carnis ipmembris ipsius carnis, contra concupiscentiam carnis ipsius, possit agere quod ait Apostolus, Non ergo regnet peccatum in vestro mortali corpore, ad obediendum desideriis ejus; nec e
Abbreviated transcription (Latin):
Uirtus aut̃ peccati lex: quia &e ꝓhibitione auctũ .ẽ.
desidium non excuicaĩ. Lex peccato dedit uiratẽ
tantũ mͦ ꝑ litterã iubendo. non ꝑ sp̃m subuenuen¬
do. Ergo tunc nouerit hoc. Sed quid sit cunc
Nunc aut̃ iain non ego oꝑor. illud. &e ibi nunc quid
non ego opor illud non consentio. non aunuo.
non decerno. semꝑ mͥ displicet. menbra mea teneo.
Et magnũ est hos. cum sit ex carue concupiscentia. &
ad carnẽ paneant corporis menbra: quaudo nou
reguat. peccatũ. id est caruis concupis centia. Plus hc̃
iuris mens ad tenenda inenbra carnis. ne deut̾ in
arma inquitatis. quã ipsa concupiscentia carnis.
ad mouenda menbra carnis. Itiq concupiscenus
carnis. & menbra carius: neus tam̃ quia dominatũ
babet. si tam̃ desuꝑ adiunet᷑. ne cum ei mulcũ cont᷑
dĩ gr̃am damus. non regẽ. sed ut. tirannũ faciamꝰ.
T antũ gͦ uales mens. Sic regit cum reqi: ut de

Expanded text:
virtus autem peccati, lex . Quia ex prohibibitione auctum est virtus autem peccati, lex . Quia ex prohibibitione auctum est desiderium, non exstinctum. Lex peccato dedit virtutem, tantummodo per litteram jubendo, non per spiritum subveniendo. Ergo tunc non erit hoc, sed quid nunc? QuiNunc autem jam non ego operor illud: et ibi nunc. Quid est, non ego operor illud? Non consentio, non annuo, non decerno, semper mihi displicet: membra mea teneo. Et magnum est hoc: cum sit ex carne concupiscentia, et ad carnem pertineant corporis membra, quando non regnat peccatum, id est, carnis concupiscentia; plus habet juris mens ad tenenda membra carnis, ne dentur in arma iniquitatis, quam ipsa concupiscentia carnis ad movenda membra carnis. Itaque concupiscentia est carnis, et membra carnis: mens tamen quia dominatum habet: si tamen desuper adjuvetur, ne cum ei multum contar Dei gratiam damus, non regem, sed tyrannum faciamus: tantum ergo valet mens, sic regit cum regitur, ut de
Abbreviated transcription (Latin):
E rgo cuni dixisset apłs. nĩte seruio legi dĩ. carne aut̃
legi peccati: non dando m̃bra cõintitendis iuquita¬
tib sed tautũ concupiscendo. Net tam̃ illicit concu¬
pis centiȩ mauꝰ dando. Ergo cum dixisset mente
seruio legidĩ. carne aut̃ legi peccat: subiecit &e
att. Nulla gͦ condempnatio.ẽ. nunc : his qui sunt.
in xp̃o iħu. His qui sunt in carne: condempnatio.ẽ.
His qui sunt in xp̃o hiesir nulla conddempnacio est.
No putares hoc postea futurũ: idõ addidis nunc
Postea illud expecta. ut nec concupiscentia sit iu te
contͣ quã contendas. cum qua confligas. cui con
sentias. quã freues & domes: pꝰ expecta. quia nec
ipsa erit. Si enĩ qđ nobiscũ contendit ex mortali
corpore. etiã pꝰea erit. ubi . ẽ. mars contentio tua
falsũ erit: Quid gͦ postea suturũ sit: sciamꝰ Tunc
enĩ fiet sermo qui scriptus.ẽ. Absorta.t̃. mors in
uictariã. Ubi .c̃. mais conteuão tua  Ubi .ẽ. mors
aculeus tuus. Aculeus aut̃ mortis: peccatũ est.

Expanded text:
Ergo cum dixisset Apostolus, Mente servio legi Dei, carne autem legi peccati; non dando membra committendis iniquitatibus, sed tantum concupiscendo, nec tamen illicitae concupiscentiae manus dando: ergo cum dixisset, Mente servio legi Dei, carne autem legi peccati; subjecit et ait, Nulla ergo condemnatio est nunc his qui sunt in Christo Jesu . His qui sunt in carne condemnatio est: his qui sunt in Christo Jesu nulla condemnatio est. Ne putares hoc postea futurum, ideo addidit, nunc. Postea illud exspecta, ut nec concupiscentia sit in te, contra quam contendas, cum qua confligas, cui non consentias, quam frenes et domes: post exspecta, quia nec ipsa erit. Si enim quod nobiscum contendit ex mortali corpore etiam postea erit; Ubi est, mors, contentio tua? falsum erit. Quid ergo postea futurum sit, sciamus. Tunc enim fiet sermo qui scriptus est, Absorpta est mors mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus? Aculeus enim mortis est peccatum;
Abbreviated transcription (Latin):
Iude .G̃. qđ gemis. uide .ẽ. qđ cum moris con¬
fligis. inde. ẽ. Ear pꝰ mortis huiꝰ. sed sicut in adã
Uiiisicaberis accepto corpore in mortali. ubi di¬
cas. Ybi .ẽ. mors contentio tua. Liberatꝰ eris
a corpors mortis huiꝰ. Non tam̃ uirtute tua sed

Expanded text:
inde est quod gemis, inde est quod cum morte confligis, inde est corpus mortis hujus. Sed sicut in Adam Vivificatus accepto corpore immortali, ubi dicas, Ubi est, mors, contentio tua? liberatus eris a corpore mortis hujus: non tamen virtute tua, sed
Abbreviated transcription (Latin):
N olo concupiscere: & concupisco. Lex quid dixit:
Non concupiscel. Homo legẽ audiuit iuciũ cog¬
nouit. Bellũ iudixit: captiuicatẽ iiuenit. Sed
forie aliquis homo: non apłs. Quid gͦ dicimꝰ
tenci. ticillanti. suggerenti. sollicitanti. estuanu.
temptanti non consenuret: Dico caritati ur̃e.
Si crediderimꝰ apłni nullã ꝓrsus habuisss infir¬
mitatẽ concupiscenus cui reluctaret᷑: multũ
de illo credimꝰ atq utinã ita sis. Non em̃ uos¬

Expanded text:
Volo non concupiscere, et concupisco. Lex quid dixit? Non concupisces. Homo Legem audivit, vitium agnovit: bellum indixit, captivitatem invenit. Sed forte aliquis homo, non Apostolus. Quid ergo dicimus, tenti, titillanti, suggerenti, sollicitanti, aestuanti, tentanti non consentiret? Dico Charitati vestrae, si crediderimus Apostolum nullam prorsus habuisse infirmitatem concupiscentiae cui reluctaretur, multum credimus de illo: atque utinam ita sit. Non e
Abbreviated transcription (Latin):
resurrections mortuorũ neq nubent. aeq uxo¬
res ducent. non enĩ incipient mori. sed. eruitt
de scis qr paulus apłs angłi iusticiã & ꝑfectio.¬
nem nondũ habebat. Non facio miuriam
apło: non credo nͥ apłiu. Aliũ testẽ nou quero.
suspicantẽ non audio: uimiũ laudantẽ nou
bitat . qr de te ipło loquaris. Nam ubi dixisti
non qđ nolo ago. sed qđ odi illud sacio: existunt
qui dicunt qđ aliũ nescio quẽ inte. traussigu¬
raueris laborantẽ. desicientẽ. uictũ. captuũ.
Tu mͥ dic de te: ubi nemo dubitat. quia loquaris
app̃hem disse. Et quid facis Uñ aut̃ eorum
quȩ retro sunt oblrais. in ea quȩ ante sunt. ex¬
tentus : secundũ intentionẽ ais. non sedni ꝑsec
tionẽ sequor. ad palmã suꝑnę uocationis dĩ in
quia iam acceꝑim. aut iam ꝑfeccus sim : adhuc
ꝑuenerat. ad inmortalitatẽ non qr non dumi
ꝑuenerat ad iusticiȩ ꝑfecuonẽ. Iani gͦ tam¬

Expanded text:
resurrectione mortuorum neque nubent, neque uxores ducent; non enim incipient mori, sed erunt aede scis quia Paulus apostolus angeli justitiam et perfectionem nondum habebat? Non facio injuriam Apostolo, non credo nisi Apostolo, alium testem non quaero; suspicantem non audio, nimium laudantem non bitat quia de te ipso loqueris. Nam ubi dixisti, Non quod volo ago; sed quod odi, illud facio; existunt qui dicant, quod alium in te nescio quem transfiguraveris laborantem, deficientem, victum, captivum. Tu mihi dic de te, ubi nemo dubitat quia loqueris dapprehendisse. Et quid facis? Unum autem, quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus, secundum intentionem, ait, tionem sequor ad palmam supernae vocationis Dei in quia jam acceperim, aut jam perfectus sim . Adhuc pervenerat ad immortalitatem; non quia nondum pervenerat ad justitiae perfectionem. Ja
Abbreviated transcription (Latin):
carnalis. Quando totus sp̃ualis Tum seninat᷑
corpꝰ animals: resurget corpꝰ sp̃uals. Modo gͦ quan¬
do feruet mortis contentio: non qđ uolo ago. ex par¬
te sp̃alis. ex parte carnalis. Ex parte meliori sp̃alis:
ex parce inferiori carnalis. Adhus confligo. nondũ
qđ odi illud facio. Quid facis: Concupisco. Et si
concupiscentis non consentio : & si pꝰ concupiscentias
meas non eo. tam̃ adhuc concupisco. Et utiq eaã
ego incarns. Non enĩ duȩ nature contrariȩ. sed ex
utroq uuꝰ homo: qr unus ds a quo factus . ẽ. homo.
Igit᷑ ipse ego. ego ipse m̃e seruio legidĩ: carne aut̃
legi peccaai. Mente non consentio legi peccati sed
tam̃ uollẽ e̾ẽt in menbris meis lęx ulla peccati.
Quia gͦ nollẽ & tam̃. ẽ : non qđ uolo ago. qr coucupis¬
co &e nolo. Non qđ uolo ago: sed qđ odi illud facio.¬

Expanded text:
um, Seminatur corpus animale, resurget corpus spirituale . Modo ergo quando fervet mortis contentio, non quod volo ago: ex parte spiritualis, ex parte carnalis; ex parte meliore spiritualis, ex parte inferiore carnalis. Adhuc confligo, nondum ago; quod odi, illud facio. Quid facis? Concupisco. Etsi concupiscentiae non consentio, etsi post concupiscentias meas non eo; tamen adhuc concupisco: et utique etiam ego in carne. Non enim duae naturae contrariae, sed ex utraque unus homo: quia unus Deus, a quo factus est homo. Igitur ipse ego, ego ipse, mente servio legi Dei, carne autem legi peccati. Mente non consentio legi peccati: sed tamen nollem esset in membris meis lex ulla peccati. Quia ergo nollem, et tamen est; non quod volo ago: quia concupisco, et nolo, non quod volo ago; sed quod
Abbreviated transcription (Latin):
non adderet᷑: si non. ẽẽt mandatũ. Alio enĩ
hoc datã lege̾. ẽẽ. ut inueniret se homo : Quan¬
do enĩ ds̃ non ꝓhibebat a malo: latebat se hõ.
Uires suas languidas non inuenis: nͥ quando
inuenit se quo sugit se. Quocuuiq enĩ fugerit
se: sequit᷑ se. Et quid ei ꝓdest de se uiuento sci¬
entia. quẽ sauciat conscientia: Loquit̃ gͦ &e
inuenit se. Scitꝰ inquit. quia lex sp̃alis.s̃: ego
aut̃ carnalis sum uenundatꝰ sub peccato. Quod
enĩ oꝑor : ignoro. Non enĩ qđ uolo hoc ago sed¬

Expanded text:
deretur, si non esset mandatum. Alio enim hoc datam esse Legem, ut inveniret se homo? Quando enim Deus non prohibebat a malo, latebat se homo: vires suas languidas non invenit, nisi quando invenit se. Quo fugit se? Quocumque enim fugerit se, sequitur se. Et quid ei prodest de se invento scientia, quam sauciat conscientia? CAPUT II. 2. invenit se. Scimus, inquit, quia lex spiritualis est; ego autem carnalis sum, venumdatus sub peccato. Quod enim operor, ignoro. Non enim quo
Abbreviated transcription (Latin):
estña lectio scĩ apłi cousq t̾minata ÷: ubi
dictum est: Igit᷑ ipse ego m̃te seruio legidĩ:
carne aut̃ legi peccati. In qua condusione de¬
monsfrauit apłs. ad hoc se dixisse quȩ supͣ direrat.
iam non ego oꝑor illud: sed id qđ inme habitat pecca¬
tum. quia ñ inñte opabat᷑ consentiendo: sed carne
concupiscendo: Hoc enĩ peccati nomine appellat.
unde oriunt᷑ peccata cuncta: id÷ ex carnali concupis¬
centia Quicquid enĩ ÷ peccatoꝵ. indictis infactis:
in cogitationib. non exoriunt̃ nͥ mala cupiditate.
non exorunt᷑ nͥ illicita delectatione. Huio ͦ ulic¬
te delectationi si resistami. si non consentiamꝰ. si m̃bra
uelut arma non nunstrenꝰ: non regnat peccatũ in
nr̃o mortali corpors. Peccatũ enĩ ante regnũ ꝑdidit:
&e sic periit. In hac gͦ uita quantũ ad scõs attines.

Expanded text:
i eo usque terminata est, ubi dictum est: Igitur ipse ego mente servio legi Dei, carne autem legi peccati. In qua conclusione demonstravit Apostolus, ad hoc se dixisse quae supra dixerat, Jam non ego operor illud, sed id quod in me habitat peccatum ; quia non mente operabatur consentiendo, sed carne concupiscendo. Hoc enim peccati nomine appellat, unde oriuntur cuncta peccata, id est, ex carnali concupiscentia. Quidquid enim est peccatorum in dictis, in factis, in cogitationibus, non exoriuntur nisi ex mala cupiditate, non exoriuntur nisi ex illicita delectatione. Huic ergo illicitae delectationi si resistamus, si non consentiamus, si membra velut arma non ministremus; non regnat peccatum in nostro mortali corpore. Peccatum enim ante regnum perdit, et sic
Abbreviated transcription (Latin):
ces. Peccatũ enĩ occasione accepta. ꝑ in andatũ
fefellit me  & ꝑ illud occidit. Concupiscentiã
terruis: non ȩxtingns. Terriub: non oppressit.
Fecit timorẽ penȩ non amorẽ iusticiȩ. Itaq in¬
quit. Lex quidẽ sc̃a. & mandatũ scm̃ &e. iustũ
&e banũ. Qđ gͦ bonũ .e. mͥ factũ. ẽ. mors: Absit.
Non enĩ lex mors : sed peccatũ mors. Quid gͦ
Ex occasione mandati. Sed peccatũ : ut appare¬
at peccatũ. Latebat enĩ : quaudo mortuum

Expanded text:
em. Peccatum enim occasione accepta per mandatum fefellit me, et per illud occidit: concupiscentiam terruit, non exstinxit; terruit, non oppressit; fecit timorem poenae, non amorem justitiae. Itaque, inquit, lex quidem sancta, et mandatum sanctum, et justum, et bonum. Quod ergo bonum est, mihi factum est mors? Absit. Non enim lex mors, sed peccatum mors. Quid ergo ex occasione mandati? Sed peccatum ut appareat peccatum - latebat enim quando mortuum
Abbreviated transcription (Latin):
qui sermoni ad fuistis: audistis. Illã
lectionẽ sequit᷑ quȩ hodis recitata .ẽ.
losus locus: quẽ uobis in aduitorio dñi nr̃i quau¬
tũ me religioso apud eũ adiuuastis affeccu. ꝓ
uirib quas iuibere dignat᷑ ex ponere & eno da¬
re sus cepimꝰ. Patientiaᷤ mͥ p̃beat. caritas ur̃a:
ut si habes ꝓpt̾ obscuritatẽ rerũ difficilẽ dis¬
putationẽ  habeã saltĩ facilẽ uocẽ. Si enĩ sit

Expanded text:
qui sermoni adfuistis, audistis: illam lectio sequitur quae hodie recitata est. losus locus, quem vobis in adjutorio Domini nostri, quantum me religioso apud eum adjuvatis affectu, pro viribus quas dare dignatur, exponere et enodare suscepimus. Patientiam mihi praebeat Charitas vestra, ut si habeo propter obscuritatem rerum difficilem disputat
Abbreviated transcription (Latin):
do soluet᷑. Tuns nou erit uita et̃na: sed mors
et̃ña. quia pena ȩtͣna . Tu aut̃ xp̃iane roga.
quantũ potes : exclama ce dic. Miser ego honio.
Quis me lib̾abit de corpors huiꝰ mortis: N espon¬
det᷑ tͥ. Securus efficeris: nou de te. sed de dño
tuo. Securus efficeris de pignore tuo : sꝑa cum
D ic dic. Quis me lib̾abit de corpore. morcis huiꝰ
Uon enĩ sis lib̾aberis de corpors morts huiꝰ: ut
hoc corpꝰ non habeas. Habebis: sed iam non
mortis huiꝰ. Ipsũ erit sed non ipsũ erit. Ipsum
erit : qr ipsa caro erit. Non ipsũ erit: quia mor¬
tals non erit. Sic sic libaberis de corpors huiꝰ
moras. ut mortale hoc induat inmortalitatẽ.
ce corruptibile hoc induat incorruptionẽ. A

Expanded text:
do solvetur. Tunc non erit vita aeterna, sed mors do solvetur. Tunc non erit vita aeterna, sed mors aeterna, quia poena aeterna. CAquantum potes, exclama et dic: Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? Respondetur tibi: securus efficeris, non de te, sed de Domino tuo; securus efficeris de pignore tuo. Spera cum Dic, dic, Quis me liberabit de corpore mortis hujus? on enim sic liberaberis de corpore mortis hujus, ut hoc corpus non habeas. Habebis, sed jam non mortis hujus. Ipsum erit, sed non ipsum erit. Ipsum erit, quia ipsa caro erit: non ipsum erit, quia mortale non erit. Sic, sic liberaberis a corpore mortis hujus, ut mortale hoc induat immortalitatem, et corruptibile hoc induat i
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcul dubio libabit. Quid .ẽ. ꝓ magno qđ gs¬
mis. Quid .ẽ. qđ dicis. quis mͦo liberabit:
Moualis loqueris: mortturus loqueris. Separatio uen¬
sit nescis. Ergo siue sestines. sius tardes: om̃is uita
humana breius .s̃. Quis ꝓ magno gemis & dicis.
quis me lib̾abto de corpore mortis huiꝰ : Et ad un
carne soluent᷑. Nou illo die ã corpore mortis huiꝰ
libabunt᷑.Tũ quid es. qđ ꝓ magno gr̃e xp̃i ut¬
de corpore mortis huiꝰ libereris: Respondet
Scio quid loquar. Paganos dicis lib̾ari a corpore
mortis huiꝰ qr ueniet dies ultimꝰ huiꝰ uite .&. sol¬
uendos ad tempꝰ a corpore motus huiꝰ. uenies
a dies quaudo mñs qui sunt in nionum̃tis aud¬
ent uocẽ eiꝰ: ce ꝓcedent qui bona fecerunt in
resurrectione uts. Eoce libati a corpors mortis
liuꝰ. Qui male fecerunt in resurrectionẽ uidi¬
cii. Ecce redierunt ad corpꝰ mot̃tis huiꝰ. Corpus
marcis liuiꝰ redit ad impiũ: nec inds aliquan¬

Expanded text:
procul dubio liberabit. Quid est quod pro magno geprocul dubio liberabit. Quid est quod pro magno gemis? Quid est quod dicis, Quis me liberabit? Mortalis loqueris, moriturus loqueris. Separatio mensit, nescis. Ergo sive festines, sive tardes, omnis vita humana brevis est: quid pro magno gemis, et dicis, Quis me liberabit de corpore mortis hujus? CAPUT carne solventur? non illo die a corpore mortis hujus liberabuntur? Tu quid est quod pro magno gratiae Dre mortis hujus liberaberis? Respondet Scio quid loquar. Paganos dicis liberari a corpore mortis hujus, quia veniet dies ultimus vitae hujus, et solventur ad tempus a corpore mortis hujus. Veniet et dies, quando omnes qui sunt in runt, in resurrectionem vitae: ecce liberati a corpore mortis hujus. Qui mala fecerunt, in resurrectionem judicii : ecce redierunt ad corpus mortis hujus. Corpus mortis hujus redit ad impium, nec inde aliquan
Abbreviated transcription (Latin):
nantẽ legi ñitis mes. & captiuũ me ducentẽ in
lege peccati. quȩ .ẽ. in m̃bris meis. Captiuũ sed
ex carns. Captiuũ : sed ex parte. Nam mens re.¬
pugnat : & condelectat᷑ legi dĩ.Sic enĩ intellige¬
re debemꝰ : sic de se ipso apłs loquit᷑. Tanigͦ si
mens uon conseitts peccato. tallant. suggeren¬
ti. blandienti. si mens non consentt. qm̃ habec
alias int̾ius delectatio nes suas. delectationib
carnis nulla ex parte conferendas : si gͦ non con¬
contendit. sed niens uiua non consentit. Numqͥd
ipsa mors non .ẽ. in te.Num quid illud quod
mortuũ .s̃. non ꝑtinet ad te : Adhuc .s̃. łͥ conten¬
tio  Quid etiã inde sꝑandũ est: Miser ego¬
homo. ce sinon in meits: tam̾ in carne miser
lamo. Non enĩ in m̃ts homo: ce in carus non
re. Quid festinas. ⁊ si tantũ ibi .s̃. intencio tua
ut corpore careas: Mors quando uentura . s̃.
&e tẽ ab isto corpors mortis adueniens dies ultimꝰ

Expanded text:
nantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in nantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis: captivum, sed ex carne; captivum, sed ex parte. Nam mens repugnat, et condelectatur legi Dei. Sic enim intelligere debemus, si de se ipso Apostolus loquitur. Jam ergo si mens non consentit peccato titillanti, suggerenti, blandienti; si mens non consentit, quoniam habet alias interius delectationes suas, delectationibus carnis ex nulla parte conferendas: si ergo non concontendit, sed mens viva non consentit. Numquid ipsa mors non est in te? Numquid illud quod mortuum est, non pertinet ad te? Adhuc tibi est contentio. Quid etiam inde sperandum est? 15. homo: etsi non in mente, tamen in carne miser homo. Non enim in mente homo, et in carne non re. Quid festinas? Si tantum ibi est intentio tua, ut corpore careas; mors quandoque ventura est, et te ab isto corpore mortis dies adveniens ultimus
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ caro. Sicut nec aliena : ita nec iea. Qui gͦ hȩc
in se agit. inchil facit: Multũ facto: multũ .ẽ. qđ
facit. Sed tam̃ non ꝑsicit. Quid .ẽ. enĩ ꝑficerȩ:
ego hoc facio. id .G̃. concupisco. iam non ego oꝑor.
illud: sed id qđ habitas in me peccatũ. Inuenio
ꝙ legẽ mͥ uolenti facere bonũ. Bõnã uiuenio legẽ
bonũ .ẽ. lex. bonũ aliquid .ẽ. lex. Unde ꝓbo: Quia
implers uolo. Iuuenio gͦ legẽ mͥ uolenti facers
bonũ : qm̃ mͥ malũ adiacet. Et hoc mnͥ. Non enĩ
caro non mea. aut de alia substantia caro. aut de
alio pͥncipio caro. aut anima ex dõ. &e caro de
gente tenebrarũ. ab sit. Langar. repugnat sauitati.
Semiuius innia iacebat: curat᷑ adhuc. sanant̾ om̃s
languores eiꝰ. Non qđ uolo ago: sed qđ odi illud
facio. Si aut̃ qđ nolo ego illud facio uiuenio gͦ
legẽ mͥ uolenti facere bouũ. qm̃ mͥ malũ adiacet.
homins̃: uideo aliã legẽ in m̃bris meis repug¬

Expanded text:
mihi caro. Sicut nec aliena, ita nec mea. Qui ergo in mihi caro. Sicut nec aliena, ita nec mea. Qui ergo in se haec agit, nihil facit? Multum facit: magnum est quod facit, sed tamen non perficit. Quid est enim perficere? ego, hoc facio, id est, concupisco; jam non ego operor illud, sed id quod in me habitat peccatum. Invenio ergo legem mihi volenti facere bonum. Bonum invenio legem; bonum est lex, bonum aliquid est lex. Unde probo? Quia implere volo. Invenio ergo legem mihi volenti facere bonum; quoniam mihi malum adjacet. Et hoc mihi. Non enim caro non mea, aut de alia substantia caro, aut de alio principio caro, aut anima ex Deo, et caro de gente tenebrarum. Absit. Languor repugnat sanitati. Semivivus jacet in via , curatur adhuc, sanantur omnes languores ejus . Non quod volo ago; sed quod odi, illud facio. Si autem quod nolo ego, illud facio; invenio ergo legem volenti mihi facere bonum, quoniam mihi malum adjacet. in membris meis, repug
Abbreviated transcription (Latin):
tat in uis: hoc .s̾. in carns mea bonũ. Uelle enĩ
adiacet mͥ: ꝑsicere aut̃ bonũ non. Non ad iacet¬
ꝑficere: adiacet uelle ꝑsicere non. Non adiacet
non dixit facere : sed ꝑficere. Non enĩ nichil facis:
Rebellat concupiscentia : & non consentis. Delectat
uxor. aliena : & non annuis. Mentẽ auttis: in secre¬
tariũ mĩtis intras. idẽ soris strepentẽ concupiscen¬
tiã  ꝓfer adu̾sus ea sententiã. mundans conscientiã.
Nolo uiquis: non facio. Futo qr delectat non facio.
habeo cui delecter. Condelector enĩ legi dĩ : scd̾mn
utt̾iorẽ hominẽ. Quid tu de carne tua tumultua.¬
ris : Quid delectationes stultas. temparales. fluxas.
uanas. noxias. tumultuose suggeris. & eas quasi
garrulas mͥ narras  Narrauerunt mͥ iniusti delec¬
tationes suas. Inde .c̃. &. ista concupiscentia. Narrat
ili delectationes: sed non sicut lȩx tua dñs. Con¬
delector enĩ legi dĩ: non de me. sca de gr̃a dĩ. Tu¬
non subdis. Idõ sꝑabo : non timebo quid faciat

Expanded text:
le enim adjacet mihi, perficere autem bonum non adjacet. Adjacet velle, perficere non adjacet. Non dixit, facere; sed, perficere. Non enim nihil facis. Rebellat concupiscentia, et non consentis; delectat uxor aliena, et non annuis, mentem avertis, in secretarium mentis intras. Vides foris strepentem concupiscentiam, profers adversus eam sententiam, mundans conscientiam. Nolo, inquis, non facio. Puta quia delectat, non facio, habeo cui condelecter. Condelector enim legi Dei secundum interiorem hominem. Quid tu de carne tua tumultuaris? Quid delectationes stultas, temporales fluxas, vanas, noxias, tumultuose suggeris, et eas quasi garrula mihi narras? Narraverunt mihi injusti delectationes. Inde est et ista concupiscentia. Narrat mihi delectationes, sed non sicut lex tua, Domine . Condelector enim legi Dei: non de me, sed de grinquit, sperabo; non timebo quid faciat
Abbreviated transcription (Latin):
ligentia. quis intelligat᷑. utrũ ipse apłs qui loque.¬
bat᷑: analiũ aliquẽ in sẽ trausfigurauit. quẽ
tangeret use sicut. dixit quodã loco. Hȩs aut̃
om̃ia transiguraui in me. & apollo ꝓpt̃ uos:
Quid sumꝰ intellecturi fr̃s mei : Ita ne apłs pauł
nolebat u̾bi gr̃ã facers adult̾ium. & faciebat
adult̾ium. Nolebat. e̾e̾. auarus.&. erat auarꝰ:
Quis aut̃ nrͣm audeat se tali uiduere blas phsmia.
ut de apło hoc seutiat: Forte gͦ alius .s. aliqͥs.
Fotte aut tu es. aut ille. ẽ: aut egosum. Si gͦ
aliquis nr̃m est ipsum quaside ipso audianiꝰ
& non irati nos corrigamꝰ. Si aut̃ ipse.ẽ. forte
enĩ ipse.s̃. noñ se intelligamꝰ qđ dixit. non
qđ uolo ago. sed qđ odi illud facio. tanquam

Expanded text:
igatur, utrum ipse Apostolus qui loquebatur; an alium aliquem in se transfiguravit, quem tangeret in se, sicut dixit quodam loco: Haec autem omnia transfiguravi in me et Apollo propter vos, quid sumus intellecturi, fratres mei? Itane apostolus Paulus nolebat, verbi gratia, facere adulterium, et faciebat adulterium? nolebat esse avarus, et erat avarus? Quis autem nostrum audeat se induere tali blasphemia, ut de Apostolo hoc sentiat? Forte ergo alius est aliquis: forte tu es, aut tu es, aut ille est, aut ego sum. Si ergo aliquis nostrum est, ipsum quasi de ipso audiamus, et non irati nos corrigamus. Si autem ipse est, forte enim et ipse est; non sic intelligamus quod dixit, Non quod volo ago; sed quod
Abbreviated transcription (Latin):
incuruat tam̃ ut iaceͤntẽ erigat. Neq illa res of¬
ficiorũ istũ laborẽ ad portanda onera aliorunt
sacit libent̃ inpendi nͥ cum cogitamꝰ quanta ꝓ
noluis ꝑuulcrto dñs. Hinc cnĩ admonens apłł ait.
Hoc sentue in uobis  quod e in xp̃o iħu. Qui cũ
in sorma dĩ eẽt. non rapinã arbitratus .s̃. ẽẽ. se

Expanded text:
incurvat tantum, ut jacentem erigat. 3. Neque ulla res ofincurvat tantum, ut jacentem erigat. 3. Neque ulla res officiosum istum laborem ad portanda onera aliorum facit libenter impendi, nisi cum cogitamus quanta pro nobis pertulerit Dominus. Hinc enim admonens Apostolus ait: Hoc sentite in vobis, quod et in Christo Jesu, qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse
Abbreviated transcription (Latin):
aluid ęxemplũ uidendũ . ẽ. Uelut si quis in se
etiã ꝑtiuar non sit. debet ille loquatitatẽ huiꝰ. &.¬
ille illius ꝑtinatiã. donec illud i illo. & istud in
iito sanit̃. caricaet portari. Par quippe infirmitas
uon ualent: cum aduersus se intendit᷑. Nam ad¬
uersus aliquẽ terciũ & duo irati sibi conueniunt
&e se tolerant: quãquã nec tolerare se inuicem
dicendi sunt. sed potius se inuicẽ consolari. Sicut
& cristes de re una magis se portant & quasi in¬
cumbint sibr: quã si unus tristis eẽt. & aliꝰ gau¬
decet. Si aut̃ aduersus se tristes sint: ꝓrsus se co¬
lerare non possunt. Et idõ in huiꝰ cemodi affec¬
tionibꝰ suscipienda .s̃. aliquantulũ ipsa egritu¬
do. de quauis ꝑte aliũ liberari. Et sic suscipien¬
da ut ad auxiliũ non ad ȩqualitatẽ nuseriȩ ua¬
leas. quẽ ad modũ se in clinat qui manũ iacenti
porrigit. Non enĩ se ꝓicit. ut ambo iaceant: sed

Expanded text:
aliud exemplum uidendum est; ueluti si quis in se aliud exemplum uidendum est; ueluti si quis in se iam pertinax non sit, debet ille huius loquacitatem et iste illius pertinaciam, donec illud in illo et hoc in isto sanetur, caritanon valent, cum adversum se intenditur. Nam adversus aliquem tertium, et duo irati sibi conveniunt, et se tolerant: quanquam nec tolerare se invicem dicendi sunt, sed potius se invicem consolari. Sicut et tristes de re una, magis se portant et quasi incumbunt sibi, quam si unus tristis esset et alius gauderet: si autem adversus se tristes sint, prorsus se tolerare non possunt. Et ideo in hujusmodi affectionibus suscipienda est aliquantulum ipsa aegritudo, de qua vis alium per te liberari; et sic suscipienda, ut ad auxilium, non ad aequalitatem miseriae valeat: quemadmodum se inclinat, qui manum jacenti porrigit. Non enim se projicit, ut ambo jaceant; sed
Abbreviated transcription (Latin):
qui cęc̃os p̾cedens non aute se habeat. cui caput.
indinet: uicib dicuut᷑ id agere. ut lassatus sui
capitis houere. ille qui p̃cedit pꝰ oñs redeat.&.
ei succedat cuiꝰ ferebat caput cum ipse p̾iret. Ita
muicẽ houera sua portantes fretũ transeuut: do¬
nec ueniaut. ad t̾rȩ stabilitatẽ. Istã ceruorũ natu¬
ram fortasse intenderas. salo mon: cum dicebat.
mici portatio. Nec tam̃ iuicẽ portaremꝰ onera
onera sua suffinet᷑ : aut uuũ infirmitaas qciuis.
Sed diuersa tempora. & diuersa genera inłir mita¬
tis faciunt: ut onera nr̃a inuicẽ portare ualeamꝰ.
Uerbi gr̃a. Irã fr̃is tunc portabis: cum tu aduersus
eũ non irasceris. Ut rursũ eo tempors. quote ira
p occupauerit: ille te lenitate & tranquillicate.
sup porcet. Hoc exemplũ ad id ꝑtinet cũ adu̾sa
sunt tempora portantiũ onerasua quãus ipsa
diu̾sa non sit infirmitas. In ambob enĩ ira porta

Expanded text:
qui ceteros praecedens non ante se habeat cui caput qui ceteros praecedens non ante se habeat cui caput inclinet, uicibus dicuntur id agere, ut lassatus sui capitis onere ille qui praecedit post omnes redeat et ei succedat cuius ferebat caput, cum ipse praeiret: ita inuicem onera sua portantes fretum transeunt, donec ueniant ad terrae stabilitatem. istam ceruorum naturam fortasse intenderit Salomon, cum ait: mici portatio. Nec tamen inuicem portaremus onera onera sua sustinent, aut unum infirmitatis genus; sed diuersa tempora et diuersa genera infirmitatis faciunt, ut onera nostra inuicem portare ualeamus. uerbi gratia, iram fratris tunc portabis, cum tu aduersus eum non irasceris, ut rursum eo tempore, quo te ira praeoccupauerit,, ille te lenitate et tranquillitate supportet. hoc exemplum ad id pertinet, cum diuersa sunt onera portantium onera sua, quamuis ipsa non sit infirmitas; in ambobus enim ab inuice
Abbreviated transcription (Latin):
UHAlex ueteris destanita custodia amorẽ
habeat: non potuis aꝑtius signisicari
nõui testam̃ti donii. eẽ. caritatẽ.. quan
hoc loco ubi apls ait. Iniucẽ honera ur̃a
portate : & sic adimplebitis lege̾. xp̃i. Hanc enun
lege ap̃i dicere intelligit᷑: quia ipse dũs p̾cepit
ut nos inuicẽ diligamus. Tancũ uiea sententia
p̃cept pondus constituens ut diceret. In hoc aoq¬
noscet̾ ꝗm̃i discipłi mei estis: si uos inuicẽ diliga¬
as. Huiꝰ aut̃ dileccionis officuĩ. ẽ iiuicẽ ouera
re uibeami. Nunc uͦ cum in hac uita id .s̃. in
hac uia sumus : onera inuicẽ nr̃a portemus. ut
ad eã uitã quȩ caret om̃i onere ꝑuenire pos
uicionũ studiosi scripserunt Ein frecũ ad iusulã
transeunt pascuarũ gr̃a. sic se ordinant ut ouera¬
capitũ suorũ quȩ gestant. in cornib suꝑ in uicem
portent: ĩta ut posterior suꝑ auterioiẽ ceruics
ꝓiecca capus collocet. Et quia necesse .ẽ. unũ. c̾ẽ.

Expanded text:
uia ueteris testamenti custodia timorem habebat, non potuit apertius significari noui testamenti donum esse caritatem quam hoc loco, ubi apostolus dicit: inuicem onera uestra portate, et sic adimplebitis legem Christi. hanc enim legem Christi dicere ut nos invicem diligamus, tantum in ea sententia praecepti pondus constituens, ut diceret: In hoc cognoscetur quoniam discipuli mei estis, si vos invicem diligatis. Hujus autem dilectionis officium est invicem onera re jubeamur: nunc vero cum in hac vita, id est in hac via sumus, onera nostra invicem portemus, ut ad eam vitam quae caret omni onere perveniamus nitionum studiosi scripserunt: cum fretum ad insulas transeunt pascuarum grcapitum suorum, quae gestant in cornibus, superinuicem portent, ita ut posterior super anteriorem ceruice proiecta caput collocet, et quia necesse est unum esse,
Abbreviated transcription (Latin):
dis cipłis sius. quia oporcebat eũ uenire hiero¬
solimã ce multa pati. n &e reꝓbari a semorib
&e scribis. & sacerdotib & occidr & tercio die
resurgere. Ibi pecrus de suo expauit. de harruit
mortẽ. xp̃i. Expauit eger medicinã suã. Absit.
aie dñe inquit. ꝓpitus estotͥ. non fiat hoc.
Et ubi. ẽ. porestate habeo poneudi animam
meã .u. & potestatẽ habeo iterũ suineudi eam
Oblitus es pecre: oblitus es. Maiorẽ ilaritatem
nemo habet : quã ut animã suã ponat. ꝓ
amicis suis. oblitus es. Ob liuio illa: de ipluis.
Trepidatio. horror. & timor mortis. tatũ do
petri ᷑ unuo de simones non de petri. Et dñs.

Expanded text:
erosolymam, et multa pati, et reprobari a senioribus et scribis et sacerdotibus, et occidi, et tertio die resurgere. Ibi Petrus de suo expavit, et horruit mortem Christi, expavit aeger medicinam suam. Absit a te, Domine, inquit: propitius tibi esto, non fiat hoc. Et ubi est, Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam ? Oblitus es, Petre? Oblitus es, Majorem charitatem nemo habet, quam ut animam suam ponat quis pro amicis suis ? Oblitus es. Oblivio illa de ipsius; trepidatio, horror et timor mortis, totum de Petri: imo de Simonis, non de Petri. Et Dominus:
Abbreviated transcription (Latin):
nib nr̃is potest non dolere cor humanũ desun
tolim̾o. Melius tam̃ cum dolet. ce sanacui cor
humauũ: quã non doleudo sit inhumanum.
Maria dño coherebat : & mortuũ fr̃ẽm dolebat.
S ed quid miraris quia maria dolebat tuuc. cũ
rum non mortuũ. Ele bat quẽ ipse suscitauto
peccatũ non p̃cessisset: sine dubio mors secuta
non fuisset. Secuta .c̃. gͦ mors etiã corꝑis quã
p̾cessit mors animȩ. Mors aniine p̃cessit de¬
serendo ͤ &e mors corporis secuta .c̃. de serente
anima. Deseruit uolens &e coacta .ẽ. deserere
uolens. Tanquã illi diceret᷑. Recessisti ab eo quẽ
diligere debuistr recede ab eo quẽ dilexisti.
Quis ẽni uutt mori.  ꝓrsus
nemo. Et ita
nenio: ut beato petro dice¬
retu. Altei
te cinget: & ducẽt quo tu Quon uis. Si¬
nulla. eẽt mortis amaritudo non. ecͣt ma¬

Expanded text:
nibus nostris. Potest non dolere cor humanum defuncto nibus nostris. Potest non dolere cor humanum defuncto charissimo: melius tamen condolet et sanatur cor humanum, quam non dolendo sit inhumanum. Maria Domino cohaerebat, et mortuum fratrem dolebat: sed quid miraris quia Maria dolebat tunc, cum rum: non mortuum flebat quem ipse suscitavit, peccatum non praecessisset, sine dubio mors secuta non fuisset. Secuta est ergo mors etiam corporis, quam praecessit mors animae. Mors animae praecessit deserendo Deum, et mors corporis secuta est deserente anima. Hac deseruit volens, hac coacta est deserere nolens. Tanquam illi diceretur: Recessisti ab eo quem diligere debuisti, recede ab eo quod dilexisti. Quis enim vult mori? Prorsus nemo: et ita nemo, ut beato Petro diceretur, Alter te cinget, et feret quo tu non vis nulla esset mortis amaritudo, non esset ma
Abbreviated transcription (Latin):
git. Et qui uunt &e q ocret̾ii me non moue¬
etur in ęt̾num. Terte licet moriat᷑ quomͦ non
morieuir: Sed licet moriat̾ ad tempus : non
moriet᷑ in etͣiuni Sic ista so lut᷑ quęstio ut
non suat utt ĩe contraria uerba uer̾itatis. &
po: siit instruere affeccũ pietatis. Ergo luct
corpore morituri simis: ii ignu s.i credanuis.
Est aut fidesn a maxime qͥũcreta ab om̃i fide
gentiliũ: in resurrectione mortuorũ. Hanc eiũ
ontino non recipiunt: quia ubi iuant non
habent. Adño enĩ preparat᷑ uoluncas hom
nis: ut. sit sidĩ receptaculũ. Dicit uideis dñs.
Sermo meus non capit inuobis. Ergo in his capit.
inquib inuenit qđ capiat. In his inuenit qđ
ipiat sermo: qui capiuut qđ ds̃ pollicendo
non decipit. Ille enĩ qui querit ouem ꝑditam.
& quã querit nouit &e ubi querat. & quo modo
eius menbra disꝑsa colligat. & in unã salutem
redigat : &e ita restituat ut eã ulterius non
ꝑdat. Consolem̾ gͦ nos inuicẽ: & in his sermo¬

Expanded text:
git: Et qui vivit et credit in me, non morietur in aeternum . Certe licet moriatur: quomodo si non moriatur, sed licet moriatur ad tempus, non morietur in aeternum? Sic ista solvitur quaestio, ut non sint inter se contraria verba Veritatis, ut possint instruere affectu pietatis. Ergo, licet corpore morituri simus, vivimus, si credimus. Est autem fides nostra maxime discreta ab omni fide gentilium in resurrectione mortuorum. Hanc enim omnino illi non recipiunt, quia ubi recipiant non habent. A Doinis, ut sit fidei receptaculum . Dicit Judaeis Dominus: Sermo meus non capit in vobis . Ergo in his capit, in quibus invenit quod capiat. In his enim invenit quod capiat sermo qui capit, quos Deus pollicendo non decipit. Ille enim qui quaerit ovem perditam , et quam quaerit novit, et ubi quaerat, et quomodo ejus membra dispersa colligredigat, et ita constituat ut eam ulterius non perdat. Consolemur ergo nos invicem, et in his sermo
Abbreviated transcription (Latin):
mas fundant. conditione mortali. Quascito
reprimit fidĩ gaudiũ : qua credunt᷑ fideles
quando moriunt᷑ paululũ a nobis abirs. &
ad meliora transire. Consolent᷑ eos fraterna¬
etiã obsequia : siue quȩ sunerib exibentur.
siue quȩ dolentib adhibent᷑. ne sit iusta que
rela dicentiũ. Sustnui qui simul contrista¬
ret᷑ &e non suit . consolantes non inuetui. Sit
ꝓ uirib cura sepeliendi. & sepulera constru¬
Cendi quia &e hiȩx inscripturis sc̃is. int̾ boua
opa deputata sunt. Nec solũ corꝑibus pati iar¬
charũ aliorũq scarũ. & humanis cadaueribus
quorũq iacentiũ : uerũ etiã in ipsuis dñi corpore
p̃dicati atq laudati sunt qui ista fecerunt. In¬
pleant hȩc homines erga suos officia : postremi
muneris &e sui humani lenim̃ta meroris. Uerum
illi utiq abluunt sp̃s defunctorũ orationes. obla¬
tiones. segregationes. multo ꝓ eis obseruantiꝰ. in¬

Expanded text:
mas fundant conditione mmas fundant conditione mreprimat fidei gaudium, qua creduntur fideles, quando moriuntur, paululum a nobis abire, et ad meliora transire. Consolentur eos etiam fraterna obsequia, sive quae funeribus exhibentur, sive quae dolentibus adhibentur, ne srela dicentium: Sustinui simul qui contristaretur, et non fuit; et consolantes, et non inveni . Sit pro viribus cura sepeliendi et sepulcra construendi, quia et haec in Scripturis sanctis inter bona opera deputata sunt. Nec solum in corporibus patriarcharum, aliorumque sanctorum, et humanis cadaveribus quorumcunque jacentium; verum etiam in ipsius Domini corpore praedicati atque laudati sunt qui ista fecerunt. Impleant haec homines erga suos officia postremi muneris, et sui humani lenimenta moeroris. Verum illi utique abluunt spiritus defunctorum, et oblationes, orationes, erogationes, multo pro eis observantius, in
Abbreviated transcription (Latin):
adtigant᷑. Non om̃ino ambigendũ . G̃. ista ꝓ¬
desse desiincas: sed calib qui ita uxerint aute
inartẽ. ut possint eis hex utilia. eẽ. post moraẽ.
am qui sine side quȩ ꝑ dileccionẽ oꝑat̾ enusq
sacram̃tis de corporibꝰ exierunt : frustra illis a hus
huiꝰ modi pietatis mpendunt᷑ officia ciuiꝰ dum
hic eẽnt pignore caruerunt. Uel non suscipientes.
uel inuanũ suscipientes dĩ gr̃ãm:: & sibi non
miscaidiã thesauritantes. sed iram. Non gͦ
mõttius noua merita comꝑant᷑. cum peis boni
aliquid oꝑant̃ : sed eoiũ p̃cedentib ista
cotisequentia reddant᷑. Non enĩ uctũ .s̃. nͥ
cum inc uiuerent. ut eos aliquid hȩc aduiua¬
rent: cum hic iuuere deslitissent. Es idõ istã
finuens quisq uitã: nͥ quod meruit. in ipsa
non poterit habee post. ipsã. Permitantur
itaq pia corda rarorũ de suorũ mortib con¬
tristari dolors sanabili: & consolabiles lacri¬

Expanded text:
allegantur? Non omnino ambigendum est ista pallegantur? Non omnino ambigendum est ista prodesse defunctis. sed talibus qui ita vixerunt ante mortem, ut possint eis haec utilia esse post mortem. Nam qui sine fide, quae per dilectionem operatur, ejusque sacramentis de corporibus exierunt, frustra illis a suis hujuscemodi pietatis impenduntur officia: cujus dum hic essent pignore caruerunt, vel non suscipientes, vel in vacuum suscipientes Dei gratiam, et sibi non misericordiam thesaurizantes, sed iram. Non ergo mortuis nova merita comparantur, cum pro eis boni aliquid operantur sui, sed eorum praecedentibus meritis consequentia ista redduntur. Non enim victum est: nisi cum hic viverent, ut haec eos aliquid adjuvarent, cum hic vivere destitissent. Et ideo istam finiens quisque vitam, nisi quod meruit in ipsa, non potest habere post ipsam. Permittantur ergo pia corda charorum de suorum mortibus contristari dolore sanabili, et consolabiles lacry
Abbreviated transcription (Latin):
admonuit apłs ut non contriftemur: sed
non sicut teri qui speu non habent. Contri¬
stami gͦ nos in nr̃orum morab uecessitate auiu¬
tendi: sed cum spe recipiendi. Iude ãgñ. hins
consolam̃: lude insirmtas afsicit. hino sides re¬
ficit. Inde dolec humana condicio hinc sanas
diuina ꝓmiissio Pinde ponpa funeris. aguiia
exequi arũ. sumptuosa diligentia sepubiurs.
monunitorũ opulenta constructiꝰ. uiuorũ suntto
qualia cũq solacia: non adiutoria moraorum
mosinis quę ꝓcorũ sp̃itib trõgant᷑. non .c̃. dubi¬
tandũ morcuos adinuari. ut cũ eis mnisericor¬
dius agat᷑ a dño. quã eoiũ peccata merueruni.
Hoc euiꝰ a patrib traditũ uniu̾sa obseruat ȩccła
suo cõmenorant᷑ oret᷑. ac ꝓ illis quoq id offer¬
ri cõmemoret᷑. Cum uͦ corum cõmendandorum
causa oꝑa miscđiȩ celebrant᷑. ⁊ quis eis dubuet
suffragari. ꝓ quib orationes dõ non inauicer

Expanded text:
admonuit Apostolus ut non contristemur, sed admonuit Apostolus ut non contristemur, sed non sicut caeteri qui spem non habent. Contristamur ergo nos in nostrorum mortibus, necessitate amittendi, sed cum spe recipiendi: inde angimur, hinc consolamur; inde infirmitas afficit, hinc fides reficit; inde dolet humana conditio, hinc sanat divina promissio. Proinde pompa funeris, agmina exsequiarum sumptuosa, diligentiae sepulturae, monumentorum opulenta constructio, vivorum sunt qualiacunque solatia, non adjutoria mortuorum. emosynis, quae pro illorum spiritibus erogantur, non est dubitandum mortuos adjuvari, ut cum eis misericordius agatur a Domino quam eorum peccata meruerunt. Hoc enim a patribus traditum universa observat Ecclesia, suo commemorantur, oretur, ac pro illis quoque id offerri commemoretur. Cum vero eorum commendandorum causa opera misericordiae celebrantur, quis eis dubitet suffragari pro quibus orationes Deo non inaniter
Abbreviated transcription (Latin):
DMONNET NOS BEATUS
apłs ut de dornuentib hoc .G̃. mortuis
karissimis nr̃is non contristemur: sicut
& cȩ̨ti qui spem non habent. Spemi
scilicet resurrectionis: & incorrup¬
tionis ȩt̃nȩ. Nam idõ & dormientes
appellat scripturȩ ueracis¬
sima consuetudo ut cumi
dormientes
audimus. eiugilaturos mi¬
nime dubitentus. Unde eaã cantat᷑ in psal¬
mo. Numquid quidornit non adiuet ut
resurgat: Est gͦ de morcuis eis quidiligint
p̾cesserat culpa. Quaꝓpt̾ si animalia quȩ
ita creata sunt ut suo quoq tempore moriart.
mortẽ sugunt. diligunt uitã. quanto magis
honio qui sic suerat creatus. ut si uiuere sine
peccato uoluissec. sine termino uiueret.
Hinc itaq necesse.c̃. ut tristes simus. quan do
uos moriendo deserunt quos audams: quia
ce si nouimus eos non in ȩ̨t̃nuum relinquers
nos inansuros. sed aliquantũ precedert se¬
cuturos. tam̃ mors ipsa qu am natura re¬
fugit. cum occupat dilectum : concristat in¬
nobis ipsius dilętuonis affectum. Idõ non

Expanded text:
Admonet nos beatus Apostolus, ut de dormientibus, hoc est, mortuis charissimis nostris, non contristemur, sicut et caeteri qui spem non habent, spem scilicet resurrectionis et incorruptionis aeternae. Nam ideo et dormientes eos appellat Scripturae veracissima consuetudo, ut cum dormientes audimus, evigilaturos minime desperemus. Unde etiam cantatur in Psalmo: Numquid qui dormit, non adjiciet ut resurgat ? Est ergo de mortuis eis qui diligunt, praecesserat culpa. Quapropter si animalia quae ita creata sunt, ut suo quaeque tempore moriantur, mortem fugiunt, diligunt vitam; quanto magis homo, qui sic fuerat creatus, ut si vivere sine peccato voluisset, sine termino viveret? Hinc itaque necesse est ut tristes simus, quando nos moriendo deserunt quos amamus: quia etsi novimus eos non in aeternum relinquere nos mansuros, sed aliquantum praecedere secuturos; tamen mors ipsa quam natura refugit, cum occupat dilectum, connobis dilectionis affectum. Ideo non
Abbreviated transcription (Latin):
mendũ sit. Scd̾m hoc enĩ sꝑandum
est: quia p̾ciosa in conspectu dñi
mors scõrũ euis. Scđm hoc aut̃ amen¬
dum est. quia mors peccatorũ pessima. Idõq ꝓpt̃
spem in memoria ȩt̾̃na erit ustus : ꝓpt̾ timoramn.
ab auditu malo non timebit. Erit enĩ auditus
quo nulbis sit maior: quando dicet᷑ simstris. ic
in ignẽ ȩ̨tuum. Ab hoc auditu malo  iustus non
timebit. Erit enĩ ad dexterã : nt᷑ illos quibꝰ di¬
cetur. Uenite benedicti patris mei ꝑcipite reg¬
num. In hac aut̃ uita quȩ media ante sumna
bona. & ante sũma mala dr̃. in mediorũ bonorũ
malorũ q mediorũ. id .ẽ. in neutra parte
sũmorũ. quia & bona quȩcũq fuerint hic̃ hõ

Expanded text:
dum hoc enim sperandum est, quoniam pretiosa in conspectu Domini mors sanctorum ejus : secundum hoc autem timendum est, quia mors peccatorum pessima . Ideoque propter spem, In memoria aeterna erit justus: propter timorem, Ab auditu malo non timebit . Erit enim auditus quo nullus sit pejor, quando dicetur sinistris, Ite in ignem aeternum. Ab hoc auditu malo justus non timebit. Erit enim ad dexteram inter illos quibus dicetur, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum . In hac autem vita, quae media ante summa bona et ante summa mala ducitur, in medio bonorum malorumque mediorum, id est, in neutra parte s
Abbreviated transcription (Latin):
niũ reddentẽ: ipsis uberib suis. Accurunt
matres cum pariuilis filus: inger̾unt saluato¬
ri saluandos. non pelagio dampnandos.
Mater quęlibet mulier pietate curreus. cũ par¬
nulo suo dicit. B apciret̾  ut saluet᷑. Pelaguis
contra. Quid saluet᷑. Nõn .ẽ. quod in eo sal¬
uetur. Nichil habet uicii nichil ex traduce
dampnatiorns attraxit. Si ȩqualis .E. xp̃o.⁊ qua¬
re querit xp̃m : Ecce dico uobis. spandus filius
dĩ qui ucuit in carne saluator. Ẽ. & maiorum
at minorũ saluator.c̃. & grandiũ &. infantiũ
&e ipse .ẽ. xp̃s. Tu aut̃ dicis saluatorẽ xp̃m¬

Expanded text:
nium reddenium reddematres cum parvulis filiis, ingerunt Salvatori salvandos, non Pelagio damnandos. Mater quaelibet mulier pietate currens cum parvulo filio dicit, baptizetur ut salvetur. Pelagius contra. Quid salvetur? Non est quod in eo sanetur, nihil habet vitii, nihil ex traduce damnationis attraxit. Si aequalis est Christo, quare quaerit Christum? Ecce dico tibi: Sponsus Filius Dei qui venit in carne, salvator est majorum et minorum, salvator est grandium et infantium, et ipse est Christus. Tu aut
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo si tudicis xp̃s. e. sponsus partis donati:
ego tabulas lego. & inuenio eẽ. xp̃m sponsũ
eccł. diffuss toto orbe rerrarũ. Si dicis ipse est
eis quas ꝓparuo tempore cõmemoram. Iam
enĩ dixi. quis niumerat tot pestes : Quid dicit
pelagiansta: Audicẽ quid dicu. Uidet᷑ con¬
siteri xp̃m in carne uenisse : sed discussus in¬
uenit̃ negare. Xp̃s enĩ in carne uenit : quȩ si¬
militudo ẽẽt carius peccati. non ec̾o caro pec¬
cati. Apłi uerba sunt. Misit ds̃ siliũ suũ in¬
simiłitudinẽ carnis pexeaa : uon in sinultaidi¬
ne cariis. Quasi caro non. erͣͬt caro: sed ufsi¬
mulitudinẽ carnis peccaq. Quia caroerat:s
peccati caro non erat. Iste aut̃ pelagius. & cȩt̾an
caro peccati. Quid gͦ ꝓdest quia dicis xp̃ui in
carus uenisse & onium infaniũ carni eum
conaris ȩquare : Sed tͥ hoc dico qđ donatifto
non .ẽ. ipse. Ecce udeo ęccłam macrẽ testi mo¬

Expanded text:
Ergo si tu dicis, Christus est sponsus partis Donati; Ergo si tu dicis, Christus est sponsus partis Donati; ego tabulas lego, et invenio esse Christum sponsum Ecclesiae diffusae toto orbe terrarum. Si dicis, Ipse esteis quas pro parvo tempore commemoravi. Jam enim dixi, Quis numerat tot pestes? QPelagianista? Audite quid dicit. Videtur confiteri Christum in carne venisse, sed discussus invenitur. Christus enim in carne venit: quae similitudo esset carnis peccati, non esset caro peccati. Apsimilitudinem carnis peccati . Non in similitudinem carnis, quasi caro non esset caro; sed in similitudinem carnis peccati, quia caro erat, sed peccati caro non erat. Iste autem Pelagius et caeteram caro peccati. Quid ergo prodest, quia dicis Christum in carne venisse, et omnium infantium carni eum conaris aequare? Et tibi hoc dico quod Donatistae: Non est ipse. Ecce video Ecclesiam matrem testimo