comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
o scribȩ &pharisei qͦd recessio demonũ obedientia sit inproncapam suũ
ut homi nes ignorantes. fraudulenta simulatione deludantis qͥd potestis
dicere decorprũ sanitatibus. quas dñs ꝑpetrauit. u Aliud c̃si menbroꝵ
qͦq debilitates. & spiritaliaͫ uirtutũ insignia de monibus assignetis

Expanded text:
o Scribae et Pharisaei, quod recessio daemonum obedientia sit in principem suum, o Scribae et Pharisaei, quod recessio daemonum obedientia sit in principem suum, ut homines ignorantes fraudulenta simulatione deludant, quid potestis dicere de corporum sanitatibus, quas Dominus perpetravit. Aliud est si membrorum quoque debilitates, et spiritualium virtutum insignia daemo
Abbreviated transcription (Latin):
tur: possessꝰ a dȩmone liberatur. Soͦ & tunc qdẽ carnaliter factũ est.
sed cotidie completur in conuersatione credentiũ: ut expulso demone.
primũ fidĩ lum̃ aspiciant: de inde in laude dei tacentius ora laxentur.
Iħs autẽ scieris coquatiories corp: dixit cis Oarrs Reqnoa
urbȩ stupebant. & confitebantur eũ. qͥ tanta signa faciebat esse filium
daud: pharisȩi uero opera di principi dȩmonũ deputabant. Quib dñs
nondic̃ta sedad cogitata respondit: ut uel sic conpellerentur credere
potentiȩ eius. qui cordis uidebat occulta. SiSatadias satauati cicit.
ADUERSUSSE DIUISUS EST QSOMODOSTABIT REGNUM ERSU¬
on potest regnũ & ciuitas contra se diuisa ꝑftare: sed qͦmidͦ concordia pai¬
uȩ res crescunt : sic discordia maximȩ dilabuntur. Siergo satanas pͥue
contrase : & dȩ mon inimicus ẽ dȩ moni: deber& iam mundi uenire
consummatio nec haberent in eo locũ aduersariȩ potestates S aũputa

Expanded text:
iberatur. Quod et tunc quidem carnaliter factum est, sed et quotidie completur in conversione credentium, ut expulso daemone, primum fidei lumen aspiciant, deinde in laudes Dei tacentia prius ora laxentur. Jesus autem sciens cogitationes eorum, dixit eis: Omne regnum Turbae stupebant et confitebantur eum, qui tanta signa faciebat, esse filium David: Pharisaei vero opera Dei principi daemoniorum deputabant. Quibus Dominus non ad dicta, sed ad cogitata respondit: ut vel sic compellerentur credere potentiae ejus, qui cordis videbat occulta. Et si Satanas Satanam ejicit, adversus se divisus est; quomodoon potest regnum et civitas contra se divisa perstare; sed quomodo concordia parvae res crescunt, sic discordia maximae dilabuntur. Si ergo Satanas pugnat contra se, et daemon inimicus est daemonis, deberet jam mundi venisse consummatio: nec haberent in eo locum adversariae potestates, qua
Abbreviated transcription (Latin):
cantur qͦo apostolis illius crediderunt. Non queras tempora: cũ credentiũ
intu iearis salutẽ. In capharnaum autẽ quȩ interp̃tatur uilla pulcherrima
cora dempnatur incredula hierusalem: cui dicitur ꝑ erechielẽ. Iustifi¬
ta est sodoma exte. Inillo ⁊ẽeors. Reseonoens ihesos dixir
Confessio nonsemper penitentiam. seo & gram actionẽ : itt in psalmis¬

Expanded text:
cantur, quod apostolis illius crediderunt. Non quaeras tempora, cum credentium intuearis salutem. In Capharnaum autem, quae interpretatur villa pulcherrima, condemnatur incredula Jerusalem, cui dicitur per Ezechielem: Justificata est Sodoma ex te . In illo tempore, respondens Jesus, dixit: Confessio, non semper poenitentiam, sed et gratiarum actionem signi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ t radendo patrẽ & accruientem filiũ miftice intellige. Alioquin
siuixta nostram fragilitate sentire uolumus: cũ coeperit habere qu
accipit. incipi& non habere qui dederit Tradita autem sibi omnia non¬
cȩlum & terra & elem̃ta in telligenda sunt. & cȩtera quȩ ipse fecit &o
coitotoit: sed hi qui ꝑfilium accessũ habent ad patrẽ. & ante rebelles.:¬

Expanded text:
 Tradentem Patrem, accipientem Filium, mystice intellige. Alioquin, si juxta fragilitatem nostram accipis, cum coeperit habere qui accepit, incipiet non habere qui dedit coelum, et terra, et elementa intelligenda sunt, et caetera quae ipse fecit et condidit, sed hi qui per Filium accessum habent ad Patrem, et ante rebelle
Abbreviated transcription (Latin):
afiliis sius: io est di dispensatio atq doctrina. Et ego quisum dĩ uirtuf & dĩ
sapientia. iuste fecisse abapłis meis filiis conprobatiis sum. quibus reuelau
pater quȩ asapientibus absconderit. & prudentibus apuo sem& ipsum. inqͥtd a m¬
euangelus legitur. ustificata est sapientia ab operibis suis. Sapientia qͥppe
nonquerit uocis ⁊estimoniũ. sed operum. IUNC COCPIT EX PROBRARΕ CIUI¬
tatibus in quib factȩ st̃ plurimȩ uirtutes etꝰ qr ñ egissent pęnitentiam .xcui.
Ixprobratio ciuitatũ cororam & b&hsardȩ & capharnaũ: capili huius titulo
panditut quod ideo exprobrauerit eis. quia post factas uir tutes & signa quã¬
plurima ñ egerit pȩnitentiam. UETIBI COROTAΙN: UetiBl Bcsata¬

Expanded text:
a filiis suis: id est, Dei dispensatio atque doctrina. Et ego qui sum Dei virtus et Dei a filiis suis: id est, Dei dispensatio atque doctrina. Et ego qui sum Dei virtus et Dei sapientia , juste fecisse ab apostolis meis filiis comprobatus sum, quibus revelavit Pater, quae a sapientibus abscenderat, et prudentibus apud semetipsEvangeliis legitur: Justificata est sapientia ab operibus suis; sapientia quippe non quaerit vocis testimonium, sed operum. II. Tunc coepit exprobrare civitatibus in quibus sunt factae plurimae virtutes ejus, quia non egissent poenitentiam. Exprobratio civitatum Chorozain, et Bethsaidae et Capharnaum, capituli hujus titulo panditur. Quod ideo exprobraverit eis, quia post factas virtutes et signa quamplurima, non egerint poenitentiam. Vae tibi, Chorozain; vae tibi, Bet
Abbreviated transcription (Latin):
touon ergs nobis libera tribuit᷑r in telligentia & allegoria: interp̃ta¬
teor passua sed qͥegͥo dicturi sumus de pueris: adgenerationis refe
huias loquitur. Ecce ego & pueriꝰ mei quos michi deort deus es
ergo puerta uerunt inforo: siue inagro. Mͦ significantius gratcȩ diesti
Ubi multa uenania sunt. Et quia populus uidȩon audir e nolebat rone
tamtum locuti sunt: sed plenis faucibus. clamauerunt. Cȩcininis uobis e
ñsaltastis. prouocauimus ut ad nr̃um canticũ bona opera facere u &si
taretis ad nr̃am t̾ibiam sicit saltauit & dauto ante arcã dñi& ioluistis
Lamentati sumus ut uos adpęnitentiã prouocaremus: & ne hõc quoem
facere uoluistis. spernentes uter utrãq p̃dicationẽ tam exortatunis io
uirnites: quã penitentiae post peccata. Nec mirũ si duplicẽ uiã cortẽpse¬
uobis plac&: cur iohannes displicuit. Si saturitas. curfilius homnis
Ergo quia uos noluistis ut rãq recipere disciplinã. iustificata est sapienta

Expanded text:
on ergo nobis tribuitur libera intelligentia, et allegoriae interpretatio passiva: sed quidquid dicturi sumus de pueris, ad similitudinem genIsaias loquitur: Ecce ego et pueri mei, quos dedit mihi Deus . ergo pueri sederunt in foro, sive ἐν ἀγορᾷ, quod significantius Graece dicitur, ubi multa venalia sunt. Et quia populus Judaeorum audire nolebat, non ei tantum locuti sunt, sed plenis faucibus inclamaverunt: Cecinimus vobis, et non saltastis; provocavimus ut ad nostrum canticum bona opera faceretis, et saltaretis ad nostram tibiam, sicut saltavit et David ante arcam Domini , et noluistis. Lamentati sumus, et vos ad poenitentiam provocavimus, et ne hoc quidem facere voluistis, spernentes utramque praedicationem, tam exhortationis ad virtutes, quam poenitentiae post peccata, Nec mirum si duplicem viam contempsevobis placet, cur Joannes displicuit? Si saturitas, cur Filius hominisErgo quia vos noluistis utramque recipere disciplinam, justificata est sapientia
Abbreviated transcription (Latin):
ohannes in ter rogauerat ꝑ discipulos. ⁊ ues qͥuenturus es analiũ
expectamus  Xp̃s signa demonstrat: non adea respondens quȩ
interrogatus fuerat sed ad scandalum nuntior. Ite inqͥt & dicite
iohanni signa quȩ cernitis: cȩcos udentes: claudos ãbulantes &
Eiqͦd his non minus est pauꝑes euangeliratos. Uel pauperes spu uł
cet te opibus pauperes: ut nulla inter nobiles. & ignobiles. in ter
diuites & egenos inp̃dicatione distantia sit. Hȩc magistriri¬
gorẽ hȩc preceptoris conprobant ueritatẽ qͣndo om̃is apud eũ qui
saluari porest aequalis est Qsͦ autẽ ait. & beatus est qͥ non fuerit
scandalitatus in me. inter nuntios ꝑcutit: sicut in sequentibus
demonst rabitur. Illis aUTE ABΕUNTΙBΥS CocEIT iħs diCERC
ad turbas de iohanne. Qdͥ existis indesertũ urdere. Harundinẽ

Expanded text:
oannes interrogaverat per discipulos: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? Christus signa demonstrat, non ad ea respondens quae interrogatus fuerat, sed ad scandalum nuntiorum. Ite, inquit, et dicite Joanni signa quae cernitis, caecos videntes, claudos ambulantes, etc., et, quod his non minus est, pauperes evangelizatos. Vel pauperes spiritu, vel certe opibus pauperes, ut nulla inter nobiles et ignobiles, inter divites et aegros, in praedicatione distantia sit. Haec magistri rigorem, haec praeceptoris comprobant veritatem, quando omnis apud eum qui salvari potest, aequalis est. Quod autem ait: Et beatus qui non fuerit scandalizatus in me. Internuntios percutit, sicut in consequentibus demonstrabitur. Illis autem abeuntibus, coepit Jesus dicere ad turbas de Joanne: Quid existis in desertum videre? arund
Abbreviated transcription (Latin):
Q uaerat priroens lector & dicat si tyrus desroon & sodoma potuerunt agere pȩni¬
tentim aopredicationẽ saluatoris signoꝵq miracula: non sunt inculpa qͦd
non rediderunt. sed uitiũ silent il in eo est qui acturis penitentiã noluit
prexcare. Ad quod facilis & aperta responsio est. Ignorare nos iudicia de
e siigularũ dispensationũ enis sacramenta nescire ꝓpositũ fuerat dño
unse fines non excedere ne iis tã phariseis & sacerdotibis occasionẽ ꝑsecu¬
ionis dar&: unde uicit apͥostoluf ante passionẽ p̃cipit. Inuiam gentium

Expanded text:
Quaerat prudens lector et dicat: si Tyrus et Sidon et Sodoma potuerunt agere poenitentiam ad praedicationem Salvatoris, signorumque miracula, non sunt in culpa quod non crediderunt: sed vitium silentii in eo est, qui acturis poenitentiam noluit praedicare. Ad quod facilis et aperta responsio est: ignorare nos judicia Dei, et singularum dispensationum ejus sacramenta nescire. Propositum fuerat Domino Judaeae fines non excedere, ne justam Pharisaeis et sacerdotibus occasionem persecutionis daret. Unde et apostolis ante passio
Abbreviated transcription (Latin):
incilicio & cinere penitentiam egissent. Uerũntam̃ dico uobis. ⁊ ẜro
& sioonis remissius erit in die urdicii quam uobis
Cororain & bacnsatoa urbes galileȩ asaluatore plangunt᷑. qͦt post tanta signa
atq uirtutes negerint pęnitentia: & p̃feruntur eisꝰ tyrus & sioon urbes toolatriȩ
& uiciis deoite: preferuntur autẽ it̃oꝙ tyrus destoon naturalẽ tantũ legẽ
calcauerint Istę uero post transgresionẽ naturales leꝙ u ee seriprat eiam¬
ciuuitates om̃s & uicos curans omne infirmitin quoq abansaed a dñmsis¬

Expanded text:
Verumtamen dico vobis: Tyro et Sidoni remissius erit in die judicii, quam vobis. Chorozain et Bethsaida, urbes Galilaeae, a Salvatore planguntur, quod post tanta signa atque virtutes non egerint poenitentiam, et praeferuntur eis Tyrus et Sidon, urbes idololatriae et vitiis deditae. Praeferuntur autem ideo, quod Tyrus et Sidon naturalem tantum legem calcaverint, istae vero post transgressionem naturalis Legis et scriptae, etiamcivitates omnes et vicos, curans omnem infirmitatem, et reli
Abbreviated transcription (Latin):
Siautem & ipse creatura est: & creatura conditorẽ suũ patrẽ appellare po¬
porest stultũ fuit non & sui & cȩli ac ter rȩ dñm uel pat rẽ similiter appel¬
lasti ea fartiulis Eratias agit & exultat inpatre eo quot apostolis
aduentus sui aperuerit sacram̃ta: quȩ ignorauerint scribȩ &e pharisei
quisibi sapientis uidentur. & in conspectu suo prudentes iustificata est¬

Expanded text:
ter appellare potest, stultum fuit non et sui et coeli, et terrae Dominum vel Patrem similiter appellasti ea parvulis. Gratias agit et exsultat in Patre quod apostolis adventus sui aperuerit sacramenta, quae ignoraverunt scribae et Pharisaei, qui sibi sapientes videntur et in conspectu suo prudentes. Justificata
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce homo uorax & uinipotator. plublicanoꝵ & peccatoꝵ anueus
& iustificata est sapientia afilus suis
ueris inforo seoentibus & clamantibus atq dicentibus ad quoe quales
suos. cẽnimus uobis & ñ saltastis. Lamentauimus & ñ plaxistis. conparat᷑
generatio iudȩoꝵ: seriptura dicente. Cuisimilem existimabo gene

Expanded text:
ce homo vorax, et potator vini, publicanorum et peccatorum amicus. Et justificata est sapientia a filiis suis. Pueris in foro sedentibus et clamantibus atque dicentibus ad coaequales suos: Cecinimus vobis, et non saltastis: lamentati sumus, et non planxistis, comparatur generatio Judaeorum, Scriptura
Abbreviated transcription (Latin):
iupudentiam recepit santtat̾e. Quilocus ꝓpe
adgent iĩ popłũ pertin&e: & in suo exponend¬
udiat martion & manicheus. & ceteri hereti
qui uetus laniant instrumentum : & discant saluati¬
rem appellari filiũ d Sieiĩ nonest natus ⁊̃ incar¬
ne: quomodo uocatur filius dđ Et cõmitlatos
eS÷ ulis iħs dicens Uidete. ne quis sciat Illi autẽ
exeuentes diffamauerunt eum intota terra illa.
t dñs propter humilitatẽ fugiens iactantiȩ głam
hoc preceperat. & illi ꝓptͣ memoriam gratiȩ ñ
possunt tacẽre benesitium Nota ergo aliquĩd in¬
ter se uistuatesse contrarium. Cȩci isti in decun¬

Expanded text:
impudentiam recipit sanitatem . Qui locus proprie impudentiam recipit sanitatem . Qui locus proprie ad gentium populum pertinet, et in suo exponendudiant Marcion et Manichaeus, et caeteri haeretici, qui vetus laniant Instrumentum: et discant Salvatorem appellari filium David; si enim non est natus in carne, quomodo vocatur filius David? Et comminatus est illis Jesus, dicens: Videte ne quis sciat. Illi am in tota terra illa. Et Dominus propter humilitatem fugiens jactantiae gloriam hoc praecepit: et illi propter memoriam gratiae non possunt tacere beneficium. Nota ergo aliquod inter se justum esse contrarium. Egressis au
Abbreviated transcription (Latin):
ihũ & ꝑgente addomũ suã sic̃ supra legimus. ascen¬
dens uinauiculã. transfretauit & uenit inciita¬
tẽ suã. clamabantũ cȩci dicentes: miserere nostri
silidd̾ Ettam̃ ñ curantur initinere. ñ transitorii
ut pitabant. s post quã uenit domũ suam accẽ¬
dunt adeũ & introeunt &primũ eoꝵ discutitur
fides: ut sic uere fidei lum̃ accipiant. Priori sig¬
no quod exposiumus de principis filia. & de e
ł morrousa muliere consequenter hoc iungitu
ut quodibi mors. & debilitas. hic cecitas demo¬
nstrar& Aterq enĩ populus cȩcus erat. dño ꝑ hoc
seculũ transeunte. & cupiente reuerti ad domĩ
suam. Oui nisi confessi fuerunt. & dixerint mise¬
rere nr̃i fili dđ̾ & interrogante ihu creditis o
possum hoc facere responderint ei utiq dñe.
lum̃ pr̃istinũ ñ recipient. In alio euangelista unꝰ
cecus seribitur. Scisc̾is uestibus & in theracoe
sedens : qui ab apłis ꝓhibetur clamare sed per

Expanded text:
 pergente ad domum suam, sicut supra legimus: Ascendens naviculam, transfretavit et venit in civitatem suam, clamabant duo caeci, dicentes: Miserere nostri, fili David: et tamen non curantur in itinere, non transitorie, ut putabant; sed postquam venit in domum suam, accedunt ad eum, et introeunt: et primum eorum discutitur fides, ut sic verae fidei lumen accipiant. Priori signo quod exposuimus de principis filia, et de haemorrhousa  Al. morbosa muliere, consequenter hoc jungitur: ut quod ibi mors et debilitas, hic caecitas demonstraret. Uterque enim populus caecus erat, Domino per hoc saeculum transeunte, et cupiente reverti ad domum suam. Qui nisi confessi fuerint, et dixerint: Miserere nostri, fili David; et interrogante Jesu, Creditis quia possum hoc facere? responderint ei: Utique, Domine, lumen pristinum non recipient. In alio Evangelista, unus caecus scribitur, scissis vestibus, et in Jericho sedens, qui ab apostolis prohibetur clamare; sed per
Abbreviated transcription (Latin):
Paupertate ꝓhibeor. tenuitas me retin&: ut hospitalis esse
non possim. Ꝙ hanc excusationẽ leuissimo p̃cepto diluit.
ut calicẽ aque frigide toto animo porrigamis frigide ĩqͥt
aquȩ non calidȩ : ne & incalida paupertatis & penuriȩ lignor
occasio quere retur. Iale qͥd & apostolus ut ante iã diximus ao
gilatas p̃cipit. Cõmimiea his quicateciratur ei qͥ se catecitat in om̃ib¬
bonis. E discipulos admagistror refrigeria eohoreaturerea
peterat quibiis obtendere pauper tat̾e & preceptũ exelsde ro
prius quã ile ꝓponat. inminentẽ soluit questionẽ uicensis tolite
& est sensus ꝓ rustra causaris de mopia eũ aliurd babert corisenet
tu. Eepotes fallere cohortante s serto quod quantĩi cupn&
seminaueris se tantum & messurus sis a capaese¬

Expanded text:
Paupertate prohibeor, tennitas me retinet, ut hospitalis esse Paupertate prohibeor, tennitas me retinet, ut hospitalis esse non possim. Et hanc excusationem levissimo praecepto diluit, ut calicem aquae frigidae toto animo porrigamus. Frigidae, inquit, aquae, non calidae, ne et in calida, paupertatis et penuriae lignorum occasio quaereretur. Tale quid et Apostolus ut ante jam diximus ad Galatas pbonis . Et discipulos ad magistrorum refrigeria cohortatur. Et quia poterat quilibet obtendere paupertatem, et praeceptum eludere, priusquam illud proponat, imminentem solvit quaestionem dicens: NoliEt est sensus: frustra causaris inopiam; cum aliud habeat conscientia tua: me potes fallere cohortantem; sed scito quod quantumcumque seminaveris, tantum et messurus sis. LIBE
Abbreviated transcription (Latin):
esse credentium responsio. Ergo & pseudo ꝓphetas & uidã ꝓdi¬
torẽ debemus recipere. & illis alimoniã ministrare: hoc dñs
ante ꝓcuras dicit. nonpersonas suscipiendas esse. sed nõmina: &
mercedẽ non perdere suscipientes: lic& indignus fuerit qui
susceptus sit. El ꝯuicũq potom dederii ori exrurumis
istis calicẽ aque frigide. tantũ in nomine discipuli. Am̃ dico
pheta. Ad excusandas excusationes in peccatis. Qoͦ multi pecca¬
torp suor quasi iustas p̃tendant occasiones. ut quod uoluntate¬
delinqunt udeantur necessitate peccasse. das scrutator
cordis & reniũ futuras cogitationes insingulis contuetur.
Dixerat : qui recipit uos me recipit. Sed hoc p̃ceptũ multi
pseudo ꝓphete. & falsi p̃dicatores pote rant inpedire: medicat᷑
ẽ huic quoq scandalo dices. qui recipit iustũ in nomine iusti.
mercedẽ iusti accipi& Rursũ poterat alius causari & dicer

Expanded text:
esse credentium responsio; ergo et pseudoprophetas et Judam prodiesse credentium responsio; ergo et pseudoprophetas et Judam proditorem debemus recipere, et illis alimoniam ministrare. Hoc Dominus ante procurans dicit, non personas suscipiendas esse, sed nomina: et mercedem non perdere suscipientes, licet indignus fuerit qui susceptus sit. Et quicumque potum dederit uni ex minimis istis, calicem aquae frigidae tantum, ipheta, ad excusandas excusationes in peccatis, quod multi peccatorum suorum quasi iustas pdelinquunt, videantur necessitate peccare: Dominus scrutator cordis et renum, futuras cogitationes in singulis contuetur. Dixerat: Qui recipit vos, me recipit. Sed hoc praeceptum multi pseudoprophetae et falsi praedicatores poterant impedire; medicatus est huic quoque scandalo, dicens: Qui recipit justum in nomine justi, mercedem justi accipiet. Rursus poterat alius causari et dicere:
Abbreviated transcription (Latin):
Orudo pulcherrimus ad p̃dicationẽ mittit. Doc& pericula
Inon timenda affectũ subicit religioni: aurum supra tulerat: aes de
zona excussu̾rat. Dura euangeliftarum condicio. Unde ergo
sumptis: unde uictus necessaria: austeritatẽ mandatoꝵ spe
temperat promissors Qui recipit inquiens uos me recipit:
& qui me recipit. recipit eũ qui me misit : ut insuscipiendis
apostolis. unus quisq credentium xpistũ se suscepisse arbi¬
traretur. Qui Recibit ꝓphetati initioadiris ꝓbhetȩ: merce¬
de futuris loquentẽ: hic mercedẽ ꝓphetȩ accipiet. Igit᷑ udei car.¬
nalit᷑ intelligentes ꝓphetas: mercedẽ non accipiut̃ ꝓpħaꝵ. Alit̃ in¬
om̃i ꝓfessione: titaniũ mixtũ ẽ tritico. Premiserãt. qͥ recipit uos
me recipit: & quime rẽcipit. recipit eum qui me misit. Adsus.¬
ceptionẽ magistrorẜ discipulos ꝓuocauerat. Poterat occulta

Expanded text:
Ordo pulcherrimus. Ad praedicationem mittit, docet pericula Ordo pulcherrimus. Ad praedicationem mittit, docet pericula non timenda, affectum subjicit religioni. Aurum supra tulerat, aes de zona excusserat. Dura Evangelistarum conditio. Unde ergo sumptus, unde victus necessaria? Austeritatem mandatorum spe temperat promissorum. Qui recipit, inquiens, vos, me recipit; et qui me recipit, recipit eum qui me misit, ut in suscipiendis apostolis, unusquisque credentium Christum se suscepisse arbitretur. Qui recipit prophetam in nomine prophetae, mercede futuris loquentem, hic mercedem prophetae accipiet. Igitur Judaei, carnaliter intelligentes prophetas, mercedem non accipient prophetarum. Ianium mixtum est tritico. Praemiserat: Qui recipit vos, me recipit: et qui me recipit, recipit eum qui me misit. Ad susceptionem magistrorum discipulos provocaverat. Poterat 66 occulta
Abbreviated transcription (Latin):
utrũ sensus tantũ an& sermo consentiat. Qui atoat partĩe
Quia ante p̾miserat: non ueni mittere pacẽ. s gladiũ & diuidere
homines aduersus patrẽ & matrẽ. & socrum: ne quis pie.¬
tatẽ religioni ante ferr&: subiecit dicens. Qui amat patrẽ
aut matrem plusquã me & incantico legimus canticorum:
ordinate in me caritatẽ Hic ordo in omini affectui necessarius ẽ.
Ama post dm patrẽ : ama matrẽ: ama filios: Si aut̾ẽ necessitas
uenerit ut amor parentũ ac filioꝵ diͣ amori conparetur. & nͣ
gͥ ꝓhibuit amari patrẽ aut matrem: s signanter addidit
qui amat patrẽ aut matrem plusquã me. Et quinori : Ac¬
cisit eruoeonsac e seꝗuitur me: non ẽ me dignus
n alio euangelio scribitur: qui ñ accipit crucẽ suã cotidie
ne semel putemus ardorem fidei posse sufficere. semꝑ crux
uos me recipit & qui recipit recipit eum qui me misit. Lxxx uiiii.¬

Expanded text:
utrum sensus tantum maneat, an sermo consentiat. Notandum utrum sensus tantum maneat, an sermo consentiat. Notandum  ante praemiserat: Non veni pacem mittere, sed gladium; et dividere homines adversum patrem et matrem, et socrum, ne quis pietatem religioni anteferret, subjecit dicens, Qui amat 65 patrem aut matrem plus quam me. Et in Cantico legimus Canticorum: Ordinate in me charitatem . Hic ordo in omni affectu necessarius est. Ama post Deum patrem, ama matrem, ama filios. Si autem necessitas venerit, ut amor parentum ac filiorum Dei amori comparetur, et non . Non ergo prohibuit amare patrem aut matrem, sed signanter addidit: Qui amat patrem aut matrem plus quam me. Et qui non accipit crucem suam et sequitur me, non est me dignusn alio Evangelio scribitur: Qui non accipit crucem suam quotidie. Ne semel putemus ardorem fidei posse sufficere, semper crux vos, me recipit; et qui me recipit, recipit eum qui me misit.
Abbreviated transcription (Latin):
MiłteRe Paceo iNTERRAM. Non ueni pacẽ mittere s gladini
Supra dixerat qͦd dico uobis in tenebris dicite ilumine: & qͦd¬
inaure auditis predicate suꝑ tectuꝰ Nẽ infert qui post pre¬
dicationẽ sequatur. ad fidem xp̃i totus orbis contra se diuisus ẽ
unaque domis & infideles habuit. & credentes & ꝓpterea
bellum missum ẽ bonũ. ut rũperetur pax mala Tale qͥd.
& ingenesi aduersus rebelles homines qui moti fuerant de
oriente. & turrem extͥuere festinabant: ꝑ quã cȩli alta
penetrarent. fecisse scribitur deus : ut diuider& linguas
eorum. Utide & inpsalmo dauid precatur. dissipa gentes dñe
quȩ bella uolunt. Uen ctũ sceafaRe homitĩs aduersus
patrẽ suũ. & filiã aduersus marrẽ suã: & nurũ ad uersus
socrũ suam: & inimici hominis domestici eius Lexa unii¬
Dic locus prope hisdẽ uerbis in michea ꝓpheta scribitur.
& notandũ ubicũq deueteri teftam̃te testimoniũ ponitur

Expanded text:
mittere in terram: Non veni pacem mittere, sed gladium. mittere in terram: Non veni pacem mittere, sed gladium. Supra dixerat: Qin aure auditis, praedicate super tecta. Nunc infert quid post praedicationem sequatur. Ad fidem Christi, totus orbis contra se divisus est: unaquaeque domus et infideles habuit et credentes, et propterea bellum missum est bonum, ut rumperetur pax mala. Tale quid et in Genesi adversus rebelles homines, qui moti fuerant de Oriente, et turrem exstruere festinabant , per quam coeli alta penetrarent, fecisse scribitur Deus, ut divideret linguas eorum. Unde et in psalmo David precatur: Dissipa, Domine, gentes quae bella volunt . Veni enim separare hominem adversus patrem suum, et filiam socrum suam: et inimici hominis domestici ejus. Hic locus prope eisdem verbis in Michaea propheta scribitur . Et notandum ubicunque de Veteri Instrumento testimonium ponitur,
Abbreviated transcription (Latin):
Si axteco fȩto aori ꝗͦs hodie est & cras inclibanum mittit᷑
deus sic uestit: quantomagis uos minime fidei:
Quinq qͦq passeres secundũ lucã qui duobus assibus ueneant
adsensus referunt. S qͦmͦoͦ illa intelligentia toto euangeliei
ser monis corpori coaptetur non paruȩ difficultatie ⁊ e
eRso tiorere multis Passeribus ticlioris estis noc
anifestius superior nr̃ȩ expositionis sensus expressus ẽ. qͦd
timere non debeant eos qui possunt corpus occidere. & anim̃a
non possunt. Qm̃ sisine dei scientia parua qͦq animalia non
tecidunt. qͦutomagis homo qui apostolica fultus sit digni
otiose dicta euis scientiam non fugiant. Derident intellige¬
tiam ecelesiasticã in hoc loco qui carnis resurreetionem
negant qua si nos & capillos qui numeratisunt & atonso¬
re decisi om̃s dicamus resurgere: cũ saluator non dixerit
Ubi numerus estiscientia numeri de mostratur: non eiusdem
numeri conseruatio. Nolite aRBITRARI QUIA uENCRIM Lx

Expanded text:
agri quod hodie est, et cras in clibanum mittitur, Deus sic vestit, quanto magis vos, modicae fidei! ur. Quinque quoque passeres, secundum Lucam , qui duobus assibus veneunt, ad sensus referunt. Sed quomodo illa intelligentia toto Evangelici sermonis corpori coaptetur, non parvae difficultatis est. ergo timere; multis passeribus meliores estis vos. Manifestius superior nostrae expositionis sensus expressus est: quod timere non 64 debeant eos qui possunt occidere corpus, et animam non possunt, quoniam si sine Dei scientia parva quoque animalia non decidunt, quanto magis homo, qui apostolica fultus sit dignitva et otiose dicta ejus scientiam non fugiant. Derident intelligentiam ecclesiasticam in hoc loco, qui carnis resurrectionem negant, quasi nos et capillos qui numerati sunt, et a tonsore decisi, omnes dicamus resurgere, cum Salvator non dixerit:Ubi numerus est, scientia numeri demonstratur, non ejusdem numeri conservatio. Nolite arbitrari, quia veni pacem
Abbreviated transcription (Latin):
Intantã populus irł dementiam uenerat. ut de serta templ
uicinia ibi hostias immolaret. & rigorẽ religionis deliciȩ
uincerent. filiosq suos incenderent demoni
uel initiarent. Oe appellabatur locus ipse
gehennon. idest uallis filiorum ennori:
Hoc regũ uolum̃ & paralypomenon & hieremias scribunt
plenissime : & cõminatur d̾s se locũ ipsũ impleturum
cadaueribus mortuoꝵ: Ut nequaquã uocetur tof& & bahal:
sed uocetur poliandriũ. id est tumulus mor tuorum
Futura gͦ supplitia & pene perpetuae quibus peccatores
cruciandi sunt. huius loci nocabulo denotantur. Duplicẽ
aut̾ẽ esse gehennã n a cfrigoris in iob plenissime legimus¬
Ier& sibi sermo diuinus. & sequentia pendent ex supe¬
riobus. Pr uorens lector caue semper superst it iosam inte¬
ligentiam. ut non tuo sensui ad temperes scriptutas. sed
ser ipturis iungas sensũ tuũ: & in telligas quid sequatur.

Expanded text:
In tantam autem populus Israel dementiam venerat ut deserta templi In tantam autem populus Israel dementiam venerat ut deserta templi vicinia ibi hostias immolarent et rigorem religionis delicie vincerent, filiosque suos incenderent demoni vel initiarent. Et appellabatur locus ipse Gehennon, id est vallis filiorum Hennon. Hoc Regum volumen et Paralypomenon et Hieremias scribunt plenissime. Et comminatur deus se locum ipsum impleturum cadaveribus mortuorum, ut nequaquam vocetur Tofeth et Baal; sed vocetur Poliandrum, id est tumulus mortuorum. Futura ergo supplicia et pene perpetue, quibus peccatores cruciandi sunt, huius loci vocabulo denotantur. Duplicem autem esse Gehennam, nimii ignis et frigoris, in Iob plenissime legimusHaeret sibi sermo Dominicus, et consequentia pendent ex superioribus. Prudens lector, cave semper superstitiosam intelligentiam, ut non tuo sensui attemperes Scripturas, sed Scripturis jungas sensum tuum, et intelligas quid sequatur.
Abbreviated transcription (Latin):
in tenebris dicite inlumine de qͦdmaure auditis
predicate suꝑ tecta¬
Ioͦ autẽ auditis inmisterio. aꝑtius p̃dicate. Qͦo didiciftis
absconse. publice loqͥmini. Quod uos erudiui in paruulo
Siudȩȩ loco in uniuersis urbibus & in toto mundo audacter
Siqui corpus occrount: animã autẽ non possunt occidere:
DErgo anima inuisibilis & incorporalis est : secundũ erassiorẽ
dico nr̃i corporis substantiam. Nel eo certe tẽpore pume tͥ
& supplicia senti&: quando priftiaum corpus receperit.
ut cum qͦ pec cauit. cũ ipso & puniatur. E uen ⁊ ioe łe¬
QUI ẜotest anraam et coRẜUs Perdere in gebenna
omen gehenne. in ueteribus libris non inuenttur
Sed primũ asaluatore ponitur. Queramus g quȩ sĩt
sermonis huins occasio. Idolũ bahal fuisse uixta hierusalẽ
ad radices montis moeia inquibus syloa fluit. Nõ semel
legimus: hȩc uallis & parua campi planicies ir rigua erat¬
& nemorosa & plena delicus. & lucus in ea idolo consecratus

Expanded text:
 in aure auditis, praedicate super tecta. Quod audistis in mysterio, apertius praedicate; quod discitis absconse, publice loquimini. Quod vos erudivi in parvo Judaeae loco, in universis urbibus, in toto mundo audacter Si qui corpus occidunt, animam non possunt occidere: ergo anima invisibilis et incorporalis est, secundum crassiorem dico nostri corporis substantiam. Vel eo certe tempore punietur, et supplicia sentiet, quando pristinum corpus receperit, ut cum quo peccavit, cum ipso et puniatur. Sed poqui potest et animam et corpus perdere in gehennam. Nomen gehennae in veteribus libris non invenitur, sed primum a Salvatore ponitur. Quaeramus ergo quae sit sermonis hujus occasio. Idolum Baal fuisse juxta Hierusalem, ad radices montis Moria, in quibus Siloa fluit, non legimus. Hec vallis et parvi campi planicies irrigua erat et nemorosa plenaque deliciis, et lucus in ea idolis consecratus.
Abbreviated transcription (Latin):
i superior sententia contra iohannẽ ꝓla. titum & reliqua¬
sed qͥa turba circũstans interrogationis mysteriũ nesciebat. & pu¬
tabat iohannẽ dubitabat de xp̃o qͣm ipse monstrauerat: ut in¬
telligers iohanñe non sibi interrogasse. sed discipulis suis Qo
qͥ om̃i uento cir cũfer turꝰ &o leuitate m̃tis de eo ambiger& quẽ antea
p̾dicarat: anforsitan stimulis contra me inuidiȩ cogitur: & p̃dicatio
eius uanã sectatur głam ut exea quęrat lucra cur diuitias cupias
itt as fluai dapious : Locustis uescitur. & mellesiluestri: an ut mo¬
libus uestiatur spili camelor tegumen eiis sunt. Istius modicib¬
s uestis carceris hospicio recipiuntur & predicatio ueritatis tale¬
a quȩ daroiuitias & diuitiis affluunt & mollibus uestiuntur
isti indomibus regũ sunt. Ex qͦ ostenditur rigida uita & auste¬
rã predicationẽ. uitarȩ debere aulas regum & molliũ homi¬

Expanded text:
i superior sententia contra Joannem prolaSed quia turba circumstans interrogationis mysterium nesciebat, et putabat Joannem dubitare de Christo, quem ipse monstraverat digito, ut intelligerent Joannem non sibi interrogasse, sed discipulis suis: Ququi omni vento circumfertur, et levitate mentis de eo ambigeret quem antea praedicarat? An forsitan stimulis contra me invidiae cogitur, et praedicatio ejus vanam sectatur gloriam, ut ex ea quaerat lucra? Cur divitias cupiat, ut affluat dapibus? Locustis vescitur, et melle silvestri. An ut mollibus vestiatur? Pili camelorum tegmen ejus sunt. Istius modi cibus  quaerunt divitias, et deliciis affluunt, et mollibus vestiuntur, isti in domibus regum sunt. Ex quo ostenditur rigidam vitam et austeram praedicationem vitare debere aulas regum, et mollium homi
Abbreviated transcription (Latin):
contradictio. uos mercedem habebitis de oblata pa¬
Et quicũe. nionͥ ReceẜeRuł uos. Neq AudieRitit
sermones ur̃os. ex euntes foras de domo uel ciuitate ex¬
cutite pulue rem de pedibus uestris
5.
ulius excutitur depedibus urtestimoniũ laboris sui.
quod ingressi sint inciuitatẽ: & p̃dicatio apostolica ad illos
usq peruenerit. Siue excutitur puluis. ut nihil abeis
accipiant Ne ad iuctũ quidẽ necessariũ qui euangelũ

Expanded text:
contradictio, vos mercedem habebitis de oblata pacontradictio, vos mercedem habebitis de oblata pas: Quicunque non receperit uos neque audierit sermones uestros, exeuntes foras de domo uel ciuitate excutite puluerem de pedibus uestris. Pulvis excutitur de pedibus in testimonium laboris sui, quod ingressi sint in civitatem, et praedicatio apostolica ad illos usque pervenerit. Sive excutitur pulvis, ut nihil ab eis accipiant, ne ad victum quidem necessarium qui Evangelium
Abbreviated transcription (Latin):
& baculus har undineus ẽ: quẽ si paululũ presseris fran
autem &e teftimoniũ habere eos bonũ ab his quifo¬
ris sunt. Apł̃i nouã introeuntes urbẽ: scire ñpot᷑ant
quis qualis eẽt. Ergo hospes fama eligendus ẽ populi.
& iudicio uicinoꝵ: ne predicationis dignitas suscipien¬
tis in famia deturpetur. Cũ uniuersis debeant p̃dica¬
re. hospes unus eligitur : ñ tribuens beneficiũ eiqui
apud se mansurus est: sed accipiens. Hoc enĩ dicitur.
qͥs inea dignus est: ut magis se nouerit accipere gr̃am¬
& siquidẽ fuerit domus dignus uenide pax ur̃a suꝑ eã
Sin autẽ ñ fuerit digna: paꝵ ur̃a aduos reuertetur
cculte salutationem hebrei ac siri sermonis. exp̃ssitt
ꝯuod enĩ grecȩ dicitur cheRe. & latine aue. hoc he¬
braico sẏroq Sermone appellatur. salom lach. siue
Introeuntes domum pace̾ inprȩcamini hospiti: & quant̃
inuob̃ ẽ. discordiȩ bella sedate. Sin autẽ orta fuerit

Expanded text:
et baculus arundineus est , quem si paululum presseris, franet baculus arundineus est , quem si paululum presseris, franautem eos et testimonium habere bonum ab his qui foris sunt. . Apostoli novam introeuntes urbem, scire non poterant quis qualis esset. Ergo hospes fama eligendus est populi, et judicio vicinorum, ne praedicationis dignitas suscipientis infamia deturpetur. Cum universis debeant praedicare, hospes unus eligitur, non tribuens beneficium ei qui apud se mansurus est, sed accipiens, hoc enim dicitur, quis in ea dignus est  Al. fit, ut magis se noverit accipere graEt siquidem fuerit domus illa digna, veniet pax nostra super eam: sin autem non 60 fuerit digna, pax vestra ad vos revertetur. Occulte salutationem Hebraei ac Syri sermonis expressit. Quod enim Graece dicitur, χαῖρε, et Latine, ave, hoc Hebraico Syroque sermone appellatur SALOM LACH   siIntroeuntes domum, pacem imprecamini hospiti, et quantum in vobis est, discordiae bella sedate. Sin autem orta fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
um est Unde & apłs replicat habentes iuctum
& uestutũ. his contenti simus. & inalio loco
Communie& aute his quicatetͤizatur ei quise
cater᷑izat in om̃i bono in quorũ discipuli metunt
spiritalia. consortes eos faciant carnaliũ suorum:
non inauaritia. sed innecesstrate. Haec hiftorie
disserimus. ceterũ secundũ anagogen. Non licet
magistris aurũ & argentũ & pecuniam quȩ in zonis est
possidere. Aurũ sepe legimus ꝓsensu : argentũ ꝓsermo¬
ne: aes ꝓuoce Hlec nobis non lic& ab alus accipere. sed
data ad omino possidere. neq hereticoꝵ & philosophoꝵ
ꝑuersȩq doctrine suscipe disciplinas: ñscłi pondere
prȩmi. neq duplici esse animo. neq pedes nr̃os morti¬
feris uinculis alligari : sed scãm t̾ram ingredientes esse
nudos: neq habere uirga que uertatur in colubrum.
neq inaliquo p̾sidio carnis unnĩti qr istius modi uirga

Expanded text:
um est. Unde et Apostolus replicat: Habentes victum um est. Unde et Apostolus replicat: Habentes victum et vestitum, his contenti simus . Et in alio loco: Communicet autem is qui catechizatur verbo ei qui se catechizat in omni bono : ut quorum discipuli metunt spiritualia, consortes eos faciant carnalium suorum: non in avaritia, sed in necessitate. Haec historice diximus. Caeterum secundum anagogen, non licet magistris aurum et argentum, et pecuniam quae in zonis est, possidere. Aurum saepe legimus, pro sensu; argentum, pro sermone; aes, pro voce; haec nobis non licet ab aliis accipere, sed data a Domino possidere. Neque haereticorum et philosophorum perversaeque doctrinae suscipere disciplinas, non saeculi pondere premi, neque duplici esse animo, neque pedes nostros mortiferis vinculis alligari, sed sanctam terram ingredientes, esse nudos; neque habere virgam quae vertatur in colubrum, neque in aliquo praesidio carnis inniti , quia istius modi virga
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ia prouidentia diuma gubnari: seipsos ostendere
nihil cogitare de craftino. Non perã inuia. Ex hoc
p̃cepto arguit philosophos. qui uulgo appellantur
bactro perite: quod contẽptores scłi & omnia ꝓnichil
ducentes: cellariũ secũ uehcent Neq duas tunicas
Induabiis ⁊iuucis uidetur mͥ duplex oftendere ueftũ¬
tñ: non quod inlocissetthiȩ & glatiali niue rigentibus
una quis tunica debeat esse contentus. sed quo in
tunica uestim̃tuͣ in telligamus : ne alio uestiti. aliud
nobis futuroꝵ timore reseruemus. Neq calciam̃ta
& plato p̃cipit duas corporis sũmitates non esse
uelandas: nec ad suȩ fieri debere. mollitie capitis
& pedũ. Cũ enĩ hec habuerut firmitat̾e: cetera
robustiora sunt. Neq uirgã. Qui dm̃i habemus
serat: & dura udebatur esse conditio magistrorũ
se ueritatẽ p̃cepti. sequenti sententia tẽperauit
dicens Dignus est operarius cibo suo. Tantũ ingii
accipite: quantũ in uictu& uestitu uobis necessari¬

Expanded text:
omnia providentia gubernari, seipsos ostenderent nihil cogitare de crastino. Non peram, inquit, in via. Et ex hoc praecepto arguit philosophos, qui vulgo appellantur bactroperitae, quod contemptores saeculi, et omnia pro nihilo ducentes, cellarium secum vehant. Neque duas tunicas. In duabus tunicis videtur mihi duplex ostendere vestimentum, non quod in locis Scythiae et glaciali nive rigentibus una quis tunica debeat esse contentus, sed quod in tunica vestimentum intelligamus, ne alio vestiti, aliud nobis futurorum timore reservemus. Neque calceamenta. Et Plato praecipit duas corporis summivelandas, nec assuefieri debere mollitiei capitis et pedum. Cum haec enim habuerint firmitatem, caetera robustiora sunt. Neque virgam: Qui Domini habemus serat, et dura videbatur esse conditio magistrorum, severitatem praecepti sequenti sententia temperavit, dicens: Dignus est operarius cibo suo. Tantum, inquit, accipite, quantum in victu et vestitu vobis necessari
Abbreviated transcription (Latin):
menĩ bebaberent aliuqo mor dacitatis ex liuore ee muiroia supe
s interrogatio de monstrauit. euangelissta referenre ndeuos
a pharis ei iunamus frequenter discipuli autẽ tui noudeuo t
nos deserimur hic raritas est: ad illũ turba concurrit. Iues
Qui uerioros es an alium exfectaonus
on ait. tues quiuenisti. s tues qͥ uenturus es. E est sensus
Manda mͥ q adinferna descensurus sũ utrũte & inferis debeam
annitiare qui nuntiaui superis Anno conueniit filio dei
un guft&e mortem. & aliũ aohȩc sacramenta missurus eio
esonoens iħs: an illis Eurtes Renontiate iohan

Expanded text:
et haberent aliquid mordacitatis ex livore et invidia, superior quoque interrogatio demonstravit, Evangelista referente: Tunc et Pharisaei jejunamus frequenter: discipuli autem tui non jejunant Nos deserimur, hic raritas est, ad illum turba concurrit. Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? Non ait: tu es qui venisti: sed, tu es qui venturus es. Et est sensus: Manda mihi, quia ad inferna descensurus sum, utrum te et inferis debeam nuntiare, qui nuntiavi superis? An non conveniat Filio Dei, ut gustet mortem, et alium ad haec sacramenta missurus es? Et respondens Jesus, ait illis: Euntes 68 renuntiate
Abbreviated transcription (Latin):
separetur & uita. EUNTES Autẽ erȩdicare uicerses
QUIA AUEROCIQUAUIt REGNU cȩloꝵ Infirmos curate.
mortuos suscitate : leprosos mundate: dȩmonia eicit
Gratis accepistis : gratis date
e hominibus rusticanis & absq eloquii uenustate
in doctis & inlitteratis nemo creder&: pollicent
leꝓsos mundare : dȩmonia eicere: ut magnitudinẽ
ꝓmissorũ ꝓb& magnitudo signorũ. Et q semper
dona spiritalia simerces media sit. uiliora fiunt:
Adungiturꝰ anaritiae condẽpnatio: gratis accepistis.
gratis date. Ego magister & dns absq p̃cio hoc uobis
tribuo Ergo & uos sine prȩcio date: ne euangelii gr̃a
corrumpatur. Nolite POSSIOERE AURUTIEQ ARgen¬
tũ neq pecuniam. in zonis ur̃is: non perã inuia: nonꝰ
duas tunicas : ñ calciam̃ta. neq uirgam in manu.¬

Expanded text:
separetur et vita. Euntes autem praedicate, dicentes: separetur et vita. Euntes autem praedicate, dicentes: quia appropinquavit regnum coelorum, infirmos 58 curate, mortuos suscitate, leprogratis accepistis, gratis date. Ne hominibus rusticanis, et absque eloquii venustate, indoctis et illitteratis nemo crederet, regna coesos mundare, daemones ejicere, ut magnitudinem promissorum probet magnitudo signorum. Et quia semper dona spiritualia si merces media sit viliora fiunt, adjungitur avaritiae condemnatio. Gratis accepistis, gratis date. Ego magister et Dominus absque pretio hoc vobis tribui, et vos sine pretio date, ne Evangelii gratia corrumpatur. Nolite possidere aurum, neque argentum, neque pecuniam in zonis vestris. Non peram in via, neque duas tunicas, n
Abbreviated transcription (Latin):
quod interpretatur corculus: credendũq est
eũ suisse trinomium: sic̃ sy mon petrus. &egxat¬
& filii ⁊ebedei boanerges. ex firmitate & magnite¬
sumpsit : ut quodã uaticinio in condempnationenatus
sit. Isachar enĩ interp̾tatur merces. ut significetur
pretiũ proditoris IauiaM GENIU DE ABIERITIS
etiticiuirates samaritanioꝵ uera ⁊rauerctis¬
ron est contrarius locus iste ei prȩcepto qͦd poste
dicitur: euntes docete om̃s gentes baptizantes
eos ui nomine patris &filii & spiritus sc̃i: qr hoc ante
resurrectionem. illud post resur rectionẽ p̃ceptũ ẽ.
& oportebat primũi aduentũ xp̃i nuntiare uide is.
ne uista haberent excusationẽ dicentes. ideose dñm
reiecisse. qr adgentes & samaritanss apostolos miserit.
Iuxta trophologiam uero precipitur nobis qui xp̃i
censemur nomine. ne inuiam gentiũ & hereticorum
ambulemus errorẽ: utquoꝵ religio separata est

Expanded text:
, quod interpretatur corculum. Credendumque est , quod interpretatur corculum. Credendumque est eum fuisse trinomium: Sicut Simon, Petrus ; et Filii Zebedaei, Boanerges Al. Banerges , ex firmitate et magnitusumpsit: ut quodam vaticinio in condemnationen sui natus sit. Isachar enim interpretatur merces, ut significetur pretium proditoris. In viam gentium ne abieritis: et in civitates Samaritanorum ne intraveritisNon est contrarius locus iste ei praecepto quod postea dicitur: Euntes docete omnes gentes, baptizantes eos in nomine Patris, et Filii, et Spiritus sancti . Quia hoc ante resurrectionem, illud post resurrectionem praeceptum est. Et oportebat primum adventum Christi nuntiare Judaeis, ne justam haberent excusationem, dicentes ideo se Dominum rejecisse; quia ad gentes et ad Samaritanos apostolos miserit. Juxta tropologiam vero praecipitur nobis qui Christi censemur nomine, ne in via gentium et haereticorum ambulemus errore, ut quorum religio separata est,
Abbreviated transcription (Latin):
& merttũ unius cuiusq illius fuit diftribuere.
qͥ cordis archana rimatur. Primus scribitur simon
cognom̃to petrus. addistinctionẽ alterius symoni
qui appellatur cananeus. deuico galileae chana.
ubi aquas dns conuertit inuinum. Iacobum quoq
appellat ⁊ ebedȩi: qr & alius sequitur iacohus
quam spiritu: iacobũ & iohannẽ. qui patrẽ relinqͥn
tes corporis uerũ patrẽ secutisunt: philippum &
bas. ⁊ holocoeoor: thomam qͦq & mattheũ publi¬
canum. C&eri euangelistȩ inconunetione nominũ
primũ ponunt martheum & postea thomame nec
Iste uero ut supra diximus. & post thomã se ponit.
& publicanũ se appellat. Ut ubi habundauit pec¬
eatũ suꝑ habund& et gr̃a. Simon cananeu
ipse est qui in alio euangelista scribitur delotes
apłin ecclesiastica tradit historia missũ edessam
ad abgarũ rege̾ osroe̾ne: qui abenangelista Liera
uidas iacobi dicitur: & alibi appellatur lebbeus

Expanded text:
et meritum uniuscujusque, illius fuit distribuere, et meritum uniuscujusque, illius fuit distribuere, qui cordis arcana rimatur. Primus scribitur Simon, cognomento Petrus; ad distinctionem alterius Simonis, qui appellatur Chananaeus, de vico Chana Galilaeae, ubi aquam Dominus vertit iappellavit Zebedaei, quia et alius sequitur Jacobus quam spiritu. Jacobum et Joannem qui, patrem corporis tes, verum Patrem secuti sunt. Philippum et Bartholomaeum, Thomam quoque et Matthaeum publicanum. Caeteri evangelistae in conjunctione nominum, primum ponunt Matthaeum; et postea Thomam, nec Iste vero ut supra diximus et post Thomam se ponit, et publicanum appellat, ut ubi abundavit iniquitas, superabundet et gratia . Simon chananaeus. Ipse est qui in alio Evangelista  Al. Evangelio sapostolum, Ecclesiastica tradit historia missum Edessan ad Abgarum regem Osroenae, qui ab evangelista Luca Judas Jacobi dicitur: et alibi appellatur Lebaeus
Abbreviated transcription (Latin):
Euntes ibant & flebant: mittentes semu
sua. Cenientes autẽ uenient: in exultatione
portantes manipulos suos. Qutapente s beoa
messis multa. omnis turba credentiumẽ. operaru
Admessem Et conxocatis xii discieolis eie
dedit illis poteftatẽ spirituũ inmundoꝵ ut eice¬
rent eos: & curarent omnẽ langorẽ & omnem in Ø
enignus & clemens dñs ac magoꝰt ͦ firmittem
Snon inud& seruis atq discipulis uirtutes suas.
et sic̃ ipse curauerat omnẽ langorẽ ⁊ om̃em uifiro¬
mitatem: Apostolis qͦq sius tribuit potefaatem
Sed multa diftantia e inter habẽre & trbuere
donare & accipere. Iste quocũq agit: potestate
dñi agit . Iłli siquid faciunt: inbecillitatẽ suam &
uirt utẽ dñi confitentur dicentes. In nomine ihesu.¬
surge & ambula. Hotandũ autẽ quod inxͥuͦ loco po¬
test᷑as signoꝵ apostolis concedatur. Duodecio
ata logus apostoloꝵ ponitur: ut extra hos qͥ psẽudo¬
apłi futuri sunt excludantur. Primus symon qui

Expanded text:
tes semina sua. Venientes autem venient cum exsultatione, portantes manipulos suos . Et ut apertius loquar, messis multa, omnis turba credentium est. Operarad messem. Et convocatis duodecim discipulis suis, dedit illis potestatem spirituum immundorum, ut ejicerent eos, et curarent enignus et clemens Dominus ac magister non invidet servis atque discipulis ad virtutes suas; et sicut ipse curaverat omnem languorem et omnem infirmitatem, apostolis quoque suis dedit potestatem,rem. Sed multa distantia est inter habere et tribuere, donare et accipere. Iste quodcunque agit, potestate Domini agit, illi si quid faciunt, imbecillitatem suam et virtutem Domini confitentur, dicentes, ut Petrusurge, et ambula . Notandum autem quod in duodecimo loco, potestas signorum apostolis concedatur. Duodecim atalogus apostolorum ponitur, ut extra hos qui pseudoapostoli futuri sunt, excludantur. Primus Simon, qui