comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sa area ͭ cũ triturat᷑. Quando autẽ omĩo
seꝑabitur : cũ uenĩt uentilacor. Pigo
mͦ area morbem trarum est: necẽe est
uc si ꝓficis int iniquos uiias. Ab iniqͥs
mede ñ potes: ab unqͥtate recede. Rece¬
dat abiniqͥtate om̃is qͥ nounat noĩ
si dicẽt. Que est sedes dĩ. U sedet ds̃
nscis suis. Uis eẽ sedes dĩ: Ea docum
incorde tuo: uͥ sedeat. Que est sedes dei:
nisi habitat ubi ds̃: uͥ habitat ds̃ nisi in
tmplo suo: qđ est templum eiꝰ: parieti¬
bus instruit᷑: absit. Mundus iste forte
templũ ipsius: quia ualde maguꝰ est. et
aigna res quȩ capiat dĩi. nec capit eum
aq̃ faptꝰ est. E uͥ capitur: In auima qͥeta
uaniina iꝰtiã ipsa illũ portat. Magna res
fis: certe magnus ẽ ds̃. fortib grauis.
uifirmis est. Quos dix̃ fortes: suꝑbos
qͥ qͣsi habent p̃sumptionẽ uiriũ suarũ.
Nam infirmitas illa inhumilitate maior
fortitudo ẽ: audi apłm dicentẽ. Quandor
infirmor: tunc potens suin. Hoc est

Expanded text:
 area, cum trituratur. Quando autem omnino separabitur? Cum venerit ventilator. Ergo modo area in orbe terrarum est: necesse est ut, si proficis, inter iniquos vivas. Ab iniquis recedere non potes; ab iniquitate recede. «Recedat ab iniquitate omnis qui nominat nomen si diceret, Quae est sedes Dei? ubi sedet Deus? In sanctis suis. Vis esse sedes Dei? Para locum in corde tuo ubi sedeat. Quae est sedes Dei, nisi ubi habitat Deus? Ubi habitat Deus, nisi in templo suo? Quod est templum ejus? Parietibus instruitur? Absit. Mundus iste est forte templum ipsius, quia valde magnus est, et digna res quae capiat Deum? Nec capit eum a quo factus est. Et ubi capitur? In anima quieta, in anima justa: ipsa illum portat. Magna res, fratres: certe magnus est Deus; fortibus gravis, infirmis levis est. Quos dixi fortes? Superbos, qui quasi habent praesumptionem virium suarum. Nam infirmitas illa in humilitate major fortitudo est. Audi Apostolum dicentem, «Quando infirmor, tunc potens sum» . Hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
meo. Qmͦ ñ ẽ unqͥtas : tanta mala fac̃.
sanꝰ est. ⁊ filios habet plenã dourũ. ãbũ¬
dat gła. ⁊ exaltatꝰ honoribꝰ. de unimcis
uindicat᷑ : ⁊ omĩa mala cõmittit. Alius
iuoceus sui negotii. ⁊ ñ rapiens aliena.
ñ contͣ quẽqͣ fatieus. laborat iiuincuł.
icarceribꝰ. ininopia estuat ⁊ sufpirat.
Amͦ ñ ẽ inqͥtas meo: esto tnͣquillus:
untelliges. Nam ꝑturbaris: ⁊ incubi¬
ulo tuo. obscuras tͥ lucẽ. Radiare
tͥ uult et̾nus ds̃. uoli tͥ face nubilum
fagellat bonos erudieus illos adregna
illorũ. non ẽ inqͥtas meo. Noli tuuere
are ego flagellat᷑ sum. tm̃ manifestũ ẽ
confiteor peccaui. Non enĩ dico me itũ.
hoc eiuĩ dicunt pleriq ꝗͣdo ẽ forte qͥsq
maliqͣ miseria. indoloribꝰ intras c̃sola¬
unallũ. ⁊ ille peccaui fateoe. s̃ pecc̃a mea

Expanded text:
o non est iniquitas? Tanta mala facit; sanus est, filios habet, plenam domum, abundat gloria, exaltatur honoribus, de inimicis vindicatur, et omnia mala committit: alius innocens sui negotii, non rapiens aliena, non contra quemquam faciens, laborat in vinculis, in carceribus, in inopia aestuat et suspirat.n est iniquitas in eo?» Esto tranquillus, et intelliges; nam perturbaris, et in cubiculo tuo obscuras tibi lucem. Radiare tibi vult aeternus Deus; noli tibi facere nubilum flagellat bonos, erudiens illos ad regnum coelorum; «non est iniquitas in eo:» noli timere. Ecce ego flagellatus sum tantum, manifestum est, confiteor, peccavi - non enim dico me justum. Hoc enim dicunt plerique. Quando est forte quisquam in aliqua miseria, in doloribus, intras consolari illum: et ille, Peccavi, fateor, sunt peccata mea,
Abbreviated transcription (Latin):
erumꝑet quod erat. Et iespex̃ occulus
gunt in me malignantibꝰ audiet auris
mea. Quando: insenecta. Quid ẽ inse¬
necta: id est in nouissimo. E quid est¬
audiet auris nr̃a. stantes ad dextãm.¬
eis qui sunt ad sinistram. Ite unguem
em̃ium. qͥ ꝑatus ẽ diabolo ⁊ angłis euis
Ab isto auditu malo: iustus ñ timebit.
Scitis quia dictũ ẽ inqͣdam psalmo.
In memoria et̃na erit iustus: ab aud̃iti¬
ne mala ñ timebit. Quo auditu malo:

Expanded text:
et quod erat. «Et respexit oculus gunt in me malignantibus, audiet auris mea.» Quando? In senecta. Quid est, in senecta? In novissimo. Et quid audiet auris nostra? Stantes ad dexteis qui sunt ad sinistram: «Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus» . Ab isto auditu malo justus non timebit. Scitis quia dictum est in quodam psalmo: «In memoria aeterna erit justus; ab auditu malo non timebit» . Quo auditu malo?
Abbreviated transcription (Latin):
Quid de iustis: Iustus ut palina flore¬
ut palma florebit. In palma. altitudie
sig̃cauit. forte ⁊ hoc sig̾cauit in palma.
quia ninouissis asꝑa: sursũ pulcͣ
est. ⁊ mnitiũ eius at̾ra ducas. finẽ ipsius
incacumine: nͥ habet totam plilcͥtudinẽ
Asꝑa radix uidetur int̾ra: pulcͣ coma sub
clo. Erit gͦ et tua pulcͥtudo infine: ra¬
bitur. Uelut cedrꝰ que ẽ inlibano mult¬
plicabitur. Nidete quia arbores dixit.
Iustus ut palma florẽbit: uelut in cedrꝰ
libano imiltiplicabit᷑ Nuinqͥd cũ sol exi¬
erit arescit palia: Nuinqͥd arescit &e¬
arus: Cum autẽ sol caudens fui̾t alqͣ
do arescit: fęnum. Ueniet gͦ iuditium
ut arescant peccõres.⁊ uirescunt fideles.
uelut cedrꝰ inlibano. multiplicabitur.

Expanded text:
quid de justis? «Justus ut palma floreut palma florebit.» In palma altitudinem significavit. Forte et hoc significavit in palma, quia in novissimis suis pulchra est; ut initium ejus a terra ducas, finem ipsius in cacumine, ubi habet totam pulchritudinem: aspera radix videtur in terra, pulchra coma sub coelo est. Erit ergo et tua pulchritudo in fine. Raabitur. «Velut cedrus in Libano, multiplicabitur.» Videte quas arbores dixit: «Justus ut palma florebit; velut cedrus in Libano, multiplicabitur.» Numquid cum sol exierit, arescit palma? numquid arescit cedrus? Cum autem sol candens aliquando fuerit, arescit fenum. Veniet ergo judicium, ut arescant peccatores, et virescant fideles. «Velut cedrus in Libano, multiplicabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
na eleuauert uocẽ suam. mirabiles sil¬
pensure maris. Cũ cuim illi eleuassent
flumina clamare de paucis. Idõ seqt.
auocib aqͣrũ multarum. mirabiles sus¬
ꝯeiifire maris. id est huiꝰ scł̃i. Cũ cepisset
ẜ tantis uocib p̃dicari: cepit irasci mare.
epunt crebresc̾e ꝑsecutiones. Cum eleuas¬
sent gͦ flumina uocẽ suã auocib aqͣrum
mltarũ: mirabiles suspense̾ maris. Sus¬
pensure: exaltaciones sunt. Quia ꝗͣdo irascit᷑
naie: suspendunt᷑ fluctꝰ. duspendant᷑ fluc¬

Expanded text:
mina elevantia vocem suam. «Mirabiles suspensurae maris.» Cum enim illi elevassent flumina clamare de paucis. Ideo sequitur, «A vocibus aquarum multarum mirabiles suspensurae maris:» id est, hujus saeculi. Cum coepisset Christus tantis vocibus praedicari, coepit irasci mare, coeperunt crebrescere persecutiones. Cum elevassent ergo «flumina vocem suam, a vocibus aquarum multarum mirabiles suspensurae maris.» Suspensurae, exaltationes sunt; quia quando irascitur mare, suspenduntur fluctus. Suspendantur fluc
Abbreviated transcription (Latin):
s est mundus totꝰ. Nongͦ adsacͣũitum cãꝗͣ
mundationis ꝑtinebat: qđ lauit eis pe¬
des. s adexemplum humilitatis. Hoc eiñ
dixerat. qđ eiñ ego fatio mͦ uescis: scies autẽ
pea. Uideamꝰ siscier̃t pꝰea. uideamꝰ si aꝑuit
ilł quod faciebat. ut uideamꝰ dnm p̃cinc¬
tũ forti ł tudiune. qͥa tota ẽ inhumilitate
fortitudo. Cũ lauisset eis pedes rursus
discubuit et ait ilł. Dicitis me magistrũ.
iuerũ dicitis. Sũ enĩ. Dicitis me dnĩn
i uerũ dicitis: sum eiuĩ. Si gͦ ego magist̃¬

Expanded text:
sed est mundus totus.» Non ergo ad sacramentum tanquam mundationis pertinebat, quod lavit eis pedes, sed ad exemplum humilitatis: hoc enim dixerat, «Quod enim ego facio, nescis; scies autem postea.» Videamus si scierunt postea, videamus si aperuit illis quod faciebat, ut videamus Dominum praecinctum fortitudine; quia in humilitate est tota fortitudo. Cum lavisset eis pedes, rursus discubuit, et ait illis: «Dicitis me Magistrum, et verum dicitis; sum enim: dicitis me Dominum, et verum dicitis; sum enim: si ergo ego Magist
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ fortitudo inhumilitate: qͥa fragił ẽ
om̃is fuꝑbia. Idõ ꝯde fortitutine dicẽt
addidit p̃cuictꝰ est. ut recolas dĩi p̃cinc¬
tum humilẽ. qͣdo pedes discipłoꝵ lauit.
e exorruit petrꝰ dnm̃ fuũ. magistrutu
suũ. Ulinꝰ dixi magistrũ suũ. cũ dixissẽ
dnm fuũ curuantẽ se ante pedes suos.

Expanded text:
autem fortitudo in humilitate; quia fragilis est omnis superbia: ideo cum de fortitudine diceret, addidit, «praecinctus est;» ut recolas Deum praecinctum humilem, quando pedes discipulorum lavit. Et exhorruit Petrus Dominum suum, magistrum suum minus dixi magistrum suum, cum dixissem Dominum suum curvantem se ad pedes suos,
Abbreviated transcription (Latin):
sumꝰ odor uite aduitã: aliis odor mortis
in mortẽ. Quibꝰ erat odor inte innuita¬
in decorẽ induerat: qͥb erat odor mor¬
uis in mortẽ. fortitudinẽ. induerat. Si aũ
muinc gaudes ꝗͣdo te laudant homines.
iplacent ilł bona oꝑa tua: Cum autẽ
uiiꝑauerint deficis inbonis oꝑibꝰ. & qͣsi
fructũ bonoꝵ oꝑm te ꝑdidisse arbitra¬
ris quia inuenis rephensores. ñ stetisti
iusticie: dextͣ isimistra. U ide uͥ decoren:
ũͥ fortitudinẽ. ⁊ głam et ignobilitatẽ:
Ingła decorus: in ignobilitate fortis. Ap̃
alos glosus p̃dicat᷑. aput alios ignobit
contempnebat᷑. Decorẽ afferebat eis qͣb
placebat: fortitudiuẽ adu̾ ł eos qͥbꝰ dis¬
plicebat. Ꝙ sic enumerat omĩa usq in
posidences. Cum omĩa possidet decorus
est: aimi nicħ habet fortis ẽ. Non gͦ mi¬
cõmonebit᷑. Quomͦ enĩ ñ cõmouebitur¬

Expanded text:
r vitae in vitam, aliis odor mortis in mortem» . Quibus erat odor vitae in vitam, decorem induerat: quibus erat odor mortis in mortem, fortitudinem induerat. Si autem tunc gaudes, quando te laudant homines, et placent illis bona opera tua; cum autem vituperaverint, deficis in bonis operibus, et quasi fructum bonorum te perdidisse arbitraris, quia invenis reprehensores: non stetisti ustitiae dextra et sinistra.» Vide ubi decorem, ubi fortitudinem: «Per gloriam, et ignobilitatem.» In gloria decorus, in ignobilitate fortis. Apud alios gloriosus praedicabatur; apud alios ignobilis contemnebatur. Decorem afferebat eis quibus placebat, fortitudinem adversus eos quibus displicebat. Et sic enumerat omnia usque in possidentes» . Cum omnia possidet, decorus est; cum nihil habet, fortis est. Non ergo micommovebit
Abbreviated transcription (Latin):
limet: s ñ amat. Penã tunet: ñ iusticia
delectatur. Etgo inumici dĩ om̃s amato¬
res mundi: om̃s inqͥfitores mnuudi nuga¬
rum. ⁊ om̃s consultores sortilogorum.
mathematicorum.⁊ phitonũ. ⁊ tutrent

Expanded text:
Timet, sed non amat: poenam timet, non justitia Timet, sed non amat: poenam timet, non justitia delectatur. Ergo inimici Dei omnes amatores mundi, omnes inquisitores nugarum, omnes consultores sortilegorum, mathematicorum, pythonum. Intrent
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰea ꝑibt̃. Cui st̃ ununci dĩ fratres.
forte illos solos putatis uninicos dĩ.
qblasphemant. St qͥdem ⁊ ipsi ⁊ atro¬
des isti: qui nec lingua nec cogitacionib¬
suis malis parcunt iniurus dõ. A qͥd
fatiunt dõ excelso et̃no. ⁊ si pugno incolũp¬
nam ferias tu lederis. ⁊⁊putas qͥ blasphe¬
mas dm̃ ꝑcutias. non tu ddifrumꝑis.⁊ nã
nichil facis dõ. S uumici dĩ aꝑte blas¬
phematores sunt. ⁊ cotictie occulti inuemi¬
untur. Cauete tales inimiticias dĩ. Quos¬
dam enĩ occultos inimicos dĩ scͥpta aꝑit.
ut qͥa non illos nosse corde tuo: noueris
illos insqͥptura dĩ. ⁊ caueas in ueniri. ꝯiłł.
aꝑte dix̃ iacobꝰ in epła sua. Nescitis quia
aimcꝰ huius mundi: inimicꝰ constituet᷑¬
dũ: Audisti. ⁊ ñiuis ẽẽ inimicꝰ dĩ: noli ẽẽ
amicꝰ huiꝰ mundi. Ham si amicꝰ fuĩs
huiꝰ mundi: inunicꝰ eris dõ. Quomͦ enĩ
non potest fieri adultã coniux nͥ inumi¬
ca eẽt uiro suo. sic anima adultã amore

Expanded text:
 inimici Dei? Fratres, forte illos solos putatis inimicos Dei qui blasphemant? Sunt quidem et ipsi, et atroces isti qui nec lingua nec cogitationibus malis parcunt injuriis Dei. Et quid faciunt Deo excelso, aeterno? Si pugno in columnam ferias, tu laederis: et putas quia blasphemia Deum percutiens non tu disrumperis? nam nihil facis Deo. Sed inimici Dei aperte blasphematores sunt, et quotidie occulti inveniuntur. Cavete tales inimicitias Dei. Quosdam enim occultos inimicos Dei Scriptura aperit; ut quia non illos potes nosse corde tuo, noveris illos in Scriptura Dei, et caveas inveniri cum illis. Aperte dicit Jacobus in Epistola sua: «Nescitis quia amicus hujus mundi, inimicus Dei constituitur» ? Audisti. Non vis esse inimicus Dei? Noli esse amicus hujus mundi: nam si amicus fueris hujus mundi, inimicus eris Deo. Quomodo enim non potest fieri adultera conjux, nisi inimica sit viro suo: sic anima adultera amore
Abbreviated transcription (Latin):
sunt cogitaciones tue. Sẽ cogitatio dĩ:
p̃seus habeuas laxat: s p̾ea stringit.
Noti gaude adpiscẽ q̃ inesca sua exailtat.:
hanũ haber iufaucibꝰ. ⁊ quod tͥ uidetur
longũ breue est. omĩa ista cito tͣnseunt.
tius paucis us implere omia: Quare
omĩa: ut dampnent᷑ om̃s unpli. ⁊ coro¬
nent᷑ om̃s boni. Istis dieb tuis uis nec in¬
pleri:ꝰ Implet illa ds.: temꝑe suo. Quos
autẽ pat̾is ⁊ facis et̾nus es: tardat longa¬
niius est Tu autẽ dicis. Iõ ñsũ ego longa¬
minis: qͥa temꝑalis sum. s: in potestate lis.
Iunge cor tuum et̃ñitati dĩ: ⁊cũ illo et̃nꝰ

Expanded text:
cogitationes Dei.» Ubi est cogitatio Dei? Ad praesens habenas laxat; sed postea astringet. Noli gaudere ad piscem qui in esca sua exsultat; hamum habet in faucibus. Et quod tibi videtur longum, breve est: omnia ista cito transeunt. tuis paucis vis impleri omnia. Quae omnia? Ut damnentur omnes impii, et coronentur omnes boni. Istis diebus tuis vis haec impleri? Implet illa Deus tempore suo. Quid tu taedium pateris et facis? Aeternus est; tardat, longanimis est: tu autem dicis, Ideo ego non sum longanimis, quia temporalis sum. Sed in potestate habes: junge co
Abbreviated transcription (Latin):
fortitudinẽ. Quła gͦ decorẽ. ⁊ quare for¬
titudinẽ: Utrũq enĩ ctix̃. Dñs reguaũ
decorẽ uduit: induit dñs fortitudinẽ.
regni: altis placebat. aliis displicebat
Nam diuise sunt adũfus se: lingue il¬
dõꝵ. Alii dicebaut bonꝰ est. alii diceluls
non: s seduc̃ turbas. Alix gͦ bene loque¬
bant᷑. ⁊ aluĩ dethebant: lacerabant. inor¬
debant: conuintiebant᷑ Ad eos gͦ quib
ꝓsto cũ decore adeos qͥb placent bona o¬
ꝑa tua: esto fortis ad u̾sus detractores.
qͣmͦ ⁊ ipse habuit decorẽ. habuit fortitu¬
Quod suũ erat ille odorem habebat boũ.¬
odore moriunt᷑. Non eiũ ait ilł bouꝰ odor
sumꝰ: illis malꝰ odor sumꝰ. s x bonͣ odor¬

Expanded text:
ortitudinem? Utrumque enim dixit: «Dominus regnavit, decorem induit; induit Dominus fortitudinem; regni, aliis placebat, aliis displicebat. Nam divisae sunt adversus se linguae Judaeorum: «Alii dicebant, Quia bonus est; alii dicebant, Non, sed seducit turbas» . Alii ergo bene loquebantur; alii detrahebant, lacerabant, mordebant, conviciabantur. Ad eos ergo quibus esto cum decore ad eos quibus placent bona opera tua; esto fortis adversus detractores. quomodo et ipse habuit decorem, habuit fortituQuod suum erat, ille odorem habebat bonuodore moriuntur. Non enim ait, Illis bonus odor sumus, illis malus odor sumus; sed, «Chr
Abbreviated transcription (Latin):
inscde dĩ: audi quomͦͣ descͥbat ipsam
selem. force auditurꝰ eras marmoratam
donrum. ⁊ ampla spatia atriorũ. in ia¬
gna altitudine. & fulgore cectoꝵ. Audi
qͥd sibi parcet ds̃: Suꝑ quẽ reqͥesc it

Expanded text:
in sede Dei? Audi quomodo describat ipsam sedem. Forte auditurus eras marmoratam domum, ampla spatia atriorum, in magna altitudine et fulgore tectorum. Audi quid sibi paret Deus: «Super quem requiescet
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa bona frs. que hic oꝑam᷑ inscło ante reqͥẽ:
quasi cũ labore funt. ⁊ reqͥes illa inspe est.
nũdũ tenet᷑ in re. ⁊ nͥ eẽt inspe: deficẽmꝰ in la¬
bore. s tnͣseunt oꝑa laboriosa ⁊ bona. Quid
eĩ tam bouũ. ꝗͣ porrigẽ panẽ esurienti.¬
⁊ qđ audiebamꝰ mͦ cũ euangłiũ leg̾et᷑. qͥd tam
bonũ. ꝗͣ id quod ammonebat gũalit om̃s.
q̃ habet duas tunicas det ñ habenti. ⁊ qlit̃
escas pascat esurientem. ⁊ nudũ uestire: bo¬
mum opꝰ ẽ. Numqͥd semꝑ erit hoc bonum:
habet aliꝗͣtulum baborem: s ht̃ solatiñ in
spe. future quietis. Quantũ autẽ laborẽ
ht̃ quod uestis nudũ: bonũ op̃ ñ multũ
laborat: malũ opꝰ ht̃ laborẽ. Qi eiũ uestit
nudũ si ht̃ unde fatiat: ñ laborat. Si nõ
ht̃ unde fatiat: gła in excelsis dõ. ⁊ int̾ra
pax hominibꝰ bone uoluntatis. Qͥ autẽ
uult spoliare uestim̃tũ. ⁊ ꝗͣtir labora̾t qͥs

Expanded text:
 fratres, quae hic operamur in saeculo ante requiem, quasi cum labore sunt; et requies illa in spe est, nondum tenetur in re: et nisi esset in spe, deficeremus in labore; sed transeunt opera laboriosa et bona. Quid enim tam bonum, quam porrigere panem esurientietur, quid tam bonum, quam id quod admonebat generaliter, «Omnis qui habet duas tunicas, det non habenti; et qui habet escas, pascat esurientem» ? Nudum vestire, bonum opus est: numquid semper erit hoc opus bonum? Habet aliquantulum laborem, sed habet solatium in spe futurae quietis. Quantum autem laborem habet quod vestis nudum? Bonum opus non multum laborat: malum opus habet laborem. Qui enim vestit nudum, si habet unde faciat, non laborat: si non habet unde faciat, «Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis» . Qui autem vult spol
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ confitent᷑ dũo in cantico ⁊ cythara: nru̾¬
bo et oꝑe anniuntiant uob̃. ⁊ dicunt uo¬
bis. Nolite seduci felicitate unqͦꝵ: uolite
ateude fiorem fȩui. ⁊ nolite attendẽ ad tẽpꝰ
beatos. in ęcñum imiseros. ⁊ nec ista beati¬
uido que mͦ foris uidet᷑ uera ẽ. nec uicor

Expanded text:
ui confitentur Domino in cantico et cithara, in verbo et opere, annuntiant vobis, et dicunt vobis: Nolite seduci felicitate iniquorum, nolite attendere florem feni; nolite attendere ad tempus beatos, in aeternum miseros. Nec ista beatitudo quae modo foris videtur, vera
Abbreviated transcription (Latin):
dampnari cũ diabolo. Laĩ fidem quoꝵ¬
dam dix̃: ⁊ qͣsi dicẽt᷑ ei. Et qͥs eis possec
resistere: subiec̃ statim. firmũ autem
fundam̃tũ cdĩ stat. Ecce hs̃ totũ orbecu
mouebit᷑. Nouit dñs qͥ sunt eiꝰ. Et qđ
signacłm ht̃: ⁊ recedat ab in iusticia.⁊¬

Expanded text:
nari cum diabolo: tamen «fidem quorumdam» dixit. Et quasi diceretur ei, Et quis eis potest resistere? subjecit statim: «Firmum autem fundamentum Dei stat.» Ecce habes orbem movebitur: «Novit Dominus qui sunt ejus.» Et quod signaculum habet? «Et recedat ab injustitia
Abbreviated transcription (Latin):
Nͣs Reg¬
NaUIt.⁊ decorẽ iuduit:
induit dñs fortitridinẽ.
et p̃cuit᷑ est. Uidemꝰ quia
duas res induit: decorẽ ⁊ fortitudinem.
Ut quid aut̃ẽ: Ut fundaret trã. Seqͥt᷑ ciũ.
Uade firmauit: qͥa decorẽ induit. Nõ¬

Expanded text:
nus regnavit, decorem induit; induit; Dominus fortitudinem, et praecinctus est.» Videmus quia duas res induit, decorem et fortitudinem. Utquid autem? Ut fundaret terram. Sequitur enim: Unde confirmavit
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ adreqͥem. Modo gͦ sextꝰ dies agitur.
Si sextus dies agit᷑: iudete qͥd habeat ti¬
tulꝰ. indie ante sab̃b̃m. ꝗͣdo fundata ẽ t̃ia.
Iam audiamꝰ ipfum psalmũ. ipsũ int̃ro¬
statis infide ait stabiles ⁊ in mobiles: Cũ
om̃is qͥcredt ꝑuniu̾isã t̃ram ummnobiles
s̃ infide. fundata ẽ tra. Tunc fit homo
adimaginẽ dĩ: qđ sigc̃at sertꝰ ille dies de
tĩam: fundam̃tũ enĩ nemo pot̃ pone.
p̃ter id quod pofitum est. quod est xͤ¬

Expanded text:
us ad requiem. Modo ergo sextus dies agitur. Si sextus dies agitur, videte quid habeat titulus: «In diem ante sabbatum, quando fundata est terra.» Jam audiamus ipsum Psalmum; ipsum interrostatis in fide,» ait, «stabiles et immobiles» ? Cum omnes qui credunt per universam terram immobiles sunt in fide, fundata est terra: tunc fit homo ad imaginem Dei. Quod significat sextus ille dies de terram. «Fundamentum enim nemo potest ponere praeter id quod positum est, quod est
Abbreviated transcription (Latin):
lior ẽ qͥ uinc̃ ir̃a: ꝗͣ qui capit cruitatem.
Melior ẽ dix̃ ire uiciorẽ ꝗ̃ ciuitatis cap¬
tiuatorẽ. Habes gͦ adn̾sariu magnũ inte¬
ipso cũ audico conutuo ira ceꝑit surg̾e
ut reddas malũ ꝓ malo. Recordare u̾ba
ledictũ ꝓmaledicto. His u̾b recordatis.
frangis ir̃a. tenes fortitudine. Et quia cora
te ille maledix̃ : ñ pꝰ dorsũ tuũ p̃cuitus
es illa. Iam cet̾a audiamꝰ: breuis psalmꝰ¬
est. Et enim confir mauit orbẽ t̃re: qͥ ñ cõ¬
mouebit᷑. Uidecis fr̃s multi credunt in
xp̃m. magua turba est. Et tam̃i uihac
magna turba audistis mͦ cũ euãgłium
leget᷑. quia ueniec dñs fereus palmã in
manu sua. ⁊ cuxͣiumdabit areã suã. fru¬
iñtũ recondet uiorreo. ⁊ paleas cõburet ig¬
i in extinguibili. Sunc gͦ ꝑ totã tram
⁊ boni ⁊ mali. Boui gͣna sunt: mali palca
Iuarea intrat tribula. paleam concidit
triticum purgat. Quis ẽ gͦ orb̃ trarum
⁊ orb tr̃arũ qͥcõmotiebit᷑ Est orb t̃rarũ¬

Expanded text:
capit civitatem» . Meliorem dixit irae victorem, quam civitatis captivatorem. Habes ergo adversarium magnum in teipso. Cum audito convicio ira coeperit surgere, ut reddas malum pro malo, recordare verba ledictum pro maledicto» . His verbis recordatis frangis iram, tenes fortitudinem; et quia coram te ille tibi maledixit, non post dorsum tuum, praecinctus es illa. 5. Jam caetera audiamus: brevis est Psalmus, «Etenim confirmavit orbem terrae, qui non commovebitur.» Videtis, fratres, multi credunt in Christum, magna turba est: et tamen in hac magna turba, audistis modo cum Evangelium legeretur, quia veniet Dominus ferens palam in manu sua, et mundabit arcam suam; frumentum recondet in horreo, paleas comburet igni inexstinguibili . Sunt ergo per totam terram et boni et mali: boni grana sunt, mali palea. In aream intrat tribula: paleam concidit, triticum purgat. Quis est ergo orbis terrarum et orbis terrarum qui commovebit
Abbreviated transcription (Latin):
auiriuntient. Hoc est sabb̃m quodio¬
bis paulo ante cõm̃daui: unde habit
titulum psaliꝰ. Tnͣquilli er̃t: ut aul¬
tient. Quare tñqͥlli annuntiant. Nõ
illos mouet foenum peccõꝵ cedrus ⁊
palma: nec in tempestatibꝰ curuantur
Crgo trͣquilli suit: ut anmuntiant.

Expanded text:
 Hoc est sabbatum quod vobis paulo ante commendavi, unde habet titulum Psalmus. «Tranquilli erunt, ut annuntient.» Quare tranquilli annuntiant? Non illos movet fenum peccatorum: cedrus et palma nec in tempestatibus curvantur. Ergo tranquilli sint, ut annuntient:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ mali qͥstant uifide consenseruit aliꝙͣ
tribulationẽ ꝑ orbẽ tr̃arũ sunt. Est gͣ
aberrauert diocures resuriectionẽ iam
factani ẽẽ. ⁊ fidẽ quorumdã subu̾tunt.
Nuinqͥd isti adorbem trarũ ꝑtinebant
qͥ uon cõmouebit᷑. s paleam erant ⁊ fidẽ¬

Expanded text:
 non stant in fide cum senserint aliquam tribulationem, per orbem terrarum sunt. Est ergo aberraverunt, dicentes resurrectionem jam factam esse, et fidem quorumdam subvertunt?» Numquid isti ad orbem terrarum pertinebant, qui non commovebitur? sed palea erant: «Et fide
Abbreviated transcription (Latin):
e Co est dix̃ breuit. ꝗͣdo tͥ bene est.
gaude indo. qͥa miscdia ipsius est. Iam
tu forte dice̾s. Si ergo gaudeo indõ qͣ¬
do inͥ bene est quia inisccłia ipsiꝰ est. q̃¬
crudelitatẽ qͣdo male est: non. S qͣdo
bene est lauda miscłiam. qͣdo male
lauda ui̾tatẽ. qͥa ui̾tare peccã flagellat
non ẽ iuguus. In nocte erat dauel qͣn
orabat: Erat ciũ incaptiuitate ierłm.
erat inpocestate hostiũ. Lunc multa
inala scĩ patiebantur.: tunc ipse inla

Expanded text:
ergo dixit breviter? Quando tibi bene est, gaude Deo, quia misericordia ipsius est. Jam tu forte diceres: Si ergo gaudeo Deo, quando mihi bene est, quia misericordia ipsius est; quancrudelitatem, quando male est? Non. Sed quando bene est, lauda misericordiam; quando male, lauda veritatem: quia peccata flagellat, non est iniquus. In nocte erat Daniel, quando orabat: erat enim in captivitate Jerusalem, erat in potestate hostium. Tunc multa mala sancti pat
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃. xͥ sub sannat. torquet os. dicit᷑ illi fi¬
delis. cur consulis mathematicũ: ⁊ ille.
Recede ame: ip̃se mͥ ꝓdidit res meas. Nam
ꝑdidissem. Implanctu remansissẽ. Nomo
bone non ne signas te signo crucis xp̃i:
ilex ouña ista ꝓhibet. gaudes qͥa res tu¬
as inueuisti. non es tristis quia tu ꝑisti:
Quanco melius tumca tua ꝑurit. ⁊ ꝗͣ aĩa
tua: sub sannat uihis om̃ibꝰ. Contumelio¬
sus ẽ parentib. ⁊ odit inumicil. ⁊ in sectat᷑

Expanded text:
nomen Christi; subsannat, torquet os. Dicitur illi: Finomen Christi; subsannat, torquet os. Dicitur illi: Fidelis, consulis mathematicum? Et ille: Recede a me: ipse mihi prodidit res meas; nam perdidissem, et in planctu remansissem. Homo bone, nonne signas te signo crucis Christi? Et lex omnia ista prohibet. Gaudes quia res tuas invenisti; non es tristis quia tu peristi? Quanto melius tunica tua periret quam anima tua? Subsannat in his omnibus; contumeliosus est p
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie u̾santẽ ⁊ laborantẽ in angustia rerũ.
forte inopia rei familiaris: forte iufame ⁊
siti ⁊ nuditate. forte semc̃cere bona fatientẽ.
uillum aquo incarcem nussus ẽ mala fatien¬
tem ⁊ exultantẽ ⁊ subintrat incor pessima
quare obedio u̾bis turis: ñ rapiti aliena.
ñ furtũ feci. ⁊ ñ homine occidi. ñ cuiꝰquã
rem concupur.⁊ ñfalsũ testimoniũ adnͣsꝰ
aliquẽ dixi. ⁊ ñ patͥ uel teratri inuiriam
feci ⁊ ñ ad idola indinatꝰ sum. ñ accepi nom̃
diĩ dĩ inuanum. ⁊ seruaui me apeccato.
Et numeras xͨ. cordas: id est decẽ p̃cepta
legis. ⁊ int̾rogat se scdm fingula. ⁊ uidet
se pͥeccas se nec inuno. ⁊ contristat᷑: quia
talia mala patit᷑.  illi qͥ ñdico aliqͣs cor¬
das taingunt. s nec tangunt ipsum psal¬
t̾ium ⁊ ncħ bomi oꝑant᷑es. consulunt ido¬
mala patit᷑ domꝰ illorum. Quando aliqͣ
ibi tribulatio ẽ currt̃ adphytonem: aut
sortilogum aut mathematicũ. Dicit᷑ illi

Expanded text:
quotidie versantem, et laborantem in angustia rerum, forte in inopia rei familiaris, forte in fame et siti et nuditate, forte se in carcere bona facientem, et illum a quo in carcerem missus est et mala facientem et exsultantem; et subintrat cor pessima quare obedio verbis tuis? Non rapui aliena, non furtum feci, non hominem occidi, non cujusquam rem concupivi, non falsum testimonium adversus aliquem dixi, non patri vel matri injuriam feci, non ad idola inclinatus sum, non accepi nomen Domini Dei in vanum: servavi me a peccato. Enumerat decem chordas, id est, decem praecepta Legis , et interrogat se secundum singula, et videt se non peccasse, nec in uno; et contristatur quia talia mala patitur. Et illi qui, non dico, aliquas chordas tangunt, sed nec tangunt ipsum psalterium, et nihil boni operantur, consulunt idomali patitur domus eorum; quando autem aliqua ibi tribulatio est, currunt ad pythonem, aut sortilegum, aut mathematicum. Dicitur illi
Abbreviated transcription (Latin):
Ego mox ut mouero ine: cedor. Stult᷑e.
uuprudens est. atcendit qͥd patit᷑. non
ꝓfinde facte sunt cogitaciones tue. sib¬
iecit statim. Uir imprudens non cognoscet:
dens: Lum exorti fuint pecc̃ores sicut foe
u: qͥd citiꝰ tnͣsit: qͥd lucidius: qͥd uiri¬
anis: non te delectet iuriditas illiꝰ : sed
ame ariditatẽ ipsius. Audisti peccores
ac foenum: audi ⁊ iustos. Qm̃ ecce inte¬
rim uidete: peccatores sicut foenum flo¬
en: bene. S qui sunt qͥ non cognosc̃t:
futi ⁊ imprudentes. Lum exoriuntur
patatores sicut fenum: ⁊ ꝓspexeruit
oñs qͥ oꝑant᷑ iniquitatẽ: Om̃s qͥ incorde
uo ñ recce sentiunt de dõ. ꝓspexert̃ pecca¬
tres orieines sic̃ fenum: idest florentes
tmꝑalem. ⁊ imitant᷑ illos ⁊ uolentes cũ
ilt fiorere adtempꝰ: intẽunt mnet̃uum.

Expanded text:
ego, mox ut me movero, caedor. Stultus est, imprudens est; attendit quid patitur, non profundae factae sunt cogitationes tuae;» subjecit statim, «Vir imprudens non cognoscet, dens? «Cum exoriuntur peccatores sicut feni. Quid citius transit? Quid lucidius? quid viridius? Non te delectet viriditas ipsius, sed time ariditatem ipsius. Audisti «peccatores sicut fenum,» audi et justos: «Quoniam ecce». Interim videte peccatores; sicut fenum florent, bene: sed qiuntur peccatores sicut fenum, et prospexerint omnes qui operantur iniquitatem.» Omnes qui in corde suo non recta sentiunt de Deo, prospexerunt peccatores exorientes sicut fenum, id est, florentes temporalem, imitantur illos, et volentes cum illis florere ad tempus, intereunt in aeternum:
Abbreviated transcription (Latin):
et ⁊uidet qͥd iłł seruet. Uis ẽẽ ⁊ tu lon¬
sammis ⁊ patiens: lunge te et̃uitati
di cũ illo: expecta illa que infra te st̃.
Cũ ciũ adheserit cor tuũ altissimo. ⁊ in¬
fra te er̃t oĩa mortalia. ⁊dic qđ seqͥt᷑.¬

Expanded text:
et videt quid illis servet. Vis et tu esse longanimis et patiens? Junge te aeternitati Dei; cum illo exspecta illa quae infra te sunt: cum enim adhaeserit cor tuum Altissimo, infra te erunt omnia mortalia; et dic quod seq
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ. qͣdo aliqͣb adiungis lati tuo ꝑtinctio¬
unde debellaũ orbẽ trarũ. ⁊ occidendo
Quare curra femi accing̾e dr̃ glactio: aliuo
qͥdem exalio. de alio psalmo accinctionẽ
dicimꝰ : tamĩ qͥa cõmemoratim est. ñ est
p̃termittendũ. Quid est accinctio gla¬
du circa fem̃: Efem̃ carnẽ sig̾̃cat. Non eiu
alit̃ debellaret dñs orbem trarũ: nisi in
carue ueruret gladiꝰ ui̾tatis. Hic gͦ qͣre
p̃cinctꝰ est: Qui se p̃aingit: ante se ponit¬

Expanded text:
enim quando aliquid adjungis lateri tuo per cinctiounde debellavit orbem terrarum, occidendo Quare circa femur accingeem ex alio de alio psalmo ad cinctionem diximus; sed tamen quia commemoratum est, non est praetermittendum. Quid est accinctio gladii circa femur? Per femur carnem significat. Non enim aliter debellaret Dominus orbem terrarum, nisi in carnem veniret gladius veritatis. Hic ergo quare «praecinctus est?» Qui se praecingit
Abbreviated transcription (Latin):
iudiẽ aute sabbatũ: ꝗͣdo fundata ẽ t̃ra.
Recordantes gͦ ꝑ om̃s dies qͥd fecĩt ds̃.
qͣdo creauit ⁊ ordinaũ unnũsa ap̾ino die.
usq ad sextum diẽ. septimũ eiuĩ scĩficaũ.
hic ꝯmemorat᷑. qͥa dic̃ ante sabbatum
omia auimalia int̾ra. de iide ipso die
fec̃ homine adimagnie ⁊ similitudinem
suã. Non aũ sine causa illi dies sic st̃ ordi¬
uati: insi tp & scl̃a sic cursura erant. au¬
teꝗͣ reqͥescamꝰ uidõ. Tunc aute reqͥescimꝰ.
si facimꝰ oꝑa bona. Ad hoc exemplum
cũ fecisset omĩa oꝑa bona ualde. si on
emi fatigat᷑ est: ut reqͥescẽt. Aut mͦ ñoꝑa

Expanded text:
 terra.» Recordantes ergo per omnes dies quid fecerit Deus, quando creavit et ordinavit universa a primo die usque ad sextum diem septimum enim sanctificavit, hic commemoratur, quia dicit, «ante sabbatum» omnia animalia in terra: deinde ipso die fecit hominem ad imaginem et similitudinem suam. Non autem sine causa illi dies sic sunt ordinati, nisi quia et saecula sic cursura erant, antequam requiescamus in Deo. Tunc autem requiescimus, si facimus opera bona. Ad hoc exemplum cum fecisset omnia opera bona valde . Non enim f
Abbreviated transcription (Latin):
fiundum. tam altũ nicħ. ibi naufragat
se eum scapulas aflageltis. ⁊ ñ au̾tisse fatiẽ
asputis hominum. nec au̾tisse maxillam
apalinis eorum. Quare ista omia pati uo¬
luit. ⁊ nisi ut consolet᷑ patientes: Potãt
i ipse infine resuscitare carue suã s tu qͥ
non uidas non eẽt quod sꝑares. Non dis¬
tubit resurrectionẽ suã. ne tu adhuc du¬
bitares. Eo gͦ fine patere ⁊ tolera tͥblatio¬
nes in mnundo: quẽ admodũ attendisti

Expanded text:
fundum, nihil tam altum; ibi naufragat fundum, nihil tam altum; ibi naufragat se eum scapulas a flagellis, non avertisse eum faciem a sputis hominum, non avertisse maxillam a psalmis eorum : quare omnia ista pati voluit, nisi ut consoletur patientes? Et poterat et ipse in fine rescuscitare carnem suam; sed tu qui non videras, non esset quod sperares: non distulit resurrectionem suam, ne tu adhuc dubitares. Eo ergo fine patere et tolera tribulationes in mundo, quem attendisti
Abbreviated transcription (Latin):
mo alieuo. ⁊ concupisẽ rẽ ꝓximi fui. fac̃
hec oĩa: ⁊ floret iudiuitus. ⁊ inhonoribꝰ. ⁊ in
excellentia mundi hꝰ. Uidet eũ ille miscr
bene oꝑans ⁊ mala patiens. ꝑtbat᷑ ⁊ dic ir.
Ds. puto mali tͥ placent. ⁊ bouos odisti. amias
eos qͥ faciunt inqͥtatẽ. Si cõmot̾ fuĩt ulli co¬
gitacioni consenserit: ꝑdit sabb̃m incorde.
Iam incipit adpsalt̾iũ hoc ñ attende: deui¬
auit inde. Sine causa cantet bonũ ẽ confiti
dño: ⁊ psalłe nomini tuo altissime. Iam ꝑ¬
dito sabbo abintĩore homine ⁊ exctusa qͥe¬
te corcdis. ⁊bona cogitacione repulsa. inci¬
pit iã unitari illũ quẽ undet in mał flo¬
tentẽ. ⁊ conu̾tit se ⁊ ipse adfatienda mala.
Ds aũ patieus est quia et̃us est. ⁊ nouit
cens qͥd ait: Quã magnificata sunt oꝑa tua
dũe: nunis ꝑfunde facte sunt cogitaciones
tue. Reuera fr̃s mei: nullũ mare tam ꝓ¬
fuindum ẽ. quã est cogitacio dĩ: ut betłt
floreant ⁊ boni laborent. Nicħ tam pro¬

Expanded text:
o alieno, concupiscit rem proximi sui: facit haec omnia, et floret in divitiis, in honoribus, in excellentia mundi hujus. Videt eum ille miser bene operans, et mala patiens; perturbatur et dicit: Deus, puto, mali tibi placent, et bonos odisti, amas eos qui faciunt iniquitatem. Si commotus fuerit, et illi cogitationi consenserit, perdet sabbatum de corde: jam incipit ad psalterium hoc non attendere; deviavit inde, sine causa cantat, «Bonum est confiteri Domino, et psallere nomini tuo, Altissime.» Jam perdito sabbato ab interiore homine et exclusa quiete cordis, et bona cogitatione repulsa, incipit jam imitari illum quem videt in malis florentem; et convertit se et ipse ad facienda mala. Deus autem patiens est, quia aeternus est, et novit ns quid ait? «Quam magnificata sunt opera tua, Domine! Nimis profundae factae sunt cogitationes tuae.» Revera, fratres mei, nullum mare tam profundum est quam est ista cogitatio Dei, ut mali floreant, et boni laborent: nihil tam pro
Abbreviated transcription (Latin):
les iꝑatist̃ adutrũq gaude cũ collau¬
dantibꝰ forefs eẽ adiisus uituꝑantes. si¬
molescẽ linguis laudantiũ. nec frangi lui¬
guis intuꝑantiũ: Forte qͦͤrauiꝰ ⁊ de hoc ũ¬
bo qͥđ dix̃. p̃cinctꝰ est. Cinctio. oꝑa sigrat.
Lunc eni se qͥsq cingit. cũ oꝑai᷑ est. S qͣre

Expanded text:
audere cum laudantibus, fortes esse adversus vituperantesmollescere linguis laudantium, nec frangi linguis vituperantium. 3. Forte quaeramus et de hoc verbo, quare dixit, «praecinctus est.» Cinctio opera significat: tunc enim se quisque cingit, cum operaturus est. Sed quare
Abbreviated transcription (Latin):
meridianũ flagnͣs uehem̃ti ꝑsecutione.
& fatiens magnos estus &̃ fortibꝰ. Audice
enĩ qͥd secutũ sit. Cũ uidissent in imici
qđ multi festinarent ad nirĩũ. ⁊ tanto
tot milia qͥcͣat̃ in hoc nomine. si occiłm̃

Expanded text:
ecutione, et faciens magnos aestus etiam fortibus. Audite enim quid secutum sit: cum vidissent inimici quod multi festinarent ad martyrium, et tantot millia quae credunt in hoc nomine, si occiderimus
Abbreviated transcription (Latin):
expefłe demonia. Uidit illos querere glã
suam: ⁊ ait iłł. Qucreus ipse imino conser¬
uans nomina eorum apudse. Nolite gaui¬
de inhoc: gaudete autẽ qm̃ nontina ur̃a
scͥpta sunt incẽlo. Ecce uͥ hs̃ nom̃: si tu
nom̃ dĩ non negligas. Psalle gͦ nomun
dĩ: ut fixum sit apud dm̃ nom̃ tuum.
Psallere autẽ qͥd ẽ fr̃s: psaltĩum organi
genus est cordas ht̃. Opus ur̃m : psaltiũ
na psallit dõ. qͥcũq ore confitetur. can¬
tat dõ. Canta doͦ : psalla oꝑibꝰ. Ad quam

Expanded text:
expellere daemonia. Vidit illos quaerere gloriam expellere daemonia. Vidit illos quaerere gloriam suam, et ait illis, quaerens ipse, imo conservans nomina eorum apud se: «Nolite gaudere in hoc; gaudete autem quod nomina vestra scripta sunt in coelo» . Ecce ubi habes nomen, si tu nomen Dei non negligas. Psalle ergo nomini Dei, ut fixum sit apud Deum nomen tuum. Psallere autem quid est, fratres? Psalterium organi genus est; chordas habet. Opus nostrum, psalterium na, psallit Deo; quicumque ore confitetur, cantat Deo. Canta ore, psalle operibus. Ad quam
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnsennam siue ꝑcannã longuã. fiue ꝑp
diũ faciet auctorem peccatorũ suorum. Nõ
pot̃ enĩ fieri: ut pumat qđ fec̃. Punit quod
fetis: ut libes quoo fecit. Aliꝗͣdo autẽ di¬
missis om̃ib onũo airecte eurit indm̃.
Et ꝗͣdo peccant: dicunt. Us hoc uoluit: si
nollet ds̃ non pectare. Ad hoc monet ut so¬
lum non audiatur. ut non pecces. s accu¬
setur quia peccas. Quid gͦ nos docet psal¬
mus iste: Bonũ est confici dño. Qd est
confit̾i dnõ: inutͣq re ⁊ inpeccõ tuo qͥa
fecisti. ⁊ inbono facto confitẽ dno qͥa ipse fet̃.¬
Tunc psalles nomini dni altissimi. qͦrens
głam dĩ non tuam. nom̃ ipsiꝰ ñtuũ. Si enĩ
tu queris nom̃ dĩ: querit et ipse nom̃ tu¬
eos euangłizare. Cum fecissent multa mi
redeuntes dixer̃t. Dñe ecce innoĩe tuo:¬
nob̃ demonia subiecta suiit. Diiert̃ qͥdẽ
innomine tuo: s ille uidit mneis quia
ipsa głificatione gaudebant. ⁊ extollebãt
se ubant inde insuꝑbiã. quia licuit eis

Expanded text:
transennam, sive per cannam longam, sive per Deum faciat auctorem peccatorum suorum. Non potest enim fieri ut puniat quod fecit: punit quod facis, ut liberet quod fecit. Aliquando autem, dimissis omnibus, omnino directe eunt in Deum; et quando peccant, dicunt: Deus hoc voluit; si nollet Deus, non peccarem. Ad hoc monet ut non solum non audiatur ut non pecces, sed accusetur quia peccas? Quid ergo nos docet psalmus iste? «Bonum est confiteri Domino.» Quid est, «confiteri Domino?» In utraque re, et in peccato tuo, quia tu fecisti, et in bono facto, confitere Domino, Tunc psalles nomini Dei altissimi: quaerens gloriam Dei, non tuam; nomen ipsius, non tuum. Si enim tu quaeris nomen Dei, quaerit et ipse nomen tueos evangelizare. Cum fecissent multa mirredeuntes dixerunt: «Domine, ecce daemonia nobis subjecta sunt.» Dixerunt quidem, «in nomine tuo;» sed ille vidit in eis quia ipsa glorificatione gaudebant, et extollebant se, et ibant inde in superbiam, quia licuit illis
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd sꝑat: si aũ qđ nuidemꝰ sꝑamꝰ. ꝑ pa¬
tientiã expectamꝰ. Modo enĩ paui̾a neais¬
saria est: qͣdtu ueniat. qđ pmisfum est.
tiens fste. tolera. sustine. molestia est.
subqua te ds̃ uult eẽ fortẽ tolerantem.
Longaninẽ patientẽ. s ñ ꝗͣ decip̃ qͥ ꝓmi¬
sit Medicꝰ exerit ferrũ ad secantũ uul¬
nera. ⁊ dic̃ ei quẽ sec turꝰ est. Latiens est¬
colera. sustine. ⁊ indolorib exig̃ patĩam
s pꝰ dolores ꝓmittit salutẽ. E ille qͥ tole¬
rat dolores inferro medici. nͥ s ꝓponat sa¬
nitatẽ. ꝗͣ nundũ ht̃: defic̃ indolore q ͣ
patit᷑. Multa gͦ sunt mala in isto scł̃o
foris. intus. pesus non cessant. Habun¬
dant scandala. nemo illa sentit. nͥ qͥgr
ginis ut toleret p̃sentia: sꝑet futura.
Amet quẽ ñ uidet : ut amplectat᷑ cum
uidit. Caritas enĩ que t̃cia nob̃ ad iun¬
gitur adsidẽ ⁊ spem maiorẽ. supͣ fidem
ispem. qͥa fides rerũ est que ñ uident᷑.

Expanded text:
patientiam exspectamus» . Modo ergo patientia necessaria est, quamdiu veniat quod promissum est. tiens esto, tolera, sustine, molestia est, sub qua te Deus vult esse fortem, tolerantem, longanimem, patientem. Sed numquid decipit qui promisit? Medicus exserit ferrum ad secandum vulnera, et dicit ei quem secturus est, Patiens esto, sustine, tolera: in doloribus exigit patientiam, sed post dolores promittit salutem. Et ille qui tolerat dolores in ferro medici, nisi sibi proponat sanitatem, quam nondum habet, deficit in dolore quem patitur. Multa ergo mala sunt in isto saeculo, intus, foris; prorsus non cessant, abundant scandala: nemo illa sentit, nisi quidivinis paginis, ut toleret praesentia, speret futura, amet quem non videt, ut amplectatur cum viderit. Charitas enim quae tertia nobis adjungitur ad fidem et spem, major est supra fidem et spem : quia fides rerum est quae non videntur;
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ gr̃as agat: cũ de est iusticie dĩ. gias
agat. U̾q sit gratꝰ. nusꝗ̃ ingratꝰ. ⁊ pal
consolanti ⁊ blandienti gratꝰ sit. ⁊ pal̾
em̃ danti i flagellanti. ⁊ disciplinã du lisa
gratiis sit. amat eñ ille semꝑ fiue blandia¬
cur. siue minet᷑: ⁊dicat quod audistis in
psalmi habet. Psalmꝰ canti¬
ciindie sabbati. Ecce ⁊ ho¬
dicrũ dies: sabbati est. Hunc inp̃senti
temꝑe otio q̃dã corꝑalit̃. languido ⁊ flu
aboꝑe nugatorio ñuacant. Nob̃ sabb̃m
ndic̃ ds̃: quale pͥmo uͥ sit uidete intus
el. incorde est. sabbatũ nr̃m. Multi e¬
ii nacant ĩubris. ⁊ tumultuant᷑ conscĩa.
Inis hõ inalus: sabb̃m habe non pot̃.¬
cordis. diteudit enĩ ꝓmissorẽ suũ dm̃.
isilaborat inp̃senti. exaͣnditur spe futiꝰ.
qͣm sit hq̃ xanus insab̃b̃o cordis sui:
ipse si aliqͥd ꝓfecisti dõ: coufitearis exeo
quodd pfecisti. qͥr munera ipfiꝰ st̃. ñ mĩta
tua. Hunc incipe sabb̃m ñtͥ tribueudo

Expanded text:
Dei gratias agat: cum deest, justitiae Dei gratias agat. Ubique sit gratus, nusquam ingratus: et Patri consolanti et blandienti gratus sit; et Patri emendanti et flagellanti et disciplinam danti gratus sit; amat enim ille semper, sive blandiatur, sive minetur: et dicat quod audistis in Psalmi habet, «Psalmus cantici in diem» «sabbati.» Ecce et hodiernus dies sabbati est: hunc in praesenti tempore otio quodam corporaliter languido et fluxo ab opere nugatorio non vacant. Nobis sabbatum indicit Deus. Quale? Primo ubi sit videte. Intus est, in corde est sabbatum nostrum. Multi enim vacant membris, et tumultuantur conscientia. Omnis homo malus, sabbatum habere non potcordis. Attendit enim promissorem Dominum; et si laborat in praesenti, extenditur spe futuri, christianus in sabbato cordis sui, ipse, si aliquid profecisti, Deo confitearis ex eo quod profecisti, quia munera ipsius sunt, non merita tua. Hinc incipe sabbatum, non tibi tribuendo
Abbreviated transcription (Latin):
sibi. Siquid boni fecit᷑ qͣrit quẽ accuset. nõ
conficet᷑ dõ. Et qͥd est querit quẽ accuset.
si ñ ẽ ualde tinpiꝰ: admaguum habet sacha¬
nam quẽ accuset. Sachanas fec̃ dic̃.⁊ ipse iti
ꝑsuasit: quasi sachanas habeat potestatem
cogendi. astuciã suadendi. habet. S si sactia¬
nas loqueret᷑ ⁊taceret ds̃: hr̃es unde te ex¬
cusares. Modo aures tue posite funt inter
mou̾tẽ dm. ⁊ suggẽnẽ serpentẽ: Quare huc
sentire aut ñ consentire. Si aliqͥo ꝑsuaden¬
te sachana mali fccis. dimitte sathanã accu¬
sate. utaccusatione tua dĩ miscdiam mere¬
aris. Expectas illũ accusare qͥñ ht̃ ueniã:
te accusa i accipis indulgentiã. Deinde
multi ñ accusant sachanam: s accusant
fatum. fatum neum me dux̃. dic̃. Cum
dixĩs illi quare fecisti. quare peccasti.
ille faco malo. ne dicat. ego feci. Iam manꝰ
ad dm̃ tendit. lingua blaspheuiat. Nũdũ
qͥdem hoc aꝑte dic̃: s tam̃ attende. ⁊ ui¬

Expanded text:
si quid mali fecerit, quaerit quem accuset, ne confiteatur Deo. Et quid est, Quaerit quem accuset? Si non est valde impius, ad manum habet satanam quem accuset: Satanas fecit, dicit, ipse mihi persuasit: quasi satanas habeat potestatem cogendi. Astutiam suadendi habet. Sed si satanas loqueretur, et taceret Deus, haberes unde te excusares: modo aures tuae positae sunt inter monentem Deum, et suggerentem serpentem. Quare huc sentire, aut non consentire. Si aliquid persuadente satana mali feceris; dimitte satanam, accusa te, ut accusatione tua Dei misericordiam merearis. Expetis illum accusare qui non habet veniam? Te accusa, et accipis indulgentiam. Deinde multi non accusant satanam, sed accusant fatum. Fatum meum me duxit, dicit. Cum dixeris illi, Quare fecisti? quare peccasti? Et ille: Fato meo malo. Ne dicat, Ego feci, jam manus ad Deum tendit; lingua blasphemat. Nondum quidem hoc aperte dicit, sed tamen attende, et vi
Abbreviated transcription (Latin):
eum ⁊ crucifixer̃. Ecce qͥ uidunt crucisux¬
indimꝰ crectimꝰ. Illi occłos habebant nos
non habcinus. unino nos cordis habemꝰ.
s ꝑfidem adhuc uideuiꝰ ñ ꝑspetiem.
Quando erit spẽs: qͣdo uidebimꝰ fatie
adfatiem. quod dic̃ apłs. Quod nob pro¬
mittit as̃ in magno p̾mio: ont̾iũ laboꝵ
nr̃orum. Quicqͥd laboras: ad hoc laboras
ut uideas. Nescio qͥd magnũ est quod
uisuri sirmꝰ. qͣdo tota merces nr̃a uisio
est: ⁊ ipsum magnũ uisum. hoc ẽ dũs

Expanded text:
ecce qui viderunt, crucifixidimus. Illi oculos habebant, nos non habemus? Imo et nos cordis habemus; sed per fidem adhuc videmus, non per speciem. Quando erit species? Quando videbimus «facie ad faciem,» quod dicit Apostolus : quod nobis promittit Deus in magno praemio omnium laborum nostrorum. Quidquid laboras, ad hoc laboras, ut videas. Nescio quid magnum est quod visuri sumus, quando tota merces nostra visio est: et ipsum magnum visum hoc es
Abbreviated transcription (Latin):
dis õs fideles hñt. In ipsa fide uirgini¬
tatẽ cordis. timebat corrũpi adiabolo¬
sunt uirgines corꝑe. Corrupta corde
qͥd seruat incorꝑe Idõ mulier catho¬
lica: p̃cedit uuginẽ heticã. Illa emũ¬
corde. E mulier ñ amarito dõ: s aser¬

Expanded text:
dis omnes fideles habent. In ipsa fide virginitatem cordis timebat corrumpi a diabolosunt virgines corpore. Corrupta corde quid servat in corpore? Adeo mulier catholica praecedit virginem haercticam. Illa ecorpore, ista mulier
Abbreviated transcription (Latin):
meis inqͥt fecistis. mͥ fecistis. Amemꝰ ⁊ imitem᷑
adcelum: si ñ falsum respondes qđ dr̃. Sur¬
sũ cor. sursũ cogitacionẽ: sursũ amorẽ. fur¬
sũ spem. Ne putrescat int̾ra triticũ: ñ au¬
des ponẽ inhumida tra. Ne putrescat: qͥa
laborasti ⁊ messuisti. triturasti ⁊ uentilasti.
Queris loc̃ tritico tuo. ⁊ non queris locũ
corddi tuo: Nonq̃ris locũ thesauro tuo.
fac qͥcqͥd potes int̾ra: eroga. ñ ꝑdes sedd
seruare: Quare autẽ uult ut locũ mutes
chesauro tuo: nisi ut loc̃ mutes cordi tuo:
nemo enĩ cogitat: nisi de thesauro suo.
ꝑire nustĩa que hic continen¬
tur: cũ ꝓpt̃ tastidiũ aniniorum eadem
diu̾se uarieq tractant᷑ Nam nullum
aliud canticũ nos docet ds̃. nͥ fidĩ. ⁊ spei.
icaritatis: ut fides nr̃a firma sit inip¬
so. Quãdu ñ illũ uidemꝰ credentes in
eũ quẽ non uidemꝰ ut gaudeamꝰ cum
uͥ iam non nob̃ dicet᷑. crede quẽ ñ uides.
s gaude qͥa uides. Spes iam nr̃a incom¬

Expanded text:
meis fecistis, mihi fecistis» . Amemus, et imitemur; ad coelum, si non falsum respondes cum dicitur, Sursum cor, sursum cogitationem, sursum amorem, sursum spem; ne putrescat in terra. Triticum non audes ponere in humida terra, ne putrescat, quia laborasti et messuisti, triturasti et ventilasti. Quaeris locum tritico tuo, et non quaeris locum cordi tuo? non quaeris locum thesauro tuo? Fac quidquid poteris in terra: eroga; non perdes, sed n novit servare? Quare autem vult ut locum mutes thesauro tuo, nisi ut locum mutes cordi tuo? Nemo enim cogitat nisi de thesauro suo. perire mysteria quae hic continentur; cum propter fastidium animorum eadem diverse varieque tractantur. Nam nullum aliud canticum nos docet Deus, nisi fidei, spei, et charitatis: ut fides nostra firma sit in ipso, quamdiu non illum videmus, credentes in eum quem non videmus, ut gaudeamus cum  Crede quod non vides; sed, gaude quia vides. Spes etiam nostra incom
Abbreviated transcription (Latin):
qͣdo erit.: & seuectꝰ mea in miscdia uberi.
Quid cdix̃ senectꝰ mea: nouissima mea. Qͦmͦ
inetatibꝰ nr̃is nouissima seuectꝰ est. sic totũ
iniquitatibꝰ. in pssuris. uuent᷑ ipsius est.
senect᷑ tpsius .i. nouissima ipsius in leticia
er̃t. Et intendat caritas ur̃a. quia dix seuec¬
tutẽ. ne putetis ⁊ mortẽ. Nemo enĩ carne
idõ senescit: ut moriat᷑. Senecta eccł̃ia can¬
dida erit recte factis: morte autẽ ñ corrũ¬
past᷑. Quod est capud senis: hoc ert̃ oꝑa
cat: qͣtiuncumq senectꝰ accessit. qui beue¬
bene senescit ordine fuo. queris illi aliqͣ¬
do uicapite capistũ nigrũ ⁊ ñ inuenis.
Sic cum fuĩt uita nr̃a talis ut queratur.
semꝑ iuirebit. Audistis de feno peccorum.:
audite de senecta iustoꝵ. Seuectꝰ mea in
cos meos. Quos dic mimicos suos: om̃s
qͥ oꝑant᷑ unqͥtatem. Noli atcende quia
amicus tinis ẽ inimicꝰ incurrat ꝑegotium.
⁊ ibi illum ꝓbas. incipis uenire᷑ nuqͥtatẽ¬

Expanded text:
mea in misericordia pingui.» Quid dixit, «senectus mea?» Novissima mea. Quomodo in aetatibus nostris novissima senectus est; sic totum in iniquitatibus, in pressuris, juventus ipsius est: senectus ipsius, id est, novissima ipsius in laetitia erunt. Et intendat Charitas vestra, quia dixit senectutem, ne putetis et mortem: homo enim in carne ideo senescit, ut moriatur. Senecta Ecclesiae candida erit recte factis, morte autem non corrumpetur. Quod est caput senis, hoc erunt opecat, quantumcumque senectus accedit. Qui bene senescit ordine suo, quaeris illi aliquando in capite capillum nigrum, et non invenis: sic cum fuerit vita nostra talis, ut quaeratur nsemper virebit. Audistis de feno peccatorum, audite de senecta justorum: «Senectus in cis meis». Quos dicit inimicos suos? Omnes qui operantur iniquitatem. Noli attendere quia amicus tuus est iniquus: incurrat negotium, et ibi illum probas. Incipis venire cont