comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dant legumina. olerum fascieulos in feruentẽ
ollam deiciunt. apponunt m̃sas. calices porri¬
gunt. effundunt eybos. huc illueq discurrunt.
Et ce te magnꝰ uirginũ chorꝰ cũ illis habitat.
Nt m huicemodi ministeria & officia aliis im¬
I rai e non poterant: Sed nolunt uinci ab his
labore coroꝵ. quas ipsȩ suꝑant uircute am¬
moiã Hȩc dico ñ quo de ardore m̃tis tuȩ qͥeqͣ.
di b tem. s qͦ currente impllam. & acriter
dimi inti uori feruorem augeam. Nlos in
istaa untra dificato monasterio ꝙ diusorio
ꝓpt̾ extructo. ne forte  mͦ ioseph eum maria
bed. lem uenier: ñ inueniat hospiciũ. tantis
de toto orbe influentil: turbis. obruimꝰ mo¬
nachoꝵ. ut nec ceptum opus deserere. nec su¬
pra uires ferre ualeamꝰ Unde quia pene nob̾
i ud de euglio contigit ut futurȩ turris ñ añ
iomputaremꝰ impensas: compulsi sumꝰ frẽm
paulinianum ad patriã mittere. ut semiru¬

Expanded text:
dant legumina, holerum fasciculos in feruentem dant legumina, holerum fasciculos in feruentem ollam deiciunt, adponunt mensas, calices porrigunt, effundunt cibos, huc illucque discurrunt. et certe magnus uirginum chorus cum illis habitat. num huiusce modi ministeria aliis imperare non poterant? sed nolunt uinci ab his labore corporum, quas ipsae superant uirtute animi. haec dico, non quo de ardore mentis tuae quicquam dubitem, sed quo currentem inpellam et acriter dimicanti feruorem fauore augeam. Nos in ista prouincia aedificato monasterio et diuersorio propter extructo, ne forte et modo Ioseph cum Maria Bethlehem ueniens non inueniat hospitium, tantis de toto orbe confluentibus turbis obruimur monachorum, ut nec coeptufu opus deserere nec supra uires ferre ualeamus. unde, quia paene nobis illud de euangelio contigit, ut futurae turris non ante conputaremus inpensas, conpulsi sumus fratrem Paulinianum ad patriam mittere, ut semiru
Abbreviated transcription (Latin):
Quantũcũq deieceris te. humilior xp̃o ñ eris.
Esto. Incedas pedibꝰ. fusca tunica uestiaris. eque¬
ris pauꝑib. in opũ cellulas dignant̾ introeas.
cecoꝵ oculus sis. manꝰ debilium. pes claudoꝵ.
ipse aquam portes. ligna concidas. focũ extru¬
as. ubi uincula. uͥ alapȩ. uͭ sputa. uͥ flagella. ubi
patibulũ. uͥ mors: E cũ om̃ia q̃ dixi feceris.
ab eustochio tua paulaq uinceris. si ñ oꝑe.
at certe seru. E go quidẽ romȩ ñ eram. &
tunc me tenebat heremꝰ. atq utinã ꝑtenuisset.
quando socero tuo uiuente toxotio. selo seruie¬
bant. s tñ audio quȩ immundicias platearui
ferre ñ poterant. quȩ eunuchoꝵs manib porta¬
bant᷑. & inequale solum moleste transccnde¬
bant. quibꝰ serica uestis oneri erat. & solis ealor
incendiũ. nc̃ sordidatȩ ꝙ lugubres & sui cõpa¬
ratione formiculȩ. uł lucernas concinnant.
uł succendunt focũ. pauim̃ta uerrunt. mun¬

Expanded text:
quantumcumque te deieceris, humilior Christo non eris. quantumcumque te deieceris, humilior Christo non eris. esto, incedas pedibus, fusca tunica uestiaris, aequeris pauperibus, inopum cellulas dignanter introeas, caecorum oculus sis, manus debilium, pes claudorum, ipse aquam portes, ligna concidas, focum extruas: ubi uincula? ubi alapae? ubi sputa? ubi flagella? ubi patibulum? ubi mors? et cum omnia, quae dixi, feceris, ab Eustochio tua Paulaque uinceris, si non opere, at certe sexu. ego quidem Romae non eram et tunc me tenebat heremus — atque utinam pertenuisset! — quando socero tuo uiuente Toxotio saeculo seruiebant, sed tamen audio: quae inmunditias platearum ferre non poterant, quae eunuchorum manibus portabantur et inaequale solum molestius transcendebant, quibus serica uestis oneri erat et solis calor incendium, nunc sordidatae et lugubres et sui conparatione forticulae uel lucernas concinnant uel succendunt focum, pauimenta uerrunt, mun
Abbreviated transcription (Latin):
ge carnes eiꝰ nisi in facien benedixerit tͥ. Scit
hostis antiquus magis continentiȩ ꝗ̃ num noꝵ
ẽẽ certam̃. facile abicit᷑ qdͦ heret extrinsei
In testinum bellum ꝑiculosiꝰ ẽ. Coniunctad¬
glutinamꝰ. unita discindimꝰ ⁊acheus diu
erat. apłi pauꝑes. Reda dit ille qui l pluri
qđ rapuerat. diuisit q pauꝑib medietatem
sube quȩ remanserat. Suscepit.xp̃m ho pitem
salꝰ facta ẽ domui eiꝰ. & tñ quia paruuł erat.
ꝙ apłicȩ ꝓceritati se ñ potuerat coextendere.
uoluntatẽ totum mundum parit̾ reliquert᷑.
Si offeramꝰ xp̃o opes cum anima nr̃a. libenter
suscipiet. Si aũ q̃ foris sunt do. quȩ int̾ diabo¬
lo demus: ñ ẽ equa particio. & dicetur nobis.
Nonne si recte offeras ꝙ recte ñ diuidas peccastr:
Q uod pat̾cii generis pͥmꝰ int̾ pͥmos monachꝰ eẽ
cȩpisti. ñ tͥ sit tumoris sed humilitatis occa¬
sio. scienti filium di factũ filium hominis.

Expanded text:
s, carnes eius, nisi in faciem benedixerit tibi. scit s, carnes eius, nisi in faciem benedixerit tibi. scit hostis antiquus maius continentiae quam nummorum esse certamen. facile abicitur, quod haeret extrinsecus; intestinum bellum periculosius est. coniuncta disglutinamus, unita dissicimus. Zacheus diues erat, apostoli pauperes. reddidit ille quadruplum, quod rapuerat, diuisitque pauperibus medietatem substantiae, quae remanserat; suscepit Christum hospitem, salus est facta domui eius; et tamen, quia paruulus erat et apostolicae proceritati se non potuerat coextendere, uoluntatem, totum mundum pariter reliquerunt. si offeramus Christo opes cum anima nostra, libenter suscipit; si autem, quae foris sunt, deo, quae intus, diabolo demus, non est aequa partitio et dicitur nobis: nonne, si recte offeras et non recte diuidas, peccasti? Quod patricii generis primus inter primos monachus esse coepisti, non tibi sit tumoris, sed humilitatis occasio, scienti filium dei factum filium hominis.
Abbreviated transcription (Latin):
ham argento. auro.pecore. possessione. uestibꝰ.
tantamq habebat familiã. ut ad subitos nunti¬
os iuuenib electis armare posset exercitũ.ꝙ.iiͦi.
reges qͦs qͥnq reges fugerant indan consecutos
occideret: ꝙ tr̃ pꝰtꝙͣ crebro hospitalitauis officio dũ¬
uel hõies ñ recusat susciꝑe meruit qm. ñ seruis
ꝙ ancillulis imꝑauit ut hospitib ministrai ent
nec bonũ qͦd exercebat ꝑ alios minunit. s quasi
reꝑta p̾da cum sara sua humanitati solꝰ in cubu¬
it. ipse pedes lauit. ipse pingu̾e intulũ porta¬
uit humeris de a m̃to. stetit ut eruus ꝑegri¬
nis i indentib. & sarȩ manib coctas. ⁊y bos ie
te diligo. ut molum pęcuniã. s te ipsim xp̾o
offeras hostiam uiuã placentẽ do rationile ob¬
sequium tuum. & in iteris fili im hominis qui
cha alienis. hoc discipł s e seruis magist̾ a hi¬
re porest hõ ꝓ anima sua. s inquit diabolꝰ tan¬

Expanded text:
ham auro, argento, pecore, possessione, uestibus ham auro, argento, pecore, possessione, uestibus tantamque habebat familiam, ut ad subitos nuntios iuuenibus electis armare posset exercitum et quattuor reges, quos quinque reges fugerant, in Dan consecutus occideret; et tamen, postquam crebro hospitalitatis officio, dum homines non refutat, suscipere meruit deum, non seruis et ancillulis imperauit, ut hospitibus ministrarent, et bonum, quod exercebat, per alios minuit, sed quasi reperta praeda cum Sarra sua humanitati solus incubuit. ipse pedes lauit, ipse pinguem uitulum portauit umeris de armento, stetit ut seruus peregrinis prandentibus et Sanae manibus coctos cibos ieite diligo, ut non solum pecuniam, sed te ipsum Christo offeras, hostiam uiuam, placentem deo, rationabile obsequium tuum, et imiteris filium hominis, qui patriarcha alienis, hoc discipulis et seruis magister exhire potest pro anima sua. sed tange, inquit diabolu
Abbreviated transcription (Latin):
mature p̾dat᷑ damascum. & regem uincit assri¬
um. Audio te xenodochium. in portu fecisse
romano. & uirgam de arbore abraham in auso¬
nio plantasse littore. quasi eneas noua castra
metaris. & suꝑ undam tyberis. uͥ ille cogente
quondã penuria crustis fatalib & quadris pa¬
tulis ñ pepercit. tu uiculum nr̃m id ẽ domũ
panis ȩdificas. & diut᷑nam famẽ repentina sa¬
turitate compensas. Euge nr̃a initia transgre¬
deris: statũ summũ tenens de radice ꝑuenis
ad cacum̃. Primꝰ int̾ monachos in pͥma urbe
pͥmum sequeris patͥarcham. Loth qdͦ int̾ptat᷑
declinans cãpestria eligat. & iuxta phitagorȩ
litteram facilia magis & sinistra ac ꝑitura secte¬
tur. tu in arduis saltuosis & saxosis cum sara
tͥ monumentũ para: ut iuxta sit ciuitas litte¬
rarum. deletisq gẏgantib filiis enach heredita¬
tem tuã gaudiũ & risꝰ excipiat. Diues erat abra¬

Expanded text:
mature praedatur Damascum et regem uincit Assyrimature praedatur Damascum et regem uincit Assyrium. Audio te xenodochium in portu fecisse Romano et uirgam de arbore Abraham in Ausonio plantasse litore. quasi Aeneas noua castra metaris et super undam Thybridis, ubi ille cogente quondam penuria crustis fatalibus et quadris patulis non pepercit, tu uiculum nostrum, id est domum panis, aedificas et diuturnam famem repentina saturitate conpensas.. euge, noster, initia transgredens; statim summum tenes; de radice peruenis ad cacumen; primus inter monachos in prima urbe primum sequeris patriarcham. Loth, quod interpretatur \'declinans\', campestria eligat et iuxta Pythagorae litteram facilia magis et sinistra ac peritura sectetur; tu in arduis et saxosis cum Sarra tibi monumentum para, ut iuxta sit ciuitas litterarum deletisque gigantibus filiis Enac hereditatem tuam gaudium et risus excipiat. diues erat Abra
Abbreviated transcription (Latin):
rumuscul iactitent: s ꝓpħarum cotidie medul¬
Siue leges siue sebes siue uigilabis siue dormies.
excitet animã tuam. Hoc amore furibundꝰ. qtiere
in lectulo tuo que desiderat arima tua: &loque¬
re confident̾. Ego dormio. & cor meum uigilat.
Cumq inueneris eum e tenueris: eum: ne di¬
mittas. & si pauxillulũ do. mitanti elapsꝰ fue¬
rit manib: noli ꝓtinꝰ desꝑare. Egredere in plate¬
as adiura filias ierłm: repperies eum cubantẽ
in meridie. Lassum. ebriũ. noctis rore madefa¬
ctum. int̾ greges sodalium. in aromatũ uarieta¬
tib int̾ poma paradisi: ibi ei da mamillas tuas.
sugat de erudito pectore. ꝙ reqͥescat int̾ medi¬
is eleros pennȩ deargentatȩ columbȩ. ꝙ int̾iora
enꝰ in fulgore auri. Paruulꝰ iste & puer qͥbuty ro
s melle saginat᷑. qͥ int̾ caseatos nutͥtꝰ ẽ montes.
cito crescit in iuuenẽ. uelocit̾ int̾ hostes spoliat.

Expanded text:
rumusculi iactitent, sed prophetarum cotidie medulrumusculi iactitent, sed prophetarum cotidie medulSiue leges siue scribes siue uigilabis siue dormies, excitet animam tuam, hoc amore furibundus quaere in lectulo, quem desiderat anima tua, et loquere confidenter: ego dormio et cor meum uigilat. cumque inueneris eum et tenueris, ne dimittas. et si pauxillulum dormitanti elapsus fuerit e manibus, noli protinus desperare. egredere in plateas, adiura filias Hierusalem, repperies eum cubantem in meridie, lassum. ebrium, noctis rore madefactum, inter greges sodalium, in aromatum uarietatibus, inter poma paradisi. ibi ei da mamillas tuas, sugat de erudito pectore et requiescat inter medios cleros, pinnae deargentatae columbae et interiora eius in fulgore auri. paruulus iste et puer, qui butyro et melle saginatur, qui inter caseatos nutritus est montes, cito crescit in iuuenem, uelociter in te hostes spoliat,
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵdam docẽ qd̃ nescias. s ante disce̾ qd̾ doc¬
sapiunt. Non coturnatã affectas eloquentiã.
nec more pueroꝵ argutas sententiolas in clau¬
sulis strus. Cito turgens spuma dilabit᷑. &¬
quamuis grandis tumor. contrariꝰ sanitati ẽ.
Scitum ẽ illud catonis. Sat scito. Si sat: bene. Qdͦ
nos qͦndã ad olescentuli cũ a p̾fato oratore in p̾¬
faciuncła dicẽt᷑ risimꝰ. Aleminisse te puto erro¬
ris mutui: quando om̃s ad atheneum scolastiçoꝵ
uocib consonabant. Sat scito. Sisat: bene. feli¬
ces inqͥt fabius eeñt artes: si de illis soli artifi¬
ces iudicarent. Poetam ñ potest nosse. nͥ qui po¬
test uersum struere. Philosophos ñ intelligit.
nͥ qui scit dogmatũ uarietates. Manufacta &
oculis patentia magis ꝓbant artifices. Nr̃a
quã aura sit necessitas hine potes animaduert̾e
quod uulgi standum iudicio ẽ. & ille in turba
met aendꝰ qu̾e cũ solum uideris despicias. Hȩc

Expanded text:
quorundam docere, quod nescias, sed ante discere, quod docquorundam docere, quod nescias, sed ante discere, quod docsapiunt. non coturnatam affectas eloquentiam nec more puerorum argutas sententiolas in clausulis struis. cito turgens spuma dilabitur et quamuis grandis tumor contrarius sanitati est. scitum est illud Catonis: sat cito, si sat bene, quod nos quondam adulescentuli, cum a praefecto oratore in praefatiuncula diceretur, risimus. meminisse te puto erroris mutui, quando omne Athenaeum scholasticorum uocibus consonabat: sat cito, si sat bene. felices, inquit Fabius, essent artes, si de illis soli artifices iudicarent. poetam non potest nosse, nisi qui uersum potest struere; philosophos non intellegit, nisi qui scit dogmatum uarietates; manu facta et oculis patentia magis probant artifices. nostra quam dura sit necessitas, hinc potes animaduertere, quod uulgi standum est iudicio et ille in turba metuendus, quem cum solum uideris, despicias. haec
Abbreviated transcription (Latin):
fecerunt plurimi qͦs uitiosissimos legimꝰ. Pius
debet xp̃i discipłs p̾stare: quã mundi philoso¬
phus. głiȩ animal. ꝙ popłaris aurȩ atq rumoꝵ
uenale mancipiũ. Tibi ñ sufficit opes contẽp
sapĩam. Hic thesaurꝰ in agro scͥpturarũ nasci¬
tur. hȩc gemina multis emit᷑ margaritis. Sin
autẽ adamaueris captiuã mulierẽ id ẽ sapĩam
scłarem. & eiꝰ pulchritudine captus fueris: de¬
calua eam. ꝙ illecebras cͥmum atq ornam̃ta
uerboꝵ cum emortuis unguib seca. Laua eã
ꝓpħali nit᷑. & tunc reqͥescens cum illa dicito. Si¬
nistra eiꝰ sub capite meo. ꝙ dextera illiꝰ ample¬
xabit᷑ me. Et multos tͥ fecꝰ captiua dabit. ac de
moabitide efficiet᷑ israhelitis. xp̃c scĩficatio ẽ.
sine qua nemo uidebit faciem dĩ. xp̃c redẽptio.
& possit libere ꝓclamare: pars mea dñs. Sen¬
tio te diuinis ardere doctͥnis. nec temeritate¬

Expanded text:
fecerunt plurimi, quos uitiosissimos legimus. Plus fecerunt plurimi, quos uitiosissimos legimus. Plus debet Christi discipulus praestare, quam mundi Philosophus, gloriae animal, et popularis aurae atque rumorum venale mancipium. Tibi non sufficit opes contemnecimus sapientiam. Hic thesaurus in agro Scripturarum nascitur, haec gemma multis emitur margaritis. Sin autem adamaveris captivam mulierem, id est, sapientiam saecularem, et ejus pulchritudine captus fueris, decalva eam, et illecebras crinium atque ornamenta verborum cum emortuis unguibus seca. Lava eam Prophetali nitro, et tunc requiescens cum illa, dicito: « Sinistra ejus sub capite meo, et dextra illius amplexabitur me » , et multos tibi foetus captiva dabit, ac de Moabitide efficietur Israelitis. Christus sanctificatio est, sine qua nemo videbit faciem Dei. Christus redemptet possit libere proclamare: Pars mea Dominus . 9. Sentio te divinis ardere doct
Abbreviated transcription (Latin):
partem substantiȩ. ne timor penuriȩ infideli¬
tatis occasio sit. & eum anania & saphira ꝑeas:
s uniu̾sa quȩ possides. Cumq uendideris : da
pauꝑibꝰ. ñ locupletib. ñ suꝑbis. da quo necessi¬
tas sustentet᷑. ñ qͦ augeant᷑ opes. Cumq legeris
illud apłi. boui tͥcuranti os ñ alligabis. & digno
est oꝑariꝰ mercede sua. & qui altari ministrant
de altari participant᷑. mem̃to huiꝰ qͦq senten¬
tiȩ. habentes uictũ atq uestitũ his contenti simꝰ
Ubi uideris fumare patinas. & phasides aues
lentis uaporib discoqui. uͥ argenti pondꝰ. feruen¬
tes buricos mannos. comatulos pueros. p̾cio¬
sas uestes. picta tapetia. uͥ ditior ẽ largitore
cui largiendum ẽ: pars saclegii ẽ rem pauꝑũ
dare ñ pauꝑib. ꝙ tñ ñ ẽ satis ꝑfecto uiro ꝙ con¬
summato opes contempnẽ. pecuniam dissipa
re. ꝙ ꝓicere quod in mom̃to & ꝑdi ꝙ inueniri
potest. fecit hocerates thebanꝰ. fecit antistenes

Expanded text:
partem substantiae, ne timor penuriae infidelitatis occasio sit et cum Anania et Sapphira pereas, sed uniuersa, quae possides. cumque uendideris, da pauperibus, non locupletibus, non superbis. da, quo necessitas sustentetur, non quo augeantur opes. cumque legeris illud apostoli: boui trituranti os non frenabis et: dignus est operarius mercede sua et: qui altari ministrant, de altari participantur, memento huius quoque sententiae: habentes uictum atque uestitum his contenti sumus. ubi uideris fumare patinas et Phasides aues lentis uaporibus discoqui, ubi argenti pondus, feruetes mannos, comatulos pueros, pretiosas uestes, picta tapetia, ubi ditior est largitore, cui largiendum est, pars sacrilegii est rem pauperum dare non pauperibus. et tamen non est satis perfecto et consummatre, et proiicere quod in momento et perdi et inueniri potest. Fecit hoc Crates Thehanus, fecit Antisthenes,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ uirtute meruit: nẽ sola milicia possidet. &¬
agrestia dudum corpora fulgens palmata cir¬
cumdat. Pius gͦ accepimus quã dedimꝰ. P arua
dimisimꝰ. & grandia possidem. Centuplicato
fenore. xp̃i ꝓmissa reddunt᷑. In tali agro qͦn
ꝑfectꝰ eẽ uade & uende om̃ia quȩ habes & da pau¬
ꝑib & ueni sequere me. Siuis ꝑfectꝰ eẽ. Semꝑ
grandia in audientiũ ponunt᷑ arbitrio. S ido
chis disputans qͥ se castrassent ꝓpt̾ regna cȩloꝵ
ad extremũ intulit. Qui potest caꝑe capiat. Non
enĩ ẽ uolentis neq currentis. s miserentis di.Si

Expanded text:
pro uirtute meruit, nunc sola militia possidet et pro uirtute meruit, nunc sola militia possidet et agrestia dudum corpora fulgens palmata circumdat. plus ergo accepimus, quam dedimus. parua dimisimus et grandia possidemus, centuplicato faenore Christi promissa redduntur. in tali agro et perfectus esse, uade, uende omnia, quae habes, et da pauperibus et ueni, sequere me. si uis perfectus esse: semper grandia in audientium ponuntur arbitrio. et ideo uchis, qui se castrassent propter regna caelorum, ad extremum intulit: qui potest capere, capiat. non est enim uolentis neque currentis, sed miserentis dei.
Abbreviated transcription (Latin):
sentiarum uideo ꝓmissa compleri. Anteqͣ. xp̃o
tota seruiret mente. notꝰ erat in senatu. s ꝙ mul¬
ti alii. Habebat infulas ꝓ consulares. totꝰ orbis¬
uis clarꝰ honor uilescit in turba. ꝙ apđ bonos ui¬
ros indigna ipsa sit dignitas. quam multi in di¬
gni possident. Vnde egregie de cesare tulli. du
quosdam ait magis ornare uoluit. non illos ho¬
nestauit. s ornam̃ta ipsa turpauit. at nẽ om̃s
xꝑi eccłiȩ pammachiũ loquunt᷑. Mirat᷑ orbis
pauꝑem. qũẽ huc usq diuitem nesciebat. Etd con¬
sulatu illustriꝰ: annuus honor ẽ & ptꝙͣ. aliꝰ sue¬
cesserit pͥor desinet. batent in multitudine lau
reȩ &tͥumphi int̾dum tum phantiũ sordibꝰ pol¬
luunt᷑. Qs ante ꝑ manꝰ pat̾cias tradebat᷑ ꝙ so¬
la nobilitas possidebat. quod mario uictor nu¬
midie teutonũ atq eymbroꝵ ob nuditatem
familiȩ putabat᷑ indigno. qͦd scipio uitra annos

Expanded text:
aesentiarum uideo promissa conpleri. antequam Christo aesentiarum uideo promissa conpleri. antequam Christo tota mente seruiret, notus erat-in senatu, sed et multi alii habebant infulas procollsulares. totus orbisuis clarus honor uilescit in turba et apud bonos uiros indigna ipsa fit dignitas, quam multi indigni possident. unde egregie de Caesare Tullius: dum quosdam, ait, ornare uoluit, non illos honestauit, sed ornamenta ipsa turpauit. at nunc omnes Christi ecclesiae Pammachium loquuntur. miratur orbis pauperem, quem huc usque diuitem nesciebat. quid consulatu inlustrius? annuus honor est et, postquam alius successerit, prior desinet. latent in multireae, et triumphi interdum triumphantium sordibus polluuntur. Quod ante per manus patritias tradebatur, et sola nobilitas possidebat, quo Consul Marius, victor Numidiae et Theutonum, atque Cimbrorum, ob ignobilitatemfamiliae putabatur indignus, quod Scipio ultra annos
Abbreviated transcription (Latin):
nere hominum iudicia. & semꝑ apłi recorda¬
ri dicentis. si adhuc hominib placerem. xp̃i
eneam & lapidem adamantinũ. & columpnã
ferream. ne pauerent ad iniurias popłi. s im¬
pudentiã subsannantiũ frontis rigore con¬
tererent. Ingenia liberalit̾ educata faciliꝰ ue¬
recundia qͣ. metꝰ suꝑat. ꝙ quos torm̃ta ñ uin¬
cunt. int̾dum uincit pudor. Non ẽ parum.
uirum nobilem. uirum disertũ. uirumq locu¬
pletem. potentium in plateis uitare comitatũ.
miscere se turbis. adherere pauꝑib. rusticis eo¬
pulari. de pͥncipe uulgusfieri. S quanto hu¬
milior. tanto sublimior est. Lucet margaritũ
in sordibꝰ. ꝙ fulgor gemmȩ purissimȩ etiã in
luto radiat. Hoc ẽ quod dñs reꝑmisit. Clarifi¬
cantes me clarificabo. Alii hoc intelligant de fu¬
turo. quando meror uertet᷑ in gaudium. ꝙ tñs¬
eunte mundo scõꝵ gla non tnsibit: ego ꝙ in p̃¬

Expanded text:
nere hominum iudicia et semper apostoli recordanere hominum iudicia et semper apostoli recordari dicentis: si adhuc hominibus placere uellemaeneam et lapidem adamantinum et columnam ferream, ne pauerent ad iniurias populi, sed inpudentiam subsannantium frontis rigore contererent. ingenia liberaliter educata facilius uerecundia quam metus superat et, quos tormenta non uincunt, interdum uincit pudor. non est parum uirum nobilem, uirum disertum uirumque locupletem potentium in plateis uitare comitatum, miscere se turbis, adhaerere pauperibus, rusticis copulari, de principe uulgum fieri. sed quanto humilior, tanto sublimior est. Lucet margaritum in sordibus et fulgor gemmae purissimae etiam in luto radiat. hoc est, quod dominus repromisit: glorificantes me glorificabo. alii hoc intellegant de futuro, quando maeror uertitur in gaudium et transeunte mundo sanctorum corona non transit: ego et in pr
Abbreviated transcription (Latin):
balsamis rigat. his pigm̃tis atq odorib fouet
cineres quiescentes seiens scͥptum. Sic̃ aqua
extingint ignem. ita elemosina peccatr̃. Quan¬
tas uirtutes habeat miscia. ꝙ quib donanda
sit p̃mus. beatꝰ cypriam grandi uolumine ꝓse¬
quitur. & danielis consilium ꝓbat. qͥ regem
impissimũ si se audire uoluisset. seit pauꝑũ
sustentatione saluandum. Gaudet hins cemo¬
di filia mat̾ herede. ñ dolet opes ad alium ꝑue¬
nisse. quas cernit hisdem quib ipsa uoluerat
erogari. qum potiꝰ gratulat᷑ absq labore suo.
sua uota compleri. Non enim substantiȩ dimi¬
nutio. s oꝑarii ĩmutatio est. Quis enim hoc
crederet ut consulum ꝓnepos & furiani ger¬
minis decus int̾ pui puras senatoꝵ furuatu¬
inca pullatꝰ incederet. ꝙ ñ erubesceret oculos
sodalium ut deridentes se ipse rideret: Est
confusio quȩ ducit ad mortẽ: ꝙ ẽ confusio quȩ
ducit ad uitam. Prima uirtꝰ ẽ monachi contẽp¬

Expanded text:
balsamis rigat. his pigmentis atque odoribus fouet balsamis rigat. his pigmentis atque odoribus fouet cineres quiescentes sciens scriptum: sicut aqua extinguet ignem, sic elemosyna peccata. quantas uirtutes habeat misencordia et quibus donanda sit praemiis, et beatus Cyprianus grandi uolumine exsequitur et Danihelis consilium probat, qui regem inpiissimum, si se audire uoluisset, scit pauperum sustentatione saluandum. gaudet huiusce modi filiae mater herede, non dolet opes ad alium peruenisse, quas cernit isdem, quibus ipsa uoluerat, erogari. quin potius gratulatur absque labore suo sua uota conpleri; non enim substantiae deminutio, sed operarii commutatio est. Quis hoc crederet, ut consulum pronepos et Furiani germinis decus inter purpuras senatorum furua tunica pullatus incederet, ut non erubesceret oculos sodalium, ut deridentes se ipse rideret? est confusio, quae ducit ad mortem, et est confusio, quae ducit ad uitam. prima uirtus est monachi contem
Abbreviated transcription (Latin):
heres paulinę. eoleres pammachii ẽ. Illum trun¬
cum pedibꝰ. & toto corꝑe se trahentem. tenera
puellȩ sustentat manꝰ. fores quȩ pͥus sali tanti¬
um turbas uomebant. nẽ amiseris obsident᷑.
Alius tumenti aqualiculo mortem patuꝰ. alius
elinguis ꝙ mutꝰ. & ne hoc quide habens unde
roget. magis rogat dum rogare non potest. Hic
debilitatꝰ aparuo. ñ sibimendicat rtipem. Iue
putrefactus morbo regio. suꝑuiuit ca daueri
suo. Non mͥ silinguę centũ sint. oraq centũ.
omĩa periarum ꝑcurrere noĩa possim. Hoc ex¬
ercitu comitatꝰ incedit. in his xp̃m confouet.
Horum sordib dealbatur. munerib pauꝑum¬
& egentium candidatꝰ sic festinat ad celum
Cȩteri mariti suꝑ tumulos coniugum spargunt
uiolas. rosas. lilia. floresq purpureos. ꝙ dolorẽ
pectoris his officiis consolantur: pammachiꝰ
ñ scãm fauillam ossaq ueneranda elemosinȩ

Expanded text:
heres Paulinae, coheres Pammachii est; illum trunheres Paulinae, coheres Pammachii est; illum truncum pedibus et toto corpore se trahentem tenera puellae sustentat manus. fores, quae prius salutantum turbas uomebant, nunc a miseris obsidentur. alius tumenti aqualiculo mortem parturit; alius elinguis et mutus et ne hoc quidem habens, unde roget, magis rogat, quia rogare non potest; hic debilitatus a paruo non sibi mendicat stipem; ille putrefactus morbo regio superuiuit cadaueri suo: non, mihi si linguae centum sint oraque centum, omnia poenarum percurrere nomina possim. hoc exercitu comitatus incedit, in his Christum confouet, horum sordibus dealbaturj muneranus pauperum, egentium candidatus sic festinat ad caelum. ceteri mariti super tumulos coniugum spargunt uiolas, rosas, lilia floresque purpureos et dolorem pectoris his officiis consolantur: Pammachius noster sanctam fauillam ossaque ueneranda elemosynae
Abbreviated transcription (Latin):
num sinapis paulatim in arhorẽ cresceret. ut
sensim eugłii fermentũ totam ȩccłie massã altiꝰ
eleuir&. Nrĩs temꝑib roma possidet: qtͦ mundꝰ
ante neseiuit. Turc rari sapientes. potentes. no¬
biles xp̃iani. nunt inulti monachi sapientes po¬
tentes. nobiles. quib cunctis oninachsnis
sapientior. potentior. nobilior. magnꝰ in mag¬
nachoꝵ. Bales puulina morte sua nob̾ liberos
ecadit. quos uiuens cupierat pessidere. Letare
sterilis quȩ non paris. erumpe & clama quȩ ñ
parturis. quia quot romȩ pauꝑes sunt. tot fi¬
lios repente genuisti. Ardentes geminȩ quib
antea collum & facies ornabat᷑. egentiũ uentres
saturant. Uestes sei ieȩ & aurum in fila latesceis
in mollia lanarum uestim̃ta mutatȩ sunt. quibꝰ
repellatur frigus. ñ quib nudetꝰ ambitio. Delici¬
arum qndã suppellectilem uirtꝰ insumit. Ille cecꝰ
extendens manũ. ꝙ sepe ubi nemo est clamitans.

Expanded text:
num sinapis paulatim in arborem cresceret, ut num sinapis paulatim in arborem cresceret, ut sensim euangelii fermentum totam ecclesiae massam altius eleuaret. nostris temporibus Roma possidet, quod mundus ante nesciuit. tunc rari sapientes, potentes, nobiles Christiani, nunc multi monachi sapientes, potentes, nobiles. quibus cunctis Pammachius meus sapientior, potentior, nobilior: magnus in magnachorum. tales Paulina morte sua nobis liberos edidit, quos uiuens cupiuerat possidere. laetare, sterilis, quae non paris, erumpe et clama, quae non parturis, quoniam, quot Romae pauperes sunt, tot filios repente genuisti. Ardentes gemmae, quibus ante collum et facies ornabatur, 5 egentium uentres saturant; uestes sericae et aurum in fila lentescens in mollia lanarum uestimenta mutata sunt, quibus repellatur frigus, non quibus nudetur ambitio; deliciarum quondam supellectilem uirtus insumit. ille caecus extendens manum et saepe, ubi nemo est, clamitans
Abbreviated transcription (Latin):
ris ac dexterȩ. uerum desiderii sui peꝑit here¬
dem. Certisq auctorib didici illam ñ pͥmȩ
sententiȩ di. crescite & multiplicamini & reple¬
te terram. nec officio coniugali seruire uoluis¬
.se: s ad hoc optasse filios. ut xp̃o uirgines pa¬
reret. Legimꝰ & uxorem sacerdotis finees
audita captiuitate archȩ dñi subito uteri
dolore correptam edidisse filium hichaboth.¬
ꝙ int̾ manꝰ ꝙ officia feminarũ aiãm ex. itisse
cum ꝓle. De pͥma. beniamin hoc ẽ filiꝰ uirtu¬
tis ac dextere. de scd̾a melitꝰ sacerdos di ex ar¬
chȩ cognomine nascit᷑. Nob̃ pt dormitionem
somn umq paulinȩ. Pammachiui: monachũ
bilitate patriciũ. elemosinis diuit: . humilita¬
te sublimẽ. Apłs scͥbit ad corinthic:: idete uo¬
cationem urãm fr̃s: qͥa ñ miati sapientes scđm
carnem. ñ multi potentes. ñ multi nobiles.
Hoc nascentis eccłiȩ rudim̃ta poscebant. ut gra¬

Expanded text:
ris ac dexterae uirum desiderii sui peperit hereris ac dexterae uirum desiderii sui peperit heredem. certisque auctoribus didici illam non primae sententiae dei: crescite et multiplicamini et replete terram nec officio coniugali seruire uoluisse, sed ad hoc optasse filios, ut Christo uirgines pareret. Legimus et uxorem sacerdotis Finees audita captiuitate arcae domini subito uteri dolore correptam edidisse filium Hicabod et inter manus et officia feminarum animam emisisse cum prole. de prima Beniamin, hoc est \'filius uirtutis ac dexterae\', de secunda inclitus sacerdos dei ex arcae cognomine nascitur. nobis post dormitionem somnumque Paulinae Pammachium monachum bilitate patricium, elemosynis diuitem, humilitate sublimem. apostolus scribit ad Corinthios: uidetecationem uestram, quia non multi sapientes iuxta carnem, non multi potentes, non multi nobiles. hoc nascentis ecclesiae rudimenta poscebant, ut gra
Abbreviated transcription (Latin):
Quid eustochio fortiꝰ. quȩ nobilitatis portas. &
arrogantiam generis consularis uirginali ꝓpo¬
sito fregit. ꝙ inuybe pͥma pͥmum genꝰ subiu¬
gauit pudicitie: Qͥd paulina tẽperantio: quę
legens illud apłi. honorabiles nuptiȩ & cubile
immaculatũ. nec sororis felicitatẽ. nec matris
continentiam ausa appetere. maluit in humili¬
oribꝰ tut᷑o ꝑgere. quam pendulo gradu in sub¬
limioribꝰ fluctuare. Quamꝗͣ. illa inito semel
matͥmonio nichil aliud dieb ac noctib cogita¬
rit. nͥ ut reddito fructu nuptiarũ scđm casti¬
moniȩ gradum arriꝑet. & tanti dux femi¬
na facti uirum ꝓposito suo iungeret. non re¬
linquens salutis comitẽ s expectans. Dumq
crebris ab ortiis ꝙ expectata fecunditate con¬
ceptuum desꝑat liberos. & socrus auiditatẽ
maritiq tͥsticiã p̃ponit inbecillitati suȩ. passa
est aliquid de rachelis exemplo. & ꝓ filio dolo¬

Expanded text:
quid Eustochio fortius, quae nobilitatis portas et quid Eustochio fortius, quae nobilitatis portas et adrogantiam generis consularis uirginali proposito fregerit et in urbe prima primum genus subiugauerit pudicitiae? quid Paulina temperantius, quae legens illud apostoli: honorabiles nuptiae et cubile inmaculatum nec: sororis felicitatem nec matris continentiam ausa appetere maluit in humilioribus tuto pergere quam pendulo gradu in sublimioribus fluctuare? quamquam illa inito semel matrimonio nihil aliud diebus ac noctibus cogitauit, nisi ut reddito fructu nuptiarum secundum castimoniae gradum arriperet et, tanti dux femina facti, uirum proposito suo iungeret non relinquens salutis comitem, sed expectans. dumque crebris abortiis et experta fecunditate conceptuum non desperat liberos et socrus auiditatem maritique tristitiam praeponit inbecillitati suae, passa est aliquid de Rachelis exemplo et pro filio dolo
Abbreviated transcription (Latin):
scã consortia sp̃s uocabula non tenent. nupti¬
arum. Huic quadrige apmati iħc p̃sidet. De his
equis ꝙ abacuch canit. Ascende suꝑ equos tuos.
ꝙ equitatio tua salus. Impari cursu. pari ani¬
mo ad palmam tendit᷑. discolores equi. s uolun¬
tate concordes. unum aurige iugum trahunt.
non expectantes flagelli uerbera. s ad uocis hor¬
tamenta feruentes. Dicamꝰ aliquid & de phi¬
losophis. Quatuor uirtutes uͥgines describuit
stoici. ita sibi inuicer nexas. ꝙ mutuo eoheren¬
tes. ut qui unam non habuerit om̃ib careat:
prudentiam. iusticiam. fortitudinem. temꝑan¬
tiam. Has om̃s sic habetis singuli. ut tñ emi¬
neatis in singłis. Prudentia inte. in matre
iusticia. in uirgine fortitudo. innupta tem¬
pantia predicat᷑. Quid enim sapientiꝰ eo. qui
contempta mundi stulticia. xp̃m secutꝰ ẽ. di
uirtutem ꝙ di sapientiam : Quid matre iustiꝰ.
quȩ int̾ liberos opib distͥbutis docuit diuiti¬
as contempnendo. qͥd filii amare deberent:

Expanded text:
A consortia spiritus, vocabula non tenent nuptiarum. Huic quadrigae Jesus praesidet. De his equis et Abacuc canit: Ascende super equos tuos, et equitatio tua salus . Impari cursu, pari animo ad palmam tenditur. Discolores equi, sed voluntate concordes, unum aurignon expectantes flagelli uerbera, sed ad uocis hortamenta feruentes. Dicamus aliquid et de philosophis. quattuor uirtutes describunt Stoici ita sibi inuicem nexas et mutuo cohaerentes, ut, qui unam non habuerit, omnibus careat: prudentiam, iustitiam, fortitudinem, temperantiam. has omnes sic habetis sinas, ut tamen emineatis in singulis. prudentia in te, in matre iustitia, in uirgine fortitudo, in nupta temperantia praedicatur. quid enim eo sapientius, qui contempta mundi stultitia Christum secutus est, dei uirtutem et dei sapientiam? quid matre iustius, quae inter liberos opibus distributis docuit diuitias contemnendo, quid filii amare. deberent?
Abbreviated transcription (Latin):
quia ꝙ illud fecit ut natura uideꝰ. ꝙ hoc
totũ dix̃ non ut fallacit̾ se fingeret ẽẽ
qͦd ñ erat. s ut miscdit̾ eis ita sub ueni¬
endũ eẽ sentiret. acsi ipse in eode errore la¬
boraret. ñ scilicet m̃tientis astu s cõpatientis
affectu. sic̃ eo ipso loco generalit̾ intulit. fact
sum infirmis infirmꝰ. ut infirmos lucͥfacerẽ.
ut sequens conclusio om̃ia om̃ib factꝰ sum
ut om̃s lucͥfacerem. ad hoc referenda intel¬
ligat᷑. ut cuiꝰq infirmitatẽ tanquã se ipsũ
miseratꝰ aꝑiat. Non enĩ ꝙ cũ diceret. qͥs mn¬
firmatꝰ & ego ñ infirmor: infirmitatẽ alte¬
riꝰ simulasse potiꝰ quã doluisse uolebat intel¬
ligi. Quare obsecro arripe ingenuã ꝙ uere
xp̃ianã cum caritate seueritatẽ. ad illud opꝰ¬

Expanded text:
quia et illud fecit ut natura Iudaeus et hoc quia et illud fecit ut natura Iudaeus et hoc totum dixit, non ut fallaciter se fingeret esse, quod non erat, sed ut misericorditer ita subueniendum esse sentiret, ac si ipse in eodem errore laboraret, non scilicet mentientis astu sed conpatientis affectu? sicut eo ipso loco generaliter ihtulit: factus sum infirmis infirmus, ut infirmos lucrifacerem, ut sequens conclusio: omnibus omnia factus sum, ut omnes lucrifacerem, ad hoc referenda intellegatur, ut cuiusque infirmitatem tamquam in se ipso miseratus appareat. non enim et cum diceret: quis infirmatu-r et ego non infirmor?, infirmitatem alterius simulasse potius quam condoluisse uolebat intellegi. Quare arripe, obsecro te, ingenuam et uere Christianam cum caritate seueritatem ad illud op
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃ȩ scdm̃ ordinẽ melchisedech. adhuc puta¬
bant uetera sacram̃ta ñ ex consuetudine sol¬
lẽp̃nitatis s ex necessitate salutis eẽ celebran¬
da. quȩ tñ si numꝗͣ. fuissent necessaria. infru
ctuose atq manit̾ ꝓ eis machabei martyres fie¬
rent. postremo illud qd p̾dicatores grẽ. xp̃ia¬
nos. iudei tanꝗͣ. hostes legis ꝑsequebant᷑. hos
atq huiꝰcemodi errores uitia dicit se dãp¬
nare & ut stercora arbitratũ ut xp̃m lucfa¬
ceret: ñ obseruationes legis si more patrio
celebrarent᷑. sic̃ ꝙ ab ipso celebratȩ sunt. sine
ulla necessitate salutis. ñ sic̃ iudei celebran¬
das putabant. aut fallaci simulatione: qd̾
in petͦ rep̾henderat. Nam si ꝑpt̾ea illa sacꝰ¬
m̃ta celebrauit quia simulauit se udeũ
ut illos lucͥface̾t: cur etiã ñ sac̾ficauit cum
gentibꝰ. quia & his qͥ sine lege erant tanqũa
sine lege factꝰ ẽ. ut eos qͦq lucͥfaceret. nͥ

Expanded text:
gratiae secundum ordinem Melchisedech adhuc putagratiae secundum ordinem Melchisedech adhuc putabant uetera sacramenta non ex consuetudine sollemnitatis sed ex necessitate salutis esse celebranda, quae tamen si nuctuose atque inaniter pro eis Machabaei martyres fierent; postremo illud, quod praedicatores gratiae Christianos Iudaei tamquam hostes legis persequebantur. hos atque huius modi errores et uitia dicit se damna et stercora arbitratum, ut Christum lucrifaceret, non obseruationes legis, si more patrio celebrarentur, sicut ab ipso celebratae sunt sine ulla salutis necessitate, sicut Iudaei celebrandas putabant, aut fallaci simulatione, quod in Petro reprehenderat. nam si propterea illa sacramenta celebrauit, quia simulauit se Iudaeum, ut illos lucrifaceret, cur non etiam sacrificauit cum gentibus, quia et his, qui sine lege erant, tamquam sine lege factus est, ut eos quoque lucrifaceret, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
flua tam̃ solita non nocerent. s qm̃ gentes
cogebat iudaizare. qđ nullomͦ posset. nͥ easic
ageret. tanꝗͣ. adhuc etiã pꝰt dñi aduentum
tum pauli ueritas dissuasit. Nec apłs petrꝰ
hoc ignorabat. s id faciebat timens eos qui
ex circũcisione erant. Ita ꝙ ipse uere correctus
est. ꝙ paulꝰ uera narrauit: ne in scã scͥptura
que ad fide posteris data ẽ admissa auctorita¬
te m̃datii. tota dubia nutet & fluctuet. Non
enĩ potest aut oportet litt̾is explicari. qͣnta ꝙ
qualia in explicabilia mala consequant᷑. si hec
concesserimꝰ. Posset aũ oportune minꝰq ꝑicu¬
lose demonstrari: si corã int̾ nos colloquerem᷑
Hoc gͦ iudeoꝵs paulꝰ dimiserat qđ malũ habe¬
bant. & in pͥmis illud qd̾ ignorantes di iusti
ciã & suã uolentes constituere. iusticiȩ di ñ
sunt subiecti: deinde qd̾ pt᷑ passionẽ ꝙ re¬
surrectionẽ xp̃i dato ac manifesto saeram̃to

Expanded text:
erflua, tamen solita non nocerent —, sed quoniam gente erflua, tamen solita non nocerent —, sed quoniam gente cogebat iudaizare, quod nullo modo posset, nisi ea sic ageret, tamquam adhuc etiam post domini aduentum tum Pauli ueritas dissuasit. nec apostolus Petrus hoc ignorabat, sed id faciebat timens eos, qui ex circumcisione erant. ita et ipse uere correctus est et Paulus uera narrauit, ne sancta scriptura, quae ad fidem posteris edita est, admissa auctoritate mendacii tota dubia nutet et fluctuet. non enim potest aut oportet litteris explicari, quanta et quam inexplicabilia mala consequantur, si hoc concesserimus; posset autem oportune minlose demonstrari, si coram inter nos colloqueremur. 6. Hoc ergo Judaeorum Paulus dimiserat, quod malum habebant; et in primis illud, quod ignorantes Dei justitiam uolentes constituere iustitiae dei non sunt subiecti; deinde, quod post passionem et resurrectionem Christi dato ac manifestato sacramento
Abbreviated transcription (Latin):
uideus. ut uideos lucͥfacerẽ: & cȩtera qͦ ibi di¬
cunt᷑ cõpassione miscđiȩ. ñ simulatione falla¬
ciȩ: fit enĩ tanꝗͣ egrotꝰ qͥ ministrat egroto. ñ
cum se febres hab̾e m̃tit᷑. s cũ aĩo condolentis
cogitat quẽadmodũ seruiris uelit. si ipse egro¬
taret. Nam utiq uideus erat: Xp̃ianꝰ aũ factꝰ.
non iudeoꝵ sacram̃ta reliquerat. quȩ conue¬
nient̾ ille popłs & legitimo tẽpore quo oporte¬
bat acceꝑat: icłoq suscepit ea celebranda cum
his qui ea uellent sic̃ aparentib ꝑ legẽ acce¬
perant custo dire. etiã cũ in xp̃m credidissẽt.
non tam̃ in eis constituerent spem salutis.
suetos a fide reuocarent onere graui & non
necessario nullomͦ imponenda ẽẽ censebat.
Quaꝑpt̾ non ido petrũ em̃dauit qd pat̾nas tra-¬
ditiones obseruaret. qd̾ si facere uellet. nec mͣda¬
cit̾ nec in congrue faceret. quãuis enĩ sã suꝑ¬

Expanded text:
i dii dicuntur conpassione misericordi, non simulatione fallaci. fit enim tamquam aegrotus, qui ministrat aegroto, non cum se febres habere mentitur, sed cum animo condolentis cogitat, quem ad modum sibi seruiri uellet, si ipse aegrotaret. nam utique ludaeus erat, Christianus autem factus non Iudaeorum sacramenta reliquerat, quae conuenienter ille populus et legitime tempore, quo oportebat, acceperat. ideoque suscepit ea celebranda, cumhis, qui ea uellent, sicut a parentibus per legem acceperant, custodire, etiam cum in Christo credidissent, non tamen in eis iam constituerent spem salutis, suetos a fide reuocarent onere graui et non necessario, nullo modo inponenda esse censebat. Quapropter non ideo Petrum emendauit, quod paternas traditiones obseruaret — quod si facere uellet, nec mendaciter nec incongrue faceret; quamuis enim iam sup
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptorẽ fuisse m̃titũ. Ubi enĩ hoc ñ poterit: si
riq m̃titꝰ. eo loco uͥ dix̃ de petͦ ꝙ barnaba. cum
gelii : Sienĩ recte illi ingrediebant᷑: iste m̃titꝰ
est. Si aũ ibi m̃titꝰ ẽ: uͥ uerũ dix̃: An ibi uerũ
dixisse uidebit᷑. uͥ hoc dixerit qd̾ lector sapit:
cum uͦ contra sensũ lectoris aliqͥd occ᷑rerit. of¬
ficioso m̃datio deputabit᷑. sNon enĩ deẽẽ po¬
terunt cause. cur estimet᷑ ñ solũ potuisse. ue¬
rum etiã debuisse m̃tiri. Si huie regulȩ conce¬
dit᷑ locꝰ. ñ opꝰ ẽ hanc causã multis u̾bis agere.
presertim apud te. cui sapient̾ ꝓuidenti dic¬
tum sat ẽ. Nequaꝗͣ uͦ mͥ arrogauerim. ut in.¬
genium tuũ diuino dono aureũ meis obolis
ditare contend̾a: nec ẽ qͥsꝗͣ magis te idoneꝰ. qͥ
opꝰ illud enĩdet. Neq enĩ ame docendꝰ es qͦmͦ
intelligat᷑ qđ idẽ dicit. factꝰ sũ iudeis tanqũa

Expanded text:
scriptorem fuisse mentitum. ubi enim hoc non poterit, si scriptorem fuisse mentitum. ubi enim hoc non poterit, si rique mentitus eo loco, ubi dixit de Petro et Barnaba: cum gelii? si enim recte illi ingrediebantur, iste mentitus est; si autem ibi mentitus? est, ubi uerum dixit? an ibi uerum dixisse uidebitur, ubi hoc dixerit, quod lector sapit, cum uero contra sensum lectoris aliquid occurrerit, officioso mendacio deputabitur? non enim deesse poterunt causae, cur existimetur non solum potuisse, uerum etiam debuisse mentiri, si huic regulae conceditur locus. non opus est hanc causam multis uerbis agere praesertim apud te, cui sapienter prouidenti dictum sat est. nequaquam uero mihi adrogauerim, ut ingenium tuum diuino dono aureum meis obolis ditare contendam, nec est quisquam te magis idoneus, qui opus illud emendet. Neque enim a me docendus es, quomodo intellegat
Abbreviated transcription (Latin):
ipse ut assolet in liminari pagina p̾tendebat
Epitaphiũ tam̃ appellari dicebat fr̃ ap̃ quẽ in¬
uentꝰ ẽ. qđ ei nom̃ tͥ placuisset ut inderet᷑
Crederemꝰ: si eoꝵs tantũ uł uitas uł scͥpta legisse
mus ibi. qui iã defuncti eeñt. Cuͭ uͦ multoꝵ ꝙ eo
tẽpore qͦ scͥbebat᷑ ꝙ nc̃ usq uiuentiũ ibi cõme¬
morent᷑ opuscula : miramꝰ cur ei hune titulũ
uł imposueris. uł imposuisse credaris. Tam̃ uti¬
lit̾ ate conscͥptũ eunde librũ satis approbamꝰ.
In erpositione qͦq epłȩ pauli ad galathas. inueni¬
mus aliqd qđ nos multũ moueat. Si enĩ ad
scpturas seãs admissa fuerint officiosa m̃datia
qͥd in eis remanebit auctoritatis: Quȩ tandẽ
de scͥpturis illis sententia ꝓferet᷑. cuiꝰ pondere
contentiosȩ falsitatis subruat᷑ imꝓbitas: Statĩ
enĩ ut ꝓtuleris: si alit̾ sapit qͥ contranitit᷑. di¬
cet illuo qd ꝓbatũ erit honesto aliqͥ officio

Expanded text:
ipse, ut adsolet, in liminari pagina praetendebat. ipse, ut adsolet, in liminari pagina praetendebat. \'epitaphium\' tamen appellari dicebat frater, apud quem inuentus est. quod ei nomen tibi placuisse ut inderetur, crederemus, si eorum tantum uel uitas uiam defuncti essent; cum uero multorum et eo tempore, quo scribebatur, et nunc usque uiuentium ibi commemorentur opuscula, miramur, cur hunc ei titulum uel inposueris uel inposuisse credaris. sane utiliter a te conscriptum eundem librum satis adprobamus. In expositione quoque epmus aliquid quod nos multum moveat. Si enim ad Scripturas sanctas admissa fuerint velut officiosa mendacia, quid in eis remade scripturis illis sententia proferetur, cuius pondere contentiosae falsitatis obteratur inprobitas? statim enim ut protuleris, si aliter sapit, qui contra nititur, dicet illud, quod prolatum erit, honesto aliquo officio
Abbreviated transcription (Latin):
gram qd̾ ꝓ subscͥpta salutatione mͥ plenam
epłam reddidisti. s breuiorẽ multũ quã ex te
uellem sumere tali uiro: a quo tẽpora qͣnta¬
libet occupet. nuliꝰ sermo ꝓlixus est. Quaꝗͣ
itaq nos negotioꝵs alienoꝵs eoꝵq scłariũ
curis circũstem᷑ ingentibꝰ: tam̃ epłȩ tuȩ bre¬
uitati facile ñ ignoscerem. nͥ cogitarẽ ꝗͣ. pau¬
ciorib u̾b̾ meis redderet᷑. Quare aggredere¬
ne multũ adnos disiungendos liceat absen¬
qͦs de horreo dñico elaborasti. pene totũ te
nob̾ exhibent. Si enĩ te ꝓpt̾ea ñ nouimꝰ. qͥa
faciem corꝑis tui ñ uidimꝰ. hoc mͦ nec ipse
te nosti. Nam tu qͦq ñ uides eã. Si aũ tͥ ñ ob
aliud notꝰ es nͥ quia nosti animũ tuũ: & nos
eũ sĩ medioerit̾ nouimꝰ in litteris tuis. in qͥb
tua legunt te talem dedit. Lib̾ qͥda tuus int̾
cȩtera ñ diuẽ. qđ uenit in manꝰ nr̃as. qͦ sit eiꝰ
inscͥptio nescimꝰ adhuc. Uon enĩ hoc codex

Expanded text:
gratiam quod pro subscripta salutatione, plenam mihi epistolam reddidisti, sed breviorem multo quam ex te vellem sumere, tali viro, a quo tempora quantalibet occupet, nullus sermo prolixus est. Quanquam itaque nos negotiorum alienorum, eorumque secularium, curis circumstemur ingentibus; tamen epistolae tuae brevitati facile non ignoscerem, nisi cogitarem quam paucioribus verbis meis redderetur. Quare, aggrederene multum ad nos disiungendos liceat absenquidem, quos de horreo dominico elaborasti, paene te totum nobis exhibent. si enim propterea te non nouimus, quia faciem corporis tui non uidimus, hoc modo nec ipse te nosti; nam tu quoque non uides eam. si autem tibi non ob aliud notus es, nisi quia nosti animum tuum, et nos eum non mediocriter nouimus in litteris tuis, in quibutua legunt, te talem dedit. Liber quidam tuus inter cetera non diu est ut uenit in manus nostras. quae sit eius inscriptio, nescimus adhuc; non enim hoc codex
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ñ apposuit ex toto corde. Non ẽ in ordi¬
natꝰ sermo diuinꝰ. nec ĩpossibilia p̾cipit:
nec dicit diligite inimicos uros ut uosmet¬
ipsos. s tm̃ diligite inimicos ur̃os. Sufficit
eis qđ diligimꝰ. ut eos odio ñ habeamꝰ. Proxi¬
mum uͦ. ut temet ipsum. porro đm ex toto
corde. ꝙ ex tota anima: ꝙ ex tota m̃te. ꝙ
ex tota uͥtute. Si hȩc intellexeris. ꝙ intel

Expanded text:
et non apposuit, ex toto corde. Non est inordiet non apposuit, ex toto corde. Non est inordinatus sermo divinus, nec impossibilia praecipit, nec dicit: diligite inimicos vestros ut vosmetipsos: sed tantum, diligite inimicos vestros; sufficit eis, quod eos diligimus, et odio non habemus. Proximum vero, ut teipsum. Porro Deum ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota mente, et ex tota virtute. Si haec intellexeris, et inte
Abbreviated transcription (Latin):
habeat caritatẽ. qui in scdo loco liberos po¬
nat: Iuxta hunc mođu ama uxorẽ tuã.
N ullꝰ qͥppe aliquando suã carnẽ odio habuit.
s amat ut carnẽ. Ꝙ erunt inqͥt duo in car¬
ne una. ñ in uno sp̃u. Ama ꝙ dm. s ama
illum ñ ut carnẽ & sanguinẽ: s ut sp̃m. Q
enĩ adheret do. unꝰ sp̃s ẽ. Igit᷑ ordinata est
caritas in ꝑfectis. Ut aũ pꝰt dm etiã int̾ nos
ordo ponat᷑. pͥmum mandatũ ẽ ut diligamꝰ
parentes. scđm ut filios. t̾ciũ ut domesticos
nr̃os. Si aũ filiꝰ malꝰ ẽ. & domesticꝰ bonꝰ. do¬
mesticꝰ in caritate filii collocet᷑. ꝙ ita fiet.
ens. ad uniꝰcuiꝰq dilectionẽ ꝓpͥum aliqͥd ap¬
posuit. & dedit intelligentiã ordinis his
qui possunt scͥpturã audire dicentẽ. ordina¬
te in me caritatẽ. Diliges dnm d̃m tuũ ex
toto corde tuo. & ex tota anima tua: ꝙ ex
tute. Rursum in qt diligite inimicos ur̃os.

Expanded text:
habeat charitatem, qui in secundo loco liberos pohabeat charitatem, qui in secundo loco liberos ponat? Juxta hunc modum, 525 ama uxorem tuam. Nullus quippe aliquando suam carnem odio habuit, sed amat ut carnem. Et erunt, inquit, duo in carne una , et non in uno spiritu. Ama et Deum; sed ama illum, non ut carnem et sanguineenim adhaeret Deo, unus spiritus est. Igitur ordinata est charitas in perfectis. Ut autem post Deum etiam inter nos ordo ponatur, primum mandatum est, ut diligamus parentes: secundum, ut filios: tertium, ut domesticos nostros. Si autem filius malus est, et domesticus bonus: domesticus in charitate filii collocetur. Et ita fiet, ens, ad uniuscujusque dilectionem proprium aliquid apposuit, et dedit intelligentiam ordinis his qui possunt audire Scripturam dicentem: Ordinate in me charitatem. Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuotute. Rursum inquit, diligite inimicos vestros