comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ram satiare potuis¬
s&. Exquare patu¬
it eius anima quid
uistutis in tus. quid
meriti haber& :
Cuius foris ostensa
uestes iram condito¬
ris auest er&:¬
inpastes campaniat
uirualde uenerabilis
mastinus nomine: in
monte marsico soli¬
tariã uitã duxit :
Multisq annis inspecu
angustissimo inclu¬
sus fuiti quem mul¬
ti ex nostris nouerdent :
eiusq: actib procesex¬
tes extiterunt
beatȩ memoriaepapa
pelagio decessort̃
meo : & aliis relegio¬
sissimis
uiris nar rantib agnoui:
Cuius hoc miraculum
primum fuit. quod
moxut sein pracedicti
montis foramine con¬
tulit: exp&roc eadem
quae insem& ipsa con¬
caua angustum specũ
fecenit: aquae stilla
prorupit. quae mar¬
tino dĩ famulo inusu
cotidiano sufficer& :
et nec plus ad ess& nec
necessitati de ess&
Iuain re ostendit om¬
nipotens ds̃ : quantã
sui famuli cunem ge¬
rer&: Cuiu&us tomi¬
cculo potuminso¬
litudine exp&re
duritia min istrar&:
Sedantiquus hostis
humani generis eius
uirib: inuidens:
huncusitata aste

Expanded text:
ram satiare potuisset. Ex qua re patuit, ejus anima quid virtutis intus, quid meriti haberet, cujus foris ostensa vestis iram Conditoris averterin parte Campaniae vir valde venerabilis Martinus nomine in monte Marsico solitariam vitam duxit, multisque annis in specu angustissimo inclusus fuit, quem multi ex nostris noverunt, ejusque actibus praesentes exstiterunt. beatae memoriae papa Pelagio decessore meo, et aliis religiosissimis viris narrantibus agnovi. Cujus hoc miraculum primum fuit, quod mox ut se in praedicti montis foramine contulit, ex petra eadem, quae in semetipsa concava angustum specum fecerat, aquae stilla prorupit, quae Martino Dei famulo in usu quotidiano sufficeret, et nec plus adesset, nec necessitati deesset. Qua in re ostendit omnipotens Deus quantam sui famuli curam gereret, cui vetusto miraculo potum in solitudine ex petrae duritia ministraret 316 Sed antiquus hostis humani generis, ejus viribus invidens, hunc usitata arte
Abbreviated transcription (Latin):
OStRis quoque
temporibus quidã
quad racgis simus no¬
mine baxentinae
ecclesiae subdiaco¬
nus fuit : quiouium
suarum gregem pas¬
gere in eius demaure¬
lae pastibus solebat:
uius ualde uercis
uiri narrationeres
mirac in notuit: quae
ssecr&o fueratg esta:
is namq: ut precedixi¬
mus dumgregis sui
in aurelia curamgei¬
dem uir suit emone
qui argentanius uoca¬
tur uenerab lisui¬
tae. quihabitũ mo¬
nachi quẽ p̃tendebat

Expanded text:
ostris modo temporibus quidam vir, Quadragesimus nomine, Buxentinae Ecclesiae subdiaconus fuit qui ovium suarum gregem pascere in ejusdem Aureliae partibus solebat. Cujus valde veracis viri narratione res mira innotuit, quae secreto fuerat gesta. Is namque, ut praediximus, dum gregis sui in Aurelia curam gerdem vir fuit e monte, qui Argentarius vocatur, venerabilis vitae, qui habitum monachi, quem praetendebat
Abbreviated transcription (Latin):
modo audimus:
Et quid mirum sifloren¬
tius in proceces uaciti¬
us ẽ auditus: qui in
praceceptis suis dñin
citius audiuit
mostem claruit in.
uistute signorum:
Nam cum multa ciues
urbis illius de co sole¬
ant narracre miro¬
cula: illud tamenẽ
prececipuum: quod
usq: adhaeclangobar¬
dorum temporo:
tũ illius assiduae
dignabatur operaris
Nam quotiens pluuia
deerat & aestuni¬
mio terram longa
siccitas exusebat :
Collecti inunum ciues
urbis illius: eius tuni¬
cam leuare : atque
incons pectu dñi cum
pracecib offerre con¬
sue uerant.
Cum quadum ꝑ agros
repente pluuia tribue¬
batur : quae pleneter

Expanded text:
modo audimus? modo audimus? Et quid mirum si Florentius in prece sua citius est auditus, qui in praeceptis suis Dominum citius audivitmortem claruit in virtute signorum. Nam cum multa cives urbis illius de eo soleant narrare miracula, illud tamen est praecipuum, quod usque ad haec Langobardorum tempora tum illius assidue dignabatur operari. Nam quoties pluvia deerat, et aestu nimio terram longa siccitas exurebat, collecti in unum cives urbis illius, ejus tunicam levare atque in conspectu Domini cum precibus offerre consueverant. Cum qua, dum per agros repente pluvia tribuebatur, quae plene ter
Abbreviated transcription (Latin):
polluta labia habe¬
ret apperuit cum sub¬
iunexit Inme diopo¬
puli polluta labia
habentis egohabito
Pollutionemiam que
labiorum haberesse
doluit sedundehane
contraxerit indicauit
Cum ininedio populi
pollut a labia haben¬
tiss ehabitar eperhibu¬
it: ualddenim diffici¬
leẽ : uqlinguals accula¬
rium mentem nor in¬
quinet quam tangit
Quia dumplerumq: eis
ad quaedamilo¬
quenda condescendi¬
mus : paulis persad¬
sueti handips amllocu¬
tionem quae nobu sin¬
digna ẽ &iã delectabi¬
liter tenemus.
Vtexeasiam re dire non
libeat : ad quam uelud
ex condescensione
ductiue nimus inuiti:
Sic ꝙ fit ut absotiosissad
noxia aleuib adgr&¬
usor uerbal ueniamus
Eqos nr̃m ab omnipo¬
tente dños tantoiam
minus ex audiatur
inprapͥte : quanto
amplius inquinatur
stulta lo cutione.
quia sicut scriptũ ẽ
Qui auestit aurem sua
ne audiat legem:
orctio eius erit ex¬
secracbilis:
quid ergomirum si
postulantes tarde
adño audimur:
qui procecipientẽ dñm
aut tarde aut nullo

Expanded text:
polluta labia haberet, aperuit, cum subjunxit: In medio populi polluta labia habentis ego habito . Pollutionem namque labiorum habere se doluit; sed unde hanc contraxerit, indicavit, 313 cum in medio populi polluta labia habentis se habitare perhibuit. Valde enim difficile est ut lingua saecularium mentem non inquinet quam tangit, quia dum plerumque eis ad quaedam loquenda condescendimus, paulisper assueti, hanc ipsam locutionem quae nobis indigna est etiam delectabiliter tenemus, ut ex ea jam redire non libeat, ad quam velut ex condescensione ducti venimus inviti. Sicque fit ut ab otiosis ad noxia, a levibus ad graviora verba veniamus; et os nostrum ab omnipotenti Domino tanto jam minus exaudiatur in prece, quanto amplius inquinatur stulta locutione, quia sicut scriptum est: Qui avertit aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Quid ergo mirum si postulantes tarde a Domino audimur, qui praecipientem Dominum aut tarde aut nullo
Abbreviated transcription (Latin):
mentem dedertt: &
permanene inmonas¬
terio nolebat. Cum¬
q: eum uirdĩ assiduae
corriper&: frequen¬
ter admoner&: ipse
ueronullo modo con¬
sentir& in congrega¬
tione persis tere. atq
in postunis procecibus
ut relaxar&ur. inmi¬
neret : quadam die
idemuene nẽbilis pa¬
ter nimieatis eius

Expanded text:
mentem dederat, et mentem dederat, et permanere in monasterio nolebat. Cumque eum vir Dei assidue corriperet, et frequenter admoneret, ipse vero nullo modo consentiret in congregatione persistere, atque importunis precibus ut relaxaretur immineret, quadam die idem venerabilis Pater, nimietatis ejus
Abbreviated transcription (Latin):
die dum quidam
eius puerolus mo¬
nachus parentes suos
ultra quam debebat
diligens. atq: ad eorũ
habitaculum tendens.
sine benedictione de
monasterio exisset:
Eodem die mox ut ad
eos peruenit de func¬
tus ẽ: Cumq: ess&
sepultus : die altero
proiectum fortes
corpus eius inuentũ
est: quodrursus
treedere sepulturece
curaeuerunt : Sed
sequenti die: Iterũ
proiectum exterius
atq: inhumatum
sicut prius inuenerun:
Tunc concite adbene¬
dicti patris uestigia
Currentes: Cum mag¬
noflecu pr&ierunt :¬
ut ei suam gractiam
largise dignareur :
quibus uirdĩ manu
sua protinus commu¬
nionem dominicicor¬
poris deditdicens:
Ite ałquȩ dominicũ
corpus superpectus
eius cũ magnare¬
uerentia ponite : eũ
q: sepulturoe sic tradi¬
te :: quoddum factũ
fuiss& susceptum
corpus eius teraete¬
nuit. nec ultrac pro¬
iecit: Perpendis
uir fuerit: ut eiuscor¬
pus etiam terra pro¬
ieceret: qui benedic¬
tigrottiam non haberee:
pendo pla Ane:
et uehementer stupeo
nachus mobilitati

Expanded text:
die dum quidam ejus puerulus monachus parentes suos ultra quam deberet diligens, atque ad eorum habitaculum tendens, sine benedictione de monasterio exiisset, eodem die mox ut ad eos pervenit, defunctus est. Cumque esset sepultus, die altero projectum foras corpus ejus inventum est, quod rursus tradere sepulturae curaverunt. Sed sequenti die iterum projectum exterius atque inhumatum sicut prius invenerunt. Tunc concite ad Benedicti Patris vestigia currentes, cum magno fletu petierunt ut ei suam gratiam largiri dignaretur. Quibus vir Dei manu sua protinus communionem dominici corporis dedit dicens: Ite, atque hoc dominicum corpus super pectus ejus cum magna reverentia ponite, et sic sepulturae eum tradite. Quod dum factum fuisset, susceptum corpus ejus terra tenuit, nec ultra projecit. Perpendis,vir fuerit, ut ejus corpus etiam terra projecerit, qui Benedicti gratiam non haberet. Petr. pendo plane, et vehementer stupeo. nachus mobilitati
Abbreviated transcription (Latin):
Quibus uisis : incunc¬
tis detersit manu:
Cumq cam pasentes
eius mutatam ee
mirtrentur: sequi¬
sita sem s&ulit.
quid sibibeata di
genltrixius serit.
uel quadie iturec
ess& ad obsequiu
cius. Indicauit:
Cum post uice simo¬
& quinto die febix
Corsepta est
Die autemtrice¬
simo cum horae
cius exitus ad pre¬
pinquas s&.
Eandem beatam¬
genbcricẽ di cũ
puellis quas per
uisionemuiderat .:
ad seuenise cons¬
pexit ⁊
Cuis e &iam uocani
respondere coepit .¬
& deprocessis seue¬
senter oculis aꝑta
uoce clamase .
Ecce domina uenio :¬
Inqua &iam uoce
ex uirgineo corpo¬
sehabitura cum
sc̃ĩs uirginibus
exiuit .
PETRUS
Cuenhumanumñ
genus multis atq
innumeris uitiis¬
sit subieo¬
cum: hierus alẽ
caelestis
maximam pastem
exparuulis uel in¬
fantibus arbitror
posse conpleris¬

Expanded text:
Quibus uisis mox pueQuibus uisis mox puetis detersit manu. Cumque eam parentes ejus mutatam esse mirarentur, requisita rem retulit, quid sibi Dei Genitrix jusserit, vel qua die itura esset ad obsequium ejus indicavit. Tunc post vigesimum quintum diem febre correpta est. Die autem trigesimo cum hora ejus exitus propinquasset, eamdem beatamtricem Dei cum puellis quas per visionem viderat, ad se venire conspexit. Cui se etiam vocanti respondere coepit, et depressis reverenter oculis aperta voce clamare: Ecce, Domina, venioIn qua etiam voce ex virgineo corpore, habitatura cum sanctis virginibus exivit. PETR. Cum humanum genus multis atque innumeris vitiisit subjectum, Jerusalem coelestis maximam partem ex parvulis vel infantibus arbitror posse compleri
Abbreviated transcription (Latin):
uidebat: sca illa
anima est ecor
pose egrossa
Tantass subito fla¬
grantia miri
odoris aspersa est :
ut ips a quoq suauitas
cunctis ostender&.
illic auet ore suauita¬
tis uenisse :
Cumq corpus eius
exmore mostuorũ
ad lauandum ess&
Nudatum: longe
orationis usu in cu¬
bitis eius & genibus:
camelorum more
inuenta est obduracta
cutis excreuisse :
Et quid uiuens eius sp̃s
semꝑ eger : caro
mostua testabatur.
XUIII. DE TRANSITU
MUSAT Puellat
ED NEQUE HOCSI¬
Leo: quod prace¬
dictus probus dĩ fa¬
mulus desorore sua
la paruał narraese
consueuit dicens
apparuit: atq code¬
uas ei in albis uestib
puellas ostendit
quib cum illa admis¬
cenł app&er&: sed
sese eis iungere non
auder :¬
beatae menoriae¬
uoce sequisita. AN
uelle cum eis esse.
atq: in eius obsequio
uiuere.
Cuicum puella eade
accepit: ut nil ultrac
leue &puellar age¬
s& arisu &iocis
abstiner&. sciens
peromnia quod in¬
teas demuirgines
quas uidenit
ad eius obsequiui
dietrice simoue¬

Expanded text:
videbat, sancta illa videbat, sancta illa anima e corpore est egressa. Tantaque subito fragrantia miri odoris aspersa est, ut ipsa quoque suavitas cunctis ostenderet illic auctorem suavitatis venisse. 400 Cumque corpus ejus ex more mortuorum ad lavandum esset nudatum, longo orationis usu in cubitis ejus et genibus camelorum more inventa est obdurata cutis excrevisse; et quid vivens ejus spiritus semper egerit, caro mortua testabatur.XVII. De transitu Musae puellae. Sed neque hoc sileo quod praedictus Probus Dei famulus de sorore sua, la parva, narrare consuevit, dicens,apparuit, atque coaevas ei in albis vestibus puellas ostendit. Quibus illa cum admisceri appeteret, sed se eis jungere non auderebeatae Mariavoce requisita est an velit cum eis esse atque in ejus obsequio vivere. Cui cum puella eadem accepit ut nichil ultra leue et puellare ageret, a risu et iocis abstineret sciens pro certo quod inter easdem uirgines quas uiderat ad eius obsequium die tricesimo ue
Abbreviated transcription (Latin):
UIRCINIS
ONNUM QuaMN
uero in consolatione
Egredientis animiae.
ipse appasesesol&
auctor acreribu¬
tor uitae :
Vnde &x hoc quod
detarsilla amita
mea in omelus
Euangelii dixisse
me recolo replicabo :
Quae interduas
alias soroses suas:
uistute continuae
orictionis : gracui¬
tateuitat. singu¬
laritate abstinen¬
tiae adculmen
scitatis excrue¬
rat 9
Huic peruisionem
Felix Attauus
meus huius roma¬
nae ecclesiae. an¬
Astes apparuit:
eiq mansionem
perp&uae clari¬
tatis ostendit dicens:
Veni quia in hac te
lucis mansione se¬
cipiamꝰ
Quae subsequente
moxfebrite cor¬
repta : addiem ꝑ¬
uenit extremum :
Et sicut nobilibus
feminis uirisq:
morientibus multi
conueniunt: qui
eorum proxinios
consolentur: eade
hora exicus ipsius
multiuiri Ae semi¬
nae eiur lectulũ
Circum ste terunt:
Cum subito sursũ¬
illa respiciens:
ibmuenientem
uidit: & cum mag¬
na anima duersione
coepitcircũ stantibi
clama sedicens:
Recedice sec edictꝰ
Cumque in eum in¬
tendes& quem

Expanded text:
virginis. virginis. Nonnunquam vero in consolatione egredientis animae ipse apparere solet auctor ac retributor vitae. Unde et hoc quod de Tharsilla amita mea in Homiliis Evangelii dixisse me recolo replicabo; quae inter duas alias sorores suas virtute continuae orationis, gravitate vitae, singularitate abstinentiae, ad culmen sanctitatis excreverat. Huic per visionem Felix atavus meus hujus Romanae Ecclesiae antistes apparuit, eique mansionem perpetuae claritatis ostendit, dicens: Veni, quia in hac te lucis mansione suscipio. Quae subsequenti mox febre correpta, ad diem pervenit extremum. Et sicut nobilibus feminis virisque morientibus, multi conveniunt qui eorum proximos consolentur, eadem hora exitus ipsius multi viri ac feminae ejus lectulum circumsteterunt. Cum subito illa sursum respiciens, Jesum venientem vidit, et cum magna animadversione coepit circumstantibus clamare, dicens: Recedite, recedite, Cumque in eum intenderet quem
Abbreviated transcription (Latin):
& trementẽ redemis¬
tam suorum morum
magistra blanda
uore consolaridicens
Nolitimeremarer:
moriar moday
cer& paulatim lux
quae fuenxt emissa
subtracta est:
sed is qui subsequutis
odor. seniansit:
Sicq dies secundus &
testius transut
ut asperflagnantia
odoris remaner& :
candem magistra
suam iterũ uocauit
Quaueniente : uiati¬
cum p&it & accepit:
Necdum uero ea dẽ
redempta uel alia
eius discipula. alec¬
tulo lacentis abs¬
cesserant : Et ecce
subito in platea
ante eiusdẽ cellula
ostium. duochori
psallentium cons¬
titerunt: &¬
sicut sedicebant
sexus ex uocibus
discreuis se. psalmo¬
die cantus
Dicebant uiri: &
feminae sespon¬
debant
Cumq ante fores
cellulae¬
exhiberentur cae¬
lestes exsequiat:
sca illa anima car¬
ne soluta est
Iua ad caelũ ducta
quanto choripsal¬
lentium altius
ascendebant
Tanto coepit psal¬
modia lenius audiri:
quousq & eius dẽ
ps&l modiae sonitus.
&odoris siuauitas
elongata finb&ur
XUII. DETRANSITU
TARSILLM SACRAE

Expanded text:
sibi et trementem Redempsibi et trementem Redemptam, suorum morum magistram, blanda voce consolari, dicens: noli timere, morior modo. ceret, paulatim lux quae fuerat immissa subtracta est, sed is qui subsecutus est odor remansit. Sicque dies secundus et tertius transiit, ut aspersi fragrantia odoris remaneret. eamdem magistram suam iterum vocavit. Qua veniente 1661 viaticum petiit, et accNecdum vero eadem Redempta, vel illa alia ejus discipula a lectulo jacentis abscesserant, et ecce subito in platea ante ejusdem cellulae ostium duo chori psallentium constiterunt, et sicut se dicebant sexus ex vocibus discrevisse, psalmodiae cantus dicebant viri, et feminae respondebant. Cumque ante fores cellulaeexhiberentur coelestes exsequiae, sancta illa anima carne soluta est. Qua ad coelum ducta, quanto chori psallentium altius ascendebant, tanto coepit psalmodia lenius audiri, quousque et ejusdem psalmodiae sonitus, et odoris suavitas elongata finirXVI. De transitu Tharsillae sacrae
Abbreviated transcription (Latin):
rentibus & multis
res eadẽ claruit :¬
& ego quoq: in eo¬
demtempose
agnoui
Cumq: noctis medio
lectulo lacentđ s
adsisterent: subi¬
to caclitus lux
emissa. Omne
illius cellulae
spatium inpleuit :¬
& splendor tanta
claritatis emicuit.
ut corda adsisten¬
tium in aestima¬
bili pauore per¬
stringes&
At que utt postipse¬
referebant . omne
in eis corpus obriges¬
cer&: & in subito
stupore remane¬
rent
Coepitnamque qua ĩ
cuiusdam magnar
maltitudinis ingre¬
dientis
sonitus audiri
ostium cellolae
concuti: ac sungre¬
dientium turba
pacemer&ur.:
Atq ut dicebant. in¬
trantium multi¬
tudinem sentie¬
bant sed nimie¬
tatetimoris &
luminis uidere ñ
pot eraent: quia
carumoculos &
pauor depracesserit.
&ipsa tantiluminis
claritas seuerbe¬
srebat : qua luce
pro nus miriest odo¬
ris flagnentia subse¬
quuta: It aut earũ
animum quialux
emissa terruerat
odoris suauitas refo¬
Sedcumuim clarita¬
tis illius ferre non
posseit: coepit eadẽ
romola adsistentẽ

Expanded text:
rentibus et multis rentibus et multis res eadem claruit, et ego quoque eodem tempore agnovi. Cumque noctis medio, lectulo jacentis assisterent, subito coelitus lux emissa omne illius cellulae spatium implevit; et splendor tantae claritatis emicuit, ut corda assistentium inaestimabili pavore perstringeret, atque, ut post ipsreferebant, omne in eis corpus obrigesceret, et in subito stupore remanerent. Coepit namque quasi cujusdam magnae multitudinis ingredientis sonitus audiri, ostium cellulae concuti, ac si ingredientium turba premeretur. Atque, ut dicebant, intrantium multitudinem sentiebant, sed nimietate timoris et luminis videre nil poterant, quia earum oculos et pavor depresserat, et ipsa tanti luminis claritas reverberabat. Quam lucem protinus miri odoris est fragrantia subsecuta, ita ut earum animum, quia lux emissa terruerat, odoris suavitas refoSed cum vim claritatis illius ferre non possent, coepit eadem Romula assistentem
Abbreviated transcription (Latin):
hii quos. ꝑfectos ho¬
mines aestimant.
adhuc in oculis sum¬
mi opificis aliquid
in ꝑfectionis habeN:
Sicut sacpe in periti
homines Necdum
ꝑfectae sculpta
sigilla conspicimus.
xiam quasi ꝑfecta
laudamus :
Quae tamem adhiuc
astifex consideret
&limat laudari
lam aud& & tamen
eatundese melio¬
suendo non desinit
Haec quã prece diximus
ronnila : eaquam
greco uocabulo me¬
dici parely sinuocant
molestia corponeli
percui sacst 9
Multisq: annis in
lectulo decubans:
paene omni lacebat
membrorum officio
desticuta:
Nectamenhȩc ea de
cius dẽmentem au
in patientiã slagella
perduxerent :
iamips a ei detri¬
menta membrorũ:
facta fuerant in¬
crimenta uistutũ :
Quia tanto solicitius
adusum orationis
excreuerat : quanto
& aliud quod lib&
agere nequaquam
ualebat
Nocte igitur quadã
eandem sedempta
quã precefatus sum
quae ut racs que
discipulas suas.
filiarũ loconutpie¬
bAT¬
uoc auit dicens:
Mater ueni:
mater ueni:
Quae moxcum alia
pula surrexit:
sicut utrisq: sese¬

Expanded text:
hi quos jam perfectos homines aestimant adhuc in oculis summi opificis aliquid imperfectionis habent, sicut saepe imperiti homines necdum perfecte sculpta sigilla conspicimus, et jam quasi perfecta laudamus, quae adhuc artifex considerat et limat, laudari jam audit, et tamen ea tundere meliorando non desinit; haec quam praediximus Romula ea quam Graeco vocabulo medici paralysin vocant molestia corporali percussa est, multisque annis in lectulo decubans pene omnium jacebat membrorum officio destituta, nec tamen haec eadem ejus mentem ad impatientiam flagella perduxerant. Nam ipsa ei detrimenta membrorum facta fuerant incrementa virtutum, quia tanto sollicitius ad usum orationis succreverat, quanto et aliud quodlibet agere nequaquam valebat. Nocte ergo quadam eamdem Redemptam, quam praefatus sum, quae utrasque discipulas suas filiarum loco nutriebatvocavit dicens: Mater, veni, mater, veni. Quae mox cum alia pula surrexit, sicut utrisque refe
Abbreviated transcription (Latin):
sedebat. quiunũ
quodinsumptus
mundi habuerat:
tam sccura ꝑ debat
mente
magirq: illidole¬
bat qui pet catum
conmis ertet : quã
sibi qui peccati illius
damnatol erebat
Vecpensabat quid
ipse exterius: sed
culpac seus quan¬
tum ꝑdebat intus.
unc itaque cum
dies mostis egredi
ccorpose urguer&:
conuenerunt mul¬
t÷ ut tamscãc animde
dehocmundorece¬
denti: suas animas
commendasent
Cumq: lecto illiurhi
qͥ conueneraent Om¬
nes adsistesent.
Ali ingredientes
angelos uiderunt
sed dicere aliquid
Nullomodo potue¬
runt
Alii omninonihil
uiderunt: sed om¬
nes qui aderant
Itauehe mentissimis
timor perculit:
ut nullus egrediente
illa scã anima illic
adstase potuis s&
Et hu ergo qui uide¬
raent. & hii qui om¬
nino nihiluideraent:
VNo omnes
timore perculsi.
excerrici fugeru
ut palam dar&ur
intellegi: quae &
quanta uis ers&
quae illã egredien¬
tem animã suscipe¬
r&: Cuius egressũ
nemomostalium

Expanded text:
sedebat, qui unum sedebat, qui unum quod in sumptus mundi habuerat tam secura perdebat mente, magisque illi condolebat qui peccatum commiserat, quam sibi qui peccati illius damna tolerabat; nec pensabat quid ipse exterius, sed culpae reus quantum perdebat intus. Hunc itaque cum dies 404 mortis egredi de corpore urgeret, convenerunt multi, ut tam sanctae animae de hoc mundo recedenti suas animas commendarent. Cumque lecto illius hi qui convenerant omnes assisterent, alii ingredientes angelos viderunt, sed dicere aliquid nullo modo potuerunt, alii omnino nil viderunt; sed omnes qui aderant, ita vehementissimus timor perculit, ut nullus, egrediente illa sancta anima, illic stare potuisset. Et hi ergo qui viderant, et hi qui omnino nihil viderant, uno omnes timore perculsi et territi fugerunt, ut palam daretur intelligi quae et quanta vis esset quae illam egredientem animam susciperet, cujus egressum ne
Abbreviated transcription (Latin):
tibus agnoui: eaque
indicare audientib:
deuenerabilipacre
stephano: in omelus
euangelii curauiꝰ
Euit & enim uir sicut
is demprobus & multi
alii testantur: Nihil
in hoc mundopossi¬
dens : Nihil quaerens
solã cum dõpauper¬
tatẽ diligens
interaduersa semꝑ
patientiam amplec¬
cens: Conuentus
sacculariũ fugiens
uacaresemꝑ onctioni
concupiscens.:
De quo unum iustu
ut ex hoc unoualeanł
eius multapens ariꝯ
Is namq cum quoda
decisam ad aream
deduxiss&: Nihil¬
q: aliud cum disci¬
pulis suis ad totius
annistipendium
haber&. quid am̃
tatis antiqui hos¬
tis stimulis instiga¬
tus : Eandẽ messẽ
igne suppositoita
ut erat in area.
incendit
Quod factum dũ altes
aspicer& Eidemdi
famulo cucurrit.
& nuntiauit
Quod postquã indie¬
cauit: adiuncxit
dicens: U& uac
paterstipliane
quid tibi contigit.
Euistatim uultu ac
menteplacida ille respon¬
dit
Vae quo dilli contigzit
qui hoc fecit. Nam
mihi quid contigit:
Inquib: eius uerbis
ostenditur. in quo
uistutis culmine

Expanded text:
viris agnovi ea quae indicare audientibus de venerabili Patre Stephano in Homiliis Evangelii curavi . Fuit enim vir, sicut idem Probus et multi alii testantur, nihil in hoc mundo possidens, nihil requirens; solam cum Deo paupertatem diligens, inter adversa semper patientiam amplectens, conventus saecularium fugiens, vacare semper orationi concupiscens. De quo unum bonum ut ex hoc uno valeant ejus multa pensari. Is namque cum quadam decisam ad aream deduxisset, nihilque aliud cum discipulis suis ad totius anni stipendium haberet, quidam tatis vir, antiqui hostis stimulis instigatus, eamdem messem, igne supposito, ita ut erat in area, incendit. Quod factum dum alter conspiceret, eidem Dei famulo cucurrit et nuntiavit. Quod postquam indicavit, adjunxit, dicens: Vae, vae, pater Stephane, quid tibi contigit? Cui statim vultu ac mente placida ille respondit: Vae illi contigit qui hoc fecit; nam mihi quid contigit? In quibus ejus verbis ostenditur in quo virtutis culmine
Abbreviated transcription (Latin):
adiung it dicens:
Mauri homines ue¬
nerunt: qui me tol¬
lese uolunt:
quicum hoc dixis s&.
maiestatis nom̃
protinus blasphe¬
mauit: & animã
seddidit:
ostender&. proquo
reatu talib fuis s&
tracditus: unde
uiuentem pater
suus noluit corri¬
gese: hoc morien¬
tem ꝑmis it lterere.
Vt qui diuꝑ diuinita¬
tis patientiablas¬
phemus uixenat:
quandoq ꝑ diuini¬
tatis iudicium
blasphemar& et
Quatqͥnus seatum
suũpater eius agnos¬
cer&. qui paruuli
filii anima negle¬
gens. Non paruulũ
peccatosem gehen¬
nae ignibus nutris¬
et: sed interi
hoc triste incer¬
ponentes adeaqua
nar rase cocpestẽ

Expanded text:
adjunxit, dicens: adjunxit, dicens: Mauri homines venerunt, qui me tollere volunt. Qui cum hoc dixisset, majestatis nomen protinus blasphemavit, et animam reddidit. ostenderet pro quo reatu talibus fuisset toribus, unde viventem pater suus holuit corrigere, hoc morientem permisit iterare; ut qui diu per Divinitatis patientiam blasphemus vixerat, quandoque per Divinitatis judicium blasphemaret, et quatenus reatum suum pater ejus agnosceret, qui parvuli filii animam negligens, non parvulum peccatorem gehennae ignibus nutrisset. Sed interim hoc triste seponentes, ad ea quae narrare coeperamus
Abbreviated transcription (Latin):
CRUCORIUS
TSIOMNES BAP¬
tiratos infantes
atque in eadem IN¬
fantia morientes.
ingredi regnũ cae¬
leste credendũ ẽ:
Omnes tamen par¬
uulos qui scilic&
iam loqui possunt.
segna caelestia in¬
gredi credendunẽ:
quia non nullis paruu
eius dem segnicae¬
lestis adi s apasen¬
tibus clauditur
si male nutriantur :
Nam quidam uir cunc¬
tis inhac urbe No¬
tissimus ancetri¬
ennium filium ha¬
buit: ANNorum
sicut arbitror
quinque: quem
nimis carnaliter
Atq is dempar uulis
quod dictugracui ẽ.
moxcum eius ani¬
mo aliquid obsti¬
tiss&. maiesta¬
temdĩ blas phema¬
secons ueuerat:
Qui in hac ante tri¬
ennium mostalita¬
te ꝑcussus. uenit
ad mostem:
Cumq: eum suus
pater insinu
tener& sicuthi tes¬
tati sunt qui proce¬
sentes fuerunt:
malignos ad seue¬
nissesps tremen¬
tib oculis puer a spi¬
ciens: Coepit cla¬
mart: Obsta pater:
Obstapater: quicla¬
mans declinabat
faciem ut sabeis in
sinupatris abscon¬
Quem cum illetre¬
mentem sequises&.
quiduider&: Puer

Expanded text:
GREGORIUS. Etsi omnes baptizatos infantes, atque in eadem infantia morientes ingredi regnum coeleste credendum est, omnes tamen parvulos qui scilicet jam loqui possunt, regna coelestia ingredi credendum non est, quia nonnullis parvulis ejusdem regni coelestis aditus a parentibus clauditur, si male nutriantur. Nam quidam vir cunctis in hac urbe notissimus, ante triennium filium habuit annorum, sicut arbitror, quinque; quem nimis carnaliter Atque idem parvulus quod dictu grave est mox ut ejus animo aliquid obstitisset, majestatem Dei blasphemare consueverat: qui in hac urbe ante triennium mortalitate percussus, venit ad mortem. Cumque eum suus pater in sinu teneret, sicut hi testati sunt qui praesentes fuerunt, malignos ad se venisse spiritus trementibus oculis puer aspiciens, coepit clamare: Obsta, pater, obsta, pater. Qui clamans declinabat faciem, ut se ab eis in sinu patris absconQuem cum ille trementem requireret quid videret, puer
Abbreviated transcription (Latin):
itacxamque
uenerabilis ualen¬
tio qui post
in hacromana urbe
mihi sicut nosti mȩoq
monasterio price¬
fuit: Prius inuale¬
riae prouintia
suum monasteriũ
sexit: In quo dum
langobar disaeui¬
entes uenis sent.
sic ut eius narroctio¬
ne didici Duoscius
monachos in rocmis
unius arbotis

Expanded text:
itae namque venerabilis Valentio, qui post in hac Romana urbe mihi, sicut nosti, meoque monasterio praefuit, prius in Valeriae provincia suum monasterium rexit. In quo dum Langobardi saevientes venissent, sicut eius narratione didici, duos eius monachos in ramis unius arboris
Abbreviated transcription (Latin):
RATUR
EDINTERHAEC
sciendum ẽ quia
aliquando animae
ericum non in ipso
suo egressu ostendi¬
tur: Post mostem
uero cestius decla¬
rectur.
ab infidelib: crude.¬
lia multa ꝑpersisuNt
Quitamen ut prace¬
diximus ad ossa
sua mostua signis
cotidiae & miroc¬
culis clarescunt

Expanded text:
ratur. Sed inter haec sciendum est quia aliquando animae meritum non in ipso suo egressu ostenditur, post mortem vero certius declaratur. ab infidelibus crudelia multa perpessi sunt, qui tamen, ut praediximus , ad ossa sua mortua signis quotidie et miraculis clarescunt
Abbreviated transcription (Latin):
tsi in magnis sumus
tribulationibus
positi quia tamen
a conditor enostro
Nonsumus omnino
des pecti : Testantur
ea quae audio eius
stupendamire cula
uamuis sola.
quae in italia ges¬
ta sunt narnere
dec reueror: uis ne tam̃
ut pro ostenden¬
dda eius dem arria
hereseos¬
nac damnatione
traens eamus uerbo
adspanias : atq:
in deper africam
ad it aliã redeamus. :
erge quodliba:¬
nam lacus ducor.
icut multorum
quiab his paniarũ
pastib ueniunt
relationet ognouimꝰ
Nuperhermitildus
Nam qui a uer es set
catholica fides agno¬
uit : sedegentis suae
timore ꝑterritus
ad hancper uenire non
meruit.:.
qui obosta aegritudi¬
ui aclextiema per¬
duotus: leandro ep̃o¬

Expanded text:
tsi in magnis sumus tribulationibus positi, quia tamen a conditore nostro non sumus omnino despecti, testantur ea quae audio ejus stupenda miracula. Quamvis sola quae in Italia gesta sunt narrare decreveram, visne tamen ut, pro ostendenda ejusdem Arianae haereseos damnatione, transeamus verbo ad Hispanias, atque inde per Africam ad Italiam redeamus? PETR. Perge quo libetnam laetus ducor, icut multorum qui ab Hispaniarum partibus veniunt relatione cognovimus, nuper HerminigildusNam quia vera esset catholica fides agnovit, sed gentis suae timore perterritus, ad hanc pervenire non meruit. Qui oborta aegritudine ad extrema perductus, Leandro ep
Abbreviated transcription (Latin):
sequens ab arrianae
here seosprocuitate
conuersus ẽ: totã¬
q: uuisi gotharum
gentẽ : Ita ad ueroe
per duxitfidem:
ut nullum suoregno
militare permicter&:
qui regnodĩ hostis
ex sistere perher&hi¬
cã perfidiã nontime¬
r& Nec mirum quod
uere fidei pricedica¬
tor factus ẽ: quifroc¬
ter est mastrris
uius hunc quoque.
merita adiuuant :
lit adomnipotentis
dĩ gremium tam
multos reducat.:
ua in re consideran¬
dum nobis ẽ : quia
totum hocagi ne qua¬
quã posset: si hes mi¬
nigildsrex proue¬
ritate mostuus non

Expanded text:
sequens, ab Arianae haereseos pravitate conversus est, totamque Visigothorum gentem ita ad veram perduxit fidem, ut nullum in suo regno militare permitteret, qui regno Dei hostis existere per haereticam perfidiam non timeret. Nec mirum quod verae fidei praedicator factus est, qui frater est martyris, cujus hunc quoque merita adjuvant, ut ad omnipotentis Dei gremium tam multos reducat. Qua in re considerandum nobis est, quia totum hoc agi nequaquam posset, si Herminigildus rex pro veritate mortuus non
Abbreviated transcription (Latin):
senis animus desa¬
lute pueri in mode¬
Atius pla&itiam
tactus ẽ.: Namco¬
ram fratrib dixit:
Fratres diabous
sibi cum ills soro¬
rib locabatur:
duero ubi ad serues
dĩ uentum ẽ: ad
hunc puerum acce¬
dere non proresũ posit :
Dostquã uoce hora
eadem ac momen¬
to: i dempuercorm
cunctis fratrib
diabolose inuaden¬
te uexatus ẽ i
Quo uisosenex: sepro¬
tinus in lamentũ
dedit
Quemdum lugentẽ
diufratres consola¬
riuoluis sent : ses¬
pondit dicens :
Creditemihi: quia
innullius uestrum
orehodiepanis In¬
greditur : Nisipuer
iste adaemonio
fuerit ereptus :
hunc malignus
sp̃s accedendiausũ
ulterius ñ haber&:
CRedo quod eiela¬
tio parua s ubrep¬
serat: eius discipu¬
ltis omnipotens ds̃
facti illius eẽ uolu¬
it adiutores:
TA ESTNAMPONDIS
miret culi. solur por¬
tare non potuit: diui¬
dit hoccum fratrib
& postauit:
Huius uirioretio quan¬
tae uistutis ess &:
In me m&ipso exꝑtus
s umi
Nareq uoda tempore

Expanded text:
senis animus de sasenis animus de salute pueri immoderatius per laetitiam tactus est. Nam coram positis fratribus dixit: Fratres, diabolus ibi cum illis sororibus jocabatur; at vero ubi ad servos Dei ventum est, ad hunc puerum accedere non praesumpsit. Post quam vocem, hora eadem ac momento, idem puer coram cunctis fratribus diabolo se invadente vexatus est; quo viso senex, se protinus in lamentum dedit. Quem dum lugentem diu fratres consolari voluissent, respondit, dicens: Credite mihi, quia in nullius vestrum ore hodie panis ingreditur, nisi puer iste a daemonio fuerit ereptus. hunc malignus spiritus accedendi ausum ulterius non haberet. Credo quod ei elatio parva subrepserat, et ideo ejus discipulos omnipotens Deus facti illius esse voluit adjutores. ta est; nam quia pondus miraculi solus portare non potuit, divisit hoc cum fratribus, et portavit. Hujus viri oratio quantae virtutis esset, in memetipso expertus sum. Nam cum quodam tempo
Abbreviated transcription (Latin):
facto uespere : Cum
ad succedendum locus
de eẽt. inmonasterio
uirginum ipsedeuenit.
In quo quidam paruu¬
lus puerenat: quem
malignus sp̃s omni
nocte uex are consue¬
uerat:
Sed scas moniales fe¬
minae ut uirum dĩ
susceperunt : Eu
roga uerunt dicentes :
Tecum pater hac noc¬
te pueristemaneat:
Quod ipse benigne sus¬
cepit: secumq eũ
nocte eadẽ lacere ꝑ¬
misit.
Facco autẽ mane.
coeperunt scałmo¬
niales feminae eun¬
dempatrem uigilan¬
ter inquirere: siquid
puer quẽ dedert
nocte eade feciss&
Quimiractus: curita
requirerent : respon¬
dit Nihil
Tunc illȩ eius depueri
innotuerunt causa.
& quod malignus sp̃s
Nulla ab eonocte
receder&: Indicaue¬
runt : sumopereq
postulantes ut hunc
sccum admonaste¬
rium toller& : quia
iam uexationẽ illius
uidere ipse non possen
Consens it senex: pue¬
rum admonas teriũ
duxit.
Quicum multo tempo¬
re inmonasterio fu¬
Iss& atq: ad hunc
antiquurhostis ac¬
cedere minime price¬
sumpsirs & : Eiuidẽ

Expanded text:
facto vespere cum facto vespere cum ad secedendum locus deesset, in monasterium virginum devenit, in quo quidam puer parvulus erat, quem malignus spiritus omni nocte vexare consueverat. Sed sanctimoniales feminae ut virum Dei susceperunt eum rogaverunt, dicentes: Tecum, Pater, hac nocte puer iste maneat. Quem ipse benigne suscepit, secumque eum nocte eadem jacere permisit. Facto autem mane coeperunt sanctimoniales feminae eumdem Patrem vigilanter inquirere, si quid ei puer quem dederant nocte eadem fecisset. Qui miratus cur ita requirerent, respondit: Nihil. Tunc illae ejusdem pueri innotuerunt causam, et quod malignus spiritus nulla ab eo nocte recederet indicaverunt, summopere postulantes ut hunc secum ad monasterium tolleret, quia jam vexationem 352 illius videre ipsae non possent. Consensit senex, puerum ad monasterium duxit. Qui cum multo tempore in monasterio fuisset, atque ad hunc antiquus hostis accedere minime praesumpsisset, ejusdem
Abbreviated transcription (Latin):
plena ad integrum
uerba formabantur.
Quorum illicunus in
luxiriã lapsus mox
priuatus ẽ dono mi¬
rocculi:
Recco ui delic& omni¬
potentis dĩ iudicio:
ut quicarnis. c̃ti¬
nentiã seruare neg¬
glexerat: sinclingua
carnea non habera
uerba uistutis.
Sed haccnos proarria¬
nae heres a co clamna¬
tione dixisse suffi¬
CIat :
Nunc adea quae nuꝑ
initalia gesta sunt
signare deamus.
SAUTEMCUIUS
Asuperius memoriã
feci: el eutherius pa¬
termonasterir
beati euangelistae
marci quod inspoli¬
tanae urbis pome¬
rus situm ẽ: diume¬
cumẽ. in hac urbe
inmonasteriomeo
conuersatus : Ibq:
defunctus ẽ: quem
sui discipuli refere¬
bant. orandomor¬
cuum suscitasse:
Vir autemtantae
simplicitatis enrrt
&conpunctionis: ut
dubium non eẽt
quod ille lacrimae
extam humili simpli¬
ciqmente editae.
apud omni potentẽ
dm̃ multa obt inere
potuis sent:
Huius ergo aliquod
mincculum narro :
quod inquis itus mihi
simpliciter & ipse
fatebatur
Quadamnamq: die
dum iter carper&.

Expanded text:
plena ad integrum plena ad integrum verba formabantur. Quorum illic unus in luxuriam lapsus, mox privatus est dono miraculi; recto videlicet omnipotentis Dei judicio, ut qui carnis continentiam servare neglexerat, sine lingua carnea non haberet verba virtutis. Sed haec nos pro Arianae haereseos damnatione dixisse sufficiat, nunc ad ea quae nuper in Italia gesta sunt signa redeamus.Is autem, cujus superius memoriam feci , Eleutherius Pater monasterii beati evangelistae Marci, quod in Spoletanae urbis pomeriis situm est, diu mecum est in hac urbe in meo monasterio conversatus, ibique defunctus est. Quem sui discipuli referebant orando mortuum suscitasse. Vir autem tantae simplicitatis erat et compunctionis, ut dubium non esset quod illae lacrymae ex tam humili simplicique mente editae apud omnipotentem Deum multa obtinere potuissent. Hujus ergo aliquod miraculum narro, quod inquisitus mihi simpliciter et ipse fatebatur. Quadam namque die dum iter carperet,
Abbreviated transcription (Latin):
tormentis freng er
possesecredidit:
Nam cum eis in ipsa
defensione ueritatis
silentium indicer&
nectamen ipsi condte
perfidiam tacerent
ue tacendo forsitan
consens is seuideren¬
tur : raptus infuro¬
re corum linguas
fecit :
Res mira & multis no¬
ta senioribus : quia
it aposr odefensione
ueritatis : & iamsine
lingua loquebantur
sicut prius loquiꝑ
linguam consueue
stupendum:
patris.: In principio
erat uerbum & uer¬
bum eret apuddm.
facta sunt:
Quid igatur minemur.
si uerba edere sine
lingua potuit uerbũ.
pore profugiad
constantinopolita¬
nã urbem uenerun :
Eqͦq tempore. quo
proexplendis res¬
ponsis ecclesiae
ad principẽ ipsea
trans missus sum
s eniorem quendã
epm repperi: quis e
adhuc eorum one
sine linguir loquentia
ui dirse testabatur :
Itaut apestis oribela¬
marent: Ec ceuid&e
quia linguas ñ habemis
& loquimur
Videbatur enim arespi¬
cientibus ut fcrebat
quia abscis is racdici¬
tus linguis: quasi
quoddã banrtrum
patebat ingutture.
& tamen oreuacuo

Expanded text:
tormentis frangere posse se credidit. Nam cum eis in ipsa defensione veritatis silentium indiceret, nec tamen ipsi contra perfidiam tacerent, ne tacendo forsitan consensisse viderentur, raptus in furorem, eorum linguas fecit. Res mira et multis nota senioribus, quia ita post pro defensione veritatis etiam sine lingua loquebantur, sicut prius loqui per linguam consueverstupendum. Patris: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud facta sunt . Quid igitur miramur, si verba edere sine lingua potuit Verbum qeo tempore profugi, ad Constantantinopolitanam urbem venerunt. Eo quoque tempore quo pro explendis responsis Ecclesiae ad principem ipse transmissus sum, seniorem quemdam episcopum reperi qui se adhuc eorum ora sine linguis loquentia vidisse testabatur, ita ut apertis oribus clamarent: Ecce videte, quia linguas non habemus et loquimur. Videbatur enim a respicientibus, ut ferebat, quia abscissis radicitus linguis, quasi quoddam barathrum patebat in gutture, et tamen ore vacuo
Abbreviated transcription (Latin):
Ridiculum .ẽ. ualde
sicredimus quod
in illa uita adhuc
m& allis talibus
egeamus.
GRECORIUS
UISHOCSISANŨ
Asapit intellegat.
sed ex eo quod illic
ostensum .e: quis¬
quis ille est cuman¬
sio illa construitur.:
apestedatur intel¬
legi
Quid est quod hic
operaccur : Nam
qmpracemium lu¬
mosinarum largi¬
tace promerebitur
Nimirum constãt
quia auro aedificat
mans ionẽ suam.
Quod enim superius
memoriam fugit
ut dicerem: isdem
miles qui haec uidȩ¬
stet narrebat :¬
quod eos demlater¬
culos auscos ad ae¬
dificat ionẽ domus :
senes ac iuuenes pu¬
ellae & pueri fabri¬
cabant
Quaexre collegitur :
quia hi quib hic pie¬
tas facta .e. ipsi illic
operatores esse
uidebantur.

Expanded text:
Ridiculum est valde, Ridiculum est valde, si credimus quod in illa vita adhuc metallis talibus egeamus.GREGORIUS. Quis hoc, si sanum sapit, intelligat? Sed per hoc quod illic ostensum est, quisquis ille est cui mansio ista construitur, aperte datur intelligi quid est quod hic operatur. Nam qui praemium eleemosynarum largitate promerebitur, nimirum constat, quia auro aedificat mansionem suam. Quod enim superius memoriam fugit ut dicerem, idem miles, qui haec viderat, narrabat quod eosdem laterculos aureos ad aedificationem domus, senes ac juvenes, puellae et pueri ferebant. Qua ex re colligitur, quia hi quibus hic pietas facta est, ipsi illic operatores esse videbantur.
Abbreviated transcription (Latin):
intilligi quia in eo
mala carrus cum
alemos inarum
operatione cestaban :
qui enimper coxas
deor sum. perbra¬
chiat rachȩbatur
sursum: pat&ni¬
mirum quia & acly¬
mosinas amauertet :¬
& carnis uitiis per¬
fecte non resti¬
teret:
quae eum deor sum
trochȩbant: sed in
illo occulti arbi¬
tris ex amine. quid
in eo uicerit. & nos
& eum qui uidit &
reuocatus .e. lat&
Constattamen quia
is demscephanus
postquã sicut supe¬
rius nar socui. & in¬
fernilocauidit:
& adcor pusrediit.
perfecte uitã mini¬
me corsexit
Qui post multos annos
decorpore adhuc
adcesta nen uitae
& mostis exiit.
quadere collegitur
quia ipsaquoq ue
inferni supplicia
Cum demonst soen¬
tur: aliis hoc ad
adiut orium: aliis
uero ad testimo¬
nium fiat :
Vt istiuideant mala
quae caueant: illi
uero eo amplius
puniantur: quo
infernisupplicia
necuis a & cognita
uit ast uoluerunt .⁊
PETRUS
¶uid est hoc quȩso
Ate quod in amoe¬
nis locis cuius da
domus laterculis
aurcis. ac dificari
uidebatur.

Expanded text:
intelligi, quia in eo intelligi, quia in eo mala carnis cum eleemosynarum operatione certabant. Qui enim per coxas deorsum, per brachia trahebatur sursum, patet nimirum, quia et eleemosynas amaverat, et carnis vitiis perfecte non restiterat, quae eum deorsum trahebant. Sed in illo occulti arbitri examine quid in eo vicerit, et nos, et eum qui vidit et revocatus est, latet. Constat tamen, quia idem Stephanus postquam, sicut superius narravi, et inferni loca vidit, et ad corpus rediit, perfecte vitam minime correxit, qui post multos annos de corpore adhuc ad certamen vitae et mortis exiit. Qua de re colligitur, quia ipsa quoque inferni supplicia cum demonstrantur, aliis hoc ad adjutorium, aliis vero ad testimonium fiat: ut isti videant mala quae caveant, illi vero eo amplius puniantur, quod inferni supplicia nec visa, et cognita vitare noluerunt. 436 PETR. Quid est hoc, quaeso te, quod in amoenis locis cujusdam domus laterculis aureis aedificari videbatur?
Abbreviated transcription (Latin):
fcrripondere li¬
gatum. acde prier¬
sum uidis seconfes¬
sus ẽ
Quidum sequirer&
Cur ita ess&: ea se
dixit audis se. quae
nos qui eum in hac
eccles iastica domo
nouimus : scientes
eius acta secolimus.
Dictumnam que. c̃i
haecidcir copatitur:
batur : ad inferen¬
das plagas plus ex
qui illumnouit ig¬
Ibi se&iam quendã
pergrinum prsbi
uidisse fatebatur :
qui ad pracedictum
pontẽ ueniens. tan¬
tapercum auctori¬
tate łraensiuit
quanta& hicsince¬
ritateiuixit.
neodem quaq pante
hunc quẽ proce dixi
stephanum sereco¬
noius setestatus .e.
qui dumtraensire uo¬
lapius .e. & ex medio
corpore lamextrar
pontem deiectus:
Aquib damtuerri¬
mis uiris exflumine
surgentibus ꝑcoxas
deorsum: Aquibus¬
dam albatis & speci¬
dsissimis uiris coepit
perlinchus sursũ
Tachi.
Cumq: hoc luctamen
deor sumtrachȩrent:
ipse quiha ecuidebat
adcorpus reuersus .ẽ.
Et quid deco plenius
gestum sit. minime
cognouit.
Quainre decius dem
stepliani uitadatur

Expanded text:
ferri pondere reliferri pondere religatum ac depressum vidisse confessus est. Qui dum requireret cur ita esset, ea se dixit audisse, quae nos qui eum in hac ecclesiastica domo novimus, scientes ejus acta recolimus. Dictum namque est: Haec idcirco patitur, batur, ad inferendas plagas plus ex qui illum novit, igIbi se etiam quemdam peregrinum presbyterum vidisse fatebatur, qui ad praedictum pontem veniens, tanta per eum auctoritate transiit, quanta et hic sinceritate vixit. In eodem quoque ponte hunc quem praediximus Stephanum se recognovisse testatus est. Qui dum transire volapsus est, et ex medio corpore jam extra pontem dejectus, a quibusdam teterrimis viris ex flumine surgentibus, per coxas deorsum, atque a quibusdam albatis et speciosissimis viris coepit per brachia sursum trahi. Cumque hoc luctamen deorsum traherent, ipse qui haec videbat, ad corpus reversus est, et quid de eo plenius gestum sit, minime cognovit. Qua in re de ejusdem Stephani vita datur
Abbreviated transcription (Latin):
bulã exalans flu¬
uius decurrebat.
Truens acto autem
ponte amoena
eraent prcta atq:
uisentia odorife¬
ris herbarũ florib:
exornata inquib
albatorum hominũ
conuenticula ee
uidebantur
Pantusq: in loco
eodem odor suaui¬
tatis in erat: ut
ips a suauitatis
flagraentia: illic
de ambulantes
habitantes que
satiara
Ibimansiones diuer¬
sorum singulae.
magnitudinelucis
plenae ⁊
Ibi quaedã mirace
potentiae aedifi¬
cabatur: doms.
quȩ aureis uideba¬
turlaterculis
construi. sed cuius
ess & non potuit
agnosci
Croent uero suꝑripa
proce dicti fluminis
non nullahabitacu¬
la sed alia exur¬
gentls fo&orisne¬
bula tangebantur:
Alia autem exurgens
fo&or a flumine.
minime tangebat :
HaeC uero ert IN
pracedicto ponte
probatio ut quis¬
intenebrosofocaente¬
q: fluuio laber&ur:
Iustiuero quib culpa
non obsister& secu
roꝑeum gressu ac
libero aloca a moe
liae malorem : qui
ante quadrienniũ
defunctus e. deor¬
sum positum in locis
t&errimis magno

Expanded text:
bulam exhalans flubulam exhalans fluvius decurrebat. Transacto autem ponte, amoena erant prata atque virentia, odoriferis 433 herbarum floribus exornata, in quibus albatorum hominum conventicula esse videbantur. Tantusque in eodem loco odor suavitatis inerat, ut ipsa suavitatis fragrantia illic deambulantes habitantesque satiaret. Ibi mansiones diversorum singulae, magnitudine lucis plenae. Ibi quaedam mirae potentiae aedificabatur domus, quae aureis videbatur laterculis construi, sed cujus esset, non potuit agnosci. Erant vero super ripam praedicti fluminis nonnulla habitacula, sed alia exurgentis foetoris nebula tangebantur, alia autem exurgens foetor e flumine minime tangebat. Haec vero erat in praedicto ponte probatio ut quisin tenebrosum foetentemque fluvium laberetur: justi vero quibus culpa non obsisteret, securo per eum gressu ac libero ad loca amoenaliae majorem qui ante quadriennium est defunctus, deorsum positum, in locis teterrimis magno
Abbreviated transcription (Latin):
Loca: uidit multa¬
ae quae prius
audita non csedidit
Sed cum presidentu illic
iudici pracesentatus
fuiss& ab eo recep¬
tus non est: Itaut
dicer&: Non hunt
a duci sed stepha¬
num ferracrium
iussi: qui statim
seductus incorpo¬
se est:
Et stephanus ferrac¬
rius qui iuxta eum
habitabat: eadẽ
hore defunctus e.
Sicq: probatum .ẽ.
uera fuisse uerba
quae audierot.
Dum haec effecti¬
mostis stephanide¬
monstracuit Ante
triennium quoque
in hac pestilentia
quaehanc urbem
clade uehementis¬
sima depopulauit :
inqua &iam corpo¬
soc li uisu sagittae
caelitus uenise &
singulos quos que
ferire uidebantur
sicut nosti stepha¬
nus isdem defunc¬
tus est.
Quidam uero miler
in hac eade nostra
urbe ꝑcussus ad
extrema peruenit :
qui eductus ecorpo¬
se exanimes iacuit.
sedcitius sediit:
& quȩ cum eofuerten
gesta narsoc uit .⁊
Aebat enim sicut
tuncres eadem
&iam multis inno¬
tuit : quia pons erat.
sub quonigeratq:
caligosus fo&oris
intole rabilis ne¬

Expanded text:
loca, vidit multloca, vidit multa quae prius audita non credidit. Sed cum praesidenti illic judici praesentatus fuisset, ab eo receptus non est, ita ut diceret: Non hunc deduci, sed Stephanum ferrarium jussi. Qui statim reductus in corpore est, et Stephanus ferrarius qui juxta eum habitabat, eadem hora defunctus est. Sicque probatum est vera fuisse verba quae audierat, dum haec effectmortis Stephani demonstravit. Ante triennium quoque in hac pestilentia quae hanc urbem clade vehementissima depopulavit, in qua etiam corporali visu sagittae coelitus venire, et singulos quosque ferire videbantur, sicut nosti, Stephanus idem defunctus est. Quidam vero miles in hac eadem urbe nostra percussus, ad extrema pervenit. Qui eductus in corpore exanimis jacuit, sed citius rediit, et quae cum eo fuerant gesta narravit. Aiebat enim, sicut tunc res eadem etiam multis innotuit, quia pons erat, sub quo niger atque caliginosus foetoris intolerabilis ne