comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
istos significare illȩ scalȩ. sed forte
melius intelligunt᷑ om̃s boni. iillis
scalis & ascendentes & descendei.tes.
Nouenim frustra non dictũ est caden¬
tes: sed descendentes. Multũ enĩ int̃¬
est. inter descendere & cadere: Nam
quia cecidit adam: ideo descendit
xp̃i. Ille occidit: iste descendit. Iue ce¬
cidit suꝑbia: iste descentit iniscd̾ia.
Non aucẽ ipse solus descendit: ce qui¬
dem de celo solus ipse descendit. sed
multi imitantes eũ sc̃i descendunt
ad nos: & descenderunt ad nos. Nam
nn quadam altitudine cordis habita¬
bat apłs cum diceret: siue enĩ mente
ercessimus deo. Iam quod mente ex¬
cesserat: deo excesserat. Excedens enĩ
mente omnẽ humanã fragilitatẽ.
omnẽ scłi temporalitatẽ. omnia que¬
cũq nascendo & occidendo uanesc̃t
transeuntia hec: habitabat corde in
quadam ineffabili contẽplatione
quantũ poterat. de qua dicit: qͥa
audiuit ineffabilia uerba que ñ
licet homini loqui. Sed tibi illa

Expanded text:
istos significare illae scalae, sed forte melius intelliguntur omnes boni in illis scalis, et ascendentes et descendentes. Non enim frustra non dictum est cadentes, sed descendentes. Multum autem interest inter descendere et cadere. Nam quia cecidit Adam, ideo descendit Christus: ille cecidit, ille descendit; ille cecidit superbia, ille descendit misericordia. Non autem ipse solus descendit: et quidem de coelo ipse solus descendit; sed multi imitantes eum sancti descendunt ad nos, et descenderunt ad nos. Nam in quadam altitudine cordis habitabat Apostolus, cum diceret: «Sive enim mente excessimus Deo.» Jam quod mente excesserat, Deo excesserat. Excedens enim mente omnem humanam fragilitatem, omnem saeculi temporalitatem, omnia quaecumque nascendo et occidendo vanescunt, transeuntia haec; habitabat corde in quadam ineffabili contemplatione, quantum poterat, de qua dicit quia audivit ineffabilia verba quae non licet homini loqui . Sed tibi illa
Abbreviated transcription (Latin):
in illius miscdia reddemus. Sed
ut possimus esse idonei red¬
ditores. ne audaces fuerimus pro¬
missores: orate pro nobis. Expli¬

Expanded text:
in illius misericordia reddemus. Sed ut possimus esse idonei redditores, ne audaces fuerimus promissores, orate pro nobis. I
Abbreviated transcription (Latin):
pite usq ad pedes putrefactus
liquescebat in se. Tunc eũ eua
ausa est temptare.Dic aliquid
in dm̃ tuũ & morere: Audi be¬
nedicentem in noctib Locuta es
inquit quasi una ex insipienti¬
b mulierib Si bona suscepimꝰ
de manu dñi. mala non tolera¬
mus : Ecce quid est in noctibris
extollite manus ur̃as in sc̃a: &
benedicite dñm. Quid dixit
iobLocuta es tanquã una ex
insipientib mulierib Fdam
putris reppulit euam: tanqͣm
dicens. Sufficit qd̃ ꝓpter te mor¬
talis effectus sũ. Ualueras in pa¬
racdiso: sed uinceris in stercore.
Magna gr̃a dei. Sed unde. hoc.
nisi quia ros hermon complue¬
rat illam animã. & dederat do¬
minꝰ suauitatem. ut terra nr̃a
daret fructũ suũ : In noctib ex¬
tollite manus ur̃as in sc̃a: & be¬

Expanded text:
pite usque ad pedes, putrefactus pite usque ad pedes, putrefactus liquescebat in se. Tunc Eva ausa est eum tentare: «Dic aliquid in Deum tuum, et morere.» Audi benedicentem in noctibus: «Locuta es,» inquit, «quasi una ex insipientibus mulieribus. Si bona suscepimus de manu Domini, mala non tolerabimus» ? Ecce quid est, «In noctibus extollite manus vestras in sancta, et benedicite Dominum.» Quid dixit Job? «Locuta es tanquam una ex insipientibus mulieribus.» Adam putris repulit Evam, tanquam dicens: Sufficiat quod propter te mortalis effectus sum. Valueras in paradiso, sed vinceris in stercore. Magna gratia Dei! Sed unde hoc, nisi quia ros Hermon compluerat illam animam, et dederat Dominus suavitatem, ut terra nostra daret fructum suum ? «In noctibus extollite manus vestras in sancta, et be
Abbreviated transcription (Latin):
diciꝰ dm̃: q̃n filiũ desidraᷤ & nasci¬
t᷑: bñdicĩ dñm. Liberata ẽ rixor
tua a ꝑicło partꝰ: bñdicis dñm.
Egrotabat filius. liberatur: be¬
nedicis dm̃. Egrotabat filius.
fortasse quesisti mathematicũ.
sortilegũ:forte non de lingua sed
de morib tuis exiit maledictio
in dño. exiit de morib & uita tua.
Noli głari quia lingua benedi¬
cis: si uita maledicis. Quomodo
inquis uita maledico: Quia at¬
tenditur uita tua & dicit᷑. Ecce
xp̃ianus: ecce quales sunt xp̃ia¬
ni. Blasphemat᷑ ꝓpter te xp̃c. Ecce
cũ uita tua maledicat. quid pro¬
dest quod lingua tua benedicit:
Benedicite ergo dñm. Quando:
In noctibus. Quando beneixit
iob: Quando tristis nox erat:
Ablata sunt om̃ia que posside¬
bantur: ablati filii quib seruia¬
bantur. Quam tristis nox. Sed
uideamus si non in nocte bene¬
dicit. Dñs dedit. dñs abstulit. si¬
cut dño placuit ita factũ est :
sit nomen dñi benedictũ. Quã
atra nox: ꝑcussus uulnere. a ca¬

Expanded text:
ilium desideras et nascitur, benedicis Dominum. Liberata est uxor tua a periculo partus; benedicis Dominum. Aegrotabat filius, liberatur; benedicis Dominum. Aegrotabat filius; forte quaesisti mathematicum, sortilegum: forte non de lingua, sed de moribus tuis exiit maledictio in Dominum; exiit de moribus et vita tua. Noli gloriari quia lingua benedicis, si vita maledicis. Quomodo, inquis, vita maledico? Quia attenditur vita tua, et dicitur: Ecce christianus, ecce quales sunt Christiani. Blasphematur propter te Christus. Ecce cum vita tua maledicat, quid prodest quod lingua tua benedicit? Benedicite ergo Dominum. Quando? «In noctibus.» Quando benedixit Job? Quando tristis nox erat. Ablata sunt omnia quae possidebantur; ablati filii quibus servabantur: quam tristis nox! Sed videamus si non in nocte benedicit: «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit ita factum est: sit nomen Domini benedictum» . Quam nox atra! Percussus ulcere a ca
Abbreviated transcription (Latin):
In hoc tempore. Nam post trans¬
actam tribulationem manife¬
stũ est quia benedictioni dm̃ ua¬
cabimus: & dictũ est. Beati qui
habitant in domo tua: in scła¬
benedicturi sunt sine defectu.
hic incipiunt benedicere dñm:
hic in tribulationib. in tempta¬
tionib. in molestiis: inter aduer¬
sitates scłi. inter insidias mimici.
inter fraudes & impetus diabo¬
li. hoc est ecce nunc benedicite
oñi: om̃s serui dñi. qui statis
in domo dñi. Quid est qui statiꝰ
Qui perseueratis. quia dictũ est
de quodam qui archangłs fuit:
& in ueritate non stetit. Et dic¬
tum est de amico sponsi. Amicu̾
autẽ. sponsi stat & audit eũ: et
gaudio gaudet ꝓpter uocem

Expanded text:
In hoc tempore. Nam post transIn hoc tempore. Nam post transactas tribulationes, manifestum est quia benedictioni Domini vacabimus, ut dictum est: «Beati qui habitant in domo tua; in sabenedicturi sunt sine defectu, hic incipiunt benedicere Dominum; hic in tribulationibus, in tentationibus, in molestiis, inter adversitates saeculi, inter insidias inimici, inter fraudes et impetus diaboli. Hoc est, «Ecce nunc benedicite Dominum, omnes servi Domini, qui statis in domo Domini.» Quid est, «qui statis?» Qui perseveratis. Quia dictum est de quodam, qui archangelus fuit, «Et in veritate non stetit» : et dictum est de amico sponsi, «Amicus autem sponsi stat, et audit eum, et gaudio gaudet propter vocem
Abbreviated transcription (Latin):
cce nunc benedicite do¬
minũ: om̃s serui dñi. Qui
statis in domo dñi: in a¬
triis domus dei nr̃i. Quare ad¬
didit inatriis: Atria amplio¬
ra spacia domus intelliguntur.
Qui stat in atriis non angusta¬
tur. non premitur: quodãmo¬
do dilatatur. In latitudine ma¬
ne. & potes diligere mimicũ tu¬
um: quia non ea diligis. ubi ab
mimico angustias patiaris. Quo¬
modo intelligeres stare in atriis:
Sta in caritate: & stas in atruis.
In caritate latitudo est: in odio
angustia. Nudi apłm. Ira & in¬
dignatio. tribulatio & angustia:
in om̃i anima hominis operan¬
tis malũ. De latitudine autẽ ca
sp̃m sc̃m qui datus est nobis.
ubi audis diffusionem: intelliꝰ¬
ge latitudinẽ. Ubi audis latitu¬
dinem. intellige atria dñi. & ha¬
bebis ueram benedictionẽ dñi:
quando non maledicis inimicis.
Alloquit᷑ enim sp̃c eos qui pati¬
untur tribulationes. & głant᷑
in tribulationib: & dicit eis. Ec¬
ce nunc benedicite dñm: omneᷤ
serui dñi. Quid est ecce nunc:

Expanded text:
cce nunc benedicite Dominum, omnes servi Domini, qui statis in domo Domini, in atriis domus Dei nostri.» Quare addidit, «in atriis?» Atria ampliora spatia domus intelliguntur. Qui stat in atriis, non angustatur, non premitur; quodam modo dilatatur. In latitudine mane, et potes diligere inimicum tuum; quia non ea diligis, ubi ab inimico angustias patiaris. Quomodo intelligeris stare in atriis? Sta in charitate, et stas in atriis. In charitate latitudo est, in odio angustia. Audi Apostolum: «Ira et indignatio, tribulatio et angustia in omnem animam hominis operantis malum» . Desanctum, qui datus est nobis» . Ubi audis diffusionem, intellige latitudinem; ubi audis latitudinem, intellige atria Domini; et habebis veram benedictionem Domini, quando non maledicis inimicis. Alloquitur enim Spiritus eos qui patiuntur tribulationem, ut glorientur in tribulationibus; et dicit eis, «Ecce nunc benedicite Dominum, omnes servi Domini.» Quid est, «Ecce nunc?»
Abbreviated transcription (Latin):
stauit inimicus tuus: ut coga¬
ris maledicere: In terra angu¬
status es: migra. habita in cęlo.
Quomͦ inquies habitabo in celo.
homo carne indutus. carm de¬
ditus: Corde precede: ut ꝓsequa¬
ris corpore. Noli surdus audire.
sursũ corda. Sursũ cor habe:
et nemo te angustabit in
celo: et ideo bene sequitur
alius psalmus.

Expanded text:
stavit inimicus tuus, ut cogaris maledicere? In terra angustatus es; migra, habita in coelo. Quomodo, inquies, habito in coelo, homo carne indutus, carni deditus? Corde praecede, quo sequaris corpore. Noli surdus audire, Sursum corda. Sursum cor habe, et nemo te angustabit in coelo. Et ideo bene sequitur alius psalmus:
Abbreviated transcription (Latin):
unũ. Ideo benedicat te dñs ex
syon: qui fecit celũ & t̾ram. Ne¬
mo ur̃m dicat: ad me ñ ꝑuenit.
Ruta quis est quem dixit bene¬
dicat te dñs ex syon: Unũ be¬
nedixit. Esto unũ: & ꝑuenit ad
te benedictio. Eeplicit de psal

Expanded text:
unum:» ideo, «Benedicat te Dominus ex Sion, qui fecit coelum et terram.» Nemo vestrum dicat: Ad me non pervenit. Putas quis est quem dixit, «Benedicat te Dominus ex Sion?» Unum benedixit: esto unum, et pervenit ad te benedictio. IN PSAL
Abbreviated transcription (Latin):
eccłiam sicut uoluit ipsũ po¬
pulũ interficere pharao. quan¬
do mascłos occidebat natos. et
feminas relinquebat: uirtu¬
tes prefocabat. concupiscentiã
nutriebat. sarum est ergo me¬
minisse: uide quomodo memi¬
neris. Quedam enim cũ odio
meminimus: quedam cum
amore. Cũ ergo cdixisset. si oblitꝰ
meminero: addidit statim. Si
non p̃posuero iherłm: in prin¬
cipio iocunditatis meȩ. Ibi est
enim sũma iocunditas ubi d̃o
frumur: ubi de fraternitate
ad aliquam illecebram percel¬
lere poterit: nichil ibi delecta¬
bit nisi bonũ. Morietur ibi om¬
nis necessitas: orietur ibi sum¬
minũ: contra hostes ciuitatis.
Oemento dñe filioꝵ edom. Edõ
ipse dictus est: qui & esau. Fu¬
uistis enim modo cũ apłs lege¬
retur. iacob dilexi: esau autem
odio habui. Duo filii erant in
uno utero ambo gemini. in
utero rebeccȩ: filii ysaac. & ne¬
potes abrahȩ. Nati sunt ambo
unus ad hereditatem: alter

Expanded text:
civitatem: sicut voluit ipsum pocivitatem: sicut voluit ipsum populum interficere Pharao, quando masculos occidebat natos, et feminas relinquebat; virtutes praefocabat, concupiscentias nutriebat. Parum ergo est meminisse: vide quomodo memineris. Quaedam enim cum odio meminimus, quaedam cum amore. Cum ergo dixisset, «Si oblitumeminero;» addidit statim, «Si non praeposuero Jerusalem in principio jucunditatis meae.» Ibi est enim summa jucunditas, ubi Deo perfruimur, ubi de fraternitate  ad aliquam illecebram percellere poterit, nihil ibi delectabit nisi bonum. Morietur ibi omnis necessitas, orietur ibi summinum contra hostes ipsius civitatis: «Memento, Domine, filiorum Edom.» Edom ipse dictus est qui et Esau: audistis enim modo cum Apostolus legeretur, «Jacob dilexi, Esau autem odio habui.» Duo filii erant in uno utero, ambo gemini, in utero Rebeccae, filii Isaac, nepotes Abrahae: nati sunt ambo; unus ad haereditatem, alter
Abbreviated transcription (Latin):
qui de sinistra uoluerit man¬
ducare: Si mense tuȩ imiuriã
putas fieri manducante conui¬
ua de sinistra. quomͦ non fit in¬
iuria mensȩ d̃i si quod dextrũ
est sinistrũ feceris. & si quod si¬
nistrũ est dextrũ feceris: Quid
ergo: Si oblitus fuero tui ihe¬
rusalem: obliuiscatur me dexte
ra mea. Adhereat lingua mea
faucib meis: si tui non memi
nero: id est obmutescam in qͥt
nisi tui meminero. Ut quid enĩ
loquitur: Ut quid sonat qui
canticũ syon non sonat: Ipsa
est lingua nr̃a canticũ iherłm.
Canticũ dilectionis hunis scłi.
lingua aliena. lingua barbara
est: lingua quam in captiuita¬
de didicrmus. Ergo mutus erit
deo qui oblitus fuerit iherłm.
Q parũ est meminisse. Nam
& hostes meminerunt eius: uo¬
lentes eam euertere. Que est
ista ciuitas dicunt qui sũt xp̃i¬
non essent xp̃iam. Uicit iam
captiua turba captiuatores su¬
os. & tamen murmurant & se¬
uiunt. & uolunt interficere
apud se peregrinantem sc̃am

Expanded text:
qui de sinistra voluerit manqui de sinistra voluerit manducare? Si mensae tuae injuriam putas fieri manducante conviva de sinistra; quomodo non fit injuria mensae Dei, si quod dextrum est, sinistrum feceris, et quod sinistrum est, dextrum feceris? Quid ergo? «Si oblitus tui fuerra tua. P. Adhaereat lingua mea faucibus meis, si tui non nero.» Id est, obmutescam, inquit, nisi tui meminero. Utquid enim loquitur, utquid sonat, qui cantica Sion non sonat? Ipsa est lingua nostra, canticum Jerusalem. Canticum dilectionis saeculi hujus, lingua aliena, lingua barbara est, quam in captivitate didicimus. Ergo mutus erit Deo, qui oblitus fuerit Jerusalem. Et parum est meminisse; nam et hostes meminerunt ejus, volentes eam evertere. Quae est civitas ista, dicunt? qui sunt Chrinon essent Christiani! Vicit jam captiva turba captivatores suos, et tamen murmurant, et saeviunt, et volunt interficere apud se peregrinantem sanctam
Abbreviated transcription (Latin):
plena eructantia ex hoc in hoc.
Dues eoꝵ fecundȩ. multiplican¬
tes in exitib suis: boues eoꝵ cras¬
sȩ. Non est ruina sepis: nec cla¬
mor in plateis eoꝵ. Numquid
habere istam felicitatem. hoc ẽ
peccare: Non. sed facere illam
uexteram: cũ sit sinistra. Propte¬
rea secutus quid ait: Beatum
dixerunt popłm cui hec sunt.
Ecce unde locutũ est os eoꝵ. ua¬
nitatem: quia beatũ dixerũt
popłm cui hec sunt. Tu quidẽ
ciuis iherłm. qui non obliuisce¬
ris iherłm: nec obliuiscatur de dex¬
tera tua. Ecce illi qui locuti sũt
uanitatem: beatũ dixerunt po¬
puilũ cui hec sunt. Dic michi tu
canticũ syon. Beatus inquit po¬
pulus ciuus est dñs d̃s ipsius.
Interrogate corda ur̃a fr̃es. si de¬
sideratis bona dei: si desideratiᷤ
ciuitatem illam iherłm: si con¬
cupiscitis uitam eternam. Om¬
nis ista terrena felicitas sini¬
stra uobis sit. illa sit dextra qͣm
habebitis semper. Et si habueri¬
tis sinistram: nolite de sinistra
p̃sumere. Nonne corripis eum

Expanded text:
plena, eructantia ex hoc in hoc; oves eorum fecundae, multiplicantes in exitibus suis; boves eorum crassae: non est ruina sepis, nec clamor in plateis eorum.» Numquid habere istam felicitatem, hoc est peccare? Non; sed facere illam dexteram, cum sit sinistra. Propterea secutus, quid ait? «Beatum dixerunt populum cui haec sunt.» Ecce unde locutum est os eorum vanitatem, quia beatum dixerunt populum cui haec sunt. Tu quidem civis es Jerusalem, qui non oblivisceris Jerusalem, ne obliviscatur te dextera tua; ecce illi qui locuti sunt vanitatem, beatum dixerunt populum cui haec sunt: dic mihi tu canticum Sion. «Beatus,» inquit, «populus cujus Dominus Deus ipsius» . Interrogate corda vestra, fratres, si desideratis bona Dei, si desideratis civitatem illam Jerusalem, si concupiscitis vitam aeternam. Omnis ista terrena felicitas sinistra vobis sit; illa sit dextera quam semper habebitis: et si habueritis sinistram, nolite de sinistra praesumere. Nonne corripis eum
Abbreviated transcription (Latin):
temporalis. Quicquid facis ꝓp¬
ter uitam eternam: dextera ope¬
ratur. Si caritati uitȩ eternȩ in
operib tuis miscueris concupi¬
scentiam uite temporalis. aut
laudis humanȩ: aut alicuius cõ¬
modi scłaris: cognouit sinistra tua
quid faciat dextera tua. & nescis
nistra tua quid faciat dextera
bus qui obliuiscunt᷑ iherłm. hoc
contingit quod dixit: obliuiscit᷑
illos dextera eoꝵ uita enim eter¬
na manet in se: Illi remanent
in delectatione temporali: & fa¬
ciunt sibi dextrũ quod sinistrũ ẽ.
Attendite ad ista fr̾es. ꝓpter dexte¬
ram insinuandũ est hoc uobis:
quantũ dñs donat ad salutem
om̃ium. Deministis fortasse
hinc me aliquando tractasse de
quib dam. qui quod sinistrũ ẽ¬
dextrũ faciunt. idest qui tempo¬
ralia bona plus habent. & in istĩ
beatitudinem ponunt: ignoran¬
tes que sit uera felicitas. uera dex¬
tera. Hos scriptura filios alienoᷤ
dicit: tanquã ciues non iherłm

Expanded text:
temporalis. Quidquid facis proptemporalis. Quidquid facis propter vitam aeternam, dextera operatur. Si charitati vitae aeternae in operibus tuis miscueris concupiscentiam vitae temporalis, aut laudis humanae, aut alicujus commodi saecularis; cognovit sinistra tua quid faciat dextera tua. Et nostis nistra tua quid faciat dextera bus qui obliviscuntur Jerusalem, hoc contingit quod dixit; obliviscitur illos dextera eorum: vita enim aeterna manet in se; illi remanent in delectatione temporali, et faciunt sibi dextrum quod sinistrum est. 16. Intendite ad ista, fratres; propter dexteram insinuem hoc vobis, quantum Dominus donat, ad salutem omnium. Meministis fortasse hic me aliquando tractasse de quibusdam, qui quod sinistrum est, faciunt dextrum; id est, qui temporalia bona plus habent, et in istis beatitudinem ponunt, ignorantes quae sit vera felicitas, vera dextera. Hos Scriptura filios alienos dicit, tanquam cives non Jerusalem,
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ bonũ in futuro. Paupe¬
rib autem quid dictũ est: Qui
uolunt diuites fieri: incidunt
in temptationem. Non dixit
qui diuites sunt: sed qui uolũt
diuites fieri. Nam si iam di¬
uites essent: alterũ canticum
audirent. Diues audit ut ero¬
get: pauper autẽ audit ne de
samini qui non caprunt canti¬
cũ syon: suspendite ut dixi or¬
gana in salicib in medio eius.
Differte que dicturi estis. Inci¬
punt esse ligna fructuosa. mu¬
tantur arbores: & habebunt
fructũ bonũ̃. Ibi iam licet nob̾
cantare: in aures audientium.
Sed cum inter istos obstrepentes
male interrogantes. ueritati re¬
sistentes. uersamini: obstringite
uos non eis uelle placere: ne obli¬
uiscamini iherłm. & dicat una
anima ũra. facta una ex multiꝰ
pace xp̃i. Dicat ipsa captiuitas
iherłm hic agens in terra. Si ob¬
scatur me dextera mea. Uehe¬
m̃t̃ se ꝯstͥnxit fr̃s mer: obliuisca¬
tur me dextera mea. Atrociter
se obligauit. Dextera ñra est u¬
ta eterna: sinistra nr̃a est uita

Expanded text:
um bonum in futurum. Pauperibus autem quid dictum est? «Qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem.» Non dixit, qui divites sunt; sed, «Qui volunt divites fieri.» Nam si jam divites essent, alterum canticum audirent: dives audit ut eroget, pauper audit ne dessamini, qui non capiunt canticum Sion, suspendite, ut dixi, organa in salicibus in medio ejus; differte quae dicturi estis. Incipiunt esse ligna fructuosa, mutantur arbores, et habebunt fructum bonum: ibi jam licet nobis cantare in aures audientium. Sed cum inter istos obstrepentes, male interrogantes, veritati resistentes versamini, obstringite vos non eis velle placere, ne obliviscamini Jerusalem; et dicat una anima vestra, facta una ex multis pace Christi, dicat ipsa captiva Jerusalem hic agens in terra: «Si obscatur me dextera mea.» Vehementer se constrinxit, fratres mei: «Obliviscatur me dextera mea;» atrociter se obligavit. Dextera nostra est vita aeterna, sinistra nostra est vita
Abbreviated transcription (Latin):
Nam qui uolunt diuites fie¬
ri.incidunt in temptationẽ.
& desideria stulta. & nociua:
que mergunt hominẽ in inte¬
ritũ & perditionem. Hec sunt
flumina babilonis. Radix est
enim om̃iũr maloꝵ auaritia:
quam quidã appetentes nau¬
fragauerunt a fide: & inseru¬
erunt se dolorib multis. Ergo
contraria sunt ista cantica:
Non sunt contraria. Uidete qͥd
diuitib dictũ sit. non suꝑbe sa¬
pere: neq sperare in incerto di¬
uitiarũ bona operari. facile¬

Expanded text:
ieri, incidunt in tentationem et desideria multa, stulta et noxia, quae mergunt hominem in interitum et perditionem.» Haec sunt flumina Babylonis. «Radix est enim omnium malorum avaritia; quam quidam appetentes naufragaverunt a fide, et inseruerunt se doloribus multis» . Ergo contraria sunt ista cantica? Non sunt contraria. Videte quid divitibus dictum sit: «Non superbe sapere, neque sperare in incerto divitiaru
Abbreviated transcription (Latin):
important maxime diuitie in¬
cautis hominib Non enim au¬
rũ malũ est quod d̃s condidit᷑.
sed homo malus est auarus re¬
linquens creatorem: conuersus
ad creaturam. Hoc ergo sibi pre¬
caueat ne sit superbus: & super
fluuiũ babilonis sedeat. Hoc enĩ
dictum est. non suꝑbe sapere.
Ergo sedeat: neq speret in incer¬
to diuitiarũ. Ergo super flum̃
babilonis sedeat. Si enim spera¬
uerit in incerto diuitiarũ: tra¬
hitur a flumine babilonis. Si
uero humiliauerit se & non su¬
perbierit. & non sperauerit in
incerto diitiarũ. sedet super
fluuiũ: & suspirat eternam ihe¬
rłm. Recordatur syon: & ut per¬
ueniat ad syon erogat. Ecce ha¬
bes canticũ quod diuites accepe¬
runt de canticis syon: operent᷑.
tangant organa ne uacent: cũ
inuenerint hominẽ dicentem
sibi. Quid est quod facis: Per¬
dis res tuas tanta erogando: the¬
sauriza filiis tuis. Cum uiderĩt
non capere. & intellexerint esse¬
lignũ salicis. non facile dicant
quare agant. & quid agant:

Expanded text:
axime divitiae incautis hominibus. Non enim aurum malum est, quod Deus condidit; sed malus est homo avarus relinquens Creatorem, conversus ad creaturam. Hoc ergo ibi praecaveat, ne sit superbus, et super fluvium Babylonis sedeat. Hoc illi enim dictum est, «Non superbe sapere:» ergo sedeat. «Neque sperare in incerto divitiarum:» ergo super flumina Babylonis sedeat. Si enim speravit in incerto divitiarum, trahitur a flumine Babylonis. Si vero humiliaverit se, et non superbierit, et non speraverit in incerto divitiarum, sedet super fluvium, suspirat aeternae Jerusalem recordatus Sion; et ut perveniat ad Sion, erogat. Ecce habes canticum quod divites acceperunt de canticis Sion. Operentur, tangant organum, non vacent, cum invenerint hominem dicentem sibi: Quid est quod facis? perdis res tuas tanta erogando; thesauriza filiis tuis. Cum viderint non capere, et intellexerint lignum esse salicis, non facile dicant quare agant, et quid agant,
Abbreviated transcription (Latin):
le tribuant. cõmunicent. thesau¬
ritent sibi fundamentũ bonũ
in futurũ: ut app̾hendant ue¬
ram uitam. Hoc canticũ de can¬
ticis syon diuites acceperunt:
primo non superbe sapere. Ex¬
tollunt enim diuitie & quos ex¬
tollunt: flumina excollunt illoꝰ.
Quid ergo his precipitur: Ante
om̃ia non superbe sapere. Qd̃
faciunt diuitiȩ: hoc caueant in
diuitiis: caueant in diuiciis suꝑ¬

Expanded text:
le tribuant, communicent, thezaurisent sibi fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam» . Hoc canticum de canticis Sion divites acceperunt, primo, «non superbe sapere.» Extollunt enim divitiae; et quos extollunt, flumina illa tollunt. Quid ergo his praecipitur? Ante omnia, «non superbe sapere.» Quod faciunt divitiae, hoc caveant in divitiis; caveant in divitiis su
Abbreviated transcription (Latin):
Quomodo cantabimus canticũ
dñi in terra aliena: Et ille qui¬
dem discessit: spem tamen de¬
dit dñs diuitib Nam contrista¬
ti discipuli dixerunt. Quisnã
potest saluus fieri: Et respon¬
dit eis. Quod hominib impos¬
sibile est: deo facile est. Habent
enim & diuites quendã modũ
suũ. & acceperunt canticũ de
syon: canticũ de quo dicit apłs.¬
Precipe diuitib huius scł̃i non
superbe sapere. neq sperare in
incerto diuitiarũ: sed in deo ui¬
uo qui prestat nobis gm̃ia abun¬
danter ad fruendũ. Adungen᷑¬

Expanded text:
«Quomodo cantabimus canticum «Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena?» Et ille quidem discessit; spem tamen divitibus Dominus dedit. Nam contristati discipuli dixerunt: «Quisnam potest salvus fieri?» Et respondit eis: «Quod hominibus impossibile est, facile est Deo» . Habent enim et divites quemdam modum suum, et acceperunt canticum de Sion, canticum de quo AposPraecipe diuitibus huius mundi non superbe sapere neque sperare in incerto diuitiarum, sed in Deo uiuo, qui praestat nobis omnia abundanter ad fruendum; ben
Abbreviated transcription (Latin):
nis suꝑ uos. & suꝑ t̾ram hanc: Nũc
ergo audi obsecro dñe mi rex. ua¬
leat deprecatio mea in conspectu
tuo: & ne me remittas in domũ
ionathȩ. scribȩ nͤ moriar ibi. Pre¬
cepit ergo rex sedechias ut trade¬
retur iheremias in uestibulo car¬
ceris: & daretur ei torta panis coti¬
uie excepto pulmento. donec con¬
sumerentur om̃s panes de cruitate.
Et mansit iheremias in uestibulo

Expanded text:
nis super vos, et super terram hanc? Nunc nis super vos, et super terram hanc? Nunc ergo audi, obsecro, domine mi rex, Valeat deprecatio mea in conspectu tuo: et ne me remittas in domum Jonathan scribae, ne moriar ibi. Praecepit ergo rex Sedecias, ut traderetur Jeremias in vestibulo carceris: et daretur ei torta panis quotidie, excepto pulmento, donec consumerentur omnes panes de civitate: Et mansit Jeremias in vestibulo
Abbreviated transcription (Latin):
ad chaldeos. ne forte tradar in ma¬
nus eoꝵ: & illudant michi. Re
spondit autẽ iheremias. Non te
tradent. Fudi queso uocẽ dñi
quam ego loquor ad de: & bene ti¬
bi erit. & uiuet anma tua. Quod
si nolueris egredi: iste est sermo
quem ostendit michi dñs. Ecce
om̃s mulieres que remanserunt
in domo regis iuda educent᷑ ad
principes regis babilonis: & ipsȩ

Expanded text:
ad Caldeos, ne forte tradar in maad Caldeos, ne forte tradar in manus eorum spondit autem Jeremias: Non te tradent, audi, quaeso, vocem Domini, quam ego loquor ad te, et bene tibi erit, et vivet anima tua. Quod si nolueris egredi: iste est sermo, quem ostendit mihi Dominus: Ecce omnes mulieres, quae remanserunt in domo regis Juda, educentur ad principes regis
Abbreviated transcription (Latin):
ergo iheremias sic. & excraxerunt
iheremiã funib & eduxerunt eũ
de lacri. Mansit autẽ iheremias
in uestibulo carceris. Et misit rex
sedechias & tulit ad se ihereniam
ꝓphetam: ad ostiũ terciũ qd̃ erat
in domo dm̃. Ee dixit rex ad ihere¬
iniam. Interrogo ego te sermonẽ:
ne abscondas a me aliquid. Dixit
autẽ iheremias ad sedechiam. Si
annuntiauero tibi nũquid non
interficies me: Et si consiliũ tibi
dedero: non me aucdies. Iurauit
ergo sedechias iheremiȩ clam di¬
dens. Uiuit dñs qui fecit nobis am¬
mam hanc. si occidero de. & si tradi¬
dero in manu uiroꝵ istoꝵ: qui que¬
exieris ad principes regis babilomiᷤ.
uiuet anima tua. & ciuitas hec ñ
succendetur igni. & saluus eris tu
& domus tua: si autẽ non exieris
ad principes regis babilonis. tradet᷑
ciuitas hec in manus chaldeoꝵ. &
succendent eam igni: & tu non ef¬
fugies de manu eoꝵ Et dixit rex
sedechias ad ihereniã. Sollicitus¬
sum ꝓpter iudeos qui transfuger̃t

Expanded text:
sic. Et extraxerunt Jeremiam funibus, et eduxerunt eum de lacu: Mansit autem Jeremias in vestibulo carceris. Et misit rex Sedecias, et tulit ad se Jeremiam prophetam ad ostium tertium, quod erat in domo Domini: Et dixit rex ad Jeremiam: Interrogo ego te sermonem, ne abscondas a me aliquid. Dixit autem Jeremias ad Sedeciam: Si annuntiavero tibi, numquid non interficies me? et si consilium tdedero, non me audies. Juravit ergo rex Sedecias Jeremiae clam dicens: Vivit Dominus, qui fecit nobis animam hanc, si occidero te, et si tradidero in manus virorum istorum qui quaerincipes regis Babylonis, vivet anima tua, et civitas haec non succendetur igni: et salvus eris tu, et domus tua. Si autem non exieris ad principes regis Babylonis, tradetur civitas haec in manus Chaldaeorum, et succendent eam igni: et tu non effugies de manu eorum. Et dixit rex Sedecias ad Jeremiasum propter Iudeos qui transfugerunt
Abbreviated transcription (Latin):
locutus sũ ad eos & non audierũt.
Iheremias autẽ tulit uolumen ali¬
ud & dedit illud baruch filio nerie
scribȩ: qui scripsit in eo ex ore ihere¬
mie om̃s sermones libri quem com¬
busserat ioachim rex iuda igni. &
insuꝑ additi sunt sermones multo
plures quã ante fuerant. Et reg¬
nauit rex sedechias filius iosie pro
iechonia filio ioachim quem consti¬
tuit regem nabugodonosor rex ba¬
bilonis in terra iuda. & non obedi¬
uit ipse & serui eius & populus ter¬
rȩ uerbis dm̃i: que locutus est in
manu iheremie ꝓphete. Et misit
tex sedechias uchal filiũ selemiȩ: &
sophoniã filiũ maasiȩ. sacerdotem
ad iherenniã ꝓphetam dicens. Ora
ꝓ nobis dñm dm̃ nr̃m. Iheremias
autẽ libere ambulabat in medio
populi: non enu miserant eum
in custodiam carceris. Igitur ex¬
ercitus pharao egressus est de egip¬
co. & audientes chaldei qui obside¬
bant iherłm huruscemodi nuntrũ.:
recesserunt ab iherłm. Et factũ est
uerbũ dñi ad iheremiã ꝓphetam

Expanded text:
on audierunt Hieremias autem tulit volumen aliud et dedit illud Baruch filio Neriae scribae qui scripsit in eo ex ore Hieremiae omnes sermones libri quem conbuserat Ioachim rex Iuda igni et insuper additi sunt sermones multo plures quam ante fuerant et regnavit rex Sedecias filius Iosiae pro Iechonia filio Ioachim quem constituit regem Nabuchodonosor rex Babylonis in terra Iuda et non oboedivit ipse et servi eius et populus terrae verbimisit rex Sedecias Iuchal filium Selemiae et Sophoniam filium Maasiae sacerdotem ad Hieremiam prophetam dicens ora pro nobis Dominum Deum nostrum Hieremias autem libere ambulabat in medio populi non enim miserant eum in custodiam carceris igitur exercitus Pharao egressus est Aegyptum et audientes Chaldei qui obsidebant Hierusalem huiuscemodi nuntium recesserunt ab Hierusalem et factum est verbum Domini ad Hieremiam prophetam
Abbreviated transcription (Latin):
liũ reuertetur in t̾ram suam in e¬
giptũ. & redient chaldei & bellabt̃
contra ciuitatem hanc. & capient eã
& incendent igni. Hec dicit dñs.
Nolite decipere animas urãs dicen¬
tes. euntes abibunt & recedent a
nobis chaldei: quia non abibunt.
Sed & si percusseritis omnẽ exerci¬
tum chaldeoꝵ qui p̾liantur aduer¬
sum rios. & derelicti fuerint ex eis
aliqui uulnerati. singuli de ten¬
torio suo consurgent: & incendent
ciuitatem hanc igni. Ergo cum
recessisset exercitus chaldeoꝵ ab
egressus est iheremias de iherłm
ut iret in t̾ram beniamin. & diui¬
deret ibi possessionem in conspec¬
tu ciuium. Cumq peruenisset ad

Expanded text:
in terram suam in Aegyptum et redient Chaldei et bellabunt contra civitatem hanc et capient eam et incendent igni haec dicit Dominus nolite decipere animas vestras dicentes euntes abibunt et recedent a nobis Chaldei quia non abibunt sed et si percusseritis omnem exercitum Chaldeorum qui proeliantur adversum vos et derelicti fuerint ex eis aliqui vulnerati singuli de tentorio suo consurgent et incendent civitatem hanc igni ergo cum recessisset exercitus Chaldeorum aegressus est Hieremias de Hierusalem ut iret in terram Beniamin et divideret ibi possessionem in conspectu
Abbreviated transcription (Latin):
rex male fecerunt uiri isti om̃ia
quecũq ꝑpetrauerunt contra ihe¬
remiã ꝓphetam: ut mitterent eũ
in lacũ ut moriatur ibi fame. Non
enim sunt panes ultra in ciuita¬
te. Precepit itaq rex abdemelech
echiopi dicens. Tolle tecũ hinc tri¬
ginta uiros: & leua iheremiã de la¬
cu antequã moriatur. Assump¬
tis ergo abdemelech secũ uiris.
ingressus est domũ regis. que
putruerant. & submisit ea ad ihe¬
reniã in lacũ per funculos. Di¬
ritq ab demelech echiops ad ihe¬
remiã. Pone ueteres pannos &
hec scissa & putrida sub cubito

Expanded text:
rex, malefecerunt viri isti omnia rex, malefecerunt viri isti omnia quaecumque perpetrarunt contra Jeremiam prophetam, mittin lacum, ut moriatur ibi fame; non sunt enim panes ultra in civitate. Praecepit itaque rex Abdemelech Aethiopi dicens: Tolle tecum hinc triginta viros et levate Jeremiam de lacu, antequam moriatur. Assumptis ergo Abdemeleh viris secum, ingressus est domum regis, quae putruerant, et submisit ea ad Jeremiam in lacu per funiculos. Dixitque Abdemelech Aethiops ad Jeremiam: Pone veteres pannos, et haec scissa et putrida sub
Abbreviated transcription (Latin):
serit in cruitate hac. moriet᷑ gladio
& fame. & peste. qui autẽ ꝓfugerit
ad chaldeos uiuet. & erit amma
eius sospes & uiuens. Hec dicit do¬
minus. Tradenda tradetur ciuitas
hec in manu exercitus regis babi¬
lonis: & capiet eam. Et dixerunt
principes regi. Rogamus ut occi¬
datur homo iste. de industria enĩ
dissoluit manus uiroꝵ bellantiũ.
qui remanserunt in ciuitate hac
& manus ummersi populi: loquen¬
ad eos iuxta uerba hec. Siquidẽ ho¬
mo hic non querit pacem popuili
huuis: sed malũ. Et dixit rex sede¬
chias. Ecce ipse in manib ur̃is est:
nec enim fas est uobis regem quic¬
quam negare. Tulerunt ergo ihe¬
remiã. & ꝓiecerunt eũ in lacũ hel¬
sed lutũ. Descendit itaq iheremias
in cȩnũ. Audiuit autẽ abdeme¬
lech ethiops uir eunuchus qui erat
in domo regis. qd̃ misissent ihere¬
miam in lacũ. Porro rex sedebat
in porta beniamin. & egressus est
abdemelech de domo regis: & locu¬
tus est ad regem dicens. Dñe mi

Expanded text:
rit in civitate hac morietur gladio et fame et peste qui autem profugerit ad Chaldeos vivet et erit anima eius sospes et vivens haec dicit Dominus tradenda tradetur civitas haec in manu exercitus regis Babylonis et capiet eam et dixerunt principes regi rogamus ut occidatur homo iste de industria enim dissolvit manus virorum bellantium qui remanserunt in civitate hac et manus uad eos juxta verba haec: Siquidem homo iste non quaerit pacem populo huic, sed malum. Et dixit rex Sedecias: Ecce ipse in manibus vestris est: nec enim fas est regem vobis quidquam negare. Tulerunt ergo Jeremiam, et projecerunt eum in lacum Melsed lutum: Descendit itaque Jeremias in coenum. Audivit autem Abdemelech, Aethiops vir, eunuchus qui erat in domo regis, quod misissent Jeremiam in lacum: porro rex sedebat in porta Benjamin. Et egressus est Abdemelech de domo regis, et locutus est ad regem, dicens: Domine mi
Abbreviated transcription (Latin):
istud in terra iuda & in urbib eiꝰ:
cũ conuertero captiuitatem eoꝵ.
Benedicat tibi dñs pulchritudo
iusticie: mons sanctus & habita¬
bunt in eo. iudas & om̃s cruitates
eius simul. agricolȩ & minantes
greges.quia mebriaui ammam
lassam: & omnẽ animã esurientẽ
saturaui. Ideo quasi de somno su¬
scitatus sum. & uidi: & somnus me¬
uis dulcis michi. Ecce dies ueniunt
dicit dñs & seminabo donrũ isrł &
domũ iuda: semine hominis. & semi¬
ne iumentoꝵ. Et sicut uigilaui su¬
per eos ut euellerem & demolirer.
& dissiparem. & disꝑgerem. & affli¬
gerem: sic iugilabo super eos ut edi¬
ficem & plantem ait dñs. In dieb
illis non dicent ultra patres come
derunt uuam acerbam. & dentes
filioꝵ obstupuerunt: sed unꝰquisq
ininiquitate sua morietur. Om̃is¬

Expanded text:
terra Iuda et in urbibus eius cum convertero captivitatem eorum benedicat tibi Dominus pulchritudo iustitiae mons sanctus et habitabunt in eo Iudas et omnes civitates eius simul agricolae et minantes greges quia inebriavi animam lassam et omnem animam esurientem saturavi ideo quasi de somno suscitatus sum et vidi et somnus meus dulcis mihi ecce dies veniunt dicit Dominus et seminabo domum Israhel et domum Iuda semine hominis et semine iumentorum et sicut vigilavi super eos ut evellerem et demolirer et dissiparem et disperderem et adfligerem sic vigilabo super eos ut aedificem et plantem ait Dominus in diebus illis non dicderunt uvam acerbam et dentes filiorum obstupuerunt: sed unusquisque in iniquitate sua morietur . » I
Abbreviated transcription (Latin):
uolumine libri: & p̃cepit ihere¬
mias baruch dicens. Ego clausus
sum nec ualeo ingredi donrũ dñi.
ingredere ergo tu & lege de uolu¬
inine in quo scripsisti ex ore meo
uerba dñi audiente populo in do¬
mo dñi in die ieiunii. insuꝑ & au¬
diente uniuerso iuda qui uenrũt
de ciuitatib iuda leges eis: si forte
cadat oratio eoꝵ in conspectu dñi.
& reuertatur unusquisq a uia sua
pessima: q̃m magnus furor. & in¬
dignatio quam locutus est dñs ad¬
uersũ popłm suũ. Et fecit baruch
filius nerie om̃ia que p̾ceperat ei
iheremias ꝓpheta: legens ex uolu¬
mine sermones dñi indomo dñi.
factũ est autẽ in anno quinto ioa¬
chim filii iosie regis iuda in men¬
se nono. p̃dicauerunt ieiumũ in
conspectu dñi om̃i popło iniherłm.
& uniuerse multitudini que con
rusalẽ. legitq baruch ex uolumi¬
ne sermones iheremiȩ in domo
uñi. in garofilatio gamarie filii
saphan scribȩ in uestibulo suꝑiori.
in introitu portȩ noue domis dñi:

Expanded text:
olumine libri et praecepit Hieremias Baruch dicens ego clausus sum nec valeo ingredi domum Domini ingredere ergo tu et lege de volumine in quo scripsisti ex ore meo verba Domini audiente populo in domo Domini in die ieiunii insuper et audiente universo Iuda qui veniunt de civitatibus suis leges eis si forte cadat oratio eorum in conspectu Domini et revertatur unusquisque a via sua pessima quoniam magnus furor et indignatio quam locutus est Dominus adversum populum hunc et fecit Baruch filius Neriae iuxta omnia quae praeceperat ei Hieremias propheta legens ex volumine sermones Domini in domo Domini factum est autem in anno quinto Ioachim filii Iosiae regis Iuda in mense nono praedicaverunt ieiunium in conspectu Domini omni populo in Hierusalem et universae multitudini quae conrusalem legitque Baruch ex volumine sermones Hieremiae in domo Domini in gazofilacio Gamariae filii Saphan scribae in vestibulo superiori in introitu portae novae domus Domini
Abbreviated transcription (Latin):
dñi. & penituit dñm mali qd̾ locu¬
tus erat aduersũ eos: Itaq nos
facimus malũ grande: contra a¬
nimas nr̃as. Fuit quoq uir ꝓphe¬
tans in nomine dñi. urias filius
semei de cariathiarim. & ꝓpheta¬
uit aduersũ ciuitatem istam. &
aduersũ terram hanc iuxta uni¬
uersa uerba iheremiȩ: & audiuit
rex ioachim. & om̃s potentes & prin¬
cipes eius uerba hec: & quesiuit rex
interficere eũ. Et audiuit urias
& timuit. fugitq & ingressus est

Expanded text:
Domini: Et poenituit Dominum mali, quod locuDomini: Et poenituit Dominum mali, quod locutus erat adversum eos? Itaque nos facimus malum grande contra animas nostras. Fuit quoque vir prophetans in nomine Domini, Urias filius Semei de Cariathiarim, et prophetauit aduersum ciuitatem istam et aduersum terram hanc iuxta uniuersa uerba Hieremiae. et audiuit rex Ioiacim et omnes potentes et principes eius uerba haec et quaesiuit rex interficere eum; et audiuit Urias et timuit fugitque et ingressus est
Abbreviated transcription (Latin):
nida. factũ est uerbũ hoc ad ihere¬
miã a dño dicens. Tolle uolum̃
nibri. & scribes meo om̃ia uerba qͤ
locutus sum tibi. aduersũ isrł et
uidam. & aduersũ om̃s gentes. a
die qua loctitus sũ ad te ex diebus
iosiȩ usq in diem hanc. si forte au¬
oiente domo iuda uiuersa ma¬
la que ego cogito facere eis. reuer¬
tatur unusquisq auia sira pessi¬
ma: & ꝓpitius ero iniquitati & pec

Expanded text:
est verbum hoc ad Hieremiam a Domino dicens tolle volumen libri et scribes in eo omnia verba quae locutus sum tibi adversum Israhel et Iudam et adversum omnes gentes a die qua locutus sum ad te ex diebus Iosiae usque ad diem hanc si forte audiente domo Iuda universa mala quae ego cogito facere eis revertatur unusquisque a via sua pessima et propitius ero
Abbreviated transcription (Latin):
ad sedechiam regem iuda uni¬
uersa uerba hec in iherłm. & exer¬
citus regis babilonis pugnabat
contra iherłm. & contra om̃s ciuita¬
tes uida que reliquȩ erant contra
lachis & contra azecha. He enim
suꝑerant de ciuitatib iuda. urbes
munitȩ. Uerbũ quod factũ est ad
iheremiã a dño. postquã percussit
rex sedechias fedus cũ om̃i populo
in iherłm. predicans ut dimitteret
unusquisq seruũ suũ. & unusqͥsq
ancillam suam hebreũ & hebream
liberos. & nequaquã dñarentur eis:
id est in iudeo & fr̃e suo. Fudier̃t
ergo om̃s principes & uinuersus
populus qui mierant pactũ ut di¬
mitteret unusguisq serirũ suũ.
& unusquisq ancillam suam libe
& conuersi sunt deinceps. & retra
rerunt seruos suos & ancillas quoᷤᷤ
dimiserant liberos: & subiugaue¬
runt in famulõ &ĩ famulas. Et¬

Expanded text:
ad Sedeciam regem Iuda uniad Sedeciam regem Iuda universa verba haec in Hierusalem et exercitus regis Babylonis pugnabat contra Hierusalem et contra omnes cites Juda, quae reliquae erant, Contra Lachis, et contra Azecha: hae enim supererant de civitatibus Juda, urbes munitae. Verbum, quod factum est ad Jeremiam a Domino, postquam percussit rex Sedecias foedus cum omni populo in Jerusalem; Praedicans, ut dimitteret unusquisque servum suum, et unusquisque ancillam suam, Hebraeum et Hebraeam, liberos. Et nequaquam dominarentur eis, id est, in Judaeo et fratre suo. Audierunt ergo omnes principes et universus populus, qui inierant pactum ut dimitteret unusquisque servum suum, et unusquisque ancillam suam liberet conversi sunt deixerint servos et ancillas suas, quos dimiserant liberos, et subjugaverint in famulos ac famulas.
Abbreviated transcription (Latin):
& miserebor eis. Uerbũ qd̃ factum
est ad iheremiam adño. quando na¬
bugodonosor rex babilonis & om̃is
exercitus eius uniuersaq regna ter¬
re que erant sub potestate manus
eius. & om̃s populi bellabant con¬
tra iherłm: & contra om̃s urbes eiꝰ.¬
Hecdicit dñs d̾s isrł. Uade & loque¬
re ad sedechiam regem iuda: & di¬
ces ad eum. Hec dicit dñs. Ecce ego
tradam ciuitatem hanc in manu
regis babilonis. & succendet eam
igni: & tu non effugies de manu
eius. sed comp̃hensione capieris. &
in manueius traderis. & oculi tui
oculos regis babilonis uidebunt.
& os eius cũ ore tuo loquetur: & ba¬
bilonem introibis. Attamen audi
uerbum dm̃i sedechia rex iuda. Hec
dicit dñs ad de. Non morieris in
gladio sed in pace morieris. & scd̃o
combustiones patrũ tuoꝵ regum
prioꝵ qui fuerunt ante te sic com¬
burent de. & ue dñe plangent te:
quia uerbũ ego locutus sum dicit
dñs. Et locutus est iheremias ꝓpheta

Expanded text:
et miserebor eis verbum quod factum et miserebor eis verbum quod factum est ad Hieremiam a Domino quando Nabuchodonosor rex Babylonis et omnis exercitus eius universaque regna terrae quae erant sub potestate manus eius et omnes populi bellabant contra Hierusalem et contra omnes urbes eiade et loquere ad Sedeciam regem Iuda et dices ad eum haec dicit Dominus ecce ego tradam civitatem hanc in manu regis Babylonis et succendet eam igni et tu non effugies de manu eius sed conprehensione capieris et in manu eius traderis et oculi tui oculos regis Babylonis videbunt et os eius cum ore tuo loquetur et Babylonem introibis attamen audi verbum Domini Sedecia rex Iuda haec dicit Dominus ad te non morieris in gladio sed in pace morieris et secundum conbustiones patrum tuorum regum priorum qui fuerunt ante te sic conburent te et vae domine plangent te quia verbum ego locutus sum dicit Dominus et locutus est Hieremias propheta
Abbreviated transcription (Latin):
cunctis dieb. Et factũ est uerbum
dñi ad iheremiã dicens. Hec dicit do¬
minus. Si rritũ fieri potest pactũ
meũ cum die & pactũ meũ cũ noc¬
te. ut non sit dies & nox in tempore
suo: & pactum meũ irritũ esse po¬
terit cũ dauid seruo meo. ut non sit
ex eo filius qui regnet in throno eiꝰ.
Et leuite & sacerdotes ministrrmei.
sicut numerari non possunt stellȩ
celi & metiri harena maris: sic mul¬
tiplicabo semen dauid serui mei. &
leuitas ministros meos. Et factũ
est uerbũ dñi ad iheremiã dicens.
Nũquid non uidisti quid popłs
hic locutus sit dicens. due cognati¬
ones quas elegerat dñs abiecte sunt.
& populũ meũ despexerunt: eo qd̃
non sit ultra gens coram eis: Hec
oicit dñs. Si pactũ meũ inter diem
& noctem & leges celo & terre non
posui: equidẽ & semen iacob & da-¬
uid serui mei ꝓiciam: ut non assu¬
mam de semine eius. principes se¬
minis abraham & ysaac & iacob.
Reducam enim conuersionẽ eoꝵ:

Expanded text:
cunctis diebus et factum est verbum Domini ad Hieremiam dicens haec dicit Dominus si irritum fieri potest pactum meum cum die et pactum meum cum nocte ut non sit dies et nox in tempore suo et pactum meum irritum esse poterit cum David servo meo ut non sit ex eo filius qui regnet in throno eius et Levitae et sacerdotes ministri mei sicuti numerari non possunt stellae caeli et metiri harena maris sic multiplicabo semen David servi mei et Levitas ministros meos et factum est verbum Domini ad Hieremiam dicens numquid non vidisti quid populus hic locutus sit dicens duae cognationes quas elegerat Dominus abiectae sunt et populum meum despexerunt eo quod non sit ultra gens coram eis haec dicit Dominus si pactum meum inter diem et noctem et leges caelo et terrae non posui equidem et semen Iacob et David servi mei proiciam ut non adsumam de semine eius principes seminis Abraham et Isaac et Iacob reducam enim conversionem eorum
Abbreviated transcription (Latin):
strib. & in cruitatib que ad austrũ
sunt. & in terra beniamm. & in cir¬
cuitu iherłm. & in cruitatib iuda:
adhuc transibunt greges ad manũ
numerantis ait dñs. Ecce dies ue¬
nient dicit dñs. & suscitabo uerbũ
bonũ qd̃ locutus sum ad domũ isrł
& ad domũ iuda. In cdieb illis & in

Expanded text:
 in civitatibus, quae ad austrum sunt; Et in terra Benjamin, et in circuitu Jerusalem, et in civitatibus Juda, adhuc transibunt greges ad manum numerantis, ait Dominus. Ecce dies veniunt, dicit Dominus: et suscitabo verbum bonum, quod locutus sum ad domum Israel et ad do
Abbreviated transcription (Latin):
ficabo eos sicut a principio. & emũ¬
daboillos ab om̃i iniquitate sua in
qua peccauerunt michi. & ꝓpitius
ero cunctis iniquitatib eoꝵ in qui¬
bus deliquerunt michi. & spreue¬
runt me. & erunt michi in nom̃¬
& ingaudiũ. & in laudem & in ex¬
ultationem cunctis gentib terre
que audierunt om̃ia bona que ego
facturus sum eis: & pariebunt. et
turbabuntur in uniuersis bonis
& in om̃i pace quam ego dabo eis.
Hec dicit dñs. Adhuc audietur in
loco isto quem uos dicitis esse deser¬
tum eo qd̾ non sit homo nec iumen¬
tum incruitatib iuda & forib ihe¬
rusalem. que desolatȩ sunt absq
homine & absq habitatore. & absq
pecore: uox gatidii & uox leticiȩ:
uox sponsi & uox sponsȩ. uox dicen¬

Expanded text:
ficabo eos sicut a principio, Et emundabo illos ab omni iniquitate sua, in qua peccaverunt mihi: et propitius ero cunctis iniquitatibus eorum, in quibus deliquerunt mihi, et spreverunt me. Et erit mihi in et in gaudium et in laudem: et in exultationem cunctis gentibus terre: que audierint omnia bona: que ego facturus sum eis: et pavebunt et turbabuntur in omnibus bonis: et in omni pace: quam ego faciam eis. Hec dicit Dominus. Adhuc audietur in loco isto quem vos dicitis esse desertum: eo quod non sit homo nec jumentum in civitatibus Juda: et foris Hierusalem: que desolate sunt absque homine: et absque habitatore: et absque pecore. Vox gaudii: et vox leticie. Vox sponsi: et vox sponse
Abbreviated transcription (Latin):
tota anima mea. Quia hec dicit
uñs. Sicut adduxi suꝑpopłm istũ
om̃e malũ hoc grande. sic adducã
suꝑ eos om̃e bonũ qd̃ ego loquar
ad eos. & possidebunt᷑ agrim ter¬
ra ista. de qua uos dicitis qd̃ deser¬
ta sit eo quod non remanserit ho¬
mo & iumentũ: & data sit in ma¬
nu chaldeoꝵ. Agri pecunia emen¬
tur. & scribentur in libro & inpri¬
metur signũ: & testis adhibebitur
in terra beniamin. & incircuitu
iherłm. in ciuitatib iuda & in ciui¬
tatib montanis. & in ciuitatib cã¬
pestrib & in ciuitatib que ad aui

Expanded text:
tota anima mea. Quia haec dicit tota anima mea. Quia haec dicit Dominus: Sicut adduxi super populum istum omne malum hoc grande: sic adducam super eos omne bonum, quod ego loquar ad eos. Et possidebuntur agri ra ista, de qua uos dicitis, quod deserta sit eo, quod non remanserit homo et iumentum, et data sit in manu Chaldeorum. agri pecunia ementur et scribentur in libro. inprimetur signaculum et testis adhibebitur in terra Beniamin et in circuitu Hierusalem, in ciuitatibus Iuda et in ciuitatibus montanis et in ciuitatibus campe