comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
umuersa constant & de quo omnia pendent : h aecboni
naturat̃ quȩ mentẽ repl&: circa hocuersaturanim a
pura hocintro ꝑspicit  &dm̃ cernitbonis omnib:
abundat. unde &ait: sauceraius dulce dines & totus de¬
sideriũ : Omniũ enĩbonorũ auctor. ẽds̃ &quȩ st̃ eius ꝓ
ferto omnia sunt Nusquã illicmalũ : & simillo nr̃a mens
mancat malũ nescit: Animaigitur quȩ in dõñ man&
ipsa sibiauctor malorũ. ẽ dtaq poccat: Anim ⁊ aute
que peccat ipsa morietur. Aureis enimuiculis solutauis tutũ :¬
pfana fertur precipitio. & labitur adinferiora : Anima aut̃¬
beata ẽ quã nulla aduersa corporis proelia expugnant :
haecanima sicut passer laqueo contrito euolat : Esce enim
malorũ sunt uoluptates corporis : hisquisq: intenditla queo
Quaenã est haec prospiciens tã quã diluculũ speciosa sicut
lana : Prospicitenĩ tãquã dedomolibora Nec dicit

Expanded text:
universa constant, et de quo omnia pendent. Haec boni universa constant, et de quo omnia pendent. Haec boni natura est, quae mentem replet. 61. Circa hoc versatur anima pura, hoc introspicit, et Deum cernit, bonis omnibus abundat. Unde et ait: Fauces ejus dulcedines, et totus desiderium . Omnium enim bonorum auctfecto omnia sunt. Nusquam illic malum; et si in illo mens nostra maneat, malum nescit. Anima igitur quae in Deo non manet, ipsa sibi auctor malorum est; itaque peccat: anima autem quae peccat, ipsa morietur. Aureis enim vinculis soluta virtutum prona fertur praecipitio, et labitur ad inferiora. Anima autebeata est, quam nulla adversa corporis praelia expugnant. Haec anima sicut passer laqueo contrito, evolat. Escae enim malorum sunt voluptates corporeae. His quisquis intendit, laqueoQuaenam haec est prospiciens tamquam diluculum, speciosa sicut luna ? Prospicit enim tamquam de domo libera. Nec dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
nosaut̃ non potest: Nosigitur animȩ sumus si uolumus
es sohobroi dohis qui sunt goci iacob: id ostimitatore soiꝰ
Nos animȩ sumus nr̃a autẽ mombra sunt seruanda :
Sunt quidem uestimenta nescindantur neinueteros¬
cant: sedille magis qͥhi sutit᷑ seruare deb& eccusto diro :¬

Expanded text:
nos autem non potest. Nos igitur animae sumus, si volumus nos autem non potest. Nos igitur animae sumus, si volumus esse Hebraei de iis qui sunt socii Jacob, id est, imitatores ejus. Nos animae ssunt quidem vestimenta, ne scindantur, ne inveterascant: sed ille magis, qui his utitur, servare se debet et custodir
Abbreviated transcription (Latin):
non aspicit. nec bonũ potostuidere . nisi animabonafiat :¬
ergobonus quiuult uidere dnm̃ : Et qđẽ bonũ huius boni
similes simus : & secđm idoperemur quaebona sunt: hoc est
bonũ quod supra omnẽ operationẽ ẽ : supra omnẽ mentem
atq intellectũ : Ipsũ ẽ quod semꝑ man&: & ad ipsũ conuer¬
tuntur omnia in quohabitat plonitudo diuinitatis. & ꝑipsũ
reconciliantur omnia in ipsũ : et ut plenius defimamus
quid sitbonũ uita ẽ bonũ quia sẽꝑman& : dansuiuere &õẽ.
omnib: : quia fons ẽ. omniumuita xp̃s de quo ait ꝓpheta
inumbraeius uiuemus : Nunc enim uita nrã abscondita in xp̃o e
cumaut̃ apparueritx p̃s uita nrã. tunc & nos cumillo appa¬
robimus ingloria : Ergo nontime amus mortẽ : qnm̃
requies ẽ corporis : animȩ aut̃ uellibestas uel ab solutio
Necuorea mur eũ qui potest carnẽ inter ficere. animã
autẽ nom potost: quia nontimemus eũ ꝗ potest uosti¬

Expanded text:
non aspicit; nec bonum potest videre nisi anima bona. Fiat non aspicit; nec bonum potest videre nisi anima bona. Fiat ergo bonus qui vult videre Dominum, et quod est bonum. Hujus boni similes simus, et secundum id operemur quae bona sunt. Hoc est bonum quod supra omnem operationem est, supra omnem mentem atque intellectum: ipsum est quod semper manet, ad ipsum convertuntur omnia, in quo habitat plenitudo 384 divinitatis, et per ipsum reconciliantur omnia in ipsum. Et ut plenius definiamus quid sit bonum: VITA est bonum, quia semper manet, dans vivere et esse omnibus; quia fons est omnium vita Christus, de quo ait propheta: In umbra ejus vivemus . Nunc enim vita nostra abscondita in Christo est: cum autem apparuerit Christus vita nostra, tunc et nos cum illo apparebimus in gloria. Ergo non timeamus mortem; quoniam requies est corporis, animae autem vel libertas, vel absolutio. Nec vereamur eum qui potest carnem interficere, animam autem non potest; quia non timemus eum qui potest vesti
Abbreviated transcription (Latin):
fuga: Nonutiq pedum qui s unt corporis. Istienim
quocũq currunt Interra currunt: & desolo ad solum
transeunt: Nec nauib fugiamus aut currib: autequis
qui obligantur & cadunt: sed fugiamus animo & oculis
Aut pedib: interiorib:: Adsuescamus oculos nros uidere
quaclucida & dara sunt: speccaro uultũ continenuae
& temperantiae : omnesq uirtutes inquib: nihil scabrũ
nihil obscurũ & torcuosum sit : &ipsumspect& quis: &
conscientiam suã illũ oculũ mund&: nequid habeat sor¬
diũ quod enim uidetur non deb&dissonare ab eoꝗuid&:
tũ igitur nob̵ ẽ illud bonũ nec longe ẽ. ab uno quaque
nrm̃: In ipso enĩ uiuimus : & sumus & mouemur: Ipsius
onim & genus sunus ut a postolus gentil eͥs posuit
significare : Ipsumestbonũ quod quȩrimus solũbonum:
Nemo enimbonus nisiunus ds̃ : hcostoculus ꝗ magnũ illũ
&uerũ decorẽ intuetur : solem. nsis anus &uehensoculus

Expanded text:
fuga? Non utique pedum, qui sunt corporis. Isti enim fuga? Non utique pedum, qui sunt corporis. Isti enim quocumque currunt, in terra currunt, et de solo ad solum transeunt. Nec navibus fugiamus, aut curribus, aut equis qui obligantur et cadunt: sed fugiamus animo, et oculis, aut pedibus interioribus. Assuescamus oculos nostros videre quae dilucida et clara sunt, spectare vultum continentiae et temperantiae, 383 omnesque virtutes, in quibus nihil scabrum, nihil obscurum et tortuosum sit: et se ipsum spectet quis, et conscientiam suam: illum oculum mundet, ne quid sordium habeat. Quod enim videtur, non debet dissonare ab eo qui vitum igitur nobis est illud bonum, nec longe est ab unoquoque nostrum: In ipso enim vivimus, et sumus, et movemur. Ipsius enim et genus sumus , ut Apostolus gentiles posuit significare. Ipsum est bonum quod quaerimus, et solum bonum. Nemo enim bonus, nisi unus Deus. Hic est oculus qui magnum illum et verum decorem intuetur. Solem nisi sanus et vigens oculus
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ indomodñi onines dies uitȩ moȩ: &uideã delectatio¬
nẽ dñi : & considerẽ tẽplũ eius: Siquis igitur purũ illud
& incorporeũ summũ illud uidere meruerit: quidha¬
beat aliud quod desider& : Deniis. petrus gloriam re
Dñe bonum estnos hicesse : & quanto in conparabilior
est illa diunitatis gloria & lix in accossibilir quam
siquis uiderit quid aliud concupis cat. Non regna ñ
sacultatos honoros gloriam potestates: Illis enĩuti
nibilbo atitudims ẽ : hocutibeatũ ẽ. Vt illado spiciens
ad hoo conuorsus maneat. Hancigitur uidens pulchrã
Imaginẽ ingrediatur intro forqs relinquat uultũ
corporis : Nã qui in tuctur corpora: Non deb& intror¬
sũ intueri: nemore mer gentis ingurgite rapiatur
atq: absorbeatur : & quasim ꝓfundũ demersusnus¬
quã appareat: Fugia musergo in patriã uerissiniã
illic patria nob̵ & illic pater a quocreatisumus: ubi ẽ
hierusalẽ ciuitas quae ẽ mater omiũ : Sed quȩ est

Expanded text:
tem in domo Domini omnes dies vitae meae, et videam delectationem Domini, et considerem templum ejus . Si quis igitur purum illud, et incorporeum summum illud videre meruerit, quid habeat aliud quod desideret? Denique Petrus in monte glDomino, bonum est nos hic esse . Et quanto incomparabilior est illa divinitatis gloria, et lux inaccessibilis, quam si quis viderit, quid aliud concupiscat? Non regna, non facultates, honores, gloriam, potestates. Illis enim uti nihil beatitudinis est, hoc uti beatum est; ut illa despiciens, ad hoc conversus maneat. Hanc igitur videns pulchram imaginem ingrediatur intus, foris relinquat vultum corporis. Nam qui intuetur corpora, non debet introrsum intueri; ne more mergentis in gurgite rapiatur atque absorbeatur, et quasi in profundum demersus nusquam appareat. Fugiamus ergo in patriam verissimam. Illic patria nobis, et illic Pater a quo creati sumus, ubi est Hierusalem civitas quae est mater omnium. 79. Sed quae est
Abbreviated transcription (Latin):
Ignis incendia : quia caritatiscis flamma refriger ebat :
&ut plenius cognoscamus quialas habebat ꝑfaeta ca¬
ritas: audisti dudãm dicentẽ: Quotiens uolui congre¬
gare filiostuos : sicut gallina c̃gregat pullos suossub
alas suas: Suma mus igitur has alas: quae si cut flã mȩ
ad superiora dirigant : Exuat unus quisq: animã suã
in uolucris sordidioribus : & quasi aurũ igni ad ꝓb&
detersa luto: Sic enim purgatur anima: ut aurũ
optimũ: pulchrĩtudo aut̃ animȩ sincerauistus
& decius uerior cognitio superiorũ: ut uideat illud
bonũ ex quopendent omnia. Ipsũ autẽ exnullo : Eo
igitur uiuit atq intellectũ accipit: Vitȩ enim fons est
suminũ illud honũ : cuius nobis accenditur caritas & de¬
si deriũ : cui ad ꝓpinquare & misceri uoluptas est : Ideoq
Hoc ẽ qued sum ministrat uniuersis substantiã pseaut̃
manens insemei ipso dicalus nihi laut̃ inse ex aliis suscipit

Expanded text:
ignis incendia, quia charitatis eos flamma refrigerabat. Et ignis incendia, quia charitatis eos flamma refrigerabat. Et ut plenius cognoscamus 1615 quia alas habet perfecta charitas, audisti dudum dicentem: Quoties volui congregare filios tuos sicut gallina congregat pullos suos sub alas suas ! 78. Sumamus igitur has alas, quae sicut flammae ad superiora dirigant. Exuat unusquisque animam suam involueris sordidioribus, et quasi aurum igne approbet detersam luto. Sic enim purgatur anima, velut aurum optimum. Pulchritudo autem animae sincera virtus, et decus verior cognitio supernorum; ut videat illud bonum eigitur vivit, atque intellectum accipit. Vitae enim fons est summum illud bonum, cujus in nobis accenditur desiderium, cui appropinquare et misceri voluptas est: quod Hoc est quod subministrat universam substantiam: ipsum autem manens in semetipso, dat aliis; nihil autem in se ex aliis suscipit,
Abbreviated transcription (Latin):
descendit & repleuit totam domũ inquaerant plurimi sedentes : & ui¬
sesuñ disꝑselinguȩ tã quã ignis: Bonȩ alȩ caritatis : uere alȩ qua euo¬
litabant ꝑ ora populorũ. &ala e ignis qui purgatũ sermonẽ loque¬
bantur : His alis euolauit enoch. raptus ad caolũ : his alis euolauit
helias curruigneo : & equis igneis ad suꝑnatrans latus his alis dñs dr̃
ꝑ columnamignis deducebat patrũ plebem .has alas ab uit sera¬
sin quando sum psit carbonemignis de altari. & tetigit os ꝓphetae :¬
& iniquitateseius abstulit & peccata purgauit: Harũ alarum
Igni purgatisun filuleui : & bapti⁊ antur populinationum :
sicut teslificatur iohannesdicens ded nõihũ: Ipseuos baptis abit
in spũ &igni, Merito urirenes suos uolobat & corsuum dđ÷
quii alas igneas caritatis. sciebat non esse metuendas:
Merito hebrei pueri in sornace ardentin on sentie bant

Expanded text:
descendit, et repledescendit, et replee charitatis, verae alae quae volitabant per ora apostolorum, et alae ignis quae purgatum sermonem loquebantur. His alis evolavit Enoch raptus ad coelum. His alis evolavit Elias curru igneo, et equis igneis ad superna translatus. His alis Dominus Deus per columnam ignis deducebat Patrum plebem. Has alas habuit Seraphim, quando sumpsit carbonem ignis de altari et tetigit os prophetae, et iniquitates ejus abstulit, et peccata purgavit. Harum alarum igne purgati sunt filii Levi, et baptizabantur populi nationum, sicut testificatur Joannes, dicens de Domino Jesu: Ipse vos baptizabit in spiritu et igne . Merito uri renes suos volebat et cor suum David, quia alas igneas charitatis sciebat non esse metuendas. Merito Hebraei pueri in fornace ardenti non sentiebant
Abbreviated transcription (Latin):
Nom possum: Hõnaigitur caritas habens al as ignis ardeñs quȩ
uolitat ꝑ pectõra & corda scõrũ & exurit quic quid mater iale
atq terrenũ ẽ : quicquiduero sincerũ ẽ . ꝓbat & qđ contigerit
fider ascensadeuotio inluminata ẽ caritas iustita resplen¬
duit: hoc igne inflãmauit cor a postolorũ suorũ sicut tesla¬
tur deo pas dicens : Nonne cornr̃in ardens erat in nob cũ ape¬
rir& scripturas : alȩigitur ignis flãmȩ scripture sunt
diuinȩ: Deniq aperiebat scripturas &ignis exiebat atq
audientiũ cordẽ penetrabat: &uere aleignis : quiaelo ꝗͥ a
dñi eloquia casta : argentũ igne examinatũ : Cũ paulus quoque
ad sumerotur axpõ uidit circũ ful sisse supra solumen: & suꝑ
eos qui simulerant: Cecidit a pauore : & ꝓbatior resurrexit:
Doniq a postolus fictus ẽ . quiꝑ secutor aduenorat: Sp̃s quo quo st c̃

Expanded text:
non possum . Bona igitur charitas habens alas ignis ardentis, quae non possum . Bona igitur charitas habens alas ignis ardentis, quae volitat per pectora et corda sanctorum, et exurit quidquid materiale atque terrenum est: quidquid vero sincerum est, probat; et quod contigerit, fides, accensa est devotio, illuminata est charitas, justitia resplenduit. Hoc igne inflammavit corda apostolorum suorum, sicut testatur Cleophas dicens: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis, cum aperiret Scripturas ? Alae igitur ignis flammae scripturae sunt divinae. Denique aperiebat Scripturas, et ignis exibat, atque audientium corda penetrabat. Et vere alae ignis; quia eloquia Domini, eloquia casta, argentum igne examinatum. Cum Paulus quoque assumeretur a Christo, vidit circumfulsisse super se lumen, et super eos qui simul erant, cecidit a pavore, et probatior resurrexit: denique apostolus factus est, qui persecutor advenerat. Spiritus quoque sanctus
Abbreviated transcription (Latin):
haec mala quae fiunt in hoc mundo : necinhasuenit tene¬
bras nec inuanitate ambulauit seculari: Et ideoreqͥem
hic magis habebit quiin hancuitã nonuenit quã illo qͥuenit¬
Quid enim boniẽ homini in hacuita quiinumbrauiuit
nec expleri potest cupiditatib: suis : & si exploat diuitus

Expanded text:
haec mala quae fiunt in hoc mundo, nec in has venit tenehaec mala quae fiunt in hoc mundo, nec in has venit tenebras, nec in vanitate ambulavit saeculi; et ideo requiem 391 hic magis habebit qui in hanc vitam non venit, quam ille qui venitQuid enim boni est homini in hac vita, qui in umbra vivit, nec expleri potest cupiditatibus suis? Et si expleatur divit
Abbreviated transcription (Latin):
tat: Sed non hoc mortis est uitium sed nr̃ae infirmitatis
qui uoiuptate corporis & delatatione uitg istius capimur
& cursum hunc consũmare trepidamus. Inquoplus ama¬
ritudinis quam uoluptatisẽ : At non sc̃i & sapientos uiri
qui lon geuitatẽ pere grinationis huius ingemescebanT
dissolui &cũ xp̃o esse pulchrius estimantes: Diniq diẽ
generationis suȩ ex socrobantur. Sicut quis ait poroat
dios illã in quanatursũ ÷ quidonim ẽ quod haecuita delec¬
t&i. plena aerumnarũ & sollicitudinũ inqua innumere
calumniae & multo molostiȩ : & multȩ lacrimȩ eorum ꝗͥ
ad flictantur molestiis: &i non ost inquit ꝗeos consoletur ÷
&ideo laudat ecdesi aster defunctos magis quam uiuentes:
&optimus inquit supra hosduos. qui nondumnatus ẽ. qui ñ u¬
dihoc malũ: Qalibi idemedesi astor: meliorẽ longe uo
uiro eũ ad seruit quemabortu eiecit mater sua quia ñuiditꝰ

Expanded text:
tat. Sed non hoc mortis est vitium, at nostrae infirmitatis, tat. Sed non hoc mortis est vitium, at nostrae infirmitatis, qui voluptate corporis, et delectatione vitae istius capimur, et cursum hunc consummare trepidamus, in quo pius amaritudinis, quam voluptatis est. At non sancti ac sapientes viri, qui longaevitatem peregrinationis hujus ingemiscebant, dissolvi, et cum Christo esse pulchrius aestimantes: denique diem generationis suae exsecrabantur, sicut quis ait: Pereat dies illa in qua natus sum . 4. Quid enim est quod haec vita delectet, plena aerumnarum et sollicitudinum? In qua innumerae calumniae, et multae molestiae, et multae lacrymae eorum qui afflictantur molestiis, et non est, inquit , qui eos consoletur. Et ideo laudat Ecclesiastes defunctos magis quam viventes. Et optimus, inquit, supra hos duos, qui nondum natus est, qui non vidit hoc malum . Et alibi idem Ecclesiastes meliorem longaevo viro eum asseruit , quem abortu ejecit mater sua; quia non vidit
Abbreviated transcription (Latin):
mortem malũ ud illa sibiꝓpria & haee sibicon¬
ferens: Deniq ut lecuonis diuinae exemplo utamui
inparadiso est positus homo ut eder& deligno uite
& c&eris paradisi lignisi deligno autem inquo ess&
cognitio bom & mali non eder&: quõdie aut̃ eder&
mortem morereturx+ Nonseruauit prȩceptũ
& caruit fructu atq electus deparadiso mortẽ
gustauit: Malum igitur morsquȩ pr&iodãna¬
tionis infertur: sed mortis triasunt genera i
Unamors peccatiẽ dequa scriptumẽ anima quac
peccat ipsamoritur. alia morsmistica quando quis pecato
moritur & dõuiuit. dequa ait idẽ a postolus: consopulti
quacursũ uitȩ huius & munus explemus Idest animae
corporisq: secessio : aduertimus igitur quoduna mors
sit aala si ꝓptor percata moriamor: alia morsbona
sit quia isqui fuerit martuus iustificatus est apec cato
Tertia mors media sit: Nam̃bona iustis uid&ur &ple¬
nisque m&uenda quȩ cum absoluat omnes paucos delec¬

Expanded text:
mortem malum; vel illa sibi priora, et haec sibi conmortem malum; vel illa sibi priora, et haec sibi conferens. Denique ut lectionis divinae exemplo utamur, in paradiso est positus homo, ut ederet de ligno vitae, et caeteris paradisi lignis: de ligno autem in quo esset cognitio boni et mali, non ederet: qua die autem ederet, morte moreretur . Non servavit praeceptum, et caruit fructu, atque ejectus de paradiso mortem gustavit. Malum igitur mors, quae pretio damnationis infertur. Una mors peccati est, de qua scriptum est: Anima quae peccat ipsa morietur . Alia mors mystica, quando quis pemoritur, et Deo vivit, de qua ait Apostolus: « Consepulti qua cursum vitae hujus corporisque secessio. Advertimus igitur quod una mors sit mala, si propter peccata moriamur: alia mors bona sit, qua is qui fuerit mortuus, justificatus est a peccato: tertia mors media sit; nam et bona justis videtur, et plerisque metuenda, quae cum absolvat omnes, paucos delec
Abbreviated transcription (Latin):
eanima suporiore libro sormone aliquẽ contexuiꝰ¬
faciliorẽ uiam put amus : bonomortis confitere aliquid
quaosi animȩ noceat malum iudetiporest : Si autem
nihil officiat ammae nemalum quidẽ: Quod autem
malũ non est. Id &iam bonum : qñm quoduitiosum id
malum : Quod autem uitio car&. id bonum: Ideoq bona
malis contraria sunt & malabonis : Denique in nocentia
ẽ ubinonẽ nocendi uoluntas: & noxius dicitur qui
non sit innoxius: Misencors. qui remittat: Inmise¬
ricors quiignoscere atq: inflecunesciat: Sed forte
aliquis ad serat quidtam contrarium quã uita mortis
Siorgo uit ab onumputatur quomodo morrñ ẽ mala :¬
& ideo quid sit uita quid &iam mors consideromus
Vita ẽ frui spirandi munere mors priuari : hoc
autem spirandi munꝰ apud plorosq inbonis ducitur
hocẽ ergo frui uitabonis mors contrabonis ex ui:
& scriptura dic Sece dediante faciem tuã uita¬
oͦ & mortẽ bonũ & malum : Uitã bonum appellans

Expanded text:
anima superiore libro sermonem aliquem contexuifaciliorem viam putamus de Bono mortis conficere aliquid. Quae si animae noceat, malum videri potest: si nihil autem officiat animae, ne malum quidem. Quod autem malum non est, id etiam bonum; quoniam quod vitiosum, id malum: quod autem vitio caret, id bonum; ideoque bona malis contraria sunt et mala bonis. Denique innocentia est, ubi non est nocendi voluntas; et noxius dicitur, qui non sit innoxius; misericors, qui remittat; immisericors, qui ignoscere atque inflecti nesciat. 2. Sed forte aliquis asserat: Quid tam contrarium, quam vita morti? Si ergo vita putatur bonum, quomodo mors non est mala? Et ideo quid sit vita, quid etiam mors, consideremus. Vita est spirandi munere frui, mors privari. Hoc autem spirandi munus apud plerosque in bonis ducitur. Hoc est ergo vita, frui bonis: mors contra: bonis exui. Et Scriptura dicit: Ecce dedi ante faciem tuam vitam et mortem, bonum et malum , vitam bonum appellans,
Abbreviated transcription (Latin):
cũ scribere : pollicobaturhonoros. diuitias: amicitiã sua: con¬
sortiũ seor&orum: Aduero piamator monobat filiũ : dicens
& huic sicut c&oris : Noscioquẽ ad modũ inuterũ meũ introistis
neque ego sp̃m donauiuobis. Neque membra formaui. sod haoc
omni potentisdĩ munora sunt: putauit anthiocus uidonsma¬
tromsollioitã qđ salutioius timor& : &ipsiquoq suadorecopri
sapes sumaue oru meciũ tupostremus clausistipardus meos itoris¬
tremus coneludse guidhamea. Mneroremer quelo uutororot meniu ũ
curiculaporcaui neuno momonto confundas soneca tĩe ue unrl nor
abcolort  rotfr aum̃tionmn tropboa: nesaoriũ eorũclmecuite liurus

Expanded text:
cumscribere pollicebatur honores, diuitias, amicitiam suam, concumscribere pollicebatur honores, diuitias, amicitiam suam, consortium secretorum. at uero pia mater monebat filium dicens et huic sicut ceteris: \'nescio quemadmodum in uterum meum introistis, neque ego spiritum donaui uobis neque membra formaui, sed haec omnipotentis dei munera sunt\'. putauit Antiochus uidens matrem sollicitam quod saluti eius timeret et ipsi quoque suadere coepisuperes, summa uotorum meorum; tu postremus clausisti partus meos, tu postremus conclude gaudia mea. miserere mei, quae te in utero tot mensuum curricula portaui, ne uno momento confundas senectutem meam, ne decolores tot fratrum tuorum tropaea, ne sacrum eorum comit
Abbreviated transcription (Latin):
Ad fiabo tibi sicut. aurum purgatus inaendo. & siquid furt culpo igis
oxussit: Ita quo &isto transfiguratus a corruptela: adincor¬
ruptionõ uitamexalauĩd: sexto quoq: ad motator moina sunt
Atillo: Noliinquid frustraerrare . & tuo hoc ad scribere pocestati
quodista aduor sũ nos exorceas. Nr̃orũ hocedolictorũ esi procium
ut peccutios pumianur: & gratias dño qđ hic a nob duplicia pocca¬
ta exiguntur. utibi nobis consolatiodoferatur: Eratias autẽ
&tibi qđ iamdurus & inmitises: utialib nr̃is supplicas dñsin
quem pecoauimus gentinrão ꝓpitius fiat: Nosquoq ab loua¬
mus erũnã: dũ fiden passionib: deloctamur: &isteduris atq as¬
poris dilacoratus supplious ad positus ost ad fratros suos: su¬
ꝑeratiunior exfratrib: & iampudobat anthiocũ inmaturae
accati ita sofuisso ludibrio : ita que doliscum desideranscir¬

Expanded text:
adstabo tibi sicut aurum purgatus incendio, et si quid fuit culpae, ignis adstabo tibi sicut aurum purgatus incendio, et si quid fuit culpae, ignis exussit\'. itaque et iste transfiguratus a corruptela ad incorruptionem uitam exalauit. Sexto quoque admota tormenta sunt. at ille \'noli\' inquit \'frustra errare et tuae hoc adscribere potestati, quod ista aduersum nos exerceas. nostrorum hoc delictorum est pretium, ut peccantes puniamur, et gratias domino, quod hic a nobis duplicia peccata exiguntur, ut ibi nobis consolatio deferatur. gratias autem et tibi, quod tam durus et inmitis es, ut talibus nostris suppliciis dominus, in quem peccauimus, genti nostrae propitius fiat. nos quoque ableuamus aerumnam, dum fidei\' passionibus delectamur\'. et iste duris atque asperis dilaceratus,, suppliciis adpositus est ad fratres suos. Supererat iunior ex fratribus, et iam pudebat Antiochum inmaturae aetati ita se fuisse ludibrio. itaque dolis eum desiderans cir
Abbreviated transcription (Latin):
nitm filuis resultabat: Itaque illud quodlegi: nunc manifesti¬
usro cognosco: quia rota intrarotam currit necim pedit᷑
teres enĩ uita sino ulla offonsione in quauis passio no uersat᷑:
& intrahecquoq: rotam currit: Currit lex intragram: &
obseruantia legis intradiuinae curriculum misericordiaee
Nam quo magis uoluitur plusꝓbatur: pocius ost hic abimpiis
aduersaiolonaro : utibia dño consolationẽ inueniro possim:
&isto consũmans cursũ suũ : ab rupit sp̃m. Animã que uicior offudit
Quintus cumsistor&ur: cȩsoprius eidem ignes iussit ad mouori
subici in condia:manabat ouulneribuscruor. & offossis ulcorib:
sanguis offusus ipsos flammarũ extingueb at globos. Atillo int̃
igniu increpitus : x diebatur dicons. Cratias tibi dñe quod dedisti
nobis dicero transiuimus pignom : sicutalib ideindicittuus ꝓpho¬
ta: Ignonos oxaminasti: sicutigne oxaminatur argontum.

Expanded text:
nitrui filiis resultabat. itaque illud quod legi nunc manifestinitrui filiis resultabat. itaque illud quod legi nunc manifestius recognosco, quia rota intra rotam currit nec impeditur. teres enim uita sine ulla offensione in quauis passione uersatur et intra haec quoque rota currit. currit lex intra gratiam et obseruantia legis intra diuinae curriculum misericordiae est: nam quo magis uoluitur, plus probatur. \'potius est hic ab impiis aduersa tolerare, ut ibi a domino consolationem inuenire possimus\'. et iste consummans cursum suum abrupit spiritum animamque uictor effudit. Quintus cum sisteretur, caeso prius eidem ignes iussit admoueri, subici incendia. manabat e uulneribus cruor et effossis ulceribus sanguis effusus ipsos flammarum extinguebat globos, at ille inter ignium crepitus audiebatur dicens: \'gratias tibi, domine, quod dedisti nobis dicere: transiuimus per ignem, sicut alibi idem dicit tuus propheta: igne nos examinasti, sicut igne examinatur argentum.;
Abbreviated transcription (Latin):
internas cogitationes : t enebrolic&s operiant & pari&um septa circũdemt
dicat impius quia nullus sibitostis adsistat. explor& uniuorsa : in¬
d& om̃a dẽ: Necost aliꝗd facinus quod possitdlatero omniũ ĩdicem : qui
cognoscituniuersa antoquã fiant : quid uerbidamus ÷ loquatio¬
ra sunt uulnera : & siuulnera tegantur. & si absconditur cicatrix:
non abscorditur fidos. Nec tamen plaudãs quod auferendo linguam
confossionem laudisoripias. satis iam dm̃ sermono liudauimus : nunc
passionolaudemus : & hoc ꝑempto : iussit quartum uinciri ahrotã
utcius uertigine: membri somnib: soluer&ur : At ille cũtor¬
quer &ur : Inmaniterdis soluis inquid corporis mombra : sed
adiungis gratiam passioni: necoripis solatiũ morti: estoñi
uox tonitu iniꝑota: quiambono & inoffenso uiteistius cur¬
su clestere sultatoraculum sieut in iohanno &inia coboto¬

Expanded text:
internas cogitationes — \'tenebrae licet operiant et parietum saepta circumdent\' internas cogitationes — \'tenebrae licet operiant et parietum saepta circumdent\' dicat inpius, quia nullus sibi testis adsistat — explorat uniuersa, uidet omnia deus, nec est aliquod facinus quod possit latere omnium iudicem, qui cognoscit uniuersa, antequam fiant. quid uerba damus? loquaciora sunt uulnera: etsi uulnera tegantur, etsi abscondatur cicatrix, non absconditur fides. nec tamen plaudas quod auferendo linguam confessionem laudis eripias. satis iam deum sermone laudauimus, nunc passione laudemus\'. Et hoc perempto iussit quartum uinciri ad rotam, ut eius uertigine membris omnibus solueretur. at ille cum torqueretur inmaniter \'dissoluis\' inquit \'corporis membra, sed adiungis gratiam passioni nec eripis solacium morti.\' est enim uox tonitrui in rota, quia in bono et inoffenso uitae istius cursu caeleste resultat oraculum, sicut in Iohanne et in Iacobo to
Abbreviated transcription (Latin):
cies asperitate pęnarũ: ut maiora testimonia nraegormantiatis
accipias : Iussit ita queei lingua amputari: Atilleclamans. uictusos
inquidantioche: qui orginum uoois abscidi iubes : Confos suros te
respondero non posso rationi: maiora quo ꝓbas linguao n rão flagolla
quã tua uorbera : Nosoni tua uorbor nontimomus tunras uocisfla¬
golla non potos sustinoro: sed haec flagolla pi&atissunt tua fla¬
gellapfidiae. sed eciuã lingua sublita grauius tesuo cadens murmu¬
flagellibit: Euadero teputos anthnoce siuo comoripus ⁊ & taconos draudir
& magis audio. Ecce aperui ÷ osmeum laxautt linguã meã. Abscide
linguam sed non abscdos constantiam: Non uircitomauseros: non natio¬
nomobliterabis : noneripios testimonium ueritatis. non eripies cordis
clamorom si lingua amput&ur sanguis clamabit. &dicurtibi: uox
sanguinis fratristui clamatadine: Auditeñ sanguinis uocem: quiaudit

Expanded text:
cies asperitate poenarum, ut maiora testimonia nostrae germanitatis accipias. iussit itaque ei linguam amputari. at ille clamans \'uictus es\' inquit, \'Antioche, qui organum uocis abscidi iubes. confessus es te respondere non posse rationi maioraque probas linguae nostrae flagella quam tua uerbera. nos enim tua uerbera non timemus. tu nostrae uocis flagella non potes sustinere. sed haec flagella pietatis sunt, tua flagella perfidiae. sed etiam lingua sublata grauius te suo cadens murmuflagellabit. euadere te putas, Antioche. si uocem eripias? et tacentes deus audit et magis audit. ecce aperui os meum, laxaui linguam meam. abscide linguam, sed non abscides constantiam, non uirtutem auferes, non rationem obliterabis, non eripies testimonium ueritatis, non eripies cordis clamorem. si lingua amputetur, sanguis clamabit et dicetur tibi: uox sanguinis fratris tui clamat ad me. audit enim sanguinis uocem, qui audit
Abbreviated transcription (Latin):
tum. sifiliis uitim magis ppaeluam : quã temiporalem suador&:
s poctabat itaque piamator filiorũ cortamina : & quãuis maternorũ
uiscorum conpassiono quator&lur: pi&atis studio premobat dolo¬
rem: Cofferonto anthioco cũ poss& salutem eligere filiorũ: ma¬
lebat periculum conpros sisq naturae gemitib: paona filiis obtabat
augori: ut morscitius. ad ꝓpinquar& : Vidomus conuorsa uota
matris infilios neqũo supstitom dero linquer& sed om̃s pie coho¬
redes mortis ad quiror&: sod noc filiiminores tali parento : qui se in¬
uicom cohortabant᷑. quidicobant unostudio & quadam animorũ

Expanded text:
tum, si filiis uitam magis perpetuam quam temporalem suaderet. tum, si filiis uitam magis perpetuam quam temporalem suaderet. spectabat itaque pia mater filiorum certamina et, quamuis maternorum uiscerum conpassione quateretur, pietatis studio premebat dolorem et offerente Antiocho, cum posset salutem eligere filiorum, malebat periculum conpressisque naturae gemitibus poenam filiis optabat augeri, ut mors citius adpropinquaret. uidemus conuersa nota matris in filios, ne quem superstitem derelinqueret, sed omnes piae coheredes mortis adquireret. sed nec filii minores tali parente, qui se inuicem cohortabantur, qui dicebant uno studio et quadam animoru
Abbreviated transcription (Latin):
non solis canorum uocib : sed &iam passionib: ad conemnondas
dñ laudes: colostibus inuexit altarib: Quã bonus sidoi partus
quã tutus portus istopieatis. quã splendida lucẽrna eedoslaẽ
soptono fulgons lumino: &octauo ut oro cunetis oloũ luminib: sub¬
ministrans. doquib pulcbredicitur: date partom illis septem
& illis quidemoeto : eo quod inutroq numonꝰ con sortium grati io
consoquantur. In logo nutrit ꝓ gratiã coronati: septemtã quã
insabbato: oeto tãquã inouangelio : pramatre suprlomento passio¬
nis adiuneta : quo intalibus filuis integram pi&atis formam & par¬
turiuit &s poperit: Recurrunt in memoriam: sermonosscaẽfo¬
mine dicomis ad filios: Egouos genui: ego uobis sucũ lactis infudi
nolite uram nobilitatom ꝓdere. sicaliao matres reuocare a martr¬
rio solent filios: nonuocaro: Adista Nn hoc maternũ ponebat affec¬

Expanded text:
non solis canorum uocibus, sed etiam passionibus ad concinendas non solis canorum uocibus, sed etiam passionibus ad concinendas domini laudes caelestibus inuexit altaribus ? quam bonus fidei partus, quam tutus portus iste pietatis, quam splendida lucerna ecclesiae septeno fulgens lumine et octauo utero cunctis oleum luminibus subministrans! de quibus pulchre dicitur: date partem illis septem et illis quidem octo, eo quod in utroque numero consortium gratiae consequantur in lege nutriti, per gratiam coronati, septem tamquam in sabbato, octo tamquam in euangelio, pia matre supplemento passionis adiuncta, quae in talibus filiis integram pietatis formam et parturiuit et peperit. Recurrunt in memoriam sermones sanctae feminae dicentis ad filios: \'ego uos genui, ego uobis sucum lactis infudi: nolite uestram nobilitatem perdere\'. sic aliae matres reuocare a martyrio solent filios, non uocare. at ista in hoc maternum ponebat affec
Abbreviated transcription (Latin):
duoddo increodom piis anguinis: nolia fratrib uolia matro dquel¬
H. tem poralo sopossunt quas ꝓmittit anhiochus: temperalos hono¬
ros ꝑpecua corona que ad o omini poronte dofertur: Vosiihi septõ
dicrum dñs lumina dedit soxtumiamdiem diusi : &omniũ operabo¬
na ualde dobesmihi fili: ut quȩmillis sex laboraui intoroqui¬
escã scptimo : tam quã scli iamoperibi feriata . It aq prapions
so iuuenis ait. quid sustin&is  & multauocferans qđ nequaqua
diuelli possic a fratrũ consortiis. quorũ mulio beatioraossent
fue nera quã regis imperia: Cũ urger & conuitus regom. & ip¬
sea corbis oxcrucitus tormontar ũ gonerib: uitao huius munus
ab soluit. Nouissimamater oblata est neci: Quis hanebo a¬
tã neg& que quasi scptem uallata munerib: intercor pora fili¬
orum nullũ fontiens mortis incursũ : Quis inquã de eiusdubi¬
ta beatitudino. que se pteintur rib eircũdata in paradisi sedõ
caput extulit . que soptem filis cincta: sacratis simũ dõ chorũ

Expanded text:
dde mercedem pii sanguinis: noli a fratribus, noli a matre diuelli. temporales opes sunt, quas promittit Antiochus, temporales honores: perpetua corona, quae a deo omnipotente defertur. nos mihi septem dierum dominus lumina dedit, sextum iam diem clausi et omnium opera bona ualde. debes mihi, fili, ut quae in illis sex laboraui, in te requiescam septimo, tamquam a saeculi iam operibus feriata. itaque proripiens so iuuenis ait: quid sustinetis? et multa uociferans, quod nequaquam diuelli posset a fratrum consortiis, quorum multo beatiora essent funera quam regis imperia, cum urgeret conuiciis regem, et ipse acerbis excruciatus tormentorum generibus uitae huius munus absoluit. INouissima mater oblata est neci. quis hanc beatam neget, quae quasi septem uallata moenibus <stetit> inter corpora filiorum nullum sentiens mortis incursum? quis inquam de eius dubitet beatitudine, quae septem turribus circumdata in paradisi sedem caput extulit, quae septem filiis cincta sacratissimum deo chorum
Abbreviated transcription (Latin):
uusos quioroatusos: soruuses. quiro demptusos: & qua si dño soruitu¬
cum deboes a quasi r edemptori. Necinforiorẽ putos libertinitate
suhepõ. quã lib ercatom esso ad dignitatiom aoqualis. acdturtionẽ
prestintior eslacgratiã paraduer sus lapsum cairior aduer sis
supbi amtectior. Italibertatem ac copisti ut mominisso manumisso¬
ris tuidebas ut patronotuo noueris logitimũ obsequiũ deserendũ
neabingrato reuo c&ur libortas. Quidiebeatius qui subdhnõ regnas
& subpatro nomiliuas : quid autemest quod tibi non contuluidñs ⁊ lo

Expanded text:
ruus es qui creatus es, seruus es qui redemptus es et quasi domino seruituruus es qui creatus es, seruus es qui redemptus es et quasi domino seruitutem debes et quasi redemptori. nec inferiorem putes libertinitatem sub Christo quam libertatem esse. ad dignitatem aequalis, ad tuitionem praestantior est, ad gratiam par, aduersus lapsum cautior, aduersus superbiam tectior. ita libertatem accepisti, ut meminisse manumissoris tui debeas, ut patrono tuo noueris legitimum obsequium deferendum, ne ab ingrato reuocetur libertas. quid te beatius, qui sub domino regnas et sub patrono militas? Quid autem est quod tibi non contulit do
Abbreviated transcription (Latin):
habel: &ifioquiquasi liber uocatus est. bonũ estilli ut ser
uũxp̃i soesso cognoscat subquo seruitus tuta est & liber¬
tas socura quisquasi idiotũ paulũ uolinipso iure adserit: sci¬
uit discernere incor libertum & liberũ: &ideo non ꝑ func¬
toriae sed ꝓpriaedix̃ : quieñuocatus ost indño seruus liber¬
tus ost dñ i : similiter quiliber uocatus est seruus est xp̃i : Re¬
uera enĩ om̃s xp̃i liberti sumus: nomo liber: Onis enĩ in
seruitute generati. quidseruib conditioni ad rogantiam liber¬
tatis adsumis : quidticulos nobilitatis usurpas seruilis hereditas
Nescis quod co ade ad quȩ euae culpa manci pauerit seruituti
nescis quo d red meritte xp̃s ÷ none merto: Non auro el urgento
redem puostis deuiniunã conuorsationo ptierne i rditionis: sed or&ioso
sanguine agni: clamat a posiolus palrus engore domprusachño os & se¬

Expanded text:
habet et iste qui quasi liber uocatus est bonum est illi ut seruum habet et iste qui quasi liber uocatus est bonum est illi ut seruum Christi se esse cognoscat, sub quo seruitus tuta est et libertas secura. quis quasi idiotam Paulum uel in ipso iure adserit? sciuit discernere inter libertum et liberum et ideo non perfunctorie, sed proprie dixit: qui enim uocatus est in dominos seruus, libertus est domini; similiter qui liber uocatus est seruus est Christi. reuera enim omnes Christi liberti sumus, nemo liber; omnes enim in seruitute generati. quid seruili condicioni adrogantiam libertatis adsumis? quid titulos nobilitatis usurpas, seruilis hereditas? nescis quod te Adae atque Euae culpa mancipauerit seruituti? nescis quod redemerit te Christus, non emerit? non auro et argento redempti estis de uana uestra conuersatione paternae traditionis, sed pretioso sanguine agni clamat apostolus Petrus. ergo redemptus a domino es et se
Abbreviated transcription (Latin):
tem : siuo oboeditionis adistitiam: engo sicut peccatoserumnus etus
iistitiao cansidetomus inqua partosoruitus tolerab iliet frueris
uberior. sed qui potossero fructus in morto  pocestien iusbo¬
pen dia mors s. &ideo nulus in eofructusesi sedpudoris dispen¬
diũꝰ cumo a quȩ gossimus erubescimus: seriuiro aurom iustits
siberta sost. Quienĩuocatusest indño seruus libortus est dñi
simibit quibiher uocttus est: seruis est xp̃i. ut ra que conditio
obtima eo sub xp̃o. sub quo & preciosa seruitus. &gloriosa
libertas: preiosa seruitus quasi tanti sanguinis prslocor¬
partia : Qloriosa autiemlibertas quã nullũs serurtus culps
nulla pocetiorũ uincula constringunt. Nulla flagitiorũ ouera
fuilla criminũ commerua degoneris nexui soruitutis addi¬
cant. Disco humilitatema homo a postolici uim cognos co
magisterii: soruũ todicas libertuses. silberũ teiacies ser¬
uus es: Nam& ille qui quasiseruus redemptus õ. liboraitẽ

Expanded text:
tem siue oboeditionis ad iustitiam? ergo si aut peccato seruimus aut iustitiae, consideremus in qua parte seruitus tolerabilior, fructus uberior. sed qui potest esse fructus in morte? peccati enim stipendium mors et ideo nullus in eo fructus est, sed pudoris dispendium, cum ea quae gessimus erubescimus. seruire autem iustitiae libertas est; qui enim uocatus est in domino seruus libertus est domini: similiter qui liber uocatus est seruus est Christi. utraque condicio optima, esse sub Christo, sub quo et pretiosa seruitus et gloriosa libertas: pretiosa seruitus quasi tanti sanguinis pretio comparata, gloriosa autem libertas, quam nulla seruitus culpae, nulla peccatorum uincula constringunt, nulla flagitiorum onera, nulla criminum commercia degeneris nexui seruitutis addicunt Disce humilitatem, homo, apostolici uim cognosce magisterii. si seruum te dicas, libertus es: si liberum te iactes, seruus es. nam et ille qui quasi seruus redemptus est libertatem
Abbreviated transcription (Latin):
qui fuerĩ chcit : pdrtio mea dñs: Nondicit portiomea abillis us que adillos
porrectoc & diffusaterminos nondicit. portiomea inter illosuicinosnisi
forte inter apostolos interꝓph& as: inter scõs dñi: hȩc estem̃ iustopor¬
tio Non dicitportiom eam pratis non insiluis: non in capis nisi fortein cam¬
pissiluȩ : in quibus inuenitur ecła : de quascriptũ est : Inuenimꝰ eã in cãpis
siluȩ : Nondicit portiomea gregesequorum: mñ dax eniequus ad salutem:
arm̃ta : que agnoscunt posses sorem suũ : &milla asina uult consortiũ ha¬
bere : quȩ non refugit prȩ sepex p̃i : & illu oius si portio est : quȩ a dimino¬
landum ducta est : & ille agnus coramton dentesineuoce quinon aperuit
õ suum: cuius in humilitate iuditium ex altatũ est: bene ait sin &onden¬
te qui a super flua non propria in illadeposuit crucȩ : quicorpusexuit

Expanded text:
qui fuerit, dicit: Portio mea Dominus . Non dicit: Portio mea ab illis usque ad illos qui fuerit, dicit: Portio mea Dominus . Non dicit: Portio mea ab illis usque ad illos porrecta et diffusa terminos. Non dicit: Portio mea inter illos vicinos, nisi forte inter apostolos, inter prophetas, inter sanctos Domini; haec est enim justo portio. Non dicit: Portio mea in pratis, non in silvis, non in campis; nisi forte in campis silvae, in quibus invenitur Ecclesia, de qua scriptum est: Invenimus eam in campis silvae . Non dicit: Portio mea greges equorum: Mendax enim equus ad salutem .armenta, quae agnoscunt possessorem suum: et in illa asina vult consortium habere, quae non refugit praesepe Christi : et illa ovis sibi portio est, quae ad immolandum ducta est, et ille Agnus coram tondente sine voce, qui non aperuit os suum ; cujus in humilitate judicium exaltatum est. Bene ait: Coram tondente, quia superflua, non propria in illa deposuit cruce: qui corpus exuit
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscere quidñsit neces sariũ ꝓuidin carner&orqu&is excustnontm
mondir por isuent insatiabilem : sedimentis auarita facit Numquid
carospemfuturi abstulit: ñũ ꝗd eurospiritalis gran asuaui tatem adeont
uans opimnombus adur auit : plusamat caro moderattẽ fragilititem :
quia ex uatur honore induitur salubritate : quia sollicitu dinemdeponit
achumit tranquillitatem : sednec ipsediurti uituperabiles: denique redẽ¬
tio animȩ uiriduiti ce ius : qm̃ qui pauperidanat redim& aminã suam:
estergohnis materi alibus diuitiis uirtutisus locus qua si gubernatores
estis pimagb mari sibene quis gubernat suum nauigiũ cito transstfrelũ
incelo estin qu aregnũ estdi : Bona haecpossessio que frucro ꝑ perius facit:
bonapossessio que n onhicrelinquitur sodillic possidexur in hacpossessone

Expanded text:
cognoscere quid non sit necessarium. Quid in carnem retorquetis excusationem? cognoscere quid non sit necessarium. Quid in carnem retorquetis excusationem? Non corporis venter insatiabilem, sed mentis avaritia facit. Numquid caro spem futuri abstulit? Numquid caro spiritalis gratiae suavitatem ademit? vanis opinionibus adjudicavit? Plus amat caro moderatam frugalitatem, qua exuitur onere, induitur salubritate; quia sollicitudinem deponit, assumit tranquillitatem. 92. Sed nec ipsae divitiae vituperabiles. Denique redemptio animae viri, divitiae ejus ; quoniam qui pauperi donat redimit animam suam. Est ergo et his materialibus divitiis virtuti locus. Quasi gubernatores estis in magno mari. Si quis bene gubernat suum navigium, cito transit fretum, ut in coelo est, in qua regnum est Dei? Bona haec possessio, quae fructus perpetuos facit. Bona possessio, quae non hic relinquitur, sed illic possidetur. In hac possessione
Abbreviated transcription (Latin):
edũ non liabeo: Clori atur in paupt ate qua s resigia contari po
argentũ m quid& aurũ non habeo : non aurũ & argortum nescit ordinẽ ꝗnescitusũ
se dhabeo quodios diuites non hab&s: habeo qđ pluris ẽt̃ &iã uosar bto emmi:
&s dono pauperibus ut in nomine ibũ dicã : conualescite manu s remise&genua
eritis pauperesspũ : non census diuitem sed animus facit: sunt quis ehumili¬
ant in multis diuitis : & rectae ac prudenter : satiscm̃ diue s ommibus na¬
tu relex est : cuicitomuemas. quodh abund& cupiditatibus uit̃ om̃s
diuituarũ habundantia mopia est ocmque : nemo paupernascitur sedsit
nonergonaturȩ paupertas sed o pimonis est id eo quecito inuentur
dusnatarȩdisfclecupidtai: &em̃ quo chlus imis quis que ad isuerit
plus sitd̃: & quasi quidã mardesit ebri&att cupi dititã siuarum: qud qua¬
sincessariũ queritiscumulum diutiarum: Nibiltam necessariũ quã

Expanded text:
um non habeo . Gloriatur in paupertate, quasi refugiat contaminationem. Argentum, inquit, et aurum non habeo: non, aurum et argentum. Nescit ordinem, qui nescit usum. sed habeo quod vos divites non habetis, habeo quod pluris esse etiam vos arbitremini, et dono pauperibus; ut in nomine Jesu dicam: Convalescite, manus remissae, et eritis pauperes spiritu: Non census divitem, sed animus facit . 90. Sunt qui se humiliant in multis divitiis, et recte, ac prudenter; satis enim dives omnibus naturae lex est, cui cito invenias, quod abundet: cupiditatibus autem omnis divitiarum abundantia inopia est. Denique nemo pauper nascitur, sed fit. Non ergo naturae paupertas, sed opinionis est; ideoque cito invenitur dives naturae, difficile cupiditati. Etenim quo plus unusquisque acquisierit, plus sitit, et quasi quadam inardescit ebrietate cupiditatum suarum. 91. Quid quasi necessarium quaeritis cumulum divitiarum? Nihil tam necessarium, quam
Abbreviated transcription (Latin):
dir puot llud festinantes puteis agnũm andicabant sestira uslsides
lans i douotio spesinpigra contadetionos uimi non anat am huationẽ
ernũ diem lucrari .C auendũ estem̃ ne& illũ nonteneas & hunc amittas non
exiguũ d&erim̃ tũ est uelore unius. &unaora totius utportio est: suntiue¬
nesquicto uolunt ad senectutem ꝑuenire. ne subiactant dutiuissemorũ arbi¬
trio: sunt &i ã senes quiuelint si pos sint adiuuentutẽredre quorũstuidis
neutrã pboquiauuenes fastidosi presentiũ: quasi mgratimitano fap¬
d ii uendirequirunt senesdilationã¬
iusteuente nisicuntran quillita teui uere qualis forma fueri
dm̃ calis totius domus eststatus quod sidomi querent᷑
ista quanto magis necdes a: ubi pauper & diues seruus& liber

Expanded text:
abant. Festina est fides, alacris devotio, spes impigra: contradictiones animi non amat, sed traductionem t hodiernum diem lucrari; cavendum est enim ne et illum non teneas: et hunc amittas. Non exiguum detrimentum est vel horae unius: et una hora totius vitae portio est. 98. Sunt juvenes, qui cito volunt ad senectutem pervenire; ne subjaceant diutius seniorum arbitrio: sunt etiam senes, qui velint, si possint, ad juventutem redire. Quorum studium neutrum probo; quia juvenes fastidiosi praesentium, quasi ingrati mutationem vivendi requirunt, senes dilationivere, nisi cum tranquillitate vivere? Qualis forma fuerit domini, talis totius domus est status. Quod si domui quaeruntur ista, quanto magis in Ecclesia, ubi et dives et pauper
Abbreviated transcription (Latin):
tiestis: sed p̃cioso sanguin e xp̃nhũ: illeergo diues est : qui fuerit he¬
rede sdi xp̃i coheredes : Nolipauperem contempnero: ill&e
diuite facit. noliegentem fastidire : iste pauꝑdauit & dñs ex audi inteũ¬

Expanded text:
ti estis: sed pretioso sanguine Christi Jesu . Ille ergo dives est, qui fuerit haeti estis: sed pretioso sanguine Christi Jesu . Ille ergo dives est, qui fuerit haeres Dei, Christi cohaeres. Noli pauperem contemnere, ille te divitem fecit. Noli egentem fastidire: Iste pauper clamavit, et Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
nemo presum at qui a diues est : plus sibi deferendum ille est
diues mecclesia qui fidediues est: fideliem̃ totus mundusdiui¬
tiarum est: quid mirum simundum fidelis possid& : quipos¬
side xp̃i hereditatem quaȩ preciosior est mundo sangune
pr&ioso redemtiestis : omnibu sutique non solis pecuniosis dic¬
tũ est: sed siuultis diuitesesse sequiminidicemem: sc̃i momni con¬
personarum iudicat : ut bonus testis cius a postolus dicit : & ideonon
remisione non in fastidio: m̃ex altatione cordis : sed intimore inꝗd
hoc in colatis ur̃itempus conuersamini : Tempus acepistis in hacterra
non ꝑp&uitatem quasi tem poreutimin : quisciatis uos migraturos
nolite indiutiis confidere : quia omnia illa hicrelinquentur sola
uos comitabitur fides : ernsane & iã iustitiacor mes si fidesprae¬
uia sit: Quiduos palpant diuitiae non auro uel argento non posses¬
sionibus non sericis uestibus : deuana uestra conuersatione redemp¬

Expanded text:
Nemo praesumat, quia dives est, plus sibi deferendum . Ille est dives in Ecclesia, qui fide dives est; fideli enim totus mundus divitiarum est. Quid mirum si mundum fidelis possidet, qui possidet Christi haereditatem, quae pretiosior est mundo? Sanguine pretioso redempti estis . omnibus utique non solis pecuniosis dictum est. Sed si vultis divites esse, sequimi dicentem: Sancti in omni conpersonarum judicat, ut bonus testis ejus Apostolus dicit: Et ideo non in remissione, non in fastidio, non in exaltatione cordis: sed in timore, inquit, hoc incolatus vestri tempore conversamini . Tempus accepistis hac in terra, non perpetuitatem: ipsi tempore utamini, qui sciatis vos migraturos. 87. Nolite in divitiis confidere; quia omnia illa hic relinquntur, sola vos comitabitur fides. Erit sane etiam justitia comes, si fides praevia sit. Quid vos palpant divitiae? Non auro vel argento, non possessionibus, non sericis vestibus, de vana vestra conversatione redemp