comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sileam: quod narrante
uiro uenerabili uenantio lu¬
nensi ep̃o. me ante biduum
contigit agnouisse. Lucanȩ
namq eccłe sibimet ꝓpinque
fuisse m̃ rẽ uirtutis uirumꝰ.
fricdianum nomine narra¬
uit epĩn: euius hoc opinatis¬
simum. a cunctis illic habitã¬
tibus testatur memorari mi¬
raculum. quod aus rit flu¬
uius qui uixta urbis illiꝰ mu¬
ros influebat. sepe uiundati¬
one facta cursus sui alueum
egressus. ꝑ agros diffundi cõ¬
sueuerat: & queq sata ac plã¬
tata repperiret euerteret.
Cumq hoc crebro fieret. ꝙ
magna eiusdem loci incolas
necessitas urgeret: dato stu¬
dio operis. eum ꝑ loca alia
diriuare conati sunt. S qͣm¬
ius diutius laboratũ fuisset:
a proprio alueo deflecti nõ
potuit. Tunc uir dmͣ fri¬
gidianus rastrum sibi par¬
uulum fecit. ad alueũ flu¬
minis accessit. ꝙ solus oracio¬
ni incubuit: atq eidem flu¬
mini p̃cipiens ut se seque¬
retur: ꝑ loca queq ei uisa st̃.
rastrum ꝑ terram traxit.

Expanded text:
sileam, quod narrante viro venerabili Venantio Lunensi episcopo me ante biduum contigit agnovisse. Lucanae namque Ecclesiae, sibimet propinquae, fuisse mirae virtutis virum Frigdianum nomine narravit episcopum: cujus hoc opinatissimum a cunctis illic habitantibus testatur memorari miraculum, quod Auseris fluvius, qui juxta illius urbis muros influebat, saepe inundatione facta cursus sui alveum egressus per agros diffundi consueverat, ut quaeque sata et plantata reperiret everteret. Cumque hoc crebro fieret, et magna ejusdem loci incolas necessitas urgeret, dato studio operis, eum per loca alia derivare conati sunt. Sed quamvis diutius laboratum fuisset, a proprio alveo deflecti non potuit. Tunc vir Domini Frigdianus rastrum sibi parvulum fecit, ad alveum fluminis accessit, et solus orationi incubuit; atque eidem flumini praecipiens ut se sequeretur, per loca quaeque ei visa sunt rastrum per terram traxit.
Abbreviated transcription (Latin):
ut cunctis patesceret euiꝰ uiri
corpꝰ nauis illa portaret: ꝑ illud
mnaris spaciũ qđ ab helba insu¬
la usq populoniũ duo decim
nulibꝰ distat. circa utraq na¬
uis latera procellosa ualde plu¬
uia descendit: & innaui eadẽ.
una pluuie guita nͣcecidit.
ꝑuenert̃ itaq ad locũ cleriei:
sacerdotis sui. Cuiꝰ p̾cepta ser¬
uantes: ad nauẽ sub omni festi¬
natione reuersi sunt. Quã mor
ut intrare potuerut: iueodẽ
loco ubi uir dñi sepultꝰ fuerat.
langobardorũ dux erudelissi
ministros suos a sepulture suȩ
loco sub festinatione discederẽ

Expanded text:
ut cunctis patisceret, cuius viri ut cunctis patisceret, cuius viri corpus navis illa portaret, per illud maris spatium, quod ab Helba insula usque Populonium duodecim milibus distat, circa utraque navis latera procellosa valde pluvia discendit, et in navi eadem una pluviae gutta non cecidit. Pervenere itaque ad locum clesacerdotis sui. Cujus praecepta servantes, ad navem sub festinatione reversi sunt. Quam mox ut intrare potuerunt, in eumdem locum ubi vir Domini sepultus fuerat, Langobardorum dux crudelissimministros suos a sepulturae suae loco sub festinatione discedere
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ cũc p̾sentes fuerunt. adhuc nͣ¬
nulli suꝑsunt. eaq cũ om̃i illie po¬
pulo se uidisse testant᷑. De quo
etiam uiro aliud quoq miracu¬
lum uenantio lunensi ep̃o nar¬
rante cognour Inea nãq populo¬
nii eccła cui preerat. sepulchrũ
sibi p̃parauit. S eũ langobardo¬
rum gens initaliam ueniens. eu̾c¬
ta uastasset. ad helbam insuła
recessit. Qui irruente egritu¬
dine ad mortem ueniens: cleri¬
eis suis sibiq obsequentibꝰ p̃cep̃
dicens. In sepulchro meo quod
michi populonii paraui me po¬
nite. Cui illi eũ dicerẽt. corpus
sumus. quia a langobardis te¬
neri loca eade. ꝙ ubiq eos illic
discurrere scimꝰ ipse respõdit.
Reducite me securi. nolite me¬
tuere. s festine me sepelire cu¬
rate̾ mox autẽ ut sepultum
corpꝰ meũ fuerit. ex loco eodẽ
sub om̃i festuratione discedite.
Defiincti gͥ corpꝰ inposuerunt
naui. Cũq populoniũ tende¬
ret. collecto innubibꝰ aere. in¬
mensa nimis pluuia erupit.S

Expanded text:
tes fuerunt adhuc nonnulli supersunt, eamque cum omni illic populo se vidisse testantur. De quo etiam viro aliud quoque miraculum Venantio Lunensi episcopo narrante cognovi. In ea namque Populonii ecclesia cui praeerat sepulcrum sibi praeparavit. Sed cum Langobardorum gens in Italiam veniens cuncta vastasset, ad Ilvam insulam recessit. Qui ingruente aegritudine ad mortem veniens, clericis suis sibique obsequentibus praecepit, dicens: 'In sepulchro meo, quod mihi Populonii paranite. Cui illi cum dicerent: Corpus sumus, qui a Langobardis teneri loca eadem, et ubique eos illic discurrere scimus? Ipse respondit: Reducite me securi, nolite metuere, srate. Mox autem cum sepultum corpus meum fuerit, ex loco eodem sub omni festinatione discedite'. Defuncti igitur corpus inposuerunt navi. Cumque Populonium tenderent, collecto in nubibus aere, inmensa nimis pluvia erupit. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
non est: debet proculdubio
maiorum dictis fidem pre¬
bere: eisq iam ꝑ spiritũ scm̃
inuisibilium experimentum
habentibus credere. Nã stultꝰ
est puer si matrem ideo esti¬
mat dͤ scͥe mentiri: quia ipse
nil aliud quam tenebras car¬
ceris agnouit. P ETRS
lacet ualde quod dicis.
s qui esse inuisibilia non
credit: profecto infidelis est.
Qui uero infidelis est: in eo
quod dubitat. fidem nõ que¬
rit sed rationem. GREGORꝰ.

Expanded text:
non est, debet procul dubio non est, debet procul dubio majorum dictis fidem praebere, eisque jam per Spiritum sanctum invisibilium experimentum habentibus credere, quia et stultus est puer si matrem ideo aestimet de luce mentiri, quia ipse nihil aliud quam tenebras carceris agnovit. PETR. Placet valde quod dicis. Sed qui esse invisibilia non credit, profecto infidelis est; qui vero infidelis est, in eo quod dubitat, fidem non quaerit, sed rationem.
Abbreviated transcription (Latin):
taturꝰ incarcerem. ibiq pue¬
rum pariat. qui natus puer
in carcere nutriaturꝰ ꝙ cres¬
cat: Cui si fortasse mater quȩ
hunc genuit. solem. lunam.
stellas. montes. ꝙ campos. uo¬
lantes aues. currentes equos
nominet: ille uero qui est
incarcere natus. ꝙ nutritus.
nichil aliud quam tenebras
carceris sciat. ꝙ hec quid̃e
esse audiat. s quia ferperim̃¬
tum non nouit. ueraciter
esse diffidat: ita inhac exilii
sui cecitate nati hominẽs. dum
esse summa ꝙ inuisibilia au¬
diunt. diffidunt an uera sint:
quia sola hȩc in quibꝰ
nati sunt uisibilia nouerunt.
Unde factum est: ut ipse inui¬
sibilium ꝙ uisibilium creator.
ad humani geueris redemp¬
tionem unigenitus patris ue¬
niret: ꝙ sc̃m spiritum ad cor¬
da nr̃a nutteret: quatinus
ꝑ eum iuuificati crederemꝰ.
gͦ hunc spiritũ hereditatis
nr̃e pignus accepimus: de ui¬
ta inuisibilium non dubita¬
mus. Quis quis autem in hac
credulitate ad huc solidus

Expanded text:
tatur in carcerem, ibique partatur in carcerem, ibique pariat puerum, qui natus puer in carcere nutriatur et crescat; cui si fortasse mater quae hunc genuit, solem, lunam, stellas, montes et campos, volantes aves, currentes equos nominet, ille vero qui est in carcere natus et nutritus nihil aliud quam tenebras carceris sciat, et haec quidem esse audiat, sed quia ea per experimentum non novit, veraciter esse diffidat; ita in hac exsilii sui caecitate nati homines, dum esse summa et invisibilia audiunt, diffidunt an vera sint, quia sola haec infima in quibus nati sunt visibilia noverunt. 373 Unde factum est ut ipse invisibilium et visibilium Creator ad humani generis redemptionem Unigenitus Patris veniret, et sanctum Spiritum ad corda nostra mitteret, quatenus per eum vivificati crederemus,ergo hunc spiritum haereditatis nostrae pignus accepimus , de vita invisibilium non dubitamus. Quisquis autem in hac credulitate adhuc solidus
Abbreviated transcription (Latin):
ustquam de paradisi
gaudiis culpa erigente
expulsus est primus humani
generis parens. in huuis exi¬
do extra semet ipsum fusus: iã
illa cęlestis patriȩ gaudia quȩ
prus contemplabatur uidere
non potuit: Inparadiso quippe¬
homo assueuerat uerbis dei
ꝑ frui: beatorum angelorum
spiritibus cordis mundicia ꝙ
celsitudine uisionis ĩnter esse.
sed post quam huc cecidit. ab
illo quo implebaturꝰ mentis
lumine recessit ex cuius uide¬
licet carne. nos in huius exilii
cecitate nati. audimus quidẽ
eius ciues angelos di: audimꝰ
eorundem angelorum socioᷤ
inuisibilia scire non ualent
ꝑ experimentum: dubitant
utrum ne sit quod corpora¬
libus oculis non uident Quȩ
nimirum dubietas. primo
parenti nr̃o esse non potuit:
quia exclusus a paradisi gaudis
hoc quod amiserat. quoniam
uiderat recolebat hi autem
sentire uel recolere audita nõ
possunt: qui eorum nullum
sicut ills saltim de preterito
experimentum tenent: ac si
enu pregnans mulierꝰ mit.¬

Expanded text:
stquam de paradisi gaudiis, culpa exigente, expulsus est primus humani generis parens, in hujus caecido extra semetipsum fusus, jam illa coelestis patriae gaudia, quae prius contemplabatur, videre non potuit. In paradiso quippe assueverat homo verbis Dei perfrui, beatorum angelorum spiritibus cordis munditia et celsitudine visionis interesse; sed postquam huc cecidit, ab illo quo implebatur mentis lumine recessit . Ex cujus videlicet carne nos in hujus exsilii caecitate nati, audivimus quidem ejus cives angelos Dei, audivimus eorumdem angelorum socios  illa invisibilia scire non valent per experimentum, dubitant utrumne sit quod corporalibus oculis non vident. Quae nimirum dubietas in primo parente nostro esse non potuit, quia exclusus a paradisi gaudiis, hoc quod amiserat, quia viderat recolebat. Hi autem sentire vel recolere audita non possunt, quia eorum nullum, sicut ille, saltem de praeterito, experimentum tenent. Ac si enim praegnans mulier mit
Abbreviated transcription (Latin):
sus. multoq uino in ebriatus.
eandem filiꝰam suam secum
manere pecut: eamq nocte
illa quod dictu nefas est ꝑdi¬
dit. Cumq mane facto fur¬
rexisset reus. cogitare cȩpit.
ut᷑ balneum ꝑgeret: ac si aqͥ
si tanto die non ir̃et ad ecele¬
siam: erubescebat homines:
sin uero iret: ꝑ timescebat
iudicium đi. Uicit itaq hu¬
mana uerecundia: perrexit
adeccłam. s tremebundus
ac pauens stare cepit: atq ꝑ
singula momenta suspectus
qua hora in mundo spũi tra¬
deretur.ꝙ coram om̃i popło
uexaretur. Cumq uehemen¬
ter tumeret. ei uilla missa¬
rum celebritate quasi ad¬
uersi nil contigit: qui letꝰ
exiit. ꝙ die altero ecclesiam
iam securus in trauit. Factũq
est ut ꝑ sex continuos dies
letus acͥ securus procederet.
estimans quod eius scelus do¬
minus non iudisset. aut ui¬
sum misericorditer dimisis¬
set. Die autẽ septimo: subita
morte defunctus est. Cumq
sepulture traditus fuisset.

Expanded text:
rsus, multo vino inebriatus, rsus, multo vino inebriatus, eandem filiolam suam secum manere petiit, eamque nocte illa, quod dicto nefas est, perdidit. Cumque mane facto surrexisset reus, cogitare coepit, ut ad balneum pergeret, ac si aquasi tanto die non ignoret, ad Ecclesiam erubescebat homines: sin vero iret, pertimescebat judicium Dei. Vicit itaque humana verecundia, perrexit ad Ecclesiam, sed tremebundus ac pavens stare coepit atque per singula momenta suspectus, qua hora immundo spiritui traderetur, et coram omni populo vexaretur. Cumque vehementer timeret, ei in illa missarum celebritate, quasi adverse nil contingit, qui laetus exiit, et die altero Ecclesiam jam securus intravit. Factumque est, ut per sex continuos dies laetus, ac securus procederet, aestimans quod ejus scelus Dominus, aut non vidisset, aut visum misericorditer dimisisset. Die autem septima subita morte defunctus est. Cumque sepulturae traditus fuisset,
Abbreviated transcription (Latin):
statim reparatus defunctus ẽ
Puer uero qui transmissus
fuerat ad tyburtium: iam
eum mortuum inuenit. Qui
ui delicet reparatus ductꝰ ad
loca penarum. dum uidit.
redut. narrauit. ꝙ obiit: aꝑ¬
te monstratur quia nobis illa
non sibi uiderit: quibus dũ
adhuc concessum est uiuere.
licet etiam iam a malis oꝑibꝰ
emendare. Rogum uͦ cõstru¬
ere reparatus uidit: nõ qđ
apud infernum ligna arde¬
ant ut ignis fiat: s quod
narraturus hȩc uiuentibus
illa de incendio p urum
uidit: ex quibus nutriri apd
iuuentes corporeus ignis so¬
let: ut ꝑ hec assueta audien¬
tes discẽrnent. quid de in¬
suetis timere debuissent.
etiam quiddam inualeria
prouincia contigisse. uir
iuite uenerabilis maximianꝰ
siracusaniis ep̃e qui dui in
hac urbę  meo monasterio
pace fuit: narrare consueũ
dicens. Quidam c. Ulis
illic sacratissimo paschalis
sabbato. iuuenculam euiꝰda
filiam inbaptismate suscepit.
Qui post ieuinium domũ reu̾¬

Expanded text:
statim Reparatus defunctus est: statim Reparatus defunctus est: puer vero qui transmissus fuerat ad Tiburtium, jam eum mortuum invenit. Qui videlicet Reparatus ductus ad loca poenarum, dum vidit, rediit, narravit, et obiit, aperte monstratur quia nobis illa, non sibi viderit, quibus dum adhuc concessum est vivere, licet etiam a malis operibus emendare. Rogum vero construi Reparatus vidit, non quod apud infernum ligna ardeant ut ignis fiat; sed narraturus haec viventibus, illa de incendio pravorum vidit, ex quibus nutriri apud viventes corporeus ignis solet, ut per haec assueta audientes discerent quid de insuetis timere debuissent.etiam quiddam in Valeriae provincia contigisse vir vitae venerabilis Maximianus Syracusanus episcopus, qui diu in hac urbe meo monasterio praefuit, narrare consuevit, dicens. Quidam curialis, illic sacratissimo Paschali Sabbato, juvenculam cujusdam filiam in baptismate suscepit. Qui post jejunium domum reve
Abbreviated transcription (Latin):
erisset: atq ex auime reman¬
sisser corpus. Cuniq & mul¬
ti qui conuenerant. ꝙ eum
iam mortuum familia luge¬
ret. subito reduit: ꝙ cuncto¬
rum plangentium in stupo¬
rem uerse sunt lacrimȩ. Q
reuersus ait. Cicius ad eccle¬
siam beati laurentii marty¬
ris que ex nomine condito¬
ris damasci uocatur. puerũ
inicte. ꝙ quid de tyburcio
presbitero agatur uideat: ꝓ
renunciare festinet. Qui ui¬
delicet tunc tẏbureus car¬
nalibus desideriis subiacere
ferebatur: Cuius adhuc intę
morumq bene quoq floren¬
tius eius nunc eccłe presbi¬
ter meminit. Cum uero
puer pergeret. narrauit
isdem rẽparatus qui ad se
reuersus fuerat: quodꝰ illꝰ
ubi ductus ferat agnouit di¬
cens. Paratus fuerat rogus
ingens: deductus aute tybur¬
atq subposito igne concre¬
inatus. Alius autem parabat᷑
rogus : cuius a terra incęlũ
cãcumen tendi uidebatur:
qui emissa uoce:clamatum
est cuius esset. Nis gͥ dictis:

Expanded text:
exisset, atque exanime remanexisset, atque exanime remansisset corpus. Cumque et multi qui convenerant, et eum jam mortuum familia lugeret, subito rediit, et cunctorum plangentium in stuporem versae sunt lacrymae. Qui reversus ait: Citius ad Ecclesiam beati Laurentii martyris, quae ex nomine conditoris Damasi vocatur, puerum mittite, et quid de Tiburtio presbytero agatur videat et renuntiare festinet. Qui videlicet tunc Tiburtius carnalibus desideriis subjacere ferebatur: cujus adhuc vitae morumque bene quoque Florentius ejus nunc Ecclesiae presbyter meminit. Cum vero puer pergeret, narravit idem Reparatus, qui ad se reversus fuerat, quid de illo ubi ductus fuerat agnovit, dicens: Paratus fuerat rogus ingens, deductus autem Tiburatque supposito igne 421 concrematus. Alius autem parabatur rogus, cujus a terra in coelum cacumen tendi videbatur. Cui emissa voce clamatum est cujus esset. His igitur dictis
Abbreviated transcription (Latin):
Quibus łi famulus addidit
dicens. Etiam mortuus est. Hã
hesterno die hora nona. int̾
iohannem papam ꝙ sẏ machũ
patricium diffinctus atq de¬
calciatus. ꝙ uinctis manibus
deductus: in hac uicina uulea¬
nolla iactatus est. Quod illi
audientes sollicite conserip¬
serunt diem: atq in italiam
reuersi eo die theodricum re¬
tuum: quo die eius exitus
atq supplicium. di famulo fu¬
erat ostensum. Et quia iohã
nem papam affligendo in
eustodia occidit: syminachũ
quoq patricium ferro tru
apparuit: quos in hac uita
in iuste iudicauit. Cap it᷑.¬
tempore quo primum
remorȩ uitȩ desideriis anhe¬
laban. quidam honestus se¬
nex. deusdedit nomine ualde
huius urbis ͦ  bꝰ amicus.
michi quoq in amiciens sedule
uingebatur: qui mͥ narrabat
dicens. S othorum tempore. qͥ¬
dam pectabilis uir repara¬
tus nomine: uenit ad mortẽ.
qui dum dui iam mutus ac̾
rigidus iaceret. uisum est qd̾
ab̾ eo funditus flatus uitalis

Expanded text:
Quibus Dei famulus addidit, Quibus Dei famulus addidit, dicens: Etiam mortuus est: nam hesterno die hora nona inter Joannem papam et Symmachum patricium discinctus atque discalceatus et vinctis manibus deductus, in hanc vicinam Vulcani ollam jactatus est. Quod illi audientes, sollicite conscripserunt diem, atque in Italiam reversi, eo die Theodoricum retuum quo ejus exitus atque supplicium Dei famulo fuerat onem papam affligendo in custodia occidit, Symachum quoque patricium ferro truc mitti apparuit, quos in hac vita iniuste iudicavit'. EXPLItempore quo primum remotae vitae desideriis anhelabam, quidam honestus senex, Deusdedit nomine, valde hujus urbis nobilibus amicus, mihi quoque in amicitiis sedule jungebatur, qui mihi narrabat, dicens: Gothorum tempore quidam spectabilis vir, Reparatus nomine, venit ad mortem. Qui dum diu jam mutus ac rigidus jaceret, visum est quod ab eo funditus flatus vitalis
Abbreviated transcription (Latin):
ostquam laboriose credi¬
disti: opere p̃cium credo
siea quȩ michi a uiris fidelibꝰ
sunt digesta narrauero. Itẽ¬
Ulianus namq huuis ro¬
mane eccłȩ. eui do auctore
deseruio secundus defensor.
qui ante septem fere annos
defunctus est. ad me adhuc
inmonasterio positum crebͦ
ueniebat: mecumq colloqui
de animȩ utilitate consueue¬
rat. Ric itaq michi quadam
die narrauit dicens theođri
ei ͤ emporibus pater socerĩ mei
in siciliam exactionem cano¬
nis egerat÷ atq iam ad italiã
redibat: Euius nauis a ppul¬
sa est. ad insulam.quȩ liparis
appellatur ꝙ quia illic uir
quidam solitarius magne
uirtutis habitabat: dum nau¬
teꝰ nauis argumenta repara¬
rent. uisum est predicto pa¬
tri soceri mei ad eunde dei
nibus commendare. Quos uir
dñi cum uidisset: eis inter alia
colloquens dixit. dcitis quia
rex theodricus mortiuis est:
Cui ille̾ protinus responderũt
Absit. Nos eum uiuentẽ dimi.¬
simus: ꝙ nichil tale ad nos de
eo nunc usq perlatum est.

Expanded text:
Postquam laboriose credidisti, operae pretium credo, si ea quae mihi a viris fidelibus sunt digesta narravero. Julianus namque hujus Romanae Ecclesiae, cui Deo auctore deservio, secundus defensor, qui ante septem ferme annos defunctus est, ad me adhuc in monasterio positum crebro veniebat, et mecum colloqui de animae utilitate consueverat. Hic itaque mihi quadam die narravit, 420 dicens: Theodorici regis temporibus pater soceri mei in Sicilia exactionem canonis egerat, atque jam ad Italiam redibat. Cujus navis appulsa est ad insulam quae Liparis appellatur. Et quia illic vir quidam solitarius magnae virtutis habitabat, dum nautae navis armamenta repararent, visum est praedicto patri soceri mei ad eumdem virum nibus commendare. Quos vir Domini cum vidisset, eis inter alia colloquens, dixit: Scitis quia rex Theodoricus mortuus est? Cui illi protinus responderunt: Absit, nos eum viventem dimisimus, et nihil tale ad nos de eo nuncusque perlatum est.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtimescens. idq pro sua soliꝰ
fieri ꝑsecutionẽ ꝑ tractans
inuidiȩ locum dedit: atq ora¬
toria cuncta que construxerat.
sub statutis prepositis adiunc¬
tis fratribus ordinauit: ꝙ pau¬
eis secum monachis ablatis.
habitationem mutauit loci.
Morq ut uir dĩ eiꝰ odia hu¬
militer declinauit. hũc om¬
nipotens d̾s terribilit̾ ꝑcus¬
sit. Nam cum p̃dictꝰ pb̃r
staus insolario. benedictum
discessisse cognosceret ꝙ ex¬
ultaret. ꝑdurante inmobi¬
liter tota domus fabrica.
ipium in quo stabat so¬
larium cecidit᷑. ꝙ benedicti
hostem conterens extuxit.
Quod uiri di discipulꝰ mau¬
rus nomine. statun uenera¬
bili patri benedicto qui ad¬
huc a loco eodem uix decem
milibus aberat. estimauit esse
nunciandum dicens. Reuerte¬
re.quia pb̃r qui te ꝑsequeba¬
tur extinctus est. Quod uir
di benedictus audiens sese ĩ
grauibꝰ lamentis dedit̾. uel
quia inunicus occubuit. uel
quia de inimici morte disci¬

Expanded text:
pertimescens, idque pro sua solius pertimescens, idque pro sua solius persecutione fieri pertractans, invidiae locum dedit, atque oratoria cuncta quae construxerat, substitutis praepositis adjunctis fratribus ordinavit, et paucis secum monachis ablatis habitationem mutavit loci. Moxque ut vir Dei ejus odia humiliter declinavit, hunc omnipotens Deus terribiliter percussit. Nam cum praedictus presbyter stans in solario Benedictum discessisse cognosceret et exsultaret, perdurante immobiliter tota domus fabrica, hoc ipsum in quo stabat solarium cecidit, et Benedicti hostem conterens exstinxit. Quod viri Dei discipulus, Maurus nomine, statim venerabili Patri Benedicto qui adhuc a loco eodem vix decem millibus aberat, aestimavit esse nuntiandum, dicens: Revertere, quia presbyter qui te persequebatur, exstinctus est. Quod vir Dei Benedictus audiens, sese in gravibus lamentationibus dedit, vel quia inimicus occubuit, vel quia de inimici morte disci
Abbreviated transcription (Latin):
in loco proice. ubi a nullo ho¬
mine possit inueniri. Tunc
coruus aperto ore expansis
alis. circa eundem panem.
cepit discurrere. atq eroci¬
tare. ac si aperte diceret. ꝙ
obedire se uelle. ꝙ tam̃ iussa
ratus quandoq coruus mo¬
mordit: leuauit.ꝙ recessit.
Post trium uero horarũ spa¬
cium. ab iecto pane redũt. ꝙ
de manu hominis dei. ãno¬
nam quam consueuerat ac¬
cepit. Uenerabilis autẽ pat̾
contra uitã suam inardesce¬
re sacerdotis animũ uidens.
illi magis quã sibi doluit. S
p̃dictus florentius quia ma¬
gistri corpus necare non po¬
tuit. se ad extinguendas ani¬
mas discipulorum accendit:
ita ut in horto celle cui beue¬
dictus inerat. ante eorũ ocu¬
los nudas septem puellas mit¬
teret. quȩ coram eis sibi inui¬
ceui manus tenentes. ꝙ diutiꝰ
ludentes. illorum mentes ad
ꝑuersitatem libidinis ĩ flam¬
marent. Quod sc̃s uir de cel¬
la conspieiens. lapsumq ad¬
huc tenerioribus discipulis

Expanded text:
in loco projice, ubi a nullo hoin loco projice, ubi a nullo hominum possit inveniri. Tunc corvus aperto ore, expansis alis circa eumdem panem coepit discurrere, crocitare, ac si aperte diceret, et obedire se velle, et tamen jussa ratus, quandoque corvus momordit, levavit, et recessit. Post trium vero horarum spatium abjecto pane rediit, et de manu hominis Dei annonam quam consueverat accepit. Venerabilis autem Pater contra vitam suam inardescere sacerdotis animum videns, illi magis quam sibi doluit. Sed praedictus Florentius, quia magistri corpus necare non potuit, se ad exstinguendas discipulorum animas accendit: ita ut in horto cellae, cui Benedictus inerat, ante eorum oculos nudas septem puellas mitteret, quae coram eis sibi invicem manus tenentes, et diutius ludentes, illorum mentes ad perversitatem libidinis inflammarent. Quod vir sanctus de cella conspiciens, lapsumque adhuc tenerioribus discipulis
Abbreviated transcription (Latin):
uiri studiis cẽpit emulari
eiusq conuersationi dero¬
gare: quosq etiam possẽt
ab illuis usicatione compes¬
cere. Cumq iam se conspice¬
ret eius profectibus obiua¬
re non posse. ꝙ conuersatio¬
nis illius opinionẽ crescere.
atq multos ad statum uite
melioris. ipso quoq opinioniꝰ
eius p̃conio indesinent̾ uoca¬
UI inuidię facibus magis magĩq
succensus deterior fiebat᷑ quia
conuersationis illius habere ap
petebat laudem: s habere lau¬
dabilem uitam nolebat. Qui
eiusdem inuidiȩ tenebris ce¬
catus. ad hoc usq ꝑductus est.
ut seruo onmipotentis dñi in¬
fectum ueneno panẽ. quasiꝑ
benedictione transmitteret᷑.
Quẽ uir di cũ gr̃ãrũ actione
suscepit: s eum quȩ pestis la¬
teret inpane non latuit. Ad
horam refectionis illiꝰ exuici¬
na silua coruus uenire consu¬
euerat: ꝙ panẽ de manu ẽius
accipere. Qui cum more solito
uenisset. panem quẽ pͣsbiter
tolle hunc panem᷑ ꝙ tali eũ

Expanded text:
viri studiis coepit aemulari, viri studiis coepit aemulari, ejusque conversationi derogare: quosque etiam posset, ab illius visitatione compescere. Cumque jam se conspiceret ejus profectibus obviare non posse, et conversationis illius opinionem crescere, atque multos ad statum vitae melioris, ipso quoque opinionis ejus praeconio indesinenter vocari, invidiae facibus magis magisque succensus, deterior fiebat: quia conversationis illius appetebat habere laudem, sed habere laudabilem vitam nolebat. Qui ejusdem invidiae tenebris caecatus, ad hoc usque perductus est, ut servo omnipotentis Dei infectbenedictione transmitteret. Quem vir Dei cum gratiarum actione suscepit, sed eum quae pestis lateret in pane non latuit. Ad horam vero refectionis illius ex vicina silva corvus venire consueverat, et panem de manu ejus accipere. Qui cum more solito venisset, panem quem presbyter tolle hunc panem, et tali eum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ quod p̃sumere non potu¬
isset ut fieret. miratus ex¬
tremuit factum. Reuersus
ad patrem. rem gestam retu¬
lit. Uir autem uenerabili
benedictus. hoc non suis me¬
ritis. s obedientiȩ. illiꝰ de¬
putare cȩpit. At contͣ mau¬
rus. pro solo eius imperio
factum dicebat: seq consci¬
um in illa uirtute nõ esse.
quam nesciens fecisset. S ĩ hac
humilitatis mutue amaica cõ¬
rentione. accessit arbiter pu¬
er qui creptus est. Nam di¬
cebat. Ego cum exaqua tra¬
herer: suꝑ caput meuͣ abba¬
ipsum me ex aquis reducere
considerabam. Petrus.
igna sunt ualde quȩ
narras. ꝙ ad multorum
uedificationem profutura. Ego
autem boni uiri miracula
quo plus bibo plus sicio.
ti relinquerent. ꝙ sub leni
redemptoris iugo ceruicem
cordis edomarent: sicut mos
prauorum est inuidere alit̾
uirtutis bonum quod ipsi
habere non appetunt. uici
inine. huius nr̃i subdiaco¬
ni florentii auus: antiqui
hostis inalicia ꝑculsus. scĩ

Expanded text:
et quod praesumere non potuet quod praesumere non potuisset ut fieret, miratus extremuit factum. Reversus itaque ad Patrem, rem gestam retulit. Vir autem venerabilis Benedictus hoc non suis meritis, sed illius obedientiae deputare coepit. At econtra Maurus pro solo ejus imperio factum dicebat: seque conscium in illa virtute non esse, quam nesciens fecisset. Sed in hac mutuae humilitatis amica contentione accessit arbiter puer qui ereptus est; nam dicebat: Ego cum ex aqua traherer, super caput meum meloipsum me ex aquis educere considerabam. Petr. Magna sunt valde quae narras, et ad multorum aedificationem profutura: ego autem boni viri miracula quo plus bibo, eo plus sitio.ti relinquerent, et sub leni Redemptoris jugo cervicem cordis edomarent, sicut mos pravorum est invidere aliis virtutis bonum quod ipsi habere non appetunt, vicinmine, hujus nostri subdiaconi Florentii avus, antiqui hostis malitia percussus, sancti
Abbreviated transcription (Latin):
uero die dum isdem ue¬
nerabilis beuedictus incella
consisteret. p̃dictus placidꝰ
puer scĩ uiri monachus ad
hauriendam de lacu aquam
egressus est: qui uas quod te¬
nuerat inaquam in caute
subinittens. ipse quoq caden¬
do secutusẽ. Aueni mox
unda rapuit: ꝙ pene inuniꝰ
sagitte cursum a terra ĩ tror.¬
sus trarit. Uir autẽ dĩ intͣ
cellam positus hoc protinꝰ
agnouit: ꝙ maurum festinȩ
uocauit dicens. Frater maure
curre: quia puer : qͥ ad
hauriendam aquã ꝑ rexerat.
in lacum cecidit: iamq eum
longuis unda traxit. Res
mira: ꝙ post pet̾rũ aposto¬
lum inusitata. Benedictione
ꝙ enim postulata atq ꝑcepta.
ad patris sui imperium con¬
citus ꝑrexit maurus᷑ atq
usq ad eum locum quo ab
unda ducebatur puer. per
terram se ire existimans. suꝑ
aquam cueurrit. eumq per
capillos tenuit. rapido quoq
cursu rediit. Qui mox ut
terraui tetigit. ad se reuer¬
sus post terga respexit. ꝙ qͥa
suꝑ aquas eucurri agnouit.

Expanded text:
vero die dum idem venerabilis Benedictus in cella consisteret, praedictus Placidus puer sancti viri monachus ad hauriendam de lacu aquam egressus est: qui vas quod tenuerat in aquam incaute submittens, ipse quoque cadendo secutus est. Quem mox unda rapuit, et pene ad unius sagittae cursum eum a terra introrsus traxit. Vir autem Dei intra cellam positus, hoc protinus agnovit, et Maurum festine vocavit, dicens: Frater Maure, curre, quia puer ille qui ad hauriendum aquam perrexerat, in lacum cecidit, jamque eum longius unda trahit. Res mira, et post Petrum apostolum inusitata. Benedictione etenim postulata atque percepta, ad Patris sui imperium concitus perrexit Maurus; atque usque ad eum locum quo ab unda deducebatur puer, per terram se ire existimans, super aquam cucurrit, eumque per capillos tenuit, rapido quoque cursu rediit. Qui mox ut terram tetigit, ad se reversus post terga respexit, et quia super aquas cucurrisset agnovit,
Abbreviated transcription (Latin):
nimis q in eunctanter
uerum est. quia sieut finis
non est gaudio bonorirͤ ita
finis non erit tormento ma¬
lorum. Ham cum ueritas
dicat. ibiuit hi insuppliciũ
ȩternum: iusti autem in uitã
ȩternam: quia uerum est
quod promisit. falsum ꝑeul
dubio non erit. quod iina¬
⁊ tus est ds.¬

Expanded text:
nimis, et incunctanter verum est quia sicut finis non est gaudio bonorum, ita finis non erit tormento malorum. Nam cum Veritas dicat: Ibunt impii in supplicium aeternum, justi autem in vitam aeternam , quia verum est quod promisit, falsum procul dubio non erit quod minatus est D
Abbreviated transcription (Latin):
saxorum molibus asꝑsum: pro¬
iectum itaq uas uitreum ue¬
uit insaxis᷑ s sic mansit in co¬
lume. ac si proiectum minime
fuisset: ita ut neq frangi. neq
oleum effundi potuisset. Quod
uirꝰ dñi p̃cepit leuari: atq ut
erat integrum petenti tribui.
Tunc collectis fratribꝰ. in obedi¬
entem monachum de infide¬
litate sua ꝙ suꝑbia. coram om¬
nibus increpauit.xxuiiii¬
Ua increpatione comple¬
ta sese cum isdem fribꝰ
si orationem dedĩt. In eo aut̃
loco ubi cum fratribus orabat:
uaciũ erat aboleo doliũ
ꝙ coopertũ. Cumq sẽs uir
in oratione ꝑsisteret: cepit
operimentum eiusde dolii
oleo excrescente subleuar
Quo commnoto atq subleua¬
to: oleum quod excreuerat
ora dolii transiens. pauimen¬
tum loci inquo incubuerãt
inundabat. Quod cum bene¬
dictus di famulus aspexit.
protinus oracionem comple¬
uit: atq in pauimentũ oleũ
diffluere cessauit. Tunc diffi¬
dentem in obedientẽq frẽm

Expanded text:
saxorum molibus asperum. Prosaxorum molibus asperum. Projectum itaque vas vitreum venit in saxis, sed sic mansit incolume ac si projectum minime fuisset: ita ut neque frangi, neque oleum effundi potuisset. Quod vir Domini praecepit levari, atque, ut erat integrum, petenti tribuit. Tunc collectis fratribus, inobedientem monachum de infidelitate sua et superbia coram omnibus increpavit.ua increpatione completa, sese cum eisdem fratribus in orationem dedit. In eo autem loco ubi cum fratribus orabat, vacuum erat ab oleo dolium et coopertum. Cumque sanctus vir in oratione persisteret, coepit operimentum ejusdem dolii oleo excrescente sublevari. Quo commoto atque sublevato, oleum quod excreverat, ora dolii transiens, pavimentum loci in quo incubuerat inundabat. Quod Benedictus Dei famulus ut aspexit, protinus orationem complevit, atque in pavimentum oleum defluere cessavit. Tunc diffidentem inobedientemque fratrem
Abbreviated transcription (Latin):
O quoq tempore quo
alimentorum in opia
campaniam grauiter afflige¬
bat: uir cdi diuersis indigen¬
tibus monasterii sui cuncta
tribuerat: ut pene nichil in
cellario. nisi parum quid oles
inuitreo uase remaueret.
Tunc quidam subdiaconus
agapitus nomine aduenit.
magnopere postulans. ut sibi
aliquantulum olei dare de¬
buisset. Wir autem diũ qui
euncta decreuerat interra
tribuere ut incelo omnia re¬
seruaret. hoc ipsum parum
quod remanserat olei. iussit
petenti dari. Monachus uero
qui cellarium tenebat. audi¬
uit quident iubentis uerba:
s implere distulit. Cumq
post paululum sud quod
usserat datum esset inqui¬
reret. respondit monachiis
se minime dedisse: quia si
illud ei tribueret. omnino
nichil fratribus remaneret.
Tunc iratus aliis p̃cepit ut
hoc ipsum uas uitreũ in qͦ
parum oles remansisse uid̾¬
batur ꝑ fenestram proicerẽt.
ne ineella aliquid ꝑ iobe¬
dientiam remanerẽt. Factũq
est. Sub fenestra autẽ eadẽ
ingens p̃cipicium pacebat.

Expanded text:
o quoque tempore quo alimentorum inopia Campaniam graviter affligebat, vir Dei diversis indigentibus monasterii sui cuncta tribuerat, ut pene nihil in cellario nisi parum quid olei in vitreo vase remaneret. Tunc quidam subdiaconus Agapitus nomine advenit, magnopere postulans ut sibi aliquantulum olei dari debuisset. Vir autem Domini, qui cuncta decreverat in terra tribuere, ut in coelo omnia reservaret, hoc ipsum parum quod remanserat olei, jussit petenti dari. Monachus vero qui cellarium tenebat audivit quidem jubentis verba, sed implere distulit. Cumque post paululum si id quod jusserat datum esset inquireret, respondit monachus se minime dedisse; quia si illud ei tribueret, omnino nihil fratribus remaneret. Tunc iratus, aliis praecepit ut hoc ipsum vas vitreum in quo parum olei remansisse videbatur, per fenestram projicerent, ne in cella aliquid per inobedientiam remaneret. Factumque est. Sub fenestra autem eadem ingens praecipitium patebat
Abbreviated transcription (Latin):
ut: michi funditus a memoria
tolleretur cibus. ꝙ egritudo
Cepi uurari quis essem. quis fue¬
rimꝰ quia ꝙ eum ad animum
redi bat infirmitas: nichil in
me exhis que memĩneram re¬
cognoscebam. Cumq indispen¬
satione monasterii. occupata mẽs
esset: obliuiscebar funditus egri¬
tudinis meȩ. Si uero ut prediri
rediret egritudo ad memoriã:
eum tam fortem me esse senti¬
rem. mirabar si non comedissẽ.
Qui ad uesperum ueniens. tan¬
te me fortitudinis inueni: ut
si uoliussem ieiunium usq ad
diem alterum transferre potu¬
issem. Sicq factum est: ut in
me probarem ea etiam: de
illo uera esse. quibus ipse inter
minime fuissem. Pet RUS

Expanded text:
ut mihi funditus a memoria ut mihi funditus a memoria tolleretur cibus et aegritudo. Coepi mirari quis essem, quis fuerim, quia et cum ad animum redibat infirmitas, nihil in me ex his quae memineram recognoscebam. Cumque in dispositione monasterii occupata mens esset, obliviscebar funditus aegritudinis meae. Si vero, ut praedixi, rediret aegritudo ad memoriam, cum tam fortem me esse sentirem, mirabar si non comedissem. Qui ad vesperam veniens, tantae me fortitudinis inveni, ut si voluissem, jejunium usque ad diem alterum transferre potuissem. 353 Sicque factum est ut in me probarem ea etiam de illo vera esse quibus ipse minime interfuissem. PETR
Abbreviated transcription (Latin):
oracio quantę uirtutis eẽt
in iuemetipso expertus suiti¬
t Ham cum quodam tempore
in monasterio positus. ineisionẽ
uitalium paterer. crebrisq an¬
gustiis ꝑhorarum momenta
ad exitum propinquarem. qu¬
am medici molestiam. greco
eloquio sincopin uocant: ꝙ ni¬
si meꝰ frequenter fratres cibo
reficerent. uitalis michi spiri¬
tus funditus intercidi uidere¬
tur. paschalis superuenit dieꝰ.
Et cum sacratissimo sabbato
in quo omnes ꝙ paruuili pue¬
ri ieiũnant. ego ieiunare nõ
potiussem: cepi plus merore
quam infirmitate deficere. S
tristis animus consilium cienis
inuenit: ut eundem uirum
di secreto inoratorium duce¬
rem. eumq peterem: quatenꝰ¬
ommpotentem dñm precib
obtinẽret. Quod factum est.
Nam mor ut oratorium in¬
gressi sumus. a me humiliter
postulatus. se se cum lacrimis
uioratiouem dedit: ꝙ post
paululum. completa oratio¬
ue exiit. Secd ad uocem bene¬
dictionis illius. uirtutem tan¬
taui metis stomachus accepit:

Expanded text:
oratio quantae virtutis esset, in memetipso expertus sum. Nam cum quodam tempore in monasterio positus incisionem vitalium paterer, crebrisque angustiis per horarum momenta ad exitum propinquarem quam medici molestiam Graeco eloquio syncopin vocant, et nisi me frequenter fratres cibo reficerent, vitalis mihi spiritus funditus intercidi videretur, paschalis supervenit dies. Et cum sacratissimo Sabbato, in quo omnes et parvuli pueri jejunant, ego jejunare non possem, coepi plus moerore quam infirmitate deficere. Sed tristis animus consilium citius invenit, ut eumdem virum Dei secreto in oratorium ducerem, eumque peterem quatenomnipotentem Dominum precibus obtineret; quod et factum est. Nam mox ut oratorium ingressi sumus, a me humiliter postulatus, sese cum lacrymis in orationem dedit, et post paululum completa oratione exiit. Sed ad vocem benedictionis illius, virtutem tantam meus stomachus accepit,
Abbreviated transcription (Latin):
religiosis uiris quoq at¬
test antibus. ad huc monaste¬
rio positus agnoui: quod hoc¬
langobardorum tempore.
iuixta in hac prouincia que
sura nominatur. quidã mo

Expanded text:
religiosis quoque viris attestantibus adhuc in monasterio positus agnovi, quod hocLangobardorum tempore iuxta in hac provincia, quae Sura nominatur, quidam mo
Abbreviated transcription (Latin):
episcopatus eius tempore nar¬
ramus. quando iam apud
ommipotentem dm ordine
simul ꝙ moribus creuerat.
dum illa magis miranda sũt.
quȩ eum hic senex clericus
adhuc puerulum fecisse tes¬
tatur: Nam ait. quod eo tẽ¬
pore quo eum matre sua pu¬
er habitabat. egressus hospi¬
cium non niunꝙͣ sine liuea
crebro etiam sine tunica re¬
uertebatur: quia mox ut
nudum quempiã repperisset
uestiebat. huuc. se expolians.
ut se ante d̃i oeulos. illius¬
Quem mater sua frequent᷑
increpare. consueuerat. diẽe
quod iustum non esset: ut ip¬
se inops pauperibus uestim̃¬
ta largiretur. Quȩ die qua¬
dam. horreum ingressa: pe¬
ne om̃e triticum quod sibi
instipendio tocius anni pa¬
rauerat. inuenit a filio suo
pauperibꝰ expensum. Cumq
semecipsam alapis pugnisꝙ
tunderet. qđ quasi anni. sub¬
sidia ꝑdidisset. suꝑuenit bo¬
nefacius puer dĩ. eamq uer¬
bis quibꝰ ualuit consolari
cepit. Quȩ cum nichil couso¬

Expanded text:
episcopatus ejus tempore narepiscopatus ejus tempore narramus, quando jam apud omnipotentem Deum ordine simul et moribus creverat, dum illa magis miranda sint quae eum hic senex clericus adhuc puerulum fecisse testatur? Nam ait quod eo tempore quo cum matre sua puer habitabat, egressus hospitium, nonnunquam sine linea, crebro etiam sine tunica revertebatur, 192 quia mox ut nudum quempiam reperisset, vestiebat hunc, se expolians, ut se ante Dei oculos illiusQuem mater sua frequenter increpare consueverat, dicens quod justum non esset ut ipse inops pauperibus vestimenta largiretur. Quae die quadam horreum ingressa, pene omne triticum quod sibi in stipendio totius anni paraverat, invenit a filio suo pauperibus expensum. Cumque semetipsam alapis pugnisque tunderet, quod quasi anni subsidia perdidisset, supervenit Bonifacius puer Dei, eamque verbis quibus valuit consolari coepit. Quae cum nihil conso
Abbreviated transcription (Latin):
quibus ipse paruum uas lig¬
neum uino plenum manu
sua pͣbuit: quod fortasse inpnͣ¬
dio itineris habere potuissent.
Ex quo illi quo adusq rauennã
ꝑ uenerunt biberunt ut go¬
thi. Aliqͣntis autem diebꝰ in ea¬
dem ciuitate morati sunt . ꝙͣ
uinum quod a sco uiro accẽ¬
perant cotidie inusum habu-¬
erunt. Sicq usq ad eundem
uenerabilem patrem ferentiᷤ
reuersi sunt: ut nullo die ces¬
set: ac si millo uase ligneo qd
ep̃c dederat. uinum nõ au¬
geretur. s nasceretur. Auper
quoq de eiusdem loci parti¬
bus senex quidam clericus
ad uenit: qui ea quȩ de illo
narrat silencio non sũt pre¬
menda. Nain dicit quod qͣ¬
dam die ingressus hortum.
magna hunc eruce multitu¬
din̾e in uẽnit esse cooꝑtum:
qui omne holus deperire cõ¬
spiciens: ad easdem erucas cõ
mẽdere nolite. Quȩ statu ad
uiri di uerbum ita onĩs egreᷤ¬
sȩ sunt: ut ne una quidem
intra spacium horti remanẽ¬
ret. S quid mirũ qđ hec de

Expanded text:
Quibus ipse parvum vas ligQuibus ipse parvum vas ligneum vino plenum manu sua praebuit, quod fortasse in prandio itineris habere potuissent: ex quo illi quoadusque Ravennam pervenirent, biberunt Gothi. Aliquantis autem diebus in eadem civitate morati sunt, et vinum quod a sancto viro acceperant, quotidie in usu habuerunt. Sicque usque ad eumdem venerabilem Patrem Ferentis reversi sunt, ut nullo die cesset, ac si in illo vase ligneo quod Episcopus dederat, vinum non augeretur, sed nasceretur. Nuper quoque de ejusdem loci partibus senex quidam clericus advenit, qui ea de illo narrat, quae silentio non sunt premenda. Nam dicit quod quadam die ingressus hortum, magna hunc erucae multitudine invenit esse coopertum: qui omne olus deperire conspiciens, ad easdem erucas convmedere nolite. Quae statim ad viri Dei verbum ita omnes egressae sunt, ut ne una quidem intra spatium horti remaneret. Sed quid mirum quod haec de
Abbreviated transcription (Latin):
solus ego hic ante te uiuere
non possum. Redde in solidoᷤ
meos. Quibus uocibus eom¬
motus ep̃c. beatȩ marie sẽꝑ
uirginis eccłam ingressus est:
It eleuatis manibus extenso
uestimento. stando cepit ex¬
orare ut ei redderet. unde
pb̃ri furentis insaniã mitiga¬
re potuisset. Cumq subitõ
oculos ad uestimentũ suum
inter extensa brachia redux¬
isset: repente insinu suo du¬
odecim aureos inuenit ita
fulgentes. tamquam si ͤ igne
Qui mox de ȩecła egressus eoᷤ
in sinũ furentis pb̃ri ꝓiecit
dicens Eece habes solidos qͦs
quesisti s hoc tͥ notum sit:
quia post mortem ineam.
propter auariciam tuã. Ex qͣ
sentencie ueritate colligitur:
quia eosdem solidos płir ꝓ
adipiscendo episcopatu p̾pa¬
rabat s uiri dĩ sermo pͣua¬
luit. Nam isdem constanciꝰ.
in p̃sbiteratus officio uitam
finiuit. Alio quoq tẽꝑe.
duo ad eum gothi hospita¬
litatis grã uenerunt: qui ra¬
uennam se festinare professi st̃.

Expanded text:
solus ego hic ante te vivere solus ego hic ante te vivere non possum: 189 redde mihi solidos meos. Quibus vocibus commotus episcopus, beatae Mariae semper virginis Ecclesiam ingressus est, et elevatis manibus extenso vestimento, stando coepit exorare, ut ei redderet unde presbyteri furentis insaniam mitigare potuisset. Cumque subito oculos ad vestimentum suum inter extensa brachia reduxisset, repente in sinu suo duodecim aureos invenit ita fulgentes, tanquam si ex igne Qui mox de Ecclesia egressus, eos in sinum furentis presbyteri projecit, dicens: Ecce habes solidos quos quaesisti; sed hoc tibi notum sit, quia post mortem meam tupropter avaritiam tuam. Ex qua sententiae veritate colligitur quia, eosdem solidos presbyter pro adipiscendo episcopatu parabat. Sed viri Dei sermo praevaluit, nam idem Constantius in presbyteratus officio vitam finivit. Alio quoque tempore duo ad eum Gothi hospitalitatis gratia venerunt, qui Ravennam se festinare professi sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
to ad epm̃ pauperes uenert
qui inportiine p̃cabantur.
ut eis sẽs uir bonifacius ep̃c
ad consolationem suȩ inopiȩ
aliquid largiri debuisset.S
iuir di quiã quod tribueret
non habe bat: estuare cȩpit.
incogitatione. ne ab eo pau¬
peres uacui exirent. Cui re¬
pente ad memoriam redũt
quia constantius pb̃r nepos
eius. ȩquum quem sedere cõ¬
sueuerat uendidisset : atq
hoc ipsum in archa sua p̃cui
haberet. Absente gͥ eodem
nepote suo accessit ad arcħa.
& piȩ uiolentus claustra ar¬
ee comminuit: duodecim
aureos tulit. eosq indigen¬
tibus ut placuit diuisit.
Itaq constancius pb̃r reuer¬
sus ex opere. archam fractã
repperit. ꝙ caballi sui p̃ciũ
mio clamare. Om̃s hic uiuũt
non possum. Ad euiꝰ nimi¬
rum uoces aduenit episco¬
pus: oiũsq qui in eade epis¬
Romo aderant. Cumq eum
iur s locutione blanda tẽ
perare uoluisset. cȩpit ille
cum pirgio respondere di¬
cens. Dmnes tecun uiuunt:

Expanded text:
to ad episcopium pauperes venerunt, to ad episcopium pauperes venerunt, qui importune precabantur ut eis sanctus vir Bonifacius episcopus ad consolationem suae inopiae aliquid largiri debuisset. Sed vir Dei quia quid tribueret non habebat, aestuare coepit in cogitatione ne ab eo pauperes vacui exirent. Cui repente ad memoriam rediit, quia Constantius presbyter nepos ejus, equum quem sedere consueverat, vendidisset, atque hoc ipsum in arca sua pretium haberet. Absente igitur eodem nepote suo accessit ad arcam, et pie violentus claustra arcae comminuit, duodecim aureos tulit, eosque indigentibus, ut placuit, divisit. Itaque Constantius presbyter reversus ex opere, arcam fractam reperit, et caballi sui pretium mio clamare: Omnes hic vivunt, non possum. Ad cujus nimirum voces venit episcopus, omnesque qui in eodem episcopio aderant. Cumque eum locutione blanda vir Dei temperare voluisset, coepit ille cum jurgio respondere, dicens: Omnes tecum vivunt,
Abbreviated transcription (Latin):
non aperui: ꝙ ille cũ simia ue¬
iunxit tamen atq ait. Ite
ꝙ pro caritate ei cibum po¬
tumq tribuite: scitote tam̃
quia mortuus est. Qui infelir
uir dum paneat ac uinum
ex eadeui domo ꝑcepiscet.
egredi ianuam uoluit. sed
saxum ingens subito de tec¬
t̾o cecidit: eiq inuerticem
uenit. Ex qua ꝑ cussionẽ pro¬
stratus. in manibꝰ iam semi¬
uiuus leuatus est. Die uero
altera scđm uiri dĩ sentenci¬
am: funditus finiuit uitam.
Qua inre petre pensandu ẽ
quantus sit scĩs uiris timor.
exhibendus. Templa enĩ di
sunt ꝙ cum ad iracundiã
sẽs uir trahitur: quis alius
ad irascendum nisi eiusde
templi in habitator. excitat᷑:
iustorum: quanto ꝙ constat
quia ineorum cordibus ille
p̃sens est. qui ad inferend̾a
ultionem quã uoluerit in¬
ualidus ñ est. Ilio quoq
tempore predictus constan¬
eiuis pbr nepos eius. ȩquum
suum duodecim aureis uen¬
didit. quos in propriã archa
ponens. ad exercendum ali¬
quod opus. discessit᷑. Cũ subi¬

Expanded text:
non aperui, et ille cum simia vejunxit tamen et ait: Ite et pro charitate ei cibum potumque tribuite; scitote tamen quia mortuus est. Qui infelix vir dum panem ac vinum ex eadem domo percepisset, egredi januam voluit, sed saxum ingens subito de tecto cecidit, eique in verticem venit. Ex qua percussione prostratus in manibus jam semivivus levatus est: die vero altera secundum viri Dei sententiam funditus finivit vitam. Qua in re, Petre, pensandum est quantus sit viris sanctis timor exhibendus; templa enim Dei sunt. Et cum ad iracundiam vir sanctus trahitur, quis alius ad irascendum nisi ejusdem templi inhabitator excitatur? justorum, quanto et constat quia in eorum cordibus ille praesens est, qui ad inferendam ultionem quam voluerit, invalidus non est. Alio quoque tempore praedictus Constantius presbyter nepos ejus, equum suum duodecim aureis vendidit, quos in propriam arcam ponens, ad exercendum opus aliquod discessit. Cum subi
Abbreviated transcription (Latin):
cursum dedit. E adẽu̾o ⁊pra fuir
dei ab. agri opere. iam cupi :¬
iam cum fratribus reuertebat᷑.
Quem mox ut orbatus yusticus
aspexit: clamare cȩpit. Redde
abstuli Cui ille respondit.
Aortuus est: ueni. ꝙ resuscita
audiuit: ualde contristatus
est dicens. R. ecedice fr̃s. rece¬
dice. Hec nr̃a non sunt: sed
sc̃orum apłorum. sũt. Quid
nobis onera uultis inponere:
quȩ non possumus portare:
At ille quem nunis cogebat
dolor. insua peticione ꝑsti¬
tit: iurans quod non rece¬
deret. nisi eius filium resus¬
eitaret. Quem mox di famu¬
lus inquisiuit diceus. Ubi ẽ:
Cui ille respondit. Lece corpus
eius ad ianuam monasterii iacet.
Ubi dum uir d̃i eum fracribus
ꝑ uenisset: flexit genu. ꝙ suꝑ
corpusculum infancis oceubuit.
seseq erigens ad cęlum palmaᷤ
retendit dicens. Dñe non as¬
picias peccata mea s fidem
huius hominis qui resuscita¬
ri filium suum rogat: & red¬
de iu hec corpusculo animã

Expanded text:
concitus dedit. Eadem vero hora vir concitus dedit. Eadem vero hora vir Dei ab agri opere jam cum fratribus revertebatur. Quem mox ut orbatus rusticus aspexit, clamare coepit: Redde abstuli? Cui ille respondit: Mortuus est, veni, resuscita audivit, valde contristatus est, dicens: Recedite, fratres, recedite; haec nostra non sunt, sed sanctorum apostolorum. Quid nobis onera vultis imponere, quae non possumus portare? At ille, quem nimius cogebat dolor, in sua petitione perstitit, jurans quod non recederet, nisi ejus filium resuscitaret. Quem mox Dei famulus inquisivit, dicens: Ubi est? Cui ille respondit: Ecce corpus ejus ad januam monasterii jacet. Ubi cum vir Dei cum fratribus pervenisset, flexit genua, et super corpusculum infantis incubuit, seseque erigens, ad coelum palmas tetendit dicens: Domine, non aspicias peccata mea, sed fidem hujus hominis, qui resuscitari filium suum rogat, et redde in hoc corpusculo animam