comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fierent. ido mitt&r illis ds oꝑationẽ erroris.
ut credant mendacio: ut iudicentur om̃s
qui non credunt ueritati. sed consenserunt
iiquitati. Nequaquã suꝑ eos uesꝑum con-¬
surgeret: siceli filii eẽ uoluissent. S dum
uisibilia appetunt: amisso cordis lumine. sub
noctis duce tenebrascunt. Quod tam̃ si mo¬
ralit̃ discutimus. quomͦ cotidie agatur inue¬
nimus. Quia nimirũ & electis lucifer orit᷑:
& uesꝑ reꝓbis dõ ꝑmittente dominatur. Unꝰ
enim atq idem sermo di.ẽ. in ore p̃dicantis.
Quẽ dum iste gaudendo. ille uero inuiden¬
do audiunt: claritatẽ sibi luciferi. inuesꝑi
tenebras uertunt. Dum isti humiliter uo-¬
cem scẽ p̃dicationis accipiunt: quasi ad stel¬
lȩ lucem. oculos cordis aꝑiunt. Dũ uͦ illi be-¬
nedicenti mnindent. & non salutis causam. s
elationis głam quęrunt: ꝓrũpente iniquita¬
deterius in culpa moriuntur. Uñ bene ꝑ
quidem odor mortis in mortem: aliis aut̃
odor uite inuitam. Ierbum itaq suũ audi¬

Expanded text:
tionem erroris, ut credant mendacio, ut judicentur omnes qui non crediderunt veritati, sed consenserunt iniquitati . Nequaquam ergo super eos Vesper consurgeret, si coeli filii esse voluissent; sed dum visibilia appetunt amisso cordis lumine, sub noctis duce tenebrescunt. Quod tamen si moraliter discutimus, quomodo quotidie agatur invenimus. Quia nimirum et electis Lucifer oritur, et vesper reprobis Deo permittente dominatur. Unus enim atque idem sermo Dei in est ore praedicantis: quem dum isti gaudendo, illi vero invidendo audiunt, claritatem Luciferi sibi in vesperi tenebras vertunt. Dum isti humiliter vocem sanctae praedicationis accipiunt quasi ad stellae lucem oculos cordis aperiunt; dum vero illi benedicenti invident, et non salutis causam, sed elationis gloriam quaerunt, prorumpente iniquitadeterius in culpa moriuntur. Unde bene per quidem odor mortis in mortem, aliis autem odor vitae in vitam . Verbum itaque, suum audi
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ quam de iniquis dictum ẽ. restituetur ut
lutum signaculum. & stabit sic̃ uestimen¬
tum. & auferetur ab impiis lux sua. quod
utiq in illa ẽ. antixp̃i ꝑ secutione facien¬
dum: mox de ciusdem antixp̃i ꝑditione
minum fastu gloriȩ secularis erigitur. ita
ut homo peccator. & tamen ȩstimari homo
despiciens. dm̃ se suꝑ homines mentiatur:
Unde paulus ap̃s dic̃. Ita ut in templo dĩ
sedeat: ostendens se tanquam sit ds. Cuiꝰ
ut tumorem plenus ostenderet: p̾misit.
Qui aduersatur & extollitur. suꝑ omne
quod d̃r ds̃: aut quod colitur. Dsͣ enim
dici aliqñ & homo potest: iuxta quod ad
moysen dr. Ecce constituite dm̃ pharaonis:
Ds uero coli. purus homo non potest. Qa

Expanded text:
quam de iniquis dictum est, Restituetur ut lutum signaculum, et stabit sicut vestimentum, et auferetur ab impiis lux sua, quod utique in illa est Antichristi persecutione faciendum, mox, de ejusdem Antichristi perditione minum fastu gloriae saecularis erigitur, ita ut homo peccator tum despiciens, Deum se super homines mentiatur. Unde Paulus apostolus dicit: Ita ut in templo Dei sedeat ostendens se, tanquam sit Deus . Cujus ut tumorem plenius ostenderet, praemisit: Qui adversatur et extollitur super omne quod dicitur Deus, aut quod colitur. Deus enim dici aliquando et homo potest juxta quod ad Moysen dicitur: Ecce constitui te Deum Pharaonis . Deus vero coli purus homo non potest. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
scriptum ẽ. In iudiciũ ego in hunc mundũ
ueni: ut qui non uident udeant. E qui ui.¬
dent cȩci fiant. Et quia semoripsos de legis
oꝑibus contra conditorem legis extuleruit:
apte subditur. Et brachium excelsum

Expanded text:
scriptum est: In judicium ego in hunc mundum scriptum est: In judicium ego in hunc mundum veni, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant, et quia semetipsos de legis operibus contra conditorem legis extulerunt, apte subditur, et brachium excelsum
Abbreviated transcription (Latin):
terrena sapere quȩ inquinant elegit. Ubi¬
apte subiungitur. Et stabit sic̃ uestim̃tũ.
Impolita namq & grossiora uestimenta c̃
cum induta fuerint. quia induentium men¬
bris bene applicata non inhȩrent: stare re¬
feruntur. Iudea gͥ circa ueritatis noticiam
etiã cum seruire uideretur. sic̃ uestimen-¬
tum stetit: qr ꝑ exteriora mandata seruire
se dñõ ostendit: sed adherere ei ꝑ caritatis
intelligentiam noluit. dum solam inp̾ceptis
di litteram tenuit. & nequaquã se ꝑ spm̃ sen¬
sib intimis iunxit: quasi ei qui se induerat
non adhesit. Ibi & apte subditur uferetur
ab impiis lux sua: quia dum credere uerita¬
ti renuunt. cognitionẽ legis in ꝑpetuũ amit¬
tunt : & dum de accepta lege suꝑbint: ni¬
mirũ descientiȩ suȩ gła cȩcantur. Scriptũ
quippe ẽ. Obscurentur oculi eorum ne uide-¬
ant. Rursumq scriptũ ẽ. Ex ceca cor popu¬
li huius: & aures eius aggraua. Et rursum

Expanded text:
terrena sapere quae inquinant elegit. terrena sapere quae inquinant elegit. apte subjungitur: Et stabit sicut vestimentum. Impolita namque et grossiora vestimenta etiam cum induta fuerint, quia induentis membris bene applicata non inhaerent, stare feruntur. Judaea igitur circa veritatis notitiam etiam cum servire videretur, sicut vestimentum stetit, quia per exteriora mandata servire se Domino ostendit, sed adhaerere ei per charitatis intelligentiam noluit. Dum solam in praeceptis Dei litteram tenuit, et nequaquam se per spiritum sensibus intimis junxit, quasi ei qui se induerat non adhaesit. Ubi et apte subjungiturab impiis lux sua , quia dum veritati credere renuunt, cogitationem legis in perpetuum amittunt: et dum de accepta lege superbiunt, nimirum de scientiae suae gloria caecantur. Scriptum quippe est, Obscurentur oculi eorum, ne videant; rursumque scriptum est, Excaeca cor populi hujus et aures ejus aggrava . Et rursum
Abbreviated transcription (Latin):
Quid aliud dñs plebem isrłiticam. nisi lutũ
repperit: quam obsequiis gentilium deditã.
in egypto seruientem lateribus inuenit:
Quam dum tot miraculis adterram reꝓmis¬
sionis duxit: dum ꝑ ductam cognitionis suȩ
scientia impleuit: dum tot archana secreto¬
rum ei ꝑꝓpħiam contulit: quid eã aliud ꝙͣ
seruandi misterii signaculum fecit: Ipsa qͥp¬
pe diu in ꝓpħia clausum continuit: quicqͥd
de se ueritas in fine reuelauit. S dum post tot
diuina secreta. post tot ꝑ cepta miracula in re-¬
demptoris sui aduentu. plus terram quam ue¬
ritatem dilexit. ꝑ sacerdotes dicens. si dimit¬
timus eũ sic. om̃s credent in eũ. & uenient
romani & tollent nr̃m. & locum & gentem:
quasi ad eos quos in egẏpto reliquerat late¬
res rediit: & quȩ facta iam dei signaculum
fuerat. ad hoc se iterum quod dseruerat in¬
flerit. Lutũq se post signaculum moculis
ueritatis exhibuit. cum ꝑ impictatis mali¬
ciam accepti uerbi mẏsteria ꝑdidit: & sola

Expanded text:
Quid aliud Dominus plebem Israeliticam nisi lutum reperit, quam obsequiis gentilium deditam in Aegypto servientem lateribus invenit? Quam dum tot miraculis ad terram repromissionis duxit , dum perductam cognitionis suae scientia implevit, dum tot arcana secretorum ei per prophetiam contulit; quid eam aliud quam servandi mysterii signaculum fecit? Ipsa quippe divina prophetia clausum continuit quidquid de se Veritas 921 in fine revelavit. Sed dum post tot divina secreta, post tot percepta miracula in Redemptoris sui adventu, plus terram quam veritatem dilexit, per sacerdotes dicens: Si dimittimus eum sic, omnes credent in eum, et venient Romani, et tollent nostrum locum et gentem , quasi ad eos quos in Aegypto reliqueret lateres rediit; et quae facta jam Dei signaculum fuerat, ad hoc se iterum quod deseruerat inflexit; lutumque se post signaculum in oculis veritatis exhibuit, cum per impietatis malitiam accepti verbi mysteria perdidit, et sola
Abbreviated transcription (Latin):
trema terrȩ. E excussisti impios ex ea. subaudis
ut ego: qui in suis ultimis sepe peccatores terren¬
do concutio. conuertendo teneo. atq ab eorum
cordibus impios cogitationum motus euello ͦ
Et recte beato iob dñs quomodo iuxta finem
peccatores conuertat. insinuat. Acsi aꝑte di¬
cat. Miscđie meȩ potentiam respice: & tuȩ
iusticiȩ elationem prȩme. Quȩ extrema ho¬
minis. quia cum conuertitur. ꝑ carnis mor¬
tem illa antique culpȩ uindicta comitatur.
ꝓtinus insinuat cum dicit. Restituetur¬

Expanded text:
trema terrae, et excussisti impios ex ea? Subaudis trema terrae, et excussisti impios ex ea? Subaudis ut ergo, qui in suis ultimis saepe peccatores terrendo concutio, convertendo teneo, atque ab eorum cordibus impios cogitationum motus evello. Et recte beato Job Dominus quomodo juxta finem peccatores convertat insinuat. Ac si aperte dicat: Misericordiae meae potentiam respice, et tuae justitiae elationem preme. Quae extrema hominis quia, etiam cum convertitur per carnis mortem, illa antiquae culpae vindicta comitatur, protinus insinuat, cum dicit. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
impios ex ea  ꝑterram quippe homo infi¬
ma sapiens designatur: cui peccanti dictũ ẽ.
Terra es: & in terram ibis. S quia pius con¬
ditor facturam suam non deserit:: mala ho
minum & ꝑ suam patientiã tolerat: & ꝑ eorũ
quandoq conu̾sionẽ relarat. Cũ duras atq
insensibiles mentes respicit: modo eas minis.
modo uerberib. modo reuelationibus. ter¬
ret: ut quȩ pessima securitate duruerant.
salubri timore molescant: quatinus uł se¬
ro redeant: & hoc ipsum saltim quod diu
expectati sunt erubescant. Scit enĩ dñs qͥa
extrema uitȩ nostrȩ plus iudicat: & iecirco
electos suos in finem sollicitius purgat. Scͥp¬
tum quippe ẽ. Dñs iudicabit fines terrȩ.
Tanto gͦ impensius ultimis nr̃is inuigilat:
quanto in ipsis pendere initia uitȩ sequentis
pensat. Quod quia miscđiter facit: pietate
sua in medio deducta. qua &̃ sero conuersos
peccatores recipit. beati iob iusticiam eru¬
dit dicens. Nunquid tenuisti concutiens ex-¬

Expanded text:
Per terram quippe homo infima sapiens designatur, cui peccanti dictum est: Terra es, et in terram ibis . Sed quia pius conditominum et per suam patientiam tolerat, et per eorum quandoque conversionem relaxat. Cum duras atque insensibiles mentes respicit, modo eas minis, modo verberibus, modo revelationibus terret, ut quae pessima securitate duruerant, salubri timore mollescant. Scit ro redeant, et hoc ipsum saltem, quod diu exspectati sunt erubescant. Sic enim Dominus quia extrema vitae nostrae plus judicat, et idcirco electos suos in fine sollicitius purgat. Scriptum quippe est: Deus judicabit fines terrae . Tanto ergo impensius ultimis nostris invigilat, quanto in ipsis pendere initia vitae sequentis pensat. Quod quia misericorditer facit, pietate sua in medium deducta, qua etiam sero conversos peccatores recipit, beati Job justitiam erudit, dicens: Nunquid tenuisti concutiens ex
Abbreviated transcription (Latin):
ne attestante nos instruit. qui ait. Beatus uir
qui semꝑ ẽ. pauidus. Qui aut̃ mentis ẽ durȩ:
corruet in malum. Igitur quia extrema iuidȩȩ
dñs in apłis tenuit: atq ex illa & scribas Et
phariseos & pontifices impietatis suȩ merito exi¬
gente reꝓbauit: quid adhuc de eorum damp¬
natione subdatur. audiamus. Seqrͣ. Restitu

Expanded text:
attestante intimatur, quia ait: Beatus vir qui semper est pavidus; qui autem mentis est durae, corruit in malum . Igitur quia extrema Judaeae Dominus in apostolis tenuit, atque ex illa Scribas et Pharisaeos ac pontifices impietatis suae merito exigente reprobavit, quid adhuc de eorum damnatione subdatur audiamus. Sequitu
Abbreviated transcription (Latin):
solati. Et enim ꝑ paucis scripsi uobis. Helui
aut̃ inania. ꝓtulit: & quasi consolando
subuunxit. siracłm meũ ñ te terreat: & elo¬
quentia m̃a ñ sic tibi grauis Ille dictea sua
uerbum solatui: hic uero eloqñtiã & mira-¬
culum uocat. Ecce quã distincti saporis ꝓde¬
unt fructus: exdiuersa radice cogitationum.
Ille de magiñ humilit᷑ sentit: iste de mini¬
mis se manit̃ erigit. Quid gͦ int̾ hec nisi hoc¬
ẽ sollert̃ intuendum. quod & ascensura in
imo se Eẽ considerant. & casura semꝑ inp̃ci

Expanded text:
solatii; etenim perpaucis scripsi vobis . Eliu solatii; etenim perpaucis scripsi vobis . Eliu autem inania protulit, et quasi consolando subjunxit: Miraculum meum non te terreat, et eloquentia mea non sit tibi gravis. Ille dicta sua verbum solatii, hic vero eloquentiam, et miraculum vocat. Ecce quam distincti sapores pro deunt fructuum ex diversa radice cogitationum. Ille de magnis humiliter sentit, iste de mininis se inaniter erigit. Quid ergo inter haec, nisi hoc solerter est intuendum, quod et ascensuri in imo
Abbreviated transcription (Latin):
S mea ñ sit tͥ grauis. Quid ẽ hoc quod he¬
lui ordinẽ uere conditionis agnoscit: &
modũ recte locutionis ignorat.: Quid est¬
hoc quod se beato iob & conditum exequat.
& locuturus exaltat: nisi hoc quod arrogan¬
tes om̃s cunctis quidem hominib equalit¬
se conditos meminerunt. sed ꝑfastum sci
dedignantur. eisq se ꝑ nature conditionẽ
cõnferunt. sed ꝑtumorem scientiȩ suꝑpo¬
nunt: E quales quidem se iudicant᷑ exti¬
tisse nascendo: sednon ȩquales remãsisse uiuẽ¬
do. Atq ineo quod equales quasi uiuendo
iam non sunt: illud ad maius miraculũ
reuocant. quod equales nascendo fuerunt.
non sit tͥ grauie. Hhabent hoc etiã arro¬
gantes ꝓprium. quod priusquam dicant.
mira se dicere semꝑ existimant: & locutio¬
nem suam admirando p̃ueniunt: quia uł
in magnis sensibus. ipsa elatio quanta sit
facuuitas ignorant. Notandũ quoq ẽ. quod
paulus dum mire hebreos ad moneret: ad¬
uinxit. Rogo aut̃ uos fr̃s: ut sufferatis uerbũ

Expanded text:
tibi gravis. Quid est hoc, quod Eliu ordinem verae conditionis agnoscit, et modum rectae locutionis ignorat? Quid est, quod se beato Job et conditus exaequat, et locuturus exaltat, nisi hoc, quod arrogantes omnes cunctis quidem hominibus se aequaliter conditos meminerunt, sed per fastum scieedere dedignantur, eisque se per naturae conditionem conferunt, sed per tumorem scientiae superponunt? Aequales quidem se judicant exstitisse nascendo, sed non aequales remansisse vivendo. Atque in eo quod aequales quasi vivendo jam non sunt, illud ad majus miraculum revocant, quod aequales nascendo fuerunt. non sit tibi gravis, gantes proprium, quod prius quam dicant, mira se dicere semper existimant, et locutionem suam admirando praeveniunt, quia vel in acutis sensibus ipsa elatio quanta sit fatuitas ignorant. Notandum quoque est quod Paulus, dum mire Hebraeos admoneret, adjunxit: Rogo autem vos, fratres, ut sufferatis verbum
Abbreviated transcription (Latin):
pueriliter desipiat ostendit. Nam contra
eius sententiã. & etas ꝓlixior loquitur: &
ꝑ annoꝵ multitudinẽ sapientia docet᷑:
quia & si longeuitas sensũ non prȩbet. ust̾i
tam̃ uehem̃t᷑ exercet. Sequitur. Sed ut

Expanded text:
pueriliter desipiat ostendit. Nam contra pueriliter desipiat ostendit. Nam contra ejus sententiam et aetas prolixior loquitur, et per annorum multitudinem sapientia docetur, quia etsi longaevitas sensum non praebet, usu tamen veh
Abbreviated transcription (Latin):
tia reseruare monstratur: qr udelic& arro.¬
gantes & intra positi. eandẽ scam eccłam quã
defendunt despiciunt. se plerunq contingit.
ut plus ingenia male sapientiũ. quã simplicẽ
uitã innocentiũ uenerentur: plus resertient
linguis extra loquentiũ. quã meritis intra
positorum: Quãuis utriꝰq ediuerso obue¬
niunt: & cũ ab illis rectitudine sensuũ. &
a scã eccła morũ prauitate discordent. Seqͥt᷑.¬
Respondensq helui filius barachel buxites:
Idixit. Iumor sum temꝑe. uoᷤ aut̾ẽ antiqͥores. id¬
loqueret᷑ & annorum multitudo doce¬
ab eo ꝑtumorẽ suꝑbiȩ ꝓferuntur: cursio
potius ꝑstringenda sunt. quã attentius
exponenda. Que enim soliditate grauitatis
carent: expositionis subtilitate non inli.¬
gent. S solũ puto breuit᷑ incimandũ. qđ
helui quã diuꝓ etatis suę respectu taciut.
sapientior fuit: cũ uero in aliis annoꝵ mul¬
titudinẽ sem&. ipsũ p̃ferens desperit. quã

Expanded text:
 reservasse monstratur, quia videlicet arrogantes intra positi eamdem sanctam Ecclesiam, quam defendunt, despiciunt; et plerumque contingit ut plus ingenia male sapientium quam simplicem vitam innocentium venerentur, plus reservent linguis extra loquentium quam meritis intra positorum, quamvis utrisque ex diverso obvient, cum et ab illis rectitudine sensuum, et a sancta Ecclesia morum pravitate discordent. SeqRESPONDENSQUE ELIU FILIUS BARACHEL BUZITES, DIXIT: Junior sum tempore, vos autem antiquiores, idloqueretur, et annorum multitudo doceab eo per tumorem superbiae proferuntur, cursim potius perstringenda sunt quam attentius exponenda. Quae enim soliditate gravitatis carent, expositionis subtilitate non indigent. Sed solum puto breviter intimandum quod Eliu quandiu pro aetatis suae respectu tacuit, sapientior fuit; cum vero in aliis annorum multitudinem, semetipsum praeferens, despicit, quam
Abbreviated transcription (Latin):
hodie mecũ eris inparadiso. sicut latro¬
nis alterius in cruce crura fregerunt. Cũ
gͦ increpat ꝑdolorem in lectulo. omnia
ossa facit marcescere:quia cum inea re¬
quie. quam nobis ab hoc scło p̾paramus.
flagello tep̾tationis afficimur: qui fortas¬

Expanded text:
Hodie mecum eris in paradiso , sicut latroHodie mecum eris in paradiso , sicut latronis alterius in cruce crura fregerunt. Cum ergo increpat per dolorem in lectulo, omnia ossa facit marcescere, quia cum in ea requie quam nobis ab hoc saeculo praeparamus flagello tentationis afficimur, qui fortas
Abbreviated transcription (Latin):
fortasse p̾parauimus requies ꝑturbatur: rec̃¬
te d̃r. Increpat quoq ꝑdolorem in lectulo:
id est inp̃sentis uite requie. uł tep̾tationis
nos stimulis. uł flagelli afflictione contur¬
bat. Nam sepe humanus animus quamli¬
bet breui tpre sine teptacione in bonis stu¬
diis fuerit: mox de hisdem studus in qͥb¬
multiplicare nititur. dũ ꝓficere se sentit
eleuatur. Unde pio rectoris nr̃i moderami¬
ne. impulsu tep̾tationis afficitur: ut ieo.
ipsa ꝓfectus sui elatio cõprimatur. Qua¬
ꝓpt̾ postquam dix̃. increpat quoq ꝑdolo¬
rem inlectulo: apte subiuuxit. & omnia¬
sacra uirtutes accipimus: sicut scriptũ ẽ.
Dñs custodit om̃ia ossa eorum: unum ex
eis non conteretur. Quod utiq nonde ossi¬
bus corporis: sed de uiribus dr mentis. Nã
certo nouimus. quod & multorum marty¬
rum corporalit̾ ossa confracta sunt: & ꝑ¬
secutores dñi. latronis illius cui dictũ est

Expanded text:
fortasse paravimus, requies turbatur, recfortasse paravimus, requies turbatur, recte dicitur: Increpat quoque per dolorem in lectulo, id est, in praesentis vitae requie vel tentationis nos stimulis vel flagelli afflictione conturbat. Nam saepe humanus animus quamlibet brevi tempore sine tentatione in bonis studiis fuerit, mox de eisdem studiis in qmultiplicari nititur, dum proficere se sentit, elevatur. Unde pio rectoris nostri moderamine, impulsu tentationis afficitur, ut in eo ipsa profectus sui elatio comprimatur. Quapropter postquam dixit: Increpat quoque per dolorem in lectulo, apte subjunxit sacra virtutes accipimus, sicut scriptum est. Dominus custodit omnia ossa eorum, unum ex eis non conteretur . Quod utique non de ossibus corporis, sed de viribus dicitur mentis. Nam certe novimus quod et multorum martyrum corporaliter ossa confracta sunt, et persecutores Domini, latronis illius, cui dictum est,
Abbreviated transcription (Latin):
firmitate eius. Ac si diceret. Omẽ quod si
bi parauit ad requiem: hoc ei mutasti oc¬
culto nditio ad ꝑturbationem. Quod ꝓ¬
fecto secreto dĩ consilio agitur: ut huius
pegrinationis tp̃re. electorum uita turbe¬
tur. Uia quippe est. uita p̃sens. qua ad pa¬
triam tendimus : & iccirco hic occulto iudi¬
cio. freqnti ꝑturbatione conterimur. ne ui¬
am ꝓpatria diligamus. Solent enim ñ nul¬
li iatores cum amena fortasse in itinere
prata conspiciunt. ꝑgendi moras innecte¬
re. & acepti itineris rectitudine declinare:
eorumq gressus tardat pulcritudo itineris.
dum delectat. E lectis gͦ suis ad se ꝑgentib
dñs huius mundi it᷑ asꝑum facit: ne dũ
quisq uitȩ p̾sentis requie quasi uie a¬
mȩnitate pascitur. magis eum dui ꝑgere
quam ꝗtius ꝑuenire delectet: ne dum oblec¬
tatur in uia. obliuiscatur quod desiderabat
in patria. Quia gͦ in hac uita. om̃is nr̃a quã

Expanded text:
firmitate ejus. Ac si diceret: Omne quod hic firmitate ejus. Ac si diceret: Omne quod hic sibi paravit ad requiem, hoc ei mutasti occulto judicio ad perturbationem. Quod pio quidem Dei consilio agitur, ut hujus peregrinationis tempore electorum vita turbetur. Via quippe est vita praesens qua ad patriam tendimus; et idcirco hic occulto judicio frequenti perturbatione conterimur, ne viam pro patria diligamus. Solent enim nonnulli viatores, cum amprata conspiciunt, pergendi moras innectere, et a coepti itineris rectitudine declinare, eorumque gressus tardat pulchritudo itineris, dum delectat. Electis ergo suis ad se pergentibus Dominus hujus mundi iter asperum facit, ne dum quisque vitae praesentis requie, quasi amoenitate viae pascitur, magis eum diu pergere, quam citius pervenire delectet; ne, dum oblectatur in via, obliviscatur quod desiderabat in patria. Quia ergo in hac vita omnis nostra, quam
Abbreviated transcription (Latin):
utrumq ꝓpħa breuit᷑ comp̃hendit dicens.
beclina amalo. & fac bonum Declinare
quippe a malo ẽ : ab eo quod iacuit surge¬
clinat amalo. si bona adhuc non facit: sun¬
rexit quidem ab eo quod iacuit: sed ubi
requiescere debeat. necdum strauit. Et rur¬
sus lectũ uł stratũ requies temporalis acci
pitur: sicut scriptũ ẽ. Uniuersum stratum
eius uersasti in infirmitate eius. Cum enim
quisq curis scłaribus fatiga .tus. deserere ꝑ
diumam grãm hirius mundi itinera labo¬
tiosa compungitur:⁊ cogitare sol&e. quomͦ
p̃sentis uite desideria fugiat. & ab eius la¬
boribus requiescat: sibiq mox desiderate
quietis ordinem querit: & uelut quoddã
stratum sic acunctis laboribus cessationis
locum inuenire concupiscit. S quia in hac
uita adhuc homo positus. icuiuslibes se
quiem construitur. maior dolor tẽptatio¬
nis inuenitur. Unde recte per ꝓph̾am¬
dr. Uiuersum stratũ eius uersasti in in¬

Expanded text:
utrumque Propheta breviter comprehendit, dicens: utrumque Propheta breviter comprehendit, dicens: Declina a malo, et fac bonum . Declinare quippe a malo est ab eo quo jacuit surgeclinat a malo, sed bona adhuc non facit, surrexit quidem ab eo quo jacuit, sed ubi requiescere debeat, nondum stravit. Et rursum lectus vel stratum requies temporr, sicut scriptum est: Universum stratum ejus versasti in infirmitate ejus 754 . Cum enim quisque curis saecularibus fatigatus deserere per divinam gratiam hujus mundi itinera laboriosa compungitur, cogitare solet quomodo praesentis vitae desideria fugiat, et ab ejus laboribus requiescat, sibique mox desideratae quietis ordinem quaerit, et velut quoddam stratum, sic a cunctis laboribus cessationis locum invenire concupiscit. Sed quia in hac vita adhuc homo positus, in cujuslibet oquiem construitur, major dolor tentationis invenitur. Unde recte per Pr: Universum stratum ejus versasti in in
Abbreviated transcription (Latin):
tura sacra lectus. siue grabatus. seu stra¬
tũ aliquando uoluptas carnis. aliqn re¬
pausatio in bonis oꝑibus: aliqñ requies
temporalis accipitur. Quid ẽ enim quod
ineugłio sanato ciudam dñs dicit. surge
tolle grabatum tuũ & uade indoniũ tuãt nisi
qͦd ꝑ grabatũ uoluptas carnis designat᷑: Et ui¬
bet᷑ utiq u̾ħ sanꝰ portet. uͥ insirmꝰ iacuerat:¬
quia nimirũ omnis qͥ adhuc uitus delecꝰ tat᷑
infrmus iacet in uoluptatibus carnis. S sanꝰ
boc portat ubi infirmus iacuerat: qui di¬
uino adiutorio ereptus auiciis. eiusdem car¬
nis contumelias postinodum tolerat: in
cuis prius desiderus requiescebat. Rur¬
sum ꝑ lectum uł stratum. repausatio bo
te dñs iħe xp̃c: surge. sterne tͥ. Quid est
dicere. surge: nisi mala que ꝑpetrasti relui¬
que.  & quid est dicere sterne tibi. nisi mer¬
cedis causas inquibus requiescere debeas
oꝑare:: ut & deserat surgendo quod fecit &
inueniat sternendo quod non fecit. Quod

Expanded text:
tura sacra lectus, sive grabatus, seu stratum, aliquando voluptas carnis, aliquando repausatio in bonis operibus, aliquando requies temporalis accipitur. Quid est enim quod in Evangelio sanato cuidam Dominus dicit: Surge, tolle grabatum tuum, et vade in domum tuam , nisi quod per grabatum voluptas corporis designatur? Et jubetquia nimirum omnis qui adhuc vitiis delectatur, infirmus jacet in voluptatibus carnis. Sed sanatus hoc portat ubi infirmus jacuerat, quia divino adjutorio ereptus a vitiis, ejusdem carnis contumelias postmodum tolerat, in cujus prius desideriis requiescebat. Rursum per lectum vel stratum repausatio in esus Christus, surge et sterne tibi . Quid est dicere, Surge, nisi mala quae perpetrasti derelinque? Et quid est dicere, sterne tibi, nisi mercedis causas in quibus requiescete debeas operare, ut et deserat surgendo quod fecit, et inveniat sternendo quod fecerit. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
& latitudo uitȩ prauorum. non admittitur ad
mensuras & regulas electorum. Iste spiritales
lineȩ occulto indicio tendebantur: qñ ciidam
dicenti magister sequar te quocumq ieris. eius¬
dem magistri uoce responsũ est Uulpes foueas
habent & uolucres cȩli ndos: filius aut̃ hominis

Expanded text:
et latitudo vitae pravorum non admittitur ad et latitudo vitae pravorum non admittitur ad mensuras et regulas electorum. Istae spiritales lineae occulto judicio tendebantur quando cuidam dicenti: Magister, sequar te quocunque ieris , ejusdem magistri voce responsum est: Vulpes foveas habent, et volucres
Abbreviated transcription (Latin):
q apłs cũ macedoniam p̃dicare negligeret:
ꝑ uisum illi apparinit uir macedo qui diceret.
Transiens in macedoniã ad itua nos. At con-
tur: ista occultarũ mensurarum linea illic
ducta ẽ. hinc reducta. Illic tenditur. ut ma-¬
cedonia intra scẽ ȩccłȩ spacia colligatur: hinc
attrahitur. ut extra fines fidi asia relinquat᷑.
Erant quippe tunc in ea qui colligendi non erait:
quib iuxta meritum suuͣ ꝑditis. iam nunc asia
int̾ mensuras ȩccłȩ dõ largiente suscepta ẽ. Intͣ
has gͦ mensuras sunt om̃s electi: extra has om̃s
reꝓbi. etiam siintra limitem fidei esse uideantur.
Unde & in apcalypsi scriptum ẽ. Atriũ quod
foris templũ ẽ. eice foras: ne metieris eum. Qͥa
enim aliud atrium. quam latitudinẽ signifi-¬
cat uitȩ p̾sentis: E recte fous templum sunt.
qui ꝑatrium designantur: atq ideo metiendi non
sunt. quia angusta porta ẽ. quȩ ducit ad uitam:

Expanded text:
que apostolus cum Macedoniae praedicare negligeret, que apostolus cum Macedoniae praedicare negligeret, per visum illi apparuit vir Macedo qui diceret: Transiens in Macedoniam adjuva nos . At conttur, ista occultarum mensurarum linea illic ducta est, hinc reducta. Illic tenditur, ut Macedonia intra sanctae Ecclesiae spatia colligatur; hinc attrahitur, ut extra fines fidErant quippe tunc in ea qui colligendi non erant, quibus juxta meritum suum perditis, jam nunc Asia intra mensuras Ecclesiae Deo largiente suscepta est. Intra has ergo mensuras sunt omnes electi, extra has omnes reprobi, etiamsi intra fidei limitem esse videantur. Unde et in Apocalypsi scriptum est: Atrium quod foris templum est ejice foras, et ne metiaris illud . Quid enim aliud atrium quam latitudinem significat vitae praesentis? Et recte foris templum sunt qui per atrium designantur, atque ideo metiendi non sunt, quia angusta est porta quae ducit ad vitam ,
Abbreviated transcription (Latin):
nire conspicer&: tanto in eorum comparatio¬
ne de se uilꝰ estimar&. Quod iccirco a dnõ
iam quasi p̾teritum describitur: quia quicqͥd
foras futurũ ẽ. in oꝑe: intus iam factum ẽ. in
p̃destinatione. Dicitur itaq ei. Ubi eras q̃ndo
ponebam fundam̃ta terrȩ : Ac saꝑte diceretur.
Uirtutem fortium considera: meq eorũ ante
scła autorem pensa. Et cũ eos quos in tempore
mͥ subdi debeas. quem auctorem mirabilium
sine tẽꝑe eẽ cognoscis. Seqr̃. Indica mͥ si ha
surarum linee  t̾rarum partitione tenduntur:
ut dimensionis equitas ex ipsa linearum ten¬
sione teneatur. In carne aut̃ dñs ad ȩccłam ue¬
niens. mensuras terre lineis mensus ẽ: quia
sines ȩccłȩ occulti iudicii subtilitate distinxͣ.
Huiꝰ terre. occulte mensurȩ uellineȩ tendeban¬
tur. quando p̾dicatores scĩ agente sp̃ñ in aliis par¬
tib mundi uocabantur ut irent: ad alias uero
partes arcebantur:. ne accederent. P aulus nam¬

Expanded text:
nire conspiceret, tanto in eorum comparationire conspiceret, tanto in eorum comparatione de se vilius aestimaret. Quod idcirco a Domino jam quasi praeteritum describitur, quia quidquid foris futurum est in opere, intus jam factum est in praedestinatione. Dicitur itaque ei: Ubi eras quando ponebam fundamenta terrae? Ac si aperte diceretur: Virtutem fortium considera, meque eorum ante saecula auctorem pensa; et cum eos quos in tempore mihi subdi debeas, quem auctorem mirabilium sine tempore esse cognoscis. Sequitur: CAPUT VI. surarum lineae in terrarum partitione tenduntur, ut dimensionis aequitas ex ipsa linearum tensione teneatur. In carne autem Dominus ad Ecclesiam veniens mensuras terrae lineis mensus est, quia fines Ecclesiae occulti judicii subtilitate distinxit. Hujus terrae occultae mensurae vel lineae tendebantur quando praedicatores sancti agente Spiritu in alias partes mundi vocabantur ut irent, ab aliis vero partibus arcebantur ne accederent. Paulus nam
Abbreviated transcription (Latin):
ipso exordio p̃dicatores exhibuit: duodecim
lipides sub capite inpͥma sui corporis parte por
menti lapides sunt inpectore: & ꝓpͥma solidi¬
tate edificii. in solo. fundamenta. Uñ dauid
ꝓpħa cum scam̃ eccłam insullimib apłorum
mentib poni edificariq conspiceret: dixit.
fundamenta ciꝰ in montib scĩs. Cũ uero in
sacro eloquio non fundamenta. sed singula
rinumero fundamentum dr. nullus alius nͥ
ipse dñs designatur: ꝑ cuius diumnitatis po-¬
tentiam. nutantia infirmitatis nrẽ corda so¬
lidantur. De quo & paulus ait. fundamen
damentũ fundam̃torum ẽ: quia & origo
est inchoantiũ. & constantia robustorum.
Quia gͥ fundamenta nrã sunt. hi qui iniqͥ¬
tatum nr̃arum pondera portauerunt: ne
beatus iob in suꝑbia de uirtutũ suarũ poten¬
tia sulleuetur. in ipsa dnĩci prima parte sermo¬
nis. de scõrum p̃dicatorum cõmemoratione
disctititur. ut quanto illos admirabiles ue¬

Expanded text:
ipso exordio praedicatores exhibuit, duodecim ipso exordio praedicatores exhibuit, duodecim lapides sub capite in prima sui corporis parte portmenti lapides sunt in pectore, et pro prima soliditate aedificii in solo fundamenta. Unde David propheta cum sanctam Ecclesiam in sublimibus apostolorum mentibus poni aedificarique conspiceFundamenta ejus in montibus sanctis . Cum vero in sacro eri numero fundamentum dicitur, nullus alius nisi ipse Dominus designatur, per cujus divinitatis potentiam, nutantia infirmitatis nostrae corda solidantur. De quo et Paulus ait: Fundamentdamentum fundamentorum est, quia et origo est inchoantium, et constantia 900 robustorum. Quia igitur fundamenta nostra sunt hi qui iniquitatum nostrarum pondera portaverunt, ne beatus Job in superbiam de virtutum suarum potentia sublevetur, in ipsa dominici prima parte sermonis de sanctorum praedicatorum commemoratione discutitur, ut quanto illos admirabiles ve
Abbreviated transcription (Latin):
omnia de mundiorigine narratione hystorica
contexuntur. Repente uͦ subuingitur. quod
non demundi. sed de eccłe dictum conditione
uideatur. Nam dr̃. Aut quis dimisit lapi¬
dem angularem eiꝰ ꝑ hoc enim quod non in
mundi origine factũ ẽ: & illud suꝑius ostendi¬
tur. quia de mundi origine dictum non ẽ. Iccir¬
conamq rebus planis ac patentib obscura que¬
dam ac dissona ꝑmiscentur: ut ꝑhoc quod
ab intellectu litterȩ discrepat: & illud inqui¬
ratur mystice. quod dictum iuxta litteram so¬
nat. Namq sic̃ aliis aꝑtis rebus alia clausa cog¬
noscimus: ita aliis clausis compellimur. & illa
altiori intellectu pulsare. quȩ aꝑta credebamus.
ta. quã p̃dicatores accipimus: Quos dum primos
ans in scã eccła posuit: tota in eis sequentis fabri¬
cȩ structura surrex̃. Unde & sac̃dos cũ tab̾naculũ
ingreditur. duodecim lapides portare in pec¬
tore iubetur: qr uidelic& sem& ipsũ ꝓ nobis
sacrificiũ offerens pontifer nr̃. dũ fortes in

Expanded text:
quasi de mundi origine narratione historica contexuntur. Repente vero subjungitur quod non de mundi, sed de Ecclesiae dictum conditione videatur. Nam dicitur: Aut quis dimisit lapidem angularem ejus? Per hoc enim quod non in mundi origine factum est, et illud superius ostenditur, quia de mundi origine dictum non est. Idcirco namque rebus planis ac patentibus obscura quaedam ac dissona permiscentur, ut per hoc quod ab intellectu litterae discrepat et illud inquiratur mystice quod dictum juxta litteram sonat. Namque sicut aliis apertis rebus alia clausa cognoscimus, ita aliis clausis compellimur et illa altiori intellectu pulsare quae aperta credebamus. ta quam praedicatores accipimus? Quos dum primos Dominus in sancta Ecclesia posuit, tota in eis sequentis fabricae structura surrexit. Unde et sacerdos cum tabernaculum ingreditur duodecim lapides portare in pectore jubetur, quia videlicet semetipsum pro nobis sacrificium offerens pontifex noster, dum fortes in
Abbreviated transcription (Latin):
ostia oppositi sunt. ut eorum miraculis atq
reuerentia. ire ꝑsequentium frangerentur.
humiliatis quippe dns terrenis pͥncipibus
ꝑ eos scam̃ eccłam supra mundi culmen eu-¬
exit: & seuientis maris impetꝰ erecta eiusdẽ
eccłȩ potestate coercuit. S huic sȩuienti ma¬
ri qͥd dñs fecerit: audiamus. Seqr̃. Cum¬

Expanded text:
ostia oppositi sunt, ut eorum miraculis atque ostia oppositi sunt, ut eorum miraculis atque reverentia irae persequentium frangerentur. Humiliatis quippe Dominus terrenis principibus, per eos sanctam Ecclesiam supra mundi culmen evexit, et saevientis maris impetus, crecta ejusdem Ecclesiae potestate, coercuit. Sed huic saevienti mari quid Dominus fecerit, audiamus. Sequ
Abbreviated transcription (Latin):
tem reprimat. Fouit ꝓ custodia nr̃a restrin¬
gere. quod contra nos egredi pronr̃a exercita¬
tione ꝑmittit: ut sȩuiens nos diluat ꝓ cella.
ꝓcedens: Quid enim mare. nisi scł̃m: Quid
uuluam: nisi conceptum carnalis cogitatio¬
nis accipimus:: Hoc enim loco uuluȩ nomi¬
ne occulta et maliciosa carnalium cogitatio
designatur. Quȩ uulua. non ad ꝓferendam
prolem concipit substantiam corporis: sed ad
explendam nequitiam causam dolous. De hac
uulua cordis iniquorum: alias dr. Concepit
dolorem: & peꝑit iniquitatem. ꝑhanc uuluiã
praui concipiunt: cum mala cogitant. P hanc
uuluã pariunt: cũ mala quȩ cogitauerint
oꝑ ant᷑. Erumpebat gͦ mare quasi de uulua
ꝓcedens: cũ minarum secularium fluctus
de carnalis cogitationis inquitate concepti.
in sce eccłe interitum seiurent. S auctore
do ostiis hoc mare conclusũ ẽ: quia contra
tumores ꝑsequentium scĩ uiri quasi quedam

Expanded text:
tem reprimat. Novit pro custodia nostra restrintem reprimat. Novit pro custodia nostra restringere quod contra nos egredi pro nostra exercitatione permittit, ut saeviens nos diluat procella, et evexit.---Quid enim mare nisi saeculum, quid vulvam, nisi conceptum carnalis cogitationis accipimus? Hoc enim loco vulvae nomine occulta et malitiosa carnalium cogitatio designatur. Quae vulva non ad proferendam prolem concipit substantiam corporis, sed ad explendam nequitiam causam doloris. De hac vulva cordis iniquorum alias dicitur: Concepit dolorem, et peperit iniquitatem . Per hanc vulvam pravi concipiunt, cum mala cogitant. Per hanc vulvam pariunt, cum mala quae cogitaverint operantur. Erumpebat ergo mare quasi de vulva procedens, cum minarum saecularium fluctus de carnalis cogitationis iniquitate concepti, in sanctae Ecclesiae interitum saevirent. Sed auctore Deo, ostiis hoc mare conclusum est, quia contra tumores persequentium sancti viri quasi quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
bit lingua dicere: quod non sufficit mens
oris efficatia non expletur: sed quibdam mo¬
dis gaudium prodit. quod ipse qui gaud&
nectegere prȩual& nec explere. Laudent
itaq angeli: qui iam tantȩ claritatis latitu¬
dinem in sullimibus uident. Iubilent uero
homines: qui adhuc in inferiorib. oris sui
angustias sustinent. Quȩ quia certo futura
dns nouerat: non tam facienda insinuat.
quam facta narrat. S quid agimus. quod
cũ boni de redemptionis sue mysterio iubi¬
lant. malos inuidia inflãmat: dum electi
ꝓficiunt. reꝓbi ad rabiem furoris excitan¬
tur. & bona nascentia qr nolunt imitari
ꝑsecuntur: S tam̃ inter hȩc etiam qui
redemit. non relinquit. Scͥptum quippe
ẽ. fidelis autem ds. qui non patietur uos
temptari supra quam potestis: sed faciee cum
temptatione &̃ ꝓuentum. ut possitis sustinere.
Nouit enim conditor nr̃ quando exurgere
ꝑsecutionis ꝓcellam sinat: quando exurgen¬

Expanded text:
bit lingua dicere, quod non sufficit mens bit lingua dicere, quod non sufficit mens oris efficacia non expletur; sed quibusdam modis gaudium prodit, quod ipse qui gaudet, nec tegere praevalet, nec explere. Laudent itaque angeli, qui jam tantae claritatis altitudinem in sublimibus vident. Jubilent vero homines, qui adhuc in inferioribus oris sui angustias sustinent. Quae quia certo futura Dominus noverat, non tam facienda insinuat, quam facta narrat. Sed quid agimus, quod cum boni de redemptionis suae mysterio jubilant, malos invidia inflammat; dum electi proficiunt, reprobi ad rabiem furoris excitantur, et bona nascentia, quia nolunt imitari, persequuntur? Sed tamen inter haec etiam qui redemit, non relinquit. Scriptum quippe est: Fidelis autem Deus, qui non patietur vos tentari supra quam potestis, sed faciet etiam cum tentatione proventum, ut possitis sustinere . Novit enim conditor noster, quando exsurgere persecutionis procellam sinat, quando exsurgen
Abbreviated transcription (Latin):
cum uesꝑtinis. redep̃toris potentiam laudant:
dum electi angeli etiam cum redemptis in
mundi fine hominibus. largitatem gr̃e suꝑ¬
nȩ glorificant. Ipsi quippe ut nos ad laudem
conditous accenderent: hoc quod suꝑius dix
imus orta ꝑcarnem luce clamauerunt. Gla
in excelsis do: & interra pax hominib bone
uoluntatis. Simul gͦ laudant: quia redepͦ¬
tioni nr̃e. uoces suȩ exultationis accomino¬
ilant. Simul laudant: quia dum nos conspi-¬
ciunt recipi. suum gaudent numerũ repleri.
Qui & fortasse iđo matutina astra uocantur:
qr sepe ad exhortandos homines missi sunt :¬
& dum uenturum mane nuntiant: ab hu¬
manis cordib. prȩsentis uitȩ tenebras fugass.
S ecce angeli diuinam potentiam laudant:
qr ipsa eos tantȩ claritatis uisio dilatat. Nos
aut̃ qui redimim᷑. sed tam̃ corruptione adhuc
carnis grauamur: donum quod ꝑcepimus.
qua uirtute laudamus : Quomͦ enim uale-¬

Expanded text:
cum vespertinis Redemptoris potentiam laudant, cum vespertinis Redemptoris potentiam laudant, dum electi angeli etiam cfine mundi hominibus largitatem gratiae supernae glorificaverunt. Ipsi quippe ut nos ad laudem Conditoris acceimus, orta per carnem luce, clamaverunt: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Simul ergo 910 laudant, quia redemptioni nostrae voces suae exultationis accommodant. Simul laudant; quia dum nos conspiciunt recipi, suum numerum gaudent repleri. Qui et fortasse ideo matutina astra memorantur, quia saepe ad exhortandos homines missi sunt; et dum venturum mane nuntiant, ab humanis cordibus praesentis vitae tenebras fugant. Sed ecce angeli divinam potentiam laudant, quia ipsa eos tantae claritatis visio dilatat. Nos autem qui redimimur, sed tamen corruptione adhuc carnis gravamur, donum quod percipimus, qua virtute laudamus? Quomodo enim vale
Abbreviated transcription (Latin):
apparuit. qui & agendo transitoria dispone¬
ret. & contẽplando ostenderet unde cuncta
penderent: recte dr̃. Uel quis dimisit lapi¬
dem angularẽ eiꝰͦ Acsi aꝑte dñs diceret in¬
si ego. qui unicũ quẽ sine tempore genui ser
cerent etiam diuersa uiuendi studia non dis¬
crepare: Et notandum quod eum se non
emisisse. s dimisisse asserit: qr ꝓfecto huma¬
nam naturam filius suscipiens. ad una de
sullimibus uenit. Cuiꝰ in carnationis myste¬
rium. quia & electi angeli mirati sunt. qui
eodem inisterio redempti non sunt: recte
i astra matutina. Quia enim prima in tempore
condita natura rationabilium spũum credi¬
tur: non immerito matutina astra angeli
uocantur. Qui siita ẽ. dum tͣra ess&r inuisi¬
bilis & incomposita. dum tenebre essent suꝑ
abyssum : uenturum diem subsequentis scł̃i.
ꝑlucem sapientiȩ existendo p̃uenerunt. Nec
negligent̾ audiendum ẽ. quod additur si¬
mul: quia nimirum matutina astra etiam

Expanded text:
apparuit, qui et agendo transitoria disponeapparuit, qui et agendo transitoria disponeret, et contemplando ostenderet unde cuncta penderent, recte dicitur: Vel quis dimisit lapidem angularem ejus? Ac si aperte Dominus diceret: Nisi ego, qui unicum quem sine tempore genui servcerent etiam diversa vivendi studia non discrepare. Et notandum quod eum non se emisisse, sed dimisisse asserit, quia profecto humanam naturam Filius suscipiens ad ima de sublimibus venit. Cujus incarnationis mysterium quia et electi angeli mirati sunt, qui eodem mysterio redempti non sunt, recte i astra matutina cur appellati.---Quia enim prima in tempore condita natura rationabilium spirituum creditur, non immerito matutina astra angeli vocantur. Quod si ita est, dum terra esset invisibilis et incomposita, dum tenebrae essent super abyssum , venturum diem subsequentis saeculi per lucem sapientiae existendo praevenerunt. Nec negligenter audiendum est quod additur, Simul, quia nimirum astra matutina etiam
Abbreviated transcription (Latin):
quod nunquam nr̃ intellectus assurgeret: si ad
suscipiendam naturam nr̃ãm. ipse nr̃ conditor
non ueniret. Qui alit̾ angularis lapis d̃r. quia
duos in se ppłõs iunxit: atq alit̾. quia comunc¬
te utriusq uitȩ. actiuȩ uidelicet & contempla¬
tiue in se exempla monstrauit. Ab actiua
enim uita: Longe contemplatiua distat. S
incarnatus redemptor uemiens. dum utramq exh¬
buit: ĩ se utͣmq sociaũ. Nãcũ ĩ urbe miracła face̾t
in monte uͦ orando continue ꝑ noctaret. exem¬
plum suis fidelib prȩbuit: ut nec contempla¬
tionis studio ꝓximorum curã negligͦt: nedirur¬
sũ cura ꝑximoꝵ ĩmod̾atiꝰ obligati ꝯtẽplationis stu¬
dia derelinqͣnt. s sic ĩutͥsq m̃tẽ partiendo ꝯiungãt:
quatinus nec amorem di prȩpediat amor ꝑr¬
imi: nec amorẽ ꝓximi. quia transcendit ab¬
iciat amor di. Quia gͥ humano cordi quid
ageret ignoranti. di atq hominis mediator

Expanded text:
quod nunquam noster intellectus assurgeret, si ad quod nunquam noster intellectus assurgeret, si ad suscipiendam naturam nostram ipse noster conditor non veniret. Qui aliter angularis lapis dicitur, quia duos in se populos junxit; atque aliter, quia conjunctae utriusque vitae, activae videlicet et contemplativae, in se exempla monstravit. Ab activa enim vita longe contemplativa distat; sed incarnatus Redemptor noster veniens, dum utramque exhibuit, in se utramque sociavit. Nam cum in urbe miracula faceret, in monte vero orando continue pernoctaret, exemplum suis fidelibus praebuit, ut nec contemplationis studio proximorum curam negligant, nec rursum cura proximorum immoderatius obligati contemplationis studia derelinquant; sed sic in utrisque mentem partiendo conjungant, quatenus nec amorem Dei praepediat amor proximi, nec amorem proximi, quia transcendit, abjiciat amor Dei. Quia igitur humano cordi quid ageret ignoranti Dei atque hominis Mediator
Abbreviated transcription (Latin):
unt. si intentiones cordis id ÷ bases fabricȩ in
fundamento non figunt: qr uidelic&. d̾s uel
honeste uite edificium non inhabitat. quod
extra se positum non ipse sustentat. Quia gͥ
nitatis innituntur: recte uoce dnĩca de hac
terradr. Stiꝑ quo bases illuis solidate sunt:
Acsi aꝑte diceret. nisi suꝑme: Cui dum iusta
queq anima intendit: omne quod tempoia¬
lit̾ facit. in me ꝓculdubio non temporaliter
construit. Quia uero tunc robustius in funda¬
mento solidamur. cũ uerba dei & in erteriorib
p̃ceptis sequimur. & in intimis sensib scibtilus
intelligendo pensamus: recte subiungitur. U el¬
quippe angularis ẽ: ad sacra eloquia intellectꝰ
duplex. Qui tunc diuinitus dimititur. quan¬
do nequaquã districto iudicio. ignorantie suȩ
tenebris illigatur: sed quadam libertate ꝑfru¬
itur. dũ in preceptis di sufficit. uel exequendo
extiora agere. uel contẽplando int̾na sentire. Aa

Expanded text:
unt, si intentiones cordis, id est bases fabricae, in unt, si intentiones cordis, id est bases fabricae, in fundamento non figunt, quia videlicet Deus vel honestae vitae aedificium non inhabitat quod extra se positum non ipse sustentat. 32. Ad snitatis innituntur, recte voce 909 Dominica de hac terra dicitur: Super quo bases illius solidatae sunt? Ac si aperte diceret, Nisi super me. Cui dum justa quaeque anima intendit, omne quod temporaliter facit, in me procul dubio non temporaliter construit. Quia vero tunc robustius in fundamento solidamur, cum verba Dei et in exterioribus praeceptis sequimur, et in intimis sensibus subtilius intelligendo pensamus, recte subjungitur: quippe angularis est ad sacra eloquia intellectus duplex. Qui tunc divinitus dimittitur, quando nequaquam districto judicio ignorantiae suae tenebris illigatur; sed quadam libertate perfruitur, dum in praeceptis Dei sufficit vel exsequendo exteriora agere, vel contemplando interna sentire. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
damna edificant. quanto altiora edificia ex¬
tra fundamentum portant: quia cũ et̾nȩ
uitȩ prȩmiis non intendunt: quo plus se qͣsi
in uirtutib erigunt: eo ingłȩ manis foueã
ꝓfunduis cadunt. Non gͦ pensandum ẽ.
bases quid sustinent. sed ubi sustinentur:
quia ꝓfecto humana corda diuinitus ꝑscru¬
tantur non solum quȩ faciunt sed quid in
oꝑib quęrunt. Unde cũ districtum iudicem
paulus describeret. atq actionem bonam nar¬
rar& dicens. qui redd& unicuiq scd̃m oꝑa
eius. his quidem qui scđm patientiam bom
oꝑis. głam & incorruptionem: quia nomi¬
nata boni oꝑis patientia quasi totum. electe
actionis fabricam dixerat: suibtilit᷑ ilico ubi
bases eiusdem fabrice consisterent. ex quisi¬
uit dicens. Głam & honorem & incorruptio¬
nem querentib uitam et̾nam. Ac si aꝑte dice¬
ret. Et si quidem patientiam boni oꝑis osten¬
dunt: glam & incorruptionem non recipi¬

Expanded text:
damna aedificant, quanto altiora aedificia exdamna aedificant, quanto altiora aedificia extra fundamentum portant, quia cum aeternae vitae praemiis non intendunt, quo plus se quasi in virtutibus erigunt, eo in gloriae inanis foveam profundius cadunt. Non ergo pensandum est bases quid sustinent, sed ubi sustinentur, quia profecto humana corda divinitus perscrutantur, non solum quae faciunt, sed quod in operibus quaerunt. Unde cum districtum judicem Paulus describeret, atque actionum bona narraret, dicens: Qui reddet unicuique secundum opera ejus, his quidem, secundum patientiam boni operis, gloriam et corruptionem ; quia, nominata boni operis patientia quasi totam electae actionis fabricam dixerat, subtiliter illico ubi bases ejusdem fabricae consisterent exquisivit, dicens: Gloriam et honorem et incorruptionem quaerentibus, vitam aeternam . Ac si aperte diceret: Et si quidam patientiam boni operis ostendunt, gloriam et incorruptionem non recipi
Abbreviated transcription (Latin):
ubi quasi discretionis lum̃ tenemus: qua
cecitate in illa offendimus. quȩ sine discreti¬
one ꝑpetramus: Higilanti gͥ cura per cuncta
oꝑa intentio nob̾ nr̃a pensanda ẽ: ut nil tempo¬
rale in his que agat appetat: totam se in so¬
liditatem et̾nitatis figat: ne si extra
fundament ũ actionis nr̃e fabrica ponitur.
terra discedente soluatur. Inde hic quoq
te sunt: Bases quippe. uniuscuꝰq sunt animȩ.
intentiones sue. Nam sicut fabrica columnis.
columnȩ aut̃ basibus inintuntur: ita uita
nrã in uirtutib. uirtutes uͦ in intima inten¬
mento sunt. cum intentiones nr̃e in xp̃o
roborantur. In cassum uͦ alta suꝑ se bases edi¬
ficia erigunt. si non ipse in fundamenti so¬
liditate consistunt: qr nimirũ quãlib&
sũma opera. inaniter faciunt. si intentio¬
nes cordium extra ȩt̾nitatis certitudinem
deflectuntur. & uere uitȩ premia non re¬
quirunt. Tantoq grauiora ruinȩ suꝑ se

Expanded text:
ubi quasi discretionis lumen tenemus, qua ubi quasi discretionis lumen tenemus, qua caecitate in illa offendimus quae sine discretione perpetramus? Vigilanti igitur cura per cuncta opera intentio nobis nostra pensanda est, ut nil temporale in his quae agit appetat, totam se in soliditate aeternitatis figat, ne si extra fundamentum actionis nostrae fabrica ponitur, terra dehiscente solvatur. Unde hic quoque es.---Bases quippe uniuscujusque sunt animae intentiones suae. Nam sicut columnae vero basibus innituntur, ita vita nostra in virtutibus, virtutes autem in intima intenmento sunt, cum intentiones nostrae in Christo roborantur. Incassum vero alta super se bases aedificia erigunt, si non ipsae in fundamenti soliditate consistunt, quia nimirum quamlibet summa opera inaniter faciunt, si intentiones cordium extra aeternitatis certitudinem deflectuntur, et vitae verae praemia non requirunt, tantoque graviora ruinae super se