comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Titulus. In finẽ p̃s dd. Patet. Loquit᷑ hic qͥlib
fidelis positꝰ int̾ rizania frum̃tũ. hñs cum
malis cõmunit᷑ nasci. mori. ad u̾sa ꝓsꝑa. ⁊ huiꝰ¬
turũ. uñ intͣ molestias huiꝰ scłi ꝯfortat anmã.ibi.
Et int̾ibo. in qͦ patet intentio gͣ ꝯtͣ p̃ssuras huius

Expanded text:
Titulus: IN FINEM PSALMUS DAVID. Patet. Loquitur hic fidelis quilibet positus inter zizania et frumentum, habens cum malis communiter nasci et mori, adversa, prospera et hujaturum. Unde inter molestias hujus saeculi confortat animam ibi: Et introibo, in quo patet intenti
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ erat sẏnagoga irrisus a paruulis iussit exire du¬
os ursos. ħ ÷ diabolũ ⁊ angłos eiꝰ ł uaspasi anũ ⁊ titũ.
a qͥb qͥ draginta duo int̾fecti st̃. qr pꝰ resurrectio¬
nẽ anno qͥdragesimo scd̾o destructi st̃. qͥ ħ annoꝵ
numo dato sibi ad penitentiã. ñ penituert̃. Huiꝰ

Expanded text:
quae erat Synagoga, irrisus a parvulis jussit exire duos ursos, hoc est diabolum et angelos ejus, vel Vespasianum et Titum, a quibus quadraginta duo interfecti sunt, quia post resurrectionem anno quadragesimo secundo destructi sunt qui, hoc annorum numero dato sibi
Abbreviated transcription (Latin):
ait apłs ꝑ ea q̃ facta st̃ incellecta ꝯspiciunt᷑. effu¬
di animã meã .i. ad ĩtelligentiã dilataui. ⁊ ꝑsen¬
suũ fenestras ext̾iora collustrans. ipsa qͥdẽ ad effec¬
tiones sensuũ ꝓpriis qͣlitatib uariata distinxi. dm̃
Relictis gͦ sensuũ instrum̃tis. ꝑ se ipsũ cepit animꝰ
m̃s ea q̃ ñ subiacent sensib ꝯtẽplari. sic̃ sapĩam ⁊
se ipsũ.⁊ huiꝰmõi. S ⁊ hec uariabilia. inuariabilis
d̃s excedit. Ũt gͦ aliqͥtenꝰ eũ attingerẽ qͥ ÷ ultͣ me:
effudi animã meã suꝑ me. Et qͦre ħ feci: Qm̃ tnsi

Expanded text:
facta sunt, intellecta conspiciuntur , effudi animam meam, id est ad intelligentiam dilatavi, et per sensuum fenestras exteriora collustrans ipsa quidem ad affectiones sensuum propriis qualitatibus variata distinxi. DeumRelictis ergo sensuum instrumentis per se ipsum coepit animus meus ea quae non subjacent sensibus, contemplari sicut sapientiam et se ipsum et hujusmodi. Sed et variabilia haec invariabilis Deus excedit. Ut ergo eum aliquatenus attingerem, qui est ultra me, effudi animam meam super me. Et quare hoc feci? Quoni
Abbreviated transcription (Latin):
sacco. diuinitas tãꝗͣ. frum̃cũ occultabatur.
Uñ ĩ alio psalmo. Ego induebar cilitio: ut
occulta lat̾et ĩ carne diuinitas. Scissus ÷ aut̃
saccus moriendo. ⁊ q̃ priꝰ celabat᷑ manifestata ÷¬
ĩ resurrectiõe diuinitas. Qd̃ aut̃ ꝓ tͥstitia mor

Expanded text:
sacco Divinitas tanquam frumentum occultabatur. Unde in alio psalmo: Ego induebar cilicio , occulta lateret in carne Divinitas. Scissus est autem saccus moriendo, et quae prius celabatur, manifestata est resurrectione Divinitas, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
as bundantia mea .i. ĩ ꝯfidentia habundantiȩ
meȩ diuinitatis. scł cuiꝰ plenitudo habitat in
me. dixi .ħ. ñ mouebor a d̾o a qͦ motꝰ ÷ adam.
tisti uirtuc̃e faciendi miracła. Qd̾ aut̃ uirtꝰ
carnis ex tua fuerit uoluntate. ꝓbat᷑ ex eo¬

Expanded text:
abundantia mea, id est in confidentia divinitatis, mihi abundantis, cujus plenitudo abundat in me, dixi hoc: Non movebor a Deo, a quo motus est Adam, tisti virtutem ad facienda miracula. Quod autem virtus carnis meae fuerit ex voluntate tua, id e
Abbreviated transcription (Latin):
ñ intelligebant. Hos gͦ õs tã gentes ꝗͣ iuideos. da¬
to spũ intelligentię ꝯcutit. sic̃ agricola steri¬
lẽ tͣrã ut fructificent. ⁊ scd̾m anagogen. id:
sꝑualẽ intelligentiã intelligentes ĩ scͥpcuris
dñm. credant. Hic aut̃ intellectꝰ ꝯuenit eis qͥb
÷ mens bene pacata ꝯsilio. Seqͥt᷑ uex dñi ꝑ hẽ¬

Expanded text:
 observabant. Hos ergo omnes tam gentes quam Judaeos dato Spiritu intelligentiae concutit sicut agricola sterilem terram, ut fructificet, et secundum anagogen, id est spiritalem intelligentiam intelligentes in Scripturis Dominum credant. Hic autem intellectus convenit eis, quibus est mens bene placata consilio. Sequitur: VERS
Abbreviated transcription (Latin):
cred̾e. ł parentib. ⁊ factꝰ sũ ũ timor notis meis.
qͥb exẽplo horribilis tͥbulatioĩs timorẽ ĩcussi. Uel
illis de qͥb bene sꝑabat᷑ cadentib ĩ scelera. timor fac¬
tꝰ sũ notis meis .i. in dubiũ ueni familiarib meis
qͥ timent ne om̃s tales sint. Qui uidebant me.
id ÷̃ qͥ nouert̃ qͥd sit eccła. ⁊ que spes mea ĩuisibił.
fugiert̃ a me foras. ad uisibilia. ł ad facienda cis¬

Expanded text:
parentibus. Et factus sum etiam timor notis meis, quibus exemplo horribili tribulationibus timorem incussi, vel illis de quibus bene sperabatur, cadentibus in scelera. Timor factus sum notis meis, id est in dubium veni familiaribus meis, qui timent, ne omnes mei tales sint. Qui vident me, id est qui noverunt quid sit Ecclesia, et quae spes mea invisibilis, fuger
Abbreviated transcription (Latin):
tia de eod̾e popło accipi. qͥ ĩ extasi pauens a spe.
catis ad horã ꝯfundi. utile ẽ. s ait. ñ ꝯfundar
inetͣnũ. Et qr ñ statuo meã iustitiã ĩ qͣ dãpna¬
res. ĩ tua iustitia. q̃÷ ⁊ mea a te data ut lib̾es.¬
lib̾a me. Ecce oratio. Inclina ad me aur̃e tuã.
id ÷ miscd̾iã tuã. mittendo filiũ. Accelera. Sig̾cat¬

Expanded text:
tia de eodem populo accipi, qui in exstasi pavens, a spe catis ad horam confundi utile est; sed ait: Non confundar in aeternum. Et, quia non statuo meam justitiam, in qua damnares, in tua justia, quae est mea, a te data, libera me. Ecce oro, VERS. 3. Inclina ad me aurem tuam, id est misericordiam: in mittendo Filiu
Abbreviated transcription (Latin):
lunt᷑. s st̃ ĩ gemitib ꝓ ꝯtinuis cruciatib. Ut ł
occultis gemitib. Infirmata ÷ ĩ pauꝑtate uirtꝰ
mea. Uł ĩ egestate uigor m̃s. Eget sanitate corꝑis.
nec parcit᷑ cruciatib. Eget resolutiõe. ⁊ parcit᷑
morti. ⁊ de ħ dic̃. ĩfirmata ÷̃ fidutia mea. Uł in¬

Expanded text:
luntur, sed sunt in gemitibus pro continuis cruciatibus, vel mei sunt in occultis gemitibus. Infirmata est in paupertate virtus mea, vel in egestate vigor meus. Eget sanitate corpus, nec parcitur cruciatibus; eget resolutione, et parcitur morti, et de hoc dico: Infirmata est virtus mea, i
Abbreviated transcription (Latin):
ignis. Ignis ÷ fomes peccati. Flãma ignis. ꝯsensꝰ.
actꝰ. consuetudo. Hãc flãmã dñs ñ ex coto au¬
fert. s daco sp̃ũ ꝯsilu intͣcidit. ut ꝯsensus ñ ue¬
niat usq ad acꝰtũ. ł actꝰ ñ consuescat. Hos ⁊̃ qͦsli¬
bet lapsus penicentia intͣrũpit. cũ iustꝰ cadit
⁊ resurgit. Intͣcidit᷑ ⁊̃ flãma. cũ fortes ex sp̃u ꝯsi¬
lii agunt. ne ꝑ ociũ ignis fomitis erũpat ĩ flã
ita. Uox dñi intͣcidentis flãmã ignis .i. sine lesi¬
one ardorẽ ꝑseq̃ntiũ tͣnseuntis. Uł intͣcidentis
flãmã .i. diuidentis irã illoꝵ. ut alios ꝯu̾teret
ad se. alios ĩ malitia sua relinqueret. Uex dm̃i

Expanded text:
ignis. Ignis est fomes peccati. Flamma consensus, actus, consuetudo. Hanc flammam Dominus non ex toto aufert, sed dato Spiritu consilii intercidit, ut consensus non veniat usque ad actum, vel actus non consuescat. Hos etiam quoslibet lapsus poenitentia interrumpit, cum justus cadit et resurgit. Interciditur etiam flamma, cum fortes ex Spiritu consilii agunt, ne per otium ignis fomitis erumpat in flammita: Vox Domini intercidentis flammam ignis, id est sine laesione ardorem persequentium transeuntis. Vel intercidentis flammam, id est dividentis iram illorum, ut illos converteret ad se, alios in malitia sua relinqueret. VERS. 8.
Abbreviated transcription (Latin):
mortalitatis mee. ⁊ circũdedisti me lȩtitia. id :
ciuxisti stola pͥma. ut aĩa iã ante iudiciũ fru¬
at᷑ beatitudine sua. ut iã ñ plangat humilitas
s cantet tͥ gła mea. Iã enĩ ex humilitate exal¬
tasti me. ⁊ ñ cõpungar conscientia peceati.
neq timore mortis aut iudicii. sciens me re¬
surrecturũ ad głam. Ergo. o dñe ds̃ m̃s inȩ¬

Expanded text:
ti me laetitia, id est, cinxisti me stola prima, ut anima ante judicium frueretur beatitudine sua, ut jam non plangat humilitas, sed cantet tibi gloria mea. Jam enim ex humilitate mea exaltasti me, et non compungar conscientia peccati, neque timore mortis, aut judicii, sciens corpus resurrecturum ad gloriam. Ergo, o Domine
Abbreviated transcription (Latin):
celestib intenta: cȩt̾a obliuiscit᷑ q̃ cõmumũ
n̾egotioꝵ cura ꝑtͣctat. In ħ aut̃ psalmo exta¬
sis maxime accipit᷑ pauor popłi dĩ de gentiũ
ꝑsecutiõe. ⁊ de fid̾i defectu tͣbati. Primo contͣ
pauorẽ p̃mittit᷑ spes ⁊ oratio. certitudo lib̾ati
miserere. contͣque. sequit᷑ oratio.ibi. eripe. Ter¬
tia ÷ ꝯclusio. in qua qͥd intend̾it aꝑit. exẽplo
sui nos ãmonens bene oꝑari cũ spe ⁊ dilectioe.
gras agit. ibi. Redemisti me. Postea id̾e popłs
diu suã ꝑtͣbationẽ enarrat ĩ scd̾a parte. Circa
magna. ⁊ ibi. diligite. Et actendendũ qd̾ ꝓptͣ
tantã uarietatẽ ꝑsonã ñ mutat. s ad quã cũq
capitis aut m̃broꝵ mutationẽ dic̃ ego. mei. me.

Expanded text:
elestibus intenta caetera obliviscitur, quae communium negotiorum cura pertractat. In hoc autem psalmo exstasis maxime accipitur pavor populi Dei de gentium persecutione, et de fidei defectu turbati. Primo, contra pavorem praemittitur spes et oratio, certitudo liberatiMiserere. Contra quae sequitur oratio ibi: Eripe. Tertia est, in qua quid intendit, aperit, exemplo sui nos admonens bene operari cum spe et dilectione; gratias agit; ibi: Redemisti me. Postea idem populus diu suam perturbationem enarrat in secunda parte. Circa magna. Et ibi: Diligite. Et attendendum quod propter tantam varietatem personam non mutat, sed quacunque capitis, aut membrorum mutati
Abbreviated transcription (Latin):
qr xp̃e resurgens. ĩ ĩmortalitate ꝯfirmatꝰ ẽ. qͣn¬
tũ ad eccłam fiet ĩ fut᷑o. qñ iusti suo capiti soci¬
ati. stabt̃ ĩ magna constantia. Cũ aut̃ ĩ suꝑiore
psalmo ageret᷑ de ꝯfũmatiõe tab̾nacłi tẽpore
totꝰ. xp̃c Et pͥmo. ponit canticũ ꝓ dedicati¬
one sua. q̃ ĩ capite facta ẽ. ⁊ aꝑit qd̾ intendit
cũ ĩ eadẽ parte scõs psallere iubet. Scd̾o. osten¬
altabo te .i. altitudinẽ tuã laudabo: qm̃ susce¬
pisti me. dedicando ĩ gła ĩpassibilitatis. Hanc̾
dedicationẽ incelligimꝰ ⁊̃ domꝰ fut᷑e. Qd̾ enĩ nẽ
ex ꝑsona fundam̃ti dr̃ suscepisti. tẽ ex ꝑsona u¬
niuse domꝰ dicet᷑. Seqͥt᷑ Nec delectasti .i. delecta¬

Expanded text:
ristus resurgens in immortalitate confirmatus est: Quantum ad Ecclesiam, fiet in futuro, quando justi suo capiti sociati stabunt in magna constantia . Cum autem in superiore psalmo ageretur de consummatione tabernaculi tempore tus, et primo, ponit canticum pro dedicatione sua, quae in capite facta est, et aperit quod intendit, cum in eadem parte sanctos psallere jubet. Secundo, ostenaltabo te, id est altitudinem tuam laudabo, Quoniam suscepisti me dedicando in gloria impassibilitatis. Hanc dedicationem intelligimus etiam domus futurae. Quod enim nunc ex persona fundamenti dicitur. Suscepisti me, ex persona universae domus dicetur. Sequitur: Nec delectasti, id est
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ excidi ab eis. tãꝗͣ. mortuus excidit a corde homi¬
nũ.qͥ cũ corꝑe inemoriã qͦq sepeliunt. factꝰ sũ tãꝗͣ.
uas ꝑditũ. qr mortuus abiciendꝰ existimor. qm̃ au
diui uituꝑationẽ multoꝵ uideoꝵ cõmorantiũ in
circuitu .i. errantiũ extͣ in lege circa carnalia.

Expanded text:
et excidi ab eis tanquam mortuus excidit a corde hominum, qui cum corpore memoriam quoque sepeliunt. Factus sum tanquam vas perditum; quia mortuus abjiciendus existimor; quoniam audivi vituperationem multorum Judaeorum commorantium in circuitu, id est errantium extra in lege circa carnalia,
Abbreviated transcription (Latin):
fiet̾. ꝯfringet ꝑ pęnitentiã ad patienda. ⁊̃ q̃ cũ¬
q adu̾sa humiliabit. ut ĩ his q̃ spũ scientię
cognoscunt fortes sint dato spũ fortitudinis.
Cedrus ÷ altissima arbor. q̃ ñ ÷ utilis nͥ succisa.
qr manens ĩ sua radice. ñ fac̃ utiles fructꝰ. Si¬
milit̾ succisa suꝑbia q̃ amaros fructꝰ peccati
fec̃. humilitas fac̃ dulces. Seqͥt᷑ enĩ. Et deposita
libano solent impinguari uituli ad sacͥficia
qr mons pascualis ẽ irriguis fontib His ꝯꝑant᷑¬

Expanded text:
e, confringet, per poenitentiam ad patienda etiam quaecunque adversa humiliabit, ut in his, quae Spiritu scientiae cognoscunt, fortes sint dato Spiritu fortitudinis. Cedrus est altissima arbor, quae non est utilis, nisi succisa, quia manens in sua radice non facit utiles fructus. Similiter succisa superbia, quae amaros fructus peccati facit, humilitas facit dulces. Sequitur enim: et deposita Libano solent impinguari vituli ad sacrificia, quia mons pascualis est irriguus fontibus
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ti. E bulliert̃ enĩ mures ĩ tͣra. ⁊ demoliebant᷑
eos. ⁊ cõputruert̃ ꝓminentes extales .i. podices
eoꝵ. Hac gͥ plaga ꝑcussi. tandẽ retulert̃ archã
ĩ gabaa. anno uicesimo. ⁊ ꝓ peccoͥ misert̃ cũ¬
⁊ totidẽ mures aureos. Cũ aut̃ dd mortuo sa¬
ule. ⁊ filio eiꝰ isboseth. ꝓsꝑe regnaret. tulit ar¬
chã de gabaa ĩ domũ obededom gethei. uͥ cũ
fuisset tͥb m̃sib adduxit eã dd̃ in hierłm et
intͦdux̃ eã ĩ loco suo ĩ medio tab̾nacłi qd̾ ceten

Expanded text:
menti: ebullierunt enim mures in terra, et demoliebantur eos, et computruerunt prominentes extales, id est, podices eorum. Hac igitur plaga percussi tandem retulerunt arcam in Gabaa anno vicesimo: et pro et totidem mures aureos. Cum autem David, mortuo Saule et filio ejus Isboseth, prospere regnaret, tulit arcam de Gabaa in Domum Obededom Gethaei, ubi cum fuisset tribus mensibus, adduxit eam David in Jerusalem, et i
Abbreviated transcription (Latin):
humiliatio describit᷑. ⁊ exaltatio. ut uidens se ne¬
mo suꝑbiat. uidens miscd̾iã ñ paueat. Incipit gͦ
metͣnũ .i. nũꝗͣ ꝯfundar dũ insultabit᷑ mͥ. haben¬
ti sumlitudinẽ carnis peccati. In iustitia tua li¬
ba me. de morte. Inclina ad me aur̃ẽ tuã .i. me
ni. accelera ut eruas me .i. ñ differas usq ĩ finẽ
scłi. ⁊ me a peccatorib seg̾gare. ⁊ aĩas ab ĩferno
fortitudo mea. ad tolerandos ꝑsecutores. ⁊ refu¬
giũ meũ ad derelinq̃ndos ĩ morte. ⁊ ꝓptͣ nom̃
tuũ ꝑ me innocescendũ in gentib educes me.

Expanded text:
humiliatio describitur et exaltatio, ut videns se nemo superbiat, videns misericordiam non paveat; incipit ergo nunquam confundar, dum insultabitur mihi habenti similitudinem carnis peccati. In justitia tua libera me de morte. Inclina ad me aurem tuam, id est ni. Accelera, ut eruas me, id est non differas usque in finem saeculi me a peccatoribus segregare, et animas ab inferno fortitudo mea ad tolerandos persecutores: et refugium meum ad derelinquendos in morte? Et propter nomen tuum, per me innotescendum in gentibus, educes me,
Abbreviated transcription (Latin):
adiutꝰ sũ. Et sic refloruit caro mea. ĩmunis a
pecc̾o.q̃ defloruit ĩ adã ex pecco. ł q̃ priꝰ floruit
pecci ĩmunitate. refloruit .i. iterũ floruit ĩ re¬
surrectioẽ. ꝓptͣ qd̾ metu mortis ꝯsũpto. ꝯfitebun¬
t᷑ ei. illi ĩ qͥb ego sũ. ⁊ id̾o ego ꝯfitebor ei. Et ħ ex
uoluntate mea. scł ñ ex timore sublege. s lib̾e cũ

Expanded text:
adjutus sum, et sic refloruit caro mea immunis a peccato, quae defloruit in Adam ex peccato. Vel quae prius floruit peccati immunitate, refloruit, id est, iterum floruit in Resurrectione. Propter quod metu mortis consumpto confitebuntur ei illi, in quibus ego sum, et ideo Confitebor ei, et hoc ex voluntate mea, non ex timore sub lege, sed libere cum
Abbreviated transcription (Latin):
ceptionẽ. Clamaui ad de ⁊ sanasti me. tollendo
ĩfirmitatẽ passibilitatis. Et o dñe eduxisti ab¬
ĩferno animã meã. Hoc expositiõe ñ eget. Sal¬
uasti me a descendentib ĩ lacũ. Lacꝰ ÷ ꝓfunda
ꝯditio corruptibilis carnis. Descendentes ĩ lacũ
st̃. qͥ tͣrenis libidinib se ĩmergt̃. Tales ꝑsecuti

Expanded text:
ceptionem clamavi ad te, et sanasti me tollendo infirmitatem passibilitatis. Et VERS. inferno animam meam. Hoc expositione non indiget. Salvasti me a descendentibus in lacum. Lacus est profunda conditio corruptibilis carnis: descendentes in lacum sunt, qui terrenis libidinibus se immergunt. Tales persecuti
Abbreviated transcription (Latin):
meridiẽ declinat ad occasũ tẽ sapĩe lux ab
hoĩe peccante recessit. ⁊ morce dãpnatus ẽ.
Ex cẽ durat fletꝰ ꝗͣ diu popłs qͥ natꝰ ÷ ex adã
laborans expectat usq ad matutinũ fut᷑e re¬
surrectioĩs. ⁊ tẽ erit lȩtitia. qr tc̃ dñs abstͣget
omnẽ lacͥmã ab ocłis scõꝵ. In signũ illiꝰ matu¬

Expanded text:
diem declinat ad occasum. Tunc sapientiae lux ab homine peccante recessit, et morte damnatus est. Ex tunc durat fletus, quam diu populus, qui natus est ex Adam, laborans expectat usque ad matutinum futurae resurrectionis: et tunc erit laetitia, quia tunc Dominus absterget omnem lacryma
Abbreviated transcription (Latin):
potiꝰ indicat ñ studio maliuolentię.s ꝯtestatiõe
uindicte. Scd̾o. de sua głificatiõe gr̃as agit. ibi.
Bñdictꝰ dñs. Et salutẽ credentiũ asserit. ibi.
Dñs fortitudo. Intentiõe monet eos ad u̾sa tole¬
rare. qͥ głificari cũ xp̃o desid̾ant. Se aut̃ ꝓponit
iustis exẽplũ ꝯfit̾endi ĩ d̾o.cũ ipse adeo dignus
clamabo ad te. Tu uͦ ne sileas ita ut ame. id:
ab eo qd̃ hõ sũ u̾bu tuũ seꝑares. neqñ taceas a

Expanded text:
potius indicat, non studio malevolentiae, sed contestatione vindictae. Secundo de sua glorificatione gratias agit ibi: Benedictus Dominus. Et salutem credentium asserit ibi: Dominus fortitudo. Intentione monet eos adversa tolerare, qui glorificari cum Christo desiderant. Se autem proponit justis exemplum confidendo in Deo, cum ipse a Deo dignus clamabo ad te: tu vero ne sileas, ita ut a me, id est ab eo, quod homo sum, verbum tuum separes. Ne quando taceas a
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝓtegar .i. absorta morte induar ĩmortalitate.
Simulae̾ gentiũ ꝓtegunt᷑ asuis tẽplis. s d̃s nr̃
in ipso tẽpło manens. ꝓtegit tẽplũ suũ Hȩc aut̃.
& spem me occultat. ne uidear a q̃rentib me¬
sic̃ fig̾alit̾ dd cũ fug̾et saul. absconditꝰ ⁊ in latibuł
ne uid̾et᷑. Abscondit᷑ dico in die maloꝵ meoꝵ .i. tẽꝑe

Expanded text:
 est absorpta morte induar immortalitate Simulacra gentium proteguntur a suis templis; sed Deus noster in ipso templo manens proteget templum suum. Haec autet spem me occultat, ne videar a quaerentibus mesicut figuraliter David, cum fugeret Saul, absconditus est in latibulis, ne videretur. Abscondit, dico, in die malorum meorum, id e
Abbreviated transcription (Latin):
fig̾a futi regni apd̾ patrẽ unctꝰ ẽ. ita nos in
domo diaboli existentes. ungim in sac̾m̃to fut᷑e
ĩpassibilitatis. in qͣ siẽ dõ ante regnũ laborat sub
hostib ⁊ desid̾at regnũ. ita unos interĩ laboram
⁊ gemimꝰ adoptionẽ filioꝵ expectantes. qͣ scdo
linam᷑ in regno. Uñ remouens ab historia. diẽ
in finẽ. Finis iste ꝯsũmatioĩs ẽ. in quẽ dirigens
p̃s iste attͥbuit᷑ oo. scł euilibet fideli. age̾ns de
ceptꝰ in regnũ. In pͥma aut̃ parte. ostendit᷑ qͣlit̃
pꝰ pͥmã unctionẽ intͣ adu̾sa scłi laborans spet
in dñm. certꝰ de scd̾a unctioẽ. In alt̾a uͦ parte
exponit᷑ labor. gemitꝰ. oratio. ut seda unetio
aꝑit. ne qͥs scł pꝰ pͥmã torpeat unc̾tionẽ. Unet¬
ñ ego ÷ illuminatio mea. contͣ tenebras ignoran¬
tiȩ. ut iã discern̾e possim intͣ bonũ ⁊ malũ. et
salus mea ꝯtͣ infirmitatẽ. ut iã possim resiste̾¬

Expanded text:
figuram futuri regni apud patrem unctus est, ita nos in domo diaboli existentes ungimur in sacramentum futurae impassibilitatis, in qua sicut David ante regnum laborabat sub hostibus et desiderabat regnum, ita et nos interim laboramus et gemimus adoptionem filiorum exspectantes, qua secundo liniamur in regno. Unde removens ab historia dicit in finem. Finis iste consummationis est, in quem dirigens psalmus iste attribuitur David, seu cuilibet fideli agens de ceptus in regnum. In prima autem parte ostenditur qualiter post primam unctionem inter adversa saeculi laborans speret in Dominum certus de secunda unctione. In altera vero parte exponitur labor, gemitus, oratio, ut secunda unctio aperit, ne quis post primam torpeat unctionem, seipse est illuminatio mea contra tenebras ignorantiae, ut jam discernere possim inter bonum et malum: et salus mea contra infirmitatem, ut jam possim resiste
Abbreviated transcription (Latin):
nĩe auis habitabit in tab̾nacło¬
Titulus. Iͣ dd. Patet. Agit᷑ hic de u
cũ bonis: ñ ꝑmittit seire qͥ uere sint in unita¬
te ȩccłȩ. Quidã enĩ licet indigni sint : tñ iactaũ
militent in p̃senti ȩccła. ⁊ qͥ sint in et̾na beaci¬
cudine qͥeturi. ⁊ accipit responsũ plenȩ diffimi¬
tionis. ꝑ quã qͥsq pot̃ cognosc̾e ansit de ȩccła¬

Expanded text:
ne quis habitabit in tabernacTitulus. PSALMUS DAVID. Patet. Agitur hic de uncum bonis non permittit scire, qui vere sunt in unitate Ecclesiae. Quidam enim licet indigni sint, tamen jactant militent in praesenti Ecclesia, et qui sint in aeterna beatitudine quieturi; et accipit responsum plenae diffinitionis
Abbreviated transcription (Latin):
tua. id÷ exerce irã cuã. hanc scilicet. in finib
inimicoꝵ tuoꝵ exaltare. id: effic̾e altꝰ. ut non
intelligant irã tuã suꝑ se. ⁊ ita excecati. te
crucifigant: ⁊ ĩ p̃cepto qd̾ mandasti apparens
humilis. exurge. id÷ altꝰ esto. ut qͣre sis humił
ñ intelligant. i ita excecatis tua humilitate
ideis. transeuntib discipłis ad gentes. syna¬
goga. id: ñ pauci. s congͥgatio popłoꝵ id: gen¬
tium. circũdabit te fideᷤ et iterũ ꝓpt̾ hano¬

Expanded text:
tua, id est exerce iram tuam, hanc scilicet, in finibus inimicorum meorum. Exaltare, id est efficere altus, ut non intelligant iram tuam super se, et ita excaecati te crucifigant, et in praecepto, quod mandasti, apparens humilis exaltare, id est altus esto; ut quare sis humilis non intelligant, et ita excaecatis tua humilitate Judaeis, transeuntibus discipulis ad gentes synagoga, id est non pauci, sed congregatio populorum, id est gentium circumdabit te fide. Et iterum propter han
Abbreviated transcription (Latin):
nata u̾ba in cordis obscuro. ⁊ hoc id̾o ut sagit¬
tent rectos corde in obscuro. id÷ in ãbiguis.
Uł in obscuro. id ÷ simplici sensu: ⁊ ꝓpt̃ carna sã.¬
les ⁊ imꝑicos obscurato. Alii. in obscura luna:¬
ficile sciri pot̾. Alii dicunt eã lum̃ ꝓpriũ ha¬
bere. s globũ eiꝰ dimidiũ luc̾e̾. dimidiũ obscu¬
rũ ẽẽ: dũ aut̃ partẽ quȩ lucet paulatĩ in t̾rã
inu̾tit. ut uidi possit. corniculata apparet.⁊
sic crescit donec cota illa pars uideat᷑. Et dũ
itẽ ꝯu̾tit᷑. obscura pars incipit apparere donee
li parte lucet. ex carnali obscura ẽ. Et spũał
pars mͦ apparet hoĩb mͦ lacet. in ꝯscientia so¬
li d̾o nota. i solo corꝑe uidet᷑. Alii diẽt̃ qd̾ ñ ht̃
ad nos que ñ uidetur ab eo. ⁊ id̾o ñ lucet: s cũ
recedit illustrat᷑ ab ea parte ꝗͣ. ht̃ ad nos: do¬
nec sole occidente. plena surgat ab oriente.
Cũ aut̃ ex alia parte soli ceꝑit ꝓpinquare:

Expanded text:
nata verba in corde; et hoc ideo, ut sagittent rectos corde in obscuro, id est in ambiguis. Vel sic: in obscuro, id est in simplici sensu, et propter carnales et imperitos obscurato. Vel, in obscura lunavel difficile sciri potest. Alii dicunt eam lumen suum habere, sed globum ejus dimidium lucere, dimidium obscurum esse. Dum autem partem, quae lucet, paulatim ad terram vertit, ut videri possit, corniculata apparet, et sic crescit, donec pars illa tota videatur. Et dum iterum convertitur, obscura pars incipit apparere, donec li parte lucet, ex carnali obscura est. Et spiritualis pars modo apparet hominibus, modo latet in conscientia soli Deo nota, et solo corpore vidad nos, qua non videtur ab eo, et ideo non lucet: sed cum recedit, illustratur ab ea parte, quam habet ad nos, donec sole occidente plena surgat ab oriente. Cum autem ex alia parte soli coepit appropinquare,
Abbreviated transcription (Latin):
moriendo defec̾it. resuscitabit᷑. Huc usq dictũ
ꝑ eande̾ signifetur obscura. in ꝗͣ ħetici sagit¬
tant. Luna tͥb modis obscurat᷑. ł cũ m̃struis
cursib finit᷑ ñdũ apparens noua. ł cũ nubilo
incͣpolat᷑.ł ĩ eclipsi cũ apparet cruenta. Simi¬
lit᷑ eccła fuit obscura. cũ adhuc noua ĩ initio
fid̾i ñdũ tͣris maior effulsit. Itẽ cũ nebulis blas¬
phemoꝵ uituꝑat᷑. obscura ẽ: ł cũ cedib marty¬
rũ ÷ cruenta. In hac obscuritate sagittãt ħe¬
tici: qr sciunt hec tẽꝑa decipiendis infirmis ac¬
cõmoda. Illis aut̃ subu̾sis. arbitͣnt᷑ etiã sibi at¬
tͣhere rectos corde. Uł filii eccłȩ dũ peccant
dñr obscura luna. in qͣ ħetici sagittant. cũ ꝑ
tales ministrari eccłȩ sacͣm̃ta ĩpperant. ꝑ quod
qͦsdã infirmos decipiunt. cũ ministroꝵ merita
attend̾e suggert̃. S nichil tim̃dũ ei qͥ ꝯfidit
in dño: timeat qͥ ꝯfidit in hoĩe. Qm̃ q̃ ꝑfecisti

Expanded text:
abitur. Hucusque dictum per eamdem significetur obscura, in qua heretici sagittant. Luna tribus modis obscuratur, vel cum menstruis cursibus finitur nondum apparens nova, vel cum nubilo interpolatur: vel in eclipsi, cum apparet cruenta. Similiter Ecclesia fuit obscurata adhuc nova, dum in initio fidei nondum terris major effulsit. Item cum nebulis blasphemorum vituperatur, obscura est, vel cum caedibus martyrum est cruenta. In hac obscuritate sagittant haeretici, quia sciunt haec tempora decipiendis infirmis accommoda. Illis autem subversis arbitrantur etiam sibi attrahere rectos corde. Vel ministri Ecclesiae dum peccant, dicuntur obscura luna, in qua haeretici sagittant, cum per tales ministrari Ecclesiae sacramenta improperant, per quod quosdam infirmos decipiunt, cum ministrorum merita attendere suggerunt. Sed nihil timendum ei qui confidit in Domino; timeat qui confidi
Abbreviated transcription (Latin):
dolose agebant. Nã uoracib ⁊ omĩb malis
re corrũpunt. Et sub labiis eoꝵ. idiͥ in corde.
Aspis aures obturat: ne uocẽ incantatoris audi
ens. uenenũ ꝑdat. Similit̾ i isti aures cordis
obturant. cũ ñ curant p̃cepra legis. ne contu¬
macis nequitię ꝑdant uenenũ. qͥ reddt̃ ꝓ bo¬

Expanded text:
dolose agebant. Nam voracibus et loquacibus re corrumpunt: et sub labiis eorum, id est in corAspis autem aures obturat, ne vocem incantatoris audiat, et venenum perdat. Similiter et isti aures cordis obturant, cum non curant praecepta legis, ne contumacis nequitiae perdant venenum, qui adeo
Abbreviated transcription (Latin):
sas. Mittit nos ad misticũ incellectũ: cũ relictis
altiorib ponit ima. ꝑ oues accipit innocentes.
ꝑboues p̃lacos qͥ u̾bo d̾i arant tͣrenos ut fructi¬
ficent. ꝑoues etiã intelligunt᷑ angłi. ex eo quod
legit᷑. qd̾ relicꝰtis nonaginta nouẽ. quȩ st̃ angłi.¬

Expanded text:
. Mittit nos ad mysticum intellectum, cum relictis altioribus ponit ima. Per oves accipit innocentes; per boves praelatos, qui verbo Dei arant terrenos, ut fructificent. Per oves etiam intelliguntur angeli, ex eo quod legitur, quod relictis nonaginta novem, quae s
Abbreviated transcription (Latin):
urge. Ait gͦ. O dñe. qͥdã uidentes affligi ęque
bonos ⁊ malos. ignorantes cur fiat. detͣht̃ tͥ:
putantes quȩ diu̾ina fiunt ãministratiõe. ca¬
suũ tem̾tate ꝯting̾e̾: s ego qͥ cerno occultas
causas qͥb hec iuste facis. confitebor tͥ. id÷ lau¬
dabo de. in toto corde meo. Alui in parte cordis
laudant. qͥ quȩdã oꝑa dñi approbant. alia blas

Expanded text:
. Ait ergo: O Domine, quidam videntes affligi aeque bonos ac malos, ignorantes cur fiat, detrahunt tibi putantes, quae divina fiunt administratione, casuum temeritate contingere. Sed ego, qui cerno occultas causas, quibus hoc juste facis, confitebor tibi, id est laudabo te in toto corde meo. Alii in parte cordis laudant, qui quaedam opera Domini approbant, quaedam blasp
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ noctes. S meliꝰ dr̃ lectꝰ in qͦ eger animꝰ qͥes¬
eit. uoluptas corꝑis. i delectatio scłi: ꝗͣ lacͥmis
uͦ quȩ cũ dieb alt̾nant᷑. significat qd̃ qͣsi altͣna¬
tĩ patit᷑ nocꝰtes. cũ carne seruit legi peccati.
y dies sentit cũ m̃te seruit legi di . Ut gͦ noce¬
ꝯu̾tat᷑ indiẽ. ꝑ singłas noctes. id ÷ ꝑ singłos
lapsus. lauabo lectũ. id ÷ conscientiã. q̃ qͥb dã¬

Expanded text:
m dici lectus, in quo aeger animus quiescit, voluptas carnis et delectatio saeculi quam lacrymis um diebus alternantur, significat, quod quasi alternatim patitur noctes, cum carne servit legi peccati; et dies sentit, cum mente servit legi Dei. Ut ergo nox convertatur in diem, per singulas noctes, id est per singulos lapsus lavat lectum, id est conscientiam, in qua sa
Abbreviated transcription (Latin):
uidet᷑ dici ꝯu̾tere. id ÷ fac me ꝯu̾ti: sentit enĩ
ꝯu̾tendi difficultatẽ. Uñ ait. eripe animã me¬
ã. qͣsi. ĩ ꝯu̾sione multis impeditã. Uł conu̾te. a
uindicꝰta ⁊ ita eripe animã meã ligatã in¬
peccatis. Et dando uirtutes. saluũ me fac. ñ
ppt᷑ m̾ita mea. qr iusta ẽ peccanti dãpnatio.: s¬

Expanded text:
videtur dici convertere, id est: fac me inverti. Sentit enim convertendi difficultatem: unde ait: et eripe animam meam in conversione multis impeditam. Vel convertere a vindicta, et ita eripe animam meam ligatam peccatis, et dando virtutes salvum me fac non propter merita mea, quia justa est peccati damnatio, s
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ suũ de ciuitate exiret. ꝯsilio od cessit chu¬
si in partẽ absalon. ut quȩ filiꝰ moliret᷑ in patrẽ
exploraret i renuntiaret. Dedit aut̃ achitofel
hoc consiliũ. ut absalon ꝑmitt̾et patrẽ suũ in¬
ꝓuisũ occidi. Hoc aut̃ mutatũ ÷ ꝯsilio chusi. qͥ

Expanded text:
filium suum de civitate exiret, consilio ipsius David cessit in partem Absalon, ut quae filius moliretur in patrem, exploraret et renuntiaret. Dedit autem Achitophel hoc consilium, ut Absalon permitteret patrem suum improvisum occidi. Hoc autem mutatum est consilio Chusi, qui
Abbreviated transcription (Latin):
m eruditissimi uiri arbitrant᷑ hc̃ psalmũ tẽ
ẽe cantatũ. qñ chusi filiꝰ arachi amicus dõ
destruxit ꝯsiliũ achitofel. ⁊ad eũ nuntios
misit ut ab heremo fug̾et. Uerũ sciendũ ÷
eos uehement᷑ errare. Primũ qd̾ nom̃ chusi
ibi scriptũ ẽ ꝑ samech: hic. ꝑ sin. deiñ qd̾ ille
filiꝰ a rachi dr̃ : hic. filiꝰ iemini. Preterea dõ¬
qͥ p̃ceꝑat ioab ⁊ cȩt̾is ducib dicens: Parcite
puero absalon: nũꝗͥ de morte filii loq̃ret᷑.
qͥ tñ ait. Concepit dolorẽ. ⁊ ꝑperit iniqͥtatẽ
lacũ aꝑuit ⁊ effodit eũ. ⁊ incidit infoueã
quã fecit. Alaxime qͥ morte eiꝰ audita. eiu¬
lans clamauit. filimi. fili mi absalon. Nec
etiã hic uocaret leonẽ. quẽ ibi uocau̾at pue
tetros mores dr̃ ȩthiops. qͥ etiã bene dr̃ filius
iemini. qr fuisse de tribu beniamin. ĩ libro
regũ legit᷑ ita. Et erat uir de filus beniamin.
nom̃ eiꝰ cis. ⁊ huic filiꝰ. nom̃ eiꝰ sacil. ꝑ semei

Expanded text:
e eruditissimi viri arbitrantur hunc psalmum tunc esse cantatum, quando Chusi filius Arachi, amicus David. destruxit consilium Achitophel, et ad eum nuntios misit, ut de eremo fugeret. Verum sciendum est eos graviter errare. Primum, quod nomen Chusi ibi scriptum est per Samech, hic per Sin. Deinde quod ille filius Arachi dicitur, hic filius Jemini. Praeterea Dperat Joab, et caeteris ducibus dicens: « Parcite puero Absalon , » nunquam de morte filii loqueretur ita dicens: Concepit dolorem, et peperit iniquitatem. Lacum aperuit, et effodit eum, et incidit in foveam, quam fecit, maxime qui morte ejus audita ejulans clamavit: « Fili mi, fili mi Absalon! » Nec etiam hic vocaret leonem, quem ibi vocaverat puetetros mores dicitur Aethiops. Qui et bene dicitur: Filius Jemini, qui fuisse de tribu Benjamin in libro Regum legitur ita: Et erat vir de tribu Benjamin, et nomen ejus Cis, et huic filius: nomen ejus Saul . Per Semei
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝑsona gͣuit᷑ peccantis. ut nullus de miscd̾ia
desꝑet si p̾enituerit. Scd̾m uͦ formã om̃iũ
pȩnitentialiũ. incipit ab amaritudine pȩni¬
tudinis. ⁊ finit in certitudine uenie. Primo ẽ
ñ a mortuis. s a uiuis rogari. Sedo narrat¬
suas erũpnas ut cognoscat᷑ afflictꝰ .ibi. Laboraui.
Tertio sequit᷑ correctio. cũ se sequestrat a malis.a
ibi. Discedite. Quarco iã lib̾atꝰ exultans orat
ꝓ inimicis ut ꝯu̾tant᷑ ibi. ẜ rubescant. Intenti¬
one uͦ. incitat ad pęnitentiã. Clamat gͦ. Dñe.¬

Expanded text:
is implicati, ut nullus de misericordia desperet, si poenituerit. Secundum vero formam omnium poenitentialium incipit ab amaritudine poenitentiae, et finit in certitudine veniae. Primo est non a mortuis, sed a vivis rogari. Secundo narratsuas aerumnas, ut cognoscatur afflictus, ibi: « Laboravi . » Tertio sequitur correctio, cum se sequestrat a malis ibi: « Discedite a me . » Quarto jam liberatus exsultans orat pro inimicis, ut convertantur, ibi: Erubescant. Intentione vero incitat ad poenitentiam. Clamat ergo: Domi
Abbreviated transcription (Latin):
iii. ẽẽt gͣuida. reuocauit ab expeditiõe uriã. si forte
ad uxorẽ intͣret. ut eiꝰ ꝯcubitu gͣuida credet᷑. Urias
aut᷑ noluit. dũ ĩ castris popłs dñi laboraret. Scͥpsit
ꝗͦ rex duci exercitꝰ ioab: ut uriã pon̾et ĩ illa parte
ioab. qͥ ita fec̃ sic̃ p̃pceꝑat dauid. ⁊ occubuit urias. Sic
gͥ d̾d̾ cũ adulterii culpã celasset. nathan ꝓpħa misfꝰ¬

Expanded text:
 facta gravida, revocavit ab expeditione Uriam, si forte ad uxorem intraret, ut ejus concubitu gravida crederetur. Urias autem noluit dum in castris populus Domini laboraret. Scripsit ergo rex duci exercitus sui Joab, ut Uriam poneret in illa parte Joab, qui ita fecit sicut praeceperat David, et occubuit Urias. Sic ergo David cum adulterii culpam celasset, Nathan p
Abbreviated transcription (Latin):
rib ⁊ habundant᷑ qͣsi rudib tẽꝑalia bona d̾s ꝯces¬
sit. sic̃ qd̾ filii isrł mare sicco uestigio tͣnsiert̃. qd
manna ⁊ cot᷑nicib ĩ deserto pastist᷑. qd̾ pauci pluri¬
mos ⁊ sepe uicer̃t. Paucis aut̃ ⁊ raro tẽpalia bona
P aucis ꝯfert ꝓsꝑa ne desꝑent. plurib infert adu̾sa
tellectũ. ut sola ȩtͣna desid̾ent. Sciendũ aut̃ qd̾¬
ꝑ illa q̃ popło rudi fiebãt ut cred̾ent. hec spũalia
p̃fig̾abant᷑ Agit gͥ ĩ ħ psalmo. de martyrib. ⁊ pͥmo
distinguit bñficia d̾i. ostendens q̃ ĩcipientib data
st̃ ĩmundo. ⁊ q̃ ꝑfectis in celo. Sedo: q̃ martyres in
mundo patiant᷑ adu̾sa. ibi. N c̃ aut̃ repulisti. Tertio
qͣlit᷑ p̃cant᷑ auxiliũ. ibi. Eacurge. Admirans gͦ ꝓpħa¬

Expanded text:
ia bona concessit, sicut quod filii Israel mare sicco vestigio transierunt, quod manna et conturnicibus in deserto pasti sunt, quod pauci et plurimos saepe vicerunt: paucis autem et raro temporalia ucis confert prospera, ne desperent. Pluribus infert adversa, tellectum, ut sola aeterna desiderent. Sciendum quod per illa, quae populo rudi fiebant, ut crederent, haec spiritalia praefigurabantur. Ait igitur in hoc psalmo de martyribus, et primo distinguit beneficia Dei, ostendens quae incipientibus data sunt in mundo et quae perfectis in coelo. Secundo, quae martyres in mundo patiantur, ibi: Nunc autem repulisti. Tertio, qualiter precantur auxilium ibi: Exsurge. Admirans ergo p
Abbreviated transcription (Latin):
fȩdꝰ. ⁊ ꝯgͣgantes lapides fecert̃ tumulũ. ⁊ comedert̃
suꝑ eũ. quẽ uocauit laban. tumulus testis. ⁊ iacob a¬
ceruus testimonii. Et dix laban ad lacob. Tumulus iste
testis erit intͣ me ⁊ te hodie. si aut  tnsiero illũ ꝑgens
ad te. aut tu p̾terieris malũ mͥ cogitans. Idcireo appel¬

Expanded text:
et congregantes lapides fecerunt tumulum, et comederunt super eum, quem vocavit Laban Tumulum testis, et Jacob Acervum testimonii, et dixit Laban ad Jacob: « Tumulus iste testis erit inter me, et te hodie: si aut ego transiero illum pergens ad te, aut tu praeterieris malum cogitans adversum me
Abbreviated transcription (Latin):
nec audiunt u̾a ꝑ q̃ de tenebris educant᷑ ĩ luc̃e. Alia
lict᷑a. Quȩ ñ exaudiet uocẽ ĩ cantantiũ. ⁊ medicam̃ti
medicati a sapiente. Sensus ñ mutat᷑. s cuiꝰ modi sit
ista uox ĩcantatoꝵ ostendit᷑. Et eñĩ medic am̃tũ medica¬
eo curari. Nẽ aut̃ medicatũ ẽ aduentu dm̃i. qͥ legẽ
⁊ ꝓpħas ĩpleuit. Hoc medicam̃to medicato.stephanꝰ
ineantabat. ꝯtͣ qd̾ uidei aures clausert̃. ⁊ ĩ cantatorẽ

Expanded text:
antur de tenebris in lucem. Alia littera est: Quae non exaudiet vocem incantantium et medicamenti medicati a sapiente. Sensus non mutatur: sed cujusmodi sit ista vox incantantium, ostendit. Etenim medicameneo curari. Nunc autem medicatum est adventu Domini, qui legem et prophetas implevit. Hoc medicamento medicatus Stephanus incantabat, contra quem Judaei aures clauserunt, et incantatorem
Abbreviated transcription (Latin):
gens q̃dã ÷ dicꝰta a moab qũẽ genuit filia loth abu¬
tens ebrio patre. sic ⁊ male utentes lege. genãt mala oꝑa
ait. Ollã succensã uid̾o. ⁊ facies eiꝰ a facie aqͥlonis.
Diabolus enĩ aqͥlo. qͥ dix̃. Ponã sed̾e meã ad aquilonẽ. sa
De qͦ dñs ĩ eod̾e ieremia. Ab aqͥlone pandet᷑ õe malĩr
usꝰ Sic gͥ moab ÷ olla. qm̃ a male utentib lege. tͥbulati¬

Expanded text:
gens quaedam est dicta a Moab, quam genuit filia Lot abutens ebrio patre. Sic et male utentes lege generant mala opeait: « Ollam succensam video, et facies ejus a facie aquilonis . » Diabolus enim est aquilo, qui dixit: « Ponam sedem meam ad aquilonem, » de quo Dominus in eodem Jeremia: « Ab aquilone pandetur omne malum . » Sic ergo Moab est olla, quoniam a male utentibus lege tribulati
Abbreviated transcription (Latin):
cite õs. tãꝗͣ. ⁊ c̾. Cũ ait õs intficite hominẽ.: patet qd̾
ñ de uno hoĩe dic̃ Unꝰ enĩ ñ ÷ tanti spacii: ut ab oĩb
ĩpiis possit int̾fici. Unꝰ gͦ hõ. una eccła caput ⁊ m̃bra.
ab abel usq ad ultimũ iustũ. Suꝑ hc̃. ĩpi tãꝗͣ on̾a
passiões appont̃. ut a pͥncipio scłi usq ad finẽ ĩpleat

Expanded text:
it: omnes interficere hominem, patet quod non de uno homine dicit; unus enim non est tanti spatii, ut ab omnibus impiis possit interfici. Unus ergo homo, una Ecclesia, caput et membra ab Abel usque ad ultimum justum. Super hunc impii tanquam onera passiones apponunt, ut a principio scilicet usque in fine
Abbreviated transcription (Latin):
bal. ⁊ ꝯu̾tit ioab. ⁊ ꝑcussit edom ĩ ualle salinarũ
duodecĩ milia. Legit᷑ ĩ ꝑalipomenon qd̾ mortuo
naas rege ãmonitarũ.: misit dõ nuntias ad ꝯsolan¬
dũ hanon filiũ eiꝰ. Cui cũ suggessissent pͥncipes sui
qd̾ magis causa explorandi ꝙͣ honorandi nuntios
misisset dd̃: decaluauit anon pueros dd̾. ⁊ rasit. ⁊ p̃¬
cidit tunicas a natib usq ad pedes. ⁊ dimisit eos.
Dem̾ ipse hanon ⁊ popłs eiꝰ uidentes qd̾ ĩ iuriã fecis¬
sent dd. missis mille talentis ꝯduxert̃ sibi currus
u eqͥtes de mesopotamia syria. ⁊ aliis locis. Quo au¬
dico dd̾. misit ioab eũ exercitu ꝯtͣ eos ad p̃lium. et
fugauit eos. Legit᷑ qͦq ĩ scd̾o libro regũ. qd̾ mortuo
saule cũ dd̃ ꝓsꝑe regnaret. ꝑcussit cũ multis aliis ad¬
adezer regẽ soba q̃d̾ ÷ pars sẏriȩ. factaq ÷ sẏria ser¬
uiens dd sub tributo. Capta aut̃ sẏria. ⁊ cesis de edõ
xxͦii. milib. cũ reu̾teret᷑. posuit ĩ idumea custodes. ⁊

Expanded text:
BAL, ET CONVERTIT JOAB, ET PERCUSSIT EDOM IN VALLE SALINARUM, DUODECIM MILLIA. Legitur in Paralipomenon, quod, mortuo Naas rege Ammonitarum, misit David nuntios ad consolandum Hanon filium ejus. Cui cum suggessissent principes sui quod, magis causa explorandi, quam honorandi nuntios misisset David, decalvavit Hanon pueros David, et rasit, et praecidit tunicas a natibus usque ad pedes, et dimisit eos. Deinde ipse Hanon, et populus ejus, videntes quod injuriam fecissent David, missis mille talentis, conduxerunt sibi currus et equites de Mesopotamia et Syria et aliis locis. Quo audito David misit Joab cum exercitu contra eos ad praelium, et fugavit eos . Legitur quoque in secundo libro Regum quod mortuo Saule, cum David prospere regnaret, percussit cum multis aliis Adarezer regem Soba, quod est pars Syriae, factaque est Syria serviens David sub tributo. Capta autem Syria et caesis de Edom duodecim millibus, cum reverteretur, posuit in Idumaea custodes, et
Abbreviated transcription (Latin):
quando simul de
ȩccła. aliquando
ut ibi tecũ pͥncipĩr Aliquando de huma¬
nitate ꝓprie. ut ibi. desid̾iũ cordis eiꝰ tribu¬
isti ei. Aliqͣndo transsũptione. dicendo de
eo. qd̾ solis conuenit mẽbris: ut ibi. longe a
salute mea uerba delictoꝵ meoꝵ. De ȩccła uͦ
duob modis. Aliquando scd̾m ꝑfectos: aliqͥn¬
do scd̾m imꝑfecꝰtos. De ꝑditis aut̃ aliquando

Expanded text:
quando simul de Ecclesia, aliquando ut ibi: Tecum principium , aliquando de humanitate proprie, ut ibi: Desiderium cordis eis tribuisti ei , aliquando transumptione, dicendo de eo, quod solis convenit membris, ut ibi: Longe a salute mea verba delictorum meorum . De Ecclesia duobus modis. Aliquando secundum perfectos, aliquando secundum imperfectos. De perditis autem aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
beo testimonium. Tu quid audis de
te osponsa: Quid tibi loquitur di¬
lectus tirus: surge inquit prope¬
ra amica mea: columba mea: for¬
mosa mea. Uerum hoc quoq alteri
seruabo princpio. nec breuitate ar¬
tabo ea que diligentiam desideran¬
tia sunt: ne forte et de hoc ueus in¬
ueniar:si quo minus nos inueni¬
amini in hac parte eclificati ad
intelligentiam et amorem spon¬
si ecclesie ihesu xpisti domini nũ:
qui est super omnia deus benebie¬
tus insecula. sermo .l. uiꝰ

Expanded text:
beo testimonium. Tu quid audis de beo testimonium. Tu quid audis de te, o sponsa? Quid tibi loquitur dilectus tuus? Surge, 1457 inquit, propera, amica mea, columba mea, formosa mea . Verum hoc quoque alteri servabo principio, nec brevitate arctabo ea quae diligentiam desiderantia sunt; ne forte et de hoc reus inveniar, si quominus vos inveniamini in hac parte aedificati ad intelligentiam et amorem sponsi Ecclesiae Jesu Christi Domini nostri, qui est super omnia Deus benedictus in saecula. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum. Quis michi det ita ad liqui¬
dum prosequi et persequi uniuersa
delicta mea. ut in nullo oporteat ue¬
reri oculos capree innullo ad lumẽ
contigat erubercere lucernarum:
Et nunc uideor s non uideo.
Presto est oculus cui omnia pa¬
tent: et si non patet ipse. Ert qnͣ¬
do cognoscam: sicut et cognitus sũ
at minc quidem cognosco expar¬
te. non tamen exparte cognitus:
s extoto. Uereor aspectum explora¬
toris: illius qui post parietem stat.
Hoc enm scriptum addit de illo: ꝙͣ
pro acumine uisus capree assimis la¬
uit. En ipse stat inquit post parietẽ.
respiciens perfenestras: prospiciens
percancellos. De quo suo loco iudebr¬
mus. hunc ergo uereor occultum
occułtorum exploratorem.s ponsa
nichil ueretur: quia nichil sibi cons¬
cia est. Quid deniq uereatur amica
columba formosa: slempe subinde
habes. Et dilectus meus inquit loqͥ¬
tur michi. Michi non loquitur. et
deo formido aspectum: qm̃ non ha¬

Expanded text:
ipsum. 4. Quis mihi det ita ad liquiipsum. 4. Quis mihi det ita ad liquidum prosequi et persequi universa delicta mea, ut nullo oporteat vereri oculos capreae, in nullo ad lumen contingat erubescere lucernarum? Et nunc videor, sed non video: praesto est oculus cui omnia patent, etsi non patet ipse. Erit quando cognoscam, sicut et cognitus eum: at nunc quidem cognosco ex parte non tamen ex parte; cognitus, sed ex toto. Vereor aspectum exploratoris illius, qui post parietem stat. Hoc enim Scriptura addit de illo, quem pro acumine visus capreae assimilavit: En ipse stat, inquit, post parietem, respiciens per fenestras, prospiciens per cancellos. De quo suo loco videbimus. Hunc ergo vereor occultum occultorum exploratorem. Sponsa nihil veretur, quia nihil sibi conscia est. Quid denique vereatur, amica, columba, formosa? Nempe subinde habes: En dilectus meus, inquit, loquitur mihi. Nihil non loquitur; et ideo formido aspectum, quoniam non ha
Abbreviated transcription (Latin):
te nr̃e iusticie ut putantur. peccata
appareant. Unum est tamen si uos¬
met ip̃os clidi cauerimus: non
utiq iuclicabimur. Bonum iudi¬
cium: quod me illi districto diui¬
noq iudicio subducit et abscon¬
clit. Prorsus horreo incidere inma¬
nus dei uiuentis. Uolo nultui ire
uiclicatus presentari: non iudi¬
candus.spiritalis homo omnia
diidicat: et ipse animine iudi¬
catur. Iudicabo pro inde mala mea:
iudicabo et bona. Mala meliorib
curabo corrigere actib diluere la¬
crimis. punire ieiuniis: ceterisq
scĩs laborib discipline. In bonis de
me humiliter sentiam et uicta
preceptum domini seruum me in¬
hutilem repitabo: qui quod face̾
debui tantum feci. Dabo operam. nec
lolia progranis: nec paleas cum
granis offerre. scrutabor ego uias me¬
as et stuclia mea: quo is qui scrutatu¬
rus est ierłm inlucernis. nil inscruta¬
tum in me siue indiscussum inueniat.
Nleq enim iudicaturus est bis in id¬

Expanded text:
tae nostrae justitiae, ut putantur, peccata tae nostrae justitiae, ut putantur, peccata appareant. Unum est tamen, si nosmetipsos dijudicaverimus, non utique judicabimur . Bonum judicium, quod me illi districto divinoque judicio subducit et abscondit. Prorsus horreo incidere in manus Dei viventis; voto vultui irae judicatus praesentari, non judicandus. Spiritualis homo omnia dijudicat, et ipse a nemine judicatur . Judicabo proinde mala mea, judicabo et bona. Mala melioriribus curabo corrigere actibus, diluere lacrymis, punire jejuniis, caeterisque sanctae laboribus disciplinae. In bonis de me humiliter sentiam, et, juxta praeceptum Domini, servum me inutilem reputabo, qui quod facere debui, tantum feci . Dabo operam nec lolia pro granis, nec paleas cum granis offerre. Scrutabor ego vias meas et studia mea, quo is qui scrutaturus est Jerusalem in lucernis, nihil inscrutatum in me sive indiscussum inveniat. Neque enim judicaturus est bis in id
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm nomine designasse illos qͥ
in hoc seculo uitam ducunt religi¬
osam.mores suꝑne illuis ierłm cõ¬
uesatione honesta et orclinata ꝓ
uirib umitantes : et non ueluti hui
qui de babilone sunt uitam inꝑtur¬
batione uiciorum scelerumꝙ cõ¬
fusione uastantes. Deniq illorum
peccata manifesta sunt precedenti¬
a ad iuditium: et non egent scru¬
tinio s supplicio. Mea autem qui ui¬
deor monachus et ierosolimita pec¬
cata certe occulta sunt. nomine et
habitu monachi obumbrata. et ic¬
cuco necesse erit subtili ea inuestiga¬
ii cliscussione: et quasi ad motis lu¬
cernis. detenebris inlucem prodi. Pos¬
sumus afferre aliquid et de psalmo.
ad confirinandium id quod dicitur
descrutanda ierłm. Ait namq subꝑ
sona domini. Cum acccpero tempus:
ego iusticias iudicabo. Uras iustoꝵ
nisi fallor et actus eorum discussurũ
se et examinaturum diit. Ueren¬
dum ualde cum ad hoc uentum fu¬
eut: ne uitam subtili examine mul¬

Expanded text:
Jerusalem nomine designasse illos, qui Jerusalem nomine designasse illos, qui in hoc saeculo vitam ducunt religiosam, mores supernae illius Jerusalem conversatione honesta et ordinata pro viribus imitantes; et non veluti hi, qui de Babylone sunt, vitam in perturbatione vitiorum, scelerumque confusione vastantes. Denique illorum peccata manifesta sunt, praecedentia ad judicium, et non egent scrutinio, sed supplicio. Mea autem, qui videor monachus et Jerosolymita, peccata certe occulta sunt, nomine et habitu monachi adumbrata: et idcirco necesse erit subtili ea investigari discussione, et quasi admotis lucernis de tenebris in lucem prodi. 3. Possumus afferre aliquid et de psalmo ad confirmandum id quod dicitur de scrutanda Jerusalem. Ait namque sub persona Domini: Cum accepero tempus, ego justitias judicabo . Vias justorum, ni fallor, et actus eorum discussurum se examinaturum dicit. Verendum valde cum ad hoc ventum fuerit, ne sub tam subtili examine mul
Abbreviated transcription (Latin):
tam imitantes miscdiam et iudi¬
cium cantemus domino. Ego aut̃
non dubito et alia de horum natu¬
ra ab his quidem qui talium cuti¬
osi et gnari sunt posse monstrar:
que sponso aptari utiliter et con¬
gruenter queant:s hec ut arbitror
sufficere possunt ad dandam rati¬
onem ad clucte similitudinis. pul¬
chre tamen sp̃s sanctus non de cer¬
uo s de innulo ceruorum similitu¬
linem decdit in quo et patrum fe¬
cit mentionem. e quib xp̃e scd̾m
carnem: et infantie memit salua¬
toris. Ut hinnulus quippe apparu¬
it pariuilus quinatus est nobis.
Uerum tu qui ad uentum deside¬
ras saluatoris. tune scrutimum iu¬
clicis. tume oculos capree: tune il¬
lum qui per prophetam dicit. Et
erit inclie illa: et ego scrutabor ie¬
rusalem in lucernis. Acuto trisu
est: nil inscrutatum relinquet o¬
culus eius. serutabitur renes et
corda: ipãꝙ cogitatio hominis cõ¬
fitebitur illi. Quid tutum in babi¬
lone. si ierłm manet scrutinum⁊
puto enim hoc loco prophetam

Expanded text:
tam imitantes, misericordiam et judicium cantemus Domino . Ego autem non dubito, et alia de horum natura ab his quidem, qui talium curiosi et gnari sunt, posse monstrari, quae sponso aptari utiliter et congruenter queant: sed haec, ut arbitror, sufficere possunt ad dandam rationem adductae similitudinis. Pulchre tamen Spiritus sanctus non de cervo, sed de hinnulo cervorum similitudinem dedit, in quo et Patrum fecit mentionem, e quibus Christus secundum carnem, et infantiae meminit Salvatoris. Ut hinnulus quippe apparuit parvulus qui natus est nobis . Verum tu qui adventum desideras Salvatoris, time scrutinium judicis, time oculos capreae, time illum qui per prophetam dicit: Et erit in die illa, et ego scrutabor Jerusalem in lucernis . Acuto visu est; nihil inscrutatum relinquet oculus ejus. Scrutabitur renes et corda , ipsaque cogitatio hominis confitebitur ilii . Quid tutum in Babylone, si Jerusalem manet scrutinium? Puto enim hoc loco prophetam