comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mundi. & tͣnsire ꝑ heremũ uastã. id ẽ tempta¬
tionũ genera diuersa tͣnscurrere. neq noceri a
serpentib qͥ st̃ morsus demonũ & malarũ
suggestionũ uenena uitare. Qđ & si forte
aliquis ꝑcussus fuerit a serpente in heremo.
ostendant ei ereũ serpentẽ in cruce suspensũ.
quẽ qdͥ uiderit id ẽ qͥ crediderit in eum cuiꝰ fi¬
guram serpens ille monstrabat. ⁊abulica ꝑ
hec uenena diffugient. Sacerdotalis & leuiticꝰ
ordo ẽ qͥ assistit arche testam̃ti dñi. in qua
lex di portatur. sine dubio ut ipsi illumi¬
nent ppłm de mandatis di. sic̃ ꝓpħa dicit. Lu¬
cerna pedib meis uerbum tuũ dñe. & lum̃
semitis meis. Hoc lum̃ ꝑ sacerdotes accendi¬
tur & leuitas. Qđ si forte aliquis ex hoc ordi¬
ne accensã lucernã posuerit sub modio ñ suꝑ
candelabrũ ut luceat omnib qͥ indomo sunt.
uideat quid sͥ agendũ sit cũ dño lucis reddere
ceꝑit rationẽ. ꝓ his qui nichil illuminationis

Expanded text:
mundi transire per eremum vastam, id est, tentationum genera diversa transcurrere: et neque noceri a serpentibus, qui sunt morsus daemonum et malarum suggestionum venena vitare. Quod si forte aliquis percussus fueostendat ei aereum serpentem in cruce suspensum, quem qui viderit, id est, qui crediderit in eum cujus figuram ille serpens monstrabat, diabolica per hoc venena diffugiet; sacerdotalis et leviticus ordo est qui assistit arcae testamenti Domini, in qua lex Domini portatur, sine dubio ut ipsi illuminent populum de mandatis Dei, sicut Propheta dicit: « Lucerna pedibus meis verbum tuum, Domine, et lumen semitis meis ; » hoc lumen per sacerdotes accenditur et Levitas. Quod si forte aliquis ex hoc ordine accensam lucernam posuerit sub modio, et non super candelabrum, ut luceat omnibus qui in domo sunt, videat quid sibi agendum sit, cum Dominus lucis coeperit reddere rationem pro his qui nihil illuminationis
Abbreviated transcription (Latin):
archa dñi & legis latio portetur. Beati qͥ me
rũ uł argentũ fueris. & igni apprimaueris.
multo ꝑ ignẽ splendidior & rutilantior effui¬
gebis. Si uͭ supra fundam̃tum inte fidei posi¬
tum consciꝰ tͥ es suꝑedificasse te ligna stipulã
fenũ cũ tali edificatione si igni apꝓrimaue¬
mi st̃ ut ignis eos illuminet. ñ adurat. Sal¬
uabitur tam̃ & isrł. s longe positus salua¬
bitur. & iter agit ñ sua uirtute s ammini¬
cłis & ꝓuidentia sacerdotũ. Quando autem

Expanded text:
arca Domini et legislatio divina portetur. Beati qui merum aut argentum fueris, et igni approximaveris, multo per ignem splendidior et rutilantior refulges. Si vero super fundamentum tantae fidei positum, conscius tibi es superaedificasse te ligna, fenum, stipulam ; cum tali aedificatione si igni approximavemi sunt, ut ignis eos illuminet et non adurat. Salvabitur tamen et Israel, sed longe positus salvabitur; et iter agit, non sua virtute, sed adminiculis et providentia sacerdotum. « Dixitque
Abbreviated transcription (Latin):
tale gerat᷑. oĩa complent᷑ in te scd̾m mysticã
rationẽ. Et enĩ tu qui nuꝑ idolatrie denebriͤ
derelictis cupis ad audientiã diuine legis ac¬
cedere. nc̃ pͥmũ egiptum derelinquis. cum
catetuminoꝵ aggregatꝰ es numero. & p̃ceptis
eccłiasticis parere cepisti. Digressus es ma

Expanded text:
tale geratur, omnia complentur in te secundum mysticam rationem. Etenim tu, qui, nuper idololatriae tenebris derelictis, cupis ad audientiam divinae legis accedere, nunc primum Aegyptum derelinquis, cum catechumenorum aggregatus es numero, et praeceptis ecclesiasticis parere coepisti. Unde tibi,
Abbreviated transcription (Latin):
Quanta ante gesta sunt: Mare rubrũ pedib
heremo dirupti sunt. lex ꝑ moysen data ẽ.
signa & ꝓdigia multa in hetemo gesta sunt
te exaltare in conspectu ppłi. Neq enĩ ante
mysteriũ baptismi exaltat᷑ iħc. s exaltatio¬
ciꝰ. & exaltatio in conspectu ppłi. inde sumic
exordiũ. Si enĩ om̃s qͥ baptirant᷑. in morte¬
ipsius baptirantur. mors autẽ iħ̃u crucis
exaltatione cõpletur. merito unicuiq fi¬
deliũ. tẽ pͥmo iħc exaltat᷑ cũ ad mysteriũ

Expanded text:
Quanta ante gesta sunt! Mare Rubrum transiteremo disrupti sunt, lex per Moysen data est, signa et prodigia multa in eremo gesta sunt,te exaltare in conspectu populi. Neque enim ante mysterium baptismi exaltatur Jesus, sed exaltationis ejus in conspectu populi inde sumit exordium. Si enim omnes qui baptiipsius baptizantur; mors autem Jesu in crucis exaltatione completur, merito unicuique fidelium tunc primum Jesus exaltatur, cum ad mysterium
Abbreviated transcription (Latin):
uultum ꝑ głam dñi reuelatũ cotidie ua¬
cas. Si uͦ etiã ad misticũ baptisim ueneris
fontẽ. & consistente sacerdotali & leuitico
ordine initiatus fueris. uenerandis illis
magnificisq sacram̃tis que norunt illi qͦs
qua te post moysen suscipit iħc. & ipse tͥ
efficitur noui itineris dux. Tu uͦ memor

Expanded text:
ultum per gloriam Dei revelatum, quotidie vacas. Si vero etiam ad baptismi mysticum veneris fontem, et consistente sacerdotali et Levitico ordine, initiatus fueris et venerandis illis magnificisque sacramentis norunt illi quos qua te post Moysen suscipit Jesus, et ipse tibi efficitur novi itineris dux. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
Ueruntam̃ ꝑ sacerdotes deducitur. & iter
agit ad t̾rã reꝓmissionis magisterio sacer¬
talis ẽ. qui in illo ordine mereat᷑ ascͥbi.
ipsa elem̃ta uerebunt᷑. Pars aquarũ fiumi¬
nis retrorsũ resiliet. ac post tergũ frenabit᷑.
pars uͦ in mare salsũ rapido lapsu diffugi¬
et. Qđ tam̃ uec ipsũ absq mysterii ratione
arbitror scͥptũ. quod pars aquarũ iordanis
mergatur in mare atq in amaritudinẽ pro¬
fluat. pars uͦ in dulcedinẽ ꝑseueret. Si enĩ¬
om̃s qui baptitant᷑ acceptã celestis gr̃e dulce¬
dinẽ custodirent. ut nuillus in peccatoꝵ a
maritudinẽ conũteretur. ñ utiq ẽẽt scͥptũ.
qͥa pars fiuminis. salsi maris gurgitib fuis¬
set immersa. E ideo illa mͥ uidet᷑ in his uer¬
bis baptitatoꝵ uarietas designari quã ipsi
nos quod cũ dolore cõmemoro.a sepe ui¬
demnꝰ accidere. ut hii qͥ scm̃ baptisina conse¬
quunt᷑. cũ se rursũ ad negocia scłi & illece¬

Expanded text:
er sacerdotes deducitur populus, et iter agit ad terram repromissionis. Magisterio sacerpulus, qui in illo ordine mereatur ascribiipsa elementa verebuntur: pars aquarum fluminum retrorsum resiliet, et post tergum frenabitur: pars vero in mare salsum rapido lapsu deficiet. Quod tamen nec ipsum absque mysterii ratione arbitror scriptum, quod pars aquarum Jordanis demergatur in mare, atque in amaritudine profluat, pars vero in dulcedine perseveret. Si omnes qui baptizantur acceptam coelestis gratiae dulcedinem custodirent, et nullus in peccatorum amaritudinem verteretur, non utique esset scriptum quia pars fluminis salsi maris gurgitibus fuisset immersa. Et ideo illa mihi videtur in his verbis baptizatorum varietas designari, quam ipsi nos quod cum dolore commemoro saepe videamus accidere, ut hi qui sanctum baptisma consequuntur, cum seipsos rursus ad negotia saecularia et illece
Abbreviated transcription (Latin):
sio ło dñs ipse dabit uobis signũ. Ecce ut¬
go in utero accipiet & pariet filiũ: & uocã
nom̃ eiꝰ emmanuel. hec exponant᷑: & de ril¬
qͥs uidebimꝰ indigentes & in illis gr̃a dĩ ut
manifestent᷑. Iubet᷑ ut petat signũ: ñ simpli¬
cit̾ s sͥ ipsi. Sermo quippeait. Pete tͥ sigiũ
a dño do tuo: in ꝓfundũ. aut in excelsũ. In ꝓ¬

Expanded text:
ipse dabit vobis signum. Ecce virgo in utero concipiet, et pariet filium, et vocabis nomen ejus Emmanuel. Haec exponantur, et de reliquis videbimus, indigentes et in illis gratia Dei ut manifestentur. Jubetur ut petat signum, non simpliciter, sed sibi ipsi. Sermo quippe ait: Pete tibi signum a Domino Deo tuo in profundum aut in excelsum.
Abbreviated transcription (Latin):
uocet᷑ suꝑ nos: aufer opprobriũ nt̃m. Reuera
abstulit oppbriũ iħc. Iccuco surgentes oremꝰ
dm̃ qͥ hunc inisit hominẽ⁊ & septẽ mnulicrum
sp̃c in eo reqͥeuit. ut & nobis iste homo tribuat cõ¬
munionẽ earũ mnulicrũ: & assuiñtes eas fiamꝰ sa¬
pientes & intelligentes in dor ceta uirtutes am

Expanded text:
vocetur super nos, aufer opprobrium nostrum. Revera abstulit opprobrium Jesus. Idcirco surgentes oremus Deum, qui hunc misit hominem, ut septem mulierum spiritus in eo requiesceret, ut nobis iste homo tribuat communionem harum mulierum: ut assumentes eas fiamus sapientes, intelligentes in Deo et hom
Abbreviated transcription (Latin):
cenatutũ ẽẽ nobiscũ. Certũ ẽ aũ quia & noscũ
illo cenamꝰ: si cenemꝰ cũ. Comedemꝰ qͥppe de nr̃is
bonis sermonib oꝑib & intellectu: repascit nos
suis escis sp̃ualib & diuinis & meliorib. Pro¬
pterea qͥa beatũ ẽ susciꝑe saluatorẽ⁊ aꝑtis ostus
pͥncipalis cordis nr̃i. p̃paremꝰ ei mella. & omnẽ
cenã eiꝰ: ut ipse nos ducat ad magnã cenã pa¬

Expanded text:
enaturum nobiscum esse, certum est autem quia et nos cum enaturum nobiscum esse, certum est autem quia et nos cum illo coenamus, si coenemus illum. Comedens quippe de nostris bonis sermonibus, operibus, et intellectu, repascit nos suis escis spiritalibus, et divinis, et melioribus. Propterea quia beatum est suscipere Salvatorem, apertis ostiis principalis cordis nostri, praeparemus ei mella, et omnem coenam ejus: ut ipse nos ducat ad magnam coenam Pa
Abbreviated transcription (Latin):
sic pͥnceps apũ dñs m̃s̃ ẽ iħc xp̃c. ad quẽ mitit
me sp̃c sc̃s. ut comedã mel. honũ ẽ enĩ: & fauos
eiꝰ. ut indulcent᷑ fauces mee. Et forte subtiliores
littere faui erunt: mel uͦ ẽ qͥ in his ẽ intelle¬
ctus. Iste potro qͥ ẽ natꝰ ex uirgine emmanuel
butirũ & mel manducat: & querit ab uno qͦq
nr̃m butirũ manducare. Qmͦ a singłis nr̃m
butirum querit & mel sermo docebit. Oꝑa
nr̃a dulcia⁊ sermones nr̃i suauissimmi & utiles
mella st̃ que manducat emmanuel: que man¬
nes nr̃i amaritudine plem sunt ira. aĩositate.
mesticia. Airpiloqͥo. uiciis. contentione. dedi in
os meũ fel & ñ comedit ab his sermonib salua¬
tor. Comedit aũ saluator de hif sermonib qͥ sunt
apud hoĩes: si fuerint sermones eoꝵ mel. Apꝓbe¬
mͦ hoc de scͥptis. Ecce sto ante ostiũ & pulso. Si
qͥs aꝑuerit mͥ ostiũ ingredior ad eũ. & cenabo cũ
illo & ille mecũ. Igitur ipse pollicet᷑. seex nr̃is¬

Expanded text:
 ad quem mittit me Spiritus sanctus, ut comedam mel, bonum est enim, et favus ejus ut indulcentur fauces meae. Et forte subtiliores litterae favi erunt, mel vero est qui in his est intellectus. Iste porro qui est natus ex virgine Emmanuel, butyrum et mel manducat, et quaerit ab unoquoque nostrum butyrum manducare. Quomodo a singulis nostrum butyrum quaerit et mel, sermo edocebit. Opera nostra dulcia, sermones nostri suavissimi et utiles, mella sunt quae manducat Emmanuel, quae manitudine pleni sunt, ira, animositate, molestia, turpiloquio, vitiis, contentione, dedit in os meum fel, et non comedit ab his sermonibus Salvator. Comedet autem Salvator de sermonibus qui sunt apud homines, si fuerint sermones eorum mel. Approbemus hoc de Scripturis. Ecce sto ad ostium, et pulso. Si quis aperuerit mihi ostium, ingrediar ad eum, et coenabo cum illo, et ille mecum.
Abbreviated transcription (Latin):
sim. Qua ratione mͥdicit comede mel. & noli
comedere carnes: s comede fili mel: bonũ ẽ enĩ.
Si uideas apes ꝓpħas. & opꝰ earũ mella & fauos. cc̃
uidebis qͦmͦ ꝓ dignitate sc̃i sp̃c intelligas comede¬

Expanded text:
dere non possim: qua ratione mihi dicit, comede mel, et noli dere non possim: qua ratione mihi dicit, comede mel, et noli comedere carnes, sed comede, fili, mel; bonum est enim. Si videas apes Prophetas, et opus eorum mella vel favos, tunc videbis quomodo pro dignitate sancti Sp
Abbreviated transcription (Latin):
bit nom̃ eiꝰ emmanuel. In aduentu enĩxͥ sola
tũ dño tribuente: rursus ea que sequuntur
alias nobis ingerent questiones. Utinãq om̃s
faceremꝰ illud qd scͥptũ ẽ: scrutamini scͥpturas.
Plura ex corporalib cibis nomina teta st̃ in scͥp¬
t̾is: ꝓ escis sp̃ualib. Quasi t̾̾ nati paruuli: ra¬
tionabile sine dolo lac desidetate. Sͦ ẽ sine du¬
bio lac rationabile: & oportet nos & istꝰ modi
lac querere. Rursũ in ꝓũbis de melle scͥptũ¬
ẽ. Mel inueniens comede qđ sufficit: ne forte
qđ notũ ẽ. ne forte plus comedamꝰ: S sciens
ut si inueniremꝰ mel. inuentibile ẽ siqͥdẽ ẽ figͥdẽ
mel comedamꝰ qđ sufficit: Uade ait ad apent. &
disce qͦmͦ oꝑatrix ẽ. Et inueniuntur ꝓpħe apes
ẽẽ. fingunt siqͥdẽ ceras. & mella conficiunt. Et
si audienti mͥ expedit dicere: faui eoꝵ scͥpt᷑e st̃
quas reliquert̃. & uolens uenis ad scͥpt᷑as: & inuenis
ẽ enĩ: Ego ñ audeo dicere: qͥa de melle corpoteo

Expanded text:
bit nomen ejus Emmanuel. In adventu enim Christitum, Domino tribuente, rursus ea quae sequuntur, aliam nobis ingerent quaestionem. Utinamque omnes faceremus illud quod scriptum est: Scrutamini Scripturas! Plura ex corporalibus cibis nominata sunt in Scripturis pro escis spiritalibus. Quasi modo nati parvuli rationabile et sine dolo lac desiderate . Ergo est sine dubio lac rationabile, et oportet nobis istiusmodi lac quaerere. Rursum in Proverbiis de melle scriptum: Mel inveniens comede quod sufficit, ne forte quod notum est, ne forte plus comedamus? Sed sentiut si inveniremus mel, invenibile est siquidem mel, comedamus quod sufficit? Vade, ait, ad apem, et disce quomodo operatrix est . Et inveniuntur Prophetae apes esse. Fingunt siquidem ceras, et mella conficiunt, 1110 et si audienti mihi expedit dicere, favi eorum scripturae sunt, quas reliquerunt. Et volens veni ad Scripturas, et inveni enim est? Ego non audeo dicere, quia de melle corporeo
Abbreviated transcription (Latin):
Et qͦmͦ dño p̃statis certam̃: Ideo dabit dñs ipse uob
signũ. Ecce uirgo in ut̃o accipiet & pariet filiũ
& uocabis nom̃ eiꝰ emmanuel. Siquando itaq non
intelligimꝰ hoc qđ dictũ ẽ. nichil ex eo minꝰ faci¬
amꝰ neq ad faciliora curraniꝰ: s expectemꝰ ut
gr̃a di subiciat nobis ꝑ illuminationẽ scientie
explanationẽ questionis: aut certe rursus gr̃a
di ꝑ quẽ uult illuminet nos. ut ultra ñ que¬
ramiꝰ. s questio nr̃a soluatur. Si aũ meream᷑ a¬

Expanded text:
inus ipse vobis signum. Ecce virgo in utero concipiet, et pariet filium, et vocabis nomen ejus Emmanuel. Sed quando itaque non intelligimus hoc quod dictum est, nihil ex eo minus faciamus, neque ad faciliora curramus, sed exspectemus donec gratia Dei subjiciat nobis per illuminationem scientiae illuminationem quaestionis: aut certe rursum gratia Dei per quem vult illuminet nos, ut non ultra quaeramus, sed quaestio nostra solvatur. Si autem temere a
Abbreviated transcription (Latin):
hoc magni consilu ẽ angłs: ꝓpt̾ hoc inualuit.
& inualescens ascendit: & mirant᷑ eũ uirtutes
ascendentẽ. & dicunt de eo. Iste ẽ dñs fortis
& potens in p̃lio. Ad hunc gͦ dicã ascendentẽ
in celestia. uł ad fortitudinẽ eiͣ. qͥa reqͥcuit

Expanded text:
hoc magni consilii est angelus: propter hoc invaluit, et invalescens ascendit, et mirantur eum virtutes ascendentem, et dicunt de eo: Iste est Dominus fortis et potens in praelio. Adhuc ergo dicam in coelestia ascendentem, vel ad fortitudinem e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̃ hoc mns̃ cib ẽ tut faciã uoluntatẽ eiꝰ qͥ me
misit. & consũmẽ opꝰ eiꝰ. Nec putandũ ẽ alido
indigere sapientiã & intellectũ. cetosq sp̃c. qͥa a
liũ cibũ habeant: cũ totiꝰ dispensationis unus
sit cib nat᷑a di. Panẽ nr̃m manducabimꝰ & ue
stim̃tis nr̃is oꝑiem᷑. Est quidã ornatꝰ sapien¬
tie: qͦ decorat᷑. Ornata ẽ sermone sapientia. Sin

Expanded text:
t: Meus cibus est, ut faciam voluntatem ejus, qui me misit, ut consummem opus ejus . Nec putandum est aliquo indigere sapientiam et intellectum, caeterosque spiritus, quia alium cibum habeant, cum totius dispensationis unus sit cibus natura Dei. Panem nostrum manducabimus, et vestimentis nostris operiemur. Est quidam ornatus sapientiae quo de
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmansit. Et signũ hoc erat. Suꝑ quẽ inderis
sp̃m descendentẽ & manentẽ in eo: iste ẽ filuis
di. Mimstrauit quidã ubo di: sp̃u descendente.
Dost modicũ peccat: post modicũ ociosũ ũbũ lo¬
quit᷑. Nescio aũ: an sine peccato maneat. Pu¬
tasne p̾sente spu peccare concedit᷑: Suꝑ nul¬

Expanded text:
permansit, et signum hoc erat: Super quem videris permansit, et signum hoc erat: Super quem videris spiritum descendentem, et manentem in eo, iste est Filius Dei. Ministravit quidem verbo Dei spiritu descendente: post modicum peccat, post modicum otiosum verbum loquitur: nescio autem si et sine peccato maneat. Putasne, praesente spiritu, peccare conceditur? Super nul
Abbreviated transcription (Latin):
lo reqͥeuerit. Uenit suꝑ moysen: & ñ credit moy¬
ses post sp̃m sapientie qͥ uenit ad eũ. Audice enĩ
contumaces. Nũqͥd ex petra ista. educã uob̾ aquã:
Uenit suꝑ om̃s iustos: uenit & suꝑ isaiã. S qͥd ant:
inmunda labia habens: & in medio ppłi nnmun
da labia habentis ego habito. Nemt sp̃c sapien¬
tie post illã forficẽ & ignẽ: uenit ad t̃munda la¬
bia habentẽ. s ñ reqͥeuit. Mmistro qͥde eo us e̾ ñ
aut̃ redeuit. Tribulat᷑ add quẽtũq uenerit homi¬
nẽ: peccat enĩ oĩs homo. Non ẽ iustꝰ suꝑ t̾rã. qͥ
faciat bonũ. & ñ peccet. Nemo mundus a fordi¬
b neq si una die uita eiꝰ: numerati aũ menses
eiꝰ. Igitur suꝑ nullũ reqͥescet. Possumꝰ & de eu¬
angłio ꝓbare: quia uenit sp̃c suꝑ multos. & non
mansit᷑ in eis. Ante paululũ lectũ ẽ: ñ ꝑmanebit
sp̃c meus in homiiib istis in et̾nũ. Non ait ñ
crit: s ñ ꝑmanebit. Unũ uidit ioħs solũ: inqͦ

Expanded text:
lo requieverit. Venit super Moysem, et non credidit Moyses post spiritum sapientiae qui venit ad eum. Audite enim, ait, contumaces: Numquid ex petra ista educam vobis aquam? Venit super omnes justos, venit et super Isaiam, sed quid ait? Immunda labia habeo: et in mda labia habentis, ego habito : Venit spiritus sapientiae post illam forcipem et ignem, venit ad immunda labia habentem, sed non requievit. Ministro quidem eo usus est, non autem requievit. Tribulatur ad quemcumque venerit hominem. Peccat enim omnis homo, nec est justus super terram qui faciat bonum, et non peccet. Nemo mundus a sordibus, neque si una die sit vita ejus, numerati autem menses ejus . Igitur super nullum requiescit. Possumus et de Evangelio probare, quia venit spiritus super multosAnte paululum lectum est: Non permanebit spiritus meus in hominibus istis in aeternum. Non ait, non erit, sed non permanebit. Unum vidit Joannes solum, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
prestat gͥ certam̃: qͥ confugit ad salutẽ. Quͦ dño
certante ut saluet hominẽ fugit a salute: & ꝓ hoc
recedit a dño. p̃stat dño certam̃. Ideo dabit dñs
ipse uob signũ. Ecce urego in ut̃o accipiet & pa¬
riet filiũ: & uocabis nom̃ eiꝰ emmanuel. Ueritas
exẽplarioꝵ ꝓpħe huiꝰ: dic̃ uocabis. In matheo por¬
ro scimꝰ lectitari: & uocabunt nom̃ eiꝰ emmanuel.
Non possumꝰ dicere qͥa oporteat minꝰ aliqͥd facere

Expanded text:
ertamen Domino qui confugit ad salutem. Qui vero Domino certante, ut salvet hominem, fugit a salute, et procul recedit a Domino, praestat Domino certamen. Ideo dabit Dominus ipse vobis signum. Ecce virgo in utriet filium, et vocabis nomen ejus Emmanuel . Veritas exemplarium Prophetae hujus dicit, vocabis. In Matthaeo porro scimus lectitari: Et vocabitur nomen ejus Emmanuel. Non possumus dicere, quia oporteat minus aliquid facere
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m dñm nr̃m uixta qd intelligit᷑ homo.
uixta qđ natꝰ ẽ. iuxta qđ corpꝰ assũpsit. Appre¬
hendent septẽ mulieres hominẽ unũ dicentes.
P anẽ nr̃m manducabimͦ. Multi
ambulant homines. & nullũ ap¬
p̃hendent mulicres. Nullus eis placet homo.
N on enĩ ꝓpt̃ inopiã hominũ unũ hominẽ app̾¬
hendent: ñ ꝓpt̾ raritatẽ hõĩs. Qualẽ uoluert.¬

Expanded text:
m nostrum juxta quod intelligitur homo, juxta quod natus est, juxta quod corpus assumpsit. Apprehendent septem mulieres hominem unum, dicentes: Panem nostrum manducabimus. Multi ambulant homines, et nullum apprehendunt mulieres, nullus eis placet homo. Non enim propter inopiam hominum unum hominem apprehendunt; non propter raritatem hominis qualem voluer
Abbreviated transcription (Latin):
auferat oppbriũ earũ. Propͥe unꝰ ẽ homs qͥ
qͥ exiuit iuxta carnẽ de radice iesse. factus ex
semine da̾ scdm carnẽ: p̃destinatꝰ filiꝰ dĩ in in¬
tute. iuxta sp̃m scĩficationis. Exiit qͥppe ue¬
ga de radice iesse Airga ñ ẽ pͥmogenitus oĩs
treature: uirga ñ ẽ qͥ in pͥncipio apud dm̃ era¬

Expanded text:
e unus est homo qui qui exivit juxta carnem de radice Jesse factus ex semine David secundum carnem, praedestinatus Filius Dei in virtute juxta spiritum justificationis . Exiit quippe virga de radice Jesse. Virga non est primogenitus omnis creaturae, virga non est qui in principio
Abbreviated transcription (Latin):
putat᷑ ẽẽ timor. Multi em̃ pollicent᷑ diumũ
metũ:s ñ conscientia metuunt. Qͦ mͦ gͦ iste
septẽ mulieres patiunt᷑ opprobriũ consideremꝰ.
U ide sapientiã scłi huiꝰ: uide sapientiã mimoi

Expanded text:
putatur esse timor. Multi enim pollicentur divinum putatur esse timor. Multi enim pollicentur divinum metum, sed non cum scientia metuunt. Quomodo ergo istae septem patiuntur opprobrium, consideremus. Vide sapientiam saeculi hujus, vide sa
Abbreviated transcription (Latin):
eptẽ mulieres patiunt᷑ eribus.¬
opꝓbriũ: & circueunt querentes
eũ reciꝑe qͥ possit auferre oppro¬
btiũ eatũ. Ipse .uii. mulieres rex¬
mittunt ut suũ panẽ manducent: ⁊e uestim̃tis
suis oꝑiant᷑. Non necesse habent panẽ eiꝰ qͥ opmi
potest eis homo p̃stare. Lautiores habent ci¬
bos: ꝗͣ conditio potest humana largiri. Cuig
scientie & pietatis & sp̃c timoris dm̃. Ista
sapientia patit᷑ opꝓbriũ amultis ues
sapientiis insurgentib in se. Iste uerꝰ intellei¬
tus: sustinet opprob a riũ ab intellectib falis.
Istud magnũut consiliũ: obꝓbrat᷑ a mu
consilus ñ bonis. Ista uirtus ma¬
ledicitur a quadã. que cũ non sit uirtꝰ. repmit¬
tit se ẽe uirtutẽ. Ista scientia patit᷑ opꝓbriũ
a quadã falsi nominis scientia: nom̃ suñ
subripientis. Ista pietas exꝓbratur ab ea que
cũ se dicat pietatẽ. impiet̾as ẽ. & impiosm
struit. Iste timor patitur opꝓbriũ ab eoqui

Expanded text:
eptem mulieres patiuntur opprobrium, et circumeunt quaerentes eum recipere, qui possit auferre opprobrium earum. Ipsae septem mulieres repromittunt ut suum panem manducent, et vestimentis suis operiantur. Non necesse habent panem ejus, sed nopotest eis homo praestare. Lautiores habent cibos, quam conditio potest humana largiri. Cujusscientiae et pietatis, spiritus timoris Domini . Ista sapientia patitur opprobrium a multis sapientiis insurgentibus in se. Iste verus intellectus sustinet opprobrium ab intellectibus falsis. Istud magnum consilium opprobratur a multis consiliis non bonis. Ista virtus maledicitur a quadam, quae cum non sit virtus, repromittit se esse virtutem. Ista scientia patitur opprobrium a quadam falsi nominis scientia nomen suum subripiente. Ista pietas exprobratur ab ea, quae cum se dicat esse pietatem, impietas est, et impios instruit. Iste timor patitur opprobrium ab eo qui
Abbreviated transcription (Latin):
Mulieres gͥ querentes quẽ assumant: ap̃hen¬
dent septẽ unũ hominẽ. Et hoc ex pͥorib pen¬
det: & oportet pͥma cognoscere. & quando recipi¬
ant septẽ mulieres unũ hominẽ. Cũ fortes ie¬
rłm humiliati fuerint. cũ luxerint thece eoꝵ
ornam̃ta filiarũ syon: cũ derelicta fuerit illa
sola cũ elisa fuerit ad t̾rã tc̃ app̾hendent septẽ
mulieres unũ hominẽ dicentessanem nr̃m
manducabimꝰ & uestim̃tis nr̃is oꝑiem᷑. Ueruntñ

Expanded text:
Mulieres igitur quaerentes quem assumant, apprehendent septem unum hominem. Et hoc ex prioribus pendet, et oportet primo cognoscere quando recipiant 1114 septem mulieres unum hominem. Cum fortes Jerusalem humiliati fuerint, cum luxerint thecae eorum ornamenta filiarum Sion, cum derelicta fuerit illa sola, cum elisa fuerit ad terram, tunc apprehendent septem mulieres unum hominem dicentes: Panem nostrum manducabim
Abbreviated transcription (Latin):
ducere. Iuxta ẽ uerbũ tuũ uehemens m ote tus
& in corde tuo. Precipitur gͦ nobis om̃ib ul
petamꝰ nobis hoc signũ: ut nobis utile fiac
cognoscat. hoc qđ dictũ t̃ in ꝓfundũ & in excelsum.
ñ disiunctiue ẽẽ dutũ. significat enĩ hoc qđ ut̾q
possit: pete tͥ signũ ipsi adño in ꝓfundũ. & in

Expanded text:
ere. Juxta est verbum tuum vehemens in ore tuo, et in corde tuo . Praecipitur ergo nobis omnibus, ut petamus nobis hoc signum, ut nobis utile fiat cognoscat hoc quod dictum est, in profundum et in excelsum, non disjunctive esse dictum, significat enim hoc quod utrumque pos
Abbreviated transcription (Latin):
uocabis nom̃ eiꝰ emmanuel. Noui quendã in
exordus scͥpturarũ euangłia legentẽ. & uocabis
nom̃ eiꝰ enmanuel: dixisse intra semetipsũ. No
ẽ uocabis: Quis uocab̾: Achat: Et qͦmͦ potest
achat de saluatore qͥ post multas generationes
uenit audire ⁊ uocab̾ nom̃ eiꝰ emmanuel : Atq

Expanded text:
abis nomen ejus Emmanuel. Novi quemdam in exordio scripturarum Evangelii legentem: Et vocabis nomen ejus Emmanuel, dixisse intra seipsum: Quid est vocabis? Quis vocabit? Achaz. Et quomodo potuit Achaz de Salvatore, qui post generationes multas venit, audire: Vocab
Abbreviated transcription (Latin):
uantũ ad dictũ attinet. uere¬
cunde fecit acar. cũ ei fuise
imꝑatũ ut peteret signum
in ꝓfundũ aut in excelsũ: & i¬
tionẽ reddidit. cur petere no

Expanded text:
uantum ad dictum attinet, verecunde fecit Achaz, cum ei fuisset imperatum, ut peteret signum in profundum aut in excelsum, et rationem reddidit cur petere no
Abbreviated transcription (Latin):
peccauit tesipiscat. & ultra iã ñ peccet. Con¬
u̾sio nẽpe in p̾senti uita & penitentie fru¬
to ñ sinit uulnerari. Immo & illud adiciã
tas metienda ẽ. Deus enĩ dabit nobis patiem
latͥmarũ. & potabit in lacͥmis & in m̃sura. Men¬
sura hec autẽ erie. quã sͥ in hac uita imusqͥsq
iudiciũ eiꝰ. ñ solũ ex malis que gesserit s etiã
ex bonis. & tam̃ cũ utraq misceant᷑. fex eiꝰ quã
ego puto maloꝵ partẽ dici. ñ ad integeum
exinaniet᷑. s hec ut diximꝰ in manu di ft̃.
Nr̃m autẽ ẽ ad em̃dationẽ citiꝰ festinare. ad
penitentiã sine dissimulatione conu̾ti. luge¬
re preterita. cauere futura. iuocare auxiliũ
csi. Statim enĩ ut conu̾sus fueris. sal¬
irus eris. Inuenes em̃ aduocatũ. qͥ pro
rea moyses scͥbitur int̾uenisse ꝓ peccatis ppłi
pͥoris & impetrasse ueniã. ut multomagis
bitatam nobis ueniã prestabit a patre. si

Expanded text:
peccavit resipiscat, et ultra non peccet. Conpeccavit resipiscat, et ultra non peccet. Conversio enim in praesenti vita et poenitentia fruto non sinit vulnerari. Imo et illud adjiciam tas metienda est. Deus enim dabit nobis panem lacrymarum, et potabit nos in lacrymis, sed in mensura. Mensura autem haec erit, quam sibi in hac vita unusquisque judicium ejus, non solum de malis quae gessit, sed etiam ex bonis; et tamen cum utraque misceantur, fex ejus quam ego puto malorum partem dici, non ad integrum exinanietur, sed haec, ut diximus, in manu Dei sunt. Nostrum est autem ad emendationem citius festinare, ad poenitentiam sine dissimulatione converti, lugere praeterita, cavere futura, invocare auxilium Dei. Statim enim ut conversus in gemueris, salvus eris. Invenies enim advocatum, qui pro t fortasse propterea Moyses scribitur intervenisse pro peccatis populi prioris et impetrasse veniam, ut multo magis bitatam nobis veniam praestabit a Patre, si
Abbreviated transcription (Latin):
ri: O si possemꝰ ꝑ unũqd̾q peccatũ uidere
qͦmͦ homo nr̃ incerior uulnerat᷑. qͦmͦ sermo ma¬
lus uulnus infligit. Non legisti dicunt qͥa
uulnerant gladri. s ñ ita ut lingua. Uul¬
nerat᷑ gͦ et ꝑ linguã anima uulnerat᷑ & ꝑ co¬
gitationes & concupiscentias malas. fran¬
git᷑ autẽ & conterit᷑ ꝑ oꝑa peccati. que si
oĩa uidere possemꝰ. & uulnerate anime
sentire cicatrices. certũ ẽ qd usq ad mortẽ
resisteremꝰ adu̾sus peccatũ. S nẽ sic̃ hu qͥ
uł demone repleti uł m̃te alienati ft̃. ñ
sentiunt si uulnerent᷑. qͥa naturalib sensib
carent. ita & nos uł cupiditatib scłi
am̃tes effecti. uł uicus inebriati. sentire ñ
possumꝰ. quanta uulnera. quantas contriciones
anime peccando conqͥtimꝰ. & ideo consequentis¬
sima tatio ẽ. pene id est cure ac medicationis
plage. medendi quoq spacio ꝓpagari. Sic gͦ
& cłi eqͥtas ac benignitas etiã in ipsis anime
supplicus euidens fiet. Et hec audiens qͥ

Expanded text:
 O si possimus per unumquodque peccatum videre quomodo homo noster interior vulneratur, quomodo sermo malus vulnus infligit. Non legistis dicunt, quia vulneraverant gladii, sed non ita ut lingua? Vulneratur ergo et per linguam anima; vulneratur et per cogitationes et concupiscentias malas; frangitur autem et conteritur, per opera peccati. Quae si omnia videre possimus, et vulneratae animae sentire cicatrices, certum est, quod usque ad mortem resisteremus adversum peccatum. Si nunc sicut hi qui vel daemone repleti, vel mente aulnerantur, quia naturalibus sensibus carent, ita et nos vel cupiditatibus saeculi amentes effecti vel inebriati, sentire non possumus quanta vulnera, quantas contritiones animae peccando conquirimus. Et ideo consequentissima ratio est, poenae, id est, curae ac medicationis plagae, medendi quoque spatia propagari. Sic ergo et Dei aequitas ac benignitas etiam in ipsis animae suppliciis evidens fiat, ut haec audiens, qui
Abbreviated transcription (Latin):
uoꝵ iunctura resoluat᷑. sub unius hore spa¬
cio huiꝰmodi uulnera solent corporib acci¬
rib exactis. multo uix tempore sanari. Quan¬
ti eñ tumores in loco. quanta torm̃ta gene¬
rantur: Iam uͦ si accidat ut in eodẽ uulne¬
re. uł in eadẽ fractura iterũ & sepiꝰ qͥs uulne¬
ret᷑. frequentiꝰq frangat᷑. quantis hoc penis
cutare. & quantis potest cruciatib medica.¬
ri. quanto autẽ tẽpore si tam̃ potuerit ad
sanitatẽ ꝑducit᷑. Et uix aliquando ita cura¬
bit᷑. ut uł debilitatẽ corporis. uł feditatem
cicatricis effugiat. Transi nc̃ ab exẽplo cor¬
poris ad anime uulnera. Anima quotiens
peccat. tociens uulnerat᷑. Et ne dubites eam¬
peccatis uelut aut celis aut gladiis uulnera¬
ri. audi apłm monentẽ ut assumamꝰ scutũ
fidei. in qͦ possitis inquit oĩa iacła mali¬
gni ignita extinguere. Uioes gͦ peccata ma¬
ligni ẽẽ iacła. que in anunã dirigunt᷑. Patitur

Expanded text:
vorum junctura resolvatur, sub unius horae spavorum junctura resolvatur, sub unius horae spatio hujus mundi vulnera solent corporibus acciribus exactis, multo vix tempore sanari. Quanti enim timores in loco, quanta tormenta generantur. Jam vero si accidat ut in eodem vulnere vel in eadem fractura, iterum et saepius quis vulneretur, frequentiusque frangatur, quantis hoc poenis curari, quantis potest cruciatibus medicari, quanto autem tempore, si tamen potuerit, ad sanitatem perducitur. Et vix aliquando ita curabitur, ut vel debilitatem corporis, vel foeditatem cicatricis effugiat. Transi nunc ab exemplo corporis ad animae vulnera. Anima quoties peccat, toties vulneratur. Et ne dubites peccatis eam velut telis et gladiis vulnerari, audi Apostolum monentem: Assumite scutum fidei, in quo possitis omnia jacula maligni ignea exstinguere . Vides ergo peccata maligni esse jacula quae in animam diriguntur. Patitur
Abbreviated transcription (Latin):
nullũ forde uite nostre diem absq
peccato transigimꝰ. ne ipsa forte scła aut scła¬
scłoꝵ sufficere possint ad penas luendas. In co
delictis .xl. annis cruciatur in deserto. nec
t̾ram scãm introire ꝑmittitur. similitudo
quedã futuri iudicu uidetur ostendi. uͥ
peccatoꝵ ratio discutienda ẽ. scilicet sic̃ hic¬
erit aliqͣ fortasse etiã bonoꝵ operũ cõpensa-¬
tio. uł etiã eoꝵ que in uita sua unusqͥsq
mala recipit. ut abrahã de lataro dicit.
cui om̃e iudiciũ tradidit pat̾. Qđ autẽ dies
peccati in annũ pene reputetur. ñ solum
in hoc libro in quo nichil omnino ẽ qd
dubitari possit ostendit᷑. s & in libello pasto¬
ris. sicui tam̃ scͥptura illa recipienda uide¬
tur. similia designant᷑. S fortasse aliqͥs ne¬
get bonitati di conuenite. ut ꝓ uniusdiei
iustus. ñ tam̃ clemens uidetur eẽ aut beni
rei exẽplis lucidiorib explanare. Si uulnus

Expanded text:
nullum forte vitae nostrae diem absque nullum forte vitae nostrae diem absque peccato transegimus, ne ipsa forte saecula saeculorum sufficere possint ad poenas luendas. In eo icto, quadraginta annis cruciatur in deserto, nec Terram Sanctam introire permittitur, similitudo quaedam futuri judicii videtur ostendi, ubi peccatorum ratio discutienda est, nisi erit erit aliqua fortasse etiam bonorum operum compensatio, vel etiam eorum, quae in vita sua unusquisque mala recipit, ut Abraham de Lazaro docuit cui omne judicium tradit Pater. Quod dies peccati in annum poena reputatur, non solum in hoc libro, in quo nihil omnino est quod dubitari possit, ostenditur, sed et in libello Pastoris, si cui tamen scriptura recipienda videtur, similia designantur. Sed fortasse aliquis neget bonitati Dei convenire, ut pro unius diei justum, non tamen clemens videtur aut benigicultatem rei exemplis lucidioribus explanare. Si vulnus
Abbreviated transcription (Latin):
nos autẽ filu ipsoꝵ ꝓ ipsis surteximus & ere¬
cti sumus. qͥ nesciebamꝰ bonũ uł malum.
Ex gentib enĩ sumꝰ. qͥ neq bona que ex deo
ueniunt noueramꝰ. neq mala que ex pecca¬
to generant᷑. si tam̃ succedentes in locũ eoꝵ.
qͥ abiecti st̃: tanti lapsus timeamꝰ exẽplum
audientes cõmonitionẽ pauli dicentis. Ui¬
de autẽ seueritatẽ di & bonitatẽ. In eos qͥdem
qͥ cecidert̃ seueritatẽ. inte autẽ bonitatẽ. si¬
tam̃ ꝑmanseris in bonitate. Alioqͥn & tu ex¬
cideris. & illi si ñ ꝑmanserint in incredulitate
inserentur. Addit aut̃ post hec dñs. & dicit.
nis. Tuneo gͦ misterii huiꝰ secceta discu¬
tere. Uideo enĩ qd̃ peccatoꝵ in hoc ratio cõp̃¬
henditur & penarũ. Si enĩ unicuiq peccato¬
ri anuus asseͥbitur ad penã ꝓ uniꝰ diei pecca¬
to. & scdm rationẽ dierũ qͥb peccator ẽ. an¬
noꝵ totidẽ numerꝰ in supplicus consum̃dꝰ
ẽ. uereor ne forte nobis qͥ cotidie peccamꝰ. &

Expanded text:
nos autem filii ipsorum pro illis surreximus et erecti sumus, qui nesciebamus bonum vel malum. Ex gentibus enim sumus, quia neque bona, quae ex Deo veniunt noveramus, neque mala, quae ex peccato generantur. Si tamen succedentes in locum eorum, qui abjecti sunt, tanti lapsus timeamus exemplum, audientes commonitionem Pauli dicentis: Vide autem severitatem et bonitatem Dei. In eos autem qui cecidertamen permanseris in bonitate. Alioqui et tu excideris, et illi si non permanserint in incredulitate, inserentur . Addidit autem post haec Dominus et dicit: nis. Timeo ergo mysterii hujus secreta discutere. Video enim quod peccatorum in hoc ratio comprehenditur, et poenarum. Si enim unicuique peccatorum annus ascribitur ad poenas pro unius diei peccato, et secundum rationem dierum quibus peccatur, annorum totidem numerus in suppliciis consumendus est, vereor ne forte nobis qui quotidie peccamus, et
Abbreviated transcription (Latin):
uodecĩ missi st̃ inspectatores ex filiᷤᷤ
isrł. ad considerandã terrã que eis
fuerat reꝓmissa. hii qui post qua¬
draginta dies regressi. diu̾sa nun¬
tiant. Nã .x. ex his in desꝑationẽ
se aliũ ducẽ eligere & reu̾ti in egiptũ. Alii
uͦ duo. bona nuntiant. & cohortant᷑ ppłm
ꝑmanere in fide dicentes. si diligit nos
añs introducat nos ad t̾rã hanc. S ppłs
infidelitatis desꝑatione p̃ceps agit᷑. & ad
lapidandos eos qui bona nuntiant ꝓsilit.
Marestas uͦ dm̃ ꝓtegit eos in nubib. Et dicit
dñs ad moysen. feriã eos morte & interimã
eos. & faciã te & domũ patris tui in nationẽ
magnã & multã magis. quã hec ẽ. it gͦ

Expanded text:
uodecim missi sunt inspectatores ex filiis Israel, ad considerandam terram quae eis fuerat repromissa. Hique, post quadraginta dies reversi, diversa renuntiant. Nam decem ex his in desperationem eligere alium ducem, et reverti in Aegyptum. Alii vero duo bona nuntiant, et cohortantur populum permanere in fide dicentes: « Si diligit nos Deus, introducet ad terram hanc . » Sed populus infidelitatis desperatione praeceps agitur, et ad lapidandos eos qui bona nuntiant prosilit. Majestas vero Domini protegit eos in nubibus, et dixit Dominus ad Moysen: « Feriam eos morte et interimam eos; et faciam te et domum patris tui in gentem magnam et multam, magis qua
Abbreviated transcription (Latin):
ppłm habebat. & dĩ bonitas que suꝑ omnẽ
agentẽ malũ ẽ innotesceret. Scͥbit᷑ enĩ irasci
ds. & cõminari interitũ ppło. qͦ doceat᷑ homo
tantũ sͥ ẽẽ apud dm̃ loci. tantũq fiducie.
ut etiã si sit aliqua in do indignatio. obsecͣ¬
tionib mitiget᷑ humanis. tantũq de eo im¬
petrare posse hominẽ. ut & ꝓpͥa statuta con¬
uertat. Bonitas enĩ que subsequitur iracun¬
diam. & moysei fiduciã ostendit apud dm̃.
naturã. Simul & inisteriũ in scłis futuris
explendũ continet sermo. ꝑ quẽ ꝓmittit ds
qđ aliũ ppłm hoc abiecto resuscitet. Ait enĩ.
ꝑ cutiã cos morte. & ꝑdã eos. & faciã te & do¬
mũ patris tui in nationẽ magnã. magis
quã hec ẽ. Commninatio gͦ hec : ñ est iracun¬
dia s ꝓpħia. Assum̃da nanq erat alia natio.
id ẽ ppłs iste nationũ. s ñ ꝑ moysen. Excusa¬
uit namq se moyses. Sciebat enĩ qͥa gens illa
magna que reꝓmittitur. ñ ꝑ moysen uocan¬

Expanded text:
m habebat, et Dei bonitas, quae supra omnem mentem est innotescerent. Scribitur enim irasci Deus et comminari interitum populo, quo doceatur homo tantum sibi esse apud Deum loci tantumque fiduciae, ut etiam si sit aliqua in Deo indignatio, obsecrationibus mitigetur humanis, tantumque de eo impetrare posse hominem, ut et propria instituta convertat. Bonitas enim quae subsequitur iracundiam, et Moysi fiduciam ostendit apud Deum, naturam: simul et mysterium in saeculi futuris explendum continet sermo, per quem promittit Deus quod alium hoc abjecto resuscitet. Ait enim: Percutiam eos morte et perdam eos, et faciam te et domum patris tui in nationem magnam, multo magis quam haec est. Comminatio enim haec, non est iracundia, sed prophetia. Assumenda namque erat alia natio, id est, populus iste nationum, sed non per Moysen. Excusavit se namque Moyses. Sciebat namque quia gens illa magna, quae repromittitur, non per Moysen vocan
Abbreviated transcription (Latin):
quasi gallina congregat pullos suos sub alã¬
suas & noluisti. ecce dimictetur uob̾ dornꝰ
ei. ꝑ qͦs etiã lex moysi tradita ẽ. disposita ꝑ an¬
głos in manu mediatoris deseruert̃ eã & dixe¬
uit. potuimus togare ꝓ ea. potuimus obsetra-¬
re dñm. potuimꝰ parcere ei. Suꝑ ista qͥs par¬
cat: Si peccans peccauerit uit in uirũ. exora¬
bunt ꝓ eo. Si autẽ in dũm peccauerit. quis
orabit ꝓ eo: Grande peccatum cõmisit ierłm

Expanded text:
quasi gallina congregans pullos suos sub alaquasi gallina congregans pullos suos sub alas, et noluisti? Ecce dimittetur vobis domus ei, per quos etima lex Moysi tradita est, disposita per Angelos in manu mediatoris , deseruerunt eam, et dixevit, potuimus rogare pro ea, potuimus obsecrare Dominum, potuimus parcere ei: super isto vero quis parcat? Si peccans peccaverit vir in virum, exorabitur pro eo; si autem peccaverit in Deum, quis orabit pro eo? Grande piac
Abbreviated transcription (Latin):
retro ambulasti. & extendã manũ meã suꝑ te
et disꝑdã te. & ultͣ ñ sinã te: et disꝑgã illos in
contritione. Dixi. sine filiis effectus sũ: & egestas
tenuit me. E xemplũ accipiã. Hostis quispiã
dũ dãnato qͥs miseret᷑. incipiat offendere con-
uitantes: ne ꝑ merorẽ uultus multentur nu¬
dicio regis offensi. Si intellexisti. considera mͥ
ꝓpt̾ peccata multa ado condẽnatũ peccatorẽ.
& uide quotnͦ innumerabilib angłis buma¬
no generi p̾sidentib. ne ab uno quidẽ misccłia
dignꝰ iudicetur. Singłi quippe angłoꝵ ꝑspi¬
cientes qͥa ds ẽ qͥ condẽnaiit. qͥa creator ẽ qͥ eũ
adu̾set᷑. & tale cẽ peccatum. ut misericors & cle
mens qͦdã mͦ necessitatẽ passus sit. suꝑ eũ senten¬
tiã ꝓmere. ñ partunt. ñ contristant᷑. ñ mise
crucifigeret dñm meũ iħm. & in tantũ con¬
surrexit scelus. ut de ea diceret ipse saluator.
sos ad te. qͦtiens uolui congregate filios tuos

Expanded text:
bulabis, et extendam manum meam super te, et disperdam te, et ultra non sinam te, et dispergam illos in dispersione. Dixi: Sine filiis effectus sum: egestas tenuit me. Exemplum accipiam: Hostis quispiam dum damnato quis miseretur, incipiat offendere condevitantes, ne per moerorem vultus putentur judicio regis offendi. Si intellixisti exemplum, considera tunc ob peccata multa a Deo condemnatum peccatorem, et vide quomodo innumerabilibus angelis humano generi praesidentibus, ne ab uno quidem misericordia dignus judicetur. Singuli quippe angelorum perspicientes, quia Deus est qui condemnavit, quia Creator est qui aversatur, et tale esse peccatum, ut misericors et clemens Deus quodammodo necessitatem passus sit super t, non parcunt, non contristantur, neque misercrucifigeret Dominum meum Jesum, et in tantum surrexit scelus, ut de ea diceret Salvator: Jerussos ad te, quoties volui congregare filios tuos,
Abbreviated transcription (Latin):
Ne respexeris retro. nec steteris in tota in tota¬
regione. in monte saluũ te fac: ne forte cõ¬
p̃hendaris. Habet & hoc intellectũ dignũ
sp̃m cłi. Ne inqͥt respexeris retro. id ẽ ad pͥo¬
ta extendere. Dimisisti sodoniã. ne reu̾taris
in sodomã. Dimisisti uicia atq peccata. ne
regrediaris ad ea. Nec steteris in dota regione.
spexeris retio. non tibi sufficit ad salutẽ: n
& consequens obseruaueris. nec steteris in dora
regione. Non enĩ expedit incipienti ꝓficere. ut
stet in regionib sodomoꝵ. Etiã si sodomã tran¬
scendisti. & a satane regionib discedens. incipis
liber ẽẽ supplicus. expedit ut salueris in mon¬
te. Ne tespexeris retro. nec steteris in tota regio¬
ne. in monte saluũ te fac: ne forte comp̃hen¬
daris. Si uis a sodomoꝵ ruina ñ cõphendi. ne
conu̾taris retͦ. nec steteris in regione eoꝵ. ne ad
alia ꝑgas loca. s cũ inde discessetis. ascende mon¬

Expanded text:
Ne respexeris retro, et ne steteris in tota Ne respexeris retro, et ne steteris in tota regione: in monte salvum te fac, ne forte comprehendaris . Habes et hunc intellectum dignum spiritu Dei: Ne, inquit, respexeris retro, id est in priora, extende. Dimisisti Sodomam, ne revertaris in Sodomam. Dimisisti vitia atque peccata, ne regrediaris ad ea. Ne steteris in tota regione. spexeris retro, non tibi sufficit ad salutem, nisi et consequens observaveris: Ne steteris in tota regione; non enim expedit incipienti proficere, ut stet in regionibus Sodomorum. Et si Sodomam transcendisti, et a Satanae regione discedens, incipis liber esse suppliciis, expedit ut salveris in monte. Ne respexeris retro, nec steteris in tota regione: in monte salvum te fac, ne forte comprehendaris. Si vis a Sodomorum ruina non comprehendi, ne convertaris retro, ne steteris in regione eorum, ne ad alia pergas loca, sed cum inde discesseris, ascende in mon
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tetur togare que in pace sunt tibi: Adu
tramq autẽ interpretationẽ hoc qđ sequitur
conuenit. tu aduersata es me dicit dñs retͦam¬
bulasti. Quia aduersata es filiũ di. & ꝑ hoc etiã
a dõ patre recessisti. retto ambulasti. Quid
autẽ necesse ẽ manifesta replicare : Ierłm
que quondam erat in uidea. a qua figu¬
raliter uniuersi iudei intelliguntur. qͥa
aduersata sit. xp̃m. ideo retro ambulat.
Fuit quippe tempus quando ñ ambulaue¬
runt retro. nc̃ uͦ ambulant. & conu̾si sunt
corde in egiptum. ut retro ambulent. Ad
ra. considera. Iustus eoꝵ que retro st̃ obli¬
uiscens. in pͥora extendit᷑. peccator posteri¬
orũ meminit. pͥora ñ appetens. Qautẽ posteri¬
oꝵ meminit. p̃uaricatur legẽ iħu dicentis.
ne conu̾tat᷑ retroesũ tollere uestim̃tũ suum.
nũ suꝑ aratrũ & respiciens rettorsũ aptus est
regno di. In lege quoq scͥptũ ẽẽ reꝑimus.
angłos ad loth egredientẽ de sodotus dictre.

Expanded text:
tur rogare ea quae in pacem sunt tibi? Ad reliquam autem interpretationem, quod sequitur convenit: Tu aversata es me, dicit Dominus, retro ambulabis . Quia aversata es Filium Dei, et per hoc etiam a Deo Patre recessisti, retro ambulabis. Quid autem necesse est manifesta replicare? Jerusalem quae quondam in Judaea erat, a qua figuraliter universi Judaei intelliguntur, quia aversata est Christum, ideo retro ambulat. Fuit quippe tempus quando non ambulaverunt retro: nunc vero ambulant, et conversi sunt corde in Aegyptum, ut retro ambulent  Alra, considera. Justus eorum quae retro sunt obliviscens, in priora extenditur . Peccator posteriorum meminit, priora non appetens. Qui autem 839 posteriorum meminit, praevaricatur in legem Jesu dicentis: Ne convertatur retrorsum tollere vestimentum suum :num super aratrum, et respiciens retrorsum aptus est regno Dei . In Lege quoque scriptum esse reperimus, angelos ad Loth egredientem de Sodomis dixisse:
Abbreviated transcription (Latin):
te ierłm. aut qͥs contristabitur suꝑ te: ran¬
scendã autẽ ad sp̃ualẽ intellectum ab humi¬
litate littere. uiã mͥ pandente ratione. & ui
rusalẽ nuncupetur. Post disciplinã quippe
b contraruis aĩa nt̃a transmutata ẽ : & fac¬
ta ẽ ierłm insio pacis. Si itaq post demuta

Expanded text:
em? et quis contristabitur super te? Transcendam autem ad spiritalem intellectum ab humilitate litterae, viam mihi pandente ratione, ut  rusalem nuncupetur. Post disciplinam quippe bus contrariis anima nostra transmutata est, et facta Jerusalem, Visio pacis. Si itaque post demuta
Abbreviated transcription (Latin):
excitamur. ꝑ fidem qua credidimus
uixisse sic aliqu̾e. & spem qua nos quo¬
ꝙ ita posse uiuere. qui homines sumꝰ.
ex eo quod aliqui homines ita uixeruns
minime desꝑamus. ut hoc & desidere.

Expanded text:
excitamur per fidem, qua credimus uixisse sic aliquem, et spem, qua nos quoque ita posse uiuere, qui homines sumus, ex eo quod aliqui homines ita uixerunt minime desperamus, ut hoc et desidere
Abbreviated transcription (Latin):
di. ꝑ arma iusticiȩ adextris & a sinistris.
ꝑ głam & ignobilitatẽ. ꝑ infamiam
& bonam fam̃a. ut seductores & uera¬
ces. ut qui ignoramur & cognosam᷑.
quasi morientes & ecce uiuimꝰ. ut co-¬
erciti & non mortificati. ut tristes
semꝑ autẽ gaudentes. sicut egentes
multos autẽ ditantes. tanquã nichil
habentes. & omĩa possidentes: Quid
est enim quod accendimur in dilectio¬
nem pauli apłi cum ista legimꝰ. nisi
qd̃ credimꝰ eum ita uxisse. Uiuen-¬
dum tam̃ sic ẽẽ dñi ministris. nonde
aliquib auditũ credimꝰ. sed intus apud
nos uel potius supra nos: in ipsa ueri¬
tate conspicimꝰ. Illum gͦ quẽ sic uixi.¬
sse credimꝰ: ex hoc quod uidemꝰ diligimꝰ.
Et nisi hanc formã quã semꝑ stabile
atꝙ incominitabilẽ cernimꝰ precipue.
ailigeremꝰ. non ido diligeremꝰ illum.

Expanded text:
iustitiae a dextris et sinistris, per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonam famam; ut seductores et ueraces, ut qui ignoramur et cognoscimur, quasi morientes et ecce uiuimus, ut coherciti et non mortificati, ut tristes, semper autem gaudentes, sicut egeni, multos autem di- , tantes, tamquam nihil habentes et omnia possidentes — quid est, quod accendimur in dilectione Pauli apostoli, cum ista legimus, nisi quod credimus eum ita uixisse ? uiuendum tamen sic esse dei ministris non de aliquibus auditum credimus, sed intus apud nos, uel potius supra nos in ipsa ueritate conspicimus. illum ergo quem sic uixisse credimus, ex hoc quod uidemus diligimus, et nisi hanc formam, quam semper stabilem atque incommutabilem cernimus, praecipue diligeremus, non ideo diligeremus il
Abbreviated transcription (Latin):
rio patriȩ. suȩ: & conditoris eiꝰ beatidi
sui. In hoc genere. hominũ in familia
xp̃i tui dñe d̾s meus siint pauꝑes tuos
gemo: damͥ de panc tuo respondere.
hominib qui non esuriunt & siciunt
iusticiam. s satiati sunt & abundant.
Satiauit autem illos fantasma eoꝵ ñ
ueritas tua. quam repellendo resiliunt.
& in suam uanitatẽ. cadunt. Ego cer¬
te sentio qũã multa figmenta pariat cor
humanum. Et quid est cor meum.
nͥ cor humanũ  S hoc oro dm̃ cordis
mei. ut nichil ex eis figmentis ꝓ solido
uero eructem in haᷤᷤ litteras. s inde ue¬
niat in eas quicqͥd ꝑ me uenire potu¬
erit. unde mͥ qu̾auis ꝓiecto ã facie ocu¬
loꝵ suoꝵ. & de longinquo redire. co¬
nanti ꝑ uiam quam strauit humani¬
tati diuinitas. unigeniti sui aura ue.¬
ritatis cius aspergitur.

Expanded text:
rio patriae suae, et conditoris ejus beati Dei rio patriae suae, et conditoris ejus beati Dei sui. In hoc genere hominum, in familia Christi tui, Domine Deus meus, si inter pauperes tuos gemo, da mihi de pane tuo respondere hominibus qui non esuriunt et sitiunt justitiam , sed satiati sunt et abundant. Satiavit autem illos phantasma eorum, non veritas tua, quam repellendo resiliunt, et in suam vanitatem cadunt. Ego certe sentio quam multa figmenta pariat cor humanum: et quid est cor meum, nisi cor humanum? Sed hoc oro Deum cordis mei, ut nihil ex eis figmentis pro solido vero eructuem in has litteras, sed inde veniat in eas quidquid per me venire potuerit, unde mihi, quamvis projecto a facie oculorum suorum , et de longinquo redire conanti, per viam quam stravit humanitate divinitas Unigeniti sui, aura veritatis ejus aspergitur.