comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
entiis nudent᷑. alonge stantes ꝓpt̃ timorẽ tormen¬
torum eiꝰ : Qd iniudicio minime eis licebit facere:
in hac uita longestant ñ corpore. quia post modicũ
transituri st̃ ad eoꝵ societatẽ. sed animo: dũ unus¬
quisq sibi metuit. qđ alterũ ꝑ calũnia & poteritia
deret. & ad infernũ ñtransiret : seꝑq obtaret uiuere.
ut seꝑ̃ posset peccare: Quid aũt demundi destructione

Expanded text:
entiis nudentur. A longe stantes propter timorem tormenentiis nudentur. A longe stantes propter timorem tormentorum ejus. Quod in judicio minime licebit eis facere, rum in hac vita longe stant, non corpore, quia post modicum transituri sunt ad eorum societatem, sed animo dum unusquisque sibi metuit, quod alterum per calumnias et potentiam deret, et ad infernum non transiret, semperque optaret vivere, ut semper posset pecca
Abbreviated transcription (Latin):
exp̃sentitẽpr̃ hoc intelligere possumꝑ. In quo reproboꝵ
suꝑstites considerantes mundigłam deperire. siue ꝑ
paganoꝵ int̾fectionẽ. siue perdiuersarũ gentiũ con¬
tricionẽ. plorant & deflent : qr amor illoꝵ & gła transit
Plangunt enĩ illoꝵ interitũ: quisimul cũ uita diui¬
tias amisert̃. & metuunt neeis similia eueniant. dũ
&tormentũ sibi futurũ. & p̃teritoꝵ poenas inspiciunt :
Quãdũ impii uident. considerantes ut dictum ẽ. quorũ¬
dã int̾fectionẽ. & gentiũ &iã uastationẽ: plorant¬
& lugent. eoqđ gła illoꝵ pereat. & ipsa p̃sens tribulatio
ignẽ at̾nũ p̃cedat: Sic̃ enĩ fumꝑ indiciũ ẽ. flãmarĩ.
sic p̃sens tribulatio specim̃ eẽ uidet᷑ futuroꝵ torm̃¬
toꝵ : Dumergo tales & p̃sentes tribulationes ad tendt̃.
& poenã &iam quȩ sequitur inspiciunt. flent & dolent:
timentes nesibi similia eueniant. ut scilicet gloria

Expanded text:
ex praesenti tempore hoc intelligere possumus, in quo reproborum ex praesenti tempore hoc intelligere possumus, in quo reproborum superstites, considerantes mundi gloriam deperire: sive per paganorum interfectionem, sive per diversarum gentium contritionem, plorant et deflent, quia amor illorum et gloria transit. Plangent enim illorum interitum, qui simul cum vita divitias amiserunt, et metuunt ne eis similia eveniant, dum et tormentum sibi futurum et praeteritorum poenas inspiciunt, uQuam dum impii vident, considerantes ut dictum est quorumdam interfectionem, et gentium etiam vastationem, plorant et lugent, eo quod gloria illorum pereat, et ipsa praesens tribulatio ignem aeternum praecedat. Sicut fumus indicium est flammarum, sic et praesens tribulatio specimen esse videtur futurorum. Dum ergo tales praesentes tribulationes attendunt, et poenam etiam quae sequitur inspiciunt, flent et dolent, timentes ne sibi similia eveniant, ut scilicet mundi g
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cib poterit flecti . ldcirco indet̃nũ cruciabit᷑: qr nullꝰ
angłoꝵ aut hominũ audebit ł ualebit. ł cupiet dõ ob¬
uiare. cũ dederit fortẽ dãpnationis sententiã inreꝓbod¬
EIECEBUNT & plangent se super illã reges trȩ
Nicfletus regũ auplicit̾ potest intelligi: Reges enĩ ir
malã partẽ ponunt᷑ in hoc loco & significant reprobos
in hoc scło diuites. & int̾renis reb suã spẽ collocantes :
Ipsiq regessunt babylon ciuitas meretrix. ideoq qđ diẽ
tisunt : plus trena quãdm̃ diligentes. ł inmundiciae
carnis seruientes: Et indelicus uixert̃: hoc est in ho¬
norib & dignitatib comedentes. & bibentes. & uolun¬
tates suas sequentes : Isti itaq indie iudicii tota mundi
gła inquast̃ confisi pereunte. flebt̃ & plangent sola
p̃teritȩ uitȩ pęnitentia remanente. dicentes: Qud nob̵
ꝓfuit nr̃a superbia. aut quid diuitiarũ iactantia con¬
tulit nob̃. Transiert̃ om̃a: tamquã umbra: Uelcerte

Expanded text:
o in aeternum cruciabitur, quia nullus angelorum, aut hominum audebit, vel valebit vel cupiet Deo obviare, cum dederit fortem damnationis sententiam in reproboflebunt et plangent se super illam reges terrae. Hic fletus regum dupliciter potest intelligi. Reges enim in malam partem ponuntur in hoc loco, et significant reprobos in hoc saeculo divites, et in terreris rebus suam spem collocantes, ipsique reges, sicut Babylon civitas meretrix. Ideoque quod diti sunt, plus terrena quam Deum diligentes, vel immunditiae carnis servientes. Et in deliciis vixerunt. Hoc est in honoribus et dignitatibus, comedentes et bibentes, et voluntates suas sequentes. Isti itaque in die judicii, tota mundi gloria in qua sunt confisi pereunte, flebunt et plangent, sola praeteritae vitae poenitentia remanente, dicentes: Quid nobis profuit superbia nostra, aut divitiarum jactantia quid contulit nobis? Transierunt omnia tanquam umbra . Vel certe
Abbreviated transcription (Latin):
amiserint reprobi mortẽ incurrent. ꝗr cũ eo partẽ habe¬
erit luctus. iuxta illud: Uaeuob̃ quiridetis nc̃ qr luge¬
hitis: Quia enĩ p̃sentib delectati. deliciis nolunt ulti¬
onẽ p̃cauere futura. laetantes cũmale fecerint: ideo in
breui tẽpore descendentes adinferos. luctu perpetuo me¬
rebunt: ETEAMES: Societati iustoꝵ. presens erit om̃i¬
potentis dĩ uultus. in cuiꝰ conspectu satiabunt᷑ at̾nare¬
fectione: iuxta illud ꝓsalmiste: Satiabor dũ manifesta¬
bitur gła tua: Cumergo reprobi dm̃ perdiderint. qui ẽ.
scõꝵ refectio: famẽ aet̃nã sustinebt̃: Adultimũ autẽ
igni comburent᷑ cũ audierint. ite inignẽ &t̃nũ: quiparatꝰ¬

Expanded text:
amiserint reprobi, mortem incurrent, quia cum eo partem habeerit luctus juxta illud: Vae vobis qui ridetis nunc, quia lugebitis . Quia enim praesentibus delectati deliciis nolunt ultionem pavere futuram, laetantes cum male fecerint, ideo in brevi tempore descendentes ad inferos, luctu perpetuo moerebunt. Et fames. Societati justorum praesens erit omnipotentis Dei vultus, in cujus conspectu satiabuntur aeterna refectione. Juxta illud Psalmistae: Satiabor dum manifestabitur gloria tua . Cum ergo reprobi Deum perdiderint, qui est sanctorum refectio, famen aeternam sustinebunt. Ad ultimum autem igni comburentur. Cum audierint: Ite in ignem aeternum, qui parat
Abbreviated transcription (Latin):
alias speties q̃ non poterant repperiri int̾ra isrł: Sic
fit &iã usq hodie: unde & ex grecoꝵ regione. pallia &
ornamentauaria in his regionib: deferunt᷑: QMUNA
HORA DESOLATA EST .I. subito adueniente die iu¬
dicii: Attende. quia ñsolũ iacturã diuitiarũ. sed&iã
repentinã inprouisamq deflent. ruinã huiꝰ scłi Ex

Expanded text:
alias species quae non poterant reperiri in terra Israel: sic alias species quae non poterant reperiri in terra Israel: sic fit etiam usque hodie, unde ex Graecorum regione pallia et ornamenta varia in his regionibus deferuntur. Quoniam una hora desolata est. Id est subito adveniente die judicii. Attende, quia non solum jacturam divitiarum, sed etiam repentinam improvisamque deflent ruinam hujus saeculi. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
Capitis nomine sepe insacro eloquio principalitas m̃¬
tis intelligit᷑ ꝑ terrã aũt: terrena concupiscentiadẽ¬
signatur: Reprobositaq super capitasua puluerẽ¬
terre mittere ẽ : terreno amore necȩlestia intueripos¬
sint. oculos suęmentis corrũpere : Deflent enĩ reprobi
runã ciuuitatis magnȩ: sedtam̃ ipsiñ cessant terrena
concupiscere: Dumq immoderate terrenis reb inhiant.
quasi puluere terrȩ suos oculos exerant. necelestis
patriȩ gaudia inspicere ualeant: Alit̃: Capita reꝓboꝵ.
possumꝑ intelligere principes illorũ : Cumenĩ uiderus¬
sereprobi iam iniudicio constitutos & dãpnatos: ponẽ
puluerẽ terrȩ supercapitasua. hoc ẽ. faciem suorum
principũ exprobrabunt. aquib seductist̃
tores in hoc scło ditant᷑ ex his quȩnauigio ñsolũ deloco
ad locũ uehunt᷑: sed &iã deregione adregionẽ. Sicut
uerbi grã fiebat tẽporb salomonis: quando classes ibans
semel intrib annis inophir : &afferebant inde auri

Expanded text:
Capitis nomine saepe in sacro eloquio principalitas mentis intelligitur. Per terram autem, terrena concupiscentia designatur. Reprobos itaque super capita sua pulverem mittere, est terreno amore ne coelestia intueri possint, oculos suae mentis corrumpere. Deflent ergo reprobi ruinam civitatis magnae, sed tamen ipsi non cessant terrena concupiscere, dumque immoderate terrenis rebus inhiant, quasi pulvere terrae suos oculos excaecant, ne coelestis patriae gaudia inspicere valeant. Aliter: Capita reproborum possumus intelligere principes illorum. Cum enim se viderint reprobi jam in judicio constitutos et damnatos, ponent pulverem terrae super capita sua, hoc est, faciem suorum principum exprobrabunt, a quibus seducti sunt, tores in hoc saeculo ditantur ex his quae navigio, non solum de loco ad locum vehuntur, sed etiam de regione ad regionem, sicut, verbi gratia, fiebat temporibus Salomonis, quando classes ibant semel in tribus annis in Ophir, et afferebant inde auri
Abbreviated transcription (Latin):
simulatione uirtutũ uitiorũ turpitudinẽ obtectam:
naere firmissime p̃dicationis tegmine durabilẽ atque
sonabilẽ ꝑfidiã palliatã: Inferro: acumine subuenti¬
onis astuciã deceptionis celatã: Inmarmore: humili¬
tatis similitudine falsȩ subiectionis muscipulã obum¬
bratã anteponit: Quiaigit᷑ hȩcom̃a false religiorus
obtentu uelata confundunt᷑. atq ad interitũ tolluntur.
rectemunđ in reprobis isdem diuitus in obs effec tus
flere describit᷑: ETCΥNAMOMŨ & amomũ & cetr̃a¬
subaudit᷑ sẽꝑ asuperiorib mer ces nemo emet dmnplus
Exhis quedã pertinent adolfactũ: quȩdã aũt simul adolfac¬
tum & tactum: cinamonũ enĩ &amomũ diuersorumque
odoram̃ta pigmentoꝵ. &tus adolfactum: Unguentum
uero ad tactũ simul & olfactum redigit᷑: Uerum quȩramꝰ
ut coepimi. qualit̃ illa quȩ inbonũ istespecies significant
usurpet pars aduersa. quibusq ablatis a marit̃ defleat:

Expanded text:
simulatione virtutum, vitiorum turpitudinem obtectam. simulatione virtutum, vitiorum turpitudinem obtectam. In aere, fortissimae praedicationis tegmine, durabilem atque sonorabilem perfidiam palliatam. In ferro autem, acumine subventionis astutiam deceptionis caelatam. In marmore humilitatis similitudine falsae subjectionis, muscipulam obumbratam anteponit. Quia ergo haec omnia falsae religionis obtentu velata confunduntur, atque ad interitum tolluntur, recte mundus in reprobis iisdem divitiis inops effectus florere describitur. Et cinnamomum et amomum etSubauditur semper a superioribus, merces nemo emet amplius. Ex his quaedam pertinent ad olfactum, quaedam autem simul ad olfactum et tactum. Cinnamomum enim et amomum diversorumque odoramenta pigmentorum, et thus ad olfactum, unguentum vero ad tactum simul et olfactum redigitur. Verum quaeramus, ut coepimus, qualiter illa, quae in bonum istae species significant, usurpet pars adversa, quibusque ablatis amariter defleat.
Abbreviated transcription (Latin):
xii margaritȩ st̃ ꝑsingulas: In byssouero: iustificationes
scoꝵ incellegunt᷑: Inpurpura: martyriũ : Inserico: uirgi¬
nitas: Incocco uero: caritas: In ligno tihyno. acp̃cioso: con¬
stantia durabilis: In ebore: iustutũ pulchritudo: In ȩre:
fortitudo & longanimitas: Ecerte p̃dicationis sor iorita:¬
Inferro: subtilitatis acum̃: In marmore: inuicta humi¬
litas: Haec deniq om̃a. plerumq sehabere obumbrata
uerisimile gloriat᷑ bestia. uł ciuitas meretris. cũ in auro
ł argento philosofoꝵ & hereticoꝵ doctrinã ostendit: Inla¬
pidep̃cioso acmargarite : pseudo xpos. ł pseudo ꝓ pħas atq
heresiartas obponit: Inbysso. iniusticiã obtentu iusticiae
adoꝑtã: Inpurpura : intfectionẽ hereticoꝵ tegmine mar¬
txrũ xp̃i uelatã: Inserico: corruptionẽ mentis integri¬
tate carnis obpansam: Incocco: simulatione caritatis
crudelitatẽ palliatã: Inligno tihyno aep̃cioso: durabi¬
liconstantia mentis obstinationẽ obumbratã: In ebore:

Expanded text:
im margaritae sunt per singulas. In bysso vero justificationes sanctorum intelliguntur. In purpura martyrium. In serico virginitas. In cocco vera charitas. In ligno thyino, ac pretioso, constantia durabilis. In ebore virtutum pulchritudo. In aere fortitudo et longanimitas, vel certe praedicationis sonoritaIn ferro subtilitatis acumen. In marmore invicta humilitas. Haec denique omnia plerumque se habere obumbrata verisimile gloriatur bestia, vel civitas meretrix, cum in auro, vel in argento philosophorum et haereticorum doctrinam ostendit. In lapide pretioso, ac margarita, pseudochristos vel pseudoprophetas, atque haeresiarchas opponit. In bysso injustitiam obtentu justitiae adopertam. In purpura interfectionem haereticorum tegmine martyrum Christi velatam. In serico corruptionem mentis integritate carnis oppansam. In cocco simulationem charitatis crudelitate palliatam. In ligno thyino ac pretioso, durabili constantia, mentis obstinationem obumbratam. In ebore
Abbreviated transcription (Latin):
seniores. hoc significant & quattuor animalia .i. omẽm
electoꝵ ecclł̃am: Quia enĩ subiectoꝵ facta examinat recde
perieniores: Quia pascua ae t̃nȩuriditatis inauirit. digne
ꝑainimalia figurat᷑: inuicesimo aut̃ quartonumeroisscut
supradictum ẽ: om̃s patres tãueteristestam̃ti quan noui

Expanded text:
cant et quatuor animalia, id est omnem electorum Ecclesiam. Quia enim subjectorum facta examinat, recte per seniores: quia pascua aeternae viriditatis inquirit, digne per animalia figuratur. In vicesimo autem quarto numero, sicut supra dictum est, omnes patres tam Veteris Tes
Abbreviated transcription (Latin):
coronis: Etideo quia cõparatione presentium gaudiorũ
nihil ẽẽ credunt: ill dicunt: QUE SIMILS cuutati
hiuc magnȩ : Acsidicerent: Nulla Dequib ad huc sub¬
ditur: MISE RUNT puluerem supercapitasua. & clama¬
uerunt flentes & lugentes. acdicentes: Uat uE cuu

Expanded text:
coronis, et ideo comparatione praesentium gaudiorum coronis, et ideo comparatione praesentium gaudiorum nihil credunt esse illa et dicunt, Quae similis civitati huic magnae? Ac si dicerent, Nulla. De quibus adhuc subditur: Et miserunt pulverem terrae super capita sua, et clamaverunt flentes ac lugentes. Capit
Abbreviated transcription (Latin):
gubernatores nauiũ & naute: Numquid enĩ om̃s mare
nauigantes adeẽ poterunt. ut uideant incendiũ ciui¬
tatis: : Sedinhis om̃s scłi cultores exprimunt᷑ quisibi
timent. uidentes ruinã suȩ spei: Locũ aũt incendu
eiꝰ uidere dicunt᷑ ꝑindiciũ fumi: id ÷ per presentes
tribulationũ angustias. futurarũ poenarũ noticiam
p̃gustare: que om̃a supra latius sunt exposita. ideo
nunc breuit̃ tangunt᷑: Aiunt ergo flentes: Quȩ est
sub auđ̃ ciuitas similis huic ciuitatimagnȩ: Quasi
dicant: Nullaciuitas illi inmagnitudinis honore
co equaripotest: Oculi enĩ carnaliũ nihil magnũ noue¬
rt̃. nisi qđ corporeis oculis intueri possunt: Etideo cõ¬
paratione p̃sentis uitȩ &iã cȩlestia despiciunt: Plus enĩ
diligunt mundũ : quã dm̃ : Plus amant filios: quam
angłos: Terrenã peregrinationẽ: ꝓ habitatione cae¬
lestis patriȩ deputant: Salutẽ corporis ducunt: ꝓsũma
felicitate: Aurum argentum. & lapides p̃ponunt uitae

Expanded text:
gubernatores navium et nautae. Nunquid enim mare navigantes adesse poterunt, ut videant incendium civitatis? Sed in his omnes saeculi cultores exprimuntur, qui sibi timent, videntes ruinam suae spei. Locum autem incendii ejus videre dicuntur per incendium fumi, id est per praesentes tribulationum angustias futurarum poenarum notitiam praegustare, quae omnia supra latius sunt exposita, ideo nunc breviter tanguntur. Aiunt ego flentes: Quae est, subauditur civitas, similis civitati huic magnae? Quasi dicant: Nulla civitas illi in magnitudinis honore coaequari potest. Oculi enim carnalium nihil magnum noverunt, nisi quod corporeis oculis intueri possunt, et ideo comparatione praesentis vitae etiam coelestia despiciunt. Plus enim diligunt mundum quam Deum: plus amant filios quam angelos. Terrenam peregrinationem pro habitatione coelestis patriae deputant. Salutem corporis ducunt pro summa felicitate: aurum, argentum, et lapides praeponunt vitae
Abbreviated transcription (Latin):
nababylon: Plorant enĩ. q simul & diuitias & uitam
amisisse contigit. quia sipossent uoluissent semꝑ in
delicus uiuere. & nũquã hanc miserabilẽ uitã amitte¬
re: Magna aut̃ babylon: quia in toto mundo distendi¬
tur. ł ꝓpt̃multitudinẽ reproboꝵ. siue &iã ꝓpt̃ enor¬
mitatẽ scelerũ: Fortis quoq dr̃. ñ in bono sedim malo:
& inpersecutione scõꝵ. quos diuersis afflicit modis &
int̾fecit: QdÃ UNA horauenit iudiciũ tuũ: Unam

Expanded text:
fortis. Plorant enim, quia simul et divitias et vitam amisisse contigit, quia si possent, voluissent semper in deliciis vivere, et nunquam hanc miserabilem vitam amittere. Magna autem dicitur Babylon, quia in toto mundo distenditur, vel propter multitudinem reproborum, sicut etiam propter enormitatem scelerum. Fortis quoque dicitur non in bono, sed in malo et in persecutione sanctorum, quos diversis afflixit modis et interfecit. Quoniam una hora venit judic
Abbreviated transcription (Latin):
remortui hominis: quiaueracit̃ insui ꝑniciem ipsi uertert̃
legẽ. dũ eã sẽꝑ carnalit̾ uoluert̃ intelligere. &nũquã ad
spũalẽ sensũ transire: Sed hac labe illi periculosius perire
ꝓbant᷑ : qui insuidãpnationẽ ante faciem pilati xp̃m negantes
dixisse referunt᷑: Sanguis huiꝰ supernos & suꝑfilios nostros

Expanded text:
re mortui hominis, quia veraciter in sui perniciem ipsi verterunt re mortui hominis, quia veraciter in sui perniciem ipsi verterunt legem, dum eam semper carnaliter voluerunt intelligere, et nunquam ad spiritualem sensum transire. Sed hac labe illi periculosius perire probantur, qui in sui damnationem ante faciem Pilati Christum negantes, dixisse referuntur: Sanguis hujus super nos et super filios nostros
Abbreviated transcription (Latin):
Reuera enĩ dignũ ẽ: utqui uitulũ saginatũ. despiciunt. edũ
accipiant: Contẽpnentes uidelic& xpm: suscipiant antixp̃m:
Multos enĩ& innumerabiles ipsiuidȩi insusceptione antixp̃i ex incre
ut imminente ꝑsecutionis articulo ꝓfessionẽ amittant.
quã sola gert̃ lingua: & caracterẽ habeant infidei abne¬
gatione. quẽ dudũ occulte habebant inoperib manuum:
eundemq antixp̃m manifestesequant᷑: postꝰdudũ occulte
ambulabant: ET SECUNDUS effudit phialã suã inmare.
& factũ ẽ sanguis tãquã mortui. & om̃is anima mortua ẽ.¬
& deinde quomodo c̃uersasit insanguinẽ: Lex enĩ ueteris tes¬
tamenti aqua ẽ: conuersa deinceps inuinũ ꝑxp̃i nuptias:
Data ẽ. itaq iudȩis scriptura dulcis aqua: quas aluaripos
sent credentes inxp̃msibi ꝓmissum: Sed illiuertert̃ eandẽ
scripturã in amaritudinẽ infidelitatis. negantes xp̃m &
Tactũ ẽ ergo illud mare sanguis. sic̃ uere sanguis ÷ incorpo¬

Expanded text:
Revera enim dignum est, ut qui vitulum saginatum tumentes despiciunt, haedum accipiant, contemnentes videlicet Christum, suscipiant Antichristum. Multos enim et innumerabiles ipsi Judaei in susceptione Antichristi ex incredut, imminente persecutionis articulo, professionem amittant, quam sola gerunt lingua, et characterem habeant in fidei abnegatione, quem dudum occulte habebant in operibus manuum, eumdemque Antichristum manifeste sequantur, post quem dudum occulte ambulabant. Et secundus angelus effudit phialam suam in mare, et factus est sanguis tanquam mortui. In mari aqua eet deinde quomodo conversa sit in sanguinem. Lex enim Veteris Testamenti aqua est, conversa deinceps in vivum per Christi nuptias. Data est quippe Judaeis Scriptura dulcis aqua, qua salvari possent credentes in Christum sibi promissum, sed illi verterunt eamdem Scripturam in amaritudinem infidelitatis, negantes Christum, et vertentes. Factum est ergo illud mare sanguis, sicut vere sanguis est in corpo
Abbreviated transcription (Latin):
inse: hab& in altero : Sedut ad hanc dignitatẽ eccła per
ueniat : in hac interĩ peregrinatione humiliata gemit.
nec quęrit celsitudinis culm̃. ubi totauita sc̃oꝵ humiliatio¬
unicuiq eccłȩ dictum est: om̃ib eccłus generalit̃ con¬
uenit: Notandũ aut̃. qr ñ dic̃ angłs. audiat quid filius dĩ¬
dicat eccłus. cũ specialit̾ in ꝑsona illius apparuerit: sed qͥd
dicat sp̃s. in quo nomine totatrinitas intelligit᷑. qr quorũ
una ÷ substantia. una operatio. una ÷ & locutio Qđ enĩ no¬
alit̃ : Vnde est: Oport& filiũ homi nis. pati crucisigi
mori & sepeliri. qđ solũ modo adeũ ꝑtin&̃. quãuis & hȩc
io achim inmensequinto decima die m̃sis. factũ ad se uerbũ
dñi. Similit̃ danihel: Annotercio regni nabugo donosor. &cẽt :
Isteaut nouus ꝓpheta. tẽpussuȩ ꝓphetiȩ nequaquã descrip

Expanded text:
in se, habet in altero. Sed ut ad hanc dignitatem Ecclesia pin se, habet in altero. Sed ut ad hanc dignitatem Ecclesia pervenire possit, in hac interim peregrinatione humiliata gemit. Nec quaerit celsitudinis culmen, ubi tota vita sanctorum humilitaunicuique Ecclesiae dictum est, omnibus Ecclesiis generaliter convenit. Notandum autem quod non dicit angelus, audiat quid Filius dicat ecclesiis, cum specialiter in persona illius apparuit, sed quid spiritus dicat. In quo nomine trinitas tota intelligitur, quia quorum una est substantia, una operatio, una et locutio est. Quod enim nocialiter. Unde est: Oportet Filium hominis pati, crucifigi, mori et sepelir , quod solummodo ad eum pertinet, quamvis et haec oachim, in mense quinto decima die mensis factum ad se verbum Domini. Similiter Daniel, anno tertio regni Nabuchodonosor, etc. Iste autem novus propheta tempus suae prophetiae nequaquam describit
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ uenturi : Sed cũ const& quianonoms ꝗuincunt iniudicio
cũ dnõ sessurist᷑. sed tantũ ꝑfectiores : merito q̃ritur quarehic
dns ꝓmittat. qͥuicerit faciã illũ sedere inthronomeo. & cet¬
Etut apertius hocfiat: ponamt duos homines subeẽplo. quoꝵ
Numquit ergo ae quales ert̃ in suturo. quiñ aequalit̃ iucert̃
inp̃senti : Nonutiq quia stella abstella differt inclaritate.
sic & resurrectio mortuoꝵ: uerũ tam̃ sciendũ ÷ qr qđ illitales¬
& c&eri subiecti non habebunt insẽ. habebunt insuis platis :
Qui ergo ꝑse non iudicabt̃: iudicabt̃ utiq ꝑsuos prepositos:
Tanta enĩ erit in illis caritas : ut qđ quisq̃ uiderit in alterosuũ
deput&: Ideoq qđ ñ habebit inse. habebit in altero: Sicq
om̃s electi potestatẽ habebunt inp̃latis: sic̃ &iã hab& po¬
dire ꝑ aures: odorari ꝑnares. operari ꝑmane. cũ singula
menbra habeant officia. qr qđ unũ qđq menbrũ ñ hab&

Expanded text:
sunt venturi. Sed cum constet quia non omnes qui vincunt, in judicio cum Domino sessuri sunt, sed tantum perfectiores, merito quaeritur quare hic Dominus promittat, qui vicerit, faciam illum sedere in throno meo: et ut apertius hoc fiat, ponamus duos homines sub exemplo, quonunquid ergo aequales erunt in futuro, qui non aequaliter vicerunt in praesenti? Non utique quia stella a stella differt in claritate, sic et resurrectio mortuorum . Verumtamen sciendum est, quia quod illi tales et caeteri non habebunt in se, habebunt in praelatis suis. Qui ergo per se non judicabunt, judicabunt utique per suos praepositos. Tanta enim erit in illis charitas, ut quod quisque viderit in altero, suum deputet. Ideoque quod non habebit in se, habebit in altero, sicque omdire per aures, odorare per nares, operari per manus, cum singula membra certa habeant officia, quia quod unumquodque membrum non habet
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ c&eroꝵ: Uidit aut̃ iohannes hoc ostiũ duplicit᷑: Uel oculis
scilic& corporeis uidit hȩc om̃a. ut pote ꝗilli adherens miracula
illius uidit: quando suscitauit mortuos. illuminauit cȩcos. &
hissimilia p̃sente illo cõpleuit. ad nouissimũ quando mortuus ÷.
& matrẽ eiꝰ uirginẽ insuacura accepit: uel oculis m̃tis. sic̃ in hac

Expanded text:
tolorum. Vidit autem Joannes hoc ostium dupliciter, vel oculis scilicet corporeis vidit haec omnia, utpote qui illi adhaerens, miracula illius vidit quando mortuos suscitavit, illuminavit caecos, et his similia praesente illo complevit. Ad novissimum quando mortuus est, et matrem ejus virginem in suam curam suscepit, vel oculis mentis
Abbreviated transcription (Latin):
& xp̃s mortuuis ÷ ꝓelectis & electi moriunt᷑ cũ illo. ut & ipsiper¬
siciant uoluntatẽ patris: Pascitnos xp̃s. qr illuminat nos fidesua:
Pascimi & nos uicissim xp̃m: qr laetificam ⁊ eũ nr̃a fide & opere:
Dicat᷑ itaque : Siqͥs audierit uocẽ meã. & aperuerit mͥ ianuã.
nes meos fuerit ex secutꝰ. & ad percipiendũ meȩ diuinitatis dulce¬
dinẽ dilatatus. hunc ꝑ int̾nã gram̃ tangens irradiabo. & cenabo
cũ illo & illemecũ : qr in faciendo uoluntatẽ patris & ego illuꝰ. &
ipse meis passionib concorporatus. ut̃q delectabim᷑: Quuicerit fa¬
ciã illũ sedere inthronomeo: Quiathroni ÷ sedes iudicis. ꝑthronũ
iudiciaria designqͣ potestas: in qua uenturist̃ scĩ adiudiciũ cũ¬

Expanded text:
s mortuus est pro electis, et electi moriuntur cum illo, ut et ipsi perficiant voluntatem Patris. Pascit nos Christus, quia illuminat nos fide sua. Pascimus et nos vicissim Christum, quia laetificamus eum nos fide nostra et opere. Dicatur itaque: Si quis audierit vocem meam, et aperuerit mihi januam, nes meos fuerit exsecutus, et ad percipiendam meae divinitatis dulcedinem dilatatus, hunc per internam gratiam tangens, irradiabo et coenabo cum illo, et ille mecum, quia in faciendo voluntatem Patris, et ego illius, et ipse meis compassionibus concorporatus uterque delectabitur. Qui vicerit, faciam illum sedere mecum in throno meo. Quia thronus est sedes judicis. Per thronum judiciaria designatur potestas, in qua venturi sunt sancti ad judicium cu
Abbreviated transcription (Latin):
suerit: Ad qđ dicendũ ÷ : quia ꝓphetia ñ seruat ordinem
historiȩ: Qđ sifaceret ñ iã ꝓphetia sed historia e&̃: Quod
&x libris ꝓphetarũ facillime cognoscit᷑: Equib ut unũ ponamꝑ¬
ad sefactũ uerbũ dñi anno uicesimo sẽcto. deinceps loquens ẽtra
pharaonẽ regẽ agypti. undecimo anno eand ẽ ꝓphetiã ad se
uł regũ & inc&eris historus: Primũ ergoiezechiel faciem ho¬
minis ĩ. matheiponit : seruans ordinẽ historiȩ : Qui id circoꝑ
leonẽ intelligit : qr ad amoreinchoat ueluti leo dic s Eactũ :¬
maxime circatẽplũ uersat᷑. a quo & euuangłm suũ itat̾minat.
quiaerant sẽꝑ intẽplo laudantes & benedicentes dm̃: Quarto
locoponit aquilã : q̃ utiq iohannẽ significat qui adiuinitate
bilẽ uocẽ emisit utleo : & sic passus ÷ & resurrexit. Ac postmodi
ascendit ad cȩlos ut aquila : ideoq in hoc ordine ordo seruat᷑

Expanded text:
suerit. Ad quod dicendum est, quia prophetia non servat ordinem suerit. Ad quod dicendum est, quia prophetia non servat ordinem historiae: quod si faceret, jam non prophetia, sed historia esset. Quod ex libris prophetarum facillime cognoscitur, e quibus ut unum ponamad se factum verbum Domini anno vigesimo sexto, deinceps loquens contra Pharaonem regem Aegypti undecimo anno eamdem prophetiam ad sevel Regum, et in caeteris historiis. Primum ergo Ezechiel faciem hominis, id est Matthaei ponit, servans ordinem historiae. Qui idcirco per leonem intelligitur, quia a clamore inchoat, veluti leo dicens: Vmaxime circa templum versatur, a quo et Evangelium suum ita terminat: Quia erant semper in templo laudantes et benedicentes Deum. Quarto loco ponit aquilam, quae utique Joannem significat, qui a divinitate bilem vocem emisit ut leo, et sic passus est ut vitulus, ac postmodum ascendit ad coelos ut aquila. Ideoque in hoc ordine ordo servatur
Abbreviated transcription (Latin):
pletã aut eiusdẽ iã redẽptoris nr̃i dispositionẽ. Implendã
uero iustoꝵ atq impioꝵ sẽparationẽ : Concordant aut̃ sibi isti
oculi. quia qđ luc& inueteritestam̃to : hoc fulg& In nouo:
uelcerte animalia ante & retro oculos habent: qr om̃s
electi redẽptorẽ suũ. & iudicatũ in primo humilitatis suȩ
aduentu. & iudicaturũ inscđo celsitudinis suȩ semꝑ atten¬
dunt: cũ &iã qͥlib& electi uerbis euuangłistarũ edocti
p̃terita peccata recolentesdeflent. & q̃ subseqͥ posst̃ solli¬
cite p̃cauent: ante &retro animalia oculos habent: Multa
hinc diciposst̃. q̃ breuitatistudentes omittime: Etanimal
primu simileleoni. Et scđm animal simileuitulo Ctt̃ciũ ani¬
malhabens faciẽ qͥsi hominis. Et quartũ animal: Mlirũ ualde ÷
quare iohannes alio ordine hȩc animalia ordinat quã ieze¬
chihel: Primũ ponens leonẽ cũ illeprimũ faciem hominis po¬

Expanded text:
pletam jam ejusdem Redemptoris nostri dispositionem, implendam pletam jam ejusdem Redemptoris nostri dispositionem, implendam vero justorum atque impiorum separationem. Concordant autem sibi isti oculi, quia quod lucet in Veteri Testamento, hoc fulget in Novo. Vel certe animalia ante et retro oculos habent, quia omnes electi redemptorem suum et judicatum in primo humilitatis suae adventu, et judicaturum in secundo celsitudinis suae semper attendunt. Cum etiam quilibet electi verbis Evangelistarum edocti, praeterita peccata recolentes deflent, et quae subsequi possunt, sollicite praecavent, ante et retro animalia oculos habent. Multa hinc dici possunt, quae brevitati studentes omittimus. Et animal primum simile leoni, et secundum animal simile vitulo, et tertium animal habens faciem quasi hominquare Joannes alio ordine haec animalia ordinat quam Ezechiel, primum ponens leonem, cum ille primum faciem hominis po
Abbreviated transcription (Latin):
& incircuitueiꝰ tres Eoculos aut̃ animaliũ. diunarũ scrip¬
turarũ sacramenta significant᷑: Plenaergo st̃ oculis anima¬
lia : qr qđ st̃ scripturarũ eloqͥa. quasi tot st̃ scõꝵ lumina.
quib: illicorda suoꝵ illuminant auditorũ : Ante & retro
oculos habent: qr tã dehis q̃ facta st̃. quã dehis q̃ facienda st̃
loquuntꝰ: Haecenĩ orationis particula. aliquando ꝓp̃terito
ponit᷑. ut est illud: Antequã abrahã fieret egosũ : Aliquando
uero ꝓfuturo: ut est illud apłi: uinũ qđ retro est obliuis¬
cens: in antene extendo: ante itaq & retro animalia plena
st̃ oculis : quia ꝑfecte ueteris acnouitestamenti un iuersa
contiient sacramenta. q̃ scilre& principalit̃ triũ tẽporũ
causas enarrant .i. p̃teriti. p̃sentis. & futuri: & alia quidem
p̃dicta. alia aut̃ iã implaa. aliauero adhuc implenda ꝓnun¬
tiant. p̃dictascilic& misteria dominicȩ incarnationis. lm¬

Expanded text:
 terras . Per oculos autem animalium, divinarum Scripturarum sacramenta significantur. Plena ergo sunt oculis animalia, quia quot sunt scripturarum eloquia, quasi tot sunt sanctorum lumina, quibus illi corda suorum illuminant auditorum. Ante et retro oculos habent, quia tam de his quae facta sunt, quam de iis quae facienda sunt, loquuntur. Haec enim orationis particula aliquando pro praeterito ponitur, ut est illud: Antequam Abraham fieret, ego sum . Aliquando vero pro futuro, ut est illud Apostoli: Unum quod retro est obliviscens, in ante me extendo . Ante itaque et retro animalia plena nt oculis, quia perfecte Veteris ac Novi Testamenti universa continent sacramenta, quae scilicet principaliter trium temporum causas enarrant, id est praeteriti, praesentis et futuri. Et alia quidem praedicta, alia autem jam impleta, alia vero adhuc implenda pronuntiant: praedicta scilicet mysteria Dominicae incarnationis, im
Abbreviated transcription (Latin):
& lumine fidei illuminat. nefoueã erroris incurrant: Lampas
heretici: unde & incanonib: dr̃ ut sitales iterũ eccłȩ coniungi
ꝑ rectã fidẽ uoluerint. accipiant mane epoꝵ inpositionẽ. quatins
qđ salomon fecerit mare .i. luterẽ : ꝑmare aũt : debem intel¬
nube fuert̃. & om̃s baptrzatist̃ innube & inmari : Uitro autẽ
cõparat᷑ qđ ꝑspicuũ ÷ metallũ : ꝓpt̾ puritatẽ fidei q̃ in baptis mo
adiusticiã ore aut̃ confessio fit in salutẽ: Notandũ ait̃ quod
idem mare simile christalla dr̃: Cristallũ enĩ e aquanascitur.
a multo frigore durescit adlapidẽ: Ita & sci ꝑ tribulationẽ
p̃sentis uitȩ : ad firmitatẽ ꝑducunt᷑: Ante thronũ igit᷑ sunt
Vii sp̃s dĩ & mareuitreũ simile christallo . qr in eccła tantũ¬
electoꝵ manifestatur. uitaq illoꝵ c̃flatur. & a sordib uitioꝵ
purgat᷑ : Et in medio sedis. a incircuitusedis quattuor aomalia
& incircuitu eẽ dicunt᷑: q incipientes abhierusalẽ p̃dicando.

Expanded text:
 lumine fidei illuminat, ne foveam erroris incurrant. Lampas haeretici. Unde et in canonibus dicitur, ut si tales iterum Ecclesiae conjungi per rectam fidem voluerint, accipiant manus episcoporum impositionem, quatenus quod Salomon fecerit mare, id est luterem. Per mare autem debemus intelati sunt in nube et in mari . Vitro autem comparatur quod perspicuum est metallum, propter puritatem fidei, quae in baptismo ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem. Notandum autem quod idem mare simile crystallo dicitur. Crystallum enim ex aqua nascitur, et multo frigore durescit ad lapidem; ita et sancti per tribulationem praesentis vitae ad firmitatem perducuntur. Ante thronum igitur sunt itus Dei, et mare vitreum simile crystallo, quia in Ecclesia tantumelectorum manifestatur, vitaque illorum conflatur, et a sordibus vitiorum purgatur. Et in medio sedis, et in circuitet in circuitu esse dicuntur, quia incipientes ab Jerusalem praedicando
Abbreviated transcription (Latin):
&̃ apłoꝵ. c&eroꝵq. fideliũ : Ipsiquippeert̃ sedes inquoꝵ cor¬
criminib custodiunt: Baptr zatienĩ: xp̃m st induti luxta
illud apli: Qđ qđ aut̃ baptr tatiestis. Apm̃ indiustis: Ipsi que
habent uestimenta alba : sinuiolata seruant baptis matis sacra¬
nienta :Acapitib eox coronas aureas s uidi. Quia uictores ac
Quia uictores ac¬
cipiunt coronã quando trium phant dehostib. ñ inmerito per
coronas scoꝵ regnũ & remuneratio intelligit᷑ eoꝵ qui demortis
autore trumphant : Sedsic̃ in illo sedentes iudicant : ⁊caper
illũ uictoriã possident quidic̃: Confidite : ego uicimunidũ
lotest aesib alio untelestui eide ecłla figuiari mceiuiseinoribis
mit: Quat̾narus uero. ad quattuor libros scĩ euuangłu per¬
tin& : Quiaergo scã ecła siue inu&eretestam̃to siue innouo¬

Expanded text:
orumque fidelium. Ipsi quippe erunt sedes in quorum corcriminibus custodiunt. Baptizati enim Christum sunt induti, juxta illud Apostoli: Quotquot baptizati estis, Christum induistis . Ipsique habent vestimenta alba, si inviolata servant baptismatis sacramenta. Et in capitibus eorum coronae aureae. Vidi subaudis. Quia victores accipiunt coronam quando triumphant de hostibus, non immerito per coronas sanctorum regnum et remuneratio intelligitur eorum, qui de mortis auctore triumphant. Sed sicut in illo sedentes judicant, ita per illum victoriam possident, qui dicit: Confidite, ego vici mundum . Potest et sub alio intellectu eadem Ecclesia figurari in viginti mit. Quaternarius vero ad quatuor libros sancti Evangelii pertinet. Quia ergo sancta Ecclesia sive in Veteri T
Abbreviated transcription (Latin):
udicia: unũ qđ factum est ꝑ aquã: atq aliud qđ faciendũ
est ꝑignẽ : Siue ꝑ nubẽ imbriferã possumi intelligere
scos ꝗ pluunt uerbis: coruscant miraculis : & cdaritate sũ¬
perni lummis irradiati & illustrati pussimis supplica¬
tionib ꝓnob̾ iusticiã conditoris ad pietatẽ inflectunt
hoc peccatũ. aut deleme delibro tuo: Qđ aut̃ sequitur
ls uisionis smaracdine qr smaracdus lapis ÷ uiridis coloris

Expanded text:
am: atque aliud quod faciendum est per ignem. Sive per nubem imbriferam possumus intelligere sanctos, qui pluunt verbis, coruscant miraculis, et claritate superni luminis irradiati et illustrati piissimis supplicationibus pro nobis justitiam conditoris ad pietatem inflectunt,hoc peccatum, aut dele me de libro tuo . Quod autem sequitur: Similis visioni smaragdinae, quia smaragdus lapis est viridis
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ natiuitate pacẽ ad ñ ciauer̃ dicentes. gła in excelsis
meã do uobis. pacẽ relinquo uobis: Vnde hrrin si addit᷑
una lit tera in greco id ÷ ÷. ut hirini dicatur. hoc ipsũ sonat
iuridis scilic& .÷. a quosus & rubeus : in quib nimirũ dẽsignat᷑
aperte a qua baptis matis: & sanguruis redẽptionis ił grã¬

Expanded text:
ejus nativitate pacem annuntiaverunt, dicentes: Gloria in excelsis ejus nativitate pacem annuntiaverunt, dicentes: Gloria in excelsis meam do vobis, pacem meam relinquo vobis . Unde irin si additur una littera in Graeco, id est, i, ut irini dicatur, hoc ipsum sonat,viridis scilicet, id est aquosus, et rubeus. In quibus nimirum designatur aperte aqua baptismatis et sanguis redemptionis, vel gra
Abbreviated transcription (Latin):
paret & ẽ signũ ꝓpitiationis: Dicente dño tẽpr̃ diluuii ad
noe : Ponã arcũ meũ innubib & recordabor foederis mei &cet̃:
Quid itaq ꝑ arcũ debemu intelligere. nisi dnm iltm xp̃m : quod
ceste sisollerter inspicit᷑. effectus ipsius hirin indicare uidet᷑:
Nã ingredit᷑ radus solis nubẽ imbriferã & sic format᷑ arcꝰ
Qđ utiq ualde xp̃o c̃gruit: Ipse est enĩ solper diuinitatẽ. de quo
scriptum est : Uobis timentib: nomen meũ : oriet᷑ sol iusti¬
ciae: Radius istius solis id est claritas lucis & ternȩ in¬
gressa ẽ nubem : quando in utero uirginis accepit carnem:
Dehac quippe nube ꝑ proph&am dicit᷑: Eccedñs ascend&.
super nubem leuẽ et ingrediet᷑ agyptũ: Quȩ nubes id ÷
caro dñi recte imbrifera dicitur ꝓpt̃ multitudinẽ scilic&
doctrinarũ: Est aut̃ arcus signũ ꝓpiciationis: qr uidelicit
in xp̃o om̃is nr̃asalus et ꝓpiciatio c̃sistit. Unde angłi in

Expanded text:
paret, et est signum propitiationis, dicente Domino tempore diluvii ad Noe: Ponam arcum meum in nubibus, et recordabor foederis mei . Quid itaque per arcum debemus intelligere, nisi Dominum Jesum Christum? Quod certe si solerter inspicitur, effectus ipsius iris indicare videtur. Nam ingreditur radius solis in nubem imbriferam, et sic form utique valde Christo congruit. Ipse est enim sol per divinitatem, de quo scriptum est: Vobis timentibus nomen meum orietur sol justitiae. Radius istius solis, id est claritas lucis aeternae ingressa est nubem, quando in utero virginis accepit carnem. De hac quippe nube per prophetam dicitur: Ecce Dominus ascendit super nubem levem et ingredietur Aegyptum . Quae nubes, id est, caro Domini, recte imbrifera dicitur, propter multitudinem scilicet doctrinarum. Est autem arcus signum propitiationis, quia videlicet in Christo omnis nostra salus et propitiatio consistit. Unde angeli in
Abbreviated transcription (Latin):
Aliud ẽ enĩ qđ uiret. & aliud qđ rub&: Sed hoc tantũ ñ duo
sedunt. qunt homo & ds̃ &xcduab constat naturis: ꝑfectus
redemit : Possumt &ꝑhos lapides eccłam intelligerezquȩ
urorẽ iaspidis hab& inc̃tẽplationedĩ manens : atq ideo
iã huiꝰ mundi ꝓspera ꝓnichilo deputat. dũ pascuis aet̃nȩ
uiriditatis in heret : cuilncanticis canticoꝵ dr̃: Quȩ habitas
in hortis amici ausculta. fac me audire uocẽ tuã Hab&
qm̃ electi nediuna extollant᷑ uisione. fragilitatis huma¬
nitatis monent᷑: Unde daniheli łe zechiheli diuinamis¬
teria contuentib: angłs dic̃: Filihominis: Acsieis diceret Et
siclaritatẽ suꝑnȩ grẽ aspicitis. tam̃ memores estote quia

Expanded text:
Aliud est enim quod viret, et aliud quod rubet. Sed hoc tantum non duo, sed unus, quia unus homo et Deus ex duabus constat naturis. Perfectus ubet, nos redemit. Possumus et per hos lapides Ecclesiam intelligere, quae virorem jaspidis habet in contemplatione Dei manens, atque ideo jam hujus mundi prospera pro nihilo deputat, dum pascuis aeternae viriditatis inhaeret. Cui in Canticis canticorum dicitur: Quae habitas in hortis, amici auscultant m electi ne divina extollantur visione, fragilitate humanitatis monentur. Unde et Danieli vel Ezechieli divina mysteria contuentibus angelus dicit, Filii hominis, ac si eis diceret: Et claritatem supernae gratiae aspicitis, tamen memores estote quia
Abbreviated transcription (Latin):
Haec enĩ erit remuneratio electoꝵ scilic& dĩ uultus incui
uisione saciabunt᷑ om̃ib: bonis : unde ẽ: Oues mȩȩ uocẽ
meã audient. & egouitã et̃nã do eis: Sardini s aut̃ lapis tre
rubresimilitudinẽ hab& : Atq idcirco ꝑ eũ humanitas filudĩ
designatur. quȩ rubore sanguinis ꝑsusa est tẽpore passionis
Vnde & angłi int̾rogantes aunt : Quarerubrũ ẽ. indum̃tũ
tuũ. & uestim̃tatua sic̃ calcantiũ intorculari : Quiitaq hab&

Expanded text:
Haec enim erit remuneratio electorum, scilicet Dei vultus, in cujus Haec enim erit remuneratio electorum, scilicet Dei vultus, in cujus visione satiabuntur omnibus modis. Unde est: Oves meae vocem meam audient, et ego vitam aeternam do eis . Sardinis autem lapis terrae rubrae similitudinem habet, et idcirco per eum humanitas Filii Dei signatur, quae rubore sanguinis perfusa est tempore passionis, unde et angeli interrogantes aiunt: Quare rubrum est indumentum tuu
Abbreviated transcription (Latin):
les Consuetudo ẽ. istius ꝓphete: ut aliquando ꝑsedentẽ
dm̃ patrẽ intelligat. aliquando filiũ: Patrẽ quippe ibi sẽssorẽ
intelligiuult. ubidic̃: Uidi indextera sedentis librũ aꝑtũ:
Dexterã scilicet sedentis inthrono: filius appellans ꝑ quam
sequentia uerba aꝑte docebt̃: Superius legim qđ uiderit
ambulantẽ similẽ filii hominis inmedio Ui tande labroꝵ
aureoꝵ: hic aut̃ dr̃ qđ uiderit eũ sedentẽ: Ambulat itaq
dñs inmedio electoꝵ suoꝵ. quando dona grȩ̃ suȩ illis diffundit:
Sedet uero : quando singuloꝵ merita duudicat. dequo sub¬
ditur : Et qͥ sedebat similis erat aspectui lapidisi aspidis & sardini.
id ÷ uultus & facies eiꝰ : similis erat aspectiu lapidis iasꝑidis. sarsini¬
intelligere. clar̃itatẽ diuinitatis filudĩ. incuiꝰ contẽpla¬
tione constat sacietas & summa refectio om̃iũ scõꝵ: unde ÷
illud: Ptrme siꝗs introierit saluabit᷑ & pascua inueniet :

Expanded text:
onsuetudo est istius prophetiae, ut aliquando per sedentem Deum Patrem intelligat, aliquando Deum Filium, Patrem quippe ibi sessorem intelligi vult, ubi dicit: vidi in dextera sedentis librum apertum, dexteram scilicet sedentis in throno Filium appellans, per quem sequentia verba aperte docebunt. Superius legimus quod viderit ambulantem similem Filio hominis in medio septem candelabrorum aureorum, hic autem dicitur quod viderit eum sedentem. Ambulat itaque Dominus in medio electorum suorum, quando dona gratiae suae illis diffundit, sedet vero quando singulorum merita dijudicat. De quo subditur: Et qui sedebat similis erat aspectui lapidis jaspidis et sardinis. Id est, vultus et facies eintelligere claritatem divinitatis Dei Filii, in cujus contemplatione constat satietas et summa refectio omnium sanctorum. Unde est illud: Per me si quis introierit, salvabitur, et pascua inveniet .
Abbreviated transcription (Latin):
đa q̃ adhuc corpore peregrinat᷑ a xp̃o : in celo ÷ mente q̃lã
regnat incaelo ⁊ Se melius ÷ ut subtilius hȩc uerba ꝑscru¬
temꝰ: Qđ eacẽploleteristestamenti meliuꝰiu debimꝰ. in qͦ
legimꝰ octo animas in archa diluuii tẽpore saluatas : Quo
in loco octoanimȩ multitudinẽ significan sideliũ : Arca
quoq uniuersalẽ excłam. Sicutitaq ibi qđ ÷ archa hoc st̃
ortoanimȩ & qđ octo animȩ hoc ÷ archaid generalis ȩccła¬

Expanded text:
ae adhuc corpore peregrinatur a Christo, in coelo est mente, quae jam regnat cum illo. Sed melius est ut subtilius haec verba perscrutemur, quod exemplo Veteris Testamenti melius videbimus, in quo legimus octo animas in arca diluvii tempore salvatas. Quo in loco octo animae multitudinem significant fidelium, arca quoque universalem Ecclesiam. Sicut itaque ibi, quod est arca, hoc sunt octo animae, et quod octo animae, hoc est arca, id est, generalis Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
quando ad custodiã lurtutũ : ut paulus : Aliquando ut pecca¬
tap̃terita corrigant᷑. sic̃ paraliticꝰ. cuidictum est : Eccesanus
quando ut dĩ gła ꝑ hoc ostendat᷑ manifesta : sic̃ lazarꝰ & cerꝰ
natus : Sed electi quocũq modo flagellent᷑ meliores efficiuts
ex flagello: Unde & exhortatio sub infert᷑ cũ dr̃ : Emulareergo
ige penitentia ł mulus studiosus & emulus inuidus & emulus
imitator dĩ Flic aut. ꝓprie ꝓimitatione ponit᷑: Erant enim
in eadẽ laodicensiũ eccła quos xp̃s flagellauerat: ideoq
uteos c&eri imitarent᷑ orta tur: Acsieis diceret᷑ : Dũ quos¬
lib& & uobis flagellari conspicitis : eoꝵ paci entiã imita¬
mini. sustinentes pacient̃ flagella inp̃senti. ut postea eoꝵ con¬
sortiũ mere amini : Ltagepertentia ꝓpt̾ hoc qđ dixisti. diues

Expanded text:
quando ad custodiam virtutum, ut Paulus; aliquando ut peccaquando ad custodiam virtutum, ut Paulus; aliquando ut peccata praeterita corrigantur, sicut paralyticus, cui dictum est: Ecce sanus quando ut Dei gloria per hoc ostendatur manifesta, sicut Lazarus et caecus natus. Sed electi quocunque modo flagellantur, meliores efficiuntur ex flagello, unde et exhortatio subinfertur, cum dicitur: Aemulare ergo et poenitentiam age. Aemulus studiosus, et aemulus invidus, et aemulus imitator dicitur, hic autem pro imitatione ponitur. Erant enim in eadem Laodicensium Ecclesia quos Christus flagellaverat: ideoque ut eos caeteri imitarentur hortatur, acsi eis diceretur: Dum quoslibet ex vobis flagellari conspicitis, eorum imitamini patientiam, sustinentes patienter flagella in praesenti, ut postea conmereamini. Et age poenitentiam propter hoc q
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ uult sibi substituere heredẽ: diuersis modis flagellat. acibo
& potu ex cõmunicat: Aliquando &iã iunctis pedib tota nocte
immobilẽ starefacit: incessantib contumelus afficit. & aliquando
ueluti extraneũ alieno obsequio subdit: Alterũ aut̃ que sibi
heredẽ ñ destinat futurũ : suȩuoluntatis eẽ ꝑmitat. comedendi
abibendi licentiã tribuit. ad ambulandũ quo uoluerit liberos
& uarias tribulationes affligit : ut postmodũ incȩlo requies cas
& hereditutẽ aet̾nȩ beatitudinis c̃sequant᷑: Econtra reꝓbos insuis
uoluptatib ꝑmanere ꝑmittit. uixta illud: Dimisieos scđm
desideria cordis sui: Reprobos itaq quinunc mundi desiderus
& uoluptatib st̃ dediti. aet̾na expectart sũpplicia: iustiuero
iiiii quinc̃ flagellis tẽporalib atterunt᷑ ab aet̾no uerbere st̃ libe¬
quando ad augmentanda merita. sicuti iob & tobias: Ali¬

Expanded text:
quem vult sibi substituere haeredem, diversis modis flagellat, aut cibo quem vult sibi substituere haeredem, diversis modis flagellat, aut cibo aut potu excommunicat, aliquando eiam vinctis pedibus tota nocte immobilem stare facit, incessantibus contumeliis afficit, et aliquando veluti extraneum alieno obsequio subdit. Alterum vero quem sibi haeredem non destinat futurum, suae voluntatis esse permittit, comedendi et bibendi licentiam tribuit, ad ambulandum quocunque voluerit liberos  tormenta et varias tribulationes affligit, ut postmodum in coelo requiescant, et haereditatem aeternae beatitudinis consequantur. Econtra, reprobos in suis voluptatibus remanere permittit, juxta illud: Dimisit eos secundum desideria cordis eorum . Reprobos itaque qui nunc mundi desideriis et voluptatibus dediti sunt, aeterna exspectant supplicia: justi vero qui nunc flagellis temporalibus atteruntur, ab aeterno sunt verbere libees. Aliquando ad augmentanda merita, sicut Job et Tobias; ali
Abbreviated transcription (Latin):
aduidendũ clarius. dũ ꝑdĩ uerbũ illuminant᷑ intrinsecus : Qui
uero adusus necessarios reseruat᷑: iugo & loris domat᷑. stimulis pun¬
gitur. uerberib cedit᷑: Et egro cuius uitad esperat᷑: quicquid ani¬
mo concupierit. &iã saluti eiꝰ contrariũ amedicoñ negat᷑ . immo
concedit᷑: Cuius uero recuperanda salus astimat᷑: quȩq st̃ animo
eiꝰ .i. desiderabilia salutiq c̃traria. om̃ino negant᷑: Ego quofamo
arguo & castigeMlultis modis ds omp̃s misericors & miserator. arguit¬
& c̃astigat quos amat. ideoq libent̃ tolerandast̃ eiꝰ uerba & uer¬
bera: Aliquando hoc agit ꝑ flagella : aliquando ꝑoccultã & diui¬
nã inspirationẽ. seu quib cũq & uarus tribulationũ &angustiarũ
lat aut̃ omem̃ filiũ quẽ recipit: Facitq hoc dñs si humana cõparan¬
dast̃ diuinis: more pussimi patris duos filios habentis : Quoꝵ unũ

Expanded text:
ad videndum clarius, dum per Dei verbum illuminatur intrinsecus. Qui ad videndum clarius, dum per Dei verbum illuminatur intrinsecus. Qui vero ad usus necessarios reservatur, jugo et loris domatur, stimulis pungitur, verberibus caeditur, et aegro cujus vita desperatur, quidquid animo concupierit, etiam saluti ejus contrarium a medico non negatur, imo conceditur. Cujus vero recuperanda salus aestimatur, quaeque sunt animo ejus desiderabilia salutique contraria omnino negantur. Ego quos amo arguo et castigo. Multis modis Deus omnipotens, misericors et miserator arguit et castigat quos amat, ideoque libenter ejus toleranda sunt verba et verbera. Aliquando hoc agit per flagella, aliquando per occultam et divinam inspirationem, seu quibuscunque et variis tribulationum et angustiarum lat autem omnem filium quem recipit, facitque Dominus hoc, si humana comparanda sunt divinis, more piissimi patris duos filios habentis, quorum unum