comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tiam fecistis. sicrit & pͥncipes ur̃i. Agant
gͥ penitentiam ce offerant intulum ã¬
qͥem ip̃m quem occiderunt. laudando
& p̃dicancdo. credendo. bibendo & man¬
cando. ut tali sacͥficio delectatus dicat
ddñs: sacͥficrum laudis honorificabit
monias intelligi debeat: mͦ suꝑiꝰ diximꝰ.
cum desimila & oleo. & uino loquerem᷑.
Hẏrtum autem ꝓ peccato offerre est car¬
nem peccatricem penitentie igne com¬
burere. ut apeccato soluatur. Sacerdos
aũ animus est qui in ara cordis gemitꝰ.
& compunctioĩs hostiam offerens. & ꝓ
se oe ꝓ aliis exaudiri meretur. Animi
enim precipue culpa fit: quod ꝑ igno¬
raritiam pectamus. Enisdem gͥ int̾uen¬
tu fiat: ut exaudiam᷑. Quod si anima
una nesciens peccau̾it: offeret capram
anincdam ꝓ peccato suo. & de p̃cabit᷑ ꝓ eo
sacerdos ut supͣ. Hoc aũ ad inum quem¬
libet eorum ꝑtinet: qui nescient̃ errat.
& aliter qͣm ueritas ht intelligit & cre¬
dit. Hoc gͥ cognito peccato suo offert ca¬

Expanded text:
tiam fecistis, sicut et principes vestri . » Agant ergo poenitentiam, et offerant vitulum, eumdem ipsum, quem occiderunt, lavando, et praedicando, credendo, bibendo et manducando: ut tali sacrificio delectatus Dominus dicat: « Sacrificium laudis honorificabit , et caeremonias intelligi debeat, modo superius diximus, cum de simila, et oleo, et vino loqueremur. Hircum autem pro peccato offerre, est carnem peccatricem poenitentiae igne comburere, ut a peccato solvatur. Sacerdos autem animus est qui, in ara cordis geminatus et compunctionis hostiam offerens, et pro se, et pro aliis exaudiri meretur; animi enim praecipue culpa fit, quod per ignorantiam peccamus; ejusdem ergo interventu fiat ut exaudiamur. Quod si anima una nesciens peccavit, offeret capram anniculam pro peccato suo, et deprecabitur pro ea sacerdos, ut supra. Hoc autem ad unumquemlibet pertinet, qui nescienter errat, et aliter quam se veritas habeat intelligit et credit. Hic ergo, cognito peccato suo, offerat ca
Abbreviated transcription (Latin):
tes susciꝑe. & suis intercessionib pec̾ca
delere. S quid ꝑ arietem qui offert᷑
ꝓ expiatione significatur. nͥ quia om¬
nis homo qui sic peccat. etiam post
satiffactionem innocenter uiuere de¬
bet utt iam non lupus sit rapiendo.
secd aries nulli nocendo: Aliter enim¬
nec hostia placabilis: nec penitentia erie
fructuosa.
i sp̃c zelotipie concitau̾it uirum
contra uxorem suam que polluta est.
uł falsa suspitione appetitur. ad ducet
eam ad sacerdotem. ce offeret oblationẽ
ꝓilla. cdecimam partem sati farme
ordeacee. Non fundet suꝑ eam oleum.
nec imponet thus. quia sacͥficium ze¬
lotipie est & oblatio inuestigans ad ul¬

Expanded text:
tes suscipere et suis intercessionibus peccata tes suscipere et suis intercessionibus peccata delere. Quid per arietem qui offertur pro expiatione. significatur, nisi quia omnis qui sic peccat, post satisfactionem innocenter vivere debet, ut jam non lupus sit rapiens, sed aries, nulli nocendo? aliter nec hostia placabilis, nec poenitentia erit fructuosa. « Si spiritus zelotypiae concitaverit virum contra uxorem suam, quae polluta est, vel falsa suspicione appetitur, adducet eam ad sacerdotem et offeret oblatiopro illa decimam partem sati farinae hordeaceae: non fundet super eam oleum, nec imponet thus, quia sacrificium zelotypiae est et oblatio investigans adul
Abbreviated transcription (Latin):
erint mandatum dñi. ato delr¬
querint. confitebunt᷑ peccatum suum.
ce reddent ipsum capud qͥntamq par¬
tem desuꝑ ei in quem peccaĩirt. Sin
aũ ñ fuerit qui recipiat. dabunt dño
ce erit sacerdotis. excepto ariete qui of¬
fertur ꝓ expiatione. ut sit placabilis ho¬
stia. Hoc autem capitulo manifeste ostñ¬
ditur. qm̃ illi qui alienigena rapiunt.
nͥ in integrum ea restituant. & de in¬
iiria satisfaciant. quod eorum confessio
sit inutilis. & peniteritia infructuosa.
est: ꝑ quem furta & rapine fiunt. hanc
gͥ partem qͥntam raptores reddunt. qͣn¬
do se ñ ult̾ius fraudulenter aliena tang̾e
ꝓmutunt. Bene autẽ si ñ fuit qͥ recipi¬
at hec dño dantur: qm ip̃ins sunt oĩa
&e ei iure cuncta debentur. Ip̃e enim pe¬
nitentis effectum recipit. ip̃e nulli pe¬
nitenti. & satiffacere uolenti. indulgen¬
tie ianuam claudit. Sunt aũ hec sacer¬
dotis. quia ad ipsum ꝑtinet & peniten¬

Expanded text:
erint mandatum Domini, atque delierint mandatum Domini, atque deliquerint, confitebuntur peccatum suum, et reddent ipsum caput, quintamque partem desuper ei in quem peccaverint. Sin autem non fuerit qui recipiat, dabitur Domino, et erit sacerdotis, excepto ariete qui offertur pro expiatione, ut sit placabilis hostia. » Hoc autem capitulo manifeste ostenditur, quoniam illi qui aliena rapiunt, nisi ea in integrum restituant, et de injuria satisfaciant, quod eorum confessio sit inutilis et poenitentia infructuosa. rta et rapinae fiunt. Hanc ergo quintam partem raptores reddunt, quando se non ulterius fraudulenter aliena tangere promittunt. Bene autem, si non fuerit qui recipiat haec, Domino dantur, quoniam ipsius sunt omnia, et ei cuncta jure debentur; ipse enim poenitentis affectum recipit, ipse nulli poenitenti, et satisfacere volenti indulgentiae januam claudit. Sunt autem haec sacerdotis, quia ad ipsum pertinet, et poeniten
Abbreviated transcription (Latin):
rum etatum p̃cipua est. Niginti eniman¬
ni sunt a tricesimo usq ad qͥnqͣgesimum.
Quo numero quid significet᷑ satis iam
diximus. Et tͥcesimo quidem anno sal¬
nator nr̃ baptiratꝰ. doctrina & oꝑe sue
maiestatis potentiam ostencłe cepit.¬
ocutusq est dñs ad moysen dicens.
Precipo filiis isł ut eiciant de castris om¬
nem leꝑsum. & qui semine fluit. pollittꝰ¬
q est suꝑ mortuo tam masculus qm femi¬
na. eicite de castris ne contaminent ea
cum habitaũnt uobiscum. Leꝓsa enim
est omnis anmnia infidelis. & criminosa.
Precipue autem symoniaca &e heretica p᷑¬
uitate infecta. Semine autem fluere est
errorem in popło seminare. Pollutus uero
teagit.ꝑqͣmnemo melius qm copisuel
anime homieicla intelligi potest. Tales
aũ de eccł̃ia eiciantur: ne sua coabitatio¬
ne eam polluant. Qui tetig̾it picem in¬
quinabit᷑ ab ea: & corrumpunt mores
bonos colloquia mala.
ir siue mulier cum transgressi fu¬

Expanded text:
rum aetatum praecipua est; viginti enim anrum aetatum praecipua est; viginti enim anni sunt a trigesimo ad quinquagesimum, quo numero quid significetur, satis jam diximus. Et trigesimo quidem anno Salvator noster baptizatus est, doctrina et opere suae maocutusque est Dominus ad Moysen, dicens: Praecipe filiis Israel, ut ejiciant de castris omnem leprosum, et qui semine fluit, pollutusque est super mortuo, tam masculos quam feminas ejicite de castris, ne contaminent ea, cum habitaverint vobiscum. » Leprosa est enim omnis anima infidelis, et criminosa, praecipue autem Simoniaca et haeretica pravitate infecta. Semine autem fluere, est errorem in populo seminare. Pollutus vero tetigit, per quem nemo melius quam corporis et animae homicida intelligi potest. Tales enim de Ecclesia ejiciantur, ne sua cohabitatione eam polluant: « Qui tetigerit picem, inquinabitur ab ea ; » et: « Corrumpunt bonos mores colloquia prava . » « Vir, sive mulier, cum transgressi fu
Abbreviated transcription (Latin):
N terea ortum est
mͦmur popłi quasi dolentium plabs¬
re contra dñm. Quod cum audire
iratus & actensus ignis dñi in eos. de¬
Cumc clamasset popłs ad moysen
orauit moyses ad dãm. & absortus ẽ
ignis. De hoc enim apłs ait. Necp¬

Expanded text:
nterea ortum est murmur populi, quasi dolentium, pro labore, contra Dominum. Quod cum audiret, iratus est, et accensus ignis Domini in eos deCumque clamasset populus ad Moysen, oravit Moyses ad Dominum, et absorptus est ignis. » De hoc enim Apost
Abbreviated transcription (Latin):
S ce allia. Ynde ce dñs iratus est naldͥe.
sed & moysi intoleranda res uisa est.
Dedit gͥ eis añs carnes: mandans ilis
Que uolabant in cͥcuta castrorum al¬
titudine duorum cubitorum suꝑ t̾ram.
Quid est hoc popłe stulte & insiprens:
Pane celesti habundas: & cepas &e al¬
łia concupisciᷤ. Manna respuis: & car¬
nes affectas: Manifesta est gͥ hec alle¬
goriã usq hodie namq iudeorum po¬
płs litt̾am sequitur que occidit: nor
sp̃m qui uiuificat. Carnalem namq¬

Expanded text:
 et allia. Unde et Dominus iratus est valde, sed et Moysi res intoleranda visa est. Dedit ergo eis Dominus carnes, mandans illisqui volabant in circuitu castrorum, altitudine duorum cubitorum super terram. Quid est hoc, popule stulte et insipiens, pane coelesti abundas, et caepas et allia concupiscis? Manna respuis, et carnes affectas? Manifesta est igitur haec allegoria. Usque hodie namque Judaeorum populus litteram sequitur quae occidit, non spiritum qui vivificat, carnalem
Abbreviated transcription (Latin):
natore. Hec autem om̃ia in figura con¬
tingebant illis. Scͥpta sunt autem ad
correctionem nr̃am. Corrigamur gͥ ne
et̾num significat. qui impie nmian¬
tes & deo detrahentes exuret. Preter tos
dum taxat qui penitentia ducti ad
xp̃m qui ꝑ moysen significat᷑: fugien¬
tes eiꝰ auxilio tueri merebunt᷑.

Expanded text:
natore . » Haec autem omnia in figura contingebant illis, scripta sunt autem ad nostram correctionem. Corrigamur ergo naeternum significat, qui impie murmurantes et Deo detrahentes exuret, praeter eos duntaxat qui poenitentia ducti ad Christum, qui per Moysen significatur, confugientes, ejus auxi
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ ip̃e dñs duct̃oi erat: Sciebat enim
quod homo uanus & suꝑbrs. nͥ quib¬
dam laridib &e blandiciis sue salutis
consiliis non adqiiesceret. Unde & no¬
bis regula datur. potentes homines &
suꝑbos etiam adulationib ad iusticiam
& ueritatem conũtere non ẽẽ pec̃n.
rofectiq sunt de morte domini
Suam trium dierum: archaq falis am̃
Sprecedebat eos. per tres clies ꝓride iẽ
casteorum locum. Nubes quod añ sui
die uenitur ad patrem. sccło ac filun
tertio ad sp̃m sc̃m. Tanta est uia. Ner
infra stare. nec ultra ꝓcelere licet. Alis

Expanded text:
or erat? Sciebat, quod homo vanus et superbus, nisi quibusdam laudibus et blanditiis, suae salutis consiliis non acquiesceret. Unde et nobis regula datur, potentes homines et superbos, etiam adulationibus, ad justitiam et veritatem convertere, non esse peccatum . « Profectique sunt de monte Domini viam trium dierum, arcaque foederis Domini praecedebat eos, per tres dies providens castrorum locum. Nubes quoque super die venitur ad Patrem, secundo ad Filium, tertio ad Spiritum sanctum: tanta est via, nec infra stare, n
Abbreviated transcription (Latin):
sequitur: Post hec autem narareus
potest bibere uinum. siquidem ꝑ ui¬
num uitia & peccata suꝑius signtfica¬
umus. Aliud est gͦ hoc uirium. Iua
udelicet quo anima inebriata. dñi¬
um erumpnarũ. om̃ium ꝙ quas hre
passa est tͥbulationum obliuiscetur.
De quo psalmista. In ebriabunt᷑ in¬

Expanded text:
sequitur: Post haec Nazaraeus sequitur: Post haec Nazaraeus potest bibere vinum? Si quidem per vinum vitia et peccata superius significavimus; aliud ergo est hoc vinum, illud videlicet quo anima inebriata omnium aerumnarum omniumque quas hic passa est tribulationum obliviscitur. De quo Psalmista: « Inebriabunt
Abbreviated transcription (Latin):
nantur. quatinꝰ sibi non solum oꝑib
uerum etiam cogitationib deum pla¬
cet.Diximus ꝑ capillos bonas cogita¬
tiones significari: que nimirum totiꝰ
sacrificii surit condim̃tum qm̃ ad
cor respicit d̾s. Quod uͦ sacerdos tollit
armum arietis & tortam &e laganũ
& tradit in manib nararei. suscepta¬
ꝙ rursus ab eo eleuat coram domino:
hoc significare uidetur. quia qͥcqͥd
boni habemus a xp̃o accepimus. per
quem ce nos ipsos. & bona nr̃a deo tan¬
dem redditur sumus. Unde apłs ait.
feras. tortam arunam ⁊ laganum habes.
fidem udelicet. et scientiam in corruptã.
ruptant. que te pascunt ce nttunt:
noli quasi de tuo głari. qm̃ aliunde
ea suscepisti. Ideoꝙ quasi non tua sacer¬
doti te reddere oportet: cuiꝰ ce sunt. sĩ
ce pettusculum quod seꝑari ñ iufsim ẽ
De xp̃i namq pectore euungłica preli¬
non om̃ib licet. ideo de pectusculo cl̃.
qd seꝑari uinssum est. Qͥ autem quod

Expanded text:
nantur, quatenus non solum operibus, nantur, quatenus non solum operibus, verum et cogitationibus Deum placet. Diximus enim per capillos bonas cogitationes significari, quae nimirum totius sacrificii sunt condimentum, quoniam ad cor respicit Deus. Quod vero sacerdos tollit armum arietis, et tortam et laganum, et tradit in manibus Nazaraei; susceptaque rursus ab eo elevat coram Domino, hoc significare videtur quia quidquid boni habemus, a Christo accepimus, per quem et nos ipsos, et bona nostra Deo tandem reddituri sumus. Unde Apostolus ait: feras, tortam azymam et laganum habes, fidem videlicet et scientiam incorruptam, quae te pascunt et nutriunt. Noli quasi de tuo gloriari, quoniam aliunde ea suscepisti, ideoque quasi non tua, ea sacerdoti te reddere oportet, cujus et sunt, sicut et pectusculum, quod separari jussum est. De Christi namque pectore evangelica praedinon omnibus licet, ideo de pectusculo dicitur, quod separari jussum est. Quid est autem quod
Abbreviated transcription (Latin):
it. sed quia penitentiam egit. Unde
zareo intelligantur: qui om̃i demꝑe
uite sue sine crimine uixit. &e usq
infinem in bomisoꝑib ꝑseuerauit.
Talis enim apłs extitit qui ait. Ni
chil enim mͥ conscius sum. Tales etiã¬
& ẽos &e sacerdotes. eligi p̃cepit. Se¬
quitur.¬
unc raclet nazareus ante hosti¬
um tab̾naculi federis cesariem
consecrationis sue. Tolletq capillos¬
eiꝰ sacerdos. ee ponet suꝑ ignem qui
est suppositus sacrificio patificorum
&e armum coctum arietis. tortamq
absq ferm̃to unam de canistro. &
laganum arimorum unum. & tra¬
dec inmanib nararei. postqͣm ra¬
sum fuerit caput eiꝰ. Susceptaq rur¬
sum abeo eleuabit inconspectu dñr.
& scĩficata sacerdotis erunt. sicrit pectus¬
culuni quod separariiussum est. Qđ¬
enmi mͦ uoto completo narareus radi¬
tur. ñ doloris uel penitentie ut supra
indicium &e ostentatio est. sed &e eius
capilli inpacificorum sacͥficio impo¬

Expanded text:
it, sed quia poenitentiam egit, unde it, sed quia poenitentiam egit, unde zareo intelligantur, qui omni tempore vitae suae sine crimine vixit, et usque in finem in bonis operibus perseveravit. Talis enim Apostolus exstitit, qui ait: « Nihil mihi conscius sum . » Tales et episcopos, et sacerdotes eligi praecipit. Sequitur radetur Nazaraeus ante ostium tabernaculi foederis caesariem consecrationis ejus, tolletque capillos ejus, et ponet super ignem, qui est suppositus sacrificio pacificorum. Et armum coctum arietis, tortamque absque fermento unam de canistro et laganum azymum unum et tradet in manibus nazarei postquam rasum fuerit caput eius susceptaque rursum ab eo elevabit in conspectu Domini et sanctificata sacerdotis erunt sicut pectusculum quod separari iussum est Quomodo voto completo Nazaraeus raditur, non doloris vel poenitentiae, ut supra, indicium et ostentatio est, sed ut ejus capilli in pacificorum sacrificio po
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdoti magno. duos turtures. uł du¬
os pullos columbe. id est corꝑis ce ami¬
me castitatem &e innocentiam. Hoc
autem in introitu tabernaculi testi¬
monii.i dest iningressu regni celestis.
Facietq sacerdos altum ꝓpeccato &
alt̾um in holocaustum: qm̃ ꝑ hec ce
peccata ei dimitcet. & deo patri recon¬
interpellat. Et tunc quidem reconei¬
liabit eum. & sc̃ificabit. & consecrabit
dño offerens agnũ annicłm ꝓ pecc̃o.
Quia enim post peccatum humilit
penitens. quasi agnus innocent uix¬
it. agni uinocentia solui apeccato ꝓ¬
cens: qui suam penitentiam uult sͥ
ẽẽ frutuosam. Quod aũ ait. ita tam̃¬
ut dies pͥores irriti sint: illud esse u¬
detur. quod ꝑ erechielem dñs ait. Si
autem aũterit se iustus ainsticia sua
ce fecerit inqͥtatem: om̃s insticie eiꝰ
quas fecerat ñ recordabunt᷑. Si gͥ pec¬
caũit iustus &e penitentiam egerit.
saluabit᷑ quidem non quia iustꝰ fu¬

Expanded text:
sacerdoti magno duos turtures, vel dusacerdoti magno duos turtures, vel duos pullos columbae, id est corporis et animae castitatem et innocentiam. Hoc autem in introitu tabernaculi testimonii, id est in ingressu regni coelestis. Faciet quoque sacerdos alterum pro peccato, et alterum in holocaustum, quoniam per haec et peccata ei dimittet, et Deo Patri reconinterpellat . Et tunc quidem reconciliabit eum, et sanctificabit et consecrabit Domino, offerens agnum anniculum, quia enim post peccatum humiliter poenitens, quasi agnus innocenter vixit, agni innocentia a peccato cens, qui suam poenitentiam vult sibi esse fructuosam. Quod autem ait: « Ita tamen dies priores irriti fiant, » illud esse videtur, quod per Ezechielem Dominus ait: « Si autem averterit se justus a justitia sua, et fecerit iniquitatem, omnes justitiae ejus quas fecerat, non recordabuntur . » Si ergo peccaverit justus et poenitentiam egerit, salvabitur quidem, non quia justus fu
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ. Septima enum dies: ultima est.
Ortina gͥ die. & septima raditur qui ex
quo peccat. penitere non cessat. Semꝑ
gͥ rasus. semꝑ penitens. & dolen appare¬
at: qui crimen commiteit. Neq se na¬
eareum & iustum fingat: qui iustici¬
N octauo autem die offeret offeret duos
turtures. uł duos pullos columbe sacer¬
doti. in introitu tab̾naculi testimonii.
tacietꝙ sacerdos unum pro peccato.
&e alterum inholocaustum & depreca¬
bitur ꝓ eo quia peccauit suꝑ mortuo
sc̃ificabitq caput eiꝰ in die illo. & con
secrabit domino dies seꝑationis illius.
offerens agnum anniculum ꝓpeccato.
ita tam̃ ut dies priores irriti sunit. qm̃
polluta est sc̾ificatio eiꝰ. Qmins enim di¬
es udicii octaua dicatur. unde ce qͥlam
psalmi ꝓ octaua titulantur. tamen om¬
nis dies octaua ẽe intelligi potest. qua
huiꝰ uite ebdorada finita. anima a
qui q̃muis peccautt digna tamen pe¬
nitentia peccata delenit. offeret iħu

Expanded text:
semper . » Septima enim dies ultima est. semper . » Septima enim dies ultima est. Prima ergo die, et septima raditur qui, ex quo peccat, poenitere non cessat. Semper ergo rasus, semper poenitens et dolens appareat, qui crimen committit, neque se Nazaraeum et justum fingat qui peccann octavo autem die offeret duos turtures vel duos pullos columbae sacerdoti in introitu foederis testimonii facietque sacerdos unum pro peccato et alterum in holocaustum et deprecabitur pro eo quia peccavit super mortuo sanctificabitque caputsecrabit Domino dies separationis illius, offerens agnum anniculum pro peccato; ita tamen, ut dies priores irriti fiant, quoniam polluta est sanctificatio ejus. » Quamvis enim dies judicii octava dicatur unde et quidem psalmi pro octava intitulantur tamen omnis dies octava esse potest, quia hujus vitae hebdomada finita, anima a qui, quamvis peccaverit, digna tamen poenitentia peccata sua delevit offert Jesu
Abbreviated transcription (Latin):
eo. & in eo est. Et tunc quidem capitt
consecrationis eiꝰ polluitur: quia euis
mens. eiꝰq sc̃a conũsatio abhommabł
oe sordida efficitur. Quod radet ilido.
ut in ip̃a capillorum tunsione insmul¬
et. quo dolore. & qua penitentia uit¬
riꝰ constringat᷑. Neꝙ enim detetut ee¬
terior capillatione prilcher appareat.
qui mentem interiꝰ peccando decalaus
Nacp errbescat penitere: qui ñ cribut
peccare. In hoc enim qd caprit radit. cri¬
men se egisse ostendit: qm̃ aliter nara¬
reo caput radere non licebat. Quid gͥ ali¬
ud est caput radere: quam ꝑpenitenti¬
am peccatum ostendere: Ille autem ra¬
ditur ilico. & in eadem die: qui statim
penitentia ductus. ñ tardat conuerti
ad dñm. neq differt de die indiem. Ra¬
ditur autem rursus. & die septima: ut
qͦmadmnodum cepit. sic usq infinem in
penitentia ꝑseueret. Qui enim ꝑseuera¬
uerit usꝙ infinem: saluus erit. Unde &
dauid. Et pectatum meum coranime ẽ.

Expanded text:
eo et in eo est. Et tunc quidem caput eo et in eo est. Et tunc quidem caput consecrationis ejus polluitur, quando ejus mens, ejusque sancta conversatio abominabilis et sordida efficitur. Quod radet illico, ut in ipsa capillorum tonsione insinuet, quo dolore et qua poenitentia interius constringatur. Neque enim decet ut exteriori capillatione pulcher appareat, qui mentem interius peccando decalvavit; neque crubescat poenitere, qui non erubuit peccare. In hoc enim, qui caput radit, crimen se egisse ostendit, quoniam aliter Nazaraeo caput radere non licebat. Quid ergo aliud est caput radere quam per poenitentiam peccatum ostendere.? Ille autem raditur illico, et in eadem die, qui statim poenitentia ductus non tardat converti ad Dominum, neque differt de die in diem. Raditur autem rursus et die septima, ut quemadmodum coepit, sic usque in finem in poenitentia perseveret. « Qui enim perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . » Unde et David: « Et peccatum meum contra me est
Abbreviated transcription (Latin):
ornetur &e tueatur. Sequitur. Onmi
temꝑe consecrationis sue suꝑ mortiñ
non ingredietur. nec suꝑ patris qͥdem
ce matris &e frĩs sororisq funere conta¬
minabitur. Suꝑ mortuum enim ing̾¬
di est. mortale ce criminale peccatum
admit̾e. Patris autem & matris fñs
ce sororis fimere contaminat᷑. qͥcumꝙ
mala parentum exempla imitatur.
hac autem figura om̃ia menbra que
nos scandalirant. a corꝑe nr̃o separ n
bemur. Hinc aũ & dñs patris finen
cuidam se contaminare uolenti art.
Dimitte mortuos sepelire mortuos suos
tu autem uade & predica regnum da
Mortem gͥ fugiamus. uitam sequam᷑.
Ego inquit dñs sum. uia. ueritas c
uita. Sequitur. Si autem mortuus fue¬
rit subito qͥspiam coram eo: polluetur
caput consecrationis eiꝰ. Quod radet
illico & ineadem die purgationis s̃ue.
piam subito moutur coram ex qͣndͥo
suggerente diabolo peccatum aliquod
agit. quo anima moriatur. que corã

Expanded text:
ornetur et tucatur. Sequitur: « Omni ornetur et tucatur. Sequitur: « Omni tempore consecrationis suae super mortuum non ingredietur, nec super patris quidem, et matris, sororisque funere contaminabitur. » Super mortuum enim ingredi, est mortale et criminale peccatum committere. Patris autem et matris, fratris et sororis funere contaminatur quicunque mala parentum exempla imitatur. Hac autem figura, omnia membra, quae nos scandalizant, a corpore nostro separare jubemur. Hinc autem et Dominus patris funere cuidam se contaminare volenti ait: « Dimitte mortuos sepelire mortuos suos, tu autem vade, et praedica regnum Dei . » Mortem ergo fugiamus, et vitam sequamur: « Ego, inquit Dominus, sum via, veritas, et t. Sequitur: Sin autem mortuus fuerit subito quispiam coram eo, polluetur caput consecrationis ejus. Quod radet illico, et in eadem die purgationis suae, piam morietur coram eo, quando suggerente diabolo peccatum aliquod agit, quo anima moriatur, quae coram
Abbreviated transcription (Latin):
ad fidem uenientes. diabolo &e om̃ib
tiant. Quid est enim aliud unum.
& omne quod inebriare potest ñ bi¬
bere: nͥ auiciis & peccatis abstinere qͥ¬
bus anima inebriata sensum ce ratio¬
nem & omnem uͥtutem & fortitudi¬
nem amittit: Inde bene non solum
ex iunea usq ad acmum ẽẽ potest abi¬
cere p̃cipit. ut non solum agendo. ne¬
rum etiam neq cogitando peccemus.
Omni temꝑe consecrationis sue noua¬
crila. ñ transibte suꝑ capit eiꝰ. usq ad
completum diem quo dño consecrat᷑.
Sc̃s erit crescente cesarie capitis eius.
Caput ce eium anime mentem dici¬
muis. Cuuiꝰ quidem capilli sc̃e cogitatio¬
nes intelligunt᷑. His autem narareus
semꝑ ornatus. & nũquam pͥuatus ẽe
debet. Qui enmi semꝑ bene cogitat:
ñ facile peccat. Male enm cogitatio¬
nes. sunt causa peccandi. Scdm illud.
Ex corde enum exeunt cogitationes
male. adulteria. furta. honneidia.
Crescant gͥ meritis capilli. erescant bo¬
ne cogitationes. quib narareus semꝑ

Expanded text:
ad fidem venientes, diabolo et omnibusabrenuntiant. Quid est enim aliud vinum, et omne quod inebriare potest, non bibere, nisi a vitiis et peccatis abstinere, quibus anima inebriata sensum et rationem, omnemque virtutem et fortitudinem amittit? Unde bene non solum ex vinea, usque ad acimum esse potest, abjicere praecepit, ut non solum agendo, verum etiam neque cogitando peccemus. « Omni tempore consecrationis suae novacula non transibit super caput ejus, usque ad completum diem quo Domino consecratur. Sanctus erit crescente caesarie capitis ejus. » Caput etenim animae mentem dicimus, cujus quidem capilli sanctae cogitationes intelliguntur. Hic autem Nazaraeus semper ornatus, et nunquam privatus esse debet. Qui enim semper bene cogitat, non facile peccat; malae enim cogitationes sunt causa peccandi, secundum illud: « Ex corde enim exeunt cogitationes malae, adulteria, furta, homicidia . » Crescant ergo mentis capilli, crescant bonae cogitationes, quibus Nazaraeus semper
Abbreviated transcription (Latin):
apparere. Hoc aũ audiant illi qui ai¬
ulando hereticos ungunt. & qui enrumn
uerbis quasi suaui aliquo odore delatan¬
fferet gͥ eam sacerdos ce statuet ro¬
ram dño: assumetq aqͣm scãm inuase
fictili. & pauxillum terre. de parm̃to

Expanded text:
apparere. Hoc autem audiant illi qui adapparere. Hoc autem audiant illi qui adulando haereticos ungunt, et qui eorum verbis quasi suavi aliquo odore delectaneferet ergo eam sacerdos, et statuet coram Domino, assumetque aquam sanctam in vase fict
Abbreviated transcription (Latin):
zelotipie ip̃e iħc iniitatur in nobis: qͣnͣ¬
donos ꝓ eiꝰ amore contra aliquem inci¬
tam᷑. quem in fide catholica suspiciosũ
habemus. Talem autem debennus ducẽ
ad sacerdotem id est ad concilium ep̃oꝵ.
& sacerdotum. & offerre oblationem
ꝓ illo. O.nam oblationem: Decimam
partem sati farme ordeacie. Decem enĩ
surit ũba legis. Quorum qͥdem detimã
partem hanc farmam ẽe puto. Satum
gͥ farine. totum librum legis. unũqłq
telligamus. Ut ũbi gr̃a. Non metha¬
beris. Hoc gͥ mandatum hic offertur:
hoc inconcilio recitatur. Hoc adũsum
mulierem adducitur: que de adulterio
accusatur. Inde & bene talis farma
ordeatĩa fuit. quia mestis fartil corais
abutraq parte suscipit᷑. Quis est enim
qui de hesibus libenter. uł tractet.aił pa¬
ct̾are audeat:. Suꝑ hanc aũ farmam non
oleum funditur. neq thiis imponitur.
qm̃ tali accusationi nemo misccłiam ne¬
mo suauitatis assensum prebere debet.
Debet autem om̃ib horribilis &e fenda

Expanded text:
zelotypiae ipse Jesus incitatur in nobis, quando nos pro ejus amore contra aliquem incitamur, quem in fide catholica suspiciosum habemus. Talem enim ducere debemus ad sacerdotem, id est ad concilium episcoporum et sacerdotum, et offerre oblationem pro illo; quam oblationem? decimam partem sati farinae hordeaceae. Decem enim sunt verba legis, quorum quidem decimam partem, hanc farinam 175 esse puto; satum ergo farinae, totum librum legis, unumquodqtelligimus. Ut, v. g., « non moechaberis ; » hoc ergo mandatum hic offertur, hoc in concilio recitatur, hoc adversum mulierem adducitur, quae de adulterio accusatur. Unde et bene talis farina ordeacea dicitur, quia mestis faucibus cordis ab utraque parte suscipitur. Quis est enim qui de haeresibus libenter vel tractet, vel tractare audiat? Super hanc autem farinam neque oleum funditur, neque thus imponitur, quoniam tali accusationi nemo misericordiam, nemo suavitatis assensum praebere debet; debet autem omnibus horribilis et fetida
Abbreviated transcription (Latin):
uat autẽ coram dño. & ponit suꝑ alta¬
re: si hoc omnes qui presto sunt. ce an¬
rib audire. corde intelligere. & credere
Quod autem post aquarum bibitio¬
nem mulieris uenter si rea fuerit tu¬
mescit. femurq putrescit. Hoc signi¬
ficare prito. quia postqm hereticus ex¬
comiunicatꝰ ce dampnatꝰ est omnis
eiꝰ doctͥna &e predicatio gignendi ce pa¬
riendi uires amittit: om̃ib inutilis
uentosa & fetida ẽẽ uidetur. Sicut enĩ
uentre & femore mulieres. ita doctri¬
na & p̃dicatione adulterios suos ħe¬
tici gignunt &e parrunt.
tum. ut sc̃ificentur. & se uoluerint do
ex uino &e ex qualibet alia potione. &
quicqͥd de mia expͥmitur ñ bibent. Uuas
recentes siccas ꝙ non comedent cunctis

Expanded text:
vat autem coram Domino, et ponit super altavat autem coram Domino, et ponit super altare, et hoc omnes qui praesto sunt auribus audire, et corde intelligere et credere od autem post aquarum bibitionem, mulieris venter, si rea fuerit, tumescit, femurque putrescit, hoc significare puto, quod postquam haereticus excommunicatus et damnatus est, omnis ejus doctrina, et praedicatio gignendi et pariendi vires amittit, omnibusque inutilis, ventosa et fetida esse videtur. Sicut enim ventre et femore mulieres, ita doctrina et praedicatione adulterinos suos haeretici gignunt et pariunt. tum, ut sanctificentur, et se voluerint Domex vino, et ex qualibet alia potione, et quidquid de uva exprimitur, non bibent, uvas recentes, et siccas
Abbreviated transcription (Latin):
tam hanc maledictionem ea audiente
&e intelligente leget. Qua recitata respon¬
debit mulier. id est anima que de fide
accusatur amen am̃. idest fiar quod di¬
citis. si ego aliam quam uos tenetis filem
teneo. Priꝰ tamen sacerdos tollet pugillũ
de eo quod offertur. & incendet suꝑ alca¬
re. Quod enim hoc sacͥficium fidei sim¬
bolum significet iam supra diximus.
De quo quidem pugillum tollimus:
quando parten aliqͣm &e illam p̾cipue
de qua anima accusabatur. a toto seꝑa¬
mus. Hanc autem suꝑ cordis accusati
hominis altare incenddimus: postqͣm
hanc fidei partem ei &e tenere. & cre¬
dere. & diligere. rationib suademus.
Deinde uero tollet sacerdos demanu
eiꝰ sacficium relotipie. & eleuabte ittał
mum quidem legis mandatum expo¬
suimus. illud scilicet quo dicitur. ũ me¬
chab̾is. Decimum autem ñ scđm ordi¬
nem. sed scđm numerum dicimꝰ. Hoc
autem tollit sacerdos de manu eiꝰ: qͣn
do non mechatam finsse ostendit. Ele¬

Expanded text:
tam hanc maledictionem, ea audiente tam hanc maledictionem, ea audiente et intelligente, leget; qua recitata, respondebit mulier, id est anima, quae de fide accusatur: Amen, amen, id est fiat quod dicitis, si ego aliam quam vos tenetis fidem teneo. Prius tamen sacerdos tollet pugillum de eo quod offertur, et incendet super altare. Quod enim hoc sacrificium fidei symbolum significet, jam superius diximus. De quo quidem pugillo tollimus, quando partem aliquam, et illam praecipue de qua anima accusabatur, a toto separamus. Hanc autem super cordis accusati hominis altare incendimus, postquam hanc fidei partem ei et tenere, et credere, et diligere rationibus suademus. Deinde vero tollat sacerdos de manu ejus sacrificium zelotypiae, et elevabit illud mum quidem legis mandatum exposuimus, illud scilicet quo dicitur: « Non moechaberis . » Decimum autem, non secundum ordinem, sed secundum numerum dicimus. Hoc autem tollit sacerdos de manu ejus, quando eam non moechatam fuisse ostendit. Ele
Abbreviated transcription (Latin):
quando ille qui actusatur consistit inp̃¬
sentia sacerdotum. Caput uͦ eiꝰ discooꝑi¬
tur. qñ quid imm̃te habeat. & quam
fidem teneat. sacerdotis interrogationib
manifestat᷑. Tum uero sacͥficium recor¬
dationis. id est fides catholica. & oblatio
zelotipie. idest accusatio criminis. po¬
nuntur suꝑ manus eiꝰ. idest palam &
manifeste ei recitantur. Deinde uͦ sequi¬
tur excommunicatio ut si aliter credit.
uel ꝓ aliis alia fingit.eis que secuntur
malelictionib subiciatur. Et hoc est qd̃
tenebit aquas amarissimas: inquibus
cum execratione maledict̾a congessit.
Adiurabit q eam. & dicet ea que secun¬
tur. Ip̃e inquit idest sacerdos. qui &
mulieris accusationem. & fidei simbo¬
lum inconcilio recitauerit. tenebit aqͣs
amarissimas. ꝑ quas libellum exc̃ornu¬
nicationis intelligimus. qui totus male¬
dictionib & anatherate exaratus est.
Dabisq has aquas bibere mulieri. qm̃ to¬

Expanded text:
quoniam ille qui accusatur consistit in prquoniam ille qui accusatur consistit in praesentia sacerdotum. Caput vero illi discooperitur, quando quid in mente habeat, et quam fidem teneat sacerdotis interrogationibus manifestatur. Tunc vero sacrificium recordationis, id est fides catholica et oblatio zelotypiae, id est accusatio criminis ponuntur super manus ejus, id est palam et manifeste ei recitantur; deinde vero sequitur excommunicatio, ut si aliter credit, vel pro aliis alia fingit, eis quae sequuntur maledictionibus subjiciatur. Et hoc est quod tenebit aquas amarissimas, in quibus cum exsecratione maledicta congessit, adjurabitque eam, et dicet quae sequuntur. » Ipse, inquit, id est sacerdos qui et mulieris accusationem, et fidei symbolum in concilio recitavit, tenebit aquas amarissimas, per quas libellum examinationis intelligimus, qui totus maledictionibus, et anathemate exaratus est. Dabitque has aquas bibere mulieri, quoniam to
Abbreviated transcription (Latin):
aqm scõrum: nͥ scãrum scͥpturarum ei¬
empla. Quid uͦ ꝑuas fictile: nͥ huma¬
num corpus intelligims: Inde apl̃
tali aqua plenus dicebat. Habemus
thesaurum istum inuasis fictilibus.
Pauxillum uero terre. caro xp̃i est. qui
de paum̃ito tab̃naculi. idest de carne
uirginis suscipitur: inqua quali inta¬
bnaculo ad tempus habreaut. Dffere
gͥ sacerdos. idest aliqnis religiosus. e
sapiens. & statuit coram dño. supͣdi¬
ctam farinam idest zelotiꝑie oblcas¬
nem. siue accusationem qͣndo omina
de quib mulier actusatur. incontilis
mantfestat. Deinde uͦ assimnit aquam
scãm inuase fictili: qm̃ omnia catholi
ca fidei docim̃ita colligit insacrario
pectoris sui. Quib paux illum terre de
pauim̃to tab̾naculi admiscet.ꝑ quan
bolum catholice fidei. Et hoc est qd̃ ait.
umq steterit
mulier coram dño: discooꝑiet sacer¬
dos caput eiꝰ ce imponet suꝑ manus illiꝰ
sacͥficium recordationis e oblationem
zelotpie. Stat enim mulier coram dño.

Expanded text:
nctarum Scripturarum exempla? Quid vero per vas fictile, nisi humanum corpus intelligimus? Unde Apostolus tali aqua plenus dicebat: « Habemus thesaurum istum in vasis fictilibus . » Pauxillum vero terrae, corpus Christi est, qui de pavimento tabernaculi, id est de carne virginis suscipitur, in qua quasi in tabernaculo ad tempus habitavit. Offert ergo sacerdos, id est aliquis religiosus et sapiens, et statuit coram Domino supradictam farinam, id est zelotypiae oblationem, sive accusationem, quoniam omnia de quibus mulier accusatur in consilio manifestat. Deinde vero assumit aquam sanctam in vase fictili, quoniam omnia fidei catholicae documenta colligit in sacrario pectoris sui. Quibus pauxillum terrae de pavimento tabernaculi admiscet, per qubolum catholicae fidei; et hoc est quod ait: « Cumque steterit mulier coram Domino, discooperiat sacerdos caput ejus, et ponat super manus illius sacrificium recordationis et oblationem zelotypiae. » Stat enim mulier coram Domino,
Abbreviated transcription (Latin):
tentoria: incuiꝰ exercitu ysachar. &e ⁊abu¬
lon. annumerati ꝑ turmas prmmisem
ꝑ egrediebarit᷑. Ad meridiem aũ pone¬
bant castra filii ruben: in quib srme¬
on & gad connumerati sunt. Ad occi¬
dentalem uͦ plagam erant castra filio¬
rum ephraun: & simul cum eis manis¬
ses & beniamin. At uͦ ad aquilonen
castra metati sunt filii dan: atq urx¬
ta eos aser & neptalim. Et isti qͥdem
semꝑ noiuissimi ꝓficiscebarit᷑. Merito
gͥ de eccłia dicitur: qͥa pulchra est ut
luna. electa ut sol: terribilis ut castroꝵ
acies ordinata. Nichil mea mordriate¬
& inderorum temere e incomposite fis
aebet. Unusqͥsq insuo ordine maneat:
prior inferior non se p̃frrat. Seqͥtur.

Expanded text:
tentoria, in cujus exercitu Isachar et Zabutentoria, in cujus exercitu Isachar et Zabulon adnumerati, per turmas suas sem egrediebantur; ad meridiem autem ponebant castra filii Ruben, in quibus Simeon et Gad connumerati sunt; ad occidentalem vero plagam erant castra filiorum Ephraim, et simul cum eis Manasses et Benjamin. At vero ad aquilonem castrametati sunt Dan, atque juxta Aser et Nephthalim, et isti quidem semper novissimi proficiscebantur. Merito igitur de Ecclesia dicitur: « Pulchra ut luna, electa ut sol, terribilis ut castrorum acies ordinata . » Nihil in ea inordinate, indecenter, temere, et incomposite fieri debet, unusquisque in suo ordine maneat, priori inferior non se praeferat.
Abbreviated transcription (Latin):
men numeri summa cum ceteris non
ponitur. Maiorib enim hec tͥbus uacat
ministeriis. Multam enim differenti¬
tribum significatur. Ip̃e enin constitu¬
tus est. suꝑ tab̾natulum testimnoni ap̃e
suꝑ totam eccł̃iam optinet pͥncipatum
bernaculum & cuncta eiꝰ utensilia por¬
tat: qm̃ totam eccłiam euisqꝑ sacrauien¬
ta regit. ordinat & disponit Nndes̃
immerito qm̃ isti tocus tab̾nacłiminis
sunt. & custodes tirea ip̃m tabnacullĩ
ꝓxima suci tentoria figunt. Post ees ai¬
tem cetera multitudo imꝰquisq scłm o¬
dinem sibi dispositum. castra metanir.
Nemo uero preter illos ad tab̾naculm
cumq externorum accesserat ocrideba¬
tur. Hoc autem si nr̃i reges & pͥncipes
intelligerent eccłiastica sibi officia non
tam bene dispositus. magnum aliqͥd
significare uidetur. In meclio autem
tab̾naculum figebatur. cui ꝓximi ꝑgi
rum leuite castra metabantur. Demde
uͦ ad orientalem plagam iuidas figebat

Expanded text:
men numeri summa cum caeteris non men numeri summa cum caeteris non ponitur, majoribus enim haec tribus vacat mysteriis. Multam enim differentitribum significatur. Ipse enim constitutus est super tabernaculum testimonii, ipse super totam Ecclesiam obtinet principatum, tabernaculum, et cuncta ejus utensilia portat, quoniam totam Ecclesiam, ejusque sacramenta regit, ordinat et disponit. Unde non immerito, quoniam isti totius tat custodes, circa ipsum tabernaculum proxima sua tentoria figunt. Post eos autem caetera multitudo, unusquisque secundum ordinem sibi dispositum castrametatur. Nemo vero praeter illos ad tabernaculucunque externorum accesserat, occidebatur. Hoc autem si nostri reges et principes intelligerent, ecclesiastica sibi officia non tam bene dispositus, magnum aliquid significare videtur. In medio enim tabernaculum figebatur, cui proximi per gyrum Levitae castrametabantur, deinde vero ad orientalem plagam Judas figebat
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ hoc numero aliquid minus habet:
intali certamine facile suꝑatur. Hi¬
ginti gͥ annos habere est: diuine le¬
gis scientiam dupliciter intelligere.
Qui uͦ ea que intelligit oꝑatur: etiam
supra iugiti aliquid habere uidet᷑.
Sed quid ꝑ moy sen &e aaron qui ce
pugnatores numerant. & duodecim
tor est sicut moyses: &e sacerdos sicut
aaron. Ip̃e quoq duodecim militie¬
sue pͥncipes elegit. quos &e apłos nõĩa¬
uit: quib in euungłio loquitur di¬
cens. Non uos me elegistis. sed ego ele¬
gi uos. De hoc autem capitulo ista
sufficiant.
ocutus est dñs ad moysen dicẽs.
Tribum leui noli numerare. necꝑ po¬
nas. summam eorum cum filiis isrł sed
consiitue eos suꝑ tab̾naculum testimo¬
nii. Tuncta uasa eiꝰ. & quicqͥd ad ceri¬
monias ꝑtinet: ip̃i portabunt ce tab̃
naculum ce om̃ia utensilia eus. &
erunt inministĩo. ac ꝑgirum tab̾na¬
culi metabuntur. Numerat᷑ quidem
tͥbu leui sicut postea declarabit᷑. eiꝰ ta¬

Expanded text:
vero hoc numero aliquid minus habent, vero hoc numero aliquid minus habent, in tali certamine facile superantur. Viginti quoque annos habere, est divinae legis scientiam dupliciter intelligere: qui vero ea quae intelligit operatur, etiam supra viginti aliquid habere videtur. Sed quid per Moysen et Aaron, qui et pugnatores numerant, et duodecim tor est sicut Moyses, et sacerdos sicut Aaron. Ipse quoque duodecim suae militiae principes elegit quos et apostolos nominavit, quibus in Evangelio loquitur dicens: « Non vos me elegistis, sed ego elegi vos . » De hoc autem capitulo ista sufficiant. « Locutusque est Dominus ad Moysen, dicens: Tribum Levi noli numerare, neque pones summam eorum cum filiis Israel; sed constitue eos super tabernaculum testimonii, et cuncta vasa ejus, et quidquid ad caeremoniasrnaculum et omnia utensilia ejus, et erunt in ministerio, et per gyrum tabernaculi mutabuntur. » Numeratur quidem tribus Levi, sicut postea declarabitur; ejus ta
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Tollite summam uniũse congre¬
gationis filiorum isrł ꝑ cognationes
&e domos suas. & nomina singłorum
quicqͥd sexus masculini auicesimo an¬
no &e supͣ om̃ium uirorum fortium ex
isrł: & numerabitis eos ꝑturmas suas
tu & aaron. Eruritq uobis pͥncipes tri¬
buum. ac domorum in cognationib
suis: illi quorum nomina hec sunt. Qe
quod dei populus numeratur. Norit
Et reuera bean qui in dei exercitu nu¬
merati. & quorum nomina scͥpta sunt
unlibro uite. Dehis enim ꝑire aliqͦm
impossibile est. Ideoq soli masculi ce
uiri fortes. auicesimo anno. & suꝑ hoc
enim pugnare & in hostem currere de¬
cet. quos &e sexus. & etas. & fortitudo
comm̃dat. Sed quare a incesimo anno
& supͣ⁊ nͥ quia bis decem uigiti fumt:¬
Decem enim sunt ũba legis: in quib
om̃is scientie plenitudo continetur.
Que quicumq duplicaũit. ut ce se¬
cundum litt̾am. & sp̃naliter ea intel¬
ligat: secure contra iudeos ce heticos
ce disputare & pugnare ualebit. O

Expanded text:
e: Tollite summam universae congregationis filiorum Israel, per cognationes et domos suas nomina singularum; quidquid sexus est masculini a vigesimo anno et supra, omnium viroruIsrael, et numerabitis eos per turmas suas, tu et Aaron. Eruntque vobis principes tribuum ac domorum in cognationibus suis illi quorum nomina haec sunt. » quod Dei populus numeratur. Novit et revera beati, qui in Dei exercitu numerati, et quorum nomina scripta sunt in libro vitae. De his enim perire aliquem impossibile est, ideoque soli masculi et viri fortes a vigesimo anno et supra non enim pugnare, et in hostem ciere decet, quos et sexus, et aetas, et fortitudo commendat. Sed quare a vigesimo anno et supra, nisi quia bis decem vigiquibus omnis scientiae plenitudo continetur, quae quicunque duplicaverit, et secundum litteram et spiritualiter ea intelligat, secure contra Judaeos et haereticos et disputare et pugnare valebit. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
inhelim. ubi erant duodecĩ
fontes aquarum.⁊ septuaginta
palme: ⁊ castra metati sunt iuxta
aquas. De mara namq ueniunt
in helim quod int̾p̃tatur aries:
quia pꝰt xp̃i passionem. apłos ec¬
cłia suscepit doctores. Duodecim
namq fontes aquarum. ⁊ septua¬
ginta palme: duodecim apłi ⁊ se¬
ꝑtuaginta x̃p̃i discipuli intelligun¬
tur. De his enimfontibꝰ aqua ma¬
nauit: quibꝰ totus mundus refi¬
citur ⁊ irrigatir. Qm̃ aũ palme
uictoriam significant: merito
palme illi uocantur ⁊ qui ꝑ fidem
decim. discipuli uero septuaginta
duo fuerunt: quatinus duodena¬
rius numerus septies compleretur :
ut ipso quoq numero. omni gr̃a
sp̃s sc̃i eos repletos fuisse intelligamꝰ.¬
ꝑfectiq sunt de helim. ⁊ uenit oĩs
multitudo filiorum istł indesertũ
sin: quod ẽ inter helim. ⁊ sinay.Sin
etenim amphora int̾p̃tatur: per
qͣm mensura intelligitur. Merito
gͥ de helimuenit ppłs indesertum

Expanded text:
in Elim, ubi erant duodecim fontes aquarum, et septuaginta palmae, et castrametati sunt juxta aquas. » De Marath namque veniunt in Elim, quod interpretatur aries, quia post Christi passionem, apostolos Ecclesia suscepit doctores. Duodecim autem fontes aquarum et septuaginta palmae, duodecim apostoli et septuaginta Christi discipuli intelliguntur; de his enim fontibus aqua manavit, quibus totus mundus reficitur, et irrigatur. Quoniam autem palmae victoriam significant, merito palmae illi vocantur, qui per fidem tem discipuli duodecim, et septuaginta duo fuerunt; quatenus duodenarius numerus septies compleretur, ut ipso quoque numero, omni gratia Spiritus sancti eos repletos fuisse intelligam sunt de Eli, et venit omnis multitudo filiorum Israel in desertum Sin, quod est inter Elim et Sinai. » Sin etenim amphora interpretatur, per quam mensura intelligitur. Merito igitur de Eli venit populus in desertum
Abbreviated transcription (Latin):
tĩs. Potest aũ &e hoc fortasse ad litt̾am
intelligi: ut moyses alicubi positus de
am̃ maiestate aliquid subtilius cog no¬
uisset. Et quia ait uidebis postiora
mea: incarnationis sue myst̾ium ei¬
fortasse ostendit. Uidit aũ moyses &e tẽ
postiora dei: qͣndo año in monte tuffi

Expanded text:
teris. » Potest enim hoc fortasse ad litteram teris. » Potest enim hoc fortasse ad litteram intelligi, ut Moyses alicubi positus de Domini majestate aliquid subtilius cognoverit. Et quia ait: « Videbis posteriora mea, » incarnationis mysterium fortasse ei ostendit. Vidit autem Moyses et tunc posteriora Dei, quando Domino in mont
Abbreviated transcription (Latin):
Melius gͦ dñs moysi: qm moyses sibi ip̃i
consulebat. Ego inquit dñs ostendam tͥ
me ip̃m ostendam. Scͥptum est enim in
euungłio: qͥa qͣndo dñs in monte tͣnffi¬
guratus est moyses ce helias cum eo loqͦn¬
tes apparuerunt. Et t̃ẽ qruidem omne bo¬
num moysi añs ostendit: &e tc̃ &e in noĩe
dñi uocatus est coram eo. Hoc aũ apͥn
bonum est nos hic eẽ. Hic in qͣm est ẽẽ.
bonum: ubi ostendisti moysi te ip̃m qͥ
es om̃e bonum. Quod aũ sequit᷑. mise¬
rebor cui uoluero & clemens ero. eui mͥ
placuerit: tale est ac si cliceret. Tu ꝓ ppło
rogas: tu pro his quorum corda ce cogi¬
tationes ñ cognoscis ex oras. ego scio cui¬
rim. ego miserebor cui uoluero. qui ni¬
chil uolo nͥ bonum.
t it̃um. Ecce inquit est locus apcs
me. stabis supͣ petram. Cumq tnͣsi¬
bit gła mea. ponam te in foramine pe-¬
tre: & ꝓtegam dext̾a donec tnͣseam
Tollamq manum meam: & uidebis pꝰ¬
teriora mea: faciem aũ meam uidẽ ñ po¬

Expanded text:
Melius igitur Dominus Moysi, quam Moyses sibi ipsi consulebat: « Ego inquit, Dominus ostendam tibi meipsum ostendam. Scriptum est enim in Evangelio, quia quando Dominus in monte transfiguratus est, Moyses et Elias cum eo loquentes apparuerunt, et tunc quidem omne bonum Moysi Dominus ostendit: tunc et in nomine Domini vocatus est coram eo. Hoc autem habbonum est nos hic esse . » Hic, inquit, est esse bonum, ubi ostendisti Moysi teipsum. qui es omne bonum. Quod autem sequitur: « Miserebor cui voluero, et clemens ero in quem mihi placuerit , » tale est, ac si diceret: Tu pro populo tuo rogas, tu pro his, quorum corda et cogitationes non cognoscis, exoras; « Ego scio qum: ego miserebor cui voluero , » qui nihil volo, nisi bonum. « Et iterum: Ecce, inquit, est locus apud me, stabis supra petram. Cumque transibit gloria mea, ponam te in foramine petrae, et protegam dextera mea, donec transeam: tollamque manum meam, et videbis posteriora mea, faciem autem meam videre non po
Abbreviated transcription (Latin):
ait. nuinqͣm inuenit᷑. num qͣm ad plenũ
uidetur. Et ait moyses. Si ñ tu ip̃e pre¬
cedas: ñ educas nos de loco isto. In quo
enim scire poterimus ego &e popłs tuus
inuenisse nos gr̃am in confpectu tuo: nisi
ambulaũis nob̾cum. ut glificemur ab oĩ¬
bus popłis qui habitant suꝑ terram: Ac
ꝑint̾nuntium. sed ꝑ te ip̃m nos p̃cede:
nobisq auxiliare. Mirum ualde qͦa loqͥ¬
sentialit̃ ds ubiq sit: tamen eis presens
ñ eẽ idetur. quos orantes ce clamantes
ñ exaudit. Rogat gͥ moyses ut sic popu¬
lum p̃cedat: sic semꝑ p̾sentialiter ad sit:
ut semꝑ &e in om̃ib siis necessitatib eis
subueniat.

Expanded text:
dit, nunquam invenitur, nunquam ad plenum videtur. Et ait Moyses: « Si non tu ipse praecedas, non educas nos de loco isto. In quo enim scire poterimus ego, et populus tuus, invenisse nos gratiam in conspectu 122 tuo, nisi ambulaveris nobiscum, ut glorificemur ab omnibus populis, qui habitant super terram? » Aper internuntium, sed per teipsum nos praecede, nobiscum auxiliare. Mirum valde quod loqusentialiter Deus ubique sit, eis tamen praesens esse non videtur, quos orantes et clamantes non exaudit. Rogat ergo Moyses, ut sic populum praecedat, sic semper praesentialiter adsit, ut semper in omnibus suis necessitatibus eis subveniat.
Abbreviated transcription (Latin):
uinq apppinqͣsset ad castra: indit
ẽ utiulum & choros. Iratusq ualde: ꝓie¬
cit de manu tabulas. & confregit eas ad
radicem montis. Irascit᷑ moyses: ce fran¬
gie tabulas. Popłs enim peccat & tabule
frangurt᷑: popłs peccat ce lex destriit᷑.
Ut quid hoc: Si enĩ moyses tabulas ñ
gis imꝑio occidisset: Lex enim dicie.
soli. Noluit gͥ cum tabulis. noluit cum
rigore legis ad popłm delinqͦntem uenire.
sed tabulas fregit. legem euacuauit. &
popło delinqͣnti peꝑcit. Quotiens enim
respectu pietatis ep̃c peccatori alicui mi se¬
ret᷑. & timens ne inpeius ruat. ñ scłm¬

Expanded text:
« Cum appropinquasset ad castra, vidit « Cum appropinquasset ad castra, vidit et vitulum, et choros. » Iratusque projecit de manu tabulas, et confregit eas ad radicem montis. Irascitur Moyses, et frangit tabulas; populus peccat, et tabulae franguntur; populus peccat, et lex destruitur. Ut quid hoc? Si enim Moyses tabulas non gis imperio non occidisset? lex enim dicit: soli . » Noluit ergo cum tabulis, noluit cum legis rigore ad populum delinquentem venire, sed tabulas fregit, legem evacuavit, et populo delinquenti pepercit. Quoties enim respectu pietatis episcopus peccatori alicui miseretur, et timet, ne in pejus ruat, tunc