comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
potuerit: iuxta eũgłii regłam debet scelerũ ope¬
Si te audierit. lucratus es fr̃em tuum. Si te ñ audi¬
erit. adhibe tecũ. adhuc unum. uelduos. ut ii ore
duor uel trium. stet om̃e uerbum. Si illos ñ audie¬
rit. dic eccliȩ. Si cccłiam ñ audierit: sittͥsic̃ ȩthincꝰ.
et repudiatam ñ accipiet uxorem. Qui gͦ excomuni¬
ratione ep̃c ad eos quibus in speculatione positus
est c̃ẽ oportet. Ceterũ uͦ qualis in semetipso ẽẽ debe¬
at. paulus apłs exponit: ut gradum ep̃i preueniẽs.
sit sobrius. prudcus. castus. sapiens. modestus. hos¬
pitalis: filios habens subditos. cũ om̃i castitate. Tes¬
timonium habens bonum ab his qui foris funt: ꝓ¬
ferens doctrinarũ fidelem sermonem: ante ep̃atum
ñ plures habens urores. quã unam. Non percussor.
ñ bilinguis. ñ ebriosus. ñ neophitus: et prius illud¬
semꝑ ip̃se ostenoat oꝑe: qõ alios docet sermone.¬

Expanded text:
potuerit, juxta Evangelii regulam scelerum opepotuerit, juxta Evangelii regulam scelerum opeSi te audierit, lucratus es fratrem tuum: si te non audierit, adhibe tecum adhuc unum vel duos, ut in ore duorum vel trium stet omne verbum. Si illos non audierit, dic Ecclesiae. Si Ecclesiam non audierit, sit tibi sicut ethnicus aut repudiatam non accipiat uxorem . Qui ergo illum excommuniratione episcopum ad eos quibus in speculatione positus est, esse oportet. Caeterum vero qualis in semetipso esse debeat, Paulus apostolus exponit, ut ad gradum episcopi veniens sit sobrius, prudens, castus, sapiens, modestus, hospitalis, filios habens subditos cum omni castitate, testimonium habens bonum ab his qui foris sunt, proferens doctrinae fidelem sermonem, ante episcopatum non plures habens uxores quam unam; non percussor, non bilinguis, non ebriosus, non neophytus : ut per haec ipse ostendat in opere, quod alios docet
Abbreviated transcription (Latin):
mus constitutus c̃: sie et in penis. si iusticiam non
fecerit primatũ habiturus ẽ. Dm̃us namq quos cũq
peccatores subse in presenti habuit: supra se tune in¬
si honorem. inter homines requirit.
s. ministeru sui dignitatẽ coram deo
ꝓ quolegatione fungitur. ñ custodit. Priuium nãq
ab ep̃o quid sui nominis dignitas. tenet inquirat᷑.
Quare gͦ speculator ponitur. et qͥd aspeculatore re
cus.Speculatorẽ dedite domun isrł. didies gͦ ex oi
meo uerbũ: et nuntiabis eis ex me. Si autẽ uideris
gladium uenientem. et ñ anmuntiaueris ut reuer¬
tatur umpius a uia sua: ipse quidẽ inpius in mqͥ¬
tate sua morietur: sanguinem autẽ eius de manu
tua requiram. Si autẽ tu annuntiaueris et ille non
fuerit reuersus. ipse quidẽ miniquitate sua mori¬
etur. s. tu animam tuam liberasti. Decet gͦ ep̃m qui
tet sermone si potuerit. et actu corrigere. Et si ñ

Expanded text:
mus constitutus est, sic et in poenis, si justitiam non mus constitutus est, sic et in poenis, si justitiam non fecerit, primatum habiturus est. Omnes namque quoscunque peccatores sub se in praesenti habuit, supra se insui honorem inter homines requirit, sed ministerii sui dignitatem coram Deo, pro quo legatione fungitur, non custodit. Primum namque ab episcopo, quid sui nominis dignitas tenet, inquiraturQuare vero speculator ponitur, et quid a speculatore reqiens: speculatorem dedi te domui Israel. audiens ergo ex ore meo sermonem adnuntiabis eis ex me. si autem uideris gladium uenientem et tu non adnuntiaueris ut reuertatur impius auia sua, ipse quidem impius in iniquitate sua morietur, sanguinem autem eius de manu tua requiram. si autem tu adnuntiaueris et ille non fuerit reuersus, ipse quidem in iniquitate sua morietur, sed tu animam tuam li sermone si potuerit et actu corrigere; si non
Abbreviated transcription (Latin):
terrarum quoq fructus muiuuntur: et seruitia
ppłor ĩpediuntur. Multi etiam dolores prosperita¬
tẽ regni inficiunt: caroꝵ et liberor mortes. tristi¬
ciam conferunt. Hostiũ in cursus prouincias uisdiq
uastant: bestię armentor et pecor greges dila¬
cerant. tempestates ueris et hyemis terrarũ et ma
ictus. segetes. et arbor. flores. et panpinos exurũt.
Suꝑ om̃ia uͦ regis iniusticia. ũ solũ presentis impe¬
ru faciem fuscat: s etiam filios suos et nepotes. ne
post se regni hereditatẽ teneant. obscurat. Propter
piacłi eĩ salomonis. regnum domus isrł dũs de
manib filioꝵ eius disꝑsit: et ꝓpter iusticiam dauid
munitas plebis. nummentum gentis: cura languo¬
rũ. gaudium hominum: temperies aeris: serenitas
maris: terrȩ fccunditas: solatium pauperum: he¬
reditas filioꝵ: et sibimetipsi spes future beatitudi¬
nis. At tam̃ sciat qo sicut in throno hominum pri¬

Expanded text:
terrarum quoque fructus diminuuntur et seruitia terrarum quoque fructus diminuuntur et seruitia populorum praepediuntur,, multi etiam dolores prosperitatem regni inficiunt, carorum et liberorum mortes tristitiam conferunt, hostium incursus prouincias undique uastant, bestiae armentorum et pecorum greges dilacerant, tempestates ueris et hiemis terrarum fecundictus segetes, et arborum flores, et pampinos exurunt. Super omnia vero regis injustitia non solum praesentis imperii faciem fuscat, sed etiam filios suos et nepotes, ne post se regni haereditatem teneant, obscurat. Propter piaculum enim Salomonis regnum domus Israel Dominus de manibus filiorum ejus dispersit, et propter meritum David munitas plebis, munimentum gentis, cura languorum, gaudium hominum, temperies aeris, serenitas maris, terrae fecunditas, solatium pauperum, haereditas filiorum, et sibimetipsi spes futurae beatitudinis. Attamen sciat quod sicut in throno hominum pri
Abbreviated transcription (Latin):
pudicos et histriones ñ nutrire. impios de terra
ꝑdere. Parricidas et ꝑuirantes uiuere ñ sinere.e¬
celias defendere: pauperes elemosinis alere: iustos
suꝑ regni negotia constituere: et sapientes et sobri¬
os consiliarios habere. Magor et arioloꝵ phito¬
nũ sacroꝵq suꝑsticionib ñ intendere: nacuitdiã
differre: patriam fortiter et iustȩ contra aduersa¬
rios defendere: ꝑ om̃ia in dõ uiuere. Prosperitati¬
b ñ eleuare animum: cuncta aduersa pacienter fer¬
re. fidem catholicam in dm̃ habere: filios suos uon
sinere impie agere. Certis horis orationib insiste¬
ie. ante horas congruas ñ gustare cibũ. Ne eñi trȩ
cuius reax est puer: et cuius principes mane come¬
dunt. Hȩc regui prosperitatem ui presenti faciũt.
et regem ad cęlestia regna meliora ꝑducunt. Qui uͦ
sitates imperu tolerat. Iccuro eñi sepe par ppłoꝵ
rumpitur: offendicła ẽtiam de regno suscitantur:

Expanded text:
pudicos et histriones non nutrire, impios de terra pudicos et histriones non nutrire, impios de terra perdere, parricidas et periurantes uiuere non sinere, ecclesias defendere, pauperes eleemosynis alere, iustos super regni negotia constituere, senes et sapientes et sobrios consiliarios habere, magorum et ariolorum pythonissarumque superstitionibus non intendere, iracundiam differre , patriam fortiter et iuste contra aduersarios defendere, per omnia in Deo uiuere, prosperitatibus non eleuare animum, cuncta aduersa patienter ferre, fidem catholicam in Deum habere, filios suos non sinere impie agere, certis horis orationibus insistere, ante horas congruas non gustare cibum. uae enim terrae, cuius rex est puer et cuius principes mane comedunt. haec regni prosperitatem in praesenti faciunt et regem ad caelestia regna meliora perducunt. qui uersitates imperii tolerat. idcirco enim saepe pax populorum rumpitur et offendicula etiam de regno suscitantur,
Abbreviated transcription (Latin):
est. mentis humilitas: et inepte diuitie sunt am¬
mor euormitas. ꝓuidendũ gͦ pauperibus ẽ: ut et¬
semetipsos quales sint intelligant: et quod rebus
consequi ñ ualent. mentis tumore superbire desis
onus abusionis gradus est. rex iniquus.
Et enim regem ñ iquum: sed correc¬
torem iniquor ẽẽ oportet. Unde inse¬
metipso nominis sui dignitatem cus¬
todire oportet. Nomen cm̃ regis intellectualiter hoc
retinet: ut subiectis om̃ib ixctoris officium ꝓcuret.
It qualiter alios corrigere poterit: qui ꝓprios mo¬
res ne inqui sint ñ coirigit: Iusticia em̃ regis.
exaltatur solium: et ueritate solidantur guberna¬
cła popłor. Iusticia uͦ regis ẽ: neniunẽ iniuste ꝑ
potentiam õpprimere. Sinc acceptione oñumodis¬
ꝑsonarũ. inter uirũ et proximũ suum iudicare. ad¬
uenis et uious et pupillis defensorẽẽe. Furta co¬
hibere: ad ulteria punire: unquos ñ exaltare. Ini¬

Expanded text:
est mentis humilitas et ineptae diuitiae sunt anest mentis humilitas et ineptae diuitiae sunt animorum inormitas. prouidendum ergo est pauperibus, ut semet ipsos quales sint intellegant et quod rebus consequi non ualent mentis tumore superbire desistEX INIQVVS. Nonus abusionis gradus est rex iniquus. etenim regem non iniquum sed correctorem iniquorum esse oportet. unde in semet ipso nominis sui dignitatem custodire debet: nomen enim regis intellectualiter hoc retinet, ut subiectis omnibus rectoris officium procuret sed qualiter alios corrigere poterit qui proprios mores ne iniqui sint non corrigit? quoniam iustitia regis exaltatur solium et ueritate solidantur gubernacula populorum. iustitia uero regis est neminem iniuste per potentiam opprimere, sine acceptione personarum inter uirum et proximum suum iudicare, aduenis et pupillis et uiduis defensorem esse, furta cohibere, adulteria punire, iniquos non exaltare, in
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ em̃ dei dispensationẽ paupertatem necessariam
acceperint: in ipsoꝵ arbitrio pendet. utrũ paupe¬
res sp̃u sut. Non enĩ quibuscũq pauperib cęli
regna promittuntur : s. his tantũmͦ. quib diuicia¬
rũ mopiam. animoꝵ humilitas comitatur. Pauꝑ
ciũ humilis. pauper sp̃a appellatur. Qut cũ egenus
foris cernitur. numquam in suꝑbiam eleuatur:
qm̃ ad petenda regna cęlor. plus ualet mentis
humilitas. quã presentium diuitiarũ temporalis
paupertas. Et enuim humiles qui bene diuitias pos¬
sessas habent. possunt pauperes sp̃u appellari: et
superbi nichil habentes. haut dubium ẽ. beatitudi¬
ne paupertatis priuari. De quibus utrisq sc̃a scrip¬
tura ita loquitur. Est quasi diues cũ nichil habeat:
et est quasi pauper. cũ in multis diuitus sit. Qua¬
si diues est pauper suꝑbus mentis affectu: et quasi
pauꝑ est. diues mentis humilitate. Diues gͦ inopia

Expanded text:
cum enim Dei dispensatione paupertatem necessariam cum enim Dei dispensatione paupertatem necessariam acceperint, in ipsorum arbitrio pendet utrum pauperes spiritu sint. non enim quibuscumque pauperibus caeli regna promittuntur, sed his tantummodo quibus diuitiarum inopiam animorum humilitas comitatur. pauper enim humilis pauper spiritu appellatur, qui cum egenus foris cernitur, numquam in superbiam eleuatur: quoniam ad petenda regna caelorum plus ualet mentis humilitas quam praesentium diuitiarum temporalis paupertas. etenim humiles qui bene diuitias possessas habent possunt pauperes spiritu appellari , et superbos nihil habentes haud dubium est beatitudine paupertatis priuari. de quibus utrisque sancta scriptura ita loquitur: est quasi diues, cum nihil habeat et est quasi pauper, cum in multis diuitiis sit. quasi diues est pauper superbus mentis affectu et quasi pauper est diues mentis humilitate. diues ergo inopia
Abbreviated transcription (Latin):
ctauus abusionis
gradus ẽ. pauꝑ suꝑbus. qui nichil
habens in suꝑbiam extollitur: cum
e contrario dutibus scłi. ñ superbȩ
lum qͥ per nifimam miseriam uelud in terra abiec¬
tum. extremum. et humilem incedere: et contrista¬
ri debuerat: suꝑ cilioso superbię tumore inflamatã
mentem contra dm̃ erigere: ꝑquod uicium lapsi
corruerunt: qui sũmo celi conditi erant culmine.
Qd gͦ uult. quasi potens u terra suꝑbire: qui p̃
om̃ib hominib debuerat humilis apparere: Sed
ne de pauꝑtate sua tristiciam habeant: quid ado
accepturi sũt pauperes attendant: ipse eñi in qͥt
Recta namq dispensatione misericors ds. celi reg¬
nũ illis cõmtitit. quib regni terrarũ participatio
uẽ abstulit: ut ipse diues in celi sede appareat. qui
in terra penitus nichil ꝓcurat. Cauendum gͦ pau¬
peribus ẽ ne dũ ꝑ necessitatẽ terre regnũ ꝑdunt:
ꝑ mentis imprudentiam. etiã cęlor regna ꝑdant.

Expanded text:
Octauus abusionis Octauus abusionis gradus est pauper superbus, qui nihil habens in superbiam extollitur, cum e contrario diuitibus saeculi non superbe lum, qui per infimam miseriam velut in terram abjectus, extremus et humilis incedere et contristari debuerat, supercilioso superbiae tumore inflatam mentem contra Deum erigere? Per quod vitium lapsi corruerunt, qui in summo coeli conditi erant culmine. Quid ergo vult quasi potens in terra superbire, qui prae omnibus hominibus debuerat humilis apparere? Sed ne de paupertate sua tristitiam habeant, quid a Deo recepturi sunt pauperes attendant: ipse enim inquit, recta namque dispensatione misericors caeli regnum illis committit quibus regni terrarum participationem inter mortales abstulit, ut ipse diues in caeli sede appareat qui in terra penitus nihil procurat. cauendum uero pauperibus est, ne dum per necessitatem terrae regnum perdunt, per mentis imprudentiam etiam caelorum regna amittant.
Abbreviated transcription (Latin):
presens ñ diligi imperatur. ne adei dilectione alie¬
nus. scli amator. quisq efficiatur. Non gͣ debet con¬
Ecce puer m̃s quẽ elegi. electus m̃s. complacuit
sibi in illo anima mẽa. Ponam sp̃m meũ suꝑ eum:
ñ contendet neq clamabit: neq audiet aliquis in
plateis uocem eius. Ecce xp̃e ñ contendit: neq
clamabit. Et tusimoribus. xp̃i simlitudinem reti¬
nere cupis ñ contendas: ne abustuuis in ęccłia. xp̃i¬
ana existas. Suis em̃ sectatorib xp̃e precepit. Noli¬
te nocari rabbi: unus ẽ eium magister ũr qui est
ẽ pater ũr qui in cęlis ẽ: om̃s autem uos fratres es¬
tis. Quibus ad supplicandum imperauit dicere: sic
aut̃ẽ orabitis. Pater nr̃ qui es in cęlis: sc̃ificetur no¬
m̃ tuum. Frustra autem patrem contendit in ter
ra: qui patĩe et patriam ꝓfitetur habere se u celo.
Cuius possessor. uemo efficitur: nͥ qui de terrenȩ pa¬
triȩ contentione securus habetur.

Expanded text:
praesens non diligi imperatur, ne a Dei dilectione aliepraesens non diligi imperatur, ne a Dei dilectione alienus saeculi dilector quisque efficiatur. non ergo debet conecce puer meus quem elegi, electus meus, conplacuit sibi in illo anima mea: ponam spiritum meum super eum. non contendet neque clamabit neque audiet aliquis in plateis uocem eius. ecce Christus non contendit neque clamauit: et tu si morum Christi similitudinem retinere cupis, ne contendas, ne abusiuus in ecclesia Christianus existas. suis enim sectatoribus Christus praecepit: nolite uocari Rabbi: unus est enim magister uester, qui estim pater vester, qui in coelis est. Omnes enim vos fratres estis , quibus ad supplicandum imperavit, cum dicit: Sic autem orabitis: Pater noster qui in coelis, sanctificetur nomen tuum . Frustra ergo contendit ra qui patrem et patriam profitetur habere se in caelo: cuius possessor nemo efficitur, nisi qui de terrenae patriae contentione securus habetur.
Abbreviated transcription (Latin):
cohabitare in uno corde ñ possunt. Quẽ. aoino dum
ocłi celũ pariter et terram. num quã conspiciunt.S:
requirendũ ẽ si uere in mundo aliꝗd sit qd amari
debeat. et quis sit ille mundus quẽ diligi diunia
eloquia uetant. Terra gͦ cũ uascentib ex ea. et me¬
tallis. et animantib et pulcritudine uestiũ. et oblec¬
tationib eor cibor et his que ad hȩc pertiuent. ñ
diligi precipitur: s proximus ꝓpter quẽ ħoĩa facta st̃
amari iubetur. Hȩc em̃ om̃ia predicta. uelud ñ man¬
sura ad cęlestem patriam pergentes comitari neque¬
unt. ꝓximi uͦ uelud mansuri reges coheredes. semet
ipsos licenter inuicem diligunt. Qo gͦ semꝑ manet
in mundo. ñ et cũ inundo pariter deficiet. ipse mũ¬
dus ñ amari imperatur. Prorimus autẽ qui ẽ pars
regni cęlestis in terra interim a regni cęloꝵ appeti¬
torib ũ in congruę amatur: dũ in sĩnna illa patria
ineternum coheres habebitur. Propterea gͦ miid

Expanded text:
cohabitare non possunt, quemadmodum oculi caelum pariter et terram nequaquam conspiciunt. sed requirendum est, si uere in mundo aliquid sit quod amari debeat et quis sit ille mundus quem diligi diuina eloquia uetant. terra ergo cum nascentibus ex ea et metallis et animantibus et pulcritudine uestium et oblectationibus ciborum et his quae ad haec pertinent non diligi praecipitur, sed proximus propter quem haec omnia facta sunt amari iubetur. haec enim omnia praedicta uelut non mansura ad caelestem patriam pergentes comitari nequeunt. proximi uero uelut mansuri regis coheredes semet ipsos licenter inuicem diligunt. quod ergo semper in mundo non manet et cum mundo pariter deficiet et ipse mundus non amari imperatur: proximus autem qui est pars regni caelestis in terra interim a regni caelorum appetitoribus non incongrue amatur, dum in summa illa patria in aeternum coheres habebitur. propterea uero mundus
Abbreviated transcription (Latin):
nis: pisces de mari. idẽ scłares ad litus conuersionis
trahunt. Tobias uͦ qui descendit ad flumen. xp̃c ẽ
descendens ad mundũ. iustus ad lacrimas. Tobi¬
as ut lauaret pedes: xp̃c ut ablueret peccata: iust̃
ut carnales mundaret affectus. Inuenit tobias
piscem: ap̃c diabolum: iustus queolibet diaboli
membrũ. Piscem tobias extrahit: diabolũ xp̃e
eiecit: iustus impium conuertit. Erenterat tobi¬
occulta pectoris eiciendo. Non isti carent sale. qͦ
pisces suos asꝑgant. Habet enĩ tobias materialẽ:
xp̃c mysticũ: iustus moralem. Tobias gͥ ñ caret
sale materiali. quo piscis condiatur xp̃e sale sa¬
pientiȩ. qͦ diabolus caueatur uistus sale doctrinȩ
quo noutter conuersus. doccatur. affert & honora¬
tus piseem de monte: eremplũ in delicet sobrieta¬
tis. & abstinentię. affert &. moyses diuersas ferculoꝵ
species. mel scilicet de petra: oleũq de saro duris

Expanded text:
nis pisces de mari, id est, saeculares ad littus conversionis nis pisces de mari, id est, saeculares ad littus conversionis trahunt. Tobias vero, qui descendit ad flumen, Christus est descendens ad mundum, justus ad lacrymas. Tobias, ut lavaret pedes, Christus ut ablueret peccata, justus ut carnales mundaret affectus. Invenit Tobias piscem, Christus diabolum, justus quodlibet diaboli membrum. Piscem Tobias extrahit, diabolum Christus ejecit, justus impium convertit. Exenterat Tobiocculta pectoris ejiciendo. Non carent isti sale, quo pisces suos aspergant, habet enim Tobias materialem, Christus mysticum, justus moralem. Tobias igitur non caret sale materiali quo piscis condiatur; Christus sale sapientiae, quo diabolus caveatur; justus sale doctrinae, quo noviter conversus doceatur. Affert et Honoratus piscem de monte, exemplum scilicet sobrietatis et abstinentiae. Affert et Moyses diversas ferculorum species, mel scilicet de petra, oleumque d
Abbreviated transcription (Latin):
sine uanitate. Post carnium fercula. tres piscium
diuersitates apponuntur: scilicet pisces de mari.
mine doctores: de stagno claustrales. Tales tam̃
tionis. Piscis de mari comnelius: de flumine paulus.
de stagno maurus. Apponit gͥ petrus ad mensam
cornelium: ananias paulũ. benedictus maurũ. Cũ
eñ leguntur opera cornelii. conuersio pauli. uita
mauri: qd̾ aliud agitur. quã qd ex eoꝵ eaemplis
amimus saguiatur: Huiusmm pisces sunt comeden¬
di: idẽ uita. & morib mntandi. Imitandus ẽ eium
cornelius. fide et oꝑe scłarib: paulus uita et doc¬
trina doctorib: maurus humilitate & obedientia
uirtutẽ miracłi. magistro ascripsit: humilitatis
officiũ docuit. Afferunt et alii alios pisces. afferũt
eñi pisces de mari. iacobus. & audreas: de flumine
tobias: de monte honoratus. Ia cobus supplantator.
andreas uirilis iuterpretatur. Qui eñi uitia supplan¬
tant. qui uiriliter agunt. exemplo bonȩ operatio¬

Expanded text:
sine vanitate. Post carnium fercula tres piscium sine vanitate. Post carnium fercula tres piscium diversitates opponuntur, scilicet pisces de mari, mine doctores, de stagno claustrales. Tales tamentionis. Piscis de mari Cornelius, de flumine Paulus, de stagno Maurus. Apponit igitur Petrus ad mensam Cornelium , Ananias Paulum, Benedictus Maurum. Cum enim leguntur opera Cornelii, conversio Pauli, vita Mauri, quid agitur quam quod ex eorum exemplis animus saginatur? Hujusmodi ergo pisces sunt comedendi, id est, vita et moribus imitandi. Imitandus est enim Cornelius fide et opere saecularibus, Paulus vita et doctrina doctoribus, Maurus humilitate et obedientia virtutem miraculi magistro ascripsit humilitatis officium docuit. Afferunt et alii alios pisces. Afferunt enim pisces de mari Jacobus et Andreas, de flumine Tobias, de monte Honoratus. Jacobus supplantator, Andreas virilis interpretatur. Qui enim vitia supplantant, id est, qui viriliter agunt, exemplo bonae operatio
Abbreviated transcription (Latin):
cina. Abel agiũ. abraham arietẽ. iosue uaccam ap¬
ponit. dgnus obinutescens coram tondente. xp̃c
ẽ humilis in passione: nos pacientes in tribulatio¬
ne. Aries adherens iuter uepres cornib. ap̃e in
cruce manib: uos obedientiȩ operib Aries pre¬
cedens gregem. xp̃c uita plebem: prelati exemplo
congregatione. Uacca occisa extra castra. ap̃m extͣ
ibrħm: nos extra mundi uanitatẽ mortificari
designat. In agno simplicitas cordis: in ariete
fortitudo operis: in uacca lac predicationis. Non
sit autẽ in nobis simplicitas sine fortitudine: nͥ
fortitudo sine lacte doctrine: s simus sicut illi qͥ
ut nubes uolant: prudentes sicut serpentes. et
simplices sicut columbȩ: ne sit nubes sine plu¬
ina: serpens sine prudentia: columba sine sun¬
plicitate: s careat colũba felle. serpens ueneno.
nubes siccitate: ut sit simplicitas iusti sine ama¬
ritiome: pridentia sine malignitate: doctrina

Expanded text:
cina. Abel agnum, Abraham arietem, Josue vaccam apcina. Abel agnum, Abraham arietem, Josue vaccam apponit. Agnus obtumescens coram tondente, est Christus humilis in passione, nos patientes in tribulatione. Aries adhaerens inter vepres cornibus, Christus in cruce manibus, nos obedientiae operibus. Aries praecedens gregem, Christus vita plebem, praelati exemplo congregationem. Vacca occisa extra castra, Christum extra Hierusalem, nos extra mundi vanitatem mortificari designat. In agno simplicitas cordis, in ariete fortitudo operis, in vacca lac praedicationis. Non sit autem in nobis simplicitas sine discretione, nec discretio sine lacte doctrinae, sed simus sicut illi, qui ut nubes volant, prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae , ne sit nubes sine pluvia, serpens sine prudentia, columba sine simplicitate: sed careat columba felle, serpens veneno, nubes siccitate, ut sit simplicitas justi sine amaritudine, prudentia sine malignitate, doctrina
Abbreviated transcription (Latin):
non dum mens a memoria peccati er toto purga¬
tur.Surrexit et comedit. & rursum obdorimuit.
cibum. liquet quia fortem: ambulauit enũ in for¬
titudine cibi illius quadragnita dieb. et quadra¬
guita noctib: usq ad montem dĩ oreb. fortis cib
ẽ caritas. Caritas eñi om̃ia suffert: om̃ia sustinet:
et usq ad altitudinẽ diuine contemplationis.
aninium sustollit et ꝓuehit. Surgentes autẽ mi¬
nistri. apponunt diuersa generi iumid tephanus
uiuũ pafsum: ysaias aqua mixtum. Inebriantur
uͦ declinatio interpietatur. Est autẽ requies m̃¬
tis: et ẽ requies carnis. Qui querunt requiem car¬
iis mebriantur inno aqua mixto: qui uͦ ie quiem
mentis. uino passo. Apponit paulus olera: tres pue¬
ri legumina ministrant. Paulus infirnus olera: ꝓprie
pueri uͦ ꝑ legumina. delicatis dant exemplũ ser¬
uande sobrietatis. Se quuntur autem tria gene¬
rilia fercula: scilicet caro agnina. arietina. et uac¬

Expanded text:
nondum mens a memoria peccati ex toto mundanondum mens a memoria peccati ex toto mundatur. Surrexit, et comedit, et rursum obdormivit, cibum, liquet quia fortem, ambulavit enim in fortitudine cibi illius quadraginta diebus et quadraginta noctibus usque ad montem Dei Oreb. Fortis cibus est charitas. Charitas enim omnia suffert, omnia sustinet , et usque ad altitudinem divinae contemplationis animum provehit, et sustollit. Surgentes autem ministri vinum passum, Isaias aqua mistum. Inebriantur vero declinatio interpretatur. Est autem requies mentis, et requies carnis. Qui quaerunt requiem carnis, inebriantur vino aqua misto; qui vero requiem mentis, vino passo. Apponit Paulus olera , tres pueri legumina ministrant . Paulus infirmis per olepueri vero per legumina delicatis dant exemplum servandae sobrietatis. Sequuntur autem tria generalia fercula, scilicet caro agnina, arietina et vac
Abbreviated transcription (Latin):
ce ad caput eius subemerierus panis. et uas aquę
tugit gͥ qui inundo renuntiat. fugit mulierem for¬
nicariam. qui fugit luxuriam. Uenit in bersabex
uida. terram confessionis: et puerũ suum ibi di¬
mittit. qui pueriles actus deserens. ad uiriles as¬
cendit: pergit in desertũ uia uinus diei. qui serua¬
ca unitate cõmumis uitȩ. mundanis renuntians.
sp̃ialia requirit. Subter unam iumperũ sedet: qui
noleus aculeos peceati sustinet. Nude apłs. Conde¬
lector legi di. scd̾m interiorem hominẽ: utdco au¬
tem aliam legem in membris meis. repugnantẽ
legi mentis mee. Proiecitq se et obdouint.: cũ
ab amore suꝑm luminis deficiens. in fomite peccati
quasi sub umbra iumperi requiescit.. Ib angło ex¬
citatur: quando a sermone di qui media nocte
a regalib sedib uenit. suscitatur Et ecce ad ca¬
put eius subcinericius panis. Caput mentis ratio
ẽ Ibi panis subcinerieius pams inuenitur: quia

Expanded text:
ce ad caput ejus subcinericius panis, et vas aquae . ce ad caput ejus subcinericius panis, et vas aquae . Fugit igitur, qui mundo renuntiat, fugit mulierem fornicariam, qui fugit luxuriam. Venit in Bersabaee Juda terram confessionis, et puerum suum ibi dimisit, qui pueriles actus deserens, ad viriles ascendit; pergit in desertum viam unius diei, qui servata unitate communis vitae mundanis renuntians, spiritualia quaerit. Subter unam juniperum sedet, qui, nolens aculeos peccati sustinet. Unde Apostolus: Condelector legi Dei secundum interiorem hominem, video autem aliam legem legi mentis meae . Projecitque se, et obdormivit, cum ab amore superni hominis deficiens, in fomite peccati quasi sub umbra juniperi requiescit. Ab angelo excitatur quando a sermone Dei qui media nocte a regalibus sedibus venit suscitatur. Et ecce ad caput ejus subcinericius panis. Caput mentis, ratio est. Ibi subcinericius panis invenitur, quia
Abbreviated transcription (Latin):
um. Ondeũ. tenascissima palea tegitur: in quo ue¬
tus testam̃tum figuratur: qd̾ legalib obseruantus
obumbratur. ꝑ conspersũ. desiguatur pais lacri¬
marũ. qui ppło dĩ in cibo conceditur. cũ de egyp¬
to egreditur. ꝑ panẽ uͦ succinericiũ. notatur uita
peccator: qui t̃adiu supra se cinerem portant:
quandiu carnaliũ uoluptatũ. desiderio flagrant.
Vnde scriptũ ẽ. Effraim factus ẽ panis sub ciueri¬
cius qui ñ reuersatur: Pams sub cinericius partẽ
sub tus habet mundiorẽ: illam quȩ ẽ supra sordi¬
diorem.Sic mens terrena cogitans. supra se cine¬
ereusso cinere: totus existit mundus. Hoc pane
subcinericio ñ dũ bene a cinere ercusso. pastusẽ
helyis. dum fugiens a facie mulieris formearię
uenit in bersabee uida: uͥ puerum suũ dimittens.
prexit in desertũ ina umus diei. sedensq subter
unam uimperũ. ꝓiecitq se et obdormunt: et ec¬

Expanded text:
um. Hordeum tenacissima palea tegitur, in quo Veum. Hordeum tenacissima palea tegitur, in quo Vetus Testamentum figuratur, quod legalibus observantiis obumbratur. Per conspersum designatur panis lacrymarum, qui populo Dei in cibo conceditur, dum de Aegypto egreditur. Per panem vero subcinericium notatur vita peccatorum: qui tandiu supra se cinerem portant, quandiu carnalium voluptatum desiderio flagrant. Unde scriptum est: Ephraim factus est subcinericius panis, qui non reversatur . Panis sub cinere partem subtus habet mundiorem: illam, quae supra est, sordidiorem. Sic mens terrena cogitans, super se cineexcusso cinere, totus extat mundus. Hoc pane subcinericio nondum bene a cinere excusso pastus est Elias, dum fugiens a facie mulieris fornicariae, venit in Bersabaee Juda, ubi puerum suum dimittens perrexit in desertum viam unius diei, sedensque subter unam juniperum, projecit se, et obdormivit, et ec
Abbreviated transcription (Latin):
trat: in alia frangit pane: in tercia docet. Prima
pascit miracłis: seda figuris: tercia uerbis. Res
miracłor corroborat fidem: impletio figurarum
spem: doctrina mor caritatem. Dũ enim aqua in
uinũ mutatur. dũ lazarus suscitatur leprosusmũ¬
datur. & cecus illuminatur.tune simplicior turba
miratur. s fides inde succrescit. quia ds̾ hoc fecis¬
se creditur. Dñ uͦ discipłis panis frangitur: & corpꝰ
xp̃i ẽẽ perhibetur. dũ templũ destrui. et post
triduum sub figura resurrectionis reedificari ꝓ¬
mittitur: cũ hõc euenisse ceriitur. nonne de
gła future resurrectiomis spes infłamatur: Di¬
cebat de templo corporis sui. Dũ xp̃e in parabo¬
lis loquitur. dũ semen seminantis. quib terras con¬
gruat assignatur: quid aliud in mentib homi¬
nũ. nisi uerbi dĩ amor. ordinatur: Ponuntur ita¬
q mense: ponunt᷑ et panes. ffert enuim moy¬
ses conspersum: apłi ordeaceũ: helyas succineriei¬

Expanded text:
trat, in secunda frangit panem, in tertia docet. Prima trat, in secunda frangit panem, in tertia docet. Prima pascit miraculis, secunda figuris, tertia verbis. Res miraculorum corroborat fidem, impletio figurarum spem, doctrina morum charitatem. Dum enim aqua in vinum mutatur, dum Lazarus suscitatur, leprosus mundatur, caecus illuminatur, tunc simplicior turba miratur: sed fides inde crescit, quia Deus hoc fecisse creditur. Dum vero discipulis panis frangitur, et corpus Christi esse perhibetur, dum templum destrui, et post triduum sub figura resurrectionis reaedificari promittitur, cum hoc evenisse cernitur, nonne de gloria venturae resurrectionis spes inflammatur? dicebat enim de templo corporis sui. Dum Christus in parabolis loquitur, dum semen seminantis quibus terris congruat assignatur, quid aliud in mentibus hominum nisi verbi Dei amor ordinatur? Ponuntur itaque mensae, ponuntur et panes. Affert Moyses conspersum apostoli hordeaceum, Elias subcinerici
Abbreviated transcription (Latin):
ram confessioms: ibi in agro boo sequens post
tenga metentiũ ue a doctriua aberraree. cor spi¬
cas. toẽ seutentias colligit: quas lex in cibum ui¬
duȩ. pupilli. et aduene. remanere p̃cepit. Denide
iessem suam uirga. toẽ subtili discretione discu¬
tiens inuenit tres modios: qͥ sunt tres urtellectꝰ.
scdm m̃suram donationis . xp̃i. Ex bis gͥ sustentam̃
tempore famis: ut inuat amina nostra.
ieut homo exteriorq
in refectorio materiali ad horam
cibo potuq reficitur: sic homo in¬
terior in refectorio sc̃ę meditatio¬
nis potatur uino compunctionis:
& diuersis exemplor saginatur ferculis. In hoc gͥ¬
refectorio tres ponuntur mense: Idẽ tres intellec
cus. moralis. Prima mensa simplicib : scda docto¬
rib: tercia cdniunis ẽ utrisq In prima cib gros¬
sior: in scđa subtilior: in terciã dulcior. Prima sa¬
porẽ continet eremploꝵ: scda uim mnisterioꝵ:
tercia dulcediuem moꝵ. In una xp̃c uiuum minis¬

Expanded text:
am confessionis terram. Ibi in agro Boos sequens post am confessionis terram. Ibi in agro Boos sequens post terga metentium, ne a doctrina aberret, eorum spicas, id est, sententias colligit, quas lex in cibum viduae, pupilli et advenae remanere praecepit. Deinde messem suam virga, id est, subtili discretione discutiens, invenit tres modios, qui sunt triplices intellectus secundum mensuram donationis Christi. Ex his igitur sustentamur tempore famis, Sicut homo exterior in refectorio materiali ad horam cibo potuque reficitur, sic homo interior in refectorio sanctae meditationis potatur vino compunctionis, et diversis exemplorum saginatur ferculis. In hoc refectorio tres ponuntur mensae, id est, triplices cus et moralis. Prima mensa simplicibus, secunda doctoribus, tertia communis est utrisque. In prima cibus grossior, in secunda subtilior, in tertia dulcior. Prima saporem continet exemplorum, secunda vim mysteriorum, tertia dulcedinem morum. In una Christus vinum minis
Abbreviated transcription (Latin):
generat fecimditatẽ: siceitas sterilitatẽ. M yrix
uͭ fasciculos. inter ubera sua portat: qui corde com¬
paciens. s manuum laborẽ impendens. ꝓxunoꝵ
uecessitudines sustentat. Oyrix fasciculos portat.
qui carnis uoluptatẽ ꝑ afflctionẽ uidelicet ieiu¬
uando. ingilando. laborando domat. Myrrx fasci¬
culos inter ubera sua portat. qui lapidationẽ ste¬
phani. ignẽ laurentii. crucẽ petri. iort̾ẽ. xp̃i in cor¬
de: qõ ẽ inter ubera compaciendo locat. Unde in
tus nĩs michi: inter ubera mea cõmorabitur. In¬
ter ubera sponse. quasi fasciculus in ẏrix dilectus
cõmoratur. dũ i corde cuiuslibet. xp̃i passio cũ
a maritudine ꝑ memoriam renouatur. In agro uͦ
boor que manus messor euaserant. spic̾as colligit:
qui sententias a magnis doctorib intactas. dili¬
genter inquirit. Sic̾ ruth moabitis. anima scilicet
peccatrir. secuta nurũ suam. uenit in nideam. ter¬

Expanded text:
generat fecunditatem, siccitas sterilitatem; myrrhae generat fecunditatem, siccitas sterilitatem; myrrhae vero fasciculos inter ubera sua portat, qui corde compatiens et manuum laborem impendens, proximorum necessitates sustentat. Myrrhae fasciculos portat, qui carnis voluptatem per afflictionem, videlicet jejunando, vigilando, laborando, domat. Myrrhae fasciculos inter ubera sua portat, qui lapidationem Stephani, ignem Laurentii, crucem Petri, mortem Christi in corde quod est inter ubera compatiendo locat. Unde in tus meus mihi, inter ubera mea commorabitur . Inter ubera sponsae quasi fasciculus myrrhae dilectus commoratur, dum in corde cujuslibet Christi passio cum amaritudine per memoriam renovatur. In agro vero Boos quae messorum manus evaserant, spicas colligit , qui sententias a magnis doctoribus intactas diligenter inquirit. Sic Ruth Moabitis, anima scilicet peccatrix, secuta nurum suam venit in Judae
Abbreviated transcription (Latin):
di petulantia. soẽ caruis lururia. Ex uincis engad¬
di uinũ bonum: ex uinea sorech innũ optimum: il¬
lo mebriantur cari: isto rñ. Illud aqua mustum: is¬
tud nͦ purũ Illico . sohuc turbatur. fexe uaturali. id est
uoluptate c̃aruali: istud uͦ ñ turbatur etiã qualibet
tribulatione temporali. Illito ueterũ uasoꝵ retinet
saporem. soẽ memioriam peccati: istud nonoꝵ redo¬
let mundiciã. ioẽ dulcediñe cordis purificati. Ui¬
ñu gͥ de uneis engeodi & de iinea sorech. condit᷑
piginentis & melle.: uinũ de uinea sodomor et de
suburbanis gomorix. ueneius et felle: fel eñi drico¬
nũ uim̃ cor: et uenenũ aspidum insanabile. Gor¬
morra siccitas. sodoma sterilitas. interpietatur. Q
eñi remoti sunt a fonte compinctionis: qui ñ hu¬
mectantur plumia predicationis. qͥ ñ suffunduntur
celestis aspersione roris. toẽ subtilitate contempla¬
tionis: qͥd mirũ si sunt sicei et steriles. Humor eñi

Expanded text:
di petulantia, id est carnis luxuria. Ex vineis Engaddi petulantia, id est carnis luxuria. Ex vineis Engaddi vinum bonum, ex, vineis Soreth vinum optimum; illo inebriantur chari, isto charissimi. Illud aqua mistum, illud est purum. Illud adhuc turbatur faece naturali, id est voluptate carnali; istud vero non turbatur etiam qualibet tribulatione temporali. Illud veterum vasorum retinet saporem, id est, memoriam peccati; istud redolet munditiam, id est, dulcedinem cordis purificati. Vinum igitur de vineis Engaddi, et de vinea Soreth conditur pigmentis et melle, vinum de vinea Sodomorum, et de suburbanis Gomorrhae, venenis et felle. Fel enim draconum vinum eorum, et venenum aspidum insanabile . Gomorrha, siccitas; Sodoma, sterilitas interpretatur. Qui enim remoti sunt a fonte compunctionis, qui non humectantur pluvia praedicationis, qui non suffunduntur coelestis aspersione roris, id est, subtilitate contemplationis, quid mirum si sunt sicci aut steriles? Humor enim
Abbreviated transcription (Latin):
superius: ne cũ rubore descendat. & audiat da
huic locũ. Qui humilitatẽ sequitur ad superiora
uocatur: qui uͦ suꝑbiam eligit. ad inferiora des¬
cendit.Suꝑ cathedram sedent. ñ iusticie s. pes¬
tilentie: de quib dr̃. Quę dieunt facite: quę
autẽ faciunt. facere nolite. Post pausationis qͥ¬
et̃e iterũ surgit animus ad laborem: ut colligat
hotios de uincis engaodi. ñ de uinea sodomor:
de inea sorech. ñ de suburbanis gomorre: ut
uiter ubera sua comportet inꝓrre fasciculos:
ut in agro booꝵ recipiat spicas. quȩ messorũ
manus effugerant. De iners engaddi. et de u¬
nea sorech. aminus botros colligit: cũ fructus pe¬
intentium. ł electoꝵ premia requirit. Eugaddi fons
edi: soreeh electa. uel optuna inter pixtantur. In hoc
fonte qui deseendunt hedi: ascendunt ann nouel¬
li. In fonte et em̃ compunctionis abluuntur sordes
carnis: abluitur fetor hedi. idẽ uoluptas peceati: he¬

Expanded text:
superius , ne cum rubore descendat et audiat: Da superius , ne cum rubore descendat et audiat: Da huic locum . Qui humilitatem sequitur, ad superiora vocatur; qui vero superba eligit, ad inferiora descendit. Super cathedram sedent non justitiae, sed pestilentiae, de quibus dicitur: Quae dicunt facite, quae autem faciunt, facere nolite . Post pausationis quietem iterum surgit animus ad laborem, ut colligat botros de vineis Engaddi , non de vinea Sodomorum; de vinea Sorec, non de suburbanis Gomorrhae: ut inter ubera sua comportet myrrhae fasciculos, ut in agro Boos recipiat spicas, quae messorum manus effugerant . De vineis Engaddi, et de vinea Sorec animus botros colligit, cum fructus poenitentium vel electorum praemia requirit. Engaddi, fons haedi; Sorec electa interpretatur. In hunc fontem qui descendunt haedi, ascendunt agni novelli. In fonte etenim compunctionis abluuntur sordes carnis, abluitur fetor haedi, id est voluptas peccati, hae
Abbreviated transcription (Latin):
reat: si bom operis fructus gignat. Qd: Nonne
inter opera quiescendũ: Dicat gͥanimus. Sicut
malus inter ligna siluarũ: sic dilectus m̃s uiter fi¬
lios. S ub umbra illius quẽ desidauerã sedi. Tria
sunt in malo consideranda: iudelicet umbra gra¬
ta: fructus bonus. odor suauis. Dat eñi xp̃c uni
br̃a preceptor. que defendit ab estu uitioꝵ: ut te
ꝑdiem ñ urat sol. neq luua ꝑ noctem. Habet fruc¬
tũ inter folia: bonũ opus nter uerba. Scriptũ ẽ
cm̃ de eo. fecit qd docuit. Odor uͦ fructus illius ẽ
suauis: Idc̃ fama bonȩ operationis. Sub umbra gͥ
quã desiderauerat sedet animus: qui uult ẽẽ qui¬
ctus d: quandoq sedet suꝑ fenũ. quandoq super
scabellum: quaudoq suꝑ scannum: quandoq su¬
ꝑeathedram. Suꝑ fenum sedet: cũ caruc̃ subicit.
Suꝑ scabellum: cũ subicit mundũ. Unde beatus
nouissimũ eligat locũ: ut audiat ami ce ascende

Expanded text:
reat, an boni operis fructus gignat. Quid? Nonne reat, an boni operis fructus gignat. Quid? Nonne inter opera quiescendum? Dicat igitur animus: Sicut malus inter ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Sub umbra illius quem desideravi, sedi . Tria sunt in malo consideranda, videlicet umbra grata, fructus bonus, odor suavis. Dat enim Christus umbram praeceptorum, quae defendit ab aestu vitiorum, ut per diem non urat sol, neque luna per noctem . Habet fructum inter folia, id est, bonum opus inter verba. Scriptum est enim de eo: Fecit quod docuit . Odor vero fructus illius est suavis, id est, fama bonae operationis. Sub umbra igitur, quam desiderat, sedet animus, qui vult esse quietus. Sed quandoque sedet super fenum, quandoque super scabellum, quandoque super scamnum, quandoque super cathedram. Super fenum sedet, cum carnem subjicit; super scabellum, cum subjicit mundum. Unde beatus  scamnum, novissimum eligat locum, ut audiat: Amice, ascende
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ greditur animus a contemplatione. ad sui cuxũ¬
spͥectionẽ: egreditur a cura si. ad agendã cura
primi. ut consoletur pusillanimes: corripiat inqͥ¬
ctos. ut fiat ager uirtutũ: qui fuerat prius uepri¬
ũ et spinarum. Cõmoremur inquit in uillis. toẽ in il¬
lis qui sunt uillam. toẽ rudes et tardi: ad percipi¬
enda ddocumenta curie xp̃iSunt eñĩ quidã elau¬
strales quasi curiales: quidã uͦ uillani. soẽ mordi¬
nati: qͥ ñ querunt edificationẽ mentis. s repletio¬
ne uentris. terrenis mhiant: terrena sapiunt. In
his ꝙͥ necesse ẽ faciamus morã. ꝑ doctrinam per
discipliña. Uane surganus ad uineas. Qui eium¬
lunt succidere sarũrta uinearũ. soẽ fuꝑfluitates
amarũ. oportet ut sungant mane. idẽ ñ pigre:
s p̃cedant cremplo. et operatione. Uideamus si fio¬
ruit uinca: si flores fructus parturiunt: idest ui¬
Dere faciamus. si boms cogitationib animus fio¬

Expanded text:
Egreditur animus a contemplatione ad sui circumEgreditur animus a contemplatione ad sui circumspectionem, egreditur a cura sui ad agendam curam proximi, ut consoletur pusillanimes, corripiat inquietos, ut fiat ager virtutum qui prius fuerat veprium et spinarum. Commoremur, inquit, in villis, id est in illis qui sunt villani, id est rudes et tardi ad percipienda documenta curiae Christi. Sunt enim quidam claustrales quasi curiales, quidam vero villani, id est inordinati, qui non quaerunt aedificationem mentis, sed repletionem ventris, terrenis inhiant, terrena sapiunt. In his necesse est ut faciamus moram per doctrinam, per disciplinam. Mane surgamus ad vineas. Qui elunt succidere sarmenta vinearum, id est superfluitates animarum, oportet ut surgant mane, id est, non pigre, sed praecedant exemplo et operatione. Videamus an floruerit vinea, an flores fructus parturierint, id est, videre faciamus, an bonis cogitationibus animus flo
Abbreviated transcription (Latin):
ritate resurrectionis. Unde dr. quia conuersa ẽ
retrorsum. Conuertitur retrorsum: quȩ in dm̃i fa¬
ciem ꝑ dubitationẽ miserat dorsum. Plantaue¬
rat maria ꝑ amorem: s de fructu resurrectionis
dubitabat. ꝓpter resurrectionis dilationem. Dũ
autẽ cognoscit xp̃m: colligit fructum. Quid e¬
nim ꝓdesset semen conceptionis. quid flos nati¬
uitatis. qͥd mnaturitas passionis: nͥ sequeretur fruc¬
tus speratȩ resurrectionis: Egreditur iterũ auimꝰ
ut circũfodiat filculneam: ut quȩ sterilis erat.
fructũ ferat: ut cophinũ stercoris mittat: id est
ut memoria peccati. fetentem reddat. Intrat et
in uineam. ut circũfodiat eam: ut succidat sarm̃¬
ta. idẽ suꝑfluitatis incrementa: ut qd luxuriat.
in palmitib. habundet infructib Unde in canti¬
cis canticor dr. Uem dilecte mi. et egrediamur
in agrũ: commoremur in uillis: mane surgamꝰ
ad uineas: uideamus si floruerit uinea: si flores
fructus parturiunt. s grediamur inquit in agrũ.

Expanded text:
r quod conversa est retrorsum . Convertitur retrorsum, quae in Domini faciem per dubitationem miserat deorsum. Plantaverat Maria per amorem, sed de fructu resurrectionis dubitabat propter resurrectionis dilationem. Cum autem cognoscit Christum, colligit fructum. Quid enim prodesset semen corruptionis, quid flos nativitatis, quid maturitas passionis, nisi sequeretur fructus speratae resurrectionis? Egreditur iterum animus, ut circumfodiat ficulneam, ut quae sterilis erat, fructum ferat , ut cophinum stercoris mittat, id est, ut memoriam peccati fetentem reddat. Intrat et in vineam, ut circumfodiat eam, ut succidat sarmenta, id est, superfluitatis incrementa, ut quod luxuriat in palmitibus, redundet in fructibus. Unde in Canticis canticorum: Veni, dilecte mi, egrediamur in agrum, commoremur in villis, mane surgamus ad vineas; videamus etiam si floruerit vinea, si flores fructus parturiunt . Egrediamur, inquit, in agrum.
Abbreviated transcription (Latin):
Qui profecto in ea ñ instauratur: nͥ prius cor mũ¬
dum fuerit: toẽ nͥ prius ipsa cogitatio ab om̃i eu¬
piditate. ac fece rerũ mortalium sese cohibuerit.
timus est atq ultimus gradus animȩ. neq iam
gradus. sed queda mansio. quȩ illis getoibus ꝑ¬
uenitur. quȩ sint gaudia. quę structio sũmi et
ueri boni. euius serenitatis afflatus anima dr̃. dũ¬

Expanded text:
Qui profecto ea non instauratur, nisi prius cor munQui profecto ea non instauratur, nisi prius cor mundum fuerit, id est, nisi prius ipsa cogitatio ab omni cupiditate et faece rerum mortalium sese cohibuerit etimus est atque ultimus gradus animae, neque jam gradus sed quaedam mansio, quo illis gradibus pervenitur, quae sint gaudia, quae fruitio veri et summi boni, cujus serenitatis afflatus,
Abbreviated transcription (Latin):
Sed hȩc actio. idest appeticio intelligendi ea. quę¬
ñ uere sũmeq sunt sũmus aspectus est auimȩ. quo
ꝑ fectiorẽ. meliorem rectioremq ñ habet. Sextus¬
g erit iste actionis gradus. Aliud eñi mundari ip¬
sum ocłm animȩ. ne frustra et temere aspiciat. et pͣ¬
ue uideat. aliud ipsam eustodire atq firmare carita¬
tem. Aliud serenum atq rectum aspectũ in to quod
ẽ uidendũ dirigere. In his duobus uides gradibus
quod in seipsa ualet. sed intende quod qui prius.
munsdati et sanati fuerint. ita illa luce reuerberant᷑
ueritatis. ut ñ solum nichil boni. s etiam mali plu
ruũ. putent in ea eẽ: atq ab ea nom̃ ueritatis abiu¬
dicent. et cũ quadã libidine ac uoluntate iiserabi¬
li ui suas tenebras quas eoꝵ moribus pati. potest
medicine maledicentes reficiunt. Inde dunno affla¬
in ueritate querenda. deuiare atq errare ñ possit.

Expanded text:
Sed haec actio, id est appetitio intelligendi ea quSed haec actio, id est appetitio intelligendi ea quae vere summeque sunt, summus aspectus est animae, quo perfectiorem melioremque ac rectiorem non habet. Sextus erit iste actionis gradus. Aliud est enim mundari oculum ipsum animae, ne frustra et temere aspiciat et prave videat, aliud ipsam custodire sanitatem atque firmare, aliud serenum atque rectum aspectum, in id quod est videndum, dirigere. In his duobus gradibus vides quid in seipsa valet. Sed intende quod qui prius mundati et sanati fuerint, ita illa luce reverberantur veritatis, ut non solum nihil boni, sed etiam mali plurimum in ea putent esse, atque ab ea nomen veritatis abjudicent: et cum quadam libidine et voluptate miserabili in suas tenebras, quas eorum morbus pati potest, medicinae maledicentes, refugiant. Unde divino afflain veritate quaerenda deviare atque errare non possit.
Abbreviated transcription (Latin):
quod sibi uolit aceroere. sequi auctoritatem. ac
precepta sapientium. & ꝑ hoc loqui sibi dm̃ erede¬
re. In hoc tam preclaro actu ammę. mest ed huc la¬
bor: et contra huius mundi molestias atq blandi¬
cias magnus acerrimusq conflictus. In ipso eñi
purgationis negotio sub est metus mortis.
uod cũ effectum erit. sdẽ eũ fuerit a¬
mma ab om̃i tabe libera. maculis dilu¬
ta. tunc se deuiq in seipsam letissim̃ã
tenet. nec om̃ino aliqͥd metuit sibi:
aut ulla sua causa quiequam angitur. Est gͦ iste qͥn¬
tus gradus. Aliud ẽ eium purificari. aliud tenere pu¬
ritatem. Alia prorsus actio qua se inquinatam redin¬
tegrat: alia qua ñ patitur se rursus uiquinari. In ħ
grradu omnifariam concipit quanta sit.
uod cũ ceꝑit tunc uͦ ingenti quadam
& incredibili fiducia ꝑgit in deum.¬
idẽ in ipsam contemplationẽ ueri¬
tatis. et illud etiam ꝑ quod tantum
laboratũ est altissimũ et secretissimum premium.

Expanded text:
quod sibi nolit accidere: sequi auctoritatem ac quod sibi nolit accidere: sequi auctoritatem ac praecepta sapientum, et per haec loqui sibi Deum credere. In hoc tam praeclaro actu animae inest adhuc labor: et contra hujusmodi molestias atque blanditias magnus acerrimusque conflictus. In ipso enim purgationis negotio subest motus mortis. Quod cum effectum fuerit, id est cum fuerit anima ab omni tabe libera, maculisque diluta, tunc se denique in se ipsa laetissime tenet, nec omnino metuit quodlibet sibi, aut ulla sua causa quitus gradus: aliud est enim efficere, aliud tenere puritatem; et alia prorsus actio qua se inquinatam redintegrat, alia qua non patitur se rursus inquinari. In hoc gradu omnifariam concipit quanta sit: quod cum conceperit, tunc vero ingenti quadam et incredibili fiducia id est in ipsam contemplationem veritatis et illud, propter quod tantum laboratum est, altissimum et secretissimum praemium.