comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
delectatione torpescant. & exem¬
plo suo alios a laboris tolerantia
& studio longanimitatis frangãt.
Unde eis ꝑ moysen dr. Nũquid
frẽs uri ibunt ad pugnã: & uos
hic sedebitis: Cur subuertitis m̃¬
tes filioꝵ isrł: Sed quia erubescũt
ñ defendere qd confitentur:. ꝓ ea¬
dem fide qͣm ꝓfessi sunt ad certa¬
men ꝓperant. eamq ñ sibi sed ꝓri¬
mis uendicant. Unde ad moysen
uicunt. Caulas ouiũ fabricabimꝰ.
urbes munitas: nos autẽ ipsi ar¬
mati & accincti ꝑgemus ad p̃lrũ.
ante filios ifrł. Qui mox fortes ꝓ
aliis ueniunt. & reꝓmissionis ter¬
ram ab hostib liberant. & relm¬
quunt: & ad pascenda arm̃ta extͣ
iordanem redeunt. Multi quippe
quãins fideles curis p̃sentib occui¬
pati. quasi arm̃ta extra iordanẽ
pascunt.: qr cũ fide baptismatis¬
tota mente om̃iq desiderio reb ꝑi¬
turis inseruiunt. Qui tam̃ ut di¬
.ximus cũ fidei temptatio oritur:
defensionũ armis accingunt᷑. Ho¬

Expanded text:
delectatione torpescant, atque exemdelectatione torpescant, atque exemplo suo alios a laboris tolerantia, et studio longanimitatis frangant. Unde eis per Moysen dicitur: Nunquid fratres vestri ibunt ad pugnam, et vos hic sedebitis? Cur subvertitis mentes filiorum Israel ? Sed quia erubescunt non defendere quod confitentur, pro eadem fide quam professi sunt, ad certamen properant, eamque non sibi, sed proximis vindicant. Unde et ad Moysen dicunt: Caulas ovium fabricabimus, urbes munitas; nos autem ipsi armati et accincti pergemus ad praelium ante filios Israel . Qui mox fortes pro aliis veniunt, et repromissionis terram ab hostibus liberant, et relinquunt; atque ad pascenda armenta extra Jordanem redeunt. Multi quippe quamvis fideles, curis praesentibus occupati, quasi armenta extra Jordanem pascunt, quia contra fidem baptismatistota mente omnique desiderio rebus perituris inserviunt. Qui tamen ut, diximus, cum fidei tentatio oritur, defensionum armis accinguntur. Ho
Abbreviated transcription (Latin):
Cclesia: qui q̃m in reb sibi copiose
p̃sentib ꝓmpti sunt. uentura
gaudia ñ requirunt. Cumq eos
multiplex actio occupat: etiam a
semet ipsis alienos demonstrat.
& tamen siqua fidei temptatio
exurgat. quia in ea saldem specie
tenus continentur: hanc uerbis.
hanc laborib defendunt. & celestẽ
patriam uendicant: nec tamen
amant. Quos bene apud moysen
filii ruben & gad & dimidia trib
manasse exprimunt: qui multa
pecora & iumenta possidentes. dũ
extra ordinem ea que uiderant cã¬
pestria concupiscunt. in repmissi¬
onis terra hereditatẽ habere no¬
luerunt. dicentes. Terra qͣm ꝑ¬
cussit dñs in conspectu filioꝵ isrł.
regionis uberrime ẽ ad pastũ
animaliũ. Nos autẽ serui tui
habemus iumenta plurima: p̃ca
facias nos transire iordanem. Qui
igitur ium̃ta plurima possident.
iordanem transire. refugiunt. qr
quos mundi implicam̃ta occupãt.
habitationem celestis patrie ñ re¬
quirunt: sed ipsa eos quã speciete¬
nus tenent fides increpat. ne otii

Expanded text:
cunt: et quia rebus sibi copiose praesentibus prompti sunt, ventura gaudia non requirunt. Cumque eos multiplex actio occupat, etiam a semetipsis alienos demonstrat. Et tamen si qua fidei tentatio exsurgat, quia in ea saltem specie tenus continentur, hanc verbis, hanc clamoribus defendunt, et coelestem patriam vindicant, nec tamen amant. Quos bene apud Moysen filii Ruben et Gad et dimidia tribus Manasse exprimunt, qui multa pecora et jumenta possidentes, dum extra Jordanem ea quae viderunt campestria concupiscunt, in repromissionis terra haereditatem habere noluerunt, dicentes: « Terra quam pcussit Dominus in conspectu filiorum Israel, regionis uberrimae est ad pastum animalium; et nos servi tui habemus jumenta plurima precamfacias nos transire Jordanem . Qui igitur jumenta plurima possident, Jordanem transire refugiunt, quia quos multa mundi implicamenta occupant, habitationem coelestis patriae non requirunt. Sed ipsa eos quam specie tenus tenent, fides increpat, ne otii
Abbreviated transcription (Latin):
Homicida post mortẽ sũmi pon¬
tificis absolutus. ad t̾ram ꝓpriam
peccando sibimet ipsi mortẽ in¬
tulit. post mortẽ ueri sacerdotis
uidelicet redemptoris nr̃i. pec¬
catoꝵ suoꝵ uinculis absoluit᷑: &¬

Expanded text:
homicida post mortem summi pontificis absolutus ad terram propriam peccando sibimetipsi mortem intulit, post mortem veri sacerdotis, videlicet Redemptoris nostri peccatorum suorum vinculis sol
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c. tanta cor nr̃m flãma compũc¬
tionis concremat. ut om̃e qd in eo
est illicitũ & oꝑis & cogitationis ex¬
urat. ꝑfecta namq mens sollert̃
inuigilat. lit ñ solũ ꝑuersa ag̾e
renuat: s om̃e etiã qd̃ in se ꝑ cogi¬

Expanded text:
spiritus tanta cor nostrum flamma compuncspiritus tanta cor nostrum flamma compunctionis concremat, ut omne quod in eo est illicitum et operis et cogitationis, exurat. Perfecta enim mens solerter invigilat, ut non solum perversa agere renuat, sed omne etiam quod in se
Abbreviated transcription (Latin):
hedũ coxit᷑. quem suꝑ petram po¬
suit: & ius carniũ desuꝑ effudit.
Que angłs uirga tetigit: eaq
ignis exiens de petra consumpsit.
Quid est frumentũ uirga cedere.
nisi rectitudine rudicii a uicioꝵ
paleis uirtutũ grana seꝑare:S
hec agentib angłs apparet: quia
tantomagis dñs interiora denun¬
tiat. qͣnto se studiosrus homines
ab exteriorib purgant. Qui oc¬
cidi hedũ p̃cipit. id est omnẽ ap¬
petitũ nr̃ȩ carnis ĩmolari. carnes¬
q suꝑ petram poni. & ius carniũ
desuꝑ fundi. Quem aliũ signat
in xp̃i imitatione cruciamus.
Ius etiam carniũ desuꝑ fundit.
qui in conu̾satione xp̃i ipsas a se
etiã carnales cogitationes exina¬
nit. Quasi enĩ res ex carne liqui¬
da in petra funditur: quando
mens a cogitationũ carnalium
fluru uacuatur. Que tam̃ mox
angelus uirga tangit: quia inten¬
tionem nr̃am nequaqͣm potestas
orumi adtutorii deserit. De petͣ
uͦ ignis exit. & ius carnesq consu¬
mit: quia afflatus a redemptore

Expanded text:
haedum coxit, quem super petram posuit, et jus carnium desuper effudit; quae angelus virga tetigit, eaque ignis exiens de petra consumpsit Quid est frumentum virga caedere, nisi rectitudine judicii a vitiorum paleis virtutum grana separare? Sed haec agentibus angelus apparet, quia tanto magis Dominus interiora denuntiat, quanto se studiosius homines ab exterioribus purgant. Qui occidi haedum praecipit, id est omnem appetitum nostrae carnis immolari, carnesque super petram poni, et jus carnium desuper fundi. Quem alium signat in Christi imitatione cruciamus. Jus etiam carnium desuper fundit, qui in conversatione Christi ipsas etiam a se carnales cogitationes exinanivit. Quasi enim jus ex carne liquidum in petra funditur, quando mens a cogitationum carnalium fluxu vacuatur. Quae tamen mox angelus virga tangit, quia intentionem nostram nequaquam potestas divini adjutorii deserit. De petra autem ignis exit, et jus carnesque consumit, quia afflatus a Redemptore
Abbreviated transcription (Latin):
sedeon contͣ madi⁊.xxx.¬
ceptũ est. ut ad fluuiũ ueniens
om̃s quos flexis genib aquas hau¬
rire conspiceret: a belloꝵ confric¬
tu remoueret. Actũq est: & tre¬
centi iuri tantũm qui stantes ma¬
nib aquas hauserant. remanse¬
runt. Cũ his ad preliũ ꝑgit: eosq
ñ armis. s tubis. lampadib & lage
pades miserunt intra laguncu¬
las. & tubas in dextera: lagenas uͦ
in finistra tenuerunt. Et sic ad
hostes cõminus uenientes. cecine¬
runt tubis. confregerunt lagun¬
culas. & lampades apparuerunt:¬
& hinc tubarũ sonitu. illinc lam¬
padũ choruscatione territi hostes.¬

Expanded text:
edeon contra Madiaeceptum est ut ad fluvium veniens, omnes quos flexis genibus aquas haurire conspiceret, a bellorum conflictu removeret. Actumque est ut trecenti viri tantummodo, qui stantes manibus aquas hauserant, remanerent. Cum his ad praelium pergit, eosque non armis, sed tubis, lampadibus pades miserunt intra lagunculas, et tubas in dextera, lagenas autem in sinistra tenuerunt, et ad hostes suos cominus venientes cecinerunt tubis, confregerunt lagunculas, lampades apparuerunt, et hinc tubarum sonitu, illinc lampadarum coruscatione territi host
Abbreviated transcription (Latin):
erudiret in eis isrłem. Ad hoc nãq
quedam minima uicia nr̃a reti¬
nentur: ut sese nr̃a intentio sol¬
licitam in certamine semꝑ exer¬
ceat: & eo de uictoria suꝑbiat.
quo uiuere in se hostes conspicit.
a quib adhuc iunci formidat.
Isrł gͦ reseruatis gentib erudit᷑:
quando in quib dã minimis ui¬
ciis elatio uirtutis nr̃e compri¬
mitur: & in parus sibi resisten

Expanded text:
erudiret in eis Israelem . Ad hoc namque erudiret in eis Israelem . Ad hoc namque quaedam minima vitia nostra retinentur, ut sese nostra intentio sollicitam in certamine semper exerceat; et eo de victoria non superbiat, quo vivere in se hostes conspicit, a quibus adhuc vinci formidat. Israel ergo reservatis gentibus eruditur, quando in quibusdam minimis vitiis elatio virtutis nostrae comprim
Abbreviated transcription (Latin):
parte uirtutib splendens. in ela¬
tionem subleuetur: ut dũ in se¬
parũ quid rep̃hensibile uidet. s
tam̃ hoc subigere ñ ualet: nequa¬
qͣm sibi. s auctori uictoriã tribu¬
at: in his que subigere fortiter
ualet. Ynde bene cũ isrłitico po-¬
pulo ꝑcepta ꝓmissionis terra par¬
tiretur. ephrai tribui chanane¬
us gentilis popłs ñ occisus. factꝰ
tributarius dr: sicut scriptũ est.
habitauit chananeus in medio
ephraim tributarius. Quid enĩ
untutib t̾ram reꝓmissionis in¬
gredimur. quia spe intima de
eternitate roboramur. Sed dum
inter acta sublimia uicia quedam
parua retinemus: quasi chanane¬
um uiuere in terra nr̃a concedimꝰ.
Qui tam̃ tributarius dr. efficit᷑.
quia hoc ipsũ uiciũ qđ subicere
ñ possumus. ad usũ nr̃e utilita¬
tis humiliter retorquemꝰ: ut eo
de se mens & in sũmis uilia sen¬
tiat: quo suis uirib etiã parua
que appetit ñ expugnat. Unde
bene rursũ scriptũ est. Heȩ sunt
gentes quas dñs dereliquit:ut

Expanded text:
parte virtutibus splendens in elatione sublevetur. Ut dum parvum quid reprehensibile videt, sed tamen hoc subigere non valet, nequaquam sibi, sed auctori victoriam tribuat, in his quae subigere fortiter ant. Unde et bene cum Israelitico populo percepta repromissionis terra partiretur, Ephraim tribui Chananaeus gentilis populus non occisus factus tributarius dicitur. Sicut scriptum est: Habitavit Chananaeus in medio Ephraim tributarius. Quid enim virtutibus terram repromissionis ingredimur, quia spe intima de aeternitate roboramur. Sed dum inter acta sublimia vitia quaedam parva retinemus, quasi Chananaeum vivere in terra nostra concedimus. Qui tamen nobis tributarius efficitur, quia hoc ipsum vitium, quod subjicere non possumus, ad usum nostrae utilitatis humiliter retorquemus. Ut eo de se mens, et in summis vilia sentiat, quo suis viribus, etiam parva, quae appetit, non expugnat. Unde bene rursum scriptum est: Hae sunt gentes quas Dominus dereliquit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
õr. Ecce constitui te dm̃ pharao¬
nis. Et sicut iterũ moysiait. Si
quis hoc uel illud fecerit: applica
eũ ad ddeos. iudelicet ad sacerdotes.
Qui rursũ dicit. Diis ñ detrahes:
id est sacerdotib. Et sicut psalmi¬
sta ait. Ds̃ stetit in synagoga d̾oꝵ:
enĩ nonirulli qui sic in se ipsis cũc¬
tis uiciis om̃ib q desideriis dñan¬
tur: ut ipsi iure mundiciȩ: dii in¬

Expanded text:
 Ecce constitui te Deum Pharaonis. Et sicut iterum Moyses ait: Si quis homo hoc vel illud fecerit, applica illum ad deos , videlicet ad saceQui rursum dicit: Diis non detrahes , id est sacerdotibus. Et sicut Psalmista ait: Deus stetit in synagoga deorum, sunt nonnulli, qui sic in semet ipsis cunctis vitiis omnibusque desideriis dominantur, ut ipso iure munditiae dii in
Abbreviated transcription (Latin):
nitus missa. humanũ cor fuerit il¬
lustrare dignata: mox ab occulto
adu̾sario contra fulgentẽ mentẽ
temptam̃ta succrescunt. Nam cal¬
lidus hostis. quos luce iusticie enite¬
scere conspicit eoꝵ mentes illicitis
desideriis inflãmare contendit:
ut plerũq plus se urgeri tempta¬
tionib sentiant. qͣm t̃c cũ lucis int̃¬
nȩ radios ñ uidebant. Unde & isrłi¬
te postqm uocati sunt: contͣ moy

Expanded text:
nitus missa, humanum cor fuerit illustrare dignata, mox ab occulto adversario contra fulgentem mentem, tentamenta succrescunt. Nam callidus adversarius, quos luce justitiae enitescere conspicit, eorum mentes illicitis desideriis inflammare contendit: ut plerumque plus se urgeri tentationibus sentiant, quam tunc cum lucis internae radios non videbant. Unde et Israelitae, postquam vocat
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝓpħȩ figurati sunt. Et sepe apd̃
se infirmus animus quasi contra
sacra eloquia murmurat: quia
postqͣm uerba celestia audire. cepe
rit & sequi. regis egipti aduersitas
id est maligni sp̃c temptatio ex¬
submurmurat: post cuiꝰ cogniti¬
onem temptationũ stimulos acri¬
ores portat. Et cũ sibi labores cre¬
scere conspicit: in eo qd̃ aduersario
displicet. quasi fetere se in oculis

Expanded text:
et prophetae figurati sunt. Et saepe apud se infirmus animus quasi contra sacra eloquia murmurat, quia postquam verba coelestia audire, et sequi coeperit, regis Aegyptii adversitas, id est maligni spiritus tentatio exsubmurmurat, post cujus cognitionem, tentationum stimulos acriores portat. Et cum sibi labores crescere conspicit, in eo quod adversario displicet, quasi fetere se in oculis
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatem potestatib parcũt.
s quos attolli ꝑelationẽ conspici¬
unt: ꝑ sp̃c auctoritatẽ p̃munt.
Hinc est qd̾ a deserto moyses ueni¬
ens: egipti regem ex auctoritate
aggreditur dicens. Hec dicit dñs
d̃s hebreoꝵ. Usq quo ñ iris subici mͥ:
Dimicte popłm meũ: ut sacrificet
mͥ. Cui dũ plagis oppressuspharao
diceret. i te sacrificate d̃o ur̃o in t̾ra
ista: aucta ꝓtimis auctoritate re¬
spondit. Non potest ita fieri: ab¬
hominationes enĩ egiptioꝵ. ĩ mola¬
bimꝰ dño do nr̃o. Non autẽ putan¬
dũ qd̾ moyses regi egiptio libere re¬
sistens eũ despexerit: qui dõ fami¬
liariter colloquens. sequentẽ se ie¬
thro cognatũ humilis adorauit.
Curus etiã confilio tantam obedi¬
entiam p̃buit: ut post secreta di
colloquia magnũ lucrũ duceret.
qd̾ foris ab ore hominis audiret.
quid de aliis pensare debeamus.
Scĩ etenĩ uiri nec ex elatione sunt
liberi: nec ex timore submissi .xyi.¬

Expanded text:
veritatem potestatibus parcunt; sed quos attolli per elationem conspiciunt, per spiritus auctoritatem premunt. Hinc est enim quod, a deserto Moyses veniens, Aegypti regem ex auctoritate aggreditur, dicens: Haec dicit Dominus Deus Hebraeorum: Usquequo non vis subjici mihi? Dimitte populum meum, ut sacrificet mihi . Cui dum plagis pressus Pharao diceret: Ite, sacrificate Deo vestro in terra ista , aucta protinus auctoritate respondit: Non potest ita fieri; abominationes Aegyptiorum immolabimuomodo Moyses regi Aegyptio libere resistens eum despicere potuit, qui, Deo familiariter colloquens, sequentem se Jethro cognatum suum humilis adoravit ? Cujus etiam consilio tantam obedientiam praebuit, ut post secreta Dei colloquia magnum lucrum duceret quod foris ab ore hominis audiret. quid de aliis pensare debeamus. Sancti enim viri, nec ex elatione sunt liberi, nec ex timore submissi
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ bouis accipimus: in infirma¬
etate primi nr̃i temporis bonam
oꝑationem. In qua tam̃ arandũ ñ
est: qr cũ prima sunt adolescentiȩ
uel iuuentutis nr̃e tempora. nob̾
adhuc a p̃dicatione cessandũ est.
usq enĩ infirmi sumus. Untinere
nos intra nosmet ipsos debemus:
ne dũ tenera bona citius ostendi¬

Expanded text:
enitum bovis accipimus in infirma aetate primi nostri temporis, bonam operationem, in qua tamen arandum non est, quia cum prima sunt adolescentiae vel juventutis nostrae tempora, nobis adhuc a praedicatione cessandum est, etenim infirmi sumus, continere nos inter nosmetipsos debemus, ne dum tenera bona citius ostendi
Abbreviated transcription (Latin):
rena p̃mia appetunt. & iusticiã
oefendunt: seq innocentes esti¬
mant. & defensores ẽẽ rectitudi¬
nis exultant. Quib si spes nũ¬
mi subtrahitur. a defenfione ꝓ¬
tinus iusticiȩ cessatur: qr nequa
iustũ est exequeris. Iniuste qd̾ ui
stũ est exequitur: qui ad defensio¬
nem iusticiȩ ñ uirtutis emulati¬
one s amore p̃mii temporalis ex¬
citatur. Inuste qd̾ iustũ est exe¬
quitur: qui ipsam qͣm p̃tendit
iusticiam. uenundare mimime
ueretur. Iuste gͦ iustũ exegui ẽ.
in assertionẽ iusticie eandẽ ipsã
iusticiam querere.xi. De doctoribꝰ¬

Expanded text:
rena praemia appetunt et iustitiam defendunt seque innocentes aestimant et esse defensores rectitudinis exultant. Quibus si spes nummi subtrahitur, a defensione protinus iustitię cessatur. Et taiustum est, exequeris. Iniuste quippe, quod iustum est, exequitur, qui ad defensionem iustitię non virtutis aemulatione, sed amore praemii temporalis excitatur. Iniuste, quod iustum est, exequitur, qui ipsam, quam praetendit, iustitiam venundare minime veretur. Iuste ergo iustum exequi est, in adsertione iustitiae eandem ipsam iustitiam quaerere. Sępe rect
Abbreviated transcription (Latin):
eugłio ueritas dicit. Ignem ueni
mittere in t̾ram. Sed bis tractus
coccus offerri p̃cipitur: ut uidelicet
ante int̾ni iudicis oculos caritas
nr̃a dĩ & ꝓximi dilectione coloret᷑:
quatinus conu̾sa mens nee fic ꝓ a
more di quietem diligat. ut curã
ꝓximi utilitatemq postponat: nec
sic ꝓ amore ꝓtimi occupationi in¬
seruiat. ut quietem funditus de¬
serens. ignem in se suꝑni amoris
extinguat. Quisquis gͦ semet ip¬
sum d̾o iam sacrificiũ obtulit: si
ꝑfecta desiderat curet necesse est
ut ñ solũ ad oꝑationis selatitudi¬
nem. ueruetiam ad culmina con¬
templationis extendat.xix. In pa

Expanded text:
Evangelio Veritas dicit: Ignem veni Evangelio Veritas dicit: Ignem veni mittere in terram . Sed bis tinctus coccus offerri praecipitur, ut videlicet ante interni judicis oculos, charitas nostra, Dei et proximi dilectione coloretur, quatenus conversa mens nec sic pro amore Dei quietem diligat, ut curam proximi utilitatemque postponat; nec sic pro amore proximi occupationi inserviat, ut quietem funditus deserens, ignem in se superni amoris exstinguat. Quisquis ergo semetipsum Deo jam sacrificium obtulit, si perfecta desiderat, curet necesse est ut non solum ad operationis se latitudinem, verum etiam ad culmina contemplationis extendat. Sed in
Abbreviated transcription (Latin):
iam in se contumelias carnis edo¬
muit: suꝑest ut mentẽ ꝑ studia
sc̃ȩ oꝑationis exerceat. Et quisqͥs
iam mentẽ ꝑ sc̃a oꝑa dilatat: suꝑ¬
est ut hanc usq ad secreta intimȩ
apud moysen dũ in sacrificio uac¬
ca mactatur. offerri cũ ysopo lig¬
noq cedrino. bis tinctus coccus p̃ci¬
pitur. yaccam quippe mactamus.
cũ carnem a lasciuia suȩ uolupta¬
tis extinguimꝰ. Quam cũ ysopo
lignoq cedrino & cocco offerimꝰ:
qr cũ maceratione carnis sacrifi¬
crũ fidei. spei & caritatis adolemꝰ.
Ysopus quippe: int̾na nr̃a mun¬
uare consueuit. Et ꝑ petrũ dicit᷑.
fide mundans corda eoꝵ. Lignũ
cedrint̾ĩ nulla putredine deficit:
qr spem celestiũ. terminꝰ ñ consu¬
mit̾. Unde & ꝑ petrũ d̾̃r. Regene¬
rauit eos in spem uiuam ꝑ refurrec
tionem iħu xp̃i ex mortuis: in here¬
ditatem incorruptibilem. & incon¬
taminatam. & ĩmarcescibilem. Coc¬
cus rubeo colore flãmescit: qr quẽ
implet caritasincendit. Unde in

Expanded text:
jam in se contumelias carnis edomuit, superest ut mentem per studia sanctae operationis exerceat. Et quisquis jam mentem per sancta opera dilatat, superest ut hanc usque ad secreta intimae apud Moysen, dum in sacrificio vacca mactatur , offerri cum hyssopo lignoque cedrino bis tinctus coccus praecipitur. Vaccam quippe mactamus, cum carnem a lascivia suae voluptatis exstinguimus. Quam cum hyssopo lignoque cedrino ac cocco offerimus; quia cum maceratione carnis, sacrificium fidei, spei et charitatis adolemus. Hyssopus quippe interna nostra mundare consuevit. Et per Petrum dicitur: Fide mundans corda eorum . Lignum cedrinum nullquia spem coelestium terminus non consumit. Unde Petrus: Regeneravit nos in spem vivam . Coctionem Jesu Christi ex mortuis, in haereditatem incorruptibilem, et incontaminatam, et immarcescibilem. Coccus rubro calore flammescit, quia quem implet charitas, incendit. Unde et in
Abbreviated transcription (Latin):
esse zelus. sed ñ immoderate seui¬
ens: & pietas. s ñ plusqͣm expediat
parcens. Intueri libet in moysi pec¬
tore miscdiam cũ seueritate socia¬
tam. Uideamus amantẽ pie: & se
pulus ante di oculos pene inueni¬
abilem contrarisset offensam. ita
ut eius rector audiret. descende: pec¬
cauit popłs tuus: acsi ei uox diui
na diceret. qui in tali peccato lap¬
sus est. iam meus ñ est. & subum¬
geret. dimitte me ut irascatur
furor meus contra eos & deleam
eos: ille semel & it̾m ꝓ popło cui
p̃erat obicem se ad impetũ di ira¬
scentis opponens ait. Aut dimitte

Expanded text:
sit zelus, sed non immoderate saeviens; sit pietas, sed non plus quam expediat parcens. Intueri libet in Moysi pectore misericordiam cum severitate sociatam. Videamus amantem pie, et diticus populus ante Dei oculos pene inveniabilem contraxisset offensam, ita ut ejus rector audiret: Descende, peccavit populus tuus ; ac si ei divina mox diceret: Qui in tali peccato lapsus est, jam meus non est, atque subjungeret: Dimitte me, ut irascatur furor meus contra eos, et deleam Ille semel et iterum pro populo cui praeerat, obicem se ad impetum Dei irascentis opponens ait: Aut dimitte
Abbreviated transcription (Latin):
cũ irascentem dm̃ popło cerneret.
& assumi ad ulciscendũ gladiũ iu¬
beret: illos a parte di denuntiauit
existere: qui delinquentiũ scelera
incunctant̃ ferirent dicens. Siqͥs
est dñi: iungatur mͥ. Ponat uir
gladiũ suꝑ femur suũ. Ite & redi¬
castroꝵ: & occidat unꝰquisq frẽm
& amicũ & ꝓximũ sirũ. Gladiũ
quippe suꝑ femur ponere ẽ: p̃di¬
cationis studiũ uoluptatib carnis
ante ferre: ut cũ sc̃a quis studet
dicere: curet necesse: ẽ illicitas sug¬
gestiones edomare.De porta uͦ usq
ad portam ire ẽ: auicio usq ad ui¬
ciũ ꝑ qd̃ ad mentẽ mors ingrẽditur
increpando discurrere. ł medtũ uͦ
castroꝵ transire ẽ: tanta equalita¬
te intra eccłiam uruere: ut qui de¬
linquentiũ culpas redarguit: in
nullius se debeat fauore declina¬
re. Unde & recte subiungit᷑. Occidat
suũ. Frẽm scilicet & amicũ & ꝓxi
mũ interficit: qui cũ punienda
inuenit. ab increpationis gladio
nec eis quos ꝑ cognationẽ diligit.

Expanded text:
 irascentem Deum populo cerneret, et eximi ad ulciscendum gladios jubet, illos a parte Dei denuntiavit existere, qui delinquentium scelera incunctanter ferirent, dicens: Si quis est Domini, jungatur mihi, ponat vir gladium super femur suum. Ite et redicastrorum, et occidat unusquisque fratrem, et amicum, et proximum suum . Gladium quippe super femur ponere, est praedicationis studium voluptatibus carnis anteferre; ut cum sancta quis studet dicere, curet necesse est illicitas suggestiones edomare. De porta vero usque ad portam ire, est a vitio usque ad vitium, per quod ad mentem mors ingreditur, increpando discurrere. Per medium vero castrorum transire, est tanta aequalitate intra Ecclesiam vivere, ut qui delinquentium culpas redarguit, in nullius se debeat favorem declinare. Unde et recte subjungitur: Occidat suum. Fratrem scmum interficit, qui cum punienda invenit, ab increpationis gladio, nec eis quos per cognationem diligit,
Abbreviated transcription (Latin):
imilis est dilectus meus capreȩ
hinnuloq ceruoꝵ. Ceruoꝵ qͥp¬
pe hinnulus dñs appellatur: iux¬
ta assumptã carnem antiquoꝵ filiꝰ
patrũ. Unde & apłs. Quoꝵ patres

Expanded text:
Similis est dilectus meus capreae, hinnuloque cervorum. Cervorum quippe hinnulus Dominus appellatur; juxta assumptam carnem, antiquorum filius patrum. Unde Apostolus: Quorum patres,
Abbreviated transcription (Latin):
saliens in montibꝰ: transili¬
ens colles. Ueniendo quippe ad
redemptionem nr̃am dñs: quos¬
dam ut ita dixerim saltus dedit.
cognoscere: De cȩlo uenit in ute¬
rũ. de utero uenit in p̃sepe. de p̃¬
sepi uenit in cruce:de cruce ue¬
nt in sepulchrũ. de sepulchro re¬
diit in celum. Ecce ut nos post se
currere faceret.quosdã ꝓ nobis
saltus manifestata ꝑ carnem ue¬
ritas dedit: quia exultauit ut
gigas ad currendam uiam. ut noᷤ
ei excorde diceremus. Trahe me:
post te curremus in odore ungen¬
ut illuc sequamur dñm corde:
ubi eũ corpore credimꝰ ascendisse.¬

Expanded text:
saliens in montibus, transiliens colles. Veniendo quippe ad redemptionem nostram, Dominus quosdam, ut ita cognoscere? De coelo venit in uterum, de utero venit in praesepe, de praesepe venit in crucem, de cruce venit in sepulcrum, de sepulcro rediit in ccurrere faceret, quosdam pro nobis saltus manifestata per carnem Veritas dedit: Quia exsultavit ut gigas ad currendam viam suam , ut nos ei ex corde diceremus: Trahe me post te, curremus in odorem unguenut illuc sequamur corde ubi cum corpore ascendisse
Abbreviated transcription (Latin):
nit postmodũ frat̃. Uincebat m̃¬
tem pietas. cũ frat̃ in nocens uidere¬
tur: s ꝑmanebat in ostensione
asꝑitas. ut fr̃es noxii purgarent᷑.
frum̃ta dantur: sciphus in sacco
iumoris fr̃is furtim absconditur
Post eos questio mouetur: mittit᷑
ut reducantur. Addici in seruitu¬
tem decerit᷑. apud quem sciphus
fuisset inuentus: & in sacco ultimi
fr̃is inuenitur. Tc̃ beniamin redu¬
citur: afflicti om̃s frẽs sequunt᷑.
O torm̃ta miscđiȩ. Cruciat & amat.
Reuersi gͥ in t̾ram cũ lacrimis pro¬
strati ueniam postulant: memo¬
res enĩ quid de illo patri ꝓmise¬
rant merore intolerabili tabesce¬
bant. Tc̃ se ultra cohibere ñ ualens
pietas clausa ꝓrupit ad mediũ:

Expanded text:
niente postmodum fratre vincebat menniente postmodum fratre vincebat mentem pietas, cum frater innocens videretur: sed permanebat in ostensione asperitas, ut fratres noxii purgarentur: frumenta dantur, scyphus in sacco junioris fratris absconditur, fortis post eos quaestio movetur, mittitur ut reducantur, addici in servitutem decernitur, apud quem scyphus fuisset inventus, in sacco ultimi fratris invenitur, tunc Benjamin reducitur, afflicti omnes fratres sequuntur. O tormenta misericordiae, cruciat, et amat. Reversi igitur, in terra cum lacrstrati, veniam postulant. Memores enim quid de illo patri promiserant, moerore intolerabili tabescebant. Tunc se ultra cohibere non valens pietas clausa prorupit ad mediu
Abbreviated transcription (Latin):
purgatione laxare uoluit.Nam
suspecta uoce dixit. Exploratores
estis: ut uideatis infirmiora t̃rȩ
uenistis. Iam ñc exꝑimentũ ur̃i ca¬
piam. ł salutem pharaonis: ñ egre¬
diemini hinc. Oiaculũ in corde.
Peregrini uenerant. famis ꝑiculũ
fugiebant: frumentũ qd̃ querebãt
tionem criminis uidebant. Inter
hec ducuntur ad carcerem: &e post
triduũ educti. adhuc in eadẽ asꝑita
sat animũ: atq int̾ se mriricẽ lo¬
quunt᷑. Merito hec patimur. quia
peccauimꝰ in frẽm nr̃m. uidentes
angustiam animȩ illius. dũ dep̃¬
caretur nos & ñ audiuimꝰ: idcixco
uenit suꝑ nos ista tribulatio. In his
autẽ cor ioseph amore uincitur. se¬
cessũ petit. soluit flendo qd̃ pietate
debuit: seuerus ad fr̃es reu̾titur. ut
cruciatus eoꝵ animus a culpa libe¬
raretur. Post hec unus eoꝵ ligatur
in uinculis. dimittunt᷑ ceteri cum
frumentis: ut unus fr̃ ueniat. quẽ
mininrũ se habere dixerant. Ue¬

Expanded text:
purgatione laxare. 1415 Nam purgatione laxare. 1415 Nam suspecta voce protinus dixit: Exploratores estis vos; ut videatis infirmiora terrae venistis, jam nunc experimentum vestri capiam. Per salutem Pharaonis non egrediemini hinc . O jaculum in corde! Peregrini venerant, famis periculum fugiebant, frumenta quae quaerebant tatione criminis videbant. Inter haec ducuntur ad carcerem, et, post triduum educti, adhuc in eadem asperitatsat animum, atque inter se invicem locuuntur: Merito haec patimur, quia peccavimus in fratrem nostrum, videntes angustiam animae illius, cum deprecaretur nos, et non audivimus; idcirco venit super nos ista tribulatio . In his autem cor Joseph amore vincitur, secessum petit, solvit flendo quod pietati debuit. Severus ad fratres revertitur, ut cruciatus eoraretur. Post haec unus religatur in vinculis, dimittuntur caeteri cum frumento, ut unus frater veniat, quem minimum se habere dixerant: ve
Abbreviated transcription (Latin):
nescientes inueniunt: & ut mere
rem cõpulsi funt submissis ad ter¬
ram ceruicib adorare. Pensemꝰ gͥ
gestȩ rei ordinem: pensemꝰ quomͦ
sapientes in ipsa sua astutia uis
oiuina comp̃hendat. Id̾̃o ioseph¬
ab eis uenditus fuerat ne adorare¬
tur: s id̃o est adoratus qr uenditꝰ.
Astute namq aliquid agere ausi
sunt. ut d̾i consiliũ mutaretur. s
diuino iudicio qd declinare conati
sunt. renitendo seriuerunt. Inde
quippe coacti sunt uoluntatẽ dĩ¬
ꝑagere: unde hanc moliti sunt
astute cõmutare. Sic diuinũ con¬
siliũ dũ deuitatur impletur: sic
humana sapientia dũ reluctatur
comp̃hendit᷑. Timuerunt fr̃es ne
ioseph suꝑ eos excresceret: s hoc qd
diuinitus dispositũ fuerat. cauen¬
tari dei confiliũ ñ ualet:quẽ ideo
uendiderunt ne adorarent.adora¬
uerunt quia uendider̃t. Tẽ ipse
uir di sp̃u discretionis plenus: cog¬
nouit fr̃es ñ cognitus. Sed memor
culpȩ & remissor inuiriȩ: mala
fr̃m nec reddere studuit nec sine

Expanded text:
nescientes inveniunt, atque ut mererrem compulsi sunt pronis in terram cervicibus adorare. Pensemus ergo gestae rei ordinem, pensemus quomodo sapientes in ipsa sua astutia vis divina comprehendat. Ideo ab eis venditus fuerat Joseph, ne adoraretur; sed ideo est adoratus, quia venditus. Astute namque aliquid agere ausi sunt, ut Dei consilium mutaretur; sed divino judicio, quod declinare conati sunt, renitendo servieruquippe coacti sunt Dei voluntatem peragere, unde hanc moliti sunt astute commutate. Sic divinum consilium dum devitatur completur, sic humana sapientia dum reluctatur comprehenditur. Timuerunt fratres ne Joseph super eos excresceret, sed hoc quod divinitus dispositum fuerat caventare Dei consilium non valuerunt, quem ideo vendiderant ne adorarent, adoraverunt quia vendiderunt. Tunc ipse vir Dei, spiritu discretionis plenus, cognovit fratres non cognitus. Sed memor culpae, et remissor injuriae, mala fratrum nec reddere studuit, nec sine
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsint somnia sua. Cũq se eius dñio
subici metuunt: sommatorẽ inpu¬
teo deponunt. eũq hismaelitis tͣnse¬
untib uendunt. Qui in egiptum
ouctus. seruituti subditus. accusa¬
tione luxuriȩ damnatꝰ. castitatis
merito adiutus. ꝓpħiȩ rudicio erep¬

Expanded text:
proderunt somnia sua. Cumque se ejus dominio proderunt somnia sua. Cumque se ejus dominio subjici metuunt, somniatorem in puteum deponunt, eumque Ismaelitis transeuntibus vendunt. Qui in Aegypto ductus servituti subditus, luxuriae accusatione damnatus, castitatis merito adjutus, prophetiae judicio erep
Abbreviated transcription (Latin):
Iesse discretio. ut nec discipli¬
na nimia. nec miscd̃ia sit remissa:
ne si mordinate culpa dimittitur.
is qui ẽ culpabilis. in reatu grauius
astringatur. Et rursũ si culpa in¬
ordinate retinetur: tanto qui corri¬
gitur deterior fiat. qͣnto erga se m¬
chilex benignitatis gr̃a agi conside¬
rat. Exhibenda itaq prauis ẽ asꝑi¬
tas in ostensione: caritas in m̃te: ut¬
& dura ostensio delinquentẽ cohet¬
ceat. & caritatis custodia mercedẽ
mansuetudinis ñ omittat. Ecce
dũ loquor ioseph animũ pulsat:
ut ad ostendenda que dico ipse te¬
stis ueniat. Ioseph somniũ uiderat.
qd̃ suo manipulo fr̃um eiꝰ manipłi
se ꝓsternebant. Sonmit̃ uiderat:
qd̃ sol& luna se cũ reliquis stellis ado¬
rabant. Que quia pure & innocent̃¬
los excitauit: eoꝵq corda ꝓtinus fu¬
turȩ dñationis inuidia pauorq ꝑ¬
cussit. Cũq ad se hunc uenire con¬
spicerent: malicia seuiente dixer̃t.
Ecce somniator ille uenit:uenite
occidamus eũ. & uideamus quid illi

Expanded text:
esse discretio, ut nec disciplina nimia, nec misericordia sit remissa, ne si inordinate culpa dimittitur, is qui est culpabilis, in reatu gravius astringatur; et rursus, si culpa immoderate retinetur, tanto qui corrigitur deterior fiat, quanto erga se nil ex benignitatis gratia agi considerat. Exhibenda itaque pravis est asperitas in ostensione, charitas in mente; ut et dura ostensio delinquentem coerceat, et charitatis custodia mercedem mansuetudinis non amittat. 19. Ecce, dum loquor, Joseph animum pulsat, ut ad ostendenda quae dico ipse teI.  29. Joseph somnium viderat, quod suo manipulo fratrum ejus se manipuli prosternebant ; somnium viderat, quod sol et luna se cum reliquis stellis adorabant. Quae quia pure frats retulit, eorum corda protinus futurae damnationis invidia pavorque percussit. Cumque ad se hunc venire conspicerent, malitia saevientes dixerunt: Ecce somniator ille venit; venite, occidamus eum, et videamus quid illi
Abbreviated transcription (Latin):
Turbastis me: & odiosũ fecistis cha¬
naneis. Quando enĩhoc qd̾ iam de¬
linquentes plangunt. adhuc ma¬
gistri crudeliter insequunt᷑. infir¬
mȩ menti ipse redemptoris sui a¬
mor tepescit: quia ibi se affligi con¬
siderat. ubi sibi & ipsa ñ parcit. Hec
igitur dixerim: ut intellectũ quẽ
ꝓtuli ñ esse imꝓbabilẽ. ex locis circ̃¬
stantib demonstrarẽ. Ea uͦ que ex
eodem loco a ur̃a sc̃itate in mea con¬
solatione dicta sunt. libent̃ accipio:
quia in intellectu sacrȩ scripturȩ
respui ñ debet. quicqͥd sanȩ fidei
ñ resistit. Sicut enĩ ex uno auro
alii murenulas. alii anulos. alii
dextralia ad ornamentũ faciunt:
ita ex una sacrȩ scripturȩ scientia
expositores quiq ꝑ innumeros in¬
tellectus quasi uaria ornam̃ta cõ¬
ponunt. Que tam̃ om̃ia: ad de¬
corem celestis sponsȩ ꝓficiunt.

Expanded text:
Turbastis me, et odiosum feristis ChaTurbastis me, et odiosum feristis Chananaeis. Quando enim 680 hoc quod jam delinquentes plangunt, adhuc magistri crudeliter insequuntur, infirmae menti ipse Redemptoris sui amor tepescit, quia ibi se affligi considerat, ubi sibi et ipsa non parcit. Haec igitur dixerim, ut intellectum, quem protuli, non esse improbabilem ex locis circumstantibus demonstrarem. Ea vero quae ex eodem loco a vestra sanctitate in meam consolationem dicta sunt, libenter accipio, quia in intellectu sacrae Scripturae, respui non debet quidquid sanae fidei non resistit. Sicut enim ex uno auro alii murenulas, alii annulos, alii dextralia ad ornamentum faciunt, ita ex una sacrae Scripturae intelligentia expositores quique per innumeros intellectus quasi varia ornamenta componunt, quae tamen omnia ad decorem coelestis sponsae proficiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
natur: qr & redemptor ñr ait. Nũc
princeps huiꝰ mundi eicietur foras.
Quam etiã uxorẽ petit: qr malignꝰ
uidelicet sp̃c festinat ut licenter
possideat animã. qm prius occulta
seductione corruꝑit. Unde iacob fi¬
lii uehement̃ irati. contͣ omnẽ si¬
chem domũ. eiusq patriã gladios
sumunt: qr a cunctis zelũ habenti¬
b ipsi qͦ insequendi sunt. qui ma¬
ligni sp̃c adrutores fiunt. Quib
prius circũcisionẽ p̃ciprunt. quos
ꝑ p̃dicationem uicia corruptionis
resecent cũ tam a delinquentibus
plangitur qd̵ fuerat ꝑpetratũ. ad¬
huc tam̃ ipsi ꝑ asꝑitatẽ discipli¬
nȩ seuiunt. & duriores cristunt.
Qui enĩ iam p̃putia absciderant.
mori minime debebant: qr qui
culpam plangunt luxuriȩ: & uolup¬
tatem carnis in dolorẽ uertunt. a
magistris senttre ñ debent asꝑita¬
tem disciplinȩ. ne ipse humani ge¬
neris redemptor minꝰ ametur. si ꝓ
eo anma plusqͣm debet atteritur.
Unde & eisdem filiis: iacob dicit.

Expanded text:
r ait: Nunc princeps hujus mundi ejicietur foras. Qui etiam uxorem petit, quia malignus videlicet spiritus festinat, ut licenter possideat animam quam prius occulta seductione corruperit. Unde Jacob filii vehementer irati, contra omnem Sichem domum ejusque patriam gladios sumunt ; quia a cunctis zelum habentibus ipsi quoque insequendi sunt, qui maligni spiritus adjutores fiunt. Quibus prius circumcisionem praecipiunt, quos per praedicationem vitia corruptionis resecent, cum jam a delinquentibus plangitur quod fuerat perpetratum, adhuc tamen ipsi per asperitatem disciplinae saeviunt, et duriores existunt. Qui enim jam et praeputia absciderant, mori minime debebant, quia qui culpam plangunt luxuriae, et voluptatem carnis in dolorem vertunt, a magistris sentire non debent asperitatem disciplinae, ne ipse humani generis Redemptor minus ametur, si pro eo anima plus quam debet atteritur. Unde et eisdem filiis Jacob dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
tia ꝑseuerare. Incassũ quippe bo¬
nũ agitur. si ante uitȩ terminũ
oeseratur: qr & frustra uelociter
currit: qui priusqͣm ad metas ue¬
niat deficit. Hinc ioseph qui inter
frẽs usq ad finem iustus ꝑseueras¬
se describitur: solus talarem tuni¬
cam habuisse ꝑhibetur. Nam quid
est talaris tunica: nisi actio consũ¬
lũ corꝑis oꝑit: cũ bona actio ante
dĩ oculos usq ad uitȩ terminũ nos

Expanded text:
I, c. ult. Incassum quippe bonum agitur, si ante terminum vitae deseratur, quia et frustra velociter currit qui prius, quam ad metas venibus meis . Hinc Joseph, qui inter fratres usque ad finem justus perseverasse describitur, solus talarem tunicam habuisse perhibitur . Nam quid est talaris tunica, nisi actio consumlum corporis cooperit, cum bona actio ante Dei oculos, usque ad vitae terminum nos
Abbreviated transcription (Latin):
eruata autẽ ueritate historiȩ
hoc qd̾ dudũ de dinȩ signifĩ¬
catione dixeram respui nullomͦ de¬
buit. Nam & si mͥ qm̃ ita uultis sig¬
nificatio eius ñ congruit: ex ipsis
tam̃ locis suis circũstantib hoc qd̃ ex
test. Nam & corruptor eiꝰ princeps t̃¬

Expanded text:
ervata autem veritate historiae, hoc quod dudum de divina significatione dixeram, respui nullo modo debuit. Nam etsi mihi, quoniam ita vultis, significatio ejus non congruit, ex ipsis tamen locis suis circumstantibus hoc quod ex test. Nam et corruptor ejus princeps t
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ paulũ dr. Et auaritia que ẽ ido¬
loꝵ seruitus. Laban gͦ ueniens apd̃
iacob idolũ ñ inuenit: qr ostensis
mundi thesauris diabolus in re-¬
demptore nr̃o uestigia concupiscñ¬
tiȩ t̾renȩ ñ repit. Sed que iacob ñ
habuit: ea rachel sedendo cooꝑuit.
ꝑrachel quippe que & ouis dr: eccł̃ia
figuratur. Sedere autẽ est: humi¬
litatẽ penitentiȩ appetere: sicut
scriptũ est. Surgite postqͣm sederi¬
tis. Rachelgͦ idola sedendo oꝑuit:
xit. De hac cooꝑtione uicioꝵ: ꝑ pro¬
pħam d̃r. Beati quoꝵ remissȩ sunt
iniquitates: & quoꝵ tecta sunt pec¬
cata. Nos igitur rachel illa signifi¬
cauit: qui idola sedendo p̃mimus.
siculpas auaritiȩ penitendo dãp¬
namꝰ. Que utiq auaritia illis ñ
solet euenire. qui in uia dñi uiri¬
liter currunt. quib dr uirilit̾ agi¬
te & confortetur cor urm̃: sed his
maxime: qui quasi effeminato
gressu gradientes ꝑ blandim̃ta

Expanded text:
er Paulum dicitur: Et avaritia, quae est idoer Paulum dicitur: Et avaritia, quae est idolorum servitus . Laban ergo veniens apud Jacob idola non invenit, quia ostensis mundi thesauris, diabolus in Redemptore nostro vestigia concupiscentiae terrenae non reperit. Sed quae Jacob non habuit, ea Rachel sedendo cooperuit. Per Rachel quippe quae et ovis dicitur, Ecclesia figuratur. Sedere autem, est humilitatem poenitentiae appetere, sicut scriptum est: Surgite postquam sederitis . Rachel ergo idola sedendo operuitxit. De hac coopertione vitiorum pr: Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . Nos igitur Rachel illa 989 signavit, qui idola sedendo premimus, si culpas avaritiae poenitendo damnamus. Quae utique avaritia illis non solet evenire, qui in via Domini viriliter currunt, quibus dicitur: Viriliter agite, et confortetur cor vestrum , sed his maxime qui quasi effeminato gressu gradientes per blandimenta
Abbreviated transcription (Latin):
ad ysaac patrem suũ in t̃ra chana
pud laban longo tempore ꝓpinqutiᷤᷤ
iuire cognationis oꝑa exercuit ser¬
uitutis: & uice obsecutus ẽ famuli
ut p̃miis ꝑfrueretur heredis. Quẽ
furore ꝑsequens: sua apud eũ ĩdo¬
la requisiuit. Laban int̃pretatur
dealbatio. Dealbatio autẽ ñ incon¬
uenient̃ diabolus accipitur: qui cũ
sit tenebrosus ex merito. transfigu¬
rat se mangłm lucis. Huic serui¬
uit iacob. id est ex parte reꝓboꝵ iu
daicus popłs: ex cuiꝰ carne dñs incar¬
natus uenit. Potest etiã ꝑ laban mũ¬
ous hic exprimi. qui cũ furore iacob
ꝑsequitur: quia electos quosq qui
redemptoris nr̃i m̃bra sunt ꝑseq̃n¬
oo opprimere conat᷑. Huiꝰ filiam
ĩd est seu mundi siue diaboli ĩacob
abstulit: cũ sibi xp̃c eccłiam ex gen¬
tilitate coniunxit. Quam & de do¬
mo patris abstrahit: qr ei ꝑ ꝓpħ̾am
dicit. Obliuiscere popłm tuũ & do¬
mũ patris tui. Quid uͦ in idolis
nisi auaritia designat᷑: Unde &¬

Expanded text:
ad Isaac patrem suum in terra Chanapud Laban longo tempore propinquo jure cognationis opera exercuit servitutis, et vice obsecutus est famuli, ut frueretur praemiis hapud Laban longo tempore propinquo furore veniens sua apud Jacob idola requisivit . Laban quippe interpretatur dealbatio. Dealbatio autem non inconvenienter diabolus accipitur; qui cum sit tenebrosus ex merito, transfigurat se in angelum lucis . Huic servivit Jacob, id est ex parte reproborum Judaicus populus, cujus ex carne incarnatus Dominus venit. Potest etiam per Laban mundus hic exprimi, qui cum furore Jacob persequitur, quia electos quosque qui Redemptoris nostri membra sunt, persequendo opprimere conatur. Hujus filiam, id est sive mundi, sive diaboli, Jacob abstulit, cum sibi Christus Ecclesiam ex gentilitate conjunxit. Quam et de domo patris abstrahit, quia ei per Prophetam dicit: Obliviscere populum tuum, et domum patris tui . Quid vero in idolis, nisi avaritia designatur? Unde p
Abbreviated transcription (Latin):
rior demonstratur. Et dñ cortex
relinquitur: exterioris intelligen¬
tiȩ uirentia exempla monstrãt᷑
libris eas sacrȩ scientiȩ quib nos
aspicientes arietes cũ ouib coeunt:
quia rationales nr̃i sp̃c dũ in earũ
intentione defixi sunt. singulis
quibq actionib ꝑmiscentur ut
tales fetus oꝑm ꝓcreent. qualia ex¬
empla p̃cedentiũ in uocib p̃cep¬
toꝵ uident. Et diuersũ colorem ꝓ¬
subtracto litterȩ cortice altius int̃¬
na considerat. & reseruato ñnũqͣm
historiȩ tegmine. bene se in exteri¬

Expanded text:
rior demonstratur; et dum cortex rior demonstratur; et dum cortex relinquitur, exterioris intelligentiae virentia exempla monstranturlibris eas sacrae scientiae sententiasaspicientes arietes cum ovibus coeunt; quia rationales nostri spiritus, dum in earum intentione defixi sunt, in singulis quibusque actionibus permiscentur, ut tales fetus operum procreent qualia exempla praecedentium in vocibus praeceptorum vident, et diversum colorem psubtracto litterae cortice, altius interna considerat, et reservato nonnumquam historiae tegmine, bene se in exteri
Abbreviated transcription (Latin):
rentur uirgas. & parerent macu¬
losa & uaria. & diuerso colore resꝑsa.
Quid est uirgas uirides amigdali¬
nas & ex platanis ante oculos gre¬
gũ ponere: nisi ꝑ scripturȩ sacrȩ
seriem antiquoꝵ patrũ uitas & sen¬
tentias in exemplũ popłis p̃bere :
Que nimirũ quia iuxta rationis exam̾
recte sunt: uirge nominant᷑. Qui¬
b ex parte corticẽ detrahit: ut in
his que expoliant᷑ intimꝰ candor
appareat. & ex parte corticẽ seruat.
ut sicut exterius fuerant in uiri¬
ditate ꝑmaneant. Uarius qͦ uir¬
garũ color efficitur: dũ cortex ex
parte subtrahitur. & ex parte re¬
tinetur. Ance considerationis enĩ
nr̃ȩ. oculos p̃cedentiũ patrũ sen-¬
tentiȩ: quasi uirgȩ uarie pomn¬
tur. In quib dũ plerũq intellectũ
litterȩ fugimus: quasi corticẽ sub¬
trahimus. Et dũ plerũq intellectũ
litterȩ sequimur: quasi corticẽ re¬
seruamꝰ. Dũq ab ipsis cortex litt̾e
subducitur: allegorie candor inte¬

Expanded text:
gas, et parerent maculosa et varia, et diverso colore respersa . Quid est enim virgas virides, amygdalinas, atque ex platanis ante gregum oculos ponere, nisi per Scripturae sacrae seriem antiquorum Patrum vitas atque sententias in exemplum populis praebere? Quae nimirum quia juxta rationis examen rectae sunt, virgae nominantur. Quibus ex parte corticem subtrahit, ut in his quae exspoliantur, intimus candor appareat; et ex parte corticem servat, ut sicut fuerant itate permaneant; variusque virgarum color efficitur, dum cortex ex parte subtrahitur, et ex parte retinetur. Ante considerationis enim nostrae oculos praedicantium Patrum sententiae quasi virgae variae ponuntur. In quibus dum plerumque intellectum litterae fugimus, quasi corticem subtrahimus. Et dum plerumque intellectum litterae sequimur, quasi corticem reservamus. Dumque ab ipsis cortex litterae subducitur, allegoriae candor inte
Abbreviated transcription (Latin):
nis corde felicius: quia qui io¬
centiam erga alios exhibet: nichil
est qd̃ ab aliis formidet. Unde ꝑ¬
quasi arcem quandã fortitũdinis.
simplicitatem suam: nec suspetus
est pati. qd̾ se fecisse ñ meminte.
Secura gͦ mens quasi tuge comui¬
uiũ: quia quasi continuatio est¬
refectionis ipsa tranquillitas secu¬
titatis. At contra mens praua qri
metuit ne hec sibi ab aliis infe¬
rant᷑. & quicquid contͣ ꝓximos ex¬
cogitat. hoc contra se excogitari a
ꝓximis formidat: fit undiq su¬
specta. undiq trepida. qm illi de¬

Expanded text:
 corde felicius: quia qui innocentiam erga alios exhibet, nihil est quod pati ab aliis formidquasi arcem quamdam fortitudinis, simplicitatem suam, nec suspectus est pati, quod se fecisse non meminit. mens, quasi juge convivium . Quasi enim continuatio refectionis est ipsa tranquillitas securitatis. At contra mens prava sempmetuit ne haec sibi ab aliis inferantur. Et quidquid contra proximos excogitat, hoc contra se excogitari a proximis formidat. Fit undique suspecta, undique trepida. Omnis
Abbreviated transcription (Latin):
as unũquẽq culpas agnoscere:
easq penitendo deflere.Retro
uͦ quo ñ iudetur cadere est: ex
hac uita repente recedere & qr
ad supplicia ducatur ignorare.
ibi ꝓculdubio cadit ubi ñ uidet.
qui uͦ ante se ceciderit. ibi cecidit
ubi uidit. Iniqui gͦ qr in inuisibi¬
quia ibi corruunt. ubi quid eos
t̾c sequatur mͦuidere ñ possunt.
Iusti uͦ quia in istis uisibilib se
sponte deiciunt. ut in uisibilib
erigantur: quasi in faciem cãdt̃.
quia timore compuncti. uidentes
humiliant᷑. Et quia iudea erro¬
cens. Salutare tuũ expectabo dñe
Id est ñ sicut infideles antixp̃m:
s eũ qui in redemptionẽ nr̃am uen¬
turus ẽ. uerũ credo fideliter xp̃m.¬
Qd̃ enĩ salutare dicimus latine:
hoc uerbo hebraico iħc dr. In quo
u̾bo beati iacob mens ostenditur.
quomͦ iħu desiderio ardebat. quẽ
se moriens expectare ꝑhibebat.

Expanded text:
as unumquemque culpas cognoscere, as unumquemque culpas cognoscere, easque poenitendo deflere. Retro vero quo non videtur cadere, est ex hac vita repente decedere, et ad quae supplicia ducatur ignorare. ibi procul dubio cadit ubi non videt; qui vero ante se ceciderit, ibi cecidit ubi videt? Iniqui ergo quia in invisibiquia ibi corruunt, ubi quid eos tunc sequatnr modo uidere non possum. Iusti uero, quia in istis uisibilibus semetipsos sponte deiiciunt, ut inuisibilibus erigantur, quasi in faciem cadunt, quia timore compuncti, uidentes ignorare. Et quia Judaea errocens: Salutare tuum exspectabo, Domine , id est, non sicut infideles Antichristum, sed eum qui in redemptionem nostram venturus est, verum credo fideliter Quod enim salutare dicimus Latine, hoc verbo Hebraico Jesus dicitur. In quo verbo beati Jacob mens ostenditur quomodo Jesu desiderio ardebat, quem se moriens exspectare perhibebat.
Abbreviated transcription (Latin):
eos ambulare ꝓuocat: quib qͣsi
parcendo blanditur.Sed in uia
mordet: qr eos quib libertatẽ tri¬
buit. erroris sui ueneno consumit.
fit cerastes in semita. qr quos fide¬
les repꝑit & sese ad p̃cepti celestis
angusta itinera constringentes.
ñ solũ nequitia callidȩ ꝑsuasioniᷤᷤ
impetit: s etiã terrore potestatiᷤ
p̃mit. & in ꝑsecutiones angore pꝰt
beneficia fictȩ dulcedinis exercet
cornua potestatis. Quo in loco
equus ħc mundũ insmuat: qui
ꝑelationem suam incursu laben¬
tiũ tempoꝵ spumat. Et qr anti¬
xp̃c extrema mrundi app̃hende¬
re nititur: cerastes iste equi un¬
gulas mordere ꝑhibetur.Un.¬
gulas quippe equi mordere est:
extrema scłi feriendo conting̾e
ut cadat ascensor eius retro. Ascẽ¬
sor equi ẽ: quisquis extollit᷑ in
dignitatib mundi. Qui retro
cadere dr & ñ in faciem: sicut
saulus cecidisse memorat᷑. In fa¬
ciem enĩ cadere ẽ. in hac uita su¬

Expanded text:
eos ambulare provocat, quibus quasi eos ambulare provocat, quibus quasi parcendo blanditur; sed in via mordet, quia eos quibus libertatem tribuit, erroris sui veneno consumit. Fit cerastes in semita, quia quos fideles reperit, et sese ad praecepti coelestis angusta itinera constringentes, non solum nequitia callidae persuasionis impetit, sed etiam terrore potestatis premit, et in persecutionis angore, post beneficia fictae dulcedinis, exercet cornua potestatis. Quo in loco equus hunc mundum insinuat, qui per elationem suam in cursum labentium temporum spumat, et quia Antichristus extrema mundi apprehendere nititur, cerastes iste equi ungulas mordere perhibetur. Ungulas quippe equi mordere, est extrema saeculi feriendo contingere, ut cadat ascensor ejus retro. Ascensor equi est quisquis extollitur in dignitatibus mundi. Qui retro cadere dicitur et non in faciem, sicut Saulus cecidisse memoratur. In facie enim cadere, est in hac vita su