comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pientie. et placet illi doctor benignus et
cliligens. qui ita cupiat satiffacere stu¬
cliosis. ut morem gerere tarchiorib nõ
rectiset. Demiꝙ qui elucidant me uitam
eternam habebunt ait ipsa sapientia.
Quoquidem premio ego fraudari uo¬
luerun. Quamqm inhis etiam que pla¬
na uidentur quandoꝙ talia latent. que
ipsis ꝙͦ qui capatiores uidentur et pre¬
uolantes ingeno. non erit mittile si cli¬
ligentius declarantur. S uide iam simili¬
tudinem de pharaone et excercitu eiꝰ
et domini equitatu. Non inter ipõs ex̾¬
citus similitudo data est. s de ip̃is. Que
enim societas luci adtenebras. aut q̃
pars fideli cum infideli: S inter scãm
spiritalemꝙ animam. et equitatũ do¬
mini plane comparatio est. et inter pha¬
raonem et diabolum. amborumce exer¬
citus. Nec miraberis unam animam
equitatus multitudini similatã.
si aduertas quante inipsa unaꝙ
tamen scã anima sit. uirtutum a¬

Expanded text:
pientiae , et placet illi doctor benignus et pientiae , et placet illi doctor benignus et diligens, qui ita cupiat satisfacere studiosis, ut morem gerere tardioribus non recuset. Denique: Qui elucidant me, vitam aeternam habebunt, ait ipsa Sapientia : quo quidem praemio ego fraudari noluerim. Quanquam in his etiam quae plana videntur, quandoque talia latent, quae ipsis quoque, qui capaciores videntur et praevolantes ingenio, non erit inutile si diligentius declarentur. 4. Sed vide jam similitudinem de Pharaone et exercitus ejus, et Domini equitatu. Non inter ipsos exercitus similitudo data est, sed de ipsis. Quae enim societas luci ad tenebras? aut quae pars fideii cum infideli? Sed inter sanctam spiritualemque animam, et equitatum Domini plane comparatio est, et inter Pharaonem et diabolum, amborumque exercitus. Nec miraberis unam animam equitatus multitudini similatam, si advertas quantae in ipsa una, quae tamen sancta anima sit, virtutum a
Abbreviated transcription (Latin):
no anima mea. Nlon sum ingratus. nõ
sum oblitus misedĩas domini meter¬
num cantabo. Uerum actenus michi
cum sponsa. Dereliquo illa singlan
dignatione postquam liberata est ascis¬
citur in amicam. decorem incluitur tã¬
quam domini sponsa interim tamen
ingenis cdum taxat et incollo. Ad hec
illi promittuntur murenule proorna¬
tu. ipseꝙ aurce proprecio. s et clistinc¬
te argento prodecore.Cut non admo¬
dum placeat ordo ip̃e donationum: pri¬
mum misericorditer liberatur. scd̾o clig¬
nanter ad amatur t̾cio benigne abluitꝰ
et purgatur. postremo optum ornamẽ¬
ti accipit promissionem. Non ambigo
quos dam iam ur̃m insemetipĩs recog¬
noscere que clicuntur. proprioꝙ ex ꝑtm̃¬
to commonitos ad intelligentiam pre¬
uolare.S sane memor uersieuli illius
declaratio sermonum tuorum illuminat
et intellectum dat pariuilis prohuius¬
modi dignum duco eadem modice latins
explananda. Beingnus est enu spc̃ sa¬

Expanded text:
no anima mea . Non sum ingratus, non no anima mea . Non sum ingratus, non sum oblitus; misericordias Domini in aeternum cantabo . Verum hactenus mihi cum sponsa. De reliquo, illa singulari dignatione, postquam liberata est, asciscitur in amicam, decorem induitur tanquam Domini sponsa, interim tamen in genis duntaxat et in collo. Ad haec illi promittuntur murenulae pro ornatu, ipsaeque aureae pro pretio, sed et distinctae argento pro decore. Cui non admodum placeat ordo ipse donationum? Primum, misericorditer liberatur: secundo, dignanter adamatur; tertio, benigne 1407 abluitur et purgatur; postremo, optimi ornamenti accipit promissionem. 3. Non ambigo quosdam jam vestrum in semetipsis recognoscere quae dicuntur, proprioque experimento commonitos ad intelligentiam praevolare. Sed sane memor versiculi illius: Declaratio sermonum tuorum illuminat, et intellectum dat parvulis ; pro hujusmodi dignum duco cadem modice latius explananda. Benignus est enim Spiritus sa
Abbreviated transcription (Latin):
sit odii sit oduel rancoris nam sig¬
na amoris mei in te euidentia sunt
ipsa mea munera. quib te honoraui
et ornaui. Nec michi auimi est illa
retrahere: s magis addere ampliora.
uel sic. Non egre feras amica mea mi¬
nine te accipere modo quod postulas
que tanta ame iam accepisti.et maio¬
ra horum accipies si inpreceptis mĩs
ambulaueris. et in amore meo perse¬
uerau̾is. hec prolittere consequentia.
Nunc iam uideamus qualia sint que
se donasse commemorat. Et primum
quidem est quod eam assimulauit e¬
quitatui suo incurrib pharaonis li¬
berando utiꝙ auigo peccati mortifica¬
tis uniuersis operib carnis. quemad¬
moclum ille populus liberatus est a
seruitute egipti subuersis et submer¬
as cunctis currib pharaonis. Id qui¬
dem miseratio maxima. Inqua ego
&ͦ si gloriari uoluero non ero insipi¬
ens. uerttatem enim clicam. Fateor
et fatebor. nͥ quia dominus adiuuit
me: paulominus habitasset mninfer¬

Expanded text:
sit odii vel rancoris. Nam sigsit odii vel rancoris. Nam signa amoris mei in te evidentia sunt ipsa mea munera, quibus te honoravi et ornavi. Nec mihi animi est illa retrahere, sed magis addere ampliora. Vel sic: Non aegre feras, amica mea, minime te accipere modo quod postulas, quae tanta a me jam accepisti: et majora horum accipies, si in praeceptis meis ambulaveris, et in amore meo perseveraveris. Haec pro litterae consequentia. 2. Nunc jam videamus, qualia sint quae se donasse commemorat. Et primum quidem est, quod eam assimilavit equitatui suo in curribus Pharaonis, liberando utique a jugo peccati, mortificatis universis operibus carnis; quemadmodum ille populus libera tus est a servitute Aegypti, subversis et submersis cunctis curribus Pharaonis . Id quidem miseratio maxima, in qua ego quoque si gloriari voluero, non ore insipiens: Veritatem enim dicam. Fateor et fatebor: Nisi quia Dominus adjuvit me, paulo minus habitasset in infer
Abbreviated transcription (Latin):
quitatui meo incurrib phara¬
onis assimulaui te amica mea.
Ante ommia iuhus uerbis libenter
precessisse.et nostre lacramenta sa¬
lutis preostensa ẽẽ inexitu isrł dee¬
gipto. geminoq illo aminrrabili
maris obsequio et transitu sci¬
licet populo dantis et ultionem
de hostib. Saptismi gra exudenter
exprimitur saluantis homines. et
crimina submergentis. Omnes in¬
quit subnube fuerunt. et omnes in
moyse baptizati sunt in nube et in
mari. s oportet consequentiam si¬
cut sõlemus signare uerborum et
sequentia priorib copulare: et
ita demum elicere suaue quippiã
si possimus quod prosit morib instru¬
endis. Ubi itacy sponse presumptio du¬
ra et austera increpatione repressa est
ne tristior remaneret. bona illi aliqua
que iam acceperat ad memoriam re¬
ducuntur et aliqua que nundum ac¬
ceperat promittuntur. s et pulchra de¬
nuo perhibetur. et appellatur amica
Quod tibi inquit clure locutus sum
amica mea nulla inme tibi suspicio

Expanded text:
quitatui meo in curribus Pharaonis assimilavi te, amica mea . Ante omnia in his verbis libenter praecessisse, et nostrae sacramenta salutis praeostensa esse. In exitu Israel de Aegypto, geminoque illo admirabilis maris obsequio, et transitum scilicet populo dantis, et ultionem de hostibus, baptismi gratia evidenter exprimitur, salvantis homines, et crimina submergentis. Omnes, inquit, sub nube fuerunt, et omnes in Moyse baptizati sunt in nube et in mari . Sed oportet consequentiam, sicut solemus, signare verborum, et sequentia prioribus copulare; et ita demum elicere suave quidpiam, si possumus, quod prosit moribus instruendis. Ubi itaque sponsae praesumptio dura et austera increpatione repressa est; ne tristior remaneret, bona illi aliqua, quae jam acceperat, ad memoriam reducuntur, et aliqua quae nodum acceperat, promittuntur; sed et pulchra denuo perhibetur, et appellatur amica. Quod tibi, inquit, dure locutus sum, amica mea, nulla in me tibi suspicio
Abbreviated transcription (Latin):
q incidit uobis ex occasione responsi
quo grandia presumentem sponsam..
reprimendam censuit sponsus. et nõ
ad insipientiam illi: s ut sane ex eo
probabilioris et maioris humilita¬
tis daretur occasio. ꝑ quam clignior
potiorum. atꝙ eorum ipõrum que
petebat capatior efficeretur. Uerumta¬
men quia ad huc inianius sumus pre¬
sentis capituli: discussionis eius in¬
itium principio si pla cet sermonis al¬
terius ordiamur. p̾ sertim ne uer¬
ba sponsi uel recenseã. tur cum tedio
uel audiantur. quod ĩp̃e auertat a

Expanded text:
que incidit nobis ex occasione responsi, que incidit nobis ex occasione responsi, quo grandia praesumentem sponsam reprimendam censuit sponsus, et non ad insipientiam illi; sed ut sane ex eo probabilioris et majoris humilitatis daretur occasio, per quam dignior potiorum, atque eorum ipsorum quae petebat, capacior efficeretur. Verumtamen quia adhuc in januis sumus praesentis capituli, discussionis ejus initium principio, si placet, sermonis alterius ordiamur, praesertim ne verba sponsi vel recenseantur cum taedio, vel audiantur. Quod ipse avertat a
Abbreviated transcription (Latin):
et grãm accipiat. tanqͣm sponte humi¬
li atus. Generalem uero huic aucli re¬
gulam. Omnis qui se humiliat ait
ex altabitur. Significat ꝓfecto non
omnem exaltandam ẽẽ humilitatẽ.
s eam tantum que deuoluntate
uenit: non extristicia nec ex neces¬
sitate. Nec eni ꝑcontrarium om¬
nis qui exaltatur humiliandus e¬
rit. s tantum qui se exaltat humi¬
liabitur. nimirum obuoluntauiam
uanitatem. Ita gͦ non qui humilia¬
tur. s qui sponte se humiliat exal¬
ł abitur: utiq obmeritum uolunta¬
tis. Esto enim quod humilitatis
materia ꝑ alium ministratur. uerbi
gr̃a ꝓbra damna.supplicia. non ta¬
men id circo recte abalio quam a se¬
metip̃o humiliatus ille dicetur. qui
illa omnia tacita conscientia causa
d ei subeunda decreuerit. S quo pro¬
gredimur: Patienter ut sentio sus¬
tinetis excessum inuerbo de humili¬
tate et patientia: s reuertamur ad
locrim de quo digressi sumus. Id nam¬

Expanded text:
et gratiam accipiat tanquam sponte humiet gratiam accipiat tanquam sponte humiliatus. Generalem vero hinc audi regulam: Omnis qui se humiliat, ait, exaltabitur . Significat profecto, non omnem exaltandam esse humilitatem, sed eam tantum, quae de voluntate venit, non ex tristitia, nec ex necessitate. Nec enim per contrarium omnis qui exaltatur, humiliandus erit; sed tantum qui se exaltat, humiliabitur, nimirum ob voluntariam vanitatem. Ita ergo non qui humiliatur, sed qui sponte se humiliat, exaltabitur; 1395 utique ob meritum voluntatis. Esto enim quod humilitatis materia per alium ministratur, verbi gratia, probra, damna, supplicia; non tamen idcirco recte ab alio, quam a semetipso humiliatus ille dicetur, qui illa omnia tacita et laeta conscientia, causa Dei subeunda decreverit. 5. Sed quo progredimur? Patienter, ut sentio, sustinetis excessum in verbo de humilitate et patientia; sed revertamur ad locum, de quo digressi sumus. Id nam
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m scilicet opus bonum sp̃itali. quo¬
dam gaudio condiatur. et holocau¬
stum nr̃m pingue fiat. Et enim fola
grãm quam prefert. meretur leta et
absoluta humilitas. Quo enim coac¬
ta fuerit. uel extorta. qualis utiꝙ ẽ
inuiro patient e. illo qui possidet ani¬
mam suam hec inquam humilitas et¬
si uitam obtinet ꝓpter patientiam.
ꝓpter tusticiam. tamen grãm non ha¬
bebit. Non enim congruit ei qui aꝰ¬
modi est illud scripture glorietur hu¬
milis in exaltatione sua. qm̃ non spõ¬
te humiliatur neꝙ libenter. Uis autẽ
uidere humilem recte glorientem et
uere dignum gloria: Libenter inquit
gloriabor ininfirmitatib meis: utt in¬
habrtet inme uirtus xpi. Non clicit
patienter se ferre infirmitates suas:
s et gloriari. et libenter gloriari in
illis. probans . etiam sibi bonum eẽ
quod humilia: tur. nec sufficere om¬
nino ut pos sideat. animam suam
tanquam patienter humiliatus: ã

Expanded text:
nostrum scilicet opus bonum spirituali quonostrum scilicet opus bonum spirituali quodam gaudio condiatur, et holocaustum nostrum pingue fiat. Etenim sola gratiam, quam praefert, meretur laeta et absoluta humilitas. Quae enim coacta fuerit vel extorta, qualis utique est in viro patiente illo qui possidet animam suam; haec, inquam, humilitas, etsi vitam obtinet propter patientiam, propter tristiam tamen gratiam non habebit. Non enim congruit ei, qui ejusmodi est, illud Scripturae: Glorietur humilis in exaltatione sua ; quoniam non sponte humiliatur, neque libenter. 4. Vis autem videre humilem recte gloriantem, et vere dignum gloria? Libenter, inquit, gloriabor in infirmitatibus meis, ut inhabitet in me virtus Christi . Non dicit patienter se ferre infirmitates suas; sed et gloriari, et libenter gloriari in illis, probans etiam sibi bonum esse, quod humiliatur; nec sufficere omnino, ut possideat animam suam tanquam patienter humiliatus, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
alii cum rancore humiliantur. aliz
patienter. alii libenter. Primi rei
sunt sequentes innoxii: ultuni iu¬
sti. Quamqm et innocentia portio
iusticie est: et consummatio eius
apud humilem. Qui autem licere
potest bonum michi quia humiliasti
me: is uere humilis est. Non potest
clicere qui inurtus tolerat. minus
qui murmurat. N eutri horum pro¬
mitamus grãm quod humiliatur.
et si sane longe. hi cluo ase differant:
et alter quidem inpatientia sua possi¬
deat animam suam ⁊ alter insuo mur¬
mure ꝑeat. S enim et si unus iram.
neuter tamen grãm ꝓmeretur. qm̃
non humilitatĩ. s humilib deus dat
grãm. Est autem humilis qui humili¬
ationem conuertit inhumilitatem:
et ipse est qui dicit deo bonum michi
quod humiliasti me. Nemini ꝓrsus
quodl patienter fert bonum est: s pla¬
ne molestum. Scimus autem: qui a
hilarem datorem diligit deus. Unde
et cum ieiunamus. iubemiur caput
nr̃m ungere oleo. et faciem lauare: ut

Expanded text:
Alii cum rancore humiliantur, alii Alii cum rancore humiliantur, alii patienter, alii et libenter. Primi rei sunt, sequentes innoxii, ultimi justi. Quanquam et innocentia portio justitiae est, sed consummatio ejus apud humilem; qui autem dicere potest: Bonum mihi quia humiliasti me, is vere humilis est. Non potest hoc dicere qui invitus tolerat; minus, qui murmurat. Neutri horum promittimus gratiam, quod humiliatur: etsi sane longe hi duo a se differant, et alter quidem in patientia sua possideat animam suam, alter in suo murmure pereat. Sed enim etsi unus iram, neuter tamen gratiam promeretur; quoniam non humiliatis, sed humilibus Deus dat gratiam. Est autem humilis, qui humiliationem convertit in humilitatem, et ipse est qui dicit Deo: Bonum mihi quod humiliasti me. Nemini prorsus, quod patienter fert, bonum est, sed plane molestum. Scimus autem quod hilarem datorem diligit Deus . Unde et cum jejunamus, jubemur caput nostrum ungere oleo, et faciem lavare , ut
Abbreviated transcription (Latin):
nem scd̾mcor dei. qui se ulciscenti
potius quam exprobranti succensẽ¬
clum putauit. Unde et secura cons¬
cientia loquebatur. si reddidi retri¬
buentib michi mala: decidam meri¬
to abinimicis meis manis. Uetuit
gͦ prohiberi malecdicum conuicien¬
tem. questum estimans maledicta
Et adlidit. Dominus misit illum.
ad maleclicenclum dauid. Prorsus
scd̾m cor dei qui de corde dei ferebat
sententiam.s eiebat lingua male¬
dica: et ille intendebat quid inoc¬
culto ageret deus. Uox maledicẽtis
in aurib: et aminus inclinabat se
ad benedictionem. Numquicl in ore
blasphemi deus: Absit. S eo usus
est ad humiliandum dauicl. Nec
latuit ꝓpħam. quippe cui incerta et
occulta sapientie sue manifestaue¬
rat deus: et ideo deus clicit. Donũ
michi quod humiliasti me: ut discã
iustificationes tuas. uides quia hu¬
militas iustificat nos: Humilitas
clixi. et non humiliatio. Quanti hu¬
miliantur.qui humiles non sunt.

Expanded text:
nem secundum cor Dei, qui se ulciscenti, nem secundum cor Dei, qui se ulciscenti, potius quam exprobranti succensendum putavit! Unde et secura conscientia loquebatur: Si reddidi retribuentibus mihi mala, decidam merito ab inimicis meis inanis . Vetuit ergo prohiberi maledicum conviciantem, quaestum aestimans maledicta. Et addit: Dominus misit illum ad maledicendum David . Prorsus secundum cor Dei, qui de corde Dei ferebat sententiam. Saeviebat lingua maledica, et ille intendebat quid in occulto ageret Deus. Vox maledicentis in auribus, et animus inclinabat se ad benedictionem. Nunquid in ore blasphemi Deus? Absit! Sed eo usus est ad humiliandum David. Nec latuit Prophetam; quippe cui incerta et occulta sapientiae suae manifestaverat Deus , et ideo dicit: Bonum mihi quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas . 3. Vides quia humilitas justificat nos? Humilitas dixi; et non: Humiliatio. Quanti humiliantur, qui humiles non sunt?
Abbreviated transcription (Latin):
a qui prouebendus est. correctio¬
ue humiliatur: humilitate mere¬
tur. Tu gͦ cum te humiliari uderi
habeto id signum inhonum omni¬
no argumentum gr̃e propinquan¬
tis.Nam sieut ante ruinam exal¬
tatur cor: ita ante exaltationem
bumiliatur. Sane utrumq legis:
deum scilicet et suꝑbis resistere
et humilib dare gram. Nonne de¬
niꝙ seruum suum iob. cum post in¬
signem triumphum tantam et
tam probatam ipsius patientiã
larga remunerandam benedic¬
tione censeret. prius in multis
et cdistrictis percuncta tionib hu¬
miliare eurauit. et sic parare uiã
benecdictioni: At parum est cum
ꝑ se ipsum humiliat nos deus.
si tunc libenter accipimus. nͥ qñ
et per alium hoc facit. Capiamus
similiter. Quamobrem accipe hu¬
ius rei mirabile documentum. de
sancto daiud Aliquando maleclic¬
tum est illi. et aseruo. At ille neo
cumula tam iniuriam sensit. qͥa
presensit grãm. Quid michi ait
et nobis filii saruie: Ouere homi¬

Expanded text:
ea qui provehendus est, correptioea qui provehendus est, correptione humiliatur, humilitate meretur. Tu ergo cum te humiliari videris, habeto id signum in bonum omnino argumentum gratiae propinquantis. Nam sicut ante ruinam exaltatur cor , ita ante exaltationem humiliatur, Sane utrumque legis, Deum scilicet et superbis resistere, et humilibus dare gratiam Nonne denique servum suum Job, cum post insignem 1394 triumphum, tantam et tam probatam ipsius patientiam larga remunerandam benedictione censeret, prius in multis et districtis percunctationibus humiliare curavit, et sic parare viam benedictioni . 2. At parum est cum per se ipsum humiliat nos Deus, si tunc libenter accipimus, nisi quando et per alium hoc facit, sapiamus similiter. Quamobrem accipite hujus rei mirabile documentum de sancto David. Aliquando maledictum est illi et a servo; at ille nec cumulatam injuriam sensit, quia praesensit gratiam. Quid mihi, ait, et vobis, filii Sarviae? O vere homi
Abbreviated transcription (Latin):
inter mulieres egredere et abi post
greges sodalium tuorum et pasce hedos
tuos iuxta tabernacula pastorum. O¬
lim sc̃s moyses qm̃ multum presume¬
bat degrã et familiaritate quam inue¬
nerat apud deum. aspirabat ad quendã
uisionem magnam. ita ut diceret deo.
si inueni grãm moculis tiuis. ostende
michi te ipsum. Accepit autem pro ea
uisionem longe inferiorem exqua
tamen ad ipãm quam uolebat posset
aliquando ꝑuenire. filii qͦ zebedei in
simpliertate cordis sui ambulantes
magnum aliquid et ip̃i ausi sunt.
s ad gra. dum nichilominus sunt
reducti. ꝑquem fuerat ascendenclũ.
Ita et modo sponsa. qm̃ rem grandẽ
postulare uidetur. reprimitur sane
austeriori responsione. s plane iti¬
li et fideli. O portet namꝙ humili¬
ter sentire. de se nitentem ad altio¬
ra: ne cdum supra se attollitur. ca¬
dat a se nisi inse firmiter peruerã
humilitatem fuerit solidatus. et
quia nͥ humilitatis merito maxi¬
ma minime obtinentur. Proptẽ¬

Expanded text:
inter mulieres, egredere, et abi post greges sodalium tuorum, et pasce haedos tuos juxta tabernacula pastorum . Olim sanctus Moyses, quoniam multum praesumebat de gratia et familiaritate, quam invenerat apud Deum, aspirabat ad quamdam visionem magnam, ita ut diceret Deo: Si inveni gratiam in oculis tuis, ostende mihi te ipsum. Accepit autem pro ea visionem longe inferiorem, ex qua tamen ad ipsam quam volebat, posset aliquando pervenire . Filii quoque Zebedaei in simplicitate cordis sui ambulantes, magnum aliquid et ipsi ausi sunt, sed ad gradum nihilominus sunt reducti, per quem fuerat ascendendum . Ita et modo sponsa, quoniam rem grandem postulare videtur, reprimitur sane austeriori responsione, sed plane utili et fideli. Oportet namque humiliter sentire de se nitentem ad altiora, ne, dum supra se attollitur, cadat a se, nisi in se firmiter per veram humilitatem fuerit solidatus. Et quia nisi humilitatis merito maxima minime obtinentur, propter
Abbreviated transcription (Latin):
otrus cypri di si¬
lectus meus michi inuineis
engardi. Si dilectus in mirra mul¬
tomagis inbotri suauitate. Ergo
dominus meus ih̾c. mirra michi
inmorte botrus in resurrectione
se ipsum michi salub̾rimum tem¬
ꝑauit inpotũ ĩlacͥmis ĩm̃sura. Mor¬
resurrexit ꝓpter iustificatõem
nrãm ut peccatis mortui iusti¬
cie uiuamus. Itaq tu si peccata
luxisti : bibisti amaritudinem. Si
autem iam respirasti inspem uite
uita sanctiori: mutata est tͥ mir¬
re amaritudo inuinum quod leti¬
ficat cor hominis. Et fortassis hoc
illud significauerit quod saluatori
ideo noluit bibere. qmn istud siciebat
Tu gͦ post mirre ut dixi a maritu¬
clines uinum iocunditatis experiẽs
haut temere. et ipse dicere poteris.
Sotius cypri dilectus meus michi:
inuineis engadi. Engadi duplicẽ
habet interpretatõem. et uni ambe
intellectui seruiunt. Dicitur namꝙ
fons edi. et baptisma gentium lacri

Expanded text:
otrus Cypri dilectus meus mihi in vineis Engaddi . Si dilectus in myrrha, multo magis in botri suavitate. Ergo Dominus meus Jesus myrrha mihi in morte, botrus in resurrectione, se ipsum mihi saluberrimum temperavit in potum, in lacrymis in mensura. Morresurrexit propter justificationem nostram , ut peccatis mortui justitiae vivamus . Itaque tu, si peccata luxisti, bibisti amaritudinem; si autem jam respirasti in spem vitae vita sanctiori, mutata est tibi myrrhae amaritudo in vinum, quod laetificat cor hominis. Et fortassis hoc illud significaverit, quod Salvatori ideo noluit bibere, quoniam istud sitiebat. Tu ergo post myrrhae, ut dixi, amaritudines, vinum jucunditatis experiens, haud temere et ipse dicere poteris: Botrus Cypri dilectus meus mihi in vineis Engaddi. Engaddi duplicem habet interpretationem, et uni ambae intellectui serviunt. Dicitur namque fons haedi, et baptisma gentium; lacr
Abbreviated transcription (Latin):
do. ꝑuertendo. atq impediendo gerenda
Alioquin non nocet ambulenti et extẽ¬
denti le admeliora. quod iam non ip̃e
operatur: E quod habitat in eo peccatũ
ad detrahendum. non quicqͣm reliqui
ditur. sic se ẽẽ male affectum et moli¬
tum ex longo uicium confitendo. flẽ¬
do orando conatur expellere: et cum
non preualet. mitior inde ad omnes.
apud se humilior inuenitur. Quis sa¬
num sapiens hominem dampnet: qͥ
a domino clidicit mitis ẽẽ et humilis
corde : Absit ut inueniatur ex pers salu¬
tis imitator saluatoris sponsi eccłie do

Expanded text:
do, pervertendo, atque impediendo, gerenda. do, pervertendo, atque impediendo, gerenda. Alioquin non nocet ambulanti et extendenti se ad meliora, quod jam non ipse operatur, sed quod habitat in eo peccatum ad detrahendum, non quidquam reliqui ditur sic se esse male affectum: et inolitum ex longo vitium confitendo, flendo, orando conatur expellere; et cum non praevalet, mitior inde ad omnes, atque apud se humilior invenitur. Quis sanum sapiens hominem damnet, qui a Domino didicit mitis esse et humilis corde? Absit ut inveniatur expers salutis imitator Salvatoris, sponsi Ecclesiae Do
Abbreviated transcription (Latin):
fatetur. Ergo non ambu lentem s
sedentem amortis tenebris comprehendi
periculum est. Et qui sedens. nͥ qui nõ
curat proficere: Id caueto: et si morte
preoccupetus fueris: inuefrigerio eris.
Dices deo. Imꝑfectum meum uiderunt
oeuli mei: et in libro tui nichilominus
inquit omnes scribentur. Qui omnes
ꝓfecto qui indesiderio proficienddi in¬
ueniuntur. Sequitur enim Dies forma¬
buntur et nemo in eis. subaudis ꝑ ibit.
dies proficientes intellige. qui si mor¬
te preoccupati fuerint: mneo quod eis
de est. ꝑficiendi sunt. formabuntur:
et nemo meis informis uelinquetur.
Et quo modo ais ego profiçere possum
qui frĩ proficienti inuideo: si doles qd̾
inuides: sentis. s non consentis. Pas¬
sio est quandoq sananda: non actio
condempnanda. Tantum non illic resi¬
deas iniquitaten meditans incubili
tuo: qualiter uidelicet foueas. morbu.
Catiffacias pesti. ꝑ sequaris insontem. be¬
ne ab illo gesta calumpniando deprinẽ¬

Expanded text:
fatetur. Ego non ambulantem, sed fatetur. Ego non ambulantem, sed sedentem a mortis tenebris comprehendi periculum est. Et quis sedens, nisi qui non curat proficere? Id caveto: et si morte praeoccupatus fueris, in refrigerio eris. Dices Deo: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo nihilominus, inquit, omnes scribentur. Qui omnes? Profecto qui in desiderio proficiendi inveniuntur. Sequitur enim: Dies formabuntur, et nemo in eis ; subaudis: Peribit, Dies proficientes intellige, qui si morte praeoccupati fuerint, in eo quod eis deest perficiendi sunt. Formabuntur, et nemo in eis informis relinquetur. 8. Et quomodo, ais, ego proficere possum, qui fratri proficienti invideo? Si doles quod invides, sentis, sed non consentis. Passio est, quandoque sananda, non actio condemnanda. Tantum non illic resideas, iniquitatem meditans in cubili tuo, qualiter videlicet foveas morbum, satisfacias pesti, persequaris insontem, bene ab illo gesta calumniando, deprimen
Abbreviated transcription (Latin):
dam uĩm modo ad hunc sermoriem ⁊
slam alta suspiia testantur tristi¬
ciam animorum conscientiaꝵ deiec¬
tionem. Nimirum metientes nos¬
metipõs nobis. sentimus aliqui
quam rara uitus sit. aliene non in¬
uidere uirtuti necdum gaudere ad
illam ne dum etiam tanto plus
quam ad propriam quenice gratu¬
lari. quanto perpenderit se uirtu¬
te superatum. Ad huc modicum lu¬
men in nob̾ est fr̃s: quotquot de no¬
bis ita sentimus. Ambulemus dũ
lucem habemus: ne tenebre nos cõ¬
prehendant. Ambulare profioere est.
Ambulabat apostolus qui clicebat
Non arbitror me comprehendisse. Et
ad dit. Unum autem. que retro sunt
obliuiscens: ad ea que ante sunt me
extendo. Quid est unum autem:
Unum autem inquit. qͣi remansit
michi ad remedium. ad spem : ad cõ¬
solationem. Quid illud: Que retro
sunt uidelicet obluuscens: ad ea
que aute sunt me oxtendo. Magna
fiducia. quod magnum electionis
uas ꝑfectum abnuens: profectum

Expanded text:
umdam vestrum modo ad hunc sermonem? umdam vestrum modo ad hunc sermonem? Nam alta suspiria testantur tristitiam animorum, conscientiarumque dejectionem. Nimirum metientes nosmetipsos nobis, sentimus aliqui quam rara virtus sit alienae non invidere virtuti, nedum gaudere ad illam, nedum etiam tanto plus quam ad propriam quemque gratulari, quanto se perpenderit in virtute superatum. Adhuc modicum lumen in nobis est, fratres, quotquot de nobis ita sentimus. Ambulemus dum lucem habemus, ne tenebrae non comprehendant . Ambulare, proficere est. Ambulabat Apostolus, qui dicebat: Non arbitror me comprehendisse; et addit: Unum autem, quae retro sunt obliviscens, ad ea quae ante sunt, me extendo . Quid est, unum autem? Unum autem, inquit, quasi remansit mihi ad remedium, ad spem, ad consolationem. Quid illud? Quae retro sunt videlicet obliviscens, ad ea quae ante sunt me extendo. Magna fiducia! quod magnum electionis Vas perfectum abnuens, profectum
Abbreviated transcription (Latin):
bit michi cura oinnium urm: Iã
quiequid hiic forte p̾tulero oꝑi.
quod minus ip̃i inuigilem digne
et utiliter prourrib exeqñdo. et si
excaritate fortassis id facere uidear:
ordinis tamen ratio non consentit
Quod si ante omnia quidem ut de¬
beo huic intendo cure. non autem
magis ad maiora gandeo dei luc
que per alterum fieri forte comꝑe¬
ro: patet me orclinem caritatis ex
parte tenere. ex parte nequaquam.
Si uero me et ad id amplius quod
specialius imcumbit sollicitum.
et nichilominus ad illud quod
maius est magis affectum exhi¬
beam. utrobic profecto inuenior
caritatis ordinem assecitus. et nõ
est cur clicere non possim etiam ip̃e
quia orclinauit in me caritatem. Si
autem dicas difficile quemqͣm plus
alieno gaudere magno bono quam
proprio paruo.aduertes certe uel
ex hoc excell antiam gr̃e apud spon¬
sam: et quam non cui libet anume di
cere sit. quia ordinauit inme carita¬
tem. Quare facies deciderunt quoz¬

Expanded text:
bit mihi cura omnium vestrum? Jam bit mihi cura omnium vestrum? Jam quidquid huic forte praetulero operi, quo minus ipsi invigilem digne et utiliter pro viribus exsequendo; etsi ex charitate fortassis id facere videar, ordinis tamon ratio non consentit. Quod si ante omnia quidem, ut debeo, huic intendo curae, non autem magis ad majora gaudeo Dei lucra, quae per alterum fieri forte comperero, patet me ordinem charitatis ex parte tenere, ex parte nequaquam. Si vero me et ad id amplius, quod specialius incumbit, sollicitum, et nihilominus ad illud, quod majus est, magis affectum exhibeam; utrobique profecto invenior charitatis ordinem assecutus, et non est cur dicere non possim etiam ipse, quia ordinavit in me charitatem. 7. Si autem dicas difficile quemquam plus alieno gaudere magno bono, quam proprio parvo, advertes certe vel ex hoc excellentiam gratiae apud sponsam, et cere sit, quia ordinavit in me charitatem. Quare facies deciderunt quor
Abbreviated transcription (Latin):
rationis iudicio conuolarit. dum sibi as¬
signato offitio nemo contentus erit. s
om̃nes omuia indiscreta aministratõe
pariter attemptabunt. non plane u¬
nitas erit: s magis confusio. Orcli¬
nauit ime caritatem. Utinam et
in me dominus ih̾c tantillum orclinet
caritatis quod dedit. ut sic michi cu¬
re sint uniuersa que sunt ip̃uis: ut
tamen quod mei potissimum propo¬
siti seu officii ẽẽ constiterit. ante om¬
nia curem. saneitaid prius ut tamẽ
ad multa que michi specialiter non
attinent. afficiar amplius. Non enim
semper quod prius curandum id e¬
ti am diligendum amplius erit.
cum sepe quod prius est ad sollicttu¬
dinem minus sit ad utilitatem: ac
ꝑ hoc minus ee oporteat et in affec¬
tu. frequenter proinde quod proin¬
innc̃to preponitur. de iucdicio post¬
habetur. et quod ueritas uidicat
postponendum. id carius amplec¬
tandum ordo postulat caritatis.
sionne uerbi gra ex iniuncto incũ¬

Expanded text:
rationis judicio convolarit; dum sibi asrationis judicio convolarit; dum sibi assignato officio nemo contentus erit, sed omnes omnia indiscreta administratione pariter attentabunt, non plane unitas erit, sed magis confusio. 6. Ordinavit in me charitatem. Utinam et in me Dominus Jesus tantillum ordinet charitatis quod dedit; ut sic mihi curae sint universa quae sunt ipsius, ut tamen quod mei potissimum propositi seu officii esse constiterit, ante omnia curem: sed sane ita id prius, ut tamen ad multa, quae mihi specialiter non attinent, afficiar amplius. Non enim semper quod prius curandum, id etiam diligendum amplius erit: cum saepe quod prius 1437 est ad sollicitudinem, minus sit ad utilitatem, ac per hoc minus esse oporteat et in affectu. Frequenter proinde quod pro injuncto praeponitur, de judicio posthabetur: et quod veritas judicat praeponendum, id charius amplectendum ordo postulat charitatis. Nonne, verbi gratia, ex injuncto incum
Abbreviated transcription (Latin):
tis Discretio quppe omni uirtiti ordi¬
nem ponit. ordo moclum tribuit: et
decorem etiam et perpeturtatem. De¬
niꝙ ait. Orclinatione tua perseuerat
dies: el iem uirtutem appellans. Est gͦ
cliscretio non tam uirtus quam que¬
dam moderatrie et aͣriga uirtutum
ordinatrieq affectuum: et morum
doctrix. Tolle hanc et uirtus uitium e¬
rit: ip̃aq affectio naturalis inꝑtur¬
batõem magis conuertetur. extermi¬
niumq nature. Orclinauit in me cari¬
tatem. Fac̾tum est autem hoc. cum in
eccł̃ia quosdam quidem declit apłos
quosdam autem proph̃as. alios uero
euugłistas: alios pastores. et doctores
ad consummatõem scorum. O portet
autẽ ut hos una omnes caritas liget
et comtemperet inunitatem corporis
xp̃i. quod minime omnino facere po¬
terit: si ipła non fuerit orclinata.
Nam si suo quisq feratur impetu scd̾m
sp̃m quem accepit. et ad queq uolet
inclifferenter pro ut afficitur. et non

Expanded text:
tis. Discretio quippe omni virtuti orditis. Discretio quippe omni virtuti ordinem ponit; ordo modum tribuit et decorem, etiam et perpetuitatem. Denique ait: Ordinatione tua perseverat dies ; diem virtutem appellans. Est ergo discretio non tam virtus, quam quaedam moderatrix et auriga virtutum, ordinatrixque affectuum, et morum doctrix. Tolle hanc, et virtus vitium erit, ipsaque affectio naturalis in perturbationem magis convertetur, exterminiumque naturae. Ordinavit in me charitatem. Factum est autem hoc, cum in Ecclesia quosdam quidem dedit apostolos, quosdam autem prophetas, alios vero evangelistas, alios pastores et doctores ad consummationem sanctorum . Oportet autem ut hos una omnes charitas liget, et contemperet in unitatem corporis Christi: quod minime omnino facere poterit, si ipsa non fuerit ordinata. Nam si suo quisque feratur impetu secundum spiritum quem accepit, et ad quaeque volet indifferenter, prout afficitur, et non
Abbreviated transcription (Latin):
etiam et uchemens sp̃s repletus ze¬
lo. non plane aluinde quam ecella ni¬
naria reportantur. et cuicumq cum
horum copia surgere ab oratione do¬
natur: potest inuerttate loqui. qui a
introdueit me rex incellam uinariam.
sequitur. Ordinauit in me caritatem.
Ommino necessarie. Importabilis siqͥ¬
dem absq scientia est zelus. Ubi uͦ
uehemens emulatio ibi maxime dis¬
cretio necessaria que est ordinatio ca¬
ritatis. Semꝑ quidem :elus minus¬
absꝙ scientia efficax minus ꝙ utilis in¬
uenitur plerumq autẽ ⁊ perniciosus ual¬
de sentitur. Quo gͥ zelus feruentior ac
uehementior sp̃s profusiorq caritas. eo
ugilantiori opus scientia est que zelũ
supprimat. sp̃m temperet: orclinet cari¬
tatem.Pro inde sane.ne tanquam nimi¬
a et importabilis proimpetu sps̃. quẽ
e cella uidetur uinaria reportasse. pre¬
sertim abadolescentulis sponsa tune¬
atur. iungit quod liscretionis est se
pariter accepisse. id est ordinem carcta¬

Expanded text:
etiam et vehemens spiritus repletus zeetiam et vehemens spiritus repletus zelo, non plane aliunde, quam e cella vinaria reportantur: et cuicunque cum horum copia surgere ab oratione donatur, potest in veritate loqui, quia introduxit me rex in cellam vinariam. 5. Sequitur: Ordinavit in me charitatem. Omnino necessarie. Importabilis siquidem absque scientia est zelus. Ubi ergo vehemens aemulatio, ibi maxime discretio est necessaria, quae est ordinatio charitatis. Semper quidem zelus absque scientia minus efficax, minusque utilis invenitur; plerumque autem et perniciosus valde sentitur. Quo igitur zelus fervidior, ac vehementior spiritus, profusiorque charitas; eo vigilantiori opus scientia est, quae zelum supprimat, spiritum temperet, ordinet charitatem. Proinde sane, ne tanquam nimia et importabilis pro impetu spiritus, quem e cella videtur vinaria reportasse, praesertim ab adolescentulis sponsa timeatur; jungit quod discretionis est etiam se pariter accepisse, id est ordinem charita
Abbreviated transcription (Latin):
ra linguarum. alii interpretatio sermo¬
num aliisq alia his similia: non ta¬
men quis horum probuiiscemodi cli¬
cere poterit. quod fuerit introductus in
cellam uinariam. Ex aluis quippe cellis
siue thesauris ista sumuntur. S si q̃s
orando obtineat mente excedere in idd
cdiuini archani. unde mox redeat diui¬
no amore uehementissime flagrans
et estuans iusticie zelo. nec non et in
cunctis sp̃italib fiudus atq officiis
ꝑnimium feruens ita ut possit clicẽ
concaluit cor meum intra me et inme¬
clitatõne mea ex ardescet ignis. is pla¬
ne cum excaritatis habundantia bo¬
nam et s alutarem uim leticie ructa¬
re crapulam ceꝑit incellam non inme¬
rito peribebitur uinariam introisse. Cũ
enum duo sunt beate contemplationis
excessus mintellectu unus et alter
maffectu unus in lumine alter infer¬
uore. umus in agnitione. alter in deuo¬
tione. pius sane affectus. et pectus a¬
more calens. et sc̃e deuotionis infusio

Expanded text:
uarum, alii interpretatio sermouarum, alii interpretatio sermonum, aliaque aliis his similia , non tamen quis horum pro hujusmodi dicere poterit, quod introductus fuerit in cellam vinariam. Ex aliis quippe cellis sive thesauris ista sumuntur. 4. Sed si quis orando obtineat mente excedere in id divini arcani, unde mox redeat divino amore vehementissime flagrans, et aestuans justitiae zelo, nec non et in cunctis spiritualibus studiis atque officiis pernimium fervens, ita ut possit dicere: Concaluit cor meum intra me, et in meditationibus meis exardescit ignis : is plane, cum ex charitatis abundantia bonam et salutarem vini laetitiae ructare crapulam coeperit, in cellam non immerito perhibebitur vinariam introisse. Cum enim duo sint beatae contemplationis excessus, in intellectu unus, et alter in affectu; unus in lumine, alter in fervore; unus in agnitione, alter in devotione: pius sane affectus, et pectus amore calens, et sanctae devotionis infusio,
Abbreviated transcription (Latin):
exibis uacuus. Uerum cum tenob̾ red¬
did̾is plenum grã ⁊ caritate. nec po¬
teris spũ feruens clissimulare mimis
acceptium. quod sine iniudia commu¬
nicabis: erisꝙ omnib ingr̃a queda¬
ta ẽ tͥ non modo gratus s fortassis e¬
tiam ãd mirandus. poteris et ipse ue¬
raciter protestari. quia introduxit me
rex incellam uinariam : tatum cautꝰ
esto. non inte sed in domino gloria¬
ti. Nec omne donum quamuis sp̃ita¬
le prodice dixerim decella uinaria.
cum sint et alie penes sponsum celle
uel apothece cliuersa inse recondita
habentes dona atꝙ carismata scd̃m
cliuitias glorie eius: de quib cellis
memiui me alibi latius disputas¬
apud me. et signatha inthesauris me¬
is : Ergo prodiuersitatem cellarum
cliuisiones gr̃arum sunt: et unicui¬
q manifestatur sp̃s ad utilitatem.
Et quamqim alu quidem detur ser¬
mo sapientie. alii autem sermo scien¬
tie. alii uero prophia. alii gr̃a euratõ¬

Expanded text:
exibis vacuus. Verum cum te nobis redexibis vacuus. Verum cum te nobis reddideris plenum gratia et charitate, nec poteris spiritu fervens dissimulare munus acceptum, quod sine invidia communicabis; erisque omnibus in gratia, quae data est tibi, non modo gratus, sed fortassis etiam admirandus; poteris et ipse veraciter protestari, quia introduxit me rex in cellam vinariam; tantum cautus esto, non in te, sed in Domino gloriari. Nec omne donum, quamvis spirituale, prodire 1436 dixerim de cella vinaria, cum sint et aliae penes sponsum cellae vel apothecae, diversa in se recondita habentes dona atque charismata, secundum divitias gloriae ejus: de quibus cellis memini me alibi latius disputasapud me, et signata in thesauris meis? Ergo pro diversitate cellarum, divisiones gratiarum sunt, et unicuique manifestatur Spiritus ad utilitatem. Et quanquam alii quidem detur sermo sapientiae, alii autem sermo scientiae, alii vero prophetia, alii gratia curatio
Abbreviated transcription (Latin):
erant discipuli pariter congregati
cum factus est repente decelo sonꝰ
tanquam aduenientis sp̃s ueͬmen¬
tis. et repleuit totam domum ubi
erant sedentes. ad ipleuitcy pro¬
phiam iohel: Et nonne unusquis¬
q illorum exiens inebriatus abub¬
tate domus illi. et torrente uolup¬
tatis tante potatus. dicere merito
cuuuibat. qm̃ introcluxit me rex incellã
uinariam: s et tu quoꝙ si collecto
tuo spũ. mente sobria et uacua curis
orationis domum solus iutroeas et
stans coram domino ad unum aliquod
de altarib celi iauuam tangas seĩ
desiderii manu et presentatus cho¬
ris sc̃orum. tua penetrante deuotione
si quidem oratio iusti penetrat celos
inpõrum presentia miserandus de¬
plores miserias et calamitates quas
pateris crebris suspiriis. et gemrtib
in enarrabilib prodas necessitatem.
flagittet pietatẽ si inquam hoc egeris:
confido ineo qui dixit. petite et accipe¬
tis. quia si ꝑseueraueris pulsans ñ

Expanded text:
erant discipuli pariter congregati, erant discipuli pariter congregati, cum factus est repente de coelo sonus, tanquam advenientis spiritus vehementis, et replevit totam domum, ubi erant sedentes , adimplevitque prophetiam Joel! Et nonne unusquisque illorum exiens inebriatus ab ubertate domus illius, et torrente voluptatis tantae potatus, dicere merito quibat: Quoniam introduxit me rex in cellam vinariam? 3. Sed et tu quoque, si collecto tuo spiritu, mente sobria et vacua curis, orationis domum solus introeas, et stans coram Deo ad unum aliquod de altaribus, coeli januam tangas sancti desiderii manu, et praesentatus choris sanctorum, tua penetrante devotione siquidem oratio justi penetrat coelos in ipsorum praesentia miserandus deplores miserias et calamitates quas pateris; crebris suspiriis et gemitibus inenarrabilibus prodas necessitatem, flagites pietatem; si, inquam, hoc egeris, confido in eo qui dixit; Petite, et accipietis , quia, si perseveraveris pulsans, non
Abbreviated transcription (Latin):
lescentulis tanquam clisciplina indi¬
gentib opus sit reuerendo premi
uocabulo maiestatis. Introduxit
me rex incellam uiuariam. Que nam
sit ista cella uinaria preteret licere:
quia dixisset me recolo.Tamen si
ad ecclesiam referatur sermo. cum
repleti spũ sc̃o discipuli. musto ebrũ
apopło putarentur.tunc tanquã
amicus sponsi prosponsa stans petrꝰ
inmeclio eorum: nou inquit sicut
uos estimatis hi ebrii sunt. Atten¬
de int̾im. quod non omni modo ebri¬
os: s ebrios sicut ab illis estimati
sunt denegauit. Erant enim ebrii
s spũ scõ non musto. Et qͣsi testifica¬
rentur ad plebem. re uera se incel¬
lam uinariam fuisse introductos:
rursum petrus pro omnib. S hoc
est ait quod clictum est ꝑ propha
iohel. Et erctĩnouissimis dieb di¬
cit dominus. effuidam de spũ meo
suꝑ omnem carnem: et proph̃abist
filii uñ et filie. Iuuenes ur̃i uisio¬
nes uidebunt: et senes ur̃i somnia
somniabunt. Annon tͦ uidetur cel¬
la fuisse uinaria illa domus inqua

Expanded text:
lescentulis tanquam disciplina indigentibus opus sit reverendo premi vocabulo majestatis. 2. Introduxit me rex in cellam vinariam. Quaenam ista sit cella vinaria, praetereo dicere, quia dixisse me recolo. Tamen si ad Ecclesiam referatur sermo, cum repleti Spiritu sancto discipuli musto ebrii a populo putarentur; tunc tanquam amicus sponsi pro sponsa stans Petrus in medio eorum: Non, inquit, sicut vos aestimatis, hi ebrii sunt. Attende interim, quod non omnino ebrios, sed ebrios sicut ab illis aestimati sunt, denegavit. Erant enim ebrii, sed Spiritu sancto, non musto. Et quasi testificarentur ad plebem, revera se in cellam fuisse vinariam introductos, rursum Petrus pro omnibus: Sed hoc est, ait, quod dictum est per prophetam Joel: Et erit in novissimis diebus, dicit Dominus; effundam de Spiritu meo super omnem carnem, et prophetabunt filii vestri et filiae: juvenes vestri visiones videbunt, et senes vestri somnia somniabunt. An non tibi cella videtur fuisse vinaria illa domus, in qua
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcerto exprimens ipsam inqua
nati sunt totius humani generis
ignorantiam: Ipsa est ut opi¬
nor cui se beatus apostolus et
fatetur natum et gloriatur erep¬
tum dicens. qui eruit nos depoteste
tenebranim. Unde et clicebat. Non
sumus filii noctis necy tenebrarum
Item ad omnes electos ut filii inqͥt

Expanded text:
pro certo exprimens ipsam, in qua pro certo exprimens ipsam, in qua nati sunt, totius humani generis ignorantiam. Ipsa est, ut opinor, cui se beatus Apostolus et fatetur natum, et gloriatur ereptum, dicens: Qui eruit nos de potestate tenebrarum . Unde et dicebat: Non sumus filii noctis neque tenebrarum ; item ad omnes electos: Ut filii, inq
Abbreviated transcription (Latin):
lia postulamus. Norunt hoc qͥ omnẽ
usum harum rerum ad ꝑmeren¬
dum u̾bum dirig̾e consueuer̃t. Nõ
pigeat tñ scrutan ad huc secreta.
lectuli huius ⁊ temporis. si forte
inhiiꝰ aliquid lateat sp̃ale quod
uenire ad medium ꝓsit. Et si pla¬
cet sentire lectuli quidem nomine
humanam fig̾ari infirmitatẽ noc¬
turnis aut̃ tenebris ignorantiam
eque humanã cõsequẽs ẽ ⁊ cõ¬
gruum satis ut dei nirtus ⁊ deusa¬
prentia u̾bum contͣ utrumꝙ ori¬
ginale malum instantiꝰ requirat᷑
Nempe quid cõuemientiꝰ qmͣ ut
infirmitati uirtus ignorantie
sapientia opponat᷑. Et ne qͥd su¬
plicioꝵ cordib de hac interp̾tatõ¬
ne resideat clubium audient qͥd
opem ferat suꝑ lectum doloris
eius. uniu̾sum stratum eius u̾¬
sasti ininfumitate eius. Atcx
id quidem delectulo. Iam deig¬
norantie nocte quid manifestiꝰ
qm quod mn alio identidem lo¬
quitur psalmo nescierunt nec
intellexerunt intenebris ambulãt

Expanded text:
lia postulamus. Norunt hoc, qui omnem lia postulamus. Norunt hoc, qui omnem usum harum rerum ad promerendum Verbum dirigere consueverunt. 4. Non pigeat tamen scrutari adhuc secreta lectuli hujus et temporis, si forte in his aliquid lateat spirituale, quod venire ad medium prosit. Et si placet sentire lectuli quidem nomine humanam figurari infirmitatem, nocturnis autem tenebris ignorantiam aeque humanam; consequens est et congruum satis, ut Dei virtus et Dei sapientia Verbum contra utrumque originale malum instantius requiratur. Nempe quid convenientius, quam ut infirmitati virtus, ignorantiae sapientia opponatur? Et ne quid simpliciorum cordibus de hac interpretatione resideat dubium, audiant quidopem ferat illi super lectum doloris ejus, universum stratum ejus versasti in infirmitate ejus . Atque id quidem de lectulo. Jam de ignorantiae nocte quid manifestius, quam quod in alio identidem loquitur psalmo: Nescierunt neque intellexerunt, in tenebris ambulant?
Abbreviated transcription (Latin):
lam suꝑno altari suscipit presẽ¬
tendam. Quam grata et luci¬
da ueretumdo colorata rubore.
Quam serena ⁊ placida nullo int̾¬
turbata elamore uel strepitu ꝙͣ
deniꝙ munda atꝙ sincera nullo
resꝑsa puluere t̾rene sollicitudi¬
nis. nulla aspicientis laude seu
adulatione. temptata ꝓpter hoc
gͦ sponsa nõ minus uerecunde
qͣm caute. ⁊ lectuli secretum pe¬
tebat ⁊ noctis. orare hoc ẽ u̾bum
q̃rere uolens. Unum ẽ enim. Ali¬
oquin nõ recte oras. si orando p̃¬
ter u̾brim aliquid q̃ ras aut qͥdẽ¬
omnia. Ibi remeclia uuln̾um. ibi
subsidia necessitatum. ibi resaccitꝰ
defectuum. ibi ꝓfectuum copie. ibi
deniq quiccitud acciꝑe uel habere
hominib expedit quicqͥd decet.
quicqͥd oportet. Sine causa gͦ ali¬
ud au̾bo petitur. cum sit omnia. Nã
⁊ si ista temporalia cum necesse ẽ
postulare uidemur si u̾bum incau¬
sa ẽ. ut quidem dignum ẽ. ñ utic
illa s hoc potius q̃rimus ꝓpt̾ qd̾a¬

Expanded text:
lam superno altari suscipit praesenlam superno altari suscipit praesentandam! Quam grata et lucida, verecundo colorata rubore! Quam serena et placida, nullo interturbata clamore vel strepitu! Quam denique munda atque sincera, nullo respersa pulvere terrenae sollicitudinis, nulla aspicientis laude seu adulatione tentata! Propter hoc ergo sponsa non minus verecunde, quam caute, et lectuli secretum petebat et noctis, orare, hoc est Verbum quaerere volens. Unum est enim. Alioquin non recte oras, si orando praeter Verbum aliquid quaeras, aut quod pomnia. Ibi remedia vulnerum, ibi subsidia necessitatum, ibi resarcitus defectuum, ibi profectuum copiae, ibi denique quidquid accipere, vel habere hominibus expedit, quidquid decet, quidquid oportet. Sine causa ergo aliud a Verbo petitur, cum ipsum sit omnia. Nam et si ista temporalia, cum necesse est, postulare videmur, si Verbum in causa est, ut quidem dignum est, non utique illa, sed hoc potius quaerimus, propter quod a
Abbreviated transcription (Latin):
re laudes. uictare iactantiam : Pa¬
tet quod signanter ⁊ aduerecumdi¬
am orantib petere secretum in dexe¬
tam in decorum maxime adolescẽti
qͣm oftentatõ sc̃ĩtatis. Cum tñ ab hac
potissimum etate aptum ꝓfecto capi¬
ant temporaneumꝙ religionis exor¬
diun iheremia. dicente. Sontim est¬
iugũdñi ab adolescentia . Bona
comm̃datio secuture orationis si
p̾mittas uerecundiam dicens. A¬
dolescentulus sum ego ⁊ cõtemptꝰ
iustificationes tuas non sum o¬
blitus. Nec modo locim. s etiam
tempꝰ obseruare oportet eum qͥ
sͥ orare uoluerit. Tempꝰ feriatum
commodius. aptiusꝙ. Maxime
autẽ cum ꝓfundum noc̾turnus
sopor in dic̃ silentium. tunc pla¬
ne lib̾ior exit purior ꝙ oratio.
Consurge in nocte inquit inprĩ¬
cipio uigiliarum tuarum ⁊ effũ¬
de sicut aquam cor tuumr ante cõs¬
pectum domini dertui. Qmͣ secre
ta de nocte ascendit oratio solo
arbitro deo scõq angelo qui il¬

Expanded text:
re laudes, vitare jactantiam? Pare laudes, vitare jactantiam? Patet quod signanter et ad verecundiam orantibus petere secretum indixetam indecorum, maxime adolescenti, quam ostentatio sanctitatis? Cum tamen ab hac potissimum aetate aptum profecto capiatur temporaneumque religionis exordium, Jeremia dicente: Bonum esjugum ab adolescentia sua . Bona commendatio secuturae orationis, si praemittas 1568 verecundiam, dicens: Adolescentulus sum ego et contemptus, justificationes tuas non sum oblitus . 3. Nec modo locum, sed et tempus observare oportet eum, qui sibi orare voluerit. Tempus feriatum commodius aptiusque; maxime autem cum profundum nocturnus sopor indicit silentium, tunc plane liberior exit puriorque oratio. Consurge in nocte, inquit, in principio vigiliarum tuarum, et effunde sicut aquam cor tuum ante conspectum Domini Dei tui . Quam secura ascendit de nocte oratio, solo arbitro Deo, sanctoque angelo, qui il