comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
constantia ⁊ dilectione ħ ꝑse¬
uerat. Prius eñĩ oĩa pluralit̃
dix̃: nc̃ aũ psalmꝰ sub singła¬
ritate conclusit: ut qͥ ante fi¬
deles fr̃s in unitatẽ collegerat.
mͦ illi p̾pło iã diligenti dñm.
benedictionis mimera prȩsta¬
rent᷑. Qua ꝓpt̾ si uolumꝰ esse
benedicti : amor nos sc̃ẽ tͥnita¬
tis. ⁊ unitas beate cõplectat᷑
ȩccłȩ. Et intende ꝙͣ competent̃
hunc psalmũ ꝑfectꝰ finis am¬
plexis ẽ : ut qͥ usq ad hierłm
cȩlestẽ conscendit. benedicho
aomodũ usq ad suꝑnã hierłm
gradus isti ꝑuenerint. Primo si¬
quidẽ gͣdii scħ designat horro¬
rẽ. post quẽ ad utututũ om̃ium
studia festinat᷑. Scdo u̾tꝰ diuinȩ
defensionis exponit᷑: cumichil
obuiare posse monstrat᷑. Tertio
magnũ gaudiũ eẽ dicit᷑ in eccłia
dñi pura m̃te uersari. ¶uarto.
int̾ quaslibet angustias docet con¬
stant̾ de dño p̃sumendũ: donec
miserator exaudiat. Qumto. mo¬

Expanded text:
antia et dilectione Domini perseverat. Prius enim omnia pluraliter dixit, nunc autem psalmum sub singularitate conclusit; ut qui ante fideles fratres in unitate collegerat, modo illi populo jam diligenti Dominum benedictionis munera praestarentur. Quapropter si volumus esse benedicti, amor nos sanctae Trinitatis, et unitas beatae complectatur Ecclesiae. Et intende quam competenter hunc psalmum perfectus finis amplexus est; ut qui usque ad Jerusalem coelestem conscendit, benedictioadmodum usque ad supernam Jerusalem gradus isti pervenerint. Primo siquidem gradu, saeculi designat horrorem, post quem ad virtutum omnium studia festinatur. Secundo, virtus divinae defensionis exponitur, cui nihil obviare posse monstratur. Tertio, magnum gaudium esse dicitur in Ecclesia Domini pura mente versari. Quarto, inter quaslibet angustias docet constanter de Domino praesumendum, donec miseratus exaudiat. Quinto mo
Abbreviated transcription (Latin):
stantiã largiorẽ. Sic caritatẽ
dñi. ⁊ laudibꝰ sacris. ⁊ pia do¬
cet oꝑatione cõplendam. His
ꝑactis respice quam digna re¬
tributio subsequat᷑. Benedicat
caritatis studio ĩ dñi laudibꝰ⁊
bonis oꝑibꝰ ꝑmanendũ: uenit
ad partẽ sccłam. ĩ qͣ uno u̾su¬

Expanded text:
stantiam largiorem. Sic charitatem Domini et laudibus sacris, et pia docet operatione complendam. His peractis, respice quam digna retributio subsequatur. Vers. 3. charitatis studio in Domini laudibus et bonis operibus permanendum, venit ad partem sec
Abbreviated transcription (Latin):
dis ex soluens: qm̃ suscipi¬
ens mirabilȩ passionis ar¬
chanũ. resurrexit ingłam
sempit̾nã. Secundo. humi¬
liat se ꝑ humanitatẽ suam
Ubi tamen &. potenciã ꝓpri¬
ȩ maiestatis ostendit: ut
duas naturas ueraciter
inunã dñs x ꝑi cognoscas
esse ꝑsonã: non qͦd induos filios

Expanded text:
dis exsolvens: quoniam suscipiens mirabile passionis arcanum resurrexit in gloriam sempiternam. Secundo humiliat semper humanitatem suam, ubi tamen et potentiam propriae majestatis ostendit; ut duas naturas veraciter in una Domini Christi cognoscas esse persona; non quod in duos filios
Abbreviated transcription (Latin):
Nã ⁊ ipsa cõparatio posita
ĩ malo potest accipi: qm̃ ablac̾¬
tatus infans suꝑ matrẽ exal¬
tat antmã suam : qñ mãmil¬
las ei manibꝰ lacerare p̾su¬
mit.i uagitibꝰ atq fletibus
agit. ut ei indignatio possit
agnosci. Deinde seqͥt᷑ pȩnalis
illa conditio. ut si fecit ea q̃

Expanded text:
Nam et ipsa comparatio posita Nam et ipsa comparatio posita in malo potest accipi: quoniam ablactatus infans super matrem exaltat animam suam, quando mamillas ejus manibus lacerare praesumit, et vagitibus atque fletibus agit, ut ejus indignatio possit agnosci. Deinde sequitur poenalis illa conditio, ut si fecit ea q
Abbreviated transcription (Latin):
istud: si ẽ iniqͥtas inmanibꝰ meis.
Si reddidi retͥbuentibꝰ mͥ mala:
decidã merito ab inimicis meis
manis. S hĩc ordo nob̾ uerboꝵ
faciendus ẽ: ut uersus huius
decarminata contertio. ipsa se
mag̃ exponere uideat᷑. Si ñ
humiliter sentiebã. sic̃ ablactatꝰ
suꝑ matrẽ suã. s exaltauii ani¬
mã meã. Seqͥt᷑ conpensatuia
condicio. ita retribues in aĩam
meã. Ita. dũ dicitur illud signi¬
ficat᷑: lit si ego te p̃sũpsi contẽp¬
nere: tu me merito iudearis
abicere. Siue sic forsitan acci¬
pi debet. ut psalmꝰ iste contͣ
illos uideat᷑ esse ꝓlatꝰ. qͥ ĩ aliqͥ¬
bus tribulationibꝰ atq adusi¬
tatibꝰ constituti. inpacienter
agunt. ei nolunt remedia susti¬
nere diuina. Contra ħ itaq
dicit humilis ⁊ fidelis. quia
differebat᷑ audiri cor suũ in
contẽptũ minime ꝓsilisse neq
suos elatos oculos dicit. quia
maxime paruuli hoc faciunt.
qui parentes suos. contẽnere
furiosa uoluntate p̃sumunt.

Expanded text:
iniquitas in manibus meis, si reddidi retribuentibus mihi mala, decidam merito ab inimicis meis inanis . Sed hic ordo nobis verborum faciendus est, ut versus hujus decarminata contextio ipsa se magis exponere videatur. Si non humiliter sentiebam, sicut ablactatus super matrem suam, sed exaltavi animam meam. Sequitur compensativa conditio, ita retribues in animam meam. Ita dum dicitur, illud significatur, ut si ego te praesumpsi contemnere, tu me merito videaris abjicere. Sive sic forsitan accipi debet, ut psalmus iste contra illos videatur esse prolatus qui in aliquibus tribulationibus atque adversitatibus constituti, impatienter 450 agunt, et nolunt remedia sustinere divina. Contra haec itaque dicit humilis et fidelis, quia differebatur audiri, cor suum in contemptum minime prosiliisse; neque suos elatos oculos dicit, quia maxime parvuli hoc faciunt, qui parentes suos contemnere furiosa voluntate praesumunt.
Abbreviated transcription (Latin):
st̃. i supͣ ubera mat̾na portant᷑.
Ipsis enĩ grauior ẽ consuetudo
nesciunt consolari. Addidit.
Ita retribues in animã meã.
More dictũ ⁊ humanitatis.
Ipsi enĩ nobis ponimꝰ penã:
qñ de aliqͣ causa uiste confi¬

Expanded text:
sunt, et supra ubera materna portantur. sunt, et supra ubera materna portantur. Ipsis enim gravior est consuetudo nesciunt consolari. Addidit, ita retribues in animam meam. More dictum est humanitatis. Ipsi enim nobis ponimus poenam, quando de aliqua causa juste
Abbreviated transcription (Latin):
ablactatꝰ siꝑ matrẽ suã. Con¬
suetudo ẽ eñ parnuh. quoti¬
es ad alios cibos etate crescen¬
te preparatur: lac illi qͦd so¬
lebat uesq a matre denega¬
ri: quatinꝰ ad solidiores cibos
transeat: ne eiꝰ substantia
inteneritudine quadã relicta
mollescat. S tc̃ qua puritate.
quo desiderio. qua gr̃a. matrẽ
querit: ut animo ip̃si ad la¬
menta ꝑmotũ eiꝰ pene dole¬
at amissio. Hoc desideriũ. hoc
uotũ ꝓpħa sibi cõparans: osten¬
dit qͥuanta spes. quanta simpli¬
citas. quantus debeat ẽẽ ardor.
in dño. Ablactati enĩ dicuntur.
qͥ st̃ a lacte ꝓhibiti. Et merito
talis facta est cõꝑatio: quia sic̃
infantes ubera. mat̾na sugunt:
ita fideles paruuli scripture
diuine simplicitate nutͥuntur.
donec p̃parent᷑ ad solidũ cibũ.
dicente apło. Non potui loqͥ uo¬
bis quasi sꝑitalibus. s quasi
carnalibus : tanquã paruudis
ĩ xp̃o lac uob̾ potũ dedi ñ escã¬
Nec uacat quod addidit. suꝑ
matrẽ suã. dũ adhuc teneri

Expanded text:
ablactatus super matrem suam. Consuetudo est enim parvuli, quoties ad alios cibos aetate crescente praeparatur, lac illi quo solebat vesci a pia matre denegari, quatenus ad solidiores cibos transeat: ne ejus substantia in teneritudine quadam relicta mollescat. Sed tunc qua puritate, quo desiderio, qua gratia matrem quaerit, ut animo ipsius ad lamenta permoto ejus pene doleatur amissio. Hoc desiderium, hoc votum propheta sibi comparans, ostendit quanta spes, quanta simplicitas, quantus debeat esse ardor in Domino. Ablactati enim dicuntur qui sunt a lacte prohibiti. Et merito talis facta est comparatio: quia sicut infantes ubera materna sugunt, ita fideles parvuli Scripturae divinae simplicitate nutriuntur, donec praeparentur ad solidum cibum, dicente Apostolo: Non potui loqui vobis quasi spiritualibus, sed quasi carnalibus; tanquam parvulis in Christo lac vobis potum dedidit, super matrem suam, dum adhuc teneri
Abbreviated transcription (Latin):
ne confusione deceptꝰ a sua
possit expectatioe fraudari
S cũ dicit ab expectatiõe
mea. nullũ tẽpus ponit. qͦ
expectare ñ debeat. Res enĩ
ista in pectoribꝰ scĩs ñ habet
finẽ: nͥ cũ pollicitatio suꝑna
Expectans expectaui dnm̃
& respex̃ me. Beata gͦ expec̾¬
tatio: ubi ẽ certa ꝓmissio. Cur
enĩ defectũ spes fidelis susti¬
nere possit: cũ his qͥ ꝓmittit.
nesciat inmutari Expecta¬
tio itaq scõꝵ ẽ. cȩloꝵ regna.¬

Expanded text:
sua possit exspectatione fraudari. Sed cum dicit: Ab exspectatione mea, nullum tempus ponit quo exspectare non debeat. Res enim ista in pectoribus sanctis non habet finem, nisi cum pollicitatio superna Exspectans exspectavi Dominum, et respexit me. Beata ergo exspectatio , ubi est certa promissio. Cur enim defectum spes fidelis sustinere possit, cum is qui promittit nesciat immutari? Exspectatio itaque sanctorum est coelorum regna
Abbreviated transcription (Latin):
in genesi : ubi semin ab rahȩ
uniuersũ orbẽ. ꝓmitiit di¬
cens. Leua ocłos tuos & ui¬
de a loco inqͦ nunc tues. ad
aqͥlonẽ & austrũ & ad ori¬
entẽ & admare. qͦd ẽ oceanꝰ.
Occasus eñi dicitur: quasi ho¬
rarũ casus. Ita mare qͦd hic
posuit ꝓ austro. ibi ꝓ occiden¬
te constat esse nominatsr Uo¬
cabulũ siqͥdem istud. ꝓqua¬
libet parte mundi potest cõ¬
petent᷑ aptari: quando uni¬
Ie uersã terrã. circło fertur
suȩ preuarieacionis include¬
re. Unde euident̃ aduertit᷑
hane generalẽ adunacionẽ.
ñ de iudeis dici. s de ecclesa
catholica: quȩ ex toto orbe
noseitur congregata. Erra
gentes gauderent numerosi¬
tate popłoꝵ. tam̃ in sohtu¬
dne uersabant᷑ eũ nullos
uerissimos doetores. nullã
eccłam habere. ꝓbarentur:
qr suꝑsticiosa gentilitas iiã
ciuitat Is dñi ubi habitare
debuisset: nec dũ cũ idolis
sacrificaret inuenerat
Fsurientes aũ & sicientes

Expanded text:
in Genesi, ubi semini Abrahae in Genesi, ubi semini Abrahae universum orbem promittit, dicens: Leva oculos tuos, et vide a loco in quo nunc tu es, ad aquilonem et austrum, et ad orientem et ad mare, quod est occasus . Occasus enim dicitur, quasi horarum casus. Ita mare quod hic posuit pro austro, ibi pro occidente constat esse nominatum. Vocabulum siquidem istud pro qualibet parte mundi potest competenter aptari, quando universam terram circulo fertur suae pervagationis includere. Unde evidenter advertitur hanc generalem adunationem non de Judaeis dici, sed de Ecclesia catholica, quae ex toto orbe noscitur congregata. Vers.gentes gauderent numerositate populorum, tamen in solitudine versabantur, cum nullos verissimos doctores, nullam Ecclesiam habere probarentur; quia superstitiosa gentilitas viam civitatis Domini, ubi habitare debuisset, necdum cum idolis sacrificaret, invenerat. Esurientes autem et sitientes
Abbreviated transcription (Latin):
gentiũ. qͥ dñi sanguine redẽp¬
ti. & de potestate diabol ipsi
miseratioe subleuati sunt. Tan¬
ta enĩ duritia rigens atq stu¬
pida manꝰ illi fuit. ut nͥ fuso
sacro sanguine. laxari nullo
tẽpore potuisset. Nã adeo
ꝑtinere qͥd dicitur: sequen¬
cia declarant. De regionib
congregauit eos a solis ortu
&. occasu: ab aqͥlone &. mari.
Per figurã perifrasin. quȩ la¬
tine dicit᷑ ꝑcircuitũ. expos¬
nit diabolice dextere quȩ
fuerit potestas in toto orbe
diffusa. ut benefieiu iͣncar
nacionis hominib innotes¬
osũ. maestatis suȩ potenc ia
religauit: & uincto. uasa
mortis eripuit. Dix̃ prius de
regionibꝰ. Et ne putares de
pauc is. ꝓuinciis congregatos.
addidit. a solis ortu & occa¬
su: ab aqͥlone & mari. Cũ
tres cardines mundi de sig¬
nauerit. ꝓ quarto. idest ꝓͣ
australi posint mare. ab il¬
la parte oceanu uolens in¬
telligi. qͥ cunctã mundi
marginẽ dicit᷑ cireuire
Similis ẽ & illa de seripeio

Expanded text:
tium, qui sanguine Domini redempti, et de potestate diaboli ipsius miseratione sublati sunt. Tanta enim duritia rigens atque stupida manus illius fuit, ut nisi fuso sacro sanguine laxari nullo tempore potuisset. Nam ad eos pertinere quod dicitur, sequentia declarant. Vers. 3. De regionibus congregavit eos: a solis ortu et occasu, ab aquilone et mari. Per figuram periphrasim, quae Latine dicitur per circuitum, exponit diabolicae dexterae quae fuerit potestas in toto orbe diffusa; ut beneficium sanctae incarnationis hominibus innotesosum majestatis suae potentia religavit, et vincto vasa mortis eripuit. Dixit prius, De regionibus. Et ne putares de paucis provinciis congregatos, addidit, a solis ortu et occasu, ab aquilone et mari. Cum tres cardines mundi designaverit, pro quarto, id est pro australi posuit mare: ab illa parte Oceanum volens intelligi, qui cunctam mundi marginem dicitur circumire. Similis est et illa descriptio
Abbreviated transcription (Latin):
tanti beneficii aliqͣ negligentia
lecaret᷑ cõmonet eũ & ꝓdere pec¬
cata sua & laudes dñi ꝑsonare.
quia hoc uerbũ confiteri. ad u¬
trũq diximꝰ pertinereIlle enĩ
p̃conia dñi salutarit̾ assumit.
qͥ pri eũ delictoꝵ suoꝵ con¬
fessione placauerit. Sub seqͥtur
etiã qm̃ bonꝰ: ut peccatoribus
sit confidentia post satisfactio¬
nẽ pio dño supplicare. In scłm¬
nullũ tẽpus ẽ qͦd ab ei miscdia
repperiat᷑ exceptũ. Nã & hic
consueuit parcere. & ibi fidelibꝰ
dignabit᷑ ȩt̃na p̃mia condona¬
re. Ita fit. ut sẽꝑ bonꝰ suplicibꝰ
suis sẽꝑ misericors approbetur.
Nã & cũ iudicat bonꝰ ẽ. quia

Expanded text:
tanti beneficii aliqua negligentia lentaretur, commonet eum et prodere peccata sua, et laudes Domini personare: quia hoc verbum, confiteri, ad utrumque diximus pertinere. Ille enim praeconia Domini salutariter assumit, qui prius eum delictorum suorum confessione placaverit. Subsequitur esit confidentia post satisfactionem pro Domino supplicare. In saeculnullum tempus est, quod ab ejus misericordia reperiatur exceptum. Nam et hic consuevit parcere, et ibi fidelibus dignabitur aeterna praemia condonare. Ita fit ut semper bonus supplicibus suis, semper misericors approbetur; nam et cum judicat bonus est, quia
Abbreviated transcription (Latin):
cce iterũ salutaris. Alleluia.¬
ille p̾co enuttit᷑ : ñ de uictu car¬
nali. s de copia suꝑna locuturus.
Ammonet᷑ enĩ ciuitas cħ̾. ut de
mund ambitu congregata. ⁊
ore cantet ⁊ anmo. Qua ꝓpt̾
ħ allelua plenissima intentiõe
cantemꝰ . q̃ uniu̾sã psalmodiam
in excelsũ culm̃ dñi dispensatiõe
ꝑduxit. Nã sicut ignis iste mor¬
talis ad superiora festinans comas
rutilas erig̃ in cacum̃. ita carm̃
istud paulatĩ crescens ad o lestia
fastigia u̾tutũ gradibꝰ euolauit.
Quod si ⁊ nos cũ ipso dñi dextera
subleuante animi deuotione con¬
scendimꝰ: usq ad ipsũ salutarẽ
finẽ uenire dabit᷑: qͥ nullis limi¬
tibus teminat᷑. Diuisio.

Expanded text:
cce iterum salutaris ille praeco remittitur, non de victu carnali, sed de copia superna locuturus. Admonemur enim civitas Dei, ut de mundi ambitu congregata, et ore cantet et animo. Quapropter hoc Alleluia plenissima intentione cantemus, quae universam psalmodiam in excelsum culmen Domini dispensatione perduxit. Nam sicut ignis iste mortalis ad superiora festinans, comas rutilas erigit in cacumen, ita carmen istud paulatim crescens, ad coelestia fastigia virtutum gradibus evolavit. Quod si et nos cum ipso, Domini dextera sublevante, animi devotione conscendimus, usque ad ipsum salutarem finem venire dabitur, qui nullis limitibus terminatur.
Abbreviated transcription (Latin):
dñm: & reges en głam formida¬
bunt. qͥa ȩdificata ẽ syon. hoc ẽ
mat ȩccłia de uiuis lapioibꝰ fa¬
bricata. in qͣ dñi cultura usq
ad finẽ mundi sine int̾missione
ꝓficiet. Iste aut̃ dñs qͥ edificauit
syon. idest adsũpti corꝑis uerita¬
te uidebit᷑ in maiestate sua: quan¬
do edos sequestrat ab agnis: in
gehennã impioᷤ mittens: iustos
apellat fideles xp̃i qͥ sicut sepe
dictũ ẽ mundo egeni. ipsi soli st̃
iste qͥ nc̃ loqͥt᷑. orationẽ dño fun¬
debant ut iã uenire p̃ciperet.
ne diuti scõꝵ uota tardarent.
Dicit enĩ respectã esse orationẽ
pauperũ. q omĩa ille incorpo¬
ralia contuet᷑. cun oculis nil ꝓbat᷑
occultũ Hoc ẽ enĩ ipsi respice¬
in generationẽ alterã: & popłs
qͥ creabit᷑ laudabit dñm. ꝓauꝑ
ille peccatoꝵ recordatione con¬
tͥtus uigilus & anxietate confec̾¬
tus. iã quasi ꝓphetali honore de¬
coratꝰ. p̃cepit ut scripture testi¬
monio etas futura discat. qͦd in

Expanded text:
num, et reges ejus gloriam formidabunt: quia aedificata est Sion, hoc est mater Ecclesia, de vivis lapidibus fabricata, in qua Domini cultura usque ad finem mundi sine intermissione proficiet. Iste autem Dominus qui aedificavit Sion, idem assumpti corporis veritate videbitur in majestate sua, quando haedos sequestrat ab agnis, in gehennam impios mittens, justis appellat fideles Christi, qui sicut saepe dictum est mundo egeni, ipso solo suntiste qui nunc loquitur orationem Domino fundebant, ut jam venire praeciperet, ne diutius sanctorum vota tardaret. Dicit enim respectam esse orationem pauperum, quia omnia ille incorporalia contuetur, cujus oculis nil probatur occultum. Hoc est enim ipsius respice altera, et populus qui creabitur laudabit Dominum. Pauper ille peccatorum recordatione contritus, vigiliis et anxietate confectus, jam quasi prophetali honore decoratus, praecipit ut Scripturae testimonio aetas futura discat quod in
Abbreviated transcription (Latin):
uers iste tractand ẽ: ut possit ag¬
nosci qͦs seruos. qͦs lapides. qͦs t̃rã.
ꝑ allegoriã uelit intelligi: Seruos
uotis mentibꝰ en impleuere serui¬
ciũ. Isti lapides. idest xp̃ianos qͥ
diuina firmitate uiguerunt be¬
ne placitos habuerunt: quando
in eis p̃dicationẽ suã ꝓficuã essẽ
cernebant. M serti stꝰ eciã & terre.
pest peccatoribꝰ qͥ erant inson
de gentibꝰ congregandi. Cerrȩ utiq
similes: qm̃ carnalia sapiebant:
ta st̃ Lapides dix̃ beneplacitos. qe
de ipsoꝵ erant soliditate dño pres¬
stante securi: a doidit t̾re misere

Expanded text:
us iste tractandus est, ut possit agnosci quos servos, quos lapides, quos terram, per allegoriam velit intelligi. Servos votis mentibus ejus implevere servitium. Isti lapides, id est Christianos, qui divina firmitate viguerunt, beneplacitos habuerunt, quando in eis praedicationem suam proficuam esse cernebant. Miserti sunt etiam et terrae, id est peccatoribus, qui erant in Sion de gentibus congregandi; terrae utique similes, quoniam carnalia sapiebant. ta sunt. Lapides dicit beneplacitos, quia de ipsorum erant soliditate Domino praestante securi. Addidit, terrae misereb
Abbreviated transcription (Latin):
uatꝰ ac recreatꝰ ingredit᷑: & quãtũ
se condẽpnans humiliauerat. tan¬
tũ tc̃ in laudibꝰ dñi ꝯfident̃ exultat
Qua ꝓpt̾ optime ab aduentu dñi
in memorie sinu. reconditũ. inimo¬
bile sẽꝑ ꝑ infinita scła ꝑseuerat.
Euerurgens misereberis syon. q
uenit tẽpus miserendi ei Cõmo¬
net uos pauꝑ iste scĩssim quantũ
simplicis ac fidelis uiri p̃ualere
possit oratio: ut ille qͥ pry necho¬
minũ se dignũ aspectibꝰ estima¬
bat. uel ne diei ipsi lib̾tate gau¬
dere. qͥ cinerẽ sicut pane̾ man¬
ducabat. & potũ suũ cũ fletu tẽ¬
tepabat: nc̃ sifis ẽ dicere qͣsi ipsĩ
dñm ad ꝓmissa cõpellat. ut labo¬
ranti mundo aduentꝰ siu pieta¬
te ꝓspiciat: friugens dicit᷑ qua¬
si dormienti. qͥ diute subuenire
distulerat:. Et ut omĩa dñs uolun¬
tatis sue ordine facere sentiret᷑.
dicit. uenit tẽpus miserendi: non
ꝓ illũ tẽpus ammnoneat.: s q ipse
tẽpa aptissima deliberatione dis

Expanded text:
editur, et quantum se condemnans humiliaverat, 340 tantum nunc in laudibus Domini confidenter exsultat. Quapropter optime ab adventu Domini in memoriae sinu reconditum, immobile semper per infinita saecula perseverat.urgens misereberis Sion, quia venit tempus miserendi ejus. Commonet nos pauper iste sanctissimus quantum simplicis ac fidelis viri praevalere possit oratio; ut ille qui prius nec hominum se dignum aspectibus aestimabat, ne vel diei ipsius libertate gauderet, qui cineret potum suum cum fletu temperabat. Nunc si fas est dicere quasi ipsum Dominum ad promissa compellit, ut laboranti mundo adventus sui pietate prospiciat. Exsurgens dicitur quasi dormienti, qui diutius subvenire distulerat. Et ut omnia Dominus voluntatis suae ordine facere sentiretur, dicit, venit tempus miserendi ejus; non quia illum tempus admoneat, sed quia ipse tempora aptissima deli
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tutẽ. ut humilitatis affectu.
magnã rẽ deitiat usq ad uilissi¬
mã paruitatẽ. Que figura inscrip¬
turis sc̃is frequentissime repperit᷑
sicut dicit apłs: Elegit d̃s infir¬
ma hur mundi: ut confundat for
istud ad suꝑiora conectit᷑: ut gran¬
dis illa penitentie magnitudo
ex ira & indignatione dm̃ hasce¬
ret᷑ dicit enĩ: A facie ire indis¬
nationis tue: Ira & indignatio fa¬
ciẽ ñ habent corꝑalẽ. s tĩtibꝰ
sub imaginatione sẽꝑ apparẽt:
Unde hic potent̃. ipsa energia
formidantis expressa ẽSt qui
eũ peocatoribꝰ nouerat cõminary di¬
cente hieremia.: Uorauit eos leo
de silua: & lupus ad uesꝑam uastaũ

Expanded text:
virtutem, ut humilitatis affectu virtutem, ut humilitatis affectu magnam rem dejiciat usque ad vilissimam parvitatem. Quae figura in Scripturis sanctis frequentissime reperitur, sicut dicit Apostolus: Elegit Deus infirma hujus mundi, ut confundat fortistud ad superiora connectitur, ut grandis illa poenitentiae magnitudo ex ira et indignatione Domini nasceretur. Dicit enim: A facie irae et indignationis tuae. Ira et indignatio faciem non habent corporalem, sed timentibus sub imaginatione semper apparent. Unde hic potenter ipsa energia formidantis expressa est: quia eum peccatoribus noverat comminari, dicente Jeremia: Voravit eos leo de sil
Abbreviated transcription (Latin):
tens consumere festinabat: ne qͥd
esset residuũ qͦd eũ ꝓmereri ñ
sineret regna celoꝵ. Seqͥt᷑ Et po¬
tũ meũ cũ flecu tẽperabã: Istud
quãus interdũ uideat᷑ posse con¬
tingere: tam̃ & hoc qͦq spiritalit᷑
estimo reqͥrendũ: Potꝰ ẽ animarũ
illa sacietas. qͣ sicut in septuagesi¬
mo quarto psalmo dicit. calix in
manu dñi uini meri plenꝰ ẽ mix¬
to. & inclinauit ex hoc in hoc Ip¬
se gͦ potuᷤᷤ ẽ quẽ bene fletibꝰ tẽ¬
peramꝰ: ipse calix quẽ lacrime
nr̃e faciunt dulciorẽ: Tunc enĩ
auime penetralia celestis ille potꝰ
ingredit᷑ quando pus fletibꝰ irri¬
gat᷑. Hoc erat poculũ qͦd irrisoribꝰ¬
uidebat᷑ indignũ hic cibꝰ qͥ delici¬
osis iudicabat᷑ horrend. Sed hoc
magis bonꝰ xp̃ianꝰ debet amare:
unde possit ad illa celestis regis
conuiuia ꝑuenire: Et intende qi
totis hic uers ꝑ figurã dictꝰ ẽ
capinosm qͣ hanc noscit᷑ habere

Expanded text:
tens consumere festinabat, ne quid tens consumere festinabat, ne quid esset residuum, quod eum promereri non sineret regna coelorum. Sequitur, et potum meum cum fletu temperabam. Istud quamvis interdum videatur posse contingere, tamen et hoc quoque spiritualiter aestimo requirendum. Potus est animarum illa satietas qmo quarto Psalmo dicit: « Calix in manu Domini vini meri plenus est mixto, et inclinavit ex hoc in hoc. » Ipse ergo potus est, quem bene fletibus temperamus, ipse calix, quem lacrymae nostrae faciunt dulciorem. Tunc enim animae penetralia coelestis ille potus ingreditur, quando piis fletibus irrigatur. Hoc erat poculum qvidebatur indignum; hic cibus qui deliciosis judicabatur horrendus. Sed hoc magis bonus Christianus debet amare, unde possit ad illa coelestis Regis convivia pervenire. Et intende quia totus hic versus per figuram dictus est tapinosin, quae hanc noscitur habere
Abbreviated transcription (Latin):
dicere. sic talẽ uitã ñ habeã qua¬
lẽ iste sustinet: qͥ iã ñ uiuis ho¬
minibꝰ sed cadaueribꝰ poti iude¬
tur esse consimilis: Laudauerũt
enĩ pri cũ scłari uita frueret᷑.
postea sub iure uirando detesta¬
ti st̃. quando eũ similẽ mortuis
panẽ manducabã: & potũ meũ
cũ fletu tẽꝑabã Causã reddit
cur ab inimicis. uel a notis in eiꝰ
facie malediceret᷑. sicut & iob ꝑ¬
tulisse manifestũ ẽ: cui uita ꝓxi¬
mis uel amicis grauissimo squa¬
lore sordebat: Sollicicn aũt uers
iste tractand ẽ: ne contͣ humanã
consuetudinẽ fauillas lignoꝵ escã
putemꝰ esse penitentiũ. Cinerẽ
nouimꝰ ex ustoꝵ reliquus esse
carbonũ qͣs merito pecatis di¬
cumꝰ cõparari: ut ipsa qͦq tenui¬
tas delictoꝵ afflictionũ doloribꝰ
absumat᷑. Aã quãuis exiguũ de
peccato remaneat ñ ꝑducit ad
uitã Unde & inquinquagesimo
sos cineres peccatoꝵ. scĩssim peni¬

Expanded text:
dicere: Si talem vitam non habeam quadicere: Si talem vitam non habeam qualem iste sustinet, qui jam non vivis hominibus, sed cadaveribus potius videtur esse consimilis. Laudaverant enim prius, cum saeculari vita frueretur; postea sub jurejurando detestati sunt, quando eum similem mortuis panem manducabam, et potum meum cum fletu temperabam . » Causam reddit cur ab amicis vel a notis in ejus faciem malediceretur, sicut et Job pertulisse manifestum est, cujus vita proximis vel amicis gravissimo squalore sordebat. Sollicitius tamen versus iste tractandus est, ne contra humanam consuetudinem favillas lignorum escam putemus esse poenitentium. Cinerem novimus exustorum reliquias esse carbonum, qcimus comparari; ut ipsa quoque tenuitas delictorum afflictionum doloribus absumatur. Nam quamvis exiguum de peccato remaneat, non perducit ad vitam; unde et in quinquagesimo sos cineres peccatorum sanctissimus poeni
Abbreviated transcription (Latin):
ioribꝰ auibꝰ pellicano & nit̾icorace
cepit & ꝑuenit usq ad passeris mi¬
nutissimã paruitatẽ: qm̃ grada¬
tim penitendo descendens. pͥmo
loco grandis ẽ: scdo mediocris::
tercio consuetudine ipsa omni¬
no tolerabilis He aũt aues ꝑ fi¬
gurã parabolen hominibꝰ com¬
parant᷑. genere discrepantes sed
consuetudinũ qͣlitate consimiles:
Quod argumentũ cõparationis
dicit᷑. ex maiore ad minꝰ. multo
esse malicie: ut seruos di qͦs tiran¬
nica ñ potest p̃sũptione cõprime¬
re. artificiosa pociꝰ illusione de¬
cipiat: ut qͣ aꝑtis terroribꝰ ñ cedũt
derisoria magis increpatione flec¬
tant᷑. Que figura dicit᷑ yronia ioest
inrisio: que aliud quã conat᷑
ostendit. Qua ꝓpt̃ istũ affligentẽ
se & uelud inanit laborantẽ. pec¬
catores grauit inridebant: & ut
cresceret ipsi obꝓbrii magnitudo:
dicit eos in ipsa detestatione iuras¬
se: Sic enĩ consuetudo ẽ. ꝑuersis

Expanded text:
joribus avibus pelicano et nycticorace joribus avibus pelicano et nycticorace coepit, et pervenit usque ad passeris minutissimam parvitatem: quoniam gradatim poenitudo descendens, primo loco grandis est, secundo mediocris, tertio consuetudine ipsa omnino tolerabilis. Hae autem aves per figuram parabolen hominibus comparantur, genere discrepantes, sed consuetudinum qualitate consimiles. Quod argumentum comparationis dicitur ex majore ad minus; multoesse malitiae, ut servos Dei quos tyrannica non potest praesumptione comprimere, artificiosa potius illusione decipiat; ut qui apertis terroribus non cedunt, derisoria magis increpatione flectantur. Quae figura dicitur ironia, id est irrisio, quae aliud quam conatur ostendit. Quapropter istum affligentem se et velut inaniter laborantem peccatores graviter irridebant. Et ut cresceret ipsius opprobrii magnitudo, dicit eos in ipsa detestatione jurasse. Sic enim consuetudo est perversis
Abbreviated transcription (Latin):
terciũ genꝰ qͦd ioem similitudine
passeris indicat᷑: ut qͥ mundi cri¬
mina lugebat. ꝑ om̃ĩum satisfacti¬
onũ modos discurrere ideretur:
Passer ẽ auis parua sed nimia
sagacitate sollicita: que nec faci¬
le laqueis irretit᷑ nec ꝑ ingluuiẽ
uent̾s escarũ ambicione decipit᷑
hec ꝓpt̾ infirmitatẽ suã ne aut
ipsa a p̃datore capiat᷑. aut fetꝰ ey¬
serpentinis deuorent᷑ insidiis.
int̃ aues unica caucione munita
ad domoꝵ fastigia celsa concur¬
rit: ut a suspectis casibꝰ reddat᷑ a¬
liena: que multis pericłis ꝓbat
obnoxia: Huic merito cõparat᷑
qͥ diaboli insidiosa formidans.
specialit᷑ ad eccłe septa se confe¬
rens. in er fastigio uigilans tutissi¬
me ꝑseuerat: Unicũ dix̃ ꝓpt̾ cari¬
tatẽ. que ex multis unũ facit: In edi¬
ficio: ꝓpt̃ altitudinẽ fidi ⁊ forti¬
tudinẽ m̃tis: Considerandũ ẽ etiã.
quẽ ad modũ iste supplicans a ma¬

Expanded text:
tertium genus, quod idem similitudine tertium genus, quod idem similitudine passeris indicatur; ut qui mundi crimina lugebat, per omnium satisfactionum modos discurrere videretur. Passer est avis parva, sed nimia sagacitate sollicita, quae nec facile laqueis irretitur, nec per ingluviem ventris escarum ambitione decipitur. Haec propter infirmitatem suam, ne aut ipsa a pserpentinis devorentur insidiis, inter aves unica cautione munita ad domorum fastigia celsa concurrit: ut a suspectis casibus reddatur aliena, quae multis periculis probatur obnoxia. Huic merito comparatur, qui diaboli insidias formidans specialiter ad Ecclesiae septa se conferens, in ejus fastigio vigilans tutissime perseverat. Unicum dixit propter charitatem, quae ex multis unum facit: in aedificio, propter altitudinem fidei et fortitudinem mentis. Considerandum est etiam quemadmodum iste supplicans a ma
Abbreviated transcription (Latin):
in domicilio Aliud genꝰ intͦducit᷑
penitentis: Nictichorax greco uo¬
cabulo dicit᷑ noctis coruus: quẽ qͥ¬
dã bubonẽ. qͥdã noctuã esse di¬
xerunt: Alii magis coruo magni¬
tudine & colore consimilẽ: quem
specialit̾ inasie partibꝰ inueniri
posse testant᷑. Istũ sicut diei fulgor
abscondit: ita aduentꝰ noctis ꝓduc̃:
& cont̾ consuetudines auiũ tumc
magis uigilare & escas querȩre
incipit. quando se insoporẽ ani¬
mantia cuncta cõponunt: Ita & pe¬
nitens iste nocturno tẽꝑe escas a¬
nime sollicita curiositate ꝑquirit:
Modo psalmodie oꝑã dando. mo¬
do elemosinas fatiendo. modo car¬
ceres occulte uisitando. solũ dmñ
uult habere testẽ. cui caligo noc¬
tiũ ñ tollit aspectũ: Et nocta q
sicut pelicam designauit here¬
mitã. atq solitariũ: ita nicticorax
illũ declarat. qͥ se domicilio suo
retinens. apublica uisione remotꝰ
ser unicus in ȩdificio. Uenit ad

Expanded text:
in domicilio. Aliud genus introducitur in domicilio. Aliud genus introducitur poenitentis. Nycticorax Graeco vocabulo dicitur noctis corvus, quem quidam bubonem, quidam noctuam esse dixerunt: alii magis corvo magnitudine et colore consimilem, quem specialiter in Asiae partibus in veniri posse testantur. Istum sicut diei fulgor abscondit, ita adventus noctis producit et contra consuetudines avium, tunc magis vigilare et escas quaerere incipit, quando se in soporem animantia cuncta componunt. Ita et poenitens iste nocturno tempore escas animae sollicita curiositate per quirit: modo psalmodiae operam dando, modo eleemosynas faciendo, modo carceres occulte visitando, solum Deum vult habere testem, cui caligo noctium non tollit aspectum. Et nota quia sicut pelicanus designat eremitam atque solitarium, ita nycticorax illum declarat qui se domicilio suo retinens a publica visione remotusser unicus in aedificio. Venit ad
Abbreviated transcription (Latin):
necdũ firmata ĩ dñi xp̃i confi¬
dentia ꝑmanebat: his itaq ad¬
herȩbat. quando ꝓ ipsis sollicitꝰ
iugit᷑ anxi erat: ne a regno dñi
nomina uolucrũ. ut arbitror di¬
uersa nob̾ penitentiũ genera de¬
clarant᷑. Pellicham enĩ auis egyp¬
tia ẽ. ciconii corꝑis granditate
Qm̃ sicut phisiologi uolunt. ten¬
so intestino ꝑ uiscera qͥcqͥd escarũ
accipit. sine aliqͣ decoctione tranꝰ¬
mittit: Hinc fit ut adipe ꝓpͥo mi¬
nime farciat᷑: qr paruissimo ciboꝵ
suco reficit᷑. Que ñ gregatĩ ut ce¬
tere aues uolat: sed delectatiõe
se solitaria consolat᷑ Eoꝵ unum
genꝰ dicit᷑ esse qͦd stagnis iha¬
bitat. aliud sicut dictũ ẽ qͦd in de¬
sercis locis secretisq uersat᷑. Per
hoc gͥ auiũ genꝰ pulcherrime
significant᷑ heremite. qͥ hominũ
consortio de relicto. timore dñi re¬
mota se afflictione discruciant:
Seqͥt᷑. factꝰ sũ sicut nictichorax

Expanded text:
necdum firmata in Domini Christi confinecdum firmata in Domini Christi confidentia permanebat. His itaque adhaerebat, quando pro ipsis sollicitus jugiter anxius erat, ne a regno Domini nomina volucrum ut arbitror diversa nobis poenitentium genera declarantur. Pellicanus enim avis Aegyptia est, ciconiis corporis granditate quoniam sicut physiologi volunt tenso intestino per viscera, quidquid escarum accipit, sine aliqua decoctione transmitit. Hinc fit, ut adipe proprio minime farciatur, quia parvissimo ciborum succo reficitur: quae non gregatim ut caeterae aves volat, sed delectatione se solitaria consolatur. Eorum unum genus dicitur esse, quod stagnis inhabitat: aliud sicut dictum est quod in desertis locis secretisque versatur. Per hoc igitur avium genus pulcherrime significantur eremitae, qui hominum consortio derelicto, timore Domini, remota se afflictione discruciant. Sequitur: Factus sum sicut nycticorax
Abbreviated transcription (Latin):
aut cui scłi istr delectatio gͣta
subtrahit᷑ : sed uax ista ñ ẽ gemitꝰ
beatoꝵ: Illi enĩ gemunt ꝓpt̃ talia
qͥbꝰ scłm placet: quia peritura d¬
siderãt. & ad dñi minime ꝓmissa
festinant. Illo aut̃ gemitu afflige¬
gebat᷑ iste scĩssim. quẽ mundi ama-¬
tores poti irriderent: Ido eñ ad¬
didit mei: ut se a mundanis desi¬
deriis monstraret exceptũ: Seqͥt᷑:
Adheserunt ossa mea carni mee:
Istud si ad litterã uelis adu̾tere:
afflictis nimiũ ñ potest conueni¬
re: quia & pingubꝰ & deliciosis
hoc accidit. ut caro ipsoꝵ cogno¬
scat᷑ ossibꝰ adherere Sed carnẽ
hic cutẽ ñ imꝑbe uidem᷑ acciꝑe:
qr & ipsa caro ẽ. ut reuera exag¬
gerata macies possit ostench. dũ
cutis ossibꝰ adhesisse narrat᷑. Sic &
runt. facti sunt ut lignũ: Sed ut
magis ad sꝑitalẽ intelligentiã
subeam ossa sua dicit fidłi fir¬
mitatẽ ꝗͣ consistum. qͥ ualem
quã merito carnẽ dicit adhesis¬
sse ꝓpt̾ fratrũ mediocritatẽ. quȩ

Expanded text:
ectatio grata subtrahitur. Sed vox ista non est gemitus beatorum; illi enim gemunt propter talia quibus saeculum placet, quia peritura desiderant, et ad Domini minime promissa festinant. Illo autem gemitu affligebatur iste sanctissimus, quem mundi amatores potius irriderent. Ideo enim addidit, mei, ut se a mundanis desideriis monstraret exceptum. Sequitur, adhaeserunt ossa mea carni meae. Istud si ad litteram velis advertere afflictis nimium non potest convenire, quia et pinguibus et deliciosis hoc accidit, ut caro ipsorum cognoscatur ossibus adhaerere. Sed carnem hic cutem non improbe videmur accipere, quia et ipsa caro est; ut revera exaggerata macies possit ostendi, dum cutis ossibus adhaesisse narratur. Sic runt, facti sunt ut lignum . Sed ut magis ad spiritualem intelligentiam subeamus, ossa sua dicit fidei firmitatem, qua consistimus, qua valemus; quam merito carni dicit adhaesisse propter fratrum mediocritatem, quae
Abbreviated transcription (Latin):
rugiens. circuit querens quẽ de¬
uoret. Merito gͦ irati dñi faciẽ
formidauit. que ꝑ ꝓphetas suos
talia peccatoribꝰ p̃dixisse cognouit.
Ira enĩ ad ultionẽ ꝑtinet.: indis¬
natio ad motũ animi mediocrẽ
Indignam᷑ siqͥdẽ & filiis. irascim᷑
aut̃ impetu grandiore iure pu¬
niendis Addidit: Quia eleuans
elisisti me Quãuis uni pauꝑis
ꝑsona intͦducta uideat᷑: tamen
sicut sepe dixinr. bona malaꝙ
generis humani prudentissimꝰ
enumerator insinuat: Eleuat
enĩ dñs suis beneficus creberri¬
me peccatores: qͥbꝰ opes confert.
ri Sed dũ in suꝑbiã tumida moꝵ¬
taliũ corda conscenderint. tãꝗͥ
moderator eximi a collata lar¬
gitate subtrahit᷑ ut illa insolentes
aduertant ñ fuisse ꝓpͥa bona que
subito ꝓbant᷑ erepta Sed hane
elisionẽ felicẽ esse ñ dubiũ ẽ. sicut
alibi dictũ ẽ. Bonũ mͥ qͦd humili¬
asti me: ut discerẽ iustificationes

Expanded text:
rugiens circuit, quaerens quem devoret . Merito ergo irati Domini faciem formidavit, quem per prophetas suos talia peccatoribus praedixisse cognovit. Ira enim ad ultionem pertinet, indignatio ad motum animi mediocrem. Indignamur siquidem et filiis, irascimur autem impetu grandiore jure puniendis. Addidit, quia elevans elisisti me. Quamvis unius pauperis persona introducta videatur, tamen sicut saepe diximus bona malaque generis humani prudentissimus enumerator insinuat. Elevat enim Dominus suis beneficiis creberrime peccatores, quibus opes confert, ri. Sed dum in superbiam tumida mortalium corda conscenderint, tanquam moderator eximius a collata largitate subtrahitur; ut illi solerter advertant non fuisse propria bona, quae subito probantur erepta. Sed hanc elisionem felicem esse non dubium est, sicut alibi dictum est: Bonum mihi quod humiliasti me, ut dis
Abbreviated transcription (Latin):
lie. factũ sub lege: ut eos qͥ sub lege
erant redimeret. & alibi Ecce nc̃
tẽ pꝰ acceptabile: eece nc̃ dies salutis
Quod argumentũ dicit᷑ atẽꝑre
hoc efficacissimũ int̾ orationes.
haberisolet: Quid enĩ impediat.
quando congruũ tẽpus inuitat
Syon uero mons ẽ hierosolunis
constitut᷑: ꝑ quẽ sicut sepe dictũ
ẽ. significat᷑ eccła Ci reuera mi

Expanded text:
ub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret . Et alibi: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis . Quod argumentum dicitur a tempore; hoc efficacissimum inter oratores haberi solet. Quid enim impediat, quando congruum tempus invitat? Sion vero mons est Jerosolymis constitutus, per quem sicut saepe dictum est significat
Abbreviated transcription (Latin):
dico ñ taceret Bene aũt gens hu¬
manũ feno transitorio cõparat᷑:
qͦd & uiriditatis habet letitiã tẽpo¬
ralẽ: & ꝑcussũ facile sentit iniuriã:
Sic quandiu in lege dñi manda¬
tisq consistim: tãquã uiridia fe¬
na uegetam᷑: Sed mox ut ab eius
p̃ceptis fuerim diabolica falce
succisi. statĩ arescim. & cor nr̃m pec¬
cati sterilitate siccat᷑: Non enĩ be¬
neficii er pabulũ habere potest
anima: a qͦ delictis facientibꝰ ꝓbatͥ
esse diuisa: Illi aũt sẽꝑ hilariter.
sẽꝑ ameni st̃. qͥ a iussis dñi ñ re¬
cedunt: Seqͥt᷑ Quia oblitꝰ sũ man¬
ducare panẽ meũ Reddit cau¬
sã cur ꝑcussũ cor ex aruerit: qr
oblitꝰ fuerat panẽ suũ comedẽ:
unde se nouerat sꝑitalit̾ posse sa¬
tiari De isto enĩ pane dñs dicit:
Ego sũ panis uite qͥ de celo descen¬
di Aã quẽadmodũ poterat de
amissione panis conqueri corꝑa¬
lis qͥ se ieumniis gaudebat affligi.

Expanded text:
dico non taceret. Bene autem genus hudico non taceret. Bene autem genus humanum feno transitorio comparatur, quod et viriditatis habet laetitiam temporalem, et percussum facile sentit injuriam; sic quandiu in lege Domini mandatisque consistimus, tanquam viridia fena vegetamur; sed mox ut ab ejus praeceptis fuerimus diabolica falce succisi, statim arescimus, et cor nostrum peccati sterilitate siccatur. Non enim beneficii ejus pabulum habere potest anima, a quo delictis facientibus probatur esse divisa. Illi autem semper hilares, semper amoeni sunt, qui a jussis Domini non recedunt. Sequitur, quia oblitus sum manducare panem meum. Reddit causam cur percussum cor ejus aruerit: quia oblitus fuerat panem suum manducare, unde se neverat spiritualiter posse satiari. De isto enim pane Dominus dicit: Ego sum panis vitae, qui de coelo descendi . Nam quemadmodum poterat de amissione panis conqueri corporalis, qui se jejuniis gaudebat affligi?
Abbreviated transcription (Latin):
eit salomon: fama bona inpinguat
ossa: ita recordatione contraria
peccatoꝵ uirtꝰ tanꝗͣ frixa contrai¬
tur: dũ oblocutiones hominũ &
conscientiȩ suȩ iuditia grauit᷑ ex¬
pauescit: Siue bic frigitur pecca¬
tor: qũo futuros ignes incendiaq
formidat. Aã qͥ se pauescit assurũ
ipsy incendii terrore iã frigit᷑. Que¬
ri solet qͥd sibi uelit qͦo talia se di¬
cãt penitentes ꝑpeti: qualia hu¬
mana natura ñ p̃ualet sustinere:
Primũ ẽ qͦd ꝑ exaggerationẽ po¬
sitã. magnitudo delict bene po¬
test intelligi cui tanta satisfactio
uidet᷑ offerri: deinde qͦd ad noua
uitia ñ trahunt᷑: qͥ se de p̃teritis
plurima debere cognoscunt. Per
cussus sũ sicut fenũ. & aruit cor
meũ: quia oblitꝰ sũ comedere pa¬
nẽ meũ. Per operationes humil¬
limas beniuolentia iudicis cõpa¬
rata uenit ad miseriarũ suarũ
flebilẽ narrationẽ: ut eito reme¬
diũ sumeret. si pasionẽ suã pio me¬

Expanded text:
cit Salomon: Fama bona impinguat cit Salomon: Fama bona impinguat ossa , ita recordatione contraria peccatorum, virtus tanquam frixa contrahitur, dum oblocutiones hominum, et conscientiae suae judicia graviter expavescit. Sive hic confrigitur peccator, quoniam futuros ignes incendiaque formidat; nam qui se pavescit arsurum, ipsius incendii terrore jam frigitur. Quaeri solet quid sibi velit, quod talia se dicant poenitentes perpeti, qualia humana natura non praevalet sustinere. Primum est, quod per exaggerationem positam magnitudo delicti bene potest intelligi, cui tanta satisfactio videtur offerri; deinde, quod ad nova vitia non trahuntur, qui se de praeteritis plurima debere cognoscunt. Vers. 5. Percussus sum sicut fenum, et aruit cor meum, quia oblitus sum manducare panem meum. Per operationes humillimas benevolentia Judicis comparata, venit ad miseriarum suarum flebilem narrationem; ut cito remedium sumeret, si passionem suam pio me
Abbreviated transcription (Latin):
onis sue: ut illud orationũ tã
ingens desideriũ miseriarũ
cognosceret᷑ fuisse multarũ: &
facili beniuolentiã pii iudicis
obtineret magnarũ calamita¬
tũ alligata necessitas: fumũ ui¬
demꝰ de flamina qͥde egredi:
sed in auras liqͥdas cenuissime
dissipari: nec substantia er ma¬
net. quãuis ex corꝑali incendio
generatꝰ esse uideat᷑. Merito
gͣ dies peccatoꝵ globis fumife¬
ris exequant᷑᷑ quos inuoluti ac
ceteris actionibꝰ decepti homi¬
nes ꝑdiderunt: Quod maxime
ad suꝑbiã mundi respicit que
quanto plus extollit᷑ tanto am¬
plius euanescit: Iste enĩ pauꝑ ad
humilitatẽ salutiferã xp̃i uehem̃t
intentꝰ erat: qͥ diabolicã arrogan¬
tiã suꝑbiã q dãpnabat: Seqͥt᷑. & os¬
samea sicut infrixorio confrixa sunt:
Sicut opinione ꝓspera. bene meri-¬
toꝵ ossa. idest animi fortitudo pin¬
guescit. quando eoꝵ conscientia
felici recordatione letat᷑. sicut di¬

Expanded text:
onis suae, ut illud orationum tam onis suae, ut illud orationum tam ingens desiderium miseriarum cognosceretur fuisse multarum, et facilius benevolentiam pii judicis obtineret magnarum calamitatum allegata necessitas. Fumum videmus de flamma quidem egredi, sed in auras liquidas tenuissime dissipari; nec substantia ejus manet, quamvis ex corporali incendio generatus esse videatur. Merito ergo dies peccatorum globis fumiferis exaequantur, quos involutis ac tetris actionibus decepti homines perdiderunt. Quod maxime ad superbiam mundi respicit, quae quanto plus extollitur, tanto amplius evanescit. Iste 338 enim pauper ad hueserat, qui diabolicam arrogantiam superbiamque damnabat. Sequitur, Et ossa mea sicut in frixorio confrixa sunt. Sicut opinione prospera bene meritorum ossa, id est animi fortitudo pinguescit, quando eorum conscientia felici recordatione laetatur, sicut di
Abbreviated transcription (Latin):
rationẽ pauꝑis dñs exaudire dig¬
net᷑ Que figura grece dicit᷑ epi¬
mone: latine repeticio. quoties
diuersis uerbis eadẽ dicit᷑ sub
iteratione sententia Quod ꝑhoᷤ
tres uersus a pͥncipio factũ esse
declarat᷑. Inclina aurẽ: p̃be di¬
cit auditũ: Unde & auris ipsa
ab auditu dicta ẽ: quia ñ erant
merita que se ad ipsũ erigere
potuissent: duris uero dñi ꝓ
clementia ponit᷑: qu a p̃ces
supplicũ benigiꝰ exaudit: Aã cũ
totos audiat. totos uideat: solos
illos audire dicit᷑. qͥbꝰ prestare
dignat᷑. Seqͥt᷑: Inquacũq die in¬
uocauero te: uelocit exaudi me
Quantũ se ĩ humilitate penitẽs
iste ꝓna mente prostrauerat:
tantũ in ipsa supplicatione cres¬
cebat Aã dũ pri dixisset. ineli¬
na ad me aurẽ tuã: iã confiden¬
ti petit. ut sceleri mereat᷑ au¬
diri Nã qͥ uelocitatẽ postulat:
defecerunt sicut fum dies mei:
& ossa mea sicut ĩfrixorio confri¬
xa st̃. Subiunxit causã de p̃cati¬

Expanded text:
e dignetur. Quae figura Graece dicitur epimone, Latine repetitio, quoties diversis verbis eadem dicitur sub iteratione sententia; quod per hos tres versus a principio factum esse declaratur. Inclina aurem, praebe, dicit, auditum; unde et auris ipsa ab auditu dicta est; quia non erant merita, quae se ad ipsum erigere potuissent. Auris vero Domini pro clementia ponitur, qua preces supplicum benignus exaudit. Nam cum totos audiat, totos videat, solos illos audire dicitur, quibus praestare dignatur. Sequitur, in quacunque die invocavero te, velociter exaudi me. Quantum se in humilitate poenitens iste prona mente prostraverat, tantum in ipsa supplicacatione crescebat. Nam dum prius dixisset, Inclina ad me aurem tuam, jam confidentius petit ut celerius mereatur auddefecerunt sicut fumus dies mei, et ossa mea sicut in frixorio confrixa sunt. Subjunxit causam deprecati
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓphetã ꝑtinatiũ inunera peccatoꝵ.
cũ dicit Sanguinẽ uituloꝵ & ag¬
noꝵ & hyrcoꝵ nolo: Cũ ueniretis
ante conspectũ meũ: qͥs que si¬
uit hec de manibꝰ ur̃is: Calia
metuens iste atq recogitans. pe¬
tit ne sacrificiũ qͦd inmolabat.
idest penitentiã suã ita despice¬
ret. sicut supͣ meminit de im-
miliatũ ds̃ ñ sꝑnit: Supplicat
itaq ne a conspectu dñi reddat᷑
alienus: Ista enĩ regula recte pe¬
titionis ẽ ut nos respitiens. pecca¬
ta nr̃a despiciat: quia sic nos mise¬
ratꝰ ab soluit. si illa ñ conspicit: Siẽ
iã in qͥnquagesimo psalmo dictũ ẽ.
aũ te fatien tuã a peccatis meis:¬
Qua ꝓpt̾ ñ incongrue de psal¬
mo penitentie. penitenti mutua¬
mur exẽpla: cũ & sensus par ꝓbet᷑
& causa consimilis: addidit. Inqua¬
cũq die tͥbulor: Quacũq die. ñ
continuationẽ significat sed int̃¬
ualla tẽꝑis fuisse declarat: quan¬

Expanded text:
prophetam pertinacium munera peccatorum, prophetam pertinacium munera peccatorum, cum dicit: Sanguinem vitulorum et agnorum et hircorum nolo. Cum veneritis ante conspectum meum, quis quaesivit haec de manibus vestris ? Talia metuens iste atque recogitans, petit ne sacrificium quod immolabat, id est poenitentiam suam ita despiceret, sicut supra meminit de immomiliatum Deus non spernit . Supplicat itaque ne a conspectu Domini reddatur alienus. Ista enim regula rectae petitionis est, ut nos respiciens, peccata nostra despiciat: quia sic nos miseratus absolvit, si illa non conspicit, sicut jam in quinquagesimo psalmo dictum est: Averte faciem tuaQuapropter non incongrue de psalmo poenitentiae poenitentis mutuamur exempla, cum et sensus par probetur, et causa consimilis. Addidit, in quacunque die tribulor. Quacunque die, non continuationem significat, sed intervalla temporis fuisse declarat, quan
Abbreviated transcription (Latin):
dnm ꝑuenire: ne delicdis impe¬
dientibꝰ. remediũ a dño tarda¬
ret accipere: qͥ multis ꝓbat᷑ ca¬
lamitatibꝰ subiacere: Primo eni
posuit orationẽ. nc̃ adiecit cla¬
morẽ: ut studia supplicationis
creuisse cognosceres: cur oratio¬
nẽ in clamorẽ maximũ proru¬
pisse sentires. hunc aũt modũ
scẽ orationis seruandũ deuotis¬
simꝰ xꝑiam intelligat: ut idipsũ
cogitet quod orat: ipsũ respiciat
mnente cui supplicat. om̃s suꝑfluas
cogitationes excludat Aliud ñ ad¬
mittat extraneũ: ne ut ait qͥdã
purissimis fontibꝰ inmittere ui¬
deat᷑ imꝓuidos hinc etiã scĩ am
seus hymnꝰ ille redoluit: Ait enĩ
Orabo mente dñm. orabo simul
& sꝑu: ne uox sola do canat. sen¬
susq nr̃ alibi ductꝰ aberret fluc¬
tuans uanis p̃uentꝰ casibus Gunc
enĩ dõ accepta ẽ oratio canenti¬
um: si pura mens idem gerat qͦo
tissimꝰ: rennuisse dñm ꝑ ysayam

Expanded text:
Dominum pervenire, ne delictis impeDominum pervenire, ne delictis impedientibus remedium a Domino tardaret accipere, qui multis probabatur calamitatibus subjacere. Primo eniposuit orationem, nunc adiecit clamorem, ut studia supplicationis crevisse cognosceres, cuius orationem in clamorem maximum prorupisse intellegeres. Hunc autem modum sanctae orationis servandum devotissimus christianus intellegat, ut id ipsum comente cui supplicat, omnes superfluas cogitationes excludat, aliud non admittat extraneum: ne ut ait quidam purissimis fontibus apros immittere videatur improvidos. Hinc etiam sancti Aseus hymnus ille redoluit; ait enim: « Orabo mente Dominum, orabo simul spiritu: ne vox sola Deo canat, sensusque noster alibi ductus aberret fluctuans, vanis praeventus casibus. » Tunc enim Deo accepta est oratio canentium, si pura mens idem gerat quodtissimus, renuisse Dominum per Isaiam