comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
occulte. semꝑ autem corde.
ȩccłam di blasphemant. Ad
quorum societatem ꝑtinẽt
etiam falsi xpĩani. qui xpia¬
s opera xp̾ianitatis ñ habẽt.
De quibus ꝑ paulum dicit᷑.
Confitentur se nosse dm. fac¬
tis autem negant. Blasphe¬
falsis. quia electorum uer
a reꝓbis diiui¬
dicantur. quia semꝑ eloqͥa
ꝙ facta iustorum contraria
sunt cogitationibus repro¬
borum. qui licet intra sinũ
eccłȩ consistant. uita tam̃
ꝙ moribus in multas sata¬
ne sinagogas se ipsos diui¬
dunt. quia quot uieiis in¬
seruiunt. tot de se partes
reddunt. Tales itaq falso ui¬
deorum sibi nom̃ usurpat᷑.
quiq uehementius zeli flã¬
mis succensi. grauius ȩccłam
blasphemare consueuerunt.
quam hi qui numꝙͣ ad euis
consortia in uiriarum acces¬
serunt. S usq quo zizania
nullus horum deserendus
est. s om̃s ammonendi sũt.
om̃s tolerandi. in exemplũ
redemptoris nr̃i. qui saeri¬
legumn impiumq prodito¬

Expanded text:
occulte, semper autem corde occulte, semper autem corde Ecclesiam Dei blasphemant. Ad quorum societatem pertinent etiam falsi Christiani, qui Christiased opera Christianitatis non hab Paulum dicitur: Confitentur se nosse Deum, factis autem negant . Blasphefalsis, quia electorum verba a reprobis dijudicantur, quia semper eloquia et facta justorum contraria sunt cogitationibus reproborum. Qui licet intra sinum Ecclesiae consistant, vita tamen et moribus in multas Satanae synagogas seipsos dividunt: quia quot vitiis serviunt, tot de se partes reddunt. Tales itaque falso Judaeorum sibi nomen usurpant, quique vehementius zeli flammis succensi, gravius Ecclesiam blasphemare consueverunt quam hi qui nunquam ad ejus consortia injuriarum accesserunt. Sed usquequo zizania  nullus horum deserendus est, sed omnes admonendi sunt, omnes tolerandi, in exemplum Redemptoris nostri, qui sacrilegum impiumque prodito
Abbreviated transcription (Latin):
diues aut̃ quandoq eiuis
futurus. P auꝑ terrena com¬
moratione. diues beata pre¬
destinatione. Et blasphe¬
maris ab his qui se dieunt
esse uideofꝙ non sunt. sed
sunt sinagoga satane. Nlec
non solummodo ad unã ꝑti¬
uent smirneorum eccłam. s
generaliter ad omuem eccłam
quȩ est in uniuerso mundo.
Que ꝙ in singulis locis ꝙ in
toto orbe blasphemat᷑ aliqͥs
ab impiis: qui se dicunt esse
uideos & non sunt. quia iu¬
deus interpretatur confitẽs.
s sunt congregatio satane.
Qui enim uere confitetur
xp̃mn. ipse est iudeus. De ta¬
libus dñs dicit . qui me con¬
fessus fuerit coram homiuibꝰ.
confitebor ꝙ ego eum coram
patre meo. Iudeorum gͦ no¬
minis expressio. mediatoris nr̃i
est confessio. Ac ꝑ hoc quicũq
xp̾ianitatis nomine censentur.
spiritaliter uidei appellant᷑.
Quod nomen utiq udei ge
neraliter tunc ꝑ diderunt.
quando xp̃m negauerunt di¬
centes. hunc nescimus unde
sit. quiq modo aperte. modo

Expanded text:
dives autem quandoque civis dives autem quandoque civis futurus: pauper terrena commoratione, dives beata praedestinatione. Et blasphemaris ab his qui se dicunt esse Judaeos, et non sunt, sed sunt synagoga Satanae. Hoc non solummodo ad unam pertinet Smyrnaeorum ecclesiam, sed generaliter ad omnem ecclesiam, quae est in universo mundo, quae et in singulis locis et in toto orbe blasphematur ab impiis, qui se dicunt esse Judaeos, et non sunt, quia Judaeus interpretatur confitens, sed sunt congregatio Satanae. Qui enim vere confitetur Christum, ipse est Judaeus. De talibus Dominus dicit: Qui me confessus fuerit coram hominibus, confitebor et ego eum coram Patre meo , Judaeorum ergo nominis expressio mediatoris nostri est confessio: ac per hoc quicunque Christianitatis nomine censentur, spiritualiter Judaei appellantur. Quod nomen utique Judaei tunc generaliter perdiderunt, quando Christum negaverunt, dicentes: Hunc nescimus unde sit . Quique modo aperte, modo
Abbreviated transcription (Latin):
ditur. scio. ꝙ approbo. s diuẽ
ef indm uirta illud. tamquã
nichil habentes. ꝙ omnia po ᷤ¬
sidentes. Mirum est autem
quomodo electi pauperes ꝙ
diuites sunt. Quod duobus
enim sancti multi diuites ĩ
hoc seculo sicuti dauid. abͣ
nichil habentes erant. quia
terrenas diuicias contempnẽ¬
tes se peregrinos cognosce¬
bant: cȩlestes diuicias iam
mente tenentes. Expleta qͥp¬
pe sua suorumq necessita¬
te ex his quȩ habebant . re¬
liqua mnusus pauꝑum con¬
sumebant. Uel certe paupe¬
res re. seĩ sunt sieut aposto
li. diuites autem infide per
spem. iam cȩlum possiden¬
tes. Quibus dñs dicit. Beaci
pauperes spiritu. qm̃ ipsoꝵ
est regnum cȩlorum. Dieat᷑
itaq seio pauꝑtatem tuam.
s diues es. Ac si diceretur᷑.
Unde te ꝑ humilitatem sp̃c
pauperem existimas. inde ꝑ
omina diues comprobaris.
Unꝰ enim idemq electus. ꝙ
pauꝑ ꝙ diues est. Pauper
scilicet ad huc peregrinus.

Expanded text:
ditur scio et approbo. Sed dives ditur scio et approbo. Sed dives es in Deum, juxta illud: Tanquam nihil habentes, et omnia possidentes . Mirum autem est quomodo electi, pauperes et divites sint; quod duobus fuerunt sancti multi divites in hoc saeculo, sicut Abraham, nihil habentes erant, quia terrenas divitias contemnentes, se peregrinos cognoscebant, coelestes divitias jam mente tenentes. Expleta quippe sua suorumque necessitate ex his quae habebant, reliqua in usus pauperum consumebant. Vel certe pauperes re, sicut sunt apostoli sancti; divites autem in fide, per spem jam coelum possidentes, quibus Dominus dicit: Beati pauperes spiritu, quoniam ipsorum est regnum coelorum . Dicatur itaque: Scio paupertatem tuam, sed dives es, ac si diceretur: Unde te per humilitatem spiritus pauperem existimas, inde per omnia dives comprobaris. Unus enim idemque electus et pauper et dives est: pauper scilicet adhuc peregrinus,
Abbreviated transcription (Latin):
Nouissimus ꝑ quem omĩa restau¬
rata sunt. Qut fuit mortuis
ex infirmitate ut apłs dicit. ui¬
uit ex uirtute di. ꝑ oc enim ẽ
primus ꝙ nouissimus. quia qui
semꝑ uiuit insua substancia
primus existendo. mortuus est¬
in humanitate nr̃a. infine tem¬
porum ut homo nascendo.
tribulatio singulariter ponatur.
tamen omnifaria & multiplex
intelligitur. Unde psalmista.
Multȩ tribulationes iustorũ.
hec loquitur sermo diuinus.
eccłe sinirne: multas tribulati¬
ones sustinet. & exterius cum
ab aduersariis probra. iun¬
eula. carceris. ceteraq huius¬
modi tormenta excipit. aut
eum etiam a demonibꝰ interiꝰ
in uisibiliter cruciatur. cum etiã
a se ipsa ieiuiniis. orationibus.
ꝙ uigiliis lassata. pene suecũ¬
bit. Affligitur quoq ꝙ tribu¬
laturꝰ a se ipsa. eum caro resis¬
tit spiritui. Nas om̃s tribula¬
tiones scit dñs & probat. de
quibus om̃ĩbus infuturo libe¬
rabit. quando auferet omn̾e
laerimam ab oculis eorum.
Et pauꝑtatem tuã. subau¬

Expanded text:
novissimus, per quem restaurata sunt omnia. Qui fuit mortuus ex infirmitate, ut Apostolus dicit , vivit ex virtute Dei. Hoc enim est primus et novissimus, quia qui semper vivit in sua substantia, primus existendo, mortuus in humanitate nostra in fine temporum, ut homo nascendo. tribulatio singulariter ponatur, tamen omnifaria et multiplex intelligitur. Unde Psalmista dicit: Multae tribulationes justorum . hic loquitur sermo divinus Ecclesiae Smyrnae, multas tribulationes sustinet exterius, cum ab adversariis probra, vincula, carceres, caeteraque hujusmodi tormenta excipit, aut cum etiam a daemonibus interius invisibiliter cruciatur: cum etiam a seipsa, jejuniis, orationibus et vigiliis, lassata, pene succumbit. Affligitur quoque et tribulatur a seipsa, cum caro resistit spiritui. Has omnes tribulationes scit Dominus et approbat, de quibus omnibus in futuro liberabit eos, quando auferet omnem lacrymam ab oculis eorum. Et paupertatem tuam, subau
Abbreviated transcription (Latin):
assumpsit pro nobis. Qui gͦ
uncunt oblectamenta pec¬
cati in hoc paradẏso ecclesie
illi ad accipienda. corporis
ꝙ sanguinis sacrainenta dig¬
ne ꝑ tingunt.ꝙ ad di cõtẽp¬
lationem ꝑuenient. ipsumq
lignum uicȩ in remuneratio¬
ne accipient. quia ꝙ ipse est
lignum uitȩ quod dat .ꝙ ip¬
se de ligno uite uincentibꝰ
dat. ꝙ in ipso fructus ligni
est quod dat. E⁊ angło
simirne eccłe soͥbe S mirna
interp̃tatur canticũ eorum.
Canticum ad leticiam ꝑtinet.
quod apte congruit fidelibꝰ
quibus inꝑsona istuis ȩcelesiȩ
loquitur dũs. Non enĩ hec
uerba tantum umi dicuntur. s
magis unitati scorum. Hȩe dic̃

Expanded text:
assumpsit pro nobis. Quae ergo assumpsit pro nobis. Quae ergo vincunt oblectamenta peccati in hoc paradiso Ecclesiae, illa ad accipienda corporis et sanguinis sacramenta digne pertingunt, et ad Dei contemplationem pervenient, ipsumque lignum vitae in remunerationem accipient, quia et ipse est lignum vitae quod dat, et ipse de ligno vitae vincentibus dat, et ipse fructus ligni est quod dat. Et angelo Smyrnae ecclesiae scribe. Smyrna interpretatur canticum eorum, canticum ad laetitiam pertinet, quod aperte congruit fidelibus, quibus in persona istius ecclesiae loquitur Dominus. Non enim haec verba uni tantum dicuntur, sed magi
Abbreviated transcription (Latin):
tolus. xp̃m̃n esse testatur di¬
sapientiam. Quȩ recte lig¬
num uitẽ dicitur. quia fide¬
libus suis uitam ęternã tri¬
buit. quos inp̃senti saclat suo
corpore. in futuro autem saci¬
abit sua contemplatione.
Unde psalmista dicit. saci¬
abor dum manifestabitiurr.
gloria tua. Bene lignũ uicȩ
uocatur. quia ꝙ inp̃senti ui¬
ta electos suos ab estu uici¬
orum umbra protectionis
defendit & infutura beatitit
dine eterne contẽptationis
desiderantibus umbra ꝓtecti¬
dabo edere de ligno uitȩ̾. id
est me ipsum dabo illi in
remunerationẽ. eum eum
ꝑ duxero ad meam contẽpla¬
tionem. Paradisus autẽ. uel p̃¬
sens sełm intelligitur eccła. in
qua eotidie comedunt fideleᷤ
eius corpus & sanguinẽ bibut.
uel uita ȩterna quȩ ipse xp̃s
est. sicut ipse dñs dicit. hȩc
est uita ȩterna. ut cognoscãt
te: ꝙ quem misisti iħm xpĩm.
Quod autem d̃m se habere di¬
cit incuius paradyso hoc ẽẽ
lignum asserit. secundũ hu¬
manitatem loquitur. quam

Expanded text:
tolus Christum esse testatur, disapientiam. Quae recte lignum vitae dicitur, quia fidelibus suis vitam aeternam tribuit, quos in praesenti satiat suo corpore, in futuro satiabit sua contemplatione. Unde Psalmista dicit: Satiabor dum manifestabitur gloria tua . Bene lignum vitae vocatur, quia et in praesenti vita electos suos ab aestu vitiorum umbra protectionis defendit, et in futura beatitudine cibum aeternae contemplationis desiderantibus praedere de ligno vitae, id est, meipsum dabo illi in remunerationem, cum eum perduxero ad meam contemplationem. Paradisus autem vel praesens intelligitur Ecclesia, in qua quotidie comedunt fideles ejus corpus et sanguinem bibunt: vel vita aeterna, quae ipse Christus est, sicut ipse Dominus dicit: Haec est enim vita aeterna, ut cognoscant te, et quem misisti Jesum Christum . Quod autem Deum se habere dicit, in cujus paradiso hoc esse lignum asserit, secundum humanitatem loquitur, quam
Abbreviated transcription (Latin):
uerba filii uerba sunt spiritꝰ
scĩ. Quo nomine etiam tota
trintas intelligitur. de qua
dicitur spiritus est ds̃. Id eoq
dum xp̃c loquitur: in eo pa¬
riter loquitur pater. ꝙ sp̃s
rabiles unitate. sic insepara¬
biliter locuntur. ꝙ docent
scorũ unitatem. Sciendum
uero quia hac reuelatione sic̃
insequentibus aꝑte monstrat᷑.
aliquando loquitur filius ex
ꝑsona sua quod illi solũmo¬
do conuenit. aliquando uͦ
ex ꝑsona trinitatis. Ideoq sui¬
gule locutiones considerand
sunt. quȩ scilicet referende
sint solummodo ad huma¬
nitatem filii di. quȩ autẽ ad
totam trinitatem. Imeen¬
it autent dabo edere de lig¬
ne unte quod est in paradỹ¬
se det met lignum uicȩ ẽ
sapientia di patris. salomone

Expanded text:
verba Filii, verba sunt Spiritus verba Filii, verba sunt Spiritus sancti. Quo nomine etiam tota Trinitas intelligitur, de qua dicitur: Spiritus est Deus. Ideoque dum Christus loquitur, in eo pariter loquitur Pater et Spirirabiles unitate, sic inseparabiliter loquuntur, et docent sanctorum unitatem. Sciendum vero, quia in hac revelatione sicut in sequentibus, aperte monstratur: aliquando loquitur Filius ex persona sua, quod illi solummodo convenit: aliquando vero ex persona Trinitatis. Ideoque singulae locutiones considerandae sunt, quae scilicet referendae sint solummodo ad humanitatem Filii Dei, quae autem ad totam Trinitatem. Vincenti dabo edere de ligno vitae, quod est in paradiso Dei mei. Lignum vitae, s
Abbreviated transcription (Latin):
uitet: paret profecto quia
quod uni dicit. omibꝰ dicit.
Et in uno angelo unaq
ephesiorum eccła unitatẽ ȩccłȩ
depingit. Uerum quociens hec
ad monitiuncula ponitur. siue
in hoc libro siue inȩuangelio:
quod sequitur uel p̾cedit spi¬
ritaliter est intelligendum.
quia non corporis hic auris
requiritur. s cordis. Quã iide¬
licet aurem nisi quis habu¬
erit. eloquia spiritꝰ nequaꝗͣ
loquens turbis inparabolis
ciun om̃s qui illic aderant
aures haberent. monet apos¬
tolos dicens. uobis dico qui
auditis. Ac si dieat. Uerba cȩ¬
lestium sacramentorum illiᷤ
aperio. quos eadem interna
cordis aure ꝑcipere cognos¬
co. Carnis itaq auris ad au-¬
dis uero auditu. simul ꝙ in¬
tellectu iuget. Intuendũ quoq
est quia eum angłs in prinei¬
pio harum locutionum ex
ꝑsona filii umo certe ꝑ ange¬
lum filius dĩ loquatur. non
dicitur hic qui habet aurẽ
audiat quid filius d̃i dicat. s
quid spiritus. quia uidelicet

Expanded text:
vitet; patet profecto, quia vitet; patet profecto, quia quod uni dicit, omnibus dicit, et in uno angelo unaque Ephesiorum ecclesia, unitatem Ecclesiae depingit. Verum quoties haec admonitiuncula ponitur sive in hoc libro, sive in Evangelio, quod sequitur vel praecedit, spiritualiter est intelligendum; quia non corporis hic auris requiritur, sed cordis, quam videlicet aurem nisi quis habuerit, eloquia spiritus loquens turbis in parabolis, cum illic omnes qui aderant aures haberent, monet apostolos dicens: Vobis dico qui auditis; ac si dicat: Verba coelestium sacramentorum illis aperio, quos eadem interna cordis aure percipere cognosco. Carnis itaque auris ad audis vero auditu simul et intellectu viget. Intuendum quoque est, quia cum angelus in principio harum locutionum ex persona Filii Dei, imo certe per angelum Filius Dei loquatur, non dicitur hic: Qui habet aurem, audiat quid Filius Dei dicat; sed, quid Spiritus; quia videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
crimina. quȩ etiam iudam
ad hoc ꝑduxit. ut ipsum
dũm morti traderet. Nlam
& ꝑ hanc homo cupidus
auimam suam uenałe fac̃.
ꝙ idolatra efficitur: plus
amando creaturam. quam
ereatorem. Quod enim dic̃
apłs de gulosis quorũ đs
uenter est. pocest incelligi¬
q de cupidis similiter: quoꝵ
ds̾ nummus est argenti uel
auri. bbee sunt facta nicho¬
laitarum. id est hominũ
stultorum. paganorũ scͥlicet
ceterorumq in fideliũ.q fal¬
sorum xpĩanorum: que do¬
minus. & qui exparte illius
sunt: odire probantur. Nota
autem quia non naturam.
s opera hominum dñs se
odio habere dicit. Unde ñ
dicit odisti nichositas quos
ego odi. s odisti facta nico¬
laitarum: homo enim dili
gendus est. opus aut̃ illiꝰ
malum odio habendum.
Qut habet aurẽ aueliat.
quid sp̃e dieat ecclesi̾s. Cum
inprincipio locutionis huiꝰ.
um angelo uniq ephesi ec¬
clesiȩ scribere dñs usserit.
hic autem non unum ange¬
lum uel unam ęccłam ad
audienda dicta spiritus in¬

Expanded text:
crimina: Quae etiam Judam ad hoc perduxit, ut ipsum Dominum morti traderet. Nam et per hanc homo cupidus animam suam venalem facit, et idololatra efficitur, plus amando creaturam quam Creatorem. Quod enim dicit Apostolus de gulosis, quorum Deus venter est , potest intelligi de cupidis similiter, quorum Deus nummus est auri vel argenti. Haec sunt facta Nicolaitarum, id est stultorum hominum, paganorum scilicet, caeterorumque infidelium et falsorum Christianorum, quae Dominus et quae ex parte illius sunt, odire probantur. Notandum autem, quia non naturam, sed opera hominum Dominus se odio habere dicit. Unde non dicit: Odisti Nicolaitas, quos ego odi; sed: Odisti facta Nicolaitarum, gendus est, opus autem illius malum odio habendum. Qui habet aurem, audiat quid Spiritus dicat Ecclesiis. Cum in principio locutionis hujus uni angelo, unique Ephesi ecclesiae scribere Dominus jusserit, hic autem non unum angelum vel unam ecclesiam ad audienda dicta spiritus in
Abbreviated transcription (Latin):
gens a mortuis cepit lucere ĩ
uirtute sua. inmultitudine
scilicet miraculorum. ꝙ pͣdi¬
catione doctorum. Nlam ꝙ
de hoc occasu psalmista dicit
Iter facite ei qui ascendit suꝑ
occasum. Suꝑ occasum namq
ascendit quia unde occubuit
inde surrexit. Et quando ista
dicebat ioħs iam ortus. iam
ad occasum uersus. iam sur¬
gens iterum lucebat in uirꝰ¬
tute sua. id est iam incarne
natus. passus. ꝙ suscitatus. Ip¬
saq euis natiuitas. passio. ꝙ
resurrectio. totum claruerat
ꝑ orbem. ꝙ idcirco facies angħ
non simpliciter s sicut sol
lucet: inuirtute sua splendebat.
It eum mdissem eum eecidi
ad pedef eiuf tamꝙͣ mortiuis
Ioħs in hoc loco omnẽ signifi¬
cat electorum multitudinẽ.
Angłs autẽ soliꝰ capitis ꝑsonã
gerit. Non autem hic pedes
dñi sicut suꝑiꝰ ęt̾nitatem di¬
unitatis eiꝰ. non p̃dicatores.
non deniq cetera membra.
s tantum indicia passionis eiꝰ
&x humilitatis significant qua

Expanded text:
gens a mortuis, coepit lucere in virtute sua, in multitudine scilicet miraculorum, et praedicatione doctorum. Nam et de occasu Psalmista dicit: Iter facite ei qui ascendit super occasum . Super occasum namque ascendit, quia unde occubuit, inde surrexit. Et quando ista dicebat Joannes, jam ortus, jam ad occasum versus, jam surgens iterum lucebat in virtute sua; id est jam in carne natus, passus, et suscitatus, ipsaque ejus nativitas, passio, et resurrectio totum claruerat per orbem; et idcirco facies angeli non simpliciter, sed sicut sol lucet, in virtute sua splendebat. Et cum vidissem eum, cecidi ad pedes ejus tanquam mortuus. Joannes in hoc loco significat omnem electorum multitudinem, angelus autem solius capitis personam gerit. Non autem hic pedes Domini, sicut superius aeternitatem divinitatis ejus, non praedicatores, non denique caetera membra, sed tantum indicia passionis ejus et humilitatis significant, qu
Abbreviated transcription (Latin):
os ecclesie figurantur:
nisi sancti p̃dicatores
qui die acnotte in lege
domini meditantur
& possunt dicere. quam
dultia faucibus meis
eloquia tua suꝑ mel
uero. seculares homines
in telligintur. uentris
& uoluptatibus suis ser¬
uientes. De quibus apłs
corum deus uenterẽ.
Tales enim aliquando
auide ꝑos p̃dicatorũ
diuina uerba suscipi-¬
unt. sed quia terrenis
uoluptatibus deserui¬
unt. Sermo d̃i qui
inore doctorum fuerat
illis camquam mel
dulce. muentre ama¬
rescit. Sicut ueͬbi grã.
cum audiunt non con¬
cupisces uxorem & filios¬
proximi tui. non domũ.
non agrum. & nisi quis
oderit patrem aut ma-

Expanded text:
os Ecclesiae figurantur, nisi sancti praedicatores, qui die ac nocte legem Domini meditantur, et possunt dicere: Quam dulcia faucibus meis eloquia tua super mel vero saeculares homines intelliguntur, ventri et voluptatibus suis servientes, de quibus Apostolus: Quorum Deus venter est . Tales enim aliquando avide per os praedicatorum divina verba suscipiunt: sed quia terrenis voluptatibus deserviunt, sermo Dei qui in ore doctorum fuerat illis tanquam mel dulce, in ventre amarescit, sicut verbi gratia cum audiunt: Non concupisces uxorem proximi tui, non domum, non agrum; et: Si quis non oderit patrem, aut ma
Abbreviated transcription (Latin):
infuturo familiaruis
adherebunt. Sequent᷑
quoq illum cet̾i fidelẽ
qui uirginitatẽ corꝑis
amiserunt. Nõ quo¬
cumq ille ierit s quo¬
cumq ipsi potuerĩt.
Que etiam multitudo
tam̃ potĩt ⁊ condele¬
ctari tã excellenti dono
iempti sunt.
ex om̃ib pͥmitie dõ et
agno. Sic̃t cm̃ ex młto
q̃ge obtimus eligituR.
agni. ⁊ sicut ex multis
fructib eliguntur pri¬
mitie : ita isti eligunt᷑
ex multitudine electo¬
rũ qͥ tanquã pͥmitias se¬
metipsos osferentes cen¬
tesimum refer̃t fructẽ.
t more ipsoꝵ
non ẽ inuentũ m̃da¬
ciũ. Questio hic oritur
quare hoc dicat ioħes.

Expanded text:
in futuro familiarius adhaerebunt. Sequentur quoque illum caeteri fideles, qui virginitatem corporis amiserunt, non quocunque ille ierit, sed quocunque ipsi potuerint. Quae etiam multitudotamen poterit et condelectari tam excellenti dono. Hi empti sunt ex omnibus primitiae Deo et Agno. Sicut enim ex multo grege optimus eligitur agnus, et sicut ex multis fructibus eliguntur primitiae, ita et isti eliguntur ex multitudine electorum, qui, tanquam primitias semetipsos offerentes, centesimum referunt fructum. Et in ore ipsorum non est inventum mendacium. Quaestio hic oritur, quare hoc dicat Jo
Abbreviated transcription (Latin):
torum eccła uocatur. Quȩ
scilicet dum afrequentia
rerum corporalium con¬
templatione intima cuiꝰ¬
dam secreti secessum petit.
& cogitationum tu multũ
reprimens interne quietis
setretum penetrat. quasi
quoddam đo silentium in
mente preparat. Sed & in
hac uita nequaqiam con¬
templatio ꝑfecte agitur.
animoq renitenti cogitaci.¬
onum tu multus se inge¬
riut: recte silentium qua¬
si media hora factum di¬
citur. Quod sunhac uuta
fuiss ꝑfectum. nequaquã
quasi media hora quȩ in¬
ꝑfectionem significat. sed
in tegra ꝑ hiberetur. factã
que ꝑfectionem demons¬
trat. Quasi. ergo media
hora silentium fit ince¬
lo. cum electorum animꝰ
in hac mortali uita. & ali

Expanded text:
torum Ecclesia vocatur, quae scilicet dum a frequentia rerum corporalium, contemplatione intima cujusdam secreti secessum petit, et cogitationum tumultus reprimens, in internae quietis secretum penetrat, quasi quoddam silentium Deo in mente praeparat. Sed quia in hac vita nequaquam contemplatio perfecte agitur, animoque renitenti cogitationum tumultus se ingerunt, recte per silentium quasi media hora factum dicitur. Quod si in hac vita fuisset perfectum, nequaquam quasi media hora quae imperfectionem significat, sed integra perhiberetur factum, quae perfectionem demonstrat. Quasi ergo media hora fit silentium in coelo, cum electorum animus in hac mortali vita, et ali
Abbreviated transcription (Latin):
dicit de đo patre loquens.
omnem ȩcdesiam quȩ ẽ
corpus eius. In duodecim
uero stellis. significantur
xui apostoli qui sua pre¬
dicatione tenebras infide¬
litatis fugant et lumine
ueritatis suos auditores.
inluminatit. Unde angelꝰ
danihel dicit. qui docti
fuerint & alios erudient.
fulgebunt quasi stelle in
ꝑpetuas eternitates. In
capire eius corona est stel
istius mundi sunt ccedi¬
derunt in xp̃m et pri-¬
mum ꝑeos ipsum caput
uictoriam de toto mundo
reportauit. Et in ure¬
ro habens clamat partu¬
rienf et cruentur ut pa¬
riat. Nec iuxta litteram
beate marie aptari neque¬
unt que sicut sine delec¬
tatione concepit. ita sine
dolore peperit. Nullum¬
q cruciatum habere in
partum potuit. que nul¬
lum peccatum libidinis
inconceptu contraxit. S
iuxta misticum intellec

Expanded text:
dicit, de Deo Patre loquens: omnem Ecclesiam, quae est corpus ejus. In duodecim vero stellis significantur duodecim apostoli, qui sua praedicatione tenebras infidelitatis fugant, et lumine veritatis suos auditores illuminant. Unde angelus Danieli dicit: Qui autem docti fuerint, et alios erudiunt, fulgebunt quasi stellae in perpetuas aeternitates. In capite ejus corona est stellistius mundi sunt, crediderunt in Christum, et primum per eos ipsum caput victoriam de toto mundo portavit. Et in utero habens clamabat parturiens, et cruciatur ut pariat. Haec juxta litteram beatae Mariae aptari nequeunt, quae sicut sine delectatione concepit, ita sine dolore peperit, nullumque cruciatum habere in partu potuit, quae nullum peccatum libidinis in conceptu contraxit. Sed juxta mysticum intellec
Abbreviated transcription (Latin):
apłis & martiribus quos ꝑ
membra sua crucifixit. us¬
tulauit. igni tradidit et ua¬
riis cormentis cruciauit. Se¬
men quippe mulieris. uerbũ
intellegitur p̃dicationis. quo
nascuntur homines & filii
di efficiuntur. Tanto enim
diabolus amplius seuit ad¬
uersus ecclesie membra. qͣnto
ap̃ceilentib diuino munere
roboratis uictus est. Finc est
quod expulsus ab homine. cũ
uii aliis nequioribus redire
describitur. Qui custodiunt
mandata d̃i quib scilicet ĩ
lege p̃cipitur non occides ño
furtum facies. et cet̾a his simi¬
lia Et habent testimoniũ
iħu. idest fidem illius retinẽt
corde. et ornant opere. sum
his quippe diabolus maximũ
habet conflictum. uixta uld̃
apłi. Omnes quipre uolunt
patiuntur. Sustinent qui-¬
dem et reꝓbi mala. s non
aduersus eos diabolus in tor

Expanded text:
apostolis et martyribus, quos per apostolis et martyribus, quos per membra sua crucifixit, ustulavit, igni tradidit, et variis tormentis cruciavit. Semen quippe mulieris verbum intelligitur praedicationis, quo renascuntur homines, et filii Dei efficiuntur. Tanto enim diabolus amplius saevit adversus Ecclesiae membra, quanto a praecedentibus divino munere roboratis victus est. Hinc est quod expulsus ab homine, cum septem aliis nequioribus redire describitur. Qui custodiunt mandata Dei. Quibus scilicet in lege praecipitur: Non occides, non furtum facies, et caetera his similia. Et habent testimonium Jesu. Id est, fidem illius retinent corde, et ornant opere. Cum his quippe diabolus maximum habet conflictum, juxta illud Apostoli: Omnes qui pie volunt patiuntur . Sustinent quidem et reprobi mala, sed non adversus eos diabolus intor
Abbreviated transcription (Latin):
ret suis fidelibus. Nolice
tunere mortem. nolite cime¬
re etiam fluctꝰ humanarũ
subire ꝑsecutionum. s con-¬
fidite quia ego uici mundũ.
Principem quoq mundi de¬
bellaui. fluctus uite mortalis
resurgendo calcaui. quia pͥ¬
or ego ꝑ secuciones enus bibi.
bibensq superaui. Uobisq
spem resurgendi dedi. Idõq
sicut ego me humiliaui. et
ꝑhumilitarẽ adiũtoriam
ꝑueni. ita et uos humilitatẽ
sequimini ut mecum post¬
modum regnare possitis.
Quoniam diabolus nichil ã¬
plius p̃ualebit incorpore.
quam quod p̃ualuit inca¬
pite Et tratus draco in
mulierem. idest contra eccle¬
siam que sicut dixi mulier
appellatur quia spiritales¬
đo filios generat. Abiit
facere p̃lium sum̃ reliquis¬
quierant de semine ens.
fecit quidem draco p̃lium
cum his qui fuerunt ante
domini aduentum boni sic̃
fuit abraham isaac. iacob &
multi alii. s ampluis post
aduentum filũ di cepit ser¬
iure cum reliqus. qui erant
de semine eius. idest cum

Expanded text:
ret suis fidelibus: Nolite timere mortem, nolite timere fluctus humanarum subire persecutionum, sed confidite, quia ego vici mundum, principem quoque mundi debellavi, fluctus vitae mortalis resurgendo calcavi, quia prior ego persecutiones ejus bibi, bibensque superavi, vobisque spem resurgendi dedi. Ideoque sicut ego me humiliavi, et per humilitatem ad victoriam veni, ita et vos humilitatem sequimini, ut mecum postmodum regnare possitis, quoniam diabolus nihil amplius praevalebit in corpore, quam quod praevaluit in capite. Et iratus est draco in mulierem. Id est, contra sanctam Ecclesiam quae, sicut dixi, mulier appellatur, quia spirituales filios generat. Et abiit facere praelium cum reliquis de semine ejus. Fecit quidem draco praelium cum his, qui fuerunt ante Domini adventum boni, sicut fuit Abraham, Isaac et Jacob, et multi alii, sed amplius post adventum Filii Dei, coepit saevire cum reliquis, qui erant de semine ejus, id est cum
Abbreviated transcription (Latin):
cornua. sunt innocentia
& uita pura. doctrina
et miracula. Ista duo cor¬
nua simulabunt se ha¬
bere ministri antixp̃i. In
nocentiam scilicet & uita
puram doctrinam et
miracula. quoniam qd̃
xp̃s et eius ministri ha¬
bent inueritate. isti ha¬
bebunt simulate. Et
loquebatur ut draco.
idest sicuti olim diabolꝰ
ꝑserpentem mala ꝑsua¬
sione locutus est mulie¬
ri ꝑquam decepit uirũ.
Ita & isti sua praua doc¬
trina omnes quos cũq
possunt se ducunt et
afide xp̃i separant. Et
cum sint seuissimi dra¬
cones. uirus nequitie
sius auditoribus infun¬
dentes agnosse esse simu¬
lant. ut agnos de cipe¬
re ualeant. Assumunt
agni speciem. ut dra¬
conis possint exercere ope¬
rationem. Et potesta

Expanded text:
cornua sunt innocentia et vita pura, doctrina et miracula. Ista duo cornua simulabunt se habere ministri Antichristi, innocentiam scilicet et vitam puram, doctrinam et miracula: quoniam quod Christus et ejus ministri habent in veritate, isti habebunt simulate. Et loquebatur sicut draco, id est sicut olim diabolus per serpentem mala persuasione locutus est mulieri, per quam decepit virum, ita et isti sua prava doctrina omnes quoscunque possunt, seducunt, et a fide Christi separant: et cum sint saevissimi dracones, virus nequitiae suis auditoribus infundentes, agnos se esse simulant, ut agnos decipere valeant. Assumunt Agni faciem, ut draconis possint exercere operationem. Et potesta
Abbreviated transcription (Latin):
ad angelum non gressi-¬
bus corporis sed passib
fidei & mentis. Nec mi¬
rum si ipse xp̃s de se
tamquam de alio loqͥt᷑
cum & scĩ inscripturis
sepissime de se quocief
magna dicunt sic lo-¬
cuntur quasi dealio.
unde erãt moyses mi
tissimus suꝑ omnes qͥ
morabantur in terra.
& lob. uir erat interra
usq simplex & rectus &
recedens amalo. Et ip̃e
iohannes. Hic est discipu¬
lus ille quem diligebat
iħs. Bene quoq ipsa uox
non terra sed decęlo
sonuit. quia qui det̃-¬
ra ẽ de terra loquit᷑.¬
& cet̾a. Quod uero sequi¬
tur stantis suꝑ mare
& suꝑ terram superuis
ex positum est Et ha-¬
bũ ad angelum dicens
& ut diret michi librũ.

Expanded text:
ad angelum non gressibus corporis, sed passibus fidei et mentis. Nec mirum si ipse Christus de se tanquam de alio loquitur, cum et sancti in Scripturis saepissime de se quoties magna dicunt, sic loquuntur quasi de alio. Unde est, Erat Moyses vir mitissimus super omnes qui morabantur in terra . Et Job: Vir erat in terra  simplex, rectus ac recedens a malo . Et ipse Joannes: Hic est discipulus ille quem diligebat Jesus . Bene quoque ipsa vox non de terra, sed de coelo sonuit, quia qui de terra est, de terra loquitur. Quod vero sequitur, stantis supra mare et supra terram, superius expositum est. Et abii ad angelum, dicens ei ut daret mihi librum.
Abbreviated transcription (Latin):
signant᷑. P unum autem
caput. quod hic singularit
tamquam occisum se uidisse
dicit ioħs ipsum princip̃e
malorũ intellegere debemꝰ.
Unde recte dicitur tamquã
occisum eum se uidisse in
mortem. quia uidelicet
ipse simulabit se occisum
et post mortem resurrexisse.
Unde subiungitur. Et
plaga mortis enis curataẽ.
Tanta quippe te meritas
erit in illo dampnato homi¬
ne. Ut ad deludendos ani¬
mos paruulorum imitaciõe
ueri capitis. xp̃i occisum se
dicat et resurreisse post
mortem. Idoꝙ ne forte ueri¬
tas et norllusio putaret᷑.
idcirco nequari quam af-¬
firmando dicitur. Et unũ
de capitibus suis occisum
in mortem. et plaga mor¬
tis ei curata est. S p̃mit.¬
titur quasi ad uerbium
scilicet similitudinis. Ut

Expanded text:
signantur, per unum autem caput, quod hic singulariter tanquam occisum se vidisse dicit Joannes, ipsum principem malorum intelligere debemus. Unde recte dicitur: Tanquam occisum eum vidisse in mortem, quia videlicet ipse simulabit se occisum, et post mortem resurrexisse. Unde subjungitur: Et plaga mortis ejus curata est. Tanta quippe temeritas erit in illo damnato homine, ut ad deludendos animos parvulorum, imitatione veri capitis Christi, occisum se dicat et resurrexisse post mortem, ideoque ne forte veritas, sed illusio putetur, idcirco nequaquam affirmando dicitur: Et unum de capitibus suis occisum in mortem, et plaga mortis ejus curata est, sed praemittitur. Quasi, adverbium scilicet similitudinis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
a uolucribꝰ comesta sunt. In
bono aũt ut in euangłio di¬
cit᷑. simile est regnum cęloꝵ
grano synapis qͦd minimum
est om̃ib holerib sedcum
iactum fuerit interrã cres-
cit & magna fit arbor. Ita ut
uolucres celi habitent inra¬
mis eius. Granum synapis
suȩ passionis despicabilis
& minor onĩib apparuit ho¬
minib quasi nichil eẽt. Sed
post quam surrexit a mortu¬
is. factus est arbor magna.
ita ut inramis eius hoc ẽ
indoctrins euangłicis aues
celi habitent idest scĩ requi¬
escant. Qui id circo aues ce¬
l appellant᷑. qm mente cele¬
stia petunt. ut cum apło dice¬
re possint nr̃a conuersatio
incelis est. Aues itaq appel

Expanded text:
a volucribus comesta sunt. In a volucribus comesta sunt. In bono autem ut in Evangelio dicitur: Simile est regnum coelorum grano sinapis, quod minimum est omnibus oleribus. Sed cum jam factum fuerit in terram crescit, et magna fit arbor, ita ut volucres coeli habitent in ramis ejus . Granum sinapissuae passionis despicabilis, et minor omnibus apparuit hominibus, quasi nihil esset: sed postquam surrexit a mortuis, factus est arbor magna, ita ut in ramis ejus, hoc est in doctrinis Evangelicis, aves coeli habitent, id est sancti requiescant. Qui idcirco aves coeli appellantur, quoniam mente coelestia petunt, ut cum Apostolo dicere possint: Nostra conversatio in coelis est . Aves itaque appel
Abbreviated transcription (Latin):
nib que ceciderunt suꝑ pe¬
trosam terram.Quia orien¬
te sole estuauerunt. aliqͣn¬
do manifestam rem. ut illud
quod nathan exꝑsona dñi
dixit addauid̃. Tu fecisti ab¬
scondite. ego uͦ faciam ino¬
culis solis huiꝰ. idest in a¬
to. Quod tunc impletum ẽ.
qͣndo absalon uidentibꝰ cun¬
ctis ingressus ẽ adurores pa¬
tris sui. Et psalmista ineo¬
dem sensu dicit. Insole po¬
suit tabernaculũ suum. Ac
sidiceret. Humanitatis assũp¬
te sacramentum.i lumine
manifestationis oftendit.
Ita gͦ in hoc loco sol ostensio¬
nem manifeste uisionis sig¬
est.Surrexit enĩ amortuis
p̃dicatus ẽ ab apłis credit᷑
modo intoto mundo. & in
hac luce fidei stat.
t exclamauit uoce magna
omnib auib que uolabant
ꝑmediũ celũ. Aues similit᷑
aliqͣndo in bonam partem
ponunt᷑. aliqͣndo inmalam.
Ideoq ꝓlocorũ qualitatib
sunt accipiende. In malo qͥ¬
dem ponunt᷑. ut dominus
dicit deiactis seminibꝰ que

Expanded text:
nibus quae ceciderunt super penibus quae ceciderunt super petrosa, quia oriente sole aestuaverunt. Aliquando manifestam rem ut illud, quod Nathan, ex persona Domini dixit ad David: Tu fecisti abscondite, ego vero faciam in oculis solis hujus , id est in aperto. Quod tunc impletum est, quando Absalon videntibus cunctis ingressus est ad uxores patris sui. Et Psalmista in eodem sensu dicit: In sole posuit tabernaculum suum . Ac si diceret, humanitatis assumptae sacramentum in lumine manifestationis ostendit. Ita ergo in hoc loco sol ostensionem manifestae visionis sigest. Surrexit enim a mortuis, praedicatus est ab apostolis, creditur modo in toto mundo, et in hac luce fidei stat. Et clamavit voce magna omnibus avibus quae volabant per medium coelum. Aves similiter aliquando in bonam partem ponuntur, aliquando in malam, ideoque pro locorum qualitatibus sunt accipiendae. In malo quidem ponuntur, ut Dominus dicit de jactis seminibus, quae
Abbreviated transcription (Latin):
potestate inpetro apło cui
sibi desponsauit. ꝑfemur
aũt. om̃s intelligunt᷑ xp̃ia¬
ni qui credentes inxp̃m fa¬
ct sunt filii dĩ. iuxta illud
iohis. Quotquot aũt credi¬
derunt meum. dedit ei po¬
testatẽ filios dĩ fieri. & cȩc̃a.
Insuo gͦ uestimento & insuo
femore. hoc est incordibus
electorum suorum habet
scͥptum quod sit regũ rex
& dñs dominantium.
t uidi alium angelum
standem insole. Angłs ut se¬
pe dictum est: xp̃c intelligit᷑
dequo ꝓpħa dicit. Uocabitꝰ
nomen eius magni consilii
angłs. Alius autem dicit᷑
ꝓpter aliam qua ostendit
usionem. eomodo quo & su¬
ꝑius dictum est. quia aliũ
ẽẽ dicimus hominẽ pͥorem
locutionẽ ad nos factam ꝑ¬
mutantẽ. Sol insacro eloquio
diuersas habet significatio¬
nes. Aliquando enim signifi¬
cat ipsum dñm. unde scͥptũ
est. uobis timentib nomen
meum oriet᷑ sol iusticie. Ali¬
qͣndo tribulationẽ ꝑsecutio¬
num ut dñs dicit. desemi¬

Expanded text:
potestate in Petro apostolo, cui potestate in Petro apostolo, cui sibi desponsavit. Per femur autem omnes intelliguntur Christiani, qui credentes in Christum, facti sunt filii Dei, juxta illud Joannis: Quotquot autem crediderunt in eum, dedit eis potestatem filios Dei fieri . In suo ergo vestimento et in suo femore, hoc est in cordibus electorum suorum, habet scriptum, quod sit Rex regum et Dominus dominantium. Et vidi alium angelum stantem in sole. Angelus, ut saepe dictum est, Christus intelligitur, de quo Propheta dicit, vocabit nomen ejus magni consilii angelus. Alius autem dicitur propter aliam, quam ostendit visionem, eo modo quo et superius dictum est, quia alium esse dicimus hominem, priorem locutionem ad nos factam permutantem. Sol in sacro eloquio diversas habet significationes. Aliquando enim significat ipsum Dominum, unde scriptum est: Vobis timentibus nomen meum orietur sol justitiae . Aliquando tribulationem persecutionum, ut Dominus dicit de semi
Abbreviated transcription (Latin):
defemore eius donec ueni¬
at qui mittendus ẽ & cȩt̾a.
In suo itaq uestimento. hoc
est in humano corpore. et
infemore. idest incarnali
ꝓpagatione habet scͥptum
quod sit rex regum & dñs
dominantium. Unde ma¬
theus generationẽ illius ꝑre¬
ges describit. idest ꝑdauid.
& eius posteros. Cnius dicta
cum legimus & ueracit᷑ eũ
exftyrpe dauid descendisse
regem uerum cognoscimus
& credimus. indomini femo¬
re credendo leginus quod
ipse sit rex regum. Maximȩ
enim ꝓmissiones de eius in¬
carnatione addauid facte
sunt equibꝰ una est. Cũ dor¬
mieris cũ patribꝰ tuis susci¬
tabo de semine tuo quod e¬
grediet᷑ delumbis tuis. & sta¬
biliam regnum eius insem¬
piternum. Ipse erit mͥ infi¬
lium. & ego ero illi inpatre.
Reges isti quorum rex est
alios bene regunt quib pe¬
trus dicit. Nos estis genus
electum. regale sacerdotiũ.
Ipsi sunt etiam dominato¬
res. qui dominationẽ exer¬
cent suꝑ subditos accepta

Expanded text:
de femore ejus, donec venide femore ejus, donec veniat qui mittendus est . In suo itaque vestimento, hoc est in humano corpore, et in femore, id est in carnali propagatione, habet scriptum quod sit rex Regum et Dominus dominantium. Unde Matthaeus generationem illius per reges describit, id est per David et ejus posteros. Cujus dicta cum legimus, et veraciter eum ex stirpe David descendisse, regem verum cognoscimus, et credimus, in Domini femore credendo legimus, quod ipse sit rex regum. Maxime enim promissiones de ejus incarnatione ad David factae sunt, e quibus una est: Cum dormieris cum patribus tuis, suscitabo de semine tuo, quod egredietur de lumbis tuis, et stabilietur regnum ejus in sempiternum. Ipse erit mihi in filium, et ego ero illi in patrem . Reges isti quorum rex Chrialios bene regunt. Quibus Petrus dicit: Vos estis genus electum, regale sacerdotium . Ipsi sunt etiam dominatores, qui dominationem exercent super subditos, accepta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter peccata quibꝰ pͥmo
homini ut dictum est.
iratus est ds̃ & efficiunt᷑
uinum quod indominicis
apotecis recondit᷑. Uinatia
aũt. idest om̃s reꝓbi cum
similit̾ p̾mant᷑ foras pici¬
unt᷑. & ab illorum societa¬
te seꝑant᷑. Sed electi tam¬
diu uinum furoris sunt.
quousq intorculari faciẽ
uuȩ tundunt᷑ ut auina¬
tiis separent᷑. At ubi in¬
ꝓmptuaria. eterua intra-¬
uerint. Iam desistunt esse
inum furoris. qͥa desinit
calcatio dorcularis.
t habet inuestimento & in
femore suo scͥptum. rex regũ
& dominus dominantium.
Per uestimentum domini
sicut supra diximus corpus
illud intelligit᷑ quod uer¬
bum dĩ patris. anima me¬
diante suscepit inutero uir¬
ginis. ꝑ femur uero. ꝓpaga¬
tio carnis expͥmit᷑. Unde
habraham mittens seruũ
suum ut acciꝑet uxorem
filio suo de domo patris
eius. dixit ei. Pone manũ
femore nascit᷑um ꝑquem
adiurauit seruum. Iacob
quoq dicit. Non auferet᷑
sceptrum deuida & dux

Expanded text:
propter peccata, quibus primo propter peccata, quibus primo homini, ut dictum est, iratus est Deus, et efficiuntur vinum quod in dominicis apothecis reconditur. Vinacia autem, id est omnes reprobi, cum similiter premantur, foras projiciuntur, et ab illorum societate separantur. Sed electi tamdiu vinum furoris sunt, quousque in torculari vice uvae tunduntur, et a vinaciis separantur. At ubi promptuaria aeterna intraverint, jam desistunt esse vinum furoris, quia desinit calcatio torcularis. Et habet in vestimento et in femore suo scriptum: Rex regum et Dominus dominantium. Per vestimentum Domini, sicut supra diximus, corpus illud intelligitur, quod Verbum Dei patris anima mediante suscepit in utero virginis. Per femur vero propagatio carnis exprimitur, unde Abraham mittens servum suum ut acciperet uxorem filio suo de domo patris ejus, dixit ei: Pone manum femore nasciturum, per quem adjuravit servum; Jacob quoque dixit: Non auferetur sceptrum de Juda, et dux
Abbreviated transcription (Latin):
iuim furoris ire dĩ omĩpo¬
tentis. quia ꝓpt̾ peccata hu¬
mam generis quib ꝓme¬
ruit iram dĩ morturs est
iram incurrit & mortuus
ẽ. Quam mortẽ ꝓnobis mi¬
sericordit̃ filius dĩ suscipi¬
ens inqua calcatus ẽ. cal¬
cauit. quia hanc amortu¬
is resurgens potenti uirtu¬
te dep̾ssit. Hel ꝑtorcular.
possumus intelligere tribu¬
lationẽ p̃sentis uidȩ. Calcat
dñs torcular hoc est eos qͥ¬
sunt intorculari. id est om̃s
electos quos purgat ꝑhuiꝰ
uitȩ angustias. hinc apłs
dicit. ꝑ multas tribulationeᷤᷤ
oportet nos in troire inregnũ
dĩ. Et salomon. flagellat ds
omnen filium quẽ recipit.
Sicut enim intorculari
uue tundunt᷑. ut uino ꝓm¬
ptuaria repleant᷑. sic nimi¬
rum elect pssurarũ affli¬
ctionib conterunt᷑ ut in
celestib habitaculis recon¬
dunt᷑. Et quia patienter
electi iram dĩ sustinent.
quȩ peccatoribꝰ debetur
idcirco bene iam uinum
furoris ire dĩ uocantur.
Sustinent enim iram dĩ

Expanded text:
ini furoris irae Dei omnipotentis. Quia propter peccata humani generis quibus promeruit iram Dei, mortuus est Dei incurrit, et mortuus est. Quam mortem pro nobis misericorditer Filius Dei suscipiens, in qua calcatus est, calcavit, quia hanc a mortuis resurgens, potenti virtute depressit. Vel per torcular possumus intelligere tribulationem praesentis vitae. Calcat Dominus torcular, hoc est qui sunt in torculari, id est omnes electos, quos purgat per hujus vitae angustias. Hinc Apostolus dicit: Per multas tribulationes oportet nos intrare regnum Dei. Et Salomon: Flagellat Deus omnem filium quem recipit. Sicut enim in torculari uvae tunduntur, ut vino promptuaria repleantur, sic nimirum electi pressurarum afflictionibus conteruntur, ut in coelestibus habitaculis recondantur. Et quia patienter electi iram Dei sustinent, quae peccatoribus debetur, idcirco bene jam vinum furoris irae Dei vocantur. Sustinent enim iram Dei
Abbreviated transcription (Latin):
adhoc eos ad partem suam
trabat. ut contͣ xp̃m uerba
blasphemiȩ & iniquitatis ꝓ¬
ferant. Ad istorum testium
iniquorũ numerũ. ꝑtinent
illi: de quib dñs dicit inpsal¬
mo. Insurrexerunt inme te¬
stes iniqui: & mentita ẽ ini¬
quitas sibi. Dicit᷑ etiam arma¬
geddon. mon alatruncundis
Mons xp̃s appellat᷑ afidelibꝰ.
iuixta quod

Expanded text:
ad hoc eos ad partem suam ad hoc eos ad partem suam trahet, ut contra Christum verba blasphemiae et iniquitatis proferant. Ad istorum testium iniquorum numerum pertinent illi, de quibus Dominus dicit in psalmo: Insurrexerunt in me testes iniqui, et mentita est iniquitas sibi . Dicitur etiam Armagedon mons a latrunculis. Mons Christus appellatur a fidelibus, juxta quod
Abbreviated transcription (Latin):
uide aut turpitudinẽ eius.
id est om̃ibꝰ appareant pec¬
cata illius.
t congregabit eos in locũ
qui hebraicȩ dicit᷑ armaged¬
don. Redit adea quȩ suꝑiꝰ
p̾ter miserat. despiritibus
inmundis qui ꝓcesserunt
ut reges dotius t̾rȩ inp̃liũ.
conuocarent. Et quia intri¬
b unus intellegi debet: a
plurali numero reuertit᷑
ad singularem dicens.Con¬
gregabit eos in locum qui
hebraice dicit᷑ armageddo.
Tale ẽ & illud euangłii qͣn¬
.do cum dñs hominẽ alegio¬
ne liberaret. interrogauit
tamqͣm unum dicens. Qoͦ
tibi nomen ẽ: Cui ipsa
unitas respondens ait. Le¬
gio nomen mͥ ẽ. Et sub¬
dendo multi sumus. Ipsa
unitatẽ ostendit ex mul¬
tis constare. Armageddon.
interp̃tat᷑ consurrectio te¬
stium miquoꝵ: uł mons
a latr unculis. siue mons
globossus. Testes iniqui: õs
sunt ministri antixp̃i. Qui
bene iniqui dicunt᷑: qm̃ imn
fitent᷑ ẽẽ xp̃m. In confurrec¬
tionẽ testium iniquorum:
congregabit eos antixp̃s: qͥa

Expanded text:
nem ejus, id est omnibus appareat peccatum illius. Et congregabit eos in locum, qui Hebraice dicitur Armageddon. Redit ad ea quae superius praetermiserat de spiritibus immundis, qui processerunt ut reges totius terrae in praelium convocarent. Et quia in tribus unus intelligi debet, a plurali numero revertitur ad singularem, dicens: Congregabit eos in locum, qui Hebraice dicitur Armagedon. Tale est et illud Evangelii, quando dum Dominus hominem a legione liberaret, interrogavit tanquam unum dicens: Quod tibi nomen est? Cui ipsa unitas unita respondens, ait: Legio nomen mihi est. Et subdendo, multi sumus, ipsam unitatem ostendit ex multis constare. Armagedon interpretatur consurrectio testium iniquorum, vel mons a latrunculis, sive mons globosus. Testes iniqui omnes sunt ministri Antichristi, qui bene iniqui dicuntur, quoniam fitentur Christum. In consurrectione testium iniquorum congregabit eos Antichristus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
eminet meritis om̃ium ele¬
ctorum. Et sicut xp̃c appel¬
lat᷑ a fidilib mons. ita anti¬
alatrunculis. hoc ẽ a suis
ministris: qui furant᷑ fidem
rectam acordib fidelium.
Mons quoq globosus. appel

Expanded text:
eminet meritis omnium electorum. Et sicut Christus appellatur a fidelibus mons, ita Antia latrunculis, hoc est a suis ministris, qui furantur fidem rectam a cordibus fidelium. Mons quoque globosus appel
Abbreviated transcription (Latin):
quanto magis homines.¬
idest de quibus ad huc
subditur. Et au dier̃t
dicentem illis. Ascendite
eos uocat ut adcelos
ascendant. ipsa est de qͣ
apłs dicit. Ipse dominꝰ
iniussu & inuoce archan¬
geli & intuba di descendit
decelo. Ascendite inquid
huc. idest ascendice ad
membra estis illius qui
modo singulis redditurꝰ
est iuxta opera sua. Idoꝙ

Expanded text:
quanto magis homines. De quibus adhuc subditur: Et audierunt dicentem illis: Ascendite eos vocat ut coelos ascendant, ipsa est de qua Apostolus dicit: Ipse Dominus in jussu et in voce archangeli, et in tuba Dei descendet de coelo . Ascendite inquit huc, id est, ascendite ad membra estis illius, qui modo singulis redditurus est juxta opera sua. Id
Abbreviated transcription (Latin):
in ȩuangelio suo ponit. qͥ
eum dixiss omĩa ꝑ ipsum
facta sunt. ꝙ sine ipso fae¬
tum est nichil. continuo

Expanded text:
in evangelio suo ponit, qui, cum dixisset: Omnia per ipsum facto, sunt et sine ipso factum est nihil, continuo
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝓfundo maris. Quod ñ
solum modo descandalo in¬
telligit᷑. sed de omnib gra¬
uiorib peccatis ꝓquibꝰ mit¬
tent᷑ reꝓbi inmare. id est
inprofunditatẽ inferni. Et
tu. id est ista uelocitate mit¬
tet᷑ magna illa ciuitas in
mare. & ultra non inueniet᷑.
Id est sicuti iste lapis uelocit᷑
transit iuꝓfundum maris.
do uolocit̃ mittet᷑ inꝑfundi¬
tatem inferni. Et amplius
non inueniet᷑ insocietate eccłe.
In hac enun eccłia simul st̃
boni cum malis. quia sicut
hec uita int̃ cęlum & terram
media consistit. ita utͥusq par¬
tis ciuies inse continet. Tunc
aũt separabunt᷑ om̃s mali.
nec ultra in uenient᷑ insocieta

Expanded text:
in profundum maris . Quod non in profundum maris . Quod non solummodo de scandalo intelligitur, sed de omnibus gravioribus peccatis, pro quibus mittentur reprobi in mare, id est in profunditatem inferni. Et tu, id est, ista velocitate mittetur magna illa civitas in mare, et ultra non invenietur, id est, sicuti iste lapis velociter transit in profundum maris, m velociter mittetur in profunditatem inferni, et amplius non invenietur in societate Ecclesiae. In hac enim Ecclesia simul sunt boni cum malis: quia sicut haec vita inter coelum et terram media consistit, ita utriusque partis cives inter se continet. Tunc autem separabuntur omnes mali, nec ultra inve