comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
non ꝑquiram uictui tuo necessaria: frustra quidã sibi blandiunt᷑ de exẽplo
pauli hortantis discipulum non bibere a quã .s modico uti uino ꝑꝑstomachũ
et frequentes suas infirmitates: Qui attend̾e debent. pͥmũ quidẽ apłm mini¬
me sibi ipsi rẽ istiusmodi suad̾e. s nec discipulũ exposcere sibi: deinde ñ mona¬
cho hoc intimari. s ep̃o. cuius uita tenerȩ. et adhuc nascenti exclȩ ꝑnetessaria
esset: Timotheus hic erat: Da mͥ alterum timotheũ. et egocibo eũ si uis eciã
auto. ⁊ poto balsamo: Ceterum tu tibimet dispensas misertus cuisuspecta ẽ
in tate or tua ipsius in te dispensacio et uereor tͥ iludi sub tegmine et mõe du
difretionis a carnis prudentia. Id te saltim admonitũ uolo ee ut siartibi
auctoritas apsi placet de bibendo imomodieo quedille adueasert paoie pitut¬

Expanded text:
non perquiram victui tuo necessaria. Frustra sibi quidam blandiuntur de exemplo non perquiram victui tuo necessaria. Frustra sibi quidam blandiuntur de exemplo Pauli, hortantis discipulum non bibere aquam, sed modico uti vino propter stomachum et frequentes suas infirmitates . Qui attendere debent primum quidem Apostolum minime sibi ipsi rem istiusmodi suadere, sed nec discipulum aeque exposcere sibi. Deinde non monacho hoc intimari, sed episcopo, cujus vita tenerae adhuc et nascenti Ecclesiae pernecessaria esset. Timotheus hic erat. Da mihi alterum Timotheum; et ego cibo eum, si vis, etiam auro, et poto balsamo. Caeterum tu tibimetipsi dispensas, misertus tui. Suspecta est mihi, fateor, tua ipsius in te dispensatio; et vereor tibi illudi sub tegmine et nomine discretionis a carnis prudentia. Id te saltem volo admonitum esse, ut si tibi ita auctoritas Apostoli placet de bibendo vino, modico, quod ille adjunxit, non praet
Abbreviated transcription (Latin):
grauat. lac capiti nocet. potum aquȩ ñ sustinet pectus. caules nutriunt
melanconiã coleram porri accendunt. pisces de stagno. aut de lutosa aqua
meȩ complexioni non congruunt: Quale est hoc ut in totis fluuiis agris.
ortis. cellariisue repperire uix possit quod comedas : Puta te queso monachum
esse ñ medicũ. nec de complexione uidicandũ s de professione: Parce obsecro pͥmũ
quidem quieti tuȩ. parce deinde labori ministrantium. parce grauamini
domus. parce conscientie Conscientiȩ dico ñ tue. s alterius illius uidelicet qͥ
ꝑꝑ sedens ⁊ edens quod sibi apponit᷑ de cui singulari ieuinio murmurat : Gcã¬
dalo quippe ẽ ei aut tua odiosa suꝑsticio aut duricia. quã forte putat illius qͥ
tibi ht̃ prouidẽ. Scandalizat᷑ inqͥuã in tua singularitate fr̃. uidicans te suꝑ¬
sticiosum. tanquã suꝑflua queritantẽ. aut certe me durum causans. quĩ

Expanded text:
gravat, lac capiti nocet, potum aquae non sustinet pectus, caules nutriunt gravat, lac capiti nocet, potum aquae non sustinet pectus, caules nutriunt melancholiam, choleram porri accendunt, pisces de stagno aut de lutosa aqua meae penitus complexioni non congruunt. Quale est hoc, ut in totis fluviis, agris, hortis, cellariisve reperiri vix possit quod comedas? 12. Puta te, quaeso, monachum esse, non medicum; nec de complexione judicandum, sed de professione. Parce, obsecro, primum quidem quieti tuae, parce deinde labori ministrantium, parce gravamini domus, parce conscientiae. Conscientiae dico, non tuae, sed alterius; illius videlicet, qui prope sedens, et edens quod sibi apponitur, de tuo singulari jejunio murmurat. Scandalo quippe est ei aut tua odiosa superstitio, aut duritia, quam forte putat illius, qui tibi habet providere. Scandalizatur, inquam, in tua singularitate frater judicans te superstitiosum, tanquam superflua quaeritantem; aut certe me durum causans, qui
Abbreviated transcription (Latin):
clamatum est. qui amat anima suam perdet eã : ꝑdet eam dixit. siue po¬
nendo ut martyr. siue affligendo ut penitens: Quãquã genus martirii est.
spũ facta carnis mortificare. illo nimirum quo menbra cedunt᷑ ferro. hor¬
rore quidẽ mitius. s duit̾nitate molestius: Uides ne hac sententia magist᷑
mei carnis sapientiã cõdempnari. ꝑ quã utrimq aut in luxum uolupta¬
tis defluit᷑ aut ipsa qͦ bona ualitudo corporis ultra quã oportet appetit᷑
deniq quod uera sapientia in uoluptates non effluat. audistiprofecto a
sapiente. ne in ueniri quidem hanc in t̾ra suauit̃ uiuentiũ: Qui autẽ
et turpitudinẽ : Aiud uͦ prodest temꝑare a uoluptatibus et inuestigandĩ
diuersitatibus complexionum. ciborũ q uarieratibus exquirendis. cotidia¬
nam expende curam: Liegumina inquit uentosa sunt caseus stomachũ

Expanded text:
clamatum est: Qui amat animam suam, perdet eam? Perdet eam dixit, sive poclamatum est: Qui amat animam suam, perdet eam? Perdet eam dixit, sive ponendo ut martyr, sive affligendo ut poenitens. Quanquam genus martyrii est, spiritu facta carnis mortificare; illo nimirum, quo membra caeduntur ferro, horrore quidem mitius, sed diuturnitate molestius. Videsne hac sententia Magistri mei carnis sapientiam condemnari, per quam utique aut in luxum voluptatis diffluitur, aut ipsa quoque bona valetudo corporis ultra quam oporteat appetitur? Denique quod vera sapientia in voluptates non effluat, audisti profecto a Sapiente, ne inveniri quidem hanc in terra suaviter viventium . Qui autem et turpitudinem? Quid vero prodest temperare a voluptatibus, et investigandis diversitatibus complexionum, ciborumque varietatibus inquirendis, quotidianam expendere curam? Legumina, inquit, ventosa sunt, caseus stomachum
Abbreviated transcription (Latin):
didicit. hoc in medium profert Nũ in euangłio legisti hasdifferentiaꝰ
aut in ꝓpħis aut in litteris apłorum ͤ caro et sanguis pro certo reuelauit
tibi hanc sapientiã non sp̃s patris Est enim carnis hec sapientia: S audi qͥd de
ea nr̃i medici sentiant. Sapientia inquiunt carnis mors est. Item Sapien¬
tia carnis in imica est dõ Nam de ypocratis seu galieni sententia aut certe
de scola epicurei debui proponere uobis : ⁊p̃i sum discipulus. ꝓp̃idiscipulis loqͣ
Ego si peregrinum dognia induxero ipse peccaui: Epicurus atq hypocrase
poris alt̾ uoluptatem alt̃ bonam habitudinem p̃fert. meus magist᷑ ut riusq
rei cõtemptũ pͣdicat: Anime in corpore uitam quã sũmo studio. iste unde
sustentet. ille unde et delectet. inquirit. atq inqurere docet. saluator mo¬
net et perde̾ Quid enĩ tibi aliud de xp̃i auditorio sonuit. cum paulo ante

Expanded text:
didicit, hoc in medium profert. Num in Evangelio legisti has differentias, didicit, hoc in medium profert. Num in Evangelio legisti has differentias, aut in prophetis, aut in litteris apostolorum? Caro et sanguis pro certo revelavit tibi hanc sapientiam, non spiritus Patris; est enim carnis haec sapientia. Sed audi quid de ipsa nostri medici sentiant. Sapientia, inquiunt, carnis mors est; item: Sapientia carnis inimica est Deo . Num Hippocratis seu Galeni sententiam, aut certe de schola Epicuri debui proponere vobis? Christi sum discipulus; Christi discipulis loquor: ego si peregrinum dogma induxero, ipse peccavi. Epicurus atque Hippocrates corporis alter voluptatem, alter bonam habitudinem praefert; meus Magister utriusque rei contemptum praedicat. Animae in corpore vitam, quam summo studio iste 1379 unde sustentet, ille unde et delectet, inquirit atque inquirere docet, Salvator monet et perdere. 11. Quid enim tibi aliud de Christi auditorio sonuit, cum paulo ante
Abbreviated transcription (Latin):
suam unta consilium dñi: Tu qͦ si propͥa deseras uoluntatẽ. si corporis uolup¬
tat᷑ib renunties perfecte. si carnem tuã crucisigas cimuiciis⁊ concupis-¬
centiis. si mortifices menbra tua quȩ sunt suꝑ t̾ram. probabiste pauli imi¬
tatorem. qui non facias animã tuã p̃ciosiorem te ipso. probabis ⁊ xp̃i disci¬
pulum. etiã illam ꝑdendo salubrit᷑: Et̃quidẽ eam prudentius perdis. ut cu¬
stodias. quam custadis ut ꝑdas. Nam qui uoluerit animã suã saluã fa¬
cere perdet eam: Quidhic uos dicitis obseruatores ciborum. morũ ne¬
glectores : hypocras. ⁊ sequaces eius docent animas saluas facere in hoc
mundo: xp̃s ⁊ eius discipuli perd̃e Quemnã uos e duob sequi magistrũ
eligitis : At manifestum se facit. qui sic disputat. hoc oculis ⁊ hoc capiti
illud pertori uł stomaco̾ nocet Profecto unusquisq qd a suo magistro

Expanded text:
Domini. 10. Tu quoque si propriam deseras voluntatem, si corporis volupDomini. 10. Tu quoque si propriam deseras voluntatem, si corporis voluptatibus perfecte renunties, si carnem tuam crucifigas cum vitiis et concupiscentiis, sed et mortifices membra tua, quae sunt super terram: probabis te Pauli imitatorem, qui non facias animam tuam pretiosiorem te ipso; probabis et Christi discipulum, etiam illam perdendo salubriter. Et quidem prudentius eam perdis ut custodias, quam custodis ut perdas. Nam qui voluerit animam suam salvam facere, perdet eam . Quid hic vos dicitis, observatores ciborum, morum neglectores? Hippocrates et sequaces ejus docent animas salvas facere in hoc mundo; Christus et ejus discipuli, perdere. Quemnam vos e duobus sequi magistrum eligitis? At manifestum se facit qui sic disputat: hoc oculis, hoc capiti, et illud pectori vel stomacho nocet. Profecto unusquisque quod a suo magistro
Abbreviated transcription (Latin):
duidio: hoc inquã carnale ate sensuale appellacione sui. homo spiritał indig¬
num iuidicans int̃ sua magis censuit deputandum quã seꝑsonalit᷑ expͥ¬
mendum ꝑillus: cum me dico inquit. excellentius qd in me est. in qnio
et stper grãm dĩ id: mentem racionẽ q intellige: Cum loquor anima
meam hoc inferius accipe. quod carni animandȩ uides accõmodatunas
etiã ⁊ uinctum in concupicentia Iome suisse quidem s iam non esse cognoseoe
anima concupiscit: Iam ñ ego operor illud s qd̾ habitat in me peccatũ. Et idec
non me quidem s tamen meum dixerim. qd m me carnalit̾ sapit. idq non
aliud quam ipsam animã: Neuera enim animȩ porcio est carnalis asfectio
euis. et uita quam ãministrat corpori : hanc gͦ animã suam paulus sperne¬
bat p̃ se. parat prodño non solum alligari.s ⁊ mori in ierłm. ⁊ sic ꝑd̾e animãi¬

Expanded text:
desiderio: hoc, inquam, sensuale atque carnale appellatione sui homo spiritualis indigdesiderio: hoc, inquam, sensuale atque carnale appellatione sui homo spiritualis indignum judicans, inter sua magis censuit deputandum, quam se personaliter exprimendum per illud. Cum me dico, inquit, excellentius quod in me est, in quo et sto per gratiam Dei, id est mentem rationemque, intellige. Cum loquor animam meam, hoc inferius accipe, quod carni animandae vides accommodatum, etiam et junctum in concupiscentia. Id me fuisse quidem, sed jam non esse agnosco, anima concupiscit? Jam non ego operor illud, sed quod habitat in me peccatum . Et ideo non me quidem, sed tamen meum dixerim quod in me carnaliter sapit, idque non aliud quam ipsam animam. Revera enim animae portio est carnalis affectio ejus, et vita, quam administrat corpori. Hanc ergo animam suam Paulus spernebat prae se, paratus pro Domino non solum alligari, sed et mori in Jerusalem
Abbreviated transcription (Latin):
beniq nichil horium uereor inquit nec facio animam mea p̃ciosiorem ꝗ me:
dptimus estimat᷑ rerum. quinil suorum sibi p̃ferendum existimet⁊ duã ml¬
crsaluti prope modicam uilissimamq pecuniam p̃tulerunt: Paulus. nec
animam : Non inquit facio eam p̃ciosiorem quam me Ergo differentian
facis int te ⁊ animam tuam : prudent᷑ quidem tu tibi pluris es quã quiduis
tuum S quomͦ non tua anima tu : arbitror quos quia paulus iamtt
in spũ ambu laret. et mente consentiret legidĩ. qm̃ bona est. iecirco hanc
mentem suam. tanquam principale ac supͣmum quiddã sui dignum dice¬
rte sumet pocius. quã sue cuiuspiã rei nomine designare. Neliquũ uͦ ꝗde¬
constat᷑ naturȩ eẽ inferioris. et inferiori ꝑinde uilioriq essentiȩ quode edr¬
pusinherere. non mͦ officio uiuificandi ac sensificandi. s ⁊ fouendi nutͥendier

Expanded text:
enique: Nihil horum vereor, inquit, nec facio animam meam pretiosiorem quam me . enique: Nihil horum vereor, inquit, nec facio animam meam pretiosiorem quam me . Optimus aestimator rerum, qui nihil suorum sibi praeferendum existimet. 9. Quam multi saluti propriae modicam vilissimamque pecuniam praetulerunt! Paulus nec animam. Non, inquit, facio eam pretiosiorem quam me. Ergo differentiam facis inter te, et animam tuam? Prudenter quidem tu tibi pluris es, quam quidvis tuum. Sed quomodo non tua anima tu? Arbitror quod quia Paulus jam tunc in spiritu ambularet, et mente consentiret legi Dei quoniam bona est ; idcirco hanc ipsam mentem suam, tanquam principale ac supremum quiddam sui, dignum duxerit suimet potius, quam suae cujuspiam rei nomine designare; reliquum constat naturae esso inferioris, et inferiori proinde viliorique essentiae, quod est corpus, inhaerere; non modo officio vivificandi ac sensificandi, sed et fovendi nutriendique
Abbreviated transcription (Latin):
qui alias oicere poterit. uineam meam non custodiui. illo uidelicet sensu. qͦ
saluator loquit᷑ in euangelio: Qui perdiderit animam suã ꝑꝑme: inueni¬
et eam. Idoneus plane et dignus. qui ponat᷑ custosin uineis. quem ꝓpͥȩ eu¬
ra uineȩ a cõmissarum diligentia ⁊ sollicitudine non impedit. aut rerai¬
dat. dum non querit que sua sunt. neq qd̾ sibi utile est .s. qd multis:
Propterea sane perro cura ista credita est: in tã multis uineis que erant
de circumcisione. quia homo paratꝰ erat ⁊ in carcerem ⁊ in mortẽ ire. usq
adeo sue uineȩ. idest suȩ animȩ non detinebat᷑ amore. quominꝰ curȩ inten¬
deret creditarum : Merito et paulo int̾ gentes tã ingens silua credita est
uinearum: quod⁊ ipse in suȩ custodia minime curiosus inuentus sit.
ita ut non solum alligari s ⁊mori in ierłm paratꝰ fuerit ꝑꝑ nom̃ dñi nr̃i huxp̃¬

Expanded text:
qui alias dicere poterit: Vineam meam non custodivi; illo videlicet sensu, quo qui alias dicere poterit: Vineam meam non custodivi; illo videlicet sensu, quo Salvator loquitur in Evangelio, Qui perdiderit animam suam propter me, inveniet eam . Idoneus plane et dignus qui ponatur custos in vineis, quem propriae cura vineae a commissarum diligentia et sollicitudine non impedit aut retardat; dum non quaerit quae sua sunt, neque quod sibi utile est, sed quod multis. Propterea sane Petro cura ista credita est in tam multis vineis, quae erant de circumcisione, quia homo paratus erat, et in carcerem, et in mortem ire , usque adeo suae vineae, id est suae animae, non detinebatur amore, quominus curae intenderet creditarum. Merito et Paulo inter gentes tam ingens 1378 silva credita est vinearum, quod et ipse in suae custodia vineae minime curiosus inventus sit; ita ut non solum alligari, sed et mori in Jerusalem paratus fuerit propter nomen
Abbreviated transcription (Latin):
Non est prohibendi facultas. non copia derliuandi. nec orandi spacium: aͦ
imbre lacrimarum ꝑsundere sufficiam sterilitatem animȩ meȩ: uinee
mee uolui dicere.s de psalmo sic incidit ꝑꝑusum. sensus idem est Nec piget er¬
roris. qui ad monet similitudinis. quia nonde uinea sermo est .s de anima
Ergo anima cogite t᷑ cum uinea legit᷑: Si quidem sub huius sperie et nõe illiꝰ
sterilitas deplorat᷑: Quibus gͦ lacrimis rigabo sterilitatem uinȩ mȩ : omnespal¬
mites eiusaruerunt p̃ in opia: Iacent sine fructu. eo quodnonhabeant hu¬
morem: Iħu bone quos fasciculos sarmentorum ex eis in tuo cotidie sacrisi¬
cio ustio contriti cordis mei te teste absumit: Sit obsecro sacrificium tͥ sp̃
contribulatꝰ. cor contritum et humiliatum ds̃ non despicias Et ego qͥdẽ
sic pro imperfecto meo traho ad me capitulum p̃sens ꝑfectus aũ omnisert

Expanded text:
Non est prohibendi facultas, non copia declinandi, sed nec orandi spatium. Quo Non est prohibendi facultas, non copia declinandi, sed nec orandi spatium. Quo imbre lacrymarum perfundere sufficiam sterilitatem animae meae? Vineae meae volui dicere, sed de psalmo sic incidit propter usum, et sensus idem est; nec piget erroris qui admonet similitudinis, quia non de vinea sermo est, sed de anima. Ergo anima cogitetur, cum vinea legitur; siquidem sub hujus specie et nomine illius sterilitas deploratur. Quibus ergo lacrymis rigabo sterilitatem vineae meae? Omnes palmites ejus aruerunt prae inopia; jacent sine fructu, eo quod non habeant humorem, Jesu bone! quos fasciculos sarmentorum ex eis in tuo quotidie sacrificio ustio contriti cordis mei te teste absumit? Sit, obsecro, sacrificium tibi spiritus contribulatus; cor contritum et humiliatum, Deus, ne despicias . 8. Et ego quidem sic pro imper
Abbreviated transcription (Latin):
audientes arguentem magistrum et dicentem: Si quis domui sue pͣeẽ
nescit. qͦmͦ eccłȩ di diligentiã habebit : Miror audaciã plurimorũ. qͦs
uidemus de suis uineis non collige̾ nͥ spinas ⁊ tribulos. uineis tam̃ dñicis
etiã se ingerere non uereri fures sunt ⁊ latrones non custodes neq culto¬
res: hoc illis Ue aũmͥ etiã nunc a periculo uineȩ meȩ. inimo magisnunc
qñ plurib intentꝰ. minꝰ circa unã diligens minusq sollicitus fieri cogͦ
Nec sepem circũdare. nec torcular fodẽ in ea licet: heudestructa est maceri¬
a eius. et uindemiant eam omnes qui p̃t̃ g̾diunt᷑ uiã Patet exposita t̾sti¬
cie iracundie atq in pacientiȩ peruia: demoliunt᷑ eã sedule. quedã uulpe.¬
cule instantium neressitatum. Irrũ punt undiq anxietates suspiciones.
sollicitudines: Turbȩ discordantium. causarum molestiȩ rarahora desũt᷑

Expanded text:
audientes arguentem magistrum ac dicentem: Si quis domui suae praesse audientes arguentem magistrum ac dicentem: Si quis domui suae praesse nescit, quomodo Ecclesiae Dei diligentiam habebit? 7. Miror audaciam plurimorum, quos videmus de suis vineis non colligere nisi spinas et tribulos, vineis tamen Dominicis etiam se ingerere non vereri. Fures sunt et latrones, non custodes, neque cultores. Hoc illis. Vae autem mihi etiam nunc a periculo vineae meae! imo magis nunc, quando pluribus intentus, minus circa unam diligens, minusque sollicitus fieri cogor. Nec spem circumdare, nec torcular fodere in ea licet. Heu! destructa est maceria ejus, et vindemiant eam omnes qui praetergrediuntur viam! Patet exposita tristitiae, iracundiae atque impatientiae pervia. Demoliuntur eam sedulae quaedam vulpeculae instantium necessitatum; irrumpunt undique anxietates, suspiciones, sollicitudines; turbae discordantium, causarum molestiae rara hora desunt.
Abbreviated transcription (Latin):
re inculta iacuit et deserta redacta insolitudinẽ: ꝓrsus defecerat uinum
ex ea. arefactis p̃sterilitate fidei uirtutum palmitibus: Erat sides. s mortua:
a uomͦ enim non mortua. que sine operib Et id quidem in scłari uita Ceterum
conuersus ad dñm meliusculum fateor cepi custadire. non tam̃ prout oportuit : Et
quis nempe ad hoc idoneus: Nec sc̃s ꝓpħa qui ait: Nisi dñs custodierit ciuitatẽ.
frustra iugilat qui custodit eam: Quantis etiã tunc memini me patere in¬
sidiis. illius qui sagittat in occultis inmaculatum: auant ũ nobis o mea ui-
intend̾e cepimus cure et custodiȩ nr̃i Quot et quales botrospiorũ operũ
aut p̾focauit ira. aut tulit iactantia. aut fedauit in anisgła Quanta ab
tempestate sustinuimus Sic eram. et nichilominꝰ tam̃ me posuerunt cust¬
dem in uineis. non considerantes quid de mea ego facerẽ uł fecissem. nec

Expanded text:
re inculta jacuit et deserta, redacta in solitudinem! Prorsus defecerat vinum re inculta jacuit et deserta, redacta in solitudinem! Prorsus defecerat vinum ex ea, arefactis, prae sterilitate fidei, virtutum palmitibus. Erat fides, sed mortua. Quomodo enim non mortua sine operibus? Et id quidem in saeculari vita. Caeterum conversus ad Dominum, meliuscule coepi, fateor, custodire; non tamen prout oportuit. Et quis nempe ad hoc idoneus? Nec sanctus Propheta, qui ait: Nisi Dominus custodierit civitatem, frusta vigilat qui custodit eam . Quantis etiam tunc memini me patere insidiis illius, qui sagittat in occultis immaculatum? Quantum nobis, o vinea meintendere coepimus curae et custodiae nostri? Quot et quales piorum botros operum aut praefocavit ira, aut tulit jactantia, aut foedavit inanis gloria? Quanta ab tempestate sustinuimus? Sic eram: et nihilominus tamen posuerunt me custodem in vineis, non considerantes quid de mea ego facerem vel fecissem, nec
Abbreviated transcription (Latin):
inquit insuꝑbiam scłoꝵ. gaudium in generacione et generacionẽ Et su¬
ges iac gentium. ⁊ mãmilla regum lactaberis. ⁊ scies quia ego dñs saluans
te. et redemptor cuus fortisia cob Tali itaq mͦ dicit se sponsa dicit se spõ¬
sa positam custodẽ in uineis engaddi. ⁊ quia uineam suã nõ custodiuit Eg
loci huius occasione me ipsũ rep̾hende soleo. quod animarũ susceperĩ curã.
qui meam non sufficerem custodire. uineas. animas int̾p̃tans Quodsi ꝓba
et tu hanc nram int̾p̃tacionem uide etiam consequent᷑. an recte quoꝗ
dicamus. sidem uitem. uirtutes palmites. botrum opus. deuocionem iuimĩ
Si quidẽ nec palimes absq uite. nec uirtus sine fide aliquid est: Sine fide enĩ
impossibile est placere &o fortasse et displicere necesse erit: deniq omne qd̃
runt custadem in uineis. si idelicet propriam custodissem: At quanto tẽpo¬

Expanded text:
inquit, in superbiam saeculorum, gaudium in generatione et generationem; et suinquit, in superbiam saeculorum, gaudium in generatione et generationem; et suges lac gentium, et mammilla regum lactaberis; et scies quia ego Dominus salvans te, et redemptor tuus fortis Jacob . Tali itaque modo dicit se sponsa positam custodem in vineis, et quia vineam suam non custodivit. 6. Ego loci hujus occasione me ipsum reprehendere soleo, quod animarum susceperim curam, qui meam non sufficerem custodire; vineas animas interpretans. Quod si probas et tu hanc nostram interpretationem, vide etiam consequenter, an recte quoque dicamus fidem, vitem; virtutes, palmites; 1377 botrum, opus; devotionem, vinum. Siquidem nec palmes absque vite, nec virtus sine fide aliquid est. Sine fide enim impossibile est placere Deo ; fortasse et displicere necesse erit. Denique omne quorunt custodem in vineis, si videlicet propriam custodissem. At quanto tempo
Abbreviated transcription (Latin):
runt suauitas huius. ⁊ illius austentas: Quis sane ex ȩquo respiciat cõdẽp¬
nantem⁊ solantem. reposcentem. et ignoscentem. plertentem et amplecten¬
tem: Non pari profecto acceptabit᷑ uoto umbra et lux. uidicium et miscdi
moysi manꝰ testib aaron et hur Graue legis uigum testibus ipsis apłis.
quaꝰ hoc ⁊ sibi et patrib importabile clamitant: Graue uigũ et uile pmi¬
um nã t̾ra est in promissione: Pro huiusmodi non est missus moyses in
gentem magnam. Uerum tu mat̾ eccła promissionem habensurte quȩ
nunc est et futurȩ. facile in duplici gr̃ã obtines ab uniuersis recipi⁊ ꝑ̾ iuqũ
sic prouocat quod promitris. ut quod imponis non t̾reat: Quid ad huc u¬
nuis uineȩ plangis dampnũ. quod tanto tibi fenore cõpensatũ est. Peo
quod fiuisti derelicta. et odio habita ⁊ non fuit qui ꝑ te transiret. pon̾am te

Expanded text:
runt suavitas hujus, et illius austeritas. Quis sane ex aequo respiciat condemrunt suavitas hujus, et illius austeritas. Quis sane ex aequo respiciat condemnantem et consolantem, reposcentem et ignoscentem, plectentem et amplectentem? Non pari profecto acceptabitur voto umbra et lux, ira et pax, judiciuMoysi manus, testibus Aaron et Hur ; grave Legis jugum, testibus ipsis apostolis, qui hoc et sibi, et patribus importabile clamitant ; grave jugum, et vile praemium: nam terra est in promissione. Pro hujusmodi non est Moyses missus in gentem magnam. Verum tu, mater Ecclesia, promissionem habens vitae quae nunc est et futurae, facile in duplici gratia obtines ab universis te recipi, et prosic provocat quod promittis, ut quod imponis non terreat. Quid adhuc unius vineae plangis damnum, quod tanto tibi fenore compensatum est? Pro eo quod fuisti derelicta, et odio habita, et non fuit qui per te transiret: Ponam te,
Abbreviated transcription (Latin):
repulistis illud. et indignos uos iudicastis uitȩ et̃ne exce conuertim᷑ ad gen:¬
tes: Moysi sane oblatum est a dõ.si p̃uaricatorem popłm uellet dunittere.
et diuine exponere ultioni. ipsum quidem posse fieri in gentẽ magnam.
s ille renuit: quare : ob nimiam profecto dilectionẽ. qua illi fortit̾ de¬
uinctus popło tenebat᷑. et qm̃ non querebat que sua sunt .s dĩ hono¬
rem.⁊ non quod sibi utile foret .s quod multis: Et ile quidem sic: Ego
autem consilio secretiori. puto hoc mimꝰ diuinitꝰ ꝓ sui magnitudi¬
ne seruatum sponsȩ. ut ipsa pocius et non moyses mit teret᷑ in gentem magnã: Nõ
enim oportebat amicum sponsi p̃ripere sponsȩ benedictione. et ꝓpterea nͣ qͥdẽ
qua in uniusitatem: Et facile uniu̾sitas cessit portanti pacẽ. grãm offerenti
sͥ i non sic̃ grã ita et lex: Quã dissimili uultu ad omnẽ conscientiã se offe¬

Expanded text:
repulistis illud, et indignos vos judicastis aeternae vitae, ecce convertimur ad genrepulistis illud, et indignos vos judicastis aeternae vitae, ecce convertimur ad gentes . Moysi sane oblatum est a Deo, si praevaricatorem populum vellet dimittere, et divinae exponere ultioni, ipsum quidem fieri posse in gentem magnam: sed ille renuit . Quare? Ob nimiam profecto dilectionem qua illi fortiter devinctus populo tenebatur; et quoniam non requirebat quae sua sunt, sed Dei honorem, et non quod sibi utile foret, sed quod multis. Et ille quidem sic. 5. Ego autem consilio secretiori puto hoc munus divinitus pro sui magnitudine servatum sponsae, ut ipsa potius, et non Moyses, mitteretur in gentem magnam. Non enim oportebat amicum sponsi praeripere sponsae benedictionem; et propterea non quidem quam in universitatem? Et facile universitas cessit portanti pacem, gratiam offerenti. Sed non sicut gratia, ita et lex. Quam dissimili vultu ad omnem conscientiam se offe
Abbreviated transcription (Latin):
libidinis hoc certe uinum letificat cor hominis. hoc constat et angłos bi¬
bere cum leticia: deniq gaudent in conuersione et penitentia peccatoꝵ.
salutem hominũ sicientes. lacrimȩ penitentiũ uinum eorũ. quod in
illisodor uite. sapor gr̃e sit. indulgentiȩ qustus. reconciliationis iocun:¬
ditas. sanitas redeuntis innocentiȩ. serenatȩ suauita conscientiȩ. Ergo ex
illa una uinea: quã seuȩ ꝑsecutionis uisa est deleuisse tẽpestas quante in
uniu̾sa t̾ra propagate refloruerunt: Et i his omnib custos posita sponsa
est. ut non contristet᷑. quod pͥma uineam non custodiuit Consolare filia
syon. Si cecitas ex part contigit in isrł. quid tu perdis : Mirare mysterium.
et noli plangere detrimentum. dilata sinum. et collige plenitudinẽ gen¬
tium: dic ciuitatibus uide: Uobis oportebat pͥmum loqui uerbum di. s qm̃

Expanded text:
libidinis. Hoc certe vinum laetificat cor hominis; hoc constat et angelos bilibidinis. Hoc certe vinum laetificat cor hominis; hoc constat et angelos bibere cum laetitia. Denique gaudent in conversione et poenitentia peccatorum, salutem hominum sitientes. Lacrymae poenitentium vinum eorum, quod in illis vitae odor, sapor gratiae sit, indulgentiae gustus, reconciliationis jucunditas, sanitas redeuntis innocentiae, serenatae suavitas conscientiae. 4. Ergo ex illa una vinea, quam saevae persecutionis visa est delevisse tempestas, quantae in universa terra propagatae refloruerunt? Et in his omnibus custos posita sponsa est, ut non contristetur, quod primam vineam non custodivit. Consolare, filia Sion: si caecitas ex parte contigit in Israel, quid tu perdis? Mirare mysterium, et noli plangere detrimentum: dilata sinum, et collige plenitudinem gentium. Dic civitatibus Judae: Vobis oportebat primum loqui verbum Dei; sed quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
dant fructus eius temporibus suis: Non prorsus non perit. s migrauit. et iam
creuit et dilitata est. tanquam cui bñclixit dñs Deniq leuaoculos tuoc
et uide.si non operuit montes umbra euis. et arbusta eiuscedros. si non ex¬
tendit palmites suos usq ad mare. et usq ad flumen propagines eius Nec
mirum dĩ edificacio est. di a gricultura est Ipse fecundat. ipse propagat
ipse putat. et purgat eam ut fructus plus afferat Qnͣ nẽpe sua destitu¬
eret cura uł opera. quam plancauit dextera eius: Non plane habenda
neglecturin quo aplĩ palmites. dñs uitis. et pat̾ eius agricola est In fi¬
de plantata. in caritate mittit radices. defossa sarculo disciplinȩ. st̃co¬
rata penitentium lacrimis. rigata p̃dicantium uerbis. et sic sane ex ube¬
ransuino in quo est leticia .s non luxuria: uino tocius suauitatis. nulliꝰ

Expanded text:
dant fructus ejus temporibus suis. Non prorsus, non periit, sed migravit; etiam dant fructus ejus temporibus suis. Non prorsus, non periit, sed migravit; etiam crevit et dilatata est, tanquam cui benedixit Dominus. Denique leva oculos tuos, et vide si non operuit montes umbra ejus, et arbusta ejus cedros Dei; si non extendit palmites suos usque ad mare et usque ad flumen propagines ejus . Nec mirum, Dei enim aedificatio est, Dei agricultura est . Ipse fecundat, ipse propagat, ipse putat et purgat eam, ut fructum plus afferat. Quando nempe sua destitueret cura vel opera, quam plantavit dextera ejus? Non plane habenda neglectui, in qua apostoli palmites, Dominus vitis, et Pater ejus 1376 agricola est . In fide plantata, in charitate mittit radices, defossa sarculo disciplinae, stercorata poenitentium lacrymis, rigata praedicantium verbis: et sic sane exuberans vino in quo est laetitia, sed non luxuria; vino totius suavitatis, nullius
Abbreviated transcription (Latin):
sis ⁊ custodiȩ uinearum :S. ⁊ si conuenire putet᷑. unde docebimꝰ. suisse aliqñ
eccłiam istius modi deputatã officio: Nũqͥd de uineis cura est do: Si aũ spĩtali
sensu uineas eccłas. id÷ fideles int̾p̃tam popłos. iuxta ꝓphe sensũ dicentis. ui¬
nea dñi sabaoth domus isrł est. incipiet fortassis eluce nobis. quomͦ sponsȩ mi¬
ipso apparebit p̃rogatiua. si qui diligentius curet aduertere. quãtũ ubiq
ꝑ orbem in huiusmodi uineas dilatauerit tminos suos adie illa qua ie¬
rosolimis a siliis matris suȩ expugnata est. et ext̾bata. unã cum illa pͥ¬
ma sua nouella plantacione. multitudinẽ dicocredentium. quorũ
legit᷑ suisse cor unumet anima una: Et ipsa est quã modo fatet᷑ se mini¬
mecustodisse.s non ad insipientiam sibi: Nec enĩ ita inde euulsa in per¬
secucione suit. ut nonalibi plantaret᷑. atq aliis locaret᷑ agricolis. qui red¬

Expanded text:
sis et custodiae vinearum? Sed etsi convenire putetur, unde docebimus fuisse aliquando sis et custodiae vinearum? Sed etsi convenire putetur, unde docebimus fuisse aliquando Ecclesiam istiusmodi deputatam officio? Nunquid de vineis cura est Deo? Si autem spirituali sensu vineas Ecclesias, id est fideles interpretamur populos, juxta prophetae sensum dicentis, Vinea Domini sabaoth domus Israel est , incipiet fortassis elucere nobis quomodo sponsae miipso apparebit praerogativa, si quis diligentius curet advertere quantum ubique per orbem in hujusmodi vineas dilataverit terminos suos a die illa qua Jerosolymis a filiis matris suae expugnata est et exturbata, una cum prima illa sua novella plantatione; multitudinem dico credentium, quorum legitur fuisse cor unum et anima una . Et ipsa est, quam modo fatetur se minime custodisse, sed non ad insipientiam sibi. Nec enim ita inde evulsa in persecutione fuit, ut non alibi plantaretur, atque aliis locaretur agricolis, qui red
Abbreviated transcription (Latin):
sibi abstulisse uisi sunt. super multas se gaudeat constitutã: hoc michi ĩ qͥt
prestitere pugnando contra me: et cantra uineã meã. quidicunt exina¬
nite exinanite usqad fundamentũ in ea: ut unã plurib cõmutarim :
hoc quippe est quod infert. uineam meam non custodiui. tanquã causam
subiungens. unde hoc illi contigerit. ut ñ in una iam .s in plurib custos
posita sit. Et litrera quidẽ sic est: S si eam simplicit̾ sequim᷑. contenti eo so¬
lo quod sonare in supersicie illa uidet᷑. putabimꝰ nos legere in scriptura scã
de his uineis corporeis et t̾renis. quas cotidie cernimꝰ de rore celi et pingue¬
dine t̾rȩ accipere. unde uinũ fundunt. in quo est luxuria. et sic nichil
nondico dñi sponse dignum. s nec ciuuis ceterarum congrĩ quid de tã
scã et diuina scriptura attulisse uidebimur Que enĩ conuenientia spõ¬

Expanded text:
sibi abstulisse visi sunt, super multas se gaudeat constitutam. Hoc mihi, inquit, sibi abstulisse visi sunt, super multas se gaudeat constitutam. Hoc mihi, inquit, praestitere pugnando contra me et contra vineam meam, qui dicunt: Exinanite, exinanite usque ad fundamentum in ea , ut unam pluribus commutarim. Hoc quippe est quod infert, Vineam meam non custodivi: tanquam causam subjungens unde hoc illi contigerit, ut non in una jam, sed in pluribus custos posita sit. Et littera quidem sic est. 2. Sed si eam simpliciter sequimur, contenti eo solo quod sonare in superficie illa videtur, putabimus nos legere in Scriptura sancta de his vineis corporeis et terrenis quas quotidie cernimus de roro coeli et de pinguedine terrae accipere, unde fundunt vinum, in quo est luxuria: et sic nihil, non dico Domini sponsae dignum, sed nec cuivis caeterarum congruum quid de tam sancta et divina Scriptura attulisse videbimur. Quae enim convenientia spon
Abbreviated transcription (Latin):
osuerunt me custodem in uineis: Qui łui ne illi oppugnatores. qͥs
proxime memorasti: Audite et intelligite. si non se ab illis ipsis fatet᷑
ista promotam a quibus et passam Nec mirum tam̃. siquidẽ fuerit cau¬
sa pugnandi. uttentio corrigendi: Nam quis nesciat multos amicabilit̾ ut¬
lit̾q multociens oppugnatos : : Auã multos cotidie experimur phs olpugna cio¬
nibus p̃latorum ad meliora prasicere. prouem ad altiora Ergo illud pocuis de¬
monstremus si possumus quemadmodũ aduersus ȩcclĩam pugnatum sit
a siliis matris sue. et hostili animo. et dampno utili: Ioenim iocunduis. cũ
qui nocere intendunt. prosint ⁊ nolente s Utrumq uͦ sensum tenet suꝑios
int̃pretacio qmquidẽ non defuerunt. et qui bene et qui male emularent᷑
eam. diuersa intentione pugnantes .s. utriq profuerunt: Intantũ deniei
se proferisse ex his que ab emulis passa est gloriat᷑. ut pro una uinea quam

Expanded text:
osuerunt me custodem in vineis . Qui? Tuine illi oppugnatores quos proxime memorasti? Audite et intelligite, si non se ab illis ipsis fatetur ista promotam, a quibus et passam. Nec mirum tamen, siquidem fuerit causa pugnandi intentio corrigendi. Nam quis nesciat multos amicabiliter utiliterque multoties oppugnatos? Quam multos quotidie experimur piis impugnationibus praelatorum ad meliora proficere, provehi ad altiora? Ergo illud potius demonstremus, si possumus, quemadmodum adversus Ecclesiam pugnatum sit a filiis matris suae, et hostili animo, et damno utili. Id enim jucundius, cum qui nocere intendunt, prosunt et nolentes. Utrumque vero sensum tenet superior interpretatio: quoniam quidem non defuerunt, et qui bene, et qui male aemularentur eam, diversa intentione pugnantes; sed utrique profuerunt. In tantum denique se profecisse ex iis quae ab aemulis passa est gloriatur, ut pro una vinea, quam
Abbreviated transcription (Latin):
sius Animam pro illis. carnẽ illis. Ilam in p̃ciũ. istamincibũ: Resmira
ipse pastor ipse pascua est. ipse redemptio Uerum sermo in longum ꝑgit
qmboesis amplus est. et ꝗrandia continens. et non explicabit᷑ paucis. ati
sui necessitater iuder mͥiam rũpendus pocus quã finiendus: Oportet
autem ut qͣm materia pendet memoria uigilet. quatinus ubi pausatũ
erit inde mor resumat᷑. et ꝑtractȩt᷑ prout dñs dabit iħs xp̃s spons

Expanded text:
suis : animam pro illis, carnem illis; illam in pretium, istam in cibum. Res mira! suis : animam pro illis, carnem illis; illam in pretium, istam in cibum. Res mira! ipse pastor, ipse pascua est, ipse redemptio. Verum sermo in longum pergit, quoniam locus amplus est, et grandia continens, et non explicabitur paucis; atque hac necessitate videtur mihi jam rumpendus potius quam finiendus. Oportet autem, ut, quoniam materia pendet, memoria vigilet; quatenus ubi pausatum erit, inde mox resumatur et pertractetur, prout Dominus dabit, Jesus Chris
Abbreviated transcription (Latin):
iuei Scriptũ est enim: fide mundans corda eorũ: fides itaq lucem nͣ extin¬
sereuer nniolutum. quod nudum non capis: demiq et mat̾ dñi uiue¬
bat inumbra fidei cui dictum est. et beata que credidisti: habuit
t deapi rorpore umbram que audiuit E uirtus altissimi obũbrauit
tibi pec uiuis umbra que de urtute altissimi format᷑. Et uere uirtᷤ
remine obiectu tam᷑ inuolueri uuufici corporis ferret p̃sentiã maiesta¬
deet lucem sustineret in accessibilem: Uirtus plane. inqua omnis inꝗͣ¬
omnis contraria fortitudo debellata est. Et uirtꝰ: umbra fugansdemone
mmur ut uiuamus: Caro enim xp̃i uere est cibus: Et uide ne propterea
emam nͣ describat᷑ hoc loco apparens tanquã in c̾emate pastorali. ubi illũ
sponsa quasi quẽpiã de pastorib: uide t᷑ alloqui dicens: Indica mͥ ubi pas¬
cas ubicubes in meridie. Bonis pastor. qui animã suamdat ꝓro ouib

Expanded text:
luci; scriptum est enim: Fide mundans corda eorum . Fides itaque lucem non exstinluci; scriptum est enim: Fide mundans corda eorum . Fides itaque lucem non exstinnere vel involutum, quod nudum non capis? Denique et Mater Domini vivebat in umbra fidei, cui dictum est: Et beata quae credidisti. Habuit et de Christi corpore umbram, quae audivit: Et virtus Altissimi obumbrabit tibi . Nec enim vilis umbra, quae de virtute Altissimi formatur. Et vere virtufeminae, objectu tamen involucri vivifici corporis ferret praesentiam majestatis, et lucem sustineret inaccessibilem. Virtus plane, in qua omnis contraria fortitudo debellata est; et virtus et umbra fugans daemones, cimur ut vivamus. Caro enim Christi vere est cibus . Et vide ne propterea etiam nunc describatur hoc loco apparens, tanquam in schemate pastorali, ubi illum sponsa, quasi unum quempiam de pastoribus videtur alloqui, dicens: Indica mihi ubi pascas, ubi cubes in meridie. Bonus Pastor, qui animam suam dat pro ovibus
Abbreviated transcription (Latin):
similitudinibus adu̾brari. Un̾ egoputo id significatũ apuo ꝓpħam ubi ait.
nec uiuimꝰ int̾ gñtes: Nã int̾ angłos alit̾. qnͣ iã indifferenti omnino felicreate cũ
ipsis uidebimꝰ eum ⁊ nos sicuti est hoc ÷ in forma di ⁊ ñ in umbra: Qͦmͦ nãq
ap̃ ueteres quidem umbramfigurãq dicimꝰ extitisse. nob̃̾aũ ꝑ grãm xp̃i in
carne p̃sentis ipsam ꝑse illucescere ueritatẽ. ita nosqͦ respectu futuri scłi
in quadã interĩ ueritatis umbra uiuere ñ negabit. nͥ qͥ ñ acquiescit apło di-¬
centi Ex parte cognoscimꝰ et ex parte prophetamus: et illud Nõ arbitro
me comp̃hendisse: a uomͦ enĩ nõ est distinctio qui ꝑ fidem ambulat ⁊ illius
qui per speciem : Ergo iustꝰ ex fide uiuit. beatus exultat in specie. et ideo sc̃s
et bonasidei umbra. que lucem temperat oculo caliganti. ⁊ oculum pͣparat

Expanded text:
similitudinibus adumbrari. Unde ego puto id significatum apud prophetam, ubi ait,similitudinibus adumbrari. Unde ego puto id significatum apud prophetam, ubi ait,nec vivimus inter gentes: nam inter angelos aliter; quando jam indifferenti omnino felicitate cum ipsis videbimus eum et nos, sicuti est, hoc est in forma Dei, et non in umbra. Quomodo namque apud veteres quidem umbram figuramque dicimus exstitisse, nobis autem per gratiam Christi in carne praesentis ipsam per se illucescere veritatem; ita nos quoque respectu futuri saeculi in quadam interim veritatis umbra vivere non negabit, nisi qui non acquiescit Apostolo dicenti, Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus ; et illud, Non arbitror me comprehendisse . Quomodo enim non est distinctio ejus qui per fidem ambulat, et illius qui per speciem? Ergo justus ex fide vivit , beatus exsultat in specie: et ideo sanctEt bona fidei umbra, quae lucem temperat oculo caliganti, et oculum praeparat
Abbreviated transcription (Latin):
magnisicus et potens. qui sponse pauperis uideat᷑ pusillanimitatem erigere. ꝓ¬
uocare cupiditatem demonstrans illi omnia desidãbilia głȩ suȩ. diuicias tor¬
cularium ac ꝓmptuariorum . ortoꝵ et agrorũ copias. demum etiã introducẽs
eam in ipsa serreta cubiculi Nimirum considit in ea coruiri sui. et ñ est ex oĩb
qd̃ ab illa existimet abscondendum. quam redemit in ope̾. probauit fidelem
amplexat᷑ amabilem. atq ita ñ cessat siue hoc siue illo mͦ. int̾no uigit᷑ apparere
conspectui querentiũ se. ut sermo impleat᷑ quem dixit. Ece ego uobiscũ sũ
clementem atq effluentem uisceribus pietatis et cõpassionis. porro in uia
hilarem affabilem plenũ grȩ.⁊ solacii. in ostensione uͦ diuiciarum ac pos¬
sessionum munisicum se aclargum pro regia liberalitate remuneratorem
demonstrat: Ita per omnẽ huius carminis textũ reperies uerbi sistiusmodi

Expanded text:
magnificus et potens, qui sponsae pauperis videatur pusillanimitatem erigere, pmagnificus et potens, qui sponsae pauperis videatur pusillanimitatem erigere, provocare cupiditatem, demonstrans illi omnia desiderabilia gloriae suae, divitias torcularium ac promptuariorum, hortorum et agrorum copias, demum etiam introducens eam in ipsa secreta cubiculi. Nimirum confidit in ea cor viri sui, et non est ex omnibus quod ab illa existimet abscondendum, quam redemit inopem, probavit fidelem, amplexatur amabilem. Atque ita non cessat, sive hoc, sive illo modo interno, jugiter apparere conspectui quaerentium se, ut sermo impleatur, quem dixit: Ecce ego vobiscum sum clementem et affluentem visceribus pietatis et compassionis: porro in via hilarem, affabilem, plenum gratiae et solatii; in ostensione vero divitiarum ac possessionum munificum se ac largum pro regia liberalitate remuneratorem demonstrat. Ita per omnem hujus carminis textum reperies Verbum istiusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
multitudine dulcedinis suȩ corã dilecta dignatꝰ sit transformari ⁊ qͦm̃
quidem instar uerecũdi sponsi sc̃ę animȩ secretos petat amplexus. et osculis de¬
lectet᷑. nunc uͦ in oleo et ungentis medicum exhibere appareat. nimirum ꝑꝑ
teneras et infirmas animas istiusmodi ad huc indigentes fomentis et medica¬
mentis. unde et delicato ad olescentularum nomine designant᷑ Si musitet
quis. audiat. quia non est opus sanis medicus.s male habentibus Nunc rursu
quasi uiat᷑ quispiam itinerantibus sponse simul atq ad olescentulis sese socians.
iocũdissimis confabula cionib suis a labore uiȩ omne̾ releuat comitatũ. ita
ut eo discedente loquant᷑ Nonne cor nrm̃ ardens erat in nobis. dum loquere t᷑
nob̾ inuia : facundus comes. qui in sermonũ ⁊ morũ suauitate suorũ tanquã
in quadam suaue olentia spirantium unquentorũ post se curr̾e faciat uniuer¬

Expanded text:
multitudine dulcedinis suae coram dilecta dignatus sit transformari; et quomultitudine dulcedinis suae coram dilecta dignatus sit transformari; et quomodo nunc quidem instar verecundi sponsi sanctae animae secretos petat amplexus, et osculis delectetur; nunc vero in oleo et unguentis medicum exhibere appareat, nimirum propter teneras et infirmas animas istiusmodi adhuc indigentes fomentis et medicamentis: unde et delicato adolescentularum nomine designantur. Si mussitet quis, audiet quia non est opus sanis medicus, sed male habentibus . Nunc rursum quasi viator quispiam itinerantibus sponsae simul atque adolescentulis sese associans, jucundissimis confabulationibus suis a labore viae omnem relevat comitatum, ita ut eo discedente loquantur: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis de Jesu, dum loqueretur nobis in via? Facundus comes, qui in sermonum et morum suavitate suorum, tanquam in quadam suaveolentia spirantium unguentorum, post se currere faciat univer
Abbreviated transcription (Latin):
siderat non siguratum. s insũsum ñ apparentem si afficientemu nes
dubium. quin eo iocundiorem quo intꝰ. non foris. Uerbum nempe est
nonsonans s penetians. non loquax s efficaxñ obstrepensaurso lo
affertibus blandiens facies ẽ non formata s formans. non ꝑstruigens ocłõs
corporis s faciem cordis letificans. grata quippe amoris munere non colore
Non tamen adhuc illum dixerimapparere sicutiest. quãuis nͣ omnino a¬
liud hoc mͦ exhibeat. quã quod est: Neq enimuł sic continue p̃stoerit: quãiuĩ
deuotissimis mentib s nec uniformit̃ omnibꝰ Oportet nã pro uarisaĩe
desiderisscliuinȩ gustum p̾sentiȩ uariari. et insusum saporẽ suꝑnȩ dulcedi¬
nis diuersa apperentis animi alit̾̃ ãq alit̾ oblectare palitũ. deniq aduer.¬
tisti in hoc amatorio carmine quociens mutauerit uultum. et in quanta

Expanded text:
siderat non figuratum, sed infusum; non apparentem, sed afficientem; nec siderat non figuratum, sed infusum; non apparentem, sed afficientem; nec dubium quin eo jucundiorem quo intus, non foris. Verbum nempe est, non sonans, sed penetrans; non loquax, sed efficax; non obstrepens auribus, sed affectibus blandiens. Facies est non formata, sed formans; non perstringens oculos corporis, sed faciem cordis laetificans: grata quippe amoris munere, non colore. 7. Non tamen adhuc illum dixerim apparere sicuti est, quamvis non omnino aliud hoc modo exhibeat quam quod est. Neque enim vel sic continue praesto erit, quamvis devotissimis mentibus, sed nec uniformiter omnibus. Oportet namque pro variis animae desideriis divinae gustum praesentiae variari, et infusum saporem supernae dulcedinis diversa appetentis animi aliter atque aliter oblectare palatum. Denique advertisti in hoc amatorio carmine quoties mutaverit vultum, et in quanta
Abbreviated transcription (Latin):
fficus est: et notꝰ in palacio. nec ueret᷑ repulsam. et cotidie uidetisa ciem pae¬
tris Uide autem tu ne quid nos m hac uerbi animȩ q cõmixtione corpore¬
um seu imaginatorium sentire existimes. Idloqrium̃ quoda ple desteesuer¬
adheret dõ. unus sp̃s est Eecessum purȩ m̃tis iom siueda pium descen sunt
coparantes: Itaq in spũ fit ista coniunctio quia sps est ddet conenposctu
deroremanimȩ illius quam forte adu̾terit in spũ ambulantenreta
ram carnis non ꝑficientem in desid̾io. p̃sertĩ si sui amore flagrantem
conspexerit. Nongͦ sic affecta et sic dilecta contenta erit anminoua ill
que multis ꝑ ea que facta sunt. uł illa que paucis ꝑiuisa et sonnia facta
est manifestacio sponsi. nisi et speciali p̃rogatiua uituni illam asfectibus
ate  ipsis medullis cordis celitꝰ ilapsum sũscipiat. habeat aspsto quẽ oe¬

Expanded text:
sticus est et notus in palatio, nec veretur repulsam, et quotidie videt faciem Pasticus est et notus in palatio, nec veretur repulsam, et quotidie videt faciem Patris. 6. Vide autem tu ne quid nos in hac Verbi animaeque commistione corporeum seu imaginatorium sentire existimes. Id loquimur quod Apostoluadhaeret Deo, unus spiritus est . Excessum purae mentis in Deum, sive Dei pium descensum 13comparantes. Itaque in spiritu fit ista conjunctio, quia spiritus est Deus, et concupiscit decorem animae illius quam forte adverterit in spiritu ambulantem, et curam carnis non perficientem in desiderio, praesertim si sui amore flagrantem conspexerit. Non ergo sic affecta et sic dilecta, contenta erit omnino vel illa quae multis per ea quae facta sunt, vel illa quae paucis per visa et somnia facta est manifestatio sponsi, nisi et speciali praerogativa intimis illum affectibus atque ipsis medullis cordis coelitus illapsum suscipiat, habeatque praesto quem de
Abbreviated transcription (Latin):
t ⁊ conu̾sus ad dñm dicit : Grãs ago tͥ oñẽ maiestatis quia desidiũ cordis enis tͥbui¬
istier et uoluntate labiorum eiusnon fraudasti eam. Ipse est qui i om̃
loco sedulus quidam pedissequis animȩ. ñ cessat sollicitare eã. et assiduis
luoꝗ detionib: moneredicens delectare in dño. ex dabrt tͥ petaciones con discu
Conersums Eapecta dñm. et custodi uiam euis. Item. Si morã fecerit expe
s. et sp̃s tuus in p̃cordiis enis. de mane uigilauit adte. Ettterũ. Cotadre ere¬
pandit ad te manꝰsuas. dimitte illam. quia clamat post te. conuertere
aliquantulũ. et dep̃cabilis esto suꝑ eam: Nespice de celo et indei er iisitd
Sesolatami fidelis paranompbis. qui mutuiamoris conscius s non iuibꝰ
non suam querit .s. dñi grãm. discurrit medius int̾dilectum ee duectã
uota afferens referens dona. Excitat istam placat illum : Int̃elũq licetome
norepsentat eos parit᷑ ibi siue hanc rapiens siue illum adducens. Siquidẽ dme¬

Expanded text:
a desiderium cordis ejus tribuisti ei, et voluntate labiorum ejus non fraudasti cam! Ipse est qui in omni loco sedulus quidam pedisequus animae non cessat sollicitare eam, et assiduis suggestionibus monere, dicens, Delectare in Domino, et dabit tibi petitiones cordis tui: et rursum, Exspecta Dominum, et custodi viam ejus ; item, Si moram fecerit, exspsed et spiritus tuus in praecordiis ejus de mane vigilavit ad te . Et iterum: Tota die expandit ad te manus suas , dimitte illam quia clamat post te : convertere aliquantulum, et deprecabilis esto super eam . Respice de coelo, et vide, et visita desolatam. Fidelis paranymphus, qui mutui amoris conscius, sed non invidus, non suam quaerit, sed Domini gratiam: discurrit medius inter dilectum et dilectam, vota offerens, referens dona. Excitat istam, placat illum. Interdum quoque, licet raro, repraesentat eos pariter sibi, sive hanc rapiens, sive illum adducens: siquidem dome