comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& puluere impietatis excusso debel¬
latorem infidelium meluctabilem
uariis impiorum congressionibus
offerebat. atq ad brauium superne
uocationis in xꝑo nĩu diuersis pas¬
sionib erudiebat. Barnabas quoq
credidit. & quia credidit paruit. Ita
q scĩ sꝑs electus imperio quod ei ad
omne redundabat insigne meritoꝵ
non fuit tanto indignus collegio. Una
etiam grã fulgebat in his quos sꝑs
petro quamuis ille eccłiȩ fundam̃
tum & hic sapiens architectus. sciens
uestigia credentium fundare popu¬
lorũ. Nec paulus in quã indignus
apłoꝵ collegio: cũ primo quoq fa¬
cile conferendus & nulli secundus.
Nam qui se imparem nescit. facit equalẽ.¬

Expanded text:
et pulvere impietatis excusso, debelet pulvere impietatis excusso, debellatorem infidelium ineluctabilem variis impiorum congressionibus offerebat, atque ad bravium supernae vocationis in Christo Jesu diversis passionibus erudiebat . 157. Barnabas quoque credidit, et quia credidit, paruit. Itaque sancti Spiritus electus imperio, quod ei ad omne redundat insigne meritorum, non fuit tanto indignus collegio. Una enim gratia fulgebat in his, quos Spiritus Petro, quamuis ille Ecclesiæ fundamentum. Nam & hic sapiens Architectus, sciens vestigia credentium fundare populorum. Nec Paulus, inquam, indignus Apostolorum collegio. Cum primo quippe facile conferendus & nulli secundus; nam qui se imparem nescit, Dei præue
Abbreviated transcription (Latin):
moris & gr̃ȩ. quantomagis in patre &
filio et sꝑu scõ unitatem maiestatis es¬
timare debenius. cum ꝑ eandem ope¬
rationem ac diuinitatem uel unitas
uelcerte id quod ampliꝰ est tr iociic
sicut grece dicitur ex pͥmatur. To ay¬
tor. enim idem significat. eo quod idem
habeat & pater et filius ꝙ sꝑs sanctꝰ.
ut idem uelle & idem posse non ex
affectione sit uoluntatis. sed in sub¬
stantia trinitatis. Hec est apostolicȩ
fidei & deuotionis hereditas. quam
licet ex ipsorum apłor considerare
actibus. Paruerunt gͦ paulꝰ¬
runt et om̃s apłi. statinq eos qͦs
parari usserat sꝑs odinarunt.
eparate inquit mͥ paualũ & barna¬
ban. Uidetis iubenis imꝑium. ex¬
spectate merita seruientium. Credi¬
dit paulus. ꝙ quia credidit studia
ꝑsecutoris abiecit: coronam iusticiȩ
reportauit. C redidit ille qͥ eccłias
deuastabat. sed conuersus ad fidem
rabat. Ungebat athletam suum sp̃s.

Expanded text:
moris et gratiae; quanto magis in Patre et moris et gratiae; quanto magis in Patre et Filio et Spiritu sancto unitatem majestatis aestimare debemus, cum per eamdem operationem ac divinitatem vel unitas, vel certe id quod amplius est, ταυτότης sicut Graece dicitur, exprimatur? ταυτὸ enim idem significat; eo quod idem habeat et Pater et Filius et Spiritus sanctus; ut idem velle, et idem posse non ex affectione sit voluntatis, sed in substantia Trinitatis. 155. Haec est apostolicae fidei et devotionis haereditas, quam licet et ex ipsorum apostolorum considerare Actibus. Paruerunt ergo Paulruerunt et omnes apostoli, statimque eos quos separari jusserat Spiritus, ordinaverunt: Separate, inquit, mihi Paulum et Barnabam . Videtis jubentis imperium? Spectate merita servientium? 156. Credidit Paulus; et quia credidit, studia persecutoris abjecit, coronam justitiae reportavit. Credidit ille qui Ecclesias devastabat: sed conversus ad fidem, rabat. Ungebat athletam suum Spiritus,
Abbreviated transcription (Latin):
dat gram curationum. ata dat et filiꝰ.
S icut pater dat dona linguarum. ita
sꝑu supra accipimus. quia cadem
grãrum genera largiatur. Datur m
go eadem dat sp̃s que dat pater. dat
etiam filiis Accipiamus nuncerpres¬
sius quod sierius p̃libauimus qia
idem quod parr & filius etiam sp̃s
sc̃s mandet offcium. eosdemq con¬
stituat. D icit enim paulus. Attendi¬
constitutionis. unitas largitatis. Nã
si constitutionem separes & potesta¬
tem: quę erar causa ut quos posuerar
apostolos xꝑc poneret ds pater po
nes tanquam in consortio possessionis
aut iuris preuidiciũ uerebantur:
t ideo diuidebatur operatio. distri¬
buebatur imꝑium. Hec inter ipsos
homines angusta sunt & minuta. qui
plerumq tam̃ etiam si oꝑatione non
congruunt. congruunt uoluntate.
U nde quidam interrogatus quiad ami¬
cus esset: alter inquit ego. Si gͦ homo
amicũ ita definiuit ut alterum se
esse diceret ꝑ unitatem uidelicet a¬

Expanded text:
dat gratiam curationum, ita dat et Filius; dat gratiam curationum, ita dat et Filius; sicut Pater dat dona linguarum, ita Spiritu supra accepimus, quia eadem gratiarum genera largiatur. Datur engo eadem dat Spiritus, quae dat Pater, dat etiam Filius. Accipiamus nunc expressius, quod superius praelibavimus, quia idem quod Pater et Filius, etiam Spiritus sanctus mandet officium, eosdemque constituat; dixit enim Paulus: Attendiconstitutionis, unitas largitatis. Nam si constitutionem separes et potestatem, quae erat causa ut quos posuerat apostolos Christus, poneret Deus Pater, pones tamquam in consortio possessionis aut juris praejudicium verebantur? Et ideo dividebatur 664 operatio, distribuebatur imperium. 154. Haec inter ipsos homines angusta sunt et minuta, qui plerumque tamen etiamsi operatione non congruunt, congruunt voluntate. Unde quidam interrogatus quid amicus esset: Alter, inquit, ego. Si ergo homo amicum ita definivit, ut alterum se esse diceret, per unitatem videlicet a
Abbreviated transcription (Latin):
posuit prophetas atq doctores. dedit
gram curationũ. quam supra habes da
riper spm̃ scm̃ Dedit genera lingua¬
rum. sed tamen non omnes apłi. non
om̃s prophȩ. non om̃s doctores. non
om̃s inquit habent gram curationũ.
neq om̃s inquit linguis loquuntur.
n singulis enim hominib uniuersa
dona diuina esse ñ possunt. Pro captu
unusquisq id accipit. quod deside¬
rat aut meretur. S ed non huiꝰ infir¬
mitatis similis potentia trinitatis:
que omnium munifica gratiarum ẽ.
ordinauit. et in orbem direrit dicens.
te in orbem uniuersum. & predicate
euangelium uniuerse creaturȩ. et qͥ
crediderit & baptiratus fuerit. hic
saluus erit. Qui uͦ non crediderit dam¬
nabitur. S igna autem credentes ista
sequentur. In nomine meo demonia
eicient. linguis loquentur nouis. ser¬
pentes tollent. Et si mortiferũ quid
biberint. non illos nocebit. S uper e¬
gros manus imponent. & bene habe¬
bunt. Ecce doctores posuit pater. po

Expanded text:
posuit prophetas atque doctores, dedit posuit prophetas atque doctores, dedit curationum gratiam, quam supra habes dari per Spiritum sanctum, dedit genera linguarum. Sed tamen non omnes apostoli, non omnes prophetae, non omnes doctores. Non omnes, inquit , habent gratiam curationum, neque omnes, inquit, linguis loquuntur. In singulis enim hominibus universa dona divina esse non possunt: pro captu unusquisque id accipit, quod aut desiderat, aut meretur. Sed non hujus infirmitatis similis potentia Trinitatis, quae omnium munifica gratiarum est.ordinavit, et in orbem dixerit dicens: Ite in orbem universum, et praedicate Evangelium universae creaturae. Qui crediderit, et baptizatus fuerit, hic salvus erit: qui vero non crediderit, damnabitur. Signa autem credentes ista sequentur: in nomine meo daemonia ejicient, linguis loquentur novis, serpentes tollent; et si mortiferum quid biberint, non eis nocebit: super aegros manus imponent, et bene habebunt . Ecce doctores posuit Pater, pos
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse multiplicem. ne ad confir¬
mandum petrum xp̃i solius opera¬
tio uacillaret. Et non solum una o¬
uelatur. & quedam suꝑnȩ constituti¬
onis auc toritas. O ꝑatio enim diuina
habet imꝑium. non habet ministe¬
riũ. Neq enu cũ oꝑatur d̾s. aut la¬
bore aliquo ex tenditur aut arte:
sed dixit & facta sunt. Dixit fiat lux:
et facta ẽ lux. In precepto enim di.
oꝑationis effectus est Hanc igitur
regalem quandam etiam sc̃o sꝑui
potestatem scripturarũ testificatio¬
ne delatam si uelimus aduertere:
facile possumus repperire. omnesq
apłos non solũ xꝑi fuisse discipu¬
los reuelabitur. sed etiam patris
& filii et sꝑs scĩ ministros. sic̃ doc
tor gentium docet dicens. Quosdã
posuit ds̃ in eccłia. primo apłos.
sec undo propħas. tercio doctores.
de inde uirtutes. gram curationum.
opitulationes. gubernationes. genera
linguarum. Ecce ds posuit apostolos.

Expanded text:
fuisse multiplicem, ne ad confirfuisse multiplicem, ne ad confirmandum Petrum Christi solius operatio vacillaret. 148. Nec solum una ovelatur, et quaedam supernae constitutionis auctoritas. Operatio enim divina habet imperium, non habet ministerium; neque enim cum operatur Deus, aut labore aliquid extundit, aut arte: sed dixit, et facta sunt . Dixit, Fiat lux, et facta est lux ; in praecepto enim Dei operationis effectus est. 149. Hanc igitur regalem quamdam etiam sancto Spiritui potestatem Scripturarum testificatione delatam, si velimus advertere, facile possumus reperire; omnesque apostolos non solum Christi fuisse discipulos revelabitur, sed etiam Patris et Filii et Spiritus sancti ministros. Sicut etiam Doctor gentium docet dicens: Quosdam quidem posuit Deus in Ecclesia, primo apostolos, secundo prophetas, tertio doctores: deinde 663 virtutes, gratiam curationem, opitulationes, gubernationes, genera linguarum . 150. Ecce Deus posuit apostolos,
Abbreviated transcription (Latin):
in se operatum esse cominemorat di¬
cens. Qui enim oꝑatus est petro in
apłatum circiuncisionis. operatus
& mͥ ad gentes. Cum gͥ idem sit oꝑa¬
tus in paulo qui est oꝑatus in petro:
hoc utiq ostenditur quod sit xꝑc
operatus in paulo. quod etiam in pe¬
tro sp̃s sc̃s operatus sit. S ed & d̾m
sicut est in actibus apłorum quia
surgens petrus dixit ad eos. Uiri
fr̃s uos scitis quia a dieb antiquis
in uobis ds elegit ex ore meo audire
nationes uerbum euangelui. Eece gͥ
audeat diffiteri. cum ipse dñs dicat
pasce agniculos meos. Una igitur
oꝑatio patris & filii et sꝑs sancti:
nisi forte hoc putetis qui negatis
eiusdem erga apłos oꝑis unitatem
ideo operatum patrem et ideo oꝑa¬
tum sꝑm in petro in quo filius ope¬
ratus fuerat quasi ei filii operatio mi¬
nime redundaret ad gratiã. et ideo
uelut adiunctis atq collatis uiribus
patris & filii et sp̃s sancti oꝑationem

Expanded text:
in se operatum esse commemorat, diin se operatum esse commemorat, dicens: Qui enim operatus est Petro in apostolatum circumcisionis, operatus est et mihi ad gentes . Cum igitur idem si operatus in Paulo, qui est operatus in Petro, hoc utique ostenditur cum Spiritus sit operatus in Paulo, quod etiam in Petro Spiritus sanctus operatus sit. Sed et Deumsicut est in Actibus apostolorum, quia surgens Petrus dixit ad eos: Viri fratres, vos scitis quia a diebus antiquis in nobis Deus elegit ex ore meo audire nationes verbum Evangelii . Ecce igaudeat diffiteri, cum ipse Dominus dicat: Pasce agniculos meos ? 147. Una igitur operatio Patris et Filii et Spiritus sancti: nisi forte hoc putetis, qui negatis ejusdem erga apostolos operis unitatem, ideo operatum Patrem, ideo operatum Spiritum in Petro, in quo Filius operatus fuerat, quasi ei Filii operatio minime redundaret ad gratiam. Et ideo velut adjunctis atque collatis viribus Patris et Filii et Spiritus sancti operationem
Abbreviated transcription (Latin):
diuinum munus. una est grã Habes
ergo quia etiam sꝑs auctor est pro
cunt uisum: ñ solum oꝑatorem grẽ
sed etiam auctorem imꝑatȩ ex secuti¬
onis oaendunt.Sicut eyim de do
sus placuit dõ: ita gtiam cum
scitur quia uisum ẽ syui sancto. ar
quomodo non arbiter qui ea quȩ
uult loquitur. quȩ uult mandatꝰ
S icut mandat pater. mandat & filiꝰ.
Sicut enim audiuit paulus uocem
dicentem sibi ego sum inquit iñc
nam. Et sicut pater locutus ẽ ꝑ
ꝓphetas: ita etiam de sꝑu agabus
dicit Hec dicit sꝑs sanctus. Uirũ
cuius ẽ hec rona. sic alligabunt
eum in ierłm. Et sicut misit sapi¬
entia apłos dicens ite in orbem
uniuersum & predicate ȩuangeliũ.
sic et sꝑs sc̃s dicit. S eparate michi
paulum & barnaban in opꝰ quod
uocaui eosItaq premissi ab spiritu
nullam discretionem inter cȩteros
habuerunt apłos. quasi aliter a pa¬
tre do. aliter ab sꝑu mitterentur.
Deniq cum paulus missus esset ab

Expanded text:
ideo unum munus, una est gratia. Habes ergo quia etiam Spiritus auctor est propcunt, visum, non solum operatorem gratiae, sed etiam auctorem imperatae exsecutionis ostendunt. Sicut enim de Deo legimus: Placuit Deo; ita etiam cum dicitur quia visum est Spiritui sancto, arb Et quomodo non arbiter, qui ea quae vult, loquitur, quae vult, mandat; sicut mandat Pater, mandat et Filius? Sicut enim audivit Paulus 662 vocem dicentem sibi: Ego sum, inquit, Jesus, thyniam. Et sicut Pater locutus est per prophetas, ita etiam de Spiritu Agabus dicit: Haec dicit Spiritus sanctus: Virum cujus est zona haec, sic alligabunt eum in Hierusalem . Et sicut misit Sapientia apostolos, dicens: Ite in orbem universum, et praedicate Evangelium : sic et Spiritus sanctus dicit: Separate mihi Paulum et Barnabam in opus, quo vocavi eos . Itaque praemissi a Spiritu nullam discretionem inter caeteros habuerunt apostolos, quasi aliter a Patre Deo, aliter a Spiritu mitterentur . 146. Denique cum Paulus missus esset a
Abbreviated transcription (Latin):
non ociose apłs dixit. Que di sunt
nemo cognouit nͥ spiritus đr. ut
non scrutando nouerit sed nouerit
ꝑ naturam: ñ quo accidens in eo
scientia diumorũ: sed cogintio na¬
turalis sit. Uerum si te mouet quia
dix it scrutatur: accipe quia id qͦ:
de do scriptum ẽ: eo quod sit scru¬
tator cordis & renis. Ipse enĩ dic¬
it Ago sum scrutans corda & re¬
nes. Etiam de filio di habes ad he¬
breos. Qui scrutator est animi & co¬
gitationis. Unade liquet quia nemo
inferior. suꝑioris serutatur int̾na.
nis id ex pͥmitur. ut uideatur nichil
esse quod nesciat quem nichil prete¬
rit. Deniq ille electus a xꝑo. instruc¬
tus ab spũ est. Nam sicut ipse testa¬
tur ꝑ sp̃m diuini cognitionem con¬
secutus archani: ostendit quia et
nouit sp̃s dm̃: & ea nobis quȩ dei
sunt sꝑs reuelauit: sicut reuela¬
uit & filius. Et addidit. Nos autẽ
non sꝑm huius mundi accepimus :
sed sꝑm qui ex dõ est ut sciamus

Expanded text:
non otiose Apostolus dixit: Quae Dei sunt, non otiose Apostolus dixit: Quae Dei sunt, nemo cognovit, nisi Spiritus Dei: non quod scrutando cognoverit, sed noverit per naturam: non quod accidens in eo scientia divinorum, sed cognitio naturalis sit. 128. Verum si te movet quia dixit, scrutatur, accipe quia id quoque de Deo scriptum est, eo quod sit scrutator cordis et renum. Ipse enim dixit: Ego sum scrutans corda et renes . Etiam de Filio Dei habes ad Hebraeos: Qui scrutator est animi et cogitationis . Unde liquet quia nemo inferior superioris scrutatur interna;nis id exprimitur; ut videatur nihil esse quod nesciat, quem nihil praeterit. 129. Denique ille electus a Christo, instructus ab Spiritu est. Nam sicut ipse testatur, per Spiritum divini cognitionem consecutus arcani, ostendit quia et novit Spiritus Deum, et ea nobis quae Dei sunt, Spiritus revelavit, sicut revelavit et Filius. Et addidit: Nos autem non spiritum hujus mundi accepimus, sed Spiritum qui ex Deo est; ut sciamus
Abbreviated transcription (Latin):
Utiq racionabile quod ceteris ani¬
mȩ uirtutib suꝑeminet. quod
precipue natura hominis estima¬
tur Quid est igitur sp̃s qui alta
di nouit. ꝑ quem d̾s omĩpotens
reuelatur:N unquid plenitudi¬
ne diuinitatis inferior est qui
eiusdem cũ patre substantie eti¬
am hoc exemplo probatur. Aut
aliquid ignorat qui nouit consi¬
lia di: & mysteria eiꝰ ab inicio ab¬
scondita. Quid ẽ quod nesciat. qui
nouit omnia que di sunt cͦ S pirit
enim etiam alta di serutatur. Ac ne
putes quod scrutetur incognita
& ideo scrutetur ut discat id quod
ut disceres quia nouit sꝑs quȩ no¬
bis ꝑ ipsum sp̃m reuelantur: in
posteriorib ait. Quis enim seit
hominum quȩ hominis sunt. nͥ
sꝑs hominis qui in ipso est: S ic &
quę di sunt. nemo cognouit nisi
sꝑs dĩ. Ergo si hominis sp̃s nouit
quȩ hominis sunt & antequam
scrutetur nouit: potest ne aliqͥd
dĩ esse quod sp̃s di nesciat: De quo

Expanded text:
Utique rationabile, quod caeteris aniUtique rationabile, quod caeteris animae virtutibus supereminet, et quo praecipua natura hominis aestimatur. Quid est igitur Spiritus, qui alta Dei novit, per quem Deus omnipotens revelatur. Numquid plenitudine divinitatis inferior est, qui ejusdem cum Patre substantiae etiam hoc exemplo probatur? Aut aliquid ignorat, qui novit consilia Dei, et mysteria ejus ab initio abscondita? Quid est quod nesciat, qui novit omnia quae Dei sunt? Spiritus enim etiam alta Dei scrutatur . 127. Ac ne putes quod scrutetur incognita, et ideo scrutetur, ut discat id quod ut disceres quia novit Spiritus quae nobis per ipsum Spiritum revelantur, in posterioribus ait: Quis enim scit hominum quae hominis sunt, nisi spiritus hominis qui in ipso est: sic et quae Dei sunt, nemo cognovit, nisi Spiritus Dei. Ergo si hominis spiritus novit quae hominis sunt, et antequam scrutetur novit, potestne aliquid Dei esse, quod Spiritus Dei nesciat? De quo
Abbreviated transcription (Latin):
nitas igitur est scientiȩ quan¬
do sicut pater reuelat qui dat
sꝑm reuelationis: sic reuelat &
filius. quia scriptum est. N emo nou̾
filium nͥ pater. neq patrem quis no¬
uit nisi filiꝰ. & cui uoluerit filius reue¬
lare. Plus dixit de filio: non quod
plus habeat quam pater. sed ne minꝰ
habere credatur. N ec immerito sic
nouit. Accipe nunc. quia dm patr̃e
nouit & sp̃s. S criptum ẽ enim quia
sicut ea quȩ hominis sunt nemo no
unquid erclusus est dĩ filius.
Non utiq: quia nec sp̃s sanctus ex¬
clusus ẽ cum dicitur. Neq patr̃e
quis nouit nisi filius. Ergo uniꝰ&
pater & filius et sꝑ̃s sanctus. et
naturȩ sunt & scientie. Neq cum
omnib quȩ ꝑ filiũ facta sunt sp̃s¬
sanctus annumerandus est. cum
scriptum ẽ quis potest nosse nisi
filius : S ed & sp̃s sc̃s nouit. Quis
gͦ cum dicitur: uniuersitas cre¬
aturarum. non sꝑs sc̃s compre¬
henditur. N unc uelim respon¬
deant. quid ẽ in homine quod
cognoscat quȩ sunt hominis.

Expanded text:
nitas igitur est scientiae, quando sicut Pater revelat, qui dat Spiritum revelationis, sic revelat et Filius; quia scriptum est: Nemo novit Filium, nisi Pater; neque Patrem quis novit, nisi Filius, et cui voluerit Filius revelare . Plus dixit de Filio, non quod plus habeat quam Pater, sed ne minus habere credatur. Nec immerito sic novit. 124. Accipe nunc quia Deum Patrem novit et Spiritus; scriptum est enim quia sicut ea quae hominis sunt, nemo noNumquid exclusus est Dei Filius? Non utique; quia nec Spiritus sanctus exclusus est, cum dicitur: Neque Patrem quis novit, nisi Filius. 125. Ergo unius et Pater et Filius et Spiritus sanctus et naturae sunt et scientiae. Neque cum omnibus quae per Filium facta sunt, annumerandus est Spiriscriptum est , quis potest nosse nisi Filius? Sed et Spiritus sanctus novit. Quid ergo? Cum dicitur universitas creaturarum, non Spiritus sanctus comprehenditur. 126. Nunc velim respondeant, quid est in homine, quod cognoscat quae sunt hominis?
Abbreviated transcription (Latin):
cet diuisiones grãrum sint. idem ta¬
men sp̃s. et diuisiones ministerioꝵ
sint idem autem ais. & diuisiones
operationum suit: idem tamen ds̃
qui oꝑatur omnia in omnibus. Di¬
uisiones sunt munerum. ñ sẽparati¬
ones trinitatis. Deniq idem est ds
qui oꝑatur omnia in omĩbus. ut
scias quia ñ est discretio oꝑationis
uiter d̾m patrem & sp̃m sanctum.
quando ea quȩ operatur sp̃s sanctꝰ
operatur & pater ds. qui oꝑatur
omiã in omnib N am cũ oꝑetur
omnia in omĩbus pater. alii tamen
datur ꝑ sp̃m sermo sapientiȩ. alii
sermo scientiȩ scđm eundem sp̃m.
alteri fides in eodem spũ. alii gr̃a

Expanded text:
cet divisiones gratiarum sint, idem aucet divisiones gratiarum sint, idem autem Spiritus: et divisiones minidem autem Dominus: et divisiones operationum sint, idem autem Deus, qui operatur omnia in omnibus . Divisiones sunt munerum, non separationes Trinitatis. 139. Denique idem est Deus qui operatur omnia in omnibus; ut scias quia non est discretio operationis inter Deum Patrem et Spiritum sanctum, quando ea quae operatur Spiritus, operatur et Pater Deus, qui operatur omnia in omnibus. Nam cum operetur omnia in omnibus Pater: Alii tamen datur per Spiritum sermo sapientiae, alii sermo scientiae secundum eumdem Spiritum, alteri fides in eodem Spiritu, alii g
Abbreviated transcription (Latin):
tre ñ potest eius oꝑatio separari.
nitur. Unde etiam ea quȩ loquitur
audire a patre dicitur. Quid si do-¬
ceo quia & pater audit filium. sicut¬
& filius audit patrem: Habes enim
scriptum in euangelio. quia dicit filiꝰ.
Pater grãs tibi ago. quia audisti me.
Quomͦi audiuit pater filium. cumfi¬
lius nichil ad patrem in superiorib
de lacaro sit locutus: Ac ne putares
quia semel a patre auditus est filiꝰ.
addidit. Et ego sciebam quia semꝑ
me audis. Ergo non subiec te obe¬
dientię. sed unitatis auditus ẽ sem¬
piternę. Similiter igitur & audire
a patrę sp̃s. et clarificare filium di¬
citur. Clarificare ido: quia docuit
nos sꝑs sc̃s filium di imaginem es¬
se uuisibilis dĩ & splendorem głe
et caracterem substantiȩ eiꝰ. S ꝑs
locutus est . & apłis. Deniq tunc ꝑ¬
fectiores esse cȩperunt: postea quã
sp̃m receperunt N ulla ergo distan¬
tia diuinę uirtutis & gr̃e. Nam li¬

Expanded text:
tre non potest ejus operatio separari. tre non potest ejus operatio separari. nitur. Unde etiam ea quae loquitur. audire a Patre dicitur. 137. Quid si doceo quia et Pater audit Filium, sicut ut et Filius audit Patrem? Habes enim scriptum in Evangelio, quia dicit Filius: Pater, gratias tibi ago, quia audisti me . Quomodo audivit Pater Filium, cum Filius nihil ad Patrem in superioribus de Lazaro sit locutus? Ac ne putares quia semel a Patre auditus est Filius, addidit: Et ego sciebam quia semper me audis . Ergo non subjectae obedientiae, sed unitatis auditus est sempiternae. 138. Similiter igitur et audire a Patre Spiritus, et clarificare Filium dicitur. Clarificare ideo, quia docuit nos Spiritus sanctus Filium Dei imaginem esse invisibilis Dei, et splendorem gloriae, et characterem substantiae ejus , Spilocutus est: et apostoli denique tunc perfectiores esse coeperunt, posteaquam Spiritum receperunt . Nulla ergo distantia divinae virtutis et gratiae; nam li
Abbreviated transcription (Latin):
diuinitatem unum ẽ cum patre fi¬
lius. unum ꝑ substantiã naturalem
non unus secundum sabellianam ꝑ¬
fidiam: quod unum utiq ẽ per sub¬
stantie ꝓprietatem non potest sepa¬
rari. Et ideo non potest filius face¬
re nͥ quod audierit a patre. quia
in ȩternum est ꝑmanens d̃i uerbũ:
nec unquam pater a filio opatione
diuiditur. & quod oꝑatur filiꝰ scit
patrem uelle: et quod uult pater
ter patrem & filium putares oꝑis
esse distantiam sed eiusdem oꝑatio¬
nis crederes unitatem: & opera in¬
quit quȩ ego facio ipse facit. Et rur¬
sus ne discretionem aliquam io¬
peris distinctione sentires. sed iłe
uelle. idem facere idem posse patre
& filium uidicares: dicit tibi sapien¬
tia de patre. Quȩcumq enim ille
fecerit: eadem & filius similit̾ facit.
Non gͦ alicui prior uel secundus est
actus: sed idem unus operationis
effectus. Et ideo nichil a se posse
facere & filius dicitur: quia a pa¬

Expanded text:
divinitatem unum est cum Patre Fidivinitatem unum est cum Patre Filius, unum per substantiam naturalem, non unus secundum Sabellianam perfidiam. Quod unum utique est per substantiae proprietatem, non potest separari; et ideo non potest Filius facere, nisi quod audierit a Patre; quia in aeternum est permanens Dei Verbum , nec umquam Pater a Filii operatione dividitur: et quod operatur Filius scit Patrem velle: et quod vult Pater,ter Patrem et Filium putares operis esse distantiam, sed ejusdem operationis crederes unitatem: Et opera, inquit, quae ego facio, ipse facit . Et rursus ne discretionem aliquam in operis distinctione sentires, sed idem velle, idem facere, idem posse Patrem et Filium judicares, dicit tibi Sapientia de Patre: Quaecumque enim ille fecerit, eadem et Filius facit similiter . Non ergo alicui prior vel secundus est actus, sed idem unius operationis effectus. Et ideo nihil a se posse facere Filius dicitur; quia a Pa
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s est: non a se audit. quia ex dõ
omnia. O mĩa accepit a patre filiꝰ.
quia ipse dixit. O mnia mͥ tradita
suns a patre meo. O mĩapatris ha¬
su filius. quia iterum ait. Omnia
quȩ pater habet. masunt. Et que
accepit ipse ꝑ uniatem nature ex
ipso. ꝑ eandem unitatem accepit &
sꝑs. sicut ipse dũs ũc declarat de
spũ suo dicens. P ropterea dixi de
meo accipiet & annunciabit uobis.
Quod gͦ loquitur sꝑs filii est: quod
dedit filius patris ẽ. I ta nichil a se
aut filius loquitur aut sp̃s: quia
nichil extrase trinitas loquitur.
Quod si ad infirmitatem sꝑs sanc ti
& quandam corporeȩ similitudine
uilitatis id diriuare contendas:
etiam ad filii iniuriam diruabis:
quia & de se filius dixit. Sic̃ audio¬
et iudico: & non potest aliquid fa¬
cere filius. nͥ quod uiderit facientẽ
patrem. Si enim uerum ẽ. sicut ue¬
rũ est quod dix it filius omĩa quȩ
habet pater mea sunt & secundum

Expanded text:
Spiritus est: non a se audit, quoniam ex Deo Spiritus est: non a se audit, quoniam ex Deo omnia. 134. Omnia accepit a Patre Filius, quia ipse dixit: Omnia mihi tradita sunt a Patre meo . Omnia Patris habet Filius; quia iterum ait: Omnia quae Pater habet mea sunt . Et quae accepit ipse per unitatem naturae, ex ipso per eamdem unitatem accepis, sicut ipse Dominus Jesus declarat, de Spiritu suo dicens: Propterea dixi, de meo accipiet, et annuntiabit vobis . Quod ergo loquitur Spiritus, Filii est: quod dedit Filius, Patris est. Ita nihil a se aut Filius loquitur aut Spiritus, quia nihil extra se Trinitas loquitur. 135. Quod si ad infirmitatem Spiritus sancti, et quamdam corporeae similitudinem vilitatis id derivari contendas; etiam ad Filii injuriam derivabis; quia et de se Filius dixit: Sicut audio, judico; et, Non potest aliud facere Filius, nisi quod viderit facientem Patrem . Si enim verum est, sicut verum est, quod dixit Filius: Omnia quae Pater habet, mea sunt ; et secundum
Abbreviated transcription (Latin):
nec in ipsis hominib semper allo¬
quiũ corporale aut carnalis audi¬
tus est. Qui enim loquitur linguis
non hominibus inquit loquitur
sed d̃õ: nemo enim audit. S piri¬
tuenĩ loquitur mysteria. Ergo
si in hominibus non semꝑ audi¬
tus est corporalis. in do tu infir¬
mitatis humane sonitus & que¬
dam organa exigis carnalis au¬
ditus. cum ideo audire dicatur
ut scire credatur: Nos enim disci¬
mus quod audierimus : & ante
audimus ut scire possimus. In đo
autem quia nouit omnia ante¬
quam fiant scientia precedit
auditum. Itaq ut quod uelit
pater filium non ignotare dica¬
mus. audisse memoramꝰ : sed in dõ
non sonus neq syllaba que signi¬
ficare solent indiciũ uoluntatis.
sed uoluntatis unitas diuinis qui¬
dem intelligitur archanis: nrĩs au¬
tem significatur indiciis. Quid est
gͦ non enim a se loquitur: Hoc ẽ non
sine me loquitur. quia loquitur
ueritatem. sapientiam aspirat.
N on sine patre loquitur quia dei

Expanded text:
nec in ipsis hominibus semper allonec in ipsis hominibus semper alloquium corporale, aut carnalis auditus est: Qui enim loquitur linguis, non hominibus, inquit, loquitur, sed Deo. Nemo enim audit, Spiritu autem loquitur mysteria . 132. Ergo si in hominibus non semper auditus est corporalis; in Deo tu infirmitatis humanae sonitus, et quaedam organa exigis carnalis auditus; cum ideo audire dicatur, ut scire credatur? Nos enim id scimus quod audierimus, et ante audimus, ut scire possimus: in Deo autem qui novit omnia antequam fiant, scientia praecedit auditum. Itaque ut quod velit Pater, Filium non ignorare dicamus, audisse memoramus: sed non in Deo sonus, neque syllaba, quae significare solent indicium voluntatis; sed voluntatis unitas divinis quidem intelligitur arcanis, nostris autem significatur indiciis. 133. Quid est ergo: Non enim a se loquetur? Hoc est, non sine me loquitur; quia loquetur veritatem, sapientiam aspirat. Non sine Patre loquitur, quia Dei
Abbreviated transcription (Latin):
igitur quia sicut d̃s nouit que
sua sunt : ita & filius que dei sunt
ita etiam sꝑs reuelauit. Ex uno enĩ
sꝑu per unum filium in unum pa¬
trem cognitio nr̃a ꝓcedit : ex uno
patre ꝑ unum filium in unum spi¬
ritum sc̃m. bonitas & sanctificatio
et imꝑiale uis ęterne traditur
potestatis. Ubi ergo ostensio est sp̃s
ibi di uirtus: nec potest esse disere¬
tio. ubi opus ununhẽ. Et ideo qđ
loquitur filius loqdatur & pater:¬
et quod pater loquitur. loquitur
& filius. Unde et de sꝑu filius dei
dixit. Non enĩloquetur a se. hoc
est non sine mea et patris commu¬
nione. Neq enĩ diuisus ac seperti¬
tus est p̃s : sed quȩ auait loqui¬
tur. A uat uidelicet ꝑ uuitatem
substantię et proprietatem seren¬
tiȩ. Neq enĩ hraminib aliquibus
cor poralib repit auditum. et
quib dam diuinlamodulis carnalib
uox resultat. uel audit ia quod igno¬
rat: qm̃ in reb humanis scientiã
plerumq auditiis operatur. & tam̃

Expanded text:
igitur quia sicut Deus nobis quae sua sunt, ita et Filius quae Dei sunt, ita etiam Spiritus revelavit. Ex uno enim Spiritu per unum Filium in unum Patrem cognitio nostra procedit: et ex uno Patre per unum Filium in unum Spiritum sanctum bonitas et sanctificatio et imperiale jus aeternae traditur potestatis. Ubi ergo ostensio Spiritus, ibi Dei virtus: nec potest esse discretio, ubi opus unum est. Et ideo quod loquitur Filius, loquitur et quod Pater loquitur, loquitur et Filius: et de Spiritu Filius Dei dixit: Non enim loquitur a se, hoc est, non sine mea et Patris communione non enim divisus ac separtus est Spiritus, sed quae audit loquitur : audit videlicsubstantiae, et per proprietatem scientiae. Neque enim foraminibus aliquibus corporalibus recipit auditum, et quibusdam divina modulis carnalibus vox resultat, vel audit id quid ignorat; quoniam in rebus humanis scientiam plerumque auditus operatur, et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
ed er ipse petrus in eo quod ꝓpo¬
suimꝰ exemplo premisit spiritũ
sc̃m̃. & postea dirit sꝑm domini.
ic enĩ habes. Anuania cur impleuit
sathanascor. tuũ ad mentiendum
sꝑuiscõ. ut z fraudem faceres de
pretio agri: N onne manens łͥ ma¬
neoe uenditũ in tua erat

Expanded text:
in eo, quod proposuimus, exemplo praemisit Spiritum sanctum, et postea dixit Spiritum Domini; sic enim habes: Anania, cur implevit Satanas cor tuum ad mentiendum Spiritui sancto, ut fraudem faceres de pretio agri? Ita nonne manens tibi manebat, et venditus in tua erat
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ & addiderit ñ es hominib ñititus
diuinitatis conaris excludere secundũ
scripture uerba ipse utiq sꝑm deum
credis. S ic enĩ et de sꝑu ex pressum in¬
telligimus & de patre. In dõ utiq pa¬
tre et sꝑu scõ ueritatis & scientiȩ aduer¬
timꝰ unitatem. quia similiter a scõ spu
sicut a dõ patre m̃daciũ de prehendit᷑.
Quod si utrũq de sꝑu accipimꝰ. cur qđ
legis ꝑfide negare conaris: Aut igit᷑
utrũq in do dixisti. quia & unitas di¬
uinitatem. asstruit. et diuinitas unita¬

Expanded text:
 addiderit: Non es hominibus mentitus, divinitatis conaris excludere, secundum Scripturae verba ipse utique Spiritum Deum credis. 58. Si enim et de Spiritu expressum intelligimus et de Patre, in Deo utique Patre et Spiritu sancto veritatis et scientiae advertimus unitatem; quia similiter a sancto Spiritu sicut a Deo Patre mendacium deprehenditur. Quod si utrumque de Spiritu accipimus, cur quod legis, perfide, negare conaris? Aut igiturutrumque dixisti; quia et unitas divinitatem astruit, et divinitas unita
Abbreviated transcription (Latin):
cain obtulit sacrificiũ. & uidas ac¬
cepit osculũ: sed audiuit. Iuda oscu¬
lo filiũ hominis tradis. hoc ẽ amoris
pignore scelus imples: & pacis ĩstru¬
mento odia seris. et caritatis officio
mortem ir rogas. Ergo nec arrianisi¬
biusur pato nomine blandiantur.
quia xꝑianos se esse dicunt Respon¬
debit eis dñs Nom̃ meũ pretenditis
& substantiã denegatis: sed ñ agnosco
nom̃ meum ubi non ẽ mea sempiter¬
na diuinitas. Non ẽ nomen meum. qđ
a patre diuiditur.a spũ separatur.
Non agnosco nom̃ meum ubi ñ agnos¬
co doctrinam meã. non agnosco no¬
men meii: ubi ñ agnosco sꝑmmeũ.
Nescit enimse sp̃s patris. comparare
seruitiis quȩ creauit. De quo multa
diximus.¬

Expanded text:
Cain obtulit sacrificium , et Judas acCain obtulit sacrificium , et Judas accepit osculum , sed audivit: Juda, osculo Filium hominis tradis? hoc est, amoris pignore scelus imples, ac pacis instrumento odia seris, et charitatis officio mortem irrogas. 131. Ergo nec Ariani sibi usurpato nomine blandiantur, quia christianos esse se dicunt. Respondebit eis Dominus: Nomen meum praetenditis, et substantiam denegatis: sed non agnosco nomen meum, ubi non est mea sempiterna divinitas. Non est nomen meum, quod a Patre dividitur, ab Spiritu separatur: non agnosco nomen meum, ubi non agnosco doctrinam meam: non agnosco nomen meum, ubi non agnosco Spiritum meum. Nescit enim se Spiritus Patris comparare servitiis, quae creavit. De quo multa jam diximus
Abbreviated transcription (Latin):
non intrat sapientia. etiam hoc loque¬
batur ꝓditoris affectu. Carius esti¬
mabat dnĩci corporis passionem. ut
om̃s a fide precii enormitate reuoca¬
ret.I deoq dñs gratis se obtulit. ne
quem reuocaret a xp̃o pauꝑtatis ne¬
cessitas: patriarchȩ eũ uili uendide¬
runt. ut onĩs emerent ysaus dixit.
Quicũq ñ habetis argentũ. ite emite
& bibite et manducate sine argento.
ut eũ adquireret qͥ ñ habebat argen¬
tũ Ouida proditor. unguentũ passi¬
onis eiꝰ trecentis denariis estimas
& passionem eiꝰ triginta denariis uen¬
dis. Diues in estimatione. uilis in sce¬
lere. Ergo ĩ omnes eodem pretio e¬
miunt xp̃m. Alio emit fotinus qui
ad mortem emit. alio arrianus qui
emit ad inuriam: alio catholicus qui
emit ad głam Redemit sine precio.
scđm quod scriptũ est. Qui ñ habet
pecuniã. emat sine precio Nononĩs
se nominent xp̃ianos. nom̃ usur¬
pant. ñ om̃s mercedem habent. Et

Expanded text:
non intrat sapientia ; etiam hoc loquenon intrat sapientia ; etiam hoc loquebatur proditoris affectus, charius aestimabat Dominici corporis passionem; ut omnes a fide pretii enormitate revocaret. Ideoque Dominus gratis se obtulit, ne quem revocaret a Christo paupertatis necessitas. Patriarchae eum vili vendiderunt, ut omnes emerent. Esaias dixit: Quicumque non habetis argentum, ite, emite, et bibite: manducate sine argento ; ut eum acquireret, qui non habebat argentum. O Juda proditor, unguentum passionis ejus trecentis denariis aestimas, et passionem ejus triginta denariis vendis ! Dives in aestimatione, vilis in scelere. 129. Ergo non omnes eodem pretio emunt Christum. Alio emit Photinus, qui ad mortem emit: alio Arianus, qui emit ad injuriam: alio catholicus, qui emit ad gloriam. Sed emit sine pecunia, secundum quod scriptum est: Qui non habet pecuniam, emat sine pretio . 130. Nose nominent christianos, nomen usurpant, non tamen omnes mercedem habent. Et
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ similimꝰ assũptionis & passionis
sint admiranda my steria: plenitu¬
do tam̃ fidei in sacram̃to est passionis.
Non minoris quidem ȩstimo scȩ uitgi¬
nis partii. sed gratius sumo benedicticor¬
poris sacramentũ. Quid clementiꝰ. quã qd̃
mͥ suas donauit iniurias: Elenius tam̃
ẽ quod tantũ contulit nobis. ut qͥ mori¬
turus ñ erat quia d̾s erat: nr̃a ille morte
moreretur. ut nos eius sꝑuuiueremus.
tũ illud trecentis denariis ȩstimauit:
quod utiq ipsius pretii definitione cm¬
cem uideretur dñi declarare. Unde &
dñs ait Hȩc enĩ mittens unguentum¬
hoc in corpus meũ. ad sepeliendũ me
fecit. Cur gͥ uidas hoc cariꝰ ȩstimaut:
Quia peccatorib pluris constat remis¬
sio peccatoꝵ: & indulgentia uidetur
esse p̃ciosior. Deniq habes scriptum
qͥa cui multũ dimittitur. plus diligit.
Ergo& ipsi peccatores dnĩcȩ passionis
quam ꝑdiderunt gram confitentur. et

Expanded text:
enim simili modo assumptionis et passionis enim simili modo assumptionis et passionis sint admiranda mysteria; plenitudo tamen fidei in sacramento est passionis. Non minoris quidem aestimo sanctae Virginis partum: sed gratius sumo benedicti corporis sacramentum. Quid clementius quam quod mihi suas donavit injurias? 692 Plenius tamen est, quod tantum contulit nobis; ut qui moriturus non erat, quia Deus erat; nostra ille morte moreretur, ut nos ejus Spiritu viveretum illud trecentis denariis aestimavit : quod utique ipsius pretii definitione crucem videretur Domini declarare. Unde et Dominus ait: Haec enim mittens hoc unguentum in corpus meum, ad sepeliendum me fecit . Cur igitur Judas hoc charius aestimavit? Quia peccatoribus pluris constat remissio peccatorum, et indulgentia videtur esse pretiosior. Denique habes scriptum: Quia cui multum dimittitur, plus diligit . Ergo et ipsi peccatores Dominicae passionis, quam perdiderunt, gratiam confitentur, et
Abbreviated transcription (Latin):
tem: sed in utroq xꝑin fidei & pieta¬
tis auctorem.Namet in patriarcha
ioseph tipus xp̃i fuit. & in ueritate
sui corporis xꝑc: qui ñ rapinam ar¬
bitratus ẽ esse se ęqualem dõ. sed for¬
mam seri accepit ꝓpter lapsus ui¬
delicet nros suscipiens seruitutem.
nec crucis fugiens passionem. Alibi
Quomͦ enĩ poterat uerũ eius pretiũ
comprehendi. cuiꝰ ñ potest meritũ
diffiniri: Erratur in p̃cio. quia erra¬
tur instudio. Uiginti aureis in ueteri
testam̃to uenditur. triginta in euange¬
lio. Preciosior enĩ tẏpo ueritas. largior
grã quam disciplina. opimor lege pre¬
sentia. quia lex promisit aduentum.
legen aduentus impleuit. Uiginti au¬
reis emunt ismahelitȩ. trignita uidei.
Nec hic figura mediocris ad sacͥ legium
ꝑfidi largiores quã ad salutem fide¬
les sunt ł am̃ utriusq contractus
considerari conuenit qualitatem.
Uiginti aurei p̃cium seruitutis. tri¬
gnnta aurei. crucis sunt. Quamuis

Expanded text:
tem; sed in utroque Christum fidei et pietatem; sed in utroque Christum fidei et pietatis auctorem. Nam et in patriarcha Joseph typus Christi fuit, et in veritate sui corporis Christus: Qui non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo, sed formam servi accepit ; propter lapsus videlicet nostros suscipiens servitutem, nec refugiens passionem. 125. Alibi Quomodo enim poterat verum ejus pretium comprehendi, cujus non potest meritum definiri? Erratur in pretio, quia erratur in studio. Viginti aureis in veteri Testamento venditur, triginta in Evangelio; pretiosior enim typo veritas, largior gratia, quam disciplina: opimior Lege praesentia; quia Lex promisit adventum, Legem adventus implevit. 126. Viginti aureis emunt Ismaelitae, triginta Judaei. Nec hic figura mediocris. Ad sacrilegium perfidi largiores, quam ad salutem fideles sunt. Utriusque tamen contractus considerare convenit qualitatem. Viginti aurei pretium servitutis, triginta aurei crucis sunt. Quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
darent eũ. Qui hoc audire ñ potest
iudeus ẽ: qui hoc audire ñ potest
lapidat xꝑm asꝑiorib omĩ caute
ꝑfidie suę saris. Et simͥ creditis:
uulnerat xp̃m Nam et si ille iã uul¬
nus sentire ñ possit. nunc enĩ sed̾m
eccłiȩ pietate letatur. Bonum mͥ est
dñe lex oris tui: seruo preceptum
tuũ. Unum te cũ patre esse. ipse dix¬
isti. Quia hoc credidit petrus cla¬
ues regni cęlor accepit. & sui securꝰ
peccata donauit. Q uia hoc ñ credi¬
dit iudas. impietatis suȩ se laqueo
stranauiauit. Odura iufideliusata
esborũ. Oinformem laqueũ ꝓdi¬
coris. sed deformiꝰ preciũ udeorũ.
argentũ imꝓbũ. quo aut emitur
ad necem iustus. aut uenditur. Ioseph
uitutem. alter ad mortem. De testabi¬
lis hereditas. feralis auctio. quȩ aut
frẽm uendit iniuriȩ aut dñm licita¬
tur exitio. salutis omnium redempto
nib iudea uiolauit. fidem atq pieta¬

Expanded text:
darent eum . 122. Qui hoc audire non potest, darent eum . 122. Qui hoc audire non potest, Judaeus est: qui hoc audire non potest, lapidat Christum asperioribus omni caure perfidiae suae saxis; et si mihi creditis, vulnerat Christum. Nam etsi ille jam nunc vulnus sentire non possit: Nunc enim secundEcclesiae pietate laetatur. 123. Bonum mihi est, Domine, lex oris tui ; servo praeceptum tuum. Unum te esse cum Patre ipse dixisti. Quia hoc credidit Petrus, claves regni coelorum accepit , et sui securus peccata donavit; quia hoc non credidit Judas, impietatis suae se laqueo strangulavit . O dura infidelium saxa verborum! O informem laqueum proditoris, sed deformius pretium Judaeorum! O argentum improbum, quo aut emitur ad necem justus, aut venditur! Joseph vitutem, alter ad mortem. Detestabilis haereditas, feralis auctio, quae aut fratrem vendit injuriae, aut Dominum licitatur exitio, salutis omnium redemptornibus, Judaea violavit, fidem atque pieta
Abbreviated transcription (Latin):
rat hortũ ingreditur: ut holerũ
nouellas in domo dñi plantaret. ius¬
tũ palmȩ florentem modo: uitẽq
fecundam riuo sui sanguinis irri¬
garet. hoc quoq loco in porticu sa¬
lomonis deambulat. dedicationis
i egiiꝰ lie. hoc est in pectore sa¬
pienos atq pacifici deambilabat
cordis mei. in medio domꝰ mee Habe¬
mus gͦ in nobis domũ di. habemus
atria. habemꝰ & porticus Habemus¬
tuis suꝑfluant aque tue. Dilata gͦ
hanc porticũ cordis tui porticum
di uerbo quod tͥ dicit. Dilata os tuũ.
& adimplebo illud. Ergo deambu¬
lans in corde sapientis atq pacifi¬
cidi uerbũ. audiamꝰ quid loquatur.
Ego et pater unũ sumus. Non dic it
hoc in pectore ꝑturbatoris ac stul¬
ti. quia animalis homo ñ percipit
quę sunt sꝑs di. stulticia enĩ illi est.
Non capiunt fidei magnitudinem.
angusta impior pectora ᵈ eniq¬
& iudei audientes ego et pater u¬
nũ sumꝰ. tulerunt lapides ut lapi¬

Expanded text:
rat, hortum ingreditur , ut olearum rat, hortum ingreditur , ut olearum novellas in domo Domini plantaret, et justum palmae florentem modo, vitemque fecundam rivo sui sanguinis irrigaret . 120. Hoc quoque loco in porticu Salomonis deambulabat dedicationis, ut legimus , die, hoc est, in pectore sapientis atque pacifici deambulabat cordis mei in medio domus tuae . Habemus ergo in nobis domum Dei, habemus atria, habemus et porticus, habemustuis superfluant aquae tuae . Dilata ergo hanc porticum tui cordis Dei Verbo, quod tibi dicit: Dilata os tuum et adimplebo illud . 121. Ergo deambulans in corde sapientis 691 atque pacifici Dei Verbum, audiamus quid loquatur: Ego et Pater unum sumus . Non dicet hoc in pectore perturbatoris et stulti; quia Animalis homo non percipit quae sunt Spiritus Dei; stultitia enim illi est . Non capiunt fidei magnitudinem angusta impiorum pectora. Denique Judaei audientes: Ego et Pater unum sumus; tulerunt lapides, ut lapi
Abbreviated transcription (Latin):
ritł requenter enĩ eius oracula ex
locorũ in quib diuersatus est qua¬
litatib estimamꝰ. Ie iunaturus a spũ
sic ut legimus ducitur in desertum.
ut euacuaret diaboli temptam̃ta.
Iam& in abundantia copiarũ. conti¬
nenter uix isse. laudandũ est T am̃
in diuitiis & amenitatib frequenti¬
or temptationis illecebra ẽ. Deniq
temptator ut temptet copias pol¬
licetur. & dñs ut uincat famem nu¬
trit. Nec gͦ diffiteor in diuitus esse
posse continentiã. Sed & qui mare
nauigat frequenter euadit: magis
tam̃ obnox ius ẽ ꝑiculo. quã qui na¬
uigare noluerit U ideamus cȩtera.
romissurus regnũ cȩloꝵ rãc montem
ascendit: alibi ꝑ sata ducit discipłos.
seminaturus in eorũ affectib celesti¬
ũ segetem preceptorum. ut messis
animor fecunda flauesceret. Consũ¬
maturus susceptę carnis officia cũ
ꝑfectionem in discipulis ia uideret
quos uerboꝵ suoꝵ radice fundaue¬

Expanded text:
rit; frequenter enim ejus oracula ex rit; frequenter enim ejus oracula ex locorum in quibus diversatus est, qualitatibus aestimantur. Jejunaturus, ab Spiritu, sicut legimus , ducitur in desertum, ut evacuaret diaboli tentamenta. Nam etsi in abundantia copiarum contineater vixisse laudandum est; tamen in divitiis et amoenitatibus frequentior tentationis illecebra est. Denique tentator ut tentet, copias pollicetar: et Dominus ut vincat, famem nutrit. Nec ego diffiteor in divitiis esse posse continentiam: sed etsi qui mare navigat, frequenter evadit; magis tamen obnoxius est periculo, quam qui navigare noluerit. 119. Videamus caetera. Promissurus regnum coelorum Jesus montem ascendit . Alibi per sata ducit discipulos , seminaturus in eorum affectibus coelestium segetem praeceptorum; ut messis animorum fecunda flavesceret. Consummaturus susceptae carnis officia, cum perfectionem in discipulis jam videret, quos verborum suorum radice fundave
Abbreviated transcription (Latin):
dicit ego & pater: reuelatur ȩqualitas
Cum dicit unũ sumus: unttas declara¬
tur. Equalitas confusionẽ excludit. uni¬
tas seꝑationem. Etqualitas patrẽ filiũq
distinguit. unitas patrẽ filiũq ñ scꝑat.
repellit. quia alium se. aliũ patrẽ dixit
Repellit fotinianũ. quia se cum deo pa¬
tre iunxit. Illos suꝑiorib repellit. qͥa
dixit ego & pater. inferiorib arrianos
quia dicit unum sumꝰ. Tam̃ & in suꝑi¬
orib & in inferiorib hereticam iungit
seuitatem. sabellianoꝵ. quia unũ dixit
sumus. ñ unꝰ sumꝰ. arrianoꝵ: quia
ego et pater. ñ pater & ego dixit. Qđ
utiq non contumacre sed pietatis &
prescientie fuit. ne nos errorem in
ordine putaremus. Ne seit enĩ uni¬
tas ordinem: gradũ nescit ęquali¬
tas. Nec cadit in dĩ filiũ: ut per con¬
tumaciam pietatem lederet. ma¬
gister ipse pietatis. Refert itaq ad
uertere quo loco hec dñs disputaue¬

Expanded text:
dicit: Ego et Pater, revelatur aequalitas: dicit: Ego et Pater, revelatur aequalitas: cum dicit: Unum sumus, unitas declaratur. Aequalitas confusionem excludit, unitas separationem: aequalitas Patrem Filiumque distinguit, unitas Patrem Filiumque non separrepellit; quia alium se, alium Patrem dixit: repellit Photinianum, quia se cum Deo Patre junxit. Illos superioribus repellit, quia dixit, Ego et Pater: inferioribus Arianos, quia dicit: Unum sumus; tamen et in superioribus et in inferioribus haereticam jugulat saevitatem Sabellianorum; quia unum dixit sumus, non unus sumus: Arianorum; quia ego et Pater, non Pater et ego dixit. Quod utique non contumaciae, sed pietatis et praescientiae fuit; ne nos errorem in ordine putaremus. Nescit enim unitas ordinem, gradum nescit aequalitas: nec cadit in Dei Filium, ut per contumaciam pietatem laederet magister ipse pietatis. vertere quo loci haec Dominus disputave
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s patris qui sp̃s filii ẽ. Ideo sicut ñ
rapitur patri ita non rapitur filio.
ita ñ rapitur & spũr: quicũq de nobis
in hoc nomine trinitatis uitam acci¬
pit ȩternam.Ex ipso autem quod
et dedisse filio pater & accepisse afi¬
lio sp̃s dicitur: quia scriptumẽ. Ile
me clarificabit. quia de meo accipi¬
et & annunciabit uobis. Quod de
munere magis dispensationis uide¬
tur quam de potestatis diuinȩ iu¬
re dixisse: quia quos filiꝰ redemiit
istis ipsis inquã uerbis de quibus
caluniam struunt unitas diuinita¬
tis aduertitur. ñ indigentia largita¬
tis.Dedit pater ꝑ generationem ñ
ꝑ adoptionem dedit.quasi id quod
esset in ipso diuinę iure nature. non
quasi liberalitatis gr̃a qͦd deesset. Et idõ
quia sic adquirit filiꝰ ppłos ut pater. sic
iuiuficat filiꝰ ut pater: ęqualitatẽ suã
ad patrẽ unitate potestatis exp̃ssit diccis.
Ego & pater unum sumꝰ. C um enuim

Expanded text:
Spiritus Patris, qui Spiritus Filii est. Ideo sicut non Spiritus Patris, qui Spiritus Filii est. Ideo sicut non rapitur Patri, ita non rapitur Filio, ita non rapitur et Spiritui, quicumque de nobis in hoc nomine Trinitatis vitam accepit aeternam. 115. Ex ipso autem quod et dedisse Filio Pater, et accepisse a Filio Spiritus dicitur; quia scriptum est : Ille me clarificabit, quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis quod de munere magis dispensationis videtur, quam de potestatis divinae jure dixisse, quia quos Filius redemit,istis ipsis, inquam, verbis, de quibus calumniam instruunt, unitas divinitatis advertitur, non indigentia largitatis. 116. Dedit Pater per generationem, non per adoptionem: dedit quasi id quod esset in ipso divinae jure naturae, non quasi liberalitatis gratia, quod deesset. Et ideo quia sic acquisit Filius populos ut Pater, sic vivificat Filius ut Pater, aequalitatem suam ad PatEgo et Pater unum sumus. Cum enim