comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uitatis in ius transut redemptoris.
¶laui illi qui manus dñi pedesq
tratis foderant perpetuis diabolũ
fixere uulneribus. & scorã pena
membrorũ. in imicarum fuit uiter¬¬
fectio potestatum: sic suam xp̾ocon¬
summante trictoriã. ut in ipso & euipso
oñis qui in cum crederent ttium
corporis eleuatione sublimis. re¬
conciliationem inundi ex fequerẽt
inquadam arce supplicii. lattone̾¬
q coruersum. ad paradysi uocaret
babitaculum. Uos princrpes iu¬
deorũ legisq doctores: non consci¬
entiȩ impietate conpuncti. nec
effectu sccleris mitigandi. fixuris
clauorũ addebatis. tela linguatũ
dicentes. alios saluos fecit : scrpsũ
non potest saluu facere. Si rex
isrł est descendat de cruce. &
credimus ei. Sed his uocibus
uns stultis atq blaspbenaiis red¬
dunt omia elementa responsum: &
unam simul in uos sententiam
ferant. cȩlum. terra. sol. syderaq:
indignos uos suo ministerio protes:¬

Expanded text:
vitatis in jus transiit Redemptoris. vitatis in jus transiit Redemptoris. Clavi illi, qui manus Domini pedesque transfoderant, perpetuis diabolum fixere vulneribus, et sanctorum poena membrorum inimicarum fuit interfectio potestatum: sic suam Christo consummante victoriam, ut in ipso et cum ipso omnes, qui in eum crederent, triumpcorporis elevatione sublimis, reconciliationem mundi exsequeretur in quadam arce supplicii, latronemque conversum ad paradisi vocaret habitaculum; vos, principes Judaeorum, legisque doctores, nec conscientiae impietate compuncti, nec effectu sceleris mitigati, fixuris clavorum addebatis tela linguarum, dicentes: Alios salvos fecit, seipsum non potest salvum facere. Si rex Israel est, descendat nunc de cruce, et credimus ei . Sed his vocibus vestris stultis atque blasphemis reddunt omnia elementa responsum, et unam simul in vos sententiam ferunt coelum, terra, sol, sidera, quae indignos vos suo ministerio protes
Abbreviated transcription (Latin):
Deniq conuersus ad eas. filiȩ inquu
hierłm nolite flere super me:
quia uenient dies in quibus dicens
brate steriles & trentres quae non
gentrerunt. & ubera quȩ non nil¬
tritrunt. Ubi est tristitia crucifi¬
gendi. ubi formido morituri
Non teriae passuri animũ hora sup¬
plicri. & docens nullam prose fltis
esse rationem: indicit pęnitentia
denuntiando uindictam. Non est
hdiulate. suꝑ illos fundatur iste
ploratus. quos tales uiserra ur̃a
pepererunt. Icugendũ plane
uobis est. non de saluatore creden¬
tium. sed de impirtate pereuntiũ.
ẜigo crucem uoleus patior. & mortẽ
in nie quam suni perempturas ad¬
ntito. Nolite flete pro mundi
redem p̃tione iuoruentem. quem
in maiestate patris uidebitis iudi¬
iligno. retorsit mortẽ in mortas
actorem. & om̃s principatus ad¬
uersasq uistutes. ꝑ obiectionem
passibilis carnis elisit Euacuatũ
est generale illud uenditionis nrȩ
a letale cyrograpbũ & pactũ capti¬

Expanded text:
Denique conversus ad eas, Filiae, inquit, Denique conversus ad eas, Filiae, inquit, Jerusalem, nolite flere super me, ent dies, in quibus dicent: Beatae steriles, et ventres qui non genuerunt, et ubera quae non nutrierunt. Ubi est tristitia crucifigendi? Ubi formido morituri? Non terret passuri animum hora supplicii, et docens nullam pro se flendi esse rationem, indicit poenitentiam, denuntiando vindictam. Non est, ejulate. Super illos fundatur iste ploratus, quos tales viscera vestra pepererunt. Lugendum plane vobis est, 236 non de Salvatore credentium, sed de impietate pereuntium. Ego crucem volens patior, et mortem in me, quam sum perempturus, admitto. Nolite flere pro mundi redemptione morientem, quem in majestate Patris videbitis judiin ligno retorsit mortem in mortis auctorem; et omnes principatus adversasque virtutes per objectionem palpabilis carnis elisit. Evacuatum est generale illud venditionis nostrae, et lethale chirographum, et pactum capti
Abbreviated transcription (Latin):
uersis contumeliis affici aut ꝑmi sit
aut iussit. ut satiata iniquitas a
in nocentis iniierus ulterius io
seutret sed ꝑtinax malitia propnus
crescebat augiiriitis. Et inquen
obtinuerat ius inlusionis. ex igdat
& inortis. Unde & cum sunimi sai¬
cerdotes & principes iudȩorũ om̃isq
multitudo crebris uocib: adela¬
marent crucifige. tradidit iħ̃m
ꝑ sequentiũ uoluntati. barrabba
illis latrone dimisso. ut qui indie
festo auctorem interficrebant uite.
in punitas eis prestaretur homicido
ab impiorũ tabernaculis extunte
ut impleretur quod scriptũ est.
longe est apeccatoribus salus. Seque¬
batur eum multitudo populi & na¬
lierũ plangentiũ & lamentantium
eũ. Sola cium sexus infermior &u
prohis qui morte sunt digni in li¬
crimas cominorieri. & dampnatonꝰ
exitus pro nature cominunis consi¬
deratione misereri. Sed istũ sibi
planctũ dñs iho dedignatur im¬
pendi. quia non decebat luctus
triumphum. nec lamenta uictona

Expanded text:
ersis contumeliis affici aut permisit, ersis contumeliis affici aut permisit, aut jussit, ut satiata iniquitas de innocentis injuriis ulterius non saeviret. Sed pertinax malitia propriis crescebat augmentis, et in quem obtinuerat jus illusionis, exigebat et mortis. Unde cum et summi sacerdotes, et principes Judaeorum, omnisque multitudo crebris vocibus acclamarent: Crucifige, crucifige, tradidit Jesum persequentium voluntati, Barabba illis latrone dimisso, ut qui in die festo auctorem interficiebant vitae, impunitas eis praestaretur homicidaeab impiorum tabernaculis exeunte, ut adimpleretur quod scriptum est: Longe a peccatoribus salus , sequebatur eum multitudo populi, et mulierum plangentium et lamentantium eum . Solet enim sexus infirmior, etiam pro iis qui morte sunt digni, in lacrymas commoveri, et damnatorum exitus, pro naturae communis consideratione misereri. Sed istum sibi planctum Dominus Jesus dedignatur impendi, quia non decebat luctus triumphum, nec lamenta victoriam.
Abbreviated transcription (Latin):
subut. didragnia soluit. uectigalia
non inhibuit. quȩ disunt doͬ &
quae sunt cesaris cęsari reddenda
constituit. Pauꝑtatẽ clegit. obȩdi-¬
ne in totum in anis iudȩorã uideat᷑
obiectio. discute diligentius pręses.
quid de dñi iħu operibus notu sit:
quid de potestate conꝑtum. Cęcis
uisum. suidis auditum. claudis gressũ.
inutis donauti cloqura. febres ab egio.
dolores resoluit. dȩmonia etecit. mor̾¬
tuos uiuificauit. mari & uentis ut
quiescerent. imperauit. Magnum
prorsus regemista demonstrant. qui
non humana excellat potentia sed
urrtute diuina. Hanc ergo iudei
obiciant potestatẽ. cõmutent acti¬
onem suam. & hoc ptoferant ore.
quod tenent corde. Quate de ter-¬
renis calumpiriantur. qui cȩbestia
ꝑsecuntar. Quamtus ergo pilatus
onerosum sibi inuidiosũq seutiria
quod eũ iudȩi de neglectu amicitiȩ
cesaris impetebant. aliquandiu
tamen furorera eorum mnitigare
coriatus est. Et idõ dnm ihm di-¬

Expanded text:
subiit, didragma solvit, vectigalia subiit, didragma solvit, vectigalia non inhibuit, quae Dei sunt Deo, et quae sunt Caesaris Caesari reddenda constituit; paupertatem elegit, obedine in totum inanis videatur Judaeorum objectio, discute diligentius, praeses, quid de Domini Jesu operibus notum sit, quid de potestate compertum. Caecis visum, surdis auditum, claudis gressum, mutis donavit eloquium, febres abegit, dolores resolvit, daemonia ejecit, mortuos vivificavit, mari et ventis, ut quiescerent, imperavit . Magnum prorsus regem ista demonstrant, qui non humana excellit potentia, sed virtute divina. Hanc ergo Judaei objiciant potestatem, commutent actionem suam, et hoc proferant ore, 235 quod tenent corde. Quare de terrenis calumniantur, qui coelestia persequuntur? Quamvis ergo Pilatus onerosum sibi invidiosumque sentiret, quod eum Judaei de neglectu amicitiae Caesaris impetebant, aliquamdiu tamen furorem ipsorum mitigare conatus est: et ideo Dominum Jesum div
Abbreviated transcription (Latin):
UNT NIULTIS
modis dilectissimi iudaica
impietas laborara. ut causã aliquã
ꝑpetrandi in dum ihm sceleris
inutnirae. & mendacia quȩ falsi
testes in iustis sacerdotibus famu¬¬
lando protulerant. nihil quod morte
dignũ ess& afferant. hoc quasi in-¬
superabile reppererunt. ut dnm
mundi affectati regni inuidia per¬
urguerent. Ecumq pilatus ibm
quem frustra uidebat argui uello
ab solui: calum pniose & minaciter
conclamarunt. si hunc dimittis
non es amicus cȩsaris. Om̃is en̾i
qui se regem facit. contra dicit
eȩsari. Stultam insimulationem
in prudenter pilate timuisti.
formidabile furrit nonren regiu̾:
& pro imperio cesaris. opprimi
debuerit noue molitio potestatis.
Si dominandi consilium tẏranirices
tibi prodidit apparatus. si prouisio
armoru. si congregatio diuitiarũ.
si prȩsidia desiderata sunt militũ.
quid eu̾ grauari sinis de affectata
potentia. curus specialis fuit de hu¬
militate doctrina: Romanis
legibus non contradixit. censum

Expanded text:
um multis modis, dilectissimi, Judaica impietas laboraret, ut causam aliquam perpetrandi in Dominum Jesum sceleris inveniret, et mendacia, quae falsi testes injustis sacerdotibus famulando protulerant, nihil quod morte dignum esset afferrent; hoc quasi insuperabile repererunt, ut Dominum mundi, affectati regni invidia perurgerent. Cumque Pilatus Jesum, quem frustra videbat argui, vellet absolvi, calumniose et minaciter conclamarunt: Si hunc dimittis, non es amicus Caesaris: omnis enim qui se regem facit, contradicit Caesari . Stultam insimulationem imprudenter, Pilate, timuisti. Sed formidabile fuerit nomen regium, ut pro imperio Caesaris opprimi debuerit novae molitio potestatis, si dominandi consilium tyrannicus tibi prodidit apparatus, si provisio armorum, si congregatio divitiarum, si praesidia detecta sunt militum. Quid eum gravari sinis de affectata potentia, cujus specialis fuit de humilitate doctrina? Romanis legibus non contradixit, censum
Abbreviated transcription (Latin):
qius uerbo consolationis ne desperare
in pręssuris debeant refouenius.
E osdem capillis irris extergintus. cũ
dt reb quȩ nobis superfluunt. egen.¬
tum necessitati commumicamus.
it & de nobis quod sequitur. & domꝰ
impleta est ex odore unguenti: quia
opinione deuotionis. qua dm̃ & ꝓxi.¬
mũ simplici putoq corde uenerari.
ac diligere probaniur. fitq quod
in amoris cantico sponsa gloriatur.
Num ess& rex in accubitu suo. nardus
mea dedit odorem fuũ. Ubi aꝑte
quid maria senel fecerit. typice
autt᷑ quid om̃is ȩccła. quid anima
quȩq perfecta semꝑ faciat ostendit᷑.
Dicit ergo uinus ex disciprilis eius iudas
scariothis: qui erat eum traditurus.¬

Expanded text:
us verbo consolationis ne desperare in pressuris debeant, refovemus. Eosdem capillis nostris extergimus, cum de rebus quae nobis superfluunt egentium necessitati communicamus: fitque de nobis quod sequitur: Et domus impleta est ex odore unguenti. Quia opinione devotionis, qua Deum et proximum simplici puroque corde venerari ac diligere probamur: fitque quod in amoris Cantico sponsa gloriatur, dum esset rex in accubitu suo, nardus mea dedit odorem suum. Ubi aperte quid Maria semel fecerit, typice autem quid omnis Ecclesia, quid anima quaeque perfecta semper faciat, ostenditur. Dixit ergo unus ex discipulis ejus Judas Iscariotes, qui erat eum traditurus
Abbreviated transcription (Latin):
bantur quae legebant. Inuenit
ergo ihc asellũ. & sedit suꝑ eum.
sicut scriptũ est. Noli timere filia
syon. ecce rex tuus uenit tibi. sedens
sitꝑ pullum asinȩ. Hȩc filia sẏon
cui diuinitus ista dicuntur. in illis
erat ouib quȩ uocẽ pastoris audi¬
ebant. In illa erat multitudine
quȩ dñm uriuientẽ tanta dtuotione
laudabat. tanta agmine deducebat
ai. Dictum est noli timete. illum
trepidare cum loquitur. quia ille
sanguis fundetur ꝑ quem tuum
delictum deleaturꝰ. & uita redimãt᷑.
sedtrat. Hoc eñi apud alios euuan¬
gelistas inurnitut. & intelligitar
populus gentrã qui legem dñi non
acceperat. Asinam uero seda. qͥa
utrumq tumentũ dño adductum
ex poptilo isrł non indomita esse
sed quȩ prȩsepe dñi agnouit.
Hȩc non cognouerunt diseipuli cius
primum. sed quando glorificatus

Expanded text:
bantur quae legebant. Invenit bantur quae legebant. Invenit ergo Jesus asellum, et sedit super eum « Sicut scriptum est: Noli timere, filia Sion, ecce rex tuus venit sedens super pullum asinae . Haec filia Sion, cui divinitus ista dicuntur, in illis erat ovibus quae vocem pastoris audiebant; in illa erat multitudine quae Dominum venientem tanta devotione laudabat, tanto agmine deducebat. Ei dictum est: Noli timere; illum trepidare cum patitur, quia ille sanguis fundetur per quem tuum delictum deleatur et vita redimatur sederat hoc enim apud alios evangelistas invenitur intelligimus populum gentium, qui legem Domini non acceperat; asinam vero quia utrumque jumentum Domino adductum ex populo Israel, non indomita tamen, sed quae praesepe Domini agnovit. Haec non cognoverunt discipuli ejus primum, sed quando glorif
Abbreviated transcription (Latin):
dĩii. rex isrł. Quam uocem mentis
inuidentia principes iudȩorũ ꝑpeti
non poterant. quando rege suum
xpͣm tanta multitudo clamabat.
magnum fuit regem scłorũ regem
freri hominu : Non eñi tex isrł
xp̃s ad extendum tribrtũ. uel
ferro excrcitum armandũ hostesq
bebellandos. sed rex isrł qđ mentẽ
regat. quod in acteruu consulat.
quod in regnũ cęlorũ credentes
sperantes amantesq perducat.
Dĩ ergo filius arqualis patri uerbũ
ꝑ quod facta sunt om̃ia. quod tex
esse uoluit isrł dignatio est non
promotio miserationis. indicium
est non potestatis augnirntum.
Qui enͣt appellatus est rex iudgorũ.
in celis est dñs angelorũ. Eit in.¬
uenit asellum. & sedit suꝑ cum.
Hic breuiter dictũ est. Nam quem¬
ad modum sit factum apud alios
cuuangelistas. plenissime legitut.
Aadhibetur autem huic facto ꝓphe¬
ticum testimoniũ ut appase̾ret
quod dum magnũ principes iudȩ¬
orũ eum non intellegebant imple¬

Expanded text:
Domini rex Israel. » Quam vocem mentis Domini rex Israel. » Quam vocem mentis invidentia principes Judaeorum perpeti non poterant, quando regem suum Christum tanta multitudo clamabat. magnum fuit, regem saeculorum regem fieri hominum? Non enim rex Israel Christus ad exigendum tributum; vel ferro exercitum armandum hostesque debellandos: sed rex Israel, quod mentem regat, quod in aeternum consulat, quod in regnum coelorum credentes, sperantes, amantesque perducat. Dei ergo Filius aequalis Patri, Verbum per quod facta sunt omnia, quod rex esse voluit Israel, dignatio est, non promotio; miserationis indicium est, non potestatis augmentum; qui enim appellatus est rex Judaeorum, in coelis est Dominus angelorum. Et inJesus asellum, et sedit super eum. » Hic breviter dictum est. Nam quemadmodum sit factum, apud alios evangelistas plenissime legitur. Adhibetur autem huic facto propheticum testimonium, ut appareret, quod maligni principes Judaeorum eum non intelligebant, in quo imple
Abbreviated transcription (Latin):
uiitutem littere uocalis aleph.
aqua uerbum sequens incipit
anna. quod metrici in uersibus
scandendis sanalipham uocant.
quamuis illi scriptam littera scan¬
dentes transiliant. In hoc autem
uerbo osauna iota littera nec salti
scribatur. sed fensu loquentiũ saluo
funditus intermittitur. Benedic¬
tus qui uenit innomine dñi. rex
isrł. Sic accipiendum est. ut in
intellegatur. quamuis possit ha-¬
bere intellegentiam in nomine
suo. quia & tpse dñs est. Unde
intellectum. qui ait. Ego utni
in nomine patris nuei & non sus¬¬
cepistis ire. alius uenieo in nomine
suo illum suscipietis. Humilitatis
sem&ipsum factus obediens usq
ad mortem. mortẽ autem cracis.
non itaq amittit diuinitatẽ. quando
nos doc& humilitate᷑. In illa patri
est aequalis. in hac nobis similis.
Per quod patri est arqualis. nos ut
essemus creauit. per quod nobis
est similis ne periremus redemit.
Has eius latides turba dicebat. Osanna
benedictus qui uento in nomine

Expanded text:
virtutem litterae vocalis aleph, virtutem litterae vocalis aleph, a qua verbum sequens incipit anna, quod metrici in verbis scandendis synaloephen vocant, quamvis illi scriptam litteram scandentes transiliant; in hoc autem verbo osanna, iot littera nec saltem scribatur, sed sensu loquentium salvo, funditus intermittantur. « Benedictus qui venit in nomine Domini, rex Israel, » sic accipiendum est, ut in intelligatur, quamvis possit habere intelligentiam, in nomine suo. Quia et ipse Dominus est, unde intellein nomine Patris mei, et non suscepistis me; alius veniet in nomine suo, hunc suscipietis . Humilitatis semetipsum, factus obidens obediens usque ad mortem, mortem autem crucis . Non itaque amittit Divinitatem, quando nos docet humilitatem. In illa Patri est aequalis, in hac nobis similis. Per hoc quod Patri aequalis est, nos ut essemus creavit per quod nobis est similis, ne periremus redemit. Has enim laudes turba dicebat: « Osanna, benedictus qui venit in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
obritam ei & clamabant osanna
benedictus qui uenit in nomine
lauides sunt significantes uidtoria
qua erat dñis mortem moriendo
tsrus. Osanna berredicius qui uento
in nomine dñi. Notandu n sane
quod osanna uerbum hebraieum
ompositum est ox duobus corrupto
& integro. Salua nãq siue saluifica
apud cos dicitur. Osi. uerbu salu
tare: anna uero. interiectio est de.¬
precantis. quomodo apud latiuos in.¬
teriectio est dolentis heui. & inter.¬
iectio ad intrantis pape. Deniq
in psalmo tibi septuagiata interpre¬
tes transtulerunt odñe saluum me
fac in hebreo scriptum est anna ad-¬
onay. Osanna quod in terpres nrͣ
hieronimus diligertius elucidauit.
ita transtulit. Obseero dñe. salua
obseero. Idem nãq significat. od ñe¬
ꝑ interiectionem obseerantis quod
obstero dñe ꝑ ipsum uerbũ obsecta¬
tionis. O sanna itaq salua obsecto
significat. consumpta littera uel
uocali quae uerbum prius termi-¬
nat cum perfecte dicitur osi per

Expanded text:
obviam ei et clamabant osanna obviam ei et clamabant osanna benedictus qui venit in nomine laudes sunt, significantes victoriam, qua erat Dominus mortem moriendo turus. » Osanna, benedictus qui venit in nomine Domini. Notandum sane quod Osanna verbum Hebraicum, compositum est ex duobus, corrupto et integro. Salva namque sive salvifica apud eos dicitur  Osi. At vero anna  interjectio est deprecantis, quomodo apud Latinos interjectio admirantis, papae. Denique in Psalmo, ubi septuaginta interpretes transtulerunt: « O Domine, salvum me fac , » in Hebraeo scriptum est: Anna adonai osiana, quod interpres noster Hieronymus, diligentius elucidans, ita transtulit: « Obsecro, Domine, salva, obsecro. » Idem namque significat o per interjectionem obsecrantis, quod obsecro, Domine, per ipsum verbum obsecrationis. Osanna itaque salva obsecro significat, consumpta littera vel vocali, quae verbum prius interminat, cum perfecte dicitur osi, per
Abbreviated transcription (Latin):
defunctum. Et quidem se ut iuq
posse docuit. qui & lazarũ defunes
& serpfum suscitauit occisũ. Ped
nos fr̃es relicta malitia ꝑfidorum
sequanur deuotiorrem fideltum:
abeamus ab impioru contubernio
nor sed eamus in concilio uanitati
& cum iniqua gerentibus non in¬
tremus. Eredamus in eum qui
non tantu corpris. sed & animam
saluat amorte: seruemusq: oꝑando
quod credimus. ut credentes uita
acternã habtamus in nomine eius.
Postquã dñs quatriduanũ mortuũ
suscitauit. stupentib tudx̧is & alis
domo iħ̃o: recumbente quoq laum
qui fuerat amortuis suscitatus.
post unguentũ diffusum su ꝑ pedes
cius unde domuis odore completa
est. De quibus in suptrioribus
quantuni potuimus tractauimus
nunc uidendũ est quid ante dñi
passionem gestũ esso. Dicit en̾i
cuuangelista. In crastiuũ autem
turba multa quae conuenerat ad
diem festum. eum audissent quia
uenit iħẽ hierosolymã acceptit
ramos palmarũ. & procesferunt

Expanded text:
defunctum! Et quidem se utrumque defunctum! Et quidem se utrumque posse docuit, qui et Lazarum defunctum, et seipsum suscitavit occisum. Sed nos, fratres, relicta malitia perfidorum, sequamur devotionem fidelium, abeamus ab impiorum contubernio, non sedeamus in consilio vanitatis, et cum iniqua gerentibus non intremus; credamus in eum qui non tantum corpus, sed et animam salvat a morte, servemusque operando quod credimus, ut credentes vitam aeternPostquam Dominus quatriduanum mortuum suscitavit, stupentibus Judaeis, et aliis domo Jesus, recumbente quoque Lazaro, qui fuerat a mortuis suscitatus, post unguentum effusum super pedes ejus, unde domus odore completa est, de quibus in superioribus, quantum potuimus tractavimus, nunc videndum est, quid ante Domini passionem gestum esse constat. Dicit enim evangelista: « In crastinum autem turba multa quae venerat ad diem festum cum audissent quia venit Iesus Hierosolyma acceperunt ramos palmarum et processerunt
Abbreviated transcription (Latin):
mansiontm facit. ubi bethaniam
id est domiũ animę obedientis in
qua habitet inuenit. ueniamus illuc
contemplatione. non ꝓpter homi¬¬
nem tantũ quem amorte animę
suscitatum spiritaliter uirtere
dorauit. sed ut bonam hominis
uitam inuitarido. ꝑ hoc ad uisiont
iħu ꝑtiagere mereamur. Quia
ꝓcerto cognoriimus ubi iħc est: fe-¬
surrexit en̾i post mortem. & ascen¬
dit in cęlum. Ibi hab& mansione̾
perpetuã. ipsa est uera bethania
ciuitas scilico cȩbestis. quam nullus
ual& nisi obediens intrare. Ptude¬
tendamus illuc internis cordis
affectibus. suspitemus illuc ipsum
domus illius conditorem. petamus
om̃is. petamus singuli. ut in habi¬
temus in domo erus om̃ib drebus
uitȩ nr̃e. non ut lazarum ibi
uidtamus quem suscitauit amor¬
tuis. sed ut tpsi cũ lazato & cȩteris
sc̃is tesuscitati amortuis. uidea¬¬
mus uoluntatẽ dnͣi. & ꝓtegamur
cidere uelle suscitatũ. quasi non
possit suscitait occisum. qͥ poterat

Expanded text:
mansionem facit, ubi Bethaniam, mansionem facit, ubi Bethaniam, id est, domum animae obedientis in qua habitet, invenit, veniamus illuc contemplatione, non propter hominem tantum, quem a morte animae suscitatum spiritualiter vivere donavit, sed ut bonam hominis vitam imitando per hoc ad visionem Jesu pertingere mereamur: quia pro certo cognovimus ubi Jesus est. Resurrexit enim post mortem, et ascendit in coelum, ibi habet mansionem perpetuam. Ipsa est vera Bethania, civitas scilicet coelestis, quam nullus valet nisi obediens intrare. Studee illuc internis cordis affectibus, suspiremus illuc ipsum domus illius conditorem, petamus omnes, petamus singuli, ut inhabitemus in domo ejus omnibus diebus vitae nostrae, non ut Lazarum ibi videamus quem suscitavit a mortuis, sed ut ipsi cum Lazaro et caeteris sanctis resuscitati a mortuis, videamus voluntatem Domini, et protegamur cidere velle suscitatum, quasi non possit suscitare occisum, qui poterat
Abbreviated transcription (Latin):
cęberi resurrectione pręuenta ne¬¬
quiia. Unde bene marcus anm
de illa dixisse testatur. qđ habuit
hȩx fecit. Prȩurenit unguere corpꝰ
meũ insepulturam. Quod est
aprite dicere. quia corpus intũ
iam defuncta tangere ñ poterit.
solum quod nrunc potuit fecit.
Prȩuenit uruum. adhuc funerandi
officio donare. Pauperes erim
semꝑ habetis uobiscum. me autẽ
semꝑ non habrbitis. Et hic mag.¬
nȩ modtramine pacientiȩ dñs.
non tudam arguit auaritie. &
non pauperã gr̃a de pecunia
loqui. sed ex ratiorre de monstrat
non esse culpandos eos qui ei intt
homires conuersanti de facultatibus
suis ministrarent. cum tam paruo
tempore ipse apud ȩccłam corpo-¬
raliter mansurus. paupetes autẽ
quib elemosina fueri possit. in ea
semꝑ esfent habendi. Ci ognouit
ergo turba multa ex iudȩis quia
illic ess&. & tenerunt non ꝓpter
iħm tantũ sed ut & lazarum uide¬
rent. quem suscitauit amortuis.
Curiositas hos non caritas adduxit

Expanded text:
celeri resurrectione praeventa neceleri resurrectione praeventa nequiret: unde bene Marcus Dominum de illa dixisse testatur: Quod habuit, haec fecit: praevenit ungere corpus meum in sepulturam . Quod est aperte dicere: Quia corpus meum jam defuncti tangere non poterit, solum quod nunc potuit, fecit, praevenit vivum adhuc funerandi officio donare. Pauperes enim semper habetis vobiscum, me autem non semper habetis. Et hic magnae moderamine patientiae Dominus non Judam arguit avaritiae, et non pauperum gratia de pecunia loqui, sed ex ratione demonstrat non esse culpandos eos qui ei inter homines conversanti de facultatibus suis ministrarent, cum tam parvo tempore ipse apud Ecclesiam corporaliter mansurus, pauperes autem, quibus eleemosyna fieri posset, in ea semper essent habendi. Cognovit ergo turba multa ex Judaeis quia illic esset, et venerunt non propter Jesum tantum, sed ut Lazarum viderent, quem suscitavit a mortuis. Curiositas hos, non charitas, adduxit
Abbreviated transcription (Latin):
mittebantur in eis imisterio por¬
tare. sed furto exportare solebat.
idens enam dñs cor iude ccipiditatis
iam sorde pollutum. pręuidens peiore
ꝓditioriis sorde pollurndũ cõmisit
cius fidei quicquid habebant in
sacculis. eumq de his quȩ uello&
facere ꝑmisit. ut uel conlati honoris.
uel habitȩ memoria pecuniȩ. m̃tẽ
ab ipsius uenditione reuocaret.
Ul etum quia semꝑ auarus ȩget. neq
umquã beneficiorũ ꝑfidus meminit
impius a futto pecunie quã porta¬
bat ꝑuenit ad traditionem dñi. quã
destinabat. Dixit ergo iħc̃. Sine
illam. ut in ditm sepulturę ineae
feru& illud. Quasi in nocenter
interroganti iude. dñs simpliciter
& mansirete quo ministerrum
mariȩ ꝑtiner& exposuit: quia ipse
uidelico morituras. & ad sepelieu¬¬
dum aromatibus ess& unguendus.
Idcoq mariȩ cui ad unctiortem
mortui corporis eius. quamuis multũ
desideranti ꝑuenire non licrret.
donatũ fit uiuenti ad huc inpen¬
dere obsequium. quod post morte̾

Expanded text:
m in ejus ministerio portare, sed etiam furto exportare solebat. Videns enim Dominus cor Judae cupiditatis jam sorde pollutum, praevidens pejoris proditionis sorde polluendum, commisit ejus fidei quidquid habebat in sacculis, eumque de his quae vellet facere, permisit, ut vel collati honoris, vel habitae memoria pecuniae mentem ab ipsius venditione revocaret. Verum quia semper avarus eget, neque unquam beneficiorum perfidus meminit, impius a furto pecuniae quam portabat pervenit ad traditionem Domini qui commendabat. Dixit ergo Jesus: Sine illam, ut in diem sepulturae meae servet illud. Quasi innocenter interroganti Judae Dominus simpliciter et mansuete, quo ministerium Mariae pertineret, exposuit: quia ipse videlicet moriturus, et ad sepeliendum aromatibus esset ungendus. Ideoque Mariae, cui ad unctionem mortui corporis ejus, quamvis multum desideranti pervenire non liceret, donatum sit viventi adhuc impendere obsequium, quod post mortem
Abbreviated transcription (Latin):
iħu. U ideamus quud dñs ad istai
responderit. Ecce uolerunt eum
iudȩi occidere. gentibes uidere. Sed
&tam illi ex iudȩis erant qui clama¬
bant: benedictus qu. utuit in no¬
mine dñi rex isrł. Eacce illi excir¬
cumcisione. illi ex prȩputio uelut
parietes de diuerso uenicutes. & in
unam fidem xp̃i pacis osculo concu.¬
rentes. Audiamuis ergo tiocẽ lapidis
angularis. Iħc autẽ inquit respondit
eis. Uerut hora. ut clarificctur filiuꝰ
hominis. Hic quisquam forsitan
putat ideo se dixisse glorificatu. quia
gentibes cum uolebant uidere. Non
ita est sed uidebat rpsos gentiles post
passionem & tesitrrectionem suam
in om̃tib gentibus credituros. quia
sicut dicit apostolus. excitas ex parte
ifrł facta est. donec plenitudo geti¬
trum intrat&. Eix occusione igit

Expanded text:
ad ista responderit. Ecce voluerunt eum Judaei occidere, gentiles videre. Sed etiam illi ex Judaeis erant, qui clamabant: « Benedictus qui venit in nomine Domini, rex Israel. » Ecce, illi ex circumcisione, illi ex praeputio, velut parietes de diverso venientes, et in unam fidem Christi pacis osculo concurrentes. Audiamus igitur vocem lapidis angularis. Jesus autem, inquit, respondit eis dicens: Venit hora ut glorificetur Filius hominis. Hic quisquam forsitan putat ideo se dixisse glorificatum, quia Gentiles eum volebant videre. Non ita est. Sed videbat ipsos Gentiles post passionem et resurrectionem suam in omnibus gentibus credituros: quia, sicut dicit Apostolus, Caecitas ex parte in Israel facta est donec plenitudo Gentium intraret . Ex occas
Abbreviated transcription (Latin):
hoc signum. Pharisȩi ergo dixerun
ad sem& ipsos. Uidetis quia nibil
proficimus.: Ecce mundus torio
post eum abut. Turba turbauit
turbam. Quid autem inuides cen
tarba. quia post eum uadit mundu
ꝑ que factus est munduo. Et rag
autẽ gentiles quidam ex his qui as¬
cenderant. ut ad orarent in die feso¬

Expanded text:
Pharisaei ergo dixerunt ad semetipsos: « Videtis quia nihil proficimus? Ecce mundus totus post eum abiit . » Turba turbavit turbam. Quid autem invides, caeca turba, quia post eum vadit mundus, per quem factus est mundus? « Erant autem gentiles quidam ex iis qui ascenderant ut ad
Abbreviated transcription (Latin):
trecentis denariis. & datum est ege¬
nis Ulȩ impio traditori. uae
complicibus nequitiȩ eius & iani
nunc membra xp̃i petseguentibus.
qui faman urrtutis quam ipsi non
merentur proximis quihanc habeos
inuidere non cessant. Et tꝰ quidẽ
putare possumus iudam cura
pauperuna hȩc fuisse locutum.
sed prodit mentem illius testis trerax
quiatt. Dixit aut̃ hoc. non quia de
egenis ꝑtinebat ad cum. sed quia
fur erat & loculos habens. ea quae
mittebantur exportabat. Non ergo
tanc tudas periit quando pecunia
corrieptus dnm prodidit. sed tam¬

Expanded text:
trecentis denariis, et datum est egenis? Vae impio traditori, vae complicibus nequitiae ejus, etiam nunc membra Christi persequentibus, qui famam virtutis, quam ipsi habere non merentur, proximis, qui hanc habent, invidere non cessant! Et quidem putare possemus Judam cura pauperum haec fuisse locutum, sed prodit mentem illius testis verax, qui ait: Dixit autem hoc, non quia de egenis pertinebat ad eum, sed quiafur erat, et loculos habens, ea quae mittebantur, portabat. Non ergo tunc Judas periit, quando pecunia corruptus Dominum perdidit  A
Abbreviated transcription (Latin):
tesurrectionis ostendit. tunc te¬
cordati sunt quia hȩc erant scripta
de co. Recolentes quippe scđm̃
sctipturã quae ante passionem
ibi. & hoc inuenetunt ut scđĩn
cloquia ꝑrophãrun in pullo asinȩ
seder&. Testimonium ergo per-¬
hibebat turba quȩ erat cum eo.
quando laxarum uocauit de mo¬
numento. & suscitauit eu̾ amor

Expanded text:
is ostendit, tunc recordati sunt quia haec sunt scripta de eo. Recolentes quippe secundum Scripturam, quae ante passionem ibi et hoc invenerunt, ut secundum eloquia prophetarum in pullo asinae sederet. « Testimonium ergo perhibebat turba quae erat cum eo quando Lazarum vocavit de monume
Abbreviated transcription (Latin):
ORIS ESSE
prudentiũ solet. nori
dicta cognouerint. prudentue
discere uritutem. Hȩc nimini
ut imitentur sequendo. illa ne
incutrant deuitando. Quod
nos fre̾s dilectissimi in hodterna
sci euuangelii lectione facere
ratio cogit. non tantũ ui delic&
diam considerare. & consideratam
declinare ꝑ sequenttũ. Pequam᷑
erii necesso est illarũ prudentiam
feminarũ. quas tanta fide & diles¬
tione dño adhesisse cognouimus.
Eugiamus in sipientiam pontificun
& phariseorũ. qui saprentiam di
circumuenite insidis. & interfi¬
cere quȩrebant. Cauramus de¬
mentiam eorũ. qui scĩficandi ꝓpt
pascha hirro solymã ascenderant.
sed obliti scificationis in ipsa dono
orationis. saluatoris necem tras¬
tabant. Immurebat pascha. qui
scĩficatum quemq ac mundum
adesum agni itenire oporttret.¬
& ipsi qui scificandi ad templum
descenderant. sordidiores iam de
conspiratiorre effundendi sangui-¬
nis descendebant. Curemus
ad propiat. ut illo ⁊am ueniente
scificati ad altate dominicum

Expanded text:
oris esse prudentium solet, non dicta cognoverint, prudentiae discere virtutem; haec nimirum ut imitentur sequendo, illa ne incurrant devitando. Quod nos, fratres dilectissimi, in hodierna sancti Evangelii lectione facere ratio cogit, non tantum videlicet diam considerare, et consideratam citius declinare persequentium. Sequamur enim necesse est illarum prudentiam feminarum quas tanta fide et dilectione Domino adhaesisse cognovimus; fugiamus insipientiam pontificum et Pharisaeorum, qui sapientiam Dei circumvenire insidiis et interficere quaerebant; caveamus dementiam eorum qui sanctificandi propter pascha Hierosolymam ascenderant, sed obliti sanctificationis, in ipsa domo orationis de Salvatoris nece tractabant. Imminebat pascha, quo sanctificatum quemque ac mundum ad esum agni venire oporteret: et ipsi qui sanctificandi ad templum ascenderant, sordidiores jam de conspiratione effundendi sanguinis descendebant. Curemus  Al., Ut illo jam veniente sanctificati ad altare Dominicum
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃. Dixit ergo eis iħs. Si ds pater
urͣ esse: diligeretis mr̃e utiq
Eigo enim ex do̾ processi & ueni.
Neq enim amtipso ueni. sed ille
me misit. Dicitis dm̃ patrem.
agnoscite urel fre̾m urm. Hic te.¬
tigit quod sepius solet dicere. Non
amcipso ueni. sed ille me misit.
ego enim adeo processi & ueni.
N p̃i ergo missio. incarnatio est cius.
Quod uero de dõ processit uerbum.
acterna processio est. non habens
tempus per quod factum est tem¬
pus. Etrgo ab illo processit ut ds.
ut aequalis. ut filius unicus. ut
uerbum patris uenit ad nos. quia
uerbũ carofactum est ut habitareo
in nobis. Aduentus cius. huma.

Expanded text:
Deum. Dixit ergo eis Jesus: Si Deus Pater Deum. Dixit ergo eis Jesus: Si Deus Pater vester esset, diligeretis me utique: Ego enim eNeque enim a meipso veni, sed ille me misit. » Dicitis Deum Patrem, agnoscite vel fratrem vestrum. Hic tetigit quod saepius solet dicere: « Non a meipso veni, sed ille me misit, ego enim a Deo processi et veni. » Christi ergo missio incarnatio est ejus. Quod vero de Deo Patre processit Verbum, aeterna processio est, non habens tempus, per quem factum est tempus. Ergo ab illo processit ut Deus et aequalis, ut Filius unicus, ut Verbum Patris. Venit ad nos, « quia Verbum caro factum est, ut habitaret in nobis . » Advent
Abbreviated transcription (Latin):
responderunt. exȩperunt en̾i ut¬
cumq cognoscere. non de carnis
gentratione dnm loqui. sed de
uitȩ institutione. Et quia con¬
suctudo scripturarũ est qua lege¬
bant fornicationt̾ sprritaliter
appellari. cum dus mutis & falsis
anima tamquam prostituta subici¬¬
tur: ad hoc responderant. Dixcit᷑
itaq ei. Nos exfornicatiorre non
sumus nati. unum patrem habe¬
nrus dm̃. Lam uiluit abrabam.
repulsi sunt enim. quomodo te
quia erat talis abraham cuius
factum non imitabantur. & de
illius genere gloriabantur. Et
mutaurrunt responsione̾ credo
cumq nominauerimus abrahã
dicturus est nobrs. Quare non
imitamini cum de cuius gentre
gloriamini: Nos scm & tustũ
In nocentem tantũ uirũ imitari
nion possumus. Dm̃ dicamus
patrem nr̃m. uideamus quid
nobis dicturus est. Numquid
falsitas inuenit quod diceret.
& ueritas non inureniret quod
responderet: Audiamus quid
dicant. audiamus quid audiant.
Unum inquiunt patrem habemus

Expanded text:
responderunt? Coeperunt enim utresponderunt? Coeperunt enim utcunque cognoscere non de carnis generatione Dominum loqui, sed de vitae institutione. Et quia consuetudo Scripturarum est, quam legebant fornicationem, spiritualiter appellari, cum diis multis et falsis anima tanquam prostituta subjicitur, ad hoc responderunt. Dixerunt itaque ei: Nos ex prostitutione non sumus nati, unum patrem habemus Deum. Jam repulsi sunt enim, quomodo repquia erat talis Abraham, cujus factum non imitabantur, et de illius genere gloriabantur. Et mutaverunt responsionem, credecunque nominaverimus Abraham, dicturus est nobis: Quare non imitamini eum de cujus genere gloriamini? Nos sanctum, justum, innocentem, tantum virum imitari non possumus: Deum dicamus Patrem nostrum; videamus quid nobis dicturus est. « Nunquid si falsitas invenit quod diceret, et veritas non inveniret quod responderet? Audiamus quid dicant, audiamus quid audiant: Unum, inquiunt, Patrem habemus
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. homo sum. Homine᷑ dictitẽ
uobis quod audiuit adõ: quare
uultis occidere nisi quia non estis
filii abrahȩ  Et tamen superius
ait : scio quia filii abrabę estis.
Non negauit corum origurem. sed
facta condempnat. Caro eorum
ex illo erat : sed uita non erat.
E rgo xpͣiani facti sunt semenabrahȩ
gratia diꝰ : non de carne abrahae.
Facti illi coheredes ds illos exhere¬
ditauit: istos ad optauit. Isti sunt
dequibits alio loco aiohanne bap¬
tista dictum est. Potens est ds̃
dae lapidibus istis suscitare filios
abraho̧. Illi erunt filii abtabae.
qui fidem ab tahȩ imitantur. Ideo
subiunxit dñs dicens. Si filii abra-¬
hȩ estis: opera abrahȩ facite. E actis
probate nobilitatem: non utrbis.
Sed quȩritis me interficere. hominẽ
qui ueritatem loquutus sum uobis
quam audiui adõ. hoc abraham ñ
fecit. Uos facitis opera patris
u̾ri. Et adhuc non dicit quis est
iste pater corã. Modo illi qui

Expanded text:
tatis, homo sum. Hominem dicentem tatis, homo sum. Hominem dicentem vobis quod audivit a Deo, quare vultis occidere, nisi quia non estis filii Abrahae? Et tamen superius ait: Scio quia filii Abrahae estis. Non negavit eorum originem, sed facta condemnat: caro eorum ex illo erat, sed vita non erat. « Ergo Christiani facti sunt semen Abrahae gratia Dei. Non de carne Abrahae facti illi cohaeredes: Deus illos exhaereditavit, istos adoptavit. » Isti sunt de quibus alio loco a Joanne Baptista dictum est: Potens est Deus de lapidibus istis suscitare filios Abrahae . Illi erunt filii Abrahae, qui fidem Abrahae imitantur. Ideo subjunxit Dominus, dicens: Si filii Abrahae estis, opera Abrahae facite. Factis probate nobilitatem, non verbis. Sed quaeritis me interficere, hominem qui veritatem locutus sum vobis, quam audivi a Deo. Hoc Abraham non fecit. Vos facite opera patris vestri. Et adhuc non dicit, quis est iste pater eorum. Modo illi quid
Abbreviated transcription (Latin):
nec creauit ut homines essent. sed
tanien erant eius inquantũ mali
erant. non inquantũ homines
erant in quo imitati. nor inquo
creati. Responderunt & dixeruqs
ei. Pater nr. ab raham est. Quasi
tu qui dicturus es contra abraham
quasi aliquid auderet rep̾hendere
abraham: non quia dñs non audebat
reprehendere abraham. sed talis
abraham erat qui non reprchen¬
deretur adño. sed potius laudaret᷑.
Tamen isti uidebantur eu̾ ꝓuocare
ut aliquid mali diceret de abraha:
& esset occasio faciendi. quod cogi¬
Audiamus quomodo eis respondit
dñs: cum illorũ dampnatione laudans
abraham. Dicit eis ihs. S i filii
abrahȩ estis: opera abtahȩ facite.
Nunc quȩritis me interfictre homi¬
nem qui ueritatem loquutus sum
uobis quam audiui adõ: hoc abrahã
non fecit. Ecce ille laudatus. isti
dampnati. Abraham non erat
ante abraham ego sum : tune eum
illi lapidare uoluerunt. Non
dixit hoc iterun: sed quod uidetis.
quid aspicitis. quod me solum pu¬

Expanded text:
nec creavit, ut homines essent, sed nec creavit, ut homines essent, sed tamen filii erant ejus, in quantum mali erant, non in quantum homines erant, in quo imitati, non in quo creati. Responderunt, et dixerunt ei: Pater noster Abraham est. Quasi tu quid dicturus es contra Abraham; aut si aliquid potes, aude reprehendere Abraham: quia non Dominus non audebat reprehendere Abraham, sed talis erat Abraham, qui non reprehenderetur a Domino, sed potius laudaretur: tamen isti videbantur eum probare, ut aliquid mali diceret de Abraham, et esset occasio faciendi, quod cogiAudiamus quomodo eis respondit Dominus, cum illorum damnatione laudans Abraham. Dicit eis Jesus: Si filii Abrahae estis, opera Abrahae facite. Nunc autem quaeritis me interficere, hominem qui vobis, quam audivi a Deo. Hoc Abraham non fecit. Ecce ille laudatus, isti damnati: Abraham non erat Ante Abraham ego sum. Tunc eum illi lapidare voluerunt. Non dixit hoc. Interim quod videtis, quod aspicitis, quod me solum pu
Abbreviated transcription (Latin):
Audistis certe dñm dicentem. scio
quia filii abrahȩ estis. audite quid
postta dicat. Eigo quod uidi apud
patrem meu̾ loquor. & uos quod
uidistis apud patrem ur̃m facitis.
Quod autem faciunt & quod eis dixit.
queritis nre occidere. hoc apud abra-¬
ham numquam uiderunt. Dicit.
quȩ uidi apud patrem ieũ loquor.
utritatem uidi. ueritatem loquor.
quia ueritas sum. Si cim dñs ueri.¬
tatem loquitur. quia ipse est ueritas
patris. quam uidit apud patrem se
uidisse loquitur. Apse enim uerbũ.
quod uerbum erat apud dm̃. Isti
ergo malum quod faciunt. quod dñs
obiurgat. & corripit. ubi uiderunt :¬
Apud patrem suum. Cium audre-¬
rimus in consequentibus apertius
dictum quis sit eotu pater. tunc
intelligimus. qualia uiderunt
apud talem patrem. Adhric eñi
non nominat patrem ipsorum.
Laulo superius abraham commemo¬
rauit. sed carnis origine non uitę
similitudine: dicturus alterum
patrem illorũ qui nec genuit eos¬

Expanded text:
Audistis certe Dominum dicentem: « Scio Audistis certe Dominum dicentem: « Scio quia filii Abrahae estis, » audite quid postea dicat: « Ego quod vidi apud Patrem meum, loquor: et vos, quod vidistis apud patrem vestrum, facitis. » Quid autem faciunt, et quid eis dixit? quaeritis me occidere; hoc apud Abraham nunquam viderunt. Dixit: « quae vidi apud Patrem meum loquor » veritatem vidi, veritatem loquor, quia veritas sum. Si enim Dominus veritatem loquitur, quia ipse est veritas Patris, quam vidit apud Patrem, seque vidisse loquitur, ipse enim Verbum quod Verbum erat apud Deum: isti ergo malum quod faciunt, quod Dominus objurgat et corripit, ubi viderunt apud patrem suum? Cum audierimus in consequentibus apertius dictum, quis sit eorum pater, tunc intelligimus qualia viderint apud talem patrem. Adhuc enim non nominat patrem ipsorum. Paulo superius Abraham commemoravit, sed carnis originem, non vitae similitudinem. Dicturus nunc alterum patrem illoru
Abbreviated transcription (Latin):
libertas est dõ xp̃o seruite. illum
diligere. qui uere nos liberauit.
qui utrus est filius dĩ. & dñs in
forma serui non seruus. sed in
forma serui dñs. Fuit quippe
illa carnis forma seruilis. sed qui¬
uis esset similitudo carnis. ñ erat
peccati. Libertatem promi sit
credentibus in se. Iudxi utro tam¬
quam de sua libertate suꝑbientes
dedignati sunt fueri liberi cum
esfent serui peccati. Ideo autem so
librros esse dixerunt. quia semen
abrahȩ erant. Quid ergo eis ad
hȩc respondit dñs. audiamus
Scio inquit quia filii abrahȩ este
sed quȩritis me interficere
Agnosco carnis originem. non cordis
fidem. filii abrahȩ estis sed sedm̃
carnem: ideo quȩritis me occidere.
Sermo cnim m̃s dñs inquit ñ capitin
uobis : id est non habet locũ in uobis.
Si sermo m̃s caperetur auobis. ca pere̾
utiq uos. Quid est ergo non capit
in uobis: Id est non capit cor ur̃m:
quia non recipitur acorde uro.

Expanded text:
libertas est Deo Christo servire, illum libertas est Deo Christo servire, illum diligere qui vere nos liberavit, qui vere est Filius Dei, et Dominus in forma servi, non servus, sed in forma servi Dominus. Fuit quippe illa carnis forma servilis; quamvis esset similitudo carnis peccati, non erat peccati, libertatem promisit credentibus in se. Judaei vero tanquam de sua libertate superbientes, dedignati sunt fieri liberi, cum essent servi peccati. Ideo autem se liberos esse dixerunt, quia semen Abrahae erant. Quid ergo eis ad haec respondit Dominus, audiamus: « Scio, inquit, quia filii Abrahae estis, sed quaeritis me interficere. » Agnosco carnis originem, non cordis fidem: filii Abrahae estis, sed secundum carnem, ideo quaeritis me occidere. « Sermo enim meus inquit non capit in vobis, » id est non habet locum in vobis. Si sermo meus caperetur a vobis, caperet utique vos. Quid est ergo, non capit in vobis? id est, non capit cor vestrum, quia non recipitur a corde vestro.
Abbreviated transcription (Latin):
capitis sui. ut sit filius non seruus.
Longe aliud est peccare. aliuid ma¬¬
nere in peccato. Qui manrt
in peccato. struus est peccati.
Qui fugit apeccato. seruus erit ius.¬
titiae. Terruit itaq & spem dedit
Terruit. ne peccatum amatemus.
spem dedit: ne de peccati solutiono
diffidetemus. Om̾is inquit qui fac
peccatum: seruus est peccati. Ser.¬
uus autẽ non manet in domo in
acternum. Quae ergo nobis spes
est: qui non sumus sint peccato.
Audi spem tuam. Filitis manet
in arternum. Si ergo filius uos
librrauerit: tunc uere liberi crits.
Hȩc spes nra fres. ut alibero libe¬
remur: & liberando seruos non
facit. Serui enam eramus cupi¬
ditatis. liberati efficimur serui
caritatis. Prima libertas est non
ꝑmanere in peccato. serarre
iustitio: dicente apło. C umen
serui essetis peccati. liberi fuistio
iustitiȩ. Nunc aut̃ habetis frus¬
tum ur̃m in scificatione: finem
uero uitam arternã. Perfecta uts

Expanded text:
capitis sui, ut sit filius, non servus. capitis sui, ut sit filius, non servus. Longe aliud est peccare, aliud manere in peccato. Qui manet in peccato, servus est peccati: qui fugit a peccato, servus erit justitiae. Terruit itaque, et spem dedit: terruit, ne peccatum amaremus: spem dedit, ne de peccati solutione diffideremus: « Omnis inquit qui facit peccatum, servus est peccati. Servus autem non manet in domo in aeternum. Quae ergo nobis spes est, qui non sumus sine peccato? Audi spem tuam. Filius manet in aeternum. Si ergo filius vos liberaverit, tunc vere liberi eritis. Haec spes nostra, fratres, ut a libero liberemur, et liberando servos nos faciat. Servi enim eramus cupiditatis: liberati efficimur servi charitatis. Prima libertas est non permanere in peccato, servire justitiae, dicente Apostolo: Cum servi essetis peccati, liberi eratis stitiae . » Nunc autem habetis fructum vestrum in sanctificationem, finem vero vitam aeternam. Perfecta vero
Abbreviated transcription (Latin):
seruus peccati quo fugit: Secum
sctrahit. quocumq fugerit In fugit.
quod facit. intus est. Eecit pecca¬¬
tum ut aliquam corporabem cape¬
ret uoluptatem. uoluhtas transit:
peccatum manet. Preteriit quod
delectabat. remansit quod pungat
mala seruitus. Aliquando fugi.¬
unt homines improbos dominos
uolentes carere dominis.
qui nolunt carere peccatis.
Quanto felicius est si deserat homo
peccatũ fugiat ad xp̃m. dñm libe.¬
ratoreni interpell&. Liberat ergo
ab hac seruitute precati solus dnis.
qui illam non habuit. Qui
solus fine peccato uenit inmun¬
peccato. Qui uenit sire peccato.
factus est sacrificium ꝓpeccato.
Cum ergo om̃is qui facit peccatũ
seruus sit peccati. quae sit spts
nobis libercatis audite. Seruus
autem inquit non manet in domo
in arternum. Eccłã est donius.
seruus est peccator. Non maneat
homo in peccatone sit feruus
peccati. ut possit manere in domo.
id est in ȩccłã. Maneat incorpore

Expanded text:
Servus peccati quoquo fugit, secum Servus peccati quoquo fugit, secum id trahit: quocunque fugerit, non fugit quod fecit, intus est. Fecit peccatum, ut aliquam corporalem caperet voluptatem: voluptas transit, peccatum manet, praeterit quod delectabat, remanet quod pungat: mala servitus. Aliquando fugiunt homines improbos dominos, volentes carere dominis, qui nolunt carere peccatis. Quanto felicius deserat homo peccatum, fugiat ad Christum, Deum liberatorem interpellet? Liberat ergo ab hac servitute peccati solus Dominus, qui illam non habuit: qui solus sine peccato venit in munpeccato, qui venit sine pecfactus est sacrificium pro peccato. Cum ergo omnis qui facit peccatum servus sit peccati, quae sit spes nobis libertatis, audite. « Servus autem, inquit, non manet in domo in aeternum. » Ecclesia est domus, servus est peccator. Non maneat homo in peccato, ne sit servus peccati, ut possit manere in domo, id est in Ecclesia: maneat in corpore