comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fitadhocpauidacum q̃ rit.
audaxcum ꝑuenerit : Iendes
enim neñ ꝑueniat trepidat.
s. repente ꝑueniens iuresib
hoc debitum ad quod ꝓuenerti
putat, Cumq ꝑcepto principatus
officio ꝑfrui saecula riter coeperit:
libenter obliuiscitur quicquid re¬
ligiosae cogitauit: Nec et̃ ẽ enim
utcum cogitatio extrausumducit᷑ :
ꝓtinus mentis oculos ad operatrans¬
acta reuoc&urꝓAcpens& quisq
quid sub iectus egerit: & repen¬
te cognoscit si platus bona agere
quae ꝓposuerit possit: Nequa¬
quam ual& inculmine humilita¬
tem discere. quiinimis positus
non de sut suꝑbire Nercit lau¬
dem cum suppait fugere : qui
adhanc didicit cum de e&ꝰ anhe¬
lures Nequaquã iuncere aua¬
ritiam pocest : quando ad mul¬
torum sustentationẽ tendit.
is cuisufficere ꝓpria nec soli po¬
tuerunt: Ex ante acta ergo uuita
sequisq inueniat: neappetitu
seculminis i mago cogitationis
inludat ⁊ Plerumq inoccupa¬
tione regiminis ipse quo quebo

Expanded text:
fit ad hoc pavida, cum quaerit; fit ad hoc pavida, cum quaerit; audax, cum pervenerit. Tendens enim, ne non perveniat, trepidat; sed repente perveniens, jure sibi hoc debitum, ad quod pervenerit, putat. Cumque percepto principatus officio perfrui saeculariter coeperit, libenter obliviscitur quidquid religiose cogitavit. Necesse est enim ut cum cogitatio extra usum ducitur, protinus mentis oculus ad opera transacta revocetur, ac penset quisque quid subjectus egerit. Et repente cognoscit si praelatus bona agere, quae proposuerit, possit, quia nequaquam valet in culmine humilitatem discere, qui in imis positus non desiit superbire. Nescit laudem cum suppetit, fugere, qui ad hanc didicit, cum deesset, anhelare. Nequaquam vincere avaritiam potest, quando ad multorum sustentationem tendit is cui sufficere propria nec soli potuerunt. Ex ante acta ergo vita se quisque inveniat, ne in appetitu se culminis imago cogitationis illudat. Plerumque in occupatione regiminis, ipse quoque boni
Abbreviated transcription (Latin):
seunxerat scidit Dauid ꝓphe¬
ta auctoris iudicio peneincune¬
tis actib placens. moxip̃s¬
surae pondere caruit. intumo¬
reuulneris erupit Factusq
ẽ in mosteuiri crudelit̃ rigidus.
qui in appetitu feminar enerui¬
ter fuerat fluxus Et quima¬
lis anteno uerat pi eparcere :
In bonorum quoq necep̃didicit.
sin eobstaculor& ractationis
anhelare, Prius quippeferi¬
redephensum ꝑs ecutorẽ noluit:¬
& postcum damno desud antis
exercitus &iam deuotum militẽ
extinxit. Quem ꝓfecto abelee¬
torum pumero culpalongius
raper& : nisi hunc adueniam
flagella reuocassent plerũq
ralecupiunt: non nulla quo¬
q bona opera animo ꝓponuN
Et quam uis hocclationis inten¬
tione app&ant : õperaturos
tamen semagna ꝑ tractant ꝯ
animo suꝑficies cogitationis
ostendat : Namsibi ipsadere
mens sepementitur & fingit
sedebonoopere amare. quod
non amat: demundi autem
gloria non amare quod amat :
Saepemens principari appaens:

Expanded text:
se unxerat, abscidit. David prophese unxerat, abscidit. David propheta, auctoris sui judicio pene in cunctis actibus placens, mox ut pressurae pondere caruit, in tumorem vulneris erupit: factusque est in morte Uriae crudeliter rigidus, qui in appetitu feminae enerviter fuerat flexus. Et qui malis ante pie noverat parcere, in bonorum quoque nece post didicit sine obstaculo retractationis anhelare. Prius quippe ferire deprehensum persecutorem noluit, et post cum damno desudantis exercitus, etiam devotum militem extinxit. Quem profecto ab electorum numero culpa longius raperet, nisi hunc ad veniam flagella revocassent. Greg. Parale cupiunt, nonnulla quoque bona opera animo proponunt. Et quamvis hoc elationis intentione appetant, operaturos tamen se magna pertractant. animo superficies cogitationis ostendat. Nam sibi ipsa de se mens saepe mentitur, et fingit de se bono opere amare quod non amat, de mundi autem gloria non amare quod amat. Saepe mens principari appetens,
Abbreviated transcription (Latin):
tanti reatus pondera fugerent:
si ueritatis sententiam sollicita
cordis aurepensarent. quaait :
Qui scandalizaueritunũ depu¬
sillis istirquiinme credunt: ex¬
pedit ei ut suspendatur molu
asinaria celloeius. & demergat᷑
in ꝓfundũ maris: Netemeraresa¬
cra regimina quisquis his im¬
par ẽ audeat: & ꝑ concupiscen¬
tiam culminis ducatũ suscipiat
ꝑditionis⁊ Hinc enimpi eia cob
ꝓhibecdicens : Nolite plures
magistrifieri fr̃s mer: Hincip¬
ꝑcipere uitauit in t̾ris : qui suꝑ noꝵ
quoq spirituũ scientiã sensũq trans¬
cendens. ante scła regnat in caclis ⁊
Plerum que aduersitatis magiste¬
rio : subdisciplina corp̃mitur ⁊
Quodsi ad regiminis cul menerii¬
perit : inclationẽ ꝓtinus usuglo¬
riae ꝑmutatur Sic saulquin¬
dignum seprius considerans
fugerat: mox ut regni guber¬
naculu ꝑc epit intumuit:
Honorarinamq corã populocii¬
piens: dum rep̃hendi publice
noluit. ipsũ tamenqui in regno

Expanded text:
tanti reatus pondere fugerent, tanti reatus pondere fugerent, si Veritatis sententiam sollicita cordis aure pensarent, quae ait: Qui scandalizaverit unum de pusillis istis qui in me credunt, expedit ei ut suspendatur mola asinaria colloin profundum maris . Ne temerare sacra regimina, quisquis his impar est, audeat: et per concupiscentiam culminis, ducatum suscipiat perditionis. Hinc enim pie Jacobus prohibet, dicens: Nolite plures magistri fieri, fratres mei . Hinc ippercipere vitavit in terris: qui supernorum quoque spirituum scientiam sensumque transcendens, ante saecula regnat in coelis. Plerumque adversitatis magisterio sub disciplina cor premitur: quod si ad regiminis culmen eruperit, in elationem protinus usu gloriae permutatur. Sic Saul, qui indignum se prius considerans, fugerat, mox ut regni gubernaculo suscepit, intumuit. Honorari namque coram populo cupiens, dum reprehendi publice noluit, ipsum tamen qui in regem
Abbreviated transcription (Latin):
tohi quiea quaer̃ dñi nesciunt :
ad ñõ nesciuntur Paulo at¬
testante quiait : Siquis autẽ
ignorat. ignorabitur ⁊ Ple¬
rumq pastorum imperitia :¬
meritis congruit subiectorũ.
Quia quã uis lumenscientiae sua
culpa exigente non habeant.
districto tam̃ iudicio agitur.
ut ꝑeorum ignorantiam. hi
&ium qui sequuntur offendaN
Hinc namq: in euangelio ꝑsemet¬
ipsam ueritas dicit: Si caecus
caeco ducatum p̃beat: ambo
infoueam cadent Hinc
psulmista non optantis animo :
si ꝓpha&antis mesterio denun¬
tiat dicens: Obscurentur ocu¬
licorũ peuideant: & dorsum
eorum semꝑ incurua Oculi.
quippesunt : quiin ipsa honoris
summafaciaepositi. ꝓuidentis
itineris officiũ susceperunt:
Quib hinimirum qui subsequent᷑
inherent : dorsa nominantur
Obscuratis ergo oculis dorsum flec¬
titur : quiacũ lum̃ scientiae per¬
dunt quip̃ eunt. ꝓfecto ad por¬
tanda peccatorũ curuant᷑ onera
quae sequuntur: In digniquiq

Expanded text:
to hi qui ea quae sunt Domini nesciunt, a to hi qui ea quae sunt Domini nesciunt, a Domino nesciuntur, Paulo attestante, qui ait: Si quis autem ignorat, ignorabitur . Plerumque pastorum imperitia meritis congruit subjectorum, quia quamvis lumen scientiae sua culpa exigente non habeant, districto tamen judicio agitur, ut per eorum ignorantiam hi etiam qui sequuntur offendant. Hinc namque in Evangelio per semetipsam Veritas dicit: Si caecus caeco ducatum praebeat, ambo in foveam cadunt . Hinc Psalmista, non optantis animo, sed prophetantis mysterio denuntiat, dicens: Obscurentur oculi eorum, ne videant, et dorsum illorum semper incurva . Oculi quippe sunt qui in ipsa honoris summi facie positi providendi itineris officium susceperunt; quibus hi nimirum qui subsequenter inhaerent dorsa nominantur. Obscuratis ergo oculis dorsum flectitur, quia cum lumen scientiae perdunt qui praeeunt, profecto ad portanda peccatorum curvantur onera qui sequuntur. Indigni quique
Abbreviated transcription (Latin):
laclationeꝑ uenerunt: Ipsaquip¬
pe inmagisterio linguaconfun¬
ditur : quando aliud discitur &
aliud docetur Contra indignos
& non exme⁊ Principer exti¬
terunt. & non cognoui
Exsenamque a non ex arbitrio
summi rectoris regnant.
qui nullis fultiuistutib: ne¬
quaquã diuinitus uecati si sua
cupidine accensi. culmen regi¬
minis rapiunt potius quam ad¬
sequuntur : Inutiles sacerdo¬
tes internus iudex & ꝓuehit
& non cognorat : Quia quos ꝑ¬
mittendo tolerat. ꝓfecto ꝑiu
dicium reꝓbationis ignorat ⁊
Vnde ad se quib dam & postmi¬
racula uenientib dicit : Rece¬
dite ame operarii iniquitatis :
nescio qui estis. ⁊ Pastorũ impe¬
ritia uoce ueritatis increpatur :
cum ꝑ ꝓpha&am dicitur ⁊ Ipn
pastores ignorauerunt intelle¬
gentiã : Quosrursus dñs deces¬
tatur dicens: Et tenentes legẽ :¬
nescierunt ine ł tnesciriergo
sẽabeis ueritas conqueritur
& nestirese principatum nes¬
cientium ꝓtestatur quia ꝓfec¬

Expanded text:
la elatione pervenerunt. Ipsa quipla elatione pervenerunt. Ipsa quippe in magisterio lingua confunditur, quando aliud discitur, et aliud docetur. Contra indignos et non ex me: principes exstiterunt, et non cognovi . Ex se namque et non ex arbitrio summi rectoris regnant, qui nullis fulti virtutibus nequaquam divinitus vocati, sed sua cupidine accensi, culmen regiminis rapiunt potius quam assequuntur. Inutiles sacerdotes internus judex et provehit et non cognoscit; quia quos permittendo tolerat, profecto per judicium reprobationis ignorat. Unde ad se quibusdam et post miracula venientibus dicit: Recedite a me, operarii iniquitatis, nescio qui estis . Pastorum imperitia voce Veritatis increpatur, cum per prophetam dicitur: Ipsi pastores ignoraverunt intelligentiam . Quos rursum Dominus detestatur, dicens: Et tenentes legem nescierunt me . Et nesciri ergo se ab eis Veritas queritur, et nescire se principatum nescientium protestatur; quia profec
Abbreviated transcription (Latin):
unt plerique pastorum quidũ
Ometiri senescunt quae non
didicerunt. docere concupiscunt :
Qui pondus magisteri tantole¬
uius aestimant: quantoiim
trinae arcem tenere app&unt :
a p̃cipitationissuae ausibus in
Nulla arsdoceri p̃sumitur : nisi
intenta prius meditationedis¬
catur.. Ab imperitis ergo pasto¬
rale magisterium quate meri¬
tate susdipitur. quando ars. ẽ
astium regimen animarum
Quis autem cogitationũ uulnera
occultiora. eẽ nesciat uulnerib
uiscerum : & tamen sȩpe quine¬
quaquam spiritalia p̃cepta
cognouer̃ cordis semedicos ꝓfite¬
rinon m&uunt : dumquipig¬
mentoꝵ uininesciunt: uderi¬
medicicarnis erubescunt:
Sunt non nulli quuntrascãmec¬
cdesiã ꝑspeciem regiminis : glo¬
riam affectant honoris ⁊
Videridoctores appetunt trascen¬
dereca&eros concupistunt ad
testante ucritate primos re
uentib cathedras quaerunt ⁊
Qui susceptum curae pastoralis
officium ministraredigne tan¬
tomagis nequeunt : quanto ad
humilitatis magisterium exso¬

Expanded text:
unt plerique pastorum qui dum metiri se nesciunt quae non didicerunt docere concupqui pondus magisterii tanto levius aestimant, quanto vimtrinae arcem tenere appetunt, a praecipitationis suae ausibus in Nulla ars doceri praesumitur, nisi intenta prius meditatione discatur. Ab imperitis ergo pastorale magisterium qua temeritate suscipitur, quando 3 ars est artium regimen animarum. Quis autem cogitationum vulnera occultiora esse nesciat vulneribus viscerum? Et tamen saepe qui nequaquam spiritalia praecepta cognoverunt, cordis se medicos profiteri non metuunt: dum qui pigmentorum vim nesciunt, medici carnis erubescunt. Sunt nonnulli qui intra sanctam Ecclesiam per speciem regiminis gloriam affectant honoris: videri doctores appetunt, transcendere caeteros concupiscunt, atque, attestante Veritate, primos in ventibus cathedras quaerunt : qui susceptum curae pastoralis officium ministrare digne tanto magis nequeunt, quanto ad humilitatis magisterium ex so
Abbreviated transcription (Latin):
uius modicultuimi
odincorpore figura
Ithoc signo in religione
iatq indemnnouatis sen¬
litcomis rudibus enites¬
lis. Expoliantes nos iux
pstolum u&erem homi
lonẽ inmente o post&
: sed incapite demonstra
ibii pia mens nosciturha

Expanded text:
usmodi cultu imitandi quod in corpore figuratur, ut hoc signo in religione atque inde innovatis sensibus, ut comis rudibus enitescamus, exspoliantes nos, juxta Apostolum, veterem hominem vationem in mente oportet fieri, sed in capite demonstrari, ubi ipsa mens noscitur ha
Abbreviated transcription (Latin):
bentibus conferenda sine
peccato possident sua
Quia &ipsiquodã modo sua
relinquunt : quando ꝓpriis
contenti reb: nihil eorũ quȩ
labore uelordine suo deberi
arbitrantur accipiunt
Quod siputant ideo accipide¬
bere eorum q̃ conferuntur
eclesiae postionẽ. neeam
uideatur abicere. scuereñ
posre suarelinquere qđ eis
deformae sit intersuos pau¬
peres reddi Nouerint se eẽ
deformius possessores de
elemosinis pauperũ pasci ⁊¬

Expanded text:
bentibus conferenda, sine bentibus conferenda, sine peccato possident sua : quia et ipsi quodammodo sua relinquunt, quando propriis contenti rebus, nihil eorum quae labori vel ordini suo deberi arbitrantur, accipiunt. Quod si putant ideo accipi debere eorum quae conferuntur Ecclesiae, portionem, ne eam videantur abjicere, se vero non posse sua relinquere, quod eis deforme sit inter suos pauperes reddi, noverint esse deformius possessores de eleemosynis pauperum pasci
Abbreviated transcription (Latin):
uult sua relinquere ut habeat
undeuiuat. ut quid accipit
underationẽ reddat. ut quid
peccatis alienis suamultiplicat :
ANINISUE OEIBUE SUSTIN¬
taque sacerdos cui dispensa
tionis cura cõmissa .ẽ Non
solum sine cupiditate s & iã
cum laude piu&atis accipit
apopulo dis pensanda &
fidelit̃ dispensat accepta
qui a omnia sua aut reliquit.
aut eccłȩ rebus adiunxit.¬
& seinnumero pauperũ pauꝑ¬
tatis amore constituit
Itautunde pauperib: sub mi¬
nistrat. inde & ipse tamquã
pauꝑ uoluntarius uiuat :
Clericiquoq quos pauperes
aut uoluntas aut natiuitas fec̃
cũ ꝑ fectione iustutis uitae
necessaria siue in domib: suis
siue in congregatione uiuen¬
tes accipiant. quia ad ea ac¬
cipienda ñ eoshabendi cupi¬
ditas ducit s cogit uiuen¬
FACIRIDEDEANT EIINICI
SUACONTIIS NIRI
lli autẽ quitã infirmisuNt
ut possessionibus suis re¬
nuntiare non possint sieaq̃
accepturi erant. dispensa¬
tori relinquant. Nihilha¬

Expanded text:
vult sua relinquere ut habeat vult sua relinquere ut habeat unde vivat, ut quid accipit unde rationem reddat? ut quid de peccatis alienis sua multiplicat? animae suae opibus sustentaque sationis cura commissa est, non solum sine cupiditate, sed etiam cum laude pietatis accipit a populo dispensanda, et fideliter dispensat accepta, qui omnia sua aut reliquit, aut ecclesiae rebus adjunxit, et se in numero pauperum paupertatis amore constituit, ita ut, unde pauperibus subministrat, inde et ipse tanquam pauper voluntarius vivat; clerici quoque quos pauperes aut voluntas, aut nativitas fecit, cum perfectione virtutis vitae necessaria, sive in domibus suis, sive in congregatione viventes accipiunt: quia ad ea accipienda non eos habendi cupiditas ducit, sed cogit vivenfacere debeant clerici sualli autem, qui tam infirmi sunt, ut possessionibus suis renuntiare non possint, si ea quae accepturi erant, dispensatori relinquant, nihil ha
Abbreviated transcription (Latin):
gregatione uiuentes. neali¬
quos pauperes pascant. nead¬
Aut nesuũ censũ expensis coti¬
dianis inminuant : Quod si
aliquid defructib: suis ecclesae
uelutpipsa expensa sua con¬
tulerint: Ñ sep̃ ferant in ani
iactantia illis. quos nibilha¬
bentes pascit & uestit eccła
Quia ꝑfectior ẽille qui se mundi
reb expoliat. aut quicumni¬
hilhabuerit nechabere desi¬
derat quã illequiex multis
quae possid& eccłȩ aliqͥd p̃stat
Ac sedeeo quod p̃stiterit forsitap
iactat. Dura sunt quae dico:
nec ego diffiteor: Dura sunt
s obseruare nolentibus ⁊
C. eierũ sifiant ista quae difficilia
ñ facientib s̃. statim facilia
facientib fiunt. Nonergo
eaquȩ nolumus obseruare in¬
possibilitas nobis facit dura.
sed nouitas. Inusũ ueniant :¬
& neminem frequentata con¬
turbant: Nã quaero quid sit
corũ quaedixi difficilae ut
homo id quod opus non hab&
abeclesia non uccipiat.:
anut quod hab& sine causa con¬
tempnat. Si propterhoc ñ

Expanded text:
gregatione viventes, ne aligregatione viventes, ne aliquos pauperes pascant, ne adaut ne suum censum expensis quotidianis imminuant. Quod si aliquid de fructibus suis ecclesiae, velut pro ipsa expensa sua contulerint; non se praeferant inani jactantia illis, quos nihil habentes pascit et vestit ecclesia: quia perfectior est ille qui se mundi rebus exspoliat, aut qui cum nihil habuerit, nec habere desiderat, quam ille qui ex multis quae possidet, ecclesiae aliquid praestat, ac se de eo quod praestiterit forsitan jactat. 3. Dura sunt quae dico, nec ego diffiteor. Dura sunt, sed observare nolentibus. Caeterum si fiant ista; quae difficilia non facientibus sunt, statim facilia facientibus fiunt. Non ergo ea quae nolumus observare, impossibilitas nobis facit dura, sed novitas. In usum veniant, et neminem frequentata conturbant. Nam, quaero, quid sit eorum quae dixi difficile? ut homo id quod opus non habet, ab ecclesia non accipiat, an ut quod habet sine causa contemnat? Si propter hoc non
Abbreviated transcription (Latin):
bore suo uelut debita reddi
oposterecredentes : ea quib:
opus non habent. autaccipiuNt
libent̃ aut exigunt. Nimus
carnalit̃ sapiunt siputant
stipendia terrena ac non po¬
tius p̃mia a& naꝑcipiant
Saecularis quippemilitia qr
caelestia ñhab& : t̃renastre¬
nuo e militantib praestat. ⁊¬
Vnde satis indignũ ẽ : si fide¬
lis & operosadeuotio clericoꝵ
ꝓpt̃ stipendiũ tẽ porale p̃mia
sempiterna contemnat⁊
quod siquilib& minist eccłae
ñ habeatundeuiuat : ñ cired¬
dithic s neces saria p̾stat ecła
utin futuro p̃miũ laboris sui
recipiat qđ in hacuita iã spe
dominicȩ ꝓmis sionis expectat ⁊
Illiquoque qui uelut idonei. nihil
sibi quidem dariuelut debitũ
poscunt s tamenecclesiae
sumptibus uiuunt : Non est
meumdicere quali peccato
cibos pauperũ p̃sumendosus¬
cipiant. Qui ecłam ꝙ iuuare
deꝓpriis facultatib: debuer̃
suis expensis in suꝑ grauant:
Propterhoc fostassis in con¬

Expanded text:
bori suo velut debita reddi bori suo velut debita reddi oportere credentes, ea quibus opus non habent, aut accipiunt libenter, aut exigunt; nimis carnaliter sapiunt, si putant,tes stipendia terrena, ac non potius praemia aeterna percipiant. Saecularis quippe militia quia coelestia non habet, terrena strenue militantibus praestat. Unde satis indignum est, si fidelis, et operosa devotio clericorum, propter stipendium temporale praemia sempiterna contemnat. Quod si quilibet minister ecclesiae non habeat unde vivat: non edat hic; sed necessaria praestet ecclesia: ut in futuro praemium laboris sui recipiat, quod in hac vita jam spe dominicae promissionis certus exspectat. Illi quoque qui velut idonei nihil quidem sibi dari velut debitum poscunt, sed tamen ecclesiae sumptibus vivunt, non est meum dicere, quali peccato cibos pauperum praesumendo suscipiant, qui ecclesiam quam juvare de propriis facultatibus debuerunt, suis expensis insuper gravant; propter hoc fortassis in con
Abbreviated transcription (Latin):
quae contemptorib: im̃min&
nuntiantẽ. homines t̃reni
difpiciunt : sangiuseoꝵ in ip¬
siserit: Et pacerdosqui eis
peccata eorum ponta cuit
poena quae eos expectat. par¬
ticeps ẽẽ Nonpoteritꝰ
RSEASCITACCIEIUNUUI QUISIBI
DESUO SUEFICUNT
ecilli qui sua possidentes
dari sibi aliquid uolunt sine
grando peccato suo unde pau
ꝓuicturus erat accipiunt:
Declericis quidẽ dicit sp̃s ses:
Peccata populimei cõmeduNt
S& sicut nihilhabentes ꝓpriũ
Ñpeccata s alim̃ taquib: indi¬
gere uidentur accipiunt.
ita possessores ñ alim̃ta quib:
abundant. si aliena peccata
suscipiunt ⁊ Ipsi quoque pau¬
peres si sẽpossunt suis asti¬
ficiis aut laborib expedire
non p̃sumant qđ deb& debilis
& infirmus accipere Ne foste
ecđa quae potest omni solacio
distitutis necessaria ministrare :
sioms &iam nihi lindigentes
accipiant grauata. illis quib:
deb& subuenire nonualeat:
Qui autẽ eccłȩ seruiunt. & la¬

Expanded text:
quae contemptoribus jam imminet, quae contemptoribus jam imminet, nuntiantem homines terreni despiciunt, sanguis eorum in ipsis erit, et sacerdos, qui eis peccata eorum non tacuit, poenae, quae eos exspectat, particeps esse non poterit. pascit, accipiant illi qui sibi de suo sufficiunt. 1. Nec illi qui sua possidentes dari sibi aliquid volunt, sine grandi peccato suo, unde pauper victurus erat accipiunt. De clericis quidem dicit Spiritus sanctus: Peccata populi mei comedunt . Sed sicut nihil habentes proprium, non peccata, sed alimenta quibus indigere videntur, accipiunt; ita possessores, non alimenta quibus abundant, sed aliena peccata suscipiunt. Ipsi quoque pauperes, si se possunt suis artificiis aut laboribus expedire, non praesumant quod debet debilis aut infirmus accipere, ne forte ecclesia, quae potest omni solatio destitutis necessaria ministrare, si omnes etiam nihil indigentes accipiant, gravata, illis quibus debet, subvenire non valeat. 2. Qui autem ecclesiae serviunt, et la
Abbreviated transcription (Latin):
quorum exempla simiul
acuerba dispiciunt in uol¬
uerecriminib: suis omni no
ũ poterunt : Quod idem
ꝓpha&a euidentius alio loco
ꝓsequitur dicens : Specula¬
tor cum uiderit gladium
uenientẽ suꝑ terrã. & ceci¬
neritbucinã & ad nuntia¬
uerit populo audien saut̃
quis quis ille ẽ sonũbucinae
non seobseruauerit uenerit¬
que gladius & tulerit eum
sanguis ipsuis suꝑcaput eiuseriti¬
Sonũbucinȩ audiuit. & ñ se
obseruauit sanguis ei inipscrit
Si autẽ secustodierit. animã
ã geredebeat qui fungitur
speculatoris officiodiuinus
sermo satis ostendit : Vt quan¬
do uiderit uenientẽ gladiũ
pecatores operib: t̃renis
additos omnino ñ taceat
atq: eis quã diuin hȩ seriNT
iniquitatib: suis inminere
diuinae indignacionis in te¬
ritum denuntiare ñ desinat :
s clare ac public e arguat:
Cum hocbucinae nom̃ insinuat
uc sea suis cruminib: em̃dantes
supplicium futurae dam¬
nationis effugiant: Quod si
corripientem suram futurã

Expanded text:
quorum exempla simul quorum exempla simul ac verba despiciunt, involvere criminibus suis omnino non poterunt. Quod idem propheta evidentius alio loco prosequitur, dicens: Speculator cum viderit gladium venientem super terram et cecinerit buccina, et annuntiaverit populo: audiens autem, quisquis ille est, sonitum buccinae, et non se observaverit, veneritque gladius et tulerit eum, sanguis ipsius suSonitum bucinae audivit, et non se observavit, sanguis eius in ipso erit. Si autem se custodierit, animam agere debeat, qui fungitur speculatoris officio, divinus sermo satis ostendit: scilicet ut quando viderit venientem gladium peccatores, operibus terrenis addictos, omnino non taceat, atque eis, quandiu inhaeserint iniquitatibus suis, imminere divinae indignationis interitum denuntiare non desinat, sed clare ac publice arguat: quia hoc buccinae nomen insinuat, ut se a suis criminibus emendantes, supplicium futurae damnationis effugiant. Quod si corripientem, si iram futuram,
Abbreviated transcription (Latin):
dhaec ego tunc si inquã
istain uidiosis questib:
iactas & insuggillationem
pontificum uel ceste ipsius
pontificatus ex aggeras
quasi non sibi ista legisti
Quib: rationabiliter ꝑ moue¬
ris ibi &iam illu sint quae
a uobis p̃termissabreuit̃
in excusationẽ officuisa¬
cerdotalis adtingemus.
Postilla uerba quib negle¬
gentiũ finis sacerdotum
ostenditur ⁊ Deponti fice
officiũ suũ curante ꝓpha&a
sicloquitur Ni autẽ ad nun¬
tiantecẽ adimpium ut aui¬
is suis conuestatur non fue¬
rit conuersus auia sua : ĩpse
impius in iniquitate sua mo¬
ru &ur & tuanimã tuam
liberusti. Hiccestesatis eui¬
dent̃ ostenditur. quod siue
ꝓficiaNł siuenore ꝓficiant au¬
ditores : tacere eis ñdebeant
sacerdotes : Necideorei sint
si foste eorum uerba populi
Non audiunt: uel audita
contempnunt. s. s. ab eis
corrigendis absistiNT
Quiasinec exemplo uitae p̃¬
positorũ sucrum i iecuerbo
ces emendati ꝑficiurt: ipsi
sibi causa suae ꝑditionis
existunt ⁊ Ec̃docto ressuos

Expanded text:
d haec ego tunc: Sic, inquam, ista invidiosis questibus jactas, et in suggillationem pontificum, vel certe ipsius pontiquasi non ubi ista legisti, quibus rationabiliter permoveris, ibi etiam illa sint, quae a vobis praetermissa, breviter in excusationem officii sacerdotalis attingemus. Post illa verba, quibus negligentium finis sacerdotum ostenditur, de pontifice officium suum curante. Propheta sic loquitur: Si autem annuntiante te ad impium, ut a viis suis convertatur, non fuerit conversus a via sua, ipse impius in iniquitate sua morietur, et tu animam tuam liberasti . Hic certe satis evidenter ostenditur, quod sive proficiant, sive non proficiant auditores, tacere eis non debeant sacerdotes: nec ideo rei sint, si forte eorum verba populi non audiunt, vel audita contemnunt, sed si ab eis corrigendis absistunt. Quia si nec exemplo vitae praepositorum suorum, nec verbo ces emendati proficiunt, ipsi sibi causa suae perditionis existunt, et doctores suos
Abbreviated transcription (Latin):
Discordiam fugiant: & quos
discordantes inuenerint
ad caritatis concordiã rẽuocenł
declinont amalo. & faciantbonũ
Adtendant & upostolum
hibentem : Non inquidin
commes sation: Rebri¬
u& atibus n icubilib:
& inpudiciti s⁊ Ninincon¬
tentigne : ÷ uemulitu ne¬

Expanded text:
Discordiam fugianDiscordiam fugiandiscordantes invenerint, ad charitatis concordiam revocent, declinent a malo et faciant bonum. Attendant et Apostolum prohibentem: Non, inquit, in comessationibus et ebrietatibus, non in cubilibus et impudicitiis, non in contentione et aemulat
Abbreviated transcription (Latin):
Siigitur abomnib: fidelibus
hissulutiferis p̃ceptis cotis
nisibus est fauendum.
quanto magis ab his quidi¬
uinis cultibus mancipatis
& alii sexemplouistutum
condimentum eẽ debent:
Pro inde o post& ut primo
omniũ dnm̃ dm̃ diligant.
ex totocorde totuanima.
totauistute. Et ꝓximos
tũ quã seipsos : Et nos sequia
in his duob p̃ceptis totalex
Non occidant: neq fratrem
oderint : Quiautait apłs
qui fratrẽ suũ oderit homi¬
cida ẽ ⁊ Non adulterent:
cupiscant remalienam :
Non falsũ testimoniũ dicaNł
Et quod sinolunt fieri :
alteri ne faciant : Nsint
suꝑbiatumidi⁊ Nonde¬
tractionib: ad sua oui
Non uebria& ati seruientes :
Non luxoria eneruati
Noniracundia turbidi
Non quib lib& aliis utiis sul strati
Non sominolenti:onpigris
Nmurmurator sN iuirones¬
Fraudes÷ dolositates caucant ⁊
Vsuris nequaquã inseruiaNT
Malum ꝓmalo p̃reddant
Cũinstaliquid boniuiderint: dõ
Etmalũ cũ uiderint : sibidẽ puteNt ⁊

Expanded text:
Si igitur ab omnibus fidelibus, Si igitur ab omnibus fidelibus, his salutiferis praeceptis totis nisibus est favendum, quanto magis ab his qui divinis cultibus mancipati sunt et aliis exemplo virtutum condimentum esse debent. Proinde oportet, ut primo omnium Dominum Deum diligant ex toto corde, ex tota anima, tota virtute, et proximos tanquam seipsos: et nosse quia in his duobus praeceptis tota lex Non occidant, neque fratrem oderint, quia ut ait Apostolus qui fratrem suum odit, homicida est . Non adulterent, cupiscant rem alienam, non falsum testimonium dicant, et quod sibi nolunt fieri, alteri ne faciant. Non sint superbia tumidi, non detractionibus assueti, non ebrietati servientes, non luxuria enervati, non iracundia turbidi, non quibuslibet aliis vitiis substrati, non somnolenti, non pigri, non murmuratores, Fraudes et dolositates caveant, usuris nequaquam inserviant,malum pro malo non reddant. Cum in se aliquid boni viderint, Deo; et malum cum viderint, sibi deputent.
Abbreviated transcription (Latin):
seueriter a p̃latis & ma¬
gistris corrigatur. ut cue¬
teris nequit tule a gere
ꝑtemptent. exemplocor¬
rep̾tionis sibi exhubitȩ
terrorem incutut ꝑPL
insuperioribus huius
libelli pastibus satis sit di¬
lucidatum qualiterderici
uiuere debeant. ad eo ut
qui haec quue superius
conp̃hensa sunt sedula me¬
ditatione ꝑlegerit ꝑ spicue
in his repperire ualeat.
qualis eius debeat eẽ fidei
deuotio. actuũ morumq
exornatio. ac diuinorũ cul¬
tuũ exsecutio : ꝓpt̃ plerosq
tumen simplices minusq
capuces huec strictimbre¬
uit̃que replicanda ꝑ neces¬
surium duximus ut qui hȩc
aut legere aut foste ab aliis
lecta plene intellegere ne¬
quiuerint. utantur hac de¬
floratiuncula. ut pote
calatho diuersorũ florũ
uernantiũ necture refesto
& discant quidillis agendũ
quiduquitandum sit :¬
egulib: interta institutis. &
euangelicis saluberrimis
monemur p̃ceptis : ut dñm
dm̃ nrm totis p̃cordiis dili¬
gumus & ꝓximum tam¬

Expanded text:
severiter a praelatis et maseveriter a praelatis et magistris corrigatur, ut caeteris, ne quid tale agere pertentent, exemplo correptionis sibi exhibitae terrorem incutiant. in superioribus hujus libelli partibus satis sit dilucidatum, qualiter clerici vivere debeant, adeo ut qui haec, quae superius comprehensa sunt, sedula meditatione perlegerit, perspicue in his reperire valeat qualis ejus debeat esse fidei devotio, actuum morumque exornatio, ac divinorum cultuum exsecutio: propter plerosque tamen simplices, minusque capaces, haec strictim breviterque replicanda pernecessarium duximus: ut qui haec aut legere, aut forte ab aliis lecta plene intelligere nequiverint, utantur hac defloratiuncula, utpote calatho diversorum florum vernantium nectare referto, et discant quid illis agendum, quidve vitandum sit. Legalibus interea institutis et evangelicis saluberrimis monemur praeceptis, ut Dominum Deum nostrum totis praecordiis diligamus, et proximum tan
Abbreviated transcription (Latin):
post& claustracanonicoꝵ
itadiligent̃ custodire :
ut grex dominicus frat̃na
concorditer fruatur pace.
ut siquem lib& p̃lutu s. aut
qui eius uice fungitur. aut
fostequilib& aius piri¬
tulis frater ntraclaustra
quippiũ in honeste agentẽ
aut extra inbiuis & pluteis
otio uanisq confabulationib:
uaccantẽ reppererit : pri¬
mo secr&a admonitione
eũ corripiat: Et postsi
neces se fuerit corã fratrib
idem neglegens acrius
iudicetur. ut deinceps. em̃¬
datus in melius proficiat
feminis numq p̃solum
in mansionibus & claus¬
tris canonicorum pran¬
dendum aut requiescen¬
dum non.ẽ: quin potius
nec in ea intrandi excepto
inecclesium ulla tribu¬
enda facultus. quia ual¬
de hoca scĩs patribus legit᷑
inhibitum ⁊ Si quiduero
caritatis officio illis ad¬
tribuendũ ẽ : extra
claustra constituatur
locus inquo idaccipiant :
Nullus tumen fratrum
cum ipsis: nisi testes corã
fuerint loquatur: qui
uero secus quam p̃missir̃ẽ
agere temptauerit: itu

Expanded text:
portet claustra canonicorum ita diligenter custodiri, ut grex Dominicus fraterna concorditer fruatur pace: et si quemlibet praelatus, aut qui ejus vice fungitur, aut forte quilibet alius spiritalis frater, intra claustra quempiam inhoneste agentem, aut extra in biviis et plateis otio vanisque confabulationibus vacantem, repererit, primo secreta admonitione eum corripiat, et post, si necesse fuerit, coram fratribus idem negligens acrius judicetur, ut deinceps emendatus in melius proficiat. Feminis namque non solum in mansionibus et claustris canonicorum prandendum aut requiescendum non est, quin potius nec in ea intrandi, excepto in ecclesiam, ulla tribuenda facultas, quia valde hoc a sanctis patribus legitur inhibitum. Si quid vero charitatis officio illis attribuendum est, extra claustra constituatur locus, in quo id accipiant: nullus tamen fratrum cum ipsis, nisi testes coram fuerint, loquatur. Qui vero secus, quam praemissum est, agere tentaverit, ita
Abbreviated transcription (Latin):
fidelium otiosus cõmedat.
Tules quippe eẽ in motalit̃
conuersarideb&: Omnes
quidiuinis officuis. sẽ man¬
ciparunt. Quu ꝓpt̃stude¬
anthuecbreuit̃ collectu se¬
dulu meditatione ꝑlegere :¬
& memoriae copmendare
& adiuuante diuina gratia
iuxtauires adimplere. quo
facilius & liberius maiora
ascĩs patrib edita ex̃ sequi
ualeant. Uocation cergo
quauocati sunt. nec addex¬
teram necad sinistram de¬
clinartes ambulent : qua¬
tenus diuinis iussionib
obtemperantes ad xp̃m in
ciũ soste esse nos cuntur.
quiuia ueritas & uita est. ẽo
opitulante ꝑuenire mercaNTur

Expanded text:
fidelium otiosus comedat. fidelium otiosus comedat. Tales quippe esse, imo taliter conversari decet omnes, qui divinis officiis se manciparunt. Quapropter studeant haec breviter collecta sedula meditatione perlegere et memoriae commendare, et adjuvante divina gratia, juxta vires adimplere, quo facilius et liberius majora a sanctis Patribus edita, exsequi valeant. Vocatione ergo qua vocati sunt, nec ad dexteram, nec ad sinistram declinantes, ambulent, quatenus divinis jussionibus obtemperantes, ad Christum, in cujus sorte esse noscuntur, qui via, veritas et vita est , eo opitulante, pervenire mereantur
Abbreviated transcription (Latin):
temporis dictauerit: Intra
claustra positi nonotioua¬
cent. s aut diuinis officiis.
aut ꝓpriis utilitatib: aut
ceste magistrorũ iussionib:
pãreant ⁊ Nẽ odio torpentes
ab apdstolo dudiant¬
qui non uult o perarinec man¬
duc& Seniores spirraliter
iuniori : diligant. Iuniores:
senicribus obsequium dignũ
exhibeant. Doetiores mi¬
nus doctis nequaq iã sep̃¬
ferant. Sed magis eo scum
caritate a edificent. Neque
hi qui nobilitate generis au
uistutũ donis pollent: cue¬
teri t cumidae suꝑ extol¬
lant. Omner in congrega¬
tione iiassim sibi caritatis
officio seruiant. Quib
a&ium in refectorio come¬
dentib: & religiose silentiũ
tenentibus : continuatim
legatur lectio. delinquen¬
tes: Telorecutudinis pa¬
riter arguant & castigeNT.
Pu eros &udoles centes neg le¬
gentes uerberũ disciplinis
corripiant. Singulica pa¬
citatem suamẽ diuersarũ
astiũ erudiantłir disciplims
ut nullus incollegio canonico
inutilis appareat. necuota

Expanded text:
temporis dictaverit. Intra temporis dictaverit. Intra claustra positi, non otio vacent, sed aut divinis officiis, aut propriis utilitatibus, aut certe magistrorum jussionibus pareant: ne otio torpentes, ab Apostolo audiantQui non vult operari, nec manducet . Seniores spiritaliter juniores diligant: juniores senioribus obsequium dignum exhibeant. Donus doctis nequaquam se praeferant, sed magis eos cum charitate aedificent. Neque hi qui nobilitate generis, aut virtutum donis pollent, caeteris se tumide superextollant. Omnes in congregatione vicissim sibi charitatis officio serviant. Quibus etiam in refectorio comedentibus, et religiosissime silentium tenentibus, continuatim legatur lectio. Delinquentes zelo rectitudinis pariter arguant, et castigent. Pueros et adolescentes negligentes verborum disciplinis corrigant. Singuli secundum capacitatem suam diversarum artium erudiantur disciplinis, ut nullus in collegio canonico inutilis appareat, nec vota
Abbreviated transcription (Latin):
gione puriter cuelebrent:
Ecclesium non pompatice : sre¬
uerenter ingrediantur ⁊
Inchora noncumbaculis stent:
Vaniloquiis: nequaquã insis¬
tant. sed cum omni deuotione
& ueneratione diuinae serui¬
tutis opus ꝑagant. scientes
angelorũ p̃sentiũ sẽꝑ illicadee
Eclaustris : nonnis ꝑlicentiũ
egrediantur ⁊egrersi : in re¬
p̃hensibilit̃ uiuant ut abnis
qui foris sunt bonum testimo¬
niũ hubcant : Et religionem
ac ꝓpositum suũ actib: in licitis
nequaquam maculent: sed
potius omnes qui sc̃ coniunxe¬
rint. sule supientiue & bonorũ
ꝯperum exẽplis condiant:
Contu hernia feminarum:
nulꝰ atnu appe ant Non
uanis oculis aut petuianti
tumido uegestu acdiso¬
lutis renbus irceant
Nonspectaculis : no pompis
saecularib: intersint ⁊
documento quoa t i. on in
ueste p̃tiosa Nequa quã
p̃tiosis delectentut uestib:
Caueant sum mopere : neex¬
traclaustra moras faciant.
nisiꝑut ĩbi apriori consti¬
tutũ fuerit . &o postunitas

Expanded text:
gione pariter celebrent. gione pariter celebrent. Ecclesiam non pompatice, sed reverenter ingrediantur. In choro cum baculis non stent. Vaniloquiis nequaquam insistant, sed cum omni devotione et veneratione divinae servitutis opus peragant, scientes angelorum praesentiam semper illic adesse. E claustris nonnisi per licentiam egrediantur. Egressi irreprehensibiliter vivant, ut ab his qui foris sunt bonum testimonium habeant, et religionem ac propositum suum actibus illicitis nequaquam maculent. Sed potius omnes quibus se conjunxerint, sale sapientiae et bonorum operum exemplis condiant. Contubernia feminarum nullatenus appetant, non vanis oculis, aut petulanti tumidoque gestu ac dissolutis renibus incedant. Non spectaculis, non pompis saecularibus intersint, documento, quo ait: Non in veste pretiosa , nequaquam pretiosis delectentur vestibus. Caveant summopere ne extra claustra moras faciant, nisi prout sibi a priore constitutum fuerit, et opportunitas
Abbreviated transcription (Latin):
abhis uitiis abapostolo ꝓhi¬
bitis : omniũ uitiorum seges
emergat  Et quod horum
morborum mater : suꝑ¬
biusit O post& ueiamꝰ ÷¬
ut animã corpuso: suum
ab omni in quinamento car¬
nis & sp̃scustodiant ut
iuxtu a postolum in teger
sp̃s eorum & unima& cor¬
pus sine querella in aduen stni
Sobrie iuste . &pi euiuant
s eculuria negotia : ꝓrssus
abiciant  Quia iux ta eundẽ
sepeliant⁊ Intribulatione
ue nam: spiritaliter concu¬
piscant ⁊ S pem suam : dõ
conmittant ⁊ Proprio ep̃o:
in omnib secundum canoni¬
cam insttutionẽ obtẽpereN¬
ns Magistros suos non tẽ mere
rep̃hendant : Postremoĩn
doc trinis spiritalib operãdeNtł ⁊¬
Lectionib: psalnis. irmnis
operũ exercitis : iugit̃ incũbant
Indorinitorio : nisi quẽ infirmitas
detinuerit om̃s dormiant
Inrefectorio: parit̃ reficiant᷑
Cotidiae ad conlationẽ ueniant
Moxut signũ datũ fuerit adec¬
clesiam omnes festinatoue¬
niant & horascanonicas non
neglegenter. s cũ omni reli¬

Expanded text:
ab his vitiis ab Apostolo prohibitis omnium vitiorum seges emergat, et quod horum morborum mater superbia sit. Oportet etiam ut animam corpusque suum ab omni inquinamento carnis et spiritus custodiant, ut, juxta Apostolum, integer spiritus eorum, et anima et corpus sine querela in adventu Sobrie, juste et pie vivant, saecularia negotia prorsus abjiciant, quia juxta eumdem sepeliant, in tribulernam spiritualiter concupiscant. Spem suam Deo committant: proprio episcopo in omnibus secundum canonicam institutionem obtemperent, magistros suos non temere reprehendant. Postremo in doctrinis spiritualibus operam dent, lectionibus, psalmis, hymnis, operum exercitiis jugiter incumbant. In dormitorio, nisi quem infirmitas detinuerit, omnes dormiant. In refectorio pariter reficiantur, quotidie ad collationem veniant. Mox, ut signum datum fuerit, ad ecclesiam omnes festinate veniant, et horas canonicas non negligenter, sed cum omni reli
Abbreviated transcription (Latin):
cumultra meritum lau¬
dari desiderans. munus
srnodus : Non ep̃o non praes¬
bitero Nondiacono Non alicui
omnino qui indero ẽ. licere
sub in troductam habere mu¬
lierem nisi foste matrem
aut sororem aut amitam.
uel eas tantum ꝑ sonas. quae
suspitiones effugiunt

Expanded text:
cum ultra meritum laucum ultra meritum laudari desiderans, munus  synodus, non episcopo, non presbytero, non diacono, nec alicui omnino qui in clero est, licere subintroductam habere mulierem: nisi forte aut matrem, aut sororem, aut amitam, vel eas tantum personas, quae suspiciones effugiunt
Abbreviated transcription (Latin):
nussuas amunere : sed adiuxit
abomni. Quia aliud ẽ munus ab
obsequio : aliud munus amanu
aliud munus alingua Munus
ab obsequio ẽ subiectio in debite
inpensa: Munus amani pecunia.
Munus a lingua : fauor : Quiergo
sacro sordines tribuit : tuncabom¬
nimu nere manus excutit¬
quando indiuinis rebus. non solũ
ullampecuniã. sed& iamhuma¬
nam gratiam non requirit:
plerumq fit : utquis que uelbona
corporalia ab omnib: accipere
contempnat: Sed quia haec ñ
accipit : maiore sabeis recipere
laudes quaerit Et fostus se
munus seaccepisse nonaestimat:
quibonacorporalia accipere
recusat Sicut scriptũ ẽ supe¬
rius. Aliquando munus a ma¬
nu. aliquando uero ab ore porrigit᷑
Nam qui num mum tribuit mu¬
nus ex manudedit : Qui autem
uerbum laudis inpendit. munꝰ
abore ꝓtulit Plerumq sacer¬
dos & si exterioradonaqua&
renae forsitan necessitati con¬
gruunt: Prompositione ma¬
nuũ accipererecusat plus
est quod sibi r& ribui app&it.

Expanded text:
nus suas a munere, sed adjunxit nus suas a munere, sed adjunxit ab omni: quia aliud est munus ab obsequio, aliud munus a manu, aliud munus a lingua. Munus ab obsequio est subjectio indebite impensa; munus a manu, pecunia; munus a lingua, favor. Qui ergo sacros ordines tribuit, tunc ab omni munere manus excutitquando in divinis rebus non solum ullam pecuniam, sed etiam humanam gratiam non rPlerumque fit, ut quisque eorum vel bona corporalia ab hominibus accipere contemnat: sed quia haec non accipit, majores ab eis recipere laudes quaerat; et fortasse munus se accepisse non aestimat, qui bona corporalia accipere recusat. Sicut scriptum est superius, aliquando munus a manu, aliquando vero ab ore porrigitur. Nam qui nummum tribuit, munus ex manu dedit: qui autem verbum laudis impendit, munus ab ore protulit. Plerumque sacerdos, etsi exteriora dona, quae terrenae forsitan necessitati congruunt, pro impositione manuum accipere recusat, plus est quod sibi retribui appetit,
Abbreviated transcription (Latin):
onnulli ep̃oꝵdonumaccepti
sp̃s: inusũ solent negotia¬
tionis inflectere & miraculeꝵ
signa ad a uaritiae obsequium
declinare : Hinc ẽ enĩ quod simon
ꝑ inpositionem manus aedita
miracula concupiscens ꝑci¬
peredonũ sp̃s pecunia uoluit.
Scilic& : ut d&erius uender&
quod maleconparass& : Re¬
demptor nr̃ fagelloderesticulis
facto d&emploturbas eiecit.
cathedras uendentiũ colũbas
euestit : Columbas quippe
uendere ẽ : in positionẽ manus
quasp̃s sc̃s accipitur. non aditae
meritum sed ad p̃miũ dari SuN
non nulliquinummorum quidẽ
p̃mia exordinationenon accipi¬
unt : & tamens acrosordines ꝑ
humana gratia largiuntur.
atq delargitate eandem laudis
solum modo r&ributionẽ quȩr̃
Hinimirũ quod gratis acceptũ ẽ
gratis non tribuunt quia de in¬
pedio so officio sc̃itatis nummum
fauoris exp&unt : Cumiustũ
uirũ describer& isaias ꝓphu& iait:
Quiexcutit manus suas ab omnimu¬
nere Neq enĩdic̃ quiex cutit ma¬

Expanded text:
onnulli episcoporum donum accepti Spiritus in usum solent negotiationis exercere, et miraculorum signa ad avaritiae obsequium declinare. Hinc est enim quod Simon per impositionem manus edita miracula concupiscens, percipere donum Spiritus pecunia voluit ; scilicet, ut deterius venderet quod male comparasset. Redemptor noster flagello de resticulis facto de templo turbas ejecit, cathedras vendentium columbas evertit . Columbas quippe vendere est impositionem manus, qua Spiritus accipitur, non ad vitae meritum, sed ad praemium dare. Sunt nonnulli qui nummorum quidem praemia ex ordinatione non accipiunt, et tamen sacros ordines pro humana gratia largiuntur, atque de largitate eadem laudis solummodo retributionem quaerunt. Hi nimirum, quod gratis acceptum est gratis non tribuunt; quia de impenso officio sanctitatis nummum favoris expetunt. Cum justum virum describeret Isaias propheta ait: Qui excutit manus suas ab omni munere . Neque enim dicit: Qui excutit ma
Abbreviated transcription (Latin):
DADINATIS ET MINIS TRA¬
Ciquis ep̃s damnatus asr nodo
uel prb̃t. autdiaconus aslio ep̃o
ausi fuerint deministerio sacro
contingere siue ep̃s iuxta p̃¬
cedentem consua&udinem.
siue prbt autdiaconus nul¬
lomodoliceat ei nec in alia st¬
nodo restitutionis spem aut
locum habere satis factionis
Sed & communicantes : &om̃s
abicideecła. Et maxi mesi
postea quam didicerint aduer¬
sũ memoratos ꝓlatã fuisse sen¬
tentiã eisdẽ cõmunicare tẽptaueriNT

Expanded text:
damnatis, et ministraSi quis episcopus damnatus a synodo, vel presbyter, aut diaconus, a suo episcopo ausi fuerint aliquid de ministerio sacro contingere: sive episcopus, juxta praecedentem consuetudinem, sive presbyter, aut diaconus, nullo modo liceat ei, nec in alia synodo, restitutionis spem aut locum habere satisfactionis: sed et communicantes ei omnes abjici de Ecclesia, et maxime si posteaquam didicerint adversum memoratos prolatam fuisse sententiam, eisdem communicare tentaverint
Abbreviated transcription (Latin):
QUOD NONUCIAT CVERICO
ciuitatum conscribi simul
eccłis. Etinqua initio ordina¬
tus ẽ & ad quam confugit. quas
ad potiorem obinanis gloriȩ
cupiditatem. Hocautẽ faci¬
entes: reuoca ridebere adsuã
ecdesiã inqua primitus ordi¬
natis. &ibi tantũ modo minis¬
trare. Siueroiam quitrans¬
latus ẽ exalia in aliam ecclesi ã
priori s ecclesiae uel mastirioꝵ
quae sub ea sunt aut ptotioꝵ
autx enodocioꝵ rebus: innul¬
lo communiaent. Eos uero
quiausi fuerint p̃definitio nẽ
magnae & uniuersalisbui
sinodiquicquam exhisquȩs̃
ꝓhibita ꝑp&rure : decreuit¬

Expanded text:
Quod non liceat clerico civitatum conscribi simul ecclesiis, et in qua initio ordinatus est, et ad quam confugit quasi ad potiorem, ob inanis gloriae cupiditatem. Hoc autem facientes revocari debere ad suam ecclesiam, in qua primitus ordinati sunt, et ibi tantummodo ministrare. Si vero quis jam translatus est ex alia in aliam ecclesiam, prioris ecclesiae, vel martyriorum, quae sub ea sunt, aut ptochiorum, aut xenodochiorum rebus in nullo communicet. Eos vero qui ausi fuerint post definitionem magnae et universalis hujus synodi quidquam ex his quae sunt prohibita perpetrare, decre
Abbreviated transcription (Latin):
genu flectentes & indiebus
pente costes ut omnia in uni¬
uersis locis consonanter ob¬
seruentur placuit scõ concilio
stantes dño uota ꝑ soluere :¬

Expanded text:
genu flectentes, et in diebus Pentecosten, ut omnia in diversis locis consonanter observentur, placuit sancto concilio stantes Domino vota persolvere
Abbreviated transcription (Latin):
NONTRANS NUGRAN DUN
Ehis quITRANS MIGRAUT
deciuitate inciuitatẽ ep̃is
aut clericis: placuit ut cano¬
nes quidehacre a scĩs patrib
statuti sunt. habeant ꝓpriã¬
SIIS INQUIB EROUICTIS UUT
Quicũq temere ac periculose
dunt ab ecclesia prb̃t aut
diaconi uel quicumq subre¬
gulu prorsus existunt.
hinequaquam debent in aliã ecłae
recipi. sed omnem necessitatẽ
conuenitillis in poni. ut ad su¬
as parrochias reuestantur
Quod si non fecerinti opost&
eos communione priuari
Siquis autem ad aliũ. lꝑtinentẽ
audacterinuadere & in sua
ecdesi a ordinare temptauerit.
non consentiente ep̃o a quodis¬
cessit hisqui regulue mancipat᷑
ordinatiohui cemodi irrita cõprob&᷑¬

Expanded text:
transmigrandum De his qui transmigrant de civitate in civitatem episcopis, aut clericis, placuit ut canones qui de hac re a sanctis Patribus statuti sunt habeant propesiis, in quibus provecti sunt, Quicunque temere, ac periculose,dunt ab Ecclesia presbyteri, aut diaconi, vel quicunque sub regula prorsus existunt, hi nequaquam debent in aliam Ecclesiam recipi, sed omnem necessitatem convenit illis imponi, ut ad suas parochias revertantur; quod si non fecerint, oportet eos communione privari. Si quis autem ad alium pertinentem audacter invadere, et in sua Ecclesia ordinare tentaverit, non consentiente episcopo a quo discessit is qui regulae mancipatur: ordinatio hujuscemodi irrita comprob
Abbreviated transcription (Latin):
Requiratur autem: nepusillani¬
mitate aut contentione ł alio quo¬
lib& ep̃i uitio uideat᷑ a congrega¬
tione sedusus : Vt hocergo de¬
centius inquirat᷑: beneplacuit
annis singulis ꝑ unamquã que
ꝓuintiã bisinanno concilia caele¬
brari ut communit̃omnib: si
discutiantur huius modiquȩs¬
tiones & sic qui suo peccauerunt
euident̃ ep̃o ex communicati
rationabilit̃ ab omnib extim̃t᷑.
us quequo uelincommuni uel
ep̃o placeat. Humaniorem ꝓta¬
libus ferresententiã ⁊ Concilia
uero caelebrent᷑. ⁊ Vnum quidẽ
ante quad ragesima paschae.
ut omnidis sensione sublata.
munus offeratur dño purissi¬
mũ: Secundũ uͦ circa tẽpus autum ni
DEMIGRARI EXU
cuit consu & udinem omni¬
modis amputari: quae p̃terre¬
nondia conus trans feratur
siquis autẽ pͥdifinitionẽ scĩ &
magni concils talequid agere
temptauerit. & seh uius ce¬
modi negotio manciparit.
hoc factum prorsus in inritũ
ducatur & restituatur ecłae

Expanded text:
Requiratur autem, ne pusillaniRequiratur autem, ne pusillanimitate, aut contentione, vel alio quolibet episcopi vitio, videatur a congregatione seclusus. Ut hoc ergo decentius inquiratur, bene placuit annis singulis per unamquamque provinciam bis in anno concilia celebrari, ut communiter omnibus sim discutiantur hujusmodi quaestiones: et sic, qui suo peccaverunt evidenter episcopo, excommunicati rationabiliter ab omnibus aestimentur, usquequo vel in communi, vel episcopo placeat humaniorem pro talibus ferre sententiam. Coucilia vero celebrentur, unum quidem ante quadragesimam paschae, ut omni dissensione sublata munus offeratur Deo purissimum: secundum vero circa tempus autumni. demigrari, Procuit consuetudinem omnimodis amputari, quae praeter represbyter, non diaconus transferatur. Si quis autem, post definitionem sancti et magni concilii, tale quid agere tentaverit, et se hujuscemodi negotio manciparit, hoc factum prorsus in irritum ducatur, et restituatur Ecclesiae