comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
est& mulier: Inresurrectione egocuiuscorũerituxor: Sum¬
Etait illisih̃s: filuseculihuiusnubunt &queduntur adnup¬
das: Miautemquidigmhabebuntur seculoillo: Etresurrec¬
done exmorduis:neq̃uenubunt:nequȩ nubuntur. neque¬
ducunt uxores: nequȩ emmulgor moripoterint: Equales
enimangelissunt: & filudeisunt:cumsint fiburesurrectionis:
quiaueroresurgantmortur:& moysesostendi secumrubũ
sicut dicit. dñmdm̃ abrocham: & deuinisuac: &dm̃iacob Meus
autemnonest mortuorũsceuiuorum: Omnesemmuiuunt. en
Respondentesautemquidamscribarum dixerunt: Magister
benedocisti: Etamplius nonaudebant eumquicquamin¬
terogare:¬
modo dicunt xpmfilium dauidesso: Etipse  dauiddicit. m¬
librosalmorum: Dixit dñsdñomeo:sede addextris meis:

Expanded text:
ergo cuius eorum erit uxor siqait illis Iesus filii saeculi huius nubunt et traduntur ad nuptias illi autem qui digni habebuntur saeculo illo et resurrectione ex mortuis neque nubunt neque ducunt uxores neque enim ultra mori poterunt aequales enim angelis sunt nt mortui et Moses ostendit secus rubum sicut dicit Dominum Deum Abraham et Deum Isaac et Deum Iacob Deus autem non est mortuorum sed vivorum omnes enim vivunt ei respondentes autem quidam scribarum dixerunt magister bene dixisti et amplius non audebant eum quicquam interrogaremodo dicunt Chrilibro Psalmorum: dixit dominus domino meo: sede a dextris meis,
Abbreviated transcription (Latin):
derunt summisacerdotum & principesnostrimdampto¬
nemmortis & crucifixerunt eum: Nosautemsperxbamus
quiaipse ess&r redempturusissochel: Et nunc superhaccomi¬
matertiadies hodie quochaecfactasunt. S& &mulitres
quȩdamexnostristerruerunt nos: quae antelucem fuc¬
runt admonumentum : Et nonmnuenco corporecius: ue¬
nerunt dicentes:Se etiamuisionemangelorũuidisse: qui¬

Expanded text:
cipes nostri in damnationem mortis et crucifixerunt eum nos autem sperabamus quia ipse esset redempturus Israhel et nunc super haec omnia tertia dies hodie quod haec facta sunt sed et mulieres quaedam ex nostris terruerunt nos quae ante lucem fuerunt ad monumentum et non invento corpore eius venerunt dicentes se etiam visionem angeloru
Abbreviated transcription (Latin):
plebsuntuersa lapidauit nos: Ceruisunt enimiohannẽ
ꝓphetamesse: Et dixerunt senescireundeess&: Etih̃s
ait illis : ueque egocicouobisin quapotestate haec facio:
oprt dicere ihsadlebempanrbolam hanc: homoqui¬
dam plant ait uincam: & locauit. camagricolis. Etpse
peregre fuittemporib:multis: Et intempormisit .adculdo¬
resseruum:ucdefructuumee darent illi:Quicaesum dimi¬
serunt cummanem: Et addidit alterumseruum mittere:
illiautemhunc quoq:cȩdentes:&afficientes contumelica
dimiserunt manem: Et addidit terqũmittere: qui& illũ
uulneroentesciecerunt : Uixit autemdñsumeat:quid fa¬
ciam: mictamfiliummeum dilectum:forsitancumhuncui¬
derint uerebuntur: quemcumudissent colom: cogitaue¬
runt insedicentes: hic estheres:occidamuseum:ut nostror
sichereclitas: Eterectumillum: exgicumeam: occidexunt:

Expanded text:
plebs universa lapidabit nos certi sunt enim Iohannem prophetam esse et responderunt se nescire unde esset et Iesus ait illis neque ego dico vobis in qua potestate haec facio coepit autem dicere ad plebem parabolam hanc homo plantavit vineam et locavit eam colonis et ipse peregre fuit multis temporibus et in tempore misit ad cultores servum ut de fructu vineae darent illi qui caesum dimiserunt eum inanem et addidit alterum servum mittere illi autem hunc quoque caedentes et adficientes contumelia dimiserunt inanem et addidit tertium mittere qui et illum vulnerantes eiecerunt dixit autem dominus vineae quid faciam mittam filium meum dilectum forsitan cum hunc viderint verebuntur quem cum vidissent coloni cogitaverunt inter se dicentes hic est heres occidamus illum ut nostra fiat hereditas e
Abbreviated transcription (Latin):
in mo dicofidelis fuisti: erispotestatẽ suprocdecem eantates
Etalter uenit dicens: Dñc innatua : fecit. quinque. mnas:
Ethuicait:Etcuesto supnrquinque cuncates: Etalterue¬
nt dicens: Dnc eccemnatua quamhabuirepositaminsuda¬
rio: cimuienim:quia homo austerises: Tollisquod nonposui¬
sti: & metis quodnonseminasti:Dicit ei:Deore tuo:terudico:
serue nequam: Scichasquodego austeris homosum: tollens
quod nonposu: & meteni quodnonsemimaui: Etquare. non
dedistipecumam meam admensam: & egouenienscũusuris
ut: excoissemillud: Etadstantib:dixit. Auserte abillonnã:
abeoautemquinonhah&: & quodhab&: aufexctAbEO:
Uerumptamenimmicosincos illos quinolucrunc meregna¬
re suꝑse: ad ducice huc: &iterficate anceme: Ethisdictis:
adbechania admontemquiuocatur oliueti: Misic duos
discipulos suosdicens: Ite: incastellum quod congiruos est:
Inquodincroeuntes: mucmetis pullumasine alligadum:
cumnemoumquamhominuinsedit: Soluite illum: & ad¬
ducite : Etsiquis uos interrogauerit: quarc soluicis: sicdi¬

Expanded text:
modico fidelis fuisti eris potestatem habens supra decem civitates et alter venit dicens domine mna tua fecit quinque mnas et huic ait et tu esto supra quinque civitates et alter venit dicens domine ecce mna tua quam habui repositam in sudario timui enim te quia homo austeris es tollis quod non posuisti et metis quod non seminasti dicit ei de ore tuo te iudico serve nequam sciebas quod ego austeris homo sum tollens quod non posui et metens quod non seminavi et quare non dedisti pecuniam meam ad mensam et ego veniens cum usuris utique exegissem illud et adstantibus dixit auferte ab illo mnam ab eo autem qui non habet et quod habet auferetur ab eo verumtamen inimicos meos illos qui noluerunt me regnare super t Bethania ad montem qui vocatur Oliveti misit duos discipulos suos dicens ite in castellum quod contra est in quod introeuntes invenietis pullum asinae alligatum cui nemo umquam hominum sedit solvite illum et adducite et si quis vos interrogaverit quare solvitis sic di
Abbreviated transcription (Latin):
solusdeus: uandatanosti: nonoccides: nonmechaberis:
nonfurtum facies: nonfalsum cestimoniũdices: honora pa¬
gemtuum & matrem: quiait: haec omma custodiui annen¬
tutemea. Quo audicoih̃s: aic ei: Adhuc unum tibide est:
omniaquecumq: habes:uende: &dapauperib: & hahebis
chesaurumincȩlo:&uenisequereme: Husautem ille
auditis contristatus est:quia diueserxt ualde: Uidensau

Expanded text:
sti non occides non moechaberis non furtum facies non falsum testimonium dices honora patrem tuum et matrem qui ait haec omnia custodivi a iuventute mea quo audito Iesus ait ei adhuc unum tibi deest omnia quaecumque habes vende et da pauperibus et habebis thesaurum in caelo et veni sequere me his ille auditi
Abbreviated transcription (Latin):
fecistis illamspeluncamlatronum: Eterot  docenscotidie
intemplo: principesautemsacerdotum & scribe: & princeps
plebis:querchant illumꝑdere: Et noninuenebant: quod
faccrent illi: Omnisenim populussuspensusert:audiensillũ:
VIILTPR Factumest munadicrumdocent illopopu¬
lumintemplo: Et euuangelixanteconuenerunt principes
sacerdocum:&scribȩ cumserorb:Etaiunt dicentesadillũ:
Dic nobis inqua potestatc haccfacis: aut quisest quide

Expanded text:
erat docens quotidie in templo. Principes autem sacerdotum et Scribae et principes plebis quaerebant illum predere: et non inveniebant quid facerent illi. Omnis enim populus suspensus erat audiens illum. Et factum est in una dierum, docente illo populum in templo et evangelizante, convenerunt principes sacerdotum et Scribae cum senioribus, et aiunt dicentes ad illum: Die nobis in qua potestate haec facis? etc., quae
Abbreviated transcription (Latin):
estis: amendicobis: nonperd& mercedemsuam:
Et quisquis scandalitauerit unum exhispusillis: creden¬
tib inme: bonumest eimagis:sicircumdaretur mola
asinariacollaeiꝰ : &mmare miteretur: Etsiscan¬
dalitauerit te manustua: abscide illam: Bonum :
tibi debilem introire inuitã: quamduasmanus haben¬
temire ingchennam: mignem: mextinguibilem
ubiuermis eorum non moritur: & ignisnonextinguit᷑ :
Etsipestuuste scandalitat: amputa illum : Bonum :
tibi claudum introire inuitã ȩternam:quã duospe¬
des habentem mittimgehennam ignismextinguibilis:
Ubiuermis corum nonmoritur: &ignisnonextinguit᷑:
Quodsioculus tuos scandalitatte: eice eum: Bonum ÷
tibiluscum introire mregnumdei:quamduosoculos
habentem mitti ingehennamignis: Ubiuermiseoꝵ
nonmoritur &ignis non extinguitur: Omnisioͣne sa¬
lictur. & omnis iunctimasclictũr. Bonum est sal
Quodsisal insulsum fuerit in quo illud condietis: ha¬
bete inuobissal:& pacemhabete interuos:

Expanded text:
obis, non perdet mercedem suam. et quisquis scandalizauerit unum ex his pusillis credentibus in me, bonum est ei magis, si circumdaretur mola asinaria collo eius et in mare mitteretur. et si scandalizauerit te manus tua, abscide illam; bonum est tibi debilem introire in uitam quam duas manus habentem ire in gehennam, ignem inextinguibilem, ubi uermis eorum non moritur et ignis non extinguitur, et si pes tuus te scandalizat amputa illum bonum est tibi claudum introire in vitam aeternam quam duos pedes habentem mitti in gehennam ignis inextinguibilis ubi vermis eorum non moritur et ignis non extinguitur quod si oculus tuus scandalizat te eice eum bonum est tibi luscum introire in regnum Dei quam duos oculos habentem mitti in gehennam ignis ubi vermis eorum non moritur et ignis non extinguitur omnis enim igne sallietur et omnis victima sallietur bonum est sal quod si sal insulsum fuerit in quo illud condietis habete in vobis sal et pacem habete inter vos
Abbreviated transcription (Latin):
na esuriuit: Cumq: uidiss& alongeficum: habentem
folia:uenit siquid forte iuenir& mea: Etcumuenir&
adcam:nichilmuent preter folia: nonemmerettempꝰ
ficorum: Et respondensdocit ei: Iamnonampliusinȩter¬
num quisquam fructum exte manduc&: Et audientes
discipulieius. E tueniunt hierosolimam: Etcumin¬
toiss&e demplum:cȩpit eicerc uendentes &ementes in
templo: & mensas nummulariorum: & cachehosuen

Expanded text:
m folia venit si quid forte inveniret in ea et cum venisset ad eam nihil invenit praeter folia non enim erat tempus ficorum et respondens dixit ei iam non amplius in aeternum quisquam fructum ex te manducet et audiebant discipuli eius et veniunt Hierosolymam et cum introisset templum coepit eicere vendentes et ementes in templo et mensas nummulariorum et cathedras ven
Abbreviated transcription (Latin):
Etquidam deillic stantib: dicebant illis:quid facitspullũ
soluentes: quidixerunt eis: sicut preceperat illis ih̃s: Etdi¬
miserunt eis : Et duxerunt pullumadih̃m: &mponunt
illiuestimenta sua &sedit suꝑeum: Multiautem uestimen¬
tasua strocuerunt inuia: alii autem frondescȩdebant de
quisequebantur:clamabant dicentes:osannabenedic¬

Expanded text:
dicebant illis: Quid facitis solventes pullum? Qui dixerunt eis sicut praeceperat illis Jesus, et dimiserunt eis. Et duxerunt pullum ad Jesum: et imponunt illi vestimenta sua, et sedit super eum. Multi autem vestimenta sua straverunt in via: alii autem frondes caedebant de qui
Abbreviated transcription (Latin):
rcpatrem & matrem: Acille respondensait: Magister¬
bone: hȩcomma obseruainaiuuentutemea: Ih̃s autẽ
intuitus euum: dilexiteũ Etdixit. illi: unumtibide est:¬
Uade quecumq: babesuende &dapauperib: &habebis
chesaurum incelo: &ueniscquerȩme: Qui concristat
inuerbo:abut merens: Errtenimhabens: multas posses¬
siones: Etencumspiciens iħs: aic discipulis suis: quamdif¬
ficile quipecumas habent:regnumdcimoibunt: Di

Expanded text:
rnam. Et ille respondens ait: Magister, haec omnia observavi a juventute mea. Jesus autem intuitus eum, dilexit eum, et dixit illi: Unum tibi deest da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo: et veni, sequere me. Qui contristatus in verbo, abiit moerens. Erat enim habens multas possessiones. Et circumspiciens Jesus, ait discipulis suis: Quam difficile qui pecunias habent, in regnum Dei introi
Abbreviated transcription (Latin):
madem:&adherebit aduxoremsuam:&crunt duoin
carneuna:Itaq: iamnonsunt duo:s&unacaro: quod
ergods̃ comunexit: homononsepar& : Et indomoite¬
rumdiscipulieius: de codem incerrogauerunt eum: Et
dicit illis: Quicumq: dimiserit uocoremsuam &aliam
ducent: adulterium commitut suꝑeam : Etsiuxordimi¬
se: it uirumsuum &alinupserit: mechatur:
Et offercbant. paruulos: uttanger& illos: Discipuliautem:
comminabantur offerentib: Quoscum inder& ihs: indiq¬
netulit: & ait illis. Sinite paruulosuenire adme:&nep
dicouobis: quinonreceperit regnumdei:uelud paruu¬
lus: non ingrebit mnillud: Etcomplexanstos: & mnpo¬
nens manussuꝑillos: benedicebat eos &¬
uiłt tp&: Cum egressus ess& inuia: precurrensquidam
genuflexo ante eum: rogabat cumdicens: Magister

Expanded text:
runt duo in carne una. Itaque jam non sunt duo, sed una caro. Quod ergo Deus conjunxit, homo non separet. Et in domo iterum discipuli ejus de eodem interrogaverunt eum. Et dicit illis: Quicumque dimiserit uxorem suam, et aliam duxerit adulterium committit super eam et si uxor dimiserit virum suum et alii nupserit moechatur et offerebant illi parvulos ut tangeret illos discipuli autem comminabantur offerentibus quos cum videret Iesus indigne tulit et ait illis sinite parvulos venire ad me et dico uobis, quisquis non receperit regnum dei uelut paruulus, non intrabit in illud. et complexus eos et inponens manus super illos benedicebat eos. et cum egressus esset in uiam, procurrens quidam genu flexo ante
Abbreviated transcription (Latin):
det quimagis ammirocbantur dicentes adsem& ipsos:
quis potest saluussictr: Et intuensillosihs: ait.: Apud
hommnes inpossibileest: s& non apudlcum: Omnia em̃
possibilia sunt apudeum: Cepie petruseidicere: Ecce
nosditisimusonmia : & secutisumusce : Respondensihs :
Amendicouobis: nemo est quircliqueritdomum: aut
sr̃s:autsorores:aut patrem:aut matrem:aut filiosaut
agrosppterme: & ꝓpter cuuangelium:Qumonaccipiat
cenuiestantum nunc intemporchoc:domos: & frorgres :
&sorores:& patres&matres: &filios: &agros:cumperse¬
cutorib & in seculosuturouitam accernam: Multiautt̃
erunt priminouissimi: & nouissimi primi:¬
lima: & prȩcedcbat illosih̃s. &stupebant &sequentesu
mebant: Et adsumensiterum .xii.cepit illislicere: que
essent ciuenturr: Quiaecce ascendimus in hierosolunu:
&filius hoministracdecur principib:sacerdocum &scr ib

Expanded text:
Dei qui magis admirabantur dicentes ad semet ipsos et quis potest salvus fieri et intuens illos Iesus ait apud homines inpossibile est sed non apud Deum omnia enim possibilia sunt apud Deum coepit Petrus ei dicere ecce nos dimisimus omnia et secuti sumus te respondens Iesus ait amen dico vobis nemo est qui reliquerit domumrores, aut matrem, aut patrem, aut filios, aut agros propter me et propter Evangelium, qui non accipiat centies tantum nunc in tempore hoc; domus, et fratres, et sorores, et matres, et filios, et agros, cum persecutionibus; et in saeculo futuro vitam aeternam. Multi autem erunt primi novissimi, et novissimi primilyma et praecedebat illos Iesus et stupebant et sequentes timebant et adsumens iterum duodecim coepit illis dicere quae essent ei ventura quia ecce ascendimus in Hierosolyma et Filius hominis tradetur principibus sacerdotum et scrib
Abbreviated transcription (Latin):
uolumus quodcumq: petierimus facias nobis: ATILLE LIX
cis. Quiduults ut faciam uobis: Etdoxerunt: Danobisut
unus addexteremtuam : &alius adsinistromtuam sede¬
amus ingloriauia.Iħsautemaitcis : Nesciusquidpetatis:
potestis bibere calicemquemegobibo:aut baptismum
quocgobapcitorbaptirari: At illidixerunt ci: possumus:
ħs autemaitcis: Calicem quidem icumbibecis: &bapts¬
dominantur eis: & principeseorum potestatẽ habent ip¬
sorum: uonest ita auteminuobis: S&quicumq: uolue¬
rit ficrimaior:erituesterminister: Etquicumq uolue¬
rit inuobis primusesse: ericomnium seruus: NAm &
filius homitis nonuenit ut ministocretur ei: sorut mnini¬
sturr&: Etdar animamsuam: redẽptionẽ ꝓmultis: &
xItET PR Uenit iħsicricho: & ꝓficiscente cohieri¬
cho& discipulis cius: & plurima multitudine: Filiustimeibar¬
timeus. cecus sedebat iuxtauiam:mendicans: Quicum au¬
diss& quia ih̃s nazarcnusess&:cȩpit clamare &dicere: Fili
dauidihũ: misereremei: Ec comminabatur illi multicudo

Expanded text:
le dixit eis quid vultis ut faciam vobis et dixerunt da nobis ut unus ad dexteram tuam et alius ad sinistram tuam sedeamus in gloria tua Iesus autem ait eis nescitis quid petatis potestis bibere calicem quem ego bibo aut baptismum quo ego baptizor baptizari at illi dixerunt ei possumus Iesus autem ait eis calicem quidem dominantur eis, et principes eorum potestatem habent ipsorum. non ita est autem in uobis: sed quicumque uoluerit fieri maior, erit uester minister, et quicumque uoluerit in uobis primus esse, erit omnium seruus. nam et filius hominis non uenit, ut ministraretur ei, sed ut ministraret et daret animam suam redemptioneet veniunt Hierichum et proficiscente eo de Hiericho et discipulis eius et plurima multitudine filius Timei Bartimeus caecus sedebat iuxta viam mendicans qui cum audisset quia Iesus Nazarenus est coepit clamare et dicere Fili David Iesu miserere mei et comminabantur illi multi ut
Abbreviated transcription (Latin):
tes: adiuua nos miscrtusnr̃i: Iħsautem ait illi : Sipotes
credere: omnia possibilia sunt credenti: Et continuo
exclamans pater pueri:cumlacrimis aicbat: Credo:
adiuua incredulitatem meam: Etcumuider& iħscon¬
currentem turbam:comminatus est spirituimmun
do dicensilli: Surde &mute sp̃s: egoubiprecipio ex
abeo: &amplius ne introcas ineum: Et exclamans
multum discer penseum: eaxut abeo: Et factus est si

Expanded text:
 si potes credere omnia possibilia credenti et continuo exclamans pater pueri cum lacrimis aiebat credo adiuva incredulitatem meam et cum videret Iesus concurrentem turbam comminatus est spiritudo, dicens: Surde et mute spiritus, ego tibi praecipio, exi ab eo, et amplius ne introeas in eum. Et exclamans, et multum discerpens eum, exiit ab eo. Ecce non eum di
Abbreviated transcription (Latin):
aturba:. interrogabant eum discipuli eius parocbolã
Et ait illis: Sic &uos in prudentes estis. non intelle¬
gitis: quia omne exctrinsecus introiensinhominem :
non potest eum communicare: Quia nonintoiuit
gansom nes ȩscas: Dicebat autem: Quonam que
dehomine exeunt: illa communicant hominẽ:
Abintusenim decorde hominum: cogitationes ma¬
Eprocedunt. dulteria: forncationes: homici¬
dia: furta: & auaritia: nequidie : dolus. inpudiciui&:

Expanded text:
ssent in domum a turba, interrogabant eum discipuli ejus parabolam. ssent in domum a turba, interrogabant eum discipuli ejus parabolam. Et ait illis: Sic et vos imprudentes estis? Non intelligitis, quia omne extrinsecus introiens in hominem, non potest eum communicare: quia non intrat igans omnes escas? Dicebat autem, quoniam quae de homine exeunt, illa communicant hominem. Abintus enim de corde hominum malae cogitationes procedunt, adulteria, fornicationes, homicidia, furta, avaritiae, n
Abbreviated transcription (Latin):
dixit eis: benȩ ꝓphetaint esaias deuobis hypochrits
Sicut seriptumest: Populus hic labus mehonorat
cor autem eorum: longe est ame: Inuanum autem me
colunt: docentes doctrinas: & precepta hominum:
Relinquentes enimmandatumdei:tenentestordiuo¬
num hominũ: Baptismata urceorum &calicum: &a
lia similia his: facius multa: Et dicebat illis: Benc irri¬
tum facitis preceptũdei: ucqudiuonẽ uestocmserue¬
tis: Moysesemimdixit: honora patremtuam:& matrẽ
tuam: Etquimalediaxerit. patri aut matri: morte mori¬
acur: Uosdutem dicitis: sidixerit homopatriaut matri:
corban: quodestdonum:Quodcumq: exme tibiprofue¬
rit: &ulgir non dimitts cumquicquã facere  patrisuo
aut matri: Rescindentes uerbumdei:pertocditionem
uram: quam gacdidistis: & similia hinusmodi: multa
facitis : Et aduocansiterum turbam multam dice¬
bac illis.: Audite me omnes: & intelligite: Uichil est
excrr hominemintroiensineum: quodpossit eum
comquinari: S&que dehomine procedunt: illa

Expanded text:
obis hypocritis, sicut scriptum est: Populus hic labiis me honorat: cor autem eorum longe est a me. In vanum autem me colunt, docentes doctrinas et praecepta hominum. Relinquentes enim mandatum Dei, tenetis traditionem hominum: baptismata urceorum, et calicum, et alia similia his facitis multa. Et dicebat illis: Bene irritum facitis praeceptum Dei, ut traditionem vestram servetis. Moyses enim dixit, Honora patrem tuum, et matrem tuam: et qui maledixerit patri, vel matri, morte moriatur. Vos autem dicitis: Si dixerit homo patri aut matri: Corban quod est donum quodcumque ex me, tibi profuerit: et ultra non dimittitis eum quidquam facere patri suo, aut matri, rescindentes verbum Dei per traditionem vestram, quam tradidistis: et similia hujusmodi multa facitis. Et advocans iterum turbam, dicebat illis: Audite me omnes, et intelligite: Nihil est extra hominem introiens in eum, quod possit eum coinquinare, sed quae de homine procedunt, illa
Abbreviated transcription (Latin):
ess&: ait illis: quisquis unum exhinus modi pucris: rece¬
perit in nomine meo: merecipit: Etquicumq: me
susceperit: nonmesuscipit: s&eum quime misit:
Espox pit illuohannes dicens:Magister: uidimus
quendaminnomine tuo eicientemdemonia quinon
sequitur nos: & phibuimuscum:Ihsautemait cis: Po

Expanded text:
illis quisquis unum ex huiusmodi pueris receperit in nomine meo me recipit et quicumque me susceperit non me suscipit sed eum qui me misit respondit illi Iohannes dicens magister vidimus quendam in nomine tuo eicientem daemonia qui non sequitur nos et prohibuimus eum Iesus autem
Abbreviated transcription (Latin):
detis: & aures habentes nonaudits: Neq: recordami¬
n quandoquinq: panes fregi inquinq: milia uiroꝵ¬
Ec quot cophinos furgment mum plenos sustulistis:
dicunt ei duodecim:quando & septempanes inqͣt¬
cuor milia uirorum: & quot sportas fuxgmentorum
tulistis: & dicunc ei:Septem : Etdicebat. eis:Quomo¬
do nondum intellegits: E tuemunt bethsaida.
& adducunt eicecum: & rogabant. cum ut. illum tan¬
ger&: Et apprthendens manumcȩci: eduxit eum ex¬
qie uicum: Et exspuens moculoscius inpositis mani¬
bussus: interrogauit cum si aliquid uider&: Et aspi

Expanded text:
on auditis nec recordamini quando quinque panes fregi in quinque milia et quot cofinos fragmentorum plenos sustulistis dicunt ei duodecim quando et septem panes in quattuor milia quot sportas fragmentorum tulistis et dicunt ei septem et dicebat eis quomodo nondum intellegitis et veniunt Bethsaida et adducunt ei caecum et rogabant eum ut illum tangeret et adprehendens manum caeci eduxit eum extra vicum et expuens in oculos eius inpositis manibus suis interrogavit eum si a
Abbreviated transcription (Latin):
est infilium hominis:ut multapadiatur: & contemp¬
natur. S&dicouobis quia &heliasuenit: & fecerunt
illiquȩcumq uoluerunt: Sicut scrintum est. deeo:
TUEMEUS ad discipulossuos: uidit curbammagnam
circa eos &escribasconquirentescumillis: Et confestim
omnis populus uidenscum: stupe factus est ex paue¬
runt: & accurrentes salutabant eum: Et interrogu¬
uit eosquidinteruosconquiritis: E trespondens
unus deturbadixit: Magistex: atculifilium meum

Expanded text:
est in Filium hominis ut multa patiatur et contemest in Filium hominis ut multa patiatur et contemnatur sed dico vobis quia et Helias venitilli quaecumque voluerunt sicut scriptum est de eo et veniens ad discipulos suos vidit turbam magnam circa eos et scribas conquirentes cum illis et confestim omnis populus videns eum stupefactus est et adcurrentes salutabant eum et interrogavit eos quid inter vos conquiritis et respondens unus de turba dixit magister adtuli filium meum
Abbreviated transcription (Latin):
seorsumsolus: & grens figunatus c̃oram ipsis: Et uestimen¬
ta cius facta sunt splendenta candida nimis: uelutnix:
qualia fullosuperternm nonpocest candida facere:
Et apparuit illis heliascum moyse: & ercent loquentes
cumihu: Et respondens petus: ait ih̃u: Rabbi: bonũ
est hic nosesse. & faciamus triatabernacula: Tibrunum:
moysiunum: & heliȩ unum: Nonenim sciehat quiddi¬
cer&. Erent enim amore exterrit: & factaest nubes
obumbrrns cos: & uenit uox denubedicens. hic est fi¬
lius mcusdilectus audite illum : Et statimcircum¬
spicientes neminem amplius uidcrunc: nisi ihm̃tantum
secum: Et descendentib: illisdemonte : prȩcepit illis
necuiquȩ uidisscnnarrcrent. nisicumfilius hominis
amorcuis resurrexerit: E tuerbum continueruis
apudse: conquirentes quidess& cum amortuis resur¬
rexcrit:. Et intcrrogabant cumdicentes: Quid er¬
godicunt pharisci&scribe quia heliam oport& ue¬
nirt primum:Quirespondens ait illis: hȩliascumue¬
nerit primoresticu&omnia : Et quomodoscriptum

Expanded text:
ransfiguratus est coram ipsis et vestimenta eius facta sunt splendentia candida nimis velut nix qualia fullo super terram non potest candida facere et apparuit illis Helias cum Mose et erant loquentes cum Iesu et respondens Petrus ait Iesu rabbi bonum est hic nos esse et faciamus tria tabernacula tibi unum et Mosi unum et Heliae unum non enim sciebat quid diceret erant enim timore exterriti et facta est nubes obumbrans eos et venit vox de nube dicens hic est Filius meus carissimus audite illum et statim circumspicientes neminem amplius viderunt nisi Iesum tantum secum et descendentibus illis de monte praecepit illis ne cui quae vidissent narrarent nisi cum Filius hominis a mortuis resurrexerit et verbum continuerunt apud se conquirentes quid esset cum a mortuis resurrexerit et interrogabant eum dicentes quid ergo dicunt Pharisaei et scribae quia Heliam oporteat venire primum qui respondens ait illis Helias cum venerit primo restituet omnia et quomodo scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
philippi: Et̃ inuia interrogahat discipulos suosdice¬
nscis: Quemme esse dicunt homines: quiresponderunt
illidicentes: Iohannem baptistam: alnheliam:alnue¬
ro quasi unum deprophetis: Tunc dicit illis: uosuero
quemme dicicisesse:Respondenspetrus:ai er:Tuesxp̃s:
Et comminatus est eis:necundicerent de illo: Etcȩpit
docere illos: qmoport& filium hominis multa pati &re¬
pbari astmorib & asuminis sactrdotib &escribis: & oc¬
cidi: & post cresdies resurgere: Et palamucrbũloque¬
batur: E tapprehendenseum pegus cepic meres¬
pare cum: Quiconuersus & uidens discipulos suos: com¬
minatus est pegrodicens: uade recrome satanas:qm̃non
sapiscaquedcisunt: s&quesunt hominum:¬

Expanded text:
et in via interrogabat discipulos suos dicens eis quem me dicunt esse homines qui responderunt illi dicentes Iohannem Baptistam alii Heliam alii vero quasi unum de prophetis tunc dicit illis vos vero quem me dicitis esse respondens Petrus ait ei tu es Christus et comminatus est eis ne cui dicerent de illo et coepit docere illos quoniam oportet Filium hominis multa pati et reprobari a senioribcidi, et post tres dies resurgere, et palam verbum loquebatur. Et apprehendens eum Petrus, coepit increpare eum. Qui conversus, et videns discipulos suos, comminatus est Petro, dicens: Vade retro me, Satana, quoniam non sapis quae Dei sunt, sed quae sunt hominum
Abbreviated transcription (Latin):
manducauerunt: quasiquattuor milia: &dimisit eos:
Et statim ascendit nauem tum discipulis suis: uenit in
partesdalmanutha: E Texicrunt pharisciorcepe¬
runt conquirere cumeo:querentes abillo signum de
celo temptantes cum: Et ingemescenssp̃u:ait: Quid
genentioista querit signum:mendicouobis sidabi¬
tur genenttioniistisignum: Etdimittens eos: ascendens
iterum abuit quns fretum: &oblitisunt sumerepanes.
Et nisi unumpanem: non habebant secuminnaui:
Et precipiebat eis dicens: Uidete caucte afermento
phariseorum: &fermento herodis: E ⁊ cogitabanT

Expanded text:
 quasi quattuor milia et dimisit eos et statim ascendens navem cum discipulis suis venit in partes Dalmanutha et exierunt Pharisaei et coeperunt conquirere cum eo quaerentes ab illo signum de caelo temptantes eum et ingemescens spiritu ait quid generatio ista quaerit signum amen dico vobis si dabitur generationi isti signum et dimittens eos ascendens iterum abiit trans fretum et obliti sunt sumere panes et nisi unum panem non habebant secum in navi et praecipiebat eis dicens videte cavete a fermento Pharisaeorum et fermento Herodis et cogitab
Abbreviated transcription (Latin):
scendit adillos innauem: & cessauit uentus: & plusma¬
gis ingirse stupebant: Nonenim intellexerxnt de
panib eret enuim cor illorum obcecatum: Et cum
tuns fretassent: peruenerunt internxmgenesar&: &
applicucrunt : Cumque egressiessent denaui: conti¬
nuo cognouerunt eum: &ꝑcurrentesunuersam
regionem illam:Cȩpcrunt ingrabbatis eosquiso¬

Expanded text:
in navem et cessavit ventus et plus magis intra se stupebant non enim intellexerant de panibus erat enim cor illorum obcaecatum et cum transfretassent pervenerunt in terram Gennesareth et adplicuerunt cumque egressi essent de navi continuo cognoverunt eum et percurrentes universam regionem illam coeperunt in grabattis eo
Abbreviated transcription (Latin):
tur me: quienim uoluerit animamsuam saluã facere
perd&cam: qui autemperdiderit animamsuam ꝓp¬
ter me &euuangelium:saluam faci& eam: Quidenim
pderithomini silucretur mundumtotum: &decrimen¬
tum faciat amme sue: Aut quid dabit homo comiu¬
tacionempanimasua: Qui enimme confusus fue¬
ric: & meauerba ingenentione ista adulter & percu¬
qice : Et filius hominis confundetur eum:cumuenerit
igloria patrissui:cum angelissuis: Ed dicebat illis:

Expanded text:
qui enim uoluerit animam suam saluam facere, perdet eam: qui autem perdiderit animam suam propter me et euangelium, saluam eam faciet. quid enim proderit homini, si lucretur mundum totum, detrimentum faciat animae suae? aut quid dabit homo commutationem pro anima sua? qui enim me confusus fuerit et mea uerba in generatione ista adultera et peccatrice, et filius hominis confundetur eum in gloria patris sui cum angelis sanctis. Et alibi:
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc mala abintusꝓcedunt: & communicant hominẽ: &¬
VIIł TPR. Surgensihs abut infinestyn & sydonis:
et ingressus domum neminẽ uoluitscirc: & nonpotuit
latere: Mulier enimstatm ut audiuit deeo:cuius
habebat filia: sp̃minmundumingoxuit & ꝓcidit add
pedescius: Erat autemmulier gentilis syrophenissa
genere: Etrogabat ecumut demonium eicer&
filia eius: Quidiaxit illi: Sine priussacuncrifilios: non
est enimsumere panemfiliorum & mittere canibus:
oltilla respondit & dicit ei: Udquȩ dñe: Nam &catelli

Expanded text:
ab intus procedunt et communicant hominem et inde surgens abiit in fines Tyri et Sidonis et ingressus domum neminem voluit scire et non potuit latere mulier enim statim ut audivit de eo cuius habebat filia spiritum inmundum intravit et procidit ad pedes eius erat autem mulier gentilis Syrophoenissa genere et rogabat eum ut daemonium eiceret de filia eius qui dixit illi sine prius saturari filios non est enim bonum sumere panem filiorum et mittere canibus at illa respondit et dicit ei utique Domine nam et catel
Abbreviated transcription (Latin):
TCONueniunt ad eum pharisci &quidam describis:
uementes abhicyosolimis: Et cumuidissent quosdam
exdiscipulis eius communib: mamib:: idest non lotis ma
nb:manducare panes:uitu ꝑauerunt: Pharisciem̃
& omnestudeinsi crebrolauerint. manusnonmandu¬
cant panẽ: Tenentes qredicionum semorum: & aforo

Expanded text:
am de scribis venientes ab Jerosolymis. Et cum vidissent quosdam ex discipulis ejus communibus manibus, id est, non lotis, manducare panes, vituperaverunt. Pharisaei autem et omnes Judaei nisi crebro laverint manus, non manducant, tenentes traditionem seniorum. Et a foro
Abbreviated transcription (Latin):
isyochel puerumsuum: recordatus miscdiȩ suȩ: Sicut locut
est adpatresnros: abrrham: & seminieius insccula: Aansit
autemmaria cumilla quasi mensib tib: etreuersaest indo¬
tempus pariendi: & peperit filium: Et audicrunt uicimio
cognatieius: quia magnificauit dñsmistricordiam suam

Expanded text:
recordatus misericordiae suae. Sicut locutus est ad patres nostros, Abraham, et semini ejus in saecula. Mansit autem Maria cum illa quasi mensibus tribus: et reversa est in dotempus pariendi, et peperit filium. Et audierunt vicini et cognati ejus, quia magni
Abbreviated transcription (Latin):
pmitter& eismillis ingredi: & ꝑmisit illis : Exierunt. ergodc¬
monia abhomine: &introcuerunt mporcos: Etimpctu abie
grex pprecepsinstagnum: & suffocatus est: quodut uider̃
factum qui pascebant: fugierunt: & nuntiaucrunt incun¬
tatem: & muillas: Exierunt autemuidere quod factumest
&uencrunt adih̃m: & muenerunt. hominemsedentem
aquodemona exicrent: Vestitum acsana mente ad pe¬
deseius: & tmuerunt : Nunuaucrunt autemllis: & quiui¬
derent: quomodosanus factus ess&alegione: Et rogauC¬
runt illumomnis multitudoregioni sgerescnorum
autemascendens nauemrcuersusest: erogabat illumuir
aquocdȩmonia exicrrnt:ut cumcoess&: dimisit autem

Expanded text:
permitteret eis in illos ingredi. Et permisit illis. Exierunt ergo dapermitteret eis in illos ingredi. Et permisit illis. Exierunt ergo daemonia ab homine, et intraverunt in porcos: et impetu abiit grex per praeceps in stagnum, et suffocatus est. Quod ut viderunt factum qui pascebant, fugerunt, et nuntiaverunt in civitatem, et in villas. Exierunt autem videre quod factum est, et venerunt ad Jesum: et invenerunt hominem sedentem, a quo daemonia exierant, vestitum, ac sana mente, ad pedes ejus, et timuerunt. Nuntiaverunt autem illis et qui viderant, quomodo sanus factus esset a legione; et rogaverunt illum omnis multitudo regionis Gerasenorum,autem ascendens navim, reversus est. Et rogabat illum vir, a quo daemonia exierant, ut cum eo esset. Dimisit autem
Abbreviated transcription (Latin):
Ubiest fides ur̃r: quitimentes: minctisunt: dicentesadin¬
uicem: Guisput as hicest: quia &uencs imperort: & mari
obediunt ei: Et nauigauerunt autemadregionem
gercsenorum quȩ est contrrgalilcam: Etcumegressus
ess& addernxm: occurrit illiuirquidamquihabehat cde¬
monium iamtemporib:multis : Etuestimentononindue¬
batur: nequȩ indomomanebat : s& mmonumentis: Isut ui¬
dit ih̃m: ꝓcidit anteillum : Etexclamansuoce magna dixit:
Quidmihi &tibiest ihufilideialtissimi: Obsecrote nemetor¬
queas: precipiebat enim spirituimmundo utexir& abho¬
minc: nultis enimtemporib: arrpicbant illum: &uincia¬
batur catenis & compedib: custoditus: & ruptisumculisage¬
batur adçmonio indescrto: interrogauit autemillum iħs¬
dicens:quodtibinomenest:atilledixit: Legio: quia mux¬
uerunt dȩmonia multa ineum: etrogabant cum: ncimpe¬
racr& illis: ut inabissumirent: Erxt audemibigrex porco¬
rum multorum pascentium inmonte: &rogabant eum ut

Expanded text:
sunt dicentes ad invicem quis putas hic est quia et ventis imperat et mari et oboediunt ei enavigaverunt autem ad regionem Gerasenorum quae est contra Galilaeam et cum egressus esset ad terram occurrit illi vir quidam qui habebat daemonium iam temporibus multis et vestimento non induebatur neque in domo manebat sed in monumentis is ut vidit Iesum procidit ante illum et exclamans voce magna dixit quid mihi et tibi est Iesu Fili Dei altissimi obsecro te ne me torqueas praecipiebat enim spiritui inmundo ut exiret ab homine multis enim temporibus arripiebat illum et vinciebatur catenis et conpedibus custoditus et ruptis vinculis agebatur adicens: Quod tibi nomen est? At ille dixit: Legio: quia intraverant daemonia multa in eum. Et rogabant illum, ne imperaret illis, ut in abyssum irent. Erat autem ibi grex porcorum multorum pascentium in monte: et rogabant eum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
iter faciebat:percuntates &castellas: predicans&cuuan¬
gelitansregnumder: & duodecim cumillo: Etmulicres aliq
quȩ qaent cumte abspiritib: malignis &imfirmitatib Maria
queuocatur magdalenȩ: Dequademonia septem exieruent
& iohannauxor chuza ꝓcunrtoris herodis: & susanna & alic
muldȩ quȩ ministrocbant eis defacultatib: sins:¬
UIILTPR: Cum autemturba plurmaconuemrent add
ih̃m: & deciuitatib: ꝓperccrent ad eum: dicit ꝑsimilitudinẽ:
Exut quiseminat: seminare semensuum: Et dumseminat

Expanded text:
iter faciebat per civitates et castella praedicans et evangelizans regnum Dei; et duodecim cum illo, et mulieres aliquae quae erant curatae ab spiritibus malignis et infirmitatibus Maria quae vocatur Magdalene de qua daemonia septem exierant et Iohanna uxor Chuza procuratoris Herodis et Susanna et aliae multae quae ministrabant eis de facultatibus suis cum autem turba plurima conveniret et de civitatibus properarent ad eum dixit per similitudinem exiit qui seminat se
Abbreviated transcription (Latin):
Inttrrogabant autemcum discipulicius: quȩ ess& hȩc pare¬
bola: Quib: ipsedixit uobisdatum est nosec mysterium regni
dei: Cactcris auteminpanrbolis:ucdentes nonuideant:
& audientes nonintellegant: E stautem haecparrbola:
Semen:estuer bumder: quiautem secusuiam:sunt quiau¬
diunt: Demde uenit diabolus: &tollit uerbum:dccorde

Expanded text:
nt autem eum discipuli ejus quae esset haec parabola. Quibus ipse dixit: Vobis datum est nosse mysterium regni Dei, caeteris autem in parabolis, ut videntes non videant, et audientes non intelligant. Est autem haec parabola: Semen est verbum Dei. Quod autem secus viam, hi sunt qui audiunt, deinde venit diabolus, et tollit verb
Abbreviated transcription (Latin):
nes mnirocmini: propterca moysesdedit uobiscircumcisionem:
nonquia exmoyse est:s& expatribus: et insabbato ciscum¬
ciditis hominem:Sicircum cisionem accipit homo insabbato:
ut nonsoluatur lex moysi: Mihundignamini: quiatotum
hominem: sanum fecimsabbato: Nolite iudicare: secundum
faciem: s& iustum iudicium iudicate: Diccbant ergoquidam¬

Expanded text:
nes miramini. Propterea Moyses dedit vobis circumcisionem non quia ex Moyse est, sed ex patribus, et in sabbato circumciditis hominem. Si circumcisionem accipit homo in sabbato, ut non solvatur lex Moysi, mihi indignamini quia totum hominem sanum feci in sabbato? Nolite judicare secundum faciem, sed justum
Abbreviated transcription (Latin):
eis nocebit: super agros manus imponent, & bene
habebunt. Et Dominus quidem Iesus postquam lo.¬
cutus est eis assumptus est in caelum. & sedet a dex¬
tris Dei. Illi autem profecti praedicauerunt ubique.
Domino cooperante. & sermonem confirmante se¬
quentibus signis.

Expanded text:
gros manus inponent, et bene habebunt. 19. Et Dominus quidem Jesus, postquam locutus est eis, assumptus est in caelum, et sedit a dextris Dei. 20. Illi autem profecti, praedicaverunt ubique, Domino cooperante, et sermonem confirmante sequentibus signis.
Abbreviated transcription (Latin):
norrexero: E tcuminuncacisser panem: dedit iude symo¬
nisscariochis: Et post bucellã: tuncintroibit  millũsatanas
Dicit enhs: quodfacis: faccitius: hoc autemnemosciuit di¬
scumbentiũ: adquid loxerit ei:quidam enimputabant
quia loculos hahebat iudasquiadicit eiħ̃s.Emccaque
opussunc nobis addicmfestum:aut egenisaliquiddarx:
Cumergo accepisso ille bucellam: cocint contnuo: qurt

Expanded text:
ro et cum intinxisset panem dedit Iudae Simonis Scariotis et post buccellam tunc introivit in illum Satanas dicit ei Iesus quod facis fac citius hoc autem nemo scivit discumbentium ad quid dixerit ei quidam enim putabant quia loculos habebat Iudas quia dicit ei Iesus eme ea quae opus sunt nobis ad diem festum aut egenis ut aliquid daret cum ergo accepisset ille buccella
Abbreviated transcription (Latin):
trosdñis& magister: &uosdebetis alteralterius lauare pealts:
Exemplum enimdediuobis: utquemãmodumegofeciuobis
ita &uos faciatis: Amenamendicouohisnonestseruus
maiordñosuo: neque apostolusmaioreoquimisitillum:
Sihaecscius: beatiestis siftccrits ca: Nondcomnib: uobis¬
dico: egoscio quosclegerim: S&eut impleaturscriptum :
quimanducat mecũpanẽ: leuauit contixmecalcancũ
suum: Amododicouobis: priusquamfiat ut credatiscum
factum fuerort quia egosum: Amenamendico uobissi
accepit siquemmisero: meaccipit: Quiautemme accipit

Expanded text:
uos debetis alter alterius lauare pedes? exemplum enim dedi uobis, ut quemadmodum ego facio uobis, etiam uos faciatis. amen dico uobis, quia non est seruus maior domino suo neque apostolus maior eo qui misit illum. haec scientes, beati estis, si feceritis ea. Item ad ti: ego scio quos elegerim, sed ut impleatur Scriptura: Qui manducat mecum panem, levabit contra me calcaneum suum . Amodo dico vobis priusquam fiat: ut credatis cum factum fuerit, quia ego sum. Amen, amen dico vobis: Qui accipit si quem misero, me accipit: qui autem me accipit,
Abbreviated transcription (Latin):
uis. omnis qui audit uerbum regni: & nonintellegit: ue.¬
nit malus & iepit quod seminatũ est in corde eius: hic est
quisccus uiam seminatus est:
Quiautem suprx petrosam seminatus est hic est: quiau
dit uerbum & continuo cum gaudio accipit illud: non
hab& autem inseredicem:s& est temporalis: facta au¬
tem tribulatione: & ꝑsecutione propter uerbum conti¬
nuoscandalizatur: Quiautẽ est seminatus inspinas: hic
est. quiuerbum audit : &sollicitudo scłistius: & fallacia
diuitiarum suffocant uerbũ: & sine fructu efficitur:
Quiuero interrõc bonã seminatus est: hic estqui audit
uerbum & intellegit: & fructũ adfert & facit: aliud qui¬
demcentesimũ: aliud sexagesimũ: aliud uerotricesimũ:¬

Expanded text:
is omnis qui audit verbum regni et non intellegit venit malus et rapit quod seminatum est in corde eius hic est qui secus viam seminatus est qui autem supra petrosa seminatus est hic est qui verbum audit et continuo cum gaudio accipit illud non habet autem in se radicem sed est temporalis facta autem tribulatione et persecutione propter verbum continuo scandalizatur qui autem est seminatus in spinis hic est qui verbum audit et sollicitudo saeculi istius et fallacia divitiarum suffocat verbum et siin terram bonam seminatus est, hic est qui audit verbum et intelligit, et fructum affert, et facit aliud quidem centesimum, aliud autem sexagesimum, aliud vero tricesimu
Abbreviated transcription (Latin):
Deompanxholis loquor eis: qui uidentes nonuident : &
dudientes non audiunt: neque intellegunt: ut ad im¬
pleretur in eisꝓphetiȩ esaie dicentis: Auditu audietis
& nonintellegetis : Etuidentes uidetis: & nonuidebitis:
Incressacum est. enim corpopulihuius: & durib: grocui¬
ter audierunt: & oculos suos clauserunt: nequando ocu

Expanded text:
parabolis loquor eis quia videntes non vident et audientes non audiunt neque intellegunt et adimpletur eis prophetia Esaiae dicens auditu audietis et non intellegetis et videntes videbitis et non videbitis incrassatum est enim cor populi huius et auribus graviter audie
Abbreviated transcription (Latin):
fectiopus hominis redire inse ꝑfilium facer&. quipda
uid patremuenientihus interpretabat. inxp̃o.Cuiluc
non inmeritoctiam scribendorum apostolicorum ac¬
tuum potestas mmystenodatur ut. deoindeum pleno
& filio pditionis extincto oratione ab apostolis factu
sortedm̃i clectionis numcrus Sicque paulus consummati

Expanded text:
 filium faceret: qui per David patrem venientibus iter praebebat in Christo. Cui lucae non immerito etiam scribendorum Actuum apostolorum potestas in ministerio datur: ut Deo in Deum pleno, et filio perditionis exstincto: oratione ab ipsis apostolis facta, sorte Domini electionis numerus compl
Abbreviated transcription (Latin):
UCASSYRUS AUTHIOCEUSIS ARTE MEDI¬
EVS. DISCIPULUS APOSTOLORUM POSTEAPAULUM SECVT
usque ad confessionem cius . seruiensdño. sine crimine
Vamneq: uxoremumquam hahens neq: filios. lxxiiii.¬
annorum obiit in bythinia. plenussp̃uscõ. quicum iamscrip¬
ta essent euangelia ꝑmatheum quidam miudea: ꝑmar¬
cum autem mnitalia scõinstigantesp̃u. machaie  partib
hocscripsit euuangelium. Significans etiam ipse. in princi¬
pio  antealia esse descripta cuiexonreaquȩordo euuan¬
gelicȩ dispositionis exposcit eamaxime necessitas labo¬
ris fuit ut primum grecis fidelib: omni ꝓphetadione uen¬
curincarnem dei xp̃imanfesta humanicas ne iudaicis
fabulis adcendimsololegis desidenotenerentur. neuel
hersticis fabulis & stultissollictudimib: seducti excederent

Expanded text:
atione Antiochensis, arte medicus, discipulus apostolorum, postea Paulum secutus usque ad consummationem ejus, serviens Domino sine crimine. Nam neque uxorem umquam habens, neque filios: rum obiit in Bithynia plenus Spiritu sancto. Qui cum jam scripta essent Evangelia: per Matthaeum quidem in Judaea: per Marcum autem in Italia: sancto instigante Spiritu, in Achaiae partibus hoc scripsit Evangelium: significans etiam ipse in principio, ante suum alia esse descripta. Cui extra ea quae ordo Evangelicae dispositionis exposcit, ea maxime necessitas laboris fuit, ut primum Graecis fidelibus omni prophetatione venturi in carnem Dei Christi manifestata humanitate, ne Judaicis fabulis attenti in solo legis desiderio tenerentur, vel ne haereticis f
Abbreviated transcription (Latin):
cachominibus respondite mihi:Acilli cogitabant sẽ¬
cum dicentes: Sidixerimus decȩlodic& quarc ergo
noncredidistisei: Sidixerimus exhominib: timebant
populum: Omnes enim habcbant iohannem quia uerȩ
ꝓpheta ess&: Etrespondentes dicunt adihm̃: Uescimꝰ
Respondens autemiħs: ait illis: ueq: egodicouobis inqͣ¬

Expanded text:
 Respondete mihi. At illi cogitabant secum, dicentes: Si dixerimus, de coelo, dicet: Quare ergo non credidistis ei? Si dixerimus, ex hominibus, timemus populum. Omnes enim habebant Joannem quia vere propheta esset. Et respondentes dicunt Jesu: Nescimus. Et respondens
Abbreviated transcription (Latin):
sortem suꝑcisquidtoller&: ERatautemhoratertia:
& crucifixerunt eum: Et eret tituluscause eiusinscrip¬
tusrexiudeorum: E tcumeo crucifigunt duos latones
unum adextris& alium asinistriscius: Et adimpletaest
scriptunr que dicit : Etcuminiquis reputatus: Et prȩ

Expanded text:
super eis quis quid tolleret erat autem hora tertia et crucifixerunt eum et erat titulus causae eius inscriptus rex Iudaeorum et cum eo crucifigunt duos latrones unum a dextris et alium a sinistris eius et adimpleta est scriptura quae dicit
Abbreviated transcription (Latin):
propter nomenmeum:Quiautemsustinuerit infinem:
hic saluusert: Cuo autemuiderits ahominationẽ
desolationis stantem ubinondeb&:Quilegit: intellegia:
Tuncquim iudeasunt fugiant inmontes: Etqui suꝑtectũ
nedescendat indomum: necingoeat uttollat quidde
domosua: Etquimagroerit nonreuercatur retro: tol¬
lere uestimentum suum: Ueautem prȩgnantibus
E nutrientb: millisdieh: Orate uerouc hiemenon
fianthec: E runt enim diesillitribulationistalesqua¬
lesnonfuerunt abmitiocreature. quamncon ididit deus
usque nunc:neq:ficnt: Etnisi breuiass& dñsdies:
non fuissce salua omniscaro:S&ꝓpter electosquosele¬
git: breuiauit dies: Ettmncsiquis uobis dixeric: ecce

Expanded text:
er nomen meum qui autem sustinuerit in finem hic salvus erit cum autem videritis abominationem desolationis stantem ubi non debet qui legit intellegat tunc qui in Iudaea sunt fugiant in montes et qui super tectum ne descendat in domum nec introeat ut tollat quid de domo sua et qui in agro erit non revertatur retro tollere vestimentum suum vae autem praegnatibus et nutrientibus in illis diebus orate vero ut hieme non fiant erunt enim dies illi tribulationes tales quales non fuerunt ab initio creaturae quam condidit Deus usque nunc neque fient et nisi breviasset Dominus dies non fuisset salva omnis caro sed propter electos quos elegit breviavit dies et tunc si quis vobis dixerit ecc
Abbreviated transcription (Latin):
CUrrens aucem unus &mplensspongiam acȩco cirrcum po¬
nensq: calamo pocum dabat eidicens:Sinite uideamus
siueniat helias addeponendumcum: Ih̃s autememissauoec
magna expiuit: E tuclum templiscissumest induo
asursumusque deorsum: Uidensautemcenturoquiex
aduersa stabat: quiasicclamans exspiress&ait:Uere:
homohic filiusdeiemt: E Rant autem &mulieresalon¬
ge aspicientes. interquas &maria magdalene: &maria

Expanded text:
o circumponensque calamo potum dabat ei dicens sinite videamus si veniat Helias ad deponendum eum Iesus autem emissa voce magna exspiravit et velum templi scissum est in duo a sursum usque deorsum videns autem centurio qui ex adverso stabat quia sic clamans exspirasset ait vere homo hic Filius Dei erat erant autem et mulieres de longe aspicientes inter quas et Maria Mag
Abbreviated transcription (Latin):
le priusquam bisgallusuocem dedent:ter me negatur es
At ille amplius loquebatur: Etsioportucrit mesimul com¬
moritibi:nontenegabo:Simliterautem: &omnesdicc¬
bant: Etueniunt in predium: cuinomengethsamam:
Tait discipulis suis: Sedete hic:donec orem: Etassumpsit

Expanded text:
 Priusquam bis gallus vocem dederit, ter me es negaturus. At ille amplius loquebatur: Et si oportuerit me commori tibi, non te negabo. Similiter autem, et omnes dicebant. Et veniunt in praedium, cui nomen Gethsemani: Et ait discipuli