comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nec ip̃e dicens se nosse ⁊ eĩu
scriptor sunt docĩti. s solum
docuit qr p̾sente se ħ diuiissu
sit uec cui abuncio delegatũ
ẽ ĩuentus est uñ insi ꝑtestes
idex naluiss agnosc̾e caru
pure ꝑiculum paciebat᷑ yñ
negocii cadendi noticiã ⁊ illd̃
quid̃ ꝯpetentem meruit exa
autem credimus oꝑt̾ẽ inuũ¬
sis auxiliari ⁊ ꝯẽm in omĩb
fac̾e legem. quatenus p̾posi

Expanded text:
nec ipse dicens se nosse etenim neque scriptor fuit documenti, sed solum docuit quia praesente se hoc dimissum sit. Nec cui ab initio delegatum est inventus est: unde, nisi per testes iudex valuisset agnoscere causam, pure periculum patiebatur undique negotii cadendi notitia. Et illud quidem competentem meruit examautem credimus oportere universis auxiliari et communem in omnibus facere legem, quatenus praeposi
Abbreviated transcription (Latin):
itaut delegentur ei micum
aut cum dimictunt int̾sit insi
tabellioni qui aũctem hãt ãc
qui ab eo adħ statutus ẽ. si n̾o
p̾ter ħ fiat ⁊ alt̾ delegetur cunc

Expanded text:
ut aut delegentur ei initium aut cum dimittuntur intersit, nisi tabellioni qui auctoritatem habet aut qui ab eo ad hoc statutus est. Si vero praeter haec fiat et alter delegetur, tunc
Abbreviated transcription (Latin):
aut̾ atabellione ⁊ rabulatio sb̃¬
scripcõmi hñs eius et testuum
que carta loquebatur ꝙ litera
audiebat querebat atabellio
tabellionis nõ tũ nosse aliqui
hoꝵ que secuta st̃ nec enĩ sibi
abuncio penitus delegato seo¬

Expanded text:
autem a tabellione et a tabulario subscriptionem habens eius et testium quae charta loquebatur, qui litem audiebat, quaerebat a tabelliontabellionis, non tamen nosse aliquid horum quae secuta sunt; nec enim sibi ab initio penitus delegatum, se
Abbreviated transcription (Latin):
bescumꝰ non dignam se dice¬
bat ẽeut cad̾et qr legẽ uoss
de limus loqũten npciis sibi
u̾o ipcias nõ fuisse nͥ pͥma s
porro partum hũc ẽẽ opus

Expanded text:
am se dicebat esse ut caderet, quia legem nosset de legitimis loquentem nuptiis. sibi vero nuptias non fuisse nisi primas, porro partum hunc esse opus
Abbreviated transcription (Latin):
accipientem. in oe̾ ã enũmo¬
dis omĩo obẜuandam ut
si qũ fu̾it uł triticũuł orde¬
um fen̾atum uł alii aridi
fructus c̾ditores cam ꝗde
derũt accipientes qm ꝓus
unis octauam modii ꝑtem

Expanded text:
accipientem, in omne autem aevum modis omnibus observandam, ut si quando fuerit vel triticum vel hordeum feneratum vel alii aridi fructus, creditores tam quod dederunt accipientes quam pro usuris octavam modii partem
Abbreviated transcription (Latin):
ita rite cã putabr ⁊ singłe dant̃ clare
ꝯiugis claritate. Si u̾o non copulat¬
gis si nec ꝑtinens ad genus sit hei
et pure illicitũ existebat sparg̾e aũt
sulem melius nos designamm sic̃
marciam diue memõrie ꝯstõ dicit
disponentes sũ enĩ inch uoluit spar¬
g̾e nõ cogimꝰ sũ rur sus uenue adħ
uolu̾it. ⁊ exargento muinb honora¬

Expanded text:
itaque rite causa putabitur, et singulae dantur clare coniugis claritate. Si vero non copulatgis si nec pertinens ad genus sit: hoc enim et pure illicitum existebat. Spargere sulem melius nos designcit.disponentes. Sive enim nihil voluerit spargere, non cogimus, sive rursus venire ad hoc voluerit et ex argento muneribus honora
Abbreviated transcription (Latin):
diei ut ⁊ multa delectacõe ꝯplebit
ppłm ħ qd uocat᷑ parcaupon latiue
silua cũ specta ⁊ cũ bestiis pugnar¬
reis hoies ⁊ initentes audacĩa iusr
et int̾empte bestie qutũ quo faciet
ꝓcessum qd̾ adtheatrum ducit qͣ
aborna uocant ubi inscema ridicu¬
loꝵ est locus tragedis. ⁊ trouelicis
choris ⁊ spectacur umũsis aut q̃ aiu¬
dicib aꝑtum ẽ theatiũ. Rursus qdẽ
spectacunuĩ equoꝵ c̾tanciũ edii seu
quocat᷑ mappa. sextum agens hũc
ꝯuentũ ex ħ depouit amuaie huse ho¬
norem indepõm ageus sollepnẽ cor¬

Expanded text:
plebit populum hoc quod vocatur pancarpon Latine silva conspectum, et cum bestiis pugnantes homines et vincentes audacia, insuper et interemptae bestiae. Quintum quoque faciet processum qui ad theatrum ducit, quem pornas vocant, ubi in scena ridiculorum est locus tragoedis et thymelicis choris, et spectaculis universis atque auditibus apertum est theatrum. Rursus quidem spectaculum equorum certantium edit seu quae vocatur mappa, sextum agens hunc conventum. Ex hoc deponit annalem hunc honorem, in depositione agens sollemnem
Abbreviated transcription (Latin):
iui. ꝯstõmi cũ filii expͥorib fu̾t
nupciis. ¶Si eni in m̾sã obtu¬
sit dotem aut añ nupcialẽ do¬
nacõm parens aut aliqͥ aliud
largiat᷑ dem̃ sencitus ꝯferat
lex abbremet ꝙ fc̃m ẽ ⁊ dumi¬
uuat dotem aut an nupcialẽ
donacomi neq̃qmͣ lucrum erit
siliis ꝙ datum ẽ s licebit luc̃¬
ri aut intricum aut nou̾cam
usum fructum renuu aut uir
ded̾it uoluntatem. ante nos
prius cudebant ꝓpͥetate ⁊ re¬
pente filiis illum restiti.
¶Si no inpubes forsan filii.¬

Expanded text:
 cum filii ex prioribus fuerint nuptiis. Si enim immensam obtulerit dotem aut antenuptialem donationem parens aut aliud aliquid largiatur, deinde sentiens, quo ferat lex, abbreviet quod factum est et deminuat dotem aut antenuptialem donationem, nequaquam lucrum erit filiis quod datum est, sed licebit lucrari aut vitricum aut novercamusumfructum rerum aut vir dederit voluntatem, ante nos prius cadebant proprietate, et repente filiis illum restitui, si vero impuberes forsan filii
Abbreviated transcription (Latin):
pares iudices applłones refem s a
minore iudicõ inmaius tribunal
ascend̾e. S ad illustrissĩcan p̾fectu
spectabilib iudicib ꝗb forte ⁊ si
priuati fint ĩpiał maiestas cãs in
nob̾datis si non suit spectabiles iu¬
dices int᷑ memoratã qnͣtitatẽ refẽ¬
tur. ¶Si ã uł illustres sint dati ano¬
b̃ iudices qb apices dignitatum
s spectabilitatẽ st̃ uiduces ꝗoĩno

Expanded text:
ares judices appellationes referri, sed a minori judicio in majus tribunal ascendere, sed ad illustrissimam praefecturspectabilibus judicibus quibus forte, et si privati sint, imperialis majestas causas innobis datis, si non sint spectabiles judices, intra memoratam quantitatem referetur. Si autem vel illustres sint dati a nobis judices quibus apices dignitatum super spectabilitatem sunt vel duces, qui o
Abbreviated transcription (Latin):
sima p̃toriaua p̾fectura ut liceit hõi
uit᷑ to spaciũ plenissie delib̾are siũ
appllind ei sic sũ ꝯescend̾ne timore
istante opus applłatorũ freqũtes
S sic oib inspeccois copia q̃ ĩdiscus¬
sos hoũn calores pot iefrenare. ¶Ad¬

Expanded text:
tura: ut liceat homini intra id spatium plenissime deliberare, sive appellandum ei sit sive quiescendum, ne timore instante opus appellatorium frequentetur, sed sit omnibus inspectionis copia, quae et indiscussos hominum calores potest refrenare. Ca
Abbreviated transcription (Latin):
tas quid suscipiens correctõ¬
nes non ab aliis solum s iã¬
ĩ a nob̾ non tũ ad sumam sin
ueniens rectitudĩem ꝙͣ mĩc
ciqͣ lex uetusta filioꝵ ꝓc̃acõm

Expanded text:
tas quidem suscipiens correctiones non ab aliis solum, sed etiam a nobis, non tamen ad summum sui veniens rectitudinem: quam nutiqua, lex vetusta, filiorum
Abbreviated transcription (Latin):
coitantes. qui filii anbo sunt et
ita facientes succonũ intestĩs di
uisionẽ. Si eĩ intestatis eis mortu¬
is lex os ex equo uocat ꝯpeteus est
ees mintantes legem ĩ uelxiũter
maguis eo abremare iniucoĩbꝰ¬
pres bom. ⁊ nr̃a digni leg̾lacone
et uisti quid erunt solam legem
reliq̃rint erũt usti sił ⁊ hũam pa¬
tres. ⁊nonsꝰ dicimꝰ int̾ gͣtos ⁊ gra¬
uatos fitios deigratis eiꝰiam sepiꝰ

Expanded text:
cogitantes quoniam filii ambo sunt, et ita facientes successionum in testamentis divisionem. Si enim intestatis eis mortuis lex omnes ex aequo vocat, competens est eos imitantes legem non vehementer magnis eos adbreviare minutiet nostra digni legislatione: et iusti quidem erunt solam legem reliquerint, erunt iusti simul et humani patres. Et non haec dicimus inter ingratos et gratos filios de ingratis enim
Abbreviated transcription (Latin):
b siłi sũ sb̾ potate forsan sũ em¬
dec̾nens recte intultt qr qd plus
est meoq relictum ẽ uuit datũ
est oĩo aut nou̾ce aut uctrico
aut si n scptum n relictũ aut¬

Expanded text:
 sive sub potestate forsan sive em hoc decernens recte intulit quia, quod plus est in eo quod relictum aut datum est omnino aut novercae aut vitrico, ac si neque scriptum n
Abbreviated transcription (Latin):
adfideissionem. mec ip̃e dignĩ
sit cui ħ ẽdat᷑ man̾e quid̃ apd̃
illum aquo relictũ ẽ. ex t̾ciayo
centesse eius usuram p̾stari
facultatem aut sifiat inani¬
sestum ulsatenus posse istu¬
datis usuris reddentes ¶ ñc
ip̃am aut introducumꝰ obser¬
uanciam et eud̃ intlłctum
et si non ꝯiuges alt̾utris sub

Expanded text:
ad fideiussionem et nec ipse dignus sit cui hoc credatur, manere quidem apud illum a quo relictum est, ex tertia vero centesimae eius usuram praestari, facultatem aut si fiat manifestum nullatenus posse isdatis usuris reddentes. Hanc ipsam autem introducimus observantiam et eundem intellectum, et si non coniuges alterutris sub
Abbreviated transcription (Latin):
dum quoq illud ⁊ uoner̃
pietatem adiue memorie
alexandro si alios płimos
antiquoꝵ leg̾latoꝵ detmmĩa¬
tum ẽ ut siqͥs mauumis¬
it ancillam deinde eam du¬
catꝰ uxorem. at illa ut incet᷑
elata et epulata solu̾it cẽ

Expanded text:
dum quoque illud et non extra pietatem a divae memoriae Alexandro super alios plurimos antiquorum legislatorum determinatum est, ut si quis manumiserit ancillam, deinde eam ducat uxorem, at illa ut videtur elata et epulata solverit circa
Abbreviated transcription (Latin):
pit restituens ⁊ quos acceꝑit
u medio fructus. ¶ Si u̾omo
dari qd̃ relictum ẽ sb̃eadem
caucone ⁊ hiisd̾ ypotħcis s
siquid̃ a̾d aliud ĩmobiliũ
fuit cale restitui quale ꝑce

Expanded text:
pit, restituens et quos accepit in medio fructus. Si vero mobdari quod relictum est sub eadem cautione et iisdem hypothecis. Sed si quidem aliud aliquid mobilium fuerit, tale restit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯetent᷑ ⁊ hoiẽs pp̃ mĩmqs cãs ma¬
guis fatigent᷑ dispendiis ut forsi¬
tan tocuus litis estĩacõ adsũptus.
iudiciales non sufficient. ¶Ioq
p̾fectũ iugnstalẽ q audiat. ⁊ cãm
dirimat ince sacu cegnitoris ulł

Expanded text:
et homines propter minimas causas magnis fatigentur dispendiis, ut forsitan totius litis aestimatio ad sumtus judiciales non sufficeret. Ideoque praefectum augustalem, qui audiat et causam dirimat vice sacri cognitoris, nulla
Abbreviated transcription (Latin):
ad sas ueniat impcias. exinde
donacõm exsolido quoq ex ẜũ
uaci seminib ab illo fc̃a sru¬
ent̾ munificencia. l nõ adt̾ci¬
bo ꝓsit quid ã ĩuideant pͥores
am passi sunt npciis ⁊ ab solu¬
te una q̃ soboles ꝓpͥi ꝑenuis ac¬
cipiat sponsaliciam largitatẽ
et oĩo pͥorib filiis p̃p̃ẜas nup¬

Expanded text:
ad secundas veniat nuptias et exinde donationem, ex solido quoque ex secundis nati seminibus ab illo facta fruentur munificentia, licet non adosit? quid autem invideant priores am passi sunt nuptiis? Et absolute unaquaeque soboles proprii parentis accipiat sponsaliciam largitatem, et omnino prioribus filiis propter
Abbreviated transcription (Latin):
uou. ⁊ ħexcquo ꝑcipient ipĩ quidẽ
sr̾stites cũ eis ⁊̃ et defũcti filii gem¬
toris accipientes ꝑtem ubiq tũ ĩ¬
gratitudine sic̃ p̃diximrꝰ impedim̃¬
tũ adtale lucrũ faciente hĩoi filio

Expanded text:
oc ex aequo percipient ipsi quidem superstites, cum eis autem et defuncti filii, genitoris accipientes partem; ubique tamen ingratitudine sicut praediximus impedimentum ad tale lucrum faciente huiusmodi filio.
Abbreviated transcription (Latin):
nullus culpab̃r qr̃ nou su¬
onũib mois credid̾unt. qd̾
ũo nond̃ sc̃iuerat non for¬
atq collecta respiciat q̃ꝯ¬
ut oĩ quom exhodierna

Expanded text:
nullus inculpabit, quare non fuomnibus modis crediderunt, quod vero nondum factum erat, non foratque collecta respiciat, quu
Abbreviated transcription (Latin):
c. auri dampiificet libris adma¬
xĩam uãs płimũq respicientes do¬
m̾uto ẜ urãs leges existimantes ẽẽ
indotata existens aut ⁊̃ mictant ei
sũ aliq̃ cã rõnabili repudiũ. hiisd̃¬

Expanded text:
centum auri damnificetur libris. Ad maximam namque plerumque respicientes dom nostras leges aestimantes esse indotata existens, aut etiam mittat ei sine aliqua causa rationabili repudium, iisd
Abbreviated transcription (Latin):
uiscent᷑ alt̾utris discedũt & ꝑen
tes dampinficati ⁊ hũc sue apud
filios hũauitatis hñtes repense cõ¬
nẽ. soq legeni scpsim: uolentem
n sb̃ potate ꝯstitutos n emanci¬
patos fil ios nmascłos u feias

Expanded text:
miscentur alterutris, discedunt autem parentes damnificati et hanc apud filios humanitatis habentes recompensationem. Ideoque legem scripsimus volentem neque sub potestate constitutos neque emancip
Abbreviated transcription (Latin):
stent̾e maritũ aut adult̾io deliq¬
tem aut iam seneum bomicion
aut ueneficiis aut sedic̃oib occu
tem aut ex aliq̃ sacraꝵ domuũ aͥo
rapuisse aut latrocimi sectantẽ in¬
cam aut latrocinantes suscipientẽ
aut unũ eor ꝗ applłant᷑ abigei qb̃¬

Expanded text:
stendere maritum aut adulterio delinquentem, aut reum homicidii, aut veneficiis aut seditionibus occuptem, aut ex aliqua sacrarum domuum aliquid rapuisse, aut latrocinii sectantem vitam aut latrocinantes suscipientem, aut unum eorum qui appellantur abigei
Abbreviated transcription (Latin):
manente. Sũ rursus młr
quid̃ incaptinitatẽ ducat᷑
maneat aut̃ ur ĩ re pu.se
niente alt̾i ꝑ ͤ fortune ĩ eq̃li¬
tus equalitatem exnupci¬
is man̾e nõsiuit ac tũ hũa¬
mus talia ꝯtẽplantes do

Expanded text:
manente, sive rursus mulier quidem in captivitatem ducatur, maneat autem vir in republica, niente alteri personae fortunae inaequalitas aequalitatem ex nuptiis manere non sinit. Attamen humanius talia contemplantes, do
Abbreviated transcription (Latin):
oĩb ã morientib totũ in eos
reu̾tebat᷑. Cogitanmꝰ mediũ
ꝙ̃ dã cãe ordinẽ ĩuenire uñsi
plĩb exũtib filiis moriat᷑. unꝰ.
siquid̾ hãt filios adillos ferri
uo uon hãt silios nõ oĩo ad
frẽs totũ ueuire s qnͣtũ ex pc̃o¬

Expanded text:
ibus totum in eos revertebatur, cogitavimus medium quendam causae ordinem invenire. Vnde si pluribus existentibus filiis moriatur unus, si quidem habeat filios, ad illos ferri vero non habeat filios, non omnino ad fratres totem venire, sed quantum ex p
Abbreviated transcription (Latin):
tur ad illos uenient q̃ tali mlr̃i d̾e¬
licta sunt. Non enĩ siscus hec uen¬
dicabit ue aliquonio iudenũ tali¬
a corripientes fisci ꝓuid̾e utilitati
s itu quid̃ que extusecus eid̾elic¬
ta sunt ad alios ueniant q̃ u̾o ⁊ pͥo¬
re marito st̃ abea sblata uement
ad decem p̃s relinqũtis uiri cogna¬

Expanded text:
d illos venient quae tali mulieri derelicta sunt. Non enim fiscus haec vindicabit, ne aliquo modo videamur talia corripientes fisci providere utilitati: sed ita quidem, quae extrinsecus ei derelicta sunt, ad alios venient, quae vero a priore marito sunt, ab ea sublata venient ad decem personas relinquentis viri cogna
Abbreviated transcription (Latin):
it ꝙ ũ iam poĩtis ⁊ ualenti¬
b pie occupatum sit legibꝰ
nec aliquid ce yiuũsales le¬
ges ordiuau̾it. tũc ħ nobis
lex poĩta sic omĩa qnͣtum
est hoĩ possibile ꝯp̾hũdeusᷤ

Expanded text:
 non iam positis et valentibus praeoccupatum sit legibus, nec aliquid contra universales leges ordinaverit, tunc haec nobis lex posita sit omnia, quantum est homini possibile, comprehendens
Abbreviated transcription (Latin):
sĩ hiis sicut in aliis que de suo
abiuicio habu̾nt. ¶ Si no eci¬
am moriant᷑ l eis ⁊ legatis. ⁊
sidĩꝯmissis res has malios mmi
ut ⁊̃ quedã eoꝵ nõ alienate nõ
ob ħ ilienate hee indebuntur

Expanded text:
 his, sicut in aliis quae de suo ab initio habuerunt. Si vero etiam moriantur, licet eis et legatis et fideicommissis res has in alios migetiam quaedam earum non alienatae, non ob hoc alienatae hae videbuntur
Abbreviated transcription (Latin):
iuens alienauit aut exp̾ssĩ obli¬
gount aliquid reꝵ hanmi aut mo¬
rens nõ exp̾ssim inaliũ eas tnͣs¬
posũit uoluit mag̃ fuare filiis
et non ad exͣucos deduce. ¶ Et
dabunt ħ filus honore p̾cipio ex
nin lege lz non fiant hrdes aut pa¬
tris aut mrĩs aut utͥ q uł sigdã¬

Expanded text:
ivens alienaverit aut expressim obligaverit aliquid rerum harum aut moriens non expressim in alium eas transposuerit, voluerit magis servare filiis,et non ad extraneos deducere. Et dabuntur haec filiis honore praecipuo ex nostra lege, licet non fiant heredes aut patris aut matris aut utrius
Abbreviated transcription (Latin):
stituta ẽ. ¶ Has itazcãs nobis
theodosi explananit. uos ã ex
uet̾ib legib sum̃tes ⁊ alias ad¬
iecimꝰ tres. si eĩ młr tanta deci¬
neat᷑ uequicia ut ⁊̃ exstudio ab¬
ortum faciat uirumq ꝯtristet
et priuet spe filioꝵ uł tanta libi¬
do ẽ ut .⁊̃ cũ uiris noluptatis
nupciis suis loq̃t᷑. luĩa dat᷑ auo

Expanded text:
stituta est. Has itaque causas nobis Theodosius explanavit. Nos autem ex veteribus sumentes et alias adiecimus tres. Si enim mulier tanta detineatur nequitia, ut etiam ex studio abortum faciat virumque contristet et privet spe filiorum, vel tanta libido est ut etiam cum viris voluptatis nuptiis suis loquatur, licentia datur
Abbreviated transcription (Latin):
itaq legem corriginius bͤ¬
ui quadã adieccõe nũe eĩ
biẽmũ nu̾ari solũ ex ipõ tẽ¬
lunius. edocti namq sumꝰ
ca potentes ostensos mĩst̃¬

Expanded text:
us brevi quadam adiectione: non enim biennium numerari solum ex ipso temlumus. Edocti namque sumuea potentes ostensos ministr
Abbreviated transcription (Latin):
alib ẽẽ s̃e ita ut adeos nũ¬
tor accedat g̾ui młcta feri¬
endo ⁊ eo qui statuta nr̃e
clem̃cie ausus su̾c tem̾are

Expanded text:
alibus esse commune, ita ut ad eos numator accedat: gravi multa feriendo eo, qui statuta nostrae clementiae ausus fuerit temerare
Abbreviated transcription (Latin):
bellionũ haũt supleĩtum. ad¬
iciatur et eras aũqmͣ ꝯplean¬
facile sidem lr̃aꝵ ex aliarum
onĩs testes. aut forsan absĩt
phibeat ꝓse aut nõ est ruci¬
utate. Sincõe est oĩo colło¬
qui subscripẜunt assumere
dis omĩb int̾dicunus per
oc̃m ⁊ sb̃tilitatem ꝓcedere
et om̃o. Si putau̾it eis oꝑt̾e
renti. qr ncħ maligui ꝯscrꝰ¬

Expanded text:
bellionum habeant supplementum, adiciatur et eis antequam compleanfacile fidem litterarum ex aliarumomnes testes aut forsan absint perhibeat pro se, aut non est in civitate, sed necesse est omnino colqui subscripserunt assumere,dis omnibus interdicimus, per omnem artem subtilitatem procedere, et omnino, si putaverit eis oportere renti, quia nihil maligni c
Abbreviated transcription (Latin):
Oꝑtet uo in hiis q lras nesci¬
unt ⁊ testes et oĩo tabulari¬
os ad hibi in quib locis sunt
tubularii. maxime ã testes
nõ ignotos ꝯͣhũtib. ut qdam
scribant ꝓillr̃ato ant paucas
et scierunt eum ⁊ ita taliũ¬

Expanded text:
ortet vero in his qui litteras nesciunt et testes et omnino tabularios adhiberi, in quibus locis sunt tabularii, maxime autem testes non ignotos contrahentibus, ut quidam scribant pro illitterato aut paucas et scierunt eum, et ita taliu
Abbreviated transcription (Latin):
cipimus qĩ p̾sentes testesdi¬
cant ꝗ abhiis p̾sentibo subsꝙp¬
sit. qui docum̃tum fecit. ⁊ hũc
les quosdam testes nõmin.
qmͣ tres digues fide exñtornz¬

Expanded text:
cipimus, quo praesentes testes dicant, quia his praesentibus subscripsit qui documentum fecit et hunc les quosdam testes non minus quam tres dignos fide existen
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝯp̾hude. ⁊ultĩs sb̃d̾e supliciis
ut nͥ ex ꝯtep̾tu caliũ ĩueniat. ⁊ ci¬
uitas et res pu ꝓ hos ĩpios actus
ledi. Si em̃ ⁊ post hũc uram suasi¬
onem qd̾ cales iuementes hos

Expanded text:
e et ultimis subdere suppliciis, ut non ex contemptu talium inveniatur et civitas et respublica per hos impios actus laedi. Si enim et post hanc nostram suasionem quidam tales invenientes hos
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe a et langor ħfacit ⁊ qui¬
atramati mutacio silitudĩs
ꝑ omĩa anfert puritatẽ ⁊ nec
iueniemus de reliquo dicere
qnͣta natura gũans innouat
cet leg̾ latorib nob̾ p̾bet cãs

Expanded text:
autem et langor hoc facit. Et quiatramenti mutatio similitudinis per omnia aufert puritatem? et nec invenimus de reliquo dicere, quanta natura generans innovat et legislatoribus nobis praebet caus
Abbreviated transcription (Latin):
et dare in cõe subiectis quo ᷤᷤ
nob̾ os et pͥus tradioit. ⁊ pan¬
latim semꝑ adiciet. ⁊ enĩ qui¬
dam de depositoinscriptodu¬
bicatum. ⁊ ad ꝯtencõm dedu
scripsisse dicebat᷑ suami esse
scripturam magnũ huĩt
res tumultum. ⁊ scrib̾e aliani
coactus est ãuisa sunt uelu¬

Expanded text:
et dare in commune subiectis quos nobis deus et prius tradidit et paulatim semper adiciet. Etenim quiddam de deposito in scripto anbitatum et ad contentionem deducscripsisse dicebatur suam esse scripturam, magnum habuit res tumultum, et scribere alia coactus est, quae visa sunt velu
Abbreviated transcription (Latin):
c̾tum ꝙ trdit curqui ei q ad
tem adolescentis agit. ꝙ tũ ñ
excipiet eum arõcuniis u ale¬
gis ordine. s caucorem faciet
memoriaui factani. ħ a uo¬
bis lex procautela sit posita
hoꝵ qui curatorib iudigent
siqd et aliquid adĩueneri

Expanded text:
uod tradit curam ei qui ad tem adolescentis agit. Quod tamen non excipiet cum a ratiociniis neque a legis ordine, sed cautiorem faciet memoriam factam. Haec a nobis lex pro cautela sit posita horum qui curatoribus indigent; et si quid et aliud adinveneri
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑitoꝵ suꝑ existente iamina¬
licia corum qui adult̾ant
semet ipõs maxĩe ex̾cerent.
¶Ro ꝙ uich aliud ẽ falsitas nͥ¬
mus fli̾tates ĩuidiciis uul¬
tis: quoꝵ siuunus auditores
et quidam inopinabile ex
armenia uob̃ exortum est
oblatonamq ꝯmutacõnis
scepit docum̃tum. ⁊ quidam
huic mopinabile occurrit eo
uidet᷑ quodã ino esse cauta.

Expanded text:
m, superexistente iam malitia eorum qui adulterantsemet ipsos maxime exercerent, eo quod nihil aliud est falsitas nmus falsitates in iudiciis multis quorum fuimus auditores, et quiddam inopinabile ex Armenia nobis exortum est. Oblato namque commutationis scepit documentum: et quiddam hinc inopinabile occurrit, eovidetur quodammodo esse cauta.
Abbreviated transcription (Latin):
et illicitis luxiiis ut ñ pp̃huius
ĩpios actus abiradei iusti ĩuemi¬
uue. iciuitates cũ hĩtatorib ea¬
rum peant. docemͣ enĩ adiuims
um adiracondiam ꝓuocantes
et istis adĩgimꝰ abstin̾e abhi¬

Expanded text:
et illicitis luxuriis, ut non per huiusmodi impios actus ab ira dei iusta inveniantur et civitates cum habitatoribus earum pereant. Docemur enim a divinis um ad iracundiam provocantes, et istis iniungimus abstinere ab
Abbreviated transcription (Latin):
Roiẽ ꝯsulatus ad an¬
ut sellam nrc̃m honoxm
ito non rapiendi studio p¬
pulor aginina sectenu
ac lucri cupiditatẽ depoĩ¬
eos sũ affcũ ꝑatim̃. cessante
ergo ista sꝑgendi uilitate
amplissu ꝯsules ꝓcedẽ¬
tes deuiceps abstineant

Expanded text:
consulatus ad anut sellam nostram honoris merito, non rapiendi studio populorum agmina sectarentur ac lucrandi cupiditate deposieos sine effectu patimur. Cessante ergo ista spargendi vilitate amplissimi consules procedentes deinceps abstineant
Abbreviated transcription (Latin):
rariis añponicensemus nacã¬
tes ã pradmĩstratores ueni¬
entes nõ os̃ iã hom̾b honora¬
nis credidim pponendos sed
thesanroꝵ uł comes rei pͥnate
bonorario q̃storio ex magrõ of¬
ficõꝵ p̾serat᷑. ¶ Int̾ ad mi̾strato¬
res illos ⁊̃ inunlari dec̾mius

Expanded text:
is anteponi censemus. Vacantes autem post administratores venientes non omnes iam omnibus honorariis credidimus praeponendos, sedthesaurorum vel comes rei privatae honorario quaestorio vel ex magistro officiorum praeferatur. Inter administratores i
Abbreviated transcription (Latin):
indulgenciam u̾o memori¬
te descripcõis ⁊ in ailactum
et in post̾m tp̃x̃ non solum
ꝙ libet aliud nom̃ none de¬
scpcois excogitatũ ẽ uolu¬
hiis unqm̃ͣ exaccõis mole

Expanded text:
Indulgentiam vero memoratae discriptionis et in anteactum et in posterum tempus non solum quodlibet aliud nomen novae discriptionis excogitatum est, voluhis umquam exactionis mole
Abbreviated transcription (French):
adu̾sa manau̾int obseq̃t᷑. iali¬
quos taniqm̃ debitores exhiꝰ
titulo ẽdid̾uit expouendos du¬
centarum librar auri si se cõ¬

Expanded text:
adversa manaverint obsequatur et aliquos tamquam debitores ex huiusmodi titulo crediderit exponendos, ducentarum librarum auri se con
Abbreviated transcription (Latin):
it. ⁊nit̾ini quĩ pliphagonia. ethouoria
diuise pͥus ũudices duos ĩnuũ euud̾q
reducte sunt p̾toris nom̃ suscipientem
b̾undubitate placint scema tuo ꝯpetere
duobꝰ ꝯstitutis pͥꝯ iudicib nũc &
uuomod̾atore fro ⁊ decorato. ⁊̃ip¬
so spectabilũ diguicate ninsus ħ ꝑ
uemebat ⁊ ad tuũ solũmo iudicum
ferri applłonũ lites oꝑtebat s t̾mm¬

Expanded text:
it. Et interim, quoniam Paphlagonia et Honorias, divisae prius in iudices duos, in unum eundemque reductae sunt praetoris nomen suscipientem, hoc indubitate placuit schema tuo competere duobus constitutis prius iudicibus, nunc autem uno moderatore facto et decorato etiam ipso spectabilium dignitate, rursus hoc proveniebat et ad tuum solummodo iudicium ferri appellationum lites oportebat,
Abbreviated transcription (Latin):
uee nõ siqui iutioq offõ pala¬
miior comitauslũ singlanim¬
et castreusis sacti palaci iui
o adhonores uł mun̾a uni¬
incipalia deuocent quib oĩb

Expanded text:
nec non et si qui in utroque officio palatinorum comitatensium singularumet castrensis sacri palatii milorum ad honores vel munera municipalia devocentur. Quibus omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
ecirdine tem̾arie usurpacio¬
nis abstineant. ¶S̾ciantq
neĩem oĩo principaliũ. aut
decurionũ subq̃l culpe. aut¬
erroris offensa cruciatib cẽ
audeat principalem aut deci¬

Expanded text:
etudine temerariae usurpationis abstineant sciantque neminem omnino principalium aut decurionum sub querroris offensa cruciatibus essaudeat principalem ac dec
Abbreviated transcription (Latin):
E quis officialiũ pene sp̃e
giens ob ceꝑit militare ne ĩge¬
quam depucand̃. ¶ Eñ utiq
unũ ꝙ̃p crĩosum nondigni¬
tas debeat s pena ꝯmutari.

Expanded text:
e quis officialium poenae spegiens ob hoc coeperit militare, ne ingeemquam deputandum, cum utique unumquemque criminosum non dignitas debeat, sed poena comitari.
Abbreviated transcription (Latin):
rum atq libelloꝵ atq
dispõnũ ĩ uicarioꝵ hõre
cumulamꝰ. ut int̾ eos u̾ri
runt. ex eo tp̃r ex quo eos sp̃¬
lendor indempti ꝓximatꝰ
qui incariam postea adut̃¬

Expanded text:
rum ac libellorum atque dispositionum ita vicariorum honore cumulamus, ut inter eos meritrunt, ex eo tempore, ex quo eos splendor indepti proximatus qui vicarias postea ad
Abbreviated transcription (Latin):
tutũ priomalem sund apeq̃
tore uł censitore susceꝑint
ꝑpetuo enud atq inꝯcusso
iur̃ possiteant uec quisqm
scdus petitor accedat. Itip̃¬

Expanded text:
tutum patrimonialem fundum tore vel censitore susceperint, perpetuo eundem atque inconcusso iure possideant, nec quisquam secundus petitor accedat.
Abbreviated transcription (Latin):
n.anfgͣio. amiẜis dubiũ non ẽ ꝯm
derestituenda ea retencaris ¶Cõ¬
sinulla m̃ cede accepta uł ꝯstituta
res tibi utenda est. data alioquiu
m̾cede int̾nemente lecatus tibi
usus rei indetur gͣtͣincum einu
apͥud quem res Aliqua deponitur

Expanded text:
naufragio amiseris, dubium non est quin de restituenda ea re tenearis. comsi nulla mercede accepta vel constituta res tibi utenda data est. alioquin mercede interveniente locatus tibi usus rei videtur: gratuitum enim apud quem res aliqua deponitur
Abbreviated transcription (Latin):
in duc̾e emendacõmi. nt siue post¬
mortem siue p̾die qmi morietiri
stipulator sine ꝓmissor stipulatio
concepta ẽ naleat stipło ¶tem¬
siquis ita stipulacus erat siuams¬
erasia neu̾it hodie darespondes ĩ
ueluti. Si ticius dicat cumi mori¬
m.dare spondes nel cum morieris
et apud nec̾es utilis erat stipuło¬
et ne ual ¶ Item post morcem al¬
t̾ius recce stipulaum ¶ Si scͥptũ

Expanded text:
inducere emendationem, ut, sive posmortem sive pridie quam morietur stipulator sive promissor, stipulatio concepta est, valeat stipulatsi quis ita stipulatus erat: ‘ sAsia venerit, hodie dare spondes? ’ veluti si Titius dicat ‘ cum moriar, dare spondes? ’ vel ‘ cum morieris ’, et apud veteres utilis erat et nunc valet. Item post mortem alterius recte stipulamur. Si
Abbreviated transcription (Latin):
uo ⁊ faumalias alus obligͣn possunt
posse palam est ꝙ etiani ui surdo
receptum est. qr ec is qui stipula
siba ꝓmictentis et Is qui ꝓmictit
libastipulantis audire d unde
app non de eo sinlo uos loqua
quicardius erandit. s de co qui o¬
uimino non exandit. ¶Funo sum

Expanded text:
vero familias aliis obligari possunt. posse palam est. quod et in surdo receptum est: quia et is qui stipulatur verba promittentis, et is qui promittit verba stipulantis audire debet. unde apparet, non de eo nos loqui qui tardius exaudit, sed de eo qui omnino non exaudit. F
Abbreviated transcription (Latin):
daconesnutui autem obligo in
hiis reb consistit que poudere
uumero mensura ne constat
ucluci uiuo oleo frumento pec¬
cuma muruata ere argento au¬
aut ippendendo aut menciẽdo
niħ damus ut accipiencinm
fiant et qũq nobis non ut he¬
edem res s alie eiusdem nacure¬

Expanded text:
datione. mutui autem obligatio in his rebus consistit quae pondere, numero mensurave constant, veluti vino, oleo, frumento, pecunia numerata, aere, argento, auaut metiendo aut pendendo in hoc damus, ut accipientium fiant et quandoque nobis non eaedem, sed aliae eiusdem na
Abbreviated transcription (Latin):
obligonem tednci nullo modo
possiut. ¶Si quis alium datiur¬
non facturumne quid spopond̾¬
it. uon obligabr.ueluti sisponde¬
ac ciciu quinq aureos datur
ꝙ si effecturum se ut ticius daret
sporondit obligacur. ¶Si quis
aliem qmͣ ei cimus irifubiecta¬
uon sit stipulecur nich̾ agit ¶pl¬
aue solo etiam i exͣneau ꝑsõa
confem p̃t ueluti siquis ita stip¬
ulecur i aut seyo dare spondes
ut oblig̾o qd̾ stipulatori acqui¬
nacur. Solm tũ in seyo eciam i¬
imuitił est stipło. si quis ad ea que in
Ideft si au sb̃condõne uel iudiem

Expanded text:
obligationem deduci nullo modo possunt. Si quis alium daturum facturumve quid spoponderit, non obligabitur, veluti si spondeat Titium quinque aureos daturum. quodsi effecturum se ut Titius daret spoponderit, obligatur. Si quis alii, quam cuius iuri subiectus sit, stipuletur, nihil agit. plane solutio etiam in extranei personam conferri potest veluti si quis ita stipuletur ‘ mihi aut Seio dare spondes? ’, ut obligatio quidem stipulatori adquiratur, solvi tamen Seio etiam iinutilis est stipulatio, si quis ad ea quae inid est si cui sub condicione vel in diem
Abbreviated transcription (Latin):
mus depupius utic dehis u̾m
est qui iam aliquem incellectimi
hĩt. ¶ Nam infans ec qui infuri
pxiuuis est. non multum afimoso
distat qma hs etatis pupilli ułm
infanti pp̃ ucilitatem corum beg¬
benigior mns int̾p̾tatio fc̃a est. ut

Expanded text:
mus de pupillis, utique de his verum est, qui iam aliquem intellectum habent: nam infans et qui infanti proximus est non multum a furioso distant, quia huius aetatis pupilli nullum infanti propter utilitatem eorum benignior iuris interpretatio facta est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
is sinupossibilis condicto oblig̾o¬
impossibił. antem condict̾o appel¬
lacur ciui natura impedimento est
quominus eristat ueluci si quis
ita dix̾it. si digicto celum attig̾o
dare spondes at suta stipuletu
si digitco celum non attig̾o da¬
re spondes pure fc̃a obligacõ in¬
telligitur.Ideoq scacim pet̾e põt.
¶Item u̾borum obligo int̾ ab sen¬
tes concepta inciłis est. S cum
ħ mat̾iam litium conten cõsis
lominib pr̃abat force pꝰt cem¬
pus cales allegones opouen¬
tib non p̾sentes ẽẽ ułse ubad¬

Expanded text:
sibilis condicio obligatioimpossibilis autem condicio habetur, cui natura impedimento est quo minus existat, veluti si quis ita dixerit : ‘ si digito caelum attigero, dare spondes? ’ at si ita stipuletur, ‘ si digito caelum non attigero, dare spondes? ’ pure facta obligatio intellegitur ideoque statim petere potest. Item verborum obligatio inter absentes concepta inutilis est. sed cum hoc materiam litium contentiosis hominibus praestabat, forte post tempus tales allegationes opponentibus et non praesentes esse
Abbreviated transcription (Latin):
domnmo acquint. ¶ demmus ẽ
et inlibis qui inpoct̾ate pattis sunt
exquib cansis acquir̾e possunt. Is
cum fcm̾ instiplõne continetur
omimo ꝑsonastipulantis ꝯtiuet᷑
ut qͣuid ag̾e licert ip̃e enm tm̃i ꝑ¬
est. tuuc enm soli el acquiritirꝵ¬
iudicis offõ ꝓfiscuntur uelati

Expanded text:
domino adquirit. idem iuris est et in liberis qui in potestate patris sunt, ex quibus causis adquirere possunt. Sed cum factum in stipulatione continebitur, omnimodo persona stipulantis continetur, ut sibi ire agere liceat: ipse enim est: tunc enim soli ei adquirituriudicis officio proficiscuntur, veluti
Abbreviated transcription (Latin):
landi et promittẽdi ł sti
plures ue rei fĩ possinit. ¶ Stip¬
ulandi ita si post omĩum int̾
stipulancib Ita proirissor res¬
pondeat utq rr̾m drare spondeo
siam siprins titio spõpond̾it de¬
inte alio int̾rogante sponde at
aua acq alia ent oblig̾o nec
cclinitur duo reistipusandi es̃
duo plures ue reipunttend

Expanded text:
landi et promittendi duo pluresve rei fieri possunt. stipulandi ita si post omnium interstipulantibus ita promissor respondeat ‘ utrique vestrum dare spondeo ’: nam si prius Titio spoponderit, deinde alio interrogante spondeat, alia atque alia erit obligatio nec creduntur duo rei stipulandi esse. duo pluresve rei promittendi
Abbreviated transcription (Latin):
gine dare spondes que stipuło
licet pure fi iudeaturtũ re ip̃a
hc tempus miectum quo pro¬
missor utatur ad peccinnã car¬
tagnie dandam. et sosiquis ita ro¬
me scipulatur hodie cartagine
dare sondes nuitilis enc stipuso¬
cum iupossibił sic repronissio
uel. id p̾sens tempus it finitur
aut statim infirmiant oblig̾om
aut omnino non diffͣuut uel¬
uti sicicius consul fuit uel si
menius muit dare spondes.
Ram siea ita non sunt nicħ uilz
stipuło si ancem ita s habent.
prerum nacuram ct̾a sunt uon
s etiam fc̾a ut sistipulemur fi

Expanded text:
gine dare spondes? ’ quae stipulatio licet pure fieri videatur, tamen re ipsa habet tempus iniectum, quo promissor utatur ad pecuniam Carthagine dandam. et ideo si quis ita Romae stipuletur ‘ hodie Carthagine dare spondes? ’ inutilis erit stipum impossibilis sit repromissiel ad praesens tempus referuntur, aut statim infirmant obligationem aut omnino non differunt: veluti ‘ si Titius consul fuit ’ vel ‘ si Maevius vivit, dare spondes? ’ nam si ea ita non sunt, nihil valet stipulatio: sin autem ita se habent, rerum naturam certa sunt non sed etiam facta: ut si stipulemur fi
Abbreviated transcription (Latin):
fic ueluti .x. aureos primis klis
em stipulamurstatu quidem
debecur s peci prins ꝙͣ dies ue¬
mat non pt̃. at nec eo quid ip̃o di¬
qr totus is dies arbicrio solne̾¬
tis cribii debet. Neq eium ctu
est co dic inquemi ꝓmissum est
datum non ẽe priusqũ ls pre¬
t̾eat ¶It si itastipnleris xaure¬
os anmos quoadiuamda¬
respondes et pure fca obligacõ
intelligitur et ppecuatur q̾ua
ad cempus deben non potest
s hrs petento pacti exceĩtone
fu̾ric. ut non fu̾it stipło ꝯmicta¬
tur ueluti sititius consul factꝰ
fĩ̾nt quinqr aureos dare spõ des
si quis ita stipulecur simcapito¬
lummi non asçendo darespondes
piude crit acsiscipulatus ess
adhrdes si priusquĩ condõ erist¬
at mors nobis contig̾it. ¶Lccã

Expanded text:
icet cum X aureos primis Calendis em stipulamur, statim quidem debetur, sed peti priusquam dies veniat non potest ac ne eo quidem ipso diia totus is dies arbitrio solventis tribui debet. Neque enim certum est, eo die in quem promissum est datum non esse, priusquam is pretereat. At si ita stipulaveris, X aureos annuos, quod vivam dare spondeo et pure facta obligatio intellegitur et perpetuatur, quia ad tempus deberi non potest. sed heres petendo pacti exceptione fuerit aut non fuerit, stipulatio committatur, veluti ‘ si Titius consul factus fuerit, quinque aureos dare spondes? ’ si quis ita stipuletur ‘ si in Capitolium non ascendero, dare spondes? ’ perinde erit, ac si stipulatus esset ttimus, si, priusquam condicio existat, mors nobis contigerit. Loca
Abbreviated transcription (Latin):
qui diligent custoditam rem fur
¶ Creditor quo qui pigiis acce¬
pit re obligaturqr et᷑ ip̃e de ea
⁊debitoris quo mag̾ ei pecrm̃a
ccłetur et c̃clitoris quo migͥ cũ
datosit c̾dicũ placuit suffi
cẽ ad cam rem custoclieudã ex¬
accmi dilige̾ciam ad hib̾e qui

Expanded text:
um diligenter custoditam rem furtt. Creditor quoque qui pignus accepit re obligatur, qui et ipse de ea debitoris quo magis et pecunia creditur et creditoris quo magis ei in tuto sit creditum, placuit sufficere quod ad eam rem custodiendam, exactam diligentiam adhiberet; quam
Abbreviated transcription (Latin):
In hac cuim te olun talia uerba
cradita fuunt spondes spondeo
dei ꝓuncto fidei ibes fidei abeo
dabis dabo facies faciam ¶Utr̃
alia lingnastiplo concipiatu

Expanded text:
In hac re olim talia verba tradita fuerunt: spondes? spondeo, depromitto, fideiubes? fideiubeo, dabis? dabo, facies? faciam. utrum alia lingua stipulatio concipiatu
Abbreviated transcription (Latin):
ad ħut miꝰ quisq sibi acquirat
ꝙ sua it̾est. ¶Cet̾um si aluis de¬
turnich̾ int̾est scipulatoris ¶Pł¬
anc si quis uelit ħ fac̾e penamstip¬

Expanded text:
 ut unusquisque sibi adquirat quod sua interest: ceterum si alii detur, nihil interest stipulatoris. plane si quis velit hoc facere, poenam stip
Abbreviated transcription (Latin):
accepit. Sane qmd̾ eractam
diligenaim custocliende rei prare
iubecm nec sufficit ei tantam dili¬
genciam. ad hibuisse quͣtam in¬
suis reb ad hibe solitus est simꝰ
alius diligencius pot̾it enu rez

Expanded text:
accepit sane quidem exactam diligentiam custodiendae rei praestare iubetur, nec sufficit ei tantam diligentiam adhibuisse quantam suis rebus adhibere solitus est, si modo alius diligentior poterit eam rem
Abbreviated transcription (Latin):
et tenetur ꝯmodati accoe. ¶Gris
ab eo qui mutuũ accepit longe
distat. uamq u̾oita res datur
ut eiuus fiat. et obro deea re ip̃a
resticuẽda tenecur. ¶ Et is adẽ
qui mucĩ accepit. si quolib¬

Expanded text:
et tenetur commodati actione. sed is ab eo qui mutuum accepit longe distat: namque non ita res datur ut eius fiat, et ob id de ea re ipsa restituenda tenetur. et is quidem qui mutuum accepit, si quolib
Abbreviated transcription (Latin):
siuius. per qui disposmmus tales
festissimis probõmbns uł ꝓscapt̾
istrumentum sese nel adũsarm̃
suum malus locis ẽe. ¶ Post mor¬
teni suam dari sibi nemo scipul ni
pot̾at non mas qnͣ post mortem¬
eras aquo stipulabatur ¶Ac nec
ls qui inalicums poct̾ate est post
mortem eius scipulari pot̾at qr
pr̃is uel diũ ucce loqui iudetiu
ert stipuło ¶ S cum ut iam dic¬
tumest excolisensu ccͣhencium
stipłones ualeant placint nobis
ctiam in hũc inr̾ articulum nccͣia¬

Expanded text:
simus, per quam disposuimus, talesfestissimis probationibus vel per instrumentum sese vel adversarium suum in aliis locis esse. Post mortem suam dari sibi nemo stipulari poterat, non magis quam post eius mortem a quo stipulabatur. ac ne is qui in alicuius potestate est post mortem eius stipulari poterat, quia patris vel domini voce loqui videtur. erat stipulatio. sed cum, ut iam dictum est, ex consensu contrahentium stipulationes valent, placuit nobis etiam in hunc iuris articulum nec
Abbreviated transcription (Latin):
Domis dandir est hiis quib̾
aliquam inqetudinem fiscꝰ
infert cum facultates coꝵ deni
niꝗetari describiq fas non sit.
ubi erod ꝯtrou̾sia exstit̾it fisco
alio us prionulz uendicante
apud eum oĩb facultatib cõ¬
sticutis cognicio uentilet᷑ ut cũ
rei exitus debere cas uendicare
ꝓbau̾it. tunc demũ res ꝑsequi
liceat. et suꝑ moclo facultatũ

Expanded text:
cultas danda est his, quibus aliquam inquietudinem fiscus infert, cum facultates eorundem inquietari describique fas non sit. Ubi ergo controversia extiterit fisco alicuius patrimonium vindicante, apud eum omnibus facultatibus constitutis cognitio ventiletur, ut, cum rei exitus debere eas vindicari probaverit, tum demum res persequi liceat et super modo facultatum
Abbreviated transcription (Latin):
puirit eam possideit conseques
est ut ucilis icto dommno tabłe
adusus cum decim: ¶Quo cru
siuon soluat impensam picture
Ilud erum palmi est qr sine Is
qui purcit Wapint tabulam si¬
ue. alnuis competit domiota¬
bularimi finti actio ¶Siquis¬

Expanded text:
pinxit possideat, consequens est ut utilis actio domino tabulae adversus eum detur, quo casu, si non solvat impensam picturaeillud enim palam est, quod, sive is qui pinxit subripuit tabulas sive alius, competit domino tabularum furti actio. Si quis
Abbreviated transcription (Latin):
stacincum dum effici. d̾ ꝓ delic¬
to antem habeturq domimis ca
iuente adiecit ut Idemi rex suaꝵ
cc̃ uolk.I deoq statim dominus¬
ciusa est earum rerumi que ur
tempestate maris lenande na¬
ius cansa eicumtur. hee eram
est cas noneo. numo eici ꝙ quis

Expanded text:
fici. pro derelicto autem habetur quod dominus ea mente abiecerit ut id rerum suaram esse nollet, ideoque statim domincausa est earum rerum quae in tempestate maris levandae navis causa eiciuntur. hae enim est, ea
Abbreviated transcription (Latin):
luut nacurali Id effici. ¶ u si
Is qui uendidit fidememptor¬
is secutus est dicendum est sta¬
cun rem emptoris fi.Nichil
autem racest uorum ipe domimꝰ
craadat alicua rem aut uoluncate
adomino piuissa firit. Isq erhus
negociis rem neudid̾it et tͣclid̾it
fac̾it eam accipientis ¶Incdur
cciam sinecradone nuda nolur¬
tis sufficit d̾mu adrem cũffendmr
reluti sirem qm̃tibi aliquis ac¬
commoclamt aut lecauit aut
apud te deposint ueudid̾it tibi
tibi cam non cradidit eo tameu
iio q patitur cuam ẽc̃statini
acquintur cibi ꝓprictas ꝑ inde

Expanded text:
e naturali, id effici. sed et si is qui vendidit fidem emptoris secutus fuerit, dicendum est, statim rem emptoris fieri. Nihil autem interest, utrum ipse dominus tradat alicui ra domino permissa fuerit isque ex his negotiis rem vendiderit et tradiderit, facit eam accipientis. Interdum etiam sine traditione nuda voluntas sufficit domini ad rem transferendam, veluti si rem, quam tibi aliquis commodavit aut locavit aut apud te deposuit, vendiderit tibi tibi eam non tradiderit, eo tamen ipso, quod patitur tuam esse, statim adquiritur tib
Abbreviated transcription (Latin):
is incorpore quo sblato ⁊p̃m
tolli uocͣe est. ¶I sufractus ꝓp¬
prietate scpaconen recipit ĩq
płib moclis accidit ut ecce si
lut. nam hrs nudran ht̃ ꝓprieta¬
tem legitarius usimfructuni.
¶Et ccͣ sifundum legau̾t dedi¬
cto usuffructu legatanius md¬
am ht ꝓprietatem̾ hrs uero usũ
fructum. Item alii usurafructu
sructum constitũe pactomb¬
ecstipułonb Id efficere debet
Retamen mumnũsum mutiles
ẽẽnt ꝓprictates semꝑ abscindẽ¬
te uinfructu placuit ctis moĩe
extiugui nsumfructum et ad
ꝓprictatem resiti ¶ Constitiu¬
curantem usuffructus nontũ
nifurdo et edibꝰ Um eciam.

Expanded text:
pore: quo sublato et ipsum tolli necesse est. Usus fructus a proprietate separationem recipit, idque pluribus modis accidit. ut ecce si verit; nam heres nudam habet proprietatem, legatarius usum fructum: et contra si fundum legaverit deducto usu fructu, legatarius nudam habet proprietatem, heres vero usum fructum: item alii usum fructum,fructum constituere, pacttionibus id efficere debet. ne tamen in universum inutiles essent proprietates semper abscedente usu fructu, placuit, certis modis extingui usum fructum et ad proprietatem reverti. Constituitur autem usus fructus non tantum in fundo et aedibus, verum etiam
Abbreviated transcription (Latin):
diurdium ip̃rus ẽẽ et dimidium
fisci uel cuntatis ¶Percradone
quoq iire nacurali res nob̾ acqui¬
est uaturali equitate quͣ noliui¬
catediũ uolentis reui suam in a¬
tiq scipendiaria quo et tributo¬

Expanded text:
dimidium ipsius esse, dimidium fisci vel civitatis. Per traditionem quoque iure naturali res nobis adquiest naturali aequitati, quam voluntatem domini, volentis rem suam in aitaque stipendiaria quoque et tribut
Abbreviated transcription (Latin):
p̃diorim dicte sunt quomi am
edifficia omnia uitana p̃dia
appellamus licet in nulla ediffic¬
ata sunt. ¶tem p̾diorimi uib¬
auorum ẜintutes sunt hec ut ĩ u¬
ainus houera nicim sustineat
ut inpietem eius liceat tigni
iuciuo mumitt̾e. ut stillicidmm
nel fuumen recipiat qui meder
uel non recipiat et ne altuis q̾¬
tollat edes suas ue luminibus
ucini sui officiant. ¶ In rustico¬
rum p̾diorum ẜuitrte quitam
compntari recte putant aque
lsum ius piscendi catis coquen¬

Expanded text:
diorum dictae quoniam aedificia omnia urbana praedia appellantur, etsi in villa aedificata sunt. item praediorum urbanorum servitutes sunt hae: ut vicinus onera vicini sustineat: ut in parietem eius liceat vicino tignum immittere: ut stillicidium vel flumen recipiat quis in aedes vel non recipiat: et ne altius tollat quis aedes suas, ne luminibus vicini officiatur. In rusticorum praediorum servitutibus quidam computari recte putant aquae lsus, ius pascendi, calcis coquen
Abbreviated transcription (Latin):
tum et deniq ilieres innum̾e¬
rabiles ¶Incoͬrles ancem sunt¬
que tangi non possunt qualia stĩt
ci que uimre consistunt sicut hr̃¬
ditas usnfructus usus obligici¬
es ꝯtinentur ¶Nam et fructus
qui ex fundo ꝑtcipumcur corles
sunt et Id ꝙeraliana obligacoe
nobis debecurplmq corpdrile
est ueluti fuudus Homo nestis
di. et ip̃m ius obligons incõr
lua et aqia ductus ¶ter e
nis eudi ambulandi hom̃is
non eciam innietũ igendi nel
uehiculum. ¶Actus est ius
agendi iumentum nel uelncu¬
enndi et agendi et mmbulan¬
inse uia continet ¶ aque duc¬
tus estius aque ducende per

Expanded text:
tum et denique aliae res innumerabiles. Incorporales autem suntae tangi non possunt. qualia sunt ea quae in iure consistunt: sicut hereditas, usus fructus, obligaties continentur, et fructus, qui ex fundo percipiuntur, corporales sunt, et id, quod ex aliqua obligatione nobis debetur, plerumque corporale est, ueluti fundus, homo, di et ipsum ius obligvia, aquae ductus. iter est ius eundi, ambulandi homini, non etiam iumentum agendi vel vehiculum: actus est ius agendi vel iumentum vel vehicueundi et agendi et ambulanin se via continet. Aqueductus est ius aquam ducendi per
Abbreviated transcription (Latin):
eunt uel ex don acõne alia ne
iusta causa qualibet boua fide
accepit nacurli rõne placut
fruccus quos ꝑcepit eius ẽẽ ꝓ
cultura et cura et ideo si poster
dominus arueint et fuudu
uendicet defruccib. ab eoꝯ sump¬
tis age̾ non pt. ¶ Ei uo qui sic
fructus¬
cinet. non alit̾ fructun domiꝰ
efficicur quiͣ si cos ipe dominus¬
pcepit et condo licet maturis
ẜit ad hrdes eius omo ꝑcinent.
S dommo ꝓpriecatis acquirunt
cadenfere et de colono incellig¬

Expanded text:
el ex donatione aliave qua iusta causa aeque bona fide acceperit: naturali ratione placuit, fructus quos percepit eius esse pro cultura et cura. et ideo si postea dominus supervenerit et fundum vindicet, de fructibus ab eo consumptis agere non potest. ei vero qui sciens fructusinet non aliter fructuum dominus efficitur, quam si eos ipse perceperit. et ideo licet maturis serit, ad heredem eius non pertinent, sed domino proprietatis adquiruntur. eadem fere et de colono dic
Abbreviated transcription (Latin):
est. Itaq ad domnm ꝓprietitis p¬
tinct ab sinclum erum indebatur
honiniem infructu ẽc cum om̃s
fractus rerum nacura homnnẽs
fructum quis heat mlccum de¬
mortuornm capicum ex fetu
fructuarius sbmitt̾e debet et
ut uliano uisu est. Et ĩi¬
ucarum de morcuarum nel ar¬
borum inlccum ał debet sb̃sti
tũe. Recte enm cole debet et qĩ
bonus paterfanlias uti de.
¶Mhesauros quos quis iisuo
naturalem equitatem secuto
ei concessit qui eos muen̾it
¶demq statiit si quis insacro
ant religioso loco fortinto ca

Expanded text:
est, itaque ad dominum proprietatis pertinet: absurdum enim videbatur hominem in fructu esse, cum omnes fructus rerum natura hominum fructum quis habeat, in locum demortuorum capitum ex fetu fructuarius summittere debet, ut et Iuliano visum est, et in vinearum demortuarum vel arborum locum alias debettuere. Recte enim colere debet et quasi bonus pater familias uti debet. Thesauros quos quisque in  naturalem equitatem secutus ei concessit qui invenerit. Idemque statuit si quis in sacro aut in religioso loco fortuito ca