comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gatũ ẽ nom̃ tuũ. & dilectus es ip
pace tua: Iꝑ cantilenis & ꝓuerbi¬
is & cõparationib & int̾pretatio¬
nibus miratȩ sunt terrę̧ & i
& ut plũbũ cõplesti argentum:
Et inclinasti femora tua mulie¬
ribus: potestatẽ habuisti intuo
corpore. dedisti maculã ingła
tua: & ꝓfanasti sem̃ tuũ. induce¬
re iracundiã ad liberos tuos: &
ipcȩteris stultitiã tuã. ut faceres
imperiũ biꝑtitũ : & exeffrem im¬
perare imperiũ durũ: Ds autẽ
ñ derelinquet miscđiam suã: &
ñ corrũpet. ueq delebit opera
sua: neq ꝑdec abstirpe nepotes
deci sui & sem̃ eiꝰ qui diligit dñm
ñ corrũpet Dedit aut̃ reliquũ
lacob & Dauid de ipsa stirpe: &
finẽ habuit. Salomon cũ patrib
sius. & reliquit post se de semine
suo genti stultitia: ET MINUTVA¬

Expanded text:
ti nomen tuum et dilectus es in pace tua in cantilenis et proverbiis et conparationibus et interpretationibus miratae sunt te terrae etet ut plumbum conplesti argentum et reclinasti femora tua mulieribus potestatem habuisti in tuo corpore dedisti maculam in gloria tua et profugasti semen tuum inducere iracundiam ad liberos tuos et incitari stultitiam tuam ut faceres imperium bipertitum et ex Efraim imperare imperium durum Deus autem non relinquit misericordiam suam et non corrumpit nec delebit opera sua neque perdet ab stirpe nepotes electi sui et semen eius qui diligit Dominum non corrumpet dedit autem reliquum acob et David de ipsa stirpe et finem habuit Salomon cum patribus suis et reliquit post se de semine suo gentis stultitiam et m
Abbreviated transcription (Latin):
Porrex̃ manũ suã in libatione.:¬
& libauit de sanguine uue. effu¬
dit in fundam̃to altaris odorẽ
diuinũ excelso principi: Tunc
exclaniauer̃ filii aaron iptubis
ꝓductilibus: sonuert. & auditam
fecer̃t̃ magnã uocẽ in memoriã
ꝓperauert̃ : & cecidert in faciẽ
suꝑ terrã. adorare dñm suũ: &
dare p̾ces om̃ potenti dõ excelso:
Et amplificauer̃t psallentes ip
uocib suis: & in magna domu au¬
ctus ẽ sonꝰ suauitatis plenus. Et
rogauit popłs dñm excelsũ iri
p̃ce: usq dũ ꝑfectus est honor
dñi. & munus suũ perfecerunẽ.
Lunc descendens extulit manus
suas iponinẽ congregationem
filioꝵ isrł: dare głam dõ alaluis
sius. & ir pomine ipsius gloriari:
Et tterauit orationẽ suã. uolens
ostendere uirtutẽ clĩ. & plus ora

Expanded text:
uam in libatione: libavit de sanguine uvae, et fudit in fundamentum altaris odorem Divino excelso principi. Tunc exclamaverunt filii Aaron, in tubis productilibus sonaverunt, et auditam fecerunt vocem in memoriam properaverunt et ceciderunt in faciem super terram adorare Dominum suum et dare preces Deo omnipotenti excelso et amplificaverunt psallentes in vocibus suis et in magna domo auctus est sonus suavitate plenus et rogavit populus Dominum excelsum in prece usque dum perfectus est honor Domini et munus suum perfecerunt tunc descendens extulit manus suas in omnem congregationem filiorum Israhel dare gloriam Deo a labiis suis et in nomine ipsius gloriari et iteravit orationem suam volens ostendere virtutem Dei et nunc orate
Abbreviated transcription (Latin):
opus ur̃in aute tẽpus & dabit
uob mercedẽ urãm in tẽpore suo
T inclinauit Salomon genuasua
cȩlo sursũ. neq: in t̃ra deorsũ: qͥ
custodis testam̃tũ tuũ &miscđiã
pueris tuis. euntib in c̃spectutuo
intoto corde: seruans ꝑuero tuo
Daiud quȩ locutꝰ es illi & locutus
es inore tuo: & in manu tua im¬
plesti quasi dies iste : Et nc̃ dũe
ds isrł: custodi puero tuo Dauid¬
patri meo quȩ locutꝰ es illi dicens:
Non decrit tibi uir a facie mea.
sedens ip throno isrł: uerũ tam̃
si custodierint filii tui legẽ meã
ut i p̃ceptis meis ambulent :¬
sic̃ amibulauer in c̃spectu meo
tũ ẽ uerbũ qͦđ locutꝰ es puerotuo
Dauid Vm si uere habitabit ds
cũ hominib in t̾ra. si cęlũ cęli uẽ

Expanded text:
 ante tempus et dabit vobis mercedem vestram in tempore suo clinavit Salomon genua in caelo sursum neque in terra deorsum qui custodis testamentum tuum et misericordiam pueris tuis euntibus in conspectu tuo in toto corde servans puero tuo David quae locutus es illi et locutus es in ore tuo et in manu tua supplesti quasi dies iste et nunc Domine Deus Israhel custodi puero tuo David quae locutus es illi dicens non deerit tibi vir a facie mea sedens in throno Israhel verum si custodierint filii tui manum suam ut in praeceptis meis ambulent sicut ambulaverunt in conspectu meo tum est verbum quod locutus es puero tuo David quoniam si vere habitabit Deus cum hominibus in terra si caelum caeli non
Abbreviated transcription (Latin):
Aperui os meũ: & locutus sũ:
Comparate uobsine argento
& collũ ur̃m subicite iugo. et
suscipiat anima ur̃a disciplinã:
ꝓcimo ẽ enũ inuenire eã
Videte oculis ur̃is quia mõli¬
cũ laboraui: & inueni micdi
multa requiẽ: Assumite dis¬
ciplinã ip mułto pumero ar¬
genti: & copiossi aurũ posside¬
te inea: Lȩcetur anima ur̃a.¬

Expanded text:
aperui os meum et locutus sum aperui os meum et locutus sum conparate vobis sine argento et collum vestrum subicite sub iugo et susciproximo est enim inuenire eam. uidete oculis uestris, quoniam modice laboraui, et inueni mihi multam requiem. adsumite disciplinam multo numero argenti, et copiosum aurum possidete in ea. laetetur anima u
Abbreviated transcription (Latin):
Quęsiui sapientiã palã in ora¬
tione mea. Ante tẽpus nostula
prȩcox uua Lȩtatũ ẽ cor ncũ
ipea: ambulauit pes m̃s iter
rectũ. Auiuentute mea inuesti¬
gabã eã. inclinaui modice aurẽ
meã & excepi illã : Multã inue¬
ni imeipso sapientiã: & multũ
ꝓseci ip ea Danti mn sapientiã
dabo głam consiliatꝰ sũ eiũ ut
facerem illã: Eelatꝰ sũ bonũ.
& ñ c̃fundar Coniuctata est
aniina inca ipilla: & ip faciendo
cã confirinatꝰ sũ: Manus meas
extendi ipaltũ: & ip insipientia
eiꝰ lux̃ anima mea: Direxi ad
illã & in agnitione inueni eam:
Possedi cum ipsis cor ab intto:
ꝓpt̃ hoc ñ derelinquar. Uent᷑
meus c̃turbatꝰ ẽ quȩrendo illã:
ꝓpterea possi debo bona posses¬
sionẽ : Medit enĩ in dñs luiguã
mercedẽ ieã: & iu ipsa lauda¬
bo eũ: Apꝓpiate ad me indo¬
cti : & c̃gregate uos in domo
disciplinȩ: Quid adhuc re.¬
tardatis. & quid dicitis in his:
Nnimȩ ur̃ȩ staunt uehem̃ter:

Expanded text:
quesibi sapientiam: palam in oratione mea. Ante tempus postulabprecox uba: letatum est cor meum in ea. Ambulabit pes meus iter rectum: a iubentute mea investigabam eam inclinavi modice aurem meam et excepi illam multam inveni in me ipso sapientiam multum profeci in ea dans mihi sapientiam dabo gloriam consiliatus sum enim ut facerem illam zelatus sum bonum et non confundor conluctata est anima mea in illa et in faciendo eam confirmatus sum manus meas extendi in altum et insapientia eius luxi animam meam direxi ad illam et in agnitione inveni eam possedi cum ipsis cor ab initio propter hoc non derelinquar venter meus conturbatus est quaerendo illam propterea possidebo bonam possessionem dedit enim mihi Dominus linguam mercedem meam et in ipsa laudabo eum adpropiate ad me indocti et congregate vos in domum disciplinae quid adhuc retardatis et quid dicitis in his animae vestrae sitiunt vehementer
Abbreviated transcription (Latin):
tit gentẽ consilio suo: E ⁊ hir¬
Roboam filiũ Nabath: qui pec¬
care fecit isrł. & dedit Ephraum
uiã peccandi: & plurima redun¬
dauerunt peccata ipsoꝵ. Ualde
auerterunt illos a terra sua: &
quȩ siuit om̃s pequitias. usq dũ
ꝑueniret ad illos defensio: & ab
omnib peccatis liberauit eos
⁊ surrexit HELIAS Propheta
quasi ignis: & uerbum ipsuis
quasi facula ardebat. qͥ induxit
i illos famem: & imitantes illi
inuidia sua pauci facti sunt n
poterant enĩ sustinere p̃ceptaduĩ
iecit a se igne̾ t̾rȩ sic amplifictt

Expanded text:
silio suo et Hieroboam filium Nabath qui peccare fecit Israhel et dedit Efraim viam peccandi et plurima redundaverunt peccata ipsorum valde averterunt illos a terra sua et quaesivit omnes nequitias usque dum perveniret ad illos defensio et ab omnibus peccatis liberavit eos et surrexit Helias propheta quasi ignis et verbum ipsius quasi fax ardebat qui induxit in illos famem et imitantes illum invidia sua pauci facti sunt non poterant enim sustinere praecepta Domini iecit a se ignem ter
Abbreviated transcription (Latin):
Det pob̾ iocunditatẽ cordis &
fieri ꝑacẽ. in dieb nr̃is ip isrł. ꝑ
dies sẽpit̾nos credere istł pobis¬
nidieb suis. Duasgentes odit
anima iuca Terua aurẽ ñ est
geui quã oderim Qmi sedent
ip monte scir. & phẏlistiut: Astul¬

Expanded text:
det nobis iucunditatem cordis et fieri pacem in diebus nostris in Israhel per dies sempiternos credere Israhel nobisin diebus suis duas gentes odit anima mea tertia autem non est gens quam oderim qui sedent in monte Seir et Philisthim
Abbreviated transcription (Latin):
Pecunias & usq ad calciam̃ta
Ab om̃i carne ñ accepit. & ñ acai¬
sauit eũ homo: Et post hoc
dormuut: & potũ fecit regi. &
osendit ili fiuẽ uitȩ sue &
exaltauit uocẽ eiꝰ de t̾ra inꝓphe¬
tia. delere impietatem gentis:
oft hoc surrexit NAthaN
ꝓpheta in dieb Bauid: & quasi
adcps separatus est acarne.
SIC DAUIO Afilus isrł cũ leonib
lusit quasi cũ agnis: & ipursis
suuilit̾ fecit. sicut cũ agnis ouiũ
in uiuentute sua Numquid ñ
occidit gigante. & abstulit ob¬
ꝓbriũ de gente: In tollendo
manũ ip saxo fundę deiecit iu¬
exultatione goliã. ubi inuocauie

Expanded text:
pecunias et usque ad calciamenta ab omni carne non accepit et non accusavit illum homo et post hoc dormivit et notum fecit regi et ostendit illi finem vitae suae et exaltavit vocem eius de terra in prophetia delere impietatem gentis post hoc surrexit Nathan propheta in diebus David et quasi adeps separatus est a carne sic David a filiis Israhel cum leonibus lusit quasi cum agnis et in ursis similiter fecit sicut cum agnis ovium in iuventute sua numquid non occidit gigantem et extulit obprobrium de gente in tollendo manum in saxo fundae deiecit exultationem Gol
Abbreviated transcription (Latin):
audiuit cito uocẽ ipsoꝵ Non ẽ
cõmemoratꝰ peccatoꝵ il m ueq
dedit illos ipimicis suis. sed pur¬
gauit illos in manu  scĩ pro¬
phetȩ : Subiecit casta asyrioꝵ:
& c̃triuit illos angłs dĩ: Nã stcit
Erechias qͦđ placuit dõ. & fortt̃
luit inuia Dauid patris sui. quã
mandauit illi esaias ꝓpheta ma¬
gnus & fidelis iꝑ c̃spectu dĩa. Iu
dieb ipsius retro rediuit sol: &
addidit regi uitã: Op̃u magno
uidit ultima: & consolatus est lu¬
gentes sẏonusq iu sẽpiternũ:
Ostendit futura: & abscondit
antequã euenirent: Memoria
LO SIAB. In cõposttione odoris
facti opus pigm̃tarii Iu omni
ore quasi mel indulcabitur eius
memoria: & ut musica iꝑ c̃iuuio
uini: Ipse ẽ directus diuinitus
in pęnitentia gentis: & tulit ab¬
hominationes impietatis. & gub¬
nauit ad dñm cor ipsius: & indi¬
ebus peccatoꝵ corroborauit pie¬
tatem: Prȩter DAUID & ERE¬
chiã. & losiam : om̃s peccatum
cõmiserunt: Nam reliqueruss

Expanded text:
audivit cito vocem ipsorum non est commemoratus peccatorum illorum neque dedit illos inimicis suis sed purgavit illos in manu Esaiae sancti prophetae subiecit castra Assyriorum et conteruit illos angelus Dei nam fecit Ezechias quod placuit Deo et fortiter ivit in via David patris sui quam mandavit illi Esaias propheta magnus et fidelis in conspectu Dei in diebus ipsius retro rediit sol et addidit regi vitam spiritu magno vidit ultima et obsecratus est lugentes in Sion usque in sempiternum ostendit futura et abscondita antequam evenirent memoria Iosiae in conpositione odoris facti opus pigmentarii in omni ore quasi mel indulcabitur eius memoria et ut musica in convivio vini ipse est directus divinitus in paenitentia gentis et tulit abominationes impietatis et gubernavit ad Dominum cor ipsius in diebus peccatorum corroboravit pietatem praeter David et Ezechiam et Iosiam omnes peccatum commiserunt nam reliquerunt
Abbreviated transcription (Latin):
ex qͦ defunctus ẽ Manasses uir eiꝰ
Erat aut̃ dieb festis ꝓcedenscũ
iuri sui annos centũ quinque:
dimisit abram suã liberam. & de¬
functa ẽ ac sepulta cũ uiro su
iꝑ bethulia: luxitq illan. omis
populus dieb septein: In omi
autẽ spacio uicę eiꝰ non suit qui
ꝓturbaret isrł & post mortẽ eus
Aunis multis: Dies aut̃ uictoriȩ

Expanded text:
defunctus est Manasses vir ejus. Erat autem diebus festis procedens cum viri sui annos centum quinque, et dimisit Abram suam liberam, et defuncta est ac sepulta cum viro suo in Bethulia. Luxitque illam omnis populus diebus septem. In omni autem spatio vitae ejus non fuit, qui perturbaret Israel, et post mortem ejus annis multis
Abbreviated transcription (Latin):
superiorib domꝰ suȩ fecit sibi secre¬
tũ cubiculũ. in quo cũ puellis suis
clausa morabatur: & habens suꝑ
lũbos suos ciliciũ. ieiunabat om̃ib
omenia & festa domꝰ isrł: Erat
aut̃ eleganti aspectu pimis: cui
uir suus reliquerat diuitias mul

Expanded text:
superioribus domus suae fecit sibi secresuperioribus domus suae fecit sibi secretum cubiculum in quo cum puellis suis clausa morabatur et habens super lumbos suos cilicium ieiunabat omnibus omenia et festa domus Israhel erat autem eleganti aspectu nimis cui vir suus reliquerat divitias
Abbreviated transcription (Latin):
qui ignorat te: ut ñ dicant inter
gentes ubi ẽ ds̃ eoꝵ:. Et cũ fatiga¬
tihis clamorib & his flecib lassat
siluissent: Exurgens Orias infusus
lacrimis dixit: Equo animo es¬
tote fr̃s: & hos quinq dies expecte¬
mus a dũo miscđiam. forsitan enĩ
indignationẽ suã abscidet: & dabt
głam nomini suo Si aut̃ tran¬
actis quinq dieb ñ uenerit ad¬
iutoriũ: faciemꝰ hȩc uerba quę¬
disset hȩc uerba ludith uidua quę
crat filia Merari. filii ldox. filii
ioseph. filui Oriç. filii Clai filulã¬
ner filu Gedeon. filii Rafomn. filii
Acͣitob filu Melchiȩ. filii Aenã.
silu pathaniȩ. filu Salathiel fili
Symeon. filii Ruben: & uir el fut
Manasses: qui mortuus ẽ indieb¬
messis hordearis: Anftabat eium
suꝑ alligantes manipulos in cãpo.
& uenit ęstus suꝑ caput eiꝰ & mor¬
tuus ẽ in bethulia ciuitate sua
& sepultus ẽ illic cũ patribus suis :
Erat aut̃ ludith relicta eꝰ uidua
iã annis trib. & mensib sex : & ip

Expanded text:
qui ignorat te, ut non dicant inter gentes: Ubi est Deus eorum? Et cum fatigati his clamoribus, et his fletibus lassati siluissent, exsurgens Ozias infusus lacrymis, dixit: Aequo animo estote, fratres, et hos quinque dies exspectemus a Domino misericordiam. Forsitan enim indignationem suam abscidit et dat gloriam nomini suo. Si autem, transactis quinque diebus, non venerit adiutorium, faciemus haec verba qudisset haec verba Iudith vidua, quae erat filia Merari filii Idox, filii Ioseph, filii Oziae, filii Elai, filii Iamnor, filii Gedeon, filii Raphoim, filii Acitob, filii Melchiae, filii Enam, filii Nathaniae, filii Salathiel, filii Simeon, filii Ruben, et vir eius fuit Manasses, qui mortuus est in diebmessis hordeaceae: instabat enim super alligantes manipulos in campo, et venit aestus super caput ejus, et mortuus est in Bethulia civitate sua, et sepultus est illic cum patribus suis. erat autem Iudith relicta eius vidua iam annis tribus et mensibus sex et in
Abbreviated transcription (Latin):
ignẽ & uermes iu carnes eoꝵ ut
u̾rantur & sentiant usq ipsẽ pit̃uũ:
⁊ factũ ẽ post hiȩc: om̃is populus
post uictoriã ueuit ad hierusalẽ
adorare dñu Et mox ut puri.¬
ficati sunt : obtuler̾ om̃s holocau.¬
sti & uota & repromissiones siuas:
Porro ludith. uniuersa uasabel¬
lica holofernis quȩ dedit illi po¬
płs & conopeũ qͦđ ipsa sustulerat.
uictoris cęlebratũ ẽ cum Iudith
Post dies aut̃ illos unꝰquisq redi¬
it ip sua: & ludith magnificata ẽ
in bechulia. & p̾clarior erat uni

Expanded text:
ut urantur et sentiant usque in sempiternum et factum est post haec omnis populus post victoriam venit ad Hierusalem adorare Dominum et mox ut purificati sunt obtulerunt omnes holocausta et vota et repromissiones suas udith universa vasa bellica Holofernis quae dedit illi populus et conopeum quod ipsa sustulerat ivictoriae celebratum est cum Iudith post dies autem illos unusquisque rediit in sua et Iudith magna facta est in Bethulia et praeclarior erat uni
Abbreviated transcription (Latin):
Dñs aut̃ om̃pi nocuit eũ: & tradi¬
dit eũ ip manꝰ feminȩ. & confudit
eũ: Non enĩ cecidit potens eorũ
auiuenibus: pec filii Ttan ꝑcus¬
ser̃t eũ. nec excelsi gigantes impo¬
suer̃ se illi: sed ludit filia Merari
iꝑ spetie faciei suȩ dissoluit eum:
Exuit enĩ se uestim̃to uidiutatis.
& induit se uestuñta lecttig In
exultitiore filioꝵ usrł Unx̃ faciẽ
suã unguento: colligauit cincinno
suos inytra ad decipiendum illũ:
Sai dalia eiꝰ rapuert̃ oculos eius
Pulchritudo eiꝰ captiuã fecit animã
Nꝰ amputauit pugione ceruicẽ eiꝰ:
Horruerunt ꝑsę onstantiã eiꝰ &
medi audaciam eiꝰ: Tunc ululauer̃
castra assyrioꝵ: quando apparuer̃
humiles mei aresccutes in siti : Filii
pullarũ cõpunxer̃ cos: & sic̃ pue¬
ros figientes occider̾ eos. perur̃t̃
i p̃lio a facie diũ: Hẏmnũ cante¬
clarus iñ uirtute: & quẽ superare
nemo potest: Tibi seruiat omnis
creatura tua: quia dixisti & facꝰ¬

Expanded text:
nus autem omnipotens nocuit eum et tradidit eum in manus feminae et confudit eum non enim cecidit potens eorum a iuvenibus nec filii Titan percusserunt eum nec excelsi gigantes inposuerunt se illi sed Iudith filia Merari in specie faciei suae dissolvit eum exuit enim se vestimenta viduitatis et induit se vestimenta laetitiae in exultatione filiorum Israhel unxit faciem suam unguento conligavit cincinnos suos mitra ad decipiendum illum sandalia eius rapuerunt oculos eius pulchritudo eius captivam fecit animam eius amputavit pugione cervicem eius horruerunt Persae constantiam eiMedi audaciam ejus. Tunc ululaverunt castra Assyriorum, quando apparuerunt humiles mei, arescentes in siti. Filii puellarum compunxerunt eos, et sicut pueros fugientes occiderunt eos: perierunt in praelio a facie Dclarus in virtute tua, et quem superare nemo potest. Tibi serviet  Al. serviat omnis creatura tua: quia dixisti, et fac
Abbreviated transcription (Latin):
Dix̃ aut̃ Iudith ad omnẽ pͥopiin:
Audite me fr̃s: suspenditr caput
hoc suꝑ muros pr̃os & erit cum
exierit sol accipia: uinsquisq
arma sua & exĩte cũ imnpetum̃
ut descendatis deorsũ: sed quasi
impetũ facientes: Iunc explorato¬
res pecesse erit ut fugiant ad prin¬
cipẽ suũ excitandum ad pugnam:
Cũq duces eoꝵ cucurreruit ad
tabnaculũ holoferius. & uiueneris
eũ truncũ ip suo sanguine uoluta¬
tũ: decidet suꝑ cos tunor: Cũq
cognouerttis fugere illos: ite post
illos securi. qm̃ dñs conteret eos sub

Expanded text:
Dixit autem Judith ad omnem populum: Audite me, fratres, suspendite caput hoc super muros nostros: et erit, cum exierit sol accipiat unusquisque arma sua, et exite cum impetu, non ut descendatis deorsum, sed quasi impetum facientes. Tunc exploratores necesse erit ut fugiant ad principem suum excitandum ad pugnam Cumque duces eorum cucurrerint ad tabernaculum Holofernis, et invenerint eum truncum in suo sanguine volutatum, decidet super eos timor. Cumque cognoveritis fugere illos ite post illos securi, quoniam Dominus conteret eos sub
Abbreviated transcription (Latin):
Mheriuĩ murmurationis suȩ c̃tra
dñm ꝓtulert: ext̾minati sunt ab
ext̾minatore. & a serpentib peri¬
erunt Et pos ergo ñ ulciscamur
nos ꝓhis quȩ patimur: sed repu¬
tates peccatis nr̃is hȩc ipsa mino¬
ra ẽe supplicia. flagella dñi qͣsi
serui qui corripimur ad em̃dati¬
onẽ ñ ad ꝑditionẽ Nrãm euenis.¬
se credamus: Et dixer̃ illi Orias
& prsb̃ri Om̃a quȩ locuta es
uera sunt : & ñ ẽ in sermonibus
tuis ulla rep̾hensio: Nunc ergo
tuncus dñm Et dix̃ illis ludith:
Sic̃ qͦđ loqui potui dĩ e̾ẽ cognõ

Expanded text:
onis suae contra Dominum protulerunt exterminati sunt ab exterminatore et a serpentibus perierunt et nos ergo non ulciscamur nos pro his quae patimur sed reputantes peccatis nostris haec ipsa minora esse supplicia flagella Domini quasi servi qui corripimur ad emendationem non ad perditionem nostram evenisse credamus et dixerunt illi Ozias et presbyteri omnia quae locuta es vera sunt et non est in sermonibus tuis ulla reprehensio nunc ergo timens Dominum et dixit illis Iudith sicut quod loqui potui Dei esse cog
Abbreviated transcription (Latin):
Porro achior uocatus uenit: & d:¬
cit ei Ds isrł cui tu testimoniũ
dedisti qͦđ ulciscatur de minucis
suis: Ipse caput omnuũ incredulo¬
rũ incidit in hac pocte ipimanu
mea: Ut ꝓbes quia tta est : Ecce
caput holoferius qui contẽptu
tibi interitũ minabatur dicens:
Cũ captus fuerit popłs isrł gla

Expanded text:
rro Achior vocatus venit, et dixit ei: Deus Israel, cui tu testimonium dedisti, quod ulciscatur se de inimicis suis, ipse caput omnium incredulorum incidit in hac nocte in manu mea. Et ut probes, quod ita est, ecce caput Holofernis, qui in contemptu tibi interitum minabatur dicens: C
Abbreviated transcription (Latin):
dicã domino̾ meo: Om̃e qđerit
ante oculos ciꝰ bonũ & optimũ fa¬
ciã: Quicquid aut̃ illi placuerit.
hoc mihi erit optunũ om̃ib ãieb
uitȩ meę Et surrex̃ & ornauit
se uestim̃to suo & ingressa stenit
ante faciẽ eiꝰ Cor aut̃ holoferuꝰ
concussũ ẽ: erat enĩ ardens in con¬
cupiscentia eiꝰ: Et dix̃ ad eam
holosernis: Bibe nunc & accũbe
I iocunditate: qm̃ grãm inuenisti
corã me: & dix̃ ludith Hibami
domine: qm̃ mnagnificata ẽ anima
mea hodie. p̾ om̃ib dieb meis: Et
accepit & manducauit & bibit
corã ipso. ea quȩ parauerat illi
ancilla eiꝰ. & iocundus factus est
Holofernis ad illã: Bibitq uinũ
biberat ip uita sua. Ut aut̃ sero
factũ ẽ: festinauer̃ serui illius
ad hospina sua. & ẽdusit llagao
ostia cubiculi & abut: Erant
aut̃ om̃s fatigati a uino : Eratq
ludich sola ip̃ cubiculor Porro
holofernis iacebat in lecto: pinua
ebxietate sopitus Diẽq Iudith

Expanded text:
dicam domino meo omne quod erit dicam domino meo omne quod erit ante oculos eius bonum et optimum faciam quicquid autem illi placuerit hoc mihi erit optimum omnibus diebus vitae meae et surrexit et ornavit se vestimento suo et ingressa stetit ante faciem eius cor autem Holofernis concussum est erat enim ardens in concupiscentia eius et dixit ad eam Holofernis bibe nunc et accumbe in iucunditate quoniam gratiam invenisti coram me et dixit Iudith bibam domine quoniam magnificata est anima mea hodie prae omnibus diebus meis et accepit et manducavit et bibit coram ipso ea quae paraverat illi ancilla eius et iucundus factus est Holofernis ad illam bibitque vinum biberat in vita sua ut autem sero factum est festinaverunt servi illius ad hospitia sua et conclusit Bagao ostia cubiculi et abiit erant autem omnes fatigati a vino eratque Iudith sola in cubiculo porro Holofernis iacebat in lecto nimia ebrietate sopitus dixitque Iudith
Abbreviated transcription (Latin):
diendi foras ad orationẽ: & dep̃¬
candi dñm: Et p̾cepit cubicu¬
lariis suis. ut sic̃ placeret illi ex¬
iret & introiret ad adorandum
dm̃ suũ ꝑtriduũ: Et exibat
noctib in uallẽ bęthulię: & bap¬
tiz abat se ip fontẽ aquȩ Et ut
ascendebat. orabat dñm dm̃ isił
ut dirigeret uiã eiꝰ adliberati¬
onẽ popłi sui & initroiens
munda manebat intab̾na culo suo:
usq dũ acciperet ȩscã suam ip
uesperũ: Ut factũ ẽ quarto die.
Holofernis fecit cęnã seruissuis.
& dix̃ ad llagao eunuchũ Uade
& suade hebrȩã illã: ut sponte
c̃sentiat habttare mecũ. fedũ ẽ
ciũ apud assyrios si femina irri
deat iurũ. agendo ut innapus
transeat ab eo Tunc introiuit
Magao ad ludith & dixit: Noꝵ
uereatus bona puella intrõire. ad
dominũ meũ. ut honorificet᷑ aute
faciẽ eiꝰ a manducet cũ eo & bibt
unũ ip iocunditate: Qui ludith
respondit: Quȩ ego sũ ut contra¬

Expanded text:
diendi foras ad orationem, et deprdiendi foras ad orationem, et deprecandi Dominum. Et praecepit cubiculariis suis, ut sicut placeret illi, exiret et introiret ad adorandum Deum suum, per triduum: et exibat noctibus in vallem Bethuliae, et baptizabat se in fonte aquae. Et ut ascendebat, orabat Dominum Deum Israel, ut dirigeret viam ejus ad liberationem populi sui. Et introiens, munda manebat in tabernaculo, usque dum acciperet escam suam in vespere. Et factum est, in quarto die Holofernes fecit coenam servis suis, et dixit ad Vagao eunuchum suum: Vade, et suade Hebraeam illam, ut sponte consentiat habitare mecum. Foedum est enim apud Assyrios, si o ut inmunis transeat ab eo tunc introivit Bagao ad Iudith et dixit non vereatur bona puella introire ad dominum meum ut honorificetur ante faciem eius et manducet cum eo et bibat vinum in iucunditate cui Iudith respondit quae ego sum ut contra
Abbreviated transcription (Latin):
fecit ds̃ qui misit it ante popłm:
ut des illũ tu in manibus postriꝰ.
Et qm̃ bona ẽ ꝓmissio tua. si fece¬
rit mihi hoc ds̃ tuus: erit & meũ
ds & tu in domu pabuchodono¬
sor magna eris: & pom̃ tuũ nomi¬
nabitur inuniuersa t̾ra: Aunc XII¬
iussit eã introire ubi repositi erañ
thesauri eius: & iussit illic mane¬
re cã. & c̃stituit quid daretus ulli
de conuiuio suo: Cui respondit
ludith & dix̃: Nunc pon potero
manducare ex his quȩ mihi p¬¬
cipis tribui: ue ueniat suꝑ me
offensio Ex his autẽ quȩ mihi
detuli manducabo Qui holo¬
fernis ait Si defecerint tͥ ista
quȩ tecũ detulisti. quid faciemꝰ
tibi: & dix̃ ludith Yiuit ani¬
matua domine m̃s. qm̃ ñ expen¬
det om̃a hȩc ancilla tua: donee
faciat ds̃ in manu mea hȩc quȩ
cogitaui Et induxer̾ illã serui
ciꝰ ip tab̾naculo quo p̃ceperit. &
petit dũ introiret ut daretur
ei copia. nocte & ante lucẽ egre¬

Expanded text:
fecit Deus qui misit te ante populum fecit Deus qui misit te ante populum ut des illum tu in manibus nostris et quoniam bona est promissio tua si fecerit mihi hoc Deus tuus erit et meus Deus et tu in domo Nabuchodonosor magna eris et nomen tuum nominabitur in universa terra tunc iussit eam introire ubi repositi erant thesauri eius et iussit illic manere eam et constituit quid daretur illi de convivio suo cui respondens Iudith dixit nunc non potero manducare ex his quae mihi praecipis tribui ne veniat super me offensio ex his autem quae mihi detuli manducabo cui Holofernis ait si defecerint tibi ista quae tecum detulisti quid faciemus tibi et dixit Iudith vivit anima tua domine meus qdet omnia haec ancilla tua, donec faciat Deus in manu mea haec quae cogitavi. Et induxerunt illam servi ejus in tabernaculum, quod praeceperat. Et petiit dum introiret, ut daretur ei copia nocte et ante lucem egre
Abbreviated transcription (Latin):
ra sua: & sanguinẽ eorũ bibant.
contingi ipfrumto uino & olec
hȩc cogitauert impendere. & uo¬
lunt consumere: quȩ pec manib
deberent c̃tingere: Ergo qm̃ hȩc
faciunt : certum ẽ quod ip ꝑditio¬
ne dabuntur: Quod ego ancilla
tua cognoscens. fugi ab illis: & mi¬
sit me dñs hȩc ipsa nuntiare tibi:
Ego enĩ ancilla tua dm̃ colo etiã
nunc apud te : & exiet ancilla tua
& orabo dm̃: & dicet mihi quando
eis reddat peccatũ suũ. & ueniens
nuntiabo tibi: Ita ut ego adducã
te ꝑmediã hierłm: & habebis omnẽ
popłm isrł sic̃ oues quib non ẽ
pastor & ñ latrabit uł unꝰ ẽtra
te: qm̃ hȩc mihi dicta sunt ꝑ ꝓ.¬
hoc ipsa missa sũ puntiare tibi:
Pacuert̃ aut̃ om̃a uerba hȩcco.¬
rã holoferne & corã pueris eiꝰ: &
mirabantur ad sapientiã eiꝰ & di¬
cebat alt̃ ad alterũ: Non ẽ talis
mulier suꝑ terrã. ip aspectu. Ii
pulchrttudine. & ip sensu uerboꝵ:
Et dix̃ ad illã holofernis: Bene

Expanded text:
t contingi in frumento vino et oleo haec cogitaverunt inpendere et volunt consumere quae nec manibus deberent contingere ergo quoniam haec faciunt certum est quod in perditione dabuntur quod ego ancilla tua cognoscens fugi ab illis et misit me Dominus haec ipsa nuntiare tibi ego enim ancilla tua Deum colo etiam nunc apud te et exiet ancilla tua et orabo Deum et dicet mihi quando eis reddat peccatum suum et veniens nuntiabo tibi ita ut ego adducam te per mediam Hierusalem et habebis omnem populum Israhel sicut oves quibus non est pastor et non latrabit vel unus contra te quoniam haec mihi dicta sunt per prhoc ipsa missa sum nuntiare tibi placuerunt autem omnia verba haec coram Holoferne et coram pueris eius et mirabantur ad sapientiam eius et dicebant alter ad alterum non est talis mulier super terram in aspectu in pulchritudine et in sensu verborum et dixit ad illam Holofernis bene
Abbreviated transcription (Latin):
popłin hebrȩoꝵ qui tam decoras
mulieres habent. ut ñ ꝓhis merito
pugnare contra eos debeamus:
Uidens itaq holofernem ludith
sedentẽ In conopeo. quod erat ex
purpura & auro & smaragdo et
lapidib p̾ciosis intextũ. & cũ ip
faciẽ eiꝰ intendisset: ad orauit eũ
ꝓsternens se suꝑ terrã Et leuauer
eã serui holofernis: iubente domino
suo: Tunc holofernis dixit ei:
¶quo animo esto. & poli pauere¬
e in corde tuo. qm̃ ego pũquã pociii
uirũ qui uoluit seruire nabucho¬
donosor regi Popl̃s aut̃ tuus si
ñ contẽpsisset me: non alleuassẽ
lanceã meã suꝑ illũ: Nunc aut̃
dic mihi qua ex causa recessisti
ab illis: & placuit tibi ut uenisses
ad uos Et dix̃ ludith Sume
uerba ancillȩ tuȩ. qm̃ si secutus¬

Expanded text:
populum Hebraeorum qui tam decoras populum Hebraeorum qui tam decoras mulieres habent ut non pro his merito pugnare contra eos debeamus videns itaque Holofernem Iudith sedentem in conopeo quod erat ex purpura et auro et zmaragdo et lapidibus pretiosis intextum et cum in faciem eius intendisset adoravit eum prosternens se super terram et levaverunt illam servi Holofernis iubente domino suo tunc Holofernis dixit ei aequo animo esto et noli pavere in corde tuo quoniam ego numquam nocui virum qui voluit servire Nabuchodonosor regi populus autem tuus si non contempsisset me non adlevassem lanceam meam super illum nunc autem dic mihi qua ex causa recessisti ab illis et placuit tibi ut venires ad nos et dixit illi Iudith sume verba ancillae tuae q
Abbreviated transcription (Latin):
O ldeo ego fugi a facie eoruin
qm̃ futurũ agnoui qͦđ dent᷑ uob
i dep̾dationẽ. ꝓ eo quod contem¬
uentes uos poluer̃ ultro tradere
seipsos. ut inuenirent miscđiam
ip c̃spectu ur̃o: Hac de causa co¬
gitaui mecũ dicens Uadã ad sa¬
ciẽ principis Holofernis: ut indi¬
cẽ illi secreta illoꝵ & ostendã illi
quo aditu possit obtinere eos. Tta
ut ñ cadat unus uir de exercitu eiꝰ:
Et cũ audissent uiri illi uerba eꝰ:
considerabant faciẽ eiꝰ & erat ip
oculis eoꝵ stupor: qm̃ mirabant᷑
pul chritudinem eiꝰ numis & dixer̃
ad eã Conseruasti animã tuã:
eo qͦđ tale repperisti consiliũ. ut
descenderes ad dominum pr̃m:
Hoc aut̃ scias. qm̃ cũ fteteris in
c̃spectu eiꝰ: bene tibi faciet & eris
gratissima in corde eiꝰ: Duxert̃q
illã ad tab̾naculũ holofernis: ad
nuntiantes eã: Cũq intrasset
ante faciẽ eiꝰ: ftat̃ captꝰ ẽ in suis
oculis holofernis: Dixert̃q ad
cũ satellites eiꝰ: Quis contemnit

Expanded text:
acie eorum quoniam futurum agnovi quod dentur vobis in depraedationem pro eo quod contemnentes vos noluerunt ultro tradere se ipsos ut invenirent misericordiam in conspectu vestro hac de causa cogitavi mecum dicens vadam ad faciem principis Holofernis ut indicem illi secreta illorum et ostendam illi quo aditu possit obtinere eos ita ut non cadat unus vir de exercitu eius et cum audissent viri verba eius considerabant faciem eius et erat in oculis eorum stupor quoniam mirabantur pulchritudinem eius nimis et dixerunt ad eam conservasti animam tuam eo quod tale repperisti consilium ut descenderes ad dominum nostrum hoc autem scias quoniam cum steteris in conspectu eius bene tibi faciet et eris gratissima in corde eius duxeruntque illam ad tabernaculum Holofernis et nuntiantes eam cumque intrasset ante faciem eius statim captus est in suis oculis Holofernis dixeruntque ad eum satellites eius quis contemnat
Abbreviated transcription (Latin):
nis ancillȩ suȩ. & uissit ut nite¬
ret illud ip perã suã Et exicit
dus scđ̾m consuetudinẽ suam
quasi ad orationẽ: & transiert
castra. & gyrantes uallẽ uener
ad portã ciuitatis Et dixit
ludith a longe custodib niuroꝵ
Aperite portas: qm̃ pobiscũ ẽ
ds qui fecit uirtutẽ ipisrł. &
factũ ẽ cũ audissent uiri uocem

Expanded text:
nis ancillae suae, et jussit ut mitteret illud in peram suam. Et exierunt duae, secundum consuetudinem suam, quasi ad orationem, et transierunt castra, et gyrantes vallem, venerunt ad portam civitatis. Et dixit Judith a longe custodibus murorum: Aperite portas, quoniam nobiscum est Deus, qui fecit virtutem in Israel. Et factum est, cum audi
Abbreviated transcription (Latin):
uirtꝰ eiꝰ quȩ ẽ in te ad correctionẽ
omniũ animarũ errantiũ: qm̃ñ
solũ homines seruient illi ꝑte sed
& bestiȩ agri obtemperant illi
Nuntiatur enĩ industria animi
tui uniuersis gentibus: & indicati
ẽ om̃i scło. quoniã tu solus bonus
& potens es ipom̃i regno eius&
disciplina tua om̃ib prouincis
p̃dicatur: Nec hoc latet qͦđ loc¬
tus ẽ Achior: pec illudignoratur
qđ ei iusseris euenire: Consta
enuĩ dm̃ pr̃m sic peccatis offensu
ut mandauerit ꝑ ꝓphetas suos
ad popłin. qͦđ tradat cũ ꝓpeccati
suis: & qm̃ sciunt se offendisse
dm̃ suũ filu isrł: Tremor tuus suꝑ
ipsos ẽ. insuꝑ etiã fames inuasit:
eos: & ab ariditate aquȩ iã uit

Expanded text:
 in te ad correptionem omnium animarum errantium quoniam non solum homines serviunt illi per te sed et bestiae agri obtemperant illi nuntiatur enim industria animi tui universis gentibus et indicatum est omni saeculo quoniam tu solus bonus et potens es in omni regno eius et disciplina tua omnibus provinciis praedicatur nec hoc latet quod locutus est Achior nec illud ignoratur quod ei iusseris evenire constat enim Deum nostrum sic peccatis offensum ut mandaverit per prophetas suos ad populum quod tradat eos pro peccatis suis et quoniam sciunt se offendisse Deum suum filii Israhel tremor tuus super ipsos est insuper etiam fames invasit eos et ab aridita
Abbreviated transcription (Latin):
hierłm ciuitatẽ tuã erigas: & hoc
qđ credens ꝑte posse fieri cogita¬
accessit ad columnã quȩ erat ad
caput lectuli eiꝰ. & pugionẽ eius
qui ip ea ligatꝰ pendebat ex solut:
Cũq euaginasset illũ: app̾hen¬
dit comã capitis ciꝰ & atc: Cop¬
firia me dñe ds̃ iphac hora:
Q ꝑcussit bis in ceruicẽ eiꝰ &

Expanded text:
itatem tuam erigas; et hoc, quod credens per te posse fieri, cogitaaccessit ad columnam, quae erat ad caput lectuli ejus, et pugionem ejus, qui in ea ligatus pendebat, exsolvit. Cumque evaginasset illum, apprehendit comam capitis ejus, et ait: Confirma me, Domine Deus in hac hora. Et percussit bis in cervic
Abbreviated transcription (Latin):
transire dicentes: Ds patrũ pr̃oꝵ
det tibi gratiã: & omne consiliũ
tui cordis sua uirtute corroboret.
& glorietur suꝑte hierłn. & sit
nom̃ tuũ in pumero scõꝵ & ius¬
torũ: Et dixert hi qͥ illic erant
om̃s una uoce. fiat fiat: Iudith
uero orans dñm. transiuit por¬
tas ipsa & abra eiꝰ: Eactũ ẽ aut̃
cũ descenderet montẽ circa ortũ
diei: occurrer̾ ei exploratores
assyrioꝵ. & tenuer̾ eã dicentes:

Expanded text:
dicentes Deus patrum nostrorum det tibi gratiam et omne consilium tui cordis sua virtute corroboret ut glorietur super te Hierusalem et sit nomen tuum in numero sanctorum et iustorum et dixerunt hii qui illic erant omnes una voce fiat fiat Iudith vero orans Dominum transiit portas ipsa et abra eius factum est autem cum descenderet montem circa ortum diei occurrerunt ei exploratores Ass
Abbreviated transcription (Latin):
dñs c̃tulit splendorẽ. qm̃ oninis
ista cõpositio. ñ ex lib dine seđ
ex uirtute pendebat: Et ideo dũs
hanc in illam p ilchritudinẽ am¬
pliauit: ut in cõparabili decore
omniũ oculis appareret: Impo¬
suit itaq abrę suş ascopã uini.

Expanded text:
s contulit splendorem, quoniam omnis ista compositio, non ex libidine, sed ex virtute pendebat: et ideo Dominus hanc in illam pulchritudinem ampliavit, ut incomparabili decore omnium oculis appareret. Imposuit itaque abrae suae ascoperam vini,
Abbreviated transcription (Latin):
c̃siliũ corrobora. ut domꝰ tua iN
iua scificatione ꝑ maneat: & om̃s
gentes agnoscant qm̃ tues ds̃. &
non ẽ alius pͣterte: Factũ ẽ aut̃
cũ cessasset clamare ad dñm: sur¬
rexit de loco quo iacuerat pros¬
trata dño. uocauitq abram suã:
& descendens in domũ suã abstu¬
lit ase ciliciũ. & exuit se ueflim̃to
uiduitatis suȩ : & lauit corpꝰ suũ.

Expanded text:
a ut domus tua in tua sanctificatione permaneat et omnes gentes agnoscant quoniam tu es Deus et non est alius praeter te factum est autem cum cessasset clamare ad Dominum surrexit de loco quo iacuerat prostrata Domino vocavitque abram suam et descendens in domum suam abstulit a se cilicium et exuit se vestimentis viduitatis suae et lavit corpus suum
Abbreviated transcription (Latin):
nis in c̾fusionẽ: & dedisti mulieres
illoꝵ ip p̾dã. & filias eoꝵ in cap¬
tiuitatẽ. & omnẽ p̃dã in diuisionẽ
seruis tuis qui zelauert zelũ tuũ
Subueni quȩsote dñe ds m̃s mihi
iuduȩ: Tu enĩ fecisti priora: et
illa post illa cogitasti. & hoc fac¬
tũ ẽ qͦđ ipse uoluisti Om̃s enĩ
uiȩ tuȩ paratȩ sunt: & tua udi¬
cia ip ꝓuidentia tua posiuisti:
Respice castra assyrioꝵ punc:
sic̃ tunc castra uidere egyptiorũ
dignatus es. quando post seruos
tuos armati currebant. c̃fidentes
in quadrigis & in equitatu suo.
& in multitudine bellatoꝵ: Sri¬

Expanded text:
: et dedisti mulieres illorum in praedam, et filias illorum in captivitatem; et omnem praedam in divisionem servis tuis, qui zelaverunt zelum tuum: subveni, quaeso te, Domine Deus meus, mihi viduae. Tu enim fecisti priora, et illa post illa cogitasti: et hoc factum est quod ipse voluisti. Omnes enim viae tuae paratae sunt, et tua judiciRespice castra Assyriorum nunc, sicut tunc castra Aegyptiorum videre dignatus es, quando post servos tuos armati currebant, confidentes in quadrigis, et in equitatu suo, et in multitudine bellato
Abbreviated transcription (Latin):
de hierłm uenit in bethuliã cũ
uniuersis prȩsbytȩris suis ut ui¬
deret ludith Quȩ cũ exisset
ad illũ : benedixert illã om̃s una
uoce dicentes: Tu gloriahierłm:
Tu lȩcitia isrł: Tu honorificentia
popłi pr̃i. quia fecisti uirilit̃: &
c̃fortatũ ẽ cortuũ. eoqͦđ castitatẽ
amaueris: & post uirũ tuũ alte¬
ẽfortauit te: & ideo eris benedicta
ln ȩt̃uũ: Et dix̃ om̃is popłs. fiat
fiat Per dies aut̃ triginta uix
collecta sunt spolia assyrioꝵ a
popło isrł: Porro aut̃ uniuersa
quȩ holofernis peculiaria fuisse
ꝓbata sunt: deder̃t ludith. in auro
& argento. & uestibus. & gẽmis. &
om̃i suppellectili : & tradita sunt
debant cũ mulierib & uirginibus
& luuenibus inorganis & cytharis:
unc cantauit canticum hoc dp̃o
dulamini illi psalmũ nouũ.: exul¬
tate & inuocate pom̃ eiꝰ Dñs con¬
tereus bella: dñs nom̃ ẽ illi: qͥ posu¬
it castra sua lu medio popłi sui: ut

Expanded text:
de Hierusalem venit in Bethuliam cum de Hierusalem venit in Bethuliam cum universis presbyteris suis ut videret Iudith quae cum exisset ad illum benedixerunt illam omnes una voce dicentes tu gloria Hierusalem tu laetitia Israhel tu honorificentia populi nostri quia fecisti viriliter et confortatum est cor tuum eo quod castitatem amaveris et post virum tuum alteconfortavit te, et ideo eris benedicta in aeternum. Et dixit omnis populus: Fiat, fiat. Per dies autem triginta, vix collecta sunt spolia Assyriorum a populo Israel. Porro autem universa, quae Holofernis peculiaria fuisse probata sunt, dederunt Judith in auro, et argento, et vestibus, et gemmis, et omni supellectili, et tradita sunt debant cum mulieribus, et virginibus, et juvenibus, in organis, et citharis. Tunc cantavit canticum hoc Domino dulamini illi psalmum novum, exaltate et invocate nomen ejus. Dominus conterens bella, Dominus nomen est illi. Qui posuit castra sua in medio populi sui, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Uidentes staq fili isrł fugientesilles
descendentes clangentesq tubis
& ululantes post ipsos. & qm̃ assy¬
rii ñ adunati in fugã ibant p̾cipi¬
tes: filii aut̃ isrł uno agmune ꝑse¬
quentes. debilitabant om̃s qͦs inue¬
nire potuissent: Misitq Orias
nuntios ꝑ om̃s ciuitates & regioneᷤᷤ
isrł: Om̃is itaq regio om̃isque
urbs. electã iuuentũtẽ misit ar¬
matã post eos. & ꝑsecuti sunt eos
in ore gladii: quousq ꝑuenireNT
ad extremitatẽ finiũ suarũ: Re¬
liqui aut̃ qui erant ip bethulia
ingiessi sunt castra assẏrioꝵ: &
prȩdã quã fugientes assyrii relĩ¬
querant abstulerunt & onustati
sunt ualde : Hi uero qͥ uictores
reuersi sunt ad bethuliã: om̃ia
quȩq erant illoꝵ abstuler̃ secũ.
ita ut ñ e̾e̾t uumerꝰ in pecoribꝰ.
in ium̾tis. & uniuersis mobilibus¬
eoꝵ ut aminimo usq ad magnũ
om̃s diuites fierent de p̾dationib:
eoꝵ: Lo achĩ aut̃ sũmus pontifex

Expanded text:
videntes itaque filii Israhel fugientes illos videntes itaque filii Israhel fugientes illos descenderunt clangentes tubis et ululantes post ipsos et quoniam Assyrii non adunati in fuga ibant praecipites filii autem Israhel uno agmine persequentes debilitabant omnes quos invenire potuissent misitque Ozias nuntios per omnes civitates et regiones Israhel omnis itaque regio omnisque urbs electam iuventutem misit armatam post eos et persecuti sunt eos in ore gladii quousque pervenirent ad extremitatem finium suarum reliqui autem qui erant in Bethulia ingressi sunt castra Assyriorum et praedam quam fugientes Assyrii reliquerant abstulerunt et honestati sunt valde hii vero qui victores reversi sunt ad Bethuliam omnia quaeque erant illorum abstulerunt secum ita ut non esset numerus in pecoribus in iumentis eorum ut a minimo usque ad magnum omnes divites fierent de praedationibus eorum Ioachim autem summus pontifex
Abbreviated transcription (Latin):
uidens cadauer absq captte holo.¬
fernis in suo sanguine tabe factũ
iacere suꝑ terrã. Exclamauit uoce
magna cũ fletu. & scidit uestim̃ta
sua: & ingressus tab̾naculũ ludto
ñ inuenit eã. & exiliuit foras ad
popłm & dix̃: U̾na mulier hebra
fecit confusionẽ ip domu regis pa¬
buchodonosor: Ecce erũ holoferai
lac& ipt̾ra: & caput ipsius ñ ẽ u
illo: Quod cũ audissent pͥncipe
uirtutis assẏrioꝵ: sciderunt ous
uestim̃ta sua. & intolerabilis tins
& tremor cecidit suꝑ eos: & turba¬
ti sunt animi eoꝵ ualde. & fact
ẽ clamor incõparabilis in media
castra eoꝵ Qũq om̃is exercitus
decollatũ holofernem audisset.
fugit mens & c̃siliũ ab cis. & solo
tremore & metu agitati fuge pri¬
sidiũ sumunt. Ita ut pullus loqus¬
retur cũ ꝓximo suo: sed uiclinato
capite relictis om̃ibus euadere¬
cupiebant hebrȩos: quos armatos
uenire suꝑ se audierant: fugientes
ꝑuias cãpoꝵ & semitas collium

Expanded text:
vidensque cadaver absque capite Holovidensque cadaver absque capite Holofernis in suo sanguine tabefactum jacere super terram, exclamavit voce magna cum fletu et scidit vestimenta sua et ingressus tabernaculum Iudith non invenit eam et exilivit foras ad populum et dixit una mulier hebraea fecit confusionem in domo regis Nabuchodonosor ecce enim Holofernis iacet in terra et caput ipsius non est in illo quod cum audissent principes virtutis Assyriorum sciderunt omnes vestimenta sua et intolerabilis timor et tremor cecidit super eos et turbati sunt animi eorum valde et factus est clamor inconparabilis in media castra eorum cumque omnis exercitus decollatum Holofernem audisset fugit mens et consilium ab eis et solo tremore et metu agitati fugae praesidium sumunt ita ut nullus loqueretur cum proximo suo sed inclinato capite relictis omnibus evadere Hebraeos quos armatos venire super se audierant fugientes per vias camporum et semitas collium
Abbreviated transcription (Latin):
cessio eiꝰ. usq in hodiernũ diem:
¶ox aut̃ ut ortus ẽ dies: suspen¬
derunt suꝑ inuros caput holofer¬
nis. accepitq unꝰquisq uir arma
sua: & egressi sunt cũ grandi stre¬
pitu & ululatu: Quod uidentes
naculo erant uenientes & ante in¬
gressũ cubiculi ꝑstrepentes: exci¬
tandi gratia inquietudinẽ arte
moliebantur. ut ñ ab excitantibꝰ
sed a sonantib holofernis euigila¬¬
ret: Nullus enĩ audebat cubicu¬¬
lũ uirtutis assẏrioꝵ pulsando aut
intrando aperire: Ded cũ uenis¬
sent duces eiꝰ & tribuni & uniuer¬
si maiores exercitus assyriorum:
dixerunt cubiculariis: Intrate
& excicite illũ: qm̃ egressi mures
de cauernis suis ausi st̃ ꝓuocare
nos ad proeliũ: Lunc ingressus
uagao cubiculũ eiꝰ: stecit ante cor¬
tinã. & plausũ fecit manib suis:
Suspicabatur enĩ illũ cũ ludith
dormire: Sed cũ pullũ motũ la¬
centis sensu auriũ caperet: accessit
ꝓximans ad cortinã. & eleuans eã

Expanded text:
eris ejus usque in hodiernum diem. Mox autem ut ortus est dies, suspenderunt super muros caput Holofernis, accepitque unusquisque vir arma sua, et egressi sunt cum grandi strepitu et ululatu. Quod videntes naculo erant, venientes, et ante ingressum cubiculi perstrepentes, excitandi gratia, inquietudinem arte moliebantur, ut non ab excitantibus, sed a sonantibus Holofernes evigilaret. Nullus enim audebat cubiculum virtutis Assyriorum pulsando aut intrando aperire. Sed cum venissent ejus duces ac tribuni, et universi majores exercitus regis Assyriorum, dixerunt cubiculariis: Intrate, et excitate illum, quoniam egressi mures de cavernis suis, ausi sunt provocare nos ad praelium. Tunc ingressus Vagao cubiculum ejus, stetit ante cortinam, et plausum fecit manibus suis: suspicabatur enim illum cum Judith dormire. Sed cum nullum motum jacentis sensu aurium caperet, accessit proximans ad cortinam, et elevans eam,
Abbreviated transcription (Latin):
concurrert ad cã om̃s a minino
usq ad maximũ: qm̃ spcrauer
eõ iã ñ ẽe uenturã & accender¬
tes suiminaria congyraueruis
circa eã uniuersi: Illa aut̃ ascen¬
dens in eminentiori loco: iussit
ficri silentiũ: Cũq om̃s tacius¬
sent: dix̃ ludith LAD ATE
sperantes ip se: & ip me ancillam
suã adimpleuit miscđiam suam
quã ꝓmisit domuiisrł: & int̾fecit
Ip manu mea hõstẽ popłi sui iN
hac nocte: Et ꝓferens de pera
caput holofernis: ostendit illis
dicens Ecce caput holofernis
principis militiȩ assyrioꝵ & ecce
conopeũ illius ip quo recũbebat
in ebrietate sua. ubi & ꝑ manum
feminȩ ꝑcussit illũ dñs ds̃ noster:
Uiuit aut̃ ipse dñs: qm̃ custodi¬
uit me angłs eiꝰ. & hinc euntẽ
& ibi cõmorantẽ. & inde huc re.¬
uertentẽ: & ñ ꝑmisit me ancillã
suã dñs coinquinari. sed sine pol¬
lutione peccati reuocauit me uob
gaudentẽ ip uictoria sua: ip eua.¬
sione mea. inliberatione uestra:

Expanded text:
rrerunt ad eam omnes a minimo usque ad maximum quoniam speraverunt eam iam non esse venturam et accendentes luminaria congyraverunt circa eam universi illa autem ascendens in eminentiori loco iussit fieri silentium cumque omnes tacuissent dixit Iudith laudate e ancillam suam adimplevit misericordiam suam quam promisit domui Israhel et interfecit in manu mea hostem populi sui in hac nocte et proferens de pera caput Holofernis ostendit illis dicens ecce caput Holofernis principis militiae Assyriorum et ecce conopeum illius in quo recumbebat in ebrietate sua ubi et per manum feminae percussit illum Dominus Deus noster vivit autem ipse Dominus quoniam custodivit me angelus eius et hinc euntem et ibi commorantem et inde huc revertentem et non permisit me ancillam suam Dominus coinquinari sed sine pollutione peccati revocavit me vobis gaudentem in victoria sua in evasione mea in liberatione vestra
Abbreviated transcription (Latin):
tis suis & lanceis gloriantur.
uesciunt quia tu ipse es dĩ pr.
qui c̃teris bella ab initio. & dñs
nomꝰ ẽ tibi Erige brachiũ tuũ
sic̃ ab initio & allide uirtutẽ coꝵ
in uirtute tua. cadat uirtus eoꝵ
in rracindiã tuã: qui ꝓmittur
se uiolare. sc̃a tua. & polluere ta¬
bnaculũ pominis tui: & d eiceit
gladio suo cornu altaris tui: Fac
dñe ut gladio ꝓprio eiꝰ suꝑbia an¬
putetur. capiatur laqueo oculoꝵ
suoꝵ in me: & ꝑcuties eũ ex labus
caritatis meę Da mihi in animo
c̃stantiã : ut contemnã illũ & uir¬
tutẽ eiꝰ ut euertã illũ: Erit enĩ
memoriale nominis tui: cũ manꝰ¬
feminȩ dciecerit cũ: Non enĩ ip
multicidine ẽ uirtꝰ tua dñe : Neq
in equoꝵ iurib uoluntas tua. nec
suꝑbi ab initio placuer̃t̃ tibi: sed
humiliũ & mansuetoꝵ tibi semꝑ

Expanded text:
tis suis, et in lanceis gloriantur, et nesciunt, quia tu ipse es Deus noster, qui conteris bella ab initio, et Dominus nomen est tibi. Erige brachium tuum sicut ab initio, et allide virtutem illorum in virtute tua: cadat virtus eorum in iracundia tua, qui promittunt se violare sancta tua, et polluere tabernaculum nominis tui, et dejicere gladio suo cornu altaris tui. Fac, Domine, ut gladio proprio ejus superbia amputetur: capiatur laqueo oculorum suorum in me, et percuties eum ex labiis charitatis meae. Da mihi in animo constantiam, ut contemnam illum; et virtutem, ut evertam illum. Erit enim hoc memoriale nominis tuifeminae deiecerit eum. Non enim in multitudine est virtus tua, Domine, neque in equorum viribus voluntas tua, nec superbi ab initio placuerunt tibi; sed humilium et mansuetorum tibi semper