comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ceptus est xp̃s. tribulationes induxit diabolus & mortem Oñis
operatus est tabulus. ut eius proditione facta inxp̃o : postea
ꝑ secutionẽ eccła pater&ur. et occiderentur quã plurimi dis¬
cipulixp̃i. et sacerdotes & pronomine eius ꝑsecutiones grauis
geth nomine achis Sedcũ gloria eius sibi fuiss& cõmemorata
neper liuorẽ idẽ rex adquẽ confugerat aliquid in eũ machi¬
nar&ur : finxit insaniã & quasi furore correptus mutauit ossuũ
Defluebantq saliuȩ in barbam eius conlabeba curq in manib eo¬
rum & procedebat ad ostia portȩ & dixit achisrex: quid huc
mihi adduxistisistum : Num quid deerant nobis furiosi : & sic
eum dimisit : Achis ht̃ pra&atur quomodo ẽ ꝑquẽ fignificat᷑
ignorantia et uerbũ mirantis & non agnoscentis quod ingente
lia Frat sacrificium secundum ordinem aaron. Et postea ipse
decorpore & sanguinesuo inftituit sacrificium secundũ ordinem

Expanded text:
ceptus est Christus, tribulationes induxit diabolus, et mortem. Omnceptus est Christus, tribulationes induxit diabolus, et mortem. Omnoperatus est diabolus, ut ejus proditione, facta in Christo, postea persecutionem Ecclesia pateretur, et occiderentur quamplurimi discipuli Christi, et sacerdotes, et pro nomine ejus persecutiones gravissGeth, nomine Achis. Sed cum gloria ejus fuisset commemorata, 522 ne per livorem rex, ad quem confugerat, aliquid in eum machinaretur, finxit insaniam, et quasi furore correptus, mutavit os suum, defluebantque salivae in barbam ejus, collabebaturque in manibus eorum, et procidebat ad ostia portae. 2. Et dixit Achis rex: Quid huc mihi adduxistis istum? numquid deerant nobis furiosi? et sic eum dimisit. Achis interpretatur, quomodo est? per quod significatur ignorantia, et verbum mirantis, et non agnoscentis. Quod in gentelia, erat sacrificium secundum ordinem Aaron, et postea ipse de corpore et sanguine suo instituit sacrificium secundum
Abbreviated transcription (Latin):
donis non bene usi sunt quae hhacuita quae transitori aẽ acceper̃¬
lteme cemplũ atq imago huius saulnuntiorũq eius in hocloco iudȩ¬
orum non in congrue gestat personã quidũ aduersari cupiunt
xpm habent in oresa cram̃ta legis & proph&arũ adtestimoniũ xp̃i.
&i cum ecłã quasicũ proph&is descripturis disputant. sicut illi
& fugit in die illa a faciȩ saul Venitq ad sacerdotẽ abi melech¬
a quo & gladiũ goliae sustulit & panes propositionis accepit
Quaeres & sacerdoti mortem atculit &anim aduersionẽ religi¬
osae intulitciuitati Haecitaq gestorũ fides est: Sed quantũ ad
situs incarne dũ insectationẽ declinar& iudȩorũ: ad apostolos
transiit cum quib: et desideratũ sibi cibũ sũpsit : Desiderio enim
desi derauit paschamanducare : & ex quibus goliȩ idest diaboli
arma sustulit fortis enim spolia ipse diripuit: his ergõ aquib: re¬

Expanded text:
donis non bene usi sunt, quae in hac vita, quae transitoria est, acceperdonis non bene usi sunt, quae in hac vita, quae transitoria est, acceperItem exemplum atque imago hujus Saul nuntiorumque ejus in hoc loco, Judaeorum non incongrue gestat personam, qui dum adversari cupiunt Christo, habent in ore sacramenta legis et prophetarum ad testimonium Christi, et cum Ecclesia, quasi cum prophetis, de Scripturis disputant, sicut illi  fugit a facie Saul: venitque ad sacerdotem Abimelecha quo et gladium Goliae sustulit, et panes propositionis accepit. Quae res et sacerdoti mortem attulit, et animadversionem religiosae intulit civitati. Haec itaque gestorum fides est. Sed quantum ad situtransiit, cum quibus et desideratum sibi cibum sumpsit; desiderio enim desideravit manducare pascha. 3. Ex quibus Goliae, id est diaboli, arma sustulit. Fortis enim spolia ipse diripuit. His ergo, a quibus re
Abbreviated transcription (Latin):
adtestatur huic sententiae quae in euangelio scripta sunt
Multos dicturos hilladie : Oñe dñe in nominetuo manducabimꝰ
tutes multas fecimus : quibus tam̃ dicturus est. Non nouiuo
Dis cedite ame omnes operarii iniquitatis : Mistice autẽ exemplũ
buius saulnunti orum que eius in hac sententia figurat non nul¬
los bereticos quiali quid boni demuneribus sancti spiritus habent
dicut testam̃ta legis et euangelii sicut baptis misacram̃tum
Quicũ ad ecłam catholicã ueniunt : non est ieis ullo modo uiolan
dũ qͣuasi non habeant tradendum Sed tamen cos nonideo debe¬
resalutẽ confidere quia non in probamus quod illos accepisse
concedimus: Sed o port& eos cognoscere unitatẽ: et societatem
unculo caritatis Si ne qua omnino quicquid habere potuerint
quãuis sit sanctum ã que uenerandũ ipsi tamen nihil surr
łanto ii digniores effecti praemio uitae a&erne : quanto illis

Expanded text:
attestantur huic sententiae, quae in Evangelio scripta sunt, attestantur huic sententiae, quae in Evangelio scripta sunt, multos dicturos in illa die: Domine, Domine, in nomine tuo manducavimus, tutes multas fecimus. Quibus dicturus est: « Non novi vos, discedite a me, operarii iniquitatis . » Mystice autem exemplum hujus Saul nuntiorumque elos haereticos, qui aliquid boni de muneribus sancti Spiritus habent, sicut Testamenta legis et Evangelii, sicut baptismi sacramentum. Qui cum ad Ecclesiam catholicam veniunt, non est in eis ullo modo violandum, aut, quasi non habeant, tradendum; sed tamen eos non ideo debere saluti confidere, quia non improbamus quod illos accepisse credimus. 5. Sed oportet eos cognoscere unitatem, et societatem vinculi charitatis, sine qua omnino quidquid habere potuerunt, quamvis sanctum sit atque venerandum, ipsi tamen nihil sunt, tanto indigniores effecti praemio vitae aeternae, quanto illis
Abbreviated transcription (Latin):
saulnuntios quiad prehenderent dauid Samuhel autẽ erat hit̃
ꝓph&as & coetũ ꝓph&arũ qui iillo tẽpore ꝓph&abant. Nuntii
autẽ quimissi sunt accepto eiusdem spiritu proph&auerunt.
Missisq aliis hoc contigit & tertus nihil hominus Poste a uero
cũ & ipsesaul ueniss& : factus est suꝑ eum spiritus dñi : & ambu¬
labat ingrediens & proph&abat. Quaeritur autẽ quomodo &
illi cũ missi essent ad tenendũ hominẽ & ad necem ducendũ tali
spiritu effici meruerunt. Et saulipse quimiser adueniens & ipse
sanguinẽ hi nocentẽ quaerens effundere: accipere meruit
piritum illum & proph&are Quantũ enim ad litterã attin&
non est mirum hominẽ reprobũ ad mom̃tum transitorie ꝓph&assẽ
Dum &iã multi similes proph&iaedonum legantur habuisse si cut
balaam illere probus que nontac& sc̃riptura iudicio diuino essẽ
dam natum sed tamen proph&iã habebat. Nec illa uerba parũ

Expanded text:
Saul nuntios, qui apprehenderent David. Samuel autem erat inter Saul nuntios, qui apprehenderent David. Samuel autem erat inter prophetas, et coetus prophetarum qui illo tempore prophetabant. 6. Nuntii autem, qui missi sunt, accepto ejusdem spiritu, prophetarunt, missisque aliis hoc contigit, et tertiis nihilominus. Postea vero cum et ipse Saul venisset, factus est super eum spiritus Dlabat ingrediens, et prophetabat. Quaeritur autem quomodo et illi cum missi essent ad tenendum hominem, et ad necem ducendum, tales spiritu effici meruerunt: et Saul ipse qui miserat, veniens, et ipse sanguinem innocentem quaerens effundere, accipere meruit spiritum illum, et prophetare. Quantum enim ad litteram attinet, non est mirum hominem reprobum ad momentum transitorie prophetasse, dum etiam multi simile prophetiae donum legantur habuisse: sicut Balaam ille reprobus, quem non tacet Scriptura judicio divino esse damnatum, sed tamen prophetiam habebat. Nec illa verba parum
Abbreviated transcription (Latin):
custodes ad hibiti sunt sepulchro cristi. Quomodo ergo custodita est
a saul domus sid auid figurabatx p̃m. ut cristus int̃ficer& dũ non in
sepultura xp̃s sed incrucesit ht̃fectus : Refertur ergo hoc ad cor¬
ut dicerent quia dormientibus nobis uenerunt discipuli eius & abstu¬
lerunt eum. Hocẽ itaq uelle xp̃m int̃ficere. nomenresurrectio¬
nis eius extinguere ut mendatiũ euangelio prȩferr&. Sed sicut
illud non ualuit saul ut hnt̃ficer& dauid: sic neo potuit regnũ iudȩ¬
orũ efficere ut memoriã cristi deler& : Isti autẽ quide saul uirtu¬
te id est deregno iudȩorum in xp̃m prae sumere uoluerunt
Offenderunt in lapidem offensionis tamquã instutuã. Et hedus
eius uisus erat agnus. quia i quem peccatũ non inuenerunt :
quasi peccatorẽ ꝑsecuti sunt Igit᷑ dauid regiȩmanus ictũ euitan
eiusq ꝑsecutiones declinans fugit. uenitq ad samuhelẽ & misit

Expanded text:
custodes adhibiti sunt sepulcro Christi. Quomcustodes adhibiti sunt sepulcro Christi. Quom domus, si David figurabat Christum, ut Christus interficeretur, dum non in sepultura Christus, sed in cruce sit interfectus? 3. Refertur ergo hoc ad corut dicerent quia dormientibus nobis venerunt discipuli ejus, et abstulerunt eum ; hoc est itaque velle Christum interficere, nomen resurrectionis ejus exstinguere, ut mendacium Evangelio praeferretur. 4. Sed sicut illud non valuit Saul ut interficeret David, sic nec hoc potuit regnum Judaeorum efficere, ut memoriam Christi deleret. Isti autem qui de Saul virtute, id est, de regno Judaeorum in Christum praesumere voluerunt, offenderunt in lapidem offensionis, tanquam in statuam, et haedus eis visus erat agnus, quia in quo peccatum non invenerunt, quasi peccatorem persecuti sunt. 5. Igitur David regiae manus ictum evitans, ejusque persecutionem declinans, fugit, venitque ad Samuelem. Et misit
Abbreviated transcription (Latin):
ue saniam mitigabat: ꝑ saulem enim iudȩorum elatio perđđ
autẽ humilitas xp̃i significabat᷑: Cũ ergo saulab inmundo
spiritu arripitur. dauid canente eius uesania temperatur
quia cum sensus iudaeorum ꝑblas phemiã infurorẽ uertitur.
dignum est ut ad salutem mentes eorum quasi dulcedine citharȩ
locutionis euangelicȩ tranquilitate reuocentur
Mit tit saul custodes ad domum dauid. ut custo direnteũ & inter¬
ficer&ur: Abscessit autẽ dauid nocte & fugit adq saluatus est
Cumq uenissent nuntii saul in uener̃ statuã in lectũ dauid positã
& pellem pilosam caprarũ ad caput eius Audiam ergo quid hoc
signific& quod miserit saul ad custodiendã domũ dauid ut eũ h it̃ ficer&¬
Hocnon ad crucem dñi sed tamen ad passionẽ dm̃i pertin&. Crucifi¬
xus enim cristus et mortuus & sepultus est. Pratenim illa sepultu¬
ra tam quã domus adquã custodiendã misit regnũ iudaeorũ quando

Expanded text:
vesaniam mitigabat? 2. Per Saulem enim Judaeorum elatio, per David vesaniam mitigabat? 2. Per Saulem enim Judaeorum elatio, per David autem humilitas Christi significatur. Cum ergo Saul ab immundo spiritu arripitur, David canente, ejus vesania temperatur, quia cum sensus Judaeorum per blasphemiam in furorem vertitur, dignum est ut ad salocutionis Evangelicae tranquillitate revocentur. » Mittit Saul custodes ad domum David, ut custodirent eum, et interficeretur, abscessit autem David nocte, et fugit, atque salvatus est: cumque venissent nuntii Saul, invenerunt statuam in lecto David positam, et pellem pilosam caprarum ad caput ejus. « Audiamus ergo quid hoc significet, quod miserit Saul ad custodiendam domum David, ut eum interficerHoc non ad crucem Domini, sed tamen ad passionem ejus pertinet: crucifixus enim Christus, et mortuus, et sepultus est. Erat ergo illa sepultura tanquam domus, ad quam custodiendam misit regnum Judaeorum, quando
Abbreviated transcription (Latin):
de creditus est regio perire uoto. indeauctus est gloriosioritro
pheo. It a & iudaei dum contrauoluntatem d̃ i cristum hterfi¬
cere nituntur: peridsalutẽ gentiũ egerunt perquod credide¬
runt extinguere Quod uero dauid prius alienigenarũ pre¬
putia attulit & sic denuo filia es aul nuptus hesit: significabat
quod xp̃s non prius sinagogam conubio. sponder& nisi antea
gloriosus ingentibus fier& Prius enim hnationibus resecauit
carnis pollutionem & postea copulatus est sinagoge
Post quã enim sicut scriptũ est̃ introierat plenitudo gentium.
& sic omnis is rahel saluus fier& Dupla autẽ id est ducenta
praeputia attulit siue proiudȩis & gentibus ad quisitis. si ue
quia maior est numerus adquisitionis populi gentiũ quã cre
intantũ utrex medulla sui spiritus. dauid demore psallentem
iaculo conar&ur configere. Sedquid est quoddum saulem
spiritus aduersus inuader&. ad prehensa dauid cithara eius

Expanded text:
de creditus est regio perire voto, inde auctus est glde creditus est regio perire voto, inde auctus est glpaeo. Ita et Judaei dum contra voluntatem Dei Christum interficere nituntur, per id salutem gentium egerunt per quod crediderunt exstinguere. Quod vero David prius alienigenarum praeputia attulit, et sic denuo filiae Saul nuptiis haesit, significabat quod Christus non prius Synagogam connubio suo sponderet, nisi antea gloriosus in gentibus fieret. Prius enim in nationibus resecavit carnis pollutionem, et postea copulatus est Synagogae. Postquam enim, sicut scriptum est, introierit plenitudo gentium, tunc omnis Israel salvus fiet . Dupla autem, id est ducenta praeputia attulit, sive pro Judaeis et gentibus acquisitis, sive quia major est numerus acquisitionis populi gentium quam credin tantum, ut rex ob medelam sui spiritus David ex more psallentem, jaculo conaretur configere. Sed quid est quod dum Saulem spiritus adversus invaderet, apprehensa David cithara ejus
Abbreviated transcription (Latin):
quin que libri electi sunt sed unitas uicit: Plenitudo enim legis
caritas ut ait apostolus : Sufferentes . inuicem. indilectione
studentes seruare unitatem sp̃s in uinculo pacis: De inde
illo percusso atque deiecto gladium eius abstulit: & inde illi
caput abscidit: Et hocfacit nosterdauid: deiecit diabolum
desuis : quando credunt magni eius quos ille inmanu habebat
& dequibus c&eras animas trucidabat: Conuertunt linguas
suas contradiabolum: et sic goliae degladiosuo caput
inciditur
tis quod sit inmille : & dauid indecem milia conclamantium
publicae gratulationis ora isonarent: Hinc inuidiasa ulis
& semen odiorum aduersus dauid quem dissimulator callidus
ut sine insidus suis possit offerre discrimine: statuit eũ michol
filiae suae nuptus alligari : sicentũ sibi allo fil orũ preputia
uiccor offerr& : Pro quibus centũ : decenti dedit ille et un¬

Expanded text:
Quinque libri lecti sunt, sed unitas vicit; plenitudo enim legis Quinque libri lecti sunt, sed unitas vicit; plenitudo enim legis charitas, ut ait Apostolus. Sufferentes invicem in dilectione, studentes servare unitatem spiritus in vinculo pacis. Deinde illo percusso atque dejecto, gladium ejus abstulit, et deinde caput illi abscidit. 7. Et hoc facit noster David. Dejicit diabolum de suis, quando credunt maligni ejus, quos ille in manu habebat, et de quibus caeteras animas trucidabat, convertunt linguas suas contra diabolum, et sic Goliae de gladio suo caput inciditur.tis quod sibi in mille, et David in decem millia conclamantium publice gratulationis ora insonarent; hinc invidia Saulis, et semen odiorum adversus David. Quem dissimulator callidus, ut sine insidiis suis posset offerre discrimini, statuit eum Michol filiae suae 518 nuptiis alligari, si centum sibi Allophylorum praeputia victor offerret. 2. Pro quibus centum, ducenta dedit, et un
Abbreviated transcription (Latin):
fluuius Sed quid fecit dauid: ut lex ipsa utilis ess&. acce¬
pit gratiam. Lex enim sinegratia impleri non potefẽ :
Plenitudo enim legis caritas : Quia ergo gratia facit imple¬
relegem. significatur autem gratia lacte. Hoc enim est¬
incarne gratuitum ubimater non querit accipere sed satagit
dare. Hocmater gratisdat : et constristatur sidesit qui
accipiat. Quomodo ergo oftendit dauid legem si negratia
operari non possẽ : nisi cum illos lapides quinque quibus signifi¬
cabaturlex in libris quinque coniungere uolens gratiae. posũ¬
it inuase pastorali quolac mulgere consueuerat: his armatus.
gratia uti que armatus. & ideo praesumens non dese sed dedño
suo processit aduersus goliam superbum: seiactantem depͣresu
mentem : Tulit unum lapidem: & deiecit diabolum infronte.
Percus sit : & cecidit ex eoloco corporis : ubi signum xpi non habuit
Hoc quo que lic& adtendas quinque lapides posuit: unũ misit:

Expanded text:
fluvius. Sed quid fecit David, ut lex ipsa utilis esset? accefluvius. Sed quid fecit David, ut lex ipsa utilis esset? accepit gratiam: lex enim sine gratia impleri non potest: plenitudo enim legis charitas . Quia ergo gratia facit impleLegem, significatur autem gratia lacte; hoc enim estin carne gratuitum, ubi mater non quaerit accipere, sed satagit dare; hoc mater gratis dat, et contristatur si desit qui accipiat: quomodo ergo ostendit David Legem sine gratia operari non posse, nisi cum illos lapides quinque, quibus significabatur Lex in libris quinque, conjungere volens gratiae, posuit in vase pastorali, quo lac mulgere consueverat? His armatus, gratia utique armatus, et ideo praesumens non de se, sed de Domino suo, processit advermentem. Tulit unum lapidem, et dejecit diabolum, in fronte percussit, et cecidit ex eo loco corporis ubi signum Christi non habuit. Hoc quoque licet attendas, quinque lapides posuit, unum misit. 6.
Abbreviated transcription (Latin):
staturam corporis portare non potuit. Abiecit onerantia¬
ornamenta Quinq lapides de flumine tulit. et posuit
inuase pastorali: His armatus processit & uicit. Hoc qui¬
dem ille dauid. Sed simisteria perscrutemur. in dauid
xp̃s intellegitur. qui tempus reuelationis noui testamenti
insinuandae & commendandae gratiae preuidens. arma
deposuit. quinque lapides tulit Deposuit ergo corporalia
sacramenta quaelegis non sunt inposita gentibus. deposuit
onem premissa & posita intellegimus Denique haec ar¬
ma deposuit tam quam onera sacramentorum ueteris legis.
& ipsam legem accepit. Quinque enim lapides quinque
libros morsi significant Tulit ergo illos quinque lapides
de flumine id est desaeculo. Labitur enim mortale saeculũ
& pra&er fluit quic quid uenit imundum Erantenim
influmine tam quam inpopulo illo primo lapides Erant
illic inutiles & uacabant. nihil proderant. transiebat supra

Expanded text:
staturam corporis portare non valuit. Abjecit onerantiastaturam corporis portare non valuit. Abjecit onerantia, accepit quinque lapides de flumine, et posuit in vase pastorali; his armatus processit, et vicit: hoc quidem ille David. Sed si mysteria perscrutemur, in David intelligitur Christus, qui tempus revelationis novi testamenti insinuandae, et commendandae gratiae praevidens, arma depsacramenta legis quae non sunt imposita gentibus. Deposuit onem praemissa et posita intelligimus. Denique haec arma deposuit tamquam onera sacramentorum veteris legis, et ipsam legem accepit; quinque enim lapides, quinque libros Moysis significant. Tulit ergo illos quinque lapides de flumine, id est, de saeculo; labitur enim mortale saeculum, et praeterfluit quidquid venit in mundum: erant enim in flumine tamquam in populo illo primo lapides, erant illic inutiles et vacabant; nihil proderant, transibant sicut
Abbreviated transcription (Latin):
biles moderatos que concentus concordi uari& ate conpactã
ordinate ecclesiae insinuat unitatem: quae uariis modis
cotidie resonat. et suauitate mistica modulatur: Iste
adhuc puer incithara suauiter imo fortiter canens. malig¬
num spiritum. qui operabatur insaule conpescuit : Non quod
cithare illius tanta uirtus erat.: sed quod figura crucis xp̃i
quae de ligno & extensione neruorum mistice gerebatur
Ipsaque passio quae cantabatur. iam tunc spiritus dȩ monis
opprimebat: Leonem quoque & ursum dauid idẽ necauit
Vrsum uidelic& diabolum : leonẽ anti christum : Alterum
nunchominibus latenter insidiantẽ. alterum in postmodũ
manifestissime sae uientem. Istedauid in pręlio gigantẽ
superauit cum aduersus populum dĩ alieni genae dimicareNt
Pro uocauit superbia humilitatem. pro uocauit diabolus
xp̃m Accepit armabellica sanctus dauid ut aduersus
goliam proceder&. Haec arma pera&atem & paruam

Expanded text:
biles moderatosque concentus, concordi varietate compactam biles moderatosque concentus, concordi varietate compactam ordinatamque Ecclesiae insinuat unitatem, quae variis modis quotidie resonat, et suavitate mystica modulatur. Iste adhuc puer in cithara suaviter imo fortiter canens, malignum spiritum, qui operabatur in Saule, compescuit: non quod citharae illius tanta virtus erat, sed quod figura crucis Christi, quae de ligno et extensione nervorum mystice gerebatur, ipsaque passione quae cantabatur, jam tunc spiritus daemonis opprimebatur. Leonem quoque et ursum David idem necavit: ursum, videl cet diabolum; leonem, Antichristum: alterum tunc hominibus latenter insidiantem, alterum in posterum manifestissime saevientem. Iste David in praelio gigantem superavit, cum adversus populum Domini alienigenae dimicarent. Provocavit superbia humilitatem, provocavit diabolus Christum. Accepit arma bellica sanctus David, ut adversus Goliam procederet, haec arma per aetatem et parvam
Abbreviated transcription (Latin):
quod eum pati iudex omnipotentis simus iudicabat
Qmsps ille uoluntate quam alus erat non eratdĩ. Creatura
uero qua conditus erat. et potestatem qua non suam sed
propteri oboedientiam reprobato. mittie dãsamuhel. ad
isai & sumpto cornu. olei unxit i regem dauid: Sed uidea¬
mus eundem dauid: quomodo xp̃m proph&icue significauerit :
Dauid enim interpr&atur fortis siue desiderabilis : Et quid
fortius leoneillo detribuiuda qui uicit mundum: etquid
desiderabilius illo dequo dicitur ueni& desideratus cunctis gen¬
tibus Vnguitur iste dauid in regem futurum: denunti¬
ans per unctionem illam xp̃m Xp̃senim achrismat ae
apellatur: Dauid ab officio pastorali pecorum: ad homi¬
num regnum trans fertur: Noster autem dauid ipseihs
ab ouibus iudaicae plebis ablatus. inregno gentiũ trans latus
Nunc gentium greges pascit: Erat autem dauid hcanti¬
cis musicis eruditus: Di uersorum enim sonorum rationa¬

Expanded text:
quod eum pati judex omnipotentissimus judicabat. quod eum pati judex omnipotentissimus judicabat. iam spiritus ille voluntate qua malus erat non erat Dei; creatura vero qua conditus erat, et potestas quam non sua sed propter inobedientiam reprobato, mittit Dominus Samuel ad Isai, et sumpto cornu olei, unxit in regem David. Sed videamus eumdem David, quomodo prophetice Christum significaverit; David enim intefortius leone illo de tribu Juda, qui vicit mundum? et quid desiderabilius illo de quo dicitur, Veniet DESIDERATUS cunctis gentibus . Ungitur iste David in regnum futurum, denuntians per unctionem illam Christum, Christus enim a chrismate appellatur. David namque ab officio pastorali pecorum, ad hominum regnum transfertur. Dicitur autem David ipse Jesus, ab ovibus Judaicae plebis ablatus, in regno gentium translatus enunc gentium greges pascit. Erat autem David in canticis musicis eruditus. In diversorum enim sonorum rationa
Abbreviated transcription (Latin):
cati insem & ipso seruauerit sicut saul: Atuero sanca infigu¬
ra samuhelis ita seuiunt super hostessuos id est super uitia
peccatorum: ut non permittant relin qui ali quod peccatũ
boedientiam: arreptus est maligno spũ adño inruebat que
inde ergo sp̃s dñi appellatus est diabolus propterminis terium :
quia omnibus &iam spiritibus malis bene utiturds̃ uel ad dãp¬
nationem quorum dam : uel ademendationem: uel ad proba¬
tionem : Et quamuis malignitas adõnon sit. potestas tamen
nisi adõ non est : Sic & alibi dictum est &iam sopordñi. qui
occupauerat milites eiusdem saul: cum dauid hastam & sci¬
phum abstuliss& a capite dormientis Non quia sopor
tunc indño erat. ut ipse dormiret. sed quia ille sopor qui
tunc homines ad prehenderat. nutudĩ erat infusus: nedauid
seruieius in eo loco prȩsentia sentiretur Diciturergo
spiritus dĩ malus hoc est ministerdĩ ad faciendum insaul:

Expanded text:
cati in semetipso servaverit, sicut Saul? At vero sancti in figucati in semetipso servaverit, sicut Saul? At vero sancti in figura Samuelis ita saeviunt super hostes suos, id est, super vitia peccatorum, ut non permittant relinqui aliquod peccatum ibedientiam, arreptus est maligno spiritu a Domino, irruebatque Inde ergo spiritus Domini appellatus est diabolus, propter ministquia omnibus etiam spiritibus malis bene utitur Deus, vel ad damnationem quorumdam, vel ad emendationem, vel ad probationem. 3. Et quamvis malignitas a Domino non sit, potestas tamen nisi a Deo non est, sicut et alibi dictum est. Etiam sopor Domini, qui occupaverat milites ejusdem Saul, cum David hastam et scyphum abstulisset a capite dormientis; non quia sopor tunc in Domino erat, ut ipse dormiret, sed quia ille sopor qui tunc homines apprehenderat nutu Dei erat infusus, ne David servi ejus in eo loco praesentia sentiretur. 4. Dicitur ergo spiritus Domini malus, hoc est, minister Dei ad faciendum in Saul,
Abbreviated transcription (Latin):
labia mer&ricis quod est delectatio uoluptatis carnalis : de
quo putatur iuxta misticos intellectus gustasse ionathan:
& sorte de prehensum uix precibus populi liberatum
inter fectis que cunctis hoftibus pepercit agagregi. nec uo¬
luit disperdere omnia iuxta praeceptum dñi brascitur¬
que ei dñs : Veniens autem samuhel sumpsit gladium :
et ii frust a concĩdit agag: Quando legant quidam
inscripturis quod sancti nulli hostium parcunt efficiuntur
crudeles : & humanum sanguinem sitientes : Dicunt quia
& iusti ita percusserunt hostes. ut non derelin queretur
exhis qui saluus fieret Et Nonitellegunt in his uerbis
obumbrari misteria & hoc magis Nobis indicari: ut pugnantes
aduersus uitia nullũ penitus ex his relinquere debeamus : sed om¬
nia interimere: Namsipepercerimus: reputari nobis inculpa
sicut reputatum est saul qui uiuum seruauerat amalegregem.
Quo modo enim quisque iustus manebit: si ad huc aliquid pec¬

Expanded text:
labia meretricis, quod est delectatio voluptatis carnalis, de labia meretricis, quod est delectatio voluptatis carnalis, de quo putatur juxta mysticos intellectus hunc gustasse Jonatham, et sorte deprehensum, vix precibus populi liberatum.interfectisque cunctis hostibus, pepercit Agag regi, nec voluit disperdere omnia juxta praeceptum Domini, irasciturque ei Dominus. Veniens autem Samuel sumpsit gladium, et in frustra concidit Agag. Quando legunt quidam in Scripturis quod sancti nulli hostium parcunt, efficiunturque crudeles, et humanum sanguinem sitientes, dicunt quia et justi ita percusserunt hostes, ut non relinqueretur ab his qui salvus fieret; et non intelligunt in his verbis adumbrari mysteria, et hoc magis nobis iadversus vitia, nullum penitus ex his relinquere debeamus, sed omnia interimere. Nam si pepercerimus, scire debemus reputari nobis in culpa, sicut reputatum est Saul, qui vivum servaverat regem Amalec. Quomodo enim quisque justus manebit, si adhuc aliquid pec
Abbreviated transcription (Latin):
postea et eiectus est succedente in regno dauid: popu¬
li ut praedictum est is rahel personam gestauit: Qui
pernouum testamentum non carnaliter sed spiritaliter
regnaturo
aduersus philistim indixit cuncto exercitui leiunid: quo usq reuer¬
terentur a proelio : Sed ionathanfilius eius uidens superfaciem
agrimel. extendit summitatem uirgae : et intinxit infauum
mellis : etgustauit & inluminati sunt oculi eius : Non utiq
ad uidendum inluminati quia antea uidebat : sed ad discer¬
nendum quia uecita tetigerat: Tunc enim casus ille sicut¬
& adam fecit illum ad tentum red diditque confusum: Quo
facto admonentur omnes inlecebras uoluptatum in saeculo
debere contemnere hi qui dõnituntur militare : Non enim
potest contra allo filos spiritales id est aduersus principes
tenebrarum uirilibus animis concurrere : qui adhuchuius
mundi neglegit dulcedinem declinare: Melenim diftillant

Expanded text:
postea et rejectus est, succedente in regno David, popupostea et rejectus est, succedente in regno David, populi, ut praedictum est, Israel personam gestavit. Qui ro per Novum Testamentum non carnaliter, sed spiritualiter regnaturo.adversus Philisthaeum, indixit toto exercitui jejunium, quousque reverterentur a praelio. Sed Jonatham filius ejus videns super faciem agri mel, extendit summitatem virgae, et intinxit in favum mellis, et gustavit, et illuminati sunt oculi ejus, non utique ad videndum illuminati, qui antea videbat, sed ad discernendum quia vetita tetigerat. Tunc enim casus ille, sicut et Adam, fecit illum attentum, reddiditque confusum. 2. Quo facto admonemur omnes illecebras voluptatum in saeculo debere contemnere, qui Deo nitimur militare. Non enim potest contra Allophylos spirituales, id est, adversus principes tenebrarum, viribus animi concurrere, qui adhuc hujus mundi negligit dulcedinem declinare; mel enim distillant
Abbreviated transcription (Latin):
diuit eumds̃ : & intempore messis pluuiã i p&rauit : Pluiuaenĩ
inscis scripturis uerba sunt euangelii legis sicut & morses dicit
ex pectetur sicut pluuia eloquiũ meũ : et descendant sicut ros uer¬
bamea : Hancigit᷑ pluuiã dedit mundo xp̃s intẽporemessis idest
quando gentes colligi o portebat ut sicut frum̃tum in horreis :
Sic htra eccłe sinũ gentes congregarentur : Iudicauit autem¬
samuhel israhel omnibus uitaesuae : Eueruntq usq ad eũ uidi¬
ces & principes superis rahel: Porro filii samuhel declinauerunt
post auaritiã & accipiebant munera: & tam iniqui iudices ex¬
titerunt : ut populus nequa quam eos ferens regem sibi in si
quod unctus est imaginem xp̃i portauit : Vnde & beatus
dauid & ipse xp̃s nuncupatus aitad eum. qui se finxerat
eminebat omnibus: quia caput nostrum sursum est supra
nos quod est xp̃s : In id autem quod reprobatus

Expanded text:
ditus est, et in tempore messis pluviam impetravit. Pluvia enim ditus est, et in tempore messis pluviam impetravit. Pluvia enim in sanctis Scripturis verba sunt Evangelii, sive legis, sicut et Moyses dicit: Exspectetur, sicut pluvia, eloquium meum, et descendant, sicut ros, verba mea . Hanc igitur pluviam dedit mundo Christus in tempore messis, id est, quando gentes colligi oportebat, ut sicut frumentum horreis, sic intra Ecclesiae sinum gentes congregarentur. CAPUT Samuel Israel omnibus diebus vitae suae, fueruntque usque ad eum judices et principes super Israel. Porro filii Samuel declinaverunt post avaritiam, et accipiebant munera, et tam iniqui judices exstiterunt, ut populus, nequaquam ferens, regem sibi in simquod unctus est, imaginem Christi portavit. Unde et beatus David et ipse Christus nuncupatus ait ad eum qui se finxerat eminebat omnibus, quia caput nostrum sursum est supra nos, quod est Christus; in id autem quod reprobatus
Abbreviated transcription (Latin):
cũ offerr& holo caustum : Accedentibus alienĩ genis adpugnam
contra populum dĩ in tonuit dñs supereos & confusi sunt & offende¬
runt corã israhel atq superati sunt: Tuncad sumpsit samuhel
lapidem unum : & posuit eum in termas phat & intersicelech: & int̃¬
pretes septuaginta transtulerunt. intermasfatno uam
& ueteram: et uocauit nomen eius. lapis adiutorii. et dixitusq
huc auxiliatus est nobis ds̃: Mas fat interpra&aturhtentio ::
Lapis ille adiutoru meditatio est saluatoris : ꝑ quẽ transeundũ est
amasphat u&ere adno uam : Id est ab intentione quȩ expectabat᷑
incarnali regno quo erat beatitudo falsa carnalis: ad intentionem
quae pernouum testamentũ expectatur in regno caelorum ubi est
beatitudo uerissima spiritalis : qua quoniã nihil adpugnã est melius
hucusq auxialiaturds̃ : Iste samuhel in uocato nominedñi. ex au¬

Expanded text:
et cum offerret holocaustum, accedentibus alienigenis ad pugnam et cum offerret holocaustum, accedentibus alienigenis ad pugnam contra populum Dei, intonuit Dominus super eos, et confusi sunt, et offenderunt coram Israel, atque superati sunt. Tunc assumpsit Samuel lapidem unum, et posuit eum inter Masphath et Siceleg; et, ut interpretes Septuaginta transtulerunt, inter Masphath novam et veterem, et vocavit nomen ejus Lapis adjutorii, et dixit: Usque ad hunc auxiliatus est nobis Deus. Masphath interpretatur intentio. Lapis ille adjutorii medietas est Salvatoris, per quem transeundum est a Masphath vetere ad novam, id est, ab intentione quae exspectabatur in carnali regno, quo erat beatitudo falsa carnalis, ad intentionem quae per Novum Testamentum exspectatur in regno coelorum, ubi est beatitudo verissima spiritualis, qua quoniam nihil est melius, hucusque auxiliatur Deus. 3. Iste Samuel, invocato nomine Domini, exau
Abbreviated transcription (Latin):
lasua posuer̃: Etilli quidem u&eres &iam nolentes cadunt: quia
omnis caro fenum : & claritas hominis ut flos feni : Aruit fenum:
flos decidit: Archa autem dñi man& in aeternum: Secr&ũ
scilic& testamentum regnum caelorum : ubi est a & numdĩ uerbũ
Vaccȩ autem illȩ allo filorum archamdĩ gestantes fugã sanctorũ
renuntiantiũ saeculo designauerunt : qui nullũ delicti iugum
traxerunt : Nam sicut ille pignorum affectibus a recto inere
minime degressȩsunt: Ita sancti mundo renuntiantes parentele
obtentu non debent prepediri a proposito : Si cut morses ait qui
dicunt patrisuo & matrinesciouos : & fratribus ignoro illos & nes¬
cierunt filios suos hicustodierunt testamentum dĩ. et precepta
eius seruauerunt : iudiciatua iacob. & legemtuam õ is rahel
autem: post mortem heli regebat is rahel: Congregato autem
omni populo exclamauit ad dñm prois rahel: & exaudiuit eum

Expanded text:
la sua posuerunt, et illa quidem vetera etiam nolentibus cadunt, quia la sua posuerunt, et illa quidem vetera etiam nolentibus cadunt, quia omnis caro fenum, claritas hominis ut flos feni; aruit fenum, flos cecidit ; arca autem Domini manet in aeternum, secretum scilicet Testamentum, regnum coelorum, ubi est aeternum Dei verbum. 8. Vaccae autem illae Allophylorum arcam Dei gestantes fugam sanctorum renuntiantium saeculo designaverunt, qui nullum delicti jugum traxerunt. Nam sicut illae pignorum affectibus a recto itinere minime digressae sunt, ita sancti mundo renuobtentu, non debent a bono praepediri proposito: sicut et Moyses ait, Qui dicunt patri suo et matri, Nescio vos, et fratribus suis, Ignoro illos, et nescierunt filios suos: hi custodierunt testamentum Dei, et praecepta ejus servaverunt. Judicia tua, Jacob, et legem tuam, o Israel autem post mortem Heli regebat Israel. Congregato autem omni populo, exclamavit ad Dominum pro Israel, et exaudivit eum;
Abbreviated transcription (Latin):
Nam iimanibus dagon praecisis. opus idolatriae amputatur:
et incapite eius superbia diaboli abscisa significabatur. a quolniti¬
um peccati fuit : Quod uero inlimine : ut certum scilic& prȩfini¬
nitum qu esui ido latria finem agnoscer& : Limes enim finem
itineris significat : etiam & illud ad magnam ꝑtin& significatio¬
nem in ipsa runa dagondei sui atq fractura quod dorsum illius
solũ inuenerunt : fractis eius omnibus membris : Dorsum enĩ:
fugam significat: Quicumq enim fugiunt: per sequentibus
dorsumdant : Vnde & scriptum ẽ dehostibus qm̃ pones eos in¬
dorsum Vbi enim sunt ĩdola: perierunt: etsialiqua rema¬
nentia ab aliquibus absconduntur fugerunt : Quod autẽ per¬
cussi sunt in posteriora. hiqui archamdĩ captiuauer̃ : hac pȩna
signum uid &ur quiasi qui susceperint testam̃ tum dĩ & posteriora
similles sunt hostibus illis qui archam testamenti captiuã iuxta ido¬

Expanded text:
Nam in manibus Dagon praecisis opus idololatriae amputatur, Nam in manibus Dagon praecisis opus idololatriae amputatur, et in capite ejus superbia diaboli abcissa significabatur, a quo initium peccati fuit. Quod vero in limine, ut certum scilicet praefinitumque suae idololatriae finem agnosceret. Limes enim finem itineris significat; etiam et illud ad magnam pertinet significationem, in ipsa rusolum invenerunt, fractis ejus omnibus membris; dorsum quippe fugam significat; quicunque enim fugiunt, persequentibus dorsum dant. 6. Unde et scriptum est de hostibus: Quoniam pones eos dorsum . Ubi sunt enim idola? Perierunt; et si aliqua remanentia ab aliquibus absconduntur, fugerunt. Quod autem percussi sunt in posteriora hi qui arcam captivaverunt, haec poena signum videtur, quia si qui susceperunt Testamentum Dei, et posteriora similes sunt hostibus illis qui arcam Testamenti captivam juxta ido
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiatum est heli sacerdoti captam fus se archam dñi cecidit
desella & mortuus est: Tr anseunte archa dñi ad gentes perut atq
interiit sacerdotiũ iudaeorũ : Duoq filii heli corruerunt : quorũ unius
uxor uiduata & mox in partũ mortuaẽ ꝓpt̃ eadem perturbationem :
Quod euidenti signo praefiguratum ẽ post extinctum sacerdotium iu¬
daeorum carnalem interisse sinagogam illi carnaliter in herentẽ
Prostratoq heli desella : pontifices iuda eorum sedem habere uacuã
& gloriam sacerdotii regniq extinctam: Sed quidest quod dum
posuissent philistem. archam dñi intemplo dagonis dĩ sui intrauerunt
templum : et inuenerunt dm̃ suum prostratum atq confractum
tes tamentum dĩ peruenit ingentibus confestim idola quaede¬
ceptum possi debant orbem destructa sunt : Omnisq error
simulachrorum corruit: praesentiam dĩ ferre non sustinens:

Expanded text:
nuntiatum est Heli sacerdoti captam fuisse arcam Domini, cecidit nuntiatum est Heli sacerdoti captam fuisse arcam Domini, cecidit de sella, et mortuus est: transeunte arca Domini ad gentes, periit atque interiit sacerdotium Judaeorum. Duo quoque filii Heli corruerunt, quorum unius uxor viduata, et mox in partu mortua est, propter eamdem perturbationem. Quo evidenti signo praefiguratum est, post exstinctum sacerdotium Judaeorum, carnalem interiisse synagogam, illi carnaliter adhaerentem; prostratoque Heli de sella pontificis, Judaeorum sedem habere vacuam, et gloriam sacerdotii regnique exstinctam. Sed quid est quod dum posuissent Philisthiim arcam Domini in templo Dagonis dei sui, intraverunt templum, et invenerunt deum suum prostratum atque confractum;Testamentum Domini pervenit in gentibus, confestim idola, quae deceptum possidebant orbem, destructa sunt, omnisque error simulacrorum corruit, praesentiam Dei ferre non sustinens.
Abbreviated transcription (Latin):
Sacerdotalem partẽ corpus xp̃i id est ecclȩsi am dicit: cuius plebis
dicit apostolus p&rus. plebs scã regale sacerdotium : Inhanc par¬
tem sacerda talem postulat comedere buccellam panis: quib uerbis
ipsum sacrificium cristianorum eleganter expressit: de quodicit
sacerdos ipse: panis quem ego dabo caromea est promundi uita
ipsum est quippe sacrificium non secundum ordinem aaron: sed
secundum ordinem melchi sedech:
a proph& a illo pronuntiata sunt adheli: offendente dño israhel
histruxerunt aeciem filistei contraeos: Tollunt autem is rahe¬
litae arcam ad tuitionem suam: captaq ab hostibus archa:
ipsique non solum uicti sunt & hfigam uersi: immo etiã magna
strages facta est occisorum: Nonnihiltamen futurorũ significat
res gesta haec : Proph&ice enim archa illa ab alienigenis capta
indicabat testamentum dĩ transiturum adgentes: quando enim

Expanded text:
Sacerdotalem partem corpus Christi, id est Ecclesiam dicit, cujus plebis Sacerdotalem partem corpus Christi, id est Ecclesiam dicit, cujus plebis dicit apostolus Petrus: Plebs sancta, regale sacerdotium . In hac parte sacerdotali, postulat comedere buccellam panis. Quibus verbis ipsum sacrificium Christianorum eleganter expressum est; de quo dicit Sacerdos ipse: Panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita . Ipsum est quippe sacrificium, non secundum ordinem Aaron, sed secundum ordinem Melchisedech. Ca propheta illo praenuntiata sunt ad Heli, offenso Domino ab Israel instruxerunt aciem Philisthaei contra eos: tollunt autem Israelitae arcam ad stationem suam, et capta est ab hostibus arca. Ipsi quoque non solum victi sunt, et in fugam versi, imo etiam magna strages facta est occisorum. Nonnihil tamen futurorum hoc significat res gesta. Prophetice enim arca illa ab alienigenis capta, indicabat testamentum Dei transiturum ad gentes. Quando enim
Abbreviated transcription (Latin):
ad aduentum ihũ xpi homines remanserunt : De quo genere
etiam huc usque non desunt quiueniant & conuertantur dequib
alius proph&a dixit reliquie saluaefiant : Vnde & apostolus:
sic ergo in quit & in hoc tempore reliquiae secundũ electionem
gratiae saluae sunt : De talibus enim residuis bene intellegit᷑
esse quod dictum est qui remanserit in domotua ueniat &oretur¬
proeo: Profecto qui credidit inxp̃o sicut temporibus a postolorum
exipsa gente plurimi uenerunt & crediderunt. Neque nunc desunt
quilic& rarissime : tamen credant ut impleatur i his quod hic homodĩ
locutus est quod uero continuo secutus adiunxitt offere
nummũ argenteum & tortampanis quid pernũmum ar¬
genteum. nisi oris confessio designatur. quaefit credentibus
ad salutem argentum enim pro eloquio ponisol&: psalmista
me obsecro ad unam partem sacerdotalem : ut comedã buccellã panis

Expanded text:
ad adventum Jesu Christi homines remanserunt. De quo genere ad adventum Jesu Christi homines remanserunt. De quo genere etiam hucusque non desunt qui veniant et convertantur. De quibus alius propheta dixit: Reliquiae salvae fient . Unde et Apostolus: Sic ergo, inquit, et in hoc tempore reliquiae secundum electionem gratiae salvae sunt ; de talibus enim residuis bene intelligitur esse quod dictum est: Qui remanserit in domo tua veniet, ut oreturpro eo. Profecto qui crediderit in Christo, sicut temporibus apostolorum ex ipsa gente plurimi venerunt, et crediderunt. 7. Neque nunc desunt qui, licet rarissimi, tamen credant, ut impleatur in his quod hic homo Dei locutus est. Quod vero continuo secutus adjungit: Et offerat nummum argenteum, et tortam panis, quid per nummum argenteum, nisi oris confessio desigad salutem? Argentum enim pro eloquio poni solet, Psalmista me, obsecro, ad unam partem sacerdotalem, ut comedam buccellam panis.
Abbreviated transcription (Latin):
non est in samuhele completa: sed in dño ihu xp̃o extitit adumbra¬
ta: Nam post samuhelem proph&am postea sacerdotes fue¬
runt de genere a aron sicut sadoc & abiathar regriante
dauid: & alii deinceps antequam tempus ueniret quo ifta
de sacerdotio mutando perxp̃m effici oportebat : Nam cũ
dicer& loquens locutussum ut domustua & domus patristui
ministrar& inconspectumeo usque insempiternum. nunc autẽ
dicit dñs absit hoc ame. Sed quicum que glorifica uerit me glori¬
ficabo eum qui autem contennunt me erunt ignobiles
Ecceisti sunt dies qui praenuntiati sunt: Lam enim uenerunt
Nullus enim sacerdos est secundum ordinem a aron: Nã utillud
quod ibi sequitur suscitabomihi sacerdotem fidelem dexp̃o ihũ
noui tes tamenti uero sacerdote dicitur: Quod uero ad iungit᷑
et erit quiremanserit indomutua ueni et ut oretur proeo. non
propriededomo dicitur huius heli sed illius a aron. de quo usq

Expanded text:
non est in Samuele completa, sed in Domino Jesu Christo exstitit adumbranon est in Samuele completa, sed in Domino Jesu Christo exstitit adumbrata. Nam post Samuelem prophetam, postea sacerdotes fuerunt de genere Aaron, sicut Sadoch et Abiathar, regnante David, et alii deinceps, antequam tempus veniret quo ista de sacerdotio mutando per Christum effici oportebat. Nam cum diceret, Loquens locutus sum, ut domus tua, et domus patris tui ministraret in conspectu meo usque in sempAbsit hoc a me, sed quicunque glorificaverit me, glorificabo eum; qui autem contemnunt me, erunt ignobiles; ecce isti sunt dies qui praenuntiati sunt, jam enim venerunt; nullus enim sacerdos est secundum ordinem Aaron. 509 Nam et illud quod ibi sequitur: Suscitabo mihi sacerdotem fidelem, de Christo, Novi Testamenti vero sacerdote, dicitur. 6. Quod vero adjungitur: Et erit qui remanserit in domo tua, veniet, ut oretur pro eo, non proprie dicitur de domo hujus Heli, sed illius Aaron, de quo usque
Abbreviated transcription (Latin):
tui cumessut inegrpto indomo pharaonis & elegieũ exomnibus
tribus is rahel mihi in sacerdotem ut ascender& ad altaremeum
& ad oler& mihi incensum & portaret ephot corãme & dedidomui
patristui omnia desacrificiis filiorum is rahel Quare calce
abicitis uictimã meã . & munera mea quae praecepi ut offerantur
ntemplo & magis honorasti filios tuos quãme ut comederetis primitias
om̃is sacrificii israhel populimei : propterea ait dñs ds is rahel
io quens locutus sum. utdomustua & domus patristui minis trar&
in conspectumeo usque in sempiternum : Nunc autem dicitdnis
absit hoc ame : sed quicum que glorificaueritine glorifi cabo eum:
qui autem contennuntme erunt ignobiles : Eccedies ueniunt &
precidam brachiũ tuũ & brachium domus patristui. ut non sit senex
indomotua & uidebis xp̃m emulumtuum intemplo inuniuersis
prosperis israhel: Quae proph&ia demutatione sacerdotii

Expanded text:
tui cum essent in Aegypto in domo Pharaonis et elegi eum ex omnibus tui cum essent in Aegypto in domo Pharaonis et elegi eum ex omnibus tribubus Israhel mihi in sacerdotem ut ascenderet altare meum et adoleret mihi incensum et portaret ephod coram me et dedi domui patris tui omnia de sacrificiis filiorum Israhel quare calce abicitis victimam meam et munera mea quae praecepi ut offerrentur in templo et magis honorasti filios tuos quam me ut comederetis primitias omnis sacrificii Israhel populi mei propterea ait Dominus Deus Israhel loquens locutus sum ut domus tua et domus patris tui ministraret in conspectu meo usqe glorificaverit me, glorificabo eum: qui autem contemnunt me, erunt ignobiles. Ecce dies veniunt, et praecidam brachium tuum, et brachium domus patris tui: ut non sit senex in domo tua, et videbis aemulum tuum in templo in universis prosperis Israel. Quae prophetia de mutatione sacerdotii
Abbreviated transcription (Latin):
Sed nec postea septem peperit siue sex quibus septimus ess& sa muhel
sedtres masculos & duas feminas : Dem demillo populo cum ad huc
eccła xp̃i ciuitas regis magni Gratia plena prolefecunda dicit
matum est cormeum indño: et exaltatum est cornumeũ indõsa¬
lutarimeo & c&era : Interea samuhel erat ministrans intemplodĩ¬
accinctus ephot : Porro filii heli diuina sacrificia temerantes peccabant
corã dño & deridebant pereos multi sacrificiumdĩ: Vnde & heli
sacerdos pro eorum ini quitate dam natus est: quod eos peccan¬
tes minus seuera anim aduersione plectebat miserum me
Et quidem cohercuit & quidem corripuit. Sed lenitate &man¬
su&udine patris. non seueritate & auccoritate pontificis. Qua
sententia discant sacerdotes quo modo ipsi propterpeccata filioꝵ
iđ propter scelera populi puniantur : quiq &iam quam uis sc̃i
haec dicit dñs . Num quid non aperte reuelatussum domui patris

Expanded text:
sed nec postea septem peperit sive sex, quibus septimus esset ipse Samuel, sed nec postea septem peperit sive sex, quibus septimus esset ipse Samuel, sed tres mares et duas feminas. Deinde in illo populo, cum adhuc lesia Christi, civitas regis magni, Gratia plena, prole fecunda: dicit matum est cor meum in Domino, et exaltatum est cornu meum in Deo salutari meo, etc. Interea Samuaccinctus ephod. 8. Porro filii Heli, divina sacrificia temerantes, peccabant coram Domino, et deridebant per eos multi sacrificium Dei. Unde et Heli sacerdos pro eorum iniquitate damnatus est, quod eos peccantes minus severa animadversione plectebat. Miserum me! et quidem coercuit, et quidem corripuit, sed lenitate et mansuetudine patris, non auctoritate et severitate pontificis. 9. Qua sententia discant sacerdotes quomodo ipsi proptid est propter scelera, puniantur. Quique etiam, quamvis sancti Haec dicit Dominus, Nunquid non aperte revelatus sum domui patr
Abbreviated transcription (Latin):
taq: ipsa samuhelis sacerdotis successio Nouum ut praedictum est
& sempiternũ sacerdotiũ praefigurabat qui ẽ xp̃sihs Heli sacerdote
reprobato : id est iudaico sacerdotio abiecto : Mat̃ quoq samu helis
quae prius fuit sterilis & posteriori fecunditate la&ata est : Cuius &iã
sterilis nunc fecunda indĩ laude la&atur: Quaenihil aliud
incantico suo proph&are uid&ur. Nisi mutationem u&eris
testamenti: uel sacerdotii in nouum testamentũ uel sacerdotiũ
quiest xp̃s Nisi forte quis dicat nihilannam proph&asse sed dm̃
tantũ modo propterfilium in p&ratum exultanti praedicatione
laudasse : Quid ergo sibi uult quod ait. arcum potentium fecit
infirmum. et infirmi praecincti sunt uirtute: pleni panibus
minoratisunt. & esurientes transierunt terram: quia sterilis
peperit septem & feosa infilus infirmata est : Num ꝗd septẽ ipsa
pepererat quam uis sterilis fuerit unicũ habebat quando ista dicebat¬

Expanded text:
taque ipsa Samuelis sacerdotis successio, novum, ut praedictum est, et sempiternum sacerdotium praefigurabat, qui est Christus Jesus, Heli sacerdote reprobato, id est, Judaico sacerdotio abjecto. Mater quoque ipsa Samuelis, quae prius fuit sterilis, et posteriori fecunditate laetata, cujus etiam nomsterilis, nunc fecunda in Dei laude laetatur. Quae nihil aliud in cantico suo prophetare videtur, nisi mutationem Veteris Testamenti vel sacerdotii, in Novum Testamentum vel sacerdotium, qui est Christus. Nisi forte quis dicat, nihil Annam prophetasse, sed Deum tantummodo propter filium impetratum, exsultanti praedicatione laudasse. Quid ergo sibi vult quod ait, Arcum potentum fecit infirmum, et infirmi accincti sunt virtute? Pleni panibus minorati sunt, et esurientes transierunt terram; quia sterilis peperit septem, et fetosa in filiis infirmata est? Nunquid ipsa septem peperit, quamvis sterilis fuerit? Unicum habebat, quando ista dicebat