comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lectionis suȩ. Qͥ uero laborat. et nec sibi nec alii
quẽ diligit laborat. qͣr laborat ñ solo suo uitio cui seruit:
Hic enim soli uicio seruitur: et non est aliuis aE¬
fectus qui excuset sollicitudinẽ uanam eui iguoser
posit : nisi solus ile quẽ uicium genuit. Multi sr̃
labores hominũ qui alienis relinquuntur: et noni
capunt fructũ ex eis qui faciunt illos. Et multi
quoq in sapientia laborant et dant oꝑomer gle¬
dent multa scire et discere plurima ẽt scripto sen¬
sa sua cõm̃dant ut ad posteros transmittur.dur i
nec capiunt fructũ ex his omĩb ut melius fid u¬
ss: s manes remanent a ueritate. et a dulcedirie
sapientiȩ uacui. Et uanitas est omĩs labon eorũ
etia si ueritati approximare uideat̃. Hescunt eñ
hominss huiusmodi cui laborent. et fraudent ane¬
mam suam bonis: quia cum ad solam opis magri¬
tudinẽ intendant. fructũ ex eo non capientes : et ehi¬

Expanded text:
lectionis suae. Qui vero laborat, et, nec sibi, nec alii, lectionis suae. Qui vero laborat, et, nec sibi, nec alii, quem diligit, laborat: quare laborat, nisi soli vitio suo cui servit? hic enim soli vitio servit, et non est alius affectus, qui excuset sollicitudinem vanam, cui ignosci possit, nisi solus ille quem vitium genuit. Multi sunt labores hominum, qui alienis relinquuntur, et non capiunt fructum ex eis, qui faciunt illos. Et multi quoque in sapientia laborant, et dant operam, et student multa scire, et dicere plurima, et scripto sensa sua commendant, ut ad posteros transmittantur; nec capiunt fructum ex his omnibus, ut melius sit ipsis, sed inanes remanent a veritate et a dulcedine sapientiae vacui. Et vanitas est omnis labor eorum, etiamsi veritati approximare videatur. Nesciunt enim homines hujusmodi, cui laborent, et fraudent animam suam bonis; quia, cum ad solam operis magnitudinem intendant, fructum ex eo non capientes, et si
Abbreviated transcription (Latin):
nitatis quod inueniat speculator sub sole. Sequi¬
tur. Considerans repperi aliam uanitatẽ sub sole.
Unus est. et sedm non habetꝰ non filium. ñ frẽm:
et tamen laborare non cessat: nec saciantur ocłi
eius diuitiis: nec recogitat dicens: cui laboro. et
cur fraudo animã meam bonis: Qui enĩ unus
est et solus alium successorẽ non habet. nec filiũ
quem genuit. nec frẽm cum quo genitus est
ipse. nam patris successor ipse est. qui ergo scdm
non habet quem relinquat post se successorem
in bonis suis. et tñ congregare non cessat. nec
ꝑfruitur his quȩ possidet. sed seruat auare que
cupide congregauit: quid hoc uanus esse
potest : Qͥ enim laborat et fruitur labore suo
aliquẽ fructũ capit. et qui laborat nec utitur
his quȩ labore suo adquirit. et tam̃ his quos
diligit possidenda ea relinquit. aliquod emolu¬
mentum capit laboris sui: desideriũ et uotũ di¬

Expanded text:
nitatis quod inveniat speculator sub sole. Ideo sequinitatis quod inveniat speculator sub sole. Ideo sequitur: Considerans reperi aliam vanitatem sub sole. Unus est, et secundum non habet, non filium, non fratrem, et tamen laborare non cessat; nec satiantur oculi ejus divitiis, nec recogitat, dicens: Cui laboro, et cur fraudo animam meam bonis? Qui enim unus est, et solus alium successorem non habet, nec filium quem genuit, nec fratrem cum quo genitus est ipse: nam patris successor ipse est. Qui ergo secundum non habet, quem relinquat post se successorem in bonis suis: et tamen congregare non cessat, nec perfruitur iis quae possidet; sed servat avare quae cupide congregavit: quid hoc vanius esse potest? Qui enim laborat et fruitur labore suo, aliquem fructum capit; et qui laborat, nec utitur iis quae labore suo acquirit, et tamen iis quos diligit possidenda ea relinquit, aliquod emolumentum capit laboris sui, desiderium et votum di
Abbreviated transcription (Latin):
cum requie : quã plena utraq manus cum la¬
bore et afflictione animi. uerũ est quia me¬
lior est pugillus si deficere nesciret: et cunctiᷤ
benedictio uiduȩ sareptenȩ data fuisset. Sed
non add om̃s helias missus est. Quare ergo stul¬
te dicis meliorem pugillum cum requiꝰe: quã
plenam utrãq manum cum labore : Forsitã
consideras quando pugillum habes et requi¬
em habes: s non attendis quando nec ipsum
pugillum habebis quid tunc facturus sis. et
quam requiem tunc sis habiturus. Ideo nunc
comedis pugillum in requie. et placet tibi ociosi¬
tas tua: neq curas nunc interim alium pugillum
querere cum labore quem comedas cum istẽ defe¬
cerit. Ideo comedis carnes tuas nunc. quia ipse
uapulabunt ocium hoc ĩportunũ: et sua mace¬
ratione postinodum exsoluent quod requies incon¬
sulta expenderit. Et forte nunc omĩa genera ua
nitatum dicta sunt: et non est aliud genus ua¬

Expanded text:
cum requie, quam plena utraque manus cum lacum requie, quam plena utraque manus cum labore, et afflictione animi. Verum est quod melior est pugillus si deficere nesciret, et cunctis benedictio viduae Sareptanae data esset . Sed non ad omnes Elias missus est. Quare ergo stulte dicis meliorem pugillum cum requie, quam plenam utramque manum cum labore? Forsitan consideras quando pugillum habes, et requiem habes; sed non attendis quando nec ipsum pugillum habebis, quid tunc facturus sis, et quam requiem tunc sis habiturus. Ideo nunc comedis pugillum in requie et placet tibi otiositas tua; neque curas nunc interim alium pugillum quaerere cum labore, quem comedas, cum iste defecerit. Ideo comedis carnes tuas nunc, quia ipsae vapulabunt post otium hoc importunum, et sui maceratione post modum exsolvent, quod requies inconsulta expenderit. Et forte putes quod nunc omnia genera vanitatum dicta sunt, et non est aliud genus va
Abbreviated transcription (Latin):
uanitas currit : ut numquã mediũ limitem
uirtutis inueniat. Et ideo stultus cõplicat ma¬
nus suas: et comedit carnes suas dicens. Meli-¬
or est pugillus cum requie : quam plena utraq
manus cum labore et afflictione animi. Cõpli¬
cat stultus manus suas. Stultus enim est: qui
sibi nescit prouidere in posterum. Stultus est:
qui putat manus otio cõplica tas impleri diui¬
tiis. Complicat manus suas. Alterã ad alterã com
plicat: ne extendantur ad oꝑationem. Compli¬
cat manus suas: quasi pactum faciens cum ocio¬
sitate. Et comedit carnes suas. Putat se corpori
suo parcere quia illud laborib non affligit:
sed inde caro eius egestate consumitur. unde
ocio nutritur. Comedit carnes suas. Pascit enĩ
eum stulticia sua et ociositas sua impingat eum:
sed tamen caro eius quantũ inutili uacatione pa¬
scitur. tantũ subsequenti inedia maceratur. Ideo
comedit carnes suas dicens. Melior ẽ pugillus

Expanded text:
vanitas currit, ut nunquam medium limitem vanitas currit, ut nunquam medium limitem virtutis inveniat. Et ideo stultus complicat manus suas, et comedit carnes suas, dicens: Melior est pugillus cum requie, quam plena utraque manus cum labore, et afflictione animi. Cocat stultus manus suas. Stultus enim est qui sibi nescit providere in posterum. Stultus est qui putat manus otio complicatas impleri divitiis. Complicat manus suas: alteram ad alteram plicat, ne extendantur ad operationem. Complicat manus suas, quasi pactum faciens cum otiositate. Et comedit carnes suas. Putat se corpori suo parcere, quia illud laboribus non affligit, sed inde caro ejus egestate consumitur, unde otio nutritur. Comedit carnes suas. Pascit enim cum stultitia sua, et otiocitas sua impinguat eum. Sed tamen caro ejus quantum in utili vacatione pascitur, tantum subsequenti inedia maceratur. Ideo comedit carnes suas, dicens: Melior est pugillus
Abbreviated transcription (Latin):
bonis operib alterius inuidendo. curã animo suo
et angorẽ maliciȩ inducit. cum inuidendo ñ illi
cui inuidet noceat sed sibi: uel etiam hoc uanitas
est quod homo pro his tẽporalib laborat nimis
et sollicitus est et cura suꝑflua se affligit:. cum
eorum adquisitio citius ꝓximũ ad inuidiam ex-¬
citet. quam protrahat ad dilectionẽ. Cum enĩ
bona sit industria qua homo exercetur . mala ẽ
cura suꝑflua et sollicitudo qua affligitur: si¬
mul et fidutia uana et spes qua in multitu¬
dine diuitiarũ uera securitas expectatur. eum
earum adquisitio potius securitatẽ auferat:
quando ꝓximos qui in pauꝑtate forsitan ama¬
re nos potuissent. pro sui emulatione ad inuidi¬
probatur: et sollicitudo uana arguitur. Sed
uenit rursus aliud genus hominũ de grege
uanitatis : querentium occasionẽ torpori suo.
Et reprehendunt isti oꝑantes: et quasi sollicitos
arguere uidentur. ut ipsi sint dissoluti. Sic enĩ

Expanded text:
bonis operibus alterius invidendo curam animo suo, bonis operibus alterius invidendo curam animo suo, et angorem malitiae inducit, cum invidendo non illi cui invidet noceat, sed sibi, vel etiam hoc vanitas est, quod homo pro his temporalibus bonis laborat nimis, et sollicitus est, et cura superflua se affligit cum eorum acquisitio citius proximum ad invidiam excitet, quam protrahat ad dilectionem. Cum enim bona sit industria qua homo exercetur, mala est cura superflua et sollicitudo qua affligitur. Simul, et fiducia vana, et spes, qua in multitudine divitiarum vera securitas exspectatur; cum earum acquisitio potius securitatem auferat, quando proximos, qui in paupertate forsitan amare nos potuissent, pro sua aemulatione ad invideprobatur, et sollicitudo vana arguitur. Sed venit rursus aliud genus hominum de grege vanitatis quaerentium occasionem torpori suo. Et reprehendunt isti operantes, et quasi sollicitos arguere videntur, ut ipsi sint dissoluti. Sic enim
Abbreviated transcription (Latin):
euitare cupientes. conuertuntur ut esse suũ
custodiant: et adhibent sollicitudinẽ et indus¬
triam magnã laborum suorũ ut securã faciant
uitam suam a malis quȩ sunt sub sole: et con¬
gregant opes et multiplieant diuitias. et cetera
omnnia quȩ solatio uitȩ huius esse possint mul¬
ta ꝓuidentia et sollicitudine exquirunt. Et fa¬
ciunt multa et oꝑantur memoria digna plu¬
rima. et nonnũquã industria sua et labore
uiolentiã alienam effugiunt: sed inuidiam ali¬
enam euadere non possunt. Qua ꝓpter de his
quoq post ĩpacientiam desꝑantiũ sententiam
subdit. dicens. Rursus contẽplatus sum om̃s labo¬
res hominũ: et industrias animaduerti in uidie
patere ꝓximi. Cum enim labores hominũ consi
am ligantur ut in sẽmet ipsis oꝑa uirtutum non
exerceant : sic per inuidiam stimulantur ut ea in
proximis carpant. Et hoc ergo uanitas est
et cura suꝑfluaꝰ uel hoc uanitas est quod homo

Expanded text:
evitare cupientes, convertuntur, ut esse suum evitare cupientes, convertuntur, ut esse suum custodiant, et adhibent sollicitudinem et industriam magnam laborum suorum, ut securam faciant vitam suam a malis, quae sunt sub sole; et congregans opes, et multiplicans divitias, et caetera omnia quae solatio vitae esse possint, multa providentia et sollicitudine exquirunt. Et faciunt multa, et operantur memoria digna plurima; et nonnunquam industria sua et labore violentiam alienam effugiunt, sed invidiam alienam evadere non possunt. Quapropter de iis quoque post impatientiam desperantium sententiam subdit, dicens: Rursus contemplatus sum omnes labores hominum, et industrias animadverti patere invidiae proximi. Cum enim labores hominum considam ligantur, ut in semetipsis opera virtutum non exerceant, sic per invidiam stimulantur ut ea in proximis carpant Et in hoc ergo vanitas, et cura superflua est. Vel hoc vanitas est, quod homo
Abbreviated transcription (Latin):
um accedat. quod homo ip̃se caligat ad uidẽ¬
dum se. Si enim uideret homo quid homo
sit et quare factus sit homo. recognosce¬
ret utiq bonum suum: et iam non magis
felices diceret qui nichil sunt quam qͥ sunt
aliquid. Desiderio namq tanti boni astrictus
aminus. licet malis temporalib afflictus uitam
presentem fastidiret. spe tamen consolationis uen¬
ture oĩno magis ẽẽ quã ñ esse diligeret.S nunc ꝑuer¬
sitas magna excrescit in mentib hominũ igͥno¬
rantium bonũ suum: et uanitas in consũmatiõe
qua maior esse non potest.Homo enim uanitate
mutabilitatis suȩ a uera essentia defluens. sine
cessatione om̃i tempore id quod est esse desinit
et transit in id semꝑ quod non est: et ita quodã¬
modo assuefactus malo suo tandem ad hoc ꝑuer¬
sitatis semet ipsum p̃cipitat. ut iam omĩno nicħ
esse concupiscat.S hanc insaniam multi quasi
in manifesto ꝓpositam et quȩ abscondi ñ possit

Expanded text:
um accedat, quod homo ipse caligat ad vivenum accedat, quod homo ipse caligat ad vivendum se. Si enim videret homo quid homo sit et quare factus sit homo, recognosceret utique bonum suum, et jam non magis felices diceret, qui nihil sunt, quam eos qui sunt aliquid. Desiderio namque tanti boni astrictus animus, licet malis temporalibus afflictus vitam praesentem fastidiret, spe tamen consolationis venturae omnino esse magis quam non esse, diligeret. Sed nunc perversitas magna excrescit in mentibus hominum ignorantium bonum suum, et vanitas in consummatione, qua major esse non potest. Homo enim vanitate mutabilitatis suae a vera essentia defluens, sine cessatione omni tempore, id quod est, esse desinit; et transit in id semper quod non est, et ita quodammodo assuefactus malo suo tandem ad hoc perversitatis semetipsum praecipitat, ut jam omnino nihil esse concupiscat. Sed hanc insaniam multi quasi in manifesto propositam, et quae abscondi non possit,
Abbreviated transcription (Latin):
necdum natos feliciores. Qa enim hoc solum
estimant esse quod uidetur: uisa miseria quȩ
in illo est. iam in esse alio faelicitatẽ non requi¬
runt : quia aliud esse preter hoc ñ nouerunt.
S in solo non esse eam constituunt: qm̃ in
hoc toto quod solum esse putant. in felicita¬
tem inuenerunt. Idcirco magis laudant eos
qui fuerunt et non sunt quam eos qui add¬
huc sunt: et utrisq beatiores p̃dicant illos qui
necdum sunt. Si enim ut uidetur ipsis. malu̾
est totum esse. bonũ est non esse: et melius ẽ¬
non fuisse. Nam si malũ est malũ esse. bonũ est
malum non esse: et melius ñ fuisse. Quod enĩ
longius a malo est in bono. ipsum maius est
bonum: sicut quod longius a bono est in ma¬
lo. ipsum maius est malum. Si ergo malũ est
esse. bonum utiq est non esse: et multo me¬
lius utroq numquã fuisse. Eiusmodi itaq
ꝑuerfitates pariunt de se mentes hominũ
sub sole: ut hoc etiam ad confusionem omĩ¬

Expanded text:
necdum natos feliciores. Quia enim hoc solum necdum natos feliciores. Quia enim hoc solum existimant esse, quod videtur, visa miseria, quae in illo est, jam in esse alio felicitatem non requirent, quia esse aliud praeter hoc, non noverunt; sed in solo non esse eam constituunt; quoniam in hoc toto quod solum esse putant infelicitatem invenerunt. Idcirco magis laudant eos qui fuerunt, et non sunt quam eos qui adhuc sunt, et utrisque beatiores praedicant illos qui necdum sunt. Si enim, ut videtur ipsis, malum est totum esse, bonum est non esse, et melius non fuisse. Nam si malum est malum esse, bonum est malum non esse, et melius non fuisse. Quod enim longius a malo est in bono, ipsum majus est bonum. Sicut quod longius a bono est in malo, ipsum majus est malum. Si ergo malum est esse, bonum utique et non esse, et multo melius utroque, nunquam fuisse. Ejusmodi itaque perversitates pariunt de se mentes hominum sub sole, ut hoc etiam ad confusionem omni
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. et non nouerunt bonũ esse quod optare
possint ut se tranfferant ad illud: quoniam in
tempore uoluptatis suȩ discere illud noluerũt.
ut in tẽpore malo requiescerent in illo. Et id̾o
faciunt quod solum nouerunt: cum male sĩt
nichil esse uolunt: qͥa ñ nouerunt uiã aliam
qua effugiant malum esse. nisi transeant ad
non esseᷤ Eꝑt̾ea uisis malis quȩ sub sole sunt
continuo uoce illorum subinfertur cum dicit᷑.
Et laudaui magis mortuos quam uiuentes:
et feliciorem utroq iudicaui qui nec dura natꝰ
est: nec uidit mala quȩ sub sole fiunt. Ista quip¬
pe uox illorũ est qui uerũ non nouerunt. bonũ
nec aliud putant homini ad bonum uel add
malum esse nisi quod p̾sens est totũ. Idcirco in
bonis supra modum exultant. in malis despe¬
rant: et ubi spes illorum est. illic desꝑatio con¬
stat. E ꝓter hoc uisis malis mundi huius dicunt
feliciores mortuos quam uiuentes: et utrisq

Expanded text:
sunt, et non noverunt bonum esse, quod optare sunt, et non noverunt bonum esse, quod optare possint, ut se transferant ad illud; quoniam in tempore voluptatis suae discere illud noluerunt, ut in tempore malo requiescerent in illo. Et ideo faciunt, quod solum noverunt: cum male sunt, nihil esse volunt, quia non noverunt viam aliam, qua effugiant malum esse, nisi transeant ad non esse. Propterea visis malis, quae sub sole sunt, continuo voce illorum subinfertur cum dicitur. Et laudavi magis mortuos quam viventes; et feliciorem utroque judicavi, qui necdum natus est; nec vidit mala, quae sub sole fiunt. Ista quippe vox illorum est, qui verum bonum non noverunt, nec aliud putant homini ad bonum vel ad malum esse, nisi quod praesens est totum. Idcirco in bonis supra modum exsultant, in malis desperant; et ubi spes illorum est, illic desperatio constat. Propter hoc visis malis mundi hujus dicunt, feliciores mortuos quam viventes, et utrisque
Abbreviated transcription (Latin):
calũpniȩ fiunt hic et oppressiones iniuste. ut
impetant alii alios sine causa et opprimant
sine miscðia infirmos fortiores. et non fert
consolationẽ hic innoeentib deus quia illis
alibi reseruat cnsoladones suas: et nunc int̾im cuncto¬
rũ auxilio destitutos relinqͥt ne in alieno auxilio con-¬
solent̃ qd suũ ñ habẽt: et minus gemãt ⁊ suspirent ⁊
desiderent eius consolationem quam nondum ha¬
bent. Sed ꝑuersorium animus in utraq parte
correctionis impatiens nec ꝓsꝑeris excitatur: nec
castigatur aduersis. Cum enim dulcia uitȩ hu¬
ius respierunt. herent animo in illis. et dicunt sa¬
tis est hoc: et non est aliud bonũ hominis preter
istud futurum postea. Cum uero aduersa atten¬
dunt. hebetantur et corruunt animo et cor¬
ruunt diffidentia : et desperant semetipsos qͥa
spem aliam non habent. Et optant magis ñ
esse quam male esseꝰ quia malum est quod

Expanded text:
calumniae fiunt hic et oppressiones injustae, ut calumniae fiunt hic et oppressiones injustae, ut impetant alii alios sine causa et opprimant sine misericordia infirmos fortiores, et non fert consolationem hic innocentibus Deus, quia illis alibi reservat consolationes suas, et nunc interim cunctorum auxilio destitutos relinquit, ne in alieno auxilio consolentur, quod suum non habent, et minus gemant, et suspirent, et desiderent ejus consolationem, quam nondum habent. Sed perversorum animus in utraque parte correctionis impatiens, nec prosperis excitatur, nec castigatur adversis. Cum enim dulcia vitae hujus respiciunt, haerent animo in illis, et dicunt: Satis est hoc, et non est aliud bonum hominis praeter istud futurum postea. Cum vero adversa attendunt, hebetantur, et corruunt animo, et corruunt diffidentia, et desperant semetipsos, quia spem aliam non habent. Et optant magis non esse, quam mala esse; quia malum est, quod
Abbreviated transcription (Latin):
uita ista est ut requies in ea esse possit. Pꝓterea
adiungit et ait̃. Uerti me ad alia. Ad alia quippe
recte cõnuersus dicitur: quia in his quȩ nunc ui¬
surus est. aliud ab eo quod prius estimauerat
credere admonetur. Hec enim omĩa quȩ uide¬
buntur nunc. alibi docent esse uerũ bonum ho¬
minis quam in hac uita quȩ tantis miseriis et
dolorib subiecta est: in qua innocentia p̾mitur.
et dolor consolationẽ non meretur. Hoc itaq
aliud. et longe aliud ab eo quod prius uide¬
batur et putabatur. iste considerabat: et ait.¬
sole geruntur et lacrimas innocentiũ et conso¬
latorem neminẽ : nec posse resistere illorũ uio¬
lentiȩ cunctorũ auxilio destitutos. Ergo non
putes hic patriã esseꝰ s considera et agnosce te
sub sole esse ubi inuoluunt᷑ omĩa. et confusa st̃
uniuersa: quia ideo hoc factũ est ut agnoscas exi¬
lium tuũ et patriam requiras aliam. Idcirco

Expanded text:
vita ista est, ut requies in ea esse possit. Propterea vita ista est, ut requies in ea esse possit. Propterea adjungit, et dicit: Verti me ad alia . Ad alia quippe recte conversus dicitur, quia iis quae nunc visurus est, aliud ab eo quod prius existimaverat, credere admonetur. Haec enim omnia, quae videbuntur tunc, alibi doceat esse verum bonum hominis, quam in hac vita, quae tantis miseriis et doloribus subjecta est, in qua innocentia premitur, et dolor consolationem non meretur: hoc itaque aliud, et longe aliud ab eo, quod prius videbatur et putabatur, iste considerabat, et aiteruntur, et lacrymas innocentium, et consolatorem neminem; nec posse resistere illorum violentiae, cunctorum auxilio destitutos. Ergo non putes hic patriam esse. Sed considera et agnosce te sub sole esse, ubi volvuntur omnia et confusa sunt universa, quoniam ideo hoc factum est ut agnoscas exsilium tuum, et patriam requiras aliam. Idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
minem posuit. ut ꝓbaret eum. nec uideret qͥd
habet homo ium̃to amplius. Et tamen ipse er¬
rorem istũ rursum aliis iudiciis ꝑsequitur:
et ostendit bonã non esse uitã istam: in qua
mala plurima regnant. nec potest uera de¬
lectatio uel requies tranquilla inueniri. Et
ideo suꝑseminat aduersa. et conuertit᷑ retror¬
sum ad se et elongat. ut oppressos ñ liberet:
ut ualde affligantur. et dolore ac tristicia
mala dulcedo et delectatio iniqua tergatur.
Et ideirco qui uolunt in uita ista iocunda¬
ri. et pactũ faciunt amoris cum scło. et ini¬
quȩ proponunt non requirere ueritatem.
coguntur ueris iudiciis uidere mala quȩ sub
solẽ sunt : ut non placeant sibi nimis in auer¬
sione sua. Eꝓt̾ea iste cum dixisset bonũ es se
hominis let̾ari in oꝑe suo et hanc esse partẽ
illius. et diffinitionẽ dedisset ad requiescendum
in istis: monetur alia consideratione quia ñ sic

Expanded text:
minem posuit ut probaret eum, nec videret quod minem posuit ut probaret eum, nec videret quod habet homo jumento amplius. Et tamen ipse errorem istum rursum aliis judiciis prosequitur, et ostendit bonam non esse vitam istam in qua mala plurima regnant; nec potest vera delectatio vel requies tranquilla inveniri. Et ideo superseminat adversa, et convertitur retrorsum ad se, et elongat, ut oppressos non liberet, ut valde affligantur, et dolore, ac tristitia, mala dulcedo, et delectatio iniqua tergatur. Et idcirco qui volunt in vita ista jucundari, et pactum faciunt amoris cum saeculo, et inique proponunt non requirere veritatem, coguntur veris judiciis videre mala, quae sub sole sunt, ut non placeant sibi nimis in aversione sua. Propterea iste cum dixisset bonum esse hominis laetari in opere suo, et hanc esse partem illius, et definitionem dedisset ad requiescendum in istis, movetur alia consideratione, quod non, sic
Abbreviated transcription (Latin):
luit alius post ipsum abutatur: et gaudeat et
exultet in bonis eius alienus: et nõn possint
amplius ad usum ipsius reduci cum semel ab¬
latus fuerit. Pꝑter hȩc et huiuscemodi putant
homines hancꝰ esse partẽ suam ut fruantur
uoluptate mundi dum uiuunt. et ob hoc solũ
factos se estimant: nec futuros post hec ali¬
quid cum finẽ acceꝑit uita ista. Et multipli¬
cant rationes et argumenta: et quȩ sibi sunt ra-¬
tiones coaceruant alias post alias. ut seipsos deci¬
piant. et confirment᷑ corda eorũ in malum: et
credant quod falsum est. Et edificant m̃daciis
murũ inter se et ueritatẽ ut non uideant eam:
et ꝓponunt cuncta et exquirunt diligent̃ oĩa
quib possint ueri similiter demonstrare. quia
uita alia non est. et hȩc sola bona est: et propt᷑
hanc uitã tantũ factus est homo. et alia post
ipsam iam ñ erit. Et hȩc tota concussio de cali¬
gine iudiciorũ dei consurgit : quia in dubio ho¬

Expanded text:
luit, alius post ipsum abutatur, et gaudeat, et luit, alius post ipsum abutatur, et gaudeat, et exsultet in bonis ejus alienus, et non possint amplius ad usum ipsius reduci, cum semel ablatus fuerit. Propter hoc et hujuscemodi putant homines hanc esse partem suam, ut fruantur voluptate mundi dum vivunt; et ob hoc solum factos se existimant, nec futuros post haec aliquid, cum finem acceperit vita ista. Et multiplicant rationes, et argumenta, et quae sibi sunt rationes coacervant alias post alias, ut seipsos decipiant et confirmentur corda eorum in malum, et credant quod falsum est. Et aedificant mendaciis murum inter se et veritatem, ut non videant eam; et proponunt cuncta, et exquirunt diligenter omnia, quibus possint verisimiliter demonstrare quod vita alia non est, et haec sola bona est: et propter hanc vitam tantum factus est homo, et alia post ipsam non erit. Et haec tota concussio de caligine judiciorum Dei consurgit; quia in dubio ho
Abbreviated transcription (Latin):
esse solam putant ut letetur in oꝑe suo. et in hac
uita labore suo ꝑfruatur: qm̃ qui mercedẽ post
opus consũmatum sub secuturã non estimant.
hii oꝑis emolum̃tũ non post opus s in opere ca-¬
piendum arbitrant᷑: atq eum felicem solum esse
qui sui laboris fructũ in p̾senti ad usum p̾parat.
non eum qui sui oꝑis mercedẽ in posterũ capiendã
reseruat. Qs enim eum adducet. ut post se futura
cognoscat: Ex quo ab hac uita semel egressus fuerit
homo. non adducitur amplius nec reuoeatur ultra
tn hanc uitam. ut exꝑiatur et sentiat rursum quȩ
aguntur in hoc scło: ut possit denuo delectationib
eius ꝑfrui. et ꝑcipere denuo iocunditatẽ. illius
quȩ futura eitͣ post eũ. Ideo quãdiu uiuit capiat
quantũ potest. E utatur hoc mundo antequam
abeat et educatur ex illo: quia ñ reuertetur
amplius nec reducetur ut post se futura cog.¬
noscat. Et fieri potest ut his quib ipse uti no-¬

Expanded text:
solam esse putant, ut laetetur in opere suo et in hac solam esse putant, ut laetetur in opere suo et in hac vita labore suo perfruatur; quoniam qui mercedem post opus consummatum subsecuturam non existimant, ii operis emolumentum non post opus, sed in opere capiendum arbitrantur, atque illum felicem solum esse qui sui laboris fructum in praesenti ad usum praeparat, non eum qui sui operis mercedem in posterum capiendam reservat. Quis enim cum adducet, ut post se futura cognoscat? Ex quo ab hac vita semel egressus fuerit homo, non adducitur amplius, nec revocatur ultra in hanc vitam ut experiatur, et sentiat rursum quae aguntur in hoc saeculo ut possit denuo delectationibus ejus perfrui, et percipere jucunditatem illius quae futura est post eum. Ideo quandiu vivit, capiat quantum potest, et utatur hoc mundo antequam abeat, et educatur ex illo; quia non revertetur amplius, nec reducetur ut post se futura cognoscat. Et fieri potest ut iis, quibus ipse uti no
Abbreviated transcription (Latin):
multi infideles. et dicunt. quis nouit hoc : Et
probant certa pro incertis non esse relinquen¬
da. et incipiunt presentia amplecti et ea quȩ ui¬
dentur rapere ut teneant quȩ certa sunt: et
ludificantur in incerto. quia transeunt et elabũ¬
tur dum teneri putantur : et succedunt quȩ cer¬
ta sunt quȩ putabantur incerta. Hȩc omĩa de¬
monstrat iste. et format narrationẽ suam illuc
et illuc. ut sequatur m̃tes hominũ: qm̃ in hunc
ta sua quia ignorant si habet homo ium̃to am-¬
plius. et ñ inueniunt quis nouerit si post mortẽ
corporis sp̃c hominis suꝑstes in uita remaneat:
nunc ipsorũ uocem in approbationẽ p̃sentiũ de-¬
lectatonũ pro hac ipsa slia dubitatione. desꝑa-¬
tione uitȩ futurȩ assumit dicens. Dep̾hendi ni¬
chil esse melius quam letari hominẽ in opere
suo: et hanc esse partem illius. Qͥ enim uitam
futurã esse non credunt. hii partẽ hominis hanc

Expanded text:
multi infideles, et dicunt: Quis novit hoc? Et multi infideles, et dicunt: Quis novit hoc? Et probant certa pro incertis non esse relinquenda; et incipiunt praesentia amplecti, et ea quae videntur rapere, ut teneant quae certa sunt; et ludificantur in incerto quia transeunt, et elabuntur dum teneri putantur; et succedunt quae certa sunt, quae putabantur incerta. Haec omnia demonstrat iste, et format narrationem suam huc et illuc, ut sequatur mentes hominum, quoniam in hunc ta sua, quia ignorant an habeat homo jumento amplius, et non inveniunt quis noverit, si post mortem corporis spiritus hominis superstes in vita remaneat; nunc ipsorum vocem in approbationem praesentium delectationum pro hac ipsa sua dubitatione, ac desperatione vitae futurae assumit, dicens: Deprehendi: nihil esse msuo, et hanc esse partem illius. Quis enim eumvitam esse non credunt, ii partem hominis hanc
Abbreviated transcription (Latin):
se nisi oculo carnis uideatur. et contingat᷑ sensu
et ideo scientiã fidei non recipiunt: qua sola ho¬
mo ad id reuocatur. in quo ium̃to habet ãplius
Et quia uidere non possunt illud nec continge¬
re in manifesto ut cõp̃hendant quid hoc est
quod habet homo ium̃to amplius. desperant oĩ¬
no de uita ꝑpetua. et increduli fiunt his quȩ
dicuntur. et se in delectationes uitȩ p̃sentis
tota intentione proiciunt: quasi hec sit porcio illorũ
sola. et nichil amplius sint accepturi postea. Nesciũt
enim quia ideo absconditum ẽ ut credatur quod
habet homo ium̃to amplius: et ꝓbetur homo ipse
ignorantia sua in fide a deo.Si enim uideretur ñ
crederetur s sciretur: nec esset meritũ nec proba-¬
retur homo: et conuincerent iniqui. et boni non¬
exercentur. Ept̾ea absconditũ est ut non uideat᷑
quod habet hõmo ium̃tis amplius: ut fides me¬
ritum habeat. et infidelitas locum. Et fiunt

Expanded text:
se, nisi oculo carnis videatur, et contingatur sensu, se, nisi oculo carnis videatur, et contingatur sensu, et ideo scientiam fidei non recipiunt, qua sola homo ad id revocatur in quo jumento habet amplius. Et quia videre non possunt illud, nec contingere in manifesto ut comprehendant quid hoc est, quod habet homo jumento amplius: desperant omnino de vita perpetua, et increduli fiunt iis quae dicuntur, et se in delectationes vitae praesentis tota intentione projiciunt, quasi haec sit portio illorum sola, et nihil amplius sint accepturi postea. Nesciunt enim, quod ideo absconditum est, ut credatur quod habet homo jumento amplius, et probetur homo ipse ignorantia sua in fide a Deo. Si enim videretur non crederetur, sed sciretur; nec esset meritum, nec probaretur homo, nec convincerentur iniqui, nec boni exercerentur. Propterea absconditum est ut non videatur, quod habet homo jumento amplius, ut fides meritum habeat, et infidelitas locum. Et sunt
Abbreviated transcription (Latin):
creditur. et quod creditur uerũ est. et ipsa credu¬
litas non dubia scientia firma est: et tam̃ nemo
hominũ hoc scit qualiter sciuntur ea quȩ uiden¬
tur et audiunt᷑ et tanguntur. et ceteris sensib
ꝑcipiunt᷑: et qualiter sciuntur ea de quib natu¬
raliter dubitari non potest: et quȩ incredul. ⁊̃ du¬
bitantib indubitabili ratione demonstrantur.
Sola enim fide hoc ꝑcipitur.: et ideo dubitatio
magna est fidem non habentib suꝑ hoc: quia
illud nesciunt nec demonstrari eis potest ab his
qui fide hoc capiunt. quia ipsi fidem ñ capiunt.
ẜpt̾ea putant ipsi hominẽ nichil ꝓrsus ium̃to
habere amplius: quia nesciunt quod sp̃c filiorũ
adam uadit sursum et sp̃c ium̃torũ deorsum.
Et cum dicitur eis quia homo iumento ãplius
habet. quia sp̃c hominis sursum uadit ad uitam.
et sp̃c num̃torũ ad mortẽ deorsum: dicunt. Qis
nouit hoc: Hon enim putant sciri aliquid posi¬

Expanded text:
creditur: et quod creditur, verum est, et ipsa creducreditur: et quod creditur, verum est, et ipsa credulitas non dubia scientia firma est; et tamen nemo hominum hoc scit qualiter sciuntur ea quae videntur, et audiuntur, et tanguntur, et caeteris sensibus percipiuntur; et qualiter sciuntur ea, de quibus naturaliter dubitari non potest, et quae incredulis etiam dubitantibus, indubitabili ratione demonstrantur. Sola enim fide hoc percipitur, et ideo dubitatio magna est fidem non habentibus super hoc, quia illud nesciunt, nec demonstrari eis potest ab iis qui fide hoc capiunt, quia ipsi fidem non capiunt. Propterea putant ipsi hominem nihil prorsus jumento habere amplius, quia nesciunt quod spiritus filiorum Adam vadit sursum, et spiritus jumentorum deorsum. Et cum dicitur eis: quod homo jumento amplius habet, quia spiritus hominis sursum vadit ad vitam, et spiritus jumentorum ad mortem deorsum, dicunt: Quis novit hoc? Non enim putant sciri aliquid pos
Abbreviated transcription (Latin):
ret unde uenerat. Propt̾ea unus est interitus ho¬
minis et ium̃torũ. et equa utriusq conditio. qͥa
sicut homo moritur sic et illa moriuntur. et si¬
militer spirant omĩa: et in his omib nichil
habet homo ium̃to amplius. s cuncta pariter
subiacent uanitati et ꝑgunt omĩa ad unũ locũ.
idest ad terrã matrem suam et originis prin¬
cipium: quia de terra facta sunt et in t̃ram pa¬
riter reuertuntur. Et si quis dicere uoluerit
quia habet homo amplius ium̃ito in eo quod
sp̃e filiorum adam uadit sursum ut occidente
in mortẽ corpore suꝑstes in uita ꝑmaneat. et
sp̃c ium̃torũ descendat deorsum. id est pariter
cum morte corporis defluat in corruptionem
quis nouit hoc: Non tamen quia uerũ non
est hoc. s quia occultũ est. ideo quis nouit hoc ͤ
Non enĩ diccit falsum est hoc. sed quis nouit hoc:
Nemo hoc nouit. Non enim sciri potest hoc ab ho¬
mine: et tamen credi potest. Et uerũ est quia

Expanded text:
ret unde venerat. Propterea unus est interitus horet unde venerat. Propterea unus est interitus hominis et jumentorum, et aequa utriusque conditio; quia sicut homo moritur, sic et illa moriuntur: et similiter spirant omnia, et in his omnibus nihil habet homo jumento amplius, sed cuncta pariter subjacent vanitati. Et pergunt omnia ad unum locum. Id est ad terram matrem suam, et originis principium, quia: De terra facta sunt, et in terram pariter revertuntur. Et si quis dicere voluerit: quod habet homo amplius jumento in eo, quod spiritus filiorum Adam vadit sursum, ut occidente in mortem corpore, superstes in vita remaneat: et spiritus jumentorum descendat deorsum, id est, pariter cum morte corporis defluat in corruptionem: quis novit hoc? Non tamen quia verum non est, sed quia occultum est: ideo: Quis novit hoc? Non enim dixit falsum est hoc, sed quis novit hoc? Nemo hoc novit. Non enim sciri potest hoc ab homine, et tamen credi potest. Et verum est, quia
Abbreviated transcription (Latin):
uniuersa: et consũmatio finis eadem. quia simu¬
liter moriuntur et reuertunt᷑ ad terram de qua
primũ sumpta fuerunt. Sic et prius homini eũ
ium̃tis una origo erat in corpore qd sũptum ẽ
de terra. et una uiuendi conditio cum ium̃tis
ut similiter corpus t̾renũ aleretur de terra:
sed unus finis cum ium̃tis homini non erate
quia factus erat homo ut non moreretur neq
in terram reuerteretur de qua sũptus est. Ita tunc
per incorruptionẽ corporis humilis origo tege¬
batur: et dissimulatum erat ꝑ ĩmortalitatem
ne ueniret in exprobrationẽ quia homo similis
esset bestiis:. neq ostendere uoluit homini deus
unde esset ignobilitas eius ut eum in ipsius condi¬
tione totum exponeret: sed uestiuit eum pul¬
chritudine ĩmortalitatis. et posuit seorsum
extra genus suum in sortẽ alterã. Cum ergo
peccasset homo deo. priuauit eum gła sua et remi¬
sit ad originem suam: ut per id quo ibat agnosce¬

Expanded text:
universa, et consummatio finis eadem moriuuniversa, et consummatio finis eadem moriuntur similis, et revertuntur ad terram de qua primum sumpta fuerunt. Sic, et prius homini cum jumentis una origo erat in corpore, quod sumptum est de terra, et una vivendi conditio cum jumentis, ut similiter corpus terrenum aleretur de terra; sed unus finis cum jumentis homini non erat, quia factus erat homo ut non moreretur, neque in terram reverteretur de qua factus est. Ita tunc per incorruptionem corporis humilis origo tegebatur, et dissimulatum erat per immortalitatem ne veniret in exprobrationem quod homo similis esset bestiis; neque ostendere voluit homini Deus unde esset ignobilitas ejus, ut eum in ipsius conditione totum exponeret. Sed vestivit eum pulchritudine immortalitatis, et posuit seorsum extra genus suum in sortem alteram. Cum vero peccasset homo Deo, privavit eum gloria sua, et remisit ad originem suam, ut per id, quo ibat, agnosce
Abbreviated transcription (Latin):
minis et ium̃torũ. et equa utriusq condicio.
Sicut moritur homo: sic et illa moriuntur. In
morte ergo una est hominis et ium̃ti conditio:
quia sicut᷑ homo moritur ita etiã illa moriunt᷑.
S tam̃ conditio mortalitatis homini ex iudicio
est̾. iumto ex natura: et quod similiter habent
ex simili causa non habent: quia homo ut mo¬
riatur ex culpa habuit. ium̃tũ uero ut moriat᷑
ex natura accepit. Tamen ꝓbatur homo. et ostẽ¬
ditur similis esse bestiis. quia unus ẽ interitus
hominis et ium̃torũ et similis utriusq conditio
et sic homo moritur sicut illa moriunturꝰ et si¬
militer spirant omĩa: idest et illa et ipse similem
habent uitã et spiraculũ simile uiuificationis. Et
in his om̃ib nichil habet homo ium̃to amplius.
quia cõmunis utrisq est et ortus. quoniam pa¬
riter de terra facta sunt. et ꝓrsus quia simul oĩa
uanitati et mutabilitati subiecta sunt. et tͣnseunt

Expanded text:
hominis et iumentorum et aequa utriusque condicio hominis et iumentorum et aequa utriusque condicio sicut moritmorte ergo una est hominis et jumenti conditio; quia sicut homo moritur, ita etiam et illa moriuntur. Sed tamen conditio mortalitatis homini ex judicio est, jumento ex natura. Et quod similiter habent ex simili causa non habent; quia homo ut moriatur ex culpa habuit, jumentum vero ex natura ut moriatur, accepit. Tamen probatur homo, et ostenditur similis esse bestiis; quia unus est interitus hominis et jumentorum, et similis utriusque conditio: et sic homo moritur sicut illa moriuntur. Et similiter spirant omnia. Id est, et ille, et ipse similem habent vitam, et spiraculum simile vivificationis. Et in his omnibus: Nihil habet homo jumento amplius. Quia communis utriusque est, et ortus, quoniam pariter de terra facta sunt; et procursus, quia simul: Omnia vanitati, et mutabilitati subjecta sunt. Et transeunt
Abbreviated transcription (Latin):
cari ad illecebras corporales: et subtracta ẽ ab
oculis eius dilectio spiritualis. Et iratus est ds
et non placuit sibi auersio istaꝰ et uoluit homi¬
nem reuocare intus ad id quod uerũ erat: ut
semꝑ non hereret suꝑ imagines fucatas intui
fallacis. Et abstraxit głam indum̃ti eius ut
iret in corruptionẽ: et iussit animã reuerti ne
uegetaret illud et portaret ad et̾nitatẽ: et conci¬
dit᷑ uestim̃tũ eius. ut ostenderet homini quia
non esset in eo gloria eius. ubi se bestuis similẽ
esse uideret. Et᷑ cecidit homo: et dilapsum est
quod erat t̾renũ. corruptibile: et fluere cepit
ut rediret unde uenerat. Factũq est ut ꝓbaret᷑
homo si meminisset bon sui. et si nossetꝰ requi¬
rere illud. dum cogitur spem uanã relinquere :
et exire ab eo cui peruerse iniheserat. Eꝓt̾ea ut
probaret deus Alios hominũ. et ostenderet eos si
miles esse bestiis: idcirco unus est interitus ho

Expanded text:
cari ad illecebras corporales, et subtracta est ab cari ad illecebras corporales, et subtracta est ab oculis ejus dilectio spiritualis. Et iratus est Deus, et non placuit ipsi aversio ista, et voluit hominem revocare intus ad id quod verum erat, ut semper non haereret super imagines fucatas intuitus fallacis. Et abstraxit gloriam indumenti ejus ut iret in corruptionem, et jussit animam reverti ne vegetaret illud, et portaret ad aeternitatem; et concidit vestimentum ejus ut ostenderet homini quod non esset in eo gloria ejus ubi se bestiis similem esse videret. Et cecidit homo, et dilapsum est quod erat terrenum corruptibile, et fluere coepit ut rediret unde venerat. Factumque est ut probaretur homo, an meminisset boni sui, et si nosset requirere illud dum cogitur speciem vanam relinquere, et exire ab eo qui perverse inhaeserat. Propterea ut probaret Deus filios hominum, et ostenderet eos similes esse bestiis idcirco unus interitus est
Abbreviated transcription (Latin):
tura corruptibile. factum ad similitudinẽ iuinti:
anima uero celestis erat natura. ĩmortal con¬
dita ad similitudinẽ dei. Et conuincta sunt in
homine corpus et anima. duo in unum: et dd¬
tum est corpori beneficium societatiuit part¬
ciparet de ĩmortalitate animȩ ad ĩ corruptionẽ.
et hoc totum ad gloriam animȩ factũ est. quia
placita erat deo in iusticia et ueritate consistens:
ut non attereretur uestim̃tum eius. si ꝑseueraret obe¬
dientia illius. Et cooꝑtũ est gła incorruptionis
quod erat similitudo ium̃ti inͦ homineꝰ ut quasi
dissimularetur. nec uideret illud in confusionem
dilectionis: sed in toto conspiceret illius formam
quod amabat. et non elongaret alicubi. Postea
auertit se anima in abasienationẽ amoris: et
oblita est quod melius erat suum: et intuita est
foras pulchritudinẽ alienam. Et intendit in fu¬
cum pallii sui ut se oblectaret ibiꝰ et cepit forni¬

Expanded text:
tura corruptibile, factum ad similitudinem jumenti; tura corruptibile, factum ad similitudinem jumenti; anima vero coelestis erat, natura immortalis, condita ad imaginem Dei. Et conjuncta sunt in homine corpus et anima, duo in unum: et datum est corpori beneficium societatis, ut participaret de immortalitate animae ad incorruptionem: et hoc totum ad gloriam animae factum est, quia placita erat Deo in justitia et veritate consistens, ut non attereretur vestimentum ejus si perseveraret obedientia illius. Et coopertum est gloria incorruptionis, quod erat similitudo jumenti in homine ut quasi dissimularetur; nec videret illud in confusionem dilectionis, sed in toto conspiceret illius formam, quod amabat, et non elongaret alicubi. Postea avertit se anima in abalienationem amoris, et oblita est quod melius erat suum, et intuita est foris pulchritudinem alienam. Et intendit in fucum pallii sui, ut se oblectaret ibi; et coepit forni
Abbreviated transcription (Latin):
equa utriusq conditio. Idcirco.N. mortalis factus est
homo. et ideo morunitur filii hominũ similit̃ ses
ium̃ta: ut ꝓbentur et ostendantur similes esse uesto¬
i. Duo qͥuippe in homine facta erant unumad
similitudinem der: alterum ad similitudinẽ nomti.
Et illud quidem quod creatum est ad similiudi¬
nem der natura factum ẽ immortale: sieut ĩ mortał
fuit deus ad cuius similitudinẽ factũ est. Illurd d̾
quod ad similitudinẽ ium̃ti factã fueros. eorrup¬
tibile erat natura: sicut illa ad quorũ similitudi¬
nem factum erat. De terra enim utraq sũpta
sunt. et erat terra utriusq materia: et ipsa
terra natura erat corruptibilis ficut ⁊lla qus
facta sunt de terra. Ita ergo in homine duo fas¬
ta sunt unũ t̾renũ aliud celeste. unũ nadur.. eo¬
ruptibile. aliud ĩmortale: unum similitudo. ium̃¬
ti. aliud dei. Et erat quidem corpus trenũ na¬

Expanded text:
aeque utriusque conditio. Idcirco enim mortalis factus est aeque utriusque conditio. Idcirco enim mortalis factus est homo, et ideo moriuntur filii hominum similiter ut jumenta ut probentur, et ostendantur similes esse bestiis. Duo quippe in homine facta erant, unum ad similitudinem Dei, alterum ad similitudinem jumenti. Et illud quidem quod creatum est ad similitudinem Dei, natura factum est immortale, sicut immortalis fuit Deus, ad cujus similitudinem factum est. Illud vero, quod ad similitudinem jumenti factum fuerat, corruptibile erat natura, sicut illa ad quorum similitudinem factum erat. De terra enim utraque sumpta sunt, et erat terra utriusque materia; et ipsa terra natura erat corruptibilis, sicut illa, quae facta sunt de terra. Ita ergo duo in homine facta sunt, unum terrenum, alterum coeleste; unum natura corruptibile, alterum immortale; unum similitudo jumenti, alterum Dei. Et erat quidem corpus terrenum na
Abbreviated transcription (Latin):
et culpa grauis lucem odisse p̾̃sentẽ: et consti¬
tutum et homini ad remediũ placationis.
si requisierit absentẽ et absconditũ desidera¬
uerit. et sciat esse qđ non udetur ut mani¬
festũ fiat tempore suo. Ideo nunc subtrahũ¬
tur omĩa. et absconduntur quȩ inuisibilia
sunt. et relinquitur homo foris solus cum
alienis ut nichil uideat de suo: ut probe¬
tur si forte recordatio in illo suꝑ est aliqua
ad conuertendũ ad requisitionẽ illius. Ppt̾ea
nunc iste altius considerans ꝓfunditatem
iudiciorũ dei. uidet non esse murũ si in huiꝰ
uite nubilo inter iustũ et impiũ ñ discer¬
intur cum tanta sit inuoluta caligine nr̃a mortalitas.
ut in ea homo etiam simibs bestis uideatur. lpt̃eom
fert et dicit. Dixi in eorde meo de filis homintm
ut ꝓbaret eos dñs et ostenderet similis esse bestiis
idcirco unus est interitus hominis et ium̃ntorum. et

Expanded text:
et culpa gravis lucem praesentem odisse; et constiet culpa gravis lucem praesentem odisse; et constitutum est homini ad remedium placationis, si requisierit absentem et absconditum desideraverit; et sciat esse quod non videtur, ut manifestum fiat tempore suo. Ideo nunc subtrahuntur omnia, et absconduntur quae invisibilia sunt, et relinquitur homo foris solus cum alienis, ut nihil videat de suo, ut probetur si forte recordatio in illo superest aliqua ad convertendum ad requisitionem illius. Propterea nunc iste altius considerans profunditatem judiciorum Dei, videt non esse mirum, si in hujus vitae nubilo inter justum et impium non discernitur, cum tanta sit involuta caligine nostra mortalitas, ut in ea homo etiam bestiis similis videatur. Propterea infert, et dicit: Dixi in corde meo, de filiis hominum ut probaret eos Deus, et ostenderet similes esse bestiis. Idcirco unus est interitus hominis, et jumentorum, et
Abbreviated transcription (Latin):
suum. Et una sorte inuoluunt᷑ iusti cũ impi¬
is donec pariter eurrunt in uia: ut cũ simul
exierint discernant᷑ et ordinent᷑ disparit᷑. Usq¬
enim illuc nulla discretio ẽ in om̃ib quȩ foris pa¬
rent sub sole. S sicut simul oriuntur omĩa: sic ui¬
uunt simul et simul ꝑtranseunt uniũsa. Et hoc
totum fit ut ꝓbentur corda hominũ. si uiuat ali
quid in eis de cognitione ueritatis et affectu bo¬
ni quod absconditum est: si forte ex illo argumen¬
tum fidei sumere incipiant se esse amplius quã
id quod uidetur solum. Nam extra nichil. est
unde hoc poscit agnosci: et tolluntur foris argu¬
menta omĩa ut oꝑ̾ari incipiat quod intus estͦ
et ꝓbetur quantum sit. Nam si cognouerit se ex
eo homo magnũ est: et pro merito constat qd̃
deum requirit per fidem quẽ non uidet ꝑ spẽci¬
em. Recessit enim primũ et auertit se qͥuando
p̃sentẽ contẽplabatur: et erat reatus magnus

Expanded text:
suum. Et una sorte involvuntur justi cum impisuum. Et una sorte involvuntur justi cum impiis, donec pariter currunt in via, ut, cum simul exierint, discernantur et ordinentur dispariter. Usque illuc enim nulla discretio est in omnibus quae foris apparent sub sole. Sed sicut simul oriuntur omnia, sic vivunt simul, et simul pertranseunt universa. Et hoc totum fit, ut probentur corda hominum: an vivat in eis aliquid de cognitione veritatis, et affectu boni quod absconditum est, si forte ex illo argumentum fidei sumere incipiant se esse amplius, quam id quod videtur solum. Nam extra nihil est unde hoc possit agnosci, et tolluntur foris argumenta omnia ut operari incipiat, quod intus est, et probetur quantum sit. Nam, si cognoverit se ex eo homo magnum est, et pro merito constat quod Deum requirit per fidem, quem non videt per speciem. Recessit enim primum, et avertit se quando praesentem contemplabatur: et erat reatus magnus
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpus om̃is rei sub celo tunc erit. Cunc quan¬
do iustũ et impiũ iudicabit dñs. tẽpus erit
om̃is rei sub celo: quia omne quod in hac ui¬
ta agitur siue bonũ siue malum sit. tunc ad
udiciũ ꝑducetur. Et nunc quidẽ in hac uita
iustũ et impiũ iudicat dñs: sed occulte sunt
retributiones iste: et quȩ manifeste erunt dif¬
feruntur in futurũ. Et idcirco paruicordes
murmurant et querunt̃: et putant non esse ui¬
dicium iustũ. quia retributiones ñ uident. Tam̃
et nunc iudiciũ agitur. et unusquisq sedm me¬
rita sua iudicatur: s hoc totũ intus ẽ quo sar¬
nis oculus ñ attingit. Et que manifesta sũt
differuntur donec iudiciũ illorũ adueniat:
et tunc omĩa occulta et manifesta erunt ma¬
nifesta. et iudicabunt᷑ omĩa sed̾m iudiciũ iustũ:
et tunc iustũ et impiũ iudicabit dñs. et tẽpus
om̃is rei sub celo tunc erit. Int̾um autem nunc¬
obscura sunt omĩa: et ꝑmixta curr̾t ad finẽ

Expanded text:
is rei sub coelo tunc erit. Tunc quando justum et impium judicabit Dominus, tempus erit omnis ei rei sub coelo: quia omne quod in vita agitur, sive bonum sive malum sit, tunc ad judicium perducetur. Et nunc quidem in hac vita justum et impium judicat Dominus, sed occultae sunt retributiones istae, et quae manifestae erunt differuntur in futurum. Et idcirco parvicordes murmurant, et queruntur, et putant non esse judicium justum; quia retributiones non vident. Tamen, et nunc judicium justum agitur: et unusquisque secundum merita sua judicatur. Sed hoc totum intus est, quo carnis oculus non attingit. Et quae manifesta sunt, differuntur donec judicium illorum adveniat; et tunc omnia occulta, et manifesta erunt manifestata, et judicabuntur omnia secundum judicium justum. Et tunc justum et impium judicabit Dominus; et tempus omnis rei sub coelo tunc erit. Interim autem obscura sunt omnia, et permista currunt ad finem