comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
unt qui superuacuis assueuere qua nulla maior pro-¬
cella modestie est Dolor. Sterilitas uiget inso/¬
lita Ratio. Depe quidem fortiores uiros sterilior
plaga fert fertilior molliores neq fert modo sed
facit Atq alibi natos durat aut mollit Dic mol-¬
liuit gallos primum post romanos Asya Alexandrũ
babilon hannybalem capua/ Contra uero Romanã
indolem durauit et cotis in morem acuit illa arẽs
et scopulosa pars ligurum Te quen copia mollie¬
bat duret mopia Dobrietatem te doceat ager trius
Et quod liberi uberes nequiere glebe faciãt aredule
Meno despiciendus est magister discipline utilis
Disce bene uiuere disce uel senex disce uel nolens
disce deniqz uel iudignans.

Expanded text:
unt, qui supervacuis assuevere? Qua nulla maior prount, qui supervacuis assuevere? Qua nulla maior procella modestie est. Sterilitas urget insolita. Sepe quidem fortiores viros sterilior plaga fert, fertilior molliores; neque fert modo, sed facit atque alibi natos durat aut mollit; sic mollivit Gallos primum, post Romanos, Asia, Alexandrum Babylon, Hannibalem Capua; contra vero Romanam indolem duravit et cotis in morem acuit illa arens et scopulosa pars Ligurum. Te quem copia molliebat, duret inopia. Sobrietatem te doceat ager tuus, et quod libri uberes nequivere, glebe faciant aridule. Nemo despiciendus est magister discipline utilis: disce bene vivere, disce vel senex, disce vel nolens, disce vel indignans.
Abbreviated transcription (Latin):
et tempestates ydoneas aucupari aut precari No-¬
lite in terra spem habere sed in illo qui respicit ter¬
ram et facit eam tremere qui de saxo durissimo
fontes liquidos elicit/ qui te deniq ab agello tuo
falli passus est ut in illo spem poneres qui nõ
fallit Dolor. Multum solita de copia demptum
.Id modo subducitur quo plus equo ualde¬
uel dederunt anni precedentes uel sequentes dabunt
modestre quantuluncũq sat est Auaricia lucro crescit
eoqz pauperior fit quo plus habet magna uiciorum
genitrix magna mitrix atq hortatrix est copia pat̾e̾
malis tuis demi aliquid quo minus copie minus
erit insolentie nuiusq libidinis Adde ꝙ hec tui ru-¬
ris iniuria alias inuudia apud multos benefitium
ac largitas habetur Tuqz ip̃e si assueuisses mopie
ubertatem hanc et copiam iudicares Tantum in
Iuditio rerum semper consuetudo preuidicat tantãq
uimi habet Nunc quid mirum si temperata fastidi-¬

Expanded text:
et tempestates ydoneas aucupari aut precari, noet tempestates ydoneas aucupari aut precari, nolite in terram spem habere, sed in illo qui respicit terram, et facit eam tremere, qui de saxo durissimo fontes liquidos elicit, qui te denique ab agello tuo falli passus est, ut in illo spem poneres qui non fallit. Multum solita de copia demptum est. Id modo subducitur quod plus equo vel dederunt anni precedentes, vel sequentes dabunt: modestie quantulumcunque sat est. Avaritia lucro crescit, eoque fit pauperior, quo plus habet. Magna vitiorum genetrix, magna nutrix atque hortatrix est copia; patere malis tuis demi aliquid, quo minus copie, minus erit insolentie, minusque libidinis. Adde quod hec tui ruris iniuria, apud multos beneficium ac largitas haberetur, tuque ipse si assuevisses inopie, ubertatem hanc et copiam iudicares; tantum in iudicio rerum semper consuetudo preiudicat, tantamque vim habet: nunc quid mirum si temperata fastidi
Abbreviated transcription (Latin):
te dinite opificem operari et unius artificii perito
homini exhibendam reuerenciam non negetis Deo
pudeat terrea uascula celestem figulum arguere sed
in omnibus illi uoce atq animo gratias agite qui ne-¬
cessitatum constius uestrarum neq cupiditatum
nescius illis succurrit hiis occurrit utrobiq mise-¬
ricors utrobiq terribilis in consiliis super filios
hominum ut de illo scriptum est Sperate iã tan-¬
dem non in agris uestris sed in domino et facite boni-¬
tatem et inhabitate terram et pascemini in diuiciis
eis Delectaniini in domino et dabit uobis petiti-¬
ones cordis uestri que ubi ceperitis in dño delectari
amare esse non poterunt neqz iniuste Reuelate
domino uiam uestram et sperate in eo Et ip̃e faciet
Iactate super dominum curam uestram et ip̃e uos
enutriet qui alias quia celesti manu editi nõ nisi
terram cogitatis terramq diligitis Nolite has sacras
uoces ut soletis speruere nolite auras pluniasq

Expanded text:
te; sinite opificem operari, et unius artificii perito te; sinite opificem operari, et unius artificii perito homini exhibendam reverentiam non negetis. Deo pudeat, terrea vascula, celestem figulum arguere, sed in omnibus illi voce atque animo gratias agite, qui necessitatum conscius vestrarum, neque cupiditatum nescius, illis succurrit, his occurrit. Utrobique misericors, utrobique terribilis, in consiliis super filios hominum, ut de illo scriptum est. Sperate iam tandem non in agris vestris, sed in domino, et facite bonitatem, et inhabitate terram, et pascimini in divitiis eius. Delectamini in Domino et dabit vobis petitiones cordis vestri, que ubi ceperitis in Domino delectari, avare esse non poterunt, neque iniuste. Revelate Domino viam vestram, et spectate in eo, et ipse faciet. Iactate super Domino curam vestram, et ipse vos nutriet. Quid, celesti manu editi, non nisi terram cogitatis, terramque diligitis? Nolite has sacras voces, ut soletis, spernere. Nolite auras pluviasque
Abbreviated transcription (Latin):
illam grate ac sobrie hanc pacienter ac fortiter ferre
debueritis Illam contempnitis hanc defletis Illa
tumdos facit hec querulos Dolor. Ager meliora
pollicitus me fefellit Ratio. Terram bobus ac rastris
celum uotis ac precibus fatigatis uentorum spiritus
oportunitas ymbrium gerninum alias seminũ de cor
agri species puluis yberuus Lutum uernũ/ Estiui
soles maturitas antumpnalis Omnia cupidos in
spem trahunt ut arentem stuppam flamina ommnis
incendit ut inanem puluerem flatus omnis Ini-¬
pellit Sic auarum animum lucrum omne suspẽdit
atq erigit omnisq non rei modo sed uel tenuis spei
iactura confundit ac deicit sed frenare miseri motus
inconditos infiuitam concupiscentiam cohercere
et spem credulam mille tandem delusã successib
castigare non discitis Quid nunc celum terraniq
respicitis non aliunde fertilitas ꝙͣ a deo est Illum
mortales agere sinite et uidete quid agitur et lauda-¬

Expanded text:
illam grate et sobrie, hanc patienter ac fortiter ferre illam grate et sobrie, hanc patienter ac fortiter ferre debueritis, illam contemnitis, hanc defletis, illa tumidos facit, hec querulos. Ager meliora pollicitus me fefellit. Terram bobus ac rastris, celum votis ac precibus fatigatis. Ventorum spiritus, opportunitas imbrium, germinum decor, agri species, pulvis hibernus, lutum vernum, estivi soles, maturitas autumnalis, omnia cupidos in spem trahunt. Ut arentem stupam flamma omnis incendit, ut inanem pulverem flatus omnis impellit, sic avarum animum lucrum omne suspendit atque erigit, omnisque non rei modo, sed vel tenuis spei iactura confundit ac deicit. Sed frenate, miseri, motus inconditos, infinitam concupiscentiam coercete, et spem credulam mille tandem delusam successibus castigate! Quid nunc celum terramque respicitis? Non aliunde fertilitas quam a Deo est. Illum mortales agere sinite, et videte quid agitur et lauda
Abbreviated transcription (Latin):
Est et illud enim inter numeros alias minimos publii
notissimum Comes facundus in uia pro uehiculo est
Iam tibi fertilitas grata erit optime res
omnis contrarii collatione cognostit᷑. Dolor.
fefellit ager meam spem Ratio. Non te ager fallit
sed improbitas cupiditasq anmni Cuucta uobis ad nu¬
tum successura promittitis insolentes uestro digni iu-¬
ditio quibus ip̃a rerum pareat natura que si sumi ius
seruare ausa profundam semel auaricie uestre prerup-¬
tamq uoraginem cui nichil est satis iexpletã liquerit
Insolens uobis et auxia atq iniuriosa uidebitiu Mon
sunt hee autem iuste ac modeste spes sed immodici fig¬
menta desiderii Ea quidem fingitis euentura que cu-¬
pitis Et si quid deest dampuum dicitur Tuus ager
suum morem tenuit et tu tuum tenes Terre eteniz
ybertas ac sterilitas alterna sed cupiditas uestra per-¬
petua est. Uosq iniquissimi ommium interpretes cũ

Expanded text:
Est et illud enim inter Mimos Publii Est et illud enim inter Mimos Publii notissimum: Comes facundus in via pro vehiculo est. Iam tibi fertilitas grata erit: optime res omnis contrarii collatione cognoscitur. Fefellit ager meam spem. Non te ager fallit, sed improbitas cupiditasque animi. Cuncta vobis ad nutum successura promittitis insolentes, vestro digni iudicio, quibus ipsa rerum pareat natura; que, si suum ius servare ausa, profundam semel avaritie vestre perruptamque voraginem, cui nichil est satis, inexpletam liquerit, insolens vobis et avara atque iniuriosa videbitur. Non sunt he autem iuste nec modeste spes, sed immodici figmenta desiderii: ea quidem fingitis eventura que cupitis; si quid deest, damnum dicitur. Tuus ager suum morem tenuit. Et tu tuum tenes! Terre etenim ubertas et sterilitas alterna, sed cupiditas vestra perpetua est. Vos, iniquissimi omnium interpretes, cum
Abbreviated transcription (Latin):
to et periculoso tramite peditanti Siquidem nichil
ad tollerantiam asperarum rerum efficatius ꝙͣ cogita¬
re eadem multis fortibus animos fuisse perplexos
Pudet enim generosum spiritum non posse unum
quod innumerabiles potuere que cogitatio non in labo/¬
ribus modo qui difficiles sed in hiis quoq qui miserrumni
uidentur cruciatibus doloribusq corporeis maxime q̃¬
In ip̃a demum morte profuerit Dolor. Longum ego
durumq iter pedibus mestus ago Ratio. Nichil
eque durum iter lenit mestumqz animum serenat¬
alias frenat ut nobiles ac suaues cure que nisi boni
ac docti uiri pectus iucolere uiasq omnes comitari
nesciunt Hiis si grata societas amici leti et eloquẽtis
accesserit non tantum leue iter sed et breue uidebit᷑.
Multos iocunda confabulatio sic affecit ut et uie du-¬
riciem non sentirent et de breuitate longi licet itine-¬
ris quererentur neq iuisse sed uectos esse se crederent,

Expanded text:
to et periculoso tramite peditanti; si quidem nichil to et periculoso tramite peditanti; si quidem nichil ad tolerantiam asperarum rerum efficacius, quam cogitare eadem multos fortibus animis fuisse perpessos; pudet enim generosum spiritum non posse unum, quod innumerabiles potuere; que cogitatio non in laboribus modo qui difficiles, sed in his quoque qui miserrimi videntur cruciatibus, in doloribus corporeis, maxime in ipsa demum morte profuerint. Longum ego durumque iter pedibus mestus ago. Nichil eque durum iter lenit, mestum animum serenat, ut nobiles ac suaves cure, que nisi boni et docti viri pectus incolere, viasque omnes comitari, nesciunt. His si grata societas amici leti et eloquentis accesserit, non tantum leve iter, sed et breve videbitur. Multos iucunda confabulatio sic affecit, ut et vie duritiem non sentirent, et de brevitate longi licet itineris quererentur, neque ivisse, sed vectos esse se crederent.
Abbreviated transcription (Latin):
quoq in finibus hostium castra in dies circiuncepta
nocturuis ab insultibus tegerentur, Unde eleganter
Cycero noster quodam loco de militibus Romanis agẽs¬
alias aiens Cum fortibus uiris ceterarum gentium
arma non impedimentum sed quasi uestimentum esse
dixisset hoc precipuum illis dedit ut diceret Roma¬
nis solis arma non ut pestem esse sed ut hunieror
ac lacertos At cum eas quas dicebam militares sar-¬
cinas subiissent tunc demum uideri sibi esse uestitos¬
Non alias neu quis moderui sermonis consuetudine
labi possit militum appellatione pedites accipi Eosq
ab equitibus ꝙͣnis uterq militet hoc secerui nomine
solitos multis Romane historie locis aduertere es⁊
Proinde magnum tibi lemimen alias leuamen ac
solatium laboris horum recordatio prestare potest Ideo
non iuerii tantum ac uacuo et duro licet alias sed¬
tuto tamen calle pergenti sed armato eciam atq onus¬

Expanded text:
quoque, quo in finibus hostium castra in dies circumsepta quoque, quo in finibus hostium castra in dies circumsepta nocturnis ab insultibus tegerentur. Unde eleganter Cicero noster, quodam loco de militibus Romanis agens, cum fortibus viris ceterarum gentium arma non impedimenta, sed quasi vestimentum esse dixisset, hoc precipuum illis dedit ut diceret. Romanis solis arma non vestem esse, sed ut humeros ac lacertos. At cum eas quas dicebam militares sarcinas subiissent, tum demum videri sibi esse vestitos; neu quis moderni sermonis consuetudine labi possit, militum appellatione pedites accipi, eosque ab equitibus, quamvis utrique militent, hoc secerni nomine solitos, multis Romane historie locis advertere est. Proinde magnum tibi lenimen ac solatium laboris horum recordatio prestare potest, non inermi tantum ac vacuo et duro, licet tuto tamen calle pergenti, sed armato etiam atque onus
Abbreviated transcription (Latin):
autem patres mdis pedibus deserta lustrabant
Nunicii dei onimipotentis apostoli mundi clymata cir-¬
ciubant hic ad orientem Ille ad occidentem hic ad
arthon ille ad meridiem nauigantes interdũ Raro
id quidem neq aliter ꝙͣ cogente locorum situ Sed quẽ
precor equitem legis preter unum ex omnibus iõhem
neq id amplius ꝙͣ semel Idq perexiguo uie spatio dũ
quod alias prout clemens scripsit et ecc̃astica habet
historia ad recuperaudam perditis adolestentis aiam
pia illum festinatio perurgeret/ Quomodo autem
equitarent quorum dominus pedes ibat uix asellũ
semel quidem ille mox in crucem ascensurus astendͭ
Ꝙ si sanctitate Inaccessibili hec exempla te p̃grauãt.
ac Romane legiones que orbem terrarum subegere
magna ex parte pedestres fuisse noscuntur In quibus
non se solum atq arma suis pedibus quisq portabat
sed multorum panem ac uiaticum dierum Uallum

Expanded text:
autem patres nudis pedibus deserta lustrabant, autem patres nudis pedibus deserta lustrabant, nuntii Dei omnipotentis Apostoli, mundi climata circuibant, hic ad orientem, ille ad occidentem, hic ad arthon, ille ad meridiem, navigantes interdum; raro id quidem, neque aliter quam cogente locorum situ. Sed quem, precor, equitem legis, preter unum ex omnibus Ioannem? Neque id amplius quam semel, idque perexiguo vie spatio, dum, quod Clemens scripsit, et ecclesiastica habet historia, ad recuperandam perditi adolescentis animam, pia illum festinatio perurgeret. Quomodo autem equitarent, quorum dominus pedes ibat? Vix asellum semel quidem, ille mox in crucem ascensurus ascendit. Quod si sanctitate inaccessibili hec exempla te pregravant, at Romane legiones, que orbem terrarum subegere, magna ex parte pedestres fuisse noscuntur, in quibus non se solum atque arma suis pedibus quisque portabat, sed multorum panem ac viaticum dierum, vallum
Abbreviated transcription (Latin):
parum est unum ob quadrupedem cuius usum nescis
ꝙͣdiu tibi fortuua concesserit Nature nuimerum obli-¬
uisti quod multi faciunt qui uilis atq intractabilis
et caduci equi fiducia dediscunt pedibus suis ire qͥb
queso quid aliud ꝙͣ diuitum cupias podagram hoc est
pedes inutiles equos multos Dolor. Longum iter
pedes ibo Ratio. Ibis pro libito nemo te trãsuehet
nemo morabitur nemo concuciet nemo deiciet nemo¬
aget in preceps Unus tibi labor uie unum opus Ire
Nichil tibi tuo cum uectore negocii Non cogeris enim
equum frenare non pungere non adaquare nõ sub/¬
sternere non circuinducere non fricare non pascere
Non autem tergum ungere aut arentem pedis un-¬
gulam et tractare digitis ancipites clauos aut noctur¬
nos sudibus arcere concursus et sompno excitari tre-¬
pidus semperq sollicitus Quid belua peruigil cum
picinis agat saltem noctibus quiesces Nam qui
equitant de nocte eciam laborant Dolor. Pedibus¬
iter longum ago Ratio. Calceatus forsitan sancti

Expanded text:
parum est, unum ob quadrupedem cuius usum nescis, quamdiu tibi fortuna concesserit nature munerum oblivisci? Quod multi faciunt, qui vilis atque intractabilis et caduci equi fiducia dediscunt pedibus suis ire; quibus, queso, quid aliud quam divitem cupias podagram, hoc est pedes inutiles, equos multos? Longum iter pedes ibo. Ibis pro libito, nemo te transvehet, nemo morabitur, nemo concutiet, nemo deiciet, nemoaget in preceps; unus tibi labor vie, unum opus ire, nil tibi tuo cum vectore negotii. Non cogeris enim equuum frenare, non pungere, non adequare, non substernere, non circumducere, non fricare, non pascere, non aut tergum ungere, aut arentem pedis ungulam et tractare digitis ancipites clavos, aut nocturnos sudibus arcere concursus, et somno exciri, trepidus semperque sollicitus, quid belua, pervigil, cum vicinis agat; saltem noctibus quiesces: nam qui equitant, noctu etiam laborant. Pedibus longum iter ago. Calceatus forsitan. Sancti
Abbreviated transcription (Latin):
prohibeo delectari ne nature obstem sed in oĩbus
modum quero sine quo nichil bene agitur Uolo
te parcius gaudere ut si dolendum fuerit possis et
parcius dolere Et moneo cogitare facile fieri posse
ut arundineo baculo insistas uel in caducam te
parietem inclinaueris Quod sepe dixisse fertur
adrianus princeps cum helyum nerum puerum
pulchrum sed fragilem adoptasset et secum cauere
possis maroneum illud Ostendent terris hunc
tantum fata neq ultra esse sinent Gaudium.
Gaudeo de infante meo Racio. Sic gaude ut
doliturus diue ille ut dixi acerba morte defun-¬
gitur siue quod est multo grauius quodqz sepissime
accidit E gratissimo infante sit ingratus et mo-¬
bediens adolescens Gaudiũ. Multum gaudeo
de infante filio Ratio. Nemo tamstultus agrico-¬
la est qui de flore multum gaudeat fructus est
expectandus tunc gaudendum modice Interim
tempestates grandines et uredines metuende sũt
frenandumiq metu gaudium.
Nsignis est natorum forma¬
tuam tibi formam contempnendam

Expanded text:
prohibeo delectari, ne natura obstem, sed in omnibus modum quero, sine quo nichil bene agitur. Volo te parcius gaudere ut, si dolendum fuerit, possis et parcius dolere; et moneo cogitare facile fieri posse ut arundineo baculo insistas vel in caducum te parietem inclinaveris — quod sepe dixisse fertur Hadrianus princeps, cum Elium Verum, puerum pulchrum sed fragilem adoptasset — et secum canere possis Maroneum illud: Ostendent terris hunc tantum fata neque ultra esse sinent. Gaudeo de infante meo. Sic gaude ut doliturus, sive ille, ut dixi, acerba morte defungitur sive, quod est multo gravius quodque sepissime accedit, e gratissimo infant fit ingratus et inobediens adolescens. Multum gaudeo de infante filio. Nemo tam stultus agricola est qui de flore multum gaudeat; fructus est expectandus: tunc gaudendum modice. Interim tempestates, grandines et uredines metuende sunt frenandumque metu gaudium. 72 nsignis est natorum formtuam tibi formam contemnendam
Abbreviated transcription (Latin):
amplectere atq illi dicito Hec quidem O regina pro
te uolens patior tu me in integrum restitues Aut
certe una michi pro ommbus satis es Tu me sola
sinu pio alias pis tuo refone Sic non fame tantũ
sed uite quoq dampna non sentiam Dolor. Dulgo
alias borii consule Notum te uulgus faciet clarum
uirtus conscientia securum.
De quesito ex indignis laudibus pudore cap̃ .xxu. dolo

Expanded text:
amplectere, atque illi dicito: “Hec quidem o regina, pro amplectere, atque illi dicito: “Hec quidem o regina, pro te volens patior, ut me in integrum restitues, aut certe una michi pro omnibus satis est. Tu me sola sinu pio refove, sic non fame tantum, sed vite quoque damna non sentiam”. Vulgo i consule: notum te vulgus faciet, clarum virtus, conscientia securum. 26 DE QUESITO EX INDIGNIS LAUDIBUS PUDORE Laud
Abbreviated transcription (Latin):
nascentur quos nec uestri odium nec liuor sed nec
amor nec spes torserit aut metus sed uestrarum esti-¬
mationem rerum ac sentenciam incorruptam uultis
hos iudices expectare Breuis est mora properãt Ecce
mox qui aderunt Dolor. Infamiam factis egre-¬
giis ac uirtute contraxi Ratio. Est ubi amor dãp-¬
nis alitur crescitq laboribus inq amaro dictu Mirũ
et maligno solo radices agit altiuis Unde fit ut
factionum amantissimos sepe illos uideas qui mul-¬
ta et grauia pro factionibus passi sunt Nota quidẽ
et nunium certa res nostris in urbibus Proinde
neno uel iusticie uel ueritatis amator alias aman-¬
tior ꝙͣ qui pro hac flagellis sese obtulit ac morti.
Et tu ergo uirtutem ama magisq ac magis illam
cole pro qua famam rem pulchexrimam atq caris¬
simam amisisti pro qua non leue supplitium fers
infamiam perditisq et spretis ommibus eam ipãm
quam tibi nemo unꝙͣ eriperet uirtutem solam solꝯ

Expanded text:
nascentur, quos nec vestri odium, nec livor, sed nec nascentur, quos nec vestri odium, nec livor, sed nec amor, nec spes torserit, aut metus, si vestrarum extimationem rerum ac sententiam incorruptam vultis, hos iudices expectate: brevis est mora. Properant ecce, moxque aderunt. Infamiam factis egregiis et virtute contraxi. Est ubi amor damnis alitur, crescitque laboribus inque amaro dictu mirum et maligno solo radices agit altius, unde fit ut factionum amantissimos, sepe illos videas, qui multa et gravia pro factionibus passi sunt. Nota quidem et nimium trita res, vestris in urbibus. Proinde nemo vel iustitite vel veritatis amantior, quam qui pro hac flagellis sese obtulit ac morti. Et tu igitur virtutem ama, magisque ac magis illam cole; pro qua famam, rem pulcherrimam atque carissimam, amisisti, pro qua, non leve supplicium fers, infamiam; perditisque et spretis omnibus, eam ipsam, quam tibi nemo unquam eripiet, virtutem, solam solus
Abbreviated transcription (Latin):
fellenda calumpnia quod tullius crispo quod de /¬
mosthenes echini quod inuumerabilibus fecit ca-¬
tho uel insigni fiducia et ommne theatrum superante
animi testimonio resistendum esset Dicendumiq cũ
caluo natiuius perorante Non quia ip̃e disertus id¬
circo ip̃e dampnandus sum At nunc periculi nł
est Siquidem uulgus ut multum strepat ꝙͣdiu ta-¬
men id faciet cito uel uolens uel coactum desmet¬
ueuit diues alias dies que strepidulis hiis cicadis
loquacibusq silentium pacis ponat/ Dolor. Malã
faniam apud uulgus habeo Ratio. Ut apud te/
ipsum utq apud bonos bonam ac perpetuã ueramq
habeas entere Nempe ista qua quereris euanescet
iaue genus ac turbidum mortales quid ad uos uel
adulantium uel detrahentium breue istud et obstu-¬
rum murmur uenient qui liberius iudicent atq
equius Et qui sunt inquies hy iudices Nosse illos
non potestis sed ab illis nosti Illos dico qui post uos

Expanded text:
fellenda calumnia, quod Tullius Crispo, quod Defellenda calumnia, quod Tullius Crispo, quod Demosthenes Eschini, quod innumerabilibus fecit Cato, vel insigni fiducia et omne theatrum superante animi testimonio, resistendum esset, dicendumque quod Calvo Vatinius perorante: “Non quia iste disertus, idcirco ego damnandus sum.” At nunc periculi nil est, si quidem vulgus, ut multum strepat, quamdiu tamen id faciet? Cito, vel volens, vel coactum desinet. Veniet dies que strepidulis his cicadis loquacibusque silentium picis ponat. Malam famam apud volgus habeo. Ut apud te ipsum utque apud bonos bonam ac perpetuam veramque habeas enitere, nempe ista quam quereris evanescet. Inane genus ac trepidum mortalis, quid ad vos vel adulantium, vel detrahentium, breve istud et obscurum murmur? Venient qui liberius iudicent atque equius. “Et qui sunt, inquies, hi iudices?”. Nosse illos non potestis, sed ab illis nosci, illos dico, qui post vos
Abbreviated transcription (Latin):
Excellentie tibi cuiuspiam signum sit in uulgi linguas
quasi in scopulos incidisse humilia enim et circa ter¬
raui depressa nomma nec preclare laudis lymen ac¬
cipunt nec magne infamie tempestatem Sepe qd̾
spernitur et quiescit Dolor. Male de me uulgus
loquitur Ratio. Bene quod in linguas non in ca¬
lamos incurristi uehemens uulgi sermo est ac mi-¬
nime dinturmis leuibus ac falsis orta causis bre¬
uia sint oportet Tacebunt cum multa latrauerint
fatigari cicius solent qui cepere feruentius Dolor.
Uulgi linguis exagitor Ratio. Quid s oratoris aut
poete insignis in stilum impegisses ut multi olim qͦs
infames posteritati traditos inimici eloquentia ui¬
demus ut sicut nobilem michi suspirium alexan-¬
dri regis homerum eatidem inuidentis sic metus
nobilis alexandri principis uideatur Litteratos dis¬
scriberent formidantis ꝙͣꝙͣ nec litterato litteratis
obtrectatoribus succumbendum sed uel pari stilo re¬

Expanded text:
Excellentie tibi cuiuspiam signum sit, in vulgi linguas Excellentie tibi cuiuspiam signum sit, in vulgi linguas quasi scopulos incidisse, humilia enim et circa terram depressa nomina, nec pleclare laudis lumen excipiunt, nec magne infamie tempestatem. Sepe quod spernitur et quiescit. Male de me vulgus loquitur. Bene quod in linguas, non in calamos incurristi: vehemens sermo vulgi est, at minime diuturnus. Levibus aut falsis orta causis, brevia sint oportet: tacebunt cum multa latraverint. Fatigari citius solent qui cepere ferventius. Vulgi linguis exagitor. Quid si oratoris aut poete insignis in stilum impegisses, ut multi olim? quos infames posteritati traditos, inimici eloquentia, videmus, ut sicut nobile michi suspirium Alexandri regis, Homerum Eacidem invidentis, sic metus nobilis Alexandri principis videatur, literatos disscriberent formidantis; quanquam nec literatis obtrectationibus succumbendum, sed vel pari stilo re
Abbreviated transcription (Latin):
eciam affricanum que res illis eximiam in glãm
persa est Cõem cum talibus sortem queri desine pau-¬
cissimis accidit onni semper infamia caruisse De/¬
licatissima res est fania hominis et que sepe rubigĩ¬
nem leuibus contrahit ex causis Et ad suminam
ut il clarius fama est sic nil obscurari pronius
iulq peregrinarum ut sic dixerim capatius ĩpres-¬
Ratio. Pestis hec uerendis maxime infestationi-¬
bus uiris quoq sanctissimis non pepercit quorum
princeps omnis expers culpe et ip̃e tamen ab ĩpiis
infamatus ostendit mali huius immuuitatem que
nec deo obtigisset hominibus non alias modo spe-¬
randam Dolor. Dura atteror infamia Ra
Uirtutem iuudia non temptari uix possibile dixerĩ
sufficiat non conuelli siue gloriam cum obtrectatione
collidi si pura si solida est splendesset attrita Dolor.
Acri uexor infamia Ratio. Uulgaris aura cecis
ignorantie pulsa turbinbus suuimia rerũ cacumina
uerberat sed non quatit uel si quatiat non euertit,

Expanded text:
etiam Africanum: que res illis eximiam in gloriam versa est. Communem cum talibus sortem queri desine: paucissimis accidit omni semper infamia caruisse. Delicatissima res est fama hominis, et que sepe rubiginem levibus contrahit ex causis, et ad summam, ut nil clarius fama est, sic nil obscurari pronius, nilque peregrinarum, ut sic dixerim, capacius impresa. Pestis hec, verendis maxime infesta nominibus, viris quoque sanctissimis non pepercit, quorum princeps, omnis expers culpe, et ipse tamen ab impiis infamatus, ostendit mali huius immunitatem, que nec Deo obtigisset, hominibus non sperandam. Dura atteror infamia. Virtutem invidia non tentari, vix possibile dixerim; sufficiat non convelli, sive gloriam cum obtrectatione collidi: si pura, si solida est, splendescet attritu. Acri vexor infamia. Vulgaris aura, cecis ignorantie pulsa turbinibus, summa rerum cacumina verberat, sed non quatit, vel si quatiat non evertit.
Abbreviated transcription (Latin):
imbecillum animal de potentia disputas de aĩa
interim periclitaris ꝙͣ dicto cicius alias ꝙ̃ tocius¬
uel nature uis occulcior uel exigui morsus aĩan¬
tis uel extremi contemptissumq homines sepe par¬
tentissimis abstulere Gaudium. Potencia egregie
stabilita est Ratio. Ubi queso in arenis au in fluc/¬
tibus an in uento an in ip̃a ut prohibent fortune
rota quin alias quoniam tu amice male suscep/¬
tam pone fiduciam nulla hic stabilis potencia utiq
pel improprie exprimam quod sentio Nulla po-¬
tencia potens est.

Expanded text:
imbecillum animal! De potentia disputas, de anima interim periclitaris, quam dicto citius vel nature vis occultior vel exigui morsus animalis vel extremi contemptissimique homines sepe potentissimis abstulere. Potentia egregie stabilita est. Ubi queso? In harenis ac fluctibus, an in vento, an in ipsa, ut perhibent, fortune rota? Quin tu, amice, male susceptam pone fiduciam. Nulla hic stabilis potentia utque vel improprie exprimam quod sentio, nulla potentia potens est.
Abbreviated transcription (Latin):
uel aliter coniugibus caruissent. Inter uite mala
mina Dolor. Rapta uxor abiit Ratio. Si coacta
Iuit ignoscito ac si uolens uno actu duplex tibi que-¬
ritur uiudicta Nam et adultera ad suum tortorem¬
alias raptorem abiit Et ille tuum uirus suam tr̃as¬
tulit in domumi Qualem enim mecho speret que
talis fuerat marito Dolor. Uxor cum raptore libens
abiit Ratio. Sine paululum alteri quidẽ alterius
fastidium non longa dies attulerit Si ante flagi¬
ti cogitarent hommes non eo usq precipites ad
peccandum essent Nunc feruidos appetitus sera
dampnat penitentia Nil nisi post factũ cernitis
A tergo oculos habetis ceca frons est Dolor Rapta
est uxor michi Ratio. Hoc genus iuiurie nec reges
euadere potuerunt Et syphati mansymyssa Et
conunx Ratio. Quod semel tibi bis accidit menelao.
De impudica uxore cap̃ .xx. Dolor.

Expanded text:
vel aliter coniugibus caruissent. Inter vite mala vel aliter coniugibus caruissent. Inter vite mala mina. Rapta uxor abiit. Si coacta ivit, ignoscito; at si volens, uno actu duplex tibi queritur vindicta. Nam et adultera suum ad raptorem abiit, et ille, tuum virus, suam transtulit in domum. Qualem enim mecho speret, que talis fuerit marito? Uxor cum raptore libens abiit. Sine paululum: alteri quidem alterius fastidium non longa dies attulerit. Si ante flagitium cogitarent homines, non eo usque precipites ad peccandum essent. Nunc fervidos appetitus, sera damnat penitentia. Nichil nisi post factum cernitis, a tergo oculos habetis, ceca frons est. Rapta est uxor michi. Hoc genus iniurium nec reges evadere potuere. Et Syfaci Masinissa, et coniunx. Quod semel tibi, bis accidit Menelao. 21 DE IMPUDICA UXORE Impudica uxor
Abbreviated transcription (Latin):
premat Dolor. Molestissimam habeo uxoreni Ratio.
Habes unde pacientie laudem queras unde discas re-¬
quiem optare unde peregrinari ames reditumq
oderis ubi uocem excerceas ac baculum.
por michi preripitur Ratio. Uiolentum
omine molestum pacienti fateor At res
ip̃a si per se illain estimes quam queso
tante molestie causam habet cum profecto si impor-¬
tuna est uxor eius amissio magni oneris sit leuamen¬
Dolor. Rapta est comuux Ratio. Si incõmodũ
corporis curanti premium debetur quid nõ leuanti¬
amui languores alians angores ac molestias debe-¬
atur Si quis tibi medicus terciauam febrem ab-¬
stulisset et graciam illi haberes et precium dares
quid inuc facias continuam auferenti Dolor.
Rapta est uxor Ratio. Nestis quid raptori debeas
cura ingens indecisumq litigium unacum quige
forsitan et graue periculum tue domus linien ex -¬
cesserit Multi perierunt qui uixissent si uel raptu

Expanded text:
premat. Molestissimam habeo uxorem. premat. Molestissimam habeo uxorem. Habes unde patientie laudem queras, unde discas requiem optare, unde peregrinari ames, reditumque oderis, ubi vocem exerceas ac bacillum. 20 or michi preripitur. Violentum omne molestum patienti, fateor, at res ipsa, si per te illam extimes, quam, queso, tante molestie causam habet, cum profecto si importuna est uxor, eius amissio magni oneris sit levamen? Rapta est coniunx. Si, incommodum corporis curanti, premium debetur, quid non levanti animi angores ac molestias debeatur? Si quis tibi medicus tertianam febrem abstulisset, et gratiam illi haberes et pretium dares, quid nunc facies continuam auferenti? Rapta est uxor. Nescis quid raptori debeas! Cura ingens indecisumque litigium, una cum coniuge, forsitan et grave periculum tue domus, limen excesserit. Multi perierunt qui vixissent si vel rapto
Abbreviated transcription (Latin):
crate Et si ille duas simul pertulit alii plures uni
ne succumbas sarcine Dolor. Molestani uxorem ha-¬
beo Ratio. Cui uero non possit uxor molesta contin-¬
gere nisi qui se nuptiis constanter abstineat cum et
adryano principi et quo nil altius nil mitius Au-
gusto sabyna illi. huic scribonya utraq coniunx
dura ac peruersa moribusq asperis digna repudio
Et cathonis censorio tam rigidi tamq inuicti uiro
animi paula quedam uiolenta alias uinolenta ux/¬
or ac superba contigerit quod mireris humili etiã
orta progenie Ne quis hominum speret ignobilitate
uel mopia uel omnino aliter ꝙͣ perpetuo celibatu
coniugii subterfugisse molestias sed quas fuga nõ
euaserit pacientia perferendas sciat nec luctando et
calcitrando se torqueat ac iugum sponte susceptum iac¬
tabundus exasperet Dolor. Importunam prorsus
et indomitam fero uxorem Ratio. Bene ais a¬
agis fereudum est etenim quod deponi nequit et si

Expanded text:
crate; et si ille duas simul pertulit, alii plures, uni crate; et si ille duas simul pertulit, alii plures, uni ne succumbas sarcine? Molestam uxorem habeo. Cui vero non possit uxor molesta contingere, nisi qui se nuptiis constanter abstineat? Cum et Hadriano principi, et quo ngusto, Sabina illi, huic Scribonia, utraque coniunx dura ac perversa, moribusque asperis digna repudio. Et Catoni Censorio tam rigidi tamque invicti viro animi, cum Paula quedam violenta uxor ac superba contigerit, quod mireris, humili etiam orta progenie, ne quis hominum speret ignobilitate, vel inopia, vel omnino aliter quam perpetuo celibatu coniugii subterfugisse molestias. Sed quas fuga non evaserit, patientia perferendas sciat; nec luctando nec calcitrando se torqueat, ac iugum sponte susceptum, iactabundus exasperet. Importunam prorsus et indomitam fero uxorem. Bene agis: ferendum est etenim, quod deponi nequit, etsi
Abbreviated transcription (Latin):
Mala michi notissima explicas Remediuin quero¬
Ratio. Erunt qui suadeant ut castiges et prauos
mores ad rectuni reuoces Totum te huic uni negotio
impendas Ego autem castigandam uxorem si castigan-
do proficias non nego sedsi id frustra est sola restat pa¬
tientia hanc amare quodq inuitus faceres uolens fac
Est uarronis satyra menyppeam uocant de officio ma¬
riti ibi de hac Re illius docti uirum consilium breue
sed efficax hiis uerbis expressum leges Diciũ uxoris
Et dicti ratio breuis quoq sed elegans hic alias hec
affertur Qui tollit uicium inquit uxorem com /¬
modiorem prestat qui fert sese meliorem facit Qd
dictum scriptores alii sic interpretati sunt eiusmodi
Dicium uxoris si corrigit non possit ferendum esse
quod si fieri alias ferri a uiro salua possit honesta/
te ꝙ picia nempe flagiciis leuiora sint Eamqz non
et morosa est uxor Ratio. Fer mores si nutari ne-¬
quenut et qualiter foris uiuas domi disce cum so¬

Expanded text:
Mala michi novissima explicas: remedium quero. Erunt qui suadeant ut castiges, et pravos mores ad rectum revoces, totum te huic uni negotio impendas. Ego autem quid? castigandam uxorem, si castigando quid proficias, non nego; si id frustra est, sola restat patientia; hac amare, quodque invitus faceres, volens fac. Est Varronis Satyra, Menippeam vocant, de officio mariti. Ibi de hac re illius docti viri consilium breve, sed efficax, his verbis expressum leges: Vitium uxoris onit pro “corrigendum”, et dicti ratio brevis quoque sed elegans hec affertur: qui tollit vitium — inquit — uxorem commodiorem prestat, qui fert, sese meliorem facit. Quod dictum scriptores alii sic interpretati sunt: “eiusmodi vitium uxoris, si corrigi non possit, ferendum esse, quod ferri a viro salva possit honestate, quod vitia nempe flagitiis leviora sint”; eamque, non et morosa est uxor. Fer mores, si immutari nequeunt, et, qualiter foris vivas, domi disce cum So
Abbreviated transcription (Latin):
cum argenteum coryuthiatum lãcem pampynatã
pathenam ederatani mirari cepit Et reliqua que
Galienus imperator claudio misit imperatori post
futuro Deiude alias atq alias furorum species que
magnificencie tribuuntur Nouissime autem hiis
diebus non ederas modo uel pampynos nõ corym-¬
bos sed ip̃as cum incolis suis siluas omne genus
arborum ac ferarum et uolucrum et hominũ uultꝰ
Et quecũq uel oculus uidit audiuitq auris Uel
mens fiuxit in auro expressa uel argento longa iã
consuetudine nou miratur gemimis inhians De
quibus paulo ante tractauimus Quid multum
ip̃m iam uilescit aurum crescente superbia Pridẽ
uero qui alias que laudas corynthia uiluerunt
contemptusq de uera ał. natura rerum uilium
estimatione laudabilis futurus et falsa nobilium
adiuiratione dampnabilis factus est

Expanded text:
cum argenteum corymbiatum, lancem pampinatam, cum argenteum corymbiatum, lancem pampinatam, patenam hederatam mirari cepit et reliqua que Galienus imperator Claudio misit imperatori post futuro, deinde alias atque alias furorum species, que magnificentie tribuuntur; novissime autem his diebus non hederas modo vel pampinos vel corymbos sed ipsas cum incolis suis silvas, omne genus arborum ac ferarum et volucrum et hominum vultus et quecunque vel oculus vidit audivitque auris vel mens finxit, in auro expressa vel argento longa iam consuetudine non miratur gemmis inhians, de quibus paulo ante tractavimus. Quid multa? Ipsum iam vilescit aurum crescente superbia. Pridem vero que laudas Corinthia viluerunt contemptusque de vera rerum vilium extimatione laudabilis futurus, de falsa nobilium admiratione damnabilis factus est
Abbreviated transcription (Latin):
probruui graue apud populum cecis dño nocuisse
suffragiis certum sit et preture repulsam peperisse
maximoq ualerio factum populi populariter excu-¬
santi iudigna fuisse publico munere uideantur
Ego tamen hoc quoq cum seneca sentio apud quẽ
illa multis laudibus efferuntur Sunt enĩ par-¬
cimonie antique et Romanis aptissima moribus
quibus ut modesti patriffamilias mõdesta domus
sit bene iustitute urbis honesta res publica regi debet
ut frenatu gressu metham teneat eius qui in terris
est compositi atq tranquilli status Itaq si helyus
tubero fictilibus suis ante cellam iouis expositis
Quibus ille frugalitatem atq sobrietatem utq ait
Seneca paupertatem in capitolio consecrabat ocu-¬
los populi iam lasciuientis offendit non est ciuis
egregni culpa sed temporis Iam tunc Res ab illa
prisca seueritate ad hanc molliciem inclinabat q̃
primum patheras cyphosq aureos geniiuatos dis-¬

Expanded text:
probrum grave apud populum cecis domino nocuisse probrum grave apud populum cecis domino nocuisse suffragiis certum sit et preture repulsam peperisse MaximoqueValerio factum populi populariter excusanti indigna fuisse publico munere videantur, ego tamen hic quoque cum Seneca sentio, apud quem illa multis laudibus efferuntur: sunt enim parsimonie antique et Romanis aptissime moribus, quibus ut modesti patris familias privata domus, sic bene institute urbis honesta respublica regi debet, ut frenato gressu metam teneat eius qui in terris est compositi atque tranquilli status. Itaque si Q. Elius Tubero fictilibus suis ante cellam Iovis expositis, quibus ille frugalitatem atque sobrietatem utque ait Seneca, paupertatem in Capitolio consecrabat, oculos populi iam lascivientis offendit, non est civis egregii culpa sed temporum. Iam tunc res ab illa prisca severitate ad hanc mollitiem inclinabat, que primum pateras scyphosque aureos, gemmatos, dis
Abbreviated transcription (Latin):
utitur In cauernis sibilat gãnit al. gemit in te-¬
nebris tumbis al. tubis dubias uoces in nubibus
aces uersus in triuiis serit subscribit statuis iuitu
loquitur silencio exclamat minaturq oculis liu-¬
gua ferit Sic sepe leuibus ex causis graues con-¬
trahuntur infamie Et claris quoq nominibus
obscura cognonima Idq si principum maxino
euenire potuit quid priuati sperent quibus esse
debeat amica mediocritas inimica luxuria lux¬
Gaudium. Corynthiis delector Ratio. At si
pectus erroribus oculiq fulgoribus clauderentur
liquido appareret quantum fictilia preferenda coryn/¬
thiis quantum uel paratu faciliora uel iocundiora
apciora Certe quod ad securitatem attinet Si uera
hec cesaris nota est historia proscripti ibi securius
uixissent si coryuthiis caruissent Atqui ad diuinũ
cultum tamen propiciam magis hom̃ĩbus fuisse
diuinitatem dum fictilibus coleretur nec michi
dubium nec Senece Quod uero ad humanum

Expanded text:
utitur. In cavernis sibilat, gannit in teutitur. In cavernis sibilat, gannit in tenebris, dubias voces in nubibus, acres versus in triviis serit, subscribit statuis, nutu loquitur, silentio exclamat minaturque oculis, lingua ferit. Sic sepe levibus ex causis graves contrahuntur infamie et claris quoque nominibus obscura cognomina idque si principum maximo evenire potuit, quid privati sperent, quibus esse debeat amica mediocritas, inimica luxuria? Corinthiis delector. At si pectus erroribus oculique fulgoribus clauderentur, liquido appareret quantum fictilia preferenda Corinthiis, quantum vel paratu faciliora vel iucundiora aptiora. Certe quod ad securitatem attinet, si vera hec Cesaris nota est, proscripti illi securius vixissent si Corinthiis caruissent: at quod ad divinum cultum, tum propitiam magis hominibus fuisse divinitatem, dum fictilibus coleretur, nec michi dubium nec Senece: quod vero ad humanum
Abbreviated transcription (Latin):
uestros captura oculoꝵ animosq Saudium
Uasis corynthiis delector Ratio. Mirarer ma¬
gis nisi augustum modestissimum licet atq gra¬
uissimum principem lectum esset apud egregios
scriptores delectatione hac usq adeo correptum
precipitemq actum ut proscriptione triũuirali
condempnasse aliquos nullam aliam ob causam insi
huiustemodi uasorum desiderio putaretur utq eiꝰ
ad statuam famoso epygramate apposito ad eter/¬
nam laudati ducis infamiam chorynthianus
diceretur Quod si credimus inter hunc opti-¬
mum pessimumq omnium Anthõnium hac in
parte quid intersit nisi ꝙ hunc ad iniuriam cã
mouit humilior Et est omme peccatum eo maiꝯ
quo et maior qui peccat Et minor causa pec¬
candi nec peccantis magnitudo atq imperium
liugue uel calamy uulmiis euadint iudiciisq
homiinum extimuntur al. eximuntur Illos magis
in se acuunt atq irritant Non parcit regũ maculis
uulgus loquax Et si palam metuit clam libertate

Expanded text:
estros captura oculos animosque. Vasis Corinthiis delector. Mirarer magis, nisi Augustum modestissimum licet atque gravissimum principem lectum esset apud egregios scriptores delectatione hac usque adeo correptum precipitemque actum ut proscriptione triumvirali condemnasse aliquos nullam aliam ob causam nisi huiusmodi vasorum desiderio putaretur utque eius ad statuam famoso epigrammate apposito ad eternam laudati ducis infamiam Corinthiarius diceretur. Quod si credimus, inter hunc optimum pessimumque omnium Antonium hac in parte quid intersit, nisi quod hunc ad iniuriam causa movit humilior? Et est omne peccatum eo maius quo et maior qui peccat et minor causa peccandi: nec peccantis magnitudo atque imperium lingue vel calami vulnus evadunt iudiciisque hominum eximuntur, illos magis in se acuunt atque irritant. Non parcit regum maculis vulgus loquax; etsi palam metuit, clam libertate
Abbreviated transcription (Latin):
omni curiositate melius fuerit dampnosa reiciat
striugat utilia neq tam sedulo que delectent que¬
delectent aggreget ꝙͣ que prosint Gau. Memoria
optima est Ratio. Optimo nichil est melius ꝙ si
fidem dicto queris ut in optimis te memorem me-¬
liorem prebeas oportet Memento peccati tii ut do-¬
leas menento mortis peccare ut desmas memẽto
diuine iusticie ut timeas memento misericordie

Expanded text:
omni curiositate melius fuerit, damnosa reiciat, omni curiositate melius fuerit, damnosa reiciat, stringat utilia, neque tam sedulo que delectent aggreget quam que prosint. Memoria optima est. Optimo nichil est melius. Quod si fidem dicto queris, ut in optimis te memorem prebeas oportet, memento peccati tui ut doleas, memento mortis ut desinas, memento divine iustitie ut timeas, memento misericordie
Abbreviated transcription (Latin):
et inutilium credo rerum quenam uero et ꝙͣ
uaga hec uolatilisq memoria que cum celum
terramq peragrauerit in serpam nesciẽs reuerti
quod unum necessarum ac salubre erat obliuiscitur
In qua et si forte aliqd̃ delectationis interdum sepe
tamen et auxietatis est plurimum Nec imerito
Tymistodes cum ei quidam memorandi artem a sy-¬
monyde tunc inuentam polliceretur Malle se ait
obliuionis artem ꝙ meniorie discere Et licet hoc
ille quodam suo iure respondisse uideatur ut qui na-¬
ture dono illo supra fidem excelleret cuiusꝙͣ meno¬
riam minime quidem rerum atq uerborum yma¬
gines pregrauarent fere tamen onmibz conuenit
Ita omues et dedistenda distitis et discenda dedisti-¬
tis In hiis tantum quorum utilis esset obliuio me¬
moriam excercentes Inq id nature finibus non cõ¬
tenti insaniam arte laxastis Gau. Memoria
onimipotens est Ratio. Titulus hic Saudiant
luisti Si qua tamen insignis memorie uis est qd̾

Expanded text:
et inutilium rerum credo; quenam vero et quo et inutilium rerum credo; quenam vero et quo vaga hec volatilisque memoria, que cum celum terramque peragraverit, in se ipsam nesciens reverti, quod unum necessarium ac salubre erat obliviscitur? In qua etsi forte aliquid delectationis interdum, sepe tamen anxietatis est plurimum. Nec immerito Themistocles, cum ei quidam memorandi artem a Simonide tunc inventam polliceretur, malle se ait oblivionis artem quam memorie discere; et licet hoc ille suo quodam iure respondisse videatur, ut qui nature dono illo supra fidem excelleret cuiusque memoriam innumere quidem rerum atque verborum imagines pregravarent, fere tamen omnibus convenit, ita omnes et dediscenda discitis et discenda dediscitis, in his tantum quorum utilis esset oblivio memoriam exercentes inque id nature finibus non contenti insaniam arte laxatis. Memoria omnipotens est. Titulus hic uni suus luisti; si qua tamen insignis memorie vis est, quod
Abbreviated transcription (Latin):
Sola ignomiine memoria in mediis licet honorib
tristis est Adeo nichil delicacius nichil incura¬
bilius est ꝙͣ fama Gaud̃. Memoria multiformis
est et multorum temporum Ratio In recordati¬
one multiplici multiplex molestia Quedam
nempe conscientiam uellicant quedã pungunt
quedam uuluerant alia confuudunt alia exter¬
rent alia deiciunt Unde fit ut memorancium
ora robur pallorq uicissim in silencio occupent
quod pessimis hominũ plerumq accidit incessꝯq
fit uarius pox incerta Et que sunt huiusmodi
anui menoria laborantis iudicia Gau. Menio¬
ria prompta est Racio Mallem uoluntas pia cas-¬
tumq desiderium et honesta consilia et actus in¬
nocui et uita probri nescia Gau. Memoria app̾ͥme
tenax est Ratio. Unde hec igitur obliuio celestiũ
preceptorum que tam pauca sunt nuuiero unde
obliuio dei unius unde obliuio suimet. Gau Me¬
moria admodum tenax est Ratio. Terrenarum

Expanded text:
Sola ignominie memoria in mediis licet honoribus Sola ignominie memoria in mediis licet honoribus tristis est: adeo nichil delicatius, nichil incurabilius est quam fama. Memoria multiformis est et multorum temporum. In recordatione multiplici multiplex molestia. Quedam nempe conscientiam vellicant, quedam pungunt, quedam vulnerant, alia confundunt, alia exterrent, alia deiciunt; unde fit ut memorantium ora rubor pallorque vicissim in silentio occupent, quod pessimis hominum plerumque accidit, incessusque sit varius, vox incerta et que sunt eiusmodi animi memoria laborantis indicia. Memoria prompta est. Mallem voluntas pia castumque desiderium et honesta consilia et actus innocui et vita probri nescia. Memoria apprime tenax est. Unde hec igitur oblivio celestium preceptorum, que tam pauca sunt numero, unde oblivio Dei unius, unde oblivio suimet? Memoria admodum tenax est. Terrenarum