comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut eam sibi ds̃ eligeret sponsam : Quȩ tã casta.
ut ẽẽ posset uirgo post partũ: Hȩc ẽ di tẽ¬
plũ. fons ille signatꝰ. & porta indñi domo cla¬
usa. Adhanc nãq ut dixi sp̃s sc̃s descendit:
huc uirtꝰ altissimi obumbrauit. Hȩc e̾ imma¬
culata coitu. fȩcunda partu. uirgo lactans:
angłoꝵ & hominũ cibũ nutriens Merito
itaq beata singulari a nobis p̃conio extollitꝰ.
quȩ singulare cõmertiũ mundo p̃buit. Deni¬
que tantũ se ad celi fastigia subleuauit. ut uer¬
bũ in pͥncipio apud dm̃ de suꝑna celi arce sus
Ogt nitrix głosa: osublimis puerꝑa. cuiꝰ uisce¬
ribꝰ auctor cęli terręq cõmittit᷑. Ofelicia
oscula lactantis labris impressa. cũ inter
crebra indicia reptantis infantię ut pote ue¬
rus exte hominis filiꝰ tibi matri alluderet.
cũ uerꝰ ex patre dñs dĩ unigenitꝰ imꝑaret.
Nam auctorẽ tuũ ipsa concipiens edidisti in
tempore puberẽ: quẽ habebas ante tempora

Expanded text:
ut eam sibi Deus eligeret sponsam? quae tam casta, ut esse posset virgo post partum? Haec est Dei templum, fons ille signatus, et porta in domo Domini clausa. Ad hanc namque, ut dixi, Spiritus sanctus descendit, huic virtus Altissimi obumbravit. Haec est immaculata coitu, fecunda partu, virgo lactans, Angelorum et hominum cibum nutriens. Merito itaque beata singulari a nobis praeconio extollitur, quae singulare commercium mundo praebuit. Denique tantum se ad coeli fastigia sublevavit, ut Verbum in principio apud Deum de superna coeli arce suscO genitrix gloriosa! O sublimis puerpera, cujus visceribus auctor coeli terraeque committitur! O felicia oscula lactentis labris impressa, cum inter crebra indicia reptantis infantiae, utpote verus ex te filius tibi matri alluderet; cum verus ex Patre Deus Dei unigenitus imperaret! Nam auctorem tuum ipsa concipiens edidisti in tempore puberem, quem habebas ante tempora
Abbreviated transcription (Latin):
& qđ ꝓpe modũ non inferioris uirtutis ẽ a conui¬
gio abstinere. qđ aliquando delec tauerit. quã
coniugii delectam̃ta. nescire. Inutroq siquidẽ
gradu fortitudo laudat᷑. & cȩlestis uitȩ p̃dica¬
tꝰ uirtus. iccirco cognationẽ iã cũ xp̃o ut̃q ordo

Expanded text:
pemodum non inferioris virtutis est a conjugio abstinere, quod aliquando delectaverit, quam conjugii delectamenta nescire: In utroque siquidem gradu fortitudo laudatur, et coelestis vitae praedicatur virtus. Idcirco cognationem jam cum Christo uterque ordo
Abbreviated transcription (Latin):
bio aliã uiã non suꝑẽe̾. ꝑ quã possint cęlos pe¬
netrare. Hinc ẽ̾ qđ isdẽ dñs ait discipulissius.
Beati estis cũ maledixerint uos homines. & ꝑ¬
secuti uos fuerint. & dixerint om̃e malũ ad uer
sũ uos mentientes. ꝓpt̃ nom̃ meũ. Gaudete
in illa die & exultate: ecce enĩ merces ur̃a mul
tã incelo. Sed inhis pressuris atq angustus
neq̃quã possent subsistere. & qđ hismaiꝰ ẽ. gau¬
dere: nͥ ueracit̃ in conspectu dĩ & hominũ hu¬
miles eẽnt. Quibꝰ dñs eoꝵ ait. Discite ame qr mi

Expanded text:
bio aliam viam non superesse, per quam possint coelos pebio aliam viam non superesse, per quam possint coelos penetrare. Hinc est quod idem Dominus ait discipulis suis, Beati estis cum vos maledixerint homines, et persecuti vos fue mentientes, propter me. Gaudete in illa die et exsultate: ecce enim merces vestra multa est in coelis . Sed in his pressuris atque angustiis nequaquam possent subsistere, et, quod his majus est, gaudere, nisi veraciter in conspectu Dei et hominum humiles essent. Quibus
Abbreviated transcription (Latin):
calcare. ut abhac erultatione isdem uitus int̃¬
pellantibꝰ nec ad mom̃tũ secredat posse abstrai.
eũ seriptura ꝓnuciet. corpꝰ qđ corrũpit᷑ aggrauat
animã: & depͥmit terrena in habitatio sensum
multa cogitantẽ : In gemiscens gͦ õ anima sca.
quęcũq in dño ecultas. quotiens te ab hac exuł¬
tationẽ petierit. Quod enĩ ebraice iħe. hocla¬
tine salutaris dicit᷑. Iuȩ enĩ hȩc lȩtitia ẽ iħu.
nͥ contẽplatio ciꝰ. qualis uenturus e̾ ingła sua:
Sciendũ uͦ e̾. qr illi tunc hac claritate potient.
qui hic positi redemptoris sui uestigia imitant᷑.
nere fatigatũ fuisse. obꝓbria & contumelias
sustinuisse. sputa. flagella. erucẽ suscepisse. nũ¬
quã tam̃ legimꝰ eũ risisse. ꝓsꝑatũ in presenti fu¬
isse. Hinc plane hinc inspe gaudent om̃s electi.
cũ cȩꝑint aduersitatibꝰ mundi fatigari. & nul¬
lis eiꝰ ꝓsꝑitatibꝰ fallacit᷑ decipi: scientes ꝓculdu¬

Expanded text:
calcare, ut ab hac exsultatione, iisdem vitiis intecalcare, ut ab hac exsultatione, iisdem vitiis interpellantibus, nec ad momentum se credat posse abstrahi; cum Scriptura pronuntiet, Corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem ? Ingemiscens ergo, o anima sancta quaecumque in Domino exsultas, quoties te ab hac exsultationem petierit. Quod enim hebraice Jesus, hoc latine Salutaris dicitur. Quae enim haec laetitia est Jesu, nisi contemplatio ejus, qualis venturus est in gloria sua? Sciendum vero est, quia illi tunc hac claritate potientur, qui hic positi Redemptoris sui vestigia imitantur.nere fatigatum fuisse, opprobria et contumelias sustinuisse, sputa, flagella, crucem suscepisse: nunquam tamen legimus eum risisse, prosperatum in praesenti fuisse. Hinc plane, hinc in spe gaudent omnes electi, cum coeperint adversitatibus mundi fatigari, et nullis ejus prosperitatibus fallaciter decipi; scientes procul du
Abbreviated transcription (Latin):
ñ inquolibet alio. sed in illo tantũ exultat. quẽ
amando magnificat. Nouerat᷑ ẽẽ aut̾ aliam
uiturabilẽ exultationẽ. qua mundus gaudere
dicit᷑. tendens ad luctũ. Et deqͥbꝰ salomon ait.
Lȩtant᷑ cũ male fecerint. & erultant inrebus
pessins. Hinc & apłs non qđ libet gaudiũ inscõt
cordibꝰ eẽ describit: sed inspũ scõ. Hinc dauid cũ
diceret. gaudete iusti: subumrit. indno. Hinc cũdño
diceret. gaudebunt labia mea dũ cantauero. addi¬
dit. tibi. Hat enĩ exultatione nullus eor gaudet.
quisqͥs dep̃sentibꝰ tancũ exultat. & ȩternus bonis in¬
des ẽẽ non concupiscit. cui exiliũ patria ẽẽ credit᷑.
s morsuita estimat᷑. cuiꝰ ds uent̃ ẽ. & ornatꝰ ñ in
moribꝰ sed i amictu ẽ. qui cũ laudat᷑ extollit᷑ &
eũ uitupatꝰ fuerit. magis iracundiȩ stimulis agi¬
tatur. qui cũ mansuetis non humiliat᷑. sed insuꝑ¬
bie fascibꝰ eleuatꝰ. cȩteros quasi exalto montis suꝑ¬

Expanded text:
n in quolibet alio, sed in illo tantum exsultat, quem amando magnificat. Noverat autem esse aliam vituperabilem exsultationem, quia mundus gaudere dicitur tendens ad luctum, de quibus Salomon ait: Laetantur cum male fecerint, et exsultant in rebus pessimis . Hinc et Apostolus non quodlibet gaudium in sanctorum cordibus esse describit, sed in Spiritu sancto. Hinc David cum diceret, Gaudete, justi; subjunxit, in Domino . Hinc cum Domino diceret, Gaudebunt labia mea, dum cantavero; addidit, tibi . Hac enim exsultatione nullus eorum gaudet, quisquis de praesentibus tantum exsultat, aeternisque bonis interesse non concupiscit: cui exsilium patria esse creditur, et mors vita aestimatur; cujus Deus venter est, et ornatus non in moribus, sed in amicum vituperatus fuerit, magnis iracundiae stimulis agitatur - qui cum mansuetis non humiliatur, sed in superbiae fascibus elevatur, et caeteros quasi ex alto montis super
Abbreviated transcription (Latin):
resperit humilitatẽ ancillȩ suȩ. ecce enĩ ex hoc
beatã me dicent om̃s generationes. O uere beata
humilitas. quȩ dnm hominibꝰ peperit. uitã mor¬
talibꝰ edidit. cęlũ in nouauit. mundum purifi¬
cauit. paradisũ apperuit. & hominũ animas
ab inferis liberauit. O uere inqu̾a głosa mariȩ
humilitas: quȩ porta paradysi efficit᷑: scala cęli
constituit᷑. facta ẽ certe humilitas mariȩ scala
cȩlestis. ꝑ quã descendit ds ad terras. Qa respex

Expanded text:
respexit humilitatem ancillae suae; ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes . O vere beata humilitas, quae Deum hominibus peperit, vitam mortalibus edidit, coelos innovavit, mundum purificavit, paradisum aperuit, et hominum animas ab inferis liberavit! O vere, inquam, gloriosa Mariae humilitas, quae porta paradisi efficitur, scala coeli constituitur! Facta est certe humilitas Mariae scala coelestis, per quam descendit Deus ad terras. Quia respex
Abbreviated transcription (Latin):
nouit ie qui eã elegit in sua sapientia. & dis¬
ponit omĩa. Qds uidomo patris mansiones mui¬
te sunit. Credimꝰ splendidiorem matrihode
filiũ presticisse. quã olim ȩdificauit domũ sub¬
morã colũnis septẽ in qua nimirũ domo paran
nuptiȩ eccłarũ di. & federant᷑ terrenis cele¬
stia. In eo nãq utero uirginis. sponso immor¬
cali uurginitas consecratur. ut sit totũ cȩleste
erunt. sicut angłi incȩlo. Nec mirũ si anglis
cõparat᷑ uirginitas. quȩ angłoꝵ dño fȩdere
capulatur nuptiarũ. Et si quȩlibet uirgini

Expanded text:
novit ille qui eam elegit in sua sapientia, qua disposuit omnia. Quod si in domo patris mansiones multae sunt, credimus splendidiorem matri hodie filium praestitisse, quam sibi olim aedificavit domum, subnixam columnis septem: in qua domo nimirum parantur nuptiae Ecclesiarum Dei, et foederantur terrenis coelestia. In eo namque utero Virginis, sponso immortali virginitas consecratur, ut sit totum coeleste erunt sicut angeli in coelo. Nec mirum si angelis comparatur virginitas, quae angelorum Domino, foedere copulatur nuptiarum. Et si quaelibet
Abbreviated transcription (Latin):
meritis addiuuem᷑. qͣtinꝰ ipsa int̾uenire dignet᷑.
ut & ego uos sollemnit̃ exortari queam ad ꝓfe¬
ctũ salutis ur̃ȩ : uosq deuote ꝑciꝑe ualeatis: ut
simul nos om̃s in eiꝰ laudibꝰ digni inueniam᷑.
Nonenĩ ab om̃ipotente dõ effectꝰ tantũ rerum
quã uoluntas reqͥrit᷑. & ideo ipse ut credo ꝓbo

Expanded text:
ecibus adjuvemur, quatenus ipsa intervenire dignetur, ut et ego vos solemniter exhortari queam ad profectum salutis vestrae, vosque devote percipere valeatis, ut simul nos omnes in ejus laudibus digni inveniamur. Non enim ab omnipotente Deo tam effectus tantarum rerum quam voluntas r
Abbreviated transcription (Latin):
ria ꝓbitatis exp̃ssa. qͥd pͥmũ eligere. qͥd respuere.
qͥd seqͥ debeatis. Prima eñi uirtꝰ ẽ fundam̃tum
om̃iũ uirtutũ & custos humilitas ipsa dequa
głat᷑. qr respexit inqͥt humilitatẽ ancillȩ
suȩ: ecce enĩ ex hoc beatã me dicent om̃s gene¬
rationes. Ergo primũ discendi incitam̃tũ
nobilitas e̾ magistri. deinde merces laboris
optimi fructꝰ beatitudinis. Quid gͥ nobiltꝰ
matre dñi: Qd splendidius ea. quã splendor
in ea solã humilitatẽ respexisse dñm ꝓfitet᷑.
quȩ custos ẽ cȩterarũ uirtutũ. Collo cauerat

Expanded text:
ria probitatis expressa, quid primum eligere, quid respuere, ria probitatis expressa, quid primum eligere, quid respuere, quid sequi debeatis. Prima ejus virtus est fundamentum omnium virtutum et custos, humilitas ipsa, de qua a respexit, inquit, humilitatem ancillae suae: ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes . Ergo primum discendi incitamentum, nobilitas est magistri: deinde merces laboris optimi, fructus beatitudinis. Quid igitur nobilius matre Domini, quid splendidius ea, quam splendor in ea solum humilitatem respexisse Dominum confitetur, quae custos est caeterarum
Abbreviated transcription (Latin):
te quã amatis si imitari uelitis detoto cor¬
xit quã ꝓfessȩ estis. supra usum naturȩ. hȩc
uita ẽ quã tenetis: & ideo decęlis uenit sponsꝰ
quẽ sequi una cũ matre debetis. Nec immerito
uiuendi usum de cę̧lo quęsistis: quȩ uobisde
cȩlo sponsũ petistis. Ideo ur̃a conuersatio
in cęlis sit semꝑ. qm̃ uerbũ di qđ amatis. ñ
nͥ insinu patris inuenit᷑. Licet gͥ ubiq totꝰ
sit. & ñ longe ab uno quoq nrm. tam̃ ñ nisi
casto rursus haurit᷑ pectore. Prope ẽ enĩ inqͥt
moyses incorde tuo & more tuo. tantũ eũ rec̾¬
tosiquęsieris corde. Unguentũ enĩ ex manitũ
ẽ nom̃ eꝰ. ꝓpt̾ea acsi adolescentulȩ diligite
animo qđ ꝓuobis effusũ ẽ. Habetis nãq spon
sũ uirginẽ. uirginitatis & castitatis amatorẽ.
qui matr̃e uirginẽ ideo elegit. ut ipsa om̃ibꝰ
eẽt exẽplũ castitatis. quȩ quasi inspeculo re¬
fulget forma uirtutis. Habetis gͥ in ea magiste¬

Expanded text:
t amatis, si imitari velitis de toto corxit, quam professae estis: supra usum naturae haec vita est, quam tenetis: de coelis venit sponsus, quem sequi cum matre debetis: nec immerito vivendi usum de coelo quaesistis, quae vobis de coelo sponsum petistis. Ideo vestra conversatio in coelis sit semper: quoniam Verbum Dei quod amatis, non nisi in sinu Patris invenitur. Licet igitur ubique totus sit, et non longe ab unoquoque nostrum, tamen non nisi casto sursum hauritur pectore. Prope est enim, inquit Moyses, in corde tuo et in ore tuo, tantum eum recto si quaesieris corde . Unguentum exinanitum est nomen ejus: propterea, adolescentulae, diligite animo, quod pro vobis effusum est. Habetis namque, sansum virginem, virginitatis et castitatis amatorem, qui matrem virginem ideo elegit, ut ipsa omnibus esset exemplum castitatis, in qua velut in speculo refulget forma virtutis. Habetis igitur in ea magiste
Abbreviated transcription (Latin):
sis: Ppt̾ea quęcũq uirgo si ab ea optat p̃mium.
& implorat auxiliũ. debet imutari erẽplum
Rogo uos õ uirgines. rogo & uiduȩ. imitamini paulã.
matr̃ẽ uiduã. exẽplar continentiȩ & castitatis.
imitamini eustochiũ quã habetis uobiscũ uirgi¬
nẽ & formã ꝑfecte integritatis. Qđsi minꝰ in illis
ẽ quã inmatre dñi. imino qr e̾: habetis ꝓlefecun

Expanded text:
rsis. Propterea quaecumque virgo sibi ab ea optat praemium rsis. Propterea quaecumque virgo sibi ab ea optat praemium et implorat auxilium, debet imitari exemplum. Rogo vos, o virgines, rogo et viduae, imitamini Paulam viduam matrem, exemplar continentiae et castitatis. Imitamini Eustochium, quam habetis vobiscum virginem, et formosam perfectae integritatis. Quod si minus in eis est, quam in matre
Abbreviated transcription (Latin):
serat : & resperit humilitatẽ ancillȩ suȩ. un¬
de & beata iã ab om̃ĩ scło dicit᷑. Iecirco & uos õ
filiȩ si uere uirgines e̾ẽ uultis. humilitatẽ secta¬
mini. & matrẽ dñi quȩ se ancillã uocat corde a¬
moris imitari ꝓcurate. quȩ didicit ab ipso spon¬
so cuiuos deuouistis humilitatẽ. quã uos exse
docuit. Unde ait idẽ. Discite a me qr mitissũ.
& humilis corde. Nongͦ beata dĩ genitrix afilio
suo dño nr̃o didicit cęlos fabricare. uon angłos
creare. non miracła ditatis insignia oꝑari. sedtantũ
humiliari. cȩteraq uirtutũ docum̃ta intra hu¬
militatis custodiã aggregare. unde cũ ea semꝑ
singularũ uirtutũ pudicitia comes in remotaman¬
sit: qr omino pudor indiuiduus uirginitati ẽẽ
debet. sine quo recte castitas uera seruari non
potest. Nũquã gͥ beata maria sine pudoris sui
om̃iũ disciplina ẽ. cuiꝰ mores instituta sunt
eccłarũ: quȩ p̃cellit cunctis: suꝑeminet uniũ¬

Expanded text:
cillae suae: unde et beata jam ab omni saeculo praedicatur. Idcirco et vos, o filiae, si vere virgines esse vultis, humilitatem sectamini: et matrem Domini, quae se ancillam vocat, cordis amore imitari procurate, quae didicit ab ipso sponso, cui vos devovistis humilitatem, quam vos ex se docuit. Unde ait idem: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde . Non ergo beata Dei genitrix a filio suo Domino nostro didicit coelos fabricare, non angelos creare, non miracula deitatis insignia operari: sed tantum humiliari, caeteraque virtutum documenta, intra humilitatis custodiam aggregare. Unde cum ea semper singularum virtutum pudicitia comes irremota mansit: quia omnino pudor individuus virginitati esse debet, sine quo recte castitas vera servari non potest. Numquam igitur beata virgo Maria sine pudoris sui omnium est disciplina, cujus mores instituta sunt Ecclesiarum, quae praecessit cunctos, supereminet unive
Abbreviated transcription (Latin):
passa ẽ. plusquã martir fuit. Nimirũ & eiꝰ di¬
hierłm : in qua posuit rex thronũ suũ. qr con¬
cupiuit eiꝰ speciem ac decorẽ. Fuit enĩ plena cari¬
tate & dilectione. iccirco seqͥt᷑ post eã purpura¬
toꝵ exercitꝰ: & candidatoꝵ grex. Iũã si diligentiꝰ
aspicias. nichil uirtutis ẽ. nichil speciositatis ni¬
chil candoris & głȩ qđ exea non resplendeat. &¬
ideo bene circundant᷑. Nores rosarũ & lilia con¬
ualliũ. ut uirtutes uirtutibꝰ fulciant᷑. & for¬
mositas decore castitatis augeat᷑. Nam omĩs
splendor & gła qͣnto illustratur fulgore suo
sublimius: tanto apparet prestantior claritate
quorlibet subiectoꝵ. & eximior predicat᷑. Sic
& beata di genitrix cuius plantatio acsi rosȩ
in hiericho specialius refulsit. & candor uirgi¬
nitatis splendidius enituit. circundata officio

Expanded text:
passa est, plus quam martyr fuit. Nimirum quod ejus dipassa est, plus quam martyr fuit. Nimirum quod ejus diJerusalem : in qua posuit rex thronum suum, quia concupivit ejus speciem ac decorem: fuit enim plena charitate et dilectione: idcirco sequitur post eam purpuratorum exercitus, et candidatorum grex. XV. Quam si diligentius aspicias, nihil virtutis est, nihil speciositatis, nihil candoris gloriaeque, quod ex ea non resplendeat. Et ideo bene circumdant eam flores rosarum, et lilia convallium, ut virtutes virtutibus fulciantur, et formositas decore castitatis augeatur. Nam omnis splendor et gloria, quanto illustratur fulgore suo sublimius, tanto apparet praestantior claritate quorumlibet subjectorum, et eximior praedicatur. Sic et beata Dei genitrix, cujus plantatio ac si rosae in Jericho, specialius refulsit, et candor virginitatis splendidius emicuit, cum circumdata officio
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rã deliciarũ. & infundunt ortũ uoluptatis. ex qͥbꝰ
cotidie lota pe ꝑfusa beata di genitrix ascendit
bilis erat nimis. & ideo ineffabilis: Nd euius
ꝓfecto fraglantiã odoris om̃is illa cȩlestis hie¬
rłm lȩta decurrit. quã circundabant flores
rosarũ. & lilia conualliũ. eo qđ om̃s animȩ mar¬
tirio rubricatȩ eam ȩt̾nȩ dilectionis complectun¬
tur amplexibꝰ: & uirginitas splendore candidat&.
uitã funerit. H inc qͦq qd uere passa sit. symeo ꝓ
pati non potuerunt. Beata uͦ di genitrix qr in ea
parte passa ẽ quȩ impassibilis habet᷑. ideo ut ita fa¬
tear qr spiritalit̾ & a trotiꝰ passa e̾ gladio passionis
xp̃i. plusquã martyr fuit. Unde constat qr płꝰ
om̃ibꝰ dilexit. ꝓpter ea & plus doluit: intantũ
ut aniniã eiꝰ totã ꝑtransiret & possideret uis dolo¬
ris ad testimoniũ eximiȩ dilectionis. Quȩ qr m̃te

Expanded text:
terram deliciarum, et infundunt hortum voluptatis, ex quibus terram deliciarum, et infundunt hortum voluptatis, ex quibus quotidie ita et perfusa beata Dei genitrix ascendit bilis erat nimis, et ideo ineffabilis. Ad cujus profecto fragrantiam odoris, omnis illa coelestis Jerusalem laeta decurrit, quam circumdabant flores rosarum et lilia convallium, eo quod omnes animae martyrio rubricatae, eam aeternae dilectionis complectuntur amplexibus: et virginitatis splendore candidatae, vitam finierit. Hinc quoque quod vere passa sit, testaturpati non potuerunt. Beata vero Dei genitrix, quia in ea parte passa est, quae impassibilis habetur, ideo, ut ita fatear, quia spiritualiter et caro ejus passa est gladio passionis Christi, plus quam martyr fuit. Unde constat, quia plus omnibus dilexit, propterea et plus doluit, intantum ut animam ejus totam pertransiret et possideret vis doloris, ad testimonium eximiae dilectionis. Quae quia mente
Abbreviated transcription (Latin):
supra dictũ ẽ qd̃ ñ hunc tantũ diem sollemnẽ du¬
cunt ꝓ eiꝰ honore annuũ. uerũ continuũ etiã & ȩt̃¬
nũ iocunditatis ac lȩcitiȩ uenerationis obseqͥo cũ
om̃i colunt tripudio amoris & gaudii. Nec imme¬
rito gͥ om̃is illa cȩlestis eiuitas congratulat᷑ & ue¬
nerat᷑ matr̃ẽ. cuiꝰ semꝑ adorat filiũ regẽ: ante
quẽ tremunt potestates. & curuat᷑ ome genu.
De huiꝰ nimirũ ad cȩlos ascensione. multo ãmiran¬
tis in tuitu secretoꝵ contẽplator cȩlestiũ incanticis:
uidi inqͥt speciosam ascendentẽ quasi columbam
desuꝑ riuos aquarũ. Et uere speciosa quasi colũ¬
ba. qr illius speciem colũbȩ ac simplicitatẽ p̃mon¬
strabat quȩ suꝑ dnm uenit. & docuit ioħem qđ
hic ẽ qͥ baptirat. Et bene desuꝑriuos aquarũ: qr
suꝑ aquã refectionis educauerat eã dñs &mitrie¬
rat. ex qua multi deductiriui. omnẽ irrigant

Expanded text:
supra dictum est, quod non hunc tantum diem solemnem dusupra dictum est, quod non hunc tantum diem solemnem ducunt pro ejus honore annuum, verum etiam continuum et aeternum jucunditatis et laetitiae ac venerationis obsequio, cum omni colunt tripudio amoris et gaudii. Nec immerito igitur omnis illa coelestis civitas congratulatur et veneratur matrem: cujus super se adorat filium regem: ante quem tremunt potestates, et curvatur omne genu. De hujus nimirum ad coelos ascensione, multo admirantis intuitu secretorum contemplator coelestium in Canticis: Vidi, inquit, speciosam ascendentem, quasi columbam desuper rivos aquarum. Et vere speciosa quasi columba, quia illius speciem columbae ac simplicitatem demonstrabat, quae super Dominum venit, et docuit Joannem, quod hic est qui baptizat. Et bene, desuper rivos aquarum, quia super aquam refectionis educaverat eam Dominus et nutriverat : ex qua multi deducti rivi, omnem irrigant
Abbreviated transcription (Latin):
bat᷑ semsib̾: & ido quã sepe locoꝵ recreabat᷑ uisit¬
tionibꝰ: & quẽ genuerat m̃tis cõplerabat᷑ amplo¬
.xibꝰ. Deniq amor xp̃i desideriũ pariebat. desios¬
riũ uͦ gliscens. quasi nouis reparabat᷑ ardoribis
uitantũ ut eredã non nũquã qđ omĩa etiã & ser¬
ipsam transcenderit: qr om̃ino amor impatiens
qd̾ amat ñ potest non uidere. Hinc e km̃e
ris& mim̃sis beneficus reddebat int̾dũ obseqͥum
scĩtatis. dũ benesicior interris posita ñ poterat ui¬
dere largitorẽ. Et ideo hodie dilectissimȩ eleua¬
t suꝑchoros angłoꝵ. ut possit speciem uultũq ui¬
dere saluatoris. quẽ a mauerat. quẽ concupierat.
ere toto desiderio cordis. Quod sigaudiũ fit incło
de quolibet peccatore conuerso. multomagis
putandũ. ꝓtantȩ uirginis eraltatione &gła qđ ex¬
ultatcosit in supnis. cuiꝰ nimuirũ festiuitas om̃ium
supnoꝵ ciuũ ẽ gratulatio. presertom qi eiꝰ cele¬
britas. laus & fauor e̾ saluatoris. Unde credimꝰ ut

Expanded text:
creabatur visitationibus: et quem genuerat, mentis complectebatur amplexibus. Denique amor Christi, desiderium pariebat! desiderium vero gliscens, quasi novis reparabatur ardoribus, intantum ut credam nonnumquam, quod omnia etiam et semetipsam transcenderet: quia omnino amor impatiens, quod amat, non potest non videre. Hinc est, chris et immensis beneficiis reddebat interdum obsequium sanctitatis, dum beneficiorum in terris posita non poterat videre largitorem: et ideo hodie, dilectissimae, elevatur super choros angelorum, ut possit speciem vultumque videre Salvatoris, quem amaverat, quem cupierat ex toto desiderio cordis. XIV. Quod si gaudium fit in coelo de quolibet peccatore converso, multo magis putandum pro tantae Virginis exaltatione et ultatio fiat in supernis: cujus nimirum festivitas, omnium supernorum civium est gratulatio: praesertim quia ejus celebritas laus et favor est Salvatoris. Unde credimus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
beatissima p̾dicat᷑. Nã angłoꝵ quãuis celsior
natura sit: non tam̃ gr̃ã maior: qr & ipsi gra¬
tuita grã ne corruerent sunt saluati. Unde
dauid. uerbo inqͥt dñi cęli firmati sunt. & spu
oris eiꝰ om̃is uirtꝰ eor. Qd si spũ dĩ omis uirtꝰ eoꝵ

Expanded text:
beatissima. Nam angelorum quamvis celsior natura sit: non tamen gratia major, quia et ipsi gratuita gratia, ne corruerent, sunt salvati. Unde David, Verbo Domini, inquit, coeli firmati sunt, et spiritu oris ejus omnis virtus eor
Abbreviated transcription (Latin):
diuinꝰ amor. ita ut in ea nichl eẽt mundanꝰ
qd̾ uiolaret affectꝰ. sed ardor continuus. & e¬
amandus. ex toto corde & ex tota anima & ex
tota uirtute quęrendus: maxime tam̃ abea
ardentiꝰ cuiꝰ & dñs erat & filius. Fortassis gͦ p̃
nimio amore in loco quo sepultꝰ dicit᷑ int̃dũ ha¬
bitasse credimꝰ. quatinꝰ pus pasceret᷑ intͣnꝰ amor
obtutibꝰ. Sic nãq locꝰ medius ẽ hinc inde consti¬
tutꝰ. ut adire posset ascensionis eiꝰ uestigia. &
locũ sepulturȩ. ac resurrectionis. seu omĩa in
qͥbꝰ passus e̾ loca in uisere: ñ qđ iã uiuentẽ quȩ¬
reret cũ mortuis: sed ut suis solaret᷑ aspectibꝰ.
Hoc qͥppe habet impatiens amor. quẽ desiderat¬
ut semꝑ inuenire secredat. Ignorat siqͥdẽ iudi¬
cũĩ ratione multotiens caret. modũ nescit. nec
aliud cogitare potest. quã qd diligit. Amor ñ ac¬
cipit de impossibilitate solatiũ. neq ex difficul¬
tate remediũ: quȩ licet beata uirgo quauis¬

Expanded text:
divinus amor: ita ut in ea nihil esset, mundanus quod violaret affectus, sed ardor continuus, et eibus est amandus, ex toto corde, et ex tota anima, atque ex tota virtute quaerendus: maxime tamen ab ea ardentius, cujus et Dominus erat, et filius. Fortassis ergo prae nimio amore, in loco quo sepultus dicitur, interdum habitasse eam credimus: quatenus piis pasceretur internus amor obtutibus. Sic namque locus medius est hinc inde constitutus, ut adire posset ascensionis ejus vestigia, et locum sepulturae ac resurrectionis, et omnia in quibus passus est, loca invisere: non quod jam viventem quaereret cum mortuis, sed ut suis consolaretur aspectibus. Hoc quippe habet impatiens amor ut quae desiderat, semper invenire se credat. Ignorat siquidem judicium, ratione multoties caret, modum nescit, nec aliud cogitare potest quam quod diligit. Amor non accipit de impossibilitate solatium, neque ex difficultate remedium. Quae scilicet beata virgo Mari
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ anima scã talibꝰ fuerit incitam̃tis occupata
nichil concupiscit terrenũ: nichil transitori¬
ũ: nichil qdđ ad tẽpus arridet: nichil qđ ad
tempꝰ delectat: quȩ risũ. luctũ dẽputat. & gau¬
diũ inmerorẽ cõmutat: cui mundus carcer.
cȩlũ uͦ habitatio e̾. cui exultatio inp̃sentibꝰ nul¬
la e: qr in illo gaudere tantũ appetit. qui suꝑ
om̃s ẽ. Unde inscõ cantico cũ diceret uirgo gło¬
sa. magnificat anima mea dñm. & erultauit

Expanded text:
 anima sancta talibus fuerit incitamentis occupata, nihil concupiscit terrenum, nihil transitorium, nihil quod ad tempus arridet, nihil quod ad praesens delectat: quae risum luctum computat, et gaudium in moerorem commutat; cui mundus carcer, coelum vero habitatio est: cui exsultatio in praesentibus nulla est, quia in illo tantum gaudere appetit, qui super omnes est. Unde in sancto Cantico, cum diceret Virgo gloriosa, Magnificat anima mea Dominum; et exsultavit
Abbreviated transcription (Latin):
tis. & ꝑ hoc duas exercuisse oꝑationes. Oꝑata
ẽ enĩ utraq forma uł natura. cũ alterius com¬
munione qđ ꝓpriũ habuit. uerbo siquidẽ
oꝑante qđ uerbi ẽ: & carne exsequente quȩ
carnis erant: cõmunicante siqͥdẽ uerbo in eadẽ
oꝑatione. dũ & idẽ ds atq homo in una substan¬
tia uł ꝑsona sine diuisione aut cõmirtione credit᷑.
& p̃cognita identitas p̃iudicat᷑. Uerũtam̃ ds uerbũ
ẽ. & ñ caro. quãquã carnẽ rationabilit̾ animatã

Expanded text:
cuisse operationes. Operata est enim utraque forma vel natura cum alterius communione quod proprium habuit: Verbo siquidem operante quod Verbi est, et carne exsequente quae carnis erant: communicante ei siquidem Verbo in eadem operatione, dum et idem Deus atque homo in una substantia vel persona, sine divisione aut commixtione creditur, et praecognita una identitas praedicatur. Verumtamen Deus Verbum est, et non caro, quamquam carnem rationabiliter animatam
Abbreviated transcription (Latin):
ut & fidẽ integram seruare possitis. & matrẽ eiꝰ
debite uenerari: qm̃ nullus honor eiꝰ alius nisi
cũ ille iure honoratꝰ qͥ nasci dignatꝰ e̾ ex ea.
Cȩterũ rogo quecũq estis filiȩ. quecũq matres.
cogitate attentiꝰ & ꝑpendite diligentiꝰ quibꝰ affici
uirtutibꝰ exhibita. & quȩ humanitatis sunt
ostensa p̃sagiis. Queso siqua sunt inuobis
uiscera pietatis. considerate quo cruciabat᷑ a¬
more. quoue desiderio ȩstuabat hȩc uirgo dũ
reuolueret animo cuncta quȩ audierat. quȩ
uiderat. quȩ cognouerat. Puto qđ qͥcqͥd cordis
e. qͥcqͥd m̃tis. qͥcqͥd uirtutis humanȩ. si totũ
adhibeas. non sufficiat ut cogitare ualeas qͣn¬
to indesinent̃ eremabat᷑ ardore pi amoris.
qͣntis mouebat᷑ repleta spũ sc̃õ cȩlestiũ secretoꝵ
incitam̃tis: quia & si diligebat xpm̃ extoto

Expanded text:
ut et fidem integram servare possitis, et matrem ejus debite venerari. Quoniam nullus honor ejus est alius, nisi cum ille jure honoratur, qui nasci dignatus est ex ea. Caeterum rogo quaecumque estis filiae, quaecumque matres, cogitate attentius, et perpendite diligentius, quibus affivirtutibus exhibita, et quae humanitatis sunt ostensa praesagiis. Quaeso, si qua sunt in vobis viscera pietatis, considerate quo cruciabatur amore, quoque desiderio aestuabat haec virgo, dum revolveret animo cuncta quae audierat, quae viderat, quae cognoverat. Puto quod quidquid cordis est, quidquid mentis, quidquid virtutis humanae, si totum adhibeas, non sufficiat ut cogitare valeas, quanto indesinenter cremabatur ardore pii amoris: quantis amovebatur repleta Spiritu sancto coelestium secretorum incitamenti
Abbreviated transcription (Latin):
stella duce amagis ad orat᷑ sicut ditatis ẽ. itahu
manitatis qđ in egyptũ ꝑfugã ne capiat᷑ abdu¬
ducit᷑. Sunt itaq omĩa uirtutũ oꝑa conside
randa sic. ut reddamꝰ dõ quȩ dĩ sunt. & homi¬
n quȩ sunt hominis: qm̃ sicuti ẽ unꝰ qui lara¬
rũ uerbo potentiȩ suȩ uocat ut exeat foras a
monum̃to. sic ipse idem unꝰ e̾ qui fleuit humani¬
tatis affectu. Sic qͥppe cunt᷑a oportet considera¬
re. quatinꝰ & plena diuinitas in xp̃o intelligat᷑
homini unita : & plena humanitas in dm̃ assũp
ta. Hȩc iccirco dixerĩ tantsꝑ defide incarnati

Expanded text:
stella duce a Magis adoratur , sicut deitatis est: ita et stella duce a Magis adoratur , sicut deitatis est: ita et humanitatis, cum in Aegyptum per fugam ne capiatur, adducitur. Sic itaque omanda sunt, ut reddamus Deo quae Dei sunt, et homini quae sunt hominis. Quoniam sicut est unus qui Lazarum verbo potentiae suae vocat, ut exeat foras a monumento: sic idem ipse unus est qui flevit humanitatis affectu. Sic quippe cuncta oportet considerare: quatenus et plena divinitas in Christo intelligatur homini unita, et plena humanitas in Deum assumpta. XIII. Haec idcirco dixerim tantisper de fide Incarnati
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ds idẽ ipse quȩ diuina sunt. scđm qđ homo
idẽ ipse quȩ humana sunt. se ipsum uolens osten¬
dere qđd̃ ds idẽ ipse & hono sit. Et id̾o idẽ ipse tã
quȩ diuina sunt agit. quã quȩ humana similit̃¬
& loqͥt᷑: & ñ aliꝰ qͥdẽ miracula oꝑatꝰ ẽ. alius ꝑpe¬
trauit humana. passionesq sustinuit: sedunꝰ
na gessit & humana. Si quidẽ in separabilit̃
atq indiuise cõmunes xp̃c habuit actiones.
sed intelligendũ quȩ sunt ipsoꝵ oꝑum qͣlitates.
contẽplandũq semꝑ ad quȩ ꝓuehat᷑ humilitaᷤᷤ
carnis. & ad quȩ inclinet᷑ altitudo diuinitatis.
ita ut ꝑ omnẽ textũ sc̃i euangłi uideat᷑ nichil
caro sine uerbo agere: neq uerbũ sine carne
qͥcquã efficere. Unde qđ concipit & parit uir¬
go sicut nonsine potentia uerbi ẽ: ita ñ sineue¬
ritate carnis quod nascit᷑. qđ pannor fascuis
lacet inuolutũ. & inp̃sepio reclinat᷑. Porro q

Expanded text:
 idem egit quae divina sunt: secundum quod homo,  idem egit quae divina sunt: secundum quod homo, idem ipse quae humana sunt, seipsum volens ostendere quod Deus idem ipse et homo sit. Et ideo idem ipse tam quae divina sunt agit, quam quae humana similiter: et non alius quidem miracula operatus est, alius perpetravit humana, passionesque sustinuit: sed unus divina gessit et humana: siquidem inseparabiliter atque indivise communes Christus habuit actiones. Sed intelligendae sunt ipsorum operum qualitates: contemplandumque semper ad quae provehatur humilitas carnis, et ad quae inclinetur altitudo divinitatis: ita ut per omnem textum sancti Evangelii videatur nihil caro sine Verbo agere, neque Verbum sine carne quidquam efficere. Unde quod concipit et parit Virgo, sicut non sine potentia Verbi est, ita non sine veritate carnis quod nascitur, quod pannorum fasciis jacet involutum, et in praesepio reclinatur. Porro quod
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. & manꝰ nr̃e tractauerunt deuerbouitȩ ꝓ
fecto cũ nemo dm̃ uerbũ uidere aut tracta¬
re possit manibꝰ. nͥ ꝑ sacram̃tũ sibi uniti ho¬
minis. Quȩ nimirũ unitio tã mira ẽ: ut dis¬
cerni nequeat Alioquin qđ fuit abinitio
uerbũ. quomͦ recte dicit᷑ hoc totũ eẽ qđ
apłi audierant. qd̾ uiderant. qđ manibꝰ trac̾¬
uiderant qđ tractarant. uerbũ uitę erat.
& nichil aliud ex duabꝰ naturis quã unũ
iuxta subsistentiã uel ꝑsonã : Hinc ẽ qđ
unꝰ idẽq manens filiꝰ unigenitꝰ in disseparatꝰ
in utrisq naturis conspicitur. & quȩ sunt utriꝰq
insita essentialẽ uel qualitatẽ. uł naturalẽ
ꝓprietatẽ. Quȩ sinaturã haberet singularẽ &
inconiunctã. non ageret utiq Nc̃ aut̾ ẽmanu¬
hel dũ unꝰ e̾. & in eo ipso utraq id est ds & homo.
quȩ utriusq naturȩ sunt ueracit᷑ gessit. scđm
aliud & aliud quȩ gesta sunt oꝑans. Ergo scd̾m

Expanded text:
mus, et manus nostrae tractaverunt de verbo vitae : cum profecto nemo Deum verum videre aut tractare possit manibus, nisi per sacramentum sibi uniti hominis. Quae nimirum unitio tam mira est, ut discerni nequeat. Alioquin quod fuit ab initio Verbum, quomodo recte dicitur hoc totum esse quod apostoli audierant, quod viderant, qviderant, quod tractarant, Verbum vitae erat: et nihil aliud ex duabus naturis quam unum juxta subsistentiam vel personam. Hinc est quod unus idemque manens Filius unigenitus, indisseparatus in utriusque naturis conspicitur, et quae sunt utriusque vel insitam essentialem qualitatem, vel naturalem proprietatem: quae in naturam haberet singularem et inconjunctam, non ageret utique. Nunc autem Emmanuel dum unus est, et in eo ipso utraque, id est, Deus et homo, quae utriusque naturae sunt, veraciter gessit, secundum aliud et aliud quae gesta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
angłm dicentẽ sibi. Suge maurili: & pͦpłoꝵ
te requirentiũ p̃pes exequere uotũ. Ec
quȩsisti. Quid multis. Mane reddito
concurrentibꝰ undiq popłis. cũ magno
honore deducit᷑ ad nauem: & traduc
to cũ nec minori głia a ꝓpͥa excipit᷑ pa¬
tria. Talit̾q ꝓpͥam regressus ad urbẽ:
nimirũ spectantibꝰ turbis de dñi ꝓmis¬
sione. securꝰ uenit ad pueri tumulum.
Quo rastris discooꝑto: inuocat dutissime
planctibꝰ xp̃m. Tandẽ aut̃ expleta cũla¬
crimis oratione. ut̃q consurgunt : mauri¬
liꝰ de oratione. & puer de morte. Quẽ sep¬
tisormis sp̃c gr̃a consecratũ. ex euentuuo¬
cauit renatũ. Qui diuinis cultibꝰ ilico.
mancipatꝰ & ab eato maurilio diligentiꝰ
eruditꝰ: tantis ꝓmeruit florere uirtu¬
tibꝰ. ut pꝰ mauriliũ pontificalẽ ande¬
gauensis ęccłiȩ cathedr̃a & pꝰtumꝰ sortire¬
t᷑ & heres. Qd̃ si quis fortuitu estimau̾it

Expanded text:
angelum dicentem sibi: Surge, Maurili, et populorum angelum dicentem sibi: Surge, Maurili, et populorum te requirentium praepes exequere votum. Eccquaesisti! 94 Quid multis? mane reddito concurrentibus undique populis cum magno honore deducitur ad navem et traducto ponto cum nec minori gloria a propria excipitur patria. Taliterque propriam regressus ad urbem, nimirum spectantibus turbis, de domini promissione securus venit ad pueri tumulum. 95 Quo rastris discooperto, invocat diutissime planctibus Christum. Tandem autem expleta cum lacrimis oratione, uterque consurgunt Maurilius de oratione et puer de morte. Quem septiformis spiritus gratia consecratum ex eventu vocavit Renatum. 96 Qui divinis cultibus ilico mancipatus et a beato Maurilio diligentius eruditus tantis promeruit florere virtutibus, ut post Maurilium pontificalem Andecavensis ecclesiae cathedram et postumus sortiretur et heres. 97 Quod si quis fortuitu aestimaverit
Abbreviated transcription (Latin):
pͥę subueniret ȩcłiȩ atq ciuitati: quȩ eiꝰ
absentia niliã aliud nͥ sup̃mũ p̃stolare¬
t᷑ exitiũ. Ad quoꝵ fletũ cũ se negare ñ
posset: obstupefactꝰ cũ lacrimis repugnare
cȩpit obnirius dicens. Uoto meme᷑ ac uira¬
m̃to constriri nũqͣm me patͥa reu̾surũ:
nͥ claues uidẽ mererer it̾um quas amisi.
Quas statĩ exibentes: qͥcqͥd in mari uide¬
rant. & ꝑtulerant ex ordine referebant.
Int̾ea istiꝰmodi circũqͣq negotu fama ꝑ¬
uolitat: ipsũq sollicitat regẽ. Mirantꝰ
cuncti. Et quẽ ut ortolanũ habuerant.
nc̃ ut sc̃issimũ p̃sulẽ uenerantes ad orant:
multis eũ muneribꝰ & donarus honorare
pͥa. Tũ maurilius tot p̃cibꝰ ut regredetur
& miraculis uictus. dũ sollicitior cuncta¬
retur & uigilus atq orationibꝰ insomnẽ du¬
cere sequentẽ disponeret noctẽ: tandẽ fa¬
tigatꝰ ieiunio. paululũ obdormiens uidit

Expanded text:
ropriae subveniret ecclesiae atque civitati, quae eius ropriae subveniret ecclesiae atque civitati, quae eius absentia nil iam aliud nisi supremum praestolaretur exitium. 91 Ad quorum fletum cum se negare non posset, obstupefactus cum lacrimis repugnare coepit obnixius dicens: Voto memet ac iuramento constrixi nunquam me patriam reversurum, ni claves videre mererer iterum quas amisi. Quas statim exhibentes. quicquid in mari viderant et pertulerant ex ordine referebant. 92 Interea istius modi circumquaque negotii fama pervolitat ipsumque sollicitat regem. Mirantur cuncti et quem ut ortolanum habuerant nunc ut sanctissimum praesulem venerantes adorant, multis eum muneribus et donariis honorare . Tunc Maurilius tot precibus, ut regrederetur, et miraculis victus, dum sollicitior cunctaretur, et vigiliis atque orationibus insomnem ducere sequentem disponeret noctem, tandem fatigatus ieiunio paululum obdormiens vidit
Abbreviated transcription (Latin):
choris in hoc stantes ut demari reu̾terent᷑.
asserentibꝰ nautis mauriliũ ẽẽ defunctũ.
singuli sequenti nocte unũ eundẽq uisũ
dño tͥbuente uider̃t̃. Nolite metuere. nec
reu̾tamini de itinere. cęptũ maturate ne¬
gotiũ. ꝓculdubio diu quęsitũ. & huc usq
dilatũ urm inuenietis desid̾iũ. Mane aut̃
reddito: qͥd singłi uiderant minuic̃ẽ refe¬
rebant. Unde ad modũ roborati: qd̾ oeꝑant
auidius ꝑagebant. Unde factũ ẽ. ut angłico
ductu ad domũ pͥncipis cũ qͦ maurilius
habitabat. recto itinere ducerent᷑. Ingres¬
si aut̃ ilico uocari mauriliũ. ut cũ oleri¬
bꝰ qͥbꝰ rea uti consueuerat accurreret: au¬
diert̃. Oculoꝵ gͦ aciẽ in partẽ qua illũ
inclamare audierant dirigunt: nec mo¬
ra cũ oleribꝰ accurrere mauriliũ ꝑspexe¬
runt. Quẽ cũ recognouissent. ꝓstratipe¬
dibꝰ ipsiꝰ cũ magno fletu rogabant ut ꝓ¬

Expanded text:
choris, in hoc stantes, ut de mari reverterentur, choris, in hoc stantes, ut de mari reverterentur, asserentibus nautis Maurilium esse defunctum? singuli sequenti nocte unum eundemque visum domino tribuente viderunt: Nolite metuere nec revertamini de itinere, coeptum maturate negotium, procul dubio diu quaesitum et huc usque dilatum vestrum invenietis desiderium. 88 Mane autem reddito quid singuli viderant in invicem referebant, unde admodum roborati quod coeperant avidius peragebant. Vnde factum est. ut angelico ductu ad domum principis cum quo Maurilius habitabat recto itinere ducerentur. 89 Ingressi autem ilico vocari Maurilium, ut cum holeribus quibus rex uti consueverat accurreret, audierunt. Oculorum ergo aciem in partem qua illum inclamare audierant dirigentes, nec mora cum holeribus accurrere Maurilium perspexerunt. 90 Quem cum recognovissent, prostrati pedibus ipsius cum magno fletu rogabant, ut p
Abbreviated transcription (Latin):
nori cursu auido ꝑ uener̃t. qͣtinꝰ cis mare
quẽ inuenire ñ pot̾ant. trais mare quȩ¬
rere nit̾ent᷑. Prestolantes gͥ nauẽ cũ qua
ceptũ explere ualerent obseqͥu̾: dũ reside¬
rent inlittore. scriptũ qd̃ supra diximꝰ in¬
uenert᷑ insilice. Hic tͣnsut maurilius an¬
degauoꝵ ep̃c. Detã euidenti gͥ alacres
effecti indicio: transpontũ abiere securi.
Haut longe aut̾ ad huc acta pupisalitore.
cũ lenis flatibꝰ & pendulo uelo ac mari tran¬
qͥllo medios iã salis fluctꝰ sulcare secura pos¬
set. repente unmanis emersus egurgite pis¬
cis ꝓsiliuit in argim. Dequo cũ dõ gr̃as re¬
tulissent. ipsũq piscẽ ex ent̾are cȩpissent:
reliqͥarũ claues q̃s mauriliꝰ in mari ꝑdid̾at.
inpiscis iecore repperunt. Iuas recognoscentes
nimiũq mirantes: turbabant᷑ attoniti me¬
tuentes ne cũ ipsis maurilius naufragiũ pas¬
sꝰ hominẽ exrisset. Dimissis igit᷑ denaui an¬

Expanded text:
nori cursu avido pervenerunt, quatinus cis mare nori cursu avido pervenerunt, quatinus cis mare quem invenire non poterant trans mare quaerere niterentur. 84 Praestolantes igitur navem, cum qua coeptum explere valerent obsequium, dum residerent in litore, scriptum quod supra diximus invenerunt in silice: Hic transiit Maurilius Andecavorum episcopus. De tarn evidenti igitur alacres effecti inditio trans pontum abiere securi. 85 Haud longe autem adhuc acta puppis a litore, cum lenis flatibus et pendulo velo ac mari tranquillo medios iam salis fluctus sulcare secura coepisset, repente immanis emersus e gurgite piscis prosilivit in Argim. 86 De quo cum deo gratias retulissent ipsumque piscem exenterare coepissent, reliquiarum claves quas Maurilius in mari perdiderat in piscis iecore reppererunt. Quas recognoscentes nimiumque mirantes turbabantur attoniti. metuentes ne cum ipsis Maurilius naufragium passus hominem exisset. 87 Demissis igitur de navi an
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ olera nũqͣm deficerent. Unde ꝑpluri¬
bꝰ placebat : & bene ab omibꝰ amabatur
lit᷑. crebrisq uisionibꝰ minat᷑ : ꝑ sepe etiã
ad monet᷑ uti ꝓpͥum pastorẽ circũqͣq ꝑ¬
qͥrerent: nͥq mauriliꝰ inuentꝰ suȩ reddet᷑
eccłiȩ. urbẽ andecauã fore celeriꝰ subu̾¬
tendã. Unde eiꝰdẽ regionis tota nobilitas
sed et uulgaris imm̃sitas collatione facta in
unũ uenere decretũ: eligentes econciuibꝰ
quatuor diffusȩ uirtutis iuiros. ac fidei. Iui¬
bꝰ qͥ necessarii ad tanti itineris erant sup¬
plenda negotia. sũptibꝰ ex uoto collatis.
p̃cipiunt neumqͣm reuert̾ent᷑: nͥ pͥus ꝓpͥũ
inuenissent patronũ. Qui functi legati¬
one. & deuotiꝰ iussa sequentes: urbes om̃s
oppidaq uł uicos p̃tͣlegunt. Omĩq fere
europa circuita. septinio tande in partes
galliȩ reu̾tentes anno: & minime quẽ quȩ¬
rebant inuento. diuino ductu ad portũ
occeani maris qͥ inbritannia manet mi¬

Expanded text:
men olera nunquam deficerent. Unde perpluribus placebat et bene ab omnibus amabatur. 16. litur, crebrisque visionibus minatur, persaepe etiam admonetur uti proprium pastoreperquirerent, nisique Maurilius inventus suae redderetur ecclesiae, urbem Andecavam fore celerius subvertendam. 82 Vnde eiusdem regionis tota nobilitas sed et vulgaris inmensitas collatione facta in unum venere decretum eligentes e concivibus quattuor diffusae virtutis ac fidei viros. Quibus qui necessarii ad tanti itineris erant supplenda negotia, sumptibus ex voto collatis, praecipiunt, ne umquam reverterentur, ni prius proprium invenissent patronum. 83 Qui functi legatione et devotius iussa sequentes urbes omnes oppidaque vel vicos praeterlegunt. Omnique fere Europa circuita, septimo tandem in partes Galliae revertentes anno et minime quem quaerebant invento, divino ductu ad portum oceani maris qui in Britannia manet mi
Abbreviated transcription (Latin):
dem saluati sint gr̃a. Unde constat tẽpus ñ
prȩiudicasse sacram̃tũ uniti hominis acdi.
ita ut iã ee̾t in illo ꝑ unitatẽ ꝑsonȩ ab initio
scłi qui necdũ erat natꝰ de uirgine. qđ multis
scripturarũ declarat᷑ indicus. Unde dñs ad
uideos. antequã abrabam fieret inqͥt egosũ.
Quibꝰ itaq uerbis ostendit se qui loquebat᷑. in
eo semꝑ fuisse misterio. inquo unitatẽ cõmͣda
bam antequã fieret. humanitatis ẽ breuitas.
ego sũ aut̾. ęt̃nitas naturȩ declarat᷑: inqua
nimirũ ȩtͣnitate iã se fuisse quiloquebat᷑ ꝑ
sacram̃tũ suȩ incarnationis insinuat. Id &
apłs uolens dilucidare aꝑtius. iħc inqͥt popłn
crȩgipto saluans. scđo eos qui non crediderunt
ꝑdidit. Et alibi paulus. Neq tẽptemꝰ xp̃m si¬
cut qͥdã eor tẽptauerunt: non qđ iam eẽt iħc¬
aut xp̃c natꝰ exmaria : sed q in illo unico filio
di iam unitas ꝑsonȩ cõmendabat᷑ quȩ occul¬

Expanded text:
dem salvati sint gratia. X. Unde constat tempus non dem salvati sint gratia. X. Unde constat tempus non praejudicasse sacramento uniti hominis ac Dei: ita ut jam esset in illo per unitatem personae ab initio saeculi, qui nondum erat nScripturarum declaratur indiciis. Unde Dominus ad Judaeos: Antequam Abraham fieret, inquit, ego sum . Quibus utique verbis ostendit se qui loquebatur, in eo semper fuisse mysterio unitatis, quam: fieret, humanitatis brevitas est; ego sum, aeternitas naturae declaratur. » In qua nimirum aeternitate fuisse qui loquebatur per sacramentum suae incarnationis, insinuat. Unde as volens dilucidare apertius, Jesus, inquit, populum ex Aegypto salvans, secundo eos qui non crediderunt, perdidit . Et alibi Paulus: Neque tentemus Christum, sicut quidam eorum tentaverunt , non quod jam esset us esset ex Maria, sed quia in illo unico Filio Dei, jam unitas personae commendabatur: quae occul
Abbreviated transcription (Latin):
tus d̾s in eo ee̾t : & sic inde exiuit. ut eze¬
chiel fatet᷑ omĩno clausa. Un̾de canit᷑in
eisdẽ canticis de ea. Ortꝰ conclusus. fons
signatꝰ. emissiones tuȩ paradisus. Uere
ortꝰ deliciarũ in qͦ consita sunt uniuersa
floꝵ genera & odoram̃ta uirtutũ. sicq con¬
clusus. ut nesciat uiolari: neq corrũpi
ullis insidiarũ fraudibꝰ. Fons itaq signa¬
tꝰ. sigillo totiꝰ trinitatis: ex qͦ fons uitȩ
manat.: in cuiꝰ nomine om̃s uidemꝰ lum̃
qr uxta iohannẽ. ipse e̾ qͥ illuminat omnẽ
hominẽ uenientẽ inhunc mundũ. cuius
ꝓfecto emissio uteri. suꝑnor ciuiũ om̃iũ
ẽ paradisus. De isto nãq uentris agro pa¬
tͥarcha ẏsaac longe odorans: aiebat dicens.
Ecce odor filii mei. sicut odor agri pleni. quẽ
benedixit dns: quãuis putent parũ in¬
telligentes qd̃ pͥores sc̃i minꝰ de xp̃o intelle¬
xerint misteriũ in carnationis: cũ & ipsi ea¬

Expanded text:
tus Deus in eo esset: et sic inde exivit, ut Ezetus Deus in eo esset: et sic inde exivit, ut Ezechiel fatetur, porta omnino clausa. Unde canitur in eisdem Canticis de ea: Hortus conclusus, fons signatus, emissiones tuae paradisus . Vere hortus deliciarum, in quo consita sunt universa florum genera, et odoramenta virtutum, sicque conclusus, ut nesciat violari neque corrumpi ullis insidiarum fraudibus. Fons igitur signatus sigillo totius Trinitatis, ex quo fons vitae manat, in cujus lumine omnes videmus lumen, , juxta Joannem, Ipse est qui illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum . Cujus profecto emissio uteri, supernorum civium omnium est paradisus. De isto namque ventris agro patriarcha Isaac longe odorans, aiebat, dicens: Ecce odor filii mei sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominus : quamvis putent parum intelligentes, quod priores sancti minus de Christo intellexerint mysterium Incarnationis, cum et ipsi ea
Abbreviated transcription (Latin):
tius itaq ꝓcurate si quo modo simplicitas
columbȩ quȩ fuit in maria illesa iniuolataq
custodiatur : dequa salomon incanticis quasi
in eiꝰ laude. ueni inqͥt colũba mea immaculata
mea:. iã enĩ hiens abiit. & recessit. Acdeinde in¬
tutibꝰ. & dealbata niue candidius sp̃s sc̃i mune¬
ribꝰ. simplicitatẽ colũbȩ in omĩbꝰ rep̃sentans.
qm̃ qͥcqͥd in ea gestũ ẽ. totũ puritas & simplici¬
iustitia. quȩ decęlo ꝓsperit: & ideo immacu¬
lata. qr in nullo corrupta. Circumdedit eñi¬
uirũ in utero. sicut hieremias sc̃s testatur.
& non aliunde accepit. Faciet inqͥt dñs no¬
uũ suꝑ terrã. & mulier circũdabit uirum
Uere nouũ & om̃iũ nouitatũ suꝑ eminens no¬
uitas uirtutũ : quando ds quẽ ferre non
potest mundꝰ neq uidere aliqͥs ut uiuere
possit. sic ingressus e̾ hospitiũ uentris ut
corporis claustra nesciret: sicq gestatꝰ. ut to¬

Expanded text:
tius itaque procurate, si quo modo simplicitas tius itaque procurate, si quo modo simplicitas columbae, quae fuit in Maria, illaesa inviolataque custodiatur. De qua Salomon ait in Canticis, quasi in ejus laude: Veni, inquit, columba mea, immaculata mea, jam enim hiems abiit et recessit . Ac deinde intutibus, ac dealbata nive candidius Spiritus sancti muneribus, simplicitatem columbae in omnibus repraesentans, quoniam quidquid in ea gestum est, totum puritas et simplicijustitia, quae de coelo prospexit: et ideo immaculata, quia in nullo corrupta. Circumdedit virum in utero, sicut Jeremias sanctus testatur, et non aliunde accepit. Faciet, inquit, Dominus novum super terram, et mulier circumdabit virum . Vere novum, et omnium novitatum supereminens novitas virtutum, quando Deus, quem ferre non potest mundus, neque videre aliquis ut vivere possit, sic ingressus est hospitium ventris, ut corporis claustra nesciret, sicque gestatus, ut to