comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
diunt: defendunt se sũmoꝑẽ. atq innocen¬
tes iuderi conantur. Unus quisq gͦ cum
talis ẽ. & se deliquisse dicit. uere non dicit:
quippe. qui peccatorem se. non ex cordis in¬
timo. sed uerbotenus asserit. Qunia enim
scriptum ẽ. iustus in principio accusator
ẽ sui: iste de confessione peccati ornari uo¬
luit. non humiliari. ꝑ accusationem suã
humilis appetit uideri: non esse. Nam si
confitendo peccatum esse humilis ueraciter
appeteret: de ꝑpetratione peccati arguen¬
tes se alios non impugnaret. Itaq iũstus
uitam suam iudicans: ꝑ exempla melioꝵꝵ
ex cordis intimo cognoscit se esse quod di¬
cit. ait enim. Peccaui: & uere deliqui.
Atq de eo ipso quod tolerat flagello. sub¬
iungit. Et ut eram dignus non recepi.
minus adhuc peccata sua consid̾at: siuł tan¬
tum ł amplius se ꝑcussum quã merebatur
existimat. Iste autem quia quanto maioꝵ ex¬
empla consicd̾at. tanto districtiori examina¬

Expanded text:
diunt, defendunt se summopere, atque innocendiunt, defendunt se summopere, atque innocentes videri conantur. Unusquisque ergo cum talis est, si deliquisse se dicit, vere non dicit, quippe qui peccatorem se non ex cordis intimo, sed verbotenus asserit. Quia enim scriptum est: Justus in principio accusator est sui , iste de confessione peccati ornari voluit, non humiliari; per accusationem suam humilis appetiit videri, non esse. Nam si confitendo peccatum esse humilis veraciter appeteret, de perpetratione peccati arguentes se alios non impugnaret. Itaque justus vitam suam judicans per exempla meliorum ex cordis intimo cognoscit se esse quod dicit. Ait enim: Peccavi, et vere deliqui. Atque de eo ipso quod tolerat flagello subjungit: Et ut eram dignus non recepi. minus adhuc peccata sua considerat, si vel tantum vel amplius se percussum quam merebatur existimat. Iste autem, quia quanto majorum exempla considerat, tanto districtiori examina
Abbreviated transcription (Latin):
entur. Et iccirco ꝓficere ad meliora non pos¬
sunt : quia hoc sibi fufficere estimant quod
pessimos antecedunt. Omiseri. uiam ꝑgunit:
& in tergo respiciunt. ꝑ spem. quendam
quasi ante se pedem ꝓferunt: sed ꝑ consi¬
derationem prauorum hominum post se
oculos tendunt. Recti uideri appetunt: sed
ad inueniendos se tortã regulam sumunt.
Si enim sem&. ipsos quales sunt. cognosce¬
re appetunt: non det̾iooꝵ conspicere. sed me¬
liorum exempla debuerant. Iccireo gͦ pec¬
catores se esse non intelligunt: quia homi¬
nes non attendunt. Nam si homines atten¬
derent: quantum peceando distarent a
bonis hominibus inuenirent. De hoc gͦ pe¬
nitente qui iccirco bonorum erempla consi¬
deri. ut sibim&e. ipsi quantũ abono recessit
rumq confitentur: etiam qui se peccasse
non credunt. Nam sepe contingit. ut passĩ
se homines iniquos ẽẽ fateantur: sed cum
peccata sua ueraciter aliis arguentibus au¬

Expanded text:
antur; et idcirco proficere ad meliora non posantur; et idcirco proficere ad meliora non possunt, quia hoc sibi sufficere aestimant, quod pessimos antecedunt. O miseri, viam pergunt, et in terga respiciunt. Per spem quidem, quasi ante se pedem proferunt, sed per considerationem pravorum hominum post se oculos tendunt. Recti videri appetunt, sed ad inveniendos se tortam regulam sumunt. Si enim semetipsos quales sunt cognoscere appetunt, non deteriorum conspicere, sed meliorum exempla debuerant. Idcirco ergo peccatores se esse non intelligunt, quia homines non attendunt. Nam si homines attenderent quantum 770 peccando distarent a bonis hominibus, invenirent. De hoc ergo poenitente qui idcirco bonorum exempla considerat ut sibimetipsi quantum a bono recessit rumque confitentur etiam qui se peccasse non credunt. Nam saepe contingit ut passim se homines iniquos esse fateantur, sed cum peccata sua veraciter aliis arguentibus au
Abbreviated transcription (Latin):
scripsit uobis: sicut & in omnibus epłis lo-
quens in eisdem in quibus sunt quȩdã diffi¬
cilia intellectu. Ecce paulus in apłis mirat᷑
innocentiam: ecce apłoꝵꝵ pͥnceps. miratur
sim sibi alios p̾ferunt. uolantia animalia
alarum ꝑcussione se tangunt. ut eo ad uo¬
latum se altiꝰ excitent. quo humilius alter
malt̾o quod admiretur uidet. Hinc itaq
colligendum ẽ. quanta debemus sollicitudi¬
ne. meliorum uitam conspicere. nos qui in
infimis iacemus : si & hi qui iam tanta scĩ¬
tate sublimies sunt. ut ꝑhumilitatis gressum ad
maiora ꝓficiant. adhuc querunt in aliis quod
quia mentis oculos semꝑ in infr nus p̃munt.
Qui & si quando inuia dni ueniunt: non ad me¬
liorum uestigia. sed ad intuenda semꝑ deterioꝵ
exempla uertuntur. Neq enim eorum uitam
considerant quib se humiliando post ponant:
sed quibus suꝑbiendo se p̃ferant. Deteriores
namq respiciunt: quibus meliores se esse glori¬

Expanded text:
scripsit vobis, sicut et in omnibus epistolis, scripsit vobis, sicut et in omnibus epistolis, loquens in eis de his in quibus sunt quaedam difficilia intellectu . Ecce Paulus in apostolis miratur innocentiam, ecce apostolorum princeps miratur sim sibi alios praeferunt, volantia animalia alarum percussione se tangunt, ut eo ad volatum se altius excitent, quo humilius alter in altero quod admiretur videt? Hinc itaque colligendum est quanta debemus sollicitudine meliorum vitam conspicere nos, qui in infimis jacemus, si et hi qui jam tanta sanctitate sublimes sunt, ut per humilitatis gressum ad majora proficiant, adhuc quaerunt in aliis quod quia mentis oculos semper in infimis premunt, qui et si quando in viam Domini veniunt, non ad meliorum vestigia, sed ad intuenda semper deteriorum exempla vertuntur. Neque enim eorum vitam considerant, quibus se humiliando postponant, sed quibus superbiendo se praeferant. Deteriores namque respiciunt, quibus meliores se esse glori
Abbreviated transcription (Latin):
citantur:. Ala enim sua me ꝑcutit: qui exẽ¬
plo scĩtatis ꝓprie me ad melius accendit.
Et ala mea uicinum animal ferio: sialiquan¬
do alteri opus bonum quod imitetur osten
mmalibus diximus. lib& in ipso uolatu am¬
malium. oculos mentis atcollere: & quanta
uicissim alarum ꝑcussione se excitent. subti¬
li consideratione pensare. Paulus namq
cum cȩterorum scoꝵ sollicitudinem in pre¬
dicationem robustius laborando transcende¬
ret: ut ab elatione se p̃meret. & uires suas
in humilitatis gremio nutrir&. crudelita¬
tis suȩ antiquẽ ñ immemor. apostoloꝵ omĩ¬
um innocentiam contẽplatus: ait. Ego enĩ
sum minimus apłoꝵ. qui nonsum dignus
uocari apłs: quia ꝑsecutus sum eccłam dĩ.
Et tam̃ eorundem omnium apostolorum
primus. quasi accepti principatus oblitus.
ac si minus ipse aliquid saꝑet. in paulo sa¬
pientiam miratur dicens. Sicut & carissimus
fr̃ noster paulus. scd̾m datam sibi sapientiã

Expanded text:
citantur. Ala enim sua me percutit, qui exemcitantur. Ala enim sua me percutit, qui exemplo sanctitatis propriae me ad melius accendit. Et ala mea vicinum animal ferio, si aliquando alteri opus bonum quod imitetur ostendnimalibus diximus, libet in ipso volatu animalium oculos mentis attollere, et quanta vicissim alarum percussione se excitent, subtili consideratione pensare. Paulus namque, cum caeterorum sanctorum sollicitudinem in praedicatione robustius laborando transcenderet, ut ab elatione se premeret, et vires suas in humilitatis gremio nutriret, crudelitatis suae antiquae non immemor, apostolorum omnium innocentiam contemplatus, ait: Ego enim sum minimus apostolorum, qui non sum dignus vocari apostolus, quia persecutus sum Ecclesiam Dei . Et tamen eorumdem omnium apostolorum primus, quasi accepti principatus oblitus, ac si minus ipse aliquid saperet, in Paulo sapientiam miratur, dicens: Sicut et charissimus frater noster Paulus secundum datam sibi sapientiam
Abbreviated transcription (Latin):
se habentibus pensat: Sicq fit. ut dum ille
in isto atq hic in illo respicit quod ad mire¬
tur: distincta bona & ab altitudine elationis
reprimant. & adstudium accendãt. M agna¬
namq sollicitudine ad curam nr̃e meliora¬
tionis accingimur: quando id uirtutis in
aliis cernimus quod non habemus. U ñ¬
& iezechiel ꝓpha. cum uolantia animalia
descripsiss&: ad iunx̃. Et audiui pꝰ me uo¬
cem commotionis magnȩ. B enedicta gła do¬
nuini de loco suo. Et uocem alarum anima¬
lium ꝑcutientium alteram ad alteram. Qͥa
namq alas animalium. nisi uirtutes debe¬
mus sentire scõrum: qui dum terrena des¬
picuint. ad cȩlestia uolando subleuantur
Unde recte etiam ꝑ isaiam dr. Qui confi¬
dunt in dnd̃. mutabunt fortitudinem: E¬
assument pennas ut aquilȩ. Uolantia itaq
ammalia alis suis se uicissim feriunt: qr
scoꝵ mentes in eo quod suꝑna appetunt.
consideratis inuicem alt̾nis uirtutibus ex¬

Expanded text:
se habentibus pensat? Sicque fit ut dum ille se habentibus pensat? Sicque fit ut dum ille in isto, atque hic in illo respicit, quod admiretur, distincta bona et ab altitudine elationis reprimant, et ad studium namque sollicitudine ad curam nostrae meliorationis accingimur, quando id virtutis in aliis cernimus quod non habemus. Unde Ezechiel propheta, cum volantia animalia descripsisset, adjunxit: Et audivi post me vocem commotionis magnae: Benedicta gloria Domini de loco sancto suo, et vocem alarum animalium percutientium 769 alteram ad alteram . Quid namque alas animalium, nisi virtutes debemus sentire sanctorum? Qui dum terrena despiciunt, ad coelestia volando sublete etiam per Isaiam dicitur: Qui confidunt in Domino, mutabunt fortitudinem, assument pennas ut aquilae . Volantia itaque animalia alis suis se vicissim feriunt, quia sanctorum mentes in eo quod superna appetunt, consideratis invicem alternis virtutibus ex
Abbreviated transcription (Latin):
tamen in summȩ scientiȩ contemplatione
non ual& p̃sentis molestiȩ mala sulleuare. Aliꝰ
ꝑcurationis grã mala p̃sentis mnolestiȩ sulleuat:¬
tibus obinare libere non potest. Alius inuis¬
te agentibus audacter ꝓ dõ obuiat: sedtam̃
inligentibus que hab&. tribuere omĩa re¬
cusat. Alius iam & ab ocioso sermone res¬
tringens. linguȩ lasciuiam suꝑat: sed tam̃
adhuc insurgentes irȩ stimulos ꝑ fecte non
calcat. Alius insurgentem irã iam ꝑ fecte
edomat: s tam̃ adhuc linguam: leticiam
relaxat. Quid ẽ. hoc. quod iste eo bono
indiget quo alius pollaẽ. E ille cum multis
polleat. abunde aliis bonum adesse conside¬
ret quod sibi deesse suspirat. nisi quod mi¬
ra nobiscum dispensatione agitur. ut ꝑ
hoc quod alt̃ hab& & iste non haba. uiͦ
alteri melior ostendatur: quatinus tanto
ardentius ad humilitatem quisq ꝓficiat.
quanto ex bonis quȩ non habet. inferiorẽ

Expanded text:
tamen in summa conscientiae contemplatione tamen in summa conscientiae contemplatione non valet praesentis molestiae mala sublevare. Alius per curationis gratiam mala praejuste agentibus obviare libere non potest. Alius injuste agentibus audacter pro Deo obviat, sed tamen indigentibus, quae habet, tribuere omnia recusat. Alius jam et ab otioso se sermone restringens linguae lasciviam superat, sed tamen adhuc insurgentes irae stimulos perfecte non calcat. Alius insurgentem iram jam perfecte edomat, sed tamen adhuc linguam in laetitiam relaxat. Quid est hoc, quod iste eo bono indiget, quo alius pollet, et ille cum multis polleat, abundet, aliis bonum adesse considerat, quod sibi deesse suspirat: nisi quod mira nobiscum dispensatione agitur, ut per hoc, quod alter habet, et iste non habet, unus altero melior ostendatur: quatenus tanto ardentius de humilitate quisque proficiat, quanto ex bonis, quae non habet, inferiorem
Abbreviated transcription (Latin):
S dum metimur fabricam. necesse ẽ. ut ex
cunctis quȩ facimus erubescamus: quia
bonorum uitam quanto subtilius pensan-¬
do discutimus: tanto seuerius in nobis
omĩa inique gesta reꝓbamus. Bene autẽ
ꝑ ꝓpłiam dicitur: ut ostendat templum.
Quia enim iustorum rectitudinem pecca¬
tor considerare dissimulat : saltim hanc
ex uoce p̃dicationis agnoscat. Templum
quippe p̾dicatoribus ostendere est: sponte
sua considerare nolentibus rectorum oꝑa
narrare. Qui itaq sicut diximus ꝑ duci
ad summa desiderant. semꝑ necesse ẽ. ut
melioꝵ ꝓfectibus intendant: quatinus tan-¬
to districtius in se culpas iudicent: quan¬
to in illis altiꝰ quod admirentur uident.
S quid ista de peccantibus dicimus: cũ
ipsos quoq oꝑatores iustitiȩ. tanta prouehi
indispensatione iudeamus: Alius namq
donum scientiȩ accipit: & tamen ad uir¬
tutem mire abstinentiȩ non ꝑtingit. Alius
magna abstinentiȩ uitute accingitur: nec

Expanded text:
Sed dum metimur fabricam, necesse est, ut ex Sed dum metimur fabricam, necesse est, ut ex cunctis, quae fecimus, erubescamus. Quia bonorum vitam quanto subtilius pensando discutimus, tanto severius in nobis omnia inique gesta reprobamus. Bene autem prophetae dicitur ut ostendat templum, quia enim justorum rectitudinem peccator considerare dissimulat, saltem hanc ex voce praedicantis agnoscat. Templum quippe peccatoribus ostendere est, sponte sua considerare nolentibus, rectorum opera narrare. Qui itaque sicut diximus, perduci ad summa desiderant, semper necesse est ut meliorum profectibus intendant, quatenus tanto districtius in se culpas judicent, quanto in illis altius, quod admirentur vident. Sed quid ista de peccantibus dicimus, cum ipsos quoque operatores justitiae tanta pervehi dispensatione videamus? Alius namque donum scientiae accipit, et tamen ad virtutem mirae abstinentiae non pertingit. Alius magna abstinentiae virtute accingitur, nec
Abbreviated transcription (Latin):
spectis actionibus. incitemur. Intueamur gͦ
quam pulchra ẽ. agilitas sequentium: & ut¬
deamus quam turpis sit hebitudopigroꝵ.
Statim namq ut bene agentium gesta respi¬
cimus : nosm & ipsos. confusione intuna ul¬
ciscente. iudicamus. N ox uerecundia men¬
tem concutit: mox iuste seuiens reatus ad¬
dicit: & uehementer hoc etiã displicet. qđ
adhuc fortasse turpiter libet. Unde bene¬
ꝑ ieze chielem dr. fili hominis. ostende domu¬
i isrł templum. ut confundantur ab iniqͥ¬
tatibus suis: & metiantur fabricam. ut e¬
rubescant ex omnibus quȩ fecerunt. Tem¬
plum quippe di. filiis isrł ad confusionem
ostenditur. quando uniuscuuisq iusti a¬
nima. quam inspirando d̾s inhabitat. qͣn¬
ta sc̃itate fulgeat ad confusionem suam
peccatoribus demonstratur: ut in illa bonũ
quod negligunt uideant: & inseipsis malũ
quod oꝑantur erubescant. Metiri uero est
fabricam: pensare subtilit᷑ iustorum uitam.

Expanded text:
spectis actionibus incitemur. Intueamur ergo spectis actionibus incitemur. Intueamur ergo quam pulchra est agilitas sequentium, et videamus quam turpis sit tepitudo pigrorum. Statim namque ut bene agentium gesta conspicimus, nosmetipsos confusione intima ulciscente judicamus. Mox verecundia mentem concutit, mox juste saeviens reatus addicit, et vehementer hoc etiam displicet quod adhuc fortasse turpiter libet. Qui per Ezechielem dicitur: Fili hominis, 768 ostende domui Israel templum, ut confundantur ab iniquitatibus suis, et metiantur fabricam, et erubescant ex omnibus quae fecerunt . Templum quippe Dei filiis Israel ad confusionem ostenditur, quando uniuscujusque justi anima, quam inspirando Deus inhabitat, quanta sanctitate fulgeat, ad confusiopeccatoribus demonstratur; ut in illa bonum, quod negligunt, videant, et in se ipsis malum quod operantur erubescant. Metiri vero est fabricam, pensare subtiliter justorum vitam.
Abbreviated transcription (Latin):
uita declaratur. qui ueracit᷑ dicunt: xp̃i
bonus odor sumus dõ  Electi gͦ ut assequi
summa pͬualeant: conspecta odorifera & can¬
dida iustorum uita satiantur. Iam quidẽ
uidere dnm situint. iam de eus contem¬
platione satiari. caritatis estibus mardes¬
cunt : sed quia in hac uita positi necdũ ua¬
lent. ꝑp̃cedentium interim patrum exem¬
pla pascuntur. Unde & apte illic tempus
de ipso liliorum pastu definitur. dum dr.
Donec aspiret dies: & mclinentur umbre.
Tandiu quippe refici iustorum ex emplis in¬
digemus: donec p̃sentis mortalitatis um¬
bras. eterno die aspirante transeamus. Cum
N huius temporalitatis umbra. transacta hac
mortalitate fuerit inclinata: quia ipsius diei
internum lumꝰ cernimus: ne quaquam iam
appetimus. ut ad amorem ens ꝑ aliorum ex¬
empla flagre mus. Nunc autem quia necdũ
eum intueri possumus: sũmoꝑe necesse ẽ.
ut eorum qui illum ꝑ fecte secuti sunt. con¬

Expanded text:
vita declaratur, qui veraciter dicunt: « Christi vita declaratur, qui veraciter dicunt: « Christi bonus odor sumus Deo? » Electi ergo ut assequi summa praevaleant, conspecta odorifera et candida justorum vita satiantur. Jam quidem videre Deum sitiunt, jam de ejus contemplatione satiari charitatis aestibus inardescunt; sed, quia in hac vita positi necdum valent, praecedentium interim Patrum exemplis pascuntur. Unde et apte illic tempus de ipsorum liliorum pastu definitur, dum dicitur: « Donec aspiret dies, et inclinentur umbrae. » Tandiu quippe refici justorum exemplis indigemus, donec praesentis mortalitatis umbras aeterno die aspirante transeamus. Cum enim hujus temporalitatis umbra transacta hac mortalitate fuerit inclinata, qua ipsius diei internum lumen cernimus, nequaquam jam appetimus ut ad amorem ejus per aliorum exempla flagremus. Nunc autem, quia necdum eum intueri possumus, summopere necesse est ut eorum qui illum perfecte secuti sunt con
Abbreviated transcription (Latin):
non fecit defleat: nunc in eis quod imite¬
tur atcendat. Quod quidem electi facere
non cessant. M eliorum namq uitam consi¬
derant: & det̾iores usus ꝑ conuersationem
ticis canticorum dr. Duo ubera tua sicut
duo hinnuli capree gemelli qui pascunt᷑
in lilus: donec aspire dies & mclinentur
umbrȩ. Quȩ enim sunt duo ubera. nisi
ex uidea & gentilitate ueniens tit̾q popu¬
lus: qui in scẽ eccłȩ coipore. ꝑ intentionẽ
sapientiȩ. archano est cordis infixusͦ Ex¬
quo ppło hii qui electi sunt iccirco capree
hinnulis comparantur: quia ꝑ hrimilita¬
tem quidem paruos se ac peccatores intel¬
ligunt: ÷ sed eis ꝑ caritatem currentibus
si qua obstacula de impedimento tempo¬
ralitatis obuiant transeunt. &datis con¬
templationis saltibus ad suiꝑna conscen¬
dunt. Qui ut hec agant p̾cedentum scõꝵ
exempla conspicumt: unde & inlilus pas
cere referuntur. Quid enim lilia. uisi illoꝵ

Expanded text:
non fecit defleat, nunc in eis quod imitenon fecit defleat, nunc in eis quod imitetur attendat. Quod quidem facere electi non cessant. Meliorum namque vitam considerant, et deterioris usus conversationem ticis canticorum dicitur: Duo ubera tua sicut duo hinnuli capreae gemelli, qui pascuntur in liliis, donec aspiret dies, et inclinentur umbrae . Quae enim sunt duo ubera, nisi ex Judaea ac gentilitate veniens uterque populus, qui in sanctae Ecclesiae corpore per intentionem sapientiquo populo, hi qui electi sunt, idcirco capreae hinnulisque comparantur, quia per humilitatem quidem, pravos se ac peccatores intelligunt; sed de his per charitatem currentibus, si qua obstacula de impedimento temporalitatis obviant, transeunt, et datis contemplationis saltibus, ad superna conscendunt; qui, ut haec agant, praecedentium sanctorum exempla conspiciunt, d enim per lilia, nisi illorum
Abbreviated transcription (Latin):
uitam conspicere: ut subciliter dep̾henda¬
mus nram̃. Illorum uidelic& species: quasi
quedam forma nobis imitanda ꝓponitur.
Uiua lectio est: iuta bonorum. Unde & ñ
immerito iusti in sacro eloquio libri nomi¬
nantur: sicut scriptum ẽ. Libri aꝑti sunt.
& alius liber aꝑtus ẽ. qui est uite: & iudi¬
cati sunt mortui ex his quȩ scripta erant
in libris. Liber namq uitȩ ẽ. ipsa uisio ad¬
uenientis iudicis. in quo quasi scriptum ẽ.
omne mandatum: quia quisqͥs eum ui¬
derit. mox teste conscientia quicqͥd non
sit intelligit. Libri etiam aꝑti referuntur:
quia iustorum tunc uita conspicitur. in qͥ¬
bus. mandata cęlestia oꝑe imp̃ssa cernunt᷑.
Et iudicati sunt mortui ex his que scͥpta
erant in libris: quia in ostensa uita iustoꝵ.
quasi in expansione librorum legunt bo¬
num quod ipsi agere noluerunt: atq ex
eorum que fecerunt cõparatione damnan¬
tur. Ne gͦ unusquisq tunc uidens eos. qđ

Expanded text:
vitam conspicere, ut subtiliter deprehendavitam conspicere, ut subtiliter deprehendamus nostram. Illorum videlicet species quasi quaedam forma nobis imitanda proponitur. Viva lectio est vita bonorum. Unde et non immerito iidem justi in sacro eloquio libri nominantur, sicut scriptum est: Libri sunt aperti, et alius liber apertus est, qui est vitae, et judicati sunt mortui ex his quae scripta erant in libris . Liber namque vitae est ipsa visio advenientis judicis. In quo quasi scriptum est omne mandatum, quia quisquis eum viderit, mox, teste conscientia, quidquid non fecit intelligit. Libri etiam aperti referuntur, quia justorum tunc vita conspicitur, in quibus mandata coelestia opere impressa cernuntur. Et judicati sunt mortui ex his quae scripta erant in libris, quia in ostensa vita justorum, quasi in expansione librorum legunt bonum quod agere ipsi noluerunt, atque ex eorum qui fecerunt comparatione damnantur. Ne ergo unusquisque tunc videns eos quod
Abbreviated transcription (Latin):
menta nominantur hi qui caruali delecta¬
tiomi deseruiunt: recte de hoc homine pe
conspiciet: atq ex eorum cõparatione se
pensans. iniquũ se esse dep̃hendet. Qui gͦ
plenissime intelligere appetit qualis est.
tales nmnirum debet conspicere. qualis
non est: ut ex bonorum forma metiatur.
quanto ipse deserto bono deformis est. Ex
his quippe quibus plenissime bona ad ft̃.
ꝑpendit recte quȩ sibi minus sunt: atq in
illorum pulcritudinem conspicit fedita¬
tem suam. quam in seipso & potest ꝑ̃peti.
& sentire non potest. Iucẽ namq debet
conspicere qui trult de tenebris idicare:
ut in illa uideat quid detenebris ęstimet.
ꝑ quas uidere p̃peditur. Peccator namq in¬
cognita uita iustorum. se n&e ipsum conspicit.
peccatorem: sed nullatenus comphendit. Uide¬
re enim se non potest: quia fulgorem lucis nes¬
ciens. cum sem& ipsum conspicit: quid aliud
quam tenebras attendit. Iustoꝵ gͦ debenius

Expanded text:
menta nominentur hi qui carnali delectamenta nominentur hi qui carnali delectationi deserviunt, recte de hoc poenitenteconspicit, atque eorum comparatione se pensans, iniquum se esse deprehendit. Qui enim plenissime intelligere appetit qualis est, tales nimirum debet conspicere qualis non est ut ex bonorum forma metiatur, quanto ipse deserto bono deformis est. Ex his quippe quibus plperpendit recte quae sibi minus sunt, atque in illorum pulchritudine conspicit foeditatem suam, quam in seipso et potest perpeti, et sentire non potest. Lucem namque debet conspicere, qui vult de tenebris judicare; ut in illa videat quid de tenebris aestimat per quas videre praepeditur. Peccator namque incognita vita justorum si semetipsum conspicit, peccatorem se nullatenus comprehendit. Videre enim se non potest, quia fulgorem lucis nesciens, cum semetipsum conspicit, quid aliud quam tenebras attendit? Justorum ergo debemus
Abbreviated transcription (Latin):
homines dic̃ eos quos abestiis ratione dis¬
tinguit: id÷ quos non atteri bestiali passio¬
num motu demonstrat. Quibus ꝑ ꝓpħam¬
dñs dicit. Nos autem greges pascue homi¬
nes estis: quia illos nimirum d̾ns pascae.
quos uoluptas carnis uimĩtorum more
non afficit. At contra hi qui carnali affec
tioni succũbunt. non iam homines sed iu¬
menta nominantur: sic̃ de quibusdam
in peccato suo morientibris. ꝑ ꝓpħam dr̃.¬
computruerunt iumenta instercore suo.
Iumenta quippe in stercore suo cõputres¬
cere ẽ carnales homines in fetore luxuriȩ
uitam finire. Non enim homines sed ium¬
quibus ꝓpħa alius dicit. Carnes asinorum
carnes eorum: & fluxus equorum. fluxus
eorum. Unde & ꝑ dauid dr. Homo cum
in honore esset non intellexit: cõparatus
est nuimentis insipientibus & similis factꝰ
ẽ illis. Cum ergo uocentur homines qui iusti¬
ciȩ ratione suffulti sunt. & irrationabilia u¬

Expanded text:
homines dicit eos quos a bestiis ratio dishomines dicit eos quos a bestiis ratio distinguit, id est quos non atteri bestiali passionum motu demonstrat. Quibus pnus dicit: Vos autem greges pascuae meae homines estis , quia illos nimirum Dominus pascit, quos voluptas carnis jumentorum more non afficit. At cotione succumbunt, non jam homines, sed jumenta nominantur; sicut de quibusdam in peccato suo morientibus per prComputruerunt jumenta in stercore suo . Jumenta quippe in stercore suo computrescere est carnales homines in fetore luxuriae vitam finire. Non enim esse homines, sed jumde quibus propheta alius dicit: Ut carnes asinorum, carnes eorum; et fluxus equorum, fluxus eorum . Unde et per David dicitur: Homo cum in honore esset, non intellexit, comparatus est jumentis insipientibus, et similis factus est illis . Cum ergo vocentur homines hi qui justitiae ratione suffulti sunt, et irrationabilia ju
Abbreviated transcription (Latin):
titudinem suam: nisi cum rectus eẽ ce¬
perit dep̃hendit. Nam qui omnino ꝑ¬
uersus est: neq hoc potest uidere quod
est. Quia uͦ peccatorem se intelligit: iam
ex parte aliqua esse iustus inchoauit. Atq
id quod non iustus fecerat. ex eo quod est¬
iustus accusat: quia accusatione sua do
inherere inchoat: dum rectum contra
se uiditium ꝓferens. hoc in se quod illi
sentit displicere condeminat. Recepta gͦ
iusticia sua: dicat homo iste. peccaui. Et
notandum quod p̃mittitur respitiet ho¬
mines: & tunc deinde subiungitur & di¬
cet. Peccaui. Idõ enim non nulli peccasse
se nesciunt: quia homines non atcendunt.
llam si considerarent homines: citius
cognoscerent. quantum peccando infra
homines cecidissent. Et quamuis seriptu¬
ra sacra aliquando homines ponere sole¬
at humana sapientes. sicutait apłs. cum
enimsit inter uos ⁊elus & contentio. ñne
carnales estis. & paulo post subdidit dicenᷤ
nonne homines estis: nounumquam tam̃

Expanded text:
titudinem suam, nisi cum rectus esse coetitudinem suam, nisi cum rectus esse coeperit, deprehendit. Nam qui omnino perversus est, neque hoc potest videre quod est. Qui vero peccatorem se intelligit, jam ex parte aliqua justus esse inchoavit, atque id quod non justus fecerat, ex eo quod justus est accusat. Qua accusatione sua Deo inhaerere inchoat, dum rectum contra se judicium proferens, hoc in se quod illi sentit displicere condemnat. Recepta ergo justitia sua dicit homo iste: Peccavi. Et notandum quod praemittitur: Respicit homines; et tunc deinde subjungitur: Et dicet, Peccavi. Ideo enim nonnulli peccasse se nesciunt, quia homines non attendunt. Nam si considerarent homines, citius agnoscerent quantum peccando infra homines cecidissent. Et quamvis Scriptura sacra aliquando homines ponere soleat humana sapientes, sicut ait Apostolus: Cum enim sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis ? et paulo post subjicit, dicens: Nonne homines estis? nonnunquam tamen
Abbreviated transcription (Latin):
falso ꝓmittit inuitat. Falso aut̃ pollicetur
temporalia: ut mentibus hominum ea
supplicia leuiget quȩ ds̃ minatur ȩterna.
Nam cum pͣsentis uite głam spond&e:
concupiscentiam tangite : & in hoc mun¬
do sullimes apparete. Et cum timorem di-¬
uine sententie amouere conatur: quid
aliud loquitur. quam id quod primis ho¬
minibus dix̃. cur precepit uobis dñs ut
non comederetis de omi ligno paradisicꝰ
S quia diuino munere redemptus ho¬
mo iusticiam recepit. quam dudum con-¬
ditus amisit: robustiorem se iam contra
blandimenta callidȩ ꝑsuasionis exercet:
quia exꝑimento didicit. quantum obȩ¬
diens debeat eẽ p̃cepto. Et quem tunc cul¬
pa dux̃ ad pęnam. nunc uͦ pęna sua restrin¬
git a culpa: ut tantomagis delinquere
metuat. quanto cogente supplitio. & ip¬
se iam quod ꝑpetĩauit accusat. Unde
caui. Sed peccatorem se non cognosceret:
si iusticiam non haberet. Nemo quippe tor¬

Expanded text:
falsum promittit invitat. Falso enim pollicetur falsum promittit invitat. Falso enim pollicetur temporalia, ut mentibus hominum ea supplicia leviget quae Deus minatur aeterna. Nam cum praesentis vitae gloriam spondet, concupiscentiam tangite, et in hoc mundo sublimes apparete. Et cum timorem divinae sententiae amovere conatur, quid aliud loquitur quam id quod primis hominibus dixit: Cur praecepit vobis Deus, ut non comederetis de omni ligno paradisi ? Sed quia divino munere redemptus homo justitiam recepit, quam dudum conditus amisit, robustiorem se jam contra blandimenta callidae persuasionis exercet, quia experimento didicit quantum obediens esse debeat praecepto. Et quem tunc culpa duxit ad poenam, nunc poena sua restringit a culpa, ut tanto magis delinquere metuat, quanto cogente supplicio et ipse jam quod perpetravit accusat. Unde Se peccatorem non cognosceret, si justitiam non haberet. Nemo quippe tor
Abbreviated transcription (Latin):
Quia uero unusquisq quanto amplius
celestia contemplatur. tantomagis int̾na
oꝑatione corrigitur: bene post grãm con
est: sed quod ex di largitate fit nrã: sicut
in d̾nica oratione dicimus. Panem nr̃m
cotidianum da nobis hodie. Ecce & nrm
pe fit cum accipitur: qui tam̃ dĩ est. qͥa
ab illo datur. Et dĩ gͦ est ex munere: &
nrͣ fit ueraciter ꝑ acceptionem Ita gͦ hoc
loco homini suam iustitiam dñs reddet.
non quã ex sem& ipso habuit. sed quam
conditus ut haberet accepit: E in qua
lapsus ꝑ seuerare noluit. Illã gͦ iusticiã
redd& ds̃ homini ad quam conditus fu¬
it: ut iubęrere d̾o libeat: ut minacẽ eius
sententiam ꝑtimescat: ut serpentis cal¬
lidi blanditus in ꝓmissionibus non credat.
antiquiũ hostis agere non desistit. Uerba
quippe dĩ de cordibus hominum molitur
euellere: atq neis ficta ꝓmissionis sue
blandimenta radicare. Cotidie id quod ds
minatur leuigat: & ad hoc credendũ quod

Expanded text:
Quia vero unusquisque quanto amplius Quia vero unusquisque quanto amplius coelestia contemplatur, tanto magis a terrena operatione corrigitur, bene post gratiam coest, sed quae divina largitate fit nostra, sicut in Dominica oratione dicimus: Panem nostrum quotidianum da nobis hodie . Ecce et nope fit, cum accipitur, qui tamen Dei est, quia ab illo datur. Et Dei ergo est ex munere, et noster fit veraciter per acceptionem. Ita ergo hoc loco homini suam justitiam Dominus reddit, non quam ex semetipso habuit, sed quam conditus ut haberet accepit, et in qua lapsus perseverare noluit. Illam ergo justitiam reddet Deus homini, ad quam conditus fuit, ut inhaerere Deo libeat, ut minacem ejus sententiam pertimescat, ut serpentis callidi blandis jam promissionibus non credat. antiquus hostis agere non desistit. Verba quippe Dei de cordibus hominum molitur evellere, atque in eis ficta promissionis suae blandimenta radicare; quotidie id quod Deus minatur levigat, et ad hoc credendum quod
Abbreviated transcription (Latin):
circumstat. & iccirco mens nrã nequaquam
se ad cõp̃hẽdendam incircumscriptam sub¬
stantiam dilatat: qͥa eam inopia sue circum
scriptionis angustat. Unde & asemetipsa ci¬
tuis labitur: & ꝓspectis quasi quibusdam
ueritatis uestigiis. ad sua ima reuocatur.
quasi quedam imitationis insio. di facies dr.
Quia enim ꝑ faciem quemlibet agnoscimꝰ:
non immerito cognitionem d̃i. faciem eiꝰ¬
uocamus. Unde iacob postquam cũ ange¬
lo luctatus ẽ: ait. Uidi dnm facie ad faciẽ.
Ac si diceret. Cognoui dnm̃: quia me cog¬
noscere ipse dignatus ẽ. Quam cognitio¬
nem plenissime fieri paulus in fine testa¬
tur. dicens. Tunc cognoscã: sicut et cogni¬
tus sum. Quia gͦ post laborũ certamina.
pꝰ temptacionum fluctus. sepe in excelsis
anumna suspenditur. ut cognitionem diui-¬
ne p̾sentie & sentire possit. & explere uou
possit: recte post tot labores de hoc temp¬
tato homine di Udebit faciẽ eiꝰ inibilo.

Expanded text:
circumstat, et idcirco mens nostra nequaquam circumstat, et idcirco mens nostra nequaquam se ad comprehendendam incircumscriptam substscriptionis angustat. Unde et ad semetipsam citius labitur, et prospectis quasi quibusdam veritatis vestigiis, ad se anima revocatur. quasi quaedam visionis imitatio, Dei facies dicitur. Quia enim per faciem quemlibet agnoscimus, non immerito cognitionem Dei faciem vocamus. Beatus Jacob, postquam cum angelo luctatus est, ait: Vidi Dominum facie ad faciem , ac si diceret: Cognovi Deum, quia me cognoscere ipse dignatus est. Quam cognitionem plenissime fieri Paulus in fine testafine dicens: Tunc cognoscam sicut et cognitus sum . Quia ergo post laborum certamina, post tentationum fluctus, saepe in excessu anima suspenditur, ut cognitionem divinae hoc tentato homine dicitur: Videbit faciem ejus in jubilo.
Abbreviated transcription (Latin):
lugendo quod fecimus : & postmodum ma¬
nnfestius contemplemur ꝑ gaudia quod
queramus. Prius am̃tis acie exurente tris¬
ticia int̾posita malorum caligo detergitur:
& tunc resplendente iaptĩ coruschatione
incircũscripti luminis illustratur. Quo ut¬
cumq conspecto. ingaudio cuiusdam secu¬
ritatis ab sorbetur : & quasi post defectum
uitȩ p̃sentis ultra se rapta. aliquo modo
in quadam nouitate recreatur. Ibi mens ex
imĩso fonte. infusione suꝑni roris asꝑgitur.:
ibi non se sufficere ad id quod rapta est. con¬
templatur: Eueritatem sentiendo uidet.
quia quanta ẽ ipsa ueritas non idet. Cui
ueritati tanto magis se longuis estimat quan¬
tomagis appropinquat: quia nisi illam ut¬
cumq conspiceret: nequaquam eam con¬
spicere se non posse sentiret. Adinsus gͦ a¬
num dũ in illam intenditur: unmensita¬
tis eius coruschante circũstantia reuerbe¬
ratur. Ipsa quippe cuncta implens. cuncta

Expanded text:
lugendo quod fecimus, et postmodum malugendo quod fecimus, et postmodum manifestius contemplemur per gaudia, quod quaeramus. Prius a mentis acie, exurente tristitia, interposita malorum caligo detergitur, et tunc resplendente raptim coruscatione incircumscripti luminis illustratur. Quo utcunque conspecto, in gaudium cujusdam securitatis absorbetur, et quasi post defectum vitae praesentis ultra se rapta aliquo modo in quadam novitate vitae recreatur. Ibi mens ex immenso fonte infusione superni roris aspergitur, ubi non se sufficere ad id quod rapta est contemplatur, et veritatem sentiendo, videt, quia quanta est ipsa veritas non videt. Cui veritati tanto magis se longe existimat, quanto magis appropinquat, quia nisi illam utcunque conspiceret, nequaquam eam conspicere se non posse sentiret. Adnisus ergo animi dum in illam intenditur, immensitatis ejus coruscante circumstantia reverberatur. Ipsa quippe cuncta implens, cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
tibtis exprimatur. Unde dauid ꝓpħa in¬
tuens electorum animas tantũ gaudium
mente conciꝑe. quantũ sermone non ua¬
lent aꝑire:ait. Beatus populus qui scit
iubilationem. Nonait qui loquitur.
sed qui scit : quia sciri quidem iubilatio
intellectu potest: dictu exprimi ñ potest.
Sentitur ꝑ illam quippe:quod ultra sen¬
sum est. Et cum uix ad hoc contẽplandum
sufficiat conscientia sentientis: quando ad-
hoc exprimendum suffitiet lingua dicen¬
tis: Quia gͦ cordibus nr̃is lux se ueritatis
insinuans. modo districtam iusticiam p̾ten¬
dendo contristat: mͦ int̾na gaudia aꝑien-¬
do letificat: post temptationem amaritu¬
dinis. post tribulationem luctus. apte
subuingitur. debit faciem eius mͥibilo.
Menti enim nr̃e de consideratione cęcita-¬
tis suȩ. priꝰ ignis tribulationis immitcitur.
ut omnis uitiorum erugo concremetur:
& tunc mundatis oculis cordis. illa letitia
patriȩ cȩlestis aꝑitur:ut prius purge mus

Expanded text:
tibus exprimatur. David Propheta intibus exprimatur. David Propheta intuens electorum animos tantum gaudium mente concipere, quantum sermone non valeat aperire, ait: Beatus populus qui scit jubilationem . Non enim ait: Qui loquitur, sed qui scit, quia sciri quidem jubilatio intelSentitur per illam quippe, quod ultra sensum est. Et cum vix ad hoc contemplandum sufficiat conscientia sentientis, quomodo ad hoc exprimendum sufficiat lingua dicentis? Quia ergo cordibus nostris lux se veritatis insinuans, modo districtam justitiam praetendendo contristat, modo interna gaudia aperiendo laetificat; post tentationum amaritudines, post tribulationum luctus, apte subjungitur: Videbit faciem ejus in jubilo.Menti enim nostrae de consideratione caecitatis suae prius ignis tribulationis immittitur, ut omnis vitiorum aerugo concremetur. Et tunc mundatis oculis cordis illa lpatriae coelestis aperitur, ut prius purgemus
Abbreviated transcription (Latin):
cendimur: apte de hoc homine redẽpto
subungitur Deprecabitur dm̃: & placabili
ei crit. Prius enim postulare angłm. & pꝰ¬
modum hominem dicit: quia nisi ante
patrem uitam nrãm peteret: numquã
se nrã insensibilitas. ad postulanda ea quȩ
eterna sunt excitarie. S incarnationis eiꝰ
p̃cessit oratio: ut torporis nrĩ eingilatio
tinrẽ in occulto gaudio lux ueritatis erũ¬
pit : bene de hoc temptato homine E de¬
inubilo. Suꝑius dictũ est quomͦ dẽus
innotescit exhilarat. Aliter enim quisq
compungitur cũ int̾na intuens. malorũ
suorum ꝑauore terretur: alit̃ uͦ compun¬
gitur. cũ gaudia sempiterna conspiciens.
spe quadam. & securitate roboratur. Illa
compunctio afficientes ac tristes: hec uero
letas lacrimas mouet. Iubilum namq
d̃i. quando ineffabile gaudium mente
concipitur: quod nec abscondi possit. nec
sermonibus aꝑiri: & tam̃ quibusdam
motibus ꝓditur: quãius nullis ꝓprieta¬

Expanded text:
cendimur: aperte de hoc homine redempto cendimur: aperte de hoc homine redempto subjungitur: « Deprecabitur Deum, et placabilis endit.---Prius enim postulare angelum, et postmodum hominem dicit, quia nisi ante Patrem, vitam nostram peteret, nunquam se insensibilitas nostra ad postulanda ea quae aeterna sunt excitaret. Sed incarnationis ejus praecessit oratio, ut torporis nostri evigilatio ti nostrae in occulto gaudio lux veritatis erumpit; bene de hoc tentato homine et deitur.---Superius dictum est , quomodo Deus o dum innotescit exhilarat. Aliter enim quisque compungitur, cum, interna intuens, malorum suorum pavore terretur; aliter vero compungitur, cum, gaudia superna conspiciens, spe quadam et securitate roboratur. Illa compunctio afficientes et tristes, haec vero laetas lacrymas movet. Jubilum namque dicitur, quando ineffabile gaudium mente concipitur, quod nec abscondi psermonibus aperiri, et tamen quibusdam motibus proditur, quamvis nullis proprieta
Abbreviated transcription (Latin):
lapsus ẽ: sed ad hoc redemptus redeat.
ad quod ꝑcipiendum cõnditus fuit. Scrip¬
tura enim sacra sepe adolescentiam ꝓno
uitate ponere consueuit. Unde ueniente
sponso dr. Adolescentule dilexerunt te
Idest electorum ammȩ grã baptismatis reno¬
uatȩ: quȩ non uite uetis usu deficiunt. sed
nolui hominis conu̾satione decorantur. Senec¬
tutem quippe uet̾is hominis inter uicia ta¬
bescentem: deflebat ille. qui ait Inuet̾aui in¬
ter om̃s inimicos meos. Hic econtra alios gau¬
dere in uirtutibus admonens: dicit. Letare
uiuenis in adolescentia tua. Ac si diceret. sor¬
tis quisq gaudeat in renouatione sua: id est
leticiam suam non inuite uet̾is uoluptate:
sed in conulsationis nouȩ uirtute constituat.
Quia uero ad hoc nouitatis robur non nris
iuribus sed redemptore interueniente reuo¬
camur: ꝓ hoc flagellato homine dep̾cans¬
angelus dicit. Reuertatur ad dies adoles¬
tinȩ torpore discusso. ad sitim orationis ac¬

Expanded text:
lapsus est, sed ad hoc redemptus redeat lapsus est, sed ad hoc redemptus redeat ad quod percipiendum conditus fuit. Scriptura enim sacra saepe adolescentiam pro novitate vitae ponere consuevit. Unde venienti sponso dicitur: Adolescentulae dilexerunt te ; id est, electorum animae gratia baptismatis renovatae, quae non in vitae veteris usu deficiunt, sed novi hominis conversatione decorantur. Senectutem quippe veteris hominis inter vitia tabescentem deflebat ille qui ait: Inveteravi inter omnes inimicos meos . E contra alius gaudere in virtutibus admonens, dicit: Laetare, juvenis, in adolescentia tua . Ac si diceret: Fortis quisque gaudeat in renovatione sua; id est, laetitiam suam non in vitae veteris voluptate, sed in conversationis novae virtute constituat. Quia vero ad hoc novitatis robur non nostris viribus, sed Redemptore interveniente revocamur, pro hoc flagellato homine depangelus dicat: « Revertatur ad dies adolestinae torpore discusso ad studium orationis ac
Abbreviated transcription (Latin):
fligeremur inuenimus. Et quia ꝑ ocu¬
lorum uisum carnem secuti sumus : de
ipsa carne quã p̾ceptis dĩ p̃posuimus fla¬
gellamur. In ipsa quippe cotidie gemitũ.
in ipsa cruciatum. in ipsa interitum pati¬
mur: ut hoc nobis mira dspositione dñs
in pęnam uerteret. ꝑ quod fecimus culpã:
nec aliunde ess& interim censura supplitii.
nisi unde fueint causa peccati: ut eius car¬
nis amaritudine. homo erudiretur ad ui
tam. cuius oblectatione suꝑbie. ꝑuenit
ad mortem. Quia gͦ innumeris humanũ
genus carnalis uite suppliciis p̃mebatur:
sed redemptore nr̃o ueniente. & uitia cor¬
ruptionis nr̃ẽ. & tormenta deleta sunt:di¬
catur de redep̃to homine Consumpta est.
Icaro eiꝰ suppliciis: reuertatur addies adoles¬
centie sue. Acsi diceret. Morta¬
litatis sue pena. in quadã uetustatis suȩ
senectute deiectus est: reuertatur ad dies
adolescentiȩ suę idest prioris uite integri¬
tate renouetur. ut non ineo maneat quo

Expanded text:
fligeremur invenimus. Et quia per ocufligeremur invenimus. Et quia per oculorum visum carnem secuti sumus, de ipsa carne quam praeceptis Dei praeposuimus, flagellamur. In ipsa quippe quotidie gemitum, in ipsa cruciatum, in ipsa interitum patimur, ut hoc nobis mira dispensatione Dominus in poenam verteret, per quod fecimus culpam, nec aliunde esset interim censura supplicii, nisi unde fuerat causa peccati, ut ejus carnis amarittam, cujus oblectatione superbiae pervenit ad mortem. Quia igitur innumeris humanum genus carnalis vitae suppliciis premebatur, sed Redemptore nostro veniente, et vitia corruptionis nostrae et tormenta deleta sunt; dicatur de hoc redempto homine: « Consumpta est caro a suppliciis, revertatur ad dies adolescentiae suae. » Ac si diceret: Mortalitatis suae poena in quadam vetustatis suae senectute dejectus est; revertatur ad dies adolescentiae suae, id est prioris vitae integritate renovetur, ut non in eo remaneat quo
Abbreviated transcription (Latin):
paruit. ꝓ peccatoribus int̾cedens. Et bene
ꝓ redempto homine. iste loquens angelus
dicit: inuẽmi in quo ei ꝓpitier. Acsi aꝑte
mediator cłi atq hominum dicat. Quia
nullus hominum fuit. qui coram dõ int̾¬
cessor iuftus ꝓ hominibus appareret: me¬
m& ipsum ad ꝓpitiandum hominibus ho¬
minem feci: & dum me hominem exhibu¬
i: in quo iusto homine hominibus ꝓpi¬
tier inuẽni. Et quia infirmitatem susci¬
piens dñs. dum pęnam nram̃ moriendo
tolerauit. corruptionem nram̃ resurgen¬
do mutauit. Bene gͦ iste angelus mortali¬
tatis nr̃e flagella subiungit eorum quia mi
seretur dicens. Consumpta est caro eiꝰ sup¬
plicio: reuertatur ad dies adolescentiȩ suę.
In illo quippe primo homine ad nõ rece
dente repulsi aparadisi gaudiis in hac
mortalis uitȩ̨ erũna cecidimus : & quam
grauẽ culpam serpentis suasione cõmisi¬
mus. penȩ nr̃e ultione sentimus. Huc
enim lapsi. nichil extra dm̃. nisi quo af¬

Expanded text:
paruit pro peccatoribus intercedens. Et bene paruit pro peccatoribus intercedens. Et bene pro redempto homine iste loquens Angelus dicit: « Inveni in quo ei propitier. » Ac si aperte mediator Dei et hominum dicat: Quia nullus hominum fuit, qui coram Deo intercessor justus pro omnibus apparet, memetipsum ad propitiandum hominibus hominem feci, et dum me hominem exhibui, in quo justo homine hominibus propitiarer inveni. Et quia infirmitatem suscipiens Dominus, dum poenam nostram moriendo toleravit, corruptionem nostram resurgendo mutavit; bene iste Angelus mortalitatis nostrae flagella subjusertus, dicens: « Consumpta est caro a suppliciis, revertatur ad dies adolescentiae suae. » In illo quippe primo homine a Domino recedente, repulsi a paradisi gaudiis in hanc mortalis vitae aerumnam cecidimus, et quam gravem culpam serpentis suasione commisimus, poenae nostrae ultione sentimus. Hic enim lapsi, nihil extra Deum nisi quo af
Abbreviated transcription (Latin):
se in infi mis mergit. quo insuꝑbie uiciũ
ꝓruens. ab eo qui uere excelsus est elongauit:
atq inde magis ima appetit. unde se suꝑ cunc̾
mȩ dicitur. Quo pulchrior es descende: E
dormi cũ incircuͣcisis. Omnis enim qui fedi¬
tatem infirmitatis sue considerare negligit.
sed ꝑelationis fastũ uirtutis suȩ głam atcendit:
unde pulchrior ÷. inde descendit: quia ex¬
tollendo se desus meritis inde in ima intͣius
corruit. unde gloriosum se esse iudicauit. Qui
descendens cum incircumcisis dormit: quia
uieternam mortem cum cęt̾is peccatoribus
deficit. Quia gͦ homo iste humilit corrupti¬
oui seꝓpinquum esse cognouit. bene de eo
dr. libera eum ut non descendat in corrup¬
tionem: ut ex eo magis euadat pę̧nam. quo
oculos suos non auertit aculpa. Quia uͦ
nullus erat. cuius meritis nobis dñs ꝓpiti¬
ari debuisset nisi unigenitus patris.: formã
infirmitatis nr̃ẽ suscipiens. solus iustus ap¬

Expanded text:
sese in infimis mergit, quo in superbiae vitium sese in infimis mergit, quo in superbiae vitium proruens, ab eo, qui vere excelsus est, elongat, atque inde magis ima petit, unde se conjunctumDominus dicit: « Quo pulchrior es, descende et dormi cum incircumcisis . » Omnis enim qui foeditatem infirmitatis suae considerare negligit, sed per elationis fastum virtutis suae gloriam attendit; unde pulchrior est, inde descendit; quia extollendo se de suis meritis, inde in animae interitum corruit, unde gloriosum se esse judicavit. Qui descendens, cum incircumcisis dormit, quia in aeternam mortem cum caeteris peccatoribus deficit. Quia ergo homo iste humiliter corruptioni se propinquum esse cognovit, bene de eo dicitur: « Libera eum, ut non descendat in corruptionem; » ut eo scilicet magis evadat poenam, quo oculos suos non avertit ad culpam. Quia vero nullus erat, cujus meritis nobis Dominus propitiari debuisset, Unigenitus Patris formam infirmitatis nostrae suscipiens solus justus ap
Abbreviated transcription (Latin):
do. liberam demonstrare. Ex ea quippe car¬
ne quam sumpsit: etiã hanc ostendit libe¬
ram quam redemit. Quȩ redẽpta caro u¬
delicet nos sumus: qui cognitione nr̃i re¬
atus astringimur. S mediatoris tanti equa¬
litate liberamur: sicut ipse ait. Siuos fili¬
us liberauerit: uere liberi eritis. Et bene
ꝓ hoc redempto homine dicitur: non des
tum fuerat. appropinquauit corruptioni
anima eius: & postmodũ dr. non descendat
in corruptionem. Acsi diceret. Q uia cognos¬
cendo infirmitatem suam. esse. se corrtiptioni
ꝓximũ non ignorat: iccireo adcorruptionis in¬
teritun non descendat. Ad corruptionem enĩ
iuste descenderet: si suis uiribus longe se a
corruptione iudicaret. Sed quia corrupti¬
oni appropinquauit humiliter. debet ab
ea miscđiter lib̃ari: ut eo contra impugnã¬
tia uicia fortis sit. quo se suis meritis cognos¬
cit infirmũ. Quisqͥs enim sup̃se extollitur.
ipso elationis sue pondere grauatur. E eo

Expanded text:
do liberam demonstrare. Ex ea quippe cardo liberam demonstrare. Ex ea quippe carne quam sumpsit, etiam hanc ostendit liberam quam redemit. Quae redempta videlicet caro nos sumus, qui cognitione nostri reatus astringimur. Sed Mediatoris tanti aequitate liberamur, sicut ipse ait: Si vos Filius liberaverit, vere liberi eritis . Et bene pro hoc redempto homine dicitur: Non desctum anima ejus ; » postmodum dicitur, « non descendat in corruptionem. » Ac si diceret: Quia cognoscendo infirmitatem suam, esse se corruptioni proximum non ignorat; idcirco ad corruptionis interitum non descendat. Ad corruptionem enim juste descenderet, si suis viribus longe se a corruptione esse judicaret. Sed quia humiliter appropinquavit corruptioni, debet ab ea misericorditer liberari, ut eo contra impugnantia vitia fortis sit, quo se suis meritis cognoscit infirmum. Quisquis enim supra se extollitur ipso elationis suae pondere gravatur, et eo