comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
constitutos. in medis nr̃is anxretatibus
cogitamus non parua ex parte recream̃
tamquã & nos in ipsis quietius tranqul¬
liusq uiuamus. Quamuis etiam cũ
molestie in hunis uite fragilitate ere.¬
brescunt. Aeternam requiem nos desi¬
derare compellunt. Mundus quippe
iste periculosior est blandus quã molist.
& magis cauendus cum se i. licit diligi
qua cũ ammonet cogitq contemni.
Nam cum omĩa quȩ in illo sunt con¬
cupiscentia carnis sint & concupiscen¬
tia oculoꝵ & ambitio scłi. sepe etiam
his qui talib spiritalia inuisibilia art̃.¬
na p̃ponunt. inferit se terrenȩ suaui.¬
tatis affectus. & delectationib suis nr̃a
committatur officia. quanto enim
sunt caritati futura meliora tantosĩ
infirmitati uiolentiora prȩsentia. &
utinam hi qui ea uidere & gemere
nouerunt. uincere & euadere mere¬
antur. Quod sine dĩ gr̃a nullo mͦ
uolintas implet humana. quia nec
libera dicenda est quam diuẽ. uincen.¬

Expanded text:
requie constitutos in mediis nostris anxietatibus requie constitutos in mediis nostris anxietatibus cogitamus, non parua ex parte recreemur, tamquam et nos in ipsis quietius tranquilliusque uiuamus. quamuis etiam cum molestiae in huius uitae fragilitate crebrescunt, aeternam requiem nos desiderare compellunt. mundus quippe iste periculosior est blandus quam molestus et magis cauendus, cum se inlicit diligi, quam cum admonet cogitque contemni. nam cum omnia, quae in illo sunt, concupiscentia sint carnis et concupiscentia oculorum et ambitio saeculi, saepe etiam his, qui talibus spiritalia, inuisibilia, aeterna praeponunt, inserit se terrenae suauitatis affectus et delectationibus suis nostra comitatur officia. quanto enim sunt caritati futura meliora, tanto sunt infirmitati uiolentiora praesentia. et utinam hi, qui ea uidere et gemere nouerunt, uincere et euadere mereantur! quod sine dei gratia nullo modo uoluntas implet humana, quia nec libera dicenda est, quam diu est uincen
Abbreviated transcription (Latin):
omino fratri scõ & defide.¬
rabili anastasio augustinꝰ
indño salutem. Salutandi finceri¬
tatẽ tuam fidissima occurrit occasio
honorabilium feruoꝵ dĩ fratrũ nr̃oꝵ
lupicini & concordabilis. per quos
etiam si non scriberem posset caritaᷤᷤ
tua omnia quȩ apud nos aguntur
adiscere. S cio enĩ quantũ nos inxp̃o
diligaris a nobis. & ideo non dubi taui
te contristari potuisse. si eos uidisses
sine litteris meis quos a nobis profectos
& tanta nobis familiaritate coniunctos
ignorare non possis. simul etiam qua
rescriptoꝵ debitor fui. Nam ex quo
sumpsi epłam tuam nisi nunc primũ
rescripsisse me nescio. Tantis eñ curis
obstricti & distenti sumus ut etiam hoc
nesciam. Uobis autẽ quẽ nondum sit¬
& utrum uobis aliquam requiem qͣn¬
tum in hac terra potest dñrs prestiterit
ualde nosse cupimus. qũ si glorificatir
unum menbrum congaudent ommia
menbra. atq ita plerumq contingit
dum aliquod fratres nr̃os inquantula cũq

Expanded text:
OMINO FRATRI SANCTO ET DESIDERABILI ANASTASIO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Salutandi sinceritatem tuam fidissima occurrit occasio honorabilium seruorum dei, fratrum nostrorum Lupicini et Concordialis, per quos, etiam si non scriberem, posset caritas tua omnia, quae apud nos aguntur, addiscere. scio enim. quantum nos in Chridiligaris a nobis, et ideo non dubitaui te contristari potuisse, si eos uidisses sine litteris meis, quos a nobis profectos et tanta nobis familiaritate coniunctos ignorare non posses, simul etiam quia rescriptorum debitor fui. nam ex quo sumpsi epistulam tuam, nisi nunc primum rescripsisse me nescio; tantis enim curis obstricti et distenti sumus, ut etiam hoc nesciam. Vobis autem quem ad modum sit et utrum uobis aliquam requiem, quantum in hac terra potest, dominus praestiterit, ualde nosse cupimus, quoniam, si glorificatur unum membrum, congaudent omnia membra atque ita plerumque contingit, ut, dum aliquos fratres nostros in quantulacumque
Abbreviated transcription (Latin):
lib oculis queritur. nec circum scribitur¬
uisu. nec tactu tenetur. nec auditur
affatu. nec fentitur incessu. Talẽ quippe
esse intellexit uel credidit dm̃. qui
ergo ista. aliter illa diuina uerba infi¬
de recipies. De nobis enim tibi sub est
fortasse aliquis scrupulus. ne inhis diui.¬
nis eloquus aliquid minus dilucide
intelligamus. & non sicut dicta sunt
sed sicut suspicamur exponantur a nob̾.
forte enim dicis apud te ipsam. quid si
& mundo corde uidetur ds̃. & in loco
tanten uidetur.Aut quid si etiam¬
oculis corporibus dm̃ uidebunt qui
mundo sunt corde. cum corruptibile
hoc induerit incorruptionẽ. quando
erimus ȩquabes angłis dĩ. Quantũ
ergo nobis credere debeas uel ñ debeas.
fortassis ignorat. & uel plus uel minꝰ
quam debes nobis erechendo. ne falla¬
ris attendis. Diuinis autẽ scripturis
etiam nondum perspecur intellectis.
credendum esse non dubitas. sed hanc
considerationẽ credendi uel ñ creden¬

Expanded text:
libus oculis quaeritur nec circumlibus oculis quaeritur nec circumvisu, nec tactu tenetur, nec auditur affatu, nec sentitur incessu. Talem quippe esse vel intellexit vel credidit Deum, qui mergo ista, aliter illa divina verba in fide recipis. De nobis enim tibi subest fortasse aliquis scrupulus, ne in his divinis eloquiis aliquid minus dilucide intelligamus, et non sicut dicta sunt, sed sicut suspicamur, exponantur a nobis. Forte enim dicis apud teipsam: Quid. si et mundo corde videtur Deus, et in loco tamen videtur? aut, Quid, si oculis etiam corporalibus Deum videbunt qui mundo sunt corde, cum corruptibile hoc induerit incorruptionem, quando erimus aequales Angelis Dei? Quantum ergo nobis credere debeas, vel non debeas, fortassis ignoras; et vel plus vel minus quam debes nobis credendo, ne fallaris attendis: divinis autem Scripturis, etiam nondum perspicue intellectis, credendum esse non dubitas. Sed hanc considerationem credendi vel non creden
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiata toto ad te loqui his litteris cȩpi¬
& in eis ipsis quib non uisis ac comodas
fidem. Ipsa testium pondera discernen.¬
do ꝑpende. Neq enim mihi sic credis
queadmodũ ambrosio de cuius libris
tanta illa testimonia posui.Aut si
ambrosius nobis arqua lance putas ẽẽ.
eredendum. Numquid ullo modo nos
euangelio cumparabis. Aut scripta nr̃a
scripturis canonis coȩquabis. Profecto
si recte indi iudicando sapis. longe nos
in fra uides ab illa auctoritate distare.
Et me quicdẽ longius. sed utriq nr̃m
ouantum libet credas. utrumos illi excel-¬
lantiȩ nequaquã cõparas. Quo¬
circa id quod scriptum ẽ. m̃ nemo
indit unquã. & lucẽ habitat inacce.¬
fibilem quẽ urmo hominũ uidit nec
uidere potest. Et beati mundi cor.¬
des quia ipsi dm̃ uidebunt. & quicquid
aliud ex illis sc̃is libris commemoraui
firmius credis qua id quod dixit ambro¬
fius. nec in loco ds̃ uidetur. nec corpora.¬

Expanded text:
nuntiata nuntiata et in eis ipsis, quibus non uisis accommodas fidem, ipsa testium pondera discernendo perpende. neque enim mihi sic credis quem ad modum Ambrosio, de cuius libris tanta illa testimonia posui; aut si ambobus nobis aequa lance putas esse credendum, numquid ullo modo nos euangelio comparabis aut scripta nostra scripturis canonicis coaequabis? profecto, si recte in diiudicando sapis, longe nos infra uides ab illa auctoritate distare et me quidem 10 longius, sed utrique nostrum quantum libet credas, utrumque illi excellentiae nequaquam comparas. quocirca id, quod scriptum est: Deum nemo uidit umquam, et: Lucem habitat inaccessibilem, quem nemo hominum uidit nec uidere potest, et: Beati mundo corde, quia ipsi deum uidebunt, et quicquid aliud ex illis sanctis libris commemoraui, firmius credis quam id, quod dixit Ambrosius: Nec in loco deus uidetur nec corpora
Abbreviated transcription (Latin):
mente non corpore. & ea quȩ mente
confpiciuntur. non indigent ullo cor.¬
poris sensu. ut ea uera esse nourrimus.
Quȩ autem per corpus uidentur
quasi fuscipere perhibetur. foris eare.¬
linquit sed eoꝵ imagines id ẽ. incor.¬
poreas similitudines corpoꝵ. incorpo.¬
raliter cõmendat memoriȩ. Vnde
cum uoluerit potuerit irelut decusto.¬
dia productas. atq in conspectũ cogi.¬
tationis exhibitas iudicos. & cũ uolet
etiam duo ista discernit. quid inspe.¬
ere corporali foris reliquerit. quid eiꝰ
simile intus aspiciat. & illud absens
hoc presens esse dinoscit. sicut me absen.¬
te faciem mei corporis cogitas. & illa
tibi est imago p̾sens. absens autẽ facies
cuius ⁊ mago ẽ. & hec corpus. illa uero
incorporea corporis similitudo est.
His igitur quȩ uides diligenter fident᷑q
perspectis atq distinctis. attende quȩ
eredis in hoc ipso sermone suscipiat nul¬
la possunt scientia contineri. & quod

Expanded text:
mente, non corpore. et ea, quae mente mente, non corpore. et ea, quae mente conspiciuntur. non indigent ullo corporis sensu, ut ea uera esse nouerimus; quae autem per corpus uidentur, quasi suscipere perhibetur, foris ea relinquit; sed eorum imagines, id est incorporeas similitudines corporum incorporaliter commendat memoriae, unde, cum uoluerit et potuerit, uelut de custodia productas atque in conspectum cogitationis exhibitas iudicet. et cum ualet, etiam duo ista discernit, quid in specie corporali foris reliquerit, quid eius simile intus aspiciat, et illud absens, hoc praesens esse dinoscit, sicut me absente faciem mei corporis cogitas et illa tibi est imago praesens, absens autem facies, cuius imago est; et haec corpus, illa uero incorporea corporis similitudo est. His igitur, quae uides, diligenter fidenterque perspectis atque distinctis adtende, quae credis in hoc ipso sermone la possunt scientia contineri. et quod
Abbreviated transcription (Latin):
idheret dõ unus sp̃s est. Proinde qui
potest dm̃ inuisibiliter uidere ipse
dõ potest incorporaliter adherere.
Puto iam non esse in questione quam
proposusti amplius quod requiras.
sed in hac tota nr̃a disputatione consi.¬
dera. quid uideris quid credideris quid
adhuc nescias. sie quia non dixi sure
non intellexisti. siue quia non iudicasti
esse credendum. & ea quȩ uersa esse ui.¬
disti. Adhuc discerire unde uideris
utrum recolendo illate uidisse ꝑ corpus.
sicut corpora cebestia uel terrestria. an
uero nũorua ea corporalib attigeris ui.¬
sibus sed sola mente intuens uita & cer¬
ta esse ꝑspexeris. sicut uoluntat̾e tuã
de qua ego tibi credere loquenti possũ.
Eiam uero ut abstr uidetur uidere
ipse non possum. Et cum haro itaq
discreueris. etiam id attenle unde dis¬
cernas. Quamuis enim alia corpore
alia mente uideamus. Horum tam̃
duoꝵ generum ipsa discreno uidetur

Expanded text:
adhaeret domino, unus spiritus est; proinde, qui adhaeret domino, unus spiritus est; proinde, qui potest deum inuisibiliter uidere, ipse deo potest incorporaliter adhaerere. Puto iam non esse in quaestione. quam proposuisti. amplius, quod requiras. sed in hac tota nostra disputatione considera, quid uideris, quid credideris, quid adhuc nescias, siue quia non dixi siue quia non intellexisti siue quia non iudicasti esse credendum. et ea, quae uera esse uidisti, adhuc discerne, unde uideris, utrum recolendo illa te uidisse per corpus sicut corpora caelestia uel terrestria, an uero numquam ea corporalibus adtigeris uisibus, sed sola mente intuens uera et certa esse perspexeris sicut uoluntatem tuam, de qua ego tibi credere loquenti possum. eam uero, ut abs te uidetur, uidere ipse non possum. et cum haec utraque discreueris, etiam id adtende, unde discernas. quamuis enim alia corpore, alia mente uideamus, horum tamen duorum generum ipsa discretio uidetur
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ uichentur ista quȩ uifibilia nomi.
nantur. dm̃ nemo uidit unquã neo
uideri potest. qm̃ lucẽ habitat inacces.¬
sibibem & est natura. inuisibilis ficut
incorruptibilis. quȩ contextim apłs po.
suit dicens. Regi autem scłoꝵ inuisi¬
bili incorruptibili. Quia sient nimnc
⁊ncorrupubilis nec postea corruptibilis.
ita non solum nunc sed etiam semper
inuisibilis. Nec in loco enĩ uidetur
sed mundo corde. nec corporalibus
oculis queritur. nec circum scribitur uisu
nec tactu tenetur. nec auditur affatu.
nec sentitur ineessu. Vnigenitus aut̃
filius qui est insimi patris. deitatis na¬
turam atq substantiam in sonabiliter
narrat. & idõ dignis ⁊doneisq tanto
conspectu oculis etiam in uisibiliter¬
monstrat. Ipsi enim sunt oculi de qui¬
b: apłs dicit. in luminatos oculos cordis
Nr̾i Et de quib dicitur. Inlumina
oculos meos ne uniquã obdormiam in
morte: Dñs enĩ sp̃s est. Onde qui

Expanded text:
enim uidentur ista, quae uisienim uidentur ista, quae uisinemo vidit unquam , » nec videri potest, « quoniam lucem habitat inaccessibilem, » et est natura invisibilis sicut incorruptibilis quae contextim Apostolus posuit dicens, « Regi autem saeculorum invisibili, incorruptibili , » quia sicut nunc incorruptilis nec postea corruptilis, ita non solum nunc, sed etiam semper invisibilis. Nec in loco enim videtur sed mundo corde; nec corporalibus oculis quaeritur, nec auditur affatu, nec ec sentitur incessu. unigenitus autem filius, qui est in sinu patris, deitatis naturam atque substantiam insonabiliter narrat et ideo dignis idoneisque tanto conspectu oculis etiam inuisibilitermonstrat, ipsi enim sunt oculi, de quibus apostolus dicit: Inluminatos oculos cordis uestri et de quibus dicitur: Inlumina oculos meos, ne umquam obdormiam in morte. dominus enim spiritus est; unde, qui
Abbreviated transcription (Latin):
qualis specie illi placuit apparere.
Si queris quomodo eum uidit uel
cam seeleratus. quando de suo scelera¬
re ab illo in terrogatus &. iudicatus est
uel etiam ipse diabolus qͣndo uenit
cum angelis. ut corã illo ad sisteret.
si beati mundi corde qm̃ ipsi deuni
uidebunt. respondeo ñ quidem esse
consequens. ut etiam uideant deum
qui uoces abeo factas aliquando audi
unt. Neque enĩ uiderunt eum qu
audierunt. quando dixit ad filium.
& clarificaui. & ⁊ terũ clarificabo. Ve.¬
rumtamen non esse mirandũ si aliqui
etiam non mundi corde uident deum
inspecre quã uoluntas eius fecerit laten¬
te inuisibili. & apud se in cõmutabili
manente natura. Si queris utrũ etĩa
ficuti est aliquando possit uideri. respor¬
deo filiis hoc esse promissum de quibus
dictum est. scimus quia cum apparue.¬
rit similes ei erimus. qm̃ uidebimꝰ
eum sicuti est. Si queris unde eum
uidebimus. respondeo unde angeli
uicdent. quib t̾c erimus arquabes. Sic̃t

Expanded text:
quali specie illi placuit apparere. quali specie illi placuit apparere. si quaeris, quo modo eum uidit uel Cain sceleratus, quando de suo scelere ab illo interrogatus et iudicatus est, uel etiam ipse diabolus, quando uenit cum angelis, ut coram illo adsisteret, si beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, respondeo non quidem esse consequens, ut etiam uideant deum, qui uoces ab eo funt. Neque enim viderunt eum qui audierunt, quando dixit ad Filium, « Et clarificavi et iterum clarificabo . » Verumtamen non esse mirandum, etsi aliqui etiam non mundi corin specie, quam uoluntas eius fecerit, latente inuisibili et apud se incommutabili manente natura. si quaeris, utrum etiam, sicuti est, aliquando possit uideri, respondeo filiis hoc esse promissum, de quibus dictum est: Scimus, quia, cum apparuerit, similes ei erimus, quo- Diam uidebimus eum, sicuti est. si quaeris, unde eum uidebimus, respondeo: unde angeli uident, quibus tunc erimus aequales; sicut
Abbreviated transcription (Latin):
impleamint in omnẽ pbenitudine̾ dei
qua dis̃ habebimus & in aliquo minores
erimus. Quomodo implebiur in
omne plenitudinem dĩ: Sed qm̃
implebimur profecto erimus arquabes.
auersaris istum utiq & detestaris huma.¬
nȩ nrentis errorẽ: scio recte facis. sed
quomodo intelligenda sit ista plenitu.¬
do qua dictũ ẽ. implendos nos esse in
omnẽ pbenitudinẽ dĩ. Postea sids̃ uo¬
luerit ꝓ uirib quas dederit disseremus.
Nunc autẽ quod mihi proposueras &
ad explicandũ difficibe uidebatur. utrũ
explicatum sit diligenter attende recoben.¬
do quȩ dicta sunt. Si enĩ queris utrũ
possit ds̃ uideri. respondeo potest. Si
queris unde sciam: respondeo quia in
ueracissima scriptura legitur. beati
mundi corde qm̃ ipsi dm̃ uidebunt
& cetera talia. Si queris quomodo
dictus sit inuisibilis si uideri potest.
respondeo inuisibilem esse naturam.
Cicderi aute cum uult sicut uult. plu.¬
rimis enim uisus ẽ. non sicuti ẽ. sed

Expanded text:
impleamini in omnem plenitudinem dei. impleamini in omnem plenitudinem dei. bimus et in aliquo minores erimus, quo modo implebimur in omnem plenitudinem dei? sed, quoniam implebimur, profecto erimus aequales. auersaris istum utique et detestaris humanae mentis errorem, scio; recte facis. sed quo modo intellegenda sit ista plenitudo, qua dictum est implendos nos esse in omnem plenitudinem dei, postea, si deus uoluerit, pro uiribus, quas dederit, disseremus. Nunc autem, quod mihi proposueras et ad explicandum difficile uidebatur, utrum explicatum sit, diligenter adtende recolendo, quae dicta sunt. si enim quaeris, utrum possit deus uideri, respondeo: potest. si quaeris, unde sciam, respondeo: quia in ueracissima scriptura legitur: Beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, et cetera talia. si quaeris, quo modo dictus sit inuisibilis, si uideri potest, respondeo inuisibilem esse natura, uideri autem, cum uult, sicut uult; plurimis enim uisus est, non sicuti est, sed
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ãm. xp̃s dñs. Quod ait hoc loco
nouimus. scđm fidem dixit quȩ ñc̃ est.
non scđm contemplatiore quȩ tunc
erit. quia & illud nouimus quicquid
fide non ficta etiam si nondum ꝑspe.¬
ciem contuendo iam tanten in concus.¬
se credendo retinemus: Deniq cum
cit. Qui nos in omirẽ plenitudinẽ
dĩ miscđia sua implere dignetur. ut
uideri possit a nobis. Certe manifes.¬
tum est quod illam notitiam ubi dixe.¬
rat nouimus exfide posuit. exqua modo
iustus uiuit. non ex contemplatione qua
dm̃ uidebimus sicuti est. Hanc eñĩ
sibi & nobis consequenter optauit. fu.¬
turamq significauit dicendo. qui nos
in omnr̾ plenitudine̾ dĩ miscđia sua im¬
plere dignetur. ut uideri possit a nobis.
Hanc plenitudine dĩ quidam insermo.¬
ne apłi sic intelbexerunt. ut putarent
nos hoc futuros omnino quod ds̃ est.
Haeo eñĩ uerba ficut recognoscis apłs
posuit ita loquens. cognoscere etiam
suꝑ rminentem serentiȩ caritatẽ xp̃i. ut

Expanded text:
ristus dominus\'. quod ait hoc loco nouimus, secundum fidem dixit, quae nunc est, non secundum contemplationem, quae tunc erit, quia et illud nouimus, quicquid fide non ficta etiamsi nondum per speciem contuendo iam tamen inconcusse credendo retinemus. denique cum cit: \'Qui nos in omnem plenitudinem misericordia sua implere dignetur, ut uideri possit a nobis\'. certe manifestum est, quod illam notitiam, ubi dixerat \'nouimus\', ex fide posuit, ex qua modo iustus uiuit, non ex contemplatione, qua deum uidebimus, sicuti est. hanc enim sibi et nobis consequenter optauit futuramque significauit dicendo: \'Qui nos in omnem plenitudinem dei misericordia sua implere dignetur, ut uideri possit a nobis\'. Hanc plenitudinem dei quidam in sermone apostoli sic intellexerunt, ut putarent nos hoc futuros omnino, quod deus est. haec enim uerba, sicut recognoscis, apostolus posuit ita loquens: Cognoscere etiam supereminentem scientiae caritatem Christi, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ligni que in terrae abdito defixa latet.
sed inde consurgit omire illud quod
eminet. sicut ex occulta dĩ uoluntate
uocatur homo ad partieipationẽ tantȩ
gratie alius sic alius autẽ sic. Super¬
eminentẽ uero scientrę caritatẽ xp̃i.
eam profecto ubi pax illa ẽ. quȩ p̾cel¬
lit omnr̃ intellectum. Sed siue hoc
inistis apostolicis uerbis etiam ille sense.¬
rit euangelicus disputator. siue aliud
aliquid fortasse congruentius. uides
tamen etiam hoc ni fallor a regula
ficdei non ab horrere. Onche autem
nunc agimus ꝓpter contuitũ spiritalẽ
cum dixisfet qui cognouit quȩ sit la.¬
titudo & longitudo & altitudo & pro¬
fundum & suꝑeminentẽ serentiȩ carita.
Ne alieui tardissimo de corporali uisi¬
one dicere uideretur. Nos eñi inquit
iam scđm carnẽ non nouimus xp̃m. fed¬

Expanded text:
ligni, quae in terrae abdito defixa latet, ligni, quae in terrae abdito defixa latet, sed inde consurgit omne illud, quod eminet, sicut ex occulta dei uoluntate uocatur homo ad participationem tantae gratiae alius sic alius autem sic; supereminentem uero scientiae caritatem Christi eam profecto, ubi pax illa est, quae praecellit omnem intellectum. sed siue hoc in istis apostolicis uerbis etiam ille senserit euangelicus disputator siue aliud aliquid fortasse congruentius, uides tamen etiam hoc, ni fallor, a regula fidei non abhorrere. Unde autem nunc agimus propter contuitum spiritalem, cum dixisset: \'Qui cognouit, quae sit latitudo et longitudo et altitudo et profundum, ui tardissimo de corporali uisione dicere uideretur, \'nos enim\', inquit, iam secundum carnem non nouimus
Abbreviated transcription (Latin):
tatr̃ xp̃i. uidit & xp̃m uidit & patrẽ.
Ego hec urerba apłi panli. sic intellige.¬
re sobeo. In laticudine bona oꝑa caritatiᷤ.
in longitudine ꝑseuerantiam usq in
finẽ. ⁊ naltitdine spem cęlestium pre.¬
mioꝵ. in profundo inscrutabilia iudicia
dĩ. Onde ista gr̃a in homines uenit.
& hunc intellectũ coaptare etiam sacra.¬
mento erueis. ut in latitudine accipiat᷑
transuersũ lignum. quo extenduntur
manus ꝓpter operum significationem.
In longitudine ab ipso usq interrã ubi
totum corpus crucifixum stare uidetur.
quod significat ꝑsistere. hoc est longani.¬
miter ꝑmanere. In altitudine ab ipso
trans uerso ligno sursum uersus quod
ad caput eminet. propter expectationẽ
suꝑnoꝵ. ne illa oꝑabona atq ineis per.¬
seuerantia propter beneficia dĩ terrena
ac temporalia facrenda credantur. sed
potius ꝑpter illud quod desuꝑ fempiter¬
num sperat fides. quȩ per dilectionẽ
operatur. In profundo autem pars illa

Expanded text:
ti, uidit et Christum, uidit et patrem\'. Ego haec uerba apostoli Pauli sic intellegere soleo: in latitudine bona opera caritatis, in longitudine perseuerantiam usque in finem, in altitudine spem caelestium praemiorum, in profundo inscrutabilia iudicia dei, unde ista gratia in homines uenit, et hunc intellectum coaptare etiam sacramento crucis, ut in latitudine accipiatur transuersum lignum, quo extenduntur manus, propter operum significationem; in longitudine ab ipso usque in terram, ubi totum corpus crucifixum stare uidetur, quod significat persistere, hoc est longanimiter permanere; in altitudine ab ipso transuerso ligno sursum uersus, quod ad caput eminet, propter expectationem supernorum, ne illa opera bona atque in eis perseuerantia propter beneficia dei terrena ac temporalia facienda credantur sed potius propter illud, quod desuper sempiternum sperat fides, quae per dilectionem operatur; in profundo autem pars illa
Abbreviated transcription (Latin):
Non ideo diabolus dm̃ uidisse credend̃
est. Ipsi enim dicti sunt uenisse incon.¬
spectu dĩ. non ds̃ inconspectu eorum.
Ceniunt aut̾em in conspectũ nr̃m
quȩ uidemus. non aquib uidemur̃. Ue.¬
nerunt ergo sicut inmultis codicib legi¬
tur ut asfisterent coram dõ. non ut corã
ipsis ds̃. Nec opus ẽ. hoc loco immorari.
ut ꝓ uirib nr̃is conemur ostendere.
quomodo & hoc temporaliter fiat. cum
indĩ conspectu semꝑ fint omĩa. Nunc
eñi queritur quomodo uideatur ds̃.
non ea specre qua & inisto scło quib dã
uoluit apparere. quando non solum
cum abrahã aluisq iustis. uerũ etiam
cũ cam fratricida locutus ẽ. Sed quo
modo uicleatur in illo regno e ubi eũ¬
filii dĩ uidebunt sicuti est. Tunc quip¬
pe satiabitur in bonis defideriũ eorum.
quo desiderio flagrabat moyfes. cui
loqui addm̃ facre ad facrem ñ sufficre.¬
bat & dicebat. Ostende mihi temo ipsũ

Expanded text:
non ideo diabolus deum uidisse credendus non ideo diabolus deum uidisse credendus est. ipsi enim dicti sunt uenisse in conspectu dei, non deus in conspectu eorum. ueniunt autem in conspectu nostro, quae uidemus, non a quibus uidemur. uenerunt ergo, sicut in multis codicibus legitur, ut adsisterent coram domino, non ut coram ipsis deus. nec opus est in hoc loco inmorari, ut pro uiribus nostris conemur ostendere, quo modo et hoc temporaliter fiat, cum in dei conspectu semper sint omnia. Nunc enim quaeritur, quo modo uideatur deus non ea specie, qua et in isto saeculo quibusdam uoluit apparere, quando non solum cum Abraham aliisque iustis uerum etiam cum Cain fratricida locutus est, sed quo modo uideatur in illo regnofilii ejus eum videbunt sicuti est. Tunc quippe satiabitur in bonis desiderium eorum. Quo desiderio flagrabat Moyses, cui loqui ad Deum facie ad faciem non sufficiebat et dicebat: « Ostende mihi te
Abbreviated transcription (Latin):
uidebunt dm̃. Neq eñi om̃s. sed qui
digni sunt. Resurgent enĩ & digni
& indigni regno illo ubi uidebitur ds̃.
magna differentia. Nam quibene
fecerunt inresurrectionẽ uitȩ. qui
autẽ male egerunt. in resurrectionẽ
iudicri. Hic iudicium. pena et̃nã
significat. Sicut etiam illud dictũ
est. qui ñ credit. iam iudicatus est.
Quod ergo ait sc̃s ambrosius. Neos
his qui dm̃ uidere noluerit. potest
dm̃ uidere. Quid aliud intelligi
uoluit nisi quia his mundando cordi
curam tanta re dignam nonuult im.¬
penchere. non uult dm̃ uidere : Cide
proinche quid ad iungat. nec in loco in¬
quit ds̃ uidet. sed mundo corde. Quid
euidentius quid expressius dici potuit:
Ab hac igitur uifione diabolus & angłi
eius & om̃s cum ris impu fure ulla ne.¬
bula dubitationis exclusi sunt. qm̃ mum
do corche non sunt. Ae ꝑhoc quod scrip.¬
tum est in libro iob uenisse angelos in
conspectu dĩ & uenisse cum ris diabolũ.

Expanded text:
uidebunt deum; neque enim omnes, sed qui uidebunt deum; neque enim omnes, sed qui digni sunt. resurgent enim et digni et indigni regno illo, ubi uidebitur deus,magna differentia; nam qui bene fecerunt, in resurrectionem uitae, qui autem male egerunt, in resurrectionem iudicii. hic iudicium poenam aeternam significat, sicut etiam illud dictum est: Qui non credit, iam iudicatus est. Quod ergo ait sanctus Ambrosius \'neque is, qui deum uidere noluerit, potest deum uidere\\ quid aliud intellegi uoluit, nisi quia is, qui mundando cordi curam tanta re dignam non uult inpendere, non uult deum uidere? uide proinde, quid adiungat: \'Nec in loco\', inquit, \'deus uidetur sed mundo corde\\ quid euidentius, quid expressius dici potuit? ab hac igitur uisione diabolus et angeli eius et omnes cum eis impii sine ulla nebula dubitationis exclusi sunt, quoniam mundo corde non sunt. ac per hoc, quod scriptum est in libro Iob uenisse angelos in conspectu dei et uenisse cum eis diabolum,
Abbreviated transcription (Latin):
ficut ifarȩ. aliisq similib. ceteris uero
in numerabilib qũauis ad suũ populũ
& hereditatẽ aeternam ꝑtinentibus.
nulla uel tali specre se demonstrat. In
futuro autem scło qui regnũ accepturi
sunt. quod eis ab initio preparatum est.
Om̃s eum corde mundo uidebunt. nec
in illo regno nisi tabes erunt. Attendite
itaq quid adiungat. iam de illo scło di¬
cere incipiens. Et quid mirũ inquit
si in p̃senti scło nisi quando uult dñs ñ
uidetur : In ipsa quoq resurrectione
non facile ẽ. dm̃ uidere. nisi eis qui cor.
de sint mundo. & ideo beati mundi corde.
ipsi enim dm̃ uidebunt. Quantos be.¬
atos iam numerauerat. & tamen ui.¬
cdendi his dm̃ non promiserat facultatẽ.
Si ergo qui mundo sunt corde dm̃ ui.¬
debunt. utiq alii non uidebt̃. Neos
enim indigni dm̃ uidebunt. neq his
qui dm̃ uidere noluerit. potest deum
uidere. C ernis quod circũspecte
looruatur. iam de his qui in futuro scło

Expanded text:
sicut Esaiae aliisque similibus; ceteris uero sicut Esaiae aliisque similibus; ceteris uero innumerabilibus quamuis ad suum populum et hereditatem aeternam pertinentibus nulla uel tali specie se demonstrat. in futuro autem saeculo, qui regnum accepturi sunt, quod eis ab initio praeparatum est, omnes eum corde mundo uidebunt nec in illo regno nisi tales erunt. Adtende itaque, quid adiungat iam de illo saeculo dicere incipiens: et quid mirum\', inquit, <si in praesenti saeculo, nisi quando uult, dominus non uidetur? in ipsa quoque resurrectione non facile est deum uidde sunt mundo. Et ideo ait: Beati mundo corde; ipsi enim Deum videbunt . Quantos beatos jam numeraverat, et tamen videndi his Deum non promiserat facultatem! Si ergo ii qui mundo sunt corde, Deum videbunt; utique alii non videbunt. Neque enim indigni Deum videbunt, neque is qui Deum videre noluerit, potest Deuidere. cernis, quam circumspecte loquatur iam de his, qui in futuro saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
angłis. a nobis autẽ tunc ita uidebitur.
cum eis facti fuerimus aequales. Deinde
cũ ad didisset quia nec potestates cȩ̨loꝵ
sicut seraphin. nisi cũ uolunt & quẽ
ad modũ uolunt uidentur. ut hinc etiã
coniceretur quanta fit in ursibilitas tri¬
nitatis. tamen inquit & si potestas ñ ẽ.
uidendi. est gr̃a ꝓmerendi ut uidere
possimus. Et ideo qui habuit grãm.
meruit copiam. Nos copiam ñ merem᷑.
quia dm̃ uidendi grãm non habemus.
his utiq uerbis qui non sua docet. sed
enangelium exponit. Non hoc uoluit
intelligi quod quidam eoꝵ uidebunt
dm̃. quidam uero ñ uidebt̃. Quibus
credentib. dedit potestatẽ filios dĩ fieri.
cum adeos pͣfineat quod dictũ ẽ. uide.¬
bimus eum ficuti ẽ. Sed dicendo nos
copiam non meremur. quia dm̃ uidendi
grãm non habemus. de hoc scło se loqͥ
significauit ubi quibusdam dĩ licet
non in sua natura. sed inqua uolinit.
specie dignatus ẽ. apparere. sict̃ abrahȩ.

Expanded text:
angelis, a nobis autem tunc ita uidebitur. angelis, a nobis autem tunc ita uidebitur. cum eis facti. fuerimus aequales. ! Deinde cum addidisset, quia nec potestates caelorum sicut Seraphin, nisi cum uolunt et quem ad modum uolunt, uidentur, ut hinc etiam coniceretur, quanta sit inuisibilitas trinitatis: Tamen, inquit, \'etsi potestas non est upossimus. Et ideo qui habuit gratiam, meruit copiam; nos copiam non meremur, quia deum uidendi gratiam non habemus\'. his utique uerbis, qui non sua docet, sed euangelium exponit, non hoc uoluit intellegi, quod quidam eorum uidebunt deum, quidam uero non uidebunt, quibus credentibus dedit potestatem filios dei fieri, cum ad eos omnes pertineat, quod dictum est: Videbimus eum sicuti est, sed dicendo nos copiam non meremur, quia deum uidendi gratiam non habemus de hoc saeculo se loqui significauit, ubi quibusdam deus licet non in sua natura, sed in qua uoluit specie, dignatus est apparere sicut Abrahae,
Abbreviated transcription (Latin):
contuenda. non diceretur ille. specio.¬
sus forma prȩ filuis hominum. Neq
enim hoc scđm carnẽ dictum ẽ. & non
seđm speciem spiritabem dicitur. Eirgo
& specres ꝑturens admentis obtutum.
sed quia usitatius in corporib dicitur
uel in similitudinib corpoꝵ. ideo dixit
species uidetur uirtus uero narratur.
Illa oculis. hȩc mente conp̾henditur.
Proinde narrante unigenito oui ẽ. in
sinu patris narratione in effabili. erea.¬
tura rationalis munda & scã impletur
dei uisione in effabili. qũã tc conseque.¬
mur. cum aequales angelis facti fuerimꝰ.
Quia sicut uidentur ista uisibilia cor¬
poris sensib nota. dm̃ nemo uidit u̾quã.
Om̃ si aliquando eo modo uisus ẽ. non sic̃
ista natura uidetur. sed uoluntate uisus
est. specre qua uoluit apparens. latente
natura atq inse in cõmutabiliter perma.¬
nente. Eio autem modo quo uidetur
sicuti ẽ. nunc fortasse uidetur aqͥb dam

Expanded text:
contuenda, non diceretur ille speciocontuenda, non diceretur ille speciosus forma prae filiis hominum. neque enim hoc secundum carnem dictum est et non secundum speciem spiritalem. dicitur ergo et species pertinens ad mentis obtutum; sed quia usitatius in corporibus dicitur uel in similitudinibus corporum, ideo dixit: \'Species uidetur, uirtus uero narratur; illa oculis, haec mente comprehenditur\'. proinde narrante unigenito, qui est in sinu patris, narratione ineffabili creatura rationalis munda et sancta impletur dei uisione ineffabili, quam tunc consequemur, cum aequales angelis facti fuerimus, quia, sicut uidentur ista uisibilia corporis sensibus nota, deum nemo uidit umquam, quoniam. si aliquando eo modo uisus est, non sicut ista natura uidetur, sed uoluntate uisus est specie, qua \'uoluit, apparens latente natura atque in se incommutabiliter permanente. eo autem modo, quo uidetur, sicuti est, nunc fortasse uidetur a quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
dum ẽ. quomodo eum nos uidebimus
sicuti ẽ. & sicut moyses desiderauit cũ
peteret ut ds̃ qui in conspectu eius erat
ostenderet illi semetipsũ. Hoc enĩ nobs
sũmũ p̃miũ in resurrectione ꝓmitatu
quod erimus aequales angłis dĩ. Ao
ꝑ hoc si nec ipsi eum uichent sicuti est.
quomodo nos ita uisuri sumus cum ris
arquales in resurrectione facti furerim.
Sed uide quid consequenter dicit nr̃
ambrosius. Deniq inquit cũ addit̃
um magis quam oculoꝵ uisio declara¬
tur. Species eñi uidetur. uirtus uer
narratur. Illa oculis. hȩc mente com¬
prehenditur. qui paulo ante dixtrat
uisionẽ adutrumq referendam. nunc
eam non menti. sed oculis dedit. Non
ut opinor neglegenter sua uerba respi¬
crens. sed quia usitatius in loquendo
solemus oculis attribuere uifionẽ. sicu
speciem corpori. Nam & hio moslo.¬
quendi crebrius usurpatur inrebus.
quȩ locis continentur. uarianturq
colorib sed si nulla specres esset mena

Expanded text:
dum est quomodo eum nos videbimus dum est quomodo eum nos videbimus sicuti est, et sicut Moyses desideravit cum peteret ut Deus, qui in conspectu ejus erat, ostenderet illi semetipsum . Hoc enim nobis summum praemium in resurrectione promittitur, quod erimus aequales angelis Dei. Ac per hoc si nec ipsi eum vident sicuti est, quomodo nos ita visuri sumus, cum eis aequales in resurrectione facti fuerimus? Sed vide quid consequenter dicat noster Ambrosius. Denique, inquit, cum additur, « um magis quam oculorum visio declaratur. Species enim videtur, virtus vero narratur. Illa oculis, haec mente comprehenditur\'. qui paulo ante dixerat uisionem ad utrumque referendam, nunc eam non menti sed oculis dedit non, ut opinor, neglegenter sua uerba respiciens, sed quia usitatius in loquendo solemus oculis adtribuere uisionem sicut speciem corpori. nam et hanc mos loquendi crebrius usurpat in rebus, quae locis continentur uarianturque coloribus. sed si nulla species esset mente
Abbreviated transcription (Latin):
prr speciem non ꝑ enigmata. Ubi etiã
addidit dicens. & głam dñi uidit. Quid
ergo est quod eum sic fecit exceptum.
nisi forte quia illa contẽplatione dignũ
etiam tunc habuit populi sui talẽ recto.¬
rem & ministrum in eota domo sua
fidelem. ut quẽadmodum concupiue¬
rat uidere dm̃ sicuti ẽ. Quȩ contem.¬
platio cunctis filuis infine promitatur:
Ista credo considerans uir ille sc̃s cuius
uerba tractamus. nec apłi inquit om̃s
etiam ipso tẽpore uiderant. scđm ista
que dixi. Ot autẽ probaret quod dix̃
quia non om̃s uidebant. continuo sub.¬

Expanded text:
per speciem, non per aenigmata, ubi etiam per speciem, non per aenigmata, ubi etiam addidit dicens: Et gloriam domini uidit. quid ergo est, quod eum sic fecit exceptum, nisi forte quia illa contemplatione dignum etiam tunc habuit populi sui talem rectorem et ministrum in tota domo sua fidelem, ut, quem ad modum concupiuerat, uideret deum, sicuti est, quae contemplatio cunctis filiis in fine promittitur ? Ista credo considerans uir ille sanctus, cuius uerba tractamus, nec apostoli\', inquietiam ipso tempore uiderant secundum ista, quae dixi. ut autem probaret, quod dixit, quia non omnes uidebant, continuo sub
Abbreviated transcription (Latin):
lissimo famulo dĩ moysi mirum nisi
in hac terra laboraturo. populũq ilũ
adhuc recturo. Concessum ẽ. quod
petiuit. ut claritatẽ dñi uideret. eui
dixerat. Si inurni grãm ante te.
ostende mihi temet ipsũ manifeste.
Accepit enĩ in p̃sentia congruum re¬
sponsum. quod faciem dĩ uidere non
posset. quam nẽmo uideret & uiuere
hoc modo dõ significante. alterius po¬
tioris uitȩ illam esse uisionẽ. deinde
um figuratum est. Cestauit quip¬
pe moyses tẏpum populi iideorum
in xp̃m passum. postea eredituri.
Idõ illi dictũ ẽ. Cum transiero
posteriora mea uidebis. & cetera quꝰ
ibi dicuntur mirabili sacramento.
prȩnuntiant aeccłam post futran
unde modo longum ẽ. disputare. qđ
& dicere institueram. desiderio eius
etum illud quod petierat fuisse concessũ
In libro numeroꝵ postea hemonstratũ
est. ubi dñs arguit contumatiam soro.¬
ris ipsius. & dicit aliis ꝓphetis inuisione
se apparere & in somno. moysi autem

Expanded text:
lissimo famulo dei Moysi mirum nisi lissimo famulo dei Moysi mirum nisi in hac terra laboraturo populumque illum adhuc recturo concessum est, quod petiuit, ut claritatem domini uideret, cui dixerat: Si inueni gratiam ante te, ostende mihi temet ipsum manifeste. accepit enim in praesentia congruum responsum, quod faciem dei uidere non posset, quam nemo uideret et uiueret, hoc modo deo significante alterius potioris uitae illam esse uisionem. deinde um figuratum est. gestauit quippe Moyses typum populi Iudaeorum in Christum passum postea credituri; ideo illi dictum est: Cum transiero, posteriora mea uidebis et cetera, quae ibi dicuntur, mirabili Ii sacramento praenuntiante ecclesiam post futuram, unde modo longum est disputare. quod autem dicere institueram, desiderio eius etiam illud, quod petierat, fuisse concessum, in libro numerorum postea demonstratum est, ubi dominus arguit contumaciam sororis ipsius et dicit aliis prophetis in uisione M se apparere et in somno, Moysi autem
Abbreviated transcription (Latin):
ubi usq adeo facta ẽ. ab huius uitȩ sen.¬
sib quedam intentionis auersio. ut
siue incorpore siue extra corpus fure.¬
rit. ⁊dest utrum ficut sobet mirehe.¬
mentiori extasi mens ab hac uita in
illam uitam fuerit alenata manente
corporif uinculo: an omnino resolutio
facta fuerit qualis inplena morte eon¬
tingit mescire se diceret. Ita fit. ut ꝯ
illud uerum sit quod dictũ ẽ. nemo
potest facrem meam uidere & uiue
quia necesse est abstrahi ab hac uita
mentem. quando in illius ⁊ neffabili¬
tatem uisionis ad sumitur Et non
fit incredibile ouib dam scĩs. nondũ
ita defunctis ut sepelienda cadiueri
remanerent. etiam istam excellentũ
reuelationis fursse concessam. Quod
existimo cogitasse illum qui uoluit
quibusdam eoꝵ diuinitatis quoque
ipsius uisionem de qua loquebatur.
etiam tunc potuisse donari. Qerte
qui de sua illa ineffabili reirelatione
non tacuit. quaꝗ & illi antiquo fide¬

Expanded text:
ubi usque adeo facta est ab huius uitae senubi usque adeo facta est ab huius uitae sensibus quaedam intentionis auersio, ut, siue corpore siue extra corpus fuerit, id est utrum, sicut solet in uehementiore extasi, mens ab hac uita in illam uitam fuerit alienata manente corporis uinculo, an omnino resolutio facta fuerit, qualis in plena morte contingit, nescire se diceret. ita fit, ut et illud uerum sit, quod dictum est: Nemo potest faciem meam uidere et uiuere, quia necesse est abstrahi ab hac uita mentem, quando in illius ineffabilitatem uisionis adsumitur, et non sit incredibile quibusdam sanctis nondum ita defunctis, ut sepelienda cadauera remanerent, etiam istam excellentiam reuelationis fuisse concessam. quod existimo cogitasse illum, qui noluit quibusdam eorum diuinitatis quoque ipsius uisionem, de qua loquebatur, etiam tunc potuisse donari certe qui de sua illa ineffabili reuelatione non tacuit. Quamquam et illi antiquo fide
Abbreviated transcription (Latin):
uidebatur. Sed quare non ausus est
unum sunt. Anforte illud attendit
quod cum petrus dixisset. tues xp̃s fili¬
us dĩ uiui. Responsum accepit. beatꝰ
es sy mon bariona. quia tibi non reuela¬
uit caro & sanguis. sed pater m̃s qui in
celis est: Quamuis illa reuelatio utrũ
ꝑfidem tantȩ rei credite An ꝑuisionem
conspecte facta in eius mente fuerit. ñ
mihĩ uidetur elucere. cum & ipse petrus
tam paruulum se adhuc illi ostenderit.
ut timeret ne amitteret morientẽ. quẽ
filium dĩ uiui hoc est uite fontẽ fuerat
paulo ante confessus. Deinde potest
mouere quomodo iam ipsa dĩ substantia
uideri potuerit aquibusdam in hac uita
positis. ꝑpter illud quod dictum est ad
moysen. Nemo potest faciem nream
uidere & uiuere. nisi quia potest hu.¬
mana mens diuinitus rapi ex hac uita
ad angelicam uitam. Ante quã ꝑ istam
cõmunẽ mortẽ carne soluator. Sic enĩ
raptus ẽ. qui audiuit illic ineffabilia
uerba quȩ non licet homini loqui.

Expanded text:
uidebatur. Sed quare non ausus est uidebatur. Sed quare non ausus est unum sunt? an forte illud adtendit, quod, cum Petrus dixisset: Tu es Christus filius dei uiui, responsum accepit: Beatus es, Simon Bar Iona, quia non tibi reuelauit caro et sanguis sed pater meus, qui in caelis est? quamuis illa reuelatio utrum per fidem tantae rei creditae an per uisionem conspectae facta in eius mente fuerit, non mihi uidetur elucere, cum et ipse Petrus tam paruulum se adhuc illi ostenderit, ut timeret, ne amitteret morientem, quem filium dei uiui, hoc est uitae fontem fuerat paulo ante confessus. Deinde potest mouere, quo modo iam ipsa dei substantia uideri potuerit a quibusdam in hac uita positis, propter illud, quod dictum est ad Moysen: Nemo potest faciem meam uidere et uiuere, nisi quia potest humana mens diuinitus rapi ex hac uita ad angelicam uitam, antequam per istam communem mortem carne soluatur. sic enim raptus est, qui audiuit illic ineffabilia uerba, quae non licet homini loqui,
Abbreviated transcription (Latin):
quod dictum ẽ : qui me uidit uidit &
patrem. Quod hic phẏlippo dicebat᷑
quando uidebat &e non uidebat. Se¬
quitur enim huius uisionis eximius
concupitor ambrosius dicens. Et cũ
absens putatur. uidetur. Et cum
presens est : non uidetur. Non dixit
cum absens ẽ. sed cum absens putatur.
Nusquam eñi ẽ. absens. qui cȩlũ &e
terram implet. neo spatiis includit᷑
paruis. magnisue diffunditur. sed ubi.¬
q totus ẽ : & nullo contit᷑ur loco.
Hoc qui excedente mente intelligit
uidet dm̃. & cum abseus putatur.
Qui autem hoc non potest oret &¬
agat ut posse mereatur. Nec ad hominẽ¬
disputatorem pulset. ut quod non legit
legat. sed addm̃ saluatorem. ut quod non
uabet ualeat. Unde autem dixerit &
cum presens ẽ. non uidetur. consequent̃
aperuit dicens. Deniq nec apłi om̃s
xpm̃ uicdebant. & ideo ait. Tanto tẽpore
uobiscũ sũ & adhuc me non cognouistis:
Ecce quomodo presens ds̃ erat. & non

Expanded text:
quod dictum est: Qui me uidit, uidit et quod dictum est: Qui me uidit, uidit et patrem, quod hic Philippo dicebatur, quando uidebat et non uidebat sequitur enim huius uisionis eximius concupitor Ambrosius dicens: \'Et, cum absens putatur, uidetur et, cum praesens est, non uidetur. non dixit cum absens est\' sed cum absens putatur\'; nusquam enim est absens, qui caelum et terram implet nec spatiis includitur paruis magnisue diffunditur, sed ubique totus est et nullo continetur loco. hoc qui excedente mente intellegit, uidet deum, et cum absens putatur; qui autem hoc non potest, oret et agat, ut posse mereatur, nec ad hominedisputatorem pulset, ut, quod non legit, legat, sed ad deum saluatorem, ut, quod non ualet, ualeat. unde autem dixerit: Et, cum praesens est, non uidetur\', consequenter aperuit dicens: \'Denique nec apostum uidebant et ideo ait: Tanto tempore uobiscum sum et adhuc me non cognouistis\'. ecce quo modo praesens deus erat et non
Abbreviated transcription (Latin):
mundo corde uidebitur. qui nec in loco
uidetur. nec oculis corporalib queritur.
nec circum scribitur uisu. nec tactu tene.¬
tur. nec auditur affatu. nec sentitur
incessu. Dm̃ enim nemo uidit ũqu̾a.
uel inhac uita sicut ipse ẽ. uel etiam
in angełoꝵ uita sicut uisibilia ista quȩ
corporali uisione cernuntur. quia uni.¬
genitus filius qui ẽ. in sinu patris. ipse
narrauit. Unde non ad oculoꝵ cor¬
poralium. sed admentium uisionem
dictum ẽ. ꝑtinere quod narrat. Sed
rursus ne desiderium nr̃m acorporis
sensu adaliũ. corporis sensum migra.¬
ret. hoc est ad aures. ab oculis. Ideo
cum dixisset nec corporalib oculis
d̃s̃ queritur. nec circumscribitur uisu.
nec tactu tenetur: addidit etiam. nec
auditur affatu. Ut si possumus uni.¬
genitum filium qui ẽ. insinu patris.
sic intelligamus narrantẽ quomodo &
uerbum est. non sonus auribus stre¬
pens. sed imago mentib in notescens.
ut illic interna & meffabili luce clarescat

Expanded text:
mundo corde uidebitur, qui \'nec in loco mundo corde uidebitur, qui \'nec in loco uidetur nec oculis corporalibus quaeritur nec circumscribitur uisu nec tactu tenetur nec auditur affatu nec sentitur incessu\'. deum enim nemo uidit umquam uel in hac uita, sicuti ipse est, uel etiam in angelorum uita, sicut uisibilia ista, quae corporali uisione cernuntur, quia unigenitus filius, qui est in sinu patris, ipse narrauit. unde non ad oculorum corporalium sed ad mentium uisionem dictum est pertinere, quod narrat. Sed rursus, ne desiderium nostrum a corporis sensu ad alium corporis sensum migraret, hoc est ad aures ab oculis. ideo, cum dixisset: \'Nec corporalibus oculis deus quaeritur nec circumscribitur uisu nec tactu tenetur\', addidit etiam: \'Nec auditur affatu\', ut, si possumus, unigenitum filium, qui est in sinu patris, sic intellegamus narrantem, quo modo et uerbum est non sonus auribus instrepens sed imago mentibus innotescens, ut illic interna et ineffabili luce clarescat,
Abbreviated transcription (Latin):
promisit ostensurũ seipsum dilecto.¬
quomodo inboc scło incorpore uisus ẽ.
abonis & amalis. & in iuditio enim
futuro quo sic uenturus ẽ. quomodo
uisus est iens incxlum. hoc est ⁊ neadẽ
forma filu hominis eandem formam
indebunt quibus dicturus ẽ. esuriui
& non dedistis mihi manducare. Quia
& iudei uidebunt inque̾ pupugert̃.
non illam dĩ formã. inorua non rapinã
arbitratus est esse aequalis dõ. In illa
dĩ forma timc uichebunt eum qui ui.¬
debunt ficuti ẽ. Nec ideo uidebunt
quia pauperes spũ in hac uita fuerunt.
quia mites. quia lugentes. quia esuri
entes & sicrentes iustitiam. quia miseri.¬
cordes. quia pacifici. quia ꝑsecutionem
passi ꝓpter iustitiam. qũauis & hare
omia idem ipsi sint. sed quia mundo
sunt corde. Ideo quippe inter illas
beatitudines cum omnia faciant qͥ
cor munclum habent. ñ ẽ. tamen
alicubi positum dm̃ uidebunt. nisi ubi
dictum est. brati mundi cordes. qm̃

Expanded text:
promisit ostensurum seipsum dilectopromisit ostensurum seipsum dilectoquomodo in hoc saeculo in corpore visus est a bonis et malis. In judicio enim futuro quo sic venturus est quomodo visus est, iens in coelum; hoc est in eadem forma filii hominis, eamdem formam videbunt quibus dicturus est. Esurivi et non dedistis mihi manducare ; quia et Judaei videbunt in quem pupugerunt , non illam Dei formam in qua non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo . In illa Dei forma tunc videbunt Deum qui videbunt sicuti est. Nec ideo videbunt, quia pauperes spiritu in hac vita fuerunt, quia mites, quientes et sitientes justitiam, quia misericordes, quia pacifici, quia persecutionem passi propter iustitiam, quamuis et haec omnia idem ipsi sint, sed quia mundo sunt corde. ideo quippe inter illas beatitudines, cum omnia faciant, qui cor mundum habent, non est tamen alicubi positum: Deum uidebunt, nisi ubi dictum est: Beati mundo corde, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
ne non facile est dm̃i uidere. nisi his
qui corde sint mundo & ⁊ cheo beati
munda cordi ipsi enĩ dm̃ uidebuns
Hino ⁊am deillo scło dicere exorsusẽ
ubi dm̃ uidebunt. non om̃s qui re.¬
surgent. sed qui resurgent ad uitamꝰ
arternam. Non in digni dr quibus
dictum ẽ. tollatur impius ne uide.¬
t claritatẽ dñi sed digni cde qualib
dixit ipse dñs. cum prȩsens non uidere.¬
aurꝰ. Qui diligit me mancdata mea
custodit. & qui cdiligit me diligitur¬
a patre meo. & ego diligam eũ. & osten¬
aam mripsum illi. Nec in quib dice.¬
tur. ite inignẽ aeternum. qui p̃para.¬
ais ẽ. diabolo & angelis eius. Sed hi
quib dicitur. uenite beredicti patris
mei percipite regnum quod uobis pre.¬
paratũ ẽ. ab initio mundi. Illi quippe
ibunt inambustionẽ aeternã. iusti
autem in uitam Aeternam. Eit quȩ
est uita axterna. nisi quod ipse uita
alibi dicit. Haec ẽ. autẽ uita at terna.
ut cognoscant te unum dm̃ uerũ & que
misisti iħm xp̃m : Sed sic quomodo

Expanded text:
nisi his, qui corde sint mundo, et ideo: Beati mundo corde; ipsi enim deum uidebunt\'. hinc iam de illo saeculo dicere exorsus est, ubi deum uidebunt non omnes, qui resurgent, sed qui resurgent ad uitam aeternam, non indigni, de quibus dictum est: Tollatur impius, ne uideat claritatem domini, sed digni, de qualibus dixit ipse dominus, cum praesens non uideretur: Qui diligit me, mandata mea custodit, et: Qui diligit me. diliga Patre meo, et ego diligam eum et ostendam meipsum illi ; » nec hi quibus dicetur: « Ite in ignem aeternum qui praeparatus est diabolo et angelis ejus , » sed hi quibus dicetur: « Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi . » Illi quippe ibunt in ambustionem aeternam, isti autem in vitam aeternam: et quae est vita aeterna, nisi quod ipsa Vita alibi dicit: « Haec est autem vita aeterna, ut cognoscant te unum Deum verum, et quem misisti Jesum Christum ? » sed sic quomodo