comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ii uͦ qui male conceptos ex adutio
factos ł editos necare studuerint. ł in
uentribꝰ. matrũ pocionibꝰ. ali quib collise¬
nio tribuatur. ita tam̃ ut om̃i tẽpore
uitȩ suȩ fle tibꝰ &humiliati subsistunt.

Expanded text:
Hi vero qui male conceptos ex adulterio fetus, vel editos necare studuerint, vel in ventribus matrum potionibus aliquibus collisenio tribuatur, ita tamen ut omni tempore vitae suae fletibus et humilitati insistant.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ sit admissã. & auditis missar sollẽp¬
nitatibꝰ. & uesꝑtinis officiis. largitis ele¬
mosinis ad cybũ accedendũ ee Si aut̃
aliquis necessitate constrictus fuerit. ut
audire. aestimata uesꝑtina hora cõple¬

Expanded text:
dum est enim ad Missas, et auditis missarum solemnibus, sive vespertinis officiis, largitis eleemosynis, ad cibum accedendum est. Si vero aliquis necessitate constrictus fuerit ut aleat, aestimata vespertina hora, comple
Abbreviated transcription (Latin):
humił. castus. sobriꝰ .m.
&exemplis ñ ostenderit. ab ẽpo cuiꝰ
dm̃ tim̃tib asuo arceat᷑ honore. & lã
si con gregatio omis uieus suis c̃senti¬
ens. ablate eũ hab̾e uoluerint. ut ab¬

Expanded text:
humilis, castus, sobriusque,et exemplis non ostenderit, ab episcopo, Domini timentibus, a suo arceatur honore, etiamsi omnis congregatio vitiis suis consentiens abbatem eum habere voluerit.
Abbreviated transcription (Latin):
gationis oborta c̃tentio cũncta ro¬
mano pontifici sub iector insinua¬
tione pandandiis ut abeo qđ deo pla¬
cuert ordinetur.
epĩ. rescripta ensebio. theogonio. the¬
odoro. berintho. & reliqͥs orientalib ep̃is.
culpans eos qđ anasthasiũ & paulũ. cẽtos¬
q sequaces eoꝵ absq sedis apłicȩ con¬
sultu dãpnare. & aꝓpͥis sedib pellere
contͣ canonicã p̃sũpsere auctoritatẽ.

Expanded text:
t oborta contentio, cuncta Romano pontifici sub gestorum insinuatione pandantur, ut ab eo quod Deo placuerit ordinetur. fuit rescripta Eusebio, Theognio, Theodoro, ac Berinto, et reliquis Orientalibus episcopis, culpans eos quod Athanasium et Paulum, caeterosque sequaces eorum, absque sedis apostolicae consultu damnare, et a propriis sedibus pellere, contra canonicam praesumpsere auctoritatem.
Abbreviated transcription (Latin):
credidit consulendã. qui acta penitentia
tanqua canes aut sues admonitꝰ pͥstinos&
aduolntabra redeuntes. & miliciȩ cingu¬
lũ e ludicras uoluptates & nona c̃uigia.
& inhibitos denuo appetiere concubitꝰ¬

Expanded text:
credidit consulendam, qui, acta poenitentia, tanquam canes ac sues ad vomitus pristinos et ad volutabra redeuntes , et militiae cingulum, et ludicras voluptates, et nova conjugia, et inhibitos denuo appetiere concubit
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃ epõs. quia alibi ñ oport& aqualib&̃ ꝑ¬
sona quȩ rite ꝑcipiendae suerint accusati.
Q ui eũꝙ suerit siue ille sublimis uir honoris¬
siue ulliꝰ altiꝰ dignitatis. qͥhoc inlaudabit
intentionis arripuent nouerit docum̃ta
ꝓbationis monsirande docum̃tis se debere
inferre. Si qͥs gͦꝰ contra huiꝰ modi ꝑsonas
n ꝓbanda de tulerit. auctoritate liniꝰ
sinctionis intellegat se iacrara infa
manonis dispendio. discat sibi aliene
uere cundiȩ inpunę insidiar. saltẽ
deceto nlicere. tła qualit ad ẽciliũ
ueniat᷑. aut qualit̃ desius expoliatis.
t eieons asedib ꝓpͥis. aut qui accusa¬
tores sint recipiendi qui ue ñsint.
aut qualit̾ eiectis expoliatis q sunt oã
legib red integra quȩ eis ablatas quia¬

Expanded text:
pos quia alibi non oportet a qualibet persona, quae rite recipienda est fuerint accusati, quicunque fuerit, sive ille sublimis sive ullius alterius dignitatis, qui hoc genus illaudabilis intentionis arripuerit, noverit docenda probationibus monstranda documentis se debere inferre. Si quis vero circa hujusmodi personas non probanda detulerit, auctoritate hujus sanctionis intelligat se jacturam infamationis dispendio, discat sibi alienae verecundiae impune insidiari saltem etero non licere. Nam qualiter ad concilium veniatur, aut qualiter de suis rebus expoliati , vel ejecti a sedibus propriis, aut qui accusatores sint recipiendi, quive non sint, aut qualiter ejectis et expoliatis sint omnia legibus redintegranda, quae eis ablata su
Abbreviated transcription (Latin):
se pͥa uoluntate aut maqua iac¬
tau̾erit. aut collũ ligauerit. aut
de arbore p̃eipitauerit. aut ferro
ꝑcusserit. aut cuilib& uoluntanę
se morti tradidit. istius oblatio
non recipiatur

Expanded text:
a voluntate aut in aquam iactaverit, aut collum ligaverit, aut de arbore praecipitaverit, aut ferro percusserit, aut cuilibet voluntariae se morti tradiderit, istorum oblatio non recipiatur
Abbreviated transcription (Latin):
dis. ut chrisma coleũ consecratũ sẽꝑ
sera sit. ne illud unde apõ incorpora¬
mur & unde om̃s fideles sanctificant᷑
unde reges & sac̃dotes ungunt᷑. aliqͥd in¬
sidelis aut inmundus tangat. aut ali¬
qͥs ꝑsidus addĩ uiditiũ subutendũ sub¬
npiat qđ exꝑimto didicimus

Expanded text:
sacrum chrisma et oleum consecratum semper sub sera sit, ne illud unde Christo incorporamur, et unde omnes fideles sanctificantur, unde reges et sacerdotes inunguntur, aliquis infidelis aut immundus tangat, aut aliquis perfidus ad Dei judicium subvertendum subripiat, quod experimento didicimus
Abbreviated transcription (Latin):
Alulta mͥ gratulatio diłmi fr̃s quod
manifesto sicut optamꝰ ꝑgram dĩ lu¬
minȩ euangłicȩ clantatis & ab ȩccła iã
magna ex parte ꝑnitiosi erroris nocte
depulsa credite nobis dispensationis
fructus crescit & augm̃tatur indño.
Celebritatẽ scĩ paschȩ die dñica agide¬
bere & p̃ decessores nr̃i iã statuer̃. & uos
illud eadẽ die cȩlebrare sollẽpniter
mandamꝰ. quia ñ dec& ut mbra a capite
discrepent: nec c̃traria gerant. Axiiii.¬

Expanded text:
d manifestato sicut optamus per gratiam Dei lumine evangelicae claritatis et ab Ecclesia jam magna ex parte perniciosi erroris nocte depulsa, creditae nobis dispensationis fructus crescit, et augmentatur in Domino. Celebritatem sancti Paschae die Dominica agi debere praedecessores nostri jam statuerunt, et nos illud eadem die celebrari solemniter mandamus, quia non decet ut membra a capite discrepent, nec contraria gerant. A q
Abbreviated transcription (Latin):
de obseruantia diei dñici.
in eo magna inheremo pluit. in eo¬
redẽptos humani gnr̾is sponte sua
ꝓsalute nr̃a amortius resurrexit.
Tanta debet eẽ obseruantia. ut p̃t̃ ora¬
tiones & missarũ sollẽpnia. &ea quȩ ad
uescendũ ꝑtinent. nichil aliud fiat.
Nam & si necessitas fuerit nauigandi. siue
itandi licentia cdatur. ita dũ taxat ut
hac occasione nussȩ & oranones ñp̃ter¬
mit tarttur. Conueniendũ ẽ sabb die
cũluminarib cuilib& xpiano adȩccłam
aduigilias siue admatutinũ ossiciũ.
Concurrendũe etiã cũ oblationib. ad
missa rũ sollẽpnia. & du adȩccłam
conuenitur. nulla ibi causa dici łau¬
diri. nulla urgia sunt habenda. s tan¬
tũmͦ dõ uocandũ ẽ incelebratione. ui¬
delic& sacror officioꝵ. & ex hibitione
elemosinarũ ut in dĩ laudib cũ amicis.
ꝓorimis. & ꝑegrinis. spãlit epulandũẽ.

Expanded text:
De observantia diei Dominiciin eo manna inRedemptor humani generis sponte pro salute nostra a mortuis resurrexit; Tanta debet esse observantia ut, praeter orationes, et missarum solemnia, et ea quae ad vescendum pertinent, nihil aliud fiat. Nam et si necessitas fuerit navigandi, sive itinerandi, licentia datur, ita duntaxat, ut horum occasione missa et orationes non praetermittantur. Conveniendum est sabbato die cum luminatutinum officium. Concurrendum est etiam cum oblationibus ad missarum solemnia. Et dum ad ecclesiam convenitur. nulla causa dici debet vel audiri, nulla jurgia sunt habenda: sed tantummodo Deo vacandum est, in celebratione videlicet sacrorum officiorum, et exhibitione eleemosynarum, et in Dei laudibus cum amicis, proximis et peregrinis spiritaliter epulandum.
Abbreviated transcription (Latin):
Qsoꝵ u ordo unust lic& sint pͥmates illi qͥpͥmas ciuitates tenent. qͥ& inqͥb̾oã
Tocis patri archȩ anonnullis uocant᷑. Illi aut̃ qui in metropolt abeato paro ordi¬
nante Inõ. & ap̃ decessore nrõ p̃dicto seõ clemente seu a nob constitutisunt.
primatẽ tenuere. ep̃i eoꝵ patriarcharũ aut pͥmatũ noiẽ fruant᷑. Reliqui uͦ me¬
tropoles archi ep̃oꝵ aut metropolitanoꝵ & non patriarcharũ. autprimatũ utant᷑
noĩb. qđ hec eadẽ ileges scłi insius ẽtinent principibus. Auie aut̃ primate ciu¬

Expanded text:
o ordo unus est, licet sint primates illi qui primas civitates tenent, qui et in quibusdam locis patriarchae a nonnullis vocantur. Illi autem qui in metropoli a beato Petro, ordinante Domino, et praedecessore nostro praedicto sancto Clemente, seu a nobis constituti sunt, primatum tenuere, episcoporum, patriarcharum aut primatum nomine fruantur, reliquae vero metropoles archiepiscoporum, aut metropolitanorum, et non patriarcharum, aut primatum utantur nominibus, quia haec eadem et leges saeculi in suis continent principibus, aliae aut
Abbreviated transcription (Latin):
ussione lo deuuci ł certe domni braroli.
ruinas absq molestia seruire sinatur.
U bi aut̃ & amplior cõm̃clatio & melior con¬
suetudo haberetur. phac nr̃a necessitu¬
dinis consuderationeꝰ non decidat

Expanded text:
i Ludouvici vel certe domni Caroli, ruinas absque molestia servire sinantur. Ubi autem et amplior commendatio et melior consuetudo inde haberetur, pro hac nostra necessitudinis consideratione non decidat
Abbreviated transcription (Latin):
i uͦ qui ex reb eccłasti cis nonas
taurare debent & nonsolũ neglegunt.
uerũ & contẽptu dimit tunt. at ꝙ cleri¬
cos fame & penuria eccłastica quoꝙ
ȩdificia dissolutione adnulla re ꝑmitt̃nr
tã diu abecełastica cõmimione sepa¬
rent᷑. usꝙ dũ diligentia em̃dare stude¬
ant. quod socordia neglexer̃. Qđ siite
rauerint post ex cõmunicationis satis¬
factionẽ. regia potestate cõpulsi. uixta
legale & anti quũ edictũ qui negle gat

Expanded text:
 qui ex rebus ecclesiasticis nonas em restaurare debent, et hoc non solum neglegunt, verum et per contemptum dimittunt, atque clericos fame et penuria, ecclesiastica quoque aedificia dissolutione adnullari permittunt, tamdiu ab ecclesiastica communione separentur, usque dum diligentia emendare studeant, quod socordia neglexerunt. Quod si iterum iteraverint, post excommunicationis satisfactionem regia potestate compulsi, juxta legale et antiquum dictum, qui negl
Abbreviated transcription (Latin):
Dut uniciuq ȩccłȩ unus mansus inte¬
ger absꝙ ullo seriitio at tribuat᷑. & pbri
in eis constituti non de decimis nec de ob¬
lationib fideliũ. non domib. nec de atrus.
ł deortis uixta eccłam positis. neq desub¬
scripto manso aliqđ seruitiũ faciunt p̃t̃

Expanded text:
ut unicuique ecclesiae unus mansus integer absque ullo servitio attribuatur, et presbyteri in eis constituti non de decimis, nec de oblationibus fidelium, non de domibus, neque de atriis, vel hortis juxta ecclesiam positis, neque de praescripto manso
Abbreviated transcription (Latin):
aduram curã ꝑtinentib magnũ
adhibite studiũ. ut qualit̾ uiuere
debeant & quo modo poput ad suã por¬
tionis curã ꝑtinentib exẽplo & uerbo
ꝓsint. auobis cũ magna cura edoceant᷑¬
& admoneant᷑. & ut id facere studeant¬
ura pontificali auctoritate constringant᷑¬
exẽplo ꝓpͥe conũsationis ur̃a ꝓuidentia
corrigere non neglegat. ne uͦ ȩccłȩ illis.
cõmisse in restauratione aut inlumina¬
rib uixta possibilitatẽ rerũ ab illis negle¬
gantur. urã nichil ominꝰ inuigilare deb&
sollertia. & sic̃ alios ꝓhibetis ne de mansis
ad ȩcełȩ luminaribꝰ datis aliquid accipi¬
ant sic & uos ur̃i archidiani. de eisdẽ
mansis nichil accipiendo aliis exemplũ
p̃beatis. s potius ad id qđ data sunt
adsilios & ministros ȩccłȩ instruendos. Tedo¬
cendos. sic̃ nob̃ p̃tito tp̃r ad altianiacũ ꝓmi¬
sistis. & uobis inumximꝰ incongrius locis
ubi nec dii ꝑfectũẽ ad multoꝵ utilitatẽ &

Expanded text:
ram curam pertinentibus magnum adhibete studium ut qualiter vivere debeant, et quomodo populis ad suam portionis curam pertinentibus exemplo et verbo prosint, a vobis magna cura edoceantur, et ut id facere studeant, vestra auctoritate constringante conversationis vestra providentia corrigere non neglegat. Ne vero ecclesiae illis commissae in restauratione aut in luminaribus iuxta possibilitatem rerum ab illis neglegantur, vestra nihilominus invigilare debet solertia. Et sicut alios prohibetis, ne de mansis ad ecclesiae luminaria datis aliquid accipiant, sic et vos et vestri archidiaconi de eisdem mansis nihil accipiendo aliis exemplum praebeatis; sed potius ad id quod data sunad filios et ministros ecclesiae instruendos vel edocendos, sicut nobis praeterito tempore ad Attiniacum promisistis et vobis iniunximus, in congruis locis, ubi necdum perfectum est, ad multorum utilitatem et
Abbreviated transcription (Latin):
tradenda mandamus. nepastoꝵ imꝑitia qͥsecunt᷑ deteriores fiant. dicente dnõ
dicens: Et tenentes legẽ nescieruntine Nesciri gͦ seueritas abeis conqueritur
⁊ nescire pͥncipatũ nescientiũ ꝓtestatur. quia ꝓfecto hi quiea quę sunt driĩ
nesciunt. ad nõ nesciunt᷑: Paulo ad testante quiait: Siquis ignorat ignorabit᷑¬
Hinc ⁊ psalmista non optantis aĩmo. s ꝓpħantis misterio denutiat dicens
O bscurentur ocłi eoꝵ neuideant. & dorsũ eoꝵ semꝑ in curua Obscuratis gͦ¬

Expanded text:
tradenda mandamus, ne pastorum imperitia qui sequuntur deteriores fiant, dicente Domino tradenda mandamus, ne pastorum imperitia qui sequuntur deteriores fiant, dicente Domino dicens: « Et tenentes legem nescierunt me . » Nesciri ergo veritas se ab eis conqueritur, et nescire se principatum nescientium protestatur, quia profecto hi qui ea quae sunt Domini nesciunt, a Domino nesciuntur, Paulo attestante, qui ait: « Si quis ignorat, ignorabitHinc Psalmista non optantis animo, sed prophetantis ministerio denuntiat, dicens: Obscurentur oculi eorum ne videant, et dorsum illorum semper incurva . Oculi
Abbreviated transcription (Latin):
tieȩ poni uisserunt. ad qͦs ep̃i sinecesse fuerit confugerent. eosq appellarent
minores uidices habeant: lic& maiores comitibus eent. haberent metro¬
politanos suos. qui p̃dictis uistę obedirent primatib sic̃ & inlegibus scłi olĩ or¬
dinatũ erat. qͥnon pͥmatũ s aut metropolitanoꝵ aut archiepoꝵ noiẽ frueren
tur: Ftlic& singłe metropoles eiuitates sua̾ ꝓuintias habeant. & suos metro¬
politanos habere debeant epos sic̃ prius metropolitanos habebant uidices scła¬
res. pͥmates tam̃ ut p̃fixũ ÷. &tunc & nc̃ habere uissesunt. ad quos p̾sedẽ apłieã
sũ ma negotia cuenant. ut ibide̾ qͥbus necesse fuerit releuentur. ⁊ iuste restitu¬
ant᷑. ⁊ hi qͥ iniuste oppͥmunt᷑ iuste reforment᷑ atq fulciant᷑. epõꝵq cause &¬
lȩcabantiqͥs. ħabapłicis. ħ ascis patribus accepimꝰ. uobisq ut postulastis rimanda.
⁊ futuris tenenda tẽporibꝰ mittimꝰ. & reliqͥs frĩbus p̃dicanda.haceunctis fidelib

Expanded text:
i et esse jusserunt, ad quos episcopi, si necesse fuerit, confugerent, eosque appellarent, minores judices habebant licet majores comitibus essent haberent metropolitanos suos, qui praedictis juste obedirent primatibus, sicut et in legibus saeculi olim ordinatum erat, qui non primatum, sed aut metropolitanorum, aut archiepitur, et licet singulae metropoles civitates, suas provincias habeant et suos metropolitanos habere debeant episcopos, sicut prius metropolitanos habebant judices saeculares. Primates tamen, ut praefixum est, et tunc et nunc habere jussae sunt, ad quos post sedem apostolicam summa negotia conveniunt, et ibidem quibus necesse fuerit releventur, et juste restituantur, et hi qui injuste opprimunt juste reformentur atque fulciantur, episcab apostolis, haec a sanctis patribus accepimus, vobisque ut postulastis rimanda et futuris tenenda temporibus mittimus, et reliquis fratribus praedicanda, ac cunctis fidelibus
Abbreviated transcription (Latin):
maxima exparte. & postea abapłis. ⁊ beato elem̃te p̃cessore nrõ ipsa diuisioẽ re¬
nouata. & incapite ꝓuntiarũ ubi dudũ pͥmates leges erant scłi. ac pͥma uidici¬
aria potestas. Ad qͦs qui ꝑreliquas ciuitates cõmorabant᷑. quando eis necesse erat
qui ad aulã imꝑatoꝵ. ułregũ confugere nonpotant uł quibus ꝑmissũ nonerat
confugiebant. ꝓ obp̃ssionibus. ł inuisticiissus. ipsosq appellabant qͦtiens opus
erat. sic̃ in lege eoꝵ p̃ceptũ erat: Ipsis qͦq inciuitatibus ł locis nr̃i patriarchas¬

Expanded text:
is, et beato Clemente praedecessore nostro, ipsa divisio est renovata, et in capite provinciarum ubi dudum primates leges erant saeculi ac prima judiciaria potestas, ad quos qui per reliquas civitates commorabantur, quando eis necesse erat, qui ad aulam imperatorum vel regum confugere non poterant, vel quibus permissum non erat, confugiebant, pro oppressionibus vel injustitiis suis ipsoque appellabant, quoties opus erat, sicut in lege eo
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃am. quiu in hoc mundo tota xtate
uicturis. int̾ uisibiles hostes & ꝑcula
gradiendũ ẽ. Inbaptismo gñam᷑ ad uitã
pbaptismũ confirmam᷑ adpugnã. hbap¬
tismo absoliumꝰ. pꝰbaptismũ roboram᷑.¬
nationis beneficia. uicturꝰ aut̃ necessa
nas confirmationis auxilia. Regnatio
ꝑse soluat. mox inlpace beati scłi recipi¬
endos. Confirmatio armat & instruit ad
agones. mundi huiꝰ. &p̃liu reseruandos.
Quod aut̃ p̾baptismũ cũ ac quisita in no¬
c̃tia. in maculatus ꝑuenerit ad mor¬
tẽ. c̃sirmat᷑ mortẽ quia non po test pec

Expanded text:
gratiam. Et quia in hoc mundo tota aetate gratiam. Et quia in hoc mundo tota aetate victuris, inter invisibiles hostes et pericula gradiendum est, in baptismo regeneramur ad vitam, post baptismum confirmamur ad pugnam: in baptismo abluimur, post baptismurationis beneficia, victuris tamen necessaria sunt confirmationis auxilia. Regeneratio per se salvat mox in pace beati saeculi recipiendos, confirmatio armat et instruit ad agones mundi hujus et praelia reservandos. Qui autem post baptismum cum acquisita innocentia immaculatus pervenit ad mortem, confirmatur morte, quia non potest pec
Abbreviated transcription (Latin):
neo phytis manus impositio & confirmatio
tribuit singulis. hoc tunc sp̃s scĩ defcdntio.
incredentiũ ppło donauit chies̃. Sedquia
diximꝰ qđ manꝰ impositio & confirmatio
possit. forte cogit& sibi aliquis. Quid mͥ
ꝓdest pꝰ misteriũ babtisinatis misteriũ
confirmantis. Aut quantũ uideo ñ totũ
de fonte suscepimꝰ. sipꝰ fonte adiectione
noui generis indigemꝰ: Nonita diłmi
adtendat bearitas urã sic̃ exigit militans
ordo. ut cũ imꝑator quȩ cuꝙ inmilitũ
receꝑat numerũ. non solũ signa receptũ
s &ia armis cõpetentib instruat pugna¬
torẽ. ita inbapti zato benedictio illa mu¬
nicio ẽ. Dedisti militẽ. dedi ad iumta mi¬
liciȩ. nũ qđ ꝓdest. si qͥs ꝙ parentũ magnã
paruulo conferat salutẽ. nisi ꝓuide stu¬
deat & tutorẽ. Ita & paradytus in xp̃o re¬
aqͣs baptismi salutifero descendit illap¬
su infonte plenitudinẽ tribuit ad in¬
nocentiã informationis augm̃tũ p̾stat ad

Expanded text:
neophytis manus impositio tribuit singulis, hoc tunc Spiritus sancti descensio in credentium populos donavit universis. Sed quia diximus, quod manus impositio et confirmatio rmare aliquid possit, forte cogitat sibi aliquis: quid mihi prodest post mysterium baptismatis mysterium confirmationis ? Aut quantum video, non totum de fonte suscepimus, si post fontem adjectione novi generis indigemus. Non ita dilectissimi. Attendat charitas vestra. Sicut exigit militaris ordo, ut cum imperator, quemcumque in militum receperit numerum, non solum signet receptum, sed etiam armis competentibus instruat pugnaturum: ita in baptizato benedictio illa munitio est. Dedisti militem, da ei adjumentum militiae. Numquid prodest, si quisquam parentum magnam pupillo conferat facultatem, nisi providere studeat et tutorem? Itaque Paracletus regene baptismi salutifero descendit illapsu, in fonte plenitudinem tribuit ad innocentiam, in confirmatione augmentum praestat ad
Abbreviated transcription (Latin):
uxorẽ & ñ fecisti nuptias publice. & ñ
uenisti adȩccłam tu & uxor tua. an
accepisti bene dictione a sacerdote. sicut
incanonibꝰ scriptiię. &non dotasti ea dote
qualicũꝙ potiusti. siue t̾ra. siue mobi¬
ub. reb̾. auro ł argento. ł mancipus
ł animalib. ł uixta possibilitatẽ tuã.

Expanded text:
uxorem, et non fecisti nuptias publice, et non venisti ad ecclesiam tu et uxor tua, et non accepistis benedictionem a sacerdote, sicut in canonibus scriptum est, et non dotasti eam dote qualicunque potuisti, sive terra, sive mobilibus rebus, auro, argento, vel mancipiis, vel animalibus, vel juxta possibi
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd corrigat. canones aut̃ generaliũ
conciliori atẽporib a constantini ceꝑũt.
np̃cedentib ñaꝙ annis ꝑsecutione fer¬
anis lib̵e congregari. Subhoc etiã sc̃i
patres inõcilio niceno de oĩ orbe t̃ra
conuenientes uixta fidẽ ȩugłicã & apłicã¬
synodos: quȩ totã pͥncipalit̃ fidẽ cõ¬
paradisi flumina. harũ pͥor nicena

Expanded text:
 generalium conciliorum a temporibus Constantini coeperunt. In praecedentibus namque annis persecutione ferstianis libere congregari. Sub hoc etiam sancti Patres, in concilio Nicaeno de omni orbe terrarum convenientes juxta fidem evangelicam et apostosynodos, quae totam principaliter fidem contidem paradisi flumina. Harum prior Nicaena
Abbreviated transcription (Latin):
ulsatus ante suũ iudicẽ causã dicat.
& ñ ante suũ udicẽ pulsatus. siuo¬
luerit taceat. & ut pulsatis quotiens
appellauerint indutie dentur. Si quis
g iratꝰ crim̃ aliqu cuilib& temere
obiecerit. conuitiũ nonẽ ꝓ accusan¬
one habendũ. s ꝓmissio tractandi spa¬
cio id qđ iratꝰ dix̃. ꝑscripturã se ꝓba¬
turũ ẽẽ fateatur. ut si fortasse rosipis¬
cens. quȩ piracundia dix̃ itenare aut
scribere noluerit. ñ ut reus criminis te¬
neat᷑. Omis gͦ qui crim̃ obic̃. scribat se
ꝓbaturũ. Reuera ibi seꝑ causa agat᷑
ubi crim̃ admitutur. Et si non ꝓbaue¬

Expanded text:
ulsatus ante suum judicem causam dicat, et ante non suum judicem pulsatus, si voluerit taceat: et ut pulsatis quoties voluerint induciae dentur. Si quis ergo iratus crimen aliquod cuilibet temere objecerit, convicium non est pro accusatione habendum, sed permisso tractandi spatio, id quod iratus dixit, per scripturam se probaturum esse fateatur, ut si fortasse resipiscens quae prae iracundia dixit, iterare aut scribere noluerit, non ut reus criminis teneatur. Omnis ergo qui crimen objicit, scribat se probaturum. Revera ibi semper causa agatur, ubi crim
Abbreviated transcription (Latin):
ri comitatũ ł cȩtũ. Concilis nom̃ tractũ
exmore romano. Tempore enĩ quo
causa agebatur. conueni ebant om̃s in
unũ. conmuniq intentione tractabant
U nde ⁊ conciliũ acõnmuni intentione dic¬
tũ. quasi c̃ciliũ & consiliũ quasi ẽsiliũ
O. iii .l. lit terã transeunte. Uł conciliũ
dictũ. ex cõmuni intentione eo qđ in
unũ dingant. omẽm mentis obtutũ.¬
Suꝑ ciliu eni oculoꝵ s̃. Unde & qui sibi¬
met dissentiunt. ñ agunt c̃ciliũ. qͥu
ñsentiunt inunũ. Cȩtus uero c̃uentꝰẽ.
ł congregatio a coeundo idẽ a conuenien¬
do in unum. hic & conuentꝰ ẽ nuncupatꝰ.

Expanded text:
ri comitatum vel coetum. Concilii vero nomen tractum ex morcausae agebantur, conveniebant omnes in unum, communique intentione tractabant. Unde concilium a communi intentione dictum quasi consilium; consilium quasi considium, d in l literam transeunte: vel concilium dictum est a communi intentione, eo quod in unum dirigant omnem mentis obtutum: cilia enim oculorum sunt; unde qui sibimet dissentiunt, non agunt concilium, quia non consentiunt in unum. Coetus vero conventus est vel congregatio, a coeundo, id est a conveniendo in unum. Hinc etiam conventus est nuncupatus, eo
Abbreviated transcription (Latin):
ari gͦ consensu nobis uisũest ut pontifices scõꝵ decedentiũ patrũ exempla seqͣntes.
religiosos conũsationis sue testes habeant. quatinꝰ detrahere uolentib locũ
minime prebeant. Utgͦ sac̾dos disciplis sius dese ipso bonoꝵ oꝑũ indoctrina¬
in integritate. incastitate. ⁊ reliquis exhibãt. bãtus gregorius indecretis sius
sui seruitia. laici pueri scłares obsequant᷑. Etcũ pastoris uita ẽẽ discipłis
sẽꝑ debeat inexẽplũ. plerũꝙ clerici qualis insecreto sit uita pontificissu
nesciunt. & ut dictũ÷ scłares pueri sciunt. Dequare presenti decreto cons¬
titiumꝰ. ut quidã exclĩs ł &iã exmochis electi ministerio cubicłi ponti¬
ficalis obseꝗͣtur. ut his qui in locoẽ regiminis habeat testes tales. qui inei
secreto c̃ũsationẽ uidant. ⁊ eoꝵ usioẽ sedula exẽplũ ꝓfecto subeant.
Hȩc gͥ beatꝰ gregoriꝰ scripsit. Cetum siqͥ dehacre copiosiora exẽpla sequi uo¬

Expanded text:
ari ergo consensu nobis visum est, ut pontifices sanctorum decedentium patrum exempla sequentes, religiosos conversationis suae testes habeant, quatinus detrahere volentibus locum minime prebeant. Ut ergo sacerdos discipulis suis de se ipso exemplum bongritate in castitate et reliqua. Beatus quoque Gregorius in decretis suis uli sui servitia laici pueri eis seculares obsequantur, et cum pastoris vita esse discipulis semper debeat in exemplum, plerumque clerici qualis in secreto sit vita pontificis sui nesciunt, et ut dictum sit seculares pueri sciunt. De qua re presenti decreto constituo, ut quidam ex clericis vel etiam ex monachis electi ministerio cubiculi pontificalis obsequantur, ut is qui in loco est regiminis, habeat testes tales qui eius in secreto conversionem videant, et ex visione sedula exemplum provectus subeant. » Haec igitur beatus Gregorius scripserit; caeterum si qui de hac re copiosiora exempla querere vo
Abbreviated transcription (Latin):
eneralis etiã que relȩ uitanda oso defendat.¬
p̃ sumptio ẽ. qua ꝓ pe modũ causant᷑
sationis obtentu ł ad monasteria se se cõfer¬
rȩ. ł ad accłasticũ famulatũ cohibentib quo¬
q p̃sulib indifferent̃ ammnitti. Quȩ modis oĩ
institutũ. aut alrena ꝑuadi aut publica
ipsa ministerii clericalis hac obligatione fus¬
cari cõueniat dignitatẽ cogat᷑q ꝓ statu sibi¬
militantiũ cõditioneq uirgare aut uideri qđ
absit obnoxia. Quib sollicita cõ p&ent̃ int̾¬
eoꝵ qͥ monasteriis p̃ eẽ noscunt᷑. huiꝰ modi
ꝑsonas. ap̃se tenentes ñ restituendis patro¬
nis patronis aut de inceps ł aecclasticȩ ser¬
uituti ł rebigiosis. cõgregatiõib putauerint ap¬
plicandas. nͥ uolũtate forsitan dñoꝵ subscrip¬
ture testimonio pͥmit̾ ab solutas. aut legitima
traditione c̃ cesias ꝑiculũ se honoris ꝓpriiñ
ambigant cõ munionisq subituros. si suꝑ hac
re. cuiꝰq urrax nos querela pulsauerit. Mag¬

Expanded text:
eneralis etiam querelae vitanda praesumptio est, qua propemodum causantur rsationis obtentu vel ad monasteria sese conferre, vel ad ecclesiasticum famulatum, conniventibus quoque praesulibus, indifferenter admitti. Quae modiinstitutum aut aliena pervadi, aut publica ipsam ministerii clericalis hac obligatione fuscari conveniat dignitatem, cogaturque pro statu militantium sibi conditioneque jurgari, aut videri quod absit obnoxia. Quibus solicita competenter inte qui monasteriis praeesse noscuntur, hujusmodi personas apud se tenentes non restituendas patronis, aut deinceps, vel ecclesiasticae servituti, vel religiosis congregationibus putaverint applicandas, nisi voluntate forsitan dominorum sub scripturae testimonio primitus absolutas, aut legitima transactione concessas, periculum se honoris proprii non ambigant communionisque subituros, si super hac re cujusquam verax nos querela pulsaverit. Mag
Abbreviated transcription (Latin):
ut intellegant pactũ. qđ eũ dõ inbaptis¬
inate fecer̃. Lactũ quod cũ dõ in
baptis mate fit. amultis ex toto a
multis exparte trans greditur.
Extoto quippe trans greditur. quan¬
do qͥs pꝰ acceptã gram baptismatis.
aut ad infidelitatẽ. aut adheresim
aut adscisma ꝓlabitur. Exparte uͦ
quando quis aut adsuꝑbia. aut ad
inuidiã. aut adceta uiciu sp̃alit̃¬

Expanded text:
ut intellegant pactum quod cum Deo in baptismate fecerunt. Pactum quod cum Deo in baptismate fit, a multis ex toto, a multis ex parte transgreditur. Ex toto quippe transgreditur, quando quis post acceptam baptismatis gratiam aut ad infidelitatem aut ad heresim aut certe ad schisma prolabitur; ex parte vero, quando quis aut ad superbiam aut ad invidiam aut ad caetera vitia spirit
Abbreviated transcription (Latin):
cłoꝵi in accusatione fornicationis im¬
petit. scđm p̾ceptũ paulũ apłi. duo
uł tria testimonia requirantur. ab illo.
Qđ si non potuerit datis testimoniis apꝑ¬
bare quod dix̃ ex cõmunicationẽ accu¬
sati accusator accipiat.U¬

Expanded text:
corum in accusatione fornicationis impetit, secundum praeceptum Pauli apostoli, duo vel tria testimonia requirantur ab illo. Quod si non potuerit datis testimoniis approbare quod dixit, excommunicationem accusati accusator accipiat.
Abbreviated transcription (Latin):
emporis qualital
ad mon& epoꝵ sedes antiquitꝰ certis¬
ciuitatib constitutas ad alia quȩ securiora
putamus dioceseos loca transponere. qui
habitatores nunc degere &barbaricũ possit
ꝑiculũ facilius declinare. Propt̃ea te ioħem
dẽꝙ tuã in loco quȩ appellat᷑ renati ad sciũ
andreã apłm p̃cipimus exinde transmigrare
quatinus & ad hostilitans cursu liberior exis¬
tere ualeas. & illic consue tudinẽ sollẽpnium
festoꝵ disponas.

Expanded text:
emporis qualitas episcoporum sedes antiquitus certiscivitatibus constitutas, ad alia quae securiora ejusdem dioeceseos loca transponere, quo et habitatores nunc degere, et Barbaricum possit periculum facilius declinari. Propterea te Joanndemque tuam in loco qui appellatur Renati ad sanctum Andream apostolum praecipimus exinde transmigrare, quatenus et ab hostilitatis incursu liberior existere valeas, et illic consuetudinem solemnium festorum disponas.
Abbreviated transcription (Latin):
honoris in locũ trans mittit᷑. E alios ad siu
similitudinẽ sub cõmodi datione constituit.
plura male ordinando destruit: quã ille
potest adificare qui ab eo peccimia ordina¬
tionẽ accepit. Ne gͦ sud optentu : elemo¬
sinȩ cũ peccato aliquid studeamus acciꝑe.
aꝑta sacra scriptura nos ꝓhib&e dicens.
hostiȩ impioꝵ abominabiles. quȩ offerunt᷑
lere offertur. omp̃is dĩ non plac& iracun¬
diã. s irritat. H inc qq̃ rursus scriptuẽ.
Honora dnm detius iustis laboribus.
Qui gͦ male tollit. ut quasi bene p̃deat
constat sine dubio. quia dnm ñhonorat.

Expanded text:
honoris in locum sanctum mittitur, et alios ad sui honoris in locum sanctum mittitur, et alios ad sui similitudinem sub commodi datione constituit, plura male ordinando destruit, quam ille potest aedificare qui ab eo pecunias ordinationis accepit. Ne ergo sub obtentu eleemosynae cum peccato aliquid studeamus accipere, aperte sacra Scriptura prohibet dicens: Hostiae impiorum abominabiles, quia offeruntur lere offertur, omnipotentis Dei non placat iracundiam sed irritat. Hinc rursum scriptum est: Honora Dominum de tuis justis laboribus . Quisquis ergo male tollit, ut quasi bene praebeat, constat sine dubio quia Dominum non honorat.
Abbreviated transcription (Latin):
potest inhis quȩ ad faciẽ sunt pͣua sub¬
ripere. callide specie quasi pietatis in iecta
nititur supplantare. suadetq forsitan
deb̾e abhabentib accipi. ut sit qđ possit¬
um non habentib erogari. dũ mͦł sic ue¬
nena mor tisera elemosina cęlata obũbra¬
tione tranffundat. Nã nec uenatorferã
aut auẽ auceps deciperet. ł piscẽ pis¬
cator caper&. si ille laqueũ in aꝑto po¬
ner&. aut ille amũ aesea absc̃ ditũ nͣ hab̾e
dĩno gͦ metuenda & cauenda ẽ ostis astu¬
tia. neqͦs aꝑta nequeunt tẽptatione sub
uertere. latente telo seuius ualeat tru¬
cidare. Neq enĩ elemosina reputanda ẽ.
si pauꝑib. dispensetur. quod in exlicitis
rebus. accipitur. quia qui hac intentio¬
ne male accipit. ut quasi bene dispen set.
grauatur potiꝰ quã adiuuatur. Elemosina
redẽptoris nr̃is oculis illa plac&. quȩ ñ de
illicitis & iniquitatib congeritur. s quȩ
dereb concessit &bene acquisitis impendit᷑.

Expanded text:
potest in his, quae ad faciem sunt, prava surripere, callide specie quasi pietatis iniecta nititur subplantare, suadetque forsitan debere ab habentibus accipi, ut sit quod possit non habentibus erogari, dummodo vel sic venena mortifera elemosinae celata obumbratione transfundat. Nam nec venator feram, nec avem auceps deciperet, vel piscem piscator caperet, si aut itte laqueum in aperto proponeret, aut ille amum esca absconditum non haberet. Omnino ergo metuenda et cavenda est hostis astutia, ne, quos aperta nequit tevertere, latenter telo saevius valeat trucidare. Neque enim elemosina reputanda est, si pauperibus / dispensetur, quod ex inlicitis rebus accipitur, quia qui hac intentione male accipit, ut quasi bene dispenset, adgravatur potius quam iuvatur. Aelemosina redemptoris nostri oculis illa placet, quae non de inlicitis et iniquitate congeritur, sed quae de rebus concessis et bene adquisitis impenditur.
Abbreviated transcription (Latin):
illic ordines ꝑsymoniachã heresĩ q̃pͥma contra aeccłam orta & distencta male¬
dictioẽ dap̃nata ẽ c̃ferant᷑. hincgͦ agit᷑. ut sac̃ dotis dignitas in despectũ. & scssit
honor in cͥmine Perit itaꝙ reuentia. a mittit᷑ disciplina. quia qui culpas
debuit em̃dare c̃mitcit: & nefaria ãbitioẽ honorabilis sac̃ dotii ducit᷑ inde¬
prauatioẽ censura: Nla quis denuo uene̾t᷑ qđ uendit Autquis uile put& ee. qd
enit᷑: Unde ualde contristor. & terre illi cõdoleo quiadũ sem̃ spm̃ quẽ ꝑ manꝰ

Expanded text:
contra Ecclesiam orta et districta malecontra Ecclesiam orta et districta maledictione damnata est, conferantur. Hinc ergo agitur ut sacerdotii dignitas in despectu et sanctus sit honor in crimine. Perit itaque reverentia, adimitur disciplina, quia qui culpas debuit emendare committit, et nefaria ambitione honorabilis sacerdotii ducitur in depravatione censura. Nam quis denuo veneretur quod venditur, aut non vile putet esse quod emitur? Unde va
Abbreviated transcription (Latin):
laudabilis. ad augñtũ głȩ sue uigilantiorẽ se deb& ⁊ ꝓuidã exhibẽ. ut qͦs c̃silie
regit extius. ꝑire interius non ꝑmittat. quatinꝰ ꝑfructũ pe sollititudini. post
huiꝰ qđ geritis tpr̃alis regni fastigiũ. ad egͥna dõ auctore gaudia possitis ⁊ regna
ꝑtingẽ. Qđ qͥdẽ hac uob̾ cͣfidimꝰ posse ratioẽ contingẽ. siuit̃ alia bona deordi¬
nandis curã sac̾dotib gesseritis: Quoꝵ offitiũ intanta illic sic̃ didicimꝰ ambi¬
tione ꝑductũ ẽ. ut sac̃dotes subito qđ graue ẽ nimis. exlaicis ordinent᷑: S quusti
Hi gͥ quineedũ qđ doeẽ debeant di dieert̃. qd̾aliud agit᷑. nͨ ut paucoꝵ ꝓuectus illicitꝰ.
pe ubi nullus regłaris ordo seruat᷑ Nã quiadeiꝰ regim̃ in ꝓuidus & p̃cipitatus ac¬
cedit. qua ãmonitione subiectos. adific&. cuiꝰ exẽplũ nonrationẽ docuit. se derroreͫ
ud& ꝓfecto. pud& aliis ĩꝑare. qđ ipse nescit custo dire Nec illud qͥdẽ qđ similit̃ in

Expanded text:
dabilis, ad augmentum gloriae suae vigilantiorem se debet et providam exhibere, ut quos consilio regit exterius, perire interius non permittat; quatenus per fructum piae sollicitudinis, post hujus, quod geritis, temporalis regni fastigium, ad aeterna, Deo auctore, gaudia possitis et regna pertingere. Quod quidem hac vobis confidimus posse ratione contingere, si inter alia bona de ordinandis curam sacerdotibus gesseritis. Quorum officium in tantam illic, sicut didicimus, ambitionem perductum est, ut sacerdotes subito, quod grave nimis est, ex laicis ordinentur. Sed quid Hi ergo qui necdum quod docere debeant didicerunt, quid aliud agunt, nisi ut paucorum provectus illicitus pe ubi nullus regularis ordo servatur? Nam qui ad ejus regimen improvidus et praecipitatus accedit, qua admonitione subjectos aedificet, cujus exemplum non rationem docuit, sed errorem? Pudet profecto, pudet aliis imperare quod ipse nescit custodire. Nec illud quidem quod similiter
Abbreviated transcription (Latin):
excellentiã uram pat̾no affectũ petimꝰ. ut dehuiꝰ pͣuitatis em̃datioẽ dm̃ uob placabi¬
lẽ faciati : Et ut nulia deinceps ualeat occasioẽ c̃mitti. sy nodũ fieri iussio urã ẽs¬
tituat ubi p̾sente dilectissimo filio nrõ cyriaco abb̃e. sub districta anathematis int̾¬
positior̃ debeat int̾ dici neullus exlaico habitu subito adepãtus audãt gradũ ac¬
cedere: neq ꝓȩccdasticis ordinib quilib& qͥcꝗͣ dore. ł sit aisus acciꝑe: & utdñs &

Expanded text:
affectu, petimus ut de hujus pravitatis emendatione Deum vobis placabilem faciatis. Et ut nulla deinceps valeat occasione committi, synodum fieri jussio vestra constituat, ubi, praesente dilectissimo filio nostro Cyriaco abbate, sub districta anathematis interpositione debeat interdici, ne ullus ex laico habitu subito ad episcopatus audeat gradum accedere, neque pro ecclesiasticis ordinibus quilibet quidquam dare vel ausus sit
Abbreviated transcription (Latin):
onita autẽ uitȩ apbr̃is inquirere
adiaconib uero ordinẽ disciplinę.
Propt̃ quod p̃coruos conseruos & aduitores
meos. ut discatis attentius. animarũ eurã
gerere. ⁊ ꝓ oñib stare. maxime tam̃ ꝓlisqͥ
incultu diuino laborant.

Expanded text:
onita autem vitae a Patribus inquirere. A diaconibus vero ordinem disciplinae, propter quod deprecor vos conservos et adjutores meos, ut discatis attentius animarum curam gerere, et pro omnibus stare, maxime tamen pro his qui in cultu divino laborant.
Abbreviated transcription (Latin):
tinebat soluatur. ita ut uidelic& me
dietatẽ UUeregeldi eiꝰ ep̃c utilitatibus
eccłȩ cui p̃fuit tribuat. & alterã medi¬
etatẽ inelemosinã eiꝰ uiste disꝑtiat.
quia nullus nobis eiꝰ heres ꝓmior
ui detur. quã ille qui ipsum dño sociaũ.¬

Expanded text:
tinent, solvantur, ita videlicet, edietatem Wirigeldi ejus episcopus utilitatibus ecclesiae, cui praefuit, tribuat, et alteram medietatem in eleemosynam illius juste dispertiat, quia nullus nobis ejus heres proximior videtur, quam ille, qui ipsum Domino socia
Abbreviated transcription (Latin):
toris nr̃i ihũ xp̃i quã apłi p̃dicauert̃. predicare negleximus. ueerit nob̾
sisilentio ueritatẽ oppresserimus. quierogare numulariis iubem᷑. id est
xpiãnos ppłos imbuere & docere. Quid in ipsius xp̃i fut᷑o dicturi sumꝰ
examine. sisermonis eiꝰ iũtatẽ confundim᷑ p̃dicare: Qd erit denob̾ cũ de
cõmissis nob̵ aiãb & deoffitio suscepto rationẽ uistus uidex xpc̃ ds̃¬

Expanded text:
tri Jesu Christi, quam apostoli praedicaverunt, praedicare neglexerimus. Vae erit nobis, si silentio veritatem oppresserimus, qui erogare nummulariis jubemur, id est, Christianos populos imbuere et docere. Quid in ipsius Christi futuro dicturi sumus examine, si sermonis ejus veritatem confundimur praedicare? Quid erit de nobis, cum de commissis nobis animabus, et de officio suscepto rationem justus judex Chris
Abbreviated transcription (Latin):
gnorantia mat̾ cuncteꝵ erroꝵ maume insacerdotibꝰ dĩ. uitanda est qͥ docendi
officiũ inppłis susceper. Sacdotes enĩ legere scã scriptura ammonꝙ. paulo apło
dicente ad timotheũ in tende lȩctioniꝰ. exhortationi. Doctores sengier se ꝑma
eoꝵ in p̃dicatione. & doctrina c̃sistat. atq aedificent cunctos tã fidei scientia
quã operũ disciplina

Expanded text:
a est, qui docendi officium in populis susceperunt. Sacerdotes enim legere sancta Scriptura admonet, Paulo apostolo dicente ad Timotheum: Intende lectioni et exhortationi . Doctores enim semper seus in praedicatione et doctrina consistat, atque aedificent cunctos tam fidei scientia, quam operum disciplina
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s. om̃sq nob̃ fidelit̾ obędientes utipsi existere. qm̃ nec alit̾ terra parit
fructus suos. nͥ culta receꝑit sem̃. & irrigata germinauiͣt᷑. & pariat q̃ ẽ
paritura. Sic & ois hõ quilibent nonsusceꝑit uerbũ dĩ. Iuudq incorde suo
germinare nonsinerit. acminime crediderit doctorib &epĩs suis nonbe¬
niuolus s rebellis. atq in obȩdiens extiterit. fructũ non germinabit nec
pari&. s similis ẽ arbori illi deqͣ dñs ait. Ois arbor q nonfac̾ fructũ bonũ
excidet᷑. & in ignẽ mittetur. Dł epm aparteat sine int̃missior

Expanded text:
eliter obedientes existere, quoniam nec aliter terra pariet fructus suos, nisi culta receperit semen et irrigata germinaverit et pariat quae est paritura. Sic omnis homo qui libenter non recipit verbum Dei, illudque in corde suo germinare non sinit, ac minime crediderit doctoribus et episcopis suis, non benevolus sed rebellis atque inobediens exstiterit, fructum non germinabit, nec pariet, sed similis est arbori illi de qua Dominus ait: « Omnis arbor, quae non facit fructum bonum, excidetur et in ignem mittetur . » Primus
Abbreviated transcription (Latin):
me sꝑnit. & quiuos recipit. merecipit. & qui me recipit. recipit eũ qͥme
misit. Nichil enĩ inustius. ł inhonestius est quã filios patrib rebelles. aut
cłos ł laicos. doctorib seu discipłos magistris in obȩdientes. ł ꝓt̾uos existere.
Nouimꝰ enĩ primũ hoĩem ꝑmobȩdientia cecidisse. Idcirco om̃s hocuitiũ su¬
moꝑe cauẽ debemꝰ. & quia dñs sr̃bis resistit. humilib aut̃ dat grãm¬

Expanded text:
 qui vos recipit, me recipit, et qui me recipit, recipit eum qui me misit , » nihil enim injustius vel inhonestius est quam filios patribus rebelles, aut clericos vel laicos doctoribus seu discipulos magistris inobedientes vel protervos existere. Novimus enim primum hominem per inobedientiam cecidisse, idcirco omnes hoc vitium summopere cavere monemus. Et quia Dominus superbis resistit, humilibus autem dat gra
Abbreviated transcription (Latin):
nonsoli hoc agare debent. s testes
habeant secũ. ut do ꝑfecte in sacratis
cdhio locis saerificare ꝓbentus. Ait nãꝙ
auctoritas legis diuine. Uide ne offe¬
ras holo causta tua momĩ loco quẽ ui¬
deris . s in loco quẽ elegerit tibi ch̃s dstinus

Expanded text:
non soli hoc agere debent, sed testes cum adhibeant, ut Deo perfecte in sacratis Domino locis sacrificare probentur. Ait namque auctoritas legis Divinae: Vide, ne offeras holocausta tua in omni loco, quem videris; sed in loco, quem elegit Dominus Deus
Abbreviated transcription (Latin):
abalio principe. ł amico suo seu perbereditariã sortẽ sibi deuenerit tadqui¬
sierint donare eis liceat hanc cui uoluerint dũ uiuunt ꝓremedio anime
adȩccłam quãcũq elegerint. łfonsanguieis siis ł amicis. Sin aut̃ antea obie¬
rint quã firmit̃ ꝑfeci̾nt. altari cui seruiunt oã pp&uo scĩficent᷑. ⁊ inuis
tradant᷑. Si milit̾ depbr̃is. statutũ ẽ.¬

Expanded text:
ab alio principe, vel amico suo, seu per haereditariam sortem sibi devenerit, vel acquisierunt, donare eis liceat hanc cui voluerint, dum vivunt, pro remedio animae, ad Ecclesiam quamcunque elegerint, vel consanguineis suis vel amicis. Sin autem antea obierint quam firmiter perfecerint, altari cui serviunt omnia perpetuo sanctificentur, et in jus tradantur. Similiter de presbyteris statutum e
Abbreviated transcription (Latin):
e inde dignũ ac necessari ũ ẽ. ut
missi ꝑ queq loca directa simul
cum epis unnis cuĩq dioceseos ꝑspici¬
ant loca monasteriorũ canonicoꝵ si
co sit posita ubi necessariũ cõ modũ
nasterii. sic̃ in scã regula p̾cipitur.¬

Expanded text:
: « Dignum et necessarium est, ut missi per quaeque loca directi simul cum episcopo uniuscujusque dioecesis perspiciant loca monasteriorum canonicorum pco sint posita, ubi necessarium commodum monasterii, sicut in S. Regula dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
habeant. in quo saluari possint ani¬
me in eis cõmorantiũ sub disciplina
canonca ł regulari. Ubi aut̃ alit̃ in¬
uentȩ fuerint. hoc om̃imodis epẽ lo¬
ci illius faciat em̃dare. ut eõ dignã
ꝓfestioni eoꝵ eustodiama habeant
canonici ł monachi atq nonnales.
ne detur eis occano male faciendi qđ¬

Expanded text:
habeant, in quo salvari possint animae in eis commorantium sub disciplina canonica vel regulari. Ubi autem aliter inventa fuerint, hoc omnimodis episcopus loci ipsius faciat emendari, ita ut condignam professioni eorum custodiam habeant canonici vel monachi atque nonnanes, ne detur eis occasio maleficiendi, q
Abbreviated transcription (Latin):
cipia q̃ pro eccłastico hoie dabunt᷑ mȩccłe seruitute ꝑmaneant. & eccłas¬
tieus hõ qͥcͣ mutat᷑ ꝑ p&ua libertate fruat᷑. Qd enĩ semel dnõ consecratũ
est. adhumanos usus iãtrans ferri non potest. ait enĩ lex. Si qͥs mutaui¬

Expanded text:
ro ecclesiastico homine dabuntur, in ecclesiae servitute permaneant, et ecclesiasticus homo qui commutatur, perpetua libertate fruatur. Quod enim semel Domino consecratum est, ad humanos usus jam transferri non potest. Ait enim lex: Si quis mutave
Abbreviated transcription (Latin):
iuagationẽ ab epatus laboribus eligere. ⁊ silentio atꝙ otio uitã degere. magis
app&eant. quã in his quȩsibi cõmissasunt ꝑmanere dicente a nõ. Beatus quiꝑseuera¬
uit usq infinẽ. unde nãqẽ beata perseuãntia. nͥ deuirtute sapientie:᷑ Qm̃ sed apłi

Expanded text:
et vacationem ab episcopatus laboribus eligere, et silentio atque otio vitam degere magis et vacationem ab episcopatus laboribus eligere, et silentio atque otio vitam degere magis appetant, quam in his, quae sibi commissa sunt, permanere, dicente Domino: Beatus qui perseveraverit usque in finem . Unde namque est beata perseverantia, nisi de virtute patientiae? Quoni
Abbreviated transcription (Latin):
suas. uxta ꝓfetȩ uocẽ uocẽ. sic̃ serpentes uenenũ aspidũ sublabis eoꝵ
Necnos pigeat tẽporalis cruciatꝰ ꝙ apĩ noĩe. s emolum̃ta fut᷑e retrbutiõis
huiꝰ scłi uerationes nos tolerare ꝑsuadeant. Scriptũ quippeẽ: Quidretribuã
dnõ pro hoĩb quȩ retribuit mͥ Calicẽ salutaris accipiã. ⁊ nom̃ dnĩ in uocabo
Tantũ n a nob̃ erigit᷑. quantũ possumꝰ famulatus nri obsequio cõmodare.
Unde quidẽ tanto nos necesseẽ inportunis p̃dicationib insistere. quanto
nobis ꝑfecte negociationis credit᷑. duplicata talentoꝵ assignatio. atꝙ
anĩce uocis adsuscipiendã eius requiẽ ꝑsuad& assertio. Suggestũ nã ꝙ ẽ.
nobis qđ preceritis laboribus ⁊ infestacionibꝰ non nulli urm̃ assignatos sibi & adõ cõmis¬
sas relinquunt plebes. ⁊ fut᷑o plures relinquere uelint eas quas tueri debeant. & pro

Expanded text:
suas, juxta prophetae vocem , sicut serpentes: venenum aspidum sub labiis eorum. suas, juxta prophetae vocem , sicut serpentes: venenum aspidum sub labiis eorum. Nec nos pigeat est: Quid retribuam Domino pro omnibus quae retribuit mihi ? Calicem salutaris accipiam, et nomen Domini invocabo. Tantum enim a nobis exigitur, quantum possumus famulatus nostri obsequio commodare. Unde quidem tantum nos necesse est importunis praedicationibus insistere, quanto nobis perfectae negotiationis creditur duplicata talentorum assignatio, atque dominicae vocis, ad suscipiendam ejus requiem, persuadet assertio Suggestum namque o praeteritis laboribus et infestationibus nonnulli vestrum assignatas sibimet, et a Deo commissas relinquunt plebes, et in futuro plures relinquere velint eas, quas tueri debent, ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
nũ ueneno mortifero. qui sursũ atq deorsũ circuit. querens quẽ deuor&.
nde uigilare: ⁊ sobrii ẽe adorationes. & dõ ꝓpinquare debemꝰ. & fatuas anõ au¬
xiliante hominũ insidias ꝓut dñs posse dederit respuere. ⁊ patresequi. & ñ
plius amemꝰ. qui proeis elaborare ꝓ quib&iã animas ponere debemꝰ. studeamꝰ
nerepbi in conspectu dĩ inueniamur. s fructuosos illi manipulos de cõmissos¬
de cõmissis nob̵ gregib ipso adminiculante p̾sentare ualeamꝰ. quãquã multi
nos ꝑsequant᷑. ⁊ oues apĩ dilacerare desiderent. Qui quasi in uestib ouiũ
apparent: intus aut̃ lupi rapaces. quos exfructib cognoscimꝰ. Istiprime qͥde
contrahent adꝑditionẽ. subruentes ⁊ inuiriantes pat̾nus doctrinas. sic̃ &
scas script᷑as. adꝑditionẽ suã quos oport& prescientes cauere. nemalitiã
eoꝵ quida secuti abscidant᷑ apropͥa firmitate. Exacuunt enĩ linguas

Expanded text:
i sursum atque deorsum « circuit quaerens quem devoret . » Unde vigilare et sobrii esse ad orationes, et Deo propinquare debemus, et fatuas, Domino auxiliante, hominum insidias, prout Dominus posse dederit, respuere, et patres sequi, et non plius quam pro eis elaborare, pro quibus etiam animas ponere debemus, studeamus, ne reprobi in conspectu Dei inveniamur, sed fructuosos illi manipulos de commissis nobis gregibus, ipso adminiculante, praesentare valeamus: quamquam multi nos persequantur, et oves Christi dilacerare desiderent, qui quasi in vestibus ovium apparent, intus autem sunt lupi rapaces, quos ex fructibus cognoscimus: isti primo quidem contrahunt ad perditionem, subvertentes et injuriantes paternas doctrinas sicut et sacras Scripturas, ad perditionem suam, quos oportet praescienter cavere, ne malitia eorum quidam seducti, abscindantur a propria firmitate: Exacuunt enim linguas
Abbreviated transcription (Latin):
sitã conscientiã. qpt̃ qđ iugilate & orate. ut nonintretis intẽptacionẽ.
Quȩ u m̃tis transgressio oꝑat᷑. in his quenoncredider̃ sermonib dnĩ. & recesse¬
runt ꝓsua quiecȩ aseruitio sibi cõmisso. & sius se subdider uoluptatib Talib
quippe ⁊ alis ꝓppło dĩ constricti necessitatib neꝑatis unacũ oĩb uob cõmis¬
sis. s salui sttis indie &̃nȩ retributions hortam grãm uram̃ exemple eiꝰ. quipro¬

Expanded text:
iam . Propter quod, vigilate et orate, ut non intretis in tentationem . Quae vero mentis transgressio operatur in his, qui non crediderint sermonibus Domini, et recesserint pro sua quiete a servitio sibi commisso, et suis se subdiderint voluptatibus? Talibus quippe et aliis pro populo Dei constricti necessitatibus, ne pereatis una cum omnibus vobis commissis, sed salvi sitis in die aeternae retributionis, hortamur