comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uox & flebilis audiebatur planctus ploratorum
infantium : Simili autem poena seruus cum domino
afflictus : & popularis homo regi similia passus:
Similiter ergo omnes uno nomine mortis morcuos
habebant hnumerabiles: nec enim ad sepeliendũ
uiui sufficiebant. Qnm unomom̃to : quaeerat prae¬
clarior natio illorum exterminata ẽ : De omnibus exũ
ũicredentes propterbeneficia: Tunccum primum fuit
exterminium primogenitorum: spanderunt popu¬
r& omnia & nox in suo cursu medium iter haber& :
Omnipotens sermotuus exiliens decaelo aregalibus
sedibus : Durus debellator in mediam exterminii
terram prosiliuit gladius acutus insimulatum impe
rium tuum portans : & stans repleuit omnia morte:
&usque ad caclum adtingebat stans interrar:
Tunc continuo uisus somniorum malorum turbaue¬
runt illos : & timores superuenerum insperati
& alius alibi proiectus semiuiuus : Propter quam
moriebatur causam de monstrabat mortis : Visio¬

Expanded text:
vox et flebilis audiebatur planctus ploratorum vox et flebilis audiebatur planctus ploratorum infantium simili autem poena servus cum domino adflictus et popularis homo regi similia passus simihabebant innumerabiles. Nec enim ad sepeliendum vivi sufficiebant: quoniam uno momento, quae erat praeclarior, natio illorum exterminata est. De omnibus enim non credentes propter veneficia, tunc vero primum cum fuit exterminium primogenitorum, spoponderunt popunt omnia, et nox in suo cursu medium iter haberet, omnipotens sermo tuus exsiliens de coelo a regalibus sedibus durus debellator, in mediam exterminii terram prosiliit gladius acutus, insimulatum imperium tuum portans et stans replevit omnia morte et usque ad caelum adtingebat stans in terra tum continuo visus somniorum malorum turbaverunt illos et timores supervenerunt insperati et alius alibi proiectus semivivus propter quam moriebatur causam demonstrabat visio
Abbreviated transcription (Latin):
ducem habuerunt ignotaeuiae & solem sinelaet¬
ta: boni hospitii praestitisti digniquidem illi
carere luce: & paticarterem tenebrarum quiin¬
clusos custodiebant filio stuos: perquos incipiebat
incorruptum legis lumen sacculo dari: cum cogi¬
tarent iustorum occidere in fantes & uno exposito
filio & liberato intraductionem illorum multtudi¬
nemfiliorum absculisti: & pariter illos perdidisti
in aquam ualidam: Illa nox enim ante cognita ẽ a pa¬
tribus tirĩs utdiere scientes quibus iuramentis credide¬
tunt: animae quiores essent Suscepta ẽ autem apo¬
pulotuo sanitas quidem iustorum :¬
piustorum autem ex terminatio: sicutenim laesisti ad¬
uersarios : sic nos prouocans magnificasti: absconse
eum sacrificabant iusti pueribonorum : &iustitiae
legem in concordiam disposuerunt similiter bona
& mala recepturos iustos patrias decantantes lau¬
des : Resonabat autem in conueniens humicorum

Expanded text:
ducem habuerunt ignotae viae et solem sine laesducem habuerunt ignotae viae et solem sine laesura boni hospitii praestitisti digni quidem illi carere luce et pati carcerem tenebrarum qui inclusos custodiebant filios tuos per quos incipiebat incorruptum legis lumen saeculo dari cum cogitarent iustorum occidere infantes et uno exposito filio et liberato in traductionem illorum multitudinem filiorum abstulisti et pariter illos perdidisti in aquam validam illa nox ante cognita est a parentibus nostris ut vere scientes quibus iuramentis crediderunt animaequiores essent suscepta est autem a populo tuo sanitas quidem iustorum iniustorum autem exterminatio sicut enim laesisti adversarios sic nos provocans magnificasti absconse enim sacrificabant iusti pueri bonorum et iustitiae legem in concordia disposuerunt similiter bona et mala percepturos iustos patri iam decantantes laudes resonabat autem inconveniens inimicorum
Abbreviated transcription (Latin):
patus ess& ineffugabilem sustinebat ne cessitatem :¬
una enum catena tenebrarum: omnes erant conliga¬
ti: siue sps sibilans : autinterspissos ramos auium
sonus suauis autius a quae decurrentis nimium : aut
sonus ualidus praecipitatarum p&tarum. aududen¬
tium animalium cursus inuisus : autnugientium
ualida bestiarum uox autresonans dealtissimis
montibus echo Deficientes faciebantillos pra&i¬
more: omnis enim orbisterrarum: limpido lumi¬
nabatur lumine & non impeditis operibus contine¬
batur : solis autem illis superposita erat grauis nox:
Imago tenebrarum quae superuentura illis erat:
ipsiergo sibi erant grauiores tenebris
Sc̃is autemtuis: maxima eratlux : &horum quidem
uocem audiebant : sed figuram non uidebant: &
quia non &ipsi pereadem passierant magnifica¬
bant : & quiante laesierant : qnm̃ non laedebantus
gratias agebant &ut ess& differentia donuni
pecebant: propter quodĩgnaardentem colũnam

Expanded text:
patus esset ineffugibilem sustinebat necessitatem patus esset ineffugibilem sustinebat necessitatem una enim catena tenebrarum omnes erant conligati sive spiritus sibilans aut inter spissos ramos avium sonus suavis aut vis aquae decurrentis nimium aut sonus validus praecipitarum petrarum aut ludentium animalium cursus invisus aut mugientium valida bestiarum vox aut resonans de altissimis montibus echo deficientes faciebat illos prae timore omnis enim orbis terrarum limpido luminabatur lumine et non inpeditis operibus continebatur solis autem illis superposita erat gravis nox imago tenebrarum quae superventura illis erat ipsi ergo sibi erant graviores tenebris sanctis autem tuis maxima erat lux et horum quidem vocem audiebant sed figuram non videbant et quia non et ipsi per eadem passi erant magnificabant et qui ante laesi erant quoniam non laedebantur gratias agebant et ut esset differentia donum petebant propter quod igni ardentem columnam
Abbreviated transcription (Latin):
& sinihil illos ex monstris perturbabat: Transitu
animalium & serpentium sibilatione commoti
tremebundiperibant : &aerem qũ enulla ratio¬
ne quis effugere poss& negantes seuidere. Cum sit
enim timida nequitia : data ẽ inomnium condem¬
natione: semperenim praesumit saeua conturba¬
ta conscientia. nihilenim e timor: nisi praesump¬
tionis ad iutorium. proditio cogitationis auxiliorũ
&dum ab introminor ẽ exspectio maiorem compu¬
tat scientiam eius causae dequatormentum praes¬
tat: illiautem quiin potentem uere nactem : & ab in¬
fimis & ab altissimis inferis superuenientem:
eundem somnum dormientes : aliquando mons¬
trorum exagitabantur timore Aliquando ani¬
mae deficiebant traductione : subitaneus enim
illis & insperatus timor superuenerat: deinde
siquisquam exillis decidiss& custodiebatur in carce¬
re sine ferro reclusus: sienim rusticus quiserat.
aut pastor autagricola horum operarius praeoccu¬

Expanded text:
et si nihil illos ex monstris perturbabat transitu et si nihil illos ex monstris perturbabat transitu animalium et serpentium sibilatione commoti tremebundi peribant et aerem quem nulla ratione quis effugere posset negantes se videre cum sit enim timida nequitia dat testimonium condemnata semper enim praesumit saeva conturbata conscientia nihil enim est timor nisi praesumptionis adiutorium proditio cogitationis auxiliorum et dum ab intro minor est expectatio maiorem putat scientiam eius causae de qua tormentum praestat illi autem qui inpotentem vere noctem et ab infimis et ab altissimis inferis supervenientem eundem somnum dormientes aliquando monstrorum exagitabantur timore aliquando animae deficiebant traductione subitaneus enim illis et insperatus timor supervenerat deinde si quicumque ex illis decidisset custodiebatur in carcere sine ferro reclusus si enim rusticus quis erat aut pastor aut agri laborum operarius praeoccu
Abbreviated transcription (Latin):
gae noctis compediti : Indusi subtectis fugitiui perpe¬
tuae prouidentiae p̃lacuerunt: &dumputant se
latere in obscuris peccatis : tenebro soobliuionis ue¬
lamento dispersi sunt Pauentes horrende : & cum
ammiratione nimia perturbati: neque enim quae con¬
ti nebat illos spelunca sine timore custodiebat. Qnm̃
sonitus descendens perturbabatillos : & personae
tristes apparentis pauorem illis praestabant: &ig¬
nis quidem niulluis noterat illis lumen praebere:
nec siderum ln adidae flammae inluminare pote¬
rant illam nocters horrendam:
Apparebat autem illis subitaneus ignis timore plenus.
&timore percus sullius quae nonui debatur faciei.
Aestimabant d&eriora esse quaeuidebantur : & magicȩ
artis appositierant derisus . & sapientiae gloria cor¬
reptio cum contumelia: illienim qui promittebant
timores & turbationes expelleres ab anima languen¬
te : Hicum derisu plenitimore languebant Nam

Expanded text:
gae noctis conpediti inclusi sub tectis fugitivi perpegae noctis conpediti inclusi sub tectis fugitivi perpetuae providentiae iacuerunt et dum putant se latere in obscuris peccatis tenebroso oblivionis velamento dispersi sunt paventes horrende et cum admiratione nimia perturbati neque enim quae continebat illos spelunca sine timore custodiebat quoniam sonitus descendens perturbabat illos et personae tristes apparentes pavorem illis praestabant et ignis quidem nulla vis poterat illis lumen praebere nec siderum limpidae flammae inluminare poterant illam noctem horrendam apparebat autem illis subitaneus ignis timore plenus et timore percussi illius quae non videbatur faciei aestimabant deteriora esse quae videbantur et magicae artis adpositi erant derisus et sapientiae gloriae correptio cum contumelia illi enim qui promittebant timores turbationes expellere se ab anima languente hi cum derisu pleni timore languebant nam
Abbreviated transcription (Latin):
Craitura enim tibi faceori deseruiens excande scit intor¬
mentum aduersus inuistos. &leniorfit adbenefaci¬
endum : ꝑhis qui in te confidunt : Propterhoc & tunc
in omnia transfigurata: omnium nutrici gratiae tuȩ
deseruiebant. ad uolunta tem horum : quia tedeside¬
ratisunt
Vtscirent filuitui quos dilexistidne : qnm̃ nonnatiui¬
tatis fructus pascunt homines sed sermotuus: hos
quunte crediderint conseruat: Quod enim abigne
non poterat ex terminari : statim ab exiguo radio
solis cale factum tabescebat. ut notum omnibus ess& :
oport& praeuenire solem ad benedictionẽ tuã
adorientem lucis ad orare: Ingratienim fides tã¬
quam hibernalis glacies tabescit & disperi&
tamquam aqua superuacua:
Magna enim sunt iudiciatuad ne: & in enarrabilia uer¬
batua : Propter hoc in disciplinatae animae erraue¬
runt : Cumenim persua sum habent iniqui posse
dominari nationiscaẽ. uinculis tenebrarum & lon¬

Expanded text:
creatura enim tibi factori deserviens excandescit in torcreatura enim tibi factori deserviens excandescit in tormentum adversus iniustos et lenior fit ad benefaciendum pro his qui in te confidunt propter hoc et tunc in omnia transfigurata omnium nutrici gratiae tuae deserviebant ad voluntatem horum qui a te desiderati sunt ut scirent filii tui quos dilexisti Domine quoniam non nativitatis fructus pascunt homines sed sermo tuus hos qui in te crediderint conservat quod enim ab igni non poterat exterminari statim ab exiguo radio solis calefactum tabescebat ut notum omnibus esset quoniam oportet praevenire solem ad benedictionem tuam et ad orientem lucis tibi adorare ingrati enim fides tamquam hibernalis glacies tabescit et disperiet tamquam aqua supervacua magna enim sunt iudicia tua et inenarrabilia verba tua propter hoc indisciplinatae animae erraverunt dum enim persuasum habent iniqui posse dominari nationi sanctae vinculis tenebrarum et lon
Abbreviated transcription (Latin):
Quod erum mirabile erat : iaqua qua eomnia extinguit
plus ignis ualebat: uindexest enim orbis iustorum:
quodam enim tempore mansu&abatur ignis ne com¬
burerentur qua ea dimpios missa erant animalia. sed
utipsi uidentes scirent : qnm̃ dĩiudicio patiuntur persecu¬
tonem : & quodam tempore: inaqua superurtutem
ignir exardebat undique ut iniquae terraenationem
& terminar& proquibus angelorum esca nutristi populũ
Stparatum panem decuelo praestRisti illis sine labore :¬
omne delactamentum in sehabentem. & omnissaporis
suauitatem substantiã enim tuã : & dulcediuem tuam quam
infilios habes ostendebas & deseruiens unius cuiusque uo¬
luntati ad quod quis uolebat conuertebatur : Nx autẽ
& clacies sustinebant uimignis: & non tabescebant. ut sci¬
rent quin fructus inimicorum exterminabat ignis
ardens in grandine & pluuia corus cans: hocautem iterũ
utnutrirentur iusti : &iam sua eiurtutis oblitus est :¬

Expanded text:
quod enim mirabile erat in aqua quae omnia extinguit quod enim mirabile erat in aqua quae omnia extinguit plus ignis valebat vindex est enim orbis iustorum quodam enim tempore mansuetabatur ignis ne conburerentur quae ad impios missa erant animalia sed ut ipsi videntes scirent quoniam Dei iudicio patiuntur persecutionem et quodam tempore in aqua super virtutem ignis ardebat ut iniquae terrae nationem exterminaret pro quibus angelorum esca nutristi populum tuum et paratum panem e caelo praestitisti illis sine labore omne delectamentum in se habentem et omnis saporis suavitatem substantia enim tua dulcedinem tuam quam in filios habes ostendebat et serviens uniuscuiusque voluntati ad quod quis volebat convertebatur nix autem et glacies sustinebant vim ignis et non tabescebant ut scirent quoniam fructus inimicorum exterminabat ignis ardens in grandine et pluvia coruscans hoc autem iterum ut nutrirentur iusti etiam suae virtutis oblitus est
Abbreviated transcription (Latin):
quiatues quiliberas ab omnimalo: illos enim locustarũ
& muscarum occiderunt morsus : & non estinuenta sani¬
tas animaeillorum. quia digni erant ab huius modi ex¬
terminari : filio sautuos suec draconum uenenatorum
uicerunt dentes:
Miseri cordia enumtua adueniens sanabat illos : in memo¬
ria enum sermonum tuorum examinabantur : & salua¬
bantur. Nein altam incidentes obliuionem: non possent
tuo uti adiutorio: &enim neque herba neque mala¬
ma sanauit illos: sed tuus dnẽ sermo qui sanat omnia:
ues dñẽ quiuitae & mortis habes potestatem: & de¬
ducis ad portas mortis & reducis: homo autem occidit
quidem permalitiam animam suam . &cum exieritsps
non reuert&ur : nec reuocabit animam quaerecep¬
taest. sed tuam manum effugere in possibile est:
degantes enim nosse te impii : perfortitudinẽ brachutui
flagellatisunt. Nouis aquis & grandinibus & pluuiis
persecutionem passi sunt & perignem consummati:

Expanded text:
quia tu es qui liberas ab omni malo illos enim lucustarum quia tu es qui liberas ab omni malo illos enim lucustarum et muscarum occiderunt morsus et non est inventa sanitas animae illorum quia digni erant ab huiusmodi exterminari filios autem tuos nec draconum venenatorum vicerunt dentes misericordia enim tua adveniens sanabat illos in memoria enim sermonum tuorum examinabantur et salvabantur ne in altam incidentes oblivionem non possent tuo uti adiutorio etenim neque herba neque malagma sanavit illos sed tuus Domine sermo qui sanat omnia tu enim vitae et mortis habes potestatem et deducis ad portas mortis et reducis homo autem occidit quidem per malitiam animam suam et cum exibit spiritus non revertetur nec revocabit animam quae recepta est sed tuam manum effugere inpossibile est negantes enim nosse te impii per fortitudinem brachii tui flagellati sunt novis aquis et grandinibus et pluviis persecutionem passi et per ignem consummati
Abbreviated transcription (Latin):
arum exterminati sunt: proquibus tormentis benedispo¬
suisti populumtuum. quibus dedisti concũpiscentiã. delec¬
tamenti sui : nouum saporem escam parans eis ortygo¬
m& ramutilliquidem concupiscentes escam. propterea quȩ
illis ostensa & missa sunt : &iam anecessaria concupiscen¬
tia auerterentur :¬
Hia utem in breui in opes facti : nouamgustauer̃ ȩscã :O porte¬
batenĩillis quidem sine excusatione superuenire interitũ:
exercentibus trrannidem: Hi sautem tantum ostendere :¬
quem ad modum inimicullorum exter̾minabantur: &¬
enim cum superuenit illis saeuabestiarum ira morsibus
peruersorum colubrorum exterminabantur: sed non
inperp&uum permansit iratua : sed ad correptionem
inbreui turbati sunt. signum habentes salutis. ad comine¬
morationem mandati legistuae: Quienim conuersus ẽ:
non perhoc quoduidebat sanabatur. sed perte omniũ
suluatorem : & in hoc autem ostendisti in imicis nostris:

Expanded text:
arum exterminati sunt pro quibus tormentis bene dispoarum exterminati sunt pro quibus tormentis bene disposuisti populum tuum quibus dedisti concupiscentiam delectamenti sui novum saporem escam parans eis ortygometram ut illi quidem concupiscentes escam propter ea quae illis ostensa et missa sunt etiam a necessaria concupiscentia averterentur hi autem in brevi inopes facti novam gustaverunt escam oportebat enim illis quidem sine excusatione supervenire interitum exercentibus tyrannidem his autem tantum ostendere quemadmodum inimici illorum exterminabantur etenim cum supervenit illis saeva bestiarum ira morsibus perversarum colubrarum exterminabantur non in perpetuum permansit ira tua sed ad correptionem in brevi turbati sunt signum habentes salutis ad commemorationem mandati legis tuae qui enim conversus est non per hoc quod videbat sanabatur sed per te omnium salvatorem et in hoc autem ostendisti inimicis nostris
Abbreviated transcription (Latin):
sragilia uasa &sculptilia fingit: Omne senim inspienter
& infelices supramodum animae superbi sunt in imici
populitui : &imperantes illi:
Iim̃ omnia idola nationum aestimauerunt deos quibus¬
neque oculorum uisus ẽ aduidendum neque narer
od percipiendum spm̃ : neque aures ad audiendum
ecdigitimanuum ad tractandum : sed & pedeseorum
pigti ad ambulandum: Homo enim fecitillos & qui
ssm̃ mutatus ẽ finxtillos : Nemo enim sibi similem homo
soocont dm̃ fingere : cumsitenim mortalis mortuum
finꝗt maonbus iniquis: melior ẽ enimipsehisquos colit
quia ipse quidem uixit cumess& mortalis illi autẽ nũquã :¬
sed & animalia miserrima colunt: Insensat cenim cõpara¬
ta his. alii sunt deteriora. sed nec aspectu aliquis ex his ani¬
malibus: bona potest conspicere : Effugerunt autem dĩ
laudem : & benedictionem eius: propt̃h perhaec similia
passi sunt digne tormenta: & permultitudinem befsti¬

Expanded text:
fragilia vasa et sculptilia fingit omnes enim insipientes fragilia vasa et sculptilia fingit omnes enim insipientes et infelices supra modum animae superbi sunt inimici populi tui et imperantes illi quoniam omnia idola nationum aestimaverunt deos quibusneque oculorum visus est ad videndum neque nares ad percipiendum spiritum neque aures ad audiendum nec digiti manuum ad tractandum sed et pedes eorum pigri ad ambulandum homo enim fecit illos et qui spiritum mutuatus est is finxit illos nemo enim sibi similem homo poterit deum fingere cum sit enim mortalis mortuum fingit manibus iniquis melior est enim ipse his quos colit quia ipse quidem vixit cum esset mortalis illi autem numquam sed et animalia miserrima colunt insensate enim conparata his aliis sunt deteriora sed nec aspectu aliquis ex his animalibus bona potest conspicere effugit autem Dei laudem et benedictionem eius propter hoc per his similia passi sunt digne tormenta et per multitudinem besti
Abbreviated transcription (Latin):
queuas & deeodem luto fingit quae munda sunt in usũ
uasa : similiter & quaehissunt contraria: horum autẽ
uasorum quisit usus. iudex est figulus. &cum labo¬
re uano deum figit de eodem luto illequipaulo ante
deterra factus fuerat. & postpusillum seducit unde
acceptus ẽ : rep&itus debitum animae quem habebat:
sed ẽ illicura nonquia laboraturus ẽ necqnm breuis
illiuita ẽ. sed coniertatur aurificibus & argentarus:
scd & aerarios imitatur : & gloriam praefert: qnm̃ressuꝑ¬
uacuas fingit : cinis est coreius : & terra superuacua sper
illius. & luto uilior uitaillius qnm̃ ignorauit qui se finxit:
& quuins pirauit illi animam qua eo peratur : & qui in suffla¬
uit sp̃m uitalem : sed aestimauerunt lusum esse uitam
nostram : & conuersationem uita ecompositam adlucrũ
&oportere undetumq : &iam ex malo ad quirere: hic
enim suꝑomnerscit sede linquere : qui exterrae materia

Expanded text:
que vas et de eodem luto fingit quae munda sunt in usum que vas et de eodem luto fingit quae munda sunt in usum vasa similiter et quae his sunt contraria horum autem vasorum qui sit usus iudex est figulus et cum labore vanum deum de eodem fingit luto ille qui paulo ante de terra factus fuerat et post pusillum se ducit unde acceptus est repetitus debitum animae quem habebat sed est illi cura non quia laboraturus est nec quoniam brevis illi vita est sed concertatur aurificibus et argentariis sed et aerarios imitatur et gloriam praefert quoniam res supervacuas fingit cinis est cor eius et terra supervacua spes illius et luto vilior vita illius quoniam ignoravit qui se finxit et qui inspiravit illi animam quae operatur et qui insuflavit spiritum vitalem sed aestimaverunt ludum esse vitam nostram et conversationem vitae conpositam ad lucrum oportere undecumque etiam ex malo adquirere hic enim super omnes scit se delinquere qui ex terrae materia
Abbreviated transcription (Latin):
qmmale senserunt dedõ : attendentes idolis & iniuste
iurauerunt in dolo contem nentes iustitiam. pon enĩ
iurantium ẽ uirtus sed peccantium poena ꝑ ambula t
semper iniustorum praeuaricationem:
Tuautem ds̃ noster suauis & ueruses : patiens & inmisericor¬
dia disponensomnia : & enim sipeccauerimus tui sumis:
scientes magnitudinemtuam. & si non peccauerimus:
scimꝰ qm̃ apud tesumus computati: nosse enimte consum¬
mata iustitia ẽ : & scire iustitiam &uirtutemtuam :¬
radix est in mortalitatis:
Nonenim ierrorem induxitnos hominum malȩ artis
excogitatio necumbra picturae labor sine fructu
effigies sculpta peruarios colores : Cuius aspectus in¬
sensato dat concupiscentiam. & diligit mortua eima¬
ginis effigiem sine anima. malorum amatores digni:
quispem intalibus babent. & qui faciunt illos & qui
diligunt & qui colunt : sed & figulus mollem terram
premens. laboriose fingit adusus nostros unum quod¬

Expanded text:
uoniam male senserunt de Deo adtendentes idolis et iniuste uoniam male senserunt de Deo adtendentes idolis et iniuste iuraverunt in dolo contemnentes iustitiam non enim iurantium est virtus sed peccantium poena perambulat semper in iniustorum praevaricationem tu autem Deus noster suavis et verus es patiens et misericordia disponens omnia etenim si peccaverimus tui sumus scientes magnitudinem tuam et si non peccaverimus scimus quoniam apud te sumus conputati nosse enim te consummata iustitia est et scire iustitiam et virtutem tuam radix est inmortalitatis non enim in errorem induxit nos hominum malae artis excogitatio nec umbra picturae labor sine fructu effigies sculpta per varios colores cuius aspectus insensato dat concupiscentiam et diligit mortuae imaginis effigiem sine anima malorum amatores digni qui spem in talibus habent et qui faciunt illos et qui diligunt et qui colunt sed et figulus mollem terram premens laboriose fingit ad usus nostros unumquod
Abbreviated transcription (Latin):
suffecerat errasse eos circadĩ scientiam : sed & in
magno uiuentes inscientia e bello tot &tam mag¬
na mala pacem appellant: autenim filios sũos
sacrificantes: aut obscura sacrificia facientes. aut.
in saniae plenas uigilias habentes. Neque uitam
neque nuptias mundas iam custodiunt : sed alius
alium perinuidia n occidit. aut adulterans conteis¬
tat : & omnia commixta sunt. sanguis homicidũs
furtum &fictio. Corruptio infidelitas turbatio
& periurium : Tumultas bonorum. dni in memo¬
ratio animarum inquinatio natiuitatis immutatio
nuptiarum in constantia. in ordinatio moechiae
& inpudi citiae : Infandorum enim idolorum cultu
ra omnis mali causa ẽ. & initium & finis: autenĩ
dum la& antur h saniunt : autcerte uaticinantur
falsa : autuiuunt iniuste : autpeierant cito: dumeni
confidunt inidolis quae sunt sine anima: maleiurantes
renoceri senonsperant : Vtraq ergo illis euenient digne :¬

Expanded text:
sufficerat errasse eos circa Dei scientiam sed et in sufficerat errasse eos circa Dei scientiam sed et in magno viventes inscientiae bello tot et tam magna mala pacem appellant aut enim filios suos sacrificantes aut obscura sacrificia facientes aut insaniae plenas vigilias habentes neque vitam neque nuptias mundas iam custodiunt sed alius alium per invidiam occidit aut adulterans contristat et omnia commixta sunt sanguis homicidium furtum et fictio corruptio infidelitas turbatio et periurium tumultus bonorum Domini inmemoratio animarum inquinatio nativitatis inmutatio nuptiarum inconstantia moechiae et inpudicitira omnis mali causa est, et initium, et finis. Aut enim dum laetantur, insaniunt: aut vaticinantur falsa, aut vivunt injuste, aut perjurant cito. Dum confidunt in idolis, quae srenoceri se non sperant utraque ergo illis evenient digne q
Abbreviated transcription (Latin):
colere coepit. & constituit interseruos suossacta oacrifi¬
cia: Deinde interueniente tempore. conualescente
iniqua consu&idine : hicerror tamquam lex custodita
est. & trrannorum imperio colebantur sigmenta:
Hosquos inpalam honorare non potorant homines.
propter quod longe essent : elonginquosiguram
illorum allatam. euidentem imaginem regis quẽ
honorare uolebant fecerunt: ut illum qui aberat
tam quam praesentem colerent sua sollicitudine:
prouexit autem adhorum culturam: &hos quiig¬
norabant artificis eximia diligentia: Illeenĩ
uolens plus placereilli quise assumpsit : Elabora¬
uit arte sua. ut similitudinem in melius figurar&:
Multitudo autem hominum adducta perspeciem
operis : Eum quiante tempus tam quam homo hono¬
ratus fuerat. Nuncdm̃ existimauerunt : & haeo
fuit uitae humanae deceptio. qnm aut affatui:
aut regibus deseruientes homines. in communica
bile nomen : lapidibus & lignis imposuerunt : & non

Expanded text:
colere coepit, et constituit inter servos suos sacra et sacrificolere coepit, et constituit inter servos suos sacra et sacrificia. Deinde interveniente tempore, convalescente iniqua consuetudine, hic error tanquam lex custoditus est, et tyrannorum imperio colebantur figmenta. Et hos quos in palam homines honorare non poterant, propter hoc quod longe essent, e longinquo figura illorum allata, evidentem imaginem regis, quem honorare volebant, fecerunt: ut illum qui aberat, tanquam praesentem colerent sua sollicitudine. Provexit autem ad horum culturam, et hos, qui ignorabant, artificis eximia diligentia. Ille enim volens placere illi qui se assumpsit, elaboravit arte sua, ut similitudinem in melius figuraret. Multitudo autem hominum abducta per speciem operis eum, qui ante tempus tanquam honoratus fuerat, nunc deum aestimaverunt. Et haec fuit vitae humanae deceptio: quoniam aut affectui, aut regibus deservientes hombile nomen lapidibus et lignis inposuerunt et non
Abbreviated transcription (Latin):
semen natiuitatis : quaemanutua erat gubernata:
Benedictum ẽ enim lignum: perquod sit iustitia: per
manus autem quod fit idolum: maledictum e. &
ipsum : & qui fecitillud. quia ille quidem operatus ẽ
Illudautem cumess& fragile. deus cognominatus ẽ :¬
similiter autem odiosuntdõ : impius & impi&as eius
& enim quod factum ẽ : cumillo qui fecit corinenta pati&
Propterhoc &idolis nationum nonerit respectus : qnm̃ cre¬
turaedĩ inodium factae sunt. &in temptationes animae
hominum : & inmuscipulis pedibus insipientium : Initium
enim fornicationis ẽ : ex quisitio idolorum. & ad inuen¬
tio illorum: corruptio uitae est: Ne queenim erant abim¬
tio : nequecrunt inperp&uum: super uacuitas enim homi¬
num: hocadinuenit inorbemterrarum. &deo breuis
illorum finis inuentus ẽ: A cerboenim luctudolens
pater: cito sibi rapti filii fecit imaginem. & illum qui tõ
quasi homo mortuus fuerat : Nunctamquam deum

Expanded text:
semen nativitatis quae manu tua erat gubernata semen nativitatis quae manu tua erat gubernata benedictum est enim lignum per quod fit iusmanus autem, quod fit idolum, maledictum est et ipsum, et qui fecit illud: quia ilillud autem cum esset fragile Deus cognominatus esimiliter autem odio sunt Deo impius et impietas eius etenim quod factum est cum illo qui fecit tormenta patietur propter hoc et idolis nationum non erit respectus quoniam creaturae Dei in odium factae sunt et in temptationem animis hominum et in muscipulum pedibus insipientium initium enim fornicationis est exquisitio idolorum et adinventio illorum corruptio vitae est neque erant ab initio neque erunt in perpetuum supernum hoc adinvenit in orbem terrarum; et ideo brevis illorum finis inventus est. Acerbo enim luctu dolens pater, cito sibi rapti filii fecit imaginem; et illum, qui tunc quasi homo mortuus fuerat, nunc tanquam deum
Abbreviated transcription (Latin):
quisine anima ẽ : & prosanitate quidem infirmum dep̃ca¬
tur & prouita mortuum rogat: in adiutorium inuti¬
lem inuocat. & proti nere : p&it abeo quiambulare
non potest. & dead quirendo &deoperando & deomniũ
rerum euentu p&itabeo qui in omnibus ẽ inutilis: Iterũ
alius nauigare cogitans & perferos fluctus incipiens
iterfacere ligno portante se: fragilius lignum inuocat :¬
Illud enim cupiditas ad quirendi ex cogitauit: & artifex
sapientia fabricauit sua : Iua autem pater gubernat
prudentia : qm̃ dedist. in inariuiam . & interfluctus
semitam firmissimam: ostendens qnm̃ potens es ex
omnibus sanare . &iam sisine rate quis ad eat: sed ut
non essent uacua sapienti a &uae opera : Propter
hoc &iam & exiguo lignocredunt homines animas
suas. & transeuntes mare: perratem liberati sunt :
Abinitio enim cumperirent superbigigantes: spes
orbis terrarum adratem fugiens. remisit saeculo

Expanded text:
qui sine anima est et pro sanitate quidem infirmum deprecaqui sine anima est et pro sanitate quidem infirmum deprecatur et pro vita mortuum rogat et in adiutorium inutilem invocat et pro itinere petit ab hoc qui ambulare non potest et de adquirendo et de operando et de omnium rerum eventu petit ab eo qui in omnibus est inutilis iterum alius navigare cogitans et per feros fluctus incipiens iter facere ligno portante se fragilius lignum invocat illud enim cupiditas adquirendi excogitavit et artifex sapientia fabricavit sua tua autem pater gubernat providentia quoniam dedisti et in mari viam et inter fluctus semitam firmissimam ostendens quoniam potes ex omnibus sanare etiam si sine rate aliquis adeat sed ut non esset vacua sapientiae tuae opera propter hoc etiam exiguo ligno credunt homines animas suas et transeuntes mare per ratem liberati sunt sed ab initio cum perirent superbi gigantes spes orbis terrarum ad ratem confugiens remisit saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
malium. autlapidem inutilem : opus manus antiquae.
autsiquis artifex faber desilua lignum rectum seca uerit:
&huius docte eradat omnem corticem & artesua ususdili¬
genter fabric& uas inutile : in conuersatione uitae:
&diquias autem eius operis. ad praeparationem escȩ
abutatur. & reliquum horum: quod ad nullum usum facit
lignum curuum &uerticibus plenum: sculpat diligent̃
peruacuitatem suam. & perscientiam artis suae figu¬
r& illud : & adsimil& illud imagini hominis. autalicui
exanimalibus illud compar& : perliniens lubrica. &
rubicundum faciens fuco colorem illius: & omnem ma¬
culam quae in illo ẽ perliniens terra. & faciat ei
dignam habitationem: In pari&e ponensillud & con¬
firmans ferrone forte cadat prospiciens illum : sciens
qnm non potest se adiuuare : Imago enim ẽ : &opus est
illi adiutorium & de substantia sua & defiliissuis & denup¬
tus uotum faciens inquirit: Nonerubescit loquicũ illo

Expanded text:
malium aut lapidem inutilem opus manus antiquae malium aut lapidem inutilem opus manus antiquae aut si quis artifex faber de silva lignum rectum secaverit et huius docte eradat omnem corticem et arte sua usus diligenter fabricet vas utile in conversatione vitae reliquias autem eius operis ad praeparationem escae abutatur et reliquum horum quod ad nullos usus facit lignum curvum et verticibus plenum sculpat diligenter per vacuitatem suam et per scientiam artis suae figuret illud et adsimilet illud imagini hominis aut alicui ex animalibus illud conparet perliniens lubrica et rubicundum faciens fuco colorem illius et omnem maculam quae in illo est perliniens et faciat ei dignam habitationem in pariete ponens illud confirmans ferro ne forte cadat prospiciens illi sciens quoniam non potest se adiuvare imago enim est et opus est illi adiutorio et de substantia sua et filiis suis et nuptiis votum faciens inquirit non erubescit loqui cum illo
Abbreviated transcription (Latin):
lunam : rectores orbis terrarum deos putauerunt quorũ
sispecie delectati deos putauerunt: sciant quanto his domi¬
nator eorum speciosior ẽ: speciei enim generator. haec
omnia constituit. aut siuirtutem &opera eorum̃ mirati
sunt : intelligant abipsis qm̃ qui haec consticuit fortior ẽ
illis: A magnitudine enim speciei &creaturae cognosci¬
biliter poterit horum creator uideri: sed tamen adhuc
in his minor est querela : & hienim fortassis errant.
Om̃ quaerentes : & uolentes inuenire : & enim cum in operib:
illius conuersentur : inquirunt & persua sum habent. qui
bona sunt quae uidentur : Iterum autem nechis deb&
ignosci si enimtantum potuerunt scire. ut possent aesti¬
mare saeculum. quomodo huius dnm non facilius
inuenerunit
Infelices autem sunt : & intermortuos spesillorum ẽ : qui¬
appellauerunt deos operamanuum hominum : aurũ
&argentum artis inuentionem: & similitudines a ni¬

Expanded text:
lunam rectores orbis terrarum deos putaverunt quorum lunam rectores orbis terrarum deos putaverunt quorum si specie delectati deos putaverunt sciant quanto dominator eorum speciosior est speciei enim generator haec omnia constituit aut si virtutem et opera eorum mirati sunt intellegant ab ipsis quoniam qui haec constituit fortior est illis a magnitudine enim speciei et creaturae cognoscibiliter poterit horum creator videri sed tamen adhuc in his minor est querella et hii enim fortassis errant Deum quaerentes et volentes invenire etenim cum in operibus illius conversentur inquirunt et persuasum habent quoniam bona sunt quae videntur iterum autem nec his debet ignosci si enim tantum potuerunt scire ut possent aestimare saeculum quomodo huius Dominum non facilius invenerunt infelices autem sunt et inter mortuos spes illorum est quppellaverunt deos opera manuum hominum aurum et argentum artis inventionem similitudines ani
Abbreviated transcription (Latin):
tasua insensate & iniuste uerunt: Perha eoquae coluer̃
dedisti sum ma tormenta : &enim inerroris uia diutius
errauerunt : deos aestimantes haecquae ianimalibus
sunt superuacua. Infantum insensatorum moreuiuen¬
tes: propterhoc: tamquam pueris insensatis iudicium in
derisum dedisti: qui autem ludibriis & increpationibus
non correpti sunt : dignumdĩ iudicium experti sunt :¬
In hisenim quae patiebantur: moleste ferebant. inquibus
patientes indignabantur: Perhaecquos putabant deos.
in ipsis cum ex terminarentur. Videntes. illum que molim
negabant senossedm̃ uerum agnouerunt. Propter quod
& finis condemnationis illorum: ueni& super illos:¬
xuiiii Vani sunt autem omnes homines in quibus non sub. ẽ scientia
dĩ & dehis quaeuidentur bona: non potuerunt intelli¬
gere eum qui ẽ Ne que o peribus attendentes agnouer
quis e& artifex sed autignem aut spm autcitatum aerẽ
aut grrum stellarum : autnimiam aquam. aut solem aut

Expanded text:
vita sua insensate et iniuste vixerunt per haec quae coluerunt vita sua insensate et iniuste vixerunt per haec quae coluerunt dedisti summa tormenta etenim in erroris via diutius erraverunt deos aestimantes haec quae in animalibus sunt supervacua infantum insensatorum more viventes propter hoc tamquam pueris insensatis iudicium in derisum dedisti qui autem ludibriis increpationis non correpti sunt dignum Dei iudicium experti sunt in his enim quae patiebantur moleste ferebant in quibus patientes indignabantur per haec quos putabant deos in ipsis cum exterminarentur videntes illum quem olim negabant se nosse Deum verum agnoverunt propter quod et finis condemnationis illis veniet vani sunt autem omnes homines quibus non subest scientia de his quae videntur bona non potuerunt intellegere eum qui est neque operibus adtendentes agnoverunt quis esset artifex sed aut ignem aut spiritum aut citatum aerem aut gyrum stellarum aut nimiam aquam aut solem et
Abbreviated transcription (Latin):
tua iustitiae initium .e. & obhoc quodomnium dñs es om¬
nibuste partere facis: Virtutem enim ostendis. tuquinon
crederis ee inuirtute consummatus: Ethos quite nesciunt
audacia traducis Tuautem dominator uirtutis: cum
tranquillitate iudicas. & cum magna reuerentia disponis
nos: Sub ẽ enimtibi cumuolueris posse: Docuisti autem
populum tuum pertalia opera : qnm̃ oport& iustum erse
& humanum &bonae spei fccisti filiostuor Ius¬
Im̃ iudicans daslocum inpeccatis paenitentiae sienim ini¬
micos seruorum tuorum & dibitos morti : Cumtanta
cruciasti attentione. & liberasti dans tempus &locum
perq̃ possint mutari amalitia Cum quanta diligentia
iudicasti filios tuos. quorum parentibus iuramenta &
contentiones dedistibonarum promissionum: Cumergo
nobis disciplinamdas : inimicos nostros multipliciter
flagellas
Itbonitatemtuam cogitemus iudicantes. & cum de nobis iudi¬
catur speremus miseri cordiam tuam. Vnde & illis quunui

Expanded text:
tua iustitiae initium est et ob hoc quod omnium Dominus es omtua iustitiae initium est et ob hoc quod omnium Dominus es omnibus te parcere facis virtutem enim ostendis tu qui non crederis esse in virtute consummatus et hos qui sciunt audaciam traducis tu autem dominator virtutis cum tranquillitate iudicas et cum magna reverentia disponis nos subest enim tibi cum voles posse docuisti autem populum tuum per talia opera quoniam oportet iustum esse et humanum et bonae spei fecisti filios tuos quoniam das locum in peccatis paenitentiae si enim inimicos servorum tuorum et debitos morti cum tanta cruciasti adtentione et liberasti dans tempus et locum per quae possint mutari a malitia cum quanta diligentia iudicasti filios tuos quorum parentibus iuramenta et conventiones dedisti bonarum promissionum cum ergo nobis disciplinam das inimicos nostros multipliciter flagellas ut bonitatem tuam cogitemus iudicantes et cum de nobis iudicatur speremus misericordiam unde et illis qui in
Abbreviated transcription (Latin):
pas. ut illos paulatim exterminarent: Nonquia
in potens eras inbellosubi cere impiosiustis. aut
bestus sacuis aut uerbo duro simulex torminare :¬
sed partibus iudicans dabas locum penitentiae
Nonignorans qñm iniqua ẽ natio eorum & natura¬
lis malitia ipsorum. & qm̃ non poterat mutari cogi¬
iatio illorum inperp&uum: semen enim erat male¬
dictum ab initio : nec timens aliquemueniam dabar
peccatis illorum: Quis enim dic&tibi quid feccisti:
autquis tabit contraiudiciuin tuum Autquis in cons¬
poctutuo ueni& uindex̃ iniquorum hominum :¬
uttius tibi inputabit. sinationes perierint quastu
feciso: ecenim ees alius dr̃ quamtu: cui cura est
deronibus utostendas qm̃ noti iniusce iudicasiudiciũ:
fiequerde ueque trrpinus inconspectutuo in quiroł : xxx¬
dehis quos perdidisti : Cumsi s ergo iustus iustcomnia
disponis: Ipsum quoque qui non deb& puniri condem¬
nas & exterum aestmas atua uirtute Virtus enĩ

Expanded text:
pas ut illos paulatim exterminarent non quia pas ut illos paulatim exterminarent non quia inpotens eras in bello subicere impios iustis aut bestiis saevis aut verbo duro simul exterminare sed partibus iudicans dabas locum paenitentiae non ignorans quoniam nequa est natio illorum et naturalis malitia ipsorum et quoniam non poterat mutari cogitatio illorum in perpetuum semen enim erat maledictum ab initio nec timens aliquem veniam dabas peccatis illorum quis enim dicet tibi quid fecisti aut quis stabit contra iudicium tuum aut quis in conspectum tuum veniet vindex iniquorum hominum aut quis tibi inputabit si nationes perierint quas tu fecisti nec enim est alius Deus quam tu cuius cura est de omnibus ut ostendas quoniam non iniuste iudicasti neque rex neque tyrannus in conspectu tuo inquirent de his quos perdidisti cum sis ergo iustus iuste omnia disponis ipsum quoque qui non debet puniri condemnas exterum aestimas a tua virtute virtus enim
Abbreviated transcription (Latin):
um : qm̃omnia poces & dissimulas peccata hominũ
propter puenitentiam Diligis enim omnia quae xxuii¬
sunt : & nihilo distihorum quae fecisti. Nec enicu
odiens aliquid constituisti autfecisti Quomodo
autem possa aliquid permanere nisitu uoluis ses
Aut quodate uocatum non ess& conseruaretur:
Parcis autem omnibus: qnm̃tua sunt dñe.
quiamas animas:
peccant anmones & alloqueris ut relicta malitia
credant intedñe: Illos enim antiquos in habitatores
tibi opera fãciebant. Permedicamina & sacrificia in¬
iusta filiorum suorum necatores sine misericordia:
& comestores uiscerum hominum. & deuoratores
sanguinis: a medio sacramentotuo. &auctores pa¬
rentes animarum iauxiliatarum: uoluistiperdere
permanus parentum nostrorum. ut dignam percipe¬
rent peregrinationem puerorum dĩ : quae tibiomini¬
um carior ẽ terra: sed & his tamquam hominibus
pepercisti: &misisti ante cessores exercitustui ues¬

Expanded text:
um, quoniam omnia potes et dissimulas peccata hominum um, quoniam omnia potes et dissimulas peccata hominum propter paenitentiam. diligis enim omnia, quae sunt, et nihil odisti horum, quae fecisti; nec enim odio habens aliquid constituisses. quomodo ergo posset aliquid permanere, nisi tu uoluisses, aut quod a te uocatum non esset, conseruaretur? parcis autem omnibus, quoniam tua sunt, domine, qui animas peccant admonens adloqueris ut relicta malitia credant in te Domine et illos enim antiquos inhabitatores tibi opera faciebant per medicamina et sacrificia iniusta et filiorum necatores sine misericordia et comestores viscerum hominum devorationem et sanguinis a medio sacramento tuo et auctores parentes animarum inauxiliatarum voluisti perdere per manus parentum nostrorum ut dignam perciperent peregrinationem puerorum Dei quae tibi omnium carior est terra sed et his tamquam hominibus pepercisti et misisti antecessores exercitus tui ves
Abbreviated transcription (Latin):
quitati sillorum
uodquidam erantes colebant mutos serpentes
& bestias superuacuas : inmisisti illis multitudut
mutorum animalium inuindictam ut scirent quia
perquae peccat quis p̃erhaec &torqu&ur : Non enl
in possibilis erat omnipotens manustua quae creust
orbem terrarum: ex materia inuisa inmittere
illis multitudinem ursorum aut audaces leones
Aut noui generis iraplenas. aut ignotas bestias
autua porem igncum spirantes. Autodorem suni
proferentes authorrendas ab oculis scintillas
emittentes quarum non solum laesura poteratillos
exterminare: sed & aspectur pertimorem occidere:
sed& sinchis unospũ occidi poterant. Persecutionẽ
passĩ ab ipsis factissuis : et dispersi perspmuirtutistuȩ
sed omnia in mensura: & numero & pondere dispo¬
suisti multum enimualere : tibi soli supererat semꝑ:
& uirtutibrachiitui quis resist&
Qqnm tam quam momentum statere : sic antete ẽ
orbisterrarum & tam quamgutta roris anteluca¬
ni : quae descendit in terram: sed misereris omni

Expanded text:
quitates illorum quitates illorum uod quidam errantes colebant mutos serpentes et bestias supervacuas inmisisti illis multitudinem mutorum animalium in vindictam ut scirent quia per quae peccat quis per haec et torquetur non enim inpossibilis erat omnipotens manus tua quae creavit orbem terrarum ex materia invisa inmittere illis multitudinem ursorum aut audaces leones aut novi generis ira plenas et ignotas bestias aut vaporem igneum spirantes aut odorem fumi proferentes aut horrendas ab oculis scintillas emittentes quarum non solum laesura poterat illos exterminare sed et aspectus per timorem occidere sed et sine his uno spiritu occidi poterant persecutionem passi ab ipsis factis suis et dispersi per spiritum virtutis tuae sed omnia mensura et numero et pondere disposuisti multum enim valere tibi soli superat semper et virtuti brachii tui quis resistet quoniam tamquam momentum staterae sic ante te est orbis terrarum et tamquam gutta roris antelucani quae descendit in
Abbreviated transcription (Latin):
heccum illis deessent benecum illis actum est:
Nam profonte quidem sempiterni fluminis. huma¬
num sanguinem dedisti iniustis. quicum minuerem
intraductione infantium occisorum : dedisti illis
abundantem aquam insperate. ostendens persi¬
tim quaetunc fuit: quemad modum tuos exaltares
& aduersarios illorum necares: Cumenim temp¬
tati sunt : & quidem cum miseri cordia disciplinam
acceperunt. Scicrunt quemad modum cumira
iudicati Impii tormenta paterentur: Hos quidem
tam quam pater monens probasti : illos autem tam¬
quam durus rex interrogans condem nasti: Absen¬
tes enim & praesentes similiter tor quebantur
duplexenim illos acceperat taedium: & gemitus
cum memoria praeteritorum: Cumenim audiren
persuu tormenta bene secum agi cominem orati
suntdñm &ammirantes infinem exitus. quem
enim in expositione praua proiectum deriserunt
infinem euentus mirati sunt. Nonsimiliter iustis
faciens: procogitationibus autem in sensatis Ini¬

Expanded text:
haec cum illis deessent bene cum illis actum est. haec cum illis deessent bene cum illis actum est. Nam pro fonte quidem sempiterni fluminis, humanum sanguinem dedisti injustis. Qui cum minuerentur in traductione infantium occisorum, dedisti illis abundantem aquam insperate, ostendens per sitim quae tunc fuit, quemet adversarios illorum necares cum enim temptati sunt et quidem cum misericordia disciplinam accipientes scierunt quemadmodum cum ira iudicati impii tormenta paterentur hos quidem tamquam pater monens probasti illos autem tamquam durus rex interrogans condemnasti absentes enim et praesentes similiter torquebantur duplex enim illos acceperat taedium et gemitus cum memoria praeteper sua tormenta bene secum agi, commemorati sunt Dominum, et admirantes in finem exitus. Quem enim in expositione prava projectum deriseruin finem eventus mirati sunt non similiter iustis faciens pro cogitationibus autem insensatis ini
Abbreviated transcription (Latin):
horrendos in portentis & signis. & red diditiustis
mercedem laborum suorum: & deduxitillos inuia
mirabili & fuit inuelamento dici: in luce stellarũ
perhoctem & transculit illos permare rubrum
& transuexit peraquam nimiam. inimicos autẽ
illorum demersit inmare.
Et ab altitudine inferorum eduxitillos Ideo lusti
tulerunt spolia impiorum : & decantauerunt d ño
nomen scm̃tuum. & uictricem manumtuam laud¬
uerunt pariter qn m sapientia a peruit os mutorũ
&linguas in fantium fecit disertas: direxit opera
illorum inmanibus proph&escĩ. Iter fecerunt
perdeserta quae non in habitabantur : & in locis
desertis fixerunt casas: St&erunt contrahostes.
& de inimicis seuindicauerunt: sitierunt & inuoca¬
ueruntte : &data. ẽ illis aqua dep etra altissima
Etrequies siti delapide duro: perqua e enim poenas
passi sunt inimicuillorum: Adefectione potus sui
Etcumꝰ abundarent filiii srahel laati sunt̃ : per

Expanded text:
horrendos in portentis et signis et reddidit iustis horrendos in portentis et signis et reddidit iustis mercedem laborum suorum et deduxit illos in via mirabili et fuiper noctem: transtulit illos per mare Rubrum, et transvexit illos per aquam nimiam. Inimicos autem illorum demersit in mare, et ab altitudine inferorum eduxit illos. Ideo justi tulerunt spolia impiorum, et decantaverunt, Domine, nomen sanctum tuum et victricem manum tuam laudaverunt pariter quoniam sapientia aperuit os mutorum et linguas infantium fecit dissertas direxit opera illorum in manibus prophetae sancti iter fecerunt per deserta quae non inhabitabantur et in locis secretis fixerunt casas steterunt contra hostes et de inimicis se vindicaverunt sitierunt et invocaverunt te et data est illis de petra altissima aqua et requies sitis de lapide duro passi sunt inimici illorum, a defectione potus sui, et in eis cum abundarent filii Israel, laetati sunt. Per