comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Rrechias i¶ ģcaeꝰ ẽ dute in adueta
corũ Erechias: & ostendit ecis
domũ aromatũ. & aurũ & argen¬
tũ: & pigm̃ta uaria. unguenta
quȩ habere potuerat in thesauris
suis: Non fuit qͦđñ monstraret
eis Erechias in domu sua: & in om̃i
potestate sua: Uenit aut̃ lsaias
ꝓpheta ad regẽ Erechiã. dixitq
ei Quid dixert̃ uiri isti. aut
unde uenert̃ ad te: Qui ait
brechias: De t̾ra longinqua ue¬
ner̃t: de babylone: A tille res¬
pondit: Quid uidert̃ in domu
tua: Ait Erechias: Om̃a quȩ¬
cũq sunt in domu mea uidert̃:
nihil ẽ qͦđ ñ monstrauerĩ eis in

Expanded text:
 in adventum eorum Ezechias et ostendit eis domum aromatum et aurum et argentum et pigmenta varia unguenta quae habere potuerat in thesauris suis non fuit quod non monstraret eis Ezechias in domo sua et in omni potestate sua venit autem Esaias propheta ad regem Ezechiam dixitque ei quid dixerunt viri isti aut unde venerunt ad te cui ait Ezechias de terra longinqua venerunt de Babylone at ille respondit quid viderunt in domo tua ait Ezechias omnia quae sunt in domo mea viderunt n
Abbreviated transcription (Latin):
altare ȩreũ qͦđ erat coram dño
transtulit de facie tẽpli & de loco
altaris: & de loco tẽpli dñi posuit¬
q illud ex latere altaris ad aqͥlo¬
nẽ: Prȩcepitq rex Achaz uriae
sacerdoti dicens: Super altare
maius offer holocaustũ matuti¬
nũ & sacrificiũ uesꝑtinũ. & holo¬
caustũ regis & sacrificiũ eiꝰ. & ho¬
locaustũ uniuersi populi t̾rȩ: &
sacrificia eoꝵ & libamina eorũ.
& omnẽ sanguinẽ holocausti: &
uniuersũ sanguinẽ uictimȩ suꝑ
illud effundesꝰ Altare uͦ ȩreum
erit paratũ ad uoluntatẽ meã:
Eecit igitur urias sacerdos u¬
xta om̃a quȩ p̾ceperat rex Achar:
Tulit aut̃ rex achar celatas ba¬
ses & luterẽ qui erat desuper. &
mare deposuit debob ȩneis qui
sustinebant illud: & posuit super
pauim̃tũ stratũ lapide: Musac
quoq sabbati qͦd̃ ȩdificauerat
in tẽplo. & ingressũ regis exteri¬
us c̃uertit i tẽplo dñi ꝓpt̾ regẽ
assyrioꝵ: Reliqua aut̃ uerboꝵ

Expanded text:
quod erat coram Domino transtulit de facie templi et de loco altaris et de loco templi Domini posuitque illud ex latere altaris ad aquilonem praecepit quoque rex Ahaz Uriae sacerdoti dicens super altare maius offer holocaustum matutinum et sacrificium vespertinum et holocaustum regis et sacrificium eius et holocaustum universi populi terrae et sacrificia eorum et libamina eorum et omnem sanguinem holocausti et universum sanguinem victimae super illud effundes altare vero aeneum erit paratum ad voluntatem meam fecit igitur Urias sacerdos iuxta omnia quae praeceperat rex Ahaz tulit autem rex Ahaz celatas bases et luterem qui erat desuper et mare deposuit de bubus aeneis qui sustentabant illud et posuit super pavimentum stratum lapide Musach quoque sabbati quod aedificaverat in templo et ingressum regis exterius convertit in templo Domini propter regem Assyriorum reliqua autem verborum
Abbreviated transcription (Latin):
fecerant: & operuert fili isrł uer¬
ou ũ rectis dñm dm̃ suũ & edifica¬
uert sib excelso in cunctis urbib
suis: a turre custodũ usq ad ciuitatẽ
munitã. fecert̃q sibi statuas et
lucos in om̃i colle sublumm: & subt̃
om̃e lignũ pemorosũ. & adolebas
ibi incensũ suꝑ aras. in morẽ gen¬
tiũ quas transtulerat dñs a facie
coꝵ fecer̃tq uerba pessima irri¬
tantes dñm: & coluer̃ inmundi¬
tias de quib p̾cepit dñs eis pe
facerent uerbũ hoc: & testificitꝰ
ẽ dñs in isrł& in iuda ꝑ manũ
omniũ ꝓphetarũ & uidentium
dicens Reuertimini auus ur̃is
pessimis : & custodite pręcepta
mea & cęrimonias. uixta omnẽ
legẽ quã p̃cepi patrib ur̃is &
sicut misi ad uos in manu seruo¬
rũ meoꝵ ꝓphetarũ Qui pon
audier̃t: sed indurauer̾t ceruicẽ
suã iuxta ceruicẽ patrũ suorũ
qͥ uoluerunt obȩdire dño dõsio¬

Expanded text:
 operuerunt filii Israhel verbis non rectis Dominum Deum suum et aedificaverunt sibi excelsa in cunctis urbibus suis a turre custodum usque ad civitatem munitam feceruntque sibi statuas et lucos in omni colle sublimi et subter omne lignum nemorosum et adolebant ibi incensum super aras in more gentium quas transtulerat Dominus a facie eorum feceruntque verba pessima inritantes Dominum et coluerunt inmunditias de quibus praecepit Dominus eis ne facerent verbum hoc et testificatus est Dominus in Israhel et in Iuda per manum omnius pessimis, et custodite praecepta mea, et caeremonias, juxta omnem legem, quam praecepi patribus vestris, et sicut misi ad vos in manu servorum meorum prophetarum. Qui non audierunt, sed induraverunt cervicem suam juxta cervicem patrum suorum, qui noluerunt obedire h. no
Abbreviated transcription (Latin):
deorsũ. & faciet fructũ sursũ: De
hicrłm qͥppe egredieutur reliquiȩ:
& qͦđ saluetur de monte syon Te¬
lus dñ exercituũ ficiet hoc Quã¬
obrẽ hȩc dicit dñs de rege assyri¬
orũ: Non ingredietur urbẽ hanc:
nec mittet in eã sagittã. Nec occu¬
pabit eã clẏpeus: nec circũdabit
eã munitio: Per uiã quam uenit
reuertetur: & ciuitatẽ hanc ñ in¬
gredietur dicit dũs Protegamq
urbẽ hanc & saluabo eã: ꝓꝑter me
& ꝓpt̾ Dauid seruũ meũ Factũ
ẽ igitur ip nocte illa uenit angłs

Expanded text:
ursum. De Jerusalem quippe egredientur reliquiae, et quod salvetur de monte Sion: zelus Domini exercituum faciet hoc. Quamobrem haec dicit Dominus de rege Assyriorum: Non ingredietur urbem hanc, nec mittet in eam sagittam, nec occupabit eam clypeus, nec circumdabit eam munitio. Per viam, qua venit, revertetur, et civitatem hanc non ingredietur, dicit Dominus. Protegamque urbem hanc, et salvabo eam propter me, et propter David servum meum. Factum est igitur in nocte illa, venit a
Abbreviated transcription (Latin):
dicens Hȩc dicite Grechiȩ regi
iudȩ : Pon te seducat ds̃ tuus in
qͦ habes fiduciã: ueq dicas ñ tra¬
detur hierłm in manu regis assy¬
rioꝵ. Iu cñĩ ipse audistiꝰ: quȩ fe¬
cerint reges assyrioꝵ unuersis
t̾ris qͦmͦ uastauerint eas: Nĩ gͦ
solus poteris liberari: Nũqͥd libe¬
rauer dii gentiũ singulos quos ua¬
stauer̃ patres mei : goran uideli¬
cet & aran & reseph & filios eden
qͥerant in thelassar: Ubi ẽ rex
emath. & rex arphad & rex ciui¬
tatis Sepharuaim. Ana. & aua:
Itaq cũ accepisset Eiechias litte¬
ras de manu nuntioꝵ. & legisset
cas: asccudit in domũ dñi. & expan¬
dit eas corã dño: & orauit in cons¬
pectu ciꝰ dicens Dñe ds̃ isrł qͥ sedes
suꝑ cherubin tu es ds̃ solus regum
omiuũ t̾rȩ tu fecisti cęlũ & terrã:
Inclina aurẽ tuã & audi : aperi

Expanded text:
dicens haec dicite Ezechiae regi dicens haec dicite Ezechiae regi Iudae non te seducat Deus tuus in quo habes fiduciam neque dicas non tradetur Hierusalem in manu regis Assyriorum tu enim ipse audisti quae fecerint reges Assyriorum universis terris quomodo vastaverint eas num ergo solus poteris liberari numquid liberaverunt dii gentium singulos quos vastaverunt patres mei Gozan videlicet et Aran et Reseph et filios Eden qui erant in Thelassar ubi est rex Emath et rex Arfad et rex civitatis Sepharvaim Ana et Ava itaque cum accepisset Ezechias litteras de manu nuntiorum et legisset eas ascendit in domum Domini et expandit eas coram Domino et oravit in conspectsuper cherubim, tu es Deus solus regum omnium terrae: tu fecisti coelum et terram. Inclina aurem tuam, et audi: aperi
Abbreviated transcription (Latin):
Crechias: Dies tribulationis & in¬
crepationis & blasphemiȩ dies
iste Uenert̃ filii usq ad parcũ
& uires ñ habet parturiens. si for¬
te audiat dñs ds tuus uniuersa
uerba Rapsacis quem misit rex
assyrioꝵ dominus suus. ut expro¬
braret dm̃ uiuentẽ: & argueret
uerbis quȩ audiuit dñs ds tuus &
fac orationẽ ꝓ reliquiis quȩ reꝑtę
sunt: Uenerunt ergo serui regis
Crechiȩ ad lsaiã: dix̃q eis lsaias
Hȩc dicctis domino ur̃o: Hacc
dicit dñs : Noli timere a facie
sermonũ quos audisti: qͥb blas¬
phemauert̃ pueri regis assyrioꝵ
me: Ecce ego inmittã ei sp̃m:
& audiet nuntiũ: & reuertetur
in terrã suã: & deiciã cũ glad̾io
in t̾ra sua : Reuersus ẽ igitur
Rabsaces. & inuenit rege̾ assyri¬
orũ expugnantẽ lobnam: Audi¬
erat enĩ quod recessisset de lacdis
Cũq audisset de tharacha rege
ehiyopiȩ dicentes: ecce egressus
Eut pugnet aduersũte. & iret
c̃tra eũ: misit puntios ad Erechiã

Expanded text:
ies tribulationis et increpationis et blasphemiae dies iste venerunt filii usque ad partum et vires non habet parturiens si forte audiat Dominus Deus tuus universa verba Rabsacis quem misit rex Assyriorum dominus suus ut exprobraret Deum viventem et argueret verbis quae audivit Dominus Deus tuus et fac orationem pro reliquiis quae reppertae sunt venerunt ergo servi regis Ezechiae ad Esaiam dixitque eis Esaias haec dicetis domino vestro haec dicit Dominus noli timere a facie sermonum quos audisti quibus blasphemaverunt pueri regis Assyriorum me ecce ego inmittam ei spiritum et audiet nuntium et revertetur in terram suam et deiciam eum gladio in terra sua reversus est igitur Rabsaces et invenit regem Assyriorum expugnantem Lobnam audierat enim quod recessisset de Lachis cumque audisset de Tharaca rege Aethiopiae dicentes ecce egressus est ut pugnet adversum te et iret contra eum misit nuntios ad Ezechiam
Abbreviated transcription (Latin):
misit rex Achar ad uriã sacerdo¬
tẽ exẽplar eiꝰ & similitudinem.
luxta om̃e opus eiꝰ. extruxitq
Arias sacerdos altare iuxta om̃a
ue p̾ceperat rex Achar de dania¬
seo lta fecit urias sacerdos: donec
uenret rex achar de damasco:
Cũq uenissec rex de damasco:
ulidit altare & ueneratus ẽ illud.
ascenditq & unmolauit holocaus

Expanded text:
ad Uriam sacerdotem exemplar eius et similitudinem iuxta omne opus eius extruxitque Urias sacerdos altare iuxta omnia quae praeceperat rex Ahaz de Damasco ita fecit Urias sacerdos donec veniret rex Ahaz de Damasco cumque venisset rex de Damasco vidit altare et veneratus est illud a
Abbreviated transcription (Latin):
samaria uiginti annis. & fecit qͦđ
malũ ẽ coram dño: Non recessit
a peccatis hieroboã filii pabath:
qui peccare fecit isrł In diebus
phaceȩ regis isrł uenit theglath¬
faĩasar rex assur. & cepit dion & ad
abel domũ inaacha: & ianoe & ce¬
des & asor & galaad & galilȩam.
uniuersã terrã pepthalim: & trans¬
tulit cos in assyrios: Coniurauit
aut̃ & tetendit uisidias oseȩ filius
hela c̃tra phaceȩ filiũ Romeliȩ
& ꝑcussit cũ & int̾fecit. regnauitq
ꝓ eo uicesimo anno loathan filui

Expanded text:
it quod malum erat coram Domino non recessit a peccatis Hieroboam filii Nabath qui peccare fecit Israhel in diebus Phacee regis Israhel venit Theglathfalassar rex Assur et cepit Aiom et Abel domum Maacha et Ianoe et Cedes et Asor et Galaad et Galileam universam terram Nepthalim et transtulit eos in Assyrios coniuravit autem et tetendit insidias Osee filius Hela contra Phacee filium Romeliae et percussit eum et interfecit regnavitque pro eo vicesimo anno Ioatham filii
Abbreviated transcription (Latin):
Oui pã illi sunt in uniuersis dus
t̾rarũ qͥ eruer̃ regionẽ suã de manu
inea: ut possit eruere dñs hierłm
de manu mea:  Tacuit itaq popłs:
& ñ respondit ei quicquã. Siqͥdẽ
pͣceptũ regis acceperant: ut non
responderent ei Uenitq Eliachĩ¬

Expanded text:
unt in universis diis terrarum,qui eruerunt regionem suam de manu mea, ut possit eruere Dominus Jerusalem de manu mea? Tacuit itaque populus, et non respondit ei quidquam: siquidem praeceptum regis acceperant, ut non responderent ei. Venitque Eliaci
Abbreviated transcription (Latin):
peccare fecit isrł Coniurauit aut̃
aduersũ eũ phaceȩ filius Romeliȩ
dux eiꝰ: & ꝑcussit eũ in samaria. in
turre donus regiȩ: iuxta argob
& iuxta arib & cũ eo qͥnquaginta
uiros de filiis galaaditarum: Et
interfecit eum: regnauitq ꝓ eo:
Reliqua aut̃ sermonũ phaceia
& uniuersa quȩ fecit. ponne hȩc
scripta sunt in libro sermonũ dierũ

Expanded text:
peccare fecit Israhel coniuravit autem adversum eum Phacee filius Romeliae dux eius et percussit eum in Samaria in turre domus regiae iuxta Argob et iuxta Ari et cum eo quinquaginta viros de filiis Galaaditarum et interfecit eum regnavitque pro eo reliqua autem sermonum Phaceia et universa quae fecit nonne haec scr
Abbreviated transcription (Latin):
fiduciã. ponne iste ẽ cuiꝰ abstulit
erechias excelsa & altaria. & p̃ce¬
pit iudȩ & hierłm ante altarehoc
ad orabitis in hierłm: Nc̃ lgitur
transite ad domiinũ meum regem
assyrioꝵ: & dabo uob̃ duo milia
equoꝵ & uidete an habere ualea¬
tis ascensores eoꝵ Et quomodo
potestis resistere ante unũ satra¬
pã de seruis domini mei minimis:
An fiduciã habes in egypto ꝓpt̃
currus & equites: Nũquid sine
dñi uoluntate ascendi ad locũ
istũ. ut demolirer eũ: Dñs dix̃
mihi: Ascende ad terrã hanc:
& demolire eã Dixert aut̃ Elia¬
chim filius helchiȩ & Somna &
loahe rabsaci: Pręcamur ut loqua¬
ris nob̾ seruis tuis sẏriace: siqͥdem
intelligimꝰ hanc linguã. & ñ loqua¬
ris nobis iudaice: audiente popło
qͥ ẽ suꝑ murũ: Responditq ei
Rabsaces dicens: Nũqͥd ad domi¬
nũ tuũ & ad te misit mne dominꝰ
m̃s ut loquerer sermones hos. &¬

Expanded text:
onne iste est cuius abstulit Ezechias excelsa et altaria et praecepit Iudae et Hierusalem ante altare hoc adorabitis in Hierusalem nunc igitur transite ad dominum meum regem Assyriorum et dabo vobis duo milia equorum et videte an habere valeatis ascensores eorum et quomodo potestis resistere ante unum satrapam de servis domini mei minimis an fiduciam habes in Aegypto propter currus et equites numquid sine Domini voluntate ascendi ad locum istum ut demolirer eum Dominus dixit mihi ascende ad terram hanc et demolire eam dixerunt autem Eliachim filius Helciae et Sobna et Ioahe Rabsaci precamur ut loquaris nobis servis tuis syriace siquidem intellegimus hanc linguam et non loquaris nobis iudaice audiente populo qui est super murum responditque eiRabsaces, dicens: Nunquid ad Dominum tuum et ad te misit me dominus meus, ut loquerer sermones hos,
Abbreviated transcription (Latin):
Dormiurtq hieroboã cũ patrib
suis regib isrł: & regnauit racha¬
Urias filius eꝰ pro eo Ap̾no uies¬
simo septimo hiero boam regis
isrł. regnauit azarias filius. liha¬
siȩ regis iudȩ : Sedecim annoꝵ
erat cũ regnare cȩpisset: & qͥu¬
quaginta duob annis regnauit
in hierłm. pom̃ matris eus Iece¬
lia de hierłm Fecitq qđ erat
placitũ corã dño. iuxta om̃ꝰ que
fecit amastas pat̃ eiꝰ: Clerũtumes
excelsa ñ ẽ demolitꝰ. adhuc popłs
sacrificabat: & adolebat icensũ
in excelsis: Percussit autẽ dñs
regẽ: & fuit lȩꝓsus usq in diem
mortis suȩ. & habitabat in domu
libera seorsũ: Ioathã uero filius
regis gub̾nabat palatiũ: & iudica¬
bat popłm terrę Reliqua aut̃
sermonũ azariȩ & uniuersa quȩ
fecit ponne hȩc scripta sunt in

Expanded text:
 Hieroboam cum patribus suis regibus Israhel et regnavit Zaccharias filius eius pro eo anno vicesimo septimo Hieroboam regis Israhel regnavit Azarias filius Amasiae regis Iudae sedecim annorum erat cum regnare coepisset et quinquaginta duobus annis regnavit in Hierusalem nomen matris eius Iecelia de Hierusalem fecitque quod erat placitum coram Domino iuxta omnia quae fecit Amasias pater eius verumtamen excelsa non est demolitus adhuc populus sacrificabat et adolebat incensum in excelsis percussit autem Dominus regem et fuit leprosus usque in diem mortis suae et habitabat in domo libera seorsum Ioatham vero filius regis gubernabat palatium et iudicabat populum terrae reliqua autem sermonum Azariae et universa quae f
Abbreviated transcription (Latin):
parauit cnĩ bieroboã isrł a dño:
& peccare eosfecit peccatũ mag¬
nũ. & ambulauer̃t filu isrł in uni¬
uersis peccatis hicroboã quȩ fece¬
rat Non recessert̃ ab eis. usq qͦ
auferret dñs isrł a facie sua. sicut
locutꝰ fuerat ii manu omniũ ser¬
uorũ suoꝵ ꝓphetarũ: Trans la¬
tusq est isrł de terra sua u assy¬
rios: usq in diem hanc: FLeeXIIT:
Aadux̃ aut̃ rex assyrioꝵ de baby¬
lone & de chuta & de haiath &
de einath & de sepharuaim: & col

Expanded text:
paravit enim Hieroboam Israhel a Domino paravit enim Hieroboam Israhel a Domino et peccare eos fecit peccatum magnum et ambulaverunt filii Israhel in universis peccatis Hieroboam quae fecerat non recesserunt ab eis usquequo auferret Dominus Israhel a facie sua sicut locutus fuerat in manu omnium servorum suorum prophetarum translatusque est Israhel de terra sua in Assyrios usque in diem hanc adduxit autem rex Assyriorum de Babylone et de Chutha et de Haiath et de Emat
Abbreviated transcription (Latin):
egest: & secuti sunt gentes quȩ
exant ꝑ circuitũ coꝵ suꝑ quibus
p̾cȩperat dñs cis ut ñ facerent
sic̃ & illȩ faciebant: Et dereli:¬
quer̃t om̃a p̾cepta dñi di sui:
fecerto sibi conflatiles duos ui¬
tulos & lucos. & adorauer̃t uni¬
uersã militiã cęli. seruierunto
baal: & c̃secrabant ei filios suos
& filias suas ꝑ ignẽ & diuinat.¬
onib in seruiebant & augiriis.
& tradidert̃ se ut facerent ialũ
corã dño. & irritarent eũ: Iratꝰq
ẽ dñs uehem̾ter israheli: & abstu¬
lit eos de c̃spectu suo. & ñ reman¬
sit pisi trib iuda tantun modo:
Sed nec ipse iuda custodiuit man¬
data dĩ sui. uerũ tam̃ ambulauit
in errorib isrł quos operatꝰ fuerit:
piecitq dñs om̃e sem̃ isrł: & affli¬
xit cos: & tradidit in manu diri¬
pientiũ: donec ꝓiceret eos a facie
sua: ex coiã tc̃pore quo scissus est
isrł a domu Dauid. & c̃stituer sibi
regẽ hicroboã filiũ nabath Se.¬

Expanded text:
nt gentes quae erant per circuitum eorum super quibus praeceperat Dominus eis ut non facerent sicut et illae faciebant et dereliquerunt omnia praecepta Domini Dei sui feceruntque sibi conflatiles duos vitulos et lucos et adoraverunt universam militiam caeli servieruntque Baal et consecrabant ei filios suos et filias suas per ignem et divinationibus inserviebant et auguriis et tradiderunt se ut facerent malum coram Domino et inritarent eum iratusque est Dominus vehementer Israhel et abstulit eos de conspectu suo et non remansit nisi tribus Iuda tantummodo sed nec ipse Iuda custodivit mandata Domini Dei sui verum ambulavit in erroribus Israhel quos operatus fuerat proiecitque Dominus omne semen Israhel et adflixit eos et tradidit in manu diripientium donec proiceret eos a facie sua ex eo iam tempore quo scissus est Israhel a domo David et constituerunt sibi regem Hieroboam filium Nabath se
Abbreviated transcription (Latin):
ihm xp̃m. cui est gloria & im¬
periũ. in sȩcula sȩculorum: iꝰ¬
RM̃i: Nolite peregrinari in feruo
nicantes xp̃i passionib gaudete
ut & in reuelatione głȩ eiꝰ gaude¬
atis exultantes: Si ex ꝓbramini

Expanded text:
inum, cui est gloria et imperium in saecula saeculorum. Charissimi, nolite peregrinari in fervornicantes Christi passionibus gaudete, ut et in revelatione gloriae ejus gaudeatis exsultantes. Si expr
Abbreviated transcription (Latin):
dominis. non tantũ bonis & mo¬
destis: sed etiã discolis Hec est
enĩ gra: si ꝓpt̾ c̃scientiã dĩ susti¬
net quis tristitias patiens in iuste:
Quȩ enĩ gr̃a ẽ. si peccantes & co¬
laphirati suffertis: Sed si bene

Expanded text:
um bonis et modestis, sed etiam dyscolis. Haec est enim gratia, si propter conscientiam Dei sustinet quis tristitias, patiens injuste. Quae enim gloria est, si peccantes et colaphizati suffertis? Sed si bene
Abbreviated transcription (Latin):
tẽporis: Sufficit enĩ p̾teritũ tẽpꝰ
ad uoluntatẽ gentiũ c̃sũmandã.
qͥ ambulauer in luxuriis. deside¬
rus. uinolentus comessationibus.
potationibus: & inlicitis idoloꝵ

Expanded text:
Petrus: Sufficit praeteritum tempus ad voluntatem gentium consummandam, qui ambulaverunt, in luxuriis, desideriis, vinolentiis, comessationibus, potationibus, et illicitis idolorum
Abbreviated transcription (Latin):
scriptũ ad latinũ stilũ traham.
librũ utiq Iobiȩ: quem hebrȩi
de cathalogo diuinarũ scriptu¬
rarũ secantes. his quȩ agiographa
memnorant manciparunt: Fcci
satis desiderio ur̃o: ñ tam̃ meo
studio: Arguunt eiũ pos hebrȩ¬
orũ ftu̾dia. & imputant nob ẽtrã
suũ canonẽ latinis auribus ista
transferre: Sed melius eẽ iudi.¬
cans pharisȩoꝵ displicere iudicio:
& cpiscopoꝵ iussionib deseruire.
institi ut potui: & quia uicina
c̃chaldȩoꝵ liigua sermoni he¬
braico. utriusq linguȩ pertassi¬
nũ loquacẽ seperiens unuis
diei laborẽ arripus & quicquid
ille mili hebraicis uerbis expres¬
sit: hȩc ego accito potario ser¬
monio: latinis exposui Orati.¬
onib ur̃is mercedẽ huiꝰ operis
cõpensabo cũ gratũ uobis didi¬
cero: me quoð iubẽre estis dig¬
Nua complesse:¬
INCIPIT LIBER

Expanded text:
 ad Latinum stylum traham, librum utique Tobiae, quem Hebraei de catalogo divinarum Scripturarum secantes, his, quae apocrypha memorant, manciparunt. Feci satis desiderio vestro, non tamen meo studio. Arguunt enim nos Hebraeorum studia, et imputant nobis, contra suum canonem Latinis auribus ista transferre. Sed melius esse judicans pharisaeorum displicere judicio, et episcoporum jussionibus deservire, institi ut potui. Et quia vicina est Chaldaeorum lingua sermoni Hebraico: utriusque linguae peritissimum loquacem reperiens, unius diei laborem arripui: et quidquid ille mihi Hebraicis verbis expressit, hoc ego accito notario, sermonibus Latinis exposui. Orationibus vestris mercedem hujus operis compensabo, cum gratum vobis didicero me, quod jubere estis dignati, complesseINCIPIT LIBER
Abbreviated transcription (Latin):
lussit tribunꝰ induci eũ in castra.
& flagellis cę̧di. & torqueri eũ.
ut sciret ꝓpt̾ quã causã sic adcla¬
marent ei Et cũ aftrinxissent
cũ loris: dix̃ astanti sibi centuri¬
oni Paulus Si hominẽ romanũ
& indemnatũ licet uob̃ flagella¬
re: Quo audito centurio. acces¬
sit ad tribunũ. & nuntiauit dic̃s
Quid acturꝰ es. Hic eiũ homo:
ciuis romanꝰ ẽ: Accedens autẽ
tribunꝰ: dix̃ illi Dic uuhi. si tu
romanꝰ es: At ille dixit: Etiã:
& respondit tribunꝰ Egomul¬
ta sĩmi: ciuuilttatẽ hauc c̃secutꝰ sũ:
&. Paulus ait: Ego aut̃ & natꝰ sũ¬
Ptinꝰ ergo discesser̃ ab illo: qͥ eũ
torturi erant: Tribunꝰ quoq ti¬
inuit. postquã resciuit qͥa ciuis
romanus cͥet: & qͥa ligasset eũ:
ostera aut̃ die: uolens seire dili¬
gentius qua ex causa accusaret᷑
a iudȩis. soluit eũ: & iussit sacer¬
dotes c̃uenire & om̃e concilium.
& ꝓducens Paulũ: statuit int̾ illos

Expanded text:
ussit tribunus induci eum in castra et flagellis caedi et torqueri eum ut sciret propter quam causam sic adclamarent ei et cum adstrinxissent eum loris dixit adstanti sibi centurioni Paulus si hominem romanum et indemnatum licet vobis flagellare quo audito centurio accessit ad tribunum et nuQuid acturus es? hic enim homo, civis Romanus est. Accedens autem tribunus dixit illi: Dic mihi si tu Romanus es? At ille dixit: Etiam. Et respondit tribunus: Ego multa summa civilitatem hanc consecutus sum. t Paulus ait: Ego autem et natus suillo qui eum torturi erant tribunus quoque timuit postquam rescivit quia civis romanus esset et quia alligasset eum postera autem die volens scire diligentius qua ex causa accusaretur a Iudaeis solvit eum et iussit sacerdotes convenire et omne concilium et producens Paulum st
Abbreviated transcription (Latin):
Qui & submitantes: inuener
passus uiginti & pusillũ inde
separati: inuener̃ passus qͥndecĩ:
Tim̃tes aut̃ ne in aspera loca inci¬
deremꝰ: de puppi nuttentes anchoras
quattuor optabant diẽ fieri Nau¬
cũ misissent scapham in inare sub
obtentu quasi inciperent a ꝓra¬
anchoras extendere: dix̾ Paulus
centurioni & militibus Nisi ip
naui manserint: uos salui fieri
ñ potestis: Tunc abscider̃ milite
funes scaphȩ: & passi st̃ eã excide¬
re: Et cũ lux inciperet fieri: ro¬
gabat Paulus om̃s sumere cibũ
dicens Quarta decima hodie die
expectantes. iciuni ꝑmanetis.
nichil accipientes Propt̃ quod
rogo uos accipere cibũ ꝓ salute
ura : qͥa nullius ur̃m capillus de
capite peribit Et cũ hȩc dixis¬
sct : sumens panẽ grãs egit dõ i
c̃spectu omniũ: &̾ cũ fregisset:
cępit manducare : Animȩqͥores
aut̃ facti om̃s: & ipsi assũpsert᷑
cibũ: Gramꝰ uͦ uniuersȩ animȩ
in naui : ducente septuaginita sex:

Expanded text:
bmittentes invenerunt passus viginti et pusillum inde separati invenerunt passus quindecim timentes autem ne in aspera loca incideremus de puppi mittentes anchoras quattuor optabant diem fieri naucum misissent scapham in mare sub obtentu quasi a prora inciperent anchoras extendere dixit Paulus centurioni et militibus nisi hii in navi manserint vos salvi fieri non potestis tunc absciderunt milites funes scaphae et passi sunt eam excidere et cum lux inciperet fieri rogabat Paulus omnes sumere cibum dicens quartadecima hodie die expectantes ieiuni permanetis nihil accipientes propter quod rogo vos accipere cibum pro salutevestra: quia nullius vestrum capillus de capite peribit. Et cum haec dixisset, sumens panem, gratias egit Deo in conspectu omnium: et cum fregisset, coepit manducare. Animaequiores autem facti omnes, et ipsi sumpserunt cibum. Eramus vero universae animae in navi ducentae
Abbreviated transcription (Latin):
eb tarde nauigaremꝰ. & iuix deue¬
nissemꝰ c̃tra cnidũ. ꝓhibente nos
uento: ad nauigauimꝰ cretę. iuxta
salmonẽ: Et uix iuxta nauigan¬
tes: uenimꝰ in locũ quendã qͥ uo¬
cat᷑ boni portꝰ. cui iuxta erat cuu¬
tas thalassa. Multo aut̃ tẽpore
ꝑacto & cũ iã nͦ e̾e̾t tuta nauiga¬
tio eoqđ & ieiuniũ iã pͣterisset:
c̃solabat᷑ Paulus dicens eis Uiri:

Expanded text:
ebus tarde navigaremus, et vix devenissemus contra Gnidum: prohibente nos vento, adnavigavimus Cretae, juxta Salmonem: et vix juxta navigantes, venimus in locum quemdam, qui vocatur Boniportus, cui juxta erat civitas Thalassa. Multo autem tempore peracto, et cum jam non esset tuta navigatio, eo quod et jejunium jam praeteriisset, consolabatu
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectione mortuoꝵ ego iudicor
hodie a uob̃ Distulit autẽ illos. N¬
felix: certissime sciens de uia di¬
cens Cũ tribunꝰ lysias descen¬
derit: audiã uos Iussitq centu¬
rioni custodire eũ & habere re¬
quiẽ: nec quẽquã ꝓhibere de suis
ministrare ei : Post aliqͦt aut̃ dies:
ueniens felix cũ drusilla uxore
sua quȩ erat iudȩa. uocauit Paulũ:
& audiuit ab eo fidẽ quȩ ẽ in ihm̃
xp̃m: Disputante aut᷑ illo de ius¬
titia & castitate & de uidicio futuro:
time factus felix respondit đ
nc̃ attinet uade. tẽpore aut̃ opor¬
tuno accersiã te: Sinul & spe¬
rans qͥa pecuma daretur a Paulo
ꝓpt̾ quod & frequenter accersiens
eum. loquebatur cum eo: UI¬
Siennio aut̃ explcto: accepit succes¬
sorẽ felix portiũ festũ  Volens
aut̃ grãm prȩstare iudeis felix:
reliquit Paulũ uinctũ. Festus U
triduũ: ascendit hiero solymam
a cęsarea. adier̃tq eũ principes

Expanded text:
resurrectione mortuorum ego iudicor resurrectione mortuorum ego iudicor hodie a vobis distulit autem illos Felix certissime sciens de via dicens cum tribunus Lysias descenderit audiam vos iussitque centurioni custodiri eum et habere requiem nec quemquam prohibere de suis ministrare ei post aliquot autem dies veniens Felix cum Drusilla uxore sua quae erat Iudaea vocavit Paulum et audivit ab eo fidem quae est in Iesum Christum disputante autem illo de iustitia et castitate et de iudicio futuro timefactus Felix respondit quod nunc adtinet vade tempore autem oportuno accersiam te simul et sperans quia pecunia daretur a Paulo propter quod et frequeum, loquebatur cum eo. Biennio autem expleto, accepit successorem Felix Portium Festum. Volens autem gratiam praestare Judaeis Felix, reliquit Paulum vinctum.  Cap. XXtriduum ascendit Jerosolymam a Caesarea. Adieruntque eum principes
Abbreviated transcription (Latin):
inuener̃ me cũ aliqͦ disputantẽ:
aut concursũ facientẽ turbe. neq
in sẏnagogis: neq in ciuitate. neq
ꝓbare possunt tibi de quib ilunc
accusant me: Confiteor aut̃ hoc
tibi. qđ scđ̾m sectã quam dicunt
heresim: sic deseruio patri dõmeo.
credens om̃ib quȩ in lege & pro¬
phetis scripta sunt: spem habens
in dm̃ quã & hi ipsi expectant. re¬
surrectionẽ futurã iustoꝵ & ini¬
quoꝵ: In hoc & ipse ftudeo. sine
offendiculo conscientiã habere
ad dm̃: & ad homines semper:
Post annos aut̃ plures: elemo¬
sẏnas facturꝰ in gentẽ ieã ueni
& oblationes & uota: in qͥb inue¬
ner̃ me purificatũ in tẽplo. ñ cũ
turba: neq cũ tumultu Quidã
aut̃ ex asia iudȩi quos oportebat
apud te pręsto ẽe. & accusarent
si qͥd haberent aduersũ me. aut
hi ipsi dicant. siqͥd inuenerunt
in me iniqͥtatis. cũ stẽ in concilio:
uisi de una hac solũmodo uoce.
qua clamaui int̾ cosstans: qm̃ de

Expanded text:
liquo disputantem aut concursum facientem turbae neque in synagogis neque in civitate neque probare possunt tibi de quibus nunc accusant me confiteor autem hoc tibi quod secundum sectam quam dicunt heresim sic deservio patrio Deo meo credens omnibus quae in lege et prophetis scripta sunt spem habens in Deum quam et hii ipsi expectant resurrectionem futuram iustorum et iniquorum in hoc et ipse studeo sine offendiculo conscientiam habere ad Deum et ad homines semper post annos autem plures elemosynas facturus in gentem meam veni et oblationes et vota in quibus invenerunt me purificatum in templo non cum turba neque cum tumultu quidam autem ex Asia Iudaei quos oportebat apud te praesto esse et accusare si quid haberent adversum me aut hii ipsi dicant si quid invenerunt in me iniquitatis cum stem in concilio nisi de una hac solummodo voce qua clamavi inter eos stans quoniam de
Abbreviated transcription (Latin):
Surgens uade damascũ: & ibi tͥ
dicetur de om̃ib quȩ oporteat te¬
facere: Et cũ ñ uidere̾ p̃clarita¬
te luminis illius: ad manũ deduc¬
tus a comitibus. ueni damascũ.
Ananias aut̃ qͥdã uir: scđm legẽ
testimoniũ habens ab om̃ib ha¬
bitantib iudȩis. ueniens ad me
& astans: dix̃ mihi Saule frat̃.
respice Et ego eãdẽ hora: respe¬
xi in eũ. At ille dix̃: Ds patrũ
nr̃oꝵ p̾ordinauit te: ut cognosce¬
res uoluntatẽ eiꝰ. & uideres iustũ.
& audires uocẽ ex ore ciꝰ. qͥa cris
testis illius ad om̃s homuines: coꝵ
quȩ uidisti & audisti Qnunc
quid moraris: Exurge & bap¬
tizare : & abluere peccata tua.
inuocato nommne ipssus : F actũ c̃
aut̃ reuertenti mͥ in hierłm. &

Expanded text:
mascum: et ibi tibi dicetur de omnibus, quae te oporteat facere. Et cum non viderem prae claritate luminis illius, ad manum deductus a comitibus, veni Damascum. Ananias autem quidam, vir secundum legem testimonium habens ab omnibus cohabitantibus Judaeis, veniens ad me, et astans dixit mihi: Saule frater, respice. Et ego eadem hora respexi in eum. At ille dixit: Deus patrum nostrorum praeordinavit te, ut cognosceres voluntatem ejus, et videres justum, et audires vocem ex ore ejus, quia eris testis illius ad omnes homines, eorum quae vidisti et audisti. Et nunc quid moraris? Exsurge, et baptizare, et ablue peccata tua, invocato nomine ipsius. Factum est autem reverten
Abbreviated transcription (Latin):
titur tibi loqui ꝓ temet ipso Lu¬
unc Paulus extenta manu: cȩpit
rationẽ reddere: De om̃ib quib
accusor a iuidȩis rex agrippa :¬
estimo me beatũ apud te. cũ sim
defensurꝰ me hodie: Maxime
te sciente om̃a quȩ apud iudȩos
sunt consuetudines & quȩstiones.
ꝓpt̾ qđ obsecro patienter me au¬
dias Et qͥdem uitã meã a uiuen¬
tute quȩ ab initio fuit ingente
mea in hierosolymis noueruis
om̃s iudȩi. p̾scientes me ab initio.
si ueluit testimoniũ ꝑhibere. qm̃¬

Expanded text:
titur tibi loqui pro temet ipso ttitur tibi loqui pro temet ipso tunc Paulus extenta manu coepit rationem reddere de omnibus quibus accusor a Iudaeis rex Agrippa aestimo me beatum apud te cum sim defensurus me hodie maxime te sciente omnia quae apud Iudaeos sunt consuetudines et quaestiones propter quod obsecro patienter me audias et quidem vitam meam a iuventute quae ab initio fuit in gente mea in Hierosolymis noverunt omnes Iudaei praescientes me ab initio si velint testimonium perhibere q
Abbreviated transcription (Latin):
gusti cognitioni : iussi seruari cũ.
donec mittã cũ ad cȩsarẽ: Agrip¬
pa aut̃ dix̃ ad festũ Uolebam
& ipse hominẽ audire: Cras
inquit audies eũ: Altera aut̃
die cũ uenisset agrippa & ber¬
nice cũ multa ambitione. & in¬
troissent in auditoriũ. cũ tribu¬
nis & uiris pͥncipalib ciuitatis:
iubente festo adductus ẽ Paulus:
& dix̃ festus Agrippa rex &
om̃s qui simul adestis nob̾cũ ui¬
ri: uidetis hunc de qͦ om̃is multi¬
tudo iudȩoꝵ int̾pellauit me hie¬
rosolymis petens. & hic clamantes.
ñ oportere eũ uiuere amplius:
Ego uͦ cõperi: nihil dignum eum
morte admisisse: Ipso autẽ hoc
appellante: ad augustũ iudicaui
mittere: De qͦ qͥd certũ scriban
domino: ñ habeo: Propter quod
ꝓduxi eũ ad uos: & maxime ad
te rex agrippa. ut int̾rogatione
facta: habeã qͥd scribã : Dine ra¬
tione enĩ mihi uidetur mittere
uinctũ: & causã eiꝰ ñ significare:
Agrippa uͦ ad Paulũ ait: ꝑmit¬

Expanded text:
servari eum, donec mittam eum ad Caesarem. Agrippa autem dixit ad Festum: Volebam et ipse hominem audire. Cras, inquit, audies eum. Altera autem die, cum venisset Agrippa, et Bernice, cum multa ambitione, et introissent in auditorium cum tribunis, et viris principalibus civitatis, iubente Festo adductus est Paulus et dixit Festus Agrippa rex et omnes qui simul adestis nobiscum viri videtis hunc de quo omnis multitudo Iudaeorum interpellavit me Hierosolymis petens et hic clamantes non oportere eum vivere amplius ego vero conperi nihil dignum eum morte admisisse ipso autem hoc appellante Augustum iudicavi mittere de quo quid certum scribam domino non habeo propter quod produxi eum ad vos et maxime ad te rex Agrippa ut interrogatione facta habeam quid scribam sine ratione enim mihi videtur mittere vinctum et causas eius non significare Agrippa vero ad Paulum ait permit
Abbreviated transcription (Latin):
Paule: cę̧sari te oportet assistere.
& ecce donauit tibi ds̃ om̃s qͥ na¬
uigant tecũ: Propt̃ qͦđ bono ani¬
mo estote uiri. credo enĩ dõ meo:
qͥa sic erit quẽ ad modũ dictũ ẽ
mihi In insulã aut̃ quandã opor¬
tet nos deuenire : Sed postea quã
quarta decima die nox suꝑ uenit
nauigantib nob̾ in hadria: curta
mediã noctẽ suspicabant᷑ nautȩ

Expanded text:
oportet assistere: et ecce donavit tibi Deus omnes qui navigant tecum. Propter quod bono animo estote, viri: credo enim Deo, quia sic erit, quemadmodum dictum est mihi. In insulam autem quamdam oportet nos devenire. Sed posteaquam quarta decima nox supervenit, navigantibus nobis in Adria circa mediam noctem, suspica
Abbreviated transcription (Latin):
quid fecit homo iste: Agrippa
aut̃ festo dix̃ Dimitti porerat
homo hic : si ñ appellasset cęsarẽ:
t aut̃ iudicatũ ẽ eũ nauigare in
italiã. & tradi Paulũ cũ reliqͥs cus¬
todus centurioni nomine iulio.
cohortis augustȩ: Ascendentes
aut̃ nauẽ hadrumetinã. & incipi¬
entes nauigare : circa asiȩ loca su¬
stulimꝰ ꝑseuerante nob̾cũ aristhar¬
co macedone thessalonicense:
Sequenti aut̃ die: deuenimꝰ sido¬
nẽ: Humane aut̃ tractans iulius
Paulũ: ꝑmisit ad amicos ire. & cu¬
rã sui agere Et inde cũ sustulis¬
semꝰ: subnauigauimꝰ cẏprũ ꝓpt̃ea
qđ eent uenti c̃trarii & pelag̃
ciliciȩ & pãphiliȩ nauigantes.

Expanded text:
quid facit homo iste Agrippa quid facit homo iste Agrippa autem Festo dixit dimitti poterat homo hic si non appellasset Caesarem ut autem iudicatum est eum navigare in Italiam et tradi Paulum cum reliquis custodiis centurioni nomine Iulio cohortis Augustae ascendentes autem navem hadrumetinam incipientem navigare circa Asiae loca sustulimus perseverante nobiscum Aristarcho Macedone Thessalonicense sequenti autem die devenimus Sidonem humane autem tractans Iulius Paulum permisit ad amicos ire et curam sui agere et inde cum sustulissemus subnavigavimus Cypro propterea quod essent venti contrarii et pelagus Ciliciae et Pamphi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓphete sunt locuti futura e̾e̾. &
moyses  Si passibilis xp̃s: si pri¬
mus ex resurrectione mortuoꝵ:
lum̃ annuntiaturꝰ ẽ popło &gentib:
ec loquente eo. & rationẽ redden¬
te : festus magna uoce dixit Ip¬
sanis Paule. multȩ te litterȩ ad
insaniã c̃uertunt:  Paulus
on insanio inquit optime feste:
sed ueritatis & sobrietatis uerba
eloquor: Scit enĩ de his rex: ad
quẽ & ẽstant̃ loquor Latẽre enĩ
cũ nihil horũ arbitror. neq enĩ
in angulo quicquã horũ gestũ ẽ:
Credis rex agrippa ꝓphetis: Scio
quia credis Ngrippa autẽ au
Paulũ. In mõdico suades me. xp̃i¬
anũ fieri &. Paulus Opto apud
dm̃. & in modico & in magno. non
tantũ te sed & om̃s hosqui audiuÑ
hodie fieri tales qualis & ego sũ:
exceptis uinculis his Et exsur¬
rexit rex & p̾ses & bernice : & qͥ
assidebant eis: Qui cũ secessissenN:
loquebant᷑ ad inuicẽ dicentes. qͥ a
nihil morte aut uinculis dignũ

Expanded text:
prophetae sunt locuti futura esse et prophetae sunt locuti futura esse et Moses si passibilis Christus si primus ex resurrectione mortuorum lumen adnuntiaturus est populo et gentibus haec loquente eo et rationem reddente Festus magna voce dixit insanis Paule multae te litterae ad insaniam convertunt at Paulus non insanio inquit optime Feste sed veritatis et sobrietatis verba eloquor scit enim de his rex ad quem et constanter loquor latere enim eum nihil horum arbitror neque enim in angulo quicquam horum gestum est credis rex Agrippa prophetis scio quia credis Agrippa autem ad Paulum in modico suades me Christianum fieri et Paulus opto apud Deum et in modico et in magno non tantum te sed et omnes hos qui audiunt hodie fieri tales qualis et ego sum exceptis vinculis his et exsurrexit rex et praeses et Bernice et qui adsidebant eis et cum secessissent loquebantur ad invicem dicentes quia nihil morte aut vinculorum dignum
Abbreviated transcription (Latin):
Ego aut̃ dixi Quis es dñe: Dñs
aut᷑ dix̃: Ego sũ iħs quẽ tu ꝑseq̃ris:
Sed exurgeꝰ &sta suꝑ pedes tuos.
ad hoc enĩ apparui tibi. ut con¬
ftituã te ministrũ & testẽ eorũ
quȩ uidisti. & eoꝵ qͥb apparebo
tibi. eripiens te de populis & gen¬
tibus. in quas nc̃ ego mitto te
aperire oculos eoꝵ ut c̃uertant᷑
a tenebris ad lucẽ: & de potesta¬
te satanȩ ad dm̃. ut accipiant
remissionẽ peccatoꝵ: & sortẽ int̃
scõs ꝑ fidẽ quȩ ẽ in me Unde rex
agrippa ñ fui incredulus cęlesti
uisioni. sed his qͥ sunt damasci pͥ¬
mũ & hierosolymis & ꝑ omne
regionẽ iudeȩ & gentibus annun¬
tiabã ut pęnitentiã agerent: & c̃¬
uerterentur ad dm̃. digna pęni¬
tentiȩ opera facientes: Hac ex
causa me iudȩi cũ c̾em in tẽplo
cõp̾hensũ tẽptabant uolentes¬
me int̾ficere: Auxilio aut̃ ad¬
iutus dĩ:usq in hodiernũ diem
sto testificans minori atq maio¬
ri: nihil extradicens. quã ea quȩ

Expanded text:
o autem dixi: Quis es, Domine? Dominus autem dixit: Ego sum Jesus quem tu persequeris. Sed exsurge, et sta super pedes tuos: ad hoc enim apparui tibi, ut constituam te ministrum et testem eorum quae vidisti, et eorum quibus apparebo tibi, eripiens te de populo, et gentibus, in quas nunc ego mitto te, aperire oculos eorum, ut convertantur a tenebris ad lucem, et de potestate Satanae ad Deum, ut accipiant remissionem peccatorum, et sortem inter sanctos, per fidem, quae est in me. Unde, rex Agrippa, non fui incredulus coelesti visioni: sed his, qui sunt Damasci primum, et Jerosolymis, et in omnem regionem Judaeae, et gentibus annuntiabam ut paenitentiam agerent et converterentur ad Deum digna paenitentiae opera facientes hac ex causa me Iudaei cum essem in templo conprehensum temptabant interficere auxilio autem adiutus Dei usque in hodiernum diem sto testificans minori atque maiori nihil extra dicens quam ea quae
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ad patres nr̃os reꝓmissionis
facta ẽ a dõ. sto iudicio subiectus.
in qua duodecĩ trib nr̃ȩ nocte ac
die seruientes. sperant deuenire :
De qua spe accusora iuidȩis rex
Quid incredibile iudicatur apud. III¬
uos. si ds̃ mortuos suscitat: Et ego
qͥdem existimauerã me aduersus
nom̃ ihu pazareni debere multa
contraria agere : qđ & feci hiero¬
solymis. & multos scoꝵ ego in car¬
cerib inclusi: a pͥncipib sacerdotũ
potestate accepta Et cũ occidere¬
ntur. detuli sententiã. & ꝑ omnes
synagogas frequent̃ puniens eos.
cõpellebã blasphemare. & ãplius
insaniens in eos. ꝑsequebar usq
in exteras ciuitates: In quib dũ
irẽ damascũ. cũ potestate & per¬
missu pͥncipũ sacerdotũ: die media
in uia. uidi rex de cęlo supra splen¬
dorẽ solis circũ fulsisse me lumen.
& eos qͥ mecũ simul erant Om̃sq
nos cũ decidissemꝰ in terrã: audiui
uocẽ loquentẽ mͥ hebraica lingua
Saule saule: qͥd me ꝑsequeris:

Expanded text:
os repromissionis facta est a Deo, sto judicio subjectus: in quam duodecim Tribus nostrae nocte ac die deservientes, sperant devenire. De qua spe accusor a Judaeis, rex. Quid incredibile judicatur apud vos si Deus mortuos suscitat et ego quidem existimaveram me adversus nomen Iesu Nazareni debere multa contraria agere quod et feci Hierosolymis et multos sanctorum ego in carceribus inclusi a principibus sacerdotum potestate accepta et cum occiderentur detuli sententiam et per omnes synagogas frequenter puniens eos conpellebam blasphemare et amplius insaniens in eos persequebar usque in exteras civitates in quibus dum irem Damascum cum potestate et permissu principum sacerdotum die media in dorem solis circumfulsisse me lumen, et eos qui mecum simul erant. Omnesque nos cum decidissemus in terram, audivi vocem loquentem mihi Hebraica lingua: Saule, Saule, quid m
Abbreviated transcription (Latin):
agrippa rex & bernice descender̃
cęsareã. ad salutandum festum:
Et cũ dies plures ibidẽ moraren¬
tur: festus regi indicauit de Paulo
dicens Uir quidã ẽ derelictus a
felice uinctus: de qͦ cũ ee̾m hiero¬
solymis adiert̃ me pͥncipes sacer¬
dotũ & seniores iudȩoꝵ: postulan¬
tes aduersus illũ damnationem: xI¬
Ad quos respondi. qͥa ñ ẽ consue

Expanded text:
Agrippa rex et Bernice descenderunt Agrippa rex et Bernice descenderunt Caesaream ad salutandum Festum. Et cum dies plures ibi demorarentur, Festus regi indicavit de Paulo, dicens: Vir quidam est derelictus a Felice vinctus, de quo cum essem Jerosolymis, adierunt me principes sacerdotum, et seniores Judaeorum, postulantes adversus illum damnationem. Ad quos
Abbreviated transcription (Latin):
crim̃. accusent eũ: Demoratus
aut̃ int̾ eos dies ñ ampliuis quã
octo aut decẽ. descendit cȩsa¬
reã: & altera die sedit ꝓtribu¬
nali: & iussit Paulũ adduci. Qui
cũ ꝑductus ẽet circũstetert eũ
qͥ ab hierosolyma descendera N
udȩi. multas & graues causas ob.¬
icientes: quas ñ poterant ꝓbare
Paulo rationẽ reddente qm̃
neq in lege iudȩoꝵ neq in tẽplũ:
neq in cęsarẽ quicquam peccaui
Festus aut̃ uolens iudeis gratiã
prȩstare : respondens Paulo dix̃
Vis hierosolynã ascendere. &
ibi de his uidicari apudie᷑ Dix
aut̃ Paulus Ad tribunal cesaris
sto: ubi me oportet iudicari Iu¬
dȩis ñ nocui: sic̃ tu melius nosti
Si enĩ nocui. aut dignũ morte
aliqͥd feci: ñ recuso mori. Si uͣ
nihil ẽ eoꝵ quȩ hi accusant ine
nemo me potest illis donarȩ. gsarẽ
appello: Tunc festus cum con¬
silio locutus: respondit Cȩsa¬
rẽ appellasti: ad cęsarem ibis:
t cũ dies aliqͦt transacti essent:

Expanded text:
usent eum demoratus autem inter eos dies non amplius quam octo aut decem descendit Caesaream et altera die sedit pro tribunali et iussit Paulum adduci qui cum perductus esset circumsteterunt eum qui ab Hierosolyma descenderant Iudaei multas et graves causas obicientes quas non poterant probare Paulo autem rationem reddente quoniam neque in legem Iudaeorum neque in templum neque in Caesarem quicquam peccavi Festus autem volens Iudaeis gratiam praestare respondens Paulo dixit vis Hierosolymam ascendere et ibi de his iudicari apud me dixit autem Paulus ad tribunal Caesaris sto ubi me oportet iudicari Iudaeis non nocui sicut tu meliSi enim nocui, aut dignum morte aliquid feci, non recuso mori; si vero nihil est eorum, quae hi accusant me, nemo potest me illis donare. Caesarem appello. Tunc Festus cum concilio locutus, respondit: Caesarem appellasti? ad Caesarem ibis. Et cum dies aliquot transacti essent,
Abbreviated transcription (Latin):
tes: discedebant. dicente Paulo
unum uerbum: quia bene sp̃s
sc̃s locutus est perisaiam prophe¬
tam ad patres nostros dicens
Uade ad popłm istũ: & dic ad cos:
Nurc audictis & ñ intelligetis:
& uidentes uidebitis & n ꝑspicietis:¬

Expanded text:
tes, discedebant, dicente Paulo tes, discedebant, dicente Paulo unum verbum: Quia bene Spiritus sanctus locutus est per Isaiam prophetam ad patres nostros, dicens: Vade ad populum istum, et dic ad eos: Aure audietis, et non intelligetis: et videntes
Abbreviated transcription (Latin):
traditꝰ sũ in manꝰ romanoꝵ. Qui
cũ interrogationẽ de me habu¬
issent: uoluerunt me dimittere.
eo quod nulla causa e̾e̾t mortis
in me: Contradicentibus autẽ
iudȩis: coactus sum appellare
cȩsarem non quasi gentẽ meã
habens aliquid accusare Propt̃
hanc igitur causam: rogaui uos
uidere & alloqui Propt᷑ spem
enĩ isrł: catena hac circũdatus
sũ: Atilli dixerunt ad eum:
os neq litteras accepimus de
te a iudȩa: neq aduenies aliqͥs
fratrũ nuntiauit. aut locutus ẽ
quid dete malũ: Rogamꝰ aut̃
a te audire quȩ sentis: Nam
de secta hac notũ ẽ nob̃̾. qͥuia
ubiq ei contradicitur Cũ con¬
ftituissent autẽ illi diẽ: uenert̃
ad cũ in hospitiũ plures. quibus
exponebat testificans regnum
dĩ: suadensq eis de iħu exlege
moysi & Prophetis amane usq
ad uesperam: Et quidam cre¬
debant his quȩ dicebantur: qui¬
dam uero non credebant: Cũq
inuicem non essent consentien¬

Expanded text:
traditus sum in manus Romanorum qui traditus sum in manus Romanorum qui cum interrogationem de me habuissent voluerunt me dimittere eo quod nulla causa esset mortis in me contradicentibus autem Iudaeis coactus sum appellare Caesarem non quasi gentem meam habens aliquid accusare propter hanc igitur causam rogavi vos videre et adloqui propter spem enim Israhel catena hac circumdatus sum at illi dixerunt ad eum nos neque litteras accepimus de te a Iudaea neque adveniens aliquis fratrum nuntiavit aut locutus est quid de te malum rogamus autem a te aua ubique ei contradicitur. Cum constituissent autem illi diem, venerunt ad eum in hospitium plurimi, quibus exponebat testificans regnum Dei, suadensque eis de Jesu ex lege Moysi et Prophetis, a mane usque ad vesperam. Et quidam credebant his, quae dicebantur: quidam vero non credebant. Cumque invicem non essent consentien
Abbreviated transcription (Latin):
orasset & imposuisset ei manus:
saluauit eũ Quo facto: & om̃s
qͥ in insula habebant infirmita¬
tes accedebant & curabant᷑. Qui
etiã multis honorib nos honora¬
uert: & nauigantibus imposuer̾
quȩ necessaria erant: co¬
ost menses aut̃ tres. nauigauimꝰ
in naui alexandrina: quȩ in in¬
sula hie mauerat: cui erat insigne
castorũ. Et cũ uenissemꝰ syracu¬
sã: mansimꝰ ibi triduo Inde cir¬
cũ legentes. deuenimꝰ regiũ. &
post unũ diẽ flante austro. se¬
cunda die uenimꝰ puteolos Ubi
inuentis fr̃̾ibus: rogati sumꝰ ma¬
nere apud eos dies septẽ. & sic ue¬
uidisset Paulus: grãs agens dõ
accepit fiduciã Qũ uenissemꝰ
aut᷑ romã : ꝑmissũ ẽ laulo mane¬
re sibimet cũ custodiente sẽ militi
ost tertiũ aut̃ diẽ: c̃uocauit᷑
pͥmos iudȩoꝵ. Cũq c̃uenissen.
dicebat eis Ego uiri fr̃s. nihil
adũsus plebẽ faciens: aut morẽ
pat̾nũ: iunctus ab hicrosolymis

Expanded text:
orasset, et imposuisset ei manus, orasset, et imposuisset ei manus, salvavit eum. Quo facto, omnes, qui in insula habebant infirmitates, accedebant, et curabantur: qui etiam multis honoribus nos honoraverunt, et navigantibus imposuerunt quae necessaria erant. Post menses autem tres, navigavimus in navi Alexandrina, quae in insula hiemaverat, cui erat insigne Castorum. Et cum venissemus Syracusam, mansimus ibi triduo. Inde circumlegentes devenimus Rhegium: et post unum diem flante austro, secunda die venimus Puteolos: ubi inventis fratribus rogati sumus manere apud eos dies septem: et sic vevidisset Paulus gratias agens Deo accepit fiduciam cum venissemus autem Romam permissum est Paulo manere sibimet cum custodiente se milite post tertium autem diem convocavit primos Iudaeorum cumque convenissent dicebat eis ego viri fratres nihil adversus plebem faciens aut morem paternum vinctus ab Hierosolymis