comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iuuat. exercere conuincant: Si hoꝵ nichil ẽ. saltĩ sententiȩ conce¬
dant suȩ. ut qͥ in se incorporei sunt. ñ extra se corporeos eẽ scͤredañ.
qr aliud extra se eẽ ñ potest. qͥ extra se nichil eẽ potest Promde animꝰ
qͥ in seipso incorporeꝰ: nequaquã potest extrase eẽ corporeus. ꝙ nec
auctor eiꝰ aliud illũ nouit eẽ quã qd̾ fecit. nec ille aliud se potest nosse
quã factus ÷ lc ꝑ hoc si uerũ nouit. cũ se incorporeũ nouit. gͦfallit᷑ d̃s.
si ammũ qͥ uere incorporeꝰ : corporeũ nouit S falli ds̃ ñ potest Incorpo¬
reũ gͥ eẽ nouit animũ. ne falsũ sit uerũ. qͦ se animꝰ ueracit᷑ incorporeũ
nouit: Incorporeꝰ gͦ animmꝰ id circo sibi ẽ. qr & creatori Sic̃ enĩ terra
id circo homini terra q && dõ terra ẽ: et sic̃ aqua aer & ignis. iccirc

Expanded text:
iuuat exercere conuincant. si horum nihil est, saltim sententiae conceiuuat exercere conuincant. si horum nihil est, saltim sententiae concedant suae, ut qui in se incorporei sunt non extra se corporeos se esse credant, quia aliud extra se esse non potest qui extra se nihil esse potest. proinde animus, qui in se ipso incorporeus est, nequaquam potest extra se esse corporeus, quia nec auctor eius aliud illum nouit esse quam fecit, nec ille aliud se potest nosse quam factus est. ac per hoc si uerum nouit, cum se incorporeum nouit, ergo fallitur deus, si animum qui uere incorporeus est corporeum nouit: $ed falli deus non potest, incorporeum igitur esse nouit animum, ne falsum sit uerum, quo se animus ueraciter incorporeum nouit. incorporeus ergo animus idcirco sibi est, quia et creatori. sicut enim terra idcirco homini terra, quia et deo terra est, et sicut aqua aer et ignis idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
si hoc penes animȩ constat auctorẽ: Isti uerũ dicunt: Q uerũ ÷ qd̾ am¬
ma incorporea sit. qr ⁊ ipsũ inueritate cognoscit. ⁊ iterũ uerũ ÷ quod
anima corporea sit. qm̃ animȩ creator id nouit: Duoq & contraria
usq quaq sibi ⁊ utraq uera ẽẽ contendunt. c̃ uerũ nͥ falso contrariũ
ñ sit. Iustris admodũ & p̃clara disputatio. quȩ dũ unã solãq ue¬
ritatẽ sꝑnit. duas sibi ueritates inuenit: Ut tam̃ istos ꝓfessionis sue
Q m̃ gͥ suꝑ hac nobis quȩstionis parte conuenit. restat ut doceant.
quatinꝰ incorporalis substantia illi corporea sit. qͥ eãdẽ incorporea
ereauit: Nec pͥmũ dico ita sit. necne. s in p̃sentiarũ ita eẽ concedo:
Unde tam̃ ita eẽ nouerit quȩro. si id diuinoꝵ uoluminũ litterȩ
continent legant. si quȩpiã ratiorinatio suad&. doceant. si dialecticẽ

Expanded text:
si id penes animae constat auctorem. siti uerum dicunt et uerum est, quod ansi id penes animae constat auctorem. siti uerum dicunt et uerum est, quod anima incorporea sit, quia et istud in ueritate cognoscit, et item uerum est, quod anima corporea sit, quoniam animae creator id nouit, duoque et contraria usquequaque sibi et utraque uera esse contendunt, cum uerum nisi falso contrarium non sit. inlustris admodum ac praeclara disputatio, quae dum unam solamque. ueritatem spernit duas sibi ueritates inuenit. ut tamen istos professionis suae mus. Quoniam igitur super hac nobis quaestionis parte conuenit, restat ut doceant quatenus incorporalis substantia illi corporea sit, qui eandem incorpoream creauit. nec primum dico ita sit necne, sed in praesentiarum ita esse concedo, unde tamen ita esse nouerint quaero. si id diuinorum uoluminum literae continent legant, si quaepiam ratiocinatio suadet doceant, si dialecticen
Abbreviated transcription (Latin):
iuuat mͦ. qͥd obuersũ uͦ quidue diũsũ eadẽ ueritas aut depellat.
aut ꝓterat. ũ cũ audio dicere quospiã. qͥ & corporeas eẽ uolut
animas. ⁊ easdẽ incorporeas negare ñ possunt. aliud ipsas ami
as sibi. aliud ẽẽ creatori. dõ inquiut̃ animȩ corporeae sin .
uerũ sibim& incorporeȩ: Quod ita ÷ ac si dicant. animas et
corporeas eẽ ⁊ incorporeas: Aet̾nitatẽ porro testor quod eo¬
nichim& hisce manib respondere admodũ labori÷ qr nichilis
ac. qͥ cũ congrediar. nichil qd̾ medullitꝰ eruã. ichil qͥ c̃certauisse
exertitio nichil profecto ÷. qd̾ uitisse uictoriȩ sit gͦ anima corporea
creatori. & incorporea sibi ẽ: Duo hȩc quã sollert̃ discuti ratio inda¬
gande ueritatis exposcit: Aut uerũ reuera ÷ qͦd̾ incorporea sit anima.
i hocipsũ de seipsa ueracit̾ nouit. Aut itẽ uerũ ÷ qͦd̾ corporea sit anima

Expanded text:
iuuat, modo quid obuersum uero quidue diuersum eadem ueritas aut depellat iuuat, modo quid obuersum uero quidue diuersum eadem ueritas aut depellat aut proterat. et cum audio dicere quospiam qui et corporeas esse uolunt animas et easdem incorporeas negare non possunt, aliud ipsas anias sibi, aliud esse creatoris. Deo, inquiunt, animae corporeae sunt, verum sibimet incorporeae: quod ita est ac si dicant animas et corporeas esse et incorporeas, aeternitatem porro testor, quod eomihimet hisce inanibus respondere admodum labori est, tic quicum congrediar, nihil quod medullitus eruam, nihil quicum certauisse exercitio, nihil profecto est quod uicisse uictoriae sit. ergo si anima corporea creatori et incorporea sibi est, duo haec quam sollerter discuti ratio indagandae ueritatis exposcit: aut uerum reuera est, quod incorporea sit anima, si hoc ipsum de se ipsa ueraciter nouit, aut item uerum est,, quod corporea sit anima,
Abbreviated transcription (Latin):
popłoꝵ: Hȩc nãq corporea st̃. porro autẽ animꝰ incorpore. quod
contra naturã sui ÷ uidere ñ potest: Eatenꝰ tam̃ ad ẽ ubi cogitat.
ut loca quȩ cogitat corporali uisione ñ cernat. sic̃ ad ẽ ubi uniui¬
ficat. ut ipsa quȩ uiuificat sui corporis int̾na ñ uideat:. Ac sic usq¬
quaq patae ammũ & corporea ñ posse uidere sine corpore. & incor¬
porea cũ corpore udere ñ posse: Non diutiꝰ alexandriȩ ꝑegͥnem᷑.
s̃. ab agypto redeuntes transinisso erroꝵ muro. &ẽmensa ignoran¬
tiȩ heremo ueritatis patriã. atq uti terrã repmissionis intremꝰ.
ñ otiosi neq inertes. neq uͦ trepidantes. ut sicͣ falsiloquii uanita¬
tis uitio ꝓgenitũ aut lateretenꝰ astripuerit. aut obuiũ sese dederi
ammas garrientib nugis. & si ñ sistim᷑ ab itinere. lentam᷑ tam̃:
S insumere pauxillũ tẽporisintestrem̃ti nichil ẽ. qum porro

Expanded text:
populorum, haec namque corporea sunt. porro autem animus incorporeus quod populorum, haec namque corporea sunt. porro autem animus incorporeus quod contra naturam sui est uidere non potest, eatenus tamen adest ubi cogitat, ut loca quae cogitat corporali uisione non cernat, sicut adest ubi uiuificat, ut ipsa quae uiuificat sui corporis interna non uideat. ac si usquequaque patet animum et corporea non posse uidere sine corpore et incorporea cum corpore uidere non posse, non diutius Alexandriae ppregrinemur, sed ab Aegypto redeuntes transmisso errorum mari et emensa ignorantiae eremo ueritatis patriam atque uti terram repromissionis intremus non otiosi neque inertes, neque uero trepidantes, ut si quid falsiloqui uanitatis uitio progenitum aut latere tenus adstrepuerit aut obuium sese dederit, animas garrientibus nugis etsi non sistimur ab itinere, lentamur tamen. sed insumere pauxillum temporis intertrimenti nihil est, quin porro
Abbreviated transcription (Latin):
dicito. quib medis quoue situ triformitas cerebri coeat. iecoris
massa iaceat regulis alienis hereat. stomachi libra pendeat. cordis
plectrũ feriat qͥ uenarũ tramites. quȩue textura. quȩ neruorũ
origines. quȩue cõpiges quȩ ossiũ cono. que ue cõpactio. que ue¬
pulmonũ caua. quȩ tortuosa batuloꝵ enodib quȩ ligaturis expli¬
citȩ inflexiones ac reflexones: Ecce qͥd negas ut arbitror suꝑ his
responsa redibere : Cur igit᷑ negas. qr uidelic&e animꝰ ꝑ se corporea
nequaquã uidet: S cur uidere corporea nequaquã possit. quẽ ñ
sine uisu eẽ iã constitit: Nemo quicquã corporeũ idet. qͥ corpo¬
ralẽ uisũ ñ habet: Animꝰ autẽ qͥ habet uisũ & corporale nichil ui¬
det. incorporalit̾ uidet: & incorporalit̃ uidere posse in corporał:
contẽplari ꝑ naturã neqͥt. modo ᷤᷤ loco uultꝰ hominũ. motꝰ actꝰq

Expanded text:
dicito, quibus modis quoue situ triformitas cerebri coeat, iecoris dicito, quibus modis quoue situ triformitas cerebri coeat, iecoris massa iaceat, regula lienis haereat, stomachi libra pendeat, cordis plectrum feriat, qui uenarum tramites quaeue textura, quae neruorum origines quaeue conpages, quae ossuum coitio quaeue conpactio, quaepulmonum cana, quae tortuosae botulorum enodibusque ligaturis explicitae inflexiones ac reflexiones. ecce quid negas arbitro super his responsa redhibere? cur igitur negas? quia uidelicet animus per sese corporea nequaquam uidet. sed cur uidere corporea nequaquam possit, quem non sine uisu esse iam constitit? nemo quidquam corporeum uidet, qui corporalem uisum non habet. animus autem, qui habet uisum et corporale nihil uidet, incorporaliter uidet, et incorporaliter uidere posse incorporalis contemplari per naturam nequit situs locorum, uultus hominum, motus actusque
Abbreviated transcription (Latin):
uior ñ pigeat atq pudeat. a transfugio refugiũ facere. & afalsitate sub
tio ẽ Edito pro sententiã liquet publicitus lectitandũ. neq nomen
lũ fecinꝰ. experiere scilie& ueritatis uis. qua Inta sit in excidio falsitatis

Expanded text:
vior, non pigeat neque pudeat a transfugio refugium facere, et a falsitate sub vior, non pigeat neque pudeat a transfugio refugium facere, et a falsitate sub tio est, edito pro sententia aliquid publicitus lectitandum, neque nomenlum fecimus, experiere scilicet, ueritatis uis quanta sit in excidio falsitatis
Abbreviated transcription (Latin):
diderint. aliasq multiplicit̃ progignerint. latiꝰ dicendȩ causȩ p̃scripsi
numerũ. modũ statui. lunitẽ fixi. ne uł in aciẽ plures necessario ꝓferrẽ.
uł diutiꝰ raro certarẽ. uł longius iusto procederẽ: Te nunc qͥsq ille es ad
uersus cuiꝰ scripta nosmae in riũ sesptoꝵ tuoꝵ dicere cõpulit. oro quesoq
non ob irascaris mͥ: Neq enĩ onuitiũ reculi. neq rependi maledictũ so¬
lã tibi ꝓ falsitate ueritatẽ. aut pari uicissitudine reponderaui: Illis ego qͦ
magis tua. tibi magis noxia sunt. aduersarius sũ eroq: atq uti eisdẽ ipse
quoq aduerseris causa tui suadeo: Pauca hȩc ⁊ exilia pro ut artũ tẽporis
siuit responsa redibui tu tecũ utrũque pensato. & int̾ mẽteq personã
iudicis sumito. ad hibitaq iustitiae libra. si lance nr̃ȩ pronior̾ et uere gra¬

Expanded text:
derent aliasque multipliciter progignerent, latius dicendae causae praescripsi derent aliasque multipliciter progignerent, latius dicendae causae praescripsi numerum, modum statui, limitem fixi, ne uel in aciem plures necessario proferrem uel diutius rato certarem uel longius iusto procederem. XVIII. IN uersus cuius scripta nosmet iniuria scriptorum tuorum dicere conpulit, oro quaesoque non obirascaris mihi, neque enim conuicium rettuli neque rependi maledictum. solam tibi pro falsitate ueritatem haud pari uicissitudine reponderaui, illis ego quae, quo magis tua, tibi magis noxia sunt aduersarius sum eroque atque uti eisdem ipse quoque aduersere causa tui suadeo. pauca haec et exilia, prout arctum temporis siuit, responsa redjudicis sumito, adhibitoque justitiae libram. Si lanx nostra pronior et vero gra
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥs ꝑ hec tria uolumina aduersũ breuẽ paginã spaciatꝰ es. si uerbũ
uerbo satis: S non id negotii⁊ fallatiã struere. qdꝰ destruere Ne¬
g& quispiã sperã eẽ mundũ. uno quidẽ hoc ille uerbo negauerit. s
ñ id uno. itẽ uerbo uł timeus astruxerit Promde quicquid illud am¬
pliuscule sermocinati sumꝰ. ñ modo sola falsi confutatio. s ueri etiã
coegit astructio. Quippe diũsũ ÷ de docere noxia & utilia docere. nec
hocidẽ ÷ sentẽ solo uel lere quod frugẽ iacere Non gͦ idipsũ ÷ eruere
uitiũ. quod serere uirtutẽ: Multo gͥ amplius opere in sum̃dũ ẽ. in
utroque horũ quã in alterutrũ: Porro autẽ cũ utraque agitare mͥ
prouintia fuerit. in tã p̃dito negotio. presertĩ magis mira: parcitas
quã prolixitas: Nã cũ se unde clarescentes atq ostentantes pro¬

Expanded text:
aliquis, per haec tria volumina adversus brevem paginam spatiatus es, si verbum aliquis, per haec tria volumina adversus brevem paginam spatiatus es, si verbum verbo satis? Sget quispiam sphaeram esse mundum: uno quidem hoc ille uerbo negauerit, sed non id uno item uerbo uel timaeus adstruxerit. proinde quidquid illud ampliuscule sermocinati sumus, non modo sola falsi confutatio, sed ueri etiam coegit adstructio. quippe diuersum est dedocere noxia et utilia docere, nec hoc idem est sentem solo uellere, quod frugem iacere, non ergo id ipsum est eruere uitium, quod serere uirtutem. multo igitur amplius operae insumendum est in utroque horum, quam in alterutrum. porro autem cum utraque agitare mihi prouincia fuerit, in tam praepedito negotio praesertim magis mira est parcitas quam prolixitas. nam cum sese undeunde clarescentes atque ostentantes pro
Abbreviated transcription (Latin):
ustrũ sursũ deorsũ. anteriꝰ & posteriꝰ in om̃i st̃ corpore. Innulla dutẽ
sunt anima: Incorporea gͥ om̃is ẽ amina. En quousq ex om̃i scilicet
duis pita tiorũ nr̃arũ parte contraximꝰ. quicquid toto ope moliti su¬
mꝰ. qm̃ quȩ istic quã breuissime recapitulauimꝰ. nisi p̃missis dispu¬
tationib fieri probabile ñ quiuit. quã quã si negotiũ tantũ ad sertor
idone us nactꝰ eẽt. ñ sicuti egom& dignitatẽ causȩ ad modũ smpariora¬
tone dehonorauiss&e: Neq uͦ ipse aliquanto lati prolixiusq hanc ead ̃
questionẽ agitare ñ potui. Uerũ scilic&e parfuit. quo ad uersarios re¬
uiti ualuit. eo usq p̃liari. aut qͦ ad infugã cessit tergũ prebere. et
manu captũ plũbeis pugionib exarmare. ulterius porro progredi
& inauras tela iacere. & sine hoste pugnare. cassa contentio ÷ & ui
riũ frustratio. qd̾ ita erit ingloriũ ut laboriosũ: Quid igitur ait

Expanded text:
strum; sursum, deorsum; anterius et posterius in omni sunt corpore; in nulla autem sunt anima: incorporea igitur omnis est anima. II. En quousque ex omni scilicet disputationum nostrarum parte contraximus, quidquid toto opere moliti sumus; quoniam quod istic quam brevissime recapitulavimus, nisi praemissis disputationibus fieri probabile non quivit. Quanquam si negotium tantum assertor idoneus nactus esset, non, sicuti egomet, dignitatem causae admodum impari oratione dehonoravisset. Neque vero ipse aliquanto latius prolixiusque hanc eamdem quaestionem agitare non potui. Verum scilicet par fuit quoad adversarius reniti valuit, eo usque praeliari; aut quoad in fugam cessit, tergum praebere, et manu captum plumbeis pugionibus exarmare. Ulterius porro progredi et in auras tela jacere, et sine hoste pugnare; cassa contentio est, et virium frustratio, quod ita erit inglorium, ut laboriosum. Quid tu igitur, ait
Abbreviated transcription (Latin):
quoadusq opinabar. Tu autẽ dicis. cũ de substantia animȩ quęramꝰ
quod supͣ nos ẽ a nobis uideri ñ posse. cũ supranosipsos ipsi nonsimꝰ.
Et itẽ qͦd agnosci posse negas quasi cognitũ iudicas. animãq corporis
corpus e̾ẽ confirmas: Quod si sciens dicis quia falsa sciri nequȩunt.
uerũ dicis & si hoc uerũ dicis. animȩ substantiã nosci ñ posse mentiris
Aut igit᷑ falsũ ẽ animã corpus ẽe̾. aut falsũ ÷ animȩ substantiã cog¬
nosci non posse: Uides quo ꝑducat opinio sequaces sui. Nã qm̃ nemo
nisi ignarus opinat᷑. & ignorantia ÷ aduersa scientia. tuq ex opinionis
incerto uis certã ferre sententiã. et de his uelut sciens pronuntiare
quȩ nescis. conuinceris docere quod nescis Nescire igitur doces.
cũq ñ sciri posse dicis. docere p̾̃sumis: Da nob̃ qs ueniã. nolentib¬

Expanded text:
quoad usque opinabar. tu autem dicis, cum de animae substantia quaeramus, quoad usque opinabar. tu autem dicis, cum de animae substantia quaeramus, quod supra nos est nobis uideri non posse, cum supra nos ipsos ipsi non simus, et item quod agnosci posse negas quasi cognitum iudicas animamque corporis corpus esse confirmas. quod si sciens dicis, quia falsa sciri nequeunt, uerum dicis et, si hoc uerum dicis, animae substantiam nosci non posse mentiris. aut igitur falsum est animam corpus esse aut falsum est animae substantiam cognosci non posse. uides quo perducat opinio sequaces sui ? nam quoniam nemo nisi ignarus opinatur et ignorantia est aduersa scientiae, tu, qui ex opinionis incerto uis certam ferre sententiam et de his uelut sciens pronuntiare quae nescis, conuinceris docere quod nescis. nescire igitur doces cumque nesciri posse dicis, docere praesumis. da nobis, quaesumus, ueni
Abbreviated transcription (Latin):
locũ non rudis accedit: Difficillimũ nãq ÷ incorporea contẽplari. qr
fallax uisus corporaliũ sensuũ ita peccato oculũ imbecillȩ mentis obnubit.
ut cũ se uel dm̃ contẽplari uolet. imaginũ corporearũ uelamen quod
sibi precexit᷑ solũ uideat. cũ trans illud uidere non possit: Quisquis ergo
ddifficultate uisionis huius offenditur. studiũ atq opus insumat. nonut
me calũpnatũ eat. sed ut purgari ualeat: Nec tamen egomet ita sũ oblitꝰ
mei. ut non languoris quã sanitatis amplius in esse mͥsentiã. uerũtam̃
hanc me opinionẽ qua corpꝰ credit᷑ anima cũ puerilib annis euasisse
delectat. qr tunc cũ opinabar utiq nesciebã. Opinari autẽ ignorantis :
ignorantia uero contraria scientia: Nescit gͦ quisquis opinat᷑. hinc
ȩquidẽ factũ ÷: ut scientiã p̃ opinione concupiscerẽ. sciens nescire me

Expanded text:
locum non rudis accedet. difficillimum namque est incorporea contemplari, quia locum non rudis accedet. difficillimum namque est incorporea contemplari, quia fallax uisus corporalium sensuum ita peccato oculum inbecillae mentis obnubit, ut, cum se uel deum contemplari uult, imaginum corporearum uelamen quod sibi praetexitur solum uideat, cum trans illud uidere non possit. quisquis ergo difficultate nisi.. onis huius offenditur, studium atque opus insumat, non ut me calumniatum eat, sed ut purgari ualeat. Nec tamen egomet ita sum oblitus mei, ut non languoris quam sanitatis amplius inesse mihi sentiam. uerum tamen hanc me opinionem qua corpus creditur anima cum puerilibus annis euasisse delectat, quia tunc, cum opinabar, utique nesciebam. opinari autem ignorantis est, ignorantia uero contraria scientiae: nescit ergo quisquis opinatur. hinc equidem factum est, ut scientiam prae opinione concupiscerem sciens nescire me,
Abbreviated transcription (Latin):
ita hȩc ubique tota inuenit᷑ in corpore. et sicut ds̃ nequaquã mi¬
nore sui parte minorẽ mundi partẽ replet. maiore maiorẽ. s totꝰ
in parte totꝰ in toto ẽ: ita & hȩc ñ ꝓ parte sui ÷ in parte corporis. nec
alia pars animȩ sensificat oculũ. et alia uiuificat digitũ . s. sicut in
oculo tota uiuit. & ꝑ oculũ tota uidetur. ita & in digito tota uiunit
& ꝑ. digitũ tͥota sentit: Aut si fortassis sic tota indigitosentit. ut
tota non sit in digito. sentit gͦ tota ubi tota non est. et est ubi ñ÷:
Aut igit᷑ tota erit anima im corporis parte minima. cũ nichilom¬
in toto sit tota. aut cũ tota sentiat ubi tota non ẽ: Est gͦ tota. ubi non ẽ tota:
Sed de hoc & in pͥmo libro quãplura disserui. & insecundi principio non
panca premisi. in quȩ si quispiã sollerter intenderit. adhunc uidelicet

Expanded text:
ita haec ubique tota inuenitur in corpore. et sicut deus nequaquam miita haec ubique tota inuenitur in corpore. et sicut deus nequaquam minore sui parte minorem mundi partem replet, maiore maiorem, sed totus in parte, totus in toto est, ita et haec non pro parte sui est in parte corporis. nec alia pars animae sentificat oculum et alia uiuificat digitum, sed sicut in oculo tota uiuit et per oculum tota uidet, ita et in digito tota uiuit et per digitum tota sentit. aut si fortassis sic tota in digito sentit, ut tota non sit in digito, sentit ergo tota, ubi tota non est, et est, ubi non est. aut igitur tota erit anima in corporis parte minima, cum nihilomin toto sit tota, aut cum tota sentiat, ubi tota non est, est ergo tota, ubi non est tota. sed de hoc et in primo libro quam plura disserui et in secundi principio non pauca praemisi, in quae si quispiam sollerter intenderit, ad hunc uidelicet
Abbreviated transcription (Latin):
legentis intentio. huiusce iã uoluminis iste sit fims finit liber scdi
ditis in astructionẽ ueri & merito parit̾ & numero satis ut
arburor idoneis uadibus. restat nunc ut quȩ ex opusculo
huius patroni corporis suꝑsunt indiscussa uideamꝰ: Quicũ
gelicae auctoritatis exẽplo. tãquã ꝑemptorie argum̃tatur dicens.
corpus lazari cũ fuit mortuũ fuisse sine uita. idẽq re diuiuũ fuisse
cũ uita. ut ꝑ hoc anima localis ẽe̾ credatur. quȩ recesserit corpori. rur¬
p̃scribat. ipsã nr̃i redẽptoris animã localẽ esse pronuntiat. formda¬
bili scilicet atq ut autumat insolubili sillogismo. ut anima ubi ẽ sit.¬
& non sit ubi non ẽ: tãquã nos eamdẽ aut ubique aut nusquã esse
dicamꝰ. cũ si ubique cͥe̾t dĩ ee̾t. si nusquã e̾e̾t nichil esset: Illa qͥdẽ
non in toto mundo ẽ tota. s sicut ds̃ ubique totꝰ in uniuersitate ẽ.:

Expanded text:
legentis intentio, hujusce jam voluminis iste sit finis. LIBER TERTIUS. Clegentis intentio, hujusce jam voluminis iste sit finis. LIBER TERTIUS. Cimi. Editis in astructionem veri, et merito pariter et numero satis ut arbitror idoneis uadibus restat nunc ut quae ex opusculo huius patroni corporis supersunt indiscussa uideamus, qui cum gelicae auctoritatis exemplo tamquam peremptorie argumentatur dicens corpus Lazari cum fuit mortuum fuisse sine uita idemque rediuiuum fuisse cum uita, ut per hoc anima localis esse credatur, quae recesserit corpore rurpraescribat, ipsam nostri redemptoris animam localem esse pronuntiat formidabili scilicet atque ut autumat insolubili syllogismo: ut anima, ubi est, sit et non sit, ubi non est, tamquam nos eandem aut ubique aut nusquam esse dicamus, cum si ubique esset, deus esset, si nusquam esset, nihil esset. illa quidem non in toto mundo est tota, sed sicut deus ubique totus in uniuersitate,
Abbreviated transcription (Latin):
qui occidere corpus potest. nͥ qr forte anima non ẽ corpꝰ: Tu uero
dicis. corpus ÷ quidẽ sed tenui ascorpus est quidẽ. sed leuius At egom.
responsũ refero: Tenuus sit licet & leuius. s tamen si corpus est
occidi potest ab eo quo corpꝰ occidi potest: Dehis nẽpe duobus agimꝰ
anima uidelicet & corpore. quibus confit homo uisibilis Qui enĩ
dixit. nolite timere eos. non dixit qͥ occidunt ipsius corpꝰ. grauiꝰ
corpus. s qui occidunt corpus. et itẽ non dixit. tenuiꝰ & leuius
corpus. sed animã non possunt occidere: Hoc nẽpe corporis nomine
uiuens profecto corpꝰ inclusit. quia nec occidi quid nisi uiuũ potest.
Ac ꝑ hoc si anima corpus ÷ uiuũ. occidi ab illo potest. aquo potest cor¬
pus occidi Ueritas dicit: Qui occidunt corpus. animã non possunt
occidere.: Non est igitur corpus anima. quȩ occidi non potest.aqͥb

Expanded text:
qui occidere corpus potest, nisi quia forte anima non est corpus? tu uero qui occidere corpus potest, nisi quia forte anima non est corpus? tu uero dicis: corpus est quidem, sed tenuius, corpus est quidem, sed leuius. at egomet responsum refero: tenuius sit licet et leuius, sed tamen, si; corpus est, occidi potest ab eo, a quo corpus occidi potest. de his nempe duobus agimus, anima uidelicet et corpore, quibus confit homo uisibilis. qui enim dixit: nolite timere eos, non dixit, qui occidunt. spissius corpus, grauius corpus, sed qui occidunt corpus. et item non dixit, tenuius et leuius corpus, sed animam non possunt occidere. hoc nempe corporis nomine uiuens profecto corpus inclusit, quia nec occidi quid nisi uiuum potest, ac per hoc si anima corpus est uiuum, occidi ab illo potest, a quo potest corpus occidi. ueritas occidere. Non est igitur corpus anima, quae occidi non potest a quib
Abbreviated transcription (Latin):
& corpꝰ habere se certus ẽ. qr si non sine corpore raptus ẽ. corpꝰ eũ
illo raptũ est: Non tamen hoc est ipse quod corpus. eũ quo raptũ est¬
corpꝰ. si sine corpore non est raptꝰ: Multopoti intelligit᷑ non ee corpus.
quod potest e̾e̾ in corpore: Scio inquit hominẽ raptũ. s siue in corꝑe
siue extra corpus nescio: Quod tale ÷ acsi diceret. raptũ me scio.s
cũ corpore an sine corpore nescio Ergo &si cũ corpore raptus es.
rapi tam̃ sine corpore potisti. Incorporeus igitur es etiã in corpore.
si potiusti rapi sine corpore: Quippe incorporeũ corpori salua sul
substantia uiuificandi eiusdẽ causa miscet᷑. ut autẽ corpꝰ sine corpe
scilicet ueritatis. ad indubitatã fidẽ ueritas ipsa testificabit᷑. Dicit
in euangelio dñs: Nolite timere eos qui occidunt corpꝰ. ammã
autẽ non possunt occidere: Cur quȩso te occidere animã ñ potest.

Expanded text:
et corpus habere se certus est, quia si non sine corpore raptus est, et corpus cum et corpus habere se certus est, quia si non sine corpore raptus est, et corpus cum illo raptum est, et non tamen hoc est ipse quod corpus, cum quo raptus est. si sine corpore, multo potius intellegitur non esse corpus, quod potest esse sine corpore. scio, inquit, hominem raptum, sed siue in corpore siue extra corpus nescio, quod tale est ac si diceret: raptum me scio, sed cum corpore an sine corpore nescio. ergo etsi cum corpore raptus es, rapi tamen sine corpore potuisti. incorporeus igitur es etiam in corpore, si potuisti rapi sine corpore, quippe incorporeum corpori salua sui substantia uiuificandi eiusdem causa miscetur, ut autem corpus sine corpore scilicet ueritatis, ad indubitatam fidem ueritas ipsa testificabitur. dicit in euangelio dominus: nolite timere eos, qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere. cur, quaeso te, animam occidere non potest
Abbreviated transcription (Latin):
bita discussione uideamꝰ. quid certũ istic beatus apłus. quidue fa¬
teatur incertũ: Raptũ ee̾ hominẽ scit. in corpore an extra corpꝰ¬
nescit: Añĩaduerterã aliud hic dici hominẽ. aliud corpus: Ecce tam̃ disere¬
tũ ẽ. quid nescire apłus quid scire dicat. Excutiamus igitur utrũ ex in¬
corporeo corporeoue an ex utroque sit: quod itatenꝰ nesciat. ficuti cũ
corpore an sine corpore sit raptꝰ ignorat: Scio inquit hominẽ raptũ.
sed siue in corpore siue extra corpus nescio. Istic nunc am̃aduerti licet
quod is qui raptꝰ ÷ & raptũ se ee nouit. sentiens tamen non ipsũ se e̾e
corpꝰ suũ. sed si cũ eodẽne ansine eodẽ raptꝰ sit hesitat. seipsũ tame
raptũ ee non dubitat. et istic omẽ patescit obscurũ Nẽpe is qͥ secũ
corpore seu sine corpore sit raptꝰ incertꝰ ÷: incorporeũ tamen esse

Expanded text:
bita discussione, videamus quid certum istic sibi beatus Apostolus, quidve fabita discussione, videamus quid certum istic sibi beatus Apostolus, quidve fateatur incertum; raptum esse hominem scit: in corpore an extra corpnescit. Animadverte jam aliud hic dici hominem, aliud corpus. Ecce tamen discretum est, quid nescire Apostolus, quid scire se dicat. Excutiamus igitur utrum ex incorporeo corporeove, an ex utroque sit, ita tenus nesciat, sicuti cum corpore, an sine corpore sit raptus ignorat. Scio, inquit, hominem raptum; sed sive in corpore, sive extra corpus, nescio. Istic nunc aquod is qui raptus est et raptum esse se nouit, sentiens tamen non ipsum se esse corpus suum et sic cum eodemne an sine eodem raptus sit haesitat, se ipsum tamen raptum esse non dubitat. et cum istoc omne patescit obscurum, nempe is, qui seu cum corpore seu sine corpore sit raptus incertus est, incorporeum tamen esse
Abbreviated transcription (Latin):
raptꝰ ÷ paulus: transeundȩ sunt uelut duo cęli om̃is corporea atq in¬
corporea creatura. ad creatorẽ uͦ quasi in tertiũ celũ. non transeundi
quod nou potest. neq redeundi qđ non debet. s ftandi & manendi
causa ueniendũ ÷ : hic autẽ curs̃ atq statꝰ ꝓfectus ÷ atq ꝑfectio. quȩ
scilicet uͥtutũ ÷ non locoꝵ. qm̃ qͥ proficit currit. & qui ꝑficit᷑ ꝑuenit:¬
Nunc qm̃ amplissimos cãpos latissimȩ questionis breui ad modũ
calle transmisimꝰ. datis aliquod ut reor indicus. quȩ scilicet a recto
ueritatis tramite erroꝵ deuia secernunt. quid sibi uelit illud qͦs
apłus siue in corpore siue extra corpꝰ raptũ se e̾ẽ dicit inquiro:
Quippe sic ait Scio hominẽ raptũ siue in corpore sine extra corpꝰ
nescio. & reliqua. de quib quod adtinuit diximus Ac primũ adhi¬

Expanded text:
raptus est Paulus, transeundae sunt uelut duo caeli omnis corporea atque inraptus est Paulus, transeundae sunt uelut duo caeli omnis corporea atque incorporea creatura, ad creatorem uero quasi in tertium caelum non transeundi, quod non potest, neque redeundi, quod non debet, sed standi et manendi causa ueniendum est. hic autem cursus atque status profectus est atque perfectio, quae scilicet uirtutum est; non locorum, qX. Nunc quoniam amplissimos campos latissimae quaestionis brevi admodum calle transmisimus, datis aliquot, ut reor, indiciis, quae scilicet a recto veritatis tramite errorum devia secernunt; quid sibi velit illud quod Apostolus sive in corpore sive extra corpus, raptum se esse dicit, inquiro. Quippe sic ait: Scio hominem raptum; sive in corpore, sive extra corpus, nescio : et reliqua de quibus quod attinuit diximus. Ac primum adhi
Abbreviated transcription (Latin):
atũ. idẽq mutabile acriori amodũ nisu & uolatu ꝑnitiori transcend
atq ab hinc in tertiũ coelũ in ipsius immutabilis incorporei beatissima
contẽplatione requiesce. teq humana anima incorpoream nosce. cui
ꝓ natura excellentia prõptũ ÷ simul & congruũ. interĩ uel sũma tui
tãquã mediante substantia. uel infra despicere corpus imũ. uel supra
conspicere lumen sũmũ Plunc egomet sciscitor. afferasne nobis aliã
de ternario cęloꝵ numero ac diuersitate rationẽ. quã quidẽ cupio:
Sed liquet haut quaquã dari aquoquã posse. nisi int̃ corpꝰ & dm̃ na¬
tura se substantiȩ incorporalis int̾serat. qr si nichil absq dõ insi corpꝰ:
non tres ergo cęli sed duo sunt: ut unũ ferme cȩlũ sit omẽ corpꝰ. &
creator corporis aliud Uerũ qm̃ non transtertiũ s in tertiũ coelũ

Expanded text:
atum idemque mutabile acriore admodum nisu et uolatu perniciore transcende atum idemque mutabile acriore admodum nisu et uolatu perniciore transcende atque abhinc in tertium caelum, in ipsius inmutabilis incorporei beatissima contemplatione requiesce teque, humana anima, incorpoream nosce, cui pro naturae excellentia promptum est simul et congruum inter ima uel summa tui tamquam mediante substantia uel infra despicere corpus imum uel supra conspicere deum summum. Nunc egomet sciscitor adferasne nobis aliam de ternario caelorum numero ac diuersitate rationem, quam quidem cupio, sed liquet haudquaquam dari a quoquam posse, nisi inter corpus et deum natura se substantiae incorporalis interserat, quia si nihil absque deo nisi corpus est, non tres ergo caeli, sed duo sunt, ut unum ferme caelum sit omne corpus et creator corporis aliud. uerum quoniam non trans tertium, sed in tertium caelum
Abbreviated transcription (Latin):
ergo abhorret aliquid illic ẽẽ terrenũ Qua ꝓpt̃ qm̃: om̃e cor¬
poreũ terrȩ nom̃ includit. ratoq uiditio incorporeis cõpositũ
terra dicitur omẽcorporeũ. qr hic sensibilis mundꝰ cũ uisibili cȩ¬
lo terra ẽ quȩ filiis hominũ data ÷: quid de illo cęlo dicemꝰ. quod
dnõ datũ ÷ non filus hominũ: Ergo identidẽ ad aeloquia diuina
recurramꝰ: Idẽ nẽpe psalmographus dicit: Confitemini dño. qui
fecit cȩlos in intellectu. Quo circa non sine intellectu sunt cęli.
quos habitat ds. nec nisi incorporeũ cȩlũ ÷ quod dnõ datũ est.
creaturã. en tibi cęlũ incorporeã intellectualẽq substantiã Nunc igit᷑
ut possis ꝑ duos cȩlos usq in tertiũ cȩlũ paulo precunte aptari. incor¬
poreo tui uniuersũ transmitte corporeũ. postq etiã incorporeũ cre¬

Expanded text:
 abhorret aliquid illic esse terrenum. quapropter quoniam omne cor abhorret aliquid illic esse terrenum. quapropter quoniam omne corporeum terrae nomen includit ratoque iudicio in corporeis conpositum, terra dicitur omne corporeum, quia hic sensibilis mundus cum uisibili caelo terra est, quae filiis hominum data est. Quid de illo caelo dicemus, quod Domino datum est, non filiis hominum? ergo identidem ad eloquia divina recurramus. Idem nempe psalmographus dicit: Confitemini Domino, qui fecit coelos in intellectu . Quocirca si in intellectu sunt coeli quos habitat Deus, nec nisi incorporeum coelum est quod Domino datum est, ellectualemque substantiam. nunc igitur ut possis per duos caelos usque in tertium caelum paulo praeeunte raptari, incorporeo tui uniuersum transmitte corporeum postque etiam incorporeum cre
Abbreviated transcription (Latin):
ac decrim̃ta uariatio. uel astroꝵ uagus ratꝰq circuitꝰ. uł ꝑ magnos orbes
congressus siderũ. et statuta progressio. siue cũ dierũ noctiũq uicesua¬
riant. siue qr caloris ac frigoris alterno fotu mundũ temperant. seu
qđ dimensis limitibus articulos tẽpoꝵ signant. eodẽq intermino line¬
arũ tramite in idipsũ sine fine redeuntia. ꝑ easdẽ circuloꝵ uias reueht̃.
uł quod distinctis numeris & horis & musicis interuallis &terẽ pin¬
gunt. sunt ne hȩc omĩa genti mortaliũ uł combentia ũsui uł iocunda
lentiae sunt cuius ÷ terra. tam̃ qm̃ filiis hominũ data sunt. terra
dicunt᷑. adiecto eoquod om̃iũ sensualit̾ uiuentiũ pͥncipalit̾ tactus
ex terra est: Porro autẽ sicut sine igne uideri nichil. sic tangi absq
terra nichil potest. qr & ignis tac tui subiacet. & aeter ignis ẽ Non¬

Expanded text:
ac detrimenta uariatio uel astrorum uagus ratusque circuitus uel per magnos orbes ac detrimenta uariatio uel astrorum uagus ratusque circuitus uel per magnos orbes congressus siderum et statuta progressio, siue cum dierum noctiumque uices uariant, siue quia caloris ac frigoris alterno fotu mundum temperant, seu quod dimensis limitibus articulos temporum signant eodemque intermino linearum tramite in id ipsum sine fine redeuntia per easdem circulorum uias reuehunt, uel quod distinctis numerose choris et musicis interuallis aetherem pingunt? suntne haec omnia genti mortalium uel coniuentia usui uel iucunda lentiae, cuius est terra, tamen quia filiis hominum data sunt, terra dicuntur adiecto eo, quod omnium sensualiter uiuentium principaliter tactus ex terra est. porro autem sicut sine igni uideri nihil, sic tangi absque terra nihil potest: quia et ignis tactui subiacet et aether ignis est, non
Abbreviated transcription (Latin):
terrã. secundoq die hoc uisibile celũ fecerit: est ergo cęlũ
aeuo terrȩ posteriͦ. cũ tanto sit qualitate prestantius: Sed
qm̃ uices & spatia tẽpoꝵ et moras dierũ mom̃taria mundi
geatio ñ admittit. qi de sex dierũ numero magis quã spa
nullũ disserendi nunc tẽpus ẽ: illud intellige quod propheta int̃ cȩlũ
&̃ cȩlũ cęlitantã differentiã fecit. quanta ferme : int̃ hoc cęlũ & terra
ut sicut terra huius scilicet cęli terra est: ita hoc cęlũ illius cęli por¬
ro sit terra Unde coniciendũ ÷ mundi corpus uniũsũ diuinitꝰ ter¬
rã dici & illud quod dnõ datũ est proprio nomine cęlũ uocari Ser¬
tura nãq sic loquitur Cȩlũ cęli dno. terrã autẽ dedit filiis ho¬
minũ: Quid ergo dicimꝰ : Nũquid hoc cęlũ cęli uisibile ñ homi¬
mibus datũ est. aut solaris fulgor & calor uł lunaris glob ꝑ merem̃ta

Expanded text:
terram secundoque die hoc uisibile caelum fecerit, est ergo caelum terram secundoque die hoc uisibile caelum fecerit, est ergo caelum aeuo terrae posterius, cum tanto sit qualitate praestantius. sed quoniam uices et spatia temporum et moras dierum momentaria mundi creatio non admittit, quia de sex dierum numero magis quam spatio nullum disserendi nunc tempus est, illud intellege, quod propheta inter caelum et caelum caeli tantam differentiam fecit, quanta ferme est inter hoc caelum et terram, ut sicut terra huius scilicet caeli haec terra est, ita hoc caelum illius caeli porro sit terra. unde coniciendum est mundi corpus uniuersum diuinitus terram dici et illud, quod domino datum est, proprio nomine caelum uocari. scriptura namque sic loquitur: caelum caeli domino, ter-. cum autem dedit filiis hominum. Quid ergo dicemus? numquid hoc caelum uisibile non hominibus datum est aut solaris fulgor et calor uel lunaris globi per incrementa
Abbreviated transcription (Latin):
tantiae cęlo. ad cęlũ sustantiȩ potioris ascendi᷑. qr quȩrentib dm̃
a corporeis ad corporea nullꝰ ascensus ÷ Ecce & raptũ fuisse pau
lũ usq in t̾tiũ cęlũ uerũ :: & rursũ tres e̾e̾ celos corporeos uerũ
non ẽ. Igitur aut incorporeũ quid creatũ confitebere. aut tres
cȩlos infitiabere. Sed qm̃ &e tres ẽẽ cȩlos & non om̃s corporeos
uel indis cussibiles auctoritas docet. uel ratio manifesta con¬
uicit. sub unius ope ueritatis sicuti fallentia discussimꝰ. sic ue¬
ra quȩramꝰ ⁊ Legimꝰ in propheta qui fecit cęlũ & terrã. Celũ cȩ¬
li ñõ. terrã autẽ dedit filiis hominũ. Istic anĩad uertendũ
est. aliud fessẽcelũ. aliud cęlũ cęli: Quippe cũ cęlũ cęli dicit᷑.
tale ÷ acsraplũ ac terra dicatur Imũ nẽpe siderei celi hȩc
terra est Sed cũ ante omẽ tẽporaneũ creau̾it ds cęlũ et

Expanded text:
tantiae coelo ad coelum substantiae potioris ascendis. Quia quaerentibus Deum tantiae coelo ad coelum substantiae potioris ascendis. Quia quaerentibus Deum a corporeis ad corporea nullus ascensus est, qua versum nulum usque in tertium caelum uerum est et rursum tres esse caelos corporeos uerum non est. igitur aut incorporeum quid creatum confitebere aut tres caelos infitiabere. sed quoniam et tres esse caelos et non omnes corporeos uel indiscussibilis auctoritas docet uel ratio manifesta conuincit, sub unius ope ueritatis sicut fallentia discussimus, sic uera quaeramus. Legimus in propheta: qui fecit caelum et terram. caelum caeli domino, terram autem dedit filiis hominum. istic animaduertendum est aliud esse caelum et aliud caelum caeli, quippe cum caelum caeli dicitur, tale est ac si caelum ac terra dicatur. imum nempe siderei caeli haec terra est, sed cum ante omne temporaneum creauerit deus caelum et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑno sui uibrantiarũ siderũ flãmas. & liquidiores auras aeris. cuius
ȩlementũ replet int̾cȩlestis uacui non cauũ. quod scilicet a coelo
tertio alii uiuentiũ populi. atq alia int̃siti aeris profunda diseri¬
minant: Nlunc igit᷑ si ꝑ hȩc raptatꝰ apłus usq in tertiũ cęlũ. uenit.
Quid istic potissimũ repperit. quod si localit̾ quȩrendũ fuit. et in
primo cȩlo inueniri non potuit: Sed ipse dicit raptũ sese usq in
tertiũ cȩlũ. nescio quid audisse diuinũ. qđ homini loqͥ non liceat:
Itane tandẽ apłe ꝑ loca ds̃ quęrit᷑. aut ñ nisi in loco ueritas inue¬
nitur: Si istuc ita÷ & ds̃ igitur localis erit. et tu dm̃ quẽ localit̃
inuenis. localit᷑ amittis. qͥ non nisi in tertio cęlo est. Ibi gͦ tͥ relict.
ubi reꝑtus:. At cũ non de cęlo corporeo. s de cęli dño sis beatus
hȩc uera profecto ascensionis tuȩ causa dabit᷑. si ab inferioris sus¬

Expanded text:
no sui uibrantiorum siderum flammas et liquidiores auras aeris, cuius elementum replet intercaelestis uacui concauum, quod scilicet a caelo tertio alii uiuentium populi atque alia intersiti aeris profunda discriminant. Nunc igitur si per haec raptatus apostolus usque in tertium caelum uenit, quid istic potissimum repperit, quod si localiter quaerendum fuit et in primo caelo inueniri non potuit? sed ipse dicit raptum sese usque in tertium caelum nescio quid audisse diuinum, quod homini loqui non liceat. itane tandem, apostole, per loca deus quaeritur aut non nisi in loco ueritas inuenitur? si istuc ita est, et deus igitur localis erit et tu deum, quem localiter inuenis, localiter amittis, qui si non nisi in tertio caelo est, ibi ergo tibi relictus, ubi repertus est. at cum non de caelo corporeo, sed de caeli domino sis beatus haec vera profecto ascensionis tuae causa dabitur, si ab inferioris subs
Abbreviated transcription (Latin):
ritate dãpnari: sed istic nunc locus et tempus ẽ. ut sicut aphilosop
Adt̾ractatores. sic atractatoribus ad autenticos. gradũ consequa
sapientia: Dixerunt inquit impii. cogitantes non recte: Exiguũ¬
&̃ cũ techio ÷ tempus uitȩ nr̃ae. & extinctus cunis erit corpus nr̃m. & spĩ

Expanded text:
ritate damnari.. sed istic nunc locus et tempus est, ut sicut a philosopritate damnari.. sed istic nunc locus et tempus est, ut sicut a philosopad tractatores, sic a tractatoribus ad authenticos gradum consequa Sapientia: Dixerunt, inquit, impii cogitantes non recte: Exiguuet cum taedio est tempus vitae nostrae; et exstinctus cinis erit corpus
Abbreviated transcription (Latin):
dilapidaunt. parasitico more laudari. Int̾ has huiusdẽq modi
quis quilias aliquid tu sobriũ tuto dixerisne: Porro magnũ aliqͦd
e socordi turba periculũ periditabere: qui dũ imperito quippe nichil
quicquã iniustius. hos ac tales tamen egomet non pauesco. ac si quis
nunc monendi locus ÷ moneo prȩq denuntio quiq isti quiq sint
alii. qui uel in magnos uiros obloquia. uel de rebus sũmis delira¬
menta quȩdã cũ cõputoribus musitant. aut palã loquantur aut
taceant. enĩuero eruent᷑ inibi atq extrahenturetiam nuincupatĩ.
exabditis tenebellarũ qui ac tenus delituere. prȩnosci uero licet ta¬
cere. ne habeam facta quorũ nomina non tarebo. faciunt tamen
isti quod foret libitũsalubresq monitus sꝑnant. haut impune sci¬
licet. ego uero prȩlegerẽ ab istis cũ eucherio reici. quã cũ istis aue¬

Expanded text:
dilapidauit, parasitico more laudari. inter has huiusdemque modi dilapidauit, parasitico more laudari. inter has huiusdemque modi quisquilias aliquid tu sobrium tuto dixerisne? porro magnum aliquod e socordi turba periculum periclitabere: quidum? inperito quippe nihil quidquam iniustius. hos ac tales tamen egomet non pauesco ac, si qui nunc monendi locus est, moneo praeque denuntio: quique isti quique sunt alii, qui uel in magnos uiros obloquia uel de rebus summis deliramenta quaedam cum conpotatoribus mussitant, aut palam loquantur aut taceant. enimuero eruentur mihi atque extrahentur etiam nuncupatim ex abditis tenebellarum qui hactenus delituere. praenosci uero licet, tacere ne habeam facta quorum nomina non tacebo. faxint tamen isti quod foret libitum salubresque monitus spernant, haud inpune scilicet, ego uero praeelegerim ab istis cum Eucherio reici, quam cum istis a ue
Abbreviated transcription (Latin):
deas hic alios quiddã socordi trutinare iuditio. alios idipsũ aut¬
nescios stulto laudare colloquio. aut sciolos subdolo ridere consensu
hos int̃placere sibi illũ quẽ nemo nisi aut ignarus laudauit. aut ca¬
lidus: Hic iã feruntur de singulis non pro meritorũ sed pro uotorũ
qualitate sententia: ob laudẽ presentũ quorũpiam rabularũ longe
maximi dãpnantur auctores. Istic ille laudatus. ne infra laudan¬
tiũ uideatur stare iuditiũ. panniculos quosdã ex diuersoꝵ uaria
lectione concerpit. eosdẽq uilibus suis ueluti quibusdã stuppes
ad suit. laceroq uestitu turpior nudis. absq furaci meditatione
mutus. aeloquentia auctor palleatus incedit: Cernas hic alium si
fȩtido narium. turpiũ exolenticetis suis ac tenebris. cloacã uents
& oris inhalare sentinã: int̾̃q ructandũ quasdã suggillatiunculas
fringultientẽ ab alio qui supẽ suam uariis conlucernationbus

Expanded text:
deas hic alios quiddam socordi trutinare iudicio, alios id ipsum autdeas hic alios quiddam socordi trutinare iudicio, alios id ipsum autnescios stulto laudare praeconio aut sciolos subdolo ridere consensu hos inter placere sibi illum, quem nemo nisi aut ignarus laudauit aut callidus. hic iam feruntur de singulis non pro meritorum, sed pro uotorum qualitate sententiae, ob laudem praesentum quorumpiam rabularum longe maximi damnantur auctores. istic ille laudatus ne infra laudantum uideatur stare iudicium, panniculos quosdam ex diuersorum uaria lectione concerpit eosdemque uilibus suis ueluti quibusdam stuppeis adsuit laceroque uestitu turpior nudis absque furaci meditatione mutus eloquentiae palliatus incedit. cernas hic alium situ fetidinarum turpium ex olenticetis suis ac tenebris cloacam uentris et oris inhalare sentinam interque ructandum quasdam suggillatiunculas fringultientem ab alio, qui stipem suam uariis conlurcinationibus
Abbreviated transcription (Latin):
dã solent. quomodo in xp̃o misceri potuerit homo & ds̃: Quȩrun
rationẽ huius misterii quod semel factũ est. cũ ipsi reddere rati¬
onẽ nequaquã possint eius rei quȩ fit semꝑ. quomodo soci etur
anuma corpori ut fiat homo. Ergo quomodo corporea res incor¬
poreaq coniungitur. & corpori anima miscetur. ut homo effi¬
ciatur. ita homo coniunctus ẽ dõ. & factus est xp̃e. Et tamen ut
fieret xp̃c. duo illa incorporea id est anima & ds̃ facilius coniun¬
gi ꝑmisceriq potuerint. quã miscetur una incorporea. aliaq cor¬
porea. id est anima & corpus. ut ꝑsona hominis existat: Cedo mͥ
nunc illos qui aeque talibus instituti. abhiscȩ doctrins degenera¬
uerunt. pessũ facientes salubria sua. et alienis semet noxiis obno¬
xiantes: iniusto amantiũ sui odio eousq prolapsi. ut extraneos mal¬
lent cũ falsitate prȩ eligere. et eucheriũ cũ ueritate dãpnare Ui¬

Expanded text:
dam solent, quo modo in Christo misceri potuerit homo et deus. quaerunt dam solent, quo modo in Christo misceri potuerit homo et deus. quaerunt rationem huius mysterii, quod semel factum est, cum ipsi reddere rationem nequaquam possint eius rei, quae fit semper, quo modo societur anima corpori, ut fiat homo. ergo quo modo corporea res incorporeaque coniungitur et corpori anima miscetur ut homo efficiatur, ita homo coniunctus est deo et factus est Christus: et tamen ut fieret Christus, duo illa incorporea, id est anima et deus facilius coniungi permiscerique potuerint, quam miscetur una incorporea aliaque corporea, id est anima et corpus, ut persona hominis exsistat. cedo mihi nunc illos, qui aeque talibus instituti ab hisce doctrinis degenerauerunt pessum facientes salubria sua et alienis semet noxiis obnoxiantes iniusto amantium sui odio eo usque prolapsi, ut extraneos mallent cum falsitate praeeligere et Eucherium cum ueritate damnare. Vi
Abbreviated transcription (Latin):
uit. sic sustinet reprehensionis stilũ. quod non patitur detrimenta
meritorũ: Qua propt̾ eatenus diuinarũ tractatoribus scripturarũ.
fidẽ adhiberi par est: quoadusq eidẽ fidei tenore ueritatis adsti¬
pulantur: Sed quãquã nonnullis dissertatoribus proferendis ne¬
cessario suꝑsederĩ. dũ ad oracula diuina ex quibus eorũdẽ pendit
auctoritas iure festino. haut quaquã tamen eucheriũ preterierĩ
michimet uiuente doctrina. et presentaneis corã disputationib
cognitũ. non porro nuntiis aut lectione cõꝑtũ Qui scilicet ui¬
ridis aeui. maturus animi. terrae dispuens. coeli appetens. humi¬
lis spũ. arduus animo. ac pinde ingenii subtilissimus. scientia ple¬
nus. aeloquii profluus. magnoꝵ seculi sui pontificũ longe maximꝰ.
ȩditis in re fidei multimodis uariorũ operũ uolumimbus ad po¬
pulũ quoq his suꝑ statu anmȩ concionatꝰ ÷: Quȩrere inquit qui¬

Expanded text:
uit, sic sustinet reprehensionis stilum, quod non patitur detrimenta uit, sic sustinet reprehensionis stilum, quod non patitur detrimenta meritorum. quapropter eatenus diuinarum tracta-, toribus scripturarum fidem adhiberi par est, quoad usque eidem tenore ueritatis adstipulautur. sed quamquam nonnullis dissertatoribus proferendis necessario supersederim, dum ad oracula diuina, ex quis eorundem pendet auctoritas, iure festino, haudquaquam tamen Eucherium praeterierim mihimet uiuente. doctrina et praesentaneis coram disputationibus cognitum, non porro nuntiis aut lectione conpertum, qui scilicet uiridis aeui, maturus animi, terrae dispuens, caeli adpetens, humilis spiritu, arduus merito ac perinde ingenii subtilissimus, scientiae plenus, eloquii profluus, magnorum saeculi sui pontificum longe maximus editis in rem fidei multiiugis uariorum operum uoluminibus ad populum quoque his super statu animae contionatus est: quaerere, inquit, qui