comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inflat᷑. ñ ꝑperam agit. Omĩa credit. om̃ia
sustinet. Caritas nũqũa excidit. Ꝙ quia sẽꝑ¬
tum ẽ. prb̃ri dupplici honore honorentꝰ. ma
le est. benedicere congruum. confirmare con¬
uenit. reddere cõmunicationẽ necẽẽ est. uisi¬
tare infirmos. orare ꝓ inualidis. atq omĩa
di sacram̃ta complere. p̾sertim cũ in oriente
eam semꝑ consuetudinẽ. ꝙ in illirico. & in
italia atq in affrica. om̃ib in locis tẽporib
apłoꝵs fuisse manifestũ ẽ: ac sola ꝓpt̾ aucto¬
ritatem sũmo sacerdoti. clericoꝵs ordinatio
plina eccłiȩ uendicata concordiã sac̾dotum
solueret. scandala generaret. Propt̾ hoc ꝙ nuꝑ
ep̃alis electio ad metͦpolitanũ remissa ẽ. ꝙ eũ
huic summa datꝰ aliis adimit᷑ hȩc facultas. S
incipiunt etiam nc̃ sũmi sac̾dotes pati ñ ex u.¬
re s ex necessitate aliũ sac̃dotem. Nec hinc
ep̃oꝵ inuidia diabolicȩ temptationis inflatu
si in eccłiis p̾dicent. si plebem ut sc̃ͥptũ ẽ bene¬

Expanded text:
git: omnia credit, omnia sustinet: charitas numquam excidit . Et quia scriptum est: Presbyteri duplici honore honorentur, male est benedicere, congruum confirmare, convenit reddere communionem, necesse est visitare infirmos, orare pro invalidis, atque omnia Dei sacramenta complere, praesertim cum in Oriente eam consuetudinem et in Illyrico, et in Italia, atque in Africa omnibus in locis, temporibus apostolorum fuisse manifestum sit. Ac sola propter auctoritatem summo sacerdoti clericorum ordinatio,plina Ecclesiae vindicata concordiam sacerdotum solveret, scandala generaret. Propter hoc et nuper episcopalis electio ad metropolitanum remissa est: et cum huic summa datur potestas, aliis adimitur haec facultas, et incipiunt etiam summi sacerdotes pati, non ex jure, sed ex necessitate alium sac invidia diabolicae tentationis inflatus si in ecclesiis praedicent, si plebibus, ut scriptum est, bene
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutibꝰ. Amor iste mundꝰ. amor iste sine
uitio ẽ. Exultabimꝰ & lȩtabim᷑ in te. Diligemꝰ
ubera tua. Illa quȩ maior ẽ. iam tuoꝵ ube¬
rum lacte ꝑfruit᷑. & loquit᷑ exultans. bona
ubera tua suꝑ uinum. iste uͦ exultationem
ꝙ leticiam deferunt. adolescentulȩ qͥppe sue.
Deferunt caritatẽ & dicunt. Exultabimꝰ ꝙ lȩ¬
tabim᷑ inte. Biligemꝰ. Non diligimꝰ s dilige

Expanded text:
virtutibus. Amor iste mundus, amor iste sine vitio est. Exsultabimus et laetabimur in te: diligemus ubera tua. Illa quae major est, jam tuorum uberum lacte perfruitur, et loquitur exsultans: Bona ubera tua super vinum. Istae vero quae exsultationem et laetitiam deferunt, adolescentulae quippe sunt, deferunt charitatem, et dicunt: Exsultabimus et laetabimur in te. Diligemus, non dil
Abbreviated transcription (Latin):
aũ in eo qd̾ ex hebreo translatũ ẽ aliqͦ insolito
ꝑmotꝰ fuerit. & falsi crim̃ intenderit: uix aut nũ¬
quã ad hebrea testimonia ꝑueniet᷑. quibꝰ defen¬
datꝰ obiectũ. Qͦd si etiã ꝑuentũ fuerit: tot latinas
& grecas auctoritates dapnari qͥs ferat: Huc
accedit. qͥa etiã consulti hebrei posst̃ ñ aliud re¬
spondere. ut tu solꝰ necessariꝰ uidearis qͥ etiã ipsos
possis conuinc̾e: s tam̃ qͥ iudicet. miror. si potu¬
eris inuenire. Nam qͥdã fr̃ nr̃ ep̃e cum lectita¬

Expanded text:
autem in eo, quod ex Hebraeo translatum est, aliquo insolito autem in eo, quod ex Hebraeo translatum est, aliquo insolito permotus fuerit et falsi crimen intenderit, uix aut numquam ad Hebraea testimonia peruenitur, quibus defendatur obiectum. quod si etiam peruentum fuerit, tot Latinas et Graecas auctoritates damnari quis ferat? huc accedit, quia etiam consulti Hebraei possunt aliud respondere, ut tu solus necessarius uidearis, qui etiam ipsos possis conuincere, sed tamen quo iudice, mirum si potueris inuenire. Nam quidam frater noster epi
Abbreviated transcription (Latin):
uersa ẽ ex hebreo ñ eadẽ u̾boꝵ fides oceurrit:
nec parũ turbat cogitantẽ. uł eur in illa p̾ma
tanta diligentia figant᷑ asteriscei. ut minimas
etiã particulas orationis indicent deeẽ codicibꝰ
grecis. quȩ st̃ in hebreis: uł eur in hac altera
que ex hebreis ẽ negligentiꝰ hoc curatũ sit
ut hȩ eedem particulȩ locis suis inuenirent᷑.
Iliqͥd in de exempli gr̃a uolui pone̾. s mͥ ad ho¬
ram codex defuit qui ex hebreo ẽ. Uerũ tam̃
ut es p̾uolans ingenio. ñ solũ qͥd dixerim. ue¬
rum etiã ꝗd dice uoluerim satis ut opinor
intelligis: ut causa reddita qdͦ mouet edisse¬
ras. Ego sane te mallem grecas potius cano
terp̾tatio ꝑ multas eccłias frequentiꝰ ceꝑit lecti¬
tari qd̾ a grecis ȩccłiis latine eccłiȩ dissonab̾t:
maxime quia facile contradictor conuineit᷑.
greco ꝓlato libro. idẽ. lingue notissime. Qs qͥs

Expanded text:
versa est ex hebraeo, non eadem verborum fides occurrit, versa est ex hebraeo, non eadem verborum fides occurrit, nec parum turbat cogitantem, vel cur in illa prima tanta diligentia figantur asterisci, ut minimas etiam particulas orationis indicent deesse codicibus graecis, quae sunt in hebraeis; vel cur in hac altera quae ex hebraeis est, negligentius hoc curatum sit, ut hae eaedem particulae locis suis invenirentur. Aliquid inde, exempli gratia, volui ponere; sed mihi ad horam codex defuit, qui ex hebraeo est. Verumtamen quia praevolas ingenio, non solum quid dixerim, verum etiam quid dicere voluerim, satis, ut opinor, intelligis, ut, causa reddita, quod movet edisseras. 4. Ego sane te mallem graecas potius canonterpretatio per multas ecclesias frequentius coeperit lectitari, quod a graecis ecclesiis latinae ecclesiae dissonabunt, maxime quia facile contradictor convincitur graeco prolato libro, id est linguae notissimae. Quisquis
Abbreviated transcription (Latin):
est ut expecto. Primas etiã qs ad te prb̾r
adhuc. litteras p̃parauerã mittendas. ꝑ quen¬
lega factꝰ. iam ex hac uita migrauit. nec eas
ipse tunc ꝑferre potuit. quia continuo du
ꝓficisei disponit. ep̃atꝰ sarcina detentꝰ ae de¬
inde in breui defunctꝰ ẽ. etiã nẽ mitt̾e uo¬
lui: ut scias in tua colloquia quã olim inar¬
descã. & qũã uim patiar. qd̾ a me tã longe
absunt sensꝰ corꝑis tui. ꝑ qͥs adire possit¬
ad animũ tuũ animꝰ m̃s mi fr̃ dulcissime. ꝙ
in dñi m̃bͥs honorande. In hac aũ epła hoc
addo. qd̾ pꝰtea didicimꝰ iob ex hebreo ate int̾p¬
tatũ. cũ iam qͣnda haberemꝰ int̾ptationẽ tuã eiꝰdẽ¬
ꝓpħȩ ex greco eloquio uersã inlatinũ: uͥ tam̃ as
teriscis notasti quȩ in hebreo sunt ꝙ in greco
desunt. obeliscis aũ ꝙͦ in greco inueniunt᷑ ꝙ in
hebreis ñ sunt. tua mirabili diligentia ut qͥb¬

Expanded text:
est, ut expecto. primas etiam, quas ad te adhuc est, ut expecto. primas etiam, quas ad te adhuc presbyter litteras praeparaueram mittendas per quenlega factus, jam ex hac vita migravit, nec eas tunc ipse perferre potuit, quia continuo dum proficisci disponit, Episcopatus sarcina detentus, ac deinde in brevi defunctus est, etiam nunc mittere volui, ut scias in tua colloquia quam olim inardescam, et quam absunt sensus corporis tui, per quos adire possitad animum tuum animus meus, mi frater dulcissime et in domini membris honorande. In hac autem epistula hoc addo, quod postea didicimus, Iob ei Hebraeo te interpretatum, cum iam quandam haberemus interpretationem tuam eius prophetae ex Graeco elteriscis notasti quae in hebraeo sunt, et in graeco desunt; obeliscis autem quae in graeco inveniuntur, et in hebraeo non sunt, tam mirabili diligentia, ut quibu
Abbreviated transcription (Latin):
iheronimo. Augͦtinꝰ in dño salutẽ
Ex quo cepi ad te scb̾e aut tua
septa desiderare: nũꝗͣ mͥ melior occurrit. oc ca¬
sio. ꝗͣ ut ꝑ di seruũ acministrũ fidelissimũ
mͥq carissimũ mea tͥ offerret᷑ epła. qͦlis filiꝰ¬
nr̃ cypͥanꝰ diaconus. ꝑ hunc certe ita sꝑo epłas¬
uł litteras tuas. ut certiꝰ in hoc rerũ genere
quieꝗ sꝑare ñ possim. Nam nec studiũ
inpetendis rescͥptis memorato filio nr̃o de¬
erit. nec grã in ꝓmerendis. nec diligentia in
custodiendis. nec alacritas in ꝑferendis. nec
fides in reddendis. Tantũ si aliqͦ mͦ merear.
adiuuet dñs ꝙ adsit cordi tuo ꝙ desiderio
meo. ut fr̃nã uoluntatẽ nulla uoluntas
maior impediat. Quia gͦ duas iã epłas misi.
nullã aũ tuã postea recepi: easde ipsas rur¬
sus mitt̾e uolui. credens eas ñ ꝑuenisse.
iam misisti iterũ mitte. si forte reseruata
sunt. Sin minꝰ: rursũ dicta qd̾ legã. dum
tam̃ his respondere ne graueris. qd̾ iã diu

Expanded text:
HIERONYMO, AUGUSTINUS in Domino salutem. 1. Ex quo coepi ad te scribere, ac tua scripta desiderare, nunquam mihi melior occurrit occasio, quam ut per Dei servum, ac ministrum fidelissimum, mihique carissimum, mea tibi afferretur epistolr Cyprianus diaconus. per hunc certe I ita \'spero litteras tuas, ut certius in hoc rerum genere quidquam sperare non possim. nam necstudium in petendis rescriptis memorato filio nostro deerit nec gratia in promerendis nec diligentia in custodiendis nec alacritas in perferendis nec fides in reddendis; tantum, si aliquo modo mereor, adiuuet dominus et adsit cordi tuo et desiderio meo, ut fraternam uoluntatem nulla uoluntas maior inpediat. Quia ergo duas iam epistulas misi, nullam autem tuam postea recepi, easdem ipsas rursus mittere uolui credens eas non peruenisscripta, quae iam misisti, iterum mitte, si forte seruata sunt; sin minus, rursus dicta, quod legam, dum tamen his respondere ne graueris, quod iam diu
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Diligent̾ obserua. quȩ de duab suꝑ cap̃¬
effuderit saluatoris. Siquide peccatͥr. suꝑ
eiꝰ fudisse monstrat᷑. Obserua in quã. ꝙ inue¬
mes in eũgłica lectione ñ fabulas ꝙ narra¬
tiones. ab eu̾głistis. s mist̾ia eẽ conscͥpta.
ea quȩ ñ peccat̾r. ad caput. nec mirũ. domũ
fuisse odore completam. cum hoc odore mun¬
dus cõpletꝰ sit. S cribit᷑ in eodẽ loco de simo¬
ne lepso. ꝙ domo eiꝰ. Ego puto lepsum mun
completa sit. agente penitentiã peccatrice.
& scã caput iħu in ungenti odorib ꝓfunden¬
te. Ungentũ effusum nom̃ tuũ. Quomͦ ungen¬
tum qđ effusione sua odorẽ longe lateq disꝑ¬
nominatur: in om̃i mundo p̃dicat᷑ dñs. Un.
gentũ enm effusum ẽ nom̃ eiꝰ. Nune moysi
nom̃ audit᷑: qđ priꝰ iuideȩ tantũ claudebat᷑
angustiis. Neq enim grecoꝵs quispiã memi¬
nit eiꝰ. neq in ulla gentiliũ litt̾arũ hystoria
de illo seu ceteris scptũ aliqͥd inuenimꝰ. Sta¬

Expanded text:
 diligenter quae de duabus super caput fuderit Salvatoris. Siquidem peccatrix super ejus fudisse monstratur . Observa, inquam, et invenies in Evangelica lectione non fabulas et narrationes ab Evangelistis, 508 sed mysteria esse conscripta. ea, quae non peccatrix, ad caput . Nec mirum domum fuisse odore completam, cum hoc mundus completus sit. Scribitur in eodem loco de Simone leproso et domo ejus . Ego puto leprosum, muncompleta sit, agente poenitentiam peccatrice, et sancta caput Jesu unguenti odoribus perfundente. Unguentum effusum nomen tuum. Quomodo unguentum quod effusione sua odorem longe lateque dispnominatur, in omni mundo puentum enim effusum est nomen ejus. Nunc Moysi nomen auditur, quod prius Judaeae tantum claudebatur angustiis. Neque enim Graecorum quispiam meminit ejus, neque in ulla gentilium litterarum historia de illo seu caeteris scriptum aliquid invenimus. Sta
Abbreviated transcription (Latin):
Deptuaginta. Et missũ ẽ ad me unũ de
seraphin. Aquila & theodotion. Et uo¬
tidie ad nos mittit᷑ seraphim. cotidie in ge¬
miscentiũ atq dicentium. o miser ego qm̃
conpunctus sum. ora purgant᷑. & cũ apec¬
catis fuerint liberati p̾parant se minist̾io di.
Qͦd aũ cȩteri int̾p̾retes pro missũ ẽẽ uolasse
dixerunt. intellige diuini sermonis uelocẽ¬
aduentũ suꝑ eos qui digni societate illiꝰ iu
la & theodotion. seraphim neutro genere
transtulerunt: symmnachꝰ. masculino. Nec
putandum sexũ ẽẽ in uirtutibꝰ dĩ. cum etiã
minmo genere ꝓferat᷑. rhua: grece neutͦ.
tonieala. latine mascłino. sp̃s. Ex quo
intelligendũ ẽ qnͣdo de suꝑiorib disputat᷑
ꝙ masclinum aliqͥd seu femininũ ponit᷑.
ñ tam sexum significari quã idioma sonare
linguȩ. Siquide ipse d̾s inusibilis & in cor¬
ruptibilis. om̃ib pene linguis ꝓfert᷑ genere
masculino. cum in eum ñ cadat sexus. Iuoꝵ¬

Expanded text:
eptuaginta: et missum est ad me unum de seraphim; Aquila et Theodotion: et uotidie ad nos mittitur seraphim, cotidie ingemescentium atque dicentium: o miser ego, quoniam conpunctus sum, ora purgantur et, cum a peccatis fuerint liberati, praeparant se ministerio dei. quod autem ceteri interpretes pro \'missum esse\' \'uolasse\' dixerunt, intellege uelocem diuini sermonis aduentum super eos, qui digni societate illius iuginta, Aquila et Theodotion seraphim neutro genere transtulerunt, Symmachus masculino. nec putandum sexum esse in uirtutibus dei, cum etiam minino genere proferatur RUHA: Graece neutro 60 τὸ πνεῦμα: Latine masculino, Spiritus. Ex quo intelligendum est, quando de superioribus disputatur, et masculinum aliquid, seu femininum ponitur, non tam sexum significari, quam idioma sonare linguae. Siquidem ipse Deus invisibilis et incorruptibilis omnibus pene linguis profertur genere masculino, cum in eum non cadat sexus. Illor
Abbreviated transcription (Latin):
rissimi & rotundi ꝙ omi senitate purissi¬
filium circũcidit: & iħe popłm purgat
a uiciis: & in apocalipsi dñs pollicet᷑ uincen¬
tibꝰ. ut accipiant calculũ. ꝙ scribat᷑ suꝑ eũ
ceteri. aNe raz qͥppe quẽ nos carbunculum
interp̾tam᷑ genꝰ ẽ lapidis fulgidi atq lucen¬
tis: quẽ etiam in .xii. lapidibꝰ inuenimꝰ. Siue
gͥ calculum siue carbunculũ. lapide accipi¬
mus: in calculo diuini sermonis ueritas &
rigor: in carbunculo lucens doctna & mani¬
festa monstrat᷑. Eloquia enĩ dñi eloquia ca¬
sta. argentũ igne examinatũ. purgatum
septuplum. S̾alibi. Mandatũ dñi luci¬
dum illuminans oculos. Quod aũ ait. in
manu habebat carbonem. manũ intel¬
ligamꝰ oꝑationem. ut ibi. In manu lingue.
mors & uita. Qꝰ in psalmo. Cadent inma¬
nu gladii. Aut certe uere manꝰ apparuit.
ut ꝑ sumlitudinẽ humanę formȩ dũ manꝰ
cernit᷑ porrigentis: ꝓpħa ñ timeat. iuxta
qđ & ipsum dm & angłos in humanas se¬

Expanded text:
rissimi, et rotundi, et omni parte lenissifilium circumcidit: et Jesus populum purgat a vitiis: et in Apocalypsi Dominus pollicetur vincentibus, ut accipiant calculum et scribatur super ecaeteri. Ἄνθραξ quippe, quem nos carbunculum interpretamur, genus est lapidis fulgidi atqtis, quem etiam in duodecim lapidibus inuenimus. siue igitur calculum siue carbunculum lapidem accipimus, in calculo diuini sermonis ueritas et rigor, in carbunculo lucens doctrina et manifestamonstratur; eloquia enim domini eloquia casta, argentum igne probatum terrae, purgatum septuplum et alibi: mandatum domini lucidum, inluminans oculos. quod autem ait: in manu habebat carbonem, manum intellegamus operationem, ut ibi: in manu linguae mors et uita et in psalmo: cadent in manu gladii. aut certe uere manus apparuit, ut per similitudinem humanae formae, dum manus cernitur porrigentis, propheta non timeat; iuxta quod et ipsum deum et angelos in humanas
Abbreviated transcription (Latin):
sedẽ dm soͥptũ ẽ. ut ibi. Qsedes suꝑ cherubin
ostendere: Suꝑ seraphin uͦ sedere dm̃ nulla scͥp¬
tura cõmemorat. Et nec ipsa quidͣe seraphi cir¬
carbone̾ quẽ foreipe acceꝑat de altari.ꝙ tetigit os
meũ. Aqͥla & theodotion. Et in manu eiꝰ caleulꝰ in
forcipe quẽ acceꝑat de altari. ꝙ tetigit os meuͦ. Syma¬
chus Ꝙ in manu eiꝰ calcuł in forcipib quẽ sũp¬
serat de altari: & detulit ad os meũ. Qntum
ad hẏstoriã ꝑtinet uidet᷑ ds sedẽ in templo
carbo deferri. de altari uͦ incensi siue holo cati¬
stoꝵ. quantũ aũ ad misticos intellectꝰ. ille
ei ignis mittit᷑ quẽ iheremias ferre ñ pote¬
rat. Qui cũ aĩȩ nr̃e archana penetrarit. ita
nos dissoluit. ita aueteri hoĩe excoquit in¬
nouum. ut in illam uoc̃e possimꝰ erumꝑe
Uiuo aũ iam ñ ego s gr̃a di quȩ ẽ in me. forei¬
pes qͦq scđ̃m interptes ceteros licet in sac̾

Expanded text:
 scriptum est; ut ibi: Qui sedes super Cherubim, ostendere . Super Seraphim vero sedere Deum, nulla Scriptura commemorat, et ne ipsa quidem Seraphim, circarbonem, quem forcipe acceperat de altari, et tetigit os meum. » Aquila et Theodotion: « et in manu ejus calculus in forcipe, quem acceperat de altari, et tetigit os meum. » Symmachus: « Et in manu ejus calculus in forcipibus, quem sumpserat de altari, et detulit ad os meum. » Quantum ad historiam pertinet, videtur Deus sedere in Templo carbo deferri, de altari uero incensi siue holocaustorum. quantum autem ad mysticos intellectus, ille eis ignis mittitur, quem Hieremias ferre non poterat, qui, cum animae nostrae arcana penetrarit, ita nos dissoluit, ita a ueteri homine in nouum excoquit, ut in illam uocem possimus erumpere: uiuo autem iam non ego, sed gratia dei, quae in me est. forcipes quoque secundum interpretes cete
Abbreviated transcription (Latin):
est hoc uitiũ cantorib int̾ amicos. rogati ut
nũ quã cantent. iniussi nũ quã desistant ꝙ cet̾a.¬
Quappt̾ ita deinceps te fascib obruã litterarum.
ut e contrario incipias rogare ne seribam. Soro
rem filiam in xp̃o tuã. gaudeo te pͥmum nunti¬
ante. in eo ꝑmanere quo ceꝑat. Hic enĩ nunc tͥ
sum: ñ solũ qͥd agatur in patria. s an ipsa patria
perstet ignoro. Et licet me sinistro more ex ee¬
terarum ore dilaniet. ñ timebo hominũ uidi¬
S ifractus illabatꝰ orbis. in pauidũ ferient ruinȩ.
Quaꝑpt̾ queso ut apłici memor p̾cepti quo docet
opus nr̃m ꝑmanere debere. & tͥ a dño premium
in illis salute pares. ꝙ me de cõmuni in xp̃o gła
crebris reddas sermonib letiorem. Hieronin

Expanded text:
us hoc uitium est cantoribus, inter amicos rogati ut us hoc uitium est cantoribus, inter amicos rogati ut numquam cantent, iniussi numquam desistant. ita te deinceps fascibus obruam litterarum, ut e contrario incipias rogare, ne scribam. sororem meam, filiam in Christo tuam, gaudeo te primum nuntiante in eo permanere, quo coeperat. hic enim, ubi nunc sum, non solum quid agatur in patria, sed an ipsa patria perstet, ignoro. et licet me sinistro Hibera excetra rumore dilaniet, non timebo hominum iudi fractus inlabatur orbis, inpauidum ferient ruinae. quapropter quaeso ut apostolici memor praecepti, quo docet opus nOstrum permanere debere, et tibi a domino praemium in illius salute pares et me de communi in Christo gloria crebris reddas sermonibus laetiorem. VII.
Abbreviated transcription (Latin):
ntiquus sermo ẽ. Mendaces faciunt. ut
nec uera dicentib credat᷑. Qdđ mͥ ego ate
obuirgatꝰ de silentio litterarũ accidisse
uideo. Dicam. sepe scͥpsi. s negligentia
baiuloꝵ fuit. respondebis. om̃ium ñ scribenti¬
um uetꝰ ista excusatio ẽ. Dicam. ñ repꝑi qͥ epłas
ferret. dices. hinc illuc abisse qu̾a plurimos
Contenca me etiã his dedisse. At illi quia non
reddidert̃ negabunt. & erit int̾ absentes incer¬
ta cognitio. ¶uid gͥ faciam: Sine culpa ueniã
postulabo. rectio arbitrans pace̾ loco mutꝰ pete¬
re. quã equo gradu certamina concitare. quã¬
quam me ita iugis tam corporis egrotatio quã
anime egritudo consũpserit. ut morte immi¬
nente nec mei memor fuerim. Quod ne falsũ
putes. oratorio more post argum̾̃ta testes uo¬
cabo. S ẽs fr̃ eliodorus hic affuit. qui eũ mecũ
heremũ uellet in colere. meis scelerib fugatus
abscessit. Uerũ omnẽ culpã. presens u̾bositas
excusabit. Nam ut ait flaccus in satyra. om̃ib¬

Expanded text:
ntiquus sermo est: \'mendaces faciunt, ut nec uera dicentibus credatur\'; quod mihi ego a te obiurgatus de silentio litterarum accidisse uideo. dicam: \'saepe scripsi, sed neglegentia baiulorum fuit\'? respondebis: \'omnium non scribentium uetus ista excusatio est\'. dicam: \'non repperi qui epistulas ferret\'? dices hinc illuc isse quam plurimos. contendam me etiam his dedisse? at illi, quia non reddiderunt, negabunt et erit inter absentes incerta cognitio. quid igitur faciam? sine culpa ueniam postulabo rectius arbitrans pacem loco motus petere, quam aequo gradu certamina concitare; quamquam ita me iugis tam corporis aegrotatio quam animae aegritudo consumpsit, ut morte inminente nec mei paene memor fuerim. quod ne falsum putes, oratorio more post argumenta testes uocabo. Sanctus frater Heliodorus hic adfuit, qui, cum mecum heremum uellet incolere, meis sceleribus fugatus abscessit. uerum omnem culpam praesens uerbositas excusabit. nam, ut ait Flaccus in satura: omnib
Abbreviated transcription (Latin):
Cum ad pęnas uentũ ẽ paruuloꝵs. magnis
mͥ crede coartor angustiis nec qd respondeam
ꝓrsꝰ inuenio. Non solũ eas pęnas dico qsͣ ħt
pt᷑ hanc uitã illa dampnatio quo necesse est
trahant᷑ si de corꝑe exierint sine xp̃iane gr̃e
sacram̃to: s eas ipsas q̃ in hac uita dolentibꝰ
nob̾ u̾sant᷑ ante oculos. qͦs enumerare si ue¬
lim pͥus tempꝰ quã exempla deficiunt. Langues¬
cunt egͥtudinib torquent᷑ dolorib: fame ꝙ siti
cruciant᷑. debilitant᷑ m̃bͥs. pͥuant᷑ sensibꝰ. uexan¬
tur ab ĩmundis spiritib Demonstrandu ẽ utiq
qͦmͦ ista sine ulla sua mala causa iuste patiant᷑.
Non enim dici fas ẽ. aut ista ignorante do fieri
aut eũ ñ posse resist̾e facientibꝰ. aut in iͦte ista
uł facere uł ꝑmittere Hieronim
Qu̾sis testimoniis scͥpturarũ eade questione
uteris intheatrales p̾stigias. qui unũ eundẽq
hoiẽm ꝑsonarũ uarietate mutata in martem

Expanded text:
cum ad poenas uentum est paruulorum, magnis, mihi crede, coartor angustiis nec, quid respondeam, prorsus inuenio; non solum eas poenas dico, quas habet post hanc uitam illa damnatio, quo necesse est trahantur, si de corpore exierint sine Christianae gratiae sacramento, sed eas ipsas, quae in hac uita dolentibus nobis uersantur ante oculos, quas enumerare si uelim, prius tempus quam exempla deficiunt. languescunt aegritudinibus, torquentur doloribus, fame et siti cruciantur, debilitantur membris, priuantur sensibus, uexantur ab inmundis spiritibus. demonstrandum est utique, quomodo ista sine ulla sua mala causa iuste patiantur. noaut eum non posse resistere facientibus, aut injuste ista vel facere, vel permittere. Hieronymus. Diversis testimoniis Scripturarum eadem in quaestione uteris in theatrales praestigias: qui unum eumdemque hominem, personarum varietate mutata, in Martem
Abbreviated transcription (Latin):
rineipalit̾ quod dñs uoluit susciꝑe gratulemꝰ. deu¬
de quia hoc om̃ib in mundo cõmune est. Additur¬
priuatim peculiare nr̃m qͦd ad requiem deuoeam᷑.
sequit᷑ consummatio om̃ium gaudioꝵ quod in
resurrectione inuicẽ nob̃ dño reformante reddim᷑

Expanded text:
principaliter quod Dominus uoluit suscipere gratulemur. deinprincipaliter quod Dominus uoluit suscipere gratulemur. deinde quia hoc omnibus in mundo coprivatim peculiare nostrum, quod ad requiem deducamur. Sequitur consummatio omnium gaudiorum, quod in resurrectione invicem nobis, Domino reformante, reddemur:
Abbreviated transcription (Latin):
tradicere. U cum sit om̃ib cõmunis hic easꝰ. uanꝰ
dolor est: qui nec pͥmus uidetꝰ eẽ nec solꝰ. Sed dicis
N ullꝰ me de mea desolatione mentis angor exul¬
cerat. sed ꝑ derelictis paruulis morientis huma¬
nitatis affectꝰ inpulsat. Nec licet cõmoueri ani¬
mum xp̃ianum. ne cont᷑. xp̃i imꝑia reluctetur.
Quid int̾est. qłidocumq ꝙ qualescumq filios di¬
misisse. quos iubemꝰ a dño causa deuotionis odisse
Meliꝰ nc̃ saluam animã suã moriens dereliquit in
pace. ne in ꝑsecutione dimittere cum suo interitu
non ualeret. Ipsis auxiliabit᷑ inmundo. quoꝵ ma
trem ħt in cȩlo. Et qui matͥ subuenit: ꝙ filiis pro
certo succurret: Postremo uide si debeat aliqͥd in
dolore concedi ubi sine aliqͦ remedio potest animꝰ
fatigari. Sapient̾ debet dolere qui dolet. ne ꝑdat
sine causa quod dolet. Nunc aũ contͣ luctũ sumen¬
da sunt arma. ut spes nr̃a possit habere uictoriã

Expanded text:
tradicere. et cum sit omnibus , communis hic casus, uanus tradicere. et cum sit omnibus , communis hic casus, uanus dolor est, qui nec primus uidetur esse nec solus. sed dicis: nullus me de mea desolatione mentis angor exulcerat, sed pro delictis paruuli morientis humanitatis affectus impulsat. nec hoc licet commouere animum christianum, ne contra Christi imperia reluctetur. quid interest quandocumque et qualescumque filios dimisisse, quos iubeamur a Domino pro causa deuotionis odisse. melius nunc saluam animam suam moriens dereliquit in pace, ne in persecutione dimittere cum suo interitu non ualeret. ipse illis auxiliatur in mundo, quorum mater habitat in caelo, et qui matri subuenit et filiis pro certo succurrit. postremo uide si debeat aliquid dolori concedi, ubi sine aliquo remedio potest animus fatigari. sapienter debet dolere qui dolet ne perdat sine causa quod dolet. nunc autem contra luctum sumenda sunt arma, ut spes nostra possit habere uictoriam.
Abbreviated transcription (Latin):
seruire filios suos intrepide mortalib tradunt.
ꝙ nos d̾o nr̃o simul ꝙ suo liberos nr̃os lib̾andos
dimittere saclega mente cunctam᷑ quasi tutiꝰ ap̃
homines iudicemꝰ magis quã penes đm cominen¬
bio iudicant᷑ quos pares hab̾e non dicã melio¬
res fuerat criminosum. Xp̃iani nolunt uł gra-¬
tulatione suos deducere ad bona. gentiles trade¬
re non cunctant᷑ ad mala. Postremum uł cum
ipsa felicitate nr̃oꝵs morientium cogam᷑ animũ
flectere. ne desideriis eoꝵ desideria nr̃a incipi¬
ant repugnare. Lȩtantur ipsi qui exeunt ueni
entes ad requiem. lȩtem᷑ & nos eũ ipsis saltem
computantes nram nr̃oꝵq exeuntiũ beatitudi¬
nem. Esto religiosꝰ uł uoto eiꝰ quȩ euasit. si non
potes tuo. Exulta quia placuisse eognoscis partiei¬
pium tui sanguinis xp̃o. maxime qͦd de occasio¬
ne debeas dñi tolerare uoluntatẽ. eui ñ potes con¬

Expanded text:
seruire filios suos intrepide mortalibus tradunt seruire filios suos intrepide mortalibus tradunt et nos Deo nostros simul et suos liberos liberandos dimittere sachomines judicemus magis quam penes Dominum commenbio judicantur quos pares habere non dicam meliores fuerat putare criminosum. Christiani nolunt vel gratulatione suos deducere ad bona, gentiles tradere non cunctantur ad mala. Postremo vel cum ipsa felicitate nostrorum morientium cogamur animum flectere, et desideriis eorum desideria nostra incipiant repugnare. Lentes ad requiem. laetemur et nos cum ipsis, saltem computantes nostrorum exeuntium beatitudinem. esto religiosus uel uoto eius qui euasit, si non potes tuo, et exsulta quia placuisse cognoscis participem toi sanguinis Christo, maxime quod uel de occasione debeas tolerare Domini uoluntatem, cui non potes con
Abbreviated transcription (Latin):
Iue iussioni paruit. tu uoluntati consenti. Illũ
per illicitam legem naturȩ ꝓbauit sibi deuotũ.
te ꝑ licitam conditionẽ m ortalitatis annotet
religiosum: Nam si nec uoluntate nec necessita¬
Erubescat incredulitas nr̃a quȩ nec cum gentili
bus do uult eẽ subiecta. Communis ẽ. nobis
cum illis exitꝰ mortis. & dolores illoꝵ suꝑamus
dolorib nr̃is. Quid ageremꝰ si peculiare aliquid
exigeretꝰ anob̾: Qd̃ ꝑtinet ad dedecꝰ nr̃m genti
les sepe dolores contẽpnunt. cũ non ad ꝓmissa
cȩlestia set ad penas tartari rapiant᷑. & nos plan¬
gimꝰ exeuntes ad cęlum: Considera xp̃ianos ta¬
les qͥd deinceps merent᷑. qui nec imitari conten¬
dunt ex empla sc̃oꝵ nec contẽptum habere gen¬
tilium. Illi luctũ desꝑando despiciunt. & nos
sꝑando despicere non conam᷑. Deniq uendẽ
lib̾os sepe non dubitant. ut uiuos qd̾ peiꝰ ẽ sper¬
nant. ꝙ nos defunctoꝵ obitu contristamꝰ Illi¬

Expanded text:
ille iussioni paruit, tu uoluntati consenti. illum ille iussioni paruit, tu uoluntati consenti. illum per illicitam legem naturae quem Dominus probauit sibi deuotum, te saltem per licitam condicionem mortalitatis annotet religiosum. nam si nec uoluntate nec necessitaerubus Deo vult esse subjecta. Communis est nobis cum illis exitus mortis: et dolores illorum superamus doloribus nostris. Quid ageremus, si peculiare aliquid exigeretur a nobis? Quod ad dedecus nostrum pertiles dolores saepe contemnunt, cum non ad promissa caelestia sed ad poenas tartari rapiantur. et nos plangimus euntes ad caelum. consideret christianus talis quid deinceps mereatur qui nec imitari contendit exempla sanctorum nec contemptum habere gentilium. illi luctus desperando despiciunt, et nos sperando despicere non conamur. denique uendere liberos saepe non dubitant, ut uiuos, quod peius est, spernant. et nos nec defunctorum obitus
Abbreviated transcription (Latin):
meam. qui debuerã meos liberos potiꝰ antecedere.
ne in laborib remanerẽ. Quando de sp̃ualib bonis
quodeumq tractatꝰ nichil est. de carnalibꝰ om̃ino
ante oculos p̃ponendu. Et ego tͥ meliꝰ ꝓfiteor eue¬
nisse. qui ñ carnalem sed sp̃ualem circa te conside¬
ro felicitatẽ. Tu te dicis de alicuius pignoris tui
obitu dolere in senectute confectũ. ego contͣ ꝓba¬
bo subleuatũ. S enectuti tuȩ amputauit dñs sol¬
ucitudinem. quȩ torquebat᷑ de uiua filia ne
periret. Meliꝰ utiq nc̃ mortuã scło eredis eẽ
tuam. Gaude tͥ quod filiam xꝑianam mereba¬
ris sequi quam secutꝰ in cęlo gaudeas rursus am¬
plecti. N on te deseruit. sed p̾cessit. Et ne dolue
ris excedentẽ. patrẽ susciꝑe festinabit. Misisti
bes p̾t abraham. si non potes pͥmum. ut quod ille
non trepidauit offerre: tu saltem uidearis de sub¬
lato gaudere. Ab illo dñs postulauit. a te tulit.

Expanded text:
em, qui debueram meos liberos potius antecedere, em, qui debueram meos liberos potius antecedere, ne in laboribus remanerem. quando de spiritalibus bonis quodcumque tractatur, nihil est de carnalibus omnino ante oculos reponendum. ego tibi melius profiteor euenisse, qui non carnalem sed spiritalem circa te considero felicitatem. tu te dicis de alicuius pigneris tui obitu in senectute confectum. ego contra comprobo subleuatum. senectuti tuae amputauit magis Docitudinem, quae torquebat de viva, filia ne periret. Melius utique nunc mortuam saeculo credis esse tuam. Gaude tibi quod filiam Christianam mereberis sequi: quam secutus, in coelo gaudeas rursus amplecti. Non te deret excedentem patrem suscipere festinauit. non amisisti cundum uotum post Abraham, si non potes primum, ut quod ille non trepidauit offerre tu saltem uidearis de sublato gaudere. ab illo Dominus postulauit, a te tulit.
Abbreviated transcription (Latin):
filium uł frẽm uł parentẽ ꝑegrinari unꝰ qͥsq
filii a parentibꝰ ꝓuocante diabolo separari.
ad indulgentiã uł głam ꝑcipiendam nolunt
ab inuicẽ do uocante discerni. ut appareat non
pro ratione nr̃a nos dolere quẽcũq uidemur
amittere. sed inditium magis ostendere diffi¬
corꝑis m̃bra. Si credimꝰ ꝙ di ꝓmissis. pt absces¬
sionẽ nr̃oꝵ nichil aliud quã grãm debuerant
resonare nr̃i pectoris gaudia. Michi crede. si¬
mul in om̃ib in credulitas meret. ꝙ siẽ non
potest fides nosse qđ doleat: sic diffidentia sola
dolorib tenetur ancilla Nam si dormientes di¬
cimus: dormientes utiq credere debemꝰ. & ñ
mortuos sed requiescentes interim seđm uocẽ
ꝓmittit: non times eam plangere. ut fideliorẽ xp̃o
pariter ꝙ potentiorẽ medicũ uidearis in ꝓmissio¬
nibꝰ iudicare: s ed destitutã dices doleo senectutẽ¬

Expanded text:
filium uel fratrem uel parentem peregrinari unusquisqufilium uel fratrem uel parentem peregrinari unusquisqufilii a parentibus prouocante diabolo separari, ad indulgentiam percipiendam nolunt ab inuicem Deo uocante discerni, ut appareat non pro ratione nostra nos dolere quemcumque uidemur amittere, sed indicium magis ostendere difficorporis membra. si credimus Dei promissis, post abscessionem nostrorum nihil aliud quam gratias debuerint resonare nostri pectoris gaudia. mihi crede, semper in omnibus incredulitas moeret, et sicut non potest fides nosse quod doleat, sic diffidentia sola doloribus tenetur ancilla. nam si dormientes dicimus, dormientes utique credere debemus et non mortuos, sed requiescentes interim secundum uoresuscitator promittit, non times plangere, ut fideliorem Christo pariter et potentiorem medicum uidearis in promissionibus iudicare. sed destitutam, dicis, doleo senectut
Abbreviated transcription (Latin):
pii pignoris iactor. Excusatio ẽ hȩc benedicte sine
dubio fragilitatis humanȩ. quȩ patrocinari non
potest diffidentię. Si enim desolationẽ homines
ferre non ualerent. numꝗͣ. prorsꝰ parentes a se
sua pignora dimisissent. Destitutos se a morientibꝰ
conquerunt᷑. & uiuos filios aut ꝑpt̾ honores aut
ꝓpt̾ negotia ꝑegrinis regionibꝰ credunt. & gaudent
tota uita sua sine affectionib cõmorari. dum mͦ
capiant quod cupiunt de suis pignorib adipiser
Et ut ad palatia ꝑgant ꝑegrinant᷑. ad studia
dignitatis nauigant adquirenda. uł ad cau¬
sas patͥmonii aliquas ex plicandas ꝑ labores
ꝙ ꝑicula ꝓficiscentes om̃s impellunt. nec se¬
cum uacare quos diligunt patiunt᷑. ut ad
palatia cȩli. ad studia xp̃i. ad honorẽ uitȩ
ꝑpetuȩ. ad patͥmoniũ possessionis ȩternȩ cũ
securitate ualeant ꝑuenire. nemo filios suos
libent̾ ã se gratulat᷑ abscedere. Propt̾ incerta.

Expanded text:
pii pignoris jactor. V. Excusatio est haec, benedicte, sine pii pignoris jactor. V. Excusatio est haec, benedicte, sine dubio fragilitatis humanae, quae patrocinari non potest diffidentiae. Si enim desolationes homines ferre non valerent, numquam prorsus parentes a se sua pignora dimisissent. Destitutos se a morientibus conqueruntur: et vivos filios, aut propter honores, aut propter negotia peregrinis regionibus credunt: et gaudent tota vita sine affectibus commorari, dummodo capiant, quod cupiunt de suis pignoribus adipisci: et utad palatia pergant peregrinantur, ad studia dignitatis nauigant acquirenda uel ad causas patrimonii aliquas explicandas per labores et pericula proficiscentes omnes impellunt, nec secum uacare quos diligunt patiuntur. et ut ad palatia caeli, ad studia Christi, ad honorem uitae perpetuae, ad patrimonium possessionis aeternae cum securitate ualeant peruenire, nemo filios suos libenter a se gratulatur abscedere. propter incerta per incerta
Abbreviated transcription (Latin):
ergo domum. ut credant quia tu me misisti. Gau¬
de gͦ unde eoactꝰ ẽ dñs flere. ne uidearis dormien¬
tium felicitatibꝰ inuidere. Ab alieno mundo ꝓpriũ
ad cęlum. Caruit gͦ domo quã nec diu nosse debu¬
erat. caruit malis ciuibꝰ quoꝵ odia sustinebat. ne
adhuc ꝑegrinaret᷑ in terrã contrariã. sic̃ apłs com
memorat dicens. Quãdiu sumꝰ in hoc scło. ꝑegrina¬
mura dño. Non nob̾ gͦ debet luctum incutere
quisqͥs a ꝑegrinatione redire meruerit ad ꝓpriam
regionem: maxime cũ ñ inanis & uacuus redire
noscat᷑. quia xp̃ianitatis mercatꝰ ẽ lucrum. propt̾
quod uenerat ad mundi cõmertiũ. Negotium expli¬
cauit. rediit. & dõ debitum soluit. Comꝑauit ꝓpt̾
quã descenderat emptionẽ. ad dñm regredi ꝓpe¬
rauit cui offerat mercem. ut comꝑatȩ mercis tam
securitatẽ capiat quã honoremr. Ego inquies nulla
ꝓmissionũ celestiũ dubitatione conturbor. sed sola
separatione dormientis exestuans. desolatꝰ solatio¬

Expanded text:
ergo, pater, ut credant quoniam tu me misisti. gaude ergo unde ille coactus est flere, ne uidearis dormientum felicitatibus inuidere. ab alieno mundo ad propaeternam. caruit ergo domo quam nec nosse debuerat. caruit malis ciuibus, quorum odia sustinebat, ne adhuc peregrinaretur in terra contraria, sicut apostolus memorat dicens: quamdiu sumus in saeculo peregrinamur a Domino. non nobis ergo debet luctus incumbere, quisquis a peregrinatione redire meruit ad propriam regionem, maxime cum non inanis et uacuus redire noscatur qui christianitatis mercatus est lucrum, propter quod uenit ad mundi commercium. negotium oxplicauit, rediit et Deo debitum soluit. comparauit propter quam descenderat emptionem et ad Dominum regredi properauit, cui offerat mercem, ut comparatae mercis tam securitatem capiat quam honorem. et ego, inquies, nulla promissionum caelestium dubitatione conturbor, sed sola separatione morientis aestuans desolat
Abbreviated transcription (Latin):
tuum lazarũ fleuit: sed ñ tu has lacrimas fundis:
Resurrectionis ꝓmissor dolorẽ docere non poterat:
ne fide ꝑfidiam faceret quã docebat. Doluit laza¬
rum ñ dormientẽ sed potiꝰ resurgentẽ: ꝙ flebat quẽ
cogebat᷑ ꝓ saluandis aliis ad scłm reuoeare. Hane¬
uitam dans dñs ingemiscebat. quã tu doles eẽ
sublatam. Contra lacrimas eiꝰ pugnant lacrimȩ¬
tuȩ. ꝙ amor tuus amori eiꝰ ñ conuenit. Hic fletꝰ
non ħt potestatẽ. Ille nolebat reddere laboribꝰ
quẽ dilexerat: & tu amare te eredis. eui laboris
adhuc uis restare tormenta: Ceterum si putas eũ
mortuũ lazarum doluisse: ante ñ ꝑmisisset exire.
Unde apparet sola eum causa fuisse cõmotũ. quod
adhostilem uitam carissimum suum reuocare de¬
nuo ꝓpt̾ credituros aliqͦs & confundendos inȩre¬
dulos urgebat᷑. Deniq sic subsecutꝰ ẽ dicens. Ergo
pater. ut credant quia tu me misisti: ait clara uoce.

Expanded text:
tuum Lazarum flevit, sed non tuis lacrymis. tuum Lazarum flevit, sed non tuis lacrymis. Resurrectionis promissor dolere non poterat, ne fidem perfidiam faceret quam docebat. Doluit Lazarum non dormientem, sed potius resurgentem, et flebat quem cogebatur, uitam dans Dominus ingemiscebat quam tu doles esse sublatam. Contra lacrymal eituae, et amor tuus amori ejus non convenit. Fletus ejus non habet parem. Ille nolebat reddere laboribus quem dilexerat, et tu amare te credis cui laborum volebas adhuc restare tormenta? Caeterum, si putas eum mortuum Lazarum doluisse, ante non permisisset exire Unde apparet eum sola ea causa fuisse commotum, quod ad hostilem vitam charissimum suum revocare denuo propter credituros aliquos vel confundendos incredulos urgebatur. Denique sic subsecutus est Dominus dicens: Ergo, Pater, ut credant quia tu me misisti, ait clara voce:
Abbreviated transcription (Latin):
placuit ita factũ ẽ sit nom̃ dñi benedictum. Parua
gͦ non erat hȩc consolatio cont᷑ luctũ. cum nemo lu¬
gere debeat cum aliquid reddit alienũ. quia fas ñ
est apud alium retineri. qđ dño suo fuerat necessa¬
rium: Additꝰ consolationis alia ꝓuidentia. que iacu
us orbitatis occurrat. Gauderẽ deberemꝰ de scło
recedentes. si scłi inimicitias contra nos sentiremus.
qͥd prestent. Periclitari uolebat adhue qui dolet
aliquẽ dormientẽ. ꝙ int̾ fluctꝰ uitȩ p̾sentis cupie¬
bat uidere miserum laborare. Alioquin xp̃ianam¬
animã fidelem putas. intra carcerẽ mundi debuis¬
se remorari: eui totꝰ mundꝰ naufragiũ est: Tantas
talesq tempestates uitȩ tot inpugnationes diaboli.
tot corꝑis bella. tot scłi clades euasit: ꝙ lacͥmas¬
ter qd̾ dñs sic ammonet suos apłos dicens. Si me dili¬
geritis. gauderetis quia uado ad patrem. Sed dicit¬

Expanded text:
placuit, ita factum est. Sit nomen Domini benedictum . Parum placuit, ita factum est. Sit nomen Domini benedictum . Parum ergo non erat haec sola consolatio contra luctum quod nemo lugere debeat cum aliquid reddiderit alienum, quia fas non erat apud alium detineri quod domino suo fuerat necessarium. Additur consolationis alia providentia, quae jaculis orbitatis occurrat. Plangere debuimus de saeculo recedentes, si saeculi inimicitias contra nos minime sentiquid praestet. Periclitari volebat adhuc, qui dolet aliquem dormientem: et inter fluctus vitae praesentis videre cupiebat miserum laborare. Talibus ac tananam et fidelem animam intra carcerem mundi remorari debuisse cui totus mundus naufragium est? Tantas ac tales tempestates uitae, tot impugnationes diaboli, tot corter quod Dominus sic admonet Apostolos suos dicens: Si me diligeretis, gauderetis, quoniam vado ad patrem
Abbreviated transcription (Latin):
enedicto ꝙ dilectissimo parenti tirasio. hiero
tione cognoui: ñ aliud pͥncipalit̾ ãmiratus
sum. qua xp̃iani pectoris in te iactatã fuisse uirtu¬
tem. ut animũ flecteres ad dolorẽ. Stupeo murũ
fidei penetratũ uulneribꝰ orbitatis. quẽ suꝑare
debuerat spes resurrectionis & regni cȩlestis.
Nuiquã spes cũ dolore concordat. nec fides aliqndo
sentit quacumq iacturam. Resurgere credimꝰ nr̃os.
ꝙ plangimus. Qͥd faceremꝰ. si mori tantũmͦ sine re¬
surrectione p̾ciꝑet ds: Uoluntas eiꝰ utiq sola suffi¬
ceret ad solatiũ. cui nullũ p̾ponendu scimꝰ affectũ.
Quod dederat abstulit qui creauerat. Quis ẽ qui
quantocũq tempore uoluisset. ut cũ uellet rursꝰ
aufferret. Nichil abstulit tuum. qͥ recipe dignatus
est suum. Creditum suũ reciꝑe decuerat creditorẽ:
ꝙ nichil aliud decet qũã creditori suo grãs agere
mutuantẽ. Sic iob legimꝰ quam sequam᷑ deuotissi¬
mam uocẽ. Dñs inquit dedit dñs abstulit sic̃ dño

Expanded text:
enedicto et dilectissimo parenti Turasio in Domitione cognovi. Non aliud principaliter admiratus sum quam christiani pectoris in te jactatam fuisse virtutem, ut animum flecteres ad dolorem. Stupeo murum fidei penetratum vulneribus orbitatis, quem sepire debuerat spes resurrectionis et regni coelestis. Numquam spes cum dolore concordat, nec fides aliquando sentit quacumque jacturam. Resurgere credimus mortuos, et plangimus: quid faceremus, si mori tantummodo sine resurrectione praeciperet Deus? Voluntas utique ejus sola sufficeret ad solatium, cui nullum praeponendum scimus affectum. Quod dederat abstulit qui creaverat. Quid certas quantocumque tempore voluisset, et cum vellet rursus auferret. Nihil abstulit tuum qui recipere dignatus est proprium. Creditum suum recipere decuerat creditorem, et nihil aliud decet quam creditori suo gratias agere mutuantem. Sic Job legimus quam sequamur devotissimam vocem: Dominus, inquit, dedit, Dominus abstulit. Sicut Domino
Abbreviated transcription (Latin):
aut singłors libros consici. Nam ꝙ origenes
in quarto pauli ad romanos thomo. de cir¬
cumcisione magnifice disputauit. & de mun¬
dis atq inmundis animalibꝰ in leuitico plura
disseruit. & si ipse inuenire nichil possem. de
eius tam̃ fontib mutuarem. Et ut ueriꝰ loquar.
didimi de spũ sc̃o librum in manib habeo.
quẽ translatum tͥ cupio dedicare. ne me esti
mes cantũmͦ dormitare. qui lectionẽ sine sti¬
lo somnũ putas. Ante latis itaq ꝓblematibꝰ
quȩ epłȩ tuȩ subieceras. qͥd mͥ uidẽtur annexui:
ueniam postulans & festinationis parit̾ & mo-¬
rarum. festinationis : quia ad unam lucubrati¬
unculam dictare uolueram multoꝵ dierũ opꝰ.
Tarditatis: quod alio oꝑe detentꝰ ñ statim ad int̾¬

Expanded text:
aut singulorum libros confici. nam et Origenes aut singulorum libros confici. nam et Origenes in quarto Pauli ad Romanos la/jTiquaiuiv tomo de circumcisione magnifice disputauit et de mundis atque inmundis animalibus in Leuitico plura disseruit, ut, si ipse inuenire nihil possem, de eius tamen fontibus mutuarem. et ut uerius loquar, Didymi de spiritu sancto librum in manibus habeo, quem tmes tantummodo dormitare, qui lectionem sine stilo somnum putas. Antelatis itaque problematibus, quae epistolae tuae subjeceras, quid mihi videretur annexui, veniam postulans, et festinationis pariter et morarum: festinationis, quia ad unam lucubratiunculam dictare voluerim multorum opus dierum; tarditatis, quia alio opere detentus, non statim ad int
Abbreviated transcription (Latin):
ieronimꝰ. Postqͣ. epłam tuȩ sc̃itatis
accepi. confestim accito notario ut
exciꝑet imꝑaui. Quo ad offieiũ p̃pa¬
rato. quod eram uoce ꝓiturꝰ ante mͥ eogi¬
tatione pingebam. interĩ tñ q ego lingũa.
& ille articulũ mouebamꝰ: cum subito hebreꝰ
suꝑuenit deferens ñ pauca uolumina. que
de synagoga quasi lecturꝰ acceꝑat. Q ilico.
habes inquit qđ postulaueras. Aleq dubi¬
um & qdͥ facerem nescientẽ ita festinꝰ ext̃¬
ruit. ut om̃ib p̾t̾missis ad soribendũ tns¬
uolarem. Qdͦ quidẽ ad p̾sens usq facio.
Uerum quia heri diacono ad me misso ut tu
putas epłam. ut ego senno cõmentariũ
te expectare dixisti: breuẽ responsionem
magnoꝵ uoluminũ indigent. tayt᷑a coy
sis. ñ quo ñ potuerĩ & adillas aliquid respon¬
dere. s qđd ab eloquentissimis uiris. tertul
editȩ. & si noua uoluerimꝰ afferre. sit latiꝰ dis¬
putandum. Certe expecto qͥd placeat. utrũ¬
ne epłari breuitate sententias tͥ uelis digeri.

Expanded text:
ieronymus. Postquam epistulam tuae sanctitatis accepi, confestim accito notario, ut exciperet, imperaui; quo ad officium praeparato, quod eram uoce prompturus, ante mihi cogitatione pingebam. interim iam et ego linguam et ille articulum mouebamus, cum subito Hebraeus interuenit deferens non pauca uolumina, quae de synagoga quasi lecturus acceperat. et ilico habes\', inquit, \'quod postulaueras\' meque dubium et, quid facerem, nescientem ita festinus exterruit, ut omnibus praetermissis ad scribendum transuolarem; quod quidem usque ad praesens facio. uerum, quia heri diacono ad me misso, ut tu putas, epistulam, ut ego sentio, commentarium te expectare dixisti breuem responsionem magnorum uoluminum indigent, ταῦτά σοι sis: non quo non potuerim ad illas aliquid respondere, sed quod ab eloquentissimis viris, Tertulleditae et, si noua uoluerimus adferre, sit latius disputandum. certe expecto, quid placeat: utrumne epistolari breuitate sententias tibi uelis digeri
Abbreviated transcription (Latin):
ecce iudex qͥ obuolutꝰ pannis in p̾sepio uagiit
Hie ẽ ille fabri ꝙ questuariȩ filiꝰ. hic qͥ matͥs ges¬
tatꝰ sinu. hoiem ds̃ fugit in egyptũ. Hic uesti¬
tus coccino: hic sentib coronatꝰ: hic magus.
demoniũ habens. ꝙ samarites. Cerne manꝰ
Iudeȩ quas fixeras: cerne latꝰ romane: qd̾ fode¬
ras: Uidete corpꝰ san ide sit corpꝰ qd̾ dicebatis
clam nocte sustulisse discipłos. Ut tͥ hec fr̃¬
esse contingat. quibꝰ nc̃ labor durꝰ est: Hie

Expanded text:
ecce iudex, qui obuolutus pannis in praesepio uagiit. ecce iudex, qui obuolutus pannis in praesepio uagiit. hic est ille operarii et quaestuariae filius, hic, qui matris gestatus sinu hominem deus fugit in Aegyptum, hic uestitus coccino, hic sentibus coronatus, hic magus daemonium habens et Samarites. cerne manus, Iudaee, quas fixeras; cerne latus, Romane, quod foderas. uidete corpus, an idem sit, quod dicebatis clam nocte tulisse discipulos\'. ut haec resse contingat
Abbreviated transcription (Latin):
caput tuũ xp̃c ẽ. Infinita ħ eremi uastitas
terret: Sed tu paradysũ m̃te deambula. Quo¬
tienscũq illuc m̃te cõscenderis. toties in ẜe¬
remo ñ eris. S eabra sine balneis attrahit᷑ cu
iterum lauari. S ut breuit̾ ad cuncta audi¬
as apłm respondentẽ: ñ st̃ condignȩ inqͥt.
passiones huiꝰ tẽꝑis ad suꝑuenturã głam quȩ
uis gaudere cũ scło. ꝙ pꝰtea regnare cũ xp̃o.
Ueniet ueniet illa dies. qua corruptiuũ hoc
lantẽ. Tunc ad uocẽ tubȩ. pauebit t̾ra cum
poptis tu gaudebis. Iudicaturo dño lugu¬
bre mundꝰ immugiet ꝙ tͥbꝰ ad tribum pec¬
tora ferient: potentissimi qͦnd̾a reges. nudo
latere palpitabt̃. Exhibebit᷑ cũ ꝓle sua uenere
tunc ignitꝰ iupit̾: adducet᷑ ꝙ cũ suis stultus
plato discipłis. aristotilis argum̃ta non ꝑde¬
runt. Tunc tu rusticanꝰ & pauꝑ ex ultabis.¬
ꝙ gaudebis ꝙ dices. Ecce crucifixꝰ dñs m̃s.

Expanded text:
caput tuum Christus est. Infinita eremi uastitas caput tuum Christus est. Infinita eremi uastitas terret? Sed tu paradisum mente deambula! Quotiescunque illuc mente conscenderis, toties in eremo non eris. Scabra sine balneis attrahitur cuiterum lauare. Et breuiter, ad cuncta audias Apostolum respondentem: Non sunt condignę, inquit, passiones huius seculi ad superuenturam gloriam, quę uis gaudere cum saeculo et postea regnare cum Christo. Ueniet, ueniet illa dies, qua corruptiuum hoc igilantem. tunc ad uocem tubae pauebit terra cum populis, tu gaudebis. indicaturo domino lugubre mundus inmugiet; tribus ad tribum ferient pectora; potentissimi quondam reges nudo latere palpitabunt; exhibebitur cum prole sua uere tunc ignitus Iuppiter; adducetur et cum suis stultus Plato discipulis; Aristoteli argumenta non proderunt. tunc tu rusticanus et pauper exultabis, ridebis et dices: \'ecce crucifixus deus meus,
Abbreviated transcription (Latin):
uit oratio. ꝙ int̾ catias spumeis fluctib cau¬
tes fragilis in altũ itimba ꝓcessit: expanden¬
da sunt uela uentis: & questionũ scopulis
trans uadatis: letantiũ more nautarũ eƿylogi
celeuma cantandũ ẽ. O desertũ fiorib xp̃i
uernans. o solitudo in qua illi nascunt᷑ lapi¬
des de qͥb in apocalypsi ciuitas magni regis
construit᷑. oPeremꝰ familiariꝰs do gaudens:
Quid agis fr̃ in scło qͥ maior es mundo: Qũã
diu tectoꝵs te umbrȩ p̾munt: quã diu famo
sarũ urbiũ carcer includit: Crede mͥ. nescio
qͥd plꝰ lucis aspicio. Libet sarcina corꝑis abie¬
cta. ad purũ etheris uolare fulgorem. Pauꝑta¬
Labore t̾reris: S nemo athleta sine sudorib
coronat᷑. De cibo cogitas: Sed fides famem
non timet. Suꝑ nudã humũ metuis exesa ie¬
uiniis m̃bra collidere: Sed dñs tecũ iacet:
Squalidi capitis horret inculta cesaries: Sed

Expanded text:
uit oratio et inter cauas spumeis fluctibus cauuit oratio et inter cauas spumeis fluctibus cautes fragilis in altum cumba processit, expandenda uela sunt uentis et quaestionum scopulis transuadatis laetantium more nautarum epilogi celeuma cantandum est. o desertum Christi floribus uernans! o solitudo, in qua illi nascuntur lapides, de quibus in Apocalypsi ciuitas magni regis extruitur! o heremus familiari deo gaudens! quid agis, frater, in saeculo, qui maior es mundo? quam diu te tectorum umbrae premunt? quam diu fumeus harum urbium carcer includit? crede mihi, nescio quid plus lucis aspicio. libet sarcina carnis abiecta ad purum aetheris uolare fulgorem. pauLabore terreris? Nemo athleta sine sudore coronatur. De cibo cogitas? Sed fides famem non timet. Supra nudam metuis humum exesa ieiuniis membra collidere? Sed Dominus tecum iacet. Squalida capitis horret inculta cęsaries? Sed