comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
equale: cũ quȩ similit̾ fiunt. eadẽ
fieri intelligent᷑. Nisi forte qͥsquã
quȩ eadẽ st̃ negabit equalia. ut q̃
similia st̃ ñ dicant᷑ eqͣlia: cũ quȩ si¬
milit̾ fiunt. ñ modo eqͣlia fieri s
do fr̃s naturȩ. cͣtumeliȩ suspicio¬
ne: nec potest uideri filius iccirco
in ꝓpͥetate pat̾nę nature ñ ee̾. qͥa si¬
milis ẽ. cũ similitudo nulla sit. nͥ
eqͣlitate nature. Equalitas aũ na¬
turȩ ñ potest e̾e̾. nͥ una sit: ua uͦ.
ñ ꝑsonȩ unitate. s generis. Hȩc
fides pia ẽ. hec c̃sciencia religio¬
sa. hic salutaris sermo ẽ. unã sub
stanciã patris &. filii. iccirco ñ nega
substanciȩ q̃ grece omousyon dr̃.
& similis substanciȩ quȩ omoeousy¬
on appellat᷑. fideli ac pia intelli¬
geneia: ñ puto quẽꝗͣ admonendũ
in hoc loco. ut expendat quare di¬
xerim si milis subst anciȩ piam in¬
telligenciã. nͥ qͥa intelligerẽ &. im¬
piã: & iccirco similẽ. nͣ solũ equalẽ.

Expanded text:
quale; cum quae similiter fiunt, eadem fieri intelligantur? Nisi forte quisquam quae eadem sunt, negabit aequalia; ut quae similia sunt, non dicantur aequalia: cum quae similiter fiunt, non modo aequalia fieri, sed do naturae contumeliae suspicione: nec potest videri Filius idcirco in proprietate paternae naturae non esse, quia similis est: cum similitudo nulla sit, nisi ex aequalitate naturae; aequalitas autem naturae non potest esse, nisi una sit; una vero non personae unitate, sed generis. Haec fides pia est, haec conscientia religiosa, hic salutaris sermo est, unam substantiam Patris et Filii idcirco non negarsubstantiae, quae graece homousion dicitur, et similis substantiae, quae homoeusion appellatur, fideli ac pia intelligentia. Non puto quemquam admonendum, in hoc loco ut expendat, quare dixerim SIMILIS SUBSTANTIAE PIAM INTELLIGENTIAM, nisi quia intelligerem et impiam: et idcirco similem, non solum aequalem,
Abbreviated transcription (Latin):
bꝰ. &. usq hanc etat̾e nrãm intẽp¬
tatis ac tacitis. amore ur̃i coactꝰ
hec scripsi: &. que ipse credebã
locutꝰ sũ. Conscius mͥ hoc me ȩccłiȩ
miliciȩ meȩ stipendiũ debere: ut
destinarẽ. Urm̃ est in cõmune trae¬
tare atq ꝓuidere. ac agere: ut qͦd
usq nc̃ in uio labili fide manetis. re
nibꝰ uestris. a qͦ me post ex posicio¬
nẽ huiꝰ fid̾i. nescio an tam iocundũ

Expanded text:
bus, et ad usque hanc aetatem nostram intenbus, et ad usque hanc aetatem nostram intentatis ac tacitis amore vestri coactus haec scripsi, et quae ipse credebam locutus sum: conscius mihi, hoc me Ecclesiae militiae meae stipendium debere, ut destinarem. Vestrum 520 est in commune tractare ac providere atque agere, ut quod usque nunc inviolabili fide manetis, relnibus sanctis: a quo me, post expositionem hujus fidei, nescio an tam jucundum
Abbreviated transcription (Latin):
đm cęli atq tͣrȩ. me cũ neutrum
audissem . tam̃ semꝑ utrũq sensis¬
se. qͦd ꝑ homo usion. homo eorision
oportet intelligi: idest nichil si¬
mile sibi scđ̾m naturã ee̾ posse nͥ
qͦd esset ex eadẽ natura. Regene¬
ratꝰ p̾dẽ .&. in episcopat u aliqgͥntisꝑ
manens: fid e nicenã. nunꝗͣ. exͦu¬
laturꝰ audiui. Sed mͥ homousii &
homo eo usii intelligenciã: euan
gelia &. apłi intimauer̃t. Prũ est
qͦd uolumꝰ: nec dãpͥnemꝰ patres.
nec animemꝰ hereticos: ne qũ he¬
resim appellemꝰ. heresim nutria¬
mꝰ. Int̃̾pretati patres nr̃i st̃. post
synodũ nicenã homousii ꝓprieta¬
te: religiose extant libri. manet
c̃sciencia. Sed qͥd ad intͣpretacio¬
nẽ addendũ ẽ.: cõmunit᷑ consu¬
lamꝰ. Potest int̃ nos optimꝰ fidei
statꝰ condi: ut nec ea quȩ bene
st̾ cͣstituta uexent᷑: ꝙ que male
mor. de tantis ac tã reconditisre¬

Expanded text:
Deum coeli atque terrae, me cum neutrum Deum coeli atque terrae, me cum neutrum audissem, semper tamen utrumque sensisse, quod per homousion homoeusion oporteret intelligi: id est, nihil simile sibi secundum naturam esse posse, nisi quod esset ex eadem natura. Regeneratus pridem, et in episcopatu aliquantisper manens, fidem Nicaenam numquam nisi exsulaturus audivi: sed mihi homousii et homoeusii intelligeerunt. Pium est quod volumus. Ne damnemus patres, ne animemus haereticos: ne dum haeresim apellimus, haeresim nutriamus. Interpretati patres nostri sunt post synodum Nicaenam homousii proprietatem religiose, exstant libri, manet conscientia: si quid ad interpretationem addendum est, communiter consulamus. Potest inter nos optimus fidei status condi: ut nec ea quae bene sunt constituta 519 vexentur, et quae male mor, de tantis ac tam reconditis re
Abbreviated transcription (Latin):
on. Cogitemꝰ tot sacerdotes scos
& qͥescentes: iã qͥd de nobis dñs
iudicabit. si nẽ anathematizant᷑
a nobis: Qͥd de nobis erit si rem
eo deducim᷑: ut qͥa ep̃i ñ fuernt.
nos qͦq nec ceꝑimꝰ. Ordinati e¬
nĩ ab his sumꝰ: & eor. sumꝰ suc¬
cessis. Renunciemꝰ episcopatui
qͥa officiũ ab anathemate sumꝑ¬
or hanc uocẽ. in anathemate sit:
nomoision scãm religiosã intel¬
ligenciã cͣfitens. Nom̃ nichil ha¬
bet criminis: qͦd sensũ ñ ꝑt᷑bat
religionis. Homo eoiision. nesei¬
o. nec intelligo: nͥ tantũ ab simi¬
lis essenciȩ c̃fessione. Nunqͥd¬
isse:Non utiq Sed qͥafides catho¬
lica ñ debeat nͥ ꝑ unitat̾ẽ simili¬
tudinẽ credere. ut similitudi¬
nẽ tantũ ad excludenda unio¬
nẽ cõmemoret: ñ ad discidiũ
imitatis. Icerreo me dixi cũ
nomina homousii. atq homoeolisii
nescissent. tam̃ ꝑ unitatẽ similitu¬
dinẽ recepisset: hoc ipsũ statim se¬
quens sentencia absoluit. ẽ estor¬

Expanded text:
ot sacerdotes sanctos et quiescentes: quid de nobis Dominus judicabit, si nunc anathematizantur a nobis? Quid de nobis erit, qui rem eo deducimus, ut quia episcopi non fuerunt, nos quoque nec coeperimus? Ordinati enim ab his sumus, et eorum sumus successores. Renuntiemus episcopatui, quia officium ejus ab anathemate sumpor hanc vocem, ut in anathemate sit homousion secundum religiosam intelligentiam confitens. Nomen nihil habet criminis, quod sensum non perturbat religionis. 518 Homoeusion nescio, nec intelligo, nisi tantum ab similis essentiae confessione. i ? Non utique. Sed quia fides catholica non debeat nisi per unitatem similitudinem credere; ut similitudinem tantum ad excludendam unionem commemoret, non ad discidium unitatis: idcirco me dixi, cum nomina homousii atque homoeusii nescissem, tamen per unitatem similitudinem recepisse. Hoc ipsum statim sequens sententia absolvit.
Abbreviated transcription (Latin):
raclytũ a filio. dixͣ eñi.&. aliũ para¬
clytũ muttet uobis pat̾ quẽ rogabo
ego: anathema sit. Hylarius.
filio paraclytũ missũ memini¬
mꝰ.&. in pͥncipio hoc fides ipsa
exposuit. Sed qͥa frequent᷑ filius ꝑ
in differentis naturȩ uirtutẽ. oꝑa
sua. oꝑa patris dix̃ eẽ. dicens. ego
oꝑ a patris mei facio. missurꝰ qͦq
paraclytũ sicut frequent᷑ spopon¬
dit. intͣdũ eũ & miitendũ dixit
a patre. qũ ome qͦd ageret. pie re¬
ferre esset solitꝰ ad patrẽ: ex qͦ he¬
retici orcasionẽ frequent arripi¬
unt. ut ipsũ ee̾ filiũ paraclytũ
dicant. cũ in eo qͦd aliũ paracly¬
tũ mittendũ a patre sit p̃dicaturꝰ:
differenciã missi rogantisq significet.
furoris: hȩc coegit inseriptu¬
rã referte. ñ quęstio. Nã cũ sꝑs

Expanded text:
a Filio; dixit enim, Et alterum Paraclitum mittet vobis Pater, quem rogabo eum , anathema sit. A Filio Paraclitum missum meminimus, et in principio hoc fides ipsa exposuit. Sed quia frequenter Filius per indifferentis naturae virtutem opera sua opera Patris esse dixit, dicens, Ego opera Patris mei facio , missurus quoque Paraclitum, sicuti frequenter spopondit, interdum eum et mittendum dixit a Patre, dum omne quod ageret, pie referre est solitus ad Patrem. Ex quo haeretici occasionem frequenter arripiunt, ut ipsum esse Filium Paraclitum dicant: cum in eo quod alium Paraclitum mittendum a Patre sit precaturus. differentiam missi rogantisque significet.furoris haec coegit scripto referre, non quaestio. Nam c
Abbreviated transcription (Latin):
eithaci & eleisi ne qͥd scandali
afferet᷑ abolenda tacuisse. Quȩ
si recte seripta st̃: taceri ñ de¬
buert̃. An ne existimor suspicio¬
nẽ ab his adhimere: uel ea lau¬
dare qͥb parco : Parcere emiͣ &
cũ dilacione. adhoc parcere ni¬
chil inꝓbi ẽ: nec remissi. An hic
similẽ substanciã aliud pacior
ee̾. nͥ un̾a : Quȩ si ñ una sit. ante¬
ea ẽfitenda: ĩã postea impie sit
te scripta st̃. nc̃ tacent᷑. cauen¬
dũ ẽ. ne aliqͦndo dicant᷑. Parcens
enĩ ad huc. de his nichil dieo:
tam̃ mecũ recognoscitis. qͦd ñ ita om¬
nis conscripta apud anchira fides
se habeat. Non fame fabulã lo¬
quor: litterarũ fide teneo: ñ a la¬

Expanded text:
Eustathi et Eleusi, ne quid scandali Eustathi et Eleusi, ne quid scandali afferretur, abolenda tacuisse. Quae si recte scripta sunt, taceri non deunt. Anne existimor suspicionem ab his adimere, vel ea laudare quibus parco? Parcere enim, et cum dilatione ad hoc parcere, nihil improbi est et remissi. similem substantiam aliud patior esse nisi unam? quae si non una sit antea confitenda, jam postea impie sit te scripta sunt nunc tacentur, cavendum est ne aliquando dicantur. Parcens enim adhuc de his nihil dico: tamen mecum recognoscitis, 517 quod non ita omnis conscripta apud Ancyram fides se habebat. Non famae fabulam loquor: litterarum fidem teneo, non a la
Abbreviated transcription (Latin):
ra. inueritate nature. ẽ: ueritas
aũ in utroq naturȩ ñ negat᷑ omo¬
usion. Hec ẽ enĩ scd̾m essenciã si¬
militudo: si massa masse consi-¬
milis. ñ fallat in brãet hea: si lac
qͦd coneolor est. ñ diuersũ sit in
sapore. Simile e̾e̾ auro nͣ potest
qͥeꝗͣ. nͥ aurũ. simile lactĩ nͥ sui
sit generis. eẽ ñ poterit. Fefel¬
lit me frequent᷑ color uini: &. tam̃
gustatu alterius generis liqͦrẽ.
recognoui. Uidi carnes. carnib
similes: s post mͥ naturȩ simib¬
tudine̾ sapor ꝓdidͥit. Nunqͥd &¬
Has enĩ similitudines quȩ ñ ex
unitate nature st̃. metuo. Uereor
eni fr̃s orientes hereses intepo¬
ra singła pullulantes: & qͥd ue¬
reri me dicã: Iã & legimͥ qͥdem
de his quȩ uos de orientaliũ qͦ¬
rũda assensu suscepte legacio¬
nis ministri. subscribenda syr¬
miũ detulistis: nic hil suspicio¬
nis relictũ ẽ. s habuert̃ ab ex¬
ordio ñ nichilũ offensionis. Quȩ
credo uos sc̃issimi uiri basili &

Expanded text:
ate naturae est. Veritas autem in utroque naturae non negatur homousion. Haec est enim secundum essentiam similitudo, si massa massae 516 consimilis non fallat in bractea, si lac quod concolor est, non diversum sit in sapore. Simile auro quidquam non potest esse, nisi aurum: simile lacti, nisi sui generis sit, esse non poterit. Fefellit me frequenter color vini: et tamen gustatu, alterius generis liquorem recognovi. Vidi carnes carnibus similes: sed postea mihi naturae dissimilitudinem sapor prodidit. Has eHas, inquit, similitudines, quae non ex unitate naturae sunt metuo. Vereor enim, fratres, Orientis haereses in tempora singula pullulantes: et quid vereri me dicam, jam et legi. Nihil quidem in his, quae vos, de Orientalium quorumdam assensu, susceptae legationis ministri subscribenda Sirmium detulistis, nihil suspicionis relictum est: sed habuerunt ab exordio non nihilum offensionis, quae credo vos, sanctissimi viri Basili et
Abbreviated transcription (Latin):
cio pietatis incrimen: quȩ impi¬
dꝰ studuerit homousion. idest u¬
nius substanciã c̃fitendo. ñ utiq
heresim parturire quȩ dehomo¬
eousii uieiosa opimione concipi¬
t᷑: ñ opinor illud loquent᷑. qͦd u¬
nã anteriorẽ substanciã. pat̾ &.
filius in fubstanciã suã pareien¬
do diuiserant: & ipsã qͥd̾ẽ religi¬
ose tum seriptã fidẽ. nũc qͦq hu¬
ic sermoni nrͣo. ñ irreligiose in¬
seremꝰ.¬
in unũ d̾m patr̃e om̃i¬
potentẽ. omniũ uisi¬
biliũ q inuisibiliũ fae¬
dei. natũ ex patre imigenitum.
hoc ẽ de substaneia patris. d̾m
ex deo. lumen ex lumine. dm¬

Expanded text:
tio pietatis in crimen, quae impitio pietatis in crimen, quae impidus studuerit, homousion, id est, unius substantiae confitendo: non utique haeresim parturire, quae de homousii vitiosa opinione concipitur. Non, opinor, illud loquentur, quod unam anteriorem substantiam Pater et Filius in substantiam suam partiendo diviserint. Et ipsam quidem religiose tum scriptam fidem, nunc quoque huic sermoni nostro non irreligiose inseremun unum Deum patrem omnipotentem, omnium visibilium Dei, natum ex Patre unigenitum, hoc est ex substantia Patris, Deum ex Deo, lumen ex lumine.
Abbreviated transcription (Latin):
mousion ee̾ decernunt: ꝙ. ego in¬
uitꝰ licet respondebo dicenti. Nũ¬
qͥd ñ &. ipsi tacendũ dehoms eou¬
sion e̾e̾ ẽstituunt: Oro uos. ne qͥs¬
quã alius ex his prȩt̃ senẽ osiũ
.s. ipsũ illũ nimiũ sepulebri sui a
met. De utroq & qͦ tand̾e in tantis
hereticoꝵ furo ribꝰ recidimꝰ si dũ
ñ utrũq recidimꝰ. neutrũ retinemꝰ
Non eni uideri potest impie dici
ut qͥa neutrũ scriptũ reꝑꝑiat᷑. aut
neutrũ ẽfitendũ sit. aut utrũq
ex d̾o d̾m . nͣ dissimilis essenciȩ. ñ
diuisũ. s natũ .&. ex innascibilis
di substancia congenita. in fllio

Expanded text:
mousio esse decreverunt. Et ego invitus licet respondebo dicenti: Numquid non et ipsi tacendum de homoeusio esse constituunt? Oro vos, ne quisquam alius ex his praeter senem Osium, et ipsum illum nimium sepulchri sui ammet de utroque. Et quo tandem in tantis haereticorum furoribus recidemus, si dum non utrumque recipimus, neutrum retinemus? Non enim videri potest impie dici, ut quia neutrum scriptum reperiatur, aut neutrum confitendum sit, aut utrumqueex Deo Deum, non dissimilis essentiae, non divisum, sed natum, et ex innascibilis Dei substantia congenita
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃is rebꝰ preiudicat᷑: si qͥa ñ scẽ¬
a qͥbꝰ dã habent᷑ ee̾ ñ debeant.
Non gͦ gloriem᷑ in cruce x ꝑ i. qr
scandalũ mundo ẽ: neq in inuente
deo mort̾e prȩdicemꝰ: ne ab impiis
telligentẽ: Male homorision. sa¬
mosatenꝰ c̃fessus ẽ.Sed nunquid
melixꝰarrii negauer̃t. octogin¬
ta olim episcopi respuert: sed tre¬
centi decẽ & octo. nuꝑ recepe¬
r̃t̃: Cł. mͥ qͥdẽ ipse ille numerꝰ hic
sẽs est. inqͦ ab rahã uictor regũ
impioꝵ ab eo qͥa ętͣni sacerdocii
ẽ. forma benedicit᷑ illi cͣtra here¬
ticũ imꝓbauer̃t. N unqͥd &. isti
nẽ aduersũ hereticũ ꝓbauer̾t:
Grauns auet oritas ẽ ueterũ. Nũ

Expanded text:
sanctis rebsanctis rebt. Non ergo gloriemur cruce Christi, quia scandalum mundo est: neque in vivente Deo mortem praedicemus, ne ab impiis telligentem? Male homousion 513 Samosatenus confessus est: sed numquid melius Arii negaverunt? Octoginta episcopi olim respuerunt; sed trecenti et decem octo nuper receperunt. Et mihi quidem ipse ille numerus hic sanctus est, in quo Abraham victor regum impiorum , ab eo qui aeterni sacerdotii est forma, benedicitur. Illi contra haereticum improbaverunt: numquid et isti non adversum haereticum probaverunt? Gravis aucto
Abbreviated transcription (Latin):
diluuii excedant. &. nͣ tantũ octo
stͥ animȩ reseruate. Ne elamorẽ so¬
domoꝵ repletis iã peccatis d̾s audi¬
ens. tanꝗͣ ignorans clamorẽ. des¬
cendat ut uideat an plena sint cũ
ꝑ hec ut heretiei putant. diuersa
lex. ipsa sibi hostis sit: &. qͥa hec ab
his ñ intelligunt᷑. ñ legant᷑ a nobis.
Pereant qͦq si uidet᷑. qͦd ñ ego di¬
xerim. s responsionis necessitas.
omnia diuina illa . & scã euangelia
salutis humanȩ. ne se in iee con¬
traria dictoꝵ opinione cõpug¬
emi gladiũ. passurꝰ indicat. Ne
stoli reꝑiant᷑ in crimine. qͥ bap¬
tizare in nomine patris & filii
iħ ubaptizauer̃t. Uobis enĩ fr̃s.
uobis dico. qͥ iã ñ lacte alimini.
s firmo cibo ualetis: nunqͥd
qͥa ista sapientes mundi ñ intel¬
ligunt & his stulta st̃. nos cũ
mundo sapientes erimꝰ. ut hec
stulta credamꝰ : ẽẜ. qͥa hec impi¬
is cȩca st̃: nos ñ lucebimꝰ intel¬
lecta ueritate doctrinȩ: Cale

Expanded text:
diluvii excedant , et non tantum octo diluvii excedant , et non tantum octo sint animae reservatae : ne clamorem Sodomorum repletis jam peccatis Deus audiens, tamquam ignorans clamorem, descendat ut videat an plena sint cum per haec, ut haeretici putant, diversa lex ipsa sibi hostis sit. Et quia haec ab his non intelliguntur, non legantur a nobis. Pereant quoque, si videtur quod non ego dixerim, sed responsionis necessitas, omnia divina illa et sancta Evangelia salutis humanae: ne se invicem contraria dictorum opinione compugemi gladium passurus indicat : nestoli reperiantur in crimine, qui baptizare in nomine Patris et Filii mine baptizaverunt . Vobis enim, Fratres, vocis dico, qui jam non lacte alimini, sed firmo cibo valetis : Numquid, quia ista sapientes mundi non intelligunt, et his stulta sunt, nos cum mundo sapientes erimus, ut haec stulta credamus? Et quia haec impiis caeca sunt, nos non lucebimus intellecta veritate doctrinae? Male
Abbreviated transcription (Latin):
econtrario dicet᷑. iccirco imꝓbari
oportere: qͥa uiciose intelligi sole¬
at. Hoc si timemꝰ: deleamꝰ in apło
qͦd dictũ ẽ. mediator dĩ atq homi¬
nũ. homo xꝑs iħs. Quia ad aucto¬
ritatẽ heresis suȩ fotinꝰ hoc utit᷑
ñ legat᷑ a nobis: qͥa ab illo male in¬
telligit᷑ Pereat qͦq ad philippen¬
ses scripta epła. aut igni. aut spon¬
gia. ne in ea marcion legat .&. ha¬
bitu reꝑtꝰ ut homo: fantasiã cor¬
poris c̃fitens ee̾. ñ corpus. Non ex¬
set euangeliũ iohannis: ne sabel¬
lius dicat. ego & pat̾ unũ sumus.
scriptũ habeant. patͣ maior me
ẽ: neq illi qͥ dissimilẽ patris filiũ
affirmare uolunt. legant. De die
aũ & hora nemo seit: neq angeli
in cȩlis. neq filius. nͥ pat̾ solus. Ñ
sint qͦq libri moysi. ne tenebre
deo qͥ in nascibilẽ lucẽ babitat. coeue
sint: qͥa ingenesi post noctẽ dies
cepta sit. Ne anni mathusalȩ. etatẽ

Expanded text:
e contrario dicetur, idcirco improbari e contrario dicetur, idcirco improbari oportere, quia vitiose intelligi soleat. Hoc si timemus, deleamus in Apostolo quod dictum est: Mediator Dei et hominum homo Christus Jesus ; quia ad auctoritatem haeresis suae Photinus hoc utitur: et non legatur a nobis, quia ab illo male intelligatur. Pereat quoque ad Philippenses scripta epistola, aut igni aut spongia: ne in ea Marcion relegat: Et habitu repertus ut homo , phantasiam corporis confitens esse, non corpus. Non exstet Evangelium Joannis: ne Sabellius discat: 512 Ego et Pater unum sumus . scriptum habeant: Pater major me est . Neque illi, qui dissimilem Patri Filium affirmare volunt, legant: De die autem et hora nemo sit, neque Angeli in coelis, neque Filius, nisi Pater solus . Non sint quoque libri Moysi: ne tenebrae Deo, qui innascibilem lucem habitat, coaevae sint; quia in Genesi I, 2 post noctem dies coepta sit: ne anni Mathusalae aetatem
Abbreviated transcription (Latin):
uiroꝵ. synodꝰ. nescio quã
pͥorẽ quȩ in duos diuisa
sit. sul stanciã introdueit: s filiũ
natũ de substancia patris. Nunqͥd
s. nos negamꝰ : Aut qͥd aliud c̃fitem
C post ceteras cõmunis ficħ̾ expo¬
siciones: ait. Natũ. ñ factũ. unrus
substanciȩ cũ patre: qͦd greci di¬
cunt homousion. Que hie uieio¬
sȩ intelligenciȩ occasio ẽ. natꝰ eẽ
de substancia patris filius. ñ fact
p̃dicat᷑ : ne natiuitas diuinitatis.
factura sit creacionis: Iccrreo aũ
unius substanciȩ. ñ ut unꝰ subsis¬
tat aut solus: sed ex substaneia
đi natꝰ ñ aliunde subsistat. neq
ut aliqͣ dissidentis substancie di¬
uersitate subsistat. Aut nunqͥd
ñ hȩc fides nr̃a ẽ. ut ñ aliunde
subsistat: Neq indissimilis existat.
Aut aliud hic testat᷑ omousion.
quã ut una atq indissimilis duoꝵ
aliunde ñ est. unius recle ee̾ ambo
crederent᷑ essenciȩ: qͥa substanciã
natiuitatis filus ñ babeat. nͥ de pa¬

Expanded text:
dus nescio quam priorem, quae in duos divisa sit, substantiam introducit, sed Filium natum de substantia Patris. Numquid et nos negamus? aut quid aliud confitemur? Et post caeteras communis fidei expositiones ait, « Natum non factum, unius substantiae cum Patre, quod graece dicunt homousion. » Quae hic vitiosae intellde substantia Patris Filius, non factus praedicatur: ne nativitas divinitatis, factura sit creationis. Idcirco autem unius substantiae: non ut unus subsistat aut solus, sed ut ex substantia Dei natus non aliunde subsistat, neque ut in aliqua dissidentis substantiae diversitate subsistat. Aut numquid non haec fides nostra est, ut non aliunde subsistat, neque quod indissimilis subsistat? Aut aliud hic testatur homousion, quam ut una atque indissimilis duum aliunde non est, unius recte esse ambo credentur essentiae; quia substantiam nativitatis Filius non habeat nisi de pa
Abbreviated transcription (Latin):
his ipsis ipsa illa ignoracio im¬
pia ẽ. quȩ tam̃ ñ potest nec fal¬
so excusari:uereor ne & homou¬
sii ignoracionẽ. ꝓfessio meneiat᷑
Non g̃ror admodũ de uenia quã
dedistis. Religiosũ ẽ deo sua re¬
seruare: & ignoracionis error
humanꝰ ẽ. Sed ignoscant mͥ iam
duo ep̃i. ualens & ursacius: qͦd
eos ꝓ ȩ̨tate atq exercitacione
sua ignorasse ñ credo: & diffi¬
cillimũ ẽ ut mentiri existmͣt᷑.
qͥse malio negocio ñ possunt
nͥ m̃dacio purgare. Sed dñs
hoc magis tribuat: ut nos ma¬
le opmem᷑. quã illi ñ ignora¬
uerint. Malo enĩ ego existi¬
mans iudicari: quã hereticȩ¬

Expanded text:
his ipsis ipsa illa ignoratio imhis ipsis ipsa illa ignoratio impia est, quae tamen non potest, nec falso, excusari; vereor ne et homoesuii ignorationem professio mentiatur. Non queror admodum de venia quam 508 dedistis: religiosum est Deo sua reservare, et ignorationis error humanus est. Sed ignoscant mihi jam duo episcopi Valens et Ursacius, quod eos pro aetate atque exercitatione sua ignorasse non credo. Et difficillimum est ne mentiri existimentur, qui se in alio negotio non possunt nisi mendacio purgare. Sed Dominus hoc magis tribuat, ut nos male opinemur, quam illi non ignoraverint. Malo enim ego male existimans judicari, quam fide
Abbreviated transcription (Latin):
di ñ ex alia substancia. sed ex deo
natꝰ : ñ diuersã habeat essenciam:
Nunqͥd nͣ legert. sicut patrẽ. ita &
filiũ honorificandũ: ut patr̃e ho¬
nore pͣferrent: Nunqͥd in cognitũ
habeant patre infilio uideriꝰ ut
filius apud eos dignitate. clarita¬
te. maiestate differret: An& hoc
ex ignorancia uenit. ut cũ cete¬
ris patri subiectꝰ sit filius: ut dũ
ceteris subicit᷑. ñ discernat᷑ a ce¬
teris: cũ sub iectio filii naturȩ
pietas sit. subiectio aũ ceteroꝵ
creacionis infirmitassit : Passũ
qd̃e sciebant: s dicant oro. cũ¬
passũ quando cognouerant. euitant
homousion. & homo eousion. quia
nusꝗͣ scriptũ sit. Quȩro cũ pas¬
sũ ee̾ unde pͣsumpserint: aut nuͣ¬
qͥd uolunt duos ee̾ qͥ passi st̃: Ia
eñĩ cõpassio testat᷑. Ubi illud ẽ.
atq unꝰ. intra extraq d̾i filius ẽ:
credite in homousion ignoracio¬
ne̾. si hȩc ignorari licet. Si aũ in

Expanded text:
Deus non ex alia substantia, sed ex Deo Deus non ex alia substantia, sed ex Deo natus, non diversam habeat essentiam? Numquid non legerunt, sicut Patrem, ita et Filium honorificandum : ut Patrem honore praeferrent? Numquid incognitum habebant Patrem in Filio videri : ut Filius apud eos dignitate, claritate, majestate differret? An et hoc ex ignorantia venit, ut cum caeteris Patri subjectus sit Filius: ut dum cum caeteris subjicitur, non discernatur a caeteris? cum subjectio Filii naturae pietas sit, subjectio autem caeterorum creationis infirmitas sit. Passum quidem sciebant: sed dicant, oro, compassum quando cognoverunt? Evitant homousion et homoeusion, quia nusquam scriptum sit: quaero compassum esse unde praesumpserint? Aut numquid volunt duos esse qui passi sunt? id enim compassio testatur. Ubi illud est atque unus intra extraque Dei filius est; credite in homousio ignorationem, si haec ignorari licet. Si autem in
Abbreviated transcription (Latin):
rũ p̃dicari. Oño enĩ gr̃as. qͦd igno¬
agnouit. & errorẽ ñ suũ. s adhor¬
tanciũ ꝑ has fidi ur̃ȩ sentencias
recagnouit: e so inuidia apud d̾m
atq homines impiȩ uoluntatis
exemit. cũ legacionẽ ur̃am. hono¬
rifice habens. falsitatẽ eoꝵ. quoꝵ
auetoritate mimdiã deduce¬
bat᷑. coacta a uobis ignoraneiȩ su¬
e. ꝓfessione cognouit. Fallunt e
.&. ipsa illa pͣsens subscripcio nͣ caret
falsitate. Excusant enĩ se iccirco
homousyon. & homoeousy on tace¬
riuoluisse: qͥa unũ atq id̃e signi¬
ficari uerbo utroq existimarent.
Rudes credo ep̃i &. ignorantes bo¬
mousiĩ significacione: quasi nunꝗͣ.
de hoc aut sinodꝰ fuisset. aut lites.
Sed esto: ignorauert̃ homousion.
nificari. qͦd similis e̾et essenciȩ: Ia
si hec nesciebãt: cur ne scrri uole¬
bãt generacionẽ filii: Nunqͥd si
inenarrabilis ẽ. ido & ignorabilis
ignorari uel hoc potest. qͦd filius

Expanded text:
rum praedicari. Domino enim gratias, quod ignorum praedicari. Domino enim gratias, quod ignoadhortantium, per has fidei vestrae sententias recognovit: et se invidia apud Deum atque homines impiae voluntatis exemit, cum legationem vestram honorifice habens, falsitatem eorum, quorum auctoritate in invidiam deducebatur, coacta a vobis ignorantiae suae professione, cog ipsa illa praesens nunc subscriptio non caret falsitate. Excusant enim se idcirco homousion et homoeusion taceri voluisse, quia unum atque idem significari verbo utroque existimarent. Rudes credo episcopi et ignorantes homousii significationem: quasi numquam de hoc aut synodus fuisset, aut lites. Sed esto ignoraverunt homousion,  quod similis esset essentiae. 507 Jam si hoc nesciebant, cur nesciri volebant generationem Filii? Numquid si inenarrabilis est, ideo et ignorabilis ignorari vel hoc potest, quod Filius
Abbreviated transcription (Latin):
di attulistis. c̃stant᷑ audacis ꝑfi¬
diȩ impetũ retundendo. Antea
enͣi in obseuro atq in angulis
us negabat᷑ . &. essenciȩ in ops
pat̾nȩ accepisse cũ creaturis
origni̾e de ñ extantibꝰ p̃dicabat᷑. At
uͦ ñc publicȩ auctoritatis ꝓfessione
heresis ꝓrũpens. id qͦd antea fur
licã eccłam ñ tẽperauit irreꝑe: qͣs
ñ exereuit falsȩ religionis blan¬
dim̃to secłi potestates. Homines
enĩ ꝑuersi eo usq ꝓruꝑant: ut cũ
hoc p̃dicare publicȩ ñ auderent.
imꝑatorẽ tam̃ fallerent ad audi¬
endũ. Fefeller̃t enĩ ignorantẽ re¬
ge̾. ut istiusmodi ꝑfidiȩ fide bel¬
lis occupatꝰ exponeret. & creden¬
diformã eccłiis ñdũ regeneratus
imponeret: c̃tradicentes episcopos
ad exiliũ coeger̃t. Coeger̃t enĩ nos
ad uoluntatẽ exulandi. dũ impie¬
tatis imponunt necessitatẽ: s exu¬
lemꝰ semꝑ. dũ modo incipiat ue¬

Expanded text:
idei attulistis, constanter audacis perfiidei attulistis, constanter audacis perfidiae impetum retundendo! Antea enim in obscuro atque in angulis us negabatur: et essentiae inops paternae, accepisse cum creaturis originem de non exstantibus praedicabatur. At vero nunc publicae auctoritatis professione haeresis prorumpens, id quod antea furtlicam Ecclesiam non tentavit irrepere? Quas non exseruit, falsae religionis blandimento, saeculi potestates? Homines enim perversi eo usque proruperant, ut cum hoc ipsi praedicare publice non auderent, Imperatorem tamen fallerent ad audiendum. Fefellerunt enim ignorantem regem, ut istiusmodi perfidiae fidem bellis occupatus exponeret, et credendi formam Ecclesiis nondum regeneratus imponeret. Contradicentes episcopos ad exsilium coegerunt. Coegerunt enim nos ad voluntatem exsulandi, dum impietatis imponunt necessitatem. Sed exsulemus semper, dummodo incipiat ve
Abbreviated transcription (Latin):
cos in inuidiã deducor: a qͥbꝰdã parũ
intellectꝰ sũ. Non enĩ eos uerã fidẽ.
s spem reuocandȩ uere fidi attu¬
lisse dixi. ut sicut illi auditi sunt.
ita & nos ex hoc ẽtra ualente̾ &. ur¬
saciũ possemꝰ audiri.& eoapta ea
de d̾s allo cucionis sermo blandꝰ.
nichil aliuid quã ꝓ caciũ coninei.¬
oꝵ. effugeret feditatẽ: cũ amarius
atq etiã ꝓbrosius in ẽsequentibꝰ
occulta exposicionũ essem scanda
uel breuitate sub dola. uel ꝑicło¬
sa nuditate accidere possint. ab.¬
solutissime de monstratis. reliquus
mͥ sermo. ad scos uirosorientales
episcopos dirigendꝰ ẽ: ut qͥa iam
de fide nr̃a nichil int̾ nos suspi¬
cionis relictũ ẽ. ea quȩ ad huc
in suspicionẽ ex uerbis ueniunt
purgent᷑ &. qͥabunt ueniã ex
cõmunis ẽscienciȩ fide. secũ li¬
dẽ apłicȩ atq euangelicȩ doctri¬
nȩ uiri. qͦs fidi calor intantis te¬
nebris hereticȩ noctis accendit
quantã sƿem reuocandȩ uere f¬

Expanded text:
am deducor a quibusdam; parum intellectus sum. Non enim eos veram fidem, sed SPEM REVOCANDAE VERAE FIDEI attulisse dixi: ut sicut illi auditi sunt, ita et nos ex hoc contra Valentem et Ursacium possemus audiri, et coaptandus ad eos allocutionis sermo blandus nihil aliud, quam procacium conviciorum effugeret foeditatem; cum amarius atque etiam probrosius in consequentibus , occulta expositionum essem scandavel brevitate subdola, vel periculosa nuditate accidere possint, absolutissime demonstratis: reliquus mihi sermo ad sanctos viros Orientales episcopos dirigendus est; ut quia jam de fide nostra nihil inter nos suspicionis relictum est, ea quae adhuc in suspicionem ex verbis veniunt purgentur: et dabunt veniam, ex communis conscientiae fide secum lidem apostolicae atque evangelicae doctrinae viri, quos fidei calor in tantis tenebris haereticae noctis accendit! Quantam spem revocandae verae f
Abbreviated transcription (Latin):
lius ẽ.Non ẽ porcio aliqua: sed to¬
tus est. Non ẽ auetor ipse. s ima¬
go ẽ: imago di ex deo in d̾m nata.
Non ẽ creatura. s ds ẽ ñ alt̾ ds in¬
differentis essenciã. Non ꝑ sona
ds unꝰ ẽ. s natura: qͥa nie hil inse
diuersũ ac dissimile habeat natꝰ.
& generans. E. post hȩc unã substan¬
ciã patris &. filii dicendo ñ errat:
circo oracio ostendit᷑ ne neget᷑.
Nemo unã substanciã breui ac nu¬
do sermone putet pͣdicanda: ut
possit religiose dici una ee̾ sub¬

Expanded text:
lius est. Non est portio aliqua, sed tolius est. Non est portio aliqua, sed totus est. Non est auctor ipse, sed imago est: imago Dei ex Deo in Deum nata. Non est creatura, sed differentis essentiam. Non persona Deus unus est, sed natura: quia nihil in se diversum ac dissimile habeat natus et generans. Et post haec, unam substantiam Patris et Filii dicendo, non errat: acirco ratio ostenditur, ne negetur. Nemo unam substantiam brevi ac nudo sermone putet praedicandam: ut possit religiose dici una esse sub
Abbreviated transcription (Latin):
hec natiuitas. ubi pat̾. ubi filius
intelligit᷑: si patrẽ & filiũ. uel
desectio pocius. uel anterioris
substanciȩ cõmunio. quã natu¬
rȩ natiuitas prȩdicabit: In his¬
breuitas tẽperanda ẽ: ne impie di¬
ci existimet᷑. qͦd piȩ intelligit᷑: ne
secura atq innocencię ẽsciencia.
ꝑ occasionẽ heretica. reus sermo
sit. Dicturꝰ unã catholieꝰ sub stan¬
ciã patris & filii. ñ inde incipiat.
neq hoc quasi maximũ teneat:
tãꝗͣ. sine hoc uera fides nulla sit.
Iuto unã sub staneiã dicet. eũ an¬
te dixerit. pat̾ in genitꝰ ẽ. filius
natꝰ ẽ. subsistit ex patre: patri si¬
milis ẽ. uirtute. honore. natura.
Patri subiectꝰ ẽ ut auctori: nec
se ꝑ rapinã d̾o euiꝰ informa mane¬
bat ęquauit: obediens usq admor.¬
tẽ fuit. Non est ex nichilo: sed na¬
tiuitas ẽ. Non ẽ in nascibilis: s ẽ¬
tẽ poralis ẽ. Non ẽ patͣ: sed ex eofi¬

Expanded text:
haec nativitas? Ubi Pater, ubi Filius haec nativitas? Ubi Pater, ubi Filius intelligitur; si Patrem et Filium vel desectio potius, vel anterioris substantiae communio, quam naturae nativitas praedicabit? 69. Hbrevitas temperanda est; ne impie dici existimetur, quod pie intelligitur: ne secura atque innocente conscientia, per occasionem haereticam, reus sermo sit. Dicturus unam catholicus substantiam Patris et Filii, non inde incipiat: neque hoc quasi maximum teneat, tamquam sine hoc vera fides nulla sit. Tuto unam substantiam dicet, cum ante dixerit, Pater ingenitus est; Filius natus est, subsistit ex Patre, Patri similis est virtute, honore, natura. Patri subjectus est, ut auctori: nec se per rapinam Deo, cujus in forma manebat, aequavit; obediens usque ad mortem fuit. Non est ex nihilo, sed nativitas est. Non est innascibilis, sed cointemporalis. Non est pater, sed ex eo fi
Abbreviated transcription (Latin):
e̾e̾t sibi filius. Id enĩ he retier: un̾a
sub stanciã pͣdicantes c̃tendunt.
Ex his multũ pie cͣfessionis nrͣȩ
indefinita breuitate dubiũ ẽ ꝓ.¬
ficiat ad errorẽ. eẜ prȩterea er¬
ror hic t̾cius. ut cũ unius substan¬
ciȩ pat᷑ & filius dicat᷑ ee̾. significa¬
ri existimet᷑ sub stancia pͥor. quã
int̾ se duo pares habeant: ac sie
tres res sermo significet: substan¬
ciã unã .&. duos unius substaneiȩ
uelut coheredes. Ut enĩ cohere¬
des duo st̃. & hereditas anterior
ẽ. cuiꝰ duo st̃ cohȩredes: Ita uni¬
us substanciȩ anterioris duo pos
ita una sub stancia patris & filii
pͣdicata. aut imũ qͥ duas nuncu¬
paciones habeat. sub sistentẽ sis¬
nificat: aut diuisã unã substan¬
ciã. duas imꝑfectas fecisse substa¬
cias: aut t̾ciã pͥorẽ substanciã
quȩ aduob & usurpata sit & assup¬
ta. que ieereo una dicat᷑. qͥa in
duas una desecta sit. Cẜ ubi post

Expanded text:
esset sibi filius. Id enim haeretici unam esset sibi filius. Id enim haeretici unam substantiam praedicantes contendunt: et his multum piae confessionis nostrae indefinita brevitate dubium est, proficiat ad errorem. Est praeterea error hic 501 tertius, ut cum unius substantiae Pater et Filius esse dicatur, significari existimetur substantia prior, quam inter se duo pares habeant: ac sic tres res sermo significet, substantiam unam, et duos unius substantiae velut cohaeredes. Ut enim cohaeredes duo sunt, et haereditas anterior est cujus duo sunt cohaeredes: ita unius substantiae anterioris duo pares ita una substantia Patris et Filii praedicata, aut unum qui duas nuncupationes habeat subsistentem significat; aut divisam unam substantiam, duas imperfectas fecisse substantias; aut tertiam priorem substantiam, quae a duobus et usurpata sit et assumpta, quae idcirco una dicatur, quia in duas una desecta sit. Et ubi post
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. dũ modo unã substanciã. ꝓpri¬
etatis similitudinẽ intelligamꝰ:
ut qͦd unũ st̃. ñ singłarẽ signifi¬
cet sed equales. Equalitatẽ dieo.
id est in differenciã similitudi¬
nis: ut similitudo habeat᷑ equa¬
litas. Equalitas uͦ unũ iccirco dicat᷑
ee̾.qͥa par sit: unũ aũ in qͦ par sig¬
nificat᷑. ñ ad unicũ uendicetur.
Una gͥ substancia. si ñ ꝑ sonã sub¬
sistentẽ ꝑimat. nec unã substan¬
ciã partita in duos diuidat: reli¬
giose p̃dicabit᷑. que ex natiuitatis
ꝓprietate. & ex naturȩ similitudi¬
ne. ita in differens sit. ut una
stancie patri & filius dicat᷑. ut
hic subsistens. sub significacio¬
ne licet duoꝵ nominũ. unꝰ ac so¬
lus sit: confessũ nomine filium
c̃sciencia ñ tenemꝰ. si unã substan¬
ciã cͣfitentes. ipsũ sibi unicum
ac singłarẽ. & patrẽ ee̾ dicimꝰ &
filiũ. Cuin etiã .&. huiꝰ statim er¬
roris occasio. ut diuisus a sese pater
intelligat᷑: &. parte̾ execuisse quȩ

Expanded text:
dummodo unam substantiam proprietatis similitudinem intelligamus, ut quod unum sunt, non singularem significet, sed aequales. Aequalitatem dico, id est, indifferentiam similitudinis, ut similitudo habeatur aequalitas; aequalitas vero unum idcirco dicatur esse, quia par si; unum autem, in quo par significatur, non ad unicum vendicetur. Una igitur substantia, si non personam subsistentem perimat, nec unam substantiam partitam in duos dividat, religiose praedicabitur: quae ex nativitatis proprietate, et ex naturae similitudine ita indifferens sit, ut una stantiae Pater et Filius dicatur, ut hic subsistens, sub significatione licet duum nominum, unus ac solus sit: confessum nomine Filium conscientia non tenemus, si unam substantiam confitentes ipsum sibi unicum ac singularem et Patrem esse dicimus et Filium. Quin etiam et hujus statim erroris occurrit occasio, ut divisus a sese Pater intelligatur, et partem exsecuisse quae
Abbreviated transcription (Latin):
ro factũ ẽ. dũ uerbũ caro fit. ñ ami¬
serit ꝑ carnẽ qͦd erat uerbũ. neq tͣns¬
latũ incarne̾ sit. ut uerbũ ee̾ desine¬
ret: s uerbũ caro factũ ẽ. ut caro
pocus hoc inciꝑet eẽ qͦd uerbũ. Ali¬
oquin: unde carmi inoꝑibꝰ uirtꝰ. in¬
morte gła. in cogitacionibꝰ humanoꝵ
cordiũ sciencia: in pace securitas. in
morte uita: Sed demutacionẽ đs
nesciens: nichil ex substaneiȩ suȩ bo¬
nis caro factꝰ amisit. Synodus.
iqͥs unicũ filiũ dicrucifixũ au¬
diens dealitatẽ eiꝰ corrupcionẽ.
uel passibilitatẽ. aut demutac ionẽ.

Expanded text:
erbum caro fit, non amiserit per carnem quod erat Verbum, neque translatum in carnem sit, ut Verbum esse desineret; sed Verbum caro factum est, ut caro potius hoc inciperet esse quod Verbum. Alioquin unde carni in operibus virt in cogitationibus humanorum cordium scientiam, in passione securitatem, in morte vitam? Sed demutationem Deus nesciens, nihil ex substantiae suae bonis caro factus amisit. XII. « Si quis unicum Filium Dei crucifixum audiens, dealitatem ejus corruptionem vel passi
Abbreviated transcription (Latin):
bes natiuitatẽ. habes similitudi¬
nẽ: qͥd uerbi calũpniã suspiciose
tenemꝰ. rei intelligeneia ñ dissiden¬
tes: Credamꝰ ꝙ. dicamꝰ ẽẽ unã sub¬
stanciã: s ꝑ nature ꝓpͥetatẽ. ñ ad
significacionẽ impiȩ unionis. Una
habere similitudo uideat᷑. ħoc si
ẽ : qͣro qͦmͦ possim alterũ ad alium.
nͥ ꝑ similitudinẽ coequare. Aut
Si unũ dico: habet s unici suspi¬
cionẽ. Si similẽ dixero: habet in¬
differentis cõparacionẽ. Intͣ simi¬
lẽ  unũ. ꝗ̃ro quẽ locũ habeat
ȩqlis: & int̾rogo utrũ similitu¬
dinis poeius. aut solitudinis res
sit. Non ẽ ȩqͣlitas in dissimilibꝰ.
nec similitudo ẽ intra unum.
Aut qͥd differt similes & ȩqͣles:
ut ab uno iterũ discernat᷑ equa¬
lis: Non st̃ itaq dissimiles. eqͣ¬
les. E. qͥd aluid possunt e̾e̾ simi¬
les quã ȩqͣles: cũ indissimilibꝰ ñ¬

Expanded text:
bes nativitatem, habes similitudibes nativitatem, habes similitudinem. Quid verbi calumniam suspiciose tenemus, rei intelligentia non dissidentes? Credamus, et dicamus esse unam substantiam; sed per naturae proprietatem, non ad significationem impiae unionis. Una habere similitudo videatur. Hoc si est, quaero quo modo possim alterum ad alium nisi per similitudinem coaequare? Aut Si unum dico, habet et unici suspicionem: si similem dixero, habet indifferentis comparationem. Inter similem et unum quaero quem locum habeat aequalis: et interrogo utrum similitudinis potius, aut solitudinis res sit. Non est aequalitas in dissimilibus, nec similitudo est intra unum. Aut quid differunt similes, et aequales; ut ab uno iterum discernatur aequalis? Non sunt itaque dissimiles aequales: Et quid aliud possunt esse similes quam aequales, cum in dissimilib
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ post qͦdraginta dierũ ieiumũ.
mo. Non audiã. sitiuit: nͥ audiã.
qͥbiberit aquã quã ego dedero
ei ñ siciet inetͣnũ. Non audiã.
xps passus ẽ: nͥ audiã. nũc est
hora. ut filius hominis clarifi¬
cet᷑. Non audiã. mortuus ẽ: nͥ au¬
diã. resurrexit. Nichil solitariũ
ex diuinis saeram̃tis. ad suspici¬
onẽ audienciũ .&. ad occasionẽ
blasphemanciũ. ꝓferamꝰ. Ante
natiuitas filii. ante subiectio.
ante similitudo naturȩ p̃di¬
canda ẽ: ut ñ impie unius ee̾
&. pat᷑ & filius. substanciȩ p̃di¬
cet᷑. ¶. ñ intelligo curante
cȩtera tanꝗͣ. maximũ &. potis¬
simũ &. solitariũ pͣdicandũ sit.
qͦd nec pie possit ante cȩ̨tera
pͣdicari: etiã impie necesse sit
ganda substancia: s nec irraci¬
onabilit᷑ p̃dicanda. Sit una sub¬
staneia ex naturȩ genite ꝓpͥetate.
ñsit aut ex porcione. aut exunione.
aut ex cõmunione. Potest una sub¬
stancia pie dici.& pie taceri. Ha¬

Expanded text:
 post quadraginta dierum jejunium mo . Non audiam, sitivit; nisi audiam, Qui biberit de aqua, quam ego dedero ei, non sitiet in aeternum . Non audiam, Christus passus est; nisi audiam, Nunc est hora ut Filius hominis clarificetur . Non audiam, mortuus est; nisi audiam, resurrexit. Nihil solitarium ex divinis sacramentis ad suspicionem audientium et ad occasionem blasphemantium proferamus. Ante nativitas Filii, ante subjectio, ante similitudo naturae praedicanda est: ut non impie unius esse et Pater et Filius substantiae praedicetur. Et non intelligo, cur ante caetera tamquam maximum et potissimum et solitarium praedicandum sit, quod nec pie possit ante caetera praedicari, et jam impie necesse sit ganda substantia: sed nec irrationabiliter praedicanda. Sit una substantia ex naturae genitae proprietate; non sit aut ex portione, aut ex unione, aut ex communione. Potest una substantia pie dici, et pie taceri. Ha
Abbreviated transcription (Latin):
ȩqͦlẽ eẽ natura. Ait eni. Propt̃ hoc
eñi magis q̃rebant eũ int̾ficere
qm̃ ñ solũ soluebat sabbatũ. s qͦd
patrẽ suũ dicebat d̾m. ȩqualem
se faciens deo. Quid tantoꝵ uiror
doctrinis atq dictis. inserimꝰ tor¬
pencia peccatis grauibꝰ ingenia.
&. sensus hebetes atq temerarios
aduersũ in dissolubiles p̃dicacio¬
nes impiĩ facigamꝰ. ꝑ moysen sech
ade similitudo ẽ. ꝑ iohanne̾ fili¬
us patri eqͥlis est.Cẜ q̃rimꝰ t̾ciũ
nescio qͥd int̾ patrẽ & filiũ: qͦd na¬
tura ñ recipit. Similis ẽ patri. fi¬
lius patris ẽ: ex eo natꝰ ẽ.ꝑhec so
eqͣlitatẽ. Sed loquant᷑ ut uoluñ:
& blasphemię suȩ uirꝰ ingerats
ignorantibꝰ. Si int̾ similitudinẽ

Expanded text:
aequalitatem esse naturae, ait enim: Propter hoc aequalitatem esse naturae, ait enim: Propter hoc eum magis quaerebant Judaei interficere, quoniam non solum solvebat sabbatum, sed et patrem suum dicebat Deum, aequalem se faciens Deo . Quid tantorum virorum doctrinis atque dictis inserimus torpentia peccatis gravibus ingenia, et sensus hebetes atque temerarios adversum indissolubiles praedicationes impii fatigamus? Per Moysen Seth Adae similitudo est, per Joannem Filius Patri aequalis est: et quaerimus tertium nescio quid inter Patrem et Filium, quod natura non recipit. Similis est Patri, filius Patris est, ex eo natus est: per hoc aequalitatem. Sed loquantur ut volunt, et blasphemiae suae virus ingerant ignorantibus. Si inter simil
Abbreviated transcription (Latin):
effigiem suã .&. scđm similitudinẽ
suã. &. cognominauit nomͣ eius
seth. Quero cuiꝰq similitudinem:
.& effigiem suã adam inseth genu¬
erit . Tolle corpor. infirmitates.
tolle conceptꝰ miciũ: tolle dolores
paritudinis .&. omnẽ humaña ne¬
cessitatẽ: q̃ro simibitudo hȩc quȩ
inseth est utrũ ꝑ natura dissenci¬
at auctori. aut utrũ alterius ge¬
neris essencia fuerit in utroq
ne ñ naturalẽ habuerit ade. seth
natꝰ essenciã: ẜ similitudo adȩ ẽ.
etiã sigenꝰ. qͥa ñ ẽ natura dissim¬
lis. Similitudo aũ nature ñ habu¬
it in seth alterius generis natu¬
ra: qͥa ñ aliunde seth natꝰ ẽ. Ita
similitudo res ipsas naturalis coȩ¬
quat ꝑ similitudinẽ: ñ indifferen¬
tis essenciȩ. Om̃is itaq filius scło
naturalẽ natiuitat̾ẽ ȩqͥlitas patͥs
ẽ qͥa ẽ & similitudo naturȩ. Eẜ. be¬
atꝰ iohannes docet innatura pa¬
tris &. filii. quã moẏses inseth simi¬
litudiñe adam dieit: hanc eandẽ

Expanded text:
m similitudinem suam, et cognominavit nomen ejus Seth . Quaero cujusmodi similitudinem et effigiem suam Adam in Seth genuerit. Tolle corporum infirmitates, tolle conceptus initium, tolle dolores partitudinis, et omnem humanam necessitatem: quaero similitudo haec, quae in Seth est, utrum per naturam dissentiat auctori, aut utrum alterius generis essentia fuerit in utroque, ne non naturalem habuerit Adae Seth natus essentiam. Sed similitudo Adae est, etiamsi negemus; quia non est natura dissimilis. Similitudo autem naturae non habuit in Seth alterius generis naturam, quia non aliunde Seth natus est: ita similitudo res ipsas naturalis coaequat, per similitudinem non indifferentis essentiae. Omnis itaque filius, secundum naturalem nativitatem, aequalitas patris est; quia est et similitudo naturae. Et beatus Joannes docet in natura Patris et Filii, quam Moyses in Seth et Adam similitudinem dicit, hanc eamdem
Abbreviated transcription (Latin):
mi uiri : ut eũ bona uenia solli¬
citudines meas estimetis. Pro
prudeneia ur̃a expendite qͥd
sit a sc̃issimis uiris poscere: ut cũ
bona uenia audiant dicentẽ .ẜ an
eiꝰde sit. aqulari &. obiurgare. hoc
iđo ita dictũ ẽ. qͥa ea qͣ ad p̃sens
cie meę: in nullo exposiciones
has. quas syrmmiũ detulistis fidei
ur̃ȩ. uelle cͣuellere. Sed date ue¬
niã. si quȩdã intelligere ñ pos¬
sũ: & c̃solabor me. qͥa legi ꝓphe¬
tarũ. sꝑs ꝓphetis subiectꝰ ẽ. ẜx
qͦ forte ñ impudent᷑ etiã a me pre¬
sumet᷑. ut ꝙ. ego intelligã qͦdalius
dicere.s suꝑ fidi catholicȩ unita¬
tẽ patimini ñ minꝰ e̾e̾ in nobis sol
licitudinũ quã in uobis. Epłam¬
quã a uobis de homousii .& de ho¬
mo eousii exposicione apud syrmi¬
ũ ualens & ursacius & germinius
poposcert legi. quã intelligo in
liberã: & ipsa homousii. & homo¬
eousii demonstracio nichil reli¬
qd difficultatis. eł. qͥde de homoeo¬

Expanded text:
mi viri, ut cum bona venia sollicitudines meas aestimetis. Pro prudentia vestra expendite, quid sit a sanctissimis viris poscere, ut cum bona venia audiant dicentem; et an ejusdem sit adulari, et objurgare. Hoc ideo ita dictum est, quia quae ad praesens tiae meae, in nullo me expositiones has, quas Sirmium detulistis, fidei vestrae velle convellere. Sed date veniam, si quaedam intelligere non possum, et consolabor me: quia legi: Spum prophetis subjectus est . Ex quo forte non impudenter etiam a me praesumitur, ut et ego intelligam, quod alius dicere: sed super fidei catholicae unitate, patimini non minus in nobis esse sollicitudinum, quam in vobis. quam a vobis de homousii et de homoeusii expositione apud Sirmium Valens et Ursacius et Germinius poposcerunt legi, intelligo in liberam. Et ipsa homousii et homoeusii demonstratio nihil reliquit difficultatis. Et quidem de homoe
Abbreviated transcription (Latin):
ne iudicio humano ignoraret᷑
qualis ante uixisset. Ubiq autẽ
scandala: ubiq ꝑfidiȩ st̃. Hinc
de pacientissimis uiris orientali¬
bꝰ episcopis: qͥbꝰ sufficit postblas¬
phemię uoluntatẽ coactȩ. saltẽ
fidi ꝓfessio. E ratulandũ eñĩ ui¬
det᷑. intanta blasphemanciũ e¬
piscopor heretica prauitate. a¬
liquẽ ex his susc ipi penitentẽ.
citis. Non enĩ eguistis littera
qͥ sꝑu habundabatis: neq offici¬
ũ manꝰ ad scribendũ desidastis
qͥ qͦd corde a nobis credebat᷑ ore
ad salutẽ ꝓfitebamini. Nec ne¬
cessariũ habuistis episcopi le¬
gere. qͦd regeneracione neo pbi¬
ti tenebatis s necessitas con¬
suetudinẽ intulit exponi fides:
& erpositis subscribi. Ubi enim
sensus conscieneiȩ ꝑielitat᷑. illic
lntera postulat᷑. nec sane scribi
impedit. qͦd salutare ẽ ẽfiteri.

Expanded text:
ne judicio humano ignoraretur ne judicio humano ignoraretur qualis ante vixisset. Ubique autem scandala, ubique schide patientissimis viris orientalibus episcopis, quibus sufficit post blasphemiae voluntatem coacta saltem professio. Gratulandum enim videtur in tanta blasphemantium episcoporum haeretica pertinacia aliquem ex his suscipi poenitentem. citis. Non enim eguistis littera, qui spiritu abundabatis, neque officium manus ad scribendum desiderastis, qui quod corde a vobis credebatur ore ad salutem profitebamini. Nec necessarium habuistis episcopi legere quod regenerati neophyti tenebatis; sed necessitas consuetudinem intulit exponi fides, et expositis subscribi. Ubi enim sensus conscientiae periclitatur, illic littera postulatur; nec sane subscribi impedit quod salutare est confiteri.
Abbreviated transcription (Latin):
eͣ ut rarũ sit huiꝰ fidi quȩ qua¬
lis sit iudicate: aut sacerdotes.
aut popłm inueniri. Male eni ꝑ
qͣsdã impietati auetoritas data
ẽ & exiliis episcopor. quoꝵ cau¬
sã ñ ignoratis. uires aucte st̃. ꝓ¬
fanor: Non ꝑegrina ioquor. neq
ignorata rescribo. audiui q ui¬
di uicio p̃senciũ. ñ laicoꝵ s epis¬
copoꝵ. Nã absq episcopo eleusio
& paueis cũ eo ex maiori parte
asyane decẽ ꝓuinciȩ. intra qͦs
ẽsisto. uere dm neseiunt. Atq u¬
tinã penitꝰ nescirent. Cũ peli¬
uiore eñi uenia ignorarent: quã
obtrectarent. Sed hor episcopoꝵ
dolor se intra silenciũ ñ conti¬
nens: unitatẽ fid̾i huiꝰ quȩrit.
quã ĩa prid̾e ꝑ alios amisit. Nlã illa
in pͥmo collocata st̃. Exposicionis
fides hanc habuit necessitatẽ.
qͥa apud sẏrmiũ ꝑ immemorẽ
gestoꝵ. suoꝵ dictoꝵq osiũ. nouę
&. tam̃ soporatȩ iaͣ diu impietatis
doctrina ꝓruꝑat. Sed de eoni
chil loquor: qͥ iccirco ẽ reseruatꝰ.

Expanded text:
 ut rarum sit hujus fidei, quae qualis sit vos judicate, aut sacerdotes aut populum inveniri. Male enim per quosdam impietati auctoritas data est. In exsiliis episcoporum, quorum causam non ignoratis, vires auctae sunt profanorum. Non peregrina loquor, neque ignorata scribo. Audivi ac vidi vitia praesentium, non laicorum, sed episcoporum. Namque absque episcopo Eleusio, et paucis cum eo, ex majori parte Asianae decem provinciae, intra quas consisto, vere Deum nesciunt, atque utinam penitus nescirent. Cum procliviore enim venia ignorarent quam obtrectarent. Sed horum episcoporum dolor se intra silentium non continens, unitatem fidei hujus quaerit, quam jam pridem per alios amisit. Nam in illa prima collatae expositionis synodo fides hanc habuit necessitatem, quia apud Sirmium per immemorem gestorum suorum dictorumque Osium novae et tamen suppuratae jam diu impietatis doctrina proruperat. Sed de eo nil loquor, qui idcirco est reservatus,