comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
effectus. Iam uͦ pre freq̃ntia ppłi qui a
mane usq ad uesperã forib assidebant.
opp̃ssiones uulgi p̃ corꝑis imbecillitate.
ñ fereus: ad fenestras domꝰ ꝓcedens se
eis conspiciendũ p̾bebat. ⁊ eleuata ma¬
mi bñdicebat eis: panes qͦ ⁊ aqͣm deue¬
hebant secũ: quib bñdictioni eiꝰ suppo¬
sitis. ꝓ bñficus ea sacram̃talib refere¬
bant. E x uicinus sane castellis ⁊ uicis
⁊ urbib multi confluxerant ⁊ ꝯmurnia
.tam aduenarũ qͣm ciuiũ in mediola¬
no studia erant ꝓsequi scm. expetere
bñficiũ. audire uerbũ. uid̾e signum:
⁊ doctrina ⁊ miraculis ult quã credi¬
bile est delec̾tabantur:
derat int̾ eos quidam ex subur

Expanded text:
effectus. Jam vero prae frequentia populi qui a effectus. Jam vero prae frequentia populi qui a mane usque ad vesperam foribus assidebat, oppressionem vulgi prae corporis imbecillitate non ferens, ad fenestras domus procedens, se eis conspiciendum praebebat, et elevata manu benedicebat eis. Panes quoque et aquam devehebant secum, quibus benedictioni ejus suppositis, pro beneficiis ea sacramentalibus referebant. Ex vicinis sane castellis, et vicis, et urbibus multi confluxerant, et communia tam advenarum, quam civium in Mediolano studia erant prosequi Sanctum, expetere beneficium, audire verbum, videre signum; et doctrina et miraculis ultra quam credibile est, delectabantur. 16. Aderat inter eos quidam ex subur
Abbreviated transcription (Latin):
coactus ostendit. Fugato diabolo. mu¬
lier qͣm in tantoꝵ sartagine torm̃toꝵ
carnifex pestilens tanto tp̃r frixerat.
m̃tis suȩ compos effecta redditis cum
ratione sensib. reuoluta int̾ fauces lingͣ
om̃ confessa grãs egit. ⁊ intuita curato¬
rem suũ pedib eiꝰ aduoluta est. Ingeus
per ȩccłam attollit᷑ clamor: om̃is etas
ab omib ds: excedit uen̾atio modiun:¬
⁊ seruũ dĩ supͣ hominẽ si dicifas ẽ. liq̃¬
fact̾a caritate ciuitas uenerat᷑:
udiebant᷑ hec quȩ mediolani fie¬
bant: ⁊ ꝑ totam italiam iuiri dĩ
discurrebat opimo: ⁊ diciulgaba tur
ubiꝙ qd̾ surrexisset. ꝓpħa magnꝰ. po¬
tens in opere ⁊ sermone. qui inuocato
a demonib liberaret. Maxina qͥdẽ
ei erat in curationib egritudinũ gr̃a:
in demonib eliminandis freqñtior oꝑa¬
tio erat. qr copiosior uexatoꝵ numerꝰ
ad exꝑta subsidia concͤrebat: ⁊ maioꝵ
operatio uirtutũ minores obscurabat᷑

Expanded text:
coactus ostendit. Fugato diabolo mucoactus ostendit. Fugato diabolo mulier, quam in tantorum sartagine tormentorum carnifex pestilens tanto tempore frixerat, mentis suae compos effecta, redditis cum ratione sensibus, revoluta intra fauces lingua, Deum confessa gratias egit, et intuita curatorem suum, pedibus ejus advoluta est. Ingens per ecclesiam attollitur clamor, omnis aetas ab omnibus Servum Dei supra hominem, si dici fas est, liquefacta charitate civitas veneratur. 15. Audiebantur haec quae Mediolani fiebant: et per totam Italiam Viri Dei discurrebat opinio, et divulgabatur ubique quod surrexisset propheta magnus, potens in opere et sermone, qui invocato a daemonibus liberaret. Maxima quidem ei in curationibus aegritudinum gratia, sed in daemonibus eliminandis frequentior operatio erat, quia copiosior vexatorum numerus ad experta subsidia concurrebat, et majorum operatio virtutum minores obscurabat
Abbreviated transcription (Latin):
calcitrans contͣstimulũ. qͥduã tołet
ꝓdit inuitꝰ. Exxpleta aũ oratione dni¬
ca: efficatiꝰ hostem agg̃chitur uir b̾s.
Patene siquidẽ calicis sacrũ dñi corpꝰ
ĩponens. ⁊ mulieris capiti supponens:
talia loquebat᷑. Adest inique sp̃c iudex
tuus: ad est sũma potestas: iã resiste si
potes. Ad est ille qui pro nr̃a passurus.
salute : nc̃ inquit pͥnceps mũdi eiciet᷑
foras. Hoc illud corpꝰ qd̾ de corpore uir¬
ginis sũptum .ẽ. qd̾ in stipite crucis ex¬
tensum ẽ: qd̾ in tumulo iacuit⁊ qd̾ de
morte surrexit: qd̾ uidentib discipu¬
lis ascendit in cęlũ. In huiꝰ gͦ maiestatis
t̾ribili potestate. tͥ sp̾c̃ maligne p̃cipio:
ut ab hac ancilla eius egrediens: con¬
ris rite ꝯpleuit. diffundendãq in ppłm
pacẽ ministro dedit: ⁊ confestĩ pax et
salus integra reddita est mulieri. Sic
ille neqͣm diuina mnẏsteria qͣntȩ suit
esficientie ⁊ uͥtutis. ñ ꝯfessione. s fuga

Expanded text:
calcitrans contra stimulum, quidnam toleret, calcitrans contra stimulum, quidnam toleret, prodit invitus. Expleta autem oratione dominica, efficacius hostem aggreditur Vir beatus. Patenae siquidem calicis sacrum Domini corpus imponens, et mulieris capiti superponens, talia loquebatur: « Adest, inique spiritus, Judex tuus; adest summa Potestas; jam resiste si potes. Adest ille qui pro nostra salute passurus: Nunc, inquit, princeps mundi ejicietur foras . Hoc illud corpus quod de corpore Virginis sumptum est, quod in stipite crucis extensum est, quod in tumulo jacuit, quod de morte surrexit, quod videntibus discipulis ascendit in coelum. In hujus ergo Majestatis terribili potestate tibi, spiritus maligne, praecipio, ut ab hac ancilla ejus egrediens, conris rite complevit, diffundendamque in populum pacem ministro dedit; et confestim pax et salus integra reddita est mulieri. Sic ille nequam, divina mysteria quantae sint efficientiae et virtutis, non confessione, sed fuga
Abbreviated transcription (Latin):
uir di. nouit inherentẽ ei. ⁊ niusceratũ
diabolũ: nec facile egressurũ de domo.
quã tanto possederat tp̃r. Conuersus¬
g ad ppłm cuius uinumera aderat mul¬
titudo. orare iubet attentiꝰ ⁊ clericis ⁊ mo¬
nachis secũ iuxta altare consistentibus.
mulierem ibidẽ Iubet ꝯstitui ⁊ teneri. Il¬
la uͦ reluctans ⁊ ui cdiabolica ñ naturali
uirtute recalcitrans: ñ sine alioꝵ ip̃m¬
iiiiuria abb̃em pede ꝑcussit. Quẽ diabo¬
li ausũ mansuete ille contẽpnit. ⁊ ad
expulsionẽ ñ indignatione ux. s pa¬
cifica ⁊ humili supplicatione dm̃i in¬
uocat adiutorẽ: ⁊ ad ĩmolationẽ ho¬
stiȩ salutaris accedit. Quotiens tam̃
eandẽ sacrã hostiam signat: totiens
ad mulierẽ qͦ ꝯuersus. eodẽ signo cru
edito. spm̃ neqͣm athleta fortis impug¬
nat. Nani ille malignus quotiens
adũsus eũ signũ crucis intenditur.
ꝑcussum se indicans acriꝰ seuit. ⁊ re¬

Expanded text:
Vir Dei, novit inhaerentem ei et inviscatum . Vir Dei, novit inhaerentem ei et inviscatum . diabolum, nec facile egressurnm de domo, quam tanto possederat tempore. Conversus ad populum, cujus innumera aderat multitudo, orare jubet attentius, et clericis, et monachis secum juxta altare consistentibus mulierem ibidem jubet constitui et teneri. Illa vero reluctans, et vi diabolica, non naturali virtute recalcitrans, non sine aliorum injuria, ipsum Abbatem pede percussit. Quem diaboli ausum mansuete ille contempsit: et ad expulsionem non indignatione irae, sed pacifica et humili supplicatione Deum invocat adjutorem, et ad immolationem hostiae salutaris accedit. Quoties tamen eamdem sacram hostiam signat, toties ad mulierem quoque conversus, eodem signo crucis edito, spiritum nequam athleta fortis impugnat. Nam et ille malignus, quoties adversus eum signum crucis intenditur, percussum se indicans, acrius saevit, et re
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta illud ysaie uerbũ. pilosi clamabãt
alt̃ ad alterũ. ⁊ occͤrebant onocentauris
demonia. ⁊ effrenatis discursib pli̾mos
infestabant: nec erat qui insolentiȩ eoꝵ
resisteret: cui du sub anselmi scismate
m̃tes. uirgines squalide. sc̃ificationes ma¬
ledictȩ. altare pollutũ. iram dĩ in ppłm
ꝓuocassent. At uͦ in aduentu iuri di abdi¬
catis anselmi p̃stigiis. ⁊ in sedis apłicȩ obe¬
dientiam sub innocentio reuocata ȩccła:
impedita ẽ illa demonũ licentia. ⁊ cotidie
dabat locũ: ⁊ ad p̾ces uiri clĩ diffugiebat
diabolus: ⁊ siq̃n resistere conabat᷑. in ip̃o
mediolanensis. ⁊ honorata quondã ma¬
trona: usq ad ȩccłam beati ambrosii post
beatũ uirũ a multis tracta ẽ. In cuiꝰ pec¬
tore płib annis diabolus sederat: et iam
ita suffocauat eã ut uisu ⁊ auditu ⁊ ũbo
t̾ribilis. flatꝰ fetidꝰ: in habitatoris sathane
colluuia testabantur. Hane cũ aspexisset

Expanded text:
juxta Isaiae verbum, pilosi clamabant juxta Isaiae verbum, pilosi clamabant alter ad alterum, et occurrebant onocentauris daemonia, . et effrenatis decursibus plurimos infestabant: nec erat qui insolentiae eorum resisteret, cum diu sub Anselmi schismate, mentes, virgines squalidae, sanctificationes maledictae, altare pollutum iram Dei in populum provocassent. At vero in adventu Viri Dei abdicatis Anselmi praestigiis, et in Sedis apostolicae obedientiam sub Innocentio revocata ecclesia, impedita est illa daemonum licentia, et quotidie dabat locum, et ad preces Viri Dei diffugiebat diabolus: et si quando resistere conabatur, in ipso Mediolanensis, et honorata quondam matrona, usque ad ecclesiam beati. Ambrosii post beatum Virum a multis tracta est; in cujus pectore pluribus annis diabolus sederat, et jam ita suffocaverat eam, ut visu et auditu et verbo terribilis, flatus fetidus, inhabitatoris Satanae colluvia testabantur. Hanc cum aspexisset
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonã frendentẽ dentib ⁊ stridentem.
ut etiam intuentib ee̾t honori: cõpassiis ẽ
etati. ⁊ uehem̃tie auxietatis illiꝰ ꝯdoluit.
Pat enam gͥ calicis in quo dinina cele¬
braturꝰ erat misteria accipit: ⁊ digitis
latice su ꝑfuso orans intͣ se. ⁊ de dm̃ unr¬
tute confidens. ori puellȩ salubrẽ potũ
applicat. ⁊ corꝑi eiꝰ stillam medicmalem
infundit. Nec mora quasi ureretur satha¬
nas. infusionis illiꝰ uirtutẽ ferre ñ potuit:
si urgente intrinsecꝰ erucis antidoto. fe¬
stinant̃ egrediens: uomitu sordidissimo
tremebundꝰ erupit. Sic purgata ꝑsona.
diabolo profrigo ⁊ confuso. laudes debitaᷤᷤ
deo canit ȩccła: ⁊ post acclamationes leta¬
bundas alacer ppłs ibidẽ donec diuina
compleant᷑ mistia immobilis ꝑseuerat.
Sub aspectu itaq om̃iũ incolumis ꝓuella
a sins domũ reducit᷑: ⁊ uix candẽ a ppło
dimissus ad hospitiũ uir dei reuertitur
Diumno indicio ea tempestate in mediolano

Expanded text:
sonam frendentem dentibus et stridentem, ut etiam intuentibus esset horrori, compassus est aetati, et vehementiae anxietatis ejus condoluit. Patenam igitur calicis, in quo divina celebraturus erat mysteria, accipit: et digitis latice superfuso, orans intra se, et de Domini virtute confidens, ori puellae salubrem potum applicat, et corpori ejus stillam medicinalem infundit. Nec mora, quasi ureretur Satanas, infusionis illius virtutem ferre non potuit, sed urgente intrinsecus crucis antidoto, festinanter egrediens, vomitu sordidissimo tremebundus erupit. Sic purgata persona, diabolo profugo et confuso, laudes debitas Deo canit ecclesia: et post acclamationes laetabundas alacer populus ibidem, donec divina compleantur mysteria, immobilis perseverat. Sub aspectu itaque omnium incolumis puella a suis domum reducitur, et vix tandem a populo dimissus ad hospitium Vir Dei revertitur. 12. Divino judicio ea tempestate in Mediolano,
Abbreviated transcription (Latin):
łͥ tradidi conseruandũ: huc aduehere
ne cuncteris. Cũq ille obtulisset
illatũ. infrnde inquit aqͣm in eo: ⁊
panis exiguas bucellas concide. Qd̃
cũ factum ee̾t: confidens in dño. et

Expanded text:
 tradidi conservandum, huc afferre ne cuncteris. Cumque ille obtulisset allatum: « Infunde, » inquit, « aquam in eo, et panis exiguas buccellas conscinde. » Quod cum factum esset, confidens in Domino, et
Abbreviated transcription (Latin):
discursꝰ. grauẽ nimis intͦeuntid molestiã
gnaret. Nullo gͥ occͣrente reinedio. dix̃
sc̃s. excõmunico eas: et mane om̃s parit
iortuas inuenert. Cũq pauim̃tũ om̃e
oꝑuissent: palis eicientes eas. ita demum
basilicam mundauert̃. Hoc aũ tã notũ
et tã celebre fuit: ut int̾ uicinos qͦ quoꝵ
addedicationẽ max multitudo conue¬
nit. muscarũ fusmacensiũ maledictio
in parabolam uerteretur:
N eo qͦ monast̾i̾o cui cariis locꝰ nom̃ est:
puerũ quendã qui incessant flebat et
euilabat.uir sc̃s osculo sanauit. Cũ enĩ
ꝑ multos dies sine int̾missione plorans.
nullã reciꝑet consolationẽ. qd̾ genꝰ mor¬
bi medici ñ ignorant: miserabilit defi¬
ciens cabescebat. Quẽ seoisũ alloquens
tre sibi osculũ dari. Acceptoq osculo
pacis ex ore scĩ. in omi ꝓtinꝰ pace qͥeuit.
⁊ lacͥmarũ fonte siccato. letus ⁊ incolu¬
mis est regressus ad ꝓpria

Expanded text:
discursus gravem nimis introeuntibus molestiam generaret. Nullo igitur occurrente remedio, dixit sanctus: « Excommunico eas; » et mane omnes pariter mortuas invenerunt. Cumque pavimentum omne operuissent, palis ejicientes eas, ita demum basilicam mundaverunt. Hoc autem tam notum et tam celebre fuit, ut inter vicinos quoque, quorum ad dedicationem maxima multitudo convenit, muscarum Fusniacarum maledictio in parabolam verteretur. 53. In eo quoque monasterio, cui Charus-Locus nomen est, puerum quemdam, qui incessanter flebat et ejulabat, Vir sanctus osculo sanavit. Cum enim, per multos dies sine intermissione plorans, nullam reciperet consolationem, quod genus morbi medici non ignorant, miserabiliter deficiens tabescebat. Quem seorsum alloquens tre sibi osculum dari. Acceptoque osculo pacis ex ore Sancti, in omni protinus pace quievit; et, lacrymarum fonte siccato, laetus et incolumis est regressus ad pr
Abbreviated transcription (Latin):
inchilomimnꝰ uber et potens. quȩ dei
erant exercebat inuictus: ñ cessans
in mediis qͦ dolorib meditari sacrũ
aliquid. aut dictare: orare affectuo¬
sius: sr̃s studiosius exhortari. In
oblatione hostię salutaris qͣm usq
ad defectum ultimũ uix aliq̃n uit̃¬
misit. artuss̾ uix coherentes iugo¬
re sp̃e sustentabat: semet ip̃m parit̃
offerens acceptabilẽ hostiã dõ. in o¬
dorem suauitatis. Qͦ tp̃r ad aiumcu¬
lũ suũ andream nulttẽ templi qui
et ipse regionis ierosolimitane co
scribens: int̾ cetera ait. Ego enun
oclibor: nec puto me longum facere
super terram:¬

Expanded text:
ihilominus liber et potens, quae Dei erant exercebat invictus, non cessans in mediis quoque doloribus meditari sacrum aliquid aut dictare, orare affectuosius, fratres studiosius exhortari. In oblatione Hostiae salutaris, quam usque ad defectum ultimum vix aliquando intermisit, artus sibi vix cohaerentes vigore spiritus sustentabat, semetipsum pariter offerens acceptabilem hostiam Deo in odorem suavitatis. Quo tempore ad avunculum suum Andream militem Templi, qui et regionis Jerosolymitanae scribens inter caetera ait: « Ego enim delibor, nec puto me longum facere super terram
Abbreviated transcription (Latin):
aliq̃n indomo nr̃a. ⁊ iam nimi¬
ũ me fatigasset ⁊ attͥuisset. ĩ longum
nuiũ se ꝓtendens egͥtudo: audicis hoc
misit ad me fratrẽ suũ uirũ bonȩ me¬
moriȩ Gerardũ. mandans me uenire ad
claramualsẽ. spondens me ibi cito aut
curandũ: aut moriturũ. Ego uͦ qͣsi
diuinitꝰ accepta uł oblata facultate. sen
⁊ fateor sic̃ uolui. Reddita quippe in sa¬
nitas ẽ a magna ⁊ ꝑiculosa infirmita¬
te: s paulatim uires corꝑis redier̃t. Ds̃¬
eñ bone. qͥd mͥ boni ꝯtulit infirmitas illa:
feriȩ illȩ: uacatio illa ex parte ad quod¬

Expanded text:
n domo nostra, et jam me nimium fatigasset et attrivisset in longum nimium se protendens aegritudo, audiens hoc misit ad me fratrem suum, virum bonae memoriae Gerardum, mandans me venire ad Claram-Vallem, spondens me ibi cito aut curandum, aut moriturum. Ego vero quasi divinitus accepta vel oblata facultate, seu  fateor, sicut volui. Reddita quippe mihi sanitas est a magna et periculosa infirmitate; sed paulatim vires corporis redierunt. Deus bone, quid mihi boni contulit illa infirmitas, feri
Abbreviated transcription (Latin):
parit᷑: quidã tñ inuiti: p̃ amore scłi me¬
tuentes eũ quẽ postea st̃ exꝑti. diune uir
tutis effectũ Ut enĩ egressi st̃ mouast̾u
fores. mutiuis sese ceper̃t inflãmare ser¬
monib: qr cor eoꝵ ardens erat in eis.
Inspirante gͥ dõ et currente uelociter
ũbo eiꝰ. eadẽ hora reu̾si. et conu̾si a is
sius: spũali militię dextͣs dedert̃. Quo¬
rũ quidã adhuc mlitant do: quidã aũ
cũ eoiã regnant carnis uniculis absoluti.
uid aũ mirũ qd̾ deuotisU
hunc homuie colit obsequus ma¬
ior etas: in cuiꝰ deuotionẽ diuna uirtus
ipsã qͦ infantiam excitat. exꝑtẽ rat᷑ionis.
et deuotionis ignarã: Norunt multi il¬
lustrẽ uiuenẽ gualcherũ de monte mira¬
bili: cuiꝰ pariuis fr̃ Walcherꝰ int̾ eos quos
p̃diximꝰ milites. sac̾m in clareuallẽ imili¬
tiã est ꝓfessus. Nunc gͦ Walcherum
iuniorẽ cũ ahic in fantulus. adhue anin¬

Expanded text:
pariter, quidam tamen inviti prae amore saeculi, mepariter, quidam tamen inviti prae amore saeculi, metuentes eum quem pectum. Ut enim egressi sunt monasterii fores, mutuis sese coeperunt inflammare sermonibus, quia cor eorum ardens erat in eis. Inspirante igitur Deo, et currente velociter verbo ejus, eadem hora reversi, et conversi a viis suis, spirituali militiae dextras dederunt. Quorum quidam adhuc militant Deo, quidam autem cum eo jam regnant, carnis vinculis absoluti. 56. Quid autem mirum quod devotis hunc hominem colit obsequiis major aetas, in cujus devotionem divina virtus ipsam quoque infantiam excitat expertem adhuc rationis, et devotionis ignaram? Norunt multi illustrem juvenem Waltherum de Monte-Mirabili, cujus patruus frater Waltherus, inter eos quos praediximus milites, sacram in Clara-Valle militiam est professus. Hunc ergo Waltherum juniorem, cum adhuc infantulus e
Abbreviated transcription (Latin):
ad iaborẽ. filiũ claudũ pat̾ obtulit.
supplicans ut ei marqi impone digna¬
ret᷑. Exciisabat aũ urdi: dicens ñ
se e̾ẽ illiꝰ meriti a quo talia debent bñ¬
ficia postulari : claudis reddere gressum.
aapłice eẽ ñ suȩ iurtutis. Uictꝰ tñ patris
instantia: signauit puerũ ac dunisit. Q
ex ea hora ꝯualuit: et intͣ paucos dres
cũ multa gr̃arũ actione reductꝰ: incolu¬
mis oblatus est uiro dei:
clarõiallẽ: ut uiderent locũ ipm
rat sacrũ qͣoragesime tempꝰ: et illi om̃s
fere iuuenes dediti militiȩ scł̃ari: ecuibiãt
querentes execͣbiles nimdinas quas nul¬
go tornetas uocant. Cepit itaq ab eis
pet̾e paucos illos qͥ ante qͣdragesimam
suꝑerant dies: ne armis interĩ ut̃entur.
Quib obstinato animo renitentibus
dño: qm̃ ip̃e mͥ dabit inducias qͣs nega¬
tis. Et arcessito fr̃e. iubet eis ceruisiã
ꝓpinari: bñdicens eã. et dicens ut po¬
tionẽ biberent animarũ. Biber̃t ergo

Expanded text:
ad laborem, filium claudum ei pater obtulit, supplicans ut ei manum imponere dignaretur. Excusabat autem se Vir Dei, dicens non se esse illius meriti, a quo talia deberent beneficia postulari; claudis reddere gressum apostolicae esse, non suae virtutis. Victus tamen patris instantia, signavit puerum, ac dimisit. Qui ex ea hora convaluit, et intra paucos dies cum multa gratiarum actione reductus incolumis oblatus est Viro Dei. ad Claram-Vallem, ut viderent locum, rat sacrum Quadragesimae tempus: et illi omnes fere juvenes dediti militiae saeculari, circumibant quaerentes exsecrabiles illas nundinas, quas vulgo tornetas vocant. Coepit itaque ab eis petere, paucos illos qui ante Quadragesimam supererant dies, ne armis interim uterentur. Quibus obstinato animo ejusno, quod ipse mihi dabit inducias quas negastis. » Et accersito fratre, jubet eis cerevisiam propinari, benedicens eam, et dicens ut potionem biberent animarum. Biberunt ergo
Abbreviated transcription (Latin):
uir di sic̃ semꝑ ⁊ in om̃i loco face̾ ꝯsueuãt
de salute ⁊ editicatione aĩarũ ad circũ¬
positos loqueret᷑: p̃dicti nat infantis
denens eñ ing̾mio. sedebat secꝰ pedes ip̃iꝰ.
Acctoit aũ ut int̾loquendũ aliqñ ma¬
nũ ꝓtendet. ⁊ app̃hiend̾e cã conabatur
infantulus. adũtitur tandẽ conatꝰ pair¬
uili eũ sepiꝰ ia feciset ⁊ niantibuis
untuersis datur ei facultas ut manũ pos¬
sit app̃hend̾e quam optauit. Tũ uͦ mira ad¬
inodũ reuentia altam manũ suã supponeu
Alt̾a tenens eã: cletulit ad ossiuĩ et osculatꝰ

Expanded text:
Vir Dei, sicut semper et in omni loco facere consueverat, de salute et aedificatione animarum ad circumpositos loqueretur, praedicti mater infantis tenens eum in gremio, sedebat secus pedes ipsius. Accidit autem ut inter loquendum aliquando manum protenderet, et apprehendere eam conabatur infantulus. Advertitur tandem conatus parvuli, cum saepius id fecisset; et mirantibus universis datur ei facultas ut manum possit apprehendere quam optavit. Tum vero mira admodum reverentia alteram manum suam supponens, altera
Abbreviated transcription (Latin):
louge dissimilis est secuta. Siquidem
uelud in utore quodã positꝰ: iudebatur
s nauẽ que ᷤ transueheret expectare. Qsũ¬
q applicuisset nauis ad litꝰ. festinabat in¬
gredi: ⁊ illa cedens impingebat in aqͣm.
Usq t̾cio ita faciens: tandẽ relicto eo na¬
iuis ibat ⁊ ixuertebat᷑. Intellexit aũ ꝓtiꝰ.
necdũ tempꝰ sue migͣtionis ade̾ẽ. Adhuc
tũ crescebat dolor: eo utiq mag̾ molest᷑.
quominꝰ iam eum spes ĩmmentis exitus
solabat᷑. Contigit aũ aduesꝑascẽte iam
die. ut cet̾is fr̾ib uixta consuetudinem
acredentib ad lectionẽ collationum:
tib remanet in diu̾sorio in qͦ iacebat.
Cũq uehem̃itiꝰ afflgeret᷑. et supͥuires
dolor exeresc̾et: aduocans alt̾in de du¬
obi. iubet citiꝰ oiritũ ire. Excusantem
deniq ⁊ dicentẽ. ñ sũ ego talis orator: o
bedientis auctoritate cõpellit. Itũ ẽ
⁊ oratũ oco altaria: quę in eadẽ eccła

Expanded text:
longe dissimilis est secuta. Siquidem longe dissimilis est secuta. Siquidem velut in littore quodam positus, videbatur sibi navem, quae se transveheret, exspectare. Cumque applicuisset navis ad littus, festinabat ingredi, et illa cedens impingebat in aquam. Usque tertio ita faciens, tandem relicto eo navis ibat, et non revertebatur. Intellexit autem protinus necdum tempus suae migrationis adesse. Adhuc tamen crescebat dolor, eo utique magis molestus, quominus jam eum spes imminentis exitus solabatur. Contigit autem advesperascente jam die, ut caeteris fratribus, juxta consuetudinem accedentibus ad lectibus remaneret in diversorio in quo jacebat. Cumque vehementius affligeretur, et supra vires dolor excresceret, advocans alterum e duobus, jubet citius oratum ire. Excusantem denique et dicentem, « Non sum ego talis orator; » obedientiae auctoritate compellit. Itum est, et oratum ad altaria, quae in eadem basilica
Abbreviated transcription (Latin):
toto alo tp̃r infirmitatis mee apud eũ
infirmitas eiꝰ: qua et ip̃e t̃ẽ cemꝑis deti¬
uebat᷑. Infirmi gͦ ambo. totadie de sp̃ua¬
li plusica animę conferebamꝰ: de medi¬
cam̃tis uirtutũ contͣ languores uicioꝵ.
Itaq tc̃ disseruit inͥ de cantico cauticoꝵ
qͣntũ tempꝰ illud infirmitatis ieȩ per¬
misterus scͥptiux illiꝰ: qr sic uolebami et
sic petierã ab eo. Singulisq dieb quę¬
cũq suꝑ hoc audiebam. ne mͥ effugeret
scͥpto alligabã: in quantũ mͥ d̾s doua¬
bat. ⁊ memoria me iuinabat. In quo cũ
benigne ⁊ sine inuidia expoñet mͥetnise
inucaret sententias intelligentiẽ sue
quȩ non nͥ exꝑiendo disciuit᷑: ⁊ si intel¬
lige̾ ñ poterã adhuc quȩ apponebant᷑
nͥi: plus tñ solito intellige me faciebat
quid ad ca intelligenda deesset mͥ. S
de his hucusq dixisse sufficiat. Cũ añ
instante dñica quę septuagesima elo¬
nominat᷑. uesꝑe ip̃a sabbi dñicã ipsam

Expanded text:
lo tempore infirmitatis meae apud eum infirmitas ejus, qua et ipse tunc temporis detinebatur. Infirmi ergo ambo, tota die de spirituali physica animae conferebamus, de medicamentis virtutum contra languores vitiorum. Itaque tunc disseruit mihi de Cantico canticorum, quantum tempus illud infirmitatis meae permysteriis Scripturae illius, quia sic volebam, et sic petieram ab eo. Singulisque diebus quaecunque super hoc audiebam, ne mihi effugerent, scripto alligabam, in quantum mihi Deus donabat, et memoria me juvabat. In quo cum benigne et sine invidia exponeret mihi, et communicaret sententias intelligentiae equae nonnisi experiendo discuntur, etsi intelligere non poteram adhuc quae apponebantur mihi, plus tamen solito intelligere me faciebat quid ad ea intelligenda deesset mihi. Sed de his huc usque dixisse sufficiat. 60. Cum autem, instante Dominica quae Septuagesima denominatur, vespere sabbati Domi
Abbreviated transcription (Latin):
xaie retia in capturã: ⁊ aliis ab euntib
Aliis succedentib in locũ eoꝵ. nũqͣm sc̃e
illiꝰ congregationis minuit᷑ plenitudo.
Hoc usq nẽ egert ⁊ cotidie agunt miri¬
ficȩ eiꝰ capturȩ: cat halaunensis. remĩsis.
parisiensis. mogũtina. leodiensis. et
aliarũ ĩmullarũ ciuitatũ: flandriȩ quoq
germamę. italie. aquitamȩ. ⁊ aliarũ re¬
gionũ quascunq quac̃q necitate comi

Expanded text:
xare retia in capturam; et aliis abeuntibus, xare retia in capturam; et aliis abeuntibus, aliis succedentibus in locum eorum, nunquam sanctae illius congregationis minuitur plenitudo. Hoc usque nunc egerunt et quotidie agunt mirificae ejus capturae, Catalaunensis, Remensis, Parisiacensis, Maguntinensis, Leodiensis, et aliarum nonnullarum civitatum; Flandriae quoque et Germaniae, Italiae, Aquitaniae, et aliarum regionum, quascun
Abbreviated transcription (Latin):
nis ñ sine diuint quibusdã reuelatõib
tnͣslate in locũ planiorẽ ⁊ spatiosũ. mag¬
nificateͥ ⁊ ampliatȩ ft̃: ⁊ adhuc multitu
diui in habit antiũ ip̾e locus angustus ẽ.
Iam domꝰ ordinis illiꝰ. filiȩ domꝰ ipsiꝰ. ettra
⁊ ultra alpes ⁊ maria deserta plurima
impleuert. ⁊ adhuc st̃ ⁊ cotidie conflu¬
unt quib locus querendꝰ ẽ. Et petunt᷑
undiq fr̃s. ⁊ mmittunt᷑: cũ beatos se esti¬
ment reges gentiũ ⁊ p̃sules eccłarum.¬
cuitates ⁊ regiones: quȩ cuq de domo
illa ⁊ disciplina iuri d̾i meruierun con¬
tub̾niũ aliqd̾ adipisci. Qd dico: Iit̾
homines. usq ad barbaras nationes in
quib natialis feritas nat᷑am qͦdãmͦ
exuit humanã. religio hȩc ꝓfecta est:
ni ꝑ eam bestiȩ siluę homines funt: et
cũ hominib assuece conuersari: discunt
c.nitare dño canticũ nouũ. Quaꝓpter
piscator di p̾cipiente dño ũ cessat la¬

Expanded text:
nis, non sine divinis quibusdam revelationibus nis, non sine divinis quibusdam revelationibus translatae in locum planiorem et spatiosum, magnificatdini inhabitantium ipse locus angustus est. Jam domus Ordinis illius, filiae domus ipsius, citra et ultra Alpes et maria, deserta plurima impleverunt, et adhuc sunt et quotidie confluunt, quibus locus quaerendus est. Et petuntur undique fratres et mittuntur, cum beatos se aestiment reges gentium et praesules Ecclesiarumitates et regiones, quaecunque de domo illa et disciplina Viri Dei meruerint contubernium aliquod adipisci. Quid dico? Ultra homines, usque ad barbaras nationes, in quibus naturalis feritas naturam quodammodo exuit humanam, religio haec profecta est: ubi per eam bestiae silvae homines fiunt, et cum hominibus assuetae conversari, discunt cantare Domino canticum novum. Quapropter piscator Dei, praecipiente Domino, non cessat la
Abbreviated transcription (Latin):
minecem. ⁊ tm̃modo loqui ualentẽ. ob¬
scura usq ad illud tempꝰ illa uallis. ⁊ re
et nomine clarauallis efficeretur: diumę
cuiusdam claritatis lum̃ quasi de summo
quodã apice uirtutũ diffundens in deue¬
xa terrarũ. Et ex tc̃ apud uallẽ illam.
quȩ prius dicebat᷑ uallis absintialis et
amara: ceꝑunt montes stillare dulcedinẽ
Quȩ uacua fuerat et sterilis ab om̃i bo¬
no: cepit abundare spũali frum̃to: & de
rore cȩli ⁊ bndictione di in tm̃ pingues¬
cere om̃ia deserta eiꝰ.⁊ multiplicata gẽ¬
de magnificare leticiam: ut impletũ in
ea uideat᷑ qd̾ olim ꝑ propħam dictũ est
ad ciuitatem ierłm. Adhuc inquit dicent
in aurib tuis filii sterilitatis cuę. Angtꝰ
est locꝰ. fac locũ ut habitem. ꝙ dices in
corde tuo. Quis genuit mͥ istos: Ego
sterilis ⁊ ñ parturiens: et istos quis enu¬
triuit: Iam enĩ de locis angustiorib
uallis illius. domꝰ claustralis habitatio¬

Expanded text:
minecem, et tantummodo loqui valentem, obminecem, et tantummodo loqui valentem, obscura usque ad illud tempus illa vallis, et re et nomine Clara-Vallis efficeretur, divinae cujusdam claritatis lumen, quasi de summo quodam apice virtutum diffundens in devexa terrarum. Et extunc apud vallem illam, quae prius dicebatur vallis Absinthialis et amara, coeperunt montes stillare dulcedinem. Quae vacua fuerat et sterilis ab omni bono, coepit abundare spirituali frumento, et de rore coeli et benedictione Dei in tantum pinguescere omnia deserta ejus, et multiplicata gente magnificare laetitiam, ut impletum in ea videatur quod olim per prophetam dictum est ad civitatem Jerusalem: Adhuc, inquit, dicent in auribus tuis filii sterilitatis tuae: Angustus est locus, fac locum ut habitemus. Et dices in corde tuo: Quis genuit mihi istos? Ego sterilis et non parturiens, et istos quis enutrivit? 62. Jam enim de locis angustioribus vallis illius, domus claustralis habitatio
Abbreviated transcription (Latin):
ces desꝑatas int̾ dissidentes eccłas ⁊ pͥn¬
cipes scłi reformare: causas humano sen¬
suni ⁊ consilio int̾iminabiles. auxilio dĩ pa¬
cifice t̾iminare: & uirtute potiꝰ fidei qͣm
spi huiꝰ mundi. de multis huiꝰmodi im¬
possibilib possibilia faciendo qͣsi montes
tͣnsferendo. magis ac magis in ocłis om¬
nium mirabilis ⁊ uen̾abilis apparere.
Maxime uͦ in tm̃ in eo enitescere cepit
iurtꝰ predicationis. ut dura ⁊̃ corda
auditoꝵ sepe ad coniisionem emolliret.
uix aliq̃n uacuus domũ rediret. Post¬
modũ uͦ felicit̾ ꝓficiente ⁊ usu sermonis
⁊exemplo conu̾sationis: rete uerbi di
in mianii piscatoris di. tam copiosas pis¬
ciũ rationalium multitudines cepit ꝯ¬
clude: ut de singulis eiꝰ capturis naui¬
cula domus illiꝰ impleri posse uideretur.
Unde factum ẽ. ut in breui maiori mira¬
culo pre om̃ib quȩ in hac uita gessit
miradis. ꝑ unũ hominẽ languidũ et se¬

Expanded text:
ces desperatas inter dissidentes ecclesias et princes desperatas inter dissidentes ecclesias et principes saeculi reformare, causas humano sensui et consilio interminabiles, auxilio Dei pacifice terminare, et, virtute potius fidei quam spiritu hujus mundi, de multis hujusmodi impossibilibus possibilia faciendo, quasi montes transferendo, magis ac magis in oculis omnium mirabilis et venerabilis apparere. Maxime vero in tantum in eo enitescere coepit virtus praedicationis, ut dura etiam corda auditorum ad conversionem emolliret, et vix aliquando vacuus domum rediret. Postmodum vero feliciter proficiente et usu sermonis, et exemplo conversationis, rete verbi Dei in manu piscatoris Dei tam copiosas piscium rationalium multitudines coepit concludere, ut de singulis ejus capturis navicula domus illius impleri posse videretur. Unde factum est ut in brevi majori miraculo prae omnibus quae in hac vita gessit miraculis, per unum hominem languidum et se
Abbreviated transcription (Latin):
tis. s qi arguentis. Subridens tñ quid
inquit hodie comedetis: Ego uͦ qͥ iam
ip̃o tacente heft̾nam inobedientiam¬
meã certissime int̾pretabar causã esse
abiit. Et quid dicã: Confestĩ ⁊ omnis
dolor abit: nͥ qd fatigatꝰ nocturuo illo
dolore meo. tota ip̃a die uix de lectosur¬
genpualui. Quis enĩ aut qualis fuit il¬
ie dolor: Non recolo similẽ me Aliqͣndo
fuisse ꝑpessũ. In crastino aũ sanꝰ factus
sum: ⁊ uires recepi. Et paucis int̾positis
dieb: cũ bndictione ⁊ gr̃a bona boni hos¬
pitis mei. ad ꝓpria sum reuersus:¬
Uoq dilectꝰ dõ ⁊ hominib ber¬
nardus. in illa ualle sua ⁊ uiciniꝰ
ciuitatib ⁊ regionib quas aliquotiens
eũ inuisere domesticȩ curȩ ratio coge¬
bat. tantis floreret uuntitib ⁊ miracłis:
cepit etiam seu cõmunib ȩccłȩ necessi¬
tatib. seu caritate frm. seu obedientia
maioꝵ. ad remotas ꝑtrahi regiones. pa¬

Expanded text:
tis, sed quasi arguentis. Subridens tamen: « Quid, tis, sed quasi arguentis. Subridens tamen: « Quid, » inquit, « hodie comeditis? » Ego vero qui jam, ipso tacente, hesternam inobedientiam certissime interpretabar causam esse abiit. Et quid dicam? Confestim et omnis dolor abiit: nisi quod fatigatus nocturno illo dolore meo, tota ipsa die vix de lecto surgere praevalui. Quis enim aut qualis fuit ille dolor? Non recolo similem me aliquando fuisse perpessum. In crastino autem sanus factus sum, et vires recepi: et paucis interpositis diebus, cum benedictione et gratia bona boni hospitis mei, ad propria reversusue dilectus Deo et hominibus Bernardus in illa valle sua et vicinis civitatibus et regionibus, quas aliquoties eum invisere domesticae curae ratio cogebat, tantis floreret virtutibus et miraculis, coepit etiam seu communibus Ecclesiae necessitatibus, seu charitate fratrum, seu obedientia majorum, ad remotas pertrahi regiones, pa
Abbreviated transcription (Latin):
quieui facile: cũ qd̾ p̾cipiebat᷑ ⁊ no
lintas ñ abnueret. ⁊ infirmitas reͥ¬
rere uidelaat᷑. Cũ aũ ultͣ dm̃cam illam
septiagesimȩ a carnib quib usq ad
diem illam ip̃o p̃cipiente ⁊ nec̾itate co¬
gente uescebar uellẽ abstin̾e: et hoc
ip̃m ꝓhibuit. Suꝑ quo cũ nec mouen¬
ti adquiescerẽ nec rogantẽ audirem:
ne obedirẽ p̃cipienti: sic uespe illa sab¬
bati ab iniucẽ discessimꝰ: ille tacitꝰ ad
ꝯpletorium. ego ad lectũ. Et ecce in¬
firmitatis meȩ rabies rediuiua quasi
resũptis om̃ib urib pristins. eum
tanta me uehem̃tia ⁊ ferocitate inua¬
dens corripuit: tantaq malignitate co¬
ta nocte illa deuastando cruciauit supͣ
uires. supͣ iurtutẽ: ut de uita despans
uix saltẽ usq ad diem ut uel semel ad¬
huc loquerer uiro di crederẽ me uitur̃.
Cũq in dolore illo totã noctẽ dixissem.
sũmo mane accersitꝰ ille aduenit: non
tñ afferens mͥ quẽ solebat uultũ ꝯpatien¬

Expanded text:
cile, cum quod praecipiebatur, et voluntas non abnueret, et infirmitas requirere videretur. Cum autem ultra Dominicam illam Septuagesimae, a carnibus, quibus usque ad diem illam, ipso praecipiente et necessitate cogente, vescebar, vellem abstinere, et hoc ipsum prohibuit. Super quo cum nec monenti acquiescerem, nec rogantem audirem, nec obedirem praecipienti, sic vespera illa sabbati ab invicem 1086 discessimus; ille tacitus, ad Completorium; ego, ad lectum. Et ecce infirmitatis meae rabies rediviva, quasi resumptis omnibus viribus pristinis, cum tanta me vehementia et ferocitate invadens corripuit, tantaque malignitate tota nocte illa devastando cruciavit, supra vires, supra virtutem, ut de vita desperans, vix saltem usque ad diem, ut vel semel adhuc loquerer Viro Dei, crederem me victurum. Cumque in dolore illo totam noctem duxissem, summo mane accersitus ille advenit, non tamen afferens mihi, quem solebat, vultum compatien
Abbreviated transcription (Latin):
confirmati sunt.
Riusquã a cathalanno recedemꝰ:
cũ aliqũ pat̾ sc̃s inde rediret. fri¬
gore ⁊ uento tã ip̃e qm qui cum co
erant. grauit laborabant. Cũq pre¬
cecdentib multis qui tc̃ forte in comi¬
tatii eiꝰ erant. nec pre angustia frigo¬
ris ad eũ attendentib. pene solꝰ ip̾e se¬
queret᷑: contigit equũ uniꝰ de duobus
qui cũ eo erant incante dimissũ eua¬
dere. et excurrere ꝑ planicĩe late paten¬
tẽ. Quẽ eũ app̃hend̾e ñ possent et in¬
temꝑies aeris ad hoc ñ ꝑmitt̾et uaca¬
re iutiꝰ: oremꝰ inqͥt: flexisq genib in
or̃one cũ fratre qͥ cũ eo erat. iix. adhue
dm̃cam poterant orationẽ expleuisse:
eũ eͣquus ille cũ om̃i mansuetudine
rediens. substitit ante pedes ipsuis et
redditꝰ : sessori suo:¬

Expanded text:
confirmati sunt. 66. confirmati sunt. 66. Priusquam a Catalauno recedamus, cum aliquando Pater sanctus inde rediret, frigore et vento tam ipse quam qui cum eo erant graviter laborabant. Cumque praecedentibus multis, qui tunc forte in comitatu ejus erant, nec prae angustia frigoris ad eum attendentibus, pene solus ipse sequeretur, contigit equum unius de duobus qui cum eo erant, incaute dimissum evadere, et excurrere per planitiem late patentem: quem cum apprehendere non possent, et intemperies aeris ad hoc non permitteret vacare diutius, « Oremus, » inquit, flexisque genibus in oratione cum fratre qui cum eo erat, vix adhuc dominicam poterant orationem explevisse, cum ecce equus ille cum omni mansuetudine rediens substitit ante pedes ipsius, et redditus est sessori suo
Abbreviated transcription (Latin):
quitiȩ. tacitꝰ aliqͣntulũ ingemiscens: e¬
rupit in uocem audientibi uniuersis.
lus uenit: solus reuertet᷑. Abstupuere
om̃s: qui prius audito eiꝰ aduentu. non
se poterant caꝑe p̾leticia. Ueruntũ ne
pusillos adhue seandolitaret filios suos.
suscepit hominẽ et de ꝑsen̾antia aliꝰq
untutum studus studiose ꝯmoruit: et
sciens ⁊ prudens omia ꝓmittentẽ nicħ
acturũ. cũ uere din querentib. ⁊ ꝑseue¬
raturis in cellã nouitioꝵ ꝓbandũ intͦ¬
misit. S de om̃ib que parxat melul
cecidit in terrã. Uidit idẽ stephanus
siẽ confessuis e. cũ in cella nouitiorũ
adhuc demoraret᷑. maurulũ quendã
pucrũ ab oratorio se extiribentẽ. Uobi
nouẽ ferme m̃sib degeus. uoiussime tũ
defecit: et ut de eo predictũ fuerat. siẽ
solus uenerat. ita solus recessit. frustta añ
est u̾sutia inimici: et quẽ nouitioꝵ para¬
uerat in rumã: de ip̃iꝰ potiꝰ ritina illi

Expanded text:
quitiae, tacitus aliquantulum ingemiscens, equitiae, tacitus aliquantulum ingemiscens, erupit in vocem, audientibus universis: lus venit, solus revertetur. » Obstupuere omnes, qui prius audito ejus adventu non se capere poterant prae laetitia. Verumtamen ne pusillos adhuc scandalizaret filios, suscepit hominem, de perseverentia aliisque virtutum studiis studiose commonuit; et sciens et praevidens omnia promittentem nihil acturum, cum vere Deum quaerentibus et perseveraturis in cellam Novitiorum probandum intromisit. Sed de omnibus quae praedixerat, nihil cecidit in terram. Vidit idem Stephanus, sicut confessus est, cum in cella Novitiorum adhuc demoraretur, maurulum quemdam puerum ab oratorio se extrahentem. Ubi novem ferme mensibus degens, novissime tamen defecit, et, ut de eo praedictum fuerat, sicut solus venerat, sic solus recessit. Frustrata autem est et versutia inimici, et quem novitiorum paraverat in ruinam, de ipsius potius ruina illi
Abbreviated transcription (Latin):
fide exauditũ se exultaret. sp̃c eiꝰ. groep¬
tis duob: in quib orõ titubauit: hesi¬
tauit deuotio: fidittia defecit. Qd̾ eũ
retulisset ad eũ a quo missus erat: ille
statim ꝓñtiauit de illis duob. quod
postea ꝓbaiit euentus:
bbas aũ Rogeriꝰ et aliqui qui cũ
eo erant. ip̃i fuer̃t̃ quos uir di ali¬
q̃n de cathalaunensi traxerat ciuitate:
de quib uł in quib etiã tẽ sinule qͥd fu¬
erat factũ. Cũ enĩ epi gr̃a cathalan¬
nũ freqũtaret: rediens aliqñ traxit secũ
domo hospitũ demorantib. dũ nouel¬
las plantationes celestib rigaret eloqͥis.
suꝑuenit portariꝰ monachus nuntians
stephanũ de uitreo magistrũ eoꝵ adeẽ.
ad renunciandũ scło et cũ eis ꝯmoran¬
dũ. Quis alius de talis iuri aduentu ñ exul¬
tass. p̃sertim cũ uallis illa lnꝰmodi fru¬
m̃to ñ multũ adhuc abundaret: Ipse uͤ
re uelante sͥ sp̃n scõ insidias spualis ne¬

Expanded text:
auditum se exsultaret spiritus ejus, excepauditum se exsultaret spiritus ejus, exceptis duobus, in quibus oratio titubavit, haesitavit devotio, fiducia defecit. Quod cum retulisset ad eum a quo missus erat, ille statim pronuntiavit de illis duobus, quod postea probavit eventus. 65. Abbas autem Rogerius, et aliqui qui cum eo erant, ipsi fuerunt quos Vir Dei aliquando de Catalaunensi traxerat civitate, de quibus vel in quibus etiam tunc simile quid fuerat factum. Cum enim episcopi gratia Catalaunum frequentaret, rediens aliquando traxit secum domo hospitum demorantibus, dum novellas plantationes coelestibus rigaret eloquiis, supervenit portarius monachus, nuntians Stephanum de Vitreio, magistrum eorum, adesse ad renuntiandum saeculo, et cum eis commorandum. Quis alius de talis viri adventu non exsultasset, praesertim cum vallis illa hujusmodi frumento non multum adhuc abundaret? Ipse vero, revelante sibi Spiritu sancto insidias spiritualis ne
Abbreviated transcription (Latin):
fabuls inquit st̃ quȩ auditis. Cũq suo
more ⁊ solito studio fr̃nas uͥtutes de pri
multa ei in or̃one reuelari. Deinde enar¬
spũaliũ apũ alucaria noua de se exami¬
na eirũquaq ꝓferre. nouasꝙͣ ciᷤ domos
orcinis siu edificare cepissent: petente
constru xerunt. Ad qͣm cũ abbatẽ cum
monachis emisissent domnũ rogerrum.
pat̾ua sollicitucdine ⁊ pia affectione c̃
eiserat. Unde cũ die quadã soli simul
eẽnt abbas ⁊ ip̃e cuiꝰ hoc relatione didici.
& de fr̃ib ip̃is ad alterutr̃ ioquerent᷑: su¬
lito altiꝰ suspians. duriꝰ aliqͥt solito ue
ens corde suo sͥ respondente. uade ait
frisno. ora ꝓ eis. et quicqͥd de eis ostenõit
t ds. refer ad me: ipse enim graiussima
ualitudine ea hora laborans. in lecto
orare: qui hoc merear ĩpetrare. ꝑseu̾au
dit ad dm̃ animam suã. Tantaq ꝑ sin¬
gulos in orando ꝑfusus ẽ suauitate con¬
spũalis consolationis: ut in om̃ib certa

Expanded text:
Fabulae, » inquit, « sunt quae auditis. » Cumque suo Fabulae, » inquit, « sunt quae auditis. » Cumque suo more et solito studio fraternas virtutes deprimemulta ei in oratione revelari. » Deinde narspiritualium apum alvearia nova de se examina circumquaque proferre, novasque ex eis domos Ordinis sui aedificare coepissent, petente construxerunt. Ad quam cum abbatem cum monachis emisissent dominum Rogerium,paterna sollicitudine et pia affectione cum eis erat. Unde cum die quadam soli simul essent Abbas et ipse, cujus hoc relatione didici, et de fratribus ipsis ad alterutrum loquerentur, subito altius suspirans, durius aliquid solito de eis corde suo sibi respondente: « Vade, » ait fratri suo, « ora pro eis; et quidquid de eis ostenderit tibi Deus, refer ad me. » Ipse enim gravissima valetudine ea hora laborans, in lectulorare, qui hoc merear impetrare. » Persevdit animam suam: tantaque per singulos in orando perfusus est suavitate conspiritualis consolationis, ut i
Abbreviated transcription (Latin):
eneram aliqñ ad eum: ⁊ dũ
ioquerer ei. uidi ⁊ audiui qd silere
ñ debeo. Nderat monachꝰ quidã fusnia¬
censis. continuo ad suos rediturꝰ. Cũq
accepto responso suꝑ his ꝓ quib uenat.
iam ab eo egrederet᷑: in sp̃ũ ⁊ uurtute he¬
ne reuocans eũ ꝓpħa dei. ⁊ noie fris cuuis¬
dã de domo illa p̾misso. de occultis qͥbus¬
dã me audiente mandauit illi ut ea cor¬
mo expectaret. Stupe factꝰ ille: quis hoc
ei dixerit requinuit. Quisquis inquit
oixerit mͥ. tu uade ⁊ dic que ego dico
tibi: ne si dissimularũs. te quoq inuoluot
parpena pecc̃i. Mirabar suꝑ hoc: sed
miranti mͥ. in simili causa mutto miabi¬
lora de eo narrata st̃. Giudo nãq fr̃ euis
maior natu int̾ fr̃s suos. euiꝰ grauitatis et
uitatis fu̾i̾t uir: om̃s seiunt qui eũ sciunt.¬
Hic cũ simul alicubi essemꝰ et de huiꝰmodi
loqueremur. et quererẽ ego ab eo. sicut io¬
cunde ad amcos collocitionis c̃e solebat:

Expanded text:
Veneram aliquando ad eum, et dum Veneram aliquando ad eum, et dum loquerer ei, vidi et audivi quod silere non debeo. Aderat monachus quidam Fusniacensis, continuo ad suos rediturus. Cumque, accepto responso super his pro quibus venerat, jam ab eo egrederetur, in spiritu et virtute Eliae revocans eum Propheta Dei, et nomine fratris cujusdam de domo illa praemissa, de occultis quibusdam me audiente mandavit illi ut ea corproximo exspectaret. Stupefactus ille, quis hoc ei dixerit, requisivit. « Quisquis, » inquit, « dixerit mihi, tu vade, et dic quae ego dico tibi; ne, si dissimulaveris, te quoque involvat par poena peccati. » Mirabar super hoc, sed miranti mihi in simili penitus causa multo mirabiliora de eo narrata sunt. 64. Guido namque, frater ejus major natu inter fratres suos, cujus gravitatis et veritatis fuerit vir, omnes s  al. alicubi essemus, et de hujusmodi loqueremur, et quaererem ego ab eo, sicut jucundae ad amicos collocutionis esse solebat: «
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c scĩ. quoc̾q uadit plenꝰ redit: et sua e¬
um plenitudo ubiq comitat᷑. Nec dimit¬
tit suos. quos a se tͥnsmittit: s uͥcuiq sunt.
et ip̃e semꝑ pat̾na sollieitudine cũ eis est.
E sicut ad locũ untde exeunt flumuia re¬
uertunt᷑: sic ad ip̃m cotidie seu leta seu
tristia filioꝵ suoꝵ. Sepeetiam sine om̃i re¬
latione carnis ac sanguinis. pat̾nȩ eiꝰ sollici¬
tudini diuinitꝰ innotescit. quid circa aliqͦs
eoꝵ longe a se distantes agat᷑: siqͥd eis pro¬
uidendũ. si qͥd̾eis em̃dandũ sit: temptati¬
ones ⁊ excessus eoꝵ. infirmitates ⁊ obitꝰ.
et quarũlibet scłariũ tͥbulationũ incursꝰͦ
Nam et ꝓ absentiũ fr̃m certis necitatibꝰ.
p̾sentib cirra se fr̃ib sepe orõnẽ indicit:
ñ nũqͣm etiam morientes in locis aliis ad
ip̃m ꝑ usionẽ accessisse noscit᷑. bñdictionẽ
eiꝰ et licentiam postulantes: nimirũ agen¬
te hoc et obedientia missoꝵ.:⁊ caritate mitẽtis:

Expanded text:
sancti, quocunque vadit, plenus redit, et sua eum plenitudo ubique comitatur. 63. Nec dimittit suos, quos a se transmittit; sed ubicunque sunt, et ipse semper paterna sollicitudine cum eis est: et sicut ad locum unde exeunt flumina revertuntur, sic ad ipsum quotidie seu laeta, seu tristia filiorum suorum. Saepe etiam sine omni revelatione carnis ac sanguinis, paternae ejus sollicitudini divinitus innotescit quid circa aliquos eorum longe a se distantes agatur si quid eis providendum, si quid in eis emendandum sit, tentationes et excessus eorum, infirmitates et obitus, et quarumlibet saecularium tribulationum incursus. Nam et pro absentium fratrum certis necessitatibus, praesentibus circa se fratribus saepe orationem indicit. Nonnunquam etiam morientes in locis aliis ad ipsum per visionem accessisse noscuntur, benedictionem ejus et licentiam postulantes: nimirum hoc agente et obedientia missorum, et charitate mittentis.
Abbreviated transcription (Latin):
corpora: ita ut innoctib alonge ce¬
lestia cernerentur lumina: et suauis
carmina. Unde et exreuelatione
tati conciues qui ad sepelienda scõꝵ
corpora diuina ꝓuidentia reman¬

Expanded text:
corpora; ita ut in noctibus a longe coelestia cernerentur lumina, et suavisscarmina. Unde et coelestis tandem concives, qui ad sepelienda sanctorum corpora, divina reman
Abbreviated transcription (Latin):
flentib parentib in effabile gardi¬
um. et cetĩs adstantib ad sequendã
xp̃ianitatis religion̾e magñu p̃buit
incitamentũi. Mox gͦ pater eiꝰ anasta¬
suis. cũ om̃i familia credidit: et oap¬
tisini gr̃am consecutus. numero fi¬
deliũ applicatus est.
equenti deinceps tempore ꝑeũ

Expanded text:
flentibus, parentibus ineffabile gaudiflentibus, parentibus ineffabile gaudium, et caeteris astantibus ad sequendam Christianitatis religionem magnum praebuit incitamentum. Mox ergo pater ejus Anastasius cum omni familia credidit, et baptismi gratiam consecutus numero fidelium applicatus est. 18. Sequenti deinceps tempore pe
Abbreviated transcription (Latin):
Pater uero orbitatis dolore non
sustinens: ad uirũ di cucurrit cla¬
manis et dicens. Serue dei uiliane.
qui confiteris xp̃m iħm deuͣ eẽ: u
Finastasioᷤ ͣ dͥ orante et dicente. si fi
dm̃ confiteor: et idolis penitus ab¬
renuntio: abiit cũ eo beatissi nus
ponteex ad domum. inqua puert¬
corpus iacebat᷑ exanime. Et cuncłͤ
flentib et quid beatus uir acturꝰ
foret considerantibꝰ: ille tenens ma¬
nũ defunct. et suspitiens incelum
iudue filiũ extra portam clatum.
multis adstantib suscitasti: et qua¬
triduanũ lazarũ. iamq fetentem.
uerbo potentie tue a mortuis reuo¬
casti: tu precipe ut suscttetur puer
iste. quatinꝰ isto resuscitato incorꝑe
multi ꝑtuã fidem resurgant inan¬
ma. presentesq cognoseant. qr tu es
xp̃c filius dei uiui. qui precepto patͥs
mundum saluasti. cui ꝑte dignas
gras referimus. ꝑ infinita scłoꝵ scłã.
Cimiq fideles respondissent amen:
quasi a somno surrexit puer in eo¬
lumis. Et cunctis denuo pregaułio

Expanded text:
Pater vero orbitatis dolorem non sustinens, ad virum Dei cucurrit clamans et dicens: Serve Dei Juliane, qui confiteris Christum Deum verum eAnastasio declarante atque dicente: Si film Deum verum confiteor, et idolis penitus abrenuntio; abiit eum eo beatissimus pontifex ad domum, in qua corpus pueri jacebat exanime; et cunctis flentibus, et quid beatus vir acturus foret considerantibus; ille tenens manum defuncti, et suscipiens in coelum iduae filium extra portam elatum multis astantibus suscitasti, et quatriduanum Lazarum jamque foetentem verbo potentiae tuae a mortuis revocasti; tu praecipe ut suscitetur puer iste, quatenus isto resuscitato in corpore, multi per tuam fidem resurgant in anima, praesentesque cognoscant, quia tu es Christus filius Dei vivi, qui praecepto Patris mundum salvasti, cui per te condignas gratias referimus per infinita saeculorum saecula. Cumque fideles respondissent, Amen, quasi a somno surrexit puer incolumis, et cunctis prae gaudio