comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
foris ẽ nrͣ homo corrũpit᷑: tam̃ is qͥ intͦ
est renouat᷑ de die in diem. Ue tustam
aũ pennam ꝓicere ẽ: inueterata studia
dolosȩ actionis amittere. Et nouã pen¬
nã sumere ẽ: mitẽ ac simplicẽ bene ui¬
uendi sensum tenere. Penna nãq uete¬
ris conuersationis grauat᷑:. & pluma no-¬
uȩ ĩmutationis subleuat: ut ad uolatũ
tanto leuiorẽ. quanto nouiorẽ reddat.
Et bene ait: expandit alas suas ad austrũ.
Alas quippe nrãs ad austrũ expandere ẽ.
tationes aperire: ut iam ñ libeat defen-¬
dendo nos tegere. s accusando publica¬
re. Tunc gͦ accipiter plumescit. cũ ad
austrũ alas expanderit: qr tunc se unus-¬
quisq uirtutũ pennis induit: cũ sc̃o
sp̃ui cogitationes suas confitendo sub

Expanded text:
r homo corrumpatur, tamen is qui intus est renovatur de die in diem . « Vetustam autem pennam projicere est inveterata studia dolosae actionis amittere. Et novam pennam sumere est mitem, et simplicem bene vivendi sensum tenere. Penna namque veteris conversationis gravat. Et pluma novae immutationis sublevat, et ad volatum tanto leviorem, quanto noviorem reddit. Et bene ait: expandens alas suas ad Austrum. Alas quippe nostras ad austrum expandere est tationes aperire, ut jam non libeat defendendo nos tegere, sed accusando publicare. Tunc ergo accipiter plumescit, cum ad austrum alas expandit, quia tunc se unusquisque virtutum pennis induit, cum sancto Spiritui cogitationes suas confitendo sub
Abbreviated transcription (Latin):
se nitit᷑: sollerter ꝓspicit. ne qua disciplinȩ
solutione uincat᷑. Cũ se recti zeli stunulis
excitat: sũopere ꝓuidet. ne plus ꝗͣ necesse
ẽ irȩ se flama sũccendat. Cũ magna man-¬
suetudinis tranquillitate se temperat:
uigilanter obseruat. ne torpore frigescat.
Quia gͦ spirualis militis cogitatione. om̃e
uitium prius quã subripere possit aspi-¬
cit᷑: recte de equo dĩ dr̃. ꝓcul odoratur
bellũ. ꝑpendit etiã quȩ turba iniqͥtatũ
ꝓruat : si mala ad se ingredi uel pauca
ꝑmittat. Vnde & sequitur. Exhortatio¬

Expanded text:
se nititur, solerter prospicit ne qua disciplinae se nititur, solerter prospicit ne qua disciplinae dissolutione vincatur. Cum se recti zeli stimulis excitat, summopere providet ne plus quam necesse est irae se flamma succendat. Cum magna mansuetudinis tranquillitate se temperat, vigilanter observat ne torpore frigescat. Quia ergo spiritalis militis cogitatione omne vitium prius quam subrepere possit aspicitur, recte de equo Dei dicitur: Procul odoratur bellum. Perpendit etiam quae turba iniquitatum proruat, si mala ad se ingredi vel pauca permittat. Unde et sequitur: CA
Abbreviated transcription (Latin):
Sibiq electi mens amaritudiues ponit: qͣn-¬
do & in uirtutũ pace constituta. dũ mala
insidiantia conspicit. secura quiescere non
faciat. Et postquã praua subegerit.
ipsa etiam sibi subicere recta contendit.
ne si mentis dominiũ trauseant: u elati¬
onis culpã uertant᷑. Quia eiũ sic̃ superiꝰ
dictũ est. plerumq ex bonis ꝑ uicuriȩ
uitium mala nascunt᷑: uigilanti studio
contemplat᷑. quomͦ ex doctrina arrogan¬
tia: ex iusticia crudelitas: ex pietate  re¬
missio: ex zelo ira: ex mansuetudine tor¬
por oriat᷑. Cũq bona hȩc agit.: qt hic
contra se hostes ꝑ hȩc exsurgere ualeant
conspicit. Nam cũ adipiscendis doctri¬
ne studiis elaborat: mentẽ sollicite contͣ
certam̃ arrogantiȩ preparat. Cũ culpas
delinquentium iuste ulcisci desiderat: saga-¬
cissime euitat. ne modũ iusticiȩ crudelitas
uindictȩ transcendat. Cũ pietatẽ frenare

Expanded text:
sibique electi mens amaritudines ponit, quansibique electi mens amaritudines ponit, quando et in virtutum pace constituta, dum mala insidiantia conspicit, secura quiescere non faciat: et postquam prava subegerit, ipsa etiam sibi subjicere recta contendit: ne si mentis dominium transeant in elationis culpam vertantur. Quia enim, sicut superius dictum est, plerumque ex bonis per incuriae vitium mala nascuntur, vigilanti studio contemplatur quomodo ex doctrina arrogantia, ex justitia crudelitas, ex pietate remissio, ex zelo ira, ex mansuetudine torpor oriatur. Cumque bona haec agit, quod hi contra se hostes per haec exsurgere valeant conspicit. Nam cum adipiscendis doctrinae studiis elaborat, mentem sollicite contra certamen arrogantiae praeparat. Cum culpas delinquentium juste ulcisci desiderat, sagacissime evitat ne modum justitiae crudelitas vindictae transcendat. Cum pietate frenare
Abbreviated transcription (Latin):
tẽptant. Longe quippe prenotattex una¬
quaq re. cuiꝰ uitii pugna succrescat. Vude
tib quȩ uitioꝵ pugne subsequant᷑ agnos¬
cere. Quia enim sicut sepe iam dictũ est
odore res ñ uisa cognoscitur: bellũ ꝓcul
odorari ẽ: sicut flatu narium. sic ꝓuisio¬
ne cogitationũ nequitias latentes indaga¬
re. De quo odoratu dñs recte in eccłiȩ suȩ
laudib dicit. Nasus tuus sic̃ turris quȩ
ẽ in libano. ꝑ nasũ namq odores fetoresq
discernimus. Et quid ꝑ nasũ: nͥ ꝓuida
lationis in altũ ponit᷑: ut hostis ueniens
longe uideat᷑. Recte gͦ nasus eccłiȩ turri
in libano similis dicitur: qr sc̃oꝵ ꝓuida
in altũ posita prius quã ueniat culpa de¬
prehendit: eamq quo uigilanter p̃notat.
eo fortiter declinat. Hinc abacue ait. Suꝑ
animã hieremias ãmonet dicens. Statue
tͥ speculã : pone tͥ amaritudines. Speculã
certamina ex alta consideratione p̾noscere.

Expanded text:
tentant. Longe quippe praenotat ex unatentant. Longe quippe praenotat ex unaquaque re, cujus vitii pugna succrescat. Unde tibus quae vitiorum pugnae subsequantur agnoscere. Quia enim, sicut jam saepe dictum est, odore res non visa cognoscitur, bellum procul odorari est, sicut flatu narium, sic provisione cogitationum, nequitias latentes indagare. De quo odoratu Dominus recte in Ecclesiae suae laudibus dicit: Nasus tuus sicut turris, quae est in Libano . Per nasum quoque odores fetoresque disclationis in altum ponitur, ut hostis veniens longe videatur. Recte ergo nasus Ecclesiae turri in Libano similis dicitur, quia sanctorum in altum posita, priusquam veniat culpa deprehendit, eamque quo vigilanter praenotat, eo fortiter declinat. Hinc Habacuc ait: Supanimam Jeremias admonens, ditibi speculam, pone tibi amaritudines. Speculam certamina ex alta consideratione praenoscere:
Abbreviated transcription (Latin):
tamenta ñ trepidat: in feruore suo positꝰ.
clangorẽ tubȩ minime formidat. Sepe
enim dũ ꝓsperari se uirtutib conspicit:
ne ipsa illũ uirtutũ ꝓsperitas eleuet.
pulsari se temptationib gaudet. Unde
strauit: multos diuturna pax mertes red¬
uidit: eoq illos inopinatus hostis grauius
ꝑculit: quo longo quietis usu negligenteᷤ
uiuenit. Unde sc̃i uiri cũ multa se ꝓficere
uirtutũ ꝓsperitate considerant: quodam
dispensationis suꝑnȩ moderamine. exer-¬
ceri se etiam temptationib exultant: qr
tanto robustius acceptã uirtutũ głam
custodiunt: quanto temptationis impulsu
concussi. infirmitatẽ suã humilius agnos¬
cunt. Equus gͦ audita bucina uah dicit:
qr uideł. preliator di cũ uĩ teptationis in¬
cũbere conspicit: utilitatẽ suꝑnȩ dispensa-¬
tionis considerans. ex ipsa ualidius adu̾si-¬
tate confidit. Cuius adu̾sitatis certamina
idcirco illũ ñ superant: qr nũꝗͣ impuisa

Expanded text:
tamenta non trepidat, in fervore suo positus tamenta non trepidat, in fervore suo positus clangorem tubae minime formidat. Saepe autem dum prosperari se virtutibus conspicit, ne ipsa illum virtutum prosperitas elevet, pulsari se tentationibus gaudet. Unde stravit, multos diuturna pax inertes reddidit; eoque illos inopinatus hostis gravius perculit, quo longo quietis usu negligentes invenit. Unde sancti viri cum multa se proficere virtutum prosperitate considerant, quodam dispensationis supernae moderamine exerceri se etiam tentationibus exsultant, quia tanto robustius acceptam virtutum gloriam custodiunt, quanto tentationis impulsu concussi infirmitatem suam humilius agnoscunt. Equus ergo, audita buccina, vah dicit, quia videlicet praeliator Dei, cum vim tentationis incumbere conspicit, utilitatem supernae dispensationis considerans, ex ipsa validius adversitate confidit. Cujus adversitatis certamina idcirco illum non superant, quia nunquam improvisa
Abbreviated transcription (Latin):
tram & hastam nequaꝗͣ se preualere con¬
spicit. clipeũ opponit: ut si resistentis pec¬
tus feriendo ñ ꝑforat᷑: saltẽ quibusdã ob-¬
iectionib ꝓficientis iter intercludat. Quasdã
nãq difficultates ipsis eius conatib õbicit:
& cũ suꝑare ñ ualet uel resistit. Sed qͥd
contra tot argumenta belloꝵ equus dĩ agat:
equum clangor tubȩ insonat: quando
electi mentẽ in eo qd̾ agit fortiter. e uicino
quȩdã posita culpa terribilit̾ temptat.
Seo feruens & fremens sorbet terrã: quia
nimio ardore semet ipsũ discutit: & qͥcqͥd
in se terrenũ repperit. cotidie ꝓficiendo
consumit. Et clangorem tubȩ sonare ñ
reputat: quia consideratione forti. om̃e
uitiũ qd̾ de uirtutis gła nascit᷑ sollicitꝰ
decluiat. Sonare enĩ clangorẽ tubȩ repu¬
taret: si fortasse propt̃ aliud qd̃ praue
suborit᷑. alia agere recta metueret. Quia
ꝙͣ ad agenda fortia ante insonantia tẽp¬

Expanded text:
tram et hastam nequaquam se praevalere contram et hastam nequaquam se praevalere conspicit, clypeum opponit, ut si resistentis pectus feriendo non perforat, saltem quibusdam objectionibus proficientis iter intercludat. 1034 Quasdam namque difficultates ipsis ejus conatibus objicit; et cum superare non valet, vel resistit. Sed quid contra tot argumenta bellorum equus Dei agat equum clangor tubae insonat, quando electi mentem in eo quod agit fortiter e vicino quaedam posita culpa terribiliter tentat. Sed fervens et fremens sorbet terram, quia nimio ardore semetipsum discutit; et quidquid in se terrenum reperit, quotidie proficiendo consumit. Et clangorem tubae sonare non reputat, quia consideratione forti omne vitium quod de virtutis gloria nascitur sollicitus declinat. Sonare enim clangorem tubae reputaret, si fortasse propter aliud quod prave suboritur alia agere recta metueret. Quia ergo ad agenda fortia ante insonantia ten
Abbreviated transcription (Latin):
uulnerans de pharetra sagitta ẽ. culpa
de uirtute. Sed equus dĩ & ante faciem
hastã superat. cũ libidinẽ calcat: & ã la¬
Diis erit in latere tuo: & custodiet pedem
tuũ ne capiaris. Pes nãq in anteriora
tendit. Anteriora aũ ñ uidet: qͥ ea quȩ
st̃ a latere conspicit. Rursũq qͥ pedis eusto¬
diam ꝓuidens anteriora cernit: circũspec¬
tionẽ lateris deserit. dũ uͦ ante faciẽ posite
uirtutis aliquid agimus: quasi quo pes
debeat poni preuidemus. Sed dũ ex uirtu-¬
te eadem furtiuȩ culpa suborit᷑: quasi dũ
in anteriora respicit᷑. ad sagittã latꝰ nudat᷑.
Sepe uͦ dũ suborientẽ culpã metuimꝰ: uirtu¬
tẽ quȩ agenda est declinamus: Et quasi
dũ latus circũspicit᷑: nequaꝗͣ. cernit᷑ pes
gr̃ȩ clipeo ꝓtectus. & quȩ ex latere possint
ꝓdire circũspiciendo considerat: & gressus
ante faciem ferre ꝓficiendo ñ cessat. Cui
fraudulentꝰ hostis inuidens. quia ꝑ phare-¬

Expanded text:
vulnerans de pharetra sagitta est culpa vulnerans de pharetra sagitta est culpa de virtute. Sed equus Dei et ante faciem hastam superat cum libidinem calcat, et a laDominus erit in latere tuo, et custodiet pedem tuum ne capiaris . Pes namque in anteriora tendit. Anteriora autem non videt, qui ea quae sunt a latere conspicit. Rursumque qui pedis custopraevidens anteriora cernit, circumspectionem lateris deserit. Dum vero ante faciem positae virtutis aliquid agimus, quasi quo pes debeat poni praevidemus; sed dum ex virtute eadem furtim culpa suboritur, quasi dum in anteriora respicitur, ad sagittam latus nudatur. Saepe vero dum suborientem culpam metuimus, virtutem quae agenda est declinamus; et quasi dum latus circumspicitur, nequaquam cernitur pes gratiae clypeo protectus, et quae ex latere possint prodire circumspiciendo considerat, et gressum ante faciem ferre proficiendo non cessat. Cui fraudulentus hostis invidens, quia per phare
Abbreviated transcription (Latin):
sagitta ꝑ insidias impetit: quando ei
hostis callidus sub uirtute uitiũ abscon-¬
dit. Hasta autẽ cominus uulnerat: cũ
manifesta nequitia etiã scientẽ temptat.
Sepe uͦ cęlesti militi unoeodemq tempore
utrumq ab hoste obicit᷑: ut in qualibet
una ꝑcussione perimat᷑. Dolosus namq
to sagita metut᷑. minus ante faciẽ hasta
timeat᷑: Uel dũ ante faciem hastȩ resistit᷑.
nequaꝗͣ. ex occulto ueniens sagitta uideat᷑.
Sepe enim temptationẽ ꝓponit de libidine:
& subito fraudulentius cessans. elationẽ
suggerit de seruata castitate. Et st̃ ñ¬
nulli qui dũ multos ex castitatis arce
in elationis foueã cecidisse conspiciunt:
uitȩ suȩ custodiã negligentes. in ĩmun-¬
ditiã libidinis demergunt᷑. Sunt uͦ edi-¬
uerso nontulli. qui dũ libidinis ĩmun-¬
ditiã fugiunt: ꝑ castitatis culm̃ in uora¬
ginẽ elationis ruunt. Quasi gͦ aꝑte ferieis
hasta ẽ culpa de uitio: & quasi ex occulto

Expanded text:
sagitta per insidias impetit, quando ei sagitta per insidias impetit, quando ei hostis callidus sub virtute vitium abscondit. Hasta autem cominus vulnerat, cum manifesta nequitia etiam scientem tentat. 82. Saepe vero coelesti militi uno eodemque tempore utrumque ab hoste objicitur, ut in qualibet una percussione perimatur. Dolosus namqueto sagitta metuitur, minus ante faciem hasta timeatur; vel dum ante faciem hastae resistitur, nequaquam ex occulto veniens sagitta videatur. Saepe enim tentationem proponit libidinis, et subito fraudulentius cessans, elationem suggerit de servata castitate. Et sunt nonnulli qui dum multos ex castitatis arce in elationis foveam cecidisse conspiciunt, vitae suae custodiam negligentes, in immunditiam libidinis demerguntur. Sunt vero e diverso nonnulli qui dum libidinis immunditiam fugiunt, per castitatis culmen in voraginem elationis ruunt. Quasi ergo aperte feriens hasta est culpa de vitio, et quasi ex occulto
Abbreviated transcription (Latin):
fugã uertit᷑: resistentis exercitꝰ constipata
unianimitas sine labore dissipet᷑. Hostis
itaq callidus. contra cęlestẽ militẽ diu̾sa¬
ꝑsecutionũ uulnera exquirens. mͦ ex pha¬
retra ꝑ insidias eũ saguta uulnerat: mͦ
ante eius faciem hastam uibrat: qr uideł.
uitia. & alia sub uirtutũ specie cõntegit:¬
& alia ut sunt aꝑta eiꝰ oculis opponit.
Ubi enim infirmati dĩ militẽ conspicit.¬
illic fraudis uelamina ñ reqͥrit. Ubi aũ
sibi resistere fortẽ considerat: illic contra
uires ꝓculdubio dolos parat. Nã cũ in¬
firmũ quẽpiam in carnis illecebrã uid&:
aꝑte spetiem corporis quȩ concupisci ua¬
leat eius optutib obicit. Si aũ fortasse
ualidũ contra auaritiã cernit. importu-¬
ne eiꝰ cogitationib domesticoꝵ suoꝵ inopi¬
ã suggerit: ut dũ mens ad ꝓuisionis curã
quasi ꝑie flectitur: seducta furtim in re-¬
rũ ambitu iniq rapiat᷑. E quum gͦ dĩ

Expanded text:
fugam vertitur, resistentis exercitus constipata fugam vertitur, resistentis exercitus constipata unanimitas sine labore 1033 dissipetur. Hostis itaqpercussionum vulnera exquirens, modo ex pharetra per insidias eum sagitta vulnerat, modo ante ejus faciem hastam vibrat: quia videlicet vitia, et alia sub virtutum specie contegit, et alia ut sunt aperta ejus oculis opponit. Ubi enim infirmari Dei militem conspicitillic fraudis velamina non requirit. Ubi autem sibi resistere fortem considerat, illic contra vires procul dubio dolos parat. Nam cum infirmum quempiam in carnis illecebra videt, aperte speciem corporis quae concupisci valeat ejus obtutibus objicit. Si autem fortasse validum contra avaritiam cernit, importune ejus cogitationibus domesticorum suorum inopiam suggerit, ut dum mens ad provisionis curam quasi pie flectitur, seducta furtim in rerum ambitu inique rapiatur. Equum ergo Dei
Abbreviated transcription (Latin):
accepi. Ter uirgis cesus sũ: semel lapidatꝰ
sũ. Ter naufragium feci: nocte & die in
ꝓfundo maris fui: & cetera quȩ ipse tole¬
rare potuit: & nos enumerare lassamur.
Sed quomodo eidẽ gladio in proximi di¬
lectione ñ cedat: post multa ipse subiun¬
gat. Pret̃ illa quȩ extrinsecus st̃ instantia
mea cotidiana: sollicitudo om̃iũ eccłiaꝵ.
Equus gͦ dĩ & gladio ꝑcutit᷑. nec tam̃ ꝑ¬
cussione eadem ã cursu ꝓhibet᷑: dũ for¬
tis spiritalis certaminis miles. & ipse
uulnera ab hoste suscipit. & tam̃ ad
salutẽ alios stringit. Sed erga tam durũ
cȩlestis militis pectus. antiquus hostis tanto
acutiora spicula ꝑquirit: quanto se despici
robustius conspicit. Vnde & sequitur.¬
sc̃ȩ mentis studiũ contra se & aliis ꝓdesse:
multiplicata hanc satagit temptatione
confundere. Vnde seꝑe contitigit. ut
hii qui regendis aliis presunt. temptatio-¬
nũ certamina fortiora patiant᷑: quatenꝰ
corporalium more belloꝵ dũ dux ipse ad

Expanded text:
gis caesus sum, semel lapidatus sum, ter naufragium feci, nocte et die in profundo maris fui , et caetera, quae ipse tolerare potuit, et nos enumerare lassamur. Sed quomodo eidem gladio in proximi dilectione non cedat, post multa ipse subjungit: Praeter illa quae extrinsecus sunt, instantia mea quotidiana, solicitudo omnium Ecclesiarum . Equus ergo Dei gladio percutitur, nec tamen percussione eadem a cursu prohibetur, dum fortis spiritalis certaminis miles et ipse vulnera ab hoste suscipit, et tamen ad salutem alios stringit. Sed erga tam durum coelestis militis pectus antiquus hostis tanto acutiora spicula perquirit, quanto se despici robustius conspicit. Unde et sequitursanctae mentis studium contra se et aliis prodesse, multiplicata hanc satagit tentatione confodere. Unde saepe contingit ut hi qui regendis aliis praesunt tentationum certamina fortiora patiantur, quatenus corporalium more bellorum dum dux ipse ad
Abbreviated transcription (Latin):
insaniam ꝑtrahunt. quasi bestiali clamore
confundunt. Inanis nãq gła. deuictũ cor
quasi ex ratione solet exhortari: cũ dicit.
Debes maiora appetere: ut qͦ potestate ualueris
multos excedere: eo etiã ualeas & plurib ꝓdes

Expanded text:
insaniam pertrahunt, quasi bestiali clamore insaniam pertrahunt, quasi bestiali clamore confundunt. Inanis namque gloria devictum cor quasi ex ratione solet exhortari, cum dicit: Debes majora appetere, ut qua potestate valueris multos excedere, eo etiam valeas et pluribus
Abbreviated transcription (Latin):
orit᷑: quia turbata mens quo inordinate¬
se concutit. eo addicendo confundit᷑. &
cũ dulcedinẽ tranquillitatis amiserit.
nichil hanc nͥ ex ꝑturbatione subsequens
meror pascit. Tristitia quoq ad auaritiã
diriuat᷑: qr dũ confusũ cor bonũ leticiȩ
in semet ipso intus amiserit: unde conso¬
lari debeat foras quęrit: & tantomagis
exteriora bona adipisci desiderat:. qͣnto
gaudiũ ñ habet ad qd̃ intrinsecus recur¬
rat. Post hȩc uͦ duo carnalia uitia: id ẽ
uentris ingluiues & luxuria suꝑsunt.
S cunctis liquet. qd̾ de uentris ingluuiȩ
luxuria nascit᷑: dũ in ipsa distributione
mẽbroꝵ. uentri genitalia subnixa uideant᷑.
Unde dũ unũ mnordinate reficit᷑ : aliud
ꝓculdubio ad contumelias excitat᷑. Bene
aũ duces exhortari dicti st̃. exercitꝰ ulu¬
lare: qr prima uitia deceptȩ menti qͣsi
sub quadã ratione se inserunt: s innu¬
mera quȩ sequunt᷑ dũ hanc ad omnẽ

Expanded text:
oritur, quia turbata mens quo se inordinatoritur, quia turbata mens quo se inordinate concutit, eo addicendo confundit: et cum dulcedinem tranquillitatis amiserit, nihil hanc nisi ex perturbatione subsequens moeror pascit. Tristitia quoque ad avaritiam derivatur, quia dum confusum cor bonum laetitiae in semetipso intus amiserit, unde consolari debeat foris quaerit; et tanto magis exteriora bona adipisci desiderat, quanto gaudium non habet ad quod intrinsecus recurrat. Post haec vero duo carnalia vitia, id est ventris ingluvies et luxuria, supersunt. Sed cunctis liquet quod de luxuria nascitur, dum in ipsa distributione membrorum ventri genitalia subnixa videantur. Unde dum unum inordinate reficitur, aliud procul dubio ad contumelias excitatur. Bene autem duces exhortari dicti sunt, exercitus ululare, quia prima vitia deceptae menti quasi sub cauda se inserunt, sed innumera quae sequuntur, dum hanc ad omnem
Abbreviated transcription (Latin):
mentis. inconsideratio. inconstantia. pre¬
cipitatio. amor sui. odium dĩ. affectus
presentis scłi horror aũ uel desperatio
futurȩ uitȩ generat᷑. Quia gͦ septẽ prin¬
cipalia uitia tantã de se uitioꝵ multitu¬
dinẽ ꝓferunt: cũ ad cor ueniunt. quasi
subsequentis exercitꝰ cat̾uas tͣhunt. Ex qͥb
uideł septẽ: quinq spiritalia. duoq car
bi cognatione iungit᷑: ut ñ nisi unũ de
altero ꝓferat᷑. Prima namq suꝑbiȩ sobo¬
les inanis est gła: quȩ dũ oppressã m̃tẽ
corruꝑit. mox inuidiã gignit᷑. quia ni¬
mirũ dũ uani nominis p̾otentiã appetit:
ne quis hanc alius adipisci ualeat tabes¬
cit. Inuidia quoq irã generat: qr quanto
interno liuoris uulnere animus sauciat᷑:
tanto etiã mansuetudo tranquillitatis amit¬
tit᷑: & quia quasi dolens mẽbrũ tangit᷑
idcirco opposite actionis manus. uelut
grauius pressa sentit᷑. Ex ira quoq tristitia

Expanded text:
mentis, inconsideratio, inconstantia, praementis, inconsideratio, inconstantia, praecipitatio, amor sui, odium Dei, affectus praesentis saeculi, horror autem, vel desperatio futuri generatur. 3. Quia ergo septem principalia vitia tantam de se vitiorum multitudinem proferunt, cum ad cor veniunt, quasi subsequentis exercitus catervas trahunt. Ex quibus videlicet septem quinque spiritalia, duoque carbi cognatione jungitur, ut non nisi unum de altero proferatur. Prima namque superbiae soboles inanis est gloria, quae dum oppressam mentem corruperit, mox invidiam gignit, quia nimirum dum vani nominis potentiam appetit, ne quis hanc alius adipisci valeat tabescit. Invidia quoque iram generat, quia quanto in erno livoris vulnere animus sauciatur, tanto etiam mansuetudo tranquillitatis amittitur; et quia quasi dolens membrum tangitur, idcirco oppositae actionis manus velut gravius pressa sentitur. Ex ira quoque tristitia
Abbreviated transcription (Latin):
ritia. uentris ingluuies: luxuria. Nam
quia his septẽ suꝑbiȩ uitiis nos captos
doluit: id circo redemptor nr̃ ad spiritale
liberationis preliũ. spu septiformis gr̃ȩ
plenus uenit. Seo habent contra nos hȩc
singula uitia exercitũ suũ. Nã de in ani
gła: inobedientia. iactantia: hẏpocrisis.
contentiones. ꝑtinatiȩ. discordiȩ: & no-¬
uitatũ presumptiones oriunt᷑. De inuidia:
odium. susurratio. detractio: exultatio
in adũsis proximi: afflictio aũ in ꝓsꝑis
tumeliȩ. clamor. indignatio. blasphemiȩ
ꝓferunt᷑. Dde tristitia: malitia. rancor. pu¬
sillanimitas. desperatio ⁊ torpor circa p̾¬
cepta: uagatio mentis erga illicita nascit᷑.
De auaritia. ꝓditio. fraus. fallatia. ꝑiuria.
inquietudo. uolentia: & contra miscdiam
obdurationes cordis oriunt᷑. de uentris
ingluuiȩ: inepta leticia. scurrilitas. ĩ mun¬
ditia. multiloquiũ: hebetudo sensus circa
intelligentiã ꝓpagat᷑. De luxuria: cecitas

Expanded text:
ritia, ventris ingluvies, luxuria. Nam ritia, ventris ingluvies, luxuria. Nam quia his septem vitiis superbiae nos captos doluit, idcirco Redemptor noster ad spiritale liberationis praelium, Spiritu septiformis gratiae plenus venit. Sed habent contra nos haec singula exercitum suum; nam de inani gloria inobedientia, jactantia, hypocrisis, contentiones, pertinaciae, discordiae, et novitatum praesumptiones oriuntur. De invidia odium, susurratio, detractio, et exsultatio in adversis proximi, afflictio autem in prostumeliae, clamor, indignatio, blasphemiae proferuntur. De tristitia malitia, rancor, pusillanimitas, desperatio, torpor circa praecepta, vagatio mentis erga illicita nascitur. De avaritia proditio, fraus, fallacia, perjuria, inquietudo, violentiae, et contra misericordiam obdurationes cordis oriuntur. De ventris ingluvie inepta laetitia, 262 scurrilitas, immunditia, multiloquium, hebetudo sensus circa intelligenda propagatur. De luxuria caecitas
Abbreviated transcription (Latin):
tia quippe uitia. quȩ inuisibili contra
nos prelio. regnanti suꝑ se spũ suꝑbiȩ
militant: alia more ducũ preeunt: alia
more exercitus subsequunt᷑. Neq enim
culpȩ om̃s pari accessu cor occupant: sed
dũ maiores & pauce neglectã mentẽ p̃¬
ueniunt: minores & innumere ad illã
se cateruatim fundunt. Ipsa nãq uitioꝵ
regina suꝑbia. cũ deuictũ plene cor cę¬
perit: mox illud septẽ principalib uitueᷤ.
quasi quibusdã suis ducib deuastandũ
tradit. Quos uidelicet duces exercitus
sequit᷑: quia ex eis ꝓculdubio ĩportunȩ¬
uitioꝵ multitudines oriunt᷑. Qd̃ melius
ostendimus: si ipsos duces atq exercitum
specialiter ut possumus enumerando
ꝓferamus. Radix quippe cuncti mali su
ꝑbia est: de qua scriptura attestante dr̃.
nitiũ omĩs peccati suꝑbia ẽ. Prime aũ eius
soboles. septẽ nimirũ principalia uitia de
hac uirulenta radice ꝓferunt᷑: scilicet
inanis gła: inuidia. ira. tristitia. aua¬

Expanded text:
tia quippe vitia, quae invisibili contra nos praelio regnanti super se superbiae militant, alia more ducum praeeunt, alia more exercitus subsequuntur. Neque enim culpae omnes pari accessu cor occupant. Sed dum majores et paucae neglectam mentem praeveniunt, minores et innumerae ad illam se catervatim fundunt. Ipsa namque vitiorum regina superbia cum devictum plene cor ceperit, mox illud septem principalibus vitiis, quasi quibusdam suis ducibus devastandum tradit. Quos videlicet duces exercitus sequitur, quia ex eis procul dubio importunum multitudines oriuntur. Quod melius ostendimus, si ipsos duces atque exercitum specialiter, ut possumus, enumerando proferamus. Radix quippe cuncti mali subia est: de qua Scriptura attestante dicitur: Initium omnis peccati superbia est . Primae autem ejus soboles, septem nimirum principalia vitia, de hac virulenta radice proferuntur: scilicet inanis gloria, invidia, ira, tristitia, ava
Abbreviated transcription (Latin):
dicator. atq in ꝑsequutionis bello dux
fidei qualem se possit exhibere narrauimꝰ.
nẽ sub huius equi spetie unũquẽq xp̃i
militẽ describamus: ut & qui ad p̃dicatio¬
nis culmen nec dũ se ꝑuenisse considerat.
hac tam̃ uoce dominica si iam bene uiue¬
re cȩperit. expressũ se eẽ cognoscat: qua¬
tinus hinc colligat quantũ dõ notus sit
si ad maiora ꝑuenerit: quẽ signate ds
eloqui nec in minmis pretermittit. Sin¬
gula itaq ꝗ̃ de ęquo dicta sunt repeten¬
tes. intimemus quomͦ miles di a prime¬
ua conuersatione ꝓficiat: quomͦ a mini¬
mis ad maiora succrescat: uel quib gra¬
dib ab infimnis ad suꝑna ꝑueniat. dicat᷑¬

Expanded text:
dicator atque in persecutionis bello dux fidei, qualem se possit exhibere narravimus, nunc sub hujus equi specie unumquemque Christi militem describamus, ut et qui ad praedicationis culmen necdum se pervenisse considerat, hac tamen voce dominica, si jam bene vivere coeperit, expressum se esse cognoscat, quatenus hinc colligat quantum Deo notus sit, si ad majora pervenerit, quem signanter Deus eloqui nec in minimis praetermittit. Singula itaque quae de equo dicta sunt repentes, intimemus quomodo miles Dei a primaeva conversatione proficiat, quomodo a minimis ad majora succrescat, vel quibus gradibus ab infimis ad superna perveniat. Dicat
Abbreviated transcription (Latin):
ueritas dicit. Cecus si ceco ducatũ prestet:
ambo in foueã cadũt. hos aũ duces exer-¬
citus sequit᷑. prauoꝵ scilicet turba: quȩ
iniquis eoꝵ preceptionib famulat᷑. Notan¬
dũ quoq qd duces exhortari. exercitũ uͦ
dicit ululare: quia uideł. hii qui infide¬
lib uel hereticis presunt. praua quȩ tene¬
ri precipiunt. quasi ex ratione ꝑsuadent.
Turba uͦ eis subdita. quia sine iuditio eoꝵ
uoces sequit᷑: dũ ꝑ confusionis insaniam
ꝑstrepit. bestiali mente ululare ꝑhibetur.
Lupis quippe ꝓpriȩ ululatus cõnuenit. &¬
quia cateruę repboꝵ. contra uitã moresq
fidelium sola rãpacitate inhiant: quasi ꝑ
considerat. quid uel auctores erroꝵ contͣ
electos ualeant precipere: uel turba eis
subdita quã possit immaniter insanire.
Hauc exhortationẽ ducum odorabat᷑ paulus:
cũ diceret. ꝑ dulces sermones & benedic¬
tiones: seducunt corda in nocentiũ. Hunc
ululatũ exercitus odorabat᷑ dicens. Intra¬

Expanded text:
 Caecus si caeco ducatum praebet, ambo in foveam cadunt . Hos autem duces exercitus sequitur pravorum scilicet turba, quae iniquis eorum praeceptionibus famulatur. Notandum quoque quod duces exhortari, exercitum vero dicit ululare, quia videlicet hi qui infidelibus vel haereticis praesunt prava quae teneri praecipiunt quasi ex ratione persuadent. Turba vero eis subdita, quia sine judicio eorum voces sequitur, dum per confusionis insaniam perstrepit, bestiali mente ululare perhibetur. Lupis quippe proprie ululatus convenit. Et quia catervae reproborum contra vitam moresque fidelium sola rapacitate inhiant, quasi peconsiderat quid vel auctores errorum contra electos valeant praecipere, vel turba eis subdita quam possit immaniter insanire. Hanc exhortationem ducum odorabatur Paulus, cum diceret: Per dulces sermones et benedictiones seducunt corda innocentium . Hunc ululatum exercitus odorabatur, dicens: Intra
Abbreviated transcription (Latin):
gula fodiat. Ipse nãq discipulis dicit.
Hȩc cogitate quȩ & didicistis & accepistis.
& audistis & uidistis in me: hȩc agite. &
exemplo sui oꝑis alios corrigit: nimirum
adhuc subtilius de huius ungulȩ effossi¬
one tractemus. Scĩ enĩ uiri quauis intento
ĩtis oculo in suꝑnis euigilent: quamins
cuncta ꝗ̃ in ima pret̾fluunt pede rigidi
contemptus calcent: ex corruptione tam̃¬
cũq foras aliis ad appetenda cęlestia ꝑsua¬
dent: semet ipsos seꝑ intrinsecus subtili in¬
quisitione discutiunt: ne qua immorante
inquisitione forti. terrenas in se cogitatione ᷤ¬

Expanded text:
gula fodiat. Ipse namque discipulis dicit: gula fodiat. Ipse namque discipulis dicit: Haec cogitate, quae et didicistis et accepistis et audistis et vidistis in me, exemplo sui operis alios corrigit, nimirum adhuc subtilius de hujus ungulae effossione tractemus. Sancti enim viri quamvis intento mentis oculo in superna evigilent, quamvis cuncta quae in ima praeterfluunt pede rigidi contemptus calcent; ex corruptione tamCumque foris aliis ad appetenda coelestia persuadent, semetipsos semper intrinsecus subtili inquisitione discutiunt, ne qua immorante inquisitione forti terrenas in se cogitatione
Abbreviated transcription (Latin):
diligunt aduentũ eius. Ac si dicat: sed
& om̃ib qui sibi de bona oꝑatione st̃ con¬
scii. Aduentum enĩ iudicis ñ diligunt:
nͥ qui in causa sua habere se iusticie meritũ
sciunt. Quia gͥ unde głat᷑ iustus. inde de¬
terret᷑ iniustus: dicat᷑ recte. gła narium
eiꝰ terror. Sed sc̃s iste predicator dũ uentu¬
rã głam prestolat᷑ : dũ uenire ante faciem
iudicis nitit᷑: dũq ã laboris sui adhuc
mercede differt᷑: in hac uita interĩ positꝰ.
quid agat audiamus. Sequit᷑. Gerram
boris fortitudo cognosci. Quid gͦ ꝑ ungulã:
ñ in predicatore sc̃o uirtutũ ꝑfectio demon¬
strat᷑ a. Qua uideł. ungula terrã fodit:
dũ de corde audientium. exemplo suoꝵ ope-¬
rũ terrenas cogitationes eicit. Vngula terrã
fodit: quia auditoꝵ corda ã scłarib curis
euacuat. cũ doctor bonus contẽpni scłm
oꝑe ostentat. Uideamus paulũ terram
cordis audientiũ. qua ostense uirtutis un¬

Expanded text:
diligunt adventum ejus . Ac si dicat: Sed diligunt adventum ejus . Ac si dicat: Sed et omnibus qui sibi de bona operatione sunt conscii. Adventum enim judicis non diligunt, nisi qui in causa sua se habere justitiae meritum sciunt. Quia igitur unde gloriatur justus, inde terretur injustus, dicatur recte Gloria narium ejus terror. Sed sanctus iste praedicator, dum venturam gloriam praestolatur, dum venire ante faciem judicis nititur, dumque a laboris sui adhuc mercede differtur, in hac vita interim positus quid agat audiamus. Sequitur: boris fortitudo cognosci. Quid ergo per ungulam, nisi in praedicatore sancto virtutum perfectio, demonatur? Qua videlicet ungula terram fodit, cum de corde audientium exemplo suorum operum terrenas cogitationes ejicit. Ungula terram fodit, quia auditorum corda a saecularibus curis evacuat, cum doctor bonus contemni saeculum opere ostentat. Videamus Paulum terram cordis audientium qua ostensae virtutis un
Abbreviated transcription (Latin):
retͥbutionis querit: & cause suȩ meritum
sciens. p̃sentiã iudicis expetit: eũq ut ue¬
niat in flãma ignis dans uindictã impiis
& contẽplationis suȩ speciẽ in retͥbutione
deferens piis. sũmo ardore concupiscit.
Ille uͦ qr iniusticiȩ suȩ meminit. uenire iu
dicium ꝑhorrescit: actusq suos examinari
metuit: quia dãpnari si examinent᷑ nouit.
Gła gͦ narium eius terror ẽ: qr iustꝰ inde głat᷑.
unde peccator addicit᷑. Uideamꝰ equũ quo¬
modo de his quȩ adhuc ñ uidet. iam ꝑ
nares spm trahit: uideamus quanta gła
attollitur. cũ iam uentura prestolatur.
Ecce labores suos intuens predicator egregiꝰ.
dicit. Ego iã delibor: & tempus meę reso¬
lutionis instat. Sonum certam̃ certaui:
cursũ consũmaui: fidẽ seruaui. de reliquo
reposita ẽ mͥ coro na iusticiȩ: quã redd&
mͥ dñs in illa die iustus iudex. Ubi ⁊ apte
subiungit. Non solũ aũ mͥ is & his qui

Expanded text:
retributionis quaerit; et causae suae meritum retributionis quaerit; et causae suae meritum sciens, praesentiam judicis expetit, eumque ut veniat in flamma ignis, dans vindictam impiis, et contemplationis suae speciem in retributionem deferens piis, summo ardore concupiscit. Ille vero qui injustitiae suae meminit, venire in judicium perhorrescit, actusque suos examinari metuit, quia damnari se, si examinentur, novit. Gloria ergo narium ejus terror est, quia justus inde gloriatur, unde peccator addicitur. Videamus equum quomodo de his quae adhuc non videt jam per nares spiritum trahit, videamus quanta gloria attollitur cum jam ventura praestolatur. Ecce labores suos intuens praedicator egregius dicit: Ego jam delibor, et tempus meae resolutionis instat. Bonum certamen cliquo reposita est mihi corona justitiae quam reddet mihi Dominus in illa die justus judex . Ubi et apte subjungit: Non solum autem mihi, sed et his qui
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ipse. Sepe enĩ id qd̾ non uidemꝰ odore
cõprehendimus: ita ut ñnulle res etiã cũ
longe iaceant. fraglantia nobis suȩ quali¬
tatis innotescant. Dũꝙ ꝑ nares spm̃n duci¬
mus: plerũq aliqua & inuisa prescimus.
humanitatis innotuit᷑: hȩc nimirũ ante
scła ex diuinitate presciuit. Qui unde
scit: quia ad ima de celestib uenit. Sc̃i etĩã
uiri quia ab illo audita crediderunt. ipsi
quoq etiã uentura presciunt. Dũq eius
fideliter preceptis inseruiunt: aduentũ
illius spe certa prestolantur. Unde &
hoc loco equi huius narib: predicatoris
sc̃i prescientia ac prestolatio designatur.
Dũ enim uenire extremũ iudicium. osten-¬
di cȩlestem patriam. ꝑsolui iustis p̾mia
appetit: quasi ꝑ nares spm̃ de futuris tra-¬
hit. Sed gła nariũ eus terror ẽ: qr iuisio¬
nẽ districti iudicis quã iustus uehem̃ter
expectat: in iustus uenire formidat. Iste
nãq labores suos considerans. mercedem

Expanded text:
r? Saepe enim id quod non videmus, odore comprehendimus, ita ut nonnullae res etiam cum longe jaceant, flagrantia nobis qualitatis suae innotescant; dumque per nares spiritum ducimus, plerumque aliqua et invisa praescimus. humanitatis innotuit, haec nimirum ante saecula ex divinitate praescivit. Qui unde aescivit, quia ad ima de coelestibus venit. Sancti etiam viri, quia ab illo audita crediderunt, ipsi quoque jam ventura praesciunt; dumque ejus fideliter praeceptis inserviunt, adventum illius spe certa praestolantur. Unde et hoc loco equi hujus naribus, praedicatoris sancti praescientia ac praestolatio designatur. Dum enim venire extremum di coelestem patriam, persolvi justis, praemia appetit, quasi per nares spiritum de futuris trahit. Sed gloria narium ejus terror est, quia visionem districti judicis, quam justus vehementer exspectat, injustus venire formidat. Iste namque labores suos considerans, mercedem
Abbreviated transcription (Latin):
s illa annua pluma describit᷑: quȩ laxa-¬
ta uetere penna renouat᷑. Et quidẽ do-¬
mesticis accipitrib quo melius plumescẽ
debeant: munita ac tepentia loca reqͥ¬
runt᷑. Agrestib uͦ moris est. ut flante
austro alas expandant: quatinꝰ eoꝵ m̃bra
ad laxandã pennã ueterem uenti tepore
concalescant. Cũ uͦ uentus deest. alis ꝯtͣ
radium solis expansis atq ꝑcussis tepentẽ
sibi aurã faciunt: sicq aꝑtis poris uel
ueteres exiliunt. uel noue succrescunt.
Quid ẽ gͦ accipitre in austro plumescere.

Expanded text:
sed illa annua pluma describitur, quae laxased illa annua pluma describitur, quae laxata veteri penna renovatur. Et quidem domesticis accipitribus quo melius plumescere debeant humida ac tepentia loca requiruntur. Agrestibus vero moris est ut flante Austro alas expandant, quatenus eorum membra ad laxandam pennam veterem venti tepore concalescant. Cum vero ventus deest, alis contra radios solis extensis atque percussis, tepentem sibi auram faciunt, sicque apertis poris vel veteres exsiliunt, vel novae succrescunt. Quid est ergo accipitrem in Austro plumescere,
Abbreviated transcription (Latin):
leant. cogitatione sollicita respicit: ex¬
hortationẽ ducum naris sagacitate de¬
prehendit. Et quia longe presciendo
subsequentiũ iniqͥtatũ confusionẽ conspicit:
quasi ululatũ exercitus odorando cognos¬
cit. Igit᷑ qr uel predicatorẽ dĩ. uel queli¬
bet sp̃iritalis certaminis militẽ. descͥptũ
equi narratione cognouimus: nẽ eundẽ
iterũ in auis significatione uideamus: ut
qͥ ꝑ equũ didicimus eiꝰ fortitudinẽ: etiã
ꝑ auem̃ discamus illius contẽplationem.
Q uia enĩ descripta equi magnitudine. au-¬
diuimus quantũ contͣ certamina uitioꝵ
uir sc̃s ꝑ pacientiã tolerat: nc̃ ꝑ auium
speciem cognoscamꝰ. quantũ ꝑ contẽpla¬
singulos pennã ueterẽ accipiter noua
nascente ꝓiciat. ac sine int̾missione plu¬
mescat: pene nullus ignorat. Non aũ
hic illud plumȩ tempus dr̃. qͦ in nido
uestit᷑ : qr tunc nimirũ adhuc uidelicet
pullus ad austrũ alas expandere ñ ualet:

Expanded text:
leant, cogitatione sollicita respicit. Exleant, cogitatione sollicita respicit. Exhortationem ducum naris sagacitate deprehendit, et quia longe prsubsequentium iniquitatum confusionem conspicit, quasi ululatum exercitus odorando cognoscit. Igitur quia vel praedicatorem Dei, vel quemlibet spiritalis certaminis militem descriptum equi narratione cognovimus, nunc eumdem iterum in avis significatione videamus, ut qui per equum didicimus ejus fortitudinem, etiam per avem discamus illius contemplationem. Quia enim per descriptam equi magnitudinem audivimus quantum contra certamina vitiorum vir sanctus per patientiam tolerat, nunc per avium speciem cognoscamus quantum per contemplasingulos pennam veterem accipiter nova nascente projiciat, ac sine intermissione plumescat, pene nullus ignorat. Non autem hic illud plumae tempus dicitur, quo in nido vestitur, quia tunc nimirum adhuc videlicet pullus ad Austrum alas expandere non valet,
Abbreviated transcription (Latin):
exhortari: cũ dicit. Ad esum ds munda
omĩa condidit᷑: & qui saciari cibo respuit.
qͥd aliud quã muneri concesso contͣdicit.¬
Luxuria quoq deuictũ cor quasi ex ratio¬
ne solet exhortari: cũ dicit. Cur te in uo¬
luptate tua modo ñ dilatas: cũ qͥd te seqͣ¬
tͣ ignoras as Acceptũ tempus in desideriis
ꝑdere ñ debes: quia ꝗͣ. citius ꝑtranseat
nescis. Si enĩ misceri ds̃ hominẽ in uolup¬
tate coitus nollet: in ipso humani gene¬
ris exordio. masculũ & feminã ñ fecisset.
Hec ẽ ducũ exhortatio: quȩ dũ incaute ad
secretũ cordis adimitit᷑: familiarius iniqͣ
ꝑsuader. Quã uideł. exercitus ululans
sequit᷑: qr infelix anima semel principali¬
b uitiis capta. dũ multiplicatis iniqͥtatib
in insaniã uertit᷑: ferali iã ĩmanitate uasta
t᷑. Sed miles dĩ quia sollert̃ p̃uidere uitioꝵ
certamina nitit᷑: bellũ ꝓcul odorat᷑. Quia
mala preeuntia qͥd menti ꝑsuadere ua¬

Expanded text:
exhortari, cum dicit: Ad esum omnia munda exhortari, cum dicit: Ad esum omnia munda Deus creavit, et qui satiari cibo respuit, quid aliud quam muneri concesso contLuxuria quoque devictum cor quasi ex ratione solet exhortari, cum dicit: Cur te in voluptate tua modo non dilatas, cum quid te sequatur ignoras? Acceptum tempus in desideriis perdere non debes, quia quam citius pertranseat nescis. Si enim misceri Deus hominem in voluptate coitus nollet, in ipso humani generis exordio masculum et feminam non fecisset . Haec est ducum exhortatio, quae dum incaute ad secretum cordis admittitur, familiarius iniqua persuadet. Quam videlicet exercitus ululans sequitur, quia infelix anima semel a principalibus vitiis capta, dum multiplicatis iniquitatibus in insaniam vertitur, ferali jam immanitate vastat . Sed miles Dei, quia solerter praevidere vitiorum certamina nititur, bellum procul odoratur, quia mala praeeuntia, quid menti persuadere va
Abbreviated transcription (Latin):
nor esa Cur gͦ eis uł ȩqͣlis uł suꝑior ñ es  Qn¬
ta uales quȩ ipsi ñ ualent᷑. Non gͦ tͥ aut suꝑio¬
res ẽẽ. aut etiã equales debent. Ira etiã deuictũ
cor. qͣsi ex ratione solet exhortari: eũ dicit.
Quȩ erga te agunt᷑ eqͣnimit̾ ferri ñ possunt.
hȩc immo pacient̃ tolerare peccatũ ẽ: qr & si
ñ eis cũ magna exasꝑatione resistit᷑: contͣ te de¬
inceps sine mensura cumulant᷑. Tristicia qͦ
deuictũ cor quasi ex ratione solet exhortari.
cũ diẽ. Quo habes unde gaudeas: cũ tanta ma¬
la de proximis portas s Perpende cum quo
merore om̃s intuendi sunt: qui in tanto
contra te amaritudims felle uertuntur.
Auaritia quoq deuictũ animũ quasi ex
ratione solet exhortari: cũ dicit. Ualde
sine culpa ẽ. qd̾ quȩdã habenda concu-¬
piscis: quia ñ multiplicari appetis. sed
egere ꝑtimescis: & qd̾ male alius retinet.
ip̃se melius expendis. Uentris quoq in¬
gluuies deuictũ cor quasi ex ratione sol&e

Expanded text:
lis vel superior non es? Quanta valent quae ipse non vales? Non ergo tibi aut superiores esse aut etiam aequales debent. Ira etiam devictum cor quasi ex ratione solet exhortari, cum dicit: Quae erga te aguntur aequanimiter ferri non possunt; haec imo patienter tolerare peccatum est, quia si non eis cum magna exasperatione resistitur, contra te deinceps sine mensura cumulantur. Tristitia namque devictum cor quasi ex ratione solet excitari, cum dicit: Quare habes unde gaudeas, cum tanta mala de proximis portas? Perpende cum quo moerore intuendi sunt qui in tanto contra te amaritudinis felle vertuntur. 5. Avaritia quoque devictum cor quasi ex ratione solet exhortari, cum dicit: Valde sine culpa est quod quaedam habenda concupiscis, quia 263 non multiplicari appetis, sed egere pertimescis. Quare quod male alius retinet, ipse melius expendis. Ventris quoque ingluvies devictum cor quasi ex ratione solet
Abbreviated transcription (Latin):
quã suãuia iã de internis odoret᷑. cũ tot
adũsa in exteriorib patit᷑: recte subiungit.¬
uocabulo narium. aliquando fatiutas:
aliqͣndo antiqui hostis instigatio: aliqͣn¬
do uͦ p̾scientia solet intelligi. Narib nãq
fatuitas designat᷑: sic̃ iã superius salomone
attestante docuimus. qui ait. Circulus
aureus in narib suis: mulier pulera &
fatua. Narium noĩe exalantes insidiȩ.
atq instigatio antiqui hostis accipit᷑: qd̾
in hoc eodẽ libro de illo dñs aitestat᷑ dicets.
De narib eius ꝓcedit fumus. Ac si dicat.
De ꝑuersa instigatione illius. in humanis
cordib caligo nequissime cogitationis sur-¬
gi: ꝑ quã uidentium oculi tenebrescant.
Narib quoq prescientia designat᷑: sicut ꝑ¬

Expanded text:
quam suavia jam de internis odoretur, cum tot quam suavia jam de internis odoretur, cum tot adversa in exterioribus patitur, recte subjungitvocabulo narium aliquando fatuitas, aliquando antiqui hostis instigatio, aliquando vero praescientia solet intelligi. Naribus namque fatuitas designatur, sicut jam superius Salomone attestante docuimus qui ait: Circulus aureus in naribus suis mulier pulchra et fatua . Narium nomine exhalantes insidiae atque instigatio antiqui hostis accipitur, quod in hoc eodem libro de illo Dominus attestatur, dicens: De naribus ejus procedit fumus . Ac si dicat: De perversa instigatione illius in humanis cordibus caligo nequissimae cogitationis surgit, per quam videntium oculi tenebrescunt. Naribus quoque praescientia designatur, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlestib inherens. mox quantȩ sit sublimi-¬
tatis ostentat: & pulsatus. alis in altũ rapit᷑:
qͥ quietꝰ in iis torpuisse credebat᷑. de
hoc gͦ equo. id ẽ predicatore suo. beato iob
dñs dicit. Numqͥd suscitabis eũ quasi lo¬
custas. subaudis. ut ego. qͥ eo illũ ad
altiora excitando subleuo: quo grauiore
ꝑsequutionis ęstu excrutiari ꝑmit̾to ÷ ut
tc̃ in illo robustior uirtus euigilet. cũ se
ei ardentior infideliũ crudelitas illidit:
Sed cũ multa exterius sc̃s predicator patit᷑.
cũ dira. ꝑsequentium uexatione cruciat᷑:
qͥs intueri ualet qͥd ẽ qd̾ intus conspicit.
qͥ tot sua exterius dãpna ñ sentit o Nisi
enĩ essent mira quȩ salubrit̃ intꝰ pascerens:
ea ꝓculdubio quȩ admouent᷑ exterius.
usq ad cor torm̃ta ꝑuenirent. Sed in arce
spei se animꝰ subleuat: & idcirco obiecte
obsidionis iacula minime formidat. Unde
& hoc loco dñs ut ostendat equus iste

Expanded text:
coelestibus inhaerens, mox quantae sit sublimicoelestibus inhaerens, mox quantae sit sublimitatis ostendit; et pulsatus alis in altum rapitur, qui quietus in imis torpuisse videbatur. De hoc ergo equo, id est praedicatore suo, beato Job Dominus dicit: Nunquid suscitabis eum quasi locustas? Subaudis ut ego, qui eo illum ad altiora excitando sublevo, quo graviore persecutionis aestu excruciari permitto, ut tunc in illo robustior virtus evigilet, cum se ei ardentior infidelium crudelitas illidit. Sed cum multa exterius sanctus praedicator patitur, cum dira persequentium vexatione cruciatur, quis intueri valet quid est quod intus conspicit, qui tot sua exterius damna non sentit? Nisi enim essent mira quae salubriter intus pascerent, ea procul dubio quae admoventur exterius usque ad cor tormenta pervenirent. Sed in arce spei se animus sublevat, et idcirco objectae obsidionis jacula minime formidat. Unde et hoc loco Dominus, ut ostendat equus iste
Abbreviated transcription (Latin):
& ad alta uidendo subleuant᷑. Qui ĩ hac uita
positi. diu in contẽplatione mane̾ ñ possunt:
s qͣsi locustaꝵ more a saltu quẽ dederant. in
pedib suis se excipiunt: dũ post contẽpla¬
tionũ sublimia. ad necessaria actiuȩ uite
oꝑa reuertunt᷑. Nec tam̃ in eadẽ uita actiua
remanere contenti st̃: s dũ ad contẽplatio¬
nẽ desiderant̃ exiliunt: quasi rursus aera
uolantes petunt. Uitãq suã uelut locustȩ
ascendentes descendentes q ꝑagunt: dum
sine cessatione semꝑ & sũma uidere ambi¬
unt: & ad semet ipsos nat᷑e corruptibilis
Matutinis nãq horis. id ẽ teporis tẽpore. uix
a terra se subleuant: cũ uͦ estus exarserit.
tanto altius quanto alacrius uolant.
Ses aũ quisq p̃dicator. cũ quieta fidei tẽpo¬
ra conspicit. humilis ac despectus aspicit᷑:
& locustȩ more quasi uix ã terra subleuat᷑.
Si aũ ꝑsequutionis ardor incandeat. corde

Expanded text:
et ad alta vivendo sublevantur. Qui in hac vita et ad alta vivendo sublevantur. Qui in hac vita positi, diu in divina contemplatione manere non possunt, sed, quasi locustarum more, a saltu quem dederant in pedibus suis se excipiunt, dum post contemplationum sublimia ad necessaria activae vitae opera revertuntur, nec tamen in eadem vita activa remanere contenti sunt. Sed dum ad contemplationem desideranter exsiliunt, quasi rursus aera volantes 1019 petunt; vitamque suam quasi locustae ascendentes descendentesque peragunt, dum sine cessatione semper et summa videre ambiunt, et ad semetipsos naturae corruptibilis Matutinis namque horis, id est teporis tempore vix a terra se sublevant; cum vero aestus exarserit, tanto altius, quanto alacrius volant. Sanctus autem quisque praedicator dum quieta fidei tempora conspicit, humilis ac despectus aspicitur, et locustae more quasi vix a terra sublevatur. Si autem persecutionis ardor incaleat, corde