comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
non nos nouit uidex lam pimiti funt: si eos non
nouit iudex. Quȩ ergo dictȩ sunt uae quas nouit
dñs: ipse hic dictae sit semitae. quo ait tu cog¬
nouisti semitas meas. Omĩs eñi semita: uia est.
Non oiñis uia. semita est: Quare ergo uiae illae
semitae sunt dictae. nisi quia angustę sunt:
Uia lata impiorũ. uia angusta iustorũ. Quae
uia: ipsae & uiae. quẽ ad modũ quȩ aeccła: ipsae
ȩccłae. & quod caelũ. ipsi caeli. Pluralit̾ dicunt᷑.
una est colũba mea una est matris suȩ: Propter
congregationes frat̾nas. ꝑ loca multae sunt ȩccłȩ
Ecclesiae inquit iudaeae . quȩ in xp̃o gaude¬
bant: quod ille qui nos ꝑ sequebat᷑. nunc euan¬
gelitat fidem. quã aliquando uastabat: & ra
me glorificabant dm̃. Ecclesias sic dixit Et
unãm ȩccłam sic dicit. Sine offensione estote
iudaeis & grecis & eccłae dĩ. Sic ergo & uiae &
uia. & semitae & semita. Quare semitȩ & quare

Expanded text:
non novit nos judex. Jam puniti sunt, si eos non non novit nos judex. Jam puniti sunt, si eos non novit judex. Quae ergo dictae sunt viae quas novit Dominus, ipsae hic dictae sunt semitae, cum ait. «Tu cognovisti semitas meas.» Omnis enim semita, via est; non omnis via, semita est. Quare ergo viae illae semitae sunt dictae, nisi quia angustae sunt? Via lata impiorum, via angusta justorum. 7. Quae via, ipsae et viae: quemadmodum quae Ecclesia, ipsae Ecclesiae; et quod coelum, ipsi coeli. Pluraliter dicuntur«Una est columba mea, una est matri suae» . Propter congregationes fraternas per loca, multae sunt Ecclesiae: «Ecclesiae,» inquit, «Judaeae quae in Christo, gaudebant quod ille qui nos persequebatur, nunc evangelizat fidem, quam aliquando vastabat; et in me glorificabant Deum» . Ecclesias sic dixit, et unam Ecclesiam sic dicit: «Sine offensione estote Judaeis, et Graecis, et Ecclesiae Dei» . Sic ergo et viae, et via; et semitae, et semita. Quare semitae, et quare
Abbreviated transcription (Latin):
pedes & cȩciderunt: nos aut̃ surrexiius & erecti
eũi ꝑseuerabit usq in finẽ issaluus erit: Illi me oppres¬
sum putabant: sed ego ambulabam Vbi ambulabã:
i semitis quas illi non uidebant. qui me captũ pu¬
tabant in semitis iustitiȩ tuȩ: in semitis p̃ceptoꝵ
tuorũ. Tu eni cognouisti seniitas meas. ꝑ secutor
non eas cognouit Nam ñ in eis nuhi inuideret.
sed ineis mecũ ambularet. Quȩ sunt istȩ senutae.
nisi uiae illȩ de quibus alio loco dicit᷑. nouit dñs
uiam iustorũ. & uia impiorũ peribit: Non dixit
uiam impiorũ non nouit. nouit iustorũ: impioꝵ
aut̃ peribit. Quod eñĩ non cognouit peribrt
Multis locis scripturae inuenimus quia dĩ cognos¬
cere: seruare est Dĩ agnoscere: custodire est:
Non agnoscere: dampnare est. Unde eni qui
nouit om̃ia: dicturus est infine. uon noui uosẽ
Non inde gaudeant & dicant ñ punimur: quia

Expanded text:
pedes, et ceciderunt; nos autem surreximus, et erecti pedes, et ceciderunt; nos autem surreximus, et erecti enim «perseveraverit usque in finem, hic salvus erit» . Illi oppressum me putabant, sed ego ambulabam. Ubi ambulabam? In semitis quas illi non videbant, qui me captum putabant; in semitis justitiae tuae, in semitis praeceptorum tuorum. «Tu» enim «cognovisti semitas meas;» persecutor non eas cognovit: nam non in eis mihi invideret, sed in eis mecum ambularet. Quae sunt istae semitae, nisi viae illae de quibus alio loco dicitur: «Novit Dominus viam justorum, et via impiorum peribit» ? Non dixit, Viam impiorum non novit: «Novit justorum, impiorum autem peribit». Quod enim non novit, perit. Multis locis Scripturae invenimus quia Dei agnoscere, servare est; Dei agnoscere, custodire est; non agnoscere, damnare est. Unde enim qui novit omnia, dicturus est in fine, «Non novi vos» ? Non inde gaudeant et dicant, Non puniemur, quia
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s dĩ. Merito eos pauperes spũ facere uolebat.¬
Beati pauperes spũ. qm̃ ipsorũ est regnũ cȩlorũ.
Beati gͦ pauperes spũ suo. diuites spũ dĩ. Om̃is enĩ
homo qui sp̃m suũ sequit᷑: suꝑbus est: Subde spm̃
tuũ: ut capiat spm̃ dĩ. Ibat in culmen : residat in
uallẽ. Si erat in culmen. denatat ab illo aqua
Sim uallẽ resederit: implebit᷑ ea & fit ille uent̃.
de quo scriptũ est. flumina aquȩ uiuę fluent de
uentre cius. Ergo dũ defecit ame sp̃s m̃s: in conspec¬
tu tuo adnuntiaui tribulationẽ meã. Humilis
factus confitens tibi. deficiente spũ meo. cũ sim
plenus spũ tuo. Et audiert̃ forte homines quia
defecit in me sp̃s iñs: & de sperauerunt de me & dixer̃t.
Coepimus es̃ & oppressimus eũ & tu cognouisti semi¬
tas meas. Illi me de iectum putabant. tu me. stantẽ
cernebas: Illi qui ꝑ sequebantur & conp̃henderant
implicatos putabant pedes ieos. Sed illis obligati st

Expanded text:
Spiritus Dei. Merito eos pauperes facere volebatSpiritus Dei. Merito eos pauperes facere volebat coelorum» . Beati ergo pauperes spiritu suo, divites Spiritu Dei. Omnis enim homo qui spiritum suum sequitur, superbus est. Subdat spiritum suum, ut capiat Spiritum Dei. Ibat in culmen, residat in valle. Si ierit in culmen, denatat ab illo aqua: si in valle resederit, implebitur ea, et fit ille venter de quo dictum est, «Flumina aquae vivae fluent de ventre ejus» . Ergo «dum defecit a me spiritus meus, in conspectu tuo annuntiavi tribulationem meam,» humilis factus, confitens tibi deficiente spiritu meo, cum sum plenus Spiritu tuo. 6. Et audierunt forte homines quia defecit in me spiritus meus, et desperaverunt de me, et dixerunt, Cepimus eum, oppressimus eum: «Et tu cognovisti semitas meas,» Illi me dejectum putabant, tu me stantem cernebas. Illi qui persequebantur et comprehenderant, implicatos putabant pedes meos: sed illis obligati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ꝑtendit a fine usq ad finẽ fortit̃: & disponit
om̃a suauit̃. Ergo intus est apud te. ante eum
effunde precẽ tuã. Ibi sunt aures eius. quia neq
Repetitio est: & in superiorib duob uersibus. & in
his consequentib sententiȩ duȩ sunt sed utraq bis
dicta. Vna est illa. uoce mea ad dnm̃ clamaui. uoce
mea ad dnm̃ deprecatus sũ. Altera est. effundo ante
eũ precẽ meã. tribulationẽ meã in conspectu eius
adnuntiabo. Quod est enĩ ante eũ. hoc est in con¬
spectu eius. & quod est precẽ meã effundã: hoc
est tribulationẽ meã ad nuntiabo. Quando hoc facis :
In ꝑsecutione positus loquit᷑: dũ deficit ame sp̃s m̃s
Quare defecit sp̃s tuus. omartyr in tribulatione
posite : Vt non mihi arrogẽ uires meas. ut sciam
quia alius in me operat᷑ ipsã uirtutẽ. Cũ autẽ
tradent uos iudicibus: sic monuit dñs quos marty¬

Expanded text:
quae «pertendit a fine usque ad finem fortiter, et disponit quae «pertendit a fine usque ad finem fortiter, et disponit omnia suaviter» . Ergo intus apud te, ante eum effunde precem tuam: ibi sunt aures ejus. «Quia nequRepetitio est, et in superioribus duobus versibus, et in his consequentibus; sententiae duae sunt, sed utraque bis dicta. Una est illa, «Voce mea ad Dominum clamavi, voce mea ad Dominum deprecatus sum:» altera est, «Effundam ante eum precem meam, tribulationem meam in conspectu ejus annuntiabo.» Quod enim est, «ante eum;» hoc est, «in conspectu ejus:» et quod est, «precem meam effundam;» hoc est, «tribulationem meam annuntiabo.» Quando hoc facis? In persecutione positus loquitur: «Dum defecit» «a me spiritus meus.» Quare defecit spiritus tuus, o martyr in tribulatione posite? Ut non mihi arrogem vires meas, ut sciam quod alius in me operatur ipsam virtutem. «Cum autem vos tradent judicibus» sic monuit Dominus quos marty
Abbreviated transcription (Latin):
elorũ. ubi eos confitebit᷑ ap̃s. Quo modo ees conses¬
sus est ap̃s. Uente benedisti patris inei paste regtũ
quod uobis paratũ est ab initio mundi. Confitebitur
illos ad dexterã positos. Videamꝰ si & timoris ualuam
ap̃o aperuert̃. quã diabolo clauserant. Vno eodẽq
loco dñs mon& hoc ut & diabolo claudat᷑. & sibi ape¬
riat᷑. Nolite inquit timere eos qui corpus occidunt.
animã autẽ non possunt occidere. Monuit ut ti¬
moris ualua. in faciem diabolo elideret᷑. Ergo nihil
est timendũ. Non ergo aperit᷑ aditus timoris ap̃o:
qui clausus est diabolo: Statim subietit tãquã dicens
eoclusisti illũ. aperi mihi. Sed eũ timete inquit.
qui hab& potestatẽ & animã & corpus occidere in
gehennã ignis. lam enĩ si credidisti. & aperiusti
xp̃o. claude contra diabolũ. Intus est xp̃s ibi habitat.
Effunde ante eũ precẽ tuã. noli quęrere ut delon¬
ge te exaudiat. Non enĩ longe est sapientia dĩ

Expanded text:
eos confessurus est? «Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi» . Confitebitur illos ad dexteram positos. Videamus si et timoris valvam Christo aperuerunt, quam diabolo clauserunt. Uno eodemque loco Dominus monet hoc, ut et diabolo claudatur, et sibi aperiatur. «Nolite,» inquit, «timere eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere:» monuit ut timoris valva in faciem diabolo elideretur. Ergo nihil est timendum? Non ergo aperitur aditus timoris Christo, qui clausus est diabolo? Statim subjecit, tanquam dicens, Exclusisti illum, aperi mihi: «Sed eum timete,» inquit, «qui habet potestatem et animam et corpus occidere in gehenna ignis» . Jam ergo si credidisti, et aperuisti Christo, claude contra diabolum. Intus est Christus, ibi habitat: effunde ante eum precem tuam, noli quaerere ut de longe te exaudiat. Non enim longe est Sapientia Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
up̃e intrit. Ecae martyres cliusert̃ ianuã contra dia¬
bolũ aep̃o aperuert̃. Promisit eis musta mundus ite
risert. l iusert̃ ualuã cupiditatisaduersus uabosuste
Mimetus est mundus iste. bestias ignosꝰ. qubes non
midleamꝰ si aperuer̃ illĩ ap̃o Qui confessulae inquit¬

Expanded text:
Christus intrat. Ecce martyres clauserunt januam contra diaChristus intrat. Ecce martyres clauserunt januam contra diabolum, Christo aperuerunt. Promisit eis multa mundus iste: riserunt, clauserunt valvam cupiditatis adversus diabolum. Minatus est mundus iste bestias, ignes, cruces: non Videamus si aperuer
Abbreviated transcription (Latin):
effunde ante illũ prȩcẽ tiũ & daude ostiu ne teretor
ingredut᷑. Temptator non cessit pulsare : ut inrũpat
Si c lausũ inuenerit : transit. Ideo apso quia innti pe¬
testite est. ostiũ claiudere ostiũ cordis: non pirietio
ibi eñ & cubiculũ. Quia ergo in potestite nr̃a est
hoc ostiũ claudere. neq detis inquit locũ diabolo
Et enĩ si intrauit & possidee adtende quii tũ negle¬
gent̃ diusisti aut claudere neglexcisti. Quid est autẽ
elaudere ostiũ : Hoc ostiũ tãquã diuas hab& iuilu is
cupidititis. & timoris. Aut cupis aliquid terrenũ &
bac intrac. aut times aliquid terrenũ & ha intrat
Timoris ergo & cupiditatis unuĩ elaude contra dia¬
bolũ. aperi ad apm Quomodo ipsis uiliuis aper isad
rpm Cupiendo regnũ celorũ. timendo igne gehen¬
nrũ. set cupidititẽ seculi diabolus intrit ꝑ desi¬
teporaliũ diubolus intrat ꝑ timore ignis a terit

Expanded text:
effunde ante eum precem tuam, et claude ostium, ne tentator effunde ante eum precem tuam, et claude ostium, ne tentator ingrediatur. Tentator non cessat pulsare, ut irrumpat; si clausum invenerit, transit. Ideo Apostolus, quia in nostra potestate est ostium claudere: ostium cordis, non parietum; ibi enim et cubiculum: quia ergo in potestate nostra est hoc ostium claudere, «Neque detis,» inquit, «locum diabolo» . Etenim si intravit et possedit, attende quia tu negligenter clausisti aut claudere neglexisti. 4. Quid est autem claudere ostium? Hoc ostium tanquam duas habet valvas; cupiditatis, et timoris. Aut cupis aliquid terrenum, et hac intrat; aut times aliquid terrenum, et hac intrat. Timoris ergo et cupiditatis januam claude contra diabolum, aperi ad Christum. Quomodo ipsas valvas aperis ad Christum? Cupiendo regnum coelorum, timendo ignem gehennarum. Per cupiditatem saeculi diabolus intrat, per desiimorem ignis aeterni
Abbreviated transcription (Latin):
dnm inquit deprecatus sũ. Clamor m̃s de precatio
mei. non conuitiũ. non murmur. non blasphemia.
conspectu eius. Quid est in conspectu eius: ubi uid&
Ubi autẽ non uid&: Ita cnĩ dicimꝰ ubi uid&. quasi
alicubi non uideit. Sed in isto cȩtu rerũ corporiliũ.
uident & homines. uident & animalia. Ille autẽ uid&:
& ubi homo non uid&. Nam cogitationẽ tuã. nullus
hominũ uid&. ds̃ autẽ uid& Ibi ergo effunde prȩcẽ
tuã ubi solus uid& ille qui remunerat. Nã in ab scon
tuũ. & mundas ubi rogas dm̃. Cũ autẽ oratis inquit
nolite esse sicut hypocritȩ qui stant in plateis & in
uicis orantes ut uideint᷑ ab hominibus Tu autẽ cũ
oraueris. intra incubiculũ tuũ & cliude ostiũ. &
deprecire dnm̃ dm̃ tuũ in occulto & qui uid& in oc¬
cultoredd& tibi. Si homines reddituri sunt
esfunde ante bomines prȩcẽ tuã. Si as̃ redditurusest

Expanded text:
Dominum,» inquit, «deprecatus sum:» clamor meus, deprecatio Dominum,» inquit, «deprecatus sum:» clamor meus, deprecatio mea; non convicium, non murmur, non blasphemia. conspectu ejus. Quid est, in conspectu ejus? Ubi videt, Ubi autem non videt? Ita enim dicimus, Ubi videt, quasi alicubi non videat. Sed in isto coetu rerum corporalium vident et homines, vident et animalia: ille autem videt et ubi homo non videt. Nam cogitationem tuam nullus hominum videt, Deus autem videt. Ibi ergo effunde precem tuam, ubi solus ille videt qui remunerat. Nam in abscondtuum, et mundes, ibi rogas Deum. «Cum autem oratis,» inquit, «nolite esse sicut hypocritae, qui stant in plateis et vicis orantes, ut videantur ab hominibus. Tu autem cum oras, intra in cubiculum tuum, et claude ostium, et deprecare Deum tuum in occulto; et qui videt in occulto, reddet tibi» . Si homines reddituri sunt, effunde ante homines precem tuam: si Deus redditurus est,
Abbreviated transcription (Latin):
significatione tim̃: agnus significat aliquid mnundũ
portus significat aliquid inmundũ. Agnus signifi¬
cit in nocentũ sapientiȩ ruminantis. porcus signisi¬
cit in munditiã stulticiȩ obliuiscentis. Breuis psalmꝰ
pre sollẽ prutate dictus est. indeamꝰ an possit &ũ
breuit̃ tractari
oce oea ao ouo claoratu. Sufficere
uoce ad dñm clamiui forte non frustra
additũ est mea. Multi enĩ damant ad
dnm non uoce sua sed uoce corporis sui
ꝑfidẽ. uoce sua non instrepitu labiorũ sed in asffec¬
tu cordis clamo& ad dnm̃. Non ubi homo audit
ds̃ ibi audit. Nisi uoce pulinonũ & later a adlir¬
guȩ dames homo tenon audit. Cogitatio tui
clamor est ad dñm: Uoce mea ad dnm clamaui
uoce mea adnm deprecatus sum Quoddiit
clamaui : exposuit cũ dixit depreuatus sũ. Clamant
enĩ ad dnm̃ & quiplas phemant: In superiori
uersu clamorẽ posuit in sequenti clamorẽ exposuit
Quasi exigeret᷑ quo clamore clamisti ad dnm: ad

Expanded text:
ficat aliquid mundum, porcus significat aliquid immundum: agnus significat innocentiam sapientiae ruminantis; porcus significat immunditiam stultitiae obliviscentis. Brevis Psalmus pro solemnitate dictus est; videamus an possit etiam breviter tractarioce mea ad Dominum clamavi.» Sufficeret, «Voce ad Dominum clamavi;» forte non frustra additum est, «mea.» Multi enim clamant ad Dominum, non voce sua, sed voce corporis sui. stus per fidem , voce sua, non in strepitu labiorum, sed in affectu cordis clamet ad Dominum. Non ubi homo audit, ibi Deus audit: nisi voce pulmonum et laterum et linguae clames, homo te non audit; cogitatio tua clamor est ad Dominum. «Voce mea ad Dominum clamavi; voce mea ad Dominum deprecatus sum.» Quod dixit, «clamavi;» exposuit, cum dixit, «deprecatus sum.» Clamant enim ad Dominum et qui blasphemant. In superiori versu clamorem posuit, in sequenti clamorem exposuit. Quasi exigeretur, Quo clamore clamasti ad Dominum? «Ad
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc est enĩ thesiurus desiderabilis. reqiieset in ore
sapientis. uir autẽ stultus gluttit illũ Breuiter
dixit. sapiens ruininat stultus non ruminat᷑
Hoc autẽ aꝑte & latine quid est: Sapiens cogitit
en quȩ audierit: stultus autẽ audita obliuioni tra
dit Neq ꝓpt̃ aliud in lege mundi ea dicti sunt ani¬
mulia quȩ ruminant: in munda quȩ ñ. ruminant
Na crertura dĩ om̃is mundi est. Artificidõ c mundus
est portus. quã agnus. Cterut eñ om̃iboni uildo
Et om̃is creatura dĩ bona est. Picit apło om̃i munda

Expanded text:
Hoc est enim, «Thesaurus desiderabilis requiescit in ore Hoc est enim, «Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis; vir autem stultus glutit illum:» breviter dixit, Sapiens ruminat, stultus non ruminat. Hoc autem aperte et latine quid est? Sapiens cogitat ea quae audierit; stultus autem audita oblivioni tradit. Neque enim propter aliud in Lege, munda ea dicta sunt animalia quae ruminant, immunda quae non ruminant : nam creatura Dei omnis munda est. Artifici Deo tam mundus est porcus quam agnus. Creavit enim omnia bona valde : et, «Omnis creatura Dei bona est,» dici
Abbreviated transcription (Latin):
non pro illo nomine quo xpiani sumꝰ: quare hoc nisi
ut impleretur. Singularis ego sũ donec transeam e
OLIEMPNITATI MARTYRUO SICUT
deuotio celebritatis ur̃ȩ : ita nr̃ȩ ser¬
uitutis sermo debet᷑. Sed meminisse
debemꝰ infirmitatis cõmunis. Primo quia & hono¬
rare oport& uerba prȩclara. sicut scriptũ est. Prae¬
clara autẽ uerba sapientiȩ sunt: dñi dĩ sunt. per
nos tãquã ꝑ uascula nobis ministrant᷑. Ꝙ si fictilu
sunt uasa. sed panis celestis. A postolus dicit. habemꝰ
thesaurũ istũ in uasis fictilibus: ut eminentia uir¬
tutis sit dĩ. Qui autẽ thesiurus. idem panis. Nam
si non idem ess& thesaurus & panis. non de ipsothes¬
auro alibi scriptũ ess&. Thesaurus desiderabilis. re¬
quiescit in ore sapientis. Uir autẽ stultus. glutat
illũ Unde ammonemꝰ caritatẽ ur̃am. ut ea quȩ
audiendo tã quã uentre memoriȩ conditis. rursus
reuoluendo & cogitando quodã modo ruminetis

Expanded text:
en pro illo nomine, quo christiani sumus. Quare hoc, nisi en pro illo nomine, quo christiani sumus. Quare hoc, nisi ut impleretur, «Singularis ego sum, donec transeam?» Solemnitati martyrum, sicut devotio celebritatis vestrae, ita nostrae seritutis sermo debetur. Sed meminisse debemus infirmitatis communis: primo quia et honorare oportet verba praeclara, sicut scriptum est, Praeclara autem verba sapientiae Domini Dei sunt. Per nos tanquam per vascula vobis ministrantur: et si fictilia sunt vasa, sed panis coelestis est. Apostolus dicit: «Habemus thesaurum istum in vasis fictilibus, ut eminentia virtutis sit Dei» . Qui autem thesaurus, idem et panis. Nam si non idem esset thesaurus et panis, non de ipso thesauro alibi scriptum esset: «Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis; vir autem stultus glutit illum» . Unde admonemus Charitatem vestram ut ea quae audiendo tanquam ventre memoriae conditis, rursus revolvendo et cogitando quodammodo ruminetis.
Abbreviated transcription (Latin):
& eũ qui testimoniũ ꝑhibelut. ñ. occidebant. Quia enĩ
si fier& impetus ꝓpt̾ ap̃m in iohannẽ : non negar&:
Erant quippe in illo uires magnȩ: quib appellatus
est amicus sponsi: Magna in illo grã: magna exxcellentia:
baptistai. Ergo in illũ impetus factꝰ est: qui . ñ. habebat
tales uires. fit impetꝰ in petrũ: non sit in iohannẽ
Et enĩ uires ipsas petrus post accepit: tunc aut̃ infirmꝰ
fuit : Prd xp̃i nomine ille int̾rogat᷑: qui uires. ñ. habe¬
bat: Ille qui habebat uires non patit᷑ psetutionẽ ꝓpiꝰ¬
xpm̃: ne ꝓ nomine ap̃i anteceder& axpm̃: Non ocadit᷑
a iudeis qui phibelut liberũ testimoniũ xp̃o que occider̃
iudȩi : & occidit᷑ ab hero de. quia dicebat ei non lico
tibi habere uxcorẽ fratris tui Neq enĩ frat̃ eius. sine
posteritate decesserat: Pro lege quidẽ ueritatis. pro
equitaite. pro iusticia. ideo ses ideo martyr. sed timen¬

Expanded text:
et eum qui testimonium perhibebat non occidebant. Quia enim et eum qui testimonium perhibebat non occidebant. Quia enim si fieret impetus propter Christum in Joannem, non negaret. Erant quippe in illo vires magnae, quibus appellatus est amicus sponsi Joan. III, 29. Magna in illo gratia, magna excellentia: Baptista» Matth. XI, 11. Ergo in illum impetus factus est, qui non habebat tales vires: fit impetus in Petrum, non fit in Joannem. Etenim vires ipsas Petrus post accepit; tunc autem infirmus fuit. Pro Christi nomine ille interrogatur qui vires non habebat: ille qui habebat vires, non patitur persecutionem pm. Non occiditur a Judaeis, qui perhibebat liberum testimonium Christo, quem occiderunt Judaei; et occiditur ab Herode, quia dicebat ei, «Non tibi licet habere uxorem fratris tui» . Neque enim frater ejus sine posteritate decesserat. Pro lege quidem veritatis, pro aequalitate, pro justitia: ideo sanctus, ideo martyr; sed n
Abbreviated transcription (Latin):
Multi & ꝓphetȩ talia passi sunt: non tam̃ ideo morie¬
bant᷑ quia prȩnuntiabant xp̃m. sed quia peccata hominũ
dicebant in eos. & eorũ iniquitatib liberius resistebant
& habent᷑ int̾ martyres Iuste & enĩ si non ꝓ nominis
xp̃i confessione: tamen pro ueritate occisi sunt Vsq
adeo autẽ pro ipso nomine. idest ꝓ confessione nominis
xp̃i. nemo mortuus est ante quã granũ illud cader&
in t̾rã : cuius ex ꝑsona dictũ est singularis ego sũ donec
transeam: ut & ipse iohannes qui recens int̾fectus erat
ab iniquo rege. donatus puellȩ saltitrici: non ꝓpt̾ hoc¬
sit occisus quia confessus est xp̃m: Potuit utiq & inde
occidi: & hoc amultis. Si ꝓpt̾ aliud occisus est ab uno:
quanto potius ꝓpt̃ xp̃m potuit occidi. ab ipsis qui occi¬
dert̃ xp̃m : Perhibebat enĩ xp̃o testimoniũ ioban-¬
nes: Illi qui audiebant xp̃m ipsũ occidere uolebant:

Expanded text:
multi Prophetae talia passi sunt; non tamen ideo moriemulti Prophetae talia passi sunt; non tamen ideo moriebantur, quia praenuntiabant Christum, sed quia peccata hominum dicebant in eos, et eorum iniquitatibus liberius resistebant: et habentur inter martyres. Juste etenim si non pro nominis Christi confessione, tamen pro veritate occisi sunt. Usque adeo autem pro ipso nomine, id est, pro confessione nominis Christi nemo mortuus est, antequam granum illud caderet in terram, cujus ex persona dictum est, «Singularis ego sum, donec transeam,» ut et ipse Joannes, qui recens interfectus erat, ab iniquo rege donatus puellae saltatrici, non propter hoc occisus sit, quia confessus est Christum. Potuit utique et inde occidi, et hoc a multis. Si propter aliud occisus est ab uno, quanto potius propter Christum potuit occidi ab his ipsis qui occiderunt Christum? Perhibebat enim Christo testimonium Joannes. Illi qui audiebant Christum, ipsum occidere volebant,
Abbreviated transcription (Latin):
in euuangelio. Am̃ am̃ dico uobis inquit. nisi granũ
frum̃ti cadens in terra mortuũ fuerit: ipsũ solũ inan&
Si autẽ mortuũ fuerit. multũ fructũ ad fert. Hoc
ibi ait. ubi &im dixit. Cũ exailtitus fuero aterra: om̃a
trahã ad me ipsũ. Nisi granũ frum̃ti inquit cadens in
terrã mortuũ fuerit. ipsũ solũ man&. Si autẽ mortuũ
fuerit. multũ fructũ adfert. Ergo illi grano multa
seges debebat᷑. sed expecta. mortificet᷑ adhuc. Quia gra-¬
nũ nisi in terrã cetiderit. & mortificatũ fuerit. solum
reman&. Ergo solus erat ante quã ess& mortificatus.
propterea & petrus non habebat tales uires. Accepturus
erat uires sequendi: non habebat precedendi. Propt̃
xp̃ͣm enĩ idest ꝓpt̾ confessionẽ nominis xp̃i. quo xp̃iani
sumus: Nemo mortuus est ante xp̃m: ne forte occur¬
rat uobis: multi enĩ mortui sunt & martẏres sunt:

Expanded text:
in Evangelio: «Amen, amen dico vobis,» inquit, «nisi granum in Evangelio: «Amen, amen dico vobis,» inquit, «nisi granum frumenti cadens in terram mortuum fuerit, ipsum solum manet; si autem mortuum fuerit, multum fructum affert.» Hoc ibi ait, ubi etiam dixit: «Cum exaltatus fuero a terra, omnia traham ad meipsum» . «Nisi granum frumenti,» inquit, «cadens in terram mortuum fuerit, ipsum solum manet; si autem mortuum fuerit, multum fructum affert.» Ergo illi grano multa seges debebatur: sed exspecta, mortificetur adhuc; quia granum nisi in terram ceciderit et mortificatum fuerit, solum remanet. 26. Ergo solus erat, antequam esset mortificatus. Propterea et Petrus nondum habebat tales vires: accepturus erat vires sequendi, non habebat praecedendi. Propter Christum enim, id est, propter confessionem nominis Christi, quo christiani sumus, nemo mortuus est ante Christum: ne forte occurrat vobis. Multi enim mortui sunt et martyres sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
hebreĩ aut̃ linguã. sicut int̾pretati sunt qui nouert̃ :
Paschi. transitus int̾pretat᷑: Nã si int̾rogetis bene gre-¬
cos negant grecũ esse pascha. Sonat ibi quidẽ paschim
idest pati: sed non sol& sic destecti. Passio enĩ. pathos
grete dicit᷑ non pascha. Ergo pascha sicut dicunt qui
nouert̃ & qui nobis quod legeręmꝰ int̾prȩtati sunt:
transitũ int̃prȩtant᷑. Ideo uentura passione dñi. tã quã
ipso uerbo loqueret᷑ euuingelisti: Cũ ueniss& inquit
hora: ut transir& iħs de hoc mundo ad patrẽ. Pischa
hic ergo sonuit in hoc uersu: singularis ego sũ donec
transeã: Post pascha: iam non ero singularis. post tran¬
sitũ. non ero singularis. Multi imitibunt᷑: multi
consequent᷑: & si postea sequent᷑: quid erit singularis
ego sũ donec transeam: Quid est quod dñs ait in ho.
psalmo. singularis ego sũ donet transeam: Quid est
quod exposumꝰ : Si intelleximꝰ. ad tende ipsius uerba

Expanded text:
ebraeam autem linguam, sicut interpretati sunt qui noverunt, Pascha Transitus interpretatur. Nam et si interrogetis bene Graecos, negant graecum esse Pascha. Sonat ibi quidem πάσχειν, id est pati, sed non solet sic deflecti: passio enim πάθος graece dicitur, non pascha. Ergo Pascha, sicut dicunt qui noverunt, et qui nobis quod legeremus interpretati sunt, transitus interpretatur. Ideo ventura passione Domini, tanquam ipso verbo loqueretur Evangelista: «Cum venisset,» inquit, «hora ut transiret Jesus de hoc mundo ad Patrem.» Pascha hic ergo sonuit in hoc versu, «Singularis ego sum, donec transeam.» Post Pascha jam non ero singularis, post transitum non ero singularis. Multi imitabuntur, multi consequentur: et si postea sequentur, quid erit? «Singularis ego sum, donec transeam.» Quid est quod Dominus ait in hoc psalmo, «Singularis ego sum donec transeam?» quid est quod exposuimus? Si intelleximus, attende ipsius verba
Abbreviated transcription (Latin):
uel publice fiunt: defendentes & asserentes.
ne aliquid culpae eorum tribuatur. & ut ipsi
nihil mali fecisse iudicentur. Sed totum ds.
qui uel sic hominẽ creauit dicunt. uel stellas
conposuit. uel res humanas negligit
Defensiones sunt electorũ saeculi Sed dicat
menbrũ xp̃i. dicat corpus xp̃i. dicat xp̃c

Expanded text:
vel publice fiunt, defendentes et asserentes, vel publice fiunt, defendentes et asserentes, ne aliquid culpae eorum tribuatur; et ut ipsi nihil mali fecisse judicentur, sed totum Deus, qui vel sic creavit hominem, dicunt, vel stellas composuit, vel res humanas negligit. Defensiones sunt electorum saeculi. Sed dicat membrum Christi, dicat corpus Christi, dicat C
Abbreviated transcription (Latin):
ergo homicida: non tu. & adultera uenus:¬
non tu Uide ne promarte & pro uenere:
tu dampneris Ds̃ eni qui dampnaturus. ẽ.
nouit. quia tues qui dicis non ego udici
scienti Porro ipse mathematicus. qui tib
fabulas laqueorũ tuorum etiã uendit. ut ñ
gratuitam conpares mortẽ: emis eñi mortẽ
amathematico prȩcio. qui contempsisti uitã
a xp̃o gratis: ipse ergo mathematicus. si uxo¬
rem suã paulo petulantius uiderit conuer-¬
sari: aut aliquos alienos in probe adtendere.
aut fenestram crebro repetere : nonne arri-¬
pit. uerberat. & dat disciplinã in domo sua:
quod competit rectori: aliud quod ꝓfert᷑
emptori. Ergo electi eorum qui sunt: electi
malorũ. electi impiorum. cũ quibus non est
combinandum: id est cum quibus non est
habenda sotietas. Qui sunt autẽ arbitrantes
se iustos. & contempnentes cȩteros quasi
peccatores. sicut erant illi pharisei aut quia
ipsa peccata manifesta uel depręhendintur.

Expanded text:
ergo homicida, non tu; et Venus adultera, nergo homicida, non tu; et Venus adultera, non tu. Vide ne et pro Marte et pro Venere tu damneris. Deus enim qui damnaturus est, novit quia tu es, qui dicis, Non ego, judici scienti. Porro ipse mathematicus qui tibi fabulas laqueorum tuorum etiam vendit, ut non vel gratuitam compares mortem emis enim mortem a mathematico pretio, qui contempsisti vitam a Christo gratis: ipse ergo mathematicus si uxorem suam paulo petulantius viderit conversari, aut aliquos alienos improbe attendere, aut fenestram crebro repetere; nonne arripit, verberat, et dat disciplinam in domo sua? quod competit rectori, aliud quod profertur emptori? Ergo electi eorum qui sunt? Electi malorum, electi impiorum, cum quibus non est combinandum, id est, cum quibus non est habenda societas. Qui sunt autem? Arbitrantes se justos, et contemnentes caeteros quasi peccatores, sicut erant illi pharisaei: aut quia ipsa peccata manifeste vel deprehenduntur,
Abbreviated transcription (Latin):
est cum electis eorum: idest defendentibrs
se Non enĩ & huic mulieri. si declinaretur
cor eius in uerba maligna de esset defen-¬
sio peccatorũ. An non cotidie pares eius in
turpitudine. sed non pares in confesione.
peccata sua : Si latuerint. negant. Si autem
uel deprehensȩ atq conuictȩ fuerint : uel pub¬
lice id egerint : defendunt. At quam facilis
defensio earum. quã cita sed quã preceps. quã
cotidiana & quã sacrilega O si ds̃ hoc noll&:
miserere mei Non quomodo illa peccatrix ad
pedes mediei ueniens: sana animã meã qm̃ pec¬
caru tibi Et ista fr̃s mei defensio. qualiũ est :
Non solum indoctorum: sed etiam doctorum.
sedent & conputant sidera. inter ualla. curs.
uolubilitates. status. motus. intendunt. descri¬
bunt. coniciunt. docti. magni uidentur
Totum hoc doctum & magnũ: defensio peccati
est. Eris adulter: quia sic habes uenerem.
Eris homicida: quia sic habes martem. Mars

Expanded text:
est cum electis eorum, id est, defendentibus est cum electis eorum, id est, defendentibus se. 9. Non enim et huic ipsi mulieri, si declinaretur cor ejus in verba maligna, deesset defensio peccatorum. Annon quotidie pares ejus in turpitudine, sed non pares in confessione, peccata sua? Si latuerint, negant; si autem vel deprehensae atque convictae fuerint, vel publice id egerint, defendunt. Et quam facilis defensio earum, quam cita, sed quam praeceps, quam quotidiana et quam sacrilega! O si Deus hoc nollet, Domine, miserere mei;» non quomodo illa peccatrix ad pedes medici veniens, «Sana animam meam, quoniam peccavi tibi» . Et ista, fratres mei, defensio qualium est? Non solum indoctorum, sed etiam doctorum. Sedent, et computant sidera; intervalla, cursus, volubilitates, status, motus intendunt, describunt, conjiciunt. Docti, magni videntur. Totum hoc doctum et magnum, defensio peccati est. Eris adulter, quia sic habes habes Venerem: eris homicida, quia sic Martem. Mars
Abbreviated transcription (Latin):
pullit: etiam nescisse eum ꝓcerco suspicatꝰ
est. Dñs autem sic babebat oculos in illa mu¬
liere: ut aures haber& in corde pharisȩi Itaq
audita cogitati one eius: proposuit. simi¬
litudinem quã nostis. duo debitores erant
cuidam feneratori: unus ei debebat quingentos
denarios: alter quinquaginta Cum ambo
non haberent unde redderent: donauit
ambobus. Quȩro abste inquit. quis eum plus
dilexit. & ille respondit lam coactus ueri¬
& conuersus ad mulierem. dixit ad symonẽ
Uides istam mulierem÷ introun indomũ
tuam: osculum mihi non dedisti. illa aut̃e
non intermisit pedes meos osculari
Aquã mihi ad pedes non dedisti: illa lacri¬
mis suis lauit mihi pedes Oleum mihi
non dedisti. illa unxit unguento fropter
quod dico tibi. dimittuntur  peccata multa:
qm̃ dilexit multum Quares quia con¬
fessa est. quia fleuit. quia non declinatũ
est cor eiꝰ in uerba maligna. ad excusan¬
das ex cusationes in peccatis Non conbinata

Expanded text:
pulit, etiam nescisse eum pro certo suspicatus pulit, etiam nescisse eum pro certo suspicatus est. Dominus autem sic habebat oculos in illam mulierem, ut aures haberet in cor pharisaei. Itaque audita cogitatione ejus, proposuit similitudinem quam nostis. «Duo debitores erant cuidam feneratori; unus ei debebat quingentos dnon haberent unde redderent, dimisit ambobus. Quaero abs te,» inquit, «quis eum plus dilexit? Et Ille respondit,» jam coactus veriEt conversus ad mulierem, dixit ad Simonem: Vides istam mulierem? Introivi in domum tuam: osculum mihi non dedisti; illa autem non intermisit pedes meos osculari: aquam mihi ad pedes non dedisti; illa lacrymis suis lavit mihi pedes: oleum mihi non dedisti; illa unxit unguento. Propter quod dico tibi: dimittuntur ei peccata multa, quoniam dilexit multum» . Quare? Quia confessa est, quia flevit, quia non declinatum est cor ejus in verba maligna ad excusandas excusationes in peccatis, non combinata
Abbreviated transcription (Latin):
illa curari uolebat: conscia magni uulneris
Sed numquid magnũ uulnus. & paruus medi¬
cuse p̃harisȩi autem nolebant se tangi ab in¬
mundis. uitabant omnẽ contactum peccatoꝵ
Et si quando forte necessitate tangebant᷑.
nt non tantum se sed & uasa sua: lectos
suos. calices. parap. sides. sicut dñs in euange¬
lio cõmemorat. Cum ergo ille pharisȩus nos¬
s& hanc mulierem. quȩ utiq si ad pedes ipsi¬
us pharisei acceder&: repeller& eã nesc̃itas
eiꝰ pollueret᷑: Habebat eñi eam in corpore.
non in corde. Et quia eã non habebat in
corde: utiq falsam habebat in corpore:
Quia ergo ille eã repulsurus ess&. cum hoc
dñs non fecit : existimauit eũ nescire quȩ
illa. ẽẽt & dixit apud semet ipsum hicꝰ
si ess& propheta scir& quę mulier illi accessit
ad pedes. Non dixit repullisc& eame sed scir&
quȩ ess&. tamqua esset consequens: ut si sir&
repeller& Ex illo ergo quod non eam rep¬

Expanded text:
illa curari volebat, conscia magni vulneris. illa curari volebat, conscia magni vulneris. Sed numquid magnum vulnus, et parvus medicus? Pharisaei autem nolebant se tangi ab immundis, vitabant omnem contactum peccatorum; et si quando forte necessitate tangebantur,  horas non tantum se, sed et vasa sua, lectos suos, calices, paropsides, sicut Dominus in Evangelio commemorat . Cum ergo ille pharisaeus nosset hanc mulierem, quae utique si ad pedes illius pharisaei accederet, repelleret eam, ne sanctitas ejus pollueretur; habebat enim eam in corpore, non in corde; et quia non habebat eam in corde, utique falsam habebat in corpore: quia ergo ille eam repulsurus esset, cum hoc Dominus non fecit, existimavit eum nescire quae illa esset, et dixit apud semetipsum, «Hic si esset propheta, sciret quae mulier illi accessit ad pedes.» Non dixit, repulisset eam: sed, «sciret quae» esset; tanquam esset consequens ut si sciret, repelleret. Ex illo ergo quod non eam re
Abbreviated transcription (Latin):
Sed ille qui ibi discumbebat: non erat alienus
Non extranea quẽ lib& conuiuam: sed aucil¬
la dñm suum secuta est Accessit ad pedes.
quia eiꝰ uestigia sequi cupiebat. lauit lacrimis:
tersit capillis. Pedes xp̃i qui sunt. nisi ꝑ quos
ꝑagrauit totum mundum: quam spetiosi
pedes eorum. qui ad nuntiant pacem. qui
adnuntiant bona: Pedes ergo dñi quanti
susceperunt. ut suscipiendo iustum in nomi¬
ne iusti mercedem iusti acciperent: & suscc¬
perunt ꝓphetam. in nomine ꝓphetae. ut
mercedem ꝓphetȩ acciperent: Et qui oũq
potum dederitꝰ inquit uni exminimis
istis calicem aquȩ frigidȩtantũ in nomi¬
ne discipuli: amendico uobis non ꝑdet mer¬
cedem suam Qui ergo tali humanitate
pedes dñi suscipit: quid inpendit nisi quȩ
habet in domo suꝑfiua: Merito quia capilli
quasi suꝑflui sunt: inde illa pedes dñi det̃¬
gebat. Superfiua tua necessaria fiunt tibi.¬
si inde fueris obsecutus pedibus dñi Ergo

Expanded text:
Sed ille qui ibi discumbebat, non erat alienus. Sed ille qui ibi discumbebat, non erat alienus. Non extranea quemlibet convivam, sed ancilla Dominum suum secuta est. Accessit ad pedes, quia ejus vestigia sequi cupiebat; lavit lacrymis, tersit capillis. Pedes Christi qui sunt, nisi per quos peragravit totum mundum? «Quam speciosi pedes eorum qui annuntiant pacem, qui annuntiant bona» ! Pedes ergo Domini quanti susceperunt, ut suscipiendo justum in nomine justi, mercedem justi acciperent; et susceperunt prophetam in nomine prophetae, ut mercedem prophetae acciperent! «Et quicumque potum dederit,» inquit, «uni ex minimis istis calicem aquae frigidae, tantum in nomine discipuli, amen dico vobis, non perdet mercedem suam» . Qui ergo tali humanitate pedes Domini suscepit, quid impendit, nisi quae habebat in domo superflua? Merito quia capilli quasi superflui sunt, inde illa pedes Domini detergebat. Superflua tua necessaria fiunt tibi,si inde fueris obsecutus pedibus Domini. Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
mis meis fecistis mihi fecistis. Cum autem
non declinatum fuerit cor tuum . o menbrũ
xp̃i. cum cor tuum fuerit declinatum in
uerba maligna. ad excusandas excusationes
in peccatis cum hominibus operantibus
iniquitatem : non communicabis cũ electis
eorum hoc eñi sequitur: & non communca¬
bo cum electis eoruni. Qui sunt electieorũ ẽ
qui se ipsos iustificant: Qui sunt electieorũ e
qui sibi iusti uidentur. & contempnunt cę̧te¬
ro s. sicut phariseus ille intemplo dicitꝰ
d̃s gratias ago tibi: quia non sum sicut
caeteri homines. Qui sunt electi eorum e¬
Hic homo si ꝓpheta ess&. scir& quȩ mulier
illi accessit ad pedes: Agnoscitis uocem al:¬
terius phariser. qui dñm inuitauerat. quando
mulier illa quȩ erat inciuitate peccatrix.
uenit & accessit ad pedes eius llla inpudica
quondam frontosa ad fornicationem: frontosi¬
or ad salutem: in rupit iudomuni alienam

Expanded text:
mis meis fecistis, mihi fecistis.» 8. Cum autem mis meis fecistis, mihi fecistis.» 8. Cum autem non declinatum fuerit cor tuum, o membrum Christi, cum cor tuum non fuerit declinatum «in verba maligna, ad excusandas excusationes in peccatis, cum hominibus operantibus iniquitatem; et non» combinabis «cum electis eorum.» Hoc enim sequitur: «Et non combinabo cum electis eorum.» Qui sunt electi eorum? Qui seipsos justificant. Qui sunt electi eorum? Qui sibi justi videntur, et contemnunt caeteros, sicut pharisaeus ille in templo dixit: «Deus, gratias ago tibi, quia non sum sicut caeteri homines» . Qui sunt electi eorum? «Hic homo si propheta esset, sciret quae mulier illi accessit ad pedes.» Agnoscitis vocem alterius pharisaei, qui Dominum invitaverat, quando mulier illa quae erat in civitate peccatrix, venit et accessit ad pedes ejus? Illa impudica, quondam frontosa ad fornicationem, frontosior ad salutem, irrupit in domum alienam.
Abbreviated transcription (Latin):
ergo ibi dicturi sunt iusti. dñe quare dixis¬
ti: esuriui & dedistis mibi manducare
Quando te uidimus esurientem : & ille
responsurus est: Cum uni ex minimis
meis fecistis mihi fecistis: sic & hic dicamus
in xp̃o. intus in interiore homine nr̃o.
quia ib ꝑfidem habitare dignatur:
Non eñi absens est a nobis & non est cui
dicamus: cum ipse dicat. ecce ego uobiscũ
sum usq in consumationem saeculi:
Dicamus ergo illi & nos. qm̃ uocem eiꝰ in hoc
psalmo accepimus. Sius eñi uox est: quod
nemo negat. eleuatio manuum mearum.
sacrificium uespertinũ Dic ergo consequent̃
Pone dñe custodiam ori meo. & ostium conti¬
nentiȩ circa labia mea. ut non declines cor
meum in uerba maligna. ad excusandas ex-¬
cusationes in peccatis. Quare sic oras dñe:
quȩ peccata tua ex cusaturus es: Respondit
Cum unum ex menbris meis sic orat: ego
sic oro. sicut ibi respondi. cum imi ex imi¬

Expanded text:
ergo ibi dicturi sunt justi: Domine, quare dixisergo ibi dicturi sunt justi: Domine, quare dixisti, «Esurivi, et dedistis mihi manducare? quando vidimus te esurientem?» et ille responsurus est, «Cum uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis;» sic et hic dicamus Christo intus, in interiore homine nostro, qui ibi per fidem habitare dignatur . Non enim absens est a nobis, et non est cui dicamus, cum ipse dicat: «Ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem saeculi» . Dicamus ergo illi et nos, quoniam vocem ejus in hoc psalmo accepimus: ejus enim vox est, quod nemo negat, «Elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum.» Dic ergo consequenter: «Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium continentiae circum labia mea; ut non declines cor meum in verba maligna, ad excusandas excusationes in peccatis.» Quare sic oras, Domine? quae peccata tua excusaturus es? Respondet, Cum unum ex membris meis sic orat, ego sic oro: sicut ibi respondit, «Cum uni ex mini
Abbreviated transcription (Latin):
ostium continentiae circum labia mea
Non dixit claustrum continentiȩ: sed
ostium Ostium: & aperitur & clauditur
Ergo si ostium est: & aperiatur & claudat᷑¬
Et ãperiatur ad confessionem peccati:
claudatur ad ex cussationẽ peccati Ita eñi¬
erit ostium continentiȩ: non ruinȩ Quid
enĩ nobis prodest hoc ostium continentiae.
quid orat ex ꝑsona corporis xp̃ss ut non de¬
cdines inquit cor meum in uerba maligna
Quid est cor meu̾s cor aeccłȩ meȩ corutiq
corporis mei Uerba illa adtendite ubi nob
regula figitur. Saule saule: quid me ꝑsequȩ¬
rise Cum ipsum nemo tetigiss& Esuriui
& cibastisme. sitiui. & potũ dedistis mihi. &
caetera. Et illi. Quando te uidimus esu¬
rientem: aut sitientem: Et ille Cum
uni ex minimis meis fecistis. mihi fecistis
haec xp̃ianis inusitata esse non debent.
maxime in quibus regulȩ fixȩ sunt & cae¬
terorum intelligendorum. & aut non tur¬
babuntur: aut cito corrigentur. Sicut

Expanded text:
ostium continentiae circa labia mea.» ostium continentiae circa labia mea.» Non dixit, claustrum continentiae; sed, «ostium.» Ostium et aperitur et clauditur: ergo si ostium est, et aperiatur, et claudat aperiatur ad confessionem peccati, claudatur ad excusationem erit ostium continentiae, non ruinae. 7. Quid enim nobis prodest hoc ostium continentiae? quid orat ex persona corporis Christus? «Ut non declines,» inquit, «cor meum in verba maligna.» Quid est, «cor meum?» Cor Ecclesiae meae, cor utique corporis mei. Verba illa attendite ubi nobis regula figitur, «Saule, Saule, quid me persequeris» ? cum ipsum nemo tetigisset. «Esurivi, et cibastis me; sitivi, et potum dedistis mihi:» et caetera. Et illi: «Quando te vidimus esurientem aut sitientem?» Et ille: «Cum uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis» . Haec Christianis inusitata esse non debent, maxime in quibus regulae fixae sunt et caeterorum intelligendorum; et aut non turbabuntur, aut cito corrigentur. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
locus nullus negandi aditus quali cumq
xp̃iano. Quod lego in psalmo: hoc audio.
a dño In ipso etiam psalmo cognosco:
quod in euangelio lego Foderunt manus
meas & pedes: dinumerauerunt omĩa ossa
mea Ipsi uero considerauerunt & inspexert
me: diuiserunt sibi uestimenta mea: & suꝑ
uestem meam miserunt sortem haee omĩa
sicut prȩdicta ita facta. sicut audiuimus.
figurans in caritate corporis sui: quam uis
ess& ipse sine peccato dixit. uerba delictoꝵ
meorũ. dixit autem hoc ex ꝑsona corporis
suni: quis aud& in menbris eĩ dicere. non se
habere peccatum. nisi qui fuerit ausus se falsȩ
iustitiȩ nomine efferre. & xp̃m falsitatis
arguere : Fatere ergo o menbrum. quod
dete pronuntiauit caput tuum. Quodut
fateamur. quod ut faciamus. nec nos iusti¬
ficemus ante conspectum solius iusti. qui
iustificat impium s̃ subiecit iam sui corpo¬
ris uocem. pone dñe custodiam ori meo. &

Expanded text:
locus, nullus negandi aditus qualicumque locus, nullus negandi aditus qualicumque christiano. Quod lego in psalmo, hoc audio a Domino. In ipso etiam psalmo agnosco quod in Evangelio lego: «Foderunt manus meas, et pedes; dinumeraverunt omnia ossa mea. Ipsi vero consideraverunt, et conspexerunt me; diviserunt sibi vestimenta mea, et super vestem meam miserunt sortem» . Haec omnia sicut praedicta, ita facta; sicut audivimus, figurans in charitate corporis sui, quamvis esset ipse sine peccato, dixit, «Verba delictorum meorum;» dixit autem hoc ex persona corporis sui: quis audet in membris ejus dicere non se habere peccatum, nisi qui fuerit ausus se falsae justitiae nomine efferre, et Christum falsitatis arguere? Fatere ergo, o membrum, quod pro te pronuntiavit caput tuum. Quod ut fateamur, quod ut faciamus, nec nos justificemus ante conspectum solius justi, qui justificat impium ; subjecit jam sui corporis vocem: «Pone, Domine, custodiam ori meo, et
Abbreviated transcription (Latin):
nrãm infirmitatem figens in cruce. ubi uetꝰ
homo nr̃. sicut dicit apłs. confixus. ẽ. cruci
cum illo: ex uoce ipsius hominis nr̃i clamauit.
ergo ẽ. sacrificium uespertinũ. passio dñi
crux dñi. oblatio uictime saluatoris. holo¬
caustum acceptum dõ. Illud sacrificiũ ues¬
ꝑtinum: fecit in resurrectione munus
matutinũ Oratio ergo pure directa de
corde fideli: tamqua de ara scã surgit in¬
censum. Nhil est delectabilius odori dñi.
sic oleant om̃s qui credunt Uetus ergo
cruci cum illo. Vt euacuaret᷑ inquit corpus
peccati: ut ultra non seriamus peccato
Inde & in ipso psalmo cum dictum esset.
salute mea statim subrectum est: uerba de¬
lictorum meorum. Quorum delictorum
si caput attendas: & tamen eiꝰ fuisse uocẽ
in psalmo: ipse testatus.ẽ. in cruce ipsa
uerba dixit. ipsum uersum pronuntiauit
Non est relictus humanȩ coniecturae

Expanded text:
nostram infirmitatem figens in cruce, ubi «vetus nostram infirmitatem figens in cruce, ubi «vetus homo noster,» sicut dicit Apostolus, «confixus est cruci cum illo,» ex voce ipsius hominis nostri clamavitergo est sacrificium vespertinum, passio Domini, crux Domini, oblatio victimae salutaris, holocaustum acceptum Deo. Illud sacrificium vespertinum fecit in resurrectione munus matutinum. Oratio ergo pure directa de corde fideli, tanquam de ara sancta surgit incensum. Nihil est delectabilius odore Domini: sic oleant omnes qui credunt. 6. «Vetus» ergocruci cum illo; ut evacuaretur,» inquit, «corpus peccati, ut ultra non serviamus peccato» . Inde et in ipso psalmo cum dictum esset,  me, longe a salute mea;» statim subjectum est, «Verba delictorum meorum.» Quorum delictorum, si caput attendas? Et tamen ejus fuisse vocem in psalmo, ipse testatus est in cruce, ipsa verba dixit, ipsum versum pronuntiavit. Non est relictus humanae conjecturae
Abbreviated transcription (Latin):
& sudauit sanguinẽ Quid est de toto corpo¬
re sanguinis effluxio. nisi de tota ecclesra
martyrum passio : Dñe clamaui ad te exau¬
dime. intende uoci dep̾cationis meȩ dum cla¬
mauero ad te lam finitum negotium cla¬
mandi putabas cum diceres. clamaui ad te
Clamasti iam: noli esse securus. Si finita est
tribulatio: finitus est clamor. Si autem
manet tribulatio ecclesiȩ. & corporis xp̃i
usq infinem scłi: non tantum dicat elama¬
spectu tuo: eleuatio manuum mearũ sacri¬
ficium uespertimĩ. hoc de ipso capite solere
intelligi: om̃is xp̃ianus agnoscit declina̾te
eñi iam die in uesperum: dñs in cruce
animam deposuit recepturus. non amisit
in uitus: sed tamen & ibi nos figurati sumus.
Quid enĩ illius pependit in ligno. nisi quod
de nobis accepit: Et unde fieri potest. ut
aliquando ds̃ pater dimittat & deserat unicũ
filium. qui ÷utiq cum illo unus dñs: et tamen

Expanded text:
«et sudavit sanguinem» . Quid est de toto corpo«et sudavit sanguinem» . Quid est de toto corpore sanguinis effluxio, nisi de tota Ecclesia martyrum passio? «Domine, clamavi ad te, exaudi me: intende voci deprecationis meae, dum clamavero ad te.» Jam finitum negotium clamandi putabas, cum diceres, «Clamavi ad te.» Clamasti, jam noli esse securus. Si finita est tribulatio, finitus est clamor: si autem manet tribulatio Ecclesiae et corporis Christi usque in finem saeculi, non tantum dicat, «Clamaspectu tuo; elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum.» Hoc de ipso capite solere intelligi, omnis christianus agnoscit. Declinante enim jam die in vesperum, Dominus in cruce animam deposuit recepturus, non amisit invitus. Sed tamen et ibi nos figurati sumus. Quid enim illius pependit in ligno, nisi quod de nobis accepit? Et unde fieri potest ut aliquando Deus Pater dimittat et deserat unicum Filium, qui utique cum illo unus Deus est? Et tamen