comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
le erat errorem qͥ
pasce ouesmeas obiugationem talem po¬
st̾ioris pastoris pro salute gregis libentissiẽ
fustinebat. nalebatq hoc ad magnum hn¬
nulitatis exemplum ut in eo qui pemius
est discant ceti mites eẽ ⁊ humiles. Ip̃e
enim petrus ꝙ a panlo fiebat ntilit᷑ liber¬
tate caritatis scẽ ac benigne pietate hũi¬
litatis accepit. atq ita exemplum posteris
p̃buit tanto sanetius quanto ad iiitandũ
difficilius quo non dedignarent maiores
sic ubi forte recte tramitem reliquissent
etiam a post̾iorib corrigi. laus itaq iste
lib̾tatis iñ panlo ⁊ sancte humilitatis in
petis ennuimit. dixi inquam. Si tu o

Expanded text:
le erat errorem quiPasce oves meas ; objurgationem talem posterioris pastoris pro salute gregis libentissime sustinebat, valebatque hoc ad magnum humilitatis exemplum, ut in eo qui primus est, discant caeteri mites esse et humiles. Ipse enim Petrus quod a Paulo fiebat utiliter libertate charitatis, sancte ac benigne pietate humilitatis accepit, atque ita exemplum posteris praebuit, tanto sanctius quanto ad imitandum difficilius, quo non dedignarentur majores sicubi forte recti tramitem reliquissent, etiam a posterioribus corrigi. Laus itaque justae libertatis in Paulo, et sanctae humilitatis in Petro eminuit. Dixi inquam, si tu, o
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i ipsimi uerbum eorum panlus acepit.
et ꝑ hoc u̾bum et si non ꝑ eos cum accepas¬
set a deo illiso credidit panius. unde et cõ¬
tulit enm ilis enuangelium et dextras
accrpit quia idem nͥ̾bum cum eis ⁊ si nõ
ꝑ eos habuit. Ip̃a enim collatio unam do¬
ctrine spetiemꝰ excussa omni lepre uaric¬
tate monstrauit.L eprosiemm quos in¬
sisse ad facͥdotes ut seeis ostenderent. non
absur de intelliginitur illi qui scientiã
nere fidei non habentes uarias doct᷑nas
ꝓfitentur erroris. nilla porro falsa do¬
ctrina est que non aliqua nera int̾mis¬
ceat. Uera gͦ falsis mordinate ꝑmix¬
ta in una doctrina significat leprani que
nnins corꝑis colorem dinersis locis uarrat
atq maculat. Ut gͦ apłi p̃dicatio ab õi
corruptione lepra libera monstraretire
enm aliis apostolis contalit etuiangłam.
Alit enim non crederet eccłia ei qui non
fuerat cum domino. Seorsum autem

Expanded text:
Christi ipsum verbum eorum Paulus accepit, Christi ipsum verbum eorum Paulus accepit, et per hoc verbum, et si non per eos. Cum accepisset a Deo illud, credidit Paulus: unde et contulit cum illis Evangelium, et dextras accepit, quia illud verbum cum eis, etsi non per eos habuit. Ipsa enim collatio unam doctrinae speciem excussa omni leprae varietate monstravit. Leprosi enim quos Dosisse ad sacerdotes ut se eis ostenderent, non absurde intelliguntur, qui scientiam verae fidei non habentes, varias doctrinas profitentur erroris. Nulla porro falsa doctrina est, quae non aliqua vera intermisceat. Vera ergo falsis inordinate permista in una doctrina significant lepram, quae unius corporis colorem diversis locis variat atque maculat. Ut ergo Apostoli praedicatio ab omni corruptionis lepra libera monstraretur, cum aliis apostolis contulit Evangelium. Aliter enim non crederet Ecclesia ei qui non fuerat cum Domino. Seorsum autem.
Abbreviated transcription (Latin):
non habuisse secnritatem eunangelii in¬
si anctoritate petriesset et aliorum robo¬
rata. Apostolus enim paulus post xp̃ias
censionem de celo uocatus. si non apłts
comnumicaret et cum eis enuangelium
conferret. quod einsdem societatis esse ap¬
pareret. ecclesia illi omnino non crederet.
s cum cognouissent eum hocanniuntiantẽ
ꝙ illi et in eorum cominunione et umi¬
tate uiuentem. accedentibus etiam ꝑ eũ
talib signis qualia et illi oꝑabantur ita¬
eum domino commendante auictoritatẽ¬
meruit. ut uerba illius sic audiantur in
eccłia tanqnam in illo xp̃c sicut ip̃e nerissi¬
me dixit lognutus audiatur. Non ꝑ hiis¬
inquit tantum rogo .i. pro discipulis qui c̃
telligiuoluit non solum qui tuncerant
s etiam quifuturi erant quotquot eni
postea crediderunt in eum crediderunt
credit cunangelio credit ꝙ dictum est
esse uerbum eorum quia abeis ẽ primi¬
tus ac p̃cipne predicatum. iam enm ab
apłis predicabatur qr ꝑ renelationem

Expanded text:
non habuisse securitatem Evangelii, nisi auctoritate Petri esset et aliorum roboratum. Apostolus enim Paulus post Christi ascensionem, de coelo vocatus, si non apostolis communicaret, et cum eis Evangelium conferret, quo ejusdem societatis esse appareret, Ecclesia illi omnino non crederet, sed cum cognovissent eum hoc annuntiantem quod illi, et in eorum communione et unitate viventem, accedentibus etiam per eum talibus signis, qualia et illi oeum Domino commendante, meruit auctoritatem, ut verba illius hodie sic audiantur in Ecclesia, tanquam in illo Christus, sicut ipse verissime dixit, loinquit, tantum rogo, id est pro discipulis qui cum telligi voluit, non solum qui tunc erant, sed etiam qui futuri erant; quotquot enim postea crediderunt in eum, credideruntcredit, Evangelio credit: quod dictum est esse verbum eorum, quia ab eis est primitus ac praecipue praedicatum. Jam enim ab ipsis praedicabatur, quando per revelationem
Abbreviated transcription (Latin):
ne prohibitus a licitis admictat illicita. s
ip̃e quid sequatur sibi eligat. s tamen in ħ
ꝓpensiorem ẽẽ meluis ẽ. satis hic ostñdit ⁊̃
pulicitiam coniugalem ẽẽ donim dei. non
tantum eni continentium. s etiam coniu¬
gatorum castitas donuinidei est. Oico añt

Expanded text:
ne prohibitus a licitis, admittat illicita; sed ipse quid sequatur sibi eligat, sed tamen in hoc propensiorem esse melius est. Satis hic ostendit etiam pudicitiam conjugalem esse donum Dei; non tantum enim continentium, sed etiam conjugatorum castitas, donum Dei est. Dico aut
Abbreviated transcription (Latin):
qui est in carne. ĩ¬
teriorem dicit con¬
sentire legi dei et¬
enĩs testimonio bo¬
nam eẽ legem ap¬
probat. Extiorẽ¬

Expanded text:
qui est in carne. Interiorem dicit consentire legi, eejus testimonio bnam esse legem approbat. Exteriore
Abbreviated transcription (Latin):
dici ab homine qr
neq ante comuisio¬
nem nec post. qud̃
non ante.Uos ipsi
les affligebam pe
mo implendo le¬
gem et deserendo
eam proficiebam
dico supra multos
non dico senes. s
coetaneos meos qͥ¬

Expanded text:
dici ab homine, quia neque ante conversionem, neque post: quod non ante, vos ipsi les affligebam poemo, implendo legem et defendendo eam. Proficiebam dico supra multos, non dico senes, sed coaetaneos meos, q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ enuangelizatũ
secundum hominẽ
docentem me uel
dixit suans ꝑsonam
commendans .s. ñ
ab homine ut home
inc eligeret ad enim¬
geli zandum uel
michi nnungeret
n didici ab homi¬
ne docente me. s

Expanded text:
 evangelizatum secundum hominem, docentem me, vel dixit, suam personam commendans, scilicab homine, ut nemo me eligeret ad evangelizandum, vel mihi injungeret. Neque didici ab homine docente me: sed
Abbreviated transcription (Latin):
ipse nõn essem sub
ita eis factus sum:
ut lucrifaterõ eos.
qui sub legeerant.
Qui sub lege erãt
samaritan intel¬
ligutur. sunt ã
ex origine ꝑsarum ⁊ assyriorum tirios
rex assyriorum sublatis filiis isrł posint¬
ad incolenda loca samarie. ⁊ factus sum
originem habere.
⁊ hurismodi cum
tamen non essem sũ legt
dei s eẽm in lege
xp̃i non in uidaĩca.
⁊ ideo ita factus
sum ut lucͥface̾m
eos qui sinc lege ẽ¬
rant .i. gentiles.
⁊ factus sum infir¬
rais in fide infir¬
mus al stineado
essem. Prude̾ns
men uere religio¬
nis non excessit.
qr ubi cessit᷑ ad hx¬
cessit ut ꝑficeret.¬
unde subdit ut

Expanded text:
ipse non essem sub eis ita factus sum? ut lucrifacerem eos qui sub lege erant. Qui sub lege erant Samaritani intelliguntur. Sunt autem ex origine Persarum et Assyriorum, quos rex Assyriorum, sublatis filiis Israelad incolenda loca Samariae posuit. Et faoriginem habere, et hujusmodi. Cum tamen non essem sine lege Dei, sed in lege Christi, non in Judaica. Et ideo ita factus sum, ut lucrifacerem eos qui sine lege erant, id est gentiles. Et factus sum infirmis in fide infirmessem. Prudens emen verae religionis non excessit, quia ubi si cessit, ad hcessit ut proficeret.Unde subdit: Ut
Abbreviated transcription (Latin):
mittens dens iura¬
uit ꝑ semetip̃m.
uem huit maiorẽ
se ꝑ quem uiraret
Iurauit inquam
dicens o abraham
nisi hic bñdicens
bñdicam te ⁊ m̃¬
cremento ui̾rtutã
⁊ multiplioãs mui¬
tiplicabo te in fa
tura beatitudine

Expanded text:
ittens Deus juravit per semetipsum, nem habuit majorem se per quem juraret. Juravit, inquam, dicens, o Abraham, nisi hic benedicens benedicam te, incremento virtutum, et multiplicans multiplicabo te, in futura beatitudine
Abbreviated transcription (Latin):
suit dicens. Abrahe namq ⁊cͥ. Sige¬
bat platere iidois
ꝓmissiones prm̃
memorari. Unde
extollit cos quos
supra obduratoꝵ
exemplo t̾rnitꝰ
trus filii sunt si

Expanded text:
sint, dicens: Abrahae namque, etc. Sciebat placere Judaeis promissiones patrum memorari. Unde extollit eos quos supra obduratorum exemplo terruit. cujus filii sunt, si
Abbreviated transcription (Latin):
quem iura¬
ret maiorẽ
iurauit ꝑ
semet ip̃m
dicens bñ
dicamte et
multiplicãs
multiplica¬
bote et sic
longanimi¬
ter ferens
adeptus est

Expanded text:
quem iuraret maiorem iuravit per semet ipsum dicens nisi dicam te et multiplicans multiplicabo te et sic longanimiter ferens adeptus est
Abbreviated transcription (Latin):
quiã non debet de¬
ficere operando qͥ¬
non desinet in me¬
tendo. si homo non
aamerimus in operibus.¬
tantum metennis in fructibus. ⁊ quan¬
tum aiiditas inquirentis se dilatauit
tantim se aꝑiet ad premsum manus
retribuentis. quia sic recipiet qnisq quo¬
modo facit quia qui fortis erit ad seminã¬
dum. fortis erit ad metenaum. uñ fubd̾
temꝑs enim suo .i. conuenienti metemꝰ
nan deficientes. Nota ꝙ ait. temꝑe suo.
fert. s temꝑe suo .i. congruo prestat et
cruia metemus indeficientes. Ergo
dum habenius iNi¬
hacuita tempus
seminandi opere¬
pͥns seminanidi est¬
p̃sens uita quia cͣ¬
rimus. in hac. lie¬
nobis quod uolumꝰ
seminare cum uo̾¬
tranfierit oꝑandi
tempns aufertur

Expanded text:
quia non debet deficere operando qnon deficiet in metendo. Si homo non erimus in operibus,tantum metemus in fructibus; et quantum aviditas inquirentis se dilataverit, tantum se aperiet ad praemium manus retribuentis, quia sic recipiet quisque, quomodo facit, quia qui fortis erit ad seminandum, fortis erit ad metendum. Unde subdit: Tempore enim suo, id est conveniente, metemus, non deficientes. Nota quod ait, suo fert, sed tempore suo, id est congruo praestat. Et quia metemus indeficientes, ergo, dum habemus, inhac vita tempus seminandi, operepus seminandi estaesens vita qua currimus; in hac linobis quod volumus seminare. Cum transierit, operandi tempus auferetur
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ceptum tenebis. odias etiam in illo ꝙ¬
deus odit .i. quod malum est ⁊ corripe. ⁊ pro¬
sequere ut ꝑimas. quod homo fecit et con¬
serua quod homo est. peccatum quippe ho¬
mo fecit. hominem uero dens ⁊ non susci¬
pias peccatorem ut uelis saluum in eo ẽẽ
quod malus est. s quia homo ut nulli ho¬
mini clandatur misericordia. nulli pcc̃o
relaxetur impimitas. ꝑsequamur gͦ ĩ
malis ꝑpriam iniquitatem. misereamur
in eudem communem condicionem

Expanded text:
ceptum tenebis; odias etiam in illo qDeus odit, id est quod malus est, et corripe et persequere, ut perimas quod homo fecit, et conserva quod homo est. Peccatum quippe homo fecit, hominem vero Deus; et non suscipias peccatorem, ut velis salvum esse in eo quod malus est, sed quia homo, ut nulli homini claudatur misericordia, nulli peccatori relaxetur impunitas. Persequamur ergo in malis propriam iniquitatem, misereamur in eisdem communem conditionem
Abbreviated transcription (Latin):
ut non sis ad usdicandum remissus. nec
ad subueniendum in humamis. ita ut q¬
esse claudenda nͦ
etiam si adu̾sum
nos hostilem ani¬
mum gerant. qr
⁊ iꝑsi homines sũt
et hor exemplo dei
pr̃is astruitur qui
ne contra deuni co¬
nentur si eis uolu¬
mus subuenire qͦs
adhibent etiam
testimonia sancte
scripture. Dioit e¬
nim scriptura da
tipias peccatore m
⁊ impũs ⁊ peccato¬
ribus redde iuindi¬
ctam. benefac hu¬
mili. ⁊ ne dederis
impio. quia et al¬
tissimus odio hab
pectatores ⁊ impi¬
is reddet uindictã
hec uerba quomͦ
accipienda fint ñ
intelligentes dete¬
stabili crudelitate
indiunt᷑ Unde nõ
oportet hec carita¬
ti ur̃e explanare qͣ¬
lit̾ intelligenda sĩt
illa gͦ ob hor dicta

Expanded text:
ut non sis ad judicandum remissus, nec ad subveniendum inhumanus. Ita utesse claudenda, nec etiam si adversum nos hostilem animum gerant; quia et ipsi homines sunt. Et hoc exemplo Dei Patris astruitur, quine contra Deum conemur, si eis volumus subvenire quos Adhibent etiam testimonia sanctae Scripturae. Dicit enim Scriptura: Dacipias peccatorem, et impiis et peccatoribus redde vindictam. Benefac humili et ne dederis impio, quia et Altissimus odio habet peccatores, et impiis reddet vindictam . Haec verba quomodo accipienda sint non intelligentes, detestabili crudelitate induuntur. Unde nos oportet haec charitati vestrae explanare qualiter intelligenda sint. Illa ergo ob
Abbreviated transcription (Latin):
.i. ad xp̃ianos. omnib enim pari dilecti¬
one uita. et̾na optanda est ⁊ si ñ omnib
eadem possunt exhiberi dilectionis officia
tine fratribus sunt maxime sunt exhi¬
benda quia faciliores ⁊ ꝓpensiores in bo
no circa frẽs ẽẽ debemus quia simnus
inuicem membra Si enim in cuctos
pr̃em eiũs dem q magistri appellatione
mĩa. in quo p̃ponendi sunt iusti qm st̃
ex fide quod autem omnibus etram ini¬
mĩcis nr̃is qui scelerati sunt ⁊ ꝑseq̃ntes
eccłiam bene faciendum sit testis ẽ ds̃
qui dicit. bñfacite hñs nui uos oderunt
diligite inimicos ur̃os. ubi manifeste

Expanded text:
 christianos. Omnibus enim pari dilectione vita aeterna optanda est, etsi non omnibus eadem possunt equae fratribus maxime sunt impendenda, 338 quia faciliores et propensiores in bono aliquo circa fratres esse debemus, cum simus invicem membra. Si enim in cunctos Patrem, et ejusdem magistri appellatione ia, in quo praeponendi sunt justi qui sunt ex fide. Quia autem omnibus etiam inimicis nostris qui scelerati sunt, et persequentibus Ecclesiam benefaciendum sit, testis est Deus qui dicit: Benefacite his qui oderunt vos, diligite inimicos vestros . Ubi manifeste
Abbreviated transcription (Latin):
die ⁊ male opini¬
onis ducentis e¬
aliis autem asiis autem sumꝰ
odor uitein
onis. ⁊ bone opini¬
onis. ducentis eos:
in uitam etͥnam¬

Expanded text:
diae et malae opinonis ducentis eaeternam; aliis autem, sumus odor vitae, onis et bonae opinonis ducentis eos in vitam aet
Abbreviated transcription (Latin):
nouam ⁊ recte celos amictui comꝑat quia
t̾ram cñgunt. Tam facile enimiutat
dens celos sicut amictus extendit᷑ ⁊ plica¬
t᷑. ⁊ pꝰt mutationem sic manebunt celi.
Uñ subdit ⁊ mutabuntur .i. nintata sic
ꝑmanebunt quia fc̃a deiiam sub et̾mta¬
testabunt nec ad corruptionem reu̾tent᷑.
⁊ annitui ñ deficient .i. et̾nitas tua non¬
deficient. contͣ hoc ꝙ dixit ꝑibunt ⁊ ẽsensꝰ
Tñ non mutaris nec deficis qd̾ ad filium
dcm̃ est ac ꝑ hoc etiam de deo filio cõuenit
tanquam ita susceꝑit hominem ut in ho¬
minem u̾teretur. hanc tantam blasphe¬
miram ñ emendabis nisi credidi̾s in as¬
sumptione hominis accessisde filio ꝙ ñ

Expanded text:
. Et recte coelos amictui comparat, quia terram cingunt. Tam facile enim mutat Deus coelos, sicut amictus extenditur et plicatur; et post mutationem, sic manebunt coeli. Unde subdit: Et mutabuntur, id est mutata sic permanebunt, quia facta Dei jam sub aeternitate stabunt, nec ad corruptionem revertentur. et anni tui non deficient. deficiet, contra hoc quod dixit peribunt. Et est sensus: Tu non mutaris nec deficis, quod ad Filium dictum est, ac per hoc etiam Deo Filio convelius; tanquam ita susceperit hominem, ut in hominem verteretur. Hanc tantam blasphemiam non emendabis, nisi credideris, in assumptione hominis accessisse Filio quod non
Abbreviated transcription (Latin):
disceptatio scrupu¬
losior int̾ doctos et
erit inceridium mũ¬
di non incendens
scõs dei ꝙy enim fuit caminus regis tͥbrs
pueris hoc erit ardens mimidus instis ĩ¬
ut sicut etͥmis eẽ ostenditur qm est añ
omnia sic ostendat᷑ etͥnuis quia ꝑ man
idem pꝰt mutata et omnes sine celi aerei
sine t̾ra ueterascent ut uestimentum
tur. sicut caro humana que tamen ĩ me¬
lins imiitabit᷑. sic celi meliorem formã
recipient ⁊ mutabis eos .s. gelos uelut a¬

Expanded text:
disceptatio scrupulosior inter doctos, et erit incendium mundi non incendens sanctos Dei. Quod enim fuit caminus ignis tribus pueris, hoc erit ardens mundus justis ut sicut aeternus esse ostenditur quia est ante omnia, sic ostendatur quia permanet idem post mutata. Et omnes, sive coeli aerii, sive terra, veterascent ut vestimentum,paulatim consumitur, sicut caro humana quae tamen in melius immutabitur, sic coeli meliorem formam recipient. Et mutabis eos, scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
ita ꝑibunt celi ⁊ mutabunt᷑ ẜm corpora
⁊ non tantum ẜm corpus. s etiam ẜm
animas mutabunt᷑. que tunc głosiores
erunt. tu aut̃ idem ip̃e es in eis ꝑ filium
tuum .i. inmuitabili sp̃e eris in eis ꝑ hoc

Expanded text:
Ita peribunt coeli et mutabuntur secundum corpora, et non tantum secundum corpus, sed etiam secundum animas mutabuntur, quae tunc gloriosiores erunt. Tu autem idem ipse es in eis per Filium tuum, id est immutabili specie eris in eis per ho
Abbreviated transcription (Latin):
ut autem bñ oꝑari
possit oꝑt eꝑiscopũ¬
eum qui eligitur
ordinandus irrep̃
pene contͣ naturã
nt aliquis sit sine
peccato s hoc ita ułt¬
iñtelligi irrep̃hen¬
noxium rep̃hensi¬
oni ut talis eligat᷑¬
ciniis comꝑatione
ceteri dicantur.

Expanded text:
ut autem bene operari possit, oportet episcopueum qui eligitur ordinandus, irreprpene contra naturam t aliquis sit sine peccato; sed hoc ita intelligi, irreprehennoxium reprehensioni, ut talis eligcujus comparatione caeteri grex dicantur.
Abbreviated transcription (Latin):
qniype erat ꝙ ad
u̾sarii faciebant ⁊
ideo latintͦ hoc tan
ne a me dimissimm
in iter ꝙ uolebat
uel ad p̃dicandum
directum uł farsi¬
tan dimissum a
carcere in quo añ
decentus faierat
cum quo si celerius
atrentos ⁊ man¬
sueciores.  alutatt omnos p̃positos
uestros et omnes subiectossanctos .i. sc̃i¬
ficatos in baptispio. Sicut gilalit᷑ omnib
scribit. ita gu̾alit᷑ omnnbus .s. p̃latis et sub¬
ditis salutem optat. Cafutareenim est
salutem optare. Saluitant nos omnes
fr̃es de ytalia ꝑ hoc notat eum a roma
scripsisse. Gr̃atia .i. purgatio peccatorũ
⁊ ałia dei mimera sit crm omnibus no¬
bis Amen.

Expanded text:
quippe erat quod adversarii faciebant: et ideo latenter hoc tangne; a me dimissum in iter quod volebat, vel ad praedicandum directum, vel forsitan, dimissum a carcere in quo ante detentus fuerat. Cum quo si celerius,attentos et mansuetiores. Salutate omnes praepositos vestros et omnes subjectos sanctos, id est sanctificatos in baptismo. Sicut generaliter omnibus scribit, ita generaliter omnibus scilicet praelatis et subditis optat. Salutare enim est salutem optare. Salutant vos omnes fratres de Italia. Per hoc nota eum a Roma scripsisse. Gratia, id est purgatio peccatorum, et alia Dei munera sint cum omnibus vobis. Amen.
Abbreviated transcription (French):
uerbum so¬
latii et enĩ
trem nr̃m
tymotheũ
dimissum
cum quosi
celerius ue¬
nerit uide¬
bo uos Ga¬
lutate om̃s
prepositos
nes sanctoᷤᷤ
Salutãt uos

Expanded text:
erbum solatii. Etenim trem nostrum Timotheum dimissum; cum quo si celerius venerit videbo vos. Salutate omnes praepositos nes sanctos. Salutant vos
Abbreviated transcription (Latin):
ita fiat. uł ita ue¬
rnm ẽ ut dixi. Lo¬
go autem uosfr̃s.
ur sufferatis paci
admonitio que ẽ
solatio uõ illorum
qui pusillanimes
sunt. ⁊ debetis pa¬

Expanded text:
Ita fiet, vel ita verum est, ut dixi. Rogo autem vos, fratres, ut sufferatis patieadmonitio quae est consolatio vero illorum qui pusillanimes sunt. Et debetis pa
Abbreviated transcription (Latin):
enim bon᷑um ope¬
ratur sicut ⁊ ego.
necinis gͦ illum sꝑ.¬
nat deducite antẽ
illum in pace ut
ueniat ad me exspͦ¬
toemin illum cum
De apollo aut̃ fr̃s
notum nobais facio
sierant qui ab apło
ordinatus fucras ep̃e.
illorum. qui cam ñ
posset eos sedare: ue¬
nat᷑ ad apłm ephe
utiq non fint uo¬
litasenus ut m̃o¬

Expanded text:
enim Domini operatur sicut et ego. Ne quis ergo illum spernat: deducite autem illum in pace, ut veniat ad me: exspecto enim illum cum De Apollo autem fratre notum vobis facio,sierant 115 quia ab Apostolo ordinatus fuerat episcopus illorum: qui cum non posset eos sedare, venerat ad Apostolum Ephesutique non fuit voluntas ejus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
corda haminum ad
andiendum ꝑ ata st̃
dicmit p̃dicationi
⁊ qͣi quis guereret.
Quid gͦ opus est ibi
impedire. Si ãt
neni̾t thymothe¬

Expanded text:
hominum ad audiendum parata sunt. radicunt praedicationi. Et quasi quis diceret: Quid ergo opus est ibi impedire. Si autem venerit Timothe
Abbreviated transcription (Latin):
hominem pote¬
runt resurgere.
quidem multo mi¬
norem ueint mors.
nem pot̃ fiẽri re¬
surrectio mortuoꝵ¬
Ecce pͥmitie homo
⁊ homo. homo ad¬
uitam. homo ad
mortem. s ille nõ¬

Expanded text:
hominem poterunt resurgere, quidem multo mnorem venit mors, nem potest fieri resurrectio mortuEcce primitiae, homo, et homo: homo advitam, homo ad mortem; et ille n
Abbreviated transcription (Latin):
t si ita loquamur. det̾rendo ⁊ incͥpãdo
quasi non dicimus hec paitando uos esse
tales .s. spanis plenos. s timendo ne ta¬
lesfitis. t reo u̾bis ne ip̃a re doleatis ⁊ nota
os attollit ad que ꝑ preterita allicit et
recreat animos eorum ⁊ confortat. an¬
ticna eis in mentem reuocans. ⁊ facit
eos existimare deum ñ oblitum bonoꝵ
que pungunt ac
tribulos .i. graui¬
ora pcc̃a que acu¬
tius pungunt .i.
mens uitio suo ad
mala fecunda. re¬
a deo.⁊ maledicto
xima. nondum in¬
cidit in maledicto¬
onem. s proxima
est. ⁊ adhuc licet
ren̾ti cuius cõsum¬
matio .i. finis si ꝑ¬
bustione eterni tu¬
ditii uel incendii.
Confidimus aut̃
mus de uobis quia

Expanded text:
tsi ita loquamur dure, terrendo et increpando, quasi non dicimus haec putando vos esse tales, scilicet spinis plenos, sed timendo ne tales sitis. Terreo verbis ne ipsa re doleatis. Et notos attollit, ad quam per praeterita allicit et recreat animos eorum, et confortat antiqua eis in mentem revocans, et facit eos existimare Deum non oblitum bonorum quae pungunt, ac tribulos, id est graviora peccata quae acutius pungunt, id est mens vitio suo ad mala fecunda, rea Deo, maledicto, xima. Nondum incidit in maledictionem, sed etiam proxima est et adhuc licet reverti. Cujus consummatio, id est finis, si bustione aeterni judicii vel incendii. Confidimus autemmus de vobis, quia
Abbreviated transcription (Latin):
gandentes nel hoc
ad omnes gn̾alit̾
dicit semꝑ gau¬
dete spe ⁊ sinc in¬
t̾missione certaꝵ
horarum orate ⁊̃¬

Expanded text:
gaudentes . Vel hoc ad omnes generaliter dicit: Semper gaudete spe, et sine intermissione certarum horarum orate
Abbreviated transcription (Latin):
is ⁊ dimidio ⁊ int̾ficient᷑ ab
illo helẏas et enoch. sicut ⁊ in apocaly¬
psi hr ⁊ tunc erit talis tribulatio
qualis anie non fuit nec pꝰt erit pꝰtea
tentiam qui titubaun̾t in ꝑsequutio¬
ne illa. ministriante antyxp̃i gande¬
bunt illis diebus ducentes uxores ⁊ con¬
uinia celebrantes ⁊ ioca din̾si generis
exͥcentes ac dicentes. licet pͥnceps nr̃ mor¬
tinis sit modo tamen habemus pacem
⁊ securitatem. tum talia dixi̾nt suꝑ¬
neniet eis int̾itus ita grauis ⁊ subitus
sicut est dolor. mulieris habentis in

Expanded text:
nis et dimidio, et interficientur ab illo Elias et Enoch, sicut in Apocalypsi habetur. Tunc erit talis tribulatio, qualis ante non fuit, nec post erit; et postea tentiam qui titubaverunt in persecutione illa. Ministri autem Antichristi gaudebunt illis diebus ducentes uxores, et convivia celebrantes, et joca diversi generis exercentes ac dicentes: Licet princeps noster mortuus sit, modo habemus pacem et securitatem. Et cum talia dixerint, superveniet eis interitus ita gravis et subitus, sicut est dolor mulieris, vel
Abbreviated transcription (Latin):
p̃uaricando nalẽ
legem ⁊ scͥptam.
⁊ gentiles naͣlem
muenti sunt pec¬
peccato esse¬
catores sicut supra
ostensumest. ⁊ iõ¬
nullus p̃cellit al¬
tm̃ in statu gratie.
hiis u̾bis dirimit

Expanded text:
aricando naturalem legem et scriptam, gentiles naturalem, inventi sunt peccatores, sicut supra ostensum est. nullum praecellit alterum et in statu gratiae. His verbis dirimit
Abbreviated transcription (Latin):
raritas ẽ dignior
quia caritas non
excidit .i. nec in hoc
seculo nec in futo᷑
fimetur. ⁊ si opera
eis cessent. si enĩ
cidet dico. siue pro
turo quando omma
presentia erunt. si¬
ue lingne cessalunt
in futum. quid enĩ
alicui diceretar ubi
omnes eadem intelligent: s

Expanded text:
charitas est dignior, quia charitas nunquam excidit, id est nec in hoc saeculo, nec in futuro finietur, etsi opera ejus cessent. Si enim cidet dico, sive propuro, quando omnia praesentia erunt, sive linguae cessabunt in futuro. Quid enim alicui diceretur, ubi omnes eadem intelligent, s
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ c̾. talia. ⁊ ut bre¬
int̾ dicat᷑. noli alii
ty eimangłice con¬
cordat doctrine. ꝑ
gentium quam eos qui ad eunangłm ꝑ
tinent. Nec moueat ꝙ natͣałr dixit. q̃ le¬
gis sunt face̾. ñ spũ dei. ñ fide. ñ gr̃a. hoc
enim agit sp̃c gr̃e. ut ymaginem dei in qͣ
natur alrͥ fc̃i sumiis instauraret in nobis
tia. ⁊ Ion gͦ usq adeo m aniira humana
ymago dei t̾renoꝵ affcm̃im labe detͥta
est ut nulla in ea liñcamenta remanse
ea quelegis funt. ñ ꝙ ꝑ nature nomen
ꝑ grãm reꝑata natura qua gr̃a in inti¬
ori homine iimonato. lex iusticie scibit᷑
quam delenat culpa. hoc enim illic scri¬
br̃ ꝑ renonatiõm ꝙ deletum erat ꝑ ue¬
tustatem ⁊ iõ talis. ⁊ si legẽ scͥptam nõ
habeat. c̾dendum ẽ bñ uł male oꝑari.
⁊ mito saluari siue dampnari. bñ oꝑari
q̃ renonat naͣlem ymaginem dei ĩ homi¬
ne scͥptam sine qua renouatione male
oꝑatur quis ⁊ dampnatur. accusante e¬

Expanded text:
alia; et ut briter dicatur, nolle aliis od evangelicae concordat doctrinae. Pgentium quam eos qui ad Evangelium pertinent. Ne moveat quod naturaliter dixit quae legis sunt facere, non spiritu Dei, non fide, non gratia. Hoc enim agit spiritus gratiae, ut imaginem Dei in qua naturaliter facti sumus instauret in nobis. atia. Non ergo usque adeo in anima humana imago Dei terrenorum affectuum labe detrita est, ut nulla in ea lineamenta remanserea quae legis sunt: non quod per naturae nomen gratiam reparata natura, qua gratia interiori homine innovato lex justitiae scribitur quam deleverat culpa. Hoc enim illic scribitur per renovationem quod deletum erat per vetustatem. Et ideo talis, etsi legem Mosi scriptam non habeat, credendum est bene vel male operari, et merito saquae renovat naturalem imaginem Dei in homine sopitam, sine qua renovatione male operatur quis et damnatur, accusante e
Abbreviated transcription (Latin):
legem nõ habeat.
qͣr nesciat quid sit
bonum quid ue¬
malum inderet᷑¬
sibi neutrum debͤe
ht tamen naturalẽ
sit bonum ⁊ quia sit¬
nemini iñ fre. ni

Expanded text:
legem non habeat, quasi nesciat quid sit bonum, quidmalum, videresibi neutrum debereem, habet tamen naturalem,sit bonum, quidve mnemini inferre, ni
Abbreviated transcription (Latin):
einsmõi le. ñ hñ .s. scͥptam ipsi sibi sũt lex
.i. ualent sibi legem. gui osfendunt indi¬
ꝑa laudant: que lex inbet. illa damp
fides qͣm ultro hnt in cordib suis .i. in ĩ¬
timo affcũ ubi fides ꝑ dilestiom̃ oꝑat᷑.
quam cum quis exhibet deo: naͣli indicõ
ostendit semetip̃m legem sibi eẽ. qura
ꝙ mandat lex facit .s. ut cͥdat iñ xp̃m¬
scͥptum in cordib.¬
undr ip̃itestes ert̃
in fucuro boniut
mali. in descientes¬
mi̾to saluari uel

Expanded text:
es, id est in scriptam, ipsi sibi sunt lex, id est valent sibi legem, qui ostendunt, indipera laudant, quae lex jubet, illa damnafides quam ultro habent in cordibus, id est in intimo affectu, ubi fides per dilectionem operatur, quam cum quis exhibet Deo, naturali indicio ostendit semetipsum legem sibi esse, quia quod mandat lex, facit, scilicet ut credat in scriptum in cordibunde ipsi testes erunt sibi in futuro boni et mali: inde scientesrito damnari, vel
Abbreviated transcription (Latin):
am pacis ignorant
dei eos reflexit a nalo. quia ñ ẽ timor
q̃st initium saꝑĩe. de hnis dicit ie̾mias.
sunc ouines insurrexunt in ꝓpħam dñi
uolentes occide̾ eum ⁊ subietit omnis
ꝙ omnes insurrexisse dixit ⁊ omnei
populum ñ ꝑuississe. Omnes gͦ dixit
omnes declinauint totam penitus plebẽ
significauit s altam ꝑtem plebis. Sẽꝑ
enim duo ppłi sunt in unaplebe hic .ni.
ẽ ppꝰ quem incpat dominus dicens sub

Expanded text:
am pacis ignorant,Dei eos reflexit a malo, quia non est timoest initium sapientiae. De his dicit Jeremias: Tunc omnes surrexerunt in prophetam Domini volentes occidetur quod omnes insurrexisse dixit, et omnem populum non permisisse. Omnes ergo dixit omnes declinaverunt, totam penitus plebem significat, sed alteram partem plebis. Semper enim duo populi sunt in una plebe. Hic est enim populus quem increpat Dominus, dicens sub
Abbreviated transcription (Latin):
legisatrosliglnt quia isifortanst.
ut gͦ ostũde̾t Ap̃ss ea que suꝑius dixit
de ꝑsalmo ꝑtinere adusdeos quorimi
suꝑbia contringenda erat dꝑat. Scimꝰ
quoniam queguuq lex locuitur in isto
loco .i. psalmi hiis loquitur qui in lege
sunt .i. ideis legem hntib. ut ita om̃
non tantum gentilis sine lege. rens de
impietater s eciam uidens rens de le¬
gis transgͥssione fiat subditus deo .i. gͣ¬

Expanded text:
formant. Ut ergo ostenderet Apostolus ea quae superius dixit de psalmo pertinere ad Judaeos, quorum superbia confringenda erat, dixit: Scimus, quoniam quaecunque lex loquitur, in loco isto, id est psalmi, his loquitur qui in lege sunt, id est Judaeis legem habentibus. Ut, ita, omnehomo, scilicet non tantum gentilis sine lege reus de impietate, sed etiam Judaeus reus de legis transgressione, fiat subditus Deo
Abbreviated transcription (Latin):
in incorruptione. multomagis dicit hos
regnare qniã multo maior res est hic cm̃a
sit in regno mortis. uł multomagis reg¬
nabunt in ni. quam in eis regnauit mors
qr in uita regnabunt et̾nalit᷑. mors aut̃
regnanit in eis tomꝑalitͤ ⁊ cum fine. Seͣ.

Expanded text:
in incorruptione. Multo magis, dicit hos regnare, quia multo major res est hic, quam sit in regno mortis. Vel multo magis regnabunt in vita, quam in eis regnavit mors, quia in vita regnabunt aeternaliter, mors autem regnavit in eis temporaliter et cum fine. VE
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ bono oꝑe uos offẽ¬
di ignoscite michi¬
⁊ qr staltus bom ac¬
enfator est ut illos¬
imꝑitos osteisderet
uenram ab eis posta¬
lat eins fci de quo
lande dignus est

Expanded text:
o bono opere vos offendi, ignoscite mih stultus boni accusator est, ut illoritos ostenderet, veniam ab eis postlat ejus facti, de quo laude dignus est
Abbreviated transcription (Latin):
lexgͣ bona ẽ s cũ
gr̃a ut cum carita¬
te scĩa ꝓdest. sine ea occidit. Ita lex. sñ gr̃a
quamiuis non sint masa. sic ⁊ sex licet sine
gr̃a ñ uinificet: non tamen mala ẽ que cum
iuibet ꝙ sine gr̃a impleri ñ potest. indicat hõi
ꝙ ñfirmus estiut demonstrata infirmitate.
querat grãm. lex gͦ. ducit ad fidem. fides imꝑe
trat largiorem. qui diffiusdit᷑ caritatem q̃ im¬
pletlegem. sine spũ ñ ẽ noliitas hominis libe¬
ra: cum cupiditatib uincatur. lib̾m enim ar¬
bitͥii ⁊ ad bomimi: ⁊ ad malum faciendum:
confitendum ẽ nos hre. s inmalo ᷤ faciendo. li¬
liiͣ: Et ħ ministratio:
ꝙ .a. qr ministratio

Expanded text:
ergo bona est, sed cum gratia, ut cum charitate scientia prodest, sive ea occidit. Ita lex sine gratiquamvis non sint mala, sicut et lex licet sine gratia non vivificet, non tamen mala est. Quae cum jubet quod sine gratia impleri non potest, indicat homini quod infirmus est, ut demonstrata infirmitate quaerat gratiam. Lex ergo ducit ad fidem, fides impetrat spiritum largiorem, qui diffundit charitatem quae implet legem. Sine spiritu non est voluntas hominis libera cum cupiditatibus vincatur. Liberum enim arbitrium, et ad bonum et ad malum faciendum, confitendum est nos habere; sed in malo faciendo, lilii, et haec ministratio equia, ministratio
Abbreviated transcription (Latin):
nsebat peccantes nel
q̃ p̃naricatorib m̃tu¬
lit mortem. quos dei
sticiam implendam:
formata. qr inhone¬
sta. secundum legis¬
scͥptasiquis sp̃ualitꝰ
caꝑet: in laꝑidibus¬
.i. in tabulis lapideis
ad littãm uł in cor¬
dib duris. ad capiẽ¬
dum uł amandum:¬
fuit in gła. moysi
ministro eius. ita ut¬
filii  isrł. ñ possent i¬
tende aciem uisus sm¬
ini faciem moysi. qr

Expanded text:
niebat peccantem, vel quae praevaricatoribulit mortem, quos Dei itiam implendam. formata, quia inhonesta secundum litscripta, si quis spiritualiter caperet; in lapidibusest in tabulis lapideis. Ad litteram, vel in cor duris, ad capiendum, vel amandum,fuit in gloria Moysi ministro illius, ita utfilii Israel non possent intendere aciem visus sin faci
Abbreviated transcription (Latin):
uetus testamentum. qr magis gła di. in sa¬
lute est. quam ñ morto. Quamnis .n. uist e
dampnet ꝙ agebat᷑ sub lege: tamen ad lan¬
dem magis ꝑficit. si indulget ⁊t possit sereꝰ

Expanded text:
Vetus Testamentum, quia magis gloria Dei in salute est quam in morte. Quamvis enim juste damnet quod agebatur sub lege, tamen ad laudem magis proficit, si indulget, ut possit reus se
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝙ mandatum si sit timore pene̾. ñ amore
iufticie. ẜuilit᷑ fit ñ liberalit̾. ⁊ iõ nͨ fiti Nõ
enim fructus ẽ boris qui de caritatis radi¬
scͥꝑtum lex faciebat timeri. Ua̾ sponsa xͥ
intelligit quid distet int̾ litta̾m ⁊ sp̃m q̃¬

Expanded text:
n amore justitiae, serviliter fit non liberaliter; et ideo nec fit. Non enim fructus est bonus qui de charitatis radiscriptum lex faciebat timeri. Vera sponsa Christi intelligit quid distaret inter litteram et sp
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. decalogus in illis duab tabulisscͥptus qr
lex subintrant: ut habimdaret delictum.
n Porro autem᷑ p̃cepta ista tam sunt utiliafa¬
cienti. ⁊ salubria ut nisi quis ea feci̾: iutã
ꝙ lex mala sit. s quia ꝑhibens peccatum ñ
uinificat hominem. s auget concupĩam. ⁊
pccatum p̃naricatione cumulat. nisi libe̾t
gr̃ã ꝑͦ legͥem fidei. Apparet gͥ lit̾e uotusta¬
tem nͥ desit nonitas spt̃. heos face̾ potius ho¬

Expanded text:
est Decalogus in illis duabus tabulis scriptus, quia lex subintravit, ut abundaret delictum . Porro autem praecepta ista tam sunt utilia facienti et salubria, ut nisi quis ea fecerit, vitacidens, eo quod lex mala sit, sed quia prohibens peccatum non vivificat hominem, sed auget concupiscentiam et peccatum, praevaricationem cumulat, nisi gratia liberet per legem fidei. Apparet igitur litterae vetustatem, si desit, novitas spiritus, potius
Abbreviated transcription (Latin):
cabant. s ⁊̃ ipsi-
moysiministrole
⁊ fetit nos ministros noni testamẽnty
psendo. sunt ministri ueti̾s. ministros
les nonsunt psuido. Noru testamenti di¬
eo non existentis i bata tantum dacẽte
s in sp̃n. aduinante. qui ꝑ nos . i. ainĩstio¬

Expanded text:
cabant, sed et ipsi Moysi ministro lefecit nos ministros Novi Testamenti, pseudo sunt ministri Veteris, ministros ales non sunt pseudo. Novi Testamenti dico non existentis in littera, tantum docente, sed in spiritu adjuvante, qui per nos
Abbreviated transcription (Latin):
nos. ut ꝑ multos fideles grẽ agantur deo¬
ꝑ nolus. Quus rei gr̃a. e ece eius donatõis
que in nobis est .i. liberationis ⁊ cetõrum
bonorum. donationis dico ꝓcedentis. ex
sonis dico: multarum facierum .i. discre¬
sarum uirtutum ut facies iob fuit patiꝰ¬
entia. faties dauio humilitas. facies mo¬
ysi ͥ iansuetudo. uł secundum aliam lit¬
tam. alia enim tͣnlatio ita ħt̃. ⁊ in mul¬
⁊ c̾. que litta sic segit᷑ qiͣ orationes nr̃e fic¬
iũnabunt nos nt ꝑ nuiltos grẽ agant᷑ deo
ꝑ nobis. grẽ dico eins donationis q̃ ẽ in nob̾.
ħ non mntantur. agant᷑ dico. in multar̃
faci .i. int̾ multos ⁊ coram uiultis. hoo ĩõ
dicit quiã grã dĩ consolatur apłos cã mł¬

Expanded text:
antur pro nobis Deo. Cujus rei gratiae? Ecce: Ejus donationis quae in nobis est, id est liberationis et caeterorum bonorum. Donationis dico, procedentis esonis dico multarum facierum, id est discreersarum virtutum, ut facies Job fuit patientia, facies David humilitas, facies Mosi mansuetudo. Vel secundum aliam litteram. Alia enim translatio ita habet: Ut in muletc., quae littera sic legituvabunt nos, ut per multos gratiae agantur Deo pro nobis. Gratiae dico ejus donationis, quae est in nobis. Haec non mutantur. Agantur, dico, in multorum facie, id est inter multos, et coram multis. Hoc ideo dicit, quia gratia Dei consolatur apostolos causa mu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽtur. ui̾tatem quippe anminciabant qͥ¬
tͥrenis enim cupiditatib consulentes
regnum celorum annunciabant ha¬
bentes in lingna ui̾tatem s ñ in pecto¬
re castitatem qni sunt utiles eis quos
mñstituit dominus unde ait que dñt
fatite. oꝑa autem eorum nolite face̾
ex occasione enim euuangelizant q̃¬
rentes ab hominib commoda sua uł
pecuniaria uł honorum uł laudis hu¬
mane quomꝰ lib uolentes acciꝑe mu
nera. non tam salutem eius querentes
cui annuntiant quam commodum su¬
li annunciauit. qui annuntiat detri
tiat non ẽ rectus. qrͣ : quia aliud que
alitnud querit non caste deum querit
tres inuenimus ꝑsonas si domini u̾ba¬
in euuangelio diligent innestigamus
pastoris. mercennarii. furis. pastor uita¬
te ui̾tatem annuntiat. m̾cennarius uo̾
occasione uitatem annuntiat. Aliud q̃¬
rens tamen. ⁊ ille xp̃m anninitiat. ⁊
ille far ⁊ latro ueritatem negat ⁊ tol¬
lit. diligendits est gͦ pastor.tolerandus

Expanded text:
etur. Veritatem quippe annuntiabant quTerrenis enim cupiditatibus consulentes regem coelorum annuntiabant, habentes in lingua veritatem, sed non in pectore castitatem, qui sunt utiles eis quos instruit Dominus. Unde ait: Quae dicunt facite, quae autem faciunt nolite facere . Ex occasione enim evangelizant quaerentes ab hominibus sua commoda, vel pecuniarum, vel honoris, vel laudis humanae, quoslibet volentes accet non tam salutem ejus quaerunt cui annuntiant, quam commodum suli annuntiatur salus: qui annuntiat, habebit tiat non est rectus. Quare? quia aliud quaealiquid quaerit, non caste Deum quaerit. Tres invenimus personas, si verba Evangelii diligenter investigamus, pastoris, mercenarii, furis. Pastor veritate, veritatem annuntiat. Mercenarius vero occasione veritatem annuntiat, aliud quaerens, et tamen ille Christum annuntiat. Et ille fur et latro, veritatem negat et tollit. Diligendus est ergo pastor, tolerandus
Abbreviated transcription (Latin):
est. donantes inuicem dico. sicut et d̃s
dei inuicem uobis
donando ⁊ tunc e¬
rias sicut filii ea¬
⁊ non solum con¬
donctis. s etiam ã¬
bulate operum ex¬
hibitione in dileo¬
tione ponentes
fr̃ĩb si opus esfͣ
et hoc ita sincere
est sputis. colaphĩ
occisus est in cru¬
ce. ⁊ illa hostia ñ¬
figuralit᷑ fic̃ legis
icrificia s uere est deo. in odorem sa¬

Expanded text:
ergo, donantes invicem dico, sicut et DeusDei, invicem vobis donando. Et tunc eritis sicut filii chEt non solum condonate, sed etiam abulate, operum exhibitione, in diltione, ponentes tribus, si opus est. Et hoc ita sincere,est sputis, colaphis occisus est in cruce. Et illa hostia nfiguraliter sicut legalia sacrificia, sed vere est Deo in odorem s
Abbreviated transcription (Latin):
sapienter ambu¬
late dico non ii¬
pedientes sed redi¬
mentes tempus
.i. alicunibus modis
preparantes opor¬
timitatem predi¬
candi eis. ⁊ habito
tus sit auditorib
uel in gratia p̃¬
e ita ut sciatis
teat respondere
unieniq quia ã¬
lit̾ ydiote. aliter
litterato ⁊ aliis
personis aliter
et aliter respon¬
dendum est. om¬
nia autem que
circa me funt .i.
tribulationes q̃
undiq sunt. uel
tiue non pertin¬
gunt usq ad ani¬
mam nota faci¬
et. et ideo nor⁊
fuit opus scribi. t
fide et fidelis mri¬
nister in predi¬
catione et conser¬
uus in aduersis
et hoc in domino
.i. propter domi¬

Expanded text:
Sapienter ambulate dico, non impedientes, sed redimentes tempus, id est aliquibus modis praeparantes opportunitatem praedicandi eis: et habito tus sit auditoribus. Vel, in gratia, prae, ita, ut sciatis teat vos respondere unicuique, quia aliter idiotae, alitor litterato, et aliis personis aliter et aliter respondendum est. Omnia autem quae circa me sunt, id est tribulationes quae undique sunt, vel quae non pertingunt usque ad animam, nota faciet, et ideo non fuerit opus scribi, Tyfide, et fidelis minister, in praedicatione, et conservus in adversis, et hoc, in Domino, id est propter Domi
Abbreviated transcription (Latin):
enim a ꝑfidis ne plu¬
res doceamus. ⁊ labo
hortaudo uos ad boñ.
menta patumur. ⁊
patienter sustinemꝰ
⁊ blaspheniamur
quasi magi ⁊ male¬
fici. ⁊ obsecramus
deum ꝑ illis ueleos
ne blasphemẽt nos.

Expanded text:
enim a perfidis, ne plures doceamus; et labohortando alios ad bonum; menta patimur, et patienter sustinemus; et blasphemamur, quasi magi et malefici, et obsecramus Deum pro illis; vel eos, ne blasphement nos;
Abbreviated transcription (French):
Nos infrrmi sumꝰ.
i. afflicti. uos aut̃
fortes. potestate et
securi. uos nobiles
adulatione ui̾tatẽ
p̃tlicantes ⁊ gestapͭ¬
ne nite arguentes:

Expanded text:
Nos infirmi sumus, id est afflicti. Vos autem fortes potestate et securi. Vos nobiles,adulatione veritatem praedicantes, et gesta pravae vitae arguentes,
Abbreviated transcription (Latin):
xãs ⁊c. Hactenus
dixit uñ grãs ag̾
⁊ quid orat eis. hic
iam incipit osten¬
de ꝙ lex non pro
re ex es quia ipse
legalib fuerant
eis dimissis ad cri¬
stum confugu̾nt
cnͣ pro uobis ora¬
mus nos dico gr̃as
agentes deo ⁊ prĩ
qui solus potest re¬
ꝑtem sortis scõrum .i. in ꝑticipationem
hxreditatis que sorte datur sanctis .⁊. di¬
usna uolinirate. uolutas emin dei in
humano gn̾e sors est aprid quem ñ ẽ
inicinitas. s omirra facit ꝑ iustitiam
⁊ si occultam. ꝑ quam heditas et̾ua dat᷑
tribus uuit. unde ⁊ ip̃a h̾editas sors dr̃
tiie non mi̾tis s electione diuina datur
nim dignatus est aduocare ⁊ iduce̾ gẽ¬
tes in promissionem indeorum dico ꝙ
nos fecit dignos ⁊ hoc non inlege s in
lumine .i. ꝑ enm qui est himen de lu¬
mine cunis gr̃a ulluminam᷑. ꝙ lex ñ
potuit unqͣm p̃stare. uel dignos uos
fecit ponendo uos in lamine .i. in clara
cognitione. a qua denians cadit in te¬
ueripu¬
de potestate tenebͣ¬

Expanded text:
as, etc. Hactenus dixit unde gratias egit, et quid orat eis. Hic jam incipit ostendere quod lex non prodre ex eo, quia ipse legalibus fuerant, eis dimissis ad Christum confugerantis oramus. Vos, dico, gratias agentes Deo et Patri, qui solus potest partem sortis sanctorum, id est in participationem haereditatis, quae sorte datur sanctis, id est divina voluntate. Voluntas enim Dei in humano genere sors est, apud quem non est iniquitas, sed omnia facit per justitiam, etsi occultam; per quam haereditas aeterna datur, quibus vult. Unde et ipsa haereditas sors dicitur, quae non meritis, sed electione divina datur nim dignatus est advocare et inducere gentes in promissionem Judaeorum. Dico quod nos fecit dignos; et hoc non in lege, sed in lumine, id est per eum qui est lumen de lumine, cujus gratia illuminantur quod lex non potuit praestare. Vel, dignos nos fecit, ponendo nos in lumine, in clara cognitione, a qua devians cadit in teeripude potestate teneb
Abbreviated transcription (Latin):
a xp̃e ex dilectione
tradidit se. ⁊ iusti¬
ficauit me. gͦ ego
ñ abicio gratiam
dei.i. non recipio
est non sum ingͣ¬
tus grẽ dei ut ei cõ¬
parem aliiso .i. le¬
gem. ut dicam per
legem ẽẽ iusticiã.
nec debeo. si enim
gratis .i. frustra sine causa. Orasensa¬

Expanded text:
dilectione tradidit se et jusficavit me, ergo non abjicio gratiam est non recipio est: Non sum ingratus gratiae Dei, ut ei coparem aliud, id egem, ut dicam per legem esse justitiam. Nec debeo: Si enim gratis, id est frustra, sine causa. CA
Abbreviated transcription (Latin):
mortuussum legi
dico. ut uinam ñ
in me ardorem pec¬
cati. ut iam ultra
ad io non extendar
timore dei. qui cla¬
nis habens carnes

Expanded text:
Mortuus sum legi dico, ut vivam, nostinxit in me ardorem peccati, ut jam ultra ad id non extendar timore Dei, quasi clavis habens carnes
Abbreviated transcription (Latin):
ruptibili in qua est incentinm intio
rum .i. ꝙ in igne non uror. in fide nuo
i ꝑ fidem est non ꝑ laboriosa aꝑa legis
mortinis sum segi.
ipsam dimisi quasi
ei mortins millam
carnalem eins sensũ
habens in qua scͥptũ
est ꝓpħam suscitabit
⁊ ipsum tanquã me
audietis. ⁊ itẽ. son¬
summabo test̾. nouũ
domini isrł. ⁊ holocan¬

Expanded text:
ptibili in qua est incentivum vitiorum, id est quod in igne non uror, in fide vivo, id est per fidem est, non per laboriosa opera legismortuus sum legi, ipsam dimisi, quasi ei mortuus, nullum carnalem sensum ejus habens; in qua scriptum est: Prophetam suscitabit , ipsum tanquam me audietis . Et item: Consummabo testamentum novum domui Israel . Et: Holocau
Abbreviated transcription (Latin):
nrãm qua redempti sumus. iudas cogita¬
nit precium quo uendidit dominum
filius p̃cium ꝙ dedit ꝓ nobis. diu̾saergo
intentio diu̾sa fc̃a facit. cum tamen sit
głificandum. altm̃ decestandũ inuetiiiꝰ

Expanded text:
nostram, qua redempti sumus; Judas cogitanostram, qua redempti sumus; Judas cogitavit pretium quo vendidit Dominum; Filius pretium quod dedit pro nobis. Diversa ergo intentio, diversa facta facit, cum tamen sit glorificandum, alterum detestandum invenimus.
Abbreviated transcription (Latin):
fide dico filii dei cuius fidos ualere potest
cum sit dei filius. ut autem ostenderet nõ
uens ninit in fide. qui dilexit me. ⁊ ꝑ hoc
fides ht̃ efficatiam ⁊ ꝑ dilectionem tradi¬
dit ꝓ me non aliud sacͥficium s semetip¬
sum solum qui tantus est. Attende ꝙ
filius se tradidit ut hic dr̃ ⁊ pr̃ eum tra¬
didit. nt alibi ait apłs. qui pprio filio non
peꝑcit s pro nobis omnb tradidit illum.
Si pẽ tradidit filium. ⁊ filius tͣ didit seip¬
sum. uĩdas quid fecit: Fcã ẽ traditio a
patre. frã est traditio a filio. fcã est tradi¬
tio a iuda. una res facta est. Quid gͦ dis¬
c̾mt̃ prẽm tradentem filium. ⁊ filium tra¬
dentem se. ⁊ uidam tradentem magr̃mi.
quia hoc fecit pr̃ filius in caritate. iidas
aut̃ fecit in ꝓditione. Uidetis quia nõ
quid faciat homo considerandum est. sed
quo amino ⁊ uoluntate faciat. iñ eodem
stamur. bñdicimus caritatem. detestam᷑¬
uide inianitatem. deus togitauit salutem

Expanded text:
Fide dico, Filii Dei, cujus fides valere potest cum sit Dei Filius. Ut autem ostenderet non vens vivit in fide, addit, qui dilexit me, et per hoc fides habet efficaciam, et per dilectionem tradidit pro me, non aliud sacrificium, sed semetipsum, solum, qui tantus est. Attende quod Filius se tradidit ut hic dicitur, et per eum tradidit ut alibi ait Apostolus: Qui proprio Filio suo non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum . Si Pater tradidit Filium, et Filius tradidit seipsum, Judas quid fecit? Facta est traditio a Patre, facta est traditio a Filio, facta est traditio a Juda, una res facta est. Quid ergo discrevit Patrem tradentem Filium, et Filium tradentem se, et Judam tradentem Magistrum? Quia hoc fecit Pater et Filius in charitate; Judas autem fecit in proditione. Videtis quia non quid faciat homo considerandum est, sed quo animo et voluntate faciat. In eodem fstamur; benedicimus charitatem, detestamur iniquitatem. Deus cogitavit salutem
Abbreviated transcription (Latin):
.l. ab haminib int̾uos qui intlati estis¬
nec corrigitis. Quid audit᷑ for. res utiq
lis necetiam intꝰ gentes. ut granc issd̾
pocm̃ ostũde̾t. nͥ ab hnis etiam dicit admit¬
ti qui deuin nesciunt: dendo eͥminis ge¬
⁊ hoc publice ubi testib opns non est. ꝓubłi¬
ce emm nou̾cansuam loco uxoris habebat.
ꝓciendum ꝙ causa huuiffornicationis .s. de
uxore pr̃is. incipit defornicatione postea mo

Expanded text:
 ab omnibus, inter vos, qui inflati estisnec corrigitis. Quid auditur? Fornicatio, rlis nec etiam inter gentes, ut grave istud peccatum ostenderet nec ab his etiam dicit admitti qui Deum nesciunt. Deinde criminis puis habeat. Et hoc publice, ubi testibus opus non est. Publice enim novercam suam loco uxoris habebat, Sciendum quod causa hujus fornicationis, scilicet de uxore patris, incipit de fornicatione, postea mo