comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
drẽ. ultra ire &. pͣuaricari. Ido gͦ data ẽ
lex post reꝓmissionẽ. ut homines cõpe¬
sceret &. ꝓhiberet a peccatis: qͥ ꝓterui
erant ad cransgredienda p̃cepta omni¬
potentis dei .&. naturalẽ lege̾.Statim e¬
nĩ ut egressus ẽ populus de ergastulo e¬
gypcioꝵ anteꝙͣ. transisset mare. Murmurauit
uit: atq dũ puenisset ad montẽ sẏna. postr¬
quã aecepert̃ decẽ p̃cepta. caput bouist
que̾ ado rabaut egypen coluert᷑ .&. meli¬
uatist̃ aute illud. Pro talibꝰ gͦ .s. huiꝰ ce¬
modi transgressionib data e̾ lex: ut ta¬

Expanded text:
est ultra ire et praevaricari; ideo ergo data est lex post repromissionem, ut homines compesceret et prohiberet a peccatis, qui proni erant ad transgredienda praecepta omnipotentis Dei et naturalem legem. Statim enim ut egressus est populus de ergastulo Aegyptiorum, antequam transiret mare, murmuravitvit; atque dum pervenissent ad montem Sina, postquam acceperunt decem praecepta, caput bovis quem adorabant Aegyptii coluerunt, et inclinati sunt ante illud. Pro talibus ergo et hujusmodi transgressionibus data est lex, ut pr
Abbreviated transcription (Latin):
iudȩis. Hic ẽ moyses qͥ fuit ineccła inso¬
litudine cũ angelo: qͥ locutꝰ est ei inmon¬
te syna. In manu mediatoris. id÷ in po¬
testate uerbi derhoc est filii dei: qͥ post¬
ea assumendo carne̾. nobis mediator fac¬
Pꝰ est. slisi eñ hominẽ assumeret. media¬
tor nobis alio mͦ eẽ ñ poterat. Sed assumen¬
do carnẽ nr̃e fragilitatis. nobis factꝰ est
mediator: assistens nẽ uulcui dei ꝓ nobis.¬
ces Quida uoluer̾t int̃pretari in hoc loco
mediatorẽ moysen ꝓpt᷑ hoc qͦd ipse di¬
rit. Ego sequester a̾. miediator fui inter
đma. uos intpre illo. Sed melius ẽ scđ̾m
beatũ augustinũ ut mͦ suꝑiori intelligamꝰ

Expanded text:
udaeis: Hic est Moyses qui fuit in Ecclesiae solitudine cum angelo, qui locutus est ei in monle Sinai . In manu Mediatoris, id est in potestate Verbi Dei, hoc est Filii Dei, qui postea assumendo carnem, nobis mediator factus est. Nisi enim hominem assumeret, mediator nobis alio modo esse non posset. Sed assumendo carnem nostrae fragilitatis, nobis factus est mediator, assistens nunc vultui Dei pro nobis. Quidam voluerunt interpretari in hoc loco mediatorem Moysen, propter hoc quod ipse dixit: Ego sequester et mediator fui inter Deum et vos in tempore illo. Sed melius est, secundum beatum Augustinum, ut modo superiori intelligamus,
Abbreviated transcription (Latin):
augustinꝰ ex ponens hane epłam ad ga¬
lathas pͥmũ ita distinxit. O uid gͥ: Sed
postea relegens ea quę dic tauerat. corre
ta est: si ab rahe hereditas ꝑ reꝓmissionẽ
data ẽ. Ad hec respondit sibi apłs: in qͥ¬

Expanded text:
Augustinus, exponens hanc epistolam ad GaAugustinus, exponens hanc epistolam ad Galatas primum ita distinxit: Quid igitur? sed postea relegens ea quae dictaverat, correxta est, si Abrahae haereditas per repromissionem data est? Ad haec sibi respondit ipse
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdringentor. annoꝵ ẽ referendũ. qͦ abra¬
hã. ysaac atq iacob. intͣra ñ sua ꝑegrim
&̾ aduenę fuert̃. & filii eor. post eos lon¬
go tprͣe. Q uod aũ subiungit. se ruituti e¬
os subicient. maleq tractabunt annis
qͥdringentis. ad extremã part̾e̾ .&. ad ulti¬
niũ qͥdrigentoꝵ. annoꝵ. ẽ referendũ in
qͦ illi afflicti st̃: uidelicet a morte iosephi
usq ad egressionẽ illoꝵ de egypciaca ser¬
uitute. Nã si ex lege hereditas. ĩa ñ en ꝓ¬
missione. Hoc ẽ.si ꝑ legẽ data eẽt abrahę
hereditas t̃rȩ reꝓmissionis. quã possedit
infiliis suis. uł hereditas tocius mundi
quã possidet inxꝑo. qͥ de semine eiꝰ natꝰ
est: iã ñ ee̾t reꝓmissio illa dacio.s lex.
Hereditate tocns mundi. abraħ̃a in rꝑo
possidet. Ab rahe aũ nͣ̃ ꝑ legẽ donania
as hereditatẽ tocius mundi s. p rȩpmis¬
sionẽ donatũ est semen qͦd est. xꝑs. in qͦ be¬
nedicunt᷑ oñs gentes. Quid gͥ lex: Beatus

Expanded text:
est referendum, quo Abraham, Isaac et Jacob in terra non sua peregrini et advenae fuerunt, filiique eorum post eos longo tempore. Quod autem subjungit, Servituti eos subjicient, maleque tractabunt annis quadringentis, ad extremam partem et ad ultimum quadringentorum annorum est referendum, in quo illi afflicti sunt a morte Joseph, usque ad egressionem illorum de Aegyptiaca servitute. Nam si ex lege haereditas, jam non ex promissione, hoc est: si per legem data esset Abrahae haereditas terrae repromissionis, quam possedit in filiis suis, vel haereditas totius mundi, quam possedit in Christo, qui de semine ejus natus est, jam non esset repromissio illa datio, sed lex. Haereditatem totius mundi Abraham in Christo possidet; Abrahae autem non per legem donavit Deus haereditatem totius mundi, sed per repromissionem datum est semen, quod est Christus, in quo benedicuntur omnes gentes. Quid igitur lex? Beatus
Abbreviated transcription (Latin):
eeͥ follicłi grani frum̃ti ac ciceris: aut
alicuiꝰ leguminis. uł seminis. lex gͦ quȩ
data ẽ filiis isrł. post factã reꝓmissionẽ
ad ab rahã ñ fecit uacuũ &. inane illud
testam̃tũ. ut illa ꝓmissio euaeuaretur
De hoc numero quadringentoꝵ. atri¬
ginta annoꝵ. uario mͦ doctores disputant.
ꝑ longas ambages & eire uiciones ulum
colligentes Sed nos om̃ia illa sucemete ꝑ¬
fringentes coͣpendioso utam᷑ exitir cõpu¬
tantes ipsos annos. Auocacione abrahe de
terra chaldęoꝵ. usq ad ingressũ iaeob in e¬
gyptũ cõputant᷑. ium ducenti qͥndeei. Ite

Expanded text:
ent folliculi esse grani frumenti, aut ciceris, sive alicujus leguminis vel seminis; lex ergo quae data filiis Israel post factam promissionem ad Abraham, non fecit vacuum et inane illud testamentum, ut illa promissio evacuaretur. De hoc numero quadringentorum et triginta annorum, vario modo doctores disputant, et per longas ambages circuitum illum colligentes; sed nos omnia illa succincte perstringentes, compendioso utamur exitu, computantes ipsos annos. A vocatione Abrahae de terra Chaldaeorum usque ad ingressum Jacob in Aegyptum computantur ducenti
Abbreviated transcription (Latin):
Sic naturã hominis uirtute augente suꝑna.
Esset ut in uero lumine lumen homo.
Qui uires mortis cũ uite obsorbuit haustu.
Factũ est eternũ. qͦd fuit occiduũ.
uisqͥs ꝯsilio et̾no ꝯtraria sentis.
Et uerbũ innr̾a carne manere negas.
Diuinę pietatis opus dissoluere queris.
Speq sua mundũ dispoliare cupis.
Nã quis uentura quẽ quã saluabit ab ira:
Quisue hominis pͥmi. erimine liber erit :
Sideitas uerbi nͣ̃ nr̃ę est insita carni.
Iut rꝑs falsi corꝑis umbra fuit.
Quis genitꝰ ꝓuer est intactȩ uirginis aluo:
Ouȩ natura annis creuit .& aucta cibis:
Inqua ꝓle patre mundi secredidit abraham:
Quȩue eiꝰ stirps est. onmia sc̃ificans:
Quod regale genꝰ. si mul&e. pontificale :
Nuisue id̾e dauid filius &. dñs:
Peccatiserius .ꝙ mortis cõpede iuinctis.
Uña est dignatꝰ ferre redẽptor opem.
Quod nr̃i generis carnẽ cũ morte receptans.
Nr̃a hosti ut nobis uinceret opposuit.

Expanded text:
Sic naturam hominis virtute augente superna, Sic naturam hominis virtute augente superna, Esset ut in vero lumine lumen homo. Qui vires mortis cum vitae absorbuit haustu; Factum est aeternum quod fuit occiduum.uis consilio aeterno contraria sentis, Et Verbum in nostra carne manere negas, Divinae pietatis opus dissolvere quaeris, Speque sua mundum dispoliare cupis. Nam quis ventura quemquam salvabit ab ira? Quisve hominis primi crimine liber erit? Si deitas Verbi non nostrae est insita carni, Aut Christus falsi corporis umbra fuit? Quis genitus puer est intactae Virginis alvo? Quae natura annis crevit, et aucta cibis? In qua prole patrem mundi se credidit Abram? Quaeve ejus stirps est omnia sanctificans? Quod regale genus simul est et pontificale? Quisve idem David filius et Dominus, Peccati servis, et mortis compede vinctis, Unam est dignatus ferre Redemptor opem? Qui nostri generis carnem cum morte receptans, Nostra hosti, ut nobis vinceret, opposuit
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ .s. tam̃si eiꝰ ñ meminit. eũq ñ intelligit. neq di¬
ligit . cum illo non est.
Maiestate deis eludit᷑ omne qͦd usqua est.
Qua sine nil rerũstare uł ee̾ potest.
Nuic homo si recte famulat᷑. primꝰ heret.
Si resilit. misero degit mexilio.
Om̃ia sic dñs discriminat ordine iusto.
Quo sint summa bonis ima parata malis
patri. facta ẽ particeps mortalitatis nr̃e . ñ de suo.
s de nr̃o: ut &. nos efficerem participes diuinita¬
tis eiꝰ. ñ de nr̃o. s de suo.
mpͣs genitor. natusq & sꝑs almus.
Ena in ꝑsonis par tribus est deitas.
Quȩ genꝰ humanũ ꝓstratũ ftaude maligni.
Ad uit̾a hanc fecit posse redire uia.
Mortalis fieret. nͣ minuens qͦd erat.
Perq abitũ serui. uacuaret iuratẏ ranni.
Et letũ lȩto uinceret in nocuo.
Hinc uerbũ carni insertũ. carnẽq receptans.
Nec se ꝯfundit corpore. nec geminat.

Expanded text:
est: et tamen si ejus non meminit, eumque non intelligit, neque diest: et tamen si ejus non meminit, eumque non intelligit, neque diligit, cum illo non est. Majestate Dei concluditur omne quod usquam est: Qua sine nil rerum stare, vel esse potest. Huic homo si recte famulatur, proximus haeret; Si resilit, misero degit in exsilio. Omnia sic Dominus discriminat ordine justo. Quo sint summa bonis, ima parata malis.Patri facta est particeps mortalitatis nostrae, non de suo, sed de nostro, ut et nos efficeremur participes divinitats Genitor, Natusque, et Spiritus almus, Una in personis par tribus est deitas; Quae genus humanum, prostratum fraude maligni, Ad vitam hac fecit posse redire via: Mortalis fieret, non minuens quod erat; Perque habitum servi vacuaret jura tyranni, Et lethum letho vinceret innocuo. Hinc Verbum carni insertum, carnemque receptans, Nec se confundit corpore, nec geminat:
Abbreviated transcription (Latin):
Si caueant pactis hostis seruire suꝑbi.
Sectari studeat for ma himulis dñi.
Qui patris indeitate manens ds omni creator
Uerus de saera uirgine natus homo est.
Sie nr̃m assumens matris de corpore corpus.
Esset. ut assumpte carnis origo đs.
Inqͦ ꝑlauachrũ fidi. uirtute renata.
Cel este accipiet gens noua pͥncipiũ.
Nil hominis retinens pͥmi . s plenascđi
Splendore & capitis glorificanda sui.¬
bent qͦd uolunt. uł si habent qͦd ñ recte uolunt.
tamͣ miseri st̃. Alit. Om̃s beati habent qͦd uolunt.
beati. Continuo au st̃ miseri qͥ nͣ habent qͦd uolunt¬
quã praua uoluntas. etiã si qͦd cupit obtineat.
onsemꝑ uere ẽ felix impleta uoluntas.
Cũ sepe in iustisint in ala uota animi.
Recta gͥ cupiens. etiã si ñ sit adeptꝰ.
Persistendo tam̃ uelle bonũ. bonus eft.
It prauus qͦd fert animo. si ñ habet actu.
Tam miser est. quã si qͥd cupit obtineat.
sine qͦ ñ potest ex̾. Inꝗͦͥ eni est. sine dubio. sine illo ñ

Expanded text:
Si caveat pactis hostis servire superbi, Sectari et studeat formam humilis Domini. Qui Patris in Deitate manens Deus omnicreator, Verus de sacra Virgine natus homo est. Sic nostrum assumens Matris de corpore corpus, Esset ut assumptae carnis origo Deus: In quo per lavacrum, fidei virtute renata, Coeleste accipiet gens nova principium. Nil hominis primi retinens, sed plena secundi, Splendore in capitis glorificanda sui.bent quod voluna beatitudine. Omnes beati habent quod volunt; beati. Continuo autem sunt miseri, qui vel nonquam prava, etiam si quod concupivit obtinuit. Non semper vere est felix impleta voluntas: Cum saepe injustis sint mala vota animis. Recta igitur cupiens, etiam si non sit adeptus, Persistendo tamen velle bonum, bonus est. At pravus, quod fert animo, si non habet actu, Tam miser est quam si quod cupit obtineat. sine quo non potest esse. In quo enim est, sine dubio sine illo non
Abbreviated transcription (Latin):
Non mirabior opes. nullos sect abor honores
Pauꝑem rꝑo duite ñ metuã
Quastetero aluersis. ac utar mente scđis.
Nec mala me uineent. nec bona me capient
Semꝑ ag̃a grates rꝑo dabo semꝑ honore
Laus dñi seinꝑ uiuet inore meo.
Tu mͦ fida comes mecũ iłt aceingere pugne
Quã ds infirmo prebuit auxiliui.
Sollieite el atil cosibe. solare dolent᷑ẽ
Gremplũ uitę simꝰ uterq pię
Custos esto tui custodis. mutua redde.
Erige labant̾e. surge leuantis ope
Ut caro ñ eadem tantuꝰ s mens qͦq nobis.
Tlna sit: atq duos sꝑs. unus alat

Expanded text:
non mirabor opes, nullos sectabor honores, non mirabor opes, nullos sectabor honores, pauperiem Christo diuite non metuam. qua stetero aduersis, hac utar mente secundis; nec mala me uincent nec bona me capient. semper agam grates Christo, dabo semper honorem, laus domini semper uiuet in ore meo. tu modo, fida comes, mecum isti accingere pugnae, quam deus infirmo praebuit auxilium. sollicita elatum cohibe, solare dolentem; exemplum uitae simus uterque piae. custos esto tui custodis, mutua redde; erige labentem, surge leuantis ope, ut caro non eadem tantum, sed mens quoque nobis una sit atque duos spiritus unus alat
Abbreviated transcription (Latin):
Cegessit moriens. me uicta morte resurgens.
ẜt secũ ad patr̃e me suꝑ astra tulit.
Quid nã gͥ tanta ꝓspe tolerare recusem:
Aut qͥd erit qͦd me separet a dño:
Igne̾ adlube ruare manu. mea uiscera tortor:
s. ffugient penas mẽbra soluta tuas.
Carcere si cȩco claudar. nect arq catenis
Liber in excessu mentis adhibo d̾m.
Si mucrone paret ceruic̾e abscidere lictor.
Inpauidũ inueniet mors eita pena breuis
Nonmetuo exiliũ mundꝰ. domꝰ omnibꝰ una est.
Sperno famẽ. dñi sit mͥ sermo esbꝰ.
Nec tam ista mͥ. de me fiducia surgit.
Tudas xꝑe loqͥ. tuq pati tribuis.
In nobis nichil audemꝰ s fidimꝰ inte.
Quos pugnare iubes .s. suꝑare facis.
Spes gͥ mea sola d̾s quẽ credere uita est.
Qui patrie eiem. me dabit alterius.
qͥ oite patrũ occiduũ. uisus transcurrere mundũ
Sub rꝑi sacris aduena mileseris.
Nec dubiuss iure breui terrena tenere
Sic utar. ꝓ orus ceu mea nͥ mea sint.

Expanded text:
me gessit moriens, me uicta morte resurgens me gessit moriens, me uicta morte resurgens et secum ad patrem me super astra tulit. quidnam igitur tanta pro spe tolerare recusem? aut quid erit quod me separet a domino? ignem adhibe, rimare manu mea uiscera, tortor; effugient poenas membra soluta tuas. carcere si caeco claudar nectarque catenis, liber in excessu mentis adibo deum. si mucrone paret ceruicem abscindere lictor, inpauidum inueniet; mors cita, poena breuis. non metuo exsilium, domus omnibus una est, sperno famem, domini fit mihi sermo cibus. nec tamen ista mihi de me fiducia surgit, tu das, Christe, loqui tuque pati tribuis. in nobis nihil audemus, sed fidimus in te, quos pugnare iubes et superare facis. spes igitur mea sola deus, quem credere uita est, qui patriae ciuem me dedit alterius. sorte patrum occiduum iussus transcurrere mundum sub Christi sacris aduena miles eo, nec dubius me iure breui terrena tenere sic utar propriis, ceu mea non mea sint.
Abbreviated transcription (Latin):
Qui xꝑm passũ penas crucis ultima mortis.
Intoto celsi patris honore uident
Quiq ipsũ multacũ magestate tremendũ
Expectant pingui lampade ꝑ uigiles.
His sordent terrena. patent cęlestia. nec se.
Captiuos seruos. tẽporis huiꝰ agunt
Non illos fallax coepit sapiencia mundi
Nec curas ste riles in seruere polo.
Impu .s. fasces in docti munera uulgi
Quasq orbis scelerũ semina fecit opes.
Calcar̾t sc̃a celũ ambicione petentes.
Suffragiis xꝑi. plausibꝰ angelicis
Nec labor hosdur us uicit. uecbianda uoluptas
Querere nil cupiunt. ꝑ dere nil metuunt
Se stanuens inse qͥgerere optat euͣ.
Ille ds reruͣ cęli t̾req ereator
Me.ꝓpt̾ sacra uirgine. natus homo est
f. lagris dorsa. alapis max illas. ora saluus
Prebunt .&. figi se cruce ñ renuit.
Non ut tanta deo quiçs̃. paciencia ferret
Cui nec erescunt. nec miniiitur opes.
Factꝰ sũ rꝑi corporis. ille mei

Expanded text:
qui Christum passum poenas crucis, ultima mortis, qui Christum passum poenas crucis, ultima mortis, in toto celsi patris honore uident quique ipsum multa cum maiestate tremendum expectant pingui lampade peruigiles, his sordent terrena, patent caelestia nec se captiuos seruos temporis huius agunt. non illos fallax cepit sapientia mundi, nec curas steriles inseruere polis. imperia et fasces, indocti munera uulgi, quasque orbis scelerum semina fecit opes, calcarunt sancta caelum ambitione petentes suffragiis Christi et plausibus angelicis. nec labor hos durus uincit nec blanda uoluptas. quaerere nil cupiunt, perdere nil metuunt.se statuens, in se qui gerere optat eum. ille deus rerum, caeli terraeque creator, me propter sacra uirgine natus homo est. flagris dorsa, alapis maxillas, ora saliuis praebuit et figi se cruce non renuit. non ut tanta deo quicquam patientia ferret, cuius nec crescunt nec minuuntur opes, factus sum Christi corporis, ille mei.
Abbreviated transcription (Latin):
Nonhec gͦ sumꝰ nͥe qͥuicqua in secłanati.
Que peunt nobis .. quibꝰ occidũ.
Seduit᷑a eternͣa. uitaut mercani in ista.
Et subeat reqͥes longa. labore breui.
Et tam iste labor fit forte rebellibꝰ asper
Ac rigidas leges effera corda putant.
Non au grauis ẽ mansueto sarema dorso.
Nec ledit blanduͣ mieia collauiguͣ
Tota mente ds̃. tota ui cordis amari:
Precipit᷑. uigeat eura scđi hominis
Quod sibi qͥs nolit fieri . nͣ inferat ulli.
Uindicta lesus nesciat exigere
Contentꝰ modicis uitet sublimis haberi
S perni nͣ̃ timeat. sꝑnere nͣ soleat
Parcus uera loquens. &. inente &. corpe castꝰ
In sontę uit᷑a pacis amator agat
No pprio cunctis qͦs cernit egere benignꝰ.
Non sua ñ cupiat. quȩ sua st̃ tribuat
Quid rogo mandatis durũ censet᷑ in istis:
Aut qͥd erit qͦd si possit habere fides
Qui credunt sacros uerũ ceciisse ꝓpħas
Et qͥ ñ dub itant uerba manere dei.

Expanded text:
non haec ergo sumus nequicquam in saecula nati, non haec ergo sumus nequicquam in saecula nati, quae pereunt nobis et quibus occidimus, sed uitam aeternam uita ut mereamur in ista et subeat requies longa labore breui. et tamen iste labor sit forte rebellibus asper, ac rigidas leges effera corda putent; non autem haec grauis est mansueto sarcina dorso nec laedit blandum mitia colla iugum. tota mente deus, tota ui cordis amari praecipitur: uigeat cura secunda hominis. quod sibi quis nolit fieri, non inferat ulli, uindictam laesus nesciat exigere. contentus modicis uitet sublimis haberi, sperni non timeat, spernere non soleat. parcus, uera loquens, et mente et corpore castus, insontem uitam pacis amator agat. de proprio cunctis quos cernit egere benignus non sua non cupiat, quae sua sunt tribuat. quid, rogo, mandatis durum censetur in istis? aut quid erit quod non possit obire fides? qui credunt sacros uerum cecinisse prophetas et qui non dubitant uerba manere dei, .
Abbreviated transcription (Latin):
ui centũ quonda terra uertebat. aratris.
s. stu at ut geminos possit labere boues
Uectꝰ magnificas carpentis sȩpe ꝑurbes
Rus uacuũ. fessis oger adid pedibꝰ.
Ile dec̃e celsis sulcns maria ante carinus.
Nc lembumeriguũ scandit .&. ipse regit.
Non d̃e status est agris. ñ urbibꝰ ullis.
Ommaq in finẽ precipitata ruunt.
Forro peste faine uincłis. algore. calore.
OPlle modis mseros mors rapit una homines.
Undiq bella fremunt. cunctos furor eecitat armis
Inc u̾bunt reges. regibꝰ in numeris.
Impia confuso seuit discordia mundo
Pax abut tȩrris. ultima quȩq uides.
s. t si cũeluso suꝑ ee̾nt fẽpora secło.
Et posset longos mundꝰ habere dies.
Nos tam̃ occasũ urm obseruare deceret.
Semꝑ merͥiustis. pna ferunt᷑ aquis.
Multa qͦd annose uicert sec ła siluę.
Quoassius durant florearii łoc is:
Ista manent. nrͣi. s ñ mansere parentes.
Exigui uita tẽporis hospes ago

Expanded text:
Qui centum quondam terram uertebat aratris, Qui centum quondam terram uertebat aratris, aestuat, ut geminos possit habere boues. uectus magnificas carpentis saepe per urbes rus uacuum fessis aeger adit pedibus. ille decem celsis sulcans maria ante carinis nunc lembum exiguum scandit et ipse regit. non idem status est agris, non urbibus ullis omniaque in finem praecipitata ruunt. ferro peste fame uinclis algore calore, mille modis miseros mors rapit una homines. undique bella fremunt, omnes furor excitat, armis incumbunt reges regibus innumeris. impia confuso saeuit discordia mundo, pax abiit terris; ultima quaeque uides. et si concluso superessent tempora saeclo aut posset longos mundus habere dies, nos tamen occasum nostrum obseruare deceret esemper inexhaustis prona feruntur aquis, multa quod annosae uicerunt saecula siluae quodque suis durant florea rura locis? ista manent, nostri sed non mansere parentes. exigui uitam temporis hospes ago.
Abbreviated transcription (Latin):
Splendet enĩ uerũ uero de lumine lumen.
Ult genitũ agnoscens. nouerit ingenitũ.
Una triũ dertas. una est essencia ab uno.
Nullũ opus abiunctũ nulla ẽ ñ equa porestas.
Incunchis unũ st̃ tria pͥncipiũ.
Gaude qͦd tantũ te bene uineit opus.
ẽ. eq aliqͥd supi eognosee hausisse uigoris.
Si tibi nꝰ satis ẽ qͦd cupisatq sapis.
Quere bonũ sine fine bonũ .ẜ. ꝑsiste reꝑto
Querere ñ habeant talia uota modu
Nã qͥ se nullo iã munere eralit egere
Crescere ñ cupiens. ꝑdit ad epta tepens.
Age iã prȩe or mearũ comes in remota rerĩ
T re pid̾a breu̾ẽq uit̾a. dño deo dicemꝰ.
Celeri uides rotati. rapidos. dies meare.
ẜ ragilisq mẽbra mundi miuiii. pare. labi
Fugitonine qͥd tenemꝰ necq fluxa habent recursui
Cupidasq uana mentes spec ie trahunt in ani.
Ubi ñe imago rerũẽ: ubi st̃ opes potentĩr
Quibꝰ occupare captas. animas. fint uoluptas.

Expanded text:
Splendet enim verum vero de lumine lumen, Splendet enim verum vero de lumine lumen, Ut Genitum agnoscens noverit Ingenitum. Una trium Deitas, una est essentia cunctis.Nullum opus abjunctum, nulla est non aequa potestas, In cunctis unum, non tria, principium. Gaude, quod tantum te bene vincit opus. Teque aliquid superi cognosce hausisse vigoris, Si tibi non satis est, quod cupis atque sapis, Quaere bonum sine fine bonum, et persiste reperto: Quaerere non habeant talia vota modum. Nam qui se nullo jam munere credit egere, Crescere non cupiens, perdit adepta tepens.Age, iam precor, mearum comes inremota rerum, trepidam breuemque uitam domino deo dicemus. celeri uides rotatu rapidos dies meare fragilisque membra mundi minui perire labi. fluit omne quod tenemus neque fluxa habent recursum, cupidas uagasque mentes specie trahunt inani. ubi nunc imago rerum est? ubi sunt opes potentum, quibus occupare captas animas fuit uoluptas?
Abbreviated transcription (Latin):
Innectiuanis occiduisq caue.
Mortalis inte breuitas. ñ multa reqͥrit.
Paucor erigui fẽporis usus eger.
Posse uolens gaudere optans. scire abdita quęrens.
Ut te ñ teneant. ultima. summa pete.
Delectare deo rege incelestibꝰ esto.
Et quę spe sequeris cralita. amore tene.
Nulla inte maneant hominis uestigia pͥmi.
Nec formã ueteris gestet imago noui.
Erulta ignoscens te uerbincarne renatũ
Cuiꝰ si pars es. pars tua xꝑserit.
Qui ne dq̃pnandi legeres male gaudia mundi.
Promissũ ad regnui. se tibi fecit iter
ũ pat̾ in uerbosit sẽꝑ. ⁊ in patre uerbũ.
Sitq unus uerbi sꝑs itq patris.
Sic de ꝑsonis tribꝰ est tibiũ dubitandũ
Ul nũ &. docta fide confiteare din.
orde patris genitũ ereat &. regit ominia uerbũ.
Nec tam est. uiqͥd qͦd sine patre gerat.
Vnꝰ eñi amibor: motꝰ racio una uole ndi est
Par uirtꝰ. idem sꝑs. uiiꝰ. amor.
Cui sũmũ⁊ ꝓpriũ est semp id eẽ quod est

Expanded text:
Innecti vanis occiduisque cave. Innecti vanis occiduisque cave. Mortalis vitae brevitas non multa requirit, Paucorum exigui temporis usus eget. Esse volens, gaudere optans, scire abdita quaerens, Ut te non teneant infima, summa pete. Delectare Deo rege, in coelestibus esto, Et quae spe sequeris, credita amore tene. Nulla in te maneant hominis vestigia primi, Nec formam veteris gestet imago novi. Exsulta agnoscens te Verbi in carne renatum, Cujus si pars es, pars tua Christus erit. Qui, ne damnandi legeres mala gaudia mundi, Promissum ad regnum se tibi fecit iterum Pater in Verbo sit semper, et in Patre Verbum, Sitque unus Verbi Spiritus atque Patris; Sic de personis tribus est tibi non dubitandum, Unum, ut docta fides, confiteare Deum. Corde Patris genitum creat, et regit omnia Verbum, Nec tamen est aliquid quod sine Patre gerat. Unus enim amborum motus, ratio una volendi est, Par virtus, idem spiritus, unus amor. Cui summum et proprium est, semper id esse quod est.
Abbreviated transcription (Latin):
F̃tq nocens homini p̾sentis tẽporis usus.
Siciptũ blandis inferiora ligant.
Mens g sapiens suꝑas enitere ad arces.
Ei sũmis fieri suesce beata bouis.
Delicias ĩaͣ nũc. ꝓmissi concipe regni
Uirtute atq fide qͦd cupis eẽ tene.
Neue ad spem dubiã. frustra te currete eredas.
Nature in rꝑo ꝓspice membra tue
A quo susceptũ si te ñ ambigis e̾ẽ.
Totꝰ homo incapitis corpore semꝑ eris.
T. antũ ut iussa uelis nutu ad moueare docentis.
Qui q̃d agt uerbo. preue nit auxilio
ẜt qͦd idem est. magis nͣ babet atq ininꝰ.
Cor poree longe moles. formęq recedant.
Uirtꝰ sũma caret fiuibꝰ &. spacus.
Quod pat̾ hoc simul est uerbũ patris. hoc utriusq
Sps. hic ds est unꝰ .s. una fides.
Perquẽ ueror. spes nͣ incerta bonor:
Sublimen ignito scandit amore uiã.
Et pręgustata superi dulcedine roris.
Poctrinis pasci gaudet apłicis.
Qiuisqͥs gͦ indignas ñ uis incurrere curas.

Expanded text:
Fitque nocens homini praesentis temporis usus, Fitque nocens homini praesentis temporis usus, Si captum blandis inferiora ligant. Mens igitur sapiens superas enitere ad arces, Et summis fieri suesce beata bonis, Delicias jam nunc promissi concipe regni, Virtute atque fide quod cupis esse tene. Neve ad spem dubiam frustra te currere credas; Naturae in Christo prospice liba tuae. A quo susceptum si te non ambigis esse, Totus homo in capitis corpore semper eris. Tantum ut jussa velis nutu observare docentis, Quis quod ait verbo, praevenit auxilio.Et, quod idem est, majus non habet atque minus. Corporeae longe moles formaeque recedant, Virtus summa caret finibus et spatiis: Quod Pater, hoc simul est Verbum Patris, hoc utriusque Spiritus. Hic Deus est unus, et una fides: Per quam verorum spes non incerta bonorum Sublimem ignito scandit amore viam. 677 Et praegustata superi dulcedine roris, Doctrinis pasci gaudet apostolicis. Tu qui ergo indignas non vis incurrere curas;
Abbreviated transcription (Latin):
ultor iusticiȩ diuinȩ .&. pacis amator
Qũe uocat ad sũmũ uita beata bonũ.
Scandere ꝯstant᷑ dextros anitere calles.
Despiciens leue noxia plana uiȩ
Tucnis ẽ iuros mundi tolerare labores.
Infectisq hostis prelia seua pati
Quã uictũ officiis animũ subinittere blandis.
Captaq seruili subdere colla uigo.
T.ẽpore in occiduo ñ longe ẽ usus honoris.
Et celeri lapsu gaudia filsa fliuint
Fine gͥeꝓprii sapiens speculabit᷑ eui
Et iua qua currit. qͦ ferat aspiciet.
Nũ mundo inuixis. pars ẽ cũ pͥncipe mundi
Multa animꝰ patit᷑ carnis ab hospieio.
Que uite de quauiuit ꝯtraria quęrens.
Iege̾ uult mentis soluere loge sua.
Sed prudens prȩsul famuła frenare rebellẽ
Etͥm regis diseit ab imꝑio.
Et uerũ aecipiens suꝑo de lumine lumen.
Nocte peccati cordis ab ęde fugat.
Nã quia cuncta ds bonacondidit. ipsaq nr̃i.
Erilii regio ẽ pulebra decore suo
Preberi gaudent undiq qͦd placeat.

Expanded text:
ultor justitiae, divinae et pacis amator, Quem vocat ad summum vita beata bonum: Scandere constanter dextros adnitere calles, Despiciens laevae noxia plana viae. Tutius est duros mundi tolerare labores, Infestique hostis praelia saeva pati, Quam victum officiis animum submittere blandis, 675 Captaque servili subdere colla jugo. Tempore in occiduo non longi est usus honoris, Et celeri lapsu gaudia falsa fluunt. Finem igitur proprii sapiens speculabitur aevi, Et via qua currit, quo ferat aspiciet. Nam mundo innexis pars est cum principe mundi; Multa animus patitur carnis ab hospitio: Quae vitae, de qua vivit, contraria quaerens, Legem vult mentis solvere lege sua. Sed prudens praesul famulam frenare rebellem Aeterni Regis discat ab imperio; Et verum accipiens supero de lumine lumen, Noctem peccati cordis ab aede fuget. Nam quia cuncta Deus bona condidit, ipsaque nostri Exsilii regio est pulchra decore suo; Praeberi gaudent undique quod placeat.
Abbreviated transcription (Latin):
Incipiatq animo pellere qͦd uoluit.
Parce nt̃eq dm noseat sibi cũ ruiturꝰ.
Non exaudiri ne rueret meruit.
facit qͥd hominibꝰ uidet᷑ in iustũ.
udieiũ hum anũ qͦd falli sepe necesse est
Non semꝑ recipit regł aiusticiȩ
It dñi i cunctis equa ẽ. uerarq potestas
Aspectũ cuiꝰ nulla remota latent.
Talis laudet᷑ iudex timcat᷑. amet᷑.
eii uere iustꝰ ꝑmanet atq bonꝰ
quersos reuocans. ꝯuersis cuncł asemutens
Itq malis uenia dando bonos faciens.
Non gͦ audac̾ter mens ueri nescia culpet
Quod placuit sũmi udicis arbitrio.
Sed subdat sese iusto ignoraneia regi
ira sua uidet᷑ in iust .i. unde ab onini in dig̃¬
nacione eito redeundũ ẽ ad mansuetudinis
lenitate. Na ꝑtinar motꝰ facile meiꝰ odiũ
ta insit: cii ñ celerit᷑ ignoseit.
Nemo sue mentis motꝰ ñ extinat equos.
Ditodq uolunt homines se bene uelle putant
Unde inimꝰ celeri pace ẽ reuocandꝰ ab ira.

Expanded text:
Incipiatque animo pellere quod voluit. Incipiatque animo pellere quod voluit. Parcentemque Deum noscat sibi, cum ruiturus Non exaudiri, ne rueret, meruit.facit quod hominibus videtur injustum. Judicium humanum, quod falli saepe necesse est, Non semper recipit regula justitiae. At Domini in cunctis aequa est veraxque potestas, Aspectum cujus nulla remota latent. Talis laudetur judex, timeatur, ametur, Qui vere justus permanet atque bonus: Adversos revocans, conversis cuncta remittens, Atque malis veniam dando bonos faciens. Non ergo audacter mens veri nescia culpet, Quod placuit summi judicis arbitrio. Sed subdat sese justo ignorantia Regi,ira sua videtur injusta: unde ab omni indignatione cito redeundum est ad mansuetudinis lenitatem. Nam pertinax motus facile in ejus odium transit, cui non celeriter ignoscitur. Nemo suae mentis motus non aestimat aequos, Quodque volunt homines, se bene velle putant. Unde animus celeri pace est revocandus ab ira:
Abbreviated transcription (Latin):
facta st̃. q sine ipso factũ est nichil. Cũ itaq
uniuerse naturȩ ꝑ uerbũ dei facte st̃: iniqͥ¬
tas ꝑ ipsũ facta ñ est.:qr iniqͥtas nulla sub¬
stancia ẽ :ꝙ. peccatũ ñ natura ẽ s uic iũ na¬
ture: id adpetentis qͦd ñ est or dinis sui
er uerbũ om̃p̃s ds. omnia condidit unus
Iqͣnatura ẽ nulla creata inali. Et qͦd ñ fecit di¬
ues sapie neia uerbi. Non habet inrerũ con
Sed cũ libertas discedit ab ordine recto.
Nec seruant. ꝓpriũ quȩ bona st̃ modulũ.
Ineulpa &: icio ẽ uagus inꝯtraria motus.
Fitq malũ uer̾a deseruisse uiam.
Inqua si toto ꝓꝑet qͥs eorde reuerti
Nullus neglecti limitis error erit.
Totaq deleti peceati pena ꝑibit.
Condita in integrũ restituente deo.
Cũ dr. effectꝰ prȩcibꝰ noͣ prestat iniqͥs
eultil deedit qͦd nocitura negat.
ẜrrantes uoto. ñ uult delinquere facto.
Iratꝰ sineret. qͦd ꝓhib et placidus.
Diseat felici supplex gaudere repulsa.

Expanded text:
nihil. Cum itaque universae naturae per Verbum Dei factae sint, iniquitas per ipsum facta non est. Quia iniquitas nulla substantia est, et peccatum non natura est, sed vitium naturae, id appetentis quod non est ordinis sui. Per Verbum omnipotens Deus omnia condidit unus, A quo natura est nulla creata mali. Et quod non fecit dives sapientia Verbi, Non habet in rerum conSed cum libertas discedit ab ordine recto, Nec servant proprium quae bona sunt, modulum, In culpa et vitio est vagus in contraria motus, Fitque malum veram deseruisse viam. In quam si toto properet quis corde reverti, Nullus neglecti limitis error erit: Totaque deleti peccati poena peribit, Condita in integrum restituente Deo, Cum Deus effectum precibus non praestat iniquis, Multum concedit, quod nocitura negat. Errantes voto non vult delinquere facto, Iratus sineret, quod prohibet placidus. Discat felici supplex gaudere repulsa,
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑ ibꝰ suis trenis. omnibꝰq laboribꝰ. sient a
siis ds reqͥenit die septima. Reqͥes dei pfec¬
Iio opũ illius intelligenda ẽ: iudelicet dũ
serto die finita pͥmordiali rerũ creacione.
inseptimo cessauit a ereacione nouarum
naturarũ: Per illã uͦ reqͥeindei que ñ est
t̃na: studiose. ꝓuocat nos. ut ad reqͥem ęt̾ne
beatitudinis. illã quã sabbatismũ appellat.
totis nisibꝰ anhelamꝰ. Quis qͥs gͦ istud dei sab¬
batũ intrauerit. reqͥeseit ꝑpetuo ab omini
labore &. oꝑe. sicut di reqͥeseit. acreacione
nouarum rerum

Expanded text:
t a suis Deus, requievit die septima. Requies Dei perfectio operum illius intelligenda est, videlicet dum sexto die finita primordiali rerum creatione, in septimo cessavit a creatione novarum rerum. Per illam vero requiem Dei, quae est aeterna, studiose provocat nos ut ad requiem aeternae beatitudinis illam, quam sabbatismum appellat, totis nisibus anhelemus. Quisquis ergo istud Dei sabbatum intraverit, requiescet perpetuo ab omni labore et opere, sicut Deus requievit a creatione novarum reru
Abbreviated transcription (Latin):
admodũ dipit: sicut iuraui inira mea. si
introibunt in reqͥem mea̾. Isto in loco ad con¬
tẽplacioñe sensus necesse ẽ adicere aliqͥd.
nobis ꝓmissam. subquidis. ne forte dicat᷑ no¬
bissi fuerimꝰ increquli. quẽ admnodũ illis qͥ ñ
introiert. Sᷤ introibunt. id÷ ñ introibunt in
reqͥem meam. Quibꝰ uerbis. hortat᷑ omͣs in¬
tũ est qͥd in greduli ñ introibunt. sic cextũ
firũ habet᷑ qͥd creduli introibunt ex qd̃e
opib ab institucione mundi ꝑfectis. idest
ornatii minidi ꝑfecto: dixit qͦdã loco de
die septima sic ꝙ. seqͥeuit dĩ die septima.
ab omnibꝰ oꝑibꝰ suis. Inge nesi dixit ds per
moysen istud. His uerbis inilt apłs osten¬
dere iliam ee̾ reqͥem dd quꝰ uocati sum.
quã fuerit illa palestina. ad quã iudei
uocati st̃. Nondicit nos intraturos inillã
que fint in palestina s ostendit illos n
intrasse. ꝓpt̃ duricia co.dissui. nec in pa¬
lestina. nec in reqͥem celestẽ. Dicit gͥde pͥ¬

Expanded text:
admodum dixit: Sicut juravi in ira mea si introibunt in requiem meam. Isto in loco ad completionem sensus necesse est adjicere aliquid. nobis promissam, ne forte dicatur nobis, si fuerimus increduli, quemadmodum illis qui non introierunt: Si introibunt, id est, non introibunt in requiem meam. Quibutum est quod increduli non introibunt, sic certum fixumque habetur quod creduli introibunt. Et quidem operibus ab institutione mundi perfectis, id est ornatu mundi perfecto. Dixit quodam loco de die septima sic: Et requievit Deus die septima ab omnibus operibus suis. In Genesi dixit Deus pMoysen istud. His verbis vult Apostolus ostendere aliam esse requiem ad quam voca i sumus quam fuerat illa in Palaestina, ad quam Judaei vocati sunt. Non dicit nos intraturos in illam quae fuit in Palaestina, sed ostendit illos non intrasse propter duritiam cordis sui, nec in Palaestinam, nec in requiem coelestem, dicit ergo de pr
Abbreviated transcription (Latin):
ler plerũq in desꝑacion̾e ruere. Redditq
causã qͥre nemo de beat despare de uema
dicens. Participes eñi xꝑi: effecti sumꝰ. Qd¬
S̾iqdẽ in hoc participam᷑ illi. qr ipse caput
nr̃m .s. nos membra illius. coheredes .&. ẽ¬
corpiles illi scđ in spitasẽ homine qͥcrei¬
tus ẽ in ipso. Ineo etiã participam  cor

Expanded text:
let plerumque in desperationem ruere, redditque let plerumque in desperationem ruere, redditque causam, quare nemo debeat desperare de venia dicens: Participes enim Christi effecti sumus. ChSi quidem in hoc participamur illi, quia ipse caput nostrum, et nos membra illius, cohaeredes et concorporales illi, secundum spiritalem hominem qui creatus est in ipso. In eo etiam participamur
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑor Non eñi plus fuit do mundũ erm
chils creare quã factũ gubernare. Pte¬
missa gͦ pͥma reqͥe septimm diei. inqua reqͥenit
đs. sub inx it scđm quȩ ꝓmissa st̾ popło dei
dicens. De illa qͥd̾e qͦd̾a loco ita dixͣ ds ꝑ moy¬
sen:.s. in isto. subaudis. loco. rursũ dicit. si in
troibunt in reqͥem meam.Si. uͦ ꝯiunctio. sicut
ĩa supͣ dictũ ẽ ꝓ affirmacione. ꝓ dubitac iõe.
s ꝓ ab negacione accipi potest. Suꝑius ilaq
ꝓnegacione duobꝰ in locis posita ẽ. ubi ant
iurasse d̾m. ꝓpt̃ meredulitate̾ illoꝵ. si intro¬
ibiit in reqͥem mea id: ñ introibunt. Hic
uͦ. ꝓ affirmacione potest accipi sub alio sen¬
su sicut ioh annes crisostomꝰ aliiq doctores
exponunt. Quasi diceret.:Si introibunt
in reqͥem meam: sub audis. bene habebunt
eł hoc de reqͥe que fuit in palestina accipe.
re in eã. & hii qͥbꝰ pͥoribꝰ annunciatũ est. ĩnu
troibunt. ꝓpt̃ incredulitatẽ. Quia panci int᷑¬

Expanded text:
on enim plus fuit Deum mundum ex nihilo creare, quam factum gubernare. Praesmissa ergo prima requie septimae diei, in qua requievit Deus, subjunxit secundam, quae promissa est populo Dei dicens: De illa quidem quodam loco ita dixit Deus per Moysen. Et in isto. Subauditur loco. Rursum troibunt in requiem meam. Si vero conjunctio, sicut jam supra dictum est, pro affirmatione pro dubitatione et pro negatione accipi potest. Superius namque pro negatione duobus in locis posita est; ubi ait jurasse Deum propter incredulitatem illorum, si introibunt in requiem meam, id est non introibunt: hic vero pro affirmatione potest accipi, sub alio sensu, sicut Joannes Chrysostomus aliique doctores exponunt, quasi diceret: Si introibunt in requiem meam, subaudis bene habebunt, et hoc de requie quae fuit in Palaestina accipe. re in eam, et hi quibus prioribus annuntiatum est, non introierunt propter incredulitatem, ideo dicit
Abbreviated transcription (Latin):
Quida audientes er acerbauert s. ñ oñs
qui ꝓfecti st ab egẏpto ꝑ moysen. Inl uis hy¬
storiȩ tacite mencione faeit: quando re¬
uersis ex ploratoribꝰ. dixer̾t murmuran¬
do. Utinã ñ introdueat nos dñs intęrra
illã. Iosue &r caleph glorificauert dm
centes ad onnie mutitudiñe. potens est
dñs infide. Idoq nichil eis ꝓfuit qͦd audi¬
er̃t qm in eã intrare ñ meruert. Post hec

Expanded text:
enim audientes exacerbaverunt; sed non omnes qui profecti sunt ab Aegypto per Moysen. Illius historiae tacite mentionem facit, quando reversis exploratoribus dixerunt murmurando: Utinam non introducat nos Dominus in terram illam. Josue autem et Caleph glorificaverunt Deum, dicentes ad omnem multitudinem: Potens est Dominus in fide. Ideoque nihil eis profuit quod audierunt, q
Abbreviated transcription (Latin):
c̃e eiꝰ audieritis. nolite obdurare corda ur̃a.
Ordo uerbor. ẽ. Post tantũ tpr̃is qͦd illi mur¬
murauert & mortiu st̃ in deserto. t̃minat
Hodie si uoce̾ eiꝰ audieritis .i. cet̾ͥ.i. Quasidi
ceret aliis uerbis. Oiide i conciues mei no¬
lite putare qͦd istud qͦd dauid dixit. hodie
si uoce̾ eiꝰ audieritis nolite obdurate corda
ur̃a. ad illud tempꝰ ꝑtineat qͦd illi murmu¬
rauert in deserto. uł qͦd causa salutis ipsoꝵ
dixerit. q id mortui erant qm̃ ad aliud tẽ¬
Adie enͣi murmuracionis eor uideserto.
ꝑ dauidꝰ mutauit pręposicionẽ more soli.¬
to. Potest a. ita intelligi qͦd dicit. tͣminat qͦn

Expanded text:
re corda vestra. Ordo verborum est, post tantum temporis, quod illi murmuraverunt, et mortui sunt in deserto, terminat,Hodie si vocem ejus audiceret aliis verbis, O Judaei concives mei, nolite putare quod istud quod David dixit: Hodie si vocem ejus audieritis, nolite obdurare corda vestra, ad illud tempus pertineat quo illi murmuraverunt in deserto, vel quod causa salutis illorum dixerit, qui jam mortui erant: quoniam ad aliud tA die enim murmurationis eorum in deserto, per David. Mutavit enim propositionem more solito. Potest et ita intelligi quod dicit: Terminat diem
Abbreviated transcription (Latin):
sitatis causa et qͥsiert tẽptantes utrii
nã omp̃s eem Sed qͥd factũ est: Yiderẽ
ila ꝑ quadraginta anuos s ꝑ in anserĩ
in grati. Potest dici qͥdragint. aannis: &
ad seque neia ꝯiungi. Quadragenarius
aũ numerꝰ: misticus indiuina scrip¬
tura habet᷑. Quadraginta di eb dñs
in de serto ieuinauit: ut triumpha¬
ret de illo. ꝑ que illi quadraginta
iunis murmurauert᷑ in heremo ꝯtra
d nmͣ. Consũmataq tota gła uctoriȩ¬

Expanded text:
t tentantes utrum Omnipotens essem. Sed quid factum est? viderunt illa per quadraginta annos, et permanserunt ingrati. Potest quod dicit quadraginta annis, et ad sequentia jungi. Quadragenarius autem numerus mysticus in divina Scriptura habetur: Quadraginta diebus Dominus in deserto jejunavit, ut triumpharet de illo, per quem illi quadraginta annis murmuraverunt in eremo contra Dominum, consummataque tota glori
Abbreviated transcription (Latin):
buentib michi mala: ids ñ reddidi. Ordo
uerboꝵ est. Non introibunt in reqͥem me¬
.Aͣ. sicut uiraui mira mea. Ira eñi der uin¬
dicta illius ẽ. Loqui đm magnũ est. iura¬
re uͦ nimis metuendũ. Cũ eni om̃is sermo
illius. ꝓuramͣto accipi debeat. qm uerus
rei. ut & terro re ineueiat auditoribꝰ. Sic
dr ꝙ irascimore humano. eũ semꝑ ipse
idem maneat. quatinꝰ dũ qudimꝰ illũ ira¬
tuͣ metuamꝰ peccare. Quod aũ dicit . nͥ in¬
trabunt in reqͥem meã. hic sicut supra
dictũ est. gemina reqͥem de bemꝰ intelli¬
gere: unã scilicet tͣre reꝓinissionis. ꝓmis¬
sam abrahę. quã illi ꝑtudert. ꝓpt̾ infi¬
delitate̾ sua. alterã uͥ uit̾ã eternã. De qua

Expanded text:
bus mihi mala; id est, non reddidi. Ordo bus mihi mala; id est, non reddidi. Ordo verborum est: Non introibunt in requiem meam, sicut juravi in ira mea. Ira enim Dei vindicta illius est: loqui enim Dei magnum est: jurare vero nimis metuendum, cum enim omnis sermo illius pro juramento accipi debeat, quoniam vrei, et ut terrorem incutiat auditoribus. Sic dicitur et irasci more humano, cum semper ipse idem maneat, quatenus dum audimus illum iratum, metuamus peccare. Quod autem dixit: Non intrabunt in requiem meam, hic sicut supra dictum est, geminam regulam debemus intelligere, unam scilicet terrenae promissionis promissam Abrahae, quam illi perdiderunt propter infidelitatem suam, alteram vero vitam aeternam, de qua
Abbreviated transcription (Latin):
offensus fui generaciomi huic. Plus ẽ
dici offensũ. siue infensũ. quã iritũ.
qm qͥ irascit᷑: facile potest ab ira reuo¬
cari: qͥ uͦ infensus. siue offensus ẽ: aut
uix. aut nullomͦ potest placari. Ita om¬
nipotens dđs offensus. id÷ ualde q: im¬
placabilit᷑ iratꝰ fuit illis sexcentis mi¬
libꝰ: qͥ ꝑiert᷑ in deserto .Cs. dixͣ ad moy¬
sen&. aaron. uł etiã ad iosue. Semper
errant corde. Multis modis castigauit
antes. Quicũq enĩ dei uoluntat̃o nͣ
ob secundat: errat a rectitudine iusti¬
cie. Ipsi uͦ ñ cognouer̃t uias meas. Non
cognouert dicit. hoc est ñ ađ ꝓbauert.
nec eleger̃t actiones meas: s. precepta
mea. Uel ñ cognouert: qr noluert ad
hoc cognoscere. ut tenerent &. obser¬
uarent illa: Sic ut iuraui in ira mea:
s introibunt in reͥem meam.Si. ali¬
qͣndo ponit᷑. ꝓ affirm icione. aliqͥndo
ꝓ dubitacione. aliqͥndo ꝓ negaciõe:
ut in p̃senti loco:. p. non: ꝙ. in psalmo¬
dicente ꝓpheta. Si sedꝗidi retribuenti¬

Expanded text:
fensus fui generationi huic. Plus est dici offensum, sive infensum, quam iratum: quoniam qui irascitur, facile potest ab ira revocari: qui vero infensus, sive offensus, aut vix, aut nullo modo potest placari. Ita omnipotens Deus offensus, id est valde et implacabiliter iratus fuit illis sexcentis millibus, qui perierunt in deserto. Et dixi. Ad Moysen, et Aaron, vel etiam ad Josue. Semper hi errant corde. Multis modis castigavit antes; quicunque enim voluntati Dei non obsecundat, errat a rectitudine justitiae. Ipsi vero non cognoverunt vias meas. Non cognoverunt dinec elegerunt actiones meas et praecepta mea; vel non cognoverunt, quia noluerunt ad hoc cognoscere ut tenerent et observarent illa. Quibus juravi in ira mea, si introibunt in requiem meam. Si, aliquando ponitur pro affirmatione, aliquando pro dubitatione, aliquando pro negatione, ut in praesenti locodicente propheta: Si reddidi retribuenti
Abbreviated transcription (Latin):
nos introducere interrã patribꝰ ꝓmissã:
Quod aũ dicit. hodie ñ loquit᷑ iã psal¬
inista dd illos qͥ mortu st̃ in deserto inur¬
muraudo ꝯtra dñm .s. in creduli existen
hodie nolite obdurare corda ur̃a. Ho¬
die nãq ꝓ sempit̾no ponit᷑: donec mun¬
d̾.ꝙ. uita presens inanet. Sequit᷑. Pro¬
bauert &. uidert oꝑa mẽa: quadragin¬
ta dunis. Q uod dicit. ꝓbauert opa. ꝙ.
mirabilia mea ñ est ita intelligendũ ut

Expanded text:
nos introducere in terram patribus promissam? nos introducere in terram patribus promissam? Quod autem dicit: Hodie, non loquitur Psalmista ad illos qui mortui sunt in deserto murmurando contra Deum, et increduli existendhodie, nolite obdurare corda vestra; hodie namque pro sempiterno ponitur, donec mundus et vita praesens manet. Sequitur: Probaverunt et viderunt opera mea. Quadraginta annis. Quod dicit: Probaverunt opera et mirabilia mea, non est ita intelligendum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
rierꝗut a miseria &. laboribꝰ multis T. er¬
cia qͦq que uera ẽ reqͥes. regnũ ui¬
delicet cęloꝵ: id quã qͦs ꝑuenire conti¬
gerit plenissime reqͥescent a laborib¬
&s. erũpnis huiꝰ secłi. De qua hic apłs
ꝓphetando sꝑitalit᷑ loquit᷑ dicens. Qua¬
ꝓpt̃ subaudis qr do niꝰ dei sumꝰ si fiden
rectã & głam spei firmã retinuerimꝰ
nolite obdurare corda ur̃a. ne similia paci¬
amini: qualit ꝓgenitores ur̃i passi st̃. pri¬
uati requie ꝓmissa. Nortatꝰ apłs hebreos
his uerbis ut ñ ee̾nt infideles &. in cre
duli. &. ꝑderent reqͥem eternã sibi a dño
ꝓͥmissam: sicut ꝑdidert̃ patres eor. reqͥem
tẽporalem. Nolite inqͥt obdurare corda
ura. sicut. sub qudis. obdurauert patres
uri ineracerbacione. id÷ amaricacione
qͥndo me ad amaritudine̾ ꝓuocauert:
ubi tẽptauer̾t me patres ur̃i. multis mo¬
dis dice ntes. Nunqͥd poterit d̾s parare
mensam in deserto: ẽs. nunqͥd poterit

Expanded text:
laboribus multis; tertiam quoque quae vera est requies, regnum videlicet coelorum, ad quam quos pervenire contigerit, plenissime requiescent a laboribus aerumnisque hujus saeculi, de qua hic Apostolus ophetando spiritaliter loquitur, dicens: Quapropter, subaudi, quia domus Dei sumus, si fidem rectam et gloriam spei firmam retinuerimus, nolite obdurare corda vestra, ne similia patiamini qualia progenitores vestri passi sunt, privati requie promissa. Hortatur Apostolus Hebraeos his verbis, ut non essentduli, et perderent requiem aeternam sibi a Domino promissam, sicut perdiderunt patres eorum requiem temporalem. Nolite, inquit, obdurare corda vestra, sicut obduraverunt patres vestri. In exacerbatione. Id est, amaricatione, quando me ad amaritudinem provocaverunt. ubi tentaverunt me patres vestri. Multis modis, dicentes: Nunquid poterit Deus parare mensam in deserto? Et: Nunquid poterit
Abbreviated transcription (Latin):
nis ostendit: posterioribꝰ qͥdraginta die¬
hꝰ ꝯsolacionẽ qua ꝯsolaturi st̾ inpatria.
Corpus enĩ eiꝰ. id÷ eccła. necesse est ut
tẽptaciones paciat᷑ in p̾senti secło: ut
postmodũ ꝑuenire possit ad gaudia
patriȩ cȩlestis. Tam̃ &. in p̾̃senti ñ de est
ille c̃solator qͥ dixit. Ecce ego uobis¬
cũ sum om̃ib diebꝰ usq ad ꝯsũ mnaei¬
oñe secłi. Sequit᷑. Propt᷑ qͦd. subaudis.

Expanded text:
li ostendit, posterioribus quadraginta diebus consolationem, qua consolandi sunt in patria. Corpus enim ejus, id est Ecclesia, necesse est ut tentationes patiatur in praesenti saeculo , ut postmodum pervenire possit ad gaudia patriae coelestis. Tamen et in praesenti non deest ille Consolator, qui dixit: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus, usque ad consummationem saeculi . Sequitur: Pr
Abbreviated transcription (Latin):
fliunor. fontes de petra sine de fectu do
nauerit aliaq in nume rabilia beneficia
eis contulerit. nec do credidert̃ despanes
de eiꝰ potencia. nec hor aliqͥd rememorati
s÷: s timore desꝑabili ꝑterriti. murmu¬
rinlo dixert. Utina ñ introducat nos
añs: interra illã Reuertamꝰ inegẏptũ¬
murabiliũ eiꝰ iurant qͦd ñ esset intratu¬
ra gene racio illa. in reqͥem &. patriam
tamilia que egressa st̃ de egẏpto piert̃¬

Expanded text:
fluviorumque fontes de petra sine defectu donafluviorumque fontes de petra sine defectu donaverit, manna tribuerit, aliaque innumerabilia beneficia eis contulerit, nec Deo crediderunt, desperantes de ejus potentia, nec horum aliquid rememorati sunt, sed timore desperabili perterriti, murmurando dixerunt: Utinam non introducat nos Dominus in terram illamirabilium ejus, juravit quod non esset intratura generatio illa in requiem et patriam ta millia quae egressa sunt de Aegypto per