comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cõmutent᷑. quidã uero utet̃nalit̾ pereant. atq. ideo una eademq
uirga regit aduitã p̃ordinatos. destruit & confrangit ad mortẽ
p̃scitos : ł linc est qđ hieremiã dñs addomũ figuli ireiub&. ibiq
uas dissipatũ. atq asigulo inmelius reformatũ ostendens dic̃

Expanded text:
commutentur: quidam vero ut aeternaliter pereant, atque ideo una eademque commutentur: quidam vero ut aeternaliter pereant, atque ideo una eademque virga regit ad vitam praeordinatos, destruit et confringit ad mortem praescitos. Hinc est quod Jeremiam Dominus ad domum figuli ire jubet, ibique vas dissipatum atque a fig
Abbreviated transcription (Latin):
aperitur cumdr̃: Dilecistiiusticiam. & odisti iniquitatẽ : Quo contra
mollis ce distortaest uirga quorũdã ineccła ppositoꝵ. ipsaiusticiae
permutatio: Dumenim equalit̾ grex pastorq peccat. & tam̃ qui p̃ est
mollit̃ deli nquens sepalpat. subditos uero temporalipotentia
grauit̃ exaggerat: mollẽ ꝓculdubio & flecibilẽ uirgã portat:
Econtra dñs ad monet dics: Nolite iudicare & non iudicabimini¬
& caẽ: Quia uidelic& ȩqualit̃ quisq. p̃latussibi & gregi subiecto
parcere: atq equalit̃ se subiectumq gregem debet corrigere
Beneaũt gentes in xp̃m credentes uasis comparantur fictilib.
quia infragilitate carnis. thesaurũ ascłis absconditũ habent re¬
conditũ : Ninc paulus dic̃: Habem thesaurũ istum inuasis fic¬
tilibus : Qđ aũt uasa tactu iurgȩ confringi dicunt᷑: dupliciter
potest intelligi. quia quidã dissipantur ut inmelioris uitestudiũ

Expanded text:
aperitur cum dicitur: Dilexisti justitiam et odisti iniquitatem. Quo contra aperitur cum dicitur: Dilexisti justitiam et odisti iniquitatem. Quo contra mollis et distorta est virga quorumdam in Ecclesia praepositorum, ipsa justitiae permutatio. Dum enim aequaliter grex pastorque peccat, et tamen qui prius est molliter delinquens se palpat, subditos vero temporali poenitentia graviter exaggerat, mollem procul dubio et flexibilem virgam portat. Econtra Dominus admonet dicens: Nolite judicare, et non judicabimini , quia videlicet aequaliter quisque praelatus sibi et gregi subjecto parcere, atque aequaliter se subjectumque gregem debet corrigere. Bene autem gentes in Christum credentes, vasis comparantur fictilibus, quia in fragilitate carnis thesaurum a saeculis absconditum habent reconditum. Hinc Paulus dicit: Habemus thesaurum istum in vasis fictilibus . Quod autem vasa tactu virgae confringi dicuntur, dupliciter potest intelligi, quia quidam dissipantur, ut in melioris vitae studium
Abbreviated transcription (Latin):
dics̃ Pocestas eiꝰ potestas at̾naq̃ ñ auferet᷑: Illã igit᷑ potestatẽ quã
intẽpr̃ xp̃s homo factus apatre accepit. electis suis se darȩꝓmitut
Sed inse a quo totũ regitꝰ᷑ corpꝰ. &cu. totũ eccłȩ adheret corpꝰ. Cũ enĩ
ipsesit caput electoꝵ. electiuero menbraipsuis: qđ ipsũ caput
hab&. hoc menbrailluiꝰ hereditario iure possidereuident᷑: Dicat᷑
dataẽ. potestas ligandi atq soluendi: Sciendũ aut̃ qr cũ p̃dicatores
potestatẽ suꝑ alios accipiunt: sibim& ipsis prius dominant᷑. quia
sic se abillicitis cõpescunt. sic̃ subditos cõpescere satagunt: Nã &
illoꝵ regim̃ ꝑ uirgã ferreã & primit᷑. q̃ rectitudinẽ hab&. quia¬
uidelic& scĩ p̃dicatores. nec sibi necaliis c̃tra iusticiã partere nouert̃.
qui a inse & inaluis tantũ iusticie tramitẽ dirigerestudent. Vnde
capiti eoꝵ dr̃÷ uirgareetaẽ. uirgaregnitui Qđ protinus quid sic

Expanded text:
ae non auferetur . Illam igitur potestatem quam in tempore Christus homo factus accepit a Patre, electis suis se dare promittit, sed in se a quo totum regitur corpus, et cui totum Ecclesiae adhaeret corpus. Cum enim ipse sit caput electorum, electi vero membra illius, quod ipsum caput habet, hoc membra illius haereditario jure possidere videntur. Dicatur data est potestas ligandi atque solvendi. Sciendum autem quia cum praedicatores potestatem super alios accipiunt, sibimetipsis prius dominantur, qui sic se ab illicitis compescunt, sicut subditos compescere satagunt. Nam et illorum regimen per virgam ferream exprimitur, quae rectitudinem habis contra justitiam parcere noverunt, qui et in se et in aliis tantum justitiae tramitem dirigere student, unde capiti eorum dicitur : Virga recta est virga regni tui. Quod protinus quod sit,
Abbreviated transcription (Latin):
mandatis aut̃ uitȩ figurandȩ iuxta litterã quidẽ inportabilis ÷
sed uixta spm transcendit᷑ lex: Qđ aut̃ dñs hace pleta sententia
ita concludit utdicat donecueniat: nimirũ ostendit usq ad
restaurationis tẽpora eccłam sub gr̃ã ꝑmanere. ac nequaquã
iuxtam̃daciũ iudȩoꝵ. ultra onꝰ legis credentiũ humeros aggre¬
gare : Et qͥ uicerit desideria carnis & demonũ tẽptam̃ta. & qui
custodierit usq infinẽ t peramea .i. infidemea ꝑseuera uerit usq

Expanded text:
 figurandae, juxta litteram quidem importabilis est, sed juxta spiritum transcenditur lex. Quod autem Dominus, hac expleta sententia, ita concludit, ut dicat donec veniam, nimirum ostendit usque ad instaurationis tempora Ecclesiam sub gratia permanere, ac nequaquam juxta mendacium Judaeorum ultra onus legis credentium humeris aggregari. Et qui vicerit desideria carnis et daemonum tentamenta, et qui custodierit usque in finem opera mea, id est, in fide mea perseverave
Abbreviated transcription (Latin):
tua: cũ dic̃ nom̃ habes qđ uiuas sed mortuus es: atq subiungit.
Estouigilans. & c̃firma c&rã q̃ moritura erañ. Exparte hunc lã
mortuum. exparte uero adhuc uiuũ eẽ demonstrat .i. ex partecri¬
minib: mortuum. ec parte aut operib bonis uiuũ ostendit: Dicatꝰ
ergo : Nom̃ habes qđ uiuas. sed mortuuꝰ es Ac sidiceret᷑: Ideo teuuie¬
reputas : quia in quibusdã bonis operib ecerticiũ habes. sed
adtende quiauiuereñ uales. siuitia p̃ualuerint uirtutib ꝗb
uiuere uidebaris : St̃ enĩ ñnulli quielemosynis insistunt. pau¬
perũ cusã gerunt. sed ipsi arapina mani ñ cohercent: Nonnulli
aut̃ elemost narũ largitati inseruiunt. &a rapina pauperũ mani¬

Expanded text:
omen habes quod vivas, sed mortuus es. Esto vigilans, et confirma caetera quae moritura erant. Ex parte hunc jam mortuum, ex parte vero adhuc vivum esse demonstrat, id est, ex parte criminibus mortuum, ex parte autem vivum bonis operibus ostendit. Dicatur ergo: Nomen habes quod vivas, sed mortuus es. Acsi diceretur: Ideo te vivere putas, quia in quibusdam bonis operibus exercitium habes. Sed attende, quia vivere non vales, si vitia praevaluerint virtutibus, quibus vivere videberis. Sunt enim nonnulli, qui eleemosynis insistunt, pauperum curam gerunt, sed ipsi a rapina manus non coercent. Nonnulli autem eleemosynarum largitati inserviunt, et a rapina manus
Abbreviated transcription (Latin):
leue .i alege ad grãm. ꝑ quã ñ solũ impleat᷑ lex: uerũ eiã transcen¬
Seddũ hocdicime. questionẽ nobis ipsiligamus: Sienĩ scđm p̃¬
dictam beatipaeri sententiã lex inportabilis ẽ. quomodo trans¬
cendipotest : sed sciendũ nobis ẽ : q in obseruatione carnaliũ
p̃ceptoꝵ. eadẽ lex inportabilis ÷: incus todiauero sp̃ualiũ man¬
datoꝵ q̃ indecẽ constat uerbis duarũ tabularũ adimpl&ur:
Inactione aũt que illȩ uictmȩ futurã p̃signabant transcendit᷑.
qr cõparatione illarũ q̃ nunc inueritate aguntꝰ uilissima appa¬
rent. q̃ sola littera exterius prolata. ab auditorib impleri non¬
queunt: Alia enĩ fuert̃ inu&eri testamento p̃cepta uitȩ figu¬
randȩ .i. carnaliũ uictimarũ oblationes:. Aliauero uitȩ ꝑagen¬

Expanded text:
ege ad gratiam, per quam non solum impletur lex, verum etiam transcenSed dum hoc dicimus, quaestionem nobis ipsi ligamus: si enim, secundum praedictam beati Petri sententiam, lex importabilis est, quomodo transcendi potest? Sed sciendum nobis est quia in observatione carnalium praeceptorum eadem lex importabilis est, in custodia vero spiritualium mandatorum, quae in decem constat verbis duarum tabularum, adimpletur. In actione autem quam illae victimae futuram praesignabant transcenditur, quia comparatione illarum quae nunc in veritate aguntur, vilissima apparent, quae sola littera exterius prolata ab auditoribus impleri nequeunt. alia enim fuerunt in Veteri Testamento praecepta vitae figurandae, id est carnalium victimarum oblationes: alia
Abbreviated transcription (Latin):
sibi consentientes secũ deiecit: Cuiꝰ altitudinẽ tc̃homo cog¬
nouit : cũ hanc imitando dõ similis fieri concupiuit. iuxta ꝓmis¬
sionẽ scilic& deceptoris dicentis. inquacũq die comederitis: eritis
sicut diii ł lanc quoq altitudinẽ illi cognouert̃: ꝗturrẽ usq ad
celũ erigere gestiebant: Sedelectinoticiã altitudinis satanȩ non
habent. qr incunctis sem& ipsos humiliant uestigia redẽptorid
sequentes ꝗ dic̃. discite ame quiamitis sũ & humilis corde: At
tendt̃ enĩ qđ dñs dic̃. qr om̃is ꝗ seecaltat humiliabit᷑: & quise humi¬
lat exaltabit᷑: Hinc ergo rationis accepto c̃silio. humilitatis se¬
nitam atripiunt. ꝑquã ad celsitudinis culmen ascendant : Que¬

Expanded text:
sibi consentientes secum dejecit. Cujus altitudinem tunc homo cogsibi consentientes secum dejecit. Cujus altitudinem tunc homo cognovit, cum hanc imitando Deo similis fieri concupivit. Juxta promissionem scilicet deceptoris dicentis: In quacunque die comederitis, eritis sicut dii . Hanc quoque altitudinem illi cognoverunt, qui turrim usque ad coelum erigere gestiebant. Sed electi notitiam altitudinis Satanae non habent, quia in cunctis semetipsos humiliant, vestigia Redemptoris setendunt enim quod Dominus dicit: Quia omnis qui se exaltat humiliabitur, et qui se humiliat exaltabitur . Hinc ergo rationis accepto consilio, humilitatis semitam arripiunt, per quam ad celsitudinis culmen ascendant, que
Abbreviated transcription (Latin):
non liberabunt: Uoł aut dico. & cętris quitr dchirȩ estis. qͥñ haben
doctrina hanc qͥ ñ ciouert alcitudi Superius increpauerat re
ꝓbos. nunc aut̃ ad electͦs uerbũ uertit. ideoq benedic̃ uob dico & cetri
id ÷̃ iustis qui sup̃ ñ estis cõphensi innumero reꝓboꝵ. quin habenie
doctrinã hanc .i. quos praua ꝑsuasio ie zabelis ñ inclinat ad ma¬
lã operationẽ. ut malos uidelic& imitentꝰ: Qui ñ cognouert̃ altiu
dinẽ sathanae .i superbiã illiuꝰ ñ st̃ imitati: Sic enĩ dicuntur
altitudinẽ satanȩ ignorare. sicuti sacrascriptura dic̃. mulieres
ñ cognouisseuiros. q̃ necdũ expertȩst̃ uirithorũ: Uelsic̃ nos coti¬
dianalocutione dicimꝰ hominẽ ueratẽ ignorarem̃tiri : Altitudo
aut̃ satanȩ : suꝑbia intelligit᷑. qr tumens contradm̃. uoluit fieri¬
similis altissimo: squaruens ad t̃ram. multas angłoꝵ legiones

Expanded text:
non liberabunt. Vobis. autem dico et caeteris qui Thyatirae estis: Qui non habent non liberabunt. Vobis. autem dico et caeteris qui Thyatirae estis: Qui non habent doctrinprobos, nunc autem ad electos verbum vertit. Ideoque bene dicit: Vobis dico et caeteris, id est justis qui supra non estis comprehensi in numero reproborum. Qui non habent doctrinam hanc, id est, quos prava persuasio Jezabelis non inclinat ad malam operatidinem Satanae, id est superbiam illius non sunt imitati. Sic enim dicuntur altitudinem Satanae ignorare, sicut sacra Scriptura dicit mulieres non cognovisse viros, quae necdum sunt expertae viri thorum, vel sicut nos quotidiana locutione dicimus hominem veracem ignorare mentiri. Altitudo autem Satanae superbia intelligitur, quia tumens contra Deum voluit similis fieri Altissimo; pro qua ruens ad terram, multas angelorum legiones
Abbreviated transcription (Latin):
simas cogitationes cordis uxta qđ ꝑprophetã dic̃: Ecce ego ue¬
nio ut oꝑa & cogitationes singuloꝵ congregẽ: Potest & hoc quod
in eccła reproboꝵ ultione dm̃ scrutatorẽ eẽ. reniuma cordium
scireperhibetur ñ in congrue ita intellegi. ut qđ nc̃ sideretinet
certa infuturũ cernat rerũ experientia :undepsalmista: Cognos¬
c&ur dñs iudicia faciens: Ñ qđ ante ꝑ fidẽ ñ sit cognitꝰ cũ occulte
urm̃ scđm opera uestra: Hic aperte demonstratur. qui a nomine
fornicationis. superus om̃a crimina cõp̃hendit. Q ñ ꝑhanc senten¬
tiã unius operis sed multoꝵ futura dãpnatio p̃dicit᷑: Punient᷑ enĩ
manifestacrimina. punient᷑ & occulta : atq ideo fornicationẽ quã
sup̃ quadriformem intelleximt. hic om̃i fariam cogimꝰ c̃fiteri:
piis uero suppliciũ aet̃nȩ dãpnationis. ubi qđ amplius exponide
danihel .& iob ipsi solianimas suas saluabunt . filiũ aut & filiam

Expanded text:
cordis. Juxta quod per Prophetam dicit: Ecce ego venio, ut opera et cogitationes singulorum congregem. Potest et hoc quod in Ecclesia in reproborum ultione Deum scrutatorem esse renum et cordium perhibetur, non incongrue ita intelligi, ut quod nunc fide retinet certa, in futurum cernat rerum experientia, unde Psalmista: Cognoscetur Dominus judicia faciens , non quod ante per fidem non sit cognitus, cum occulte ue vestrum secundum opera sua. Hic aperte demonstratur, quia nomine fornicationis superius omnia comprehendit, quia non per hanc sententiam unius operis, sed multorum futura damnatio praedicitur; punientur enim manifesta crimina, punientur et occulta, atque ideo fornicationem quam supra quadriformem intelleximus, hic omnifariam cogimur confiteri, piis vero supplicium aeternae damnationis, ubi quod amplius exponi  quod Noe, Daniel et Job, ipsi soli animas suas salvabunt, filium autem et filiam
Abbreviated transcription (Latin):
liberabunt᷑ electi : .i. ñ decipient᷑. ꝓptereautiq qr electist̃ : enio cito
neelecti cũ uiderint setribulatione tẽptationis atteri. succumbant
cito sedñs ad remunerandũ uenire ꝓmittit: Cito enĩ fit ome qđ
qansit. &ideo omẽp̃sens tẽpꝰ inde ad sinẽ citius tendit: undequasi
crescere uidet᷑: Indeq defectũ patit᷑ unde augm̃tũ ꝑcipere uideꝰ:
ene qđ habes .i. celestis uitȩ cuersitionẽ & fidẽ ꝑquã regni ꝑcipias

Expanded text:
liberabuntur electi, id est non decipientur, propterea utique quia electi sunt. Venio cito, liberabuntur electi, id est non decipientur, propterea utique quia electi sunt. Venio cito, ne electi, cum viderint se tribulatione tentationis atteri, succumbant, cito se Dominus ad remunerandum venire promittit. Cito enim fit omne quod transit, et ideo omne praesens tempus inde ad finem citius tendit, unde quasi crescere videtur, indeque defectum patitur, unde augmentum percipere videtur. Tene quod habes. Id est, coelestis vitae convers
Abbreviated transcription (Latin):
quoq hanc abhoratẽptationis seruaturũ seeẽ. ꝓmittit: Hora aũt
tẽptationis. intelligit᷑ om̃ep̃sens tẽpꝰ. in quo & sieccła uariis tẽpta¬
tionib ecercet᷑ : tam̃ ñ superatꝰ : Dequa tẽptatione p̃cam᷑ coti¬
die liberaridicentes. ne inducas nos intẽptationẽ .i. in lapsũ decep¬
tionis : Quotẽptant᷑ in habitantes terrã :i. t̾rena diligentes. mundi
desideriis aestuantes. & iuincunt᷑: Electiaut quoꝵ c̃uersatio inceł
ẽ : ad hoctẽptant᷑ ut probati coronent᷑. ñ ut seducti dãpnent᷑: Possumꝑ
& hanc horã q̃ ñ iã uenisse. aut inp̃senti eẽ. seduentura eẽ p̃dicitꝰ:
referremeliuꝰ ad tẽpora antixpĩ: Tunc enĩ ueni& illatẽptatio: q̃
ñ ꝑpartes: sed totũ simul &aminabit mundũ. & hinc tormenta
seuient. illinc miracula suadebt̃: Uindemerito deillotẽpr̃ ad nõ
dr̃ : Erittẽ tribulatio. quał ñfuit. sed necfi&: Aqua tẽptatione

Expanded text:
 quoque hanc ab hora tentationis se servaturum esse promittit. Hora autem tentationis intelligitur omne praesens tempus, in quo, etsi Ecclesia variis tentationibus exercetur, tamen non superatur. De qua tentatione precamur quotidie liberari, dicentes: Ne nos inducas in tentationem , id est in lapsum deceptionis, quo tentantur inhabitantes terram, id est, terrena diligentes, mundi desideriis aestuantes, et vincuntur. Electi autem quorum conversatio in coelis est, ad hoc tentantur, ut probati coronentur, non ut seducti damnentur. Possumus et hanc horam quae non jam venisse aut in praesenti esse, sed futura esse praedicitur, referre melius ad tempora Antichristi. Tunc enim veniet illa tentatio, quae non partes, sed totum simul mundum examinabit, et hinc tormenta saevient, illinc miracula suadebunt. Unde merito de illo tempore a Domino dicitur: Erit tunc tribulatio qualis non fuit, sed nec fiet . A qua tentatione
Abbreviated transcription (Latin):
Cũq ꝗdã eisdẽ gentib dicerent. nisi circũ cidaminis cđm legẽ
mossi ñ potests saluifieri : ait parud: Quid tẽptatis imponere iugũ
ceruicib discipłoꝵ qđ neq nos neq patres nrĩ portare potumud
Deillis itaq hȩcdicentib hicdñs eccłȩ dic̃: Nonpona suꝑuos aliud
De hoc onere .i. grã redẽptoris nr̃i. paerus dic̃ Qgꝑ grãm dñinrutu¬

Expanded text:
uidam eis de gentibus dicerent: Nisi circumcidamini secundum legem Moysi, non potestis salvi fieri, ait Petrus: Quid tentatis imponere jugum cervicibus discipulorum, quod neque nos neque patres nostri portare potuimus? De illis itaque haec dicentibus, hic Dominus Ecclesiae dicit: Non ponam super vos aliud De hoc onere, id est, gratia Redemptoris nostri, Petrus dicit: Quia per grat
Abbreviated transcription (Latin):
scire. quilic& tolerare. reprobos iudeatur. tam̃ occultȩ insua p̃scien¬
tia iã eos dãpnat : A it ergo: Scient om̃s eccłȩ qr egosũ scrutans renes
& corda ⁊. facta & cogitationes singuloꝵ intueor: Hominibus
quippe operanrã &dicta possunt eẽ nota dõ aut̃ &iã cogitationes
manifestant᷑. qm̃ ipseuida quidquis ꝙ cogit&. uł qͥd delectet: unde¬

Expanded text:
reprobos tolerare videatur, tamen occulte in sua praescientia jam eos damnat. Ait ergo: Scient omnes Ecclesiae quia ego sum scrutans renes et corda, id est, facta et cogitationes singulorum intueor. Hominibus quippe opera nostra et dicta possunt esse nota, Deo autem etiam cogitationes manifestabantur, quoniam ipse videt quod quisque cogit
Abbreviated transcription (Latin):
libere dormire. manducare. ceeraq q̃ sibi uident᷑ facere. qr uult eum
hereditate priuare: At contra alterũ ex cõmunicat. uerberib afficit.
aliquando tota nocte uigilare fac̃. & iunctis pedib stare. qr uuleum
sibi heredẽ substituere : Taliitaq modo ds̃ suos electos quib: daturꝰ :
hereditatẽ cȩlestis patriȩ. arguit & castigat: utpost̃ sinitos huiꝰ uitȩ
labores ad ȩt̾nã ꝑueniant possessionem: Reprobos aũt ꝑmittit suce
uoluntatis eẽ. & inlecto securitatis quiescere. quo postea dãpnent᷑
om̃s nequã cum suis iniquis patrib ubierit tribulatio magna quã
nulla carnis &plicat lingua: Uibi & deficiens quisq nondeficit. &¬
moriens semper uiuit : Etscient om̃s eccłȩ. qr egosũ scrutansren¬
cogitationes &primunt᷑ q̃ decorde ꝓdeunt iuxta qđ dñs dic̃: De
corde exeunt cogitationes male: Adulteria. fornicationes. furta & cã :
Quia enĩ p̃cedenti uersiculo dixerat omp̃s. non aperta sedocculta

Expanded text:
ntur facere, quia vult eum haereditate privare. At contra, alterum excommunicat, verberibus afficit, aliquando tota nocte vigilare facit, et vinctis pedibus stare, quia vult eum sibi haeredem substituere. Tali itaque modo Deus suos electos, quibus daturus est haereditatem coelestis patriae, arguit et castigat, ut post finitos hujus vitae labores, ad aeternam perveniant possessionem. Reprobis autem permittit suae voluntatis esse, et in lecto securitatis quiescere, quo postea damnentur omnes cum suis patribus iniquis, ibi erit tribulatio magna, quam nulla carnis explicat lingua, ubi et deficiens quisque non defecit, et moriens semper vivit. Et scient omnes Ecclesiae quia ego sum scrutans: De corde exeunt cogitationes malae, adulteria, fornicationes, furta , etc. Quia enim praecedenti versiculo dixerat omnipotens non aperte, sed occulte,
Abbreviated transcription (Latin):
ur ꝗ suffẽrt tẽptationẽ : Certiaũt sci deistaꝓmissione ñ solũ pacers
illata sibipfert̃ mala. sed &iã in ipsis tribulationib constituti
alatitudine caritatis ñrecedt̃: Atq idenrto benepost aser neptali
pont̾ quilatitudo intpretat᷑ ł iludenĩ mandatũ curt̃ dct̃
psalmusta dic: Latũ mandatũ tuũ nimis: & qr ꝑhoc amplis¬
ditidb & Hante scatendt̃ seq peregrinos in hacuita cẽ cons¬
piuntideoq a mendicos eẽ fatent᷑ iure postneptalim ma¬
nasses ponit᷑. quioblitus intp̃retat᷑ ł necessitas: Oblit slraet
qr unĩ qđ retro est dimittunt: Necessitas uero quia adeaq̃
desiderant needũ ꝑuenert̃ : łlinc psalmist᷑: Denecessicitibus
meis erueme : unde & bene postmanassem symeon collorat
retineant qđ idẽ symeon sonare iuidet᷑ Qͥm̃ quimerent ir
tabernaculo corruptionis. debent gaudere detab naculo

Expanded text:
vir qui suffert tentationem . Certi autem sancti de ista promissione, non solum patienter vir qui suffert tentationem . Certi autem sancti de ista promissione, non solum patienter illata sibi perferunt mala, sed etiam in ipsis tribulationibus constituti a latitudine charitatis non recedunt, atque idcirco post Aser Nephthalim ponitur, qui latitudo interpretatur. Per illud enim mandatum currunt, de quo Psalmista dicit: Latum mandatum tuum nimis . Et quia pante se extendunt, seque peregrinos in hac vita esse conspiciunt, ideoque et mendicos se esse fatentur, jure post Nephthalim Manasses ponitur, qui oblitus interpretatur, vel necessitas. Oblitus scilicet, quia unum quod retro est dimittunt; necessitas vero, quia ad ea quae desiderant, necdum pervenerunt. Hinc Psalmista: De necessitatibus meis erue me . Unde et bene post Manassen Simeon collocatur, retineant, quod idem Simeon sonare videtur: quoniam qui moerent in tabernaculo corruptionis, debent gaudere de habitaculo
Abbreviated transcription (Latin):
aplalmista: Conficebor tibi dnẽ intoto cordemeo: Rubendr̃ uidea:
filiũ : & ii hocloco ipsã eccłam significat. q̃ filios .i. suaoꝑa esiderat
enĩ sepeoꝑabona designant᷑ unde est: Uuid eas filios filioꝵ tuoꝵ
t iii quippe filioꝵ intelligit᷑ remuneratio operũ: Spualis itaq
ꝓficime ad subsequenda bona ut informemur rectis & placitis:
POST RUbEN recteponit᷑ gad : quitẽptatio int̾pretat᷑. Quia bene
operantes : solet ꝓbare tẽptatio: Undecuidã dr̃: Quia aptus eras
dõ : necesse fuit uttẽptatio ꝓbarecte: Et quia sc̃i c̃tra easdẽ tẽpta¬
tiones diuina uirtute p̃cincti fortes existunt. recte idẽ gad accin¬
tus uocat᷑: Vindepsalmistadic̃: Precinꝰxistime uirtute adbellum:
& qr scĩ clauso ostio patrẽ orant. & suaopera inquantũ posst̃ fauori
humano celant. utqͥ uidet in abscondito eisreddat. recteeis &iã con¬
nat: congrue post gad aserponit᷑. qͥbeatꝰ int̃pretat᷑ : Uindeest: Beatꝰ

Expanded text:
Psalmista: Confitebor tibi, Domine, in toto corde meo . Ruben dicitur videns filium. Et in hoc loco ipsam Ecclesiam significat, quae filios, id est bona opera na opera videt. Unde est: Videas filios filiorum tuorum. Filii quippe filiorum, intelligitur remuneratio operum. Spiritualis itproficimus ad subsequentia bona, ut informemur rectis et placitis. Post Ruben recte ponitur Gad, qui tentatio interpretatur, quia bene operantes solet probare tentatio. Unde cuidam dicitur: Quia acceptus erat Domino, necesse fuit ut tentatio probaret te: et quia contra easdem tentationes divina virtute praecincti fortes existunt, recte idem Gad accinctus vocatur. Unde Psalmista: Praecinxisti me virtute ad bellum . Et quia sancti clauso ostio orant Patrem, et sua opera inquantum possunt favori humano celant, ut qui videt in abscondito eis reddat. Recte etiam connat, congrue post Gad: Aser ponitur, qui beatus interpretatur. Unde est: Beatus
Abbreviated transcription (Latin):
ñcessant Atq idcirco post zabulon bene ioseph ponitur.
nia referant. &iã inimicis hanc erogare ñtrepidant: Etqđ
om̃s isti indextera st̃ ȩt̃ni regis locandi: ꝗ iniurginib ctinen¬
tib acbonis c̃iugatis in xii. istis inueniunt᷑ ꝓ fecti animarũ:
bene post hos oñs beniamin ponit᷑. qͥ filius dexterȩ intp̃tat᷑ ⁊
Quasienĩ ab ips adextera generant. qͥ eiꝰ uirtute in hoc scło pro¬
tegunt᷑: H loc &iã ñ ẽpretereundũ : curdandẽ hoc catalogi
suerit eiectꝰ. cũ inceteris libris fic̃ & ceterifrs inueniat᷑ manasst̃
aut̃ quin fuit filiuꝰ ia cob a quide alienigena natꝰ ÷ matre .i. de
a senet silia putifare sacerdotis eliopoleos. locũeius teneat: Ad qđ
dic endũ: qr dedan nasciturꝰ est antixp̃s urcta illud iacob Fiat
dan coluber inuia &cetrã. usq ut cadat ascensor eius retro: Eicit᷑
obliuioni tradidit idola: Einito enĩ sac̃dotio. qđ infigura pre¬

Expanded text:
non cessant, atque idcirco post Zabulon bene Joseph, qui augmnon cessant, atque idcirco post Zabulon bene Joseph, qui augmnia referant, hanc inimicis erogare non trepidant. Et quia omnes isti in dextera sunt aeterni regis locandi, qui in virginibus, continentibus, ac bonis conjugatis, in duodecim istis inveniuntur profectibus animarum, bene post hos omnes Benjamin ponitur, qui filius dexterae interpretatur. Quasi enim ab ejus dextera generantur, qui ejus virtute in hoc saeculo proteguntur. Hoc etiam non est praetereundum cur Dan de hoc catalogo fuerit ejectus, cum in caeteris libris sicut et caeteri fratres inveniatur. Manasses enim qui non fuit fiAseneth filia Putipharis sacerdotis Heliopoleos, locum ejus teneat. Ad quod dicendum, quod de Dan nasciturus est Antichristus, juxta illud Jacob, Fiat Dan coluber in via, etc., usque cadat ascensor ejus retro . Ejicitur oblivioni tradidit idola. Finito enim sacerdotio quod in figura prae
Abbreviated transcription (Latin):
succedit. quiadditꝰ dr quia cudelicet tales iaom̃a c̃culcantis
trena suꝑ ad dt̃ sibi p̃cepta ñ iussa. ut est urginitas. erogatio dim
addita. Quib nimirũ beneconuenit: qđ isachar post leui ad nec¬
titur qͥ mertes inc̃p̃tat᷑: Lalib enĩ merces debet᷑ remunerati¬
onis: Quoꝵ unidic̃ lueremias: Qiuescatuaxtua aploratu
qm̃ est merces operituo: Iales enĩ qͥita uiuunt & solũ modo
premuneratione aȩtneuite laborant: solent aliquando tẽpta¬
tiones ꝓbare: Uindebene post ifachar zabulor sẽquit᷑ qui
intp̃tat᷑ habitaculũ fortitudinis Nenĩ tales succumbun s
teptationi seduirtus. in infirmitate ꝑficit᷑ Detalib dicit
apłs Conualuert̃ deinfirmitate fortes factist̃. in bello
corpꝰ illoꝵ qđ ab inimicis putat᷑ infirmũ: & ꝑ qđ animȩ parant
interitũ. inuenit᷑ inuictũ: Quioiã dũ amalis ꝑsequunt᷑ ta¬
lentũ diuini uerbi sibi creditũ expendere quoq Inimicis

Expanded text:
icitur, quia videlicet tales jam omnia conculcantes terrena, superadducunt sibi praecepta non jussa, ut est virginitas, erogatio dimiaddita. Quibus nimirum bene convenit, quod Issachar post Levi annectitur, qui merces interpretatur. Talibus enim debetur merces remunerationis, quorum uni dicquoniam merces est operi tuo . Tales autem qui ita vivunt, et solummodo pro remuneratione aeternae vitae laborant, solent aliquando tentationes probare. Unde bene post Issachar: Zabulon ponitur, qui interpretatur habitaculum fortitudinis. Non enim tales succumbunt tentationibus, sed virtus in infirmitate perficitur. De talibus dicit Apostolus : Convaluerunt de infirmitate. For quod animae parant interitum, invenitur invictum. Qui etiam dum a malis persequuntur talentum divini verbi sibi creditum expendere quoque inimicis
Abbreviated transcription (Latin):
ediutias ñ amittant: Diuites quoq appellant᷑ pecatis qͥom̃e
malũ qđ uoluerint implere libere potert̃ nec lnmalo alioꝵ aixi¬
lio indigebt̃. Fortes similit̃ inmalo intelligim : admiscendã
scilice ebrietatẽ Tadfidẽ alioꝵ subuertendãt: Serui peccito ser¬
uentes st̃ q quifac̃ petcatũ. seruus ẽ peccati Liberi aiisticia i.
alieni aiusticia: unde paulus : Cũ seruiessetis peccati : liberisuistis
iusticie: Istionis. imminente futuro iudicio current ad auaciliũ
demonũ cũ desperati ad scõꝵ quẽ liba ñ psumunt accedere. dicen¬
tes montib cadite suꝑnos & absconditenos abira sedentis inthino

Expanded text:
et divitias non amittant. Divites quoque appellantur peccatis, qui omne et divitias non amittant. Divites quoque appellantur peccatis, qui omne malum quod voluerint implere, libere poterunt, nec in malo aliorum auxilio indigebunt. Fortes similiter in malo intelligimus ad miscendam scilicet ebrietatem, vel ad fidem aliorum subvertendam. Servi peccato servientes sunt, qalienia justitia; unde Paulus: Cum servi essetis peccati, liberi fuistis justitiae . Isti omnes imminente futuro judicio, cur rent ad auxilium daemonum, cum desperati ad sanctorum quemlibet non praesument accedere, dicentes: Cadite super nos, et abscondite nos ab ira sedentis in thron
Abbreviated transcription (Latin):
reproborũ: ET QuIS poterit stare : id ÷ nullus: Seenĩ sci illuis
irã tc̃ timebt̃. & angłi quoq timore c̃cutient᷑. quis nrm̃ sustine¬
bit. in quo &iustus uix saluabit᷑. De hoctẽpr̃ ꝓpheta dic̃: Dies irȩ
dies illa &cet̾ : Possumꝑ & hȩc in contrariã partẽ intelligere : Mlontes
enĩ sepe insacro eloquio suꝑbossignificant: undeest illud esaiae:
Suꝑ montẽ caligͥosũ leuãtesignũ: Inquib uerbis balthasar
uolut intelligi iisfidelitatis &impietacis nebula cooptũs in sule
aute appellant᷑ quistularium negotioꝵ siucib quatiunt᷑ & nisti
utcuprditatẽ su ãpossint implere: Qui&iã subpacis tẽp̃ nsolĩ
Reteroꝵr sub slniã eripunt sed&iã in norte ꝓpinquoꝵ gudl¬
atiseru bona in suos usus conuertunt : Reges aũt̃ princpesa
orbiioiu diitaqualitatẽ graduũ : om̃s reprobos significibite N¬
uorisseilicet digntatis hominis mediocris & minoris qͥ timentes
bra illius transibt̃ ad eos & mouebunt᷑ ad malũ uteis pareante

Expanded text:
re? Id est, nullus. Si enim sancti illius iram tunc timebunt, et angeli quoque timore concutientur, quis nostrum sustinebit, in quo et justus vix salvabitur? De hoc tempore propheta dicit: Dies illa dies irae . Possumus et haec in contrariam partem intelligere. Montes enim saepe in sacro eloquio superbos significant, unde est illud Isaiae: Super montem caliginosum levate signum, in quibus verbis Balthasar voluit intelligi, infidelitatis et impietatis nebula coopertum. Insulae autem appellantur, qui saecularium negotiorum fluctibus quatiuntur, et ut cupiditatem suam possint implere. Qui etiam sub pacis tempore non solum exterorum substantiam praeripiunt, sed etiam in morte propinquorurum bona in suos usus convertunt. Reges autem, principes, ac tribuni, juxta qualitatem graduum, omnes reprobos significant, majoris scilicet dignitatis homines, mediocres, et minores, qui timentes e et membra illius, transibunt ad eos et movebuntur ad malum, ut eis parcant,
Abbreviated transcription (Latin):
lib figurat᷑: Sed ineo qđ gredidit ꝑficiat᷑: necesse est ut duo¬
denariuꝰ miliũ numerꝰ quadra soliditate iungat᷑: Bucantur
uero qđ credidit i ad trinitatis contẽplationẽ ꝑtingat rursũ
ua draginta &octomił ter multiplicent᷑ & de se centũ quau¬
raginta uũ mł reddant: Nã &centenarius numerꝰ qui dt
leua traz sfertꝰ indexterã : generalẽ sc̃oꝵ signific̃ numerũ
q lipfedione operis inuenti : in dectera st collocandu e
soco nnos debere hiccarnalẽ accipere generationẽ ꝑ hoc qđ
ñ sotundũ ordinẽ natiuitatis suȩ filii iacob ponunt᷑ in hoc
catalo goi N ã iudas qͥ hic prim: ponit᷑ utiq quartoloco natꝰ::
ad quoq hice t̃cus ibi octauus inuenit᷑: Similit̃ dete¬
tenis est bntuendũ. Qđ quare factũ sit ipsa nominũ intp̃ti¬
no menifestat ludas quippe int̃pretat᷑ efessio siue lau dins
inquo eccła cop hendit᷑. q̃ depereatis pteriuis penitentiã agt

Expanded text:
llibus figuratur. Sed ut in eo quod credidit perficiatur, necesse est ut duodenarius millium numerus quadra soliditate jungatur. Ducantur vero quod credidit, ad Trinitatis contemplationem pertingat, rursum quadraginta octo millia ter multiplicentur, et de se centum quadraginta quatuor millia reddant. Nam et centenarius numerus, qui a laeva transfertur ad dexteram, ge perfectione operis inventi, in dextera sunt collocandi. Ex ditur, non nos debere hic carnalem accipere generationem, per hoc quod non secundum ordinem nativitatis suae filii Jacob ponuntur in hoc catalogo. Nam Judas qui hic primus ponitur, utique quarto loco natus est. Gad quoque hic est tertius, ibi octavus invenitur. Similiter de caeteris est intuendum. Quod quare factum sit, ipsa nominum interpretatio manifestat: Judas quippe interpretatur confessio sive laudans, in quo Ecclesia comprehenditur, quae de peccatis praeteritis poenitentiam agit,
Abbreviated transcription (Latin):
minauit ꝑeuuangłicã doctrinã: unde psalmista dic̃ Quiascen¬
dit suꝑ occasuni. dñs nom̃ ẽ illi : entergo ab ortusolis a&p
cepit quattuor angłis nenocerent trȩ &mari: quia surgens
a mortius ꝓhibuit demones alesione eoꝵ qͥaduitã aetnã sunt
p̃destinati: Linde& ipsa uũ regna sibisubdidit & ad noticiã accultũ¬
unuiꝰ dĩ ꝑdux̃: Flinc est qđ nabugo donosor uidit lapidẽ p̃cisũ
demonte qͥ percussit statuã inpedib ferreis. & cõminuit parita
aurũ. argentũ & des: in auro enĩ: intelligit᷑ regnũ assyrior dn
argento: meddoꝵ uInere ꝑsarũ a macedonũ: Anferro : regnum
romanoꝵ significat᷑: Ap̃s enĩ natus destirpe iudaica sineopere
creuit & suscitatꝰ est inregnũ: qđ in ȩtnũ ndissipabit᷑ : Vnde & sub¬
ditꝰ: uO aDUSQ sigiem scruos dĩnrĩ infrontib eoꝵ: dibilntu

Expanded text:
navit per evangelicam doctrinam. Unde Psalmista dicit: Qui ascendit super occasum, Dominus nomen est illi . Venit ergo ab ortu solis, et praecepit quatuor angelis, ne nocerent terrae et mari, quia surgens a mortuis, prohibuit daemones a laesione eorum, qui ad vitam aeternam sunt praedestinati. unius Dei perduxit, hinc est quod Nabuchodonosor vidit lapidem praecisum de monte, qui percussit statuam in ferreis pedibus, et comminuit pariter aurum, argentum, et aes. In auro enim intelligitur regnum Assyriorum, in argento Medorum, in aere Persarum et Macedonum, in ferro regnum Romanorum significatur. Christus enim natus de stirpe Judaica, sine opere crevit, et suscitatus est in regnum, quod in aeternum non dissipabitur. Unde et subditur, Quoadusque signemus
Abbreviated transcription (Latin):
principalitatẽ suꝑ quattuor regnatenentes : nde indanihelis
uolumune legimꝑ. qđ quattuor uenti pugnabant in marimagno.
Tenebant ergo angłi quattuor uentos i. seipsos insius menbris: Q
enĩ diabolus &om̃s miqͥ unũ corpꝰ sunt: ꝓfecto & inangłis & inuentis
ipse intelligit᷑: Ipsiangłi tenebant quattuor uentos terrȩ ne flarent
suꝑt̃rã &cet̃ quia quattuor demones singulis regnis prelati
itatenebant om̃em subiectũ populũ. utnullus flatũ alicuus
religionis auderet contraeos emittere. aut mutire contraillos.
& uerbũ ueritatis efflare aduers idola ut diceret. ñ st̃ dii qui homi¬
nũ manibus efficiuntꝰ: sed st̃ simulachra ad nichil utilia: Int̾ra
aut̃ : diuersitas ꝓuintiarũ : In mariuero : innumerositas desig¬
nat᷑ insularũ : ꝑ arbores quoq intelligunt᷑ homines singuli.
qr abuniuersitate redit ad specidlitatẽ. quia ipsi dȩmones om̃s
homines in his quattuor regnis degentes: ꝓ suo degebant ad¬

Expanded text:
 Unde in Danielis volumine legimus, quod quatuor venti pugnabant in mari magno, Tenebant ergo angeli quatuor ventos, id est seipsos in suis membris. Quia enim diabolus et omnes iniqui unum corpus sunt, profecto et in angelis et in ventis ipse intelligitur. Ipsi angeli tenebant quatuor ventos terrae, ne flarent super terram, quia quatuor daemones singulis regnis praelati, ita tenebant omnem subjectum populum ut nullus alicujus flatum regionis auderet contra eos emittere, aut mutire contra illos, et verbum veritatis efflare adversus idola, ut diceret: Non sunt dii, qui hominum manu efficiuntur, sed sunt simulacra ad nihilum uti lia. In terra autem diversitas provinciarum, in mari vero innumerositas designatur insularum. Per arbores quoque intelliguntur homines singuli, quia ab universitate redit ad specialitatem, quia ipsi daemones omnes homines in his quatuor regnis degentes, pro suo tenebant a
Abbreviated transcription (Latin):
adĩ legẽ scriptã. ñ intabulis lapideis. sed intabulis cordis carna¬
libusi intuendũ aut̃ qđ ipsaecła. sic̃ liber inuolutus recessisse
dr̃: In libro enĩ Inuoluto. qͥd interius etneat᷑ ñ iuidetꝰ : nisi
ab illis quib uoluntarie aperet᷑: Sienimirũ sc̃uilliuis tȩporis asus
semanifestabt̃: a extraneis se celabt̃ : sic̃ legimꝑ factũ in passi¬
onib scõr martirũ. Cuiꝰ uidelicetm̃bra iohannes alloquit᷑
det aũt eccła insuis elecis areprobis ñ abscessu corporis. sed side
&cet̃.: ꝑmontes in hocloco debemꝑ intelligere precipuos scõs in
eccł̃i constitutos. quiceteris eminent: sicutimontes planitiemt̃re
corpore &animo atq opereseparabunt᷑ a societate reproboꝵ. audi¬
Tentes illud ꝓphete sic̃ supra dictum est Exite deilla populꝰ ns
hoc est debabrlone q̃ peccata significat. & societatẽ maloꝵ: Insule
quoq ecłas significant quiasic̃ insulȩ tundunt᷑ fluctibus: ita¬

Expanded text:
eis, sed in tabulis cordis carnalis. Intuendum autem quod ipsa Ecclesia sicut liber involutus recessisse dicitur. In libro enim involuto quid interius contineatur, non videtur, nisi ab illis quibus voluntarie aperitur. Sic nimirum sancti illius temporis et suis se manifestabunt, et extraneis se celabunt, sicut legimus in passionibus sanctorum martyrum. Cujus videlicet membra Joannes alloquitur, det autem Ecclesia in suis electis a reprobis, non abscessu corporis, sed fide sunt. Per montes in hoc loco debemus intelligere praecipuos sanctos in Ecclesia constitutos, qui caeteris eminent, sicuti montes planitiem tercorpore et animo atque opere recedunt a societate reproborum, audientes illud prophetae, sicut supra dictum est: Exite de illa populus meus. Hoc est de Babylone, quae peccata significat, et societatem malorum: insulae quoque Ecclesias significant, quia sicut insul
Abbreviated transcription (Latin):
nepenurius succumbant. Bincipes aut̃ se. munoris dignitatis
sc̃ quñ om̃ib ut reges. secdtam̃ quibusdã. ꝓc̃cesis. iurtutib ref̃is¬
cutl sibuni uero quiadhuc minoris potestatis quã principes
upsi inquantũ p̃ualent. etrauitia carnis dimieant. Diurtes quoq
Seruus conugi obligatꝰ Liberquoque: aconiugio acipetettis
absolutus : lstiomĩs ultuma ꝑsecutione dep̃hensi fugient aabs¬
tat᷑ sugere dns in euuangło dics: Ic̃ qͥ in uidea st̃ fugiant ad mon¬

Expanded text:
is dignitatis sancti, qui non omnibus ut reges, sed tamen quibusdam pro concessis virtutibus resistunt. Tribuni vero, qui adhuc minoris potestatis quam principes, et ipsi inquantum praevalent, contra vitia carnis dimicant. Divites quoque Servus, qui conjugio obligatur. Liber quoque, a conjugio et a peccatis absolutus. Isti omnes ultima persecutione deprehensi, fugient, et abstatur fugere Dominus in Evangelio, dicens: Tunc qui in Judaea sunt, fugiant ad mon
Abbreviated transcription (Latin):
Quiutiq tc̃fient tãquã saccꝰ cilicini: quia celabt̃ corã impiis
quicqͥd habent luminis & uirtutis : In illis quoq obscurabitur
sol quitimore concussi. autblanditiis deliniti: negabunt xpm
& ad tenebias erroris deuoluent᷑ : ET LUNA tota facta est sic̃
sanguis : Luna. eccłam significat: Quȩtẽ tͥotafiet sicut san¬
gius: quia ñ in uno loco. sed in om̃ib mundi partib ꝑsecutio
antoepĩ contra ecdam crassabit᷑ ET STEIIE celi ceciderunt¬
supterra. acet. Celũ est seã eccła. dequadns liũ: Celũ michi
malidissima afiderecedent. qui prius si deresta & operib iustis
uidebant᷑ lucẽre: Int̾rã cadent: quia t̾renis delectationibus¬
inherebt̃ & ecipso amore terreno ad iniquitatẽ ruent: Unde
subditur: SiC UT FIC VSmittit grossossuos cũ auento magno
osisuerint & abonis operibus uacui: E rossos enĩ fici appellat

Expanded text:
Qui utique tunc fient tanquam saccus cilicinus, quia celabunt coram impiis Qui utique tunc fient tanquam saccus cilicinus, quia celabunt coram impiis quidquid habebunt luminis et virtutis. In illis quoque obscurabitur sol, qui timore concussi, aut blanditiis deliniti, negabunt Christum, et ad tenebras erroris devolventur. Et luna tota facta est sicut sanguis. Luna Ecclesiam significat, quae tunc tota fiet sicut sanguis, quia non in uno loco, sed in omnibus mundi partibus persecutio Antichristi contra Ecclesiam grassabitur. Et stellae coeli cecideruntsupevalidissima, fide recedunt, qui prius fide recta et operibus justis videbantur lucere. Ininhaerebunt, et ex ipso amore terreno ad iniquitatem ruent. Unde subditur: Sicut ficus mittit grossos suos, cum a vento magno osi fuerant et a bonis operibus vacui. Grossus enim appellantur
Abbreviated transcription (Latin):
au sigillũ. Nii. t̾remotꝰ factus ẽ. magnt. &cet̃ : Quid hoc loco ꝑ
t̃rȩmotũ debemꝑ intelligere. nisiualidissimã ꝑsecutionẽ. quȩ
futura est tẽporib antixp̃ĩ : Undebene ñ simplicit̃ dix̃ terrȩ¬
motꝰ factus ẽ: sedcũ additam̃to t̃rȩmotꝰ factus ẽ. magnus:
Quiasic̃ dñs dix̃. talis erit tẽ tribulatio. qualis ñ fuit neqfi&
ex quo homines eẽ coepert̃: ET SoL FACTUS est niger tãquã
saccus cilicinus: Cilicio: peccatores homines &rei induuntur:
Solaut̃ xp̃m significat: dequo scriptũ ÷ Nob̃ tim̃tib nomen
meum : oriet᷑ soliusticie: Dequo &iã impii dicturist̃ gem̃tes.
& soliusticie ñ luxit nob i& itaq tc̃ soltãquã saccus cilicinꝰ:
catores & rei intficient᷑ anunistris antixpĩ : Aut̃ : Sol ipsos
signif p̃dicatores : quib dñs dic̃: Nos estis lux mundi:

Expanded text:
et sigillum sextum, terraemotus factus est magnus. Quid hoc loco per et sigillum sextum, terraemotus factus est magnus. Quid hoc loco per terraemotum debemus intelligere nisi validissimam persecutionem quae futura est temporibus Antichristi? Unde bene non simpliciter dixit, terraemotus factus est, sed cum additamento, terraemotus factus est magnus, quia sicut Dominus dicit, talis erit tunc tribulatio, qualis non fuit, neque fiet ex quo homines esse coeperunt. Et sol factus est niger sicut saccus cilicinus. Cilicio peccatores homines et rei induuntur. Sol autem Christum significat, de quo scriptum est: Vobis timentibus nomen meum orietur sol justitiae . De quo etiam impii dicturi sunt gementes, Et sol justitiae non luxit nobis. Fiet itaque tunc sol tanquam saccus cilicinus, catores et rei interficientur a ministris Antichristi. Aliter: sol ipsos significat praedicatores, quibus Dominus dicit: Vos estis lux mundi .
Abbreviated transcription (Latin):
auris tua: Paunt aũt dereprobis uindictã.: quia optant̾ uenire
diemextremi sudicii. &resurrectionẽ suoꝵ corpoꝵ prestolari:¬
TtUAEE ST illis singulȩ stolȩ albȩ. acet̃: ꝑ stolas albas: debemt
intelligere mercedẽ baptis ͣ p̃miũ martirũ. mercedẽ et̃noꝵ
& gaudiũ celestis patriȩ: ł labent ergo anteresurrectionẽ scistolas
biles ꝗt̃ mnanima. &incorruptibiles in corpore: Dehoc esaias :
Dictio ista inspiratio est diuina: quamentib illoꝵ desideran¬
tib diem iudicui inmittit᷑ uirtus pacientiȩ. ut pacient̃ ferant
gaudeant exnumero colligendoꝵ frm̃: Talimodo loquitur
lios singulisq deagro reuertentib & rogantib utcibũ sibitrĩ¬
buat respondet: Refectio quidẽ urã parata ẽ: sed expectate
fr̃s ur̃os. ut cũ mnunũ positi fueritis. om̃s incõmune comeda¬
tis & epulemini gaudentes : QUIINTER FICIENDIST̃ SICVT
&x illi. ł aperto scilic& martrrio. ł occulto: FTCU APERMISS&¬

Expanded text:
auris tua . Petunt autem de reprobis vindictam, quia optant venire diem extremi judicii, et resurrectionem suoEt datae sunt illis singulae stolae albae. Per stolas albas debemus intelligere mercedem Baptismi, praemium martyrii, mercedem aeternorum, et gaudium coelestis patriae. Habent ergo ante resurrectionem sancti singulas biles erunt in anima, et incorruptibiles in corpore. De hoc Isaias, In mentibus illorum desiderantibus diem judicii immittitur virtus patientiae, ut patienter ferant gaudeant ex numero colligendorum fratrum. Tali modo loquiturlios, singulisque de agro revertentibus et rogantibus ut cibum sibi tribuat, respondet: Refectio quidem vestra parata est, sed exspectate fratres vestros, ut cum in unum positi fueritis, omnes in commune comedatis, et epulemini gaudentes. Qui interficiendi sunt sicut et illi. Vel aperto scilicet martyrio, vel occulto. Et vidi cum aperuiss
Abbreviated transcription (Latin):
eo bustaest &cet : E trã terrenb homines designant᷑ suꝑquos
est: sicuident᷑ hȩc uerba sonare. quasi induab: partib elc¬
toꝵ plures remanserint. quã int̃cia perierint. sed ñ ẽ ita
Quia scriptũ est: M lultist uocati: pauciuero electi: Induab
parab: cõprchendunt᷑ onis boni quidius ist indualinumero
supradictum est. BEAIUS QUILE EIT aquiaudiunt uerba
pphetie huiꝰ. Int̾cia aut parte: om̃s reprobi .i. heretici paga
aignis etne dãpnationis cusangune .i. uindicta homicidii
Liberame desanguinibus: Uerũ hoc est terra. qđ arbores .i.
tumnales: infructuose. eradicate. bis mortuȩ: Qđ aut̃ addit¬
& om̃e foenũ uiridȩ cõbustumest. repetita sententia est int̾cia¬
scilicet parte sic̃ &supra .i. memorata pars maloꝵ. qͥ foenũ st̃.
hoc est illecebrosi. & uoluptuosi luxuriã suã sequentes: Deta¬
lib ꝓphetadic̃: Om̃is carofoenũ. & omis gła eiꝰ utflos foeni:
Quocontra quidepanib. reficiuntꝰ suꝑ foenũ discumbunt.

Expanded text:
ombustum est. Per terram terreni homines designantur, super quos est, sic videntur, haec verba sonare, quasi in duabus partibus electorum plures remanserint, quam in tertia perierint, sed non est ita, quia scriptum est: Multi sunt vocati, pauci vero electi. In duabus partibus comprehenduntur omnes boni, qui divisi sunt in duali numerosupradictum est: Beatus qui legit et audit verba prophetiae hujus. In tertia autem parte omnes repignis aeternae damnationis, cum sanguine, id est, vindicta homicidii Libera me de sanguinibus . Verum hoc est terra, quod arbores, id est tumnales, infructuosae, eradicatae, bis mortuae. Quod autem omne fenum viride combustum esse dicitur, repescilicet, sicut et supra, id est memorata pars malorum qui fenum sunt, hoc est, illecebrosi et voluptuosi, luxuriam suam sequentes. De talibus propheta dicit: Omnis caro fenum, et omnis gloria ejus ut flos feni . Quo contra: Qui de panibus Dei reficiuntur, super fenum discumbunt
Abbreviated transcription (Latin):
om̃potentis dĩ designat᷑ : Lindescriptũ est: lradñi sicut gran¬
do descendens: E ignẽ aut̃. odiũ & inuidia intelligit᷑ repbo
aduersꝰ scõs Statĩ enĩ ut apłi coepert̃ p̃dicare : grandinẽ .÷.
undictã dĩ reprobi accensist̃ telo & odio qđ ꝑignẽ designat᷑
Qđ aũt postignẽ sangus seꝗt᷑. ad dãpnationẽ repboꝵ ꝑtinet.¬
q udelicet ueluti homicidȩ humanũ sanguinẽ fundentes.
itatales qͥ insecutist ueros p̃dicatores peribt. dicente dno Qui
odit frem suum reuserit iudicio : & iohanñ: Quiodit frem
suũ homicida est: Non aut̃ mirũ siunde elecadem̃tiã hi¬

Expanded text:
entis Dei designatur, unde scriptum est: Ira Domini sicut grando descendens. Per ignem autem, odium et invidia intelligitur reproborum adversus sanctos. Statim enim ut apostoli coeperunt praedicare grandinem, id est, vindictam Dei, reprobi accensi sunt zelo et odio, quod per ignem designatur. Quod autem post ignem sanguis sdelicet velut homicidae humanum sanguinem fundentes, ita tales qui insecuti sunt veros praedicatores, peribunt, dicente Domino: Qui odit fratrem suum, reus erit judicio . Et Joannes: Qui odit fratrem suum, homicida est . Non autem mirum, si inde electi clementiam in
Abbreviated transcription (Latin):
antequã uerbũ sͦ itionis ad publicũ ꝓferant. cogitant queni¬
admodũ singulis ꝑionis uerbũ aptent scđm qualitates singuloꝵ
quomodo scilicet seruis quomodo dominis. quomodo p̃latis.
quomodo subiectis quomodo simplicibus quomodo ꝑfectiorib:
sic̃ paulus qui benignos hortabat᷑ dominos. ut miscđam in¬
penderent seruis scientes quia cõmunis om̃iũ dñs incelo es ⁊:
Seruos quoq monebat: ut debitũ seruitiũ impenderent domi¬
nis n ad oculũ seruientes : Uelcerte p̃parant sẽ : qr eaq̃ p̃dicturi
st̃ prius ipsi facuint. primũq ea in se ostendt̃ factis. deinde&iã¬
& uerbis Vt iudelicet simplices erudiant᷑ exemplo operis: perfec¬
tiores uerbo exhortationis: Sic enĩfecit & dñs. uixta qđ lucas
poscea docere. ET PRIAIVS angłs tubacecinit & cet. Qđ estprm
angłs hoc sequentes. Quia qđ unꝑ. hoc st̃ a septe .i. om̃is ec¬

Expanded text:
nt quemadmodum singulis personis verbum aptent secundum qualitates singulorum, quomodo scilicet servis, quomodo dominis, quomodo praelatis, quomodo subjectis, quomodo simplicioribus, quomodo perfectioribus, sicut Paulus, qui benignos hortabatur dominos, ut misericordiam impenderent servis, scientes quoniam communis omnium Dominus in coelo est. Servos quoque monebat ut debitum impenderent dominis, non ad oculum servientes. Vel certe praeparant se, quia quae praedicaturi sunt, prius ipsi faciunt, primumque ea in se ostendunt factis, deinde etiam verbis, ut simplices exemplo erudiantur operis: perfectiores veet docere . Et primus angelus tuba cecinit. Quod est primus angelus, hoc sequentes: quia quod unus, hoc sunt et septem, id e