comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
des alii nominantur. effectus quid̃a oꝑatio¬
nis ostenditur. Cum uͦ manꝰ. brachiũ dex¬
tera uel uox in de dictur: ꝑ hȩc uocahula
consubstantialis ei filiꝰ demonstratur. Ipse
quippe est manꝰ & dextera: de tuiꝰ ascensio¬
ne pater ꝑ moysen loquitur dicens: tollam
in celũ manũ meam: & iurabo ꝑ dexteram
meam. Ipse brachiũ: de quo ꝓpħa ait: & bra¬
chium dñi cui reuelatum est: Ipse uox: qͥa
cum pater gignendo dixit. De quo scͥtum
est: in pͥncipio erat uerbũ. & uerbum erat
apud dm̃. & ds̃ erat uerbũ. Per qd̾ uerbum
fecisse patrẽ omĩa. dauid asserit dicens. dix¬
I it & facta sunt. Deo gͦ brachium habere
est: oꝑantem filiũ gignere. Uoce tonare est:
consubstantialem sibi filiũ mundo terribi¬
liter demonstrare. Beato gͥ iob dum dicit
dñs. si habes brachium sicut ds̃. & si uoce
simili tonas. mira dispensatione pietatis cũ
dũ increpat exaltat: quia eũ quẽ sua cõpa¬

Expanded text:
ue alae nominantur, effectus quidem operatioue alae nominantur, effectus quidem operationis ostenditur. Cum vero manus, brachium, dextera vel vox in Deo dicitur, per haec vocabula consubstantialis ei Filius demonstratur. Ipse quippe est et manus et dextera, de cujus ascensione per Moysen Pater loquitur, dicens: Tollam in coelum manum meam, et jurabo per dexteram meam . Ipse brachium, de quo propheta ait: Et brachium Domini cui revelatum est. ? Ipse vox, quia eum Pater gignendo dixit: Filius mest: In principio erat. Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Per hoc Verbum fecisse Patrem omnia David asserit, dicens: Dixit, et facta sunt . Deum ergo brachium babere est operantem Filium gignere, voce tonare est consubstantialem sibi Filium mundo terribiliter demonstrare. Beato igitur Job cum dicit Dominus: Si habes brachium sicut Deus, et si voce simili tonas, mira dispensatione pietatis eum dum increpat exaltat, quia eum quem sua compa
Abbreviated transcription (Latin):
alarũ tuarũ ꝓtege me. Quia eñ nos paruu¬
los dum ꝓtegit nutrit. & ñ graui atq oncro¬
sa. s leui & blanda ꝓtectione nos refouit. dũ
suas in nos miscdias exerit. qͣsi more suꝑ nos¬
auiũ alas tendit. Aliqndo etiam insensatis re¬
b ꝓpter infirmitatẽ nram alta condescensio¬
ne se comparat: sicut ꝑ ꝓpħam dicit: ecce
ego stridebo suꝑ uos. sicut stridet plaustrum
onustum feno. Quia enĩ fenum est uita car-¬
naliũ. sicut scriptũ est. om̃is caro fenum: in
Ieo qd̾ dñs uitam carnalium patitur. more.
plaustri fenum se portare testatur. Qui sub
fem oncre stridere est: pondera & iniquita¬
tes peccantiũ cum querela tolerare. Cum gͦ
longe dissimiles in se similitudines trahat.
sollerter intuendũ est. qd quedã talia aliqͣn¬
do dicantur in dõ ꝓpter effectum oꝑis. aliqͣn¬
do autẽ ad indicandam eiꝰ substantiã maie¬
statis. Nam cũ in dõ oculi. scapulȩ atq pe-¬

Expanded text:
alarum tuarum protege me . Quia enim nos parvualarum tuarum protege me . Quia enim nos parvulos dum protegit nutrit, et non gravi atque onerosa, sed levi et blanda protectione nos refovet, dum suas in nos misericordias exerit, quasi more avium super nos alas tendit. Aliquando etiam insensatis rebus, propter infirmitatem nostram alta condescensione se comparat, sicut per prophetam dicit: Ecce ego stridebo super vos, sicut stridet plaustrum onustum feno . Quia enim fenum est vita carnalium, sicut scriptum est: Omnis caro fenum , in eo quod Dominus vitam carnalium patitur, more plaustri fenum se portare testatur. Cui sub feni onere stridere est pondera et iniquitates peccantium cum querela tolerare. Cum ergo longe dissimiles in se similitudines trahat, solerter intuendum est quod quaedam talia aliquando dicantur in Deo propter 1051 effectum operis, aliquando autem ad indicandam ejus substantiam majestatis. Nam cum in Deo oculus, scapulae, pes atq
Abbreviated transcription (Latin):
centiam tuã. Et rursum ꝑ sponse comparatio¬
nem loquens. & si illa oblita fuerit. ẽgo tamen
ñ obliuiscar tui. Quis enim nesciat quia dĩ
memoriã nec oblirione rumpitur. nec recor¬
datione sarcitur: S cum aliqua deserens pre¬
termittit: more mentiũ obliuisci dicttur &
cũ post longũ tempꝰ quȩ uoluerit uisitati:
nr̃a mutabilitatis consuetudine recordatus
uocatur. Quo enĩ pacto diuinitatis eiꝰ uimi obli¬
uio dissipat. cui ipsa qͦ laudabilis memoria
essentialiter ñ concordat: Nulla namq nsi
assistunt: Aut quomͦ absentiũ recordatur.
dum om̃e qd̾ est ꝑ hoc illi p̃sto est. qd̾ in ipso
est: Qd̃ si ei p̃sto ñ esset. om̃ino non esset.
Nam ñ existentia uidendo creat: existentia
uidendo continet. Quicqͥd gͦ creator ñ ui¬
det: essentia subsistendi caret. Aliqñdo au¬
tem ab auib in illũ similitudo trahitur.
sicut ꝑ moysen dicitur. expandit alas suas
& accepit cos. Et sicut ꝓpħa ait: sub umbra

Expanded text:
entiam tuam. Et rursus per sponsae comparationem locutus, ait: Et si illa oblita fuerit, ego tam en non obliviscar tui. Quis enim nesciat, quia Dei memoria nec oblivione rumpitur, nec recordatione sarcitur? Sed dum aliqua deserens praetermittit, more mentium oblivisci dicitur: et cum post longum tempus quae voluerit visitat, nostrae mutabilitatis consuetudine recordatus vocatur. Quo enim pacto divinitatis ejus vim oblivio dissipat, cui ipsa quoque laudabilis memoria essentialiter non concordat? Nulla namque nisi assistunt? Aut quomodo absentium recordatur, dum omne quod est per hoc illi praesto est, quod in ipso est? Quod si ei praesto non esset, omnino non esset; nam non existentia videndo creat, existentia videndo continet. Quidquid ergo creator non videt, essentia subsistendi caret. Aliquando autem ab avibus in illum similitudo trahitur, sicut per Moysen dicitur: Expandit alas suas, et assumpsit eos . Et propheta ait: Sub umbra
Abbreviated transcription (Latin):
tudine: quia honorabiles quidem se ostenta¬
re ñ desinunt. s tanto imbecilliores & contemp¬
tibiliores sunt: qͣnto honoris sui głam despici
ꝓ ueritate ꝑtimescunt. Qd̃ arrogantes quidem
de plerisq ueraciter sentiunt: s co in clationis
uitium corruunt: quo om̃s quos p̃esse conspi¬
ciunt tales arbitrantur. Neq enim debent
plurimoꝵ malũ tendere in estimatione cunctoꝵ
quia & si iniqui sunt quos cognoscentes diuidi¬
cant: ñnulli tam̃ scĩ sunt quos ignorant. Tri¬
turȩ quippe tempus est: & adhuc grana sub pa¬
leis latent. Nullus gͦ ex area fructus expectabi¬
tur: si hoc solum in ea esse creditur. qd̾ suꝑficie
tenus uidetur. Igitur quia quos cernunt despi¬
ciunt. & in antiquoꝵ patrum ordinib hos quos
norunt subrogari contemnunt. apte subiungi

Expanded text:
tudine, quia honorabiles quidem se ostentatudine, quia honorabiles quidem se ostentare non desin unt, sed tanto imbecilliores et contemptibiliores sunt, quanto honoris sui gloriam despici pro veritate pertimescunt. Quod arrogantes quidem de plerisque veraciter sentiunt, sed eo in elationis vitium corruunt, quo omnes quos praeesse conspiciunt tales arbitrantur. 848 Neque enim debet plurimorum malum tendere in aestimationem cunctorum, quia etsi iniqui sunt quos cognoscentes dijudicant, nonnulli tamen sancti sunt quos ignorant. Triturae quippe tempus est, et adhuc grana sub paleis latent. Nullus ergo ex area fructus exspectabitur, si hoc solum in ea esse creditur, quod superficie tenus videtur. Igitur quia quos cernunt, despiciunt, et in antiquorum patrum ordinibus hos quos norunt subrogari contemnunt, apte subjungi
Abbreviated transcription (Latin):
les fuisse meminerunt. Quia uͦ in co ustiores¬
paucos. iniquos autẽ numerosiores aspiciunt.
sicut & in tritura frugum maior est multitu¬
do palearum. etiam iustoꝵ uitã ex iniquoꝵ
estimatione conttinnunt. Uident ꝓfecto qd̃
ñnulli rectores illiꝰ temporali potestate subnixi:
cidem potestatis clatione pascuntur. Uident
qd̃ religionis reuerentiam quam huic mundo
patres moriendo seruauerunt. hii gxultando
in terrenis gaudiis ietuunt. Et ppendunt
quidem quia robusti sunt: s ñ fortitudine.
Nam dum temporali potestate. fulciuntur:
quasi quadã debilitate roborantur. Quanto
enim exterius fortes sunt: tanto a cunctis for¬
titudinis uirib intus manescunt. Et ictirce
ab arrogantib ei dicitur: depone robustos for¬
titudine. Acsi aꝑte ei dicatur: illi tibi ueraci¬
ter robusti inheserant. qui in te hoc qđ docen¬
do locuti sunt uiuendo tenuerant: nunc uͦ hii
qui tibi p̃sident uisione. robusti sunt ñ forti¬

Expanded text:
les fuisse meminerunt. Vet. les fuisse meminerunt. Vet. paucos, iniquos autem numerosiores aspiciunt, sicut et in tritura frugum major est multitudo palearum, etiam justorum vitam ex iniquorum aestimatione contemnunt. Vident profecto quod nonnulli rectores illius, temporali potestate subnixi, ejusdem potestatis elatione pascuntur. Vident quod religionis reverentiam, quam huic mundo patres moriendo servaverunt, hi exsultando in terrenis gaudiis metunt; et perpendunt quidem quia robusti sunt, sed non fortitudine. Nam dum temporali potestate fulciuntur, quasi quadam debilitate roborantur. Quanto enim exterius fortes sunt, tanto a cunctis fortitudinis viribus intus inanescunt. Et idcirco ab arrogantibus ei dicitur: Depone robustos fortitudine. Ac si aperte dicatur: Illi tibi veraciter robusti inhaeserant, qui in te hoc quod docendo locuti sunt, vivendo tenuerunt; nunc vero hi qui tibi praesident visione robusti sunt, non forti
Abbreviated transcription (Latin):
se p̃ferunt. ci uelut consulentes illudunt di¬
centes: depone magnitudinem tuam absq
tribulatione: & om̃s robustos fortitudine.
Ac si aꝑtis exꝓbrationib dicant: nequaquam
te magnitudinem habere confidas: quia sub¬
ductis priorib patrib. iam ñ habes dc quoꝵ
ministratione ñ deserit. Nam cum fortes ad
premiũ uocat: coꝵ uice debiles ad certamina
roborat. Cum illos suscipiendo remunerat:
istis laborum uires quas remuneret submini¬
strat. De quib cidem sc̃ȩ eccłis. dicitur. ꝓ pa¬
trib tuis nati sunt tibi filii: constitues cos pͥn¬
cipes suꝑ omnem terrã. In uirtute quippe an¬
tiquoꝵ patrũ hii qui postmodum p̃lati sunt
subrogantur : quia & cum annosa arbusta suc¬
ciduntur: in eoꝵ robur tenera uirgulta succres¬
cunt. S arrogantes uiri conualescere non cre¬
dunt: quos infirmos aliq̃ndo nouerant: & ꝑ¬
mutatos uenerari despiciunt. quos despicabi¬

Expanded text:
se praeferunt ei, velut consulentes illudunt, dise praeferunt ei, velut consulentes illudunt, dicentes: Depone magnitudinem tuam absque tribulatione, et omnes robustos fortitudine. Ac si apertis exprobrationibus dicant: Nequaquam te magnitudinem habere confidas, quia subductis prioribus, patribus jam non habes de quorum ministratione non deserit. Nam cum fortes ad praemium vocat, eorum vice debiles ad certamina roborat; cum illos suscipiendo remunerat, istis laborum vires, quas remuneret, subministrat. De quibus eidem sanctae Ecclesiae dicitur: Pro patribus tuis nati sunt tibi filii, constitues eos principes super omnem terram . In virtutem quippe antiquorum patrum, hi qui postmodum praelati sunt subrogantur, quia et cum annosa arbusta succiduntur, in eorum robur tenera virgulta succrescunt. Sed arrogantes viri convalescere non credunt quos infirmos aliquando noverunt; et permutatos venerari despiciunt, quos despicabi
Abbreviated transcription (Latin):
erigit. intus cadit. Helu itaq casum cordis
in cdatione intuens ait. nec. multitudo locoꝵ
inclinet te. Acsi uoce arrogantium sc̃e eccłiȩ
diceret. Caue ne si innucrsitatis ueneratione
extolleris. ab interua uitentione. curueris. Se
quitur. Depone magnitudinem tuã absq
tribulatione: & om̃s robustos fortitudine.
Quos alios sc̃ȩ eccł̃ie robustos accipimus:
insi eos qui ad uincenda mundi huiꝰ desideria
& ceptis sublimib & consũmatis ꝓuectib conua¬
lescunt: Magnitudo itaq eius in robustoꝵ
suoꝵ uita consistit: quia tunc głosior reddi¬
tur. cum ꝓ defensione ueritatis ad mortem
usq ab electis illiꝰ constanti uirtute certatur.
Arrogantes gͥ uiri subductis de hoc mundo
apłis. subductis ad suꝑna martyrib. quia
fortasse doctores ualentioresq p̃positos ha-¬
bunde deesse conspiciunt. quasi solos se re-¬
mansisse intra ęccłiam suspicantur. Unde dũ

Expanded text:
erigit, intus cadit. Moraliter: erigit, intus cadit. Moraliter: in elatione intuens, ait: Nec multitudo locorum inclinet te. Ac si voce arrogantium sanctae Ecclesiae diceretur: Cave ne, si universitatis veneratione extolleris, 847 ab interna intentione c19. Depone magnitudinem tuam absque tribulatione, et omnes robustos fortitudine. - Quos alios esse Ecclesiae robustos accipimus, nisi eos qui ad vincenda mundi hujus desideria et coeptis sublimibus, et consummatis provectibus convalescunt? Magnitudo itaque ejus in robustorum suorum vita consistit, quia tunc gloriosior redditur, cum pro defensione veritatis, ad mortem usque ab electis illius constanti virtute certatur. Arrogantes igitur viri, subductis de hoc mundo apostolis, subductis ad superna martyribus, quia fortasse doctores valentioresque praepositos abunde esse conspiciunt, quasi soli se remansisse intra Ecclesiam suspicantur. Unde dum
Abbreviated transcription (Latin):
iustoꝵ: scit qd̃ in cius crimen extenditur quicqͥd
talium prauitate peccatur: s notam aliem cri¬
minis sustinere tanto minus metuit: qͣnto &
caput suum talia tolerasse cognoscit. De illo
quippe scriptum est: & cum iniquis deputatus
est. De illo rursum dicitur: languores nr̃os
ipse tulit. & dolores nr̃os portauit. Eant gͦ
arrogantes. & estimatione prauoꝵ. uitã mor-¬
deant innocentum. Scit electoꝵ ęccłia. & illoꝵ
facta & hoꝵ uerba tolerare. scit prauoꝵ men¬
tes tolerando conuertere: qui & si conuerti ne¬
quiuerint. coꝵ tam̃ ignominam ęquanimiter
suffert. Perpendit quippe quia duplex eiꝰ pre¬
mium ꝓficit. qd̾ ex coꝵ foris meritis despicitur.
quoꝵ & intus uita laceratur. Notandum uͦ qd̾
non ait. nec multitudo locoꝵ extollat te: sed
ait. nec multitudo locoꝵ indinet. te. Omnis
cnim qui temporaliter extollitur. co ipsq quo
extollitur indinatur. quia cum se exterius

Expanded text:
justorum, scit quod in ejus crimen extenditur quidquid justorum, scit quod in ejus crimen extenditur quidquid talium pravitate peccatur, sed notam alieni criminis sustinere tanto minus metuit quanto et caput suum talia tolerasse cognoscit. De illo quippe scriptum est: Et cum iniquis deputatus est . De illo rursum dicitur: Languores nostros ipse tulit, et dolores nostros ipse portavit . Eant ergo arrogantes, et aestimatione pravorum vitam mordeant innocentum. Scit electorum Ecclesia et illorum facta, et horum verba tolerare, scit pravorum mentes tolerando convertere. Qui etsi converti nequiverint, eorum tamen ignominiam aequanimiter suffert. Perpendit quippe quia ad duplex ejus praemium proficit quod ex eorum meritis foris despicitur, quorum et intus vita laceratunon ait: Nec multitudo locorum extollat te, sed ait: Nec multitudo locorum inclinet te. Omnis enim qui temporaliter extollitur, eo ipso quo extollitur, inclinatur: quia cum se exterius
Abbreviated transcription (Latin):
fidei reuerentia coleris. caue ne ciusdem reue¬
rentiȩ fastib extollaris. Quosdam quippe
conspiciunt. quia sub religionis optentu uicio
elationis intumescunt: & qd̃ in quib dam ui¬
re rep̃hendunt. hoc iniuste ad crunen om̃ium
ꝑtrahunt: ncquaq̃m uidelicet ꝑpendentes qd̃
sint in ea qui & despicientes nouerint ꝑfecte
temporalia regere. & amantes ȩttrna plenis de¬
sideriis expectare. & dispensationem potesta¬
tis acceptȩ ꝑagere : & humilitatis insitȩ mimi¬
sterium custodire: ut nec humilitatis causa
curas suscepti regiminis negligant. nec rursũ
occasione reguninis in eis humilitas intuines¬
cat. Et si quidam fortasse iutra ipsam sunt
qui ñ dei s suȩ gloris sub religionis p̃textu de¬
seruiunt. studet tamen eos aut si ualet distric.¬
te corrigere. aut si ñ ualet ęquanimiter tole¬
rare: & uel corrigendo illos quasi filios ample¬
ctitur. uel tolerando quasi ab hostib exercetur.

Expanded text:
fidei reverentia coleris, cave ne ejusdem revefidei reverentia coleris, cave ne ejusdem reverentiae fascibus extollaris. Quosdam quippe conspiciunt qui sub religionis obtentu vitio elationis intumescunt, et quod in quibusdam jure reprehendunt, hoc injuste ad crimen omnium pertrahunt: nequaquam videlicet perpendentes quod sint in ea qui et despicientes noverint perfecte temporalia regere, et amantes aeterna plenis desideriis exspectare; et dispensationem potestatis acceptae peragere, et humilitatis insitae ministerium custodire, ut nec humilitatis causa curam suscepti regiminis negligant, nec rursum occasione regiminis in eis humilitas intumescat. Etsi quidam fortasse intra ipsam sunt qui non Dei sed suae gloriae sub religionis praetextu deserviunt, studet tamen eos, aut, si valet, districte corrigere, aut, si non valet, aequanimiter tolerare; et vel corrigendo illos quasi filios amplectitur, vel tolerando quasi ab hostibus exercetur.
Abbreviated transcription (Latin):
tricte prauos corrigi. quasi queruntur iniuste.
innocentes affligi: & nitorem disciplinȩ eius.
cõmutant appellatione. nequicis. Unde heliu
figuram arrogantium seruans. beatum iob qͣsi
ammonens ait: ñ te gͦ suꝑet ira. ut aliquem
opprimas. Arrogantes cnim irȩ motum depu¬
tant: quicqͥd a scã eccłia geritur censura discipli¬
nȩ. Et quia humanȩ laudis appetitu benigni
student semꝑ apparere. nullos censent districti¬
onis seucritate corrigendos. Unde & a bonis
rectorib sicut suꝑius dictum est opprimi esti¬
mant: quos inuitos cernunt a uitiis coerceri.
Auctore. autem dño quia in cunctis mundi
partib sca eccłia culmine religionis excrcuit.
hanc ipsam temporalem potentiam qua quidẽ
bene utitur. obtrectando in uitium clationis
inflectunt. Unde helu subiungit dicens: nec
multitudo locoꝵ indinet te. Acsi cidem sc̃e
eccłiȩ humilitatem magis in ꝓspera conseruan¬
ti. arrogantium uoce dicatur: quia ubiq

Expanded text:
tricte pravos corrigi, quasi queruntur injuste tricte pravos corrigi, quasi queruntur injuste innocentes affligi, et nitorem disciplinae ejus commutant appellatione nequitiae. Unde Eliu figuram 846 arrogantium servans, beatum Job quasi admonens, ait: Non te ergo sIV. Arrogantes enim irae motum deputant, quidquid a sancta Ecclesia geritur censura disciplinae. Et quia humanae laudis appetitu benigni student semonis severitate corrigendos. Unde a bonis rectoribus, sicut superius dictum est, opprimi aestimant, quos invitos cernunt a vitiis coerceri. Auctore autem Domino quia in cunctis mundi partibus sancta Ecclesia culmine religionis excrevit, hanc ipsam temporalem potentiam, quia quidem bene utitur, obtrectando in vitium elationis I. Unde Eliu subjungit, dicens: Nec multitudo locorum inclinet te. Ac si eidem sanctae Ecclesiae humilitatem magis in prosperis conservanti arrogantium voce dicatur: Quia ubique
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ: in paucis uͦ s antiquiorib locoꝵ inue¬
nimus. S quia expositione ñ indiget si dica¬
tur. nec multitudo donoꝵ inclinet. te: hoc
magis exponi placuit. qd̃ cum difficultate ali¬
qͣntula uidetur aꝑire. Hec autẽ qͣnte clatio¬
nis uerba sut: ipse qui ea formauit tumor
ostendit. S quia & heliu arrogantium & bea¬
tum iob tenere tẏpum diximus clectoꝵ. si ea
suptiliꝰ discernimꝰ. etiam nunc intra eccl̃iam
quomͦ arrogantib congruant. demonstramꝰ.
Sc̃i uiri aliena opera ctiam parua mirantur.
sua uͦ ctiam magna despiciunt. At contra ar¬
rogantes aliena cuã magna despiciunt. sua
uel que parua sunt ammirantur : & plerumq
de suis malis bona estimant. de alienis autem
bonis male sentire. ñ cessant. Nam dum ꝓpriã
głam querunt. ꝑnitiose student. ut quicquid
uirtutis ab aliis agitur. iniquitatis nota laccret᷑.
& bonȩ pondus actionis uertunt in maculam
crimins. Sepe cmm cum uident ab eccłia dis¬

Expanded text:
norum; in paucis vero, sed antiquioribus, locorum invenimus. Sed quia expositione non indiget si dicatur: Nec multitudo donorum inclinet te, hoc magis exponi placuit quod cum difficultate aliquantula videtur aperiri. Haec autem quantae elationis verba sint, ipse qui ea formavit tumor ostendit. Sed quia Eliu arrogantium et beatum Job tenere typum diximus electorum, si ea subtilius discernimus, etiam nunc intra Ecclesiam quomodo arrogantibus congruant demonstramus. Sancti viri aliena opera etiam parva mirantur, sua vero etiam magna despiciunt. At contra, arrogantes aliena etiam magna despiciunt, sua vel quae parva sunt admirantur; et plerumque de suis malis bona aestimant, de alienis autem bonis mala sentire non cessant. Nam dum propriam gloriam quaerunt, perniciose student ut quidquid virtutis ab aliis agitur iniquitatis nota laceretur, et bonae pondus actionis vertunt in maculam criminis. Saepe enim cum vident ab Ecclesia dis
Abbreviated transcription (Latin):
ris incide. ne qui in tranquillitate de te al¬
ta senscras: in ꝑturbatione. quoq deterius
cogitationũ te caligine confundas. Qd̾̃ recte
heliu diceret: si tamen cui diceret sciret.
Nam hȩc bcato iob tantominꝰ congruunt.

Expanded text:
ris incide, ne qui in tranquillitate 852 de te alris incide, ne qui in tranquillitate 852 de te alta senseras, in perturbatione quoque deterius cogitationum te caligine confundas. Quod recte Eliu diceret, si tamen cui diceret sciret. Nam haec beato Job tanto minus congruunt
Abbreviated transcription (Latin):
modo in quo uitioꝵ ꝓfundo ꝑ delcctationẽ
iaccat attendit. modo ad resumendas uires
se reparat. mͦ se eas posse resumere quasi
uictus iam fractusq desꝑat. Cum gͦ super¬
addictam mentẽ. tam multiplices cogitatio¬
nes ꝓdeunt. hanc quasi in nocte ppłi con¬
surgentes p̃munt. Quos nimirũ populos
pheta subigere se posse p̃sumpserat cum
dicebat. ꝓtector m̃s & in ipso sperabo. subici¬
ens populos sub me. Scĩs quippe mentib
populi subiguntur. cũ ab eis ꝑ districtȩ se¬
ueritatis p̾sentiã cogitationes stulte dissili¬
unt. ut ñ ꝑ abrupta fantasmatũ rapiant.
s ratione subditȩ a corde. humiliter con¬
quiescant. Quia gͦ positus in tẽptatione
animꝰ. qui de se in ꝓspcris maiora p̃sume¬
bat. tumultus spci desꝑationisq tolerat:
rede nunc dicitur. ne ꝓtrahas noctem ut
ascendant ꝓeis populi. Ac si aꝑte diceret᷑.
in tẽptatione dephensus citius tenebras mero¬

Expanded text:
modo in quo vitiorum profundo per delectationem modo in quo vitiorum profundo per delectationem jaceat attendit; modo ad resumendas vires se reparat; modo se eas posse resumere quasi victus jam fractusque desperat. 84. addictam mentem tam multiplices cogitationes prodeunt, hanc quasi in nocte populi consurgentes premunt. Quos nimirum populos ilium Propheta subigere se posse praesumpserat, cum dicebat: Protector meus, et in ipso sperabo, subjiciens populos sub me . Sanctis quippe mentibus populi subiguntur, cum ab eis per districtae severitatis praesentiam cogitationes stultae dissiliunt, ut non per abrupta phantasmatum rapiant, sed rationi subditae a corde humiliter conquiescant. Quia ergo positus in tentatione animus, qui de se in prosperis majora praesumebat, tumultus spei desperationisque tolerat, recte nunc dicitur: Ne protrahas noctem, ut ascendant populi pro eis. Ac si aperte diceretur: In tentatione deprehensus, citius tenebras moero
Abbreviated transcription (Latin):
pud se dudũ uirtutũ dulcedine irradiante
claruerat. Vnde & apte subiungitur. ne ꝓtra
has noctem. ut ascendant ppłi ꝓ cis. Nox qͥppe
ptrahitur. cum suborta de temptatione tristi¬
cia. consolatione concita ñ finitur. Nox ꝓtra¬
hitur: quia meror animi confusis cogitatio¬
nib elongatur. Nam dũ mens posita in tẽp¬
tatione considerat. qd̃ a uirtutis suę pͥstina
soliditate repellitur. suꝑductis merorib qͣsi
quib dam tenebris cecatur. atq ab om̃i luce gau¬
dii ciꝰ oculus clauditur. dũ sollicite. trepidat.
ne hoc qd̃ esse dudum ceꝑat. funditꝰ amittat.
Unde & bene dicitur. qd̾ in hac nocte ꝓ robu¬
corde ꝓsiliunt. Nam dum se in ꝑturbatione
conspicit iam pene. amisisse qd̾ fuerat. fluctꝰ
in se innumeros tumultusq coaceruat. Mo¬
do tranquillitatẽ suam quia ꝑdidit dolet.
modo ne usq ad praua opera corruat ꝑti¬
mescit. modo in quo culmine steterat meminit.

Expanded text:
pud se dudum virtutum dulcedine irradiante pud se dudum virtutum dulcedine irradiante claruerat. Unde et apte subjungitur: CAigitur status mentis cogitationum mutabilitate trahitur, cum suborta de tentatione tristitia consolatione concita non sinitur; nox protrahitur, quia moeror animi confusis cogitationibus elongatur. Nam, dum mens posita in tentatione, considerat quod a virtutis suae pristina soliditate repellitur, superductis moribus, quasi quibusdam tenebris caecatur, atque ab omni luce gaudii ejus oculus clauditur, dum sollicita trepidat ne, hoc quod esse dudum coeperat, funditus amittat. Unde et bene dicitur quod in hac nocte pro robucorde prosiliunt. Nam dum se in perturbatione conspicit jam pene amisisse quod fuerat, fluctus in se innumeros tumultusque coacervat, modo tranquillitatem suam quia perdidit dolet; modo ne usque ad prava opera corruat pertimescit; modo in quo culmine steterat meminit;
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑboꝵ ciuium colla feriuntur. Nichil gͦ
tunc nisi continius luctus agitur. dũ capta
urbs a nimia magnatoꝵ suoꝵ gloria cede in¬
terueniente uacuatur. Unde nunc dicitur.
deponc magnitudinẽ tuam absq tribulati¬
one. & om̃s robustos fortitudine. Acsi aꝑte.
diceretur. om̃e qd̾ intrinsctus de bona actio¬
ne. intumueras reprime.. & cordis motus quos
ex recto opere robustos habueras depone.
quia iam in ipsa aduersitatis temptatione
consideras. qm̃ frustra pͥus de te magna clatus
estimabas. Quȩ uidelicet magnitudo iccirco
absq tribulatione deponenda dicitur: quia
nimirum cũ ꝑ temptationem humilitas ꝓficit.
ꝓspera est ipsa aduersitas quȩ mentẽ ab elati
ne ñ agitur. cũ tranquilla mens irruente
temptatione. qͣsi repentino hoste turbatur.
Ipsa namq temptationis aduersitas dũ se men¬
ti uiserit. quasdam in illa tenebras gignit. cãq
obscuritate suȩ amaritudinis turbat. quȩ a¬

Expanded text:
superborum civium colla feriuntur. Nihil ergo superborum civium colla feriuntur. Nihil ergo tunc nisi continuus luctus agitur, dum capta urbs animi a magnatum suorum gloria caede interveniente vacuatur. Unde nunc dicitur: Depone magnitudinem tuam absque tribulatilerter astringunt. In contemplatione namque diceretur: Omne quod intrinsecus de bona actione intumueras 851 reprime, et cordis motus quos ex recto opere robustos habueras depone, quia jam in ipsa adversitatis tentatione consideras quam frustra prius de te magna elatus aestimabas. Quae videlicet magnitudo idcirco absque tribulatione deponenda dicitur, quia nimirum cum per tentationem humilitas proficit, prospera est ipsa adversitas quae mentem ab elatione non agitur, cum tranquilla mens irruente tentatione quasi repentino hoste turbatur. Ipsa namque tentationis adversitas dum se menti inserit, quasdam in illa tenebras gignit, eamque obscuritate suae amaritudinis turbat, quae a
Abbreviated transcription (Latin):
seictipsũ in infirmitate uerius uideat. & ab
eo quem de uirtutib sumpserat. iam se ipso
melior clationis fastu descendat. Unde & be¬
fortitudine. Robusti quippe sunt motus
cordis. cũ nulla nisi quȩ uirtutis sunt senti¬
unt. S magnitudinẽ & robustos motus de¬
ponimꝰ. qͣndo pulsante uicio cogim᷑ pensa¬
re. quid sumus. Robustos motus deponimꝰ.
qͣndo ñ iam de uirtute attollimͦ. s in culpa
consentiendo obrui de. ipsa qua quatimur
infirmitate formidamꝰ. Multum namq
de se animus confidit: qͣudo sibi ad uotum
uires suppetere conspicit. Iam sibi fiduciam
scitatis arrogat: iam se idoncum ctiã ad cun¬
cta uirtutum culmina quȩ sola cogitatione.
conceꝑit putat. s cum hunc temptatio subito
oborta transuerberat. eas quȩ natȩ de uirtu¬
tib fuerant clatas cogitationes funditus tur¬
bat. Quasi securam quippe urbem inopina¬
tus hostis ingreditur. & repentino gladio

Expanded text:
semetipsum in infirmitate verius videat, et ab semetipsum in infirmitate verius videat, et ab eo quem de virtutibus sumpserat, jam seipso melior elationis fastu descendat. Unde et bepermittit.---Robusti quippe sunt motus cordis, cum nulla nisi quae virtutis sunt sentiunt. Sed magnitudinem et robustos motus deponimus, quando pulsante vitio cogimur pensare quid sumus. Robustos motus deponimus, quando jam non de virtute attollimur, sed in culpa consentiendo obrui de ipsa qua quatimur infirmitate formidamus. Multum namque de se animus confidit quando sibi ad votum vires suppetere conspicit. Jam sibi fiduciam sanctitatis arrogat, jam se idoneum etiam ad cuncta virtutum culmina quae sola cogitatione conceperit putat. Sed cum hunc tentatio subito oborta transverberat, eas quae natae de virtutibus fuerant, elatas cogitationes funditus turbat. Quasi securam quippe urbem inopinatus hostis ingreditur, et repentino gladio
Abbreviated transcription (Latin):
ñ requirunt. Unde cum helui diceret. non te
suꝑet ira ut aliquem opprimas. quatenus casdem
causas iniusticiȩ & irȩ suꝑantis exprimeret ilico
tot quippe locis indinamur. in quot suꝑuacu
sistit dũ ab om̃i mutabilitatis sparsione. se¬
polligiti eum quicquid in se suꝑflue oborit᷑
premit. ipsa sua rectitudinis gła tangitur.
& in tumore ꝓpriȩ p̃sumptionis eleuatur.
Qui enĩ magna agit. qmuis de se humilia
sentiat. scit tamen magna esse que agit.
Nam si magna esse nescit. ca procul dubio
minue custodit: quȩ dum custodire. negli¬
git. aut in eis minis ꝓficit. aut ca funditꝰ
amittt. Qum gͦ bona nr̃a opera scire ne¬
resse est ut custodiamꝰ: ex ip̃sa coꝵ scicñtia
clationis aditus panditur. & ad operantis
cor culpȩ manus admittitur. qua uastante
rapiantur. Mira autẽ dispensatione agitur
ut conditor nr̃ sublcuatum ꝓsꝑis animuin
subita concuti tẽptatione ꝑmittat. quatenꝰ

Expanded text:
non requirunt. Unde cum Eliu diceret: Non te non requirunt. Unde cum Eliu diceret: Non te superet ira, ut aliquem opprimas, quatenus easdem causas injustitiae et irae superantis exprimeret, illico tot quippe locis inclinamur in quot supervacsistit, dum ab omni mutabilitatis se sparsione colligit, dum quidquid in se superflue oboritur premit; ipsa suae rectitudinis gloria tangitur, et in tumore propriae praesumptionis elevatur. Qui enim magna agit, quamvis de se humilia sentiat, scit tamen magna esse quae agit. Nam si magna esse nescit, ea procul dubio minime custodit. Quae dum custodire negligit, aut in eis minus proficit, aut ea funditus amittit. Dum ergo bona nostra opera scire necesse est ut custodiamus, ex ipsa eorum scientia elationis aditus panditur, et ad operantis cor culpae manus admittitur, qua vastante rapiantur. Mira autem dispensatione agitur, ut conditor noster sublevatum prosperis animum subita concuti tentatione permittat, quatenus
Abbreviated transcription (Latin):
magis opp̃ssio scquitur. si in ultione ira ultra
quam culpa meretur extenditur. In correctio¬
ne quippe uttioꝵ subesse. menti debet. iracun¬
dia ñ p̃esse: ut executionẽ iusticiȩ ñ dominan¬
do p̃ucniat. s famulando subsequatur. & nu¬
primas: quia udelicet si is qui corrigere niti¬
tur ira suꝑatur. oppͥmit anteqͣm corrigat. Nam
dum plusqͣm debet accenditur. sub iustȩ ultio¬
nis optentu ad immanitatem crudelitatis effre¬
natur. Qd̾ plerumq iccirco euenit. quia corda
rectoꝵ minus amori sunt solius creatoris inten¬
ta. Nam dum multa in hac uita appetunt. in¬
innuimeris cogitationib disꝑguntur: & cũ su¬
bito subditoꝵ culpas reppcriunt. digne cum dõ
eas iudicare nequeunt. quia corda sua in curis
transitoriis sparsa. ad discretionis culmen colli¬
gere repente ñ possunt. Commoti gͦ tantomi¬
nus ad ulciscenda peccata libram ȩquitans inue¬
niunt: qͣnto eam tranquillitatis suȩ tempore.

Expanded text:
magis oppressio sequitur, si in ultione ira ultra magis oppressio sequitur, si in ultione ira ultra quam culpa meretur extenditur. In correptione quippe vitiorum subesse menti debet iracundia, non praeesse, ut exsecutionem justitiae non dominando praeveniat, sed famulando subsequatur, et noprimas. Quia videlicet si is qui corrigere nititur ira superatur, opprimit antequam corrigat. Nam dum plus quam debet accenditur, sub justae ultionis obtentu ad immanitatem crudelitatis effrenatur. Quod plerumque idcirco evenit, quia corda rectorum minus amori sunt solius creatoris intenta. Nam dum multa in hac vita appetunt, innumeris cogitationibus disperguntur; et cum subito subditorum culpas reperiunt, digne cum Deo eas judicare nequeunt, quia corda sua in curis transitoriis sparsa ad districtionis culmen colligere repente non possunt. Commoti ergo tanto minus ad ulciscenda peccata libram aequitatis inveniunt, quanto eam tranquillitatis suae tempore
Abbreviated transcription (Latin):
moraliter sentiuntur. ut figura ęccłis̨ cognita
quam exp̃ssam generaliter credimus. audiamꝰ
etiam quid ex his uerbis in singulis specialiter
aliena uicia corrigi. semetipsum pͥus debet.
sollerter intueri: ne dum alioꝵ culpas ulcis¬
citur. ipse ulciscendi furore superctur. Ple¬
rumq enim mentem sub optentu iusticiȩ
irȩ unmanitas uastat : & dum quasi seuit. ⁊e¬
lo rectitudinis. rabiem explet furoris. iusteq
facere estimat. quicquid ira nequiter dictat.
Unde & modum sepe ulciscendi transgreditur
quia mensura iusticiȩ non frenatur. Dignum
quippe est. ut cum aliena corrigimus. pͥus nr̃a
metiamur: ut pͥus mens a sua accensione de.¬
ferueat. pͥus intra semetipsam zeli sui impetum
tranquilla ȩquitate componat: ne si ad animad¬
uertenda uicia abrupto furore trahimur. pec¬
catum corrigendo peccemus: & qui culpam di¬
iudicando insequimur. immoderate feriendo
faciamꝰ. Non autẽ cͥorrectio delinquentes sed

Expanded text:
moraliter sentiuntur, ut figura Ecclesiae cognita, moraliter sentiuntur, ut figura Ecclesiae cognita, quam expressam generaliter credimus, audiamus etiam quid ex his verbis in singulis specialiter aliena vitia corrigi semetipsum prius debet solerter intueri, ne dum aliorum culpas ulciscitur, ipse ulciscendi furore superetur. Plerumque enim mentem sub obtentu justitiae irae immanitas vastat, et dum quasi saevit zelo rectitudinis, rabiem explet furoris, justeque se facere aestimat, quidquid ira nequiter dictat. Unde et modum saepe ulciscendi transgreditur, quia mensura justitiae non frenatur. Dignum quippe est ut cum aliena corrigimus prius nostra metiamur, ut prius mens a sua accensione deferveat, prius intra semetipsam zeli sui impetum tranquilla aequitate componat, ne si ad animadvertenda vitia abrupto furore trahimur, peccatum corrigendo peccemus, et qui culpam dijudicando insequimur, immoderate feriendo faciamus. Non autem jam correctio delinquentis, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Acsi aꝑte arrogantes dicant: ignorantiȩ tuę
obscuritate. ñ agas. ut in loco fortium numcro¬
sitatem subroges infirmoꝵ. Populi quippe no¬
mine fesignantur: qui quasi uulgari consuetti¬
dine dediti in cunctis quȩ appetunt passim u¬
uunt. Noctem uͦ ꝓtrahere est. ut ꝓ robustis ppłi
ascendant: si ꝑ negligentiam agitur. ut doctoꝵ
& fortium loca indocti & debiles sortiantur. Po¬
puli ꝓ robustis ascendunt. qͣndo hii qui uiuere
inique didicerunt. pastoꝵ loca ꝑcipiunt. Quod
recte quidem dici poterat: si humiliter diceretur
Arrogantes enim etiã cum bona ammonent.
suꝑstitionis suȩ uitium exercent. nam plus sicut
suꝑiꝰ dictum est increpando ferire appetunt:
qm consolando refouere. Unde mox subiungi
tes eccliȩ miseriam uocant. qd̾ despectam dco
cius multitudinem suspicantur. & co illam altio¬
ri elatione contemnunt: quo & despectam deo
funditus suspicantur. His gͥ figurata oxpositio¬
ne. transcursis. iam nunc inferenda sunt quę

Expanded text:
Ac si aperte arrogantes dicant: Ignorantiae tuae obscuritate non agas, ut in loco fortium numerositatem subroges infirmorum. Populi quippe nomine designantur, qui quasi vulgari consuetudini dediti, in cunctis quae appetunt passim vivunt. Noctem vero protrahere est ut pro robustis populi ascendant, si per negligentiam agitur ut doctorum et fortium loca indocti ac debiles sortiantur. Populi pro robustis ascendunt quando hi qui vivere inique didicerunt pastorum loca percipiunt. Quod recte quidem dici poterat si humiliter diceretur. Arrogantes enim, etiam cum bona admonent, superstitionis suae vitium exercent. Nam plus, sicut et superius dictum est, increpando ferire appetunt quam consolando refovere. Unde mox subjungittes Ecclesiae miseriam vocant, quod despectam Deo ejus multitudinem suspicantur; et eo illam altiori elatione contemnunt, quo et despectam Deo funditus suspicantur. His igitur figurata expositione transcursis, jam nunc inferenda sunt quae
Abbreviated transcription (Latin):
tib. & ñ suis laudib clatus amministrat: qui
p̃lanis cȩt̾s ꝓdesse appetit. ñ p̃esse. Tumoris nãq
clatio. ñ ordo potestatis in crimine est. Potentiã
ds̃ tribuit: clationem uͦ potentiȩ malicia nr̃s
mentis inuenit. Tollamus gͦ quod de nr̃o con¬
tulimus. & bona sunt quȩ dco largiente. posside

Expanded text:
tibus, et non suis laudibus elatus, administrat: qui tibus, et non suis laudibus elatus, administrat: qui praelatus caeteris prodesse appetit, non praeesse. Tumoris namque elatio, non ordo potestatis, in crimine est. Potentiam Deus tribuit, elationem vero potentiae malitia nostrae mentis invenit. Tollamus ergo quod de nostro contulimus, et bona sunt quae Deo largiente posside
Abbreviated transcription (Latin):
labat. nisi qd̾ uicina esse suꝑbia potentib so¬
let. & pene semꝑ reb affluentib clatio sociat᷑:
Quia & sepc humoris habundantia. duriciam
dat tumoris. Mirum uͦ est. cum in cordibꝰ sub¬
limiũ. regnat humilitas morum. Unde. pensan¬
dum est. quia potentes quiq cum huiniliter sa-¬
piunt. culmen extrancȩ. & quasi longe positȩ
uirtutis attingunt. Et recte hac uirtute dñm
qͣntocitiꝰ placant: quia illud ei sacrificium po¬
tentes offerunt. qd̃ potentes inuenire uix possue.
Suptilissima namq ars uiuendi est. culmen
tenere. głam p̃mere. esse quidem in potentia. s
potentẽ se esse nescire. Ad largienda bona
potentem se cognoscerẽ: ad repetenda noxia
om̃e qd̾ potenter ualet ignorare. Recte itaq
de talib dicitur. d̾s potentes ñ abicit. cũ & ip¬
se sit potens. Dm̃ quippe imitari desiderat.
qui fastigium potentiȩ alienis intentus utilita¬

Expanded text:
labat? nisi quod vicina esse superbia potentibus solabat? nisi quod vicina esse superbia potentibus solet, et pene semper rebus affluentibus elatio sociatur, quia et saepe humoris abundantia duritiam dat tumoris. Mirum vero est, cum in cordibus sublimium regnat humilitas morum. Unde pensandum est quia potentes quique, cum humiliter sapiunt, culmen extraneae quasi longe positae virtutis attingunt, et recte hac virtute Dominum quantocius placant, quia illud ei sacrificium potentes offerunt, quod potentes vix invenire possunt. Subtilissima namque ars vivendi est, culmen tenere, gloriam reprimere: esse quidem in potentia, sed potentem se esse nescire: ad largienda bona potentem se agnoscere, sed ad repetenda noxia omne quod potenter valet ignorare. Recte itaque de talibus dicitur: Deus potentes non abjicit, cum et ipse sit potens . Deum quippe imitari desiderat, qui fastigium potentiae, alienis intentus utilita
Abbreviated transcription (Latin):
mum rapiat. neiam sub sc̃ mens eam regere. ñ
possit. cui se libidine dominandi supponit.
Bene dauid regni põtentiam regere nouerat.
qui clationem eiꝰ dem potentiȩ scmetpsũ pre¬
mendo uincebat dicens: dñe ñ est exaltatum
cor incum. Quiq in ciꝰ humilitatis augm̃to
subunxit: neq elati sunt oculi mei. Atq ad¬
didit: neq ambulaui in magnis. Et ad huc
semetipsum suptilissima inquisitione discuti¬
ens. ait: neq in mirabilib suꝑ me. Omnesq
etiã cogitationes suas a fundo cordis exhauri¬
ens. subiungit dicens: si ñ humiliter sentie.¬
bam: si exaltaui animã meam. Ecce humi¬
litatis hostiam ab intimo cordis oblatã cre¬
bro replicat: & iterũ atq iterum confitendo
offerrȩ ñ cessat: eamq multipliciter loquens
uidicis sui oculis ostentat. Quid est hoc: Et
quomͦ istud sacrificium dõ placere cognouerat:
qd̾ in conspectu ciꝰ tanta iterationis uoce immo¬

Expanded text:
mum rapiat, ne jam sub se mens eam regere non mum rapiat, ne jam sub se mens eam regere non possit, cui se libidine dominandi supponit. Bene David regni potentiam regere noverat, qui elationem ejusdem potentiae semetipsum premendo vincebat, dicens: Domine, non est exaltatum cor meum . Quique in ejus humilitatis augmento subjunxit: neque elati sunt oculi mei, atque addidit: Neque ambulavi in magnis. Et adhuc semetipsum subtilissima inquisitione discutiens ait: Neque in mirabilibus super me. Omnesque etiam cogitationes suas a fundo cordis exhauriens, subjungit, dicens: Si non humiliter sentiebam, sed exaltavi animam meam . Ecce humilitatis hostiam ab intimo cordis oblatam crebro replicat, et iterum atque iterum confitendo offerre non cessat, eamque multipliciter loquens Judicis sui oculis ostentat. Quid est hoc? et quomodo istud sacrificium Deo placere cognoverat, quod in conspectu ejus tanta iteratione vocis immo
Abbreviated transcription (Latin):
tas & in opere disciplina: atq inter hȩc sollerter
intuendum. ne dum immoderatiꝰ custoditur
uirtus humilitatis. soluantur uira regiminis:
& dum p̃latus quisq plus se quam decet deicit.
subditoꝵ uitam stringere sub disciplinȩ uincu¬
lo ñ possit. Tencamus gͦ exttrius qd̃ ꝓ aliorum
utilitatt suscepimus: teneamus interiꝰ qd̾ de
nr̃a estimatione sentimus: s tam̃ decenter qui¬
b: dam erumpentib signis. tales nos apud nos
esse ipsi cuam qui nobis cõmissi sunt ñ ignoress.
ut de auctoritate nr̃a qd̃ formident uidcant.
& de humilitate qd̾ imitentur agnoscant.
Seruata autẽ auctoritate regiminis. ad cor nr̃m
sine cessatione. redeamus: & consideremꝰ assidue
qd̃ sumus equaliter cũ ceteris conditi. ñ qd̾ tem¬
poraliter ccteris p̃lati. Potestas enim qͣnto exte¬
rius cminet. tanto premi interius debet: ne
cogitationẽ uincat: ne in delccłatione sui am¬

Expanded text:
tas, tas, intuendum ne, dum immoderatius custoditur virtus humilitatis, solvantur jura regiminis; et dum praelatus plus se quam decet dejicit, subditorum vitam stringere sub disciplinae vinculo non possit. Teneamus ergo exterius quod pro aliorum utilitate suscipimus; teneamus interius quod de nostra aestimatione sentimus. Sed tamen decenter quibusdam erumpentibus signis tales nos apud nos esse ipsi etiam qui nobis commissi sunt non ignorent, ut de auctoritate nostra quod formident videant, et de humilitate quod imitentur agServata autem auctoritate regiminis, ad cor nostrum sine cessatione redeamus, et consideremus assidue quod sumus aequaliter cum caeteris conditi, non quod temporaliter caeteris praelati. Potestas enim quanto exterius eminet, tanto premi interius debet, ne cogitationem vincat, ne in delectatione sui ani
Abbreviated transcription (Latin):
bene regitur. cum is qui p̃est uitus potiꝰ quam
frĩb dominatur. Cunctos quippe uatura ȩ¬
quales genint: ut autẽ alii ad regendum aluis
cõmittantur. ñ cos natura s culpa postponit.
Uiciis gͦ se debent rectores crigere. quoꝵ & cau¬
sa p̃feruntur. & cum delinquentes corriguñt.
sollicite attendant. ut ꝑ disciplinam culpas
quidem uire potestatis feriant. s ꝑ humilita.
tis custodiam equales sc ipsis frĩb qui corrigun¬
tur agnoscant: qͣmuis plerumq etiam dignũ
est ut cosdem quos corrigimꝰ tacita nobis cogita¬
tione p̃fcramus. Illoꝵ namq ꝑ nos uicia discipli¬
ne ugore feriuntur: in his uͦ quȩ ipsi cõmitti¬
mus. ne uerbi quidem ab aliquo inuectione lace¬
ramur. Tanto gͦ apud dnm obligatiores sumꝰ.
qͣnto apud homines mnulte peccamus. Discipli¬
na autem nr̃a subditos tanto diuino iudicio li¬
beriores reddit. qͣnto hic coꝵ culpas sine uindicta
ñ deserit. Seruanda itaq est & in corde. humili¬

Expanded text:
 bene regitur, cum is qui praeest vitiis potius quam fratribus dominatur. Cunctos quippe natura aequales genuit; ut autem alii ad regendum aliis committantur, non eos natura, sed culpa postponit. Vitiis ergo se debent rectores erigere, quorum et causa praeferuntur; et cum delinquentes corrigunt, sollicite attendant, ut per disciplinam culpas quidem jure potesttis custodiam aequales se ipsis fratribus qui corriguntur, agnoscant: quamvis plerumque etiam dignum est ut eosdem quos corrigimus, tacita nobis cogitatione praeferamus. Illorum namque per nos vitia disciplinae vigore feriuntur, in his vero quae ipsi committimus, ne verbi quidem ab aliquo invectione laceramur. Tanto ergo apud Dominum obligatiores sumus, quanto apud homines inulte peccamus. Disciplina autem nostra subditos divino judicio tanto liberiores reddit, quanto hic eorum culpas sine vindicta non deserit. Servanda itaque est et in corde humili
Abbreviated transcription (Latin):
uicia. quȩ etiam a sensu tardiorib facile ꝑpe¬
trantur. Elatione namq intumescere. auari¬
ciȩ estib inhiare. luxuriȩ pulsanti occumbere.
ctiam quilibet obtunsis sensib potest: simula¬
tionis uͦ falsitatem exequi. nisi qui suptilioris
ingenii fuerit ñ potest. Quisquis enim talis
est ad custodienda udelicet duo. continua ob¬
seruatione diuiditur. ut callide nouerit & oc-¬
cultarẽ qd̾ est. & ostentare qd̾ ñ est: & uere
mala p̾mere & bona falsa monstrare. nec se
aꝑte in hoc qd̾ uidetur extollere. atq ut ma¬
iorem głam teneat. sepe se simulat głam deli¬
nare. Quia enim ante oculos hominũ sequen¬
do eam app̃hendere ñ potest: studet plerũq
głam tenere fugiendo. Hec itaq simplicib
minime congruunt. quia si congruunt. iam
simulatores & callidi. ñ subdidit merentur.
s puocant iram dĩ. Iram quippe d̾i mereri est :¬
ctiã nesciendo peccare. Prouocare uͦ est: man¬

Expanded text:
vitia quae etiam a sensu tardioribus facile vitia quae etiam a sensu tardioribus facile trantur. Elatione namque intumescere, avaritiae aestibus inhiare, luxuriae pulsanti succumbere, etiam quilibet obtusis sensibus potest; simulationis vero falsitatem exsequi, nisi qui subtilioris ingenii fuerit, non potest. Quisquis enim talis est, ad custodienda duo videlicet continua observatione dividitur, ut callide noverit et occultare quod est, et ostentare quod non est; et vera mala premere, et falsa bona monstrare; nec se aperte in hoc quod videtur extollere, atque, ut majorem gloriam teneat, saepe se simulare gloriam declinare. Quia enim ante oculos hominum sequendo eam apprehendere non potest, studet plerumque gloriam tenere fugiendo. Haec itaque simplicibus minime congruunt, quia si congruunt, jam Simulatores et callidi, non subdidit, merentur, sed provocant iram Dei. Iram quippe Dei mereri, est etiam nesciendo peccare. Provocare vero est man
Abbreviated transcription (Latin):
flagellasti cos & rennuerunt acciꝑe discipli¬
nam. Et de. quib sub babylonis specic dicit᷑.
curauimꝰ babẏlonem. & ñ est sanata. Et de
quib rursum dicitur. interfeci & ꝑdidi ppłm
meũ: & tam̃ a uiis suis ñ sunt reuersi. Hi non¬
numqͣm deteriores existunt ex uerbere: quia
pulsati dolorib aut contumatia ꝑtinatiȩ du¬
riores existunt: aut qd̾ pcius est in blasphemiȩ
ctiã exasꝑationẽ ꝓsiliunt. B ene gͦ dicitur qd̃
ꝑgladium transeunt. & stulticia consumunt᷑:
quia peccata quȩ flagellis emendare debueran.
flagellis exaggerant: & hic iam penas ꝑcussio¬
nis sentiunt. & illic ustȩ retributionis suppli¬
cia ñ euadunt. Fatuitas quippe stulticiȩ est.
qd̃ illos sic iniquitas obligat: ut a culpa cos¬
nec pęna compescat. Sequitur. Simulato
nisi ingenio calleant. qd̃ uideri appetunt con¬
grue simulare. ñ possunt. Sunt cñĩ ñ nulla

Expanded text:
flagellasti eos, et renuerunt accipere discipliflagellasti eos, et renuerunt accipere disciplinam et de quibus sub Babylonis specie dicitur: Curavimus Babylonem, et non est sanata . Et de quibus rursum dicitur: Interfeci et perdidi populum meum , et tamen a viis suis non sunt reversi. Hi nonnunquam deteriores existunt ex verbere, quia pulsati doloribus, aut contumaci pertinacia duriores existunt, aut, quod pejus est, in blasphemiae etiam exasperationem prosiliunt. Bene ergo dicitur quod per gladium transeunt, et stultitia consumuntur, quia peccata quae flagellis emendare 840 debuerant, flagellis exaggerant. Et hic jam poenas percussionis sentiunt, et illic justae retributionis supplicia non evadunt. Fatuitas quippe stultitiae est quod illos sic inec poena compescat. Sequitur: VERS. 13.nisi ingenio calleant, quod videri appetunt, congrue simulare non possunt. Sunt enim nonnulla