comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
diligentiam temporałe Meritoq in eo est pleni¬
tudo. cui utrumq nõ¬
¶ deest: Simul cum
addiderit. quẽ benedixit dñs: uidet᷑ naturȩ gr̃am pretu¬
lisse cultionis labori: Et confirmauit esau dicens: Iuste
uocatum nom̃ eius iacob supplantauit eni  iã bis. et pͥ¬
mogenita mea accepit: S forte dicas: In quo moram
facit. qui ad uenationem a patre missus est: S consi¬
dera. quia et pat̾ proñtiauit. quia paratum habere
non posset. quod spiritalit̾ petebat᷑ Et ideo quia defici-¬
ebat in genio: uł diligentiȩ subsidiũ ut adiungeret exi¬
gebat : Celeritatis admonet. qui ait : Cape arcum et sa¬
gittam: Accipit tam̃ et diligentiȩ fructum. quia agnos:¬
cit superius esse ingenii munꝰ Nec in merito domesticoᷤ
cibos deculit. qui ecdomesticis seminis sui sapientiȩ sibi adqͥ¬
siuit copulam: Pona autẽ diligentia cum sapientia.
et inuentio cum ingenio naturali: Deniq habes in ꝓm¬
tu sapientiȩ copulam: Sanctus isaac deambulabat in

Expanded text:
diligentiam temporalem meritoque tudo, cui utrumque non deest. simul cum addiderit: quem benedixit dominus, uidetur naturae gratiam praetulisse cultionis labori. et confirmauit Esau dicens : iuste uocatum est nomen illius Iacob; subplantauit enim me iam bis et primogenita mea accepit. Sed forte dicas: in quo moram fecit qui ad uenationem a patre missus est ? sed considera quia et pater pronuntiauit quia paratum habere non posset quod spiritaliter petebatur. et ideo quia deficiebatur ingenio uel diligentiae subsidium ut adiungeret exigebat. celeritatis quoque admonet, qui ait: cape arcum et sagittam. accipit tamen et diligentiae fructum qui agnoscit superius esse ingenii munus. nec inmerito domesticos cibos detulit. qui de domesticis seminis sui sapientiae sibi adquisiuit copulam. bona autem diligentia cum sapientia et inuentio cum ingenio est naturali. denique habens in promptu sapientiae copulam sanctus Isaac deambulabat in
Abbreviated transcription (Latin):
derelinquit. sit q illius similis quod desiderat. in quo uiuit et
pascitur: Et quia in mortali intendit: non est ipsa mortalis: Quȩ
enim peccat. morit᷑: Non utiq aliqͣ sui dissolutione.s merito mo¬
rit᷑ d̾o. quia uiuit peccato: Ergo quȩ non peccat. non moritur.
quia manet in substantia sui. manet in uirtate gloriȩNã
quȩ uitam insundit: Et cui anima insundit᷑. uita infun¬
ditui: a quo anima disce dit : uita discedit: Anima gͦ
potest mortẽ recipere. cum
sit contraria: dicut
en ĩ nix calorẽ non recipit. nã
statim soluit᷑: et lux non recipit tenebras. nam statim
discutit: in suso enim lumine tenebrarum horror aufertur: Si¬
cut amoto igne. niuiũ rigor desinit: ita et anima quȩ uitam
creat. mortem non recipit. non morit᷑. Anima autẽ mortẽ
non recipit. anima ergo non morit᷑ : Habenus ergo racionem.¬

Expanded text:
derelinquit, fitque illius similis quod desiderat, in quo vivit et derelinquit, fitque illius similis quod desiderat, in quo vivit et pascitur; et quia immortali intendit, non est ipsa mortalis. Quae enim peccat, moritur; non utique aliqua sui dissolutione, sed merito moritur Deo, quia vivit peccato. Ergo quae non peccat, non moritur; quia manet in substantia sui, manet in virtute et gloria. quae vitam infundit? Et cui anima infunditur, vita infunditur: a quo anima discedit, vita discedit. Anima ergo potest mortem recipere, cum sit contraria? Sicut enim nix calorem non recipit, 407 nam statim solvitur: et lux non recipit tenebras, nam statim discutit infuso enim lumine, tenebrarum horror aufertur, sicut admoto igne, nivium rigor desinit, ita et anima quae vitam creat, mortem non recipit, et non moritur: anima autem mortem non recipit; anima ergo non moritur. CAPUT X. Sc
Abbreviated transcription (Latin):
non laqueis nos credamis. et retibus his. qui decipiunt. et illu¬
dunt. quia corda temptantur impediunt᷑ cogitaciones. quȩ
impediuntur uisu. impediunt᷑ auditu. odore. tactu. sapore :
Non sequamut illetebrosa et seductoria. s sequamur illud qd̃
bonum est. illi adhereamus. illud imitemur. illius p̃sentia: allius cõ¬
municacio nos meliores faciat. mores nr̃os colotͤ illius ꝰ usq quasq ͤ¬
quedã nos societaᷤ
informet: Qui enim bono adheret. ad sumit inde quod bonum ÷:
et cum innocente in nocens eris: Assiduitate enim ate: iitatione
quadam similitudinis imago formatur. Ideoq addidit. qm̃ tu
illuminas lucernam meam dñe: Etenim qui ad propinquat lu¬
mini . citius illuminat᷑. et plus in eo splendor ȩt̃ni luminis re¬
sulget e proximo: Ergo anima quȩ illi adheret inuisibili bono
d̾o atq inmortali: ĩpsa corporea hec sugit. et terrena et mortalia

Expanded text:
non laqueis nos credamus et retibus iis quae decipiunt et illunon laqueis nos credamus et retibus iis quae decipiunt et illudunt; quia corda tentantur, impediuntur cogitationes, quae impediuntur visu, impediuntur auditu, odore, tactu, sapore. Non sequamur illecebrosa et seductoria: sed sequamur illud quod bonum est, illi adhaereamus, illud imitemur, illius praesentia, illius communicatio nos meliores faciat, mores nostros coloret, illius quaedam nos societas informet. Qui enim bono adhaeret, assumit inde quod bonum estet cum innocente innocens eris : assiduitate enim atque imitatione quaedam similitudinis imago formatur. Ideoque addidit: Quoniam tu illuminas lucernam meam, Domine . Etenim qui appropinquat lumini, citius illuminatur, et plus in eo splendor aeterni luminis refulget e proximo. Ergo anima quae adhaeret illi invisibili bono Deo, atque immortali, et ipsa corporea haec fugit, et terrena, et mortalia
Abbreviated transcription (Latin):
ter errarent Uidisti meretricem. captus es uultu eius. et formã
derorem putasti. Erauerunt oculi tui. peruersa uiderunt. alia
nuntiauerunt Nam si uerȩ uidissent: uidissent deformem me¬
retricis ẽffectum. inhorrentem procatiam. in decentem impudi¬
titiam anardescentis libidinss. terrȩ colluuonem. animȩ uul¬
nera. conscientiȩ cicatrices.
Quiderit in quit mulie¬
rem ad concupiscendum eam.
Uides quod ipsum falsum
quesiuit. qui non ueritatem. sed
adulterium quesiuit :
Uidere enim quęsiuit. ut concupisceret. non ut uerum cognosceret:
Errat igitur oculus. ubi errat affectus. affectus ergo deceptio est. de¬
ceptio uisiis. et ideo cibi dicit᷑. ne capiaris oculis tuis. idest non capi¬
aris anima tua: Mulier enim uirorum p̾ciosas animas capit: De:¬
ceptio auditus  deniq multo blandimento sermonis mulier for¬
nicaria sepe iuuenis cor uiuenis seduxit. decepit. illusit. Ergo

Expanded text:
ter errarent. Vidisti meretricem, captus es vultu ejus, et forma ter errarent. Vidisti meretricem, captus es vultu ejus, et forma decoram putasti: erraverunt oculi tui, perversa viderunt, alia nuntiaverunt. Nam si vere vidissent, vidissent deformem meretricis affectum, inhorrentem procaciam, indecentem impudicitiam, marcentes libidines, tetram colluvionem, animae vulnera, conscientiae cicatrices. Qui viderit, inquit, mulierem ad concupiscendum eam . Vides quod iste falsum quaesivit, qui non veritatem, sed adulterium requisivit. Videre enim quaesivit ut concupisceret, non ut verum cognosceret. Errat igitur oculus, ubi errat affectus. Affectus ergo deceptio est, deceptio visus. Et ideo tibi dicitur: Ne capiaris oculis tuis , id est, non capiatur anima tua. Mulier enim virorum pretiosas animas capit . Deceptio est auditus. Denique blandimento multo sermonis mulier fornicaria saepe juvenis cor seduxit, decepit, illusit . 41. Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
timentis sm habitabit in bonis: ut semꝑ ieis sit. et scd̃m ea qͦuȩ
potest etiã de eo accipi qui sit incorpore. ut et ipse si timeat dm. in
bonis habitet. et in cȩ lestibus sit. et possideat corpus suum. et do¬
minetur ei. quasi in seruitutem redacto.: et possideat hereditatem głȩ
et q lestuim promissoꝵ Unde et nos si uolumus post mortem cor-¬
poris huinis in bonis esse: caueamus. ne ad glutinet᷑ anima nr̃a huic
corpori. ne cõmisceatur. ne inhereat. ne trahat᷑ a corpore. et tan¬
quã ȩbria perturbatione eius uacillet et fluitet mec se ei cre¬
dat atq euis delectationibus. ut cõmittat se eius sensibus: Nam
et oculuis eiis errore fractus est. quia fallitur uisus. et auris eiꝰ
deceptio est. quia et auditꝰ illuditur: et sapor eius deceptio est.
Deniq non otiose dictum est. oculi tui recta uideant. et lingua
tua non loquatur ꝑuersa: quod non esset dictum . nisi frequen¬

Expanded text:
timentis Deum habitabit in bonis, ut semper in eis sit, et secundum ea. Quod timentis Deum habitabit in bonis, ut semper in eis sit, et secundum ea. Quod potest etiam de eo accipi qui sit in corpore; ut et ipse si timeat Deum, in bonis habitet, et in coelestibus sit, et possideat corpus suum, et dominetur ei quasi in servitutem redacto, et possideat haereditatem gloriae et coelestium promissorum. 40. Unde et nos si volumus post mortem corporis 406 hujus in bonis esse, caveamus ne agglutinetur anima nostra huic corpori, ne commisceatur, ne inhaereat, ne trahatur a corpore, et tamquam ebria perturbationibus ejus vacillet et fluitet, nec se ei credat atque ejus delectationibus, ut committat se ejus sensibus. Nam et oculus ejus error et fraus est, quia fallitur visus: et auris ejus deceptio est, quia et auditus illuditur: et sapor ejus deceptio est. Denique non otiose dictum est: Oculi tui recta videant . Et: lingua tua non loquatur perversa . Quod non esset dictum, nisi frequen
Abbreviated transcription (Latin):
esse autẽ eam de corpore. scriptura multis modis edocet Nam et adã
a dño do nr̃o accepit spm uitȩ. et factus est in animam uiuentem: Et
dd̾ ait: Conuertere anima mea in requiem tuam. quia dñs benefecie
tibi: Et in quo benefecerit : audi. Quia liberauit inquit pedes meoᷤᷤ
a lapsu. Uides gratulari eum mortis huius remedio. quia sinis factꝰ ẽ
erroris. quia culpa non natura defecit: Deniq quasi liber et exitus di¬
cit. Placebo dño in regione uiuorum: Illa est enim regio. deniq illam
animarum requiem terram dicit esse uiuentium. quo percata non pe¬
netrant. ubi uirtutum uiuit gła. Ista aũ regio plena est mortuoꝵ
quia plena est delictorum: Meritoq dictum est. relinque mortuoᷤ
sepelire mortuos suos: Sed et supra similit̾ ait. Anima eius in
bonis demorabit᷑. et semen eus hereditabit t̾ram. hoc est anima

Expanded text:
esse autem eam de corpore Scriptura multis modis edocet. Nam et Adam esse autem eam de corpore Scriptura multis modis edocet. Nam et Adam a Domino Deo nostro accepit spiritum vitae, et factus est homo in animam viventem . Et David ait: Convertere, anima mea, in requiem tuam; quia Dominus benefecit mihi . Et in quo benefecerit, audi: Quia liberavit, inquit, pedes meos a lapsu . Vides gratulari eum mortis hujus remedio, quia finis factus est erroris, quia culpa, non natura defecit. 39. Denique quasi exutus et liber, dicit: Placebo Domino in regione vivorum . Illa est enim vivorum regio. Denique illam animarum requiem dicit terram esse viventium , quo peccata non penetrant, ubi virtutum vivit gloria. Ista autem regio plena est mortuorum, quia plena delictorum, meritoque dictum est: Dimitte mortuos sepelire mortuos suos . Sed et supra similiter ait: Anima ejus in bonis demorabitur, et semen ejus haereditabit terram , hoc est, anima
Abbreviated transcription (Latin):
moneat promptiorem: Resonent te postrema uerba morituri. et bene¬
dictionem tui egrediens corpore anima secum uehat. Eripe etiã eum qui ad
mortem ducitur. qui periturus erat. nisi tu subuenisses. ut dicas. benedictio
inquietum. id quod erubescendum. id quod iniquũ nobis est. id quod uio¬
lentum. id quad procellosum. et ad omnia uitia illecebrosum est. conqͥ¬
escat. et iaceat. et quasi feruida in cauea claudat᷑ sepulchri relinquatur
rabies eius exanimis et emortua compago uiscerũ int̾na resoluatur. id
autẽ quod familiare uircutibus. amicum disciplinis. studiosum głȩ. se¬
quax bonid̃a subditum est: ad illud sublime euolet. et cum illo puro et
perperuo bono atq inmortali maneat. ipsi adhereat. et cum ipso sit. de quo
cognationem ducit. ut quidam ait. cuius et genꝰ sumus. Non enim mori
animam cum corpore manifestum est. quia non est de corpore: Non

Expanded text:
moneat promptiores. Resonent te postrema verba morituri, et benemoneat promptiores. Resonent te postrema verba morituri, et benedictionem tui egrediens corpore anima secum vehat. Eripe etiam eum qui ad mortem ducitur, qui periturus erat, nisi tu subvenisses, ut dicas: Benedictio inquietum, id quod erubescendum, id quod inimicum nobis est, id quod violentum, id quod procellosum, et ad omnia vitia illecebrosum est, conquiescat et jaceat, et quasi fera claudatur cavea sepulcri, relinquatur rabies ejus exanimis, et emortua compago viscerum in terram resolvatur: id autem quod familiare virtutibus, amicum disciplinis, studiosum gloriae, sequax boni, Deo subditum est, ad illud sublime evolet; et cum illo puro et perpetuo bono atque immortali maneat, ipsi adhaereat; et cum ipso sit de quo cognationem ducit, ut quidam ait: Cujus et genus sumus ? Non enim mori animam cum corpore manifestum est, quia non est de corpore. Non
Abbreviated transcription (Latin):
la prerogatiua meritorum est. nulla pietatis. s solius mortis priuile¬
gum. cum benedictio cunisce morituri tantum uirtutis habet᷑
ut eam uir sanctus propheta optauerit: Ac per hoc cogitemus semꝑ
hunc uersiculum. et corde teneamus. si quem uidemus pauperẽ morit᷑
sumptu uiuemus: dicat unusquisq nostram. benedictio morituri
in me ueniat: Si quem uiderimus debilem. non deseramus. si
quem in extremis positum: non relinquamus Occurrat et nobis
dicere. benedictio morituri in me ueniat. Li audet et te unusqͥsq:
moriturus. unusquisq depositus ȩuo. unusquisq confectus uul¬
nere graui. unusquisq morbo absũptus. et iam morei proximus: Hic uersiculus
quantos benedici fecit. quotiens michi pudarem incussit. si moriturum pre¬
terii. si non uisitaui grauit̾ ȩgrum. si fastidiui in opem. si captiuium non re-¬
demi. si senem spreui: Sie ergo in corde semꝑ. ut stimulet duriores. ut ã¬

Expanded text:
la praerogativa meritorum est, nulla pietatis, sed solius mortis privilela praerogativa meritorum est, nulla pietatis, sed solius mortis privilegium: cum benedictio cujusque morituri tantum virtutis habeat, ut eam sibi sanctus Propheta optaverit. Ac per hoc cogitemus semper hunc versiculum, et corde teneamus. 37. Si quem viderimus pauperem moriturum, sumptu juvemus; et dicat unusquisque nostrum: Benedictio morituri in me veniat. Si quem viderimus debilem, non deseramus: si quem in extremis positum, non relinquamus: occurrat et nobis dicere: 405 Benedictio morituri in me veniat. Laudet et te unusquisque moriturus, unusquisque depositus aevo, unusquisque confectus vulnere gravi, unusquisque morbo absumptus, et jam morti proximus. Hic versiculus quantos benedici fecit! Quoties mihi pudorem incussit, si moriturum praeterii, si non visitavi graviter aegrum, si fastidivi inopem, si captivum non redemi, si senem sprevi! Sit ergo in corde id semper, ut stimulet duriores, ut ad
Abbreviated transcription (Latin):
quia abraham mortuus est in senectute bona. eo quod in proposi¬
ti sui bonitate permansit. Mors igitur uitȩ est testimonium: Nã
si laudari ante gubnator non potest. quam in portum nauem de¬
duxerit. quomͦ laudabis hominem priusquam in stationem mor-¬
tis successerit: Et ipse sui est gubnator. et ipse uitȩ huius iactat᷑ ꝓ¬
fundo: Quamdiu enĩ in salo isto sumus. tandui int̾ naufragia dux
ipse nisi confecto proelio non sumit laureã. nec miles arma deponit.
nec stipendii mercedem adipiscitur. nisi hoste superato Mors igit᷑
stipendiorum plenitudo. summa mercedis. gr̃a missionis est Quan-¬
tum autẽ morti cdedit sanctus iob. qui dixit. benedictio inoritu.¬
ri in me ueniat: Nam et si ysaac benedixerit bilios suos: es iacob
benedierit patriarchas : tamen benedictionis illius grã poterat
solis benedicentum meritis deputari. uł pietati paternȩ: Nic uero nul¬

Expanded text:
quia Abraham mortuus est in senectute bona , eo quod in bonitaquia Abraham mortuus est in senectute bona , eo quod in bonitate propositi sui permansit. Mors igitur vitae est testimonium. Nam si laudari ante gubernator non potest, quam in portum navem deduxerit, quomodo laudabis hominem, prius quam in stationem mortis successerit? Et ipse sui est gubernator, et ipse vitae hujus jactatur profundo, quamdiu in salo isto, tamdiu inter naufragia. Dux ipse nisi confecto praelio non sumit lauream, nec miles arma deponit, nec stipendii mercedem adipiscitur, nisi hoste superato. Mors igitur stipendiorum plenitudo, summa mercedis, gratia missionis est. 36. Quantum autem morti dedit sanctus Job, qui dixit: Benedictio morituri in me veniat ? Nam etsi Isaac benedixerit filios suos moriens, et Jacob benedixerit Patriarchas: tamen benedictionis illius gratia poterat solis benedicentium meritis deputari, vel pietati paternae. Hic vero nul
Abbreviated transcription (Latin):
torum: deniq preciosa mors uistorum: Unde liquet a cerbitatẽ
uerunt. Teleuten enĩ mortem appellant. eoquod finis istius uitȩ
sit .s etiã sonnũ mortem scripturȩ nuncupant. sicut est illud la¬
Parus amicus nr̃ dormit.s uado ut suscitem illum: Sonnus antẽ bo¬
nus. qm̃ quies est sicut scriptum est: Ego dormiui et quieui. et surrexi qm̃ dñs
suscepit me: dulcis igitur quies mortis deniq dñs suscitat quiescentes.
quia dñs resurrectio: Illud quoq egregium. quod ait scriptura: ante mͦ.¬
tem non laudaueris quenquam: Unusquisq enim in nouissimis suis
cognoscetur. et in fili is suis ȩstimatur. si bene silios suos instituit. et dis¬
ciplinis competentibus erudiuit: Siquidem ad negligentiam patris re-¬
fertur dissolutio siliorum: Tum quia unusquisq quam diu uiuit.
obnꝯcius est lapsui. nec senectus immunis a crimine. Ideo legis.

Expanded text:
torum . Denique pretiosa justorum. Unde liquet acerbitatem torum . Denique pretiosa justorum. Unde liquet acerbitatem mortem appellant, eo quod finis istius vitae sit. Sed etiam somnum Scriptura nuncupat mortem, sicut est illud: Lazarus amicus noster dormit: sed vado ut suscitem eum . Somnus autem bonus, quoniam quies est, sicut scriptum est: Ego dormivi, et requievi, et surrexi; quoniam Dominus suscepit me . Dulcis igitur quies mortis. Denique Dominus suscitat quiescentes, quia Dominus est resurrectio. 35. Illud quoque egregium, quod ait Scriptura: Ante mortem non laudaveris quemquam . Unusquisque enim in novissimis suis cognoscitur, et in filiis suis aestimatur, si bene filios suos instituit, et disciplinis competentibus erudivit. Siquidem ad negligentiam patris refertur dissolutio filiorum. Tum quia unusquisque, quamdiu vivit, obnoxius est lapsui, nec senectus immunis a crimine; ideo legis
Abbreviated transcription (Latin):
altera aũ causa. quod p̾enas reformide̾nt. poetarum uidelicet fabu¬
lis territi. latratus cerberi. et cocyti fluminis tristem uoraginem. cha¬
rorem tristiorem. suriarum agmina haut prerupta carcere : quibus
hydra seuior sedem habeat. titios quoq uiscera reparandaᷤ fęcunda
supplicus. quȩ u ultur ĩmanis sine ullo sine depascitur. yxionii quoq or¬
bis ꝑpetuam sub pęne atrocitate uertiginem. tũ saxi super ĩminen¬
os suꝑ capita accubantium inter ȩpulas impendentem ruinam: hȩx
pene sunt fabularum. nectam̃ negauerim pȩnas esse post mortem.
S quid ad mortem. quod post mortem est.Si autem quȩ post mar¬
tem sunt. referantur ad mortẽ. eadem etiam que post uitam sunt
referuntur ad uitam. Nulla ergo erunt supplicia quȩ referantur
multo melius. Non igit᷑ mala mors: deniq mors peccatorum pessi¬
ma: Non utiq mors pessima generaliter.s pessima specialit̾ pecca¬

Expanded text:
Altera autem causa, quod poenas reformident, poetarum videlicet fabuAltera autem causa, quod poenas reformident, poetarum videlicet fabulis territi, latratus Cerberi, et Cocyti fluminis tristem voraginem, Charontem tristiorem, Furiarum agmina, aut praerupta tartara, in quibus Hydra saevior sedem habeat. Tityi quoque viscera reparandis fecunda suppliciis, quae vultur immanis sine ullo fine depascitur. Ixionii quoque orbis perpetuam sub poenae atrocitate vertiginem, tum saxi desuper imminentis super capita accubantium inter epulas impendentem ruinam. 404 Haec plena sunt fabularum, nec tamen negaverim poenas esse post mortem. Sed quid ad mortem id quod post mortem est? Si autem quae post mortem sunt, referantur ad mortem, eadem etiam quae post vitam sunt, referantur ad vitam. Nulla ergo erunt supplicia quae referantur multo melius . Non igitur mala mors. Denique mors peccatorum pessima. Non utique mors pessima generaliter: sed pessima specialiter pecca
Abbreviated transcription (Latin):
Est enĩ separatio animȩ et corporis: Anima absoluitur. corpus resolui¬
tur. Quȩ absoluitur gaudet. quod resoluitur in t̾ram suam: nichil
sentit: Quod nichil sentit: nichil ad nos Tamen si mors malum
quomͦ uiuenes non timent fieri senes. nec finitimam morti ueret᷑ ętatem :
patientius q desicit. qui presumpta morte desicit. quam qui inopinata
his quoq qui mortem malum ȩstimant. aptum responsum arbitror
quia ꝑ uitam ad mortem est transitus. per mortem autem ad uitam
reditus: Neq enim nisi qui mortui suerint. possunt resurgere. Insipi¬
entes autẽ mortem quasi summũ malorum reformidant. sapientes
quasi requiem post labores et sinem laborum expetunt Duabus
autẽ ex causis mortem insipientes uerentur. una quod eam inte¬
ritum appelle̾nt. in teritus autem hominis esse non potest. cum ani¬
ma suꝑstes corpori sit. saluo eo quod ipsum corpus maneat resurrectio

Expanded text:
est enim separatio animae et corporis: anima absolvitur, corpus resolviest enim separatio animae et corporis: anima absolvitur, corpus resolvitur. Quae absolvitur, gaudet: quod resolvitur in terram suam, nihil sentit: quod nihil sentit, nihil ad nos. 32. Tamen si mors malum, quomodo juvenes non timent fieri senes, nec finitimam morti verentur aetatem; patientiusque deficit qui praesumpta morte deficit, quam qui inopinata. His quoque qui mortem malum putant, aptum responsum arbitror, quia per vitam ad mortem est transitus: per mortem autem ad vitam reditus. Neque enim nisi qui mortui fuerint, possunt resurgere. Insipientes autem mortem quasi summum malorum reformidant: sapientes quasi requiem post labores, et finem malorum expetunt. 33. Duabus autem ex causis mortem insipientes verentur. Una, quod eam interitum appellant: interitus autem hominis esse non potest, cum anima superstes corpori sit, salvo eo quod ipsum corpus maneat resurrectio.
Abbreviated transcription (Latin):
unusquisq constientiȩ uulnus accuset. non mortis acerbitatem. de-¬
niq iustis mors quietis est portus. nocentibus naufragium putatur:
Certe his quibus grauis est timor mortis. non est graue mori. s graue
est uiuere sub metu mortis: Hlan ergo mors grauis .s metꝰ mortis:
Metꝰ aũ opinionis est. opinio nr̃ȩ insirmitatis est contraria ueritati: N
ꝑ ueritatẽ urtus. ꝑ opinionem infirmitas Opinio autem non morta
utiq s uitȩ est. Ergo illud graue uita magis inuenit᷑ esse: Liiquet gͥ
quia mortis metus non ad mortem reserendus est .s ad uitam:: Hon
enĩ habemus qd̾ in morte meruamuf. si nichil quod timendum sit ui¬
ta nr̃a cõmisit Etenĩ prudentibus delictorum supplicia terrori ft̃
delicta autem non mortuorum metus sunt is uiuentium : Uita gͥ
ad nos refert᷑. cuius actus in nr̃a potestate est. mors autẽ nichil ad nõ:

Expanded text:
unusquisque conscientiae vulnus accuset, non mortis acerbitatem. Deunusquisque conscientiae vulnus accuset, non mortis acerbitatem. Denique justis mors quietis est portus, nocentibus naufragium putatur. Certe iis quibus gravis est timor mortis, non est grave mori, sed grave est vivere sub metu mortis. Non ergo mors gravis, sed metus mortis. Metus autem opinionis est: opinio vero nostrae infirmitatis, contraria veritati. Nam per veritatem virtus, per opinionem infirmitas. Opinio autem non mortis utique, sed vitae est. Ergo illud grave vitae magis invenitur esse. Liquet igitur quia mortis metus non ad mortem referendus est, sed ad vitam. Non enim habemus quod in morte metuamus, si nihil quod timendum sit vita nostra commisit. Etenim prudentibus delictorum supplicia terrori sunt: delicta autem non mortuorum actus sunt, sed viventium. Vita igitur ad nos refertur, cujus actus in nostra potestate est: mors autem nihil ad nos;
Abbreviated transcription (Latin):
atq: in se intorqueant grauiorem conscientiasr eumͣ de aliorum pec¬
catis iudicant : S noli inquit ohomo diuinȩ bonitatis et patientiȩ thes¬
sauros contempnere: Bonitas enim dĩ ad penitentiam te prouocat. ad cor-¬
rectionem inuitat. duritia autẽ tua qua in erroris ꝑtintia perseueras.
suturi uiditii auget seueritatem. ut dignam retributionẽ tuorum ac¬
cipias deli.torum: Non igit᷑ mors malum: nã neq apud uiuentes m ors
est. neq aput desunctos. Aput enĩ alios non est quia adhuc uiuunt.
alii transierunt: Itaq neq aput ens mala est. qui eam adhuc nesciunt.
hoc ipso. quia nesciunt. neq aput eos. qui iamꝰ scd̃m corpus nichil sen¬
tiunt. et scd̃m animam liberati sunt: Quod si t̾ribilis aput uiuentes¬
estimatur. nan mors ipsa terribilis. s opinio de morte. quam unusqͥsq
pro suo interpretatur affectu. aut pro sua conscientia ꝑhoͬrescit: Suȩ gͥ

Expanded text:
atque in se intorqueant graviorem conscientiae sententiam, cum de aliorum pecatque in se intorqueant graviorem conscientiae sententiam, cum de aliorum peccatis judicant. Sed noli, inquit , o homo, divinae bonitatis et patientiae thesauros contemnere; bonitas enim Dei ad poenitentiam te provocat, ad correctionem invitat: duritia autem tua, qua in erroris pertinacia perseveras, futuri judicii auget severitatem, ut dignam retributionem tuorum accipias delictorum. 30. Non igitur mors malum. Nam neque apud viventes mors est, neque apud defunctos: apud alios enim non est, quia adhuc vivunt, alii transierunt. Itaque neque apud eos amara est, qui eam adhuc nesciunt, hoc ipso quia nesciunt; neque apud eos qui jam et secundum corpus nihil sentiunt, et secundum animam liberati sunt. 403 aestimatur, non mors ipsa terribilis est, sed opinio de morte, quam unusquisque pro suo interpretatur affectu, aut pro sua conscientia perhorrescit. Suae igitur
Abbreviated transcription (Latin):
lȩtitiam. et ut considerarem et quererẽ sapientiã et numerũ.
et ut scirem ꝑ impium lȩtitiam. et molestiam. et iactationẽ. et in¬
uenio ego eam amariorem quam mortem. non quia amara ste
mors. s quia impio est amara: Ettam̃ amarior uita quã mors.
brauius est enĩ ad peccatum uiuere. quam in peccato mori quia
impius quam du uiuit. peccatũ auget. si moriatur. peccare
desinit. Pleriq criminum suorum absolutione iactantur. si em̃¬
daturi. recte. si ꝑseueraturi in eis: stulte. quia longe eis plus dãpnatio
prosuisset. ne incrementa facerent peccatorum: de quo sublimis
s eciã qui ea probant. digni morte sunt. S et illos qui talia con-¬
dempnant in aliis. qualia ipsi agunt in excusabiles haberi. et
ri oportere. quia penarum ad tempus ĩmunes uident᷑ et exortes reatꝰ.
cum grauiores penas intra se luant. et sibi rei sint. qui aliis non uident᷑.

Expanded text:
laetitiam, et considerarem, et quaererem sapientiam, et numerum, laetitiam, et considerarem, et quaererem sapientiam, et numerum, et ut scirem per imperium laetitiam, et molestiam, et jactationem; et inveni ego eam amariorem, quam mortem : non quia amara sit mors, sed quia impio amara; et tamen amarior vita, quam mors. Gravius est enim ad peccatum vivere, quam in peccato mori; quia impius quamdiu vivit, peccatum auget: si moriatur, peccare desinit. 29. Plerique criminum suorum absolutione laetantur. Si emendaturi sunt, recte: si perseveraturi in eis, stulte; quia longe illis plus damnatio profuisset, ne incrementa facerent peccatorum. De quo sublimis sed etiam qui ea approbant, digni morte sunt : sed et illos qui talia condemnant in aliis qualia ipsi agunt, inexcusabiles haberi, ut ri oportere, quia poenarum ad tempus immunes videntur, et exsortes reatus; cum graviores poenas intra se luant, et sibi rei sint, qui aliis non videntur;
Abbreviated transcription (Latin):
diligit. nos diligit: Si quis corporis pulchritudinem diligre. non ip.
cit. et defluit: diltgit. Unde illi intende de quo dicit propheca: Qui
non accepit inuanũ animam suam: Inuanũ accipit animã suam
ut iam de huius uite clicamus molestiis. qui sȩcularia instruit.
edificat corporalia: Cotidie ad ȩdendum et bibendum surgius.
et nullus expletur. ut non post momentũ esuriat ac sitiat Cotidie
lu crum querimus. et nullus cupiditati modus ponitur. Non satiabi
satiatur argento: Hullus sinis laboris. et nullus fructꝰ est habun.¬
dantiȩ : Cupimus cotidie scire noua: Et quid est ipsa scientia. nisi
codidiani doloris adiectio : Omnia quȩ sunt iam fuerunt. et nichil¬
est sub sole nouu̾. s omnia uanitas Totam uitam odio habui.
uit beatum. qui in hanc uitam non uenit. nec manem hunc
suscepit laborem Circũ uit inquit cor meum. ut scirem impis

Expanded text:
diligit, nos diligit: si quis corporis decorem diligit, non ipsudiligit, nos diligit: si quis corporis decorem diligit, non ipsucit et defluit. 28. Unde illi intende, de quo dicit Propheta: Qui non accepit in vanum animam suam . In vanum accepit animam suam ut jam de hujus vitae dicamus molestiis qui saecularia struit, aedificat 402 corporalia. Quotidie ad edendum et bibendum surgimus, et nullus expletur, ut non post momentum esuriat ac sitiat. Quotidie lucrum quaerimus, et nullus cupiditati modus ponitur. Non satiabitsatiatur argento. Nullus finis laboris, et nullus est fructus abundantiae. Cupimus quotidie scire nova; et quid est ipsa scientia, nisi quotidiani doloris adjectio? Omnia quae sunt jam fuerunt, et nihil sub sole est novum, sed omnia vanitas. Totam vitam odio habui , judicavit beatum, qui in hanc vitam non venit, nec inanem hunc suscepit laborem. Circuivit, inquit, cor meum, ut scirem impii
Abbreviated transcription (Latin):
mea usq ad mortem. affectum hominis in se exprimens Et a¬
libi: anima mea turbata est Siquidẽ et modulator e mo¬
dulis suis. aut tibiȩ. aut citarę aut organi. uoce. gestu affectuq:
compatit᷑. in tristibus sonis tristior. in lȩtis lȩtior. in acutioribus
exeitatior. in ipsis mittioribus mittior atq mansuetior uut sono
cantuum ipse cõmendet. et quodã mͦ modulet᷑ asfectus. Anima
quoq in hoc corpore tanquam in sidib musicis. quȩ sobria est
tam sumis ut ita dicam digitis. uelut neruorum sonos. tta
pulsat carnis istius passiones. ut consonũ redat morum atq
uirtiitum consentientẽ q concentum. ut in ommibus cogitationi¬
bus suis. in omnibus operibus id custodiat. ut omnia consilia et
facta si bi concinant: Anima est ergo quȩ ut it. corpis. quod
usui est. ac per hoc alud quos in imperio. alius qd in ministerio.
aliud quod sumus. aliud quod nrũmͤ Si quis animȩ pulchritudinem

Expanded text:
mea usque ad mortem , affectum hominis in se exprimens. Et amea usque ad mortem , affectum hominis in se exprimens. Et alibi: Anima mea turbata est valde . Siquidem et modulator modulis suis, aut tibiae, aut citharae, aut organi, voce, gestu, affectuque compatitur. In tristibus sonis tristior, in laetis laetior, in acutioribus excitatior, in ipsis mitioribus mitior atque mansuetior; ut sonos cantuum ipse commendet, et quodammodo moduletur affectus. Anima quoque in hoc corpore tamquam in fidibus musicis, quae sobria est tamen summis, ut ita dicam, digitis velut nervorum sonos, ita pulsat carnis istius passiones, ut consonum reddat morum atque virtutum consentientemque concentum; ut in omnibus cogitationibus suis, in omnibus operibus id custodiat, ut omnia consilia et facta sibi concinant. Anima est ergo quae utitur, corpus quod usui est; ac per hoc aliud quod in imperio, aliud quod in ministerio: aliud quod sumus, aliud quod nostrum est. Si quis animae pulchritudinem
Abbreviated transcription (Latin):
lites. perturbationesq sunt: Noli cum eo miscere animam tuã.
ne utrumq confundas: Nam si miscet᷑. ergo melior fit caro. quȩ
inferior est quam anima quȩ suꝑior: quia anima uitã corpori
tradit. caro autem animȩ mortem eͣ si fundit: Confundit᷑ ergo u.¬
triusq operatio: confunditur prope ipsa utriusq substantia: Igit᷑
suscipit in se anima insensibilitatem defuncti corporis: et corpꝰ
omnib anime uirtutibus fungit᷑ Ac ne forte quia insundit᷑ ani¬
ma corpori. etiã confundi pittet᷑. exemplum nobis sit huius lu¬
minis gratia: Si quidẽ et lum̃ t̾renu loco infundit᷑. nectam̃ con¬
sunditur: Non sit ergo consusa oꝑatio. quorum dispar substan:¬
tia est: s. sit anima in corpore. et uiuicet corpus hoc gubernet. il¬
luminet. Negare tamen non possumꝰ. qͥnod compatiatur corpo¬
ri suo. nam et contristatur. Si quidem iħs ait. tristis est anima

Expanded text:
lites, perturbationesque sunt. Noli cum eo miscere animam tuam, lites, perturbationesque sunt. Noli cum eo miscere animam tuam, ne utrumque confundas. Nam si miscetur, ergo melior fit caro quae inferior est, quam anima quae superior; quia anima vitam corpori tradit, caro autem mortem animae transfundit. Confunditur ergo utriusque operatio, confunditur prope ipsa utriusque substantia. Igitur suscipit in se anima insensibilitatem defuncti corporis, et corpus omnibus animae virtutibus fungitur. Ac ne forte quia infunditur anima corpori, etiam confundi putetur, exemplum nobis sit hujus luminis gratia. Siquidem et lumen terreno loco infunditur, nec tamen confunditur. Non sit ergo confusa operatio, quorum dispar substantia est: sed sit anima in corpore, ut vivificet corpus, hoc gubernet, illuminet. 27. Negare tamen non possumus quod compatiatur corpori suo; nam et contristatur. Siquidem Jesus ait: Tristis est anima
Abbreviated transcription (Latin):
et eas quas uoluerit facit in ea resonare uirtutes: pangens nunc mo¬
dulos castitatis. nunc modulos temperantiȩ: sobrietatis carmen: in tegriat
dulcadine uͥginita  suauitatem. grauitatẽ uiduitatis. Interdum tam̃. modulator
cõpatitur organo suo et ideo honesta modulare: ut sit honesta compassio:
Nam et ille qui uidet uidendo. plerumq et audiens audiendo afficit᷑.
Et ideo dicit scriptura: Oculi tui recta uideant: Et infra: ne multꝰ
sueris ad alienam: Noli intendere in oculos iuuenculȩ. noli inten¬
dere uerba meretricis Et quid de extraneis laqueis loquar : Nr̃ĩ
nobis laquei sunt cauendi: In ipso hoc corpore nr̃o laquei cireumfu¬
si sunt nobis: quos debemus uitare: Non credamus nos huic corpari:
non misceamus cum eo animã nr̃am: Cum amico inquit misce a.¬
nimum tuum: non cum inuico: In imicũ tibi corpus est tuũ.
quod repugnat menti tuȩ: cuius opera inimicitiȩ. dissensiones.

Expanded text:
et eas quas voluerit, facit in eo resonare virtutes, pangens nunc moet eas quas voluerit, facit in eo resonare virtutes, pangens nunc modulos castitatis, nunc modulos temperantiae, sobrietatis carmen, integritatis dulcedinem, virginitatis suavitatem, gravitatem viduitatis. Interdum tamen modulator compatitur organo suo. Et ideo honesta modulare, ut sit honesta compassio. Nam et ille qui videt, videndo plerumque, et audiens audiendo afficitur. Et ideo dicit Scriptura: Oculi tui recta videant . Et intra: Ne multus fueris ad alienam. Noli intendere in oculos juvenculae. Noli intendere in verba meretricis nobis laquei sunt cavendi. In ipso hoc corpore nostro laquei circumfusi nobis sunt, quos debemus vitare. Non credamus nos huic corpori, non misceamus cum eo animam nostram. Cum amico, inquit, misce animum tuum, non cum inimico . Inimicum tibi est corpus tuum quod repugnat menti tuae, cujus opera inimicitiae, dissensiones,
Abbreviated transcription (Latin):
hac qua ambulabam absconderunt laqueos michi In uia inquit hac.
absconderunt: Ideo tu illam ambula uiam quȩ dicit. ego sum uia. ue
ritas et uita: ut dicas. animam meani conuertit. deduxit me suꝑ
semitas iustitiȩ ꝑꝑ nomen suum. Moriat᷑ igit᷑ nobis hoc sȩculum:
moriatur nobis carnis istius sapientia. quȩ inimica est do. Subici-¬
amus animam nr̃am soli xp̃o. ut dicat unusquisq nonne do subdita ẽ
anima mea : non seculo subdita: non mundo inquit subdita: Non
potest hoc pecuniosus. non potest auarus dicere: s dicit iustus et
continens. Auarus autẽ dicit. anima habes multa bona in annos
multos posita. requiesce. manluca: et bibe. et ȩpulare. quia aua¬
ri anima subdita est luxuriȩ corporali: usti autẽ anima utit᷑ corpo¬
re. ut instrumento aut organo: quȩ uelut prȩclara artifex. quo uult
obsequium corporis ducit. et essingit de eo speciem quam elegerit:

Expanded text:
hac qua ambulabam, absconderunt laqueos mihi . In via, inquit, hac hac qua ambulabam, absconderunt laqueos mihi . In via, inquit, hac absconderunt; ideo tu illam viam ambula quae dicit: Ego sum via, et veritas, et vita ; ut dicas: Animam meam convertit, deduxit me super semitas justitiae propter nomen suum . 25. Moriatur igitur nobis hoc saeculum, moriatur nobis carnis istius sapientia, quae inimica est Deo. Subjiciamus animam nostram soli Christo, ut dicat unusquisque: Nonne Deo subjecta est anima mea ? Non saeculo subdita, non mundo, inquit, subdita. Non potest hoc pecuniosus, non potest avarus dicere: sed dicit justus et continens. Avarus autem dicit: Anima, habes multa bona in annos multos posita, requiesce, manduca, bibe, epulare ; quia avari anima subdita est luxuriae corporali: justi autem anima utitur corpore ut instrumento aut organo, quae velut praeclara artifex quo vult obsequium corporis ducit, et effingit de eo speciem quam elegerit,
Abbreviated transcription (Latin):
tit ue cum abundaueris auro et argento. et opimis agrorum fructib
uł honoribus. dicas. uircus mea dedit michi hec: et obliiuiscaris
dnm dm tuum. Nis ergo anima quȩ cupit euolare deponitur.
s tu obluctare quasi bonus miles xp̃i iłni. et inferiora despitiens
terrena obliiscens. ad cȩlestia et ȩt̃na contende: Actolle animam tuam: ne
eam illiciat ȩsca laqueorum: Uoluptates scłi ȩscȩ quedam sunt: et quod
peuis est. ȩscȩ malorum: ȩscȩ temptationum: dum uoluptatem quęris.
laqueos incurris: liaqueus enĩ meretricis. laqueus amatoris est. O¬
culus ergo meretricis est laqueus. l. aqueus est etiã sermo meretricis:
qui obdulcat ad tempus fauces tuas: et postea exasperat eas a maritudi¬
ne conscientiȩ peccatricis: liaqueus est aliena ame̾nitatĩ plena possessio:
Omne it᷑ istius uitȩ: plenum laqueorum est. unde ustꝰ dicit In uia

Expanded text:
Neve cum abundaveris auro et argento, et opimis agrorum fructibus, Neve cum abundaveris auro et argento, et opimis agrorum fructibus, vel honoribus dicas: Virtus mea dedit mihi haec; et obliviscaris Dominum Deum tuum . 24. His ergo anima quae cupit evolare, deponitur. Sed tu obluctare quasi bonus miles Christi Jesu, et inferiora despiciens, terrena obliviscens, ad coelestia et aeterna contende. Attolle animam tuam, ne eam illiciat esca laqueorum. Voluptates saeculi, escae quaedam sunt; et quod pejus est, escae malorum, escae tentationum. Dum voluptatem quaeris, laqueos incurris. Oculus enim meretricis, laqueus amatoris est. Oculus ergo meretricis est laqueus. Laqueus est etiam sermo meretricis, qui obdulcat ad tempus fauces tuas, et postea exasperat eas amaritudine conscientiae peccatricis. Laqueus est aliena possessio plena amoenitatis. Omne iter istius vitae plenum laqueorum est. Unde justus dicit: In via
Abbreviated transcription (Latin):
etiã honoris appetentiã. potestates mundi. ut te extollas. sicut adã
et dum uis adȩquari dõ similitudine potestatis. diuina prȩcepta
despicias: et quȩ habebas. incipias amittere: Qui enim non habet.
et quod habet. auferet᷑ ab eo. Quotiens in oracione nob̾ qͣ maxime d̾o
appropinquamus. ossunduntur ea. quȩ plena sunt opprobrii alicuiꝰ
aut sceleris. quo nos a studio precationis auertant: Quotiens inimi¬
eus cordi nr̃o conatur inserere. quo nos mͣsflectat a sanctitatis pro.¬
posito: et piis uotis: Quotiens corporeos inflãmat ardores. quotiens oc¬
cursores facit &ubos meretricios. quibus castum iusti temꝑtet affec¬
tͥum. ut improuiso amoris spiculo feriat inꝑatum: Quotiens inserit
animo tuo uerbum iniquũ et cogitationes cordis absconditas. de
quo tibi dicit lex. Attende tibi. ne siat uerbum absconditum in
corde tuoiniquũ: et dicat tibi chñs. quid cogitas mala in corde tuo:

Expanded text:
etiam honoris appetentiam potestates mundi; ut te extollas sicut Adam, etiam honoris appetentiam potestates mundi; ut te extollas sicut Adam, et dum vis adaequare Deum similitudine potestatis, divina praecepta despicias, et quae habebas, incipias amittere. Qui enim non habet, et quod habet auferetur ab eo. 23. Quoties in oratione nobis, qua maxime Deo appropinquamus, offunduntur ea quae plena sunt opprobrii alicujus aut sceleris, quo nos a studio precationis avertant! Quoties inimicus cordi nostro conatur inserere, quo nos reflectat a sanctitatis proposito et piis votis! Quoties corporeos inflammat ardores! Quoties occursare 400 facit oculos meretricios, quibus castum justi tentet affectum, ut improviso amoris spiculo feriat imparatum! Quoties inserit animo tuo verbum iniquum, et cogitationes cordis absconditas! De quo tibi dicit lex: Attende tibi, ne fiat verbum absconditum in corde tuo iniquum , et dicat tibi Dominus: Quid cogitas mala in corde tuo?
Abbreviated transcription (Latin):
posteriora docent aperiri sibi dñs uerbum eius ianuam postu¬
laliat. ut eam suo repleret ingressu: Flinc ergo ȩpulatores illi
platonici. hinc nectar illud ex uino et melle prophetico hĩc
sonnus ille translatus est : hinc uita illa ꝑpetua. quã deus
suos dixit ȩpulari. quia xp̃s est uita: Ideoq talium sermonum semi
S sunt principatuͣs s et potestates mundi. qui nos uel de muro eicere
animȩ. uł impedire recta gradientes. uł ad altiora tendentes querunt
deponere: atq ad terrena reuocare: S: nos ad sublimia multomagis m̃tẽ¬
tuos inciunt cupiditatem auri et argenti. et uicinȩ possessionis: ut
adquirendȩ eius gratia excuses tȩ a cȩna illius. qui ad nuptias uerbi te
inuitauit: Tu caue ne excuses. s: uestem te indue niptialem. et utere
conunuo diuitis: ne diues qui te inuitauerat. cum tu excusaueris lum
es secularibus occupatus alios inuitet. et tu excludaris Iniciunt

Expanded text:
posteriora docent, aperiri sibi Deus Verbum ejus januam postuposteriora docent, aperiri sibi Deus Verbum ejus januam postulabat, ut eam suo repleret ingressu. 21. Hinc ergo epulatores illi Platonici, hinc nectar illud ex vino et melle prophetico, hinc somnus ille translatus est, hinc vita illa perpetua, quam deos suos dixit epulari, quia Christus vita est. Ideoque talium sermonum semin sunt principatus aerii, et potestates mundi, qui nos velut de muro dejicere animae, vel impedire recte gradientes, vel ad altiora tendentes quaerunt deponere, et ad terrena revocare. Sed nos multo magis ad sublimia mentem tuos. Injiciunt cupiditatem auri, argenti, vicinae possessionis; ut acquirendae ejus gratia excuses te a coena illius qui ad nuptias Verbi te invitavit; tu cave ne excuses, sed vestem te indue nuptialem, et utere convivio divitis; ne dives qui te invitaverat, cum excusaveris te, dum es saecularibus occupatus, alios invitet, et tu excludaris. Injiciunt
Abbreviated transcription (Latin):
et suauiori sermone uelut melle. curant᷑ quȩdam uulnera
delictorum: Sermones aũ cibos esse docet et alibi salomon dicens.
faui mellis sermones boni: In illo ergo horto sermones boni sunt.
alius qui culpam coercet. alius. qui in iquitatem corripit. aliꝰ.
qui mortisicat insolentiam. et uelut sepe lit eam. quando cor¬
reptus aliquis erroribus suis renuntiat Est eciãm fortiorser¬
mo. qui confirmat cor hominis. ualidioribus scripturȩ cȩ lestis
alimentis Est etiã sermo suasorius dulcis ut mel. ex tamen pecca¬
toris conscientiam in ipsa suauitate conpungens Est etiã sermo
ficat. Est etiã lacteus sermo purus. et candidus Nos cibos dul¬
tium. utiliumq sermonum: ȩpulandos sponsus proximis
eius int̾sunt: Quo cibo et potu repleta anima: Bibit enim
unusquisq aquam de suis uasis. et de putemꝵ suorum fontib
atq inebriata: sȩculo dormiebat. uigilabat do: Et ido sicitt

Expanded text:
et suaviore sermone velut melle curantur quaedam vulnera et suaviore sermone velut melle curantur quaedam vulnera delictorum. Sermonum autem cibos esse docet et alibi Salomon dicens: Favi mellis, sermones boni . In illo ergo horto sermones boni sunt, alius qui culpam coerceat, alius qui iniquitatem corripiat, alius qui mori faciat 399 insolentiam, et velut sepeliat eam, quando correptus aliquis erroribus suis renuntiat. Est etiam sermo fortior qui confirmat cor hominis validioribus Scripturae coelestis alimentis. Est etiam sermo suasorius, dulcis ut mel, et tamen peccatoris conscientiam in ipsa suavitate compungens. Est etiam fervenficat. Est etiam lacteus sermo, purus et candidus. Hos cibos dulcium utiliumque sermonum epulandos sponsus proximis ejus intersunt. Quo cibo et potu repleta anima bibit enim unusquisque aquam de suis vasis, et de puteorum suorum lontibus atque inebriata, saeculo dormiebat, vigilabat Deo. Et ideo, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
descenderit in ea dĩ uerbum. defluunt ex ea salubrium ungen¬
ta uerborum. et diuersarum fraglant longe lateq redolentia
gratiarum spitamina: Unde ait sponsus. Sponsus aũ animȩ ds
uerbum est cui anima legitimo quodam conubi foedere opulat᷑
Ingressus sum in hortum meum soror mea sponsa: undemiaui mer¬
ram meam cum ungentis meis. manducaui panem meum cum
melle meo: bibi uinum meum cum lacte meo: Edite proximi mei
et bibite. et in ȩbriamini frs mei: Ego dormio et cor meum ui-¬
gilat. Cognoscamus quos fructus et cibiͦs epulet᷑ ds: quibus ue
delectetur delectatur eo. si quis mortificet peccatum suum : ob¬
litteret culpam suam: sepeliat atq abolefaciat iniquitates suas.:
Mirra enim est sepultura mortuorum: Mortua autẽ peccata st̃.
quȩ uite suauitatem habere non possunt: perfunduntur aũ
cdiuini sermonis ungentis: et fortiori cibo uerbi uelut pane.

Expanded text:
descenderit in eam Dei Verbum, defluunt ex ea salubrium unguendescenderit in eam Dei Verbum, defluunt ex ea salubrium unguenta verborum, et diversarum flagrant longe lateque redolentia gratiarum spiramina. 20. Unde ait sponsus sponsus autem animae Dei Verbum est, cui anima legitimo quodam connubii foedere copulatur: Ingressus sum in hortum meum, soror mea sponsa, vindemiavi myrrham meam cum unguentis meis, manducavi panem meum cum melle meo, bibi vinum meum cum lacte meo. Edite, proximi mei, et bibite, et inebriamini, fratres mei. Ego dormio, et cor meum vigilat . Cognoscamus quos fructus et cibos epuletur Deus, quibusve delectetur. Delectatur eo, si quis mortificet peccatum suum, oblitteret culpam suam, sepeliat atque abolefaciat iniquitates suas. Myrrha enim est sepultura mortuorum. Mortua autem peccata sunt, quae vitae suavitatem habere non possunt. Perfunduntur autem divini sermonis unguentis, et fortiore cibo verbi velut pane,
Abbreviated transcription (Latin):
diso illo quem legimus in genesi habentẽ lignum uitȩ. et lignũ
scientiȩ boni et mali . et ligna cetera. abundantiã uircutum
putauerit tranfferendam. et in horto mentis esse plantandam:
Quem in canticis salomon hortum animȩ significat. uł ipsam animã
Sic enim seriptum est. Poreus clausus. sponsa soror mea. hortꝰ clau¬
sus. fons signatus: transmissiones tuȩ. paradisus: Et infra ait
anima: Exurge aquilo. et ueni auster: ꝑfla hortum meum. et
desluant ungenta mea: descendat fr̃ meus in hortum suum:
Quando hoc pulchrius. quod anima ornata uirtutum floribus
hortus sit. uł in se paradisum habeat germinantem: In quem
hortum inuitat uerbum dĩ descend̾e. ut anima illa uerbi im¬
bre cȩlestis. et euis copiis irrigata fructisicet: Serbum aũ di padei¬
tur animȩ uirtutibus. quotiens obedientem sibi: et opimã
inuenerit: et carpit fructus eius. et his delectat᷑. Cum autẽ

Expanded text:
diso illo, quem legimus in Genesi habentem lignum vitae, et lignum diso illo, quem legimus in Genesi habentem lignum vitae, et lignum scientiae boni et mali , et ligna caetera, abundantiam virtutum putaverit transferendam, et in horto mentis esse plantandam? Quem in Canticis canticorum Salomon hortum animae significavit, vel ipsam animam. Sic enim scriptum est: Hortus clausus, soror mea sponsa, hortus clausus, fons signatus, transmissiones tuae paradisus . Et infra ait anima: Exsurge, aquilo, et veni, auster, perfla hortum meum, et defluant unguenta mea. Descendat frater meus in hortum suum. Quanto hoc pulchrius quod anima ornata virtutum floribus hortus sit, vel in se paradisum habeat germinantem ! In quem hortum invitat Verbum Dei descendere, ut anima illa Verbi imbre coelestis, et ejus copiis irrigata fructificet. Verbum autem Dei pascitur animae virtutibus, quoties obedientem sibi et opimam invenerit, et carpit fructus ejus, atque his delectatur. Cum autem