comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
matur: Sunt quidẽ et ipsi et atcroces isti
qui nec lingua. nec cogitationib malis par.¬
cunt iniuriis dõ. Et quid faciunt dõ ex-¬
celso ȩt̾no: Si pugnum incolũ. na ferias
tu lederis: et putas quia blasphemia m
ꝑcutiase Non Tu dirumꝑis: nam il faci᷑
do. S inimici dĩ aꝑte blasphematores st̃:
immicitias dĩ. Quosdã occultos inimicosdĩ
scriptura aꝑit: ut quia non illos potes noᷤ.¬
se corde tuo. noueris illos inscriptura deiz
et caueas inuenire̾ cum illis Aꝑte dicit ia¬
cob in epła sua Nef citis quia amicus hutiꝰ
mundi. iimicus dĩ constituiture. Audifti
Non uis uis eẽ inimicus dĩs Noli uf ee ami¬
cus hunusmundi. Nam si amicꝰ fueris huiꝰ
mundi: inmicus eris dõ. Quomͦ enm ñ
potest fieri adult᷑ra cominix nisi immica
eẽ. uiro suo: sic anima ad ultera amore rerũ
tatur. Ergo iimicidĩ omnes amatores mun¬
di⁊ omnes inquisitores nugariu: omuo.

Expanded text:
mant? Sunt quidem et ipsi, et atroces isti mant? Sunt quidem et ipsi, et atroces isti qui nec lingua nec cogitationibus malis parcunt injuriis Dei. Et quid faciunt Deo excelso, aeterno? Si pugno in columnam ferias, tu laederis: et putas quia blasphemia Deum percutiens non tu disrumperis? nam nihil facis Deo. Sed inimici Dei aperte blasphematores sunt, inimicitias Dei. Quosdam enim occultos inimicos Dei Scriptura aperit; ut quia non illos potes nosse corde tuo, noveris illos in Scriptura Dei, et caveas inveniri cum illis. Aperte dicit Jacobus in Epistola sua: «Nescitis quia amicus hujus mundi, inimicus Dei constituitur» ? Audisti. Non vis esse inimicus Dei? Noli esse amicus hujus mundi: nam si amicus fueris hujus mundi, inimicus eris Deo. Quomodo enim non potest fieri adultera conjux, nisi inimica sit viro suo: sic anima adultera amore rerum tatur. Ergo inimici Dei omnes amatores mundi, omnes inquisitores nugarum, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
Atcendunt enim florem ipsorum temꝑale̾ ⁊
imitantur illos: et uolentes cum illis flor̾t
ad tempus. intereunt met̾num. Hoc est ut
quando transeat tempꝰ iniquorum. et uemi¬
at tempus iustorum. Qͣm ecce Intendite
fratres: iam et ipse loquitur. Ioquitur em̃
ex ꝑsona nrͣa: loquitur ex ꝑsona corꝑis xp̃i.¬
Apc enim loquit᷑ incorꝑe suo: idest mȩccła sua
Iam iunxit se ęt̾nitati dĩ Sicut uob̾ paulo
ante dicebam. longanimis eͣ ds et patiens:
omnia ista que uidet mala amalis ficri. to¬
lerat. Quare: Quia et̾mis ẽ: et uidet qͥdilis
seruct. Uis et tu eẽ longamims et patiens:
unge te ec̾nitati dĩ cum illo expecta illa qͣ
infra te sunt. Cum enim adheserit cor tuum
altissimo. infra te erunt omnna mortalia:
et dic quod sequitur. Quomam ecce inumi¬
ci tui peribunt: Qui modo florent: postea
ꝑibunt. Qui sunt iimici: fres forte illos
solos putatis mimicos dĩ. aquib blaspbe.¬

Expanded text:
aeculi.» Attendunt enim florem ipsorum temporalem, aeculi.» Attendunt enim florem ipsorum temporalem, imitantur illos, et volentes cum illis florere ad tempus, intereunt in aeternum: hoc est, «Uquando transeat tempus iniquorum, et veniat tempus justorum. «Quoniam ecce.» Intendite, fratres. Jam et ipse qui loquitur loquitur enim ex persona nostra, loquitur ex persona corporis Chri enim loquitur in corpore suo, id est, in Ecclesia sua, jam junxit se aeternitati Dei: sicut vobis paulo ante dicebam, longanimis est Deus et patiens, omnia ista quae videt mala a malis fieri tolerat. Quare? Quia aeternus est, et videt quid illis servet. Vis et tu esse longanimis et patiens? Junge te aeternitati Dei; cum illo exspecta illa quae infra te sunt: cum enim adhaeserit cor tuum Altissimo, infra te erunt omnia mortalia; et dic quod sequitur, «Quoniam ecce inimici tui peribunt.» Qui modo florent, postea peribunt. Qui sunt inimici Dei? Fratres, forte illos solos putatis inimicos Dei qui blasphe
Abbreviated transcription (Latin):
dens ẽ. Atcendit quid patitur: et non atten¬
ꝑfunde factȩ sunt cogitationes tuȩ. subiecit
statim. Uir imprudens non cognoscet: et
stuttus non intelliget hec. Quȩ sunt quȩ ñ
intelligit stultus ⁊ et quȩ non cognoscet im.¬
prudensͤ Cum exoruintur peccatores sicͤ
fenum. Quid ẽ sicut fenume Tirent hyempꝰ
est: sed estate arescent. Atcendis florem fem:
quid citius transit᷑ Quid lucidiue Quidin.¬
ridius: Non te delectet uiriditas ipsuis : s
time ariditatem ipsus. Audisti peccatores
sicut fęntm: audi et iustos. Quomodo ⁊¬
Ecce interim uidete: ꝑcccatores sicut fenum
florent. Bene S qui sunt: Qui non cognos¬
cunt : stulti et imprudentes. Cum eroriunt᷑
peccatores sicut fęnum: et ꝓspexerit õs qͥ oꝑant᷑
ĩiqͥtate: Omnes qui incorde suo non recta sen¬
tiunt de dõ. ꝓspexerunt peccatores orientes
sicut fenum: idest florentes ad tempus.
Quare illos ꝓspitiunt : Ut intereant ĩscłm scłi.

Expanded text:
dens est; attendit quid patitur, non attendens est; attendit quid patitur, non attenprofundae factae sunt cogitationes tuae;» subjecit statim, «Vir imprudens non cognoscet, et stultus non intelliget ea.» Quae sunt quae non intelliget stultus, et quae non cognoscet imprudens? «Cum exoriuntur peccatores sicut fenum.» Quid est, «sicut fenum?» Virent cum hiems est; sed arescent aestate. Attendis florem feni. Quid citius transit? Quid lucidius? quid viridius? Non te delectet viriditas ipsius, sed time ariditatem ipsius. Audisti «peccatores sicut fenum,» audi et justos: «Quoniam ecce». Interim videte peccatores; sicut fenum florent, bene: sed qui sunt qui non cognoscunt? Stulti et imprudentes. «Cum exoriuntur peccatores sicut fenum, et prospexerint omnes qui operantur iniquitatem.» Omnes qui in corde suo non recta sentiunt de Deo, prospexerunt peccatores exorientes sicut fenum, id est, florentes ad tempus. Quare illos prospiciunt? «Ut intereant in saeculum s
Abbreviated transcription (Latin):
istam ꝑfunditatem Nides ibi aliquid intelli¬
gis ibi aliquide Intelligo dicis. Si iam xp̃ianꝰ
es. et bene eruditus: dicis. Ds iudicio suo reser¬
uat omnia. Bom laborant. quia flagellantur
ut filir: mali exultant quia dampnantur ut
aliem. Duos filios habet homo: alterum casti¬
gat ÷ alterum dimitcit: facit uinis male. et ñ
corripitur a patre: alter mox ut se mouerit.
cõlaphis ceditur. flagellatur. Unde ille dimit¬
titur. ille ceditur ⁊ nisi quia huic ceso bereditã
seruatur. ille autem dimissus exheredatus ẽ
Uidet eum non habere spem: et dimittit illum.
ut faciat quiͦduult. Puer autẽ. qui flagellatur
si cor non habuerit et imprudens fuerit et stul.¬
tus. gratulatur fr̃i suo. qui non uapulat ÷ et
gemt de se: et dicit incorde suo. Tanta mala
fecit frat̾ mͣs : quiquid uult facit contra pcep¬
ta patris mei. et nemo illi facit u̾bum durum :
ego mox ut metnonero cedor. Stultus ẽ: impru¬

Expanded text:
istam profunditatem. Vides ibi aliquid? intelliistam profunditatem. Vides ibi aliquid? intelligis ibi aliquid? Intelligo, dicis: Si fam christianus es, et bene eruditus, dicis: Deus judicio suo reservat omnia. Boni laborant, quia flagellantur ut filii: mali exsultant, quia damnantur ut alieni. Duos filios habet homo; alterum castigat, alterum dimittit: facit unus male, et non corripitur a patre; alter mox ut se moverit, colaphis caeditur, flagellatur. Unde ille dimittitur, ille caeditur, nisi quia huic caeso haereditas servatur, ille autem dimissus exhaeredatus est? Videt eum non habere spem, et dimittit eum ut faciat quod vult. Puer autem qui flagellatur, si cor non habuerit, et imprudens fuerit et stultus, gratulatur fratri suo qui non vapulat; et gemit de se, et dicit in corde suo: Tanta mala facit frater meus, quidquid vult facit contra praecepta patris mei, et nemo illi facit verbum durum; ego, mox ut me movero, caedor. Stultus est, impru
Abbreviated transcription (Latin):
ad ȩt̾nitatem dĩ: llis eẽ longamimis: Tide
ȩt̾nitatemdĩ: Nam attendis ad dies tuos
paucos: et dicb tuis paucis uis impleri omia.
Quȩ omma: It damꝑnentur omnes impir
et coronentur omnes boni. Istis dieb tuis us
bec implerie Implet ea ds tempore. suo. Quia
tu tedium pateris et facis: Eternus ẽ. tanlat:
longammis ẽ. Tu autem dicis. Ideo ego ñ sum
longanimis: quia temꝑalis sum. S inpotesta¬
te habes Iunge cor tuum ȩt̾nitati di: et cum
illo et̾mis eris. Quid enim dictum ẽ de temꝑa.¬
lib: Omus carofenum: et omnis claritas
carnis ut flos sęm. fenum aruit ÷ flos decidit
Omnia ergo arescunt. et decidunt: non u̾bũ
illud. Uerbum enim domini manet męt̾nũ.
Transit fenum: transit claritas fem. S ñ ha¬
bes quo de teneas: u̾bum domini manet mȩ.¬
ternum. Dic ergo illi: minis ꝓsunde facte st̃
cogitationes tue. Tenuistilignum: transis ꝑ

Expanded text:
ad aeternitatem Dei? Vis esse longanimis? Vide ad aeternitatem Dei? Vis esse longanimis? Vide aeternitatem Dei. Nam attendis ad dies tuos paucos, et diebus tuis paucis vis impleri omnia. Quae omnia? Ut damnentur omnes impii, et coronentur omnes boni. Istis diebus tuis vis haec impleri? Implet illa Deus tempore suo. Quid tu taedium pateris et facis? Aeternus est; tardat, longanimis est: tu autem dicis, Ideo ego non sum longanimis, quia temporalis sum. Sed in potestate habes: junge cor tuum aeternitati Dei, et cum illo aeternus eris. Quid enim dictum est de temporanbus? «Omnis caro fenum, et omnis claritas carnis ut flos feni: fenum aruit, et flos decidit» . Omnia ergo arescunt et decidunt; non verbum illud: «Verbum» enim «Domini manet in aeternum.» Transit fenum, transit claritas feni; sed habes quo te teneas: «Verbum Domini manet in aeternum.» Dic ergo illi: «Nimis profundae factae sunt cogitationes tuae.» Tenuisti lignum, transis per
Abbreviated transcription (Latin):
te ad xp̃me Ideo uoluit ipse int̾ra laborare.
Audistis cum ipħa legerentur. non auertisse
cum scapulas a flagellis ÷ non au̾tisse faciem
a sputis hominũ: non au̾tisse maxillas ã
palmnis eorum. Quare ista omnia patiuoluit:
nisi ut consolarentur patientes: Et poterat
et ipse insine resuscitare carnem suam ÷ s tu
qui non uideras non eẽt quod sꝑares. Hon
distulit resurrectionẽ suam: ne tu ad huc
dubitares. Eo ergo fine patere et tolera tribu¬
lationes in mundo. quemadmodum atten¬
disti inxp̃o: et non te moueant qui faciunt
mala. et misto scło florent. Niis ꝓfundȩ
factȩ sunt cogitationes tuȩ. Ubic̃ cogitatio
łi: P resens habenas laxat: s postea astri¬
get. Noli gaudere ad piscem qui in esca sua
exultat: nondum traxit hamum piscator.
Nam iam ille hamum habet infaucib : et
quod tibi uidetur longum. breue est. Omĩa
ista cito transeunt. Quid ẽ longa uita hõis

Expanded text:
te ad Christum? Ideo voluit ipse in terra laborare. te ad Christum? Ideo voluit ipse in terra laborare. Audistis, cum propheta legeretur, non avertisse eum scapulas a flagellis, non avertisse eum faciem a sputis hominum, non avertisse maxillam a psalmis eorum : quare omnia ista pati voluit, nisi ut consoletur patientes? Et poterat et ipse in fine rescuscitare carnem suam; sed tu qui non videras, non esset quod sperares: non distulit resurrectionem suam, ne tu adhuc dubitares. Eo ergo fine patere et tolera tribulationes in mundo, quem attendisti in Christo; et non te moveant qui faciunt mala, et in isto saeculo florent. «Nimis profundae factae sunt cogitationes Dei.» Ubi est cogitatio Dei? Ad praesens habenas laxat; sed postea astringet. Noli gaudere ad piscem qui in esca sua exsultat; nondum traxit hamum piscator: nam jam ille hamum habet in faucibus. Et quod tibi videtur longum, breve est: omnia ista cito transeunt. Quid est longa vita hominis
Abbreviated transcription (Latin):
tem. Si commotꝰ fuerit. et illi cogitatiom con-¬
senserit: ꝑdet sabbatum de corde. Iam incipit
ad psalterium hoc non attendere. Deuiauit inde:
sine causa cantat. bonum ẽ confiteri domino &
psallere nomini tuo altissime. Iam ꝑdito sab¬
bato ab interiore homine. et exclusa quiete.
cordis. et bona cogitatione repulsa. incipit iã
inutari illum quem uidet inmalis florentẽ:
et conuertit se ipse adfacienda mala. D̃s autẽ
patiens ẽ quia etermis ẽ: nouit diem iudicii fui.
Qͣm magnificata sunt oꝑa tua dñe nimis pro.¬
funde facte sunt cogitatione Tuę:
Re uera fr̃es mei nullum mare tam ꝓfundũ e
quam ẽ ista cogitatio di: ut mali floreant. et
boni laborent. Nichil tam ꝓfundum. nichil
tam altum: ubi naufragat omnis infidelis.
misto alto misto ꝓfundo. Nis transire ꝓfun¬
dum hoc: Aligno xp̃i noli resilire: non mer.¬
geris: tene te ad xp̃m. Quid ẽ quod dico tene

Expanded text:
tem. Si commotus fuerit, et illi cogitationi contem. Si commotus fuerit, et illi cogitationi consenserit, perdet sabbatum de corde: jam incipit ad psalterium hoc non attendere; deviavit inde, sine causa cantat, «Bonum est confiteri Domino, et psallere nomini tuo, Altissime.» Jam perdito sabbato ab interiore homine et exclusa quiete cordis, et bona cogitatione repulsa, incipit jam imitari illum quem videt in malis florentem; et convertit se et ipse ad facienda mala. Deus autem patiens est, quia aeternus est, et novit diem judicii sui, Quam magnificata sunt opera tua, Domine! Nimis profundae factae sunt cogitationes tuae.» Revera, fratres mei, nullum mare tam profundum est quam est ista cogitatio Dei, ut mali floreant, et boni laborent: nihil tam profundum, nihil tam altum; ibi naufragat omnis infidelis, in isto alto, in isto profundo. Vis transire profundum hoc? A ligno Christi noli resilire; non mergeris: tene te ad Christum. Quid est quod dico, tene
Abbreviated transcription (Latin):
runt adphitonẽ aut sortilegum. aut matbe¬
maticum. Dicitur illi nomen xp̃i: subsannat.
torquet. os: Dicitur illi. fidelis: cur consulis
mathemathicume Et ille. R ecede ame. Ipse
michi ꝑdidit res meas. Nam ꝑdidissem. ⁊t in
planctum remansissem: Homobone÷ nonne
signas te signo crucis xpͣie Et lex omnia ista
ꝓhibet. G audes quia res tuas inuenisti: ñ es
tristis quia tu ꝑisti: Quanto melius quia¬
tunica tua periret. quam anima tuae Sub¬
sannat iubis omnib contumeliosus eͣ pa-¬
rentib : odit mimicum. insectatur usq
admortem: furatur ubi occasionionẽ inue.¬
nerit: a falso testimonio non cessat. insidiat᷑
matrimonio alieno concupiscit rem ꝓrimi
sui. facit hȩc omnia et floret indiuitus ⁊ in
honoribꝰ: inexcellentia mundi huius. Uidet
eum ille miser bens oꝑans. et mala patiens:
ꝑturbatur et dicit. Ds. puto mali tͥ placent :
et bonos odistr: amas cos qui faciunt unquita.¬

Expanded text:
runt ad pythonem, aut sortilegum, aut matherunt ad pythonem, aut sortilegum, aut mathematicum. Dicitur illi nomen Christi; subsannat, torquet os. Dicitur illi: Fidelis, consulis mathematicum? Et ille: Recede a me: ipse mihi prodidit res meas; nam perdidissem, et in planctu remansissem. Homo bone, nonne signas te signo crucis Christi? Et lex omnia ista prohibet. Gaudes quia res tuas invenisti; non es tristis quia tu peristi? Quanto melius tunica tua periret quam anima tua? Subsannat in his omnibus; contumeliosus est parentibus, odit inimicum, insectatur usque ad mortem, furatur ubi occasionem invenerit, a falso testimonio non cessat, insidiatur matrimonio alieno, concupiscit rem proximi sui: facit haec omnia, et floret in divitiis, in honoribus, in excellentia mundi hujus. Videt eum ille miser bene operans, et mala patiens; perturbatur et dicit: Deus, puto, mali tibi placent, et bonos odisti, amas eos qui faciunt iniquita
Abbreviated transcription (Latin):
tem⁊ laborantem mangustia rerum: forte
mopia rei familiaris. forte infame. et siti &
nuditate ⁊÷ forte se incarcere bona facientem.
& illum ã quo incarcere missus ẽ. mala fa¬
cientem et exultantem: et sub intrat incor
pessima cogitatio aduersus dm. et dicit. Ls
quare tͥ seruio: quare obedio uerbis tuis: Nõ
rapui aliena: non furtum feci. non homine̾
occidi. non cuiusquã rem concupiui: ñ falsum
testimoniũ. aduersus aliquẽ dixi: non patri
uel matri iniuriam feci: non ad idola indi.¬
natus sumr: non accepi nomen domini dei
inuanum : seruaui me ãpeccato. E numerat
decem cordas. id est decem p̾cepta legis. et
int̾rogat se scłm singula ÷ et uidet se non pec¬
casse nec inuno: et contristatur quia talia
mala patitur. Et illi qui non dico aliquas
cordas tangunt. s nec tangunt ipsum psal¬
terium. et nichil boni oꝑantur: consulunt
idola: et forte tunc uidentur xp̃iani. quan¬
do nichil mali patiuntur domus eorum.
Quando autem ibi aliqua tribulatio ẽ: cur.¬

Expanded text:
tem, et laborantem in angustia rerum, forte in inopia rei familiaris, forte in fame et siti et nuditate, forte se in carcere bona facientem, et illum a quo in carcerem missus est et mala facientem et exsultantem; et subintrat cor pessima cogitatio adversus Deum, et dicit: Deus, quare tibi servio? quare obedio verbis tuis? Non rapui aliena, non furtum feci, non hominem occidi, non cujusquam rem concupivi, non falsum testimonium adversus aliquem dixi, non patri vel matri injuriam feci, non ad idola inclinatus sum, non accepi nomen Domini Dei in vanum: servavi me a peccato. Enumerat decem chordas, id est, decem praecepta Legis , et interrogat se secundum singula, et videt se non peccasse, nec in uno; et contristatur quia talia mala patitur. Et illi qui, non dico, aliquas chordas tangunt, sed nec tangunt ipsum psalterium, et nihil boni operantur, consulunt idola: et forte tunc videntur christiani, quando nihil mali patitur domus eorum; quando autem aliqua ibi tribulatio est, cur
Abbreviated transcription (Latin):
es. quomͦ lapis non de se feruet. s uel a sole
uel ab igne. si eum calori subtraxeris frigescit:
ibi apparet quia qͦd feruebat non erat ipsiꝰ.
s feruebat uł a sole uel ab igne: sic et tu si a
do recesseris frigesces: si ad dm̃ accesseris
lumine eris. Idło psalmus dicit. Accedite ad
eum et illumiamin: et uultus ur̾i ñ erubes¬
cent. Quia ergo bomi nichil poceris oꝑari nisi
illuminatus et alumine dĩ. et feruefactus
ab sp̃u dĩ: quando uideris te bene oꝑantem.
conficere do ⁊ et dic quodait apłs. dic tibi ne
extollaris : quid enim habes quod non acct¬
pisti  Si autem accepisti: quid głiaris quasi
non acceꝑis: Hic ergo confitetur do. et docet
nos bonam confessionem: quia dicit. iocun¬

Expanded text:
es: quomodo lapis non de se fervet, sed vel a sole es: quomodo lapis non de se fervet, sed vel a sole vel ab igne, si eum calori subtraxeris, frigescit; ibi apparet, quia quod fervebat, non erat ipsius; sed fervebat vel a sole vel ab igne: sic et tu si a Deo recesseris, frigesces; si ad Deum accesseris, lumine eris; ideo psalmus dicit: «Accedite ad eum, et illuminamini; et vultus vestri non erubescent» . Quia ergo nihil boni potes operari, nisi illuminatus a lumine Dei, et fervefactus a Spiritu Dei; quando videris te bene operantem, confitere Deo, et dic quod ait Apostolus, dic tibi ne extollaris: «Quid enim habes quod non accepisti? Si autem accepisti, quid gloriaris quasi non acceperis» ? Hic ergo confitetur Deo et docet nos bonam confessionem, quia dicit: «Jucun
Abbreviated transcription (Latin):
Uidetis quid dicat. Tume fecisti bene uiuentẽ:
tume formasti. Si quid forte boni facio: infac¬
tura manuum tuarum exultabo. Quomͦ dic̃
bona: non nosses nisi oꝑa tua mala. Qui eni
loquitut mendatium: de suoloquitur. Hoc
eugłm dicit. Omne peccatum: mendatium ẽ.
contra enim legem est. Contra ueritatẽ qͥc¬
quid ẽ. m̃datium dicitur. Ergo quid ait:
Qui loquitur mdatium de suo loquitur: id
qui peccat de suo peccat. Attendite ergo sen¬
tentiam contra.Si enim qui loquitur men¬
datium. de suo loquitur: restat ut qͥ loquit᷑
ueritate̾. de dĩ loquatur. Id̾o dicit᷑ alio loco.
Ds̃ uerax solus: omnis autẽ homo mendax.
Non tibi dicitur in hac sententia. uade securꝰ
m̃tire quia homo es: imino uide te bominẽ
quia m̃dax es. Et ut sis uerau bibe ueritate̾.
ut de dõ ructes. ut sis uerax. Quia de tuo illam
non potes habere: restat ut inde illambibas
unde fluit. Quom si altice recesseris in tenebͥs

Expanded text:
Videtis quid dicat. Tu me fecisti bene viventem, Videtis quid dicat. Tu me fecisti bene viventem, tu me formasti: si quid forte boni facio, in factura manuum tuarum exsultabo: quomodo dicbona, non nosses nisi opera tua mala. «Qui» enim «loquitur mendacium, de suo loquitur» : hoc Evangelium dicit. Omne peccatum mendacium est. Contra legem enim et contra veritatem quidquid est, mendacium dicitur. Ergo quid ait? «Qui loquitur mendacium, de suo loquitur;» id est, qui peccat, de suo peccat. Attendite sententiam contra. Si enim qui loquitur mendacium, de suo loquitur; restat ut qui loquitur veritatem, de Dei loquatur. Ideo dicitur in alio loco: «Deus solus verax; omnis autem homo mendax» . Non tibi dicitur in hac sententia, Vade, securus mentire, quia homo es: imo vide te hominem, quia mendax es; et ut sis verax, bibe veritatem, ut de Deo ructes, ut sis verax. Quia de tuo illam non potes habere, restat ut inde illam bibas , unde fluit. Quomodo si a luce recesseris, in tenebris
Abbreviated transcription (Latin):
confitẽris do: et psallis nomini enus indeca
cordum psalt̾ium ñ moido audistis. Detacor¬
dum psalt̾ium significat decem pͣcepta legis :
s cantare nullo opusẽ. non portarc psaltermi.
Nam et iudei habent legem: portant et non
psallunt. Qui sunt qui psallunt: Qui oꝑant᷑.
Parum eͣ. Qui oꝑantur cum tristicia: u̾bum
psallunt. Qui psallunt: Quicum hy laritate
faciunt bene: In psallendo enim hylarttase̾.
Et quid dicit apls: Hylarem enim datorẽ
diligit ds. Quicquid facis cum hylaritate fac
bonunmt tunc &s bene facis. Si autẽ cum tristi¬
cia facis. fit de te. non facis: et portas magis
psalt̾ium non cantas. In ꝑsalterio decacordo
cum cantico incythara. hoc ẽ inuerbo et oꝑe.
Cum cantico uerbo: mes thara moꝑe. Si u̾ba
sola dicis. quasi canticum solum habes: cytha
fac bene: siuis habere canticum cumcithra.
Quia iocundasti me domine infactura tua:
et moꝑibr tuis manuum tuarum exultabo.

Expanded text:
confiteris Deo, et psallis nomini ejus. 5. «vconfiteris Deo, et psallis nomini ejus. 5. «vchordum psalterium non modo audistis. Decachordum psalterium significat decem praecepta Legis. Sed cantare in illo opus est, non portare psalterium. Nam et Judaei habent Legem; portant, non psallunt. Qui sunt qui psallunt? Qui operantur. Parum est: qui operantur cum tristitia, nondum psallunt. Qui sunt qui psallunt? Qui cum hilaritate faciunt bene. In psallendo enim hilaritas est. Et quid dicit Apostolus? «Hilarem enim datorem diligit Deus» . Quidquid facis, cum hilaritate fac: bonum tunc et bene facis. Si autem cum tristitia facis, fit de te, non facis; et portas magis psalterium, non cantas. «In psalterio decachordo, cum cantico in cithara:» hoc est, verbo et opere. «Cum cantico,» verbo; «in cithara,» opere. Si verba sola dicis, quasi canticum solum habes, citharfac bene, si vis habere canticum cum cithara.ctasti me, Domine, in factura tua, et in operibus manuum tuarum exultabo.
Abbreviated transcription (Latin):
quando male ẽt Non S quando bene ẽ. lauda
miscłiam ÷ quando male ẽ. lauda ueritatem:
quia peccata flagellat. nonẽ iniquus. In noc¬
te erat daniel quando orabat. Erat enni
incaptiuitate iecłm: erat inpotestate hostiũ.
Tunc multa mala sc̃i patiebantur: tunc ipse
in laculeonum missus ẽ. tunc tres pueri in
igne p̃cipitati sunt. Hec patiebatur in capti¬
uitate ipłs isrł. Nor erat. P noctem confite¬
batur damel. ueritatem dĩ. Dicebat moratio¬
ne. Peccauimus : impie egimus: inquitate᷑
fecimus. Tibi domine gła nob̃ confusio. Ueri¬
tatem dĩ annuntiabat ꝑ noctẽ. Quid ẽ uerita¬
tem di anuuntiare ꝑ noctem: Non accusare
dm. quia pateris aliquid mali: s tribue illud
peccatis tuis ⁊ emendationi ipsius: ad annun¬
tiandam mane miscłiam ipsus. et ueritatẽ
ꝑnoctem. Cum miscdiam ad nuntias mane.
et ueritatem ꝑ noctem÷ semꝑ laudas dm. sẽꝑ

Expanded text:
quando male est? Non. Sed quando bene est, lauda quando male est? Non. Sed quando bene est, lauda misericordiam; quando male, lauda veritatem: quia peccata flagellat, non est iniquus. In nocte erat Daniel, quando orabat: erat enim in captivitate Jerusalem, erat in potestate hostium. Tunc multa mala sancti patiebantur: tunc ipse in lacum leonum missus est, tunc tres pueri in ignem praecipitati sunt . Haec patiebatur in captivitate populus Israel: nox erat. Per noctem confitebatur Daniel veritatem Dei; dicebat in oratione, «Peccavimus, impie egimus, iniquitatem fecimus: tibi, Domine, gloria, nobis confusio» . Veritatem Dei annuntiabat per noctem. Quid est, veritatem Dei annuntiare per noctem? Non accusare Deum, quia pateris aliquid mali; sed tribuere illud peccatis tuis, emendationi ipsius: «Ad annuntiandum mane misericordiam ipsius, et veritatem per noctem.» Cum misericordiam annuntias mane, et veritatem per noctem, semper laudas Deum, semper
Abbreviated transcription (Latin):
ta sunt incęlo. Eccc ubi habes nom̃: si tu nomͣ
di non negligas. Psalle gͦ nomini dr: ut fixum
sit apud dm nomen tuum. Psallere autẽ dõ¬
quid ẽ frͣs: P salt̾ium orgam genus ẽi cordas
babet. Opus nr̃m. psalterium nr̃mẽ. Quicũq
mambꝰ oꝑatur oꝑabona: psallit dõ. Quicũq
ore confitetur: cantat do. Canta ore: psalle
mane miscdiam tua. et ueritatem tuã ꝑ noctẽ.
Quid sibi uult quia mane ad nundanda est
miscdia dĩ et per noctem ueritas di: Mane
dicitur: qͣndo nobis bene ẽ. Nox dicitur: q̃n¬
do tristicia tribulationis ẽ. Quid sͦdx breuiter:
Iam tu forte diceres. Si gͦ gaudeo d̾o quando
michi bene ẽ quia miscłia ipsus eͣ qͣndo in
tristicia intribulatione sum. qtub facio
Miscđia ipsius ẽ quandomͥ bene c̃. Erudelitas
gͦ ipsus quando male ẽ: Si laudo miscdiam
quando bene ẽ. reprehendo ergo crudelitatẽ

Expanded text:
ta sunt in coelo» . Ecce ubi habes nomen, si tu nomen ta sunt in coelo» . Ecce ubi habes nomen, si tu nomen Dei non negligas. Psalle ergo nomini Dei, ut fixum sit apud Deum nomen tuum. Psallere autem quid est, fratres? Psalterium organi genus est; chordas habet. Opus nostrum, psalterium nostrum est: quicumque manibus operatur opera bona, psallit Deo; quicumque ore confitetur, cantat Deo. Canta ore, psalle mane misericordiam tuam, et veritatem tuam per noctem.» Quid sibi vult quia mane annuntianda est misericordia Dei, et per noctem veritas Dei? Mane dicitur, quando nobis bene est: nox dicitur, quando tristitia tribulationis est. Quid ergo dixit breviter? dia ipsius est. Jam tu forte diceres: Si ergo gaudeo Deo, quando mihi bene est, quia misericordia ipsius est; quando in tristitia, in tribulatione sum, quid facio? Misericordia ipsius est, quando mihi bene est; crudelitas ergo ipsius, quando male est? Si laudo misericordiam, quando bene est; reprehendam ergo crudelitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
TERIDOSONO
Quidẽ confiteri domino: In
utraq re: et inpeccato tuo q
tu fecisti: aͣ bono facto confi¬
tere domnno. quia ipse fecit.
Tunc psalles nomini dñi al¬
tissimi: querens głam dĩ non tuam: nom̃ ipsiꝰ
non tuum. S ienim tu queris nomendi: qͣrit
et ipse nomen cuum. Si autẽ tu neglexeris no¬
men dĩ: delet et ipse nomen tuum. Quomͦ au¬
tem dixi. queret nomen tuum: Quomͦ dixit
discipulis uemientib postea quam misit eos
euangłitare. Cum fecissent multa miracła.
et innomine xp̃i demonia eictissent: redeumn¬
tes diretunt. Domine: ecce nob̾ demonia sub.
iecta sunt. Dꝑaet turt. qudc̃ in nomine tuo. S
ille uidit in eis quia ipsa głificatione gaudebãt
et excollebant se et ibant inde insuꝑbiã. quia
licuit illis expellere demonia ÷ uidit illos quert̾
głam suam: et ait illis. queruis ipse immo con-¬
seruans nomina eoium apud se. Nolite gaude.¬
re in hoc: gaudete autem qͣm nomina ur̃a scͥp.¬

Expanded text:
teri Domino.» Quid est, «confiteri Domino?» In utraque re, et in peccato tuo, quia tu fecisti, et in bono facto, confitere Domino, quia ipse fecit. Tunc psalles nomini Dei altissimi: quaerens gloriam Dei, non tuam; nomen ipsius, non tuum. Si enim tu quaeris nomen Dei, quaerit et ipse nomen tuum: si autem tu neglexeris nomen Dei, delet et ipse nomen tuum. Quomodo autem dixi, Quaerit nomen tuum? Quomodo dixit discipulis suis venientibus, posteaquam misit eos evangelizare. Cum fecissent multa miracula, et in nomine Christi daemonia ejecissent, redeuntes dixerunt: «Domine, ecce daemonia nobis subjecta sunt.» Dixerunt quidem, «in nomine tuo;» sed ille vidit in eis quia ipsa glorificatione gaudebant, et extollebant se, et ibant inde in superbiam, quia licuit illis expellere daemonia. Vidit illos quaerere gloriam suam, et ait illis, quaerens ipse, imo conservans nomina eorum apud se: «Nolite gaudere in hoc; gaudete autem quod nomina vestra scrip
Abbreviated transcription (Latin):
diei ꝑuenimus ad requiem Modo gͦ sextꝰ dic̃
agitur: Si sextus dies agitur: uidete qͥd ha¬
beat titulus. Indiem aute sabbatum: qͣndo
fundata ẽ t̾ra. Iam audiamus ipsũ ꝑsalmum᷑
ipsum int̾rogemus quomͦ fundata c̃ terra:
ne forte tunc facta ẽ t̾ra. Nec ingenesi sie
legimus. Qͣndogͦ fui data c̃ t̾ra: Qͣndo. nisi cũ
fit qđ lectum ẽ modo mapło: sitam̃ statis t̃side.
dunt ꝑ uniu̾sam t̾ram immobiles sunt infide.
fundata ẽ t̾ra : tunc fit homo adimagine̾ dei.
nit ut fundaret t̾ram. Fundam̃tum enĩne-
mo potest ponere pret̾ id positum ẽ: qđ ẽ¬

Expanded text:
diei pervenimus ad requiem. Modo ergo sextus dies diei pervenimus ad requiem. Modo ergo sextus dies agitur. Si sextus dies agitur, videte quid habeat titulus: «In diem ante sabbatum, quando fundata est terra.» Jam audiamus ipsum Psalmum; ipsum interrogemus quomodo fundata est terra, ne forte tunc facta est terra: nec in Genesi sic legimus. Quando ergo fundata est terra? Quando, nisi cum fit quod lectum est modo in Apostolo: «Si tamen statisdunt per universam terram, immobiles sunt in fide, fundata est terra: tunc fit homo ad imaginem Dei, nit ut fundaret terram. Fundamentum enim aliud nemo potest ponere praeter id quod positum est,
Abbreviated transcription (Latin):
men et ista transitura sunt. cum uenerimꝰ
ad illam requiem ubi nemo esurit qͥ pascat᷑:
nemo nudus ẽ qui uestiatur. Id̾õ quia et ista
transitura sunt oꝑa bona: et sextus iste dies
quando ꝑficiuntur oꝑabona ualde habet
uesꝑum. Insabbato autẽ non inueni mꝰ ẽẽ
uesꝑam: quia requies nr̃a non habebit finẽ.
Uesꝑa enim: ꝓfine ponitur. Sicut enim sex¬
to die fecit ds̃ hominẽ adimagine̾ suar sic
ut reformaret᷑ homo adimaginẽ di. Primũ
enim tempꝰ. tamꝗͣ pͥmus dies: ab adam usq
ad nos. Scdm tempꝰ tanꝗͣ scds dies: a Not
usq ad abraham Tertium tempꝰ. tanquaᷤ
terciꝰ dies: ab abraham usq ad dauid. Quar.¬
tum tempꝰ tanquam quartus dies: a dauid
usq ad transinigrationẽ baby lonis. Qntũ
tempus. tanquam quintus dies: atransimi¬
gratione mbabylonia usq ad pͣdicationem
iobannis. Sextus dies iam ap̾dicatione io¬
hannis agitur usq infinem: et pꝰ finem sexti

Expanded text:
men et ista transitura sunt, cum venerimus men et ista transitura sunt, cum venerimus ad illam requiem, ubi nemo esurit qui pascatur, nemo nudus est qui vestiatur. Ideo quia et ista transitura sunt opera bona, et sextus iste dies, quando perficiuntur opera bona valde, habet vesperam. In sabbato autem non invenimus esse vesperam, quia requies nostra non habebit finem: vespera enim pro fine ponitur. Sicut ergo sexto die fecit Deus hominem ad imaginem suam; sic ut reformaretur homo ad imaginem Dei. Primum enim tempus, tanquam primus dies, ab Adam usque ad Noe: secundum tempus, tanquam secundus dies, a Noe usque ad Abraham: tertium tempus, tanquam tertius dies, ab Abraham usque ad David: quartum tempus, tanquam quartus dies, a David usque ad transmigrationem Babyloniae: quintum tempus, tanquam quintus dies, a transmigratione Babyloniae usque ad praedicationem Joannis. Sextus dies jam a praedicatione Joannis agitur usque ad finem, et post finem sexti
Abbreviated transcription (Latin):
habebimus requiem. Et quidem oꝑa nr̃a bo.
quas cum labore sunt: et requies illa in spe
ẽ. nondum tenetur init̃ Etemm nisi es set
inspe: deficeremus in labore. S transeunt
oꝑa laboriosa et bona: Quid enm tã bonũ
quam porrigere panem esurienti: Et qͦd
audiebamus modo cum eugłm legeretur.
quid tam bonum quã id quod monebat ge¬
neralit̾: omnis quihabet duas tumcas dec
non habenti. & qui habet escas pascat esu¬
rientẽ : Nu dum uestire: bonum oꝑus est.
Nunquid semꝑ erit hoc opꝰ bonumne Habet
aliquantulum laborem: s habet solatium
inspe future quietis: Quantũ autẽ laborẽ
habet quod uestis mdum: Bonum opꝰ n
multum laborat: malum opꝰ habet labore᷑.
Qui enim uestit nudum ÷ si habet unde faciat.
non laborat. Si non habet unde faciat: gła
in excelsis ło. et interra pax hominibꝰ bone
uoluntatis. Qui autem uult spoliare uesti¬
tum: quantũ laborat quis enumerat: Etta¬

Expanded text:
habebimus requiem. Et quidem opera bona nohabebimus requiem. Et quidem opera bona noquasi cum labore sunt; et requies illa in spe est, nondum tenetur in re: et nisi esset in spe, deficeremus in labore; sed transeunt opera laboriosa et bona. Quid enim tam bonum, quam porrigere panem esurienti? et quod audiebamus modo, cum Evangelium legeretur, quid tam bonum, quam id quod admonebat generaliter, «Omnis qui habet duas tunicas, det non habenti; et qui habet escas, pascat esurientem» ? Nudum vestire, bonum opus est: numquid semper erit hoc opus bonum? Habet aliquantulum laborem, sed habet solatium in spe futurae quietis. Quantum autem laborem habet quod vestis nudum? Bonum opus non multum laborat: malum opus habet laborem. Qui enim vestit nudum, si habet unde faciat, non laborat: si non habet unde faciat, «Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis» . Qui autem vult spoliare vestitum, quantum laboret, quis numerat? Et ta
Abbreviated transcription (Latin):
ordinauit dmuersa. apͥma diȩ usq ad sex-¬
ta̾m diem : sepamum enm sc̃ificauit. qͥaullo
requieuit post omnia oꝑa quȩ fecit bona
ualde: et inuenimus eum sexto die fecisse
quidies hic cominemoratur quia dicit
ante sabbatum. omnia ammalia int̾ra:
Deinde ipso die fecit homine̾ adimaginẽ
et similitudinẽ suã. Non autem sine cau¬
sa. illi dies sic sunt ordinati: nisi quia et
secula sic cursura erant. antẽquam requi¬
escamus indo Tunc autẽ requiescimꝰ: si
facimus oꝑa bona: Adhoc exemplũ dictũ
ẽ de dõ. requieuit ds septimo die: cum fe¬
cisseo omnia oꝑa bona ualde: Nonenim
fatigatus ẽ ut requiesceret. aut mͦ ñ oꝑat᷑:
cum aꝑte dominus xp̃c dicat: pat̾ meus
qui carnaliter sentiebant de deo: nec intel¬
ligebant quia đs cum quicte oꝑatur: et
semꝑ oꝑatur. et sc̃ꝑ qͥetus t̃. Ergo et nos qͦs
mĩe uoluit ds̃ tunc fi g̾̃are: p̃omiraoꝑa bona

Expanded text:
ordinavit universa a primo die usque ad sexordinavit universa a primo die usque ad sextum diem septimum enim sanctificavit, quia in illo requievit post omnia opera, quae fecit bona valde, et invenimus eum sexto die fecisse qui dies hic commemoratur, quia dicit, «ante sabbatum» omnia animalia in terra: deinde ipso die fecit hominem ad imaginem et similitudinem suam. Non autem sine causa illi dies sic sunt ordinati, nisi quia et saecula sic cursura erant, antequam requiescamus in Deo. Tunc autem requiescimus, si facimus opera bona. Ad hoc exemplum scriptum est de Deo, «Requievit Deus septimo die,» cum fecisset omnia opera bona valde . Non enim fatigatus est, ut requiesceret, aut modo non operatur; cum aperte Dominus Christus dicat: «Pater meus qui carnaliter sentiebant de Deo, nec intelligebant quia Deus cum quiete operatur, et semper operatur, et semper quietus est. Ergo et nos, quos in se voluit Deus tunc figurare, post omnia opera bona
Abbreviated transcription (Latin):
sunt quam illius ÷ et ecce ille nichil mali
patitur Noli turbari tranquillus esto. ut
scias qͣm rectus dominus: et non ẽ iniqͥtaᷤᷤ
meo: Qmil si te ꝓpterea mͦ flagellat : quia
non tibi seruat ignem sempiternum : Qͥa
sullum ꝓpt̾ca dimittit mͦ ÷ quia auditurẽ
positus fueris ad dexteram. tunc dicetur po.¬
sitis ad sinistram : ite in ignem ę̧t̾num. qͥ
paratus ẽ diabolo et angłis euis. Nonte gͥlsta
moueant : tranquillus esto: sabbatita. et
annuntia: quoniam rectus dominꝰ ds̃ nr.
et non ẽ iniquitas in co. Explicit de psal¬
titulum cum ꝓnuntiaret᷑
audiuimus : et quid sibi
uelit. de scriptura dĩ. hoc÷
ex libro genesis. non est
difficile cognoscere. Intitulo enim tanꝙͣ
adm̃onemur inlimine quid intus quera¬
mus: Inscͥptus ergo e.ita Laus cantici
ipsius dauid. indiem ante sabbatum: qͣn¬
do fundata ẽ t̾ra. Recordantes ergo ꝑ om̃s
dies quid fecerit ds̃. quando creauit et

Expanded text:
sunt quam illius; et ecce ille nihil mali sunt quam illius; et ecce ille nihil mali patitur. Noli turbari, tranquillus esto, ut scias «quoniam rectus Dominus, et non est iniquitas in eo.» Quid, si te propterea flagellat modo, quia non tibi servat ignem sempiternum? Quid, si illum propterea dimittit modo, quia auditurus positus fueris ad dexteram, tunc dicetur positis ad sinistram: «Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus.» Non te ergo ista moveant: tranquillus esto, sabbatiza, et annuntia «quoniam rectus Dominus Deus, et non est iniquitas in eo.» IN PSALtitulum, cum pronuntiaretur, audivimus; et quid sibi velit, de Scriptura Dei, hoc est ex libro Genesis, non est difficile cognoscere: in titulo enim tanquam admonemur in limine quid intus quaeramus. Inscriptus ergo est ita: «Laus cantici ipsi» «David, in diem ante sabbatum, quando fundata est terra.» Recordantes ergo per omnes dies quid fecerit Deus, quando creavit et
Abbreviated transcription (Latin):
tii. non rapiens aliena: nͨ contra quemquã
faciens. laborat mnuniculis. incarcer ibꝰ: in
opia estuat. et suspirat. Quomͦ non ẽ imqͥtaᷤᷤ
in eo: Esto tranquillus: et intelligis. Nam ꝑ¬
turbaris: et incubiculo tłio obscuras tͥlucem.
Radiare tͥ uult ȩternus ds: noli facere tibi¬
nubilum de ꝑturbatione. Esto tranquillus
inte: et uide quid tͥ dicat. Quia ds etermis ẽ:
quia modo parcit malis. adducens illos ad
pęnitentiam ⁊ flagellit bonos. erudiens illos
ad regnum cęlorum: non ẽ iniquitas in eo:
Noli timere. Ecce ego flagellatus sum tantĩ
manifestum ẽ. confitebor peccaui. Non enim
dico me iustum. Hoc enim dicu ut pleriq. En.¬
do ẽ forte quisq in alia me̾seria. indoloribꝰ.
intras consolari illum. Et ille. Peccaui feteor¬
multa sunt peccata mea: agnosco illa. Sed
nunquid tanta pectaui. quanta ille: Ego
noui quanta fecit ille: egonoui qͣnta comisit:
Peccata mea sunt fatcor illa dõ: s minora

Expanded text:
tii, non rapiens aliena, non contra quemquam tii, non rapiens aliena, non contra quemquam faciens, laborat in vinculis, in carceribus, in inopia aestuat et suspirat. Quomodo «non est iniquitas in eo?» Esto tranquillus, et intelliges; nam perturbaris, et in cubiculo tuo obscuras tibi lucem. Radiare tibi vult aeternus Deus; noli tibi facere nubilum de perturbatione. Esto tranquillus in te, et vide quid tibi dicam. Quia Deus aeternus est, quia modo parcit malis, adducens illos ad poenitentiam; flagellat bonos, erudiens illos ad regnum coelorum; «non est iniquitas in eo:» noli timere. Ecce ego flagellatus sum tantum, manifestum est, confiteor, peccavi - non enim dico me justum. Hoc enim dicunt plerique. Quando est forte quisquam in aliqua miseria, in doloribus, intras consolari illum: et ille, Peccavi, fateor, sunt peccata mea, agnosco illa; sed numquid tanta peccavi, quanta ille? Ego novi quanta fecit ille, ego novi quanta commisit: peccata mea sunt, fateor illa Deo, sed minora
Abbreviated transcription (Latin):
miquoruͣ: nolite attendere floremfen: noli¬
te attendere ad tempus beatos. mȩt̾num mise¬
ros. Nec ista beatatdo quȩ foris modo iudctur
uera e᷑ nec incorde beati sunt. quia torquent᷑
mala conscientia. Tu autẽ tranquillus esto:
sperans de ꝓmissis domini dĩ tui. Quid enm
admuntiabis intranquillitate: Quoniam
rectus dominus ds̃ nr: et non ẽ iniquitas
meo: Intendite frͣs: si plantati estis indomo
dominil si uultis florẽre sicut palina. et mul¬
tiplicari sicut cȩdrus libam. et non arescere
sicut fenum sole candente: sicut hii qui u¬
dentur florere sole absente. Si ergo non uul.¬
tis eẽ. fenum. s palma et cȩdrus: quid ad¬
nuntietis e Quomam rectus dominꝰ: et non
ẽ iniquitas in illo: Quomodo ñ ẽ iniquitas:
Tanta mala facit ÷ sanus ẽ. filios habet. ple¬
nam domum : abundat gła. exaltatur ho.¬
noreb de iimicis uindicatur: et omnia
mala committit. Alius innocens sui nogo¬

Expanded text:
iniquorum, nolite attendere florem feni; noliiniquorum, nolite attendere florem feni; nolite attendere ad tempus beatos, in aeternum miseros. Nec ista beatitudo quae modo foris videtur, vera est; nec in corde beati sunt, quia torquentur mala conscientia. Tu autem tranquillus esto, sperans de promissis Domini Dei tui. Quid enim annuntiabis in tranquillitate? «Quoniam rectus Dominus Deus, et non est iniquitas in eo.» Attendite, fratres, si plantati estis in domo Domini, si vultis florere sicut palma, et multiplicari sicut cedrus, Libani, et non arescere sicut fenum sole candente; sicut hi qui videntur florere sole absente. Si ergo non vultis esse fenum, sed palma et cedrus, quid annuntiabitis? «Quoniam rectus Dominus Deus, et non est iniquitas in illo.» Quomodo non est iniquitas? Tanta mala facit; sanus est, filios habet, plenam domum, abundat gloria, exaltatur honoribus, de inimicis vindicatur, et omnia mala committit: alius innocens sui nego
Abbreviated transcription (Latin):
ut cȩdrus libam muttiplicabitur N uinquacũ
sol exierit arescit palmae Numquid aredcit ce¬
drus e Cum autẽ solcandens aliquando fuerit:
arescit fenum. Uemet ergo iudictum ut ares¬
cant peccatores: et uirescant fideles Uelut
cedrus in libano multiplicabitur. Plantatim¬
domo domini matrus domus di nrͣi florebunt.
Adhuc multiplicabuntur in senecta ubetr &
tranquilli erunt ut adnuntient. Hoc ẽ sabba¬
tum quod uob pauloante cõmendaui: unde
habet tuulum psalmus. Cranquilli sunt ut
annuntient. Quare tranquilli annuntiante
Non illos mouet fęnum peccatorũ. Cȩdrus
et palma: nec intempestatibꝰ curuantur. Er¬
go ettanqullli sunt: ut adnuncient. Et uere
quia modo annuntiandũ eͣ. et subsannã.¬
tib hominibꝰ. O miseri homines amatores
mundi Annuntiant uob̃ qui plantati sunt
indonio domini: qui confitentur domino
in cantico incythra. inuerbo et oꝑe: annunti¬
ant uob̃ et dicont uob̃. nolite seduci felicitate

Expanded text:
velut cedrus in Libano, multiplicabitur.» Numquid cum velut cedrus in Libano, multiplicabitur.» Numquid cum sol exierit, arescit palma? numquid arescit cedrus? Cum autem sol candens aliquando fuerit, arescit fenum. Veniet ergo judicium, ut arescant peccatores, et virescant fideles. «Velut cedrus in Libano, multiplicabitur.in atriis» «domus Dei nostri florebunt, Adhuc multiplicabuntur in senecta uberi: et tranquilli erunt, ut annuntient.» Hoc est sabbatum quod vobis paulo ante commendavi, unde habet titulum Psalmus. «Tranquilli erunt, ut annuntient.» Quare tranquilli annuntiant? Non illos movet fenum peccatorum: cedrus et palma nec in tempestatibus curvantur. Ergo tranquilli sint, ut annuntient: et vere, quia modo annuntiandum est et subsannantibus hominibus. O miseri homines amatores mundi! annuntiant vobis qui plantati sunt in domo Domini; qui confitentur Domino in cantico et cithara, in verbo et opere, annuntiant vobis, et dicunt vobis: Nolite seduci felicitate
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a : Stantes ad dexteram audiemus qd dicit᷑
eis qui sunt ad sinistram: ite inignem et̾nũ
qui paratus ẽ diabolo et angłis ens. Nbisto
auditu malo. iustus nontimebit. Scitis quia
dictum ẽ inquodam psalmo. in memoria et̾na
erit iustus: ab auditu malo non timebit: Quo au¬
ditu malo: Ite mignem ȩc̃num: qui ꝑaratus
ẽ diabolo et angłis eius. Et in eis qui insurgu̾t
ustus ut palma florebit Iui exoriuntur sicut
efęnum: nistus ut palma flotebit. Inpalma: ai¬
titudine̾ fignificauit. Forte et hoc significauit
inpalma. quia innouissimis sius puichra eͣ
ut mitium eius atra ducas. finẽ ipsius incacu¬
mine. ec ubihabet cotam pulchritudinem
sꝑa radir uidetur int̾ranpulcbra coma sub
celo ẽ. Erit ergo et tuapuscbritudo insine:
Radix tua sixa sio: s sut sum uetsus habeamũ
ut cędrus inlibano muttiplicabitur. Didete
quas arbores dix᷑. Iustus ut palma florebit:

Expanded text:
nostra? Stantes ad dexteram audiemus quod dicetur nostra? Stantes ad dexteram audiemus quod dicetur eis qui sunt ad sinistram: «Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus» . Ab isto auditu malo justus non timebit. Scitis quia dictum est in quodam psalmo: «In memoria aeterna erit justus; ab auditu malo non timebit» . Quo auditu malo? Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus. Et in eis qui insurgunt «Justus ut palma florebit.» Illi exoriuntur sicut fenum; «justus ut palma florebit.» In palma altitudinem significavit. Forte et hoc significavit in palma, quia in novissimis suis pulchra est; ut initium ejus a terra ducas, finem ipsius in cacumine, ubi habet totam pulchritudinem: aspera radix videtur in terra, pulchra coma sub coelo est. Erit ergo et tua pulchritudo in fine. Radix tua fixa sit: sed sursum versus habemus rut cedrus in Libano, multiplicabitur.» Videte quas arbores dixit: «Justus ut palma florebit;
Abbreviated transcription (Latin):
senectus accedit. Qui bene senescit ordine
suo. quetis illi aliquando incapite capi¬
lum nigrum. et non inuenis : sic cum fue¬
rit uita nr̃a talis. ut queratur nigritudo
peccatorum et ñ inueniatur. senectus tua
iuuenilis ẽ: senectus ista uiridisẽ. semꝑ uire¬
bit. Audistis de fȩno peccatorum: audite de
senecta itistor. Senectus mea in miscdia pingui
Et resperit oculus meus inicos meos: Quos
dirit inimcos suos. Om̃s qͥ oꝑant᷑ inquitadẽ
Noli accendere : quia iiquus ẽ tͥ amicus. In¬
currat negotium: et ibi illum ꝓbas. Incipis
uenire contra mniquitatẽ ipsus: et ibi uidebis
quia quando tͥ blandiebatur immnicus erat.
S nondum pulsaueras: non ut institueretur
incorde quod non erat. s ut erumꝑet qđ erat.
Et respexit oculus m̃s mimicos meos: et ineiᷤᷤ
qui insurgunt in me malignantib audiet
auris mea Quando: Insenecta. Quid ẽ in
senecta: In nouissimo. Et quid audiet aurĩ

Expanded text:
senectus accedit. Qui bene senescit ordine senectus accedit. Qui bene senescit ordine suo, quaeris illi aliquando in capite capillum nigrum, et non invenis: sic cum fuerit vita nostra talis, ut quaeratur nigritudo peccatorum, et non inveniatur; senecta ista juvenilis est, senecta ista viridis est, semper virebit. Audistis de feno peccatorum, audite de senecta justorum: «Senectus in mea misericordia pinguieis». Quos dicit inimicos suos? Omnes qui operantur iniquitatem. Noli attendere quia amicus tuus est iniquus: incurrat negotium, et ibi illum probas. Incipis venire contra iniquitatem ipsius, et ibi videbis, quia quando tibi blandiebatur, inimicus erat; sed nondum pulsaveras, non ut institueretur in corde quod non erat, sed ut erumperet quod erat. «Et respexit oculus meus in inimicis meis; et in eis qui insurgunt in me malignantibus, audiet auris mea.» Quando? In senecta. Quid est, in senecta? In novissimo. Et quid audiet auris
Abbreviated transcription (Latin):
spem habebis. si inimici cłi ꝑibunt. et dispł¬
gentur omnes qui oꝑantur iniquitateme
Quid tͥ erit: Exaltabitur sic̃ unicornĩ cor¬
numeum. Quare dixit sicut unicornis e Ali¬
aliquando unicornis exaltationẽ unitatis
significat: quia unitas exattatur. Omnes
hereses cum inimici dĩ ꝑibunt. Et erattabi¬
tur sicut unicorinꝰ cornumeũ Et qͣndo erit:
mea : Nouissima mea. Quomͦ mnȩtatibꝰ nr̃ ss
nouissima senectus ẽt sic totum boc qd mͦ
patitur. xp̃i corpꝰ xp̃i inlaboribꝰ merũns.
iuigiliis. in fame. insiti. inscandalis. i
iniquitatibꝰ. inpͣssuris: tuuentus ipsius ẽ:
Senectus ipsius idest nouissima ipsius: in
lȩticia erunt. Et intendat caritas ur̃a: qͥa
dixi senectutem. ne putetis et mortẽ. homo
enim incarne ideo senescit: ut moriatur. Se¬
necta eccłs candida erit recte factis: morte
autẽ non corrumpetur. Quodẽ caput semꝰ.
boc erunt oꝑa m̃a. Uidete quẽ ad modũ
canescat caput et malbescat: quantũcũq

Expanded text:
ibunt, et dispergentur omnes qui operantur iniquitatem? quid tibi erit? «Et exaltabitur sicut unicornis cornu meum.» Quare dixit, «sicut unicornis?» Alialiquando unicornis exaltationem unitatis significat: quia unitas exaltatur, omnes haereses cum inimicis Dei peribunt. «Et exaltabitur sicut unicornis cornu meum.» Et quando erit? mea?» Novissima mea. Quomodo in aetatibus nostris novissima senectus est; sic totum hoc quod modo patitur corpus Christi in laboribigiliis, in fame, in siti, in scandalis, in iniquitatibus, in pressuris, juventus ipsius est: senectus ipsius, id est, novissima ipsius in laetitia erunt. Et intendat Charitas vestra, quia dixit senectutem, ne putetis et mortem: homo enim in carne ideo senescit, ut moriatur. Senecta Ecclesiae candida erit recte factis, morte autem non corrumpetur. Quod est caput senis, hoc erunt opera nostra. Videtis quemadmodum canescat caput, et inalbescat, quantumcumque