comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
puerũ: parari sibi uestĩta ad ꝓcedẽ¬
dũ iussit. Q nẽ dũ puer quasi insaire
cerneret eiusq minime p̾ceptis obe¬
diret surrexit uestimento se inouit.
et ꝑuiam apiã ad beatisixti eccłiam
se ẽẽ processurũ dixit. Cumq p̾modi¬
cũ in grauescente molestia eẽt defẽs¬
tus: deliberatũ fuerat ut apuo bm̃
ianuariũ martirẽ. p̾nestina uia corpꝰ
eius poui debuisset. S quia longũ
hoc his qui funꝰ eius portanerant ui¬
sũ est: repente orto consilio exeunte᷑
cum eius fin̾e ꝑuiam apiam. nesci¬
entes q quidille dixerat. in p̃a eum
eccłia quã predixerat posuerũt. Et
cũ eũdẽnrũ curis secissarib obliga¬
tum. lucrisꝙ terrenis in hiantẽ fu¬
isse nouerimꝰ: unde hoc p̾dicere po¬
tuit. nisi quia io qd̃ futurũ erat eiꝰ
corꝑi ip̃a uis aĩe ac subtilitas p̾ui¬
debat: Q nod añt sepe etiam rene¬
latione agit᷑ ut amorituris futã
p̾sciantur: ex his colligere possumꝰ.
que apud uos gesta inmonasteriis

Expanded text:
puerum suum, pararique sibi vestimenta ad procedendum jussit. Quem dum puer quasi insanire cerneret, ejusque praeceptis minime obediret, surrexit, vestimento se induit, et per viam Appiam ad beati Xysti Ecclesiam se esse processurum dixit. Cumque post modicum, ingravescente molestia, esset defunctus, deliberatum fuerat ut apud beatum Januarium martyrem Praenestina via ejus corpus poni debuisset. Sed quia longum hoc his qui funus ejus curaverant visum est, repente orto consilio exeuntes cum ejus funere per viam Appiam, nescientesque quid ille dixerat, in ipsa eum ecclesia quam praedixerat posuerunt. Et cum eumdem virum curis saecularibus obligatum lucrisque terrenis inhiantem fuisse noverimus, unde hoc praedicere potuit, nisi quia id quod futurum erat ejus corpori ipsa vis animae ac subtilitas praevidebat? Quod autem saepe etiam revelationibus agitur ut a morituris futura praesciantur, ex his colligere possumus quae apud nos gesta in monasteriis
Abbreviated transcription (Latin):
cũ. donec impleatur numerꝰ conser¬
uoꝵ et fr̃m eoꝵ. Qi itaq nũc singu¬
las acceꝑunt. binas in iudicio stolas
hĩturi sũt. quia modo animarũtan¬
tum modo. tunc aũt aĩaꝵ. simulet

Expanded text:
us , donec impleatur numerus conservorum et fratrum eorum. Qui itaque nunc singulas acceperunt, binas in judicio stolas habituri sunt. Quia modo animarum tantummodo, tunc autem binae st
Abbreviated transcription (Latin):
stoꝵ aĩe mox ut huiꝰ carnis claustra
cens. Ubicũꝙ fuerit corpꝰ illuc cõgre¬
et aĩe iustoꝵ. Et paulus dissoluide¬
incelo negat. Qui etiã dissolutione
sui corꝑis atq in hĩtatõne patrie ce¬
lestis dicit: Scimꝰ qm̃ si t̾restris domꝰ¬

Expanded text:
storum animae, mox ut hujus carnis claustra cens: Ubicunque fuerit corpus, illuc congreet animae justorum. Et Paulus: Dissolvi dein coelo negat. Qui etiam dissolutionem sui corporis atque habitationem patriae coelestis, dicit: Scimus quoniam terrestris dom
Abbreviated transcription (Latin):
am uir di contra sama bethel fue
tiniere comedit. hc̃ leo ineodẽ itin̾e
occidit. s statim illic scriptũ ẽ qͥa
stetit leo iuxta asinũ. ⁊ nõ comedit
leo decadauere. Ex qua re ostendit᷑.
qͦd pcc̃m in obedientie in ipsa fu̾it
morte laxatũ. qr is dẽ leo qu̾ẽ uiuẽ¬
tẽ p̾sũpsit occid̾e. conting̾e ñ p̾sũp̃¬
sit occisũ. Qͥ enim occidendi ausũ
habuit. de occisi cadauere licenti
am comedẽdi nõ accepit: quia isqui
culpabilis inuita fuit. punita in¬
obedientia erat iam iustꝰ ex morte.
Leo gͦ qui prius peccatoris uitã ne¬
ganerat. custodiuit post modũ ca¬
dauer iusti. petr᷑ P lacet qͦo dicis.
s nosse uellẽ si ñc ante restitutõ¬
nẽ corpoꝵ incelo recipi ualeant aĩe¬
sionib differunt᷑. In quo dilatõnisdã¬
pno quid aliud innuit: ñͥ qͦd deꝑfecta

Expanded text:
am vir Dei contra Samariam missus, tinere comedit, hoccidit. Sed statim illic scriptum est: Quia stetit leo juxta asinum, et non comedit de cadavere . Ex qua re ostenditur quod peccatum inobedientiae in ipsa fuerit morte laxatum, quia idem leo, quem viventem praesumpsit occidere, contingere non praesumpsit occisum. Qui enim occidendi ausum habuit, de occisi cadavere comedendi licentiam non accepit, quia is qui culpabilis in vita fuerat, punita inobedientia, erat jam justus ex morte. Leo ergo qui prius peccatoris vitam necaverat, custodivit postmodum cadaver justi. PETR. Placet quod dicis; sed nosse velim si nunc ante restitutionem corporum in coelo recipi valeant asionibus differuntur, in quo dilationis damno quid aliud innuitur, nisi quod de perfecta
Abbreviated transcription (Latin):
uenerabilis diaconꝰ fuit: quẽ inuen¬
tũ. langobardi tenuerũt. Quoꝵ imꝰ.
educto gladio. eus caput ãputauit.
S cum corpus eius in t̾ram caderet.
ip̃e qui hñc capite truncauerat in
mundo sp̃u correptꝰ ad pedes eius¬
corruit: et quod amicũ d̃i occiderit.
inimico d̾i traditꝰ ostendit. petrus
Quid est. hoc queso te. quod omp̃s
d̾s sic ꝑmittit mori. quos tam̃ pꝰmor¬
tem cuiꝰ scĩtatis fuerĩt uõ patitur
qui proculdubio ad ꝑpetuam uitã
tendunt quid eis ol ẽ si ad modicũ
dure moriunt᷑. Et est fortasse non¬
nũquã eorũ culpa licet mini̾a. que
ineadem debeat morte resecari. uñ
fit. ut reprobi potestatẽ quidẽcon¬
tra uiuentes accipiant. s illis mo¬
rientib hoc ineis grauiꝰ uindicet᷑ qd̾
contra bonos potestatẽ sue crudelita¬
tis acceperunt: sic̃ isdẽ carnifex qui
eũdẽ uenerabilẽ diaconũ ferire uiuẽ
tẽ ꝑmissus ẽ: gaud̾e suꝑ mortuum

Expanded text:
venerabilis diaconus fuit; quem invenvenerabilis diaconus fuit; quem inventum Langobardi tenuerunt. Quorum unus educto gladio caput eius amputavit. Sed cum corpus eius in terram caderet, ipse qui hmundo spiritu correptus, ad pedes corruit, et quod amicum Dei occiderit, inimico Dei traditus ostendit. PET-Quid est hoc, quaeso te, quod omnipotens Deus sic permittit mori, quos tamen post mortem, cujus sanctitatis fuerint non patitur qui procul dubio ad perpetuam vitam tendunt, quid eis obest si ad modicum dure moriantur? Et est fortasse nonnunquam eorum culpa, licet minima, quae in eadem debeat morte resecari. Unde fit ut reprobi potestatem quidem contra viventes accipiant, sed illis morientibus hoc in eis gravius vindicatur quod contra bonos potestatem suae crudelitatis acceperunt, sicut idem carnifex qui eumdem venerabilem diaconum viventem ferire permissus est; gaudere super mortuum
Abbreviated transcription (Latin):
quoq uiris adtestantib ad huc ĩ
monastio positus agnoui: qd̃ hoclã¬
gobardoꝵ. temꝑe. iuxta in hac ꝓuin¬
cia que sura uoĩat᷑. quidã monastis
pat̾ iute uenerabilis suranꝰ noie fue¬
rit: qui captiuis aduenientib atq a
langobardoꝵ dep̾datione fugientib.
cuncta que inmonasti̾o iundebat᷑ here
largitus ẽ. Cumq in elemosinis uesti¬
menta sua ac frm omĩa et cellariũ con¬
ex pa̾noit. Expensis uͦ reb onũb lan¬
gobardi ad eum subito uenerũt. eũq
tenuerũt et aurũ petere cepunt. Qͥb
cũ ille dic̾e̾t se oĩmodo nichil hẽrein
uiciuũ montẽ ab eis ductus ẽ. in quo
silua in mense magnitudinis stabat:
ibiq captiuus quidam fugiens: ĩ caua
arbore latebat: Ubi unꝰ ex langobar¬
dis educto gladio. p̾dictum uenera¬
bilem occioit uirũ. Cuiꝰ corꝑe int̾rã
cadente mons om̃isꝓtiuꝰ et silua cõ¬
cussa ẽ ac si ferre nõ posse pondꝰ scĩ¬
tatis eius diceret t̾raq̃ trenuisset.

Expanded text:
quoque viris attestantibus adhuc in monasterio positus agnovi, quod hoc Langobardorum tempore iuxta in hac provincia, quae Sura nominatur, quidam monasterii pater vitae venerabilis Soranus nomine fuerit, qui captivis advenientibus atque a Langobardorum depraedatione fugientibus, cuncta quae in monasterio videbatur habere largitus est. Cumque in elemosinis vestimenta sua ac fratrum omnia et cellarium conexpendit. Expensis vero rebus omnibus, Langobardi ad eum subito venerunt eumque tenuerunt et aurum petere coeperunt. Quibus cum ille diceret, se omnimodo nil habere, in vicino monte ab eis ductus est, in quo silva inmensae magnitudinis stabat. Ibi captivus quidam fugiens in cava arbore latebat. Ubi unus ex Langobardis educto gladio praedictum venerabilem occidit virum. Cuius corpore in terra cadente, mons omnis protinus et silva concussa est, acsi se ferre non posse pondus sanctitatis eius diceret terra, quae tremuisset. 24.
Abbreviated transcription (Latin):
uite sue merito. magnũ apud enm
familiaritatis fiduciã hẽbat. Hic
cũ quadam die eutsdem cellã fuiss
ingressus. hũc amarissime flentẽ
repperit. Cũq diu subsisteret eius¬
ꝙ u̾õ finiri lacrĩas uidel  nec tam̃
ut uir di cõsueuerat orando plan¬
get s merendo q̃nã causa tantiluc¬
tus existeret inquisiuit. Cuiuir dĩ
ilico respondit. Om̃e hoc monast̾iũ
quod cõstruxi et cuncta q̃ fr̃ib pre¬
ꝑaui: om̃ipotentis d̃i iudicio gentib
tradita sũt. uix autẽ obtinere potui.
ut mͥ ex hoc loco aĩe cred̾ent᷑. Cuiꝰuo
cẽ tẽ theoꝑb audiuit. nos aũt cer¬
nimꝰ qui destructũ mͦ alangobardo¬
rum gente eus mouast̾iũ scimꝰ. No¬
cturno eiũ tẽꝑe ⁊ quiescentib fr̃ibi.
nuꝑ illuc langobardi ingressi sũt.
qui diripientes omĩa ne unũ qͥd ẽ
hominẽ illic tenere potuerũt. S ĩ¬
pleuit omp̃s d̾s quod fideli famulo
ꝓnuserat. ut si res gentib traderet.
animas custodiret. Qua inre pauli

Expanded text:
d eum familiaritatis fiduciam habebat. Hic cum quadam die ejus cellam fuisset ingressus, hunc amarissime flentem reperit. Cumque diu subsisteret, ejusque non finiri lacrymas videret, nec tamen ut vir Dei consueverat orando plangeret, sed moerendo, quaenam causa tanti luctus existeret, inquisivit. Cui vir Dei illico respondit: Omne hoc monasterium quod construxi, et cuncta quae fratribus praeparavi, omnipotentis Dei judicio gentibus tradita sunt. Vix autem obtinere potui ut mihi ex hoc loco animae concederentur. Cujus vocem tunc Theoprobus audivit, nos autem cernimus, qui destructum modo a Langobardorum gente ejus monasterium scimus. Nocturno enim tempore et quiescentibus fratribus, nuper illic Langobardi ingressi sunt; qui diripientes omnia, ne unum quidem hominem illic tenere potuerunt: sed implevit omnipotens Deus quod fideli famulo Benedicto promiserat, ut si res gentibus traderet, animas custodiret. Qua in re Pauli
Abbreviated transcription (Latin):
quidã a quinensis eccłie cłicusde¬
monio uexabat᷑. S. ui auenabiliuiro
cõstantio eccłie eiꝰ. intistite ꝑ nutlta
fuerat martirũ loca transmisꝰ ut
sanari potuisset. s scĩ dĩ mr̃es no¬
luerũt ei sanitatis donũ tribuerẽ. ut
qnͣta eẽt in bñdicto grã demonstra¬
rent. Ductꝰ itaꝙ ẽ. ad omĩpotentis
di famulũ bñdictũ. Oui Ih̃u xp̃o
dũo p̾ces fundens: antiquũ hostẽ
de obsesso hoĩe ꝑtinꝰ expulit. Cui
sanato. p̾cepit dicens. uade. ⁊ pꝰ hec
caruẽ nõ comedas ad sacrũ uͦ ordiuẽ
uũquã accedere p̃sumas. Qua. cũq
iuri diaboli iterum mãcip ris dic¬
cessit gͥ clericꝰsanus ⁊ sicut t̾rereso
om̃s priores illiꝰ de hac luce migras¬
sent. et minores suos sibimet suꝑ¬
poni insacris ordinib cerneret uba
uiri di quasi ex longo tẽpe oblitus
pꝰposuit: atꝙ ad sacrũ ordinẽ acces¬
sit. Q uẽ moxis qui reliq̃rat dyabo¬
lus tenuit: eũꝙ uexare qͦusq a ni

Expanded text:
quidam Aquinensis Ecclesiae clericus daemonio vexabatur, qui a venerabili viro Constantio Ecclesiae ejus anstistite per multa fuit martyrum loca transmissus, ut sanari posset. Sed sancti Dei martyres noluerunt ei sanitatis donum tribuere, ut quanta esset in Benedicto gratia demonstrarent. Ductus itaque est ad omnipotentis Dei famulum Benedictum, qui Jesu Christo Domino preces fundens, antiquum hostem de obsesso homine protinus expulit. Cui sanato praecepit dicens: Vade, et post haec carnem non comedas, et ad sacrum ordinem nunquam accedere praesumas. Quacunque ajuri diaboli iterum manciparis. Discessit itaque clericus sanus ac sicut terrere sol annos multos omnes priores illius de hac luce migrassent, et minores suos sibimet superponi in sacris ordinibus cerneret, verba viri Dei quasi ex longo tempore oblitus postposuit, atque ad sacrum ordinem accessit. Quem mox is qui reliquit diabolus tenuit, eumque vexare quousque ani
Abbreviated transcription (Latin):
loquit᷑ sciunt. Unde ⁊ daiid ppħa cũ
dixisset iulabiis meis ꝓnuntiauioĩa
iudicia: ꝓtuniꝰ ad didit oristui. acsi a¬
ꝑte dicat. Illa ego iudicia et nosse
et ꝓmuitiasse potur. que te dixisse co¬
guoui. Nam ea que ip̃e nõ loquerisuo¬
stris proculdubio cognitionib abscõ¬
ꝑ d̾m possũt. et occulta nõ possũt.
petr In obiectione mee q̃stiuncule
patint causa rationis. s q̃ sote si qͣ

Expanded text:
loquitur sciunt. Unde et David propheta cum dixisset: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia , protinus addidit, oris tui, ac si aperte dicat: Illa ego judicia et nosse et pronuntiasse potui, quae te dixisse cognovi. Nam ea quae ipse non loqueris, nostris procul dubio cognitionibus absconper Deum possunt, et occulta non possunt. Petr. In objectione meae quaestiunculae patuit caus
Abbreviated transcription (Latin):
sũt iidicia etꝰ et in uestigabiles uieetꝰ:
S rursum mͥ hec dicenti. sub orit᷑ alia¬
q̃stio. Nam dauid ꝓpħa. dño loquit᷑
dicens. In labiis meis ꝓnũtraui oĩa
iudicia oris tui. Et cũ minꝰ sit uosse
quã etiã ꝓuuntiare: q̃d ẽ. qd̾ paulus
ĩ ꝯp̾hensibilia ẽẽ d̃i iudicia asserit da¬
uid aũt hec se omĩa nõ solũ uosse s
etiã in labiis pronũtiasse testat᷑
cũ dño mniũ sunt. seusũ dñt nõ iguo¬
rant. Om̃s enĩ qui deuote dñm se

Expanded text:
estigabiles viae ejus ! Sed rursum mihi haec dicenti alia suboritur quaestio. Nam David propheta Domino loquitur, dicens: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia oris tui . Et cum minus sit nosse quam etiam pronuntiare, quid est quod Paulus incomprehensibilia esse Dei judicia asserit, David autem haec se omnia non solum nosse, sed etiam in labiis pronuntiasse testaturcum Domino unum sunt, sensum Domini non ignorant. Omnes enim qui devote Dominum se
Abbreviated transcription (Latin):
et ad huc caruis corruptibilis pon¬
d̾e grauati. cũ deo nõ sunt. Occulta
itaꝙ d̾i iudicia inqͣntũ c̃iuncti sũt
sciunt. in qnͣtũ disuuicti sunt nesci¬
unt. Qͥa eñ secreta eiusad huc ꝑfec¬
te uõ penetrant. in cõp̾hensibilia
euis iudicia ẽẽ testantur. Q ura uͦ¬
et mente in herent. atꝙ in herendo
uel sacre scripture eloquiis. ł occul¬

Expanded text:
is corruptibilis gravati pondere, cum Deo non sunt. Occulta itaque Dei judicia inquantum conjuncti sunt, sciunt; inquantum disjuncti sunt, nesciunt. Quia enim secreta ejus adhuc perfecte non penetrant, incomprehensibilia ejus judicia esse testantur: quia vero mente ei inhaerent, atque inhaerendo, vel sacr
Abbreviated transcription (Latin):
Hacinre magna debet omi¬
potentis d̃i dispensatio. et quã sit mł¬
tiplex agnosci cuiꝰ iudicio actũ est
ut id em uir paschasiꝰ et ip̃e intꝰ ad
aliqͣntũ temꝑis reciꝑet qd̃ peccass.
et tam̃ aute humanos oculos mira
ꝑcorpꝰ suum pꝰ mortẽ faceret qui añ
mortẽ eis quoq cognoscentib pia
oꝑa fecisset. ut neq hii qui bona eiꝰ
uiderant deelemosinarũ illiꝰ estima¬
tione fallerent᷑ neq ipsi sine ultio¬
ne relaxaret᷑ culpa. qmͣ nec ẽẽ. culpã
credidit et id circo hanc fletib ex¬

Expanded text:
Hac in re magna debet omnipotentis Dei dispensatio, et quam sit multiplex, agnosci, cujus judicio actum est, ut idem vir Paschasius et ipse intus aliquanto tempore reciperet, quod peccasset, et tamen ante humanos oculos mira per corpus suum post mortem faceret, qui ante mortem eis quoque cognoscentibus pia opera fecisset: ut nec hi, qui ejus bona viderant, de eleemosynarum illius aestimatione fallerentur, neque ipsi sine ultione laxaretur culpa, quam nec ipse culpam credidit, et idcirco hanc fletib
Abbreviated transcription (Latin):
tur ex memoria uirtutũ. In expositõe
qͥppe qualit̾ inuenienda atꝙ teuenda
sit uirtꝰ agnoscit᷑ innarratõe ĩ signoꝵ
cognoscimꝰ. inuenta acretenta qͣlitꝰ
declarent᷑. Et st̃ nõ uulli qͥs ad amorẽ
patrie celestis: plus exẽpla quã p̾dicam̃
ta succendũt: fit uͦ plerũꝙ in audiẽtis
aĩo duplex adiutoriũ in exẽplis patrũ:

Expanded text:
ione quippe qualiter invenienda atque tenenda sit virtus, agnoscitur; in narratione vero signorum cognoscimus inventa ac retenta qualiter declaretur. Et sunt nonnulli, quos ad amorem patriae coelestis plus exempla, quam praedicamenta 153 succendunt. Fit vero plerumque audientis animo duplex adjutorium in exemplis
Abbreviated transcription (Latin):
uarro sacre auctoritatis exẽplo: cũ mͥ
luce clarius constat. qr marcꝰ ⁊ lucas
euuͣgłiũ qd descripserũt. nõ uisu s au¬
ditu didicerũt. Sedut dubitatiõis occa¬
sioue legentib subtrahã. ꝑsingula q̃
cõpta manifesto. Hoc uo scire te cupio.
om̃ib ip̃a specialit᷑ et u̾ba tenere uo¬
luissẽ. hec rusticano usu ꝑlata stilus

Expanded text:
exemplo, cum mihi luce clarius constet quia Marcus et Lucas Evangelium quod scripserunt, non visu, sed auditu didicerunt. Sed ut dubitationis occasionem legentibus subtraham, per singula quae  comperta sint manifesto. Hoc vero scire te cupio, omnibus ipsa specialiter verba tenere voluissem, haec rusticano usu prolata stylus
Abbreviated transcription (Latin):
uite et laboris sui premiũ amabat.
at nũc ex occasione cure pastoralis.
scłarium hominũ negotia patit᷑. ⁊pt᷑
tã pulcram qͥetis suespẽm. t̾reni actꝰ
int̾iora appetit. ad hec ꝓcul dubio mi¬
nor redit. ꝑpendo itaꝙ qͥd tolero: ꝑpẽ¬
do qͥd amisi. Dũq intucor illo qd̾ ꝑdidi
fit hocgrauiꝰ qd̾ porto ⁊ enĩ nũc mag¬
ni maris fluctib quatior: atꝙ in
mentis. tẽpestatis ualide ꝓcellis ille¬
dor: ꝙ cũ prioris uite recolo: quasi pt᷑
tergũ ductis oculis uso litore suspiro.
fluctib turbatꝰ feror: uix iã portũ
ualeo uid̾e quẽ reliqui. Quia ⁊ ita sũt
casus mentis. ut prius qͥdẽ ꝑdat boñ
qd tenet.: s tam̃ se ꝑdidisse meminĩt.
Cumꝙ longiꝰ recesserit: etiã ip̃iꝰ boni

Expanded text:
vitae, et laboris sui praemium amabat. vitae, et laboris sui praemium amabat. At nunc ex occasione curae pastoralis, saecularium hominum negotia patitur; et post tam pulchram quietis suae speciem, terreni actus interiora appetit, ad haec procul dubio minor redit. Perpendo itaque quid tolero, perpendo quod amisi. Dumque intueor illud quod perdidi, fit hoc gravius quod porto. Ecce etenim nunc magni maris fluctibus quatior, atque in navi mentis tempestatis validae procellis illidor. Et cum prioris vitae recolo, quasi post tergum ductis oculis viso littore suspiro. fluctibus turbatus feror, vix jam portum videre valeo quem reliqui, quia et ita sunt casus mentis, ut prius quidem perdat bonum quod tenet, si tamen se perdidisse meminerit; cumque longius recesserit, etiam bon
Abbreviated transcription (Latin):
uimiis quoꝵdam secula¬
rium tumultib d̾ ꝓ sus
quib insuis negotiis plerũꝙ cogim᷑
ꝗd̾ de mea mͥ occupatõne displice¬
bat se patent̾ ostend̾et: ⁊ cũcta que
inflig̾e dolorem ꝯsucuerant. cõgesta
aũ oculos licent̾ uenirẽt. Ibt itaq
cũ afflictus ualde ⁊ dui tacitꝰ sederẽ:
dilectissimꝰ filiꝰ ñs petrꝰ diaconꝰ af¬
fuit. mn apͥmeuo iuuentutis flore¬
in amicitiis familiarit̾ astrictꝰ atꝙ
ad sacri u̾bi indagationẽ sociꝰ. Q ui
grani excoqͥ cordis laugore me intu¬
ens: ait. Nũ quid nõ uoui aliqͥd acci¬
dit: qd̾ plus te solito merortenet:
Cui inquã. Meror petre quẽ cotidie pa
ĩs. occupatõis sue pulsatꝰ uulnere.
meminit qͣlis aliqnͣdo inmonastio
fuit. quom̃ ei labentia cũcta sb̾ter
emuinebat. qd̾ nulla nͥ celestia cogita¬
re cõsueuerat. qd̾ etiã retentus corꝑe.
ip̃a iam carnis claiestra contẽplatõe
transibat: ad̾ mortẽ quoꝙ q̃ pene
cunctis pena ẽ uidelic ut ĩgressũ

Expanded text:
imiis quorumdam saecularium tumultibus depressus, quibus in suis negotiis plerumque cogimuquod de mea mihi occupatione displicebat, se patenter ostenderet, et cuncta quae infligere dolorem consueverant, congesta ante oculos licenter venirent. Ibi itaque cum afflictus valde et diu tacitus sederem, dilectissimus filius meus Petrus diaconus adfuit, mihi a primaevo juventutis flore amicitiis familiariter obstrictus, atque ad sacri verbi indagationem socius. Qui gravi excoqui cordis languore me intuens, ait: Nunquidnam novi tibi aliquid accidit, quod plus te solito moeror tenet? Cui, inquam: Moeror, Petre, quem quotidie patmeus occupationis suae pulsatus vulnere, meminit qualis aliquando in monasterio fuit; 152 quomodo ei labentia cuncta seminebat; quod nulla nisi coelestia cogitare consueverat; quod etiam retentus corpore, ipsa jam carnis claustra contemplatione transibat; quod mortem quoque, quae pene cunctis poena est, videlicet ut ingressum
Abbreviated transcription (Latin):
qui p̾sens scłm tota m̃te reliq̃rũt. mͥ ad
inemoriã reuocat᷑. Q uoꝵ dũ culm̃ aspi¬
cio: quautũ ip̃e in infimis iaceã agnei¬
co. Quoꝵ plurtmi conditori suo in secͤ¬
tiore uita placuerũt. qͥne phumanos
actus a nouitate mẽtis ueterescent. eos
omp̃s d̾s huiꝰ munoi laborib uoluit
occupari. Sedĩã que plata sũt melus gõ¬
ĩsinuo: si ea que ꝑ inquisitionẽ ac respõ¬
sionẽ dicta sũt. sola nõiũ p̾notatione
distingnopetrꝰ sion ualde iuitalra ali¬
quoꝵ. uitã uirtutib fulsisse cognoui.
Et qͥde bonos uiros in hac t̾ra fuisse nõ
oubito. signa tam̃ atꝙ uirtutes aut ab
eis nequaꝙͣ factas existimo. aut ita st̃
hactenꝰ silentio suppͥssa:. ut utrũ ue sint
facta nesciamꝰ. Gs sisola petre referã
q̃ de ꝑfectis ꝓbatisꝙ uiris. uuꝰ ego ho¬
mũtio ł boliis acfidelib uiris ad testã¬
tib agnoui ł ꝑmemet ip̃m didici dies¬

Expanded text:
qui praesens saeculum tota mente reliquerunt, mihi ad memoriam revocatur. Quorum dum culmen aspicio, quantum ipse in infimis jaceam agnosco; quorum plurimi Conditori suo in secretiori vita placuerunt, qui ne per humanos actus a novitate mentis veterascerent, eos omnipotens Deus hujus mundi laboribus noluit occupari. Sed jam quae prolata sunt, melius insinuo, si ea quae per inquisitionem ac responsionem dicta sunt, sola nominum praenotatione distinguo. PETR. Non valde in Italia aliquorum vitam virtutibus fulsisse cognovi; Et quidem bonos viros in hac terra fuisse non dubito, signa tamen atque virtutes aut ab eis nequaquam facta existimo, aut ita sunt hactenus silentio suppressa, ut utrumne sint facta nesciamus. GREGOR. Si sola, Petre, referam, quae de perfectis probatisque viris unus ego homuncio, vel bonis ac fidelibus viris attestantibus, agnovi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ quia ille recte uidelicet.
ueniã postulat: qui prius
hoc qd̃ in ip̃m delinquitur
relax.it. Munꝰ. enĩ non

Expanded text:
 quia ille recte sui delicti veniam postulat, qui prius hoc quod in ipso delinquitur relaxat. Munus enim non
Abbreviated transcription (Latin):
am quod p̾dictus
ꝓb di famulus desorore sua uiusa
noĩe puella ꝑua narrare cõsueuit
dicens qd̾ quadami nocte ei ꝑuisio¬
uem sca digenitrix uirgo apparu¬
it. coenas in albis uestib puellas
ostendit. Quib cum illa ad misceri
appeteret s sese eis iungere ñ au¬
Det. beate marie semꝑ uirginis ẽ¬
uoce requisita anuellet cũ eis eẽ.
atq in eius obsequio uiuere. Cui cũ

Expanded text:
 quod praedictus Probus Dei famulus de sorore sua, nomine Musa, puella parva, narrare consuevit, dicens, quod quadam nocte ei per visionem sancta Dei genitrix semper ei in albis vestibus puellas ostendit. Quibus illa cum admisceri appeteret, sed se eis jungere non auderet, beatae Mariae virginis voce requisita est an velit cum eis esse a
Abbreviated transcription (Latin):
egredientis anime ip̃e appare̾
solet auctor et retributor uite. uñ
et hoc quod detarsilla amica inea
in omeliis enuͣglii dixisse me reco¬
lo replicabo: que int̾ alias duas so¬
rores siras uirtute continue ora¬
tionis grauitate uite singulari¬
tate abstinentie ad culinen scĩta

Expanded text:
egredientis animae ipse apparere solet auctor ac retributor vitae. Unde et hoc quod de Tharsilla amita mea in Homiliis Evangelii dixisse me recolo replicabo; quae inter duas alias sorores suas virtute continuae orationis, gravitate vitae, singularitate abstine
Abbreviated transcription (Latin):
mandatũ accepit. ut nichil ultra
leue et puellare ageret arisu et
int̾ easdẽ uirgines quas uiderat ad
eius obsequiũ die tricesimo ueniret.
Quib uisis in cũctis sis morib
puella mutata ẽ omnẽꝙ a seleuita¬
tem puellaris uite magna grauita¬
tis det̾ sit maiui. Cumq eam paren¬
tes eius mutatã ẽẽ mirarent᷑ reqͥ¬
sita rem retulit quid sibibeata
dei genitrix iusserit. uel quo dientqͣ
eẽt adobsequiũ eius in dicanit: post
ucesimũ et qͥntũ diem. febre correp¬
ta est. Die aũt tricesinio cum hora eiꝰ
exitus ꝓpinquasset: eandẽ beatã ge¬
nitricẽ dĩ cum puellis quas ꝑuisionẽ
inderat ad se uenire conspexit. Cui
se etiam uocanti respond̃ec epit. et
deyssis reu̾ent̾ oculis aꝑta noce
uocespm̃ reddidit. et ex uirgineo cor¬
ꝑe hĩtatura q̃sanctis uirginib ex¬
iuit. ¶pecrꝰ. Cum humanũ genus
multis atꝙ in muneris uiciis sit
subiectum. ierłm celestem ꝑte ma¬

Expanded text:
mandatum accepit ut nichil ultra leue et puellare ageret, a risu et inter easdem uirgines quas uiderat ad eius obsequium die tricesimo ueQuibus visis, in cunctis suis moribus puella mutata est, omnemque a se levitatem puellaris vitae magnae gravitatis detersit manu. Cumque eam parentes ejus mutatam esse mirarentur, requisita rem retulit, quid sibi Dei Genitrix jusserit, vel qua die itura esset ad obsequium ejus indicavit. Tunc post vigesimum quintum diem febre correpta est. Die autem trigesimo cum hora ejus exitus propinquasset, eamdem beatam Genitricem Dei cum puellis quas per visionem viderat, ad se venire conspexit. Cui se etiam vocanti respondere coepit, et depressis reverenter oculis aperta voce um reddidit, et ex virgineo corpore, habitatura cum sanctis virginibus exivit. PETR. Cum humanum genus multis atque innumeris vitiis sit subjectum, Jerusalem coelestis ma
Abbreviated transcription (Latin):
lix atauus meus huiꝰ romane ec¬
cl̾ie antistes apparuit: eiq man¬
sionẽ ꝑpetue claritatis ostendit
dicens. ueni: quia in hanc te lucis
mancionẽ recipio. Q ne subseañ¬
ti mox febre correpta ad diemꝑ
uenit extremũ. et sicut nobilib
feminis uisis q morientib multi
conueniunt qui eoꝵ proximos cõ¬
solentur: eadem hora exitꝰ illiꝰ ml¬
ti uiri ac femine eiusdẽ lectulũ
circũsteterunt. cũ subito sursum¬
illa respiciens iħ̾m uenientẽ iudit¬

Expanded text:
us meus hujus Romanae Ecclesiae antistes apparuit, eique mansionem perpetuae claritatis ostendit, dicens: Veni, quia in hac te lucis mansione suscipio. Quae subsequenti mox febre correpta, ad diem pervenit extremum. Et sicut nobilibus feminis virisque morientibus, multi conveniunt qui eorum proximos consolentur, eadem hora exitus ipsius multi viri ac feminae ejus lectulum circumsteterunt. Cum subito illa sursum respiciens
Abbreviated transcription (Latin):
cinctis ostend̾et illie auctorẽ su¬
auitatis uenisse: Cumq corpus
eius ex in ore mortuoꝵ ad lauand̾
eẽt nuidatũ. longe orationis usu
incubitis eius et gͤnib cameloꝵ
more inuenta ẽ obdurata cutis ex¬
creuisse. et quid uiuens eiꝰ sp̃c seni¬
ꝑ egerit caro mortua testabatur.

Expanded text:
torem suavitatis venisse. 400 Cumque corpus ejus ex more mortuorum ad lavandum esset nudatum, longo orationis usu in cubitis ejus et genibus camelorum more inventa est obdurata cutis excrevisse; et quid vivens ejus spiritus semper egerit, caro mortua testabatur.
Abbreviated transcription (Latin):
amalis oꝑib emendare. Sogũ uero
cõstrug reparatꝰ uidit: nõ qͦd apd̾
infernũ ligna ardeant ut iguis fi¬
at.s quod narraturꝰ hec iunẽtib
illa deincendio prauoꝵ uidit. ex
quib nutriri apud uiuentes corpo¬
reꝰ ignis solet ut ꝑ hec ad sueta au¬
dientes discerent. quid de insuetis

Expanded text:
a malis operibus emendare. Rogum vero a malis operibus emendare. Rogum vero construi Reparatus vidit, non quod apud infernum ligna ardeant ut ignis fiat; sed narraturus haec viventibus, illa de incendio pravorum vidit, ex quibus nutriri apud viventes corporeus ignis solet, ut per haec assueta audientes discerent quid de insuetis
Abbreviated transcription (Latin):
laurentii mrͣis que ex noĩe cõditoris
damasi uocat᷑ puerũ mittite. et qͥd
de tyburtio pb̃ro agat᷑ uideat. et re¬
nũtiare festinet. Q iindelicet tũc
tiburtiꝰcarnalib desideriis subiace
ferebatur. Cuius ad huc uite. bñꝙͦ
pb̃r. Cumuo̾ puer ꝑgeret uarranit
isdẽ reparatus qui ad se reu̾sus fue¬
rat: quid de illo ubi ductus erat ag¬
uouit. diceus. Paratꝰ fuerat ingens
eo ẽ suꝑ positus: atq sub posito ig
ue cõcrematus. Aliꝰ aũt ꝑabatur
rogꝰ. cuiꝰ at̾ra incelũ cacum̃ tendi
uidebatur. Qui emissa inmensa uo¬
ce clamatuᷤ ẽ cuiꝰ esset: His gͥ dicti.
statim reparatꝰ defuctus ẽ. Pueru᷑
qui transmissus ad tyburtiũ fuerat.
iam eum mortuũ inuenit. Quiuide¬
licet reparatus ductus ad loca pena¬
rũ dum uidit reoiit. narrauit et
o biit : et aꝑte monstrat᷑ quia nob̾
illa nõ sibi uiderit: quib dũ ad huc
concessũ ẽ uiuere: licet etiam iam

Expanded text:
Laurentii martyris, quae ex nomine conditoris Laurentii martyris, quae ex nomine conditoris Damasi vocatur, puerum mittite, et quid de Tiburtio presbytero agatur videat et renuntiare festinet. Qui videlicet tunc Tiburtius carnalibus desideriis subjacere ferebatur: cujus adhuc . Cum vero puer pergeret, narravit idem Reparatus, qui ad se reversus fuerat, quid de illo ubi ductus fuerat agnovit, dicens: Paratus fuerat rogus eo est superpositus, atque supposito igne 421 concrematus. Alius autem parabatur rogus, cujus a terra in coelum cacumen tendi videbatur. Cui emissa voce clamatum est cujus esset. His igitur dictis statim Reparatus defunctus est: puer vero qui transmissus fuerat ad Tiburtium, jam eum mortuum invenit. Qui videlicet Reparatus ductus ad loca poenarum, dum vidit, rediit, narravit, et obiit, aperte monstratur quia nobis illa, non sibi viderit, quibus dum adhuc concessum est vivere, licet etiam
Abbreviated transcription (Latin):
na int̾ ioh̾em papã et syminachũ pa¬
tricium discinctus atꝙ discaltiat᷑
et uinctis manib deductus. in hacn
cina uulcani olla iactatꝰ ẽ. Q uod illi
audientes solliciti conscripserũt diẽ.
atꝙ initaliãreu̾si eodẽ die thed̾icũ re¬
gem inueuerũt fuisse mortuũ: quo
die eius exitus atq suppliciũ dei fa¬
mulo fuerat ostensũ & quia iohã¬
nẽ papam affligendo incustodia oc¬
cidit. simmachũ quoq patriciũ fer¬
ro trucidauit: ab illis iuste inignẽ
mitti apparuit quos in hac nita in¬
iuste iudicauit.
o quoq temꝑe. quo primũ remo¬
te uite desideriis anhelabam:
quidam honestus senex deus dedit
qui narrabat dicens. Gothoꝵ temꝑe:
tus uitalis exisset: atq ex aĩe reman¬
siss corpꝰ. Cumq et multi qui cõue¬
nerant et eum iam mortuũ familia
lugeret. subito rediit: et cunctoꝵ płã¬
gentiũ ĩstuporẽuerse sunt lacrime.
Qui reu̾sus ait. Citius ad eccłiam bĩ

Expanded text:
na inter Iohannem papam et Symachum pana inter Iohannem papam et Symachum patricium discinctus atque discalciatus et vinctis manibus deductus, in hac vicina Vulcani olla iactatus est“. Quod illi audientes, sollicite conscripserunt diem, atque in Italiam reversi, eo die Theodericum regem invenerunt mortuum, quo de eius exitu atque supplicio Dei famulo fuerat ostensum. Et quia Iohannem papam affligendo in custodia occidit, Symachum quoque patricium ferro trucidavit, ab illis iuste in ignem mitti apparuit, quos in hac vita iniuste iudicavit'. Eo quoque tempore quo primum remotae vitae desideriis anhelabam, quidam honestus senex, Deusdedit qui mihi narrabat, dicens: Gothorum tempore tus vitalis exisset, atque exanime remansisset corpus. Cumque et multi qui convenerant, et eum jam mortuum familia lugeret, subito rediit, et cunctorum plangentium in stuporem versae sunt lacrymae. Qui reversus ait: Citius ad Ecclesiam beati
Abbreviated transcription (Latin):
ulianus uamq huius romane ecclẽ cui
deo auctore deseruio. scdus defen¬
sor qui ante septem fere annos defũc¬
tus s̃ arriani ad me ad huc ĩmonastĩo
positũ crebro ueniebatt mecũq collo¬
qui de anime utilitate c̃sueuerat. hic
itaq mͥ quadam die narrauit dicens.
Theodĩci regis temꝑib pat̾ soceri mei
ĩ siciliã exactionẽ canonis egerat: atq
iã ad italiam rediebat. Cuiꝰ nauis ad pul¬
sa ẽ ad insulã que liparis appellat᷑. Et
quia illic uir quidam solitariꝰ magne
uirtutis hĩtabat. dũ naute nauisar¬
gumenta reꝑarent. uisum ẽ p̾dicto
patri soceri merad eũdẽuirũ d̃i ꝑge̾
seq eius orationib cõmẽdare. Qsuir
dñi cumuidisseteis int̾ alia colloqñs
dixit. Scitis quia rex theod̾icꝰ mortuꝰ
ẽ : Cui illi ꝓtinꝰ responderũt. Absit.
Nos eum uiuentẽ dimisimꝰ. ⁊ nichil
tale ad nos deeo nũc usq ꝑlatũ est. Q¬
b d̾i famulus addidit dicens. Etiam
mortuus est. Nam esterno die horano¬

Expanded text:
ulianus namque hujus Romanae Ecclesiae, cui Deo auctore deservio, secundus defensor, qui ante septem ferme annos defunctus est, ad me adhuc in monasterio positum crebro veniebat, et mecum colloqui de animae utilitate consueverat. Hic itaque mihi quadam die narravit, 420 dicens: Theodorici regis temporibus pater soceri mei in Sicilia exactionem canonis egerat, atque jam ad Italiam redibat. Cujus navis appulsa est ad insulam quae Liparis appellatur. Et quia illic vir quidam solitarius magnae virtutis habitabat, dum nautae navis armamenta repararent, visum est praedicto patri soceri mei ad eumdem virum Dei pergere, seque ejus orationibus commendare. Quos vir Domini cum vidisset, eis inter alia colloquens, dixit: Scitis quia rex Theodoricus mortuus est? Cui illi protinus responderunt: Absit, nos eum viventem dimisimus, et nihil tale ad nos de eo nuncusque perlatum est. Quibus Dei famulus addidit, dicens: Etiam mortuus est; nam hesterno die hora no
Abbreviated transcription (Latin):
nuos dies letiis ac securꝰ proced̾et:
estimans quod eius scelus dñs aut
nõ uidisset. aut uisũ misericordit
dimisisset. Die aũt septimo. subita
morte defunctus ẽ. Cumq sepultẽ
traditus fuisset. ꝑ longũ tempꝰ cũc¬
tiᷤ uidentib desepulcro illiꝰ flãma
exiit. et tãdiu eius ossa cõcremauit.
quousꝙ om̃e sepulchrũ cõsumet.
et t̾ra que intumulo collecta fuerat
defossa uideretur. Q uoduidelicet
omp̃c d̾s faciens. ostendit quid eiꝰ
aĩa in occulto ꝑtulit: cuiꝰ etiam coe¬
pus ante humanos fłama cõsup̃sit¬
el ua inre nobis quoꝙ hec audienti¬
b exemplũ formidinis dare digna¬
tus ẽ. quatinꝰ ex hac consid̾atione col¬
ligamꝰ. quid anima uiuens ac senti¬
ens ꝑreatu suo patit᷑. si tanto igniᷤᷤ
supplicio etiam insensibilia ossacõ¬

Expanded text:
nuos dies laetus ac securus procederet, nuos dies laetus ac securus procederet, existimans quod ejus scelus, aut Dominus non vidisset, aut visum misericorditer dimisisset. Die autem septimo subita morte defunctus est; cumque sepulturae traditus fuisset, per longum tempus cunctis videntibus, de sepulcro illius flamma exiit, et tandiu ossa ejus concremavit, quousque omne sepulcrum consumeret, et terra quae in tumulo collecta fuerat defossa videretur. Quod videlicet omnipotens Deus faciens, ostenderet quid ejus anima in occulto pertulit, cujus etiam corpus ante humanos oculos flamma consumpsit. Qua in re nobis quoque haec audientibus exemplum formidinis dare dignatus est, quatenus ex hac consideratione colligamus, quid anima vivens ac sentiens pro reatu suo patitur, si tanto ignis supplicio etiam insensibilia ossa con
Abbreviated transcription (Latin):
lis maximianꝰ siracusauꝰ ep̃s. qui
diu in hac urbe ĩmeo monastio pre¬
fuit. narrare cõsueuit dicens. Qui¬
dam curialis illic sacratissimo pas¬
chali sabbo. iuuenculam cuiꝰdam
filiã inbaptisiate suscepit. Qui¬
post ieiuniũ domũ reu̾sus multo¬
ꝙ uino in ebriatꝰ. eaudẽ filiolã suã
secum manere petiit. eadẽq nocte
cepit ut ad balneũ ꝑgeret⁊ ac sia¬
qua balnei lauaret maculã pcc̃t
Prexit gͥ lauit cepit ꝙ trepidare
eccłiam intrare sed sitanto dienon
iret ad eccłiam erubescebat hoĩes:
siuo iret pertimescebat iudicium
dei. Uicit itaꝙ humana uerecũdia:
ꝑrexit ad eccłiam. s tremebundꝰ
ac pauens stare ceputratq ꝑsingu
la inomenta suspectꝰ qua hora ĩmũ
do spñi traderet᷑. et coram om̃ippło
uexaretur. Cumꝙ uehem̃t̾ timeret.
ei in illamissarũ sollẽpnitate quasi
adu̾si uilcontigit. Q ui letꝰ exiit. ⁊
die altero eccłiam iam securus in¬
trauit. factumq ẽ ut ꝑsex conti¬

Expanded text:
lis, Maximianus Syracusanus episcopus, qui diu in hac urbe meo monasterio praefuit, narrare consuevit, dicens: Quidam curialis illic sacratissimo paschali Sabbato juvenculam cujusdam filiam in baptismate suscepit. post jejunium domum reversus, multo vino inebriatus, eamdem filiolam suam secum manere petiit, eamque nocte icoepit ut ad balneum pergeret, ac si aqua balnei lavaret maculam peccati. Perrexit igitur, lavit, coepit trepidate ecclesiam ingredi, sed si tanto die non iret ad ecclesiam, erubescebat homines; sin vero iret, pertimescebat judicium Dei. Vicit itaque humana verecundia, perrexit ad ecclesiam, sed tremebundus et pavens starela momenta suspectus, qua hora spiritui immundo traderetur et coram omni populo vexaretur. Cumque vehementer timeret, ei in illa missarum celebritate, quasi adversi nihil contigit. Qui laetus exiit, et die altero ecclesiam jam securius intravit. Factumque est ut per sex conti
Abbreviated transcription (Latin):
dãnatũ ueritas ĩ ignib ꝑhibetqͥs¬
iam sapiens reproboꝵ. aĩas teneri
ignib neget: petr. Ecce ratõne
ac testimonio adcredulitatẽ flecti¬
tur animꝰs dimissus. iterũ adrigo¬
rem reditz e nomͦ enĩ res incorꝑea
are corꝑea teneri atq affligi possit.
ignoro. Grego: Dic queso te apos¬
tatas sp̃s a celesti gła deiectos. ẽẽ
corꝑeos an incorporeos suspicari᷑:
petrꝰ Quis sane sapiens eẽ sp̃s
corporeos dixerit GG̃. Uehen¬
ne ignẽ eẽ incorporeũ an corꝑeũ
fateris: petrus Ignem gehenne
corꝑeum ẽẽ. nõ ambigo. inquo cer¬
tum ẽ. corpora cruciari. Gregoriꝰ
Certe reprobis ueritas infine die¬
tura estrite ĩignem et̾num qui ꝑa¬
tus ẽ. diabolo et angłis eiꝰ. Sigͥ dia¬
porci corporeo sunt igne cruciandi:
quid mirũ si aĩe et antequã recipi¬
aut corpora possunt corporea senti¬
re tormenta: petrus Patet ratio:
nec debet animꝰ dehac ulteriꝰ q̃stio¬

Expanded text:
damnatum Veritas in ignem perhibet, quisdamnatum Veritas in ignem perhibet, quisnam sapiens reproborum animas teneri ignibus neget? PETR. Ecce ratione ac testimonio ad credulitatem flectitur animus, sed dimissus iterum ad rigorem redit. Quomodo enim res incorporea a re corporea teneri atque affligi possit ignoro. GREGOR. Dic, quaeso te, apostatas spiritus a coelesti gloria dejectos, esse corporeos, an incorporeos suspicaris? PETR. Quis sanum sapiens ess spiritus corporeos dixerit? GREGOR. Gehennae ignem esse incorporeum, an corporeum fateris? PETR. Ignem gehennae corporeum esse non ambigo, in quo certum est corpora cruciari. GREGOR. Certe reprobis Veritas in fine dictura est: Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Si iporei, corporeo sunt igne cruciandi, quid mirum si animae, et antequam recipiant corpora, possunt corporea sentire tormenta?--PETRUS. Patet ratio nec debet animus de hac ulterius quaestio
Abbreviated transcription (Latin):
us sit sp̃c etiam corꝑeo igne teneat᷑:
petr. In uiuente quolib id circo ĩ¬
corꝑeus spiritꝰ tenet᷑ incorꝑe: quia
uiuificat corpus. GG. Siincorꝑe¬
us sp̃s petre in hoc teneri potest qͣs
niuificat: quare nõ penalit̾ ⁊ ibite¬
neat᷑. ubi mortificat᷑: T̃eneri aũt ꝑ
ꝙ eo ip̃o patitur quod iudet: et quia
c̃ cremari se aspicit cremat᷑ Sic q
fit: ut rescorꝑea in corꝑeam exurat.
dum exigne uisibili ardor ac dolor
inuisibił trahit᷑ ut ꝑ ignẽ corꝑeũ.
miens incorporea etiã in corporea flã¬
ma crucietur: Q nãuis collig̾e dic tis
enuãgłicis possimꝰ. quia incendiũ
aĩa nõ solum uidendos etiam ẽꝑi¬
endo patiatur. Ueritatis ⁊ enĩ uoce
diues mortuus. ini inferno dicit᷑ sepul¬
tus: cuiꝰ aĩa quia in igne teneat᷑ ĩ si
catur dicens. Mitte lararũ ut intin¬
guat extremũ digiti sui inaquã ⁊
refrigeret labia meaiquia crucior
in hac flãma. Dũ gͦ pcc̃orẽ diuitẽ

Expanded text:
oreo igne teneatur? 417 PETR. In vivente quolibet idcirco incorporeus spiritus tenetur in corpore, quia vivificat corpus. GREGOR. Si incorporeus spiritus, Petre, in hoc teneri potest quod vivificat, quare non poenaliter et ibi teneatur ubi mortificatur? Teneri autem sque eo ipso patitur, quo videt; et quia concremari se aspicit, concrematur. Sicque fit ut res corporea incorpoream exurat, dum ex igne visibili ardor ac dolor invisibilis trahitur, ut per ignem corporeum mens incorporea etiam incorporea flamma crucietur. Quamvis colligere ex dictis evangelicis possumus quia incendium anima non solum videndo, sed etiam eendo patiatur. Veritatis etenim voce dives mortuus in inferno dicitur sepultus, cujus anima quia in igne teneatur, insiraham deprecatur dicens: Mitte Lazarum, ut intingat extremum digiti sui in aquam, et refrigeret linguam meam, quia crucior in hac flamma . Dum ergo peccatorem divitem
Abbreviated transcription (Latin):
s. hũc uir oñi ad pͥͣndiũ rogant
Cumꝙ iam uentũ eẽt ad mensã.
rex discũb̾e̾ uoluit. s adsabiuiue¬
uerabił uiri dexterã sedit. Eñ uͦ
eidẽ patri puer ex more uini po¬
culũ p̾beret: rex silent̾ manũte¬
tendit. calicẽ abstulit. eũꝙ ꝑse

Expanded text:
i ad prandium rogavit. Cumque iam ventum esset ad mensam, rex discumbere noluit, sed ad Savini venerabilis viri dexteram sedit. Cum vero eidem patri puer ex more vini poculum praeberet, rex silenter manum tetendit, calicem abstulit eumque
Abbreviated transcription (Latin):
auimũ corrupisset. ut mixtũ ui¬
no ei ueneni poculũ p̃beret. refer¬
tioiis hora cum uir di ad edendũ
discũberet. ei p̾miis corruptꝰ puer.
hoc quod ab archidiacono eiꝰ acce¬
ꝑat. ueneni poculũ obtulit. Cui
statin uenerabił ep̃c dixit. Sibe
tu ħ. qd̾ m̃ bibendũ pͥbes. Creme¬
factus puer dep̾hensũ se eẽ senti¬
ens. maluit moriturꝰ bibe̾: quã pe¬
uas pro tanti illa homicidii cuspa
colerare. Cumꝙ sibi ados calicẽdu¬
ceret: uir dñi cõpescuit dicens. sõ
bibas: Da mͥ ego bibams uade. dic
ei qui tͥ illuo dedit. Ego quidã uene
Eademꝙ hora in loco alio quo t̃erat
archidraconꝰ eius defũctus ẽ ac si
ꝑ os ep̃i ad archidiacomi uiscera illa
uenena transissent. Cui tamẽ ad:
ĩferandam mortẽ uenenũ sue ma
nr̃is ualde stupenda temꝑib s ta¬
lis eiꝰdẽ uiri uita phibetur ut qui
cõuersationẽ eiꝰ agnouerit. uirtu¬
tẽ non debeat mirari. õs. Neꝙ¬

Expanded text:
t mistum vino veneni ei poculum praeberet, refectionis hora cum jam vir Dei ad edendum discumberet, ei praemiis corruptus puer hoc quod ab archidiacono ejus acceperat veneni poculum obtulit. Cui statim venerabilis episcopus dixit: Bibe tu hoc quod mihi bibendum praebes. Tremefactus puer, deprehensum se esse sentiens, maluit moriturus bibere quam poenas pro illa tanti homicidii culpa tolerare. Cumque sibi ad os calicem duceret, vir Domini compescuit, dicens: Non bibas, da mihi, ego bibo; sed vade, dic ei qui tibi illud dedit: Ego quidem venenEademque hora in loco alio quo inerat archidiaconus ejus defunctus est, ac si per os episcopi ad archidiaconi viscera illa venena transissent. Cui tamen ad inferendam mortem venenum quidem nostris valde stupenda temporibus; sed talis ejusdem viri vita perhibetur ut qui conversationem ejus agnoverit, virtutem non debeat mirari.
Abbreviated transcription (Latin):
ra rapuit. ei ꝙ augta eeñt oĩa in fi̾o¬
ra monstrauit petr. Wideor mͥ utilit̾
nõ intellexisse qd̃ dixeras. quãdo ex
tarditate mea tantũ creuit expositi¬
o tita. S quia hec liquide meis sensili
infudisti. queso ut adnarratõnis or¬

Expanded text:
ra rapuit, ei quam angusta essent omnia inferiora monstravit. Petr. Videor mihi utiliter non intellexisse quae dixeras, quando ex tarditate mea tantum crevit expositio tua. Sed quia haec liquido meis sensibus infudisti, quaeso ut ad narrationis or
Abbreviated transcription (Latin):
ret. et fecorsulphuriꝰ necaret. Qͥa
enim amore illicito et corruptibił
carnis arserunt simul incendio et
fetore ꝑierũt: quatinꝰ inpena sua
coguosc̾ent. quia et̾ ne morti fetori
sui se delectatioꝵ ͤ tradidissent. petrꝰ.
De his inquib dubiꝰ fui: nichil mͥ fate.¬
or questionis remansit. Qd̃ qͦrdã aĩe¬

Expanded text:
ret, et fetor sulphuris necaret. Quia ret, et fetor sulphuris necaret. Quia enim amore illicito corruptibilis carnis exarserant, simul incendio et fetore perierunt, quatenus in poena sua cognoscerent quia aeternae mortis fetoris sui se delectatione tradidissent. PETR. De his in quibus dubius fui, nihil mihi, fateor, quaestionis remansit. ΚΕΦΑΛ.
Abbreviated transcription (Latin):
ima cotidie defluit carnali ũ hic pu
gi nõ poterant: quia sunt pleriq qͥ
multa iã bona oꝑa faciũt. s tamen
ad huc carnalib uitiis. incogitati¬
onis delectatione tangunt᷑. Et in¬
stũ ualde ẽ ut illic nebula fetoris
assideat: quos hic ad huc carnis fetor
delectat. Unde et eandẽ delectationẽ
carnis. ẽẽ beatꝰ iob infetore conspici¬
ens. deluxuriosis ac lubricis senten¬
tiam ꝓtulit dicens. Dulcedo illiꝰuer¬
mis: e ui aũt ꝑfecte cor ab omnil
lectatione carnis excutiũt. constat
nalis delectatiomentẽ quã infic̃
obscurat ut ueri luminis clarita¬
tem nõ uideat. sed unde delectat᷑
inferius. inde caliginem ad suꝑna
patitur. petrꝰ. Putamꝰne hoc au¬
ctoritate sacri eloquii posse mon¬
strarent cupe carnalium fetoris
pena puniantur: De pena sodo
geneseos adtestante didicimꝰ.
quia suꝑ sodomitas dñs ignẽ ⁊ sul¬
phur. pluit᷑ ut eos et ignis incende¬

Expanded text:
ima defluit quotidie carnalium hic putima defluit quotidie carnalium hic putgi non poterant: quia sunt plerique qui multa jam bona opera faciunt, sed tamen adhuc carnalibus vitiis in cogitationis delectatione tanguntur. Et justum valde est, ut illic nebula fetoris obsideat, quos hic adhuc carnis fetor delectat. Unde et eamdem delectationem carnis 437 esse beatus Job in fetore conspiciens, de luxurioso ac lubrico sententiam protulit, dicens: Dulcedo illius vermes . Qui autem perfecte cor ab omni delectatio e carnis excutiunt, constat nalis delectatio mentem quam inficit obscurat, ut veri luminis claritatem non videat, sed unde delectatur inferius, inde caliginem ad superna patiatur. PETR. Putamusne hoc auctoritate sacri eloquii posse monstrari, ut culpae carnalium fetoris poena puniantur? GREGOR. Geneseos attestante didicimus, quia super Sodomitas Dominus ignem et sulphur pluit , ut eos et ignis incende
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ. uidebant᷑.
ic etiam quidã iuxta uos salbo uisa¬
deus dedit nomine religiosus hĩ¬
tabat: qui calciamenta solebat oꝑa¬
ri. Dequo alter ꝑreuelatõnẽ uidit.
quod eius domus edificabat᷑. s in ea
constructores suisolo die sabbatiui
his que dieb singulis laborabat. qͥc¬
quid ex nictu atꝙ uestitu suꝑ ẽẽ po¬
tuisset. die sabb̃i ad bĩ petri eccłiam
deferreconsueuerat: atq indigentib
erogare. Quaexre ꝑpende. qr nõ in¬
merito domꝰ ip̃iꝰ fabricasalb̾o cresce¬
bat. petr Hac dere mͥ idonee iud̾o
satiffactũ. s quesote quid ẽẽ dicimꝰ
quod quoꝵdã habitacła fetoris nebu¬
la tangebant᷑: quoꝵdã uͦ tangi nõ pos¬
sent: Uel quid qͦs pontẽ quid ẽ quod
fliuiũ uidit: G̃regori Exrerũ patͤ
imaginib pensamꝰ merita causarũ.
Per pontẽ quippe ad amoena locatiã¬
sire iustos aspexit: quia angusta ual¬
de ẽ semita que ducit aduitã. Et fetẽ¬
tẽ fluuiũ decurrentẽ uidit: quia ad

Expanded text:
e videbantur. Hic etiam quidam juxta nos, Deusdedit nomine, religiosus, habitabat, qui calceamenta solebat operari, de quo alter per revelationem vidit quod ejus domus aedificabatur, sed in ea constructores sui solo die sabbati vihis quae diebus singulis laborabat, quidquid ex victu atque vestitu superesse potuisset, die sabbato ad beati Petri Ecclesiam deferre consueverat, atque indigentibus erogare. Qua ex re perpende, quia non immerito domus ipsius fabrica sabbato crescebat. PETR. Hac de re mihi idonee video satisfactum: sed quaeso te, quid esse dicimus, quod quorumdam habitacula foetoris nebula tangebantur, quorumdam vero tangi non poterant: vel quid quod pontem, quid est quod fluvium vidit? GREGOR. Ex rerum, Petre, imaginibus pensamus merita causarum. Per pontem quippe ad amoena loca transire justos aspexit: Quia angusta valde est semita quae ducit ad vitam . Et foetentem fluvium decurrentem vidit, quia ad
Abbreviated transcription (Latin):
quãuis imaginẽ minĩe ceruerent.
ut eñ discipłis suis uenerabilis pat̾
dicebat. corꝑalib oculis eius idẽ an¬
tiquus hostis tet̾riiꝰ ⁊ succensꝰ appa¬
rebat: qui in eum ore oculisꝙ flãmã¬
audiebant om̃s. prius eñ hune uoca¬
bat ex noĩe. Cui cũ uir dei minimeres¬
pondet: ad eius mox cõtumelias erũ¬
pebat. Nam cũ clamaret dicens bñdic¬
te. benedicte: ⁊ eum sibi uullo mͦ respõ¬
dere cõspic̾et ꝓtuiꝰ adiuugebat. Male¬
dicte ñ bñdicte. quid mecũ habes: quid
me ꝑsequeris: S iam nũc spectanda st̃
c̃tra di famulũ antique hostis noua c̾¬
tamina: cui pugnas quidẽ uolens intu¬
lit s occasiones uictorie ministrauit

Expanded text:
inime cernerent. Ut enim discipulis suis venerabilis Pater dicebat, corporalibus ejus oculis idem antiquus hostis teterrimus et succensus apparebat, qui in eum ore oculisque flammanaudiebant omnes: prius enim hunc vocabat ex nomine. Cui cum vir Dei minime responderet, ad ejus mox contumelias erumpebat. Nam cum clamaret, dicens: Benedicte, Benedicte, et eum sibi nullo modo respondere conspiceret, protinus adjungebat: Maledicte, non Benedicte, quid mecum habes? quid me persequeris? Sed jam nunc spectanda sunt contra Dei famulum antiqui hostis nova certamina, cui pugnam quidem volens intulit, sed occasiones victoriae ministravit