comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lem se faciens dõ: Nõ erat gͦ equal dõ: Nõ ipse
se faciebat equalem: s ille illum genuerat eqͦͣ¬
lem: Si se ipse fac̃et cequalem dõ: cadet ꝑ ra¬
puiam: Qui enu se uoluit equalem facere
dõ cdum nͥ esset.⁊ cecidit. & ex angło factꝰ est
diabolus: & hanc suꝑbiam homini ꝓpiauit.
uñ ipse deiectꝰ ẽ: Nã hoc dix̃ homini: cui
stanti lapsus inuidit: Gustate: & eritis sic̃ dii
ldest usurpatione rapite qͦd facti ñ estis: qr̾
&e ego rapiendo deiectꝰ sum. Nõ hoc ꝓd̾bat.
s hoc suadebat. Ap̃s aut̃ equal patͥ natꝰ erat.
ñ factꝰ. Natꝰ de suba patris: uñ illum sic cõ¬
mendat apłs: Quia cumi in forma d̾ĩ esset.
ñ rapiuam arbitratꝰ est esse cequał dõ Quid
ẽ. ñ rapiuã arbitratꝰ ẽ: Nõ usurpauit cequali¬
tatem dĩ: s erat in illa in qua natus erat: Ut nos
ad cequalem dm̃ quoqͦ modo ꝑueniremus: se¬
met ipium exinauit. formam serui accipiens:

Expanded text:
lem se faciens Deo. Non erat ergo aequalis Deo? Non ipse lem se faciens Deo. Non erat ergo aequalis Deo? Non ipse se faciebat aequalem, sed ille illum genuerat aequalem. Si se ipse faceret aequalem Deo, caderet per rapinam. Qui enim se voluit aequalem facere Deo cum non esset, cecidit , et ex angelo factus est diabolus: et hanc superbiam homini propinavit, unde ipse dejectus est. Nam hoc dixit homini, cui stanti lapsus invidit, Gustate, et eritis sicut dii : id est, usurpatione rapite quod facti non estis; quia et ego rapiendo dejectus sum. Non hoc prodebat, sed hoc suadebat. Christus autem aequalis Patri natus erat, non factus: natus de substantia Patris. Unde illum sic commendat Apostolus: Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo. Quid est, non rapinam arbitratus est? Non usurpavit aequalitatem Dei; sed erat in illa, in qua natus erat. Et nos ad aequalem Deum quomodo perveniremus? Semetipsum exinanivit formam servi accipiens .
Abbreviated transcription (Latin):
fecit mundum: & usq nẽ oꝑatur eum¬
til. s regit mundum: Ergo ⁊ ꝑ me feẽ cũ¬
eo fecit: & ꝑ me regit cum regit: dix̃
i languidis medicum ñ agnoseentibꝰ.
qi tamqͣm in frenesi m̃te ꝑdita occide
uolentibus: ꝓinde quid secutꝰ euange¬
lista ch ͤit  hinc gͦ magis q̃rebant eum iudei
int̾ficere: qr ñ solum soluebat sabb̃m. s ⁊ patrẽ
lemi se faciens clõ Nam om̃s dieiiꝰ dõ: ł at̃ nr̃
qui es in ecel Et leginus uidõs dixisse: cum tu
sis pat̾ nr̃. Ergo ñ hinc irascebant᷑ qr patrem
suum dicebat dm. s qͦd longe abio modo qͣm
homines: Ecce intelligunt uiclĩ: qͦd ñ intelli¬
gunt arriaui. Arriani quippe inequalem
patͥ filium clicunt: & in ħesis pulsat eccłtam:
ecce ipsi ceci. ipsi int̾fectores xͥ: intellexer̃ tñ
qr tał cõmendaret᷑ filius dĩ. qui cequał e̾ẽt clõ:
Quis erat uesciebant. Talem tam̃ ẜclicari ag¬
noscebant: qr patrẽ suum dicebat dm̃ e qua¬

Expanded text:
fecit mundum, et usque nunc operatur cumfecit mundum, et usque nunc operatur cum regit mundum; ergo et per me fecit cum fecit, et per me regit cum regit. Dixit  languidis, medicum non agnoscentibus, et tanquam in phrenesi mente perdita occidere volentibus. 16. Proinde quid secutus Evangelista dixit? Hinc ergo magis quaerebant eum Judaei interficere, quia non solum solvebat sabbatum, salem se faciens Deo. Nam omnes dicimus Deo, Pater noster qui es in coelis : legimus et Judaeos dixisse, Cum tu sis pater noster . Ergo non hinc irascebantur, quia patrem suum dicebat Deum; sed quod longe alio modo quam homines. Ecce intelligunt Judaei quod non intelligunt Ariani. ArPatri Filium dicunt, et inde haeresis pulsa de Ecclesia. Ecce ipsi caeci, ipsi interfectores Christi intellexerunt quia talis commendaretur Filius Dei, qui aequalis esset Deo. Quis erat nesciebant; talem tamen praedicari agnoscebant, quia patrem suum dicebat Deum, aequa
Abbreviated transcription (Latin):
distis qr in pͥncipio erat ũbum. & ñ quale¬
ꝑ ipsum facta sunt: Forte significatꝰ est
requieturus in die septimo ab omnib
oꝑibus suis Legite enim euangłium:
& uidete qͣnta oꝑatus sit iħs Oꝑatus ẽ
salutem nr̃am in eruce: ut implerentur
in eo omnia p̃dicta ꝓpħarum: Coronatꝰ ẽ
spis: suspensus ẽ ligno: dix̃ sito acce¬
pit acetum in spongia : ut impleretur¬
⁊ quod cdictum ẽ. & in siti mã potauer̃ me
aceto at ubi unpleta ft̃ omnia oꝑa eiꝰ :
sexta sabbati inelinato capite tradidit spi¬
ritum. & in sepulchro sabbato requie¬
uit ab omnibus oꝑibꝰ suis Ergo tãꝗͣ
diceret uideis. quid expectatis ut nos
oper sabbo: sabbi dies. uob acd significationẽ
meam p̾ceptꝰ ẽ: Oꝑa dĩ attenditis: Ego enun¬
ibi eram cum fierent ꝑ me facta st̃ omnia: e
erbum eius ego eram: ego sumi ꝑ me fa¬
ctus ẽ munclus in illis oꝑibꝰ: ꝑ me regit᷑ mun¬
dus in istis oꝑibꝰ. Pat̃ m̃s & tẽ oꝑatꝰ ẽ eum

Expanded text:
distis quia in principio erat Verbum; et non qualeper ipsum facta sunt : forte significatus est requieturus in die septimo ab omnibus operibus suis. Legite enim Evangelium, et videte quanta operatus sit Jesus. Operatus est salutem nostram in cruce, ut implerentur in eo omnia praedicta Prophetarum: coronatus est spinis, suspensus est ligno; dixit, Sitio, accepit acetum in spongia, ut impleretur quod dictum est, Et in siti mea potaverunt me aceto . At ubi impleta sunt omnia opera ejus, sexta sabbati inclinato capite reddidit spiritum, et in sepulcro sabbato requievit ab omnibus operibus suis . Ergo tanquam diceret Judaeis, Quid exspectatis ut non operer sabbato? Sabbati dies vobis ad significationem meam praeceptus est. Opera Dei attenditis; ego ibi eram cum fierent, per me facta sunt omnia, egVerbum ejus ego eram, ego sum: per me factus est mundus in illis operibus, per me regitur mundus in istis operibus. Pater meus et tunc operatus est cum
Abbreviated transcription (Latin):
o hariNes euangelista int̾ consortes
& conparticipes suos alioi euangłistas
hoc p̾cipuum & ꝓprium donum acce¬
pit a domino suꝑ euiꝰ pecbꝰ ĩ conuiuio
discumbebat. ut ꝑ ħ significaret qr se¬
creta altiora de intimo eiꝰ cord̾ potabat.
ut ea diceret de filio dĩ quȩ paruuloꝵ
mĩtes for tassis intentas excitare po¬
ssitit. iebã implere aũ nõdum capa¬
es aiꝰe ñ possint Grandiuieulis
dat aliquid u biꝰ.. quo ce exerceat᷑¬

Expanded text:
oannes evangelista inter consortes et comparticipes suos alios evangelistas, hoc praecipuum et proprium donum accepit a Domino super cujus pectus in convivio discumbebat , ut per hoc significaret quia secreta altiora de intimo ejus corde potabat, ut ea diceret de Filio Dei quae parvulorum mentes fortassis intentas excitare possint; implere autem nondum capaces non possint: grandiusculis dat aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
dum uides iħm: Qiuid postea sequitur.⁊ qm̃
ñ cdestitit ille tollendo gͣbatum suum & am¬
bulando: Uilit eum postea iħs in templo:
In turba ñ eum uidit: in templo uidit: Dñs qͥ¬
dem iħs ⁊ in turba eum uid̾bat ⁊ in templo: Ille
aũ languidus in turba iħm ñ cognoseit: ĩ tem¬
plo cognoscit: ꝑ uenit gͦ ille ad iħm: uidit eũ
in templo. uidit eum in loco saerato. in loco

Expanded text:
dum vides Jesum: quid postea sequitur? Quoniam non destitit ille tollendo grabatum suum, et ambulando, Vidit eum postea Jesus in templo. In turba non eum vidit, in templo vidit. Dominus quidem Jesus et in turba eum videbat, et in templo: ille autem languidus Jesum in turba non cognoscit, in templo cognoscit. Pervenit ergo ille ad Dominum; vidit eum in
Abbreviated transcription (Latin):
rum ẽ. quia requieũ ds̃ ab oꝑibꝰ suis ĩ die sep¬
timo: &e ħuerum est quod ait iħs pat̾ m̃s
ũbis homo hominibꝰ. infirmꝰ infirmis.
difficile forte capientibꝰ. etiam si explicari po¬
ssit quod capitur.⁊ quis in quam fr̃s mĩ expli¬
cet ũbis. quomodo d̃s & quietꝰ oꝑetur. et
oꝑans quiescat : obsecro uos: ut hoc uobis
ꝓficientibus differatis: Uiio enum ista tẽ¬
plum clĩ querit: sc̃m locum querit: Porta¬
te ꝓximum &e ambulate: ibi eum uide¬
bitis uͥ ũba hominum nͥ q̃ratis: hoc for¬
te potius dicere ualemus: qr ⁊ in eo qͦd
ds̃ die septimo requieuit. ipsum dnm̃ et¬

Expanded text:
us ab operibus suis in die septimo; et hoc verum est quod ait Jesus, Pater meus verbis, homo hominibus, infirmus infirmis, difficile forte capientibus, etiam si explicari possit quod capitur? Quis, inquam, fratres mei, explicet verbis quomodo Deus et quietus operetur, et operans quiescat? Obsecro vos, ut hoc vobis proficientibus differatis; visio enim ista templum Dei quaerit, sanctum locum quaerit: portate proximum et ambulate; ibi eum videbitis, ubi verba hominum non quaeratis. 15. Hoc forte potius dicere valemus, quia et in eo quod Deus in die septimo requievit, ipsum Dom
Abbreviated transcription (Latin):
batum. s ettã patrẽ suum dicebat dm̃ eqͣ¬
lem se faciens dõ Quod uidĩs clisplicebat.
hoc sine dubio ipsi patri placebat: hoc
sine clubio placet etiam his qui honorificãt
filium sic̃ honorificant patrem: qr si illis
ñ placeat clisplicebunt: Nõ enim ds̃ idõ erit
maior qr placet tͥ: s tuminor. si displicet tͥ:
adũsus hanc aũ eoꝵ calumpniam ueni¬
entẽ uł d̾ ignorantia uł de malicia. loqͥt᷑¬

Expanded text:
 sed etiam patrem suum dicebat Deum, aequalem se faciens Deo . Quod Judaeis displicebat, hoc ipsi Patri placebat. Hoc sine dubio placet etiam eis qui honorificant Filium, sicut honorificant Patrem; quia si eis non placeat, displicebunt. Non enim Deus erit major, quia placet tibi; sed tu minor, si displicet tibi. Adversus hanc autem eorum calumniam, venientem vel de ignorantia, vel de malitia, loq
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ : qr in eũ eredimꝰ qͣm ñdum uidemnꝰ.
⁊ ut ñ uicleatur cdeclurat in turba: Diffici¬
le ẽ in turba uide iħmxͫ Solitudo quedã
necessaria ẽ m̃ti nr̃e. Quadam solitudine in¬
teneiouiis uidetur ds: turba strepitum hĩ.¬
uisio ista secretum desidat: Tolle gͣbatum tuũ:
porta portatus ꝓxinum tuum: & anibula ut ꝑ¬
uenias. Noli q̃rere iłmm in turba: ñ est tamqͣm
unus de turba: p̃uenit omnem turbam: Prior
a sceticdit de mari piscis ille magnus: & in coeł
sedet. int̾pellans ꝓ nob tamqͣn sac̾dos magnꝰ
Unus intrauit in int̾iora: & turba foris stat:

Expanded text:
tum est, quia in eum credimus quem nondum videmus: et ut non videatur, declinat in turba. Difficile est in turba videre Christum: solitudo quaedam necessaria est menti nostrae; quadam solitudine intentionis videtur Deus. Turba strepitum habevisio ista secretum desiderat. Tolle grabatum tuum, porta portatus proximum tuum; et ambula, ut pervenias. Noli Jesum quaerere in turba, non est tanquam unus de turba: praevenit omnem turbam. Prior ascendit de mari piscis ille magnus, et in coelis sedet interpellans pro nobis: tanquam sacerdos magnus, unus intravit in interiora
Abbreviated transcription (Latin):
le gͦ gͣbatum tuum ⁊ ambula: fecit hoc ille : ꝙ
scandalizati st̃ iudei: hidebant enuĩ hominẽ clie
sabb̃i portantẽ grabatum suum : nec calump¬
mabant᷑ dũm qͦd sanum eum fecerat sabb̃o:
ut eis responde posset. quia si euiꝰqͣm eoꝵ ui
m̃tum in puteum cecidisset. utiq die sabbi
erueret illud. & solũet uim̃tum fimi Nõ
utiq iam illi obiciebant qͦd die sabbati sanꝰ
factus esset homo: s qͦd portabat gͣbatum suũ
Si sanitas ñ erat differenda: numquid ⁊ op
qͦd facis: tollere gͣbatum tuum: & ille aucto¬
rem sanitatis sue obiciebat calumpniautibꝰ.
Qui me inquit feẽ sanum: ipse mͥ clix̃. tolle
gͣbatum tuum ⁊ ambula. Nõ acciꝑẽ uissio¬
nem. a quo acceꝑam sanitatem: & illi: Quis
est ille homo qui tͥ dix̃ tolle gͣbatum tuum
&e ambula. S qui sauus erat factꝰ. nescie¬
bat quis esset. a quo ħ auclierat: lħs aũ eum ħ
fecisset ⁊ uississet: declinau̾at ab eo ĩ turba
Uidete qͣmadinodum ⁊ hoc impleat᷑: Por¬

Expanded text:
ambula. 10. Fecit hoc ille, et scandalizati sunt Judaei. Videbant enim hominem die sabbati portantem grabatum suum, nec calumniabantur Domino quod sanum eum fecerat sabbato, ut eis respondere posset quia si cujusquam eorum jumentum in puteum cecidisset, utique die sabbati erueret illud, et salvaret jumentum suum : non itaque jam illi objiciebant quod die sabbati sanus factus esset homo; sed quod portabat grabatum suum. Si sanitas non erat differenda, numquid et opt, facere quod facis, tollere grabatum tuum. Et ille auctorem sanitatis suae objiciebat calumniatoribus: Qui, inquit, me fecit sanum, ipse mihi dixit, Tolle grabatum tuum, et ambula. Non acciperem jussionem a quo receperam sanitatem? Et illi: Quis est ille homo qui tibi dixit, Tolle grabatum tuum, et ambula? 11. Sed qui sanus erat factus nesciebat quis esset, a quo hoc audierat. Jesus autem, cum hoc fecisset, et jussisset, declinaverat ab eo in turba. Videte quemadmodum et hoc impleatur. Por
Abbreviated transcription (Latin):
sum accepit ppłos esse. aqua gͦ illa .i. ppłs ille
quinq libris moysi tamqͣm qͥnq porticibꝰ clau¬
cdebat᷑. s illi libri ꝓdebant languidos ñ sauabĩt:
lex enim pecc̃ores conuincebat: ñ ab soluebat:
ldõ litta sine gra reos faciebat: qͦs confitẽtes

Expanded text:
sum accepit, populos esse . Aqua ergo illa, id est populus ille, sum accepit, populos esse . Aqua ergo illa, id est populus ille, quinque libris Moysi, tanquam quinque porticibus claudebatur. Sed illi libri prodebant languidos, non sanabant. Lex enim peccatores convincebat, non absolvebat. Ideo littera sine gratia reos faciebat, quos confitentes
Abbreviated transcription (Latin):
do sanato magnum signum dedit: Cuiꝰ rei
& euiꝰ signi ꝓfunduui sac̾uitum: qͣntum
diĩs donare dignatur. attentis uob ⁊ orando
adiuuantibꝰ infirmitatẽ nr̃am. loqͣr ut pot̾o
Quicquid aũ ñ possum: supplebit ip̃se in
uob. qͦ adiuuante facio quod possum.
e hac pisema quȩ quinq porticibꝰ cinge¬
batur. in quibꝰ iacebat magna multitudo
languentium. assidue nos tractasse memi¬
ui: & rem dicturꝰ sum. qͣm mecũ plures recog¬
noscant potuis qͣm coguoseaut: Uerum nichil
ẽ ab re etiam uota repet̾e: ut ⁊ qui nͨ nou̾ant
instruautur. & qͥ nouerant confirm̃tur: ꝓ md̾
tamqͣni nota breuit᷑ ꝑstringenda sunt: ñ oci¬
ose meulcanda. Pisema illa ⁊ aqua illa: po¬
płm mͥ uidet᷑ significasse iudeoꝵ Significari
enim pplos nomine aquarũ. aꝑte nob̾ in¬
dicat apocalipss iobis: uͥ ei eum ostendent᷑
aquȩ multȩ. & int̾rogasset quid essent. respon¬

Expanded text:
do sanato magnum signum dedit. Cujus rei do sanato magnum signum dedit. Cujus rei et cujus signi profundum sacramentum, quantum Dominus donare dignatur, attentis vobis et orando adjuvantibus infirmitatem nostram, loquar ut potero. Quidquid autem non possum, supplebit in vobis ipse, quo adjuvante facio quod possum. 2. De hac piscina quae quinque porticibus cingebatur, in quibus jacebat magna multitudo languentium, assidue nos tractasse memini; et rem dicturus sum quam mecum plures recognoscant potius quam cognoscant. Verum nihil est ab re, etiam nota repetere, ut et qui non noverant instruantur; et qui noverant confirmentur. Proinde tanquam nota breviter perstringenda sunt, non otiose inculcanda. Piscina illa et aqua illa populum mihi videtur significasse Judaeorum. Significari enim populos nomine aquarum, aperte nobis indicat Apocalypsis Joannis: ubi ei cum ostenderentur aquae multae, et interrogasset quid essent, respon
Abbreviated transcription (Latin):
sicdemꝰ facientem: & qͦd ad potestatẽ ꝑtinet ñ magnĩi
aliquid fec̃. ⁊ qͦd ad benignitatẽ. parum fec̾: tor iace¬
baut ⁊ iuiꝰ curatꝰ est: cun posset iuio ũbo onis erig̾e
Quid gͦ inteligendum ẽ. iͥ quia potestas illa et
bonitas illa magis agebat quid aiinȩ in factis
li salute corꝑa mererent᷑ : Corpoꝵ enim salus quȩ
uera expectit᷑ a dño. erit in fine ĩ resurrectione
mortuoꝵ: c̃unc qͦd uiuet ñ morietur: tc̃ qͦd sa¬
nabitur ñ egrotabit Tẽ qͦd saciabit᷑ ñ efuriet
aut sitiet: tiuic quod renouabit᷑ ñ uet̾ascet: Ne
coruiu m̃bia constricta. morte dissoluta st̃: &
quicquid sanatum ẽ temporalit̾ ĩ mĩbris mor¬
talibis in fine defecit. Quima uͦ que credidit:
atl uitam ꝯet̾nam tͣnsitum fec̃: animȩ gͦ credi¬
turȩ cuiꝰ peoc̃a climitt̾e uenerat: ad euiꝰ laugo¬
res sananclos se humiliauat: de hoc langui¬

Expanded text:
sideremus facientem, et quod ad potestatem pertinet, non magnum sideremus facientem, et quod ad potestatem pertinet, non magnum aliquid perfecit; et quod ad benignitatem, parum fecit. Tot jacebant, et unus curatus est, cum posset uno verbo omnes erigere. Quid ergo intelligendum est, nisi quia potestas illa et bonitas illa magis agebat quid animae in factis eli salute corpora mererentur? Corporum enim salus quae vera exspectatur a Domino, erit in fine in resurrectione mortuorum: tunc quod vivet, non morietur; tunc quod sanabitur, non aegrotabit; tunc quod satiabitur, non esuriet aut sitiet; tunc quod renovabitur, non veterascet. Nunc corum membra constricta, morte dissoluta sunt; et quidquid sanatum est temporaliter in membris mortalibus, in fine defecit: anima vero quae credidit; ad vitam aeternam transitum fecit. Animae ergo crediturae, cujus peccata dimittere venerat, ad cujus languores sanandos se humiliaverat, de hoc langui
Abbreviated transcription (Latin):
IRuUoi ñ esse debet a deo
factum miraculum: Mirũ
enun esset. si ho fecisset:
Magis gaucierȩ quã mirari.
iħs xp̃s ho factus ẽ: qͣm
quod duina uit̾ homines ds fecit: Plus ẽ enĩ ad
salutem urãm qͦd factꝰ ẽ ꝓpt̾ homines: qͣm quod
fecit᷑ uit̾ hominei Et plus est qͦd uieia sana¬
uit aiiarum: qͥm quod sauauit languores
corpoꝵ morituroꝵ: Si qr ipsa anuna ũ eũ nou̾at
a quo sanauda erat. & oculos habebat ui carue
uũ facꝰta corporalia uidet: nonclum habebat sa¬
nos in corcde. un dm̃ latentem cognosc̾et: fecit
qͦd uide pot̾at. ut sanaret᷑ un uide ũ pot̾at: Ingssus
est locum uͥ iacebat magna multitudo languenti¬
un: cecoꝵ claudoꝵ aridoꝵ. Et cum esset medicꝰ
⁊ animarum ⁊ corpoꝵ. & qui uenisset sanare õs
animas creclituroꝵ: de illis languentibꝰ unum e¬
legit qͣm sauaret. ut unitatẽ significaret. Si medi¬
oeri corde. & quasi humauo captu ⁊ ingenio con¬

Expanded text:
irum non esse debet a Deo factum miraculum: mirum enim esset si homo fecisset. Magis gaudere quam mirari istus homo factus est, quam quod divina inter homines Deus fecit. Plus est enim ad salutem nostram quod factus est propter homines, quam quod fecit inter homines: et plus est quod vitia sanavit animarum, quam quod sanavit languores corporum moriturorum. Sed quia ipsa anima non eum noverat a quo sananda erat, et oculos habebat in carne unde facta corporalia videret, nondum habebat sanos in corde, unde Deum latentem cognosceret; fecit quod videre poterat, ut sanaretur unde videre non poterat. Ingressus est locum ubi jacebat magna multitudo languentium, caecorum, claudorum, aridorum; et cum esset medicus et animarum et corporum, et qui venisset sanare omnes animas crediturorum, de illis languentibus unum elegit quem sanaret, ut unitatem significaret. Si mediocri corde, et quasi humano captu et ingenio con
Abbreviated transcription (Latin):
tota m̃te tua: & cdiliges ꝓximũ tuum tam¬
qͣm te ipsum: In his duobꝰ mandatis. ⁊o¬
ta lex pendet & ꝓpħȩ. Merito & illa uidua
om̃s facultates suas duo niniuta misit in do¬
na dĩ Merito ⁊ ꝓillo languilo a latͦnibꝰ sau¬
eiato stabularius uos numinos accepit.
uude sanetur. Merito apud saminaritanos
biduum fec ibs. ut eos caritate firmaret:
buiario gͦ isto munero eum aliqͥd boni
guidus euret᷑ a dño: Uenit enu ipse do¬
umꝰ. caritatis doctor. & caritate plenꝰ
breuians sic̃ de illo p̃dictum ẽ ũbum
suo: huuc numerũ attulit ĩ testimonio suodñs
Curatur iste languidus a p̃sente dño: S
prius quid ei dicitꝰ. Uis sanus fieri : Respos¬
dit ille hominẽ se ñ hr̃e. a qͦ ĩ pisenia inutat᷑

Expanded text:
m tanquam teipsum. In his duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae . Merito et illa vidua omnes facultates suas, dua minuta misit in dona Dei : merito et pro illo languido a latronibus sauciato, stabularius duos nummos accepit unde sanaretur : merito apud Samaritanos biduum fecit Jesus, ut eos charitate firmaret . Binario ergo isto numero cum aliquid boni guidus curetur a Domino. Venit enim ipse Dominus, charitatis doctor, charitate plenus, brevians, sicut de illo praedictum est, verbum suo, hunc numerum attulit Dominus in testimonio suo. Curatur iste languidus a praesente Domino; sed prius quid ei dicit? Vis sanus fieri? Respondit ille hominem se non habere, a quo i
Abbreviated transcription (Latin):
clm̃ ⁊ ꝓxeunun.. dm̃ ex toto corde ⁊ expota
se ipsum: hec semꝑ cogitanda. hec medi¬
tancla. ħ retmenda : hȩc agenda. hec im¬
plenda sunit. Bĩ cdilectio prior est ordine
p̃cipiencli: ꝓxxuni aũ dilectio pͥor ẽ orcdine faci¬
enadi: sleq enim quit̾ p̃ciꝑet dilecꝰtionẽ istã ĩ

Expanded text:
Deum ex toto corde, ex tota seipsum. Haec semper cogitanda, haec meditanda, haec retinenda, haec agenda, haec implenda sunt. Dei dilectio prior est ordine praecipiendi; proximi autem dilectio prior est ordine faciendi. Neque enim qui tibi praeciperet dilectionem
Abbreviated transcription (Latin):
misit mercedem sp̃s scĩ: Significata sunt ista.:
⁊ quibꝰctam significatiomibꝰ res ipsȩ p̃uentȩ st̃:
Significationibꝰ pasennꝰ : ut ad res ipsas ꝑdu¬
rantes ꝑuenire possimꝰ  parii enim sumus:
& adhuc inumea laboramꝰ: funto die. finito
oꝑe: merces restituet᷑: S. qͥs oꝑaruis ꝑdurat
ad accipienttam m̃cedem: nͥ qͥ pascit᷑ dũ baborat:
Nõ enim ⁊ tu oꝑario tuom̃cedm solã daturꝰ es
Noñe oẽ affer s illi uñ uires reparet ad labo¬

Expanded text:
misit mercedem Spiritus sancti . Significata sunt ista, misit mercedem Spiritus sancti . Significata sunt ista, et quibusdam significationibus res ipsae praeventae sunt. Significationibus pascimur, ut ad res ipsas perdurantes pervenire possimus. Operarii enim sumus, et adhuc in vinea laboramus: finito die, finito opere, merces restituetur. Sed quis operarius perdurat ad accipiendam mercedem, nisi qui pascitur cum laborat? Non enim et tu operario tuo mercedem solam daturus es: non
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ celebramus. cum bñ uiumnus: eum ab ini¬
quitatibꝰ ꝙx illicitis uoluptatibꝰ abstinemus. Sed
qr hec abstinentia sine mercede ñ erit: exspecta¬
mus illam beatam spem. & reuelationem głȩ mag¬
de spe facta res: accepturi sumus m̾cedem dena¬
rium: Ipsa eni uĩces recdlit᷑ oꝑariis in uinea la¬
borantibus scđm euangłium: qͦd uos credo re¬
ininisci: Neq enim onima cominemoranda st̃.
iñ a num̃o decem. recłlitur: & conunctꝰ quadrage¬
nario. fit quinquagenartus. Unde cũ labore cele¬
brauiꝰ quacdragenmam añ pascha: cum leticia
uͦ taniqͣm accepta mercede. qͥnquagesimã post
pascha. Nam huic tamqͣm salutari labori bo¬
ni oꝑis qui ꝑtinet ad qͥdragenarium numerũ.
atłlitur quietis ⁊ felicitatis denartus. ut qͥnqͣ¬
genarius fiat: Significauit ħ ⁊ ipse dñs iħs
multo aꝑtius qñ pꝰ resurrectionẽ .xł. diebus
conũsatꝰ ẽ in t̾ra cum discipuł sins: qͣdragesuno
aũ cdie cum ascendiss in caelum. ꝑactis. Xͫ diebꝰ

Expanded text:
tiae celebramus, cum bene vivimus, cum ab iniquitatibus et illicitis voluptatibus abstinemus. Sed quia haec abstinentia sine mercede non erit, exspectamus beatam illam spem, et revelationem gloriae magde spe facta res, accepturi sumus mercedem denarium. Ipsa enim merces redditur operariis in vinea laborantibus secundum Evangelium , quod vos credo reminisci: nequemen a numero decem, redditur, et conjunctus quadragenario fit quinquagenarius. Unde cum labore celebramus Quadragesimam ante Pascha, cum laetitia vero, tanquam accepta mercede. Quinquagesimam post Pascha. Nam huic tanquam salutari labori boni operis, qui pertinet ad quadragenarium numerum, additur quietis et felicitatis denarius, ut quinquagenarius fiat. Significavit hoc et ipsmulto apertius, quando post resurrectionem quadraginta diebus conversatus est in terra cum discipulis suis ; quadragesimo autem die cum ascendisset in coelum, peractis decem diebus
Abbreviated transcription (Latin):
legem : & uerissime dictum ẽ plenitudo le¬
gis caritas Queramꝰ hanc caritatẽ qͦmadmo¬
clum comuencdet᷑ adño: Mem̃tote qͥd ꝓposu¬
erim. Numerum .xxͥx. ocꝰto annoꝵ ĩ illo lan¬
guido. Uolo exponere: quare numerꝰ ille tri¬
cesĩmꝰ octanus. languoris sit potuis qͥm santatis:
Ergo ut dicebani. Haritas implet legẽ: ad
plenitutlinem legis in omnibꝰ oꝑibꝰ. ꝑtinet
quactragenariꝰ numerꝰ In caritate aut̃: duo
nob p̃cepta commnendant᷑. Intuenuu obse¬
croꝰ ⁊ figite memoriae quod dicos ne sitis ꝯ¬
temptores ũbi ne fiat anina ur̃a uia uͥ gra¬
na iacta ñ gmunent: &e uement inquit uo¬
latilia cceli. & colligent ea: Parcite. & reco¬

Expanded text:
um est, Plenitudo Legis charitas. Quaeramus hanc charitatem, quemadmodum commendatur a Domino. Mementote quid proposuerim: numerum triginta octo annorum in illo languido volo exponere, quare numerus ille trigesimus octavus languoris sit potius quam sanitatis. Ergo, ut dicebam, charitas implet Legem. Ad plenitudinem Legis in omnibus operibus pertinet quadragenarius numerus: in charitate autem duo praecepta nobis commendantur. Intuemini, obsecro, et figite memoriae quod dico; ne sitis contemptores verbi, ne fiat anima vestra via, ubi grana jacta non germinent: Et venient, inquit, volatilia coeli, et colligent ea . Percipite, et recon
Abbreviated transcription (Latin):
qui erat necesfaruis: Quare sanitas differret:
Surge uiquit. tolle gͣbatum tuũ ⁊ ambula.
ẽria oixẽ: surge.tolle grabbatũ tuũ & ambula
S surge ñ oꝑis imꝑium fuit: s oꝑatio sanitatis:
Sano autem duo imꝑauit : tolle grabbatum
tuum ⁊ ambula: Rogo uos eur ñ sufficẽt
auibula: aut certe cur ñ sufficeret surge:
leq eium ille cum sanꝰ surrexisset. ĩ loco
remansisset Nõne ad ħ surrexisset ut a¬
bisset: Mouet gͦ me etiã qͦd duo p̃cepit. qͥ
illum iacente duob̾ minꝰ muenit. Tam qͣm
enim duo quetdã iubendo: qͦd minꝰ erat ĩ¬
pleuit. Quomͦ gͦ inueniamꝰ in his cluobꝰ dñĩ
Tolle inquit gͣbatum tuum ⁊ ambula Eue
sunt illa cluo p̾cepta fr̃s. Recolite mecũ
Notissima enim esse clebent:⁊ nec mͦ tantũ
uenire in m̃tẽ cũ cominemorant᷑ a nob̾.
s deleri numquam debent de caad̾ uris

Expanded text:
qui erat necessarius: quare sanitas differretur? Surge, inquit, tolle grabatum tuum, et ambula. Tria dixit, Surge, tolle grabatum tuum, et ambula. Sed Surge, non operis imperium fuit, sed operatio sanitatis. Sano autem duo imperavit, Tolle grabatum tuum, et ambula. Rogo vos, cur non sufficeret, Ambula? aut certe cur non sufficeret, Surge? Neque enim ille cum sanus surrexisset, in loco remansisset. Nonne ad hoc surrexisset ut abiisset? Movet ergo me etiam quod duo praecepit, qui illum jacentem duobus minus invenit: tanquam enim duo quaedam jubendo, quod minus erat implevit. 8. Quomodo ergo inveniamus in his duobus Domini is? Tolle, inquit, grabatum tuum, et ambula. Quae sunt illa duo praecepta, fratres, recolite mecum. Notissima enim esse debent, nec modo tantum venire in mentem cum commemorantur a nobis, sed deleri nunquam debent de cordibus
Abbreviated transcription (Latin):
sanarent᷑ qͥ ĩ porticibꝰ sanari ũ pot̾ant : Su¬
bito enim uiclebatur aqͣ turbata: & a qͦ tur¬
babatur ũ uidebat᷑. Credas hoc angłica
ueritate fieri solere: ñ tam̃ sine significante
aliqu o sac̾m̃to. Post aqͣm turbatã muttebat
se unꝰ qui pot̾at: &e sanabat᷑ solꝰ. Post illum
quisqͥs se mitt̃et. frustͣ fac̾et: Quid sͥ gͦ hoc

Expanded text:
sanarentur, qui in porticibus sanari non poterant? Subito enim videbatur aqua turbata, et a quo turbabatur, non videbatur. Credas hoc angelica virtute fieri solere, non tamen sine significante aliquo sacramento. Post aquam turbatam mittebat se unus qui poterat, et sanabatur solus: post illum quisquis se mitteret, frustra faceret. Quid sibi ergo hoc
Abbreviated transcription (Latin):
inuicem honera ur̃a portate: & sic ad implebitis
legem xͥ Sic adimplebis o hõ. qͦd tͥ deerat. ĩolle
gͣ gͣbatum tuuni: S euni tuleris. noli reman̾e
mum. &e curam hñdo de ꝓximo: it̾ agis. Quo
it᷑ agis. nͥ ad dñm dm̃ tium : ad eum quẽ dilig̾e

Expanded text:
Invicem onera vestra portate, et sic adimplebitis Invicem onera vestra portate, et sic adimplebitis legem Christi. Sic adimplebis, o homo, quod tibi deerat. Tolle ergo grabatum tuum. Sed cum tuleris, noli remanere, mum, et curam habendo de proximo tuo, iter agis. Quo iter agis, n
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑeunti: Ergo tolle gͣbatum tuum.: mͥ uidͤtur
dixisse dilige ꝓximum tuum: S clausum est
ad huc. & expontione iudiget qͣntun arbitͦr.
quare ĩ tollendo gͣbato dilectio ꝓxum cõmẽ¬
detũr: nͥ forte ħ nos offendit. qͦd ꝑ grabatũ
rem qͣncdam stolidam ⁊ usenfatã. ꝓximꝰ cõm̃¬
datur: Nõ irascatur ꝓximus: si cõm̃dat᷑ nob̾
lecumq lignum. qͦmͦ nec illa qͣliscumq
petra : s un̾ aqͣ ꝓflixerat sicientibꝰ. Nec qua¬
liscumq lapis s angłaris : qͥ ui semet ipso co¬
pulauit duos parietes e cdiũso uenientes Sic
nec qualecumq lignum ꝓpeinũ acceꝑis.
s grabatum: Quid gͦ in gͣbato obseero te
quid. nͥ qe ille languidus gͣbato portabat᷑:
temus: Sufferentes inquit inuicem ĩ dilectio¬
ne. studentes seruare unitatem sp̃s. ĩ uineulo
pacis: Cim esses languidus: portabat te ꝓxuinͦ
tuus Sanus factꝰ es: porta ꝓrimuni tuum

Expanded text:
pereunti. Ergo, Tolle grabatum tuum, mihi videtur pereunti. Ergo, Tolle grabatum tuum, mihi videtur dixisse, Dilige proximum tuum. 9. Sed clausum est adhuc, et expositione indiget, quantum arbitror, quare in tollendo grabato dilectio proximi commendetur: nisi forte hoc nos offendit, quod per grabatum, rem quamdam stolidam et insensatam, proximus commendatur. Non irascatur proximus, si commendatur nobalecumque lignum: quomodo nec illa qualiscumque petra, sed unde aqua profluxerat sitientibus; nec qualiscumque lapis, sed angularis, qui in semetipso copulavit duos parietes e diverso venientes. Sic nec qualecumque lignum proximum acceperis, sed grabatum. Quid ergo in grabato, obsecro te? quid, nisi quia ille languidus grabato portabatur? temus. Sufferentes, inquit, invicem in dilectione, studentes servare unitatem spiritus in vinculo pacis . Cum esses languidus, portabat te proximus tuus; sanus factus es, porta proximum tuum:
Abbreviated transcription (Latin):
ñdum uides : diligendo ꝑximum. ꝓmereris qͣm
iudeas diligendo ꝓximum. purgas oculum
ad uidentium dm̃: eudent̃ ioħe dicente. Si
frẽm qͦm uides ñ diligis: dm̃ qͣm ñ uides qͣm
dilig̾e pot̾ĩs : Ecce dr̃ tͥ. dilige dm̃: Si dicas mͥ
ostende mͥ qͣm diligam : quid respondebo tͥ nͥ
qͦd ait ipse iołis: dm̃ nemouidit umqͣm & ne
te alienum omnino a cdõuidendo esse arbitreris:
ds inquit caritas ẽ: Et qͥ manet ĩ caritate : in
re in te uñ diligis ꝓximũ: ibi uidebis ut pot̾ĩs
dm̃s incipe gͦ diligẽ ꝓximum: frange esuri¬
enti panem tiuim. & egenum sine tecto ĩduc
in domum tuã. Si uidis nudum uestĩ eum̃:¬
& domesticos seminis tui ne despexeris faci¬
ens aũ ista quid consequeris .  Tunc erumpet ue¬
lut matutina lux tua. Lux tua: ds̃ tuus ẽ.
d̾ibi matutina: qr pꝰ noctẽ huiꝰ scłi tͥ ueniet:
Nam ille nec orit᷑ nec occidit: qr semꝑ manet:
Erit tͥ matutunꝰ redeunti: qui tͥ occasum fecerat

Expanded text:
nondum vides, diligendo proximum promereris quem videas; diligendo proximum purgas oculum ad videndum Deum, evidenter Joanne dicente, Si fratrem quem vides non diligis, Deum quem non vides quomodo diligere poteris ? Ecce dicitur tibi, Dilige Deum. Si dicas mihi, Ostende mihi quem diligam; quid respondebo, nisi quod ait ipse Joannes, Deum nemo vidit unquam ? Et ne te alienum omnino a Deo videndo esse arbitreris: Deus, inquit, charitas est; et qui manet in charitate, in re in te unde diligis proximum; ibi videbis, ut poteris, Deum. Incipe ergo diligere proximum. Frange esurienti panem tuum, et egenum sine lecto induc in domum tuam: si videris nudum, vesti, et domesticos seminis tui ne despexeris. Faciens autem ista quid consequeris? Tunc erumpet velut matutina lux tua . Lux tua Deus tuus est, tibi matutina, quia post noctem saeculi tibi veniet: nam ille nec oritur, nec occidit; quia semper manet. Erit tibi matutinus redeunti, qui tibi occasum fecerat
Abbreviated transcription (Latin):
dat᷑. Notum ẽẽ arbitror caritati ur̃e: fic̃
testantur sepissime cliuinȩ sc̾pture: Ieumiũ
hoc iuimero ẽsecratum esse bñe nostis: Nã
inificat᷑ lex: ꝑ heliam significaut᷑ ꝓpħe.⁊
montẽ tres apparuer̃ : uͥ se cliscipuł ostẽdit
i clartate uiltus iuetis lus parus

Expanded text:
ror Charitati vestrae: testantur saepissime divinae Scripturae. Jejunium hoc numero consecratum est: bene nostis. Nam nificatur Lex, per Eliam significantur Prophemonte tres apparuerunt, ubi se discipulis ostendit in claritate vultus et vestis
Abbreviated transcription (Latin):
excitauit ad passionem suam .: S lateus tur¬
bauit: Si enini cognouissent: numqͣm do¬
minũ głȩ crucifixissent: Descencłe gͦ ĩ aqͥm
turbatam: hoc ẽ humilit̾ crede ĩ dñi passiõẽ
lbi sanabat᷑ unꝰ. significans unitatẽ: Postea
quisqͥs ueniret ñ sanabat᷑: qr qͥsqͥs p̃t̃ unitatẽ
credidit. sanari ñ pot̾it. ¶ideamꝰ gͦ qͥd uolu¬
erit significare i illo uno: qm̃ oe ipse ser
uani unitatis nust̾ium. sic̃ p̃locutꝰ sum de tor
languentibꝰ iunum sanare dignatꝰ ẽ: Inueuit
in annis eiꝰ nimerũ qͣuclam languoris: .xxx.¬
UIIͫI. annos habebat ĩ infirinitate:. Hic nu¬
merꝰ qͣm magis ad languore ꝑtineat qͣm ad
ĩauitatẽ : paulo diligentiꝰ exponendum ẽ
lutentos uos uolos aderit cdiis ut ꝯgrue loqͣr:

Expanded text:
itavit ad passionem suam? Sed latens turbavit. Si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Descendere ergo in aquam turbatam, hoc est humiliter credere in Domini passionem. Ibi sanabatur unus, significans unitatem; postea quisquis veniret, non sanabatur: quia quisquis praeter unitatem fuerit, sanari non poterit. 4. Videamus ergo quid voluerivans unitatis mysterium, sicut praelocutus sum, de tot languentibus unum sanare dignatus est. Invenit in annis ejus numerum quemdam languoris: Triginta octo annos habebat in infirmitate. Hic numerus quomodo magis ad languorem pertineat, quam ad sanitatem, paulo diligentius exponendum est. Intentos vos volo; aderit Dominus, ut congru
Abbreviated transcription (Latin):
la captura. h̃ntem bonos ⁊ malos: qͥa
& ipsa dr̃ regnum cęloꝵ. P ropt̃ quod
apt Snnile est regnũ cęloꝵ sagene mi¬
sse in mare: & ex omni gñe pisciu
congreganti. Uͥ uult intelligi ot̃ bonos
ot malos: quos dic̃ in litore idest in fine
scłi separandos. Deniq ut ostenderet
istos mumos reꝓbos esse. qui docent
bñ loq̃ndo quȩ soluunt male iuuen¬
do: nec quasi mininos in uita et̾na fu¬
turos. s omnino ibi ñ futuros: eũ dixi¬
sset minimꝰ uocabit᷑ in regno cȩloꝵ. co¬
tinuo subiec̃ Dico enim uobis: qr nͥ
habundau̾it iusticia ur̃a plus qͣm seri

Expanded text:
la captura, habentem bonos et malos, quia la captura, habentem bonos et malos, quia et ipsa dicitur regnum coelorum, propter quod ait, Simile est regnum coelorum sagenae missae in mare, et ex omni genere congreganti . Ubi vult intelligi etiam bonos, et malos; quos dicit in littore, id est, in fine saeculi separandos. Denique ut ostenderet istos minimos reprobos esse, qui docent bona loquendo, quae solvunt male vivendo, nec quasi minimos in vita aeterna futuros, sed omnino ibi non futuros; cum dixisset, Minimus vocabitur in regno coelorum, continuo subjecit, Dico enim vobis, quia nisi abundaverit justitia vestra pl
Abbreviated transcription (Latin):
xͭiI. ꝑ uͣii. ⁊ unius adiectione complet᷑.
Nam septies sepcem fuut qͣdraginta no¬
uẽ Unus aut̃ additur: ut eo significet᷑
unus esse qui ꝑ septem ꝓpt̾ oꝑationem
septenariam demonstratur. Et nouimꝰ
mo die missum: qͣ discipul ussi funt
expectare ꝓmissum: Nõ gͥ frustra dieti
sunt hii pisces & tot ⁊ tanti: idest ⁊ cen¬
tum quinquaguita tres. & magni Sic
enu scriptum ẽ. Et traxit rete ĩ t̾rã:
plenum magnis piscibus centum qͥnqͣ¬
gnnta tribꝰ. Cum enim dixisset dñs nos
ueni soluere legem s implere.⁊ daturꝰ
qͣm septẽ additurꝰ ad decẽ: paucissinus
ũbis int̾positis ait:. Qui gͦ soluerit iũ
de mandatis istis minimis ⁊ docuerit
sic homines: minunꝰ uocabit᷑ in regno
nus uocabit᷑ in regno celoꝵ. Iste gͦ po¬
t̾it ꝑtinere ad nuimerum piscium mag¬
noꝵ. Minimus aut̃ ille qui soluit fa¬
ctis quod docet ũbis in tali eccłia pot̾
esse qualem significat piscium pͥma il¬

Expanded text:
 et unius adjectione, completur. Nam septies septem fiunt quadraginta novem. Unus autem additur, ut eo significetur unum esse qui per septem, propter operationem septenariam demonstratur. Et novimusmo die missum, quem discipuli jussi sunt exspectare promissum . Non igitur frustra dicti sunt hi pisces et tot et tanti, id est, et centum quinquaginta tres, et magni. Sic enim scriptum est: Et traxerunt rete in terram, plenum magnis piscibus centum quinquaginta tribus. Cum enim dixisset Dominus, Non veni solvere Legem, sed implere, daturus quam septem additurus ad decem; paucissimis verbis interpositis ait, Qui ergo solverit unum de mandatis istis minimis, et docuerit sic homines, minimus vocabitur in regno us vocabitur in regno coelorum . Iste ergo poterit pertinere ad numerum piscium magnorum; minimus autem ille, qui solvit factis quod docet verbis, in tali Ecclesia potest esse, qualem significat piscium prima il
Abbreviated transcription (Latin):
qui utiq mori uenerat. nec habebat
mortis necessitatẽ s uoluntatem: po¬
testate positurꝰ animã suã. & rursus
eam potestate sumpturusꝰ S mole¬
stia quantacumq sit mortis. debet eã
uincere uis amoris: quo amatur ille
qui eumi sit uita nr̃a. etiam mortem
uoluit ꝑferre ꝓ nob̾ Nam si nulla
esset mortis uel parua molestia: nõ
esset tam magna martirum gła. S
si pastor bonus qui posuit animam
suam ꝓ ouibus suis. ex ipsis ouibꝰ tam
multos sib mir̃es fecit quanto magis
debẽt usq ad morteni ꝓ ueritate cer¬
tare. & usq ad sanguinem adũsus pec¬
catum. quibus oues ipsas pascendas hoc
est docenclas regendasq comnutiit. Ac
ꝑ hoc p̾cedente passionis eius exemplo.
quis ñ iudeat magis debere iitando
pastori herere pastores. si eũ multȩ et¬
am unitate sunt oues.⁊ sub quo pastore
uno in grege uno & pastores ipsi funt
oues.: ommes quippe fecit suas oues ꝓ

Expanded text:
qui utique mori venerat, et habebat qui utique mori venerat, et habebat mortis necessitatem, sed voluntaria potestate positurus animam suam, et rursus eadem potestate sumpturus. Sed molestia quantacunque sit mortis, debet eam vincere vis amoris, quo amatur ille qui, cum sit vita nostra, etiam mortem voluit perferre pro nobis. Nam si nulla esset mortis vel parva molestia, non esset tam magna gloria martyrum. Sed si pastor bonus qui posuit animam suam pro ovibus suis, ex ipsis ovibus tam multos martyres fecit, quanto magis debent usque ad mortem pro veritate certare, et usque ad sanguinem adversus peccatum, quibus oves ipsas pascendas, hoc est, docendas regendasque, committit? Ac per hoc praecedente passionis ejus exemplo, quis non videat magis debere imitando pastori haerere pastores, si eum multae etiam imitatae sunt oves? sub quo pastore uno, in grege uno, et pastores ipsi sunt oves. Omnes quippe fecit suas oves, pro
Abbreviated transcription (Latin):
&e ducet quo tu non uis: ħ enm dixit
ei: significans qua morte clarificaturus
esset dm̃ Extendes inquit manꝰ tuas: hoc
est erucifigeris. Ad hoc aut̃ ut uenias
alius te cinget: & ducet ñ quo uis. sed
quo non uis: Prius dixit quid fieret.
et demnle quomͦ fieret: Nõ enĩ cruei¬
fixus: s utiq erucifigendus. qͦ nollec
est duc̃tus. Nam crucifixus ñ quo nole¬
bat abiit. s pocius quo uolebat: Solutꝰ
quippe a corꝑe uolebat esse cum xͦ: sed
si fieri posset. pret̾ mortis molestiam ui¬
tam concupiscebat ȩt̾̃nam. Ad qͣm mo¬
lestiam nolens ductiis est: s ab ea uo¬
lens educꝰtus est: Nolens ad eam uenit:
s uolens eam uicit ⁊ reliquit. hunc
infirmitatis affectum quo uemo uult̾
mori. usq ad eo naturale. ut eũ beatope¬
tro nec senectus auferre potuerit. eui
dic̾tum est cum senueris duceris qͦ
tranffigurauit ipse saluator dicens. Pa¬
ter si fieri pot̾ trauseat a me calix iste:

Expanded text:
et ducet quo non vis. Hoc enim dixit et ducet quo non vis. Hoc enim dixit ei, significans qua morte clarificaturus erat Deum. Extendes, inquit, manus tuas, hoc est crucifigeris. Ad hoc autem ut venias, alius te cinget, et ducet non quo vis, sed quo non vis. Prius dixit quod fieret, et deinde quomodo fieret. Non enim crucifixus, sed utique crucifigendus, quo nollet est ductus. Nam crucifixus, non quo nolebat abiit, sed potius quo volebat. Solutus quippe a corpore, volebat esse cum Christo; sed, si fieri posset, praeter mortis molestiam, vitam concupiscebat aeternam: ad quam molestiam nolens ductus est, sed ab ea volens eductus est. Nolens ad eam venit, sed volens eam vicit, et reliquit hunc infirmitatis affectum, quo nemo vult mori, usque adeo naturalem, ut cum beato Petro nec senectus auferre potuerit, cui dictum est: Cum senueris, duceris qutransfiguravit ipse Salvator dicens: Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste ;
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcaces. ñ intelligant neq quȩ locuntur
neq de quibꝰ affirmant sic̃ ceeati: leti¬
cias carnales sp̃ĩtalibꝰ gaudiis antepo¬
nant. sicut uoluptatum amatores ia¬
gis qͣm dĩ: hȩc enim atq huius modi
uiera. siue uni homini aocidant omina.
siue his alia illis alia dominentur.⁊
ex illa radice quodam mͦ pullulant: cũ
sint homiues se ipsos amantes: Quod
uitium maxime eauendum est eis qui
arum conferant pro quibus sangius
fusus est xͥ. Cuiꝰ amor uieo qui pascit
oues euis. in tam magnum debet spã¬
lem crescere ardorem: ut umcat etrã
mortis naturalem tuorẽ. quo mori uo¬
lumus ⁊ qũo eum xp̃o uiuere uolumꝰ¬
Nam et apłs paulus dien se hr̃e eõcupis¬
centiam dissolui. ⁊ esse ciuuxͦ Ingemiseit
tam̃ grauatus: & ñ uult spoliari s suꝑu esti¬
ri ut absorbeatur mortale auita: & hiuic
dommꝰ dilectori suo: cum senueris inquit
extendes manus tuas. & alius te einget

Expanded text:
procaces; non intelligant neque quae loquuntur, procaces; non intelligant neque quae loquuntur, neque de quibus affirmant , sicut caecati; laetitias carnales spiritualibus gaudiis anteponant, sic ut voluptatum amatores magis quam Dei. Haec enim atque hujusmodi vitia, sive uni homini accidant omnia, sive his alia, illis alia dominentur, ex illa radice quodammodo pullulant, cum sunt homines seipsos amantes. Quod vitium maxime cavendum est eis qui arum conferant, pro quibus sanguis fusus est Christi. Cujus amor in eo qui pascit oves ejus, in tam magnum debet spiritualem crescere ardorem, ut vincat etiam mortis naturalem timorem, quo mori nolumus, et quando cum Christo vivere volumNam et apostolus Paulus dicit se habere concupiscentiam dissolvi et esse cum Christo: ingemiscit tamen gravatus, et non vult spoliari, sed supervestiri, ut absorbeatur mortale a vita . Et huic Dominus dilectori suo. Cum senueris, inquit, extendes manus tuas, et alius te cinget,
Abbreviated transcription (Latin):
suas ñ tamqͣm ipsuis eas pascant. & uelint
ex illis sua luera conquirere siẽ amatores
pecuniȩ : uł eis doiiuari sic̃ elati. uł gła¬
ri de houoribus quos ab eis siniunt sieut
suꝑbi. uel in tantum ꝓgrethi ut etiam
hereses faciant sic̃ blasphemin nec cedant
seĩs patribus sicut parentibꝰ ñ obetlientes.
& eis qui illos corrigere uolunt quia ꝑire
nolunt. mala ꝓ bonis rectlant sic̃ ingrati:
int̾ficiant aninas & suas ⁊ alieuas sieut see¬
lesti. mat̾ne eccłiȩ uiscera dissipent sicut
irreligiosi. ⁊ ñ compactantur infirmis
sic̃ sine affectione. famam scõꝵ maculare
conentur sic̃ detractores: ⁊ cupiditates
pessimas ñ refrenent sic̃ incontinentes.
exerceant lites sic̃ ĩmites: nesciant sub¬
uenire fic̃ sine beiugnitate. indicent ini¬
mieis piorum quȩ occultanda cognouer̃
sic̃ ꝓdicores humanam uerecundiam
inu̾ereciuda exagitatione ꝑturbent sic̃

Expanded text:
suas, sed tanquam ipsius eas pascant; et velint suas, sed tanquam ipsius eas pascant; et velint ex illis sua lucra conquirere, sicut amatores pecuniae; vel eis dominari, sicut elati; vel gloriari de honoribus quos ab eis sumunt, sicut superbi; vel in tantum progredi ut etiam haereses faciant, sicut blasphemi: nec cedant sanctis patribus, sicut parentibus non obedientes; et eis qui illos corrigere volunt quia perire nolunt, mala pro bonis reddant, sicut ingrati: interficiant animas et suas et alienas, sicut scelesti; materna Ecclesiae viscera dissipent, sicut irreligiosi; non compatiantur infirmis, sicut sine affectione; famam sanctorum maculare conentur, sicut detractores; cupiditates pessimas non refrenent, sicut incontinentes; exerceant lites, sicut immites; nesciant subvenire, sicut sine benignitate; indicent inimicis piorum quae occultanda cognoverint, sicut proditores; humanam verecundiam inverecunda exagitatione perturbent, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
tis. uirtutem aut̃ eus abnegantes: Hȩc
omnia mnala ab ed uelut foute manant:
quod primum posuit. se ipsos amantes:
Merito dr̃ petro diligis me. & respõdet
amo te: eiq refertur pasce agnos ineos.
& hoc it̃um. hoc tercio. Uͥ etiam demon¬
stratur: uum atq idem esse amorẽ ee
dilectionem: Nam etiam dominus no¬
inssime non ait diligis me: s amas me
ñ gͣ nos s ipsum amenius: & in pas¬
cendis ouibus eius. ea quȩ sunt eius. ñ
ea quȩ funt ur̃a queramusy Hescio qͦ
enim in explicabili mͦ: quisquis se ipsum ñ
dm̃ amat. ñ se amat: &. quisquis dm̃. ñ se ip¬
sum amat: ipse se amat: Qui enim ñ pot᷑
uiuere de se: moritur utiq amando se:
Ion gͦ se amat: qui ne uiutat se amat: Cũ
iͦ ille diligitur de quo iuuitur: ñ se diligen¬
do magis diligit. qui ꝓpt̾ea se ñ diligit ut
eum diligat de quo uiuit: Non sint gͦ se¬
ipsos amantes qui paseunt oues .xͥ. ne tãꝗͣ

Expanded text:
tis, virtutem autem ejus abnegantes » . Haec tis, virtutem autem ejus abnegantes » . Haec omnia mala ab eo velut fonte manant, quod primum posuit, seipsos amantes. Merito dicitur Petro, Diligis me? et respondet, Amo te; eique refertur, Pasce agnos meos: et hoc iterum, hoc tertio. Ubi etiam demonstratur unum atque idem esse amorem et dilectionem: nam etiam Dominus novissime non ait, Diligis me; sed, Amas me? Non ergo nos, sed ipsum amemus; et in pascendis ovibus ejus ea quae sunt ejus, non ea quae sunt nostra quaeramus. Nescio quo enim inexplicabili modo, quisquis seipsum, non Deum amat, non se amat; et quisquis Deum, non seipsum amat, ipse se amat. Qui enim non potest vivere de se, moritur utique amando se: non ergo se amat, qui ne vivat se amat. Cum vero ille diligitur de quo vivitur, non se diligendo magis diligit, qui propterea non se diligit, ut eum diligat de quo vivit. Non sint ergo seipsos amantes qui pascunt oves Christi, ne tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
nimo pascunt oues xͥ. ut suas uelint ẽẽ
ñ xp̃i: se conuincuntur amare ñ. xp̃m.¬
di cupiditate. ñ obediendi ⁊ subuenien¬
di & dõ placendi haritate/ Contra hos gͦ
illgilat tociens inculcata ista uex xp̃i:
pasce oues meas.⁊ quam si diceretur si me
diligis ñ te pascere cogita s ques meas.¬
& ficut meas pasce ñ sicut tuas: głam
meam in eis quere ñ tuam. dñium meũ
ñ tuum. luera mea ñ tuan ne sis in eoꝵ
societate qui ꝑtinent ad tempora ꝑiculosa
se ipsos amantes. & cet̾a quȩ huic malorũ
mitio conecꝰtuntur: Cum enim dixisset a¬
płs erunt enim homines se ipsos aman¬
tes: secutus aliuixit: Amatores pecu¬
niȩ. elati. suꝑbi. blasplemi. parentibus
ñ obedientes. ingrati. scelesti. irreligio
si. sine affectione. detractores. inconti¬
nentes. ĩmites. sine benignitate. ꝓdito¬
res. ꝓcaces. cecati. uoluptatum amato¬
res magis qͣm dĩ : hũtes speciem pieta¬

Expanded text:
nimo pascunt oves Christi, ut suas velint esse, nimo pascunt oves Christi, ut suas velint esse, non Christi, se convincuntur amare, non Chridi cupiditate, non obediendi et subveniendi et Deo placendi charitate. Contra hos ergo vigilat toties inculcata ista vox Christi, pasce oves meas, quam si diceretur, Si me diligis, non te pascere cogita: sed oves meas, sicut meas pasce, non sicut tuas; gloriam meam in eis quaere, non tuam; dominium meum, non tuum; lucra mea, non tua; ne sis in eorum societate qui pertinent ad tempora periculosa, seipsos amantes, et caetera quae huic malorum initio connectuntur? Cum enim dixisset Apostolus, « Erunt enim homines seipsos amantes; » secutus adjunxit, « Amatores pecuniae, elati, superbi, blasphemi, parentibus non obedientes, ingrati, scelesti, irrelisi, sine affectione, detractores, incontinentes, inmites, sine benignitate, proditores, procaces, caecati, uoluptatium amatores magis quam dei, h