comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ab hierusalem : Audit stultus uanus : Et quid amplius dictu¬
russum quã cecus : quitã magnũ montẽ non uid& : qui contra
lucernã in candelabro positã oculos claudit : Cũ eis dicimus
si ap̃i ani catholici estis : cõmunicate illi ecđȩ unde eugłm
eis dicimꝰ: respondent nobis : Non cõmunicamꝰ illiciuitati
ubi occisus est rex nr̃: ubi occisus ẽ dñs nr̃ Quasi oderunt
ciuitatẽ ubi occisus ẽ dñs nr̃: Occider̃ iudei : quẽ interra
inuener̃ ex sufflant isti : qui sedet incȩlo: Qui sunt peio¬
res qui contẽpserunt quia hominẽ putabant. anquisa cra¬
menta eius ex sufflant. quẽ iã dm̃ confitentur: sedode¬
runt uidelic& ciui tatẽ. in qua occisus ẽ dñs ipsorũ : Pli ho¬
mines & miseri cordes multũ dolent occisum ẽẽ xp̃m.
& occidunt in hominibus ap̃m : a tille dilexit illã ciui¬
tatẽ : et misertus est eius : Inde dix̃ incipere predica¬

Expanded text:
ab Jerusalem. Audit stultus, vanus, et quid amplius dictuab Jerusalem. Audit stultus, vanus, et quid amplius dicturus sum quam caecus, qui tam magnum montem non videt; qui contra lucernam in candelabro positam oculos claudit? 3. Cum eis dicimus, Si christiani catholici estis, communicate illi Ecclesiae unde Eveis dicimus, respondent nobis, Non communicamus illi civitati ubi occisus est rex noster, ubi occisus est Dominus noster: quasi oderint civitatem ubi occisus est Dominus noster. Occiderunt Judaei quem invenerunt in terra, exsufflant isti eum qui sedet in coelo. Qui sunt pejores, qui contempserunt quia hominem putabant, an qui Sacramenta ejus exsufflant, quem jam Deum confitentur? Sed oderunt videlicet civitatem in qua occisus est Dominus ipsorum. Pii homines et misericordes, multum dolent occisum esse Christum, et occidunt in hominibus Christum! At ille dilexit illam civitatem, et misertus est ejus: inde dixit incipere praedica
Abbreviated transcription (Latin):
tebat xp̃m pati et resurgere : propterea cõmemorabuntur
et conuertentur ad dñm uni uersi fines terre & adorabuit
in conspectu eius uniuerse patriȩgentium : Nã ut nouertus
ut post cõmendationẽ sponsi cõmendar& sponsam : et pre¬
dicartꝰ in quid in nomine eius paenitentiã & remissionẽ
petcatoꝵ ꝑ om̃s gentes incipiens ab hierusalem: Audistis fr̃s
tenete. nemo dubit& de ecđła. quia ꝑ om̃s gentes est: Nemo
dubit&: quia ab hierusalem coepit : et om̃s gentesimpleuit
Agnoscimus agrum : ubi uitis plantata est : Cũ aut̃ creuerit:
non agnoscimus quia totũ occupauit : Vn de coepit : ab
hierusalem: Quo ꝑuenit : ad om̃s gentes : Paucȩ remanserun
Om̃s tenebit Et interea cũ om̃s tenet : aliqua sarmenta in u¬
tilia uisa sunt agricolȩ praecidenda et fecer̃ hereses & schis¬
mata: Nonuos inducant praecisa : ut prȩcidamini: Horta¬
mini magis quae prȩcisa sunt : ut rursus inserantur: Mani

Expanded text:
orabuntur et convertentur ad Dominum universi fines terrae, et adorabunt in conspectu ejus universae patriae gentium . Nam ut noveritisut post commendationem sponsi commendaret et sponsam? Et praedicari, inquit, in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipiens ab Jerusalem. Audistis, fratres, tenete. Nemo dubitet de Ecclesia, quia per omnes gentes est; nemo dubitet, quia ab Jerusalem coepit, et omnes gentes implevit. Agnoscimus agrum ubi vitis plantata est: cum autem creverit, non agnoscimus, quia totum occupavit. Unde coepit? Ab Jerusalem. Quo pervenit? Ad omnes gentes. Paucae remanserunt, omnes tenebit. Interea dum omnes tenet, aliqua sarmenta inutilia visa sunt agricolae praecidenda; et fecerunt haereses et schismata. Non vos inducant praecisa, ut praecidamini; hortamini magis quae praecisa sunt, ut iterum inserantur. Manif
Abbreviated transcription (Latin):
seruies : Tenentes ista : non habebitis concupiscentiã mun¬
di : Non habendo concupiscentiã mundi: nonuos sub iu¬
gabit nec desideriũ carnis nec desideriũ oculorũ. necari¬
bitio scł : et facietis locũ caritati uenientiut diligatis dĩ
quiasi fuerit tibi dilectiomundi: non ibierit dilectio dĩ
Tenete pocius dilectionẽ dĩ ut quomodo ds aetnusẽ sic et
uosmaneatis in ȩternũ quia talis est quisq qualis eius
dilectio est : Terram diligis : terra eris : Dm̃diligis quid
dicã ds̃ eris : Non audeo dicere exme Scripturas au¬
diamus ego dimxi dii estis et filu ex celsiom̃s : Siergti
uultis. eẽ du et filii altissimi: nolite diligere mundũ

Expanded text:
servies . Tenentes ista, non habebitis concupiscentiam munservies . Tenentes ista, non habebitis concupiscentiam mundi: non habendo concupiscentiam mundi, non vos subjugabit nec desiderium carnis, nec desiderium oculorum, nec ambitio saeculi; et facietis locum charitati venienti, ut diligatis Deum. Quia si fuerit ibi dilectio mundi, non ibi erit dilectio Dei. Tenete potius dilectionem Dei, ut quomodo Deus est aeternus, sic et vos maneatis in aeternum: quia talis est quisque, qualis ejus dilectio est. Terram diligis? terra eris. Deum diligis? quid dicam? deus eris? Non audeo dicere ex me, Scripturas audiamus: Ego dixi, Dii estis, et filii Altissimi omnes . Si ergo vultis esse dii et filii Altissimi, nolite ailigere mu
Abbreviated transcription (Latin):
nas: scriptũ ẽ enĩ: non tẽptabis dũm dm̃tuũ: Idẽ si hoc fe¬
cero : tẽptabo dm̃: Hoc dix̃ qđ te uoluit dicere : quandoti¬
bi suggerit inimicus: Qualis homo qualis ap̃ianus. modo
uł unũ mira culũ fecisti. aut orationib: tuismortui sur¬
reaerunt. aut febrientes sanasti: siuere esses alicuius merits
faceres aliquot miraculũ : Responde & dic Scriptũ ẽ nontẽ¬
tabis dñm dm̃ tuũ: Non ergo tẽptabo dm̃. qua situnc ꝑtineam
addm̃sifecero miraculũ : & ñ ꝑtineã siñ fecero : et ubi sunt
uerba eius : gaudete quia nomina ur̃a scripta s̃ incȩlo : de ambi¬
tione scłi quomodo tẽptatus est dñs: qͥuando eũ leuatut in
excelsũ & diax̃ eiꝰ. hȩc om̃a regna tibi dabo siꝓstratus adoriueris
di abolũ uinci: quid ergo respondit diabolo nisi qđcedocui
ut respondeas: Scriptũ ẽ dñm dm̃tuũ ad orabis et illis oli

Expanded text:
nas; scriptum est enim, Non tentabis Dominum Deum tuum: id est, Si hoc fenas; scriptum est enim, Non tentabis Dominum Deum tuum: id est, Si hoc fecero. tentabo Deum. Hoc dixit, quod te voluit dicere. Quando tibi suggerit inimicus, Qualis homo, qualis christianus? modo vel unum miraculum fecisti, aut orationibus tuis mortui surrexerunt, aut febrientes sanasti? si vere esses alicujus momenti, faceres aliquod miraculum: responde et dic, Scriptum est, Non tentabis Dominum Deum tuum: non ergo tentabo Deum, quasi tunc pertineam ad Deum si fecero miraculum, et non pertineam si non fecero. Et ubi sunt verba ejus, Gaudete quia nomina vestra scripta sunt in coelo? De ambitione saeculi quomodo tentatus est Dominus? Quando elevavit eum in excelsum, et dixit ei: Haec omnia tibi dabo, si prostratus adoraveris diabolum vinci? Quid ergo respondit diabolo, nisi quod te docuit ut respondeas? Scriptum est, Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli
Abbreviated transcription (Latin):
adiabolo : De si derio carnis tẽptatus ẽ : quando dictũ ẽ
ei: si filius dĩ es dic lapidib istis ut panes fiant: quando e¬
surit post ieiunium: Sed quo modo reppulit tẽptationẽ
& docuit pugnare militem : attende quidilliait. Non in
pane solo uiuit homo : sed in omĩ uerbo dĩ : Tẽptatus est
& desiderio oculoꝵ demiraculo : quando ei dix̃. mietetu
deor sũ quia scriptũ est qm̃ angłissuis mandauit dete uit
suscipiant tenequando offendas ad lapidẽ tuũ. Ille resci¬
tit tẽptatori: Si enĩ facer& miraculũ : non ui deretur ni
aut cessisse. aut curiositate fecisse Fẽcit enĩ quando uoluit
tãquã ds̃ : sed tãquã in firmos curans: Nã situnc facer&: qua¬
si tantũ modo miraculũ uoluisse facere putaretur: Sed ne
hoc homines sentirent: attendequid Et quandotibi
talis tẽptatio euenerit: dic et illud &tu. redipost me sata¬

Expanded text:
a diabolo. Desiderio carnis tentatus est, quando dictum est a diabolo. Desiderio carnis tentatus est, quando dictum est ei, Si Filius Dei es, dic lapidibus istis ut panes fiant; quando esurivit post jejunium. Sed quomodo repulit tentatorem, et docuit pugnare militem? Attende quid illi ait: Non in solo pane vivit homo, sed in omni verbo Dei. Tentatus est et desiderio oculorum de miraculo, quando ei dixit: Mitte te deorsum, quia scriptum est, Angelis suis mandavit de te, ut suscipiant te, ne quando offendas ad lapidem pedem tuum. Ille restitit tentatori: si enim faceret miraculum, non videretur nisi aut cessisse, aut curiositate fecisse: fecit enim quando voluit tanquam Deus, sed tanquam infirmos curans. Nam si tunc faceret, quasi tantummodo miraculum voluisse facere putaretur. Sed ne hoc homines sentirent, attende quid respondit; et quando tibi talis tentatio evenerit, dic illud et tu, Redi post me, sata
Abbreviated transcription (Latin):
derent a płi. quia dȩ monia eis subiecta erant. quid eis ait dñs:
uolite in hocgaudere : sed gaude te quia nomina ura scriptas̃ incgelo
inde uoluit gaudere apłos: unde gaudes & tu : Va tibi enĩ
si nomen tuũ ñ est scriptũ incȩlo. Nũ quid uaetibi si non sus¬
cita ueris mortuos : nũ ꝗd uatibisi ñ ambula ueris in mari:
Nũ ꝗduae tibi si non excluseru e mnia : siaccepistiunde facias:
utere humilit̃. non suꝑbe. Nã et quibusdã ꝑseudo prophe¬
tis : dix̃ dñs quia facturi sunt signa et ꝓdigia: Ergo non sic
ambitioscłi: Ambitio scłi : suꝑbia est lactare seuult in ho¬
norib: magnus sibi uidetur homo siue de diuitiis : siue dea¬
liqua potentia : Tria sunt ista Et nihil inuenis unde tẽpte¬
tur cupiditas humana : nisi aut desiderio carnis. aut desi¬
derio oculoꝵ: aut ambitione scłi  Peristatria: tẽptatus ẽ. d

Expanded text:
derent Apostoli quia daemonia eis subjecta erant, quid eis dixit Dominus? derent Apostoli quia daemonia eis subjecta erant, quid eis dixit Dominus? Nolite in hoc gaudere; sed gaudete quoniam nomina vestra scripta sunt in coelo . Inde voluit gaudere Apostolos, unde gaudes et tu. Vae tibi enim, si nomen tuum non est scriptum in coelo. Numquid vae tibi, si non suscitaveris mortuus? numquid vae tibi, si non ambulaveris in mari? numquid vae tibi, si non excluseris daemonia? Si accepisti unde facias, utere humiliter, non superbe. Nam et de quibusdam pseudoprophetis dixit Dominus, quia facturi sunt signa et prodigia . Ergo non sit ambitio saeculi. Ambitio saeculi superbia est. Jactare se vult in honoribus; magnus sibi videtur homo, sive de divitiis, sive de aliqua potentia. 14. Tria sunt ista, et nihil invenis unde tentetur cupiditas humana, nisi aut desiderio carnis, aut desiderio oculorum, aut ambitione saeculi. Per ista tria tentatus est Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
habere debetis: Non aut̃ ꝓbamini nisi quando uob propo¬
nunt᷑ duo. hoc aut illud: Iusticiã uis ał lucra: non habeo
unde uiuã: Non habeo unde manducẽ . Non habeo unde
bibam : Sed iud si ñ potes habere ista. nisi per iniquitatem:
non melius amas qđ ñ amittis quã iniquitatẽ cõmittis : lu¬
crũ auri uides. dãpnũ fide i ñ uides: hoc ergo ait dñs deside¬
riũ carnis est : Idẽ desideriũ earũ rerũ quȩ ꝑtinent ad car¬
riositas ipsa : inspectaculis. intheatis. insacram̃tis diaboli. in
magicis artibus. Inmale ficiis: ipsa est curiositas: Aliquan¬
do etiã tẽptat seruos dĩ: ut uelint quasi mira culũ facere.
tẽptat utrũ exaudiat illos ds̃ inmiraculis: curiositas est ho
desideriũ oculoꝵ non .ẽ. a patre Sidedit ds̃ fac Optulit enĩ
ut facias: Non enĩ qui ñ fecer̃ ad regnũ dĩ ꝑtinebt̃ : cũ gau¬

Expanded text:
habere debetis. Non autem probamini, nisi quando vobis propohabere debetis. Non autem probamini, nisi quando vobis proponuntur duo, hoc aut illud: Justitiam vis, an lucra? Non habeo unde vivam, non habeo unde manducem, non habeo unde bibam. Sed quid, si non potes habere ista nisi per iniquitatem? Nonne melius amas quod non amittis, quam iniquitatem committis? Lucrum auri vides, damnum fidei non vides. Hoc ergo, ait nobis, desiderium carnis est, id est, desiderium earum rerum quae pertinent ad car Jam quam late patet curiositas? Ipsa in spectaculis, in theatris, in sacramentis diaboli, in magicis artibus, in maleficiis ipsa est curiositas. Aliquando tentat etiam servos Dei, ut velint quasi miraculum facere, tentare utrum exaudiat illos Deus in miraculis; curiositas est, hoc est desiderium oculorum; non est a Patre. Si dedit Deus, fac; obtulit enim ut facias: non enim qui non fecerunt, ad regnum Dei non pertinebunt. Cum gau
Abbreviated transcription (Latin):
tantes: et aliquando laudamꝰ domũ. et uituperamꝰ in habi¬
tantes : Dicimꝰ enĩ bonadomꝰ quia marmorata est: pulchra
laqueata : Et alit̃ dicimꝰ bonadomus. nemo ibipatitur in ui¬
nã : nullȩ rapinȩ nullȩ oppressio ies ibi fiunt: Modo ñ pa¬
retes laudame : sed in habitatores parietũ: Domꝰ tame
uocat᷑ siue illa siue illa Om̃s enĩ dilectores mundi qui di¬
lettione habitant in mundo: Sicut caelũ in habitant. quorũ
sursũ cor est & ambulant carne interra: Om̃s enĩ dilet cores
mundi mundus uocant᷑. Ipsi ñ habent nisiista tria: deside¬
riũ carnis desideriũ oculoꝵ et ambitionẽ scłi Desi derant
enĩ manducare. bibere. cancũ bere: uti uoluptatib: istis : Nũ¬
quid ñ ẽ in his mundus: aut quando dicit᷑ nolite ista diligere
hoc dicitur ut non manducetis. aut ñ bibatis. aut filios non ꝓ¬
ista dilectione: Net ad fruendũ hoc ametis : qđ ad utendum

Expanded text:
tantes. Et aliquando laudamus domum, et vituperamus inhabitantes. Et aliquando laudamus domum, et vituperamus inhabitantes. Dicimus enim, Bona domus; quia marmorata est et pulchre laqueata: et aliter dicimus, Bona domus; nemo ibi patitur injuriam, nullae rapinae, nullae oppressiones ibi fiunt. Modo non parietes laudamus, sed inhabitatores parietum: domus tamen vocatur, sive illa, sive illa, Omnes enim dilectores mundi, quia dilectione inhabitant mundum; sicut coelum inhabitant quorum sursum est cor, et ambulant carne in terra: omnes ergo dilectores mundi mundus vocantur. Ipsi non habent nisi ista tria, desiderium carnis, desiderium oculorum, et ambitionem saeculi. Desiderant enim manducare, bibere, concumbere, uti voluptatibus istis. Numquid non est in his modus? Aut quando dicitur, Nolite ista diligere, huc dicitur, ut non manducetis, aut non bibatis, aut filios non proista dilectione; ne ad fruendum hoc ametis, quod ad utendum
Abbreviated transcription (Latin):
sȩ suae anulũ. et illa acceptũ anulũ plus diliger& quã
sponsũ qui illi fecit anulũ: nonne inlpso dono sponsi
ad ultera anima dep̃henderetur. quã uis hoc amaret
te.lã illius faciem nolo uidere : qualis eẽt qui ñ detes¬
taret᷑ hanc amentiã : quis ñ adulterinũ anmũ conuin¬
cer& : amas aurũ ꝓuiro : amas anulũ ꝓsponso Si hoc ẽ inte
ut ames anulũ ꝓsponso tuo et nolis uidere sponsũ tuum:
ad hoc tibi arram dedit. ut nonte oppignoraret sed a uerter&:
Adhoc utiq arram dat sponsus: ut in arrasua ipse a metur: Ergo
dedit tibi dĩ ista om̃a: Ama illũ quifecit. plus est qđ tibi uult dare
id ẽ sẽ ipsũ quusta fecit. Si aut̃ amaueris hȩc quã uis illa dĩ fe¬
cerit & neglexeris creatorẽ & ama ueris mundũ : de linquis
& terra mare uisibia. inuisibilia sed et habitores mundi mun¬
dus uocatur : Quomodo domus uocatur et parietes & in habi¬

Expanded text:
sae suae annulum, et illa acceptum annulum plus diligeret quam sae suae annulum, et illa acceptum annulum plus diligeret quam sponsum qui illi fecit annulum; nonne in ipso dono sponsi adultera anima deprehenderetur, quamvis hoc amaret te, jam illius faciem nolo videre; qualis esset? Quis non detestaretur hanc amentiam? quis non adulterinum animum convinceret? Amas aurum pro viro, amas annulum pro sponso: si hoc est in te, ut ames annulum pro sponso tuo, et nolis videre sponsum tuum; ad hoc tibi arrham dedit, ut non te oppigneraret, sed averteret. Ad hoc utique arrham dat sponsus, ut in arrha sua ipse ametur. Ergo dedit tibi Deus omnia ista, ama illum qui fecit. Plus est quod tibi vult dare, id est, seipsum, qui ista fecit. Si autem amaveris haec, quamvis illa Deus fecerit, et neglexeris Creatorem, et amaveris mundum; nonne et terra, mare, visibilia et invisibilia: sed habitatores mundi mundus vocantur, quomodo domus vocatur et parietes et inhabi
Abbreviated transcription (Latin):
fortedicat qua in mundo sunt ds̃ fecit: Id est celũ et cos¬
rã mare solẽ lunã stellas om̃a ornam̃ta cȩlorũ : qu
sunt ornam̃ta maris : õm̃a repentia : Quae terrae : ans¬
malia arbores uolatilia. Ista sunt inmundo. ds̃ illa fec
Quare ergo ñ amemꝰ quod ds̃ fecit : sp̃s dĩ sit inte ut ue¬
as quia hȩc om̃a bona sunt : sed uȩ tibi sia maueris condita
et deserueris conditorem Pulcra sunt tibi. sed quanto est
illepul crior qui lsta formauit: intendat caritas uesta:
Similitu dinibus enĩ potestis instrui: ne subrepat uob sa¬
nisi ut bene nob̵ sit : & in ebriant᷑ et pereunt. & obliuis¬
cuntur creatorẽ suũ dũ non tẽperanter sed cupide utun¬
tur creatisi & creator contẽpnitur Detalibus dicit apłs:
Coluer̃ et seruier̃ creaturȩ potius quã creatori. qui est
benedictus in scła : Nonte ꝓhib& ds̃ amare ista. sed non
diligere ad beatitu dinẽ. sed ad probare et laudare ut
ames creatorem: Quẽ ad modũ fr̃ssi sponsus facer& spon¬

Expanded text:
est, coelum et terram, mare, solem, lunam, stellas, omnia ornamenta coelorum. Quae sunt ornamenta maris? Omnia repentia. Quae terrae? Animalia, arbores, volatilia. Ista sunt in mundo, Deus illa fecit. Quare ergo non amem quod Deus fecit? Spiritus Dei sit in te, ut videas quia haec omnia bona sunt: sed vae tibi si amaveris condita, et deserueris conditorem. Pulchra sunt tibi; sed quanto est ille pulchrior qui ista formavit? Intendat Charitas vestra. Similitudinibus enim potestis instrui: ne subrepat vobis sanisi ut bene vobis sit? Et inebriantur, et pereunt, et obliviscuntur Creatorem suum: dum non temperanter, sed cupide utuntur creatis, Creator contemnitur. De talibus dicit Apostolus: Coluerunt et servierunt creaturae potius quam Creatori, qui est benedictus in saecula . Non te prohibet Deus amare ista, sed non diligere ad beatitudinem; sed approbare et laudare ut ames Creatorem. Quemadmodum, fratres, si sponsus faceret spon
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s gentes Quis errat in hoc monte : quis frangit faciem
offendendo in illũ : qui ignorat ciuitatẽ suꝑ montẽ con¬
stitutam: Sed nolite mirari : quia ignoratur ab istis quio¬
derunt fr̃s: quia intenebris ambulant & nesciunt quo
eant : quia tenebrȩ excetauer̃ oculos eorũ: Montẽ non
uident : Nolomireris : oculos non habent : Vnde oculos ñ
habent : quia tenebrȩ exce cauer̃ eos. unde ꝓbamꝰ quia
frsoderunt: quia cũ offendunt᷑ in ãfris : separant se ab
erbe iit iarũ qui ñ tolerant ꝓpace ap̃i quos in famant &¬
tolerant proparte donati. quos damꝑnant ExPLIC̃ RIC T̃¬

Expanded text:
omnes gentes . Quis errat in hoc monte? Quis frangit faciem omnes gentes . Quis errat in hoc monte? Quis frangit faciem offendendo in illum? Quis ignorat civitatem super montem constitutam? Sed nolite mirari quia ignoratur ab istis qui oderunt fratres: quia in tenebris ambulant, et nesciunt quo eant; quia tenebrae excaecaverunt oculos eorum. Montem non vident: nolo mireris, oculos non habent. Unde oculos non habent? Quia tenebrae excaecaverunt eos. Unde probamus? Quia fratres oderunt, quia cum offenduntur in Afris, separant se ab orbe terrarum quia non tolerant pro pace Christi quos infamant, et tolerant pro parte Donatiquos damnant. TRACT
Abbreviated transcription (Latin):
faciem terrae: Ecce ciuitas dequa dictũ est Non potest ciui¬
tas abscondi supra montẽ constituta: Illi aut̃ offenderunt
inmontem : Et cũ eis dicitur ascen dite : non est mons dicuñ
& facilius illuc faciem inpingunt : quã illichabita culum
quaerunt : Esa ias hesterna die lectus est : Quisquis uestrũ
uigilabat non oculis tantũ sed aure : Net aure corporis¬
sed aure cordis : ad uertit : Erit in nouissimis dieb: manifestus.
mons d̃i prȩparatus in cacumine montium: Quidtã mani¬
festũ quã mons : sed sunt et montes ignõti: quia in una par¬
te terrarũ positisunt Quis ur̃m nouit olempũ montem :
quo modo qui ibi habitant᷑ giblam nostrum non norunt:
In partibus sunt istimontes. Ille aut̃ mons non sic : quia
impleuit uniuersam faciem terrȩ: Et de illo dicitur. Pa¬
ratus in cacumine montium: Mons est suꝑ cacumina.
omnium montium : Et congregabuntur ad eũ inquit

Expanded text:
faciem terrae: ecce civitas de qua dictum est, Non potest civifaciem terrae: ecce civitas de qua dictum est, Non potest civitas abscondi super montem constituta . Illi autem offendunt in montem. Et cum eis dicitur, Ascendite; Non est mons, dicunt; et facilius illuc faciem impingunt, quam illic habitaculum quaerunt. Isaias hesterna die lectus est; quisquis vestrum vigilabat, non oculis tantum, sed aure, nec aure corporissed aure cordis, advertit, Erit in novissimis diebus manifestus mons domus Domini, paratus in cacumine montium. Quid tam manifestum quam mons? Sed sunt et montes ignoti, quia in una parte terrarum positi sunt. Quis vestrum novit Olympum montem? quomodo ibi qui habitant, Giddabam nostrum non norunt. In partibus sunt isti montes. Ille autem mons non sic, quia implevit universam faciem terrae; et de illo dicitur, Paratus in cacumine montium. Mons est super cacumina omnium montium. Et congregabuntur, inquit, ad eum
Abbreviated transcription (Latin):
ni uos excecent: Nonne lapis ille qui precisus est demon¬
te sine manib ap̃s est. deregno iudeorũ sine opere maritali:¬
Nonne ille lapis confregit om̃a regna terrarum. id est omnes
dominationes idolorũ. et dȩ moniorum : nonne ille lapis
creuit et factus est mons magnus. et impleuit uniuersum
orbem terrarum : Nũ quid digito ostendime montem istũ.
quo modo ostenditur hominibus tercialuna : uerbi gracia:
ubi est: et sunt ibi qui non ualent intendere aciem. & dicũ
ubi : intenditur illis digitus. ut uideant: Aliquando dum
erubescunt. ne caeciputent᷑ : dicunt seuidisse. qđ non uider̃
Nũ quid sic ostendimꝰ eccłam fr̃smei : nonne aperta est : non¬
ne manifesta : Nonne tenuit om̃s gentes: non ne imple¬
tur qđ ante tot an nos promissum .ẽ. abrahȩ. insemine eiu
henedici om̃s gentes : uni fideli promissus est. et milibus
fidelium mundus impletus est: Eccemons implens uniuersã

Expanded text:
ne vobis excidant. Nonne lapis iste qui praecisus est de monne vobis excidant. Nonne lapis iste qui praecisus est de monte sine manibus, Christus est de regno Judaeorum sine opere maritaliNonne ille lapis confregit omnia regna terrarum, id est, omnes dominationes idolorum et daemoniorum? Nonne ille lapis crevit, et factus est mons magnus, et implevit universum orbem terrarum ? Numquid digito ostendimus istum montem, quomodo ostenditur hominibus tertia luna? Verbi gratia, ubi est: et si sunt ibi qui non valeant intendere aciem, et dicant, Ubi? intenditur illis digitus ut videant. Aliquando dum erubescunt ne caeci putentur, dicunt se vidisse quod non viderunt. Numquid sic ostendimus Ecclesiam, fratres mei? Nonne aperta est? nonne manifesta? nonne tenuit omnes gentes? nonne impletur quod ante tot annos promissum est Abrahae, in semine ejus benedici omnes gentes ? Uni fideli promissum est, et millibus fidelium mundus impletus est. Ecce mons implens universam
Abbreviated transcription (Latin):
ciuntur : pacẽ ꝑ diderunt Et quos ẽiã non patiscanda¬
lũ. aut non facere : diligentes legen dĩ : Ergo incaritate
po siti sunt Sed dicit aliquis: Legem dĩ dixit diligentib:
non fratres: Audi quid dñs dicat. Mandatũ nouũ douo¬
bis: ut uos inuicẽ diligatis : Quid est lex : nisimandatũ
sicut paulus dicit. sufferentes in uicẽ in dilectione. studen¬
tes seruare unitacẽ spĩ in uinculo pacis : Et quia ipsa est
Ixuicẽ in quid onera ur̃a portate: et sic adimplebitis le
gem ap̃i : Nã quiodit fratrẽ suũ intenebris est & intene¬
bris ambulat : et nescit quo eat : Magnares fr̃s attendi¬
te rogamus uos: Quio dit fratrẽ suum intenebris ambu¬
lat Et nescit quo eat : qm̃ tenebrȩ excecauerunt oculos
euis Quid tã cȩcũ quã isti qui oderunt fr̃s naut noueri¬
tis quia ȩci sunt .: in montem offenderunt : Fadem dico:

Expanded text:
tiuntur, pacem perdunt. Et quos dixit non pati scandatiuntur, pacem perdunt. Et quos dixit non pati scandalum, aut non facere? Diligentes legem Dei. Ergo in charitate positi sunt. Sed dicit aliquis, Legem Dei dixit diligentibus, non fratres. Audi quid Dominus dicat: Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis. Quid est lex, nisi mandatum?invicem? Sicut Paulus dicit, Sufferentes invicem in dilectione, studentes servare unitatem spiritus in vinculo pacis . Et quia ipsa est Invicem, inquit, onera vestra portat 13. Nam qui odit fratrem suum, in tenebris est, et in tenebris ambulat, et nescit quo eat. Magna res, fratres; attendite, rogamus vos. Qui odit fratrem suum, in tenebris ambulat, et nescit quo eat; quoniam tenebrae excaecaverunt oculos ejus. Quid tam caecum, quam isti qui oderunt fratres? Nam ut noveritis quia caeci sunt, in montem offenderunt. Eadem dico,
Abbreviated transcription (Latin):
ibimus : quos aut̃ ussit eccłã. tã quã lunaꝑ noctẽ : qui schis¬
mafecerunt. Audipsum uerbũ positũ in apł̃o: Quis in fir¬
mat᷑ et ego non in firmor : quis scandalitatur et ego non
utar : quomodo ergo ñ est scandalũ in eo quidiligit frim̃s
qui diligit frẽm : tolerat om̃a propt̃ unitatẽ : Quia unitas
caritatis : est frat̃na dilectio. Offendit te. nescioquis. siue
malus siue ut putas malus. siue ut tu fingis malus. & deseris
totbonos. qua lis dilectio frat̃na est: qualis apparuitin is¬
tis : cũ accusantes a fros deseruer̃ orbem terrarũ. Nũ quil
in orbe terrarũ scĩ ñ erant: aut in auditia uob dãpnari
potuer̃: sed õsi diligeretis fr̃s.: scandalũ hiuob non essa
Audipsalmũ ꝗddicat: Parmulta diligentib: uã: et non es
eis scandalum : Pacẽ multã dixit : eis qui diligunt legemdĩ.
Et ideo non eis esse scan dalum: Illiergo qui scandalũ pa¬

Expanded text:
ibimus ? Quos autem urit Ecclesia tanquam luna per noctem? Qui schisibimus ? Quos autem urit Ecclesia tanquam luna per noctem? Qui schismata fecerunt. Audi ipsum verbum positum in Apostolo: Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror ? Quomodo ergo non est scandalum in eo qui diligit fratrem? Quia qui diligit fratrem, tolerat omnia propter unitatem; quia in unitate charitatis est fraterna dilectio. Offendit te nescio quis, sive malus, sive ut tu putas malus, sive ut tu fingis malus, et deseris tot bonos? Qualis dilectio fraterna est, qualis apparuit in istis? Cum accusant Afros, deseruerunt orbem terrarum. Numquid in orbe terrarum sancti non erant? Aut inauditi a vobis damnari potuerunt? Sed o si diligeretis fratres, scandalum in vobis non esset. Audi Psalmum, quid dicat: Pax multa diligentibus legem tuam, et non est eis scandalum . Pacem multam dixit eis qui diligunt legem Dei, et ideo non eis esse scandalum. Illi ergo qui scandalum pa
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ scandalũ uult intellegi. Primo ipsam similitudinẽ
attende : quomodo qui uritur dicit : Non tolero : non
fero & sub ducit se Sic qui quaedã non ferunt in eccła
le illi carnales: quib p̃ dicabat carnẽ suã ap̃s et dicebat
q uinon manducauerit carnẽ filii hominis et biberit san¬
guinẽ eius. non habebit in se uitã Septuaginta ferme
homines dixer̃: Durus est iste sermo. Et recesserunt abeo: et
remanserunt duo decim: Om̃s illos ussit sol: et recesserunt non
ualentes ferre ium uerbi : Reman serunt ergo duo decim: Et
ne forteputarent quia ipsi prestant xp̃o. credendo inap̃m: &
non abipso illis prestat᷑ beneficium : cũ duo decim remansis¬
sent: ant illis dñs. Nũ quid et uos uultis ire : ut noueritis qm̃¬
ego uobissũ necessarius. non uos mihi : Illi aut᷑ nonusserat sol
responder̃ ex uoce petri. Dnẽ uerbũ uitȩ aeterne habes. quo

Expanded text:
onem scandalum vult intelligi? Primo ipsam similitudinem onem scandalum vult intelligi? Primo ipsam similitudinem attende. Quomodo qui uritur dicit, Non tolero, non fero, et subducit se: sic qui quaedam non ferunt in Ecclesle illi carnales, quibus praedicabat carnem suam Christus, et dicebat: Qui non manducaverit carnem Filii hominis, et biberit ejus sanguinem, non habebit in se vitam. Septuaginta ferme homines dixerunt, Durus est hic sermo; et recesserunt ab eo: et remanserunt duodecim. Omnes illos ussit sol, et recesserunt, non valentes ferre vim verbi. Remanserunt ergo duodecim. Et ne forte putarent homines quia ipsi praestant Christo credendo in Christum, et non ab ipso illis praestatur beneficium; cum duodecim remansissent, ait illis Dominus: Numquid et vos vultis ire? Ut noveritis quia vobis necessarius ego sum, non vos mihi. Illi autem quos non usserat sol, responderunt ex voce Petri: Domine, verbum vitae aeternae habes; quo
Abbreviated transcription (Latin):
um : inlumine manet & scandalũ in eo non est: Ob secro
ꝑ xp̃m : pascit nos ds̃. refecturi sumus corpora in nomine
xp̃i : & aliquantũ refecta sunt. et reficienda sunt: Men
nr̃a pascatur : Non quia diudicturus sũ dico : Nã ecce lã
finitur lectio Sed ne forte extedio minꝰ attente audi¬
amus: qđ maxime necessariũ est: Qui diligit frẽm suun¬
inlumine manet & scandalũ in eo non est : Qui sunt qui pa¬
ciunt᷑ scandalũ aut faciunt : qui scandalitant᷑ in ap̃o &
in eccła. Qui in ap̃o scandalirantur : tãquã a sole uruntur.
Qui ineccła: tãquã alina: Dicit aut̃ psalmus Perdiem
sol non uret te: neq luna ꝑ noctem. Id est si tenueris ca
relinques: nec etcłam : Qui enĩ eccłam relinquid. quo¬
modo .ẽ. in xp̃o : qui in mẽ bris ap̃i non est. quomodo est
ergo paciuntur scandalũ : quire linquunt aut xp̃m aut
em solnon uret te. neq lunaꝑ noctem : quia ipsam usti¬

Expanded text:
um, in lumine manet, et scandalum in eo non est. Obsecro um, in lumine manet, et scandalum in eo non est. Obsecro per Christum; pascit nos Deus, refecturi sumus corpora in nomine Christi, et aliquantum refecta sunt, et reficienda sunt; mens nostra pascatur. Non quia diu dicturus sum, dico; nam ecce jam finitur lectio: sed ne forte ex taedio minus attente audiamus quod maxime necessarium est. Qui diligit fratrem suumin lumine manet, et scandalum in eo non est. Qui sunt qui patiuntur scandalum, aut faciunt? Qui scandalizantur in Christo et in Ecclesia. Qui in Christo scandalizantur, tanquam a sole uruntur; qui in Ecclesia, tanquam a luna. Dicit autem Psalmus Per diem sol non uret te, neque luna per noctem : id est, Si tenueris cha Christum relinques, nec Ecclesiam. Qui enim Ecclesiam relinquit, quomodo est in Christo, qui in membris Christi non est? quomodo est ergo patiuntur scandalum, qui relinquunt aut Christum em sol non uret te, neque luna per noctem, quia ipsam usti
Abbreviated transcription (Latin):
iã xp̃ianus factus est : Dõ gr̃as. Om̃s gratulant᷑. recitat᷑
apłs gratulans. Fiuistis enĩ ali quando tenebrȩ : nunc aut̃
lua in dño: Adorabat idola : ad orat dm̃. Ad orabat quȩ
fecit: ad orat quieũ fecit. Mutatus ẽ. dõgrãs. om̃s gratu¬
scĩ & de testator dae monioꝵ. et idolorũ est: Adhuc deisto
iohannes sollicitus est multis gratulantibus. adhuc suspec¬
tus est : Fr̃s maternã sollicitudinẽ libent̃ amplectamur:
Nonsine causa mat̃ sollicita ẽ. denobis: cũ aliigaudent. Ma¬
trem dico caritatem: Ipsa enĩ habitabat incorde lohannis
cũ ista dicer&: Quare. nisi quia aliquid tim&. in nobis.
et cũ iã nob̵ homines gratulantur : ꝗͥd .ẽ. qđ tim& : qui¬
est hoc : qui dicit lã se. ẽẽ xp̃i anũ. et frẽm suũ odit : intene¬
bris est usq ad huc: Qđ exponere non est : sed qđ gaude.¬
re. si non fiat : aut qđ plangere sifiat : Quidiligit frem su¬

Expanded text:
jam christianus factus est; Deo gratias, omnes gratulantur: recitatur jam christianus factus est; Deo gratias, omnes gratulantur: recitatur Apostolus gratulans. Fuistis enim aliquando tenebrae; nunc autem lux in Domino. Adorabat idola, adorat Deum; adorabat quae fecit, adorat qui eum fecit. Mutatus est; Deo gratias, omnes gratuitus sancti, et detestator daemoniorum et idolorum est. Adhuc de isto Joannes sollicitus est, multis gratulantibus adhuc suspectus est. Fratres, maternam sollicitudinem libenter amplectamur. Non sine causa mater sollicita est de nobis, cum alii gaudent: matrem dico charitatem; ipsa enim habitabat in corde Joannis, cum ista diceret. Quare, nisi quia aliquid timet in nobis, et cum jam nobis homines gratulantur? Quid est quod timet? Quiest hoc? Qui jam dicit se esse christianum: et fratrem suum odit, in tenebris est usque adhuc. Quod exponere non est; sed quod gaudere si non fiat, aut quod plangere si fiat. 12. Qui diligit fratrem su
Abbreviated transcription (Latin):
minẽ : et induite nouũ : Et iterũ ꝗd dicit : fuistis aliquan¬
do tenebrȩ : nunc aut̃ lux in dño: Qui dicit se. eẽ. in lumine :
modo manifestat totũ qđ dix̃ Quidicit se. eẽ. in lumine
& fratrem suũ odit: intenebris est usq ad huc Fia fr̃smei
quã diu dicamx uob̃. diligite inimicos:: uidete qđ peius ẽ.
ne adhuc fr̃s o deritis: Si fr̃s solũ amaretis: nondũ esseas
ꝑ fecti: Siaut̃ fr̃s oditis. quid estis: ubi estis : respiciat
unus quisq corsuũ : non teneat odiũ contra fratrẽ ꝓali¬
quo uerbo duro. Ne procontentione terrena : fiat terra
Quisquis enĩ odit fratrẽ suũ . non dicat quia in lumineam¬
bulet. Quid dix̃ : Nondi cat . quia in xp̃o ambulat: Qui
dicit. eẽ . se inluce. et odit fratrẽ suũ : in tenebris ẽ usq ad¬
huc: Nescio quis enĩ exꝑagano factus .ẽ. xp̃ianus Inten¬
dite: Ecce intenebris erat quando paganus erat : modo

Expanded text:
minem, et induite novum . Et iterum quid dicit? Fuistis aliquanminem, et induite novum . Et iterum quid dicit? Fuistis aliquando tenebrae; nunc autem lux in Domino . 11. Qui dicit se esse in lumine; modo manifestat totum quod dixit: Qui dicit se esse in lumine, et fratrem suum odit, in tenebris est usque adhuc. Eia, fratres mei, quamdiu dicemus vobis, Diligite inimicos ? Videte, quod pejus est, ne adhuc fratres oderitis. Si fratres solum amaretis, nondum essetis perfecti: si autem fratres oditis, quid estis? ubi estis? Respiciat unusquisque cor suum: non teneat odium contra fratrem pro aliquo verbo duro; pro contentione terrae, ne fiat terra. Quisquis enim odit fratrem suum, non dicat quia in lumine ambulat. Quid dixi? non dicat quia in Christo ambulat. Qui dicit se esse in luce, et odit fratrem suum, in tenebris est usque adhuc. Nescio quis enim ex pagano factus est christianus; intendite: ecce in tenebris erat, quando paganus erat; modo
Abbreviated transcription (Latin):
quid faciunt: Sic ergo si didiceris orare ꝓ inimicotuo: am¬
bulas uiam dñi. Dilectissimi non mandatũ nouũ: uob.¬
quia iã illud audistis : Alio quin : contrariũ erit dño. ubi
ait dñs.: Mandatũ nouũ do uob. ut uos inuicẽ diligatis:
Sed mandatũ uetis. quare : non quia ad hominẽ ueterẽ
ꝑtin& . Sed quare qđ habebatis ab initio. mandatũ uetus ẽ
uerbũ qđ au distis: ĩdeo ergo uetus. quia lã audistis: P d¬
Ipsũ ostendit nouũ dicens: iterũ mandatũ nouũ scribo
uobis: Non alterũ : sed idem ipsũ. Qđ dix̃uetus: idẽ est
& nouũ. Quare : qđ ẽ uerũ et in ipso & in uob̃ Iam quare
uetus audistis: quia iã illũ noueratis: Quare aut̃ nouum.
quia tenebrȩ transier̃ & lux uera lã luc&: Ecce unde
nouum : Quia tenebrȩ ad ueterẽ hominẽ : lux uero ad no¬
uũ ꝑtin& Quid dicit apłs paulus : ex uite uos ueterẽ ho¬

Expanded text:
quid faciunt. Sic ergo, si didiceris orare pro inimico tuo, amquid faciunt. Sic ergo, si didiceris orare pro inimico tuo, ambulas viam Domini. 10. Dilectissimi, non mandatum novum quia jam illud audistis: alioquin contrarius erit Domino, ubi ait, Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis. Sed mandatum vetus quare? Non quia ad veterem hominem pertinet. Sed quare? Quod habebatis ab initio. Mandatum vetus, est verbum quod audistis. Ideo ergo vetus, quia jam audistis. Et idipsum novum ostendit dicens, Iterum mandatum novum scribo vobis. Non alterum, sed idem ipsum quod dixit vetus, idem est et novum. Quare? Quod est verum in ipso et in vobis. Jam quare vetus, audistis; quia jam illud noveratis. Quare autem novum? Quia tenebrae transierunt, et lux vera jam lucet. Ecce unde novum: quia tenebrae ad veterem hominem, lux vero ad novum pertinet. Quid dicit apostolus Paulus? Exuite vos veterem ho
Abbreviated transcription (Latin):
sed istiuiuant: Sedquid ait : ignosce illis. qm̃nesciunt
quid faciunt: Mortem sempit̃ nã ab eis expellebat.
praece miseri cordissima: & potentia prȩstantissima:
Multi ex eis credidert̃: & dimissus est eis sanguis fusus xp̃i:
Primo fuder̃ cũ seuirent : nunc biber̃ cũ crederent:
Tuhoc cognoscime qm̃ in ipsosumꝰ: siln ipso ꝑ fecti fuerimus:
De ipsa ꝑfectione diligendorũ inimicorũ : dñs am̃mon& : Esto¬
te ergo uos perfecti : si cut & pat̾ ur̃ cȩlestis ꝑfectus. ẽ. Qiui
ergodicit se in ipso manere : deb& sicut ille ambulauit. et
ipse ambulare : Quomodo fr̃s: quid nos monet : quidicit
se in ipso manere id.ẽ. in xp̃o: de b& sicut ille am̃bulauit. &
ipse ambulare. Forte hoc mon& ut ambulemus in mari:
ab sit: Hoc ergo : ut ambulemꝰ in uia iusticiae: In quauia:
lã cõmemoraui : Fixus in cruce erat. et in ipsa uia ambula¬
bat: Ipsa uia. est caritas. Pat̃ ignosce illis quia nesciunt

Expanded text:
sed ipsi vivant. Sed quid ait? Ignosce illis, quia nesciunt sed ipsi vivant. Sed quid ait? Ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt. Mortem sempiternam ab eis expellebat, prece misericordissima, et potentia praestantissima. Multi ex eis crediderunt, et dimissus est eis fusus sanguis Christi. Primo fuderunt cum saevirent, nunc biberunt cum crederent. In hoc cognoscimus quia in ipso sumus, si in ipso perfecti fuerimus. De ipsa perfectione diligendorum inimicorum Dominus admonens ait: Estote ergo vos perfecti, sicut et Pater vester coelestis perfectus est . Qui ergo dicit se in ipso manere, debet sicut ipse ambulavit et ipse ambulare. Quomodo, fratres? Quid nos monet? Qui dicit se in ipso manere, id est in Christo, debet sicut ille ambulavit et ipse ambulare. Forte hoc nos monet, ut ambulemus in mari? Absit. Hoc ergo, ut ambulemus in via justitiae. In qua via? Jam commemoravi. Fixus in cruce erat, et in ipsa via ambulabat: ipsa est via charitatis, Pater, ignosce illis, quia nesciunt
Abbreviated transcription (Latin):
dilectiodĩ: Attende eugłm. sinon hoo est mandatũ: Man
datũ inquid do uob̃. ut uos in uicem diligatis: Hinc cognos¬
cimus quia in ipsosumus. si in ipso perfecti fuerimus Perfec¬
tos indilectione uocat: Quae est perfectio dilectionis: et in¬
imicos diligere . et ad hoc diligere ut sint fr̃s Non enĩ dilec¬
tio nr̃a : carnalis deb& esse : Optare alicu i salutẽ temporalẽ.
bonũ est Sed et desit anima tua. sioptas alicui amicotuo
uitã : bene facis: Gaudes de morte inimicitui: male facis.
Sed et forte. & amicotuo uita illa quã optas. in utilis est: &¬
inimicotuo inors dequa gaudes. utilis fuit: Iñcertũ est
utrũ alicui sit utilis uita : an inutilis: Vitauero quȩ est apud
dm̃ : sine dubio utilis est Sic dilige inimicos tuos: ut fr̃s
ignosce illis. quia nesciunt quid faciunt Neq enĩ dixit.
pater uiuant istĩ multo tempore: Me quidẽ occidunt.

Expanded text:
dilectio Dei. Attende Evangelium, si non est dilectio Dei. Attende Evangelium, si non est um do vobis, ut vos invicem diligatis . In hoc cognoscimus quia in ipso sumus, si in ipso perfecti fuerimus. Perfectos in dilectione vocat: quae est perfectio dilectionis? Et inimicos diligere, et ad hoc diligere, ut sint fratres. Non enim dilectio nostra carnalis esse debet. Optare alicui salutem temporalem, bonum est; sed et si desit, anima tuta sit. Optas alicui amico tuo vitam? bene facis. Gaudes de morte inimici tui? male facis. Sed forte et amico tuo vita illa quam optas inutilis est, et inimico tuo mors de qua gaudes utilis fuit. Incertum est utrum alicui sit utilis vita ista, an inutilis; vita vero quae est apud Deum, sine dubio utilis est. Sic dilige inimicos tuos, ut fratrignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Neque enim dixit, Pater, vivant isti multo tempore; me quidem occidunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓom̃ib interpell&: Proꝑterea ñ mirũ quia sequitur hic & clau¬
ditora diuidentib: eccłam dĩ. Qui enĩ dix̃ ħm apm iustũ habemus
et dicturi. ecce hic est ap̃s. ecce illic: et uellet ostendere in par¬
te eũ qui emit totũ. & possid& totũ: continuo secutus est:
Non tantũ nr̃oꝵ : sed & tocius mundi: Quiđ est hoc : p̃salmum¬
attende. Inuenimꝰ eã in cãpissaltuum. Inuenimꝰ ecłam
tantũ nroꝵ sed & tocius mundi : Ecce habes etcłam ꝑtotum
mundũ. Noli sequii falsos iustificatores. & ue¬
ros praecisores: In illo monte esto qui impleuit orbẽ terra
quid cognoscimꝰ eũ simandata eius serua uerimus. Quae
mandata : quid dicit : q̃ui aut̃ cognouit eũ & mandata eius
non seruat: mendax est. et in eo ueritas non est Sed ad huc
datũ dilectio uocetur. Quaerebamꝰ enĩ quaȩ mandata: et
ait : qui aut̃ serua uerit uerbũ eius: uere in hoc ꝑfecta est

Expanded text:
pro omnibus interpellet. Propterea non mirum quia sequitur hic, et claupro omnibus interpellet. Propterea non mirum quia sequitur hic, et claudit ora dividentibus Ecclesiet dicturi, Ecce hic est Christus, ecce illic ; et vellent ostendere eum in parte qui emit totum, et possidet totum; continuo secutus est, Non tantum nostrorum, sed et totius mundi. Quid est hoc, fratres? Certe invenimus eam in campistantum nostrorum, sed et totius mundi. Ecce habes Ecclesiam per totum mundum; noli sequi falsos justificatores, et veros praecisores. In illo monte esto qui implevit orbem terrarquit, cognoscimus eum, si mandata ejus servaverimus. Quae mandata? Qui dicit quia cognovit eum, et mandata ejus non servat; mendax est, et in hoc veritas non est. Sed adhuc datum dilectio vocetur. Quaerebamus enim, quae mandata, et ait, Qui autem servaverit verbum ejus, vere in hoc perfecta est
Abbreviated transcription (Latin):
sum ap̃m habetis dix̃ : sed et xp̃m posuit non se. & habemꝰ dix̃
non habetis. Maluit seponere innumero peccatoꝵ. ut haber&
aduocatũ xp̃m : quã ponere se ꝓ ap̃o ad uocatũ. & in ueniri in¬
catũ ad patrẽ. ipse propiciatio est peccatorũ nr̃oꝵ: Hoc quite¬
nuit: heresim non fecit Hoc qui tenuit: schis ma non fe¬
cit: Vnde enĩ facta sunt schis mata : cũ dicunt homines. nos
iusti sumꝰ. Cũ dicunt homines. nos scĩ ficamꝰ inmundos: uos
iustificams impios. nos petimus. nos impetramus. Iohannes
nob scĩ : Ergo epĩ & p̃positi. ñ petunt ꝓpopulo : sed at¬
tendite scripturas & uidete quia et prȩpositi cõmendanT
se populo: Nã apł̃s dicit plebi Orantessimul & ꝓnobis:
Orat apł̃s proplebe. orat plebspro apło: Oramus pro uobis fr̃s:
sedet uos orate ꝓnobis: Ix uicẽ ꝓ se orĩa membra orent : capuad

Expanded text:
sum Christum habetis, dixit: sed et Christum posuit, non se; et habemus dixit, sum Christum habetis, dixit: sed et Christum posuit, non se; et habemus dixit, non, habetis. Maluit se ponere in numero peccatorum, ut haberet advocatum Christum, quam ponere se pro Christo advocatum, et inveniri incatum ad Patrem; ipse propitiatio est peccatorum nostrorum. Hoc qui tenuit, haeresim non fecit; hoc qui tenuit, schisma non fecit. Unde enim facta sunt schismata? Cum dicunt homines, Nos justi sumus; cum dicunt homines, Nos sanctificamus immundos, nos justificamus impios, nos petimus, nos impetramus. Joannes anobis? ergo episcopi et praepositi non petunt pro populo? Sed attendite Scripturas, et videte quia et praepositi commendant se populo. Nam Apostolus dicit plebi, Orantes simul et pro nobis . Orat Apostolus pro plebe, orat plebs pro Apostolo. Oramus pro vobis, fratres: sed et vos orate pro nobis. In vicem pro se omnia membra orent, caput
Abbreviated transcription (Latin):
humana peccatũ. Quid ergo fi& : quid : ĩam desperatio e¬
ergo aduocatus. Da operam tu : nepecces. Si de in firmitate
uit&e subrepserit peccatũ : continuo uide. continuo displi¬
ceat. continuo dãpna. Et cũ dãpnaueris: securus adiudicẽ
uenies. ibi habes aduocatũ : nolitimere. ne ꝑdas causã confes¬
sionis tuae. Si enĩ aliquando in hac uita cõmittit se homo di¬
serte linguȩ et non perit . cõmittis te uerbo. & periturus es:
clama : Ad uocatũ habemũs ad patrem: Videte ipsũ iohan¬
nem seruantẽ humilitatem. Certe iur iustus erat & magnus
qui de pectore dñi mysteriorũ secreta bibebat: Ille qui
bibendo depectore dñi diuinitatẽ ructauit. in principio era
uerbũ. et uerbum erat apud dm̃: ille talis uir non dix̃ aduo¬
catũ me habetis ad patrem. sed si quis peccauerit: ad uocatum
inquit habemus. Non dix̃ habetis. nec me habetis dix̃. nec ip¬

Expanded text:
humana peccatum: quid ergo fiet? Quid? jam desperatio ehumana peccatum: quid ergo fiet? Quid? jam desperatio eergo advocatus; da operam tu ne pecces: si de infirmitate vitae subrepserit peccatum, continuo vide, continuo displiceat, continuo damna; et cum damnaveris, securus ad judicem venies. Ibi habes advocatum; noli timere ne perdas causam confessionis tuae. Si enim aliquando in hac vita committit se homo disertae linquae, et non perit; committis te Verbo, et periturus es? Clama, Advocatum habemus ad Patrem. 8. Videte ipsum Joannem servantem humilitatem. Certe vir justus erat et magnus, qui de pectore Domini mysteriorum secreta bibebat; ille, ille qui bibendo de pectore Domini divinitatem ructavit, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum : ille talis vir non dixit, Advocatum habetis apud Patrem; sed, Si quis peccaverit, advocatum, inquit, habemus. Non dixit, habetis; nec, me habetis, dixit; nec, ip
Abbreviated transcription (Latin):
dãpna. Vis ut ille ignoscat tuagnosce. ut possis dicere dõ.
auerte faciem tuam apeccatis meis. Dic etiã illi uerba illa
in ipso psalmo qm̃ in iquitatẽ meã ego agnosco. Qđ si confes¬
sifu erimus delicta nr̃a: fidelis & iustus est. quidimittat᷑ no¬
bis delicta nr̃a et purg& nos ex om̃i iniquitate: qđ sidixe
rimꝰ q non peccauimus. mendacẽ facimus eũ & uerbum
eius non ẽ. in nob̵. Si dixeris ñpeccaui : illũ facismendacẽ
cũ teuis facere ueracẽ. Vnde fieri potest ut ds̃mendax sit
catis. quia dix̃ fidelis est & iustus ꝗ mund& nos ab omnibi¬
iquitate . & dicerent iam homines. peccemus. securifaciamꝰ
ni iniquitate. tollit tibi malam securitatẽ. et inserit utilem
timorem. Male uis esse securus: sollicitus esto. Fidelis est e
nĩ et iustus. ut dimittat nobis delictanra : si semꝑ tibi displice¬
as. et muteris donec ꝑficiaris. Ideo quid seꝗtur: filiolime¬
ihaet scribo uob. ut non peccetis. Sed forte subrepit deuita

Expanded text:
damna. Vis ut ille ignoscat? tu agnosce, ut possis Deo dicere, Averte faciem tuam a peccatis meis. Dic illi etiam illa verba in ipso Psalmo, Quoniam iniquitatem meam ego agnosco . Quod si confessi fuerimus delicta nostra, fidelis est et justus, qui dimittat nobis delicta nostra, et pnon peccavimus, mendacem facimus eum, et verbum ejus non est in nobis. Si dixeris, Non peccavi; illum facis mendacem, cum te vis facere veracem. Unde fieri potest ut Deus mendax sit, catis, quia dixit, Fidelis est et justus, qui mundet nos ab omni iiquitate; et dicerent jam sibi homines, Peccemus, securi faciamus ni iniquitate: tollit tibi malam securitatem, et inserit utilem timorem. Male vis esse securus, sollicitus esto. Fidelis enim est et justus, ut dimittat nobis delicta nostra, si semper tibi displiceas, et muteris donec perficiaris. Ideo quid sequitur? Filioli mei, haec scribo vobis, ut non peccetis. Sed forte subrepit de vita
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ascendi ad patrem: Quid est hoc : discipulis sepalpandũ
prebuit et mariȩ contactũ uȩtauit : nonne ipse est qui du¬
bitanti discipulo dixit. mittedigitos et palpa ci catrices :
Nũ ꝗd iã ad patrẽ ascenderat : quare ergomariã ꝓhib& : et di¬
cit nolime tangere non dũ enĩ ascendiad patrẽ meũs an
hoc dicturi sumꝰ qđ auiris se tangi ñ timuit. & amulierib:
tangitimuit : contactus illius omnẽ carnẽmundat: Quib:
primo uoluit manifestari. ab hisse timuit contrectari
Nonne uiris resurrectio eius ꝑfeminas ñ ciata est. ut contra¬
ria arte serpens uinceretur : quia ille ergo mortẽ primo
homini ꝑfeminã non ciauit : et uiris uita ꝑfeminã ñ ciata
est: quare ergo se tangi noluit. nisi quia contactũ illũ spi¬
ritalẽ intellegi uoluit: contactus spiritalis est decorde
mundo : Ille attingit de corde mundo xp̃m : qui eũ in¬

Expanded text:
enim ascendi ad Patrem. Quid est hoc? Discipulis se palpandum enim ascendi ad Patrem. Quid est hoc? Discipulis se palpandum praebuit, et Mariae contactum vitavit? Nonne ipse est qui dubitanti discipulo dixit, Mitte digitos, et palpacicatrices ? Numquid jam ad Patrem ascenderat? Quare ergo Mariam prohibet, et dicit, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem? An hoc dicturi sumus, quod a viris se tangi non timuit, et a mulieribus tangi timuit? Contactus illius omnem carnem mundat Quibus primo voluit manifestari, ab his se timuit contrectari? Nonne viris resurrectio ejus per feminas nuntiata est, ut contraria arte serpens vinceretur? Quia enim ille mortem primo homini per feminam nuntiavit; et viris vita per feminam nuntiata est. Quare ergo se tangi noluit, nisi quia contactum illum spiritualem intelligi voluit? Contactus spiritualis est de corde mundo. Ille attingit de corde mundo Christum, qui eum in