comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
centes. ꝑ sclares & laicos nimis se
ẽe turbatos. atq animo afflictos.
suꝑ ĩmoderatis actib eoꝵ: ꝓ quib
& aliqua inusta eis impingebant᷑
Sunt etiã quedam eccłiȩ in nr̃a pro¬
iuncia fuꝑ quarũ consecrationib
dubitatur: & tam ꝓpter antiguita¬
tem. quam & ꝓpter earũ custodũ
incuriam. nescitur utrũ dedicate
ab ẽp̃is fuerint. nec ne. Suꝑ quib
om̃ib nos a ur̃a sc̃itate. ac ur̃e. scẽ se¬
ois auctoritate instrui p̾camur. Et
utrũ ea que sicut p̃diximus uos p̃¬
fato consodal nr̃o augustino ep̃o &
angloꝵ genti scripsisse audiuimus.
spectalit̃ eis an generalit̾ om̃ib scͥp¬
ta sint scriptis ur̃is imbui querimꝰ:
& de hac siue de aliis p̃scriptis reb
plenit̾ informari cupimꝰ. Nos enim
ea que legimus & obseruari a fideli¬
bus cognouimꝰ. ñ increꝑando qd̾ ab¬
sit uobis significamꝰ. s quid rationa¬
bilit̾ & fidelit̾ suꝑ his obseruare de

Expanded text:
centes per saeculares et laicos nimis se centes per saeculares et laicos nimis se esse turbatos atque animo afflictos super immoderatis actibus eorum, pro quibus et aliqua injusta eis impingebantur. Sunt etiam quaedam ecclesiae in nostra proincia super quarum consecrationibus dubitatur, et tam propter antiquitatem, quam et propter earum custodum incuriam, nescitur utrum dedicatae ab episcopis fuerint, necne. Super quibus omnibus nos a vestra sanctitate ac vestrae sanctae sedis auctoritate instrui precamur; et utrum ea quae, sicut praediximus, vos praefato consodali nostro Augustino episcopo et Anglorum genti scripsisse audivimus, specialiter eis aut generaliter omnibus scripta sint scriptis vestris imbui quaerimus, et de hac sive de aliis praescriptis rebus pleniter informari cupimus. Nos enim ea quae legimus, et observari a fidelibus cognovimus, non increpando, 1276 quod absit, vobis significamus, sed quid rationabiliter et fideliter super his obser
Abbreviated transcription (Latin):
res legis iustificabunt᷑. Hec quidem
dam roma uenientib uos augustino
consodali nr̃o. ꝑ uenerabilem scĩtatẽ
ur̃am postmodũ ep̃o angloꝵ genti
ordinato & uluc directo. atq angłis
scripsisse. quos olim ad fidem con¬
uersos ꝑ uos cognouimus: ut quar¬
ta ꝓgenie coniuncti ñ separentur.
Que consuetudo dudũ in illis aut
in istis partib quando una uob̾cũ
ab infantia nutritꝰ. atq edoctꝰ fui
actenus ab ullis sapientib ẽẽ con¬
cessũ didici. sed semꝑ usq septimũ
originis suȩ gradũ hoc a scĩs ante¬
cessorib ur̃is. & ceteris sc̃is ꝑatrib
tam in nicena synodo qͣm & in aliis
scĩs conciliis congregatis seruari
debere repperi: & a recte uiuentibꝰ
ac dm̃ cimentib hominib studiose
p̃uideri cognoni. Dñ hec nobiscũ
uersabantur. suꝑuenere & alia: de
quib necessariũ nobis uidetur ue¬
stram consulere auctoritatẽ. Uene¬
runt quippe ad nos tam benectictꝰ

Expanded text:
res legis justificabuntur. Haec quidem res legis justificabuntur. Haec quidem sdam Roma venientibus vos Augustino consodali nostro, per venerabilem sanctitatem vestram postmodum episcopo Anglorum genti ordinato et illuc directo, atque Anglis scripsisse, quos olim ad fidem conversos per vos cognovimus, ut quarta progenie conjuncti non separentur. Quae consuetudo dudum in illis aut in istis partibus, quando una vobiscum ab infantia nutritus atque edoctus fui, hactenus ab ullis sapientibus esse concessum didici. Sed semper usque ad septimum originis suae gradum haec a sanctis antecessoribus vestris et caeteris sanctis Patribus, tasanctis conciliis congregatis, servari debere reperi, et a recte viventibus ac Dominum timentibus hominibus studiose evideri cognovi. Dum haec nobiscum versabantur, supervenere et alia de quibus necessarium nobis videtur vestram consulere auctoritatem. Venerunt quippe ad nos tam Benedictus,
Abbreviated transcription (Latin):
omino beatissimo & hono¬
rabili scõ patri gregorio pa¬
tis amator. Deatissimȩ ur̃ȩ salu¬
tis ac scĩtatis nira: penes dm̃ sunt
manifesta. Dũ predicationib sci¬
licet apłicis & doctrinis. uere fidi
cultura uniuersa repleta terra sit.¬
ꝑ diuioꝵ tam̃ eruditionẽ eloqͥoꝵ
ur̃a instruente ãmonitione exhor-¬
tatoria. suꝑedificatur orthodoxa
oata. & a fidelib patrib firmissi¬
me roborata. Ad quam om̃s bea
tenebris ad lumen: de lapsu infi¬
uelitatis ad ueram fidem. de mor¬
te ad uitam. homines diuinȩ p̃de¬
stinationis gr̃a p̾scitos. salutarib p̃¬
da sequens merita. & ꝑfectius im¬
plens exempla. eccłiam di moꝵ ꝓbi¬
tate & actuũ scĩtate condecorat. &¬
fide sacra xp̃ianisq morib uigens.
que fieri d̾o placita p̾cipit. studiis
pontificalib indesinent̃ oꝑatur &
ꝑficit seruans diuinȩ legis p̃cepta:
quia ñ auditores legis iusti sunt
apud dm̃ sicut narrat apłs. s facto¬

Expanded text:
omino beatissimo et honorabili sancto Patri, GREGORIO,tis amator. Beatissimae vestrae salutis, ac sanctitatis jura penes Dmanifesta. Dum praedicationibus scilicet apostolicis et doctrinis verae fidei cultura universa repleta sit terra, per divinorum tamen eruditionem eloquiorum, vestra instruente admonitione exhortatoria, superaedificatur orthodoxa data, et a fidelibus patribus firmissime roborata. Ad quam beatissimtenebris ad lumen, de lapsu ad veram fidem, de morte ad vitam, homines divinae praedestinationis gratia praescitos, salutaribus praeda sequens merita, et perfectius implens exempla, Ecclesiam Dei morum probitate et actuum sanctitate condecorat, et fide sacra Christianisque moribus vigens, quae fieri Deo placita praecipit studiis pontificalibus indesinenter operatur et perficit, servans divinae legis praecepta, quia non auditores legis justi sunt apud Deum, sicut narrat Apostolus, sed facto
Abbreviated transcription (Latin):
& in p̃sentis uite heremo a subse¬
quentib atq obuiantib hostib te¬
gat: ut & si qua sunt ur̃a p̃terita
peccata relaret: & ea que adhuc an-¬
te faciem uentunt. a uobis manu
sue pietatis amoueat. Ipsa te du-¬
cat & ipsa ꝑducat: atq in eterno
gaudio ipsa suscipiat. Det tibi ad
electoꝵ sortem ꝑtingere: & ꝓpecca

Expanded text:
bsequentibus atque obviantibus hostibus tegat, ut et si qua sunt vestra praeterita peccata relaxet, et ea quae adhuc ante faciem veniunt a vobis manu suae pietatis amoveat. Ipsa te ducat, et ipsa perducat, atque in aeterno gaudio ipsa suscipiat. Det tibi ad electorum sortem pertingere, e
Abbreviated transcription (Latin):
Quinqͣginta transmisimꝰ. Et ne
forsitan minus eẽnt: alios decem
suꝑaddidimꝰ. Ne uͦ & hoc adhuc mi¬
nus eẽt: alios .xii. iungi fecimus.
In hoc autẽ cognoscimus caritatẽ.
urãm : quia de nobis ita p̃sumitiᷤ.
sicut uos p̃sumere debetis. Sed ꝑ
om̃ipotentem dñm rogo. ut assi-¬
duas ꝓ me p̃ces facias: quatinꝰ a
peccatis in quib obligatꝰ sũ. & tri¬
bulationib quib p̃mor. citiꝰ absol¬
uar. & patrie celestis gaudiis per¬
fruar. Hoc autẽ qd̃ ꝓ me qualit̃
plius facite : qmͣ me etiã ñ petente
fecistis. Prefatũ uͦ dilectissimũ fili¬
um meũ epiphaniũ diaconũ qͥa
huic eccłie diaconatu int̾uemente
ligauimus. sc̃itatem tuam ñ de¬
bet contristare. qd̃ scõ petro apłoꝵ
principi quia ꝑ temet ipsũ cor¬
pore ñ uales. ei ꝑfiliũ tuũ ipse de¬
seruias: & lucro celestis remune¬
rationis ꝑfruaris. Sc̃a autẽ tri

Expanded text:
quinquaginta transmisimus. Et ne quinquaginta transmisimus. Et ne forsitan minus esuperaddidimus. Ne vero et hac adhuc minus esset, alios duodecim jungi fecimus. In hoc autem cognoscimus charitatem vestram, quia de nobis ita praesumitis, sicut vos praesumere debetis. Sed per omnipotentem Dominum rogo, ut assiduas preces pro me facias, quatenus a peccatis quibus obligatus sum, et tribulationibus quibus premor, citius absolvar, et patriae coelestis gaudiis perfruar. Hoc autem quod pro me qualiter plius facite, quam etiam me non petente fecistis. Praefatum vero dilectissimum filium meum Epiphanium diaconum, quia huic Ecclesiae diaconatu interveniente ligavimus, sanctitatem tuam non debet contristare, quod sancto Petro apostolorum principi, quia per temetipsum corpore non vales, ei per filium tuum ipse deservias, et lucro coelestis remunerationis
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃itatis ur̃e scripta suscepi.
in quib mͥ satiffecistis ut contri¬
stari ñ debeam. qd̃ scłm meũ de¬
sideriũ ad beati petri apłoꝵ prin¬
cipis limina ñ uenistis. Et ego qͥ¬
oem om̃ino uos uidere tiolui. Sed
si molestia corporis aut etatis im¬
pedimento extitit: hoc mͥ sufficit.
ut ubicũq tua sc̃itas fuerit. ꝓ
me sollicite oret. Quia & si locis
corpore ditudimur: caritate sẽꝑ
indisiuncti sumꝰ. Euͣgłia autẽ si¬
cut mandastis transmisimꝰ. finũ
ad sacrũ ordinem ꝓuehere debe¬
remus. uobisq retransmittere.
Sed in uno uos audiumimus: in
terius licentiam ñ habet. Si ergo
uidere uos ñ potui: hac ex re con¬
solationem habeo. quia in filio
ur̃o requiesco. Solidos autẽ uob̾
tes. ex eis nobis decem donastis. ut
.xl. mitteremꝰ. Sed ne forsitan uel
hoc graue esset: alios nobis decem¬
ex eis adhuc estis dignati largire.
Sed quia uos ualde incontinentia
ur̃a benignos inuenimꝰ: eidem be¬
ignitati uice simili respondemꝰ.

Expanded text:
nctitatis vestrae scripta suscepi, in quibus mihi satisfecistis, ut contristari non debeam quod secundum meum desiderium ad beati Petri apostolorum principis limina non venistis. Et ego quidem omnino vos videre volui; sed si molestia corporis aut aetatis impedimento fuit, hoc mihi sufficit, ut ubicunque tua sanctitas fuerit, pro me sollicite oret, quia etsi locis corpore dividimur, charitate semper indisjuncti sumus. Evangelia autem sicut mandastis transmisimus. Filiuad sacrum ordinem provehere deberemus, vobisque retransmittere. Sed in uno vos audivimus, in terius licentiam non habet. Si ergo videre non potui, hac ex re consolationem habeo, quia in filio vestro requiesco. Stes, ex eis nobis decem donastis, ut quadraginta mitteremus. Sed ne forsitan et hoc grave esset, alios nobis ex eis adhuc dignati estis largiri. Sed quia vos valde in continentia vestra benignos invenimus, eidem benignitati vice simili respondentes,
Abbreviated transcription (Latin):
Quib autẽ hoc in loco terrenarũ
rerũ tumultib p̃mor. explere
uerbis nequeo. Qd̃ tamen collige¬
re ex breuitate epłȩ potestis. in
qua ei minus loquor quẽ plu
om̃ib diligo. Preterea indico. qͥa
a serenissimis dñis quantis ualu
p̃cib postulaui. ut uos honore re-¬
stituto ad scĩ petri apłoꝵ principiᷤᷤ
limina uenire. & quousq ita deo
placuerit. hic mecũ uitiere conce¬
dant: quatinꝰ dũ uos uidere me¬
ruero. peregrinationis nr̃e tedrũ
de eterna patria inuicem loquen¬

Expanded text:
Quibus autem hoc in loco terrenarum Quibus autem hoc in loco terrenarum rerum tumultibus premor, explere verbis nequeo; quod tamen colligere ex brevitate epistolae potestis, in qua ei minus loquor, quem plus omnibus diligo. Praeterea indico quia a serenissimis dominis quantis 495 valui precibus postulavi, ut vos honore restituto, ad sancti Petri apostolorum principis limina venire; et, quousque ita Deo placuerit, hic mecum vivere concedant; quatenus dum vos videre meruero, peregrinationis nostrae taedium de aeterna patria invicem loquen
Abbreviated transcription (Latin):
em. salutem eger. fontem sitiens.
umbram estuans accepi. Neq enĩ
illa uerba ꝑ linguam carnis uide¬
bant᷑ expressa. sed sic spũalem amo¬
rem suũ quem gestabat aperuit
ac si mens ꝑ se ipsam loqueretur.
Sed durũ ualde fuit qͦd secutũ ẽ.
quia amor u̾r t̾rena me portare
onera p̃cepit᷑. & quem prius sp̃u¬
alit̃ diligebatis. postea ut estimo
temporalit̃ amantes. usq ad t̾ram
me suꝑposito onere depressistis:
ita ut mentis rectitudinem fundi
experimentũ dicam. Incuruatus
sum & humiliatus sũ usq quaq.
Multis enĩ causarũ fluctib qua¬
tior. & tumultuose uite tempesta
tib affligor: ita ut recte dicam.
ueni in altitudinem maris: &
tempestas demersit me. Periclitan¬
dendite. uos qui in litcore uirtu¬
tũ statis. Qd̃ uero me os dñi. qd̾
lucernam dicitis. qd̃ multis pro¬
desse ꝑhibetis: hoc qͦ mͥ ad inigui¬
tatũ mearũ cumulũ accidit. ut
cũ uindicari in me unquitas de¬
buit. laudes ꝓ uindicta recipiam.

Expanded text:
iem, salutem aeger, fontem sitiens, umbram aestuans accepi. Neque enim illa verba per linguam carnis videbantur expressa, sed sic spiritalem amorem suum quem gestabat aperuit, ac si mens per semetipsam loqueretur. Sed durum valde fuit quod secutum est, quia amor vester terrena me portare onera praecepit; et quem prius spiritaliter diligebatis, postea, ut existimo, temporaliter amantes, usque ad terram me superposito onere depressistis, ita ut mentis rectitudinem funditexperimentum dicam: Incurvatus sum, et humiliatus sum usquequaque. Multis enim causarum fluctibus quatior, et tumultuosae vitae ttibus affligor, ita ut recte dicam: Veni in altitudinem maris, et tempestus demersit me. Periclitantendite, vos qui in virtutum littore statis, Quod vero me os Domini, quod lucernam dicitis, quod multis prodesse perhibetis, hoc quoque mihi ad iniquitatum mearum cumulum accidit, ut, cum vindicari in me iniquitas debuit, laudes pro vindicta recipiam.
Abbreviated transcription (Latin):
miserante utilis repperiri. Preterea
ne qua hac in causa possit ẽẽ dilatio.
& peccata sic faciant. ut nullus de
electis aptus existat. hortandus est
clerus ce popłs. ut his qui ad nos ue¬
nerint.sua debeant uice mandare.
quatinꝰ hic habeant eligendi licen¬
tiam: nobisq hoc ipsũ apicib suis
roboratis ꝓpriis subscriptionib in¬
notescant: ut si uel hic inuemiri po¬
tuerit. sine difficultate aliqua xp̃i
cooꝑante grã consecret᷑. Qd̾ tam̃
ñ uoluntate. impuisi loquimͣ. sed
necessitate compuilsi: quia quantũ
ut debeant habere pastorem.

Expanded text:
miserante, utilis reperiri. Praeterea miserante, utilis reperiri. Praeterea ne qua hac in causa possit esse dilatio, et peccata sic faciant ut nullus de electis aptus existat, hortandus est clerus et populus, ut eis qui ad nos venerint sua debeant vice mandare, quatenus hic habeant eligendi licentiam, nobisque hoc ipsum apicibus suis roboratis propriis subscriptionibus innotescant, ut si vel hic inveniri potuerit, sine difficultate aliqua Christi cooperante gratia consecretur. Quod tamen nos non voluntate impulsi loquimur, sed necessitate compulsi, quia quantum de suis volumus ut debeant habere pastorem.
Abbreviated transcription (Latin):
t̃na caritate salutationis alloquiũ p̃¬
mittentes hortamur. ut sicut decet
cauta diligentiq inuestigatione scru¬
tari interiꝰ. de uita morib actuq p̃¬
fatidiacom debeatis: & si eũ ad eccłie¬
posse surgere regimen agnoscitis.
ur̃a adhortatione om̃s in eo se uniant.
Si autẽ aliter ur̃i sentit sollicitudo
tudicii. & eũ pastoralem curam effica¬
citer ãministrare ñ posse confiderat.
agendũ est cũ om̃ib concorditer. ut
alterũ qui aptus uisus fuerit. de ec¬
cłia ipsa possint eligere: ut uenien
tes tam diaconus qui iam electus est.
quã etiam qui adhuc eligendus est.
is qui do placuerit ordinet᷑. Enĩuero
si n eccłia ula neq de prb̃ris uel dia¬
conib siue reliquo clero huiꝰmodi in¬
ueniri potuerit. uel de alia sibi eccłia
talem ordinandũ eligere sustineant
antistitem. qui uigilanti sollicitudine
exteriorib eoꝵ utilitatib & sacerdota¬
li adhortatione animab ualeat deo

Expanded text:
terna charitate salutationis alloquium prterna charitate salutationis alloquium praemittentes, hortamur ut, sicut decet, cauta diligentique investigatione scrutari interius de vita, moribus actuque praefati diaconi debeatis. Et si eum ad Ecclesiae assurgere regimen agnoscatis, vestra adhortatione omnes in eo se uniant. Si autem aliter vestri sentit sollicitudo judicii, et eum pastoralem curam efficaciter administrare non posse considerat, agendum est cum omnibus concorditer, ut alterum qui aptus visus fuerit de Ecclesia ipsa possint eligere, ut venientes ad nos tam diaconus qui jam electus est quam etiam qui adhuc eligendus est, is qui Deo placuerit ordinetur. Enim vero si in Ecclesia illa neque de presbyteris vel diaconis, sive reliquo clero hujusmodi inveniri potuerit, de alia sibi Ecclesia talem ordinandum eligere festinent antistitem, qui vigilanti sollicitudine exterioribus eorum utilitatibus et sacerdotali adhortatione animabus valeat, Deo
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃ȩ electio in ꝑsonam urbici
abb̃ił. quia ualde nobis placuit indi¬
camus: q̃m sicut iudicii ur̃i discretio¬
nem oportuit. ad eccłie gubernatio¬
nem uirũ qtesistis iugilantem. atq
sollicitũ: & diuinȩ scripturȩ scientia
qd̃ maxime in sacerdotib eligendũ
est institutũ. Sed quia ceteris sic est
aliquis p̃ponendus. ut dñ ipse exteriꝰ¬
ꝓficit. interius ñ decrescat: quietem
ipsius curbare ñ possumꝰ. ne cũ eũ ad
altiora ꝓducimus. minorẽ illũ se ipso
fieri. missũ in fluctib compellamus.
ꝑsona uͦ crescentis diaconi ꝓpter qd̃
om̃ino nobis est ignota. prima nobis
cura fuit reguirere. quẽadmodũ re¬
nodochiũ cui p̃fuerat gubernasset:
ut ex minimis qualis ẽẽ possit in ma¬
ximis nosceremꝰ. Sed quid nobis scrip
ab ipsis addiscetis. Hinc autẽ prb̃m¬
dari uobis om̃ino nobis excellentia
ur̃a sciat esse difficile: quia ꝓsonarũ
nos necessitas ad orchinanda alia loca
pastorib destituta ñ leuis angustat.

Expanded text:
rae electio in persona Urbici abbatis, quia valde nobis placuit, indicamus: quoniam, sicut judicii vestri discretione oportuit, ad Ecclesiae gubernationem virum quaesistis vigilantem atque sollicitum, et divinae Scripturae scientia, quod maxime in sacerdotibus eligendum est, institutum. Sed quia caeteris sic est aliquis praeponendus, ut dum ipse exterificit, interius non decrescat, quietem ipsius turbare non possumus, ne cum eum ad altiora producimus, minorem illum seipso fieri missum in fluctibus compellamus. Persona vero Crescentis diaconi, propter quod omnino nobis ignota est, prima nobis cura fuit requirere quemadmodum xenodochium cui praefuerat gubernasset, ut ex minimis qualis esse possit in maximis nosceremus. Sed quid nobis portitab ipsis addiscetis. Hinc autem presbyterum dare omnino nobis excellentia vestra sciat esse difficile, quia personarum nos necessitas ad ordinanda alia loca pastoribus destituta non levis angustat.
Abbreviated transcription (Latin):
tinopolitana falsata est: sic aliquid¬
& in ephesina sẏnodo factũ est. Ca¬
ritas gͦ ur̃a uetustos om̃ino codices
erusdem sinodi requirat᷑. & illic ui
oeat si quid tale inuenitur. mͥq
eundem codicem quem inuenerit
transmittat: quem mox cũ lege¬
ro retransmitto. Nouis enĩ codici¬
bus passim ñ credat. Ex qua re du¬
bius factus sum. & nichil adhuc
uolui de hac causa p̾dicto fr̃i meo
Ioħi ep̃o rescribere. Romani autẽ
codices multo ueriores sunt grecis.
quia nos ur̃a sicut ñ acumina. ita
nec imposturas habemus. De io
& diu conati sunt: sed minime
ualuerunt. Ur̃os qui nr̃i sunt mea
uice salutate: & nr̃i qui ur̃i sunt
ꝑ me uos multũ salutant. Omp̃c
d̃s sua te manu inter tot spinas
ꝓtegat: ut illesus eos quos dñs ele¬
git flores decerpas. Gr̃. Narse

Expanded text:
tinopolitana falsata est, sic aliquidtinopolitana falsata est, sic aliquid in Ephesina synodo factum est. Charitas ergo vestra vetustos omnino codices ejusdem synodi requirat, et illic inde videat si quid tale invenitur, mihique eumdem Codicem quem invenerit transmittat, quem mox ut legero retransmitto. Novis enim Codicibus passim non credat, ex qua re dubius factus sum, et nihil adhuc volui de hac causa praedicto fratri meo Joanni episcopo rescribere. Romani autem Codices multo veriores sunt Graecis, quia nos vestra sicut non acumina, ita nec imposturas habemus. De Joa diu conati sunt, sed minime potuerunt. Vestros, qui nostri sunt, mea vice salutate, et nostri, qui vestri sunt, per me vos multum salutant. Omnipotens Deus sua te manu inter tot spinas protegat, ut eos illaesus, quos Dominus elegit, flores decerpas.
Abbreviated transcription (Latin):
sentia uitiendi. aut qualitate ui¬
uendi. In hoc gͦ qd̾ comedendo ue¬
titũ. enus anima mortua dicitur
ñ absentia uiuendi. sed qualitate¬
ret in pena ͥ qui ad hoc treatus fu¬
erat ut beate uiueret in leticia.
Hunc gͦ locũ qui in eo codice qui
mͥ a fr̃e meo iohe ep̃o transmissũ
est. annotauit hereticũ. pelagia¬
nus est: quia sententia ista eui-¬
denter pelagii est. Quam paulꝰ
apłs aꝑte in suis epłis destituit.
Que loco epłarũ eius singula di¬
cere p̃termitto: quia scienti logͦr.
Pelagius uͦ qui in ephesina sinodo
damnatus est: ea intentione. hoc
oixit. ut ostenderet nos axp̃o ua¬
cue redemptos. Si enĩ nos ꝑ adã
in anima mortui ñ sumus: qd̃
dici nefas est. uacue redempti su¬
mus. Ephesinam autẽ sinodum
ꝑscrutantes. de alephio. & saua. &
ceceris aliis qui illic dicunt᷑ esse dã¬
nati: om̃ino nichil inuenimꝰ. Et exi¬
stimamꝰ quia sicut calcedonensis
synodus in uno loco ab eccħa constan¬

Expanded text:
sentia vivendi, aut a qualitate visentia vivendi, aut a qualitate vivendi. In hoc ergo quod comedendo vetitum ejus anima dicitur mortua, non absentia vivendi, sed a qualitateret in poena qui ad hoc creatus fuerat ut beate viveret in laetitia, Hunc ergo locum qui in eo Codice qui mihi a fratre meo Joanne episcopo transmissus est annotavit haereticum, Pelagianus est, quia sententia ista evidenter Pelagii est. Quam Paulus apostolus aperte in suis Epistolis destruit. Quae loca Epistolarum ejus singula dicere praetermitto, quia scienti loquor. Pelagius vero qui in Ephesina synodo damnatus est, ea intentione hoc dixit, ut ostenderet nos a Christo vacue redemptos. Si enim nos per Adam in anima mortui non sumus, quod dici nefas est, vacue redempti sumus. Ephesinam autem synodum perscrutantes, de Adelphio et Sava, et caeteris aliis, qui illic dicuntur, 803 esse damnati, omnino nihil invenimus et existimamus quia sicut Chalcedonensis synodus in uno loco ab Ecclesia Constan
Abbreviated transcription (Latin):
opimonis habens scribere stu¬
duit: quid de illo codice qui contra
athanasiũ prb̃m transmissus est.
sensit. Quem nos ex parte aliqua
subtiliter ꝑcurrentes: in manichei
inuenimus dogna cecidisse. Sed
is qui loca aliqua ẽẽ heretica signo
contraposito ostendit᷑ ipse qͦ in pe¬
lagianam heresim labit᷑: quia que¬
dam loca catholicȩ dicta. & om̃ino
ortodoxa uelut heretica annotauit.
hoc enĩ ubi scriptũ est. quia cum
peccauit adam eius est anima mor¬
tua: qualiter mortuam dixerit in¬
ferius ostendit. quia status sui bea¬
titudinem amisit. Hoc quisqͥs ne
gat: catholicus ñ est. Ds̃ enĩ dixe¬
rat. qua die comederitis. morte mo¬
riemini. Cũ gͦ comedit de ligno
uetito adam. quia in corpore ñ est
mortius nouimus: quia post hoc
fihios genuit. atq annis multis rit̃.
Si itaq in antma mortiuis ũ est
qd̾ cdici nefas est: ipse mentitus ẽ.
qui hunc predixit die qua peccas¬
set moriturũ. Sed sciendũ est quia
mors dnob accidit modis: aut ab¬

Expanded text:
opinionis habens, scribere studuit quid de illo Codice qui contra Athanasium presbyterum transmissus est sensit. Quem nos, ex parte aliqua subtiliter percurrentes, in Manichaei invenimus dogma cecidisse. Sed is qui loca aliqua esse haeretica signo contra posito ostendit, ipse quoque in Pelagianam haeresim labitur, quia quaedam loca catholice dicta et omnino orthodoxa velut haeretica annotavit. Hoc enim ubi scriptum est quia cum peccavit Adam, ejus est anima mortua, qualiter mortuam dixerit inferius ostendit, quia status sui beatitugat, catholicus non est. Deus enim dixerat: Qua hora comederitis, morte moriemini. Cum ergo comedit de ligno vetito Adam, quia in corpore mortuus non est novimus, quia post hoc filios genuit atque annis multis vixit. Si itaque in anima mortuus non est, quod dici nefas est, ipse mentitus est qui hunc praedixit die qua peccasset moriturum. Sed sciendum est quia mors duobus accidit modis, aut ab
Abbreviated transcription (Latin):
mus: de rauennati qͦ eccłia uetu¬
stũ ualde codicem eiusdem syno¬
di ad nos deferri fetimus: & sino¬
do quam habebamus ita eũ concor¬
dare inuenimus. ut in nullo dis¬
creparet & nichil aliud continet
in definitione anathematis & reꝓ¬
bationis. nisi qd̾ duodecĩ capitula
beatȩ memoriȩ cirilli reꝓbant.
hanc autẽ totam rationem multo
latius subtiliusq p̃dictis responsa¬
lib eius in p̃senti positis reddidimꝰ.
atq eis plenissime. satisfecimus.
Igitur ne uel hec uel aliqua simiha
illic subrepant. que sc̃am eccłiam
scandalizent: necesse nobis fuit.
hec ipsa scĩtati ur̃ȩ indicare. Et
alios cauti eẽ debemus: ut anteqͣm
ad publicũ ꝓdeant. erroꝵ semina
conculcentur. Scripta autẽ ur̃ȩ
sc̃itatis cõmum filio sabiniano di¬
acono ueniente. suscepi. Sed quia
hoꝵ lator iam ad egrediendũ pa¬
ratus retineri ñ potuit: ad hec re

Expanded text:
eri, de Ravennati quoque Ecclesia vetueri, de Ravennati quoque Ecclesia vetustum valde Codicem ejusdem synodi ad nos deferri fecimus, et synodo quam habemus eum ita concordare invenimus, ut in nullo discreparet, et nihil aliud contineret in definitione anathematis et reprobationis, nisi quod duodecim capitula beatae memoriae Cyrilli reprobant. Hanc autem totam rationem multo latius subtiliusque praedictis responsalibus ejus in praesenti positi reddidimus, atque eis plenissime satisfecimus. Igitur ne vel haec, vel aliqua similia illic subrepant, quae sanctam Ecclesiam scandalizent, necesse nobis fuit haec ipsa sanctitati vestrae indicare. Et alios cauti esse debemus, ut antequam ad publicum prodeant, errorum semina conculcentur. Scripta autem vestrae sanctitatis communi filio Sabiniano diacono veniente suscepi. Sed quia horum lator jam ad egrediendum paratus retineri non potuit, ad haec re
Abbreviated transcription (Latin):
ra fide: Nos enĩ primũ hominem
qua die peccauit anima mortuũ
dicimus atq ꝑ hunc om̃e genus
humanũ in hac mortis & corrupti¬
onis pena damnatũ. E scłm uero
hominem & modo a morte anunȩ.
& postmodũ ab om̃i corruptione
carnis in et̾na resurrectione libera¬
ri nos posse confidimus. Sicut au¬
tem & p̃dictis responsalib diximꝰ.
ade animã mortuam in peccato di
cumuis. ñ a substantia uiuendi. s a
qualitate itiuendi. Quia enĩ aliud
est substantia atq aliud qualitas.
ñ est eius anima ita mortua ut ñ
esset. s ita mortira ut beata ñ eẽt.
rediit. Qd̃ uͦ diabolus cor hominis
ingrediatur: si engłio creditur non
negatur. Ibi enĩ scriptũ est: & post
bucellam introuit in eũ sathanas.
& ibi rurscĩ dr Cũ diabolus iam se
misisset in cor uide. ut traderet
eũ iudas. Hoc autẽ qui negat: in
pelagianam heresim cadit. Quia
gͦ ꝑscrutantes ephesianam sinodũ.
nichil in ea tale contineri inueni¬

Expanded text:
ra fide. Nos enim primum hominem ra fide. Nos enim primum hominem qua die peccavit, anima mortuum dicimus, atque per hunc omne genus humanum in hac mortis et corruptionis poena damnatum. Per secundum vero hominem, et modo a morte animae, et postmodum ab omni corruptione carnis in aeterna resurrectione liberari nos posse confidimus. Sicut autem et praedictis responsalibus diximus: Adae animam cimus, non a substantia vivendi, sed a qualitate vivendi. Quia enim aliud est substantia atque aliud qualitas, non est anima ita mortua ut non esset, sed ita mortua ut beata non esset: rediit. 884 Quod vero diabolus cor hominis ingrediatur, si Evangelio creditur, non negatur. Ibi enim scriptum est: Et post buccellam introivit in eum Satanas  ibi dicitur: Cum diabolus jam se misisset in cor Judae, ut traderet eum Judas. Hoc autem qui negat, in Pelagianam haeresim cadit. Quia ergo perscrutantes Ephesinam synodum, nihil in ea tale invenimus contin
Abbreviated transcription (Latin):
litteras misit. quib nitebatur osten¬
Uere eos ephesine synodi defimtioni¬
b contracticere: & uelut ex eadem sy¬
nodo certa nobis quib ipsi obsiste¬
rent capitula destinauit. Int̾ alia
autẽ scriptũ illic continebatur de
ade amina quia in peccato mor¬
tua ñ fuerit. eo qd̃ diabolus in cor
hominis ñ ingrediebatur: & siqͥs
hoc ddixisset.anathena ẽet. Que
cũ michi relecta fuissent ualde con¬
tristatus sũ. Si enĩ ade qui primꝰ
peccauit ania mortua in pecta
to ñ est. quomͦ de ligno ei uetito
Dictũ est. in quocũq die comederi¬
tis ex eo morte moriemini: Et cer¬
te comedit adam & eua de ligno
uetito: & tam̃ in carne sua ultra
nongentos annos postmodũ iure¬
runt. Constat itaq quia in carne
ñ est mortuus. Si gͦ in anima mor¬
tuus ñ est qd̃ dici nefas ẽ. falsam
sententiam de illo ꝓtulit d̃s qui di¬
xit. quia qua die comederet more¬
retur. Sed absit hic error. absit aue¬

Expanded text:
litteras misit, quibus nitebatur ostenlitteras misit, quibus nitebatur ostendere eos Ephesinae synodi definitionibus contradixisse; et velut ex eadem synodo certa nobis quibus ipsi obsisterent capitula destinavit. Inter alia autem scriptum illic continebatur de Adae anima, quia in peccato mortua non fuerit, eo quod diabolus in cor hominis non ingrediatur; et si quis hoc dixisset, anathema esset. Quae cum mihi relecta fuissent, valde contristatus sum. Si enim Adae, qui primus peccavit, anima in peccato mortua non est, quomodo de ligno vetito ei dictum est: In quacunque die comederitis ex eo. morte moriemini ? Et certe comedit Adam et Eva de ligno vetito, et tamen in carne sua ultra nongentos annos postmodum vixerunt. Constat itaque quia in carne non est mortuus. Si ergo in anima mortuus non est, quod dici nefas est, falsam sententiam de illo protulit Deus, qui dixit quia qua die comederet moreretur. Sed absit hic error, absit a ve
Abbreviated transcription (Latin):
storia autẽ soromemi de quodam
eudoxio qui constantinopolitane
eccłie: episcopatũ arripuisse: dr.
aliqua narrant᷑. s ipsam quoq
histortam sedes apłica susciꝑe re¬
cusat. qm̃ multa mentit᷑. & theo¬
Uorũ monsuestiȩ nimiũ laudat. atq
usq ad diem obitus sui magnum
doctorem eccłie fuisse ꝑhibet. Restat
gͦ ut si quis illam historiã recipit.
synoddo que piȩ memorie iustinia¬
ni temporib de trib capitulis fac
histortam ut repellat. In latina gͦ
lingua de hoc eudoxio nunc usq neq
in philastro neq inbeato augusti¬
no qui multa de heresib conscrip¬
serunt. neq in aliis patrib aliquid
inuenimꝰ. Caritas gͦ ur̃a si quis apd̃
grecos ꝓbatoꝵ patrũ de eo sermonẽ
fecit. suis michi epłis innotescat. Pre¬
terea ante trienniũ cogente causa
monachoꝵ hisauriȩ qui heretici ac¬
cusabant᷑ satisfaciens mͥ quondam
fr̃ & consacerdos meus domnꝰ ioħes

Expanded text:
storia autem Sozomeni de quodam storia autem Sozomeni de quodam Eudoxio qui Constantinopolitanae Ecclesiae episcopatum arripuisse dicitur, aliqua narrantur. Sed ipsam quoque historiam sedes apostolica suscipere recusat, quoniam multa mentitur, et Theodorum Mopsuestiae nimium laudat, atque usque ad diem obitus sui magnum doctorem Ecclesiae fuisse perhibet. Restat ergo ut si quis illam historiam recipit, synodo quae piae memoriae Justiniani temporibus de tribus capitulis factesse est ut repellat. In Latina vero lingua de hoc Eudoxio nunc usque, neque in Philastro, neque in beato Augustino, qui multa de haeresibus conscripserunt, neque in aliis Patribus aliquid invenimus. Charitas igitur vestra si quis apud Graecos probatorum Patrum de eo sermonem fecit, suis mihi epistolis innotescat. Praeterea ante triennium, cogente causa monachorum Isauriae, qui haeretici accusabantur, satisfaciens mihi quondam frater et consacerdos meus domnus Joannes
Abbreviated transcription (Latin):
cyriaco missarũ sollemnia celebra¬
re ñ debet. quia đ ꝓfanũ uocabulũ
culpam suꝑbie aut cõmisit aut se¬
one posito ꝓcedit. unitatem stulti
nomuns confirmare uideamuR.
Eundem uͦ frẽm ãmonere studini.
ut se a tali elatione corrigat: quia
si hanc ñ correxerit. pacem nobiscũt
nullomͦ habebit. Preterea idem fr̃
nr om̃ia in suis synodicis catholite
d̃o auctore. locttus est. Quendam
uͦ eudoxtũ damnauit. quem neq
in synodis damnatũ inuenimus:
neq a decessorib eius in suis syno¬
dicis reꝓbatũ. Et canones quidẽ
constantinopolitam concilii eudoxi¬
anos damnant: s quis fuerit eoꝵ
auctor eudoxius nequaqͣm dicunt.
Romana autẽ eccłia eosdem cano¬
nus ñ habet. nec accepit. In hoc
autẽ eandem synodũ suscepit. qd̾
est ꝑ eam contra macedoniũ defi¬
nitũ: reliquas uͦ hereses que illic
memoratȩ sunt ab aliis iam patͥb
damnatas reꝓbat. De eudoxianis
uͦ: nichil hactenus agnouit. In hi¬

Expanded text:
Cyriaco missarum solemnia celebraCyriaco missarum solemnia celebrare non debet, quia per profanum vocabulum culpam superbiae aut commisit, aut seone posito, vanitatem stulti nominis confirmare videamur. Eumdem vero fratrem admonere studui, ut sese a tali elatione corrigat, quia si hanc non correxerit, pacem nobiscum nullo modo habebit. Praeterea idem frater noster omnia in suis synodicis catholice, Deo auctore, locutus est. Quemdam vero Eudoxium damnavit, quem neque in synodis damnatum invenimus, neque a decessoribus ejus in suis synodicis reprobatum. Et canones quidem Constantinopolitani concilii Eudoxianos damnant; sed quis fuerit eorum auctor Eudoxius, minime dicunt. Romana autem Ecclesia eosdem canonus non habet, nec accepit; in hoc autem eamdem synodum accepit, quod est per eam contra Macedonium definitum. Reliquas vero 883 haereses quae illic memoratae sunt, ab aliis jam Patribus damnatas reprobat. De Eudoxianis vero nihil hactenus agnovit. In hi
Abbreviated transcription (Latin):
ualde. constrictus sũ. tacere
me minime ꝑmitcit. ut sc̃ĩtas
ur̃a quecũq apud nos aguntur
agnoscat. & falsis rumorib ñ de¬
cepta. s iusticiȩ atq rectitudinis
uiam sicut ꝑfecte cepit ꝑfectius
teneat. Responsales siquidem
fr̃is ce consacerdotis nr̃i cyriaci
uenientes. eius ad me synoticã
inter nos & ipsũ sicut ur̃a beati¬
tudo nouit. ꝓpter appellationem
ꝑfani nominis ẽ grauis discor¬
Dia. Sed in causa fidi transmissos
responsales enuis existimaui ẽẽ su¬
scipiendos. ne culpa elationis que
in constantinopolitana eccłia pene
contra oĩs sacerdotes exorta est.
dissensionem ficłi & rixam eccłia¬
sticȩ faceret unitati. Eosdem uͦ
responsales quia hoc om̃mno hu¬
milit̃ p̃cabantur. missarũ sollẽp
nia celebrare feci. quia sicut &
serenissimo domno imꝑatori in¬
timare studiti. tesponsales fr̃is
& consacerdotis nr̃i cyriaci mͥ hic
cõmunicare debuerunt: qui aucto¬
re d̾o in elationis errorem ñ cetidi.

Expanded text:
alde constrictus sum tacere me minime permittit, ut sanctitas vestra quaecunque apud nos aguntur agnoscat, et, falsis rumoribus non decepta, suae justitiae atque rectitudinis viam, sicut perfecte coepit, perfectius teneat. Responsales siquidem fratris et consacerdotis nostri Cyriaci venientes, ejus ad me synodicam inter nos et ipsum, sicut vestra beatitudo novit, propter appellationem profani nominis est gravis discordia, sed in causa fidei transmissos responsales ejus existimavi esse suscipiendos, ne culpa elationis quae in Constantinopolitana Ecclesia pene contra omnes sacerdotes exorta est, dissensionem fidei et rixam ecclesiasticae faceret unitati. Eosdem vero responsales, quia hoc omnino humiliter precabantur, missarum solemnia mecum celebrare feci, quia sicut et serenissimo domno imperatori intimare studui, responsales fratris t consacerdotis nostri Cyriaci mihi communicare debuerunt, quia auctore Deo in elationis errorem non cecidi.
Abbreviated transcription (Latin):
tuam congregationisq tuȩ li¬
bent̃ suscepimus. scd̾m statuta ui
risq formã tuis precib accõmodan¬
tes effectũ. Castorio siquidẽ fr̃i &
sa. ei successorib q eius a te mona¬
sterioq tuo cunctam lesionis fun¬
ditus abstulimus potestatem. ut
nec ultra in ur̃o uersetur grauami¬
ne nec monasterii res describat. nec
publica illic debeat ẽẽ ꝓcessio: uia
uidelicet ei ufrisditione relicta. ut
in defuncti abb̃is locũ. aliũ quem
uignũ cõmunis consensus congrega¬
tonis elegerit debeat ordinare: His
autẽ ita ꝑfectis in di opere estote sol¬
liciti. & assidue orationi oꝑam date.
ne ñ iudeatur magis uobis quesita
mentis in oratione securitas. sed ma¬
le qd̃ absit degentib episcopalis eui¬

Expanded text:
tuam congregationisque tuae libenter suscepimus, secundum statuta Patrum jurisque formam tuis precibus accommodantes effectum. Castorio siquidem fratri sa ei epistola successoribus ejus, et a te monasterioque tuo cunctam laesionis funditus abstulimus facultatem; ut nec ultra in vestro versetur grane, nec monasterii res describat, nec publica illic debeat esse processio, illa videlicet ei jurisdictione relicta, ut in defuncti abbatis locum, alium, quem dignum communis consensus congregationis elegerit, debeat ordinare. His ita perfectis, in Dei opere estote solliciti, et assiduae orationi operam date, ne non videatur magis vobis quaesita mentis in oratione securitas, sed male, quod absit! degentibus episcopalis evi
Abbreviated transcription (Latin):
oũ est: & sub eccłiastica regula sunt
tenendi ut bonis oꝑib uiuant. ce
canendis psalmis inuigilent: et ab
om̃ib illicitis. & cor & linguã dõ auc
tauitientib iam de faciendis porti¬
onib uel exhibenda hospitalitate.
&e adimplenda miscdia. nobis quid
erit loquendũͥ cũ om̃e qd̾ suꝑest
in causis piis ac religiosis erogandũ
est. dño magistro om̃nuim dicente.
qd̃ suꝑest date elemosinã. & ecce om̃a

Expanded text:
dum est, et sub Ecclesiastica regula sunt dum est, et sub Ecclesiastica regula sunt tenendi, ut bonis moribus vivant et canendis psalmis invigilent, et ab omnibus inlicitis et cor et linguam et cta viventibus iam de faciendis portionibus vel exhibenda hospitalitate et adimplenda misericordia nobis quid erit loquendum, cum omne, quod superest, in causis piis ac religiosis erogandum est, domino magistro omnium dicente : Quod superest, date eleemosynam et cetera
Abbreviated transcription (Latin):
acra scriptura testatur. qm te
uene nosse dubiũ ñ est. e speti¬
aliter beati pauli ad timotheũ epłȩ:
in quib eũ erudire studuit. gualit̃
in domo d̃ĩ conuersari debuisset.
pendio qd̾ accedit. quatuor debeant
fieriportiones: una uidelicet ep̃o &
familiȩ ꝓpter hospitalitatẽ. atq
susceꝑtionem: alia clero. tercia pau¬
ꝑibus: quarta eccłiis reparandis.¬
Sed tua fr̃ntas monasterii regulis
erudita. seorsũ fieri ñ debet a cleri
cis suis: sed in eccłia angloꝵ que auc¬
tore d̾o nuꝑ adhuc ad fidem ꝑduc¬
ta est. hanc debet constitutionẽ in¬
stituere: que initio nascentis eccłie
fuit patrib nr̃is: in quib nullus
eoꝵ ex his que possidebant. aliquid
suũ esse dicebat. s erant illis om̃ia
cõmunia. Si qui uero clerici sunt.¬
extra sacros ordines constituti. qui
se continere ñ possunt: sortiri uxo
nouimus scriptũ. qd̾ diuidebant sin¬
gulis ꝓut cuiq opus erat. De eoꝵ qͦ
stipendio cogitandũ atq ꝓuiden¬

Expanded text:
acra Scriptura testatur, quam te bene nosse dubium non est, et specialiter beati Pauli ad Timotheum Epistolae, in quibus eum erudire studuit qualiter in domo Dei conversari debuisset. pendio quod accedit, quatuor debeant fieri portiones; una videlicet episcopo et familiae propter hospitalitatem, atque susceptionem; alia clero; tertia pauperibus; quarta eccSed tua fraternitas monasterii regulis erudita seorsum vivere cis suis in Ecclesia Anglorum, quae auctore Deo nuper adhuc ad fidem producta est, hanc debes conversationem instituere, quae initio nascentis Ecclesiae fuit patribus nostris, in quibus nullus eorum ex his quae possidebant aliquid suum esse dicommunia. Si qui vero sunt clerici extra sacros ordines constituti, qui se continere non possunt, sortiri uxornovimus scriptum quod dividebatur singulis prout cuique opus erat . De eorum quoque stipendio cogitandum atque providen
Abbreviated transcription (Latin):
tum direxerat. ut laꝑso eo reseius
om̃s eccłiȩ remanerent: hoc ideo eũ
credimus p̃cepisse. ne ꝑ eas adhuc
amplius deperiret. Nunc uͦ equũ
ẽẽ pensamus. ut filiũ patris culpa ñ
ingrauet: sed fr̃nitatis tuȩ dispensa¬
tione quicqͥd ei legaliter potest con

Expanded text:
tum direxerat, ut lapso eo omnes res tum direxerat, ut lapso eo omnes res ejus Ecclesiae remanerent, hoc ideo eum credimus praecepisse, ne per eas adhuc amplius deperiret; nunc vero aequum esse pensamus ut filium patris culpa non ingravet, sed fraternitatis tuae dispensatione quidquid ei legaliter potest co
Abbreviated transcription (Latin):
uplus presentiũ portitor. eusa¬
niũ agrigentinȩ ciuitatis epi¬
scopũ. siñ fuisse memorat genito¬
rem matrisꝙ suȩ res apud eũ pluri¬
testatũ inquit ẽẽ defunctũ: ido &
tedicti ep̃i patris sui se ꝑmitti sub¬
stantiam adipisci. Qua de re fr̃m
quatimis hanc rem diligent̃ curet
addiscere. E si quid apud p̾dictam
eccłiam de reb matris ipsius inue¬
ntripotuerit. si quidẽ nichil est.
qd̃ antedicto euplo rationabiliter
suam faciat portionem restitui. Pi¬
de & de reb pat̾nis quas ante epi¬
scopatũ noscitur habuisse. si eas in
tulit. ei quantũ portioni eius lega¬
liter scit competere: ut satis fieri
possit ĩmineat. Nam om̃ino et
contra tationem & contra nr̃m ꝓbat᷑
esse ꝓpositũ: si cui ea que nuste com¬
petunt restitui ac satisfieri denega¬
mus. Ita gͦ hec fr̃nitas tua implere
festinet : ut suprascripto portitori
ad nos denuo ex hac re nulla reme¬
andi necessitas imponat᷑. Nam qd̃
beatȩ recordationis decessor ñr p̃cep¬

Expanded text:
uplus praesentium portitor Eusanium Agrigentinae civitatis episcopum suum fuisse memorat genitorem, matrisque suae res apud eum pluriintestatum asserit esse defunctum, ideo et te dicti episcopi patris sui se permitti substantiam adipisci. Qua de re fratequatenus diligenter curet addiscere; et si quid apud praedictam Ecclesiam de rebus matris ipsius inveniri potuerit, si quidem nihil est quod ante dicto Euplo rationabiliter suam faciat portionem restitui. Proinde et de rebus paternis quas ante episcopatum dignoscitur habuisse, si eas in tulit, ei, quantum portioni ejus legaliter scit competere, ut satisfieri possit immineat. Nam omnino et contra rationem et contra nostrum probatur esse propositum, si cui ea quae juste competunt, restitui ac satisfieri denegemus. Ita ergo haec fraternitas tua implere festinet, ut suprascripto portitori ad nos denuo ex hac re nulla remeandi necessitas imponatur. Nam quod beatae recordationis decessor noster praecep
Abbreviated transcription (Latin):
tamen solũ ad enus damnationẽ
potest sufficere. qd̃ etiã ipse de se
or̃ fuisse confessus. Cognouimus
autẽ ab eo dictũ: qd̃ dũ tercius ẽẽt¬
a loco ẽẽt abb̃is. ab statu habitus sin
laꝑfu corporis ceciderit. Ce licet ad
abb̃is ordinem tanto coinquinatꝰ
facinore nulla debuerit ratione
ꝓficere: tam̃ quia temerario post
ausu hac tanta pollutione detentꝰ
hoc indignus arripuit: exꝑientiȩ
tuȩ huiꝰ auctoritatis tenore p̃cipi¬
mus. ut suprascripto scđino remo¬
to ab abb̃is officio. theodosiũ quẽ
congregatio ipsa sibi petiit. in mo
quatinꝰ in cura congregationis sub¬
iectȩ. adiuuante d̾o cauta possit
sollicitudine inuigilare. Possessio¬
nes uͦ uel ortos enisdem monaste¬
rii. eccłiastica in quantũ ratio pa¬
titur tuigone defendat: Gr̃. Po

Expanded text:
tamen solum ad ejus damnationem potest sufficere, quod etiam ipse de se dicitur fuisse confessus. Cognovimus autem ab eo dictum, quod dum tertius a loco esse abbatis, a statu habitus sui in lapsum corporis ceciderit; et licet ad abbatis ordinem tanto coinquinatus 641 facinore nulla debuerit ratione proficere; tamen quia, temerario post ausu ac tanta pollutione detentus, hoc indignus arripuit, experientiae tuae hujus auctoritatis tenore praecipimus ut, suprascripto Secundino remoto ab abbatis officio, Theodosium, quem congregatio ipsa sibi petiit ordinarquatenus in cura congregationis subjectae, adjuvante Deo, cauta possit sollicitudine vigilare. Possessiones vero vel hortos ejusdem monasterii ecclesiastica, in quantum ratio patitur, tuitione defende.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ modicũ possunt lectori scrupulũ
generare. hec om̃ia subtilit̃ & cele¬
rit̾ exequere: & si apud excellentis¬
simũ exarchũ nichil potes. uel hec
ñ uidearis neglexisse que potes. De
loco autẽ albim quid dicam. de quo
nobis aꝑte contra iustictam respon¬
detur De quo tam̃ debes districtiꝰ
cogitare. Preterea ante aliquantũ
temporis exꝑientiȩ tuȩ p̃ceperamꝰ.
ut apud emmnentissimũ filiũ nr̃m
p̃fectum ageret. quatinꝰ cura forma¬
rũ cõmitti augusto huic debuisset.¬
ꝓ eo qd̃ om̃mo sollicitus atq stre¬
nitus uir est: & ita hactemuis distuli¬
sti. ut nobis nec quid egeris indicares.
Et ido apud eminentissimũ eundẽ¬
filtũ nr̃m uel modo om̃i agere in¬
tentione festina: ut formȩ p̃dicto
clarissimo uiro ꝑ omĩa cõmittant᷑:
quatinꝰ sollicitudine sua aliquid¬
in eas ualeat reparare. Nam sic de¬
spiciunt᷑ atq negligunt᷑ formȩ ipsȩ:
ut nisi maior sollicitudo fuerit. int᷑

Expanded text:
non modicum possunt lectori scrupulum non modicum possunt lectori scrupulum generare. Haec omnia subtiliter et celeriter exsequere. Et si apud excellentissimum exarchum nihil potes, vel haec non videaris neglexisse quae potes. De loco autem Albini quid dicam, de quo nobis aperte contra justitiam respondetur? De quo tamen debes districtius cogitare. Praeterea ante aliquantum temporis experientiae tuae praeceperamus ut apud eminentissimum filium nostrum praefectum ageret, quatenus cura formarum copro eo quod omnino sollicitus atque strenuus vir est. Et ita hactenus distulisti, ut nobis nec quid egeris indicares. Et ideo apud eumdem eminentissimum filium nostrum vel modo omni agere intentione clarissimo viro per omnia committantur, quatenus sollicitudine sua aliquatenus eas valeat reformare. Nam sic despiciuntur atque negliguntur formae ipsae, ut nisi major sollicitudo fuerit, intra
Abbreviated transcription (Latin):
ad bonos mores p̃cipue informant.
Neq enĩ uolo dũ in hac carne sum
si qua me dixisse contigit. ea facile
hominib innotesci. Nam guita dilec¬
tissimȩ memoriȩ anatholius diaco¬
nus. querenti ac iubenti dõno impe¬
ratori librũ regulȩ pastoralis dedit:
egre fuscepi. Quem sc̃issimus frat̃
& coep̃c meus anastasius antiochenꝰ
in grecam linguã transtulit. & sic̃
mͥ scriptũ est ei ualde placuit: sed
mͥ ualde displicuit. ut qui meliora
habent. m minimis occupent᷑. In
parte autẽ tertia beati iob. in eo
uersu in quo scriptũ est. scio qd̾ re¬
demptor meus uiuit: suspicor qͥa
p̃dictus frat̃ & coep̃c meus marini¬
antis mendosũ codicem habeat.
Nam in scrimo nr̃o idem locus alit̃
habetur: quam hunc in alioꝵ codi¬
cib ẽe cognoui. Atq id̾o eundẽ lo¬
cũ reuelari feci: ut sicut in scrimo
nr̃o est: ita qͦ hunc & seꝑefatus fr̃̾
meus habeat. Quatuor enĩ uerba
sunt: que si eidem loco defuerint.

Expanded text:
ad bonos mores praecipue informant. ad bonos mores praecipue informant. Neque enim volo dum in hac carne sum, si qua dixisse me contigit, ea facile hominibus innotesci. Nam quia dilectissime memoriae Anatolius diaconus quaerenti ac jubenti domno imperatori librum Regulae pastoralis dedit, aegre suscepi, quem sanctissimus frater et coepiscopus meus Anastasius Antiochenus in Graecam linguam transtulit. Et, sicut mihi scriptum est, ei valde placuit, sed mihi valde displicuit ut qui meliora habent in minimis occupentur. In parte autem tertia beati Job in eo versu in quo scriptum est: Scio quod Redemptor meus vivit, suspicor quia praedictus frater et coepiscopus meus Marinianus mendosum codicem habeat. Nam in scrinio nostro idem locus aliter habetur quam hunc in aliorum Codicibus esse cognovi, atque ideo eumdem locum relevari feci, ut sicut in scrinio nostro est, ita quoque hunc et saepefatus frater meus habeat. Quatuor enim verba sunt, quae si eidem loco defuerint,
Abbreviated transcription (Latin):
ut apto temꝑe hec eadem mͥ infer¬
ret. & emendatiꝰ dictarent᷑. Que cũ
mͥ legisset: inueni dictoꝵ meoꝵ sen¬
sũ ualde inutiliꝰ fuisse ꝑmutatũ.
Unde necesse est ut cua exꝑientia
om̃i excusatione atq mora cessante
ad eius monasteriũ accedat. conue¬
nire fr̃es faciat: & sub om̃i ueritate
quantascũq de diuersis scripturȩ
cartulas detulit ad mediũ deducãt.
Quas tu suscipe: & mͥ celerrime
transmitte. De tuo autẽ reditu
quia molestiã te ualde incurrisse
cognouimꝰ: deo ꝓpitio in subsequenti
cogitabimꝰ. Illud autẽ qd̾ ad me quoꝵ¬
dam relatione ꝑlatũ est. quia reue¬
rentissimꝰ frat̃ & coep̃c meus marini¬
ams legi cõmenta beati iob publice
ad iugilias faciat. ñ grate suscepi:
quia ñ est illud opus populare. &
rudib auditorib impedimentũ
magis qͣm ꝓuectũ generat. Sed dic
ei ut cõmenta psalmoꝵ legi ad rii¬
gilias faciat: que mentes scłarium

Expanded text:
ut apto tempore haec eadem mihi inferut apto tempore haec eadem mihi inferret, et emendatius dictarentur. Quae cum mihi legisset, inveni dictorum meorum sensum valde inutilius fuisse permutatum. Unde necesse est ut tua experientia, omni excusatione atque mora cessante, ad ejus monasterium accedat, convenire fratres faciat, et sub omni veritaquantascunque de diversis Scripturis chartulas detulit, ad medium deducant, quas tu suscipe, et mihi celerrime transmitte. De tuo autem reditu, quia molestiam te validam incurrisse cognovimus, Deo propitio, in subsequenti cogitamus. Illud autem quod ad me quorumdam relatione perlatum est, quia reverendissimus frater et coepiscopus meus Marinianus legi commenta beati Job publice ad vigilias faciat, non grate suscepi, 1196 quia non est illud opus populare, et rudibus auditoribus impedimentum magis quam provectum generat. Sed dic ei ut commenta Psalmorum legi ad vigilias faciat, quae mentes saecularium