comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ramꝰ q̃ fursũ st. ꝗ̃ sursũ st̃ sapia¬
mꝰ. Desidemꝰ desiderantes nos.
ꝓꝑemꝰ ad prestolantes
nos: expectantes nos. uotis prȩ¬
occupemꝰ animoꝵ. Ecce enĩ nichil
in hac nr̃a cõmunione securitatis.
nichil ꝑfectionis. nichil qͥetis. &
tam̃ hic qͦq quã bonũ & quã iocun¬
dũ habitare fr̃s inunũ. Quicqͥd
siue interius siue exterius mole¬
stũ occurrit: ipso utiq tã germa¬
noꝵ ẽsorcio fratrũ. cũ qͥb ẽ nobis
cor unũ & anima una ind̾m. to¬
lerabilius inuenit᷑. Quã dulcior¬
illa erit. quã delectabilior quã
beacior unio: ubi nulla suspicio
ee  poterit. nulla dissensionis oc¬
casio. ubi om̃s ꝑfecta caritas indis¬
solubili federe colligabit: ut sic̃
pat᷑ & filius unũ sunt. siete nost
unũ simꝰ in ipsis. Nonmͦ tãmen
societas. s etiã felicitas nobis est
studiis ambiamꝰ. Neq enĩ ꝑnicio
sa ãbicio hec: aut illius affectacio
głe ullatenꝰ ꝑicłosa ẽ. Nã qͦd di¬

Expanded text:
quae sursum sunt, quae sursum sunt sapiamus. Desideremus desiderantes nos, properemus ad praestolantes nos, exspectantes nos votis praeoccupemus animorum. Ecce enim nihil in hac nostra communione securitatis, nihil perfectionis, nihil quietis: et tamen hic quoque quam bonum et quam jucundum, habitare fratres in unum? sive interius, sive exterius, molestum occurrit, ipso utique tam germanorum consortio fratrum, cum quibus est nobis cor unum et anima una in Deum, tolerabilius invenitur. Quam dulcior erit, quam delectabilior, quam beatior unio ubi nulla suspicio esse poterit, nulla dissensionis occasio; ubi omnes perfecta charitas indissolubili foedere colligabit, ut sicut Pater et 1041 Filius unum sunt, sic et nos unum simus in ipsis! 7. Non tantummodo societas, sed etiam felicitas nobis est studiis ambiamus. Neque enim perniciosa haec ambitio, aut illius affectatio gloriae ullatenus periculosa est. Nam quod di
Abbreviated transcription (Latin):
ta fulgebunt: cũ uidelicet refor¬
mabit corpꝰ humilitatis nr̃e. con¬
figuratũ głȩ capitis. qͦd est ipse
Hanc gͦ głam. tota & tuta ãbici¬
oñe c̃cupiseamꝰ. ne forte audiamꝰ
ritis. & głam q̃ a solo deo ẽ ñ uul¬
tis. Sane ut eã nobis sꝑare liceat.

Expanded text:
ta fulgebunt, cum videlicet reforta fulgebunt, cum videlicet reformabit corpus humilitatis nostrae, configuratum gloriae capitis, quod est ipse. Hanc ergo gloriam tota et tuta ambitione concupiscamus, ne forte audiamus ritis, et gloriam quae a solo Deo est non vultis . 10. Sane ut eam nob
Abbreviated transcription (Latin):
qͥete regẽ salomonẽ: indiademate
qͦ coronauit eũ mat̾ sua. O regẽ:
o diadema. Mat̃ siqͥdẽ synagoga:
nauit. Pudeat sectari głam mem¬
bra. qbꝰ caput suũ tã ingloriũ
exhibet᷑. ñ habens speciem aut
p̃senti ẽ. ñ utiq beatificꝰ aut glo¬
rificꝰ: ut in om̃ibꝰ angelicũ illud
eulogiũ cõmendet᷑ qͦ terris pa¬
cẽ. cęlis głam tribuer̃t. Pudeat
sub spinato capite. membrũ fie¬
ri delicatũ. qͦd om̃is ei interim
purpura ñ tã honoris sit quã
irrisionis. Uidere ẽ tam̃ hodie
multis in locis. ñ fine multa ã¬
bicione &. comessacionẽ ꝑresen¬
tẽ diem honorari. an de honesta¬
ri dicã: Ipsi uidint qͥ hȩx aguãt
Ipsoꝵ ẽ eñi huiꝰmodi celebritas. ñ
sc̃õꝵ: qͦd sibi libet facitnt. ñ qͦd sc̃is.
Erit eũ uenerit xꝑs. nec mors eius
ultra annunciabit᷑. ut sciamꝰ qm̃
ipsi qͦq mortui sumꝰ. & cũ eo abscon¬
dita est uita nr̃a. apparebit caput
głosũ. & cũ eo membra glorifica¬

Expanded text:
ete regem Salomonem in diademate, quo coronavit eum mater sua . O regem! o diadema! Mater siquidem Synagoga, nea coronavit. Pudeat sectari gloriam membra, quibus caput suum tam inglorium exhibetur, non habens speciem aut praesenti est; non utique beatificus, aut glorificus: ut in omnibus angelicum illud elogium commendetur, quo terris pacem, coelis gloriam tradiderunt. Pudeat sub spinato capite membrum fieri delicatum, quod omnis ei interim purpura non tam honoris sit, quam irrisionis. Videre est tamen hodie multis in locis, non sine multa ambitione et comessatione, praesentem diem honorari. Honorari an dehonestari dicam? Ipsi viderint qui haec agunt. Ipsorum est enim hujusmodi celebritas, non sanctorum: quod sibi libet faciunt, non quod sanctis. Erit cum venerit Christus, nec mors ejus ultra annuntiabitur, ut sciamus quoniam ipsi quoque mortui sumus, et cum eo abscondita est vita nostra. Apparebit caput gloriosum, et cum eo membra glorifica
Abbreviated transcription (Latin):
aem̃ ad patres nr̃os. quando es¬
sencialit prȩsentabim᷑ eis . Noc
enĩ pͥmũ desidiũ qͦd in nobis scõꝵ
memoria uel excitat uel incitat
magis: ut eor tã optabili socie¬
tate fruam᷑. ut meream c̃ciues
misceri cetui patriarcharum.
confessoꝵ collegiss uirginũ cho¬
lȩ singłȩ. immo quasi ardentissi¬
me faces. de uotos accendunt a
hem̃eia corda iuibrantes. Alioqͥn
qͥd istud negligenciȩ. qͥd pigriciȩ.
immo qͥd uecordiȩ ẽ: ut ñ crebris
suspiriis & feruentissima affee¬
fione abrũꝑe hinc & in illa ta
felicia agmina iacłari animos
studeamꝰ. Ue nobis a duricia cor¬
dis nr̃i: ue a peccato genciũ quas
apłs memorat sine affectione
fuisse. Prestolat᷑ nos eccła illa pͥ¬
mitiuoꝵ &e negligimꝰ: desiqant
nos sc̃i .&. parupendimꝰ. ex pectant

Expanded text:
do essentialiter praesentabimur eis? Hoc enim primum desiderium, quod in nobis sanctorum memoria vel excitat vel incitat magis, ut eorum tam optabili societate fruamur, et mereamur concives misceri coetui patriarcharum, confessorum collegiis, virginum cholae singulae, imo quasi ardentissimae faces, devotos accendunt anhementia corda vibrantes. Alioquin quid istud negligentiae, quid pigritiae, imo quid vecordiae est, ut non crebris suspiriis et ferventissima affectione abrumpere hinc, et in illa tam felicia agmina jaculari animos studeamus? Vae nobis a duritia cordis nostri! vae a peccato gentium, quas Apostolus memorat sine affectione fuisse! Praestolatur nos Ecclesia illa primitivorum, et negligimus; desiderant nos sancti, et parvipendim
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽ eis colluctacio aduersus car¬
nẽ & sanguinẽ tantũ: s aduersus
pͥncipatꝰ qͦq & potestates. aduer¬
sus mundi rectores tenebrarũ
harũ: c̃tra sꝑitalia neqͥciȩ incȩle¬
stibꝰ. Egent plane custodia. qͥ tã
multiplicit̃ ñ mͦ cõminꝰ. s & emin
appetunt᷑: & ubi tot pugnȩ foris.
ñ debent intus deesse timores.
ut merito his dicat᷑. limete dñm
om̃s sc̃i eiꝰ. Tota interim beatitu
donr̃a ẽ. timere đm. dicente scrip¬
tura. ħeatꝰ homo qͥ seꝑ ẽ pauidus.
¶ itẽ psalmista ait. Beati om̃s qͥ
timent dnm: qͥ ãbulant in uiiseiꝰ
Cȩterũ longe alit̃ beati. inqͥb¬

Expanded text:
non est eis colluctatio adversus carnon est eis colluctatio adversus carnem et sanguinem tantum, sed adversus principatus quoque et potestates, adversus mundi rectores tenebrarum harum, contra spiritualia nequitiae in coelestibus . Egent plane custodia, qui tam multipliciter, non modo cominus, sed eminus appetuntur. Et ubi tot pugnae foris, non debent intus deesse timores, ut merito his dicatur: Timete Dominum, omnes sancti ejus. Tota interim beatitudo nostra est timere Deum, dicente Scriptura: Beatus homo qui semper est pavidus . Et item Psalmista ait: Beati omnes qui timent Dominum, qui ambulant in viis ejus . Caeterum longe aliter beati, in
Abbreviated transcription (Latin):
utrũ amore an odio dignꝰ sit:s
infuturũ om̃ia reseruant᷑ incer¬
ta. Sit gͦ istoꝵ cȩlebritas sc̃oꝵ in
etiã apud administratores sꝑs. qͥ
in uita sua laudare hominẽ ꝓhi¬
bem᷑i. Quomͦ nãq secura lauda¬
cio: ubi ne ipsa uita secura : Non
coronabit᷑ msi qͥ legitime cȩrtaue.¬
rit. ait tuba illa cęlestis. E legẽ
certaminis: ab ore ipsius legis la:¬
toris ausculta. Qͥ ꝑseuerauerit
usq infinẽ.: hic saluus erit. Nescis
qs sit ꝑseueraturus. nescis qͥs sit.
legitime certaturꝰ: nescis qͥs co¬
ronã sit accepturꝰ. Illor lauda
uirtutẽ. quoꝵ ĩa certa uictoria est:
illos deuotis extolle p̃coniis. quoꝵ
secure potes aggaudere coronis.
Cantauimꝰ sc̃is hac nocte dicentes.
Non inquã eosqͥ ꝑ seuerauer̃t usq¬
usq infinẽ. timere hortabamur:
qͥa scriptũ ẽ iã ñ erit timor infi¬
nibꝰ nr̃is. Illis pocius dicebamꝰ sc̃is.
qͥbꝰ custodia multiplex necessaria
ẽ. ꝓ multitudine ꝑ icłor. Siqͥdem

Expanded text:
trum amore, an odio dignus sit; sed in futurum omnia reservantur incerta . Sit ergo istorum celebritas sanctorum in etiam apud administratorios illos sin vita sua laudare hominem prohibemur. Quomodo namque secura laudatio, ubi nec ipsa vita secura? Non coronabitur nisi qui legitime certaverit, ait tuba illa coelestis . Et legem certaminis ab ore ipsius legislatoris ausculta: Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . Nescis quis sit perseveraturus, nescis quis sit legitime certaturus, nescis quis coronam sit accepturus. 3. Illorum lauda virtutem, quorum jam certa victoria est; illos devotis extolle praeconiis, quorum secure potes adgaudere coronis. Cantavimus sanctis hac nocte, dicentes: Non, inquam, eos qui perseveraverunt usque in finem, timere hortabamur, quia scriptum est: Jam non erit timor in finibus nostris. Illis potius dicebamus sanctis, quibus custodia multiplex necessaria est pro multitudine periculorum. Siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
det ocłs: cor ñ dolet. Ocłs meus.
memoria mea: & cogitare de sc̃is.
qͦda mͦ eos udere ẽ. Sic nẽpe por¬
eio nr̃a in terra uiuenciũ: nec
modica sane poroio. si tam̃ ut
decet memoriã affectio comi¬
tet᷑. sic inquã ẽuersacio nr̃a in
cȩlis ẽ. Uerũtamen ñ sic nr̃a: sic̃ illoꝵ
Ipsoꝵ enĩ substancia ibi ẽ nr̃a aũ

Expanded text:
det oculus, cor non dolet. Oculus meus, det oculus, cor non dolet. Oculus meus, memoria mea; et cogitare de sanctis, quodam modo eos videre est. Sic nempe portio nostra in terra viventium, nec modica sane portio: si tamen, ut decet, memoriam affectio comitetur. Sic, inquam, conversatio nostra in coelis est; verumtamen non sic nostra, sicut illorum. Ipsorum enim substan
Abbreviated transcription (Latin):
ta nos in salutari tuo. ad uiden¬
dũ inbonitate elecłor. tuora
ad letandũ in lȩticia gentis tuȩ
ut lauderis cũ hereditate tua.
Non eñi ait ut lauderis ab here.¬
ditate tua. s cũ hereditate tua
ut cõmunis intelligat᷑ futura
laudacio. Quod si ipsa laudat
hereditas dñm hereditatẽ qͥs
laudet. ab apło audiamꝰ. Tunc
inqͥt unicuiq laus erit.A quo:
Adeo. Magnꝰ laudator .& uehe.¬
ment᷑ ambienda laudacio. Fe.¬
lix cõmutacio laudis. ubi &.
laudare beatũ ẽ & laudari.
Ad qͥd gͦ sc̃is laus nr̃a. adqͥd glorifi¬
tas. Quo eis tͣrenos honores. qͦs
iuxta ueracẽ filii. ꝓmissionẽ ho¬
norificat pat̾ celestis: Quo eis
ñconia nr̃a: Plem st̃ Prorsus ita
uocione p̃statur. Plane qͦdeoꝵ
memoriam ueneram᷑ : nr̃a intͣ¬
ẽ ñ ipsoꝵ. Uultis seire quantũ
intͣ ẽ nr̃a. Ego in me fateor ex hac
recordac iõe sencio desid̾iũ ue¬
hemens inflãmari: &. de sideriũ
tripler. Uulgo dicit᷑. Q uod ñ ui¬

Expanded text:
 ad videndum in bonitate electorum tuorum, ad laetandum in laetitia gentis tuae, ut lauderis cum haereditate tua . Non enim ait: Ut lauderis ab haereditate tua; sed, cum haereditate tua, ut communis intelligatur futura laudatio. Quod si ipsa laudat haereditas Dominum; haereditatem quis laudet, ab Apostolo audiamus. Tunc, inquit, unicuique laus erit. A quo? A Deo . Magnus laudator, et vehementer ambienda laudatio. Felix commutatio laudis, ubi et laudare beatum est, et laudari. 5. Ad quid ergo sanctis laus nostra? ad quid glorifitas? Quo eis terrenos honores, quos juxta veracem Filii promissionem honorificat Pater coelestis? Quo eis praeconia nostra? pleni sunt. Prorsus ita votione praestatur. Plane quod eorum memoriam veneramur, nostra interest, non ipsorum. Vultis scire quantum interest nostra? Ego in me, fateor, ex hac recordatione sentio desiderium vehemens inflammari, et desiderium triplex. Vulgo dicitur: Quod non vi
Abbreviated transcription (Latin):
tuet eũ. Tunc enĩ fidelis ser¬
uus õstituit᷑ suꝑ om̃ia bona
dñi sui.cũ in gaudiũ eiꝰ mere¬
t᷑ͣ intrare. & cum eo deinceps
lȩtari inuniuersis. in cunctis
gaudere. inom̃ibꝰ delectari.
eẜ enĩ qͥ adheret deo. apło teste
omnino diuine adherens uo¬
luntati. fit una cũ ea: ut iãni
chil qͦd contra eã sit inuemiat᷑
in om̃ibꝰ creaturis: s uniuer¬
sa fiant uel magis maneant. ꝓ
eiꝰ ar bitrio. Hlec ẽ gͦ beata spes
quã expectant animȩ sc̃ȩ : &
licet in gr̃arũ actione uersen¬
t᷑ͣ. ꝓea falicitate in quã iã reqͥ¬
escunt: ad huc tam̃ orant & cla¬
mant ad eũ ꝓ ea c̃sũmacione
quã prestolant᷑. Unde quẽ ad¬
modũ sine macła qͥde uetus¬

Expanded text:
Tunc enim fidelis servus constituitur super omnia bona Domini sui, cum in gaudium ejus meretur intrare, et cum eo deinceps laetari in universis, in cunctis gaudere, in omnibus delectari. Etenim qui adhaeret Deo, Apostolo teste, omnino divinae adhaerens voluntati fit una cum ea, ut nihil jam, quod contra eam sit, inveniatur in omnibus creaturis; sed universa fiant, vel magis maneant pro ejus arbitrio. 4. Haec est ergo beata spes, quam exspectant animae sanctae: et licet in gratiarum actione versentur pro ea felicitate, in qua jam requiescunt; adhuc tamen orant et clamant ad Deum pro ea consummatione, quam praestolantur. Unde quemadmodum sine macula q
Abbreviated transcription (Latin):
oio. sic & cirta concupiscibile de¬
sid̾iũ & õtẽptꝰ & circa idqͦd dicit᷑
irascibile. & lȩticia parit̃ .&. ira
uersat᷑. Implebit gͦ ds racionale
nr̃m luce sapienciȩ ita ut pent̃
nichil desit in ulla sciencia. Imple¬
bit c̃cupiscibile nr̃m fonte iusti¬
ciȩ: ut om̃ino desidemꝰ eã. & ea pe¬
nitꝰ repleam᷑. Nulla enĩ alia res¬
implere potest desid̾iũ animȩ.
milla alia prȩt̃ iusticiã beatifi¬
care animã potest. Cũ gͦ repleue¬
rit d̾s c̃cupiseibile nr̃m iusticia:
qͥcqͥd respuere debet anima res¬
puet. qͥcqͥd debet c̃cupiscere ẽcu¬
piscet &. ex om̃ibꝰ id magis appetet.
qͦd magis fuerit appetendũ ee¬
rito deniq c̃cupiscibili nr̃o iusti¬
ciã attribiumꝰ ex qͦ nimirũ aut
iusti aut iniusti reputam᷑. Iã uͦ
qͦd dicit᷑ in nobis irascibile. cũ re¬
pleuerit illud d̾s. ꝑfectaerit in
nobis tranqͥllitas:. &. insumã io¬
cunditatẽ atq lȩticiã replebit᷑

Expanded text:
tio: sic et circa concupiscibile, detio: sic et circa concupiscibile, desiderium et contemptus; et circa id quod dicitur irascibile, laetitia pariter et ira versantur. Implebit ergo Dominus rationale nostrum luce sapientiae; ita ut penitus nobis nihil desit in ulla scientia . Implebit concupiscibile nostrum fonte justitiae; ut omnino desideremus eam, et ea penitus repleamimplere potest desiderium animae, nulla alia praeter justitiam beatificare animam potest. Cum ergo repleverit Deus concupiscibile nostrum justitia; quidquid respuere debet anima, respuet; quidquid debet concupiscere, concupiscet: et ex omnibus id magis appetet, quod magis fuerit appetendum. Merito denique concupiscibili nostro justitiam attribuimus, ex quo nimirum aut justi, aut injusti reputamur. Jam vero quod dicitur in nobis irascibile, cum repleverit illud Deus, perfecta erit in nobis tranquillitas, et in summam jucunditatem atque laetitiam replebimur
Abbreviated transcription (Latin):
nim irũ cũ & modo uideat᷑ in ip¬
sis unde & pbilosopbi apło teste
ꝑ ea qͣ facta st̃. dei inuisibilia
consperere. Uerũ quantũcũq ꝓ¬
ficiat qͥs intelligendo ẽspicere.
quã potentissime. quã pruden.¬
tissime. quã benignissime. maie.¬
regat ordinet uniuersa: pror.¬
sus modicũ ab eo qͦd est cõprȩ¬
hendit. Ueniet aũ quando iam
ut in p̾cedente sermone diximꝰ
seq̃ mur agnũ qͦcũq ierit . &. in
om̃ib c̃seq̃mur creaturis. ut
quẽ ad modũ in nobis habendꝰ sit
ꝙ. hoc uel exparte possumꝰ cogi.¬
tare. Constat enĩ animarũ tri¬
plicẽ ee̾ naturã: unde & sapientes
mundi huiꝰ. anim̃a humanã. raci¬
onalem irascibilem. concupisei¬
bilẽ ee̾ tradider̃t. Quã utiq tri¬
plicẽ uim animȩ: ipsa qͦq natu¬
ra & cotidiana exꝑim̃ta nos do¬
cent. Porro quẽadmodũ cirea ra¬
eionale nr̃m .&. sciencia &. igno¬
rancia c̃stat. tãꝗͣ habitꝰ &. priua¬

Expanded text:
nimirum cum et modo videatur in ipnimirum cum et modo videatur in ipsis: unde et philosophi, Apostolo teste, per ea quae facta sunt, Dei invisibilia conspexere . Verum quantumcunque proficiat quis intelligendo conspicere, quam potentissime, quam prudentissime, quam benignissime majeregat, ordinet universa; prorsus modicum ab eo quod est comprehendit. Veniet autem, quando jam, ut in praecedenti sermone diximus, sequemur Agnum quocunque ierit, et in omnibus consequemur creaturis, ut quemadmodum in nobis habendus sit, et hoc vel ex parte possumus cogitare. Constat enim animarum triplicem esse naturam. Unde et sapientes mundi hujus animam humanam, rationalem, irascibilem, concupiscibilem esse tradiderunt: quam utique triplicem vim animae ipsa quoque natura et quotidiana exa rationale nostrum et scientia et ignorantia constant, tanquam habitus et priva
Abbreviated transcription (Latin):
nec ocłs uidit. nec auris auduit
nec incor hominis ascendit. qͣn¬
ta claritas. quanta suauitas. qͥn¬
ta iocunditas maneat nos in illa
cognicione. Pax dei ẽ illa q̃ exir¬
ꝑat omnẽ intellectũ. quantoma¬
gis omñe sermonẽ nrm: Quod
gͦ nulli datũ ẽ exꝑiri. nullus
conet᷑ effari. Mensurã ait dñs
plenã .&. c̃ferta & coagitatã. &
suꝑ effluentẽ.: dabunt insinũ¬
nr̃m. Plenã in uniuersitate ere¬
aturarũ c̃fertã in interiori ho¬
mine nr̃o. coagitatã in etteri¬
ori: suꝑ effluentẽ indẽo ipso.
Ibi eumulus felicitatis ibi suꝑ¬
eminens gła ibi effluens beati¬
tudo. sa quomͦ uidendꝰ sit incre¬
aturis. qͣm innobis habendꝰ. pos¬
sumꝰ uel ex parte conicere. ex
ipsis nimirũ quas accepimꝰ iã
primiciis sꝑs. cognicio aũ illa
om̃ino adhuc nobis in cognita
ẽ. mirabilis facta ẽ. ẽfortata est.
ut ñ possimꝰ ad eã At uͦ quẽad¬
modũ increaturis uidendꝰ sit.
possumꝰ aliquatenꝰ intelligere.

Expanded text:
nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor 1037 hominis ascendit, quanta claritas, quanta suavitas, quanta jucunditas maneat nos in illa cognitione. Pax Dei est illa, quae exsuperat omnem intellectum; quanto magis omnem sermonem nostrum? Quod ergo nulli datum est experiri, nullus conetur effari. Mensuram, ait Dominus, plenam, et confertam, et coagitatam, et supereffluentem dabunt in sinuersitate creaturarum, confertam in interiore homine nostro, cogitatam in exteriore, supereffluentem in Deo ipso. Ibi cumulus felicitatis, ibi supereminens gloria, ibi supereffluens beatitudo. 4. Nam quomodo videndus sit in creaturis, quomodo in nobis habendus, possumus vel ex parte conjicere, ex ipsis nimirum, quas accepimus jam, primitiis spiritus. Cognitio autem illa omnino adhuc nobis incognita est: mirabilis facta est; confortata est, ut non possimus ad eam. At vero quemadmodum in creaturis videndus sit, possumus aliquatenus intelligere,
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ibꝰ qͥ in hibernia st̃. &. his marime
c̃gregacionibꝰ quas beate memo¬
rie Malachias episcopus funda¬
uit: frat Bernardus clareuallis
uocatꝰ abbas. paracliti consola¬
cionẽ. Si haberemꝰ hic manen.¬
tẽ ciuitatẽ: copiosissimis iure
lacrimis. plangeremꝰ talem nos
amisisse conciũe. Ceterũ si fu¬
tur̃a magis inqͥrimꝰ ut oportet.
ẽ qͥd̃e ñ modiea doloris occasio.
tã necessario duce destitui: qe¬
bet tam̃ zelũ tẽꝑare sciencia:
& dolorẽ. spei fiducia delinire
Nec mirari quẽpiã decet. sigemi¬
tũ extorquet affectꝰ si qͥesolaci¬
o lacͥmas expͥmit: modũ tam̃ ad¬
hibere necesse ẽ immo &. ñ mo¬
dice etiã ẽ solari: intuentes ñ
nĩ udent᷑ tẽporalia st̃ q̃ aũ ñ
uident᷑ et̃na. Primũ qͥde con¬
gratulandũ ẽ animȩ sc̃ẽ: ne
nos arguat de inopia carita¬
tis dicens &. ipse qͦd dñs adapo d¬
stolos ait.Sidiligeretis me gau¬
qͥeretis utiq qͥa uado adpatr̃e.

Expanded text:
qui in Hibernia sunt, et his maxime congregationibus, quas beatae memoriae Malachias episcopus fundavit, frater BERNARDUS Clarae-Vallis vocatus abbas, Paracleti consolationem. 1. Si haberemus hic manentem civitatem, copiosissimis jure lacrymis plangeremus, talem nos amisisse concivem. Caeterum si futuram magis inquirimus ut oportet, est quidem non modica doloris occasio tam necessario duce destitui: debet tamen zelum temperare scientia, et dolorem spei fiducia delinere. Nec mirari quempiam decet, si gemitum extorquet affectus, si desolatio lacrymas exprimit: modum tamen adhibere necesse est, imo non modice etiam consolari, intuentes non nim videntur, temporalia sunt; quae autem non videntur, aeterna. Primum quidem congratulandum est animae sanctae, ne nos arguat de inopia charitatis, dicens et ipse quod Dominus ad Apostolos ait: Si diligeretis me, gauderetis utique, quia vado ad Patrem .
Abbreviated transcription (Latin):
morit᷑ : Flabeat certe etiã aqua om¬
nimoda impassibilitatẽ. ab humo¬
ribꝰ eñĩ in ordinatis causas auint
ꝓcedere passionũ. Sed ĩa desid̾at
corpꝰ nłͣm etiã lenitatẽ: scđm eã
nimirum quã habet ex aere por
atoꝵ: ut possint si uelint absq om̃i
mora seu difficultate. ipsã qͦq co¬
gitacionũ nr̃arũ seqͥ ad omnia
uelocitatẽ. Quid ultra de ẽ ad ꝑ¬
fectã corꝑis beatitudinẽ: Sola
utiq pulerhitudo. Hanc ꝑfectis¬
simã habituri: ñ immerito possu

Expanded text:
moritur? Habeat certe etiam aliquando omnimodam impassibilitatem. Ab humoribus enim inordinatis causas aiunt procedere passionum. Sed jam desiderat corpus nostrum etiam levitatem, secundum eam nimirum quam habet ex aere portatorum, ut possint, si velint, absque omni mora seu difficultate ipsam quoque cogitationum nostrarum sequi ad omnia velocitatem. Quid ultra deest ad perfectam corporis beatitudinem? Sola utique pulchritudo. Hanc perfectissimam habituri, non immeri
Abbreviated transcription (Latin):
bata: ut pͥmꝰ ipse futurȩ in car¬
naciõis xꝑi meruisset accipere
ꝓmissionẽ. In hunc gͦ locũ salua.¬
tor descendens. ẽtriuit portas
ȩreas & uectes ferreos confregit
eductosq uinctos de domo car¬
ceris. sedentes qͥd̾e. hoc ẽ qͥ escen¬
tes. s intenebris & umbra mor¬
tis iã tẽqͥde̾ sub altare dei collo¬
cauit: ab sc̃dens eos intab̾naculo
suo indie maloꝵ & ꝓtegens eos
regnũ qͦd eis paratũ ẽ ab origi¬
ne mundi.Iã uͦ sic ubi forte prȩ¬
sens qͦq sc̃oꝵ reqͥes. abrahe sinꝰ
uocatur. certũ ẽ de euangelio
hanc in oleuisse ẽsuetudinẽ: licet
neminẽ oporteat dubitare. longe
aliũ hunc sinũ ee̾ quã illũ. qͥppe
cũ ille in tenebris. hic in luce
multa: in inferno ille fuerit. iste
incȩlo. N in congruȩ tam̃ etiam
nẽ dict᷑ u udet᷑. patriarcharũ fi¬
lios. patͣnũ in sinũ recipi: cũ ad
meruerint. Porro altare ipsũ de
qͦ nobis habendꝰ ẽ sermo. ego ꝓ

Expanded text:
bata, ut primus ipse futurae incarbata, ut primus ipse futurae incarnationis Christi meruisset accipere promissionem. In hunc ergo locum 1036 Salvator descendens, contrivit portas aereas, et vectes ferreos como carceris, sedentes quidem, hoc est quiescentes, sed in tenebris et umbra mortis, jam tunc quidem sub altare Dei collocavit, abscondens eos in tabernaculo suo in die malorum, et protegens eos regnum, quod eis paratum est ab origine mundi. Jam vero sicubi forte praesens quoque sanctorum requies Abrahae sinus vocatur, certum est de Evangelio hanc inolevisse consuetudinem: licet neminem oporteat dubitare, longe alium hunc sinum esse, quam illum: quippe cum ille in tenebris, hic in luce multa; in inferno ille fuerit, iste in coelo. Non incongrue tamen etiam nunc dictum videtur patriarcharum filios paternum in sinum recipi, cum ad meruerint. 2. Porro altare ipsum, de quo nobis habendus est sermo, ego pro
Abbreviated transcription (Latin):
do scõꝵ uoces sub altare dei beatꝰ
iobannesaudiuit. Donec enĩ ue¬
niret desidãtꝰ ille qͥ sanguine
suo deleret cyrographũ damp¬
nacionis nr̃ȩ .&. flãmeũ extin-¬
guens gladiũ. aꝑiret credentibꝰ
regna cȩloꝵ nullus omnino ciui¬
łquã
sc̃oꝵ ad ea patebat accessus: s ꝓui¬
derat eis dñs in inferno ipso locũ
qͥetis & refrigerii: chaos magnũ
firmans inter scãs illas animas
& animas impioꝵ. Quãuis enĩ u¬
treq intenebris essent ñ utrȩq
erant inpenis s cruciabant᷑ im¬
pii. iusti uͦ ẽsolabant᷑. Quod autẽ
intenebris essent. beati iob testi¬
monio didicimꝰ. qͥse qͦq in locũ
tenebrosũ &. oꝑtũ mortis caligi¬
ne. ꝑ hibebat iturũ. Hunc gͦ locũ
obseurũ qͥdẽ s qͥetũ. sinũ abra¬
he dñs uocat: ꝓ eo ut arbitror
qͦd infide &. expectacione qͥesce¬
rent saluatoris. Abrahe em̃ fi¬
des tã manifeste. ꝓbata ẽ & appro¬

Expanded text:
do sanctorum voces sub altare Dei beatus do sanctorum voces sub altare Dei beatus Joannes audivit. Donec enim veniret desideratus ille, qui sanguine suo deleret chirographum damnationis nostrae, et flammeum exstinguens gladium, aperiret credentibus regna coelorum; nullus omnino cuiquam sanctorum ad ea patebat accessus: sed providerat eis Dominus in inferno ipso locum quietis et refrigerii, chaos magnum firmans inter sanctas illas animas, et animas impiorum. Quamvis enim utraeque in tenebris essent, non utraeque erant in poenis; sed cruciabantur impii, justi vero consolabantur. Quod autem in tenebris essent, beati Job testimonio didicimus, qui se quoque in locum tenebrosum et opertum mortis caligine perhibebat iturum . Hunc ergo locum, obscurum quidem, sed quietum, sinum Abrahae Dominus vocat: pro eo, ut arbitror, quod in fide et exspectatione quiesceret Salvatoris. Abrahae enim fides tam manifeste probata est, et appro
Abbreviated transcription (Latin):
ũ dealtari illo cȩlesti sub qͦ beatꝰ
iohannes scõr. uoces audiuit. ser¬
mo incidisset. tlistulimꝰ sic̃ memi¬
nisse arbitror caritatẽ uram: ut
oracione prȩmissa. securior no¬
bis ad tã sacrũ secretũq cubi¬
culũ pateret accessus. Tempꝰ est
ut dicamꝰ iã qͦd de eo nobis sen¬
tire donatũ ẽ. sine preiudicio
sane sicui foite aliter fuerit re¬
uelatũ. Illud gͦ pͥmũ mouere
potest qͥd sibi uelit qͦd beatꝰ ioh¬
annes sub altare dei audisse se ꝑ¬
hibet sc̃arũ uoces animarũ. cũ
saluator in eugłio de lazari ani¬
ma loquens. ñ sub altare dei.s
in sinũ ab tahȩ dicat eã ab ange¬
lis deportat̃a. Nã s sc̃s iob ut ap¬
paret. neqͦͣqͣ ad altare dei ausus
ẽ aspirare: cũ diceret. Qs mͥ tri.¬
buat ut ininferno ꝓtegas me:
ẜ absc̃das me donec ꝑtranseat
furor tuus. &. c̃stituas mͥ tempꝰ
in qͦ recorderis mei  Sed iã uene¬
stulabat. iã recordandi tẽpꝰ iam
uenetat tẽpꝰ miserendi: quan¬

Expanded text:
um de altari illo coelesti, sub quo beatus Joannes sanctorum voces audivit , sermo incidisset, distulimus, sicut meminisse arbitror charitatem vestram, ut oratione praemissa securior nobis ad tam sacrum secretumque cubiculum pateret accessus. Tempus est, ut jam dicamus quod de eo nobis sentire datum est, sine praejudicio sane, si cui forte aliter fuerit revelatum. Illud ergo primum movere potest, quid sibi velit, quod beatus Joannes sub altare Dei audisse se perhibet sanctarum voces animarum, cum Salvator in Evangelio de Lazari anima loquens, non sub altare Dei, sed in sinum Abrahae dicat eam ab angelis deportatam . Nam et sanctus Job, ut apparet, nequaquam ad altare Dei ausus est aspirare, cum diceret: Quis mihi hoc tribuat, ut in inferno protegas me, et abscondas me, donec pertranseat furor tuus, et constituas mihi tempus, in quo recorderis mei? Sed jam venestulabat, jam recordandi tempus, jam venerat tempus miserendi, quan
Abbreviated transcription (Latin):
elinata ẽ iã dies. & longius quã
sꝑauerim sermo ꝓcessit: qͦd in¬
uitꝰ e uellar a pat̾m dulcedine
nominis. &. Malachiam silere
lingua formidans. finẽ facere ue¬
reatur. Mors animȩ fr̃s mei pec¬
catũ ẽ: nͥ forte excidit uobis qͦd
in.ꝓpħa legistis. anima quȩ pecca
peccato & labore. & ꝑicło lib̾ati.
Ex hoc siqͥde nec peccatũ in eo
habitare đr. nec penitenciȩ luct᷑
indicit᷑. nec ab ullo deinceps lap¬
su ei predicit᷑ ee̾ cauendũ. Posuit
helias palliũ. ñ ẽ qͦd timeat. ñ ẽ
qͦd tangi ne dũ teneri ab adultera
uereat᷑. Currũ conscendit. ñ ẽ
iã trepidare ne cadat. fuauiter
scande nlaborans uolatu ꝓprio.
s cȩleri in uehicło sedens. Ad hoc
nos refrigeriũ dilectissimi to¬
ta animi auiditate curramꝰ in
odore ungentoꝵ. huiꝰ beati pa¬
tris nr̃i. qui nr̃m hodie torporẽ
inferuentissimũ de sideriũ
uisus ẽ excitasse. Curramꝰ in¬
quã post eũ crebrius illi cla¬
mantes. trahe nos post te & affec¬

Expanded text:
clinata est jam dies, et longius quam speraveram sermo processit, quod invitus avellar a paterni dulcedine nominis, et Malachiam silere lingua formidans, finem facere vereatur. Mors animae, fratres mei, peccatum est: nisi forte excidit vobis quod in propheta legistis, Anima quae peccavpeccato, et labore, et periculo liberati. Ex hoc siquidem nec peccatum in eo habitare dicitur, nec poenitentiae luctus indicitur, nec ab ullo deinceps lapsu ei praedicitur esse cavendum. Posuit Elias pallium; non est quod timeat, non est quod tangi, nedum teneri ab adultera vereatur. Currum conscendit; non est jam trepidare ne cadat: suaviter scandit; non laborans volatu proprio, sed celeri in vehiculo sedens. Ad hoc nos refrigerium, dilectissimi, tota animi aviditate curramus in odore unguentorum hujus beati patris nostri, qui nostrum hodie torporem in ferventissimum desiderium visus est excitasse. Curramus, inquam, post eum, crebrius illi clamantes: Trahe nos post te: et affec
Abbreviated transcription (Latin):
qa uidebimꝰ eũ sicuti ẽ. Audi deniq
sponsã incantico canticoꝵ fiquci¬
alit̾ loquentẽ: & spe qͥdẽ iã super
& dextera illius ãplexabit᷑ me.
Transcendit enĩ beata anima xꝑi
in carnacionẽ & humanitatẽ. quȩ
nimirũ leua eiꝰ uire uocat᷑. ut
diuinitatẽ ac maiestatẽ eiꝰ quã
ñ in ẽgrue dexter̃a nominat. sub.¬
limius c̃tẽplet᷑. Triplicit᷑ enĩ fr̃s
in et̃na illa & ꝑfecta beatitudine
fruem᷑ deo: uidentes eũ in omĩb
creaturis. habentes eũ innobis
ipsis. &. qͦd his om̃ibꝰ in effab ilit᷑ io¬
cundius sit atq beacius. ipsam
qͦq cognoscentes insemet ipsa
trinitatẽ.: & głam illã sine ullo
enigmate. mundo cordis ocło con-¬
tẽplantes. In hoc enĩ erit uita

Expanded text:
imus eum sicuti est . Audi denique sponsam in Cantico canticorum fiducialiter loquentem, et spe quidem jam super t dextera illius amplexabitur me . Transcendit enim beata anima Christi incarnationem et humanitatem, quae nimirum laeva ejus jure vocatur; ut divinitatem ejus et majestatem ejus, quam non incongrue dexteram nominat, sublimius contempletur. 3. Tripliciter enim, fratres, in aeterna illa et perfecta beatitudine fruemur Deo, videntes eum in omnibus creaturis, habentes eum in nobis ipsis, et quod his omnibus ineffabiliter jucundius sit atque beatius ipsam quoque cognoscentes in semetipsa Trinitatem, et gloriam illam sine ullo aenigmate mundo cordis oculo contemplantes. In hoc enim erit vita
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ꝑfectos laudare decet. ut
laudet᷑ cũ bereditate sua: quando
iã & ipsi laudabunt eũ. & erit
inicuiq laus a deo. Unde &. ꝓpħa
signant̃ futuri tẽporis uerbo
usus uidet᷑. beati inqͥens qͥ habi¬
tant in domo tua dñe.: in secła
secłoꝵ laudabunt te. Nã & beat᷑
iohannes. in apocalipsi . ñ uo¬
cẽ laudis: s pocius uocẽ prȩcis
audiuit. Sic enĩ habes. Sub al¬
tare dei: audiui uoces occisoꝵ.
Quas uoces: Uindica dñe san-¬
guinẽ sc̃õr tuoꝵ qͥ effusus est.
Uox prȩcis: ñ laudis ẽ ista. Sed
qͦusq alonge circũdamꝰ altare
istud.&. ueremur accedere:
Desid̾at nͥ fallor caritas ur̃a au-¬
dire sacram̃tũ altaris huius:
& sacrũ secretũq nosse miste¬
riũ. Sed qͥs egosũ. qͥ sẽoꝵ. eubi¬
culũ facile audeã temerarius
ꝑscrutator irrũꝑe: Quasi uͦ ñ
legerim. serutator̾e maiestatis
opprimendũ a gła. Uerũtam̃
pausemꝰ hic si placet hodie.
si forte pulsantibꝰ nobis aꝑire

Expanded text:
fectos laudare decet, ut laudetur cum haereditate sua, quando jans et ipsi laudabunt cum, et erit unicuique laus a Deo. Unde et Propheta signanter futuri temporis verbo usus videtur: Beati, inquiens, qui habitant in domo tua, Domine; in saecula saeculorum laudabunt te . Nam et beatus Joannes in Apocalypsi non vocem laudis, sed potius vocem precis audivit. Sic enim habes: Sub altare Dei audivi voces occisorum. Quas voces? Vindica, Domine, sanguinem sanctorum tuorum qui effusus est . Vox precis, non laudis est ista. Sed quousque a longe circumdamus altare istud, et veremur accedere? Desiderat, nisi fallor, charitas vestra audire sacramentum altaris hujus, et sacrum secretumque nosse mysterium. Sed quis ego sum, qui sanctorum cubiculum facile audeam temerarius perscrutator irrumpere? Quasi vero non legerim scrutatorem majestatis opprimendum a gloria . Verumtamen pausemus hic, si placet, hodie si forte pulsantibus nobis aperire
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ altare dixerim exaltandos
eos: qͥnc̃ sub altare qͥescunt: uisi¬
one utiq & c̃tẽplacione: ñ prȩla¬
cione. Ostendet enĩ nobis filius
ut pollicitꝰ ẽ semet ipsũ. ñ infor¬
ma serui. s informa dei: ostendet
qua nimirũ uisione nichil suffi-
ꝙ usq ad tẽpꝰ illud nobis penitꝰ in¬

Expanded text:
 altare dixerim exaltandos eos, qui nunc sub altare quiescunt? Visione utique et contemplatione, non praelatione. Ostendet enim nobis Filius, ut pollicitus est, semetipsum , non in forma servi, sed in forma Dei. Ostendet qua nimirum visione nihil sufficeet usque ad tempus illud nobis penitus in
Abbreviated transcription (Latin):
nec de ꝓpriȩ ulcionis ⁊elo: s exdesi¬
dio resurrectionis & glorificacio.¬
nis corpoꝵ suoꝵ. quã nimirũ usq
indiem iudicii differendã ee̾ ñ dubi¬
tant. Sed unde hec tͥ o misera caro:
beatitudo ñ potest. Adeo siqͥde iuget
in eis desid̾iũ hoc naturale: ut nec¬
dũ tota eoꝵ affectio libere ꝑgat¬
faciat: dũ inclinantur desiderio
tui. Unde & beatꝰ iohannes qͥ mul¬
ta nobis de eo statu in qͦ feliciter
ante trhonũ dei.Sme macła in¬
quã. s necdũ sine ruga: donec
ueniat dies in qua sibi głosam
ꝓꝑs exhibebit eccłam. ñ haben¬
tem macłam neq rugã. In his
nãq qͥ ad huc militant. nec si¬

Expanded text:
ionis zelo; sed ex desiderio resurrectionis et glorificationis corporum suorum, quam nimirum usque in diem judicii differendam esse non dubitant. 2. Sed ende hoc tibi, o misera caro, beatitudo non potest. Adeo siquidem viget in eis desiderium hoc naturale, ut necdum tota earum affectio libere pergatfaciat, dum inclinantur desiderio tui. Unde et beatus Joannes, qui multa nobis de eo statu, in quo feliciter ante thronum Dei . Sine macula, inquam, sed necdum sine ruga; donec veniat dies, cum sibi gloriosam Christus exhibebit Ecclesiam, non habentem maculam, neque rugam. In his namque qui adhuc militant, nec si
Abbreviated transcription (Latin):
stꝰ eũ in lȩticia & delectacione:
&. fletu & planctu reꝑiet. Ita
plane: s iustꝰ qͥ iã c̃spectũ me¬
ruerit. ñ qͥ adhuc uiuat exfide.
Nimirũ qͦd ait dñs. cũ ipso sũ in
tribulacione: ad eũ ꝑtinet qͥ ꝑfi
dẽ aͣbulat. ñ aũ qui ad faciem iã
ꝑuenit. ¶qͥdẽ utrisq ẽ caput
unũ: s ñ uno mͦ membris omnibꝰ
exhibet᷑. Quibꝰ dã enĩ ostenditur
caput hirsutũ spinis. melinatũ
incruce. ut humilient᷑ pariter
paret ut ab ip̃so glorificent᷑ ut
in ipso glorient᷑. facta ei similia qͦd¬
uident sicuti ẽ. Hoc gͦ scd̾m desi¬
diũ qͦd ex scõꝵ. cõmemoracione
fraglat in nobis: ut sic̃ illis. sic
& nos qͦq cũ ipso appareamꝰ in
gła. Interim nempe ñ sic̃ ẽ. s siẽ
ꝓ nobis factũ ẽ. caput nrm no¬
bis rep̃sentat᷑: ñ coronatũ gła s
peccatoꝵ nr̃oꝵ eircũdatũ spinis.¬

Expanded text:
s eum in laetitia et exsultatione; et fletu, et planctu reperiet? Ita plane; sed justus qui jam conspectum meruerit, non qui adhuc vivat ex fide. Nimirum quod ait Dominus: Cum ipso sum in tribulatione , ad eum pertinet qui per fidem ambulat; non autem qui ad facienit. Equidem utrisque est caput unum, sed non uno modo membris omnibus exhibetur. Quibusdam enim ostenditur caput hirsutum spinis, inclinatum in cruce, ut humilientur pariter, paret, ut ab ipso glorificentur, ut in ipso glorientur facta ei similia, qvident sicuti est. 9. Hoc ergo secundum desiderium, quod ex sanctorum commemoratione flagrat in nobis, ut sicut illis, sic et nos quoque cum ipso appareamus in gloria. Interim nempe non sicut est, sed sicut pro nobis factum est, caput nostrum nobis repraesentatur non coronatum gloria, sed peccato
Abbreviated transcription (Latin):
huius: nͥ qͦd uidebit᷑ forte si dili¬
gent᷑ attendimꝰ intra alterã. al¬
tera cõp̃hendi. Siqͥdẽ ñ ẽ qͦd lau¬
dare uereamur. uerissime cer¬
tissimeq laudabiles: ñ ẽ qͦdglo¬
rificare cuncꝰtem᷑ sic absortos
ingła. ut nr̃a omino ñ quȩant
laudaoione moueri. Nonenĩ
ẽ qͦ uanitas intret: ubi ueritas
iã totũ occupauit. Sed quȩ nã
inqͥes gła sc̃ĩs: Neq enĩ singłi
sese glorificant. qͥa scriptũẽ.
ñ te laudet os tuũ. Non uicis.¬
sim alt̃ alterũ laudat: qͥa in
laudẽ c̃ditoris intenti &. ex¬
tenti. in qͦ nimirũ tota eis re¬
posita ẽ beatitudo. mutuis nũ.¬
quã uacare laudib possunt:

Expanded text:
 si diligenter attendimus intra alteram altera comprehendi. Siquidem non est quod laudare vereamur verissime, certissimeque laudabiles: non est quod glorificare cunctemur sic absorptos in gloria, ut nostra omnino nequeant laudatione moveri. Non enim est quo vanitas intret, ubi veritas jam totum occupavit. Sed quaenam, inquies, gloria sanctis? Neque enim singuli sese glorificant, quia scriptum est: Non te laudet os tuum . Non vicissim alter alterum laudat, quia in laudem Conditoris intenti et extenti, in quo nimirum tota eis reposita est beatitudo, mutuis nunquam vacare laudibus possunt,
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ fallor ex his q̃ p̃cedente ser¬
mone stͥ dicta tres ẽẽ scõꝵ. status
animarũ. pͥmũ uidelicet in cor¬
ꝑe corruptibili. scd̾m sine corꝑe.
t̾ciũ in corꝑe ĩa glorificato: pͥmũ
in milicia. scđm in reqͥe: t̃ciũ inbe¬
atitudine ẽsu̾mata. Primũ deniq
intab̾nacłis. scd̾m in atriis: t̃ciũ¬
indomo dei. Quã dilecta tab̾nacła
tua dñe uirtutũ multo magis ta¬
m̃ atria c̃cupiscibilia scdm qͦd ad¬
dit. concupiscit & deficit anima
mea inatria dni. Sed qm̃ in ipsis
qͦq atriis. ñ nullus ut audis defec¬
tꝰ ẽ: beati om̃ino qͥ habitant in
domo tua dñe. Letatꝰ sũ plane in
tã fiducialit᷑ p̃suma: inde sine
dubio qͦd iã multi ex nobis matri¬
isstent: ex pectantes donec imple
be. nec sꝑs sine carne. Neq e nĩ pre¬
stari decet integr̃a beatitudinẽ. do¬
nec sit homo integer cui det᷑. nec
ꝑfectione donari ȩccłam imꝑfectã.
Propt̾ea cũ resurrectionẽ expete¬

Expanded text:
i fallor, ex his quae praecedente sermone sunt dicta, tres esse sanctarum status animarum: primum videlicet in corpore corruptibili, secundum sine corpore, tertium in corpore jam glorificato. Primum in militia, secundum in requie, tertium in beatitudine consummata; primum denique in tabernaculis, sin domo Dei. Quam dilecta tabernacula tua, Domine virtutum! multo magis tamen atria concupiscibilia, secundum quod addit: Concupiscit et deficit anima mea in atria Domini . Sed quoniam in ipsis quoque atriis nonnullus, ut audis, defectus est, beati omnino qui habitant in domo tua, Domine. Laetatus sum plane in tam fiducialiter praesumam: inde sine dubio, quod jam multi ex nobis in atriis stent, exspectantes donec recipibe, nec spiritus sine carne. Neque enim praestari decet integram beatitudinem, donec sit homo integer cui detur; nec perfectione donari Ecclesiam imperfectam. Propterea cum resurrectionem expete
Abbreviated transcription (Latin):
silio impior. s singłi qͥq dcen.¬
tes. mͥ aũ adherere deo bonũ ẽ.
Celebranda gͦ ineis gra prȩuens.¬
ens in benedictione dulcedinis:
honoranda benignitas der. ñ ad
pȩnitenciã adducens. s ab ducens
ab omnibꝰ qͥbꝰ penitencia debe¬
ret᷑: ñ eripiens a tẽptacione .s
a tẽptacione c̃seruans. Iliud sa¬
ne in hissc̃itatis genꝰ & ꝓprio mͦ
uidebit᷑ honorandũ. qͥ uenerũt ex
magna tribulaciõe. & de albaue¬
rͣt stolas suas insanguine agni:
qͥ post multos agones iã nc̃ trium.¬
phant in celis cotonati. qmͣ legi¬
time certauer̃t. Est ne adhuc scãr
aliqͦd t̃ciũ genꝰ  Est. s occultum.
Sunt enĩ sc̃ĩ qͥ ad huc maitant.
adhuc pugnant: curr̃t adhuc. nec¬
dũ cõprehender̃t̃. Temerarie forsi.¬
tan huiꝰmodi uidear dicere scõs. s
tam̃ noui unũ ex his ñ ueritũ di¬
cere deo. Custodi animã meã. qm̃
qm diligentibꝰ qm. om̃ia cooꝑant᷑

Expanded text:
cilio impiorum, sed singuli quique dicencilio impiorum, sed singuli quique dicentes: Mihi autem adhaerere Deo bonum est . Celebranda ergo in eis gratia praeveniens in benedictione dulcedinis; honoranda benignitas Dei, non ad poenitentiam adducens, sed abducens, ab omnibus, quibus poenitentia deberetur; non eripiens a tentatione, sed a tentatione conservans. 2. Aliud sane in his sanctitatis genus, et proprio modo videbitur honoramagna tribulatione, et dealbaverunt stolas suas in sanguine 1039 Agni : qui post multos agones jam nunc triumphant in coelis coronati, quoniam legitime certaverunt. Estne adhuc sanctorum aliquod tertium genus? Est, sed occultum. Sunt enim sancti qui adhuc militant, adhuc pugnant; currunt adhuc, necdum comprehenderunt. Temerarie forsitan hujusmodi videar dicere sanctos; sed tamen novi unum ex his non veritum dicere Deo: Custodi animam meam, quonquoniam diligentibus Deum omnia cooperantur
Abbreviated transcription (Latin):
quã. siue cȩlestiũ siue t̾restriũ
Sunt enĩ scĩ de cȩlo .&. st̃ sc̃i de t̃ra
itẽq eoꝵ qͥ de terra st̃. qͥdã adhuc
interra. aliqͥ ĩa in celo. Cȩlebrat᷑
gͦ festiuitas omniũ hoꝵ cõmuni¬
t. s forsitan ñ uniformit᷑. Neq hoc
idq ñ parũ. Nec mͦ dico qͦd alius alio
sanctior. hec enĩ quantitas pocius
quã qualitatis distancia ẽ: s qͦs ñ mͦ¬
magis &. minꝰ. uerũ etiã alit̃ atq
alit̾ scõs dici & uere dici inuenia¬
mꝰ. Et forte int̾ angelos atq homi¬
nes assignari possit ista diuersitas.
sc̃itatis parit̃ &. cȩlebritatis. Neq
enĩ tãꝙͣ triũphantes honorari
posse uident᷑. qͥ nũꝗͣ. pugnasse
noscunt᷑ Alit̃ tam̃ honorandisunt
nimis etiã ipsi. tãꝗͣ. amiei tui ds̃:
cuiꝰ nimirũ uoluntati sẽꝑ adhe¬
serint. tanta utiq felicitate. quan¬
ta facilitate. Nisi forte in eo pugnas¬
se credunt᷑ qͦd peccantibꝰ aliisui¬
rilit̾ ꝑstitert̃: ñ ab euntes incon¬

Expanded text:
 sive terrestrium. Sunt enim sancti de coelo, et sunt sancti de terra: itemque eorum qui de terra sunt, quidam adhuc in terra, aliqui jam in coelo. Celebratur ergo festivitas omnium horum communiter, sed forsitan non uniformiter. Neque hoc idque non parum. Nec modo dico, quia alius alio sanctior haec enim quantitatis potius, quam qualitatis distantia est; sed magis et minus, verum etiam aliter atque aliter sanctos dici, et vere dici inveniamus. Et forte inter angelos atque homines assignari possit ista diversitas sanctitatis pariter et celebritatis. Neque enim tanquam triumphantes honorari posse videntur, qui nunquam pugnasse noscuntur. Aliter tamen honorandi sunt nimis etiam ipsi, tanquam amici tui, Deus, cujus nimirum voluntati semper adhaeserunt, tanta utique felicitate, quanta facilitate. Nisi forte in eo pugnasse creduntur, quod peccantibus aliis viriliter perstiterunt, non abeuntes in con
Abbreviated transcription (Latin):
bonoꝵ. gła sibi cõplacet. s in tp¬
sis qͦq ut pote iustis suppliciisim¬
mana anima in hoc gaudiũ dñi
sui.&. inhanc eiꝰ reqͥem intrare:
ut & ipsa qͦq in om̃ibꝰ delectet᷑.
nec aliqua ia priuata affectiõe
c̃trahat᷑ in rugã: s transeat in
affectũ quendã generalẽ atq
diuinũ Poterit sine dubio si
fidelis inueniat᷑ suꝑ pauca quȩ
accepit miliciȩ sue tẽpore: id
ẽ suꝑ artꝰ. suꝑ sensus. suꝑ appe¬
titus suos qs suscepit regendos
ut in his ꝓbet᷑ quã fidelis sit
dño suo. Sciat gͥ seruus xꝑi.
uas suũ possidere in sẽĩficacio¬
ne. glorificet & portet dm incor¬
pore suo: nec dubiũ quin fidelẽ
in modieo seruũi. supra multa
ẽstituat dñs liberalis & diues
Supra multa plane: qm̃ ẽstitu¬
et eũ dnm̃ domꝰ suȩ. & principe
om̃is possessionis suȩ. Neq id uo¬
bis incredibile uideat᷑ fr̃s. tãqͣ¬
ego a me ipso id loquar: qm̃ ue

Expanded text:
bonorum gloria sibi complacet, sed in ipbonorum gloria sibi complacet, sed in ipsis quoque, utpote justis, suppliciis imhumana anima in hoc gaudium Domini sui, et in hanc ejus requiem intrare, ut et ipsa quoque in omnibus delectetur; nec aliqua jam privata affectione contrahatur in rugam, sed transeat in affectum quemdam generalem atque divinum? Poterit sine dubio, si fidelis inveniatur super pauca, quae accepit militiae suae tempore, id est, super artus, super sensus, super appetitus suos, quos suscepit regendos, ut in his probetur, quam fidelis sit Domino suo. Sciat igitur servus Christi vas suum possidere in sanctificatione, glorificet et portet Deum in corpore suo: nec dubium quin fidelem in modico servum supra multa constituat Dominus liberalis et dives. Supra multa plane, quoniam constituet eum dominum domus suae, et principem omnis possessionis suae. Neque id vobis incredibile videatur, fratres, tanquam a meipso id loquar: quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
Q ingreditꝰ inqͥt sine macła. hic
gͦ reqͥescet in monte dñi qͥ ingre¬
dit᷑ sine macła: qͥ uͦ fuerint si¬
ne ruga. exaltabunt᷑ supͣ mon¬
ga erunt animȩ sc̃e. Quando
ex tendent᷑ cȩli sicut pellis. quȩ
dilatat᷑ pęnitꝰ ut nec mini¬
ma qͥdẽ ruga inueniat᷑ in ea.
Tunc sine dubio: quando iã seq̃nt᷑
agnũ qͦcũq ierit. Uere enĩex¬
tendi & dilatari necesse ẽ anmas
qͥbꝰ itbiq sequendꝰ ẽ agnꝰ. Quo e.¬
nĩ uadit Aitingit. ꝓfecto afine
usq ad finẽ fortit᷑ . &. disponit omĩa
suauit᷑. Uis adhuc nosse qͦ eat agnꝰ.
&. qͦ necesse habeant beate animȩ
sequi eũ. In omibꝰ reqͥem q̃siui.
Kec ẽ plane reqͥes dñi ñ int̾eisa.
ñ circa aliqͥd certũ restricta: qm̃
in om̃ib gaudet. in omĩbꝰ delȩe¬
tat᷑ in om̃ibꝰ reqͥem q̃rit .s. inue¬
nit. Nã & bona ei placent in se ip¬
sis .&. delectat᷑ nichilominꝰ bona
ordinacione maloꝵ. Diligit mise¬
ricordiã .&. iudiciũ: nec modo in

Expanded text:
 ingreditur, inquit, sine macula . Hic ergo requiescet in monte Domini, qui ingreditur sine macula: qui vero fuerit sine ruga, exaltabitur supra monne ruga animae sanctae, quando extendentur coeli sicut pellis, quae dilatatur penitus. ut nec minima quidem ruga inveniatur in ea: tunc sine dubio, quando jam sequentur Agnum quocunque ierit. Vere enim extendi et dilatari necesse est animas, quibus utique sequendus est Agnus. Quo enim vadit? Attingit profecto a fine usque ad finem fortiter, et disponit omnia suaviter. 3. Vis adhuc nosse quo eat Agnus, et quo necesse habeant beatae animae sequi eum? In omnibus requiem quaesivi . Haec est plane requies Domini, non intercisa, non circa aliquid certum restricta; quoniam in omnibus gaudet, in omnibus delectatur, in omnibus requiem quaerit, et invenit. Nam et bona ei placent in seipsis, et delectatur nihilominus bona ordinatione malorum. Diligit misericordiam et judicium: nec modo in
Abbreviated transcription (Latin):
in manꝰ impioꝵ: de incredulitate
Nter̃ tam̃ undecũq centuplũ stͥ¬
sint accepturi. dũ mͦ sit centuplũ
solet᷑ delecꝰtet. amet᷑: qͥd insamȩ ẽ
qͦd eunctant᷑ homines relinquere
simpla ꝓcentuplis Ubi ẽ cupidꝰ.
ubi ambiciosus ubi conqͥsitor huiꝰ
secłi: Qͥd aa fidele negociũ & nun¬
dinas questuosissimas. auarieia
intepuit s. obdormiuit humana :
cui sacrilego dare qͥcqd habes ꝓ
centuplo eunctareris.  sura secłi¬

Expanded text:
m? XLVI.-- De incredulitate. 57. Interim tamen undecunque centuplum sint accepturi, dummodo sit centuplum, soletur, delectet, ametur: quid insaniae est quod cunctantur homines relinquere simpla pro centuplis? Ubi est cupidus, ubi ambitiosus, ubi conquisitor hujus saeculi? Quid ad fidele negotium et nundinas quaestuosissimae avaritia intepuit et obdormivit humana? cui sacrilego dare quidquid habes, pro centuplo cunctareris? Sed exsec
Abbreviated transcription (Latin):
ei loq̃bat᷑ inpsalmo. Nũqͥd adhe¬
ret tibi sedes inqͥtatis: qͥ fingis
labor̾e inp̃cepto. An ñfictꝰ inp̃¬
cepto labor. onꝰ leue. suaue iugũ:
crux in uncta : Nuiꝰ rei sacram̃tũ
ẽ qͦd indedicacione ȩccłarũ. de¬
pictas inpariete cruces. oleo sc̃o
pontifex linit. Sic &. olim quan¬
do abrabe dicꝰtũ ẽ tolle filiũ tu¬
ũ quẽ diligis ysaach .&. offeres e¬
ũ mͥ inholo eaustũ. labor factꝰ ẽ
tuũ qͦdcũq ẽ gaudiũ immoles
deo. int̃pretat᷑ eni ysaac gaudi¬
ũ. seu risus: fideliter & ẽstanter
obedi. ne timeas. Nimirũ &. si re̾
iugulari. Nimc auͣ qͥcqͥd affect
o ꝓpria iudicet seeurꝰ esto. ñ
ysaac. s aries moriet᷑. ñ ꝑibit
tͥ leticia. s contumacia: cutꝰ
utiq cornua uẽpribꝰ herenti
nec mactabit᷑ ysaac ut opinaris:

Expanded text:
batur in Psalmo: Numquid adhaeret tibi sedes iniquitatis, qui fingis laborem in praecepto? An non fictus in praecepto labor, onus leve, suave jugum, crux inuncta? Hujus rei sacramentum est, quod in dedicatione ecclesiarum depictas in pariete cruces oleo sancto pontifex linit. Sic et olim quando Abrahae dictum est, Tolle filium tuum quem diligis Isaac, et offeres mihi eum in holocaustum , labor fictus est tuum quodcunque est gaudium immoles Deo interpretatur enim Isaac Gaudium seu Risus; fideliter et constanter obedi. Ne timeas: nimirum etsi rem gjugulari. Nunc autem quidquid affectio propria judicet, securus esto. non Isaac, sed aries morietur; non peribit tibi laetitia, sed contumacia, cujus utique cornua vepribus haerent, nec mactabitur Isaac, ut opinaris:
Abbreviated transcription (Latin):
ed de labore ficto.
racione accipit centuplũ qͥ nil
sibi reliqͥt ex omnibꝰ: Nẽpe hoc
est qͦd paulo ante cõmemoraui.
Tollite iugũ meũ suꝑ uos .&. inue¬
nietis reqͥem. Mira nouitas: s eiꝰ

Expanded text:
-- De labore ficto. ratione accipit centuplum, qui nihil sibi reliquit ex omnibus? Nempe hoc est quod paulo ante commemoravit. Tollite jugum meum super vos, et invenietis