comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& masphat: Et iudicabat israelem in supͣdictis locis: reuerteba
turq in ramatha: Ibi enim erat domus eius: & ibi iudicabat
israelem. Edificauit etiam ibi altare dño. xUiii
os iudices isrł̃. Fuitq nom̃ filii illius pͥmogeniti iohel. & nom̃
scdi abia: iudicũ in bersabeȩ. Et non ambulauerunt filii illiꝰ
in uiis eius. sed declinauerunt post auariciam: acceꝑuntq
munera: & peruertert iudiciũ. Congͤgati gͦ uniuersi maio¬
res natu isrł. uenert̃ ad samuhel in ramatha: dixer̃tq ei. Ec̃
ce tu senuisti. & filii tui non ambulant in uiis tuis: constitue
nobis regem ut iudicet nos: sicut & uniuersȩ habent natio¬
nes. Displicuitħsermo in ocłis samuhelis: eo quod dixissent da
nobis regem. ut iudicet nos. Et orauit samuhelꝰ dñm. Dix̃ aũ¬
dñs ad samuhel. Audi uocem popłin omnib quȩ locuntur
tibi. Non enim te abiecerunt sed me: ne regnem suꝑ eos. Iuxta

Expanded text:
et Masphat et iudicabaet Masphat et iudicabaturque in Ramatha: ibi enim erat domus ejus, et ibi judicabat Israelem: aedificavit etiam ibi altare Domino. T. os iudices Israhel fuitque nomen filii eius primogeniti Iohel et nomen secundi Abia iudicum in Bersabee et non ambulaverunt filii illius in viis eius sed declinaverunt post avaritiam acceperuntque munera et perverterunt iudicium congregati ergo universi maiores ce tu senuisti, et filii tui non ambulant in viis tuis: constitue nobis regem, ut judicet nos, sicut et universae habent nationes. Displicuitque sermo in oculis Samuelis, eo quod dixissent: Da nobis regem, ut judicet nos. Et oravit Samuel ad Dominum. Dixit aunus ad Samuel: Audi vocem populi in omnibus quae loquuntur tibi: non enim te abjecerunt, sed me, ne regnem super eos. Juxta
Abbreviated transcription (Latin):
contra isrł. Intonuit autem dñs fragore magno in die illa su¬
ꝑ philistiim. & ext̾ruit eos: & cesi sunt a filiis isrł. Egressiq
filii isrł de masphat ꝑsecuti sunt philisteos: & ꝑcusserunt eos
usq ad locum qui erat subter bethcar. Tulit autem samu¬
hel lapidem unum: & posuit eum inter masphat. & inter
sen. Et uocauit nomen eius lapis adiutorii. Dixit q. huc¬
usq auxiliatus est nobis dñs. Et humiliati sunt philistiim: nec ap B.¬
posuert ultͣ ut uenirẽt int̾minos isrł. facta est itaq manꝰ dñi
suꝑ philisteos: cunctis dieb samuhelis. Et redditȩ sunt urbes
quas tulerant philistiim ab isrł isrłi: ab accaronusq geth⁊ t̃minoᷤ
suo  liberauitq dñs isrł de manu philistinorum: eratq pax int̾
isrł & amorreũ. Iudicabat quoq samuhel isrł cunctis diebus
uitȩ suȩ: & ibat ꝑ singulos annos circuiens bethel & galgal-

Expanded text:
contra Israhel intonuit autem Dominus fragore magno in die illa sucontra Israhel intonuit autem Dominus fragore magno in die illa super Philisthim et exterruit eos et caesi sunt a filiis Israhel egressique viri Israhel de Masphat persecuti sunt Philistheos et percusserunt eos usque ad locum qui erat subter Bethchar tulit autem Samuhel lapidem unum et posuit eum inter Masphat et inter Sen et vocavit nomen eius lapis Adiutorii dixitque hucue auxiliatus est nobis Dominus et humiliati sunt Philisthim nec adposusuper Philistheos cunctis diebus Samuhel et redditae sunt urbes quas tulerant Philisthim ab Israhel Israheli ab Accaron usque Geth et terminos suos liberavit Israhel de manu Philisthinorum eratque pax inter Israhel et Amorreum iudicabat quoque Samuhel Israhel cunctis diebus vitae suae et ibat per singulos annos circumiens Bethel et Galgal
Abbreviated transcription (Latin):
ri autem samuel ad uniuersam domum isrł dicens.
Si in toto corde ur̃o reuertimini ad dũm: auferte deos alienoᷤ
demidiour̃i baalim ⁊ astaroth: & p̃parate corda ur̃a dño.
& seruite ei soli. & eruet uos de manu philistiim. Abstuler̃t
ergo filii isrł baalim & astaroth: & seruierunt dño soli.
Dixit autem samuhel. Congregate uniuersum isrł in mas-¬
phatiut orem ꝓ uobis dñm. Et conuenerunt in masphat:
hauserunt q aquam & effuder̃t in conspectu dñi. & ieiuna¬
uert in die illa: & dixerunt. Peccauimꝰ dño. Iudicauitq sa¬
muhel filios isrł in masphat. Et audierunt philistiim quod
congregati essent filii isrł in masphat: & ascenderunt satra
pe philistmorũ ad isrł. Quod cũ audissent filii isrł: timuert̃
a facie philistinorum: dixerunt q ad samuhełe. Ne cesses ꝓ nob̾
clamare ad dñm dm̃ nr̃m: ut saluet nos de mranu philistino¬
rum. Tulit autem samuhel agnum lactantem unum: & ob¬
cum samuhel offerret holocaustum: philisteos mire bellum

Expanded text:
 autem Samuel ad universam domum Israel, dicens: Si in toto corde vestro convertimini ad Dominum, auferte deos alienos de medio vestri, Baalim, et Astaroth: et praeparate corda vestra Domino: et servite ei soli, et eruet vos de manu Philisthiim. Abstulerunt ergo filii Israhel Baalim et Astharoth et servierunt Domino soli dixit autem Samuhel congregate universum Israhel in Masphat ut orem pro vobis Dominum et convenerunt in Masphat hauseruntque aquam et effuderunt in conspectu Domini et ieiunaverunt in die illa et dixerunt ibi peccavimus Domino iudicavitque Samuhel filios Israhel in Masphat et audierunt Philisthim quod congregati essent filii Israhel in Masphat et ascepae Philisthinorum ad Israel. Quod cum audissent filii Israel, timuerunt a facie Philisthinorum, dixeruntque ad Samuelem: Ne cesses pro nobis clamare ad Dominum Deum nostrum ut salvet nos de manu Philisthinorum tulit autem Samuhel agnum lactantem unum et obcum Samuhel offerret holocaustum Philistheos inire proelium
Abbreviated transcription (Latin):
liber incipit a iob: scd̾s a dauid: quem quinq incisionie
uno psalmorũ uolumine comp̃hendunt. Tertius est saleyn
tres libros habens: prouerbia quȩ illi parabolas id est isloth
appellant: & ȩccłasten idest celeth: & canticũ canticoruẽ
titulo sirasirim p̃notant. Sextus est danihel: septimus bre
iamin. id est uerba dierum: quod significantius cronic tõtiꝰ
diuinȩ historiȩ possumꝰ dicere: qui liber apud nos parabme
moysi quinq: propharũ octo: agiographorũ nouquãquã
bros hos in suo putent numero computandos: ac ꝑhoc ẽẽ priscȩ le&.¬
gis libros uiginti quattuor: quos sub numero ugintiqͣttuor semoꝵ
apokalꝰ psis ioħis inducit: adorantes agnũ & coronas suas prostra¬
tis uultib offerentes: stantib coram quattuor amimalib oculatis

Expanded text:
liber incipit ab JOB  . Secundus a DAVID  , quem quinque incisionibus, et liber incipit ab JOB  . Secundus a DAVID  , quem quinque incisionibus, et uno Psalmorum volumine comprehendunt. Tertius est SALAMON  tres libros habens: Proverbia, quae illi Parabolas, id est, MASALOTH   appellant: Ecclesiasten, id est, COELETH  : Canticum canticorum, quem titulo SIR ASSIRIM   praenotant. Sextus est DANIEL  . Septimus DABRE AJAMIM  , id est, verba dierum, quod significantius Χρονικὸν totius divinae historiae possumus appellare. Qui liber apud nos ΠαραλειπMosi quinque: Prophetarum octo: Hagiographorum novem. Quamquam bros hos in suo putent numero supputandos: ac per hoc esse priscae legis libros viginti quatuor: quos sub numero viginti quatuor seniorum Apocalypsis Joannis inducit adorantes Agnum, et coronas suas prostratis vultibus offerentes: stantibus coram quatuor animalibus oculatis
Abbreviated transcription (Latin):
loqur. & corum initiis uox humana comp̃henditur: ita
ingꝰ duo uolumina subputantur. quib quasi litt̾is &
exordiis in dei doctrina tenera adhuc & lactens uiri iusti erudĩt
infantia. Primꝰ apud eos uber uocatur bresith: quem nos
genesim dicimꝰ. Scds elesmoth: qui ȩxodus appellatur. Te us
uaiecra: id est leuiticus Quartus uaiedaber: quem nume:
uocamꝰ. Quintus addabarim: qui deuteronomiũ prȩnotat
Hii sunt quinq libri moysi:. quos ꝓprie thorath id est lege
quia in dieb iudicum facta narratur historia. Tertius sequur
samuhel: quem nos regnorum pͥmũ & scd̃m dicimus. Quauis
malachim. iã est regum: qui t̾eio & quarto regnorũ uoluime
continetur. Meliusq multo est malachim id est regum: Ei
malachoth id est regnorũ dicere. Non enim multarum giciũ
regna describit: Sed unius israelitici popłi qui tribub diple¬
tur thare. asra: Tertiꝰ ordo agyographa possidet. Et priis

Expanded text:
eorum initiis vox humana comprehenditur: ita viginti duo volumina supputantur, quibus quasi litteris et exordiis, in Dei doctrina, tenera adhuc et lactens viri justi eruditur infantia. Primus apud eos liber vocatur BRESITH   quem nos Genesim dicimus. Secundus ELLE SMOTH  , qui Exodus appellatur. Tertius VAJECRA  , id est, Leviticus. Quartus VAJEDABBER  , quem Numeros vocamus. Quintus, ELLEADDABARIM  , qui Deuteronomium praenotatur. Hi sunt, quinque libri Mosi, quos proprie THORATH  , id est,, quia in diebus judicum facta narratur historia. Tertius sequitur SAMUEL  , quem nos Regnorum primum et secundum dicimus. Quartus MALACHIM  , id est, Regum, qui tertio et quarto Regnorum volumine continetur. Meliusque multo est, MALACHIM, id est, Regum, quam MALACHOTH  , id est, Regnorum dicere. Non enim multarum gentium regna describit; sed unius Israelitici populi, qui tribubus duodetur THARE ASRA  . Tertius ordo Ἁγιόγραφα possidet; et primus
Abbreviated transcription (Latin):
& tenemꝰ: nr̃m est. Et cum intellexeris qͦd antea nesciebas: uel in¬
t̾pretem me estimato si gratus es. uł t a pͭ apͣae eni si ingratꝰ:
quaquã michi omnino conscius non sim. mutasse me quippiã
de hebraica ueritate. Certe si incredulus es. lege grecos codices
& latinos: & confer cum his opusculis. Et ubicumq uideris int̾¬
se discrepare tint̾roga quemlib& hebreorũ cui magis accõmo¬
dare debeastfidem. Et si nr̃a firmauert: puto quod eum non
estimes coniectorem: ut in eodem loco mecũ similit̾ diuinarit. See
dei myrro unguitis caput: quȩ nequaquã saluatorem queritis
in sepulchro. quib iam ad patrem xp̃c ascendit: ut contͣ latͣn¬

Expanded text:
et tenemus, nostrum est. Et cum intellexeris quod antea nesciebas, vel inet tenemus, nostrum est. Et cum intellexeris quod antea nesciebas, vel interpretem me aestimato, si gratus es, vel παραφραστὴν, si piam de Hebraica veritate. Certe si incredulus es, lege Graecos codices et Latinos et confer cum bis opusculis: et ubicumque inter se videris discrepare, interroga quemlibet Hebraeorum, cum magis accommodare debeas fidem: et si nostra firmaverit, puto quod eum non estimes conjectorem, ut in eodem loco mecum similiter divinarit. Seddei myro ungitis caput, quae nequaquam Salvatorem quaeritis in sepulcro, quibus jam ad Patrem Chris
Abbreviated transcription (Latin):
mus quicquid extͣ hos est: int̾ apochripha eẽ ponendũ. Igit᷑ sapi¬
entia quȩ uulgo salomonis inscribit᷑: & iesu filii syrach liber. &
iudith. & tobias. & pastor: non sũnt in canone. A achabeorũ pri¬
mũ librum:. hebraicum repperũ. Scd̃s grecus est: quod ex ipsã
ne laborem meum reprehensionem estimes antiquorũ. Intab̃na¬
culum di: offert unusquisq quod potest. Alii aurũ & argentũ.
& lapides p̃ciosos: alii byssum ⁊ p̾purã coccũꝙ offerũt ⁊ iacinctum.
Nobiscum bene agitur: si obtulerimꝰ pelles. & caprarum pilos.
Et tam̃ apłs contẽptibiliora nr̃a magis necessaria iudicat. Unde
& tota illa tabernaculi pulcͥtudõ & ꝑ singulas species ȩccłȩ prȩ¬
sentis. futurȩ q distinctio: pellib tegitur & ciliciis: ardorem q
solis & inuiriam imbrium ca quȩ uiliora sunt ꝓhibent. Lege
gͦ primũ samuele & malachim meum: meũ inquã meum.Qe¬
quid enim crebrius uertendo & em̃dando sollicitꝰ & didicimꝰ

Expanded text:
id extra hos est, inter ἀπόκρυφα esse ponendum. Igitur Sapientia, quae vulgo Salomonis inscribitur, et Jesu filii Syrach liber, et Judith, et Tobias, et Pastor, non sunt in Canone. Machabaeorum primum librum, Hebraicum reperi. Secundus, Graecus est: quod ex ipsa qctor, ne laborem meum, reprehensionem aestimes antiquorum. In tabernaculum Dei offert unusquisque quod potest: alii aurum et argentum et lapides pretiosos: alii byssum et purpuram et coccum offerunt et hyacinthum : nobiscum bene agetur, si obtulerimus pelles et caprarum pilos. Et tamen Apostolus contemptibiliora nostra magis necessaria judicat . Unde et tota illa tabernaculi pulchritudo, et per singulas species, Ecclesiae praesentis futuraeque distinctio, pellibus tegitur et ciliciis, ardoremque solis et injuriam imbrium ea quae viliora sunt prohibent. Lege ergo primum, Samuel, et Malachim meum: meum, inquam, meum. Quidquid enim crebrius vertendo, et emendando sollicitius et didicimus
Abbreviated transcription (Latin):
t extimuit dauid dñm in die illa: dicens. Quomodo
ingrediet᷑ ad me arca dñi: Et noluit diũtere ad se arcam
dm̃ in ciuitate dd̾. s di̾tit eã in domo obededõ gethei. Et habitauit
archa dñi in domo obededõ gethei. tͥbꝰ m̃sibꝰ. Et benedexit dñs obed¬
edõ & onnẽ domũ eiꝰ. siunciatũꝙ ẽ regi dd̾ qͥa benedixisset dñs

Expanded text:
t extimuit David Dominum in die illa dicens quomodo ingredietur ad me arca Domini et noluit devertere ad se arcam Domini in civitate David sed devertit eam in domo Obededom Getthei et habitavit arca Domini in domo Obededom Getthei tribus mensibus et benedixit Dominus Obededom et omnem domum e
Abbreviated transcription (Latin):
dam uobis uirũ quẽ quęritis. Dux̃ gͦ eos in samariã. Cũq
ingressi fuissent samariam: dix̃ helyseus. Dñe aꝑi oculos
istorũ ut uideant. Aꝑuitq dñs oculos eorũ: & uider̃t se ẽẽ
in medio samariȩ. Dix̃q rex isrł ad helyseũ: cũ uidisset eos
Nũquid ꝑcutiam eos pat̾ mi : At ille ait. Non ꝑcuties: neq
enim cȩpisti eos gladio aut arcu tuo ut ꝑcutias. Pone pa-
nem & aquam coram eis ut comedant & bibant: & ua¬

Expanded text:
quem quaeritis duxit ergo eos in Samariam cumque ingressi fuissent in Samaria dixit Heliseus Domine aperi oculos istorum ut videant aperuitque Dominus oculos eorum et viderunt esse se in medio Samariae dixitque rex Israhel ad Heliseum cum vidisset eos numquid percutiam eos pater mi at ille ait non percuties neque enim cepisti enem et aquam coram eis, ut comedant et bibant, et va
Abbreviated transcription (Latin):
hoc cras modius similȩ uno stat̾e erit: & duo modii hordei
statẽ uno. in porta samariȩ. Respondens unus de ducib su¬
per cuiꝰ manũ rex incũbebat. homini dei: ait. Si dñs fecerit
etiã cataractas in cȩlo: nũquid pot̾it ẽẽ quod loqueris: Et¬
dix̃ uir dei. Uidebis ocłis tuis: & inde non comedes. Lx¬

Expanded text:
hoc cras modius similae uno statere erit, et duo modii hordei hoc cras modius similae uno statere erit, et duo modii hordei statere uno, in porta Samariae. Respondens unus de ducibus, super cujus manum rex incumbebat, homini Dei, ait: Si Dominus etiam fecerit cataractas in coelo, numquid poterit esse, quod loqueris? Qui ait: Videbis oculis tuis, et inde non comedes.
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ filiũ meũ: & comedimꝰ. Dixiq ei die alt̾a: da filiũ t̾uũ ut co¬
medamus eum. Quȩ abscondit filiũ suũ. Quod cũ audisset rex
scidit uestim̃ta sua: & tͣnsi bat suꝑ murũ. Uiditq omĩs po¬
pulus ciliciũ: quo uestitꝰ erat ad carnẽ intrinsetꝰ. Et ait rex.
hȩc michi faciat deus & hȩc addat: si steterit caput hely¬
sei filii saphat suꝑ eum hodie. Helyseus aũ sedebat in do¬
mo sua: & senes sedebãt cum eo. Premisit itaq uirũ: &
antequam ueniret nunciꝰ ille dix̃ ad senes. Nũquid scitis: qdđ
miserit filius homicidȩ hic ut p̃cidat᷑ caput meũ: Uidete
gͦ. cũ uenerit nunciꝰ claudite ostiũ: & non sinatis eũ introire.
Ecce enĩ sonitus pedũ domini eius: post eum est. Adhuc illo
loquente eis: apparuit nunciꝰ qui ueniebat ad eũ & ait.
Ecce tantũ malũ a dño est. quid amplius expectabo a dño:
Dix̃ autẽ helyseus. Audite uerbũ dñi. hȩc dic̃ dñs. In tẽpore

Expanded text:
go filium meum, et comedimus: dixique ei altera die: Da filium tuum, ut comedamus eum. Quae abscondit filium suum. Quod cum audisset rex, scidit vestimenta sua, et transibat per murum. Viditque omnis populus cilicium, quo vestitus erat ad carnem intrinsecus. Et ait rex: Haec mihi faciat Deus, et haec addat, si steterit caput Helisei filii Saphat super ipsum hodie. Heliseus autem sedebat in domo sua, et senes sedebant cum eo. Praemisit itaque virum: et antequam veniret nuncius ille, dixit ad senes: Numquid scitis, quod miserit filius homicidae hic, ut praecidatur caput meum? videte ergo, cum venerit nuncius, claudite ostium, et non sinatis eum introire: ecce enim sonitus pedum domini ejus post eum est. Adhuc illo loquente eis, apparuit nuncius, qui veniebat ad eum. Et ait: Ecce tantum malum a Domino est: quid amplius expectabo a Domino? Dixit autem Heliseus: Audite verbum Domini: haec dicit Dominus: In tempore
Abbreviated transcription (Latin):
ex autẽ syriȩ pugnabat contͣ isrł: consiliũq miit cũ
senuis suis dicens. In loco illo & illo: ponamus insidias. Mi
co illo: quia ibi syri in insidiis sunt. Misit itaq rex isrł ad
locum quem dixerat ei uir dei & p̃occupauit eũ: & ob¬
seruauit se ibi. ñ semel neq bis. Conturbatũq est cor Re
q unus seruorum eius. Nequaquã dñe mirex: sed helyse¬
us ꝓpħa qui est in isrł. indicat regi isrł omĩa uerba quȩ¬
cũq locutus fueris in conclaui tuo. Dix̃ eis. Ite & uidete ubi
Consurgens autem diluculo minister uiri dei egressus:
uiditq exercitũ in cͥcuitu ciuitatiᷤᷤ ⁊ eqͦs ⁊ currꝰ: ñciauitq eidicens.

Expanded text:
ura, pugnabat contra Israel, consiliumque iniit cum servis suis dicens: In loco illo ponamus insidias. Misseas per locum illum, quia ibi Syri in insidiis sunt. Misit itaque rex Israel ad locum quem dixerat ei vir Dei, et praeoccupavit eum, et observavit se ibi non semel neque bis. Conturbatumque est cor tque unus servorum ejus: Nequaquam, domine mi rex, sed Elisaeus propheta, qui est in Israel, indicat regi Israel omnia verba quaecumque locutus fueris in conclavi tuo. Dixitque eis: Ite et videte ubi Consurgens autem diluculo minister viri Dei, egressus est, viditque exercitum in circuitu civitatis, et equos et currus h.
Abbreviated transcription (Latin):
& ascendit & obsedit samariam. Factaq est fames magna
in samaria: & tam diu obsessa est: donec uenundaretur ca¬
put asini octoginta argenteis: & qͣrta pars cadr stercoris
colũbarũ quinq argenteis. Cũq rex isrł transiret ꝑ murũ:¬
mulier q̃dã exclamauit ad eũ dicens alua me dñe mi rex.
Qui ait. Non te saluet dñs. Unde te saluare possum: de
area. an de torculari: Dixitq ad eam rex. Quid tibi uis :
Quȩ respondit. Mulier ista dix̃ michi:. da filiũ tuũ ut co¬
medamꝰ eum hodie: & filiũ meũ comedemꝰ cras. Coximꝰ

Expanded text:
idente Samariam. « Facta est enim fames magna in Samaria, et tandiu obsessa est, donec venundaretur caput asini octoginta argenteis; et quarta pars cadi cabi stercoris columbarum, quinque argenteis. Cumque transiret rmulier quaedam exclamavit ad eum dicens: Salva me, Domine mi rex. Qui ait: Non, te salvet Dominus. Unde te salvare possum, de area an de torculari? Dixitque ad eam rex. Quid tibi vis? Quae respondit: Mulier ista dixit mihi: Da filium tuum ut comeda
Abbreviated transcription (Latin):
de quib locuta es gloriosior apparebo. Igit᷑ michol filiȩ sa¬
uł: non est natꝰ filius usq ad dicm mortis suȩ.¬
acrum est autem cum sedisset rex in domo sua. & dñs
dedisset ei requiem undiq ab uniu̾sis inimicis suis: dix̃ ad na¬
than ꝓpħam. Uides ne qd ego habitem in domo cedrina:&
arca dei posita sit in medio pelliũ: Dix̃q nathan ad regem.¬

Expanded text:
osior apparebo igitur Michol filiae Saul non est natus filius usque ad diem mortis suae factum est autem cum sedisset rex in domo sua et Dominus dedisset ei requiem undique ab universis inimicis suis dixit ad Nathan prophetam videsne quod ego habitem in domo cedrina et arca Dei posita sit in medio pellium dixitque Nathan ad regem
Abbreviated transcription (Latin):
dixert. frat̾ tuus benadab. Et dix̃ eis. Ite & adducite eum. Egres¬
isrł. siuitates qͣs tulit pat̾ meus a patre tuo reddam: & plate¬
as fac tibi in damasco. sic̃ fecit pat̾ meus in samaria: & ego
federatꝰ recedam a te. Pepigit gͦ fedus: & dimisit eum.

Expanded text:
dixerunt: Frater tuus Benadab. Et dixit eis: Ite, adducite eum. Egresdixerunt: Frater tuus Benadab. Et dixit eis: Ite, adducite eum. Egresi: Civitates, quas tulit pater meus a patre tuo, reddam, et plateas fac tibi in Damasco, sicut fecit pater meus in Samaria, et ego foederatus recedam a te. Pepigit ergo foedus, et dimisit h.
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ. & ñ est deus ualliũ: dabo omnẽ multitudinẽ gͣndẽ
hanc in manu tua: & scietis quia ego dñs. Dirigebant sep
bellum. ꝑcusserunt q filii isrł de syris centũ milia peditũ:
in die una. fugert̃ autẽ qui remanserant in afec in ciuita¬
tem: et cecidit murus suꝑ uiginti septẽ milia hominũ qͥ
remanserant. Porro benadab fugiens ingressus est ciuita¬
tẽ: incubicłm qͦd erat intra cubicłm. Bixert̃q eiserui sui. Ecce audi
bis nr̃is. & funiculos in capitib nr̃is: & egrediam᷑ ad regẽ
isrł̃: forsitan saluabit animas nr̃as. Accinxer̃t saccis lũ¬
bos suos: & posuert funiculoᷤ in capitib suis: uener̃t̃q ad
regẽ isrł. & dixert̃. Seruus tuus benadab dic̃. Uiuat oro¬
te anima mea. Et ille ait. Si adhuc uunt: fr̃ meus est. Q aece Mꝗ.¬
ꝑunt uiri ꝓ omine: & festinantes rapuer̃t u̾bũ ex ore eiꝰ:atq

Expanded text:
minus, et non est Deus vallium: dabo omnem multitudinem grandem minus, et non est Deus vallium: dabo omnem multitudinem grandem hanc in manu tua et scietis quia ego Dominus dirigebant septbellum percusseruntque filii Israhel de Syris centum milia peditum in die una fugerunt autem qui remanserant in Afec in civitatem et cecidit murus super viginti septem milia hominum qui remanserant porro Benadad fugiens ingressus est civitatem in cubiculum quod erat intra cubiculum dixeruntque ei servi sui ecce audivibis nostris et funiculos in capitibus nostris et egrediamur ad regem Israhel forsitan salvabit animas nostras accinxerunt saccis lumbos suos et posuerunt funes in capitibus veneruntque ad regem Israhel et dixeranima mea. Et ille ait: Si adhuc vivit, frater meus est. Quod acceperunt viri pro omine, et festinantes rapuerunt verbum ex ore ejus, atque
Abbreviated transcription (Latin):
dixit ei. Uade & confortare: & scito & uide quid facias. Seqͤn¬
ti enĩ anno: rex syriȩ ascendet contͣ te. Serui uͦ regis syriȩ:
dixerunt ei. Dii montiũ sunt dii eorũ. ideo suꝑauer̃t nosis:
melius est ut pugnemꝰ contͣ eos in campestrib: & obtinebi¬
mus eos. Tu gͦ u̾bum hoc fac. Amoue reges singłos ab ex¬
ercitu tuo. & pone pͥncipes pro eis: & instaura numerum
militũ qui cecider̃t de tuis & equos scd̃m equos pristinos.
& currus scd̾m currus quos ante habuisti: & pugnabi¬
mꝰ contra eos in campestrib: & uidebis quod obtinebimus
eos. Credidit consilio eorum: & fecit ita.
ONUR postquã annus tͣnsi erat. recensuit benadab syros:
& ascendit in afec. ut pugnaret contͣ isrł. Porro filii isrł
recensiti sũt & acceptis cibariis ꝓfecti sunt exadu̾so: castraq¬
metatist̃ contra eos qͣsi duo parui greges capͣrũ. Syri aũ.

Expanded text:
dixit ei: Vade, et confortare, et scito, et vide quid facias: sequendixit ei: Vade, et confortare, et scito, et vide quid facias: sequenti enim anno rex Syriae ascendet contra te servi vero regis Syriae dixerunt ei dii montium sunt dii eorum ideo superaverunt nos sed melius est ut pugnemus contra eos in campestribus et obtinebimus eos tu ergo verbum hoc fac amove reges singulos ab exercitu suo et pone principes pro eis et instaura numerum militum qui ceciderunt de tuis et equos secundum equos pristinos et currus secundum currus quos ante habuisti et pugnabimus contra eos in campestribus et videbis quod obtinebimus eos credidit consilio eorum et fecit ita igitur postquam annus transierat recensuit Benadad Syros et ascendit in Afec ut pugnaret contra Israhel porro filii Israhel recensiti sunt et acceptis cibariis profecti ex adverso castraqmetati sunt contra eos, quasi duo parvi greges caprarum: Syri autem
Abbreviated transcription (Latin):
cipum ꝓuinciarũ. Et ait. Quis incipiet p̃liari: Et ille dix̃.
łu. Recensuit gͦ pueros pͥncipum. ꝓuinciarũ: & repꝑit nu-¬
merum ducentorũ triginta duorit post eos recensuit po-¬
pulum. om̃s filios isrł septẽ milia: & egressi sunt meridie.
b̾enadab autem bibebat temulentꝰ in umbraculo suo: & re¬
ges triginta duo cum eo. qui ad auxiliũ eius uenerant.:
Egressi sunt autẽ pueri pͥncipũ ꝓuinciarũtin pͥma fronte.
Alisit itaq benadab: qui nunciauerunt ei dicentes. Uiri egreᷤ
si sunt de samaria. At ille ait. Siue ꝓpace ueniunt app̃hen¬
dite eos uiuos: siue ut p̃lientur. uiuos eos capite. Egressi st̃
ergo pueri principum ꝓuinciarũ: ac reliquus exercit̾ seqͣ¬
batur. Et ꝑcussit unus quisq uirũ qui contͣ se ueniebat. fũ¬
geruntq syris & ꝑsecutus est eos isrł. fugit quoq bena¬
dab rex syriȩ in equo cum ȩquitib: necnon egressus rex

Expanded text:
cipum provinciarum et ait quis incipiet proeliari et ille dixit cipum provinciarum et ait quis incipiet proeliari et ille dixit tu recensuit ergo pueros principum provinciarum et repperit numerum ducentorum triginta duum et post eos recensuit populum omnes filios Israhel septem milia et egressi sunt meridie Benadad autem bibebat temulentus in umbraculo suo et reges triginta duo cum eo qui ad auxilium eius venerant egressi sunt autem pueri principum provinciarum in prima fronte misit itaque Benadad qui nuntiaverunt esunt de Samaria at ille sive ait pro pace veniunt adprehendite eos vivos sive ut proelientur vivos eos capite egressi sunt ergo pueri principum provinciarum ac reliquus exercitus sequebatur et percussit unusquisque virum qui contra se venerat fugeruntque Syri et persecutus est eos Israhel fugit quoque Benadad rex Syriae in equo cum equitibus
Abbreviated transcription (Latin):
& uniu̾sus popłs ad eum. Non audias: neq adquiescas illi.
Respondit itaq nunciis benadab. Dicite dño meo regi
Omĩa ꝓpt̾ quȩ misisti ad me seruũ tuũ in initio faciam: bãc
autem rem facẽ non possum. Reuersiq nuncii: retulerunt
ei. Qui remisit & ait: hȩc faciant michi dii & hec acd¬
dant: si suffecerit puluis samariȩ pugillis omĩs popłi qui se¬
quitur me. Et respondens rex isrł ait. Dicite ei. Ne gletur
accinctꝰ: ȩque ut discinctus. Factũ est autem cum audisset.
uerbũ istud. bibebat ipse & reges in umbraculo: & ait ser¬
uis suis. Circũdate ciuitatẽ. Et circũdedert̃ eam. Et ecce pro¬
pheta unꝰ accedens ad ahab regẽ isrł:ait. Hȩc dic̃ dñs. Certe
uidisti omnẽ multitudinẽ hanc nimiã: Ecce ego tradam
eam in manu tua hodie: ut scias quia ego sum dñs. Et
ait ahab. ꝑ quẽ : Dix̃q ei. Hȩc dic̃ dñs. ꝑ pedissequos pͥn¬

Expanded text:
t universus populus ad eum non audias neque adquiescas illi t universus populus ad eum non audias neque adquiescas illi respondit itaque nuntiis Benadad dicite domino meo regi omnia propter quae misisti ad me servum tuum initio faciam hanc autem rem facere non possum reversique nuntii rettulerunt ei qui remisit et ait haec faciant mihi dii et haec addant si suffecerit pulvis Samariae pugillis omnis populi qui sequitur me et respondens rex Israhel ait dicite ei ne glorietur accinctus aeque ut discinctus factum est autem cum audisset verbum istud bibebat ipse et reges in umbraculis et ait servis suis circumdate civitatem et circumdederunt eam et ecce propheta unus accedens ad Ahab regem Israhel ait haec dicit Dominus certe vidisti omnem multitudinem hanc nimiam ecce ego tradam eam in manu tua hodie ut scias quia ego sum Dominus et ait Ahab per quem dixitque ei haec dicit Dominus per pedisequos prin
Abbreviated transcription (Latin):
Iorro benadab rex syriȩ congregauit omnẽ exerci¬
tum suum. & triginta & duo ᷤ reges secũ. & ȩquos. & cur¬
rus: et ascendens pugnabat contͣ samariam. & obside¬
bat eam. Aittensq nuncios ad ahab regẽ isrł in ciuitatẽ:
ait. hȩc dicit benadab. Argentũ tuũ & aurũ tuũ meũ
est: & uxores tuȩ. & filii tui optimi mei sunt. Responditq
rex isrl̃. Iuxta uerbũ tuũ dñe mi rex tuus sumego: &
omnia mea. Reu̾tentesq nuncii: dixert̃. hȩc dic̃ benadab
qui misit nos ad te. Argentũ tuũ. & aurum tuũ. & uxores
tuas. & filios tuos: dabis michi. Cras gͥ hac eadẽ hora mit¬
tam seruos meos ad te: & scrutabunt᷑ domũ tuam. & do¬
mum seruorũ tuorũ. & omne quod eis placuerit ponent
in manib suis & auferent. Uocauit autem rex isrł om̃s
seniores t̾rȩ: & ait. Animaduertite: & uidete: qm insidia¬
tur nobis. Misit enĩ ad me ꝓ uxoribus meis & liberis: ⁊¬
ꝑ argento. & auro: & non abnui. Dixert̃ q om̃s maiores natu:M¬

Expanded text:
o Benadad, rex Syriae, congregavit omnem exercitum suum, et triginta duos reges secum, et equos, et currus, et ascendens pugnabat contra Samariam, et obsidebat eam. Mittensque nuntios ad Ahab regem Israel in civitatem, ait: Haec dicit Benadad: Argentum tuum et aurum tuum meum est, et uxores tuae, et filii tui optimi, mei sunt. Responditque rex Israel: Juxta verbum tuum, domine mi rex, tuus sum ego, et omnia mea. Revertentesque nuntii, dixerunt: Haec dicit Benadad, qui misit nos ad te argentum tuum et aurum tuum et uxores tuas et filios tuos dabis mihi cras igitur hac eadem hora mittam servos meos ad te et scrutabuntur domum tuam et domum servorum tuorum et omne quod eis placuerit ponent in manibus suis et auferent vocavit autem rex Israhel omnes seniores terrae et ait animadvertite et videte quoniam insidietur nobis misit enim ad me pro uxoribus meis et filiis o argento et auro et non abnui dixeruntque omnes maiores natu e
Abbreviated transcription (Latin):
expectabie donec ueniam ad te:& ostendam tibi quȩ facias.
Itaq cum auertisset humerum suũ ut abiret a samuhele: im¬
mutauit ei deus cor aluid. & uenerunt omĩa signa hec in die
illa. Uenerunt q ad predictum collem: & ecce cuneus ꝓpħarũ
nam res accidit filio cisꝰ Num & saul int̃ ꝓpħ̾as R espondit q¬
alius ad alterum: dicens. Et quis pater eorum: Propt̾ẽa uer¬
sum est in ꝓuerbium. Num & saul inter ꝓpħas: cessauit autẽ
ꝓphare: & uenit ad excelsum. Dixitq patruus saul ad eum:
& ad puerum eius. Quo abistis: Qui respondert̃. Querere asi¬
nas. Quascum non reppissemus: uenimus ad samuhelem. Et
dixit ei patrius suus. Indica michi:quid dixerit tibi samuhel.
Et ait saul ad patruum suum. Indicauit nobis: quia inuentȩ
essẽt asmȩ. De sermone autem regni ñ indicauit ei: quem locu¬
tus fuerat illi samuhel. Et conuocauit samuhel popł̃m ad do¬

Expanded text:
expectabis donec veniam ad te et ostendam tibi quae facias expectabis donec veniam ad te et ostendam tibi quae facias itaque cum avertisset umerum suum ut abiret a Samuhele inmutavit ei Deus cor aliud et venerunt omnia signa haec in die illa veneruntque ad praedictum collem et ecce cuneus prophetarum nam res accidit filio Cys? Num et Saul inter prophetrum? propterea versum est in proverbium: Num et Saul inter prophetas? Cessavit autem prophetare, et venit ad excelsum. Dixitque patruus Saul ad eum, et ad puerum ejus: Quo abistis? Qui responderunt: Quaerere asinas quas cum non reperissemus, venimus ad Samuelem. Et dixit ei patruus suus: Indica mihi quid dixerit tibi Samuel. Et ait Saul ad patruum suum: Indicavit nobis quia inventae essent asinae. De sermone autem regni non indicavit ei quem locutus illi fuerat Samuel. Et convocavit Samuel populum ad Do
Abbreviated transcription (Latin):
& int̾misis pat̾ tuus asinis sollicitus est ꝓuobis: & dicit. Quid
faciam de filio meo: Cunq abieris inde. & ultra tͣnsieris. & ue¬
neris ad quercum thabor: inuenient te ibi tres uiri. ascen¬
dentes ad dm̃ in bethel. unus portans tres hedos. & alius tres
tortas panis: & alius portans lagenam uini. Cumq te salutaue¬
rint: dabunt tibi duos panes: & accipies de manu eorum. Post
hȩc uenies in collem dñi: ubi est statio philistinorum. Et cum
ingressus ibi fueris urbem: obuiam habebis gregem ꝓharum
descendentiũ de excelso: & ante eos psalteriũ & timpanũ. & ti¬
biam. & cytharam: ipsosq ꝓphetantes. Et insiliet in te sp̃c do
mini & ꝓphetabis cum eis: & mutaberis in alium uirum.
Quando ergo euenerint signa hȩc omnia tibi: fac quecũq
inuenerit manus tua: quia dominus tecum est. Et descendes
ante me in galgala: ego quippe descendam adte ut offeras
oblationem. & immoles uictimas pacificas. septem diebus

Expanded text:
icitus est pro vobis, et dicit: Quid faciam de filio meo? Cumque abieris inde, et ultra transieris, et veneris ad quercum Thabor, invenient te tibi tres viri ascendentes ad Deum in Beth El, unus portans tres haedos, et alius tres tortas panis, et alius portans lagenam vini. Cumque te salutaverint, dabunt tibi duos panes, et accipies de manu eorum. Post haec venies in collem Dei, ubi est statio Philistinorum: et cum ingressus fueris ibi urbem, obvium habebis gregem prophetarum descendentium de excelso, et ante eos psalterium et tympanum, et tibiam, et citharam, ipsosque prophetantes. Et insiliet in te Spiritus Domini, et prophetabis cum eis, et mutaberis in virum alium. Quando ergo venerint signa haec omnia tibi, fac quaecumque invenerit manus tua, quia Dominus tecum est. Et descendes ante me in Galgala ego quippe descendam ad te, ut offeras oblationem et immoles victimas pacificas septem diebus
Abbreviated transcription (Latin):
de proiecistis dñm dm̃ ur̃m:. qui solus saluauit uos de uni¬
uersis malis. & tribulationib ur̃is. Et dixistis. Nequaquã: sed
dit sors super trib̾ bemamm. Et applicuit
tribum beniamin & cognationes eius: & cecidit cognatio metri.
& peruenit usq ad saul filium cis. Quesiert̃ gͦ eum: & non est
inuentus. Et consuluerunt post hȩc dnm̃: utrum nã uenturus
esset illuic. Respondit q dñs. Ecce absconditus est domi. Cueur¬
rerunt itaq & tulert̃ eum inde.Stetitq in medio popłi: & al¬
tior erat uniuerso popło ab humero & sursum. Et ait samo¬
similis ei in omni popło. Et clamauit cunctus popłs: & ait. Ui¬
uat rex. Locutus est autem samuhel ad popłin iegem regni: &
scripsit in libro. & reposuit coram dño. Et dimisit samuhel
omnem popłm. singlo̾s in domum suam. Sed & saul abiit in
domum suam :in gabaath. Et abiit cum eo pars exercitus: qͦꝵ
tetigerat corda. filii uero belial dixerunt. Num saluare nos

Expanded text:
um qui solus salvavit vos de universis malis et tribulationibus vestris et dixistis nequaquam sed dit sors tribus Beniamin et adplicuit tribum Beniamin et cognationes eius et cecidit cognatio Metri et pervenit usque ad Saul filium Cis quaesierunt ergo eum et non est inventus et consuluerunt post haec Dominum utrumnam venturus esset illuc responditque Dominus ecce absconditus est domi cucurrerunt itaque et tulerunt eum inde stetitque in medio populi et altior fuit universo populo ab umero et sursum et ait Samu non sit similis ei in omni populo et clamavit cunctus populus et ait vivat rex locutus est autem Samuhel ad populum legem regniscripsit in libro, et reposuit coram Domino: et dimisit Samuel omnem populum, singulos in domum suam. Sed et Saul abiit in domum suam in Gabaath, et abiit cum eo pars exercitus, quorum tetigerat Deus corda. Filii vero Belial dixerunt: Num salvare nos
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm: Nomen matris eius maacha: filia absalon. Ambu¬
lauitq in omnib peccatis patris sui quȩ fecerat ante
eum: nec erat cor eius ꝑfectũ cum dño deo suo sicut cor
dauid patris eius: sed propt̾ dauid dedit ei dñs deus
suus lucernam in ierłm. ut suscitaret filium eius post
eum. & staret ierłm eo quod fecisset dauid rectũ in o¬
culis domini: & non declinasset ab omnib que p̃cepe¬
rat. ei cunctis dieb uitȩ suȩ: excepto sermone uriȩ he¬
thei. At. tam̃ bellum fuit int̾abiam & int̾ ieroboã.

Expanded text:
em nomen matris eius Maacha filia Absalom ambulavitque in omnibus peccatis patris sui quae fecerat ante eum nec erat cor eius perfectum cum Domino Deo suo sicut cor David patris eius sed propter David dedit ei Dominus Deus suus lucernam in Hierusalem ut suscitaret filium eius post eum et staret Hierusalem eo quod fecisset David rectum in oculis Domini et non declinasset ab omnibus quae praeceperat ei cunctis diebus vitae suae excepto sermone Uriae Hetthei attamen bellum fuit inter Roboam et inter Hieroboa
Abbreviated transcription (Latin):
regnare cepisset: & decem & septem annis regnauit in ieru¬
salem ciuitate quam elegit dñs: ut poneret nom̃ suum i¬
bi ex omnib tribub isrł. Nom̃ autem matris eius: naa¬
ma ammanites. Et fecit iudas malũ coram dño: & irri¬
tauerunt eum suꝑ omnib quȩ fecerant patres eorum
in peccatis suis quȩ peccauerunt. Edificauerunt enim &
ipsi sibi aras. & statuas. & lucos. suꝑ omnẽ collem excel¬
sum. & subter omnem arborem frondosam: sed & effemi¬
natifuerũt in t̾ra. fẽcerunt: q om̃s abominationes gentiũ.
quas attriuit dñs ante faciem filiorũ isrł. In quinto aut̃
anno regni roboam. ascendit rex egypti sesac in ierłm. &¬
diripuit. Scuta quoq aurea quȩ fecerat salomon: ꝓ quib
fecit rex roboam scuta ȩrea. & tradidit ea in manu du¬
cum scutariorũ. & eorum qui excubabant ante ostiũ
domus regis.Cumq ingrederetur rex in domũ dñi. por¬
tabant ea qui p̃eundi habebant officiũ: & postea repor¬

Expanded text:
coepisset et decem et septem annis regnavit in Hierusalem civitatem quam elegit Dominus ut poneret nomen suum ibi ex omnibus tribubus Israhel nomen autem matris eius Naama Ammanites et fecit Iudas malum coram Domino et inritaverunt eum super omnibus quae fecerant patres eorum in peccatis suis quae peccaverant aedificaverunt enim et ipsi sibi aras et statuas et lucos super omnem collem excelsum et subter omnem arborem frondosam sed et effeminati fuerunt in terra feceruntque omnes abominationes gentium quas adtrivit Dominus ante faciem filiorum Israhel in quinto autem anno regni Roboam ascendit Sesac rex Aegypdiripuit, scuta quoque aurea, quae fecerat Salomon: pro quibus fecit Roboam rex scuta aerea, et tradidit ea in manu ducum scutariorum, et eorum qui excubabant ante ostium domus regis. Cumque ingrederetur rex in domum Domini, portabant ea qui praeeundi habebant officium, et postea repor
Abbreviated transcription (Latin):
arcam testam̃ti dñi in iubilo: & in clangore bucine. Cumq in¬
trasset arca dñi in ciuitatẽ dauid: michol filia saul ꝓspiciens
ꝑfenestram: uidit regem dauid subsilientẽ atq saltantẽ corã
dño: & despex̃ eum in corde suo. Et introduxer̃t arcã dm̃: &
posuer̃t eam in loco suo in medio tabnaculi. qđ tetenderat
ei dauid. Et obtulit dauid holocausta coram dño: & pacifica.
tudiniisrł tam uiro quam mulieri singłis colliridam panis
unam: & assaturam bubulȩ carnis unã: & similam frixam
oleo. Et abiit omĩs popłs: unꝰ quisq in domũ suã. Lx u¬

Expanded text:
arcam testamenti Domini in iubilo et in clangore bucinae cumque intrasset arca Domini civitatem David Michol filia Saul prospiciens per fenestram vidit regem David subsilientem atque saltantem coram Domino et despexit eum in corde suo et introduxerunt arcam Domini et posuerunt eam in loco suo in medio tabernaculi quod tetenderat ei David et obtulit David holocausta coram Domino et pacifica c universae Israhel tam viro quam mulieri singulis collyridam panis unam et assaturam bubulae carnis unam et similam frixam oleo et abiit omnis populus unusquisque in domum suam
Abbreviated transcription (Latin):
er es: hic autẽ uir bellator: ab adolescentia sua. Dix̃q dauid
ad saul. Pascebat seruus tuus p̾atris sui gͥregem̃. & ueniebat leo
uel ursus. tollebãtq arietem de medio gregis: & sequebar eos
& percutiebam: eruebamq de ore eorum At illi consurgebant
aduersum me: & app̃hendebã mentũ eorum & suffocabã int̾¬

Expanded text:
er es, hic autem vir bellator est ab adolescentia sua. Dixitque David er es, hic autem vir bellator est ab adolescentia sua. Dixitque David ad Saul: Pascebat servus tuus patris sui gregem, et veniebat leo, vel ursus, tollebatque arietem de medio gregis: et persequebar eos, et percutiebam, eruebamque de ore eorum, et illi consurgebant adversum me, et apprehendebam mentum eorum, et suffocabam, int
Abbreviated transcription (Latin):
uiro qui ꝑcusserit philistheum hunc. & tulerit obprobriũ
de isrł: Quis est enim hic philisteus incircumcisus: qui ex¬
ꝓbrauit acies dei uiuentis: Referebat autem ei popłs eun¬
dem sermonem: dicens. Hȩc dabuntur uiro: qui ꝑcusserit
cum. Quod cum audisset heliab frat̾ eius maior loquente eo
cum alisaratus est contra dauid. & ait. Quare uenisti: &
quare dereliqͥsti paucła oue ᷤ illas in deserto: ẽgo noui suꝑ¬
biam tuam. & nequitiam cordis tur: quia ut uideres prȩ¬
lium descendisti. Et dix̃ dauid. Quid feci: Humquid non
uerbum est: Et declinauit paululũ ab eo ad aliũ: dix̃q eun¬
dem sermonẽ. Et respondit ei popłs uerbũ sicut & prius. Au
dita sunt autẽ uerba quȩ locutus est dauid: & annunciata in
conspectu saul. Ad quẽ cum fuisset adductus: locutus est ei.
Non concidat cor cuiꝰquam in eo: ego seruus tuus uadam &
les resistere philisteo isti. nec pugnare aduersus eum quia pu¬

Expanded text:
viro qui percusserit Philistheum hunc et tulerit obprobrium viro qui percusserit Philistheum hunc et tulerit obprobrium de Israhel quis est enim hic Philistheus incircumcisus qui exprobravit acies Dei viventis referebat autem ei populus eundem sermonem dicens haec dabuntur viro qui percusserit eum quod cum audisset Heliab frater eius maior loquente eo cum aliis iratus est contra David et ait quare venisti et quare dereliquisti pauculas oves illas in deserto ego novi superbiam tuam et nequitiam cordis tui quia ut videres proelium descendisti et dixit David quid feci numquid non verbum est et declinavit paululum ab eo ad alium dixitque eundem sermonem et respondit ei populus verbum sicut et priusdita sunt autem verba, quae locutus est David, et annuntiata in conspectu Saul. Ad quem cum fuisset adductus, locutus est ei: Non concidat cor cujusquam in eo: ego h. non habet, ego les resistere Philisthaeo isti, nec pugnare adversus eum: quia pu
Abbreviated transcription (Latin):
sus ad pugnam uociferatus erat in certamine. Dirȩxerat enĩ
aciem isrł̃: sed & philistiim ex aduerso fuerant prȩparati. De
relinquens g̾ dauid uasa quȩ attulerat sub manu custodis add
sarcinas. cucurrit ad locum certaminis: & interrogabat si
omĩa recte agerent᷑ erga fr̃ẽs suos. Cumq adhuc ille loq̃retur
eis: apparuit uir ille spurius ascendens goliath nomine. phi¬
listeus de geth: ex castris philistinorum. Et loquente eo hȩc
eadem uerba: audiuit dauid. Omnes autem isrłitȩ cum ui-¬
dissent uirum fugert̃ a facie eius: timentes eum ualde.
Et dixit unus quispiam de isrł. Num uidisti uirũ hunc qͥ ascen¬
dit : Ad exꝓbrandum enim isrł ascendit. Uirum ergo qui
ꝑcusserit eum ditabit rex diuitiis magnis: & filiam suam da¬
bit ei: & domum patris eius faciet absq tributo in isrt. et
ait dauid ad uros qui stabant secum: dicens. Quid dabitur

Expanded text:
sus ad pugnam vociferatus erat in certamine. Direxerat enim sus ad pugnam vociferatus erat in certamine. Direxerat enim aciem Israel, sed et Philisthiim ex acustodis ad sarcinas cucurrit ad locum certaminis et interrogabat si omnia recte agerentur erga fratres suos cumque adhuc ille loqueretur eis apparuit vir ille spurius ascendens Goliath nomine Philistheus de Geth ex castris Philisthinorum et loquente eo haec eadem verba audivit David omnes autem Israhelitae cum vidissent virum fugerunt a facie eius timentes eum valde et dixit unus quispiam de Israhel num vidisti virum hunc qui ascendit ad exprobrandum enim Israheli ascendit virum ergo qui percusserit eum ditabit rex divitiis magnis et filiam suam dabit ei et domum patris eius faciet absque tributo in Israhel et ait David ad viros qui stabant secum dicens quid dabitur
Abbreviated transcription (Latin):
men erat isai: qui habebat octo filios. Et erat uir in dieb
saul senex: & gͣndeuus int̾ uiros. Abierunt autem tres filii
eius maiores: post saul in prelium. Et nomina trium filio¬
rum eius qui prexerunt ad bellum: heliab pͥmogenitus. &
scd̃s ãminadab: t̾cius quoq semma. Dauid autem erat mini¬
mus. łrib gͦ maiorib secutis sa.ulem: abiit dauid & re¬
uersus estasaule: ut pasceret gregem patris sui in bethleẽ.
Procedebat uero philistheus mane & uesꝑe: & stabat qua
stra ad fres tuos: & decem formellas casei has. deferes ad tribu¬
nũ: & frẽs tuos uisitabis si recte agant᷑. & cum quib ordinati
sunt disce. Saul autem & om̃s filii isrł̃m ualle therebinthi
pugnabant aduersus philistiim. Surrexit itaq dauid mane
& comm̃dauit gregem custodi: & onustus abiit sicut p̃ceꝑat
ei isai. Et uenit ad locum magala: & ad exercitum qui egres¬

Expanded text:
men erat Isai, qui habebat octo filios, et erat vir in diebus men erat Isai, qui habebat octo filios, et erat vir in diebus Saul senex, et grandaevus inter viros. Abierunt autem tres filii ejus majores post Saul in praelium: et nomina trium filiorum ejus, qui perrexerunt ad bellandum, Eliab primogenitus, et secundus Abinadab, tertiusque Samma. David autem erat minimus. Tribus ergo majoribus secutis Saulem, abiit David, et reversus est a Saule, ut pasceProcedebat vero Philisthaeus mane et vespere, et stabat quadstra ad fratres tuos, et decem formellas casei has deferes num: et fratres tuos visitabis, si recte agunt: et cum quibus ordinati sunt, disce. Saul autem, et omnes filii Israel, in valle terebinthi pugnabant adversus Philisthiim. Surrexit itaque David mane, et commendavit gregem custodibus: et onustus abiit, sicut praeceperat ei Isai. Et venit ad locum Magala, et ad exercitum, qui egres
Abbreviated transcription (Latin):
quinq milia siclorum eris erat: & ocreas ereas habebat iN
crurib: & clypeus ereus tegebat humeros eius: Hastilȩ autẽ
hastȩ eius erat quasi liciatoriũ texentiũ: Ipsum autẽ ferrum
haste eius. sescentos siclos habebat ferri: & armiger eius ante¬
cedebat eũ. Stansq clamabat aduersus falangas isrł: & dice¬
bat eis. Quare uenistis parati ad p̃lium: Numquid ego non
sum philistheus: & uos serui saul: Eligite ex uobis uirum: &
descendat ad singulare certam̃. Si quiuerit pugnare mecũ
& ꝑcusserit me: erimus uobis serui Si autem ego p̾ualuero
& ꝑcussero eum: uos serui eritis & seruietis nobis. Et aiebat
philistheus. Ego exꝓbraui agminib isrł hodie. Date inichi
uirũ: & ineat mecum singulare certam̃. Audiens autem
saul & omnes uiri israelitȩ sermones philisthei huiꝰcemo¬
di: stupebant & metuebant nimis. Dauid autem erat filiꝰ
uiri ephratei. de quo supͣdictũ est de bethleem iuda cui no¬

Expanded text:
quinque milia siclorum aeris et ocreas aereas habebat in quinque milia siclorum aeris et ocreas aereas habebat in cruribus et clypeus aereus tegebat umeros eius hastile autem hastae eius erat quasi liciatorium texentium ipsum autem ferrum hastae eius sescentos siclos habebat ferri et armiger eius antecedebat eum stansque clamabat adversum falangas Israhel et dicebat eis quare venitis parati ad proelium numquid ego non sum Philistheus et vos servi Saul eligite ex vobis virum et descendat ad singulare certamen si quiveret percusserit me, erimus vobis servi: si autem ego praevaluero, et percussero eum, vos servi eritis, et servietis nobis. Et aiebat Philisthaeus: Ego exprobravi agminibus Israel hodie: Date mihi virum, et ineat mecum singulare certamen. Audiens autem Saul, et omnes viri Israelitae, sermones Philisthaei hujuscemodi, stupebant, et metuebant nimis. David aviri Ephrathaei, de quo supra dictum est, de Bethlehem Juda, cui no
Abbreviated transcription (Latin):
eum nimis: & factus est eius armiger. Misit q saul adisai di¬
cens. Stet dauid in conspectu meo: inuenit enĩ gratiam in o¬
culis meis. Igitur qͣndocũq sp̃c dei malus arripiebat saul
tollebat dauid citharam. & ꝑcutiebat manu sua: & refocil¬
labatur saul. & leuius habebat: Recedebat enim ab eosspc̃¬
malus. xxix ¶onoregantes uero philistum agmi¬
na sua in prȩlium: conuenerunt in soccoth iudȩ: & castra¬
metati sunt int̾ soccoth & arecha. in finib dommin Porro
saul & uiri isrł congregati uenerunt in ualem therebinthi:
& direxerunt aciem ad pugnandum contra philistiim. Phili¬
listiim autem stabant suꝑ montem ex hac parte. & isrł stabat
suꝑ montem ex alta parte: uallisq erat int̾ eos. Et egressus :
uir spurius de castris philistinorũ nomine goliath de gech:
altitudinis sex cubitorum & palmo: & cassis erea suꝑ caput
eius: & lorica hamata induebatur. Porro pondus loricȩ eiꝰ

Expanded text:
eum nimis et factus est eius armiger misitque Saul ad Isai dieum nimis et factus est eius armiger misitque Saul ad Isai dicens stet David in conspectu meo invenit enim gratiam in oculis meis igitur quandocumque spiritus Dei arripiebat Saul tollebat David citharam et percutiebat manu sua et refocilabatur Saul et levius habebat recedebat enim ab eo spiritus malus congregantes vero Philisthim agmina sua in proelium convenerunt in Soccho Iudae et castrametati sunt inter Soccho et Azeca in finibus Dommle Terebinthi et direxerunt aciem ad pugnandum contra Philisthim et Philisthim stabant super montem ex hac parte et Israhel stabat super montem ex altera parte vallisque erat inter eos et egressus est vir spurius de castris Philisthinorum nomine Goliath de Geth altitudinis sex cubitorum et palmo et cassis aerea super caput eius et lorica hamata induebatur porro pondus loricae eius