comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nudare. In pͥmogenito gͦ bouis
tis omiũ detondendis cõpescim᷑:
qr et si quid robustũ ĩcipiuius.
excc̾e hoc uaꝑco citius nõ de¬
bem. Et cs uita nr̃a sumplex
quid atq in nocuũ inchoat᷑. dig¬
nũ est ut secreni sui uelamiuã
nõ relinquat: ⁊Ie nudũ hochu¬
mauis oculis qͣsi subducto uelle
ostendat. Ad sola ergo diuina
sacrificia. bouũ pͥmogẽita ouiũq.¬
que pficiant: ut qͥcqͥd forte ĩ uocu¬
um ĩcipimꝰ. hoc ad honorẽ ĩti¬
n iuidicis in ara cordis ĩuole¬
mꝰ. Qd̃ ab illo ꝓculdubio tanto
libentius accipit᷑. qnͣto et ab
hõib occusltatũ nulla laudis
appetitõue maculat᷑. Sepe a sit¬
noue conu̾satõnis pͥmordia:
ad huc ex caruali sunt uita cõ¬
mixta: et socͥco iuuotesd̾e. itiꝰ
nõ debent. ne cũ laudant᷑ bo¬
ua que placent. deceptus laude
sua animꝰ dep̾hend̾e ĩ eis ueque¬
at mala que lateut. Unde ret¬

Expanded text:
nudare. In primogenito bovis nudare. In primogenito bovis tis ovium detondendis compescimur; quia et si quid robustum incipimus, exercere hoc in aperto citius non debemus. Et cum vita nostra simplex quid atque innocuum inchoat, dignum est ut secreti sui velamina non relinquat, ne nudum hoc humanis oculis quasi subducto vellere ostendat. Ad sola divina sacrificia boum primogenita oviumque proficiant, ut quod forte innocuum incipimus, hoc ad honorem intimi Judicis in ara cordis immolemus. Quod ab illo procul dubio tanto libentius accipitur, quanto et ab hominibus occultatum nulla laudis appetitione maculatur. Saepe novae conversationis primordia adhuc ex carnali sunt vita commixta, et idcirco innotescere citius non debent, ne cum laudantur bona quae placent, deceptus laude sua animus deprehendere in eis nequeat mala quae latent. Pr
Abbreviated transcription (Latin):
mĩnie quassat᷑. Sic sic uidelicet
bona nr̃a et in tempestiue maĩ¬
festata depereunt diuciꝰ occul¬
tata solidant᷑. Quia humaue
occupatõ nis mauꝰ cum ĩcipieu¬
tem cõuersatõius nr̃e uitaui
cõtigerit qͣsi recentẽ parietẽ
ĩpellit. Cauiq facile destruit:
qr ad huc humorem ĩ fir mi¬
tatis ꝓprie nõ amisit. Cũ ue¬
ro in louga quietis sue abiec¬
tõue. se animꝰ cõpriuit: qͣsi mo¬
re exsiccati parietis contͣ ictꝰ
obdurescit: Et confractũ ꝓti¬
nꝰ resilit om̃e qd solidatum
fu̾it. Hinc est qd̾ uitam ĩcho¬
autium moyses hũanis occupa¬
tõib ext̾cen ꝑhibuit diceus.
Non oꝑaberis in pͥ mogẽito
bouis: et nõ tondebis pͥmogẽtta¬
ouiũ. In pͥmogẽito qͥppe bouis
oꝑari est:bone cõuer fatouis pͥ¬
mordia in exc̃cicio publica ac¬
sõius ostend̾e. Quiũ quoq pͥ¬
mogẽtta toud̾i est: ab occulta¬
tõuis sue tegiiine. humanis
oculis inchoantia bona nr̃a de¬

Expanded text:
minime quassatur. Sic sic videlicet minime quassatur. Sic sic videlicet bona nostra et intempestive manifestata depereunt, et diutius occultata solidantur, quia humanae occupationis manus cum incipientem conversationis nostrae vitam contigerit, quasi recentem parietem impellit, eamque facile destruit, quia adhuc humorem infirmitatis propriae non amisit. Cum vero in longa quietis suae abjectione se animus comprimit, quasi more exsiccati parietis contra ictus obdurescit, et confractum protinus resilit omne quod solidum ferit. Hinc est quod vitam inchoantium Moyses humanis occupationibus exerceri prohibuit, dicens: Non operaberis in primogenito bovis, et non tondebis povium. In primogenito quippe bovis operari, est bonae conversationis primordia in exercitio publicae actionis ostendere. Ovium quoque primogenita tondere, est ab occultationis suae tegmine humanis oculis inchoantia bona nostra de
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ eiusdem mũdi contẽptu solideu¬
t᷑. Citius uauiq bona deꝑeunt:
que hõib aute tempꝰ innotescũt.
Qua et arbusta plantata priꝰ
qͣm fixa radice ooalescant: si ma¬
uꝰ cõcucieus taugit arefacit. at
si in altũ rad ix figit᷑. Et t̾re hu¬
morib conspa̾rsa solidat᷑. Hec
et mauꝰ impellit: S nõ ledit.
Heo et uentoꝵ flatus inflectẽdo
cõcucũit. s nõ euertũt. Ne gͦ e¬
ruat᷑ uita cepti oꝑis: diu ac ro¬
buste in alto humilitatis figenda
est radix cordis: Ut cũ ab huma¬
no ore detractõis aura uel fauoris
flauerit. et si in qͣmlibet parteui
ut cũq incuruat auimũ funditꝰ
nõ euellat. s ad statsi suũ ꝓtinꝰ
post ĩfluxio nẽ redeat:Si apud
se fortis in radice ꝑdurat. Quid
inreb excrescentib pariete sur¬
gente robustius: qui tañ si dũ
ꝯstruit᷑ impellat᷑. statim siue la¬
bore destruit᷑. Si autẽ ꝑ spaciũ
temꝑis ab humore suo ex siccari
ꝑmittit᷑. sepe et arietũ ictibus

Expanded text:
sdem mundi contemptu solidentur. Citius namque bona depereunt quae hominibus ante tempus innotescunt, quia et arbusta plantata prius quam fixa radice coalescant, si manus concutiens tangit, arefacit. At si in altum radix figitur, et terrae humoribus conspersa solidatur, 280 haec et manus impellit, sed non laedit; haec et ventorum flatus inflectendo concutiunt, sed non evertunt. Ne ergo eruatur vita coepti operis, diu ac robuste in alto humilitatis figenda est radix cordis, ut cum ab humano ore detractionis aura vel favoris flaverit, etsi in quamlibet partem utcunque incurvat, animum funditus non evellat; sed ad statum suum protinus post inflexionem redeat, si apud se fortis in radice perdurat. Quid in rebus excrescentibus pariete surgente robustius? Qui tamen si, dum construitur, impellatur, statim sine labore destruitur; si autem per spatium temporis ab humore suo exsiccari permittitur, saepe et arietum ictibus
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe in sacro eloquio dñs soliᷤ
appellatõne figurat᷑. Sic̃ ꝑ ꝓ
phetam dicit᷑ uobis autẽ qui
timetis nomen dñi: orietur
sol iusticie. Et sic̃ repulsi ĩ iu¬
ditio ĩpii: direre sapientie
libro describuut᷑. Errauimꝰ a
iua ueritatis. et lumẽ iusticie.
nõ luxit nobis: et sol nõ est ort᷑
nobis. Elute solem igit᷑ scirpꝰ
humidus ceruit᷑: quia prius
qm diuina districtio ĩuditio
caudeat. om̃is ypocrita ĩfusũ
se scĩtatis gr̃a oftentat. Quasi
uireus aspicit᷑: qr iustus estimat᷑.
Honoris locũ obtinet de głi̾a sõ¬
tatis pollet: a ciuictis ueneratu¬
ei defertur: opinio sue laudis ex¬
tendit᷑. Scirpus itaq iste ĩ nocte
humidus est. Sole autẽ uenien¬
te siccat᷑. Quia niruirũ ypocͥ¬
ta intenẽbris uite p̾sentis sc̃s ab
hoĩb credit᷑: S dum districtꝰ
iudex ueu̾it. qm sit iniquus ap¬
parebit. Dicat gͦ. Hum ectus
uidet᷑ ᷑ aute qͣm ueniat solͥ quia
uirentem se nũc humauis ocu¬

Expanded text:
epe in sacro eloquio Dominus solis appellatione figuratur, sicut per prophetam dicitur: Vobis autem qui timetis nomen Domini, orietur sol justitiae . Et sicut repulsi in judicio impii dicere Sapientiae libro describuntur: Erravimus a via veritatis, et lumen justitiae non luxit nobis, et sol non est ortus nobis . Ante solem igitur scirpus humidus cernitur, quia prius quam divina districtio in judicio candeat, omnis hypocrita infusum se sanctitatis gratia ostentat; quasi virens aspicitur, quia justus aestimatur, honoris locum obtinet, de gloria sanctitatis pollet, a cunctis ei veneratio defertur, opinio laudis extenditur. Scirpus itaque iste in nocte humidus est; sole autem veniente siccatur, quia nimirum hypocrita in tenebris vitae praesentis sanctus ab omnibus creditur, sed cum districtus judex venerit, quam sit iniquus apparebit. Dicat ergo: Humectus videtur antequam veniat sol, quia virentem se nunc humanis ocu
Abbreviated transcription (Latin):
głia exaltat. Qd̾ gͦ illicante lucẽ
surg̾e. hoc hic ypocͥte i. iortu ẽ
germen ꝓferre. Quia humana
laudes desid̾ans ubi ad opus bouũ
nascit᷑᷑ ibi mox appetit ut głiam
retributõnis asseqͣtur. An nõ iu
ortu suo hii g̾men postularent.
De quib ueritas dicebat: Amãt
primos discubitꝰ in cõuiuiis. et
pͥmas cathedras in sỹuagogis. et
salutatõnes inforo: et uocariab.
hoĩb rabdi. Pro eo gͦ qd̾ bene
ag̾e iacipiunt. qr honorẽ cõsequi
ab hõib conaut᷑:: q̃si scir ꝑi more
ab ortu suo cũ gͥmine exsurgunt.
Hii uimirũ cum recta oꝑari appe¬
tunt : prius uiente sollicita eiꝰdem
siu oꝑis testes querũt. et tacita co¬
gitatõne ꝑtractant. Si sunt qͥ ge¬
renda uideant. Si digne hec eloqui
que iudint possint. Si uero eoꝵ fac¬
ta millum fortasse hõmũ cõtuigat
aspicere: hec se ꝓculdubio estimãt
ꝑdidisse. Et iut̾ni arbitris oculos
qͣsi absentes deputant: qr ab es ui¬

Expanded text:
gloria exaltat. Quod ergo illic ante lucem gloria exaltat. Quod ergo illic ante lucem surgere, hoc hic hypocritae in ortu est germen proferre, quia humanas laudes desiderans, ubi ad opus bonum nascitur, ibi mox appetit ut gloriam retributionis assequatur. An non in ortu suo hi germen protulerant, de quibus Veritas dicebat: Amant primos discubitus in conviviis, et primas cathedras in synagogis, et salutationes in foro, ibus rabbi ? Pro eo ergo quod bene agere incipiunt, quia honorem consequi ab hominibus conantur, quasi scirpi more ab ortu suo cum germine exsurgunt. Hi nimirum cum recta operari appetunt, prius mente sollicita ejusdem operis sui testes quaerunt, et tacita cogitatione pertractant, si sunt qui gerenda videant, si digne haec eloqui qui viderint possint. Si vero eorum facta nullum fortasse hominum contingat aspicere, haec se procul dubio aestimant perdidisse; et interni arbitri oculos quasi absentes deputant, quia ab eo vi
Abbreviated transcription (Latin):
tau̾itis in ea ligna ponufera:
auferetis p̾putia eoꝵ. Poma¬
que gͥminent ĩmũda erunt uo¬
bis: nec edetis exeis. Ligna qͥppe
ponufera sunt: oꝑa uirtutib
fecunda. Preputia itaq liguo¬
rum auferimꝰ: cum de ip̃a ĩcho¬
atõnis infirmitate suspecti pri¬
iꝰ. Poma autẽ que gͥminant
ĩmũda ducimꝰ nr̃isq esib nou
aptaurꝰ: qr cum pͥmordia boui lau¬
dant᷑ oꝑis. dignũ est ut hoc ani¬
nũ nõ pascat oꝑantis. Ne du
accepta laus suauit᷑ carpit᷑. fruc¬
tus oꝑis tempestiue comedat᷑: qui
gͥ uichoate uirtutis ab humano
ore laudem receꝑit: qͣsi plantati
ligna ante tempus pomũ cõedit.
Hinc ꝑ psalmistam ueritas dic̃.
uanũ est uobis aute lucẽ surgere:
surgite post qͣm sederitis. Aute lu¬
cem qͥppe surg̾e est. priꝰ qͣm lari¬
tas et̾ne retributõis apparet. Ipre¬
sentis uite nocte gaud̾e. Sedend
gͦ priꝰ est ut post recte surgauiꝰ:
Qiua quisquis nũc se sponte nõ
humiliat. nequaqͣm huuc sequẽs

Expanded text:
taveritis in ea ligna pomifera, auferetis praeputia eorum: pomorumque germina immunda erunt vobis, nec edetis ex eis. Ligna quippe pomifera sunt opera virtutibus fecunda: praeputia itaque lignorum auferimus, cum de ipsa inchoationis infirmitate suspecti, priquae germinant immunda ducimus, nostrisque esibus non aptamus, quia cum primordia boni laudantur operis, dignum est ut hoc animum non pascat operantis, ne dum accepta laus suaviter carpitur, fructus operis intempestive comedatur. Qui ergo inchoatae virtutis ab humano ore laudem receperit, quasi plantati ligni ante tempus pomum comedit. Hinc per Psalmistam Veritas dicit: Vanum est vobis ante lucem surgere, surgite postquam sederitis . Ante lucem quippe surgere est prius quam claritas aeternae retributionis appareat, in praesentis vitae nocte gaudere. Sedendum ergo prius est, ut post recte surgamus, quia quisquis nunc sese sponte non humiliat, nequaquam hunc sequens
Abbreviated transcription (Latin):
expectata retributione ꝑfruũt᷑
Econtͣ ypocrita. qr moxͣ ĩ bono
oꝑe nascit᷑. p̾sentis mũdi reciꝑe
gliam conatur. Quasi sc̃yrp̾i
more cum germiue oritur: qui
ꝓ eo qd̾ beneuiuere ĩcipit q̃rit
statim ut acunctis houeret᷑. Ger¬
meu itaq in ortu est remmunera¬
tõ ĩ inchoatõne. Sepe uamq
nõ uulli aꝑte prauitatis uas re¬
luiqunt: Sc̃itatis habitũ siuitũt.
Moxq ut prima limina beue
uiuendi cõtig̾uit. obliti qui fue¬
ruit. affligi iam ꝑ peuitentiam
de cõsũmatis nequiciis uolutt.
L audari autẽ de inchoata iusti¬
cia appetũt: p̾esse cet̾is etiã melio¬
rib concupiscunt. Quos płrũ¬
q dũ iuxta uotũ p̾ seus ꝓsꝑitas
sequit᷑ : Multo qm prius fuerãt
de scĩtatis habitu peiores fũĩt.
Nam rẽb multiplicib occupa¬
ti. atq ip̃a occupatõue confisi:
nõ solum ꝑpetrata minime deplo¬
rant. S ad huc que deplorentur

Expanded text:
pectata retributione perfruuntur. At contra hypocrita, quia mox in bono opere nascitur, praesentis mundi recipere gloriam conatur. Quasi scirpi more cum germine oritur, qui pro eo quod bene vivere incipit, quaerit statim ut a cunctis honoretur. Germen itaque in ortu est remuneratio in inchoatione. Saepe namque nonnulli apertae pravitatis vias deserunt, sanctitatis habitum sumunt; moxque ut prima limina bene vivendi contigerint, obliti qui fuerint, affligi jam per poenitentiam de consummatis nequitiis nolunt; laudari autem de inchoata justitia appetunt, praeesse caeteris etiam melioribus concupiscunt. Quos plerumque dum juxta votum praesens prosperitas sequitur, multo quam prius fuerant de sanctitatis habitu pejores fiunt. Nam rebus multiplicibus occupati, atque ipsa occupatione confusi, non solum perpetrata minime deplorant, sed adhuc quae deplorentur
Abbreviated transcription (Latin):
satõnis est edificiũ qd̾ in habitat
corpus. Ita dom᷑ nr̃e cogitatõus
est tes quelibet.qmͣ ꝑ dilectõnẽ
in habitat auimus. Om̃e quippe
qd̾ diligiuiꝰ. quasi in hoc quiesceu¬
tes habitamꝰ. Iude paulꝰ quia ĩ
suꝑuis cor fixerat: Int̾ra quidẽ
positus. q tam̃ a t̾ra extraueus
dicebat. Nr̃a cõuersatõ ĩ celis
est. Mens itaq y pocrite uil
al uid in om̃e qd̾ agit: uisi opi¬
nonis sue gliam cogitat. Nec tu¬
rat quo post ꝑ meritũ ducit ur:
s quid uit̾im dicat᷑. Domus gͦ
euis est delectatio fauoris: qnͣ
qͥsi quietus in habitat: qr per
cuncta sua oꝑa ad hauc se intͣ
aĩui reclinat. S stare douius
hec nõ ualet: quia laus cũ uita
pret̾it: et humauꝰ fauor ĩ iuditõ
nõ subsistit. Unde fatue uirgi¬
nes que oleum in uasis nõ sũp¬
serunt: qr in alienis scilicet uoci¬
b głiam et nõ suis cõscientiis
habebant. Turbate ꝑ sponsi p̾¬
sentiam dicũt. Date nobis de

Expanded text:
sationis est aedificium quod inhabitat sationis est aedificium quod inhabitat corpus, ita domus nostrae cogitationis est res quaelibet quam per dilectionem inhabitat animus. Omne quippe quod diligimus, quasi in hoc quiescentes habitamus. Unde Paulus, quia in supernis cor fixerat, in terra quidem 278 positus, sed tamen a terra extraneus, dicebat: Nostra conversatio in coelis est . Mens itaque hypocritae nihil aliud in omne quod agit nisi opinionis suae gloriam cogitat, nec curat quo post per meritum ducitur, sed quid interim dicatur. Domus ergo ejus est delectatio favoris, quam quasi quietus inhabitat, quia per cuncta sua opera ad hanc se intra animum reclinat. Sed stare domus haec non valet, quia laus cum vita praeterit, et humanus favor in judicio non subsistit. Unde et fatuae virgines, quae oleum in vasis non sumpserant, quia in alienis scilicet vocibus gloriam et non in suis conscientiis habebant, turbatae per sponsi praesentiam, dicunt: Date nobis de
Abbreviated transcription (Latin):
de electis dicit᷑. qui autẽ xp̃i sũt
carnem suam crucisixerunt: cũ
uiciis et cõcupiscenciis. Cum ui¬
ciis quippe et cõcupiscentiis car¬
nem crucifigimꝰ. Si sic gulami re¬
stringimꝰ. ut iam de mũdigłia
nil queramiꝰ. Nani qui corpus
mac̾at. s honorib anelat. crucẽ
carni intulit. S mũdo ꝑ concupi¬
sentiam peuis uiuit. Quia y¬
pocrita et sepe ꝑ scĩtatis ymagi¬
nẽ locum regirinis indignus
assequit᷑ quem uisi aliquid ĩ se
uirtutis ostend̾et. nulło ꝑciꝑe
labore mereret᷑. S tͣnsit qd̾ de¬
lectabilit̾ obtinet: et peualiter
qd̃ sequit᷑. mauet. Scĩtatis uũc
fiducia in honore hõinũ pouit᷑.
D cum int̾uus inidex secreta cor¬
dis examineͬt. testes uite exce¬
rius nõ querunt᷑. Bene ergo di¬
tit᷑. pͥic tela arauearũ fiducia
eius: Quia apparente cordis tes¬
te. preterit om̃e qd̵ exterius
de humano fauore confidit. uu¬
de et ad hucapte sub iũgit᷑. In¬
bit. Sic̃ domus exterioris cõuer¬

Expanded text:
ectis dicitur: Qui autem sunt Christi carnem suam crucifixerunt cum vitiis et concupiscentiis. Cum vitiis quippe et concupiscentiis carnem crucifigimus, si sic gulam restringimus, ut jam de mundi gloria nihil quaeramus. Nam qui corpus macerat, sed honoribus anhelat, crucem carni intulit, sed mundo per concupiscentiam pejus vivit, quia et saepe per sanctitatis imaginem locum regiminis indignus assequitur, quem, nisi aliquid in se virtutis ostenderet, nullo percipere labore mereretur. Sed transit quod delectabiliter obtinet, et poenaliter quod sequitur manet. Sanctitatis nunc fiducia in ore hominum ponitur; sed cum internus judex secreta cordis examinat, testes vitae exterius non quaeruntur. Bene ergo dicitur: Sicut tela aranearum fiducia ejus, quia apparente cordis teste, praeterit omne quod exterius de humano favore confidit. Unde et adhuc apte subjungitut domus exterioris conver
Abbreviated transcription (Latin):
ad miratõnis querttur: niclilq tã¬
to labore aliud nisi estimatõ hu¬
mana cogitat᷑. Quos nuuirũ
beue syulon ille significat: qui
dominice passiois tempore in
angariara crucem portat. De
quo scriptũ est. Inuen̾unt hõi¬
nẽ ꝙreneum uenientem obuiã
sibi. noĩe symouẽ. Huc anga¬
riauer unt ut tolleret crucẽ ihu.
Qd̃ eiũ ꝑ angariam agimꝰ: non
hoc ex studio amoris oꝑam᷑. Cru¬
cemi ergo ih̃u in angaria portare
est. afflictõnẽ abstiuentie ꝓ alia
qm uecesse est intentidne tolare.
An nõ iħu crutem ĩ angaria por¬
tat. qui qͣsi ad p̾ceptũ dñi carnẽ
domat. Nͣ  tam̃ spiritalẽ patri¬
am nõ amat. Unde et symou is¬
dem cruoemi portat. S neqͣqmͣ
morit᷑. Quifi oñs ypocrita cor¬
pus quidẽ ꝑ abstinentiam afficit.
S tam̃ ꝑ auorem głie mundo

Expanded text:
admirationis quaeritur, nihilque taadmirationis quaeritur, nihilque tato labore aliud nisi aestimatio humana cogitatur. Quos nimirum bene Simon ille significat, qui dominicae passionis tempore in angaria crucem Domini portabat, de quo scriptum est: Invenerunt hominem Cyrenaeum venientem obviam sibi, nomine Simonem: hunc angariaverunt, ut tolleret crucem Jesu. Quod enim per angariam agimus, non hoc ex studio amoris operamur. Crucem ergo Domini Jesu in angaria portare est afflictionem abstinentiae pro alia quam necesse est intentione tolerare. An non Jesu crucem in angaria portat qui quasi ad praeceptum Domini carnem domat, sed tamen spiritualem patriam non amat? Unde et Simon idem crucem portat, sed nequaquam moritur, quia omnis hypocrita corpus quidem per abstinentiam afficit, sed tamen per amorem gloriae mundo
Abbreviated transcription (Latin):
ĩflãmare. Auditores suos neq̃unt.
uerba que frigido corde ꝓferuut᷑.
Neq enĩ res que in se ip̃a nõ aree¬
scit aliud accendit. Unde fit plerũ¬
qr ut ypocritaꝵ dicta. et audi¬
eutes non erudiant: et cosdeui
ipõs qui se ꝓferunt elatos lau¬
dib deteriores reddant. Attestã¬
te et eiũ paulo. Scientia ĩflat.
caritas edificat. Etm uero ca¬
ritas edificando nõ erigit scien¬
tia inflando ꝑuertit. Plerũq
se ypocrite mira abstinentia
affliguut. om̃e robur corporis
atterunt: et quasi carius uitã
funditus in carne uiuentes extĩ¬
gunt. Sicq ꝑ abstientiam mor¬
ti aꝓpriant: ut pene cotidie mo¬
rientes inuaut. S ad hec huma¬
nos oculos q̃runt: Ad miratio¬
nis gł̾iam expetunt: Ueritate
attestante queait. Ext̾ruiuant
facies suasut appareaut hoib
i einantes. Nam ora palescũt
corpus debilitate quatit᷑ pectus
ił rumpentib suspiriis urguer᷑.
S int̾ hec . al ore ꝓximoꝵ sermo

Expanded text:
inflammare auditores suos nequeunt inflammare auditores suos nequeunt verba quae frigido corde proferuntur. Neque enim res quae in se ipsa non arserit aliud accendit. Unde fit plerumque ut hypocritarum dicta et audientes non erudiant, et eosdem ipsos qui se proferunt elatos laudibus deteriores reddant. Attestante etenim Paulo, Scientia inflat, charitas aedificat . Cum ergo charitas aedificando non erigit, scientia inflando pervertit. Plerumque se hypocritae mira abstinentia affligunt, omne robur corporis atterunt, et quasi carnis vitam funditus in carne viventes exstinguunt, sicque per abstinentiam morti appropiant, ut pene quotidie morientes vivant. Sed ad haec humanos oculos quaerunt, admirationis gloriam expetunt, Veritate attestante, quae ait: Exterminant facies suas, ut appareant hominibus jejunantes . Nam ora pallescunt, corpus debilitate quatitur, pectus interrumpentibus suspiriis urgetur. Sed inter haec, ab ore proximorum sermo
Abbreviated transcription (Latin):
ralia cum tempore aurittunt.
Pensaudũ quoq est qd̾ fila a¬
rauee ꝑ ordinem ducunt: quia
ypocrite qͣsi sub discretione o¬
ꝑa dispouũt. Areuarearum
tela studiose texit᷑ subito fla¬
tu dissypat᷑. Qiua quicqͥd ypo¬
crita cum labore pagit. aura
humani fanoris tollit. Et dũ
ĩ appetitu laudis opus deficit.
qͣsi in uentũ labor euanescit.
Sepe namiq et usq ad presẽtis
uite t̾minũ hẏpocritaꝵ facta
ꝑdurant. Q qr ꝑ hec auctoris
laudeni nõ querut boua ante
dei oculos nũquͣi fuerũt. Plerũ¬
q eiũ ut p̾diximꝰ. sacre legis eru¬
ditõne fulcuĩt᷑ doctrine u̾ba ꝓfe¬
runt. Om̃e qd̾ sentiũt testimõiis
accingunt: nec tam̃ ꝑ hec uitam
audientiũ. q ꝓprios fauores que¬
ruitt: quia uec ꝓferre alia uou̾nt.
nisi que auditoꝵ corda ad repẽten¬
das laudes excutiant. Non autẽ
pe concupiscentiis exterioribus
occupata. igni diuini amoris nõ
calet. et id circo ad suꝑnũ desid̾iũ

Expanded text:
ralia cum tempore amittunt. ralia cum tempore amittunt. Pensandum quoque est quod fila araneae per ordinem ducunt, quia sua hypocritae quasi sub discretione opera disponunt. Aranearum tela studiose texitur, sed subito flatu dissipatur, quia quidquid hypocrita cum labore peragit aura humani favoris tollit; et dum in appetitu laudis opus deficit, quasi in ventum labor evanescit. Saepe namque et usque ad praesentis vitae terminum hypocritarum facta perdurant, sed quia per haec auctoris laudem non quaerunt, bona ante Dei oculos nunquam fuerunt. Plerumque enim, ut praediximus, sacrae legis eruditione fulciuntur, doctrinae verba proferunhaec vitam audientium, sed proprios favores quaerunt, quia nec proferre alia noverunt, nisi quae auditorum corda ad rependendas laudes excutiant, non autem pe concupiscentiis exterioribus occupata igne divini amoris non calet; et idcirco ad supernum desiderium
Abbreviated transcription (Latin):
ta et neglecto ꝑ aliuiti simi¬
lis. seruare fructũ nõ ualet: qr
botrus boui oꝑis in terra ia¬
cet. S tam̃ hec ip̃a sua uecor¬
dia pascit᷑ qr ꝓ bono oꝑe a cũc¬
tis houorat᷑: Cet̾is p̾minet sub¬
iectiss hominũ mentes tenet.
Maiorib locis attollit᷑. fauo¬
rib nutritͣ.. Hec uero ei sua
uecordia placet intim: S non e¬
placebit: Qiua cum retribu¬
tõnis tempꝰ aduenerit. ĩ peua
displicet. qd uechors fuit. Tũc
se stulte egisse intelligit: cumi
ꝓ delectatione laudis. senten¬
ciam diuine ĩcrepatõnis acce¬
ꝑit. Tunc se uechordẽ fuisse
consid̾at: cum se ꝓ temporali
qmͣ ꝑcipit głia ꝓpetua tormẽ¬
ta castigant. Tunc ueram scien
ꝓfecto colligit᷑ nil fuisse om̃a que
trausire potuerunt. Unde et rec¬
fiducia eius. Hene ypocritaꝵ
fiducia arenearum telis simł
dicit᷑ quia ome qd̾ ad optiuẽ¬
dam gł̾iam exsudarit. uentus iu¬
te mortalis dissipat. Nam qui
et̾ua nõ querunt: bona tempo¬

Expanded text:
iti similis, servare fructum non valet, quia botrus boni operis in terra jacet. Sed tamen hac ipsa sua vecordia pascitur, quia pro bono opere a cunctis honoratur; caeteris praeeminet, subjectas hominum mentes tenet, majoribus locis attollitur, favoribus nutritur. Haec vero ei sua vecordia placet interim, sed non placebit, quia cum retributionis tempus advenerit, in poena displicet quod vecors fuit. Tunc se stulte egisse intelliget, cum pro delectatione laudis sententiam divinae increpationis acceperit. Tunc se vecordem fuisse considerat, cum se pro temporali quam percepit gloria perpetua tormenta castigant. Tunc veram scientprofecto colligitur nihil fuisse omnia quae transire potuerunt. Unde et recinanis. --Bene hypocritarum fiducia aranearum telis similis dicitur, quia omne quod ad obtinendam gloriam exsudant ventus vitae mortalis dissipat. Nam quoniam aeterna non quaerunt, bona tempo
Abbreviated transcription (Latin):
pulsum: in hoc iam exilio nat᷑a
edidit: qͣsi a uatiuitate homo
sine oculis ꝓcessit. S sic̃ uir
sc̃s insinuat. hec saliua ad os
quidem labit᷑. ut uero ad uen¬
trem usq ꝑueniat nõ glutit᷑
qr diuinitatis contemplo sensũ
tangit. S pleue mentẽ nõ refi

Expanded text:
pulsum in hoc jam exsilio natura pulsum in hoc jam exsilio natura edidit, quasi a nativitate homo sine oculis processit. Sed sicut sanctus vir insinuat, haec saliva ad os quidem labitur, ut vero ad ventrem usque perveniat non glutitur, quia divinitatis contemplatio sensum, tangit, sed plene men
Abbreviated transcription (Latin):
est caput nr̃ui: uisi diuinitas ꝑ
qmͣ ex sistendi pͥncipiũ simimꝰ
ut creatura simꝰ. Paulo attes¬
nr est nisi mens: q̃ dum cibum
suũ suꝑnũ iudelicet intellectum
suscipit: refecta ꝓculdubio õiũ
meubra actionũ regit. Nisi enĩ
sacra eloquia aliqͥndo mentem
merent. Salomon utiq nõ dix¬
isset. Luc̾ua dñi spiraculũ hoĩs
que ĩuestigat om̃ia secreta uen
tris. Quia uimirũ dũ nos grã
suꝑni respectus illuminat: cũcta
etiam mentis nr̃e nobis abscõsa
manifestat. Quid ergo saliue
noĩe nisi sapor ĩtime cõtẽpłouis
accipit᷑. que ios a capite deflu¬
it. qr de claritate conditoris ad¬
huc n hac uita nos positos uyx
gustu reuelatõnis tangit. Unde
et redemptor ueniens saliuam
luto nuscuit et ceci uati ocu¬
los reparauit. Quia suꝑna
gr̃a carnalem cogitatõem ñaui
ꝑ admixtionẽ sue cõtẽpłonis ir¬
radiat: et ab origniali cecitate
hoĩem ad inteslectum reformat
⁊Iam qr a paradisi gaudiis ex¬

Expanded text:
est caput nostrum nisi divinitas? per quam existendi principium sumimus, ut creatura simus, Paulo attesnoster est, nisi mens? quae dum cibum suum, supernum videlicet intellectum suscipit, refecta procul dubio omnium membra actionum regit. Nisi enim sacra eloquia aliquando mentem merent, Salomon utique non dixisset: Lucerna Domini spiraculum hominis, quae investigat omnia secreta ven quia nimirum dum nos gratia superni respectus illuminat, cuncta etiam mentis nostrae nobis absconsa manifestat. Quid ergo salivae nomine nisi sapor intimae contemplationis accipitur? quae ad os a capite defluit, quia de claritate conditoris adhuc in hac vita nos positos vix gustu revelationis tangit. Unde et Redemptor veniens salivam luto miscuit, et caeci nati oculos reparavit , quia superna gratia carnalem cogitationem nostram per admistionem suae contemplationis irradiat, et ab originali caecitate hominem ad intellectum reformat. Nam quia a paradisi gaudiis ex
Abbreviated transcription (Latin):
cat᷑. Arescunt herbe etiam reli¬
que: quia iustoꝵ oꝑa cum carnis
uita deficiunt. S herbarum
ariditatem scirpus p̾uenit. qr
priusqͣm de carue ypocrita tu¬
seat. ea que uise ostenderat.
uirtictũ facta derelĩquit. De
quippe edificii in alto uascitur.
S neqͣ qͣui pingui radice solida¬
t᷑: qr et ypocrita sũuia quidẽ¬
sut que agere ceruit᷑. S non
ĩ eis excordis puritate roborat᷑
Qd̃ uinirũ fenũ et nõ euul¬
sum citius arescit: qr iudelicet
ypocrita. et inp̾senti ad huc ui¬
ta subsistit. etiam sc̃itatis oꝑa
qͣsi uiriditatis speciẽ amittit.
Quia enĩ sine intentione recte
cogatatõius bona studuit. ag̾e
hec amit teus iudicat se sine
radice floruisse. S baldach¬
sic̃ p̾diximꝰ cui scirpũ uł ca¬
rectum cõparet: illico aperit
cũ subiũgit. Sic uie om̃iũ
qui obliuscunt᷑ dũm: et spes y¬
pocrite peribit. Quid emi
ciuictis suis oꝑib ypocrita sꝑ¬

Expanded text:
catur. Arescunt herbae etiam relicatur. Arescunt herbae etiam reliquae, quia justorum opera cum carnis vita deficiunt. Sed herbarum ariditatem scirpus praevenit, quia priusquam de carne hypocrita transeat, ea quae in se ostenderat virtutum facta derelinquit. De quippe aedificii in alto nascitur, sed nequaquam pingui radice solidatur, quia et hypocrita summa quidem agere cernitur, sed non in eis ex cordis puritate roboratur. Quod nimirum fenum et non evulsum citius arescit, quia videlicet hypocrita et in praesenti adhuc vita subsistit, et jam sanctitatis opera quasi viriditatis speciem amittit. Quia enim sine intentione rectae cogitationis bona studuit agere, haec amittens, indicat se sine radice floruisse. 69. Hypocsicut praediximus, cui scirpum vel carectum comparet, illico aperit, cum subjungit: Sic viae omnium qui obliviscuntur Deum, et spes hypocritae peribit. Quid enim cunctis suis operibus hypocrita sp
Abbreviated transcription (Latin):
unt: Atq a sacra funditꝰ erudi¬
tione uacuant᷑. Et agendo post
indicant. qͣntũ temꝑalia diligãt.
qui sola prius et̾ua p̾dicabant.
Plerũq aut̃ assũpte speciẽ ma¬
turitatis ostendunt: quiete si¬
lentii. longanimitate patiẽtie.
cõtinentie uirtute decorantͣ. S
cũ ꝑ hec quesiti culmen houoris
na se nõ excorde tenuisse. Ip si
sibi testes sunt: qui hec cͥito di¬
miserunt. Non nũqͣm uero
aliqui que possident tribuunt
atq indigentib cuucta largi¬
auaricie prurigine accensi: a¬
lieua appetunt: qui sua largi¬
ri uidebant᷑. Et ꝑtinaci post
crudelitate ambiunt. qd̾ ficta
prius pietate relinq̃runt. Unde
aute oius herbas arescit. Iux ta
carnem quippe. et iusti herbe
sunt: ꝓph̃a aicestante qui ait.
Om̃is caro fenũ. s aute om̃is
herbes arescere scirpus dicit᷑.
qr iustis in bono suo ꝑmnen¬
tib auiriditate assumpte rec¬
titudinis ypoeritaꝵ uita sic¬

Expanded text:
unt, atque a sacra funditus erudiunt, atque a sacra funditus eruditione vacuantur; et agendo post indicant quantum temporalia diligant, qui sola prius aeterna praedicabant. Plerumque autem assumptae speciem maturitatis ostendunt; quiete silentii, longanimitate patientiae, continentiae virtute decorantur; sed cum per haec quaesiti culmen honoris na se non 275 ex corde tenuisse ipsi sibi testes sunt qui haec cito dimiserunt. Nonnunquam vero aliqui quae possident tribuunt, atque indigentibus cuncta largiavaritiae prurigine accensi, aliena appetunt, qui sua largiri videbantur, et pertinaci post crudelitate ambiunt quod ficta prius pietate reliquerunt.  Vetante omnes herbas arescit. Juxta carnem quippe et justi herba sunt, propheta attestante, qui ait: Omnis caro fenum . Sed ante omnes herbas arescere scirpus dicitur, quia, justis in bono suo permanentibus, a viriditate assumptae rectitudinis hypocritarum vita sic
Abbreviated transcription (Latin):
desid̾at: ut iruocentẽ se ũ suis
actib s alieuis crimĩb osteu¬
dat. Ita sepe homo redargutõ¬
nis Aliquid se dixisse perateat.
et qͣsi a carpentis manu. sic a
corripientis aĩo. quidam ut ita
dix̾im sangius merroris currat.
Unde bene ꝑ psalomonẽ dicit᷑.
Noli arguere der isorem: ne o¬
derit te. Neq eiũ iusto tumẽ¬
dum est ne derisor cũ corripit᷑
cõtiunelias inferat. S̾ ne tractꝰ
ad od ium peior fiat: Int̾ hec¬
sciend̃ est qd iustoꝵ bona qr
ex corde incipiũt: usq ad p̾sen¬
tis uite t̾minũ crescarit. Ypocͥ¬
ĩ occulto radicata: sepe ante de¬
ficiunt qͣm p̃sens uita finiatur.
Nam plerũq studio sacre
eruditõnis nisistunt: Et quia
hanc nõ p̃parandis meritis. ⁊
ꝓmerendis fauorib ĩquir iuit.
statim ut iuditiũ humane lau¬
dis arripiunt. et ꝑ hoc gr̃a in
tͣnsitorii ꝓuectus ad sequũtt᷑. Eo¬
ta mente sclarib curis ĩserni¬

Expanded text:
desiderat, ut innocentem se non suis desiderat, ut innocentem se non suis actibus, sed alienis criminibus ostendat; ita ut saepe homo redargutionis aliquid se dixisse poeniteat, et quasi a carpentis manu, sic a corripientis animo quidam, ut ita dixerim, sanguis moeroris currat. Unde bene per Salomonem dicitur: Noli arguere derisorem, ne oderit te . Neque enim justo timendum est ne derisor cum corripitur contumelias inferat, sed ne tractus ad odium pejor fiat. 68. Hsciendum est quod justorum bona, quia ex corde incipiunt, usque ad praesentis vitae terminum crescunt; hypocrin occulto radicata, saepe ante deficiunt quam praesens vita finiatur. Nam plerumque studio sacrae eruditionis insistunt; et quia hanc non praeparandis meritis, sed promerendis favoribus inquirunt, statim ut judicium humanae laudis arripiunt, et per hoc gratiam transitorii profectus assequuntur, tota mente saecularibus curis inservi
Abbreviated transcription (Latin):
arescit. Scir pus in flore est: ypo¬
trita in laude. Acutis uero an¬
gulis surgens carectum manu
nõ carpitur. qr exasperatis per
arrogartiam sensib. de pͣuitate
sua ypocrita corripi dedignatur
In flore suo manũ carpentis in¬
cidit: qr ilaude ypotͥta positus¬
ue si hunc quisqͣm corrig̾e au¬
deat. asꝑitate sua ꝓtuiꝰ uitam cor¬
ripientis secat. Sc̃s uauiq nõ
ẽẽ appetit. s uocari. Et cũ fortasse
corripit᷑. qͣsi in opmionis głia
detruncat᷑. Depͥhensum se in pͣ¬
uitate irascit᷑. loqui sibi redargu¬
entem ꝓhibet. qr uelut ĩ occłto
iniluere tactus dolet. qͣlis se ĩpe¬
ritis in notuit. talis uult ab õĩb
⁊̃timari: et paratior mori qmͣ
corripi. Redargutione det̾ior
rẽddit᷑. qr quasi dire ꝑcussionis
estimat iaculum. puritatis u̾bũ.
Uude exasꝑatus ꝓtinꝰ ĩ cõtumelias
surgit. Et que malla exagg̾et. cõ¬
tra uitam correptõnis inquirit.
Demonstrare longe incõpara¬
bilit̾ reum rep̾hensorem suũ

Expanded text:
a . Scirpus in flore est, hypocrita in laude. Acutis vero angulis surgens carectum manu non carpitur, quia exasperatis per arrogantiam sensibus, de pravitate sua hypocrita corripi dedignatur. In flore suo manum carpentis incidit, quia in laude hypocrita positus, si hunc quisque corripere audeat, asperitate sua protinus vitam corripientis secat. Sanctus namque non esse appetit, sed vocari; et cum fortasse corripitur, quasi in opinionis gloria detruncatur. Deprehensum se in pravitate irascitur, loqui sibi redarguentem prohibet, quia velut in occulto vulnere tactus dolet. Qualis imperitis innotuit, talis vult ab omnibus aestimari; et, paratior mori quam corripi, redargutione deterior redditur, quia quasi dirae percussionis aestimat jaculum puritatis verbum. Unde exasperatus protinus in contumelias surgit, et quae mala exaggeret contra vitam correptoris inquirit. Demonstrare longe incomparabiliter reum reprehensorem suum
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ se heretici ten̾e lucem ueri¬
tatis estimant: sc̃am eccłiam qͣ¬
si merroris nocte positam: ad di¬
luculũ u̾itatis uocant. Quate¬
nꝰ et ꝑ cognitõnem d̾i qͣsi ꝑ dilu¬
calum surgat: et ꝑ p̾cem penitẽ¬
tie p̾tertta diluat. Si mũdus et
rectus incesseris mũdus uideli¬
cet in cogitatõne: rectus in oꝑe:
Statim euigilabit ad te. Ac si aꝑ¬
te dicat: quia is qui nũc tribula¬
tõnib tuis uirtutẽ sue ꝓtectoĩs
nõ exerit: quasi ab ad uitorio er¬
rantis dormit et pacatũ reddet
habitaculum iusticie tue. Io est
p̾sentis uite ꝯtͣrietates ãmouet:
et tͣnquillitatis ꝓtuiꝰ securitatẽ
pͥbet. Quia enĩ ꝑ uersi quiꝙ
temꝑale gaudiũ singulare esti¬
mant diuiue remumeratõis bo¬
mĩ: que ip̃i auxie amibiunt.

Expanded text:
enim se haeretici tenere lucem veritatis aestimant, sanctam Ecclesiam quasi in erroris nocte positam, ad diluculum veritatis vocant, quatenus et per cognitionem Dei, quasi per diluculum surgat, et per precem poenitentiae praeterita diluat. Si mundus et rectus incesseris. Mundus videlicet in cogitatione, rectus in opere. Statim evigilabit ad te. Ac si aperte dicat: Quia is qui nunc tribulationibus tuis virtutem suae protectionis non exerit, quasi ab adjutorio errantis dormit. Et pacatum reddet habitaculum justitiae tuae. Id est, praesentis vitae contrarietates amovet, et tranquillitatis protinus securitatem praebet. Quia enim perversi quique temporale gaudium singulare aestimant divinae remunerationis bonum, quae ipsi anxie a
Abbreviated transcription (Latin):
nec loquens ne gauerat nec re¬
ticẽs ignorabat. S ꝓcaces quiq¬
ut dixiuiꝰ etiam uota iactanter
ꝓferiuit: ut loquendo docti ui¬
deaut᷑. Contempnũt moderate
cõticescere ne credaut᷑ ex ĩꝑicia
tatuisse. Sciend̾ uero est. qr
tunc diuine iusticie rectitudi¬
uẽ laudant. cũ se ad gaudiun
ĩcolumitas subleuat: et alios
flagella castigant. Cum se con¬
spiciunt rerũ ꝓsꝑiate ꝑfrui. ali¬
os adu̾sitate fatigari. Nani dũ
ꝑuerse agunt: s tanĩ se rectos
arbitrant᷑. Hoc qd̾ sibi ꝓsꝑa
appetunt deberi suis meritis cre¬
diuit. Eoq colligunt qd̾ deus
ĩiuste nõ iudicat. qd̾ qͣsi iustos
se adu̾sitas nulla contristat. S si

Expanded text:
nec loquens negaverat, nec renec loquens negaverat, nec reticens ignorabat. Sut diximus, etiam nota jactanter proferunt, ut loquendo docti videantur: contemnunt moderate conticescere, ne credantur ex imperitia tacuisse. Sciendum vero est quia tunc divinae justitiae rectitudinem laudant, cum se aincolumitas sublevat, et alios flagella castigant, cum se conspiciunt rerum prosperitate perfrui, alios adversitate fatigari. Nam dum perverse agunt, sed tamen se rectos arbitrantur, hoc quod sibi prospera suppetunt, deberi suis meritis credunt, eoque colligunt, quod Deus injuste non judicat, quod quasi justos se adversitas nulla con
Abbreviated transcription (Latin):
berat. S hunc qͣsi meatus teuuis
impar liugua coangustat. In qͥb
ninirũ quatuor dioendi qͣlitatib
soĩa crimini tercia subiacet. que
hoc sibi ꝑ locutionẽ arripit. ad
qd̃ ꝑ ingeniũ nõ assurgit. F am
prima laudanda est. que ittͦq
ualent̾ pollet. Scd̾a miscd̃ia. que
utroq humilit̾ caret. Quarta
ad uiuanda que explere qd̾ sẽtit:
non ualet. Tercia uero despicien¬
da atqz reprimenda: que dura ser¬
moni erigit sensu iacet. Que mẽ¬
bris inflatione tumentib similis
ad aures audientiũ uasta: s ua¬
cua ꝓcedit. Qd̃ nũc baldach ad
beati Iob crimen intorquet dicõs.
opiam rep̾hendit. Ac si aꝑte di¬
cat. habundantia sp̃c in sermo¬
ne oris adtolleris. S sensus indi¬
gentia coangustaris. Praui
que iusta sunt nescire uideanti.
Nota om̃ib boua que audiẽdo
didicerũt: quasi incoguita ꝓfe¬
runt. Unde et Baldach ꝓtimis
tat iuditiũ: Et oip̃s subuertit
qd iustum est. Hec Beatꝰ Iob.

Expanded text:
berat, sed hunc quasi meatus tenuis berat, sed hunc quasi meatus tenuis impar lingua coangustat. In quibus nimirum quatuor dicendi qualitatibus, sola crimini tertia subjacet, quae hoc sibi per locutionem arripit, ad quod per ingenium non assurgit. Nam prima laudanda est, quae utroque valenter pollet. Secunda miseranda, quae utroque humiliter caret. Quarta adjuvanda, quae explere quod sentit non valet. Tertia vero despicienda atque reprimenda, quae, dum sermone se erigit, sensu jacet, quae membris inflatione tumentibus similis, ad aures audientium vasta, sed vacua, procedit. Quod nunc Baldad ad beati Job crimen intorquet, dicens:opiam reprehendit. Ac si aperte dicat: Abundantia spiritus in sermone oris attolleris, sed sensus indigentia coangustaris.  Vet.quae justa sunt nescire videantur, nota omnibus bona, quae audiendo didicerunt, quasi incognita proferunt. Unde et Baldad protinus tat judicium, et Omnipotens subvertit quod justum est? - Haec beatus Job
Abbreviated transcription (Latin):
nixi sunt: S ex inopia locutio¬
nis obmutescunt. Hoc uamꝙ
ĩ hõĩb c̾nimꝰ qd̾ in reb sepe in¬
seusibilib uidem̃. Nam plerũꝙ
et liabundans aqua ab intimis
ducit᷑. et largis in suꝑficiem meati¬
b dirinatur. Plerũq augusta
ĩ intmus later et ꝓgrediendi ri¬
mas difficulter iueniens foras
Angustior ex sudat. Plerũq mi¬
nimia ĩ absconditis orit᷑. Cũq pa¬
tent̾ que exeat iuenit: ex largo
foramme tenuis pcedit. Magui¬
q se meatus dilatant s nõ est
qd fundant. Plerũq uero am¬
pla in abscondĩtis surgit. S angꝰ¬
tis pressa meatib tenuissa pro¬
fluit. Sic itaq in aliis os patẽs
emanat: qd̃ largus ingemi fons
ministrat. In aliis intellectum
nec sensus porrigit: nec lingua
fundit. In aliis os squidem ad
dicendum patet. S ad redden¬
dum parata a sensu lingua lui¬
gua nichil acoipit. In aliis uero
largus sentiendo fousa corde exi¬

Expanded text:
nixi sunt, sed ex inopia locutionixi sunt, sed ex inopia locutionis obin hominibus cernimus, quod in rebus saepe insensibilibus videmus. Nam plerumque et abundans aqua ab intimis ducitur et largis in superficiem meatibus derivatur. Plerumque angusta in intimis latet, et progrediendi rimas difficulter inveniens, foras angustior exsudat. Plerumque minima in absconditis oritur; cumque patenter qua exeat invenit, ex largo foramine tenuis procedit, magnique se meatus dilatant, sed non est quod fundant. Plerumque vero ampla in absconditis surgit, sed angustis pressa meatibus tenuissime profluit. Sic itaque in aliis os patens emanat, quod largus ingenii fons ministrat. In aliis intellectum nec sensus porrigit, nec lingua fundit. In aliis os quidem ad loquendum patet, sed ad reddendum parata a sensu lingua nihil accipit. In aliis vero largus sentiendi fons a corde exu
Abbreviated transcription (Latin):
mitatis gͦ tegnune a gladiose tã¬
te aĩad uersiouis abscondiuit: et
lantes cõtinuo timore trepidant.
Eo indesinent agitur ut paratio¬
grauia sunt uerba iustoꝵ. et que
ad edificatõnem ꝓlata audiunt.
hec quasi suꝑ impositũ pondus
ferunt. Qd̃ de se aꝑte baldach
sintes indicat dicens. Usq qͦ loq̃¬
ris talia: Qui enĩ usq qͦ dic̃: qr
edificatõnis u̾ba iam portare nõ
possit: ostendit. S cum corrigi mi¬
qui despiciunt: beue ꝓlata cri¬
minant᷑. Unde et ꝓtuiꝰ ad iũgit.
Et sp̃c multiplex sermonis oris
tui. Cum multiplicitas ini sermoue
rep̾heudit᷑. esse ꝓculdubio ĩtelli¬
gentie ur̃e gͣuitas in sensu deue¬
gat᷑. Uis quippe et sũa loquẽ
ciũ: qͣdripharia qͣlitate disti¬
guit᷑: Nam sunt nõ nulli quos
sentiendi ac dicendi amplitudo
dilatat. Sunt nõ nulli quos senti¬
endi simul et dicendi mopia an¬
sentieudi non habent. Et sunt nõ¬
uulli qui a cumine sentiendi sub¬

Expanded text:
umilitatis ergo tegmine a gladio se tanumilitatis ergo tegmine a gladio se tantae animadversionis abscondunt, et lantes, continuo tremore trepidant, eo indesinenter agitur, ut paratiogravia sunt verba justorum; et quae ad aedificationem prolata audiunt, haec quasi superimpositum pondus ferunt. Quod de se aperte Baldad Suhites indicat, dicens: Usquequo loqueris talia? Qui enim usquequo dicit, quia aedificationis verba jam portare non possit ostendit. Sed cum corrigi iniqui despiciunt, bene prolata criminantur. Unde et protinus adjungit: Et spiritus multiplex sermonis oris tui. Cum multiplicitas in sermone reprehenditur, esse procul dubio intelligentiae gravitas in sensu denegatur. Vitium quadrifaria qualitate distinguitur. Nam sunt nonnulli quos sentiendi simul ac dicendi amplitudo dilatat. Sunt nonnulli quos sentiendi simul ac dicendi inopia ansentiendi non habent. Et sunt nonnulli qui acumini sentiendi sub
Abbreviated transcription (Latin):
Querere aist dei est hoĩem sub¬
tili ut rogatõne discutt̾e: et distͥc¬
te discutiendo iudicare. Beatus
igit᷑ Iob. humane deiectõuis dãp¬
ua consid̾ans: uideat qr et p̾sen¬
ti iam pena p̾mit᷑: et ad huc de
fitis grauius urgotur. et dicat.
Eoce nũc inpuluere dormiam:
et si mane me q̃sieris nõ subsistã
At si aꝑtius deploret dicens. In
p̾senti quidemi mortem iam car
uis patior: et tam̃ ad huc de uen¬
turo iuditio grauioreui morteui
districtõnis tue sententiam ꝑti¬
mesco. Int̾itũ ꝓ culpa sustiueo.
S ad huc adiuditiũ ueniens cul¬
pas restitui: et post int̾itur for¬
iuido. Ext̾iorem gͦ mortẽ cou¬
sid̾aus dicat. Etce nũc ĩpuluere
dormiam. Int̾iorem metuens
adiũgit. Et si maue me q̃sieris:
nõ sub sistam. Qnͣtalibet euiu
ad ĩnocentiam uel electi suffici¬
uit si iniuiditio districte reqͥrãt᷑
S hoc nũc ad solatiũ sue exeptõ¬
nis ĩueniunt: qd̾ uequaqͣm se pos¬
se sufficere huilit̾ sciurit. Subli¬

Expanded text:
Quaerere autem Dei est hominem subtili interrogatione discutere, et districte discutiendo judicare. Beatus igitur Job humanae dejectionis damna considerans videat, quia in praesenti jam poena premitur, et adhuc de futuris gravius urgetur, et dicat: Ecce nunc in pulvere dormiam, et si mane me quaesieris, non subsistam. Ac si apertius deploret, dicens: In praesenti quidem mortem carnis jam patior, et tamen adhuc de venturo judicio graviorem mortem districtionis tuae sententiam pertimesco. Interitum pro culpa sustineo, sed adhuc in judicium veniens, culpas restitui, et post interitum formido. Exteriorem ergo mortem considerans, dicat: Ecce nunc in pulvere dormiam; interiorem etiam metuens adjungat: Et si mane me quaesieris, non subsistam. « Quantalibet enim ad innocentiam sufficiunt, si in judicio districte requiruntur. Sed hoc nunc ad solatium suae electionis inveniunt, quod nequaquam se posse sufficere humiliter sciunt. Sub h
Abbreviated transcription (Latin):
ostensis oꝑib houor tribuit᷑. S
uita ad t̾minũ urguet᷑. Laudes
resouant: S ad fideͥm cũ laudib
temꝑa festinant: et quia neqͣqͣm
aĩmꝰ in et̾uitatis amore radicat᷑.
cũ ip̃is ꝓfecto ᷝ d quas diligit la¬
bit᷑. Nemo naniq ualet mo¬
bilia diligere: ⁊ ip̃e in mobilis
stare. Qui enĩ tͣnseuntia ampł.c̃¬
tit᷑: eo ip̃o ad cursum ducit᷑᷑ qd̾
de currentib implicat᷑. Dicat gͦ
et spes ypocrite ꝑ ibit. Quia
humana laus qmͣ magnis labo¬
uib appetit. impulsa temporum
momentis decurrit. Bene autem
dia sua. Magna quippe uecordia
est laboriosa agere. es aure Lau¬
dis nihiare: forti oꝑe p̾ceptis ce¬
lestib inseruire : a t̾rene retri¬
butõnais p̾mium q̃rere. Ut enim
ita dix̾im. Qui ꝓ uirtute qmͣ a¬
git. humanos fauores desid̾at. rẽ
magni meriti uili p̾cio uenalẽ
portat. Unde celi regnũ mereri
potuit. iude nũmum transitoris

Expanded text:
ibus honor tribuitur, sed vita ad terminum urgetur; laudes resonant, sed ad finem cum laudibus tempora festinant; et quia nequaquam animus in aeternitatis amore radicatur, cum ipsis profecto rebus quas diligit labitur. Nemo namque valet mobilia diligere et ipse immobilis stare. Qui enim transeuntia amplectitur, eo ipso ad cursum ducitur, quo decurrentibus implicatur. Dicat ergo: Et spes hypocritae peribit, quia humana laus quam magnis laboribus appetit impulsa temporum momentis decurrit. Bene autem is est. --Magna quippe vecordia est laboriosa agere, et aurae laudis inhiare; forti opere praeceptis coelestibus inservire, sed terrenae retributionis praemium quaerere. Ut enim ita dixerim, qui pro virtute quam agit humanos favores desiderat rem magni meriti vili pretio venalem portat; unde coeli regnum mereri potuit, inde
Abbreviated transcription (Latin):
Ecoe fatet᷑ malum qd̃ egit:S
bonũ qd̾ d̾o ĩrecõpensatõnẽ
debeat offerre nõ inuenit. qr
ad abluendar culpani q̃libet
humaue actionis uirtus in fir¬
na est. nisi hauc nuscd̾ia par¬
centis foueat: et nõ iusticia rec¬
te iudicantis premat. Unde et
recte nũc ꝑ psalmistam dicit᷑.
Melior est miscd̾ia tua suꝑ
uitam: qr qmͣlibet uideatur
ĩnoceus apud districtũ tatũ iu¬
dicẽ nr̃a nos uita uõ liberat:
si ei reatus sui debitũ: miscd̾ie
beignitas nou relaxat. Uel
c̾te cũ dicit᷑. Quid faciam tibi:
patent̃ ostendit᷑ qr hec ip̃abo¬
na que agere p̃cipim᷑: nõ p̾¬
ceptori sed uobis ꝓsunt. Unde
rursum ꝑ psalmistam dicit᷑.
Qũi bouoꝵ meoꝵ nõ ĩdiges.
Humilitas aũt nr̃e destituti¬
ouis exprimit᷑: cũ deus hõiu
custos uocat᷑. Quia si eius
nos custodia nũme proterit:
Ante occulti hostis insidias nr̃e
solicitudinis oculus uigilaus dor¬
mit. Psalnista rursus attestã¬
te qui ait. Nisi dũs custodierit

Expanded text:
Ecce fatetur malum, quod fecit; sed bonum quod Deo in recompensatione debeat offerre, non invenit; quia ad abluendam culpam quaelibet humanae actionis virtus infirma est, nisi hanc misericordia parcentis foveat, et non justitia recte judicantis premat. Unde et recte per Psalmistam dicitur: Melior est misericordia tua super vitam , quia quamlibet videatur innocens, apud districtum tamen judicem nostra nos vita non liberat, si ei reatus sui debitum misericordiae benignitas non relaxat. Vel certe cum dicitur: Quid faciam tibi? patenter ostenditur quia haec ipsa bona quae agere praecipimur, non praeceptori, sed nobis prosunt. Unde rursum per Psalmistam dicitur: Quoniam bonorum meorum non indiges . Humilitas autem nostrae destitutionis exprimitur cum Deus hominum custos vocatur, quia si ejus nos custodia minime protegit, ante occulti hostis insidias, nostrae sollicitudinis oculus vigilans dormit, Psalmista rursus attestante, qui ait: Nisi Dominus custodierit