comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cens ei. renuntio tibi diabole. & scłotuo. et põpe
tue & oꝑib titis. serua fedus qd̾ pepigisti & esto
consentians. pactũq custodiens cũ aduersario tuo.
dũ es inuia huiꝰ scłi. ne forte tradat te iudici. et
de suo aliqͥd usur passe conuincat. tradarisq mi¬
nistro. qͥ ipse est immicus. et uindex. et mittaris
axp̃o uͦ lumine separam̃. tanto nos maiori horro¬
re circundant. et ñ inde ereas. nisi soluas nouissi¬
mũ quadrantẽ. id ẽ minimũ qd̾q delictũ qr
et pro otioso uerbo reddituri sumꝰ rationẽ indie
iudicii. Hec dicta sint. ñ infausto contrate ua¬
ticinio: s pauidi cautiq monitoris offitio. ea¬
quoq inte quȩ tuta sunt formidantis. Si sp̃e in¬
quat potestatẽ habentis ascenderit suꝑte. locũ
cuũ ne dimiseris. Quasi in procinctui et mnacie.
stantus semꝑ ad pugnã. Uut nos loco mouere hos¬
tis. et degradu excedc̾ s solidanda uestigia st̃: et di¬

Expanded text:
cens ei: \'renuntio tibi, diabole, et saeculo tuo et pompae cens ei: \'renuntio tibi, diabole, et saeculo tuo et pompae tuae et operibus tuis\', serua foedus, quod pepigisti, et esto consentiens pactumque custodiens cum aduersario tuo, dum es in uia huius saeculi, ne forte tradat te iudici et de suo aliquid usurpasse conuincat tradarisque ministro, qui ipse est inimicus et uindex, et mittaris anto a Christo, uero lumine, separamur, tanto nos maiori horrore circumdant, et non inde exeas, nisi soluas nouissimum quadrantem, id est minimum quodque delictum, quia et pro otioso uerbo reddituri sumus rationem in die iudicii. Haec dicta sint non infausto contra te uaticinio, sed pauidi cautique monitoris officio eaquoque in te, quae tuta sunt, formidantis. si spiritus, inquit, potestatem habentis ascenderit super te, locum tuum ne dimiseris. quasi in procinctu et in acie stamus semper ad pugnam. uult nos loco mouere hostis et de gradu excedere, sed solidanda uestigia sunt et di
Abbreviated transcription (Latin):
inbona terra pectoris tui sementẽ lolii. auena¬
rũq suscipias: ne dormiente patre familias. qͥ est
noy. idẽ animꝰ dõ semꝑ adherens. inimicus homo
⁊itania suꝑseminet: s semꝑ loquaris in noctibus.
quesiui quẽ dilexit anima mea. ubi pascis. ubi cu¬
bas inmeridie. & ad hesit post te anima mea. mesus¬
cepit dextera tua. Illudq hieremie. ñ laboraui se¬
quens te. neq enĩ est dolor iniacob. nec labor ĩ isrł.
Quando eras inscło. ea que erant scłi diligebas:
polire faciem purpurisso. & cerussa ora deping̾e.
ornare crinẽ. et alienis capillis turritũ uertic̃ẽ
struere: ut taceam de inauriũ pretiis candore mar¬
garitarũ. rubri maris profunda testantiũ ⁊ ma¬
ragd orũ uirore. cerauneorũ flamtnis iacintorũ
pelago.ad q̃ ardent. et insaniunt studia matrona¬
rũ. Nunc aut̃ quia scłm reliquisti. et scd̾o post
baptismũ gradu misti pactũ cũ adu̾sario tuo di¬

Expanded text:
in bona terra pectoris tui sementem lolii auenain bona terra pectoris tui sementem lolii auenarumque suscipias, ne dormiente patre familias — qui est vovg, id est animus, deo semper adhaerens — inimicus homo zizania superseminet, sed semper loquaris: in noctibus quaesiui, quem dilexit anima mea. ubi pascis, ubi cubas in meridie?et:adhaesitpostte anima mea, me suscepit dextera tua illudque Hieremiae: non 1 aboraui sequens te. neque enim est dolor in Iacob nec labor in Israhel. quando eras in saeculo, ea, quae erant saeculi, diligebas: polire faciem purpurisso et cerussa ora depingere, ornare crinem et alienis capillis turritum uerticem struere, ut taceam de inaurium pretiis, candore margaritarum Rubri Maris profunda testantium, zmaragdorum uirore, cerauniorum flammis, hyacinthorum pelago, ad quae ardent et insaniunt studia matronarum. nunc autem, quia saeculum reliquisti et secundo post baptismum gradu inisti pactum cum aduersario tuo di
Abbreviated transcription (Latin):
dear nobilissime & clarissime teminẽ. qui accusa
re poterunt. si mescirent huc usq tacuisse. Nõ
em̃ laudaui in eam antiquitatẽ generis. diuitia¬
rũ & potentie magnitudinẽ. uiro uiuente uł mor¬
tuo. que alii forsitã mercennaria oratione lauda¬
uerint. Michi ꝓpositũ est. stilo eccłiastico lauda¬
re auiam uirginis mee. & grãs agere. qd̾ uolunta¬
tem eiꝰ sua adiuuerit uoluntate. Auoqum cellu¬
la monasteri iuilis cyb uestisq contẽpta et etaᷤ
uicina iam morti breuisq temporis uiaticum
carent om̃i assentationis infamia. Deniq in re¬
liquis partib. omĩs mͥ sermo ad uirginẽ diriget᷑.
et uirginẽ nobilẽ. & nobilem ñ minus sc̃itate. quã
genere: cuius quanto sublimis ascensus est. tan¬
to lapsus ꝑiculosior. Illud tibi nata deo. preo̾ib
unũ predica. et repetens iterum. iterũq monebo:
ut animũ tuũ sacre lectionis amore occupes. nec

Expanded text:
dear nobilissimae et clarissimae feminae. qui accusare dear nobilissimae et clarissimae feminae. qui accusare non poterunt, si me scierint hucusque tacuisse; neque enim laudaui in ea umquam antiquitatem generis, diuitiarum et potentiae magnitudinem uiro uiuente uel mortuo, quae alii forsitan mercennaria oratione laudauerint. mihi propositum est stilo ecclesiastico laudare auiam uirginis meae et gratias agere, quod uoluntatem eius sua adiuuerit uoluntate. alioquin cellula monasterii, uilis cibus uestisque contempta et aetas uicina iam morti breuisque temporis uiaticum carent omni adsentationis infamia. denique in reliquis partibus omnis mihi sermo ad uirginem dirigetur et uirginem nobilem et nobilem non minus sanctitate quam genere, cuius quanto sublimis ascensus est, tanto lapsus periculosior. unum illud tibi, nata deo, proque omnibus unum praedicam et repetens iterumque iterumque monebo, ut animum tuum sacrae lectionis amore occupes nec
Abbreviated transcription (Latin):
pactas negotiatorib. et auidissimis motaliũ siris.
nobiliũ puellarũ miptias uendere. ñ pupillorũ.
ñ uiduarũ. ñ uirginũ xp̃i inopie parcere. manũq
magus rogantiũ expectare. quã uultu. Hanc ferã
et caripdim. sciliãq succinctam multis canibtis.
fugiens barbaros uen̾abił matrona ststinuit: q̃ necnau¬
fragiis parceret: nec captiuitatib flecteret᷑. lmita¬
re crudelis. saltẽ hostem romani imꝑii. Brenutis
nr̃i temporis. tantũ qd̾ inuenit tulit. tuqueris qd̾
ñ inuenis. Et mirant᷑ emuli. uutus enĩ semꝑ in¬
uidie patet. cur tantarũ secũ puditiciam. tacita
ꝓscriptione mercata sit: cũ et ille partẽ sit dignatꝰ
acciꝑe. qui totũ potuit auferre: & hec quasi co¬
miti negare ñ ausa sit. que se intelligebat subno¬
mine priuate dignitatis. tyranno seruientẽ. Sen¬
tio me immicorũ patere morsib. qd adulati ui¬

Expanded text:
pactas, negotiatoribus et auidissimis mortalium Syris pactas, negotiatoribus et auidissimis mortalium Syris nobilium puellarum nuptias uendere, non pupillorum, non uiduarum, non uirginum Christi inopiae parcere manusque magis rogantium spectare quam uultus. hanc feram et Charybdim Scyllamque succinctam multis canibus fugiens barbaros matrona sustinuit, quae nec naufragiis parceret nec captiuitatibus flecteretur. imitare, crudelis, saltim hostem Romani imperii. Brennus nostri temporis tantum, quod inuenerat, tulit; tu quaeris, quod non inuenis. et mirantur aemuli — uirtus enim semper inuidiae patet -, curtantarum secum pudicitiam tacita proscriptione mercata sit, cum et ille partem sit dignatus accipere, qui totum potuit auferre, et haec quasi comiti negare non ausa sit, quae se intellegebat sub nomine priuatae dignitatis tyranno seruientem? sentio me inimicorum patere morsibus, quod adulari ui
Abbreviated transcription (Latin):
lum an gladius:  Sicut scriptũ est. quuia ꝓpt̾ te
mortificamur totadie. estimati sumus ut oues
occisionis. & ysaias huiuscemodi homines. cohor¬
tatur dicens. Qui ablactati estis alacte. qui auul¬
si abubere. tribulationẽ suꝑ tribulationẽ expecta¬
te. spemsuꝑ spem. Non st̃ condigne passiones huiꝰ
temporis. ad futuram głam que reuelabitur in
nobis. Cur ista replicauerim. sequens sermo mons¬
trabit. Que demedio mari fumantẽ uiderat patͥã.
& fragili cim be salutẽ suam. suorũq cõmiserat:
crudeliora inuenit affrice littora. Excipitur enĩ
abeo.quẽ nescias uerũ auarior. ancrudelior fue¬
rit: cui nichil dulce. pret̾ uinũ. et preciũ: & qui
subocasione partiũ clementissimi principis. seuis¬
simus om̃tũ extitit tyrannorũ. Et ut aliqͥd loquar
de fabulis poetarũ. quasi orctis intartharo. ñ trici¬
pitẽ. s multorũ capitũ habuit cerberũ: quicunc¬
ta traheret. laceraret. Hic matrũ gremiis abduc̾e:¬

Expanded text:
ius? sicut scriptum est: quia propter te mortificamur tota die, aestimati sumus ut oues occisionis. ct Esaias huiusce modi homines cohortatur dicens: qui ablactati estis a lacte, qui auulsi ab ubere, tribulationem super tribulationem expectate, spem super spem. non sunt condignae passiones huius temporis ad futuram gloriam, quae reuelabitur in nobis. cur ista replicauerim, sequens sermo monstrabit. quae de medio mari fumantem uiderat patriam et fragili cumbae salutem suam suorumque commiserat, crudeliora inuenit Africae litora. excipitur enim ab eo, quem nescias utrum auarior an crudelior fuerit, cui nihil dulce praeter uinum et pretium et qui sub occasione partium clementissimi principis saeuissimus omnium extitit tyrannorum et — ut aliquid loquar de fabulis poetarum — quasi Orcus in tartaro non tricipitem sed multorum capitum habuit Cerberum, qui cuncta traheret, laceraret, extingueret. hic matrum gremi i s abducere
Abbreviated transcription (Latin):
sit doctrina popłorũ. Absq timimabulis eñĩ
et diuersis colorib. et geminis. floribq uir¬
tutũ. nec sc̃a ingredi potest̾ nec nom̃ antistitis
possidere. Hec adunã lugubratiunculã cum
iam sunis solueret᷑ alitore. et naute crebriꝰ
inclamarent. proꝑo sermone dictaui: que
memoria retinere poterã. et que diuturna. in
rationali pectoris mei lectione congesserã. Sa¬
tis intelligis magis me loquendi impetu quã
iuditio scribentis fluerẽ. & more torrentis tur¬
bidũ ꝓferre sermonẽ. fert̃ index septimi
tertulliam liber. de aaron uestib. qui int̾im
usq adhanc diem ame ñ est reꝑtus si auobis
ꝓpt̾ celebritatẽ urbis fuerit inuentus. queso
ne meã stillã. illiꝰ flumim cõparetis. Nonenim
magnorũ uirorũ ingeniis. s meis sũ uiribus

Expanded text:
sit doctrina populorum. absque tintinabulis enim sit doctrina populorum. absque tintinabulis enim et dinersis coloribus et gemmis floribusque uirtutum nec sancta ingredi potest nec nomen antistitis possidere. haec ad unam lucubratiunculam, cum iam funis solueretur e litore et nautae crebrius inclamarent, propero sermone dictaui, quae memoria tenere poteram et quae diuturna in rationali pectoris mei lectione congesseram, satis intellegens magis me loquendi impetu quam iudicio scribentis fluere et more torrentis turbidum proferre sermonem. fertur in indice Septimi Tertulliani liber de Aaron uestibus, qui interim usque ad hanc diem a me non est repertus. si a uobis propter celebritatem urbis fuerit inuentus, quaeso, ne meam stillam illius flumini conparetis. non enim magnorum uirorum ingeniis, sed meis sum uiribus
Abbreviated transcription (Latin):
passim inmorẽ brutorũ animaliũ libidini ex¬
positi st̃. Unde & apłs. De uirginib inqͥt p̃cep¬
tũ dñi ñ habeo. quasi moyses loquatur. femina¬
lib ego ñ ullũ uestio. nec impono alicui necessita¬
tẽ: qui uult sacerdos ẽẽ. ipse se uestiat. O quan¬
te uirgines. et quantorũ sꝑata pudicitia. indic
iudiciĩ de honestabitur: quantorũ infamata
pudicitia. ado iudice coronabit᷑. Igit᷑ ipfi assu¬
mamus feminalia ipsi nr̃a uerecund: a oꝑ̾amꝰ:
ñ queramꝰ alienos ocłos ita tegantur genitalia.
ut nullorũ ocłis pateant: nequando intramꝰ in¬
scã scõrum. si qua apparucrit turpitudo. iorte
moriam. lam sermo finitur: et ad suꝑiora trahor.
Tanta debet ẽe scientia & ertiditio pontificis di:
ut et egressus eiꝰ atq ĩgressuᷤᷤ et motꝰ: uniu̾sa uocalia
sint. Ueritatẽ mente concipiat. et toto eã habi¬
tu resonet & ornatu. ut qͥcqͥd agit. quicqͥd loqͥtur.

Expanded text:
passim in morem brutorum animalium libidini expassim in morem brutorum animalium libidini expositi sunt. unde et apostolus: de uirginibus, inquit, praeceptum domini non habeo, quasi Moyses loquatur: \'feminalibus ego non uestio nec inpono alicui necessitatem; qui uult sacerdos esse, ipse se uestiat\'. o quantae uirgines et quantorUm sperata pudicitia in die iudicii dehonestabitur, quantorum infamata pudicitia a deo iudice coronabitur! igitur ipsi adsumamus feminalia, ipsi nostra uerecunda operiamus, non quaeramus alienos oculos. ita tegantur genitalia, ut nullorum oculis pateant, ne, quando intramus sancta sanctorum, si qua apparuerit turpitudo, morte moriamur.. Iam sermo finitur et ad superiora retrahor. tanta debet esse scientia et eruditio pontificis dei, ut et egressus eius et motus et uniuersa uocalia sint. ueritatem mente concipiat et toto eam habitu resonet et ornatu, ut, quidquid agit, quidquid loquitur,
Abbreviated transcription (Latin):
gis. sanguis euãgłii preciosior est. Tc̃ signũ
tauuixta erechielis uocem gementib sigebatur
infronte. nunc portantes crucẽ dicimꝰ: signa¬
tum est suꝑ nos lum̃ uultus tui dñe. Bis in
exodo legimus precipiente dño. et moyse
iussa faciente. octo uestium genera ponti¬
ficis. Inleuitico de septẽ tantũ scriptum ẽ :
et refert᷑ quomͦ moyses. frẽm suũ aaron illis
induerit. De solis feminalib nichil dr̃. hac
ut arbitror causa. qd ad genitalia nr̃a et ue¬
recundalex ñ mittit manũ: s ipsi secretiora
nr̃a. et confusione digna. tegere & uelare debe¬
mus. & conscientiã puritatis ac seminũ. dõ ui¬
dici reseruare. Decet̾is uirtutib uerbi gr̃a. sapi¬
entia. fortitudine. iusticia. tẽꝑantia. humilitate mã¬
suetudine. lib̾alitate posst̃ et alii iudicare. Pudi¬
citiam sola nouit conscientia. & humani oculi
huiꝰ rei certi iudices. e̾c̃. ñ posst̃. absq his qui

Expanded text:
gis sanguis euangelii pretiosior est. tunc signum gis sanguis euangelii pretiosior est. tunc signum iuxta Ezechiel gementibus figebatur in fronte, nunc portantes crucem dicimus: signatum est super nos lumen uultus tui, domine. bis in Exodo legimus praecipiente domino et Moyse iussa faciente octo uestium genera pontificis. in Lenitico de septem tantum scriptum est et refertur, quomodo Moyses fratrem suum Aaron illis induerit: de solis feminalibus nihil dicitur hac, ut arbitror, causa, quod ad genitalia nostra et uerecunda lex non mittit manum, sed ipsi secretiora nostra et confusione digna tegere et uelare debemus et conscientiam puritatis et seminum deo iudici reseruare. de ceteris uirtutibus, uerbi gratia-sapientia, fortitudine, iustitia, humilitate, mansuetudine, liberalitate, possunt et alii iudicare: pudicitiam sola nouit conscientia et humani oculi huius rei certi iudices esse non possunt absque his, qui
Abbreviated transcription (Latin):
si eẽt tempꝰ. ut discuterẽ. singłorũq natu¬
ras & causas tibi exponerẽ. et quid unusquisq
ualeat. et quomͦ uirtutib singłis cõparet᷑. lon¬
giũ suꝑ hoc uolum̃ edidit: qd̾ silegẽ uolueris.
plenissimã scientiam consequeris. Ego iã men¬
surã epłe exced̾e me intelligo: & excipientis ce¬
ras uideo c̃ẽ cõpletas. Unde ad reliqua trãseo:
ut tandẽ finatur oratio. Lamina aurea ruti¬
lat infronte nichil enĩ nobis prodest om̃iũ
rerũ eruditio: nisi di scientia coronem. Lineiᷤᷤ
to balteo cingim: dant᷑ nob oꝑa ĩ suꝑ hum̾ali. Rati¬
onale inpectore ponitur: accipimꝰ ueritatẽ:
profert sermo doctrinã. Imꝑfecta st̃ uniu̾¬
sa. nisi tam decoro currui dignꝰ querat᷑ auri¬
ga: et suꝑ creaturas creator insistens. regat ip¬
se que condidit. Qd̃ eñi inlamina monstraba¬
tut. nunc insigno ostenditur crucis. Auro le¬

Expanded text:
si esset tempus, ut discuterem singulorumque natusi esset tempus, ut discuterem singulorumque naturas et causas tibi exponerem et, quid unusquisque ualeat, et, quomodo uirtutibus singulis conparetgium super hoc uolumen edidit, quod si legere uolueris, plenissimam scientiam consequeris —: ego iam mensuram epistulae excedere me intellego et excipientis ceras uideo esse conpletas; unde ad reliqua transeo, ut tandem finiatur oratio. lamina aurea rutilat in fronte; nihil enim nobis prode est omnium rerum eruditio, nisi dei scientia coronemur. lineis to balteo cingimur, dantur nobis opera, rationale in pectore ponitur: accipimus ueritatem, profert sermo doctrinam; inperfecta sunt uniuersa, nisi tam decoro currui dignus quaeratur auriga et super creaturas creator insistens regat ipse, quae condidit. quod olim in lamina monstrabatur, nunc in signo ostenditur crucis. auro le
Abbreviated transcription (Latin):
inuestib: iatt timotheum et titũ instruit dis¬
ciplinis. S et ipse uestimentorũ ordo precipu¬
us. Legamus leuiticũ. Non prius rationale
et sic suꝑhumerale:. s ante suꝑhumerale. et
sic rationale. Amandatis tuis in qͥt intellexi.
Prius faciamꝰ. et sic doceamus: ne doctrine
auctoritas. cassis oꝑib destruatur. Hoc ẽ qd̾ in
propħa legimus. Seminate uobis iniustitia:
et metite fructũ uite: illuminate uobis lum̃
scientie. Primũ seminate inustitia. et fruc¬
tũ uite eterne metite: postea uobis scientiam
uindicate. Nec statĩ absoluta ꝑfectio est. siqͥs
suꝑhumerale & rationale habeat: nisi hec
ipsa int̾ se forti cõpage solident᷑. et sibi in ui¬
cẽ nexa sint. ut oꝑa r̾oni & ratio oꝑib hereat:
et his precedentib. doctrina sequatur et ue¬
ritas. Quatuor elem̃ta dequib supͣdiximus
& duo lapides. uel onichinos. uel smaragoi¬
nos. et gẽmas.xͦiͥi. que ponunt᷑ in rationali.

Expanded text:
in uestibus, iste Timotheum et Titum instruit disin uestibus, iste Timotheum et Titum instruit disciplinis. sed, et ipse uestimentorum ordo praecipuus. legamus Leuiticum: non prius rationale et sic superumerale, sed ante superumerale et deinceps rationale. a mandatis, inquit, tuis intellexi: prius facimus, sic docemus, ne doctrinae auctoritas cassis operibus destruatur. hoc est, quod in propheta legimus: seminate uobis in iustitia et metite fructum uitae; inluminate uobis lumen scientiae. primum seminate in iustitia et fructus uitae aeternae metite, et postea uobis scientiam uindicate. nec statim absoluta perfectio est, si quis superumerale et rationale habeat, nisi haec ipsa inter se forti conpage solidentur et sibi inuicem nexa sint, ut et opera rationi et ratio operibus haereat et his praecedentibus doctrina sequatur et ueritas. Quattuor elementa, de quibus supra diximus, et duos lapides uel onychinos uel zmaragdinos et gemmas duodecim, quae ponuntur in rationali,
Abbreviated transcription (Latin):
adsensũ. Quã pulcher ordo:. et exipso habitu sacra¬
menta demonstrans. Inhumeris oꝑast̃. inpecto¬
re ratio. unde & pectusculũ comedunt sacerdo¬
tes. Hoc aut̃ rationale dupplexẽ. aꝑtũ et abs¬
conditũ. simplex. et mysticũ. xii. inse lapides
dentiã. fortitudinẽ. iusticiã. tẽꝑantiã. que sibi
herent inuicẽ. et dũ mutuo miscent᷑ duodena¬
riũ numerũ efficiunt: uel quatuor euãgłia
que inapocalipsi describunt᷑ plena ocłis. et
idẽ doctrina et ueritas. inpectore sacerdotis est.
Cum enĩ indutus quis fuerit ueste multipli¬
ci consequens est ueritatẽ quã corde retinet ser¬
mone ꝓferre & obid ĩ r̾onali ueritas ẽ. idẽ scien¬
tia. ut nouerit que docenda sint: et manifestatio
atq doctrina. ut possit instruere alios qd̾ m̃te
concepit. Ybist̃ qui innocentiã sacerdoti dicunt
posse sufficere: Uetus lex noue congrutit. id ip¬
sũ moyses qd̾ apłs. Iue sacerdotis scientiã ꝯat

Expanded text:
ad sensum. Quam pulcher ordo, et ex ipso habitu sacramenta demonstrans. In humeris opera sunt, in pectore ratio. Unde et pectusculum comedunt sacerdotes. Hoc autem Rationale duplex est, apertum et absconditum, simplex et mysticum, duodecim in se lapides dentiam, fortitudinem, iustitiam, temperantiam, quae sibi haerent inuicem et, dum mutuo miscentur, duodenarium numerum efficiunt, uel quattuor euangeliae quae in Apocalypsi describuntur plena oculis et  άλήΥεια, id est doctrina et ueritas. in pectore sacerdotis est. cum enim indutus quis fuerit ueste multiplici, consequens est ueritatem, quam corde retinet, sermone proferre. et ob id in rationali ueritas est, id est scientia, ut nouerit, quae docenda sint, et manifestatio atque doctrina, ut possit instruere alios, quod mente concepit. ubi sunt, qui innocentiam sacerdotis dicunt posse sufficere? uetus lex nouae congruit: id ipsum Moyses, quod apostolus. ille sacerdotis scientiam ornat
Abbreviated transcription (Latin):
peccata. Post feminalia & lineam tunicã. indui¬
mur iacinthino uestim̃to: et incipimꝰ de t̾re¬
nis adalta conscend̾e. Hlec ipsa iacinthina
et proprie pontificis ẽ: significatq rationem
sublimiũ. ñ patere om̃ib. s maiorib atq ꝑ¬
quib dr̃ inmontẽ excelsũ ascende tu qͥ euan¬
głrias syon. Nec sufficit nobis priorũ ablutio
peccatorũ. baptismi gr̃a. doctrina secretior. insi
habuerimꝰ et oꝑa. Unde iungit᷑ & ephod. id est
suꝑ humerale. qd̾ rationali copulatur. ut ñ sit
laxũ. nec dissolutũ: s hercant sibi inuicẽ. et in¬
gent̾. ut qd̾ mente ꝑcipimꝰ. oꝑe ꝑpetremꝰ. Duoq
lapides insuꝑhumerali. uel xp̃m̃ significant et

Expanded text:
peccata. Post feminalia et lineam tunicam induipeccata. Post feminalia et lineam tunicam induimur hyacinthino uestimento et incipimus de terrenis ad alta conscendere. haec ipsa hyacinthina est proprie pontificis, significans rationem sublimium non patere omnibus, sed maioribus atque pquibus dicitur: in montem excelsum ascende, qui euangelizas SiOH. uec sufficit nobis priorum ablutio peccatorum, baptismi gratia, doctrina secretior, nisi habuerimus et opera. unde iungitur et ephod, id est superumerale, quod rationali copulatur, ut non sit laxum nec dissolutum, sed haereant sibi inuicem et gent, ut, quod mente concipimus, opere perpetremus. duoque lapides in superumerali uel Christum significant et
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ uel diuersarũ rerũ pulchritudo nas¬
catur. ẽe obtiolutas. et humanis ocłis ñ patere. Li¬
gimꝰ inleuitico iuxta preceptũ di. moysen lauis¬
se aaron et filios eius. Iam tunc purgationem
mundi. et rerũ om̃iũ sc̃itatẽ. baptismi sacram̃¬
ta signabant. Non accipiunt uestes nͥ lotis ptiꝰ
sordib. nec ornant᷑ ad sacra. nisi inxp̃o noui ho¬
mines renascantur. Unũ enĩ nouũ innouis
atrib mittitur. Qd̃ aut̃ moyses lauat: legis in¬
ditiũ est. hñt moysen. et ꝓpħas. ipsos audiaut:
Q abadam usq ad moysen. om̃s peccauert̃. Pte¬
ceptis aei lauandi sumuis: et cũ parati ad indi¬
mentũ x p̃i tiunicas peliitias deposuetimꝰ tunc
induem̃ ueste linea. nichil inse mortis hñte. s tota
candida: ut de baptismo consurgentes cingamus
lũbos inueritate. et tota pristinorũ peccatorum
turpitudo celetur. Unde & dauid. Beati quoꝵ
remisse sunt iniquitates: et quorũ tecta sunt

Expanded text:
hominum uel diuersarum rerum pulchritudo nashominum uel diuersarum rerum pulchritudo nascatur, esse obuolutas et humanis oculis non patere. legimus in Leuitico iuxta praeceptum dei Moysen lauisse Aaron et filios eius: iam tunc purgationem mundi et rerum omnium sanctitatem baptismi sacramenta signabant. non accipiunt uestes nisi lotis prius sordibus nec ornantur ad sacra nisi in Christo noui homines renascantur; uinum enim nonum in nouis utribus mittitur. quod autem Moyses lauat, legis indicium est: habent Moysen et prophetas, ipsos au d iant, et ab Adam usque ad Moysen omnes peccauerunt. praeceptis dei lauaudi sumus et, cum parati ad indumentum Christi tunicas pellicias deposuerimus, tunc induemur ueste linea nihil in se mortis habente, sed tota candida, ut de baptismo consurgentes cingamus lumbos in ueritate et tota pristinorum peccatorum turpitudo celetur. unde et Dauid: beati, quorfim remissae sunt iniquitates et quorum tecta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
gatione indigere: que sursũ inconditionis sue
puritate ꝑsistere. Et quomͦ hic inhabitu sacer¬
dotis. lamina ẽ auri desuꝑ: ita in ietechiel. elec¬
trũ in pectore & inuertice collocat᷑. Iustũ ergo
erat. sicut supra ex parte diximꝰ ut pontifex di.
creatutrarũ om̃iũ typũ portans inuestib suis.
indicaret cuncta indigere miscd̾ia di. et cũ sa¬
crificaret ei uniu̾sał conditio expiaret᷑ ut ñ tm̃
prolibis ac parentib. et propinqͥs. s ꝓcuncta
creatura & uoce & habitu precaret᷑. Tetigimus
ex positionẽ hebraicam: et infinitã sensuũ siluã.
alt̾i tempori reseruantes. quedã future domus
straitimꝰ fundam̃ta. Defeminalib lineis. hoc so¬
ient dic̾e. Ratio  feminũ. & gn̾ationis ad carnẽ
ꝑtinens. terre deputatur. Unde et adadam loqͥt
as: terra es. et int̾rã ibis. Causasq huiꝰ rei. quomͦ
de paruulo semine & breuissimiꝰ inttiis tanta uł

Expanded text:
gatione indigere: quae sursum, in conditionis suae gatione indigere: quae sursum, in conditionis suae puritate persistere. Et quomodo hic in habitu sacerdotis, auri lamina est desuper: ita in Ezechiele electrum in pectore, et in vertice collocatur . Justum ergo erat sicucreaturarum omnium typum portans in uestibus suis indicaret cuncta indigere misericordia dei et consacrificaret ei uniuersa conditio, ut non pro liberis ac parentibus et propinquis, sed pro cuncta creatura et uoce et habitu precaretur. Tetigimus expositionem Hebraicam et infinitam sensuum siluam alteri tempori reseruantes quaedam futurae domus strauimus fundamenta. de feminalibus lineis hoc solent dicere: ratio seminum et generationis ad carnem pertinens terrae per eam deputatur — unde ad Adam loquitur deus: terra es et in terram ibis — causasque huius rei, quomodo de paruulo semine et foedissimis initiis tanta uel
Abbreviated transcription (Latin):
thina.celũ monstrat: & auti lamina que infronte
pontificis est. inscriptũq nom̃ di. uniu̾sa que sub¬
ter sunt. dei arbitrio gubernari. Id ipsũ ego puto.
subaliis nominib. et incherubin. & quatuor ani¬
malib figuratũ: que ita sibi ꝑmixta st̃. et herent.
ut intino inueniant᷑ & reliqua: et qd̾ intanter
ante se uadant. et ñ reu̾tant᷑. Labunt᷑ em̃ tt̃pora:
et pret̾ita relinquentia. ad futura festinant. od
aut̃ semꝑ inmotu sunt: illud significat. qd̃ et
philosophi suspicantur currere mundũ suo
ordine. & incessabilit̾ uelut rotã in suo axere tor
queri. Unde et rota in rotã. idẽ tempꝰ intempore.
et annus insemetipsũ reuoluitur: & ipse rote ele¬
uantur ad celũ. & suꝑ cristallũ thronus ex sa¬
phiro est. et suꝑ thronũ similitudo sedentis. cu¬
uis inferiora ignea sunt. et suꝑiora electrina:
ut demonstret que inferiora sunt ignea pur¬

Expanded text:
thina coelum monstrat, et auri lamina quae in fronte thina coelum monstrat, et auri lamina quae in fronte pontificis est, scriptumque nomen Dei, universa quae subter sunt Dei arbitrio gubernari. His sub aliis nominibus et in cherubin quattuor animalibus figuratum, quae ita sibi permixta sunt et haerent, ut in uno inueniantur et~reliqua, et quod instanter ante se uadant et non reuertantur; labuntur enim tempora et praeterita relinquentia ad futura festinant. quod autem semper in motu sunt, illud significat, quod et philosophi suspicantur, currere mundum suo ordino et incessabiliter uelut rota in suo axe queri: unde et rota in rota est, id est, tempus in tempore, et annus in semetipsum revolvitur: et ipsae rotae elevantur ad coelum, et super crystallum thronus ex sapphiro est, et super thronum similitudo sedentis: cujus inferiora ignea sunt, superiora electrina: ut demonstret quae inferiora sunt, igne et pur
Abbreviated transcription (Latin):
consuetis uocemꝰ in telligere. Pulchre aut̃ hoc
ipsũ qd̾ inmedio est. appeliatur rationale. Rati¬
one eñ cuncta st̃ plena. et terrena herent celes¬
tib :. immo ratio terrenorũ & tẽporũ. caloris et
frigoris. et duppler int̾ utraq temꝑies. de celi
cursu. & ratione descendit unde & rationale cũ
ephod fortius stringitur. Porro qd̃ ar̃ inipso rati¬
atq doctrina. uel ueritas. hoc ipsũ significat.
qd̃ nuĩquã indi ratione mendatiũ sit: s et ipsa
ueritas multis signis. et argum̃tis monstretur
hominib. et usq ad mortales ueniat. Unde fac¬
tum est. ut rationẽ solis aclune. & anni. et m̃siũ.
& tẽporũ. et horarũ tempestatũ quoq serenita¬
tes atq uentorũ. & rerũ om̃ium nosceremꝰ. acci¬
pientes insitã adõ sapientiã. et ipso habitatore atq
doctore domicilii sui. nobis et fabrice scientiã
demonstrante. Suꝑ omĩa cidaris. & uitta iacin¬

Expanded text:
consuetis uocibus intellegere. pulchre autem hoc consuetis uocibus intellegere. pulchre autem hoc ipsum, quod in medio est, appellatur rationale; ratione enim cuncta sunt plena et terrena haerent caelestibus, immo ratio terrenorum et temporum, caloris et frigoris, et duplex inter utrumque temperies de caeli cursu et ratione descendit; unde et rationale cum ephod fortius stringitur. porro, quod dicitur in ipso ratiatque doctrina uel ueritas, hoc ipsum significat, quod numquam in dei ratione mendacium sit, sed et ipsa ueritas multis signis et argumentis monstretur hominibus et usque ad mortales ueniat. unde factum est, ut rationem solis ac lunae et anni et mensuum et temporum et horarum, tempestatum quoque, serenitatis atqpientes insitam a Deo sapientiam, et ipso habitatore atque doctore domicilii sui nobis et fabricae scientiam demonstrante, super omnia cidaris et vitta hyacin
Abbreviated transcription (Latin):
smaragoinos. uel onichinos. qui de suꝑsunt. et
utrũq humerũ tegunt. duo emispheria inter¬
pretantur: quorũ aliud suꝑ terrã. aliud sub
terra sit: siue solẽ & lunã que de suꝑ rutilant.
Tonã iliam qua sacerdotis pectus artat᷑. et linea
que instar puncti licet omĩa inse habeat. tn
acunctis uallatur elem̃tis xii. lapides uelzo¬
diacũ int̾pretant᷑ circulũ. uł duodeci menses:
& singłis u̾sicilis singła assignant tẽpora et his
ternos deputant menses nec alicui gentilis ui¬
deatur expositio ñ enĩ si celestia. & di disposi¬
tionẽ idolorũ nominib infamarunt. idcirco
neganda est dei prouidentia: que certa lege cur
rit. & fertur. et regit oĩa. Nã ⁊ ĩ iob arcturũ. etorio¬
nẽ. et mattiroth. hoc ẽ rodiacũ circulũ. & cet̾a
astrorũ nomina legimus. ñ quo eadẽ apd̾ hebrros
uocabula sint: s quo nos ñ possumꝰ. que dñt. nisi

Expanded text:
smaragdinos, vel onychinos, qui desuper sunt, et smaragdinos, vel onychinos, qui desuper sunt, et utrumque humerum tegunt, duo hemisphaeria interpretantur: quorum aliud super terram, aliud sub terra sit; sive solem et lunam, quae desuper rutilant. Zonam illam, qua sacerdotis pectus arctatur, et linea quae instar puncti, licet omnia in se habeat, ta cunctis uallatur elementis. duodecim lapides uel zodiacum interpretantur circulum uel duodecim menses et singulis uersiculis singula aternos deputant menses. Nec alicui gentilis videatur expositio. Non enim si coelestia et Dei dispositionem idolorum nominibus infamarunt, idcirco Dei neganda est prouidentia, quae certa lege cumt et fertur et regit omnia. nam et in Iob arcturum et Oriona et mazuroth, hoc est zodiacum circulum, et cetera astrorum nomina legimus, non quo eadem apud Hebraeos uocabula sint, sed quo nos non possumus, quae dicuntur, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
cus diffason. int̃pretatus est. Prococco iuxta lati¬
nũ eloquiũ apud hebreos tolach. idẽ uermicłs¬
scribitur: et iustũ ẽẽ cõmemorant. ut pontifex
roget. Siquidẽ exterra & aqua. et aere. & igne
mundus iste consistit. et hec elem̃ta sunt om̃tũ.
Unde pͥmũ lineũ uestimentũ ẽ. t̾rã significans
quia de terrenis paulatim ad exceisa sustolum̃.
&e ipsa uestis iacinctina. a capite usq adtalos.
ueniens. indicat aerem decelis usq ad terrã.
fusum. Mala aũt punica. & tintinnabula in
inferiorib posita. fulgura. tonitruaq demonᷤ¬
trant. siue terrã et aquã & om̃iũ elementorum
int se consonantiã. & sic sibi uniu̾sa ꝑplexa. ut
insingłis omĩa reꝑiant᷑. Qd̾̃ aut̃ supradicti colo¬
res auro intexti sunt: id significari uolunt. qd̾
uitalis calor. & diuini sensus prouidentia uniu̾¬
sa penecret. Suꝑhumerale et duos lapides. uel

Expanded text:
chus δίβαφον interpretatus est, pro cocco iuxta Latichus δίβαφον interpretatus est, pro cocco iuxta Latinum eloquium apud Hebraeos \'tolath\', id est uermiculus —, et iustum esse commemorant, ut pontifex roget, si quidem ex terra et aqua et aere et igne mundos iste consistat et haec elementa sint omnium. unde primum lineum uestimentum est terram significans, quia de terrenis paulatim ad excelsa sustollimur: et ipsa vestis hiacynthina a capite usque ad talos veniens, indicat aerem de coelis usque ad terram fusum. Mala autem punica et tintinnabula in inferioribus posita, fulgura tonitruaque demonstrant: sive terram et aquam, et omnium elementorum inter se consonantiam: et sic sibi universa perplexa, ut in singulis 367 omnia reperiantur. Quod autem supradicti colores auro intexti sunt: id significari volunt, quod vitalis calor, et divini sensus providentia universa penetret. Superhumerale et duos lapides, vel
Abbreviated transcription (Latin):
tuor litt̾s. iod. he. uaũ. hẽ. qd apd̾ ulos ineffabi¬
le nũcupatur. Hec suꝑ pilleolũ lineũ. et com¬
mune om̃ũ sacerdotũ. inpontifice plus addi¬
tur. ut infronte uitta iacinctina constringa¬
tur: totamq pontificis pulchritudinẽ di uo
cabulũ coronet & protegat. Diximꝰ que cõmu¬
nia cũ sacerdotib. que spetialia pontificis ues¬
tim̃ta sunt. & si tanta sunt difficultas fuit
inuasis fictilib: quanta maiestas erit inthe¬
sauro. qui intrinsecus latet: Dicamꝰ gͥ priꝰ
qd̾ ab eb reis accepimus: et iuxta morẽ nr̃m.
spũalis postea intelligentie uela pandamus.
Quatuor colores ad quatuor elem̃ta referunt:
ex quib uniu̾sa subsistunt. Byssus tre depu¬
tatur: qr ext̾ra gignit᷑. Purpura mari. qr exeiꝰ
cocleolis tinguitur. Iacinctus aeri. propt̾ colo¬
ris similitudinẽ. Coccus igni. et echeri. qͥ hebra¬
ice sani appellatur. qd̾ aquila diaforon. simma¬

Expanded text:
tuor litteris JOD, HE, VAV, HE, quod apud illos ineffabituor litteris JOD, HE, VAV, HE, quod apud illos ineffabile nuncupatur. Haec super pileolum lineum et commune omnium Sacerdotum, in Pontifice plus additur, ut in fronte vita hiacynthina constringatur, TOTAMQUE Poncabulum coronet et protegat. Didicimus, quae communia cum sacerdotibus, quae specialia pontificis uestimenta sint, et, si tanta difficultas fuit in uasis fictilibus, quanta maiestas erit in thesauro, qui intrinsecus latet! dicamus prius, quod ab Hebraeis accepimus, et iuxta morem nostrum spiritali postea intellegentiae uela pandamus. quattuor colores ad quattuor elementa referunt, ex quibus uniuersa subsistunt — byssus terrae deputatur, quia ex terra gignitur, purpura mari, quia ex eius cocleolis tinguitur, hyacinthus aeri propter coloris similitudinem, coccus igni et aetheri, qui Hebraice \'sani appellatur, quod Aquila διάφορον, Symma
Abbreviated transcription (Latin):
tes contra se in suꝑhumerali alios quatuor:
ut cũ appositũ fuerit logion in loco quẽ in
ephod diximus derelictũ. anulus ueniat contͣ
a nulũ. et intituo sibi uictis copulent᷑ iacincti¬
nis. Porro ne magnitudo. et pondus lapidum
cõtexta stamtna rũꝑent: auro ligati st̃ atq con¬
clusi. Nec sufficit hoc ad firmitatẽ. nsi et cathe¬
ne exauro fierent. que ob pulchritudinẽ fistu¬
lis aureis tegerentur. haberentq et uirationa¬
li suꝑ duos maiores anulos. qui uncinis suphu¬
meralis aureis necterentur. et deorsũ aliosdu¬
os. slam post tergũ in suꝑhumerali. contͣ pect
et stomachũ. exutroq latere erant anuli aurei
quicatenis cũ rationalis inferiorib anuuis.
iungebant᷑. atq ita fiebat ut astringeretur
et rationale suꝑhumerali et suphumerale
rationali: ut una textura contra uidentibus
putaretur.Octaua ẽ iãmina aurea. io ẽ sisza¬
ab: inqua scriptũ est nom̃ dñi. hebraicis qua¬

Expanded text:
tes contra se in Superhumerali alios quatuor, tes contra se in Superhumerali alios quatuor, ut cum appositum fuerit λόγιον in loco, quem in Ephod diximus derelictum, annulus veniat contra annulum, et mutuo sibi vittis copulentur hiacynthinis. Porro ne magnitudo et pondus lapidum contexta stamina rumperet, auro ligati sunt atque conclusi: nec suffecit hoc ad firmitatem, nisi et catenae ex auro fierent, quae ob pulchritudinem fistulis aureis tegerentur, haberentque et in Rationali supra duos majores annulos, qui uncinis Superhumeralis aureis necterentur, et deorsum alios duos: nam post tergum in Superhumerali contra pectus et stomachum, ex utroque latere erant annuli aurei, qui catenis cum Rationalis inferioribus annulis jungebantur: atque ita fiebat, ut astringeretur et Rationale Superhumerali, et Superhumerale Rationali, ut una textura contra videntibus putaretur. 18. Octava est lamina aurea, id est, SIS ZAAB, in qua scriptum est nomen 366 Dei Hebraicis qua
Abbreviated transcription (Latin):
odecim lapides mire magnitudinis. & pretii per
quatuor ordines. ita ut insingulis uersiculis t̾m
lapides collocent᷑. Inprimo ordine. sardius. topa¬
⁊ius. sinaragoꝰ. ponunt᷑. Summacus dissentit
in sinaragdo: cerauniũ proeo transferens. Inscd̾o
carbũculus. saphirus. iaspis. Intercio. ligirius.
achates. ametistus. In.iiͦii. crisolitus. omx¬
berillus. Satisq miror cur iacinctus preciosissi¬
mus. inhorũ numero ñ ponat᷑. nsi forte ipse est
alio nomine ligiriꝰ. Scrutans eos qui de lapi¬
dũ atq gemmarũ scripsere naturis. ligi rium
inuenire ñ potui. Insingłis lapidib scđm eta¬
tes .xii. tribuũ sculta st̃ nomina. Hos lapides
indiademate principis tẏri. et inapocalipsi
ioħis legimus. de quib extruitur celestis ierłm:
et subhorũ nominib. et spetie̾ᷤ uirtutũ uel
ordo uel diuersitas indicatur. ꝑ quatuior ratio¬
nalis angulos. quatuor anuli st̃ aurei. habẽ¬

Expanded text:
duodecim lapidibus mirae pulchritudinis per duodecim lapidibus mirae pulchritudinis per quatuor ordines, ut in singulis versiculis terni lapides collocentur. In primo ordine sardius, topazius, smaragdus ponitur. Symmachus dissentit in smaragdo, ceraunium pro eo transferens. In secundo carbunculus, sapphirus, jaspis. In tertio ligurius, achates, amethystus. In quarto cberillus. Satisque miror cur hiacynthus pretiosissimus lapis in horum numero non ponatur: nisi forte ipse est alio nomine ligurius. Scrutans eos qui de lapidum atque gemmarum scripsere naturis, ligurium invenire non potui. In singulis lapidibus secundum aetates duodecim tribuum sculpta sunt nomina. Hos lapides in diademate principis Tyri, et in Apocalypsi Joannis legimus, de quibus extruitur coelestis Jerusalem : et sub horum nominibus et specie, virtutum vel ordo, vel diversitas indicatur. Per quatuor Rationalis angulos, quatuor annuli sunt aurei, haben
Abbreviated transcription (Latin):
Contra pectus nichil textũ est: s locus futuro ra¬
tionali derelictus. Inutroq humero ht̃ singłos
lapides clausos & astrictos auro qui ebraice dicut᷑
soom: ab aquila et simmacho & theodotione. om
donicos uocat. cũ hebreo aquilaq consentiens:
ut uel colorẽ lapidũ. uel patriam de monstra¬
ret: et insingłis lapidib sena patriarcharũ¬
nomina sunt. quib isrłiticus popłs diuidit᷑.
Indextro humero maiores filii ia cob. inleuo
minores scripti sunt: ut pontifer ingrediens
sca sc̃orũ. nomina popłi proquo rogaturus est
dnm. portet in humeris.I Seꝑtimũ uestim̃tũ
est. mensura paruulũ. s cunctis supradictis.
onale possumꝰ appellare. ut ex ipso statim nomi¬
ne scias misticũ ẽẽ qd̾ dr̃. Pannus est breuis exau¬
ro. et quatuor tertus colonb. hoc est isõe quibus
& suꝑ humerale. hñs magnitudinẽ palmi ꝑqua¬
drũ. et duplex ne facile rũpat᷑. Intexti sunt ei du

Expanded text:
Contra pectus nihil contextum est, et locus futuro RaContra pectus nihil contextum est, et locus futuro Rationali derelictus. In utroque humero habet singulos lapides clausos et astrictos auro, qui Hebraice dicuntur SOOM: ab Aquila et Symmacho et Theodotione onycdonychas vocat, cum Hebraeo Aquilaque consentiens: ut vel colorem lapidum, vel patriam demonstraret. Et in singulis lapidibnomina sunt, quibus Israheliticus populus diuiditur: in dextro umero maiores filii Iacob, in laeuo minores scripti sunt, ut pontifex ingrediens sancta sanctorum populum, pro quo rogaturus est dominum, portet in umeris. Septimum uestimentum est mensura paruulum, sed cunctis supra dictis sonale possUmus appellare, ut ex ipso statim nomine scias mysticum esse, quod dicitur. pannus est breuisro, et quatuor textus coloribus: quibus et superhumerale, habens magnitudinem palmi, per quadrum, et duplex, ne facile rumpatur. Intexti sunt enim ex
Abbreviated transcription (Latin):
cũq mexodo uł ieuitico suꝑ humerale legitur:
sciannis apud hebreos epbod appellari. hoc
aut̃ c̃e pontificis uestimentũ. et inquadam
epła scripsisse me memini: &e om̃s scriptura
testatur sacrũ quid̃ ẽẽ. et solis conueniens
pontificib. Hec statim illud occurrat. quod
samuel quileuita fat. scribit᷑ inregnorũ libro
pͥmo habuisse etatis adhuc paruule ephodbad
ioẽ suꝑ humerale lineũ. cũ dauid quoq ante
archam adnĩ idem portasse reteratur. Auud est
cñi ex quatuor supradictis colorib idẽ iacine¬
to. bysso. cocco. purpura. et ex auro hab̾e con¬
textum:. aliud est insimilitudine sacerdotũ
simplex & lineũ. Auri lamine idẽ bratee mira
tenuitate tenduntur̾. Ex quib secta filia tor¬
quent᷑. cũ sub tegmine triũ colorũ. iacineti. coc¬
ci. purpure. et cũ stamine bẏssino. & efficit᷑ patu¬
olũ uerniculate pulchritudinis: ꝓstringens fui¬
gore ocłos inmodũ carecallarũ. s absq cucullis.

Expanded text:
e in Levitico superhumerale legitur, sciamus apud Hebraeos Ephod appellari. Hoc autem esse Pontificis vestimentum, et in quadam Epistola scripsisse me memini: et omnis Scriptura testatur, sacrum quiddam esse, et solis conveniens Pontificibus. Nec statim illud occurrat, quod Samuel qui Levita fuit, scribitur Regnorum primo libro, habuisse aetatis adhuc parvulae ephod bad, id est, superhumerale lineum: cum David quoque ante arcam Domini idem portasse referatur. Aliud est enim ex quatuor supra dictis coloribus, id est, hiacyntho, bysso, cocco, purpura, et ex 364 auro habere contextum; aliud in similitudinem sacerdotum simplex et lineum. Auri laminae, id est, bracteae, mira tenuitate tenduntur, ex quibus secta fila torquentur, cum subtegmine trium colorum, hiacynthi, cocci, purpurae, et cum stamine byssino: et efficitur palliolum mirae pulchritudinis, praestringens fulgore oculos in modum Caracallarum, sed absque cucullis.
Abbreviated transcription (Latin):
primũ est mail. id ẽ tunica talaris. tota iacĩc¬
tina. ex laterib eiusdẽ coloris assutas hñs ma¬
nicas. et insuꝑiori parte qua collo induitur
aꝑta. qd uocant uulgo capitit̃. oris firmissimis
ex se textis. ne facile rũpantur. In extrema uero
laet totidẽ mala puica: hiscdẽ ꝯtexta colorib qͥb sup
apposita st̃. ut c̃ ingredit᷑ pontifer inscã scõrũ. tot̾
uocał incedat. stati moritũs si ħ ñ fecit. ¶ Sextũ ÷ ues¬
tumntũ qd hebraica lingua dr̃ ephod. lxͣͫ. epomaa.¬

Expanded text:
primum est \'mail\', id est tunica talaris, tota hyacintprimum est \'mail\', id est tunica talaris, tota hyacinthina, ex lateribus eiusdem coloris adsutas habens manicas et in superiori parte, qua collo induitur, aperta, quod uulgo capitium uocant, oris firmissimis et ex se textis, ne facile rumpantur. in extrema uero la et totidem mala Punica isdem contexta coloribus, quibus supra adposita Sunt, ut, cum ingreditur pontifex in sancta sanctorum, totus uocalis incedat. statim moriturus, si hoc non fecerit. Sextum est uestimentum, quod Hebraica lingua dicitur ephod, Septua
Abbreviated transcription (Latin):
biculũ & pectus hoc stringunt balteo: qui
quatuor digitorũ habens latitudinẽ. & exuna
parte adcrura dependens. cũ ad sacrificia cur¬
ui & expeditione opus est. in leuũ humerum
retorquetur.¶Quartũ genus ẽ uestimenti. ro¬
tundũ puleolũ. quale pictũ. inulixeo conspi¬
cimiis: quasi spera media sit diuisa: & pars una
ponat᷑ in capite. Hoc greci et nr̃i tẏram:. ñ muil¬
ũ galerũ uocant. Non ħt acum̃ in sũmo. nec
totũ usq ad comas caput cegit. s tertiã partẽ
a fronte inoꝑtam relinqͥt. atq ita in occipitio
Eet aut̃ bissinũ. et sic fabre oꝑtũ linteolo. ut
nuua acus uestigia forisecus pareant. His
quatuor uestim̃tis. id ẽ feminalib. tunica li¬
nea. eingulo. qd̾ purpura cocco. bysso iacinc¬
toq contexitur. et pilleo de quo nunc diximꝰ
tam sacerd otes. quã pontifices utunt᷑. Reliqͣ
quatuor proprie pontificũ sunt .Quorum

Expanded text:
bilicum et pectus hoc stringunt balteo, qui bilicum et pectus hoc stringunt balteo, qui quattuor digitorum habens latitudinem et ex magna parte ad crura dependens, cum ad sacrificia cursu et expeditione opus est, in laenum umerum retorquetur. Quartum genus est uestimenti rotundum pilleolum, quale pictum in Ulixe conspicimus, quasi sphaera media sit diuisa et pars una ponatur in capite; hoc Graeci et nostri tiaram, nonnulli galerum uocant. non habet acumen in summo nec totum usque ad comas caput tegit, sed tertiam partem a fronte inopertam relinquit atque ita in occipitio est autem byssinum et sic fabre opertum linteolo, ut nulla acus uestigia forinsecus pareant. His quattuor uestimentis, id est feminalibus, tunica linea, cingulo, quod purpura, cocco, bysso hyacinthoque contexitur, et pilleo, de quo nunc diximus, tam sacerdotes quam pontifices utuntur. reliqua quattuor proprie pontificum sunt, quorum
Abbreviated transcription (Latin):
astrictas corporib. ut expediti sint uel adcur¬
sum uel adp̃lia dirigendo iaculo. tenendo cli¬
peo. ense librando. et quocũq necessitas traxe¬
tit. Ergo et sacerdotes parati inministerium
dei utuntur hac tunica.: ut habentes pulchri¬
tudinẽ uestim̃torũ. nudorũ celeritate discur¬
rant. ¶ Terciũ genus est uestimenti qd̾ illi
apeliant abaneth. nos cingulũ uel balteũ
uel ⁊onã possumus dicere Babylonii nouo
uocabulo hemian uocant. Diuersa uocabu¬
la ponimus. nequis erret innomine. Hoc
cingulũ insimilitudinẽ pellis colubri qua
exuit senectutẽ. sic in rotundo textũ est: ut
marsupiũ longiis putes. Textũ est sub temi¬
ne cocci purpure. iacincti. et stamine byssi¬
no. obdecorẽ. et fortitudinẽ. atq ita polimi¬
ta arte distinctim. ut diuersos flores. ac gẽmĩ
artificis manu ñ textas. s additas arbitreris.
ineam tunicã dequa supradiximꝰ. int̾ um¬

Expanded text:
adstrictas corporibus, ut expediti sint ucl ad curadstrictas corporibus, ut expediti sint ucl ad cursum uel ad proelia, dirigendo iaculo, tenendo clipeo, ense librando et quocumque necessitas traxerit. ergo et sacerdotes parati in ministerium dei. utuntur hac tunica, ut habentes pnlchritudinem uestitorum nudorum celeritate discurrant. Tertium genus est \'uestimenti, quod illi appellant cabaneth\', nos cingulum uel balteum et zonam possumus dicere, Babylonii nouo uocabulo \'hemian\' uocant. diuersa uocabula1 ponimus, ne quis erret in nomine. hoc cingulum in similitu- j dinem pellis colubri, qua exuit senectutem, sic in rotuudo textum est, ut marsuppium longius putes. textum est autem subtemine cocci, purpurae, hyacinthi et stamine byssino ob decorem et fortitudinem atque. ita polymita arte distinctum, ut diuersos flores et gemmas artifici manu non textas sed additas arbitreris. lineam tunicam, de qua supra diximus, inter um
Abbreviated transcription (Latin):
rint. ñ pateat qd̾ oꝑtũ est. Inde & gradus aita¬
ris prohibentur fieri. ne interior popłs ascedẽ¬
ꝑtingentes. Refert iosephus. nam etate eius
adhuc templũ stabat. et nec dũ uespasiams
et tytus ierosolimã subu̾tant & erat ipse de
gene sacerdotali. multoq plus inteiugit᷑
qd ocłis uiddetur. quã qd̾ aure ꝑcipit᷑. Hec st¬
minalia de bysso recorta obfortitudinẽ solere
contexi. et postquã incisa fuerint acu consui:
ñenĩ posse intela huiꝰ cemodi fieri. ¶Scd̾a ex
imo tunca est pod̾is id ẽ thalatis dupplicisin¬
done. quã et ipsam iosephus byssinã uocat. ap¬
no sermone inlineam uertit᷑. Hec adheret cor¬
pori et ita arta ẽ & strictis manicis. ut nulla
om̃ino inueste sit rugalusq ad crura descen¬
dat. Uolo prolegentis facilitate abuti sermo¬
ne uulgato. Solent militantes habere line¬
as. quas camisias uocant: sic aptas mẽbris. et

Expanded text:
rint, non pateat, quod opertum est — inde et gradus altarint, non pateat, quod opertum est — inde et gradus altaris prohibentur fieri, ne inferior populus ascendenpertingentes. refert Iosephus — nam aetate eius adhuc templum stabat et necdum Uespasianus et Titus Hierosolymam subuerterant et erat ipse de genere sacerdotali, multoque plus intellegitur, quod oculis uidetur, quam, quod aure percipitur — haec feminalia de bysso retorta ob fortitudinem solere contexi et, postquam incisa fuerint, acu consui; non enim posse in tela huiusce modi fieri. Secunda ex lino tunica est poderes, id est talaris, duplici sindone, quam et ipsam Iosephus byssinam uocat, apeo sermone in lineam uertitur. haec adhaeret corpori et ita arta est et strictis manicis, ut nulla omnino in ueste sit ruga et usque ad cruraĮ descendat. uolo pro legentis facilitate abuti sermone uulgato: solent militantes habere lineas, quas camisas uocant, sic aptas membris et