comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in ignem a&ernum
qui paratus est diabulo et
Angelis eius Quomo¬
do autem scr uesti mentum
dĩ & uestimentum no.¬
cator qui portat imaginem
u& eris hominis atq terreni
mer&ur audire. Ecceenim
omneruor quasi uestimentũ
inueteriscemini & tinea de¬
uorabiteor Qui autem pro¬
ficerit in scelere et u&ustate
noluerit emendari nouitatẽ
Nequaquam u&eri uestimento
sed panno menstruate mulie¬
ris conparabitur dicens. Er¬
rauimur & factisumus inmun¬
di omnernor sicut pannur
menstruatae uniuersa iusti¬
rate filios ur̃os occidiin ini
I quitate patrum suorũ non con¬
surgent nehereditabuñ ter¬
Iram neq inplebunt fatiem
÷orbis ciuitatũ: & consurgam
suꝑ eos dic dñs exercituũ. et ꝑ¬
⁊de babrlonis nomen & reliquias

Expanded text:
in ignem aeternum, in ignem aeternum, qui praeparatus est diabolo et angelis ejus . Quomodo autem sanctus vestimentum et vestimentum novcator, qui portat imaginem veteris hominis atque terreni, meretur audire: Ecce omnes vos quasi vestimentum veterascemini, et tinea devorabit vos . Qui autem profecerit in scelere, et vetustatem noluerit emundare novitate, nequaquam veteri vestimento, sed panno menstruatae mulieris comparabitur dicens: Erravimus, et facti sumus immundi omnes nos, sicut pannus menstruatae universa justirate filios ejus occisioni in iniquitate patrum suorum: non consurgent, nec haereditabunt terram, neque implebunt faciem orbis civitatum. Et consurgam super eos, dicit Dominus exercituum: et perdam Babylonis nomen, et reliquias
Abbreviated transcription (Latin):
persimorum Porro iuxta lxx
hunc hab& sensum. Olucifer
qui mane oriebarir. qui quan¬
do habebas opera uirtutir et
luminir uestimentum eras dĩ
et dete dicipoterat. Amictur
qui dercenderunt ad infernũ
Et eorum pollutures sanguine
nequaquam uocaberir uestim̃¬
tum dĩ sed uestimentũ cruore
permixtum. Non maculatum
sanguine cruentatum et hoc
notandum quod ad dia¬
bolum dicatur sicut uesti¬
mentum conmixtum
san guine non erit
mundum: sio et tu
nonerir mundur ubi sunt
ergo quidant diabolo paeni¬
tentiam et dicunt illum por¬
semundari nec statimpatebi¬
ciat erre naturas & aliam erse
quaenum quam recipiat sanita¬
tem. Non enim hoc uestimentũ
perse inmundum ẽ &ita adõ
conditum quo olim dr̃ uesti¬
ebatur sed quia conmixtum
est sanguine & totum sepollu¬
it suo uitio et malis acceden¬
tibus non erit mundum Et
propterea non erit mundũ
quorq: perdens atque interfi¬
ciens Etideo non manebit
inperp&uum. Unde et
in euangelio dicitur. Ite

Expanded text:
pessimorum. Porro juxta LXX pessimorum. Porro juxta LXX hunc habet sensum: O Lucifer, qui mane oriebaris , qui quando habebas opera virtutis et luminis, vestimentum eras Dei, et de te dici poterat: Amictus qui descenderunt ad infernum, et eorum pollutus es sanguine, nequaquam vocaberis vestimentum Dei, sed vestimentum cruore permistum, non maculatum sanguine cruentatum. Et hoc notandum quod ad diabolum dicatur: sicut vestimentum commistum sanguine non erit mundum, sic et tu non eris mundus. Ubi sunt ergo qui dant diabolo poenitentiam, et dicunt illum posse mundari? Nec statim patebierit esse naturas; et aliam esse quae numquam recipiat sanitatem. Non enim hoc vestimentum per se immundum est, et ita a Deo conditum, quo olim Deus vestiebatur; sed quia commixtum ex sanguine, et totum se polluit suo vitio, et malis accedentibus, non erit mundum. Et propterea non erit mundum, quosque perdens atque interficiens: et ideo non manebit in perpetuum. Unde et in Evangelio dicitur: Ite
Abbreviated transcription (Latin):
Ẽplur exigitur ab eo Tu
terram tuam dirperdisti¬
tupo pulumtuum occidisti
Eoruidelic& quitibi crediti
sunt gubernandi Vnde ad
saluatorem. audet dicere.
haec omnia mihi tradita sunt
& dabotibiea si procidenr ad ora¬
uerirme Cadauer autem
diaboli putridum obmagnitu¬
dinem peccatorum. dubitari
non poterit quilegerit pecca¬
tum erre fa&ł dissimum. Ipso
peccatore dicente. Conputru¬
erunt & corruptae sunt erca¬
tricermeae a fatiae insipienti¬
ae meae Econtrario uirtur
boniod orisẽ unde sp̃italium
fratrum dilectio conparatur
unguento quod dercendit suꝑ
barbam barbam illiur aaron
& superiora uestimentieiur
Et adi ponsam sponsus loquitur
Odortuus suauir &fatiestua
speciora Quomodo autem
cadauerdi aboli sp̃italiter con¬
culc&ur illud apostolidoc&¬
iste qui a terram sibi creditam
perdidit & conmirsum sibi
populum trucidauit Nequa¬
quam eor uiuor reseruanrdõ
sed sotior suae p̃parans sepultu¬
rae Propterea non erit nec

Expanded text:
est, plus exigitur ab eo. Tu est, plus exigitur ab eo. Tu terram tuam disperdidisti, populum tuum occidisti, eos videlicet qui tibi crediti sunt gubernandi. Unde ad Salvatorem audet dicere: Haec omnia mihi tradita sunt, et dabo tibi ea, si procidens adoraveris me . Cadaver autem diaboli putridum, ob magnitudinem peccatorum dubitare non poterit, qui legerit peccatum esse fetidissimum, ipso peccatore dicente: Computruerunt et corruptae sunt cicatrices meae a facie insipientiae meae . E contrario virtus boni odoris est: unde et spiritualium fratrum dilectio comparatur unguento, quod descendit super barbam, barbam Aaron, et super oram vestimenti ejus . Et ad sponsam sponsus loquitur: Odor tuus suavis, et facies tua speciosa . Quomodo autem cadaver diaboli spiritualiter conculcetur, illud Apostoli docIste quia terram sibi creditam perdidit, et commissum sibi populum trucidavit, nequaquam eos vivos reservans Deo, sed socios suae praeparans sepulturae, propterea non erit nec
Abbreviated transcription (Latin):
tas suas ardentibus effecit hii
ui delic& quiinsuũ corignita di¬
abuli iacula susceperunt. Por¬
ro iuxta Ix cadauernabucho¬
donosor cum plurimis int̃fectis
pollutum atque confos¬
sum iacebit insuperbiae
montibus et deducitur ad infe¬
ros fundamenta autem laci
prolapidibur: laciint̃ p̃tatus ẽ
simmachus ut aliir uerbir pro¬
fundum et tartarum significa¬
r& inferni Quasi cadauer
putridum non babebis consor¬
tium neq cum eis inrepulturã¬
ł uenim terram tuã dirperde¬
disti populumtuũ interfecisti
Lex Quomodo uestimentum
mixtum sanguine nonerit
mundum sic nec tueris mundus
quia terram meam perdedisti
& populum meũ interfecisti.
Quia multum interse hebra¬
icum distat et lxx editio
separatim desingulis dirse¬
ramur sicut cadauerputridũ
siue ut aquila transtulit con¬
culcatum non habebis consor¬
tium sepulturae nocum hir
quidem quor interfecisti
Tuenim magisteres illi fuere
dircipuli et cui plur creditũ

Expanded text:
tas suas ardentibus effecit , his tas suas ardentibus effecit , his videlicet, qui in suum cor ignita diaboli jacula susceperunt. Porro juxta LXX, cadaver Nabuchodonosor cum plurimis interfectis pollutum atque confossum jacebit in superbiae montibus, et deducetur ad inferos. Fundamenta autem laci, pro lapidibus laci, interpretatus est Symmachus, ut aliis verbis profundum, et tartarum significaret inferni. Quasi cadaveputridum, non habebis consortium, neque cum eis in sepulturam. Tu enim terram tuam disperdidisti, populum tuum interfecisti. LXX: Quomodo vestimentum commixtum sanguine non erit mundum, sic nec tu eris mundus, quia terram meam perdidisti, et populum meum interfecisti. Quia multum inter se Hebraicum distat, et LXX editio, separatim de singulis disseramus. Sicut cadaver putridum, sive ut Aquila transtulit, conculcatum, non habebis consortium sepulturae, nec cum his quidem quos interfecisti. Tu enim magister es, illi fuere discipuli: et cui plus creditum
Abbreviated transcription (Latin):
braeicedicitur neser quam
aquila ichora int̾p̃tatur est
abortiuum Lxx ab ortiuum
theodotio germen. quã quã hoc
ipsum uerbũ supra ubi de
xp̃o legimus e gredi& uirga dera¬
dice ierre & florderadice ascendit
Lxx florem theodotio germen:
uurgultũ qđ adradices arborun
uascitꝰ & ab agricolir auulsum
quasi inutile proicit᷑. unde &
nos stirpem inutilem transtuli¬
mus Igiturnabuchodonoror
quasi strpi in utilir incendio p̃¬
paratur. uelsi cut sanier pollutus.
obuolutur hirquiabeo int̃fec¬
ti sunt gladio & dercenderunt
urq: ad funda menta laci. Detra¬
hetur in profundum et necum
his quidem habebit consortium:
sepulturae quos interfec̃ Alte¬
riur enim poene ẽ auctor dilest
& alterius qui ab auctore con¬
pulsur ẽ: iste est gladius qua
uulnerati sunt plurimi. & inter¬
fecti De quo & inun palmo
legimus nisi conuersi fueritir
gladium suum uibrauit artum
suum tetendit & parauit eum &
in ipso parauit uasa mortis sagit¬

Expanded text:
braice dicitur NESER  , quam braice dicitur NESER  , quam Aquila ἰχῶρα intabortivum, LXX mortuum, Theodotio germen: quamquam hoc ipsum verbum supra ubi de Christo legimus: Egredietur virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet, LXX florem, Theodotio germen, virgultum, quod ad radices arborum nascitur, et ab agricolis avulsum quasi inutile projicitur, unde et nos stirpem inutilem transtulimus. Igitur Nabuchodonosor quasi stirps inutilis incendio praeparatus, vel sicut sanies pollutus, et involutus his qui ab eo interfecti sunt gladio, et descenderunt usque ad fundamenta laci, detrahetur in profundum, et ne cum his quidem habebit consortium sepulturae quos interfecit. Alterius enim poenae est auctor delicti, et alterius qui ab auctore compulsus est. Iste est gladius quo vulnerati sunt plurimi, et interfecti, de quo in septimo psalmo legimus: Nisi conversi fueritis, gladium suum vibrabit, arcum suum tetendit, et paravit eumin ipso paravit vasa mortis: sagit
Abbreviated transcription (Latin):
Soluuntͣeos apostoli sermone
dĩ et testimonia scripturarum
et ex oratione uirtutum. Om
ingloria unurquisque indo¬
mosua Tu autem proiecturer:
derepulchrotuo: sicut sanies
gergentium dormierunt in
honore homo indomosua Tu
autem proicieris inmontibus
sicut ab ortiuum ab ominabilis
et inuolutur & interfectir
gladio dercendentibus ad fun¬
damenta terrae. regergen¬
tium quiburdm̃ secundum
canticum deutero nomii
genter crederat gubernandar
qui concursi sunt Anabucho¬
donosor & tamen non subuersi
quorum nequaquã regnat
pec catum sed quia corcorũ
inmanu dĩ erat minime cor¬
ruerunt. Et enim sic soluitur
quomodo dr̃ deorum appellatꝰ.
sic dñi dominantium & rexre¬
gum. Istugitur reger uniuer¬
si requie uerunt ingloria sua
unus quisque indomosua.
diuersae quippesunt aput pa¬
te uirtutum habitationum
differentiae. Porro nabucho¬
donosor proiectus ẽ. desepul¬
chrosuo nec in morte Acrucia¬
tibur conquiercens. Proiectus
autem quasi sanier quae he¬

Expanded text:
utem eos Apostoli sermone Dei, et testimoniis Scripturarum, et exhortatione virtutum. Omnrmierunt in gloria, unusquisque in domo sua. Tu autem projectus es de sepulcro tuo sicut sanies:ges gentium dormierunt in honore, homo in domo sua. Tu autem projicieris in montibus sicut abortivum, abominabilis, et involutus cum interfectis gladio descendentibus ad fundamenta terrae. Reges gentium quibus Deus secundum Canticum Deuteronomii gentes crediderat gubernandas , qui concussi sunt a Nabuchodonosor, et tamen non subversi, quorum nequaquam regnat peccatum; sed quia cor eorum in manu Dei erat, minime corruerunt. Etenim Salvator, quomodo Deus deorum appellatur, sic Dominus dominantium, et rex regum. Isti igitur reges universi requieverunt in gloria sua, unusquisque in domo sua. Diversae quippe apud Pate virtutum, habitationum differentiae. Porro Nabuchodonosor projectus est de sepulcro suo, nec in morte a cruciatibus conquievit. Projectus est autem quasi sanies, quae He
Abbreviated transcription (Latin):
re uicur quibur gentium ple¬
na est solitudo Vrber quoque
eiusdem destruxit orbis de
ec clesus xp̃i faceret srnago¬
gasdiaboli. Ot munditiam
uere fidei hereticas orde pollu¬
bis non aperuit carcerem.
Nos om̃s uincti eramus. & clausi
tenebamur in carcere Quib:
uictis dixit saluator exite
tias referunt dicenter tudir¬
soluisti uinculamea funibur
enim peccatorũ suorũ unusquisq
constringitur quor funer atq:
uincula soluere porsunt
& apostoli imitanter magir

Expanded text:
ret vitiis, quibus gentium pleret vitiis, quibus gentium plena est solitudo. Urbes quoque ejusdem destruxit orbis, ut de Ecclesiis Christi faceret synagogas diaboli, et munditiam verae fidei haeretica sorde pollubis, non aperuit carcerem. Nos omnes vincti eramus, et clausi tenebamur in carcere, quibus vinctis dixit Salvator, exitetias referunt dicentes: Tu dissolvisti vincula mea . Funibus enim peccatorum suorum unusquisque constringitur: quos funes atque vincula solvere possunt et Apostol
Abbreviated transcription (Latin):
et in euangelio inimicur homo
sicut hominer moriemini et
sicut unus de principib: cad&is
Et adeundem subfigura prin¬
cipis trridicitur proeo qđ
ex altatum est cortuũ et di¬
xisti Dr̃ egosum habitatio¬
nem dĩ habitaui incorde ma¬
ris Tuautem er homo & non
dr̃ et dedisti cortuum sicut
cordĩ iste uir & istehomo
conturbauit uniuersam ter¬
rã. Eosuidelic& quiaudi¬
unt eum Adam terraes &
interram ibis & concusit reg¬
na si ue reges quorum cor in
manu dñi est. Concusit in¬
quid non sub uertit. Vnde &iunt
dehis qui concusi fuerant & tamen
dĩ & stent contra in sidiar diaboli
Domus autem qua e supra
p&rã fundata est nulla
tempestate concutitur:
soquitur Qui posuit orbem ter¬
rarum desertum siue iuxta
haebraeicum praeter hex om¬
ner alitor transtulerunt qua¬
si derertum uicur enim suir¬
atq peccatir orbem qui hebrae¬
icedicitur thebel feciterse
derertum ut nullam habere
uirtutem uel hirdem sub iace¬

Expanded text:
Et in Evangelio: Inimicus homo Et in Evangelio: Inimicus homo sicut homines moriemini, et sicut unus de principibus cadetis . Et ad eumdem sub figura principis Tyri dicitur: Pro eo quod exaltatum est cor tuum, et dixisti: Deus ego sum, habitatione Dei habitavi in corde maris: tu autem es homo, et non Deus, et dedisti cor tuum sicut cor Dei . Iste vir, et iste homo conturbavit universam terram, eos videlicet qui audiunt cum Adam: Terra es, et in terram ibis , et concussit regna sive reges, quorum cor in manu Domini est . Concussit, inquit, non subvertit. Unde et unus de his qui concussi fuerant, et tamen Dei, et stent contra insidias diaboli . Domus autem quae supra petram fundata est, nulla tempestate concutitur . Sequitur: Qui posuit orbem terrarum desertum, sive ut juxta Hebraicum, praeter LXX, omnes alii transtulerunt, quasi desertum. Vitiis enim atque peccatis orbem qui Hebraice dicitur THEBEL   fecit esse desertum, ut nullam haberet virtutem, vel eisdem subjace
Abbreviated transcription (Latin):
re sc̃i sp̃r perdiderunt Illeẽ
tur sicut refrigerat lacus
aquam sic refrigerat malitia
habenterre quiutinã iux ta
apocalrpsin iohannir aut cali¬
diersent aut frigidi Id est
aut crederent aut omnino non
crederent neperte porẽ & si¬
mulationem fidei ad ñõ reice¬
rentur Quiteuiderint.
adte inclinabuntur
teque
prorpicient Numquid iste
estuir qui conturbauit terrã
qui concursit regna qui
posuit orbem desertum et
urbereius destruxit et uinc¬
tis eius non aperuit carcerem
uit Qui uiderent nabu¬
chodonosor regembabrloni¬
um : non oculorum sed cor¬
dir intuitu de caedo ad in¬
feror corruirse Inclinabun¬
tur humilitate quae contra¬
ria est superbiae &illum
prorpiciunt. Ista dicentes
non ne iste ẽuir siue homo
qui conturbauit: siue conci¬
tauit terram: Et est sensus
qui dixerat erosimilis altisimo
& seiactabatdm̃ homo erre
conuincitur De quo in nono
psalmo qui propriae contra
diabolum est dicitus. Exsur¬
ged ñe non confort&ur homo

Expanded text:
rem sancti Spiritus perdiderunt. rem sancti Spiritus perdiderunt. « Sicut refrigerat lacus aquam, sic refrigerat malitia habentes se. » Qui utinam juxta Apocalypsin Joannis « aut calidi essent aut frigidi, » id est, aut crederent aut omnino non crederent, ne per teporem et simulationem fidei a Domino rejice Qui te viderint, ad te inclinabuntur, teque prospicient: Numquid iste est vir, qui conturbavit terram, qui concussit regna, qui posuit orbem desertum, et urbes ejus destruxit, vinctis ejus non aperuivit? Qui viderint Nabuchodonosor regem Babylonium, non oculorum, sed cordis intuitu, de coelo ad inferos corruisse, inclinabuntur humilitate, quae contraria est superbiae, et illum prospicient ista dicentes: Nonne iste est vir, sive homo, qui conturbavit, vel concitavit terram? Et est sensus: Qui dixerat: Ero similis Altissimo, et se jactabat Deum, homo esse convincitur, de quo in nono psalmo qui proprie contra diabolum est, dicitur: Exsurge, Domine, non confortetur homo .
Abbreviated transcription (Latin):
tiorum similer demersi sunt
quasi plumbum in aquisue¬
hementibus et dimersi in
profundo sicut lapis¬
Vnde & iniquitar siue ut
melius hab&ur in hebraeo
impi& as supertalentum
plumbi sedere conrpicitur
Ergo illud quod a libi legi¬
mus Omnis qui se exaltat
humiliabitur Eitiam rex con¬
fusionis parsurẽ ut detrahe¬
r&ur infundamenta terrae
terrae inde utero nomio
scribitur Ignir succensur ẽ
a furoremeo ardebitusque
ad infernum nouissimum
deuorabitterram & fun¬
damenta eius. Eor ui delic&
quoq: profunda signific&ur
inferni illa s̃ testimonia Adsi¬
milaturrũ cũ dercendentib in
lacũ & posuerunt me in lacu
nouissimo sicut enimlacus
aquas ad sedercendenter Ita in¬
fernur animas suscepit Ad que
lacum dercend& helea nam tem¬
poreniuir & frigoris et inter¬
fecit incoleonem Vnde & he¬
r&ici relinquunt fontem aq:
uiuentirdnm et fodiunt sibi
lacor contritos quia quam non
ualeant continere Dehirla
sed refri gercente caritate calo¬

Expanded text:
tiorum similes demersi sunt tiorum similes demersi sunt quasi plumbum in aquis vehementibus, et demersi in profundum sicut lapisUnde et iniquitas, sive ut melius habetur in Hebraeo, impietas super talentum plumbi sedere conspicitur . Ergo illud quod alibi legimus: Omnis qui se exaltat, humiliabitur , etiam rex confusionis passus est, ut detraheretur in fundamenta terrae,terrae in Deuteronomio scribitur: Ignis succensus est in furore meo, ardebit usque ad infernum novissimum. Devorabit terram, et fundamenta ejus quandoque profunda significantur inferni. Illa sunt testimonia: « Assimilatus sum cum descendentibus in lacum, et posuerunt me in lacu novissimo . » Sicut enim lacus aquas ad se descendentes, ita infernus animas suscipit. Ad quem lacum descendit Banaias tempore nivis et frigoris, et interficit in eo leonem. Unde et haeretici relinquunt fontem aquae viventis Dominum, et fodiunt sibi lacos contritos, qui aquam non valeant continere. De his » sed refrigescente charitate colo
Abbreviated transcription (Latin):
ut aquila et intersidera cae¬
li po suerir nidum tuum
cum aliir apostolis mittebat suꝑ
c&eras stellarerat quiburd ñs
loquebatur luceat lumen urm̃
corã hominibus uitiosuo ascen
sorem suscepit diabolum qui
ut superbiae uerba compler&
&iam hoc ausurẽ dicert Ero
similir altirsimo ut quomodo
xp̃r hab& proph&as et aposto¬
lorsuos sic & ego habeã pseudo¬
proph&as & pseudo apostolos
Haec autem omnia referenda st̃
Adhercticos quicum de orsum.
sint Cum principesuo excelso
erre seiactant. Verum tamen
ad infernum detraheris in pro¬
fundum laci Hx nunc autem̃
in infernum dercender et ad
fundamenta terrae non ad in¬
fernum sponto dercendas hoc¬
enim dñi saluatorir ẽ ut uinc¬
tor de inferir liberaret sed
ad infernum traberis inuitur
ut qui peruirtuter poteras
ad ex celsa conscendere
peruitia de traberir ad poenas
scĩ pennas habent aquilae
& pinnas columbae. Et pos¬
sintdicere uolabo & requies¬
cam Impii autem et aegrp¬

Expanded text:
ut aquila, et inter sidera coeut aquila, et inter sidera coeli posueris nidum tuum,cum aliis Apostolis mittebatur, ucaeteras stellas erat, quibus Dominus loquebatur: Luceat lumen vestrum coram hominibus , vitio suo suscepit ascensorem diabolum, qui ut superbiae verba compleret, etiam hoc ausus est dicere: Ero similis Altissimo, ut quomodo Christus habet Prophetas et Apostolos suos, sic et ego habeam 253 pseudoapostolos. Haec autem omnia referenda sunt ad haereticos, qui cum deorsum sint, cum principe suo excelsos se esse jactant. Verumtamen ad infernum detraheris in profundum laci. LXX: Nunc autem in infernum descendes, et ad fundamenta terrae. Non ad infernum sponte descendes enim Domini Salvatoris est, ut vinctos de inferis liberet, sed ad infernum detraheris invitus, ut qui per virtutes poteras ad excelsa conscendere, per vitia detraharis ad poenas. Sancti pennas habent aquilae, et pennas columbae, et possunt dicere: Volabo, et requiescam . Impii autem et Aeg
Abbreviated transcription (Latin):
olla succensa A facie aquilonir
accend&ur iste ẽ a quilo uentus
durirsimurA quosuor uult dñt
liberare captiuor etreducere
inciuitatem scãm dicens Dicam
aqui loni ad huc & africo
noli prohibere Adhuc filiormeos
de terra longinqua illud autẽ
quod huic potest erre contra¬
rium. Montersion latera
aquilonir ciuitas regis magni.
facile soluitur huenim qui
quondam erant in lateribus a qui¬
lonis durirsimi postea perpae¬
nitentiam inciuitatedĩ eẽ coe¬
perunt semper istiurmodi lu¬
cifer quaerit ascendere super
eos qui habent imaginem cae¬
lestis et quifulgent in ecclesia
sicut astradĩ & sedere in monte
pacti siue testamenti id ẽ ineede¬
sia quae in sublimibus collocita
est ei delaterib aquilonis quon¬
dam habitatorerporsid&. Qui
in tantum oblitur sui ẽ ut uellet
suꝑnuber arcendere quibus
mandauit dñs ne pluant ruper
irrł imbrem et adaquas per¬
uenit ueritar dñi cuilo quitur
Etabdias si exaltatur fueris

Expanded text:
olla succensa a facie Aquilonis olla succensa a facie Aquilonis accenditur. Iste est Aquilo ventus durissimus, a quo suos vult Dominus liberare captivos, et reducere in civitatem sanctam dicens: Dicam Aquiloni, adduc: et Africo, noli prohibere, adduc filios meos de terra longinqua . Illud autem quod huic potest esse contrarium, montes Sion, latera Aquilonis, civitas regis magni, facile solvitur. Hi enim qui quondam erant in lateribus Aquilonis durissimi, postea per poenitentiam in civitate Dei esse coeperunt. Semper istiusmodi Lucifer quaerit ascendere super eos qui habent imaginem coelestis, et qui fulgent in Ecclesia sicut astra Dei: et sedere in monte pacti sive testamenti, id est, in Ecclesia, quae in sublimibus collocata est, et de lateribus quondam Aquilonis habitatores possidet. Qui in tantum oblitus sui est, ut velit super nubes ascendere, quibus mandavit Dominus, ne pluant super Israel imbrem, et ad quas pervenit veritas Domini, cui loquitur et Abdias: Si exaltatus fueris
Abbreviated transcription (Latin):
UTantequam decaelo corrue
caelidño. Cumersent incaelo
idest in firmamentũ incaelũ
ubi soliũ dñiẽ cupiebat arcendere
non humilitate sed suꝑbia Sin
aut̃ postquã decaelo corruit istaloqui¬
t̃ uerba Adrogantiae debemur
Intellegere ꝗđ nec praecipatur.
quiercat sed adhuc sibi grãdiare¬
promittat non ut inter astra i
sed super astradĩsit Cumq dñs
loquatur adapostolos sufficit
discipulo ut sit quasi magister
& seruo sicut dñe suus Et di¬
cat ad patrem pater scãe da ut
sicut ego & tuunum sumus ita &
isti innobir unum sint iste intan¬
tum elatus ẽ ut super stellas cae¬
li quae non corruerunt soliũ
suum positurum erse iactet
quod que infert. sed ebo in mon¬
te testamenti in laterib: aquilo¬
nis Pro quolxx transtulerunt
inmonte sublimi supermonter
excelsor qui sunt ad aquilonem.
Adillud referamus quod in hie¬
remia dicitur Ab aquilone
ex ardercent mala suꝑ omner
habitatorer terrae Et quod

Expanded text:
antequam de coelo corruercoeli Domino , cum esset in coelo, id est in firmamento, in coelum, ubi solium Domini est, cupiebat ascendere, non humilitate, sed superbia. Sin autem postquam de coelo corruit, ista loquitur verba arrogantiae, debemus intelligere, quod nec praecipitatus quiescat, sed adhuc sibi grandia repromittat, non ut inter astra, sed super astra Dei sit. Cumque Dominus loquatur ad Apostolos: Sufficit discipulo, ut sit quasi magister, et servo sicut Dominus suus , et dicat ad Patrem: Pater sancte, da, ut sicut ego et tu unum sumus, ita et isti in nobis unum sint : iste in tantum sibi arrogat, ut super stellas coeli, quae non corruerunt, solium suum positurum esse se jactet. Quodque infert: Sedebo in monte testamenti in lateribus Aquilonis; pro quo LXX transtulerunt, in monte sublimi, super montes excelsos, qui sunt ad Aquilonem, ad illud referamus, quod in Jeremia dicitur: Ab Aquilone exardescent mala super omnes habitatores terrae . Et quod
Abbreviated transcription (Latin):
gistris & nolentibur aut neque¬
untibus eorum malitiae re¬
sistere: Iacob autem & irrł
cuiur misertur est que melegit
dñr: Haec ad huc loquitur
addiabulum siue ut lxx
uolunt diabolo id est non
ad secundam per sonam sed de
tertia : Qui dicebar incorde
tuo In caelum ascendam su¬
per sideradĩ ex altabo solium
meum sedebo in monte testa

Expanded text:
gistris, et nolentibus aut nequegistris, et nolentibus aut nequeuntibus eorum malitiae resistere. Jacob autem, et Israel cujus misertus est, et quem elegit Dominus, haec adhuc loquitur ad diabolum, sive ut LXX volunt, de diabolo, id est, non ad secundam personam, sed ad tertiam. Qui dicebas in corde tuo: in coelum ascendam, super sidera Dei exaltabo solium m
Abbreviated transcription (Latin):
luci fer quimaneo rfibatur.
contritur est Interram
qui mit tebat Ad omnergentes
Prolucifero qui he bracice
dicitur helil aquila transtu¬
lit ululante aurore filium
uere enim ululare debuit et
eiugare qui propter suꝑbiam
suam decaelo interram prae¬
cipitatus est atq: contritur ꝓ
Unde et saluator ad dircipu¬
los loquitur :Uid ebam satanan
quasi fulgor decaelo cadentem ⁊
Nonmodo uideo. sed prius ui¬
debam quando corruit.
Et siille propter suꝑbiam de
tanta magitudine cecidit
uor quoque non deb&is glori¬
ari quia uobir diemonia
subiecte sunt sed quia no¬
mina ur̃a scripta sunt in
caelo ⁊ ut unde ille cecidit
persuꝑ biam Vos arcenda¬
tir perhumilitatem ⁊ iste est
princeps sacculi: qui inter
stellas caderas mane oriebatur
Et suo uitio delucifero
uerper effectur est &ñ oriens
r& : Istisunt fals a postali operarii
mendaces : qui tranr figurantus
in aposto lorxp̃i: Quibono se¬
mini lolium suꝑ seminant
dormientibus eccleriarum ma¬

Expanded text:
Lucifer, qui mane oriebatur? Lucifer, qui mane oriebatur? contritus est in terram qui mittebat ad omnes gentes. Pro Lucifero qui Hebraice dicitur ELIL  , Aquila transtulit ululantem aurorae filium. Vere enim ululare debuit et ejulare, qui propter superbiam suam de coelo in terram praecipitatus est, atque contritus. Unde et Salvator ad discipulos loquitur: Videbam Satanam quasi fulgur de coelo cadentem . Non modo video, sed prius videbam quando corruit. Et si ille propter superbiam de tanta magnitudine cecidit, vos quoque non debetis gloriari, quia vobis daemonia subjecta sunt: sed quia nomina vestra scripta sunt in coelo; ut unde ille cecidit per superbiam, vos ascendatis per humilitatem. Iste est princeps saeculi, qui inter stellas caeteras mane oriebatur, et suo vitio de Lucifero Vesper effectus est, et non oriens, ret. Isti sunt falsi Apostoli, operarii mendaces, qui transfigurantur in Apostolos Christi, qui bono semini lolium superseminant, dormientibus Ecclesiarum ma
Abbreviated transcription (Latin):
uermer Haec requies dia¬
buli iste lectulus temptatoris.
qui intantum erectus est super¬
biam ut &iam dnm auder &
temptare dicens hacc omnia
tibi dabo si procidens ad ora
uerirme : Putrido &tinea
& operimentum uermium
ud paenȩ intellegantur ã &̃ nae
quar propria ggnit cons¬
cientia uel suppliciorum ma¬
teria quae ex propriis pecca¬
tir narcitur: si cut enim quã¬
diu cadaueris materia est
et aliquis humor incadauere
uermer narcuntur ex putredine
sic ex ipsa materia peccatorũ
supplicia giguntur. Vn de
& apostulor paulus interfecta
morte Adquam ꝑ osee sermo
profeticur loquebatur Ero
morstua Omors. ero morsus
tuus inferne locutur adeam
Ubi est morr contentiotua Vbi
est morr stimulustuur Illa
enim morstua non est qui succi¬
datnos nequaquam enimerit
peccatum quod succidendũ est
quia stimulur mortir peccatũ
est Quomodo cecidist decado
lucifer quimane oriabaris
corruisti in terra qui uulne
rabat genter ⁊ IX
quomodo caecidit decaelo

Expanded text:
vermes. Haec requies diavermes. Haec requies diaboli, iste lectus tentatoris, qui in tantam erectus est superbiam, ut etiam Dominum auderet tentare dicens: Haec omnia tibi dabo, si procidensveris me . Putredo et tinea, et operimentum vermium, vel poenae intelliguntur aeternae, quas propria gignit conscientia, vel suppliciorum materia, quae ex propriis peccatis nascitur. Sicut enim quamdiu cadaveris materia est, et aliquis humor in cadavere, vermes nascuntur ex putredine; sic ex ipsa materia peccatorum supplicia gignuntur. Unde et Apostolus Paulus interfecta morte, ad quam per Osee sermo propheticus loquebatur: Ero mors tua, o mors: ero morsus tuus, inferne , loquitur ad eam: Ubi est mors contentio tua? ubi est mors stimulus tuus ? Illa enim mortua, non est qui succidat nos: nequaquam enim erit peccatum quod succidendum sit, quia stimulus mortis peccatum sit. Quomodo cecidisti de coelo, Lucifer, qui mane oriebaris? corruisti in terram, qui vulrabas gentes? LXX: Quomodo cecidit de coelo
Abbreviated transcription (Latin):
aliititanas transtulerunt
giganter autem uocantur iux¬
ta et hnicorum consu&udinẽ
qui eor tegẽnis aestimant quor
terra genuerit. Nor autem gi¬
ganter iuxta greci sermonis
& oͥmologim eor appellaro
porsumus: qui terrenis ope¬
ribur seruierunt : Denique
sequitur. Omner principer
terrae qui surrexerunt de
honorabant propotentia
Postea mirarentur in poenis
et dicerint. et uulneratus
es sicut & nor nr̃i similis
effectur er ⁊ Quae uerba
hunc sensum. habent.
Putabamurnos in becillitate
nostra non potuis se reriste¬
re potentiaedĩ et te erre
solum qui in tua altitudine.
permanerer : sed utrebus
ostenditur et tuuulneratus
et capturer nr̃ique similis
effectur es : Vtquor interra
dignitas separauit apud
inferor poena consoci& :
Detracta est ad inferos super¬
bia uel gloriatua & condit
cada uertuum. Qiue ut lxx
transtulerunt multa la&¬
tiatua qua prius subiectis
tibi gentibus la&cbaris sub¬
terte stern&ur putrido
operimentum tuum erunt

Expanded text:
alii Titanas transtulerunt. alii Titanas transtulerunt. Gigantes autem vocantur juxta Ethnicorum consuetudinem, qui eos terrigenas existimant, quos terra genuerit. Nos autem gigantes, juxta Graeci sermonis etymologiam, eos appellare possumus, qui terrenis operibus servierunt. Denique sequitur: Omnes principes terrae surrexehonorabant pro potentia sua, postea mirarentuet dicerent: Et tu vulneratus es sicut et nos: nostri similis effectus es. Quae verba hunc sensum habent: Putabamus nos pro imbecillitate nostra non potuisse resistere potentiae Dei, et te esse solum, qui in tua altitudine permaneres; sed ut rebus ostenditur, et tu vulneratus et captus es, nostrique similis effectus; ut quos in terra dignitas separavit, apud inferos poena consociet. Detracta est ad inferos superbia, vel gloria tua, et concidit cadaver tuum, sive ut LXX transtulerunt, multa laetitia tua, qua prius subjectis tibi gentibus laetabaris. Subter te sternetur putredo, et operimentum tuum erunt
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ qui aliquando peccauerunt
tradidit dñs supplicus conte¬
rendas. Vnde & in alio psalmo
dicitꝰ conteret dñs caedrorliba¬
ni Abi&es autem excelsi quiq
& in dñi seruitute sublimes debent
accipi quae consona uocedixe¬
runt. Ex quotũ dormisti nota
quod & mortis mors appell& ur
dormitio. non ascendit qui suc¬
cidatnos uicto enim forti et di¬
reptir uasis eius &iam ceteri
satelliter corruerunt. Vnde &
dñs loquitꝰ in euangelio Ite
inignem cc&ernum qui p̃paratus
ẽ diabulo & angelireius: quan¬
tus istelignorum arborumque
caesores suis securib: succidert̃
& facile corruere. infernus
quoque conturbatus siue
uersus in amaritudinem
in oc cursum aduentur
uiri nabuchodonosor
locus suppliciorum adq: crucia¬
tum est in quouid&ur diuer
purpuratus adquem dercendit
& dñr u inctos de carcere dimit¬
teret Porsumur infernum
occurrentem dicere et eum an¬
gelum qui inferis poenis p̃po¬
situs ẽ: qui suscitauit omnergi¬
ganter: proquo ali rafaim

Expanded text:
peccaverunt, tradidit Dominus suppliciis conterendas. Unde in alio psalmo dicitur: Conteret Dominus cedros Libani . Abietes autem excelsi quique, et in Domini servitute sublimes debent accipi, quae consona voce dixerunt: Ex quo tu dormisti. Nota quod et mortis mors, appellatur dormitio. Non ascendet qui succidat nos. Victo enim forti, et direptis vasis ejus, etiam caeteri satellites corruerunt. Unde et Dominus loquitur in Evangelio : Ite in ignem aeternum, 250 qui praeparatus est diabolo, et angelis ejus. Quantos isti lignorum arborumque caesores suis securibus succiderunt, et fecere corruere? Infernus quoque conturbatus, sive versus in amaritudinem, in occursum adventus veri Nabuchodonosor, locus suppliciorum atque cruciatuum est, in quo videtur dives purpuratus: ad quem descendit et Dominus, ut vinctos de carcere dimitteret. Possumus infernum occurrentem dicere et eum angelum qui inferis poenis praepositus est, qui suscitavit omnes gigantes: pro quo alii Raphaim,
Abbreviated transcription (Latin):
insuperbia chaldaeorum
sicut subuertit dr̃ sod omam&
gomurram non habitabitur
urq: infinem et non co funda¬
bitur urq: ad generationem &
generationem nec pon& ibi
tentoria arbs. Neque pastores
requi ercentibi. sed requies
habitant ibi strucioner &

Expanded text:
in superbia Chaldaeorum, in superbia Chaldaeorum, sicut subvertit Dominus Sodomam et Gomorrham. Non habitabitur usque in finem, et non fundabitur usque ad generationem et generationem: Nec ponet ibi tentoria Arabs, nec pastores requiescent ibi. Sed requieschabitabunt ibi struthiones, et
Abbreviated transcription (Latin):
ad puniendum fortitu dines
ut reddant uni cui quo secun¬
dum opera sua: inqua enim
mensi sunt. rem&ictur eir
men suram agitatam At que
concurram: & plenam & super¬
effundaentem restituent in
sinur eorũ : quinee argentũ
nec aurum idẽ nec eloquii
pulchritudinem nec acumen
ingenii inquibur sibi ante
plaudebant recipient sed
poenir adficient: Tradent
paruulis aclar̃ ntibur ut non
misereantur : Vt magirmise¬
reatur. Adque utinam et nos
surcitemur adño. Et hae nobir
detur potestas ut nec argen¬
tum nec aurum uelimus
eloquentiae & sapientiae
saccularis. sed filios her&i¬
corum et omnium quide¬
ceptisunt interficiamus
sagittis spilibur Idest testi¬
moniis scripturarum: Et
qui lacte nutriuntur erroris
abrque ulla misericor¬
dia trucidentur &olim¬
mentis crudelitate. partant
nulliurque misereamur in¬
fantiae ⁊ Etillabeatitu dine
dignisimus. Beatur qui tenbit
& allid& a paruulos tuor ad
p&ram. Eteritbabrlon¬
illa gloriosa in regnis inclita

Expanded text:
ad puniendum fortitudinis: ad puniendum fortitudinis: ut reddant unicuique secundum opera sua. In qua enim mensura mensi sunt, remetietur eis. Mensuram agitatam atque concussam et plenam et supereffundentem restituent in sinus eorum . Qui nec argentum nec aurum, id est, nec eloquii pulchritudinem, nec acumen ingenii, in quibus sibi ante plaudebant, recipient: sed poenis afficient tradit non miserebuntur, ut magis misereantur. Atque utinam et nos suscitemur a Domino, et haec nobis detur potestas, ut nec argentum nec aurum velimus eloquentiae et sapientiae saecularis: sed filios haereticorum, et omnium qui decepti sunt, interficiamus sagittis spiritualibus, id est, testimoniis Scripturarum: et qui lacte nutriuntur erroris, absque ulla misericordia trucidentur, ut clementi crudelitate pereant, nulliusque misereamur infantiae, et illa beatitudine digni simus: Beatus qui tenebit et allidet parvulos suos ad petram! Et erit Babilla gloriosa in regnis, inclyta
Abbreviated transcription (Latin):
pulũ et ad terrã suã ⁊ etineo
quod inuenitur occiditur:
utheriticus erse desistat
fanter eorũ & paruulor qui
necdum ad ꝑfec tã uenerint
errorir a&atem allident
in oculir magistrorũ dim¬
pient que domureorum et
uxor es eorum iuolabunt
praua sapiennia et doctrina
peruersa : Vnde pro istius¬
modi patrib: quorũ interfu¬
ciendisunt paruuli debemus
orare &dicere: daeis dñe
quid dabireis uuluam steri¬
Slem et ubera arentia partu¬
riunt enim iniquitatem con¬
ceperunt dolorem et genuert̃
iniusticiam. Ecceego surci¬
tabo super cosmedor qui ar
gentum non quaerant : nec aũ¬
rum uelint sed sagit tirpar¬
uulor interficient et lactan¬
tibus uteri nonmiscereantur
et superfilios non parcat ocu¬
lureorum: Inuenimur in gene¬
si quod madian auctorgentis
medorum fuerit qui int̃p̃ta¬
tur mensura siue potenti
uel forti. Igitur contrababr¬
lonios quimente con fust
sunt surcitantur a poten¬
te e & fortedõ ministri

Expanded text:
pulum, et ad terram suam; et in eo pulum, et ad terram suam; et in eo quod invenitur, occiditur, ut haereticus esse desistat,fantes eorum et parvulos, qui nondum ad perfectam venerunt erroris aetatem, allident in oculis magistrorum, diripientque eorum domos, et uxores eorum violabunt, pravam sapientiam et doctrinam perversam. Unde pro hujusmodi patribus quorum interficiendi sunt parvuli, debemus orare et dicere: Da eis, Domine. Quid dabis eis? Vulvam sterilem, et ubera arentia . Parturierunt enim iniquitatem, conceperunt dolorem, et genuerunt injustitiam. Ecce ego suscitabo super eos Medos, qui argentum non quaerant, nec aurum velint: sed sagittis parvulos interficiant, et lactan uteris non misereantur, et super filios non parcet oculus eorum. Invenimus in Genesi quod Madai auctor gentis Medorum fuerit, qui interpretatur mensura, sive a potente, vel forti. Igitur contra Babylonios, qui mente confusi sunt, suscitantur a potente et forti Deo ministri
Abbreviated transcription (Latin):
Et nonerit qui congreg&
Vnurquirque ad populum suũ
conuertetur & singuli ad terram
suam fugient: Omni qui inuen¬
tus fuerit oocid&ur &omnir
qui super uenerit cad& gladio
Infantes eorum allidentur
in oculireorum diripientur
domuseorum Ot uxores eorum
uio labuntur Caloterra¬
que commotir. fugi& diabolus
colubertortuosus uelomne
dogma  contrarium uerita
N quod in magistror al
dircipulor scinditur : qd orũ
graeco sermone dor cader id
est caprat̃ nuncupantur.
Sequenter quasi bruta animalia.
ethuc atq lluc errantia
non habent qui eor dirigant
perdiderunt enim eũ : de quo
scriptumẽ. Adño gressurho¬
minis dirigentur. qui libera¬
ti aomagi  persimis conuestun¬
tur ad populum suũ : Et sin¬
guli ad terra suam fugient
osti sunt: Quiuero inuentus
fuerit occidetur siue iugula¬
bitur: hoc autem non solũ in
consummatione mundi sed
usq: hodie fit in ecclesia quan¬
domagistris superatir grex
deceptus reuertitur ad po¬

Expanded text:
et non erit qui congreget: et non erit qui congreget: unusquisque ad populum suum conversuam fugient. Omnis, qui inventus fuerit, occidetur: et omnis, qui supervenerit, cadet in gladio. Infantes eorum allidentur in oculis eorum; diripientur domus eorum, et uxores eorum violabuntur. Coelo terraque commotis, fugiet diabolus coluber tortuosus, vel omne dogma contrarium veritati, 243 quod in magistros ac discipulos scinditur, quorum Graeco sermone Dorcades, id est, Capreae nuncupantur sequentes quasi bruta animalia; et huc atque illuc errantia non habent qui eos dirigant: perdiderunt enim eum, de quo scriptum est: A domino gressus hominis diriguntur : qui liberati a magistris pessimis convertentur ad populum suum, et singuli ad terram suam fugient, i sunt: qui vero inventus fuerit, occidetur, sive jugulabitur. Hoc autem non solum in consummatione mundi, sed usque hodie fit in Ecclesia: quando magistris superatis, grex deceptus revertitur ad po
Abbreviated transcription (Latin):
liur hominis inueni& fidem
suꝑ terpã in.Tunc & caelimo¬
uebuntur et terra. Caelum
enim & terra ꝑtransibunt
Non sua uoluntate et proprio
arbi tricie ut pleriq: aestiman
Animantia ea eẽ credenter
sed propter in dignationem dp̃i
exercituum & propt̃ diem fu¬
roris eius: Qui rerpicit ter¬
rami & facit eam tremere
Vnde hoc quod in Hxexdicitur
nimicas accipiendum pro
his qui uersantur in caelo
quomodo sidicamus omnis
ciuitas conclamauit. &
obuiam iudici urbs uniuersa
procersit : a funda men¬
ta uero terrae : Et in pro:¬
uerbus legimus Dẽsapien¬
tia fundauit terram. Et ad
iobloquiturdñr ubieras quan¬
do fundabam terrã. Nonquo
terra habeat fundamenta pro¬
funda mole deiecta: seduo¬
luntas & potestar dĩ. qua om¬
nia continentꝰ. Fundamenta
illius appellanda sunt Ipre
enim supermaria fundauit ẽa
Et super flumina coblo cauit
Eam. Et ipst adpendit eam suꝑ
nihili : Et erit quasi damula
fugiens et quasi rex ouium

Expanded text:
lius hominis, inveniet fidem lius hominis, inveniet fidem super terram ? tunc et coelivebuntur et terra. Coelum enim et terra pertransibunt, non sua voluntate, et proprio arbitrio, ut plerique aestimant, animantia ea esse credentes; sed propter indignationem Domini exercituum, et propter diem furoris ejus, qui respicit terram, et facit eam tremere. Unde hoc quod in LXX dicitur, νυμικῶς accipiendum pro his, qui versantur in coelo, quomodo si dicamus, omnis civitas conclamavit, et obviam judici urbs universa processit. Fundamenta vero terrae et in Proverbiis legimus: Deus sapientia fundavit terram . Et ad Job loquitur Dominus: Ubi eras quando fundabum terram ? Non quod terra habeat fundamenta profunda mole dejecta; sed voluntas et potestas Dei, qua omnia continentur, fundamenta illius appellanda sunt. Ipse enim super maria fundavit eam, et super flumina collocavit eam, et ipse appendit eam super nihili . Et erit quasi damula fugiens, et quasi grex ovium,
Abbreviated transcription (Latin):
ab antixp̃o signa atque porten¬
ta. ut iniquitate crercente.
refrigercat caritar multoꝵ.
ad decipiendor si fieripotest¬
&iam electordĩ. Tunc prȩ¬
ciosior erit uirauro quod
hebreice dicitꝰ. Taz & aquila
rir obtimi adq: sanguniẽ
Et homomundirsimo obrizo
quod hebraece dicitꝰ opra
ctaquila transtulit spilo
maofir quod nercio quid uo¬
lentes Ixx int̃ pra&ãti sunt
lapider desofir est aut india
locus. in quo aurd̃ opti¬
mum nascitur. sicut
Ingenesi legimus deflu¬
uio phisonyiste est qui
circuit omnem terram
euilat ubiẽ aurũ & arum
terrae illius optimũ Etibi
ẽ carbunculur & lapir prasi¬
nus. Praetiosior autem intel¬
legitꝰ proeo quod ẽ rarior
in irraheb: suꝑ hoc caelũ concu¬
tiã & mouebit̃ terra delocosuo
lxx caclumenim fugebit &
terramouebitur a fundamen¬
tir suis. HCum pracciosior fu¬
erit uirauro et homo mundo
obrizo Et impl&um quod scrip¬
tum ẽ. putar cum uenerit fi¬

Expanded text:
ab Antichristo signa atque portenab Antichristo signa atque portenta, ut iniquitate crescente, refrigescat charitas multorum, ad decipiendos etiam si fieri potest electos Dei . Tunc pretiosior erit vir auro, quod Hebraice dicitur PHAZ , et Aquila ris optimi atque sanguinei est; et homo mundissimo obrizo, quod Hebraice dicitur OPHIR , et Aquila transtulit σπήλωμα ὀφεὶρ, quod nescio quid volentes LXX interpretati sunt, lapidem de Sophir. Est autem Indiae locus, in quo aurum optimum nascitur; sicut in Genesi legimus de fluvio Phison: Iste est qui circumit omnem terram Evila, ubi est aurum; et aurum terrae illius optimum: et ibi est carbunculus et lapis prasinus . Pretiosior autem intelligitur, pro eo quod est rarior.in Israel . Super hoc coelum concutiam, et movebitur terra de loco suo. LXX: Coelum enim furiet, et terra movebitur a fundamentis suis. Cum pretiosior fuerit vir auro, et homo mundo obrizo, et impletum quod scriptum est: Putas cum venerit Fi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑborum & suꝑbia fortiũ hu¬
mili&ur. Dĩ enim suꝑbis
resistit humilib: dat gratiam
Etin ꝓuerbur legimus ante
contritionem eleuatur coruiri
& ante gloriã humiliatꝰ semꝑ
superbiã ruina sequitur & hu¬
militatem gloria. Qui enim
seex altathumiliabitꝰ & qui se
humiliat ex altabitur. Legim:¬
& in alio loco ꝑdam sapientiã
sapientium & intellegentiã
prudentium reprobabo non
quo uera sapientia et uerapru¬
dentia perdantꝰ adño sed salsi
nominir scientia qui sibi
etheraurizant linguã menda¬
tii. et deficiunt scrutanter
scrutinio & ponunt nibil lo
de propriae hereticorũ suꝑbia
hueritatis in iuria nominatur
praetior erit uirauro & homo
mundo obrizo Ixxeterunt
qui derelicti fuerint honorati
magirquam aurđ̃ excostum
& homo honorabilior erit lapi¬
dec ofir: In consummationemundi
quando orbis redactur fuerit inso¬
litudinẽ et obtenebratus sol
inortusuo etluna splendorẽ
suð̃ non dederit tanta fiaent

Expanded text:
borum, et superbiam fortium humiliet. Deus enim superbis resistit, humilibus autem dat gratiam . Et in Proverbiis legimus: Ante contritionem elevatur cor viri, et ante gloriam humiliatur . Semper superbiam ruina sequitur, et humilitatem gloria: Qui enim se exaltat, humiliabitur: et qui se humiliat, exaltabitur . Legimus in alio loco: Perdam sapientiam sapientium, et intelligentiam prudentium reprobabo . Non quod vera sapientia et vera prudentia perdantur a Domino, sed falsi nominis scientia: qui sibi thesaurizant linguam mendacii, et deficiunt scrutantes scrutinio, et inveniunt nihil, lode proprie haereticorum superbia, veritatis injuria nominatur. Pretiosior erit vir auro: et homo mundo obrizo. LXX: Et erunt qui derelicti fuerint, honorati magis quam aurum excoctum: et homo honorabilior erit lapide Sophir. In consummatione mundi, quando orbis redactus fuerit in solitudinem, et obtenebratus sol in ortu suo, et luna splendorem suum non dederit, tanta fient
Abbreviated transcription (Latin):
Vnurquirq: stupebat ad proxi¬
Eccedier dñi uenit crudelir& in
dignationis plenus &irae fu¬
roris que adponendam terrã
insolitudinem et peccatorereĩ
conterendor deea propterea
Ixx orbem int̃ p̃tatisunt et
procrudeli in sanabilem
Cum enim dier uel iudicu
uel mortis aduenerit inple¬
bitur illud quod in ui
psalmo legitur. In infer¬
no autem quirconfite¬
biturtibi. Non estenim
illud tempus paenitentiae
sed poenarum Et in alio
lo co dicitur quam magna
multitudo dulcedinis tuae
dñe quam abrcondistiti¬
mentiburte. Ergo abs¬
conditordi multamiseri¬
cordia Abhirqui adhuc inti¬
moresunt positi. et per fec¬
tam dĩ non habent carita¬
tem ut dum crudelem
audiunt diem dñi et in¬
sanabilem indignatignis
furorirque plenum pecca¬
re desistant ponetur
quoque orbis uel terra in
solitudinem Et peccatores
conterentur deea quae
priur peccatorum onbre
grauabatur ut del&ir
perditis quae sceleribur
habit& et regnet interra
sola iustitia⁊ Qñm stel¬
le caeli & rplendor earũ

Expanded text:
sque ad proxiEcce dies Domini venit, crudelis, et indignationis plenus, et irae furorisque, ad ponendam terram in solitudinem, et peccatores ejus conterendos de ea orbem interpretati sunt: pro crudeli, insanabilem. Cum enim dies vel judicii, vel mortis advenerit, implebitur illud quod in sexto psalmo legitur: In inferno autem quis confitebitur tibi ? Non est enim illud tempus poenitentiae, sed poenarum. Et in alio loco dicitur: Quam magna multitudo dulcedinis tuae, Domine, quam abscondisti timentibus te! Ergo absconditur multa Dei misericordia ab his qui adhuc in timore sunt positi, et perfectam Dei non habent charitatem, ut dum crudelem audiunt diem Domini, et insanabilem, et indignationis furorisque plenum, peccare desistant. Ponetur quoque orbis vel terra in solitudinem, et peccatores conterentur de ea, quae prius peccatorum onere gravabatur, ut deletis perditisque sceleribus, habitet et regnet in terra sola justitia. Quoniam stellae coeli, et splendor earum
Abbreviated transcription (Latin):
dert: Conquieuit & siluitom
nis torra. gauisa est etexulta¬
uit: abi&er quo que lada tae sunt
superto . & caedrilibani ex quo
dormisti non arcendit qui suc¬
cidat nos: in fernus subter con¬
turbaturẽ in occursũ aduen¬
tustui surcitauit tibi gigantes
omner principerterrae. surre¬
xerunt desolursuis Omnes prin¬
cipesnationum. uniuersi rer¬
pondebunt et dicenttibi et tu
uulneratus es sicut et nos nr̃i
similis effectures : detracta õ
ad inferor superbiatua conci¬
d& cadec uertuum subterre
sternetur in eaputrido & operi¬
mentum tuũ erunt uermes :
Ad interitum regir im pii qui
percutiebat plaga insanabili
nationir : Et persequebatur
cas crudeliter Omnirter¬
ra conquieuit & siluit quae
priur turbationũ & seditionis
plenierat : In tantum ut abi¬
&er & caedrilibani. lacta¬
rentur. De quibur in
psalmis scriptum est Vineam
de aegrpto transtulisti & tie¬
cistigenter et plantasti eam

Expanded text:
dere. Conquievidere. Conquievinis terra, gavisa est, et exsultavit: Abietes quoque laetatae sunt super te, et cedri Libani. Ex quo dormisti non ascendit qui succidat nos. Infernus subter conturbatus est in occursum adventus tui, suscitavit tibi gigantes. Omnes principes terrae surrexerunt de soliis suis, omnes principes nationum. Et universi respondebunt, et dicent tibi: Et tu vulneratus es sicut et nos, nostri similis effectus es: Detracta est ad inferos superbia tua, concidit cadaver tuum; subter te sternetur tinea, putredo et operimentum tuum erunt vermes. Ad interitum regis impii, qui percutiebat plaga insanabili nationes, et persequebatur eas crudeliter, omnis terra conquievit, et siluit, quae prius turbarum, et seditionis plena erat, in tantum ut abietes, et cedri Libani laetarentur, de quibus in psalmis scriptum est: Vineam de Aegypto transtulisti, ejecisti gentes, et