comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nepits ⁊ditto es dati decet adãsus futiꝰ
h̾edem nec ꝑan eum nidex debet siceꝑit¬
raũit uendidisse me ei rem s̃ cipto
tes cradatur ⁊ de euccionte caucatut
niri possit uiderid̃. ⁊ siquidem ⁊ de huc

Expanded text:
ndictio ei dari debet adversus furis heredem nec pati eum iudex debet, si coeperraverit vendidisse me ei rem centum, eres tradatur et de evictione caveatur: niri
Abbreviated transcription (Latin):
dat soferente petore tem suam nurau¬
siisqui detitait iusturand̾ uaccũ sit possõ¬
rem. ⁊ fructus ꝑteptos ex re qͣm meã eẽ
trsturand̾ delatum. Itẽ si tr̃rauto usit̾
oportere eatenꝰ mnͥ ꝯpetit atito quactũ si¬

Expanded text:
deret, deferente petitore rem suam iuravsi is qui detulit iusiurandum nanctus sit posseset fructus perceptos ex re, quam meam esse iusiurandum delatum. Item si iuravero usum oportere, eatenus mihi competit actio, quatenus
Abbreviated transcription (Latin):
fraude creditoꝵ infintand̃ decułit debit¬
orl a dñsus exceptionẽ uirisuiranda re¬
płico frandis creditorib delec dari p̃ter¬
en si fraudator decałit iusturand credito¬
ri ut iuret sibi .x. dari oporĩe mox bonis
ci uendats exꝑrri uolet aut denegati d
acito aut exceptio opponatur frandãdo

Expanded text:
it debitori, aduersus exceptionem iurisiurandi replicatio fraudis creditoribus debet dari. praeterea si fraudator detulerit iusiurandum creditori, ut iuret sibi decem dari oportere, mox bonis eius uenditis experiri uolet, aut denegari debet actio aut exceptio opponitur fraudato
Abbreviated transcription (Latin):
qui neq eum qui fundum suũ dic̾it
partem duntaxat uidino ꝑscqui s in
uitai cã humannis factutus indenur
p̃tor si actorẽ ꝯpułit᷑. d actipiend idq
offectur cum ad offutũ eiͥ ꝑtineat li¬
qito cempore rebdetur quanti tunc fu

Expanded text:
qui, neque eum, qui fundum suum diceret, partem dumtaxat iudicio persequi: sed in utraque causa humanius facturus videtur praetor, si actorem compulerit ad accipiendum id quod offeratur, cum ad officium eius pertineat liquo tempore redderetur, quanti tunc fui
Abbreviated transcription (Latin):
debilitatũ echileat uł eluscatũ ad exhibẽd̾
quid̃ absoliti debet exhibuit eͥ ⁊ nich̾im¬
pendit ditectã accõem tał exhibitio
pot̾it tũ ag̃e actor ex lege aqͥlta de ħ dãp¬
creditor ut instrum̃ta ad eũ ꝯctartũꝑ
tinentta abalio quã debitore echibeãt᷑¬

Expanded text:
debilitatum exhibeat vel eluscatum, ad exhibendum quidem absolvi debet: exhibuit enim et nihil impedit directam actionem talis exhibitio, poterit tamen agere actor ex lege Aquilia de hoc dacreditor, ut instrumenta ad eum contractum pertinentia ab alio quam debitore exhibeant
Abbreviated transcription (Latin):
mn udetur nerue distincio inssuma csti¬
mantis multũ interẽe uteualem hũi h̃
lancẽ uł massam ueone ut si uenalem
it q̃ madmod̾ si alui dedalẽ uerdendã
qd̃ si ñ fint ꝓpositum hoc ut uend̾em

Expanded text:
 uidetur Neruae distinctio uerissima existimantis multum interesse, uenalem habui hanc lancem uel massam nec ne, ut, si uenalem it, quemadmodum si alii dedissem uendendam: quod si non fui proposito hoc ut uenderem
Abbreviated transcription (Latin):
dulittetur. Nõ eni minorata ẽ is aqno
citatẽ que iuedio cpr calligitur scipula¬
idẽ ⁊̃ mnusuris pot̾ expim ut ad diẽ ntã
soluta petitia quo competit usuraꝵ¬
stam̃tũ retitatũ erat quo idcm stichus
sui iggnarus pecunias defuncti aut exegti
aut credidit ut interd̃ stipularetur
tis cc̃t᷑ plaeuat dẽoitores quiõ ei qmi sel

Expanded text:
mora est is, a quo titatem, quae medio tempore colligitur, stipulaidem et in usuris potest exprimi, ut ad diem non soluta pecunia quo competit usuratatum erat, quo idem Stichus sui ignarus pecunias defuncti aut exegit aut credidit, ut interdum stipularetur ris esset. placebat debitores quidem ei
Abbreviated transcription (Latin):
tantoniagt̃ si apparebit ed casu mor¬
tim̃ ẽẽ qui ñ incidissit si tũ exhitꝰ fu¬
tũet. Si mita ͤ tã statim ex hib̾i resñ
passit iussu iuditis eautre debebit se
illo dre exhibiturũ. ¶ hes ñ quasi hẽs
s suo nomine hac actione uti pot̃.
danda sit plane ex dolo defuncti dã¬
da ẽ in h̃edem hec aitio si locupleci

Expanded text:
tanto magis si apparebit eo casu mortuum esse, qui non incidisset, si tum exhibitus fuisset. Si iusta ex causa statim exhiberi res non possit, iussu iudicis cavere debebit se illo die exhibiturum. Heres non quasi heres, sed suo nomine hac actione uti potest:  in heredem danda sit. plane ex dolo defuncti danda est in heredem haec actio, si locupleti
Abbreviated transcription (Latin):
dutato sine quo fins duti ñ posser
ut puta fiqiio impensum ẽ melaciõe
mortui ser ⁊ siquid inlocũ fu̾it crog¬
atum inq̃m mnortius inferetar fuñ¬
is cã ind̾i impensum labeo ait qr ue¬
cessarto locus paratur inqun ccquis¬

Expanded text:
ducatur, sine quo funus duci non possit, ut puta si quid impensum est in elationem mortui: sed et si quid in locum fuerit erogatum, in quem mortuus inferretur, funeris causa videri impensum Labeo scribit, quia necessario locus paratur, in q
Abbreviated transcription (Latin):
tecusate int̾dum tr̃ eo loco exhibete
exhtbitio uam ini hunt casii sus
sumptib ⁊ ꝑitulo debebit exhib̾c ĩ
eum lot̾ ubi agitarr ite ei callidi¬
tas sua ꝓsti si de pł̃ntib reb qͥs
qͣmitis sine doło malo pcusid̾e adc̃p¬
nand̃ il exhiltat eas quas pot᷑.

Expanded text:
ecusare. interdum tamen eo loci exhibere exhibitio: nam in hunc casum suis sumptibus et periculo debebit exhibere in eum locum ubi agatur, ne ei calliditas sua prosit. Si de pluribus rebus quis muis sine dolo malo possidere, damnandum, nisi exhibeat eas quas potest
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃.ł. ⁊ Si duob mandaũo ⁊ atabo de¬
lose frcctut adu̾sus singulos in solid̾ a¬
gi pat̾it set alt̾o ⁊uento si satisfecit ital¬
tecum accionem denegari oportere. sõ¬
pecit añ ħ actio ei cipuis interfuit falsũ
agi cũ m̃sore ñ possemiħ emin emꝑcor¬
ił incerẽ cum possit ꝯdct̾e nisi si solu¬
endo uenditor ñ fu̾it cunc eͥ nĩsor te¬
dit frindatus amessore ⁊ set̃mer datit¬

Expanded text:
.Si duobus mandauero et ambo dolose fecerint, aduersus singulos in solidum agi poterit, sed altero conuento, si satisfecerit, in alterum actionem denegari oportebit.Competit autem haec actio ei, cuius interfuit falsum agi cum mensore non posse: nihil enim emptoris interesse, cum possit condicere: nisi soluendo uenditor non fuit: tunc enim mensor tederit fraudatus a mensore,
Abbreviated transcription (Latin):
m̃cedem accepet ñ omrẽ cuapã eum
p̾stare sp̃ uttba edicti utus tuim scit
p̃tor ⁊ m̃cod̃ eos interueurqũ aũt te¬
netut hac acciont qui tenũciauit fi⁊
remĩtiasse eur accipere debemus qui
ꝑ alium rerãtiauit set si egot

Expanded text:
cedem accepit, non omnem culpam eum praestare propter uerba edicti: utique enim scit praetor et mercede eos interuenire.Is autem tenetur hac actione qui renuntiauit: sed renuntiasse et eum accipere debemus, qui per alium re
Abbreviated transcription (Latin):
cat p̃cor ei qui ꝑsuadet cetum simus
sine dolo deftorẽ fcãt ũ netatur ⁊ si
cend̾it uł descendit ⁊ cecidit tr iũ
alud aliud fregit uł pierit antenta¬
tur ⁊ scquidẽ siñ delo malo fetit nõ
tritetur si dolo mtalo taiẽbꝵ¬

Expanded text:
at praetor eius qui persuadet: ceterum si quis sine dolo deteriorem fecerit, non notatur, et si cenderit vel descenderit et ceciderit crusque vel quid aliud fregerit vel perierit, an teneatur: et si quidem sine dolo malo fecerit, non tenetur, si dolo malo, teneb
Abbreviated transcription (Latin):
c̃e ⁊ adũsus utilem accionem qua ħ
q̃ricur an uirains tͥ dari oportere oppo¬
uenda ẽ exteptio uiristutandi ꝑ mĩtis
auł .ł.e Eum qui mranit ex ea acii¬
one q̃ inficiendo ccescit aliqud sibi
deberi simpli ñ dupli ꝑsccutionẽ sibi
ad quitere pesnus at habunde enĩ suf¬
ficit et hoñare petitorẽ ꝓ bandi neces

Expanded text:
et adversus utilem actionem, qua hoc quaeritur, an iuraveris tibi dari oportere, opponenda est exceptio iurisiurandi perementis um Eum, qui iuravit ex ea actione quae infitiando crescit aliquid sibi deberi, simpli, non dupli persecutionem sibi adquirere Pedius ait: abunde enim sufficere exonerare petitorem probandi neces
Abbreviated transcription (Latin):
curum ⁊ suta res exeg̾it ap̃ apatito¬
uan quo ut ei ꝑmnctatur ingres
⁊ in quirere peim euudem p̃sidem
inqmrete strutaris cubilta atq ie
fugitiuos seruos dep̾hensos recte ĩ cu¬
stodia retinea nã ⁊ magrãtus tauta¬
tiꝑales ad officiũ p̾sidis ꝓuntie ł ꝓcit¬

Expanded text:
urum et, si ita res exegerit, apparitorem quoque, ut ei permittatur ingredi et inquirere, et poenam eundem praesidem inquirere scrutarique cubilia atquefugitiuos deprehensos recte in custodiam retinent. Magistratus municipales ad officium praesidis prouinci
Abbreviated transcription (Latin):
daiscmns iite ce tm̃ sibi irtegat pote¬
statem dm̃ exotate pot̾it nam dũ puis
rescsit om̃imudo eos dinssins teod̾e
ad fugerias inquisicionẽ uł iustitiã
an i adĩtstors nhateram se datem¬

Expanded text:
potestatem domini evitare poterit: nam divus Pius rescripsit omnimodo eos dominis suis reddere ad fugiendam inquisitionem vel iustitiam animadversionis in harenam se dare m
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ .ł. a it p̃tor Si iscũ quo ageturcõ¬
dittone delatͥa niraũit eum cumi qͦ ageᷤ
accipere debanꝰ ip̃m teũ nec frustra ad¬
iaitur⁊ ditione delata ¶anisi tens tuta¬
ũit nemine ei insiutand̾ desexeatep̃¬
tor id isiatand̃ ⁊̃ tuebit᷑ libi e turtasi
alroqum facislimꝰ quisq adiusuitand̃¬

Expanded text:
t praetor: "Si is cum quo agetur condicione delata iuraverit". eum cum quo agetur accipere debemus ipsum reum. nec frustra adicitur "condicione delata": nam si reus iuraverit nemine ei iusiurandum deferente, praetor id iusiurandum non tuebitur: sibi enim iuravit: alioquin facillimus quisque ad iusi
Abbreviated transcription (Latin):
deni ł. hesautus m̃s intuo fũdo
ẽ nec eũ pat̾is me effod̾scum eura
loco ñ moilis furti quid̃ ⁊ ad exhr¬
liend̃ co nomine ag̾e recte ñ pos¬
se me labeo ait qr ueꝙ possides eum
n dolo fec̃is quo nuiłi possid̾es ipo¬
te cum fĩ passit ut itestras eum che
ita dari ut si pet ine ñ stet̾it quo i¬
nus dampni infecti tͥ oꝑis nomĩt
cartatur ux unir facas mͥ quo un.¬
uns eum thisantum effodiam tol¬
lam exportẽ ꝙ si ⁊̃ furtiuus iste che.¬

Expanded text:
ensaurus meus in tuo fundo est nec eum pateris me effodere: cum eum loco non moveris, furti quidem aut ad exhibendum eo nomine agere recte non posse me Labeo ait, quia neque possideres eum neque dolo feceris quo minus possideres, utpote cum fieri possit, ut nescias eum theita dari, ut, si per me non stetit, quo minus damni infecti tibi operis nomine caueatur, ne uim facias mihi, quo minus eum thensaurum effodiam tollam exportem. quod si etiam furtiuus iste the
Abbreviated transcription (Latin):
setruatur id o impandit sit eñ fĩne
in sepult̾a corpora serent neuequis
de alieno fim̃ctur. ¶ fimus aut̃ eũ fat̾e
oportet q̃m decedens eledt s si ñ fecit
emolim̃to repellitur sir aũt de hac
re desmictꝰ ñ pauit nec ulli delegatum
sinemo scͥptus ẽ legitimos uił cogra.¬
tos quosꝙ suo ordine quo sincedũt.¬
Sumptis fum̃tꝰ adbitrantios ꝓ fatel

Expanded text:
sequatur id quod impendit: sic enim fieri, ne insepulta corpora iacerent neue quis de alieno funeretur.Funus autem eum facere oportet, quem decedens elegit: sed si non emre defunctus non cauit, nec ulli delegatum si nemo scriptus est, legitimos uel cognatos: quosque suo ordine quo succedunt.Sumptus funeris arbitrantur pro fa
Abbreviated transcription (Latin):
pacitur ⁊ita diims ad̾ams ⁊ stuuit ne
aut uegando se ħ̾edem p̃iudicet sibi
anquadeuꝑes q̃ pauꝑcem fecit et
sit responde tentur
s iquis inuite it̃togat᷑ de
seruo qui dãpnũ dedit respondit su¬
uni eẽ seruum cenebitur lege aqui¬
la qͣi dominus isicum eo actũ sit
qui respondit dñs ea actione lib̾at ͤ¬

Expanded text:
patiatur: et ita divus Hadrianus constituit, ne aut negando se heredem praeiudicet sibi an quadrupes quae pauperiem fecit eius sit, responderit, tenetur quis interrogatus de seruo qui damnum dedit, respondit suum esse seruum, tenebitur lege Aquilia quasi dominus et, si cum eo actum sit qui respondit, dominus ea actione liberat
Abbreviated transcription (Latin):
qr nicħ ei interest scruũ ñ cortupti ⁊
sane sicuis hoc admisent enemetũ
duob acc̃o setuti cortupti ꝯpetat cẽ
ẽ absus̃ sec uec eum c̾ui bona fide hõ
liber seruit hart agcionẽ posse exatẽ¬

Expanded text:
 nihil eius interest seruum non corrumpi: et sane, si quis hoc admiserit, eueniet, ut duobus actio serui corrupti competat, quod est absurdum. sed nec eum, cui bona fide homo liber seruit, hanc actionem posse exe
Abbreviated transcription (Latin):
pł. et ⁊si h̾editas amissa sit ghes¬
ob hoc ꝙ seruus ñ exhileatur cquis¬
simũ ẽ ettroiati offõ iudicis dampũ
heditatis ¶Quo aũ loco rem exhibi
oporteat uł cui sumꝑtib uideam ⁊ la¬
beo ait ibi ẽẽ ethibenda uͥ fu̾it õ lis

Expanded text:
 et si hereditas amissa sit ob hoc, quod seruus non exhibeatur, aequissimum est aestimari officio iudicis damnum hereditatis.Quo autem loco exhiberi rem oporteat uel cuius sumptibus, uideamus. et Labeo ait ibi exhibendum, ubi fuerit cum lis
Abbreviated transcription (Latin):
tet ꝙ si ũ de dolo modo quidectat cũ
tenditore eg̃it set de uatiore⁊ seq̃nter
scͥbꝑt pap̃ de residnt cũ m̃sere agi pos¬
se ¶ hec iudiciũ lacius p̃tor portexit
iam ⁊ si cuꝰ uis alt̾nis reuñsurã fa¬
lsam reminciasse artetur hec auto

Expanded text:
 si non de toto modo qui deerat cum venditore egerit, sed de minore, consequenter scribit Pomponius de residuo cum mensore agi posse. Hoc iudicium latius praetor porrexit: nam et si cuius alterius rei mensuram falsam renuntiavisse dice
Abbreviated transcription (Latin):
q̃sita ẽ sit h̾editas an ꝑeos quos siro i¬
tisubiectos ht̃ uł ꝑ cum cui his ecti¬
tit sũmatin gͥ p̃tor cograst̾e debicbit
cũ q̃ritur anquis responẽe cebrat quo
uice h̃s sit ut si ualde utte᷑ ⁊ꝑent¬

Expanded text:
quos suo iuri subiectos habet uel per eum cui heres extitit. summatim igitur praetor cognoscere debebit, cum quaeratur, an quis respondere debeat quo iure heres sit, ut, si ualde intere
Abbreviated transcription (Latin):
bet qui ip̃e uich ⁊uenit de ꝑtgnore
quo casu ẽptoris cã melior effititur
¶demq si anicqutor cceditor. de ꝑie¬
itore ^ stendendo cũ debitore pactũ int̾¬
posuit post̾ior aut̃ treditor de diral¬
pͥoris pign ut ditrah̃e p̾ignus huic
liteat ꝙ admitttud̾ existimo sepe e ꝙ¬

Expanded text:
bet, qui ipse nihil conuenit de pignore: quo casu emptoris causa melior efficietur. denique si antiquior creditor de pignore uendendo cum debitore pactum interposuit, posterior autem creditor de distrahprioris, ut distrahere pignus huic liceat. quod admittendum existimo: saepe e
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃ .ł. Seuatus ⁊ sulto
ꝙ sub maico imꝑatore es¬
fcm̃ ẽ pigits insule credi¬
cori datum qui peciuitã ob
resticutõcm edifitu instruẽdi mnu¬
tuã dedit ad eũ quor ꝑtinebit qui
redmpcori duo mãdate nũmos a¬

Expanded text:
. Senatus consult‹o› quod sub Marco imperatore factum est pignus insulae creditori datum, qui pecuniam ob restitutionem aedificii exstruendi mutuam dedit, ad eum quoque pertinebit, qui redemptori domino mandante nummos
Abbreviated transcription (Latin):
serui repetẽdo ⁊pẽc̃e accocur ĩ ex duꝑle
stiplaciõe de tõbe ꝑfuitum ablatis
iam responsũ ẽ Secuũ dupla eme
qui teb ablatis fugit max inuent᷑
p̃sentib honestis unis att̾rogat᷑ an ⁊¬

Expanded text:
serui repetendo competere actionem etiam ex duplae stipulatione: de rebus per furtum ablatis iam responsum est.Seruum dupla emi, qui rebus ablatis fugit: mox inuentus praesentibus honestis uiris interrogatus, an
Abbreviated transcription (Latin):
etionis exꝑsona ẽptoris obrecte si ob¬
stant irenditor ei ñ tateatur si ũo adꝑ
sorã itẽditoris respitiẽt tõita terte nec
exempto ric sipulatõne duple nͨ sĩp¬
le acctorpetit emptora siexteptio cier
fc̃o ip̃ius obposita obatit̾it
auł. ł u. s et hoc nomiue ꝙ lib̾tum
quis ñ hãt exirendito acc̃õem ht̃ sisci
mimitr̃e exempto actõem habẽbit

Expanded text:
eptiones ex persona emptoris obiectae si obstant, venditor ei non teneatur, si vero ad personam venditoris respicient, contra: certe nec ex empto nec ex stipulatione duplae nec simplae actio competit emptori, si exceptio ei ex facto ipsius opposita obstitabinum Sed hoc nomine, quod libertum quis non habeat, ex vendito actionem habet, si scinumittere, ex empto actionem habebit
Abbreviated transcription (Latin):
ipm̃ relñnid̃ si altiuide acceuit uẽ¬
ditori restitiend̾̃ ẽ. Si p̃tures h̃edes sĩt
emptoris anoñis ad redilend̾ dseutire
dẽbeant uideamꝰ ⁊ ait pompꝰ om̃s ⁊ sen¬
tire debere ad redhibend̃ dareq unũ ꝓ¬
curatorẽ ue forte uenditor ĩuirtã paci¬
atie dum ab alto ꝑtẽ recẽp̃it horus
mutoris is ho lit idem ait hõre mortuo

Expanded text:
sum relinquendum, si aliunde creuit, uenditori restituendum est.Si plures heredes sint emptoris, an omnes ad redhibendum consentire debeant, uideamus. et ait Pomponius omnes consentire debere ad redhibendum dareque unum procuratorem, n‹e› forte uenditor iniuriam patiatur, dum ab alio partem recipit hominis, m
Abbreviated transcription (Latin):
cam pieã eẽ q̃ futura eẽt sccũc usus
ftuctꝰ alienus ñ futiset. ¶ Si ꝑ alienũ
fund̃ mͥ uiã ⁊stitũis emctiõis nõte te
obligari ait i enim quocasu si ꝑ ppͥũ
dstituentis fund̾ ⁊cessa eẽt uta recte

Expanded text:
ra esset, si tunc usus fructus alienus non fuisset. Si per alienum fundum mihi viam constitueris, evictionis nomine te obligari ait: etenim quo casu, si per proprium constituentis fundum concessa esset via, recte
Abbreviated transcription (Latin):
auctorẽ scd̾ uocart ⁊ est relatũ ñ deb̾e
is noĩe tutor nendid̾rt euitiore secu
accepto latũ ẽ f. anin totum sicutor
soluendo ñ sit uideam cymagis puto
ne eñimale ⁊tralitur cũ aicorib¬
acultũ accessurit̃ dacit si uicarius eu
tor passus ẽ altc̃ atq stnot̃atm serim̃

Expanded text:
t est relatum non debere, ris nomine tutor uendiderit, euictione secutaccepto latum est. sed an in totum, si tutor soluendo non sit, uideamus: quod magis puto: neque enim male contrahitur cum tutoribpeculium accessurum dixit. si uicarius euitor passus est: aliter atque si nominatim seruum
Abbreviated transcription (Latin):
dẽbẽbit ꝙ accepit s si ꝑ eñ seruũ in¬
putmi debebit licet exturatorta d est
qrtanto muteris agamus nam siad¬
le mancipiũ dñt̃ hab̾e ianti si futios¬
um aut limatitũ sit licet extimatora

Expanded text:
debebit quod accepit: sed si per eum servum inpium debebit, licet aestimatoria, id est quanto minoris, agamus: nam si adle mancipium domini habere, veluti si furiosum aut lunaticum sit, licet aestimatoria
Abbreviated transcription (Latin):
di tñ ei denũciat i pocuisset. ¶Sigus
locum uendid̾it ⁊ idm uenditor ab he¬
de suo itoluntate ẽꝑtoris ĩ eo sepuitꝰ fu¬
ẽ ut euitto homime de euictõe truoitͤ
h̃s qͣmuis defiantus ñ simid̾t fu̾it qbit

Expanded text:
di tamen eius denuntiari potuisset.Si quis locum uendiderit et idem uenditor ab herede suo uoluntate emptoris in eo sepultus fuest, ut euicto homine de euictione teneatur heres, quamuis d
Abbreviated transcription (Latin):
utct᷑ ã acͣrebitore tãt indetur cũ fe¬
te spes habendi abst sa ẽ itaq sisip¬
urana acc̃õne eutꝰ sit cõmititur qͥd̃
scipislatõ s qm̃ soluta adebitore ep̃ coa¬
petinta᷑ pot̾ serũ hẽs si soluto pi¬
gnore uenditor ipematur pot̾it uti

Expanded text:
utem a creditore tunc videtur, cum fere spes habendi abscisa est: itaque si Serviana actione evictus sit, committitur quidem stipulatio: sed quoniam soluta a debitore pecunia potest servum habere, si soluto pignore venditor conveniatur, poterit uti
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ uem qͣm ip̃e uendidit exceptõne do¬
li posse subiom̃i negini dubtũ est
be enim rem a se distractam euĩter᷑e
conacur eligde ã ẽptor pot̾ utrũ rem
utelit reciñe intentioire ꝑ ecreptũem
elisa au pacͦi re ablata extã stipulaõ¬

Expanded text:
rem rem, quam ipse uendidit, exceptione doli posse summoueri nemini dubium est, be enim rem a se distractam euincere conatur. eligere autem emptor potest, utrum rem uelit retinere intentione per exceptionem elisa, an p
Abbreviated transcription (Latin):
indotẽ dodiss dem̃ aliquis eũ amarito
ꝑ iuditiũ abstulisset pot multer sta¬
tim ag̃e adñsus sidasorts emptionisn¬
omine su minorẽ docẽ lr̃e cepasset uł
⁊̃ nullam sitantum maritus obstittiss
quanti fund us eẽt¬

Expanded text:
in dotem dedisset, deinde aliquis eum a marito per iudicium abstulisset, potest mulier statim agere adversus fideiussores emptionis nomine, quasi minorem dotem habere coepisset vel etiam nullam, si tantum maritus optulisset, quanti fundus e
Abbreviated transcription (Latin):
dia hr̃s mstitutis imũtsam p̃dra uẽ¬
dĩdit ⁊ coh̾edes p̃cium acceperũt eu¬
ictis huis q̃ro an coh̾edes exempto ac¬
cione teneantur. R si coh̾edes p̃sentes
adfuerũt uec dissenserint uideri u¬
nũ q̃mq partẽ sitã uendidisse

Expanded text:
dia heres institutus uniuersa praedia uendidit et coheredes pretium acceperunt: euictis his quaero, an coheredes ex empto actione teneantur. respondi, si coheredes praesentes adfuerunt nec dissenserunt, uideri unumquemque partem suam uendidisse
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse quare sute ꝑtͥ anille sũi ħ̾editas
qͣm sernꝰ tussu emptoris adiecit eu̾it¬
ta fin̾it agi exempto potest ⁊ sĩt obligat᷑
ẽ uenditor ut p̃scet lite hr̃e hominẽ
q̃m iteũdidit ita ea q̃q que ꝑ cum d̾¬
adquiri potuerũt p̃stare dẽbet emptori

Expanded text:
fuisse. quare sive partus ancillae sive hereditas, quam servus iussu emptoris adierit, evicta fuerit, agi ex empto potest: et sicut obligatus est venditor, ut praestet licere habere hominem quem vendidit, ita ea quoque quae per eum adquiri potuerunt praestare debet emptori
Abbreviated transcription (Latin):
¶ eca ꝓfurators ꝑsonã cũ siquidẽ ip̃eᷤ sci¬
ctit mocbosũ introsũ ẽẽ ñ dubitand̃
ram gestoꝵ accione sit obstͥctus nͥ
dͥminꝰ eõ irõĩe ag̃e p̾sit at tũ ip̃e i¬
gnorãs ẽẽ uiciosum mãdato dñi qui
id sciret em̃t ⁊ reddibitorra agat ex
ꝑsona dñi ntilẽ exccptõem ei ñ puta

Expanded text:
 scierit morbosum vitiosum esse, non dubitandum, orum gestorum actione sit obstrictus, nihilo magis eo nomine agere possit: at cum ipse ignorans esse vitiosum mandatu domini qui id sciret emerit et redhibitoria agat, ex persona domini utilem exceptionem ei non puta
Abbreviated transcription (Latin):
fisciraa bona ꝑuenite possint neq p in¬
tim acreditorib disttahi tũt enĩ uulla
ꝯpetit emptori ecsipulatu actio q rẽ
nũ ⁊ si abeo qui uteit donata lega¬
ta ue res fũit emptori eq̃ dicend̃ est
exstipulatu actõem ñ nasci scclicet
si añ quam abduc̃et uł aufaret don¬

Expanded text:
cum bona pervenire possint neque privatim a creditoribus distrahi: tunc enim nulla competit emptori ex stipulatu actio, quia rem num et si ab eo qui vicerit donata legatave res fuerit emptori, aeque dicendum sit ex stipulatu actionem non nasci, scilicet si antequam abduce
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm ꝙ malã cam hũit quio gͣ si ille qd̃
crartra qͥmiuditatũ ẽ ad iuditiũ ñ ad¬
fuit altus aũt affũit ⁊rãm egit quta
ditemꝰ ut puta acceptũ quidẽ cũ pateil¬
lo cutoe aut̾tore fuit iudatiũ f. ab sẽ¬
ce pupillo tutor cãm eggit ⁊niditatũ
ẽ cancra tutotẽ qͣre ũ ditemꝰ dmutti sti¬

Expanded text:
i ille quidem contra quem iudicatum est ad iudicium non adfuit, alius autem adfuit et causam egit: quid dicemus? ut puta acceptum quidem cum pupillo tutore auctore fuit iudicium, sed absente pupillo tutor causam egit et iudicatum est contra tutorem: quare non dicemus committi sti
Abbreviated transcription (Latin):
ei se subcraxit pot firitiuus ind̾i¬
apͣ laltonẽ ⁊ celsum q̃ritur siqͥs ma
stũ ⁊ fug̃it aut eo seꝯfeuit qͦ solẽt e¬
nire quise uenales postulant an fugi¬
muis sit ego pupo ñ eẽ eum fugitiu¬

Expanded text:
t fugitiuus uideri.Apud Labeonem et Caelium quaeritur, si quis in asylum confugerit aut eo se conferat, quo solent uenire qui se uenales postulant, an fugitiuus sit: ego puto non esse eum fugitiu
Abbreviated transcription (Latin):
qui uant. ¶ ꝓponitur accio ex hoc
eduto ieum cist matinta part in
irendicõite fu̾it qr pletumq uenali¬
ciaru ita societatẽ cocunt ut quidqͥd
aiunt in cõmine indeantur ag̃e e¬
exhus cui mator pars aut nulia ꝑte
mmor eẽt edilitias acõnes ꝯpet̃e ne
cog̃etur emptorcũ mulas litigare qͣ¬
uis accio exempti cũ singłis sit ꝓ por

Expanded text:
x hoc edicto in eum cuius maxima pars in venditione fuerit, quia plerumque venaliciarii ita societatem coeunt, ut quidquid agunt in commune videantur agere: aeex his, cuius maior pars aut nulla parte minor esset, aedilicias actiones competere, ne cogeretur emptor cum multis litigare, quamvis actio ex empt
Abbreviated transcription (Latin):
tiouẽ dedutũt plines eẽ sitpullatõnes an
to ediliũ curulium ꝓmiituntur utrũ
utia stipulacto ẽ anplutes ex racio fa¬
quantomnoris pp̃ figam serui dem̃
ag̃ pp̃ mnorbum id ag̃edum ẽ inquit
ite lutium faciat emptor ⁊ bis eldem
duobe si tm̃ fugitiuũ ẽẽ scuset ẽptor¬

Expanded text:
tionem deducuntur, plures esse stipulationes, an o aedilium curulium promittuntur, utrum una stipulatio est an plures? et ratio faquanti minoris propter fugam servi, deinde agit propter morbum: id agendum est, inquit, ne lucrum faciat emptor et bis eiusdem duobus, si tantum fugitivum esse scisset emptor
Abbreviated transcription (Latin):
cõstimertur eo casu si ꝑ altenũ ⁊ ced̾ectur
euictionis obligationẽ tonttahit Sũ
⁊ stithum uend̾em dixi eum statu lib̾um
eẽ fub hec ⁊ditione manimnssum si na¬
uis exasia uem̃t is aũt is aũt si titꝰ ꝯsul
factus fũit manuimsfus err q̃tebatur
si pͥus uauis exasia ueu̾it at post titꝰ ꝯful

Expanded text:
constitueretur, eo casu, si per alienum concederetur, euictionis obligationem contrahit.Cum tibi Stichum uenderem, dixi eum statuliberum esse sub hac condicione manumissum 'si nauis ex Asia uenerit', is autem 'si Titius consul factus fuerit' manumissus erat: quaerebatur, si prius nauis ex As
Abbreviated transcription (Latin):
inis sit audiendꝰ ẽ isqui de utio ułm
orbo setuiq̃teus reinere cum uelit᷑ñ
nocebit emptori si sex mensiũ ecceptõ¬
ite teddibitorta exclusus irelit mita
annum extunatoria ag̃e. ¶ Et qͣui
seruũ tuctum uendid̾it idilitium
edictũ semtti ernũ ẽ mulio enĩ am¬
plius ẽ id fac̃e quam ꝓmĩciare muĩ¬

Expanded text:
uus sit. Audiendus est is, qui de uitio uel morbo serui querens retinere eum uelit. Non nocebit emptori, si sex mensum exceptione redhibitoria exclusus uelit intra annum aestimatoria agere. Ei, qui seruum uinctum uendiderit, aedilicium edictum remitti aequum est: multo enim amplius est id facere, quam pronuntiare i
Abbreviated transcription (Latin):
eam eẽ quidã putãt uͥ hõ lumine adi¬
bito nich̃ uidet. Quesitum ẽ anbalb
⁊ blcus ĩ antipau husq quitardius lo¬
quit ᷑ ⁊ uarus ⁊ uatitus samus sit ⁊ oppi¬
tror eos sanos ẽẽ
magna rm̃ pais hĩ̃ alitꝰ dente canit
neq ides ntorbosi sunt p̃serũ cũ sine d̃¬
tib uascamur itec ideo nunus sam sini
donet dentes hãtius alionum muls senẽx

Expanded text:
e quidam putant, ubi homo lumine adhibito nihil videt. Quaesitum est, an balbus et blaesus et atypus isque qui tardius loquitur et varus et vatius sanus sit: et opinor eos sanos esse.magna enim pars hominum aliquo dente caret neque ideo morbosi sunt: praesertim cum sine dentibus nascimur nec ideo minus sani sumus donec dentes habeamus: alioquin nullus senex
Abbreviated transcription (Latin):
reciptẽt s ⁊ fruitus actessionis ⁊ si quo
det̾ior hõ factus ẽ ꝓ parce p̃stabit᷑ ab
ip̃as nͥ foite fale sit ꝙ diupsioitẽ ñ reci¬
prat ut puta antille partꝰ in enĩ ħ idẽ
setuand̾ ẽ ꝙ in ipã matre uendita qͣm
ꝓ ꝑte reddib̾i possenigauimꝰ martell
q scͥbit siseruns amunis seruũ em̃it
⁊ sit in cã redibittonis unũ ex dm̃s ꝓ¬

Expanded text:
 si quo deterior homo factus est pro parte praestabitur ab ipsis, nisi forte tale sit, quod diuisionem non recipiat, ut puta ancillae partus: in hoc enim idem seruandum est, quod in ipsa matre uendita, quam pro parte redhiberi posse negauimus.Marcellus quoque scribit, si seruus communis seruum emerit et sit in causa re
Abbreviated transcription (Latin):
de eo qui deponte se p̃cipetauit᷑ hec oñ
ũa sunt q̃ celtus scͥbit. ¶ Idem ait si ser¬
uns cuus fugrens uicanũ suũ secum
abdixcit si uitatꝰ inuitus aut ĩprud¬
ens secut᷑ ẽ n etasionem ad tetedeñ¬
di nact᷑ p̃ter ansit ñ ud̾i fugituntu
fuisse s si aut olim cũ fiuges iucel¬
lecit quid ag̃getur aut postea togno¬
uit quid actreẽt ⁊ tedire ad te c̃pots
nolint cõga cẽ idẽ puitat dicenõ deto q̃
plagianum ab dixit. ¶denl celius ait

Expanded text:
de eo, qui de ponte se praecipitauit. haec omnia uera sunt, quae Caelius scribit.Idem ait, si seruus tuus fugiens uicarium suum secum abduxit: si uicarius inuitus aut imprudens secutus est neque occasionem ad te redeundi nactus praetermisit, non uideri fugitiuum fuisse: sed si aut olim cum fugeret intellexit quid ageretur aut postea cognouit quid acti esset et redire ad te cum posset noluit, contra esse. idem putat dicendum de eo, quem plagiarius abduxit.Idem Caelius ait
Abbreviated transcription (Latin):
necnndati accõem ꝓ̃curator hic idẽt
irendior lt̃ ut ab emptore litis estim¬
petinita emptori absit ñ oꝑtet ꝯmutti
stipulatõem hmuis si ppse tudicõ acc¬
epto uictꝰ eẽt ⁊ litis extimacõem sustu¬
lisset placcat ꝯmitti stipulacõem ut
⁊ tp̃e nilianus eodem lthro scbct neis
enim hẽe licet eum citiꝰ si p̃ciũ quis
ñ dediiset ab adũsario aufetetur ꝓpe e

Expanded text:
rator hic idemque uenditor habet, ut ab emptore litis aestimpecunia emptori absit, non oportet committi stipulationem: quamuis, si ipse iudicio accepto uictus esset et litis aestimationem sustulisset, placeat committi stipulationem, ut et ipse Iulianus eodem libro scripsit. neque enim habere licet eum, cuius si pretium quis non dedisset, ab aduersario aufer‹r›etur: prope e
Abbreviated transcription (Latin):
cã stipulanti spopondit ⁊ exstipislatu
poisse ⁊ uenari ⁊ reddibitorits accionib¬
iteniri idẽ ĩ redibitorus accionib ⁊ ue¬
niri pot̃ ea aũt sola dicta sine ꝓmis¬
sa admitẽda sunt ñ cũq sic dicũtut
ut p̃stentur ñ ut iactent᷑. ¶ Illud sci¬
end̃ ẽ siquis artifitẽ ꝓmisent uł dix̃¬

Expanded text:
a stipulanti spopondit, et ex stipulatu posse conveniri et redhibitoriis actionibuonveniri, idem etiam redhibitoriis actionibus conveniri potest. Ea autem sola dicta sive promissa admittenda sunt, quaecumque sic dicuntur, ut praestentur, non ut iactentur. Illud sciendum est: si quis artificem promiserit vel dix
Abbreviated transcription (Latin):
ñ uerss sine usta dubitatõe fitgitiuũ
uidi ait idem ait intatogatus ꝓculis
de eo qui domi latuisset uthoc sceliget
ut fuge ratuc ocasionem se subttahet
ait cam ⁊ si fugere ñ posset undĩ qui
doni mansris. tm̃ eũ firgitiuũ fuisse

Expanded text:
nisset, sine ulla dubitatione fugitivum videri ait. Idem ait: interrogatus Proculus de eo, qui domi latuisset in hoc scilicet, ut fugae nactus occasionem se subtraheret, ait, tametsi fugere non posset videri, qui domi mansisset, tamen eum fugitivum fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
empto erit agend̃ de eo ꝙ accessit ꝙ̃¬
admod̾ eaq̃ empto fundo umñatĩ acces¬
secunt si euicta sint simplum p̃stat᷑¬
¶ dũple stipulatõ mniti dicitur tc̃
cũ res restituta ẽ petitori ł dãpnatꝰ esꝑ

Expanded text:
empto erit agendum de eo quod accessit, quemadmodum ea quae empto fundo nominatim accesserunt si euicta sint, simplum praestatur.Duplae stipulatio committi dicitur tunc, cum res restituta est petitori, uel damnatus est
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ aut exfiugalitate sua peculiũ
are ab eo exigatur ẜ cũ quodã cc̃ꝑ¬
am̃to ut si sorte ⁊ stantem ẽe adfir¬
ntauit ñ exacta gratuttas ⁊ cõstãcta
qi aphibosopho desidetut ⁊ si labo

Expanded text:
e, aut ex frugalitate sua peculium are ab eo exigatur, sed cum quodam temperamento, ut si forte constantem esse adfirmaverit, non exacta gravitas et constantia quasi a philosopho desideretur, et si labo
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ exempto dat s siuitũ corporis iu
ad aĩmũ penecrat forte st pp̃ fẽbrẽ lo¬
quatur alitra ułqͥ ꝑ uitas more ĩ sano¬
rum detidenda loquant᷑ inquo sitar¬
n iutiũ excorporis uitio acadit redu¬
bi poase ltẽ aleatores inmartos ũ ati

Expanded text:
rporis usque ad animum penetrat, forte si propter febrem loquantur aliena uel qui per uicos more insanorum deridenda loquantur, in quos id animi uitium ex corporis uitio accidit, redhiberi posse.Item aleatores et uinari
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ten reditet ad eũ excna hĩcatõem
lib̾ti fugit s nitta edes pacrom ⁊ to¬
ta nocte oblituit und̾i ẽẽ eĩ fugitiũ
teluts ait plane sitalẽ cusboarã eaͤ
hitacto ñ hũit ⁊ tn ea ceria libtus

Expanded text:
mente, ne rediret ad eum, extra habitationem liberti fuit, sed intra aedes patroni, et tota nocte oblituit: videri esse fugitivum Caelius ait. plane si talem custodiam ea habitatio non habuit et in ea cella libertus
Abbreviated transcription (Latin):
doei obligatur s ex eo ꝙ iuducta te
ẽ ꝙ post̾uis factũ ¶ Si de fittura re cõ¬
utirat ut ỹpothxe sit sicuti ẽ de pac̾tu
bonis fũit debitoris infructib si ꝯucnt
lt sint pignori oq̃ q̃titur an fundꝰ uł¬

Expanded text:
ori obligatur, sed ex eo quod inducta res est, quod posterius factum est. Si de futura re convenerit, ut hypothecae sit, sicuti est de partu, bonis fuit debitoris: et in fructibus, si convenit ut sint pignori, aeque quaeritur, an fundu
Abbreviated transcription (Latin):
uidi peꝰ scͥbit art eium mequalitatẽ
mistro p̾itando subtratit extra reddibi¬
ad ferreimpedm̃itũ gͦ ⁊ hic erit redibẽ¬
dus Siquis itatura grntuxosũ sit aut
oculos emimetis hãbeat samis indtr
uttosũ p̃t̃ qrsi inbetallitate decire
ualidius simistra utatut s huric ñ sce¬
itam s mãtũ ẽẽ. ¶ Scũi os oleat an
sanus sit q̃ttum ẽ crebatius ait ñ ẽẽ¬

Expanded text:
dius scribit: ait enim inaequalitatem nisterio praestando subtrahit, extra redhibiadferre impedimentum: ergo et hic erit redhibendus. Si quis natura gutturosus sit aut oculos eminentes habeat, sanus videtur. uitiosum, praeterquam si inbecillitate dextrae ualidius sinistra utitur: sed hunc non scaeuam, sed mancum esse.Is cui os oleat an sanus sit quaesitum est: Trebatius ait non e
Abbreviated transcription (Latin):
tis desid̾ant. ¶Qstod in ꝓcuratore di¬
camidem ⁊ in cutore ⁊ curatore dactud̾ e¬
tit cet̃isq tꝑ ex officio ꝓ aliis int̾iten¬
ait famlte appllo̾ate ⁊ filiosfantilias de¬
mõcrari fca enĩ domesticoꝵ reddibito¬

Expanded text:
atore diximus, idem et in tutore et curatore dicendum erit ceterisque, qui ex officio pro aliis intervenait familiae appellatione et filios familias demonstrari: facta enim domesticorum redhibito
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑutũit dolone eiꝰ malo frm̃ sit quo
tam empior fec̾it inputabit p̃ cedẽ¬
tis impensas noĩatim ꝯp̾hendendas
pedius attis cibaria serut data. ñ ẽẽ
imputanda atisto at nã nec ab ipõ

Expanded text:
lo eius factum sit quo tam emptor fecerit, imputabit: praecedentes impensas nominatim comprehendendas pedius: sed cibaria servo data non esse imputanda Aristo, nam nec ab ipso
Abbreviated transcription (Latin):
poris ccͣ nacurãqͥ ułũ ei ad id futat
dã̾iorẽ cͥ causa uatitra nob̾ eiꝰ corꝑit
santratẽ dedit io ap̃t alias in coto tor¬
q amorbo multt̃ dibate inpata si
morbosum ago puto edĩles cosiẽde
dubitacõis grãbs. heatatoy toy
diat id dabit redibicion locũ dũm̾¬

Expanded text:
 eius ad id facit deteriorem, cuius causa natura nobis eius corporis sanitatem dedit: id autem alias in toto corque a morbo multum differre, ut puta si morbosum. ego puto aediles tollendae ddiat, id dabit redhibitioni locum, dum
Abbreviated transcription (Latin):
ntendꝰ sit uet̾es elum ftaudẽ ꝓpenapo¬
tere solebant capualẽ fraudem ꝓ pe¬
admisule accipienius dolo malo ⁊ ꝑ
ntqui tiam cet̾um siquis etrore siqs
casu fec̾it cessabit editũ nñ portipo̾
aͥt neq inͣpubemneq furtosum ca

Expanded text:
niendus sit: veteres enim fraudem pro poena ponere solebant. capitalem fraudem admisisse accipiemus dolo malo et per nequitiam: ceterum si quis errore, si quis casu fecerit, cessabit edictum. unde Pomponius ait neque impuberem neque furiosum ca
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃ .ł. 1 insit fugitinus difinit o¬
filius fuggitiu ẽ qui excta dũi domũ
furge cã que sea dño celaret mãsit
cecilius aũt fugitiuũ ait eũ qͥ ea m̃¬
te discedat ne ad dim̃ receit cã ⁊ si
nutato ⁊silto ad enra rrũtatur ne¬
mo enim cali pectato uiquit peni¬
tentta sua nocens ẽẽ desiuit casus &ͦs
scͥbit fuggitnnĩ eẽ qui ccrto ꝓposito
dnm relintit item ap̃ iuianũ itłatũ
ẽ fugitiuũ fere ab affectu ãnni intelli¬
gend̾ c̃e ñ utis a fuga itã eum qui host¬
em aut latronẽ tritendiñ iumãite

Expanded text:
 Quid sit fugitivus, definit Ofilius: fugitivus est, qui extra domini domum fugae causa, quo se a domino celaret, mansit. Caelius autem fugitivum esse ait eum, qui ea mente discedat, ne ad dominum redeat, tametsi mutato consilio ad eum revertatur: nemo enim tali peccato, inquit, paenitentia suscribit fugitivum esse, qui certo proposito dominum relinquat. Item apud Vivianum relatum est fugitivum fere ab affectu animi intellegendum esse, non utique a fuga: nam eum qui hostem aut latronem, incendium ruinamve
Abbreviated transcription (Latin):
mii aĩm iricio altquos sanos eẽ int¬
ellig̃e deb̾e alionum inquit fututũ
ut infito has rationt mũltos sa¬
nos ẽẽ nagartm utpita leuẽ sc̃ctiti¬
sunt anm uitia mag̾ ettĩ de treprã

Expanded text:
mi vitiis aliquos sanos esse intellegere debere: alioquin, inquit, futurum, ut in infinito hac ratione multos sanos esse negaremus ut puta levem superstitisunt animi vitia: magis enim d
Abbreviated transcription (Latin):
cum forte ꝯpotetã alns poslidbat s c̃
pactũ ⁊uentũ exceptõem ꝑpetitã ꝑtat
eade ⁊ inħ casu post̃ diti ut ⁊ ab ypo¬
th̾ca discedatut. Si patiscatur tredi¬
tor rre tutra amnũ peturitã petat in¬
telu̾gex̃ de ypotħta quor idem pactꝰ eẽ¬
darctur ⁊ datus ẽ siciscm̃ iidebr᷑ ut

Expanded text:
 possidebit? sed cum pactum conventum exceptionem perpetuam pariat, eadem et in hoc casu possunt dici, ut et ab hypotheca discedatur. Si paciscatur creditor, ne intra annum pecuniam petat, intellegitur de hypotheca quoque idem pactus essdaretur, et datus s
Abbreviated transcription (Latin):
donatõem qͥbdam mod̃ inutilẽ ẽẽ⁊sta¬
biͣt iuie pugnoris fiscũ frustra pete p̃¬
dium qͥ sintessetat in lotũ itudicoris ap¬
paruit cͦͥ pignoris solutũ eẽ partũ pͥm¬
a uoluntate donatiois ꝯstabat qm̃ in
utilẽ pauine donatioem lex facit cuiñ
ẽ locꝰ inpignorẽ libando. defersor ab¬
sentis cautõem iudicatũ solui p̾stitit
indnm iudicõ p̾ea translato fideisores
ob rẽ iudicatã qͦs defensor dedit ñ ten¬

Expanded text:
stabat. iure pignoris fiscum frustra petere praedium, qui successerat in locum venditoris, apparuit, cuius pignoris solutum esse pactum prima voluntate donationis constabat, quoniam inutilem pecuniae donationem lex facit, cui non est locus in pignore liberando. Defensor absentis cautionem iudicatum solvi praestitit: in dominum iudicio postea translato fideiussores ob rem iudicatam quos defensor dedit non ten
Abbreviated transcription (Latin):
o ordine creditã daxi ⁊ seq̃ns eẽ ut sci
poctor sit in ed ꝙꝑ arripłi est in pagno¬
te ⁊oblata ab eo sũma pͥitio ordiue
credita usuraꝵ q cͦi pponatur pͥmus
creditor ĩ sũnꝑa qͣm pea eid debitori tͤ¬

Expanded text:
o ordine creditam. dixi consequens esse, ut Seius, potior sit in eo quod amplius est in pignore, et oblata ab eo summa primo ordine credita usurarumque eius postponatur primus creditor in summam, quam postea eidem debitori
Abbreviated transcription (Latin):
nũ pecumiã soluiss pͥortm p̃fetend̃¬
post᷑ diishͦiẽ regiouib fcãm ĩter
fratres dutnt ut si fr̃ agͥc portõem ꝓ
uidntiso pignori datã acceditore suo
ñ lib̾asset ex diuistone q̃site ꝑtis ꝑtẽ
dimisdtã alt̃ desitah̃ et ꝑtignus intel¬

Expanded text:
orem praeferendum.Post diuisionem regionibus factam inter fratres conuenit, ut, si frater agri portionem pro indiuiso pignori datam a creditore suo non liberasset, ex diuisione quaesitae partis partem dimidiam alter distraheret. pignus intel
Abbreviated transcription (Latin):
ctand̃ ẽ ansi liccat debatori st ypotita
irenterit pecurita sciluta eã recipere ⁊
tempus a debitore ꝑetinita soluta fint
ẽptio restindatir mtra illud cp̃s petu¬
uta soluta recipit ỹpotecã srũo tp̃s¬

Expanded text:
debitori, si hypotheca venierit, pecunia soluta eam reciperare. et tempus a debitore pecunia soluta fuerit, emptio rescindatur, intra illud tempus pecunia soluta recipit hypothecam: s
Abbreviated transcription (Latin):
gitinũ dcc̃et qui domiqͥ ĩ altũ locũ
ad p̃cipitand̃ se ascendiss mag̃ iꝑhũc
mortem sibi ꝯstiscere uoluissct ilino
om ꝙ plerurq abiprudentib ĩ¬
quit diti solet eum ẽẽ fugitiũ qui noc¬
te aliqua sine uolitutaie dñi emãsis

Expanded text:
gitiuum diceret, qui domi in altum locum ad praecipitandum se ascendisset, magisque hunc mortem sibi consciscere uoluisse. illud enim, quod plerumque ab imprudentibus, inquit, dici solet, eum esse fugitiuum, qui nocte aliqua sine uoluntate domini emansis
Abbreviated transcription (Latin):
ciperit sit tes oblrgata licet ab l pꝰea
accepit porerat eni litet aũa direuit¬
idem dicend̃ sit si sub ⁊ditõrie stipu¬
latione fcã. ẏpoteca data sit qͣ pende̾te¬
credidiss s utreoe ñ hic aliud sit dic

Expanded text:
ceperit, sit res obligata, licet ab hoc postea accepit: poterat enim, licet ante convenitidem dicendum sit, si sub condicione stipulatione facta hypotheca data sit, qua pendecredidisset. sed vereor, num hic aliud sit dic
Abbreviated transcription (Latin):
ta pͥoripctimta in loc̃ ei successit uẽ¬
ditõcm ob peturã sctutã ⁊ crediã
recte fat̃.  Si scds creditor uł fideiꝰsor
soluta petuita pugnora susceꝑint
recte eis offectur quãuis ẽpcõis titulo
ea tatuerũt. ¶od̾ ł¬
ut post̾iar creditor apͥore pagaꝰ uł

Expanded text:
n locum eius successerit, venditionem ob pecuniam solutam et creditam recte facit. Si secundus creditor vel fideiussor soluta pecunia pignora susceperint, recte eis offertur, quamvis emptionis titulo ea tenuerunt. Modum posterior creditor a priore pignus
Abbreviated transcription (Latin):
ili enĩ põcunia saluã fccit tatuis pagno¬
baria nautaꝵ fu̾it creditũ siũ quib ntnᷤ
salita ꝑucute ñ pot̃at. Itẽ siguis ĩ m̃tes
sibii obligatas credid̾it ułut salut fiãt ł
ut naulum ẽxsoluatur poterittor erit
licct post̾ior sitssam ⁊ tpm uaulũ potẽ¬

Expanded text:
uius enim pecunia saluam fecit totius pignobaria nautarum fuerit creditum, sine quibus nauis salua peruenire non poterat.Item si quis in merces sibi obligatas crediderit, uel ut saluae fiant uel ut naulum exsoluatur, potentior erit, licet posterior sit: nam et ipsum naulum poten
Abbreviated transcription (Latin):
gnora cira emptõem petuiua sua lib̾au̾
ius pͥstmũ dnõ restitutũ rudetur. E qui
negociũ gessit utilẽ setuimã dari sibi
ñ recte desid̾auit si tũ poslideat excipcõe
doli defendicur. ¶ Eitm ueuditor nũata

Expanded text:
a sua liberavit: ius pristinum domino restitutum videtur. igitur qui negotium gessit, utilem Servianam dari sibi non recte desiderabit: si tamen possideat, exceptione doli defenditur. Cum venditor numerata
Abbreviated transcription (Latin):
cione maritꝰ eãdem rem prgitori alu
dedit mox tesidite quãtitatis nũacõ mi¬
pleca ẽ. querebatur de pignore fũ eccã
ꝓmissionis adurũse quantitatis ex¬
solucõem qui dotẽ ꝓmisit cr̃pcllt nõ
utios solutõem obseruanda sc̃ t̃p̃as sit
dis ⁊ tracte obligationis nec pot̾ diti

Expanded text:
tione maritus eandem rem pignori alii dedit: mox residuae quantitatis numeratio impleta est: quaerebatur de pignore. cum ex causa promissionis ad universae quantitatis exsolutionem qui dotem promisit compellitur, non utique solutionem observanda sunt tempora, sed dies contractae obli
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ i .u I enditor h̃editatis satisane de
turut neq ampli᷑a nuꝰ niris ẽptor hẽ¬
at qͣm ap̃ h̾ecem futitrũ eẽt plang defai¬
to sito uenditor satis dacre cogendꝰ ẽ.¬
In heditate uendita utiũ ea qutãtitas
spectatur q̃ fuit qr̃e mortis aea q̃¬

Expanded text:
inum Venditor hereditatis satisdare detur, ut neque amplius neque minus iuris emptor habeat quam apud heredem futurum esset: plane de facto suo In hereditate uendita utrum ea quantitas spectatur, quae fuit mortis tem
Abbreviated transcription (Latin):
tunss stã ⁊ si drplam hõis a seio scipu¬
latus fuissem ⁊ ti hes extitislẽ eãq he¬
ditatẽ titio uendidissem euicto hõierẽ
atitio seruarẽ. Siquid publiai uecti¬
gał nõie p̃stĩit utudicor ħ̾editatis dse¬
⁊ si forte tributoꝵ nõie aliquid depen

Expanded text:
 et si duplam hominis a Seio stipulatus fuissem et ei heres exstitissem eamque hereditatem Titio uendidissem, euicto homine rem a Titio seruare‹m›.Si quid publici uectigalis nomine praestiterit uenditor hereditatis, conse si forte tributorum nomine aliquid depend
Abbreviated transcription (Latin):
itẽq si det̾ior finibꝰ effectus sic fcõ ẽp¬
toris ⁊ quid̃ funta ẽ p̃pcõ s iã decisa q̃¬
stio ẽ er uendito acc̃oem ⁊petere ut
seueri declaratur q ꝙait uerats ht̃
tatconẽ ut incerd̃ suictus emptor lucre¬

Expanded text:
 effectus sit facto emptoris. et quidem finita est emptio: sed iam d‹e›cisa quaestio est ex uendito actionem competere, ut Seueri declaratur.Sed quod ait Neratius habet rationem, ut interdum fructus emptor lucre
Abbreviated transcription (Latin):
em̃p . ¶ Si p̃dio in diẽ addic̾to arĩdi¬
em irenditor mortuꝰ sit sit pꝰ dtem
hẽs ei exitat siue omnino ñ extstat
ta q̃ datõ placeat intelligi ñ pͥot̃ cũ is
qui uẽdet ñ existat ꝙ si iitra diẽ adiͦ¬

Expanded text:
m.Si praedio in diem addicto ante diem uenditor mortuus sit, siue post diem heres ei exsistat siue omnino non exsistat, ta, quae domino placeat, intellegi non potest, cum is qui uendat non exsistat: quod si intra diem adie
Abbreviated transcription (Latin):
dedit dubitari potest uttum ex dic date
pecume numtrari debeat an pocius
ex quo togitouit datam ẽt̃q⁊ qui No
uescit is uidetur exꝑtundi potestatẽ
num exquo cagnouic¬

Expanded text:
dedit, dubitari potest, utrum ex die datae pecuniae numerari debeat, an potius ex quo cognouit datam esse: quia qui nescit, is uidetur experiundi potestatem ex quo cognoui
Abbreviated transcription (Latin):
ppl̃s uł curta uł collegium uł corpus
hinit eduto loc᷑ eritsset licet ũ fram̃
pop̃ ait. Si quo magis de ui hostiũ u
latronun uł ppłi tueter uł lib̾atem
aluͥd ate accepo uł te obligaũo nõ
deb̾e me lioc edicto cem̃ nisi ipe tͥhãc
ꝑe mee m̃cedem accepisse uideor. ¶dẽ
põp sebit quosdam bñ putare ⁊̃ seti
inamumisstõem uł edificu deposicõci
qͣm quis cohactus fecit ad restitutõcr
ait ratum se ñ hĩturũ quatenꝰ accipiẽ¬
dum ẽ iutearus ⁊ quid̾ aut inꝑfccta rẽ
ẽ licet metꝰ int̾ueu̾it ut puta stipulacõ¬
uem num̾atio ñ ẽ secuta aut ꝑfecta
si post scipulacõem nimiacto ftã est
aut ꝑ metũ accepto debitor lib̾atus ẽ¬

Expanded text:
pulus uel curia uel collegium uel corpus, huic edicto locus erit. sed licet uim factam amen Pomponius ait, si quo magis te de ui hostium uel latronum uel populi tuerer uel liberarem, aliquid a te accepero uel te obligauero, non debere me hoc edicto meae mercedem accepisse uideor.Idem Pomponius scribit quosdam bene putare etiam serui manumissionem uel aedificii depositionem, quam quis coactus fecit, ad restitutionem ait ratum se non habiturum, quatenus accipiendum est uideamus. et quidem aut imperfecta res est, licet metus interuenerit, ut puta stipulationem numeratio non est secuta, aut perfecta, si post stipulationem et numeratio facta est aut per metum accepto debitor liberatus e
Abbreviated transcription (Latin):
rem ab eo qui uim inculit ⁊ꝑantẽ
ũ tetũ nec eum qui dono acceptt ułt
cꝰ tes leguta ẽ set ratissime niliano
ui᷑ ⁊̃ hos cem̃i ne mecits q̃m passus
sũ mͥ caꝑtiosus sit ¶ ꝑcdaꝰ quo libͦ

Expanded text:
rem ab eo qui uim intulit comparantem non teneri nec eum qui dono accepit uel cui res legata est. sed rectissime Uiuianrem ab eo qui uim intulit comparantem non teneri nec eum qui dono accepit uel cui res legata est. sed rectissime Uiuiano
Abbreviated transcription (Latin):
gestoꝵ ab hede ñ tecte petetur nec iure
fidei ꝯmissi cũ uoluntas futem erogatõ
fec̃it. Eutoris hẽs impubes filius ob ea
q̃ tutor eiꝰ ureb pupille paterue gessit
ñ cenctur set tutor ꝓͥo nomme iꝑditõ
negotioꝵ gestoꝵ ꝯuenetur. ¶ Quata¬

Expanded text:
gestorum ab herede non recte petetur ‹nec› iure fideicommissi, cum uoluntas finem erogationis fecerit.Tutoris heres impubes filius ob ea, quae tutor eius in rebus pupillae paternae gessit, non tenetur, sed tutor proprio nomine iudicio negotiorum gesto