comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce habes domũ dñi. Si querebas quid sit
domus dñi: in illa domo dñi laudatur. qui
condidit domũ: ipse deliciae omniũ habitan¬
tiũ in domo. ipse sola spes hic: & heres ibi. Er¬
go quicurrunt quiddebent cogitare: Quasi
ibi iam sint: etibistent. Magnũ enim ẽ ibi
stare inter angelos. et non deficere. Quieni
in de lapsusẽ: inueritate non stetit. Qui¬
cumq non sunt lapsi. inueritate stant. &¬
ille stat. qui dõ fruitur. Qui autẽ se frui
uoluerit. cadit: Quis autẽ se frui uult: qͥ
suꝑbus .ẽ. Ideo ille qui semꝑ stare uolebat
matrus hierusalẽ. in lumine tuo inquit
uidebimus lumen. non in lumine meo. Et apud
te inquit fons uitae. non apud me. & quid ad¬
iecit & Nonueniat mihi pes suꝑbiae. neq ma¬
nus peccatorũ di moueat me. Ibi ceciderunt
qui operantur iniquitatẽ. expulsi sunt nec
potuerunt stare. Si ergo illi non potuerunt
stare quia suꝑbi fuerunt. humilit̾ ascende

Expanded text:
Ecce habes domum Domini, si quaerebas quid sit Ecce habes domum Domini, si quaerebas quid sit domus Domini. In illa domo Domini laudatur qui condidit domum: ipse deliciae omnium habitantium in domo; ipse sola spes hic, et res ibi. Ergo qui currunt, quid debent cogitare? Quasi ibi jam sint, et ibi stent. Magnum enim est ibi stare inter Angelos, et non deficere. Qui enim inde lapsus est, in veritate non stetit . Quicumque non sunt lapsi, in veritate stant: et ille stat, qui Deo fruitur; qui autem se frui voluerit, cadit. Quis autem se frui vult? Qui superbus est. Ideo ille qui semper stare volebat in atriis Jerusalem, «In lumine tuo,» inquit, «videbimuss lumen;» non, in lumine meo: et, «Apud te,» inquit, «fon vitae;» non, apud me. Et quid adjecit? «Non veniat mihi pes superbiae, et manus peccatorum non moveat me. Ibi ceciderunt omnes qui operantur iniquitatem; expulsi sunt, non potuerunt stare» . Si ergo illi non potuerunt stare, quia superbi fuerunt; humiliter ascende,
Abbreviated transcription (Latin):
quam incensi singillatim faciunt unã flam¬
mam & ipsa una flamma facta ex conlocu¬
tione sese accendentiũ. rapit illos ad locũ
sc̃m. et cogitatio sc̃a. scĩficat eos. Si ergo ad
locũ corporalem sic rapit amor sc̃s. qualis
amor debet. eẽ. qui concordes rapit incęlii.
dicentes sibi in domũ dñi ibimus. Ergo
curramus. curramus quia in domũ dñi ibimꝰ
Curramus et non fatigemur. quia illuc per¬
ueniemus. ubi non lassabimur. Curramus
in domũ dñi. locundetur anima nr̃a. in his
qui ea nobis dicunt. Qui enim ea nobis dicuoł
priores uiderunt ipsam patriam de longinquo
clamantes ad posteriores. in domũ dñi ibimus:
ambulate currite. Uiderunt illã apostoli.
& dixerunt nobis. Currite. ambulate. sequi¬
mini. in domũ dñi ibimus. & quid dicit:
unusquisq nr̃m: locundatus sũ in his qui
dixerunt mihi : indomũ dñi ibimus. locun ĩ
datus in prophetis. iocundatus sum in apłis.¬

Expanded text:
quam incensi singillatim faciunt unam flamquam incensi singillatim faciunt unam flammam: et ipsa una flamma facta ex collocutione sese accendentium rapit illos ad locum sanctum, et cogitatio sancta sanctificat eos. Si ergo ad locum temporalem sic rapit amor sanctus; qualis amor debet esse qui concordes rapit in coelum, et dicentes sibi, «In domum Domini ibimus?» Ergo curramus, curramus, quia in domum Domini ibimus. Curramus, et non fatigemur; quia illuc perveniemus, ubi non lassabimur. Curramus in domum Domini, jucundetur anima nostra in his qui ea nobis dicunt. Qui enim ea nobis dicunt, priores viderunt ipsam patriam, de longinquo clamantes ad posteriores, «In domum Domini ibimus:» ambulate, currite. Viderunt illam Apostoli, et dixerunt nobis, Currite, ambulate, sequimini; «In domum Domini ibimus.» Et quid dicit unusquisque nostrum? «Jucundatus sum in his qui dixerusum in prophetis, laetatus sum in apost
Abbreviated transcription (Latin):
sed ascendentiũ: Ascendere uult ergo iste:
et quo uult ascendere. nisi ad caelũ. Qud
.ẽ. incaelo: utrũ ideo uult ascendere ut sit¬
ecum sole etluna et stellis: Absit. Sedẽ in caelo
⁊aeterna hierusalẽ. lbi sunt ciues nr̃i angeli
ab ipsis ciuib nr̃is. peregrinamur in terra. In
peregrinatione suspiramus ciuitaite gaudebimꝰ
Inuenimꝰ autẽ & socios in ista peregrinatione
qui iam uiderunt ipsam ciuitatẽ. & inuitant
snos ut curramus ad illã. Adhos gaudet iste
qui & dicit. Iocundatus sum in his qui dixeruns¬
 mihi. in domũ dñi ibimus. Fr̃s. ueniat in mͦ¬
tem caritati urae. siqua forte festiuitas mar¬
tyrũ. et locus aliquis sc̃s nominatus. quocerto
die turbae confluant adcaelebrandã solemp¬
nitatẽ ille turbae quomodo se excitat. quo¬
modo se hortantur & dicunt. eamus eamus.
& quęrunt quo eamus. & dicitur. ad illũ locũ.
ad sc̃m locũ. Inuicẽ sibi loquuntur. & tam¬

Expanded text:
sed ascendentium . Ascendere ergo vult iste. sed ascendentium . Ascendere ergo vult iste. Et quo vult ascendere, nisi in coelum? Quid est, in coelum? Utrum ideo vult ascendere, ut sitcum sole et luna et stellis? Absit. Sed est in coelo aeterna Jerusalem, ubi sunt cives nostri Angeli: ab ipsis civibus nostris peregrinamur in terra. In peregrinatione suspiramus; in civitate gaudebimus. Invenimus autem et socios in ista peregrinatione, qui jam viderunt ipsam civitatem, et invitant nos ut curramus ad illam. Ad hos gaudet iste qui et dicit, «Jucundatus sum in his qui dixerunt mihi, In domum Domini ibimus.» Fratres, veniat in mentem Charitati vestrae, si qua forte festivitas martyrum et locus aliquis sanctus nominatur, quo certo die turbae confluant ad celebrandam solemnitatem; illae turbae quomodo se exsuscitant, quomodo se hortantur et dicunt: Eamus, eamus. Et quaerunt, Quo eamus? Et dicitur, Ad illum locum, ad sanctum locum. Invicem sibi loquuntur, et tan
Abbreviated transcription (Latin):
potest Mundata uero ab affectib sordi¬
dissimis saeculi : tamquã extensis pennis.
ac duab alis resolutis ab omni
inpedimento : id .ẽ. duobus prȩceptis dilec¬
tionis dĩ et dilectionis proximi uolat.
Quo. Nisi addm̃ ascendens uolando. qͦ¬
÷̃ ascendit amando: Quod ante quã possit :
gemit in terra. siiam in .ẽ. ei uolandi deside¬
riũ & dicit. Quis dabit mihi pennas sicut
columbae et uolabo & requiescam. Quo
autẽ uolabit Demediis sandalis. ubi ge¬
mabat &iam iste cuius haec uox . ẽ. quam
commemoraui. De mediis ergo scandalis.
grana comixta sunt: uolare uult. ubi non
patiatur conunctionẽ et societatẽ iniqui
alicuius. sed uiuat in sc̃a societate angelorũ
quem hodie suscepimus tractandũ sc̃itati
urãe : ipsam inerusalẽ desulerat. id .ẽ. iste
qui ascendit in hoc psalmo. Est enĩ canticũ
graduũ. quod sȩpe diximus caritati urãe :
Quia non sunt gradus isti descendentiũ.

Expanded text:
potest. Mundata vero ab affectibus sordipotest. Mundata vero ab affectibus sordidissimis saeculi, tanquam extensis pennis et duabus alis resolutis ab omni impedimento, id est, duobus praeceptis dilectionis Dei et dilectionis proximi volat. Quo, nisi ad Deum ascendens volando, quia ascendit amando? Quod antequam possit, gemit in terra, si jam inest ei volandi desiderium; et dicit: «Quis dabit mihi pennas sicut columbae, et volabo, et requiescam» ? Quo autem volabit, nisi de mediis scandalis, ubi gemebat etiam iste cujus haec vox est quam commemoravi? De mediis ergo scandalis, grana commixta sunt, volare vult, ubi non patiatur conjunctionem et societatem iniqui alicujus, sed vivat in quem hodie suscepimus tractandum Sanctitati vestrae, ipsam Jerusalem desiderat, id est, iste qui ascendit in hoc psalmo: est enim, «Canticum graduum;» quod saepe diximus Charitati vestrae, quia non sunt gradus isti descendentium,
Abbreviated transcription (Latin):
facere in sermone diuino. ut inebriemini et
satiemini: quem ad modũ & dñs pluuia sua
temporali. terrã dignatus .ẽ. in rigare. ut
cum maiore gaudio nos non sineret ire ad
locũ martẏrũ : sicut hesterna die ꝓmisera¬
mus. Illi enim martyres. sine labore hic
sunt nobiscũ am̃.
icut amor inmonous intiamat
animam. & ad terrena concupiscenda
et peritura sectanda periturã uocat.
et inima praecipitat. atq u profun¬
da dimergit: sic amor sc̃s ad suꝑna eleuat.
& ad aet̾na inflammat. ad ea quae nontran¬
seunt neq moriuntur excitat animam.
& deprofundo inferni leuat ad caelum.
Habet tamen omnis amor. uim suã. Nec
potest uacare amor in anima: a mantes: ne¬
⁊ cesse . ẽ. ut ducat. Seduis nosse qualis amor¬
̃ sit  uide quoducat. Non ergo monemus
ut ni hil ametis. sed monemus nemundũ
ametis. ut eum qui fecit mundũ libere a me¬
tis. Obligat᷑ enim anima amore terreno
quasiuiscum habet inpennis: uolare non

Expanded text:
facere in divino sermone, ut inebriemini et facere in divino sermone, ut inebriemini et satiemini, quemadmodum et Dominus pluvia sua temporali dignatus est terram irrigare, ut cum majore gaudio nos sineret ire ad locum martyrum, sicut hesterno die promiseramus. Illi enim martyres sine labore hic sunt nobiscum. icut amor immundus inflammat animam, et ad terrena concupiscenda et peritura sectanda perituram vocat, et in ima praecipitat, atque in profunda demergit: sic amor sanctus ad superna levat, et ad aeterna inflammat, et ad ea quae non transeunt neque moriuntur, excitat animam, et de profundo inferni levat ad coelum. Habet tamen omnis amor vim suam, nec potest vacare amor in anima amantis; necesse est ducat. Sed vis nosse qualis amor sit? Vide quo ducat. Non ergo monemus ut nihil ametis; sed monemus ne mundum ametis, ut eum qui fecit mundum, libere ametis. Obligata enim anima amore terreno, quasi viscum habet in pennis; volare non
Abbreviated transcription (Latin):
dormiit pronobis. Surrexit. iam
nondormi&. Nemo dese prȩsumat. De
conualle plorationis ascendimus. non rema¬
neamus inuia: Gradus inuia restant. non
ueatur pes nr̃. non dormitat quicustodit
custodem : qui non dormit neq dormitat.
quia ipse custodit isrł. Quem isiłꝰ uiden¬
tem diñ. Ita erit auxiliũ tuũ adño. ita
erit tegumentũ suꝑ manũ dexterae tuȩ
lta custoditur introitus & exitus tuus. ex
hoc  & usq in saeculũ. Nam si dete presũp¬
seris : motus .ẽ. pestuus. Si motus ẽ. pes: iam
putaste in aliquo gradu. ẽẽ Inde cadis.
si superbus es: Quia humilis in cohualle
plorationis dicis nedes ad mouendũ pedẽ
meum. & sibreuis psalmus. ẽ. longa tam̃
tractatio et longus sermo. Putate fr̃s. quia
ꝓpt̾ natalem beatae crispinȩ inuita uiuos.
& in moderatior fui inconuiuio producen¬
do: Nonne poss& hoc uobis fieri. siqui suos
militaris inuitaret. & ad mensam sine men¬
sura bibere cogeret. liceat nobis hoc

Expanded text:
dormivit pro nobis: surrexit; jam dormivit pro nobis: surrexit; jam non dormiet. Nemo de se praesumat. De convalle plorationis ascendimus, non remaneamus in via. Gradus in via restant; non veatur pes noster. Non dormiet, qui custodit custodem qui non dormit neque dormitat, qui custodit Israel. Quem Israel? Videntem Deum. Ita erit auxilium tuum a Domino, ita erit tegumentum tuum super manum dexterae tuae; ita custoditur introitus tuus et exitus tuus ex hoc nunc et usque in saeculum. Nam si de te praesumpseris, motus est pes tuus; si motus est pes tuus, jam putas te in aliquo gradu esse: inde cadis, si superbus es; quia humilis in convalle plorationis dicit, «Ne des ad movendum pedem meum.» 15. Etsi brevis Psalmus est, longa tamen tractatio, et longus sermo. Putate, fratres, quia per natalem beatae Crispinae invitavi vos, et immoderatior fui in convivio producendo. Nonne posset hoc vobis fieri, si quis vos militaris invitaret, et ad mensam sine mensura bibere cogeret? Liceat nobis hoc
Abbreviated transcription (Latin):
uentũ suꝑbiae. Humilitas ergo custodit
in omni tẽptatione. quia aconualle ploratio¬
nis ascendimus. cantantes canticũ graduũ.
et custodit dñs introitũ ⁊ ut salui intremꝰ.
sana fide simus. quando accedit tẽptatio. &
enim exierimus ab omni temptatione. iam
in aeternũ nulla nos temptatio terrebit. nul¬
la concupiscentia saltim sollicitabit. Audi
apostolũ idipsũ commemorantẽ. id quod
paulo ante commemoraui. Fidelis ds̃ qui
non permittet uos tẽptari supraquã potestis
ferre. Ecce introitus tuus custoditur.
quando non tibi sinit ds accedere tẽptatio¬
nem. quam non potes ferrae. Introitũ tuũ
custodit. uide sicustodit et exitũ. Sed faci¬
et inquit contemptatione etiã exitũ.
ut possitis sustinere. Numquid possumus
nos fr̃s interpretari aliter quam ipsa uerba
apłi docuerunt. & Custo dite ergo uos. sed
non auobis. quia dñs tegumentũ qui custodit.
qui nec dormitat nec dormit. Se mel

Expanded text:
ventum superbiae. Humilitas ergo custodit ventum superbiae. Humilitas ergo custodit in omni tentatione: quia a convalle plorationis ascendimus cantantes Canticum graduum; et custodit Dominus introitum, ut salvi intremus. Sana fide simus quando accidit tentatio, et enim exierimus ab omni tentatione, jam in aeternum nulla nos tentatio terrebit, nulla concupiscentia saltem sollicitabit. Audi Apostolum idipsum commemorantem, quod paulo ante commemoravi: «Fidelis Deus, qui non permittet vos tentari supra quam potestis ferre.» Ecce introitus tuus custoditur; quando non tibi sinit Deus accidere tentationem quam non potes ferre, introitum tuum custodit: videte si custodit et exitum. «Sed faciet,» inquit, «cum tentatione etiam exitum, ut possitis sustinere» . Numquid possumus nos, fratres, interpretari aliter, quam ipsa verba Apostoli docuerunt? Custodite ergo vos, sed non a vobis, quia Dominus tegumentum, qui custodit, qui non dormitat nec dormit. Semel
Abbreviated transcription (Latin):
pus et non deficeret. Custodiat animã tuã
dñs. Ipsa noncedat. ipsa non frangatur in¬
scandalis in ꝑsecutionibus. intribulationibus.
ipsa noncaedat deficiendo. Sicut dñs dixit.
timete qui habet potestatẽ et corpus et ani¬
mam occidere ingehennã ignis. Hanc ergo
animam tuam custodiat dñs. nec edas per¬
suasori malo. necedas promutenti falsa.
necedas minanti temporalia. et custo diat
introitũ tuũ & exitũ tuũ exhocutusq in
saeculũ. Nam introitũ. ad tempus ad tende.
intramus. Quando uincimus temptationẽ:
eximus audi introitũ. audi exitũ. Uasa
figuli probat fornax ait scriptura: et ho¬
mines iustos. temptatio tribulationis. Si
sic sunt homines iusti: quo modo uasa figu¬
li Necesse .ẽ. ut uasa figuli intrent: et
non quando intrant iam securus. ẽ. figulus.
sed cum exierint. Dñs autẽ securus . ẽ. quia
nouit qui sunt eius. & nouit qui infornace
non crepentꝰ. Illi non crepant. qui non habent

Expanded text:
pus, ut non deficeret. «Custodiat animam tuam pus, ut non deficeret. «Custodiat animam tuam Dominus.» Ipsa non cedat, ipsa non frangatur scandalis; in persecutionibus, in tribulationibus, ipsa non cedat deficiendo: sicut Dominus dicit, timete qui potest corpus et animam occidere in gehanimam tuam custodiat Dominus, ne cedas persuasori malo, ne cedas promittenti falsa, ne cedas minanti temporalia, et «custodiat introitum tuum et exitum tuum, ex hoc nunc et usque in saeculum.» Nam introitum tuum ad tempus attende. intramus: quando vincimus tentationem, eximus. Audi, «introitum;» audi, «exitum. Vasa figuli probat fornax,» ait Scriptura, «et homines justos tentatio tribulationis» . Si sic sunt homines justi, quomodo vasa figuli; necesse est ut vasa figuli fornacem intrent. Et non quando intrant, jam securus est figulus, sed cum exierint. Dominus autem securus est, quia novit qui sunt ejus , et novit qui in fornace non crepent. Illi non crepant, qui non habent
Abbreviated transcription (Latin):
is sed haec omnia sinistra subcapite erat.
Uenit inimicus qui feriret caput: inimici et
sinistra illi obiecta .ẽ. quae erat sub capite.
Caput supra erat. dextera desuꝑ complec¬
tebatur. Quid poterat facere persecutor
quamuis delicatae feminae: Erat quidẽ
illa & sexu infirma. & diuitiis forte langui¬
dior & consu& udine corporali infirmior.
Sedquid ad tanta munimenta: Quid adillũ
sponsũ mittentẽ sinistram sub caput. et dex¬
tra sua complectentẽ : Quando sic munitã
percuteret iniicus & tamen ꝑcussit. sed
in corpus. Quid autẽ dicit psalmus: custo¬
diat dñs animam tuam: Anima non cessit.
corpus percussum ẽ. Et corpus ad tempus
percussum .ẽ. nam in fine resurrecturum. ẽ.
Quia & ipse qui dignatus. ẽ. eẽ. caput ȩcłae.
praebuit corpus suũ ad tempus ꝑcutiendũ.
Sed carnẽ suam ille triduo resuscitauit: car¬
nem nram infinẽ resuscitaturus.ẽ. Ideo
resuscitatũ ẽ. caput: quo adtenderet cor¬

Expanded text:
is: sed haec omnia sinistra erant, sub capite erant. is: sed haec omnia sinistra erant, sub capite erant. Venit inimicus qui feriret caput, et sinistra illi objecta est, quae erat sub capite. Caput supra erat, dextera desuper complectebatur. Quid poterat facere persecutor, quamvis delicatae feminae? Erat quidem illa sexu infirma, et divitiis forte languidior, et consuetudine corporali infirmior; sed quid ad tanta munimenta? quid ad illum sponsum mittentem sinistram sub caput, et dextera sua complectentem? Quando sic munitam percuteret inimicus? Et tamen percussit, sed in corpus. Quid autem dicit Psalmus? «Custodiat animam tuam Dominus.» Anima non cessit, corpus percussum est. Et corpus ad tempus percussum est: nam in fine resurrecturum est. Quia et ipse qui dignatus est esse caput Ecclesiae, praebuit corpus suum ad tempus percutiendum: sed carnem suam ille triduo resuscitavit; carnem nostram in fine resuscitaturus est. Ideo suscitatum est caput, quod attenderet cor
Abbreviated transcription (Latin):
tuae : ut non te urat sol perdiem neq luna
pernoctẽ. Nam hinc intelligite fr̃s. qua
figurate dictum ẽ: Et enim reuera solem
uisibilem si cogitemus. urit perdiem. Num¬
quid luna urit pernoctem. Sed quid est
sol non urette: neq luna ꝑ noctẽ. Quare:
Quia dñs custo diet te abomni malo. Abscan¬
dalis insole. & abscandalis in luna. ab omni
malo te custodiet. qui . ẽ. tegumentũ tuum
suꝑ manũ dexterae tuae. Qui non dormit
neq dormitabit: et ad quam rem: quia in
corpus tuum. Nam incorpore peremptist̃
martẏres. sed custodiat animam tuam dñs
quia de anima non cesserunt martyres
& saeuiebant persecutores incrispinam
cuius hodie natalicia celebramus: sacuebant
in feminã diuitẽ & delicatã sed fortis erat:
quia dñs tegumentũ euis suꝑ manũ dexterȩ
cius. ille quieam custodiebat. Haec enim fr̃s
num quid ẽ. qui inafrica ignoret: clarissima
fuit. & iam nobilis genere ebundans diuiti¬

Expanded text:
tuae, ut non te urat sol per diem, neque luna tuae, ut non te urat sol per diem, neque luna per noctem. Nam hinc intelligite, fratres, quia figurate dictum est. Etenim revera, solem visibilem si cogitemus, urit per diem: numquid luna urit per noctem? Sed quid est «sol non uret te, neque luna per noctem.» Quare? Quia «Dominus custodiet» «te ab omni malo.» A scandalis in sole, a scandalis in luna, ab omni malo te custodiet, qui est tegumentum tuum super manum dexterae tuae, qui non dormit, neque dormitabit. Et ad quam rem? Quia in corpus tuum; nam in corpore perempti sunt martyres: sed «custodiat animam tuam Dominus;» quia de anima non cesserunt martyres. Et saeviebant persecutores in Crispinam, cujus hodie natalitia celebramus; saeviebant in feminam divitem et delicatam: sed fortis erat, quia Dominus tegumentum ejus super manum dexterae ejus, ille qui eam custodiebat. Hanc enim, fratres, numquid est qui in Africa ignoret? Clarissima enim fuit, nobilis genere, abundans diviti
Abbreviated transcription (Latin):
istum quem uident boni & mali: alius ẽ.
autẽ ille sol non factus. sed genitus . perquẽ
facta sunt omnia ubi . ẽ. intelligentia in¬
commutabilis ueritatis. Deipso dicunt im¬
pii. & sol nonortus . ẽ. nobis. Quisquis intpsa
sapientia non errat. nonuritur asole. Quis¬
quis in ecclesia et in carne dñi et in his quae
pronobis temporaliter gesta sunt non erat.
nonuritur aluna. Omnis autẽ homo quam¬
ibi errat. si non in illo fit quod dictum .ẽ.
dñs tegumentũ tuũ. suꝑ manũ dexterȩ tus̨
Ideo enim cum dixiss& dñs tegumentũ tiui
suꝑ manũ dexterae tuae: quasi quȩ sisset
ille et dixisset : iam ecce . ẽ. manus dexterę
meae : iam elegi credere in xp̃m: accepi
potestatẽ inter filios dĩ. eẽ. quid . ẽ. quod ds
tegumentũ meum. ẽ adhuc supra. id est
suꝑ manũ dexterae meae: sequitur. Perdiẽ
sol non urecte. neq luna pernoctẽ. Adhoc
igitur tegumentum. ẽ. suꝑ manũ dexterȩ

Expanded text:
istum quem vident et boni et mali; alius est istum quem vident et boni et mali; alius est autem ille sol, non factus, sed genitus, per quem facta sunt omnia, ubi est intelligentia incommutabilis veritatis: de ipso dicunt impii, «Et sol non ortus est nobis». Quisquis in ipsa sapientia non errat, non uritur a sole. Quisquis in Ecclesia, et in carne Domini, et in his quae pro nobis temporaliter gesta sunt, non errat, non uritur a luna. Omnis autem homo quamibi errat, aut ibi, si non in illo fit quod dictum est, «Dominus tegumentum tuum super manum dexterae tuae». Ideo enim cum dixisset, «Dominus tegumentum tuum super manum dexterae tuae;» quasi quaesisset ille et dixisset, Jam ecce est manus dexterae meae, jam elegi credere in Christum, accepi potestatem inter filios Dei esse, quid est quod Deus tegumentum meum est adhuc supra, id est, «super manum dexterae» meae? sequitur, «Per diem sol non uret te, neque luna per noctem.» Ad hoc igitur tegumentum tuum est super manum dexterae
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. & caro xp̃i. et crucifixio xp̃i. Quia
ipse ẽ. lac quod sufficit paruulis. & ideo
non relinquuntur in nocte paruuli : quia
lucet & luna etiam in nocte. id .ẽ. ꝑcarnẽ
xp̃i praedicatur ȩcclesia. quia ipsa caro xp̃i
caput .ẽ. aecclesiae. Quisquis ibi non scanda¬
litatur in ipsa ȩccła et carne xp̃i. aluna
non uritur. Et quis que scandalitatus non fu¬
erit inueritate illa in commutabili. et in¬
contaminabili nonisto sole quem nobiscum
uident musce & pecora sed in illo sole dequo
dicunt impii in fine. Quid nobis ꝓ fuit su¬
perbia et diuitiarũ iactatio quid contulit
nobis: transierunt omnia ͥ tam quã umbra.
&̾ cum ista dixissent. ergo inquiunt erra¬
uimus auia ueritatis. et lumen iustitiae non
luxit nobis. & sol non .ẽ. ortus nobis. Nam¬
quid non iste sol omnibus impits orttur.
illo instituente. de quo dictum . ẽ. qui facit
solem suum oriri suꝑ bonos & malos: Ergo
illum solem fecit ds̃ quioritur suꝑ &ͦ malosꝰ

Expanded text:
i, et caro Christi, et crucifixio Christi; quia ipsum est lac quod sufficit parvulis. Et ideo non relinquuntur in nocte parvuli, quia lucet et luna etiam in nocte; id est, per carnem Christi praedicatur Ecclesia, quia ipsa caro Christi caput Ecclesiae est. Quisquis ibi non scandalizatur, in ipsa Ecclesia et carne Christri, a luna non uritur. Quisquis scandalizatus non fuerit in veritate illa incommutabili et incontaminabili, a sole vident muscae et pecora; sed illo sole de quo dicunt impii in fine, «Quid nobis profuit superbia? et divitiarum jactatio quid contulit nobis? Transierunt omnia tanquam umbra.» Et cum ista dixissent: «Ergo,» inquiunt, «erravimus a via veritatis et justitiae lumen non luxit nobis, et sol non ortus est nobis» . Numquid non iste sol omnibus impiis oritur, illo instituente de quo dictum est: «Qui facit solem suum oriri super bonos et malos» ? Ergo alium solem fecit Deus, qui oritur super bonos et malos,
Abbreviated transcription (Latin):
machinamentis. Si autẽ sp̃ualit̃ ascendimꝰ
spuale caelũ intelligere debemus. Sĩ ascensus
maffectu. caelũ iniustitia. Quod ẽ ergo
caclũ dĩ : om̃s scãe animae. om̃s iustȩ animae.
Nam et apłi quamuis interra essent carne.
caelũ erant quia in illis ds sedens. ꝑ totũ mun¬
dum ambulabat. Ergo habitat incaelo.
quomodo dicit in alio psalmo. Tu autẽ in sc̃o
habitas laus isrł. Quihabitat in caelo habitat
in sc̃o. Sc̃o quid nisi templo suo. Templum
enim dĩ scm̃ est quodestis uos. Sed om̃s ad¬
huc infirmi et scđm fidem ambulantes. scđm
fidem sunt templũ dĩ. Erunt aliquando
& scđm speciem templũ dĩ. Quamdiu sunt
templũ scđm fidẽ: quamdiu in ipsis xp̃c per
fidem habitat. sicut dicit apłs. habitare

Expanded text:
machinamentis: si autem spiritualiter ascendimus, machinamentis: si autem spiritualiter ascendimus, spiritualiter coelum intelligere debemus; si ascensus in affectu, coelum in justitia. Quod est ergo coelum Dei? Omnes sanctae animae, omnes justae animae. Nam et Apostoli quamvis in terra essent carne, coelum erant; quia in illis Dominus sedens, per totum mundum ambulabat. Ergo habitat in coelo. Quomodo? Quomodo dicit in alio psalmo, «Tu autem in sancto habitas, laus Israel» . Qui habitat in coelo. habitat in sancto: «sancto» quid, nisi templo suo? «Templum enim Dei sanctum est, quod estis vos» . Sed omnes adhuc infirmi et secundum fidem ambulantes , secundum fidem sunt templum Dei, erunt aliquando et secundum speciem templum Dei. Quamdiu sunt templum secundum fidem? Quamdiu in ipsis Christus per fidem habitat; sicut dicit Apostolus: «Habitare
Abbreviated transcription (Latin):
Peccatũ tuũ sit antete. ut nonsit ante dm̃.
& tunoli . ẽẽ. antete. ut sis ante dm̃. Quomͦ
enim uolumus ut non a nobis auertat faciẽ
ds. sic uolumus ut auertat faciẽ apeccatis
nr̃is. Nam utrumq illecantat inpsalmis.
Ne auertas faciẽ tuam ame. Wox. ẽ. psalmi.
uox ẽ. ergo nr̃a. Et ille quidicit neauer¬
tas faciem tuam ame. uide quiddicat alio
loco. Auerte faciem tuam apeccatis meis.
Siuis ut auertat faciẽ suã apeccatis tuis.
Si enim non abeis auerteris faciẽ tuã. tuipse
irasceris peccatis tuis. Si autẽ tu non auerte¬
ris faciẽ apeccatis tuis. tu agnoscis. et
ille ignoscit. At uero eleua oculos ad illũ
& dic Adte leuaut oculos meos qui habitas
incȩlo. Cęlũ fr̃s mei sicorporalit̾ intellexe¬
rimus. hoc quod uidemus oculis corporeis.
uere sic errabimus ut nonputenus nos illuc
ascendere nisi scalis positis aut aliquibus

Expanded text:
Peccatum tuum sit ante te, ut non sit ante Deum; Peccatum tuum sit ante te, ut non sit ante Deum; et tu noli esse ante te, ut sis ante Deum. Quomodo enim volumus ut non a nobis avertat faciem Deus, sic volumus ut avertat faciem a peccatis nostris: nam utrumque illi cantatur in Psalmis. «Ne avertas faciem tuam a me» ; vox est psalmi, vox est ergo nostra: et ille qui dicit, «Ne avertas faciem tuam a me;» vide quid dicat alio loco: «Averte faciem tuam a peccatis meis» . Si vis ut avertat faciem suam a peccatis tuis, Si enim non ab eis averteris faciem tuam, tu ipse irasceris peccatis tuis: si autem tu non avertis faciem tuam a peccatis tuis, tu agnoscis, et ille ignoscit. 4. At vero a te leva oculos ad illum, et dic, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo.» Coelum, fratres mei, si corporaliter intellexerimus hoc quod videmus oculis corporeis, vere sic errabimus, ut non putemus nos illuc ascendere, nisi scalis positis, aut aliquibus
Abbreviated transcription (Latin):
incorde proficere in dm̃. Quomodo om̃is
qui deficit non descendit. sed cadit : sic om̃s
qui proficit ascendit. Sed si sic proficiat. ut
non suꝑbiat. si sic ascendat. ut noncadat. Si aut̃
proficiendo suꝑbiat: ascendendo iterũ cadit.
Sed ut non suꝑbiat. quid debet facere  leuet
oculos suos ad illũ. quihabitat in caelo. non se
attendat. Omnis enim suꝑbus se attendit.¬
& magnus sibi uidetur qui sibi placet. Sed
qui sibi placet. stulto homini placet. Quia
ille ipse stultus . ẽ. cum sibi placet. Securus
placet. qui dõ placet. & quis ẽ. qui placet
dõ cui placuerit ds̃. Displicere sibi ds̃ non
potest. Placeat & tibi. ut placias illi. Sed tibi
placere ille non poterit. nisi tu tibi displi¬
cueris. Si autẽ displices tibi tolle ate oculũ.
Ut quid te enim attendissi enim uerum
te attendis. inuenis inte quid tibi displiceat.
& dicis dõ peccatũ meũ ante me . ẽ. semper.

Expanded text:
in corde? Proficere in Deum. Quomodo omnis in corde? Proficere in Deum. Quomodo omnis qui deficit, non descendit, sed cadit: sic omnis qui proficit, ascendit: sed si sic proficiat, ut non superbiat; si sic ascendat, ut non cadat: si autem proficiendo superbiat, ascendendo iterum cadit. Sed ut non superbiat, quid debet facere? Levet oculos suos ad illum qui habitat in coelo, non se attendat. Omnis enim superbus se attendit, et magnus sibi videtur qui sibi placet. Sed qui sibi placet, stulto homini placet; quia ille ipse stultus est, cum sibi placet. Solus securus placet qui Deo placet. Et quis est qui placet Deo? Cui placuerit Deus. Displicere sibi Deus non potest; placeat et tibi, ut placeas illi. Sed tibi ille placere non poterit, nisi tu tibi displicueris. Si autem displices tibi, tolle a te oculum. Utquid te enim attendis? Si enim vere te attendis, invenis in te quod tibi displiceat; et dicis Deo, «Peccatum meum ante me est semper» .
Abbreviated transcription (Latin):
stultorũ. sed nondũ secundũ promissionẽ
xp̃i. Illam quaerens gemis. illã quȩrens.
desiderans. et deside Srando ascendis.
et a scendendo cantas. canticũ graduum.
Et cantando canticũ graduũ dicis. Ad te
leuaui oculos meos qui habitas incaelo.
Ascendens quo leuaturus erat oculos. nisi
illuc quotendebat. et ascendere desiderabat:
De terra enim. ad caelũ ascendit. Ecce terra
deorsũ quam calcamus pedib nr̃is. ec ce
etiam caelũ sursũ. quod uidemus oculis nr̃is.
et ascendendo cantamus. Adte leuaui oculos
meos quihabitas incaelo. Ubi sunt ergo scalę
Tanta enim inter ualla conspicimus int̾ cęlũ
& terram. tanta separatio ẽ. tanta spatia locorũ
illuc uolumus ascendere scalas non uidemus.
Numquid forte fallimus nos. quia canticũ
gra duũ id ẽ. canticũ ascendentis cantamtis.
Ascendimus ad caelũ si cogitamus dm̃. quia
ascensus in corde fecit. Quid .ẽ. ascendere

Expanded text:
stultorum, sed nondum secundum promissionem stultorum, sed nondum secundum promissionem Christi: illam quaerens gemis, illam quaerens desideras, et desiderando ascendis et ascendendo cantas «Canticum graduum,» et cantando «Canticum graduum,» dicis, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo.» 3. Ascendens, quo levaturus erat oculos, nisi illuc quo tendebat, et ascendere desiderabat? De terra enim ad coelum ascendit. Ecce terra deorsum, quam calcamus pedibus nostris; ecce etiam coelum sursum, quod videmus oculis nostris; et ascendendo cantamus, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo.» Ubi sunt ergo scalae? Tanta enim intervalla conspicimus inter coelum et terram, tanta separatio est, et tanta spatia locorum: illuc volumus ascendere, scalas non videmus: numquid forte fallimus nos, quia «Canticum graduum,» id est, canticum ascensionis cantamus? Ascendimus ad coelum, si cogitamus Deum, qui ascensus in corde fecit. Quid est ascendere
Abbreviated transcription (Latin):
hereditas illa xp̃i dequa dictum . ẽ. dabo tibi
gentes hereditatẽ tuam et possessionẽ tuã
terminos terrae : Ipsa clamat et dicit a finib:
terrae ad te clamaui. cum angeretur cor meũ.
Angatur cor nr̃m. et clamemus. Unde an¬
gatur cor nostrũ : non dehis quaehic patiun¬
tur. et mali. Uerbi gratia quidam damnũ
patitur. Nam si inde angitur cor cinis.ẽ.
Quia nescio quem tuorũ ex uoluntate dĩ
amisisti. sed inde angitur cor: quid magnũ:
Hinc anguntur et corda in fideliũ. ista pati¬
untur et qui nondũ inxp̃o crediderunt.
Unde angitur corxp̃iani quia nondum
cum xp̃o uiuit. Vnde angitur cor xp̃iani :
quia peregrinatur et desiderat patriam.
Si inde angitur cortuũ. etiam si felix se¬
cundũ saeculũ fueris gemis. Et si omnia
prospera confluant. etundiq tibi iste
mundus ad rideat. tu tamen gemis. qui in
peregrinatione constitutũ uides: & sentis
iam quidem te habere felicitatẽ scđm oculos

Expanded text:
haereditas Christi, de qua dictum est, «Dabo tibi haereditas Christi, de qua dictum est, «Dabo tibi gentes hoereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae» , ipsa clamat et dicit, «A finibus terrae ad te clamavi, cum angeretur cor meum.» Angatur cor nostrum, et clamemus. Unde angatur cor nostrum? Non de his quae hic patiuntur et mali, verbi gratia, quia damnum patiuntur: nam si inde angitur cor, cinis est. Quia nescio quem tuorum ex voluntate Dei amisisti, si inde angitur cor, quid magnum? Hinc anguntur et corda infidelium; ista patiuntur et qui nondum in Christum crediderunt. Unde angitur cor christiani? Quia nondum cum Christo vivit. Unde angitur cor christiani? Quia peregrinatur et desiderat patriam. Si inde angitur cor tuum, etiamsi felix secundum saeculum fueris, gemis; et si omnia prospera confluant, et undique tibi iste mundus arrideat, tu tamen gemis, quia in peregrinatione te constitutum vides; et sentis jam quidem te habere felicitatem secundum oculos
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o indño Ergo et ille adhuo deorsũ
est et nos iam sursũ sumus. Iile deorsum. ẽ.
compassione caritatis. nos sursũ sumus. spe
caritatis. Spe enim. salui facti sumus. Sed quia
spes nr̃a certa ẽ. quamuis futurum sit. sic de
ergo iste cantator. sed uno quoq corde ur̃m:
Cantet hic homo et unusquisq sit iste homo.
Cum enim dieunt illud singuli. quia om̃s
unũ estis inxp̃o: unus homo illud dicit. & non:
Adte dñe leuauimus oculos nr̃os. sed ad te
dñe leuaui oculos meos : Debetis quidẽ puta¬
re unũ quemq urm loqui. sed unus ille maxi¬
me loquitur. qui etiam diffusus . ẽ. toto or¬
be terrarũ. Unus ille loquitur. qui alibi dicit
A finib terrae adte clamaui. cum angeret᷑
cormeũ. Quis qui clamat a finibus terrae:
Quis unus homo diffusus .ẽ. usq ad fines ter¬
rȩ. Unusquisq homo in regione sua potest
clamare. Numquid afinib terrae Sed

Expanded text:
Christo in Deo» . Ergo et ille adhuc deorsum Christo in Deo» . Ergo et ille adhuc deorsum est, et nos jam sursum sumus: ille deorsum est compassione charitatis, nos sursum sumus spe charitatis. «Spe enim salvi facti sumus» . Sed quia spes nostra certa est; quamvis futurum sit, sic de ergo iste cantator; sed de unoquoque corde vestrum cantet hic homo, et unusquisque sit iste homo. Cum enim dicitis illud singuli, quia omnes unum estis in Christo, unus homo illud dicit: et non, Ad te, Domine, levavimus oculos nostros; sed, «Ad te, Domine, levavi oculos meos.» Debetis quidem putare unumquemque vestrum loqui; sed unus ille maxime loquitur, qui etiam diffusus est toto orbe terrarum. Unus ille loquitur, qui alibi dicit, «A finibus terrae ad te clamavi, cum angeretur cor meum» . Quis est qui clamat a finibus terrae? quis unus homo diffusus est usque ad fines terrae? Unusquisque homo in regione sua potest clamare; numquid a finibus terrae? Sed
Abbreviated transcription (Latin):
mortalis perquã fuit ad tempus mortalis. et
nihil in caelo persecutionũ patiens. nihil ma¬
litiarũ et obprobriarũ sicut in hac terra quan¬
do pronobis omnia sustinere dignatus.ẽ. con¬
passus tamen corpori fuo interra laboranti. dix̃.
Saule saule quid me persequeris. lam ipsum
nemo tangebat. et sepati ꝑsecutionẽ decaelo
clamabat. Non praet᷑ fpem ẽẽ. debenius
immo cummagna fiducia praesumere. qr
si percaritatẽ ipse nobi scũ interra ẽ. per eandẽ
caritatẽ et nos cum illo in caelo sumus. Sed
diximus. quemad modũ nobiscũ ipse interra
sit. Vocem eius diximus decaelo sonantis. sau¬
le saule quid me ꝑsequeris cum eum saulus
omnino non tangeret sed nec uideret. Quom
autẽ ostenditur quia et nos cum illo incaelo
sumus: eodem ipso paulo apostolo dicente.
Siresurrexistis cum xp̃o: quae sursũ sunt quę¬
sursũ sunt sapite: nonquae suꝑ terrã. Mor¬
tui enim estis. et uita ur̃a abscondita . ẽ. cum

Expanded text:
mortalis, per quam fuit ad tempus mortalis, et mortalis, per quam fuit ad tempus mortalis, et nihil in coelo persecutionum patiens, nihil malitiarum et opprobriorum, sicut in hac terra quando pro nobis omnia sustinere dignatus est; compassus tamen corpori suo in terra laboranti, dixit, «Saule, Saule, quid me persequeris» ? jam ipsum nemo tangebat, et se pati persecutionem de coelo clamabat: non praeter spem esse debemus, imo cum magna fiducia praesumere, quia si per charitatem ipse nobiscum in terra est, per eamdem charitatem et nos cum eo in coelo sumus. Sed diximus quemadmodum nobiscum ipse in terra sit; vocem ejus diximus de coelo sonantis, «Saule, Saule, quid me persequeris?» cum eum Saulus omnino non tangeret, sed nec videret: quomodo autem ostenditur quia et nos cum illo in coelo sumus? Eodem ipso Paulo apostolo dicente: «Si consurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaeum sunt sapite, non quae super terram. Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum
Abbreviated transcription (Latin):
tate ur̃a consideranda suscepi. ascen¬
dentis. et amantis. Etideo ascendentis.
quod amantis. Omnis amor. aut des¬
cendit aut ascendit. Desiderio
enim bono leuamur addm̃. et desiderio malo
idima praecipitatuur. Sed quia iam malo de¬
si derio lapsi cecidimus. suꝑ .ẽ. nobis si agnosci¬
mus quis ad nos nonceciderit sed descenderit
haerendo illi ascendere quia uiribus nr̃is ñ
quia solus ascendit. qui solus descendit. Quid
debent facere ceteri: uniri corpori ipsius.
ut sit unus xp̃c. qui descendit et ascendit.
Descendit caput. ascendit cum
pore uestitus ȩcclesia sua quam
exhibuit sine macula et ruga. Solus ergo
ascendit. Sed et nos quando cum illo sic sumus
ut in illo membra cius simus. et nobiscũ solus. ẽ.
et ideo unus & sempit̾nus. Unitas nos compa¬
ginat. uni et illi soli. Cum illo nonascendunt.
quicum illo unus. eẽ. noluerunt. lam uero qm̃
ipse qui in caelo positus. ẽ. et carne suscitata in¬

Expanded text:
tate vestra consideranda suscepi; ascentate vestra consideranda suscepi; ascendentis et amantis, et ideo ascendentis quia amantis. Omnis amor aut ascendit, aut descendit. Desiderio enim bono levamur ad Deum, et desiderio malo ad ima praecipitamur. Sed quia jam malo desiderio lapsi cecidimus; superest nobis, si agnoscimus quis ad nos non ceciderit, sed descenderit, haerendo illi ascendere; quia viribus nostris non quia solus ascendit, qui solus descendit? Quid debent facere caeteri? Uniri corpori ipsius, ut sit unus Christus, qui descendit et ascendit. Descendit caput, ascendit cum corpore; vestitus Ecclesiam suam, quam sibi exhibuit sine macula et ruga . Solus ergo ascendit. Sed et nos quando cum illo sic sumus, ut in illo membra ejus simus; et nobiscum solus est, et ideo unus, et semper unus. Unitas nos compaginat uni: et illi soli cum illo non ascendunt, qui cum illo unus esse noluerint. Jam vero quoniam ipse qui in coelo positus est, et carne suscitata im
Abbreviated transcription (Latin):
meos et propinquos meos. non propt̾ honorẽ
meũ non propt̃ pecuniam meam. non propt̃
uitam meam. Nam mihi uiuere xp̃e est. et
mori lucrũ. Sedloquebar pacem dete. ꝓpter
fr̃s meos et propinquos meos. Nam cupiebat
ipse dissolui et eẽ. cumxp̃o. et quis ita praedi¬
caret propinqui s et fr̃ibus Manere ergo
in carne. necessariũ inquit propt᷑ uos. Propt̃
fr̃s meos et propinquos meos. loquebar autẽ
bona tibi. Non propt̃ me quaesiui bona. nam a¬
non tibi quaererẽ. sed mihi. Ideo nec ego
haberẽ quia non tibi quȩrerẽ. sed propt̾ domi
dñi di mei. propt᷑ aecclesiam. propt̾ scõs. proptꝰ
peregrinos. propt̾ in opes eius ut ascendant qꝙ
dicimus eis. indomũ dñi ibimus. Propt̃ ipsa
domũ dñi dĩ mei. quȩ siui bona tibi. haec
fr̃s prolixiora et necessaria capite. manduca¬
te. bibite. conualescite. currite. ad prehenda¬
scenbentis cantica exorbine cõsc̃i¬

Expanded text:
meos et propinquos meos:» non propter honorem meos et propinquos meos:» non propter honorem meum, non propter pecuniam meam, non propter vitam meam; nam, «Mihi vivere Christus est, et mori lucrum.» Sed «loquebar pacem de te, propter fratres meos et propinquos meos.» Nam cupiebat ipse «dissolvi, et esse cum Christo:» et qui ista praedicaret propinquis et fratribus, «Manere,» inquit, «in carne, necessarium propter vos» . «Propter fratres meos et propinquos meos, lbona tibi.» Non propter me quaesivi bona: nam non tibi quaererem, sed mihi; ideo nec ego haberem, quia non tibi quaererem: sed, «Propter domum Domini Dei mei,» propter Ecclesiam, propter sanctos, propter peregrinos, propter inopes, ut ascendant; quia dicimus eis, «In domum domini ibimus: propter» ipsam «domum Domini Dei mei, quaesivi bona tibi.» Haec, fratres, prolixiora et necessaria carpite, manducate, bibite; convalescite, currite, apprehendAscendentis cantica ex ordine cum Sancti
Abbreviated transcription (Latin):
si adhucł ominibus placerẽ. xp̃i seruus non
essem. Et modo dicis te placere. et modo
hortaris ut etilli placeant. Sed nonibi posuit
finem. ut quis propt̾ se non propt̾ caritatẽ pla¬
ceat. Qui gloriam suam quaerit: non quaerit
salutẽ aliorũ. Ait enim. Sicut et ego omnib
per omnia placeo. non quęrens quod mihi prod¬
est. sed quod multis ut salui fiant. Ideo ethic¬
cum decaritate diceret. propt̾ fr̃s meos inquit
& propinquos meos. loquebar autẽ pacẽ dete
Ohierusalem ciuitas. cuius participatio in id¬
ipsũ. ergo in hac uita et in hac terra ego pere¬
grinus et gemens. nondũ perfruens pace tua
p̃dicans pacẽ tuam. non propt̾ me illam prae¬
dico sicut heretici quiquerentes gloriã suã
dicunt pax uobiscũ. et pacẽ non habent. quã
populis praedicant. Si enim haberent pacem.
non conscinderent unitatẽ. Ego in quit. lo¬
quebar pacẽ dete. Sed quare. Propt̃ fr̃s

Expanded text:
«Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non «Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non essem» ? et modo dicis te placere, modo hortaris ut et illi placeant? Sed non ibi posuit finem, ut quis propter se, non propter charitatem placeat. Qui gloriam suam quaerit, non quaerit salutem aliorum. Ait enim: «Sicut et ego omnibus per omnia placeo, non quaerens quod mihi prodest, sed quod multis, ut salvi fiant» . ratres meos,» inquit, «et propinquos meos, loquebar autem» «pacem de te. O Jerusalem, civitas cujus participatio in idipsum,» ego in hac vita et in hac terra, ego pauper, peregrinus et gemens, nondum perfruens pace tua, et praedicans pacem tuam; non propter me illam praedico, sicut haeretici, qui quaerentes gloriam suam dicunt, Pax vobiscum: et pacem non habent quam populis praedicant. Si enim haberent pacem, non conscinderent unitatem. Ego, inquit, «loquebar pacem de te.» Sed quare? «Propter fratres
Abbreviated transcription (Latin):
peripsam reguntur infirma a firmis. terra
a caelo. populi a sedibus: ideo fiat pax inuirtu¬
te tua. fiat indilectione tua. Et per istam uir¬
tutẽ. per istam dilectionẽ. per istam pacem.
abundantia in turribus tuis. id .ẽ. in excelsis tuis.¬
⁊ Pauci enim sedebunt in iudicio. S ed multi
addexterã positi. faciunt populũ ciuitatis illus
Multi enim pertinebunt ad singulos quosq
excelsos. aquibus recipientur intabernacula
acterna. et erit abundantia in turribus eius.
Plenitudo autẽ delitiarũ et sufficientia diui¬
tiarũ. ipse ds. ipse id ipsũ. ipse cuius participa¬
tio ẽ. cruitatis in id ipsũ. Ipse erit abundantia
nr̃a. Sed unde : percaritatẽ. hoc est ꝑ uirtutẽ.
Inquo ẽ autẽ caritas fr̃s: qui non sua quaerit s¬
in hac uita. Audi paulũ apłm habentẽ caritatẽ
ait. Placete omnibus per om̃a. sicut et omnib
per omnia placeo. Ubi est ergo quod dixisti.

Expanded text:
per ipsam reguntur infirmi a firmis, terra per ipsam reguntur infirmi a firmis, terra a coelo, populi a sedibus; ideo, «Fiat pax in virtute tua,» fiat pax in dilectione tua. Et per istam virtutem, per istam dilectionem, per istam pacem, fiat «abundantia in turribus tuis:» id est, in excelsis tuis. Pauci enim sedebunt in judicio; sed multi ad dexteram positi facient populum civitatis illius. Multi enim pertinebunt ad singulos quosque excelsos, a quibus recipiantur in tabernacula aeterna; et erit abundantia in turribus ejus. Plenitudo autem deliciarum et sufficientia divitiarum ipse Deus, ipse idipsum, ipse cujus participatio est civitatis in idipsum: ipsa erit et abundantia nostra. Sed unde? Per charitatem, hoc est, per virtutem. In quo autem est charitas, fratres? Qui non sua quaerit in hac vita . Audi Apostolum habentem charitatem: ait, «Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo.» Ubi est ergo quod dixisti,
Abbreviated transcription (Latin):
ut accipiat quod non habet. Emat ex eo qđ
habet. illud quod non habet. & habundan
ficaris ut ciuitas. onius participatio tua in id¬
ipsũ Fiat pax inuirtute tua. fiat pax in
dilectione tua. Quia uirtus tua. dilectio tua.
morti fr̃s. intendat caritas ur̃a. Resi stitur
ignibus. undis. ferro. resistitur potestatibus
resistitur regibus. Uenit una mors. quis ei
resistet.: Nihil est illa fortius. Propterea
uiribus eius caritas comparata. ẽ. et dictum.ẽ.
ualida .ẽ sicut mors dilectio. Et quia ipsa caritas
occidit quod fuimus. ut simus quod non eramus.¬
ĩ facit in nobis quandam mortẽ dilectio ipsa.
Morte mortuus erat. qui dicebat. Mundus
mihi crucifixus.ẽ. et ego mundo. Ipsa morte
mortui erant. quibus dicebat. Mortui enim
estis. et uita ur̃a abscondita .ẽ. cum xp̃o indõ.
Ualida est sicut mors dilectio. Siergo ualida.
fortis. et magnę uirtutis. ipsa .ẽ. uirtus. et

Expanded text:
ut accipiat quod non habet; emat ex eo quod ut accipiat quod non habet; emat ex eo quod habet, illud quod non habet. «Et abundanquae aedificaris ut civitas, cujus participatio tua in idipsum, «fiat pax in virtute tua,» fiat pax in dilectione tua; quia virtus tua, dilectio tua. morti, fratres? Intendat Charitas vestra. Resistitur ignibus, undis, ferro; resistitur potestatibus, resistitur regibus: venit una mors, quis ei resistit? Nihil illa fortius. Propterea viribus ejus charitas comparata est, et dictum est, «Valida est sicut mors dilectio.» Et quia ipsa charitas occidit quod fuimus, ut simus quod non eramus; facit in nobis quamdam mortem dilectio. Ipsa morte mortuus erat qui dicebat, «Mundus mihi crucifixus est, et ego mundo» : ipsa morte mortui erant quibus dicebat, «Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo» . «Valida est sicut mors dilectio.» Si ergo valida est, fortis est et magnae virtutis, et ipsa est virtus, et
Abbreviated transcription (Latin):
inuenire quȩ sunt ad pacẽ hierusalem. Et
quomodo interrogant: timquã sedes di : ds̃ in¬
terrogat. Si dm̃ aliquid latet. & illas sedes in
terrogantes aliquid fugere potest. Interroga¬
te quaesunt ad pacẽ hierusalẽ. Quae sunt ad
pacẽ hirł ethabundantia inquit his qui
diligunt eam. Ad ipsam hierusalẽ conuertit
uocẽ. Abundantia . ẽ. illis. his qui diligunt eã.
Abundantia ex in opia. Hic in opes. ibi ab un¬
dantes. hic infirmi. ibi infirini. hic egeni. ibi
diuites. Unde facti diuites. quia dederunt
hic quod acceperunt adõ. Ad tempus accepe¬
runt ibi. quod postea ds ibi retribuet inȩt̾nũ.
Hic fr̃s mei. et diuites et pauperes sunt. Bonũ
.ẽ. diuiti. ut agnoscat se pauperẽ. Si enim
plenũ se putat: tumor est illi. nonplenitudo.
Agnoscat se in anem. ut possit impleri. Quid
habet: Aurũ. Quid nondũ habet: uitam
aeternam. Attendat quidhabeat etuideat
quid non habeat. Frs exeo quod habet. det

Expanded text:
invenire quae sunt ad pacem Jerusalem. Et invenire quae sunt ad pacem Jerusalem. Et quomodo interrogant? Tanquam sedes Dei. Deus interrogat. Si Deum latinterrogantes fugere potest. «Interrogate quae sunt ad pacem Jerusalem.» Sed quae sunt ad pacem Jerusalem? «Et abundantia,» inquit, «his qui diligunt te.» Ad ipsam Jerusalem convertit vocem. Abundantia est illis qui diligunt eam. Abundantia ex inopia: hic inopes, ibi abundantes; hic infirmi, ibi firmi; hic egeni, ibi divites. Unde facti divites? Quia dederunt hic quod acceperunt a Deo ad tempus, et acceperunt ibi quod postea Deus retribuet in aeternum. Hic, fratres mei, et divites pauperes sunt. Bonum est diviti ut agnoscat se pauperem: si enim plenum se putat, tumor est ille, non plenitudo. Agnoscat se inanem, ut possit impleri. Quid habet? Aurum. Quid nondum habet? Vitam aeternam. Attendat quid habeat, et videat quid non habeat. Fratres, ex eo quod habet, det,