comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uitarũ. & dignitas amplior
senioꝵ. & sacratior est unc¬
tio sacerdotũ : quia crux tua
om̃ium fons benedictionum
om̃iũ est causa gr̃arũ: ꝑ quã
credentib datur uirtus
de infirmitate: gła de obpro¬
brio: uita de morte: Confice¬
amur igit᷑ dilectissimi: quod
beatus magister gentiũ pau
lus gloriosa uoce confessus est
mirabilior est erga nos mise¬
ricordia dñi quod non ꝓ uis¬
tis neq ꝓ scĩs. sed ꝓ iniquis &
impiis xp̃c est mortuuis &
cum mortis aculeũ recipere
non posset natura deitatis.
suscepit tamen nascendo ex
nobis quod posset offerre ꝓ
nobis: Olim enĩ morti nr̃e mor¬
tis suȩ potentiã minabatur
dicens ꝑ osee ꝓpham: Ero mors
tua omors : & ero morsus tu¬

Expanded text:
itarum, et dignitas amplior seniorum, et sacratior est unctio sacerdotum: quia crux tua omnium fons benedictionum, omnium est causa gratiarum: per quam credentibus datur virtus de infirmitate, gloria de opprobrio, vita de morte. Nuncamur igitur, dilectissimi, quod beatus magister gentium Paulus apostolus gloriosa voce confessus est,mirabilior est erga nos misericordia Dei, quod non pro justis, neque pro sanctis, sed pro iniquis et impiis Christus est mortuus : et cum mortis aculeum recipere non posset natura deitatis, suscepit tamen, nascendo ex nobis, quod posset offerre pro nobis. Olim enim morti nostrae mortis suae potentia minabatur, dicens per Oseam prophetam: O mors, ero mors tua, et ero morsus tu
Abbreviated transcription (Latin):
hominis uenientẽ in regno
suo. id est in regia claritate:
quã specialiter ad naturam
suscepti hominis ꝑtinentem.
his trib uiris uoluit esse con¬
spicuã: Nam illam ipsius dei-¬
tatis ineffabilẽ & inaccessibi¬
lem uisionẽ quȩ in eternam
uitã mundis corde seruatur:
nullomodo mortali adhuc
carne circũdati intueri po
go dñs corã electis testibus
głam suã. & cõmunẽ illã cũ
ceteris corporis formã tanto
splendore clarificat: ut &
facies eius solis fulgori simi¬
lis. & uestitus candori niui¬
um esset ȩqualis: In qua trais¬
figuratione illud quidem
principaliter agebatur. ut
baret eoꝵ fidem uolun¬
tariȩ humilitas passionis:
quib reuelata esset abscon¬
ditȩ excellentia dignitatis
Sed non minore ꝓuidentia
spes sc̃ȩ eccłȩ fundabatur.
ut totũ xp̃i corpus agnosce¬
ret quali esset cõmutatione
donandũ: & eius sibi ho

Expanded text:
hominis venientem in regno hominis venientem in regno suo , id est in regia claritate, quam specialiter ad naturam suscepti hominis pertinentem, his tribus viris voluit esse conspicuam. Nam illam ipsius Deitatis ineffabilem et inaccessibilem visionem, quae in aeternam vitam mundis corde servatur, nullo modo mortali adhuc carne circumdati intueri potgo Dominus coram electis testibus gloriam suam, et communem illam cum caeteris corporis formam tanto splendore clarificat, ut et facies ejus solis fulgori similis, et vestitus candori nivium esset aequalis . In qua transfiguratione illud quidem principaliter agebatur, ut baret eorum fidem voluntariae humilitas passionis, quibus revelata esset absconditae excellentia dignitatis. Sed non minore providentia spes sanctae Ecclesiae fundabatur, ut totum corpus Christi agnosceret quali esset commutatione donandum, et ejus sibi ho
Abbreviated transcription (Latin):
dȩ cũ eo passionis animatus
est: Subsequens enĩ exhorta¬
tio saluatoris hoc inspirauit.
hoc docuit. ut uolentes eum
sequi negarent se sibiͥ & ꝓ
spe eternoꝵ leuissimũ duce¬
rent temporaliũ detrimentũ:
quia is demũ animã suã sal¬
uam faceret. qui eã ꝓ xp̃o
go istã felicis constantiȩ for¬
titudinẽ toto apł̃i corde con¬
ciperent. & nichil de susci¬
piendȩ crucis asperitate tre-¬
pidarent. ut de supplicio xp̃i
non erubescerent. nec puden¬
dũ sibi eã patientiã crederen.
quȩ sic subitura erat seuitiã
passionis. ut non amitteret glo¬
riã potestatis: assumpsit iħs
ioh̃em. & conscenso cũ eis seor¬
sum monte precelso. clarita¬
tẽ illis suȩ gle demonstrauit.
quia licet indellexissent in eo
maiestatẽ dĩ. ipsius tamen
corporis quo diuinitas tege¬
batur potentiã nesciebant:
& ideo ꝓprie signanterꝙ ꝓ¬
miserat quosdã de astantib
discipulis non prius gustare
mortem. quã uiderent filiũ

Expanded text:
e cum eo passionis animatus est. Subsequens enim exhortatio Salvatoris hoc inspiravit, hoc docuit, ut volentes eum sequi, negarent se sibi, et pro spe aeternorum levissimum ducerent temporalium detrimentum: quia is demum animam suam salvam faceret, qui eam pro Chrgo istam felicis constantiae fortitudinem toto apostoli corde conciperent, et nihil de suscipiendae crucis asperitate trepidarent, ut de supplicio Christi non erubescerent, nec pudendam sibi eam patientiam crederent, quae sic subitura erat saevitiam passionis, ut non amitteret gloriam potestatis: Assumpsit Jesus Joannem , et conscenso cum eis seorsum monte praecelso, claritatem illis suae gloriae demonstravit: quia licet intellexissent in eo majestatem Dei, ipsius tamen corporis, quo Divinitas tegebatur, potentiam nesciebant. Et ideo proprie signanterque promiserat quosdam de astantibus discipulis non prius gustare mortem, quam viderent Filium
Abbreviated transcription (Latin):
excelsum. ut doceat om̃s
qui hanc uidere defide¬
rant. non in infimis iacere
uoluptatib. non illecebris
seruire earnalib. non cupi¬
ditatib acherescere cerre¬
nis. sed eternoꝵ amore ad
superna semꝑ erigi. angelicȩ
mundiciȩ. pietatis. pacis di¬
lectionis & iusticie uitam
quantũ mortalib possibile

Expanded text:
excelsum, ut doceat omnes qui hanc videre desiderant, non in infimis jacere voluptatibus, non illecebris servire carnalibus, non cupiditatibus adhaerescere terrenis, sed aeternorum amore ad superna semper erigi: angelicae munditiae, pietatis, pacis, dilectionis, et justitiae vitam, quantum mortalibus possibile
Abbreviated transcription (Latin):
ia scriptũ sit : exiet uirga de
radice iesse :ł & flos de radice
eius ascendet: Allegorice au¬
tẽ hec mors innocentũ paruu¬
lorum prȩfigurat passionem
om̃ium martyrũ xp̃i. qui par¬
uuli & innocentes sunt id ẽ
humiles. & ab om̃i dolo mali¬
tiȩ alieni : & qui non solum
in bethleem. hoc est in uidȩa.
unde eccłȩ cȩpit origo: sed &
ꝑ totũ orbẽ terrarũ ꝑsecutionẽ
passi sunt ab impiis & nequis¬
simis ꝑsecutoribus: quoꝵ he¬
rodes truculentissimus typũ

Expanded text:
ia scriptum est: Exiet virga de ia scriptum est: Exiet virga de radice Jesse et Nazaraeus de radice ejus ascendet . Allegorice autem haec mors Innocentum parvulorum praefigurat passionem omnium martyrum Christi, qui parvuli et innocentes sunt, id est humiles, et ab omni dolo malitiae alieni, et qui non solum in Bethlehem, id est in Judaea, unde Ecclesiae coepit origo, sed et per totum orbem terrarum persecutionem passi sunt, ab impiis et nequissimis persecutoribus, quorum Herodes truculentissimus typum
Abbreviated transcription (Latin):
quia potuit uideri parentib
xp̃i cum puero de quo talia
ꝑ angelica responsa cognoue¬
runt. non esse habitandum
nisi in ierłm ubi erat tẽplũ
dñi: & ꝓpterea redeuntes ex
egrpto illuc eos ituros fuisse.
& illic habitaturos: nisi arche¬
lai prȩsentia terrerentur: Neq
enĩ diuinitus iubebant᷑ ibi
habitare: ut de archelao qͦd
timebatur debeant contemp¬
nere: Et ueniens habitauit
in ciuitate quȩ uocatur na¬
zarech: ut adimpleret᷑ quod
dictũ est ꝑ propħas. quoniam
nazareus uocabitur: Si fixũ
de scripturis posuisset exem¬
plum. nunquã diceret quod
dictum est ꝑ ꝓpħas:ͥ sed sim¬
pliciter quod dictũ est ꝑ pro¬
phetã Nunc autẽ pluraliter
ꝓpħas uocans l ostendit se
non uerba sed sensum de scͥp¬
turis sumpsisse: Harareus
sc̃s interpretat᷑ Sc̃m autem
dñm futurũ om̃is scriptura
cõmemorat: Possumus & alit̾
dicere. quod etiã eisdẽ uerbis
iuxta hebraicã ueritatẽ in ysa¬

Expanded text:
Quia potuit videri parentibus Quia potuit videri parentibus Christi cum puero de quo talia per angelica responsa cognoverunt non esse habitandum, nisi in Jerusalem, ubi erat templum Domini, et propterea redeuntes ex Aegypto illuc eos ituros fuisse, et illic habitaturos, nisi Archelai praesentia terrerentur. Neque enim divinitus jubebantur ibi habitare, ut de Archelao quod timebant debeant contemnere. III. Et veniens habitavit in civitate quae vocatur Nazareth, ut adimpleretur quod dictum est per prophetas: Quoniam Nazaraeus vocabitur. Si fixum de Scripturis posuisset exemplum, nunquam diceret, quod dictum est per prophetas, sed simpliciter quod dictum est per prophetam. Nunc autem pluraliter prophetas vocans, ostendit se non verba, sed sensum de Scripturis sumpsisse. Nazaraeus sanctus interpretatur. Sanctum autem Dominum futurum omnis Scriptura commemorat. Possumus et aliter dicere, quod etiam eisdem verbis juxta Hebraicam veritatem in Isa
Abbreviated transcription (Latin):
uero uidȩȩ quo minus ualidũ
fieret. idẽ augustus ꝑ tetrar¬
chias scindere curauit l quas
quatuor fratres archelai tene¬
re fecit. herodẽ. antipatrũ. ly¬
saniã. & phylippũ. ut scriptores
tẽpoꝵ ꝓdunt: Si quẽ autem
mouet quomodo dicat mathe¬
us ꝓpterea cũ puero ih̃u paren¬
tes eius isse in galileã. quia me¬
erunt. cũ ꝓpterea magis isse
in galileam uideantur. quia
ciuitas eoꝵ erat nazareth ga¬
lileȩ sicut lucas non tacuit.
sed intelligendum est ubi an
ioseph surge & accipe puerũ
& matrẽ eius & uade in ter¬
ram isrł. sic intellectũ esse pͥ¬
mo aioseph. ut putaret se uis
sum esse ꝑgere in iudeã Ipsa
enĩ primitus intelligi potuit¬
.Uiiii. ⁊terra isrł: Porro autẽ postea¬
quã cõperit ille regnare fili¬
um herodis archełaũ. noluit¬
se obicert illi periculo. cum
possit terra isrł sic intelligi
ut galilea illic deꝓutaretur.
quia & ipsã populus isrł in¬
colebat: quãquam & allo
modo solui possit hec questio.

Expanded text:
ero Judaeae quo minus validum fieret, idem Augustus per tetrarchias scindere curavit, quas quatuor fratres Archelai tenere fecit, Herodem, Antipatrum, Lisaniam et Philippum, ut scriptores temporum produnt. Si quem autem movet quomodo dicat Matthaeus propterea cum puero Jesu parentes ejus isse in Galilaeam, quia meerunt, cum propterea magis isse in Galilciuitas eorum erat Nazareth Galilaeae, sicut Lucas non tacuit. sed intellegendum est, ubi ant ad Ioseph: surge et accipe puerum et matrem eius et uade in terram Israhel, sic intellectum esse primo a Ioseph, ut putaret iussum se esse pergere in Iudaeam — ipsa enim primitus intellegi potuit terra Israhel — porro autem posteaquam conperit illic regnare filium Herodis Archelaum, noluit obicere se illi periculo, cum posset terra Israhel etiam sic intellegi, ut et Galilaea illic deputaretur, quia et ipsam populus Isrcolebat. Quanquam et alio modo solvi possit haec quaestio.
Abbreviated transcription (Latin):
litate clarificor incunctant̃
audite.l quia ipse est ueritas
& uita. ipse uirtus mea atꝙ
sapientia: Ipsũ audite quem
legis mysteria prȩnunciaue.¬
runt : quẽ ꝓphetarũ ora ce¬
cinerunt: Ip̃sum audite qui

Expanded text:
litate clarificor, incunctanter audite: quia ipse est veritas et vita, ipse virtus mea atque sapientia. Ipsum audite, quem legis mysteria praenuntiaverunt, quem prophetarum ora cecinerunt. Ipsum audite, qui
Abbreviated transcription (Latin):
tit ut pereat: Diabolus muli¬
erem astutia fallente circũue¬
nit:l mulier incauta serpenti¬
num uirus excepit: Diabolus
quod ꝑ se non potuit: ꝑ uxorẽ
adam ꝓtoplastum circũuenit:
Adam uero ꝑ uxorẽ inuenit
interitũ:: quam adõ acceperat
in auxilium: Prodolor. ꝓspera
in contrarium cedunt: ͥ utilia
ꝑnitiem operantur: Deniq plus
adam domesticis quã inimici
iaculis leditur:l plus ꝓprio quã
hostili ense perimitur:ͥ plus
mulieris quã externo gladio uul¬
neratur: Accessit enim serpens
subtilis ut falleret l & accessit
non ut uiro sed ut mulieri ser¬
pentinum uirus infiger&: Accessit
inquã it unius consensu utriscp
nocere potuisset: Soli ꝑsuadet:
quod ambobus obesset Utrisq
obfuit:l quod unius animũ

Expanded text:
tit ut pereat. Diabolus mulierem astutia fallendi circumvenit, mulier incauta serpentium virus accepit. Diabolus quod per se non potuit, per uxorem Adam protoplastum circumvenit. Adam vero per uxorem invenit interitum, quam a Deo acceperat in auxilium. Proh dolor! prospera in contrarium cedunt, utilia perniciem operantur. Denique plus Adam domesticis quam inimici jaculis laeditur, plus proprio quam hostili ense perimitur, plus mulieris quam externo gladio vulneratur. Accessit enim serpens subtilis ut falleret, et accessit, non ut viro, sed ut mulieri serpentinum virus infligeret. Accessit, inquam, ut unius consensu utrique nocere potuisset. Sed soli persuadet, quod ambobus obesset: utrisque obfuit quod unius animu
Abbreviated transcription (Latin):
cui xp̃e caput est repellunt᷑:
uobis in hac sollemnitate me¬
rito exultantib pieq gauden¬
tib qui nullũ recipientes in

Expanded text:
us caput est, repelluntur; vobis in hac solemnitate merito exsultantibus, pieque gaudentibus, qui nullum recipientes in
Abbreviated transcription (Latin):
uerbis. sed sp̃u dimicantem:
Sermone enĩ certamen agit.
sed ꝑagit maiestate uictoriã:
Nec sine ingenti mysterio hu¬
iusmodi putemus esse conflic¬
tum:  in quo aut accensus di¬
abolus in uerba ꝓrumpit: aut
rerũ dñs temptatori suo uer¬
bis nichilominus respondere
dignatur: In his autem om̃ib
nr̃e salutis est ratio nobis
saluator esurit: ꝓ nobis lo¬
quitur: Nos in ilło uincimus:
quia nos ei causa sumus pug¬
nandi: Nam quis ambigat
unigenitũ patris. cui nulla
obuiare poterat creatura pro
illis inisse certamen quoꝵ se
carne uestiuit: Humani igi¬
tur corporis forma hostem
callidissimũ ꝓdire suasit ad

Expanded text:
erbis, sed spiritu dimicantem; sermone enim certamen agit, sed peragit majestate victoriam. Nec sine ingenti mysterio hujusmodi putemus esse conflictum, in quo aut accensus diabolus in verba prorumpit, aut rerum Dominus tentatori suo verbis nihilominus respondere dignatur. In his autem omnibus nostrae salutis est ratio. Nobis Salvator esurit: pro nobis loquitur; nos in illo vincimus, quia nos ei sumus causa pugnandi. Nam quis ambigat Unigenitum Patris, cui nulla obviare poterat creatura, pro illis iniisse certamen, quorum se carne vestivit? Humani igitur corporis forma hostem callidissimum prodire suasit ad
Abbreviated transcription (Latin):
dignatus est: & circũcisus
uidelicet aparentib octaua
die natiuitatis. & tricesimo
ȩtatis anno baptitatus a io¬
hanne: immo etiã tertium
salutaris hostiȩ munus ip¬
se templi dñs ꝓ se non re-¬
spuit offerri: Cuius die de¬
hinc tricesima tercia: dño
opitulante ur̃a caritas au¬
ditura simul est. & celebra¬
tura mysterium: Cuncta in¬
quã & legalis & euangelicȩ
purificationis genera. qui nul¬
doceret esse saluberrima:
& aduenientis euangelii cun¬
ctis fidelib ostenderet eque
subeunda remedia: Sed &

Expanded text:
dignatus est, et circumcisus dignatus est, et circumcisus videlicet a parentibus octava die nativitatis, et tricesimo aetatis anno baptizatus a Joanne, imo etiam tertium salutaris hostiae munus ipse templi Dominus pro se non respuit offerri. Cujus die dehinc tricesima tertia, Domino opitulante, vestra charitas auditura simul est et celebratura mysterium. Cuncta, inquam, et legalis et evangelicae purificationis genera, qui nuldoceret esse saluberrima, et advenentis Evangelii cunctis fidelibus ostenderet aeque subeunda remedia. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
id est quia pactũ uitȩ in pa¬
radiso hominib mandatum.
adam preuaricante trans¬
gressus est. in quo om̃s pec¬
cauerunt : peribit de cȩtu
scoꝵ ͥ si non fuerit remedio
salutari subuentum: Utraq
ergo purificatio. & circũcisi¬
onis uidelicet in lege. & in
euãgłio baptismatis: tollen¬
dȩ preuaricationis primȩ
gr̃a posita est: Et ne cui se¬
culi labentis etati suꝑni re¬
spectus munera deessent.
illi quoq qui amundi exor¬
dio usq ad tempora datȩ
circumcisionis. uel post dã¬
tam circumcisionẽ de aliis
nationib dõ placuerunt:
uel hostiarũ oblationibus.
uel certe sola fidei uirtute
suas suoꝵq animas creatori
cõmendantes: aprimi reatus
uinculis absoluere curabant:
Sine fide enim impossibile
est placere dõͥ & sicut ali¬
as scriptum est. iustus autẽ
ex fide uiuit: Sed ueniens
in carne dĩ filius. qui solam
carnis naturã. nullã autem
peccati contagionẽ traxit
nere gr̃ȩ renascentis: utrũq
genus purificationis subire

Expanded text:
id est, quia pactum vitae in paradiso hominibus mandatum Adam praevaricante transgressus est, in quo omnes peccaverunt: peribit de coetu sanctorum, si non ei fuerit remedio salutari subventum. Utraque ergo purificatio, et circumcisionis videlicet in lege, et in Evangelio baptismatis, tollendae praevaricationis primae gratia posita est. Et ne cui saeculi labentis aetati superni respectus munera deessent, illi quoque qui a mundi exordio usque ad tempora datae circumcisionis vel post datam circumcisionem, de aliis nationibus Deo placuerunt, vel hostiarum oblationibus, vel certe sola fidei virtute suas suorumque animas Creatori commendantes, a primi reatus vinculis absolvere curabant. Sine fide enim impossibile est placere Deo: et sicut alias scriptum est: Justus autem ex fide vivit . Sed veniens in carne Dei Filius, qui solam carnis naturam, nullam autem peccati contagionem contraxit nere gratiae renascentis: utrumque genus purificationis subire
Abbreviated transcription (Latin):
nec habitabit in corꝑe subdi¬
to peccatis Itẽ econtra confi¬
dent̾ asserimus. quia nullo
uirtutũ genere uacabat.
cui plenitudinẽ gr̃ȩ dĩ nun¬
ciis asserebat messe: Quod¬
attestante archangło quauis
nemo sana mente decredat.
tam̃ si quis adhuc pio deside¬
rio quȩrat. argumenta uir¬
tutũ. ex uerbis & factis eius
quȩ script᷑a cõmemorat. tan¬
to sibi faciluis occurrent:
quanto ipse inquirendo fi¬
delior erit: Sunt aut̃ẽ ex
eis quȩdã om̃i fere xp̃iano
ꝑspicua: Quis enĩ est qui cũ
locunda admiratione ñ spe¬
culet᷑ ipsiꝰ mature adolescen¬
tis fortitudinẽ. prudentiãꝙ
ac fidẽ in colloquio angłico:
ubi tã constanter eloquitur.
tã prudent̾ interrogat. tã fa¬
cile credit: Quis ñ uideat
ac uidendo miretur iusticiã
eius. qua sic uniuersa p̃cep¬
ta diuinȩ legis satagebat im

Expanded text:
nec habitabit in corpore subdinec habitabit in corpore subdito peccatis . Item econtra confidenter asserimus, quia nullo virtutum genere vacabat, cui plenitudinem gratiae Dei nuntius asserebat inesse. Quodattestante archangelo, quamvis nemo sana mente discredat, tamen si quis adhuc pio desiderio quaerat argumenta virtutum ex verbis et factis ejus quae Scriptura commemorat, tanto sibi facilius occurrent, quanto ipse in quaerendo fidelior erit. Sunt autem ex eis quaedam omni fere Christiano perspicua. Quis enim est qui cum jucunda admiratione non speculetur ipsius maturae adolescentis fortitudinem, et prudentiam, et fidem in colloquio angelico, ubi tam constanter eloquitur, tam prudenter interrogat, tam facile credit? Quis enim non videat ac videndo miretur justitiam ejus, qua sic universa praecepta divinae legis satagebat im
Abbreviated transcription (Latin):
dere maris stellã hanc. id est
mariã. quȩ suppremo rerũ
cardini dõ ꝓrim est: & res¬
pectu exempli eius: cursum
uitȩ dirigere: Quod qui fe¬
uento. nec franget᷑ scopulis
aduersoꝵ. nec absorbebit r
scillea uoragine uoluptatũ.:
sed ꝓspere ueniet ad portum
quietis eternȩ: Hic si iquis in¬
uerroget dicens. qͥd gͦ putas.
qualis olim in anima fuerit
uel nunc sit hec ꝑsona quȩ
sic om̃ib scĩs spectanda atq
imi. auda ꝓponit᷑. ueraciter
respondemus: quia longe
ꝑfectior quã nr̃a oratione
demonstrari possit: Tam̃
ne ibi nichil dicere arguam
ubi maior affluit copia di¬
cendoꝵ. reseruantes multa
atq magna facundis .l saltẽ
pauca dicamus suꝑ hoc & quȩ
sacile ꝓbentur audita: Hoc
igit᷑ in primis astruere fas est.
quod anima ipsius & caro
quã elegit & habitaculum
sibi fecit sapientia dĩ patris.
ab om̃i malicia & immundi¬
cia purissima fuit. affirman¬
te seript᷑a qm̃ in maliuolã
animã ñ introibit sapientia.

Expanded text:
dere maris stellam hanc, id est Mariam, quae supremo rerum cardini Deo proxima est, et respectu exempli ejus cursum vitae dirigere. Quod qui fevento, nec frangetur scopulis adversorum, nec absorbebitur scyllaea voragine voluptatum, sed prospere veniet ad portum quietis aeternae. Hic si quis interroget dicens, quid ergo putas qualis olim in anima fuerit, vel nunc sit, haec persona, quae sic omnibus sanctis spectanda atque imitanda proponitur? veraciter respondemus, quia longe perfectior quam nostra oratione demonstrari possit. Tamen ne ibi nihil dicere arguamur, ubi major affluit copia dicendorum, reservantes multa atque magna facundis, saltem pauca dicamus super hoc, et quae facile probentur audita. Hoc igitur in primis astruere fas est, quod anima ipsius et caro quam elegit, et habitaculum sibi fecit Sapientia Dei Patris, ab omni malitia et immunditia purissimae fuerunt, affirmante Scriptura: Quoniam in malevolam animam non introibit sapientia,
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ac redemptor ñt
electos suos ꝑ huius uitȩ la¬
bores. ad illam quȩ laborẽ
nescit uitã futurȩ beatitu¬
dinis introducere disposu¬
it. modo ꝑ euangłiũ suũ su¬
dores certaminũ tẽporalium.

Expanded text:
nus ac Redemptor noster electos suos per hujus vitae labores ad illam, quae laborem nescit, vitam futurae beatitudinis introducere disposuit, modo per Evangelium suum sudores certaminum temporalium
Abbreviated transcription (Latin):
in fide corripientur: alieni
afide om̃ino punientur: Tales
fuerunt iudȩi & pagani ide¬
oq in malis suis euanuerunt:
Tales etiam heretici: l ideoq
in die iudicii damnabuntur:
Tunc surgens imperauit uen¬
tis & mari. l & facta est tran¬
quillitas magna: Scriptũ fu¬
it̃. & exsurrexit tanquã dor¬
miens dñs. tanquã potens &¬
crapulatus auino: & ꝑcussit
om̃s inimicos suoᷤ in posteriora:
Et nunc surgens imperat uen¬
uentis & mari. sicut creator.
sicut suis. ut potens: ut dñs
imperauit uentis & mari Pri¬
mitus ante discipulos. ut audi¬
entes firmarentur in fide: &
potentia deitatis occulta. im¬
perabat & cõminabatur ei :
Magis autẽ regebat & placa¬
bat eum: scd̃m quod quidã

Expanded text:
in fide corripientur, alieni omnino a fide punientur. Tales fuerunt Judaei et pagani, ideoque in malis suis evanuerunt. Tales etiam haeretici, ideoque in die judicii damnabuntur. Tunc surgens imperavit ventis et mari, et facta est tranquillitas magna. Scriptum fuit: Et exsurrexit tanquam dormiens Dominus, tanquam potens crapulatus a vino. Et percussit omnes inimicos suos in posteriora ; et nunc surgens imperat venventis et mari, sicut creator, sicut suis, ut potens, ut Dominus imperavit ventis et mari, primitus ante discipulos, ut audientes firmarentur in fide. Et potentia deitatis occulta imperabat et comminabatur ei. Magis autem regebat et placabat illud, secundum quod quida
Abbreviated transcription (Latin):
scondendo euadere. cur abs¬
conddit se. nisi quod homo int̾
homines factus redemptor
nr̃: alia nobis uerbo loquit᷑.
alia exemplo: Quid autem
nobis hoc exemplo loquitur.
nisi ut etiã cũ resistere pos¬
sumus: iram suꝑbientium
humiliter declinemus: Un¬
de & ꝑ paulũ dicitur: date
locũ irȩ. Quanta humilita¬
de irã ꝓrimi ferre debeat ꝑ¬
pendat homo: si furores ira¬
scentiũ abscondens se decli¬
nauit ds̃: Nemo ergo s̃e con¬
tra acceptas contumelias eri¬
gat. nemo conuitiis conuiti¬
um reddat: imitatione etem̃
dĩ glosiũ est iniuriã tacen¬
do fugere: quã responden¬
do superare: Sed contrahoc
supbia dicit in corde: turpe
est ut accepta iniuria tace¬
as Quuisquis conspicit quia
contumeliam accipis & taces.
non putat quia pacientiam
exsibes: sed erimen agnoseis
Sed unde uox ista in corde

Expanded text:
scondendo evadere, cur abscondit se, nisi quod homo inter homines factus Redemptor noster, alia nobis verbo loquitur, alia exemplo? Quid autem nobis hoc exemplo loquitur, nisi ut, etiam cum resistere possumus, iram superbientium humiliter declinemus? Unde et per Paulum dicitur: Date locum irae . Quanta humilitate iram proximi fugere debeat, perpendat homo, si furores irascentium abscondendo se declinavit Deus. Nemo ergo se contra acceptas contumelias erigat, nemo conviciis convicium reddat. Imitatione etenim Dei, gloriosius est injuriam tacendo fugere, quam respondendo superare. 5. Sed contra hoc superbia dicit in corde: Turpe est ut, accepta injuria, taceas. Quisquis conspicit quia contumeliam accipis et taces, non putat quia patientiam exhibes, sed crimina agnoscis. Sed unde vox ista in corde
Abbreviated transcription (Latin):
ac leuari: Hec ẽ enĩ salutis
uia. & ceptȩ in xp̃o resurrec¬
tionis imitatio: ut quia in lu¬
brico istius uitȩ diuersi ca¬
sus lapsusq non desunt. ues¬
tigia gradientiũ. aflui dis
ad solida transferantur. qͣm
sicut scriptũ est. ad ño gres¬
sus hominis dirigentur.l &
uiã eius uolet: Cum ceciderit

Expanded text:
ac levari. Haec est enim salutis via, et coeptae in Christo resurrectionis imitatio: ut quia in lubrico istius vitae diversi casus lapsusque non desunt, vestigia gradientium a fluidis ad solida transferantur: quoniam, sicut scriptum est, a Domino gressus hominis diriguntur, et viam ejus volet. Cum ceciderit
Abbreviated transcription (Latin):
tutes: magnitudo signorũ
hec fuit: Mutauit in aurũ
siluestres frondiũ uirgas.
littoreaq saxa in gemmas:
item geminarũ fragmina in
Uiduam quoq prȩcepto po¬
puli suscitauit: & rediuiuũ
uiuenis corpus remeande
anima repirauit: Bibens
letiferũ haustum. non solũ
euasit periculũ:÷ sed eodẽ
ꝓstratos poculo. in uitȩ re-¬
anno sexagesimo septimo
post passionẽ dñi saluatoris.
sub traiano principe. longe
ue uetustatis senio fessus.
cum diem tramigrationis suȩ
imminere sibi sentiret. iussis¬
se fertur effodere sibi sepul¬
chrũ ÷ atq inde uale dicens
fr̃ib. facta oratione uiuens
tumulũ introiit. deinde in
eo tanquã in lectulo requie¬
uit: Unde accidit. ut quidã

Expanded text:
tutes, magnitudo signorum haec fuit. Mutavit in aurum silvestres frondium virgas, littoreaque saxa in gemmas. Item gemmarum fragmina in Viduam quoque ad precem populi suscitavit, ac redivivum juvenis corpus revocata anima reparavit. Bibens lethiferum haustum, non solum evasit periculum, sed et eodem prostratos poculo in vitae reanno sexagesimo septimo post passionem Domini Salvatoris sub Trajano principe longo jam vetustatis senio fessus, cum diem transmigrationis suae imminere sibi sentiret, jussisse fertur effodere sibi sepulcrum, atque inde valedicens fratribus, facta oratione, vivens tumulum introivit. Deinde in eo tanquam in lectulo requievit. Unde accidit ut quida
Abbreviated transcription (Latin):
uirgine est.breui interuallo
epiphaniȩ intulit festũ ex ap¬
paridione dñi consecratum.
in quo fidei nr̃ȩ magnũ prȩ¬
sidiũ ꝓuidentia diuina con¬
stituit ut dũ sollemni uene

Expanded text:
irgine est, brevi intervallo Epiphaniae intulit festum, ex apparitione Domini consecratum. In quo fidei nostrae magnum praesidium providentia divina constituit, ut dum solemni vene
Abbreviated transcription (Latin):
tem dĩ dicere. quis estima¬
re sufficiat: De ipsa pena
criminis: ꝑuenit ad prȩmia
uirtutis: Idcirco autẽ om̃ps
ds̃ electos suos in quibusdã
lapsibus cadere ꝑmisit. ut
aliis in culpa iacentibus si
toto ad eum corde consur¬
gant. spem ueniȩ redderet:
& eis ꝑ lamenta pęnitentiȩ
uiam pietatis aperiret: Ex¬
erceamus ergo nosmet ipsos
in lamentis. extinguamus
flecibus & dignis penitentiȩ
dulta non pereant: quia qͥ
multos asius iniquitatib ia
sanatos aspicimus: quid ali¬
ud quam suꝑnȩ miscdiȩ pig¬
nus tenemus:¬

Expanded text:
tem Dei dicere, quis aestimatem Dei dicere, quis aestimare sufficiat? De ipsa poena criminis pervenit ad praemia virtutis. Idcirco autem omnipotens Deus electos suos in quibusdam lapsibus cadere permisit, ut aliis in culpa jacentibus, si toto ad eum corde consurgant, spem veniae reddat, et eis per lamenta poenitentiae viam pietatis aperiat. Exerceamus ergo nosmetipsos in lamentis, exstinguamus fletibus et dignis poenitentiae dulta non pereant, quia qui multos a suis iniquitatibus jam sanatos aspicimus, quid aliud quam supernae misericordiae pignus tenemus
Abbreviated transcription (Latin):
iuolenti diripiunt illud: qͥa
qui penitentiã peccatorib
indixit: quid aliuid quã cȩ¬
loꝵ regno fieri uiolentiam
docuit: Recogitemus ergo
tis atteramus: hereditatẽ
iustoꝵ quã non tenuimus
ꝑ uitam: rapiamus ꝑ peni¬
tentiã: Hult anobis om̃ips
ds̃ talẽ iuolentiã ꝑpeti: nã
regnũ cȩloꝵ rapi uult nr̃is
fletib: quod nr̃is meritis
non debetur: Ab spei ergo
certudine: nulla nos maloꝵ
nr̃oꝵ qualitas. nulla quanti¬
tas frangat: Prestat magnã
ueniȩ fiduciã latro ille ue¬
nerabilis : qui non inde ue¬
nerabilis. unde latro: Ham
latro ex crudelitate: uene¬
rabilis ex confessione: Cogi¬
tate rogo cogitate. quã sint
incõprẽhensibilia in om̃ipo¬
tente deo misediȩ uiscera:
Latro iste cruentis manib
abstractus afauce itineris
suspensus est in patibulo cru¬
cis: ibi confessus. ibi sanatus:
ibi audire meruit hodie me¬
cũ eris in paradyso Quid
est hoc: Quis tantã bonita¬

Expanded text:
violenti rapiunt illud, quia violenti rapiunt illud, quia qui poenitentiam peccatoribus indixit, quid aliud quam coelorum regno fieri violentiam docuit? Recogitemus ergo,tis atteramus; haereditatem justorum, quam non tenuimus per vitam, rapiamus per poenitentiam. Vult a nobis omnipotens Deus talem violentiam perpeti. Nam regnum coelorum rapi vult nostris fletibus, quod nostris meritis non debetur. A spei ergo certitudine nulla nos malorum nostrorum qualitas, nulla quantitas frangat. Praestat magnam veniae fiduciam latro ille venerabilis, qui non inde venerabilis, unde latro; nam latro ex crudelitate, venerabilis ex confessione. Cogtate ergo, cogitate quam sint incomprehensibilia in omnipotenti Deo misericordiae viscera. Latro iste, cruentis manibus abstractus a fauce itineris, suspensus est in patibulo crucis; ibi confessus, ibi sanatus est, ibi audire meruit: Hodie mecum eris in paradiso . Quid est hoc? Quis tantam bonita
Abbreviated transcription (Latin):
ti uim regnũ cȩlorũ potest.
& uiolenti diripiunt illud:
rit: In lege uero scriptũ est
si quis heç uel illa fecerit:
morte moriatur: Cunctis le
gentib liquet quia peccato¬
res quosq pena suȩ seueri¬
tatis ꝑtulit: non autẽ per¬
pęnitentiã ad uitã reduxit:
Cum uero ioħes baptista re¬
demptoris grãm prȩcurreis
pęnitentiã prȩdicat. ut pec¬
cator qui ex culpa est mor¬
tuus ꝑ conuersionẽ uiuat:
ꝓfecto adieb ioħ̃is baptistȩ
regnũ cȩloꝵ uim patitur:
Quid est autẽ regnũ cȩloꝵ
nisi locus iustoꝵ: solis autẽ
iustis cȩlestis patriȩ premia
debentur:ł ut humiles casti.
mites. atq misericordes. ad
gaudia suꝑna ꝑueniant: Cũ
uero quis uel suꝑbia tumidus.
uel carnis facinore pollutus.
uel iracundia accensus. uel
crudelitate impuis. post cul¬
pas ad pęnitentiã redit. & ui¬
tã ȩternã ꝑcipit: quasi in lo¬
cũ peccator intrat alienum:
Adieb ergo ioħis baptistȩ
regnũ cęloꝵ uim patitur. &

Expanded text:
ti vim regnum coelorum potest, et violenti rapiunt illud, rit? In lege vero scriptum est: Si quis haec vel illa fecerit, morte moriatur. Cunctis ergo legentibus liquet quia peccatores quosque poena suae severitatis perculit, non autem poenitentia ad vitam reduxit. Cum vero Joannes Baptista Redemptoris gratiam praecurrens poenitentiam praedicat, ut peccator, qui ex culpa mortuus est, per conversionem vivat, profecto a diebus Joannis Baptistae regnum coelorum vim patitur. Quid est autem regnum coelorum, nisi locus justorum? Solisjustis coelestis patriae praemia debentur, ut humiles, casti, mites, atque misericordes ad gaudia sempiterna perveniant. Cum vero quis vel superbia tumidus, vel carnis facinore pollutus, vel iracundia accensus, vel crudelitate impius, post culpas ad poenitentiam redit, et vitam aeternam percipit, quasi in locum peccator intrat alienum. A diebus ergo Joannis Baptistae regnum coelorum vim patitur, et
Abbreviated transcription (Latin):
etitia quanta sit. quantusq
concursus cum impe¬
ratoris mundi istius natalis
celebrandus est bene nostis.
quẽ admodũ duces eius & pͥn¬
cipes om̃s etiã militantes accu¬
rati sericis uestib accincti ope

Expanded text:
etitia quanta sit, quantusque concursus, cum imperatoris mundi istius natalis celebrandus est, bene nostis, quemadmodum duces ejus et principes omnes, etiam militantes accurati sericis vestibus, accincti ope
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi uiuant: Uenit ad tẽpus:
ut etiã aliis ꝑ miraculoꝵ signa
quales sint intus effulgeant:
Et ego uidi inquit. & testimo¬
niũ ꝑhibui: quia hic est filius
dĩ: Supra dixerat post me

Expanded text:
ipsi vivant; venit ad tempus, ut etiam aliis per miraculorum signa quales sint intus, effulgeant. Et ego vidi, inquit, et testimonium perhibui, quia hic est Filius Dei. Supra dixerat, Post me
Abbreviated transcription (Latin):
uero utraq auis ista ꝓpter
consuetudinẽ gemendi. prȩ¬
sentes scõꝵ luctus. & deside¬
ria suꝑna designet.l hoc tam̃
differunt. quod turtur soli¬
uagus. columba aut̃e gregat̃i
gemere consueuit: & ob id
ista secretas orationũ lacrimas.
illa publicos eccłe conuentus
insinuat: Bene autẽ puer
iħs primo circũciditur. ac sic
interpositis dieb ierosolimã
cũ hostia defertur: quia &
ipse iam iuuenis prius omnẽ
carnis corruptionem morien¬
do ac resurgendo calcauit.
ac deinde interpositis diebus
cũ ipsa carne iam immortali
quã ꝓ nr̃a salute hostiã deo

Expanded text:
pter consuetudinem gemendi praesentes sanctorum luctus et desideria superna designet, hoc tamen differunt quod turtur solivagus, columba autem gregatim gemero consuevit; et ob id ista secretas orationum lacrymas, illa publicos Ecclesiae conventus insinuat. Bene autem puer Jesus primo circumciditur, ac sic interpositis diebus Hierosolymam cum hostia defertur, quia et ipse jam juvenis prius omnem carnis corruptionem moriendo ac resurgendo calcavit; ac deinde interpositis diebus cum ipsa carne jam immortali, quam pro nostra salute hostiam Deo
Abbreviated transcription (Latin):
tis hominib nunciat᷑ Hiders
enĩ cȩlestẽ ierłm: ex om̃ibus
mundi gentib fabricari De
quo inenarrabili diuine pi¬
etatis opere: quantũ lȩtari
debet humilitas hominum:
cũ tantũ gaudeat sublimi¬
tas angłorum: Agamus ergo
gr̃as dilectissimi deo patri ꝑ
filiũ euis in spu sco. qui ꝓpter¬
lexit nos. misertus est nostri:
& cũ essemus mortui peccatis.
conuiuificauit nos. xp̃o: ut esse¬
mus in ipso noua creatura. no¬
uũq figmentũ: Deponamus
ergo ueterẽ homine cũ actibꝰ
siuis. & adepti participationẽ
generationis. xp̃i : carnis renun¬
tiemus oꝑibus: Agnosce õxp̃i¬
ane dignitatẽ tuam. & diui¬
nȩ consors factus naturȩ:ł no¬
li in ueterẽ uilitatẽ degeneri
conuersatione recedere: Me¬
meato cuius capitis. & cuius
corpis sis membrũ ͥ reminisce¬
re quia erutus de potestate te¬
nebrarũ: translatus es in dĩ lum̃
& regnũ: ꝑbaptismatis sacram̃¬

Expanded text:
tis hominibus nuntiatur . Vident tis hominibus nuntiatur . Vident enim coelestem Jerusalem ex omnibus mundi gentibus fabricari: de quo inenarrabili divinae pietatis opere, quantum laetari debet humilitas hominum, cum tantum gaudeat sublimitas angelorugratias, dilectissimi, Deo Patri per Filium ejus in Spiritu sancto, quia prdilexit nos, miseet cum essemus mortui peccatis, convivificavit nos Christo , ut essemus in ipso nova creatura, novumque figmentum. Deponamus ergo veterem hominem cum actibus suis ; et adepti participationem generationis Christi, carnis renuntiemus operibus. Agnosce, o Christiane, dignitatem tuam, et divinae consors factus naturae, noli in veterem vilitatem degeneri conversatione redire. Memento cujus capitis et cujus corporis sis membrum. Reminiscere quia erutus de potestate tenebrarum, translatus es in Dei lumen et regnum. Per baptismatis sacrame
Abbreviated transcription (Latin):
riorẽ minueret assumptio: Tu¬
Salua igitur ꝓprietate utri¬
usq substantiȩ. & in unam
coeunte ꝑsonã: suscipitur ã¬
maiestate humilitas. auirtu.¬
te infirmitas. ab eternitate
mortalitas. & ad dependen
dũ conditionis nr̃ȩ debitũ:
natura inuiolabilis. naturȩ
est unita passibili: ds̃q ue¬
rus. homo uerus in unitatem
dñi temꝑatur: ut quod no¬
stris remediis congruebat. unꝰ
atq idẽ dei hominũq medi¬
ador. & mori posset ex uno: &
resurgere posset ex altero:
Merito uirgineȩ integritati
nichil corruptionis intulit
partus salutis: quia custodia
pudoris fuit editio ueritatis:
Talis ergo dilectissimi natiui¬
tas decuit dĩ uirtutẽ. & dĩ
sapientiã xp̃m :ͥ qua nobis &
humanitate congrueret. &
diuinitate precelleret: Hisi
enĩ esset ds̃ uerus. non affer¬
ret remediũꝰ nisi ẽẽt homo
uerus non preberet exemplũ:
Ab exultantibus angłis nascen¬
te dño gła in excelsis dõ canit᷑:
& pax in terra bonȩ uolunta¬

Expanded text:
riorem minueret assumptio. Salva igitur proprietate utriusque substantiae, et in unam coeunte personam, majestate humilitas, a virtute infirmitas, ab aeternitate mortalitas: et ad dependendum nostrae conditionis debitum, natura inviolabilis naturae est unita passibili, Deusque verus et homo verus, in unitatem Domini temperatur; ut quod nostris remediis congruebat, unus atque idem Dei hominumque mediator , et mori posset ex uno, et resurgere posset ex altero. Merito igitur virgineae integritati nihil corruptionis intulit partus salutis: quia custodia fuit pudoris, editio veritatis. Talis igitur, dilectissimi, nativitas decuit Dei virtutem et Dei sapientiam Christum, qua nobis et humanitate congrueret, et divinitate praecelleret. Nisi enim esset, Deus verus non afferret remedium; nisi esset homo verus, non praeberet exemplum. Ab exsultantibus ergo angelis nascente Domino, Gloria in excelsis Deo canitur, et pax in terra bonae volunta
Abbreviated transcription (Latin):
inuidere non cessant: Et qui¬
dẽ putare possimus iudam
cura pauperũ hȩc fuisse lo¬
cutũ ⁊ sed ꝓdit mente illius
testis uerax qui ait: Dixit au¬
tẽ hoc. non quia de egenis
ꝑtinebat ad eũ: sed quia
fur erat. & loculos habens
tabat Non ergo nnc uidas
periit quando pecunia cor¬
ruptus dñm ꝓdidit: sedĩa
ꝑcutus dñm sequebatur. qͥ
loculos habens dominicos:
to exportare solebat: Uidens
enĩ dñs cor uidȩ cupiditatis
ta sorde pollutum. prȩiuideis
peiore ꝑditionis sorde pollu¬
endũ i cõmisit eius fidei quie¬
quid habebant in sacculis.
eũq de his quȩ uellet face

Expanded text:
invidere non cessant! Et quidem putare possemus, Judam cura pauperum haec fuisse locutum, sed prodit mentem illius testis verax, qui ait: Dixit autem hoc, non quia de egenis pertinebat ad eum, sed quia fur erat, et loculos habens, tabat . Non ergo tunc Judas periit, quando pecunia corruptus Dominum prodidit, sed jam perditus Dominum sequebatur, qui loculos habens Dominicos, to exportare solebat. Videns enim Dominus cor Judae cupiditatis jam sorde pollutum, praevidens pejoris proditionis sorde polluendum, commisit ejus fidei quidquid habebat in sacculis, eumque de his quae vellet face
Abbreviated transcription (Latin):
lis rotam constituens. lune mimistr̃as ordini. nagos re¬
cursus siderũ. Tt noctib uł lumini directionis ter

Expanded text:
lis rotam constituens, Lune ministrans ordini Vagos recursus siderum. Ut noctibus vel luminis Direptionis ter
Abbreviated transcription (Latin):
cens. sanguine fuso meruit sacratũ scandere celũ.
uius obtentu deus. alme nr̃is parce iam cul¬
pis uitia remittens. quo tibi puri resonemꝰ almũ.
pectoris hympnũ. Eloria patri genite q ꝓli
et tibi compar utriusq semꝑ sp̃s aline deus unꝰ¬

Expanded text:
cens, Sanguine fuso meruit sacratum Scandere coelum. Hujus obtentu, Deus alme, nostris Parce jam culpis, vitia remittens; Quo tibi puri resonemus almum Pectoris hymnum. Gloria Patri, genitaeque Proli, Et tibi compar utriusque sem
Abbreviated transcription (Latin):
si affiuant nolite corappone.Se
mel locutus est deus duo hec audiui
quia rotestas dei est ⁊tibi dñe mise¬
ricordia: quia tu reddes unicuiq
iuxta opera sua. psalmus dd̃.

Expanded text:
t nolite cor adponere semel locutus est Deus duo haec audivi quia potestas Dei et tibi Domine misericordia quia tu reddes unicuique iuxta opera sua psalmus David
Abbreviated transcription (Latin):
te malignari. Et uocauit famẽ suꝑtͤ
ram:⁊ om̃e firmamentũ paraz contri¬
uit. Misit ante eos uirũ: in seruũ ue¬
nundatus est io seph. Humiliauerũt
incompedib pedes ens ferrũ ꝑtͣnsiit a¬
nimã eius: donec ueniret u̾bum eius
Eloquia dñ in flammauit eũ. misit
rex ⁊ soluit eũ: princeps ppłoꝵ ⁊ dimi¬
sit eũ. Constituit eũ dñm domꝰ sue:⁊¬

Expanded text:
t famem super terram omne firmamentum panis contrivit misit ante eos virum in servum venundatus est Ioseph humiliaverunt in conpedibus pedes eius ferrum pertransiit anima eius donec veniret verbum eius eloquium Domini inflammavit eum misit rex et solvit eum princeps populorum et dimisit eum constituit eum d
Abbreviated transcription (Latin):
dus. qͦ lauãtur flũie ¶rue Electe ramos arbor
alta.tensa. laxa uisdera. et rigor lentesdat ille
quẽ dedit natiuitas. ut suꝑni mẽbra regis. mitti
tendas stipite ¶rux. S ola digna tu fuisti. fer¬
re p̾ciũ seculi. atq portũ p̾parare. nauta mũdo
naufrago. qmͣ sacer cruor ꝑimxit. fusus agni

Expanded text:
e ramos arbor alta, Tensa laxa viscera, Et rigor lentescat ille, Quem dedit nativitas, Ut superni membra Regis Mittenda  L., mitti tendas stipite. Sola digna tu fuisti Ferre pretium seculi, Atque portum praeparare Nauta mundo naufrago: Quam sacer cruor perunxit Fusus agni
Abbreviated transcription (Latin):
horus noue iherusalem nouam melli dulce¬
dinẽ. ꝓuiat colens cum sobriis. paschale festũ gaudiis.
Quo xpũs iuictus leo. dracone surgens obru¬
to. dũ uoce uiua ꝑsonat a morte functos excitat
Qũã deuorarat improb p̃dam refudit tartar
cap̾tiuitate libera. ih̃m sequunt᷑ agmina. Uri¬
umphat ille splendide et dignus amplitudine
soli poliq patriam uĩa facit reni publicã Ipm̃
canendo supplices. regẽ p̃cemͣ nilites. ut ĩsuo
darissimo. nos ordinet palatio. Per secla m̾e¬
te nescia. pr̃i suppremo gła. honorq sit cũ filio

Expanded text:
horus novae Hierusalem Nova meli dulcedine Promat: colens cum sobriis Paschale festum gaudiis. Quo Christus invictus leo Dracone surgens obruto, Dum voce viva personat: A morte functos excitat. Quam devorarat improbus Praedam refundit tartarus: Captivitate libera Jesum sequuntur agmina. Triumphat ille splendide Et dignus amplitudine, Soli, polique patriam, Unam facit rempublicam. Ipsum canendo supplices Regem precemur milites. Ut in suo clarissimo Nos ordinet palatio. Per saecla metae nescia Patri supremo gloria; Honorque sit cum Filio
Abbreviated transcription (Latin):
solis ortu cardine adusq terre limi mini. ħꝰꝰ¬
tem xp̃m canamus principem natũ maria uirgine.
Beatus auctor seculi seruile corpus induit. ut carne
carnẽ liberans ne ꝑderet quos condidit aste paren¬
tis uiscera celestis intrat gr̃a. uenter puelle baiulat.
secreta q̃ non mouerat. Domus pudici pectoris tem¬
plum repente fit dei. intacta nesciens uirũ uerbo cõce̾¬
pit filiũ Anixa puerpera quem gabriel p̃dixerat.
quẽ matris aluo gestiens clausus ioh̾es senserat Ie¬
no iacere ꝑtulit. prespe nõ ab horruit. paruoq lacte
pastus est. ꝑ quem nec ales esurit El audet chorus
celestium et angeli canũt deo palamq fit pastorib

Expanded text:
solis ortus cardine Adusque terrae limitem Christum canamus principem, Natum Maria uirgine. Beatus auctor saeculi Seruile corpus induit, Vt carne carnem liberans Non perderet quod condidit. Clausae parentis uiscera Caelestis inSecreta, quae non noverat. Domus pudici pectoris Templum repente fit Dei, Intacta nesciens virum Virgo creavit filium. Enixa est puerpera, Quem Gabriel praedixerat, Quem matris alvo gestiens Clausus Joannes senserat. Feno jacere pertulit, Praesepe non abhorpastus est, Per quem nec ales esurit. Gaudet chorus coelestium, Et angeli canunt Deo: Palamque fit pastoribus
Abbreviated transcription (Latin):
cce enm breues anni transeunt: et sem¬
tam ꝑ quam nõ reuertar ambulo. Spũs¬
solũ inichi suꝑ est sepulchrum. Non peccaui et
in amaritudinib moratur oculus meus. Li¬
bera me dñe et pone me ixta te: cuius uis
manus pugnet contra me. Cor eoꝵ longe fecisti a
disciplina: et ꝓpterea nõ exaltabũt᷑. Predam pol¬
licetur sociis: et oculi filioꝵ eius deficient. Posu¬
it me quasi ĩ ꝓu̾biũ uulgi: et exemplũ suum co¬

Expanded text:
cce enim breves anni transeunt et sequam non revertar ambulo spt in amaritudinibus moratur oculus meus libera me et pone iuxta te et cuiusvis manus pugnet contra me cor eorum longe fecisti a disciplina et propterea non exaltabuntur praedam pollicetur sociis et oculi filiorum eius deficient posuit me quasi in proverbium vulgi et exemplum sum co
Abbreviated transcription (Latin):
munere cuius suꝑnus artifex mũdum pugillo conti¬
nens uentris sub archa clausus est Beata celi ñcio
fecunda sancto spũ desideratus gentib cuiꝰ ꝑ aluũ fu¬
sus est. O gloriosa dũa excelsa supͣ sydera qui te
creasti ꝓuide lactasti sacro ubere Quod eua tristis
abstulit tu reddis almo germine intrent ut astra

Expanded text:
munere, cuius supernus artifex, mundum pugillo contiventris sub arca clausus est. Benedicta caeli nuntio, fecunda sancto spiritu, desideratus gentibus cuius per alvum fusus est. O gloriosa domina excelsa super sidera, qui te creavit provide lactasti sacro ubere. Quod Eva tristis abstulit
Abbreviated transcription (Latin):
piste qui lux es et dies nottis tenebras de¬
tegis. lucis q lum̃e crederis liũe beatum p̃dicans.
Precam̃ stẽ dñe. defende nos in hac nocte. sit
nobis inte requies. quietam noctem tribue Ne
grauis sopnus irruat. nec hostis nos subripiat.
nec caro illi consencies. nos tͥ reos statuat cłi
sompnũ capiant cor ad te semꝑ uigilet. dext̾a tua

Expanded text:
iste, qui lux es et dies, Noctis tenebras detegis, Lucisque lumen crederis Lumen beatum praedicans. Precamur, sancte Domine, Defende nos in hac nocte, Sit nobis in te requies, Quietam noctem tribue. Ne gravis somnus irruat, Nec hostis nos surripiat, Nec caro illi consentiens Nos tibi reos statuat. Oculi som
Abbreviated transcription (Latin):
mella locustis Q eteri tantũ cecinere uatũ. corde p̃¬
stigo iubar affuturũ. tu quidẽ mũdi scelus auferẽtem.
iudice ꝓdis. on fuit uasti spaciũ per orbis. sanctior
quisquã genitus iohãne. qui nefas secli meruit lauan¬
tem. ting̾e̾ limphis O minis felix meritiq celsi nesci¬
ens labem niuei pudoris p̃potens martyr heremiq cul¬
tor maxime. uatũ Serta ter denis alios coronant. aue¬
ta cremẽtis duplicata quosdam. trina centeno tumula¬
ta fructu. te sacer ornant. Hinc potens nr̃i meritis
opinus pectoris duros lapides repelle asperum planãs
iter et reflexos. dirige calles D puis mundi sator
et redempcor. mentibus pulsa luuone puris rite digne¬
tur ueniens sacratos. pon̾e gressus audib ciues ce¬
lebrant suꝑui te ds simplex pariterq trine. supplices

Expanded text:
rde praesago jubar adfuturum, Tu quidem mundi scelus auferentem Indice prodis. Non fuit vasti spatium per orbis Sanctior quisquam genitus Joanne, Qui nefas saecli meruit lavantem Tingere lymphis. O nimis felix meritique celsi, Nesciens labem nivei pudoris, Praepotens martyr eremique cultor, Maxime vatum. Serta ter denis alios coronant Aucta crementis, duplicata quosdam Trina centeno cumulata fructu Te sacer ornant. Nunc potens nostri meritis opimis Pectoris duros lapides repelle, Asperum planans iter, et reflexos Dirige calles. Ut pius mundi sator et redemptor, Mentibus pulsa livione puris, Rite dignetur veniens sacratos Ponere gressus. Laudibus cives celebrant superni Te Deus sim
Abbreviated transcription (Latin):
eus cirator omuiũ poliq rectorhymꝰ¬
pesticus diem decoro lumine noctẽ soporis gracia
Artus solutos ut quies reddat laboris usui
niẽtes. ꝑ fessas alleuat. luctꝰ q soluat anxios.
Orates ꝑacto iã die et noctis exortu preces
uot eos ot adiuuet hymnũ canẽtes soluiniꝰ
¶l cordis ima cõciuãt te uox canora cõcrepet.
te biligat castus amor te mens adoret sobria
Et cũ ꝓfundo clauserit diẽ calligo noxium
fidos tenebras uesciat et nox fidei luceat  or¬
nure mente ne sinas dormire culpa nouerit
castos fides refrigeret sompni uaporẽ tẽperet.
Euta sensu lubrico te cordis alta sompruẽt
ns hostis ĩ uidi dolo pauor quietes suscitet

Expanded text:
eus creator omnium, Polique rector,vestiens Diem decoro lumine, Noctem soporis gratia. Artus solutos ut quies Reddat laboris usui, Mentesque fessas allevet, Luctusque solvat anxios. Grates peracto jam die, Et noctis exortu preces, Votis, reos ut adjuves, Hymnum canentes solvimus. Te cordis ima concinant, Te vox canora concrepet, 1220 Te diligat castus amor, Te mens adoret sobria. Ut cum profunda clauserit Diem caligo noctium, Fides tenebras nesciat, Et nox fide reluceat. Dormire mentem ne sinas, Dormire culpa noverit, Custos fides refrigerans, Somni vaporem temperet. Exuta sensu lubrico, Te cordis alta somnient; Nec hostis invidi dolo Pavor quietos suscitet.