comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
stude: ⁊ nullus omino
p̾termittatur dies. qͦ
salutaris hostia immo
cessit ⁊ paruit. Nobis
autem alia curantib.
atq euolutos dies ñ nu¬
merantib. isdem frat᷑
qui defunctus. fuerat.
nocte quadam. frĩ suo
germano copioso. ꝑ.
iusionem apparuit.
Quem ille cum uidis¬
set: inquisunt dicens.
Quid est frat̾: quoni
es: Cui ille respondit.
Nunc usq male fui.
s iam modo bene sunm

Expanded text:
stude, ut nullus omnino praetermittatur dies, quosalutaris hostia non icessit, et paruit. Nobis autem alia curantibus, atque evolutos dies non numerantibus, idem frater qui defunctus fuerat, nocte quadam fratri suo germano Copioso per visionem apparuit. Quem ille cum vidisset, inquisivit dicens: Quid est, frater? Quomodo es? Cui ille respondit: Nunc usque male fui, sed jam modo bene sum
Abbreviated transcription (Latin):
si montis latere situm ẽ.
Q ͥ indelicet mons distẽ¬
so sinu. hoc idem castrũ
recipit. s ꝑ tria milia ĩ

Expanded text:
si montis latere situm est, qui videlicet mons distenso sinu hoc idem castrum recepit, sed per tria millia i
Abbreviated transcription (Latin):
oni mee sufficient᷑
iam uideo satisfactũ:
s hoc ẽ adhuc qd̃ q̃stio
animũ pulsat. quia
cum superius dictum
sit ẽẽ iam scõrum aĩas
in celo. restat proculdu¬
bio. ut miquoꝵ quoq

Expanded text:
ns, sufficienter jam video satisfactum, sed hoc est adhuc quod quaestione animum pulsat, quia, cum superius dictum sit esse jam sanctorum animas in coelo, restat procul dubio ut iniquorum quoq
Abbreviated transcription (Latin):
hoc qd̃ modo qmͣ
sit incomparabilit̾ supe¬
rius agnoui.S queso
cepta psequere. ut dum
tempus uacat. sine edi¬
ficatione hora ñ transe

Expanded text:
hoc, quod modo quam sit incomparabiliter superius agnovi. Sed, quaeso, coepta prosequere, ut dum tempus vacat, sine aedificatione hora non transe
Abbreviated transcription (Latin):
tur. hoc qd̃ iohannis iu¬
nioris p̾decessoris mĩ
tempore de mundi sĩ¬
ne cognou̾at. sicurt lõ¬
ge lat̾eq claruerat:
a me requisitus. mich
ip̃e narrabat. Aiebat
namq quia quodam
die dum parrochias
suas. ex more cireui¬
ret. ꝑuenit ad eccłiam
bĩ martiris uithici. Ad¬
uesperascente autem di¬
e stratum sibi fieri iux¬
ta sepulchrum mrͣis
uoluit: atq ĩbi post
laborem quieuit. Cũ
nocte media ut assere¬
bat. nec dormiebat. nͨ
ꝑfecte uigilare poterat.

Expanded text:
tur, hoc quod Iohannis iunioris, praedecessoris mei, tempore de mundi fine cognoverat, sicut longe lateque claruerat, a me requisitus mihi ipse narrabat. Aiebat namque, quia quodam die, cum parrochias suas ex more circuiret, pervenit ad ecclesiam beati martyris Iutici. Advesperescente autem die stratum sibi fieri iuxta sepulchrum martyris voluit atque ibi post laborem quievit, cum nocte media, ut adserebat, nec dormiebat nec perfecte vigilare poterat
Abbreviated transcription (Latin):
Nam libro gene¬
seos attestante didici¬
mus. quia suꝑ sodo¬
mitas. dominus igne
⁊ sulphurem pluit:
ut eos ⁊ iguis incende¬
Quia enim amore illi¬
cito corruptibilis carniᷤᷤ
arserant. simul incendi¬
O ⁊ fetore perierunt: q̃¬
tinus in pena sua cog¬
noscerent. quia et̾ne
morti fetoris sui se dele

Expanded text:
nam libro Geneseos attestante didicimus, quia super Sodomitas Dominus ignem et sulphur pluit , ut eos et ignis incendeQuia enim amore illicito corruptibilis carnis exarserant, simul incendio et fetore perierunt, quatenus in poena sua cognoscerent quia aeternae mortis fetoris sui se dele
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Si seruus dei es : nõ
te tencat catena ferrea.
s catena xp̃i. Ad quam
uocem martinus protinꝰ
candem compedem soluit.
s nunquam postinodũ
solutum tetendit pedem

Expanded text:
it: Si servus Dei es, non te teneat catena ferrea, sed catena Christi. Ad quam vocem protinus Martinus eamdem compedem solvit. Sed nunquam postmodum solutum tetendit pedem
Abbreviated transcription (Latin):
lit. Qd̃ cum mulier fi̾
cerneret contradicere ue¬
hem̃ter cepit. ⁊ mirari qͥd
uellet facere. Ablato ⁊

Expanded text:
lit. Quod cum mulier fieri cerneret, contradicere vehementer coepit et mirari quid vellet facere. Ablato
Abbreviated transcription (Latin):
stat uimis ⁊ in¬
cunctant̾ uerum est:
quia sicut finis ñ erit
gaudio bonoꝵ: ita fi¬
nis ñ erit tormento
maloꝵ. Nam cum iu¬
tas dicat. ibunt hii ĩ
supplicium eternum:
iustizantẽ in uitam et¬
minatus est ds̃.
catorum perpetratione
compesceret :

Expanded text:
stat nimirum et incunctanter verum est quia, sicut finis non est gaudio bonorum, ita finis non erit tormentis malorum. Nam cum Veritas dicat: Ibunt hi in supplicium aeternum, justi autem in vitam aetminatus est, nequcatorum perpetratione compesceret
Abbreviated transcription (Latin):
infremuit. statimq suoᷤ
apparitores misit : qui
constantissimũ confesso¬
rem dei. illic ubi ia cebat
occiderent. Qd̃ fem̃ est

Expanded text:
infremuit statimque suos apparitores misit, qui constantissimum confessoreni Dei illic ubi iacebat occiderent. Quod factum est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmisi ñ ueni: Cui cũ ip̃i
dicerent quando uenisti.
Respondit. Numqͥd ut̾sq
uob̾ dormientib. ñ appa¬
rui: ⁊ loca singula desig¬
naui: Ite ⁊ sicut ꝑ uisio¬
nẽ audistis: omne habi¬
taculum monasterii ita
construite. Qui hec audi¬
entes. uehement̾ admira¬
ti: ad p̃dictum p̾dium st̃
reu̾si: ⁊ cuncta habitacła
sicut ex reuelatiõe didice¬
rent construxerunt.¬

Expanded text:
i cum ipsi dicerent: Quando venisti? respondit: Nunquid utrisque vobis dormientibus non apparui, et loca singula designavi? Ite, et sicut per visionem audistis, omne habitaculum monasterii ita construite. Qui haec audientes, vehementer admirati, ad praedictum praedium sunt reversi, et cuncta habitacula sicut ex revelatione didicerant construxerunt
Abbreviated transcription (Latin):
ti. hunc ⁊ cotidie ederẽt:
⁊ ex eo cotidie qd̃ edi
posset in crastinum suꝑ¬
esset. ac fragm̃ta panis
illuis ꝑ esum crescerẽt¬
⁊ cibum comedentium
ora repararent. petrus

Expanded text:
ti, hunc et quotidie ederent, et ex eo quotidie quod edi posset in crastinum superesset, ac si fragmenta panis illius per esum crescerent, et cibum comedentium ora repararent. PETR
Abbreviated transcription (Latin):
patris. soli deo placẽre de¬
siderans scẽ com̾sationis
habitum quesiuit. Reces¬
sit gͥ scient̾ nescuis. ⁊ saꝑi¬
ent̾ in doctus. Huiꝰ e go oĩa
gesta ñ didici. s pauca q̃
narro quatuor discipulis
illiꝰ referentib cognoui.
Constantio scilicet reuerẽ¬
tissimo ualde uiro. qui ei
in monasterii reguine suc¬
cessit. Ualentiano quo¬
q qui annis multis late¬
ranensi monast̾ĩo p̾fuit:
simplicio quoqꝰ cõgregatõ¬
nem illius post eum t̾cius¬
post rexit: honorato etiam
qui nunc adhuc celle eiꝰ ĩ
qua prius com̾ĩsatus fu̾at
relictis litt̾arum studiis pe¬
tere deserta decreuiss. nutͥx
q̃ hunc artuis amabat sola
secũta est. Cumq ad locũ
uenissent qui effros dicit᷑.
multisq honestiorib uiris
caritate se illic detinentibꝰ:
in bĩ petri apłi eccłia demo¬
rarent᷑: predicta mitrix illiꝰ
ad purgandum triticum a
uicinis mulierib p̾stari sͥ
capisterium petiit. Quod
suꝑ mensam in caute dere¬

Expanded text:
placere desiderans, sanctae conversationis habitum quaesivit. Recessit igitur scienter nescius, et sapienter indoctus. Hujus ego omnia gesta non didici, sed pauca quae narro, quatuor discipulis illius referentibus agnovi: Constantino scilicet reverentissimo valde viro, qui ei in monasterii regimine successit; Valentiniano quoque, qui annis multis Lateranensi monasterio praefuit; Symplicio, qui congregationem illius post eum tertius rexit; Honorato etiam, qui nunc adhuc cellae ejus, in qua prius conversatus fuerat, relictis litterarum studiis petere deserta decrevisset, nutrix quae hunc arctius amabat, sola secuta est. Cumque ad locum venisset qui Enfide dicitur, multisque honestioribus viris charitate se illic detinentibus, in beati Petri apostoli ecclesia demorarentur, praedicta nutrix illius ad purgandum triticum a vicinis mulieribus praestari sibi capisterium petiit, quod super mensam incaute de re
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc in hac t̾ra ẽẽt. quo
temporalit̾ uti libere po
tusset. despexit iam qͣsi
aridum mundũ cum suo¬
flore. Qui liberiori genere
ex proiuncia nursie exortꝰ
rome liberalib litt̾arum stu¬
diis traditꝰ fuerat. S cum
in eis multos ire ꝑ arrupta
uitiorum cerneret. eum quẽ
quasi in ingressum mundi
posuerat retraxit pedem: ne
si quid de scientia eiꝰ attin

Expanded text:
t, quo temporaliter libere uti potuisset, despexit jam quasi aridum mundum cum flore. Qui liberiori genere ex provincia Nursiae exortus, Romae liberalibus litterarum studiis traditus fuerat. Sed cum in eis multos ire per abrupta vitiorum cerneret, eum quem quasi in ingressu mundi posuerat, retraxit pedem: ne si quid de scientia ejus attin
Abbreviated transcription (Latin):
Am quid quoq ĩ¬
hac urbe contige¬
rit. cunctorum qui hic¬
hic habitant plurimi
testantur: qd̃ quidam
artis eorum pͥmus cũ
defunctus fuisset: in ec¬
clesia bĩ ianuarii mar¬
tiris iuxta portam sc̃i
laurentii a coniuge sua
sepultus est. Sequenti

Expanded text:
am quid quoque ihac urbe contigerit, cunctorum qui hic habitant multitudo testatur: quod quidam artis eorum primus cum defunctus fuisset, juxta ecclesiam beati Januarii martyris, juxta portam sancti Laurentii a conjuge sua sepultus est. Sequenti
Abbreviated transcription (Latin):
animas in celo
sacri eloquii satiffacti¬
one credidisti . oportet
ut ꝑ omnia ẽẽ credas¬
⁊ iniquoꝵ animas in
inferno: quia ex retri¬
butione et̾ne iusticie
ex qua iam iusti gło¬
rlantur. necesse est̾ ꝑ
omnia: ut ⁊ imusti cru¬
cientur. Nam sicut ele¬
ctos beatitudo letifica᷑:
ita credi necesse est. qd̾
a die exitus sui. ignis
reprobos exũrat.

Expanded text:
animas in coelo sacri eloquii satisfactione credidisti, oportet ut per omnia esse credas iniquorum animas in inferno: quia ex retributione aeternae justitiae, ex qua jam justi gloriantur, necesse est per omnia, ut injusti crucientur. Nam sicut electos beatitudo laetificat, ita credi necesse est quod a die exitus sui ignis reprobos exurat.
Abbreviated transcription (Latin):
lic tenere potuerunt. s
fideli famulo bñdicto pro¬
miserat ut si res gentibꝰ
traderet. animas custodi¬
ret. Qua iure pauli uicẽ
uideo tenuisse bñdictum:
cuiꝰ dum nasis rerum
ommũ iacturam ꝑtulit
ip̃e in consolatõne uita
omniũ qui eũ comitabã
uodam quoq temꝑ
exhilaratus nr̃ quẽ
ip̃e conu̾sum nosti trans¬
missus a dommo suo fu¬
erat. ut dĩ uiro ĩ mona¬
sterium uino plena duo
lignea uascula q̃ a uul¬
go flascones uocantur
deferret. Qui irnum de¬
tulit: alterum uͦ pergẽs
in itinere abscondit. Dir
autẽ dei quem fc̃a absẽ¬
tia latere ñ poterant. u¬
num cum gr̃aꝵ actione
suscepit ÷ ⁊ discedentem
puerum monuit dicens.

Expanded text:
lic tenere potuerunt: sed fideli famulo Benedicto promiserat, ut si res gentibus traderet, animas custodiret. Qua in re Pauli vicem video tenuisse Benedictum, cujus dum navis rerum omnium jacturam pertulit, ipse in consolatione vitam omnium qui eum comiuodam quoque tempore Exhilaratus noster, quem ipse conversum nosti, tranmissus a domino suo fuerat, ut Dei viro in monasterium vino plena duo lignea vascula quae vulgo flascones vocantur, deferret: qui unum detulit, alterum vero pergens in itinere abscondit. Vir autem Domini, quem facta absentia latere non poterant, unum cum gratiarum actione suscepit, et discedentem puerum monuit, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
ñ habemis ⁊ loquimur
Didebatur enim a res¬
picientib ut referebat:
quia abscissis radicitꝰ
lingius. quasi qd̃dam
baratrum patebat in

Expanded text:
n habemus et loquimur. Videbatur enim a respicientibus, ut ferebat, quia abscissis radicitus linguis, quasi quoddam barathrum patebat in
Abbreviated transcription (Latin):
Procedenti autem regis
genero qui eiꝰ filiũ habe¬
bat. uidua rogatura se
obtulit: ac prius petiit
ut ei donari debuisset .
Qd̾ cum uir barbarus
typo suꝑbie turgidus.
gaudio transitorie pros¬
peritatis inflatꝰ ñ solum
facere s etiam audire des¬
piceret: iudua subiunx̃
dicens. Ecce hunc homi¬
nem pro eo iuicarium p̾¬
beo : ⁊ solum modo pie¬
tatem in me exhibe: mͥq
unicum filium redde.
Cumq ille uenusti uul¬
tus hominẽ conspexiss:
quã artem nosset inqͥ si¬
uit. Qui uir dni pauliꝰ
respondit dicens. Artẽ
quidẽ aliquã nescio: s
hortum bene excolere scio.
Qd̃ uir gentilis ualde li¬
bent᷑ accepit: eum ĩ nut̾

Expanded text:
Procedenti autem regis genero, qui ejus filium habebat, vidua rogatura se obtulit, ac prius petiit ut ei filium donare debuisset. Quod cum vir barbarus typho superbiae turgidus, gaudio transitoriae prosperitatis inflatus, non solum facere, sed etiam audire despiceret, vidua subjunxit, dicens: Ecce hunc hominem pro eo vicarium praebeo, solummodo pietatem in me exhibe, mihique unicum filium redde. Cumque ille venusti vultus hominem conspexisset, quam artem nosset inquisivit. Cui vir Dei Paulinus respondit, dicens: Artem quidem aliquam nescio, sed hortum bene excolere scio. Quod vir gentilis valde libenter accepit, cum in nut
Abbreviated transcription (Latin):
nobilis theoprob
nomine: euisdẽ benedicti
fuerat ammonitione cõ¬
u̾sus: qui pro uite sue
merito. magnam apud
eum familiaritatis fidu¬
ciam habebat. Dic cum
quadam die eusdẽ cellu¬
lam fuisset ingressus :

Expanded text:
nobilis Theopropus nomine eiusdem Benedicti patris fuerat admonitione conversus; qui pro vitae suae merito magnam apud eum familiaritatis fiduciam habebat. Hic cum quadam die eius cellulam fuisset ingressus
Abbreviated transcription (Latin):
num frumenti cadens
in t̾ra mortuum fu̾it. ip̃¬
sũ solum manet. si autẽ
mortuum fu̾it: multũ
fructum affert. Hoc fi
uidemus in membris:
qd̃ fructum scimꝰ in ca¬
pite. In uiusi gothoꝵ
etenum gente unus ẽ¬
mortuus. ut multi ui¬
uerent. Et dum unũ
granum fidelit̾ cecidit.
ad optinendam fidem.
ammaꝵ seges multa
surrexit. pet
es mira. ⁊ nrĩs

Expanded text:
num frumenti cadens in terram mortuum fuerit, ipsum solum manet; si autem mortuum fuerit, multum fructum affert . Hoc fieri videmus in membris, quod factum scimus in capite. In Visigothorum etenim gente unus mortuus est, ut multi viverent; et dum unum granum fideliter cecidit ad obtinendam vitam animarum, seges multa surrexit. PETR. Res mira, et nos
Abbreviated transcription (Latin):
s depressus ut solet som¬
no grauabatur. quodã
pondere ugilans animꝰ
atq ante eum isdem bs̃
martir iuthicus. astitit
dicens. Redempte iugi¬
las: Cui respondit .
Uigilo. Qui ait. Einis
uenit uniu̾se carius÷
finis uenit uniu̾se car¬
nis : finis uenit uniu̾se
carnis. Postquam t̾nam
uocem uisio martiris. q̃
eius mentis oculis aꝑ¬
parebat. euanuit. Tũc
uir domnni surrexit: se¬
q in orationis lam̃tũ
dedit. Mox enim illa
terribilia in celum sig¬
na secuta sunt: ut ha¬
ste atq acies ignee ab
aquilomis ꝑte iuderen¬
tur. Mox effera lango¬
bardorum gens. euagl¬
na sue habitationis e¬
ducta. in nr̃a ceriuce gͣs¬
sata ẽ. atq humanum
genus qd̃ in hac terra

Expanded text:
 depressus, ut solet, somno, gravabatur quodam pondere vigilans animus, atque ante eum idem beatus martyr Eutychius astitit, dicens: Redempte, vigilas? Cui respondit: Vigilo. Qui ait: Finis venit universae carnis, finis venit universae carnis, finis venit universae carnis. Post quam trinam vocem visio martyris, quae mentis ejus oculis apparebat, evanuit. Tunc vir Dei surrevit, seque in orationis lamentum dedit. Mox enim illa terribilia in coelo signa secuta sunt, ut hastae atque acies igneae ab Aquilonis parte viderentur. Mox effera Langobardorum gens de vagina suae habitationis educta, in nostram cervicem grassata est atque humanum genus, quod in hac terra
Abbreviated transcription (Latin):
lini mortem uidere potuis¬
sent. S quia hec quam
superius dixi paulini uir¬
tus ualde est intima. nc̃
si placet ad miracula ex¬
teriora ueniamus : q̃ ⁊
multis iam nota sunt.¬
⁊ ego tam religiosoꝵ ui¬
rorum uelatione didici
ut de hiis omnimodo ain¬
bigere ñ possim. Capit

Expanded text:
lini mortem videre potuissent. Sed quia haec, quam superius dixi, Paulini virtus valde est intima, nunc, si placet, ad miracula exteriora veniamus, quae et multis jam nota sunt, et ego tam religiosorum virorum relatione didici, ut de his omnimodo ambigere non possim.
Abbreviated transcription (Latin):
nitendo liberari potuis¬
set. adracone quẽ uide¬
rat expectatus ñ est. Qd
nimirum constat. quia
ad solam utilitatem au¬
dientium uiderit. qui e¬
um hostem cui traditꝰ
fu̾at ⁊ innotuit.⁊ nõ
euasit

Expanded text:
nitendo liberari potuisset, a dracone quem viderat exspectatus non est. Quod nimirum constat quia ad solam utilitatem audientium viderit, qui eum hostem cui traditus fuerat et innotuit et non evasit
Abbreviated transcription (Latin):
ginis eccłiam manebat.
Hec illius erundinis
discipula fuerat: que
magins uirtutib pol¬
lens. suꝑ p̾nestinos mõ¬
tes. uitam heremiticã
duxisse ferebatur. Huic
autem redempte. due ĩ
eodem habitu discipu

Expanded text:
ginis ecclesiam manebat. Haec illius Herundinis discipula fuerat, quae magnis virtutibus pollens, super Praenestinos montes vitam eremiticam duxisse ferebatur. Huic autem Redemptae duae in eodem habitu discipu
Abbreviated transcription (Latin):
petre. si egre¬
dientem animã ñ ui¬
disti : quam ⁊ manen¬
tẽ in corꝑe ñ uides:
Numqͥd nam mͦ cum
mecum loq̃ris: qui a
uidere in me ñ uales a¬
minã meã: idcirco. ex
Na tura quippe anime
inusibilis est: atq
ita ex corpore inuisibi¬
liter egreditur. sicut
corꝑe inuisibilit̾ ma¬
net

Expanded text:
Petre, si egredientem animam non vidisti, quam et manentem in corpore non vides? Nunquidnam modo cum mecum loqueris quia videre in me non vales animam meam, idcirco me Natura quippe animae invisibilis est, atque ita ex corpore invisibiliter egreditur, sicut in corpore invisibiliter manet
Abbreviated transcription (Latin):
utili̾ ñ est̾. Nam illust̾e
uir stephanus. quẽ bñ
nosti. de semetip̃o mich
narrare consueuerat:
quia in constinopolita¬
na urbe. pro. quadam
causa demoratus. mo¬
lestia corꝑis suꝑueni¬
ente defunctus ẽ. Cũq
medicꝰ atq piginen¬
tarius. ad aperiendũ

Expanded text:
utilis est. Nam illustris vir Stephanus, quem bene nosti, de semetipso mihi narrare consueverat, quia in Constantinopolitana urbe pro quadam causa demoratus, molestia corporis superveniente defunctus est. Cumque medicus atque pigmentarius ad aperiendum
Abbreviated transcription (Latin):
modis petre extra
nos ducimir. quia aut
ꝑ cogitationis lapsum.
sub nosmetipos recẽdimꝰ.
aut ꝑ contemplationis
gr̃am suꝑ nosmetipõs le¬
uamur. Ille itaq qui por¬
cos pauit. uagatione m̃¬
tis ⁊ immundicia sub se¬
metipsum cecidit. iste u̾o
quẽ angelus soluit. eiꝰq
mentem in extasi rapuit
extra se quidem. sed supͣ
semetipsum fuit. Uterq
gͦ ad se rediit. quando ⁊
ille ab errore operis se col¬
legit ad cor ⁊ ille a con¬
templationis culmine ad
hoc rediit. qd̾ in intellec¬
tu cominuni ⁊ pͥus fuit.
Denerabilis gͥ benedictꝰ
in illa solitudine habi¬
tauit secum in quantum
se intra cogitationis elau¬
stra custodiuit. Nam quo¬
tienscumq hunc contem¬
plationis ardor in altum
rapuit. se proculdubio
sub se reliquit petru

Expanded text:
modis, Petre, extra nos ducimur: quia aut per cogitationis lapsum sub nosmetipsos recidimus, aut per contemplationis gratiam super nosmetipsos levamur. Ille itaque qui porcos pavit, vagatione mentis et immunditia sub semetipsum cecidit; iste vero quem angelus solvit, ejusque mentem in exstasim rapuit, extra se quidem, sed super semetipsum fuit. Uterque ergo ad se rediit, quando et ille ab errore operis se collegit ad cor, et iste a contemplationis culmine ad hoc rediit, quod in intellectu communi et prius fuit. Venerabilis igitur Benedictus in illa solitudine habitavit secum, in quantum se intra cogitationis claustra custodivit: nam quotiescunque hunc contemplationis ardor in altum rapuit, se procul dubio sub se reliquit. Petr
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e ñ possent. Consensit
senex: puerum ad mo¬
nasfium duxit. Q̾ cũ
multo temꝑe ĩ mona¬
sterio fuisset. atq ad

Expanded text:
ipsae non possent. Consensit senex, puerum ad monasterium duxit. Qui cum multo tempore in monasterio fuisset, atque ad
Abbreviated transcription (Latin):
tanto cepit psalmo¬
dia lenus audiri. qͦ¬
usq ⁊ eiusdem psal¬
modie sonitus. ⁊ odo¬
ris suauitas elonga¬
ta fimret᷑.

Expanded text:
tanto coepit psalmodia lenius audiri, quousque et ejusdem psalmodiae sonitus, et odoris suavitas elongata finiretur.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ animi. utrẽ uacuum
ad p̾lum detulit: labo¬
rantesq langobardos
leto uultu salutauit.
utrem protulit: ⁊ iubẽ

Expanded text:
 animi, utrem vacuum ad prelum detulit, laborantesque Langobardos laeto vultu salutavit, utrem protulit, et jube
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Cumq iaciendo aꝙͣ
ad ignem quasi extinguẽ¬
do ꝑstreperent. pulsatus
codem tumultu. uir dñi
aduenit. Qui eundem
ignẽ in oculis fratrum eẽ
in suis u̾o non ẽẽ conside¬
rans caput protinus in o¬
rationem flexit: ⁊ eos
qͦs fantastico repperit ig¬
ne deludi uocauit fratres.
ut et oculos suos signarẽt
monuit  ⁊ sanum illud
coquine edificium assiste
cernerent. ⁊ flamnias qͥs
antiquus hostis sinxerat

Expanded text:
dit. Cumque jaciendo aquam, et ignem quasi exstinguendo perstreperent, pulsatus eodem tumultu vir Dei advenit. Qui eumdem ignem in oculis fratrum esse, in suis vero non esse considerans, caput protinus in orationem flexit, et eos quos phantastico reperit igne deludi, revocavit fratres, ut oculos suos signarent monuit, ut et sanum illud coquinae aedificium assistere cernerent, et flammas quas antiquus hostis finxerat,
Abbreviated transcription (Latin):
tigisse. qui dum somp¬
na uehem̃ter attende¬
ret: ei ꝑ sompniũ lon¬
ga sꝑacia huiꝰ. uite pro¬
missa sunt. Cumq mul¬
tas pecumas pro longi¬
oris uite stipendiis colle¬
gisset: ita repente defũ¬
ctus est. ut intactas os
relinqueret. ⁊ ip̃e secũ
nil ex bono oꝑe porta¬

Expanded text:
tigisse; qui dum somnia vehementer attenderet, ei per somnium longa spatia hujus vitae promissa sunt. Cumque multas pecunias pro longioris vitae stipendiis collegisset, ita repente defunctus est, ut intactas omnes relinqueret, et ipse secum nihil ex bono opere porta
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ m fine gͥ libri dic̃.
omnes parit̾ audiamꝰ.
ip̃e sibi testis ẽ: quia
in se multorum ꝑsonas
suscipiens. quasi solꝰ
locutus ñ est. Unde ⁊
alia sunt. que in libro
eodem. ꝑ inquisitionẽ
ratipoirẽt satisfaciunt᷑: ali¬
a q̃ ex temptatõe ꝓfert
animꝰ atq ad huc huiꝰ
mũdi delectatõib dedito.
alia nͦ in qb ea q̃ ratiõ¬
nis sunt disserat: at¬
q amimum a delecta¬
tione compescat. Ibi
naiq art. Hoc itaq

Expanded text:
 fine libri dicit: Omnes pariter audiamus, ipse sibi testis est quia in se multorum personas suscipiens, quasi solus locutus non est. Unde et alia sunt quae in libro eodem per inquisitionem rationem satisfaciunt; alia quae ex tentati profert animo, atque adhuc hujus mundi delectationibus dediti; alia vero in quibus ea qnis sunt, disserat, atque animum a delectatione compescat. Ibi namque ait: Hoc itaq
Abbreviated transcription (Latin):
iam morti proximũ
agnouit.peregrinos
uiros in hospitalitate
susceptos ammouit
ut surgerent: ⁊ cum
eo psalmos pro expͦ¬
cantarent. Cumq cũ
eis. ⁊ ip̃e moriens psal¬
leret : uoces psallenti¬
um repente compescu¬
it: cum terrore mag¬
ni clamoris dicens.¬
qͥd ñ auditis quante
resonant laudes ĩcelo:

Expanded text:
am morti proximum agnovit, peregrinos viros atque in hospitalitate susceptos admonuit ut surgerent, et cum eo psalmos pro exspecantarent. Cumque cum eis et ipse moriens psalleret, voces psallentium repente compescuit, cum terrore magni clamoris, dicensquid non auditis quantae resonant laudes in coelo
Abbreviated transcription (Latin):
facere plerumq
conati sunt. s eoꝵ seui¬
cie. miracula suꝑna res¬
titerunt. Unde unum
sterii mei monachum.

Expanded text:
facere plerumque conati sunt, sed eorum saevitiae miracula superna restiterunt. Unde unum sterii mei monachum
Abbreviated transcription (Latin):
Pursum dum fratres¬
parietem. qua res
ita exigebat paulo altiꝰ
edificarent. uir dei orati¬
onis studio intra cellule
sue claustra morabatur
Cui antiquus hostis ni¬
sultans apparuit: ⁊ qͥa
ad laborantes frẽs perge¬
ret indicauit. Qd̃ iuir
dei ꝑ nuntium celerrime

Expanded text:
ursus dum fratresparietem, quia res ita exigebat, paulo altius aedificarent, vir Dei in orationis studio intra cellae suae claustra morabatur. Cui antiquus hostis insultans apparuit, et ei quod ad laborantes fratres pergeret indicavit. Quod vir Dei per nuntium celerrime
Abbreviated transcription (Latin):
quam ualebat. Nocte
gͥ quadam eandẽ redẽp¬
tam quam prefatꝰ sũ.
q̃ utrasq discipulas su¬
as/filiarum loco nutri¬
ebat: uocauit dicens.
Mat̾ ueni: mater ueni.
Q̾ mox cum alia eius
condiscipula surrexit.
sicut utrisq referentibꝰ
⁊ multis res eadem
claruit: ⁊ ego quoq¬
in eodem temꝑe agnoui

Expanded text:
quam valebat. Nocte ergo quadam eamdem Redemptam, quam praefatus sum, quae utrasque discipulas suas filiarum loco nutriebat, vocavit dicens: Mater, veni, mater, veni. Quae mox cum alia ejus discipula surrexit, sicut utrisque referentibus et multis res eadem claruit, et ego quoque eodem tempore agnovi
Abbreviated transcription (Latin):
stet quia iacobus.
in passione occubuit.
iohannes uͦ in pace ec¬
elesie quieuit: incune¬
tanter colligitur. esse

Expanded text:
stet quia Jacobus in passione occubuit, Joannes vero in pace Ecclesiae quievit, incunctanter colligitur, esse
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtib ignoro. nam hac
in t̾ra in qua nos uiui¬
mus finẽ suum mundꝰ
ñ iam ñ nunciat: sed
ostendit. Canto gͦ nos
necesse ẽ instantius et̾¬
na querere. quanto a
nob̾ cognouimus uelo¬
citer temporalia fugisse.
Despiciendus a nobis
hic mundus fu̾at. etiã
si blandiretur. si rebus
prosperis demulceret

Expanded text:
tur, ignoro. Nam hac in terra, in qua nos vivimus, finem suum mundus non iam nuntiat, sed ostendit. Tanto ergo nos necesse est instantius aeterna quaerere, quanto a nobis cognoscimus velociter temporalia fugisse. Despiciendus a nobis hic mundus fuerat, etiam si blandiretur, si rebus prosperis demulceret
Abbreviated transcription (Latin):
eorum opera taceri ñ pos¬
sunt. Non gͦ uoluit dñs
quicꝙͣ fieri. ⁊ minime po¬
tuit. s quid uelle eiꝰ mẽ¬
bra debeant. quid ue de e¬
is etiam nolentib fiat.
doctrine magisterio exem¬
plum dedit. Petrus

Expanded text:
eorum opera taceri non possunt. Non ergo voluit Dominus quidquam fieri, et minime potuit; sed quid velle ejus membra debeant, quidve de eis etiam nolentibus fiat, doctrinae magisterio exemplum dedit. PETR
Abbreviated transcription (Latin):
ñ inuenerunt. Cum qz
extra eccłiam quererẽt
ubi proiectum fuisset:
inuenerunt hoc in sepul¬
chro alio positum liga¬
tis adhuc pedib sicut
de eccła fuerat abstrac¬
tum. Ex qua re petre col¬
lige quia hii quos pecca¬
ta grauia deprimunt.
si in sacro loco sepeliri se
faciant. restat ut etiã
de sua p̾sumptione iu¬
dicentur. quatinus eos
sacra loca ñ liberent. s
etiam culpa temeritatis
accuset.

Expanded text:
n invenerunt. Cumque extra ecclesiam quaererent ubi projectum esset, invenerunt hoc in sepulcro alio positum, ligatis adhuc pedibus, sicut ab ecclesia fuerat abstractum. Ex qua re, Petre, collige quia hi quos peccata gravia deprimunt, si in sacro loco sepeliri se faciant, restat ut etiam de sua praesumptione judicentur, quatenus eos sacra loca non liberent, sed etiam culpa temeritatis accuset.
Abbreviated transcription (Latin):
intrix usserit: uł qua
die itura esset ad ob¬
sequium eiꝰ indicauit:
cum post uicesimum ⁊¬
quintum diẽ febre cor

Expanded text:
itrix jusserit, vel qua die itura esset ad obsequium ejus indicavit. Tunc post vigesimum quintum diem febre cor
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt. qͦs amauerunt:
eis torquentur. qͦs in
hoc ntundo despecto deo
dilexerunt: eos ñ solũ
sua. s etiam eorum pe¬
na consumat. Eit etiã
in electis qͥddam mira¬
bilius: quia ñ solum e¬
os agnoscunt. quos in

Expanded text:
ciunt quos amaverunt, eis torquentur quos in hoc mundo, despecto Deo, dilexerunt, eos non solum sua, sed etiam eorum poena consumat. Fit autem in electis quiddam mirabilius, quia non solum eos agnoscunt quos in
Abbreviated transcription (Latin):
senex elericus ad huc pue¬
rulum fecisse testatur:
Iam ait. qd̾ eo temꝑe qͦ
cum matre sua puer habi¬
tabat. egressus hospicium
ñ numquã sine linea cre¬
bro etiã sine tunica reu̾¬
tebatur: quia mox ut nu¬
dum quempiã repperi ss
uestiebat. se expolians. ut
se ante dĩ oculos. illius ob¬
tentu mercedis uestiret.
Quẽ mat̾ sua frequenter
increpare consueuerat.
dicens qd̾ iustum ñ eẽt:
ut ip̃e in ops pauperibꝰ
uestim̃ta largiretur. Q̾
die quadam. horreum ĩ¬
gressa: pene omne triti¬
cum qd̾ sibi in stipendio
tocius anni parauerat.
muenit a filio suo pau¬
perib expensum. Cumq
semetipsam alapis ꝓu¬
gnisq tunderet. qd qua¬
si anni subsidia ꝑdidis¬
set. suꝑuenit bonefacuis
puer dei. eamq u̾bis qui¬
bꝰ ualuit. consolari cep
Q̾ cum nichil consolatõ¬
nis admitteret: hanc ro¬
gauit. ut abhorreo exire
debuisset: in quo ex omĩ
eorum tritico parum qͥd
inuentum est remansisse.
Puer autẽ domini sese
illi protinus in oratio¬

Expanded text:
senex clericus adhuc puerulum fecisse testatur? Nam ait quod eo tempore quo cum matre sua puer habitabat, egressus hospitium, nonnunquam sine linea, crebro etiam sine tunica revertebatur, 192 quia mox ut nudum quempiam reperisset, vestiebat hunc, se expolians, ut se ante Dei oculos illius mercede vestiret. Quem mater sua frequenter increpare consueverat, dicens quod justum non esset ut ipse inops pauperibus vestimenta largiretur. Quae die quadam horreum ingressa, pene omne triticum quod sibi in stipendio totius anni paraverat, invenit a filio suo pauperibus expensum. Cumque semetipsam alapis pugnisque tunderet, quod quasi anni subsidia perdidisset, supervenit Bonifacius puer Dei, eamque verbis quibus valuit consolari coepit. Quae cum nihil consolationis admitteret, hanc rogavit ut ab horreo exire debuisset, in quo ex omni eorum tritico parum quid inventum est remansisse. Puer autem Dei sese illic protinus in oratio
Abbreviated transcription (Latin):
anime exeuntis a corꝑe
perpendere debes a sũ¬
mo. quia potest muisi¬
bilit̾ uiuere. qm̃ opor¬
tet in obsequio inuisi¬
bilis conditoris ma¬
nere .. petrus.

Expanded text:
animae excuntis a corpore perpendere debes a summo, quia potest invisibiliter vivere, quam oportet in obsequio invisibilis Conditoris manere. PETRUS.
Abbreviated transcription (Latin):
tum est: deprecatꝰ est ysa¬
ac dnm̃ pro uxore sua eo
abrabe ꝑ ysaac predesti¬
nata fuit. cur coniu gẽ
sterilem accepit: S ni¬
mirum constat quia p̾de¬
stinatio p̃cib impletͥ: qnͣ¬
do is in quo ds̃ multipli¬
care semen abrahe p̾desti¬
nauerat. oratione obti¬
nuit. ut filum habere po¬

Expanded text:
tum est, deprecatus est Isaac Dominum pro uxore sua, eo Abrahae per Isaac praedestinata fuit, cur conjugem sterilem accepit? Sed nimirum constat: quia praedestinatio precibus impletur, quando is in quo Deus multiplicare semen Abrahae praedestinaverat, oratione obtinuit, ut filium habere po
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑhibuit. qui ante dies
quatuor decim: suum fra¬
trib exitum p̾dixit. Cũ¬
q decrescentes cotidie
computaret dies: ante
triduum quam uocare¬
tur ex corpore febre cor¬
reptus est. Ad horam uͦ
mortis. ueniens: mist̾i¬
um dominici corꝑis ⁊
sangumis accepit. Do¬
catos q frẽs coram se
psallere precepit . quib
tam̃ antiphonam ip̃e ꝑ
imposuit dicens. Aperi¬
te michi portas iusticie.
⁊ingressus in eas con¬
fitebor domino: hec por¬
ta domini iusti intra¬
bunt in eam Cumq

Expanded text:
hibuit, qui ante dies quatuordecim suum fratribus exitum praedixit. Cumque decrescentes quotidie computaret dies, ante triduum quam vocaretur ex corpore, febre correptus est. Ad horam vero mortis veniens, mysterium Dominici corporis, et sanguinis accepit. Vocatisque fratribus, coram se psallere praecepit, quibus tamen antiphonam ipse per mposuit, dicens: Aperite mihi portas justitiae, et ingressus in eas confitebor Domino: haec porta Domini, justi intrabunt
Abbreviated transcription (Latin):
homuntio. ualde bonis ac
fidelib uiris atcestantibꝰ
agnoui. uel per memetip¬
sum didici. dies ut opi¬
nor antea quam sermo
cessabit. petrus.

Expanded text:
homuncio, vel bonis ac fidelibus viris attestantibus, agnovi, vel per memetipsum didici; dies, ut opinor, ante quam sermo, cessabit. PETR.
Abbreviated transcription (Latin):
tio sine catena cohercuit:¬
in quanto ⁊ ante ligatus
mansit. Qͥ dum postino¬
dum in eusdem loci spe¬
cu conclusiss cepit etiam
discipulos habere: qͥ ab
eius specu seorsum habi¬
tantes. ad usum uite a¬
quã de puteo haurire cõ¬
sueuerant. s fumis ĩ qͦ
ad hauriendã aquam¬
situla dependebat: cre¬
bro rumpebat᷑. Unde fcm̃
ẽ ut eandem cathenam ꝙͣ

Expanded text:
tio sine catena coin quanto et antea ligatis mansit. Qui dum se postmodum in ejusdem loci specu conclusisset, coepit etiam discipulos habere, qui ab ejus specu seorsum habitantes, ad usum vitae aquam de puteo haurire consueverant. Sed funis in quo ad hauriendum aquamsitula dependebat crebro rumpebatur. Unde factum est ut eamdem catenam
Abbreviated transcription (Latin):
oratione fuit occupatus
Cumq die f̾cio is qui
necessitate debiti afflige¬
batur rediit : suꝑ archã
monasterii q̃ erat frumẽ¬
to plena subito tredecim
solidi st̃ inuenti. Quos
iuir dĩ deferri iussit. ⁊ af¬
flicto petitori tribuit di¬
cens. ut duodecim redde¬
ret. ⁊ unum ĩ expensis ꝓ¬
priis haberet. S ad ea
mnc redeam q̃ eiꝰ disci¬
puli s in libri huiꝰ exhor¬
dio p̾dictis referentib a¬
gnoui. Quidã uir grauis¬
sima adu̾sarii sui emula¬
tione laborabat. cuiꝰ ad
hoc usq odium prorupit
ut eidem nescienti ĩ potũ
uenenum daret. Q̾ͥ ꝙͣuis
uitam auferre ñ ualuit.
cutis tam̃ colorẽ muta¬
uit. ita ut diffusa ĩ corꝑe
eiuis uarieta s. lepre morẽ
mutari uideret᷑. S ad
dĩ hominẽ deductꝰ. salu¬
tem pristinam ciciꝰ rece¬
pit. Nam mox ut eum
contigit: omnẽ cutis illiꝰ
uarietatẽ fugauit.

Expanded text:
oratione fuit occupatus. Cumque die tertio is qui necessitate debiti affligebatur, rediret, super arcam monasterii, quae erat frumento plena, subito tredecim solidi sunt inventi. Quos vir Dei deferri jussit, et afflicto petitori tribui, dicens, ut duodecim redderet, et unum in expensis propriis haberet. Sed ad ea nunc redeam, quae ejus discipulis in libri hujus exordio praedictis referentibus agnovi. Quidam vir gravissima adversarii sui aemulatione laborabat, cujus ad hoc usque odium prorupit, ut ei nescienti in potu venenum daret. Quod quamvis vitam auferre non valuit, cutis tamen colorem mutavit, ita ut diffusa in corpore ejus varietas leprae morem imitari videretur. Sed ad Dei hominem deductus salutem pristinam citius recepit: nam mox ut eum contigit, omnem cutis illius varietatem fugavit.
Abbreviated transcription (Latin):
more ꝑculsi ⁊ territi
fugerunt: ut palam
daretur intelligi. q̃ uis
animã susciperet ÷ cui
egressum nemo morta¬
lium ferre potuisset.

Expanded text:
more perculsi et territi fugerunt, ut palam daretur intelligi quae et animam susciperet, cujus egressum nemo mortalium ferre potuisset.
Abbreviated transcription (Latin):
suscepta multis se dieb ac
noctib in orationem dedit::
tantoq nisu p̾cib incubu¬
it: qͣnͣto ⁊ in uno corpore cõ¬
tra se assistere legionis aciẽ
inuenit: cum ñ post multoᷤᷤ
dies ita sanam atq incolu¬
men reddidit. ac si in ea
ius ꝓprium diabolꝰ nũꝙͣ
Habuisset. Alio quoq
tempore idem uir om̃ipotẽ¬
ex obsesso quodam homĩe.
ĩmundum sp̃m excussit. Qͥ
malignꝰ sp̃c cum uesperas

Expanded text:
suscepta, multis se diebus ac suscepta, multis se diebus ac noctibus in orationem dedit; tantoque annisu precibus incubuit, quanto et in uno corpore contra se assistere legionis aciem invenit. Cum non post multos dies ita sanam atque incolumen reddidit, ac si in ea jus proprium diabolus nunquam habuisset. 196 Alio quoque tempore idem vir omnipotenex obsesso quodam homine immundum spiritum excussit. Qui malignus spiritus cum vesperas
Abbreviated transcription (Latin):
tulit. eamq cooperuit.
S hunc repente simiłe¬
diabolus inuasit. ⁊ qͥa
ultra uires uoluit qͥcqmͣ
p̾sumere compulsus ẽ co¬
gnosc̾e in sua uexatione
quid eẽt. Hii uͦ qui ade¬
rant. puellam in manib
ex oratorio sublatam. ad
domum ꝓpͥam deportaue¬
runt. Cumq hanc antiquꝰ
hostis uexatione continua
uehem̃ter attẽreret: ꝓpinqͥ
sui eam carnalit̾ amantes.
atq amando ꝑseqnͣtes. Ad
optinendum salutis reme¬
dium maleficis tradidẽrũt:
ut eiꝰ animã funditꝰ extin¬
guerent: cuiꝰ carni magicis
artib ad tempꝰ prodesse co¬
narentur. Ducta itaq ẽ
ad fluium. atq in aquã
mersa: ibiq diutinis in¬
cantionib agere malefici
moliebant᷑. ut is qui eã
inuaserat diabolus exiret.
S miro omnipotentis
te ab ea uus repellitur
in eam subito legio intra¬
uit. Cepit ex hoc illa tot
motib agitari. tot uocibꝰ
clamoribq ꝑstrepere. quot
spiritib tenebatur. Tunc
mito consilio parentes eiꝰ
sue ꝑfidie culpam fatentes.

Expanded text:
tulit, eamque operuit; sed hunc simul repente diabolus invasit. Et quia ultra vires voluit quidquam praesumere, compulsus est cognoscere in sua vexatione quid esset. Hi vero qui aderant, puellam in manibus ex oratorio sublatam ad domum propriam deportaverunt. Cumque hanc antiquus hostis vexatione continua vehementer attereret, propinqui sui eam carnaliter amantes, et amando persequentes, ad obtinendum salutis remedium maleficis tradiderunt; ut ejus animam funditus exstinguerent, cujus carni magicis artibus ad tempus prodesse conarentur. Ducta est itaque ad fluvium, atque in aquam mersa; ibique diutius incantationibus agere malefici moliebantur, ut is qui eam invaserat diabolus exiret. Sed miro omnipotentis us ab ea repellitur, in eam subito legio intravit. Coepit ex hoc illa tot motibus agitari, tot vocibus clamoribusque perstrepere, quot spiritibus tenebatur. Tunc inito consilio parentes ejus suae perfidiae culpam fatentes,
Abbreviated transcription (Latin):
omnia mõstrauit. Pe
i deor mͥ utilit̾ trus
ñ intellexisse q̃ dixe¬
ras: qñ ex tarditate m̾a
tantum creuit expositio
tua. Sed quia hec liquide
meis sensib infudisti:
q̃so ut ad narrationis
ordinẽ redeas. Gi

Expanded text:
stravit. Petr. Videor mihi utiliter non intellexisse quae dixeras, quando ex tarditate mea tantum crevit expositio tua. Sed quia haec liquido meis sensibus infudisti, quaeso ut ad narrationis ordinem redeas.
Abbreviated transcription (Latin):
culos deflexisset miro mͦ
tanta se celeritate ceper̃t
in ligata brachiis lora
deuoluere: ut dissolui
tam concito nulla homi¬
num festinatõe potuissẽt

Expanded text:
culos deflexisset, miro modo tanta se celeritate coeperunt illigata brachiis lora devolvere, ut dissolvi tam concite nulla hominum festinatione potuissent
Abbreviated transcription (Latin):
uit. S uideri a nullo
potuit. quãuis sentiri
potuisset. Qd̾ idcirco
diuina pietas ostendi:
ut cunctis patesceret.
quia de loco eodem un¬
mundꝰ sp̃c habitator
exiret. Peracta igit

Expanded text:
it; sed videri a nullo potuit, quamvis sentiri potuisset. Quod idcirco divina pietas ostendit, ut cunctis patesceret quia de loco eodem immundas habitator exiret. Peracta igit
Abbreviated transcription (Latin):
modo despexit. S omnip̃c
ds̃ ut quantuf uir eẽt
qui despiciebatur osten¬
deret: in narmensi cãpo
quo rex aduenerat. mag¬
lignus sp̃c coram omni
exercitu eiꝰ spatarium ĩ¬
uasit: eumq uexare cru¬
delit̾ cepit. Qͥ cum ante
regis oculos aduen̾an¬
dum uirum cassium fuis¬
set adductus. hunc ab eo
uir donnni oratõe ft̃a sig¬
no crucis expulit: qui
ingredi in eum ult̾ius
ñ presumpsit. Sicq fa¬
ctum ẽ ut rex barbarus.
seruum dei ab illo die
iam ueneraretur ex cor

Expanded text:
modo despexit. Sed omnipotens Deus, ut quantus uir iste esset, qui despiciebatur, ostenderet, in Narniensi campo, quo rex aduenerat, malignus spiritus coram omni exercitu eius spatarium inuasit, eumque uexare crudeliter cepit. Qui cum ante regis oculos ad uenerandum uirum Cassium fuisset adductus, hunc ab eo uir Do- mini, oratione facta, signo crucis expulit, qui in eum ingredi ulterius non presumpsit. Sicque factum est, ut rex barbarus seruum Dei ab illo iam die ueneraretur ex cor
Abbreviated transcription (Latin):
pando abstulit. ⁊ illi red¬
didit prando. Nam duo
fcã nunc replico: in quibꝰ
iaper̃te clareat. aliud hũc
accepta diuinitꝰ ex pote¬
state. aluid ex oratõe po¬
tuisse.¬

Expanded text:
pando abstulit, et illi reddidit orando. Nam duo facta nunc replico, in quibus aperte clareat, aliud hunc accepta divinitus ex potestate, aliud ex oratione potuisse
Abbreviated transcription (Latin):
uereri curauit. cum repen¬
te turbo celitus factus. rebͦ
illic omnib in sua stabili¬
tate manentib arcam q̃
superposita sepulchro eiꝰ
fuerat extulits longeq ꝓ¬
iecit ut palam cuncti cog¬
noscerent: quanti eẽt me¬
riti cuius illic corpꝰ ia¬
ceret. Ea etiam que sub¬
iungo: p̃dicti uenerabilis
uiri fortunati qui ualde
nĩ etate opere ⁊ simplici¬
tate placet. relatione cog¬
noui. Eandẽ ualerie pro¬
uinciam longobardis in¬
trantib ex monasterio re¬
uerentissimi uiri equitii.
in p̾dicto oratorio ad se

Expanded text:
ereri curavit. Tunc repente turbo coelitus factus, rebus illic omnibus in sua stabilitate manentibus, arcam, quae superposita sepulcro ejus fuerat, extulit, longeque projecit, ut palam cuncti cognoscerent quanti esset meriti is cujus illic corpus jaceret. Etiam ea quae subjungo, praedicti venerabilis viri Fortunati, qui valde mihi aetate, opere et simplicitate placet, relatione cognovi. Eamdem Valeriae provinciam Langobardis intrantibus, ex monasterio reverentissimi viri Equiti in praedicto oratorio ad se
Abbreviated transcription (Latin):
ñ accipio: quia suam
abstulisti deo. Qͥ ex re
actum est. ut p̾sentes
qͣ magnus timor inua¬
deret. cum uir domini
tam scient̾ de absenti¬
bus iudicaret. ꝑctrus

Expanded text:
n accipio, quia suam abstulisti Deo. Qua ex re factum est ut praesentes quosque magnus timor invaderet, cum vir Domini tam scienter de absentibus judicaret. PETR
Abbreviated transcription (Latin):
correptus cecidit. fatiga¬
ri q nimiis stridorib.
atq balatib cepit. Tũc
sc̃imonialis fenma sur¬
rexit. atq irato uultu
magnis clamoribꝰ m¬
perauit dicens. Exi ab
eo miser : exi ab eo mi¬
ser. Ad cuius uocem mox
ꝑ os uexati. diabolus
respondit dicens. Et
si de isto exeo inquem
intrabo: Casu autem
iuxta porcus ꝑuulus
pascebatur. Tunc scĩ¬
momalis femina p̾ce¬
pit dicens. Exi ab eo.
⁊ in hunc porcum ĩgre¬
dere. Qui statim de ho¬
mine exiit : porcum ꝙ̃
iussus fu̾at muasit
occidit ⁊ recessit.
nosse. si saltun por¬
cum concedere spũi mi
mundo debuit. Sregori

Expanded text:
correptus cecidit, fatigatique nimiis stridoribus atque balatibus coepit. Tunc sanctimonialis femina surrexit, atque irato vultu magnis clamoribus imperavit, dicens: Exi ab eo, miser, exi ab eo, miser. Ad cujus vocem mox per os vexati diabolus respondit, dicens: Et si de isto exeo, in quem intrabo? Casu autem juxta porcus parvulus pascebatur. Tunc sanctimonialis femina praecepit, dicens: Exi ab eo, et in hunc porcum ingredere. Qui statim de homine exivit, porcum quem jussus fuerat invasit, occidit, et recessit. nosse si saltem porcum concedere spiritui immundo debuit. GREGOR
Abbreviated transcription (Latin):
probꝰ omnipotentis dei
Familus qui nunc in
hac urbe monast̾io p̾sto¬
est. qd̃ appellatur uenati
de probo patruo suo re

Expanded text:
Probus omnipotentis Dei famulus, qui nunc in hac urbe monasterio praeest, quod appellatur Renati, de Probo patruo suo Re
Abbreviated transcription (Latin):
a sua: quasi ex delibe¬
ratione carnalium pro¬
ponit. ⁊ tam̃ postinodũ
ꝑ diffinitionem sentẽ¬
tie. adolescentia ⁊ uo¬
luptatem. uana ẽẽ re¬
darguit: ita etiam cõ¬
cionator nr̃. uelut ex
mente infirmantium
humane suspicionis
sententiã ꝓponit. dum
dicit. Unus interitus ẽ
hominis ⁊ iumentoꝵ:
⁊ equa utriusq condi¬
tio. Sicut moritur hõ:
sic ⁊ illa moriunt᷑. simi
liter spirant omnia .¬
⁊ nichil habet homo
iumentis. amplius. Q¬
tamen ex diffinitione
rationis. suam post̾¬
modũ sententiã ꝓfeit.
dicens. Quid habet
amplius sapiens stul¬
to. ⁊ quid pauꝑ. insi u

Expanded text:
a sua, quasi ex deliberatione carnalium proponit, et tamen postmodum per definitionem sententiae adolescentiam et voluptatem vana esse redarguit; ita etiam concionator noster, velut ex mente infirmantium humanae suspicionis sententiam proponit, dum dicit: Unus interitus est hominis et jumentorum, et aequa utriusque conditio. Sicut moritur homo, sic et illa moriuntur; sliter spirant omnia, et nihil habet homo jumentis amplius. tamen ex diffinitione rationis suam postmodum sententiam profert, dicens: Quid habet amplius sapiens ab stulto, et quid pauper, nisi u
Abbreviated transcription (Latin):
constrinxit ⁊ ⁊ post pau¬
cos dies rediit. s iam
p̾dictum paschasium ĩ
loco eodem munnne in¬
uenit. quia enĩ ñ mali¬
cie s ignorantie errore
peccauerat: purgari pͤ

Expanded text:
strinxit, et post paucos dies rediit, sed jam praedictum Paschasium in loco eodem minime invenit. Quia enim non malitia sed ignorantiae errore peccaverat, purgari post
Abbreviated transcription (Latin):
men uisioni illi omnimo¬
do fidem dantes uirum
dei sicut se uenire ꝓmise¬
rat expectabant. Cumq
uir dĩ constituto die mi¬
nime uenisset. ad eum
cum merore reu̾si sunt
dicentes. Exp̾tauimus
pat̾ ut uenireᷤ sieut pro¬
miseras. ⁊ nob̾ ostenderos

Expanded text:
men visioni illi omnimomen visioni illi omnimodo fidem dantes, virum Dei sicut se venire promiserat, exspectabant. Cumque vir Dei constituto die minime venisset, ad eum cum moerore reversi sunt, dicentes: Exspectavimus, Pater, ut venires sicut promiseras, et nobis ostenderes
Abbreviated transcription (Latin):
quoq temꝑe a quo¬
dam fideli uiro fuerat ro¬
gatus. ut in eiꝰ predio / iux
terracinensem urbem. mis¬
sis discipulis sius: const̃¬
ere monasterium debuis¬
set. Qui roganti consen¬
tiens. deputatis fratrib
patrem constituit. ⁊ qͥs
ei secundꝰ ẽẽt ordinauit
spopondit dicens. Ite: ⁊
die illo ego uenio. ⁊ ostẽ¬
do uob̾ in quo loco orato¬
rium. in quo refectorium
fratrum: in quo suscepti¬
necessaria edificare debe¬
atis. Qui bñdictione ꝑ¬
cepta. ilico ꝑrexerunt ⁊ ⁊
constitutum diẽ magno¬
pere p̾stolantes. paraue¬
runt omnia q̃ hiis qui
cum tanto patre uenire
potuissent. uidebant᷑ eẽ
necessaria. Nocte uͦ eãdẽ
qua promissus illuscesce¬
bat dies. eidem seruo dei
quem illic patrem consti¬
tuerat. atq eiꝰ p̃posito uir
dñi in sompnis apparuit:
⁊ loca singula ubi quid
edificare debuissent. sub¬
tilit̾ designauit. Cumq
utriq a sompno surge¬
rent. sibi inuicẽ qd̃ uide¬
rant retulerunt. Non ta¬

Expanded text:
quoque tempore a quodam fideli viro fuerat rogatus ut in ejus praedio juxta Tarracinensem urbem missis discipulis suis construere monasterium debuisset. Qui roganti consentiens, deputatis fratribus Patrem constituit, et quis ei secundus esset ordinavit. spopondit dicens: Ite, et die illo ego venio, et ostendo vobis in quo loco oratorium, in quo refectorium fratrum, in quo susceptinecessaria, aedificare debeatis. Qui benedictione percepta illico perrexerunt, et constitutum diem magnopere praestolantes, paraverunt omnia quae his qui cum tanto Patre venire potuissent, videbantur esse necessaria. Nocte vero eadem qua promissus illucescebat dies, eidem servo Dei quem illic Patrem constituerat, atque ejus praeposito vir Domini in somnis apparuit, et loca singula ubi quid aedificare debuissent subtiliter designavit. Cumque utrique a somno surgerent, sibi invicem quod viderant, retulerunt. Non ta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑgat illuc ubi est uita:
Qui igitur dixit nil
habet homo iumentis
amplus. ip̃e rursum di¬
habet aliquid sapiens
ñ solum ampliꝰ a ium̃¬
to. s etiam ab homĩe
stulto uidelicet ut per
mortem ñ iuuunt: hic
u̾õ tunc iuuere incho¬
at: cum ꝑ mortem car¬
nis. hanc uisibilẽ uitã
cõsuminat. Qui etiã
longe inferius dicit.
Qd̾cumq potest manꝰ
tua facere. instanter

Expanded text:
gat illuc, ubi est vita ? Qui igitur dixit: Nihil habet homo jumentis amplius, ipse rursum dhabeat aliquid sapiens non solum amplius a jumento, sed etiam ab homine stulto, videlicet ut pergmortem non vivunt, hic vero tunc vivere inchoat, cum per mortem carnis hanc visibilem vitam consummat. Qui etiam longe inferius dicit: Quodcunque potest manus tua facere, ins
Abbreviated transcription (Latin):
inueniant quid de deo sĩt
⁊ rursum prophecie sp̃m¬
ñ habentes. cognoscãt
quid sint de semet ip̃is:

Expanded text:
inveniant quid de Deo sint; et rursum, prophetiae Spirnon habentes, cognoscant quid sint de semetipsis
Abbreviated transcription (Latin):
structionis excrescat.
Nec tam̃ ita electos õs
subtrahi credimus : ut
soli in mundo ꝑu̾si re¬
maneant. quia numꝙͣ
pccõres ad lam̃tum pe¬
nitentie redirent. si nul¬
la esset bonorum exẽ¬
ꝑla q̃ eorum mentem
traherent.
hi honos q̃ror qui

Expanded text:
structionis excrescat. Nec tamen ita omnes electos subtrahi credimus, ut soli in mundo perversi remaneant, quia nunquam peccatores ad lamentum poenitentiae redirent, si nulla essent bonorum exempla, quae eorum mentem traherent. hi bonos queror, qui