comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
urbe. exario. uectigasib cucta ytalia. ꝓmriciis oĩ¬
b exteris uacionib si his reb omissis cãs ipãe
que int̾ se confligunt. contendere uelimꝰ. ex eo ip̃o
ꝙͣ ualde illi iaceant incellig̾e̾ possumꝰ. Ex hac .n.
parte pudor pugnat, illinc petuleͣncia. hĩc pu¬
dicicia: illunc scuprũ. huic fides. illuit frandacio
binc pietas. ulluic scelus/ huic constancia illĩc
furor/ hunc honestas illiuic tipitudo. Suic con¬
tinencia.illinc libido/ demq equitas tẽperãcia.
fortitudo. pͣdencia. uirtutes om̃s certant cũ in¬
quitate. luxuria ignania / temeritate cũ hicũs
omib. Postremo copie cũ ogestate. bona racio
cũ perdica. mẽs sana cũ am̃cia. bona demq spes
cũ oĩm reꝵ desperacione cõfligunt. In ei̾usmodi
certamie ac prelio nõne eciã si hominũ studia
deficiant. dii ip̃i ĩmortales cogant ab his p̃¬
clarissimis uirtutib tot ⁊ tanta inicia suꝑe¬

Expanded text:
urbe, aerario, vectigalibus, cuncta Italia, provinciis omnurbe, aerario, vectigalibus, cuncta Italia, provinciis omnibus, exteris nationibus, si his rebus omissis causas ipsas quae inter se confligunt contendere velimus, ex eo ipso quam valde illi iaceant intellegere possumus. ex hac enim parte pudor pugnat, illinc petulantia; hinc pudicitia, illinc stuprum; hinc fides, illinc fraudatio; hinc pietas, illinc scelus; hinc constantia, illinc furor; hinc honestas, illinc turpitudo; hinc continentia, illinc libido; hinc denique aequitas, temperantia, fortitudo, prudentia, virtutes omnes certant cum iniquitate, luxuria, ignavia, temeritate, cum vitiis omnibus; postremo copia cum egestate; bona ratio cum perdita; mens sana cum amentia; bona denique spes cum omnium rerum desperatione confligit'. In certamine ac proelio nonne, si hominum studia deficiant, di ipsi immortales cogant ab his praeclarissimis virtutibus tot et tanta vitia supe
Abbreviated transcription (Latin):
sominariũ catilinariũ futurũ. Ierũtamẽ quids
isti miseri uolunt: Nũ suas secũ mulierculas sũt
in castra ducturi: Quẽadmodũ autẽ illis carere
poterũt his preserti iã noctib : Quo autẽ pacto illũ
appenuinũ. atq illas prumas ac nues perferent.
insi idcaro faciliꝰ hyemẽ se toleraturos putant. qdͤ
midi in comuiiis salcare didicerũt: O bellũ mag¬
nopere pertimescendu. Cum hanc sit habiturus
sidia ur̃osq ex̾citꝰ ⁊ pͥmũ gladiatori illi confecto et̾
saucio consules imperatoresqz urõs opponite. Deĩde
contra naufragoꝵ eiectã ac debilitat.i manuĩ florẽ
tociꝰ ptasie ac iobur educite Ĩam uero urbes coso¬
maꝵ ac municipioꝵ. respondebunt catiline cumu¬
sis siluestrib. Neq ego cec̾as copias. ornamẽta.
presidia ur̃a. cũ illius latronis mopia atq egestate
conferre debeo. S si omissis his reb om̃ib quib
nos suppeditam᷑. eget ille senatu. equitib .R ppło

Expanded text:
seminarium Catilinarum futurum. verum tamen quid sibi isti miseri volunt? num suas secum mulierculas sunt in castra ducturi? quem ad modum autem illis carere poterunt, his praesertim iam noctibus? quo autem pacto illi Appenninum atque illas pruinas ac nivis perferent? nisi idcirco se facilius hiemem toleraturos putant, quod nudi in conviviis saltare didicerunt. O bellum magno opere pertimescendum, cum hanc sit habiturus sidia vestrosque exercitus. et primum gladiatori illi confecto et saucio consules imperatoresque vestros opponite; deinde contra illam naufragorum eiectam ac debilitatam manum florem totius Italiae ac robur educite. iam vero urbes coloniarum ac municipiorum respondebunt Catilinae tumulis silvestribus. neque ego ceteras copias, ornamenta, praesidia vestra cum illius latronis inopia atque egestate conferre debeo. sed si, omissis his rebus quibus nos suppeditamur, eget ille, senatu, equitibus Romanis,
Abbreviated transcription (Latin):
treasset. a.ꝑ. lentulo se hr̃e ad catiliuã mandata
⁊ lrãs. ut seruoꝵ p̃fidio uceret᷑. ut ad urbẽ ꝙͣpri¬
mũ ã exercitu ueniret. Id autẽ eo consilio. ut cũ
urbẽ ex omib partib quẽ admodũ descriptũ dis¬
tributũq erat. incendissent. cedemq infinitã
ciuiũ fecissent. presto eẽt ille qui ⁊ sugientes
exciperet. ⁊ se cum his urbanis ducib cõmuge¬
ret.Introducti autẽ galli iuisiurandũ sibi et
lrãs a lentulo. cethego. stacilio. ad suã gentem
datas ẽẽ dixerut. Acq sibi ita ab his ⁊ a cassio¬

Expanded text:
creasset, a P. Publio Lentulo se habere ad Catilinam mandata creasset, a P. Publio Lentulo se habere ad Catilinam mandata et litteras ut servorum praesidio uteretur, ut ad urbem quam primum cum exercitu accederet; id autem eo consilio ut, cum urbem ex omnibus partibus quem ad modum descriptum distributumque erat incendissent caedemque infinitam civium fecissent, praesto esset ille qui et fugientis exciperet et se cum his urbanis ducibus coniungeret. introducti autem Galli ius iurandum sibi et litteras a P. Publio Lentulo, Cethego, Statilio ad suam gentem datas esse dixerunt, atque ita sibi ab his et a
Abbreviated transcription (Latin):
caui. deinde item accersitus est . l. statilius. ⁊ post
cethegꝰ. Tardissime autẽ lenculus ueĩt. Credo qd̾
in lãs his dandis preter consuetudinẽ ꝑxĩa notte
uigilarat. Cũ sũis ⁊ clarissimis hurs ciuitatis¬
ret. ne si nichil eẽt inuẽtum teniere a me tantꝰ tu-¬
mustus miectus ciuitati inderetur. negaui me esse
facturũ. ut de periculo pu . nõ ad consiliũ publicũ
rem integrã deferrẽ. Et enĩ qͥꝵ. si ca que erãt ad me
desata reperta nõ eeñt. tñ ego nõ arbitrabar ĩ tan¬
tis.r. p. periculis ẽẽ mͥ nimiã diligẽciã ꝑtimestẽdã.
Senatũ fiequentẽ celerit̾ ut uidistis coegi. atq
esset afferret. Ex quib ille maximũ sicariũ ni¬
mer ⁊ gladioꝵ extulit. Introduxi bulturciũ sine
gallis. fidem ei publicã iussu senatus dedi. horta¬
tus sumi ut ea que sciret. sine timore indicaret
Tunille dixit. Cum uix se ex magno timore re¬

Expanded text:
cavi; deinde item arcessitus est L. Lucius Statilius et post cavi; deinde item arcessitus est L. Lucius Statilius et post eum Cethegus; tardissime autem Lentulus venit, credo quod in litteris dandis praeter consuetudinem proxima nocte vigilarat. cum summis et clarissimis huius civitatisret, ne, si nihil esset inventum, temere a me tantus tumultus iniectus civitati videretur, negavi me esse facturum ut de periculo publico non ad consilium publicum rem integram deferrem. etenim, Quirites, si ea quae erant ad me delata reperta non essent, tamen ego non arbitrabar in tantis rei publicae periculis esse mihi nimiam diligentiam pertimescendam. senatum frequentem celeriter, ut vidistis, coegi. atque esset efferret; ex quibus ille maximum sicarum numerum et gladiorum extulit. introduxi Volturcium sine Gallis; fidem publicam iussu senatus dedi; hortatus sum ut ea quae sciret sine timore indicaret. tum ille dixit, cum vix se ex magno timore re
Abbreviated transcription (Latin):
⁊.g. promptinũ p̃tores. fortissimos atq amãtissi¬
mos rei .p. uiros ad me uocaui. rẽ omẽm exposui.
quid fieri placeret ostendi. Illi autẽ qui omĩa de
re p. preclara atq egregia sentirent. sine recusaci¬
one ac sine ulla mora negociũ susceperunt. ⁊ cum
aduesperasceret occulte ad pontẽ muluiũ ꝑuenerũt.
atq ibi in proximis uillis ita bipertito fuerunt. ut
tyberis inter eos ⁊ pons interesset. Codem autẽ ⁊ ip̃i
sine cuiusquã suspicione multos fortes iures edux̾ant.
cũ magno comitatu legati allobrogũ ingredi inci¬
perent. unaq uulturaiꝰ. sit in eos impetus. Educũt᷑¬
⁊ abillis gladii. ⁊ a nris. Reserat p̃torib nota solis.
ignorabatur a cet̾is. Tum interuentu promptini at
comitatu. integris signis p̃torib tradinit᷑. Ip̃i com¬
phensi ad me cũ iam dilucesceret deducũtur. Atq
hoꝵ om̃i sceleꝵ improbissinũ machinatorẽ cym¬
biũ gabimũ fratĩ ad me nicbil tũ suspicantẽ uo¬

Expanded text:
 Pomptinum praetores, fortissimos atque amantissimos rei publicae viros, ad me vocavi, rem exposui, quid fieri placeret ostendi. illi autem, qui omnia de re publica praeclara atque egregia sentirent, sine recusatione ac sine ulla mora negotium susceperunt et, cum advesperasceret, occulte ad pontem Mulvium pervenerunt atque ibi in proximis villis ita bipertito fuerunt ut Tiberis inter eos et pons interesset. eodem autem et ipsi sine cuiusquam suspicione multos fortis viros eduxerant, m iam pontem Mulvium magno comitatu legati Allobroges ingredi inciperent unaque Volturcius, fit in eos impetus; ducuntur et ab illis gladii et a nostris. res praetoribus erat nota solis, ignorabatur a ceteris. tum interventu Pomptini atqcomitatu integris signis praetoribus traduntur; ipsi comprehensi ad me, cum iam dilucesceret, deducuntur. atque horum omnium scelerum improbissimum machinatorem, Cimbrum Gabinium, statim ad me nihil dum suspicantem vo
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ statorẽ huiꝰ urbis atq imperii u̾e̾ noĩamus
he ⁊ huiis socios a tuis aris cecerisq templis.
a tectis ibis. ac menib. a uita fortunsq ciui
latrones ytalie sceleꝵ federe inter se. ac nefa

Expanded text:
quem statorem huius urbis, atque Imperii vere nominamus: quem statorem huius urbis, atque Imperii vere nominamus: hunc, et huius focios a tuis aris, ceterisque templis, a tectis urbis, ac moenibus, a vita, fortunisque civium latron
Abbreviated transcription (Latin):
uꝰ Schemenciꝰq adflitant᷑. Si hic morb qui est
in rp. relenatus istiꝰ pena: Uchemenaꝰ uinis re¬
liquis ingrauescet. Quare. secedãt ĩprobi. secer¬
uant se a bonis unũ in locũ congregentur. mi¬
nant infidiari domisue consuli cutũstare tͥbr¬
nas p̃toris urb̾is. obsid̾e cũ gładue curiam anas¬
leolos ⁊ faces ad inflammandã ibẽ comparaie
Sit demq inscriptũ in fronce unuiscuiuisq quid de
sulibus fore diligencia. tãcam in uobis auctoritatẽ
tantã in equitib .R. uirtutẽ. tantã in omib bonis
consensionẽ ut catiline ꝓfeccione omia pacefacta.
illuscrata. opresso. uindicata ẽẽ uideatis hisce
om̃ibus catilina. cũ suma .r.p᷑. salute. ⁊ cum tua
peste. ac perincie. cũq eoꝵ exicio. qui se tecũ ouni
scelere. parricidioq inuxerunt ꝓficisc̾e ad im¬
piũ bellũ ac nefariũ. Tũ tu cũ mpiter qͥ hisdẽ
quib hec urbs auspicis a romulo es constitutus.

Expanded text:
 adflictantur, sic hic morbus qui est in re publica relevatus istius poena vehementius reliquis vivis ingravescet. qua re secedant improbi, secernant se a bonis, unum in locum congregentur, munant insidiari domi suae consuli, circumstare tribunal praetoris urbani, obsidere cum gladiis curiam, malleolos et faces ad inflammandam urbem comparare; sit denique inscriptum in fronte unius cuiusque quid de sulibus fore diligentiam, tantam in vobis auctoritatem, tantam in equitibus Romanis virtutem, tantam in omnibus bonis consensioillustrata, oppressa, vindicata esse videatis. Hisce omnibus, Catilina cum summa reipublicae salute, et cum tua peste, ac pernicie, cumque eorum exitio, qui se tecum omni scelere parricidioque iunxerunt, proficiscere ad impium bellum, ac nefarium. Tum tu, Iupiter, qui iisdem, quibus haec urbs. auspiciis a Romulo es constitutus:
Abbreviated transcription (Latin):
b honi iste copie comparant᷑. Deinde singłis medi¬
ciuã consilii. acq oroĩs mee.si ꝙͣ potero afferã. U¬
mĩ est gems eor qui magno mere alieno maiores
eciã possessiones hñt. quaꝵ amore adducti. dissol¬
ui millom᷑ possue. Hop honñ species est honestis¬
sima. sunt eĩ locupletes. uoluntas uero ⁊ cã impeu¬
dentissima. tu agris tu edificus tu augento tufa¬
milia cu reb om̃ib ornatus ⁊ copiosus simul.⁊ du¬
em̃ expectas bellũ. quid ergo in uastacione omnnium
possessiones tuas saciosanctus futias putas: an
tabulas nouas: errant qui istas a catilma expec¬
tant. Meo bñficio tabule noue proferent᷑. uerum
auctionarie. Neq eĩ isti qui possessiones hñt alia
iõe ulla salui esse possunt. Qdͦ simaturiꝰ fac̾e uo¬
luissent. ueq qd stulcissimũ ẽ. certare cum usuris

Expanded text:
de singulis medicinam consili atque orationis meae, si quam potero, adferam. Vnum genus est eorum qui magno in aere alieno maiores etiam possessiones habent quarum amore adducti dissolvi nullo modo possunt. Horum hominum species est honestissima — sunt enim locupletes — voluntas vero et causa impudentissima. tu agris, tu aedificiis, tu argento, tu familia, tu rebus omnibus ornatus et copiosus sis, et duquid enim exspectas? bellum? quid ergo? in vastatione omnium tuas possessiones sacrosanctas futuras putes? an tabulas novas? errant qui istas a Catilina exspectant: meo beneficio tabulae novae proferuntur, verum auctionariae; neque enim isti qui possessiones habent alia ratione ulla salvi esse possunt. quod si maturius facere voluissent neque, id quod stultissi
Abbreviated transcription (Latin):
erat meritꝰ morte multassem fore ut huiꝰ socios in¬
india opp̃ssus persequi non possem. rẽ huc doduxi.
ut tũcpalã pugnare possetis. cũ hostẽ aperte uidẽ¬
tis Quẽquidẽ ego hostem. qͥre. quem uehementor
foris ẽe timendũ. putẽ. licet huic intelligatis. qui
eciã moleste fero. qd̾ ex urbe parũ comitatꝰ exierit.
Ytinã ille om̃s secũ suas copias eduxisset. Tongili¬
uni mͥ eduxit. que amare in p̃texta calũma ceꝑat
ꝓuplicũ ⁊ inmanciũ. quoꝵ es alienũ est tractũ

Expanded text:
erat meritus, morte multassem, fore ut eius socios inerat meritus, morte multassem, fore ut eius socios invidia oppressus persequi non possem, rem huc deduxi ut tum palam pugnare possetis cum hostem aperte videretis. quem quidem ego hostem, Quirites, quam vehementer foris esse timendum putem, licet hinc intellegatis, quod etiam illud moleste fero quod ex urbe parum comitatus exierit. Vtinam ille omnis secum suas copias eduxisset! Tongilium mihi eduxit quem amare in praetexta coeperat, Publicium et Minucium quorum aes alienum contractu
Abbreviated transcription (Latin):
stante urbem reliquit. quato tandem merore
Iacet ille mĩc ꝓstratus quirites. ⁊ se ꝑculsu
atq abiectũ esse sencit. ⁊ retorquet oculos
eẽ suget. Quequide mͥ letari iudetur quod
tantam pestem enomuerit. forasq ꝓiecerit.
At si quis est talis quales eẽ ões dportebat.
qui in hoc ip̃o in quo exultat. ⁊ trumphat
oro mea. me uehementer accuset. qd̾ tã capi¬
talem hostem nõ comp̃henderĩ pocus ꝙͣ
emserim. nõ est ista mea culpa sed tempoꝵ
fectũ iã pridẽ oportebat. S ꝙ multos fuisse¬
putatis. qui que ego defferuem no crederent.
ꝙͣ multos qui ꝓpt̾ stulticiã nõ putarent. ꝙͣ
multos qui eciã deffenderent. ꝙͣ multos qui
ꝓpt̾ improbitatẽ fauerent. ac si illo sublato
depessi a bob̾is om̃e ꝑiculũ iudicare. iã pͥdẽ
ego .l. catilma nõ modo mindie mee. uepecia
uite ꝑiculo sustulissem. S cũ inderẽ ne bobis¬
quidem omib re eciã tũ probata. si illũ ut¬

Expanded text:
stantem urbem reliquit, quanto tandem illum maerore stantem urbem reliquit, quanto tandem illum maerore iacet ille nunc prostratus, Quirites, et se perculsum atque abiectum esse sentit et retorquet oculos esse luget: quae quidem mihi laetari videtur, quod tantam pestem evomuerit forasque proiecerit. ac si quis est talis qualis esse omnis oportebat, qui in hoc ipso in quo exsultat et triumphat oratio mea me vehementer accuset, quod tam capitalem hostem non comprehenderim potius quam emiserim, non est ista mea culpa, Quirites, fectum iam pridem oportebat, idquputatis qui quae ego deferrem non crederent, quam multos qui propter stultitiam non putarent, quam multos qui etiam defenderent, quam multos qui propter improbitatem faverent? ac si illo sublato depelli a vobis omne periculum iudicarem, iam pridem ego L. Lucium Catilinam non modo invidiae meae verum etiam vitae quidem omnibus etiam tum re probata si illum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
andem aliquando quirites.l. catilina¬
furente audacia. scelus auhelantem.
pestem prie ne farie moliente. uobis acq huic
urbi flamã ferrũq mũcantem ex urbe uel
eiecimus bel emisimꝰ uel ip̃m̃ egrediẽtem uer¬
bis prosecucisumus. Abiit. excessit euasit/ eru¬
pit. Nulla iã pernicies a monstro illo. atq
ꝓdigio. menib ipĩs intra menia ꝯparabit᷑.
Atq hunc quidem unũ hunꝰ belli domestia du¬
oem sine controuersia uicimus. Non ia inter
lar̾a nr̃asica illa uersabit᷑. non in campo nõ
in foro. nõ in curia. Non demq intͣ domesticos
parietes. pertimescemꝰ. Looo ille motꝰ est. cũ est
ex urbe depussus, palam ia non cũ hoste milso
impediente iuistum bellum geremꝰ. Sine du bio
perdidimꝰ hoĩem. magnificeq uicimꝰ. cũ illũ
ex occultis insidus in apertũ latrocinũ cñe¬
cimꝰ. Qd̾ uero nõ cruentũ mucronẽ ut boluit
exculit. qd̾ unus nobis egressus e. qd̾ ei feroũ
ex manib extorsimꝰ. qd incolumes ciues. qd̾

Expanded text:
andem aliquando, Quirites, L. Lucium Catilinafurentem audacia, scelus anhelantem, pestem patriae nefarie molientem, vobis atque huic urbi ferro flammaque minitantem ex urbe vel eiecimus vel emisimus vel ipsum egredientem verbis prosecuti sumus. abiit , excessit, evasit, erupit. nulla iam pernicies a monstro illo atque prodigio moenibus ipsis intra moenia comparabitur. atque hunc quidem unum huius belli domestici ducem sine controversia vicimus. non enim iam inter latera nostra sica illa versabitur, non in campo, non in foro, non in curia, non denique intra domesticos parietes pertimescemus. loco ille motus est, cum est ex urbe depulsus. palam iam cum hoste nullo impediente bellum iustum geremus. sine dubio perdidimus hominem magnificeque vicimus, cum illum ex occultis insidiis in apertum latrocinium coniecimus. quod vero non cruentum mucronem, ut voluit, extulit, quod vivis nobis egressus est, quod ei ferrum e manibus extorsimus, quod incolumis civis, quod
Abbreviated transcription (Latin):
prĩs ꝓpt̾ incredibilẽ magnitudinẽ sceleris minorẽ
fudẽ faceret oĩo mea. rẽ ita comp̃henderẽ. Ut tũ de¬
tituũ ainus salutiurẽ pronide̾tis. cũ oculis male¬
sicũ ipñi uideretis. Itaq ut comperi segates allo¬

Expanded text:
vestris propter incredibilem magnitudinem sceleris minorem vestris propter incredibilem magnitudinem sceleris minorem fidem faceret oratio mea, rem ita comprehenderem ut tum demum animis saluti vestrae provideretis cum oculis maleficium ipsum videretis. itaque ut comperi legatos Allo
Abbreviated transcription (Latin):
ac menib. subiectos iã ꝓpe ignes circũdatosq
restinximꝰ. idemq gładios in .r.p. destructos re¬
tudimꝰ. mnucronesq eoꝵ a iugulis urĩs deiecimꝰ.
Que qui in senatu illustrata. pacefacta cõꝑta
uos qui ignoratis ex accis scire possicis. Princi¬
pio ut catilina paucis añ dieb erupit ex urbe.
cũ sceleris sui socios huiuste nefarii belli a cerri¬
mos duces rome reliquisset. semꝑ uigilaui ⁊ pro¬
iundi qͥte. que admodũ in tãtis ⁊ tã absconditis
periculis salui esse possemus Nam tũ cũ ex ur¬
be cacilia eiciebam. non eĩ iam uereor huiꝰ u̾bi
muidia. cũ illa magna sit timenda ꝙ uniꝰ exi¬
couirator manũ simul exiturã. aut eos qui remã¬
sissent. infumos sine illo ac debiles fore putabam.
uꝙ ego indi quos maximo furore ac scelere ĩflã¬
matos ẽẽ scieba. eos nobiscum ẽẽ. ⁊ rome reniasisse.
mes oũs dies nottesq consumpsi. ut quid agerent
quid moluentur sentirẽ ac indere. ut qm̃ auribus

Expanded text:
circumdatosque restinximus, idemque gladios in rem publicam destrictos rettudimus mucronesque eorum a iugulis vestris deiecimus. quae quoniam in senatu inlustrata, patefacta, comperta vos qui et ignoratis et exspectatis scire possitis. principio, ut Catilina paucis ante diebus erupit ex urbe, cum sceleris sui socios huiusce nefarii belli acerrimos duces Romae reliquisset, semper vigilavi et providi, Quirites, quem ad modum in tantis et tam absconditis insidiis salvi esse possemus. nam tum cum ex urbe Catilinam eiciebam — non enim iam vereor huius verbi invidiam, cum illa magis sit timenda, quod vivus exiconiuratorum manum simul exituram aut eos qui restitissent infirmos sine illo ac debilis fore putabam. atque ego, ut vidi, quos maximo furore et scelere esse inflammatos sciebam, eos nobiscum esse et Romae remansisse, in eo omnis dies noctesque consumpsi ut quid agerent, quid molirentur sentirem ac viderem, ut, quoniam auribus
Abbreviated transcription (Latin):
Ri funt honnes ex hiscolomis. quas fessullas silla¬
constituit. quas ego uinu̾sas cuiũ ẽẽ optimoꝵ.
⁊ forcissimoꝵ inroꝵ sencio. S tñ hisunt colomi qͥ
se insperatis ac repentins peciiuiis sũptuosius info¬
lenciusq iaccarunt. bi dũ edificant canꝙͣ beati¬
tudine prediis lecticis familiis magnis comuiuis
apparacis deleitant᷑: n tantũ es alienũ inciderũt.
ut sisalui ẽe beluit. sylla sit his ab inferis excitãd.¬

Expanded text:
hi sunt homines ex eis coloniis quas Sulla hi sunt homines ex eis coloniis quas Sulla tuit; quas ego universas civium esse optimorum et fortissimorum virorum sentio, sed tamen ei sunt coloni qui se in insperatis ac repentinis pecuniis sumptuosius insolentiusque iactarunt. hi dum aedificant tamquam beati, dum praediis lectis, familiis magnis, conviviis apparatis delectantur, in tantum aes alienum inciderunt ut, si salvi esse
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmanebunt magis mͥ iudentur uoca facturi cõtͣ
rerũ potiri uolunt. honores quos quieta .x.p. despe¬
rant perturbata consequi se posse arbitrãt. Quibz
h precipiendũ indetur. bnũ scilt̃. ⁊ idẽ qd̾ reliquis
om̃ib ut desperent id qd̾ conantur se conseqͥ posse.
inde magnos aios ẽẽ in bomis iris. magnã cõcor
milicũ. deos demq ĩmortales huic inui̾cto popło.
clarissio imperio. pulcheruimeurbi. contra tantã
uĩ sceleris ꝓñcis auxiliũ ẽẽ laturos Qd̾ si iã suit
id quod cũ sumo furore cupiunt. adepti. nuĩ illi ĩ cuere
urbis. ⁊ in sanguine ciuiũ. que mente conscelerata ac
ne faria concupuierũt. se consules aut dictatores.
aut eciã reges sperant fucuros : Non uident id se cu¬
pere quod si adeptisint fugitino alicui aut gladia¬
tori concedi sit necesse. Terciũgemis est etate iã
affertũ sed tamẽ exercitacione robustum. Quo
ex gen̾e ost ip̃e manliꝰ. cui mĩc catilma succedit.

Expanded text:
ermanebunt, magis mihi videntur vota facturi contrarerum potiri volunt, honores quos quieta re publica desperant perturbata se consequi posse arbitrantur. quibus hoc praecipiendum videtur, unum scilicet et idem quod reliquis omnibus, ut desperent id quod conantur se consequi posse: inde magnos animos esse in bonis viris, magnam concor; deos denique immortalis huic invicto populo, clarissimo imperio, pulcherrimae urbi contra tantam vim sceleris praesentis auxilium esse laturos. quod si iam sint id quod summo furore cupiunt adepti, num illi in cinere urbis et in sanguine civium, quae mente conscelerata ac nefaria concupiverunt, consules se aut dictatores aut etiam reges sperant futuros? non vident id se cupere quod, si adepti sint, fugitivo alicui aut gladiatori concedi sit necesse? Tertium genus est aetate iam adfectum, sed tamen exercitatione robustum; quo ex genere iste est Manlius cui nunc Catilina succedit.
Abbreviated transcription (Latin):
iusticia postremo eo mediocritatis gen̾e tenẽ
semper animi roem negligencia subsequatur
dũ neq de magnis n de min̾uis erranciũ uiciis
corrigendi curam geris sed neq licenciã p̾cãdi¬
ditate ⁊ asperitate. nichil uenie aut beignit̾a¬
tis reseruatis humane societatis durꝰ apꝑeas.
Ita ergo amabiliꝰ iusticie regula tenenda ẽ. nec
reu̾encia discipline enis neq minia negligencia
comitate despecta uilescat/ neq seueritati actro¬
citate durata gram humane amabilitatis a¬

Expanded text:
ustitia postremo eo mediocritatis tibi itineresemper animi rationem negligentia subsequatur. Dum neque de magnis, neque de minimis errantium vitiis corrigendi curam geris, sed neque licentiam peccditate et asperitate, nil veniae aut benignitati reservans, humanae societati durus appareas. Ita ergo justitiae regula tenenda est, ut reverentia disciplinae ejus neque nimia negligentiae communitate despecta vilescat, neque severiori atrocitate diuturna gratiam humanae amabilitatis a
Abbreviated transcription (Latin):
aris occursũ no reformndes. uite stĩtas sidma par
cmitas. Insectat᷑ uicia nõ hoĩes nec castigat errã¬
tes sed eniendat. Sequaris monentẽ Actentus ⁊
prudens ⁊ persuadere tibi ecia cũ persuaserit
cupias. Iam uero liberi tres duo mares quos diligen¬
tissime iustituit. Socer põpeiꝰ. Iulianus cũ eciam
uita cũ uel uno hoc magnus ⁊ clarus qd̾ ip̃e ꝓuĩcie
princeps inter altissimas condiciones geneꝵ nõ
honorib principẽ sed sapiã elegit. Quãꝙͣ qͥd ego
plura de piro quo inͥ frui nõ licet an ut magis
angar qd̵ nõ licet. Nã distingor offõ ut maxĩo
sic molestissimo Sedeo pro tribunali sub noto
libellos conficio tabulas scribo płimas sed inlit¬
teratissunas lrãs. Soleo nõ nũꝙͣ nã id ipm qñ
contĩgit de hus occupacionib apud enfratẽ q̃ror
ille me cõsolatur affirmat eciã ẽẽ hanc philoso

Expanded text:
aris occursum, non reformides. Vitae sanctitas summa; aris occursum, non reformides. Vitae sanctitas summa; comitas par: insectatur vitia non homines, nec castigat errantes sed emendat. Sequaris monentem attentus et pendens, et persuaderi tibi etiam cum persuaserit cupias. Iam vero liberi tres, duo mares, quos diligentissime instituit. Socer Pompeius Iulianus, cum cetera vita tum vel hoc uno magnus et clarus, quod ipse provinciae princeps inter altissimas condiciones generum non honoribus principem, sed sapientia elegit. Quamquam quid ego plura de viro quo mihi frui non licet? An ut magis angar quod non licet? Nam distringor officio, ut maximo sic molestissimo: sedeo pro tribunali, subnoto libellos, conficio tabulas, scribo plurimas sed illitteratissimas litteras. Soleo non numquam - nam id ipsum quando contingit! - de his occupationibus apud Euphraten queri. Ille me consolatur, affi
Abbreviated transcription (Latin):
i quando urbs nr̃a liberalibus studiis
floruit ⁊ mĩc maxiẽ floret multaq
exempla sunt. suffice̾t uim̃. Eufra¬
tes philosophus hunc ego in syria cũ adolesce¬
culus militare penit᷑. ⁊ domi spexi amari ab eo
laboraui et si non erat laborandũ. Est ei obuiꝰ
⁊ expositus plemusq humanitate quam precepit
atq mic sic ip̃e spemquã tũc ille de mecõcepit
ĩpleueri. ut ille uirtutib suis addidit. At ego iͣ
finte sic eminet ⁊ elucent ut mediocriter qͦq doc¬
tos eu̾tant ⁊ adficiant. Disputat subtiliter gͣ¬
uiter ornate frequent̾. eciã plathonicã iͣ subli¬
mitate et latitudiem effiugit. Sermo ẽ copio¬
sus ⁊ uarius dulcis ĩ primis ⁊ qui repugnãti¬
as quoq dicat ĩpellat dd hoc proceritas corꝑis
decora facies demissus capillus ingens ⁊ caua
barba que licet fortuita iuania putẽt᷑. illi tame
pluriũ ueneracioiis acquiritur nullus horroꝵ
in cultu nilla cristicia multũ seueritatis reu̾e¬

Expanded text:
i quando urbs nostra liberalibus studiis floruit, nunc maxime floret. Multa claraque exempla sunt; sufficeret unum, Euphrates philosophus. Hunc ego in Syria, cum adulescentulus militarem, penitus et domi inspexi, amarique ab eo laboravi, etsi non erat laborandum. Est enim obvius et expositus, plenusque humanitate quam praecipit. Atque utinam sic ipse quam spem tunc ille de me concepit impleverim, ut ille multum virtutibus suis addidit! aut ego nuur, multa in Euphrate sic eminent et elucent, ut mediocriter quoque doctos advertant et afficiant. Disputat subtiliter graviter ornate, frequenter etiam Platonicam illam sublimitatem et latitudinem effingit. Sermo est copiosus et varius, dulcis in primis, et qui repugnantes quoque ducat impellat. Ad hoc proceritas corporis, decora facies, demissus capillus, ingens et cana barba; quae licet fortuita et inania putentur, illi tamen plurimum venerationis acquirunt. Nullus horror in cultu, nulla tristitia, multum severitatis; revere
Abbreviated transcription (Latin):
pu  cognostere iudicare ꝓm̾e ⁊ excere iusticiã
queq ip̃i doceãt in usu hr̃e. Michi autẽ h ͨ sñ
nõ persuadet satis ẽẽ iͭͣ face̾ ꝙͣ cũ illo dies
totos audiendo discendoq consinu̾e. Quo ma¬
dũq permittas. Neq eĩ ego ut multi ĩ mũdo
aliis bonũ quo ip̃e careo sed contia sensum
quendã uoluptatẽq percipio si ea q̃ michi
deuegant᷑ amicis uideo superesse. Wale.

Expanded text:
ognoscere iudicare, promere et exercere iustitiam, quaeque ipsi doceant in usu habere. Mihi tamen hoc unum non persuadet, satius esse ista facere quam cum illo dies totos audiendo discendoque consumere. Quo madumque permittas. Neque enim ego ut multi invideo aliis bono quo ipse careo, sed contra: sensum quendam voluptatemque percipio, si ea quae mihi denegantur amicis video superesse. Vale.
Abbreviated transcription (Latin):
nunt. Quãobrem ut improbo ⁊ stulto mħ
tĩq nemini bñ ẽẽ pt sic bonꝰ uir et sapi¬
ens fortisq miser ẽẽ nemo p̃t. Nec no cuiꝰ
uirtꝰ moresqz laudandi sunt eius nõ laudã¬
da iita ẽ. Neq porro fugienda est iuta que
laudanda nõ est/ eẽt aũt fugienda si ẽẽt mi¬
sera. Euaobre quicquid est laudabile ide
et beatũ ⁊ floreus ⁊ expetendũ iuideri de
pa . Nec em̃ pccã rerũ euentis s nnitꝰ hõi¬
nũ mecienda sunt. In quo peccatur id ꝑt̃
aliud alia maius ẽe aut minꝰ Ip̃m quidẽ
illud peccare quoqͦ ueti̾ssimũ est. lapsa est
ipius libido in mulie ignota. Dolor ad pau¬
ciores pertinet quã si paculans fuisset in
aliqua genosa ac nobili uirgie. Pecca¬
uit u̾o nichilommꝰ. Siquidem est peccare
tanquã transire lineas. Quod cum fecĩs¬

Expanded text:
nunt. quam ob rem ut inprobo et stulto et nunt. quam ob rem ut inprobo et stulto et inerti nemini bene esse potest, sic bonus vir et sapiens et fortis miser esse nemo potest; nec vero, cuius virtus moresque laudandi sunt, eius non laudanda vita est, neque porro fugienda vita est quae laudanda est, esset autem fugienda, si esset misera. quam ob rem quicquid est laudabile, idem et beatum et florens et expetendum videri decpa; nec enim peccata rerum eventis, sed vitiis hominum metienda sunt: in quo peccatur, id potest aliud alio maius esse aut minus, ipsum quidem illud peccare, quoquo verteris,  lubido in muliere ignota, dolor ad pauciores pertinet, quam si petulans fuisset in aliqua generosa ac nobili virgine; peccavit vero nihilo minus, si quidem est peccare tamquam transire lineas, quod cum fec
Abbreviated transcription (Latin):
ego laboraui aut quid egi. In quo eingilarũt
aire et cogitationes mee. Si quid nichil pe¬
peri tale nichil consecutꝰ sum ut eeui es sia¬
tu que neq fortune tem̾itas neq inimicoꝵ
labefactaret iniuria. Morte nõ mintaris
ut omino ab om̃ib an exilud ut ab impro¬
bis denigrandũ sit. Mors terabilis ẽ his quo¬
rum cũ uita om̃ia extingũtur nõ his quoꝵ¬
laus emori non p̃t̃. Exiliĩ aũt illis quibus
quasi circũscriptꝰ est habitandi locus nõ his
qui omez orbem terraꝵ unã ur̃bẽ ẽẽ dicũt
Te misorie te erũpne p̃munt omes qui te
beatũ qui te florentẽ putas. Tue libidines
torquentur. tu dies noctes q cruciaris cui nͤ
satis est qd est et id ipm ne duiturn sit fu¬
turũ times. De constientie tue stimuilant ma¬
leficioꝵ tuoꝵ. Ta metꝰ exanimat uicioꝵ at¬
q legum. Quocũq aspexisti ut furie sic tͥ
tue accurrũt iniurie que te suspirare nõ si¬

Expanded text:
ego laboravi aut quid egi aut in quo evigilarunt ego laboravi aut quid egi aut in quo evigilarunt curae et cogitationes meae, si quidem nihil peperi tale, nihil consecutus sum, ut eo statu essem, quem neque fortunae temeritas neque inimicorum labefactaret iniuria? mortemne mihi minitaris, ut omnino ab hominibus, an exsilium, ut ab inprobis demigrandum sit? mors terribilis iis, quorum cum vita omnia exstinguuntur, non iis, quolaus emori non potest; exsilium autem illis, quibus quasi circumscriptus est habitandi locus, non iis, qui omnem orbem terrarum unam urbem esse ducunt. te miseriae, te aerumnae premunt omnes, qui te beatum, qui florentem putas; te lubidines torquent; tu dies noctisque cruciaris, cui nec sat est quod est et id ipsum ne non diuturnum sit futurum times; te conscientiae stimulant maleficiorum tuorum; te metus exanimant iudiciorum atque legum; quocumque adspexisti, ut furiae sic tuae tibi occurrunt iniuriae, quae te suspirare libere non si
Abbreviated transcription (Latin):
e uero ego.m. regułu crimiuosum nͨ
infeliceni nec miserum unquã putaui
Nouiem magnitudo animi cruciabatur eiꝰ
a penis nõ grauitas, non fides, nõ constan¬
cia no ulla uirtꝰ nõ demq animꝰ ip̃e qui
cot uirtutũ presidio tantoꝵ comitatu cũ cor¬
pus eius caꝑetur capi ip̃e certe nõ potuit
G. uero marium indimꝰ qui michi in sc̃dĩs
rebus unꝰ ex fortunatis hom̃ib in adu̾sis
unꝰ ex sumis uiris indebatur. Quo beatius
eẽ in mortali nichil pt̃. Nestis insane nestis
quãtas uires uirtꝰ habeat. Nome tantũ uir¬
tutis usurpas quid ipã ualeat ignoras. Ne
quiqz in se uno sua point omnia Cui spes oĩs
et oro et cogitatio pendet ex fortuna huic
nichil pt ẽẽ corti nichilq exploratũ heat
ꝑmansurũ supͣ unũ diem eũ tu hoĩeta c̾ce¬
to si que eris nactꝰ istus modi mortis aut
exilii nimis. michi uero quicquid acciderit
in tam ingrata ciuitate ne recusanti quide
euem̃t non modo nõ repugnãti. Quid em̃

Expanded text:
 vero ego M. Regulum aerumnosum nec infelicem nec miserum umquam putavi; non enim magnitudo animi cruciabatur eius a Poenis, non gravitas, non fides, non constantia, non ulla virtus, non denique animus ipse, qui tot virtutum praesidio tantoque comitatu, cum corpus eius caperetur, capi certe ipse non potuit. C. vero Marium vidimus, qui mihi secundis rebus unus ex fortunatis hominibus, adversis unus ex summis viris videbatur, quo beatius esse mortali nihil potest. nescis, insane, nescis, quantas viris virtus habeat; nomen tantum virtutis usurpas, quid ipsa valeat ignoras: nemquique in se uno sua ponit omnia. cui spes omnis et ratio et cogitatio pendet ex fortuna, huic nihil potest esse certi, nihil quod exploratum habeat permansurum sibi unum diem; eum tu hominem terreto, si quem eris nanctus, istis mortis aut exsilii minis: mihi vero quicquid acciderit in tam ingrata civitate, ne recusanti quidem evenerit, non modo non repugnanti. quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
ficultate sũma contigisset Nã deleccare per¬
suadere copiã dicendi spaciũq desiderace
ielinquere uero aculeum in audienciũ ão
is deniũ p̃t qui non pugit sed infigit. Ad
amputata or̃o ⁊ abscisa sed lata magnifica
⁊ excelsa touat fulgurat omĩaq percurbat ⁊¬
ãmiscet Optimus tamẽ modus. Quis ne¬
gat. Red non minꝰ nõ seruat modũ qͥ infra
rẽ quã qui sup qui astritiꝰ ꝙͣ qui effusius
dicit. Itaq audis frequent̾ ut illud ĩmodice ⁊ redũ¬
dancer ita hoc ieuine ⁊ infume alius excessisse
ĩbecillitate hic uirib peccat. Quod certe si nõ
limacioris maioris tamne ingenii uiciũ est. Nec
uero cũ hoc dico illũ homericũ nõ quia nõ est¬

Expanded text:
facultate summa contigisset. Nam delectare perfacultate summa contigisset. Nam delectare persuadere copiam dicendi spatiumque desiderat, relinquere vero aculeum in audientium animis is demum potest qui non pungit sed infigit. Addamputata oratio et abscisa, sed lata et magnifica et excelsa tonat fulgurat, omnia denique perturbat ac miscet. 'Optimus tamen modus est': quis negat? sed non minus non servat modum qui infra rem quam qui supra, qui astrictius quam qui effusius dicit. Itaque audis frequenter ut illud: 'immodice et redundanter', ita hoc: 'ieiune et infirme'. Alius excessisse e, sed ille imbecillitate hic viribus peccat; quod certe etsi non limatioris, maioris tamen ingeni vitium est. Nec vero cum haec dico illum Homericum
Abbreviated transcription (Latin):
plectit. cũ ab alio dictũ est quod ipe p̃idit
Omnib ercex dandũ est aliquid qd teneant
quod agnoscant. Dixit aliquando mͥ regulus
cu sumil ẽemus. Tu onnã que sunt in cã pu¬
tas ẽẽ quedã. Ego ingulũ statõ uideo nũc pre¬
mo premit sane quod elegit sed in eligẽdo fie¬
quent̾ errat. Respondi posse fieri ut genuisset
aut sibi aut alus ubi ingulũ putaret. At ego
iꝙͣ qui iigulũ prospicere nõ possum giã per¬
cultura agri non uineas tñi. uerum eciam
arbusta / nec arbusta tui uerũ eciã campos
curro ⁊ excerceo ut que in ipis campis nõ far
aut siliginẽ solũ sed ordeum fabam ceceraq
legiumia seio Sic in accione plurima quasi
semina laciꝰ spargo ut que ꝓue nerunt colligã
Neq eĩ niꝰ in perspicatia ⁊ incerta fablatia ꝙ sũt
iudicũ ingenia ꝙͣ tempestatũ terraꝵq. It̾ec
me precerit sũmũ oratorem pericle sie aconu¬

Expanded text:
plectitur, cum ab alio dictum est quod ipse praevidit. plectitur, cum ab alio dictum est quod ipse praevidit. Omnibus ergo dandum est aliquid quod teneant, quod agnoscant. Dixit aliquando mihi Regulus, cum simul adessemus: 'Tu omnia quae sunt in causa putas exsequenda; ego iugulum statim video, hunc premo.' Premit sane quod elegit, sed in eligendo frequenter errat. Respondi posse fieri, ut genu esset aut talus, ubi ille iugulum putaret. At ego, inquam, qui iugulum perspicere non possum, omnia perutque in cultura agri non vineas tantum, verum etiam arbusta, nec arbusta tantum verum etiam campos curo et exerceo, utque in ipsis campis non far aut siliginem solam, sed hordeum fabam ceteraque legumina sero, sic in actione plura quasi semina latius spargo, ut quae provenerint colligam. Neque enim minus imperspicua incerta fallacia sunt iudicum ingenia quam tempestatum terrarumque. Nec me praeterit summum oratorem Periclen sic a comi
Abbreviated transcription (Latin):
quas tm̃i editas scimus ut in uerrem artificem
Quẽ. Nam iecce ãmones policletũ ẽẽ dicebat.
Sequit᷑. ergo. ut accio su absolucissima q̃ maxĩe
orois sumlitudien expresserit si modo iustũ
⁊ debitũ tempꝰ acceperit. Quod si neget᷑ nul¬
la oroĩs maxiã iudicis culpa est. ad funt huic
oppiom ice leges que lougissima tpr̃a largi¬
iit᷑. nec brenitatẽ dicentib sed copiã hoc est
diligenciã suadent quã prestare insi in ãgus¬
cissimis caĩs nõ pt̃ brenitas Adiciã qd̾ me
docuit usus magr̃ egregius frequenter egi fie¬
quenter iudicaui fiequencer in consilio fui.
Alind alios monet ac plerũq parue res
maxie trahintur baria sunt honi indicia
uarie uolinitates. Inde qui eaudẽ cam̃ siml
audierũt sepe diu̾sum. Interdu idem sed ex
diuersis animi motib fenciũt. Pret̾ea sue
quisq inuenciomi fauet ⁊ qͣi fortissimũ cõ¬

Expanded text:
quas tantum editas scimus, ut in Verrem: 'artificem quas tantum editas scimus, ut in Verrem: 'artificem quem? quemnam? recte admones; Polyclitum esse dicebant.' Sequitur ergo ut actio sit absolutissima, quae maxime orationis similitudinem expresserit, si modo iustum et debitum tempus accipiat; quod si negetur, nulla oratoris maxima iudicis culpa est. Adsunt huic opinioni meae leges, quae longissima tempora largiuntur nec brevitatem dicentibus sed copiam - hoc est diligentiam - suadent; quam praestare nisi in angustissimis causis non potest brevitas. Adiciam quod me docuit usus, magister egregius. Frequenter egi, frequenter iudicavi, frequenter in consilio fui: aliud alios movet, ac plerumque parvae res maximas trahunt. Varia sunt hominum iudicia, variae voluntates. Inde qui eandem causam simul audierunt, saepe diversum, interdum idem sed ex diversis animi motibus sentiunt. Praeterea suae quisque inventioni favet, et quasi fortissimum am
Abbreviated transcription (Latin):
eandẽ sentenciã solent dici ut est in disputãdo inc̃õ¬
p̃hensibilis et lubricus ita eludit ut cõtendat
hos ipo s quoꝵ or̃oĩb uitar pauciora dixisse ꝙͣ edi¬
deruit. Ego contra puto testes sunt multe multoꝵ
oroes ⁊ ciceronis pro murena prg uareno in quib
ederet omisisse. Idem procluencio ait se totã cau¬
sani ueteri insticuto soͫ perorasse ⁊ ꝓ coruelior
quatriduo egisse nec dubicare possinuꝰ que per
plures dies ut necesse erat lacius dixerit. Post¬
ea recisa ac purgata in unũ librũ grandẽ qͥdẽ
uinĩ coarcasse tñ. Ac aliudest accio bona alᵈ
or̃o Scio nonnuillis ita uideri sed egoforsitam
fallor Persuasum heõ posse fiere ut sit accio
bona que nõ sit bona or̃o. nõ posse autẽ nõ bouã
accionẽ ẽẽ que no sit bona oro. Est ei or̃o acciois
exemplar et qͣi aplaitunon Ideo in optiã quaq
naille figuras exemplares muemimꝰ In hiis ẽ

Expanded text:
eandem sententiam solent dici, ut est in disputando incomeandem sententiam solent dici, ut est in disputando incomprehensibilis et lubricus, ita eludit ut contendat hos ipsos, quorum orationibus nitar, pauciora dixisse quam ediderint. Ego contra puto. Testes sunt multae multorum orationes et Ciceronis pro Murena pro Vareno, in quibuxisse, cum ederet omisisse. Idem pro Cluentio ait se totam causam vetere instituto solum perorasse, et pro C. Cornelio quadriduo egisse, ne dubitare possimus, quae per plures dies - ut necesse erat - latius dixerit, postea recisa ac repurgata in unum librum grandem quidem unum tamen coartasse. At aliud est actio bona, aliud oratio. Scio nonnullis ita videri, sed ego - forsitan fallar - persuasum habeo posse fieri ut sit actio bona quae non sit bona oratio, non posse non bonam actionem esse quae sit bona oratio. Est enim oratio actionis exemplar et quasi ἀρχέτυπον. Ideo in optima quaque mille figuras extemporales invenimus, in iis etiam
Abbreviated transcription (Latin):
requens mͥ disputacio est cũ docto homĩe
⁊ perito cui niebil eque in caĩs agendis
ut brenitas placec. Quã ego cuscodien
dã esse confiteor si cã ꝑmuittat. alioqud̃ p̃uaricacio
tenda nã plerisq longiore tractatu uis quedã et
pondus accedit ut q corpori ferrũ sic or̃o aĩo non
ictu magis ꝙͣ mora impͥmitur hic ille mecũ aucto¬
ricacib ag̾it/ ac mͥ ex giecis orões lisye ostẽdat.x
nr̃is gractoꝵ catoiisq suoꝵ sane plurime sunt
cͣcũcise, et breues ego lysie demosthene a eschiuem
hispericlem multosq Prec̾ea gractis ⁊ caconi
pollionẽ cesarem celiũ in pͥmis. mtulliũ oppono
auꝰ or̃o optima fertur esse que maxĩã. Et hercule
ut alie bone res ita bonus liber quisquis melior ẽ
quo maior Nides ut statuas signa pituras arbo
do cõmendet idem oronib deueuit. Quid est uo¬
lumĩb ipĩs auctoritatẽ quãdã ⁊ pulcitudiñem
adicit magnitudo Hͬ ille multaq alia que a mẽ ĩ

Expanded text:
Requens mihi disputatio est cum quodam docto homine et perito, cui nihil aeque in eaussis agendis, ut brevitas placet. Quam ego custodien dam esse confitero, si causa permittat. alio qui praevaricatitenda. Nam pleritque longiore tractatu vis quaedam et pondus accedit. Utque corpori ferrum. sic oratio animo non ictu magis, quam mora impria mitur. Hic ille mecum auctoritatibu. agit, ac mihiex Graecis orationes Lysiae ostentat. ex nostris Gracchorum Catonisque, quorum sane circumcisae et breves: ego Lysiae Demosthenen Aeschinen Hyperiden multosque praeterea, Gracchis et Catoni Pollionem Caesarem Caelium, in primis M. Tullium oppono, cuius oratio optima fertur esse quae maxima. Et hercule ut aliae bonae res ita bonus liber melior est quisque quo maior. Vides ut statuas signa picturas, homdo commendet. Idem orationibus evenit; quin etiam voluminibus ipsis auctoritatem quandam et pulchritudinem adicit magnitudo. Haec ille multaque alia, quae a me in
Abbreviated transcription (Latin):
studus laboris impenderit nec scripsisse satis nec le¬
gisse Quid est enĩ ꝙ nõ ille occuꝑaciones Impedire
aut hec instancia non possit effic̾e. Itaq soleo iidere
cũ me quidã scudiosũ uocant qiͣ compararer illi
sum desidiosissimus Ego autẽ tm̃i que partĩ pnͣ.
partĩ officia amicoꝵ distingut. Qius ex i ͥ ᷤᷤ qui
tota uita lois assident collatus illi nõ qͣi sompno
⁊ mercie dedicus erubescat Extendi epłam cum
hoc so ͫ quod iequnebas scribere destinassem qͦs
libros reliquisset Confido hoc tra ad legẽdos eos¬

Expanded text:
studiis laboris impenderit, nec scripsisse satis nec lestudiis laboris impenderit, nec scripsisse satis nec legisse? Quid est enim quod non aut illae occupationes impedire aut haec instantia non possit efficere? Itaque soleo ridere cum me quidam studiosum vocant, qui si comparer illi sum desidiosissimus. Ego autem tantum, quem partim publica partim amicorum officia distringunt? quis ex istis, qui tota vita litteris assident, collatus illi non quasi somno et inertiae deditus erubescat? Extendi epistulam cum hoc solum quod requirebas scribere destinassem, quos libros reliquisset; confido tamen haec
Abbreviated transcription (Latin):
Surgebat estate a luce. Cena hyeme inter pri¬
mã noctis et tãꝙͣ aliqua lege cogente. Nec int̾
medios labores urbisq fremitu Incesessũ sͫͫ
baluei tempus scudii exunebatur Eñ dico bal¬
nei de interiorib loquor Ilã dũ destrnuitur
tergit᷑ q audiebat aliquid aut dictabat. In iti¬
nere qͣi solutus cet̾is curis huic uni uacabat
eme manicis muniebatur. ut ne celi quidẽ as¬
pericas ullustudii tempꝰ eriperet. Qua ex causa
rome quoq sella uehebatur. Repeto me correptũ
ab eo cur ambulare poteras inquit has horas
nõ perdere. Nam perire om̃e tempꝰ arbitiabat᷑.
qd̾ studiis nõ impartiretur. Hac intenciõe tot
i ͣuolimiã ꝑegit E lectoꝵq cõmentarios cẽ
quadringentis milib mĩmũ. Et tũc aliquato
pauciores erãt Ngnne uidet᷑ tibi recordaui ꝙͣ¬
tũ lecceat ꝙ̃tũ scripserit uec ĩ offics ullie
nec in anacia principis fuisse. Rursus cũ audis qͥd

Expanded text:
Surgebat aestate a cena luce, hieme intra priSurgebat aestate a cena luce, hieme intra primam noctis et tamquam aliqua lege cogente. Haec inter medios labores urbisque fremitum. In secessu solum balinei tempus studiis eximebatur - cum dico balinei, de interioribus loquor; nam dum destringitur tergiturque, audiebat aliquid aut dictabat -. In itinere quasi solutus ceteris curis, huic uni vacabat:ius manus hieme manicis muniebantur, ut ne caeli quidem asperitas ullum studii tempus eriperet; qua ex causa Romae quoque sella vehebatur. Repeto me correptum ab eo, cur ambularem: 'poteras' inquit 'has horas non perdere'; nam perire omne tempus arbitrabatur, quod studiis non impenderetur. Hac intentione tot ista volumina peregit electorumque commentarios centquadringentis milibus nummum; et tunc aliquanto pauciores erant. Nonne videtur tibi recordanti, quantum legerit quantum scripserit, nec in officiis ullis nec in amicitia principis fuisse; rursus cum audis quid
Abbreviated transcription (Latin):
bat nõ auspicandi cã sedstudendi stati a
nocte multa. hieme uero ab hora septima
uel cũ tardissime occana sepesexta Erat
sane sompnii paratissum nõ uꝙͣ eciã int̾ ip̃a
scudia instantis ⁊ defferentis. Aute lucem
ibat ad uaspasianũ imꝑatorẽ uã illo qͦq
noctib utebatur inde ad delegatũ sibi of¬
ficiũ Reu̾sus domũ qd̾ reliquũ tpris studi¬
is reddebat. post cibũ sepe quẽ interdiu le¬
uem et facilem ueteꝵ more sumebat. Es¬
tate siquid ocii Iacebat in sole liber legeba¬
solebat nullũ ẽẽ librum tã malũ ut nõ
aliqua parte prodesset ꝓost sole plerũq
frugida lanabatur aqua/ deide gristabat
dorauebatq nõ minimũ. Mox quasi alia die scude¬
bat incene cp̃us. Super hanc liber legebatur
aduotabatur ⁊ quide cursim menum quendã
dixisse intellexeras Nempe cũ ille auusset cur
ergo reuocabas. decẽ amp̃ uersus hac tua int̾pella¬
cione perdidimꝰ. Tanta erat parsymonia tpris

Expanded text:
bat non auspicandi causa sed studendi statim a bat non auspicandi causa sed studendi statim a nocte multa, hieme vero ab hora septima vel cum tardissime octava, saepe sexta. Erat sane somni paratissimi, non numquam etiam inter ipsa studia instantis et deserentis. Ante lucem ibat ad Vespasianum imperatorem - nam ille quoque noctibus utebatur -, inde ad delegatum sibi officium. Reversus domum quod reliquum temporis studiis reddebat. Post cibum saepe - quem interdiu levem et facilem veterum more sumebat - aestate si quid otii iacebat in sole, liber legebasolebat nullum esse librum tam malum ut non aliqua parte prodesset. Post solem plerumque frigida lavabatur, deinde gustabat dormiebatque minimum; mox quasi alio die studebat in cenae tempus. Super hanc liber legebatur adnotabatur, et quidem cursim. Memini quendam dixisse: 'Intellexeras nempe?' Cum ille adnuisset, 'Cur ergo revocabas? decem amplius versus hac tua interpellatione perdidimus.' Tanta erat parsimonia temporis.