comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iste xͥanꝰ restituendo
peciñam in ede sacra
uł alio tuto loco siłr
iste sat̾fec̾it recipiat
cui ẽ restõ facienda s
tũ ẽ absens in remotis
ꝑtib uł nescit᷑ in quo
loco sit ad ħ dico qd̾̃ cũ
nescit᷑ uͥ sit detͣ pau¬

Expanded text:
istianus restituendo pecuniam in ede sacra vel alio tuto loco, simiiste satisfecerit, recipiatcui est restitutio facienda, sed tamen est absens in remotis partibus, vel nescitur in quo loco sit? Ad hoc dico, quod cum nescitur ubi sit, detur pau
Abbreviated transcription (Latin):
rectituat noĩs iudei
ill xͥanis a quibus
ip̃e uideais exeg̾at tisu¬
ras ⁊ notificet ħ uid̾o
ut sciat se libãtũ ab
um ip̃iꝰ uidei ⁊ ĩo uelit

Expanded text:
restituat nomine iudei illis christianis, a quibus ipse iudeus exegerat usuras et notificet hoc iudeo, ut sciat se liberatum abum ipsius iudei et ideo velit
Abbreviated transcription (Latin):
ex radice corrupta ꝓ¬
cedunt corrupta sũt¬
cile ã est ut ait leo ut
bono ꝑagant᷑ exitu
que malo st̃ inchoata
itsurã accip̃ rapiuã

Expanded text:
ex radice corrupta procedunt corrupta scile enim est, ut ait Leo, ut bono peragantur exitu, que malo sunt inchoata usuram ac
Abbreviated transcription (Latin):
tio sicut rustieꝰ tẽ deci¬
mare qd̃ sͥ remanet
ꝑsonales aũ possunt
dari in fine anni ut
sit inaior utilitas ꝓ¬
ueniat ecc̃e qmͣ si per

Expanded text:
tio, sicut rusticus tenetur decimare quod sibi remanet,rsonales autem possunt dari in fine anni, ut sic maior utilitas proveniat ecclesie quam si per
Abbreviated transcription (Latin):
est affirmatõ uł nega¬
to de aliquosacre rei at¬
rdx testatoẽ firmata. ¶Cã
institutõis ẽ dupb̃c.
nar: pp̃ infirmitatẽ ho¬
minũ de facili dubitã¬

Expanded text:
est affirmatio vel negatio de aliquo, sacra rei attestatione firmata. Causa institutionis est duplex una propter infirmitatem hominum de facili dubitan
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ ad ip̃os ꝑ¬
uenit tenent᷑
decĩare dicit
fur raptor ⁊ u¬
surariꝰ si ñ uelit ma¬
le ablata in
totũ restitu̾e
do si resille ñ
fu̾ant a dño
decimate.

Expanded text:
d ad ipsos pervenit, tenentur decimare. Dicit fur raptor et usurarius, si non velint male ablata in totum restitueredo, si res ille non fuerant a domino decimate.
Abbreviated transcription (Latin):
uł signi publice siłr
recognoscat errorem
suũ ⁊ culpam ⁊ ꝓ p̾se
remoueat. ł saltem
alleuiat. sic in famiã

Expanded text:
vel signi, publice similiter recognoscat errorem suum et culpam et pro posse removeat, vel saltem alleviet sibi infamiam.
Abbreviated transcription (French):
si uxorẽ ñe¬
bat ⁊ si lib̾i
⁊ uyxori debe¬
bant hr̃e in
portẽm aut
de uire aut
de dispõne
testatoriesia

Expanded text:
si uxorem habebat, et si liberi vel uxor debebant habere in portionem, aut de iure aut de dispositione testatoris.
Abbreviated transcription (Latin):
qr quidã  in xxiͦ. anno. uł .xcͦii. debliores qmͣ alii in .xuiii. uñ
in talib. ad arbitriũ uri boni recurrendũ est. ¶Quid de
laborantib in iuineis fullo¬
neis aũ min̾iis metalloꝵ ⁊
cet̾is talib uͥ opꝰ ẽ magno la¬
bore nũꝙͥ tenent᷑ ad hiꝰ ietti¬

Expanded text:
quia quidam sunt in XXI anno vel XXII debiliores quam alii XVIII. Unde in talibus ad arbitrium boni viri recurrendum est. Quid de laborantibus in vineis, fulloniis aut mineris metallorum et ceteris talibus, ubi opus est magno labore; nunquid tenentur ad hui
Abbreviated transcription (Latin):
ille festiuitates quas
singuli ep̃i in suis ep̃a¬
tib cũ ppło. collauda¬
u̾nt que uicinis tm̃
dicende st̃ ñ gn̾aliter
om̃ib. hoc tam̃ ulti¬
mũ intlłige de sc̃is ca

Expanded text:
ille festivitates quas singuli episcopi in suis episcopatibus cum populo collaudaverunt, que vicinis ibi dicende sunt, non generaliter omnibus. Hoc tamen ultimum intellige de sanctis can
Abbreviated transcription (Latin):
aiͣcte fac̾e̾ dũ tñ caneat
a m̃bri detruncatõe
morte ⁊ sanguĩs effu¬
sione. uł si nec̃ce sit in¬
uocet brachiũ sclare¬
leges capite puniunt᷑

Expanded text:
ate facere, dum tamen caveat a membri detruncatione, morte et sanguinis effusione vel si necesse sit invocet brachium seleges capite puniunt
Abbreviated transcription (Latin):
tari insortem hoc aũt¬
lunt quidã extende
ad colonias rusticoꝵ
qd̾ nõ aꝓpbo ĩmo dico
ꝙ si ecc̃a recipit colo¬
main coloni sui in
pignore d fructꝰ ĩ sor¬
tẽ ꝯputare declucto
iure suo ⁊ laborib ⁊

Expanded text:
tare in sortem, alilunt quidam extendere ad colonias rusticorum, quod non approbo; immo dico, quod si ecclesia recipit coloniam coloni sui in pignore, debet fructus in sortem computare, deducto iure suo et laboribus et
Abbreviated transcription (Latin):
Siã teneat
sirẽ ne fugrat
alit̾ recuꝑare
nõ p donec ex¬
hibeat enm
auxilium
cĩ adres illas
rrcuꝑandas
Crtdo qd̃ non

Expanded text:
 teneat furem, ne fugiat aliter recuperare non potest, donec exhibeat eum auxilium eius ad res illas recuperandas, credo quod non
Abbreviated transcription (Latin):
hiꝰ pedagiũ ił thelone¬
um. Ad hoc clico siua¬
dunt illuc tp̃rtrenge
⁊ nõ portant m̾ces ꝑ¬
excõ ⁊ ip̃i sarraceni te¬
nent eis fidem defendẽ¬
do cos in suo t̾citorio
ul marituna alatro¬
nib s̃ pyratis debent

Expanded text:
i pedagium vel teloneum. Ad hoc dico: si vadunt illuc tempore treuge et non portant merces p ipsi sarraceni tenent eis fidem, defendendo eos in suo territorio vel maritima, a latronibus vel piratis, debent
Abbreviated transcription (Latin):
cũ uirat se fcũrũ uł
dcũrũ aliqd̃ licitũ ⁊
ħ cũ sollepnitatẽ. seo
abs nc̃citate. ⁊ indis¬
crete. ¶ Terciꝰ in iuram̃¬
tis cotidianis que fiũt
sñ sollẽpnitate incur¬
su u̾boꝵ ⁊ ex quadam
leuitate ⁊ ꝯsuetudine
mala. de te tñ licita ut¬

Expanded text:
cum iurat se facturum vel dicturum aliquid licitum et hoc cum solennitate, sed absque necessitate et indiscrete. Tertius in iuramentis quotidianis, que fiunt sine solennitate, in cursu verborum, ex quadam levitate et consuetudine mala, de re tamen licita
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ famã ad aures supi¬
oris ꝑuenit nõ quid̃
a maluiol ⁊ maledi¬
cis. s a ꝓuidis ⁊ hone¬
stis nec semel tm̃n s sepe
Qd̾̃ clamor innuit ⁊
difsamatio mãifestat
debet coram ecc̃e senio¬
rib u̾tatẽ diligentiꝰ
ꝑscrutari ut si rei po

Expanded text:
 ad aures superioris pervenerit, non quidem a malevolis et maledicis, sed a providis et honestis, nec semel tantum, sed saepe, quod clamor innuit, et diffamatio manifestat, debet coram Ecclesiae senioribus veritatem diligentius perscrutari, ut, si rei po
Abbreviated transcription (Latin):
hñs domiciliũ ĩ una
ꝑrochia colit p̾dia. in
cit pecora in alia par¬
ouil in alia cui ecc̃e
soluent᷑ decime. So ło
ad pͥmũ clico ꝙ. decĩas
ꝑsonales. debent ꝑsol¬
ue illi ecc̃e uͥ ꝑ totum

Expanded text:
habens domicilium in una parochia, colat predia in cit pecora in una paovile in alia; cui ecclesie solventur decime? Solutio: Ad primum dico, quod decimas personales debet persolvere illi ecclesie ubi per totum
Abbreviated transcription (Latin):
nõ obstante tali pre¬
scͥptõe solui ecc̃e ꝑro
qz epõs. malefac̾e qui
om̃s decĩas noualiũ
possũt amilitib re¬
cuꝑare sͥ usurpant

Expanded text:
non obstante tali prescriptione solvi ecclesie parociscopos malefacere, qui omnes decimas novalium possunt a militibus recuperare, sibi usurpant
Abbreviated transcription (Latin):
seu alius ꝓ eis. Non
exactus. S gratis a¬
liquid offerat. dicũt
quidam qd̃ si frit ex
pactione p̾cedente est
symonia alit̾ ñ. alii
⁊ melius clistingunt
utrum pͥncipalit̾ detͤ¬
pp̃ illd̾ an nõ ita qd̵
alias eẽt daturꝰ. in pri

Expanded text:
seu alius pro eis non exactus, sed gratis offerat, dicunt quidam quod si fit ex pactione precedente est simonia, alias non. Alii et melius distinguunt, utrum principaliter propter illud an non, ita quod et alias e
Abbreviated transcription (Latin):
iuret. qd̾ dñt deuxore que
ad mandatũ iuri frangit
notũ qd̾ c̾o mortuo nõ tene᷑
illd̾ implere ¶ Id̾ dñt de ser-¬
uo qui intrauit moͣst̾ium

Expanded text:
iuret. Idem dicunt de uxore, que ad mandatum viri frangit votum, quod eo mortuo non tenetur illud implere. Idem dicunt de servo, qui intravit mo
Abbreviated transcription (Latin):
de fructib hĩ deductis¬
in expensis suis lĩmis fcc̃
cͣc sea familiã suã ⁊ ĩ
aliis licitis cãb ĩpios
usus erogare debent qmͣ¬

Expanded text:
di fructibus, deductis expensis suis legitimis circa se et familiam suam et in aliis licitis casibus, impios usus erogari debent, qua
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ iucrepando. doleat
loq̃ndo instruat ope¬
rando sic ꝑticeps la¬
loris. qui ꝑticepsuult
fi̾ gaudii doceat ꝑ se¬
ua̾ntiam caueat ne
cartuat. ne inuiste
ꝑdat p̾tatẽ iudicia

Expanded text:
 increpando. Doleat loquendo, instruat operando, sit particeps laboris qui particeps vult fieri gaudii; doceat perseverantiam; caveat, ne corruat, ne juste perdat potestatem judicia
Abbreviated transcription (Latin):
głe moͣchali. Uñ reuoratꝰ ab uxore de monastĩo
ip̃a mortua nõ¬
nõ tenet᷑ reu̾ti ad
monast̾iũ quia
nũꝙͣ monachus
fuit s ẜił adepta
lib̾tate tenet᷑ reu̾

Expanded text:
gule monachali. Unde revocatus ab uxore de monasterio, ipsa mortua non tenetur reverti ad monasterium, quia nunquam monachus fuit, sed servus adepta libertate tenetur
Abbreviated transcription (Latin):
dequodam sac̾dote qui
scienẜ se eẽ ĩ mortali supp¬
mebat in canone u̾ba ꝑ
que fit ꝯfectio ⁊ tm̃dem
srinebat panẽ ⁊ uinum

Expanded text:
de quodam sacerdote, qui sciens se esse in mortali supprimebat in canone verba, per que fit confectio et tandem sumebat panem et vinum
Abbreviated transcription (Latin):
rasꝑ eligant᷑ qr ⁊ qui
muroꝵ undiq ambi¬
tu ne fugiat claudit᷑
ĩ se infugam p̃cipitat
uͥ breuior murus in¬
inspecta nicħ ẽ pplexi

Expanded text:
r eligantur, quia et qui murorum undique ambitu ne fugiat clauditur, ibi se in fugam precipitat, ubi brevior murus ininspecta nihil est perplexi
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quid de sac̾dote qm
celebratũs ꝑ negłiam
panem nõ m̃istrat aut
uinũ in calice aũ aqͣm
de defectu uł panis uł¬
defectũ panis uł im¬

Expanded text:
Quid de sacerdote qui celebraturus per negligentiam panem non ministrat aut vinum in calice aut aquamde defectu vini Defectum panis
Abbreviated transcription (Latin):
a ñ manifestis discer¬
ni solent rixa acras¬
saturis expilatões a
disc̾nit furem ab ab¬
igeo nã qui suem unã
succipu̾it. ut fur cob̾¬
cebit᷑. qui gͥgem ut
abigent euentꝰ spectã
nt a demientissimo

Expanded text:
a nec manifestis discerni solent, rixae a grassaturis, expilationes a discernit furem ab abigeo: nam qui unum suem subripuerit, ut fur coercebitur, qui gregem, ut abigeus. Eventus spectetur, ut a clementissimo
Abbreviated transcription (Latin):
nõ excusat aliꝙ̃. inde¬
lidis sic nͨ esuetudo nec
aliqͣ diutntas temꝑis¬
młtitudo a pena tamꝑa¬
li induob cãib .s. cũ¬

Expanded text:
non excusat aliquem in delictis, sicut nec consuetudo, nec aliqua diuturnitas temmultitudo a pena temporali in duobus casibus,
Abbreviated transcription (Latin):
uicini sui uł ma¬
ior ꝑs ł ad muniꝰ sapi¬
entes ita credebarit
ꝓut s emptor uideba¬
sͥ hac boͣ fide si p̾ea
sciat rem ẽẽ de rapi¬

Expanded text:
vicini sui vel maior pars vel ad minus sapientes ita credebant, prout sibi emptori videbasibi hac bona fide. Sed si postea sciat rem esse de rapi
Abbreviated transcription (Latin):
cupatõem aque ⁊ ꝑ
molentam derectio
nem l. ⁊̃ si res sit fur¬
to sublata. E. de u
hũit aĩm deserendi
possoẽmr ł aliqno alio

Expanded text:
cupationem aque et per violentiam deiectionum, vel etiam si res sit furto sublata. Item si habuit animum deserendi possessionem vel aliquo alio
Abbreviated transcription (Latin):
Siu̾o claustrał aliqͥs
in religiosam ꝑsonã
alt̾iꝰ claustri manus
iuiec̾it molentas sta¬
tem. ꝓpriũ ⁊ eius qui
pasłus ẽ iniuiriam

Expanded text:
Si uero claustralis aliquis in religiosam personam alterius claustri manus iniecerit uiolentas,tem proprium et eius qui passus est iniuriam
Abbreviated transcription (Latin):
extit̾it difficił ⁊ enor¬
mis ut pote si ad mu¬
tilatõem m̃bri uel
effusionẽ sangͥnis
uł abb̾em uiolenta sit
mañ iecta cũ excessuᷤ
talꝰ ⁊ ꝯsiłes nequeãt
sñ scandalo p̃t̾ccr: si

Expanded text:
extiterit ita difficilis et enormis, utpote si ad mutilationem membri uel effusionem sanguinis uel abbatem uiolenta sit manus iniecta, cum excessus tales et similes nequeant sine scandalo preteriri. Si
Abbreviated transcription (Latin):
marito qnͣtũ ad dotẽ
ut dcm̃ ẽ qr socer daudo
dotẽ gen̾o: efficit᷑ pau¬
ab Ione̾ calende filie.
s debitor nõ sit pauꝑi¬
or recipiendo mutuũ
a creditore uł emptor
añ uenditor recipien¬
dite. Creditor a̾ qui
mala fide credidit
peciũam. pirta ludẽti
in alea . ł daturo m̾e¬
tͥci aũ ystrioni ł ał di¬
lapidandi boͣ sua: nõ

Expanded text:
tum ad dotem, ut dictum est, quia socer dando dotem genero efficitur pauab onere alende filie. Sed debitor non fit pauperior recipiendo mutuum a creditore, vel emptor aut venditor recipiendite. Creditor autem qui mala fide credidit pecuniam, puta ludenti in alea vel daturo meretrici aut histrioni vel alias dilapidanti bona sua, n
Abbreviated transcription (Latin):
fructꝰ t̾raꝵ ab ilł qui eos
ñ hñt. Si a̾ sñ fraude ⁊¬
bona fide fiat hł emptõ¬
ũ credo emptorẽ peccare qmͣ¬
di durã boͣ fides. ¶ Quid¬
de ilł qui emũt equos c̾tos

Expanded text:
fructus terrarum ab illis qui eos non habent. Si autem sine fraude bona fide fiat huion credo emptorem peccare, quamdiu durat bona fides. Quid qui emunt equos certos
Abbreviated transcription (Latin):
faciet index pñiaus
de m̾catorib pellipa¬
riis ⁊ siłib qui delon¬
sz corruptela nec em̾e
sciũit nec uendẽ abs
m̃datiis ⁊ uiram̃tis

Expanded text:
faciet iudex penitentialis de mercatoribus, pellipariis et similibus qui de lonsed corruptela, nec emere sciunt nec vendere absque mendaciis et iuramentis
Abbreviated transcription (Latin):
silia cogitat hunc or¬
dinẽ bñ p̾sũ sustin̾e
Ing̾dit᷑ p̾ea fit inqui¬
sitõ in moͣst̾io. ꝯpellũ¬
t᷑ad regulam obser¬
uandam iste clicit ñ
notz hanc aspitatẽ¬

Expanded text:
similia, cogitat se nunc ordinem bene posse sustinere, ingreditur, postea fit inquisitio in monasterio, compelluntur ad regulam observandam, iste dicit, non novi hanc asperitate
Abbreviated transcription (Latin):
s ꝙ iͥ moͣchꝰ fie̾t aut
usz ad mortẽ ibi ꝑse¬
lam ad remanendũ
si ad religionẽ tͣnͣsi¬
erit laxiorem.

Expanded text:
 ibi monachus fieret aut usque ad mortem ibi perselam ad remanendum, si ad religionem transierit laxiorem.
Abbreviated transcription (Latin):
Si uenclito pignore
boͣ fide creclitor minsꝰ
accepit qm erat in
sorte p̃t ag̾ẽ ad resi¬
duũ siuio plus tenet᷑
restitue debitori .C.¬

Expanded text:
si vendito pignore bona fide, creditor minus accepit quam erat in sorte, potest agere ad residuum. Si vero plus, tenetur restituere debitori.
Abbreviated transcription (Latin):
re tale lucrũ mnusus
sitimet᷑ caristia ĩ t̾ra
⁊ udet uictualia exͣ¬
hi de t̾ra. dũmͦ ñ ut
cariꝰ uendat. s ne gẽs
fame ꝑeat exͦ. Iosepb¬

Expanded text:
re tale lucrum in usussi timetur caristia in terra et videt victualia extrahi de terra, dummodo non ut carius vendat, sed ne gens fame pereat, exemplo Josep
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tiri ⁊ maxĩe ꝑ fcñs pro
iuita alt̾iꝰ relĩda ait
enĩ ad sempit̾nã salu¬
tem nlłs ẽ clucendꝰ opi
ista temꝑali morte cui̾
suauł alt̾iꝰ nõ occidit᷑
aĩa deb̾e m̃tiri s taceat

Expanded text:
tiri et maxime perfectus, pro vita alterius redimenda. Ait enim ad sempiternam salutem nullus est ducendus, opitista temporali vita, morte cuius, sua vel alterius non occiditur anima, debere mentiri, taceat
Abbreviated transcription (Latin):
si forte ẽ ĩmortali ⁊ mo¬
riat᷑ impenitens. Sui̾o
nõ manifestat formi¬
dat ip̃m mẽdaciũ suꝑ
hibeti remeliũ Solitõ
plane uider̾ sentire aug̃.¬

Expanded text:
si forte est in mortali et moriatur impenitens. Si vero non manifestat, formidat ipsum mendacium, super hiberi remedium. Solutio: Plane videtur sentire Aug
Abbreviated transcription (Latin):
lacte feno lignis
piscatõnib uenatio¬
molendinis ⁊ de uen¬
to balneis. fullocinis
argentariis metal¬
lariis lapidicinis.

Expanded text:
lacte, feno, lignis, piscationibus, venatiomolendinis etiam de vento, balneis, fullonicis, argentariis, metallariis, lapidiciniis.
Abbreviated transcription (Latin):
.i. denegõ uł artificio
infructib t̾re distui¬
gutͣ utr̃ surgãt ex
reb decimatis aunõ
dari p̃diales statim
cũ fractib ꝑcipiunt᷑¬

Expanded text:
est de negotio vel artificio r fructibus terre, distinguitur utrum surgant de rebus decimatis, an non. dari prediales statim cum fructus percipiunt
Abbreviated transcription (Latin):
anstitis sepurgauint
dep̾hensi fu̾int in ab¬
uiratam h̾esim recidiᷤ¬
se: scłari indicio sunt.
Sine ulla penitꝰ. Audi

Expanded text:
atione purgaverint, deprehensi fuerint in abiuratam heresim recidisse, seculari iudicio, sine ulla penitus audi
Abbreviated transcription (Latin):
dei m̾etrix diu fornica¬
ta ad iuirũ reu̾tit᷑. nec
reconciliari iuro sed
stantiam int̾ d̾i ⁊ ho¬
nes faciunt. s deus

Expanded text:
Dei. Meretrix diu fornicata ad virum revertitur, nec conciliari viro, sed stantiam inter Dei, et hotas faciunt, Deu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͥ de illo ꝙͥ dat amico sco
ꝯmodat gͣis ut ex ea fe
qui dat nsurario mu¬
tuã pectũam ad ꝑticipa¬
toem lucri usutar̃. nũꝙͥ

Expanded text:
d de illo qui dat amico suo commodat gratis ut ex ea fenqui dat usurario mutuam pecuniam ad participationem lucri usurarum? Numquid
Abbreviated transcription (Latin):
re cõi nõ st̾ symõiaci
nec tenent᷑ renũtiare
Unꝰ. Siumicus m̃s
daret fraudulenter
pecũiam ꝓ electõe me¬
a ut p̾ea cassaret᷑ elec¬
tio ⁊ ego reman̾em in¬
famis alius si me in¬
uito ⁊ exp̾sse ꝯͣdicente
aliquislatent̾. declit
ul ꝓmisit pecũiam

Expanded text:
re communi non sunt simoniaci nec tenentur rennuciare. Unus, si inimicus meus daret fraudulenter pecuniam pro electione mea, ut postea cassaretur electio et ego remanerem infamis. Alius, si, me invito et expresse contradicente, aliquis latenter dedit vel promisit pecuniam
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ. Noͣ qd̾ receptus
in canonicũ scłarem.
uł regularem. si pp̃ de¬
uotõem qmͣ h̃t ad eccli¬
am in qͣ receptꝰ ẽ. ⁊ ad
frẽs recipientes. dat eis
prandiũ ł capam seri¬
cam aut siqͥs ep̃o qui
dodit ei p̃bendã. rogat᷑
ulꝰ nõ rogatꝰ dat pale¬
ctoem extortam ex gr̃a
sͥ fcã. aut siquis pp̃ ne¬
potẽ. ul. filiũ receptũ
in monachũ ex deno¬

Expanded text:
. Nota quod receptus in canonicum secularem vel regularem, si propter devotionem quam habet ad ecclesiam in qua receptus est et ad fratres recipientes dat eis prandium vel cappam sericam, aut si quis episcopo, qui dedit ei prebendam, rogatus vel non rogatus, dat palectionem exortam ex gratia sibi facta, aut si quis propter nepotem aut filium receptum in monachum, ex devo
Abbreviated transcription (Latin):
diguꝰ ordi¬
uaridat
exactꝰ iani¬
torint per¬
mittat eũ
intͣre ad
tendos ordi-¬
nes al̾ ab¬
bas ad pe
rupta in¬

Expanded text:
dignus ordinari dat exactus ianitori, ut permittat eum intrare ad tendos ordines, vel abbas ad petrupta in
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ ⁊̃ nõ denũtiaret iu¬
ramẽtũ ẽ illicitum
tuor casus in quibus
iuiramẽtũ ꝑ nim uł
metũ extortũ ñ obli¬

Expanded text:
 non denunciaret, iuramentum est illicitum tuor casus, in quibus iuramentum per vim vel metum extortum non obli
Abbreviated transcription (Latin):
tuia caritas ẽ. ue mͥ
uidet᷑ tecta uoluntas.
ab om̃ib pcc̃is t̾renis
at p̃sentib ꝓrsus
adu̾sa m̃cta deo in se¬

Expanded text:
tis. Caritas est, ut mihi videtur, recta voluntas ab omnibus terrenis ac praesentibus prorsus aversa, juncta Deo inse
Abbreviated transcription (Latin):
tua decĩas a illaꝵ rer
que nõ ꝯfueuant deci-¬
mari iudet᷑ ꝙ possint
petẽ ip̃i milites eo qd̃
eis t̾ra illa ab antiqͦ
fu̾it decĩał ⁊ una ea¬
dẽq res nõ debeat du¬
plici iure censeri . exͣ.e.¬
Secus forte posset
dito excepto lapidici¬
nis nõ uident᷑ ꝑ illã
exceptoẽm excepte nͥ
lapidicine que tunc

Expanded text:
te Decimas autem illarum rerum que non consueverant decimari, videtur quod possunt petere ipsi milites, eo quod eis terra illa ab antiquo fuerit decimalis et una eademque res non debeat duplici iure censeri. SeSecus forte posset dito, exceptis lapidicinis, non videntur per illam exceptionem excepte, nisi lapidicine que tunc
Abbreviated transcription (Latin):
de qntum casũ ⁊ si cõ¬
miserũt aliqd̾ enor
occidendo mutilando
ausu temario ꝑ seul¬
ꝑ alios rectorẽ ł̃ aliũ

Expanded text:
de quintum casum, si commiserunt aliquod enormoccidendo vel mutilando, ausu temerario, per alios, rectorem vel alium
Abbreviated transcription (Latin):
rustici scurat. ł credũt
milites licite. ⁊ auͣcte
tat ab eis. nͨ cͣcͣlicit
militibz quos scit ⁊ ni¬
det reciꝑe decĩas alias
si scirent eos illicite re¬

Expanded text:
rustici sciunt vel credunt milites licite et auctoritat ab eis, nec contradicit militibus quos scit et videt recipere decimas. Alias si scirent eos illicite re
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ de hus ⁊̃ faciunt ali¬
qui testam̃tũ. Nũqͥd
tales iudiicendi sũt
raptores: Uidet᷑ ꝙ sit
alienã. Inuito dño

Expanded text:
 de his etiam faciunt aliqui testamentum: numquid tales iudicandi sunt raptores? Videtur quod sic, alienam invito do
Abbreviated transcription (Latin):
go futiͣ indicii afcendat
ħ adu̾sus se tribunal:
m̃tis sue ꝯstituat se añ
faciem suam atq ꝯstitu¬
to in corde suo iudicio assit
accus atrix cogitatõ ⁊ testiᷤ

Expanded text:
go futuri judicii et ascendat homo adversus se tribunal mentis suae, et constituat se ante faciem suam atque, constituto in corde judicio, adsit accusatrix cogitatio, et testi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sentiant. ̾ lo l̾signo
illos ꝑfidos m̃tios eẽ
dei qͦs ꝯstat heticos⁊
ap̾tatas extitisse ĩ silĩ
cãnfuit damnatꝰ ana¬

Expanded text:
et sentiant verbo vel signo illos perfidos nuncios esse dei, quos constat hereticos et apostatas extitisse. Et in simili casu fuit damnat
Abbreviated transcription (Latin):
xi. q .iii. Iulianꝰ u̾ mi¬
lites catbolici obediebã
uillano ap̾tate imꝑa¬
tori in om̃ibz que non
uilianis ad huc toll̾a¬
bat᷑ ab ecc̃a pp̃ scanda¬
lum qd̃ timebat᷑. uł
meliꝰ illd̃ loqͣ scd̾ anti
bant᷑ int̾h̾esim net̾em
⁊ uouam damnatam¬
hodie sublate st̾ om̃s

Expanded text:
ione III, Iulianus, ubi milites catholici obediebant Iuliano apostate imperatori in omnibus que non Iulianus adhuc tolerabatur ab ecclesia propter scandalum quod timebatur. Vel melius, illbatur inter heresim veterem et novam, damnatamHodie sublate sunt omnes
Abbreviated transcription (Latin):
caracter cẽt institutus
pͥncipałr ad distinguẽd̾
⁊ dinoscend̃ ꝓfessores ali¬
cuiꝰ ydoli uł̾ ydolatrie
aũ cuil infidelitatis ñ
licẽt fideli ferre hiꝰ ħitũ
aũ caratte̾m ẽ eo ip̃o ꝓfi¬
tent᷑ se infidelitatis hiꝰ

Expanded text:
character esset institutus principaliter ad distinguendum et dignoscendum professores alicuius idoli vel idolatrie aut cuiuslibet infidelitatis, non liceret fideli ferre huiusmodi habitum aut characterem, cum eo ipso profiteretur se infidelitatis h
Abbreviated transcription (Latin):
benda ea ꝯditõe ut cano¬
nicus singuł dieb cele¬
bret de b̾a uirgine. ⁊ b̾
qñ tale honꝰ est adnex¬
um illi p̃bende ut exͣ.
¶Retributõe. uude
c̾do qd̃ scolares quidãt
mutuam peciũam
cãpsorib ł aliis scola¬
rib eo pacto ł intentõe
pͥncipali ut illi remu¬
tueit ill qñ indigebt̃
ustuum ꝯmiitunt.

Expanded text:
ebenda ea conditione, ut canonicus singulis diebus celebret de beata Virgine et hoc quando tale onus est annexum illi prebende.retributione unde credo quod scholares qui dant mutuam pecuniam campsoriis vel aliis scholaribus, eo pacto vel intentione principali, ut illi remutuent illis quando indigebunt, usuram committunt.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ illi qui ueniente ti¬
no soloem noluĩt da¬
re u̾bũ dilatõis debi¬
tori qͥ ẽ iuram̃to astcͥ¬
tus solue̾ nͥ data eis pe¬
cũia ł aliquo equipo¬
llenti lz exp̃sse nõ exi¬

Expanded text:
et illi, qui veniente termino solutionis, nolunt dare verbum dilationis debitori, qui est iuramento astrictus solvere, nisi data eis pecunia, vel aliquo equipollenti, licet expresse non exi
Abbreviated transcription (Latin):
metu. s doło inditͤtus
int̾uit quis religionẽ
nũꝙͥ poti̾t allegare de¬
ceptõem ⁊ exire dico ꝙ¬
ceptũ cuiꝰ ꝯditõ meli¬
or fcã ẽ nͨ alt̾iꝰ dolo sed
sue potiꝰ fatuitati ascͥ¬

Expanded text:
metu, sed dolo inductus intravit quis religionem nunquid poterit allegare deceptionem et exire? Dico qceptum, cuius conditio melior facta est nec alterius dolo, sed sue potius fatuitati ascr
Abbreviated transcription (Latin):
qrl qͣnͣtũ ad dm̃ de
magna equitate di¬
cam eos tałr lib̾ari dñ¬
m̃ de pccõ alit̾ recte cõ¬
terant᷑ ⁊ peniteant põt
tñ ab eis exigi pena qͣ¬
defrandanz reddo qua¬
druplũ ⁊ pena uniꝰ ñ¬

Expanded text:
quantum ad deum, de magna equitate dicam eos taliter liberari, dummodo de peccato recte conterantur et peniteant, potest tamen ab eis exigi pena qudefraudavi, reddo quadruplum. Pena enim
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ orchodoxos apat̾nis
bonis penitꝰ excluden¬
Us dos. Uñ. Noͣ qd̾ intrib
crimĩb. filii excludũt᷑
ab h̾eclitate pat̾na
.l. in crimĩe h̾esis. exͣ¬

Expanded text:
os orthodoxos a paternis bonis penitus excludendos. Unde nota, quod in tribus criminibus filii excluduntur ab hereditate paterna, scilicet in crimine heresis, Ex
Abbreviated transcription (Latin):
qui legem mo saicam
ad lrãm tenent se cir¬
cũcidendo ⁊ alia lega¬
lia faciendo dñr indei
a nõie dignioris trib
.s. a tribu iude pr̃ĩar¬
che que int̾ tribz ali¬
as bellicosior pͥmam
ut de ea sola tribu
crearet᷑ rex. sic̃ ex tri¬
bu leui sac̾dotes priꝰ
a̾ dicebant᷑ hebrei
ab beler cuiꝰ familia
cultũ tenuit uniꝰ dei
cet̾is ydolat̾a fedatis
¶ Sarraceni dar qͥ
nec nouũ nec uetus
recipiunt. testm̃. qui
nõ se ab agar ancilla
habrahe. de qͣeoꝵ fuit
origo sagarenos uo¬
cari uolunt. s potiuᷤ
a sara eiꝰ uxore ⁊ lib̾a
se sarracenos applłaue¬
rũt. sũt tñ int̾ sarra¬
cenos quidã qͥ recepe¬
rũt qͥnz. libros moy¬
si. s ꝓpħas respuerũt
hii dñr samaritani

Expanded text:
qui legem mosaicam ad literam tenent, se circuncidendo et alia legalia faciendo. Dicti Iudei a nomine dignioris tribus, scilicet a tribu Iude patriarche, que inter tribus alias bellicosior primum primam at, scilicet ut de ea sola tribu crearetur rex, sicut ex tribu Levi sacerdotes. Prius autem dicebantur Hebrei ab Heber, cuius familia cultum tenuit unius dei, ceteris idolatria fedatise Sarraceni dicuntur qui nec novum nec vetus recipiunt testamentum; qui non se ab Agar ancilla Abrahe, de qua eorum fuit origo, agarenos vocari volunt, sed potius a Sara eius uxore et libera, se sarracenos appellaverunt. Sunt tamen inter sarracenos quidam qui receperunt V libros Moysi, sed prophetas respuerunt. Hi dicuntur samaritani
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ nec ad religionẽ credo
danda pp̃ fidẽ recipiendam
ł̾ingresssi religionis ex
pacto. S siquis inficef
aiut si studiuiss ꝑ aliquos
ãnosut capatõr eẽt ad in¬
tlłnda que leg̾ent᷑ in reli¬

Expanded text:
dem nec ad religionem credo danda propter fidem recipiendam vel ingressum religionis ex pacto. Sed si quis infidelis aut si studuisset per aliquot annos, ut capacior esset ad intelligenda que legerentur in reli
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑentes ad fidem s
pp̃ saluandos pu̾os
ꝑfidei sacramen¬
tum ad crꝰ sus¬
ceptõem stifficit ꝙ
non inueniat
luntatis.

Expanded text:
entes ad fidem, sed propter salvandos pueros per fidei sacramentum, ad cuius susceptionem sufficit, quod non inveniat luntatis.
Abbreviated transcription (Latin):
sarraceno qr ⁊sarrace¬
ni hodiendaizant. uñ
eadẽ cã ꝓhibitoĩs ⁊ idem
ꝑicłm ittrobiq excipit
tñ caꝰ in quo licite pos¬
sumꝰ uti cib̃ qui nobis
a paganis. apponũt᷑
poꝵ qͣlitate uidelz si

Expanded text:
Sarraceno, quia Sarraceni hodie iudaizant. Unde eadem causa prohibitionis et idem periculum utrobique. Excipitur tamen casus, in quo licite possumus uti cibis, qui nobis a paganis apponuntur. porum qualitate, videlicet si
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ cũ ip̃a uir̃ credebat
defunctũ ⁊ nupsit a¬
lii qr maritꝰ rediens
tẽ eam reciꝑe. nõ ob¬
stante tali adult̾io nͥ
stet̾t scient̾ cũ scd̃o ma¬
rito pꝰqm pͥmꝰ uen̾it.

Expanded text:
est cum ipsa credebat virum defunctum et nupsit alii, quia maritus rediens tenetur eam recipere, non obstante tali adulterio, nisi steterit scienter cum secundo marito, postquam primus venit.
Abbreviated transcription (Latin):
saltem simplici ar. exͣ.
de simplicis uoti fracti¬
sus ⁊ ita Rensum est
ad t̾ciũ. ad qͣrͣtũ ⁊ ulti¬
mũ dixit. H. ꝙ sicut

Expanded text:
saltem simplici. Si tamende simplicis voti fractiet ita responsum est ad tertium. Ad quartum et ultimum dixit H Hugut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ħ qd̾ occupant loca
que solebant a fidelt¬
b inh̾ctari sicut nõ
peccaret aliquis dam¬
natꝰ a fure uł captore
recuꝑatet ab codam¬
nũ suũ l fur aũ rap¬
tor nich hrẽt ꝙ nõ eẽt¬

Expanded text:
 quia occupant loca que solent a fidelibus inhabitari. Sicut non peccaret aliquis damnificatus a fure vel raptore recuperaret ab eo damnum suum, licet fur aut raptor ni
Abbreviated transcription (Latin):
cã honesta. ⁊ subẽet
ncc̃itas. ut si eẽt ꝯten¬
tio de electõe aliquoꝵ.
chie. possent fl sortes
⁊ h art beda dicens. si
qui ncc̃itate aliqua
ꝯpulsi dẽm puttant

Expanded text:
causa honesta et subesset necessitas, ut si esset contentio de electione aliquorum thie possent fieri sortes. Et hoc ait Beda dicens: Si qui necessitate aliqua compulsi deum putant
Abbreviated transcription (Latin):
qnͣptũ inter¬
chi al iidcos
ħ̾itare m ille
ad decimas
ꝑsonales que
industria ho
dei ꝯpellendi
suint ad der̃es
alios quos
deprochianis
fidelib subi
sequerettrr
singuł anre¬
qr sic̃ ibi noͣ¬
uit laur ho¬

Expanded text:
interchiali Iudeos habitare in illa ad decimas personales, que industria homdei compellendi sunt ad decimas alios quos de parochianis fidelibus, si ibi sequeretur singulis ann sicut ibi notavit Laur
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qrͣtus: si testatorab
uno hrdũ legaru̾t cre¬
clitori ħrditario ꝯpen¬
sandi aĩo tñc .ii. hereᷤ
ille us ad qͣnͣtitatem
legati bonꝰ debitiilliꝰ
in expensa funis uxo¬
ris que ñ tm̃ astrin¬
git h̃rdes hrditariis
dedote uxoris sue. ut
puta ad eũ ꝑuener̃t

Expanded text:
rtus, si testator ab uno heredum legaverit creditori, hereditaria compensandi animo. Tunc enim heres ille usque ad quantitatem legati onus debiti illius in expensa funeris uxoris que non tantum astringit heredes pro hereditariis de dote uxoris sive, ut puta ad eum venerunt
Abbreviated transcription (Latin):
tenet᷑ sũ noueat ea siue
nõ. ut abrenũtiaredy¬
abło ⁊ om̃ib pompises
ten̾e fidem catholicã
seruare de calogum. ⁊
breuit̾ oĩa illa sñ qͥb
nõ est salus ⁊ ad ħ se
obligat quil in bapͦ¬

Expanded text:
tenetur sive vovet ea sive non, ut abrenunciare diabolo et omnibus pompis eius, tenere fidem catholicam, servare decalogum et breviter omnia illa sine quibus non est salus. Et ad hoc se obligat quilibet in bap
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝯtinenti ⁊ cã mo¬
d̾amie inculpare
tutele aĩo defenden¬
di nõ ulciscendi nͥhiꝰ
se ad oppositũ uł alio
mͦ ad ħ teneat᷑ dixe¬
N reꝑcutẽ est p̃cept̃
ꝑfectis imꝑfc̃is ꝯsi¬

Expanded text:
ntinenti et cum moderamine inculpate tutele, animo defendendi, non ulciscendi, nisi se ad oppositum, vel alio modo ad hoc teneantur. Dixenon repercutere est preceptum perfectis, imperfectis
Abbreviated transcription (Latin):
.iͣ. ꝯsilio ł defensioñebt
dissuadendo rethento¬
rethit a lono ꝓpos̃to rõ¬
minẽ uolentẽ alium
lib̾are amorte ⁊ sit Iͥdã¬
mͦ inclirecte defendit ho¬
micidam ¶ Pena mꝙͣ¬

Expanded text:
consilio vel defensione, dissuadendo, retrahit a bono proposito hominem volentem alium liberare a morte et sic quodammodo indirecte defendit homicidium. Pena
Abbreviated transcription (Latin):
bat ⁊ siłia hicsi adhi¬
buit diligentiã qmͣ
potuit uidelz respicien¬
do uł plamando non
minis tarde ł demisle
sz temꝑe congruo ⁊ atte
ita qd̃ si asͥ erat ibił
cedendo modũ in u̾b̾an¬
do cliscipłm nõ impu¬
tat᷑ ei ał si dabat oꝑam
reilicite ⁊ ñ alhibuit
diligĩam dͤibitam ut

Expanded text:
bat et similia. Hic si adhibuit diligentiam quam potuit, videlicet respiciendo et proclamando, non nimis tarde vel demisse, sed tempore congruo et alte, ita quod si aliquis erat ibi vel cedendo modum in verberando discipulum, non imputatur ei. Alias si dabat operam rei licite et non adhibuit diligentiam debit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sat̾face̾ nõ ualented
p̾tulare dilatõem uel
causa ełe fibi remissio¬
nẽ sĩ ab eo cuitenent᷑
restitu̾e. ⁊ sic erunt ĩ
statu saluandoꝵ. alr
teneant᷑ heredes. tam¬

Expanded text:
 satisfacere non valentes, postulare dilationem vel causa eleemosyne sibi remissionem fieri ab eo cui tenentur restituere et sic erunt in statu salvandorum; aliter teneantur heredes
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯscĩam qd̃ nõ displi¬
ceat marito in corde
ore.solent eĩ mariti
fac̾ẽ talem ꝓhibitõ¬
nẽ uxorib ab solute
ut sic temꝑant eas ñ
a toto s ab excessu ꝙ̃
suspicant᷑ põt ⁊̃ s

Expanded text:
iam, quod non displiceat marito in corde,ore. Solent enim mariti facere talem prohibitionem uxoribus absolute ut sic temperent eas, non a toto, sed ab excessu quem suspicantur. Potes
Abbreviated transcription (Latin):
Sũt .i. quedã cãe i̾te.
una ꝑ defensic̃e prĩe ⁊
maxime sue cruitatiᷤ
castri. l̾uille ad ħ enĩ
tenent᷑ om̃s nõ solum
⁊res suas saluẽt ph̾s¬

Expanded text:
Sunt enim quedam cause iuste, una pro defensione patrie et maxime sue civitatis, castri vel ville. Ad hoc enim tenentur omnes, non solum et res suas salvent
Abbreviated transcription (Latin):
nos nec de suo absiiz
gͣui dãpno poss fac̾e
expensas sͥ necͣcias pͥ¬
a subclitis auxiliũ
guerra ł bello iusto
ex ꝑte sua sit captus.
ab hostib nõ põt sol¬
u̾e redeptõem petitam
ab eo abs gͣui dãpno
¶Itẽ si uellet ire ad
pͥncipem ꝓ obtinendo
ꝓse ⁊ ꝓeis nec posset de
luo expensas ad hoc
gͣiii damno face. ⁊ si
qͣ alia cã siłis em̃g̾et
caritate nõ ex molenͣ¬

Expanded text:
nos, nec de suo absque gravi damno posset facere expensas sibi necesa subditis auxilium guerra vel bello iusto ex parte sua sit captus ab hostibus, nec potest solvere redemptionem petitam ab eo, absque gravi damno. Item si vellet ire ad principem pro obtinendo pro se et pro eis nec posset de suo expensas ad hoc gravi damno, facere et si qua alia causa similis emergeret, charitate, non e
Abbreviated transcription (Latin):
leret᷑ aliam dom̃ ꝯducere ad
usũ suũ aũ sio ꝑtuit eñ acci¬
ꝑe ad usuram ab alio usi¬
rarario pp̃ usuras p̃dcãs
soluend af. Si & ex peciũa
usuraria negoctatꝰ est
⁊ fruct̾ ꝓcepit nec lucrũ
re furtiua uł rapta per

Expanded text:
et aliam domum conducere ad usum suum, aut si oportuit eum accipere ad usuram ab alio usurario, propter usuras predictas solvendas. Si autem ex pecunia usuraria negotiatus est et fructus percepit nec lucrum re furtiva vel rapta per
Abbreviated transcription (Latin):
resistentẽ. qr pp̃ timorẽ
coꝵ inde effugie ant
custodes nõ incidunt
incanonem lioet intrẽt
uim inferre si aliqui
resisterent ⁊ credo qd̃
effractor ecc̃e iudican¬
dus ẽ. quidolo: malo
aut qui ꝑ iniuriam
uo lenter ꝑietem
foderit. aũ suffoderit
aut iutream aut ser¬

Expanded text:
 timorem eorum inde effugerint custodes, non incidunt in canonem, licet intrent vim inferre si aliqui resisterent. Et credo quod effractor ecclesie iudicandus est, qui dolo malo aut per iniuriam violenter parietem foderit aut suffoderit aut vitream aut ser
Abbreviated transcription (Latin):
mine ex quo uirat se fcũrũ
ad infanorẽ dei. Uñ credo
supplend̃ ħ maxĩe sic̃ si iu¬
rassem t̾ qđ̃ darem titio .x.
infauorẽ ip̃iꝰ titii nõ possps

Expanded text:
mine, ex quo iurat se facturum aliquid in favorem dei. Unde credo implendum hoc maxime, sicut si iurassem tibi quod darem Titio decem in favorem ipsius Titii, non posses
Abbreviated transcription (Latin):
equiuccũ ut pita nõ est
bic .i. nõ comedit hic uł
xit pr̃i suo ysaac. se eẽ
esau pͥmogenitũ ñ nati¬
iitate qr tũc m̃tiretur
s uire pͥmogeniture ꝙͣ¬

Expanded text:
equivocum, ut puta non est hic, id est non comedit hic, vel xit patri suo Isaac, se esse Esau primogenitum, non nativitate, quia tunc mentiretur, sed iure primogeniture qu
Abbreviated transcription (Latin):
ul m̃r accidat scient̾
filrũ d induci ut in
nõ pot̾i̾t ad ħ pp̃ carniᷤ
fragilitatẽ induci cõce¬
denda ẽ ei licĩa ꝯͣhendi

Expanded text:
l mater occidat scienter filium, debet induci ut intnon poterit ad hoc propter carnis fragilitatem induci, concedenda est ei licenti
Abbreviated transcription (Latin):
h dicas qđ̃ si illi recog¬
noscũt se pacare inħ̾
de quo rep̃hendut᷑
cũ nolint cessare ⁊ si
infligat᷑ eis pena excõiꝰ

Expanded text:
dicas, quod si illi recognoscunt se peccare in hoc de quo reprehenduntur, tamen nolunt cessare. Et si infligatur eis pena excommun
Abbreviated transcription (Latin):
sira re illa
carẽ Si a̾ est
soluendo ⁊ nõ
penctet ñ cre¬
do qd̃ tenear
cessare arepeti¬
dalizet᷑ sicut¬

Expanded text:
possim re illa carere. Si autem est solvendo et non penitet, non credo quod teneor cessare a repetidalizati su
Abbreviated transcription (Latin):
infi. Siu̾õ dicit se ha¬
buisse bonã intentõ¬
nẽ qr credebat aliũ
em̾e pp̃ aliꝙ̃ licitum
istis distingno qr au
ille res tales st̾ que ad
hũanũ usũ possunt
ẽẽ utiles sic̃ arma in

Expanded text:
nt. Si vero dicat se habuisse bonam intentionem, quia credebat alium emere propter aliquem licitum istis distinguo quia aut ille res tales sunt, que ad humanum usum possunt esse utiles, sicut arma in
Abbreviated transcription (Latin):
negociũ portando ⁊ re¬
portando m̃ces ad mu¬
dinas neteneant᷑ sus
stipendiismilitare pos¬
sũt de aisdẽ m̃cib mo¬
d̾atũ lucrũ acciꝑe qd̾
ad arbitriũ bomi uiri
lim itand̾ est qr nõ est

Expanded text:
negotium, portando et reportando merces ad nundinas, ne teneantur suis stipendiis militare, possunt de eisdem mercibus moderatum lucrum accipere, quod ad arbitrium boni viri limitandum est, quia non e
Abbreviated transcription (Latin):
decepit. ꝓx̃ illi eid̃ de¬
cepto faciendã. uscit
uł põt uł heredi eis
uł si nescit ꝑsonam
dixi .s. de ufur̃ .s. sed¬

Expanded text:
decepit proximum, illi eidem decepto faciendam, si scit vel potest vel heredi eius vel si nescit personam dixi supra de usuris. S
Abbreviated transcription (Latin):
s̾ yoeẽ ut sie se ẜuet
indempnẽ ꝓxĩo non
obẽe qr ñ decipit eũ in
re unã ꝑ ailia uendẽdo
uendit ei ultͣ debitum
ualorẽtale m̃daciũ

Expanded text:
se, ut sic se servet indemne et proximo non obesse, quia non decipit eum in re, unam pro alia vendendo, vendit ei ultra debitum valorem, tale mendacium
Abbreviated transcription (Latin):
dñt de decunis ł ad mĩ qd̾ fuit ꝑtim morale ꝑtĩ
rimoniale qnͣ¬
tũ ad illã ali¬
quotã q̃ doc̃ia
applłat. sicut

Expanded text:
nt de decimis vel ad minus quod fuit partim morale, partim remoniale quantum ad illam aliquotam que decima appellatur et, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
ex ĩcepto tẽ pasce̾ esu¬
ce. Uñ tal̾ fur licite
potuit ⁊ debuit c̾d̾e
ita nõ ꝯmisit furtũ¬
Siaũt nõ patit᷑ ita

Expanded text:
ex precepto tenetur pascere esude talis fur licite potuit et debuit credere ita non commisit furtuautem non patitur ita
Abbreviated transcription (Latin):
iuste ꝯdẽpnatũ occidit
h hõicidiũ sifit ex li¬
uore ł delectatõe fun¬
dencli hũanũ sangͥnẽ
lz ille iuste occidatur:
iste tñ peccat morta¬
lit̾ pp̃ uitentõem cor¬
ruptam. Siu̾o fit ex

Expanded text:
iuste condemnatum occidit. Hoc homicidium, si fit ex livore vel delectatione fundendi humanum sanguinem, licet ille iuste occidatur, iste tamen peccat mortaliter propter intentionem corruptam. Si vero fit ex
Abbreviated transcription (Latin):
doꝰ ẽ ⁊ qd nicħ penitus
ꝑcipit qd̾ iux ẽ credibi¬
le qͥnadminꝰ recipiat
pit credo saluo melio

Expanded text:
st et quod nihil penitus percipit, quod vix est credibile, quin ad minus recipiat pit, credo salvo melio
Abbreviated transcription (Latin):
s quit
młto muiꝰ minor in
nõ potuit cond̾e legẽ
cuuli nãdicit ĩpator
qd̃ sacre leges ñ dedig¬
nant᷑ imitari sacros
carones spab̾e in m̾¬
cimoniis ⁊ usuris.¬

Expanded text:
 quia multo minus minor in non potuit condere legem terea dicit imperator quod sacre leges non dedignantur imitari sacros canones, specialiter in matrimoniis et usuris
Abbreviated transcription (Latin):
Noq eĩ. ¶ Quid de illo qͥ
futa᷑ decĩas qͣs miles uł laic̃
ꝑcipiebat in uiste usurpan
timeat᷑ scandalũ uł ꝑicłm
soluentis qd̃ restituat ecc̃e
gendo negociũ militis ꝙ
ip̃e cũ scit utiłr gestũ rat̃¬

Expanded text:
onensis Quid de illo qui furatur decimas, quas miles vel laicus percipiebat iniuste usurpandtimeatur scandalum vel periculum solventis, quod restituat ecclesie, gerendo negotium militis quod ipse, cum scit uti
Abbreviated transcription (Latin):
uideant᷑ ẽẽ emptoris qr sic̃
res empta de fc̃o nõ ẽ furti¬
ua nec res empta de usura
ẽ usuraria sic nec possõ epta
de fructib iniuste ꝑceptis pꝰ¬

Expanded text:
videntur esse emptoris, quia sicut res empta de furto non est furtiva, nec res empta de usura est usuraria, sic nec possessio empta de fructibus iniuste perceptis po
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsuetud̾ies ⁊ iudicia regi¬
onis. ⁊ retin̾e̾ possũt ⁊ sic
in suos usus expende nec
poccant qñ in hcͣ ꝑte sub¬

Expanded text:
suetudines et iudicia regionis, retinere possunt et in suos usus expendere nec peccant, quando in hac parte sub
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝯpellendꝰ est p̃tatẽ.
ita ꝙ ei deputet᷑ exilm̃
uł alia pena legnuma¬
i inferat᷑. iste ordinar
enorme qd̃ nõ sufficẽt
una pena. tẽ .ni. ĩpon̾en¬

Expanded text:
compellendus est potestatem, ita quod ei deputetur exilium vel alia pena legima inferatur. Iste est ordinarius enorme, quod non sufficeret una pena. Tunc enim imponen
Abbreviated transcription (Latin):
large sumpto nocabło symo¬
nie symoͣ est talia uende̾ sic̃
⁊ talla offã spũalia st̾ large
sumpto uocabulo si tñ alicui
um pon̾e loco sui ⁊ lorare uł
tiende̾ ad firmam dare ꝓuen¬
nus illiꝰ officii. uł ⁊̃ in dotem
dare ꝓfilia ad uutam ip̃ius
dantis nõ est symonia.
¶Quid de sac̾dote qui uen¬
dit officium portandi aqmͣ
⁊ ꝓuentus eiꝰ in suos ułus conũtere symonia est illd̾ offrũ
uendere uł aͥd ꝓ eo dando acciꝑe large tñ sũpto uocabło symo¬
nie. ⁊ ad minus turpe lucrum est. Si aũ de consuetudine
est qd̾ sacerdos hiꝰ possit retiuere officium ⁊ ꝑ se ⁊ ꝑ alium
illd̃ expedire ⁊ ꝓuentꝰ recipere nõ est symonia. Si offm̃

Expanded text:
large sumpto vocabulo simonie, simonia est talia vendere, sicut et talia officia spiritualia sunt, large sumpto vocabulo. Si tamen alicui um ponere loco sui vel locare vel vendere vel ad firmam dare proventus illius officii vel etiam in dotem dare pro filia ad vitam ipsius dantis, non est simonia. Quid de sacerdote qui vendit officium portandi aquamproventus eius in suos usus convertere, simonia est illud officium vendere vel aliquid pro eo dando accipere, large tamen sumpto vocabulo simonie, etiam ad minus turpe lucrum est. Si autem de consuetudine est, quod sacerdos huiusmodi possit retinere officium et per se vel per alium illud expedire et proventus recipere, non est simonia, si
Abbreviated transcription (Latin):
tõe ins impediret elec
toẽm faciendam su
dimere uexatõem suã
si aũ impediret nonne
om̃ino fieret electio. s
ne de isto. fieret electio
uł de illo. forte capłm
ranc nicħ̾ poss dare un¬
pedinti sicut ille cuiꝰ
electio impediret᷑ ¶ Qd¬

Expanded text:
one ius, impediret electionem faciendam simdimere vexationem suam. Si autem impediret, nonne omnino fieret electio. Sed ne de isto fieret electio vel de illo, forte capitulum tunc nihil posset dare impedienti, sicut nec ille cuius electio impediretur.
Abbreviated transcription (Latin):
lum imꝑicło mortis
ꝯstitutũ baptizare nͥ
sibi. data peciũ̃a pot̾it
ne dari sinc ꝑiculo
symonie in tali ncc̃ita
am.sacdoti nõ intenti¬
one emẽdi ab eo sacra¬
mentum. s potiꝰ in¬
tentõe remouendi p̃iꝰ

Expanded text:
lum in periculo mortis constitutum baptizare nollet, nisi data pecunia, poterit ne dari et sine periculo simonie in tali necessitam sacerdoti, non intentione emendi ab eo sacramentum, sed potius intentione removendi ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
ea que obicit. ⁊ ad hoc
qui denũtiatõis tp̃r si¬
de silentõ tali ꝯͣcͣta isloᷤ
exclude̾t isterũ amon̾i
neqͥret cũ culpabilis

Expanded text:
ea quae objicit, et ad hoc qui denuntiationis tempore side silentio tali contracta illos excluderet, iste tamen amoveri nequiret cum culpabilis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ intlłigas in bello in¬
iusto. nam tales ĩ bel¬
lo uisto nõ reꝓbo insi
sit ibi corrupta inten¬
tio ł̾ tal ꝑ soua cũ ar¬
mis cui nõ liceat ar¬
ma deferre ut cl̾icus
irrͣritatẽ a̾ om̃s dico
inlistincte repellen-¬
dos qui fu̾nt ex ꝑte ĩ¬
iriantiũ ⁊ ⁊̃ eos qui
fiebat iniuria. sicł̾ici
erant ⁊ ibimou̾nt

Expanded text:
 intelligas in bello iniusto. Nam tales in bello iusto non reprobo, nisi sit ibi corrupta intentio vel talis persona cum armis, cui non liceat arma deferre, ut clericus irregularitatem autem, omnes dico indistincte repellendos, qui fuerunt ex parte iniuriantium et etiam eos qui fiebat iniuria, si clerici erant et ibi moverunt
Abbreviated transcription (Latin):
uenerũt licet nõ per¬
cusserint. ¶t ⁊ illi
qui nõ occidunt nec
uoluntatẽ occidendi
hũerunt. s uener̃t
ut p̾starent auxili¬
um occisorib. Si for¬
ce uiolentia ip̃oꝵ
repelleret᷑. Discretus
iñ sacdos minorem

Expanded text:
et non percusserunt. Item et illi qui non occiderunt, nec voluntatem occidendi habuerunt, sed venerunt ut prestarent auxilium occisoribus, si forte violentia aliquorum repellerentur. Discretus tamen sacerdos minorem
Abbreviated transcription (Latin):
uł p̾ea nam sinõ dimiseri¬
tis. renocabo te ⁊ qͥcqͥd dimmi¬
seram replicabo tͥ. Item qͥ
d̾ini uñficii oblitus suas
uindicare nult iniurias
nõ solũ de fictis peccatis ne¬
niam nõ merebit᷑. s p̃t̾ta

Expanded text:
vel postea. Nam si non dimiseris, revocabo te, et quicquid dimiseram replicabo tibi. Item: Qui divini beneficii oblitus, suas vult vindicare injurias, non solum de futuris peccatis veniam non merebitur, sed etia
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ nouicii in ꝓbatõe
positi possint ad pri
tibz ꝯsueuit. Scd̾s si
fec̾i̾nt ꝓfessoẽm. Ter¬
ciꝰ sieuident̾ apparet ꝙ
tales absolute nolue

Expanded text:
quod novitii in probatione positi possint ad priotibus consuevit. Secundus si fecerunt professionem. Tertius si evidenter apparet quod tales absolute vo
Abbreviated transcription (Latin):
ua ci ꝙͣ magñ pecc̃m sit
pͥmũ desid̾iũ lucnͣdi
ecce cupiditas q̃ radix
uoluntas spoliandi
ꝓxim̃. ecce rapina. t̾ciũ
nõ solũ in ãno l m̃te

Expanded text:
uam magnum peccatum sit Primum, desiderium lucrandi, ecce cupiditas que radix voluntas est spoliandi proximum, ecce rapina. Tertium non solum in anno vel mense,
Abbreviated transcription (Latin):
gue au recepit
ab hñte admĩ¬
stratoc̃m aũ a
simplici clau¬
straliiu pͥmo
caũ facienda
ẽ testitutõ moͣ¬
sio ł pͥoratui. ł admĩstratõi de cuiꝰ bonis dat̃¬

Expanded text:
gue: aut recepit ab habente administrationem aut a simplici claustrali. In primo casu facienda est restitutio monasterio vel prioratui vel administratori, de cuius bonis dat
Abbreviated transcription (Latin):
ult̾. ⁊ ex hiis põt
colligi talis di¬
stinctio quod
quidam suspẽ¬
sisunt quo ad
se ⁊ quo ad ali¬
os ut symoni¬
cus notorius
⁊ fornicator no¬
torins symoni¬
acuis in ordĩe
licet occultus
Quidam sunt
suspensi quo
ad se⁊ nõ quo
ad alios ut sa¬
cerdotes occulte
pcc̃antes ali qͦ
ad alios ⁊ non
quo ad se at
cl̾ici pegͥni igno¬

Expanded text:
us. Ex his potest colligi talis distinctio. Quod quidam suspensi sunt quo ad se et quo ad alios, ut simoniacus notorius et fornicator notorius et simoniacus in ordine, licet occultus. Quidam sunt suspensi quo ad se et non quo ad alios, vel sacerdotes occulte peccantes; alii quo ad alios et non quo ad se, ut clerici peregrini igno
Abbreviated transcription (Latin):
renda. que spi¬
rituał est nõ
est pemdade
a dante l̾ accip¬
ente ut datum
niam collegio aliciu ꝓ gn̾anda deuotõe ⁊ dilectõe in tp̃o colegio
ut ex ip̃a illa deuotõe exandiat᷑ inpetitoẽ qua petit qd fr̃es in ui¬
sũt obsequiis mortu uł extreme unctioni morientis ⁊ illi ħ

Expanded text:
renda, que spiritualis est, non est pensanda a dante vel excipiente ut datumniam collegio alicui progeneranda devotione et dilectione in ipso collegio, ut ex illa devotione exaudiatur in sua petitione, qua petit quod fratres intersint exequiis mortui vel extreme unctioni morientis et illi hoc