comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
natꝰ suꝑ faciẽ meã. uultusq m̃s
hȩrebat t᷑rȩ. Et ecce manus te¬
tigit me: & erea me super ge¬
nua mea. et suꝑ articulos ma¬
nuũ mearũ. & dixit ad me. Da¬
nihel uir desideriorũ: in tellige
uerba quȩ egoloquor ad te. & sta
ingradu tuo. Nunc enĩ missus sũ
adte. Cũq dirisset mͥsermonẽ
istũ. fteti tremens. & ait ad me.
Noli me tuere Danihel: quia ex
die primo qͦ posiusti cor tuũa
in telligendũ. ut te affligeres
in ẽspec tu dĩ tui: Exauditast̃
uerba tua. & ego ueni ꝓpt᷑ ser¬
mones tuos.
Rinceps gut regni ꝑsarũ:
restitit mͥ uiginti & unodi¬
ebus. Et eccesNichael unꝰ de pͥn¬
cipibꝰ primis uenit in adiuitori¬
um meui& ego remansi ibi iu¬
xta regẽ ꝑsarũ. Ueni aut̃ ut da¬
cerẽ te quȩ uentura sunt po¬
pło tuo in noissimis chiebꝰ. qm¬

Expanded text:
natus super faciem meam, vultusque meus haerebat terrae. Et ecce manus tetigit me, et erexit me super genua mea, et super articulos manuum mearum. Et dixit ad me: Daniel, vir desideriorum, intellige verba, quae ego loquor ad te, et sta in gradu tuo: nunc enim missus sum ad te. Cumque dixisset mihi sermonem istum, steti tremens. Et ait ad me: Noli metuere, Daniel: quia ex die primo, quo posuisti cor tuum ad intelligendum, ut te affligeres in conspectu Dei tui, exaudita sunt uerba tua et ego ueni propter sermones tuos. princeps autem regni Persarum restitit mihi uiginti et uno diebus: et ecce Michael unus de principibus primis uenit in adiutorium meum, et ego remansi ibi iuxta regem Persarum. ueni autem ut docerem te quae uentura sunt populo tuo in nouissimis diebus. q
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificiũ. & dabt᷑ ab hominatio¬
ne in desolationẽ: & impii inte¬
tam̃tũsimulabiit fraudulent
Iopulus aut̃ sciens dm suũ ob¬
tinebit et faciet. & doc ti inpo¬
pło docebt plurimos. et ruent
ingladio & inflãma ineaptuu¬
tatẽ et in rapinã dierũ. Cũque
ruerint: suble uabunt᷑ auoxilis
paruulo. & applicabunt᷑ eis plu¬
rimi fraudulent᷑: & de erudite
ruent. ut c̃flent᷑ et eligant᷑. ei
de albent᷑ usq ad tẽpꝰ prȩfinit
qͥa adhuc aliud tẽpus erit. Eto

Expanded text:
inationem in desolationem, Et impii in testamentum simulabunt fraudulenter: populus autem sciens Deum suum, obtinebit et faciet. Et docti in populo docebunt plurimos: et ruent in gladio, et in flamma, et in captivitate, et in rapina dierum. Cumque corruerint, sublevabuntur auxilio parvulo: et applicabuntur eis plurimi fraudulenter. Et de eruditis ruent, ut conflentur, et eligantur, et dealbentur usque ad tempus praefinitum: quia adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ẽ super ciuitatẽ. & super po¬
płm tuũ. Cũq ad huc loquerer
& orarẽ. et c̃fiterer peccata mea.
et peccata popłi mei isrł: ut ꝓ¬
sternerẽ p̃ces meas in ẽspec tu
dĩ me ⁊ ꝓmonte scõ dei me i. Ad¬
huc me loquente in oratione:
Ecce uir Gabrihel quẽ uiderã
inuisione apͥncipro. etto uolans
tetigit me intẽ pore sacrificii

Expanded text:
tum est super civitatem, et super populum tuum, Cumque adhuc loquerer, et orarem, et confiterer peccata mea, et peccata populi mei Israel, et prosternerem preces meas in conspectu Dei mei, pro monte sancto Dei mei: Adhuc me loquente in oratione, ecce vir Gabriel, quem videram in visione in principio, cito volans tetigit me in tempore sacri
Abbreviated transcription (Latin):
citu magno. & rex austri ꝓuo¬
cabit᷑ adbellũ. multis auxriliis &
adũsũ eũ c̃silia: et comedentes
panẽ cũ eoc̃terent illũ. exercitꝰq
eiꝰ opprim̃et᷑. & cadent int̃fecti¬
eiꝰ plurimi. duoꝵ qͦq regũcor e¬
rit ut malefaciant. & admsa unã
indaciũ loquent᷑. es ñ ꝓficient:
qͥa ad huc finis in alid tẽ pꝰ. Et re¬
uertet᷑ int̾rãsuã cũ opib multis.
et cor eiꝰ aduersũ testam̃tũ scm̃.
& faciet & reũtet᷑ in t̾rãsuã sta¬

Expanded text:
austri provocabitur ad bellum multis auxiliis, et adversus eum consilia. Et comedentes panem cum eo, conterent illum, exercitusque ejus opprimetur: et cadent interfecti plurimi. Duorum quoque regum cor erit, ut malefaciant, et ad mensam unam mendacium loquentur, et non proficient: quia adhuc finis in aliud tempus. Et revertetur in terram suam cum opibus multis: et cor ejus adversum testamentum sanctum, et faciet, et revertetur in terram suam. Sta
Abbreviated transcription (Latin):
nu tuũ tͥ manebit. postqͣm cogno¬
ueris potestate e̾eᷤ eȩlestẽ.Auãob¬
rẽ rex c̃siliũ meũ placeat tͥ. et pec¬
cata tuaele mosynis redime: & u¬
iqͥtate ᷤᷤ tuas misericordiis pauꝑũ.
forsitan ignoscat de lictis tuis.
Omĩa uenert᷑ suꝑ habuchodono¬
sor regẽ.
Iost finẽ mensiũ duodecim: in
aula babylonis de ambulabat: Res¬
ponditq rex & ait. Nonne hȩc ẽ
babylon magna. qͣm ego e difica¬
ui in domũ regni. in robore for

Expanded text:
m cognoveris potestatem esse coelestem. Quamobrem, rex, consilium meum placeat tibi, et peccata tua eleemosynis redime, et iniquitates tuas misericordiis pauperum: forsitan ignoscet delictis tuis. Omnia venerunt super Nabuchodonosor regem. Post finem mensium duodecim, in aula Babylonis deambulabat. Responditque rex, et ait: Nonne haec est Babylon magna, quam ego aedificavi in domum regni, in robore fo
Abbreviated transcription (Latin):
ns õs meũlocutꝰ sũ : et dixxi ade¬
um qͥ stabat ẽtra me. Dñe mii
in uisione tua dissolutę sunt cõ¬
pages meȩ. & nihil inme remua¬
sit uiriũ. Et quomͦ poterit ser¬
uus dñi mei loqui. cũ ddño meo
Hihil in me remansit uiriu. sed
et halitꝰ is ui t̃cludit᷑. Rursum
gͦ tetigit me qͣs i uisiohominis¬

Expanded text:
sum, et dixi ad eum qui stabat contra me: Domine mi, in visione tua dissolutae sunt compages meae, et nihil in me remansit virium. Et quomodo poterit servus Domini mei loqui cum Domino meo? nihil enim in me remansit virium, sed et halitus meus intercluditur. Rursum ergo tetigit me q
Abbreviated transcription (Latin):
nũ qͥ ẽ tygris: & leuaui oculos
meos et uidi. et ecce uir unꝰ uesti¬
tus lineis. & renes eiꝰ accineti
auro obriro. et corpꝰ eius quasi
chrysolitꝰ. & facies eiꝰ uelud spe¬
cies fulguris. et occuli eiꝰ ut lã¬
pas ardens: & brachia eius & quȩ
de orsũ usq ad pedeᷤ. qͣsi speci¬
es aeris candentis. et uox sermo¬
nũ eiꝰ. ut uor multitudinis.
idi autẽ ego Danihel solus uisi¬
one. Porro uiri qͥerant me

Expanded text:
oculos meos, et vidi: et ecce vir unus vestitus lineis, et renes ejus accincti auro obryzo: Et corpus ejus quasi chrysolithus, et facies ejus velut species fulguris, et oculi ejus, ut lampas ardens: Et brachia ejus, et quae deorsum usque ad pedes, quasi species aeris candentis: et vox sermonum ejus, ut vox multitudinis. Vidi autem ego Daniel solus visionem: porro viri, q
Abbreviated transcription (Latin):
sussũ ut docerẽ te .&m telligere.
Abenordio prȩcũ tuarũ egressus
est sermo: ego aut̃ ueni ut indi¬
carẽ tͥ: quia uir de sideriorũes.
Tuergo animaduerte sermonẽ:
& intellige uisionẽ. Se ptuagin¬
ta ebdomade adbreuiatȩ sunt suꝑ

Expanded text:
sus sum ut docerem te, et intelligeres. Ab exordio precum tuarum egressus est sermo. Ego autem veni ut indicarem tibi, quia vir desideriorum es. Tu ergo animadverte sermonem, et intellige visionem. Septuaginta hebdomades abbreviatae sunt super
Abbreviated transcription (Latin):
orũ: ne qͥd fieret c̃tra Danihelẽ.
Et abiit rex in domũsuã. et dor¬
miuit incęnatꝰ. cibiq ñ sunt
illati corã eo: insuꝑ & sõnus re¬
cessit abeo. Tunc rex pͥmo dilu¬
culo c̃surgens: festinꝰ ad lacũ les¬
nũ ꝑ rexit: apꝓpinquansq la¬
CIII. Danihelẽ uoce lacrimabili

Expanded text:
orum, ne quid fieret contra Danielem. Et abiit rex in domum suam, et dormivit incoenatus, cibique non sunt illati coram eo, insuper et somnus recessit ab eo. Tunc rex primo diluculo consurgens, festinus ad lacum leonum perrexit: Appropinquansque lacui, Danielem voce
Abbreviated transcription (Latin):
sis castro qͦd ẽ in elã ciuitate.
Uidi aut̃ in uisione eeᷤᷤ me supe
portã ulai: & le uaui oc ulos mess
et uidi. Et ecce Aries unꝰ stalul
ante paludẽ. habens cornua ea¬
celsa. & unũ excelsius altero atq
succrescens. Postea uidi ariete
cornibꝰ uentilantẽ c̃tra occide¬
tẽ & ẽtra aquilonẽ et ẽtra me

Expanded text:
d est in Elam civitate: Vidi autem in visione esse me super portam Ulai. Et levavi oculos meos, et vidi: et ecce aries unus stabat ante paludem, habens cornua excelsa, et unum excelsius altero atque succrescens. Postea vidi arietem cornibus ventilantem contra occidentem, et contra aquilonem, et contra m
Abbreviated transcription (Latin):
ducẽ. ebdomades septẽ. & ebdo¬
made secaginta duȩ erunt. &
rursus ȩdificabit᷑ platea et mu¬
ri in angustia tẽporũ. Et post
ebdomade s se raginta duas. occi

Expanded text:
ducem, ebdomade septem et ebdomade sexaginta due erunt, et rursum edificabitur platea et muri in angustia temporum. Et post ebdomadas sexaginta duas occi
Abbreviated transcription (Latin):
tena milia assiftebant ei. ludiciũ
sedit.: & libri apertisunt. Aspici¬
ebã ꝓpt̃ uocẽ sermonũ grandiũ
qͦs cornu illud loqͤbat᷑. & uidi qm̃
in t̃fecta e̾ et bestia. es perisset
corpꝰeiꝰ. & traditũ e et ad cõburen¬
dũ igni: aliarũ qͦq bestiarũ abla¬
ta e̾e̾t potestas. & tẽpora uitę ẽ¬
stitut a e̾e̾nt eis. usq ad tẽpꝰet
tẽ pus. Aspiciebã gͦ in uisione noc

Expanded text:
tena millia assistebant ei. Judicium tena millia assistebant ei. Judicium sedit, et libri aperti sunt. Aspiciebam propter vocem sermonum grandium, quos cornu illud loquebatur: Et vidi quoniam interfecta esset bestia, et perisset corpus ejus, et traditum esset ad comburendum igni: Aliarum quoque bestiarum ablata esset potestas, et tempora vitae constituta essent eis usque ad tempus et t
Abbreviated transcription (Latin):
picebã : & ecce alia quasi pardus.
& alas habebat aius quatuor suꝑ
se: & qͣtuor capita erant suꝑ bestiã.
& potestas data ẽ ei. Post hoc aspi¬
ciebã in iusione noc tisi& ecce bes¬
tia quarta t̃ribilis atq. mirabilis
et fortis nimis. dentes ferreos ha¬
bebat magnos. comedens atq cõ¬
minuens. & reliqͣ pedibꝰ suis c̃eul¬
cans. Dissimilis aut erat cȩteris
bestiis quas uiderã ante eã: et ha¬
bebat cornua decẽ. Considerabã
cornua. & ecce cornu aliud paruu¬
lũ ortũ ẽ de medio eoꝵ. et tria
de cornibꝰ primis euulsa sunt a fa¬
cie eiꝰ & ecce oculi quasi oculiho¬
minis erant incornu isto. & os lo¬
quens ingentia. Aspiciebã. do¬
nec throni positisunt: & antiqu¬
us dierũ sedit. Uestuntũ eiꝰ qua
si nix candidũ: et capilli capitis
eiꝰ qͣsi lana munda. Thronus eiꝰ
flãma ignis: rotȩ eiꝰ. ignis accen¬
sus. Fluuius igneus inpidꝰq egre¬
diebat᷑ a faciȩ eiꝰ. milia miliũ mi¬
nistrabant ei & decies milies cen¬

Expanded text:
i pardus; Et alas habebat avis quatuor super se, et quatuor capita erant in bestia, et potestas data est ei. Post hoc aspiciebam in visione noctis, et ecce bestia quarta terribilis, atque mirabilis, et fortis nimis, Dentes ferreos habebat magnos, comedens atque comminuens, et reliqua pedibus suis conculcans: Diet habebat cornua decem. Considerabam cornua, et ecce cornu aliud parvulum ortum est de medio eorum: Et tria de cornibus primis evulsa sunt a facie ejus: et ecce oculi, quasi oculi hominis erant in cornu isto, et os loquens ingentia. Aspiciebam donec throni positi sunt, et antiquusi nix, et capilli capitis eius quasi lana munda, thronus eius flammę ignis, rotę eius ignis accensus, fluuius igneus rapidusque egrediebatur a facie eius: millia millium ministrabant ei, et decies millies cen
Abbreviated transcription (Latin):
tinuert̃ scĩ. Et sic ait. Beftia quar¬
ta: Regnũ qͣrtũ erit in t̃ra qͦł
maiꝰerit om̃ĩbꝰ regnis: & de uora¬
bit uniuersam t̾rã: & ẽ culcabit
et cõminuet eã. Porro cornua
decẽ: ipsius regni decẽ regese¬
runt: & alius c̃surget post eos. &
ipse potentior erit prioribꝰ. et
tres reges humiliabit: & sermo¬
ne c̃tra excelsũ loquet᷑. et scos
altissimi c̃teret: & putabit. qͦd
possit mutare tẽ pora et leges
et tradent᷑ in manu eiꝰ usq ad
tẽ pꝰet tẽpora. & dimidiũ tẽ po¬

Expanded text:
arta, regnum quartum erit in terra, quod majus erit omnibus regnis, et devorabit universam terram, et conculcabit, et comminuet eam. Porro cornua decem ipsius regni, decem reges erunt: Et alius consurget post eos, et ipse potentior erit prioribus, et tres reges humiliabit. Et sermones contra Excelsum loquetur, et sanctos Altissimi contepossit mutare tempora et leges, et tradentur in manu eius usque ad tempus, et tempora, et dimidium tempo
Abbreviated transcription (Latin):
bant᷑ iuros illos. qm nihil potesta¬
tis habusset ignis in corporibꝰ
eoꝵ: et capillus capitis eoꝵ ñee̾t
adustꝰ. & sarabara eorũ ñfuissent
immutata: eodor ignis ñ transis¬
set per eos. Et erũpens nabucho¬
donosor: ait. Benedic tꝰ đs eoꝵsy
drach. uidelicet. Misach. & abde¬
nago: qͥ misit angłinsuũ &eruit
seruossuos. qͥa credidert̃ in eũ: et
uerbũ regis inmutauer̃t: & tradi
dert̃ corpora sua ne serurent &
ne adorarent omne dm ercepto
dõ suo Ame gͦ positũ est hoc de¬
cretũ. ut om̃is popłs tribꝰ & ling¬
ua quȩcũq locuta fuerit blasphe¬
miã ẽtra dm̃ Sẏdrach. Misach. et
Abdenago. dispereat: et domꝰ eiꝰ
uaste t᷑. Heq enim ẽ ds alius. qͥ pos¬
sit ita saluare. Tunc rea ꝓmorut
Sydrach. Misach. & Abdenago. in
prouinciã babylonis.
abuchodonosor rea: om̃ibꝰ popłis
gentib et linguis: quȩ habitant in
uniuersa t̾ra. pax uobis multipli¬
cet᷑. Signa & mirabilia fecit apud

Expanded text:
statis habuisset ignis in corporibus eorum: et capillus capitis eorum non esset adustus: et sarabela eorum non fuissent imminuta: et odor ignis non transisset per eos. Et erumpens NabuchodSidrach videlicet, Misach, & Abdenago qui misit Angelum suum, & eruit servos suos, qui crediderit in eum: & verbum Regis immutavederunt corpora sua ne servirent, et ne adorarent omnem Deum, excepto Deo suo: A me ergo positum est hoc decretum, ut omnis populus, tribus, et lingua, quaecumque locuta fuerit blasphemiam contra Deum Sidrach, Misach, et Abdenago, dispereat, et domus ejus vastetur: Neque enim est Deus alius, qui possit ita salvare. Tunc rex promovit Sidrach, Misach, et Abdenago, in provincia Babylonis. NABUCHODONOSOR rex, omnibus populis, gentibus, et linguis, qui habitant in universa terra, pax vobis multiplicetur. Signa et mirabilia fecit apud
Abbreviated transcription (Latin):
nis eiꝰ. Robur autẽ datũ est ẽtra
iuge sacrificiũ. ꝓpt᷑ peccata : ut
ꝓfterneret᷑ ueritas in t̾ra. et fa¬
ciet & ꝓsperabit᷑. Et audun unũ
de scĩs loquentẽ: & dixit unus sẽs
alteri. nescio ciuloquenti. Vsq¬
quo uisio & iuge sacrificiũ. et pec¬
catũ de solationis quȩ factaẽ. &¬

Expanded text:
nis ejus. Robur autem datum est contra juge sacrificium propter peccata: et prosternetur veritas in terra, et faciet, et prosperabitur. Et audivi unum de sanctis loquentem: et dixit unus sanctus alteri nescio cui loquenti, Usquequo visio, et juge sacrificium, et peccatum desolationis, quae facta
Abbreviated transcription (Latin):
Olacuit Dario: & ẽstituit supra
regnũ satrapas centũ uiginti.
ut essent in toto regno suo. & suꝑ
eos pͥncipeᷤ tres. ex qͥbꝰ dunihel
rent rationẽ: & rex ñsustineret
molestiã. Igit᷑ Danihel suꝑabat
om̃s pͥncipes & satrapas. quia sps̃
dĩ amplior erat in eo. Porro rex
cogitabat c̃stituere eũ suꝑ om̃e
regnũ.: Unde principes et satra¬
pȩ quȩ rebant occasionẽ: ut in ue¬

Expanded text:
lacuit Dario, et constituit supra regnum satrapas centum viginti, ut essent in toto regno suo: et super eos principes tres ex quibus Daniel rent rationem, et rex non sustineret molestiam. Igitur Daniel superabat omnes principes et satrapas: quia spiritus Dei amplior erat in eo. Porro rex cogitabat constituere eum super omne regnum: unde principes et satrapae quaerebant occasione
Abbreviated transcription (Latin):
se: & indiebꝰ patris tiscientia & sa¬
pientia in uenta sunt in eo.Nã
et re& Nabuchodonosor pat̾ tuus.
principẽ magorũ in cantatorũ
chaldȩorũ. & aruspicũ ẽstituit
eũ. Pat̃ in qͣm tuus o rex: quia sps̃
amplior & prudentia in telligen¬
tiaq in t̃prȩtatiosõnioꝵ. et osten¬
sio secretoꝵ. ac solutio ligatorũ.
inuentę sunt meo. hoc ẽ in Dani¬
hele cui rex imposuit nom̃ bal¬
thasar. Himc itaq danihel uoce

Expanded text:
se: et in diebus patris tui scientia et sapientia inventae sunt in eo: Nam et rex Nabuchodonosor pater tuus, principem magorum, incantatorum, Chaldaeorum, et aruspicum constituit eum, pater, inquam, tuus, o rex: Quia spiritus amplior, et prudentia, intelligentiaque, interpretatio somniorum, et ostensio secretorum, ac solutio ligatorum, inventae sunt in eo, hoc est in Daniele: cui rex posuit nomen Baltassar, Nunc itaque Daniel voce
Abbreviated transcription (Latin):
tiã quã dederat ei. uniusi popłi.
tribꝰ & linguȩ tremebant & me¬
tuebant eũ. Quos uolebat intfi¬
ciebat: & qͦs uolebat ꝑcutiebat. &
qͦs uolebat eraltabat: et qͦs uole

Expanded text:
tiam, quam dederat ei, universi populi, Tribus, & linguae tremebant, & metuebant eum: quos volebat interficiebat: & quos volebat percutiebat, & quos volebat exaltabat, & qu
Abbreviated transcription (Latin):
Anno primo b̾althasar regisba¬
bylonis: Danihel sõniũ udit. Ui¬
sio autẽ capitis eiꝰ in cubili suo. et
sõniũ scribens brem sermone cõ¬
p̃hendit: sũmatĩq ꝑstringens
ait. Videbã in uisione mea noc¬
te i& ecce quatuor uenti cȩlipug¬
nabant in mari magno. et qua¬
tuor bestiȩ grande ascendebant
de mari diuersȩ in t̾se. Primaqͣ¬
sileena: & alas habebat aqͥlȩ. As

Expanded text:
Anno primo Baltassar regis Babylonis, Daniel somnium vidit: visio autem capitis ejus in cubili suo: et somnium scribens, brevi sermone comprehendit: summatimque perstringens, ait: Videbam in visione mea nocte, et ecce quatuor venti coeli pugnabant in mari magno. Et quatuor bestiae grandes ascendebant de mari diversae inter se. Prima quasi leaena, et alas habebat aquilae: A
Abbreviated transcription (Latin):
manui eiꝰ. & dicat ei qͣre fecisti.
In ipso tẽ pore sensus m̃s reuersus
ẽ ad me : & adhonorẽ regni mei
decorẽq ꝑueni. et figura mea
reuersa ẽ ad me.a obtimates
mei & magistratꝰ mei requisier̃
me. et in regno meo reftitutus
sũ. & magnificentia amplior addi¬
taẽ mͥ. Dunc gͥ ego Nabuchodono¬
sor laudo & magnifico et glorifi¬
co regẽ cęli: qͥa omĩa oꝑa eiꝰ uera.
& uiȩ eiꝰiudieia. et gradientes in
suꝑbia potest humiliare.

Expanded text:
manui ejus, et dicat ei: Quare fecisti? In ipso tempore sensus meus reversus est ad me, et ad honorem regni mei decoremque perveni, et figura mea reversa est ad me: Et optimates mei, et magistratus mei requisicrunt me, et in regno meo restitutus sum: et magnificentia amplior addita est mihi. Nunc igitur ego Nabuchodonosor laudo, et magnifico, et glorifico regem coeli: Quia omnia opera ejus vera, et viae ejus judicia; et gradientes in superbia potest humiliare.
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑ Nabuchodonosor rer. Reg¬
nũ transiit a te: & ab hominibꝰ te
eicient: & cũ bestiis atq. feriserit
habitatio tua. Hęnũ quasibosco¬
medes.: & sẽ ꝑtẽ tẽ pora mutabun¬
tur suꝑ te: donec scias qͦd domi

Expanded text:
dicitur, rex Nabuchodonosor; regnum tuum transiit a te, et ab hominibus eicient te, et cum bestiis atque feris erit habitatio tua. Faenum quasi bos comedes et septem tempora commutabuntur super te, donec
Abbreviated transcription (Latin):
ret᷑ in lacũleonũ.Ad quod respon¬
dens rex. ait. Uer Permo iutade¬
cretũ medoꝵ atq persarũ. qͦđ p̃¬
uaricari ñlicet. Tunc responden¬
tes. dixcert̃ corã rege. Danihel de
filiis captiuitatis uidȩ ñ curauit
de lege tua & de edic to quodẽsti¬
tusti. sed tribꝰ tẽ poribꝰ perdiẽ o¬
rat obsecratione sua. Auod uerbũ
cũ audisset rea: satis c̃tristatꝰ est.
ez ꝓbanihele posuit cor ut libera¬
ret eũ .& usq ad occasũ solis labora¬
bat ut erueret illũ. Ciri autẽ il¬
li: in telligentes regẽ: dicert
ei. Scito rea qͥalex medorũ ẽ¬
atq ꝑsarũ. ut om̃e de cretũ qͦđ
c̃stituit rex. ñliceat immutari.
Tunc rea p̃cepit. & ad duxert la¬
nihelẽ: & misert eũ in lacũ leo¬
nũ. Diritq re&haniheli. Ds
tuus quẽ colis sẽper: ipse lib̾abit

Expanded text:
leonum? Ad quos respondens rex, ait: Verus sermo, juxta decretum Medorum atque Persarum, quod praevaricari non licet. Tunc respondentes dixerunt coram rege: Daniel de filiis captivitatis Judae, non curavit de lege tua et de edicto quod constituisti, sed tribus temporibus per diem orat obsecratione sua. Quod verbum cum audisset rex, satis contristatus est: Et pro Daniele posuit cor ut liberaret eum, et usque ad occasum solis laborabat ut erueret illum. Viri autem illi intelligentes regem, dixerunt ei: Scito, rex, quia lex Medorum atque Persarum est, ut omne decretum, quod constituerit rex, non liceat immutari. Tunc rex praecepit: et adduxerunt Danielem, et miserunt eum in lacum leonum. Dixitque rex Danieli: Deus tuus, qu
Abbreviated transcription (Latin):
sar. ñhumiliasticor tuũ cũ scireᷤ
hȩc omĩa sed aduersũ domina¬
torẽ cęli eleuatꝰ es. & uasa domiꝰ
eiꝰ adlata sunt corã te. et tuet
optimate ᷤᷤ tui & uxoreᷤᷤ tuȩ.& ẽ
cubinȩ tuȩ. uinũ bibistis in eis.
deos qͦq argenteos. & aureos. et
ȩreos ferreos. ligneosq & lapide¬
os. qͥ ñ uident neꝙ audiunt neq
sentiunt laudasti: porrodmqͥ
habet flatũ tuũ in manusua &
om̃s uias tuas. ñ glorificasti: id¬
cireo abeo missus ẽ articulus ma¬
nus. qͣ seripsit hoc qͦđ eaaaratũ est.
Hec ẽ autẽ scriptura quȩ diges¬
Et hȩc int̃ prȩtatio sermonis.
Mane: numerauit ds̃ regnũ tuũ:
ce cõpleuit illud. Thechel. appen¬
sũ ẽ instatera. & inuentũ ẽ minꝰ
habens. Phares: diuisũ ẽ regnũ
tuũ. & datũ ẽ medis & ꝑsis. Tunc
iubente rege indutꝰ est danihel
purpura. & circũdata ẽ torques

Expanded text:
um scires haec omnia: Sed adversum Dominatorem coeli elevatus es, et vasa domus ejus allata sunt coram te: Et tu, et optimates tui, et uxores tuae, et concubinae tuae, vinum bibistis in eis? Deos quoque argenteos, et aureos, et aereos, ferreos, ligneosque et lapideos, qui non vident, neque audiunt, neque sentiunt, laudasti: Porro Deum, qui habet flatum tuum in manu sua, et omnes vias tuas, non glorificasti. Idcirco ab eo missus est articulus manus, quae scripsit hoc, quod exaratum est. Haec est autem scriptura, quae digesEt haec est interpretatio sermonis. MANE: numeravit Deus regnum tuum, et complevit illud. THECEL: appensus es in statera, et inventus es minus habens. PHARES: divisum est regnum tuum, et datum est Medis et Persis. Tunc, jubente rege, indutus est Daniel purpura,
Abbreviated transcription (Latin):
nus: qm̃i in scłm misericordia eiꝰ.
De nedicite omne ᷤ religiosi dño
dõdȩorũ. laudate & c̃fitemini
nis editione translatasunt:
unc Nabuchodonosor rex obstu¬
puit. & surrerit ꝓpere. & ait op¬
timatibꝰ suis. Nonne tresuiros
misimꝰ in medio ignis cõpeditoᷤ.
Qui respondentes: dixert̃ regi.
Uere. Rex respondit &ait. Eece
ego uideo qͣtuor iurossolutos & ã¬
bulantes in medio ignis. et nihil
corruptionis in eis ẽ: & species
quartisimilis filio dĩ. Tunc acces¬
sit Nabuchodonosor ad ostiũ for¬
nacis ignis ardentis. & ait. Sy¬
drach. Misach. & Abdenago. ser¬
ui di excelsi: egredimims uenite.
Statĩqi egressĩ sunt sẏdrach. Misacͥ.
et abdenago de medio ignis. Et
ẽgregati satrapȩ magistratꝰ et

Expanded text:
nus; quoniam in saeculum misericordia ejus. Benedicite omnes religiosi Domino Deo deorum: laudate et confitemini nis editione translata sunt. Tunc Nabuchodonosor rex obstupuit, et surrexit propere, et ait optimatibus suis: Nonne tres viros misimus in medium ignis compeditos? Qui respondentes dixerunt regi: Vere, rex. Respondit, et ait: Ecce ego video viros quatuor solutos, et ambulantes in medio ignis, et nihil corruptionis in eis est, et species quarti similis filio Dei. Tunc accessit Nabuchodonosor ad ostium fornacis ignis ardentis, et ait: Sidrach, Misach, et Abdenago, servi Dei excelsi, egredimini, et venite: Statimque egressi sunt Sidrach, Misach, et Abdenago de medio ignis. Et congregati satra
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc itaq rex c̃firmasententiã.
&scribe decretũ: ut ñ immute t᷑
qđ statutũ ẽ a medis atq ꝑsis. nec
p̃uaricariuiqͣmliceat. Porro rex
Dariꝰ ꝓposuit edie tũ & statuit.
Quod cũ Danihel cõperisset. id ẽ
ẽstitutã legẽ: ingressus ẽ domũ
suã. & fenestris aꝑtis in cęnacu¬
losuo c̃tra hierłmi trioꝰ tẽporib

Expanded text:
ma sententiam, et scribe decretum: ut non immutetur quod statutum est a Medis et Persis, nec praevaricari cuiquam liceat. Porro rex Darius proposuit edictum, et statuit. Quod cum Daniel comperisset, id est, constitutam legem, ingressus est domum suam: Et fenestris apertis in coenaculo suo contra Jerusalem tri
Abbreviated transcription (Latin):
nec cognoscant uiuentes. qmdo¬
minat᷑ excelsus in regnohominũ:
& cuicũq uoluerit dabit illud. et
humillimũ hominẽ ẽftituet su¬
per eo. Hoc sõniũ uidi egorex
Nabuchodonosor. Tugͦ Palthasar.
int̃prȩtationẽ narrafestinꝰ. qͥa
om̃s sapiente ᷤᷤ regni mei. ñ quȩ¬
unt solutionẽ edicere michi. Gu
aut potes: qͥa sp̃s deorũ scoꝵ inte
est. Tunc Danihel cuiꝰ nom balthasar.
cȩpit intͣsemet ipsũ tacitꝰ cogita¬
re quasi hora una: & cogitationes
eiꝰ ctͣbubant eũ. Respondens aut̃
rex ait. Balthasar: sõniũ et inter¬
p̃tatione ᷤ eiꝰ. ñc̃t᷑bent te. Respon¬
dit balthasar: & dioxit. Domine¬

Expanded text:
nec cognoscant viventes, quoniam dominatur Excelsus in regno hominum; Et cuicumque voluerit, dabit illud, et humillimum hominem constituet super eum. Hoc somnium vidi ego rex Nabuchodonosor: Tu ergo, Baltassar, interpretationem narra festinus: quia omnes sapientes regni mei non queunt solutionem edicere mihi: Tu autem potes, quia spiritus deorum sanctorum in te est. Tunc Daniel, cujus nomen Baltassar, coepit intra semetipsum tacitus cogitare quasi hora una: et cogitationes ejus conturbabant eum. Respondensque rex ait: Balthasar, somnium, et interpretatio ejus, non conturbet te. Respondit Balthasar et dixit. Taci
Abbreviated transcription (Latin):
orbẽ t̃rarũ. Et ũ cessabant qͥ mise¬
fornacẽ. napta. & stuppa. & pice:
& malleolis: & effundelat᷑ flãma
suꝑ fornacẽ cubitis qͣdraginta no¬
uẽ: & erupit et incendit qͦs reppe¬
rit iurta fornacẽ de chaldeis.
Angłs autẽ dñi descendit cũ Ata¬
ria & sociis eiꝰ infornacẽ: & excussit¬

Expanded text:
rdentis. Et non cessabant qui misefornacem: napta: stuppa: pice: et malleolis. Et effundebatur flamma super fornacem cubitis quadraginta novem: et erupit: et incendit quos reperit juxta fornacem de Caldeis. Angelus autem Domini descendit cum Azaria et sociis e
Abbreviated transcription (Latin):
nus enĩ & in iqͣ egimꝰ. recedenteᷤ
a te. & deliqͥmꝰ iomibꝰ et p̃cep¬
ta tua ñ audiuimꝰ. nec obseruaui¬
mꝰ nec fecimꝰ sic̃ p̃ceperas nobis.
ut bene nobis e̾et. Omĩa gͦ quȩ
induxristi suꝑ nos. & uniuersa qͣ
fecisti nobis. uͦ udiciofecisti: et
tradidisti nos in manibꝰ in imico¬
rũ iniquoꝵ & pessimoꝵ p̃uarica¬
torũq. & regi in iusto et pessi¬
mo ultra omnẽ t̃ram. Et nẽ ñ
possumꝰ aꝑire õs . confusio et ob¬
ꝓbriũ facti sumꝰ seruis tuis. et
his qͥcolunt te.Ne qͤsumꝰ tradas
nos in ꝑpetuũ ꝓpt̃ nom̃ tuũ. &.¬
ne dissipes testam̃tũ tuũ: neq

Expanded text:
recedentes a te: et deliquimus in omnibus et precepta tua non audibimus nec observabimus nec fecimus sicut preceperas nobis ut bene nobis esset. Omnia ergo que induxisti super nos et universa que fecisti nobis: vero iudicio fecisti. Et tradidisti nos in manibus inimicorum inicorum, pessimorum prevaricatorumque: et regi iniusto et pessimo ultra omnem terram. Et nunc non possumus aperire os: confusio et obprobium facti sumus servis tuis et his qui colunt te. Ne quesumus tradas nos in perpetuum propter nomen tuum: neque dissipes testamentum tuum neque
Abbreviated transcription (Latin):
Uiri authitreᷤ. idẽ Sydrach. Vli¬
sachi & Abdenago: cecidert in
medio ignis ardentis colligati
Quȩ secuntur: In hebrareis uo¬
luminibus non repperi.
Et ambulabant in medioflãme
laudantes dm. & benedicente:
dominum.
tans autẽ Mrarias orauit sic: ape¬
Oriensq õs suũ in medio ignis a

Expanded text:
i autem hi tres, id est, Sidrach, Misach, et Abdenago, ceciderunt in medio camino ignis ardentis, colligati, Quae sequuntur, in Hebraeis voluminibus non reperi. Et ambulabant in medio flammae, laudantes Deum, et benedicentes Domino. Stans autem Azarias oravit sic, aperie
Abbreviated transcription (Latin):
qͦq eiꝰ uera laqͣmini. Responden¬
tes gͦ chaldei corã rege dixert̃.
Honẽ homosuꝑ tra. qui sermonẽ
tuũ rex possit implere: sed neq
regũ qͥs quã magnꝰ& potens uer¬
bũ huiuscemodi seiscitat᷑ ab om̃i
ariolo & mago et chaldȩo. Sermo
enĩ quẽ turea qͦͣris. grauis ẽ: nec
repperiet᷑ qͥsquã qͥ indicet illũ
inespectu regis. exceptis. qͥrũ ñ
ẽ cũ hominibꝰ ẽuersatio. Quo audi¬
to rex: infurore & inira magna p̃¬
cepit ut perirent om̃s sapientes
babylonis. Et egͣssa sententia: sa¬
pientes int̃ficiebaut᷑: quȩ relut᷑q
Danihel & sociĩ eiꝰ ut perirent.
Tunc danihel reqͥsiuit de lege atq
sententia ab arioch pͥncipe mili¬
tiȩ regis: qͥegressus fuerat ad int¬
ficiendos sapiente᷑ lubylorus. et in¬

Expanded text:
ini respondentes ergo Chaldei coram rege dixerunt non est homo super terram qui sermonem tuum rex possit implere sed neque regum quisquam magnus et potens verbum huiuscemodi sciscitatur ab omni ariolo et mago et Chaldeo sermo enim quem tu rex quaeris gravis est nec repperietur quisquam qui indicet illum in conspectu regis exceptis diis quorum non est cum hominibus conversatio quo audito rex in furore et in ira magna praecepit ut perirent omnes sapientes Babylonis et egressa sententia sapientes interficiebantur quaerebaturque Danihel et socii eius ut perirent tunc Danihel requisivit de lege atque sententia ab Arioch principe militiae regis qui egressus fuerat ad interficiendos sapientes Babylonis et in
Abbreviated transcription (Latin):
reax ut intͦducerent᷑: introdur̃
eos p̃positus e unuchorũ mcspes¬
tu nabuchodonosor. Cũq locu¬
tus eis fuisset rex: ñ sunt in uen¬
ti de uniuersis taleᷤᷤ. ut Danihel
Inanias. Misahel. & Az arias.
Et sde tert inẽspec tu regis. e om¬
ne uerbũ sapientiȩ & intellec tꝰ
qͥđ sciscitatꝰ ẽ ab eis rex. in uenił¬
in eis decuplũ suꝑ cunc tos arioloᷤ
et magos qͥ erant in uniuerso reg¬
noenis. E uit autẽ danihel. usq
ad annũ primũ s yri regis. In an¬
no secundo regni Habuchodono¬
sor:uidit Nabuchodonosor somni¬
um: & c̃territꝰe spiritꝰ eiꝰ. & sõniũ
eius fugit abeo.
Irȩcepit autẽ rea ut c̃uocarent᷑
arioli& magi.et malefiei. & chal¬
dȩi. ut in dicarent regisomnia
sua. Qui cũ uenissent: ste terunt
corã rege: & dicrit ad eos rex. Uidi
somniũ. e mente c̃fusus. ignoro

Expanded text:
ut introducerentur: introduxit eos praepositus eunuchorum in conspectu Nabuchodonosor. Cumque eis locutus fuisset rex, non sunt inventi de universis tales, ut Daniel, Ananias, Misael, et Azarias: Et steterunt in conspectu regis: et omne verbum sapientiae et intellectus, quod sciscitatus est ab eis rexin eis decuplum super cunctos ariolos et magos qui erant in universo regno eius fuit autem Danihel usque ad annum primum Cyri regis in anno secundo regni Nabuchodonosor vidit Nabuchodonosor somnium et conterritus est spiritus eius et somnium ePraecepit autem rex, ut convocarentur harioli, et magi, et malefici, et Chaldaei, ut indicarent regi somnia sua: qui cum venissent, steterunt coram rege. Et dixit ad eos rex: Vidi somnium: et mente confusus ignoro
Abbreviated transcription (Latin):
Qui si uiderit uultꝰ ur̃os macilen¬
tiores pcȩteris adolescentibꝰ coȩ¬
uis ur̃is c̃dẽ pnabitis caput meũ
regi. & dixit lanhel ad malasar
quẽ c̃stituerat pͥnceps e unue¬
horũ suꝑ danhel. Ananiã. Misa¬
hel & Azariã. Tempta nos obse¬
croseruos tuos diebꝰ decẽ: et den¬
tur nobis legumina ad uescendũ.
et aqͣ adbibendũ. e c̃ tẽ plare u¬
ultus nr̃os. & uultꝰ puerorũ qui
uescunt᷑ cibo regio. et sic̃ uideris
facieꝰ cũserius tius. Qui audito
sermone huiuscemodi: rẽ ptauit
eos diebꝰ decẽ. Post dies autẽ decẽ:
apparuert uultꝰ eoꝵ meliores &
corpulentiores p̃omibꝰ pueris qͥ

Expanded text:
os macilentiores prae ceteris adulescentibus coaevis vestris condemnabitis caput meum regi et dixit Danihel ad Malassar quem constituerat princeps eunuchorum super Danihel Ananiam Misahel et Azariam tempta nos obsecro servos tuos diebus decem et dentur nobis legumina ad vescendum et aqua ad bibendum et contemplare vultus nostros et vultus puerorum qui vescuntur cibo regio et sicut videris facies cum servis tuis qui audito sermone huiuscemodi temptavit eos diebus decem post dies autem decem apparuerunt vultus eorum meliores et corpulenti
Abbreviated transcription (Latin):
ne tua uniuersa ẽftituit. Tues
gͦ caput aureũ. et post te c̃sur¬
get regnũ aliud minꝰ te: et reg¬
nũ t̃tiu aliudȩreũ. qͦđ impera¬
bit uniuersȩ trȩ. Et regnum
qͣrtũ ierit uelut ferrũ. Quomͦ
ferrũ cõminuit & domat omĩdi
sic cõminuet omĩahȩc & c̃teret.
Porro qͥa udisti pedũ et digitoꝵ
parte testȩ figuli. & parte ferrẽ
regnũ diuisũ erit. qͦd tam̃ de plan

Expanded text:
tu es ergo caput aureum et post te consurget regnum aliud minus te et regnum tertium aliud aereum quod imperabit universae terrae et regnum quartum erit velut ferrum quomodo ferrum comminuit et domat omnia sic comminuet omnia haec et conteret porro quia vidisti pedum et digitorum partem testae figuli et partem ferream regnum divisum erit quod tamen de
Abbreviated transcription (Latin):
& linguã chaldȩorũ. Et ẽstituit
eis rer annonã ꝑsingulos die. de
cibis suis. & de uino unde bibebat
ipse. ut enuitriti tribꝰ annis: postea
starent inẽspectu regis.
uerunt gͦ int̾ eos de filiis iuida:
Danihel. Ananias. Misahel. Ara¬
rias. Et imposuit eis p̃positꝰ e¬
nuchorũ nomina. Daniheli. ba¬
sar: & A nanis sidrac: Misahe
misach. & Azarię abdenago.
posuit aut Panihel incorde suo
pollueret᷑ demensa regis. neq¬

Expanded text:
linguam Chaldeorum et constituit eis rex annonam per singulos dies de cibis suis et de vino unde bibebat ipse ut enutriti tribus annis postea starent in conspectu regis fuerunt ergo inter eos de filiis Iuda Danihel Ananias Misahel et Azarias et inposuit eis praepositus eunuchorum nomina Daniheli Balthasar et Ananiae Sedrac Misaheli Misac et Azariae Abdenago proposuit autem Danihel in corde suo ne pollueretur de mensa regis neq
Abbreviated transcription (Latin):
sicoꝵ: cadentes om̃s popłi & tribꝰ
& linguȩ. ad orauert̃ statuã aureã¬
quã ẽstituerat Nabuchodonosor rer.
tatimq et in ipso tẽ pore acce¬
Identes uiri chaldȩi accusauert̃
uideos : dixertq Nabuchodonosor
regi. Rex inęt̃nũ uiuȩ. Turex
posusti decretũ. ut om̃is hono qͥ
audierit sonitũ tubȩ.fistulȩ. et
cytharȩ. sanibucę & psalterii. &
simphoniȩ. et uniuersi generis mu¬
sicorũ: ꝓfternat se & adoretstatuã
aureã. Siquis aut̃ ñ procidens ad¬
orauerit: mittat᷑ in fornacẽ ignis
ardentis. Sunt gͦ uiri iudȩi qͦs ẽsti¬
tiusti suꝑ opera regionis babylo¬
mȩ. Sydrach. Musach. et Abdena¬
go. Uirusti c̃tẽ psert̃ rex decretũ
tuũ. Deos tuos ñ colunt: et statuã
aureã quã erexisti ñ ad orant. Tunc
Nab uchodonosor infurore et ini¬
ra. p̃cepit ut adulucerentur Sẏdrac.
Misach. et abdenago. Qui c̃festira
ad ducti sunt inẽspectu regis. Pro¬
niuitiansq: Nabuchodonosor re&.

Expanded text:
tribus et linguae adoraverunt statuam aureaquam constituerat Nabuchodonosor rex statimque et in ipso tempore accedentes viri chaldei accusaverunt Iudaeos dixeruntque Nabuchodonosor regi rex in aeternum vive tu rex posuisti decretum ut omnis homo qui audierit sonitum tubae fistulae et cithsymphoniae, et universi generis musicorum, prosternat se, et adoret statuam auream. Si quis autem non procidens adoraverit, mittatur in fornacem ignis ardentis. Sunt ergo viri Judaei, quos constituisti super opera regionis Babylonis, Sidrach, Misach, et Abdenago: Viri isti contempserunt, rex, decretum tuum: deos tuos non colunt, et statuam auream, quam erexisti, non adorant. Tunc Nabuchodonosor in furore et in ira praecepit, ut adducerentur Sidrach, Misach et Abdenago: qui confestim adducti sunt in conspectu regis. Pronuntiansque Nabuchodonosor rex,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuncias habylonis. & pfectũ ma¬
gistratuũ supercunc tossapienteᷤ
baby lonis. Danihel autẽ postula¬
uit a rege: & cstituit suꝑ oꝑa pro¬
uincie babylonis. Sitrac. Misach. &
ab de nago Ipse autẽ Banihelierat
inforibꝰ regis.
Iabuchodonosor rexfecit statuã
aureã. altitudine cubitoꝵ sera¬
ginta latitudine cubitorũsea. et

Expanded text:
ncias Babylonis et praefectum magistratuum super cunctos sapientes Babylonis Danihel autem postulavit a rege et constituit super opera provinciae Babylonis Sedrac Misac et Abdenago ipse autem Danihel erat in foribus regis Nabuchodonosor rex fecit statuam auream altitudine cubitorum sexagin
Abbreviated transcription (Latin):
ne gentiũ. e de aduentu xp̃i
est. Quẽ quanto plus amatis
o Paula & Custochiũ: tanto ma¬
gis ab eo petite. ut pro obtrec¬
tatione prȩsenti qua me in¬
desinent̃ ȩ̨muli laniant. ipse
michi mercedẽ restituat infu¬
turũ. qͥ scit me obhoc in pere¬
griuȩ linguȩ eruditione su¬
dasse: ne uidȩi de falsitate scri¬
pturarũ ecclesiis eiꝰ diutius in

Expanded text:
ne gentium, et adventu Christi est. Quem quanto plus amatis, o Paula et Eustochium, tanto magis ab eo petite, ut pro obtrectatione praesenti, qua me indesinenter aemuli laniant, ipse mihi mercedem restituat in futuro: qui scit me ob hoc in peregrinae linguae eruditione sudasse, ne Judaei de falsitate Scripturarum Ecclesiis ejus diutius in
Abbreviated transcription (Latin):
ittens lapidẽ in uo eitia.¬
latilia ddeiti& illa: sic & qͥ
Aconuitiatur amico: dissoluit ami¬
citiam. Ad amicum & si produxe¬
rit gladiũ: non desperes. Est
enim regressus ad amicum: si ape¬
ruerit os triste: non timeas. Est
enim recordatio excepto conui¬
terii reuelatione. & plaga dolo¬
sa. In his omnibus: effugia. ami¬
cus. Fidem posside cum amieo
in pauꝑtate illuis: ut & in bonis
illius leteris. In tempore tribu¬
lationis illius ꝑmane illi fidelis: ut
in hereditate illius coheres sis. Ante
ignem camini uapor & fumus ignis
maltatur: sic & ante sanguinẽ male¬
dicta. & contumeliȩ. &. minȩ A micũ
salutare non confundaris: & a facie

Expanded text:
ittens lapidem in volatilia deiciet illa sic et qui conviciatur amico dissolvit amicitiam ad amicum et si produxeris gladium non desperes est enim regressus ad amicum si aperuerit os triste non timeas est enim concordatio excepto conviterii revelatione et plaga dolosa in his omnibus effugiet amicus fidem posside cum proximo in paupertate illius ut et in bonis illius laeteris in tempore tribulationis illius permane illi fidelis ut et in hereditate illius coheres sis ante ignem camini vapor et fumus ignis inaltatur sic et ante sanguinem maledicta et contumeliae et minae amicum salutare non confundaris et a facie
Abbreviated transcription (Latin):
MOS
PAS¬
IOR
et
rusti¬
ruborũ moros diftinguens: pau¬
cis uerbis explicari non potest.
Quis enĩ digne ex primit tria
& quatuor scelera. Pamasci. Garȩ
Tyri.ldumes.filiorũ amoni. & Mo

Expanded text:
mos, pastor et rustiruborum mora destringens, paucis uerbis explicari non potest. quis enim digne exprimat tria et quattuor scelera Damasci, Gazae, Tyri
Abbreviated transcription (Latin):
enim in uno eris immunis. Noli
esse pusillanimis in anima tua: exo¬
rare & facere elemosinam non despi¬
cias. Ne dicas in multitudine mu¬
nerum meorum respiti& ds: & offe¬
rentem me deo altissimo. suscipio
munera mea. Hon irrideas hoĩem
in amaritudine animȩ Est enim
qui humiliat & exaltat: circũspector
sus frẽm tuum: neq in amicũ
similiter facias. Noli uelle menti¬
ri omne mendatium. Assiduitas
enim illuis: ñ est bona. N oli uerbo¬
sus esse in multitudine presbitero¬
rum: & non iteres uerbum in tua
oratione. Hon oderis laboriosa oꝑa:
& rusticationem ab altissimo creatã.
Hon te reputes in multitudine indis¬
ciplinatorum: memento irȩ qm̃
non tardabit. Humilia ualde sp̃m
tuum: quoniam uindicta carnis ĩpii.
ignis & uermes. Noli pͣuaricari in
amicum dȩ pecunia differenti: neq
frẽm carissimũ auro spreueris. Noli
discedere ã muliere sensata. & bona:
quam sortitus es in timore dei. E r̃a
enim uerecundiȩ illius: suꝑaurum.

Expanded text:
enim in uno eris inmunis noli esse pusillanimis in anima tua exorare et facere elemosynam non despicias ne dicas in multitudine munerum meorum respiciet Deus et offerentem me Deo altissimo suscipiet munera mea non inrideas hominem in amaritudine animae est enim qui humiliat et exaltat circumspector sus fratrem tuum neque amico similiter facias noli velle mentiri omne mendacium adsiduitas enim illius non bona noli verbosus esse in multitudine presbyterorum et non iteres verbum in tua oratione non oderis laboriosa opera et rusticationem ab Altissimo creatam non te reputes in multitudine indisciplinatorum memento irae quoniam non tardabit humilia valde spiritum tuum quoniam vindicta carnis impii ignis et vermes noli praevaricari in amicum pecunia differenti neque fratrem carissimum auro spreveris noli discedere a muliere sensata et bona quam sortitus es in timore Dei gratia enim verecundiae illius super aurum
Abbreviated transcription (Latin):
iustitiȩ. & descende faciet adues
ymbrẽ matutinũ & serotinũ in
principio: & implebunt᷑ areae
frum̃to. et redundabunt torcu¬
laria uino & oleo: et reddã uob̃
annos qͦs comedit locusta. bruc¬
hus. & rubigo. & Eruca. Fortitu¬
do mea magna qͣm misi inuos
et comedetis uescentes et satu¬
rabimimi. et laudabitis nom̃ dm

Expanded text:
stitiae, et descendere faciet ad vos imbrem matutinum et serotinum, sicut a principio. Et implebuntur areae frumento, et redundabunt torcularia vino et oleo. Et reddam vobis annos, quos comedit locusta, bruchus, rubigo eruca: fortitudo mea magna, quam misi in vos. Et comedetis vescentes, et saturabimini; et laudabit
Abbreviated transcription (Latin):
plius. Et erit indie illa: stillabt̃
montes dulcedinẽ: et colleᷤᷤ flu¬
Aquȩ. et fons de domo dn egͥdi¬
et᷑: & irrigabit torrentẽ spinarũ.
Megyptus in desolationẽ erit :¬
et idumea in desertũ ꝑditionis.
ꝓeo qͦd iniq egerint infilios lu¬
dȩ. & effuderint sanguinẽ inno¬
centẽ in t̾ra sua. Et iudȩa in et̃

Expanded text:
erit in die illa stillabunt montes dulcedinem et colles fluaquae et fons de domo Domini egredietur et inrigabit torrentem Spinarum Aegyptus in desolatione erit et Idumea in desertum perditionis pro eo quod inique egerint in filios Iuda et effuderint sanguinem innocentem in t
Abbreviated transcription (Latin):
truert᷑ iumĩta instercore suo: de¬
molita sunt horrea: dissipatę sit᷑
Apothecȩ. qm̃ c̃fusũ ẽ triticũ.
Quid ingemuit animal. mugier̃
greges arm̃ti: Quia ñẽ pascua
esed et greges peccorũ dispiert.¬
Ad te ne clamabo. quia ignis co¬
medit speciosa de serti. & flãma
suecendit omĩa ligna regionis. Ses
& bestiȩ agri. qͣsi area sitiens ym¬
brẽ susperert᷑ adte : qm easiccati
sunt fontes aqͣrũ. & ignis de uora¬
uit speciosa de serti. Canite tuba
insyon.: ululate in monte sc̃o meo
ẽturbent᷑ oñs haibitatorestixȩ. qͥa
uenit dies đni. qͥa ꝓpe ẽ die tene

Expanded text:
stercore suo: demolita sunt horrea, dissipatae sunt apothecae, quoniam confusum est triticum; quid ingemuit animal, mugierunt greges armenti? quia non est pascua eis; sed et greges pecorum disperia ignis comedit speciosa deserti et flamma succendit omnia ligna regionis sed et bestiae agri quasi area sitiens imbrem suspexerunt ad te quoniam exsiccati sunt fontes aquarum et ignis devoravit speciosa deserti canite tuba in Sion ululate in monte sancto meo conturbentur omnes habitatores terrae quia venit dies Domini quia
Abbreviated transcription (Latin):
bis tyrus et sẏdon. & om̃is t̃minꝰ
palestinorũ Nũquid ultionẽ
uos reddetis michi. Esi uleisci¬
mini uos ẽtra me: cito uelocit
reddã iucissitudinẽ uobis suꝑ ca¬
put ur̃ui. Argentũ enĩ meũ et

Expanded text:
bis, Tyrus et Sidon, et omnis terminus Palaestinorum? Nunquid ultionem vos reddetis mihi? Et si ulciscemini vos contra me, cito velociter reddam vicissitudinem vobis super caput vestrum. Arge
Abbreviated transcription (Latin):
a semitissuis. Vnꝰ qͥsq fratrẽ su¬
ũ ñ coartabit: singuli in calle suo
ambulabt̃. sed & ꝑfe nestrascadent.
et ñ de molient᷑. urbẽ ingͣdien¬
tur in muro current. dom ẽscen¬
dent: ꝑ fenestras intͣbt̃ quasi fur.
A facie eiꝰ ẽtremuit t̾ra. motist᷑¬
cęli. sol et luna ob tenebratisunt:
et stellȩ retrarert̃ splendorẽ
suũ. et dñs dedit uocẽ suã ante fa¬
ciẽ exercitꝰ sui: qͥa multa sunt ni

Expanded text:
a semitis suis unusquisque fratrem suum non coartabit singuli in calle suo ambulabunt sed et per fenestras cadent et non demolientur urbem ingredientur in muro current domos conscendent per fenestras intrabunt quasi fur a facie eius contremuit terra moti scaeli sol et luna obtenebrati sunt et stellae retraxerunt splendorem suum et Dominus dedit vocem suam ante faciem exercitus sui quia mult
Abbreviated transcription (Latin):
Longitudo enim dierũ assumetur
ab eo.
dio populi sui gloriabitur. & in ecelȩ¬
sus attissimi aperi&e os suũ: & in
conspec̾tu uirtutis illius głabitur.
In medio popłi exaltabitur: et in

Expanded text:
longitudo enim dierum adsumetur ab eo sdio populi sui gloriabitur et in ecclesiis Altissimi aperiet os suum et in conspectu virtutis illius gloriabitur in me
Abbreviated transcription (Latin):
primogenita ante omnem creaturã.
Ego fec in celis ut oriretur lumen
indeficiens: & sierit nebula texi om¬
ne̾ tͣram. Ego in altis habitaui. &
tronus meus in columpna nubis.
Eyrum cęli circinin sola: & in. ꝓfũ¬
dum abyssi penetraui. & in fluctibus
maris ambulaui. & in omni terr
steti. & in omni popło. & in om̃i gen¬
te primatum habui: & omniũ excel¬
lentiũ. & humiliũ corda uirtute cal¬
caui. Et in his omnibus requiem que¬
siui: & inħeditate euis morabor. Tunc
p̃cepit & dixit michi creator omnium:
& qui creauit me requieuit intaberna¬
culo meo: & dixit michi. In iacob in

Expanded text:
nte omnem creaturam ego in caelis feci ut oriretur lumen indeficiens et sicut nebula texi omnem terram ego in altis habitavi et thronus meus in columna nubis gyrum caeli circuivi sola et in profundum abyssi penetravi et in fluctibus maris ambulavi et in omni terra steti et in omni populo et in omni gente primatum habui et omnium excellentium et humilium corda virtute calcavi et in his omnibus requiem quaesivi et in hereditate eius morabor tunc praecepit et dixit mihi creator omnium et qui creavit me requievit in tabernaculo meo et dixit m
Abbreviated transcription (Latin):
tissimi. & agnitio ueritatis. Legem
mandauit moyses in pͣceptis iusticia¬
rum. & hereditatẽ domii iacob& istł.
ꝓmissionis. Posuit daiuid puero suo
excitare rege̾ ex ipso fortissimũ: intro¬
no honoris sedentẽ in sempiternum
Qui implet quasi phison sapientiam:
& sicut tẏgris in diebus nouorũ. ur
adimplet quasi eufrates sensũ: qͥ multi¬
plicat quasi iordanis. in tempore mes¬
sis. Qui mittit disciplinã sicut luce̾:
& assistens quasi gyon in die uinde¬
miȩ. Qui ꝑficit primus scire ipsã:
& infirmior nͣ inuestigabit eã. A ma¬
ri enim habundabit cogitacio enus:
& consiliũ illuis in abysso magna.¬
Ego sapientia effudi flumina: ego
quasi tramis aquȩ fͣm̃sȩ de fluino: ego
bo meum hortum plantationũ: &
mebriabo partus mei fructũ. & ecce¬

Expanded text:
m mandavit Moses in praeceptis iustitiarum et hereditatem domui Iacob et Israhel promissionis posuit David puero suo excitare regem ex ipso fortissimum in throno honoris sedentem in sempiternum qui implet quasi Phison sapientiam et sicut Tigris in diebus novorum qui adimplet quasi Eufrates sensum qui multiplicat quasi Iordanis in tempore messis qui mittit disciplinam sicut lucem et adsistens quasi Geon in die vindemiae qui perficit primus scire ipsam et infirmior non investigavit eam a mari enim abundavit cogitatio eius et consilium illius Ego sapientia effudi flumina; ego quasi trames aquae immensae de fluvio, ego bo meum hortum plantationum, et inebriabo patri mei fructum » C
Abbreviated transcription (Latin):
et minues peccata. Homo enĩ ira¬
cundiis incendit inlitẽ. & uir pec¬
cator turbabit amicos. & in medio
pacem habentium. inmittit inimi¬
citiam. cđm enim ligna siluȩ¬
sic ignis exardescit. & scđ̃m uirtu¬
tt hominis sic iracundia illius erit.
et scdm substantiam suam exaltabri
tram suã. CTertamen festinatum in¬
cend& ignem. et lis festinans effun¬
d&c sanguinẽ: & lingua testificans
addue& mortẽ. Si suffiaueris. qͣsi

Expanded text:
et minues peccata. homo enim iracundus incendit 115 litem, et uir peccator turbabit amicos et in medio pacem habentium inmittit inimicitiam. sic ignis exardescit: et secundum virtutem hominis sic iracundia illius erit, et secundum substantiam suam exaltabit iram suam. Certamen festinatum incendit ignem, et lis festinans effundit sanguinem, et lingua testificans adducit mortem. Si sufflaveris i