comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui sicut ouis ad immolandum
ductꝰ ẽ. & tanquã agnus coram
tondente se sine uoce. sic ñ aꝑuit os
suũ. O &e tu sce ysaac indica nobis
silentii huiꝰ tam grande secretũ.
Pauloante nichil in te fieri sentie¬
bas: & a patre arietem requirebas:
nunc autẽ manib ligaris. in arã
imponeris. ligno quodammͦ sus¬
penderis: & mͦ taces: Taceo inqͥt.
Dic quare: O bsecro nouerimus.
Uultis nosse ait: quare mͦ taceo:
Quia siguram illius gesto: qui uo¬
luntate ponit animã suã. ñ neces
sitate. In hoc tam grandis mistico
fidei sacramento. & abraham sc̃s
apparuit ꝓbatus ce filius in pre¬
senti ẽ liberatus. in quo xp̃c ẽ p̾nuntiatꝰ.¬
Si qua es anima. quȩ cupis sequi ue¬
de terra tua & de cognatione tua. re¬
linque ppłm tuũ. & domum patris
tur: id est fidelit̾ renuntia diabolo.
pompis &e angłis eius: &e sequere
uiam rectam. quȩ te ꝑducat ad ter¬
ram. in qua diteseas. & emineas. & ef¬

Expanded text:
qui sicut ovis ad immolandum qui sicut ovis ad immolandum ductus est, et tanquam agnus coram tondente se sine voce, sic non aperuit os suum . O et tu, sancte Isaac, indica nobis silentii hujus tam grande secretum. Paulo ante nihil in te fieri sentiebas, et a patre arietem requirebas: nunc autem manibus ligaris, in aram imponeris, ligno quodam modo suspenderis; et modo taces. Taceo, inquit. Dic quare: obsecro, noverimus. Vultis nosse, ait, quare modo taceo? Quia figuram illius gesto, qui voluntate ponit animam suam, non necesitate. In hoc tam grandi mystico fidei sacramento et Abraham sanctus apparuit probatus, et filius in prsenti est liberatus, in quo etiaSi qua es anima, quae cupis sequi vede terra tua et de cognatione tua, relinque populum tuum et domum patris tui: id est, fideliter renuntia diabolo, pompis et angelis ejus; et sequere viam rectam, quae te perducat ad terram in qua ditescas et emineas, et ef
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Unde quidam sapiens huiꝰ
mundi ait. Idem uelle. atq idẽ
nolle: ea demum firma amicitia
ẽ. Ergo amicos ut nouimus: con¬
iunctio animoꝵ facit. Quemad¬
uultis nosseꝰ Sicut enim d̾s pat̾
unico filio ñ peꝑcit. s ꝓ nobis om̃i¬
b tradidit illum: ita &e iste unico
filio ñ peꝑcit: s iubente ut immo¬
laretur ei qui dederat eum. de to
hẏstoriȩ plenam uobis reddere no¬
tionem. P ostquã relietis pueris ad
locũ sacrificii. pat̾ cum filio uenit:
aram construit. ligna componit.
manꝰ filio ligat: imponit eũ in arã
supra ligna̾ deponit humana pat̾¬
nȩ pietatis indicia:. induit sacer¬
dotis diram constantiã: educit
gladium. ut ꝑimat filium. Quid
uidetis fres: Nichil hic sentimus
humanũ: qͥa totũ cognoscimꝰ diui¬
nũ.S &e ille filius qui pauloante
ouem requirebat:. sub ingenti silen¬
tio talia in se fieri sentit. Et ita pa¬
tiens inuenit᷑ t̾anquã iam ille eẽt.

Expanded text:
cit: unde quidam sapiens hujus cit: unde quidam sapiens hujus mundi ait, Idem velle atque idem nolle, ea demum firma amicitia est . Ergo amicos, ut novimus, conjunctio animorum facit. Quemadvultis nosse? Sicut enim Deus Pater unico Filio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum ; ita et iste unico filio non pepercit, sed jubente ut immolaretur, ei qui dederat eum devoto historiae plenam vobis reddere rationem. Postquam relictis pueris, ad locum sacrificii pater cum filio venit, aram construit, ligna componit, manus filio ligat, imponit eum in aram supra ligna, deponit humana paternae pietatis indicia, induit sacerdotis diram constantiam, educit gladium, ut perimat filium. Quid videtis, fratres? Nihil hic sentimus humanum, quia totum cognoscimus divinum. Sed et ille filius, qui paulo ante ovem requirebat, sub ingenti silentio talia fieri in se sentit: et ita patiens invenitur, tanquam jam ille esset,
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitas cor eiꝰ a ꝓpo¬
sito
immutauerat. Quid
locũ delonge: & statuens pue¬
ros suos ibi eis talia u̾ba ꝓfert dicenᷤ.
Sedete hic cum asino: ego autẽ et
puer ibimus uiq illuc: &e cũ ado¬
rauerimus. reu̾temur ad uos.
O sc̃e abraham qͥd ẽ qͦd dicis᷑.
cum aliud tͥ de puero agendũ
sit: Nunquid aut te aut nos fal¬
lis: Non inquit. S quȩ ꝓphetice
uł dico uł gero: uirtus caritatis
in me manens. quȩ omĩa credit.
& facit & dicit. Audio enim eam
sine strepitu uocis intus ad cor lo¬
quentẽ: & dicentẽ mͥ. Tu qͥdem li¬
cet resurrecturũ credens. pleno
& ꝑfecto uoto puerũ ducas ad¬
immolandũ:. filius tuus in isto
sacrificio ñ cremat᷑: qͥa resurrectio
filio di seruat᷑. Merito abrahȩ
huiꝰ uiri fidem cõmenorans ia¬
cob apłsait. C redidit abraham
deo. & deputatũ est illi ad iusticiã:
&e amicꝰ dĩ appellatꝰ ẽ. Amicos ut
nouimus: comunctio animoꝵ fa¬

Expanded text:
infirmitas cor ejus a propoinfirmitas cor ejus a proposito immutaverat. Quid locum de longe, et statuens pueros suos ibi, eis talia verba profert dicens: Sedete hic cum asina; ego autem et puer ibimus usque illuc, et cum adoraverimus, revertemur ad vos. O sancte Abraham, quid est quod dicis, cum aliud tibi de puero agendum sit? Numquid aut te, aut tuos fallis? Non, inquit: sed quae prophetice vel dico vel gero, virtus charitatis in me manens quae omnia credit, et facit et dicit. Audio enim eam sine strepitu vocis intus ad cor loquentem et dicentem mihi, Tu quidem licet resurrecturum credens, pleno et perfecto voto puerum ducas immolandum filius tuus in isto sacrificio non crematur, quia resurrectio Filio Dei servatur. Merito Abrahae hujus viri fidem commemorans Jacobus apostolus ait: Credidit Abraham Deo, et deputatum est illi ad justitiam, et amicus Dei appellatus est . Amicos, ut novimus, conjunctio animorum fa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmissam firmissime tenet. S adhuc
eum caritas ꝓbat. ꝓbatũq cõmendat:
&e quẽadinodũ nichil do preferat.
posteris monstrat. Uocat eum dñs
de cȩlo dicens. Abraham abraham.
Et ille tanquã seruus obȩdiens: ecce
adsum ait. Et dñs. Accipe filiũ tu
de in t̾ram excelsam: &e offeres eũ ho¬
locaustum suꝑ unũ montiũ. quem
monstrauero tͥ. Nec hac qͥdem ussio¬
ne turbatur: aut frangitur seruuᷤ
fidelis. Adest ei uirtꝰ caritatis. qͥ
omĩa credit. Surgit. domũ ꝑgit:
asinum sternit. ligna concidit: gla¬
dium &e ignem sumit: puerum si¬
mul adducit: & ꝑgit ad locum.
Tunc intentꝰ factus ysaac: patrem
int̾rogat dicens. Pater: Et ille.
Quid ẽ filie Et filius. Ec̃ce ait igniˢ
spondit. Ds̃ ꝓuidebit sibi ouem
ad sacrificium. filimi. Magnum
hic & grande uideo sacramentum.
Aliud abraham corde gestabat: ali¬
ud filio ꝓmittebat. S neq quȩ
ꝓmittebat filiũ fallebant: neq ali¬
qua

Expanded text:
promissam firmissime tenet; sed adhuc promissam firmissime tenet; sed adhuc eum charitas probat probatumque commendat et quemadmodum nihil Deo praeferat posterius monstrat. Vocat eum Dominus de coelo dicens: Abraham, Abraham, et ille tanquam servus obediens, Ecce adsum, ait, et Dominus, Accipe, inquit, in terram excelsam, et offeres eum holocaustum in unum montium quem tibi dixero. Nec hac quidem jussione turbatur aut frangitur servus fidelis: adest enim ei virtus charitatis quae omnia credit. Surgit, domum pergit, asinam sternit, ligna concidit, gladium et ignem sumit, puerum simul adducit, et pergit ad locum. Tunc intentus factus Isaac, patrem interrogat dicens: Pater. Et ille: Quid est, fili? Et filius: Ecce, ait, ignisspondit: Deus providebit sibi ovem ad sacrificium, fili mi. Magnum hic et grande video sacramentum. Aliud Abraham corde gestabat, aliud filio promittebat: sed neque quae promittebat, filium fallebant; neque aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ram uadam: s statim audit. surgit.
currit. festinat. accelerat. Terram ꝓ¬
missam ñ uidet: s credendo eam fir-¬
mit̾ retinet. Ambulat recto itinere:
nec oberrantib uestigiis alibi quã
debuit declinauit: quia qui eum¬
fefellit. Redditur merres credenti: ad
t̾ram ꝑuenit. Dilatatur multiplica¬
tur: ex pauꝑe diues efficit᷑: ex ignobi¬
li potens. Ditatur omib bonis & in
illo impletur. qͦd dñs in euangelio
suis discipulis ꝓmisit dicens. Siquis
dimiserit domũ. aut agrum. aut
parentes. causa noĩs mei: & in hac
uita centuplum accipiet: &e in fut᷑o
scło uitã consequet᷑ et̾nam. Cumu¬
latur adhuc huiꝰ fidei merces: & seni
ꝓmittit᷑ filius. Adest uirtꝰ caritatiᷤ
quȩ omĩa credit: audit. exultat. ã¬
plius diligit. Suscipit filiũ ex con¬
iuge sterili: quã spe pariendi destitu¬
tam sterilitas etasq confecerat: atq
in illo benedictionẽ gentiũ omniũ

Expanded text:
terram vadam? sed statim ut audit, surgit, terram vadam? sed statim ut audit, surgit, currit, festinat, accelerat. Terram promissam non videt; sed credendo eam firmiter retinet. Ambulat recto itinere, nec oberrantibus vestigiis alibi quam debuit, declinavit: quia qui eufefellit: redditur merces credenti. Ad terram pervenit, dilatatur, multiplicatur: ex paupere efficitur dives, ex ignobili potens, ditatur omnibus bonis; et in illo impletur quod Dominus in Evangelio suis discipulis promisit, dicens: Si quis dimiserit domum, aut agrum, aut parentes causa novita centuplum accipiet et in futuro saeculo vitam consequetur aeternam. Cumulatur adhuc hujus fidei merces, et seni promittitur filius. Adest illi virtus charitatis quae omnia credit; audit, exultat, amplius diligit, suscipit filium de conjuge sterili, quam spe pariendi destitutam sterilitas aetasque jam fecerat, atque in illo benedictionem omnium gentium
Abbreviated transcription (Latin):
ñ expauescas. finito diluiio. illos
fertilis suscipiet terra. P ost finem sch
impii rapientur ad tenebras exteri¬
ores. uͥ ẽ fletus &e stridor dentium: pi¬
os suscipiet terra uiuentiũ. Nam &
ipse sc̃s noe post finem diluuii. obtu¬
lit sacrificiũ do s de animalibꝰ mundiᷤ:
ñ de immundis. Simul enim &
munda & immunda animalia in
archa natare potuerunt: s mala
ad sacrificiũ di ñ ꝑuenerunt. S iã
hinc aliquando transeamus: ut çȩ¬
tera perscrutari ualeamus. Procedat
in medio sc̃s ille abraham. & suo noᷤ
doceat exemplo. possidere uirtutem
caritatis. quȩ omĩa credit: qui ñ est
cunctatꝰ ad unam uocationẽ relinqͣ¬
re patͥam sedem. domum. familiam.
Om̃ia relinquunt᷑. ut dño p̾cipienti
pareatur. Exi inquit ds de domo¬
tua. & de cognatione tua: & uem in
t̾ram. quamcũq tͥ ostendero. N ec̃
apud se iste sc̃s cogitauit aut dixit.
quo eam. cui me cõmittam: in quã

Expanded text:
Non pavescas, finito diluvio illos rNon pavescas, finito diluvio illos rfertilis suscipiet terra. Post finem saeculi impii rapientur ad tenebras exteriores, ibi erit FLETUS ET STRIDOR dentium, pios suscipiet terra viventium. Nam et ipse sanctus Noe post finem diluvii obtulit sacrificium Deo, sed de animalibus mundis et non de iminundis. Simul enim et munda et etiam immunda animalia in arcam intrare potuerunt; sed mala ad sacrificium Dei non pervenerunt. Sed jam hinc aliquando transeamus ut caetera perscrutare valeamus. Procedat in medium sanctus ille Abraham, et suo nos doceat possidere exemplo virtutem charitatis quae omnia credit; qui non est cunctatus ad unam vocationem relinquere patriam, sedem, domum, familiam. Omnia relinquuntur ut Domino praecipienti pareatur. Exi, inquit Detua, et de cognatione tua, et veni in terram quamcumque tibi ostendero : nec apud se iste sanctus cogitavit aut dixit, Quo eam? cui me committam? in quam
Abbreviated transcription (Latin):
Tolerat bonus mala: & donec in fi¬
ne etiam corpore separet᷑. intꝰ manenᷤᷤ
corde ñ corpore separat᷑. Si qua es aĩa.
quȩ cupis possidere uirtutẽ caritatiᷤ.
quȩ omĩa tolerat: relinquȩ mundũ:
confuge ad crucis lignum. Non me¬
tuas ꝓcellas &e turbines huiꝰ diluuii:
ñ mergeris. si ligno portaberis. No¬
uit gubernare qui dignatꝰ ẽ creare:
tantum assit uirtꝰ caritatis. qͦ omĩa
tolerat. Nulla res: te ab archȩ solida
te euellat. ꝑmane bonus: & tolera
malos. Melius ẽ enim ut intꝰ positꝰ
ꝓpter bonos toleres maloᷤ:
quam
foras exiens ce periens. &¬
nos relinquas &e malos.
gͦ sunt tecum ferȩ. id est si sunt
tecum in eccłia. praua docentes. fal¬
sa sentientes. heretici. uł scismatici.
aut etiam ipsi mali catholici. more
ferarum animas deuorare queren¬
tium: tolerent᷑ usq ad finem
scłi. tanquã finem diluuii. Rugi¬
ant licet. fremant dentib. atq ip¬
sam archam confringere conentur.

Expanded text:
Tolerat bonus mala et donec in fiTolerat bonus mala et donec in fine etiam corpore separentur, intus manens corde non corpore separatur. Si qua es anima quae cupis possidere virtutem charitatis quae omnia tolerat, relinque mundum, confuge ad crucis lignum; non metuas procellas et turbines hujus diluvii, non mergeris si ligno portaberis. Novit gubernare qui dignatus est creare: tantum absit virtus charitatis quae omnia tolerat, nulla res ab arce solida te divellat, permane bonus et toleres malos; melius est enim ut intus positus propter bonos toleres malos, quam foris exiens et pereas enos relinquas et malos. Si ergo sunt tecum ferae, id est si sunt tecum in Ecclesia prava docentes, falsa sentientes, haeretici vel schismatici, aut etiam ipsi mali catholici, more ferarum animas devorare quaerentes, toleretur usque in finem saeculi tanquam finem diluvii. Rugiant licet, fremant dentibus, atque ipsam arcam confringere conentur.
Abbreviated transcription (Latin):
S iam uideamus quẽadmodũ sẽs
noe possederit. uł possessus sit uir¬
tute caritatis: quȩ omĩa tolerat. Pre¬
dixit ei ds. qͦd iniquitate hominũ
crescente. diluuio ꝑderet mundũ.
Statim ille ammonitꝰ confiigit ad
lignum: & post campoꝵ amenoꝵ
faciem. angustiis se recludit archȩ. To¬
lerat celi fremitũ: sonitꝰ aquaꝵ. frago¬
rem nimboꝵ. Et post ista omĩa. qui
solet gaudere consortio hominum:
socius quodammͦ efficit᷑ serpentium
ac ferarũ. Nec expauescit uir iste. qͦd
cum eo sunt ferȩ in archa: immo ibi
agnoscit ordinẽ suum feritas. qͥa se
cognouit humanitas: & iubenti ho¬
mini obȩdiunt: qͥa hominẽ suꝑior
dño obedisse cognoscunt. O stensum
ẽ in noe. quid adam preceptum con¬
tempnendo ꝑdiderit: &e demonstra¬
tum ẽ. posse homines bestiis etiam
dominari: si se subdant obedientiȩ
conditoris. Expectat &e tolerat sc̃s
iste finem diluuii:. nec antequã fim¬
atur: causa ferarum archa relinqͥt᷑.

Expanded text:
 jam videamus quemadmodum sanctus Noe possederit vel possessus sit virtute charitatis, quae omnia tolerat. Praedixit ei Deus quod iniquitate hominum crescente, diluvio perderet mundum. Statim ille admonitus confugit ad lignum, et post camporum amoenorum faciem, angustiis se reclusit arcae, tolerat coeli fremitum, sonitum aquarum, fragorem nimborum; et post ista omnia, qui solet gaudere consortio hominum, socius quodam modo efficitur serpentium ac ferarum. Nec expavescit vir iste, quod cum eo sint ferae in arca: imo ibi agnoscit ordinem suum feritas, quia se cognovit humanitas; et jubenti homini obediunt, quia hominem superiori Domino obedisse cognoscunt. Ostensum est in Noe quid Adam praeceptum contemnendo perdiderit: et demonstratum est posse homines bestiis etiam dconditoris. Exspectat et tolerat sanctus iste finem diluvii, nec antequam finiatur causa ferarum arca relinquitur.
Abbreviated transcription (Latin):
inuicẽ. Uidetis: quia hoc ẽ man¬
uauerit mandatũ eiꝰ. Uidetis.
quia nichil aliud nobis p̾cipitur:
nisuit diligamꝰ inuicẽ. Et qui ser¬
uauerit mandatum eiꝰ. in ipso
manebit: ae ipse in eo. Et in hoc
cognoscimꝰ quia manet in nobiͤ:
de sp̃u quẽ dedit nobis. Nonne
manifestũ ẽ. quia hoc agit sp̃c scs
in homine. ut sit in illo dilectio
&e caritas: Nonne manifestũ ẽ
quia in conspectu di debemus
interrogare cor nr̃m: qͦd si ñ male
senserit cor nr̃m: id est si confiteat᷑.
quia dilectione fratris fit. quic¬
quid fit. in bono oꝑe ẽ. Accessit etiã.
quod de mandato cum diceret:
hoc ait. Hoc ẽ mandatũ eiꝰ ut cre¬
damus in noĩe filii eius iħu xp̃i.¬
&e diligamus inuicem: & qui facit
‸mandatũ enis in ipso manet. & ip¬
se in eo. In hoc cognoscimus quia
manet in nobis: de spũ quẽ dedit
nobis. Si enim inueneris te habere
caritatẽ: habes sp̃m d̃i ad intelligen-¬
dum. Ualde enim necessaria est. Pri¬

Expanded text:
invicem. Videtis quia hoc est manvaverit mandatum ejus: videtis quia nihil aliud nobis praecipitur, nisi ut diligamus invicem: Et qui servaverit mandatum ejus, in ipso manebit, et ipse in eo. Et in hoc cognoscimus quia manet in nobis de Spiritu quem dedit nobis. Nonne manifestum est quia hoc agit Spiritus sanctus in homine, ut sit in illo dilectio et charitas? Nonne manifestum estquia in conspectu Dei debemus interrogare cor nostrum. Quod si non male senserit cor nostrum: id est, si confiteatur quia de dilectione fratris fit, quidquid fit in bono opere. Accessit etiam quod de mandato cum diceret, hoc ait: Hoc est mandatum ejus, ut credamus nomini Filii ejus Jesu Chriset diligamus invicem. Et qui facit mandatum ejus, in ipso manet, et ipse in eo. In hoc cognoscimus quia manet in nobis de Spiritu quem dedit nobis. Si enim inveneris te habere charitatem, habes Spiritum Dei ad intelligendum: valde enim necessaria res
Abbreviated transcription (Latin):
gno çȩloꝵ. Ex eo qͦd dixit hic.
fecerit: contra hoc ibi dixit. sol¬
uerit idest ñ fecerit. & docuerit
sic. Ille gͦ soluit: qui ñ facit. Qͥd
nos docet. nͥ ut facta int̾rogemuᷤ:
ñ uerbo credamꝰ: Obscuritas re¬
rum multa nos cogit dicere. m̃a¬
rime ut illud quod dñs reuelare
dignat᷑. etiam ad tardiores fr̃s
ꝑueniat. quia om̃s xp̃i sanguine
comparati sunt: &e uereor. ne ipsa
epła istis dieb sicut ꝓmiseram. ñ
finat᷑. S quod dño placet. Meliꝰ
ẽ seruare reliquias: quã onerare
corda nimio cibo.
Ab eo quod scriptũ¬

Expanded text:
gno coelorum . Ex eo quod dixit hic, gno coelorum . Ex eo quod dixit hic, fecerit, contra hoc ibi dixit, solverit, id est, non fecerit, et docuerit sic. Ille ergo solvit qui non facit. Quid nos docet, nisi ut facta interrogemus, non verba credamus? Obscuritas rerum multa nos cogit dicere: maxime ut illud quod Dominus revelare dignatur, etiam ad tardiores fratres perveniat; quia omnes Christi sanguine comparati sunt. Et vereor ne ipsa Epistola istis diebus, sicut promiseram, non finiatur: sed quod Domino placet, melius est servare reliquias, quam onerare corda nimio cibo. Ab eo quod sequitu
Abbreviated transcription (Latin):
uere factis intelligit᷑. Quid tibi
ostendit. qͥ negat. qͥa dixit soluit:
Ille uenit colligere: tu uenis sol¬
uere. Di stringere uis membra .x.
Quomͦ non negas xp̃m in carne
uenisse: qui difrumpis eccłiam.
quã ille congregauit: Contͣ xp̃m
gͦ uenis antixp̃c es. Intus sis. foris
sis: antixp̃c es. S quando intus
es. lates: quando foris es. manife¬
staris. Soluis iħm. &e negas eum
in carne uenisse:ñ es ex do. Ideo
dicit in euangłio. Qui soluerit
unum ex mandatis istis minimiᷤᷤ.
& docuerit si ciminimꝰ uocabit᷑
in regno cȩloꝵ. Quid est soluit᷑:
Quid ẽ docet᷑: Soluit᷑ factis: et
docetur quasi uerbis. Qui p̾dicaᷤ
ñ furandum furaris: Soluit gͦ
in facto. qui furat᷑. quia si docet
sic: minimꝰ uocabit᷑ in regno cȩ¬
loꝵ. id est in eccł̃ia huiꝰ temporis.
De illo dictum ẽ. Quȩ dicunt
facite: que autẽ faciunt. facere
nolite. Qui autẽ fecerit. &e sic
docuerit:magnus uocabit᷑ in re¬

Expanded text:
ex Deo. Solvere factis intelligitur. Quid tibi ex Deo. Solvere factis intelligitur. Quid tibi ostendit? qui negat; quia dixit, solvit. Ille venit colligere, tu venis solvere. Distringere vis membra Christi. Quomodo non negas Christum in carne venisse, qui disrumpis Ecclesiam Dei, quam ille congrego venis; antichristus es. Intus sis, foris sis; antichristus es: sed quando intus es, lates, quando foris es, manifestaris. Solvis Jesum, et negas eum in carne venisse; non es ex Deo. Ideo dicit in Evangelio: Qui solverit unum de mandatis istis minimis, et docuerit sic, minimus vocabitur in regno coelorum. Quid est, solvitur? quid est, docetur? Solvitur factis, et docetur quasi verbis. Qui praedicas non furandum, furaris . Solvit ergo in facto qui furatur, et quasi docet sic; minimus vocabitur in regno coelorum, id est, in Ecclesia hujus temporis. De illo dictum est, Quae dicunt facite; quae autem faciunt, facere nolite . Qui autem fecerit, et sic docuerit, magnus vocabitur in re
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ pro nobis: quia caritatẽ multã
docuit. Maiorem hac caritatem ne¬
mo habet: quã ut animã suam po¬
nat qͥs pro amicis suis. Tu non ha¬
bes caritatẽ: quia pro honore tuo
diuidis unitatẽ. Ergo hinc intel¬
ligite. sp̃c ex d̃o. P ulsate. tangite
uasa fictilia ne forte crepuerint.
& male ꝑsonent. Uidete. si integre
sonant:iudete si ẽ ibi caritas. Tol¬
lis te abunitate orbis terrarum:
diuidis ȩccłiam ꝑ scismataͥ. dila¬
nias corpus xp̃i. Ille uenit in car¬
ne ut colligat: tu id̃o clamas. ut
spargas. Ergo ipse ẽ sp̃c di. qͥ dicit
xp̃m in carne uenisse: qui dicit ñ
lingua. s factis: qui dicit ñ sonan¬
do. s amando. Ille autẽ non ẽ sp̃c
d̾i. qui negat ih̾m xp̃m in carne
uenisse. Negat & ipse ñ lingua.
s uita: ñ uerbis. s factis. Manife¬
stum ẽ gͦ: unde cognoscamus fr̃s.
Multi intus quasi intus. nemo
autẽ foris. nͥ uere foris: a deo ut
noueritis quia ad facta retulit.

Expanded text:
est pro nobis, quia caritatem multam est pro nobis, quia caritatem multam docuit. Tu non hohes caritatemmo habet, quam ut animam suam ponat pro amicis suis. Tu non habes charitatem; quia pro honore tuo dividis unitatem. Ergo hinc intelligite spiritum ex Deo. Pulsate, tangite vasa fictilia, ne forte crepuerint et male resonent: videte si integre sonant, videte si ibi est charitas. Tollis te ab unitate orbis terrarum, dividis Ecclesiam per schismata, dilanias corpus Christi. Ille venit in carne, ut colligat: tu ideo clamas, ut spargas. Ergo ipse est Spiritus Dei, qui dicit Jesum in carne venisse: qui dicit non lingua, sed factis; qui dicit non sonando, sed amando. Ille autem non est spiritus Dei, qui negat Jesum Christum in carne venisse: negat et ipse non lingua, sed vita; non verbis, sed factis. Manifestum est ergo unde cognoscamus fratres. Multi intus, quasi intus sunt; nemo autem foris, nisi vere foris. 14. Adeo ut noveritis quia ad facta retulit,
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s erat: Nonne de illo dictum ẽ.
in pͥncipio erat u̾bum. & uerbũ
erat apud dm: & ds erat uerbum:
Nonne ipse pascebat angłos: ce ip¬
se pascit angłos: Nonne sic hue
uenit: ut inde non recederet: Non¬
ne sic ascendit᷑. ut nos non dimit¬
teret: Quare gͦ uenit in carne:
Quia oportebat nobis ostendi spẽ
resurrectionis. Ds̃ erat: & in carne
uenit. D s̃ enim mori non poterat:
caro mori poterat. Ido gͦ uenit in
carne: ut moreret᷑ pro nobis. Quẽ¬
admodum autẽ mortuus est pro
nobise Maiorem hac caritatẽ ne¬
mo habet: quam ut animã suam
ponat quis pro amicis suis. karitaᷤ
gͦ illum adduxit ad carnẽ. Quisqͥs
gͦ ñ habet caritatẽ: negat xp̃m in
carne uenisse. Hic nunc iam int̾
fiteor. Immo hoc negas. Unde ne¬
go: Audis. quia hoc dico. Immo te
conuinco: quia negas. Dicis uoce:
negas corde.Dicis uerbis: negas
factis. Quomͦ inquis nego factis:¬
Quia ido uenit xp̃c in carne: ut
moreret᷑ pro nobis. Ido mortuus

Expanded text:
Deus erat? Nonne de illo scriptum est, Deus erat? Nonne de illo scriptum est, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum ? Nonne ipse pascebat Angelos, et ipse pascit Angelos? Nonne sic huc venit, ut inde non recederet? Nonne sic ascendit, ut nos non dimitteret? Quare ergo venit in carne? Quia oportebat nobis ostendi spem resurrectionis. Deus erat, et in carne venit; Deus enim mori non poterat, caro mori poterat; ideo ergo venit in carne, ut moreretur pro nobis. Quemadmodum autem mortuus est pro nobis? Majorem hac charitatem nemo habet, quam ut animam suam ponat pro amicis suis . Charitas ergo illum adduxit ad carnem. Quisquis ergo non habet charitatem, negat Christum in carne venisse. Hic nunc jam interfiteor. Imo hoc negas. Unde nego? audis quia hoc dico. Imo ego convinco quia negas. Dicis voce, negas corde; dicis verbis, negas factis. QuomQuia ideo venit Christus in carne, ut moreretur pro nobis. Ideo mortuus
Abbreviated transcription (Latin):
ibi deceptio. Nulla ẽ ibi seductio:
Certe antixp̃i st̃qͥ ex nobis exiert᷑:
s non erant ex nobis. Quid gͦ faci¬
mus: Vnde discernimus: Inten¬
dite. Eamus simul. &e corde pulsemꝰ.
Uigilat ipsa caritas: quia ipsa pul¬
satura ẽ. ipsa aꝑtura. Modo intel¬
qui negat iħm xp̃m in carne ue
mus quis neget: quia nec nos ne¬
gamus nec illi negant: & inueni¬
mus quosdam factis negare: de ad¬
hibiumꝰ testimoniũ de apło. qͥait:
confitent᷑ enim se nosse dm. factis
autẽ negant. Sic gͦ & mͦ queramꝰ:
in factis. non in linguis. Quis ẽ sp̃c:
sp̃c qui ex do est: Qui confitetur
iħm xp̃m in carne uenisse. Quis
ẽ qui confitetur iħm xp̃m in car¬
ne uenisse: Eia fr̃s. oꝑa attendamꝰ:
ñ strepitum linguȩ. Queramus
quare uenerit in carne xp̃c: & in¬
uenisse. Nam si linguas attenda¬
mus: multas hereses auditurus
es: confitentes xp̃m in carne ueniᷤ¬
se. S conuncit illos ueritas. Qua¬
re uenit xp̃c in carne: Nonne

Expanded text:
ibi deceptio, nulla est ibi seductio? Certe antichristi sunt, qui ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis. 13. Quid ergo facimus? unde discernimus? Intendite; eamus simul corde, et pulsemus. Vigilat ipsa charitas, quia ipsa pulsatura est, ipsa apertura: modo intelQui negat Jesum Christum in carne venmus, quis neget; quia nec nos negamus, nec illi negant. Et invenimus quosdam factis negare ; et adhibuimus testimonium de Apostolo, qui ait, Confitentur enim se nosse Deum, factis autem negant . Sic ergo et modo quaeramus in factis, non in lingua. Quis est spiritspiritus qui est ex Deo? Qui confitetur Jesum Christum in carne venisse. Quis est qui confitetur Jesum Christum in carne venisse? Eia, fratres, opera attendamus, non strepitum linguae. Quaeramus quare venerit in carne Christus, et invenisse. Nam si linguas attendas, multas haereses auditurus es confitentes Christum in carne venisse: sed convincit illos veritas. Quare venit Christus in carne? Nonne
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Hoc autẽ dicebat. de sp̃u qͤm
ista. nolite omĩ sp̃ui credere. s ꝓ¬
bate sp̃c si ex d̾o sunt: intelligamꝰ
inde dictum eẽ. ab aqua aliena
abstine te. & de fonte alieno ne
biberis. Quid ẽ de fonte alieno
ne biberis & S p̾ui alieno ne cre¬
dideris. Restat gͦ exam̃:unde ꝓ¬
betur quia sp̃c di ẽ. Posuit qui¬
dem signũ: & hoc fortasse diffi¬
cile. Uideamus tam̃. Ad illam
caritatẽ redituri sumus. Ipsa est
quȩ nos docet: quia ipsa ẽ unctio.
Tamen hic quid ait: Probate sp̃c
siex do sunt: quia multi pseudo¬
ꝓph̾e exierunt in istum mundũ
Iam ibi sunt om̃s heretici: & om̃s
Erigite aures cordis. Laborabamꝰ.
&e dicebamꝰ. Quis nouit: Quis diᷤ¬
cernit: Ecce dicturus ẽ signum.
In hoc cognoseit᷑ sp̃c di. Omĩs sp̃c¬

Expanded text:
ait: Hoc autem dicebat de Spiritu quem ista, Nolite omni spiritui credere, sed probate spiritus si ex Deo sunt; intelligamus inde dictum esse, Ab aqua aliena abstine te, et de fonte alieno ne biberis . Quid est, de fonte alieno ne biberis? Spiritui alieno ne crdideris. 12. Restat ergo examen, unde probetur quia Spiritus Dei est. Posuit quidem signum, et hoc fortasse difficile; videamus tamen. Ad illam charitatem redituri sumus; ipsa est quae nos docet, quia ipsa est unctio. Tamen hic quid ait? Probate spiritus si ex Deo sunt: quia multi pseudoprophetae exierunt in istum mundum. Jam ibi sunt omnes haeretici et omnes Erigite aures cordis. Laborabamus, et dicebamus, Quis novit? quis discernit? Ecce dicturus est signum. « In hoc cognoscitur Spiritus Dei: omnis sp
Abbreviated transcription (Latin):
uenisse. ñ est ex do. Et hic ẽ anti¬
xp̃c. de quo audistis qͦd uenturuᷤ
sit: & nunc in isto mundo ẽ. Qua¬
si erigunt᷑ aures ad discernendos
sp̃c: & tale quiddam audiuimuᷤ.
unde nichilominꝰ ñ discernamꝰ.
Quid enim ait: Omĩs qui confi
ex do ẽ. Ergo sp̃c qui ẽ apud he¬
reticos. ex d̾o ẽ. quia confitentur
ib̾m xp̃m in carne uenisse: Iam
hic erigunt se forte adu̾sum nos: ce
dicunt. Uos ñ habetis sp̃m ex dõ. s
carne uenisse. Iste autẽ illos nega
nis: confitentur ih̃m xp̃m in car¬
ne uenisse. Quere ab eunomianiᷤ.:

Expanded text:
venisse, non est ex Deo: et hic est antichristus, de quo audistis quod venturus sit; et nunc in isto mundo est. » Quasi eriguntur aures ad discernendos spiritus; et tale quiddam audivimus, unde nihilominus non discernamus. Quid enim ait? Omnis spirimundo est'. Ergo spiritus, qui est apud hereticos, ex Deo est, quia confitentur Iesum Christum in carne venisse? Iam hinc erigunt se forte adversum nos et dicunt: Vos non habetis spiritum ex Deo, sed carne venisse. Iste autem illos negavnis, confitentur Iesum Christum in carne venisse; quaere a Macedonianis,
Abbreviated transcription (Latin):
putre est. Tu iam uis reuocare ma¬
nus: &e ille uulneris sinũ attendit.
Scit quousq ꝑueniat. ñ te exau¬
dit ad uoluntatẽ. s exaudit ad sa¬
nitatem. Certi gͦ estote fratres mei:
quia qͦd ait apls uerũ ẽ. Quid enĩ
oremus sicut oporteat nescimus:
s ipse sp̃c interpellat gemitib
inenarrabilib quia ipse inter¬
pellat pro scĩs. Quid ẽ. ipse sp̃c m
terpellat pro scĩs: nisi caritas ipsa.
caritas ipsa orat. Contra hancau¬
res claudere ñ nouit. qui illam
dedit. Secuirus esto. Caritas roget:
&e ibi sunt aures đi. Nõ fit quod
iuis: s fit quod tͥ expedit. Ergo qͥc¬
quid postulauerimꝰ inquit: acci¬
piemus ab eo. Iam dixisi ad sa¬
lutem intelligas. nulla questio ẽ
Siñ ad salutem: questio ẽ mag¬
na. quȩ te calumpniatorẽ facit.
paulo apło. Quicquid postula¬
uerimus accipiemus ab eo. qui
mandata eius seruamus: & quȩ
placent illi in conspectu eiꝰ facimꝰ.

Expanded text:
putre est. Tu jam vis revocet maputre est. Tu jam vis revocet manus, et ille vulneris sinum attendit; scit quo usque perveniat. Non te exaudit ad voluntatem, sed exaudit ad sanitatem. Certi ergo estote, fratres mei, quia quod ait Apostolus verum est: Quid enim oremus, sicut oportet, nescimus; sed ipse Spiritus interpellat gemitibus inenarrabilibus, quia ipse interpellat pro sanctis . Quid est, Ipse Spiritus interpellat pro sanctis, nisi, ipsa Charitas charitas ipsa orat; contra hanc aures claudere non novit qui illam dedit. Securus esto, charitas roget; et ibi sunt aures Dei. Non fit quod vis, sed fit quod expedit. Ergo quidquid postulaverimus, inquit, accipiemus ab eo. Jam dixi, si ad salutem intelligas, nulla quaestio est: si non ad salutem, quaestio est, et magna, quae te calumniatorem facit Paulo apostolo. Quidquid postulaverimus, accipiemus ab eo; quia mandata ejus servamus, et quae placent illi, in
Abbreviated transcription (Latin):
quia obest tͥ: Non enim te ñ ex¬
audit medicus: quando tu forte
frigidam aquam petis. & si ꝓdest
statim dat. si ñ ꝓdest non dat. Non
exaudiuitan potius ad sanita¬
tem exaudiuit:. qͥa uoluntati con¬
tradixit: Sit gͦ in uobis caritas
fr̃s:. sit in uobis. & securi estote. Et
quando ñ uobis datur qͦd petitiˢ:
exaudimini. s nescitis. Multi dati
sunt in manus suas. & malo suo:
de quib dicit apłs. Tradidit illoᷤᷤ
ds̃ in desicdia cordis eoꝵ. Petitali¬
quis magnam pecunia: accipit
malo suo. Quando illam ñ habe¬
bat: parum timebat. Habere il¬
lam cȩpit: preda factus ẽ poten¬
tiori. Nonne malo suo exauditꝰ
ẽ. qui uoluit habere. unde que¬
ut medico committatis. qͦd ipse
nouit.faciat. Tu morbũ confite¬
aris: ille medicam̃tũ adhibeat:
tu tantũ caritatẽ tene. Nam ille
secare uult. ille urere uult: tu si
clamas & ñ exaudiris. in ustione
&e tribulatione. nouit ille. qͦusq

Expanded text:
quia obest tibi? Non enim non te exquia obest tibi? Non enim non te exaudit medicus, quando forte tu frigidam aquam petis, et si prodest, statim dat; si non prodest, non dat. Non exaudivit, an potius ad sanitatem exaudivit, quia voluntati contradixit? Sit ergo in vobis charitas, fratres; sit in vobis, et securi estote: et quando non vobis datur quod petitis, exaudimini; sed nescitis. Multi dati sunt in manus suas malo suo: de quibus dicit Apostolus, Tradidit eos Deus in desideria cordis eorum . Petiit aliquis magnam pecuniam; accepit malo suo. Quando illam non habebat, parum timebat; habere illam coepit, praeda factus est potentiori. Nonne malo suo exauditus est, qui voluit habere unde ut medico committatis, quod ipse novit faciat. Tu morbum confitearis, ille medicamentum adhibeat. Tu tantum charitatem tene. Nam ille secare vult, urere vult; tu si clamas, et non exaudiris in sectione, in ustione et tribulatione, novit ille quousque
Abbreviated transcription (Latin):
ad uoluntatẽ. diabolus erauditꝰ
ẽ ad uoluntatẽ. s ad dampnatio¬
nem. Ido concessus ẽ iste tẽptandꝰ:
ut eo ꝓbato eẽt ille cruciandus.
S hoc fũs ñ tantũ in ueterib li¬
bris inuenimus: s in euangłio pe¬
tierunt demones a dño.cum eos
excluderet abhomine: ut ire per¬
mitterent᷑ in porcos. Non eis pos¬
set dicere dñs. ut nec illuc accede¬
rent: Non enim si nollet. rebella¬
turi erant contra regem cȩli. &e ter¬
re.Certi tam̃ mysterii gr̃a & cer¬
ta dispensatione dimisit ire de¬
mones in porcos: ut ostenderet
diabolum in eis dominari. qui
uitam porcoꝵ gerunt. Demones
gͦ exauditi sunt. apls ñ ẽ exaudi¬
tus. an potius quod ueriꝰ ẽ dicimꝰ.
non sunt exauditi: Illoꝵ uołu¬
tas facta ẽ. huiꝰ sanitas ꝑfecta est.
Scdin hoc intelligere debemus:
quia d̾s & si uoluntati nr̃ẽ ñdat.
saluti dat. Quid si enim hoc petie¬
ris quod tͥ obestͥ. & medicus nouit.

Expanded text:
ad voluntatem: diabolus exauditus ad voluntatem: diabolus exauditus est ad voluntatem, sed ad damnationem. Ideo enim concessus est iste tentandus, ut eo probato esset ille cruciandus. Sed hoc, tratres, non tantum in veteribus Libris invenimus, sed et in Evangelio. Petierunt daemones a Domino, cum eos excluderet ab homine, ut ire permitterentur in porcos. Non eis posset dicere Dominus, ut nec illuc accederent? Non enim, si nollet, rebellaturi erant contra regem coeli et terrae. Certi tamen mysterii gratia et certa dispensatione dimisit daemones in porcos , ut ostenderet diabolum in eis dominari, qui vitam porcorum gerunt. Daemones ergo exauditi sunt, Apostolus non est exauditus? An potius quod verius est dicamus, non sunt exauditi? Illorum voluntas facta est, hujus sanitas perfecta est. 8. Secundum hoc intelligere debemus quia Deus etsi voluntati nostrae non dat, saluti dat. Quid si enim hoc petieris quod tibi obest, et medicus novit
Abbreviated transcription (Latin):
tem ñ est exauditus. Quos inueni
nequam. aliquẽ impiũ exauditũ
a do ad uoluntatẽ. ñ exauditum
ad salutẽ. Si alicuiꝰ hominis ex¬
emplum posuero: forte dicturus
Nam iustus erat. Si iustus ñ eẽt:
a do non exaudiret᷑. Talem ꝓposi¬
turus sum: de cuiꝰ inquitate & im¬
pietate nemo dubitet. Diabolus
petiit iob: &e accepit. Nonne ce
hic de diabolo audistis: quia qͥ
facit peccatũ ex diabolo ẽ: Non
quia ille creauit: s quia iste imi¬
tatur. Nonne de illo dictum est.
in ueritate non stetit: Nonne ip¬
se e antiquus ille serpens. qui ꝑ
feminam uenenũ pͥmo homini
ꝓpinauit: qui ad ipsum ios fe¬
minam ꝓꝓterea seruauit. ꝑ quã
maritus ñ consolaret᷑. s tẽptaret᷑::
Ipse diabolus petiit scm uirum
temptandum: c&e accepit. Petiit &e¬
apłs. ut auferret᷑ ab eo stimulus
carnis: & ñ accepit. S apls magis
exauditus ẽiquam diabolus. Apłs
enim exauditus ẽ ad salutẽ & siñ

Expanded text:
tem non est exauditus. Quos invenimtem non est exauditus. Quos invenimus, aliquem nequam, aliquem impium exauditum a Deo ad voluntatem, non exauditum ad salutem? Si alicujus hominis exemplum posuero, forte dicturus nam justus erat; si justus non esset, a Deo non exaudiretur. Talem propositurus sum, de cujus iniquitate et impietate nemo dubitet. Diabolus ipse petiit Job, et accepit . Nonne et hic de diabolo audistis quia qui facit peccatum, ex diabolo est ? Non quia ille creavit, sed quia iste imitatur. Nonne de illo dictum est, In veritate non stetit ? Nonne ipse est antiquus ille serpens qui per feminam venenum primo homini propinavit ? Qui et ipsi Job feminam propterea servavit, per quam maritus non consolaretur, sed tentaretur . Ipse diabolus petiit sanctum virum tentandum, et accepit: petiit Apostolus ut auferretur ab eo stimulus carnis, et non accepit. Sed Apostolus magis exauditus est quam diabolus. Apostolus enim est exauditus ad salutem, etsi non
Abbreviated transcription (Latin):
mentum caritas ur̃a fr̃s: quod ido
cõmendamꝰ. ne excidat uobis in tẽ¬
ptationib urĩs. Sc̃i ad salutẽ per
omiã exaudiunt᷑. semꝑ eraudiunt᷑
ad salutem ȩt̾nam. Ipsam deside¬
rant: quia scđm hanc semꝑ erau¬
diunt᷑. S discernamus exauditio¬
nes d̃i. Inuenimus enim qͦsdam
ñ exauditos ad uoluntatẽ. & ex¬
auditos ad salutem: & rursus qͦs¬
dam inuenimus exauditos ad uo¬
luntatẽ. & ñ exauditos ad salutẽ.
Hoc discernite. hoc tenete. exemplu
eius qui ñ est erauditus ad uolũ¬
tatem: s exauditus ẽ ad salutẽ. Au¬
diapłm paulum. Nam ipsam ex¬
auditionẽ ad salutẽ ostendit illi
d̾s. Sufficit tͥ inquit gr̃a mea: nã
uirtus in infirmitate ꝑficit᷑. Ro¬
gasti: lamasti: ter clamasti. ipsũ
semel qͦd clamasti. andiui. Non
auerti aures meas a te: s noui
quid faciam. Tu uis auferri me¬
dicam̾tum quo ureris: ego noui
infirmitatẽ qua grauaris. Ergo iste
ad salutẽ exauditus ẽ. ad uolunta¬

Expanded text:
tas vestra; quod ideo commendamus vobis, ne excidat vobis in tentationibus vestris. Sancti ad salutem per omnia exaudiuntur, semper exaudiuntur ad salutem aeternam: ipsam desiderant; quia secundum hanc semper exaudiuntur. 7. Sed discernamus exauditiones Dei. Invenimus enim quosdam non exauditos ad voluntatem, exauditos ad salutem: et rursus quosdam invenimus exauditos ad voluntatem, et non exauditos ad salutem. Hoc discernite, hoc tenete exemplum ejus qui non est exauditus ad voluntatem, sed exauditus ad salutem. Audi apostolum Paulum; nam ipsam exauditionem ad salutem ostendit illi Deus: Sufficit tibi, inquit, gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur. Rogasti, clamasti, ter clamasti: ipsum semel quod clamasti audivi, non averti aures meas a te; novi quid faciam: tu vis auferri medicamentum quo ureris; ego novi infirmitatem qua gravaris. Ergo iste ad salutem exauditus est, ad volunta
Abbreviated transcription (Latin):
bis: ut dicat ipse unde discerna¬
mus. Dicturus ẽ. ne formidetis:
s pͥmo uidete. attendite. Uidete.
hinc expͥmi illud: unde uani he¬
retici calumpniant᷑. Attendite:
uidete. quid ait. Dilectissimi no¬
lite omi sp̃ui credere:. s ꝓbate spc̃
si ex do sunt. Sp̾e sc̃s nomine aqͦ
apellatus ẽ in euangłio. dño cla¬

Expanded text:
bis ut dicat ipse unde discernamus. Dicturus est; ne formidetis: sed primo videte, attendite; videte hinc exprimi illud unde vani haeretici calumniantur. Attendite, videte quid ait, Dilectissimi, nolite omni spiritui credere, sed probate spiritus si ex Deo sunt. Spiritus sanctus nomine aquae appellatus e
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse ẽ sp̃c di. quẽ ñ possunt habe¬
re heretici: & quicũq ab eccłia se¬
s ꝑ iniquitatẽ p̾cisi sunt. & intus
tanquã palea uoluunt᷑ &e grana ñ
sunt: ñ habent istum sp̃m. Iste
sp̃c nomine aquȩ a dño significa¬
tus ẽ. Et audiuimꝰ ab hac epła:
nolite om̃ĩ sp̾ui credere. Attestan¬
tur uerba illa salomonis. Ab aqͣ
aliena abstine te. Quid ẽ aqua:
Sp̃c. Nunquid semꝑ aqua sp̃m
significat. Non semꝑ. s qͥbuscdã
locis sp̃m significat: quibusdam
locis baptismũ significat: qͥbusdã
locis ppłos significat: quibusdam
locis consiliũ significat. Habes qͦ¬
dam loco dictum. fons uitȩ. consi¬
lium: possidentib eũ. Ergo ꝑ di¬
u̾sa loca scͥpturarũ:. nom̃ aque di¬
uersa significat. Nunc tñ noĩe aqͤ¬

Expanded text:
Ipse est spiritus Dei, quem non possunt habeIpse est spiritus Dei, quem non possunt habere heretici, et quicumque se ab ecclesia prper iniquitatem praecisi sunt, et intus tanquam paleae volvuntur, et grana non sunt, non habent istum Spiritum. Iste Spiritus nomine aquae a Domino significatus est: et audivimus ab hac Epistola, Nolite omni spiritui credere; et testantur verba illa Salomonis, Ab aqua aliena abstine te. Quid est aqua? Spiritus. Numquid semper aqua Spiritum significat? Non semper: sed quibusdam locis Spiritum significat, quibusdam locis Baptismum significat, quibusdam locis populos significat, quibusdam locis consilium significat. Habes quodam loco dictum, Fons vitae consilium, possidentibus eum . Ergo per diversa loca Scripturarum nomen aquae diversa significat. Nunc tamen nomine aq
Abbreviated transcription (Latin):
ueniat ad me & bibat: qui cre¬
dit in me. flumina aquȩ uiuȩ
fluent de uentre eiꝰ. Euangłista
autẽ exposuit. unde diceret. Se¬
cutus enim ait. Hoc autẽ dice¬
bat de sp̃u. quẽ accepturi erant: qͥ
in eum erant credituri. Quare ñ
multos baptirauit dñs: S quid
ait: Sp̾c autẽ nondũ erat datuᷤ.:
quia iħc nondum erat głificatuiᷤᷤ
Quia gͦ illi baptismum habebant.
ut daretur sp̃c expectabat᷑ głifi¬
catio dñi: e antequã clarificaret᷑.
&e antequã mitteret eum. inuita
bat homines ut se p̾pararent ad ac¬
cipiendam aquã de qua dixit. qͥ
sitit ueniat & bibat: & qui credit
uiuȩ: Quid est illa aqua: Nemo
me interroget. Euangłium int̾¬
roga: hoc autẽ dicebat ait. de sp̃u
quem accepturi erant: hi qui in
eum erant credituri. Aluid ẽ aqͣ
sacramenti: aliud aqua que sig¬
sibilis ẽ: aqua sp̃c inuisibilis. Ista
abluit corpus. & significat illud¬
quod fit in anima: ꝑ illum sp̃m
ipsa anima mundat᷑ & saginat᷑.

Expanded text:
eniat ad me, et bibat: qui credit in me, flumina aquae vivae fluent de ventre ejus. Evangelista autem exposuit unde diceret: secutus enim ait, Hoc autem dicebat de Spiritu quem accepturi erant qui in eum erant credituri. Quare non multos baptizavit Dominus? Sed quid ait? Spiritus autem nondum erat datus, quia Jesus nondum erat clarificatus . Quia ergo illi Baptismum habebant, ut daretur Spiritus, exspectabatur clarificatio Domini. Et antequam clarificaretur, et antequam mitteret eum, invitabat tamen homines ut se praepararent ad accipiendam aquam, de qua dixit, Qui sitit, veniat et bibat; et, Qui credit e'; quid est illa aqua? Nemo me interroget. Euangelium interroga: 'Hoc dicebat', ait, 'de Spiritu quem accepturi erant, qui in eum erant credituri'. Aliud est ergo aqua sacramenti, aliud aqua Ssibilis est, aqua Spiritus invisibilis est. Ista abluit corpus et significat quod fit in anima, per illum Spiritum ipsa anima mundatur et saginatur.
Abbreviated transcription (Latin):
lus ñ habebat. qui dicebat os nr̃m
patet ad uos o corinthii. cornr̃m di¬
latatum ẽ. non angustiamini in
nobis: qui dicebat impendar pro
animab ur̃is: & tanta gr̃a in illo
erat. ut manifestaret᷑ eum habere
caritatẽ: Inuenimꝰ tam̃ eum petiͤ¬
se de ñ accepisse. Quid dicimꝰ fus. Qe¬
stio ẽ. Intenti estote ad dm. Mag¬
na &e ista questio ẽ. Quomͦ de pecca¬
to. uͥ dictum ẽ qui natus ẽ ex dõ ñ
peccat: inuenimꝰ hoc ẽẽ pecratum.
uiolare caritatẽ. &e hoc ꝓprie desig¬
natum eẽ in hoc loco: sic ce nunc qͤ¬
rimus quid dixerit. Si enĩ uerba
attendas: planũ iudetur. Si exem¬
pla: obscurum ẽ. Uerbis his nichil
est planius. et quicquid postu¬
lauerimus ab eo accipiemus qui
mandata eius seruamꝰ. & quȩ pla¬
cent illi. in conspectu eiꝰ facimus.
Quicquid postulauerimꝰ ait: acci¬
piemus ab eo. Angustauit uehem̃¬
ter: quia & ibi angustaret. si dice̾t
omẽ peccatũ. S ido inuenimꝰ locũ

Expanded text:
lus non habebat, qui dicebat, Os nostrum lus non habebat, qui dicebat, Os nostrum patet ad vos, o Corinthii, cor nostrum dilatatum est; non angustamini in nobis ; qui dicebat, Impendar pro animabus vestris : et tanta gratia in illo erat, ut manifestaretur eum habere charitatem? Invenimus eum tamen petisse, et non accepisse. Quid dicimus, fratres? Quaestio est; intenti estote ad Deum Magna et ista quaestio est. Quomodo de peccato ubi dictum est, Qui natus est ex Deo, non peccat ; inveviolare charitatem, et hoc proprie designatum esse in hoc loco: sic et nunc quaerimus quid dixerit. Si enim verba attendas, planum videtur; si exempla, obscurum est. Verbis his nihil est planius: « Et quidquid postulaverimus, accipiemus ab eo; quia mandata ejus servamus, et quae placent illi, in conspectu ejus facimus. Quidquid postulaverimus, » ait, « accipiemus ab eo. » Angustavit vehementer. Quia et ibi angustaret, si diceret omne peccatum: sed ideo invenimus locum
Abbreviated transcription (Latin):
data eius seruamus. Quȩ sunt man¬
data eiꝰꝰ Nunquid semꝑ repetendu
ẽ Mandatũ nouũ do uobis: ut
uos inuicem diligatis. Ipsam cari-¬
tatem loquit᷑: ipsam cõmendat. Qͥs¬
quis ergo habuerit caritatẽ frater¬
nam. & corã do habuerit uͥ ds uidet:
corq eiꝰ int̾rogatum sub iusto exa¬
mine non ei aluid responderit. ꝗͣ
germanam eẽ ibi radicem carita¬
tis unde boni fructuᷤᷤ existant. ha-¬
bet fiduciam apud dm. & quicquid
postulauerit ab eo accipiet. qui mã¬
data eiꝰ seruat. Incurrit questio quȩ¬
dam. quia ñ ille aut ille homo. aut
tu. aut ego: qui si petiero aliquid a
dño deo nr̃o & non accepero: facile
de me potest dicere unusquisq non
habet caritatẽ. Et de quolibet ho¬
mine huiꝰ temporis facile dicipo¬
test &e sentiat quis quod uult. homo
de homine. Maiorem questionem
ñ faciunt nͥ illi uiri quos scõs con¬
stat fuisse cum scriberent: ae mͦ ẽẽ cũ
d̾o. Quis habet caritatẽ. si eam pau¬

Expanded text:
ervamus. Quae sunt mandata ejus? Numquid semper repetendum est? Mandatum norum do vobis, ut vos invicem diligatis . Ipsam charitatem loquitur, ipsam commendat. Quisquis ergo habuerit charitatem fraternam, et coram Deo habuerit, ubi Deus videt, corque ejus interrogatum sub justo examine, non ei aliud responderit, quam germanam ibi esse radicem charitatis, unde boni fructus existant; habet fiduciam apud Deum, et quidquid postulaverit, ab eo accipiet, quia mandata ejus servat. 5. Occurrit quaestio quaedam, quia non ille aut ille homo, aut tu aut ego, qui si petiero aliquid a Domino Deo nostro, et non accepero, facile de me potest dicere unusquisque, Non habet charitatem; et de quolibet homine hujus temporis facile dici potest; et sentiat quis quod vult homo de homine: majorem quaestionem non faciunt, nisi illi viri, quos sanctos constat fuisse cum scriberent, et modo esse cum Deo. Quis habet charitatem, si eam Pau
Abbreviated transcription (Latin):
s confiteri potes. Dic illi. Refugi¬
um meum tu es. Et nutͥatur in te
dilectio: que sola ꝑdiicit ad uitã.
Phibeat tͥ testimoniũ conscientia
tua quia ex do ẽ. Si ex d̾o ẽ. noli
illam uelle ante homines iactare:
quia nec laudes hominũ te leuant
in celum: nec uituꝑationes inde
te deponunt. Ille uideat qui coro¬
nat. ille sit testis a quo uidice co
fiduciam habemꝰ ad dm. Quid ẽ cor
non male senserit: Uerũ nobis re¬
sponderit. quia diligimus: & germa¬
na dilectio est in nobis. non ficta s
sincera. salutem frat̾nam querens:
pectans nisi salutẽ ipsius. fiduciam
habemꝰ ad dm:̃ & quicqͥd postula¬
uerimus accipiemꝰ ab eo: qͥ man¬
data eius seruamus. Ido ñ es in con

Expanded text:
sed confiteri potes. Dic illi, Refugised confiteri potes. Dic illi, Refugium meum es tu ; et nutriatur in te dilectio, quae sola perducit ad vitam. Perhibeat tibi testimonium conscientia tua, quia ex Deo est. Si ex Deo est, noli illam velle ante homines jactare; quia nec laudes hominum te levant in coelum, nec vituperationes inde te deponunt. Ille videat qui coronat; ille sit testis quo judice corfiduciam habemus ad Deum. Quid est, cor non male senserit? Verum nobis responderit, quia diligimus, et germana dilectio est in nobis: non ficta, sed sincera; salutem fraternam quaerens, fratre, nisi salutem ipsius. Fiduciam habemus ad Deum; et quidquid postulaverimus, accipiemus ab eo, quia mandata ejus servamus. Ideo non
Abbreviated transcription (Latin):
ceat se cupiditas secłi. qͣndo aliqͥd
boni de dilectione oꝑamur. Et uͥ
hoc cognoscimus: Ante dm es: int̾¬
roga cor tuũ. Uide quid fecisti: &
quid ibi appetisti: salutẽ tuã. an
laudem hominũ uentosam. Intꝰ
uide. Nam homo iudicare ñ pot̾:¬
quẽ uidere ñ pot̾. Si ꝑsuademꝰ cordi
nr̃o. corã ipso ꝑsuademꝰ qͥa si male sen¬
tiat cor nr̃m. id est acciiset nos intꝰ qͥa
non eo animo facimus quo faci
mine: a d̾o absconde. si potes. Qo¬
mͦ abscondes ab eo cui dictũ ẽ a pec¬
catore qͦdam timente &e confiten¬
te. quo abibo a sp̃u tuo. & a facie
tua quo fugiam: Querebat qua
fugeret ut euaderet udiciũ di:
& non inueniebat᷑. Ubi enim ñ ẽ
d̃s.Si ascendero inquit in celũ
ibiest: si descendero in infernũ.
adest. Quo iturus es: Quo fu¬
gies: Uis audire consiliũ: Si uiᷤ
ab illo fugere. ad ipsum fuge: ad
ipsum confitendo. non ab ipso.
latendo. Latere enim non potes:

Expanded text:
ceat se cupiditas saeculi, quando aliquid ceat se cupiditas saeculi, quando aliquid boni dilectione operamur. Et ubi hoc cognoscimus? Ante Deum es, interroga cor tuum: vide quid fecisti, et quid ibi appetisti; salutem tuam, an laudem hominum ventosam. Intus vide: nam homo judicare non potquem videre non potest. Si persuademus cordi nostro, coram ipso persuadeamus. Quia si male sentiat cor nostrum, id est, accuset nos intus, quia non eo animo facimus quod facimine; a Deo absconde si potes. Quomodo abscondes ab eo, cui dictum est a peccatore quodam timente et confitente: Quo ibo a spiritu tuo? et a facie tua quo fugiam? Quaerebat qua fugeret, ut evaderet judicium Dei, et non inveniebat. Ubi enim non est Deus? Si ascendero, inquit, in coelum, ibi es: si descendero in infernum, ades . Quo iturus es? quo fugies? Vis audire consilium? Si vis ab illo fugere, ad ipsum fuge. Ad ipsum fuge confitendo, non ab ipso latendo: latere enim non potes,