comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ulchre sunt gene tuẽ. sic̃
turturis. Tenera est
sponse uerec̾undia. ⁊ ad
increpationem sponsi.
puto facies eius rubore
suffusa est: puschriorq exeoap¬
parẽs ilicoaudit. Pulchre sũt
gene tue̾sicut turt᷑is. uideaũt
ne carnalit̾ cogites coloratam
carnis putredinẽ. ⁊ plurulen¬
ciam flaui sanguinei ue humo¬
ris. iutreẽ cutis suꝑficiem sum¬
matim atq equaliter suffun-¬
dentẽͥ ẽquib sibi in uicẽ mod̾a¬
te ꝑmixtis aduenustandã gena¬
rũ effigiem: rubor subpallidꝰ
inefficienciam corporȩe puscri¬
tudinis tẽꝑatur. Alioqͥn incor-¬
porea illa aĩe. in uisibilisq sub¬
stancia: nec corporeis distincta
mẽbris: nec uisibilib extat fir¬
tiam sp̃ali si potes attinge intiu¬
tu. ⁊ ad coaptandũ ꝓposite simi¬
litudinis scema. cogita aĩe fa¬
ciem. mentis ĩtentionẽ . ex qua
nn mirũ rectituno oꝑis. sic̃ ex fa¬
cie pulcritudo corporiꝰ estimat᷑.
Porro uerecundiã in tellige tãꝗͣ

Expanded text:
ulchrae sunt genae tuae, sicut turturis . Tenera est sponsae verecundia; et ad increpatiotionem sponsi, puto, facies ejus rubore suffusa est, pulchriorque ex eo apparens, illico audit: Pulchrae sunt genae tuae, sicut turturis. Vide autem ne carnaliter cogites coloratam carnis putredinem, et purulentiam flavi sanguineive humoris, vitreae cutis superficiem summatim atque aequaliter suffundentem: e quibus sibi invicem moderate permistis, ad venustandam genarum effigiem rubor subpallidus in efficientiam corporeae pulchritudinis temperatur. Alioquin incorporea illa animae invisibilisque substantia, nec corporeis distincta membris, nec visibilibus exstat futiam spirituali, si potes, attinge intuitu, et ad coaptandum propositae similitudinis schema cogita animae faciem, mentis intentionem; ex qua nimirum rectitudo operis, sicut ex facie pulchritudo corporis, aestimatur. Porro verecundiam intellige, tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
de uerbis magistri. quia desa¬
pientia ñ possum. prõsus coar¬
tor e duob. ⁊ quid eligam nes¬
cio: placere ne michi in eo qd̃
locutus sum. qm̃ quod debui
feci. an penitẽtiam agere su¬
per uerbo meo. quia quoduo¬
lui non recepi. Uolui ni mir̃
ꝑhimere hostem. ⁊ eripere fra¬
trem. ⁊ non fecisic: magis aũt
contrariũ accidit. Nlamlesi ani¬
mani ⁊ culpam auyr. Siqu¬
dem accessit ⁊ contẽtus. Nolũt
audire temquit: quia nolũt
audire me. uidesque maies¬
tas contempnit᷑: slon te puteᷤ
me solum spreuisse: dñs lo¬
cutus est. Et quod dixit ꝓ¬
sꝑint ait: me sꝑuit. Non sũ

Expanded text:
ex verbis Magistri, quia de saex verbis Magistri, quia de sapientia non possum; prorsus coarctor e duobus, et quid eligam nescio : placerene mihi in eo quod locutus sum, quoniam quod debui feci; an poenitentiam agere super verbo meo, quia quod volui, non recepi? Volui nimirum perimere hostem, et eripere fratrem; et non feci sic, magis autem contrarium accidit: nam laesi animam, et culpam auxi, siquidem accessit et contemptus. Nolunt audire te, inquit, quia nolunt audire me . Vides quae majestas contemnitur. Non te putes me solum sprevisse. Dominus locutus est; et quod dixit pspernit, ait, me spernit . Non sum
Abbreviated transcription (Latin):
tauit quã exhabundantiaqd
ñ est dubium cordis. ꝓrumper⁊
mnlandes eius. ⁊genar̃ colliq
ipĩus pulcͥtudinem cõmenda¬
ret. Propt̾ea ⁊ qui cum ip̃a re¬
manent blande locuntur illi
⁊ munera offerunt: scientes
dnĩ uoluntatem. Ad ipõs ergo
responsio euis: Et litterał qui¬
denicontertio schematis: ita
se habet. S pͥusquam ex hac
testa nucleum spc̃ elicere in¬
choemus: dico unũ breuiter.
felix cui sua obiirgacio sic res¬
pondet: que madmodũ habemꝰ
formam p̃sentis soci. utinam
magis ne minẽ obiurgare ne¬
cesse sit: hoc enim meluis. E
qm̃ in multis offendimꝰ om̃s:
michi tacere non licet. cui ex
officio incũbit peccantes argu¬
ere. magis aũt urget caritas:
Quod si arguero. ⁊ fecero quod
est faciat: neꝙ ad quod misi il¬
lam. s reuertatur ad meua¬
cuam tamꝗͣ iaculũ feriens
⁊ resiliens : quid meꝰ animi¬
tunc habere putatis fratresͤ
Nonne angor. non ne torq̃or:
Etut michi usurpem aliquid

Expanded text:
tavit quam ex abundantia quod tavit quam ex abundantia quod non est dubium cordis prorumperet in laudes ejus, et genarum collique ipsius pulchritudinem commendaret. Propterea et qui cum ipsa remanent, blande loquuntur illi, et munera offerunt, scientes Domini voluntatem. Ad ipsos ergo responsio ejus. Et litteralis quidem contextio schematis ita se habet. 2. Sed priusquam ex hac testa nucleum spiritus elicere inchoemus, dico unum breviter. Felix, cui sua objurgatio sic respondet, quemadmodum habemus formam praesentis loci. Utinam magis neminem objurgare necesse sit! hoc enim melius. Sed quoniam in multis offendimus omnes, mihi tacere non licet, cui ex officio incumbit peccantes arguere, magis autem urget charitas. Quod si arguero et fecero quod est faciat, neque id ad quod misi illam, sed revertatur ad me vacua, tanquam jaculum feriens et resiliens: quid me animtunc habere putatis, fratres? Nonne angor, nonne torqueor? Et ut mihi usurpem aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
um ess rex in accubitu
suo: nardus mea dedit
odorem suum: ħ sunt
uerba sponse que inhodiernũ
diem distulimus. hoc respõsum
quod dedit ubi increpata est a
sponso : non tñ sponso s eiꝰ sodali¬
bus. Quod facile est aduertere
ex uerbis ip̃is. Cum eiuĩ nõ dic̃
quasi ad secundã personam. cũ
esseꝰ rex inaccubitu tuo. s cñess
in accubitusuo: patet qd̾ ñ ad
ipm̃ loquitur. s de ipo. Puta
ꝓiñ sponsum ubi eam quatinꝰ
uisum funit ant corripuit. aut
rep̃ssit. cõperta ex suffusione ge¬
narum nerecundia: cessisselo¬
co. ut illa se absente loqueret᷑
liberius que sentiret. s ⁊ si pa¬
udior ut assolet quain opor¬
tuerit. ⁊ deiectior omnino frã
ess sod alium eã cõsolaciones
crigent. Quodtũ ⁊ per seipm
facere non neglexerit: qnͣtũ
iudicauit ꝓer tempore opor¬
dere. Iłam ut clarum relinq̃¬
ret quantum sibi milla correp¬
cione complacuit. quippe quã
seusit digne ⁊ prout oportuit
acceptari: non sane añ se absen¬

Expanded text:
um esset rex in accubitu suo, nardus mea dedit odorem suum . Haec sunt verba sponsae, quae in hodiernum diem distulimus; hoc responsum, quod dedit 1414 ubi increpata est a sponso, non tamen sponso, sed ejus sodalibus: quod facile est advertere ex verbis ipsis. Cum enim non dicit, quasi ad secundam personam: Cum esses rex in accubitu tuo, sed: Cum esset in accubitu suo, patet quod non ad ipsum loquitur, sed de ipso. Puta proinde sponsum, ubi eam quatenus visum fuit aut corripuit, aut repressit, comperta ex suffusione genarum verecundia, cessisse loco, ut illa se absente loqueretur liberius quae sentiret; sed et si pavidior, ut assolet, quam oportuerit, et dejectior animo facta esset, sodalium eam consolationes erigerent. Quod tamen et per se ipsum facere non neglexit, quantum judicavit pro tempore oportere. Nam ut clarum relinqet quantum sibi in illa correptione complacuit, quippe quam sensit digne et prout oportuit acceptari, non sane ante se absen
Abbreviated transcription (Latin):
baal. Tuuero audi. quid spõ¬
sa accepta hinc quidem incre¬
pacione. iñ uero promissione
responderit. Nleq enĩ uł deꝓ
missis extollitur uł ꝓrepulsa
irascitur. s sicut scriptum ẽ.
corripe sapientem ⁊ amabit
nes specrat. Quanto maioꝵeᷤ
humiliate uos in omnibus
Q uod ex eius responsione.
melius utrumq patebit s ip̃a si
placet discussio in aliud sermoĩs
pͥncipium dq̃fferatur. ⁊ dehisque
dicta sunt głrificemꝰ sponsum

Expanded text:
Baal . Tu ergo audi quid sponBaal . Tu ergo audi quid sponsa, accepta hinc quidem increpatione, inde vero promissione, responderit. Neque enim vel de promissis extollitur, vel pro repulsa irascitur; sed, sicut scriptum est: Corripe sapientem, et amabit nes spectat: Quanto major es, humilia te in omnibus ; quod ex ejus responsione melius utrumque patebit. Sed ipsa, si placet, discussio in aliud sermonis principium differatur, et de iis quae dicta sunt, glorificemus Sponsum
Abbreviated transcription (Latin):
ti quoq insi pigersis ad inqui¬
rendum ꝑte ipm̃ aduertere po¬
teris. Annon resista quondã
inscõ ꝑatriarcha iacob prefigu¬
rabatur cum frustratus opta¬
tis duq exspectatis rachelis
amiplexibus: pro sterili et de¬
cora fecundam ⁊ lippam inui¬
tus atq ignarus accepit. Ita gͦ
nunc sponsa scire cupiens ⁊ in¬
quirens ubi in meridianis ho¬
ris dilectus pascat. ⁊ cubet. mu¬
renulas pro eo reportat aureaᷤ.
uermiculatas argento .i. sapi¬
entiã cũ eloq̃ntia: haud dubi¬
um quin ad predicatõnis opꝰ.
Docem᷑ ex hoc sane int̾mitten¬
daplerumq dulcia oscula.
bñde deo ⁊ sentire ⁊ eloqui acce¬
ꝑunt si q̃stum eftiment pieta¬
tem. si cõuertant ad manem
głam qd̃ ad lucra dei acceꝑãt
erogandum: si alta sapientes
humilib ñꝯsentiant. Paueãt
quod in ꝓpha legitur dicente
dño. Dedieis aurum meumi
⁊ argentum meum: ip̃i aũt de
argento ⁊ auro meo oꝑati sunt

Expanded text:
tu quoque, nisi piger sis ad inquitu quoque, nisi piger sis ad inquirendum, per te ipsum advertere poteris. An non res ista quondam in sancto patriarcha Jacob praefigurabatur, cum frustratus optatis diuque exspectatis Rachelis amplexibus, pro sterili et decora fecundam et lippam invitus atque ignarus accepit? Ita ergo nunc sponsa scire cupiens et inquirens, ubi in meridianis horis dilectus pascat et cubet, muraenulas pro eo reportat aureas, vermiculatas argento; id est, sapientiam cum eloquentia; haud dubium quin ad praedicationis opus. 6. Docemur ex hoc sane, intermittenda plerumque dulcia oscula bene de Deo et sentire, et eloqui acceperunt, si quaestum aestiment pietatem; si convertant ad inanem gloriam, quod ad lucra Dei acceperant erogandum; si alta sapientes, humilibus non consentiant. Paveant quod in propheta legitur, dicente Domino: Dedi eis aurum meum et argentum meum; ipsi autem de argento et auro meo operati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
torem quoq eloquũ per ip̃os
extrinsecus miniftrari: quo cõ¬
grue atq decenter ornate et
facilius ab auditorib cãpiant᷑¬
et delectabilius. Quod si dixeris
quid eloquio ⁊ argento dicit tibi
ꝓpħ̃a. Eloquia dnĩ eloquia cas¬
ta: argentum igne examidiatũ.
Itaergo celestes illi ad ministra¬
torii spc̃: ꝑegrinanti in terris
sponse faciunt murenusas au¬
reas uermiculatas argento
uide aũt quomͦ illa aliud cupit
⁊ aliud accipit ⁊ nitẽti ad cõtem¬
placionis quietem. labor predi¬
cacionis imponit᷑: ⁊̃ sicienti spõ¬
si presenciam filiorum sponsi
pariendorum alendorumq sol¬
licitudo iniũgitur. Neq nc̃ tm̃
accidit illi hoc: s ⁊ aliauice ut
memun cum sponsi amplerus
⁊ oscula suspiraret. responsum
est ei quia meliora sunt ubera
tua uino ut ex hoc se intellige¬
ret matrem. atq ad dandum
lac pariilis. nut̾endumq fi¬
lios reuocari. Fortassis ⁊ maliiz
canticis huius locis: hoc ipm̃

Expanded text:
itorem quoque eloquii per ipsos itorem quoque eloquii per ipsos extrinsecus ministrari, quo congrue atque decenter ornatae, et facilius ab auditoribus capiantet delectabilius. Quod si dixeris: Quid eloquio et argento! dicit tibi propheta: Eloquia Domini, eloquia casta, argentum igne examinatum . Ita ergo illi coelestes administratorii spiritus peregrinanti in terris sponsae faciunt muraenulas aureas, vermiculatas argento. 5. Vide autem quomodo illa aliud cupit, et aliud accipit: et nitenti ad contemplationis quietem labor praedicationis imponitur; et sitienti sponsi praesentiam, filiorum sponsi pariendorum, alendorumque sollicitudo injungitur. Neque nunc tantum accidit illi hoc; sed et alia vice, ut memini, cum sponsi amplexus et oscula suspiraret, responsum est ei: Qua meliora sunt ubera tua vino ; ut ex hoc se intelligeret matrem, atque ad dandum lac parvulis, nutriendumque filios revocari. Fortassis et in aliis cantici hujus locis hoc ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑamentũ nimii splendoris. siũ
ad doctͥne usum. continuo nes¬
cio unde ad sent imaginatorie
quedam rerũ inferiorum su¬
lituoines infusis diuinitus
sensis cõueniẽter accõmodate
quib quodammꝰ adumbratꝰ
purissimus ille ac splendidissi¬
mus ũitatis radiꝰ.⁊ ip̃i animęto¬
lerabilior fiat. ⁊ quib cõmunica¬
re illum uoluerit capabilior. Ex¬
istimo tũ ip̃as formari in nobis
ingeri ĩmissiones perangelos
malos non dubium est.⁊ fortas¬
sis hinc illud est speculum atq
imaginacionib angłorum qiͣ¬
quatinus ⁊ dei eẽ quod purũ
⁊ absq omni fantasia corpore¬
arum xmaginum cernitur
sentiamus: elegantem quãli¬
bet similitudinem qua id dig¬
ne uestitum aparuerit miniꝰ¬
cerio deputemus angelico.
Q uod signasse ex pressuis uide¬
tur alia inter pretacio dicens:
Similitudines auri frabiĩ faci¬
emus tibi: cum distinetionib
re uidetur. nmͦ similiticomes
intus per angłos suggeri s in¬

Expanded text:
peramentum nimii splendoris, sive peramentum nimii splendoris, sive ad doctrinae usum, continuo, nescio unde, adsunt imaginatoriae quaedam rerum inferiorum similitudines, infusis divinitus sensis convenienter accommodatae, quibus quodam modo adumbratus purissimus ille ac splendidissimus veritatis radius, et ipsi animae tolerabilior fiat, et quibus communicare illum voluerit, capabilior, Existimo tamen ipsas formari in nobis ingeri immissiones per angelos malos non dubium est. 4. Et fortassis hinc illud est speculum atqueimaginationibus angelorum qquatenus et Dei esse, quod purum et absque omni phantasia corporearum imaginum cernitur, sentiamus; et elegantem quamlibet similitudinem, qua id digne vestitum apparuerit, ministerio deputemus angelico. Quod signasse expressius videtur alia interpretatio, dicens: Similitudines auri fabri faciemus tibi, cum distinctionibusre videtur non modo similitudines intus per angelos suggeri, sed n
Abbreviated transcription (Latin):
nisterii est suꝑni aurifices:
atꝙ inter nis amme auri¬
bus inserturos. Quod̃ ego
non pute. eẽ aliud quam texe¬
re spãles quasdam similitu¬
dines. ⁊ imp̃is purissima di¬
uine sapi̾e sensa. anĩe cõtẽ¬
plantis conspectib inportare.
ut uideat saltem ꝑspeculum ĩ
enigiate. quod non dũ facie
ad faciem ualet ullatenus intue¬
ri. Diuina sunt.⁊ nisi exꝑtis
ꝓrsus in cognita que effantur.
quomodo uidelicet in hoc mor¬
tali corpore fide adhuc habente
statum. ⁊ necdum ꝓpalata ꝑ¬
spicui sub̾a luminis. iã tñ pu¬
re int̾dum cõtẽplacio uitatis
partes suas ag̾e in tͣnos uł exparte
p̃sumit: ita ut liceat usurpare
etiã alicui nr̃m cui hoc datum
desuꝑfui̾t illud apłi. Nũc cog¬
nosco ex parte. Itemz Erparte
cognoscimus: ⁊ ex parte ꝓpħamꝰ
Cum aũt audinimus aliquid
raptim ⁊ ueluti in uelocitate
corusei lummis inter fluxerit
menti spũ excedenti. siue adtẽ¬

Expanded text:
nisterii est, superni aurifices, nisterii est, superni aurifices, atque internis animae auribus inserturos. Quod ego non puto esse aliud, quam texere spirituales quasdam similitudines, et in ipsis purissima divinae sapientiae sensa animae contemplantis conspectibus importare, ut videat, saltem per speculum et in aenigmate, quod nondum facie ad faciem valet ullatenus intueri. Divina sunt, et nisi expertis prorsus incognita quae effamur; quomodo videlicet in hoc mortali corpore, fide adhuc habente statum, et necdum propalata perspicui substantia luminis, jam te interdum contemplatio veritatis partes suas agere intra nos vel ex parte praesumit; ita ut liceat usurpare etiam alicui nostrum, cui hoc datum desuper fuerit, illud Apostoli: Nunc cognosco ex parte: item, Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus . Cum autem divinius aliquid raptim et veluti in velocitate corusci luminis interluxerit menti spiritu excedenti, sive ad tem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ p̃p̃aratio ad hoc ipm̃ quod pos¬
tulas. Ac sullud ꝓpħe ei dicãt
Audi filia ⁊iuide. Uidere desi¬
deras s audi pͥns. Gradus est
auditus aduisum. Proinde au¬
di.⁊ inelina aurem tuam or¬
namentis que tibi facimus
ut ꝑ auditus obedienciam ad
głam ꝑuenias uisionis. Nos
auditui tuo damus gaudiũ ⁊
leticiam. nã uisui non est nr̃m
dare in quo plenitudo gaudii
⁊ tui desideruĩ adimpletio est:
s illius quem diligit aia tua.
Ipẽ ut gaudium tnũ plenũsit
ostendit se ipm̃ tibi: ip̃e ad im¬
plebit te leticia cũ uultu suo.
Cuint̾im accipe ad cõsolacionẽ
murenulas has demanu nrã :
cet̾m delectaciones in dertera
eiꝰ usq in finem. Adu̾tendũ
cuiꝰ ce modi ei murenulas offe¬
runt. Aureas inquit ⁊ uermi¬
culatas argento. Aurũ diui¬
nitatis est fulgor: aurũ sap̃a
que desursum est: Hoc auro
fulgentia quedam qrͣuerita¬
tis singnacula spõndent se fi¬
guraturos. h ii quib id mi¬

Expanded text:
et praeparatio ad hoc ipsum quod poset praeparatio ad hoc ipsum quod postulas, ac si illud prophetae ei dicant: Audi, filia, et vide . Videre desideras, sed audi prius. Gradus est auditus ad visum. Proinde audi, et inclina aurem tuam ornamentis quae tibi facimus, ut per auditus obedientiam ad gloriam pervenias visionis. Nos auditui tuo damus gaudium et laetitiam. Nam visui non est nostrum dare in quo gaudii plenitudo et tui desiderii adimpletio est, sed illius quem diligit anima tua. Ipse ut gaudium tuum plenum sit, ostendet se ipsum tibi; ipse adimplebit te laetitia cum vultu suo. Tu interim accipe ad consolationem muraenulas has de manu nostra; caeterum delectationes in dextera ejus usque in finem. 3. Advertendum cujusmodi ei muraenulas offerunt: Aureas, inquit, et vermiculatas argento. Aurum divinitatis est fulgor, aurum sapientia quae desursum est. Hoc auro fulgentia quaedam quasi veritatis signacula spondent se figuraturos hi, quibus id mi
Abbreviated transcription (Latin):
latas argento. Sifaciam singu¬
lariter ⁊ ñ pluraliter faciemꝰ
dixiss: absolute ⁊ indubitan¬
ter etiamħ loquis põ sum ꝓnũ¬
ciassem. Nunc aũt iudene for¬
te magis sodalib eius ꝯgruẽci¬
us assignemus. sponsam qĩ
cõsolantib tali ꝓmissione: qd̃
donec ꝑueniet ad uisionemcuiꝰ¬
ciosas. que sunt aurium orna¬
menta. Atq hoc ꝓpt̾ea ut oppi¬
nor quia froes exanditu: ⁊ quã¬
diu ꝑfidem ambulatur ⁊ non
ꝑspeciem danda oꝑa potius
datus. cum solis qui mundo ft̃¬
corde udendi copia ꝓmittat᷑.
scͥptum uero est: fide mũdãs
corda eorum. Quia ergo fides
exauditu. ⁊ ex illa insus purga¬
cio est: m̃ito illi ornandis auri¬
bus intẽdebant. dũ auditus
sicut racio docuit uisus sit p̃¬
paracio. Tuinqui t õsponsa
intuende dilecti inhias clarita¬
ti: si hoc alterius temporis est.
Damus aũt inpr̃e senciarum
ornament a anrib tuis quod
erit tibi int̾ii consolacio: erit

Expanded text:
latas argento. Si, faciam, singulatas argento. Si, faciam, singulariter, et non pluraliter, faciemus, dixisset, absolute et indubitanter hoc etiam loqui sponsum pronuntiassem. Nunc autem vide ne forte magis sodalibus ejus congruentiusque assignemus, sponsam quasi consolantibus tali promissione, quod donec perveniat ad visionem ejutiosas, quae sunt aurium ornamenta. Atque hoc propterea, ut opinor, quia fides ex auditu; et quandiu per fidem ambulatur et non per speciem, danda opera potius datus, cum solis qui mundo corde sunt, videndi copia promittatur . Scriptum vero est: Fide mundans corda eorum . Quia ergo fides ex auditu, et ex illa visus purgatio est, merito illi ornandis auribus intendebant, dum auditus, sicut ratio docuit, visus sit preparatio. Tu, inquiunt, o sponsa, intuendae dilecti inhias claritati; sed hoc alterius temporis est. Damus autem in praesentiarum ornamenta auribus tuis, quod erit tibi interim consolatio, erit
Abbreviated transcription (Latin):
ut arbitror approbabis: siad¬
uertassimilitudinis raciones.
Annõ siquidem tibi udetur
colli quodãmodo uice fungi ĩ¬
tellectꝰ. ꝑquem tua aĩa trahicit
inse spc uitalia alinsẽta. atq in
quedam tranffundit uscera
morum affectuumq suorum :
hoc igitur sponse collum .i. pu
rus⁊ simplex intellectus. cum
nuda ⁊ aperta u̾itate satis per
se ip̃m reniteat. ñ indiget orna¬
mento. s ipm̃ magis tamquã
p̃ciosum monile. anĩam decẽ¬
ter exornat: ac ꝑude simile
monilib ip̃is describitur. Bo¬
num monile uĩtas. bonũ pu¬
ritas siue simplicitas: bonũ
plane monile sapere ad sob̾e¬
tatem. Philosophorum uł he¬
retichorum intellectus. nõ ħt
hunc in sepuritatis. ũitatisq
nitorem: ⁊ iõ m̾ultam curam
gerit. ip̃m colorare ⁊ fucare
faleris uerborum ⁊ uersueñs
syllogifinorum. ne sinudus
appareat. falsi etiam appareat
tͦpitudo. Sequitur. Murenĩi¬
las aureas faciemus tͥ: ueruncu¬

Expanded text:
ut arbitror, approbabis, si adut arbitror, approbabis, si advertas similitudinis rationem. Annon siquidem tibi videtur colli quodam modo vice fungi intellectus, per quem tua anima trajicit in se spiritus vitalia alimenta, atque in quaedam transfundit viscera morum, affectumque suorum? Hoc ergo sponsae collum, id est purus et simplex intellectus, eum nuda et aperta veritate satis per se ipsum reniteat, non indiget ornamento; sed ipsum magis, tanquam pretiosum monile, animam decenter exornat, ac proinde simile monilibus ipsis 1412 describitur. Bonum monile veritas, bonum puritas sive simplicitas, bonum plane monile sapere ad sobrietatem. Philosophorum vel haereticorum intellectus non habet hunc in se puritatis, veritatisque nitorem: et ideo multam curam gerunt ipsum colorare et fucare phaleris verborum, et versutiis syllogismorum, ne, si nudus appareat, falsi etiam appareat turpitudo. 2. Sequitur: Muraenulas aureas faciemus tibi, vermicu
Abbreviated transcription (Latin):
nedictuᷤᷤ inscła amen.Sxsꝰ¬
ollum cuũ sicut moni¬
lia. Solet or nari coltũ
monilib: non ip̃is cõpa¬
rari. S hoc ille faciant quid qr
de ꝓpͥo noli in est decor: aliunde
necesse est ut mendicẽt. uñ se
speciosas menciant᷑. Nã spõsȩ
collum ita inse ip̃o formosum
⁊ tam decenter ꝗĩ natura forma¬
tum est: ut extrinsecus ñ reqͥ¬
rat ornatum: Quid enĩ opus
est ꝑegͥnorum fucos adhibere
colorũ cui ꝓpͥa ⁊ tamquam ĩna¬
quare nitorem. hoc nẽpe in¬
telligi noluit. quod minime
quidem acollo ubi ad solet pẽ¬
dere monilia: s ipm̃ potius
ẽẽ sicut monilia dixit. Nũc
ut sicut spũales sponse genas
suadignacione tribuit inue¬
nire : ita etiam ipñis spũale
collum demonstrare digne¬
tur ⁊ m̾eo quidem intellectiri
quia michi incumbit loquiq̃
sencio: nichil interu ueri si¬
milnis probabiluis ue elucet
quã ipm̃ aĩe intellectũ colli no¬
mine designari: Tu quoq idẽ

Expanded text:
nedictus in saecula. Amen. Snedictus in saecula. Amen. Sollum tuum sicut monilia . Solet ornari collum monilibus, non ipsis comparari. Sed hoc illae faciant, quibus quia de proprio non inest decor, aliunde necesse est ut mendicent, unde se speciosas mentiantur. Nam sponsae collum ita in se ipso formosum, et tam decenter quasi natura formatum est, ut extrinsecus non requirat ornatum. Quid enim opus est peregrinorum fucos adhibere colorum, cui propria, et tanquam innaquare nitorem? Hoc nempe intelligi voluit, qui minime quidem a collo, ut assolet, pendere monilia, sed ipsum potius esse sicut monilia dixit. Non jut sicut spirituales sponsae genas sua dignatione tribuit invenire, ita etiam ipsius spirituale collum demonstrare dignetur. Et meo quidem intellectui quia mihi incumbit loqui quae sentio nihil interim verisimilius probabiliusve elucet, quam ipsum animae intellectum colli nomine designari. Tu quoque idem,
Abbreviated transcription (Latin):
inter multos. etiam int̾ mul¬
cos cum solus es: Soluses. In
qͣntacumq hominũ uerseriᷤᷤ
frequencia: tantũ caue aliene
ꝯũsacionis ẽẽ. aut curiosus ex-¬
plorator. aut temerariꝰ iudex
ꝗtiam si ꝑperam actũ quid de¬
prehendas: nec sic iudices ꝓri¬
mum: magis aũt excusa. Ex¬
cusa intentionẽ: si opus non
potes puta ignoranciam: pu̾¬
ta subreptionem. puta casũ.
Quodsi omnem omnino dissi¬
mulacionem rei certitudo re¬
cusat: suade nicħ̾ominꝰ ipẽ
tibi ⁊ dicito apud temet ipm̃
Uehemens fuit nimis tẽpta¬
cio Quid de me illa fecisset:
si accepiss ime similit̾ potes¬
tatem: Et memẽto me mͦ al¬
loqui sponsani ⁊ ñ amicũ spõ¬
si instruere: cui alia racio est.
diligentius obseruandi neqͥs
peccet.⁊ explorand an pecer.
zemendandi si pecc̃m fuerit.
Aqua sane necessitate sponsa
libera est: soli uiuens sibi e ip̃i
quẽ diligit᷑. sponso parit̾ ⁊ dño
suo: qui est suꝑ omnia deusbe¬

Expanded text:
inter multos; et inter mulinter multos; et inter multos, cum solus es? Solus es in quantacunque hominum verseris frequentia: tantum cave alienae conversationis esse aut curiosus explorator, aut temerarius judex. Etiamsi perperam actum quid deprehendas, nec sic judices proximum, magis autem excusa. Excusa intentionem, si opus non potes; puta ignorantiam, puta subreptionem, puta casum. Quod si omnem omnino dissimulationem rei certitudo recusat, suade nihilominus ipse tibi, et dicito apud temetipsum: Vehemens fuit nimis tentatio, quid de me illa fecisset, si accepisset in me similiter potestatem? Et memento, me modo alloqui sponsam, et non amicum sponsi instruere, cui alia ratio est diligentius observandi ne quis peccet, et explorandi an peccet, et emendandi si peccatum fuerit. A qua sane necessitate sponsa libera est, soli vivens sibi, et ipsi, quem diligit, sponso pariter et Domino suo, qui est super omnia Deus be
Abbreviated transcription (Latin):
requirat non corporis sollicitu¬
dinem. Quamꝗͣ ⁊ corpore int̾¬
dum non ociose te separas cũ
oportime potes: presertim in
tempore oracionis. Teuesetiã
inhoc: ⁊ mandatum sponsi et
formam. Guinquit cñ oraũis.
intra incubiculũ tuum: ⁊ clau¬
sohostio ora. Et quod cdixit. fe¬
cit. Solus mnoracione ꝑ noc¬
tabat. ñ modo abscondens
se aturbis: s ne ullum quidẽ
discipuloriun. ue ullum domeᷤ¬
tichorum admittens. deniq
tres secum intimos sibi ad duxe¬
rat cumultro ꝓperaret ad mor¬
te inr.̃auulsus est. ⁊ abip̃is orare
uolens. Ergo ⁊ tu fac similiter:
qñ orare uolueris. De cetero
sola indicitur tibi mẽtis.⁊ spẽ¬
solitudo. Soluses: si non cõmu¬
nia cogites. si non affectes presẽ¬
tia. si despicias quod multi fus-¬
pitiunt. si fastidias quod om̃s
desiderant: siuirgia deuites
sidampna non sencias. si non
recorderis in uiriarũ. Alioqͥn:
nec si solus corpore es. soluses.
uides ne posse ẽẽ te. ⁊ solum cũ

Expanded text:
requirit, 1411 non corporis solitudinem, quanquam et corpore interdum non otiose te separas, cum opportune potes, praesertim in tempore orationis. Tenes etiam in hoc et mandatum sponsi, et formam: Tu, inquit, cum oraveris, intra in cubiculum tuum et clauso ostio ora . Et quod dixit, fecit. Solus in oratione pernoctabat, non modo se abscondens a turbis, sed nec ullum quidem discipulorum, nec ullum domesticorum admittens . Denique tres secum intimos sibi adduxerat, cum ultro properaret ad mortem; avulsus est et ab ipsis orare volens . Ergo et tu fac similiter, quando orare volueris. 5. De caetero sola indicitur tibi mentis et spirsolitudo. Solus es, si non communia cogites, si non affectes praesentia, si despicias quod multi suspiciunt, si fastidias quod omnes desiderant, si jurgia devites, si damna non sentias, si non recorderis injuriarum. Alioquin nec si solus corpore es, solus es. Videsue posse esse te et solum, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ingerat. ⁊ augerat grãm Pul¬
chre ergo sunt gene tuẽ sicut tu¬
turis. Pot̾atusitatius facdem p¬
nere. ⁊ describere pulchram.si
solet cuiꝰ pulcritudo laudatu
pulchrafacie. seu dechora faci
dici: s nescio quid sibi uoluet
ut magisgenas pluraliter d¬
cendũm putaũit: nisi quod
minume id crediderim otiosi
secus dictunr quam oportũ
astitaꝙ sine dubio causa qui
illa sit: cur pluraliter genas
maluerit quam singularite
faciem dicere. Et situ me lui
non habes: ego quod micli¬
detur aperio. Duo quedã i
tencione quam faciem anin
bus auime uł decor. uł defi¬
mitas nidicatur: utuerbi ea
anima que ambo istarecta
pudica habueritilli m̃ito
citerq dicatur. Pulchre si
gene tue.sicut turturis. Qt
uero altero horum caruers

Expanded text:
ingerat, et augeat gratiam. Pulingerat, et augeat gratiam. Pulchrae ergo sunt genae tuae, sicut turturis. Poterat usitatius faciem ponere et describere pulchram, sicut solet, cujus pulchritudo laudatur, pulchra facie seu decora facie dici: sed nescio quid sibi voluerit, ut magis genas pluraliter dicendum putaverit, nisi quod minime id crediderim otiosumsecus dictum quam oportuerit. Est itaque sine dubio causa, quaecunque illa sit, cur pluraliter genas maluerit, quam singulariter faciem dicere. Et si tu melius non habes, ego quod mihi videtur aperio. 2. Duo quaedam in intentione, quam faciem animaduobus animae vel decor, vel deformitas judicatur; ut, verbi causa, anima, quae ambo ista recta atque pudica habuerit, illi merito veraciterque dicatur: Pulchrae sunt genae tuae, sicut turturis. Quae vero altero 1410 horum caruerit,
Abbreviated transcription (Latin):
ulchre sunt gene tuẽ. sic̃
turturis. Tenera est
sponse uerec̾undia. ⁊ ad
increpationem sponsi.
puto facies eius rubore
suffusa est: puschriorq exeo ap¬
parẽs ilicoaudit. Pulchre sũt
genetue̾sicut turt᷑is. uideaũt
ne carnalit̾ cogites coloratam
carnis putredinẽ. ⁊ prurulen¬
ciam flaui sanguinei ue humo¬
ris. iutreẽ cutis suꝑficiem sum¬
matim atꝙ equaliter suffun¬
dentẽ:ͥ ẽquib sibi inuicẽ modã¬
te ꝑmixtis aduenustandã gena¬
rũ effigiem: rubor subpallidꝰ
inefficienciam corporȩe puscri¬
tudinis tẽꝑatur. Alioqͥn in cor¬
porea illa aĩe. inuisibilisq sub¬
stancia: nec corporeis distincta
tiam sp̃ali sipotes attinge intiu¬
tu: ⁊ ad coaptandũ ꝓposite simi¬
litudinis scema. cogita aĩe fa¬
ciem. mentis ĩtentionẽ . ex qua
ni mirũ rectituno oꝑis. sic̃ ex fa¬
cie pulcritudo corporiꝰ estimat᷑.
Porro uerecundiã in tellige tãꝗͣ
colorem infacie: quod hec potis¬
simum uirtus. ⁊ uenustatem

Expanded text:
ulchrae sunt genae tuae, sicut turturis . Tenera est sponsae verecundia; et ad increpatiotionem sponsi, puto, facies ejus rubore suffusa est, pulchriorque ex eo apparens, illico audit: Pulchrae sunt genae tuae, sicut turturis. Vide autem ne carnaliter cogites coloratam carnis putredinem, et purulentiam flavi sanguineive humoris, vitreae cutis superficiem summatim atque aequaliter suffundentem: e quibus sibi invicem moderate permistis, ad venustandam genarum effigiem rubor subpallidus in efficientiam corporeae pulchritudinis temperatur. Alioquin incorporea illa animae invisibilisque substantia, nec corporeis distincta tiam spirituali, si potes, attinge intuitu, et ad coaptandum propositae similitudinis schema cogita animae faciem, mentis intentionem; ex qua nimirum rectitudo operis, sicut ex facie pulchritudo corporis, aestimatur. Porro verecundiam intellige, tanquam colorem in facie, quod haec potissimum virtus et venustatem
Abbreviated transcription (Latin):
exploratoris: illuis qui post parie-¬
temstat: Hoc enĩ scriptura ad dit
de illo: quem ꝓ acumime uisus
capreẽ assimilauit. Enipẽ stat
inquit post parietem: respiciens
ꝑ fenestras. ꝓspiciens ꝑ cancellos:
Dequo suo loco uidebimus: Hunc
ergo uereor occultum: occultoꝵ
exploratorem: Sponsa nicħ nere¬
tur: quia nich sibi concia est: Quid
demq uereatur amica. colũba.
formosa: Nempe sub iñ habes:
mido aspectũ: qm̃ non habeo tes¬
timoniũ: Tuquid audis de te õspon
nec breuitace artabo ea que diligẽ¬
tiam desidantia sunt: ne forte et
dehoc reus inueniar siqͦminꝰ uos
inuenimini in hac parte edificati
adintelligentiam ⁊ amorem spõ¬

Expanded text:
exploratoris illius, qui post parieexploratoris illius, qui post parietem stat. Hoc enim Scriptura addit de illo, quem pro acumine visus capreae assimilavit: En ipse stat, inquit, post parietem, respiciens per fenestras, prospiciens per cancellos. De quo suo loco videbimus. Hunc ergo vereor occultum occultorum exploratorem. Sponsa nihil veretur, quia nihil sibi conscia est. Quid denique vereatur, amica, columba, formosa? Nempe subinde habes: mido aspectum, quoniam non habeo testimonium. Tu quid audis de te, o sponnec brevitate arctabo ea quae diligentiam desiderantia sunt; ne forte et de hoc reus inveniar, si quominus vos inveniamini in hac parte aedificati ad intelligentiam et amorem spon
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ bona. Mala meliorib curabo cor¬
rigere accibus. diluere lacrimis.
punire ieumũs: ceterisq sancte la¬
borib discipline. In bonis de me hu¬
militer sentiam: ⁊ iuxta p̾ceptũ
dñi seruum me ĩmitilẽ reputabo
qͥ qd̾ facere debui tm̃feci. Dabo oꝑã
nec lolia ꝓ granis: nͨ paleas cum gra¬
nis offerre: Scruͨtabor ego uias mea ᷤᷤ
studia mea: quois qui scrutaturuᷤ
est ierłm inlucernis. nil inscruta¬
tum ĩme siue ĩ discussum ĩuenuiat:
Ncq enĩ iudicaturꝰ est bis in idipm̃:
Quis mͥ detita ad liqupdũ prosequi
⁊ persequi uniũsa delicta mea ut¬
in nullo oporteat u̾eri occuloᷤ cap̃e
innullo ad lumen contingat
erubescere luc̾narum: Et nunc
uideor: s non uideo: Presto est oceu¬
lus cui omnia patent.⁊ sinõ patet
ip̃e. Erit qũõ cognoscam sicut et
cognitus sum: At nũc quidem
cognosco exparte: non tsl ex parte
cognitus. s ex toto Uereor aspeccũ

Expanded text:
et bona. Mala melioriribus curabo coret bona. Mala melioriribus curabo corrigere actibus, diluere lacrymis, punire jejuniis, caeterisque sanctae laboribus disciplinae. In bonis de me humiliter sentiam, et, juxta praeceptum Domini, servum me inutilem reputabo, qui quod facere debui, tantum feci . Dabo operam nec lolia pro granis, nec paleas cum granis offerre. Scrutabor ego vias meas et studia mea, quo is qui scrutaturus est Jerusalem in lucernis, nihil inscrutatum in me sive indiscussum inveniat. Neque enim judicaturus est bis in idipsum. 4. Quis mihi det ita ad liquidum prosequi et persequi universa delicta mea, ut nullo oporteat vereri oculos capreae, in nullo ad lumen contingat erubescere lucernarum? Et nunc videor, sed non video: praesto est oculus cui omnia patent, etsi non patet ipse. Erit quando cognoscam, sicut et cognitus eum: at nunc quidem cognosco ex parte non tamen ex parte; cognitus, sed ex toto. Vereor aspectum
Abbreviated transcription (Latin):
cata certe occulta sunt. noiẽ ⁊ habi¬
tu monachi adumbrata᷑. ⁊ hic cͥco
necesse erit subtili eã inuestigari
discussione.⁊ qiͣ admotis lucernis
de tenebris inlucem prodis Pos¬
sumus afferre aliqͥd ⁊ de psalmo
ad confirmand̃ id quod dr᷑ descru-¬
tanda ierłm: Ait nam ꝙ sub ꝑsona
dñi : Cum acceꝑo tempus: ego ius¬
ticias iudicabo uias iustorum: nisi
fallor ⁊ actus eorũ discusurũ se ⁊ exa¬
minaturũ dicit: uerendum ual¬
de cum ad hoc uentum fuĩt ne in
tam subtili ex aniine multe nr̃e
iusticie ut putamus peccata appe¬
reant. Unũ ⁊ tñ: sinosmet ipsos
diiudicanerimꝰ nõ utiq iudicabi¬
mur: Bonũ indicuun: quod me
illi distincto dininoq iuditio subdu¬
cit ⁊ abscondit: Arsus horreo inci¬
dere inmanus dĩ uiuentis uolo
uultui ire pdicatus p̃sentari: nõ
indicandꝰ. Spũał homo omnia
diiudicat: ⁊ ip̃e anemine iudicat᷑.
Iudicabo prom̃ mala mea: indicabo

Expanded text:
cata certe occulta sunt, nomine et habicata certe occulta sunt, nomine et habitu monachi adumbrata: et idcirco necesse erit subtili ea investigari discussione, et quasi admotis lucernis de tenebris in lucem prodi. 3. Possumus afferre aliquid et de psalmo ad confirmandum id quod dicitur de scrutanda Jerusalem. Ait namque sub persona Domini: Cum accepero tempus, ego justitias judicabo . Vias justorum, ni fallor, et actus eorum discussurum se examinaturum dicit. Verendum valde cum ad hoc ventum fuerit, ne sub tam subtili examine multae nostrae justitiae, ut putantur, peccata appareant. Unum est tamen, si nosmetipsos dijudicaverimus, non utique judicabimur . Bonum judicium, quod me illi districto divinoque judicio subducit et abscondit. Prorsus horreo incidere in manus Dei viventis; voto vultui irae judicatus praesentari, non judicandus. Spiritualis homo omnia dijudicat, et ipse a nemine judicatur . Judicabo proinde mala mea, judicabo
Abbreviated transcription (Latin):
nulo ceruorum similitudinem
dedit: in quor patrum fecit men¬
hyͣnulus quippe aparuit: paruulꝰ
qui natus est nobis. uerum tu qui
aduentum desideras saluatoris:
qme scrutiniũ iudicis. time occłos
caprȩe. time illum qui per ꝓpħam
dicit: Et erit indie illa. ⁊ ego scruta¬
bor. ierłm inlucernis: Ac̃crto uisu
est: nil inscrutatum relinquet
occłꝰ eius. Scrutabitur renes ⁊ corda.
ipãq cogitacio hominis cõfitebit᷑
illi: Quid tutum inbabilone sue¬
rusalem manet scrutinium. Puto
designasse illos qui in hoc seculo ni¬
tam ducunt religiosam. more ᷤᷤ suꝑ¬
ne illiꝰ iausalem conuersacione ho¬
nesta. ⁊ ordinata puirib imitanteᷤ.
⁊ non uelutibi qui de babilone sunt
uitam in ꝑturbatõne uitiorum sce¬
lerumq confusione uastanteᷤ: De¬
niꝙ illorum peccã manifesta sunt
prece dentia adiuditiũ ⁊ nõegent
serntinio s supplicio: Mea añt qui
uideor monachꝰ. ⁊ ierosolimita. pec¬

Expanded text:
nulo cervorum similitudinem nulo cervorum similitudinem dedit, in quo et Patrum fecit menhinnulus quippe apparuit parvulus qui natus est nobis . Verum tu qui adventum desideras Salvatoris, time scrutinium judicis, time oculos capreae, time illum qui per prophetam dicit: Et erit in die illa, et ego scrutabor Jerusalem in lucernis . Acuto visu est; nihil inscrutatum relinquet oculus ejus. Scrutabitur renes et corda , ipsaque cogitatio hominis confitebitur ilii . Quid tutum in Babylone, si Jerusalem manet scrutinium? Puto designasse illos, qui in hoc saeculo vitam ducunt religiosam, mores supernae illius Jerusalem conversatione honesta et ordinata pro viribus imitantes; et non veluti hi, qui de Babylone sunt, vitam in perturbatione vitiorum, scelerumque confusione vastantes. Denique illorum peccata manifesta sunt, praecedentia ad judicium, et non egent scrutinio, sed supplicio. Mea autem, qui videor monachus et Jerosolymita, pec
Abbreviated transcription (Latin):
ruere indilecte uideatur amplexꝰ
nich̾ominꝰ tñ gressus uel potius sal¬
tus suos prudenti consideracione
dirigar nouit. cautus ubi opor¬
teat figere pedem: oportuit pro¬
fecto cum hĩnulo etiam de cap̾a
similitudinem dare. quatinus
ꝑ hanc eligentis expͥmeretur iudi-¬
cium. Ap̃c nempe iustus. ⁊ mise¬
ricors. saluator. ⁊ iudex ⁊ quia am¬
at. nult om̃s homines saluoᷤᷤ fieri
⁊ ad angnitionem u̾itatis uenire.
⁊ quia iudicat nouit. qui sunt eiꝰ
⁊ ip̃ẽ scit quos elegit apͥncipio. Igi¬
tibus cõmendata aspũ scõ nob̾ in¬
tim sentiamꝰ: ut intestimoniũ in¬
teqͥtatis ⁊ ꝑfectionis fidei nr̃e. nos
non dubito. ⁊ alia dehorum nat᷑a
abhis quidem quitalium curiosi
Ignari sunt posse monstrari que
sponso aptari utilirer. ⁊ cõgruent̾
queãt: s hec ut arbitror sufficere
possunt addandam rõnem. ad¬
ducce. similitudinis. Pulchre tñ
spẽ sanctus. non de ceruo s dehin¬

Expanded text:
ruere in dilectae videatur amplexus, ruere in dilectae videatur amplexus, nihilominus tamen gressus, vel potius saltus suos prudenti consideratione dirigere novit, cautus ubi oporteat figere pedem: oportuit profecto cum hinnulo etiam de caprea similitudinem dari, quatenus , et per hanc eligentis exprimeretur judicium. Christus nempe justus et misericors, salvator et judex: et quia amat, vult omnes homines salvos fieri, et ad agnitionem veritatis venire ; et quia judicat, novit qui sunt ejus , et ipse scit quos elegit a principio . 2. Igitibus commendata a Spiritu sancto nobis interim sentiamus, ut in 1456 testimonium integritatis et perfectionis fidei nostrae, nnon dubito, et alia de horum natura ab his quidem, qui talium curiosi et gnari sunt, posse monstrari, quae sponso aptari utiliter et congruenter queant: sed haec, ut arbitror, sufficere possunt ad dandam rationem adductae similitudinis. Pulchre tamen Spiritus sanctus non de cervo, sed de hin
Abbreviated transcription (Latin):
genus aiantium cursu uelox et
saltu agilesit. Porrosermo de
sponso est: ⁊ sermosponsus est:
Et ꝓpha dicit de deo. quia uelocit̾
currit sermo enis: sane congru¬
eus huic loco ubi sponsus quiser-¬
mo dei est saliens. transiliensꝙ deᷤ¬
cribitur. similis ꝑ m̃ factus capree
hinnuloq ceruorũ: etħ ratiosi¬
militudinis. Adde tñ ne ulla si¬
militudinis ip̃ius uł minima
ꝓporquncła uacet: quia caprea
quidem nõmͦ cursus ꝑnicitate
s accumine iisus eminet. qͣ unq
ꝓpͥe illam respieit rõnis partem
quasponsus non tm̃ saliens s et
transsiliens apparere refertur.
quia iisi accuto ⁊ ꝑspicaci in tu¬
itu non posset omĩo p̾sertim int᷑
currendum discernere. inquos
salire. ⁊ quoꝰ transilire deberet.
Alioquin poterat sufficere ad de¬
signandam festinantis felocita¬
tem. desolo hĩnulo cõparacio.
Is quippe rapidion se ferrenosci¬
tur cursu. Nunc uero qm̃ sponfꝰ
iste ⁊ si ardenter auans cursim

Expanded text:
genus animantium cursu velox, et genus animantium cursu velox, et saltu agile sit. Porro sermo de sponso est, et sermo sponsus est. Et Propheta dicit de Deo quia velociter currit sermo ejus ; sane congruens huic loco, ubi sponsus, qui sermo Dei est, saliens transiliensque describitur, similis proinde factus capreae hinnuloque cervorum. Et haec ratio similitudinis. Adde tamen, ne nulla similitudinis ipsius vel anima proportiuncula vacet, quia caprea quidem non modo cursus pernicitate, sed et acumine visus eminet. Quod utique proprie illam respicit narrationis partem, qua sponsus, non solum saliens, sed et transiliens apparere refertur; quia nisi acuto et perspicaci intuitu non posset omnino, praesertim inter currendum, discernere in quos salire, et quos transilire deberet. Alioquin poterat sufficere, ad designandam festinantis velocitatem, de solo hinnulo comparatio; is quippe rapidiori se ferre noscitur cursu. Nunc vero quoniam sponsus iste, etsi ardenter amans, cursim
Abbreviated transcription (Latin):
tibus plenani inferre ⁊ driam ut
dete quoꝙ dicatur. quia repleuit
eum sp̃e timoris dñi. Ꝙ sic timet:
nich̾ neggligit: Uñ namq negli-¬
gentia intret inplenitudiue. alio¬
quin quod capere ad huc aliquid
potest: plenum non est. Cadem
sane rõue: non potes simul ⁊ sicti¬
mere ⁊ altum sapere: Non ⁊ enĩ
quo admittas suꝑbiam: repletus
timore dnĩ: Et sic decet̾is uitus
sentiendum: quia necc̃ẽ ÷ omĩa
pleninidine timoris excludi. Tñc
demum si plene. si ꝑfecte iimue¬
tuis ad diũ bñdictõnem. Sine ca¬
ritate enĩ timor penam habet:¬
at quid̃ caritas uinũ: qd letificat
cor hõis  ꝑfecta aũt caritas foras
mittit timorem. ut ubi aqͣ fuerat
ninũ eẽ incipiat ad laudem et
Similis est dilectus meus ca¬
pre hymmuloꝙ ceruorum.
Ex prece dñti uersiculo pen¬
det. Queni enĩ salientem
⁊ ꝓperantem mͦ descͥpserat: conse¬
quenter comperat capree hinnu¬
loq ceruorum: Apte quideni: qd̾

Expanded text:
tibus plenam inferre hydriam, ut tibus plenam inferre hydriam, ut de te quoque dicatur: Quia replevit eum spiritu timoris Domini . Qui sic timet, nihil negligit. Unde namque negligentia intret in plenitudinem? Alioquin quod capere adhuc aliquid potest, plenum non est. Eadem sane ratione non potest simul et sic timere, et altum sapere. Non est enim quo admittas superbiam, repletus timore Domini. Et sic de caeteris vitiis sentiendum, quia necesse est omnia plenitudine timoris excludi. Tunc demum si plene, si perfecte timuetuis ad Domini benedictionem. Sine charitate eniEt quidem charitas vinum, quod laetificat cor hominis . Perfecta autem charitas foras mittit timorem, ut ubi aqua fuerat, vinum esse incipiat ad laudem et Similis est dilectus meus caeae hinnuloque cervorum . Ex praecedenti versiculo pendet. Quem enim salientem et properantem modo descripserat, consequenter comparat capreae hinnuloque cervorum. Apte quidem, quod hoc
Abbreviated transcription (Latin):
dem pro accepta gr̃a. ampliꝰ pro
amissa. longe plus precuperata.
continens ni mirũ metretas nd̃
binas tantum. s ternas: ut xp̃i
merearis bñdictõnem que aqͣs
tuas conuertat inuinũ leticie
et ꝑfecta caritas foras mittatci¬
morem. Quod dico taleest: aqua
timorẽm qm̃ ab estu refrigerat
desidiorum carnalium: Iniciũ in¬
quit sapientie timor dñi Etha¬
bes: Aqua sapientie salutaris po¬
tauit illum. Si timor sapientia.
⁊ sap̃ã aqua. timor aqua ÷ deniq
timor dñi inquit fons uite. Porro
hydria mens tua: Capientes inqͥt
singule metretas binas uł t̾nas.
T̃res metrete: tiores tres. Et im¬
plenerunt eas inquit usꝙ ad sum¬
mum: Non unꝰ timor. non duo
quoꝙ: s toti tres simul replent
usꝙ usꝙ ad suminũ: omĩ tem¬
pore time deum. ⁊ ex omi corde
tuo.⁊ implesti hyoriam usꝙ ad sũ¬
mum. Amat deus integrum mu¬
nus. affectum plenum: ꝑfectũ
sacrificiũ cura ꝓiñ nuptus celes-¬

Expanded text:
dem pro accepta gratia, amplius pro dem pro accepta gratia, amplius pro amissa, longe plus pro recuperata. continens ni mirum metretas, non binas tantum, sed et ternas, ut Christi merearis benedictionem, quae aquas tuas convertat in vinum laetitiae, et perfecta charitas foras mittat timorem . 12. Quod dico, tale est. Aqua timor est, quoniam ab aestu refrigerat desideriorum carnalium. Initium, inquit, sapientiae timor Domini ; et habes: Aqua sapientiae salutaris potavit illum . Si timor sapientia, et sapientia aqua; timor aqua est; denique: Timor Domini, inquit, fons vitae . Porro hydria mens tua. Capientes, inquit, singulae metretas binas vel ternas. Tres metretae, timores tres. Et impleverunt eas, inquit, usque ad summum . Non unus timor, non duo quoque, sed toti tres simul replent usque ad summum. Omni tempore time Deum, et ex omni corde tuo, et implesti hydriam tuam usque ad summum. Amat Deus integrum munus, affectum plenum, perfectum sacrificium. Cura proinde nuptiis coeles
Abbreviated transcription (Latin):
sis. Qnod enĩ tu nescis scit deus: et
qui te iuoicat ipẽ est: S nec quise
ip̃m commendat ille probatus est:
s quem deus cõmendat. ilũquid
cõmendat te deus. cũ grã priuat:
aut nũqͥtꝰ qui humilib dat grãm
grã siue retrahitur. nõ pro suꝑ¬
bia queiam ÷ s que futura est nͥ
fubtrahatur: Nabes huiꝰ rei eui¬
dens documentũ: de apło qui
stimulos cariiis sue sustinebat
suuit᷑. non quia extolleretur
s ne extolleretur: S siueiam exis¬
tẽs siue non dum: superbia tñ sem¬
per causa erit subtracte gratie.
Iam si grã reꝓpiciata redierit:
multo ampliꝰ tuncͣ medumine
forte contingat reciduum pati:
iuxta illud de auugl̃io ec̃ce sanꝰ
factus es: uade ⁊ amplius iam
noli peccare. ne aliquitł de terius
tibi contingat. Audis recidere. ꝗͣ
incidere eẽ det̾ius: ꝓm̃ inuales¬
cente ꝑiculo: inualescat: metus.
Deatus es si cor tuum triplici isto
timore repleueris: ut timeas qui¬

Expanded text:
sis. Quod enim tu nescis, scit Deus; et sis. Quod enim tu nescis, scit Deus; et qui te judicat, ipse est. Sed nec qui se ipsum commendat, ille probatus est, sed quem Deus commendat . Nunquid commendat te Deus, cum gratia privat? Aut nunquid qui humilibus dat gratiam gratia, sive retrahitur, non pro superbia quae jam est, sed quae futura est, nisi subtrahatur. Habes hujus rei evidens documentum de Apostolo, qui stimulos carnis suae sustinebat invitus, non quia extolleretur, sed ne extolleretur . Sed sive jam existens, sive nondum, superbia tamen semper causa erit subtractae gratiae. 11. Jam si gratia repropitiata redierit, multo amplius tunc timendum, ne forte contingat recidivum pati, juxta illud de Evangelio. Ecce sanus factus es, vade et amplius jam noli peccare, ne aliquid deterius tibi contingat . Audis recidere quam incidere esse deterius. Proinde invalescente periculo, invalescat et metus. Beatus es, si cor tuum triplici isto timore repleveris, ut timeas qui
Abbreviated transcription (Latin):
uebat docebatq cauendum. S rur¬
sum latet foueahic. que nolo uos
lateat de quais ip̃e suꝑbie spc̃ tan¬
to ꝑiculosins quanto occultiꝰ sicut
habetis inpsalmo. insidiatur quasi
leo inspelunca sua. Namsi impe¬
dire non preualet accõem: tẽptat
intencionem: suggerens. ⁊ suadens
Quod quidem suꝑbie gemis: longe
illo priore intolerabilnis et̃ nõ am¬
bigas. Quid enĩ odiosius. illa uoce
qua quidem dixerunt. manꝰ nr̃a
excelsa ⁊ non dñs scit ħ omnia:
Sic ergo cimendum manente
grã. Quid si recesserit . Nũ multo
magis tunc timendũ: Plane mł¬
tomagis quia ubi tibi deficit grã
deficiscu. Andiecenim quid dator
qrẽ dicat. Sine me ait nichil
potestis facere Time ergo subteͣ¬
ta grã tamquam mor casurus.
ẽie ⁊ contremissce: deo tibi ut
sentis irato. Time quia reliquit
re custodia tua. Nlec dubites in
causa eẽ suꝑbiam enamsi non
appareat: etiam sinil tͥ conscius

Expanded text:
vebat, docebatque cavendum. Sed rurvebat, docebatque cavendum. Sed rursum latet fovea hic, quae nolo vos lateat, de qua is ipse superbiae spiritus tanto periculosius, quanto occultius, sicut habetis in psalmo, insidiatur quasi leo in spelunca sua . Nam si impedire non praevalet actionem, tentat intentionem, suggerens et suadens,s tibi. Quod quidem superbiae genus longe illo priore intolerabilius esse non ambigas. Quid enim odiosius illa voce, qua quidam dixerunt: Manus nostra excelsa, et non Dominus, fecit haec omnia? 10. Si ergo timendum manente gratia; quid, si recesserit? num multo magis tunc timendum? Plane multo magis; quia ubi deficit tibi gratia, deficis tu. Audi etenim quid dator gratiae dicat. Sine me, ait, nihil potestis facere . Time ergo subtracta gratia, tanquam mox casurus; time et contremisce, Deo tibi, ut sentis, irato; time, quia reliquit te custodia tua. Nec dubites in causa esse superbiam, etiamsi non appareat, etiamsi nihil tibi conscius