comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
carne: potuit mat̾ frñ corruptũ ꝓc̾are. Fit aũt
phãc mitiꝰꝰꝯ sidetatã opptuonẽ. qua putant lap
reddere. ꝯtinentes factunt maritos eaꝵ adutt̃as
uiros. cũ sins urorib uurs alteras ducũt. Qua ꝑꝑ¬
ñ possum quidẽ dicc̃ appoĩto meliore lapsas si nu¬
pẜ int᷑ feminas adultĩa eẽ. ñ ꝯtugia. s⁊ piane nõ
dubitaucrĩ diccit lapsus ⁊ rumas a castitate scĩors

Expanded text:
carne potuit mater sine corruptione procreare. fit autem per hanc minus consideratam opinionem, qua putant lapsreddere continentiae, faciunt maritos earum adulteros ueros, cum suis uxoribus uiuis alteras duxerint. Quan possum quidem dicere a proposito meliore lapsas, si nupserint, feminas adulteria esse, non coniugia, sed plane non dubitauerim dicere lapsus et ruinas a castitate sanctiore,
Abbreviated transcription (Latin):
illa quã cluxit. Non n rescincli dobet tm sac̃m̃tũ
Si aũt fecc̃t fidem confñsus. ñ licet aliã luccre.
Si aũt duxcĩt. dimuitat ipam. ⁊ adherͣbit
uxori pͥoui. Est aũt fides pactionis quãdo aliꝗs
ꝓmittit fidem alicui. ꝙ eamt clucet si ꝑmiseĩt

Expanded text:
illa, quam duxit, non enim rescindi debet tantum sacramentum. Si autem fecerit fidem consensus, non licet aliam ducere. Si autem duxerit, dimittet eam, et adhaerebit priori. Est autem fides pactionis, quando aliquis promittit fidem alicui, quod eam ducet, si permiserit
Abbreviated transcription (Latin):
quidicuntur egypnaci: aut haiendas ianu¬
arnͣ in quib cantilent quedam ⁊ comessati¬
ones: ⁊ ad inuicem dona donantur. quasin
pͥncipio anni bonifati augntio: aliquos
m̃ses: aut tempora: aũ dici. ⁊ annos. aut lu¬
ne ⁊ mensis solisq cursus. Quia ⁊ quinas.⁊
quas cumq diumationes aut fata aut au¬
guria obscruat. aut attendit. aut consentit
obẜuantib mimiliter ⁊nne causa.⁊ mag̃
ad sui dampnationcm. quam ad suam salu¬
tem tendit. Siue ꝑquosdam mimeros ut¬

Expanded text:
qui dicuntur Aegyptiaci, aut calendas Januarii, in quibus cantilenae quaedam, et comessationes, et ad invicem dona donantur, quasi in principio anni boni fati augurio, aut aliquos menses, aut tempora, aut dies, et annos, aut lunae solisque cursum quia qui has, et quascunque divinationes, aut fata, aut auguria observat, aut attendit, aut consentit observantibus inutiliter et sine causa, magis ad sui damnationem quam ad salutem tendit; sive qui per quosdam numeros
Abbreviated transcription (Latin):
posse tmecui conferre. Non animab lãgu¬
entib claudicantib ue: uel ⁊ moribundis ꝗc¬
quam mecdicri: si hec tẽ laqueos ⁊ insidias
antiqui hostis: quib ille ꝑfidui humanũ
genus deciꝑe nititur: etsiquis exercuerit.
⁊encus d̾gnetur. laicus anathamaticetur tẽ¬

Expanded text:
animalibus languentibus claudicantibusve, vel etiam moribundis quidquam mederi, sed haec esse laqueos et insidias antiqui hostis, quibus ille perfidus genus humanum decipere nititur. Et si quis haec exercuerit, clericus degradetur, laicus anathematizetur
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ẽt. nec dñs ꝗ uxorem p̃ceꝑat. autro ñdiscedere. nͥ
cã formcatiois: com̃dãs eã discipło. auctor disiortii
fu̾iss. Ecce com̃datio marit iob̃i. ⁊ d̾tͣctio ioseph
negatur fuisse diu̾oenũ. qi iosq ñ coguciat cao
negatur fuisse. multominus istaq̃ sĩplicit᷑ spõsa
uidoriãt uxoris polluẽs neutrã ual⁊ br̃s

Expanded text:
nec Dominus, qui uxorem praeceperat a viro discedere, nisi causa fornicationis, commendans eam discipulo, auctor divortii fuisset. Ecce, commendatio Mariae Joanni, et detractio Joseph negatur fuisse divortium, quia Joseph non cognoverat eam. negatur fuisse, multo minus ista, quae simpliciter sponsa orem uxoris polluens
Abbreviated transcription (Latin):
on licet iniquas cogitationes agere halenda¬
rum ⁊ otĩs uacare: neq lauro: aut uiridita¬
te arboꝵ cingere domos. Omnis n obẜuatio
quid plus nom faccre ꝑꝑ nouum annum: aũ
merisas cum lampadib uel epist indomib p̃-¬

Expanded text:
on licet iniquas cogitationes agere kalendarum et ociis vacare, neque lauro aut viriditate arborum cingere domos. Omnis enim quid plus novi facere propter novum annum aut mensas cum lampadibus vel epulis in domibus p
Abbreviated transcription (Latin):
b ars demonum ẽ ex quadam pestisera homiũ
frigos pͥmum inuenert̃. p̃stigium uõ mercu¬
pͥmus etrusto tradidisse dicitur. Qindam tages
hic exaninus auruspicinam dictauit. ⁊ p̾ca ñ
apparunt. Namdicitut. fabulost arante quo¬
dam rustico subito exgicbis ex ilitisse dr̃ ⁊ au¬
ruspitinam dictasse. qua die mortiuis est. qͦs
ubros romani extrusca lingua in ꝓpͥam muta
iuditur. Curiositas humana qño impudent᷑
appetit scire: quod milla eirõne competit mue¬

Expanded text:
 ars daemonum est ex quadam pestifera societaryges primi invenerunt: praestigium vero Mercuprimus Hetruscis tradidisse dicitur quidam Tages. Hic ex horis haruspicinam dictavit, et postea non apparuit. Nam dicitur fabulose arante quodam rustico subito ex glebis exsilivisse, et haruspicinam dictasse, qua die et mortuus est. Quos libros Romani ex Hetrusca lingua in propriam muuditur curiositas humana, quando id impudenter appetunt scire, quod nulla ratione eis competit inve
Abbreviated transcription (Latin):
omis penitẽires gr̃nua flectant. mortuos in
eccłia afferant. ⁊ sepelliant. die autem dñico
non reuinẽt. Nam qui dñico die studiose iciu¬
nant noncrectitur eẽ catholicus. EPemtẽ¬
tis uõ quileges pemtentis attenie exequũ¬
tur. sicasu initinere. ⁊ in mari mortuifue¬
rint: ubi eis subueniri ñ possit: memoria cors
⁊ orationib ⁊ oblationib comm̃titur.Ĩ Inde¬

Expanded text:
onis poenitentes genua flectant, et mortuos in ecclesiam afferant, et sepeliant. Die autem dominico non jejunent. Nam qui dominico die studiose jejunat non creditur esse catholicus. Poenitentes vero, qui leges poenitentiae attente exsequutur, si casu in itinere vel in mari mortui fuerint, ubi eis subveniri non possit, memoria eorum et orationibus et oblationibus commendetur.
Abbreviated transcription (Latin):
didit illicitã. soiorẽ eius cognoscẽdo. nͨ ⁊̃ põt moe¬
tc̃ uxoris. licet ei ł adultẽ. aliciui copularu ̃ cõui¬
dormit dormit cum fpensa fratris sin
uidã d̾sponsauit uxorẽ ⁊ cõtaiat ca. ⁊ cũ ea co¬
ire ñ ponĩit ꝗͣ clanculo frat̃ eiꝰ cognouit ⁊ cortu¬
pit ⁊ eã guidã reididit. decretũe ut ꝗͣuis nup¬

Expanded text:
didit illicitam, sororem ejus cognoscendo. Nec etiam post mortem uxoris licet, ei vel adultero alicui copulari in conjudormivit cum sponsa fratris sui. Quidem desponsavit uxorem, et dotavit eam, et cum ea coire non potuit; quam clanculo frater ejus corrupit et gravidam reddidit. Decretum est, ut, qu
Abbreviated transcription (Latin):
n si fascem suꝑ humeros adholescentis quem
non potest baullare posucris. neccẽ habet ũ
aut fascem rciciat. aut sub pondere confringa¬
peccat. de inde ⁊ si erramus modicam penam
imponentes: non ne meluis est ꝑ miscricordiã
dare rationẽm: quam ꝑꝑ crudelitatem: Ubi npa¬
ter familias largus est dispensator non debet

Expanded text:
 si fascem super humeros adolescentis, quem non potest bajulare, posueris, necesse habet ut aut fascem rejiciat, aut sub pondere confringapeccet. Denique si erramus modicam poenitentiam imponentes, nonne melius est propter misericordiam dare rationem, quam propter crudelitatem? Ubi paterfamilias largus est, dispensator non debet
Abbreviated transcription (Latin):
uloꝵ quorcumq aut egtuidinm respicieñ¬
tes necessitates: inquid siguis ntagucter ut¬
gueatur. ũdum adhuc penitet desalute ip̃iꝰ
desꝑetur. oportit eiꝑ sac̾dotalem sollicitudinẽ
comminncationis grã subuenirt. Ittm nico¬

Expanded text:
rumque, aut aegritudinum respicientes necessitates. In quibus si quis ita graviter urgeatur, ut dum adhuc poenitet, de salute ipsius desperetur, oportet ei per sacerdotalem sollicitudinem communionis gratia subveniri. »
Abbreviated transcription (Latin):
Nam si adulteruĩ ꝯiuges ree s̃. si suis obnoxit¬
tatem mutauer̃: cͥmine abulterii notabsitur :
si dcuotionẽ quam sponte ñ cracie dño optulet̃¬
tias tiãsitum fectrint. Que ⁊ uuiolentia ir¬
ruenite al aliquo oppͥsse sum̃nt ãẽ pꝰea delcca¬
none libidonis ꝑmancit inconingio raptoriᷤ
dicia tenemtur obnoxie. d̾ talib ait apłs. sum¬

Expanded text:
Nam si adulterae conjuges reatu sunt viris suis obnoxtatem mutaverunt, crimine adulterii notabuntur, si devotionem, quam Deo sponte, non coactae obtuletias transitum fecerint? Quae et si violentia irruente ab aliquo oppressae fuerint, ac postea delectatione libidinis permanente in conjugio raptori dicta teneantur obnoxiae. De talibus ait Apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
gnouimus penitentiam morientib denegari
nec illoꝵ desidrus annui qui obitus sui tp̃t ħ̃
anime sue cupiunt remedio subueniri hor¬
remus fateor tante impictatis: auquem reꝑ¬
iri ut dedĩ pictatt desꝑet: quari non possit
ad sc quouis tempore concurrenti suc¬
currere ⁊ ꝑiclitantem subt onere pecc̃oꝵ n
ominem reclimere quose uelle expediride¬
sidetit. ⁊ lib̾ari. Quid gͦ rogo aliuo est quã
morienti moitem addere ciusq animam su¬
a crudelitate. nc absoluita eẽ possit ocuidere:
Cum dñs ad subue mendum ꝑatissimus in¬
uitat ad penitentiam sicꝓmitit peccõr. Inq̃

Expanded text:
gnovimus poenitentiam morientibus denegari, nec illorum desideriis annui qui obitus sui tempore hoc animae suae cupiunt remedio subveniri. Horremus, fateor, tantae impietatis aliquem reperiri, ut de Dei pietate desperet, quasi non possit ad se quovis tempore concurrenti succurrere, et periclitantem sub onere peccatorum hominem redimere, quo se ille expediri desiderat, et liberari. Quid hoc, rogo, aliud est, quam morienti mortem addere, ejusque animam sua crudelitate, ne absoluta esse possit, occidere? cum Deus ad subveniendum paratissimus, invitans ad poenite
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ non potetat uenire ad sacerclotem. sp̃oc¬
paint cum mors. in domo aut in uia. faci¬
ant ꝓ eo parentes cius oblationem abattare
⁊ bent redemptionem ꝓcaptiis. ¶ Ecc̃e ꝙ¬
episcopo precipiente pemitentes de occuitis
peccatis siue inꝑiculo constituti. ꝑ pres bi¬
terum possunt reconciliari. ⁊⁊ sinccessitatt
quod prebiter. consulert episcopum non poᷤ¬
sit. negabitur penitentia⁊ morienti: ⁊ bene¬
fitium reconciliationis ñ prestabitur penitẽ

Expanded text:
 non poterat venire ad sacerdotem, sed praeoccupavit eum mors in domo, aut in via, faciant pro eo parentes ejus oblationem ad altare, et dent redemptionem pro captivis. CAP. episcopo praecipiente, poenitentes de occultis peccatis, sive in periculo constituti per presbyterum possunt reconciliari. § 1. Sed si necesquod presbyter eum consulere non possit, negabitur poenitentia morienti? et beneficium recon
Abbreviated transcription (Latin):
nitatis iura creaturis at̾buunt. futura a
p̃scire solius dĩet̃: qui in suncõtemplatiõe
⁊̃ angłos illa p̃scire facit. Uñ ysaias ait. pͥ¬
ora ⁊ nouissima annũtiatemͥ. ⁊ dicam ꝗd
dui estis. Cultores uõ ytoloꝵs afidelium cõi¬
one ieparandi sunt. un mepła ad corinbi¬

Expanded text:
initatis jura creaturis attribuunt. Futura enim praescire solius Dei est, qui in sui contemplatione etiam angelos illa praescire facit. Unde Esaias ait: Priora et novissima annunciate mihi, et dicam, quod Dii estis. § 1. Cultores vero idolorum a fidelium communione separandi sunt. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
sim conuersus. fuerit. dent testimonium qui
Reum audicr̃. ⁊ accipiat pem̃tentiam: ⁊ continuĩ¬
o creclitur moriturus: reconcilictur ꝑ ma̾nus
impositionem. ⁊ infundatur ori cius eucari¬
stia. Si suꝑuixcĩt ammoneatur asup̃dictis
testib peritiom sue satisfactum: ⁊ subdatur
statutis penitentie legib: quamdiu sacerdoᷤ
acceper̃. non se credant absolutos siñmanus
impositione si suꝑuixerint. Item exconcilio
niceno. Cura ⁊ ꝓbatione ep̃i morientes re
ita ut siforie quis recedit ex corꝑt necessaĩo

Expanded text:
sin versus fuerit, dent testimonium qui eum audierint, et accipiat poenitentiam. Et si continuo creditur moriturus, reconcilietur per manus impositionem, et infundatur ori ejus eucstia. Si supervixerit, admoneatur a supradictis testibus petitioni suae satisfactum, et subdatur statutis poenitentiae legibus, quamdiu sacerdos,acceperint, non se credant absolutos sine manus impositione, si supervixerint. C. IX. Cura et probatione episcopi morientes recita, ut, si forte quis recedit ex corpore, necessario
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑueniret .s⁊ dũ minia te fac̃ stultm negligĩtẽ
moãstĩo mitttre: uͥ districte oĩo ualeat custodi
d̾nuo nr̃ã scͥpta susccꝑns.Nam siquolib mõ ĩ
hac re. negligens ⁊ lentus extir̃is. ita inte dift¬
ttissime noueris uindicandũ. ut quod exte ne

Expanded text:
eniret. Sed dum nimia te facit stultitia negligentem, monasterium mittere, ubi stricte omnino valedenuo nostra scripta susceperis. Nam si quolibet modo in hac re negligens vel lentus exstiteris, ita in te districtissime noveris vindicandum, ut quod ex te ne
Abbreviated transcription (Latin):
re. Ab uniu̾sis episcopis dictumẽ placet: qd
sanctitas ur̃a necessario nos instruere digna
tu mortis reconcilietur conualescens sine¬
monis uiaticum expetit: ñ ei denegetur. ob
sũ despatione positus post acceptam cõmu¬
monem iteꝵ sanus fucrit factus. tm̃ oratio¬
ne particeps sit: sacram̃tum uero non accipi¬
at. donec institium peitentiȩ impleatur
tempus. Qui uõ inexitu mortis sunt ⁊ d̃si¬
derant accipe sacm̃tum: cum consid̾atione

Expanded text:
re. Ab universis episcopis dictum est: Placet quod sanctitas vestra necessario nos instruere dignata est. C. VI. Qui metu mortis reconciliatur convalescens sinonis viaticum expetit, non ei denegetur. Quod si in desperatione positus post acceptam communionem iterum sanus fuerit factus, tantum oratione particeps sit, sacramentum vero non accipiat, donec constitutum poenitentiae impleat tempus. Qui ergo in exitu mortis sunt, et desiderant accipere sacramentum, cum consideratione
Abbreviated transcription (Latin):
tans samuelem adorauit diabolum:. ut fal-
apparuiss: ñutiq uit iustus ꝑmisissct᷑ as¬
orari. qui p̾dicau̾at dm̃ solum adorãdini.
⁊ quomodo bomo uĩ qui cum habtaam inre
frigerio erat. diceret aduirum pestilentie. di¬
⁊gnum arcdore gehenne: cras mecum cris.
is duob titulis fallane suc subtilitatem ꝓdit¬
sub nabitu ⁊ nomine samuł cẽ legem: ⁊ in¬
tum peccatis ꝑ ressum: cum magnadistãtia
Ofutim m̃titus ẽ. Ueis põt uideri. side sa¬
muelis nomine taccatur: quia saulcum dia¬
bolo futurus erat. ad eum tr̃as migrauit. q̃
adorauit. sẽmꝑ gͦdiabolus sub uelamine
iatens ꝓcuit se: dum ea confingit quȩ bere¬
ant ꝑsonis ꝑquas falłe mittur. si autm
quilibet opponit: ac ddicit. quomodo ueniũ¬
t illa. que ulidiuim p̃dicunt futura: aut
quomodo possunt egris p̃bere medclam.
aut sanis mmntere egritudinem. si auqu
ꝓpͥe uirtutis acpotestatis ñ uãnt. hoc a nob̾¬
aliqño eucnunt que p̃dicunt. aũ sanare inꝰ¬

Expanded text:
tans Samuelem, adoravit diabolum, ut fructuapparuisset, non utique vir justus permisisset adorari, qui praedicaverat Dominum solum esse adorandum. Et quofrigerio erat, dicebat ad virum pestilentiae, dignum adorare gehennae: cras mecum eris? His duobus titulis subtilitatem sub habitu et nomine Samuelis contra legem, et virum peccatis pressum, cum magna distantiao futurum mentitus est. Verum potest videri, sed de Samuelis nomine taceatur, quia Saul cum diabolo futurus erat. Ad eum enim transmigravit, quem adoravit. Semper ergo diabolus sub velamine latens prodit se, dum ea confingit, quae hors, per quas fallere nititur. Si autem quislibet nobis opponit ac dicit; quomodo eveniunt illa, quae illi divini praedicunt futura aut quomodo possunt aegris praebere medelam, aut sanis immittere aegritudinem, si aliquid propriae virtutis ac potestatis non habent? Hoc a nobaliquando eveniunt quae praedicunt, aut sanare vi
Abbreviated transcription (Latin):
sus fucrit. ⁊ ingemuerit. ⁊ c̃. ⁊ iterum. Con¬
intus suscitauit ds̃. eccłia foris absolucre cõ¬
tempnet. dampnabit absentia ep̃i: quem
grã diuine pres catie illustrat: ꝑ iauacrum
regñationis morituris succurritur: ⁊̃ alaicis
sipresbiteri defueruit. Cur gͦ bñficium recõ¬
tigũt ep̃m decẽ: Si secundum auguitinum
qui agins incxttemis consitetur
socio turpitutinem criminis fit dignus ut÷¬
na exdefidetio sacerdotis: cut sumilit̃ ñsit
dignus reconciliatione exciefiditio ciscopi.
qui sacerdoti non negat maculam suireat᷑.
tem. morientid pbr̃i peniientiam negarẽ.

Expanded text:
Conintus suscitavit ecclesia foris absolvere contemnet? damnabit absentia episcopi quem gratia divinae praesentiae illustrat per lavacrum regenerationis? Morituris succurritur etiam a laicis, si presbyteri desunt. Cur ergo beneficio recoiscopum deesse? si secundum Augustinum qui agens in extremis confitetur socio turpitudinem criminis fit dignus venia ex desiderio sacerdotis, cur similiter non sit dignus reconciliatione ex desiderio episcopi qui sacerdoti non negat maculam sui reatus? Item morientibus poenitentiam negare pr
Abbreviated transcription (Latin):
mandata custodite: ⁊ audite nocem illius: ip̃iẜ.¬
uictis ⁊ ip̃i adhẽbitis ⁊ cetã: ubisane intelligi
mittat: cãm temptatiõĩs exposut. ad cognosoẽ¬
dum utiq eoꝵs dilectionem: utrum eam hãnt
erga dm̃sum. Cognoscendum uero potius¬
ab ipsis quam abillo qui scit omnia an¬
te quam fiant. ¶Qod ucro abepiscopo¬
poutanum uel ꝑ sũmum pontificem tatio¬
ne ⁊ auctoritate ꝓbatur. Dresbiteri nam¬
dotes reconciliare non ualent. Reconcilia¬
tio namq penitentium episcopalis est offi
tii. non sacerdotalis. An de incartaginẽ¬

Expanded text:
mandata ejus custodite, et audite vocem illius, ipsi servietis, et ipsi adhaerebitis, etc. Ubi sane intelligi mittat, causam tentationis exposuit, ad cognoscendum utique eorum dilectionem utrum eam habeant erga Deum suum. Cognoscendum vero ab ipsis potius quam ab eo qui scit omnia antepolitanum vel per summum Pontificem, ratione dotes reconciliare non possunt. Reconciliatio namque poenitentium episcopalis officii est, non sacerdotalis. Unde in Con
Abbreviated transcription (Latin):
si concilio sccundo fortunatus episcopus
dixit. ꝑ enitentumi reconciliatio crismatĩ
⁊ꝓuellarum consecratio a presbiteris nõ
Di iubet sanctitas iustra sũggtro. fiat.¬
Nam memini preterito concilio statutum.
ut crisma uel rẽconciliatio penitentium. ni
non ⁊ puellaꝵ consecratio. apresbiteris nõ
fiat. Si quis autem cinersit: boc faciens. quid
de costatuendum sit: aurelius ep̃s dixit.
auclunt dignatio uestra suggestionem fra
sinatis confectio. ⁊ puellarum consecratio.
apresbiteris non fiat. Reconciliari quem

Expanded text:
Episcopus dixit: C. I. Poenitentium reconciliatio, chrismatis et puellarum consecratio a presbyteris non fiat. Si jubet sanctitas vestra, suggero. Nam memini, praeterito concilio fuisse statutum, ut chrisma, vel reconciliatio poenitentium, nec non et puellarum consecratio a presbyteris non fiat. Si quis autem emerserit hoc faciens, quid de eo statuendum sit? Aurelius episcopus dixit: Audivit dignatio vestra suggestionem fratsmatis confectio, et puellarum consecratio a presbyteris non fiat
Abbreviated transcription (Latin):
rat. quod ualde absurclum ẽ quia quihinc iͦ
um sathans: quo ũ płimos fallat ⁊̃ bonos ĩ
potestate sehre hfingit. quod a płs int̾ ectã
ostendit dicens. Ip̃e sathanas trans figutat
se inangłm lucis. Ut enĩ errorem faceret: in
quo gliͣficaretur. in habitu uiri ⁊ nomine
se subonãuit: ut incͥ ꝓficere spemquamp̃¬
dicabant. dĩ cultorib m̃tiretur. quando bĩc
exeuntes iustos funxit insua ẽe potestate: s⁊
hoc quos dam falit: quod d̃ morte sauł ⁊ fi¬
li eius. non sit m̃titus. qĩ magnum sit diab¬
olo ante occasum mortem corꝑis p̃uidere: cũ
signaquedam soleant apparere mortiuris.
diãdolus quem angłica magestate sublimẽ
ꝓpbica oracula fuisse testantur. decinꝰ magͥ¬
dine demens effectus est sauu ut ad phitonis¬
samconfugẽt. dep̃uatus ⁊ causa pecc̃r: ad ħ
se contulit que dampnau̾at. S⁊ siquis ppysto
riam: eaque u̾bis cxp̃ssa s̃. putet ñ p̃t̃mitten¬
da. ne rõ ystorie in anissit. recte quidem faẽ.

Expanded text:
rat quod ualde absurdum est, quia hinc qui um satanae, quo ut plurimos fallat, etiam bonos in potestate se habere confingit. quod apostolus inter cetera ait: ipse satanas transfigurat se in angelum lucis. ut enim errorem faceret, in quo gloriatur, in habitu uiri iusti et nomine se subornauit, ut nihil proficere spem, quam praedicabant, dei cultoribus mentiretur, quando hinc exeuntes iustos finxit in sua esse potestate. Sed hoc quosdam fallit, quod de morte Saul et filii eius non sit mentitus, quasi magnum sit diabolo ante diem occasum corporis praeuidere, cum signa quaedam soleant apparere morituris, diabolus, quem angelica maiestate sublimem profetica oracula fuisse testantur, de cuius magndine demens effectus est Saul, ut ad pithonissam confugeret. deprauatus enim causa peccati ad haec se contulit quae damnauerat. Sed si quis proriam et ea quae uerbis expressa sunt putet non praetermittenda, ne ratio historiae inanis sit, recte faciet quidem,
Abbreviated transcription (Latin):
Subu̾sis ⁊ adiabolo captim tinent᷑. qui trli¬
cto c̾atore suo. diaboli suffragia quęrũt: Nõ
atali peste deb⁊ mũdari sc̃a eccłia Iuud ⁊̃ non¬
est obmuitnoum quod quetam sicłate mulie
retro pꝰ sathanan ꝯu̾se demonum illusionib
⁊ fantasmatib seducit c̾dunt se. ⁊pfitentur.
cum diana nocturnis oris dea paganoꝵ. łtũ
herodiade: ⁊innũa multitudine mulicꝵ e
quitare suꝑ quas dambestias. ⁊ multaꝵ ter¬
tais spatia intempeste noctis scaentio ꝑ trans¬
noctib. ad cuis scruitium cuocari. st utinã
hee sole uiꝑfidia sua ꝑissent. ⁊ ñ multos so¬
cum adinfidelitatis intitum ꝑtraxissent o
nam ⁊ in nũa multitudo acfalsa oppinione
decepta. Hec re ua eẽ credunt. ⁊ c̾dendo a rec:¬
ta fide diinant. ⁊ paganoꝵ errore inuoluũ¬
tur: cum aliquid diuinitatis aut numinis
tia p̃dicare debent. ut nou̾nt hac omnino
Siquidẽ ip̃e sathanas qui st tnsfigurat in
angłm lucis cum m̃tẽ cimisq mnulieris ceꝑit

Expanded text:
sunt et a diabolo captivi tenentur qui relicto creatore suo diaboli suffragia quaerunt, et ideo a tali peste debet mundari sancta ecclesia. § est omittendum, quod quedam scelerate mulieres retro post sathanam converse, demonum illusionibus et fantasmatibus seducte, credunt se et profitentur cum Diana nocturnis horis dea paganorum vel cum Herodiade et innumera multitudine mulierum equitare super quasdam bestias et multa terrarum spatia intempeste noctis silentio pertranoctibus ad eius servitium evocari. Sed utinam he sole in perfidia sua periissent et non multos secum ad infidelitatis interitum pertraxissent. Nam et innumera multitudo, hac falsa opinione decepta, hec vera esse credunt et credendo a recta fide deviant et errore paganorum involvuntur, cum aliquid divinitatis aut numinis tia predicare debent, ut noverint hec omnino Siquidem ipse Sathanas, qui transfigurat se in angelum lucis, cum mentem cuiusque mulieris ceperit
Abbreviated transcription (Latin):
dispositiones: non solum uoce ꝓlatas uerũ
ex ammo expͥmuntur in corꝑe tota facuita¬
it ꝑdiscere. rem occultissimã dixi auditori
assertione quam debui. Nam ꝑuenut ista
difsicillime põt ab hominib aut omnino ñ

Expanded text:
latas, verum ex animo exprimuntur in corpore, tota facilitate perdiscere. Rem dixi occultissimam audaciori asseveratione quam debui. Nam pervenire isdifficillime potest ab hominibus aut omnino non
Abbreviated transcription (Latin):
cis suꝑstitionib ł ferus inherentem. a con¬
uentu eccłat seꝑandum p̃cipimus. Itemex
con. anguirensi. C.i. Sortilegam ⁊ magicam¬
tare studcant: ut ꝑiitiosam. ⁊ azabulo inuẽ¬
tam. sortilegam.⁊ magicam artem: ex parro¬
chuis suis ꝑcintus eradicent. ⁊ si aliquemuti
aut mulierem. huiuscemoĩ sceleris sectato¬
rem iuamit curpitet dehonetatum. d̾
parrochiis sũs ciciante ait napłs. uc̃ticum

Expanded text:
superstitionibus vel feriis inhaerentem a conventu ecclesiae separandum praecipimus. C. XII. Sortilegam et magicamare studeant, ut perniciosam et a diabolo inventam sortilegam et maleficam artem penitus ex parochiis suis eradicent: et si aliquem virum aut feminam hujuscemodi sceleris sectatorem invenerint, turpiter dehonestatum de parochiis suis ejiciant. Ait enim
Abbreviated transcription (Latin):
ut tm̃ ds̃ c̾ator omnnum ⁊ dñs honoretur
Siquis autem paganoꝵ ꝯfuetudinem seq̃n
diumos ⁊ sortilegos indomũ suam intͦcuxe¬
rit. quasi ut malũforas nuttatut. aũmalt¬
ficia inutinant. ł ulustrationes paganoꝵ

Expanded text:
um Deus creator omnium et Dominus honoretur. § 2. Si quis autem, paganorum consuetudinem sequens, divinos et sortilegos in domum suam introduxerit, quasi ut malum foras mittant, aut maleficia inveniant, vel lustrationes paganorum
Abbreviated transcription (Latin):
subtilitatem corꝑapominum nĩ sentientiũ
penct̃ndo: s sicogitationib eoꝵs ꝑ quadam
ymaginaria nissa miscenda sine uigilantiãi
siũ dormientium. Aliqño aũt ñ que ip̃i fa¬
ciunt: s que naturalib signis futura p̾no¬
scunt. q̃dam signa in hominum uenire sen
tis ignarus. id̃o diuinus c̃ bñdus: quidã
numan ꝑbata turbata ł mortificata temꝑi¬
e seu bonas seu fututas malas p̃uidet uali¬
tudines: sic demones maeris affectiones sͥ
aliqño ⁊ bomtũ dispoĩtiõos non sorũ uoces
platas. ueꝑs ⁊̃ cogitatione ꝯceptas. cũ signa¬
quedam exanimo expmunt᷑ incorꝑt. ⁊ tota
facilltate ꝑdiscunt. atq hinc ⁊̃ muita futã
p̃mintiant. auis uideł mira qui ista dispo¬
sita ñ nouerunt fallunt ⁊̃ stuctio falendr⁊
muida uolũtate qua bominum crrore utã¬
tur. si nc ap̃ cutitrei suos pondus auctorita¬
tis ammitiant. id agunt ũ int̾p̃tib stns sigꝵ¬
q suoꝵs comectorib culꝑa t̾ͥbuatur. qño ip̃i

Expanded text:
ium penetrando, et se cogitationibus eorum per quaedam imaginaria visa miscendo, sive vigilantium, sive dormientium. Aliquando autem non quae ipsi faciunt, sed quae naturalibus signis futura praenoscunt, quae signa in hominum sensus venitis ignarus, ideo jam divinus habendus est. humani uel perturbata uel modificata temperie seu bonas seu malas futuras praeuidet ualitudines, sic daemon in aeris affectione atqualiquando et hominum dispositiones non solum uoce prolatas, uerum etiam cogitatione quedam ex animo exprimuntur in corpore, tota facilitate perdiscunt atque hinc multa futura prenunciant, aliis videlicet mira, qui ista disposita non noverunt. Fallunt etiam studio fallendi et invida voluntate, qua hominum errore letantur. Sed ne apud cultores suos pondus auctoritatis amittant, id agunt, ut interpretibus suis signorumque suorum coniectoribus culpa tribuatur, quando
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ mirumsuam ĩminẽte temploꝵ ⁊ simu¬
te p̃dixcr̃. Scrapis demon alicui cultoꝵ suo¬
rum hocd̃ ꝓximo ꝑdidit. ut suam quasidi
ne conceptas ꝑcxtĩora signa diabolus dep̃h¬
ex corporeis motib intnas amme cogitati¬

Expanded text:
i, jam imminente templorum et simute praedixerant, Serapis daemon alicui cultorum suorum hoc de proximo prodidit, ut suam quasi dine conceptas per exteriora signa diabolus deprehex corporeis motibus internas animi cogitati
Abbreviated transcription (Latin):
uincant: quib duab reb̾. quantum ad aertũ
ccrpus attinz. p̃diti hoc ẽ acumine sensus. ⁊ ce¬
lebritatt motus: multo ante cogitati p̃min¬
tiant ł nruntiant. que homines ꝓsensus tarda
tate trtem mirentur. acccssit ⁊ demonib ꝑ
tam longum tempus quo coꝵ uita ꝓtẽditur
reꝵ longei maior exꝑientia: quam pot hõisꝰ
facere: eos dignos quidam quib ẜuiant.⁊
quib honores diuinos deferant. arbitrãtur
inuestigante maxime utio curisitatis ꝑꝑ
amorem felicitatis faise atq trrene excellen
monum questio est. pͥmum scindum ẽ iuõ
ea plerumq p̃mintiare q̃ ip̃i faicturi s̃. acci¬
piunt N sepe potestatem ⁊ morbos ininitere
n p̃m acrem uitiãdo morbidum redoere ⁊

Expanded text:
abiliter vincant. Quibus duabus rebus, quantum ad aerium corpus attinet, praediti, hoc est acrimonia sensus et celeritate motus, multo ante cognita praenunciant, vel nunciant quae homines pro sensus terreni tarditate mirentur. Accessit etiam daemonibus per tam longum tempus, quo eorum vita protenditur, rerum longe major experientia, quam potest homifacere, eos dignos quidam quibus serviant et quibus honores divinos deferant arbitrantur instigante maxime vitio curiositatis propter amorem felicitatis false atque terrene et excellentmonum questio est, primo sciendum est, ea plerumque prenunciare, que ipsi facturi sunt. Accipiunt enim potestatem morbos immittere et ipsum aerem vitiando, morbidum reddere et
Abbreviated transcription (Latin):
nitetie ⁊ mox reconciliationis implorant.
nec satisfactio interdicenda E: nccreconcilia¬
tio denegganda: quia miscricordie dĩ nec mẽ¬
suras posumus ponere. nec tempora diffimi¬
re. aput quem nulla patitur uenirẽ mo¬

Expanded text:
nitentiae, mox reconciliationis implorant, nec satisfactio interdicenda est, nec reconciliatio deneganda; quia misericordiae Dei nec mensuras possumus ponere, nec tempora definire, ad quem nulla impedit venire mo
Abbreviated transcription (Latin):
clem̃ta quedam occulit seminarie rõnes quib
cum data fuit oportumtas temꝑał atq causał
prumpunt: insp̃es debitas suis moĩs. ⁊ finib
uis nou̾int pdcre qu̾asdam uisibiles oportum¬
tates ⁊ causas ut ilia nascant᷑. Quodaũt isti
faciunt unsibilit̾. noc illi inisibiliter. ds̃uõ
dum putant: quomõ scͥptura narret pyito¬
nissam simuelẽ ꝓpb̃am sustitasse ad collogũ
sauł impiissum regis. siphitonica diuinatio
error magice artis deputanda sit: quib ita
responderi põt. Indignum omnino factnus

Expanded text:
quaedam occultae seminariae rationes, quibus cum data fuerit oportunitas temporalis atque causalis, prorumpunt in species debitas suis modis et finibus. quamuis nouerint praebere quasdam uisibiles oportunitates et causas, ut illa nascantur. quod autem isti faciunt uisibiliter, hoc angeli inuisibiliter; deudam quaerendum putant, quomodo scriptura narret Pythonissam Samuelem prophetam suscitasse ad colloquium Saul impiissimi regis, si pythonica divinatio errori magicae artis deputanda sit. Quibus ita responderi potest, indignum omnino facinus
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑstitionis gemuis ꝯstellationes latim uocãt.
i. notationes sideꝵ quomodoschãt cumq¬
q nascitur. pͥmum aũt .i. adstellaꝵ int̃pre¬
tes magi nũcipamtur. sicut dehis leggtur:
postea hoc nomine soli mathematici dictis
cuus artis scientia usq ad xp̃m fuit concẽs¬
spetulentur dissimili et di̾so fatu. Sortaegi

Expanded text:
nes Latini vocant, id est, notationes siderum quomodo se habeant, cum quis nascitur. Primum autem iidem stellarum interpretes, magi nuncupantur: sicut de his legitur, Postea hoc nomine soli Mathematici dicti sunt: cujus artis scientia usque ad Evangelium fuit concesspecularentur, dissimili et diverso fato. Sortilegi
Abbreviated transcription (Latin):
ydromantici ab.aqua dicti. Est n pdroman¬
tia inaquaꝵ inspectione umbras demonũ
cuocare. ⁊ ymagmes ludificationis eoꝵ udẽ
ibiq ab eis anqua audire. ubi adhibito sã¬
gume ⁊ instros ꝑhibentur suscuare: ⁊ infra.
Ad hec omnia sup̃ dicta ꝑtinent ligaturt ex¬

Expanded text:
Hydromantici ab aqua dicti. Est enim hydromanHydromantici ab aqua dicti. Est enim hydromantia in aquae inspectione umbras daemonum evocare, et imagineas ludificationes eorum videre, ibique ab eis aliqua audire, ubi adhibito sanguine etiam inferos perhibentur suscitare. Et infra: § 4. Ad haec omnia supradicta pertinent ligaturae
Abbreviated transcription (Latin):
formas ꝯ uterentur. S⁊ hec omina magicis p̃sti¬
giis pouus singebant᷑ quam reꝵ ũitait com¬
plerentur: ut gͦ ip̃i erroris ignorantib tna¬
nifesti fiant. de coꝵ ꝓpͥetate: atq inuentori¬
b iixta traditiones maioꝵ pͥmumdictre cõ¬
gruum arbitramur. Magis̃ quiuulgo male¬
fici obfascinoꝵ magnitudinẽ nuncupantut.
hũ s̃ qui ꝑmissum dĩ elcm̃ta ꝯcutiunt turbãt
cm̃tes hominum minus confidentium indõ
ac fine ullo ueneni austu. uolentia. tñcarm̾
nȩ polluta ueneni. intacta ꝑ iit. demonib aũ
ac̾citis audent ucntilare. ut quosq suos ꝑi¬
mant malis artib mimicos hui ⁊̃ utuntur
tuoꝵ. Aigromanticis̃ quoꝵ p̃cantationib ui¬
dentur resustitari mortin. diumarc. ⁊ adint̃o¬
mantio. diuinatio nuncupatur. ad quos susti¬
tandos cadauctis sangius addititur. Nam atra¬
re sanguinem demones dicuntur. Iõq quoti¬
cnscumq sit ingromantia cruor aquc misct¬
tur. ⁊ caiore sanguinis facilius ꝓ uocantur.

Expanded text:
s praestigiis potius fingebantur, quam rerum veritate complerentur. Ut ergo ipsi errores ignorantibus manifesti fiant, de eorum proprietate atque inventoribus juxta traditionem majorum primum dicere congruum arbitramur. Magi sunt, qui vulgo malefici ob facinorum magnitudinem nuncupantur. Hi permissu Dei elementa concutiunt, turbant mentes hominum minus confidentium in Deo, ac sine ullo veneni haustu, violentia tantum nie polluta veneni, incantata perit. Daemonibus enim accitis audent ventilare, ut quique suos perimant malis artibus inimicos. Hi etiam § 2. Necromantici sunt quorum praecantationibus videntur resuscitari mortui, divinare et ad interroμαντεῖα divinatio nuncupatur, ad quos suscitandos cadaveri sanguis adjicitur. Nam amare sanguinem daemones dicuntur, ideoque, quotiescunque necromantia fit, cruor aquae miscetur, ut colore sanguinis facilius provocentur. § 3.
Abbreviated transcription (Latin):
Siqua bñsicia ꝑsonalia stne dic ⁊ cõsult
fuerint dep̃hensa. auctoritate careant. Am
ꝓstrrip̃cipimus. sip̃ces ueritate ntuntur: nec
aliquem fructum p̃cator oraculi ꝑcipiat impe¬
trati. licet inudicio ascueret ueritatem. nͥq̃
stio fidei p̃cum imꝑiali bñficio monstratur.
inẜta. Nanr imagnificus uir q̃stor ⁊ uiri spec

Expanded text:
Si qua beneficia personalia sine die et consule fuerint deprehensa, auctoritate careant. Impraecipimus, si preces veritate nitantur, nec aliquem fructum precator oraculi trati, licet in iudicio adserat veritatem, nisi quaestio fidei precum imperiali beneficio monstretur inserta. Nam et vir magnificus quaestor et viri spec
Abbreviated transcription (Latin):
aues gerunt. duo autems̃ gña auspitioꝵ
unum ad oculos. altoꝵ adaures ꝑtinens.
adoculos .s. uolatus. ad aures nox auum.
pbytonisse aphytonto apotlme dicie. O
bi auctor fueĩt diuinãdi. Astrologi cdictis
co quod in astris auguriantur. Genechilia¬
ci appellans̃ ꝑꝑ natalitioꝵs confid̾ationes die¬
gna bscribunt. fidctumq cursus nascenti¬
um mores actus ⁊ tuentus p̃dicere tonaut᷑.
i. quis quali signo fuĩt natus. aut quem ef̃¬

Expanded text:
aves gerunt. Duo sunt autem genera auspiciorum: unum ad oculos, alterum ad aures pertinens. Ad oculos scilicet volatus; ad aures vox avium. Pythonissae a Pythio Apolline dictae, quod is auctor fuerit divinandi. Astrologi dicti, eo quod in astris auguriantur. Genethliaci appellati propter natalium considerationes diegna describunt, siderumque cursu nascentium mores, actus, eventa praedicare conantur, id est, quis quale signo fuerit natus, aut quem ef
Abbreviated transcription (Latin):
tano abbait ꝗ xp̃m pꝰ humanã asfũptiontra
negaũ existẽ d̾ duab naturis. s⁊ solam incodi¬
umã asscruit ẽẽ naturã. Acepbalite dicti .i.
tisint uii tͥũ calccdonsium capłoꝵ impug̃to¬
igaiamte appellati. atheodoso ⁊ gaiano ꝗ
temporib iustimatu pͥncipis malcrandria
ppłi ꝑu̾si electione una die orcimatis̃ ep̃ibii
siaturã asserũt. q̃ theodosiam corruptam. ga
ab ignorantia dicti: quidiu̾sttati aqua exorti
futuram que et scͥpta b̾dit ⁊ bora norissima
tuus unus est. S unt ⁊ alie hẽses smñ aucto¬
re.⁊ sinc nominib ex quib alie trinum pu¬
passibilemdicunt. Aue xd̃ patre natiui
tatem intempr̃mitiũ temꝑisdant. a lie
libationem homĩũ ap̃ instros factã xp̃idscen¬
sione ñ putant. Alic animã ymaginemdĩ
negant. Ilie animas cõu̾ti indemones: ⁊ ĩ
quecũq anmakadicũt. N. lie d̾ mundi sta¬
tudissentiunt. Ine innumerabiles mũdos
opmantur. Antaquã dõ coct̃nã faciunt.

Expanded text:
nam assumptionem negavit existere de duabus naturis, sed solam in eo divinam asservit esse naturam. Acephalite dicti suntti sint. Hi trium Calcedonensium capitulorum impugnatoGaianitae appellati a Theodosio et Gaiano, qui temporibus Justiniani principis in Alexandria populi perversi electione una die ordinati sunt episcnaturam asserunt, quam Theodosiani corruptam, Gaiab ignorantia dicti, quia ad perversitatem a qua exorti futura, quae sunt scripta de die et hora novissima auctore et sine nominibus. Ex quibus alie triformem pupassibilem dicunt, alie Christi de patre nativitati initium temporis dant, alie liberationem hominum apud inferos factam Christi descensione non credunt, alie animam imaginem dei negantes, alie animas converti in demones et in quecunque animalia existimant, alie de mundi statu dissentiunt, alie innumerabiles mundos opinantur, alie aquam deo coeternam faciunt,
Abbreviated transcription (Latin):
apłs peꝑcit illi sp̃ui ac ñ potius feminã ulus
demonis correctione atq exclusione munda¬
uit: om̃s gͥ arte huiusmõi nugatorie t noxit
suꝑstitionis exquadam pestiscia. societate hoĩ¬
num ⁊ demonum quasi pacta infidelis ⁊ dolose
amititiȩ ꝯstituꝵ penitus s̃ repudiande ⁊ fu

Expanded text:
pepercit illi spiritui ac non potius feminam illius daemonii correptione atque exclusione mundauit. omnes igitur artes huius modi uel nugatoriae uel noxiae superstitionis ex quadam pestifera societate hominum et daemonum quasi pacta infidelis et dolosae amicitiae constituta penitus sunt repudianda et fu
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑstatonib implicari. ydolatriȩ namq ma¬
ter est egyptus. exqua certum hinusmodi ob¬
ꝓbrium pullulare. Que si transito iordane
da. si sianiqo de area ł torculari demonib fu¬
cĩt inmolatum. quod reliqum ẽ ĩo credatur
ẽe inmundum: aut sup̃m quod oblatũ fucĩt

Expanded text:
stitionibus implicari. Idololatriae namque mater est Aegyptus, ex qua certum est hujusmodi obria pullulare, quae, si transito jam Jordane da, ut, si aliquid de area vel torculari daemonibus fuerit immolatum, quod reliquum est ideo credatur esse immundum, aut, si ipsum, quod oblatum fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
partim suꝑstitiosum c̃: partim ñ ẽ suꝑstitiosũ
Suꝑstitiosum c̃ ꝗcquid institutum abhoĩb:
ad faciendał colenda ydola ꝑtinens. ł adcoier¬
onum cum demonib placita. atq federata. qua¬
lia s̃ moliina magicaꝵ artium: que ꝗdam
cominemorare potius quã doceit sorĩ poctȩ.
Ex quognẽ s̃ s⁊ quasi ucentiori uanitate au¬
ruspicum ⁊ augus libri.⁊ ad hocgenus ꝑtim̃
õs ngature atq remedia quȩ medicoꝵ quoq
disciplina ꝯdempnat: siue inp̃cantatioĩbi siũ
inquibdam notis quas caracieres uocant. fũ¬
saltantdis quodãmõ non adtmꝑationem cor¬
poꝵ: fad quasdam significationes: aũoccul¬
tas aut manisestas. quȩ emiminetiori noĩe
onũ ossib: ansule inlignisi aut cum tibi sĩ
gurtienti dr̃ ut dext̃ã manu policem teneas.
his ad uingunt ur militia inmanissinaꝵ
obẜuationum sim̃bꝵ aliquod salierit: sium¬
ctim ambulantib amicis. lapis aut puer me
Siquis dum calciat se. stermitauẽt. redire ad

Expanded text:
partim superstitiosum non est. Superstitiosum est quicquid institutum est ab hominibus ad facienda et colenda idola pertinens, vel ad colenonum cum daemonibus placita atque foederata, qualia sunt molimina magicarum artium, quae quidem commemorare potius quam docere assolent poetae. Ex quo genere sunt, sed quasi licentiori vanitate, aruspicum et augurum libri. s ligature atque remedia, que medicorum quoque disciplina condemnat, sive in precantationibus sive quibusdam notis, quas characteres vocant. saltandis quodammodo non ad temperationem corporum, sed ad quasdam significationes aut occultas aut manifestas, quam eminentiore nomine onum ossibus ansulae in digitis, aut cum tibi dicitur singultienti ut dextera manu pollicem teneas. His adjunguntur millia inanissimarum observationum; si membrum aliquod salierit, si junctim ambulantibus amicis lapis, aut canis aut puer medsi quis dum se calciat sternutaverit; redi
Abbreviated transcription (Latin):
qui sint sortilegi. S cd̾o. ansit peccatum
et sortuegum. Tercio. aquib genus di¬
uinationis sumsit exordium. Quarto.
quot sint gnã diuinationis. Ouinto: qñ
sortilegi. ł duumni fint ex cõicãdi. sicellare.
noluerint. Sexto: an excoĩcat᷑ abcp̃o: pos¬
sit reconciliar a pbr̃o. iuo iconsuito. ep̃¬
timo si morientib est indicenda penitentia su

Expanded text:
qui sint sortilegi? Secundo, an sit peccatum esse sortilegum? Tertio, a quibus genus divinationis sumsit exordium? Quarto, quot sint genera divinationis? Quinto, an sortilegi vel divini sint excommunicandi, si cessare noluerint? Sexto, an excommunicatus ab episcopo possit reconciliari a presbytero, illo inconsulto? Septimo, si morientibus est indicenda poenitentia sub
Abbreviated transcription (Latin):
¶ors non est aliquid mali. si res inhumana
bubietatt diuinã indicans uoluntattm. ooo¬
Hisitaq ixdet᷑. ante quam euãgllũ claresceret
multa ꝑmittebant᷑. que temꝑr ꝑfectioris di¬
scipunat penitus s̃ ciminata. Copi̾ua namq
sacerdotalis ⁊ consangumtoꝵ legali nec euan¬
głica. ł apłica anctoritate non ꝓhibetur: ecclla¬
stica tñ lege penitus int̃icit᷑. Sic ⁊ sortib incͥ
mali inc̃e oste monstrait᷑. ꝓbibẽtur tñ fidelib¬
ne subbac sp̃e diuinationis adantiquos idola¬
trie cultus redirent: uñ quib dam ꝯstalatiõos
⁊ futõꝵ signa custodientib apis ait. dics obẜ¬
tt sine cã laborauctim inuob. Sio ⁊ astronontia
seu astrologia. aput catbolicos indissuctudinẽ
habũt. quiadum ꝓpͥa curiositatt bis nmis ĩ¬
tenti errant: minus erant intenti minus ua¬
cabant bis que ꝓsauite animaꝵ erant. acom¬
modata. Quod aũt sortib ccli ñ oporitat ĩct.¬

Expanded text:
 sed res in humana dubietate divinam iudicans voluntatem. His itaque respondetur: Antequam evangelium claresceret multa permittebantur que tempore perfectioris discipline penitus sunt eliminata. Copula namque sacerdotalis vel consanguineorum nec legali nec evangelica vel apostolica auctoritate prohibetur; ecclesiastica tamen lege penitus interdicitur. Sic et sortibus nihil mali inesse monstrat; prohibentur tne sub hac specie divinationis ad antiquos idololatriae cultus redirent. Unde quibusdam constellationes et futurorum signa custodientibus Apostolus ait: Dies obte sine causa laboraverim in vobis. Sic et astronomia, seu et astrologia apud catholicos in desuetudinem abiit, quia, dum propria curiositate his nimis erant intenti, minus vacabant his, quae saluti animarum erant accommodata. Quod autem sortibus credi non oportent
Abbreviated transcription (Latin):
pontificũ horrendicruminis attpocitate con¬
fundit. ut du contitutio nr̃e libationis hea¬
taret. dum ⁊ ingerere quemquam parricida¬
lib exemplis detestaremur antistitem ⁊ eccłiã
ut cumq destitam destitutam non usq ad eo
iudicaremus relinquendam. Quaꝑꝑ iam u̾elũ
usum ꝯ̇suetudinẽq sacrilegam declinantes ca¬
parrochiȩ uice ab extrinsccus positis sacerdo¬
tib gu̾b̾netur. q̃ ibidem cominanẽtes clictiat¬
ferro necare pastores mauditoq facinore. quod
beloꝵ comiitis diu̾sisq incursionib affliguñ¬
nistrantos sͥ fidĩ xp̃iane sacm̃ta: sine ꝑsecuto¬
ꝑsona defucĩt. eoq modo. ł illa cutitas. dumin
disistat .ł. ilus immitandi contagia dira nõ p̃¬
tatem que m̾utraq hac ẽ ultione plectenda.

Expanded text:
horrendi criminis atrocitate confudit, ut diu constitutio nostrae deliberationis haesitaret, dum et ingerere quempiam parricidalibus exemplis detestaremur antistitem, et ecclesiam utcunque destitutam non usque adeo judicaremus relinquendam. Quapropter jam velut usum consuetudinemque sacrilegam declinantes, eaparochiae vice ab extrinsecus positis sacerdotibus gubernetur, quae ibidem commanentes ferro didicit necare pastores, inauditoque facinore quod bellorum continuis diversisque incursionibus affligunnistrantes sibi fidei Christianae sacramenta sine persecutopersona defuerit, eoque modo vel illa civitas, dum indesistat, vel aliis imitandi contagia dira non prtatem, quia in utroque hac est ultione plectenda,
Abbreviated transcription (Latin):
se prudentem eẽ fitriue posse: non samis sieg¬
er: non prudens si stuitus megͥtudine asidua
laborabit.⁊ incecitate noxia stuttus ⁊ demens.
ꝑmanebit: ac ꝓmñ omnis in quifitio. ⁊ ominscura¬
tio quȩ adiums ⁊ magirt ab ip̃is demonũs in
ydoloꝵ culturti expetitur: mors potius dicc̃dat̃
quam uita. ⁊ quiea scctantur sise non cortix¬
erint. ad eternam ꝑditionem tendẽt psaimista
ptos homines alios deciꝑe cottidie gistiunt: uͥ
ꝑditionis suc faciant cẽ participes. Itaq nec
uarietas magicaꝵ artium extͣcitiont malo¬
ꝑ angłoꝵ intoto tr̃raꝵ orbe plurimis ualũ¬

Expanded text:
se prudentem fieri posse, non salvus sed aeger, non prudens sed stultus, in aegritudine assidua laborabit: et in caecitate noxia stultus et demens permanebit: ac proinde omnis inquisitio et omnis curatio, quae a divinis et magis, vel ab ipsis daemoniis in idolorum cultura expetitur, mors potius dicenda est, quam vita: et qui ea sectantur, si se non correxerint, ad aeternam perditionem tendunt: quoniaptos homines alios decipere quotidie gestiunt, ut perditionis suae faciant eos esse participes. Itaque haec vanitas magicarum artium, ex traditione angelorum malorum in toto terrarum orbe plurimis sa
Abbreviated transcription (Latin):
sus aput ayn. hostib tg̃adedisset. p̃cepit dñs
inde suꝑ familias: demũ suꝑ ꝑsonas.: ⁊ ita sors¬
philistcos: ⁊ iutass⁊ se int̾fectuꝵ quic̃q ante
sous occasum deppło comederet: sorte depreh¬
endit ionathan filium suũ mel cõmedisse: qd̃
sceptro acceꝑat. quemicum morti tradere uel¬
iet ppło supplicante ren̾cauit sentc̃tiam. Iõnã¬
haria ⁊ legitur: quod sorte ĩ exũt ut incensũ
ponẽt. Mathias uõ similit᷑ abeato petro sorte
mapłatum ⁊ iude succesicuem eligitur. Quod
gͦ tantoꝵ exemplis ꝓbatur: patet malũ ñeẽ. oo¬

Expanded text:
sus apud Hay hostibus terga dedisset, praecepit Dominus inde super familias, demum super personas, et ita Philistaeos jurasset, se interfecturum quicunque ante solis occasum de populo comederet, sorte deprehendit Jonatham filium suum mel comedisse, quod sceptro acceperat, quem quum morti tradere vellet, populo supplicante revocavit sententiam. Jonaharia etiam legitur, quod sorte exiit, ut incensum poneret. Matthias vero a B. Petro sorte in apostolatum et Judae successor eligitur. Quod ergo tantorum exemplis probatur, patet malum no
Abbreviated transcription (Latin):
uentiones eoꝵ inuenta s̃ aruspitia. auguru¬
tiones ⁊ ip̃a quȩ dicuntur oracuia ⁊ nigromã¬
llos pla pietas planetarios expellit ⁊ damp
nat. Item ic̃r. Cuitura ydolatrie s̃ augurua
ñ istud solum corpus quod templum dĩ effec
pus suum maculauit: q̃i ꝑunum mẽorũ ma¬
cula monine corpus difuncditur. Est ⁊ utud
obpbrium egypni: quod sineglexiris: ⁊post
iordanis fãtisitum: ⁊post baptismum cͥcumci¬

Expanded text:
entiones eorum inventa sunt aruspicia, et augurationes, et ipsa, quae dicuntur, oracula, et necromanvera pietas planetarios expellit et damnnat. C. IX. Cultura est idololatriae auguria n istud corpus solum, quod templum Dei effectpus suum maculaverit, quia per unum membrum macula in omne corpus diffunditur. § 1. Est et illud opprobrium Aegypti, quod, si neglexeris, etiam post Jordanis transitum, et post baptism
Abbreviated transcription (Latin):
fuasit: ñea que de religiosis donib obꝗetem
religiose cõu̾sationis ꝯcessa s̃: ꝓhibeantur ꝓpt¬
necessitate. bñficiis renuntiare coguntur. Ñ
eis miscrationis indulsit intuitus. sic religi¬
ose uiuentes cuma religione cessauint pͥuile¬
giis cuexuunt᷑ que religiosa ꝯu̾satio meruit.
priulogia gͦ quȩ religiosis domib cõcedũtur.
ł meo casu accipienda s̃. in quo ita eis consuli¬
tur quod m̃ulli aliquid derogat᷑. uidł. ut cͥx
noualib quoꝵ decimationes nusli assig̃ie.⁊
poris necessitatem eis consicu nõ poũt. nͥ acir̃s
derogetur: ita puilegioꝵ auctoritas indetur.
eẽ ẜuanda: ut eõꝵ subueniatur inopie: non
ut suaꝵ diuitiaꝵ augm̃to ⁊ possessionum ñ
m̃odica extensione porrecta baptistnalco scu
parrochitanat eccic penitus destruantur
sacerdos sortilegus cẽ ⁊ diuinus ꝯuincitur.
aput ep̃m Correctus ab ep̃o noluit cessare:
excommunicatur. Tandemagens in extremĩ
reconciliatur aquodam sacerdote ep̃o incõsui¬

Expanded text:
quae religiosis domibus ob quietem religiosae conversationis concessa sunt, prohibeantur perpenecessitate, beneficiis renunciare coguntur que eis miserationis indulsit intuitus, sic religiosem viventes, cum a religione cessaverint, privilegiis exuuntur que religiosa conversatio meruit. Privilegia ergo que religiosis domibus conceduntur, vel in eo casu accipienda sunt, in quo eis ita consulitur, quod nulli aliquid derogatur, videlicet ut ex novalibus, quorum decimationes nulli assignate fporis necesderogetur, ita privilegiorum auctoritas videatur esse servanda, ut eorum subveniatur inopiae, non ut suarum divitiarum augmento, et possessionum non modica extensione porrecta, baptismales seu parochiales ecclesiae penitus destruantursacerdos sortilegus esse et divinus convincitur apud episcopum; correctus ab episcopo noluit cessare; excommunicatur; tandem agens in extremis reconciliatur a quodam sacerdote episcopo inconsul