comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et ignotor perscrutatores. Uultis audire homi¬
nem de futuris premeditantem: et iuxta moy¬
si similitudinem. exploratores ante faciem suã
premitcentem: Meditatus sum inquit nocte
cũ corde meo.Num qͥd in eternũ proieret ds: aut
ũ apponet ut complacicior. sit adhuc : ut in fi¬
nem muiscdi̾am suam abscidet. a generatione. in
generationem : Aut obliuiscetur misereri d̾s: aut
continebit in ira sua miscđias suas. Uultis audire
hominem de faciendis prouidentem: & ad iosue
similitudinem exploratores ante se destinantem:
Quis in quit retribuam dño. pro om̃ibus quȩ
retribuit michi : Hultis audire unum de simi¬
libus exploratoribus quid explorando inuene¬
rit: uel quid ad illam primam ꝓpħȩ questionẽ
ex sententia responderit: Absterget inquit deus
om̃em lacrimam ab oculis sc̃oꝵ: et iam non erit
amplius neq luctus. neq clamor. sed uȩc ullus
dolor: qm̃ priora transierunt. Scce quã ꝓpicium

Expanded text:
et ignotorum perscrutatores. Vultis audire homiet ignotorum perscrutatores. Vultis audire hominem de futuris praemeditantem, juxta similitudinem Moysi, exploratores ante faciem suam praemittentem? Meditatus sum, inquit, nocte cum corde meo. Nunquid in aeternum projiciet Deus, et non apponet, ut complacitior sit adhuc? aut in finem misericordiam suam abscindet a generatione in generationem? aut obliviscetur misereri Deus? aut continebit in ira sua misericordias suas? Vultis audire hominem de faciendis providentem, et ad Josue similitudinem exploratores ante se destinantem? Quid, inquit, retribuam Domino, pro omnibus quae retribuit mihi? Vultis audire unum de subtilibus exploratoribus, quid explorando invenerit, vel quid ad illam primam Prophetae quaestionem ex sententia responderit? Absterget, inquit, Deus omnem lacrymam ab oculis sanctorum, et jam non erit amplius neque luctus, neque clamor, sed nec ullus dolor, quoniam priora transierunt . Ecce quam propitium
Abbreviated transcription (Latin):
ratores qui mittuntur a moyse: atq alii ex¬
ploratores illi. qui mittuntur a iosue. Alii sũt
quos premittit dñi ꝓpħ̾a: alii sunt quos pre¬
mittit dñi athleta. Aliud est officium ꝓpħe: ali¬
ud ẽ officium athletȩ.Propħȩ officium ẽ pre¬
dicere futura: athletȩ autem officiũ est preor¬
diuare facienda. Ad illũ ꝑtinet prenosse firmi¬
ter credenda: ad istũ pertinet premeditari for¬
ticer agenda. Illud est prescientię: istud ẽ p roui¬
dentię. Illius ẽ preuidere: istius ẽ ꝓuidere. Qdͥ
ẽ enim preuidentia. nisi exploratio futuroꝵ: et
quid est prouidentia. nisi exploratio faciendoꝵ:
Habenus itaq duo genera exploratoꝵ: utrumq
negotiosum: utrũq necessarium. Primum ui¬
detur ad moysen ꝑtinere: scđm uͦ ad iosue. Iux¬
ta hanc itaq similitudinem cogitatuũ nr̃oꝵ. a
lu debent ẽẽ futuror preuisores: alii faciendor.
prouisores: utriq quidem occultor exploratores.

Expanded text:
ratores, qui mittuntur a Moyse, atque alii exratores, qui mittuntur a Moyse, atque alii exploratores illi qui mittuntur a Josue. Alii sunt quos praemittit Domini propheta, alii sunt quos praemittit Domini athleta. Aliud est officium prophetae, aliud est officium athletae. Prophetae officium est praedicere futura, athletae autem officium est praeordinare facienda. Ad illum pertinet praenosse firmiter credenda, ad istum pertinet praemeditari fortiter agenda. Illud est praescientiae, istud est providentiae. Illius est praevidere, istius est providere. Quid est enim praevidentia, nisi exploratio futurorum? Et quid est providentia, nisi exploratio faciendorum? Habemus itaque duo genera exploratorum; utrumque negotiosum, utrumque necessarium. Primum videtur ad Moysen pertinere, secundum vero ad Josue. Juxta hanc itaque similitudinem cogitatuum nostrorum, alii debent esse futurorum praevisores, alii faciendorum provisores, utrique quidem occultorum exploratores,
Abbreviated transcription (Latin):
tiliter aliquid querimus: nuntios explorato¬
res ante nos ipsos premittimus.ena p̃¬
ed aliud est querereg¬
E
qualia uel quanta. uel cuius modi
bona debeamus de meritor retri¬
butione sperare: atq aliud studiose
uuestigare: quibus studus uel exercitus uale¬
bimus ea uiriliter obtinere. Illud est primum:
Cistud uͦ scđ̾m. Primum inuestigare bona speran¬
da: scđm bona facienda. Quis enim se ad labo¬
rum certamina fortiter accingat: nisi mercedis
magnititoinem. ex diuina retributione prenos¬
cat: S: quid proderit ęternã retributionẽ ere¬
dere et desiderare: nisi pari studio querat quis
ut agnoscat quibus meritor. studus possit eã
ad quirere: Necesse est gͦ nuntios post nunci¬
os mittere: et exploratores alios. post primos
dirigere. Primi nunci sunt exploratores premi¬
or: sedi nunei. sunt ex ploritores meritoꝵ.
Illi sunt exploratores retributionum: isti sunt
ex ploratores operum. Sic sane sunt alii explo¬

Expanded text:
tiliter aliquid quaerimus, nuntios exploratotiliter aliquid quaerimus, nuntios exploratores ante nos ipsos praemittimus. CAPed aliud est quaerere qualia, vel quanta, vel cujusmodi bona debeamus de meritorum retributione sperare, atque aliud studiose investigare quibus studiis vel exercitiis valebimus ea viriliter obtinere. Illud est primum, istud vero secundum. Primum investigare bona speranda, secundum bona facienda. Quis enim se ad laborum certamina fortiter accingat, nisi mercedis magnitudinem ex divina retributione praenoscat? Sed quid proderit aeternam retributionem credere et desiderare, nisi pari studio quaerat quis ut agnoscat quibus meritorum studiis possit eam acquirere? Necesse est ergo nuntios post nuntios praemittere, et exploratores alios post primos dirigere. Primi nuntii sunt exploratores praemiorum, secundi nuntii sunt exploratores meritorum. Illi sunt exploratores retributionum, isti sunt exploratores operum. Sic sane sunt alii explo
Abbreviated transcription (Latin):
subleuari meretur: ita sane in ęternor concupis¬
centias. sine uehementi studio ꝑfecte ñ infłama¬
tur. Hinc ẽ quod ante introitum isrł. in pro¬
missum regnũ exploratores premittuntur: et
tam̃ nisi post turbę ingressum. archa non intro¬
ducitur. Quid ẽ enim exploratores ante introitũ
suũ premittere. et illius terrȩ inquã festinamus
uitroire qualitatẽ. sagaci perscrutatione uelle
prenosse: nisi mentis sue cogitationes celestium
bonor exploratrices. in inisibilium perseruti¬
nium dirigere. et meditationes suas in id operis
destinare: ut ꝑ inuestigationem inueniat. un¬
de possit affectionum suarũ turbam in coꝵ a¬
morem urgere: Premictamus gͦ ante faciem nos¬
tram exploratores nr̃õs: sicut et illi isrłire qͦn¬
dam premiserunt suos: nec semel tm̃. s alios
post alios: scđosq post primos: quotiens de
futuris bonis sperandis. seu promerendis sub¬

Expanded text:
sublevari meretur, ita sane in aeternorum concupissublevari meretur, ita sane in aeternorum concupiscentias sine vehementi studio perfecte non inflammatur. Hinc est quod ante introitum Israel in promissum regnum, exploratores praemittuntur, et tamen nisi post turbae ingressum arca non introducitur. Quid est enim exploratores ante introitum suum praemittere, et illius terrae in quam festinamus introire qualitatem sagaci perscrutatione velle praenosse, nisi mentis suae cogitationes coelestium bonorum exploratrices in invisibilium perscrutinium dirigere, et meditationes suas in id operis destinare, ut per investigationem inveniat unde possit affectionum suarum turbam in eorum amorem urgere? Praemittamus ergo ante faciem nostram exploratores nostros, sicut et illi Israelitae quondam praemiserunt suos, nec semel tantum, sed alios post alios secundosque post primos. Quoties de futuris bonis sperandis, seu promerendis sub
Abbreviated transcription (Latin):
ne reuelationis manu ductione intromittatur.
Nec tamen negamus de futurę uitę qualitate
non nulla immo multa et magna eẽ quȩ possu¬
mus. et inuestigando querere. et ratiocinando
inuenire: et argumentando astruere: In insibi¬
lia enim dei. a creatura mundi ꝑ ea quȩ facta
sunt intellecta conspicruntur. Ne quaquã gͦ ne¬
gligenda sunt. quȩ ꝑ inuestigationẽ inueniri
possunt: sicut et illa ex nr̃a uirtute ñ presum̃¬
da. quę nr̃am intelligentiam. et humanam ra¬
tionem exredunt. Illa sunt scd̾m rationem: ista
sunt supra rationem. Illa debenius alta conside¬
ratione diligenter inquirere: ista debemus ex
diumna reuelatione humiliter expectare. Illa ꝑ¬
tiuent ad meditationem: ista ad contemplatio¬
nem. Numquã animus ad eternor bonor desi¬
derium plene accenditur: nisi qualia uel quan¬
ta sint studiose premeditetur. Et sicut numquã
sine ingenti desiderio ad eoꝵ contemplationẽ

Expanded text:
nae revelationis manuductione intromittatur. nae revelationis manuductione intromittatur. Nec tamen negamus de futurae vitae qualitate nonnulla, imo multa et magna esse quae possumus et investigando quaerere, et ratiocinando invenire et argumentando construere. Invisibilia enim Dei a creatura mundi per ea quae facta sunt intellecta conspiciuntur. Nequaquam ergo negligenda sunt quae per investigationem inveniri possunt, sicut et illa ex nostra virtute non praesumere quae nostram intelligentiam, et humanam rationem excedunt. Illa sunt secundum rationem, ista sunt supra rationem. Illa debemus alta perscrutatione diligenter inquirere, ista debemus ex divina revelatione humiliter exspectare. Illa pertinent ad meditationem, ista ad contemplationem. Nunquam animus ad aeternorum bonorum desiderium plene accenditur, nisi qualia vel quanta sit studiose praemeditetur. Et, sicut nunquam sine ingenti desiderio ad eorum contemplationem
Abbreviated transcription (Latin):
timatione aliquid minuere: arbitrantes nos sem
itaq quãdiu in deserto sumus. in archȩ nr̃ȩ pro¬
uectione. prouectionis nr̃e iter colligere: et quod
ꝑ bone conuersationis studium sequi oporteat.
alta consideratione prenosse.
ed non ẽ eiusdẽ facilitatis presentis
uitȩ ordinem disponere. et futurȩ glo¬
riam estimare: meritor qualitatem
discutere. et premior ęternor. quan¬
titatem pensare. Quȩ enim in terra sunt. difficile
estimabimus: et quę in prospectu sunt inuemie¬
mus cũ labore: quȩ in cęlis sunt autem quis po¬
terit inuestigare : Inuenire itaq quȩ in terra sc̃
difficile: inuestigare autẽ quę in cęlis sunt. mi¬
possibile. Hinc est quod apłs monet. Noli in qͥt
altũ sapere. Merito gͦ archa dñi non nisi post
hebreoꝵ introitum in illam promissionis terrã
introducitur. ut quo nr̃a intelligentia perseru¬
tationis suȩ passibus irrũpere nonsinitur: diui¬

Expanded text:
timatione aliquid minuere, arbitrantes nos semptimatione aliquid minuere, arbitrantes nos sempitaque quandiu in deserto sumus, in arcae nostrae provectione, provectionis nostrae iter colligere, et quo per bonae conversationis studium sequi oporteat, alia consideratione praenosse.ed non est ejusdem facilitatis praesentis vitae ordinem disponere, et futurae gloriam aestimare, meritorum qualitatem discutere, et praemiorum aeternorum quantitatem pensare. Quae enim in terra sunt difficile aestimabimus, et quae in prospectu sunt inveniemus cum labore; quae in coelis sunt autem quis poterit investigare? Invenire itaque quae in terra sunt, difficile, investigare autem quae in coelis sunt, impossibile. Hinc est quod Apostolus monet: Noli, inquit, altum sapere . Merito ergo arca Domini nonnisi post Hebraeorum introitum in illam promissionis terram introducitur, ut quo nostra intelligentia perscrutationis suae passibus irrumpere non sinitur, divi
Abbreviated transcription (Latin):
dat. S nequis eum. uel hoc ipsũ boni exordiũ.
sibi ascribere credat: audiat quid hiic senten¬
tiȩ adnectat. Hȩc mutatio dexterȩ excelsi. Non
sibi sufficere potuit ut diceret hȩc mutatio dei:
insi diceret. hȩc mutatio dexterȩ excelsi. Ipsũ eui uo¬
luit hoc opus ascribere: maluit designare ex des¬
criptione. Ercelsum dixit qui hoc fecit: et dexte¬
ram nominauit. Ae si aperte dieat. Ille hoc forti¬
ter fecit: qui fortia potenter efficere consueuit.
Erat sane in ocłis eius ammirabile: talem de ma¬
lo ad bonum conuertere: qualem se meminit
quandoq fuisse. Quid queso ille alius. de perfec¬
tionis itinere confecisse se credidit: qui om̃s ius¬
ticias suas panno menstruatȩ mulieris compara¬
uit : Habemus itaq quomͦ debeamus archam nr̃am
ante faciem nr̃am ad certã mensuram premittere:
ut quantũcũq ꝓꝓcremus. nũquam audeamus de
duor milium cubitor spacio. presumptuosa exis¬

Expanded text:
dat. Sed, ne quis eum vel hoc ipsum boni exordium dat. Sed, ne quis eum vel hoc ipsum boni exordium sibi ascribere credat, audiat quid huic sententiae adnectat haec mutatio dexterae Excelsi. Non sibi sufficere potuit ut diceret haec mutatio Dei, nisi diceret haec mutatio dexterae Excelsi. Ipsum cui noluit hoc opus ascribere, maluit designare ex descriptione. Excelsum dicit qui hoc fecit, et dexteram nominavit. Ac si aperte dicat: Ille hoc fortiter fecit qui fortia potenter efficere consuevit. Erat sane in oculis ejus admirabile talem de malo ad bonum committere, qualem se meminit quandoque fuisse. Quid, quaeso, ille alius de perfectionis itinere confecisse se credidit, qui omnes justitias suas panno menstruatae mulieris comparavit? Habemus itaque quomodo debeamus arcam nostram ante faciem nostram ad certam mensuram praemittere, ut quantumcunque properemus, nunquam audeamus de duorum millium cubitorum spatio praesumptuosa exis
Abbreviated transcription (Latin):
deberet querebat. S reputat ut arbitror. deside¬
rior suor turbam quasi occiosam stare: qui ra¬
tionẽ quem querebat fatetur se nondum iuue¬
nisse. An adhuc audire desideras apertius. homunẽ
uix sibi boni cxordia ascribentem: et quasi duo¬
bus milibus cubitis iter post archam legentem:
udi gͦ ꝗͥd dicat. Et dixi nunc cepi: hȩc muta¬
tio dexterȩ excelsi. Hix tandẽ aliquando inqͥt
cepi: quod diu incepisse me credidi: uix sero ce¬
pi ficribonus. de malo. iustus de iniusto. Qualc̃
me inueni. talem me ẽẽ pronuntiaui: nȩc pudu¬
it imperfectionem meam domino confiteri: sed
dixi nunc cepi: hȩc mutatio dextere excelsi.
Non dicit quondam. uel extime: sed nunc. Nȩc
neggat se modo cepisse: ne putes eũ plusquam
duobus milibus cubitis post archam remansisse.
Uix tam̃ quedam boni exordia tandẽ apprehen¬
disse se memorat: ut urta diuine institucio¬
nis modum. archam suam se subse qui. osten¬

Expanded text:
deberet quaerebat. Sed reputat, ut arbitror, desidedeberet quaerebat. Sed reputat, ut arbitror, desideriorum suorum turbam quasi otio jam stare, qui rationem quam quaerebat fatetur se nondum invenisse. An adhuc audire desideras apertius hominem vix sibi boni exordia ascribentem, et quasi duobus millibus cubitis tunc post arcam legentem? Audi ergo quid dicat: Et dixi: Nunc coepi; haec mutatio dexterae Excelsi . Vix eadem aliquando, inquit, coepi, quod qui incoepisse me credidi, vix sero coepi fieri bonus de malo, justus de injusto. Qualem me inveni, talem me esse pronuntiavi, nec puduit imperfectionem meam confiteri; sed dixi: Nunc coepi; haec mutatio dexterae Excelsi. Non dicit quondam, vel extunc, sed nunc. Nec negat se modo coepisse, ne putes eum plus quam duobus millibus cubitis post arcam remansisse. Vix cum quaedam boni exordia tandem apprehendisse se memorat, ut juxta divinae institutionis modum arcam suam se subsequi osten
Abbreviated transcription (Latin):
inchoarx. Quantus queso uir iste fuit. qui de se cã
humiliter sentit: qui sibi nec bomi saltem primor.¬
dia arrogat. cũ adhuc otoiri se credat: Noune
ille tibi adhuc ordiri udetur telam. quã eũ mul¬
tis texeret: qui diligenter quesiut. ut inueniret
et uideret. quid eẽt utile filiis hominum. quo fac¬
to opus ẽ sub sole numero dierũ uite suȩ̨: Non¬
ne et sibi ipsi uidetur adhuc ordiri non texere:
qui diu studuerat cognoscere rationem. quam
adhuc querit anima sua. nęc potuit iuuenire:
Ecce hoc inueni dixit eccłiastes. unum et alterũ
ut inuenirem rationem: quã adhuc querit aui¬
ma mea. et ñ inuenit. Quid boni. quid queso ho
mo iste magni crederet se fecisse: qui fatetur se
quesisse. nȩc tamen inuenisse. quo facto opusẽẽt
sub sole. numero dicrum uitȩ sue: Constat quia
intelligentię suç archam. ante faciem suam pre¬
miserat: qui quo ꝑ desideriũ uel actum sequi

Expanded text:
inchoare. Quantus, quaeso, vir iste fuit qui de se tam inchoare. Quantus, quaeso, vir iste fuit qui de se tam humiliter sentit, qui sibi nec boni saltem primordia arrogat, cum adhuc ordiri se credat? Nonne ille tibi adhuc ordiri videtur telam quam cum multis texerat, qui diligenter quaesivit ut inveniret, et videret quid esset utile filiis hominum, quo facto opus est sub sole, numero dierum vitae suae? Nonne et sibi ipsi videtur adhuc ordiri, non texere, qui diu studuerat cognoscere rationem quam adhuc quaerit anima sua, nec potuit invenire? Ecce hoc inveni, dixit Ecclesiastes, unum et alterum, ut invenirem rationem quam adhuc quaerit anima mea, et non invenit . Quid boni, quid, quaeso, magni, homo iste crederet se fecisse qui fatetur se quaesisse, nec tamen invenisse, quo facto opus esse sub sole numero dierum vitae suae? Constat quia intelligentiae suae arcam ante faciem suam praemiserat, qui quo per desiderium, vel actum sequi
Abbreviated transcription (Latin):
iter legentem: et ꝑ erfectioris inte
nec saltem sibi primordia arrogan¬
tem: Dum adhue inquit ordirer succidit me.
slon dicit dũ adhuc texerem: s dũ adhuc ordi¬
rer. Quid ẽ ordiri. nisi premeditari: et qͥd tere¬
re. nisi facere: Nempe quid aliud est terenda.
ordiri. et texere ordita: nisi ꝓ reordinare facien¬
da. et facere preoroinata: Dum adhuc inquit
ordirer.dũ adhuc preoreditarer. dũ adhuc pre
meditationẽ quererem. quid facere debuissem. et
nȩc dum plene potussem inuenire: misit manũ
suam. et succidit me. Nondũ inquit aliquid texe¬
ram. nȩc dũ bonum agere mehoaueram: ñ lieuit
michi ordinatę uitȩ telam incipere: quia eũ adhuc
ordirer succidit me. fateor quidẽ iam bona facere
ꝓposueram. iam quomͦ fieri possent disponebam:
et iam telam meam ex magna parte orditus
eram: s duos adhuc otoirer succidit me: et non
potui ꝓpositi mei telam. non dica ꝑtexere. s nec

Expanded text:
iter legentem, et perfectioris vitae iter legentem, et perfectioris vitae nec saltem sibi primordia arrogantem? Dum adhuc, inquit, ordirer, succidit me . Non dicit dum adhuc texerem, sed, dum adhuc ordirer. Quid est ordiri, nisi praemeditari; et quid texere, nisi facere? Nempe quid aliud est texenda ordiri et texere ordita, nisi praeordinare facienda et facere praeordinata? Dum adhuc, inquit, ordirer, dum adhuc praemeditarer, dum adhuc per meditationem quaererem quid facere debuissem, et necdum plene potuissem invenire, misit manum suam et succidit me. Nondum, inquit, aliquid texeram, necdum bonum agere inchoaveram, non licuit mihi ordinatae vitae telam incipere; quia, cum adhuc ordirer, succidit me. Fateor quidem, jam bona facere proposueram, jam quomodo fieri possent disponebam, et jam telam meam ex magna parte orditus eram; sed, dum adhuc ordirer, succidit me, et non potui propositi mei telam, non dicam pertexere, sed nec
Abbreviated transcription (Latin):
quod iure debebit. Hic autem et actionem superat
gendi facultas: et faciendi possibilitatem. earedit
debiti necessitas. Constat autẽ unum ex altero cres¬
cere: quia cũ crescit nr̃m uelle. crescit et posse: et
cũ utriusq incremento crescit et debere. Quia qͦ
ardentius bonum appetimus: eo facilius efficimꝰ
et quo maiora possumus. eo et maiora debemus.
Iuxta hunc modum necesse est archam semꝑ in
anteriora procedere: et subsequentem turbam pꝰ
ipsam ꝓperare. Parũ autẽ tibi eẽ debet qui oter¬
ram promissionis ꝓperas. quod archam tuam an¬
te faciem tuam premittas: nisi iter tuum duobꝰ
milibus cubitis preuenat: et quo sequi debeas
ostendat. Satage gͦ imꝑfectionis tuę consideratio¬
ne et contemplatione. eo usq in ulteriora pene¬
trare: ut ueraciter te credas eius saltem primor¬
dia. seu per affectum. seu per effectum. nȩc dum
attigisse.
ultis audire hominẽ q̃¬
duobus milibus cubitis post archam

Expanded text:
quod jure debebit. Hic autem et actionem superat quod jure debebit. Hic autem et actionem superat agendi facultas, et faciendi possibilitatem excedit debiti necessitas. Constat autem unum ex altero crescere; quia, cum crescit nostrum velle, crescit et posse, et cum utriusque incremento crescit et debere. Quia quo ardentius bonum appetimus, eo facilius efficimus, et quo majora possumus, eo et majora debemus. Juxta hunc modum necesse est arcam semper in anteriora procedere, et subsequentem turbam post ipsam properare. Parum autem tibi esse debet qui ad terram properas promissionis, quod arcam tuam ante faciem tuam praemittas, nisi iter tuum duobus millibus cubitis praeveniat, et quo sequi debeas ostendat. Satage ergo in perfectionis tuae consideratione et contemplatione, eo usque in ulteriora penetrare, ut veraciter te credas ejus saltem primordia, seu per affectum, seu per effectum necdum attigisse.Vultis audire hominem duobus millibus cubitis post arcam
Abbreviated transcription (Latin):
stinando proficere: et proficiendo festinare: et hanc
sibi semꝑ hunulitatẽ seruare: ut et semꝑ in bono ꝓ¬
ficiat. et tam̃ semꝑ nec ꝑfectionis initia habere se
credat. Grande spectacłm uidere archam preceden¬
do festinare: conspiscere turbam subsequendo ac¬
celerare: et tam̃ semper tantȩ institucionis. modũ
ad inuicẽ custodire. Quanto promouetur archa. tan¬
to amplius festinat. et turba: et quod turba sequẽs
amplius ꝓperat: eo et archa precedens iter suum
accelerat. Sane ꝑfectionis gr̃am. quanto amplius
agnoscimus. tanto ardentius et concupiscimus: et
quo amplius accendimur. ad amorem. eo ꝑfectius
illuminamur ad agnitionem. Semꝑ inueniet uir
iustus quo possit eam ante se duobus milibus cu¬
bitis elongare: quia in hac uta nũquam possunt
in unum concurrere: uelle. posse. et debere. Noc
est futuri temporis: ũ uite presentis. Ibi sane sicut
totum uolet quod iuste ualebit: sic totũ et poterit.

Expanded text:
stinando proficere, et proficiendo festinare, et hanc stinando proficere, et proficiendo festinare, et hanc sibi semper humilitatem servare, ut semper in bono proficiat, et tamen semper nec perfectionis initia habere se credat! Grande spectaculum videre arcam praecedendo festinare, conspicere turbam subsequendo accelerare, et semper tamen tantae interstitionis modum ad invicem custodire. Quanto promovetur arca, tanto amplius festinat et turba; et quo turba sequens amplius properat, eo et arca praecedens iter suum accelerat. Sane perfectionis gratiam quanto melius agnoscimus, tanto ardentius et concupiscimus, et quo amplius accendimur ad amorem, eo perfectius illuminamur ad agnitionem. Semper inveniet vir justus quo possit eam ante se duobus millibus cubitis elongare, quia in hac vita nunquam possunt in unum concurrere velle, posse et debere. Hoc est futuri temporis, non vitae praesentis. Ibi sane, sicut totum volet quod juste valebit, sic totum poterit
Abbreviated transcription (Latin):
tem indelicet uoluntatis. et plenitudinẽ fortitu¬
dinis. S quis quis nec dũ totum ualet quod de¬
bet: s nȩc totum quidem complet quod ualet:
utriq perfectione caret. Quid gͦ est intelligentię
suȩ archam usq ad duo milia cubitos. ante se ip¬
sum premittere: uisi pruoenter prouidere. quan¬
cum sibi desit de gemina perfectione. quarum
ne utram nȩc dum potest adimplere: Dicam u¬
tiq dicam. quod sentio: illum solum hoc dñicũ
preceptum implesse puto. solum illum in quã eris¬
timo archam suam duobus milibus cubitis pre¬
misisse: qui se ipsum udicat. geminę ꝑfectionis.
nȩc saltem exordia usq huc apprehendisse. Nã
si uel unum quidem cubitum de tanto spacio¬
ambulando. accendendo. ꝓperando. precideret: et
gasset: duobus milibus cubitis retro post archam
se ipsum remanere ñ uidisset. Ouirũ ꝑfectum. sum¬
maq humilitate fundatum: qui semꝑ potest. et fe¬

Expanded text:
tem videlicet voluntatis et plenitudinem fortitutem videlicet voluntatis et plenitudinem fortitudinis. Sed quisquis necdum totum valet quod debet, sed nec totum quidem complet quod valet: utraque perfectione caret. Quid ergo est intelligentiae suae arcam usque ad duo millia cubitos ante seipsum praemittere, nisi prudenter praevidere quantum sibi desit de gemina perfectione, quarum neutrum necdum potest adimplere? Verum utique dicam quod sentio, illum solum hoc Dominicum praeceptum implevisse puto; solum illum, inquam, existimo, arcam suam de duobus millibus cubitis praemisisse, qui seipsum indicat geminae perfectionis, nec saltem exordia hucusque apprehendisse. Nam, si vel unum quidem cubitum de tanto spatioambulando, accedendo, properando praecideret, et gasset, duobus millibus cubitis retro post arcam seipsum remanere non vidisset. O virum perfectum, summaque humilitate fundatum, qui semper potest et fe
Abbreviated transcription (Latin):
riȩ utilitatis: ut attendamus non solum quid
melius facere possemus quã facimus: uerũ etiam
quid melius ficri oporteret quã possumus. Qua¬
si gͦ cubitos mille. archam suam ante faciem su¬
am premitcit: qui diligenter atcendit. qui frc¬
quenter aspicit. ubi ꝑ meritum ẽẽ potuisset: si de
possibilibus sibi nchil negligeret. S: usq ad duo
milia cubitor ulterius progreditur: qui ñ solum
frequenter. s pene indesinenter contemplatur:
quã innumera non faciat: et quã innumera nȩe¬
etiam facere ualeat: quę fieri oporteret. si ad illa
adimplenda sua uirtus non succumberet. Cũ aliqͥd
fortiter agere uolumus cubitum nr̃m extendimnꝰ
et ideo recte ꝑ cubitos. uirtutum exercitia intel¬
ligimus. Millenarius ꝑfectionẽ significare so¬
let: quia maiorem numerum nĩa computatio ñ
habet. Duo gͦ milia cubitoꝵ. ut arbitror. gemi¬
nam ꝑfectionem designare uidentur: integrita¬

Expanded text:
riae utilitatis, ut attendamus non solum quid riae utilitatis, ut attendamus non solum quid melius facere possemus quam facimus, verum etiam quid melius fieri oporteret quam possumus. Quasi ergo cubitos mille arcam suam ante faciem suam praemittit, qui diligenter attendit, qui frequenter aspicit, ubi per meritum esse potuisset, si de possibilibus sibi nihil negligeret. Sed usque ab duo millia cubitorum ulterius progreditur, qui non solum frequenter, sed pene indesinenter contemplatur, quam innumera non faciat, et quam innumera etiam non facere valeat, quae fieri oporteret si ad illa adimplenda sua virtus non succumberet. Cum aliquid fortiter agere volumus, cubitum nostrum extendimus, et ideo recte per cubitos virtutum exercitia intelligimus. Millenarius perfectionem significare solet, quia majorem numerum nostra computatio non habet. Duo ergo millia cubitorum, ut arbitror, geminam perfectionem designare videntur, integrita
Abbreviated transcription (Latin):
quanto uie spacio debeat subsequentẽ¬
turbam preire. Sit inquit inter archam spacium
cubitoꝵ diuim milium. llis scire quid sit archam
cũ turba c̃ẽ: uel quio archam curbam preire: Eum
quales ꝑ facta uel desideria sumus. diligenti contem¬
platione attendimus: archam nr̃am nobiseũ. et
quasi presentem habemus. Cũ uͦ quales nos ẽe opor¬
c̾et. subtiliter aspicimus: intelligentię nr̃e archã
aute faciem nr̃ͣam premictimus: ut quo tendere
necesse sit non ignoremus. Quis queso gloriari
potest. uel totũ facere. quod utiliter facere potest.
uel tocum posse quod fieri oporteret. si fieri potu¬
isset : Sicut enim nec totũ uolunt quod ualent:
sic nȩc totum ualent. quod debent. Ergo ulterior
ẽ facultas. quam uoluntas: et necessitas longe
remotior. quã facultas. Premittamus gͦ archam
nr̃am. non solum usq ad considerationẽ nĩx pos¬
sibilitatis: s. etiam usq ad speculationẽ necessa¬

Expanded text:
quanto viae spatio debeat subsequentequanto viae spatio debeat subsequenteturbam praeire. Sit, inquit, inter arcam spatium cubitorum duorum millium. Vis scire quid sit arcam cum turba esse, vel quid arcam turbam praeire? Cum quales per facta vel desideria sumus, diligenti contemplatione attendimus, arcam nostram nobiscum et quasi praesentem habemus. Cum vero quales nos esse oporteat subtiliter aspicimus, intelligentiae nostrae arcam ante faciem nostram praemittimus, ut quo tendere necesse sit non ignoremus. Quis, quaeso, gloriari potest, vel totum facere quod utiliter facere potest, vel totum posse quod fieri oporteret, si fieri potuisset? Sicut enim nec totum volunt, quod valent, sic nec totum valent, quod debent. Ergo ulterior est facultas quam voluntas, et necessitas longe remotior quam facultas. Praemittamus ergo arcam nostram, non solum usque ad considerationem nostrae possibilitatis, sed etiam usque ad speculationem necessa
Abbreviated transcription (Latin):
Debemus gͦ quãdiu adhuc in deserto sumus. quã¬
diu ꝑ heremum iter agimus. archam nr̃am ante
nos premittere: et subtiliter preuidere. quo debeat
uirtutum familia. ꝑ studium uel ꝑ desideriũ subse¬
quendo tendere. Ut possitis inquit dñs. uidere et
nosse ꝑ quã uiam in grediamini: quia prius non
ambulastis ꝑ eam. H uic illud sapientis sententię
concinit. cũ dicit. Et palpebre precedant gressus
tuos.S ad illa quȩ ultra ioro anẽ sunt. quȩ sensũ
nr̃m eacedunt. melius nitimur desiderio. quã stu¬
dio: affectu. quã intellectu: eo quod iubemur tur¬
bam ñ archam premittere: meliusq sit uihac
parte multum desiderare. quã multum discutere.
ut illue mereamur introduci. quo ñ ualemus
uirtute irrumpere. Qui enim serutator. est maies¬
tatis: opprimetur a gła. Illic gͦ precedat: ut ui.ã
ostendat.
ed nȩc illud quidẽ q̃¬
sermo diuinus uoluit tacite preterire.

Expanded text:
Debemus ergo, quandiu adhuc in deserto sumus, quanDebemus ergo, quandiu adhuc in deserto sumus, quandiu per eremum iter agimus, arcam nostram ante nos praemittere, et subtiliter praevidere quo debeat virtutum familia per studium, vel per desiderium subsequendo tendere: Ut possitis, inquit Dominus, videre et nosse per quam viam ingrediamini, quia prius non ambulastis per eam . Hinc illud Sapientis sententiae concinit, cum dicit: Et palpebrae tuae praecedant gressus tuos . Sed ad illa quae ultra Jordanem sunt, quae sensum nostrum excedunt, melius nitimur desiderio quam studio, affectu quam intellectu, eo quod jubemur turbam non arcam praemittere, meliusque sit in hac parte multum desiderare quam multum discutere, ut illuc mereamur introduci quo non valeamus virtute irrumpere. Qui enim scrutator est majestatis, opprimetur a gloria . Illic ergo praecedat, ut viam ostendat.ed nec illud quidem sermo divinus voluit tacite praeterire,
Abbreviated transcription (Latin):
Non potest ut arbitror. ad ꝑfectum exterior. bonor
fastidium ꝑtingere: qui internoꝵ. bonor dulcedinẽ
non dum merint gustando sentire. Puto qui a ꝓpħa
insi prius gustasset. quã suauis est dñs. et quã mag¬
na multitudo dulcedis domus eius: puto quia
uͥ hoc ꝑ experimentũ didicisset: illuo om̃ino ex sen¬
tentia dicere non posset. Renuit consolari anma
mea. Ne gͦ semꝑ necesse sit iordanis cursum cohibe¬
re: oportet archam nr̃am in eius ulteriora transpo¬
nere: s nȩc illud licet. nisi possimus om̃em illam
uotor nr̃oꝵ. turbam premittere.
ebet sane hȩc archaa
nec ubiq sequi: nȩc premitti semꝑ.
In loco horroris et uaste solitudinis.
turbam precedat: in terrã promis
nent ad nos: ultra iordanem quȩ sunt supra nos.
Hic iubemur discutere. et approbare. et postea te
Iilic precipimur credere: ut quandoq in eream᷑
intelligere. slisi credideritis. non intelligetis inquit.

Expanded text:
Non potest, ut arbitror, ad perfectum exteriorum bonorum Non potest, ut arbitror, ad perfectum exteriorum bonorum fastigium pertingere, qui interiorum bonorum dulcedinem nondum meruit gustando sentire. Puto quia Propheta nisi prius gustasset quam suavis est Dominus, et quam magna multitudo dulcedinis domus ejus, puto quia nisi hoc per experimentum didicisset, illud omnino ex sententia dicere non posset: Renuit consolari anima mea . Ne ergo semper necesse sit Jordanis cursum cohibere, oportet arcam nostram in ejus ulteriora transponere; sed nec illud licet, nisi possimus omnem illam votorum nostrorum turbam praemittere.Debet sane haec arca nec ubique sequi, nec semper praemitti. In loco horroris et vastae solitudinis turbam praecedat, in terram promissnent ad nos; ultra Jordanem, quae sunt supra nos. Hic jubemur discutere et approbare et postea tenIllic praecipimur credere, ut quandoque mereamur et intelligere: Nisi credideritis, inquit, non intelligetis .
Abbreviated transcription (Latin):
affli.risse: morbosq graues. immo incurabiles
incurrisse: eos dẽq ipsos post edomitã concupis¬
centiam. post acceptã diuinitus gr̃am rigoris.
pristim frena laxare: et corpori suo in cibo et
potu. in somno. et uestitu. multo amplius quam
custodita sanitas postulasset indulgere. Nam hoc
sepe spiritalibus studus militat: quod uir ple¬
nus gr̃a. corporis uires in quantũ utiliter po¬
test custodit aut reparat. Cauere tam̃ debet. qͥ
sibi scdm hanc licentiam. indulget. ne aquas
minis relaret: ne utilitatis suę alucum deserant.
modestieq ripas excedant: fluant saltẽ ut an¬
te consuenerant. de quibus scriptum ẽ. quod aluci
sui ripas. impleuerant. Hoc ut arbitror. soli illi be¬
nefacere. nouerunt. qui iam ea quȩ sursũ sunt sa¬
piunt: qui cęlestium dulcedinem iam degustaue¬
runt. qui terrena fastidiunt: qui archam suam
in illam promissionis terram iam introduxerunt.

Expanded text:
afflixisse, morbosque graves, imo incurabiles afflixisse, morbosque graves, imo incurabiles incurrisse, eosdemque ipsos post edomitam concupiscentiam, post acceptam divinitus gratiam, rigoris pristini frena laxare, et corpori suo in cibo et potu, in sommo et vestitu, multo amplius quam custodita sanitas postulasset indulgere. Nam hoc saepe spiritalibus studiis militat, quod vir plenus gratia corporis vires, inquantum utiliter potest, custodit, aut reparat. Cavere tamen debet qui sibi jam secundum hanc licentiam indulget, ne aquas nimis relaxet, ne utilitatis suae alveum deserant, modestiaeque ripas excedant, fluant saltem ut ante consueverant, de quibus scriptum est quod alvei sui ripas impleverant. Hoc, ut arbitror, soli illi bene facere noverunt qui jam ea quae sursum sunt sapiunt, qui coelestium dulcedinem jam degustaverunt, qui terrena fastidiunt, qui arcam suam in illam promissionis terram jam introduxerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
terius ñ possit ea irretire uel impedur.  Et quidẽ
ante quã ppłs dñi. eum dñi archa transeat: ne eoꝵ
transitum ioroanis unda p̃pedi at: necesse ẽ eius
decursum cohercere. et carus impetũ frangere.
et anmum sepe etiam a necessaria coneupiscen¬
tia auertere: Numquã enim humanus affectus.
ad eterntatis desiderium ꝑfecte inflamatur: nũ¬
quã humanus intellectus ad ȩternoꝵ contempla¬
tionẽ plene acuitur insi caris cura. in rebus etiã
licitis. multũq necessarus frequenter fortiterq
repellatur. Eo usq gͦ oportet corpus castigare. et
in seruitutem redigere: donec ulterius iam non
possit meritor. profectum ullatenus impedire.
S postquã pretereuntem turbam. archamq co¬
mitantem transmiserit: in quantũ spiritalibus
exeicitus. obuiare non poterit. utilitatis suȩ alue¬
um sequi cuiq licebit. Hinc ẽ quod multos sepe
iam uidimus. mira prius abstinentia. corpus

Expanded text:
terius non possit ea irretire vel impedire? Et quidem terius non possit ea irretire vel impedire? Et quidem antequam populus Domini cum Domini arca transeat, ne eorum transitum Jordanis unda praepediat, necesse est ejus decursum coercere, et carnis impetum frangere, et animum saepe etiam a necessaria concupiscentia avertere. Nunquam enim humanus affectus ad aeternitatis desiderium perfecte inflammatur, nunquam humanus intellectus ad aeternorum contemplationem plene acuitur, nisi carnis cura in rebus etiam licitis multumque necessariis frequenter fortiterque repellatur. Eo usque ergo oportet corpus castigare et in servitutem redigere, donec ulterius jam non possit meritorum profectum ullatenus impedire. Sed postquam praetereuntem turbam arcamque comitantem transmiserit, inquantum spiritualibus exercitiis obviare non poterit, utilitatis suae alveum sequi cuique licebit. Hinc est quod multos saepe jam vidimus mira prius abstinentia corpus
Abbreviated transcription (Latin):
am illuc premisisset: in tantũ ut om̃ia arbitrare¬
tur. ut strrcora. ut. xp̃m lucrifaceret. Multi ut ar¬
bitior. hanc de qua loquimur ꝓmissionis cerram ꝑ
meritum possident: qui illuc archam su.am. uxta
pauli similitudinem introducere ñ ualent: eo qd̃
adhue aliquos de interua illa affectionum sua¬
rum familia. extra hane terram ꝑ desiderium re¬
ciuent. S: cũ hȩc omis hebreoꝵ. turba iordanẽ
trinsicrit. cũ et ipsa federis archa. in terram pro¬
inissionis sub introducta fuerit: quid queso iam
oberit cursum suum repetere. et iuxta morem in
alueum suum refluere: dum modo congrue uti¬
litatis iustęq necessitatis ripas uon excedat: dũ¬
mͦ equitatis modestięq alueum sequens. ad suꝑ¬
fiue libertatis campum non effluat: Quid einm
ẽ hebreoꝵ turbam iordams alueũ transisse: nisi
cȩlestia desideria. et ad futuram głam tendentia.
carins appetitum eo usq ꝑdomuisse. quo iam ul¬

Expanded text:
am illuc praemisisset, intantum ut omnia arbitraream illuc praemisisset, intantum ut omnia arbitraretur ut stercora, ut Christum lucrifaceret. Multi, ut arbitror, hanc de qua loquimur promissionis terram per meritum possident, qui illuc arcam suam juxta Pauli similitudinem introducere non valent, eo quod adhuc aliquos de interna illa affectionum suarum familia extra hanc terram per desiderium retinent. Sed, cum haec omnis Hebraeorum turba Jordanem transierit, cum et ipsa foederis arca in terram promissionis subintroducta fuerit, quid, quaeso, jam oberit cursum suum repetere, et juxta morem in alveum suum refluere: dummodo congruae utilitatis justaeque necessitatis ripas non excedat, dummodo aequitatis modestiaeque alveum sequens ad superfluae libertatis campum non effluat? Quid enim est Hebraeorum turbam Jordanis alveum transisse, nisi coelestia desideria et ad futuram gloriam tendentia carnis appetitum eo usque perdomuisse, quo jam ul
Abbreviated transcription (Latin):
unda. maiori quã prius impetu in alueum suũ
recurret: et latius expandet. modũq pristinȩ
limitationis exredet: eo qd amor. ubiq creatura¬
rum. maioris incendii alimenta uberrima reppe¬
riat: et ob hoc quaqua uersum feruentiori desi¬
derio ao omnia ruat.
tur: etiam in hac uita scdm̃ aliquẽ
modum impleri posse uidetur. Pro¬
bat hoc apłicum illud testimoniũ.
quod et superius proculimus: quẽ adhuc talia
dicentem. in hac corruptibili iita degere. non
dubitamus. Scio inquit hominem in xp̃o. siue in
corpore. siue extra corpus nescio d̾s scit. raptũ¬
usq ad tercium cęlum: et scio huiusmodi. qm̃
raptus est in paradisum: et audunt archana uer¬
ba. que non licet homini loqui. Ecce ubi contẽ¬
placionis suę archam introduxerat: qui intercu
etiã cęli secreta intelligentię ocłm firerat. Puto
autẽ quia nȩc ipse paulus usq in tolo ci archam
leuasset: nisi totam illam desiderior. suoꝵ. famili¬

Expanded text:
unda, majori quam prius impetu in alveum suum unda, majori quam prius impetu in alveum suum recurret, et latius expandet, modumque pristinae limitationis excedet; eo quod amor Verbi creaturarumque majoris incendii alimenta uberrima reperiat, et ob hoc quaquaversum ferventiori desid omnia ruat. tur etiam in hac vita secundum aliquem modum impleri posse videtur. Probat hoc apostolicum illud testimonium quod et superius protulimus, quem adhuc talia dicentem in hac corruptibili vita degere non dubitamus. Scio, inquit, hominem in Christo, sive in corpore, sive extra corpus, nescio, Deus scit, raptucoelum: et scio hujusmodi, quoniam raptus est in paradisum, et audivit arcana verba quae non licet homini loqui . Ecce ubi contemplationis suae arcam introduxerat, qui in tertii etiam coeli secreta intelligentiae oculum fixerat. Puto autem quia nec ipse Paulus usque in id loci arcam levasset, nisi totam illam desideriorum suorum famili
Abbreviated transcription (Latin):
diffiuitio et delectatio. Uoluntaria oris mei bene¬
placita fac dñe: ut quicquid placet ex discretio¬
ne. placeat et ex delectatione: et sola libeant
ex delectatione: quȩ licent ex deliberatione. Tran¬
seat gͦ transeat ppłs hebreoꝵ: transeat et archa
post ipsum: in illam terram lacte et melle inanan¬
tem. in suꝑnam illam et sempiternam iocunditatẽ.
ut tandem aliquando facie ad faciem uideat. quod
multo desiderio tantopere ante quesierat: Transeat
gͦ grandis illa tot desideriorum turma. transe at
et cheoretica illa intelligentiȩ archa. in illa interna
et ȩterna gaudia: ut uel tunc iotoanis liberũ cur¬
sum recipiat: et omnis humanus affectus. licenter
et libere in om̃e se beneplacitum uoluat: et hu¬
manus animus. ut pote sũmis spiritalibusq bo¬
nis firmiter imobiliterq in herens. in rebus ex¬
terioribus et inferioribus nichil contraoictionis
inueniat. Ni fallor illa quȩ superius intumuerat

Expanded text:
diffinitio et delectatio. Voluntaria oris mei benediffinitio et delectatio. Voluntaria oris mei beneplacita fac, Domine, ut quidquid placet ex discretione placeat ex delectatione, et sola libeant ex delectatione quae licent ex deliberatione. Transeat ergo, transeat populus Hebraeorum; transeat et arca post ipsum in illam terram lacte et melle manantem, in supernam illam et sempiternam jucunditatem, ut tandem aliquando facie ad faciem videat, quod multo desiderio tantopere ante quaesierat. Transeat ergo grandis illa tot desideriorum turma; transeat et theorica illa intelligentiae arca in illa interna et aeterna gaudia, ut vel tunc Jordanis liberum cursum recipiat, et omnis humanus affectus licenter et libere in omne se beneplacitum volvat, et humanus animus utpote summis spiritualibusque bonis firmiter immobiliterque inhaerens in rebus exterioribus et inferioribus nihil contradictionis inveniat. Ni fallor, illa quae superius intumuerat
Abbreviated transcription (Latin):
Nlecesse est gͦ in hac sepe uita. aquarum impetũ
cobibere: et concupiscentiarum uiolentiam inli¬
liter frangere. Nichil illic libebit: nisi quod et li¬
cebit. Nichil gͦ oberit desiderior. fluenta. pro
uoto effluere: et ad om̃e beneplacitum diriuare.
Huius ut arbitror libertatis licentiam. ꝓpħa spera¬
bat et suspirabat. cũ psallendo pro clamaret. Uo¬
luntaria oris mei. beneplacita fac dñe. Sepe et
suprai modum sunt alia: uoluntaria oris. et bene¬
placita cordis. Quia alia mente concupiscimus:
atq alia ea quȩ ore probamus. Alia sane sunt ea
per sepe quȩ placent ex sententia: atq alia ea quȩ
placent ex concuꝑiscentia. Ista placent ex uidicio:
illa ex desiderio. sta ex diffinitione: illa ex delec¬
tatione. Rogat gͦ ꝓpħa. ut eadem ipsa quȩ sunt
uotiua. sunt et beneplacita: ut in unũ conueniant.
sibiq semꝑ occurrant. uotum et beneplacitum. sen¬
tentia et concupiscentia: utoicium. et desiderium.

Expanded text:
Necesse est ergo in hac saepe vita aquarum impetum Necesse est ergo in hac saepe vita aquarum impetum cohibere, et concupiscentiarum violentiam viriliter frangere. Nihil illic libebit, nisi et quod licebit. Nihil ergo oberit desideriorum fluenta pro voto effluere, et ad omne beneplacitum derivare. Hujus, ut arbitror, libertatis licentiam Propheta sperabat et suspirabat, cum psallendo proclamaret: Voluntaria oris mei beneplacita fac, Domine . Saepe et supra modum sunt alia voluntaria oris et beneplacita cordis. Quia alia mente concupiscimus, atque alia sunt ea quae ore probamus. Alia sane sunt ea persaepe quae placent ex sententia, atque alia ea quae placent ex concupiscentia. Illa placent ex judicio, ista ex desiderio. Illa ex diffinitione, ista ex delectatione. Rogat ergo Propheta ut eadem ipsa quae sunt votiva, sint et beneplacita, ut in unum conveniant sibique semper occurrant, votum et beneplacitum, sententia et concupiscentia, judicium et desiderium,
Abbreviated transcription (Latin):
quicgd interius occurrerit. sp̃uali amori diuinę
dilectiom alimenta ministrabit. Timc absq dubio
animus delectabitur uitus. delectabitur exterius.
Delectabitur in rebus spiritalibus. delectabitur in
rebus corporalibus: et ingredietur. et egrediet᷑.
et pascua inueniet. Tunc reuertentur aquę iorda¬
nis in alueum suum: et fluent sicut ante consu¬
euerant. Iordans alueus. cõmodi appetitus. In hu¬
iusmodi aluco aquę iordamcę cũ impetu ferunt᷑:
quia cordis desideria. iuxta cõmodi sui appetitũ
huc illucq diriuantur. Quo putas tendit huius¬
modi decursus aquarum. nisi in beneplacitum :
Quid gͦ est aquas ut ante consueuerant currere.
nisi beneplacitum sequi et apprehendere: Natu¬
raliter quidem om̃is appetitus ad cõmodum tra¬
hitur: et huius aluei ductum. sequi in suo illic
desiderio nemo ꝓhibetur. Wulta hic placent.
quȩ tam̃ non decent: et iccirco ficri ñ debent.

Expanded text:
quidquid interius occurrerit, spirituali amori, divinae quidquid interius occurrerit, spirituali amori, divinae dilectioni alimenta ministrabit. Tunc absque dubio animus delectabitur interius, et delectabitur exterius. Delectabitur in rebus spiritualibus, delectabitur in rebus corporalibus, et ingredietur, et egredietur, et pascua inveniet. Tunc revertentur aquae Jordanis in alveum suum, et fluent sicut ante consueverant. Jordanis alveus commodi appetitus. In hujusmodi alveo aquae Jordanicae cum impetu feruntur, quia cordis desideria juxta commodi sui appetitum huc illucque derivantur. Quo putas tendit hujusmodi decursus aquarum nisi in beneplacitum? Quid ergo est aquas ut ante consueverant currere, nisi beneplacitum sequi et apprehendisse? Naturaliter quidem omnis appetitus ad commodum trahitur, et hujus alvei ductum sequi in suo illic desiderio nemo prohibetur. Multa hic placent, quae tamen non decent, et idcirco fieri non debent.
Abbreviated transcription (Latin):
talitatem. absit inquam absit. ut adhuc uecesse
sit castigare corpus. et in seruitutem redigere:
atq etiã tune mortificari tota die: quando iusti
xp̃o etiam testante. fulgebunt sicut sol in regno
patris sui: et tolletur impius ne uideat głam di.
Non nobis om̃ino dicetur amplius nolite dilige¬
re mundum. nec ea quȩ in mundo sunt. eũ fecerit
dñs nouum cęlum. et nouam terram: iuata quod
ipsa creatura liberabitur a seruitute eorruptionis
in libertatem filioꝵ. dei. Et licet in creaturis decor.
sit tunc. quã mͦ incomparabiliter maior atq ue¬
nustior. corporeisq oblectamentis dulcor ꝓpen¬
sior atq iocundior: mehil erit quod concupis¬
centias sp̃c imminuere possit. in om̃ibus his quȩ
sensus corporeus atuigerit. Nesciet concu piscen¬
tia carms. nesciet concupiscentia ocłor. concu¬
piscentias sp̃c extinguere s accendere: non re¬
frigerare. s acrius inflãmare. Queqd̾ exterius

Expanded text:
talitatem; absit, inquam, absit, ut adhuc necesse talitatem; absit, inquam, absit, ut adhuc necesse sit castigare corpus, et in servitutem redigere, atque etiam tunc mortificari tota die: Quando justi, Christo etiam testante, fulgebunt sicut sol in regno Patris sui , et tolletur impius ne videat gloriam Dei. Non nobis omnino dicetur amplius: Nolite diligere mundum, nec ea quae in mundo sunt, cum fecerit Dominus novum coelum et novam terram, juxta quod ipsa creatura liberabitura servitute corruptionis in libertatem filiorum Dei. Et licet in creaturis decor sit tunc quam modo incomparabiliter major atque venustior, corporeisque oblectamentis dulcior, propensior atque jucundior, nihil erit quod concupiscentias spiritus imminuere possit in omnibus his quae sensus corporeus attigerit. Nesciet concupiscentia carnis, nesciet concupiscentia oculorum, concupiscentias spiritus exstinguere, sed accendere; non refrigerare, sed acrius inflammare. Quidquid exterius,