comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uisit ds inimicos meos ꝑ manũ mea sicut
diuiduntur aquȩ. Et ideirco uocatum est
nom̃ loci illius baalpharasim. Dereliquerĩq:
ibi deos suos. quos dauid iussit exuri. Alia
enim uice philistum irruerunt. & diffusi st̃
in ualle. Consuluitq rursum dauid dñm: &
dĩ ei ds. Non ascendas post eos. recede ab
eis & uenies contra eos ex aduerso pyrorũ
Cunq audieris sonitũ gradientis in cacu¬
mine pyroꝵ: tunc egredieris ad bellum
Egressus est enĩ ds ante te: ut ꝑcutiat ca¬
stra philistuim. Fecit ergo dauid sicut prȩ¬
ceperat ei as. & ꝑcussit castra philistinorũ
de gabaon usq garera. Diuulgatũq est
nomen dauid in uniuersis regionibus. &
dñs dedit pauorẽ eius suꝑ om̃s gentes
fẽcit quoq sibi domos in ciuitate dauid.
& ȩdificauit locum arcȩ dĩ. tetenditq
ei tabernaculũ Tunc dixit dauid Illici¬
tum est ut a quocunq portet᷑ archa dĩ.
nisi a leuitis quos elegit dñs ad portanda
eam. & ad ministrandũ sibi usq in ȩt̃nũ

Expanded text:
it Deus inimicos meos per manum meam, sicut dividuntur aquae: Et idcirco vocatum est nomen illius loci Baal-Pharasim. Dereliqueruntque ibi deos suos, quos David jussit exuri. Alia etiam vice Philisthim irruerunt, et diffusi sunt in valle. Consuluitque rursum David Deum, et dixit ei Deus: Non ascendas post eos, recede ab eis, et venies contra illos ex adverso pyrorum. Cumque audieris sonitum gradientis in cacumine pyrorum, tunc egredieris ad bellum. Egressus est enim Deus ante te, ut percutiat castra Philisthim. Fecit ergo David sicut praeceperat ei Deus et percussit castra Philisthinorum de Gabaon usque Gazera divulgatumque est nomen David in universis regionibus et Dominus dedit pavorem eius super omnes gentes fecit quoque sibi domos in civitate David et aedificavit locum arcae Dei tetenditque ei tabernaculum tunc dixit David inlicitum est ut a quocumque portetur arca Dei nisi a Levitiseam et ad ministrandum sibi usque in aeternum
Abbreviated transcription (Latin):
ia hominũ sed rerum ut dixi significantias
scripturarũ in hoc libro continetur: & hys¬
toriȩ uel quȩ pret̾misse sunt in locis suis
uel prȩstricte leuiter hic ꝑ quedam uerboꝵ
compendia explicentur. Orationũ itaq ue¬
strarum adutus auxilio misi librũ. quem¬
quantũ beniuolis placiturũ: tantũ inuidis
displiciturũ esse non ambigo. Optima eñi
quȩq ut ait plynius. malunt contempnere
uideri pleriq quã discere Siquis in hac
interp̃tatione uoluerit aliquid rep̃hendere.
int̾roget hebreos: suam conscientiã recolat.
uideat ordinẽ textumq sermonis. & tunc
nr̃o labori si potuerit detrahat Ubicumq
ergo asteriscos idest stellas radiare in hoc uo¬
lumine uideritis: ibi sciatis de hebreo ãditũ
quod in latinis codicib non habetur. Ubi
uero obelus transuersa scilicet uirga prȩpo¬
sita est: illic significatur. quid septuaginta
interpretes addiderint. uel ob decoris grãm.

Expanded text:
la hominum, sed rerum, ut dixi, significantias la hominum, sed rerum, ut dixi, significantias Scripturarum in hoc libro  Al. tac. quae vel praetermissae sunt in suis locis, vel perstrictae leviter, hic per quaedam verborum compendia explicentur. Orationum itaque vestrarum adjutus auxilio, misi librum benevolis placiturum: tamen invidis displiciturum esse non ambigo. Optima enim quaeque, ut ait Plinius, malunt contemnere et invidere plerique, quam discere. Si quis in hac interpretatione voluerit aliquid reprehendere, interroget Hebraeos, suam conscientiam recolat, videat ordinem textumque sermonis, et tunc nostro labori, si potuerit, detrahat. Ubicumque ergo asteriscos, id est, stellas + radiare in hoc volumine videritis, ibi sciatis de Hebraeo additum quod in Latinis codicibus non habetur. Ubi vero obelus, transversa scilicet virga ÷, praeposita est, illic signatur quid Septuaginta Interpretes addiderint, vel ob decoris gratiam,
Abbreviated transcription (Latin):
est: ut non tam hebrea quam barbara. que¬
dam & sarmatica nomina congesta arbitran¬
dum sit.Nec hoc septuaginta interpretib
qui spũ scõ pleni. ea quȩ uera fuerant tran¬
stulerunt. sed scriptorũ culpȩ asscribendum
bis. in unũ uocabulũ cogunt. uel e regione
unũ nom̃ propt̃ latitudinẽ suã in duo uł
tria uocabula diuidunt. S & ipse appella¬
urbes & regiones & saltus & ꝓuincias sonant
& obliq sub interp̃tatione & figura eoꝵ que¬
dam narrant᷑ hystoriȩ de quib in regnorũ
dicitur. Nonne ecce hȩc scripta sunt in li¬
bro uerboꝵ dierũ regum uida: Quȩ utiq
in nr̃is codicib non habent᷑. Hoc primũ sci
iamm idest uerba dierum: qui propt̾ mag¬
nitudinẽ apud nos diuisus est: quod ñ nulli
etiam in bruto cyceronis dialogo faciunt.
ut eum in tres partes secent: cũ unus a suo
auctore sit editus. Deinde etiam illud atten¬
dunt. quod frequent̾ nomina non uocabu¬

Expanded text:
est, ut non tam Hebraea quam Barbara quaeest, ut non tam Hebraea quam Barbara quaedam, et Sarmatica nomina congesta  Al. conjecta arbitrandum sit. Nec hoc Septuaginta Interpretibus, qui Spiritu sancto pleni, ea quae vera fuerant, transtulerunt, sed scriptorum culpae ascribendum,bis, in unum vocabulum cogunt, vel e regione unum nomen, propter latitudinem suam, in duo, vel tria vocabula dividunt. Sed et ipsae appellaurbes, et regiones, et saltus, et provincias sonant, et oblique sub interpretatione et figura eorum, quaedam narrantur historiae: de quibus in Regnorum libro dicitur, Nonne ecce haec scripta sunt in libro Verborum Dierum regum Juda? Quae utique in nostris codicibus non habentur. HocJAMIM, id est, Verba Dierum: qui propter magnitudinem, apud nos divisus est, quod nonnulli etiam in Bruto, Ciceronis dialogo, faciunt, ut eum in tres partes secent, cum unus a suo auctore sit editus. Deinde etiam illud attendendum, quod frequenter nomina, non vocabu
Abbreviated transcription (Latin):
USEBIUS leronimus:
domnioni & rogatiano.
suis in iħu xp̃o salutẽ
Quomodo grecoꝵ hys¬
torias magis intelligt̃
qui athenas uiderint.
& tertium uirgilii li¬
brum. qui troadȩ ple
ucaten. & achroceraonia ad siciliam. & inde
ad ostia tyberis nauigarint: ita scãm scrip¬
turam lucidius intuebitur. qui iudeam o
hunc laborem subire: ut circuiremus pro
fateor eñi mi domnion. & rogatiane carissi-¬
mi. numquã me in diuinis uoluminib ꝓpri¬
is uiribus credidisse. nec habuisse magistrã
me arbitrabar. interrogare me solito. Quan¬
tomagis de his suꝑ quibus anceps eram: De¬
niq cum ame nuꝑ litteris flagitassetis. ut
uobis paralypomenon latino sermone trans¬
ferrem: de tyberiadȩ legis quonda auctore.
qui apud hebreos admirationi habebatur
assumpsi: & contuli cum eo a uertice ut ai¬
unt usq ad extremũ unguem: & sic confir¬
matus ausus sum facere quod iubebatisL
bere enim uobis loquor. ita & in grecis & in
latinis codicibus hic nominũ liber uitiosus

Expanded text:
usebius Hieronymus Domnioni et Rogatiano suis in Jesu salutem. Quomodo Graecorum historias magis intelligunt, qui Athenas viderint, et tertium Virgilii librum, qui a Troade per Leucaten, et Acroceraunia ad Siciliam, et inde ad ostia Tiberis navigarint: ita sanctam Scripturam lucidius intuebitur, qui Judaeam ochunc laborem subire, ut circumiremus proFateor enim, mi Domnion, et Rogatiane charissimi, numquam me in divinis voluminibus, propriis viribus credidisse, nec habuisse magistrum me arbitrabar, interrogare me solitum: quanto magis de his super quibus anceps eram? Denique cum a me nuper litteris flagitassetis, ut vobis librum Paralipomenon Latino sermone transferrem, de Tiberiade Legis quondam doctorem, qui apud Hebraeos admirationi habebatur, assumpsi: et contuli cum eo a vertice, ut aiunt, usque ad extremum unguem: et sic confirmatus, ausus sum facere quod jubebatis. Libere enim vobis loquor, ita et in Graecis et Latinis codicibus hic nominum liber vitiosus
Abbreviated transcription (Latin):
set arca federis dñi usq ad ciuitatẽ dauid.
michol filia saul ꝓspiciens ꝑ fenestrã. uidit
cam dĩ & constituert̃ eam in medio taber¬
naculi quod tetenderat ei dauid. & optu¬
lerunt holocausta & pacifica coram dño
Cunq complesset dauid offerens holocau¬
sta & pacifica. benedixit populo in nomine
dñi. & diuisit uniuersis ꝑ singulos. a uiro
usq ad mulierẽ. tortam panis & partẽ assȩ
carnis bubulȩ. & frixam oleo similã. Con¬
stituitq coram archa dñi de leuitis qui
ministrarent & recordarent᷑ ministeriorũ
operum eius: & glorificarent atq laudareis
dñm dm̃ isrł. asaph principẽ. & secun¬
dum eius azariam Porro iahihel. & semĩ¬
ramoth. & iehihel & mathathiã. & heliab
& banaiã. & obededom & iehihel. suꝑ or¬
gana psalterii & lyras. asap aut̃ ut cym¬
balis ꝑsonaret. Banaiã uero & azihel sa¬
cerdotes canere tuba iugiter coram arca
federis dñi. In illo die fecit dauid pͥncipem

Expanded text:
arca foederis Domini usque ad civitatem David, Michol filia Saul prospiciens per fenestram, vidit cam Dei, et constituerunt eam in medio tabernaculi, quod tetenderat ei David: et obtulerunt holocausta, et pacifica coram Deo. Cumque complesset David offerens holocausta et pacifica benedixit populo in nomine Domini et divisit universis per singulos a viro usque ad mulierem tortam panis et partem assae carnis bubulae et frixam oleo similam constituitque coram arca Domini de Levitis qui ministrarent et recordarentur operum eius et glorificarent atque laudarent Dominum Deum Israhel Asaph principem et secundum eius Zacchariam porro Iahihel et Semiramoth et Ieihel et Matthathiam et Eliab et Banaiam et Obededom et Ieihel super organa psalterii et lyras Asaph autem ut cymbalis personaret Banaiam vero et Azihel sacerdotes canere tuba iugiter coram arca foederis Domini in illo die fecit David principem
Abbreviated transcription (Latin):
or editionũ. e regione singula uerba descri.¬
bens. ut unus dissentiens statim cęt̃is inter
se consentientib arguatur: sed quod maio¬
ris audatiȩ est. in editione septuaginta theo¬
dotionis editionẽ miscuit. asteriscis designans
quȩ minus fuerint: & uirgulis quȩ ex super¬
fluo uideantur apposita. Si igitur aliis licu.¬
it non tenere quod semel susceꝑant. & post
septuaginta cellulas quȩ uulgo sine auc¬
tore iactantur singulas cellulas aperuere:
hoc quoq in ȩccłiis legitur quod septuaginta
nescierunt: cur me ñ suscipiant latini mei.
qui inuiolata editione ueteri ita nouã condi¬
di: ut laborem meũ hebreis & qđ his manus ẽ
apłis auctorib probem: Scripsi nuꝑ librum
de optimo genere int̃pretandi: ostendens illa
de eugłio. ex egypto uocaui filiũ meũ. & qͣm
nazareus uocabit᷑ &. uidert̃ in quẽ cõpunxe¬

Expanded text:
or editionum, e regione singula verba descrior editionum, e regione singula verba describens, ut unus dissentiens, statim caeteris inter se consentientibus arguatur; sed, quod majoris audaciae est, in Editione Septuaginta Theodotionis Editionem miscuit, asteriscis designans quae minus ante fuerant, et virgulis quae ex superfluo videbantur apposita. Si igitur aliis licuit non tenere quod semel susceperant, et post septuaginta cellulas, quae vulgo sine auctore jactantur, singulas cellulas aperuere, hocque in Ecclesiis legitur quod Septuaginta nescierunt, cur me non suscipiant Latini mei, qui inviolata Editione veteri ita novam condidi, ut laborem meum Hebraeis, et, quod his majus est, Apostolis auctoribus probem? Scripsi nuper librum de Optimo genere interpretandi, ostendens illa de Evangelio, Ex Aegypto vocavi filium meum ; et Quoniam Nazaraeus vocabitur ; et, Videbunt in quem co
Abbreviated transcription (Latin):
SEETUAGINTA InT̃pretũ
pura & ut ab eis in grecũ uer¬
sa est editio ꝑmaneret: suꝑflue
mi chromati episcopoꝵ scĩssime
atq doctissime impelleres. ut tͥ¬
hebrea uolumina latino sermo¬
ne transferrem. Quod enim se¬
mel aures hominũ occupauerat. & nascen¬
tis ȩccłȩ roborauerat fidem: iustum erat e¬
tiam nr̃o silentio comprobari. Nunc uero
cum ꝓ uarietate regionum diuersa ferant᷑
exemplaria: & germana illa antiquaq trans¬
latio corrupta sit atq uiolata. nr̃i arbitru
putas. aut eplurib iudicare quod uerum
sit: aut nouum opus in ueteri opere cudere:
illudentibusq iudȩis cornicum ut dicit᷑ ocu¬
los configere. Alexandria & egyptus in sep¬
tuaginta suis esytium laudat auctorem:
constantinopolis usq antiochiam luciani
martyris exemplaria probat: mediae inter
ab origene elaboratos eusebius & pamphilus
uulgauerunt. totusq orbis hac inter se tri¬
faria uarietate compugnat. Et certe ori¬
genes non solũ exemplaria composuit quatu¬

Expanded text:
Septuaginta Interpretum pura, et ut ab eis in Graecum versa est, editio permaneret, superflue me, mi Chromati, episcoporum sanctissime atque doctissime, impelleres, ut Hebraea volumina Latino sermone transferrem. Quod enim semel aures hominum occupaverat, et nascentis Ecclesiae roboraverat fidem, justum erat etiam nostro silentio comprobari. Nunc vero, cum pro varietate regionum diversa ferantur exemplaria, et germana illa antiquaque translatio corrupta sit, atque violata: nostri arbitrii putas, aut e pluribus judicare quid verum sit, aut novum opus in veteri opere cudere, illudentibusque Judaeis, cornicum, ut dicitur, oculos configere. Alexandria et Aegyptus in Septuaginta suis Hesychium laudat auctorem: Constantinopolis usque Anthiochiam, Luciani  Al. Juliani martyris exemplaria probat. Mediae inter ab Origene elaboratos Eusebius et Pamphilus vulgaverunt; totusque orbis hac inter se trifaria varietate compugnat. Et certe Origenes non solum exemplaria composuit quatu
Abbreviated transcription (Latin):
& succendit domũ dñi & domũ regis & domos
ierłm omnẽq domũ succendit igni. & muros
ierłm in circuitu destruxit. omnisq exercitꝰ
chaldȩoꝵ qui erat cum principe militũ Re¬
liquã aut̃ populi partem quę remanserat
in ciuitate & ꝑfugas qui transfugerant ad
regem babylonis & reliquũ uulgus transtu¬
lit nabuzardan princeps militiȩ. & de pau¬
peribus terrȩ reliquit uinitores & agricolas
Columnas aut̃ ȩreas quȩ erant in templo
dñi & bases & mare ęreum quod erat in do¬
mo dñi confregerunt chaldȩi. & transtule

Expanded text:
et succendit domum Domini et domum regis et domos et succendit domum Domini et domum regis et domos Hierusalem omnemque domum conbusit igni et muros Hierusalem in circuitu destruxit omnis exercitus Chaldeorum qui erat cum principe militum reliquam autem populi partem qui remanserat in civitate et perfugas qui transfugerant ad regem Babylonis et reliquum vulgus transtulit Nabuzardan princeps militiae et de pauperibus terrae reliquit vinitores et agricolas columnas autem aereas quae erant in templo Domini et bases et mare aereum quod erat in domo Domini confregerunt Chald
Abbreviated transcription (Latin):
nosor rex babylonis. ipse & omnis exercitus
eius in ierłm: & circumdedert̃ eam & extru¬
xerunt in circuitu eius munitiones. & clau¬
sa ẽ ciuitas atq uallata usq ad undecimũ annũ
regis sedechiȩ nona die mensis. Prȩualuitq
fames in ciuitate nec erat panis populo t̾̃rȩ.¬
& interrupta ẽ ciuitas. & om̃s uiri bellato¬
res nocte fugerunt ꝑ uiam portȩ quȩ est
inter duplicem murũ ad hortum regis
Porro chaldȩi obsidebant in circuitu ciui¬
exercitus chaldeoꝵ regem. comp̃henditq eũ
in planitie iericho. & omnes bellatores qui
erant cũ eo disꝑsi sunt. & reliquerunt eũ
App̃hensum ergo regem duxerunt ad regẽ
babylonis in reblatha: qui locutus ẽ cum eo
iudicium. filios aut̃ sedechiȩ occidit coram
eo. & oculos eius effodit. uinxitq eũ catenis
& adduxit in babylonẽ. Mense quinto sep¬
tima die mensis ipse ẽ annus nonus decimus
regis babylonis. uenit naburardan princeps
exercitus seruus regis babylonis ierusalem:

Expanded text:
nosor rex Babylonis ipse et omnis exercitus eius in Hierusalem et circumdederunt eam et extruxerunt in circuitu eius munitiones et clausa est civitas atque vallata usque ad undecimum annum regis Sedeciae nona die mensis praevaluitque fames in civitate nec erat panis populo terrae et interrupta est civitas et omnes viri bellatores nocte fugerunt per viam portae quae est inter duplicem murum porro Chaldaei obsidebant in circuitu civiexercitus Chaldaeorum regem, comprehenditque eum in planitie Hiericho et omnes bellatores qui erant cum eo dispersi sunt et reliquerunt eum adprehensum ergo regem duxerunt ad regem Babylonis in Reblatha qui locutus est cum eo iudicium filios autem Sedeciae occidit coram eo et oculos eius effodit vinxitque eum catenis et adduxit in Babylonem mense quinto septima die mensis ipse est annus nonusdecimus regis Babylonis venit Nabuzardan princeps exercitus servus regis Babylonis Hierusalem
Abbreviated transcription (Latin):
& principes militũ. uenerunt in egyptum
tim̃tes chaldȩos fãctum ẽ uero in anno tri¬
cesimo septimo transmigrationis ioachin re¬
gis iudȩ mense duodecimo uicesina septima
die mensis. subleuauit euilmero dach rex ba¬
bylonis. anno quo regnare cȩperat capiit
ioachin regis uida de carcere. & locutus est
ei benigne & posuit thronũ eius suꝑ thronũ
regum qui erant cum eo in babylone. Et
mutauit uestes cius quas habuerat in carce¬
re. & comedebat panẽ semꝑ in conspectu eiꝰ
cunctis diebus uitȩ suȩ Annonam quoq
constituit ei absq intermissione. quȩ & da¬
batur ei a rege ꝑ singulos dies omnibus
diebus uitȩ suae

Expanded text:
et principes militum venerunt in Aegyptum et principes militum venerunt in Aegyptum timentes Chaldeos factum est vero anno tricesimo septimo transmigrationis Ioiachin regis Iudae mense duodecimo vicesima septima die mensis sublevavit Evilmerodach rex Babylonis anno quo regnare coeperat caput Ioiachin regis Iuda de carcere et locutus est ei benigna et posuit thronum eius super thronum regum qui erant cum eo in Babylone et mutavit vestes eius quas habuerat in carcere et comedebat panem semper in conspectu eius cunctis diebus vitae suae annonam quoque constituit ei absque intermissione quae et dabatur ei a rege per singulos dies omnibus diebus vitae suae
Abbreviated transcription (Latin):
tha. ꝑcussitq eos rex babylonis & int̾fecit in
reblatha in terra emath: & translatus est
iuda de terra sua Populo aut̃ qui relictus
erat in terra uida quem dimiserat nabugo¬
donosor rex babylonis: prefecit godoliam fi¬
lium aicham filii saphan. Quod cum audis¬
sent om̃s duces militũ ipsi & uiri qui erant
cum eis uidelicet quod constituisset rex ba¬
bylonis godoliam: uenert̃ ad godoliam in
maspha. ismahel filius nathaniȩ & iohannan
filius careȩ & sareia filius thenean nethopha
iurauitq eis godolias & sociis eoꝵ dicens. Noli¬
te timere seruire chaldeis: manete in terra
& seruite regi babylonis. & bene erit uobis.
factum ẽ aut̃ in mense septimo uenit isma¬
hel filius nathaniȩ filii helisama de semine
regio & decem uiri cum eo ꝑcussert̃q godo¬
liam. qui mortuus ẽ: sed & iudȩos & chaldȩos
qui erant cum eo in maspha Consurgens
aut̃ omnis populus a paruo usq ad magnũ

Expanded text:
tha percussitque eos rex Babylonis et interfecit in tha percussitque eos rex Babylonis et interfecit in Reblatha in terra Emath et translatus est Iuda de terra sua populo autem qui relictus erat in terra Iuda quem dimiserat Nabuchodonosor rex Babylonis praefecit Godoliam filium Ahicham filii Saphan quod cum audissent omnes duces militum ipsi et viri qui erant cum eis videlicet quod constituisset rex Babylonis Godoliam venerunt ad Godoliam in Maspha Ismahel filius Nathaniae et Iohanan filius Caree et Sareia fiuravitque eis Godolias et sociis eorum dicens nolite timere servire Chaldeis manete in terra et servite regi Babylonis et bene erit vobis factum est autem in mense septimo venit Ismahel filius Nathaniae filii Elisama de semine regio et decem viri cum eo percusseruntque Godoliam qui mortuus est sed et Iudaeos et Chaldeos qui erant cum eo in Maspha consurgens autem omnis populus a parvo usque ad magnum
Abbreviated transcription (Latin):
scyfos & omnia uasa erea in quib minis¬
trabant tulert̃. necnon & thuribula & fia¬
las. quȩ aurea. aurea. & quȩ argentea ar¬
gentea. tulit princeps militiȩ. idest colũ¬
nas duas: mare unum. & bases quas fecerat
salomon in templo dñi. Non erat pondus
eris omniũ uasor. Decem & octo cubitos
altitudinis habebat columna una & capitel¬
lum ȩreum suꝑ se altitudinis trium cubi¬
torum. & retiaculum & malagranata suꝑ
capitellum columne omnia ȩrea. Similem
& columna secunda habebat ornatũ Tulit
quoq princeps militiȩ seraiam sacerdotẽ pri¬
mũ & sophoniam sacerdotẽ secunđũ. & tres¬
ianitores. & de ciuitatẽ eunuchũ unũ qui
erat prȩfectus suꝑ uiros bellatores. & quinq
uiros de his qui steterant coram rege quos
repperit in cuutate. & sopher principẽ exer¬
citus qui ꝓbabat tyrones de populo terre.
&e sex uiros euulgo qui inuenti fuerant in
ciuitate. Quos tollens naburardan princeps
militũ duxit ad regem babylonis in rebla¬

Expanded text:
quibus ministrabant tulerunt necnon turibula et fialas quae aurea aurea et quae argentea argentea tulit princeps militiae id est columnas duas mare unum et bases quas fecerat Salomon in templo Domini non erat pondus aeris omnium vasorum decem et octo cubitos altitudinis habebat columna una et capitellum aereum super se altitudinis trium cubitorum et reticulum et malogranata super capitellum columnae omnia aerea similem et columna secunda habebat ornatum tulit quoque princeps militiae Seraian sacerdotem primum et Sophoniam sacerdotem secundum ianitores et de civitate eunuchum unum qui erat praefectus super viros bellatores et quinque viros de his qui steterant coram rege quos repperit in civitate et Sopher principem exercitus qui probabat tirones de populo terrae et sex viros e vulgo qui inventi fuerant in civitate quos tollens Nabuzardan princeps militum duxit ad regem Babylonis in Rebla
Abbreviated transcription (Latin):
eum ibi. & redegit in puluerẽ: & proiecit suꝑ
sepulchra uulgi Destruxit quoq ȩdiculas
effeminatoꝵ quȩ erant in domo dñi. quib
mulieres texebant quasi domunculas luci
Congregauitq om̃s sacerdotes de ciuitatib
iuda. & contaminauit excelsa ubi sacrifica.¬
bant sacerdotes de gabaa usq bersabee. & de¬
struxit aras portarum in introitu ostu io¬
siȩ principis ciuitatis quod erat ad sinistrã
portȩ ciuitatis. Uerumtam̃ non ascendebais
sacerdotes excelsoꝵ ad altare dñi in ierłm.¬
sed tantum comedebant azima in medio
fratrum suoꝵ. Contaminauit quoq thoph&
quod est in conualle filii ennon. ut nemo
consecraret filium suum aut filiam ꝑ ignẽ
moloch. Abstulit quoq equos quos dederant
exedram nathanmelech eunuchi qui erant
in farurim. currus aut̃ solis combussit igni
Altaria quoq quȩ erant suꝑ tecta cęnaculi
achar quȩ fecerant reges iuda. & altaria quȩ¬

Expanded text:
eum ibi et redegit in pulverem et proiecit super eum ibi et redegit in pulverem et proiecit super sepulchrum vulgi destruxit quoque aediculas effeminatorum quae erant in domo Domini pro quibus mulieres texebant quasi domunculas luci congregavitque omnes sacerdotes de civitatibus Iuda et contaminavit excelsa ubi sacrificabant sacerdotes de Gabaa usque Bersabee et destruxit aras portarum in introitu ostii Iosue principis civitatis quod erat ad sinistram portae civitatis verumtamen non ascendebant sacerdotes excelsorum ad altare Domini in Hierusfratrum suorum. Contaminavit quoque Topheth, quod est in convalle filii Ennom, ut nemo consecraret filium suum aut filiam per ignem, Moloch. Abstulit quoque equos, quos dederant exedram Nathan Melech eunuchi, qui erat in Pharurim: currus autem solis combussit igni. Altaria quoque, quae erant super tecta coenaculi, Ahaz, quae fecerant reges Juda, et altaria qu
Abbreviated transcription (Latin):
xta uerbum dñi: & transtulit omnẽ ierłm
& uniuersos principes & om̃s fortes exercitꝰ¬
decem milia in captiuitatẽ & omnẽ artifi.¬
cem & clusorem: nichilq relictũ est excep¬
tis pauꝑibus populi terrȩ: Transtulit quoq
ioachin in babylonẽ & matrẽ regis & uxores
regis & eiinuchos eius: & iudices terrȩ duxit
in captiuitatẽ de ierłm in babylonẽ. & om̃s
uiros robustos septem milia. & artifices & clu¬
sores mille & om̃s uiros fortes & bellatores:
duxitq eos rex babylonis captiuos in baby¬
lonem. & constituit matthanian patruum
eius ꝓ eo. imposuitq nom̃ ei sedechiam uice¬
simũ & primũ annũ ȩtatis habebat sedechi¬
as cum regnare cȩpisset. & undecim annis
regnauit in ierusalem: nom̃ matris eius
erat amithal filia ieremie de lobna. & fecit
malũ coram dño iuxta omnia quȩ fecerat
ioachim. Irascebatur enĩ dñs contra ierłm
& contra iudam donec ꝓiceret eos a facie
sua. Recessitq sedechias a rege babylonis fã¬

Expanded text:
ni et transtulit omnem Hierusalem et universos principes et omnes fortes exercitdecem milia in captivitatem et omnem artificem et clusorem nihilque relictum est exceptis pauperibus populi terrae transtulit quoque Ioiachin in Babylonem et matrem regis et uxores regis et eunuchos eius et iudices terrae duxit in captivitatem de Hierusalem in Babylonem et omnes viros robustos septem milia et artifices et clusores mille omnes viros fortes et bellatores duxitque eos rex Babylonis captivos in Babylonem et constituit Matthaniam patruum eius pro eo inposuitque nomen ei Sedeciam vicesimum et primum annum aetatis habebat Sedecias cum regnare coepisset et undecim annis regnavit in Hierusalem nomen matris eius erat Amithal filia Hieremiae de Lobna et fecit malum coram Domino iuxta omnia quae fecerat Ioiachim irascebatur enim Dominus contra Hierusalem et contra Iudam donec proiceret eos a facie sua recessitque Sedecias a rege Babylonis fa
Abbreviated transcription (Latin):
mittã uero reliquias hereditatis meȩ & tra¬
dam eas in manu inimicoꝵ eius. eruntq in
uastitatem & in rapinam cunctis aduersariis
eius. eoquod fecerint malũ corã me & ꝑseue¬
rauerint irritantes me ex die qua egressi sunt
patres eoꝵ ex egypto usq ad diem hanc Insu¬
per & sanguinẽ innoxiũ fudit manasses mul¬
tum nimis donec impleret ierłm usq ad os.
absq peccatis suis quibus peccare fecit iud̾a:
ut facerent malũ coram dño. Reliqua aut̃
sermonũ manasse & uniuersa quȩ fecit. & pec¬
catum eius quod peccauit. nonne hȩc scripta
sun in libro sermonũ dierũ regum iuda :¬
Dormiuit itaq manasses cũ patrib suis. &

Expanded text:
mittam vero reliquias hereditatis meae et tramittam vero reliquias hereditatis meae et tradam eas in manu inimicorum eius eruntque in vastitate et rapina cunctis adversariis suis eo quod fecerint malum coram me et perseveraverint inritantes me ex die qua egressi sunt patres eorum ex Aegypto usque ad diem hanc insuper et sanguinem innoxium fudit Manasses multum nimis donec impleret Hierusalem usque ad os absque peccatis suis quibus peccare fecit Iudam ut faceret malum coram Domino reliqua autem sermonum Manasse et universa quae fecit et peccatum eius quod peccavit nonne haec scripta sunt in libro sermonum dierum regum Iuda dormivitque Manasses cum pa
Abbreviated transcription (Latin):
nem filiũ eius. in templo hoc & in ierusalem
quã elegi de cunctis tribub isrł ponã no¬
men meũ in sempit̾nũ: & ultra non faciam
cõmoueri pedem israhel de terra quam dedi
patrib eoꝵ: sic tam̃ si custodierint opere om¬
nia quȩ prȩcepi eis. & uniuersam legem quã
mandauit eis seruus m̃s moyses. Iili uero ñ
audiert̃. sed seducti sunt a manasse ut face¬
rent malũ suꝑ gentes quas contriuit dñs
a facie filioꝵ isrł. Locutusq est dñs in manu
seruor suoꝵ ꝓphetarum dicens Quia fecit
manasses rea uida abhominationes istas pes¬
simas suꝑ omnia quȩ fecerunt amorrei ante
eum. & peccare fecit &iam iuidam in inmun¬
dicus suis: propt̃ea hȩc dicit dñs ds israhel łc̃¬
ce ego inducã mala suꝑ ierłm & iudam: ut
quicumq audierit tinniant ambȩ aures eius
& extenda suꝑ ierusalem funiculũ samarię.¬
& pondus domus ahab. & delebo ierusalem
sicut deleri solent tabulȩ. delens uertam &
ducam crebrius stilum suꝑ faciem eius. Di¬

Expanded text:
mplo hoc et in Hierusalem quam elegi de cunctis tribubus Israhel ponam nomen meum in sempiternum et ultra non faciam commoveri pedem Israhel de terra quam dedi patribus eorum sic tamen si custodierint opere omnia quae praecepi eis et universam legem quam mandavit eis servus meus Moses illi vero non audierunt sed seducti sunt a Manasse ut facerent malum super gentes quas contrivit Dominus a facie filiorum Israhel locutusque est Dominus in manu servorum suorum prophetarum dicens quia fecit Manasses rex Iuda abominationes istas pessimas super omnia quae fecerunt Amorrei ante eum et peccare fecit etiam Iudam in inmunditiis suis propterea haec dicit Dominus Deus Israhel ecce ego inducam mala super Hierusalem et Iudam ut quicumque audierit tinniant ambae aures eius et extendam super Hierusalem funiculum Samariae et pondus domus Ahab et delebo Hierusalem sicut deleri solent tabulae delens vertam et ducam crebrius stilum super faciem eius di
Abbreviated transcription (Latin):
uo egypti usq ad fluuiũ. euphraten omnia
quȩ fuerant regis egypti. Decem & octo an¬
noꝵ erat ioachin cum regnare cȩpisset. &
tribus mensib regnauit in ierłm. nomen
matris eius nehestha filia helnathan de ie¬
rusalem: & fecit malũ coram dño iuxta
omnia quȩ fecerat pater eius. In tempore
illo ascenderunt serui nabugodonosor re¬
gis babylonis in ierłm: & circumdata est
urbs munitionibus. Uenitq nabugodono¬
sor rex babylonis ad ciuitatẽ cum seruis
eius ut obpugnarent eam. Egressusq est
ioachin rex iuda ad regem babylonis ipse
& mater eius. & serui eius. & principes eius
& eunuchi eius: & suscepit eũ rex babylonis
anno octauo regni sui. & ꝓtulit inde om̃s
thesauros domus dñi. & thesauros domus
regiȩ & concidit uniuersa uasa aurea que

Expanded text:
vo Aegypti usque ad fluvium Eufraten omnia vo Aegypti usque ad fluvium Eufraten omnia quae fuerant regis Aegypti decem et octo annorum erat Ioiachin cum regnare coepisset et tribus mensibus regnavit in Hierusalem nomen matris eius Naestha filia Helnathan de Hierusalem et fecit malum coram Domino iuxta omnia quae fecerat pater eius in tempore illo ascenderunt servi Nabuchodonosor regis Babylonis in Hierusalem et circumdata est urbs munitionibus venitque Nabuchodonosor rex Babylonis ad civitatem cum servi eius obpugnarent eam egressusque est Ioiachin rex Iuda ad regem Babylonis ipse et mater eius et servi eius et principes eius et eunuchi eius et suscepit eum rex Babylonis anno octavo regni sui et protulit inde omnes thesauros domus Domini et thesauros domus regiae et concidit univer
Abbreviated transcription (Latin):
& fecit malũ coram dño. iuata om̃a quȩ
fecerant patres eiꝰ In dieb eius ascendit
nabugodonosor rex babylonis. & factus
est ei ioachim seruus tribus annis. & rur¬
sum rebellauit contra eum. Immisitq ei
dñs latrunculos chaldeoꝵ & latrunculos
syriȩ. latrunculos moab & latrunculos fi¬
lioꝵ ammon: & inmisit eos in uidam ut
disꝑderent eum iuxta uerbum dñi quod
locutus erat ꝑ seruos suos ꝓphetas. fac tum
est aut̃ hoc ꝑ uerbũ dñi contra uidam ut
auferret eum coram se propt̃ peccata ma¬
nasse uniuersa quȩ fecit. & propt̃ sanguinẽ
innoxxiũ quem effudit. & impleuit ierłm
cruore innocentiũ: & obhanc rem noluit
dñs ꝓpitiari. Reliqua aut̃ sermonũ ioa¬
chim & uniuersa quȩ fecit. nonne hȩc scrip¬
ta sunt in libro sermonũ dierum regũ iu¬
da: & dormiuit ioachim cum patrib suis.
regnauitq ioachin filius eius pro eo: & ul¬
tra non addidit rex egypti ut egrederet᷑
de terra sua Tulerat eñi rex babylonis ari.¬

Expanded text:
mino iuxta omnia quae fecerant patres eius in diebus eius ascendit Nabuchodonosor rex Babylonis et factus est ei Ioiachim servus tribus annis et rursum rebellavit contra eum inmisitque ei Dominus latrunculos Chaldeorum et latrunculos Syriae latrunculos Moab et latrunculos filiorum Ammon et inmisit eos in Iudam ut disperderent eum iuxta verbum Domini quod locutus erat per servos suos prophetas factum est autem hoc per verbum Domini contra Iudam ut auferret eum coram se propter peccata Manasse universa quae fecit et propter sanguinem innoxium quem effudit et implevit Hierusalem cruore innocentium et ob hanc rem noluit Dominus propitiari reliqua autem sermonum Ioiachim et universa quae fecit nonne haec scripta sunt in libro sermonum dierum regum Iuda et dormivit Ioiachim cum patribus suis regnavitque Ioiachin filius eius pro eo et ultra non addidit rex Aegypti ut egrederetur de terra sua tulerat enim rex Babylonis a ri
Abbreviated transcription (Latin):
umbrã ꝑ lineas quib iam descenderat
in horologio achar retrorsum decem gra¬
dibus. In tempore illo misit berodach
balathna filius baladan rex babylonioꝵ
litteras & munera ad ezechiam. audierat
eñ quod egrotasset ezechias. Lȩtatus ẽ

Expanded text:
umbram per lineas quibus iam descenderat umbram per lineas quibus iam descenderat in horologio Ahaz retrorsum decem gradibus in tempore illo misit Berodach Baladan filius Baladan rex Babyloniorum litteras et munera ad Ezechiam audierat enim quod aegrotasset Ez
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Obsecro dñe. mem̃to quomͦ ambu¬
lauerim coram te in ueritate & in corde
ꝑfecto: & quod placitũ est corã te fecerim
fleuit itaq ezechias fletu magno. Et an¬
tequam egrederet᷑ isaias mediã partẽ atrii:
factus est sermo dñi ad eum dicens. Reuer¬
tere & dic ezechiȩ duci populi mei. Hȩc di¬
cit dñs ds dauid patris tui. Audiui oratio¬
nem tuam. uidi lacrimã tuã. & ecce sana¬
ui te. Die tertio ascendes templũ d̃m. & ad
tulissent & posuissent suꝑ ulcus eius. cura¬
tus est. Direrat aut̃ ezechias ad isaiam.
Quod erit signum quia dñs me sanabit.
& quia ascensurus sum die tertio tẽplũ
dñi: Cui ait isaias. hoc erit signũ a dño
quod facturus sit dñs sermonẽ quẽ locu¬
tus est. Uis ut accedat umbra decẽ lineis.
an ut reuertat᷑ totidem gradibus: & ait
ezechias. facile est umbrã crescere decem
lineis. nec hoc uolo ut fiat. sed ut reuer¬
tatur retrorsum decem gradibus. Inuoca¬
uit itaq isaias ꝓpheta dñm. & reduxit

Expanded text:
omine memento quomodo ambulaverim coram te in veritate et in corde perfecto et quod placitum est coram te fecerim flevit itaque Ezechias fletu magno et antequam egrederetur Esaias mediam partem atrii factus est sermo Domini ad eum dicens revertere et dic Ezechiae duci populi mei haec dicit Dominus Deus David patris tui audivi orationem tuam vidi lacrimam tuam et ecce sanavi te die tertio ascendes templum Domini tulissent et posuissent super ulcus eius curatus est dixerat autem Ezechias ad Esaiam quod erit signum quia Dominus me sanabit et quia ascensurus sum die tertio templum Domini cui ait Esaias hoc erit signum a Domino quod facturus sit Dominus sermonem quem locutus est vis ut accedat umbra decem lineis an ut revertatur totidem gradibus et ait Ezechias facile est umbram crescere decem lineis nec hoc volo ut fiat sed ut revertatur retrorsum decem gradibus invocavit itaque Esaias propheta Dominum et reduxit
Abbreviated transcription (Latin):
quod erat coram dño. transtulit de facie
templi. & de loco altaris. & de loco templi
dñi: posuitq illud ex latere altaris ad aqui¬
lonem. Precepit quoq rex achar uriȩ sacer¬
doti dicens. Suꝑ altare maius offer holocau.¬
stum matutinũ. & sacrificium uesꝑtinũ: &
holocaustum regis & sacrificiũ eius. & holo¬
caustum uniuersi populi terrȩ: & sacrificia
eoꝵ & libamina eoꝵ. & omnẽ sanguinẽ holo¬
causti: & uniuersum sanguinẽ uictimȩ suꝑ
illud effundes: altare uero ȩreum. erit para¬
tum ad uoluntatẽ meã. fecit igitur urias
sacerdos. iuxta omnia quȩ prȩceperat rex
achaz. Tulit aut̃ rex achaz celatas bases.¬
de bobus ȩreis qui sustentabant illud: & po¬
suit suꝑ pauimentũ stratum lapide. Musach
quoq sabbati quod ȩdificauerat in templo:
& ingressum regis exterius conuertit in tem

Expanded text:
d erat coram Domino transtulit de facie templi et de loco altaris et de loco templi Domini posuitque illud ex latere altaris ad aquilonem praecepit quoque rex Ahaz Uriae sacerdoti dicens super altare maius offer holocaustum matutinum et sacrificium vespertinum et holocaustum regis et sacrificium eius et holocaustum universi populi terrae et sacrificia eorum et libamina eorum et omnem sanguinem holocausti et universum sanguinem victimae super illud effundes altare vero aeneum erit paratum ad voluntatem meam fecit igitur Urias sacerdos iuxta omnia quae praeceperat rex Ahaz tulit autem rex Ahaz celatas basesde bobus aereis, qui sustentabant illud, et posuit super pavimentum stratum lapide. Musach quoque sabbati, quod aedificaverat in templo, et ingressum regis exterius, convertit in temp
Abbreviated transcription (Latin):
mageddo. & ꝑtulerunt in ierłm. & sepelie¬
runt eũ in sepulchro suo. Tulitq populus
terrȩ iohar filium iosiȩ & unxerunt eum
& constituert᷑ eum regẽ ꝓpatre suo Uigin.¬
ti trium annoꝵ erat iohat cum regnare
cepisset. & trib m̃sib regnauit in ierbine.
nom̃ matris eius amithal filia ieremiae
de lobna: & fecit malũ corã dño iurta om¬
nia quȩ fecerant patres eius uinaites. eui
pharaonechao in reblatha quȩ est poterra
emath ne regnaret in ierłm. & imposuit
multa terrȩ centũ talentis argenti & talen¬
to auri: regemq constituit pharao nechao
heliachim filium iosiȩ pro iosia patre eius.
uertitq nom̃ eius ioachim Porro iohar tu¬
lit & duxcit in egyptum. Argentũ & aurum
dedit ioachim pharaoni cum indixisset t̃¬
re ꝑ singulos ut conferretur iuata p̃ceptũ
pharaonis. & unũquẽq scđ̃m uires suas ex¬
egit tam argentũ quã aurũ de populo ter

Expanded text:
Mageddo et pertulerunt in Hierusalem et sepelieMageddo et pertulerunt in Hierusalem et sepelierunt eum in sepulchro suo tulitque populus terrae Ioahaz filium Iosiae et unxerunt eum et constituerunt eum regem pro patre suo viginti trium annorum erat Ioahaz cum regnare coepisset et tribus mensibus regnavit in Hierusalem nomen matris eius Amithal filia Hieremiae de Lobna et fecit malum coram Domino iuxta omnia quae fecerant patres eius vinxitque eum Pharao Necho in Rebla quae est in terra Emath ne regnaret in Hierusalem et inposuit multam terrae centum talentis argenti et talento auri regemque constituit Pharao Necho Eliachim filium Iosiae pro Iosia patre eius vertitque nomen eius Ioiachim porro Ioahaz tulit et duxit in Aegyptum argentum autem et aurum dedit Ioiachim Pharaoni cum indixisset terrae per singulos ut conferretur iuxta praeceptum Pharaonis et unumquemque secundum vires suas exegit tam argentum quam aurum de
Abbreviated transcription (Latin):
stulit iosias ut statueret uerba legis que
scripta sunt in libro quẽ inuenit helchias
sacerdos in templo dni Similis ali non fuit
ante eum rex qui reuerteret᷑ ad dñm in
omni corde suo & in tota anima sua. &qra
uniuersa uirtute sua iuxta omne legem
moysi : neq post eũ surrexit similis illi ue¬
rumtam̃ non ẽ auersus dñs ab ira furoris
sui magni: quo irritatus ẽ furor eius con¬
tra iudam propt̃ irritationes quib ꝓuoca¬
uerat eũ manasses. Dixit itaq dñs Etiam
iudam auferam a facie mea sicut abstuli
isrł. & proiciam ciuitatẽ hanc quã elegi ie¬
rusalem. & domũ de qua dixi. erit nomen
meũ ibi Reliqua aut̃ uerboꝵ iosie & uniũ.¬
sa quȩ fecit. nonne hȩc scripta sunt in li¬
bro uerboꝵ dierum regum iuda: In dieb
eius ascendit pharaonechao rex egypti con¬
tra regem assyrioꝵ ad flum̃ euphraten. &
abiit iosias rex iuda in occursum eius. et
occisus ẽ in mageddo cum uidisset eum
Et portauert̃ eum serui sui mortuũ. de

Expanded text:
stulit Iosias ut statueret verba legis quae scripta sunt in libro quem invenit Helcias sacerdos in templo Domini similis illi non fuit ante eum rex qui reverteretur ad Dominum in omni corde suo et in tota anima sua et in universa virtute sua iuxta omnem legem Mosi neque post eum surrexit similis illi rumtamen non est aversus Dominus ab ira furoris sui magni quo iratus est furor eius contra Iudam propter inritationes quibus provocaverat eum Manasses dixit itaque Dominus etiam Iudam auferam a facie mea sicut abstuli Israhel et proiciam civitatem hanc quam elegi Hierusalem et domum de qua dixi erit nomen meum ibi reliqua autem verba Iosiae et universa quae fecit nonne haec scripta sunt in libro verborum dierum regum Iuda in diebus eius ascendit Pharao Necho rex Aegypti contra regem Assyriorum ad flumen Eufraten et abiit Iosias rex in occursum eius et occisus est in Mageddo cum vidisset eum et portaverunt eum servi sui mortuum de
Abbreviated transcription (Latin):
mecũ quod uobis ẽ utile & egredimini ad
me. & comedet unusquisq de uinea sua &
de ficu sua. & bibetis aquas de cisternis ur̃is.
donec ueniam & transferã uos in terrã quȩ
similis terrȩ ur̃ȩ est. in terram fructiferã
& fertilem uini. terrã panis & uinearum.
terram oliuarum & olei ac mellis. & uiue¬
tis & non moriemini. Nolite audire eze¬
chiam qui uos decipit dicens. Dñs libera

Expanded text:
mecum quod vobis est utile et egredimini ad mecum quod vobis est utile et egredimini ad me, et comedet unusquisque de vinea sua, et de ficu sua, et bibetis aquas de cisternis vestris: donec veniam, et transferam vos in terram, quae similis terrae vestrae est, in terram fructiferam, et fertilem vini, terram panis et vinearum, terram olivarum, et olei ac mellis: et vivetis, et non moriemini. Nolite audire Ezechiam, qui vos decipit, dicen
Abbreviated transcription (Latin):
Dñs dixit mͥ. Ascende ad terrã hanc. & demo¬
lire eam. Dixerunt aut̃ heliachim filius hel¬
chiȩ & sobna & iohe rabsaci Precamur ut
loquaris nobis seruis tuis syriace. siquidẽ
intelligimus hanc linguã: & non loquaris
nobis iudaice audiente populo qui ẽ super
murũ. Responditq ei rabsaces dicens Nũ¬
quid ad dominũ tuũ & ad te misit me do¬
minus meus ut loquerer sermones hos: & ñ¬
potius ad uiros qui sedent suꝑ murũ ut co¬
medant stercora sua & bibant urinã suam
uobiscum : Stetit itaq rabsaces. & clamauit
uoce magna iudaice. & ait. Audite uerba re¬
gis magni regis assyrioꝵ. Hec dicit rex. Non
uos seducat ezechias. Non enim poterit
eruere uos de manu mea: neq fiduciam
uobis tribuat suꝑ dño dicens. Eruens libe¬
rabit nos dñs: & non tradetur ciuitas hȩc
in manu regis assyrioꝵ. Nolite audire eze¬
chiam. Hȩc enim dicit re& assyrioꝵ. facite

Expanded text:
Dominus dixit mihi ascende ad terram hanc et demoDominus dixit mihi ascende ad terram hanc et demolire eam dixerunt autem Eliachim filius Helciae et Sobna et Ioahe Rabsaci precamur ut loquaris nobis servis tuis syriace siquidem intellegimus hanc linguam et non loquaris nobis iudaice audiente populo qui est super murum responditque eis Rabsaces numquid ad dominum tuum et ad te misit me dominus meus ut loquerer sermones hos et non ad viros qui sedent super murum ut comedant stercora sua et bibant urinam suam vobiscum stetit itaque Rabsaces et clamavit voce magna iudaice et ait audite verba regis magni regis Assyriorum haecvos seducat Ezechias: non enim poterit eruere vos de manu mea. Neque fiduciam vobis tribuat super Domino, dicens: Eruens liberabit nos Dominus, et non tradetur civitas haec in manu regis Assyriorum. Nolite audire Ezechiam. Haec enim dicit rex Assyriorum: Facite
Abbreviated transcription (Latin):
Egressus ẽ aut̃ ad eos heliachim filius hel¬
chiȩ prepositus domus. & sobna scriba et
iohe filius asaph a cõmentariis. Dixitq ad
eos rabsaces. Lo quimini ezechiȩ. Hȩc dicit
rex magnus. rex assyrioꝵ. Que est ista fidu¬
cia qua niteris: forsitan inisti consilium ut
prȩpares te ad prelium In quo confidis ut
dineo atq confracto egypto : Suꝑ quem si
incubuerit homo: cõminutus ingreditur
manũ eius & ꝑforabit eam. Sic est pharao
bemus fiduciam. nonne iste est cuiꝰ abstu¬
lit erechias rex excelsa & altaria. & precepit
iudȩ & ierłm. ante altare hoc adorabitis in
ierusalem: Nunc igitur transite ad dominũ
meũ regem assyrioꝵ. & dabo uobis duo mi-¬
lia equoꝵ: & uidete an habere ualeatis ascen¬
sores eorum. Et quomodo potestis resistere an¬
te unum satrapam de serius domini mei mini¬
mis: An fiduciam habes in egypto propter
currus & equites: Nũquid sine dñi uolunta¬
te conscendi ad locum istũ. ut demolirer eũ:

Expanded text:
cim filius Helciae praepositus domus, et Sobna scriba, et Joahe filius Asaph a commentariis. Dixitque ad eos Rabsaces: Loquimini Ezechiae: Haec dicit rex magnus, rex Assyriorum: quae est ista fiducia qua niteris? Forsitan inisti consilium, ut praepares te ad praelium. In quo confidis, ut dineo atque confracto Aegypto, super quem, si incubuerit homo, comminutus ingredietur  Vulg. ingreditur manum ejus, et perforabit eam? sic est Pharao bemus fiduciam, nonne iste est, cujus abstulit Ezechias excelsa et altaria et praecepit Iudae et Hierusalem ante altare hoc adorabitis in Hierusalem nunc igitur transite ad dominum meum regem Assyriorum et dabo vobis duo milia equorum et videte an habere valeatis ascensores eorum et quomodo potestis resistere ante unum satrapam de servis domini mei minimis an fiduciam habes in Aegypto propter currus et equites numquid sine Domini voluntate ascendi ad locum istum ut demolirer eum
Abbreviated transcription (Latin):
domũ dñi & expandit eas coram dño. & ora¬
uit in conspectu eius dicens. Dñe ds̃ israhel
qui sedes suꝑ cherubin. tu es ds̃ solus regum
omniũ terrȩ tu fecisti cęlum & terrã: incli¬
na aurem tuã & audi. aperi dñe oculos tu¬
os & uide. & audi omnia uerba sennache¬
rib qui misit ut exꝓbraret nobis dm̃ ui¬
uentẽ. Uere dñe dissipauerunt reges asiy¬
riorum gentes & terras omniũ. & miserunt
deos eoꝵ in ignem. Non enĩ erant dii sed
opera manuũ hominũ ex ligno & lapide.
& ꝑdiderunt eos. Nunc igitur dñe ds ñr
saluos nos fac de manu eius. ut sciant om¬
nia regna terrȩ: quia tu es dñs d̾s solus Mi¬
sit aut̃ isaias filius amos ad ezechiã dicens

Expanded text:
domum Domini et expandit eas coram Domino et oradomum Domini et expandit eas coram Domino et oravit in conspectu eius dicens Domine Deus Israhel qui sedes super cherubin tu es Deus solus regum omnium terrae tu fecisti caelum et terram inclina aurem tuam et audi aperi Domine oculos tuos et vide et audi omnia verba Sennacherib qui misit ut exprobraret nobis Deum viventem vere Domine dissipaverunt reges Assyriorum gentes et terras omnium et miserunt deos eorum in ignem non enim erant dii sed opera manuum hominum e ligno et lapide et perdiderunt eos nunc igitur Domine Deus noster salvos nos fac de manu eius ut sciant omnia regna terrae quia tu es Dominus Deus solus misit autem Esaias filius Amos ad Ezechiam di
Abbreviated transcription (Latin):
tetur in terrã suam: & deiciam eum gladio
in terra sua. Reuersus est igitur rabsaces.
& inuenit regem assyrioꝵ expugnantẽ lob¬
nam. audierat enĩ quod recessisset de lachis.
Cunq audisset de tharacha rege ȩthyopiȩ
dicentes. ecce egressus est ut pugnet aduer¬
sum te & iret contra eum: misit nuncios
ad ez echiam dicens. Hec dicite ez echiȩ regi
iudȩ. Non te seducat ds tuus in quo habes
fiduciam. neq dicas non tradetur ierusalẽ
in manu regis assyrioꝵ. Tu eñi ipse audisti
quȩ fecerunt reges assyrioꝵ uniuersis terris.
quomodo uastauerint eas. Num ergo solus
poteris liberari: Numqͥd liberauert̃ dii gen¬
tium singulos quos uastauert̃ patres mei go¬
zan uidelicet & aran & reseph & filios eden
qui erant in thelassar: Ubi est rex emath
& rex arfath & rex ciuitatis sepharuaun ana
& aua: Itaq cum accepisset ez echias litteras
de manu nuncioꝵ & legisset eas: ascendit in

Expanded text:
tetur in terram suam et deiciam eum gladio tetur in terram suam et deiciam eum gladio in terra sua reversus est igitur Rabsaces et invenit regem Assyriorum expugnantem Lobnam audierat enim quod recessisset de Lachis cumque audisset de Tharaca rege Aethiopiae dicentes ecce egressus est ut pugnet adversum te et iret contra eum misit nuntios ad Ezechiam dicens haec dicite Ezechiae regi Iudae non te seducat Deus tuus in quo habes fiduciam neque dicas non tradetur Hierusalem in manu regis Assyriorum tu enim ipse audisti quae fecerint reges Assyriorum universis terris quomodo vastaverint eas num ergo solus poteris liberari numquid liberaverunt dii gentium singulos quos vastaverunt patres mei Gozan videlicet et Aran et Reseph et filios Eden qui erant in Thelassar ubi est rex Emath et rex Arfad et rex civitatis Sepharvaim Ana et Ava itaque cum accepisset Ezechias litteras de manu nuntiorum et legisset eas ascendit in