comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui & sibi placent tanqͣm de bono.
a se sibi parato. & ab adulantib uł erran¬
tib ita laudant᷑. ac si ipsi sint aliquid.
Qui autẽ putat se ẽẽ aliquid cũ nich sit.
sicut dicit apls: seipsum seducit. Opꝰ
aũ suũ ꝓbet unꝰquisq. & tunc in semet
ipso tantũ głam habebit. & ñ in alt̾o.
Hoc ẽ portare oleũ secũ. ñ ex aliena laude
pendere. S quã glam in se habebit. nͥ
It nos quidẽ de sc̃ȩ uirginis discipli¬
na & humilitate xp̃iana in qua nu¬
trita. & eclucata ẽ. hoc exsumamꝰ. quod
illa u̾ba cum legeret. si tam̃ legit. inge¬
muit. & pectus humilit̾ tutudit. ac for¬
tassis & fleuit. dm̃q cui data. a quo sc̃ifi¬
aliqͥd habere credat. de quo in se. ñ ui
dño głetur. Nam gła iuidẽ eiꝰ in .psaẽ.
est in ea salubrit̾ gła eius. cũ ds qui in
illa est. ipse ẽ gła eius. a quo habet omĩa
bona quib est bona. & habebit om̃ia¬
bona quib melior erit inqntũ in hac
uita melior c̾e poterit. & quib ꝑfecta

Expanded text:
qui et sibi placent tamquam de bono a se sibi parato et ab adulantibus uel errantibus ita laudantur, ac si ipsi sint aliquid. qui autem putat se esse aliquid, cum nihil sit, sicut dicit apostolus, se ipsum seducit. opus autem suum probet unusquisque et tunc in se ipso tantum gloriam habebit et non in altero. hoc pendere: sed quam gloriam in se habebit, nisi in Et nos quidem de sanctae virginis disciplina et humilitate christiana, in qua nutrita et educata est, hoc existimamus, quod illa verba cum legeret, si tamen legit, ingemuit, et pectus humiliter tutudit, ac fortassis et flevit, Dominumque cui dicata et a quo sanctifi qua se aliquid habere credat, de quo in se non in domino glorietur. nam gloria quidem eius in ipsa est est in ea salubriter gloria eius, cum deus, qui in illa est, ipse est gloria eius. a quo habet omnia bona, quibus est bona, et habebit omnia, quibus melior erit, in quantum in hac uita melior esse poterit. et quibus perfecta
Abbreviated transcription (Latin):
osus. ñ & contentiosus & animosꝰ. &
inuidus. & a p̃ceptoꝵ sanitate dissenti¬
ens. & arguentib se gͣuit̾ inimicꝰ: Lam
uͦ ut & fornicator & adult̾ ñ sit: difficile
est. Potest tam̃ ñ e̾ẽ hereticus. sic̃ heretis.
ñ ẽẽ ebriosus. ñ adulter. aut fornica¬
tor. nec luxuriosꝰ. aut amator petunis.
aut ueneficꝰ. & simul hec omĩa potest
ñ esse. neq enĩ unũ aliqd̃ uiciũ omnia

Expanded text:
osus non et contentiosus et animosus et osus non et contentiosus et animosus et inuidus et a praeceptorum sanitate dissentiens et arguentibus se grauiter inimicus? iam uero ut et fornicator et adulter non sit, difficile est. potest tamen non esse haereticus, sicut haereticus potest non esse ebriosus nec adulter aut fornicator nec luxuriosus aut amator pecuniae aut ueneficus et simul haec omnia potest non esse. neque enim unum aliquod uitium omnia
Abbreviated transcription (Latin):
ex ore pastoris. nisi ite in ignẽ ȩt̾num.
qui paratus est diabolo & angłis cuis. licet
ex illa igne sicut dixi diu̾sa possint di¬
stribui ꝓ cͥminũ diu̾sitate supplicia.
U trũ autẽ catholicũ pessimis morib. ali¬
cui heretico incuiꝰ uita p̃ter id qd̃ hereticꝰ
est ñ inueniunt. homines qd̃ rep̃hendat
p̃ponere debeamus: ñ audeo p̃cipitare
sententiam. Si autẽ qͥs dicat quia here¬
ticus est ñ potest hoc solũ ẽe quin & alia
conseqͣntur. carnalis ẽ enĩ & animalis. ac
ꝑ hoc & emulus sit necesse est & ammosus.
& inuidus. & inmicus ipsi ueritati. ab
eaq dissentiens. intelligat & de illis malis
qd̃ unũ mitiꝰ elegerit. solũ in quoqͣm eͥ
ñ posse. ea scilicet causa. qm̃ carnalis &
animalis est. uelut ebriositas. qͣm ñ solũ
sine. horrore nominare. s etiã cũ hilarita¬
te p̃dicare ppłi consuerunt: nũquid in
quo fuerit sola ce poterit: Quis enĩ ebri¬

Expanded text:
ex ore pastoris nisi: ite in ignem aeternum, ex ore pastoris nisi: ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis eius, licet ex illo igne, sicut dixi, diuersa possint distribui pro criminum diuersitate supplicia. Utrum autem catholicum pessimis moribus alicui haeretico, in cuius uita praeter id quod haereticus est non inueniunt homines quod reprehendant, praeponere debeamus, non audeo praecipitare sententiam. si autem quis dicat: \'quia haereticus est, non potest hoc solum esse, quin et alia consequantur; carnalis est enim et animalis ac per hoc et aemulus sit necesse est et animosus et inuidus et inimicus ipsi ueritati ab eaque dissentiens>, intellegat et de illis malis quod unum mitius elegerit solum in quoquam esse non posse, ea scilicet causa, quoniam carnalis et animalis est. uelut ebriositas, quam non solum sine horrore nominare sed etiam cum hilaritate praedicare iam populi consuerunt, numquid in quo fuerit sola esse poterit? quis enim ebri
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ ñ possidebunt. s neq illi. neq illi
ut singulis hoc subaudias. qd̾ nulli eoꝵ
regnũ dĩ possidebunt. Sicut gͦ hereti¬
ti regnũ dĩ ñ possidebunt. sic auari
regnũ dĩ ñ possidebunt. Nec dubitan¬
dũ est quidẽ penas ipsas quib crucia¬
bunt᷑ qui regnũ dĩ ñ possidebunt. ꝓ
diu̾sitate criminũ ẽẽ diu̾sas. & alias
aliis acriores. ut in ipso igne. et̾no ꝓ dis¬
parib ponderib peccatoꝵ. sint disparia
torm̃ta penarũ. Neq enĩ frustra ipse.
dñs ait. tolerabiliꝰ erit sodomis. qm uo¬
dũ regnũ dĩ tantũdẽ ualet ex illis utis
qd̾ elegeris nutiꝰ. qͣntũ uł plura. uł unuĩ
qd̾ ꝑspexeris grauiꝰ. quia & illi possessi¬
ri sunt regnũ dĩ. quos ad dexteram on¬
stitet ille uidex. nec eis qui ad dext̾am
constitui ñ merebunt᷑ aliquid aliud
qͣm ad sinistram ẽẽ remanebit. Nulla
uox reliqua est qm̃ sicut hedi audiant

Expanded text:
dei non possidebunt", sed: neque illi neque illi, dei non possidebunt", sed: neque illi neque illi, ut singulis hoc subaudias, quod nulli eorum regnum dei possidebunt. sicut ergo haeretici regnum dei non possidebunt, sic auari regnum dei non possidebunt. nec dubitandum est quidem poenas ipsas, quibus cruciabuntur qui regnum dei non possidebunt, pro diuersitate criminum esse diuersas et aliis alias acriores, ut in ipso igne aeterno pro disparibus ponderibus peccatorum sint disparia tormenta poenarum. neque enim frustra ipse dominus ait: tolerabilius erit Sodomis quam uodum regnum dei tantundem ualet ex uitiis illis quod elegeris mitius, quantum uel plura uel unum quod perspexeris grauius. et quia illi possessuri sunt regnum dei quos ad dextram constituet ille iudex, nec eis qui ad dextram constitui non merebuntur aliquid aliud quam ad sinistram esse remanebit. nulla uox reliqua est quam sicut haedi audiant
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ om̃is fornicator. aut immundꝰ. aut
auarꝰ. qd̃ est ydoloꝵ seruitus. ñ habet
hereditatẽ in regno xp̃i & dĩ. Nemo uos
seducat in anib u̾bis. Non est gͦ qd̃ de
sermone conqueramꝰ. Dicit om̃ino &
aꝑte ac libere. dicit. eos qui male uiuut
ad regnũ dĩ ñ ꝑtinere. His gͥ om̃ib ui¬
cis circũ septũ catholicũ ñ adulemur.
nec ei quia xp̃ianus catholicꝰ est impu
ꝓmittere audeamꝰ. nec si aliqd̃ unum
habeat ex his quȩ dicta sunt. debemꝰ ci
societatẽ suꝑne illiꝰ patriȩ polliceri.
Ad corinthios enĩ singula enumerat. in
quib singulis subaudit᷑. qd regnũ di
ñ possidebunt. Nolite. inquit errare.
Ieq fornicatores. neq ydolis seruientes.
neq adult̾i. neq molles. neq masculoꝵ
concubirores. neq fures. neq auari. neq
ebriosi. neq maledici. neq rapaces. reg¬
nũ dĩ possidebunt. Non ait. qui hec
omĩa uitia simul habuerint. regnũ

Expanded text:
quoniam omnis fornicator, aut immundus, aut quoniam omnis fornicator, aut immundus, aut avarus, quod est idolorum servitus, non habet haereditatem in regno Christi et Dei; nemo vos seducat inanibus verbis. Non est ergo quod de sermone Domini conqueramur. Dicit omnino et aperte ac libere, dicit eos qui male vivunt ad regnum Dei non pertinere; his igitur omnibus vitiis circumsepto catholico non adulemur, nec ei quia Christianus catholicus est impuntit, promittere audeamus. Nec si aliquid unum habeat ex his quae dicta sunt, debemus ei societatem supernae illius patriae polliceri. Ad Corinthios enim singula enumerat, in quibus singulis subauditur quod regnum Dei non possidebunt. Nolite, inquit, errare: neque fornicatores, neque idolis servientes, neque adulteri, neque molles, neque masculorum concubitores neque fures neque auari neque ebriosi neque maledici neque rapaces regnum dei possidebunt. non ait: "qui haec omnia uitia simul habuerint, regnum
Abbreviated transcription (Latin):
qui talia agunt regnũ dĩ ñ possidehug
onstituamꝰ gͦ aliquẽ castũ. continentẽ
ñ auarũ. ñ ẏdolis seruientẽ. hospitalem.
indigentib ministrantẽ. ñ cuiꝰqͣm un¬
mitũ. ñ contentiosũ. patientẽ. quietum.
nullũ emulantẽ. nulli inuidentẽ. sobriũ.
frugalem. hereticũ: nulli dubiũ ẽ ꝓpter¬
hoc solũ qd̾ hereticus est regnũ d̃i ñ pos¬
sessurũ. Constituamꝰ aliũ fornicatorẽ.
immundũ. luxuriosũ. auarũ. uł etiam
aptiꝰ ydolis deditũ. ueneficũ. discordio¬
sum. contentiosũ. emulũ. animosum.
seditiosũ. inuidũ. ebriosũ. cõmessatorẽ.
catholitũ: nũqͥd ꝓpt̾ hoc solũ qd̾ catholicꝰ
est. regnũ dĩ possidebit. agens talia de¬
bis sic̃ p̃dixi. qm̃ qui talia agunt regnũ
di ñ possidebunt: Si hoc dicimꝰ. nos
ipsos seducimꝰ. Nam sermo di ñ nos se¬
ducit. qui nec tacet nec parcit. nec ulla
adulatione nos decipit. Ido qͥppe & ali-¬
bi dicit. Hoc autẽ scitote cognoscentes.

Expanded text:
um dei non possidebunt. constituamus ergo aliquem castum, continentem, non auarum, non idolis seruientem, hospitalem, indigentibus ministrantem, non cuiusquam inimicum, non contentiosum, patientem, quietum, nullum aemulantem, nulli inuidentem, sobrium, frugalem haereticum: nulli utique dei non possessurum. constituamus alium fornicatorem, inmundum, luxuriosum, auarum uel etiam apertius idolis deditum, ueneficum, discordiosum, contentiosum, aemulum, animosum, seditiosum, inuidum, ebriosum, comisatorem catholicum: numquid propter hoc solum quod catholicus est regnubis, sicut praedixi, quoniam qui talia agunt regnum Dei non possidebunt? Si hoc dicimus, nos ipsos seducimus. Nam sermo Dei non nos seducit, qui nec tacet, nec parcit, nec ulla adulatione nos decipit. Ideo quippe et alibi dicit: Hoc autem scitote, cognoscentes
Abbreviated transcription (Latin):
st amor quo amat᷑. & qd̾ amandũ
ñ est. Et istũ amorẽ odit in se. qui
uiuuimꝰ. iste deficiat quo male uiuimꝰ.
donec ad ꝑfectũ sanetur & in bonũ com¬
na pax ñ est. quia & illa que resis¬
tunt. ꝑiculoso debellant᷑ p̃lio. & illa quȩ.
uicta sunt. ñdũ securo triumphantur
otio. s adhuc sollicito p̃muntur imꝑio.¬
Egntudo animi rationalis est. cũ bonis
inferiorib delectatus. suꝑiora ex parte
appetit. & ex parte ñ appetit. ideoq in
diias diuidit᷑ uoluntates. c̃q una ñ ẽ.
teta ñ est. & hoc adẽ uni. qd̾ de est alt̾i.¬
questio qͥd sit ẽẽ sub lege. sic quẽ
almodũ apłs culpat. Neq enim eum
e. ꝓpter cirtũcisionẽ arbitror dicere.
Au illa sacrificia quȩ tunc facta a pa¬
huiꝰmodi. S hoc ipsũ etiã qd̾ lex dicit
n concupisces. qd̾ fatem᷑ certe xpianos
obseruare debere. atq eugłicam maxi¬

Expanded text:
t amor, quo amatur et quod amandum non est, et istum amorem odit in se, qui uiuimus, iste deficiat quo male uiuimus, donec ad perfectum sanetur et in bonum comna pax non est, quia et illa quae resistunt, periculoso debellantur praelio; et illa quae victa sunt, nondum securo triumphantur otio, sed adhuc sollicito premuntur imegritudo animi rationalis est, cum bonis inferioribus delectatus, superiora ex parte appetit, et ex parte non appetit. Ideoque in duas dividitur voluntates; cumque una est, tota non est: et hoc adest uni, quod deest altequaestio, quid sit esse sub lege sic, quem ad modum apostolus culpat. neque enim hoc eum propter circumcisionem arbitror dicere aut illa sacrificia, quae tunc facta a paeius modi, sed hoc ipsum etiam, quod lex dicit: non concupisces, quod fatemur certe Christianos obseruare debere atque euangelica maxi
Abbreviated transcription (Latin):
mandatũ. Qd̾ autẽ hic dicit peccatũ
ꝑ mandatũ fieri supͣ modũ. hoc alibi:
lex subintrauit ut habundaret delictũ.
Ubi autẽ habundauit delictũ. suꝑabun-¬
dauit gr̃a. Et alibi. cum suꝑiꝰ de dispen¬
satione gre loqueret᷑ qd̾ ipsa iustificet:
uelut int̾rogans ait. Quid gͦ lex: Atq
huic int̾rogationi continuo respondit.
Preuaricationis gr̃a posita est. donec ue¬
niret semen cui ꝓmissum est. Hos gͦ
dampnabilit̾ dicit ẽe sub lege. qͦs reos
facit lix ñ implentes legem. dum ñ in¬
telligendo gr̃e beneficium ad facienda
dĩ p̃cepta q̃si de sius uirib suꝑba elatio¬
ne p̃sumunt. Plenitudo enim legis ca¬
ritas. Caritas uͦ dĩ diffusa est in cõrdib
nr̃is. ñ ꝑ nos ipsos. s ꝑ sp̃m sc̃m qui datꝰ
est nobis. Ergo & illud qd̾ lex ait ñ con¬
cupisces. si humana infirmitas gr̃a dĩ
aduita ñ fuerit. sub se reum tenet. &
p̃uaricatorẽ potiꝰ dampnat. qͣm lib̾at

Expanded text:
mandatum. quod autem hic dicit peccatum per mandatum fieri supra modum, hoc alibi: Lex subintrauit, ut abundaret delictum: ubi autem abundauit delictum, superabundauit gratia; et alibi, cum superius de dispensatione gratiae loqueretur, quod ipsa iustificet, uelut interrogans ait: Quid ergo lex? atque huic interrogationi continuo respondit: Praeuaricationis gratia posita est, donec ueniret semen, cui promissum est. hos ergo damnabiliter dicit esse sub lege, quos reos facit lex non implentes legem, dum non intellegendo gratiae beneficium ad facienda dei praecepta quasi de suis uiribus superba elatione praesumunt. plenitudo enim legis caritas; caritas uero dei diffusa est in cordibus nostris non per nos ipsos sed per setur. Si ergo illud quod Lex ait, Non concupisces , si humana infirmitas gratia Dei adjuta non fuerit, sub se reum tenet, et praevaricatorem potius damnat, quam liberat
Abbreviated transcription (Latin):
chil deesset necessitatib seruoꝵ dĩ. qui celsi¬
orem scĩtatis gradum in ȩcclĩa tenere nolue-¬
runt. ut spei scłaris uincula cuncta p̃ciderent.
& aniũ liberũ diuinȩ miliciȩ dedicarent.¬

Expanded text:
hil deesset necessitatibus seruorum dei, qui celsihil deesset necessitatibus seruorum dei, qui celsiorem sanctitatis gradum in ecclesia tenere uoluerunt, ut spei saecularis uincula cuncta praeciderent et animum liberum diuinae militiae dedicarent
Abbreviated transcription (Latin):
nec in cor hominis ascendit quȩ p̃para¬
lit d̾s diligentib se. Quanti ualet hoc qd̾
N uidetur & einitur tanto. qͣntum quisq ha¬
bere potuerit. Propter hoc ille sparsit. dedit
pauꝑib. Non uidebat & emebat. S ille
thesaurũ seruauit in cęlo. qui esurire ac si¬
tire in pauꝑib dignabatur in terra. Non mi¬
rum est gͥ si iusticia eius manet in scłm scłi.
custode illo qui condidit scła.¬
m̃ ministeriũ huis officiĩ ñ solum supplet
ea quȩ desunt scĩs. s etiam abundat ꝑ
multas gr̃arum actiones in dño ꝑ ꝓbationẽ
ministerii huius głificantes dm̃ in obȩdien¬
ipsoꝵ obsecratione ꝓ uobis. desiderantiũ uos
ꝓpter eminentẽ grãm dĩ in uobis. Grãs d̾o
ticiȩ sit ꝑfusus apls: dum loquitur de¬
hinc ꝓbatur de reb carnalib in illos. inde
Sautẽ de spũalib in istos. ut exclamaret. &
tanqm scõꝵ gaudioꝵ sagmã eructaret di
qui haberent hui modi substantiã. ut ni-¬

Expanded text:
aravit Deus diligentibus eum . Quanti valet hoc quod non videtur, et emitur tanti quantum quisque habere potuerit! Propter hoc et ille «sparsit, dedit pauperibus:» non videbat, et emebat; sed ille thesaurum servabat in coelo, qui esurire et sitire in pauperibus dignabatur in terra. Non mirum est igitur si «Justitia ejus manet in saeculum saeculi:» custode illo qui condidit sam ministerium huius officii non solum supplet ea quae desunt sanctis sed etiam abundat per multas gratiarum actiones in Domino per probationem ministerii huius glorificantes Deum in oboedienipsorum precatione pro uobis, desiderantium uos propter excellentem gratiam dei in uobis. gratias deo titiae sit perfusus apostolus, dum loquituhinc de rebus carnalibus in illos, inde autem de spiritalibus in istos, ut exclamaret et tamquam sanctorum gaudiorum sagina eructaret dicqui haberent huius modi substantiam, ut ni
Abbreviated transcription (Latin):
in scripturis aliquid cernere. qd̾ tamen sit
scam catholicam fidem. ex illo pignore con¬
tingit qd̾ accepit urgo ecclia humili aduen¬
cu sponsi sui quȩ illo uttmo aduentu cũ ueniet ĩ
caritate nuptura est. cum omĩa facie ad fa-¬
ciem contuebitur. Dedit enim nobis pig¬
ponsus infans de thalamo suo. uit̾ dñi.¬
hoc est utero uirginali illesa matris uir¬
nam sibi dignatus est coniungere naturam:
ut sibi immaculato capiti immaculatam
consociaret ȩccł̃iam. Quam paulus apls uir¬
tuit. mente tamen & mater & uirgo est.
Nullo itaq modo uirginitatem matris suȩ
nascendo xp̃c ademit. qui eccliam suam de
fornicatione demonũ redimendo urginẽ¬

Expanded text:
in Scripturis aliquid cernere, quod tamen sit in Scripturis aliquid cernere, quod tamen sit secundum catholicam fidem, ex illo pignore contingit quod accepit virgo Ecclesia, humili adventu sponsi sui, quae illo ultimo adventu, cum veniet in claritate, nuptura est, cum jam facie ad faciem contuebitur. Dedit enim nobis pigsponsus infans de thalamo suo, hoc est utero virginali, illaesa matris virnam sibi dignatus est conjungere naturam, ut sibi capiti immaculato immaculatam consociaret Ecclesiam: quam Paulus apostolus virtuit, mente tamen et mater est et virgo. Nullo itaque modo virginitatem matri suae nascendo Christus ademit, qui Ecclesiam suam de fornicatione daemonum redimendo virgine
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ñ uult sine causa tenere corporis uir¬
ginitatem. Quid gͦ dicam fr̃s:Et hereti¬
ci habent uirgines. & multȩ sunt uirgines
hereticoꝵ. Uideamus si sponsum amaNͭ. ut
uirginitas ista custodiatur. Cui custodit᷑.
Xp̃o inquit. Uideamus si xp̃o ñ donato¬
aucoꝵ est uirginitas in carne. om̃ium
debet esse incorde. Uirginitas carnis corpꝰ
intactum. uirginitas cordis. fides incortuf¬
ta. Ergo dicitur uirgo. tota ȩccłia.¬
unc desponsata est ȩcclia. & uirgo est
ad nuptias ꝑducenda. id est cum se conui¬
net a corruptione scł̃ari. Illo autem tẽpors
nubet. quo uniu̾sa mortalitate p̃tereunte
immortali conceptione fȩtatur. Despon¬
saui inquit uos um uiro uirginẽ castam
exhibere xp̃o. Uos inquit uirginẽ. a plu¬
rali ad singularem concludens. Ideo &
airgines dici possunt & uirgo. Si uidemus¬
cem. Et nunc ex parte. tunc autem ex toto
psum autem in enigmate &. ec parte. nunc

Expanded text:
quae non vult sine causa tenere corporis virquae non vult sine causa tenere corporis virginitatem. 13. Quid ergo dicam, fratres? Et haeretici habent virgines, et multae sunt virgines haereticorum. Videamus si sponsum amant, ut virginitas ista custodiatur. Cui custoditur? Christo, inquit. Videamus si Christo, non Donatotur ista virginitdebet esse in corde. Virginitas carnis, corpus intactum; virginitas cordis, fides incorrupta. Ergo dicitur virgo tota EccNunc desponsata Ecclesia est, et virgo est, ad nuptias perducenda, id est, cum se connet a corruptione saeculari; illo autem tempore nubet, quo uniuersa mortalitate praetereunte immortali conceptione fetatur. desponsaui, inquit, uos uni uiro uirginem castam exhibere, Christo; uos, inquit, uirginem, a plurali ad singularem concludens; ideo et uirgines dici possunt et uirgo. cur autem qciem: et nunc ex parte, tunc autem ex toto. Ipsum autem in aenigmate et ex parte nunc
Abbreviated transcription (Latin):
essȩ m̃bra ȩccłiȩ. diu̾sis doniꝰ pollere uidets
atq gaudere. Alii ꝯiugati. aliȩ ꝯiugate. Alii ui¬
duati uxorib. ult᷑ ñ q̃rus. Alie uiduate maritis
ult̃ ñ q̃ruis. Alii integritatẽ ab ĩ eunte etate ꝯstr¬
uant. aliȩ uͥginitatẽ suã dõ deuouert. Diu̾sa
st̃ munera. s om̃s isti una uirgo ẽ. Ubi ista uͥgi¬
nitas: Non enĩ incorpore. In corpore paucarũ
feminaꝵ est. & si dici uirgmitas in uiris
potest. paucoꝵ uiroꝵ scĩtas. In tegritas etiã cor¬
poris est in ęccł̃ia. & honorabilio m̃brũ est
Alia autem m̃bra ñ in corpore s omĩa in
mente seruant uirginitatem. Quȩ est uir¬
ginitas mentis: Integra fides. solida spes.
sin  cera caritas. Hanc uirginitatem time¬
bat ille qui zelabat sponsã a serpente cor¬
rũpi. Sicut enim m̃brũ corporis uiolatur
in quod̾a loco. sic seductio linguȩ uiolat
uirginitatẽ cordis. In mente ñ corrũpat᷑

Expanded text:
esse membra Ecclesiae, diversis donis pollere videtis esse membra Ecclesiae, diversis donis pollere videtis atque gaudere: alii conjugati, aliae conjugatae, alii viduati uxores ultra non quaerunt, aliae viduatae maritos ultra non quaerunt, alii integritatem ab ineunte aetate conservant, aliae virginitatem suam Deo voverunt; diversa sunt munera, sed omnes isti una virgo est. Ubi est ista virginitas? non enim in corpore. Paucarum feminarum est, et si dici virginitas in viris potest, paucorum virorum sancta integritas etiam corporis est in Ecclesia, et honorabilius membrum est: alia autem membra non in corpore, sed omnia in mente servant virginitatem. Quae est virginitas mentis? Integra fides, solida spes, sincera charitas. Hanc virginitatem timebat ille, qui zelabat sponso, a serpente corrumpi. Sicut enim membrum corporis violatur in quodam loco, sic seductio linguae violat virginitatem cordis. In mente non corrumpatur,
Abbreviated transcription (Latin):
abet gͦ hic sponsam quã redemit sangui¬
ne suo. & cui pignus dedit spm̃ scm:
eruit cam de mancipatu diaboli. Mortu¬
us est ꝓpter delicta eius. resurrexit ꝓpter iusti¬
ficationẽ eius. Quis offert tanta sponsȩ
suȩ. Licet offerant homines quȩlibet orna¬
menta terrarũ. aurum. argentum. lapides
p̃ciosos. equos. mancipia. fundos. predia.
nunquid aliquis offert sanguinem suum:
Si enim sanguinem suum sponsȩ dederit.
non erit qui ducat uxorem. Dñs autem
securus moriens dedit sanguinem suum
ꝓ ea quam resurgens haberet. quam sibi
iam comunxerat in utero uirginis. Uer¬
bum enim sponsus. & sponsa caro humana¬
Et utrũq unus filiꝰ di. & idem filiꝰ hominis.
ubi factus est caput ȩccłiȩ. Ille uterus uirginis
mariȩ. thalamus eius. In de ꝓcessit tanꝗͣ spons¬
ꝓcedens de thalamo suo. sicut scͥptura pre¬
dixit. Et ipse tanqͣm sponsus ꝓcedens de
thalamo suo. exultauit ut gygas ad curren¬
m̃is ȩccłia uirgo appellata est. Diuersa

Expanded text:
abet ergo hic sponsam quam redemit sanguine suo, et cui pignus dedit Spiritum sanctum . Eruit eam de mancipatu diaboli: mortuus est propter delicta ejus, resurrexit propter justificationem ejus . Quis offeret tanta sponsae suae? Offerant homines quaelibet ornamenta terrarum; aurum, argentum, lapides pretiosos, equos, mancipia, fundos, praedia: numquid aliquis offeret sanguinem suum? Si enim sanguinem suum sponsae dederit, non erit qui ducat uxorem. Dominus autem securus moriens, dedit sanguinem suum pro ea quam resurgens haberet, quam sibi jam conjunxerat in utero Virginis. Verbum enim sponsus, et sponsa caro humanaet utrumque unus Filius Dei, et idem filius hominis: ubi factus est caput Ecclesiae, ille uterus virginis Mariae thalamus ejus, inde processit tanquam sponsus de thalamo suo, sicut Scriptura praedixit, Et ipse tanquam sponsus procedens de thalamo suo, exsultavit ut gigas ad currenmnis Ecclesia virgo appellata est. Diversa
Abbreviated transcription (Latin):
ta ieiuna. ut in alio manducante xl.i.¬
prandisse te gaudeas ꝓpter orationes ut exau-¬
diaris. Ibi enĩ ait. Adhuc loquente te dicã
ecce assum. Si fregeris ex animo esurienti pa-¬
nem quia plerũq fit a tristib & murmu¬
rantib ut careant tedio int̾pellantis non ut
torem diligit d̃s. si panẽ dederis tristis: &
panem & meritũ ꝑdidisti. Ergo ex Tani¬
mo fac. ut ille qui uidet. adhuc loquente
pinguis sapientiȩ. Sapientia enim ista ani-¬
mȩ quȩ carent marcescunt. & ita om̃ino exi-¬
les fiunt. ut in om̃ib bonis oꝑib cito defici-¬
ant. Quare cito deficiunt in om̃ib bonis
opib: Quia ñ habent pinguedinẽ saturi-
pientẽ. ut quisq bene oꝑetur. qui ait. Hila-¬
rem datorem diligit᷑. Pinguis anima unde
esset pinguis. nisi a dño saturaretur: Ex
cum hilaritate fac bonũ. & tunc bene facis.
Sautẽ cum tristicia facis. sit de te ñ facis.

Expanded text:
ta jejuna, ut alio manducante prandisse te gaudeas, propter orationes, ut exaudiaris. Ibi enim ait: Adhuc loquente te dicam, Ecce adsum; si fregeris ex animo esurienti panem : quia plerumque fit a tristibus et a murmurantibus, ut careant taedio interpellantis, non ut torem diligit Deus . Si panem dederis tristis, et panem et meritum perdidisti. Ergo ex animo fac: ut ille qui intus videt adhuc loquente pinguis sapientiae. Sapientia enim ista animae quae carent, marcescunt; et omnino ita exiles fiunt, ut in omnibus bonis operibus cito deficiant. Quare cito deficiunt in omnibus bonis operibus? Quia non habent pinguedinem saturitapientem ut quisque bene operetur. Quid ait? Hilarem datorem diligit Deus . Pinguis anima unde esset pinguis, nisi a Domino saturaretur? Et cum hilaritate fac, et tunc benefacis, si autem cum tristitia facis, sit de te, non tu facis.
Abbreviated transcription (Latin):
scissus est saccus peccatoꝵ nr̃oꝵ. Per sangui-¬
nem illum abiecimus pannos iniquitatis.
ut indueremus stola immortalitatis. Om̃s¬
dormit in terra. quam auro diues in pur¬
pura. Ibi ñ excitat sollicitudo magna con¬
puncto corde de scelere. Serua diuitias
in corde tuo quas tibi contulit pauꝑtas dñi
tui. immo ipsum adhibe his custodẽ. Ne
pereat de corde qd̾ dedit. seruet ipse qͥ dedit.

Expanded text:
scissus est saccus peccatorum nostrorum. Per sanguiscissus est saccus peccatorum nostrorum. Per sanguinem illum abjecimus pannos iniquitatis, ut indueremur stola immortalitatis. dormit in terra, quam dives in purpura. Ibi non excitat sollicitudo maligna, compuncto corde de scelere. Serva divitias in corde tuo, quas tibi contulit paupertas Domini Dei tui. Imo ipsum adhibe tibi custodem: ne pereat de corde quod dedit, servet ipse qui dedit.
Abbreviated transcription (Latin):
entiȩ nouerit in xp̃o occultos. atq in
pauptate carnis cus absconditos: Quia ꝓp¬
ter nos pauꝑ factus est cum esset diues. ut
illiꝰ pauꝑtate ditaremur. Cum enim mor¬
talitatẽ assumeret mortẽq consumeret.
in pauꝑtate se ostendit. s diuitias dilataᷤ
fuisset. s pauꝑ factus est cum diues esset.
Pauꝑtatem assumpsit. & diuitias ñ amisit.
Intus diues. pauꝑ foris. latens d̾s in diuitus.
apparens homo in pauꝑtate. Uide diuiti¬
as eius. In principio erat uerbũ & uerbũ
erat apud dm̃ & d̾s erat uerbũ. Hoc erat
in principio apud dm. Om̃ia ꝑ ipsum facta
sunt. Quid ditiz illo. ꝑ quem facła sunt
omĩa:. Aurum diues habere potest. creare
ñ potest. Cum itaq istȩ eiꝰ diuitiȩ cõm̃date es¬
sent. uide pauꝑtatem eus. Et u̾bum caro
factũ est. & habitauit in nobis. Hac eius
sumus pauꝑtate ditati. quia in sanguine
eis qui manauit de carne eius qd̃ u̾bum
caro factum est ut habitaret in nobis. con¬

Expanded text:
entiae noverit in Christo occultos, atque in paupertate carnis ejus absconditos? Quia propter nos pauper factus est, cum dives esset, ut illius paupertate ditaremur . Cum enim mortalitatem assumeret, mortemque consumeret, in paupertate se ostendit: sed divitias dilatas fuisset; sed, Pauper factus est, cum dives esset: paupertatem assumpsit, et divitias non amisit. Intus dives, foris pauper. Latens Deus in divitiis, apparens homo in paupertate. Vide divitias ejus: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum: hoc erat in principio apud Deum. Omnia per ipsum facta sunt. Quid ditius eo, per quem facta sunt omnia? Aurum habere dives potest, creare non potest. Cum itaque istae ejus divitiae commendatae essent, vide paupertatem ejus: Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Hac ejus sumus paupertate ditati: quia sanguine ejus, qui manavit de carne ejus, quod Verbum caro factum est, ut habitaret in nobis, con
Abbreviated transcription (Latin):
mulor enim uos dĩ emulatione. mi xuͫmi.
deo: ideo addidit emulatione d̾i. Hanc qͥp¬
pe suo sp̃n fidelib suis inspirat d̾s. amotis
enim est ñ liuoris. Nam quȩ fuit causa ut
hoc apłs diceret. Aptaui enĩ uos inqͥt uni
uiro uirginẽ castam exhibere xp̃o. Timeo
autẽ ne sicut serpens euam seduxit uersucia
sua. sic & ur̃ȩ mentes corrũ pantur a simpli¬
citate & castitate quȩ est in xp̃o. Comede¬
bat eum zelus domus d̾i. quã tamen ⁊ela¬
bat xp̃o ñ sibi. Sponsꝰ enim sibi ⁊ elat
sponsam suam. amicus autẽ sponsi ñ eam

Expanded text:
mulor enim vos Deo, aemulatione Dei?» Nam Deo; ideo addidit, «aemulatione Dei.» Hanc quippe suo Spiritu fidelibus suis inspirat Deus: amoris enim est, non livoris. Nam quae fuit cura ut hoc Apostolus diceret? «Aptavi enim vos,» inquit, «uni viro virginem castam exhibere Christo: timeo autem ne sicut serpens Evam seduxit versutia sua, sic et vestrae mentes corrumpantur a simplicitate et castitate quae est in Christo» . Comedebat eum zelus domus Dei, quam tamen zelabat Christo, non sibi. Sponsus enim sibi zelat sponsam suam: amicus autem sponsi non eam
Abbreviated transcription (Latin):
pugnȩ. intus timores. Si g̾ is qui oderat
me suꝑ me magna locutus fuisset. abscon-¬
dissem me utiq ab eo. Tu uͦ unanimis meus.
Unanimẽ dicit: tanq̃m unũ in xp̃o. Est gͦ
eccłia qd̾ ferat foris. gemat intus. inimicos
tam̃ suos deputet foris & intus. foris faciliꝰ
euitabiles. intus difficiliꝰ tolerabiles.

Expanded text:
«pugnae, intus timores» . «Si» ergo «is qui oderat «pugnae, intus timores» . «Si» ergo «is qui oderat me, super me magna locutus fuisset, abscondissem me utique ab eo; tu vero unianimis meus» . Unianimem dicit, tanquam unum in Christo. Est ergo Ecclesiae quod ferat foris, gemat intus: inimicos tamen suos deputet foris et intus; foris facilius evitabiles, intus difficilius tolerabiles.
Abbreviated transcription (Latin):
atis inde. & nolite consentire ut immundũ
si. ꝑsequens sponsum. Hoc tunc contigit.
& futuroꝵ exemplũ p̃missum est. Multos
enim falsos frẽs passura erat ȩcclia. ut adhuc
& usq in finẽ sponsũ illum filiꝰ ꝑsequatur.
Si enĩ inimicus exꝓbrasset mͥ: sustinuissem utiq
ait. Et si is qui oderat me suꝑ me magna
locutus fuisset. abscondissem me utiq ab eo.
Quis est inimicus. quis est qui oderat me:
O dit me. aꝑtas mͥ indicit inimici cias. Facile
est istum uel tolerare uel cuitare. Quid facio
de absalon. quid facio de uida. quid de falsi
frib quid de malis filiis & tam̃ filiis qui ñ
contra nos blasphemant xp̃m. s nobiscum
adorant xp̃m. & in nobis ꝑsequuntur xp̃m:¬
Abscondis enĩ te a pagano intrans ȩccłiam. Qnͣ¬
do autẽ & ibi inuenis qd̾ tim eas: quid quȩris
ubi te abscondas: Deniq ille ipse apls qui
gemit in periculis a falsis fr̃ĩb foris inquit

Expanded text:
atis inde; et nolite consentire, ut immundum atis inde; et nolite consentire, ut immundum si persequens sponsum. Hoc tunc contigit; an et futurorum exemplum praemissum est? Multos enim falsos fratres passura erat Ecclesia, ut et adhuc et usque in finem sponsum illum filius persequatur. «Si» enim «inimicus exprobrasset mihi, sustinuissem utique,» ait; «et si is qui oderat me, super me magna locutus fuisset, abscondissem me utique ab eo.» Quis est inimicus? quis est qui oderat me? odit me, apertas mihi indicit inimicitias; facile est istum vel tolerare vel vitare: quid facio de Abessalon? quid facio de Juda? quid de falsis fratribus? quid de malis filiis et tamen filiis, qui non contra nos blasphemant Christum, sed nobiscum adorant Christum, et in nobis persequuntur Abscondis enim te a pagano, intrans Ecclesiam. Quando autem et ibi invenis quod times, quid quaeris ubi te abscondas? Denique ille ipse apostolus qui gemit in periculis a falsis fratribus: «Foris,» inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
suum. Dixit recedite. Quib dicit: Utiq
iustis. A quib ut recederent dicit. Utiq
a peccatorib & iniquis. Quęro a talib utrũ
ipse recesserit. Inuenio qd̃ ñ recesserit. Er¬
go aliter intellexit. Nam utiq pͥor faceret
qd̾ p̃cepit. Recessit corde. obiurgauit atq
arguit. Continendo se a consensu. ñ ceti¬
git immundum. Obiurgando autẽ exũti
liber in conspectui d̃i. cui neq sua ds peccatã
imputat quia ñ fecit. neq aliena quia ñ
approbauit. neq negligentiã quia ñ tacu-¬
it: neq suꝑbiam quia in unitate ꝑmansit.
Sic gͦ fr̃s mei quot quot habetis int̾ uos qui
adhuc amore scl̃i p̃grauantur. auaros. ꝑ-¬
iuros. adulteros. spectatores nugarũ. con-¬
sultores mathematicoꝵ. fanaticoꝵ. augurum.
aruspicum. ebriosos. luxuriosos. quicqͥd int̾
uos maloꝵ esse nostis. qͣntum potestis imꝓba¬
te ut corde recedatis. Et redarguite ut exe¬

Expanded text:
suum. Dixit, Recedite. Quibus dixit? Utique suum. Dixit, Recedite. Quibus dixit? Utique justis. A quibus ut recederent, dixit? Utique a peccatoribus et iniquis. Quaero, a talibus utrum ipse recesserit? Invenio quod non recesserit. Ergo aliter intellexit. Nam utique prior faceret quod praecepit. Recessit corde, objurgavit atque arguit. Continendo se a consensu non tetigit immundum: objurgando autem exiit liber in conspectu Dei; cui neque sua Deus peccata imputat, quia non fecit; neque aliena, quia non approbavit; neque negligentiam, quia non tacuit; neque superbiam, quia in unitate permansit. Sic ergo, fratres mei, quotquot habetis inter vos, qui adhuc amore saeculi praegravantur, avaros, perjuros, adulteros, spectatores nugarum, consultores mathematicorum, fanaticorum, augurum, auspicum, ebriosos, luxuriosos, quidquid inter vos malorum esse nostis; quantum potestis, improbate, ut corde recedatis; ut redarguite, et exe
Abbreviated transcription (Latin):
as. clamauit iezechiel. Uideamus si hoc ipsi
fecerunt. si dimiserunt ppłm di. & se ad gen¬
tes alias transtulerunt. Quam multa & qͣm
uehem̃ter ieremias increpauit in peccatores.
& sceleratos ppłi sui. inter eos tamen erat.
unũ cum ulis templũ intrabat. eadem sacram̃-¬
ta Ocelebrabat. in ea hominũ sceleratoꝵ
con gregatione iuuebat. s: damando exi¬
bat inde. Hoc est exire inde. hoc est immun¬
dum ñ tangere. & uoluntate ñ consentire.
dentiȩ ur̃ȩ. quomͦ accipienda s unt omĩa ta¬
lia testimonia scͥpturarum. ut qͣndo scͥptura
sonat recedere nos debere a malis. ñ aliud in-¬
telligere iubeamur. nisi ut corde recedamus
ne. maius malũ in separatione bonoꝵ cõmit-¬
tamus. qm̃ in maloꝵ comunctione fugiamꝰ.
sicut ipsi donatistȩ fecerunt. Certe manifeste¬
dixit ꝓpħ̾a. recedite exite inde & immundũ
ne tenigentis. Ergo ut intelligam qd̃ dicit.
attendo qd̃ fecit. Facto suo mͥ exponit dictũ

Expanded text:
as, clamavit Ezechiel. Videamus si hoc ipsi as, clamavit Ezechiel. Videamus si hoc ipsi fecerunt, si dimiserunt populum Dei, et se ad gentes alias transtulerunt. Quam multa et quam vehementer Jeremias increpavit in peccatores et sceleratos populi sui! Inter eos tamen erat, unum cum illis templum intrabat, eadem sacramenta celebrabat: in ea hominum sceleratorum congregatione vivebat, sed clamando exibat inde. Hoc est exire inde, hoc est immundum non tangere, et voluntate non consentire, dentiae vestrae, quomodo accipienda sint omnia talia testimonia Scripturarum: ut quando Scriptura sonat, recedere nos debere a malis, non aliud intelligere jubeamur, nisi ut corde recedamus; ne majus malum in separatione bonorum committamus, quam in malorum conjunctione fugiamus, sicut ipsi Donatistae fecerunt. Qui dixit propheta, Recedite et exite inde, et immundum ne tetigeritis. Ego ut intelligam quod dixit, attendo quod fecit. Facto suo mihi exponit dictum
Abbreviated transcription (Latin):
lexerunt sc̃i: sic utiq intelligenda st̃. Exite
inde dicit ꝓpħa. Pruis usitata ipsiꝰ u̾bi con¬
suetudine istam assero sententiam. & postea
ostendo ñ meam. Plerumq accusantur ho¬
mines. & cum accusati fuerint defendunt se.
Cum autẽ se ule qui accusatur homo ratio¬
nabiliter iusteq defenderit. qui audiunt
atione reddita & defensione iustissima.
Doc est qd̾ faciebant sc̃i. qndo excutiebant
puluerẽ. de pedib adu̾sus eos qui sibi pa-¬
sm nuntiatam ñ accipiebant. Eacĩt inde
speculator cui dictum est. Speculatorem po-¬
sui te domus isrł. Illi enim dicitur. Si dixe¬
ris iniquo. & ñ se auerterit ab iniquitate &
a uia sua. iniquus ille in sua iniquitate mori-¬
etur & tu animã tuam liberabis. Hoc si facit
exiit inde. ñ separatione corꝑis. s defensio¬
ne oꝑis sui. Fecit enim iste qd̾ faciendum
fuit. etiam si ille ñ obtemꝑauit cui obtẽpan-¬
moy ses. clamauit ysaias. clamauit ieremi¬

Expanded text:
lexerunt sancti, sic utique intelligenda sunt. Exite lexerunt sancti, sic utique intelligenda sunt. Exite inde, inquit propheta. Prius usitata ipsius verbi consuetudine assero istam sententiam, et postea ostendo non meam. Plerumque accusantur homines; et cum accusati fuerint, defendunt se: cum autem se ille qui accusatur homo, rationabiliter justeque defenderit, qui audiunt,Ratione reddita, et defensione justissima. Hoc est quod faciebant sancti, quando excutiebant pulverem de pedibus suis, adversus eos qui sibi pacem nuntiatam non accipiebant . Exiit inde ille speculator, cui dictum est, Speculatorem posui te domui Israel. Illi enim dicitur, Si dixeris iniquo, et non se averterit ab iniquitate et a via sua; iniquus ille in sua iniquitate morietur, et tu animam tuam liberabis . Hoc si facit, exit inde, non separatione corporis, sed defensione operis sui. Fecit enim iste quod faciendum fuit: etiamsi ille non obtemperavit, cui obtemperanMoyses, clamavit Isaias, clamavit Jeremi
Abbreviated transcription (Latin):
dicit ꝓpħa. Recedite exite inde. & un-¬
nundũ ne tetigeritis. Quomͦ gͦ malos ꝓ
pace tolerabimꝰ. a quib exire & recedere iu-¬
bemur. ne tangamꝰ immundũ: Nos istã
recessionẽ spũaliter intelligimus. illi cor-¬
poraliter. Nam & ego clamo cum ꝓpħa. &
qualia cumq sumus uasa. utitur nobis d̃s
in dispensatione ur̃a. Clamamꝰ & nos &
dicimus uobis. Recedite & exite inde & im¬
mundũ ne tetigeritis. s contactu cordis ñ
corꝑis. Quid enim est tangere immundũ.
nisi consentire peccatis: Quid est autẽ exire
inde. nisi facere qd̃ ꝑtinet ad correptionẽ
maloꝵ qͣntum ꝓ unius cuiq gradi atq
ꝑsona salua pace fieri potest. Displicuit
tibi qd̾ quisq peccauit: ñ tetigisti immun-¬
dum. Redarguisti. corripiusti. moniusti.
adhibiusti etiam si res exigit congruam &
quȩ unitatem ñ iuolet disciplinam: existi
inde. Attende in facta scõꝵ. ne forte nr̃a
uideatur int̾pretatio. Quomͦ hec u̾ba intel¬

Expanded text:
dicit propheta, Recedite, exite inde, et immundum ne tetigeritis : quomodo ergo malos pro pace tolerabimus, a quibus exire et recedere jubemur, ne tangamus immundum? Nos istam recessionem spiritualiter intelligimus, illi corporaliter. Nam et ego clamo cum propheta, et qualiacumque simus vasa, utitur nobis Deus in dispensationem vestram: clamamus et nos, et dicimus vobis, Recedite, exite inde, et immundum ne tetigeritis; sed contactu cordis, non corporis. Quid est enim tangere immundum, nisi consentire peccatis? Quid est autem exire inde, nisi facere quod pertinet ad correptionem malorum, quantum pro uniuscujusque gradu atque persona salva pace fieri potest? Displicuit tibi quod quisque peccavit; non tetigisti immundum. Redarguisti, corripuisti, monuisti, adhibuisti etiam, si res exegit, congruam, et quae unitatem non violet, disciplinam; existi inde. Attendite in facta sanctorum, ne forte nostra videatur interpretatio. Quomodo haec verba intel
Abbreviated transcription (Latin):
Immo gaudẽd ait. Amicus autẽ sponsi qui
stat & audit cum. gaudio gaudet ꝓpter uocẽ
sponsi. Ergo amicus sponsi stat & audit cũ.
Quare stat: Quia ñ cadit. Quare non cadit:
Quia humilis est. Uide stantem in solido. Non
sum dignus corrigiam calciam̃ti en soluere.
Bene te humilias. merito ñ cadis. merito stas.
s sponso. Audi uocem zelantis. Telo dei
uos zelo dixit. Non meo. ñ michi. s ⁊elo
dĩ. Unde: Quomodo: Quam zelas uel cui
zelas: Despondi cnim uos uni uiro uirgi¬
nem castam exhibere xp̃o. Quid gͦ times:
Quare zelas: Timeo inquit ne sicut serpens
seduxit euam astutia sua: sic & ur̃i sensus
corrum pantur a castitate quȩ est in xp̃o.¬

Expanded text:
 quod ait: Amicus autem sponsi, qui stat et audit cum, gaudi, gaudet propter vocem rbum. Ergo amicus sponsi stat et audit eum. Quare stat? Quia non cadit. Quare non cadit? Quia humilis est. Vide stantem in solido: Non sum dignus corrigiam calceamenti ejus solvere . Bene te humilias, merito non cadis, merito stas, sed sponso. Audi vocem zelantis: Zelo Dei vos zelo, dixit; non meo, non mihi, sed zelo Dei. Unde? quomodo? quam zelas, vel cui zelas? Desponsavi enim vos uni viro, virginem castam exhibere Christo. Quid ergo times? quare zelas? Timeo, inquit, ne sicut serpens seduxit Evam astutia sua, sic et vestri sensus corrumpantur a castitate quae est in
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ ꝓ uobis in corde tii. qm̃ exhorta¬
tionẽ quide suscepit. s cum sollicitior esser
sua uoluntate ꝓfectus est ad uos. Misi¬
mus etiam cũ illo frẽm. cuius laus in eugłio
est ꝑ om̃s eccłias. Non solum autẽ s & or¬
dinatus est ab eccliis comes peregrinatio-¬
nis nr̃ȩ in hac gr̃a quȩ ministratur a no-¬
bis ad dĩ gl̾am. & destinatam uoluntatẽ

Expanded text:
dinem pro vobis in corde Titi quoniam exhortadinem pro vobis in corde Titi quoniam exhortationem quidem suscepit sed cum sollicitior esset sua voluntate profectus est ad vos misimus etiam cum illo fratrem cuius laus est in evangelio per omnes ecclesias non solum autem sed et ordinatus ab ecclesiis comes peregrinationis nostrae in hac gratia quae ministratur a nobis ad Domini gloriam et destinatam voluntatem
Abbreviated transcription (Latin):
lli udicabunt de quib dictũ: simi primi.¬
est. ut fiant amici de mãmona iniquitatis.
Ut & ipsi inquit recipiant uos in ȩterna ta-¬
bernacula. Sc̃i sedebunt cum dño attendere
qui fecerunt miscdĩam. & assument illos se¬
paratos in dexterã in regno çeloꝵ. Et ipsa
est pax ierłm. Quȩ est par ierłm: Ut opera
miscdiȩ corporalia. iungantur oꝑib p̾di-¬
cationis spũalib. & fiat par dando & acci-¬
piendo. Ait enim apłs. qui rationẽ dati &
accepti dic̃t esse istas elemosinas. Ait gͦ.
Si nos uobis spũalia seminauimus. magnũ
est si ur̃a carnalia metamus: Et de ip̃sa
rrerait alio loco. Qui multum ñ abundauit̃
& qui modicũ ñ defuit illi. Quare qui piul¬
tũ ñ abundauit. Quia qd̃ plus habebat
dedit indigenti. Et quid est qui modicũ
ñ defuit illi: Quia accepit ab illo qui a-¬
bundauit. Ut fiat inquit ȩqualitas. Ipsa est
pax de qua dicitur. Fiat par in uirtute tua.
rãs autẽ deo qui dedit eand̾e sollicitu¬

Expanded text:
lli judicabunt de quibus dictum est ut fiant amici de mammona iniquitatis; «ut et ipsi,» inquit, «recipiant vos in aeterna tabernacula» . Sancti sedebunt cum Domino attendere qui fecerunt misericordiam, et assument illos separatos in dexteram in regnum coelorum: et ipsa est pax Jerusalem. Quae est pax Jerusalem? Ut opera misericordiae corporalia jungantur operibus praedicationis spiritualibus, et fiat pax dando et accipiendo. Ait enim Apostolus, qui rationem dati et accepti dixit esse istas eleemosynas ; ait ergo, «Si nos vobis spiritualia seminavimus, magnum est si vestra carnalia metamus» ? Et de ipsa re ait alio loco, «Qui multum, non abundavit; et qui modicum, non defuit illi.» Quare. «Qui multum, non abundavit?» Quia quod plus habebat, dedit indigenti. Et quid est, «Qui modicum, non defuit illi?» Quia accepit ab illo qui abundavit, «ut fiat,» inquit, «aequalitas» . Ipsa est pax de qua dicitur, «Fiat pax in virtute tua.i dedit eandem sollicitu
Abbreviated transcription (Latin):
cillȩ tuȩ. Attende ancillam illam castam &
uirginẽ & matrem. Ihi enim accepit pauꝑta¬
tem nr̃am. ubi serui forma indutus est. semet¬
ipsũ ex mnaniens ne diuitias eius expauesceres
& ad eum accedere cũ tua mendicitate ñ au¬
deres. Ibi enim accepit formã serui. ibi nr̃a
indutus est pauꝑtate. ubi se pauperauit

Expanded text:
cillae tuae» . Attende ancillam illam castam, et cillae tuae» . Attende ancillam illam castam, et virginem, et matrem: ibi enim accepit paupertatem nostram, ubi servi forma indutus est, semetipsum exinaniens; ne divitias ejus expavesceres, et ad eum accedere cum tua mendicitate non auderes. Ibi accepit, inquam, formam servi, ibi nostra indutus est paupertate; ibi se pauperavit,
Abbreviated transcription (Latin):
a sunt. Quid ilo ditiꝰ ꝑ quẽ facte sunt di¬
uitiȩ etiam illȩ quȩ ñ sunt uerȩ diuitiȩ:
Per illum enim & illȩ diuitiȩ ingenium. me¬
moria. uita. ipsiꝰ corꝑis sanitas. sensꝰ con-¬
formatioq m̃broꝵ. Et enĩ cum hȩc salua
sunt. & pauꝑes diuites sunt. Pillum enim¬
& illȩ maiores diuitiȩ. fides. pietas. iusticia.
caritas. castitas. honi mores. Nemo enim &
has habet nisi ꝑ eum qui iustificat impiũ.
Ecce quã diues. Quis enĩ diues. qui habet
quod uult alio faciente. an qui facit qd̃
uult. & aliũ habentẽ: Puto quia ditior ille
qui fecit qd̾ habes. quia qd̾ ille habet tu ñ
erat in principio apud dm. Omĩa ꝑ ipsum
facta sunt. & sine ipso factum est nichil.
Qui ista dixit. cum diceret diues erat. qͣnto
magis ille de quo dicebat. in principio erat
uerbum: Et ñ qualecumq uerbũ. s uer¬
bum d̃s. Et ñ ubicũq s apud d̾m. Et ñ
ce & illam uocem. Ego seruus tuus & filiꝰ an¬

Expanded text:
. Quid ergo illo ditius, per quem factae sunt divitiae, etiam illae quae non sunt verae divitiae? Per illum enim et illae divitiae, ingenium, memoria, vita, ipsius corporis sanitas, sensus, confirmatioque membrorum. Etenim cum haec salva sunt, et pauperes divites sunt. Per illum et illae majores divitiae, fides, pietas, justitia, charitas, castitas, mores boni: nemo enim et has habet, nisi per eum qui justificat impium . Ecce quam dives. Quis enim dives, qui habet quod vult alio faciente, an qui facit quod vult et alio habente? Puto quia ditior ille qui fecit quod habes; quia quod ille habet, tu non erat in principio apud Deum. Omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil.» Qui ista dixit, cum diceret, dives erat; quanto magis ille de quo dicebat, «In principio erat Verbum:» et non qualecumque Verbum, sed «Verbum Deus;» et non ubicumque, ce et illam vocem: «Ego servus tuus et filius an
Abbreviated transcription (Latin):
uel distribuenda indigentib.
in hac plenitudine quȩ ministratur a
nobis. Prouidemꝰ enim bona ñ solum co¬
ram d̾o s etiam coram hominib. Exx serm̃¬
tentio uotumq nr̃m est. ut apud xpm̃ uo
biscum sine fine uiuamus. Credo autem
ante oculos uros esse conu̾sationẽ nram.
ut & nos dicere fortassis audeamus. qͣmuis
nolo ut aliquis de nobis inueniat male
uiuendi occasionem. Prouidemus enisl
ta nr̃a sufficit nobis. Propt̾ uos fama nr̃a
ñ pollii. s pollere debet in uobis. Tenete
qd̾ aixi atq distinguite. Duȩ res sunt con¬
scientia & fama. Conscientia tibi. fama
primo tuo. Qui fidens conscientiȩ. suȩ
negligit famã suam crudelis est. maxime
in loco isto positus de quo dicit apłs scribess
ad discipłm suum. Circa om̃s teipsum bo¬
noꝵ oꝑum p̃be exemplum.¬

Expanded text:
uel distribuenda indigentibus. uel distribuenda indigentibus. in hac plenitudine, quae ministratur a nobis. prouidemus enim bona non solum coram deo, sed etiam coram hominibus. Et intentio votumque nostrum est, ut apud Christum vobiscum sine fine vivamus. Credo autem ante oculos vestros esse conversationem nostram, ut et nos dicere fortassis audeamus, quamvis nolo, ut aliquis de nobis inveniat male vivendi occasionem. Providemus enim tia nostra sufficit nobis: propter vos fama nostra non pollui, sed pollere debet in vobis. Tenete quod dixi, atque distinguite. Duae res sunt, conscientia et fama. Conscientia tibi, fama proximo tuo. Qui fidens conscientiae suae negligit famam suam, crudelis est: maxime in loco isto positus, de quo dicit Apostolus scribens ad discipulum suum, Circa omnes te ipsum bonorum operum praebens exemplum