comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gamum pꝰ baptismũ.
sienim & ante bap¬
tismum coniugẽ ha¬
buit. queobierit non
eumputatur cumei
prorsus nono nec stupͣ¬
nec alia que ante fue¬
runt obsunt. Sobri¬
um: nam ce ministri
templiꝓ hibentur uinum &e siceram bibere. ne ebrietate gra¬
uentur corda eorum. & ut sensusuigeat semꝑ & tenuissit
Prudentem inom̃ib agendis. Hoc dicit contra eos qui sub
nomine simplicitatis extusant stulticiam sacerdotum. orna¬
tum ia iurtitib uł motu & incessu. & habitu o sermone cõ¬
mimi. Pudicum idest uerecundum. Hospitalem: scił qui in
hoc ante consucuit. Doctorem scił qui habet gr̃am docendi.
quia innocens absq sermone conuersatio qͣntum exemplo
docet. tantum silentio nocet. nam latratu canum & baculo
tuans mero cito despumat inlibidinem. Noe ebrietate mida¬
uit femora sua. Loth quem sodoma ñ uicit. uina uicerunt.
Non ꝑcussorem: idẽ. irascibilem ita &e ꝑturbati sensus. ut
ꝑcntiat qui debet ẽẽ paciens. ut eum sequatur qui posuit dor¬

Expanded text:
gamum post baptismum, si enim et ante bapmum conjugem habuit quae obierit, non imputatur cui prorsus novo nec stupnec aliqua quae ante fuerunt obsunt. Sobri Nam et ministri templi prohibentur vinum et siceram bibere, ne ebrietate graventur corda eorum. Et ut sensus vigeat semper et tenuis sit. Prudentem in omnibus agendis. Hoc dicit contra eos qui sub nomine simplicitatis excusant stultitiam sacerdotum. Ornatum virtutibus, vel motu, et incessu, et habitu, et sermone communi. Pudicum, id est verecundum. Hospitalem, scilicet qui in hoc ante consuevit. Doctorem, scilicet qui habet gratiam docendi, quia innocens absque sermone conversatio quantum exemplo prodest, tantum silentio nocet; nam latratu canum et baculotuans mero cito despumat in libidinem. Noe ebrietate nudavit femora sua, Lot quem Sodoma non vicit, vina vicerunt. Non percussorem, id est ita irascibilem et perturbati sensus, ut percutiat qui debet esse patiens, ut eum sequatur qui posuit dor
Abbreviated transcription (Latin):
opus desiderat.
multis. non suꝑbe dominari. sed quisit inrep̃hensibilis
facic. sed ñ relicta. cum iacob intret adlẏam. ocłis lippam.
&e de monte cum moyse descendat ad campos. idest de ocio
contemplationis ad laborem actionis. Nonenm sic esse
quisq debet ociosus. ut in eodem ocio utilitatem ñ cogitet
proxim. nec sic actuosus. ut contemplationemnon requi¬
rat dei. In ocio. non mers uacatio delectͥare debet. sed uł
inquisitio. uł inuentio ũ itatis ut in ea quisq ꝓficiat.
sunt uana. sed opus ip̃m quod ꝑeundem honorem uł po
subditorum. Ideo ait: si quis ep̃atum desidat bonum opꝰ
desiderat. Exp̃onere uoliit quid sit ep̃atus. quia nomen
tendit curameorum. scił gerens. Scopos enim intentio ẽ.
uñ ep̃c latine suꝑ intendens dr̃. ut intesligat se ñ eẽ ep̃m.
qui preesse dilexĩt non prodesse. Ep̃atus enim est suꝑ suã
ce aliorum uitam intentio. Itaq astudio cognoscende ueri¬
tatis nemo prohibetur. quod &e laudabile ꝑtinet ocium. lo¬

Expanded text:
ui desiderat multis, non superbe dominari, sed qui sit irreprehensibilis.facie, sed non relicta cum Jacob intret ad Liam, oculis lippam, et de monte cum Moyse descendat ad campos, id est de otio contemplationis ad laborem actionis. Non enim sic esse debet quisque otiosus, ut in eodem otio utilitatem non cogitet proximrat Dei. In otio non iners uacatio delectare debet, sed aut inquisitio aut inuentio ueritatis, ut in ea quisque proficisub sole, sed opus ipsum, quod per eundem honorem uel posubditorum. Ideo ait, si quis episcopatum desiderat, bonum opus desiderat. Exponere voluit quid sit episcopatus, quia nomen tendit, curam eorum scilicet gerens. Scopos enim intentio est, inde episcopus Latine superintendens dicitur, ut intelligat se non esse episcopum qui praeesse dilexerit, non prodesse. Episcopatus enim est super suam et aliorum vitam intentio. Itaque a studio cognoscendae veritatis nemo prohibetur quod ad laudabile pertinet otium. Lo
Abbreviated transcription (Latin):
sitatem. Sed nec sic deserenda est delectatio ñitatis. ne sub¬
autemep̃c debeat eẽ. describit subdens. Oportet. Quasi. Opꝰ¬
est quod quis in
ep̃atu desid̾at. ut
autem bene oꝑari
possit. oportet ep̃m¬
idẽ. eum qui eligi¬
tur ordinandus m
rep̃hensibilem esse
res pene contra natu¬
ram. ut aliqnis sit
sine petc̃o. S hoc
ita uult intelligi.

Expanded text:
sitatem; sed nec sic deserenda est delectatio veritatis, ne subautem episcopus debeat esse, describit subdens: Oportet. Quasi est quod quis in episcopatu desiderat, ut autem bene operari possit, oportet epid est eum qui eligitur ordinandus, rehensibilem esse.Res pene contra natu ut aliquis sit sine peccato; sed ita vult intelligi
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo potest saluare. quia est semꝑuiuens quod non
alii ad interpellandum pro nobis representatione si.
exeanatura qua pontifex est idest humana qmͣcelisin¬
tulit. interpellat pro ñobis. Talis enim. Quasi. Dito¬

Expanded text:
ideo potest salvare, quia est semper vivens, quod non ideo potest salvare, quia est semper vivens, quod non alii ad interpellandum pro nobis repraesentatione sui. Ex ea natura qua pontifex est, in humana quam coelis intulit, interpellat pro nobis. Talis enim. Quasi di
Abbreviated transcription (Latin):
iurando factisunt sa¬
cerdotes hit autem id
est iħc factus est sacer¬
dos cum iure uiran¬
do facto ꝑeum scilicet
deum patrem quidi¬
sacerdos ineternum.
Et quod ineternum
dixit ꝓpħa idest in¬
concussa u̾i tate fir¬
mauit. & nonpenite¬
bit eum. & hoc item
dixit. idest non mita¬
bit factum. Intantũ¬
& cetera. Ex laude sa¬
cerdotisinfert com¬
mendationera legis.
dicens intantum idẽ.
per hec que tanta ft̃
rando factus est spon¬
est th̾c & idest quia
alii quidem idest le¬
est th̾e eoquod per
lex quam attulit in
qua est nera remissio
& ꝑpetua gr̃a: quod
quia uetus lex non
potuit. exclusa est.
Quod autem ꝑma
non esset. nͥeẽt. ĩmortalis. sient inlege multierant. qi
mortales. Uñ scił quia manens sempitnum habet sacer¬
dotium & saluare imꝑpetuum. potest accedens inł acce
semet ipsum ad
deum semꝑ ui¬
uens ad interpel¬
deum per se uiuam hostiam. Uł scd̃m aliam litteram: po¬
test saluare. Quos: Accedentes ad deum ñ ꝑalium sed ꝑ

Expanded text:
jurando facti sunt sacerdotes. Hic autem, id est Jesus factus est sacerdos, cum jurejurando facto per eum, scilicet per Deum Patrem, qui disacerdos in aeternum. Et quod in aeternum, dixit propheta, id est inconcussa veritate firmavit. Et non poenitebit eum. Et hoc item dixit, id est non mutabit factum. In tantum, etc. Ex laude sacerdotis infert commendationem legis, dicens: In tantum, id est per haec quae tanta sunt, rando factus est sesus. Et, id est quia, alii quidem, id est Leest Jesus, eo quod permlex quam attulit, in qua est vera remissio et perpetua gratia. Quod quia vetus lex non potuit, exclusa est; quod autem permnon esset, nisi esset immortalis: sicut in lege multi erant, quia mortales. Unde scilicet quia manens sempiternum habet sacerdotimetipsum ad Deum, semper uiuens ad interpelDeum per se vivam hostiam, vel secundum aliam litteram, potest salvare quos? Accedentes ad Deum, non per alium,
Abbreviated transcription (Latin):
quod ꝑse accedens
est enim sc̃s interiꝰ
positione uirtutum
ce mente: innocens
manib qͣntum ad
ꝓrimum ce impollu¬
tus corꝑe ꝑremotio¬
nes malorum. oe ñ
mͦ impollutus. sed
etiam segregatus a
tex esset nobis filiis.
non habet cotidie ne¬
cessitatem non quod
aliqͣndo egeat: sed
hocdicit ut remone¬
at quod legalib sa¬
cerdotib conuenit.
Non habet necessita¬
tem dico. priuspsuis
delictis hostias offer¬
pło que madmodum

Expanded text:
 est accedens Est enim sanctus interius positione virtutum et mente, innocens manibus quantum ad proximum, et impollutus corpore per remotionem malorum, et non modo est impollutus, sed etiam segregatus a fex esset nobis, filiis;non habet quotidie necessitatem, non quod aliquando egeat, sed hoc dicit ut removeat, quod legalibus sacerdotibus convenit. Non habet necessitatem, dico, prius pro suis delictis hostias offerpuli; quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
ex enim ho¬
mines constitu¬
it sacerdotes in¬
firmitatemha¬
bentes.sermo
autem iurisiu¬
randiquipost
legem est filiũ

Expanded text:
ex enim homines constituit sacerdotes infirmitatem habentes sermo autem iurisiurandi qui post legem est Filiu
Abbreviated transcription (Latin):
uero. Quasi. Illa rep¬
batur. introductio
uͦ fit ꝓpter dictum pon¬
tificem melioris spei
ia est melioris legis
eterna. Ibi enim sꝑa¬
bantur temꝑalia.
hic celum: ꝑ quam spem proximamꝰ adddeum. Et qnͣ¬
tum est. Item hoc ꝑtinet adcommendationem noui
Alii quidem sine
iure iurando sa¬
cerdotes facti st̃.
hic autemcum
iure iurando per
eum qui dixit ad
illum. Iurauit
dñs ce non penite¬
bit eum. tuessa¬
cerdos meternũ.
Intantum meli¬
ous testamenti
sponsor factusest

Expanded text:
ero. Quasi dicat: Illa reprobatur. Introductio vero fit per praedictum pontificem, melioris spei, id est melioris legis eterna. Ibi enim sperabantur temporalia, hic coelum. Per quam spem proximamus ad Deum. Et qtum est hoc? pertinet ad commendationem novi alii quidem sine iureiurando sacerdotes facti sunt hic autem cum iureiurando per eum qui dixit ad illum iuravit Dominus et non paenitebit tu es sacerdos in aeternum in tantum melioris testamenti sponsor factus est
Abbreviated transcription (Latin):
.i. in hoc laudabilior eiꝰ ca¬
ritas apparet. q̃ ẽ diffusa
in nob̾ qͥ indigni ea fuimꝰ.
In ħ enĩ magnꝰ effectꝰ dilec¬
tõnis mutentis patris.⁊ ue¬
nientis filii nob̃ ẽ exhibitꝰ.¬

Expanded text:
est in hoc laudabilior eritas apparet quae est effusa in nobis, qui indigni ea fuimus. c enim magnus effectus dilectionis mittentis Patris,nientis Filii nobis est exhibitus
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝰq uł ademptione letant᷑: ł cupiditate ifłamantira
Id̃oꝙ placuit d̾o. ut ñ potentia s iusticia uincens ho¬
minẽ erueret. in qͦ homo eũ imitari disceret. Postea uͦ
in resurrectõne secuta ẽ potentia. Iusticia gͦ pͥus ⁊ ptꝰea
potentia diabolum uicit. iusticia. qr nullũ pecẽm ha

Expanded text:
 adeptione laetantur, vel cupiditate inflammantur. Ideoque placuit Deo, ut non potentia sed justitia vincens, hominem erueret, in quo homo eum imitari disceret. Postea vero in resurrectione secuta est potentia. Justitia ergo prius, et potentia postea. Diabolum vicit just
Abbreviated transcription (Latin):
conciliare. nͥ ꝑ mortẽ xͥ. Dẽ ꝯͦ dicimꝰ qd̾ fuit ⁊̃ aliꝰ modꝰ
possibił d̾o qͥ omĩa potest. s nullꝰ aliꝰ nrẽ miseriȩ sa¬
fecit d̾s ut d̾i filiꝰ ĩmutabilit̾ bonꝰ in se manens q̃d̾
detͥm̃tum dignatꝰ ẽ nrm̃ mire ꝯsortiũ sine ullo suo
malo mertto mala nr̃ã moriendo ꝑferret.⁊ c̾dentib
dona sua sineullis meritis nrĩs indebita largitate
ꝯferret. Qͥa ⁊ ea q̃ dñr merita nrã bona dona st̃ eius:
dona nãq dei st̃ merita nr̃ã: qͥb ad sũmũ bonũ ꝑue¬
cabo ꝓut potero. Qͣdam iusticia d̾ĩ in potestatẽ dia¬
boli traditum ẽ genꝰ humanũ pecc̃o pͥmi hoĩs in om̃s
itͥusq sexus ꝯmirtione nascentes. originalit̾ tͣnseur¬
te. & debito pͥmoꝵ parentũ obligante. Qͦcuca onĩs
hoĩes aborigine st̃ sub pͥncipe diabolo: uñ apłs.

Expanded text:
d fuit et alius modus possibilis Deo, qui omnia potest, sed nullus alius nostrae miseriae safecit Deus, ut Dei Filius immutabiliter bonus in se manens quod tum dignatus nostrum inire consortium, sine ullo merito suo malo, mala nostra moriendo perferret, et credentibus dona sua sine ullis meritis nostris indebita largitate conferret? Quia et ea quae dicuntur merita nostra bona, dona sunt ejus. Dona namque Dei sunt merita nostra, quibus ad summum bonum pervecabo, prout potero. Quadam justitia Dei in potestatem diaboli traditum est genus humanum, peccato primi hominis in omnes utriusque sexus commistione nascentes originaliter transeunte, et debito primorum parentum obligante, quocirca omnes homines ab origine sunt sub principe diabolo. Unde Apostolus:
Abbreviated transcription (Latin):
sciebã ostendit. Non gͥ imputo legi d̾i s uicio meo pec¬
catũ. bona ẽ em̃ lex. s sñ grã tmm᷑ ostendit pecc̃m ñ ab
stulit. Lex gͦ semꝑ bona ẽ. siue obsit inanib grã. siue
ꝓsit plenis grã. Mtiata enĩ st̃ bona. q̃ tñ quibdã uicio
ipsoꝵ st̃ noria. sic̃ sol sanos quidem oculos muleet:
lor acio. Dico oꝑatum ẽ mͥ mortẽ. in tm̃ut pecc̾m i
cupiscentia enim carnis q̃radix ẽ maloꝵ. ꝑ man¬
datum magis p̾ualuit ñ defecit. Lex enĩ concupi

Expanded text:
peccatum, bona est enim lex, sed sine gratia tantum ostendit peccatum, non intulit. Ergo lex semper bona est, sive obsit inanibus gratia, sive prosit plenis gratia. Multa enim sunt bona quae tamen quibusdam vitio ipsorum sunt noxia, sicut sol sanos quidem oculos mulcet, lorum vitio. Dico operatum est mihi mortem, in tantum, . Concupiscentia enim carnis quae radix est malorum per mandatum magis praevaluit non defecit. Lex enim concupi
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̾ enĩ fides ñ me̾tur: cur ñ potiꝰ credit᷑ qͣ donat᷑: Don
dicat ista homo fidelis. qr cũ dix̾it ut m̾ear iustificatõ
titꝰ ẽ m̃suram fid̾i ñ grãm d̾ĩ aliqͥd meriti p̾cedit hũg¬
mani. s ipa grã metur augeri. ut aucta m̾eat᷑ ⁊ ꝑfici uo¬
Pacẽ nãq cũ dõ habere: fi̾des facit. ñ lex. hec enĩ nos re¬
conciliat dõ sublatis peocatis: q̃ nos fecerãt immicos.

Expanded text:
uod enim fides meretur, cur non potius redditur, quam donatur?\' non dicat ista homo fidelis. quia, cum dixerit: \'Ut merear iustificationtus est mensuram fidei, non gratiam Dei, aliquid meriti praecedit humani, sed ipsa gratia meretur augeri, ut aucta mereatur et perfici, voPacem namque cum Deo habere fides facit, non lex: haec enim nos reconciliat Deo, sublatis peccatis, quae nos fecerant inimicos.
Abbreviated transcription (Latin):
potens ẽ ⁊ face̾: qr om̃e qd̾ ꝓmisit ip̃e fac̃ Et si enĩ fac̾¬
faciunt hoĩes bona q̃ ꝑmisit ip̃e tn fac̾. qr fac̾ ut illi fa¬
ciant. ñ illi facuint. ut faciat ip̃e qd̾ ꝓmisit. Alioqͥnut
dĩ ꝓmissa ꝯpleant᷑. ñ in łi s in ho̾iũ ẽ potestate. Emisit
gͦ q̃d ip̃e facturꝰ fua̾t: ñ qd̾ hoĩes. Non enĩ de nr̃e uolun¬

Expanded text:
omne quod promisit ipse facit; et si enim faciunt homines bona quae promisit, ipse tamen facit, quia facit ut illi faciant, non illi faciunt ut ipse faciat quod promisit. Alioquin ut Dei promissa impleantur, non in Dei, sed in hominum est potestate. Promisit ergo quod ipse facturus fuerat, n
Abbreviated transcription (Latin):
die septimo. Sex enim dieb fecit deus om̃ia. in mat̾ia
uł similitudine. ut postea nicħ fieret. nͥ de mat̾ia ibi facta.
uł ad similitudinem factorum: septima quieuit. que sig¬
nificat ueram requiem. Sic &e sexta etate homo xp̃c na¬
tus est in mundo adlaborem. & sexta die: e. rͦi. hora¬
ordinemsequentiũ
impleantur. idest
futuris temꝑe gr̃e
rep̃sentat uerba pa

Expanded text:
die septima. Sex enim diebus fecit Deus omnia in materia vel similitudine, ut postea nihil fieret, nisi de materia ibi facta, vel ad similitudinem factorum. Septima quievit, quae significat veram requiem, sic et aetate homo Christus natus est in mundo ad laborem. Et sexta die et sexta horaordinem sequentium. impleantur, id estfuturis tempore gratiae repraesentat verba pa
Abbreviated transcription (Latin):
to. unde padet non
deterra ꝓmissionis
agi. que iamdudũ
habebatur. In hoc
enimpatet. quod
hec est alia requies
aiei passus est. septima uero die insepulchro quieuit. Sic
ce nos dum sub oꝑibus sex dierum uiuims oꝑamur. inde
exeuntes quiescimus. Uel eodem sensu ũborum manente
ita potest legi. ut sit ibi enim. Sirit enim. &t sub intelligi¬
tur mntiatum est hoc mͦ  quidem. Quali. Nuntiatum
tur hec. Et attende quod hic agit deprima requie que sig¬
nificat. Et inisto. Quasi. Ibi tangit sp̃c sanctus deuerare

Expanded text:
to. Unde patet non de terra promissionis agi, quae jam dudum habebatur. In hoc enim patet quod haec est alia requies diei passus est. Septima vero die in sepulcro quievit, sic et nos dum sub operibus sex dierum vivimus operamur; inde exeuntes quiescemus. Vel eodem verborum sensu manente ita potest legi, ut sit ibi enim, dixit enim, et subintelligitur nuntiatum est, hoc modo: Et quidem. Quasi dicat: nuntiatum tur haec. Et attende quod hic agit de prima requie quae significat. Et in isto. Quasi dicat: Ibi tangit Spiritus sanctus de vera re
Abbreviated transcription (Latin):
6ł itacontinua. uere
illis qui ñ crediderunt.
quia nobis qui credi¬
mus prodest. Ingredi¬
emur eni nos qui cre¬
dimus in requiem ue
ram requiem introierunt. nos autem introibimus in re¬
quiem ueram. Et quidem. Qiua dixerat nuntiatum ẽẽ¬

Expanded text:
Vel ita continua: Vere illis qui non crediderunt quia nobis qui credmus prodest. Ingrediemur enim nos qui credimus in requiem verram requiem introierunt. Nos autem introibimus in veram requiem. Et quidem. Quia dixerat nuntiatum e
Abbreviated transcription (Latin):
.si non amore ulti¬
more hoc faciamꝰ.
Timeamus inquam
ne forte aliquis exno¬
bis ex istimetur uero
indicio & sumpu¬
denter p̃sumat de¬
ẽẽ a requie & hoc re¬
licta pollicitatione
introeundi in requi¬
emeius. ueram qͣm
terra promissionis
significauit. id est
ꝑhoc quod relinqua
quia non possumꝰ
nos exiusari. quasi
quie auditus tantũ
quia non fuit am¬
mixtus fidei iciest
quia non fuit credi¬
tus ut sermo & fi¬
des simul iungeren¬
tur. non fuit creditꝰ
dico ex hiis idest ꝓpt̃¬

Expanded text:
Si non amore vel timore hoc faciamus, timeamus, inquam, ne forte aliquis ex nobis existimetur, vero judicio et si impudenter praesumat deesse a requie. Et hoc, relicta pollicitatione introeundi in requiem ejus veram, quam terram promissionis significavit, id est per hoc quod relinquatquia non possumus nos excusare, quasi quie. Auditus tantum quia, non fuit admistus fidei, id est quia non fuit creditus ut sermo et fides simul jungerentur. Non fuit creditus, dico, ex his, id est p
Abbreviated transcription (Latin):
infensus est qua giita annis: Hunc¬
iterum cominemorat.
quĩ hoc nn mero notatur tota uita nostra. quadragena¬
rius enimindicat integritatem scłorum. Infensus gͦ ar̃
illis. quadraginta annis. quia irascitur inte sue usq
infinem pectantib. Deinde subdit respondens sue in¬
sunt bestiis ce anib¬
indeserto: Quasi. In
hoc apparet iradẽi.
&e ideo nobis irapu¬
nitatem ñ ꝓmiitatis.¬
si increduli fuĩtis.

Expanded text:
infensus est quadraginta annis: hunciterum commemorat, quia hoc numero notatur tota vita nostra. Quadragenarius enim indicat integritatem saeculorum. Infensus ergo dicitur illis quadraginta annis, quia irascitur vitae suae usque in finem peccantibus. Deinde subdit respondens suae insunt bestiis et avibdeserto. Quasi dicat; In hoc apparet ira Dei. ideo vobis impunitatem non promittatis,si increduli fueri
Abbreviated transcription (Latin):
uit uł non it introi¬
nam que significaba
ram ꝓmissionis nisi illisqͥ
erANT. increduli fuerunt domino ꝓmitten¬
ti Illisutiq et non aliis. Et uidemus quasi. Iurant
dominꝰ non introite inrequiem. & ita uidemus idẽ. apte

Expanded text:
intronam, quae significabatur rram promissionis, nisi illis qui increduli fuerunt Domino promittenti, illis utique et non aliis. Et videmus. Quasi dicat: Juravit Dominus non introire in requiem, et ita videmus, id est ape
Abbreviated transcription (Latin):
in temꝑe gratie sp̃u¬
& significate. quia ea adhut nullus potitus erat. in quo¬
dam scił egregio loco scͥpture de die septima ꝑ quam signi
adsimilitudinem tunc factorum oꝑaretur. requieuit di¬
to oꝑib ꝑfectis post qͣm poterat requiescere que fecit in

Expanded text:
in tempore gratiae Spet significatae, quia ea nullus adhuc potitus erat, in quodam, scilicet egregio, loco Scripturae de die septima, per quam sigad similitudinem tunc factorum operaretur. Requievit dico, operibus perfectis, post quod poterat requiescere quae fecit in
Abbreviated transcription (Latin):
leo de tribu iuda: semet ip̃m quia ñ erat alia digna hostia
offerri. ꝓpeccatis nr̃is delendis. quod est initium saluatio¬
nis. Quem gͦ locum habet lex : nullum penitus. Dedit etiã
ad hoc ut eriꝑee quasi inquadam nos pect̃is irretitos qui
cuiꝰmodi sunt insipientia. spurticia. infirmitas aquib¬
dies iacob pessimi. mundus in maligno positus. tempora ꝑi
cuntur. qͥa ñ solum temꝑa. sed etiam loca. & instrum̃ta
qd de xp̃o dic̃. subdit. scdm uoluntatem. Quasi. Q xp̃c
uoluntatem dei & patris nr̃i. id est scd̾m beniuolentiam
dei qui creauit nos ce beniuolus est cui scl̃ xp̃o & deo patri
tur. Amen. Hoc confirmationis nota est. Attende quod in
hac salutatione p̃libauit apłs &e cõmendationem sui. o¬

Expanded text:
Leo de tribu Juda , semetipsum, quia non erat digna hostia Leo de tribu Juda , semetipsum, quia non erat digna hostia offerri pro peccatis nostris delendis, qui est initium salvationis. Quem ergo locum habet lex? nullum penitus. Dedit etiam ad hoc, ut eriperet, quasi vi quadam nos peccatis irretitos, quicujusmodi sunt insipientia, spurcitia, et infirmitas, a quibdies Jacob pessimi, mundus in maligno positus, tempora percuntur, quia non solum tempora, sed etiam loca et instrumenta quod de Christo dicit, subdit: Secundum voluntatem. Quasi dicat: Qvoluntatem Dei Patris nostri, id est secundum benevolentiam Dei qui creavit nos, et bebenevolus est. Cui, scilicet Christo et tur. Amen. Hoc confirmationis nota est. Attende quod in hac salutatione praelibavit Apostolus et commendationem sui,
Abbreviated transcription (Latin):
ab eungłio indiscrete tran¬
sierunt ad legem. Et quia
galatha translatio drͣcongrue
ex ip̃o nomine huiꝰ rep̃hensio¬
nis occasionem sumit. Quasi
sint. miror quia bñ priꝰ in¬
structi furstis quod sic id est
tam uehementer & tam cito
idẽ tam breui tempore qͣsi
insensati apseudo. transferi¬
ror quiamirum est deleticia
confugere ad exitia. cum
paulatim ꝓficiendum sit.
A qͦ aũ & inquid transferunt᷑
ostendit subdens. Abeo scił
deo id est afide eius qui uos
aũsos uocauit ꝑp̃dicationẽ.
in gr̃am xp̃i. id est in bona gͣtuita. que xp̃c dat transferimim.
in aliud euangłium idest legem que putatur euͣngłium. & est
contra meam p̾dicationem scm quod pseudo cam seruari docẽt.
tam̃ scł̾m u̾itatem sp̃ualis intelligentie. uon est alia. Uñ subdit.
Quod tamen enngłium ul est lex. non est aliud scłm sp̃ualem
te obtulit. quia non est alius quiposset aꝑire librum. nͥ

Expanded text:
ab Evangelio indiscrete transierunt ad legem. Et quia Galatia translatio dicitur, congrue ex ipso nomine, hujus reprehensionis occasionem sumit. Quasi sint, miror quia prius bene instructi fuistis, quod sic, id est tam vehementer, et tam cito, id est tam brevi tempore, quasi insensati a pseudo transferiror? quia mirum est de laetitia confugere ad exitia, cum paulatim proficiendum sit. A quo autem et in quid transferuntur, ostendit subdens: Ab eo scilicet Deo, id est a fide ejus, qui vos aversos vocavit, per praedicationem in gratiam Christi, id est in bona gratuita quae Christus dat. Transferemini in aliud Evangelium, in legem quae putatur Evangelium; et est contra meam praedicationem, secundum quod pseudo eam servari docent; tamen, secundum veritatem spiritualis intelligentiae non est alia. Unde subdit: quod tamen Evangelium, id est lex, non est aliud secundum spiritualem te obtulit, quia non est alius qui posset aperire librum, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
sal tam̃ fuit utił. quia pͥn¬
quam fides ueniret quasi
spontanea. qͣm nullum
meritum ad uocauit. en¬
stodiebamur. ñ liberi sal
serni. sublege idẽ sub oñe
inuenti sunt. non adꝑnitiem sed adutilitatem ualuit eis
qui credidu̾nt. Cognitio enim maioris egͥtudinis. & defide¬
rati medicum uehementius fecit & diligi ardentiꝰ. Custodiȩ
bamur dico. ut sic assueti duceremur mneam. seił tam bonã
fidem. quȩ temꝑe xp̃i reuelandda erat. uͥ multa aꝑta sunt
que puins obscura erant. quia occulta fuit fides in antiqs
que fides est donum dei. sicut & gr̃a. In quo enim nr̃m
prius erat fides qͣm ueniret gr̃a: Nemo pentius głetur
se fidem exꝓprio sensu genuisse. ꝑ quam posset credẽ do.
ẜ ignoscat᷑ ꝑ gr̃am adeo uniemq reuelatam. Q si añ reue¬

Expanded text:
sed tamen fuit utilis, quia priusquam fides veniret, quasi spontanea, quam nullum meritum advocavit, custodiebamur, non liberi, sed servi, sub lege, id est sub onere inventi sunt, non ad perniciem, sed ad utilitatem valuit eis, qui crediderunt. Cognitio enim majoris aegritudinis, et desiderari medicum vehementius fecibamur, dico, ut sic assueti duceremur in eam, scilicet tam bonam fidem quae, tempore Christi revelanda erat, ubi multa aperta sunt quae prius obscura erant, quia occulta fuit fides in antiquis, quae fides donum est Dei, sicut et gratia. In quo enim nostrum prius erat fides, quam veniret gratia? Nemo penitus glorietur se fidem ex proprio sensu genuisse, per quem posset credere Deo, sed agnoscat per gratiam a Deo unicuique revelatam. Au
Abbreviated transcription (Latin):
sequentes attentius audiant. Qiͣ. Non ex lege. sea exfide
iusticia est & xp̃c ex dilectione se ꝓ nob̾ tradidit. & cum
hec om̃ia constent. & in hiis in strͣucti fuistis. odolendo dic̃
uos galathȩ estis in sensati. qͥa net se cͥcumuentos coguos
idẽ decepit ũitati ñ obedire: Heritas enim seiugerit uob̾.
& uos ei non creditis. Et quis nos ita fascinaiit: ꝑ simileh
huit peccato in seruiant demones. Similit̃ inuidia tanqͣm
fascinus urit. Inuidus enim ũ mͦ sibi nocet eum aliena feli¬
citate tabescit. sed etiam hiis in quib aliqͣ bona ẽẽ incipuit᷑.
Uñ in libro qui sapĩa salomonis insebitur fascinatio ma
galathȩ fidei stomacho nauscarite cibum sp̃c scĩ euomant. Qid¬

Expanded text:
sequentes attentius audiat. Quasi dicat: Non ex lege, sed ex fide tus ex dilectione se pro nobis tradidit. Et cum haec omnia constent, et in his instructi fuistis. O, dolendo dicit, vos Galatae, estis insensati, quia nec se circumventos esid est decepit, veritati non obedire? Veritas enim se ingerit vobis, et vos ei non creditis. Et quis vos ita fascinavit? Per similehuic peccato inserviant daemones. Similiter invidia tanquam fascinus urit. Invidus enim non modo sibi nocet, cum aliena felicitate tabescit, sed etiam his in quibus aliqua bona esse incipiunt. Unde in libro qui Sapientia Salomonis inscribitur: Fascinatio malGalatae fidei stomacho nauseante cibum Spiritus sancti
Abbreviated transcription (Latin):
¶ł sc̾m aliam litt̾am. Sͥ
est ñ sum ingratus gr̃e¬
dei. ut ei compar̃e aliud
id ẽ legem. ut dicam & le¬
gem esse iꝰticiam: nec debeo.
Si enim ꝑlegem idẽ ꝑ oꝑa.¬
legis quib uidi confidebãt

Expanded text:
m aliam litteram, quae est: Non sum ingratus grDei, ut ei comparem aliud, id est legem, ut dicam gem esse justitiam. Nec debeo: Si enim per legem, id legis quibus Judaei confidebant,
Abbreviated transcription (Latin):
pes &e potestates ꝑ eccłiam cognotier̃t. hł ita. qͦ sit dispensatio
dõ qͥ om̃ia creauit. Habet enim ds inseip̃o absconaitas
quorũdam causas factorum. quas rebus conditis non inser¬
uit. easq implet non illo oꝑe ꝓuidentie quo naturas
sustinuit ut suit : sed eo oꝑe quo illas amimnistrat ut uo¬
luĩt. quas ut uoluit condidit. Ibi est & gr̃a ꝑ qͣm salui

Expanded text:
pes et potestates per Ecclesiam agnoverunt. Vel ita: quae sit dpes et potestates per Ecclesiam agnoverunt. Vel ita: quae sit dconsilio lateret. Habet enim Deus in seipso absconditas quorumdam factorum causas, quas rebus conditis non inseruit, easque implet non in illo opere providentiae, quo naturas substituit ut sint, sed in illo quo eas administrat ut voluerit, quas ut voluit condidit. Ibi est gratia, per quam salvi
Abbreviated transcription (Latin):
erimus. Dieit namq beatus ieronimꝰ angłicas dignitates
supra memoratum myst̾ium ad purum sĩ intellexisse. donec
Uñ in ysaia angłi ammirantes dixerunt. Quis est iste qͥ
uenit de edom: & inpsalmo: Qũis est iste rex gl̾e: Non solũ¬
gͦ patͥarchis. ⁊ ꝓpħis. secd et pͥncipatib & potestatib in ce¬
lestibus multiformis sapientia dei ꝑeccłiam. idẽ ꝑea que¬
multiformis & ingreco multiuaria. scił ñ solum uaria. sed
mis. Immñsus est xp̃c. sed concipit᷑: uagit infans inp̃sepio.
sed ab angłis laudatur intelo: herodes ꝑ sequitur. sed magi
adorant: ignorant pharisei. sed stella demonstrat: bab¬
tiratur a seruo. sed uox tonantis patris auditur: timet pati
sed sponte ad passionem uenit: uult transferri calicem. sed
petrum qui calicem timebat accusat. Quid hac uarietate
distinctius: Multiformis gͦ dicitur dei sapientia quasi mł¬
tiplex. multas species. & multas formas habens. qmͣ pͥnci¬

Expanded text:
erimus. Dicit namque beatus Hieronymus angelicas dignitates supramemoratum mysterium ad purum non intellexisse, donec Unde in Isaia, angeli admirantes dixerunt: Quis est iste qui venit de Edom? Et in Psalmo: Quis est iste Rex gloergo patriarchis et prophetis, sed principatibus et potestatibus in coelestibus multiformis sapientia per Ecclesiam est revemultiformis, et in Graeco multivaria, scilicet non solum varia, sed mis. Immensus est Christus, sed concipitur; vagit infans in praesepio, sed ab angelis laudatur in coelo; Herodes persequitur, sed magi adorant; ignorant Pharisaei, sed stella demonstrat; baptizatur a servo, sed vox tonantis Patris auditur; timet pati, sed sponte ad passionem venit; vult transferri calicem, sed Petrum qui calicem timebat accusat. Quid hac veritate districtius? Multiformis ergo dicitur Dei sapientia, quasi multiplex multas species et formas 168 habens, quam princi
Abbreviated transcription (Latin):
tur multiformit. Et ne uideantur sibi contra dicere in predi¬
ctis sententiis sarre pagine doctores. ita potest det̾imnari
quod dictum est. ut isł qui maioris dignitatis sunt. & per
qnorum minist̾ium illa minitiata sunt. cognita fuerint ex
parte. ut pote familiarib dei ce nuntiis: ilł uͦ qui minoris
aignitatis. incoguita eẽt. Qmͣ p̃finitionem fecit ds pater
id est p̃ordinauit complendam inxp̃o uł fecit idẽ comple¬
uł fiduciam idest certitudinem future h̾editatis. & accessum
inre ip̃a adpatrem: & hoc inconfidentia idẽ merito confi¬
accessum. & alia bona que supradicta sunt. Peto ne deficia

Expanded text:
tur multiformiter. Haimo Et ne videantur sibi contradicere in praeditur multiformiter. Haimo Et ne videantur sibi contradicere in praedictis sententiis sacrae paginae doctores, ita potest determinari quod dictum est, ut illis qui majoris dignitatis sunt, et per quorum mysterium illa nuntiata sunt, cognita fuerint ex parte, utpote familiaribus nuntiis, illis vero qui minoris dignitatis sunt, incognita essent. Quam praefinitionem fecit Deus Pater, id est praeordinavit complendam in Christo, vel, fecit, id evel, fiduciam, id est certitudinem futurae haereditatis, et accessum in re ipsa ad Patrem. Et hoc in confidentia, id est merito confiaccessum et alia bona, quae supradicta sunt, peto ne deficia
Abbreviated transcription (Latin):
biliter nouit omnia. Habet autem nuntios ꝓpter nos. &
ꝓpter ipsos quia eis bonum est. deo assistere. ut eum de
inferiorib consulant. & uissis eiꝰ obediant. N on latuit
eos mist̾ium regni celorum. quod oportuno temꝑe reuela¬
tum est ꝓsalute nr̃a. quo ex hac ꝑegͥnatione liberati. eoꝵ
adeo. ut tamen in notescat pͥncipib &e potestatib celestib
sapientia dei. quia ibi pͥmitus eccłia fuit. quo post resur¬
rectionem &e ista eccłia congreganda est ut simus eqͣles
ante scła. sed ascłis. ab ip̃a enim treatura exorta sunt scl̃a. &
abscõditi ascłis in cłõ qͥ om̃ia creauit: absconditi dico. itatam̃ ut
sapientia qĩ ĩ notestat pͥncipatib ⁊ potestatibꝰ ĩ celestib qͦ sap̃ia ẽ.
młtiformis. ñ in sui nat᷑a. s scłm p̃finitionẽ scloꝵ. Que enĩ i
sui natura simplex est: scdm ea que aguntur inscło que d̃s
p̃fimuit idest preordinauit est multiformis. cum hec uarien¬

Expanded text:
biliter novit omnia. Habet autem nuntios propter nos et biliter novit omnia. Habet autem nuntios propter nos et propter ipsos, quia eis bonum est Deo assistere ut eum de inferioribus consulant, et jussis ejus obediant. Non latuit eos mysterium regni coelorum quod opportuno tempore revelatum est pro salute nostra, quo ex hac peregrinatione liberati eorumaeculis in Deo, ut tamen innotescat principatibus et potestatibus in coelestibus et sapientia Dei, quia ibi primitus Ecclesia fuit: quo post resurrectionem et ista Ecclesia congreganda est, ut simus aequalante saecula, sed a saeculis. Ab ipsa enim exorta sunt saecula, et ramenti a saeculis in Deo, quod omnia creavit. Absconditi dico, ita tamen ut sapientia Dei innotescat principibus et potestatibus in coelestibus, quae sapientia est multiformis, sui natura simplex est secundum ea quae aguntur in saeculo quae Deus praefinivit, id est praeordinavit, est multiformis, cum varien
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ absconditum dixit. ñ immundo in quo sunt abscon¬
dite rationales cause. om̃ium rerum que naturalit̾ fiunt.
sicut absconditus erat leui inlumbis abrahe qͣndo deci
matus est: sed indeo in quosunt abscondite canse eorum
que ꝑ gr̃am fiunt. sine eorum que ad hec significanda
mirabilit̾ ñ naturaliter fiunt. ut quod de osse uiri dor¬
mientis mulier facta est & in locum coste ñ costa sed caro
suppleta est: ñ habuĩt hoc prima rerum conditio. ut fe¬
mina ex eo sic fieret. sed tantum hoc habuit. quia sic fie¬
ri posset ne contra causas quas uoluntate institint. muta¬
bili uoluntate aliquid faceret. Ideoq absconditum erat
nature cursum mutahiliter facta sunt in deo sunt. que ã¬
ministrantib angłis facta ẽẽ creduntur. Uñ subdit. Ut
innotescat. Quasi diceret. Abscondita ascł̃is in deo. ita ta¬
sane indiget deus in uiciis ꝓpter in feriorum scientiam.
scił ut hec inferiora abeis diseat. qui stabiliter & incõmuta¬

Expanded text:
 absconditum dixit non in mundo, in quo sunt absconditae causales rationes omnium rerum naturaliter oriturarum, sicut absconditus erat Leumatus est; sed in Deo in quo absconditae sunt causae eorum quae per gratiam fiunt, sive eorum quae ad haec significanda mirabiliter non naturaliter fiunt, ut quod de osse viri dormientis mulier facta est, et in locum costae non costa, sed caro suppleta est. Non habuit hoc prima rerum conditio ut femina ex eo sic fieret, sed tantum hoc habuit, quia sic fieri posset, ne contra causas quas voluntate instituit, mutabili voluntate aliquid faceret. Ideoque absconditum erat naturae cursum mirabiliter facta sunt in Deo quae administrantibus angelis facta esse creduntur. Unde subdit: Ut innotescat dico, absconditi a saeculis in Deo, ita tasane indiget Deus nuntiis propter inferiorum scientiam, scilicet ut haec inferiora ab eis discat qui stabiliter et incommuta
Abbreviated transcription (Latin):
eccłiam multifor¬
mis sapientiad ei.
scđm p̃finitionem
scłorum. quam fe¬
nr̃o. in quo habe¬
mus fiduciam &
accessum inconfi¬
dentia perfidem eiꝰ.
om̃ia creauit ut innotescat quod datum est mͥ euͣngłira¬
re. & illuminare. Et uidete qͣntum hoc est quia ꝑhoc
aliquid accreuit angelis. qui multa secreta in hiis didi¬
cerunt. Et hoc est quod ait. enͣngłizare dico ita ut mĩti¬
formis sapientia dei. de reꝑatione hominum innotescat
ꝑeccłiam que dona dei recipit id est ꝑaplos meccłia p̾¬

Expanded text:
iam multiformis sapientia Dei secundum praefinitionem saeculorum quam fenostro in quo habemus fiduciam et accessum in confidentia per fidem eius reavit ut innotescat. Quasi dicat: Datum est mihi evangelizare et illuminare. Et videte quantum hoc est, quia per hoc aliquid accrevit angelis qui multa secreta in his didicerunt. Et hoc est quod ait: Evangelizare, dico, ita ut multiformis sapientia Dei, de reparatione hominum innotescat per Ecclesiam, quae dona Dei recipit, id est per ap
Abbreviated transcription (Latin):
Dichi omniũ sc̃o¬
rum minimo da¬
ta est gr̃a hec ingñ¬
tibus euangłrare
inuestigabiles di¬
minare omnes.
que sit dispensatio
sacramenti abscon¬
diti a scl̃is indeo.
qui omnia creauit.¬

Expanded text:
ihi omnium sanctorum minimo data est gratia haec, in gentibus evangelizare investigabiles diminare omnes, quae sit dispensatio sacramenti absconditi a saeculis in Deo, qui omnia creavit.
Abbreviated transcription (Latin):
quadam declara¬
tione omnes cre¬
dere uolentes. de
hac re scił ut in¬
telligant que sit
dispensatio sacra¬
m̃ti. idẽ qͣm mira¬
bilis &e ex qnta di¬
lectionẽ factͥa sit¬
adimpletio archa¬
ne ralemptionis.
hee sunt dinitie
inuestigabiles. idẽ
enum appellat mͦ
uit. Nam inuesti¬
gabilis res est que
non potest comp̃¬
hendi. Ad quod
dicitur quia si in
sui natura inuesti¬
gabiles sunt sed
tionem sc̃i sp̃c ue¬

Expanded text:
quadam declaratione omnes credere volentes de hac re, scilicet ut intelligant, quae sit dispensatio sacramenti, id est quam mirabilis, et ex quanta dilectione sit facta adimpletio arcanae redemptionis. Hae sunt divitiae investigabiles. Idem enim appellat sacvit? nam investigabilis res est quae non potest comprehendi. Ad quod dicitur, quia in sui natura investigabiles sunt; sed tionem sancti Sp
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i apłi qui cet̾is suꝑeminent. apłatũ ac¬
cipere potuissent nͥ p̾us cũ ceti̾s grãm q̃
peccõres sanat ⁊ iustificat. accepissent. Idãq
habitatiõe st̃. in gentib. Uel accepimus
ut. faciã ego cũ apłis aliis eos obedire ficłi
facitis. Deinde ut familiariꝰ admoneat o¬
u̾tit se. ad eos dicens. in qͥb .i. int̃ qs geates
unt romanint̃ ceru̾s se uocatos. scire pos¬
st̃ qd̾ ñ clebent sublege agere. qͥa sine lege sus
tis scĩs. Hucusq pendet littera. Qĩ dicẽt.
Raul talis ⁊ talis scribit õib qͥ st̃ rome.
significat qui incaritate di̾st̃. Qui st̃
hi nͥ qui de filio dĩ recte sentiunt. Hi¬

Expanded text:
caeteris supereminent apostolatum accipere potuissent, nisi prius cum caeteris gratiam, quae peccatores sanat et justificat, accepissent. Ambroshabitatione sunt, in gentibus. Vel accepimus est ut faciam ego cum apostolis aliis eos obedire fidei facitis. Deinde ut familiarius admoneat, convertit se ad eos dicens: In quibus, id est inter unt Romani inter caeteros se vocatos, scire possunt quod non debent sub lege agere, quia sine lege susctis sanctis. Hucusque pendet littera, quasi dicat, Paulus talis et talis scribit, omnibus qui sunt Romae, significat qui in charitate Dei sunt. Qui sunt hi, nisi qui de Filio Dei recte sentiunt? I
Abbreviated transcription (Latin):
parurus. Congaudet em̃ hic
de bono incepto eoꝵ p̃cipue
in hoc gaudere se dicit. qr fi¬
des eoꝵ in oĩ loco currebat.
ostendit. ⁊ hortat᷑ ad ꝑfectũ ita dicens. Primũ qͥdem. Qiͣdi
ceret qd cepistis ꝑficite. qr ãdeo bonũ ẽ. qd̾ de eoante alia d̾o
qd̃ ⁊ uosip̃i faciatis. Hec̃ aũ oĩa agere sedicit. qr fides illorũ¬
amb̾ multis ꝓficit. Nam ⁊ illi qͥ crediderant roborati st̃. uidentes

Expanded text:
paturus. Congaudet enim hic de bono incoepto eorum, et in hoc gaudere se dicit, quia fides illorum in omni loco currebat, ostendit, et hortatur ad profectum, ita dicens: Primum quidem, quasi dicat, quod incoepistis perficite, quia adeo bonum est quod de eo ante alia Deo d et vos ipsi faciatis. Haec ante omnia se agere dicit, quia fides illorum multis proficit. Nam et illi qui crediderant roborati sunt, videntes
Abbreviated transcription (Latin):
erant s i do effec̃t sc̃i q uocati st̃¬
ensꝰ. Scribit dilectis di uocatis seĩs .i. illis qͦs dilex̃ ut ad
sc̃itatẽ uocaret qua scĩeeñt scĩficati ꝑbap¬
tismũ. Rẽstat aũ ut apłs dicat salutẽ.⁊ cõ¬
pleat᷑ usitatũ epłe pͥncipiũ. Id̾o subdit. grã
scribendo salurat. sic optando dicens. gr̃a¬
qua iustificat᷑ impiꝰ ⁊ fit iustꝰ qͥ pͥus erat¬

Expanded text:
nt, sed ideo effecti sancti quia vocati ssensus, scribit dilectis Dei vocatis sanctis, id est illis quos dilexit, ut ad itatem vocaret, qua sancti essent sanctificati per baptismum. Restat autem ut Apostolus dicat salutem pleatur usitatum Epistolae principium: ideo subdit: Grati et in scribendo salutat, sic optando dicens, graqua justificatur impius, et fit justus q
Abbreviated transcription (Latin):
hominis. sicut nec menbra ueste induta mutantur. qmuns
illa susceptio in effabiliter susceptum suscipienti copula ret.
altum factus obediẽ
patri. non solum su
Quanta humilitas.¬
humilitauit se xp̃c¬
litatis humane par¬
ticipationem usq ad diaboli temptationem. usq ad̃ poprili
irrisionem. nsq adsputa. & uncula. & alapas. &e flagella:
usq admortem. Et si parum est hoc. de genere mortis aliqͥa¬
ad dendum est. Mortem autem non qͣmlibet. seil crucis que
ignominiosiorest. Ecce habemus humilitatis exemplum. suꝑ¬
bie medicam̃tum. Quid gͦ intumescis homo: Opellis mor¬
ticina quid tenderis: Dsames fetida quid inflaris: Prm
te cius scłmhominem. que ab eiꝰ resurrectione sumpsit exor¬
dium. Ut enim xp̃c resurrectione darificaretur. prius humi¬
liatus ẽ passione. humilitas claritatis est meritum. ilarias
humilitatis est p̃mium. S hoc dotum factum est informa

Expanded text:
hominis, sicut nec membra veste induta mutantur: quamvis hominis, sicut nec membra veste induta mutantur: quamvis illa susceptio ineffabiliter susceptum suscipienti copularet. aliorum factus obediens Patri, non solum susQuanta humilitas!Humiliavit se Delitatis humanae participationem, usque ad diaboli tentationem, usque ad populi irrisionem, usque ad sputa et vincula, et alapas, flagella, usque ad mortem. Et si parum est hoc, aliquid de genere mortis addendum est. Mortem autem, non quamlibet, sed crucis, quae ignominiosior est. Augustinus Ecce habemus humilitatis exemplum, superbiae medicamentum. Quid ergo intumescis, homo? O pellis morticina, quid tenderis? O sanies fetida, quid inflaris? Printe ejus secundum hominem quae ab ejus resurrectione sumpsit exordium. Ut enim Christus resurrectione clarificaretur, prius humiliatus est passione; humilitas, claritatis est meritum; claritas, humilitatis est praemium; sed hoc totum factum est in forma
Abbreviated transcription (Latin):
num factus est: ip̃e susceptor uerumhominem suscipiendo.
hic enim similitado u̾itatem expͥmit. Et habitu inuentus¬
est ut homo. idẽ habendo hominem inuentus est ut ħo eisqui¬
b inhominem apparuit. Qd dicit ut homo. tale est quale
& illud: quasi uingeniti apatre: ueritatem enim expͥmit.
habitus autem iste non est expͥmo genere. nonenim manẽs¬
in se natura hominis. naturam deimutatut. nec ex scło: ũ
enim muttauit homo deum & mutatus est abillo. nec ex ter¬
cio: non enun sic assumptus est homo. ut nec ip̃e muta ret
dm̃. nec ab illo mutaretur. sed potius ex qͣrto. Sic enm assũ¬
habitus satis significauit. qualit̾ dixerit insimilitudinem
hominum. quia non tranffiguratione inhominem. sed ha¬
bitu factus est cum inditus est hominem. quem sibi uniẽs
quodammͦ atq conformans. immortalitati gternitatiq sotia¬
ret. non gͦ oportet intelligi mutatum ẽẽ ũbum susceptione

Expanded text:
num factus est ipse susceptor verum hominem suscipiendo. Haimo num factus est ipse susceptor verum hominem suscipiendo. Haimo Hic enim similitudo veritatem exprimit. Et habitu inventus ut homo, id est habendo hominem, inventus est ut homo eis quibus in homine apparuit. Quod dicit ut homo, tale est, quale et illud, quasi Unigeniti a Patre. Veritatem enim exprimit. Habitus autem iste non est exin se natura hominis naturam Dei commutavit: neque ex secundo; non enim et mutavit homo Deum, et mutatus est ab illo: neque ex quarto; non enim sic assumptus est homo, ut neque ipse mutaret Deum, nec ab illo mutaretur: sed potius ex tertio; sic enim assumhabitus satis significavit Apostolus qualiter dixerit in similitudinem hominum factus, quia non transfiguratione in hominem, sed habitu factus est, cum indutus est hominem, quem sibi uniens quodammodo atque conformans immortalitati aeternitatique sociaret. Non ergo oportet intelligi mutatum esse Verbum susceptione
Abbreviated transcription (Latin):
hoc inter est. quia quelam eorum que accedunt ut habi¬
tum faciant non mutantur. sed ip̃amutant. in se integra
& inconcussa manentia: sieut sapientia accelens homini.
ñ ip̃a mutatur. sed hominem mutat. quem destulto sapi¬
entem facit. Qualam uͦ sic accelunt ut nnitent. &e mutũ¬
tur. ut cibꝰ qui amittens speciem suam in corpꝰ uertitur. &
exilitatem. atq languorem in robur atq ualentiam com¬
mutat. Tercium genus est cum ea que accidunt nec mu¬
rant ea quib accidunt. nec ab eis ip̃a mutantur. sieut a¬
nulus positus indigito. quod genus rarissime neꝑitur.
Quarum genus est. cum ea que accedunt inutantur. non
a sua natura sed quodammꝰ formantur & aliam sp̃em
&e formam accipiunt. ut est uestis. que deiecta atq de¬
posita non habet eam formam quam sumit induta. In¬
Autaenim membris accipit formam qm non habebat
serui accipiens: neq conu̾sus. aut transimitatꝰ inhominẽ.
amissa incomutabili stabilitate. Et in similitudinẽ homi¬

Expanded text:
hoc interest, quia quaedam eorum quae accidunt ut habitum faciant non mutantur, sed ipsa mutant in se integra et inconcussa manentia, sicut sapientia accidens homini, non ipsa mutatur, sed hominem mutat, quem de stulto sapientem facit. Quaedam vero sic accidunt ut mutent et mutentur, ut cibus qui amittens suam speciem in corpus vertitur, et exilitatem atque languorem in robur atque valentiam commutat. Tertium genus est cum ea quae accidunt nec mutant ea quibus accidunt, nec ab eis ipsa mutantur, sicut annulus in digito positus, quod genus rarissime invenitur. Quartum genus cum ea quae accidunt mutantur non a sua natura, sed quodammodo formantur, et aliam speciem et formam accipiunt, ut est vestis quae dejecta atque deposita non habet eam formam quam sumit induta. Induta enim membris accipit formam quam non hservi accipiens; neque conversus aut transmutatus in hominem amissa incommutabili stabilitate, et in similitudinem 181 homi
Abbreviated transcription (Latin):
sel natura. ut ẽẽt etiam plenus gr̃a. Factus est & hominis
filius: imus dei filius. idemq hominis filiꝰ. non duo fi¬
lii dei deus &e homo sed umis dei filius. Ds̃ sine inicio.
homo acerto ĩ itio. Sict̃ enim ñ augetur numerus ꝑsona¬
rum cum caro accecdit anime. ut sit unus homo. sic non
angetur numerus ꝑsonarum cum homo accedit uerbo.
creatiiram inutata est ut desisteret esse diuinitas: nec tre¬
atura indiuinitate mutatu est. ut desisteret esse uat᷑a.

Expanded text:
sed natura, ut esset etiam plenus gratia factus est et hominis sed natura, ut esset etiam plenus gratia factus est et hominis filius, unus Dei Filius, idemque hominis filius: non duo filii Dei, Deus et homo, sed unus Dei Filius: Deus sine initio, homo a certo initio. Sicut enim non augetur numerus personarum cum caro accedit animae, augetur numerus personarum, cum homo accedit uerbo, creaturam mutata est, ut desisteret esse diuinitas, nec creatura in diuinitatem, ut desisteret esse creatura.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ip̃m facta sunt. Uide factorem: oinua ꝑ ip̃m facta st̃.
Gide factum: insimilitudinem hominum factus. Uidemꝰ¬
factum inreb &e creatorem hominis. & creatum homi¬
nem. Qs̃ xp̃c est equalis est patri: tantus est ille. qnͣtus
ille: talis est ille. qualis ille: hoc est ille. quod ille: non
hic est qui ille quia ille pater. hic filus. sed hoc est qͣa
ille: quia ille deus. & ille: ille ommipotens. & ille: ille
immutabił: & ille. Ideo ñ rapina erat equalis deo. qͥa
uł equalitatem iam nato aldidit: sed gignendo eam de¬
dit. quia equalem non imparem genuit. Nongͦ imm̃ito
scͥptura utrumq dicit. scił & equalem patri filium. & pa¬
trem maioren filio. Illud ꝓpter formam dei. hoc ꝓpter
formam serui. ꝓpter qm non tantum patre. sel etiam
&e homo factus est & ꝑmanens deus. H omo enim assũp
bum. homo. quia munitate ꝑsone. accessit u̾bo anima
rationalis & caro. Cum enim eẽt unicus dei filius non gr̾a.

Expanded text:
 et factus. Vide factorem; omnia per ipsum facta sunt . Vide factum, in similitudinem hominum factus. Videmfactum in rebus; et Creatorem hominis, et creatum hominem. Deus Christus aequalis est Patri, tantus est quantus ille; talis est qualis ille: hoc est quod ille, non hic est qui ille; quia ille Pater, hic Filius. Sed hoc est quod ille, quia ille Deus et ille; ille omnipotens, et ille; ille immutabilis, et ille. Ideo non rapina erat aequalis Deo, quiavel aequalitatem jam nato addidit, sed gignendo eam dedit, quia aequalem, non imparem genuit. Non igitur immerito Scriptura utrumque dicit, scilicet et aequalem Patri Filium, et Patrem majorem Filio, illud propter formam Dei, hoc propter formam servi. Propter quam non tantum Patre, sed etiam et homo factus est et permanens Deus. Homo enim assumptbum; homo, quia in unitate personae accessit Verbo anima rationalis et caro. Cum enim esset unicus Dei Filius, non gratia,
Abbreviated transcription (Latin):
mam serui accipiens. non formam dei aintens. Foruia
aei accessit. non forma dei cdiscessit. Ex manisle se gͦ abin¬
uisibilitatis sue maguitudine. se uisibilem de monstras
se ꝑformam serui susceptam. Quasi enim se digntiate
exuit. dum formam serui sibi uniit forma dei. Et ne
putares formam serui ineo scił xp̃o fieri immoitalem:
addit. F actus est scađ̃m formam serui. qui erat in fectus
sicasm formam dei. factus inqmͣ insimilitudmem hominũ¬

Expanded text:
mam servi accipiens, non formam Dei amittens. Forma mam servi accipiens, non formam Dei amittens. Forma servi accessit, non forma Dei discessit. Exinanivisse se ergo ab invisibilitatis suae magnitudine, se visibilem demonstrasse, per formam servi susceptam, quasi enim dignitate se exuit, dum formam servi sibi univit forma Dei. Et ne putares formam servi in eo, scilicet Christo, fieri immortalem addit: Factus est, secundum formam servi qui erat infectus secundum formam Dei, factus, inquam, in similitudinem homin