comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
forte in aliqͣ dignitate huiꝰ scłi refulxerad̃. hu¬
nuliati ñ cecider̃. qr dm̃ de corde ñ exduser̃.
Altitudo ipsoꝵ ds̃ ẽ. Humiliatꝰ uidebat᷑ iob ꝑdita
substantia sua ꝑditis filiis suis: ꝑditisquę serua¬
bat. ꝑditis qͥb seruabat: remansit sine hereditate.
& q̃d c̃ tristius sine herede. Remansit ad solã uxo¬
rẽñ suã c̃solatricẽ. sydiaboli potius adiutrie:
humiliat᷑ uidebat᷑. Uide simiser factꝰ ẽ: uide si ñ

Expanded text:
te in aliqua dignitate hujus saeculi refulserant, humiliati non ceciderunt, quia Deum de corde non excluserunt: altitudo ipsorum Deus est. Humiliatus videbatur Job perdita substantia sua, perditis filiis suis, perditis quae servabat, perditis quibus servabat; remansit sine haereditate, et, quod est tristius, sine haerede ; remansit ad solam uxorem, non suam consolatricem, sed diaboli potius adjutricem : humiliatus videbatur; vide si miser factus est, vide si non
Abbreviated transcription (Latin):
de huiꝰ ore. nͥ thesauro hab̾& incorde. qͥ diuites ẽe
uultis tales diuitias c̃cupiscite: qͣs nec naufragio
potestis amittere. Ergo tales qͣndo humiliant᷑:
nolite eos putare miseros. Erratis. nescientes
qͥd intꝰ habeant. Ex uob conicitis qͥ mundũ dili¬
gitis qr uoscũ talia ꝑditis miseri reman&is łrsꝰ
nolite hocputare. habent qd gaudeant intꝰ. In¬
terior ẽ dñator coꝵ intrior ẽ pastor & c̃sola

Expanded text:
de ejus ore, nisi thesaurum haberet in corde? Qui divites esse vultis, tales divitias concupiscite, quas nec in naufragio potestis amittere. Ergo tales quando humiliantur, nolite eos putare miseros. Erratis, non scitis quid intus habeant. Ex vobis conjicitis, qui mundum diligitis, quia vos cum talia perditis, miseri remanetis. Prorsus nolite hoc putare; habent intus quo gaudeant. Interior est dominator eorum, interior est pastor et consola
Abbreviated transcription (Latin):
c̃scientiȩ. Unde se c̃solent᷑ ñ habent. ñ habent qͦ foris
exeant. ñ habent qͦ intro redeant. Deserti pompa
scłari in anes gła sp̃itali : utre humiliant᷑. & mul¬
tis fac̃ ds̃ ista inisto tp̃re. s ñ om̃ib Si enĩ nemini
facer&: qͣsi ñ uideret᷑ uigilare diuina ꝓuidentia.
Si om̃ib facer&: ñ scruartt diuina patientia. Tu
tam̃ xp̃iane tolerare didicisti: ñ uindietã retri¬
Antu passꝰ es imꝓbũ. & ille ñ ẽ passus:ñne pͥor ꝓte¬
passusẽ qͥ ñ habebat qͣre pateret᷑ : nã inre tribu¬
latio fornax aurficis c̃. si tam̃ aurũ sis & ñ palea
ut sordib careas. ñ incinerẽ c̃uertaris. Diligite
dñm om̃s scĩ eiꝰ. qm̃ ueritatẽ reqͥr& dñs. & retri¬
bu& his qͥ habundant̃ faciunt suꝑbiã Sed qͣndo
retribude o simͦ retribuer Nodo eos uolebã uide¬
rehumiliatos atq ꝓstratos. Audi qͥd seqͥt᷑. Uirilit̃
agite. Nlolite lassas manꝰ in tribulationib demit¬

Expanded text:
conscientiae. Unde se consolentur non habent, non habent quo foras exeant, non habent quo intro redeant, deserti pompa saeculari, inanes gratia spirituali, vere humiliantur. Et multis facit Deus ista in isto tempore, sed non omnibus. Si enim nemini faceret, quasi non videretur vigilare divina providentia: si omnibus faceret, non servaretur divina patientia. Tu tamen, christiane, tolerare didicisti, non vindictam retriAn tu passus es imqui non habebat quare pateretur? Nam in te tribulatio fornax aurificis est si tamen aurum sis, et non palea, ut sordibus careas, non in cinerem convertaris. 13. veretribuet his qui abundanter faciunt superbiam. Sed quando retribuet? O si modo retribueret! modo eos volebam videre humiliatos atque prostratos. Audite quid sequitur: Viriliter agite. Nolite lassas manus in tribulationibus dimit
Abbreviated transcription (Latin):
de esauao restat uride ouos iamhasu¬
umus sermones. aliqͣnto c̃ amplius quam
pars t̃cia: & uidemꝰ nob̾ hodie debitũ esse
cõplendũ. Unde peto caritatẽ ur̃am. ut liben¬
ter habeatis nos in uerb̾ eꝰ planiorib nim¬
morari : ut ea nos teneant qͦrũ ẽ uecessitas
exponerdi. Multa enĩ st̃ animis fidelium
sponte occurrentia: multa quȩ breui ammo¬

Expanded text:
salmo restat, unde duos jam sermones habuimus, aliquanto est amplius quam tertia pars, et videmus nobis hodie debitum esse complendum. Unde peto Charitatem Vestram, ut libenter habeatis nos in verbis ejus planioribus non immorari, ut ea nos teneant, quorum est necessitas exponendi. Multa enim sunt animis fidelium sponte occurrentia, multa quae brevi admo
Abbreviated transcription (Latin):
psalmi. Ecce ẽ illa extasis. Uidete qͥd dicat. Ego dixi
re meo dixi. hoc ẽ dixi in extasi mea. Uid& sc pauen
tẽ nescio qͣ tribulatione magna̾ sic̃ ñ dest̃. Atien¬
dit corsuũ pauidũ & trepidũ: &ait. ꝓiectꝰ sũ a
facie oculoꝵ tuoꝵ. Si infacie tua essẽ ñ sic time¬
rẽ. si me adtenderes ñ sic trepidarẽ.Sedqm̃ diẽ¬
& in alio psalmo. si dicebã motꝰ c̃ pesm̃s miscđia¬

Expanded text:
Psalmi, ecce est illa ecstasis. Videte quid dicat: Ego dixi,Psalmi, ecce est illa ecstasis. Videte quid dicat: Ego dixi,re meo dixi, hoc est, dixi in ecstasi mea. Vidit se paventem intus nescio qua tribulatione magna, sicut non desunt: attendit cor suum pavidum et trepidum, et ait: Projectus sum a facie oculorum tuorum. Si in facie tua essem, non sic timerem; si me attenderes, non sic trepidarem. Sed quoniam dicit in alio psalmo, Si dicebam, motus est pes meus, miseri
Abbreviated transcription (Latin):
impleri. Iste ppłs qͣsi in medio gentiũ erat atten¬
dit ꝓpheta iste & uid& futurã eccłam dĩ in om̃ib
gentib : & qr om̃s gentes circũ undiq erant. quȩ
in medio poneban unã gentẽ iudȩoꝵ: has undiq
circũstantes gentes appellaũ ciuitatẽ circũstantiȩ
ficasti miscdiã tuã in ciuitate circũstantiȩ idẽ
iNom̃ib gentib diffudisti miscłiã tuã. Nec un
ut impleret q̃ddictũ inscripturis scĩs unguen¬
tũ effusũ ͤ nom̃ tuũ: & ita mirificasti miscđĩam
tuã in ciuitate circunstantiȩ. Ascenđ enĩ in cȩ¬
lũ. sed& ad dexterã patris. pꝰ decẽ dies misit sp̃m
magnalia xp̃i. lapidati. occisi fugati st̃ & cũ
inde tãꝗͣ ex uno loco fugarent᷑. qͣsi ligna ar¬
demia igne diuino. totã siluã mundi accensã
feruore sp̃s & lumine ueritatis impleuer̃.: & miri¬
Ego dixi in extasi mea. Recordamini titulũ

Expanded text:
impleri: iste populus quasi in medio gentium erat. Attenimpleri: iste populus quasi in medio gentium erat. Attendit propheta iste, et vidit futuram Ecclesiam Dei in omnibus gentibus: et quia omnes gentes circum undique erant, quae in medio ponebant unam gentem Judaeorum; has undique circumstantes gentes appellavit civitatem circumstantiae. ficasti misericordiam tuam in civitate circumstantiae, id est, in omnibus gentibus diffudisti misericordiam tuam. Nec ungut impleretur quod dicitur in Scripturis sanctis: Unguentum effusum est nomen tuum . Et tuam in civitate circumstantiae. Ascendit enim in coelum, sedet ad dexteram Patris, post decem dies misit Spiritum magnalia Christi; lapidati, occisi, fugati sunt . Et cum inde tanquam ex uno loco fugarentur, quasi ligna ardentia igne divino, totam silvam mundi accensam fervore Spiritus et lumine veritatis impleverunt: et miriEgo dixi in ecstasi mea: recordamini titulum
Abbreviated transcription (Latin):
in hac t̾ra peregrinat᷑. Tabnaculũ enĩ habitacu¬
lũ ẽ militũ in expeditione positoꝵ : ipsa dicunt᷑ ta¬
bernacula. Domꝰ ñ ẽ tabnaculũ. Pugna in expedi¬
tione peregrinꝰ: ut saluus factꝰ in tabnaculo głosꝰ
recipiaris in domũ. Erit incȩlo domꝰ tua ęt̃na. si
mͦ bene in hoc tabnaculo uixeris. Ergo in hoc tab̃¬
naculo ꝓteges cosa c̃tradictione linguarũ. C̃tra¬
dicunt linguę multȩ. diuersȩ hereses. diuersa scis¬
mata . ꝑsonant linguę multȩ. ẽtradicunt ueraci
doctrinȩ. Tu curre ad tab̃naculũ dĩ ȩccłam catho¬
licã teneꝰ.a regula ueritatis noli discedere: & ꝓte¬
geris in tab naculo a c̃tradictione linguarũ. Bene¬
dictꝰ dñs qͣm mirificaũ miscłiã suã in ciuitatẽ
circũstantiȩ. Quȩ c̃ciuitas circũstantiȩ: in iudȩa
ppłs dĩ erat positꝰ qͣsi in medio mugdo. ubi dice¬
bant᷑ laudes dõciq sacrificia offerebant᷑: ubi ꝓ¬
phetia ñ cessalut canendo futura quȩ mͦ uidemꝰ

Expanded text:
ra peregrinatur. Tabernaculum enim habitaculum est militum in expeditione positorum. Ipsa dicuntur tabernacula. Domus non est tabernaculum. Pugna in expeditione peregrinus; ut salvus factus in tabernaculo, gloriosus recipiaris in domum. Erit enim in coelo domus tua aeterna, si modo bene in hoc tabernaculo vixeris. Ergo in hoc tabernaculo proteges eos a contradictione linguarum. Contradicunt linguae multae; diversae haereses, diversa schismata personant; linguae multae contradicunt veraci doctrinae: tu curre ad tabernaculum Dei, Ecclesiam catholicam tene, a regula veritatis noli discedere, et protegeris in tabernaculo a contradictione linguarum. ate circumstantiae. Quae est civitas circumstantiae? In una Judaea populus Dei erat positus, quasi in medio mundo, ubi dicebantur laudes Deo, eique sacrificia offerebantur, ubi prophetia non cessabat canendo futura, quae modo videmus
Abbreviated transcription (Latin):
& habitabis in eo.Si ecũ in hoc scło exceꝑis corde
tuo. ille pꝰhoc scłm excipide te uultu suo. Abscon¬
des inqͥt eos. Ubi ꝰ in abscondito uultꝰ tui a con¬
turbatione hominũ. Ibi enĩ ñ c̃turbant᷑. cum
abscondunt᷑. in absc̃dito uultꝰ tui ñ c̃turbant᷑.
Putas ẽ qͥsqͣm ita felix in hoc mundo: ut cũ ceꝑit
fugiat addm̃ corde & incipiat spe habere in
dulcedine ipsius: & a c̃turbatione hominũ a
qͥb audit obꝓbria. in tr& in uultũ dĩ cũ c̃scien¬
tia sua : intrat plane. Sed si habeat cũ qͦ mira.
id c̃ si ñ sit onerosa ẽscientia. si ñ illi faciat
sarcinã grandẽ ad angustã ianuã. Ab sc̃desgͦ
eos in abscondito uultꝰ tui a c̃turbatione homi
nũ: ꝓteges eos in tab̾naculo tuo a c̃tradictione
linguarũ. Aliqͣnͣdo abscondescos in absc̃dito
uultꝰ tui a c̃tur batione hominũ. ut ꝓr sus
linguas c̃tradicentes qͥ tͥ scruiunt qͥd eisfacis:

Expanded text:
tu habitabis in eo. Si eum in hoc saeculo exceperis corde tu habitabis in eo. Si eum in hoc saeculo exceperis corde tuo, ille post hoc saeculum excipiet te vultu suo. Abscondes, inquit, eos. Ubi? In abscondito vultus tui. A conturbatione hominum: ibi enim non conturbantur, cum absconduntur; in abscondito vultus tui non conturbantur. Putas est quisquam ita felix in hoc mundo, ut cum coeperfugiat ad Deum corde, et incipiat spem habere in dulcedine ipsius, et a conturbatione hominum, a quibus audit opprobria, intret in vultum Dei cum conscientia sua? Intrat plane, sed si habeat cum quo intret, id est, si non sit onerosa ipsa conscientia, si non illi faciat sarcinam grandem, ad angustam januam. Abscondes ergo eos in abscondito vultus tui, a conturbatione homtradictione linguarum. Aliquando abscondes eos in abscondito vultus tui, a conturbatione hominum; ut prorsus linguas contradicentes qui tibi serviunt, quid eis facis?
Abbreviated transcription (Latin):
Nemo sentit. nͥ qͥ exꝑtꝰ ẽ Ergo intende. intuere
q̃daudis. Uis uiuere ut xp̃ianꝰ uis seqͥ uestigia
dñi tui: obicit᷑ tͥꝰ crubescis. & crubescendo dunit¬
tis. Uiã ꝑdidstr᷑: uideris tͥ corde credidisst ad
iustitiã: ẜ ꝑdidisti. ore ẽfessiofit ad salitẽ. Si gͦ uis ambu¬
lare uiã dĩ. &iã in c̃spectu hominũ spera in dm̃. id ẽ
noli crubestere de spe tua. qͦmͦ uiut in corde tuo.
sic habit& in ore tuoͥ qr ñ sine causa signũ xp̃c in
fronte nob figi uoluit tãꝗͣ in scde pudoris. ne xp̃i
si feceris. si in de corã hominib ñ crubueris. si in c̃specti
filioꝵ hominũ. nec ore noc factis xp̃m negaueris:
fidelib loca futura scõꝵ inscripturis sc̃is posita s̃.
indomũ refugu. Ergo erimꝰ in uultu dĩ abscon¬
diti. Qs sinꝰ ẽ in facie dĩ.a me expectatis audire :
purgate cor ut ipse illumin&: & quẽ inuocatis
intr&. Esto domꝰ eiꝰ : & erit domꝰ tua. Habit& uitẽ.

Expanded text:
nde, intuere quod audis. Vis vivere ut christianus? vis sequi vestigia Domini tui? Objiciatur tibi, erubescis, et erubescendo dimittis. Viam perdidisti. Videris tibi corde credidisse ad justitiam, sed perdidisti; ore confessio fit ad salutem . Si ergo vis ambulare viam Domini, etiam in conspectu hominum spera in Deum, id est, noli erubescere de spe tua. Quomodo vivit in corde tuo, sic habitet in ore tuo: quia non sine causa signum suum Christus in fronte nobis figi voluit, tanquam in sede pudoris, ne Chrisectu hominum si feceris, si inde coram hominibus non erubueris, si in conspectu filiorum hominum nec ore nec factis Christum negaveris; fidelibus loca futura sanctorum in Scripturis sanctis posita sunt. in domum refugii. Ergo erimus in vultu Dei absconditi. Quis sinus est in facie Dei, a me exspectatis audire? Purgate cor, ut ipse illuminet, et quem invocatis intret. Esto domus ejus, et erit domus tua: habitet in te, et
Abbreviated transcription (Latin):
tu: qr ẽtẽptibilis suꝑbis apparuit: qͥtã humił
ueñ. Nuis ut c̃tẽpnat᷑ ab eis qͥ honores aman
ille qͥ tantas c̃tumclias accep̃ ᷤ ñ uis ut c̃tẽpnat᷑
ab eis qͥ ꝓ magno habent istã uitã: ille qͥ mortuus
c̃ sñ uis ut c̃tq̃pnat᷑ ab eis qͥ qͣsi dãpnationis mortẽ¬
tͣpc̃ putant᷑. ille qͥ crucifixꝰ ẽ ñ uis ut c̃tẽpnat᷑
a diuitib ille qͥ pauperẽ uitã gessit in mundo.
cũ eet creator mundi : om̃a ista quȩ amant homi¬
nes. qr noluit illa habere xp̃cut ñ habendo osten¬
der& c̃tẽpnenda. ñ qr inpotestate ñ habuit
ambul& & ipse in ca humilitate in qͣ didic̃ ambu¬

Expanded text:
tu? Quia contemptibilis superbis apparuit, qui tam humilis venit. Non vis ut contemnatur ab eis qui honores amant, ille qui tantas contumelias accepit? Non vis ut contemnatur ab his qui pro magno habent istam vitam, ille qui mortuus est? Non vis ut contemnatur ab eis qui quasi damnationis mortepem putant, ille qui crucifixus est? Non vis ut contemnatur a divitibus, ille qui pauperem vitam gessit in mundo, cum esset creator mundi? Omnia ista quae amant homines, quia noluit illa habere Christus, ut non habendo ostenderet contemnenda, non quia in potestate non habuit ambulet et ipse in ea humilitate, in qua didicit ambu
Abbreviated transcription (Latin):
aduersꝰ iustũ iniqͥtatẽ in suꝑbia & c̃tẽptu. Qndo
dieclamant c̃tra xp̃ianos maxime humiles . cͥotidie
blasphemaN s. cotidie latraN: augeT lingiuissius
pȩnas qͥb apud inferos sitiaq. & aquȩ stillã sine
causa desidereñ. Ngͦ nc̃ muta efficiuts labia istoꝵ
Sed qͣndo : qͣndo traducent eos ex ad uerso iniqͥtates
eoꝵ sic̃ dic̃ in libro sapientiȩ. Tc̃ stabt̃ iusti in mig¬
na c̃stantia: aduersꝰ eosqͥse angustiauer̃. Tẽ diceNs

Expanded text:
ustum iniquitatem, in superbia et contemptu. Quando die clamant contra Christianos, maxime humiles; quotidie blasphemant, quotidie latrant: augent linguis suis poenas, quibus apud inferos sitiant, et aquae stillam sine causa desiderent. Non ergo nunc muta efficiuntur labia istorum. Sed quando? Quando traducent eos ex adverso iniquitates eorum, sicut dicitur in libro Sapientiae: Tunc stabunt justi in magna constant
Abbreviated transcription (Latin):
uũ tuũ: ñ potes hab̾e ꝑ colonũ tuũ. ꝑclientẽ
tuũ ꝑamicũ tuũ. ꝑ satellitẽ tuũ. Inuocas dm̃:
ministrũ lucri tui facis dm̃ uiluit tͥ d̃s. Uis in¬
uocare dm̃: gratisinuoca. Auare anparũẽtͥ.
si te impleat ipse ds̃ : ds̃ si ad te ueniat sine auro
& argento: ñ uis illũ. Qd gͦ tͥ dehis quȩ fec̃ds suf¬
fic̃. cui ds̃ ipse ñ suffic̃: merito gͦ rogat iste. ñ

Expanded text:
potes habere per colonum tuum, per clientem tuum, per amicum tuum, per satellitem tuum; invocas Deum, ministrum lucri tui facis Deum: viluit tibi Deus. Vis invocare Deum? Gratis invoca. Avare, an parum est tibi, si te impleat ipse Deus? Deus si ad te veniat sine auro et argento, non vis illum? Quid ergo tibi de his quae fecit Deus sufficit, c
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ scłi bona uidere nor̃. bona aut̃ futuri scłi
nec cogitare sciunt. Sed ut cõm̃darde ipsa bona
futuri scł̃i hominib qͦs uib& tolerare. ñ amare p̃¬
sentia: exclamaũ & addidit. Quã multa multi¬
tudo dulcedinis tuȩ dñe. He homo impius.si
dicat ubiẽ ista multitudo dulcedinis: r tspondebo. s¬
Amͦ tͥ ostendã multitudinẽ huiꝰ dulcedinis. qr pa¬
latũ de febre iniqͥtatis ꝑdidistis mel si ñ nossesqͣm
bene saper&. ñ clamasses nͥgustasses. Palatũ cor¬
dis ñ habes adhȩc bona gustanda. Qd tͥ faciã. qͦmͦ
ostendã  ñ ẽ ciu dicã: gustate & uid&e qͣm suauis
c̃ dñs. Quã multa multitudo dulcedinis tuȩ dñe.
quã ab sẽdisti tim̃tib te. Qͥd ẽ abscondisti illis e
seruasti illis ñ negasti: ut soli adeã ꝑueniant. Bo¬
ut tim̃do ꝑueniant. Ondui gͦ adhuc timent.
ñdũ & ipsi ꝑuencr̃. s credunt seꝑuenturos: sed
a timore incipiunt. Nichil enĩ dulciusc̃ immor¬

Expanded text:
us saeculi videre norunt, bona autem futuri saeculi nec cogitare sciunt. Sed ut commendaret ipsa bona futuri saeculi hominibus, quos jubet tolerare, non amare praesentia, exclamavit et addidit: Quam multa multitudo dulcedinis tuae, Domine! Hic homo impius si dicat: Ubi est ista multitudo dulcedinis? Respondebo: Quomodo tibi ostendam multitudinem hujus dulcedinis, qui palatum de febre iniquitatis perdidisti? Mel si non nosses, quam bene saperet non clamares, nisi gustasses. Palatum cordis non habes ad haec bona gustanda; quid tibi faciam? Quomodo ostendam? Non est cui dicere: Gustate, et videte quoniam suavis est Dominus . Quam multa multitudo dulcedinis tuae, Domine, quam abscondisti timentibus te! Quid est abscondisti illis? Servasti illis, non negasti, ut soli ad eam perveniant bout timendo perveniant. Quamdiu enim adhuc timent, nondum et ipsi pervenerunt: sed credunt se perventuros, et a timore incipiunt. Nihil enim dulcius est immor
Abbreviated transcription (Latin):
si seruũ meũ indomũ tuã inuitares. nne pͥus
cã mundare curares inuocas me incortuũ
& plenũ ẽ rapinis : q inuocat᷑ dsplenũ ẽ blasphe¬
miis. plenũ ẽ adulterus. plenũ ẽ ira. fraudib
plenũ ẽ malis c̃cupiscentiis. & inuocasme:deniq
de talib qͥd ait alio loco psalmꝰ: dnm̃ ñ inuoca
uer̃.  utiq inuocauer̃. nec tam̃ inuocaueñ bre¬
uit̃ dico qm̃ nata c̃ quȩstio ut tantã mercedẽ
exigat homo allegans unũ meritũ dicendoq
in uocauite. cũ uideamꝰ a multistã malis inuo¬
cari dm̃: natac̃ questio unde ñ transcundũẽ. Di
cogͦ breuit̃ om̃i auaro. Inuocasdm̃. Qre inuo¬
cas dm̃: ut d& tͥlucrũ. Lucrũ gͦ in uocas ñ dm̃

Expanded text:
Si servum meum in domum tuam invitares, nonne prius Si servum meum in domum tuam invitares, nonne prius eam mundare curares? Invocas me in cor tuum, et plenum est rapinis. Quo invocatur Deus plenum est blasphemiis, plenum est adulteriis, plenum est fraudibus, plenum est malis concupiscentiis, et invocas me! De talEt utique invocaverunt, nec tamen invocaverunt. Breviter dico, quoniam nata est quaestio, ut tantam mercedem exigat homo allegans unum meritum, dicendo, quia invocavi te; cum videamus a tam multis malis invocari Deum, nata est quaestio: unde non transeundum est. Dico ergo breviter homini avaro: Invocas Deum? Quare invocas Deum? Ut det mihi lucrum. Lucrum
Abbreviated transcription (Latin):
pͥo mͦ qͦdã dicer& inuocaui te. qͥ ñ possit cõmu¬
nis eẽ cũ multis: nullom de hac inuocatione
tantã mercedẽ auder& exigere. Responder&
erũ illi ds̃ qͦdã mͦ incogitatione & dicer&. Qiuid
a me petis. ut ñ c̃fundaris : qͣre : qr inuocastime:
Ncotidie homines. ut impleant forte adulteria
quȩ c̃cupisẽt̃ inuocats me: ñ cotidie homines
ut moriant᷑ illi a qͥb expectant hereditatẽ inuo¬
caꝗsme : ñ cotidie homines qͥ fraudẽ cogitantut cã
ꝓspcro exitu impleant. inuocans me: qͥo ẽ gͦ q̃d pro
magna mercede exigis ut dicas. n c̃fundar qͣm
inuocaui te: inuocañ qͥdẽ illi: s ñ inuocantte.
Inuocas dñi: qͣndo in te uocas dm̃. He ẽ enĩ illũ
inuocare.: illũ inte uocare: qͦdãmͦ eũ in domũ
cordis tiu inuitare. Naũ auderes tantũ patrẽ
familias inuitarẽ. nͥ nosses ei habitaculũ p̃parare.
Si enĩ dicat tͥds̃. ecce inuocasti me uenio ad te
qͦ intrabotantas sordes c̃scientiȩ tuç sustineboᷤ

Expanded text:
prio modo quodam diceret, Invocavi te, qui non possit communis esse cum multis, nullo modo de hac invocatione tantam mercedem auderet exigere. Responderet enim illi Deus quodammodo in cogitatione, et diceret: Quid a me petis ut non confundaris? Quare? Quia invocasti me? Nonne quotidie homines, ut impleant forte adulteria quae concupiscunt, invocant me? nonne quotidie homines, ut moriantur illi a quibus exspectant haereditatem, invocant me? nonne quotidie homines qui fraudem cogitant, ut eam prospero exitu compleant, invocant me? Quid ergo est quod pro magna mercede exigis, ut dicas: Non confundar, quoniam invocavi te? Invocant quidem illi, sed non invocant te. Invocas Deum, quando in te vocasinvocare, illum in te vocare, quodam modo eum in domum cordis tui invitare. Non autem auderes tantum patrem familias invitare, nisi nosses ei habitaculum praeparare. Si enim tibi dicat Deus: Ecce invocasti me, venio ad te, quo intrabo? Tantas sordes conscientiae tuae sustinebo?
Abbreviated transcription (Latin):
busme. Illustra faciẽ tuã suꝑseruũ tuũ sal¬
uũ me facintua miscđia Suꝑius dice bamꝰ.
si meminit hesternȩ disputationis caritas uĩa qͥ cũq
lunt bene uiuere ꝑ hos enũ obꝓbriũ habde eccłã. &
abhis inimicicias sustin&. Qͣndo corripiunt᷑. qͣndo
male uiuere ñ ꝑmittuns̃. qnͣdo cũ eis uł ũbo agit᷑.
ipsi mala in cordib suis meditant᷑: & erũpendi occa
sionẽ reqͥr̃. Int̃hos gemens iste & si uolumꝰ nossumꝰ:
qm̃ plures st̃ ipsi & int̾ multitudinẽ eoꝵ uix appurt
boni tã ꝗͣ grana in area: de qͥb tam̃ purgatis
horrea replenda st̃ dñi. Ergo int̾ hos gemensiste
ait. illustra faciẽ tuã suꝑ seruũ tuũ. Cfusio enĩ
quȩdã putat᷑ cũ om̃s xp̃iani dicunt᷑. & qͥ bene
uiuunt & qͥ male uiuunt : om̃s uno caractẽ assig¬
nant᷑. om̃s ad unũ altare accedunt : om̃s eodẽ bap¬

Expanded text:
17. Illustra faciem tuam super servum tuum, salvum me fac in tua misericordia. Superius dicebamus, si meminit hesternae disputationis Charitas Vestra, quicumque lunt bene vivere. Per hos enim opprobrium habet Ecclesia, et ab his inimicitias sustinet: quando corripiuntur, quando male vivere non permittuntur, quando cum eis vel verbo agitur, ipsi mens iste, et si volumus nos sumus; quoniam plures sunt ipsi, et inter multitudinem eorum vix apparent boni, tanquam grana in area, de quibus tamen purgatis horrea replenda sunt Domini . Ergo inter hos gemens iste ait: Illustra faciem tuam super servum tuum. Confusio enim quaedam putatur, cum omnes Christiani dicuntur, et qui bene vivunt, et qui male vivunt, omnes uno charactere signantur, omnes ad unum altare accedunt, omnes eodem bap
Abbreviated transcription (Latin):
cũ dicens. Modio̧ fidei. qͣre dubitasti: dixi gͦ
iã perire incipiens in mari: ex audisti dñe
uocẽ orationis mee. Exaudisti aũ: cũ clamarẽ
adte. Clamor ad dm̃ñ ẽ uoce sꝯcorde. Multi
corde auerso. ndhil impctrare potuer̃. Sigͦ cla¬
mas: clama intꝰ ubi audit ds̃. Cũ clamarẽ inqͥt

Expanded text:
eum dicens, Modicae fidei, quare dubitasti ? Dixi er et tanquam jam perire incipientis in mari, exaudisti, Domine, vocem orationis meae. Exaudisti autem, cum clamarem ad te. Clamor ad Deum non est voce, sed corde. Multi corde averso nihil impetrare potuerunt. Si ergo clamas, clama intus, ubi audit Deus. Cum clamarem, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
Smpl&ũ c̃ gͦ q̃dẽm̃datu in illo psalmo. Qdenĩẽ
ego dixi in extasi mea ꝓiectꝰ sũ a facie oculoꝵtuoꝵ.
hoc c̃ inillo psalmo.si dicebã motꝰ ẽ pos m̃s: & q̃d
fantasia: exclamat dñs. ego sũ noli timere. C̃fi¬
dit petrꝰ & dic̃. si tues iube me uenire ad te suꝑ
aqͣs. Hinc ꝓbo situes si in ũbo tuo potuero
qd̃ tu potes Ait ille. Ueni. Ꝙ ũbũ iubersis facta
ẽ potestas audientis. Ueni in qͥt. Ꝙ descenđ cep̃
ireꝰ ilut intrepidꝰ.tãꝗ in illo speraes. Uideis aut̃
uentũ ualidũ timuit. Ego dixi in extasi meass

Expanded text:
endavi de illo psalmo. Quod enim est, Ego dixi in ecstasi mea: Projectus sum a facie oculorum tuorum; hoc est in illo psalmo, Si dicebam, Motus est pes meus. Et quod amat Dominus, Ego sum, noli timere. Confidit Petrus, et dicit, Si tu es, jube me venire ad te super aquas: hinc probo si tu es, si in verbo tuo potuero quod tu potes. Ait ille, Veni, Et verbum jubentis facta est potestas audientis. Veni, inquit. Et descendit: coepit ire, ibat intrepidus, tanquam in illo sperans: videns autem ventum vali
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ ẽ enũ & orare debemꝰ. ut nosds̃ eruat
de manib inimicoꝵ nr̃oꝵ. Sed intellegendi
dũ sit. Inimici homines qͣlescũq fuerint.
ñ st̃ odio habendi.: necũ odit bonꝰ cũ pati¬
tur malũ. sint duo mali. Diligat bonꝰ &
cũ patiat᷑ malũ. ut uł unussitꝰ matꝰ. lui
inimici st̃ ẽtra qͦs orandũ ẽ. diabołꝰ & an¬
głi ciꝰ. lpsi nob̃ in uident regnũ cȩloꝵ ĩp¬
si nolunt ut nos ascendamꝰ unde illi deiccti
st̃. Abhis oremꝰ erui animã nr̃am. Nã & qͣndo
aduersũ nos homines incitant᷑ : uasa ipsorã
dĩ qͥ tribulationes patiebant᷑ utiq seditio¬
nib imꝓpbitatib: mimiciciis hominũ. Hẽ
uob̾ colluctatio aduers carnẽ & sanguinẽ.
id ẽ ñ aduersꝰ homines. sed aduers pͥncipes
& potestates. & rectores mundi. Cuiꝰ mun¬
di : cęli & t̃rȩ : absit. Huiꝰ mundi rector ñẽ
nͥ creator Sed quẽ dic̃ mundũ: amatores
mundi. Deniq addit & exponit. Qddico

Expanded text:
uat de manibus inimicorum nostrorum. Sed intelligendi dum sit. Inimici homines, qualescumque fuerint, non sunt odio habendi; ne cum odit malus quem patitur malum, sint duo mali. Diligat bonus et quem patitur malum, ut vel unus sit malus. Illi inimici sunt contra quos orandum est, diabolus et angeli ejus: ipsi nobis invident regnum coelorum, ipsi nolunt ut ascendamus unde illi dejecti sunt: ab his oremus erui animam nostram. Nam et quando adversum nos homines incitantur, vasa ipsorum Dei qui tribulationes patiebantur, utique seditionibtatio adversus carnem et sanguinem, id est, non adversus homines, sed adversus principes et potestates et rectores mundi . Cujus mundi? coeli et terrae? Absit. Hujus mundi rector non est nisi Creator. Sed quem dicit mundum? Amatores mundi. Denique addit, et exponit, Quod dico
Abbreviated transcription (Latin):
dñs: & uidit om̃s filios hominũ. De anima
iusta. mise Pricordit̃ uidit dñs om̃s qui in
bitaculo suo: de habitaculo susceptionis hu¬
manȩ. qđ parauit sibi. Respex̃ suꝑ om̃s qui
inhabitant t̾rã Miscdit̃ uidit om̃s qui in¬
habitant carnẽ: ut pręsit illis in regendo
dibus eoꝵ dona ꝓpria spiritalit̾ tribuit: ut
nec totũ corpus oculus. nec totũ auditꝰ. sed aliꝰ
sic. alius aut̃ sic. incorporent᷑ xp̃o. Qui intel¬
ligit omnia oꝑa eoꝵ. Apud illum. intellectꝰ
titudine uirtutis. Non saluus qui carnem
suã regit: si in sua uirtute multũ p̃sumpse.¬

Expanded text:
nus, vidit omnes filios hominum: de anima justa misericorditer vidit Dominus omnes qui in  De praeparato habitaculo suo: de habitaculo susceptionis humanae, quod praeparavit sibi. Rexpexit super omnes qui inhabitant terram: misericorditer vidit omnes qui inhabitant carnem, ut praesit illis in regendo dibus eorum dona propria spiritualiter tribuit, ut nec totum corpus oculus, nec totum auditus ; sed alius sic, alius autem sic incorporentur Christo. Qui intelligit omnia opera eorum: apud illum intellecta stitudine virtutis: non salvus fiet qui carnem suam regit, si in sua virtute multum praesumpse
Abbreviated transcription (Latin):
Eaultate iusti: ñ in uob̃. Non enĩ hoc
tuũ est. sed in dño. Rectos decet collaudatio
Ipsi laudant dñm. qui se subdunt dño Ali
ra ur̃a hostiam uiuã In psalt̃io decachordo psal¬
lite ei. Seruiant ei mẽbra ur̃a dilectioni d̃ĩ &
proximiꝰ in quib tria & septẽ p̃cepta seruant᷑.¬
Cantate ei canticũ nouũ. Cantate ei canticũ
gr̃ȩ & fidei. Bene cantate ei in iubilationeꝰ be¬
fide. Ne quisquã se meritis oꝑum ꝑuenisse
ad fidem putet: cũ in ipsa fide sint omnia oꝑa
dñi plena ẽ terra. Porbem peccata dimittunt᷑
firmati sunt: & sp̃u oris eiꝰ omnis uirtus eoꝵ:
scłi in confessionẽ mortificati peccati: ne per
suꝑbiã libere defluant. Ponens in thesauris
abyssos: & eis occultas suas seruat diuitias. si¬
meat dñm omnis t̃ra. Timeat om̃is peccator.
ut peccare desinat. Ab ipso aut̃ cõmoueant᷑¬
uniuersa. nec terrorib hominũ uł cuiꝰ quã
creaturȩ: sed ab ipso cõmoueant᷑ om̃s qui in

Expanded text:
ultate justi, non in vobis, non enim hoc tutum est; sed in Domino. Rectos decet laudatio: ipsi laudant Dominum, qui se subdunt Domino; alitra vestra hostiam vivam . In psalterio decachordo psallite ei: serviant membra vestra dilectioni Dei et proximi, in quibus tria et septem praecepta servantCantate ei canticum novum: cantate ei canticum gratiae fidei. Bene cantate ei in jubilatione: befide: ne quisquam se meritis operum pervenisse ad fidem putet, cum in ipsa fide sint omnia operDomini plena est terra: per orbem peccata dimittunturfirmati sunt. Et Spiritu oris ejus omnis virtus eorum: saeculi in confessionem mortificati peccati, ne per superbiam libere defluant. Ponens in thesauris abyssos: et in eis occulta sua servat ad divitias. meat Dominum omnis terra: timeat omnis peccator, ut peccare desinat. Ab ipso autem commoveantur: nec terroribus hominum vel cujusquam creaturae, sed ab ipso commoveantur om
Abbreviated transcription (Latin):
equus ad salutẽ. fallit᷑ quisqͥs putat. uel per
homines int̾ hoĩes acceptã se salutem adipisci:
uł impetu animositatis suȩ. defendi a ꝑnicie.
quęris. ecce dilectio suꝑ timentes eũ. Sꝑan¬
mas eoꝵ. & alat eos in fame: ut det eis alim̃¬
tum uerbi. & sempit̃nȩ ueritatis qđ amise¬
rant. dũ p̃sumunt in uerbis suis. Et ideo
nec ipsas uires habent fame iustitiȩ. Ani
ginet᷑ escis in corruptilibus. int̾dũ hic est
magna sine illo inopia ẽ: s in ipso lȩtabitur
cor nr̃m. Et in noĩe scõ eiꝰ sꝑabimꝰ. Et ido sꝑa¬
bimus uenturos nos ad dm̃. qͥa nob̃ absentib.

Expanded text:
equus ad salutem: fallitur, quisquis putat vel per homines inter homines acceptam se salutem adipisci, vel impetu animositatis suae defendi a pernicie. quaeris, ecce dilectio Domini super timentes eum. Speranmas eorum, et alat eos in fame: ut det eis alimentum verbi et sempiternae veritatis, quod amiserant dum praesumunt in viribus suis, et ideo nec ipsas vires habent fame justitiae. 20. ginetur escis incorruptibilibus, interim dum hic est,magna sine illo inopia est; sed in ipso laetabitur cor nostrum. Et in nomine sancto ejus speravimus: et ideo speravimus venturos nos ad Deum, quia nobis absentibus
Abbreviated transcription (Latin):
mea. Grã mea dix̃. ñ uirtꝰ tuaSuffic̾tͥ inquit
grã mea᷑. nã uirtꝰ in infirmitate ꝑficit᷑. Unde
alio loco ipseait. Qndo infirmor tc̃ fortis sũ. Er¬
go qͥ uult fortis ẽẽ. uelut p̃sumens de se & iac¬
qͣle potest subintrare iusto homini. qͣle potest sub

Expanded text:
a. Gratia mea, dixit; non, Virtus tua. Sufficit, inquit, tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur. Unde alio loco ipse ait: Quando infirmor, tunc fortis sum . Ergo qui vult fortis esse, velut praesumens de se, et jacquale potest subintrare just
Abbreviated transcription (Latin):
uide rectũ cor. Uerũtam̃ non qđ ego uolo.
sed qđ tu uis pat̃. Hoc ergo fac gaudens in his
quȩ tibi accidunt: & si euenerit ille dies ul¬
timus gaude: aut si surrẽpit humana cuius.¬
da uoluntatis fragilitas. cito dirigat᷑ in dmͥ
ut sis in eis qͥb dicit᷑. głamini om̃s recti corde

Expanded text:
o volo, sed quod tu vis, Pater . Hoc ergo fac, gaudens in his quae tibi accidunt: et si venerit dies ille ultimus, gaude. Aut si subrepit humanae cujusdam voluntatis fragilitas, cito dirigatur in Deum; ut sis in eis quibus dicitur, Gloriamini omnes recti corde
Abbreviated transcription (Latin):
crede in eũ qͥ iustificat impiũ: ut possint
& bomna oꝑa tua esse oꝑa bona. Nã nec bona
illa appellauerĩ: qͣndiu ñ de radice bona ꝓce¬
dunt. Qͥad ẽ hoc: aut uitã tẽporalt̃ ab ȩt̾no
dõ speras. dut uitã ȩt̃nã a demonib speras inqͣm

Expanded text:
Crede in eum qui justificat impium, ut possint et bona opera tua esse opera bona. Nam nec bona illa appellaverim, quamdiu non de radice bona procedunt. Quid est hoc? Aut vitam temporalem ab aeterno Deo speras, aut vitam aeternam a daemonibus spe
Abbreviated transcription (Latin):
esse cupiebat: domat᷑ freno & flagello: atq
utinã ꝑdomet᷑. Uerendũ ẽ eñĩ ne nimiũ
resistendo. indomitũ relinqui mereat᷑. et ire
in suam uagã licentiã: ut dicatur de illo. ꝓ¬
diet tamquã ex adipe iniquitas eoꝵ: sicut
de illis quoꝵ modo sunt impunita peccata
Ergo cũ flagellatur. corrigat᷑. domet᷑: quia
la dicas. siue stimulos dicas. domat ds ium̃tũ
cui insidat: qͥa ium̃to expedit ut insidatur.
N enĩ defatigatur d̾s̃ ambulando pedib ut
insidat ium̃to: Aut uero ñ plenũ mysterii
ẽ. qđ a sellus adductus dño populus mitis &
alius psalmus: docebit mansuetos uias suas.
Quos mansuetos: N erigentes ceruices adũsus
dominatorẽ suũ. patientes flagella & frenosꝰ
postea sic domitos ut sine flagello ãbulent:¬
& sine freno & chamo uiã teneant. Si carue¬
Sꝑantẽ aut̃ in dño. miscđia circũdabit. Ergo¬

Expanded text:
esse cupiebat, domatur freno et flagello: atque esse cupiebat, domatur freno et flagello: atque utinam perdometur! Verendum est enim ne nimium resistendo, indomitum relinqui mereatur, et ire in suam vagam licentiam, ut dicatur de illo: Prodiet tanquam ex adipe iniquitas eorum : sicut de illis, quibus modo sunt impunita peccata. Ergo cum flagellatur, corrigatur, dometur; quia la dicas, sive stimulos dicas, domat Deus jumentum cui insidet: quia jumento expedit ut insideatur. Non enim defatigatus Deus ambulando pedibus, insidet jumento. Aut vero non plenum mysterii est, quod asellus adductus est Domino ? Populus mitis et alius psalmus, docebit mansuetos vias suas . Quos mansuetos? Non erigentes cervicem adversus domitorem suum, patientes flagella et frenum; postea sic domiti, ut sine flagello ambulent, et sine freno et camo viam teneant. Si carueSperantem autem in Domino misericordia circumdabit.
Abbreviated transcription (Latin):
offirmabo suꝑ te oculos meos. Tu ergo ocu¬
los tuos in illũ erige: & ñ timebis ut dixi.
ne in laqueũ incurras. Audi aliũ psalmũ.
Oculi mei semꝑ ad dñm Et quasi diceret᷑
illi. qͥd agis de p̾edib tuis. cũ non ante te
ta sua: & ostendit nobis qͥd sit intellectus.
Nolite esse sicut equus & mulus. qͥb non ẽ
intellectus. Equus & mulus erecta ceruice
st̃. Non st̃ equus & mulus. sicut ille bos qͥ
agnouit possessorẽ suũ: & asinꝰ p̃sepe dñi sui
Nolite esse sicut equus & mulus. qͥb non ẽ
intellectus. Quid enĩ patiunt᷑ tales : in fre-¬
no & chamo maxillas eoꝵ constringe: qui ñ
apꝓpinquant ad te. Equus & mulus uis ẽẽ:
uis ñ habere sessorẽ : constringet᷑ os tuũ. &
maxillȩ tuȩ in freno & chamo Ipsũ os tuũ
conftinget᷑ quo iactas merita tua: & taces
peccata tua. Maxillas eoꝵ ostringe. qͥ non ad¬
no secunt᷑ flagella Indomitũ enĩ animal

Expanded text:
obfirmabo super te oculos meos. Tu ergo ocuobfirmabo super te oculos meos. Tu ergo oculos tuos in illum erige, et non timebis, ut dixi, ne in laqueum incurras. Audi alium psalmum: Oculi mei semper ad Dominum. Et quasi diceretur illi: Quid agis de pedibus tuis, cum non ante te ta sua, et ostendit nobis quid sit intellectus, Nolite esse sicut equus et mulus, quibus non est intellectus. Equus et mulus erecta cervice sunt. Non sunt equus et mulus, sicut ille bos qui agnovit possessorem suum, et asinus praesepe domini sui . Nolite esse sicut equus et mulus, quibus non est intellectus. Quid enim patiuntur tales? In freno et camo maxillas eorum constringe, qui non appropinquant ad te. Equus et mulus vis esse, vis non habere sessorem? Constringetur os tuum et maxillae tuae in freno et camo: ipsum os tuum constringetur, quo jactas merita tua, et faces peccata tua. Maxillas eorum constringe, qui non apno sequuntur flagella. Indomitum enim animal
Abbreviated transcription (Latin):
gradieris. Qͥd. ẽ statuã te in uia hac qua gra¬
dieris : Non ut hereas ibiꝰ sed ut ab ea non
oberres. Dabo intellectũ. ut cognoscas te sẽꝑ.
& semꝑ gaudeas in spe ad dm: donec ad illam
patriam ꝑuenias: ubi iam ñ spes. sed res erit.
Offirmabo suꝑ te oculos meos. Non ate au¬
ferã oculos meos qͥa & tu non auferes a me
oculos tuos. Ian iustificatus. iam post re¬
missionẽ peccatoꝵ leua oculos tuos ad dm
Putruerat enĩ cor tuũ cũ esset in t̾raꝰ non
gratis audis sursũ cor habe ne putriat. Er¬
go & tu leua iam oculos tuos semꝑ in dm̃:
ut firmet suꝑ te ille oculos suos. S quid ti¬
mes ne cũ habes oculos ad dm offendasꝰ ne
non respicias ante te & forte incurras in la¬
queũ : Noli timere. ibi eni st̃ oculi ipsius. qͦs
offirmat suꝑ te. Nolite inquit solliciti esse:
& apłs petrus. omnẽ sollicitudinẽ urãm suꝑ
illum mittite: quia illi cura ẽ de uob̃. frgo

Expanded text:
gradieris. Quid est, statuam te in via hac, qua gragradieris. Quid est, statuam te in via hac, qua gradieris? Non ut haereas ibi, sed ut ab ea non aberres. Dabo intellectum, ut cognoscas te semper, et semper gaudeas in spe ad Deum; donec ad illam patriam pervenias, ubi jam non spes, sed res erit. Obfirmabo super te oculos meos: non a te auferam oculos meos, quia et tu non auferes a me oculos tuos. Jam justificatus, jam post remissionem peccatorum leva oculos tuos ad Deum. Putruerat enim cor tuum cum esset in terra. Non gratis audis, Sursum cor, ne putreat. Ergo et tu leva jam oculos tuos semper in Deum, ut firmet super te oculos suos. Sed quid times ne cum habes oculos ad Deum, offendas, ne non respicias ante te, et forte incurras in laqueum? Noli timere: ibi enim sunt oculi ipsius, quos obfirmat super te; Nolite, inquit, solliciti esse ; et apostolus Petrus: Omnem sollicitudinem vestram super illum mittite, quia illi cura est de vobis . Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
tatio mea redime me. Spe gaudentes ait. Er.
de redime me : Sequit᷑. in tribulatione pati
sed etiam nos ipsi primitias habentes sp̃s: in
Quia ipsi in nobisinxipsis ingemiscimꝰ: ad¬
optionẽ expectantes redẽptionẽ corporis nr̃i
Ecce ergo unde redime me: quia adhuc exxpe¬
ctamus in nobis gemiscentes. redemptionẽ
corporis nr̃i. Unde ergo exultatio mea: ibi
sequit᷑ idem apostolus & dicit: spe eñi salui
facti sumis: spes aut̃ quȩ uidet᷑. non ẽ spes.
Q q eñi uidet qͥs qͥd sperat: Si aut̃ quod ñ
uidemus sꝑamꝰ: ꝑ patientiã expectamꝰ. Si spe.¬
ras. gaudes: si ꝑ patientiã expectas. adhuc
gemis. Ñ eñi opus ẽ patientia. ubi nichil
meris aibi angustia ẽ. Ergo si ꝑ patientiã ex¬
pectamꝰ: adhuc dicimus. redime me ap̃ssura
quȩ circũdedit me. Quia uero spe salui fa.¬
dabo tibi. Ipse ẽ psalmꝰ intelligentiȩ. Intel¬
lectũ dabo tibi: & statuã te in uia hac qua

Expanded text:
tatio mea, redime me. Spe gaudentes, ait Apostatio mea, redime me. Spe gaudentes, ait Aposde redime me? Sequitur, In tribulatione patiesed etiam nos ipsi primitias habentes Spiritus,Quia ipsi in nobismetipsis ingemiscimus, adoptionem exspectantes, redemptionem corporis nostri. Ecce ergo unde redime me; quia adhuc exspectamus in nobis ingemiscentes redemptionem corporis nostri. Unde ergo exsultatio mea? Ibi sequitur idem apostolus, et dicit, Spe enim salvi facti sumus: spes autem quae vidQuod enim videt quis, quid sperat? Si autem quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus . Si speras, gaudes; si per patientiam exspectas, adhuc gemis: non enim opus est patientia, ubi nihil meris, ibi angustia est. Ergo si per patientiam exspectamus, adhuc dicimus, Redime me a pressura quae circumdedit me: quia vero spe salvi fadetur: Intellectum dabo tibi. Ipse est psalmus intelligentiae. Intellectum dabo tibi, et statuam te in via hac, qua
Abbreviated transcription (Latin):
N sumꝰ in ipso diluuioꝰ s circũdam᷑ ab ipso
diluuio. Premunt nos s non opprimunt:
urguent nos. sed ñ demergt̃. Qͥd gͦ tu facies
qͥa in medio diluuio es ambulans in hoc scło:
Numenĩ ñ audit tales doctores. ñ audit tales
suꝑbos. Aut ñ ex uerbis eoꝵ cotidianas patit᷑
in corde suo ꝑsecutiones: Qͥd gͦ dicat iste iã
iustificatus & p̃sumens de dõ: qͥa circũdatur
diluuio isto. Rit. Tu michi es refugiũ. a pres¬
sura quȩ circũdedit me. Refugiunt illi uel
ad deos suos. uł ad dęmones suos. uł ad uires
suas. uł ad defensionẽ peccatoꝵ suoꝵ: michi
in isto diluuio ñ ẽ refugiũ nisi tu. ap̃ssura
que circũdedit me: exultatio mea redime
me. Si iam exultas. qͥd uis redimi: Exulta¬
tio mea. redime me. Audio uocẽ gaudui.
exultatio meaꝰ audio gemitũ. redime me
Gaudes & gemis : Ita inquit: & gaudeo & ge¬
mo. Gaudeo in spe. gemo adhuc in re: exul.¬

Expanded text:
Non sumus in ipso diluvio, sed circumdamur ab ipso Non sumus in ipso diluvio, sed circumdamur ab ipso diluvio. Premunt nos, sed non opprimunt, urgent nos, sed non demergunt. Quid ergo tu facies, quia in medio diluvio es, ambulans in hoc saeculo? Num enim non audit tales doctores, non audit tales superbos, aut non ex verbis eorum quotidianas patitur in corde suo persecutiones? Quid ergo dicat iste jam justificatus et praesumens de Deo, qui circumdatur diluvio isto? Tu mihi es refugium a pressura quae circumdedit me. Refugiant illi, vel ad deos suos, vel ad daemones suos, vel ad vires suas, vel ad defensionem peccatorum suorum: mihi in isto diluvio non est refugium nisi tu, a pressura quae circumdedit me. 20. Exsultatio mea, redime me. Si jam exsultas, quid vis redimi? Exsultatio mea, redime me. Audio vocem gaudii, Exsultatio mea: audio gemitum, Redime me. Gaudes, et gemis. Ita, inquit, et gaudeo, et gemo: gaudeo in spe, gemo adhuc in re. Exsul
Abbreviated transcription (Latin):
cis: Ubicũq tam̃ inueniunt᷑ optima p̃cepta
morũ & disciplinȩ humilitatis: tam̃ ista non
inuenit᷑ uia humilitatis huiꝰ. Aliunde ma¬
nat: a xxp̃o uenit. hȩc uia ab illo ẽ: qui cũ
essae altus. humilis uenit. Qd enĩ aliud docu¬
it humiliando se. factꝰ obȩdiens usq ad mor¬
tẽ: mortẽ aut̃ crucis: Qͥd aliud docuit sol¬
uendo qđ non debebat. ut nos a debito libe¬
raret: Qͥd aliud docuit baptizatus qͥ pecca¬
tũ ñ habebat. crucifixus qui reatũ non ha.¬
bebat: Qͥd aliud docuit. nisi hanc humilita¬
tẽ: N immerito gͦ ait ego sum uia. & ueri¬
tas & uita. In hanc gͦ humilitatẽ ꝓpinquat᷑
ad dm: qr ꝓpe ẽ dñs. his qͥ obtriuert̃ cor:¬
in diluuio aut̃ aquarũ multarũ extollen¬
tiũ se adũsus dm̃. & docentiũ suꝑbas impie
aquas: Undiq fr̃s mei. etiam cũ ꝯfitemͦ pec¬
cata: ꝑstrepunt circa nos aquȩ ille diluiii.

Expanded text:
cis. Ubicumque etiam inveniuntur optima praecepta cis. Ubicumque etiam inveniuntur optima praecepta morum et disciplinae, humilitas tamen ista non invenitur. Via humilitatis hujus aliunde manat: a Christo venit. Haec via ab illo est, qui cum esset altus, humilis venit. Quid enim aliud docuit humiliando se, factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucis ? Quid aliud docuit solvendo quod non debebat, ut nos a debito liberaret? Quid aliud docuit baptizatus qui peccatum non fecit, crucifixus qui reatum non habebat? Quid aliud docuit, nisi hanc humilitatem? Non immerito ait: Ego sum via et veritas et vita . In hac ergo humilitate propinquatur ad DIn diluvio autem aquarum multarum extollentium se adversus Deum, et docentium superbas impietaquas es? Undique, fratres mei, etiam cum confitemur peccata, perstrepunt circa nos aquae illae diluvii.
Abbreviated transcription (Latin):
ante dicebam. Alia doctrina ẽ fatũ mͥfecit:ꝰ
alia doctrina. casus mͥ fecit: fortuna fecit¬
Ergo casib regunt᷑ hominesꝰ nulla prouiden¬
ipsa facit peccare homines. In hoc diluuio aqͣ¬
rũ multarũ: ad dm ñ apꝓpinquabt̃. Quȩ est
illa aqua: Illa uera quȩ manat de intimo
fonte purȩ uenȩ ueritatis. Quȩ illa aqua est
fr̃s: nisi quȩ docet ꝯfiteri dño: Quȩ ẽ illa aqua
nisi quȩ docet bonũ ÷ ꝯfiteri dño: Que ẽ illa
aqua. nisi quȩ docet hanc uocẽ. dixi ꝓnuncia¬
bo adũsũ me iniustitiã meã dño: & ego dioxci
dne miserere mei. sana animã meã qm̃ peccaui
tibi: Hec ẽ aqua ꝯfessionis peccatoꝵ: hec ẽ aqua
humiliationis cordis: hȩc ẽ aqua uiȩ saluta¬
ris abicientis se. nichil de se p̃sumentis. nichil
suȩ potentiȩ suꝑbe tribuentis. Hȩc aqua in
nullis alienigenarũ libris ẽ: non in epicure¬
is. ñ in stõicis. non in maniche̾is. ñ in platoni¬

Expanded text:
ante dicebam. Alia doctrina est, Fatum mihi fecit. ante dicebam. Alia doctrina est, Fatum mihi fecit. Alia doctrina, Casus mihi fecit, fortuna fecit. Si casibus reguntur homines, nulla providenipsa facit peccare homines. In hoc diluvio aquarum multarum ad Deum non appropinquabunt. Quae est illa aqua, illa vera quae manat de intimo fonte purae venae veritatis? Quae illa aqua est, fratres, nisi quae docet confiteri Domino? Quae est illa aqua, nisi quae docet, Bonum est confiteri Domino ? Quae est illa aqua, nisi quae docet hanc vocem, Dixi, Pronuntiabo adversum me injustitiam meam Domino: et, Ego dixi, Domine, miserere mei, sana animam meam, quoniam peccavi tibi? Haec aqua confessionis peccatorum, haec aqua humiliationis cordis, haec aqua vitae salutaris, abjicientis se, nihil de se praesumentis, nihil suae potentiae superbe tribuentis. Haec aqua in nullis alienigenarum libris est, non in epicureis, non in stoicis, non in manichaeis, non in platoni
Abbreviated transcription (Latin):
tua ẽ salus. & suꝑ ppłm tuũ benedictio tua.
s cũ inciꝑet dñi ẽ salus. ñ ad illũ. sed de illo
dicens: conũsus ẽ ad illũ & aitꝰ & suꝑ populũ
tuũ benedictio tua. Sic & hic cũ audis primo
ad te. deinde ad dm: ne putes aliũ esse cui dr̃.
ꝓhac orauit ad te om̃is sc̃s in tp̃re oportuno:
uerũtam̃ in diluuio aquarũ multarũ. ad
eũ non apꝓrimabt̃. Qͥd ẽ in diluuio aquaꝵ
multarũ : qui natant in diluuio aquarum
multaꝵ: ñ apꝓpinquant ad dm. Qͦd ẽ diluui¬
um aquarũ multaꝵ : multiplicitas uariarũ
doctrinarũ. Intendite fr̃s. M ultȩ aquȩ sunt
sed aqua una: siue baptismi. siue doctrinae
salutaris. S ipsa doctrina qua irrigamur¬
de tuis uasibus: & de puteoꝵ tuoꝵ fontibus.
Ad istos fontes ñ accedunt impu: sed creden¬
tes in eũ qui iustificat impiũ. Iam iustifica¬
ti accedunt. Aliȩ aquę. multȩ scilicẽt doctri¬
nȩ. inquinant animas hominũ : qđ paulo

Expanded text:
tua est salus, et super populum tuum benedictio tua: sed cum inciperet, Domini est salus, non ad illum, sed de illo dicens; ibi conversus est ad illum, et ait, Et super populum tuum benedictio tua. Sic et hic cum audis primo ad te, deinde ad eum, ne putes alium esse; Pro hac orabit ad te omnis sanctus, in tempore opportuno. Verumtamen in diluvio aquarum multarum, ad eum non appropinquabunt. Quid est, in diluvio aquarum multarum? Qui natant in diluvio aquarum multarum, non appropinquant ad Deum. Quid est diluvium aquarum multarum? Multiplicitas variarum doctrinarum. Intendite, fratres. Multae asive sacramenti baptismi, sive doctrinae salutaris. De ipsa doctrina qua irrigamurde tuis vasis, et de puteorum tuorum fontibus . Ad istos fontes non accedunt impii, sed credentes in eum qui justificat impium , jam justificati accedunt. Aliae aquae multae, multae doctrinae inquinant animas hominum, quod paulo
Abbreviated transcription (Latin):
Nã non ẽ magnũ gloriari in gaudiis. głari
in lȩtituis: rectus corde &iam in tribulatione
głatur. & audi quomͦ gloriat᷑ in tribulatione:
quia ñ frustra quisq non suꝑuacue. uide
rectũ cor scientes inquit q̃m tribulatio pa¬
tientiã oꝑat᷑. patientia ꝓbationẽ: ꝓbatio uero¬

Expanded text:
Nam non est magnum gloriari in gaudiis, gloriari Nam non est magnum gloriari in gaudiis, gloriari in laetitiis: rectus corde etiam in tribulatione gloriatur. Et audi quomodo gloriatur in tribulatione; quia non frustra quisquam, non supervacue: vide rectum cor, Scientes, inquit, quia tribulatio patientiam operatur, patientia autem probatione
Abbreviated transcription (Latin):
omnibus. In istis trib sententiis magna impi.¬
etas: aut negare dm̃. aut dicere iniustũ: aut
auferre illi gub̃nationẽ rerũ. Quare hoc :
Quia distortus ẽ corde. Rectus ẽ as. & ido di¬
stortũ illi ñ adquiescit: qđ in alio psalmo ẽ.
quã bonus ds isrł rectis corde: & qͥa talem
habebat ipse aliquando de se sententiã: quo¬
modo sciuit ds. aut si est scientia in altissi¬
mo: Ido ibi subiecit. mei autẽ pene moti st̃
pedes. Quomꝰ distortũ lignũ. quod si ponas in
pauim̃to ȩquali ñ collocat᷑. ñ cõpaginat᷑. non
adiungit᷑. semꝑ agitat᷑ & nutat. ñ qr inȩquale
est ubi posiusti. s qͥa distortũ ẽ qđ posusti:
Ita & cor tuũ quandui prauũ ẽ & distortũ. ñ
potest conliniari rectitudini di. & non potest
amini dixcit. Quomͦ recti corde głant᷑
Audite gloriationẽ ipsoꝵ. Ñ solum aut̃
dicit apłsꝰ s & gloriam᷑ in tribulationibus.

Expanded text:
omnibus. In istis tribus sententiis magna impiomnibus. In istis tribus sententiis magna impietas, aut negare Deum, aut dicere injustum, aut auferre illi gubernationem rerum. Quare hoc? Quia distortus est corde. Rectus est Deus, et ideo distortum cor illi non acquiescit. Quod in alio psalmo est, Quam bonus Deus Israel, rectis corde! Et quia talem habebat ipse aliquando sententiam, Quomodo scivit Deus, aut si est scientia Altissimo? ideo ibi subjecit: Mei autem pene moti sunt pedes . Quomodo distortum lignum, etsi ponas in pavimento aequali, non collocatur, non compaginatur, nec adjungitur, semper agitatur et nutat; non quia inaequaleosuisti, sed quia distortum est quod posuisti: ita et cor tuum quamdiu pravum est et distortum, non potest colliniari rectitudini Dei, et non potest amini dixit. Quomodo recti corde gloriantur? Audite gloriationem ipsorum: Non solum autem, dicit Apostolus, sed et gloriamur in tribulationibus.