comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uere sit in uobis.
Quid gͦiam inci¬
pit det̾miminare
quomodo sit lingͥ
unt de loquutioẽ
linguaꝵ gͦ quid
do eis o frẽs agẽ¬

Expanded text:
vere sit in vobis. Quid ergo. Jam incipit determinare quomodo sit linguiunt de locutione linguarum, ergo quid de eis, o fratres, agen
Abbreviated transcription (Latin):
bilem fecit. Qu gͦ omnia mala animeꝙ
torpore putant accidisse: in etrore sunt. atͣ¬
tende ꝙ ingemiscere se dixit. ⁊ granari sub
sarcina cormptibilis corporis. ⁊ tñ ait. nolu¬
mus exspoł. Ecce nox nature. confessio pe¬
ne. grane est corꝑus ⁊ onerosum atq cor¬
rupubile genatur subille. et tamen non li¬
bent̾ deseritur pniis enim mentis ratione:
cupat dissolni ⁊ eẽ cum xp̃o. Sensum antẽ
carnis resugit ⁊ recusat hoc habet humamis
affectus. hoc ip̃a amina nescio quomodo ħt̃
in uoluntate. quomam diligendo intam o¬
dit mortem ⁊ quoinam carnen sira non
nolo acciꝑe ⁊stam nolo ponere cuud aposto
celesti. ut ueniat tibi immortalitas suꝑ hos
pannos mertalitatis ⁊ corruptionis ut hoc
fit inferius. illud suꝑsus. hoc int̾iuis. illd̾
exti̾us. non sic inquit dico. non sic nolo u¬
tiq spoliari s saꝑnestiri no tamenita ut¬
tñ subiñ corruptione: maneat corruptio.

Expanded text:
bilem fecit. Qui ergo omnia mala animae ex bilem fecit. Qui ergo omnia mala animae ex corpore putant accidisse, in errore sunt. Attende quod ingemiscere se dicit, et gravari sub sarcina corruptibilis carnis, et tamen ait: nolumus exspoliari. Ecce vox nec confessio poenae. Grave est corpus et onerosum atque corruptibile, gemitur sub illo, et tamen non libenter deseritur. Prius enim mentis ratione cupit dissolvi, et esse cum Christo; sensu autem carnis refugit et recusat. Hoc habet humanus affectus, hoc ipsa anima nescio quomodo habet in voluntate, quoniam diligendo vitam, odit mortem, et quoniam carnem suam non volo accipere, istam volo ponere. Quid, Apostoli vestimento ut veniat tibi immortalitas super hos pannos mortalitatis et corruptionis, ut hoc sit inferius illud superius, hoc interius, illud exterius. Non sic, inquit, dico, non sic. Nolo itaque exspoliari, sed supervestiri, non tamen ita, ut sub incorruptione maneat corruptio,
Abbreviated transcription (Latin):
nolumus .q. grauamur sartina corporis:
ꝙ corpus tamen: nolumus ex spoliari.i.
nollemus nobis ꝑ mortem tołli si fieri pos¬
set s suꝑ .i. a deo uestiri stola inimorta¬
litatͥis. ita ut ꝙ mortale est absorbeatur
auita .i. ut uita immortalitatis. destitiat
mortalitatem. uon ut suꝑ eam ueniat. ⁊¬
am est sensus. Sĩc uellemus fieri immor¬
tales: A fieriposset:nt iam ueniret tpla
im̃ mortalitas ⁊ modo sicut sumus ⁊nuita¬
ret nos. quia ⁊ si a malis ad bona transeamꝰ :
tamen ipse trant̾itus amarus est ⁊ habet
fel ⁊ acctum .i. acre quid tolerandum. Et
si corpus granat anmani et habet incitam̃¬
ta nitiorum. ⁊ dessderia uitiosa non tamen
omnia mala sunt ex eo nec omina uite in¬
ique uitia tribuenda sunt carni. ne ab hiis
oumibus purgemus diabolum. qͥ caruem ñ
habet. nec fint corruptio corporis: qua aggͣ¬
uar animani: peccati panin cansa. s pena.
nec caro corruptibilis animam peccatricem
fecit. s peccatrix aniia carnem corrupti¬

Expanded text:
 gravamur sarcina corporis, quod corpus tamen nolumus exspoliari, id est nollemus nobis per mortem tolli, si fieri possuper, id est adeo, vestiri stola immortalitatis, ita ut quod mortale est absorbeatur vita, id est ut vita immortalitatis destruat mortalitatem, non ut super eam veniat, etc. Sensus est: Sic vellemus fieri immortales, si fieri posset, ut jam veniret ipsa immortalitas, et modo sicut sumus mutaret nos, quia etsi a malis ad bona transeamus, tamen ipse transitus amarus, et habet fel et acetum, id est acre quid tolerandum. Et si corpus gravat animam, et habet incitamenta vitiorum, et desideria vitiosa, non tamen omnia mala sunt ex eo, nec omnia vitae iniquae vitia tribuenda sunt carni, ne ab his omnibus purgemus diabolum, qui non habet carnem, nec fuit corruptio corporis, qua aggravat animam peccati primi causa, sed poena; nec caro corruptibilis animam peccatricem fecit, sed peccatrix anima carnem corrupti
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ huius mõi. docere antem uut in ecc̃a
mulieri ñ ꝑmitto. si enim loquit᷑ ma¬
gis irritat ad luxuriam ⁊ irritat᷑. neq
ꝑmitio mulieri dominari aliqua p̃lati¬
one spũali in uirum. ⁊ si in suo sexii. s
eẽ m̃ filentio ut nori confabuletur cum
uicina. Ecce non solum habitum humi¬
lem ⁊ honestum habere mulierem docu¬
it. uerum etiam auctoritatem docendi¬
ei negauit ⁊ subiciendam uiro precepit
ut tam habitu quam obsequiis sub po¬
testate sit uiri ex quo trahit originem¬

Expanded text:
 hujusmodi. Docere autem virum in Ecclesia, mulierem non permitto. Si enim loquitur magis irritat ad luxuriam, et irritatur. Neque permitto mulieri dominari aliqua praelatione spirituali in virum, etsi in suo sexu, sed esse silentio, ut non confabuletur cum vicina. Ecce non solum habitum humilem et honestum habere mulierem docuit, verum etiam docendi auctoritatem ei negavit, et subjiciendam viro praecepit ut tam habitu quam obsequiis sub potestate sit viri, ex quo trahit originem
Abbreviated transcription (Latin):
dum sit minc dicit
ꝙy docendi officium
solis uiris ꝯueniat
⁊quales ad illud
debeant ordinari de¬
t̾minat quasi ora
re cum uiris est
commune mulie¬
rib s ñ loqui potiꝰ¬
⁊ muner in silen¬
discat ꝙ ignorat.
cum omni subiecti¬
one .s. non erecta
dam enim cͣ mu¬
lier subiecta sit can¬
sam reddit quia .s.
postior est fc̃a ⁊ pͥor
fuit in culpa. qua
si non ꝑmitto mu¬
lieri dominari in
uirum s p̃cipio
subici ⁊ hoc ordo c̾¬
ationis ostendit .s.¬

Expanded text:
dum sit; nunc dicit quod docendi officium solis viris conveniat, et quales ad illud debeant ordinari, determinat. Quasi dicat: Orare cum viris est commune mulieribus, sed non loqui; potius mulier in silendiscat quod ignorat, cum omni subjectione, id est non erectadam enim. Cur mulier subjecta sit causam reddit, quia scilicet posterior est facta, et prior fuit in culpa. Quasi dicat: Non permitto mulieri dominari in virum, sed praecipio subjici. Et hoc ordo creationis ostendit, s
Abbreviated transcription (Latin):
s omnia memb
potins sollicita sĩt
in rebrs agendis
ꝑ se inuicem solli¬
cita sunt dico. ita
ut tendant in io¬
ip̃m .i. in id sollici¬
tudinis ꝙ sit ip̃m
.i. indiffens. ut ñ
minis pro alio ꝙͣ
ꝑ se sollicita sint
ambignum nõ ẽ
pus condolet. ita
⁊ nos docet condo¬
lere frĩb siciuid
adu̾sitatis eier¬
serit ⁊ letari si bñ
cessit̾. Uñ subdit.
sine głatur debo
ad nos ista: Rnd
subdens uos aut̃
estis corrns fidei

Expanded text:
 omnia membra potius sollicita sint in rebus agendis. Pro se invicem sollicita sint dico, ita ut tendant in idipsum, id est in id sollicitudinis, quod sit ipsum, id est indifferens ut non minus pro alio quam pro se sollicita sint.ambiguum non estpus condolet, ita et nos decet condolere fratribus, si quid adversitatis emerserit, et laetari, si bene cesserit. Unde subdit: Sive gloriatur de bonad nos ista? Respondet subdens: Vos autem estis corpus fidei
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcedat. s sufficientia nr̃a ex deo ẽ. Attͣcn¬
dant hic ⁊ nͥbaista ꝑpendant. qui putãt
ex nobis ẽẽ fidei ceprtum. ⁊ ex deo effe
fidei supplementum. Commendans eiĩ
istam gr̃am que non datur ẜm asiqua
non uideat prius ẽẽ cogitare. qͣm crede̾:
nullus ꝯmppe t̾dit aliquid. nͥ pͥus cogita¬

Expanded text:
cedat, sed sufficientia nostra ex Deo est. Attendant hoc, et verba ista perpendant qui putant ex nobis esse fidei coeptum, et ex Deo esse fidei supplementum. Commendans enim istam gratiam quae non datur secundum aliqua non videat prius esse cogitare quam credere? Nullus quippe credit aliquid nisi prius cogita
Abbreviated transcription (Latin):
tatem dedeo. non
eciam legis obłuantias p̃dicantes. q̃ sin¬
citas ⁊ simplicitas est dei que a deo est.
ħ ẽ gła conscientie quim dixit .s. simpli¬
m citas ⁊ fiñceritas. Sient enim impnsẽ¬
pona conscientra ita piis ẽ gandium. nõ
quasi nĩde suꝑbe głantibus: s totum deo
dantib. iõ rec̾te ñ ant. gła nr̃a ẽ testimo¬
nium aliene malitie uł minoris gr̃e. s cõ¬
scientie nr̃e. que qr occulta est. non ẽ sub
non in sapientia carnali. que est uolupta¬
tes dilige. labores uitare. uel secundumna
bant. quorum fucatam p̃dicationem ar¬
guĩt. iuxta humanum sentam aptam. nõ
ita mñquam comu̾sati sumus s in dei gr̃a.¬

Expanded text:
tatem de Deo, non etiam legis observantiam praedicantes, quae sinceritas et simplicitas est Dei, quia a Deo est. Haec est gloria conscientiae quam dixit, scilicet simplicitas et sinceritas. Sicut enim imppoena conscientia, ita piis est gaudium, non quasi inde superbe gloriantibus, sed totam Deo dantibus. Ideo recte non ait: Gloria nostra est testimonium, alienae malitiae, vel minoris gratiae, sed conscientiae nostrae, quae quia occulta est, non est subnon in sapientia carnali, quae est voluptates diligere, labores vitare, vel secundum naabant, quorum fucatam praedicationem redarguit, juxta humanum sensum aptatam. Non ita, inquam, conversati sumus, sed in gra
Abbreviated transcription (Latin):
in domino.
De collectis
autem que
fiunt insan¬
ctos sicut or¬
dinaui in ec¬
clesiis gala¬
thie. ita et
uos sacite ꝑ
unnam sab¬
bati. Unus¬
ur̃m apud
se reponat
recondens ꝙ
ei beneplacu¬
erit. ut non
cum uenero
tunc collecte¬

Expanded text:
in domino. De collectis autem, quae fiunt in sanctos, sicut ordinaui ecclesiis Galatiae, ita et uos facite. per unam sabbati unustrum apud se ponat, recondens quod - ei bene placuerit, ut non, cum uenero, tunc collect
Abbreviated transcription (Latin):
galathie ita ⁊ nos
facite .i. colligite.
ꝑ unam diẽ sabbati.
timane. uł ꝑ unam
die. quia mã salb̃i
uel una sabbatorm
nł prima sabbati uo¬
cabatur apud iudõs
dies ꝙ̃ muine domini¬
cum dicm appellamꝰ.
lem ministrum cui
credatis. reponat
usum scõrum ⁊ ca¬
uens ne iterun il¬
lud sumat. hic est
sensus horum u̾boꝵ
precipit apłs om hay¬
nem plebera dñico
die conuenire ad
eccłiam ⁊ illuo defꝰ¬
re ꝙ uolebat ntuis¬
quisq dare ad opꝰ
ministͥs deꝑiret

Expanded text:
Galatiae, ita et vos facite, id est colligite per unam diem Sabbati, timanae. Vel, per unam die. Quia una Sabbati vel una Sabbatorum, vel prima Sabbati vocabatur apud Judaeos dies quem Dominicum appellamus. lem ministrum cui credatis: reponat,usum sanctorum, et cavens ne iterum illud sumat. Hic est sensus horum verborum: Praecipit Apostolus omnem plebem Dominico die convenire ad ecclesiam, et illuc deferre quod volebat unusquisque dare ad opus ministris deperiret,
Abbreviated transcription (Latin):
tempn̾e usq ad mortem ꝑtulit ꝑsequẽ¬
tes ac seuientes et qͣi uicto ⁊ oppresso
suꝑbe illudentes. Ꝙ uo̾ carnem suam re¬
suscitauit ⁊ discipulorum aspectibus
⁊ contactib reddidit. illis q uidentib¬
exspectare debe̾nt ⁊ p̃dicare euidẽtissima
ui̾tate monstrauit. uñ ⁊ iacobus uetis
tramini ut iob. s pro hac sustinentia
non temporalia bona sꝑare que illo
ancta redierunt. s ot̾na potuis que
iĩ autem

Expanded text:
temnere, usque ad mortem pertulit persequentes atque saeuientes et quasi uicto et oppresso superbe inludentes. quod autem carnem suam resuscitauit et discipulorum aspectibus atque contactibus reddidit eisque uidentib evidentissima veritate monstravit. Unde et Jacobus, Veteris tiamini, ut Job, sed pro hac sustinentia non temporalia bona sperate quae illi aucta redierunt, sed aeterna potius quae ii autem
Abbreviated transcription (Latin):
in eculeo ⁊ alii ⁊̃
tormentis ñ sus¬
cipientes redemp¬
tionem .i. euasio
nem p̃sentem de
mami inimicoꝵ¬
ut imienirent ro¬
surrectionem .i.
liorem illa redẽ
to meliorem qũa
osius coronabit᷑¬
alii uo ladibria
⁊ carceres. ꝑ hoc

Expanded text:
equuleo et aliis tormentis, non suscipientes redemptionem, id est nem praesentem de manu inimicout invenirent resurrectionem, liorem illa redempto meliorem, quanosius coronabitAlii vero ludibria et carcere
Abbreviated transcription (Latin):
felicitas monstrat᷑ ex hibita. In nono
aũ testꝰ. non est tempus talim rerũ
qñ deus dedit tania ad uetẽm hominẽ
ꝑtinentia. ut p̃tͤ eum ñ intelligatur
alius largitor etiam et̾ne felicitatis
qrue ad uetem hominem ꝑtinent. In
xp̃o antem nouo homine nouis noua

Expanded text:
felicitas monstratur exhibita; in Novo Testamento, non est tempus talium rerum: ante dedit Deus talia ad veterem hominem pertinentia ut praeter eum intelligatur alius largiter etiam terrenae felicitatis quae ad veterem hominem pertinet. In Christo autem novo homine novis nova
Abbreviated transcription (Latin):
quia omnium potentiarum uirtus in eo
est ex ip̃o enim habent omnes.qr ⁊ capͣ
scientie totins cͥature suꝑne uł t̾rene in
eo est qui est caput ⁊ anctor omnium
celestium ⁊ t̾restͥum. ut qui hunc nouit
nichil ultra querat. nec sapĩam. nͥ uͥtu¬
tem qui agnouit eum: in quo ꝑfecta uͥ¬
tus est. ꝑfectaq sapientia. quicquidali¬
bi querit᷑. hi ꝑfecte inuenit᷑. nam quid
sapientius salomone. quid pͥdentus da
dit. ut in dan yele. ⁊ salomone ostersderet
iñ einiangeliis ⁊ ꝓpħ̃is astrologiam. geo
nent. s magis mittunt in errorem: ⁊ a
deo auocant. ut dum hiis student dispu¬
tationum ratiocinationib curam aĩe
sue ñ agant. Qui uo̾ xp̃m nouit. thesau¬
utile est. Hoc autem. Commendata
nitate monet eos
ne malorum colloqͥ¬
is ⁊ astucia iniqm¬
tatis sensus eorñ
non solum ad ea¬
habetis s ut nemo
ut uidet᷑ que sublimitas nonest nisi ser¬
monum .i. nisi in u̾bis quia sapientes
mundi arte quadam ⁊ minuciis dispu¬

Expanded text:
quia omnium potentiarum virtus in eo est; ex ipso enim habent omnes. Unus enimscientiae totius creaturae supernae vel terrenae in eo est qui est caput et auctor omnium coelestium et terrestrium, ut qui hunc novit, nihil ultra quaerat, nec sapientiam nec virtutem, quia agnovit eum in quo perfecta virtus est, perfectaque sapientia. Quidquid alibi quaeritur, hic perfecte invenitur. Nam quid sapientius Salomone, quid prudentius Ddit, ut in Daniele et Salomone ostenderet in evangeliis et prophetis astrologiam, geomnent, sed magis mittunt in errorem, et a Deo avocant, ut dum his student disputationum ratiocinationibus curam animae suae non agant. Qui vero Christum novit, thesauum. » Hoc autem, etc. Commendata nitate, monet eos ne malorum colloqt astutia iniquitatis sensus eorum non solum tenhabetis, sed ut nemo,subtilitas vel sublimitas non est, nisi sermonum, id est nisi in verbis. Quia sapientes mundi arte quadam, minutiis dispu
Abbreviated transcription (Latin):
grãm claram mãi¬
festamq commẽ¬
dans in ipso homine quam tanta p̃par¬
ticipibrs suis caritate suscepit neq ip̃e
enim ita u̾bo dei comunctus ut ipsa
coniunctione unus filius dei ⁊ idẽ ip̃e
unis filius hominis fieret p̃cedentib
sue uoluntatis mitis fecit. unum illũ
litatem nobis commendatur. Seqͣ. et
instructi in aguitione dei instructi
nitionem dei nemo ascendit. Ideo dicit
diuitias ut de ommbus habeant in¬
dico quantum ad oꝑa. s inagnitione
⁊ idem sit in saba cum illo. ad qͣm cog¬
eas non dum inuenistis quia ñ om̃i¬
bus patent. nisi hiis qui petunt ⁊ płsãt
uł aliis immntatis. ita pot̃ legi illud
tudims in tlłes. ad quid: ad cognoscend̾
redimuntur. ⁊ cum lego u̾bum aa. fa ẽ¬
in u̾bo intelligo uerum dei filim: in eͣ¬
ne agnosco uerum hominis filium ⁊ ut¬
utrumq sinmil iñ unam ꝑsonam deum
⁊ hominem ineffabilis gr̃e largitate con

Expanded text:
am claram manifestamque commendans in ipso homine. Quem tanta prae participibus 191 suis charitate suscepit. Neque enim ipse ita verbo Dei conjunctus, ut ipsa conjunctione unus Filius Dei, et idem ipse unus Filius hominis fieret, praecedentibus suae voluntatis meritis fecit. Unum enim ilitatem nobis commendatur. Et instructi in agnitione Dei. Instructi  enim ad cognitionem Dei nemo ascendit. Ideo dicit, divitias, ut de omnibus indico quantum ad opera, sed in agnitione et idem sit in substantia cum illo. Ad quam cogeas nondum invenistis, quia non omnibus patent, nisi his qui petunt et pulsant. Vel aliis non mutatis, ita potest legi illud:pleni, intellectus. Ad quid? ad cognoscendumredimuntur: et cum lego, Verbum caro factum , intelligo verum Dei Filium, in carne agnosco verum hominis filium, uterque simul unam personam Deum et hominem ineffabilis gratiae largitate con
Abbreviated transcription (Latin):
mist̾u dei inxͦ .i. in agnitionem xp̃i in qͦ
est omine nũst̾i̾um. omne enm misti̾ũ
sac̾menti dei in xp̃o est ut qui eum cognos¬
cit. omnium noticiam habe̾ uideatur
uñ addit. Ip̃i dico ꝑ hoc tendentes. In

Expanded text:
 id est in agnitionem Christi, in quo est omne mysterium. Omne enim mysterium sacramenti Dei in Christo est, ut qui eum cognoscit, omnium notitiam etiam habere videatur. Unde addit: Ipsi dico per hoc tendentes, in
Abbreviated transcription (Latin):
in quo ⁊ c. Wlt apłs animos eorum fo¬
uere ni caritate ⁊ ut ꝓmpti fierent ꝑ hãc¬
epłam agnitionem acciꝑe satͣmentĩ dei
as. si agnoscat᷑ xp̃c mñ deitatis sue plemin¬
dine adorandus ⁊ ẽ ordo. ad hoc tendo. ut

Expanded text:
In quo, etc. Vult Apostolus animos eorum fovere in charitate, et ut prompti fierent per Epistolam agnitionem recipere sacramenti Dei, as, si agnoscatur Christus, in deitatis suae plenitudine adorandus. Et est ordo: Ad hoc tendo, ut
Abbreviated transcription (Latin):
.i. non in differen¬
tnͣs uel in affluen
cibos ⁊ strdentibus ciborum afflientie
⁊ est sensus. grã caconinia ꝑ mittit
soluendo homines a lege confirmare
cor debetis ⁊ non stadere obẜuationi. ⁊
afflentie escarum qne ñ profuerunt
ad salutem ambulantib non dico so
sustontatib. s qui ꝑsenerant᷑ studẽt
mñ eis uel discernendo. uel nituis afflu
eudo abstinentia quidem qita abstine¬
tur a peocato prodest. Ciborum xo illa
eustodia nichil ꝑfuit. s fides. Simiit᷑
habindare gratiarum donis prodest:
uentrem uo̾ obruere escarum mole
nopet. Omnes. Item hic ostendit nĩ

Expanded text:
 non differentiis, vel in affluentcibos, et studentibus ciborum affluentiae. Et est sensus: Gratia quae omnia permittit solvendo a lege confirmare cor debetis, et non studere observationi vel affluentiae escarum quae non profuerunt ad salutem ambulantibus: Non dico se sustentantibus, sed qui perseveranter se student in eis, vel discernendo, vel nimis aff Abstinentia quidem qua abstinetur a peccato prodest; ciborum vero illa custodia nihil profuit, sed fides. Similiter abundare gratiarum donis prodest; ventrem vero obruere escarum mole nocet. Habemus enim. Item hic ostendit n
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ eum approxima
lioris testamenti
quam sit uetus ut enim sacͥdonium xͥ
preest lenitico ita ⁊ lex enis preest nec̾i.
Melius ẽ gͦ nouui testamentam qͣm
netus. quiã meliora .i. et̾na ꝑmittit¬

Expanded text:
 eum approximamlioris Testamenti quam sit vetus. Ut enim sacerdotium Christi praeest Levitico, ita et lex ejus praeest. veteri. Melius est ergo Novum Testamentum quam Vetus
Abbreviated transcription (Latin):
Iufaint̃ dominus
hoc dixit ꝓpheta
te firmauit. ⁊ nõ
penitebit enm .i.
hocitem
mirabit fem̃. In
tantum ⁊ c̾ ex lau¬
de fac̾dotis infert

Expanded text:
juravit Dominus. Hoc dixit propheta, te firmavit. Et non poenitebit eum. Et hoc item mutabit factum. In tantum, etc. Ex laude sacerdotis infert
Abbreviated transcription (Latin):
Q. de comunctis p̃¬
ceptum dñi dedi uͭ
un confilium ubi
alt᷑ est infidelis. de
nirginib auitm ñ
habeo p̃ceptum dm̃
aliqua lege p̃cipien¬
tis ut contineant
nubendi. s continẽ¬
di. nͥ tñ aliuo licer¬

Expanded text:
 De conjunctis praeceptum Domini dedi, ubi um consilium, ubi alter est infidelis. De virginibus autem non habeo praeceptum Domini, aliqua lege praecipientis ut contineant,nubendi, sed continendi, nisi tamen aliud lice
Abbreviated transcription (Latin):
nebo omni¬
bus uobis
ad uestrum
gandium
fidei ut gra¬
tulatio ur̃a
habundet
in meꝑme
um aduen¬
tum iterũ
ad uos.

Expanded text:
nebo omnibus vobis, ad profectum gaudium fidei, ut gratulatio vestra abundet in me, per meum adventum iterum ad vos.
Abbreviated transcription (Latin):
masculmum tuum in conspectu dei tui ⁊
L annos septimos. putoͣ equidem hoc de septi¬
mo remissionis annodici ⁊ de quinquage¬
simo qui ab illis iubelens dr̃ quem iudeia¬
licmñ suo ordine seruare nequira̾it captiui¬
tate p̃ssi. qua soluta. pro eo septimum A¬
num septime decadis coluerunt qui potest
intelligi uel sexagesimis septimus annus
quo inctulta est a cyro ⁊ dario licentia re¬
deiidi debabylonia. Unde completis an¬
nis septuaguita redierunt. uel potius sep¬
tuagesimus septimis quem reu̾si in ieru¬
salem pro qunquagesimo qui inbeleus

Expanded text:
masculinum tuum in conspectu Dei tui . masculinum tuum in conspectu Dei tui . Et annos septimos. Puto equidem hoc de septimo remissionis anno dici, et de quinquagesimo qui ab illis jubileus dicitur, quem Judaei aliquando suo ordine servare nequiverunt captivitate pressi, qua soluta pro eo septimum annum septimae decadis coluerunt, qui potest intelligi vel sexagesimus unus annus quo indulta est eis a Cyro et Dario licentia redeundi de Babylonia, unde completis annis septuaginta redierunt. Vel potius septuagesimus unus, quem reversi in Hierusalem pro quinquagesimo qui jubileus
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuantia cui dediti tunc erant erat pectatũ
pene par ẜuituti ydolorum cum ante con¬
⁊ c̾ qͣr. aũo conuertimini ad elemẽnta
quibus denuo ẜuire uultis. iõ dicit denno
ut ostendat cy non distat modo lex pꝰt xp̃m
ab anticiua ydolatria. Dies. qͣi nultis
ritu. ut sabbata ⁊
decimam mensis ꝑ¬
mi. usq ad quartã
quando a zyma comedebant᷑ .uii. etiam
septimanas quas ritu iudaico pꝰt azỹm̃ã
tomputant. dies istłitici penthe costes
sernant. nec non et clangorem tubarum pͥ
mo mensis septimi decuna etiam eiuidem
menfis expiationem ⁊ ieiunsum ⁊ in xu
scenophegiam. ⁊ menses obsuatis ut neo¬
menyas. mẽnses etiam eustodiunt quia pͥ¬
mum et septimum mensem obseruant.⁊
tempora ut tempus egͥssionis de egypto. tem¬
pora etiam colebant qui ꝑ annos singulos
io̾soliniam ueniebant. pritantes se implere
domini preceptum dicentis trib temporibus
anni dicm festum agetis michi ⁊ apparebͭ

Expanded text:
servantia, cui tunc dediti erant, erat peccatum servantia, cui tunc dediti erant, erat peccatum pene par servituti idolorum, cui vaca Quomodo convertimini ad elementa quibus denuo servire vultis? Ideo dicit denuo, ut ostendat quod non distat modo lex post Christum ab antiqua idololatria. Dies. Quasi dicat ritu, ut Sabbata et decimam mensimi usque ad quartam quando azyma comedebantur; septem etiam septimanas, quas ritu Judaico post azyma computant. Dies Israelitici Pentecostes servant, nec non et clangorem tubarum, primo die mensis septimi, decima etiam ejusdem mensis expiationem et jejunium, et in quscenopegiam. Et menses observatis, ut neomenias. Menses etiam custodiunt, quia primum et septimum mensem observant; tempora, ut tempus egressionis de Aegypto: tempora etiam colebant qui per annos singulos Hierosolymam veniebant, putantes se implere Domini praeceptum, dicentis: Tribus temporibus anni, diem festum agetis mihi, et apparebit
Abbreviated transcription (Latin):
apparui tibi ut uideres. s ut iriderem si
emim ꝙ dixat cum ait m̃imo cog. estis adõ
ut ꝑ hoc mñtelligamus nec hoc quidem nob̾
sic intelligendum est .i. cognitionem sui p̃
nuume̾ requiescimus. Non enim tunc co¬
cognitos uidelicet ante constitutionẽ mũ¬
di s tunc ipsi eum illius muere nõ suo
merito uel sua facultate cognoua̾nt. et
sdeo maluit tropice loqui. ut tunc ab illo
cognitos dice̾t cum eis se cognoscendum pre¬
stitit. et u̾bum corrig̾e quasi hoo mimiste¬
cte dixit ꝙ ñ ꝓprie dix̾at quam st̃ñe ut hoc
sibi arrogarent se potuisse ꝙ eis posse illedo¬
nau̾at cum inquam cognouit deum qũo
conu̾timini a fide ad clementa .i. ad legẽ
tum iuuat non ꝑse. s respectu gr̃e facit
conũtimini dico. Iterum ut ante conu̾¬
sionem. S nuntraio anteconu̾sionem
galathe isti legem ẜuaua̾nt. non utiq qr
gentiles orant ⁊ suꝑstitioni ydolatie de¬
ẜniebant iõ gͦ dicit iterum quia legis ob¬

Expanded text:
Apparui tibi ut videres, sed ut viderem. Sieum quod dixerat, cum ait, imo cogniti estis a ut per hoc intelligamus, nec hoc quidem nobissic intelligendum est, id est cognitionem sui nobis munere requiescimus. Non enim tunc cocognitos videlicet ante constitutionem mundi, sed tunc ipsi eum illius munere non suo merito vel sua facultate cognoverunt: et ideo maluit topice loqui, ut tunc ab illo cognitos diceret, cum eis cognoscendum se praestitit, et verbum corrigere, quasi hoc minus recte dixerit quod proprie dixerat; quam sinere ut hoc sibi arrogarent se potuisse quod eis posse ille donaverat. Cum, inquam, cognoveritis Deum, quomodo convertimini a fide ad elementa, id est ad legem tum juvat, non per se, sed respectu gratiae facit. Convertimini, dico iterum, ut ante conversionem; sed nunquid ante conversionem Galatae isti legem servaverant? Non utique, quia gentiles erant, et superstitiosi idololatriae deservierant. Ideo dicit, iterum, quia legis ob
Abbreviated transcription (Latin):
tium. sic g᷑ habundanit peccatum quia ⁊
concupiscentia ex ꝑhibitione ardentior ẽ
fc̃a ⁊ peccantib contra legem p̃uarieatõis
crimen accessit. Consilium antem dei quo
legem dedit ĩdeos nescisse satis significa.¬
rit data lege. non quid feci̾t lex. data eñĩ¬
erat lexin adiũtormm humano nature
iusticie semina ad deret᷑ lex cunis anctoei¬
tate ⁊ magisterio ingenium naturale pro¬
fice̾t: ad frudtum iusticie faciendum. Siẽ
enim natinitas int̾is nisi nutͥmenta ħeat
quib fota adolescat. ita ⁊ naturale m̃stiac
ingenium nsi habeat ꝙ respitiat: ⁊ ne¬
neret᷑ non facile ꝑficit s egtotat ⁊ suꝑ¬

Expanded text:
tium. Sic ergo abundavit peccatum, quia et concupiscentia ex prohibitione ardentior facta est, et peccantibus contra legem praevaricationis crimen accessit. Consilium autem Dei quo legem dedit, Judaeos nescisse, satis significarit data lege, nunquid fecerit lex? Data erat lex in adjutorium naturae, justitiae semina, adderetur lex, cujus auctoritate et magisterio ingenium naturale proficeret ad fructum justitiae faciendum. Sicut enim nativitas interit, nisi nutrimenta habeat, quibus fota adolescat; ita et naturale justitiae ingenium, nisi habeat quod respiciat et veneretur, non facile proficit, sed aegrotat
Abbreviated transcription (Latin):
ad comimime tũ dituim ubi inimici
⁊ modo repugnant ei. ⁊ non uideant᷑
subici. tunc omnibus apparebunt ei sub¬
iecti gmus imꝑio suberunt penis. U

Expanded text:
e judicium, nisi inimici si modo repugnant ei, et non videantur subjici tunc omnibus apparebunt ei subjecti cujus imperio suberunt poenis. U
Abbreviated transcription (Latin):
tem dei fcã. sc̃ifi¬
pcc̃orum prrgati¬
one reconciliati
potuit pr̃are ¶Et
omnis. ampluis
exponit uirtutẽ
uideretur sanguis
ꝑ pontifices se mel
in anno oblatus
minus profuisse.
⁊ sacͥficia conidie
fc̃a ꝑ sacdotes per¬
fectos face̾ ħ ads¬

Expanded text:
tem Dei facta, sanctifipeccatorum purgatione facta reconciliati potuit praestare. Et omnis. Amplius exponit virtutem videretur sanguis per pontifices semel in anno oblatus minus profuisse, et sacrificia quotidie facta per sacerdotes perfectos facere,
Abbreviated transcription (Latin):
noui si diligent᷑
suꝑins ꝓpheta di¬
prius. nec plagta
addit. tunc dixi
ysen datum est
ut statuat qͣi sta¬
bile sequens .i. no
uum sacfitium

Expanded text:
Novi, si diligenter superius Propheta, diprius, nec placitaaddit: Tunc dixi:ysen datum est, ut statuat, quasi stabile, sequens, id est novum sacrificium,
Abbreviated transcription (Latin):
onmes uelle salua¬
re dedit dico. prooĩ¬
biis nullum excepit
quiuelt cuius rei
testimonium tem¬
poribussins confir-¬
matum est .i. hecres
testibus approbata ẽ
rł ita cunis rei te¬
stimonium tempo
gruo temꝑe totum
completum est in qͦ
.i. in qua re p̃dicare
positus sum ego a
actus. apłs autem
nomen dignitatis
dit se ⁊ ꝙ ego sum
apłs. ueritatem di¬
co ⁊ non mentior
in aliqua ꝑteciu c¬
di oportet qr sum
doctor gentium in
fide ⁊ ueritate pre¬
cẽptorum dei q̃ma
fidem docebat et p̃¬
cepta dei nera uel

Expanded text:
omnes velle salvare. Dedit, dico, pro omnibus, nullum excepit qui velit. Cujus rei testimonium temporibus suis confirmatum est; id est haec res testibus approbata est, Vel ita, cujus rei, testimonium tempogruo tempore totum completum est. In quo, id est in qua re praedicanda, positus sum ego a actus; apostolus autem nomen dignitatis. dit se, et quod ego sum apostolus, veritatem dico, et non mentior, in aliqua parte cui credi oportet, quia sum doctor gentium in fide et veritate, praeceptorum Dei, quia fidem docebat, et praecepta Dei vera. Vel
Abbreviated transcription (Latin):
ueritate futuram que est res ⁊ merces fidĩ
queris mercedem: fides p̃cedat. credimnus
enim ut cognoscannis. non cognoscumis ut
credamus. quid est enim fides nisi cred̾e
ꝙ non uides. fides gͦ est quod non uides
credere. u̾itas est quod credidisti uidere.

Expanded text:
veritate futura, quae est res et merces fidei. Quaeris mercedem? fides praecedat. Credimus enim ut cognoscamus, non cognoscimus ut credamus. Quid est enim fides nisi credere quod non vides? Fides ergo est quod non vides credere, veritas quod credidisti videre.
Abbreviated transcription (Latin):
iustificationem et
bene hoc suis est ꝑ
si illa i. dampnatio¬
ꝑ unum adam su¬
is est tunc ⁊ hoc po¬
inuitam et̾nam du¬

Expanded text:
justificationem, et bene hoc suis est, per si illa, id est damnatiounum Adam suis est, tunc et hoc poin vitam aeternam du
Abbreviated transcription (Latin):
sit dampnationem facit. xp̃i autem gr̃a
non salum illd̾ ꝙ originalit᷑ trahit᷑ s etiam
multa actualia dimittit ⁊ insuꝑ nistificat
.i. de impio pium facit. ac deinde de bono ĩ
ade .i. peccati ꝙ intulit est non omnnis deam¬
pnatio s que proillonno debetur sicut enĩ
⁊ ex nr̃is aoditis alie dampnationes. Effõs¬

Expanded text:
sit, damnationem facit. Christi autem gratia, non solum illud quod originaliter trahitur, sed etiam multa actualia dimittit, et insuper justificat, id est de impio pium facit, ac deinde de bono in id est peccati quod intulit, est non omnis damnatio, sed quae pro illo uno debetur. Sunt enim, et ex nostris additis, aliae damnationes. Eff
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑins dixit se cuꝑe
hos fore ꝑticipes
gratias ago prorr
o fr̃es no. scire qr
dixi uos socios gau
num uel iõ ait cͥ¬
came quia non
ad interiora ꝑtingt̃
magis uenerunt
ad ꝑfectum euũa¬
gelii quam ad det¬

Expanded text:
superius dixit se cupere hos fore participes gratias agens, pro fratres, volo scire, quia dixi vos socios gaudnum. Vel ideo ait circa me, quia non ad interiora pertingunt, magis venerunt ad profectum Evagelii, quam ad det
Abbreviated transcription (Latin):
bat se potestatem
habeaccipiendi ꝑ¬
similituclinem s¬
c̾dotum gentilium uel indeorum cui rei
naturals ñõ consentitut nec leue facrat
nec otiosum ꝙ tantis testimoniĩscominẽdat.
L⁊ nescitis. hoc ułil¬
lud de gentilibus
qui iñ saccario ope¬

Expanded text:
bat se potestatem habere accipiendi,similitudinem sacerdotum gentilium vel Judaeorum, cui rei naturalis ratio consentit, ut nec leve faciat, nec otiosum quod tantis testimoniis commendat.  nescitis, hoc, vel illud: de gentilibus qui in sacrario ope
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ magnificentia
salnatoris securus est qma ꝙ commen¬
dat illi: in tuto est. illi autem comniẽ¬
dat salutem suam ut ħ pro illo patiẽs
salutem inueniat penes illum cumce

Expanded text:
 magnificentia Salvatoris securus est, quia quod commendat illi, in tuto est. Illi autem commendat salutem suam, ut hic pro illo patiens, salutem inveniat penes illum cum
Abbreviated transcription (Latin):
sap̾iens. qr stult
seculo prnidens ẽ
deo. ⁊ mito apud
se stultus est quia
pientes mandi. in
astutia eorum fa¬
ciẽndo alit̾. quam
ip̃i dicuuit. ⁊ ite¬
rum in pͦsscript̃
est. dñs nouit co¬
gitationes sa. uel¬

Expanded text:
sapiens, quia stultus saeculo prudens est Deo. Et merito apud se stultus est, quiapientes mundi in astutia eorum, faciendo aliter quam ipsi dicunt. Et iterum, in Psalmo scriptum est: Dominus novit cogitationes sapie
Abbreviated transcription (Latin):
inho. baptistis uł
abino qͣm abalio
recipiat tum non
sint datores gr̃aꝵ
siñe honi sinema
b gloriari qr ur̃i

Expanded text:
ibus, baptistis, vel ab uno quam ab alio recipiat, cum non sint datores gratiarum, sive boni, sive mabus gloriari, qui
Abbreviated transcription (Latin):
es. quicciuid pa¬
tłs ab ers qui nõ¬
sunt mn membris xp̃i. deerat passionib
xp̃i ĩõ addit᷑ quia deerat mensiram im¬
plens. non suꝑfundens tantimi pateris
cinantum ex passionib tuis inferendum
erat imiu̾se passioni xp̃i qui passus est
in capite nr̃o ⁊ patitur in membͥs sius
ad comiminem hanc. quasi rem prbli¬
cam nr̃am quisq promodulo suoexsol¬
uit ꝙ debet ⁊ propossessione uirium
nr̃arumi qi canonem passionum infe¬
rinis paritoria plenaria passionum
sustinuit. uel que sustinere p̃ceꝑit. q̃.
adhuc desut. adimplebo .i. paratus
sum pati. ⁊ hoc non in meis. s incͣ¬
ne mea uł desunt non in carne ip̃nis

Expanded text:
es, quidquid pas ab eis qui nosunt in membris Christi, deerat passionibus Christi. Ideo additur, quia deerat, mensuram implens, non superfundens. Tantum pateris, quantum ex passionibus tuis inferendum erat universae passioni Christi, qui passus est in capite nostro, et patitur in membris suis. Ad communem hanc quasi rempublicam nostram quisquis pro modulo suo exsolvit quod debet, et pro possessione virium nostrarum quasi canonem passionum inferimus paratoria plenaria nostra passionum sustinuit, vel quae me sustinere praecepit. Quae adhuc, desunt adimpleo, id est paratus sum pati. Et hoc non in meis, sed in carne mea. Vel, desunt non in carne ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
paulus factus sũ
potestis scire quod
uerum est. qui nẽ¬
ephesi positus in
lio gandeo in ꝑas¬
sionib quia inde¬
credentes ꝓficiũt
quas susfineo peo¬
uobis confirman¬
dis in ui̾tate eiͣum¬
gelii. ⁊ adimpleo
ea passionum xͥ¬
que desunt fuas
pͥassiones dicit esse
xp̃i. quia nr̃e pas¬
siones qui sumis
fint. quasi enim¬
umis homo. una
ꝑsona ẽ caput cũ¬

Expanded text:
Paulus factus sum potestis scire quod verum est: Qui nEphesi positus in lio, gaudeo in passionibus, quia ncredentes proficiunt. Quas sustinevobis, confirmandis in veritate Egelii, et adimpleo ea passionum Cquae desunt. Suas passiones dicit esse i; quia nostrae passiones, qui sumus sunt. Quasi enimus homo una persona est caput cu
Abbreviated transcription (Latin):
priuatos. diuites.panꝑes. doctos. indo¬
ctos ⁊ siquid aliud differentiaru est
in hominib colligit ecc̃a. Isto locutiõis
modo dominus risus est. ubi arphary
etiam sic intelligi. nlt omẽm ho. sal fi¬
.i. facit omnes uelle ⁊ quocumq alio mͦ
intelligi pot̃. dimimͦ crede̾ ñ cogamn&
aliquid ommipotentem uoluisse fieri fa¬
ctumq non ẽẽ quia op̃c uelle inaniteꝵ

Expanded text:
privatos, divites, pauperes, doctos, indoprivatos, divites, pauperes, doctos, indoctos, et si quid aliud differentiarum est in hominibus colligit Ecclesia. Isto locutionis modo Dominus usus est, ubi ait Pharetiam sic intelligi: vult omnes salit omnes velle, et quocunque alio modo intelligi potest, dum modo credere non cogamur aliquid omnipotentem voluisse fieri, factumque non esse, quia omnipotens velle inaniter
Abbreviated transcription (Latin):
in hac loquutione
sensus ⁊ condlitiola¬
tet. uñ petrus ait omnns scripiura indi¬
get int̾ pretatione. uult gͦ deus. om̃s
saluos fieri. s si acccdant ad eum ñ enim
sic nult ut nolentes saluent᷑. s nult eos
saluari si ⁊ ip̃i uelint. alit̾ non nullum
excepit a salute ⁊ cognitione.ł ĩta
cum legitur ty nult omnes homines nõ¬
tamen iõ debemus omnipotentissime
dei uoluntati aliquid derogare non est
enim credendus omp̃c aliquid uoluisse
sus fit saluus. nisi quem nult. non quod
ullus sit hominum nsi quem saluum
fi̾ uelit.s. ꝙ nullus saluus fiat nisi quẽ
uelit. et iõ rogandris est ut uelit quiane¬
cesse est fi̾ su p̃e noluit sic etiam intelligi¬
mus ⁊ illud. qui illuminat omnem ho¬
minem ⁊ c̾. non cy omnes illuminet. s
quia nullus illuminatur nisi a deo. ⁊ ułd̾
similit̾ intelligit᷑ omnes in xp̃o instifican¬
pud eos quos dicit acturos fecisse ꝑnĩam
si fecisset. s ut ommes hommes omne ge¬
nus hominum intelligannis ꝑ quascum¬

Expanded text:
in hac locutione sensus et conditio latet. Unde Petrus ait: Omnis scriptura indiget interpretatione. Vult ergo Deus omnes salvos fieri, si accedant ad eum. Non enim sic vult ut nolentes salventur, sed vult eos salvari, si et ipsi velint. Aliter non ullum excepit a salute et cognitione. Vel ita, cum legitur quod vult omnes homines tamen ideo debemus omnipotentissimae Dei voluntati aliquid derogare. Non est enim credendus Omnipotens aliquid voluisse lus sit salvus, nisi quem vult, non quod nullus hominum sit nisi quem salvum fieri velit, sed quod nullus salvus fiat nisi quem velit: et ideo rogandus ut velit, quia necesse est fieri, si ipse voluerit. Sic etiam intelligimus et illud: Qui illuminat omnes homines , non quod omnes illuminet, sed quia nullus illuminatur nisi a Deo. Et illud similiter intelligitur: Omnes in Christo vivificanpud eos quos dicit acturos fuisse poenitentiam si fecisset, sed ut omnes homines omne genus hominum intelligamus, per quascun
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ indenore. et sine
hesitationib ut ñ
hesitetis patipro
ita omnia facite.
ut sitis sñ querela

Expanded text:
 indevote; et sine haesitationibus, ut non haesitetis pati pro Ita omnia facite ut sitis sine querela
Abbreviated transcription (Latin):
metu animi ⁊tre¬
more corpis .i. c̃ũ
magno ⁊ manife¬
sto timore non p̃¬
sumptuose. uel
cum metu .i. cũ
humilitate .i. non
fuꝑbe. quia qui ti
more manifesto
ratur in uobis et
uelle bonum et
ꝑficere bonumꝙ
uultis. et hoo pro
bona uoluntate
sua non ꝑmitis
lumus. s deus

Expanded text:
metu animi et tremore corporis, id est magno et manifesto timore, non praesumptione. Vel cum metu, id est cum humilitate non superbe, quia qui timmore manifesto.ratur in vobis, et velle bonum, et perficere bonum quod vultis. Et hoc pro bona voluntate sua, non pro meritis lumus, sed Deus
Abbreviated transcription (Latin):
patientiam.
passiones qͣ¬
lia michi fc̃a
sunt anthy¬
ochie. yconi¬
o. lystris. qͣ¬
tiones susti¬
nui et exom¬
nibus eripu¬
it me domi

Expanded text:
patientiam, passiones, qualia mihi facta sunt Antiochiae, Iconio, Lystris; qutiones sustinui, et ex omnibus me eripuit Domi
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc solum nolo. pꝰt¬
quam galathas in¬
e pando commoiit
commotis eis ꝑ inc̾¬
pationem probat
q lex non est obẜ¬
uanda quiã nõ ex
ea si ex fsoe ueniñt
nati ⁊ stulti. tamẽ
har nolo anobis dis¬
cero. quia hoc a deo
euidens est. ut et
stalti doce̾ queant

Expanded text:
Hoc solum volo. Postquam Galatas increpando commovit, commotis eis per increpationem probat  lex non est observanda, quia non ex ea, sed ex fide veniunt nati hoc volo a vobis discere, quia hoc adeo evidens est, ut et stulti docere queant
Abbreviated transcription (Latin):
etiam faciebatut
pseudo repelleret
conuersionem nos
ad proximum fa¬
ciendo debita ⁊ fi¬
façiendo indebita
affinimis uobis
qri credi. quando
adħuc erant edu¬
candi ⁊ ita hec
scitis sicut scitis ħ
dico tanquam p̃r¬
pr̃ filios ⁊ conso
⁊ de alio desola¬
tus erat. testifica
proficiendo dig¬
ne deo. sequuientes
tatem eins quod
utiq debetis qr
ip̃e est qui nocauͭ
uocatione queẽ

Expanded text:
etiam faciebat ut pseudo repelleret conversionem nos ad proximum, faciendo debita, et sifaciendo indebita, affuimus vobis qui credidistis, quando adhuc erant educandi. Et ita hoc scitis sicut scitis, hdico, tanquam per filios suos, vel de alio sollicitus erat. Testificatproficiendo, digne Deo, sequentes tatem ejus. Quod utique debetis, quia ipse est qui vocavit, vocatione quae
Abbreviated transcription (Latin):
fectum se eẽ dicebat. minor ista insticia
facit mi̾tum. maior illa p̃mium. iõ qui
istam non sequit᷑. illam non assequitar.
currimus. hoc sentite ꝙ ñ dum ꝑ fecti su¬
nnis. ut illic ꝑficiamur quo ꝑfecte adh
currimus. ut cum ueni̾t ꝙ ꝑfectum est
destriatur ꝙ ex ꝑte est .i. iam ñ ex ꝑte.¬

Expanded text:
erfectum se esse dicebat; minor ista justitia erfectum se esse dicebat; minor ista justitia facit meritum, major illa, praemium. Ideo qui istam non sequitur, illam non assequitur. erfecti currimus. Hoc sentite, quod nondum perfecti sumus ut illic perficiamur, quo perfecte adhuc currimus, ut, cum venerit quod perfectum est, destruatur quod ex parte est , id est
Abbreviated transcription (Latin):
loquor imꝑfc̃is quibus adhnc non ira¬
leo loqui sapientiam qui adhuc lste
potantur non solido cibo pascunt᷑. s iłt
dricant solidum cibum quia intelligũt
etiualitatem uerbi cum pr̃e. s si fic ui¬
dent adhuc quomodo uidendum est fa¬
tie ad faciem. Certa enm fides uͥcũ¬
q ñchoat cognitionem cognitio uero
certa ꝑfecta. non ꝑficit᷑ nsi pꝰt hant
uitam cum uiderimus facie ad faciẽ.
hoc gͦ sapiamus ut nom̾mus tutiorẽ
ẽẽ affectum uera querendi. quam in¬
cognita ꝓ cognitis p̃siendi. sic gͦ que¬
ranis tanquam m̃uenturi. sic inuenia¬
nulla infidelitate drbitennis. de intel¬
ligendis nulla tenu̾tate affirmemus.
In illis anctoritas ẽ tenenda. in hiis ni¬
tas exquirenda. et sciendum ꝙ insticia qͣ
instus ex fide uiit minc: uera iusticia ẽ.
que licet ñ imit̾to iñ aliquib uistis pro
huius inte capacitate ꝑfecta dicatar ꝑ¬
ira tamen ẽ ad illam magnam quam ce¬
pit equalitas angelorum. quam qui nõ

Expanded text:
loquor imperfectis, quibus non valeo loqui sapientiam, qui adhuc lacte potantur, non solido cibo pascuntur; 185 seducant solidum cibum, quia intelligunt aequalitatem Verbi cum Patre: sed non sic vident adhuc, quomodo videndum est facie ad faciem. Certa enim fides utcunque inchoat cognitionem. Cognitio enim certa non perficietur, nisi post hanc vitam, cum videbimus facie ad faciem . Hoc ergo sapiamus, ut noverimus tutiorem esse affectum vera quaerendi, quam incognita pro cognitis praesumendi. Sic ergo quaeramus tanquam inventuri: et sic invenianulla infidelitate dubitemus, de intelligendis nulla temeritaIn illis auctoritas tenenda est, in his veritas exsquirenda. Et sciendum quod justitia qua justus ea fide vivit, nunc vera justitia est. Quae licet non immerito in aliquibus justis pro hujus vitae capacitate perfecta dicatur, tamen est parva ad illam magnam quam ceperit aequalitas angelorum. Quam qui nond
Abbreviated transcription (Latin):
animna concupiscit. time uo̾ erit instus
sine omni petcato quia nilla lex erit
in membris repugnans legimentis tc̃
prsns toto corde .to. ami. totamente dili¬
get dm̃i ꝙy est suium p̃ceptum. cur
gͦ ñ ꝑciꝑet᷑ homimi ista ꝑfectio quam¬
nis eam in hac mta nemo habeat: non
enim recte curritur.si quo cnrrendũ
est nesciatur. Qnomodo antem scrret᷑.
si millis preceptis ostenderet᷑ : Reqint᷑.
modo alit̾ saꝑitis quam sapiendimsit
in futuro quia modo ꝑ specnlum usde¬
tis. ⁊ hoc renelabit nobis dens tinia
clare faciet cognoscere. ⁊ se ⁊ omnia ala
si ita sentite ut dixi ⁊ siquid ałr saꝑitis
ita .i. imꝑfecte de deo ⁊ de aliis ⁊ hoc
modo quod alit̾ sapitis ⁊ de deo ⁊ de oĩb¬
aliis .i. etiam hanc imꝑfectam cogniti¬

Expanded text:
anima concupiscit. Tunc vero erit intus sine omni peccato, quia nulla lex erit in membris repugnans legi mentis. Tunc prorsus toto corde, tota anima, tota mente diliget Deum, quod est summum praeceptum. Cur praecipitur homini ista perfectio, quamvis eam in hac vita nemo habeat? Non enim recte curritur, si quo currendum est nesciatur. Quomodo autem sciretur, si nullis praeceptis ostenderetur? Et si quimodo aliter sapitis quam sapiendum sit, in futuro, quia modo per speculum videtis. Et hoc revelabit vobis Deus, quia clare faciet cognoscere, et se et alia omnia dicat, ita sentite ut dixi, et si quid aliter sapitis, id est imperfecte de Deo et aliis. Et hoc, quod modo aliter sapitis, et de Deo, et de omnibus, id est etiam hanc imperfectam cogniti
Abbreviated transcription (Latin):
pntatis. si subrepit uobis ꝙ aliꝙͥ mag¬
⁊ de aliis erroribus ꝑ bona uita uosli¬
dabit hoc inquam faciet si humilit̾ sa¬
pietis et de nobissenseritis. Qui enm
iñ pace catholica ꝑmanet siquid alit
sapit quam oꝑtet deus humili reuela¬
bit. si autem illud sipꝑbus defendit et
ꝑtinicit̾ astruit cͣc pacem eccłie deus
ibicit qr suꝑbis ders resistit hu. dat gra.
crumptamen qͣi
modo imꝑfecti su¬
mus. modoaliter
sapimius s tamen
necẽe est ut om̃s
idem de illo sapia

Expanded text:
putatis, si subrepit vobis quod aliquid mag de aliis erroribus. Probata vita vos lidabit. Hoc, inquam, faciet, si humiliter sapietis, et de vobis senseritis, qui enim in pace Catholica manet. Et si quid aliter sapitis quam oportet, Deus humili revelabit. Si autem illud superbus defendit et pertinaciter astruit contra pacem Ecclesiae, Deus abjicit, quia superbis resisrumtamen ad. Modo imperfecti sumus, modo aliter sapimus, sed tamen necesse est, ut omnes idem de illo sapia
Abbreviated transcription (Latin):
quasi quodam mĩ¬
to salmi non dico
simpłr sumus. sed
ft̃i sus. non enĩ
a nobis est salus ħ
iõ dicit spe nos eẽ
saluos quia ñdum
res est ⁊ ita adhuc
sub uaac̾ate sumꝰ.
spes .i. non est sub¬
iecta spei uirtuti
que non est nisi de
non apparentibus
⁊ ne non est quia
qua ratione dicere¬

Expanded text:
quasi quodam merito, salvi, non dico simpliciter sumus, sed, facti sumus; non enim a nobis est salus. Haec ideo dicit spe nos esse salvos, quia nondum res est, et ita adhuc sub vanitate sumus.spes, id est non est subjecta spei virtuti, quae non est nisi de non apparentibus; et vere non, quia qua ratione videre
Abbreviated transcription (Latin):
pero aut̃e
quod eognoᷤ¬
citis quia ñ
sumus repro¬
bi. Oramus
autem deum
ut nichil ma¬
li faciatis ñ
ut nos pro¬
bati parea¬
mus. s ut
est faciatis
nos autem
ut reprobi
sumus.¬

Expanded text:
pero autem quod cognoscetis quia nos non sumus reprobi oramus autem Deum ut nihil mali faciatis non ut nos probati pareamus sed ut est faciatis nos autem ut reprobi simus
Abbreviated transcription (Latin):
bene dixeris
spiritu quis
supplet locũ
ydiote: Quo¬
modo dicet
amen super
tuam bene¬
dictionem
quoniam¬
i quid dicas

Expanded text:
benedixeris spiritu, quis supplet locum idiotae? quomodo dicet amen super tuam benedictionem? quoniam quid dicas
Abbreviated transcription (Latin):
rectam. ut xp̃m confrceamini ⁊ nͥbis uã
dicendo ⁊ tc̃is bñ uniendo. Nam si consi¬
teamim u̾bis ⁊ ñ fc̃is. fsdes talium moꝵ
ꝑpe fides est demoniorum eum sint
quasi confitentur se nosse dẽnm cum
tamen sint abhominabiles .i. deo odi¬
biles ⁊ incredibiles .i. nec habiles cre¬
dere ⁊ ad omne opus bonum reprobu
.i. a deo reprobati ut non babeant gra

Expanded text:
m confiteamini, et verbis vera dicendo, et factis bene vivendo. Nam et si confitemini verbis, et non factis, fides talium morum prope fides est daemoniorum. Cum sint. Quasi dicat: Confitentur se nosse Deum, cum tamen sint abominabiles, id est Deo odibiles, et incredibiles, id est nec habiles credere, ad omne opus bonum reprobi, id est a Deo reprobati, ut non habeant grat
Abbreviated transcription (Latin):
sas subsua ꝑsona
⁊ apollo euacuat.¬
suminatim illos de
est tacere. tacito uo̾ nommne audiens de se
aliquid dc̃m dissimulat. ⁊ hoc feci. p̃p uos.¬
bis qui maioressuns. discatis neumis
est quantum ad se. nel quantum ad mini¬
st̾i̾um. uł infletur pro doctore. alio ami¬
nistris aliĩs .i. meliores quam alii sunt.
infletur dico. agendo suꝑra .i. ultͣ. uel
alit᷑ quam scriptum est in iemia .s. qm¬

Expanded text:
sas sub sua persona et Apollo evacuasummatim illos desest tacere, tacito vero nomine, audiens de se aliquid dictum dissimulat. Et hoc feci, probis, qui majores sumus, discatis, ne unuest quantum ad se, vel quantum ad ministerium. Vel, infletur pro doctore alio, a ministris aliis, id est meliore quam alii sint. Infletur dico, agendo supra, id est ultra, et aliter quam scriptum est in Jeremia, scili
Abbreviated transcription (Latin):
adulti estis. ⁊ filii nr̃i qui de hac copula
nascuntur imĩudi essent .i. spurii sunt.
subc̾atoris uena̾tione nati sunt ex ꝑte uel
ita ut agat de filiis iam natis qui in infide¬
licate remanent. si uicissim se dimittunt.
Q. dico ut fidelis non dimittat infidelem.
alioqum .i. si nos m̃nicem dimittitis. filii
nr̃i qui maiorem ꝑtem sequint᷑ immũdi
eẽnt..i. in infidelitate remanebunt. maior
enim tunc erat minieruis infidelium qͣm
.fidelium. nunc aut̃ filii ur̃i. scĩ sunt .i. xͥani.¬

Expanded text:
adulteri estis, et filii vestri, qui de hac copula nascuntur, immundi essent, id est spurii sunt. sub Creatoris veneratione nati sunt ex pare. Vel ita, ut agat de filiis jam natis quae in fidelitate remanent, si vicissim se dimittunt. Quasi dicat: Dico ut fidelis non dimittat infidelem. Alioquin, id est si vos invicem dimittitis, filii vestri, qui majorem partem sequuntur, immundi essent, id est in infidelitate remanebunt: major enim tunc erat numerus infidelium quam fidelium. Nunc autem filii vestri sancti sunt, id