comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
accipimus. Quas quidem imꝑitis assent ser¬
monib inuolutas: q cum uerbis iactantie
fuerant ꝓlate. Imꝑitiȩ quippe uicium est. rectũ
ñ recte saꝑe: idest celeste donum ad appetitum
t̾renȩ laudis indinare. dic̃ enim sepe contingit. ut
& bona mala. et mala bene ꝓferant᷑: ita helui
arrogans. recta ñ recte protulit. qr bumiles in
dei defensione sententias. nͨ humilit᷑ dixit. Uñ
ꝑitos credunt. diuino uidicio de imꝑitia redar
eum scire. Quia em̃ pͥma stulticia angeli elatio
cordis fuit: uera sapientia efficit᷑ hominis. bumili¬
tas suȩ estimationis. Quã quisquis uł magna sa¬
piendo deserit. eo ipso uehement᷑ desipit: quo
semet ipsum nescit. Qnde helyu & sententias
protulit. & imꝑitis sermonib inuolutas: qr et de
de dõ. rectum quod dice̾t nouerat. & tam̃ de semoe¬
ipso. dicta illiꝰ elatio stulta fatuabat. Hoc itaq
despecto ad erudiendum iob uerba uertunt᷑. ac

Expanded text:
uidem imperitis asserit sermonibus involutas, quia cum verbis jactantiae fuerant prolatae. Imperitiae quippe vitium est rectum non recte sapere, id est coeleste donum ad appetitum terrenae laudis inclinare. Sicut enim saepe contingit ut et bona male et mala bene proferantur, ita Eliu arrogans recta non recte protulit, quia humiles in Dei defensione sententias non humiliter dixit. Undperitos credunt, divino judicio de imperitia redargeum scire . Quia enim prima stultitia Angeli elatio cordis fuit, vera sapientia efficitur hominis humilitas suae aestimationis. Quam quisquis vel magna sapiendo deserit, eo ipso vehementer desipit, quo semetipsum nescit. Unde Eliu et sententias protulit et imperitis sermonibus involutas, quia et de Deo rectum quod diceret noverat, et tamen de semetipso dicta illius elatio stulta infatuabat. Hoc itaque despecto, ad erudiendum Job verba vertuntur: C
Abbreviated transcription (Latin):
piunt alios digne iudicare: quo hic nesci-¬
unt sibime ip̃as nequit parcere. Hinc eiũ
alias dñ Donec iusti᷑a conu̾tatur in uidiciũ.
Paulus de se stusq consortibus dicit. It
nos efficeremur iusticia dĩ in ipso. Iusticia
gͦ in iudicium uertitur: quia qui nunc

Expanded text:
piunt alios digne judicare, quo hic nescipiunt alios digne judicare, quo hic nesciunt sibimetipsis nequiter parcere. Hinc enim alias dicitur: Donec justitia convertatur in judicium . Paulus de se suisque consortibus dicit: Ut nos efficeremur justitia Dei in ipso . Justitia ergo in judicium vertitu
Abbreviated transcription (Latin):
Iste cor conterit: ille se de gła iiquitatis extol¬
lit. Horum gͦ quis diuinis obtutib longe ẽ.
qui iniusticam ꝑtulit. an qui eam patientib
irrogauit: Qui suꝑnam g̾rãm int̾ meroris te¬
nebras tenuit: an qui inter exteriora gaudia.
lumen iusticiȩ intus amisit Bene aut̃ scĩ¬
uiri script᷑ȩ sacrȩ testimonio reges uocantur:
qi p̾lati cunctis motibus carnis. modo luxu¬
rie appetitum frenant: modo ȩstũ auaritiȩ
temꝑant: modo głam elationis inclinant.
modo suggestiones liuoris obruunt: modo
ignẽ furoris extingunt. Reges gͦ sunt:qͥa
temptationũ suarum motibus. non con-¬
sentiendo succũbere. sed regendo prȩesse
nouerunt. Quia gͥ ab hac potestate regimi-¬
nis. ad potestatem transeunt retributionis:
dicatur recte. Reges insolio collocat in ꝑ¬
petuum. Sem& ipsos enim regendo ad tem-¬
pus fatigati sunt: sed in regni erectionis int̾nȩ
solio in ꝑpetuũ collocantur: & eo illic acci-¬

Expanded text:
Iste cor conterit, ille se de gloria iniquitatis extolIste cor conterit, ille se de gloria iniquitatis extollit. Horum ergo quis divinis obtutibus longe est, qui injustitiam pertulit, an qui eam patientibus irrogavit; qui supernam gratiam inter maeroris tenebras tenuit, an qui inter exteriora gaudia lumen justitiae intus amisit? Vet. viri Scripturae sacrae testimonio reges vocantur, quia, praelati cunctis motibus carnis, modo luxuriae appetitum frenant, 838 modo aestum avaritiae temperant, modo gloriam elationis inclinant, modo suggestionem livoris obruunt, modo ignem furoris exstingnunt. Reges ergo sunt, quia tentationum suarum motibus non consentiendo succumbere, sed regendo praeesse noverunt. Quia igitur ab hac potestate regiminis ad potestatem transeunt retributionis, dicatur recte: Reges in solio collocat in perpetuum. Semetipsos enim regendo, ad tempus fatigati sunt, sed in regni erectionis aeternae solio in perpetuum collocantur; et eo illic acci
Abbreviated transcription (Latin):
lus etiam specialia p̾cepta transcendens: pluᷤ
ope exhibuit. quam institucione ꝑmissionis
um pͣdicans de eugłio uiueret: et eugłm
audientib contulit: & tam̃ eugłii supͣtib
sustentari recusauit. Cur gͦ iste iudicet᷑
ut regnet:: qui minus quod seruaret ac¬
cepit. sed mauis quod iuiueret inuenit.
Dicatur gͥ recte. iudicium pauꝑibus tribu¬
it: qr quanto huic mundo magna humi¬
litate despecti sunt : tanto tunc acceptis
sedibus maiore culmine potestatis excres-¬
tuum: & illic eriguntur. Abstulisse enim
a iustis oculos suos dñs fortasse creditur:⁊
qi in iustorum crudelitatibus hic sine uin-¬
dicta lacerantur: s famulos suos tunc ma-¬
gis respicit. cum iniuste eos nequitia ꝑse¬
quentis affligit. Hidens enĩ quod hic hu-¬
milit̾ tolerent: nimirum iam prȩuidet.
quid illic eis miscłiter repens&. Non gͦ
Iatiferet aiusto oculos suos. Ecce iste humili¬
ter ingemiscit: ille suꝑbit & nequit᷑ floret.

Expanded text:
lus etiam specialia praecepta transcendens, plus lus etiam specialia praecepta transcendens, plus opere exhibuit, quam institutione promissionium praedicans de Evangelio viveret, et Evangelium audientibus contulit, et tamen Evangelii sumptibus sustentari recusavit. Cur ergo iste judicetur ut regnet, qui minus quod servaret accepit, sed majus, quod viveret, invenit. Dicatur igitur recte: Judicium pauperibus tribuit , quia quanto huic mundo magna humilitatate despecti sunt, tanto tunc acceptis sedibus majore culmine potestatis excresjuste affliguntur.---Abstulisse enim a justis oculos suos fortasse Dominus creditur, quia injustorum crudelitatibus hic sine vindicta lacerantur; sed famulos suos tunc magis respicit, cum injuste eos nequitia persequentis affligit. Videns enim quid hic humiliter tolerent, nimirum jam praevidet quid illic eis misericorditer recompenset. Non ergo aufert a justo oculos suos. Ecce iste humiliter ingemiscit, ille superbit et nequiter floret.
Abbreviated transcription (Latin):
cim thronos. iudicantes duodecim tribus
isrł. Et de quib ꝓpłia ait. Oñs ad iudici-¬
um ueniet: cũ senorib populi sui. Et de qͥ¬
b salomon cũ de scẽ eccłȩ sponso loqueretur
intulit dicens. Nobilis in portis uir eius:
quando sederit cum senatoribus terre. Hii
itaq in extremo iudicio non iudicantur & reg-
nant: qui cum auctore suo etiam iudices ue-¬
niunt. Relinquentes quippe omĩa plus promp-¬
one paucis ꝑ fectioribus & non generaliter
me. Si enim sub hoc p̃cepto cunctos iussio
generalis astringeret: culpa ꝓfecto esset ali¬
quid nos de hoc mundo possidere. S aliud
est quiod ꝑ scripturam sacram g̾nalit᷑ omnib
p̃cipitur: aliud quod specialit᷑ ꝑ fectioribus
imꝑatur. Hii gͦ recte sub generali iudicio con-
tinentur: quia & precepta generalia iuuendo
uicerunt. Sic̃ enĩ non iudicantur & ꝑeunt.
qui suadente ꝑfidia legem tenere contemp¬
nunt: ita non iudicantur & regnant. qui
suadente pietate. etiam ultra generalia diui-

Expanded text:
 judicantes duodecim tribus Israel . Et de quibus propheta ait: Dominus ad judicium veniet cum senioribus populi sui . Et de quibus Salomon, cum de sanctae Ecclesiae sponso loqueretur, intulit dicens: Nobilis in portis vir ejus, quando sederit cum senatoribus terrae . Hi itaque in extremo judicio non judinant, quia cum auctore suo etiam judices veniunt. Relinquentes quippe omnia, plus prompone paucis perfectioribus, et non generaliter me . Si enim sub hoc praecepto cunctos jussio generalis astringeret, culpae al., culpa profecto esset aliquid nos de hoc mundo possidere. Sed aliud est quod per Scripturam sacram generaliter omnibus praecipitur, aliud quod specialiter perfectioribus imperatur. Hi ergo recte sub generali judicio non tenentur, et quia praecepta generalia vivendo vicerunt: sicut enim non judicantur et pereunt, qui suadente perfidia lege teneri contemnunt: ita non judicantur et regnant, qui suadente pietate etiam ultra generalia al.,
Abbreviated transcription (Latin):
bus corruptionibus deditum. nec ab eisdem
carnalib corruptionib redemptum. quo ab.¬
iectiorem nouerant iustius contepnebant:
postmodum uͦ humanã naturã eo iam sub-¬
stratã habere non poterant. quo hanͨ in auc¬
tore suo etiam suꝑ semee ipsos ductam ide¬
subiecta despici: quȩ in ipso menbrorum capite.
meruit prȩlata uenerari. Is gͦ qui ꝓpt̾ nos minor
angelis extitit: equales nos angelis uirtutis sue
minoratione fecit. Unde & mouendo aocuit
mortem non metui: resurgendo de uita confidi:¬
ascendendo de cȩlestis patriȩ hereilitate gloriari:
ut quo caput preisse c̃spiciunt: illuc se suibseqͥ
EAgratulentur. Inde
bene & ab eodem nr̃o capite dr̃¬

Expanded text:
bus corruptionibus deditum, nec ab eisdem bus corruptionibus deditum, nec ab eisdem carnalibus corruptionibus redemptum, quo adjectiorem noverant, justius contemnebant. Postmodum vero humanam naturam eo jam substratam habere non poterant, quo hanc in auctore suo etiam super semetipsos ductam videsubjecta despici, quae in ipso membrorum capite meruit praelata venerari. CAP. XI.-- angelis exstitit, aequales nos angelis virtute suae minorationis fecit. Unde et moriendo docuit mortem non metui, resurgendo de ascendendo de coelestis patriae haereditate gloriari, ut quo caput praeisse conspiciunt, illuc se subsequi et membra gratulentur. Unde bene ab eodem nostro capite d
Abbreviated transcription (Latin):
cordantis uite scandalum repperit: mira po¬
tentia. mirabiliori etiam pietate summa
creans. ima suscipiens. ima cũ sũmis nuyx̃.
hinc ẽ quod eodem rege nato. angeloꝵ chori
in eius annuntiatione ꝓdeunt. ymitũ di-¬
cunt. E deuicta praue uite discordia. hos
quos dudũ despexerant ciues agnoscunt:
consono ore p̾dicantes. gła in excelsis ddõ. &
in terra pax hominib bone uoluntatis. Ac
si aꝑte dicant. Quos a nobis malitia dis-¬
iunxerat: iã nunc in terra nata bonitas iun¬
gat. Hinc ẽ. quod ante incarnationẽ eius
in testamento ueteri adorasse homo ange¬
lum legitur: nec tam̃ adorare ꝓhibetur.
S: tam̃ post med iatoris aduentum. cũ se ioban¬
nes adorare angelum ꝓstratuss: audiit. Ui¬
de nefeceris: conseruus tuus sum. E frmͣ tuo¬
rum. Quid ẽ. enim hoc quod prius ȩquanimi
t᷑ concedebant adorari. post ab homine angeli
recusant. nsi quod prius hominem carnali¬

Expanded text:
cordantis vitae scandalum reperit, mira pocordantis vitae scandalum reperit, mira potentia, mirabiliori etiam pietate, summa creans, ima suscipiens, ima cum summis junxit. Hinc est enim quod eodem rege nato, angelorum chori in ejus annuntiatione prodeunt, hymnum dicunt, et devicta pravae vitae discordia, hos quos dudum despexerant cives agnoscunt, consono ore praedicantes: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Ac si aperte dicant: Quos a nobis malitia disjunxerat, jam nunc in terra nata bonitas jungat. Hinc est quod ante incarnationem ejus in Testamento Veteri adorasse homo angelum legitur, nec tamen adorare prohibetur, sed post Mediatoris adventum, cum se Joannes adorando angelo prostravisset, audivit: Vide ne feceris; conservus tuus sum, et fratrum tuorum . Quid est enim hoc quod prius aequanimiter se concedebant adorari, post ab homine angeli recusant; nisi quod prius hominem carnali
Abbreviated transcription (Latin):
cus ueritatis est : recte amator actionis. Un¬
de & ipsa ueritas discipulis dicit. U os ami-¬
cimei estis: si feceritis quȩ ego p̃cipio uobis.
Amicus quippe: quasi animȩ custos dr.
Unde non immerito qui custodire uolun-¬
tatem di in p̃ceptis illitis nititur : eiꝰ ami¬
cus uocatur. Hinc est. quod rursum eisdẽ
discipulis ueritas dic̃. Uos aut̃ dixi amicos:
quia omnia quȩ cumq audiui apatre meo
nota feci uobis. De hac gͥ luce eternȩ patriȩ.
amico suo d̾s̃ annuntiat quod possessio eiꝰ sit:
ut nequaquã se de infirmitatis suȩ fragilita¬
te desperet: nequaquã hoc quod creatus.
sed quod recreatus ẽ. penset: sed tanto certius
sciat. quia illius lucis claritatem possideat:
quanto nunc uicioꝵ pulsantium tenebras
ueris calcat. Bene autem in ꝓmissione scib¬
iungitur. & ad eam possit ascendere. Quid
enĩ difficilius quã homini in terra edito. terre¬
Sed eouindẽ spũũ ad nos conditoi uenit. seq
hominẽ etiam sub ipsis exhibuit: sic̃ de illo

Expanded text:
cus veritatis est rectae amator actionis. Unde et ipsa Veritas discipulis dicit: Vos amici mei estis, si feceritis quae ego praecipio vobis . Amicus quippe animae custos dicitur. Unde non immerito qui custodire voluntatem Dei in praeceptis illius nititur, ejus amicus vocatur. Hinc est quod rursum eisdem discipulis Veritas dicit: Vos autem dixi amicos, quia omnia quaecunque audivi a Patre meo, nota feci vobis . De hac igitur luce aeternae patriae amico suo 866 Deus annuntiat quod possessio ejus sit, ut nequaquam se infirmitatis suae fragilitate desperet, nequaquam hoc quod creatus, sed quod recreatus est penset, sed tanto certius sciat quia illius lucis claritatem possideat, quanto nunc vitiorum pulsantium tenebras verius calcat. Bene autem in promissione subjungitur: Et ad eam possit ascendere. Quid enim difficilius quam homini in terra edito terreSed eorumdem spirituum ad nos Conditor venit, seque hominem etiam sub ipsis exhibuit, sicut de illo
Abbreviated transcription (Latin):
cumulatius excrescant: ut ille contẽptor dei.
ille imitator diaboli. si ad fructum pęnitentiȩ
redeat. usq ad celsitudinẽ contemplandȩ
intime lucis ascendat. Cuius itaq cornon
huius pietatis admiratione exiliat: cuius
torpor non insulleuatione tantȩ c̃sideratio

Expanded text:
cumulatius excrescant, ut ille contemptor Dei, cumulatius excrescant, ut ille contemptor Dei, ille imitator diaboli, si ad fructum poenitentiae redeat, usque ad celsitudinem contemplandae intimae lucis ascendat. Cujus itaque cor non in hujus pietatis admiratione exsiliat? Cujus torpor non in sublevatione tantae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmanet. humanitatis suȩ compage sese coti-¬
die ad cȩlos trait. Non gͦ se desperet humana
fragilitas. Unigeniti sanguinẽ consideret:
& in prȩcio suo conspicit. quam magna est
que tanti ualet. Ppendat sollicite. quo caput
p̃cessit: & quȩ aduiuendum p̾ceptis astringi¬
tur: adspandum exemplo roboretur. Confi¬
dat celos. sꝑet suꝑnam patriam. angelorum
se sociam sciat: atq in suo capite prȩlatam
se etiam angelis gaudeat. Dicatur igitur recte de
hac luce int̾nȩ patriȩ. Annuntiat de ea amico
stio. quod possessio eiꝰ sit: & ad eam possit asceu¬
dere. Sed ualde mira sunt ista. ualde t̾ribilia
quod homo in terra ȩditus. atq a cȩlesti patria
exigentib meritis longe dap̃natus. non solum
ad statum conditionis reducitur. sed etiam glo¬
riosius exaltatur: ut qui paradisum ꝑdidit.
cȩlum recipiat: & non solum hunc debiti sui
reatus non teneat. sed huic post culpam dona

Expanded text:
permanet, humanitatis suae compage sese quotipermanet, humanitatis suae compage sese quotidie ad coelos trahit. Non ergo se desperet humana fragilitas, unigeniti sanguinem consideret, et in pretio suo conspiciat quam magna est quae tanti valet. Perpendat sollicite quo caput praecessit, et quae ad vivendum praeceptis astringitur, ad sperandum exemplo roboretur; confidat coelos, speret supernam patriam, angelorum se sociam sciat, atque in suo capite praelatam se etiam angelis gaudeat. Dicatur igitur recte de hac luce aeternae patriae: Annuntiat de ea amico suo quod possessio ejus sit, et ad eam possit asce Sed valde mira sunt ista, valde terribilia, quod homo in terra editus, atque a coelesti patria exigentibus meritis longe damnatus, non solum ad statum conditionis reducitur, sed etiam gloriosius exaltatur, ut qui paradisum perdidit coelum recipiat; et non solum hunc debiti sui reatus non teneat, sed huic post culpam dona
Abbreviated transcription (Latin):
bitationis dissoluatur. quod ȩdificationẽ ex do
habemus. domũ non manufactam ȩternam in
cȩlis. S si nos quoq qui editi in terra sumus.
cȩlum conscendimus: ubi ẽ. qđ rursum ueri¬
tas dicit. nemo ascendit incelum. nist qui de¬
cȩlo descendit filiꝰ hominis qui ẽ in celo: Cui
nimirũ sententiȩ statim obuiat: quod hȩc
eadem ueritas dicit. Pat̾ uolo ut ubi ego sum.
& illi sint mecum. Quȩ sibi in uerbis scus ñ
discrepat: sed ad inquirenda hec quasi dis-¬
cordantia. ftudiũ nrẽ mentis inflanmat.
Om̃s enĩ nos qui in eius fide nati sumus : eiꝰ
ꝓculdubio corpus existimus. Quia gͥ mira
dispensatione pietatis. menbrorũ suoiũ caput
dñs factus est: repulsa reꝓborũ multitudine.
solus ẽ. & nob̾cũ. Nemo gͦ ascendit in celum
quia dum nos una cum illo unum facti sumꝰ:
unde solus uenit in se: illuc solus redit etiam
in nobis. Et is qui in celo semꝑ ẽ. ad cęlu̾ coti¬
die ascendit: quia qui indurinitate suꝑ omia

Expanded text:
lvatur, quod aedificationem ex Deo habemus, domum non manufactam, aeternam in coelis . » Sed et si nos quoque, qui editi in terra sumus, coelum conscendimus, ubi est quod rursum Veritas dicit: « Nemo ascendit in coelum, nisi qui descendit de coelo, Filius hominis, qui est in coelo? » Cui nimirum sententiae statim obviat, quod haec eadem Veritas dicit: « Pater, volo ut ubi ego sum, et hi sint mecum . » Quae sibi in verbis suis non discrepat, sed ad inquirenda haec quasi discordantia, studium nostrae mentis inflammat: omnes enim nos quia in ejus fide nati sumus, ejus procul dubio corpus existimus. Quia igitur mira dispensatione pietatis membrorum suorum Dominus caput factus est; repulsa reproborum multitusolus est nobiscum. Nemo ascendit in coelum, Quia dum nos unum cum illo jam futuri sumus, unde solus venit in se, illuc solus redit etiam in nobis; et is qui in coelo semper est, ad coelum quotidie ascendit, quia qui divinitate super omnia
Abbreviated transcription (Latin):
uocationis uidit. Unde nos qͦq cotulie dum
iniquos quosq ad mopinatam uicȩ celsitu¬
dinem ꝓuehi repente conspicimtis. sub oc¬
cultis dĩ iudiciis timendo gaudemus: ne ꝑ
occulta iudicia quosdam ds qui digni ptitan¬
tur deserat: qui ꝑ hec ad se eos qui indigni es¬
timantur. uocat. Sequitur. Digne eum
inuenire non possumus. E si inuenire iam
dm possumꝰ. non tam̃ digne: qr quicqͥd in illo
sentimus ex fide est. nondum ex specie. Hoc¬

Expanded text:
vocationis vidit. Unde nos quoque quotidie, dum vocationis vidit. Unde nos quoque quotidie, dum iniquos quosque ad inopinatam vitae celsitudinem provehi repente conspicimus, sub occultis Dei judiciis timendo gaudemus, ne per occulta judicia quosdam Deus qui digni putantur deserat, qui per haec ad se eos qui indigni aestimantur vocat. Sequitur: invenire non possumus. - Et si invenire jam Deum possumus, non tam digne, quia quod in illo sentimus, ex fide est, nondum ex specie.
Abbreviated transcription (Latin):
mitti ad se lintheũ cũ bestiis reptilibus ac uo-
ma gentilium corda ꝑ fuderit. qui numquam
in iudeorum mentib nisi post aquã baptisma-¬
tis uenit: ꝓtinus scriptum ẽ. his auditis ta-
cuerunt: & glorificauerunt d̾m dicentes. Er¬
go & gentib ds penitentiam ad uitam dedit.
Multitudo gͦ fidelium formidolosam dõ lau¬
dem obtulit: quȩ saluatis gentib a suo se
murmure dona cȩlestis grẽ admirando cõ¬
p̃ssit. Inde ipse qͦq petrus miratur dicens.
In ueritate cõꝑi: quod non ẽ. ꝑ sonarum accep¬
toi ds̃. S cum gentes fidem suscipiunt: cur
ab eis qui iam fideles sunt formidolosa ueni¬
re laudatio dr. cũ leta uenire potiꝰ quam for¬
midolosa debuisset S iccirco conuersis gen¬
tib ab hebreis iam fidelib formidolosa lau-¬
datio ꝓdiit: q ninirum iuste uidea repulsa
est. dum pie ẽ. gentilitas uocata. Et dampna
suȩ repulsionis timuit: aum lucra alienȩ

Expanded text:
mitti ad se linteum cum bestiis reptilibus ac volamitti ad se linteum cum bestiis reptilibus ac volama gentilium corda perfuderit, qui nunquam in Judaeorum mentibus nisi post aquam baptismatis venit, protinus sccuerunt, et glorificaverunt Deum, dicentes: Ergo et gentibus Deus poenitentiam ad vitam dedit . Multitudo ergo fidelium formidolosam Deo laudem obtulit, quae, salvatis gentibus, a suo se murmure, dona coelestis gratiae admirando, compressit. Unde ipse quoque Petrus miratur, dicens: In veritate cot.---Sed cum gentes fidem suscipiunt, cur ab eis qui jam fideles sunt formidolosa venire laudatio dicitur, cum laeta venire potius quam formidolosa debuisset? Sed idcirco conversis gentibus, ab Hebraeis jam fidelibus formidolosa laudatio prodiit, quia nimirum juste Judaea repulsa est, dum pie est gentilitas vocata; et damna suae repulsionis timuit, dum lucra alienae
Abbreviated transcription (Latin):
laudatio ꝓdiit: quia dum claritatem suȩ fidi
gentilitas obtulit: multitudo hebreorum fide¬
lium diuina iudicia ꝑtimescendo laudauit.
ab his qui sub dõ sunt formidolosa laudatio
erumpat: ipsa nobis historia sacri eloquii osten¬
dat. Scriptũ quippe ẽ. Corneliꝰ centurio cohor¬
tis quȩ dicitur italica. religiosus & timens d̾m.
cum omm domo sua faciens elemosinas mul-¬
tas plebi. & deprecans dm̃ semꝑ. uidit in uisu
manifeste quasi hora nona dȩi angłm d̃i intro¬
euntem ad se: & dicentẽ sibi. Corneli. At ille
intuens eum: timore correptus dixit. Quid¬
ẽ dnẽ ͦ Dix̃ aut᷑ illi. Orationes tuȩ & elemosi¬
ne tuȩ : ascenderunt in memoriã in conspec-¬
tu dĩ. Aurum gͥ ab aquilone uenit: dũ incon¬
spectu dei ex gentib cũ elemosinis oratio as¬
cendit. Quod cum petrus fr̃ib retuliss&. quo¬
modo uel corneliꝰ angelum. uł ipse de cȩlo stib-¬

Expanded text:
laudatio prodiit, quia, dum claritatem suae fidei laudatio prodiit, quia, dum claritatem suae fidei gentilitas obtulit, multitudo Hebraeorum fidelium divina judicia pertimescendo laudavit. ab his qui sub Deo sunt formidolosa laudatio erumpat, ipsa nobis historia sacri eloquii ostendit. Scriptum quippe est: Cornelius centurio cohortis quae dicitur Italica, religiosus et timens Deum, cum omni domo sua, faciens eleemosynas multas plebi, et deprecans Deum semper, vidit in visu manifeste, quasi hora diei nona, angelum Dei introeuntem ad se, et dicentem sibi: Corneli. At ille intuens eum, timore correptus dixit: Quiemosynae tuae ascenderunt in memoriam in conspectu Dei . Aurum ergo ab Aquilone venit, dum in conspectu Dei ex gentibus cum eleemosynis oratio ascendit. Quod cum Petrus fratribus retulisset , quomodo vel Cornelius angelum, vel ipse de coelo sub
Abbreviated transcription (Latin):
ribus. uera in dnõ fides clarescit. S conuersis
ad fidem gentib iudea contradicit: & ad p̃mia
retributionum cęlestium dedignatur stisciꝑe
eos qui dudum fuerant cultores idolorum.
Unde post conuersionẽ gentilium petro dr.
Quare introisti ad iuros p̃putium habentes:
& comedisti cũ eis: Quo contra recte ꝑ isaiam
dñs dicit. Dicam aqͥloni da: & austro. noli ꝓ-¬
hibere. Sicut enim ꝑ aquilonẽ gentilitas:
sic ꝑ austrum iuidea signatur. Quȩ quasi
meridiano sole in caluit : quia redep̾tore in
carne apparente. feruorẽ fidei pͥma suscepit.
Aquilomi gͦ dr da: cum offerre đ̃o. sue fidei
munera gentilitas imperatur. Austro enim¬
iubetur ne ꝓhibeat: quia hebreis in fide con¬
sistentib p̾cipitur. ne uitam gentiliũ repel¬
subiungitur. Et ado formidolosa laudatio.
Sic enim a do dicitur: ac si ab his qui in par-¬
te dĩ sunt. id est fidelib diceretur. Quro
gͥ ab aquilone ueniente. ado formidolosa

Expanded text:
ribus vera in Domino fides clarescit. Sed conversis ribus vera in Domino fides clarescit. Sed conversis ad fidem gentibus, Judaea contradicit, et ad praemiorum retributionem coelestium dedignatur suscipere eos qui dudum fuerant cultores idolorum. Unde post conversionem gentium Petro dicitur: Quare introisti ad viros praeputium habentes, et comedisti cum eis ? Quo contra recte per Isaiam Dominus dicit: Dicam Aquiloni: Da; et Austro: Noli prohibere . Sicut enim per Aquilonem gentilitas, sic per Austrum Judaea signameridiano sole incaluit, quia Redemptore in carne apparente fervorem fidei prima suscepit. Aquiloni ergo dicitur: Da, cum offerre Deo fidei suae munera gentilitas imperatur. Austro jubetur, ne prohibeat, quia Hebraeis in fide consistentibus praecipitur, ne vitam gentilium repelSequitur: Et a Deo formidolosa laudatio. - Sic enim a Deo dicitur, ac si ab his qui in parte Dei sunt, id est, fidelibus diceretur: Auro igitur ab aquilone veniente, a Deo formidolosa
Abbreviated transcription (Latin):
uite spacium more nubium cũ uerborum p¬
luuia excurrt: qͥd eorum laborib in scã eccl̃a
agatur adiungit. cũ ꝓtinus suibdit. Ab a
nisi peccati frigore constricta gentilitas sig¬
natur: quam ille sub ugo suȩ tyrannidis
tenuit. qui suꝑbiens dixit. sedebo inmonte
testamenti. in laterib aquilonis. ascendam
suꝑ altitudinem nubium. similis ero altissi¬
mo: Quid uͦ auri nomine. nisi animȩ fide-¬
les exprimuntur. de quib ꝑ ieremiam dđr:
quomͦ obscuratum ẽ. aurum. mutatus ẽ. co¬
loi optimꝰͦ Aurum quippe obscuratum do-¬
luit: quia in quibdam claritatem innocentiȩ.
uersam inculpȩ nigredinem uidit. Ab aqui¬
lone gͦ aurum uenire dicitur: quia ꝑ respec¬
tum grẽ redep̃toris. a gentilitate dudum ꝑfi-¬
diȩ torpore frigida. intra scam̃ ecclam p̾ciosa
deo uita fidelium multiplicatur. Ab aqͥlone
iẜ enim aurũ uenit: cũ ab ipsis idolorũ culto¬

Expanded text:
vitae spatium more nubium cum verborum pvitae spatium more nubium cum verborum pluvia excurrunt, quid eorum laboribus in sancta Ecclesia agatur adjungit, cum protinus subdit: CAnisi peccati frigore constricta gentilitas designatur? quam ille sub jugo suae tyrannidis tenuit qui superbiens dixit: Sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimo . Quid vero auri nomine, nisi animae fideles exprimuntur? De quibus per Jeremiam dicitur: Quomodo obscuratum est aurum, mutatus est color optimus ? Aurum quippe obscuratum doluit, quia in quibusdam claritatem innocentiae versam in culpae nigredinem vidit. Ab Aquilone ergo aurum venire dicitur, quia per respectum gratiae Redemptoris a gentilitate dudum perfidiae torpore frigida intra sanctam Ecclesiam pretiosa Deo vita fidelium multiplicatur. Ab Aquilone etenim aurum venit cum ab ipsis idolorum culto
Abbreviated transcription (Latin):
rant: qui iam ꝑ legem alta didicerant: sed
necdũ ꝑ fidem firma sapiebant. Subito aer
in nubes coactus ẽ: quia ꝑ respectum suꝑnȩ
gratiȩ fluxa corda piscantium. in soliditate
uersa sunt p̃dicatorũ: ut eorum infirmȩ co¬
gitationes fortia sentiendo densescerent. ac
more nubiũ aquas scientie caperent. E subti¬
lit᷑ iacentem terram uerbis p̾dicationis irri¬
garent: quo ꝑacto ministerio ad cȩli secreta
recurrerent: atq ad ȩt̾nam requiem fini¬
to labore ꝑuenirent. Inde & bene mox sub¬
Hentus quippe transiens: tuita presens. Uentꝰ
ẜ transiens nubes fugat: quia mortalis uita ꝑ¬
currens. p̃dicatores scõs a nrĩs oculis corporalit᷑
occultat. Hentus transiens nubes fugat: quia
uitȩ temporalis excursus. acarne apłos subtra¬
hit: & eos aterrȩ suꝑficie. in secreta requie qua¬
si in celorum cardine abscondit. S quia usq
ad mortem p̾dicare non desinunt. & p̃sentis

Expanded text:
rant, qui jam per legem alta didicerant, sed rant, qui jam per legem alta didicerant, sed necdum per fidem firma sapiebant . Subito autem aer in nubes coactus est, quia per respectum supernae gratiae fluxa corda piscantium in soliditatem versa sunt praedicatorum, ut eorum infirmae cogitationes fortia sentiendo densescerent, ac more nubium aquas scientiae caperent, et subter jacentem terram verbis praedicationis irrigarent, quo peracto ministerio, ad coeli secreta recurrerent, atque ad aeternam requiem finito labore pervenirent. Unde 886 et bene mox subventus transien transiens nubes fugat, quia mortalis vita percurrens praedicatores sanctos a nostris oculis corporaliter occultat. Ventus transiens nubes fugat, quia vitae temporalis excursus a carne apostolos subtrahit, et eos a terrae superficie in secreta requie quasi in coelorum cardine abscondit. Sed quia usque ad mortem praedicare non desinunt, et praesentis
Abbreviated transcription (Latin):
locutus fuerit homo eͣt̾nitatem sicut ẽ. appe¬
tit: etiam hoc sibi subtrahit. quod de illa
uel tacitus sentit. S ecce et̾nitas tunc homi¬
nibus uere in notuit: cũ se eis humanitate
suscepta monstrauit. Quȩ quia necdum
reuelata fuerat: desisdẽ hominib recte sub¬
bus uideatur insinuat: cũ ꝓtinus subdit.
Subito gͦ aer coget᷑ in nubes. Aer quippe
ipsa sua tenuitate spargitur: ut nulla firmi¬
tate solidetur. Nubes aut̃ tanto firmiores st̃:
quanto densiores. Quid gͦ ꝑ aerem. nisi men-¬
tes scłarium designantur : quȩ innumeris
huius uitȩ desideriis dedite. huc illucq more
aeris fluide disꝑguntit: Sed aer in nubes co-¬
gitur. cũ fluxe mentes ꝑ suꝑni respectus gr̃am
uirtutis soliditate roborantur: ut intra si nĩ
cordis recta sentiendo se colligant: & in ua-¬
nis cogitationib non liquesqu̾ant. Aer petrꝰ¬
quasi aura transiens. ꝓuita carnis. cura pis¬
cationis agitabat. Aer etiam apłi om̃s ertite¬

Expanded text:
fari homo aeternitatem sicut est appetit, etiam hoc sibi subtrahit quod de illa vel tacitus sentit. Sed ecce aeternitas tunc hominibus vere innotuit, cum se eis humanitate suscepta monstravit. Quae quia necdum revelata fuerat, de eisdem hominibus recte subbus videatur, insinuat, cum protinus subdit: IBID.---Subito aer cogetur in nubes. Aer quippe ita ipsa sua tenuitate spargitur, ut nulla firmitate solidetur. Nubes autem tanto firmiores sunt quanto densiores. Quid ergo per aerem nisi mentes saecularium designantur, quae, innumeris hujus vitae desideriis deditae, huc illucque more aeris fluidae disperguntur? Sed aer in nubes cogitur, cum fluxae mentes per superni respectus gratiam virtutis soliditate roborantur, ut intra sinum cordis recta sentiendo se colligant, et in vanis cogitationibus non liquescant. 69. Petrquasi aura transiens pro vita carnis cura piscationis agitabat . Aer etiam apostoli omnes exstite
Abbreviated transcription (Latin):
ne mandatorum. sed etiam uerberum ꝑcussi-¬
one doceantur. S causam iudiciumq recipi¬
unt: quia ex ea iusticia ꝗtia modo uiuunt. tunc
in culmine iudiciarie potestatis enitescunt:
& tanto tunc potentius cuncta iudicant: quan¬
to nnc in eis subtilius cuncta iudicantur. hȩc
helui quasi noua spondendo intulit: quȩ be¬
atus iob semꝑ credendo stabilit᷑ tenuit. ha
malum mentientes exaggerent: & si qd forsi¬
tan bontm dicunt. hoc uelut incognitum ꝓ¬
ferant. Inde fit ut etiam doctiores se docere
audeant: quia uidelicet scire se talia solos pu¬
tant. Cum uero ad aliqua consolationis uer¬
ba descendunt. statim uiluisse se estimant.⁊
& ꝑ increpationis tumide asꝑitatem. quasi
quoddam sibi ingenium reformant: ut qui
condescendisse blandientes uisi sunt. exor-¬
ta subito increpatione timeantur. Inde &

Expanded text:
ne mandatorum, sed etiam verberum percussine mandatorum, sed etiam verberum percussione doceantur. Sed causam judiciumque recipiunt, quia ex ea justitia qua modo vivunt tunc in culmine judiciariae potestatis enitescunt, ut tanto tunc potentius cuncta judicent, quanto nunc in eis subtilius cuncta judicantur. Haec Eliu quasi nova spondendo intulit, quae beatus Job semper credendo stabiliter tenuit. Vmalum mentientes exaggerent, et si quod forsitan bonum dicunt, hoc velut incognitum proferant. Unde fit ut etiam doctiores se docere audeant, quia videlicet se scire talia solos putant. Cum vero ad aliqua consolationis verba descendunt, statim viluisse se aestimant, et per increpationis tumidae asperitatem quasi quoddam sibi ingenium reformant, ut qui condescendisse blandientes testes visi sunt, exorta subito increpatione timeantur. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
sura peccati. Unde bene alias dđr. Pecca-¬
tor cum uenerit inꝓfundum malortm:
contẽpnit. Redire namq dissimulat:
quia misereri sibi posse desꝑat. S cum
desꝑando amplitis peccat: quasi puteo suo
fundum subtrahit. ne tibi recinere possit in¬
ueniat. Sequitur. Requies autem mensȩ
Ituȩ: erit plena pinguedine. Requies mensȩ
est: refectio satietatis int̾nȩ. Quȩ pingue
bat ppħa. cum diceret. Satiabor dum manifes¬
tabitur gła tua. huitis mense pocula sitie¬
bat dicens. Sitiuit anima mea ad dm uiuũ:
quando ueniam & apparebo ante faciem di.
helu itaq in beato iob temporalia uerbera.
ȩt̾norum uolens retributione consolari: qđ
iure ei debebatur ex meritis. ex sem&. ipso qͣsi
gratuitu respondit dicens. Requies aut̃ men-¬
sa tua quasi impii uidicata est: causam iudici
Quoꝵ catisa quasi impii iudicatur: quia eorũ
hic iusticia paterno flagello fatigatur. ut ad
ampliorem uigilantiam non solum p̾ceptio¬

Expanded text:
sura peccati; unde bene alias dicitur: Peccasura peccati; unde bene alias dicitur: Peccator cum venerit in profundum malorum, contemnit . Redire namque dissimulat, quia misereri sibi posse desperat. Sed cum desperando amplius peccat, quasi puteo suo fundum subtrahit, ne ubi retineri possit inveniat. Stuae erit plena pinguedine. - Requies mensae est refectio satietatis internae, quae pibat Propheta, cum diceret: Satiabor dum manifestabitur gloria tua . Hujus mensae pocula sitiebat, dicens: Sitivit anima mea ad Deum vivum; 845 quando veniam, et apparebo ante faciem Dei ? Eliu itaque in beato Job temporalia verbera aeternorum volens retributione consolari, quod jure ei debebatur ex meritis, ex semetipso quasi gratuito promittit, dicens: Requies autem menssa tua quasi impii judicata est, causam judiciuQuorum causa quasi impii judicatur, quia eorum hic justitia paterno flagello fatigatur, ut ad ampliorem vigilantiam non solum praeceptio
Abbreviated transcription (Latin):
suum absq ullo t̾mino. Sicut gͦ sine termi-¬
no dilatatus dr. qui ad se plurimos trabit:
ita sine fundo altus non incongrue creditur:
quia eos quos in se suscepit: quasi in quadã
abysso suȩ inm̃sitatis ab sorbet. Itaq cum
dic̾et. saluabit te de ore angusto latissime:
apte subiunxit. Et non habentis fundam̃¬
tum subt᷑ se. Rcsi dic̾et. Deore angusto sal-¬
uabit: quod sub se fundum non hab&.
Quia enim ꝑpeccatum tenditur ad infernũ:
quem apeccato saluat. de ore angusto lib̃at.
Quem uero de ore angusto eripit: ab inferni
alit᷑ potest. Nam sicut qui inputeo mergit᷑.
putei fundo retinetur: ita corruens quasi ĩ
quodam sundi loco consisteret anima. si
semel lapsa in aliqua se peccati mensura
retineret. S cum peccato in quo labitur
non potest esse contenta. dum cotidie ad
deterioia a dicitur: quasi in puteo quo ce¬
cidit fundum non inuenit quo figatur.
Esset enim fundus putei: si fuisset men¬

Expanded text:
suum absque ullo termino . Sicut ergo sine termisuum absque ullo termino . Sicut ergo sine termino dilatatus dicitur qui ad se plurimos trahit, ita sine fundo altus non incongrue creditur, quia eos quos in se suscipit, quasi in quadam abysso suae immensitatis absorbet. Itaque cum diceret: Salvabit te de ore angusto latissime, apte subjunxit: Et non habente fundamentum subter se. Ac si diceret: De ore angusto salvabit quod sub se fundum non habet, quia enim per peccatum tenditur ad infernum, quem a peccato salvat, de ore angusto liberat. Quem vero de ore angusto eripit, ab inferni r intelligi potest. Nam sicut qui in puteum mergitur putei profundo retinetur, ita corruens quasi in quodam fundi loco consisteret anima, si semel lapsa in aliqua se peccati mensura retineret. Sed cum peccato in quod labitur non potest esse contenta, dum quotidie ad deteriora dejicitur, quasi in puteo quo cecidit fundum non invenit quo figatur. Esset enim fundus putei, si fuisset men
Abbreviated transcription (Latin):
riti. non pena peccati. Cum uero eum in os
angustum cecidisse fateatur: adhuc quasi
latius ex equitur. in quanta iob ꝓfunditate
mentum non habet: quia non erꝓpria na¬
tura subsistit. Malum quippe sine substan¬
tia est: quod tam̃ utcumq sit in bono natu¬
rȩ coalescit. Igͥ os angustum nullum subter
se dr habere fundamentum: quia peccati in¬
quinatio suibsistendi ius non hab& ꝓprium.
Quia uero a fundo dr fundamentum: possu¬
mus etiam fundamentum ꝓ fundo positum
non inconuenienter acciꝑe. sicut auditus
ab aure dr: & tamen plerumq ipsa auris.
auditus noĩe designatur. Cum gͦ diceret õs
angustum: explere ꝓfundi uoraginem uolen.
subdidit & non habentis fundamentum
subt̃ se. Quem enim rapit iniquitas: infer¬
nus absorbet. Infernus uͦ recte fundum non
habere dr: quia quisquis ab illo rapitur. in
explere latitudinem uolens ꝓplieta: ait. Bi¬
latauit infernus anmã suam: E aꝑuit os

Expanded text:
riti, non poena peccati. Cum vero eum in os riti, non poena peccati. Cum vero eum in os angustum cecidisse fateatur, ad huc quasi latius exsequitur in quanta Job profunditate mentum non habet, quia non ex propria natura subsistit. Malum quippe sine substantia est. Quod tamen, utcunque sit, in boni natura coalescit. Igitur os angustum nullum subter se dicitur habere fundamentum, quia peccati inquinatio subsistendi jus non habet proprium. Quia vero a fundo dicitur fundamentum, possumus etiam fundamentum pro fundo positum non inconvenienter accipere, sicut auditus ab aure dicitur, et tamen plerumque ipsa auris auditus nomine designatur. Cum ergo diceret os angustum, explere profundi voraginem volens, subdidit: Et non habente fundamentum subter se. Quem enim rapit iniquitas, infernus absorbet. Internus vero recte fundum non habere creditur, quia quisquis ab illo rapitur, in explere latitudinem volens propheta, ait: Dilatavit infernus animam suam, et aperuit os
Abbreviated transcription (Latin):
dictione ꝑpeti sem&ipsum. Cum uero ita
tendens anima manu gr̃ȩ exaltantis adiuiua-¬
tur. ab angusto ore ad latitudinem ꝑuenit:
quia uictis difficultatibus oꝑa bona ꝑficit
quȩ concupiscit. Dauid ꝓpħa conclusionem
angustioris aspexerat. cum dicebat. Saͥuam
fecisti de neceffitatibus anmã meam: nec
conclusisti me in manus inimici. Latissime
aut̃ saluatum se nouerat: cum subderet dicenᷤ.
Statuisti in loco spacioso pedes meos. In spaci¬
oso quippe loco pedes stabiliti sunt: quando
ad congruentia bona tendimus. & nulla
difficultate p̾pedimur. Quasi enim ꝑ locum
latum quo uolumus ꝑgimus: quia nullis
obiectis difficultatibus angustamur. Sed
tentia contieniret. Pro culpa enim flgella-¬
tum credidit: & iccirco eum in os angustum
cecidisse iudicauit. Quo enim ualidiorib
uidit eum plagis affici. eo deterioribus cre-¬
didit inquitatib p̃grauari: ꝓ fecto nesci¬
ens quod flagella eiꝰ augmentum essent me-¬

Expanded text:
dictorem perpeti semetipsum. Cum vero ita dictorem perpeti semetipsum. Cum vero ita tendens anima manu gratiae exaltantis adjuvatur, ab angusto ore ad latitudinem pervenit: quia, victis difficultatibus, opera bona perficit, quae concupiscit. David propheta conclusionem angusti oris aspexerat, cum dicebat: Salvam fecisti de necessitatibus animam meam, nec conclusisti me in manibus inimici . Latissime autem salvatum se noverat, cum subderet, dicens: Statuisti in loco spatioso pedes meos. In spatioso quippe loco pedes stabad congruentia bona tendimus, et nulla difficultate praepedimur. Quasi enim per latum locum quo volumus pergimus, quia nullis objectis difficultatibus angustamur. 844 tentia conveniret. Pro culpa enim flagellatum credidit, et idcirco eum in os angustum cecidisse judicavit. Quo enim validioribus vidit eum plagis affici, eo deterioribus credidit iniquitatibus praegravari, profecto nesciens quod flagella ejus augmentum essent me
Abbreviated transcription (Latin):
to minori consuetudine coartatur. Unde ꝓ-
longa consuetudine obrutam fuisse conspi¬
ceret: in lamentis suis sub eius specie sem&¬
ipsum deplorat dicens. Lapsa ẽ. in lacum
uita mea: et posuerunt lapidem suꝑ me.
In lacum quippe uita labitur: cum labe mi-¬
quitatis inquinatur. Lapis uero suꝑpo¬
nitur. cum etiam dura consuetudine mens
in peccato deuoratur: ut & si uelit exurgere.
iam utcumq non possit: quia moles desuꝑ
consuetudinis potest ad bonȩ actionis am¬
plitudinem reuocari: iccirco dr. saluabit
te de ore angusto latissime. Latissime quip¬
pe de ore angusto saluatur: qui & post miqͥ¬
tatum iugum. ad lib̃tatem boni oꝑis peni-¬
tendo reducitur. Quedam namq quasi con-
clusionis angustia ẽ. ab opprimenti mala con-¬
suetudine exurgere uelle. nec posse: iam
quidem desiderio ad suꝑna tendere. sed ad¬
huc actu in infimis remanere: preire corde.
nec tam̃ sequi oꝑe: atq insem& ipso contra¬

Expanded text:
to minori consuetudine coarctatur. Unde Jeto minori consuetudine coarctatur. Unde Jelonga consuetudine obrutam fuisse conspiceret, in lamentis suis sub ejus specie semetipsum deplorat, dicens: Lapsa est in lacum vita mea, et posuerunt lapidem super me . Vet. XXXI. In lacum quippe vita labitur cum labe iniquitatis inquinatur. Lapis vero superponitur cum etiam dura consuetin peccato devoratur, ut si velit resurgere, jam utcunque non possit, quia mole consuetconsuetudinis ad bonae actionis amplitudinem revocatur, idcirco dicitur: Salvabit te de ore angusto latissime. Latissime quippe de ore angusto salvatur, qui et post iniquitatis jugum ad libertatem boni operis poenitendo reducitur. 66. Quclusi oris angustia est, ab opprimente mala consuetudine exsurgere velle, nec posse. Jam quidem desiderio ad superna tendere, sed adhuc actu in infimis remanere, praeire corde, nec tamen sequi opere, atque in semetipso contra
Abbreviated transcription (Latin):
di ꝓsꝑitas claudit. ꝑ salomonem namq dr.
Auersio paruulorum intͣficiet eos: & ꝓsꝑitas
stultorum ꝑ det illos. Sequitur. Igitur salua¬
am uitȩ deserens. in peccatorum se tenebras
deicit: sem& ipsum quasi in puteum uel in fo¬
ueam mergit. Si uero diuitina ꝑpetratione
etiam consuetudine iniquitatis opprimitur:
ne ad suꝑiora iam possit exurgere. quasi angus¬
to ore putei coartatur. Unde dauid ꝓpħa sub
specie peccantium erorat dicens. Non me de¬
mergat tempestas aquȩ. neq absorbeat me
ꝓ fundum: neq urgeat suꝑ me puteus os
suum. Quem enim mali operis iniquitas
a bona stabilitate commouit: quasi tempes¬
tas aquȩ rapuit. S si adhuc consuetudine
non preualuit. non demersit. Iam in puteu᷑
cecidit : qui hoc quod diuina lex ꝓ hib& ꝑ¬
petrauit. S si adhuc longa consuetudo ñ de-¬
primit: nequaquam ossuum puteus coan-¬
gustauit. Tanto gͦ facilius egreditur: quan¬

Expanded text:
di prosperitas claudit. Per Salomonem namque dicitur: di prosperitas claudit. Per Salomonem namque dicitur: Aversio parvulorum interficiet eos, et prosperitas stultorum perdet illos . Sequitur: CAPUT am vitae deserens in peccatorum se tenebras dejicit, semetipsum quasi in puteum, vel in foveam, mergit; si vero diutina perpetratione etiam consuetudine iniquitatis opprimitur, ne ad superiora jam possit exsurgere, quasi angusto ore putei coarctatur . David propheta sub specie peccantium exorat, dicens: Non me demergat tempestas aquae, neque absorbeat me profundum, neque urgeat super me puteus os suum . Quem enim mali operis iniquitas a bona stabilitate commovit, quasi tempestas aquae rapuit. Sed si adhuc consuetnon praevaluit, non demersit. Jam in puteum cecidit qui hoc quod divina lex prohibet perpetravit. Sed si adhuc longa consuetudo non deprimit, nequaquam os suum puteus coangustavit. Tanto erga facilius egreditur, quan
Abbreviated transcription (Latin):
effeminatos moritur: quia laudis luxuria
corrupta repperitur. Transiatione uero alia
ñ habet᷑ uita eoꝵ int̾ effeminatoᷤ. s uita eoꝵ uuln̾iet᷑
abangelis. U trumq tam̃ & si sermone discor¬
dant: ratione concordant: quia effemina.¬
torum uitam angeli uulnerant. dũ nuntĩi
ueritatis. eam iaculis sc̃ȩ p̃dicationis im¬
pugnant. Quia gͥ de dampnatione reꝓbo
rum quid agitur audiuimus: de ereptione
humilium quid sequatur audiamus. Eri
gustia sua eripitur: cum unusquisq humi¬
lis de hac ꝑegrinationis suȩ afflictione libe¬
ratur. Nam & assiduis hic tribulationibus
prȩmitur: ut ad requirendum uere conso¬
lationis gaudium ꝓuocetur. Hñ & sequitur.¬
Et reuelauit in tribulatione aurem eius.
Aurem in tribulatione reuelare est: auditum
cordis uerberum plagis aperire. Cum enim
p̾cepta despicimus : pia districtione nob̾cum
agitur. ut flagellatimeamus. Aurem itaq
tribulatio cordis aꝑit: quam sepe huius mun¬

Expanded text:
effeminatos moritur, quia laudis luxuria effeminatos moritur, quia laudis luxuria corrupta reperitur. Translatione vero alia non habetur: Vita eorum inter effeminatos, sed, Vita eorum vulneretur ab angelis. Utramque tamen etsi sermone discrepat, ratione concordat, quia effeminatorum vitam angeli vulnerant, dum nuntii veritatis eam jaculis sanctae praedicationis impugnant. Quia igitur de damnatione reprorum quid agatur, audivimus, de ereptione humilium quid sequatur audiamus. Sequgustia sua eripitur, cum unusquisque humilis de hac peregrinationis suae afflictione liberatur. Nam et assiduis hic tribulationis premitur, ut ad requirendum verae consolationis gaudium provocetur. Unde et sequiturEt revelabit in tribulatione aurem ejus. Aurem in tribulatione revelare est auditum cordis verberum plagis aperire. Cum enim praecepta despicimus, pia districtione nobiscum agitur, ut flagella timeamus. Aurem itaque cordis tribulatio aperit, quam saepe hujus mun
Abbreviated transcription (Latin):
tatione ꝓsternat: & quȩ adiumentum deb&
esse augendi oꝑis. iam retributio sit laboris.
Cum uͦ sua p̾conia in dĩ laudem tendere sen¬
tiunt: ea etiã desiderabilit᷑ amplectuntur.
Scriptum namq est. Nideant oꝑa urã bo-¬
na: & glorificent patrem urm qui in cęlis
est. Uiam se gͦ hominibus faciunt. quoti¬
es in se aliquid quo ds cognoscatur osten¬
dunt: quia non student in se humanam
nis laudib mollia corda. ꝓstituunt. quia suis
amoribus corrumpuntur: de quib alias dr.
hic de hac eorum corruptione subiungitur.¬
Et uita eorum int̾ effeminatos. Si enim
iurilit᷑ uiuerent: laus transitoria nulla eos
corruptione uiciaret. Unde electis ꝓpħa ꝑstia¬
det dicens. Uirilit agite: & confortetur cor
urm̃. Dicens enim urilit᷑ agite. dum confor¬
tetur cor urm̃. ilico subdidit: quasi sexum.
cordis munire curauit. Luxuriosi quippe
mens corrumpitur: si rebus transitoriis
delectatur. Igitur simulatorum tuta inter

Expanded text:
tatione prosternat; et quae adjumentum debet tatione prosternat; et quae adjumentum debet esse augendi operis, jam retributio sit laboris. Cum vero sua praeconia in Dei laudem tendere sentiunt, ea etiam desiderabiliter amplectuntur. Scriptum namque est: Videant opera vestra bona, et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est . Viam se ergo hominibus faciunt, quoties in se aliquid quo Deus cognoscatur ostendunt, quia non student in se humanam nis laudibus mollia corda prostituunt, quia suis amoribus corrumpuntur. De quibus alias dichic de hac eorum corruptione subjungiturEt vita eorum inter effeminatos. - Si enim viriliter viverent, laus transitoria nulla eos corruptione videt, dicens: Viriliter agite, et confortetur cor vestrum . Dicens enim Viriliter agite, et confortetur cor vestrum, illico subdidit, quasi sexum cordis munire curavit. Luxuriosi quippe mens corrumpitur, si rebus transitoriis delectatur. Igitur simulatorum vita inter
Abbreviated transcription (Latin):
inopinata tempestas omne quod aer serenũ
blanditur immutat: & eo ꝑiculum intari
non potest. quo nec potait p̃uuideri. Inde &¬
simulatores qui uitȩ suȩ custodiam negli¬
gunt: in tempestate mori referuntur. Hinc
quippe eos turbo subitus int̾nȩ ꝑ cussionis ei¬
cit. quos arrogantia ext̾n fauoris extollit: &¬
dum amplectantur in laude quod non sunt.
repente inueniunt in ultione quod sunt.
in conflatorio argentum. E in fornace aurum
sic ꝓbatur homo ore laudantis. Laus ꝯtuppe
sua iustos cruciat: iniquos exaltat. S iustos
dum cruciat. purgat : iniquos dum letificat.
reꝓbos monstrat. Isti enim sua laude pascun.¬
tur: quia atictoris sui głam non requirunt.
Illi aut̃ qui auctoris głam querunt. sua
laude cruciantur. ne non sit intus quod fo¬
ris dr: ne si est etiam quod d̃r. ante oculos¬
di. ipsis fauoribus uacuetur : ne humana
laus robur m̃tis emolliat. eamq in sui delec-¬

Expanded text:
inopinata tempestas omne quod aer serenum inopinata tempestas omne quod aer serenum blanditur immutat; et eo periculum vitari non potest, quo nec potuit praevideri. Unde simulatores, qui vitae suae custodiam negligunt, in tempestate mori referuntur. Hinc quippe eos turbo subitus internae percussionis ejicit, quos arrogantia externi favoris extollit; et dum amplectuntur in laude quod non sunt, repente inveniunt in ultione quod sunt.in conflatorio argentum, et in fornace aurum, sic probatur homo ore laudantis . Laus quippe sua justos cruciat, iniquos exaltat. Sed justos dum cruciat purgat, iniquos dum laetificat reprobos monstrat. Isti enim sua laude pascuntur, quia auctoris sui gloriam non requirunt. Illi autem qui auctoris gloriam quaerunt, sua laude cruciantur, ne non sit intus quod foris dicitur, ne, si est etiam quod dicitur, ante Dei oculos ipsis favoribus vacuetur: ne humana laus robur mentis emolliat, eamque in sui delec