comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tuam SeRabel: que se dicit profete sinis docere. et seducere ẜ¬
uos meos: forncari. et manducate de sacrifiais. Et dedi illi
tempus / ut poentẽtiam ageret. et poeniteri nõ uult a forni¬
catione sua. Ette mitto eam̃ in lectum: et qui cum ea fornicati
sunt. ⁊̃ maximam tribulationem insi poenitentiã gesserint
ab oꝑibus suis. Quos utiq ad pęnitentiam dñs nõ horta¬
retur. nisi quia pententib indulgentiam pollicetur. Et ĩ euã¬
gelio. Dico inquit uobis. Sic erit gaudium ĩ celo suꝑ uno
pectatore pnĩam agente: ꝙͣ suꝑ nonaginta nouẽ ustis: qͥuibus
non est opus pemtentia. Nuam cum scriptũ sit. Deus morte
non fecit. nec letatur in ꝑditione uiuoꝵ. Utiq qui neminẽ
denuo ad uitam redire. Iteo ei ꝑ Iohel prophetã clamat. ⁊ dĩc
t nunc dicit dñs deus noster. Reuertimim ad me ĩ toto corde
uestro: simulq ieiunio et fletu et planctu: et discindite cor¬

Expanded text:
tuam Iezabel quae se dicit propheten sinis docere et seducere stuam Iezabel quae se dicit propheten sinis docere et seducere seruos meos, fornicari et manducare de sacrificio, et dedi illi tempus ut paenitentiam ageret, et paeniteri non uult a fornicatione. ecce mitto eam in lectum et qui cum ea fornicati sunt in maximam tribulationem, nisi paenitentiam gesserint ab operibus suis. quod utique ad paenitentiam Dominus non hortaretur, nisi quia paenitentibus indulgentiam pollicetur. et in euangelio, dico, inquit, uobis, sic erit gaudium in caelo super peccatore paenitentiam agente quam super nonaginta nouem iustis quibus non est opus paenitentia. nam cum scriptum sit: Deus mortem non fecit nec laetatur in perditione . uiuorum, utique qui neminem itentiam denuo ad uitam redire. ideo et per Iohel prophetam clamat et dicit: et nunc dicit Dominus Deus uester: reuertimini ad me ex toto corde uestro simulque et ieiunio et fletu et planctu, et discindite cor
Abbreviated transcription (Latin):
qui non dabat de ecclesia seꝑetur. Manente concordię Unculo:
et perseuerante catholite etcłesiȩ indiuiduo sacramento. actum
suum disponit et dirigit Un usquisq ep̃us rationẽ propositi
siu suo dño xedditurus. Micor autẽ quosdam Sic obstinatos
esse: ut dandam non putent laplis poententia. Aut petẽtibus
existiment ueniam denegandam. Cum scciptũ sit. Memento uñ
cecideris. et age poenitentiã et ib̃ac priora opera. Quod utiq
ei dicitur: queni constet cecidisse: et quem dñs hortatur per
opera rursus exurgere. Quia scciptũ est. Elemosina a mor¬
te liberat. Et nota ũtiq ab illa mor te quam semel cheisti san¬
gius extinxit. et aqua nos salutaris baptisim. et redemptoris
nustri gr̃a liberauit: sed ab ea que ꝑ delicta postmodũ sorpit.
lio item loco poenitentię tempus datur: et poenitentiã nõ agẽti
dñs cõminatur. Habeo inquit aduersum te iuulta. ꝙ uxorem

Expanded text:
qui non dabat de Ecclesia separaretur. Manente concordiae vinculo qui non dabat de Ecclesia separaretur. Manente concordiae vinculo et perseverante catholicae Ecclesiae individuo sacramento, actum suum disponit et dirigit unusquisque episcopus rationem propositi sui Domino redditurus. XXII. Miror autem quosdam sic obstinatos esse ut dandam non putent lapsis poenitentiam, aut poenitentibus existiment veniam denegandam, cum scriptum sit: Memento unde cecideris, et age poenitentiam, et fac priora opera. Quod utique ei dicitur quem constat cecidisse et quem Dominus hortatur per opera rursus exurgere, quia scriptum est: Eleemosyna a morte liberat ; et non utique ab illa morte quam semel Christi sanguis extinxit, et a qua nos salutaris Baptismi et Redemptoris nostri gratia liberavit, sed et ab ea quae per delicta postmodum serpit. Alio item loco poenitentiDominus comminatur, habeo, inquit, aduersus te multa, quod uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
sue seruat. Nec quia adultero: poenitentia. et uemia laxatur: cõ¬
tinentie ugor frangitur. Aluid est aduema stare: Aliud adglas
peruemre. Aluid missum ĩ carcerem: non exire inde: donec soluat
nouissimũ quadrantem. Aliud statim fidei: et iurtutis accipere ine¬
cedem. Aluid pro pectatis Iongo dolore cruciatum emendari: et
purgari diu igne. Aluid pecçata oña passione piegasse. Aluiod de¬
niq pendere in diem uiditii Ad sententiã domini. Aluid sta¬
tim a dño coronari. Et quidem apud antecessores nosocos. qui¬
dam de ep̃is istine ĩ prouincia nostra dandam pacon moechis
nõ putauerũt: et ĩ totum pęnitentię locũ contra adulteria
clauserunt. Non tm̃ a coepiscopoꝵ suoꝵ collegio recesserunt
aut catholice ecclesĩę Unitatem: uł duxitię. uel tensure suę ob¬
stinatione xuperunt. Ut quia apud alios: adulteris pax dabitut:

Expanded text:
suae servat, nec quia adultero poenitentia et venia laxatur, consuae servat, nec quia adultero poenitentia et venia laxatur, continentiae vigor frangitur. Aliud est ad veniam stare, aliud ad gloriam pervenire, aliud missum in carcerem non exire inde donec solvat novissimum quadrantem , aliud statim fidei et virtutis accipere mercedem , aliud pro peccatis longo dolore cruciatum emundari et purgari diu igne, aliud peccata omnia passione purgasse, aliud denique pendere in diem judicii ad sententiam Domini, aliud statim a Domino coronari. XXI. Et quidem apud antecessores nostros quidam de episcopis istic in provincia nostra dandam pacem moechis non putaverunt et in totum poenitentiae locum contra adulteria clauserunt. Non tamen a coepiscoporum suorum collegio recesserunt, aut catholicae Ecclesiae unitatem vel duritiae vel censurae suae obstinatione ruperunt; ut quia apud alios adulteris pax dabatur,
Abbreviated transcription (Latin):
tur. quem uuherauit. Hinc christus hortatur ne ĩ totũ ꝑeat.
quem redenut. Cui de duobus assistimus. In cuius partibus
stamus. Utxum ne dyabolo fauemus ut perimat. Ut semiani¬
mem tr̃ẽm iacentem: Sicut ĩ euangelio sacerdos: et leuita
preterimus. An uero sacerdotes dei et christi/ quod christus
et docuit et fecit umitanter: uulneratum de aduersarii fau¬
cibus rapimus ut curatũ deo uidici reseruemus. Nec putes frat
carissime. hinc aut iurtutem frum minu: aut martiria deficere
ꝙ lapsis laxata sit poententia et ꝙ poententib: spes pacis o¬
blata est. Manet uere fidentiũ robur ĩmobile. et apud timẽ¬
tes. et diligentes corde toto dñm: stabilis et fortis perseuerat
integritas. Nam et nechis: a nobis piñe tempus conceditur.
et pax datur. Non tñ idarco uirginitas ĩ ecclesia deficit: aut
tot Uirginibus coronata. Et castitus: ac pudicitia: tenorẽ głe

Expanded text:
dere quem vulneravit, hinc Christus hortatur ne in totum pereat dere quem vulneravit, hinc Christus hortatur ne in totum pereat quem redemit. Cui de duobus assistimus, in cujus partibus stamus? Utrumne diabolo favemus ut perimat, et semianimem fratrem jacentem, sicut in Evangelio sacerdos et levites, praeterimus? An vero ut sacerdotes Dei et Christi, quod Christus et docuit, et fecit imitantes, vulneratum de adversarii faucibus rapimus, ut curatum Deo judici reservemus. XX. Nec putes, frater charissime, hinc aut virtutem fratrum minui aut martyria deficere quod lapsis laxata sit poenitentia, et quod poenitentibus spes pacis oblata. Manet vere fidentium robur immobile, et apud timentes ac diligentes corde toto Deum stabilis et fortis perseverat integritas. Nam et moechis a nobis poenitentiae tempus conceditur et pax datur. Non tamen idcirco virginitas in Ecclesia deficit, aut tot virginibus coronata, et castitas ac pudicitia tenorem gloriae
Abbreviated transcription (Latin):
dominus stabiliee illum. Iohannes quoq lesum christũ dñm
nostrum. aduocatũ et deprecatorem: peo ptcãs nostris probet
dicens. Silioli mei Ista scripsi uobis ne deluiquatis: et si qui
delinquerit aduocatum habemus apud pr̃em Iesum cheiscum¬
iustum suffragatorem. Ipse est depretatio pro delictis nostris. Et
essemus christus pro nobis mortuus est: multo magis nũc iusti¬
ficati ⁊̃ sangĩe ip̃ius elberabimur ꝑ illum ab ira. uius pieto¬
tem. et clementiam cogitantes: nec aceibi adeo: nec duri. nec
in fouendis fribus ĩ hũmani esse tebemus: sed dolere cũ ololen¬
tibus: et flere cũ flentibus: et eos ꝙͣtum possumus auxilio. et
solatio nostre dilectionis crigere. Nec adeo immites et ꝑtina¬
tes ad eoꝵ poenitentiam retundendam nec iteꝵ soluti. et faci¬
les ad comunicationem temere laxandam. Iacet ette saucius fr.
ab aduersario in acie uulneratus Inde dyabolus otadere cona¬

Expanded text:
enim Deus stabilire eum, Iohannes quoque legum Christum Dominum enim Deus stabilire eum, Iohannes quoque legum Christum Dominum nostrum aduocatum et deprecatorem pro peccatis nostris probet dicens: filioli mei, ista scribo uobis ne delideliquerit, advocatum habemus apud Patrem Jesum Christum suffragatorem, et ipse est deprecatio pro delictis nostris . Etessemus, Christus pro nobis mortuus est, multo magis nunc justificati in sanguine illius liberabimur per illum ab ira . XIX. Cujus pietatem et clementiam cogitantes, non acerbi adeo nec duri, nec in fovendis fratribus inhumani esse debemus, sed dolere cum dolentibus et flere cum flentibus, et eos quantum possumus auxilio et solatio nostrae dilectionis erigere, nec adeo immites et pertinaces ad eorum poenitentiam retundendam, nec iterum soluti et faciles ad communicationem temere laxandam. Jacet ecce saucius frater ab adversario in acie vulneratus. Inde diabolus conatur occi
Abbreviated transcription (Latin):
ante prelium ĩ firmitas ueserit: consolatio pacis et cõmunicatõ¬
nis abscedit. Neq .n. preuidicamus dño iudicaturo quo minus
si poenitentiam plenam et iustam pectatorio ĩuenerit. tunc ra¬
tum faciat. quod a nobio fuerit hic statutum. Si uero nos aliquis:
poententie simulatione deluserit. deus qui non deridetur: et qui
cor hominis intuetur de his que nos minus pspeximus iudicri
et seruoꝵ dñs emendet. dum tñ nos meniusisse frater olebeamus
scriptun esse. Frater fc̃em adiuuans exaltabitur:et apostolum
quoq dixisse. In contemplatione habentes unusquisq: ne et uos
tempteniini. Alterutrum honera sustinete: et sic adimplebitis
legem christi. Iten ꝙ supbos redarguens: et arcogantiã fran¬
geiis in epistola sua pͥonat. Et qui se putat stare. uioleat ne
cadat. Et ulio loco dicat. Iu qui es: qui iudicas alienum ser¬
uum dsio suo stat: aut stabit cudit. Stabit autem. Potens ẽ

Expanded text:
ante proelium infirmitas urserit, cum solacio pacis et communicatioante proelium infirmitas urserit, cum solacio pacis et communicationis abscedit. Neque enim praeiudicamus Domino iudicaturo quo minus si paenitentiam plenam et iustam peccatoris inuenerit, tunc ratum faciat quod a nobis fuerit hic statutum. si uero nos aliquis paenitentiae simulatione deluserit, Deus qui non deridetur et qui cor hominis intuetur de his quae nos minus perspeximus iudicet et seruorum sententiam Dominus emendet, dum tamen nos meminisse, frater, debemus scriptum esse. frater fratrem adiuuans exaltabitur, et apostolum quoque dixisse: in contemplatione habentes unusquisque, ne et uos temptemini, alterutrum onera sustinete, et sic adinplebitis legem Christi, item quod superbos redarguens et adrogantiam frangens in epistula sua ponat: et qui se putat stare, uideat ne cadat, et alio in loco dicat: tu quis es qui iudicas alienum seruum? domino suo stat aut cadit. stabit autem: potens est
Abbreviated transcription (Latin):
essent nunꝙͣ de eisdem postmodum: et confessores et maxtires
fierent. Sed qm̃ est in illis. quod penitentia sequente reualescat
ad fidem et ad uirtutem: de penitentia robur armatur. Quod
armari non poterit: Siquis desperatione deficiat: si ab ecclesia
dure: et ocudeliter segregatus ad gentiles se uias: et scłaria¬
opera conuertat. Uel ad hereticos et scismaticos teiectus ab ec¬
lesia branseat. Ubi et si occisus: ꝑꝑ nomen posemodum fuerit
etra etdesiam constitutuf: et ab unitate: atq a caritate diuis:
coronaei in morte non poterit. Et ideo placuit feater carissime
examinatis causis singloꝵ libellaticos interim admitti. Sacci¬
ficatis in exitum subueniri. Quia exhomologesis apud ĩ¬
feros non est/ nec ad poenitentiam quis a nobis compelli põt.
fructus poententię subtrahatur Si pceliũ peius uenerit: cor¬
roboratus a nobis inuenietur armatus ad pedium. Si autem

Expanded text:
essent, numquam de isdem postmodum et confessores et martyres essent, numquam de isdem postmodum et confessores et martyres fierent. Sed quoniam est in illis quod paenitentia sequente reualescat ad fidem et ad uirtutem de paenitentia robur armatur, — quod . armari non poterit, si quis desperatione deficiat, si ab ecclesia dure et copera convertat, vel ad haereticos et schismaticos rejectus ab Ecclesia transeat; ubi, etsi occisus propter nomen postmodum fuerit extra Ecclesiam constitutus et ab unitate atque a charitate divisus, coronari in morte non poterit. Et ideo placuit, frater charissime, examinatis causis singulorum, libellaticos interim admitti, sacrificatis in exitu subveniri: quia Exomologesis apud inferos non est, nec ad poenitenfructus paenitentiae subtrahatur. si proelium prius uenerit, corroboratus a nobis inuenietur armatus ad proelium: si uero
Abbreviated transcription (Latin):
frater carissime qui dicunt om̃ia pectata paria esse. Et iuxũ
grauem uon facile flecti oportere. Inter autem christianos et
philosophos plurimũ distat. Et cum apłus dicat. Uidete neqo
uos depredetur ꝑ phylosophiam/ et ĩ anem fallatiam. Uitanda
sunt que non de de dei dementia ueniunt. sed de phylosophie
durioris presumptione deffendunt. De Moyse autẽ legimus ĩ
sccipturis dictum. Et fuit Moyses homo lenis nimis. Et dñs
ĩ euangelio suo ditit. Estote miseritordes. sicut pater uester
misertus est uestri. Et iterũ. Non est sanis opus medicus: s
male habentibus. Quam potest exercere medicinam: qͥ dicit.
Ego solos sanos curo: quibus medicus necessarius non est. Opez
nostram. medelam nostram: uulneratis exhibere debemus. Nec
putemus mortuos esse: sed magis semiamines iacere eos quos
ꝑsequutione funesta sautiatos Uidemus. Qui si in totũ mortu

Expanded text:
frater charissime, qui dicunt omnia peccata paria esse et virum frater charissime, qui dicunt omnia peccata paria esse et virum gravem non facile flecti oportere. Inter Christianos autem et philosophos plurimum uos depraedetur per philosophiam et inanem fallaciam, uitanda sunt quae non de Dei clementia ueniunt, sed de philosophiae durioris praesumptione descendunt. de Moyse autem legimus in scripturis dictum: et fuit Moyses homo lenis nimis. et Dominus in euangelio suo dicit: estote misericordes, sicut et pater uester misertus est uestri. et iterum: non est opus sanis medicus, sed male habentibus. quam potest exercere medicinam qui dicit: ego solos sanos curo, quibus medicus necessarius non est\'. opem nostram, medellam nostram uulneratis exhibere debemus. nec putemus mortuos esse, sed magis semianimes iacere eos quos persecutione funesta sauciatos uidemus: qui si in totum mortui
Abbreviated transcription (Latin):
heresim uel scisina dyabolo inuitante rapuntur. et ascribetue
nobis in die iuditii nec oueni scutiam curasse: et ꝑꝑ unã sau¬
tiam multas integras perdidisse. Et quom dñs relictis nona¬
ginta nouem sanis.: Unam erãtem et lapsam quesierit: et ĩuẽ¬
tam humcris suis ipse portauerit. Nos tñi non querimus la¬
psos: sed et uenientes arcemus. Et quom pseudo prophece
gregem christi nue Uastare: et lacerare non desinant: oc¬
casionem canibus: et lupis demus. Ut quos persequutio ĩfe¬
sta non ꝑdidit. eos nos duritia nr̃a. et ĩhumanitate per¬
damus. Et ubi erit frater cacissime: quod aposcolus dicit.
Om̃ibus per omnia placeo.: non querens quod mihi utile est.
sed quod multis ut saluetur. Imitatores mei estote sicut. et
ego christi. Et iteꝵ. factus sum infiemus infiemis: ut in¬
firmos lucrarer. Et iteꝵ. Si patitur membrũ Unum com
patiuntur: et cȩtera membra. Et si letatur unũ mẽbrum

Expanded text:
haeresim uel schisma diabolo inuitante rapiuntur: et adscribetur haeresim uel schisma diabolo inuitante rapiuntur: et adscribetur nobis in die iudicii nec ouem sauciam curasse et propter unam sauciam multas integras perdidisse: et cum Dominus relictis nonaginta nouem sanis unam errantem et lassam quaesierit et inuentam umeris suis ipse portauerit, nos non tantum non quaeramus lassos, sed et uenientes arceamus, et cum pseudoprophetae gregem Christi nunc uastare et lacerare non desinant, occasionem canibus et lupis demus ut quos persecutio infesta non perdidit eos nos duritia nostra et inhumanitate perdamus. et ubi erit, frater carissime, quod apostolus dicit: omnibus per omnia placeo, non quaerens quod mihi est utile, sed quod multis; ut saluentur. imitatores mei estote, sicut et ego Christi. et iterum: factus sum infirmus infirmis ut infpatiuntur et caetera membra; et si laetatur unum membrum,
Abbreviated transcription (Latin):
seruum dei adorare debere. Et idcirco ne hoe facerem qđ non
licebat: cum occasio libelli fuisset oblata. quẽ nec ip̃m acciperẽ
nisi ostensa fuisset occasio: ad magistratũ uel uemi uel alio eũte
mandaui christianum me esse: sacrificare me oĩo non licere:
ad atus dyaboli me uenire non posse. Dare me ob hoc premi¬
um ne quod nõ licet faciam. Nunc tñ etiam iste. qui libello
in aculatus est postra ꝙͣ nobis admonentib didicit: nec hoc se
facere debuisse. et simanus pura sit: et os eius feralis cibi conta¬
gia nulla pollueriint conscientiam tñ eius esse pollutam. Flet
auditis nobis. et lamentatur. et quod deliquerit: nũc adnone¬
tur. et non tam criine ꝙͣ errore deceptus. Quod iã de cet̾o
instructus. et paratus sit contestatur. Quoꝵ si penitentia
respuamus. habentium aliquam fidutiã tolerabilis conscientię
statim cum uxore. cum lileris quos incolumes referuauerat:

Expanded text:
seruum Dei adorare debere, et idcirco ne hoc facerem quod non seruum Dei adorare debere, et idcirco ne hoc facerem quod non licebat, cum occasio libelli fuisset oblata, quem nec ipsum acciperem nisi ostensa fuisset occasio, ad magistratum uel ueni uel alio eunte mandaui, Christianum me esse, sacrificare mihi non licere, ad aras diaboli me uenire non posse, dare me ob hoc praemium, ne quod non licet faciam\'. nunc tamen etiam iste qui libello maculatus est, posteaquam nobis admonentibus didicit nec hoc se facere debuisse, etsi manus pura sit et os eius feralis cibi contagia nulla polluerint, conscientiam tamen eius esse pollutam, flet auditis nobis et lamentatur et quod deliquerit nunc admonetur et non tam crimine quam errore deceptus quod iam de cetero instructus et paratus sit contestatur. Quorum si paenitentiam respuamus habentium aliquam fiduciam tolerabilis conscientiae, statim cum uxore cum liberis, quos incolumes reseruauerant, in
Abbreviated transcription (Latin):
.n. ȩ̨quandi sunt. Ille qui ad sacrificiũ nephandus: statim uolun¬
tate prosiliit. et xeluctatus. et congressus dui ud hoc funestu
opus. necessitate peruenit Ille quĩ et se: et om̃es suos prodidit
Et ip̃e qui pro cunctis ad mercede accedens. Uxorẽ et liberos. et
domũ totã perituli sui ꝑfunctione protexit. Ille qͥ inquilinos
uel amicos suos ad facinus compulit: Et qui inquilinis: et
colonis pepertit: fr̃es etiam plurimos qui extorces. et ꝓfugi
recedebant ĩ sua tecta. et hospitia suscepit ostendens: et of¬
ferens dño multas iuuentes: et ĩcalumes animas: que pro
Una sautia deprecentur. Cum ergo inter ip̃os qui sacͥficaue¬
runt: multa sit diuersitao: que mdementia est: et ꝙͣ acterba
duritia libellaticos cum hia qui sacrificauerunt iungere qñ is.
cuius libellus acceptus ẽ dicat. Ego prius legeramꝰ: et episco¬
po tractante cognoueram non sacrifitandũ ydolis. nec simłacra

Expanded text:
enim aequandi sunt ille qui ad sacrificium nefandum statim uolunenim aequandi sunt ille qui ad sacrificium nefandum statim uoluntate prosiliuit et qui reluctatus et congressus diu ad hoc funestum opus necessitate peruenit, ille qui et se et omnes suos prodidit et qui ipse pro cunctis ad discrimen accedens uxorem et liberos et domum totam periculi sui pactione protexit, ille qui inquilinos uel amicos suos ad facinus conpulit et qui inquilinis et colonis pepercit, fratres etiam plurimos qui extorres et profugi recedebant in sua tecta et hospitia recepit, ostendens et offerens Domino multas uiuentes et incolumes animas quae pro una saucia deprecentur. Cum ergo inter ipsos qui sacrificauerint multa sit diuersitas, quae inclementia est et quam acerba duritia libellaticos cum his qui sacrificauerint iungere, quando is cui libellus acceptus est\' dicat: cego prius legeram et episcopo tractante cognoueram non sacrificandum idolis nec simulacra
Abbreviated transcription (Latin):
lenter insistunt. Quare et de cornelio. et de nobis: quecũq
iactanctur. nec audias facile. nec credas frater tarissime. Si
qui .n. infirmitatibus occupantur: illis sicut placuit ĩ periculo
subuenitur. Ut postea ꝙͣ tamen subuentũ est: et pichitantib pax
data ẽ suffocati a nobis nõ possunt aut opprimi aut ui de
manu nostra: in exitu mortis urgeri. Ut qũĩ morientib pax
datur: necesse sit mori eos: qui accepunt pacem: cum magis
pignus iute data pace ꝑcipiunt. hi quoq ad uitam ꝓcepta
pace teneantur. Et idarco si accepta pace cõmeatus adeo da¬
tur: nemo. nemo hoe debet in sacerdotibus criminari. cum
semel placuerit frĩbus in periculo subuenixi. Nec tu exiscimes
frater carissime sicut quibusdam uidetur libellaticos. cũ sacͥ¬
ficatis ȩquari oportere. quando autem inter ip̃os etiam qui
sacrificauerunt. et conditio frequenter et cã diuersa sit. Neq

Expanded text:
lenter insistunt. quare et de Cornelio et de nobis quaecumque lenter insistunt. quare et de Cornelio et de nobis quaecumque iactantur nec audias facile nec credas, frater carissime. Si qui enim infirmitatibus occupantur, illis sicut placuit in periculo subuenitur. postea quam tamen subuentum est et periclitantibus pax data est, offocari a nobis non possunt aut opprimi aut ui et manu nostra in exitum mortis urgeri, ut quoniam morientibus pax datur necesse sit mori eos qui acceperint pacem, cum magis pignus uitae in data pace percipiunt hic quoque ad uitam percepta pace teneantur. et idcirco si accepta pace commeatus a Deo datur, nemo hoc debet in sacerdotibus criminari, cum semel placuerit fratribus in periculo subueniri. nec tu existimes, frater carissime, sicut quibusdam uidetur, libellaticos cum sacrificatis aequari oportere, quando inter ipsos etiam qui sacrificauerint et condicio frequenter et causa diuersa sit. neque
Abbreviated transcription (Latin):
xerat: cum plena humilitate/ et satisfatione reuocãte audite
sunt eius pretes/ et in ecclia dñi non tam. trophimus ꝙ̃
maximus frũm nũs: qui cũ teophio fuerat. admissus est
qui omnes regressuri. ad eccłiam non essent: nsi cum teo¬
phimo comitante Uenissent. Tractatu ergo illie: cũ colle¬
gie pluinus habito. susceptus est trophinius: pro quo sa
tisfaciebat frũm reditus/ et restituta multoꝵ salus. Sic tñ
ad missus est trophinius ut laycus cõmunicet nõ secĩdum
ꝙ ad te malignoꝵ littere ꝓtulerunt. quasi locum sacerdotis u¬
surpet. sed et quod passim cõmunicare sacrificatis. Cornelius
tibi nunciatus est: hoc etiam de apostataꝵ factis rumorib na¬
scitue. Neq .n. possunt laudare nos: Qui recędũt ai nobis. Aut
expectare debemus: ut placramus illis qui nobis displicentes:
et contea eccłiam rebelles sollicitandis de ecclesia fratrib uo¬

Expanded text:
xerat cum plena humilitate et satisfactione reuocante auditae xerat cum plena humilitate et satisfactione reuocante auditae sunt eius preces et in ecclesiam Domini non tam Trofimus quam maximus fratrum numerus qui cum Trofimo fuerat admissus est, qui omnes regressuri ad ecclesiam non essent, nisi cum Trofimo comitante uenissent. tractatu ergo illic cum collegis plurimis habito susctisfaciebat fratrum reditus et restituta multorum salus. Sic tamen admissus est Trophimus, ut laicus communicet, non, secundum quod ad te malignorum litterae pertulerunt, quasi locum sacerdotis usurpet. XII. Sed et quod passim communicare sacrificatis Cornelium tibi nuntiatum est, hoc etiam de apostatarum fictis rumoribus nascitur. Neque enim possunt laudare nos qui recedunt a nobis: aut exspectare debemus ut placeamus illis, qui nobis diset contra ecclesiam rebelles sollicitandis de ecclesia fratribus uio
Abbreviated transcription (Latin):
mendatio laceret. et opimonibus falsis głosum nomẽ infamet
Ut qui conscientię sue luce darestant. alienis rumoribus sordi¬
dentur. Explorasse autem collegas nẽos scias. et uerissime cõ¬
perisse: nulla illum libelli: ut quidam iactitant labe ma¬
culatum esse: sed nec cum ep̃is qui sũcrificarũt. cõmunica¬
tionem sucrilegam nuiscusse. sed eos demũ quoꝵ causa audi¬
ta. et innocentia comprobata sit. coniunxisse nobiscum. Nã
et de trophiimo de quo tunc scribi desiderasti. non it res est
ut ad te pertulit rumor et mendatium malignoꝵ. Nam sicut
et antecessores nr̃i sepe fecerunt colligendis fr̃ibus nostris ca¬
rissimus frater noster necessitate succubuit. Et qm̃ cum tro¬
phuuo pax maxima plebis abstesserat. redeunte et nunc ad
eccłiam Trophuno: et sutisfaciente/ et penitentia deprecatioĩs
errorem pristinũ confitente: et featerntatem quam inꝑ abstͣ¬

Expanded text:
mendacio laceret et opinionibus falsis gloriosum nomen infamet, mendacio laceret et opinionibus falsis gloriosum nomen infamet, ut qui conscientiae suae luce clarescunt alienis rumoribus sordidentur. explorasse autem collegas nostros scias et uerissime conperisse nulla illum libelli, ut quidam iactitant, labe maculatum esse, sed neque cum episcopis qui sacrificauerint communicationem sacrilegam miscuisse, sed eos demum quorum causa audita et innocentia conprobata sit coniunxisse nobiscum. Nam et de Trofimo, de quo tibi scribi desiderasti, non ita res est ut ad te pertulit rumor et mendacium malignorum. nam, sicut et antecessores nostri saepe fecerunt, conligendis fratribus nostris carissimus frater noster necessitate succubuit. et quoniam cum Trofimo pars maxima plebis abscesserat, redeunte nunc ad ecclesiam Trofimo et satisfaciente et paenitentia deprecationis errorem pristinum confitente et fraternitatem quam nuper abstra
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotem. Non ne hic fruter carissime sum̃o Uirtutis: et fidei
testimonio predicandus ẽ: non ue inter gloriosos confessores
et martices deputandus. qui tantis temp̾orib sedit expectãs
corporis sui carnifices et nranni ferocientis ultores: Qui cor¬
nelium aduersus edita feralia resistentem. et minas / et cruciatus
et tormenta fidei ingore calcantem. Uel gladio muaderent: uel
crucifigerent. uel igne torrerent: uel quoliber in audito genẽ poe¬
naꝵ uisceri cius et membra lamarent. Etiamo si maiestas dnĩ
protegentis. et bonitas sacerdotem quem fieri uoluit: factum
quoq protexit/ tamen Cornelius ꝙ tum ad eius deuotione
ꝑtinet. et timorem passus ẽ quicqͥd pati potuit: et trrannum
armis et bello post modũ uictũ. prior sacerdotio uicit. Quo d
autem quedum de illo inhonesta: et maligna iactantur nolo
mixeris: cum scias hoc esse opus semꝑ dyaboli. Ut seruos dĩi

Expanded text:
sacerdotem? Nonne hic, frater charissime, summo virtutis et fidei sacerdotem? Nonne hic, frater charissime, summo virtutis et fidei testimonio praedicandus est? Nonne inter gloriosos confessores et martyres deputandus, qui tantum temporis sedit exspectans corporis sui carnifices et nelium aduersus edicta feralia resistentem et minas et cruciatus et tormenta fidei uigore calcantem uel gladio inuaderent uel crucifigerent uel igne torrerent uel quolibet inaudito genere poenarum uiscera eius et membra laniarent? etiamsi maiestas Domini protegentis et bonitas sacerdotem quem fieri uoluit factum quoque protexit, tamen Cornelius, quantum ad eius deuotionem pertinet et timorem, passus est quidquid pati potuit et tyrannum armis et bello postmodum uictum prior sacerdotio suo uicit. Quod autem quaedam de illo inhonesta et magna iactantur, nolo mireris, cum scias hoc esse opus semper diaboli ut seruos Dei
Abbreviated transcription (Latin):
fubiani locus. idest cum locus petri. ee gradus cathedre sacerdo¬
talis uacaret. Quo occupato et de dei uoluntate. atq omniu
nostroꝵ consensione firmato quisq iam ep̃us fieri uoluerit/ foĩs
fiat necesse ẽ nec habeat ecclesiasticam ordinationem: que ecclie
nõ tenet unitate. Quisq ille fuecit te se multũ iactans/ et sibi
plurimũ uendicans prophanus est: alienus est. foris ẽ. et
quom post pͥmum scolus ẽẽ non possit. quisq post unũ: qui
solus ẽẽ debeat. factus ẽ non iam sedus ille. sed nullus est Tuc̃
temde post ep̃atum non exambitum. nec extortum sed de dei
nos dño sumpliai corde/ et prospicere pentus et laudare debe¬
mus Sedisse intrepidum Rone in sacerdotali cathedra eo tp̃re
quom tyraninus infestus sacerdotibus dei. fanda atq infan¬
da cõminaretur cũ multo pacientius et tolerabilius audiret:
leuari aduersus se: emulum pͥncipem: ꝙͣ conscitui romę dei

Expanded text:
Fabiani locus id est cum locus Petri et gradus cathedrae sacerdoFabiani locus id est cum locus Petri et gradus cathedrae sacerdotalis uacaret quo occupato et de Dei uoluntate adque omnium nostrum consensione firmato quisque iam episcopus fieri uoluerit foris fiat necesse est nec habeat ecclesiasticam ordinationem. qui ecclesiae non tenet unitatem. quisque ille fuerit multum de se licet iactans et sibi plurimum uindicans profanus est, alienus est, foris est. et cum post primum secundus esse non possit, quisque post unum qui solus esse debeat factus est iam non secundus ille sed nullus est. Tunc deinde post episcopatum non exambitum nec extortum, sed de Dei nos simplici corde et perspicere penitus et laudare debemus, sedisse intrepidum Romae in sacerdotali cathedra eo tempore cum tyrannus infestus sacerdotibus Dei fanda adque infanda comminaretur, cum multo patientius et tolerlevari adversus se aemulum principem, quam constitui Romae Dei
Abbreviated transcription (Latin):
dibus ascendit. Tunc deinde episto ipatum ip̃m/ nec postulauit
nes uoluit. Nec Ui ut ceteri quos arrogantie. et supbie sue tumor
iflut. ñ iasit sed quictus et modestus. et quales esse consueuerunt.
qui ad himne locũ diuinitus eliguntur.pro pudore Uirginalis cõti¬
nentię suȩ: et peo humilitate ingenite sibi/ et custoditę ueretũ die
Lom ut quiddam ium fecit ut ep̃us fieret: sed ip̃e uim passus est
ut ep̃aatum coactus acciperet. Et factus ẽ ep̃us a plurimus colle¬
gis nostris qui tune in utbe Roma aderant. qui ad nos lr̃us
lonorificas et laudabiles et testimonio suę predicationis illiistres.
de eius ordinatione miserũt. Factus est autem Cornelius pũs
de dei. et cheisti eiuis uditio. de dericoꝵ pene omniu testimoĩo
de plebis quę tunc affiut suffragio. de sacerdotum antiquoꝵ. et
bonor uiroꝵ collegio. Quom nemo ante se factus esset: cum

Expanded text:
adibus ascendit. Tum deinde episcopatum ipsum nec postulavit, adibus ascendit. Tum deinde episcopatum ipsum nec postulavit, nec voluit, nec, ut caeteri quos arrogantiae et superbiae suae tumor inflat, invasit: sed quietus alias et modestus, et quales esse consueverunt qui ad hunc locum divinitus eliguntur, pro pudore virginalis conscientiae suae et pro humilitate ingenitae sibi et custoditae verecundiae, non, ut quidam, vim fecit ut eut episcopatum coactus exciperet. et factus est episcopus a plurimis collegis nostris qui tunc in urbe Roma aderant, qui ad nos litteras honorificas et laudabiles et testimonio suae praedicationis inlustres de eius ordinatione miserunt. factus est autem Cornelius episcopus de Dei et Christi eius iudicio, de clericorum paene omnium testimonio, de plebis quae tunc adfuit suffragio, de sacerdotum antiquorum et bonorum uirorum collegio, cum nemo ante se factus esset, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ne placuerũt. Quãnis multa multoꝵ uocibus uentiloitue. et
mendatia aduersus sacerdotes dei. de dyaboli ore prolata: ad
rumpendam catholicę untatis concordiam ubiq iactentur. Sed
te oportet. Ut bonum fr̃em atq un animem sacerdotem: nõ quid
maligni: atq apostate ditant facile suscipere: sed quid college
Cornelii college nostri. Ut Corneliũ nobiscum Ueruis noueris: nõ
de malignor. et detrahentiũ mendatio. sed de domimi iuditio.
qui ep̃m cum feçit. et coep̃oꝵ testimonio quoꝵ numerus uniuer¬
sus ꝑ totũ mundu concordi unanimitate consensit. Nam quod
corneliũ carissimũ nostrum deo et christo et eccł̃ie eius. Itez
sacerdotibus cunctis/ laudabili predicatione cõmendat. Non
iste ad episcopatum subito puenit. sed ꝑ omnia eglesiastica of¬
ficia promotus et ĩdiuinis administrationibus dn sepe pro¬
meritus. ad sacerdotii sublime fastigiũ: cunctis religionis gͣ¬

Expanded text:
ne placuerunt, quamvis multa multorum vocibus ventilentur, et ne placuerunt, quamvis multa multorum vocibus ventilentur, et mendacia adversus sacerdotes Dei de diaboli ore prolata, ad rumpendam catholicae unitatis concordiam ubique jactentur. Sed te oportet, ut bonum fratrem atque unanimem consacerdotem, non quid maligni atque apostatae dicant facile suscipere; sed quid collegae Cornelii collegae nostri: ut Cornelium nobiscum verius noveris, non de malignorum et detrahentium mendacio, sed de Dei judicio qui episcopum fecit; et coepiscoporum testimonio, quorum numerus universus per totum mundum concordi unanimitate consensit. Nam quod Cornelium charissimum nostrum Deo et Christo et Ecclesiae ejus, item consacerdotibus cunctis laudabili praedicatione commendat, non iste ad episcopatum subito pervenit; sed per omnia ecclesiastica officia promotus, et in divinis administrationibus Deum saepe promeritus, ad sacerdotii sublime fastigium cunctis religionis gr
Abbreviated transcription (Latin):
guloꝵ scołin ꝙ libello continetuo quem ad te puenisse confido
ubi singula placitoꝵ capita conscripta sunt. At si minus sufficiẽs
ep̃oꝵ m affrica numetus Uidebitur etiam romam suꝑ hac re scri¬
psimus ad Cornelium collegam nostrũ. Qui et ipse cũ plurimis
coep̃is habito consilio/ in eandem nobiscum sinam pari grauita¬
te et salubri moderatione consensit. De quo tibi necesse tune fuit
scribere. ut scias me nihil leuiter egisse. Sed sedin quod litteĩs
nieis fueram ante complexus. om̃ia ad cõmune consilii nostri
conciliumi detulisse: et nemini quidẽ ex lapsis pͥus cõnunicasse.
qñ adhuc erat. Unde non tm̃ indulgentiam. sed ẽt̃ coronã lapsus
acciperet. Postra tamẽ sicut: et collegii concordia. et colligẽde
fraternitatis ac medendi uulnetis utilitas exigebat. uetessitati
tempoꝵ suctubuisse et saluti multoꝵ prouidendu putasse. Et non
ab his non recedere que semel in concilio nẽo de comnum collatõ¬

Expanded text:
um quod libello continetur, quem ad te pervenisse confido, ubi singula placitorum capita conscripta sunt. Ac si minus sufficiens episcoporum in Africa numerus videbatur, etiam Romam super hac re scripsimus ad Cornelium collegam nostrum: qui et ipse cum plurimis coepiscopis habito concilio, in eamdem nobiscum sententiam pari gravitate et salubri moderatione consensit. VII. De quo tibi necesse nunc fuit scribere: ut scias me nihil leviter egisse; sed secundum quod litteris meis fueram ante complexus, omnia ad commune concilii nostri consilium distulisse, et nemini quidem e lapsis prius communicasse, quando adhuc erat unde non tantum indulgentiam, sed et coronam lapsus acciperet: postea tamen, sicut collegii concordia et colligendae fraternitatis ac medendi vulneris utilitas exigebat, necessitati temporum succubuisse, et saluti multorum providendum putasse; et nunc ab his non recedere, quae semel in concilio nostro de communi collatio
Abbreviated transcription (Latin):
mandata euis non seruat. mendax est. et ueritas ĩ illo non est.
Seruare nocis sue ĩmolatam circa omĩa et solidam firmitatẽ.
Nec ꝑꝑ deminum martirem fieri et precepta dñi destruere co¬
nari uti aduersus illum dignatione quam tibi dederit: aemis
ab illo acceptis rebelle quodammõ fieri. Hoc est christũ ꝯfiteri
uelle et euangeliũ christi negare. Letor igr̃ ex uobis fortissum ac fi¬
delissimi fr̃ẽs. et ꝙͣtũ gratulor martixib istis coronatis: ob uitiũ głas
tantũ gtulor piter. et uob ob dm̃cę ẽt disciplĩę coronã. Dig̃tionẽ sua
dñs. multiplici gn̾e largitatis ĩ fudit. Bonoꝵ militu laudes: et
glorias spũales copiosa ueritate. distribuit Honoris uestri par¬
ticipes et nos sumus. Eloriam uestram: nostram gloriam com¬
putanius. Quoꝵ tpr̃a illuserauit tarta felicitas. Ut ętate nostra
Uitere ꝯtingeret. ꝓhatos ẜuos dei et christi milites coronatos.

Expanded text:
mandata eius non seruat, mendax est, et ueritas in illo non est. mandata eius non seruat, mendax est, et ueritas in illo non est. seruare uocis suae inuiolatam circa omnia et solidam firmitatem, nec per Dominum martyrem fieri et praecepta Domini destruere conari. uti aduersus illum dignatione quam tibi dederit, armis ab illo acceptis rebellem quodammodo fieri, hoc est Christum confiteri uelle et euangelium Christi negare. laetor igitur ex uobis, fortissimi ac fidelissimi fratres, et quantum gratulor martyribus istic honoratis ob uirium gloriam, tantum gratulor pariter et uobis ob dominicae etiam disciplinae coronam. dignationem suam Dominus multiplici genere largitatis infudit, bonorum militum laudes et glorias spiritales copiosa uarietate distribuit. honores uestri participes et nos sumus, gloriam uestram nostram gloriam conputamus, quorum tempora inlustrauit tanta felicitas ut aetate nostra uidere contingeret probatos seruos Dei et Christi milites coronatos.
Abbreviated transcription (Latin):
stis ut euangelica sancta precepta et tradita nobis semel mã¬
data uitalia forti. et stabili obseruatione tencͥantur. Ette alius
glorie uestre sublimis gradus. Ette iteꝵ cũ confessione gi¬
minatus promerendi dei titulus. stare firmo gradu: et ĩ.aue
hac. quę euangeliũ conature ircumpere. et preceptis domini
subruendis manus impias inferentes fidei robore subiouere.
Prebuisse ante mitia iurtutũ: nune et moꝵ magisteria pre¬
bere Dño post resurrectionem mittens apłos mandat et di¬
at. Data ẽ mihi ominis potestas in çęlo/. et in terra Ite ergo
et docete om̃es gentes tingentes eos In noĩe prĩs et filii er
spũs sancti. Docentes eos obseruare omĩa. quecũq precepi
uobis. Et iohes apłus huiꝯ mandati memor ĩ epistola sua
postinodum ponit ĩ hoc inquit. ĩtelliginus quia tognoiumus
cum. si p̃cepta cius custodiamus Qui dicit qui cognouit eũ. et

Expanded text:
stis, ut euangelii sancta praecepta et tradita nobis semel manstis, ut euangelii sancta praecepta et tradita nobis semel mandata uitalia forti et stabili obseruatione teneantur. ecce alius gloriae uestrae sublimis gradus, ecce iterum cum confessione geminatus promerendi Dei titulus, stare firmo gradu et in hac acie quae euangelium conatur inrumpere, et praeceptis Domini subruendis manus inpias inferentes fidei robore submouere, praebuisse ante initia uirtutum, nunc et morum magisteria praebere. Dominus post resurrectionem mittens apostolos mandat et dicit: data est mihi omnis potestas in caelo et iet docete omnes gentes baptizantes eos in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, docentes eos obseruare omnia quaecumque praeceuobis. et Iohannes apostolus mandati memor in epistula sua postmodum ponit. in hoc, inquit, intellegimus quia cognouimus eum, si praecepta eius custodiamus. qui dicit quoniam cognouit eum et
Abbreviated transcription (Latin):
cognoueram. letatus satis et plurimũ gratulatus
ꝙ uos confessione sui noĩs p. trauerit ad coronam dñi nostri
preçipua dignatio. Uos .ii. primiores: et duces ad nostri tpẽis
preliũ facti celestis militie signa mouistis. Uos spircituale ter¬
tamen: quod nunc geri dñs uoluit. Urĩs uirtutibus imbuistis
Uos surgentis belli impetus pͥmos ĩmobili robore: atq ĩconais¬
sa stabilitate fregistis inde mitia felicia pugnandi orta sunt
Unte uincendi auspicia ceperũt. Contigit hic p tormenta ꝯsumai
martiria. Sed qui in congressione precedens exemplum Uirtutis
fratribus factus est cũ martiribus: ĩ honore cõmunis est. Co¬
ronas ur̃as manu sertas mle huc tradidistis. et de poculo sa¬
lutari fribus propinastis. Attessit ad confessionis exordia glo¬
riosa et militię uictricis auspicia. discipline tenor. quem de
cpustole ur̃e Uigore perspeximus: quam modo ud collegno uestros
in confessione Uobistum dñi topulatos. sollicita ad monitione misi¬

Expanded text:
cognoueram, laetatus satis et plurimum gratulatus quod uos confessione sui nominis parauerit ad coronam Domini nostri praecipua dignatio. uos enim primores et duces ad nostri temporis proelium facti caelestis militiae signa mouistis. uos spiritale certamen quod nunc geri Deus uoluit uestris uirtutibus inbuistis. uos surgentis belli inpetus primos inmobili robore adque inconcussa stabilitate fregistis. inde initia felicia pugnandi orta sunt. inde uincendi auspicia coeperunt. contigit hic per tormenta consummari martyria: sed qui in congressione praecedens exemplum uirtutis fratribus factus est, cum martyribus in honore communis est. coronas uestra manu sertas inde huc tradidistis et de poculo salutari fratribus propinastis. Accessit ad confessionis exordia glonosa et militiae uictricis auspicia disciplinae tenor quem de pistulae uestrae uigore perspeximus, quam modo ad collegas uestros in confessione uobiscum Domini copulatos sollicita admonitione misi
Abbreviated transcription (Latin):
oiler tulsim. a he et a collegls qui presentes aderant ordinatũ
sciatis Quod uos scio et libenter amplecti. et optare tales ⁊ ecclia
nostra ꝙ̃ plurimos ordinari. Et qm̃ semꝑ gaudium ꝓperat
Nec potest moras fercce leticia dm̃i collegit interim nobis idest
anspicatus est pacem dum dedicat lectionem. Uos or̃onibus
feequenter insistite. et preces nostras uestris ꝓręcib adiuuate.
ut domini misericordia fauens nobis. cito plebi fue et sacer¬
dotem reddat incolumen et martirem cum sacerdote lectorem
pto uos featres carissimi semper bene Ualexe. Cyprianus

Expanded text:
ilectissimi, a me et a collegis qui praesentes aderant ordinatum ilectissimi, a me et a collegis qui praesentes aderant ordinatum sciatis. Quod vos scio et libenter amplecti et optare tales in ecclesia nostra quamplurimos ordinari. Et quoniam semper gaudium properat, nec potest moras ferre laetitia, dominico legit interim nobis, id est, auspicatus est pacem dum dedicat lectionem. Vos orationibus frequenter insistite, et preces nostras vestris precibus adjuvate, ut Domini misericordia favens nobis, cito plebi suae et sacerdotem reddat incolumem et martyrem cum sacerdote lectorem. Opto vos, fratres charissimi, in Deo Patre et Chris
Abbreviated transcription (Latin):
mor: quod honore uirtutis insigius ẽ. an ꝙ pudoris admi¬
ratione laudabilis. Ita et dignitate excelsus ẽ et humilitate
siibinissus Ut appareat illum diuinitus reseruatũ qui ad ede¬
siasticam disciplinam teteris esset exemplo. Quo mõ ẜui dei
in confessione uirtutibus uinicerent. Post confessionem morib
eminerent. Merebatur talis derite ordinationi ulteriores gradus
et inceementa maiora. non de annis suis/ seo de merias existimã¬
dus. Sed interim placuit ut ab officio lectionis mapiat. quia
et nhil magis congruis uoti: que deum gloriosa predicatione
confessa est qͣ celebrandis diuinis lectionibus ꝑsonare. post
uerba sublimia que christi marticiũ proloquuta sunt euãge¬
lum christi legere. Unde nactites fiunt ad pulpitũ porfcata¬
stam Uenire illic se fecisse conspicuũ. gentilium multitudim. hic
a fcatribus conspici. Illic auditun esse cum miraculo tiecũstãt

Expanded text:
morum, quod honore uirtutis insignis est an quod pudoris admimorum, quod honore uirtutis insignis est an quod pudoris admiratione laudabilis ita et dignitate excelsus est et humilitate summissus ut appareat illum diuinitus reseruatum qui ad ecclesiasticam disciplinam ceteris esset exemplo, quomodo serui Dei in confessione uirtutibus uincerent, post confessionem moribus eminerent. Merebatur talis clericae ordinationis ulteriores gradus et incrementa maiora, non de annis suis sed de meritis aestimandus. sed interim placuit ut ab officio lectionis incipiat, quia et nihil magis congruit uoci quae Deum gloriosa praedicatione confessa est quam celebrandis diuinis lectionibus personare, post uerba sublimia quae Christi martyrium prolocuta sunt euangelium» Christi legere unde martyres fiunt, ad pulpitum post catastam uenire, illic fuisse conspicuum gentilium multitudini, hic a fratribus conspici, illic auditum esse cum miraculo circumstantis
Abbreviated transcription (Latin):
frẽs carissimi solemus uos ante consulere: et mores: ac
merita singloꝵ cõmuni consilio ponderare. Sed expectanda nõ
sunt testimonia humana. quom prȩcedunt diuina suffragia.
Aurelius frater noiter illustris adolescens a dño iam probatus:
et deo carus est In annis adhue nouellis: sed in urtutis ue
fidei laude prouectus. Amor ĩ ętatis suę indole: s maior
ĩ honore. Semino hic agone certauit bis confessus. et bis cõ¬
fessionis sue uictoria gloriosus: et qñ uicit in tursu factus
&torris. et quom denuo certamine fortiore pugnauit trium¬
phator. et uictor ĩ prelio passionis. Quotiens aduersacius pro¬
nocare seruos dei uoluit. totiers prompissimus ac foxtiss¬
mus miles pugnauit et uiat. Padum fuedat subroculis añ¬
paucor. quando extorris fiebat congressum fuisse meaut. et in
foro congredi dariore uirtute. Ut post magisteatus et procon¬
sulem Unceret Post exiliũ tormenta suparet tec inuenio qd
in eo preoitare plus debeam głam Uulneꝵ. lin ueretimdiam

Expanded text:
res charissimi, solemus vos ante consulere, et mores ac merita singulorum communi consilio ponderare. Sed expectanda non sunt testimonia humana cum praecedunt divina suffragia. Aurelius frater noster, illustris adolescens, a Domino jam probatus et Deo charus, in annis adhuc novellus, sed in virtutis ac fidei laude provectus, minor in aetatis suae indole, sed major in honore, gemino hic agone certavit; bis confessus, et bis confessionis suae victoria gloriosus, et quando vicit in cursu factus extorris, et cum denuo certamine fortiore pugnavit, triumphator et victor in praelio passionis. Quoties adversarius provocare servos Dei voluit, toties promptissimus ac fortissimus miles et pugnavit et vicit. Parum fuerat sub oculis antpaucorum, quando extorris fiebat, congressum fuisse, meruforo congredi clariore uirtute, ut post magistratus et proconsulem uinceret, post exilium tormenta superaret. nec inuenio quid in eo praedicare plus debeam, gloriam uulnerum an uerecundiam
Abbreviated transcription (Latin):
orem̃ uenisse. Hoc nobis diuinitus freq̃nter ostenditur. De hoc
nos prouidentia et misericordia dñi sepius admouemur: de
cuius ope et pietate qui ĩ eum confidimus. possumus esse se¬
curi. quia qui in pace militibus suis prenuntiauit pugnam
dabit militantibus. in congressione iuctoriam.
deus ysahas: deus Iacob deus pr̃um nostroꝵ deus prophetarus.
deus apłoꝵ deus martir. qui es et fuisti ante mundi disposi¬
uides cuncta priusꝙͣ uascantur. Qui habes potestatẽ mortifi¬
care. et iteꝵ iificare. Qui habes potestitem/ de arido uixi¬
dem facere. Tu omnium dñs dñator libera me de hoc seculo
et exaudi me orantem: sicut exaudisti filios israel de terra
egipti: et non crediderũt nec obedierũt famulo tuo moysi. Ne
petraꝵ me absconsurus sum obante iuxtutem tuam. Cin mõ¬
ti dicturus sum. Cade suꝑ me: et cui colli tege ob ante metũ dñi.¬

Expanded text:
orem uenire, hoc nobis diuinitus frequenter ostendi, de hoc orem uenire, hoc nobis diuinitus frequenter ostendi, de hoc nos prouidentia et misericordia Domini saepius admoneri: de cuius ope et pietate qui in eum confidimus possumus esse securi, quia qui in pace militibus suis futuram praenuntiat pugnam dabit militantibus in congressione uictoriam. Deus Isaac, Deus Iacob, Deus patrum nostrorum, Deus prophetarum, Deus apostolorum, Deus martyrum, qui fuisti ante mundi disposiuides cuncta priusquam nascantur, qui habes potestatem mortificare et iterum uiuificare, qui habes potestatem de arido uiride facere. tu omnium Deus dominator, libera me de hoc saeculo mortali, exaudi me orantem, sicut exaudisti filios Israel de terra Aegypti, et non tibi crediderunt nec famulo tuo Moysi. \'\petrarum me absconsurus sum ab ante uirtutem tuam aut cui monti dicturus sum: cade super me, et cui colli dicam: tege me ab an