comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fier ⁊ non fieri comuncte scip-¬
ulemur sic̃ comp̾hentendiniẽ¬
liea non feceris sine quid ad¬
u̾sus ea feceris. ¶pretea sci¬
endumẽ qͥ cum dari sapule¬
mur non posse nos umi ex hͥ¬
edib acquiri s ncce ẽ omni¬
b acquiri at cum quid fieri

Expanded text:
fieri, alia non fieri coniuncte stipulemur, sic comprehendendum: 'si non feceris, si quid aduersus ea feceris'.Praeterea sciendum est, quod dari stipulemur, non posse nos uni ex heredibus adquiri, sed necesse esse omnibus adquiri: at cum quid fieri
Abbreviated transcription (Latin):
Iue acͥtũ ꝑionis hrdum nõit¬
tim legatum eẽt siue ab oĩ¬
b extepto aliquo atcilicimꝰ
in toͣtum eos legatum debi¬
turos aiut̃. quiã ur̃roitas e¬

Expanded text:
iue a certis personis heredum nominatim legatum esset, siue ab omnibus excepto aliquo, Atilicinuss partibus totum eos legatum debituros aiunt, quia hereditas e
Abbreviated transcription (Latin):
tiui. i sub condicõne intcga¬
cõ mutriusq ꝑsona fit uti¬
ta tem̃ obligetur sialt̾ quoq
renderit. ¶Onob aut̾ reis
constitutis quin lib̾m̃ sit sti¬
pulatori uł ab utica uł ab
alt̾o diuntarat fide uiiorẽ
accipere non dubito sit sia
duob reis supulandi int̾o¬
gatus respondiss uini se
ẽpont̾e ei soli tenetur. ¶u
poris item modicus actusł
nicħ impedit quominus
duo reisint. fideiussor quaꝙ
int̾ͥogatus int̃ duoꝵ reorũ
responsa si responderit pot̾¬
it interi non impedire obli¬
gum spaciu non int̾poni

Expanded text:
im sub condicione interrogatio in utriusque persona fit, ut ita demum obligetur, si alter quoque responderit.Duobus autem reis constitutis quin liberum sit stipulatori uel ab utroque uel ab altero dumtaxat fideiussorem accipere, non dubito.Sed si a duobus reis stipulandi interrogatus respondisset uni se spondere, ei soli tenetur.Duo nteruallum temporis, item modicus actus, nihil impedit, quo minus duo rei sunt. fideiussor quoque interrogatus inter duorum reorum responsa si responderit, potest uideri non impedire oblilongum spatium interponi
Abbreviated transcription (Latin):
Tum tabuł eet compͥhen¬
os stipulatos in adiectum
ita ut duo rei stipulandi
cum ita cautum inuenire¬
tur tot aureos clari scipula¬
tus ẽ iulius carpͥus spopondi¬
mui ego antonius achilleul
⁊ cornelius diuidi in ꝑtesn
niriles debere quia non suit
adiectum singulos insolial¬
ura spopondisse itaut duo
rel ꝓmittendifierent.¬

Expanded text:
Cum tabulis esset comprehenos stipulatos' neque adiectum 'ita ut duo rei stipulandi cum ita cautum inueniretur: 'tot aureos recte dari stipulatus est Iulius Carpus, spopondimus ego Antoninus Achilleus et Cornelius Dius', partes uiriles deberi, quia non fuerat adiectum singulos in solidum spopondisse, ita ut duo rei promittendi fierent.
Abbreviated transcription (Latin):
ata est õitũ est cũ ꝑhr̃dẽ pupille
mora int̾cesterit quomimus p ͤ¬
cuma instiplacõne deducta ab hẽ¬
detutoris solu̾etur nec unqmͣ pe¬
cut an ei hodie debeantur usure

Expanded text:
ata est. quaesitum est, cum per heredem pupillae mora intercesserit, quo minus pecunia in stipulationem deducta ab herede tutoris solueretur nec umquam petierit, an ei hodie debeantur usurae
Abbreviated transcription (Latin):
Num actor ad alia negiria
tecessent uł ꝓmussor lic per¬
accis illis rebus respondent.
duos reos ꝓmittũdi consti¬
tin obligatum q ticiũ soiũ
ulius scribit. Q mͣꝙͣ siseruus
spopondisi in accõne de pecu¬
lio eatem obsuari teleient
ac si lib̃ fuiss. ¶uem
es extitent duas obligo̾nes
eum sustinere dicendumẽ
Namubiquitem aliqua dif¬
ferentia obligõne̾m eẽ possit
tetit duas spẽs obligonis

Expanded text:
cum actor ad alia negotia discesserit uel promissor, licet peractis illis rebus responderit.duos reos promittendi constitui, obligatum Titium solum Iulianus scribit, quamquam, si seruus spoponderit, in actione de peculio eadem obseruari debent, ac si liber fuisset. 13 res extiterit, duas obligationes eum sustinere dicendum est. nam ubi quidem altera differentia obligationum esse possit,terit, duas species obligationis
Abbreviated transcription (Latin):
tib ueluni empcde uendic̃õ¬
to comodato testam̃to ut
puta si plurib hedib insti¬
tutis testator dixit ticius ⁊
meuius semꝓnio .x. dato.¬
¶S: siquis in deponento pen¬
es duos paciscatur utꝰ alt̾o
cułpa quoꝙ pr̃aretur u̾ius
ee non ẽẽ duos reos aquib
mpar iuscepta ẽ obligõ
Non idem ꝓlandum ẽ cũ
duo quoꝵ reiculpam ꝑmi¬
sissent sialt̾i postea pacto cul
pot̃ quare sisocii sint ⁊ cul¬

Expanded text:
tibus, ueluti emptione uenditionto, commodato testamento, ut puta si pluribus heredibus institutis testator dixit: 'Titius et Maeuius Sempronio decem dato'.Sed si quis in deponendo penes duos paciscatur, ut ab altero culpa quoque praestaretur, uerius est non esse duos reos, a quibus inpar suscepta est obligatio. non idem probandum est, cum duo quoque culpam promisissent, si alteri postea pacto culppotest. quare si socii sint et c
Abbreviated transcription (Latin):
pulari ꝗiͣ si ille stipuletur
ñ in hii u̾m ẽ que iris st̃
queq̃ acquiri prĩ possunt
alicqum siftm̃ conferatur
in ꝑsonam filii inutis etit
strpło ueluti ut tene ei uł
itẽ ag̾e liceat. ccͣ aũt filius
⁊ utite pri liceat stipułato
acquir⁊ ei. Inmo ⁊ ꝙ ĩ suã

Expanded text:
ipularetur, hoc in his uerum est, quae iuris sunt quaeque adquiri patri possunt: alioquin si factum conferatur in personam filii, inutilis erit stipulatio, ueluti ut tenere ei uel ire agere liceat. contra autem filius etiam ut ire patri liceat stipulando adquiret ei: immo et quod in suam
Abbreviated transcription (Latin):
at nottb ⁊ omm tempesta¬
te conterapta it ꝯtimare
cogatur n tam telitate ꝓ¬
gredi teueat ut rep̾he mo¬
ne dignus appareat silñta
rõne temporis etatis seyus
ualitudinis cum idagat᷑
tempore quo pleriq euis ꝯ
dicc̃onis hores solñt ꝑue¬
nire. ¶ Eoq tnͣsacto quĩ¬
uis rome remansent nec pꝰ¬
sit ephesi pecuniam dare ni¬
chominus eurecte condice

Expanded text:
ac noctibus et omni tempestate contempta iter continuar‹e› cogatur neque tam delicate progredi debeat, ut reprehensione dignus appareat, sed habita ratione temporis aetatis sexus ualetudinis, cum id agat, tempore, quo plerique eiusdem condicionis homines solent peruenire. eoque transacto, quamuis Romae remanserit nec possit Ephesi pecuniam dare, nihilo minus ei recte condicet
Abbreviated transcription (Latin):
it. i seia acapere uoluit ⁊ us
non scet que minus reliqũ¬
p̾cium solh̾et ansi nicho
minus lucius ticius seie uni-¬
ũsam pecuniam solue para
obtuliss nec mulieris quic¬
qraͣ pp̃ eam mnoram inteẽt
Ꝙ õe ad iuditis coruicom
remittñdum ẽ. ¶ Ea lege
tonatum sibi ẽẽ aseia ẜnũ

Expanded text:
a accipere uoluit et usque non stet, quo minus reliquum solueret, an nihilo minus Lucius Titius, ‹si› Seiae uniuersam pecuniam soluere paratoptulisset nec mulieris quicquam propter eam moram interesset: quod omne ad iudicis cognitionem remittendum est.Ea lege donatum sibi esse a
Abbreviated transcription (Latin):
h e ꝓmissorẽ obligatum
non recte soluitur. quia ñ
alt̾uis uoĩe ei soluitur s sne
obligonis que nulla ẽ eccõ
rõne ẽ quistichum aut pam¬
ꝓbilum stipulatur sim iri
nõ. quia alt̾ stipulatoris
erat ⁊ si tesient eius eẽ non
recte soluitur quia utraq
res ad obligõm ponitur ñ
ad solucõmi

Expanded text:
tum, non recte soluitur, quia non alterius nomine ei soluitur, sed suae obligationis, quae nulla est. eadem ratione qui Stichum aut Pamphilum stipulatur, si in io, quia alter stipulatoris erat, etiamsi desierit eius esse, non recte soluitur, quia utraque res ad obligationem ponitur, non ad soluti
Abbreviated transcription (Latin):
dandi. Est aut̃ facultas da¬
ndi ꝑsone comodum ⁊ inco¬
que ꝓmittuntur alicquin
siquis slicum dare spondr
quetemus ubi sit stichus us
non multum referre uide¬
atur ephesi tatuium se an
ꝙ ephesi sit cum ipẽ rome
sit dare sponteat. Nam
ħ quoq ad facultatemtã¬
di ꝑtin quia ⁊ in peccuña
⁊ insticho illud tõe ẽ ꝙ ꝓ¬
difficultatis ad incomod̾
ꝓmissoris non aclimpedi¬
m̃tum stipulatoris ꝑtin
nec incipiat dici eum qͦ da¬
ꝓmiẜit. ¶ Si ab eo stipula¬
tus sim qui effic̾e non p̾os¬
sit cum aliopossibile sit in¬
re stam̃ obligacom sabi¬
nusscrbit ¶Cumquis sub
hac condicõne scipulatus

Expanded text:
dandi. est autem facultas personae commodum incoquae promittuntur. et alioquin si quis Stichum dari spoponderit, quaeremus, ubi sit Stichus: aut si non multum referre uideatur 'Ephesi daturum se', an, quod Ephesi sit, cum ipse Romae sit, dare spondeat: nam hoc quoque ad facultatem dandi pertinet, quia in pecunia et in Sticho illud commune a difficultatis ad incommodum promissoris, non ad impedimentum stipulatoris pertinet, ne incipiat dici eum quoque dapromiserit.Si ab eo stipulatus sim, qui efficere non possit, cum alio possibile sit, iure factam obligationem Sabinus scribit.Cum quis sub hac condicione stipulatus
Abbreviated transcription (Latin):
ne que bonis morib cõcepta fu̾at.
missripleta cõdicõne pecannam
assequi nõ possit mnsuam depor¬
tato reo ꝓmittendi. stipło itacõcep¬
ta cũmorieris dari nõ nͥ moriente
eo cõmittitur ex fcõrei ꝓmittend
dolistipso. Iñdem euis tenet. sicuc

Expanded text:
e ex bonis moribus concepta fuerat, mulier impleta condicione pecuniam adsequi non possit.In insulam deportato reo promittendi stipulatio ita concepta: 'cum morieris, dari?' non nisi moriente eo committitur.Ex facto rei promittendi doli stipulatio heredem eius tenet, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
herotis cõsensus quicam eo rrs¬
sus erat qui curiq nncħ amplius
depeconnia sdscpta. post diem cõmiẽ¬
cõnis ꝓmistũ uł mandatum erat
qMͣ ut eam receptam rornam ꝑ
isse sfore excepcõmi locũ siẜuo
arbit̾rũ datũ eẽt eam peccumã
quocu tempore tin quẽiclo¬
tum reddĩ. ¶flamus hr̃mes ho¬
minẽ sticũ manimissioris cã.
donarit. ⁊ ita be eo fipłatus est
q dedi ate hr̃de q tuo manumissus
iũdicta q lib̾atus nõ erit i dolo¬
tus est fiamus hermes. spospondit
clandius. quero anflaurus hermes
clandiũ delib̾tate stichi cõuerure

Expanded text:
Erotis consensus, qui cum eo missus erat, cuique nihil amplius de pecunia supra scripta post diem conuentionis permissum uel mandatum erat, quam ut eam receptam Romam perisse, sed fore exceptioni locum, si seruo arbitrium datum esset eam pecuniam quocumque tempore in quemuis locum reddi. Flauius Hermes hominem Stichum manumissionis causa donauit et ita de eo stipulatus est:que dedi, a te heredeque tuo manumissus uindictaque liberatus notus est Flauius Hermes, spopondit Claudius'. quaero, an Flauius Hermes Claudium de libertate Stichi conuenire
Abbreviated transcription (Latin):
aut ticio sub condicione sti-¬
pulan possum. Tontͣ uosi
m sub condicõne aut titio p¬
iue mutił erit totastipuso
nisi in meam ꝑsona condi¬

Expanded text:
aut Titio sub condicione stipulari possum. contra uero si mihi sub condicione aut Titio pure, inutilis erit tota stipulatio, nisi in meam personam condi
Abbreviated transcription (Latin):
qua die ꝑecieris ⁊ eorumisu
die qua petita sors fũit dere
bͣ nisi aliuo actum manifeste
aponatur. ¶ It quesitumest
qñ petimiam redd̃e te bebo
eaque ꝓpouentur et die quo
stipło fcͣa est eet inicium
capere. ¶Scia rauit lucio ti¬
ticio ꝙ mandante eo ortos
emiss cum pͥcium õecum
usuris ab eo recepiss se me
tam deinde incontiñti int̃
ut̾rq ouenit ut int̾. kł apͥ¬

Expanded text:
qua die petieris, et eorum usurdie, qua petita sors fuerit, debberi, nisi aliud actum manifeste probaretur.Item quaesitum est, quando pecuniam reddere debebo quae proponerentur ex die, quo stipulatio facta esset, initium capere.Seia cauit Lucio Titio, quod mandante eo hortos emisset, cum pretium omne cum usuris ab eo recepisset, se in ram: deinde in continenti inter utrumque conuenit, ut intra ka
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ traditum ut ne acl frẽn
eius aut filium aut urore
dit titiuis qmi post bieniũ
h̃des reliquid seiam ⁊ ftẽm
cuine suir ex pͥsum eiat q̃¬
titur emn seia cum stẽ ⁊ cohẽ¬

Expanded text:
 traditum, ut ne ad fratrem eius aut filium aut uxoremdit Titius, qui post biennium heredes rel‹i›quit Seiam et fratrem, cui ne seruiret, expressum erat: quaeritur
Abbreviated transcription (Latin):
qñs stipło in qua sine adiect̃õ¬
ne nominis usuras inpula
eumertem stipulatũ usutas
b̾ti ꝑsona ual scipło usuta¬
rum ⁊ cogitur eam pat̾no ced̾e
u̾baer quib obligõ oritur
parebit intelligñdum ẽ sec
si expͥssa sit ¶ Si ita stipula¬
tus fũo te sisti ⁊ nisi stetens a

Expanded text:
ns stipulatio, in qua sine adiectione nominis usuras stipulast eidem stipulatum usurasti persona ualet stipulatio usurarum et cogitur eam patrono cedere. uerba, ex quibus obligatio oritur, parebit, intellegendum est: si expressa sit.Si ita stipulatus fuero te sisti et, nisi s
Abbreviated transcription (Latin):
demfundi peteni: qr ex illa cãer
qua fumdus meus ent meꝰ est. er¬
cepcõ mͥ obstabit. quia quifũdũ
ht̃ usũfuctum suñ uẽdicare nõ
p̃t. ¶S ⁊ siusumfiuctũ cũ mens
ẽẽt uẽdicu. deinde ꝓpuetatem
nactus. tt̾m de ufufructu exꝑiar
pt̃ dici alia res ẽẽ. qm̃ postamͣ na¬
ctus sum ꝓprietatem fundi desinit
tis qi ex noua cã nursus meus ẽẽ
ceꝑit. ¶Si ꝓsno meo meo fideuis¬
seris. ⁊ mecum de peculio actum
sit. sipostea tetum eo noĩe agat᷑
excipiendum est dere iudicata.

Expanded text:
dem fundi petam, qui ex illa causa, ex qua fundus meus erat, meus sit: exceptio mihi obstabit, quia qui fundum habet, usum fructum suum uindicare non t. sed si usum fructum, cum meus esset, uindicaui, deinde proprietatem nanctus iterum de usu fructu experiar, potest dici alia res esse, quoniam postquam nanctus sum proprietatem fundi, desinit tis quasi ex noua causa rursus meus esse coepit. Si pro seruo meo fideiusseris et mecum de peculio actum sit, si postea tecum eo nomine agatur, excipiendum est de re iudicata.
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ eo oꝑe adiam erat fcm̃ cũ
ate pecierat ticius pignori seio¬
ũsus te utatur distingnẽdum
ent qũdo pignori dedent ticius
tec ei noce excepcõm. nam. ⁊¬
ditor soluam h̃re debeo pignora¬
ignorieedit magis est ut uoceat¬

Expanded text:
e, quod iam erat factum, cum a te petierat, Titius pignori Seiosus te utatur, distinguendum erit, quando pignori dedit Titius: ortet ei nocere exceptionem: nam saluam habere debeo pigneraignori dedit, magis est, ut noceat
Abbreviated transcription (Latin):
ditatis peciit. nec optimuit: indet᷑
milla peticõne ⁊̃ ꝑtem sertantis
uendicasse. ⁊ iõ siceꝑit ab eodẽ
extestõ eandem porcõm pet̾e ob¬
stabit ei ercepcõ rei indicate.¬
¶tẽ latinus largus cum de h̃dita¬
te mnt̾ menium. ad qnẽ ꝑtine bat
⁊ ticium qui cõtrou̾siam mou̾at
tͣnsigeretur tͣdicõ reꝵ hĩditer

Expanded text:
iit nec optinuit. uidetur in illa petitione etiam partem sextantis uindicasse et ideo, si coeperit ab eodem ex testamento eandem portionem petere, obstabit ei exceptio rei iudicatae.Latinus Largus: cum de hereditate inter Maeuium, ad quem pertinebat, et Titium, qui controuersiam mouerat, transigeretur, traditio rerum hereditar
Abbreviated transcription (Latin):
cum alr̃ suꝑior pais anter iure
hr̃ nõ posfit qm̃ si infenor quo
nire hẽatur ¶Item sifundo petito
postea nisu la que ex regione eius
cria expectanda sunt. que ꝑsone
ĩd ip̃m de auo agitur tãm ꝓrĩa:
accõnis. nec iam int̾est qua tõne
quis eam cãm accõnis cõpet̾e epͫ
istimass ¶ꝑinde ac siquis postea¬
qmͣ cõtͣ enra iudicatum esset no

Expanded text:
 iure haberi non possit, quam si inferior quoque iure habeatur.Item si fundo petito postea insula, quae e regione eius haec spectanda sunt: personae, id ipsum de quo agitur, causa proxima actionis. nec iam interest, qua ratione quis eam causam actionis competere sibi existimasset, perinde ac si quis, posteaquam contra eum iudicatum esset, no
Abbreviated transcription (Latin):
n qm̃ꝓꝑte uicti peare  no põt. nã
⁊ cum alt̾um ex cohr̃dib iofficõ¬
si questio terͤnt. aut ⁊̃ dnob seꝑ¬
atim agentib alt̾ obemuit lib̾tatẽ
cõpet̾e placuit ita tũ ut ostõ indi¬
cis indempratan uictoris futuri:
mãuinssoris cõsulatur ¶Si debi¬

Expanded text:
te uicti praestari non potest: nam et cum alterum ex coheredibus inofficiosi quaestio tenuit aut etiam duobus separatim agentibus alter optinuit, libertates competere placuit, ita tamen, ut officio iudicis indemnitati uictoris futurique manumissoris consulatur.Si debi
Abbreviated transcription (Latin):
mutacõ cum quib siugłis suo
noĩe agitut aliamatmanam
rem facit. ⁊ si actũ sit cũ hr̃de de do¬
lo de functi. deinde de doio hr̃dis
ag̾etur. exdepcõ reiindicate nõ
nocebit. qr de alia reagitut. Ulp̃¬

Expanded text:
mutatio, cum quibus singulis suo nomine agitur, aliam atque aliam rem facit. et si actum sit cum herede de dolo defuncti, deinde de dolo heredis ageretur, exceptio rei iudicatae non nocebit, quia de alia re agitur.
Abbreviated transcription (Latin):
cilł platis uestem quo mͥ lega¬
tam ẽe appareat. nõ est deducta
litigatores neq iuider de alio qmͣ
uł mimito nu̾o gͤgis it̾m eñdẽ
gregẽ petam obstabit mͥ excep¬
cõ. s si spãle corpus er grege pe¬
tam. si affuit meo grege puto
obstaturam excepcõm ¶ Sisti¬
chũ ⁊ paraphilũ tuos ẽẽ pecient
⁊ absolnto adu̾sanio sticũ tuum

Expanded text:
latis uestem quoque mihi legatam esse appareat, non est deducta litigatores neque iudex de alio quamuel minuto numero gregis iterum eundem gregem petam, obstabit mihi exceptio. sed et si speciale corpus ex grege petam, si adfuit in eo grege, puto obstaturam exceptionem.Si Stichum et Pamphilum tuos esse petieris et absoluto aduersario Stichum
Abbreviated transcription (Latin):
uobr diu̾sis temporib eandem
rẽ pignori dedit quis egit post̾ior
cum priore pignorana ⁊ optui¬
uit. mox ille age ag̾e simili accõ¬
ue institum. q̃itam est an excepcõ
rei iudicate obstaret. si opposu̾nt
excepcõm rei sͥ añ pignorate
mich̾ aliud nouũ ⁊ ualidum ad¬
iec̾it. sũ dubio obstabit. eantẽ .ni.
cax at si legatas putaret eaꝵ ꝙ
dum tarat estiacõm ininitõ
feciscet. postea eundem petiturũ
deargento quor legato trebatuis
pet̾e putass nͨ ider inudõ sẽsiss¬

Expanded text:
uobus diversis temporibus eandem rem pignori dedit: egit posterior cum priore pigneraticia et optinuit: mox ille agere simili actione instituit: quaesitum est, an exceptio rei iudicatae obstaret. si opposuerat exceptionem rei sibi ante pigneratae et nihil aliud novum et validum adiecerit, sine dubio obstabit: eandem enim i legatas putaret earumque dumtaxat aestimationem in iudicio fecisset: postea eundem petiturum de argento quoque legato Trebatius petere putasset nec iudex in iudicio sensiss
Abbreviated transcription (Latin):
cõi utilicate acapicur. ¶Quĩ
cũꝑtem ufusfructus hrec to¬
tum petit. si postea ꝑtẽ accres¬
cencem petat nõ sb̃mouetur
excepcõne. quia ususfuuctus ñ
porcõi s homini accoescit ¶acc̃o¬
nes inꝑsonam ab accõuib¬
uiremi. nn hoc differunt ꝙ cũ
eadem tes ab eodem mdeẜat᷑
singłas obligacõnes singłe cãe
senuũtur. nec ulla eoꝵ alt̾uis
peticione niciatur ¶ ac cumĩ
rẽ ago nõ expͥssa caisa ex qͣ
rem meam ẽẽ dico. om̃is cãe¬

Expanded text:
i utilitate accipitur.Qui, cum partem usus fructus haberet, totum petit, si postea partem adcrescentem petat, non summouetur exceptione, quia usus fructus non portioni, sed homini adcrescit.Actiones in personam ab actionibus in rem hoc differunt, quod, cum eadem res ab eodem mihi debeatur, singulas obligationes singulae causae sequuntur nec ulla earum alterius petitione uitiatur: at cum in rem ago non expressa causa, ex qua rem meam esse dico, om
Abbreviated transcription (Latin):
¶ac siex alia cã dm̃ũ fũim nact̾
nõ nocebit extepcõ. ⁊ iõ sifoite
sb̾ cõdicõne res legata mͥ fu̾it. de¬
inde medio tempore ad ꝯuisito
dñio petam. mox existente cõdi¬
cõne legasi ruisus petamr pntã
excepcõm nõ obstare. alia enim
cã fuit prioris dñn. hec nona nũc
accessit ¶ taq ad cusitum quidẽ
postea dñiũ aliam cãm facit.¬
¶ Mutata antẽ oppimo peticoris.
nõ facit nouamcãm. utputa
opinabatur ex cã hr̃ditaria se
dũiũ hr̃c nuitanit opinonem¬

Expanded text:
at si ex alia causa dominium fuerim nactus, non nocebit exceptio: et ideo si forte sub condicione res legata mihi fuerit, deinde medio tempore adquisito dominio petam, mox existente condicione legati rursus petam, putem exceptionem non obstare: alia enim causa fuit prioris dominii, haec noua nunc accessit.Itaque adquisitum quidem postea dominium aliam causam facit. mutata autem opinio petitoris non facit. ut puta opinabatur ex causa hereditaria se dominium habere: mutauit opinionem
Abbreviated transcription (Latin):
Iiat̾me ⁊ te cõtrou̾sia dehr̃di¬
tate sit. ⁊ auasdam res exeadẽ
tupossideas quasdam ego nicħ
uetat. ⁊ me ate ⁊ inuicem tea
ie ħrditatem pet̾e ¶ ad̾ sipost
rem uidicatam a me pet̾e ceꝑ¬
is int̾est utrũ meam ẽẽ hr̃dita¬
tem ꝓm̃ĩciatum sit an cõt᷑. nã
simeam ẽs̃ nocebit tibr rei
iudicate exceptõ. qr eo ip̃o qd̾
meam cẽ ꝓmĩciatumest. ex di¬
ilso ꝓmũciatum iudecur tuam
nõ eẽ ¶Siu̾o meam nõ eẽ. in¬
cħ deto uire idicatum ĩtel

Expanded text:
me et te controuersia de hereditate sit et quasdam res ex eadem tu possides, quasdam ego: nihil uetat et me a te et inuicem te a me hereditatem petere. quod si post rem iudicatam a me petere coeperis, interest, utrum meam esse hereditatem pronuntiatum sit an contra: si meam esse, nocebit tibi rei iudicatae exceptio, quia eo ipso, quo‹d› meam esse pronuntiatum est, ex diuerso pronuntiatum uidetur tuam non esse: si uero meam non esse, nihil de tuo iure iudicatum intel
Abbreviated transcription (Latin):
tum nõ eras. postea autẽ aꝑtis
ei sb̾stitutum. si pet̾ec nissus lẽ¬
ditatẽ obstaturam excepcõm
reiudicate neracuis ait: ego
excepcõm obẽe tei iudicate ñ
dubito s ex cũsucciurendũ erit
ei q̃ unam enĩcãm egn. rupti

Expanded text:
tum non erat, postea autem apertis ei substitutum: si peteret rursus hereditatem, obstatur‹a›m exceptionem rei iudicatae Neratius ait. ego exceptionem obesse ei rei iudicatae non dubito: sed ex causa succurrendum erit ei, quae unam tantum causam egit rupti
Abbreviated transcription (Latin):
utrum eius qui nnsitan ensad
quẽ missa est ⁊ siamdẽdedi ẜuo e¬
ius statim ip̃i quesicaest an mi¬
sieius int̾fint eam hre. ¶ Qd suta
um meum maui. qr enis nolui
amitt̾e uł tñsferre dñm̃. qͥs gͦ fur¬
tiaget is cuiꝰ int̾ant eamnõ sur¬
ripi id ẽ ad omis utilitatẽ ꝑtine¬
bant. ea que scripta fũs. ⁊ iõ q̃ri
põt an t̃ isan data est ꝑferenda.¬

Expanded text:
utrum eius qui misit, an eius ad quem missa est? et si quidem dedi seruo eius, statim ipsi quaesita est, cui misi eius interfuit eam habere. quod si ita um meum manet, quia eius nolui amittere uel transferre dominium. quis ergo furti aget? is cuius interfuit eam non subripi, id est ad cuius utilitatem pertinebant ea quae scripta sunt. et ideo quaeri po
Abbreviated transcription (Latin):
qͣs int̾pomi desiderat siuicẽ pͥsenta¬
uit accõnũ cau̾e eum derato o.
¶Quare siduple stipłacõner ꝓdra¬
tor int̾ponat. derato cau̾e o¶Sri¬
dñmhĩturũ exigatur. inhũsque
noĩe eins ag̾et. qmi er̃ se fenssetp¬
curatorem libello pͥncipi dato pfes¬
sus est: ꝓdest ¶ Qd̾ si ndicatũ sol¬
in satis ab eo ꝓcuratore postulet᷑¬

Expanded text:
s interponi desiderat, si uice‹m› repraesenta‹n›t actionum, cauere eum de rato oportet. quare si duplae stipulationem procurator interponat, de rato cauerhabiturum exigatur in his quae nomine eius ageret, qui eum se fecisse procuratorem libello principi dato professus est, prodest. quod si iudicatum solui satis ab eo procuratore postulet
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ hr̃s racum hñit ¶ utia sidebita
est stipłatoris ratam solucõm
ab hr̃de hr̃i nebis eadẽ p̾stet. ¶Sĩ
instipłone ratam rem hr̃e hacte¬
mis cõp̾hensũ fuit liciũ tiaũ ta¬
tum hĩturũ. ẽ. id aꝑte ag̾etur.

Expanded text:
heres ratum habuerit, utique si debita rest stipulatoris ratam solutionem ab herede haberi, ne bis eadem praestet.Si in stipulationem ratam rem haberi hactenus comprehensum fuerit 'Lucium Titium ratum habiturum?', cum id aperte ageretu
Abbreviated transcription (Latin):
hũit fidenissores teneantur ¶ o̾
sidebitam peccumam ꝓ airator
pecierit magis est ut insolidũ fi¬
cemissores teneantur. si dũs ratũ
nõ hũit. ¶Cum antẽ ꝑcurator rec¬

Expanded text:
ideiussores teneantur.Quod si debitam pecuniam procurator petierit, magis est, ut in solidum fideiussores teneantur, si dominus ratum non habuerit.Cum autem procurator rec
Abbreviated transcription (Latin):
siexpłib reb in hoꝵeo redusis
unã tulit. ¶ Qͥ furti faciendi cãcõ¬
clanc intͣuit. nõ dum sur est qmͣ¬
uis furandi cã inc̾uit ¶ Id gͦ q̃ ac¬
si maioris ponderis quid apperi̾nt.
aut refregit. qd̾ tolłe nõ pou̾it: ñ
est oĩm reꝵ cum eo furi accõ ¶ Rer

Expanded text:
ibus in horreo reclusis unam tulerit.Qui furti faciendi causa conclaue intrauit, nondum fur est, quamuis furandi causa intrauit. quid ergo? qua acroiuit.Item si maioris ponderis quid aperuit aut refregit, quod tollere non possit, non est omnium rerum cum eo furti actio, sed earum
Abbreviated transcription (Latin):
Emi ⁊ filu m̃i furtũ qͥd nob faciũe
ip̃i autem furti nõ tenẽtm. Nẽ
nec accõ eiauet̾ib ꝓdita est uñ
est q̃itum fifu̾it alienatus ur ma¬
minussus an furti accõne teneat᷑
fu̾ic abñcõ uata oriri pt̃adu̾sus
hũc furem ¶Plane si manunis

Expanded text:
i nostri furtum quidem nobis faciunt, ipsi autem furti non tenentur: neqnec actio ei a ueteribus prodita est.Unde est quaesitum, si fuerit alienatus uel manumissus, an furti actione teneatur. fuit ab initio nata, oriri potest aduersus hunc fu
Abbreviated transcription (Latin):
furti ag̾e p̃t sipignoraticia accõe
io ad̾ debitum ercedit debitori pͥs¬
tabit᷑. ¶ Dñs qui remsimipuit ĩ
qria nsusfructus aliens est fur¬
ti ususiuctuario teneb ¶S eum

Expanded text:
actione id quod debitum excedit debitori praestabit.Dominus, qui rem subripuit, in qua usus fructus alienus est, furti usufructuario tenetur.Sed eum
Abbreviated transcription (Latin):
Is autẽ ap̃qnẽ res depõĩta est. uide¬
mnus arih̾at furti accõm. ⁊ cũ dolũ
dum torat pr̃et u̾nto placet nõ hr̃c
eum finti accõm ¶Quid n eiꝰ int̾¬
lo suo fiti querere accõm. mł qͦ qr¬

Expanded text:
Is autem, apud quem res deposita est, uideamus, an habeat furti actionem. et cum dolum dumtaxat praestet, merito placet non habere eum furti actionem: quid enim eius interlo suo furti quaerere actionem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinet. dũmodo castodiam nedi¬
corante tͣdicõm p̾stet ¶ adeo antẽ
emptor ante tradicõm fiutinõ htc̃
accõm. ut sit q̃itũ an ip̃e sumpi¬
endo rem emꝑtorfinto teneatut.

Expanded text:
pertinet, dummodo custodiam uenditor ante traditionem praestet.Adeo autem emptor ante traditionem furti non habet actionem, ut sit quaesitum, an ipse subripiendo rem emptor furti teneatur.
Abbreviated transcription (Latin):
cec̾os quitem succentores
Iato nec furte cõneum possũt. s ꝙͣ¬
ius finti accõne nõ teneantur. at¬
oꝑtet: sipossideant. aut dolo fe¬
c̾int anomunis possiceant. ¶Sexi.
⁊ uendicacõne tenebuntur. reex¬
h̃ita ¶tera cõdiccõ adu̾suseos cõ¬
petit. hrcem & futi ag̾e possecõ

Expanded text:
ceteros quidem successores: idcirco nec furti conueniri possunt. sed quamuis furti actione non teneantur, ateos oportet, si possideant aut dolo fecerint quo minus possideant: sed enim et uindicatione tenebuntur re exhibita. item condictio aduersus eos competit.Heredem autem furti agere posse
Abbreviated transcription (Latin):
go fuiti iẜuitute fcĩ nõ finc ma¬
infesta ⁊ bidẽ pomp̃. elegant̃ scͥpsit
dep̾hñsione fĩ maniteftũ furẽ ¶ Ce¬
t̾m sicum tibifurtum fac̃em dedo¬
mo tua: abscondisti te. nete ocai¬
da. ⁊ siuidisti fuitum fi̾ actũ ñ¬
ẽ maĩtestũ ¶ S celsus cep̾hensioĩ
et̃ ħadicit. sicũ indisset eum suni¬
pientẽ. ⁊ ad cõp̾hendendũ eũ occur¬
risses. abiecto finto effugit furẽ
mãĩfestũ esse. pu referreputat
dũs au uicinꝰ au anilibet tͣnsiens

Expanded text:
e facti non fuit manifesti.Ibidem Pomponius eleganter scripsit deprehensione fieri manifestum furem: ceterum si, cum tibi furtum facerem de domo tua, abscondisti te, ne te occidam, etiamsi uidisti furtum fieri, tum.Sed Celsus deprehensioni hoc etiam adicit, si, cum uidisses eum subripientem et ad comprehendendum eum accurrisses, abiecto furto effugit, furem manifestum esse: Paruique referre putat, dominus an uicinus an quilibet transiens
Abbreviated transcription (Latin):
Rocurator cum pet̾et peccunam
saudedit ampliꝰ nõ peti. post indi¬
aũ acceptum extit̾it: qui ⁊ ip̃e ꝓ¬
curatorio noĩe eandem peccumã
repet̾et ¶Questum est cum is qͥ
postea pet̾et ꝓcurator nõ ẽẽt ⁊ pp̃
hoc excepcõnib pamatoriis exclu¬
di possit: ne fidenissores prioris ꝑ¬

Expanded text:
rocurator cum peteret pecuniam, satisdedit amplius non peti: post iudicium acceptum extitit, qui et ipse procuratorio nomine eandem pecuniam peteret: quaesitum est, cum is, qui postea peteret, procurator non esset et propter hoc exceptionibus procuratoriis excludi posset, num fideiussores prioris p
Abbreviated transcription (Latin):
rea. analia que sit ¶ Qd̾ siquisar¬
gentum inscm̃ petat ⁊ massamat¬
genceam dic̾e ⁊ pondus debebitro¬
n̾e ¶ Signan argenti uĩm debebͥ
cõplecti ulmi auntos tot płres ue
fuito ei abeẽ. deueste q̃ricur. anco¬
ior eius dicendꝰ sit. ⁊ u̾m ẽ colorem
eius dici oꝑtere. ut q̃admodum
inuasis di pat̾a aurea. ita ⁊ inues¬
te color dicanr¶Planc siquis in¬
ret ꝓ c̾co se colorem dr̃e. nõposse re¬
nitti ei huiꝰ rei noc̃itas d. ¶ Qui
rem ꝑignori dat eamqr suipit
furti accõe tenetu ¶ sintum aurẽ
rei pignorate dñs nõ tm̃ tũc fac̾e
indetur. cumpossicenti sũ tenenci

Expanded text:
rea an alia quae sit.Quod si quis argentum infectum petat, et massam argenteam dicere et pondus debebit ponere.Signati argenti numerum debebit complecti, ueluti aureos tot plur‹e›sue furto ei abesse.De ueste quaeritur, an color eius dicendus sit. et uerum est colorem eius dici oportere, ut, quemadmodum in uasis dicitur patera aurea, ita et in ueste color dicatur. plane si quis iuret pro certo se colorem dicere non posse, remitti ei huius rei necessitas debet.Qui rem pignori dat eamque subripit, furti actione tenetur.Furtum autem rei pigneratae dominus non tantum tunc facere uidetur, cum possidenti siue tenen
Abbreviated transcription (Latin):
mpendia que mlitem fec̾it ¶S lab̾o
c̾camsũmã cõp̾hendendam existim
s nõ ante ex ea agi pot̾it qmͣ de libͥ¬
tate iudicatum fñit ¶ Qd̾ siẜmis sit
⁊ si qua sit accõ eeam dño adquisisse
Ctor atutore datus oĩ ¶ intem᷑Up̃.¬
m̃o cauet actor cuntatis. nec ip̃e oa¬
uecnes magr̃ umu̾sitatis nec cura¬
tor bonis cõsensũ coeditoꝵ datus Idẽ.

Expanded text:
mpendia, quae in litem fecerit. sed Labeo certam summam comprehendendam existimased non ante ex ea agi poterit, quam de libertate iudicatum fuerit, quia, si seruus sit et, si qctor a tutore datus omnimodo cavet: actor civitatis nec ipse cavet, nec magister universitatis, nec curator bonis consensu creditorum datus.
Abbreviated transcription (Latin):
t̾um suũ putauit. alt̾m scit alienũ
ꝓscõ dicemus tm̃ unius quẽ ꝑu¬
tanit alienũ fintũ eũ fac̃e ¶niẽad¬
modũ siduo pocula abstułit. qͦꝵ
sam in pocło suam pucauis ur
u̾e fuit tocius poculi enm furcũ
furtũ sĩ ¶⁊ quidem si scist̾na uini
sit. quid dices: aut aã scist̾na ꝙ dem̾¬

Expanded text:
it, alterum scit alienum: profecto dicemus tantum unius, quem putauit alienum, furtum eum facere, quemadmodum si duo pocula abstulerit, qusam in poculo suam putauit uel uere fuit, totius poculi eum furtum furtum fieri. et quid si cisterna uini sit, quid dicet? aut aquae cisterna?
Abbreviated transcription (Latin):
minũ. si defensorem ꝓxunitoris fus¬
cipiat. nõ in utiłr doli nr exceppõe
adu̾sus debitorem utia naturale
debitum man. ¶Sicnis aꝓcurato¬
re status cõtrousiam paciatur sans
acciꝑe d apcuratore. ne ipime se¬
pus ꝓ suo statu cõuenirecur.¶ Etsi
dñs. uenientes q ꝑsone ab eõ ra¬

Expanded text:
minum, si defensionem procuratoris suscipiat, non inutiliter doli mali exceptione aduersus debitorem uti, quia naturale debitum manet.Si quis a procuratore status controuersiam patiatur, satis accipere debet a procuratore, ne impune saepius pro suo statu conueniretur et, si dominus uenientesque ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
tum solm scipsone qu quis rẽ
nõ defencent .s postea ex heremodi¬
sio smñam eẽt passus. an obremin¬
dicatam clansiuacõmutetm dice¬
bamuam clansulam instiplãcõe
iudicatum solui obrem nõ defen¬
sam ⁊ obrem iudicatã incehre ¶cũ¬

Expanded text:
tum solvi stipulatione, cum quis rem non defenderet, postea ex eremodicio sententiam esset passus, an ob rem iudicatam clausula committatur: dicebam unam clausulam in stipulatione iudicatum solvi et ob rem non defensam et ob rem iudicatam in se
Abbreviated transcription (Latin):
defenso an nõ prius creditur c̃õmis¬
sa nͥ ex stipłoe nͥ exstipsonelis fu̾nt
cõcestata qd̃ magis est. ⁊ iõ nec
fidenissorib indetur statim dies
ced̾e̾ nͥ res ceꝑit nõ defendi pmde
siforte lisfunta fũit ad quĩ defẽ¬
alio m̃o cõseoñt᷑ placuis enanes

Expanded text:
commissa, nisi ex stipulatione lis fuerit contestata? quod magis est: et ideo nec fideiussoribus videtur statim dies cedere, ubi res coeperat non defendi. proinde si forte lis finita fuerit, ad quam defenalio
Abbreviated transcription (Latin):
tor neg̃a administrͣet. uł dũ igno¬
ret uł alia excã dñdũ erit. nõ cõ¬
mitti scipulacõm. Nam edc̃o pre¬
toris illi tutori ins agendi ⁊ sti¬
płandi datur cui aparẽte ma¬
res accipimꝰ furiose ur suriosi it̃
ratores puta adolescentis ur si alt̾uis
cuiꝰ curacorsit. cõmnti putostip¬

Expanded text:
a administret uel dum ignorat uel alia ex causa, dicendum erit non committi stipulationem: nam edicto praetoris illi tutori agendi facultas datur, cui a parente marem accipiemus furiosi furiosae, item ratores, puta adulescentis: vel si alterius cuius curator sit, committi puto stip
Abbreviated transcription (Latin):
t̃etur statim stipło exnno cĩmi᷑
amplius ex a̾ cõmiti nõ põt Ntñc
uiteamꝰ q̃lis desensio erigatur
fuccedat ¶palam est recte rem de¬
fendi. uec comitti stipsacõm. si
n̾o ertrinsecus pͣ defensoris int̾ue

Expanded text:
eretur statim stipulatio ex uno casu, amplius ex alio committi non potest. Nunc videamus, qualis defensio exigatur, succedat, palam est recte rem defendi nec committi stipulationem. si vero exstrinsecus persona defensoris interve
Abbreviated transcription (Latin):
postqnͣ indicatum solm ꝓmisit᷑
tur obrem nõ defensam quentur
lmag̾ est ut cõmictatur si nemo eũ
dessendat obrẽnõ desensam stip ła¬
quidefendat qm pires fu̾ant ficeiꝰ

Expanded text:
postquam iudicatum solvi promisit, tur ob rem non defensam, quaeritur: magisque est, ut committatur, si nemo eum defendat. Ob rem non defensam stipulaqui defendat. Si plures fu
Abbreviated transcription (Latin):
nõ defensam. nam ⁊ płec hr̃des rei
nc̃ce hẽbũt unũ dare ꝓcunitorem
ne defensio ꝑ płres ꝑsonas scica in¬
comodo aliano afficiat accorẽ ¶ili¬
udẽ mhĩdib actoribe quib ucãtus

Expanded text:
non defensam: nam et plures heredes rei necesse habebunt unum dare procuratorem, ne defensio per plures scissa incommodo aliquo adficiat actorem. aliud est in heredibus actoris, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
I ad defencend̾ ꝓ curator datus fu̾it
satisdare nidetur indicatu solui
stipłom quenõ ab ip̃o pairatore.
s adñolitis int̾ponitur. ¶ Qd sipro¬
curator aliquẽ defendat: ip̃e cogit᷑
sacudare indicucum soluistipłoe¬

Expanded text:
i ad defendendum procurator datus fuerit, satisdare iubetur iudicatum solvi stipulatione, quae non ab ipso procuratore, sed a domino litis interponitur. quod si procurator aliquem defendat, ipse cogitur satisdare iudicatum solvi stip
Abbreviated transcription (Latin):
quitalem defensionem adimst̃¬
solm cauelunt existac defensor
placuit obrem indicatã stipłom
nõ cõpica. ¶Cet̾aq eadem ẽẽ. atq
siert̾nens desensor existat ¶In hc̃
stipłar̃e hoc tͣctatur anhii qui fi¬
deuisserant. si defensionẽ omise¬
mit. mandati indo teneantur:
uxs ⁊ ascũp sennc ut defendant. au
petent. ESm a optin̾ent pot̾ut sũp¬
Ret̾int si tã piet sidemiores. desen¬
dere silint ꝑati. uide amuis. utrũ
unũ defensorem debent dare. aniͦi
sua defendat uł desensorem sb̃sti¬

Expanded text:
et, qui talem defensorem admisitsolvi caverant, existat defensor, placuit ob rem iudicatam stipulationem non committi ceteraque eadem esse, atque si extraneus defensor existat. In hac stipulatione hoc tractatur, an hi qui fideiusserint, si defensionem omiserint, mandati iudicio teneantur. bi adsumpserint, ut defendant, an petent. si autem optinuerunt, poterunt sumpcerint. Si tamen plures fideiussores defendere fuerint parati, videamus, utrum unum defensorem debent dare, an versua defendat vel defensorem substi
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ ꝑce placuit tutores cõdempnͣ¬
n qm̃ ad ministuerns. ⁊ ita demũ
insolidumsires acet̾is nõẜ uetur
⁊ iõ simeo culpa detegatur. qd̾ sus¬
pectum enu fac̾e suꝑsed̾it. nam
ut diuidatur accõ ipec̾te possũt
¶pupino u̾o agence am nõ ip̃e
cõtͣnit. ¶ S intutorem nicioit ⁊ ig¬
norat omĩa bñficia diuidende ac¬
cõnis inumiã hr̃e insum est. ne
nes apud diu̾sos iudices cõstitũen¬
tut ẜanr. iudicotum solui. R¬

Expanded text:
arte placuit tutores condemnari, quam administrauerunt, et ita demum in solidum, si res a ceteris non seruetur et idonea culpa detegatur, quod suspe‹ct›um facere supersederit: nam ut diuidatur actio, impetrare possunt: pupillo uero agente, qui non ipse contraxit, sed in tutorem incidit et ignorat omnia, beneficium diuidendae actionis iniuriam habere uisum est, ne nes apud diuersos iudices constituerentur. IUDICATUM SOLUI
Abbreviated transcription (Latin):
tam pp̃ militatem receptum est rec
offerre ei pot̾it: utiũ satisacape ue¬
stipłone uidẽtur cõtu̾ ¶ Qd̾ enĩ in
tutele nit̾o uenit hoc eastiplacõne
cõtinetur A ffucanꝰ.¬
postea crñ pupilus ad pub̾tatem
puen̾it. tutor in restituenda tate¬
la alicm̃din moram fecit. c̾tũ est
⁊ fructiũ noĩe. ⁊ usiaꝵ medii tẽpo¬
ris tam fide  nissores eius ip̃m te¬

Expanded text:
propter utilitatem receptum est rectofferre ei poterit, utrum satis accipere vestipulatione videntur contineri: quod enim in tutelae iudicium venit, hoc et ea stipulatione continetur. Africanposteaquam pupillus ad pubertatem pervenerit, tutor in restituenda tutela aliquamdiu moram fecerit, certum est et fructuum nomine et usurarum medii temporis tam fideiussores eius quam
Abbreviated transcription (Latin):
t̾uemat erintegro erit cauẽdum.
¶ S ad̾ detutore diximus: itaaccpi¬
endum est. ut siis fu̾it auitucelam
administbit. s cum cutor nõ ẽẽt
tutoris applsacõne enui nõ cõcm¬

Expanded text:
t, ex integro erit cavendum. Sed et quod de tutore diximus, ita accipiendum est, ut, si is fuerit, qui tutelam administrabat, cum tutor non esset, tutoris appellatione eum non co
Abbreviated transcription (Latin):
dum legi cornene. nt sicnis cũ alt̾¬
ins testam̃tum. uł codicillos scrib̾et
legatum sibi sua mauu sc̃pserit.
ꝑinde teneatur ac si cõmisissetĩ
legem corneliam. ⁊ ne uł hiisue¬
madetur. qui seignorasse edcĩ se¬
ĩtatem p̾tentent. scribe antẽ si¬
bi legatum inderr nõ solum eñ
qui mãn sua id fec̾it. s ł enin qͥ

Expanded text:
dum legi Corneliae, ut, si quis, cum alterius testamentum vel codicillos scriberet, legatum sibi sua manu scripserit, proinde teneatur ac si commisisset in legem Corneliam, et ne vel is venia detur, qui se ignorasse edicti severitatem praetendant. scribere autem sibi legatum videri non solum eum qui manu sua id facit, s
Abbreviated transcription (Latin):
ten̾i ꝓnũciatum est. de inprudencia¬
topa eius qui di̾na duob testimo¬
mnap̾buit. cuius ⁊ta anceps fitesua
dubitandum est.¶ Qui se ꝓminte
gessit ur uniatis insignib usus ẽ.
uł fło duplomate mas cõmeanit
ꝓ admissi qualitate gͣuissue pn
cõ menciatur fu̾ cummelocus est

Expanded text:
teneri pronuntiatum est. de inpudentia eius, qui diversa duobus testimonia praebuit, cuius ita anceps fides vadubitandum est. Qui se pro milite gessit vel illicitis insignibus usus est vel falso duplomate vias commeavit, pro admissi qualitate gravissime ptio mentiatur, falsi crimini locus est
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ. qui cõpendiosuo ulło modo ꝓ¬
spexerit. eadem ⁊ de filio postea em¬
ancipato dicipossut ¶ Dm codici¬
llos ante testiũ frõs. inqnib lega¬
tum ascuptum erat cõfirmat. ĩ¬

Expanded text:
e, qui compendio suo nullo modo prospexerit. eadem et de filio postea emancipato dici potest. Qui codicillos ante testamentum factos, in quibus legatum ei adscriptum erat, confirmat, i
Abbreviated transcription (Latin):
putem alieuos ⁊ qui sunt scis
reliquos usucapiam. ⁊ sugnorẽ
qui sint aliem neminẽ usuca¬
ꝑe possem. ¶ Post mortem
euis qui houiuiẽ e mit expleto

Expanded text:
putem alienos et qui sint sciam, reliquos usucapiam: quod si ignorem, qui sint alieni, neminem usucapere possum. Post mortem eius, qui hominem emerit, expleto
Abbreviated transcription (Latin):
madau̾it ticio ut fundum em̃¬
it ⁊ manumisso ei ticius fuid̃
tessum non eẽ. aut scire deb
similat ẽẽ. O sisciert titus
peculium manumisso ꝯcessũ
bitum fundum solu̾e intelli¬
gendum e̾. ¶ Si tutorrem pu¬
pilli subripuit ⁊ uendidit us¬
ncapio uon otinget p̾us qmͣ
res in potestate pupilli redeat.
nanrtutor in re pupilli tunt
lum sporiat. ¶ Qui bona fide
nẽ eius amisit cleiũ eo tẽpo¬
re apͥhendiss quo scit rem
alienam ẽẽ non capiet lon¬
go tempore quia iuciũ scc̃e
possõnis uicõ ñ carebit nec clis¬
similis est qui emꝑtõnis qui¬
dem tempore fuudũ putat uẽ¬
tentis ẽẽ s cum traditur scit
alienũẽe. cum .ii. semel amiᷤ¬
sa fuit possõ. inciũ rursus re¬
cupare possõnis spectare opor¬
tet. quare si eo tempore recli¬
beatur loc quod emptor scit

Expanded text:
mandaverit Titio, ut fundum emeret, et manumisso ei Titius fundumcessum non esse aut scire debetsimulat. quod si scierit Titius peculium manumisso concessum bitum fundum soluere intellegendus est. Si tutor rem pupilli subripuerit et uendiderit, usucapio non contingit, priusquam res in potestatem pupilli redeat: nam tutor in re pupilli tunc lum spoliat. Qui bona fide nem eius amisit, deinde eo tempore adprehendisset, quo scit rem alienam esse, non capiet longo tempore, quia initium secundae possessionis uitio non carebit, nec similis est ei, qui emptionis quidem tempore putat fundum uendentis esse, sed cum traditur, scit alienum esse: cum enim semel amissa fuerit possessio, initium rursus reciperatae possessionis spectari oportet. quare si eo tempore redhibeatur homo, quo emptor scit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑculus ait si ꝑ errorem ĩ inic̃o
uendicõnis tutorpupilloane¬
torfc̃s nonͣsit uł post longũ
tempus ueditõis p̾cĩusucap
non posse quia iuns errorẽ.
¶In usucapionib mobiliũ co¬
tiuũ tempus num̾atur. ¶S¬
nuslit ua lib̾tate moretur n¬
cħ̾ possid nec ꝑ eum alius at¬
tam̃ si nõie alt̾ius clum ĩ lib̾¬
tate moratur nactus fu̾it pos¬
sõm adquirz eicuius nõie nac¬
tus fũit. ¶ Si ẜuus meus aut
filius peculiariul ĩ quid in eo¬

Expanded text:
culus ait, si per errorem initio uenditionis tutor pupillo auctor factus sit uel post longum tempus uenditionis peractum, usucapi non posse, quia iuris error est. In usucapionibus mobilium continuum tempus numeratur. Seruus licet in libertate moretur, nihil possidet nec per eum alius. atquin si nomine alicuius, dum in libertate moratur, nactus fuerit possessionem, adquiret ei, cuius nomine nactus fuerit. Si seruus meus uel filius peculiari uel
Abbreviated transcription (Latin):
rauit. sciens iam alienũ ẽẽ
Qui sciens emit ab eo qu̾e
p̾tor ut suspectum h̾edẽ dimi¬
nũe uecuit usuũ capiet.¬
¶ Proturator tius si fundũ ꝙ
centũ ameis uend̾e pot̾at ad¬
dixit .ixx. aureis ignorante

Expanded text:
erauit, sciens iam alienum esse. Qui sciens emit ab eo, quem praetor ut suspectum heredem deminuere uetuit, usu non capiet. Procurator tuus si fundum, quem centum aureis uendere poterat, addix
Abbreviated transcription (Latin):
emptam rẽ in ꝓtũrator ig¬
norante me meo nõie app̃len¬
tent qmͣiuis possideam mea
ñ usncapia / quiaũt ignorau¬
tes usutapemus ĩ ꝑeculiarib
tm̃ reb receptum ẽ. ¶Dem
eẽ aliud ẽ si ꝑutẽ me ex cãuẽ¬
diti tenen ⁊ io tradamhic enĩ
toreusucapio locum ñht̃ di¬
u̾sitatis cã nullo ẽ quodĩ cet̃¬
is causis solucionis tempꝰ ĩspi¬
alienani ẽẽ nͦne. sufficit eñ
me putare tuũ ẽẽ cũsoluis m
empcõe aut̃ contractus tẽpus
iuspicitur ⁊ quo soluitur. nͦ
pͭ ꝓ emptore usucape qui no
emit. nec ꝓsoluto sicutũ cet̾¬
is contractib. Telleo

Expanded text:
emptam rem mihi procurator ignorante me meo nomine adprehenderit, quamuis possideam, eam non usucapiam, quia ut ignorantes usuceperimus, in peculiaribus tantum rebus receptum est. 48 esse. aliud, si putem me ex causa uenditi teneri et ideo tradam: hic enim tore usucapio locum non habet. diuersitatis causa in illo est, quod in ceteris causis solutionis tempus inspialienum esse nec ne: sufficit enim me putare tuum esse, cum solvis: in emptione autem et contractus tempus inspicitur et quo solvitur: nec potest pro emptore usucapere, qui non emit, nec pro soluto, sicut in ceteris contractibus. Labeo
Abbreviated transcription (Latin):
posse quͣiuis nulla eẽc ep̃cõ
ascitur in nͦ publicana cõpe¬
tit nec accessio possõnis. ¶Si
eam rem ꝙͣ ꝓ emptore u suca¬
piebas scienti mͥ alienamẽe
uendidefis: non capianuisu.

Expanded text:
posse, quamuis nulla esset emptio ascitur mihi nec Publiciana competit nec accessio possessionis. Si eam rem, quam pro emptore usucapiebas, scienti mihi alienam esse uendideris, non capiam usu.
Abbreviated transcription (Latin):
tuit longa possõne capiq̃
¶ Simͥticuis a quo fundum
petere uolelam possõm ces¬
serit. usucapionis caĩu ius
endicã id fec̾it eo ip̃o effici¬
et ut fundum longo temp¬
e capiam. ¶Qui pignoritẽ
dat usucapit qmͣ du res ap̃¬
⁊ creditoremẽ. si cieditor eius
possõm alii tradidit int̾pelle¬
bitur usucapio ⁊ qnͣtũ adu¬
sucapionẽ ꝑtin sinuł ẽ ei
qui quid deposuit uł como¬
tauit quos palaniẽ tesine
usucape si cõmotataur de¬
põita res alii tradita fũit
accepit. plane si creditor mta¬
ur noua conuencõne ypore¬
cam contrarit usucaꝑe debi¬
tor ꝑseu̾au̾it. ¶ Sirem tuam
cum uona fide possiderem pig¬
nori tibi dem ignoranti tuã
ẽẽ. desino usucaꝑe quia ñ intel¬
ligitur quis sue rei pignus cõ¬
tralete at si nita conuencõne
pignus conpractupa fũit nicħ̾¬
ominus usucapiam quia lix
quo innullum ꝑignus cõtrac¬
tumur᷑. Suem pignori datam
creditoris ẜnus subripint cum
eam creditor possid ñ int̾pella¬

Expanded text:
tuit longa possessione capi, quae mihi Titius, a quo fundum petere uolebam, possessione cesserit, usucapionis causam iusendi causa id fecerit, eo ipso efficiet, ut fundum longo tempore capiam. Qui pignori rem dat, usucapit, quamdiu res apud creditorem est: si creditor eius possessionem alii tradiderit, interpellabitur usucapio: et quantum ad usucapionem attinet, similis est ei qui quid deposuit uel commodauit, quos palam est desinere usucapere, si commodata uel deposita res alii tradita fueritcepit. plane si creditor nuda conuentione hypothecam contraxerit, usucapere debitor perseuerabit. Si rem tuam, cum bona fide possiderem, pignori tibi dem ignoranti tuam esse, desino usucapere, quia non intellegitur quis suae rei pignus contrahere. at si nuda conuentione pignus contractum fuerit, nihilo minus usucapiam, quia hoc quoque modo nullum pignus contractum uidetur. Si rem pignori datam creditoris seruus subripuerit, cum ea‹m› creditor possideret, non interpella
Abbreviated transcription (Latin):
anusucapi possit. sabinus quia
nullam eius rei usucapionem
ẽẽ cuius nõie funtiagi poss a
ge nut̃ furti eum qui fiui debe¬
r posse ꝙ sic accipiend̾ ẽ ut frut¬
tuarius pot̾it utifrui alit̾ .ni.¬

Expanded text:
an usucapi possit. Sabinus respondit nullam eius rei usucapionem esse, cuius nomine furti agi possit, agere autem furti eum, qui frui deberet, posse. quod si accipiendum est, ut fructuarius poterit uti frui: aliter eni
Abbreviated transcription (Latin):
tem eius alienam ñ eẽ igno¬
rau̾at responsum ẽ nich eum
ex eo fundo longa possõne ca¬
ptum̃ quod ita uerx eẽ existi¬
no si qua ꝑs aliena eẽt ĩ eo
fundo emptor ignoraũat qd̃
sic̾tum locum ee scirz reliquas
ꝑtes longa possõne capi posse
non clubito. ¶tem uins ẽ si
is qui totũ fundum emebat
ꝓ ĩdiuiso ꝑtẽ aliqmͣ alienam
ẽe scit. eamr eĩ oiuntarat ñ cai¬
piet ceteratũ enĩ ꝑtiũ ñ impe

Expanded text:
tem eius alienam ‹esse non› ignorauerat: responsum est nihil eum ex eo fundo longa possessione capturum. quod ita uerum esse existimo, si, quae pars aliena esset in eo fundo, emptor ignorauerat: quod si certum locum esse sciret, reliquas partes longa possessione capi posse non dubito. Idem iuris est, si is, qui totum fundum emebat, pro indiuiso partem aliquam alienam esse scit: eam enim dumtaxat non capiet, ceterarum partium non im