comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ dicit᷑. uenit sponsꝰ: qͥd dulcedinis.
intrauert̃ cũ eo ad nuptias. qͥd ama¬
ritudinis.&. clausa ẽ ianua: uenit
qͥppe ille qͥ aduentu suo elem̃ta con¬
cutit. in euiꝰ conspectui cęlũ & t̾ra con¬
trenuiscit: Unde etiã ꝑ ꝓpħã dicitur.
Aahuc semel & ego mouebo ñ solũ
tr̃ã: s etiã cȩlũ: Ad cuiꝰ exam̃ omne

Expanded text:
cedinis, Intraverunt cum eo ad nuptias! quid amaritudinis, Et clausa est janua! Venit quippe ille qui adventu suo elementa concutit, in cujus conspectu coelum et terra contremiscit. Unde etiam per prophetam dicitur: Adhuc semel, et ego movebo non solum terram, sed etiam coelum . Ad cujus examen omn
Abbreviated transcription (Latin):
nitoi głe designat᷑. Uascula aut̃ nr̃a fc̃
corda. in qͥb ferimꝰ cuncta qͣ cogitamꝰ:
Prudentes uͦ oleũ in uasis habent. qͥa
nitorẽ głȩ intͣ conscientiã retinent. pau¬
lo attestante qͥ ait: Gła nr̃a hȩc ẽ: testi¬
moniũ conscientie nr̃e: Fatuȩ aut̃ uir¬
gines oleũ sec̃ ñ sumunt. qr gła intͣ con

Expanded text:
e designatur; vascula autem nostra sunt corda, in quibus ferimus cuncta quae cogitamus. Prudentes ergo oleum in vasis habent, quia nitorem gloriae intra conscientiam retinent, Paulo attestante, qui ait: Gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae . Fatuae autem virgines oleum se
Abbreviated transcription (Latin):
moꝵ. Notandũ uͦ qd̾ om̃s lãpades ba¬
bent: s om̃s oleũ ñ habent: Qa plerũq
bona in se oꝑa cũ electis & repbi osten¬
diuit. s soli ad sponsũ cũ oleo uenius :
qͥ de hisque foris egerint. intꝰ gła reqͥrt̃:

Expanded text:
es habent, sed omnes oleum non habent, quia plerumque bona in se opera cum electis et reprobi ostendunt, sed soli ad sponsum cum oleo veniunt qui de his quae foris egerint intus glor
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ mortalitatis ur̃ȩ m̃tis ocłos figite
uenienti uos uidici. ꝑ fletꝰ cotidie & lam̃ta
p̃ꝑate: Cũ certa mors maneat om̃ib. nolite
de tẽporalis uitȩ̨ ꝓuidentia incerta cogi¬
tare. Terrenarũ rerũ. uoscura ñ aggrauet:
Quantislibet enĩ auri & argenti molib
curũdet᷑. qͥb libet p̃ciosis uestib induat᷑
caro: qͥd ẽ. aliud ꝙͣ. caro: Nolite gͦ atten¬
dere qͥd habetis. s qͥd estis Uultis audire
qͥd estis: ꝓpħa indicat dicens Uere fenũ¬

Expanded text:
em mortalitatis vestrae mentis oculos figite: venienti vos judici per fletus quotidie et lamenta praeparate; cum certa mors maneat omnibus, nolite de temporalis vitae providentia incerta cogitare: terrenarum rerum vos cura non aggravet; quantislibet enim auri et argenti molibus circumdetur, quibuslibet pretiosis vestibus induatur caro, quid est aliud quam caro: nolite ergo attendere quid habetis, sed quid estis. Vultis autem audire quid estis: propheta indicat, dicens: Vere fenu
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi testimoniũ uniꝰcu iꝰq uix suffi¬
ceret: qͥntominꝰ & sibi & ꝓximo:
Ubi &. ꝓtinꝰ ꝑ increpationẽ subdunt:
Ite potiꝰ ad uendentes: & emite uob̾
Uenditores qͥppe olei: adulatores ft̃:
Qͥa enĩ in accepta qͥlibet grã uanis suis
laudib nitorẽ głe offert̃. qͣsi oleũ uen

Expanded text:
psi testimonium uniuscujusque vix sufficit; quanto minus et sibi et proximo? Unde et protinus per increpationem subdunt: Ite potius ad vendentes, et emite vobis. Venditores quippe olei adulatores sunt. Qui enim accepta qualibet gratia, vanis suis laudibus nitorem gloriae offerunt, quasi oleum ve
Abbreviated transcription (Latin):
minib foris apparuert̃ : in aduentu
iudicis intꝰ obseurant᷑ Et ideo retributi¬
onẽ ñ inueniunt. qr ꝓ eis receꝑunt ab
hominib laudes qͥs amauert̃: Qd ẽ. aut̃¬
qd̾ tẽ a prudentib oleũ petunt. nͥ qd̃ in
aduentu iudicis cũ se intꝰ uacuas in¬
uenerint. testimoniũ foris qͣrt̃ : Ac si
a sua fidutia deceptȩ. ꝑximis dicant:
Qͥa nos sine oꝑe repelli conspicitis. di¬
cite de nr̃is oꝑib qͥd iudistis:i.
ed prudentes uirgines respondert̃

Expanded text:
minibus apparuerunt, in adventu judicis intus obscurantur, et ideo retributionem non inveniunt, quia pro eis receperunt ab hominibus laudes quas amaverunt etquod tunc a prudentibus oleum petunt, nisi quod in adventu judicis cum se intus vacuas invenerint, testimonium foris quaerunt? Ac si a sua fiducia deceptae proximis dicant: Quia nos quasi sine opere repelli conspicitis, dicite de nostris operibus quid vidistis. Sed prudentes virgines
Abbreviated transcription (Latin):
beati felicis natalicia celebrauert̃: O
cogitabant: S subripiente mortis arti¬
culo. repente in his qͣ p̃uidere noleban
inuenti ft̃: & cuncta simul tẽporalia q̃¬
congregata qͣsi stabilit̃ tenere uidebant᷑.
amisert: Si gͦ transacta multitudo ge¬
neris humani ꝑ natiuitatẽ uiruit
in carne. ꝑ mortẽ aruit in puluere: ui¬
mon dicat Qd̾cũq potest manꝰ tua facere
instant̃ oꝑare. qr nec opꝰ. nec ratio. nec
sc̾sentia nec sapientia ert̃ apud inferos:

Expanded text:
beatae Felicitatis natalitia celebraverunt? O cogitabant! sed subripiente mortis articulo repente in his, quae providere nolebant, inventi sunt; et cuncta simul temporalia, quae tractata quasi stabiliter habere videbantur, amiserunt. Si ergo transacta multitudo generis humani per nativitatem viruit in carne, per mortem aruit in pulvere; vimon dicat: Quodcunque potest manus tua facere, instanter operare: quia nec opus, nec ratio, nec scientia, nec sapienti
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ macerant. & toto desiderio ad suꝑnã
patriã anhelant: Et̃na p̃mia expetua.
ꝓ laborib suis reciꝑe laudes humanas
nolt̾: Hii nimirũ głã suã ñ in ore ho¬
minũ ponunt. s int̾ conscientiã con-¬
tegunt:
t st̾ pleriq qͥ corpꝰ ꝑ abstinentiã af-¬
fligt̃. s de ipsa sua abstinentia hu¬
manos fauores expetunt: doctrinȩ inser-¬
uiunt. indigentib multa largiunt᷑ S¬

Expanded text:
em macerant, et toto desiderio ad supernam patriam anhelant, aeterna praemia expetunt pro laboribus suis recipere, laudes humanas nolunt. Hi nimirum gloriam suam non in ore hominum ponunt, sed intra conscientiam contegunt. Sunt plerique qui corpus per abstinentiam affligunt, sed de ipsa sua abstinentia humanos favores expetunt, doctrinae inserviunt, indigentibus multa largiuntur; s
Abbreviated transcription (Latin):
ainarescere: quẽ tot appellationib ñ
ualet explicare: Qita uͦ tẽ erit electoꝵ
leticia. qͥ de eiꝰ merent᷑ uisione gaudere:
de cuiꝰ conspectu uident & elem̃ta con
tremiscere. cũ eo simul ad nuptias in¬
trare. qͥ & in sponsi nuptus gaudent:
& tam̃ ipsi st̃ sponsa. qr in illo ętͣni
regni talamo uisioni nr̃ȩ ds̃ coniun¬
git᷑. qͥ scilicet uisio ñꝗͣ iã in ꝑpetuũ
ab amoris sui amplexib euellit᷑Ull.

Expanded text:
tot appellationibus non valet explicare. Quanta vero tunc erit electorum laetitia, qui de ejus merentur visione gaudere, de cujus conspectu vident et elementa omnia contremiscere, cum eo simul ad nuptias intrare! Qui et in sponsi nuptiis gaudent, et tamen ipsi sunt sponsa, quia in illo aeterni regni thalamo visioni nostrae deus coniungitur. Quae scilicet visio numquam iam in perpetuum ab amoris sui amplexibus evellatur.
Abbreviated transcription (Latin):
denariũ ꝑficit: Et qi ex utroq sexu fide¬
liũ multitudo colligit᷑. scã eccłia decẽ
irginib similis denuntiat᷑:. In qͣ mali
cũ bonis & reꝑbi cũ electis admixti st̃:
recte similis uirginib prudentib et
fatius eẽ ꝑhibetur St̃ nãq pleriq con¬

Expanded text:
denarium perficit. Et quia 1477 ex utroque sexu fidelium multitudo colligitur, sancta Ecclesia decem virginibus similis denuntiatur. In qua quia mali cum bonis et reprobi cum electis admisti sunt, recte similis virginibus prudentibus et fatuis esse perhibetur. Sunt namque plerique con
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ dnm domꝰ inuenerit dormientẽ ne-
cat Qͥa cũ uent᷑a dãpna sp̃s minime pre¬
uidet. hc̃ mors ad suppliciũ nescientẽ ra¬
pit: furi aut̃ resisteret: si uigilaret: Ua
aduentũ iudicis qͥ occulte animã rapit
p̃cauens ei penitendo occurreret: ne
inpenitens periret: UIlI.

Expanded text:
dormientem domus necat. Quia cum ventura damna spiritus minime praevidet, hunc mors ad supplicium nescientem rapit, furi autem resisteret si vigilaret. Quia adventum judicis qui occulte animam rapit praecavens, ei poenitendo occurreret, ne impoenitens periret. Horam
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ tuã & cor impenitens. thesaurizas tͥ
irã in die ux: & reuelationis iusti udicii
dĩ: hinc salmista ait Is iudex iustꝰ fortis
& longanimis. Dicturꝰ qͥppe longanimẽ:
p̃misit iustũ. Ut quẽ uides peccata delin¬
quentiũ diu patient̃ ferre: scias hc̃ qnͣdoq
etiã districte iudicare: Hinc ꝑ qͦndã sapi¬
entẽ dicit᷑ : Altissimꝰ enĩ: ẽ patiens itaditor:
Patiens enĩ redditor dicit᷑. qr peccata homi¬
nũ & patit᷑ & reddit. Nã qͦs diu ut conu̾¬
tant᷑ tolerat. ñ conu̾sos duriꝰ dãpnat. .

Expanded text:
as tibi iram in die irae et revelationis justi judicii Dei . Hinc Psalmista ait: Deus judex justus, fortis et longanimis . Dicturus quippe longanimem praemisit justum, ut quem vides peccata delinquentium diu patienter ferre, scias hunc quandoque et jam districte judicare. Hinc per quemdam sapientem dicitur: Altissimus autem est patiens redditor. Patiens autem redditor dicitur, quia peccata hominum patitur et reddit. Nam quos diu ut convertantur, tolerat, non conversos durius da
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑnis: cuiꝰ ninrũ festiuitas om̃i¬
um suꝑnoꝵ ciuum est gratulatio:
Presertim quia eius celebritas. laus
& fauor est saluatoris: Unde credi¬
mus ut supra dictũ est. qd non hc
tantũ dieni sollempnẽ ducunt ꝓ
um etiã & ęt̾nũ: iocunditatis ac
leticiȩ uenerationis obsequio. cũ
om̃i colunt tripudio amoris &
gaudii:
ec ĩmerito gͥ om̃is illa cȩlestis
cuutas congratulatur & ue¬
nerat᷑ matrẽ. cuiꝰ suꝑ se adorat
filiũ regẽ: ante quẽ tremunt po¬
testates. & curuatur om̃e genu:
De huiꝰ nimirũ ad cęlos ascensio¬
ne multo admirantis intuitu. se¬
cretoꝵ contemplator cęlestiũ in
canticis. Uidi inqͥt spetiosã ascen-¬
dentẽ quasi colũbã. desuꝑ riuos

Expanded text:
supernis: cujus nimirum festivitas, omnisupernis: cujus nimirum festivitas, omnium supernorum civium est gratulatio: praesertim quia ejus celebritas laus et favor est Salvatoris. Unde credimus, ut supra dictum est, quod non hunc tantum diem solemnem ducunt pro um et aeternum jucunditatis et laetitiae ac venerationis obsequio, cum omni colunt tripudio amoris et gaudii. Nec immerito igitur omnis illa coelestis civitas congratulatur et veneratur matrem: cujus super se adorat filium regem: ante quem tremunt potestates, et curvatur omne genu. De hujus nimirum ad coelos ascensione, multo admirantis intuitu secretorum contemplator coelestium in Canticis: Vidi, inquit, speciosam ascendentem, quasi columbam desuper
Abbreviated transcription (Latin):
quãius iam in spũ ee̾t. tamen
dũ in carne uixit: carneis moue¬
batur sensib. &. idõ quã sepe sc̃õꝵ¬
locoꝵ recreabat᷑ uisitationibꝰ. &
quẽ genuerat. mentis cõplecte¬
ba ir amplexibus Deniq amor
xp̃i desideriũ pariebat: Desideri¬
um uͦ gliscens quasi nouis repa¬
rabatur ardoribꝰ. in tantũ ut cre¬
dã nonnumꝙͣ qd̾ om̃ĩa etiã et
semet ipsã transcenderit. qͥa omino
si dnm̃ quẽ amauerant ñ uide¬
rent. Sicuti & uenerabilis beata
meris & immensis beneficiis
reddebat int̾dũ obsequiũ scĩtatis.
dũ beneficioꝵ in t̾ris posita: non
poterat uidere largitorẽ. Et ideo
hodie dilectissime eleuat᷑ suꝑ
choros angłoꝵ: ut possit speciẽ
uultũq uidere saluatoris qũẽ
amauerat. quȩ cupierat ex toto desi¬
derio cordis
d̾ si gaudiũ fit in cęlo de qͦlibet
peccatore conuerso. multoma¬
gis pͥutandũ ꝓ tantȩ uirginis exal¬
tatione & gła. qd exultatio sit in

Expanded text:
in spiritu esset, tamen dum in carne vixit, carnalibus movebatur sensibus, et ideo quam saepe locorum recreabatur visitationibus: et quem genuerat, mentis complectebatur amplexibus. Denique amor Christi, desiderium pariebat! desiderium vero gliscens, quasi novis reparabatur ardoribus, intantum ut credam nonnumquam, quod omnia etiam et semetipsam transcenderet: quia omnino si Dominum quem amaverant, non viderent: sicuti et venerabilis beata meris et immensis beneficiis reddebat interdum obsequium sanctitatis, dum beneficiorum in terris posita non poterat videre largitorem: et ideo hodie, dilectissimae, elevatur super choros angelorum, ut possit speciem vultumque videre Salvatoris, quem amaverat, quem cupierat ex toto desiderio cordis. Quod si gaudium fit in coelo de quolibet peccatore converso, multo magis putandum pro tantae Virginis exaltatione et gloria, quod exsultatio fiat in
Abbreviated transcription (Latin):
uita consũmati ꝑfectiq sapientis:
De huiꝰmodi regno pacatissimo & or¬
dinatissimo. missus est foras pͥnceps
huiꝰ scłi: qui ꝑuersis in ordinatisq
dñatur: Hac pace intrinsecꝰ costituta
atq firmataͥ qͥscũq ꝑsequutiones
ille qui foras missus est forinsecus
labefactans. sed deficientib machi¬
nis sius innotescere faciens quanta
firmitas intꝰ extructa sit: Idõ sequit᷑
Beati qui ꝑsequutionẽ patiuntur
sententiȩ: Iam enĩ cetera compel¬
lans. loquit᷑ ad illos qui aderant.
dicens Beati eritis cũ uob̃ maledixe¬

Expanded text:
vita consummati perfectique sapientis. vita consummati perfectique sapientis. De hujusmodi regno pacatissimo et ordinatissimo missus est foras princeps hujus saeculi, qui perversis inordinatisque dominatur. Hac pace intrinsecus constituta atque firmata, quascumque persecutiones ille qui foras missus est, forinsecus labefactans, sed deficientibus machinis suis innotescere faciens quanta firmitas intus exstructa sit. Ideo sequitur: Beati qui persecutionem patiuntur sententiae. Jam enim caetera compellans loquitur ad illos qui aderant, dicens: Beati eritis, cum vobis maledice
Abbreviated transcription (Latin):
Et quẽadmodũ lum̃ hoc uideri
non potest nisi mundis oculis.
ita nec ds̃ iudet᷑. nisi mundũ sit
illud. quo uideri potest: Beati
pacifici: qm̃ ipsi filii dĩ uocabun¬
tur: In pace ꝑfectio est: ubi nichil
repugnat: Et idõ filii dĩ pacifici:
qm i his nichil resistit dõ. Et utiq filui:
similitudinẽ patris habere debent.: Pa¬
cifici aut̃ in semetipsis sunt: qui om̃s
animi sui motus cõponentes. & subiti¬
entes rationi id est menti & spuiͥ car¬
nalesq concupiscentias habentes edo¬
mitas: fiunt regnũ dĩ: In qͦ ita sunt
ordinata om̃ia ut id qd̾ ẽ in homine
p̃cipuũ & excellens. hoc imperet cete¬
ris non reluctantibꝰ. quę sunt nob̾
bestiisq cõmunia: Atq id ipsũ qd̾ ex¬
cellit in homine. id est mens & ratio
subitiat᷑ potiori: qd est ipsa ueritas.
unigenitꝰ filiꝰ dĩ: Neq enĩ imperare
inferiorib potest: nisi suꝑiori se ipse
subitiat. Et hec est pax quȩ datur in
t̾ra hominib bonȩ uoluntatis. hȩc

Expanded text:
 hoc videri non potest, nisi oculis mundis, ita nec Deus videbitur, nisi mundum sit illud quod videre potest. Beati pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur. In pace perfectio est, ubi nihirepugnat; et ideo filii Dei pacifici, quoniam nihil resistit Deo, et utique filii similitudinem patris habere debent. Pacifici autem in semetipsis sunt, qui omnes animi sui motus componentes et subjicientes rationi, id est menti et spiritui, carnalesque concupiscentias habentes edomitas, fiunt regnum Dei: in quo ita sunt ordinata omnia, ut id quod est in homine praecipuum et excellens, hoc imperet caeteris non reluctantibus, quae sunt nobis bestiisque communia; atque idipsum quod excellit in homine, id est mens et ratio, subjiciatur potiori, quod est ipsa veritas unigenitus Filius Dei. Neque enim imperare inferioribus potest, nisi superiori se ipse subjiciat. Et haec est pax quae datur in terra hominibus bonae voluntatis ; haec
Abbreviated transcription (Latin):
hausto ueneno ñ ledit᷑: Hoc sane int̾ serpen¬
tes qͥ dente. & scopiones qͥ cauda nocent
distare arbitror. qd serpentes aꝑte seuien¬
tes. scorpiones clanculo insidiantes: uel
homines. uel demones significant: Ser¬
pentes qͥ inchoandis uirtutib uenena pra-¬
ue ꝑsuasionis obitiunt. scorpiones qͥ con¬
sũmatas uirtutes ad finẽ uiciare conten¬

Expanded text:
hausto veneno, non laeditur. Hoc sane inter serpentes qui dente, et scorpiones qui cauda nocent, distare arbitror, quod serpentes aperte saevientes, scorpiones clanculo insidiantes, vel homines vel daemones, significent. Serpentes, qui inchoandi virtutibus venena pravae persuasionis objiciunt; scorpiones, qui consummatas virtutes ad finem vitiare conten
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑnis ad ima lapsũ significat: uel
qr deiectꝰ. adhuc tͥnfigurat se in angłm
lucis Qͥa gͦ discipłos de signoꝵ oꝑatione
uidit elatos. exẽplo eos t̃ret: atq ad hu¬
militatẽ reuocat eiꝰ: qͥ pͥmꝰ suꝑbiendo
cecidit. Ut qͥ hc̃ ob suꝑbiã celo rocorda¬
rent᷑ eiectũ: multomagis se de teria
editos si suꝑbierint. humiliandos agnoscans.
Eoe dedi uob̾ potestatẽ calcandi sup̃ serpen¬
tes .& scorpiones. & supra omnẽ uirtutem
inimici: & nemo uob̾ nocebit. hoc ẽ. om̃e

Expanded text:
ignificat, vel quia dejectus, adhuc transfigurat se in angelum lucis . Quia ergo discipulos de signorum operatione vidit elatos, exemplo eos terret, atque ad humilitatem revocat ejus qui primus superbiendo cecidit , ut qui hunc ob superbiam de coelo recordarentur ejectum, multo magis se de terra editos, si superbierint, humiliandos agnoscant. Ecce dedi vobis potestatem calcandi supra serpentes et scorpiones, et supra omnem virtutem inimici
Abbreviated transcription (Latin):
erito itaq magist᷑ bonꝰ dilec¬
tionẽ sic sepe cõmendat. tanꝙ̃
sola p̾cipienda sit: sine qua ñ
possunt ꝓdesse cetera bona. &.
quȩ non possunt haberi sine cete¬
ris bonis. quib homo efficit᷑ bonꝰ:
ꝑ hac autẽ dilectione. patient᷑
debemꝰ etiã mundi odia sustine¬
re: Necesse enĩ est ut nos oderit :
qͦs cernit nolle qd̾ diligit: Sed plu
rimũ nos de se ipso dñs consolat᷑.
qui cũ dixisset hȩc mando uob̾
ut diligatisinuicẽ: adiecit atq
ait: Si mundus uos odit: scito¬
te quia me priorẽ uobis odio
habuit: Cur gͦ se menbrũ supra
uerticẽ extollit: Recusas eẽ in
corpore. si ñ uis odiũ mundi susti¬
nere cũ capite: .U.I.¬
i de mundo inquit essetis.
mundꝰ qd̾ suũ erat diligeret:
Uniuersȩ utiq hoc dicit ȩocłiȩ
quã plerũq etiã ipso mundi
nomine appellat: sicut illud
est Ds̃ erat in xꝑo: mundũ re¬
concilians sibi Itẽq illud Non¬
enĩ uenit filius hominisut iu¬

Expanded text:
erito itaque magister bonus dilectionem sic saepe commendat, tanquam sola praecipienda sit, sine qua non possunt prodesse caetera bona, et quae non potest haberi sine caeteris bonis, quibus homo efficitur bonus. 2. Pro hac autem dilectione patienter debemus etiam mundi odia sustinere. Necesse est enim ut nos oderit, quos cernit nolle qrimum nos de seipso Dominus consolatur, qui cum dixisset; Haec mando vobis, ut diligatis invicem, adjecit atque ait: Si mundus vos odit, scitote quia me priorem vobis odio habuit. Cur ergo se membrum supra verticem extollit? Recusas esse in corpore, si non vis odium mundi sustinere cum capite. Si de mundo, inquit, essetis, mundus quod suum erat diligeret. Universae itaque hoc dicit Ecclesiae, quam plerumque etiam ipsam mundi nomine appellat, sicut illud est: Deus erat in Christo mundum reconcilians sibi . Itemque illud: Non venit Filius hominis ut ju
Abbreviated transcription (Latin):
studebat sieri dĩ cultor occitus. Huiꝰ itaq
angelicȩ mundicie habuit in ꝑximo quo
sanaret᷑ medicũ. quo iuuaret᷑ patronum.

Expanded text:
studebat Dei cultor occultus. Hujus igitur angelici cultus habuit in proximo, quo sanaretur medicum, quo juvaretur patronum
Abbreviated transcription (Latin):
gallicis gentib eroganda susceꝑat:
beatissimi principis apłoꝵ. & ma-¬
gistri sui informatꝰ exemplo. qui
apud gallias gentilitatis feruere cog-¬
nouit errorẽ: illuc intrepidus & calõ¬
re sidei armatus accessit. ac luteciã
ꝑ arisioꝵ. dño ducente ꝑuenit: .U.

Expanded text:
gentibus Gallicis eroganda susceperat, gentibus Gallicis eroganda susceperat, beatissimi principis apostolorum et Magistri sui informatus exemplo, qui apud Gallias gentilitatis fervere cognovit errorem, illuc intrepidus et calore fidei armatus accessit, ac Lutetiam Parisiorum, Domino ducente, pervenit,
Abbreviated transcription (Latin):
Euge serue bone & fidelis. qͥa suꝑ
pauca fiusti fidelis. supra multa te
constituã: intra in gaudiũ dñi tui:
Et ne uerearis multitudinẽ. & atro¬
citatẽ gentis barbaricȩ. ꝓfecto sçiens.
quia qui plus laborat: plus mercẽdis
accipiet II.
ocios quoq ei & cõministros uer¬
bi plures exhibuit. & ꝓbatos ui-¬
ros adhibuit: illiq dixit: Sicut fuit
dñs cum dñis & patrib & magis¬
tris nr̃is apłis sius petro & paulo:
ita sit tecũ in om̃ib. quocũq te
uerteris Esto robust̾ tu enĩ. maxi¬
mã & innumerabilẽ popłi multi¬
tudinẽ: introduces in uerã reꝑms¬
sionis t̾rã. filioꝵ isrł Et dans pacẽ
perantes.&. circũ circa dnm̃ p̃dican¬
tes. apulerunt portũ arelatensiũ
ciuitatis Et ex inde qͥbdã in par¬
tes necessarias ꝓut ei uisũ fuerat
destinatis: idem machariꝰ dẏoni¬
sius. qui sedis apłice priuilegio. tra-¬
dente sibi beato clem̃te petri apłi
successore. uerbi diuini semina

Expanded text:
fidelis, quia super pauca fuisti fidelis, supra multa te constituam, intra in gaudium Domini tui; et ne verearis multitudinem et atrocitatem gentis barbaricae, pro certo sciens quia qui plus laborat, plus mercedis accipiet. ocios quoque ei et comministros verbi plures et probatos viros adhibuit, illique dixit: Sicut fuit Dominus cum dominis et patribus et magistris nostris apostolis suis Petro et Paulo, ita sit tecum in omnibus, quocunque te verteris. Esto robustus: tu enim maximam et innumerabilem populi multitudinem introduces in veram repromissionis terram filiorum Israel. Et dans pacem perantes, et circumcirca Dominum praedicantes appulerunt portui Arelatensium civitatis. Et exinde quibusdam in partes necessarias, prout ei visum fuerat, destinatis, idem Macarius Dionysius, qui sedis apostolicae privilegio, tradente sibi beato Clemente Petri apostoli successore, verbi divini semina
Abbreviated transcription (Latin):
diũ atheniensiũ archiep̃c dyonisiꝰ.
mox ut se potuerunt inuicẽ saluta¬
re. digno ẽ cum honore receptus:⁊
& pro scĩtatis as eruditionis suę reue¬
rentia. seu anterioris frat̃nitatis con¬
iunctione. loco maximę ueneratio¬
nis ẽ habitus Cũ quo etiã ꝓmutua
collocittione. apłicarũ sanctionũ &
dulceiliue spiritalis dilectionis. ali
quandui familiarissime conuersa¬
tus: immodici amoris uinculis ut̾q¬
sese constrinxerat..

Expanded text:
Domini Atheniensium archiepiscopus Dionysius Domini Atheniensium archiepiscopus Dionysius mox, ut se potuerunt invicem salutare, digno est cum honore susceptus, ac pro sanctitatis ac eruditionis suae reverentia seu anterioris fraternitatis conjunctione loco maximae venerationis est habitus. Cum quo etiam pro mutua collocutione apostolicarum sanctionum, et dulcedine spiquandiu familiarissime conversatus, immodici amoris sese vinculo constrinxerant.
Abbreviated transcription (Latin):
oce. qualẽ sententiã merebit᷑
audire: qui ad conuiuiũ nup¬
tiale ial est ad altare dñi. aut ebri¬
osus. aut adult᷑. aut odiũ in corde
retinens: p̃sumit accedere: Auertat
ut mala ista aut numꝗͣ. uelimꝰ
admittere: aut si ad missa fueruit.
sine ulla mora. penitentia uel pa¬
ce studeamꝰ sanare. & largiorib
elemosinis festinemꝰ abluere: ne forte.
si cũ peccatoꝵ uulnerib ante tribu¬
nal ȩt̃ni iudicis uenerimꝰ: ab illa
tam casti. & tam sobrii. & tã paci¬
fier. ad istud altare dõ auxiliante stu¬
deamꝰ accedere: ut ab illo et̾no alta¬
ri non mereamur excludi: Qui enĩ
ad istud altare casto corpore & mun¬
da conscientia ad illud altare qd̾ in
celis est: felici transinigratione ꝑue
retiosus deniq dionisius cũ
arcis romanȩ meniis. sui
auspice xp̃o p̾sentiã intulit:
qm̃ fidĩ neceisitas. & ad suscipiendũ
dĩ uerbũ. euidentis ingentibꝰ qͦs ꝑtran¬
sierat ostii aꝑtio morosius eũ detinu

Expanded text:
ce qualem sententiam merebitur audire, qui ad convivium nuptiale, id est, altare Domini, aut ebriosus, aut adulter, aut odium in corde retinens praesumit accedere. Avertat ut mala ista aut nunquam velimus admittere; aut si admissa fuerint, sine ulla mora poenitentia vel pace studeamus sanare, et largioribus eleemosynis festinemus abluere: ne forte, si cum peccatorum vulneribus ante tribunal aeterni Judicis venerimus, ab illa tam casti, tam sobrii, et tam pacifici ad istud altare, Deo auxiliante, studeamus accedere, ut ab illo aeterno altari non mereamur excludi. Qui enim ad istud altare casto corpore et munia venerit; ad illud altare quod in coelis est, felici transmigratione peretiosus denique Dionysius, cum arcis Romanae moenibus sui auspice Christo praesentiam intulit, quoniam fidei necessitas, et ad suscipiendum Dei verbum, evidentis in gentibus, quas pertransierat, ostii apertio eum morosius detinui
Abbreviated transcription (Latin):
cũdissimo & orientali id est scĩssimo
dionisio occidentales tenebras uel¬
ler siua grã ilustrare. & murum
u alidissimũ infidelitatis. qui totiꝰ
ret ariete tali destruere: tantoq
ꝑitissimȩ eloquentię spiculo genti¬
litatẽ ꝑfodi: quo ante ut munitis¬
lari: atq omnẽ hanc galliã ipsius
dẏonisii apłatu disponeret subleua¬
riͥ quã mercurio demonica ser¬
uitute constabat miserabilit̃ ancil¬
lari: beati clementis cor tetigit᷑. &
ut istuis modi uerbis beatũ dẏoni-¬
est messis diũ cȩ sationis. & quã pau¬
ci sunt oꝑarii: Quia gͦ de om̃ib
catholice pietatis es sufficient̃ edoc¬
tus. & om̃i xp̃iana uirtute ac reli-¬
gione admodĩ roboratꝰ ⁊ ꝑge in
nomine dni partes aggrediens occi¬
dentis: ut bonus nules xp̃i. p̃liare
p̃lia dñi dĩ tui: Atq sicut dñs tħc¬
magistro meo petro tradidit. & ego
sc̃ȩ hereditatis iura suscepi ⁊ ut
in ligandi soluendiq auctoritate
tibi semꝑ presto sit diuina potes¬

Expanded text:
didissimo et orientali, id est sanctissimo Dionysio, occidentales tenebras vellet gratia sua illustrare, et murum validissimum infidelitatis qui totius ret ariete tali destruere, tantoque peritissimae eloquentiae spiculo gentilitatem perfodi, quo ante, ut munitislari, atque omnem hanc Galliam ipsius Dionysii apostolatu disponeret sublevari, quam Mercurio daemoniaca servitute constabat miserabiliter ancillari, beati Clementis cor tetigit, et ut istius modi verbis pretiosum Dionyest messis Dominicae sationis, et quam pauci sunt operarii, quia ergo de omnibus catholicae pietatis es sufficienter edoctus, et omni Christiana virtute ac religione admodum roboratus, perge in nomine Domini, partes aggrediens Occidentis, et ut bonus miles Christi praeliare praelia Domini Dei tui; atque sicut Dmagistro meo Petro tradidit, et ego sanctae haereditatis jure suscepi, ut in ligandi solvendique auctoritate tibi semper praesto sit divina potes
Abbreviated transcription (Latin):
episcopiũ sublimauerat: t̾minos di¬
latauerat. eccłiastioę familię cõpiã
quantũ fuit possibile ditauerat. mul¬
tis se laborib tradens atq angustus.
ne sui sentiret dispendia gregis. Qi
qͣͥntis floruerat bonoꝵ exercitiis. for¬
tunatꝰ presbit doctor egregiꝰ. ac poe¬
ta facundissimꝰ. ab ipso egidio partibꝰ
ut legit᷑ italiȩ in gallias ꝓuocatus:
uitã. mores. p̃dicationẽ. ac pastora¬
lẽ eiꝰ sollicitudinẽ. metrica ratione

Expanded text:
episcopium sublimaverat, terminos diepiscopium sublimaverat, terminos dilataverat, ecclesiasticae familiae copia quantum fuit possibile ditaverat, multis se laboribus tradens atque vigiliis, ne sui sentiret dispendia gregis; qui quantis floruit bonorum exercitiis, Fortunatus presbyter doctor egregius ac poeta facundissimus ab ipso Aegidio partibus, ut legitur, Italiae in Gallias provocatus, vitam, mores, praedicationem ac pastoralem ejus sollicitudi
Abbreviated transcription (Latin):
mouicino ꝓuocatꝰ. has est partes uigres¬
sus: qui relictis magnis copus aqͥtaniȩ.
scãm sibi pauꝑtatẽ elegit rem̃sis cãpa¬
niȩ. Nobilis t̾rigena sublimitate. sed
nobilior celesti dignitate. Generos
humana ꝓsapia. sed generosior socie¬
tate angelica: Quẽ sic ideo ds̃ exal¬
tauit. quia ipse in conspectu diuinȩ
maiestatis se ipsũ semꝑ humiliare
rũ florente conciuio. ita tota refulge¬
bat ciuitas distinctis scoꝵ fulgoribꝰ
adhuc in carne degentiũ. tanquã
qͥdã cęlestis circulus stellarũ adornat᷑
micantiũ cõpositis ordinibus: Quoꝵ. ̾
tc̃ erat uir admirandę scĩtatis sũmꝰ
pastor egidiꝰ. qͥ eodẽ remoꝵ pontificio
sublimatꝰ. post dignȩ & laudabilis
uitȩ antistitẽ remigiũ. ea sede claruit
quartꝰ. Qui scilicet uenerabilis ponti¬
fex uirib sius & ingenio. plurima
addidit eidẽ episcopio: Morib & uita I¬
pontificis dignitatẽ implebat. reb

Expanded text:
movicino provocatus, has est partes ingresmovicino provocatus, has est partes ingressus; qui relictis magnis copiis Aquitaniae, sanctam sibi paupertatem elegit Remensis Campaniae; nobilis terrigena sublimitate, sed nobilior coelesti dignitate, generosus humana prosapia, sed generosior societate angelica; quem sic ideo Deus exaltavit, quia ipse in conspectu divinae majestatis seipsum semper humiliare rum florente concivio, ita tota refulgebat civitas distinctis sanctorum fulgoribus adhuc in carne degentium, tanquam quidam coelestis circulus stellarum adornatur micantium compositis ordinibus. Quorum tunc erat vir admirandae sanctitatis summus pastor Aegidius, qui eodem Remorum pontificio sublimatus, post dignae et laudabilis vitae antistitem Remigium, ea sede claruit quartus. Qui scilicet venerabilis pontifex viribus suis et ingenio plurima addidit eidem episcopio. Moribus et vita pontificis dignitatem implebat, rebus
Abbreviated transcription (Latin):
tus uero cultu diuinȩ maiestatis.
sicut scriptũ ẽ. de uerisdĩ cultoribꝰ
qͥa cũ inheremꝰ dõ. ñ ẽ angłs nr̃a
mente potentior. Dño etiã alibi testante
de innocentiũ ñ etate sed puritate:
Angłi inqͥt eoꝵ semꝑ uident faciẽ pa¬
tris mei: qui in cęlis ẽ: & enĩ qͥ qͦndã
israhelitico popło pharaonis imperiũ
declinanti. uias maris rubri aperuit.
atq eũ ꝑ t̾ribiles solitudines gradien¬
tẽ. colũnã ignis in nocte. & colũpnã
nubis in die p̃cedere iuissit. necñ a
loco natiuitatis usq in ꝓmissionis
t̾rã festinantẽ. magnis de celo signis
comitantib introduxit . ipse nc̃ non
dissimilib miraculoꝵ causis beato
uiro basolo ducẽ angłicũ ꝑ totũ il¬
lud piȩ ꝑegrinationis delegauit exi¬
lium: Quo fretꝰ ductore. ad rem̃sem
ꝑuenit urbẽ: longo uiȩ labori finẽ
iuinitꝰ gͦ ut credit᷑ beatꝰ basolꝰ a regi¬
one armonicana atq ex t̾ritorio le¬

Expanded text:
ltu divinae majestatis, sicut scriptum est de veris Dei cultoribus; quia cum inhaeremus Deo, non est angelus nostra mente potentior, Domino etiam alibi testante de innocentium non aetate sed puritate: Angeli, inquit, eorum semper vident faciem Patris mei qui in coelis est . Etenim qui quondam Israelitico populo, Pharaonis imperium declinanti, vias maris Rubri aperuit, atque eum per terribiles solitudines gradientem columnam ignis in nocte, et columnam nubis in die praecedere jussit, nec non a loco nativitatis usque in promissionis terram festinantem magnis de coelo signis comitantibus introduxit; ipse nunc non dissimilibus miraculorum causis beato viro Basolo ducem angelicum per totum illud piae peregrinationis delegavit exsilium. Quo fretus ductore viae, ad Remensem pervenit urbem, longo viae labori finem ivinitus ergo, ut creditur, beatus Basolus a regione Armoricana atque ex territorio Le
Abbreviated transcription (Latin):
nobis beati huius patris nr̃ Ii i.
ad paradysum transitus exultabi¬
lem reddit. presentis psalmi uersiculũ de¬
cantaiuimus. in memoria ȩterna erit ius¬
tus. Digne enu inmemoria uertitur bo¬
minũ. qui ad gaudium transut angłorũ.
Dicit sermo diuinus. Ne laudaueris
hominem inuita sua. Tanquã si diceret.
lauda post uitam. magnifica post consum¬
mationẽ. Duplici eium ex cansa. utalius ẽ
hominũ magis memoriȩ laudem dare quã
uitȩ. ut illo potissimũ tempore merita sc̃itati
extollã quando nec laudantem adulatio no

Expanded text:
nobis beati Patris nostri hujus ad paradisum transitus exsultabilem reddit, praesentis psalmi versiculum decantavimus: In memoria aeterna erit justus . Digne enim in memoriam vertitur hominum, qui ad gaudium transiit angelorum. Dicit sermo divinus: Ne laudes hominem in vita sua ; tanquam si diceret: lauda post vitam, magnifica post consummationem. Duplici enim ex causa utilius est hominum magis memoriae laudem dare, quam vitae, ut illo potissimum tempore merita sanctitatis extollas, quando nec laudantem adulatio mo
Abbreviated transcription (Latin):
significans qͣ morte clarificaturꝰ
ẽet dm̃ Cũ esses iunior cingebas
te: & ibas quo uolebas. Cum aut̃ se¬
nueris. alt̃ te cinget: & feret qͦ tu ñ
uis Ubi satis expressit non a se ipso
sed ab alio debere occidi: qͥ uestigia
sequit᷑ xp̃i: Cũ gͦ cause articulꝰ ue¬
nerit. ut hec conditio ꝓponat᷑: aut
faciendũ ẽẽ contra dĩ p̾ceptũ. aut
ex hac uita einigrandũ: quoꝵ duo¬
rũ homo cogatur alterũ eligere.
cõminante mortẽ ꝑsequtore: ibi
eligat dõ dilecto mori:. quã offen¬
so uiuere: Ibi oderit in hoc mun¬
do animã suã: ut in uitã ęt̾nã
custodiat eã Si quis mͥ ministrat.
in corpore dñi & manemꝰ in
illo. ut & ipse maneat in nobisͣ
in hoc scło necesse habemꝰ. usq
in finẽ int̾ malos uiuere:. Non
int̾ illos dico malos: qui blasphe¬
mant xp̃m: Raro enĩ iã inueni¬
unt᷑ qui lingua blasphement᷑ sed
multi qui uita: Nlecesse est ergo:

Expanded text:
ficans qua morte glorificaturus erat Deum: Cum esses junior, cingebas te, et ibas quo volebas; cum autem senueris, alter te cinget, et feret quo tu non vis . Ubi satis expressit, non a seipso, sed ab alio debere occidi, qui vestigia sequitur Christi. Cum ergo causae articulus venerit, ut haec conditio proponatur, aut faciendum esse contra Dei praeceptum, aut ex hac vita emigrandum, quorum duorum homo cogatur alterum eligere, comminante mortem persecutore; ibi eligat Deo dilecto emori, quam offenso vivere: ibi oderit in hoc mundo animam suam, ut in vitam aeternam custodiat eam. 11. Si quis mihi ministrat, in corpore Domini, et manemus in illo, ut et ipse maneat in nobis, in hoc saeculo necesse habemus usque in finem inter malos vivere. Non inter illos dico malos, qui blasphemant Christum: rari enim jam inveniuntur qui lingua blasphemant, sed multi qui vita. Necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
mansit usq ad txrannicã int̾ro¬
gationẽ: mansit usq ad acerrunã
cõminationẽ: mansit usq ad per¬
emptionẽ: Parũ est Usq ad imma¬
nẽ excrutiationẽ mansit: Non
enĩ occisus est citoͥ sed eruciatꝰ in igne.
diu est iiuere ꝑmissus: Immo ñ diu
uiuere ꝑmissus est: sed tarde mori
cõpulsus est: In illa gͦ morte longa.
in illis tormentis. quia bene mandu¬
cauerat & bene biberat: tanꝗͣ. illa
esca saginatus. & illo calice ebrius:
tormenta non sensit: Ihi erũ erat qͥ
dixit: Sp̃s est qui iuiuificat: Caro
enĩ aidebat: sed sp̃s animã uegeta¬
bat.: Non cessit & in regnũ successit:
Dixerat aut̃ illi syxtus martyr sc̃s:
cuiꝰ diem qͥnto ab hinc retro die ce¬
inquit: Sequeris me post triduũ.
Triduũ aut̃ : dixit mediũ: Int̾ diem
passionis scĩ syxti.& diem hodiernę
passionis scĩ laurentu. triduũ est
mediũ: O consolatio: Non ait noli
merere fili. desinet ꝑsecutio & se¬
curus eris. sed noli merere: quo

Expanded text:
mansit usque ad tyrannicam interrogationem, mansit usque ad acerrimam comminationem, mansit usque ad peremptionem: parum est, usque ad immanem excruciationem mansit. Non enim occisus est cito, sed cruciatus est in igne: diu vivere permissus est; imo non diu vivere permissus est, sed tarde mori compulsus est. In illa ergo longa morte, in illis tormentis, quia bene manducaverat et bene biberat, tanquam illa esca saginatus et illo calice ebrius, tormenta non sensit. Ibi enim erat qui dixit, Spiritus est qui vivificat. Caro enim ardebat, sed spiritus animam vegetabat. Non cessit, et in regnum successit. Dixerat autem illi Xystus martyr sanctus, cujus diem quinto ab hinc retro die ceinquit; sequeris me post triduum. » Triduum autem dixit medium inter diem passionis sancti Xysti, et diem hodiernae passionis sancti Laurentii. Triduum est medium. O consolatio! non ait, Noli moerere, fili; desinet persecutio, et securus eris: sed, Noli moerere; quo
Abbreviated transcription (Latin):
quẽtidmodũ sit hominis amor in
animã suã. ut pereat: odiũ ne
ꝑeat: Si male amaueris. tunc
odisti. Si bene oderis: tc̃ amasti
felices qui odert̾ custodiendo: ne
ꝑdant amando. Sed uide ne tibi
subrepat ut te ipsũ uelis interi¬
mere. sic intelligendo. qd̾ debeas
odisse in hoc mundo animã tuã
p̃focant: p̃cipicio collidunt &

Expanded text:
quemadmodum sit hominis amor in animam suam amor ut pereat, odium ne pereat! Si male amaveris, tunc odisti: si bene oderis, tunc amasti. Felices qui oderunt custodiendo, ne perdant amando. Sed vide ne tibi subrepat ut teipsum velis interimere, sic intelligendo quod debes odisse in hoc mundo animam tuam. praefocant, praecipitio collidunt, e
Abbreviated transcription (Latin):
Iauilare o enĩ crucẽ & post dnm
ire ẽ: uel carnis abstinentiã. uel cõpassio¬
nẽ ꝓximoᷤ studio ȩt̾nȩ intentionis exhi¬
bere Nã qͥsqͥs hec ꝓ tẽporali uitentione
exhibet. crucẽ qͥdẽ bauilat: s post dnm¬

Expanded text:
accipere etenim crucem, et post Deum ire, est vel carnis abstinentiam, vel compassionem proximo studio aeternae intentionis exhibere: nam quisquis haec pro temporali intentione exhibet, crucem quidem bajulat, sed ire post D
Abbreviated transcription (Latin):
t̃renũ & celeste edificiũ distat. qd t̾renũ
edificiũ expensas colligendo construit᷑
celeste uͦ adificiũ expensas disꝑgendo
Ad illud sũptꝰ facimꝰ si ñ habita colli¬
gamꝰ. ad istud sũptꝰ facimꝰ. si & babita
relinqͣmꝰ: Istos sũptꝰ diues ile habere
ñ potuit. qͥ multas possessiones possidens:
magistrũ reqͥsiuit dicens. Magist᷑ bone.
qͥd faciendo uitã et̾̃nã possidebo: Qui
tristis abscessit. Et inde angustiatꝰ ẽ in
m̃te: unde fuit latior ĩ possessione:
Qͥa enĩ in hac uita amabat sũptꝰ celsi¬
tudinis. tendendo ad ȩt̾̃nã patriã habere
noluit sũptꝰ humilitatis:

Expanded text:
icium distat, quod terrenum aedificium expensas colligendo construitur, coeleste vero aedificium expensas dispergendo. Ad illud sumptus facimus, si non habita colligamus, ad istud sumptus facimus, si habita relinquamus. Istos sumptus ille dives habere non potuit, qui possessiones multas possidens, magistrum requisivit, dicens: Magister bone, quid faciens vitam aeternam possidebo? Qui i, tristis abscessit, et inde angustatus est in mente, unde foris latior fuit in possessione. Quia enim in hac vita amabat sumptus celsitudinis, tendendo ad aeternam patriam, habere noluit sumptus humilitatis
Abbreviated transcription (Latin):
dixerat. qd dico uobis in tenebris dici¬
te in lumine: & qd̾ in aure audĩtis.
p̃dicate suꝑ tecta: nc̃ infert. qͥd post p̃¬
dicationẽ sequatur. ad fidẽ xp̃i Totꝰ
orbis cont̾ se diuisus ẽ: una qͦq domꝰ.
ꝙ infideles habuit & credentes: et
ꝓpt᷑ ea bellũ missũ ẽ. bonũ: ut rũpe¬
ret᷑ pax mala. Tale qͥd in genesi adui¬
sũ rebelles homines qͥ moti fuerant de
oriente & turiĩ extruere festinabant:
ꝑ ꝗͣ celi alta penet̾rent. fecisse scribit᷑
as: ut diideret lingnas eoꝵ: unde
& inpsalmo daiuid p̃cat᷑ Dissipa dñe
gentes: quȩ bella uolunt:¬

Expanded text:
dicite in lumine; et quod in aure auditis, praedicate super tecta. Nunc infert quid post praedicationem sequatur. Ad fidem Christi totus orbis contra se divisus est. Unaquaeque domus et infideles habuit et credentes, et propterea bellum missum est bonum, ut rumperetur pax mala. Tale quid et in Genesi adversum rebelles homines qui admoti fuerant de Oriente, et turrim exstruere festinabant, per quam coeli alta penetrarent, fecisse scribitur Deus, ut divideret linguas eorum . Unde et in psalmo David precatur: Dissipa, Domine, gentes quae bella volunt
Abbreviated transcription (Latin):
uerbi p̃conibꝰ in qͥb ipse ninirũ
& loquebat᷑ & ibat. uenit ad ppłm
nationũ: qui pasionis eiꝰ fide iam
sublimis existens. etiã diuinitatis
eius ardebat agnita facie beari:
Suspiciens uidit illũ: quia ꝑ grã
fidei a terrenis cupiditatib eleua¬
tum: turbisq infideliũ suꝑ enu¬
nentẽ elegit: Uidere eiũ dĩ eligere
uel amare est: Unde est illud: O¬
culi dñi suꝑ iustos Nam & nos ꝗͣ
amamꝰ uidere: ab his quȩ execra¬
mꝰ. intitũ festinamꝰ auertere:
Uidit gͦ iħc uidentẽ se. qͥ a elegit
eligentẽ se: & amauit amantẽ:

Expanded text:
conibus, in quibus ipse nimirum et loquebatur et ibat, venit ad populum nationum, qui passionis ejus fide jam sublimis existens, etiam divinitatis ejus ardebat agnita facie beari. Suspiciens vidit illum, quia per gratiam fidei a terrenis cupiditatibus elevatum, turbisque infidelibus praeeminentem elegit. Videre enim Dei, eligere vel amare est. Unde est illud: Oculi Domini super justos . Nam et nos quae amamus videre, ab his quae exsecramur, intuitum festinamus avertere. Vidit ergo Jesus videntem se, quia elegit eligentem se, et amavit amante
Abbreviated transcription (Latin):
scensa aut᷑ si comoro. transe¬
untẽ prope dnm oernit:
quia ꝑ hanc laudabilẽ fatuitatẽ.
& si necdũ ut est solide: iã tamen
raptĩ & quasi in transitu. luci
sapientiȩ cȩlestis intendit: Et cũ
uenisset ad locũ: suspiciens iħc
uidit illũ ꝑambulans hierico
saluator uenit ad locũ. uibi p̾cur

Expanded text:
scensa autem sycomoro, transeuntem prope Dominum cernit, quia per hanc laudabilem fatuitatem, et si necdum, ut est solide, jam tamen raptim, et quasi in transitu luci sapientiae coelestis intendit. Et cum venisset ad locum, suspiciens Jesus, vidit illum. Perambulans Jericho Sal
Abbreviated transcription (Latin):
lominꝰ confitere & laudal qm̃
inde miscd̃ia om̃ib profluxit
& gr̃a: ut laudent: Et quãuis
non sit spetiosa laus in ore pecca¬
laudes Alioqͥn nisi iuxta modu¬
lũ ingerii nr̃i dm̃ laudare in scĩs
suis studeamꝰ . quomͦ eũ scdm qͣd
canimus iuxta multitudinẽ mag¬
nitudinis eiꝰ. laudare poterimus :
Omino qd p̾termittendũ ñ ẽ quod
impleturi sumꝰ quandoq. scd̃m qd̾
dicitur. beati qui habitant in
domo tua dñel in scła scłoꝵ lau¬
uoce ñ possumꝰ. nec facundia uale¬
mꝰ. exequamͣ uotis. & medullis
ac qualẽ ipse se nouit ore ac sp̃u
confiteamur ad iusticiã &. salutẽ:¬

Expanded text:
lominus confitere et lauda, quoniam lominus confitere et lauda, quoniam inde misericordia omnibus profluxit et gratia ut laudent. Et quamvis non sit speciosa laus in ore peccalaudes. Alioqui nisi juxta modulum ingenii nostri Deum laudare in Sanctis suis studeamus: quomodo eum, secundum quod canimus, juxta multitudinem magnitudinis ejus, laudare poterimus? omnino quippe praetermittendum non est, quod impleturi sumus quandoque, secundum quod dicitur: Beati qui habitant in domo tua, Domine, in saeculavoce non possumus, nec facundia valemus, exsequamur votis et medullis ac qualem ipse se novit, ore ac spiritu confiteamur ad justitiam et salute
Abbreviated transcription (Latin):
ni & in dono ꝓphetiȩ. & in di¬
noscendis hominũ cogitatio¬
nib. atq in secretoꝵ agnitione
fuisse non tacet: Postremo qd int̾ pluri¬
ma suꝑni muneris karismata ad pri¬
me disertus fuerit. &. qd monachoꝵ¬
narrat: Letabundis inꝗͣ. qͥa grande
gaudiũ quibq sana sapientibus
hoc affert: qd̾ eis suꝑna ꝓuidentia.
talẽ ac tantũ ducẽ ac p̾ceptorẽ con¬
stituit: quẽ ad ꝓmulgandã oeles

Expanded text:
i & in dono prophetiæ, & in dignoscendis hominum cogitationibus, atque in secretorum agnitione fuisse, non tacet. Postremo, quod inter plurima superni muneris charismata, adprime disertus fuerit. Et quod Monachonarrat. Laetabundis, inquam, quia grande gaudium quibusque sanum sapientibus hoc affert; quod eis superna providentia, talem ac tantum ducem, ac praeceptorem constituit, quem ad promulgandam coeles
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃i p̃cincti: & lucernȩ ardentes Si
istũ dñi sermonẽ scd̾m literã uelimꝰ ac¬
ciꝑe. nichil ui eo cõmodispiritalis pos¬
sumꝰ inuenire. Qd enĩ ꝑficit ad animȩ
salutẽ si aliqͥs corporalit̃ aut lũbos suos¬
p̃cingat. aut lucernã accendat: Aua gͦ
in p̃cuictis lũbis& lucernis ardentib
querenda ẽ. intelligentia spiritalis.

Expanded text:
cincti, et lucernae ardentes . 9. Si istum Domini sermonem secundum litteram velimus accipere, nihil in eo commodi spiritalis possumus invenire. Quid enim proficit ad animae salutem, si aliquis corporaliter, aut lumbos praecingat, aut lucernam accendat? Alia ergo in praecinctis lumbis et lucernis ardentibus quaerenda est intelligentia spiritalis
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃e institutionis decretores. sed
tur noui te ex nomine. iste est qͥ in
hac cȩlesti disciplina placidꝰ effulsit:
Nlam & ante moxsen . &. sacrificioꝵ
cerimoniȩ. & circuncisionis ritꝰ fre¬
quentissimo uiguit usu: qui tam̃
spetialit᷑ ꝑ eundẽ moysen inculcatꝰ. ẽ.
serunt: sed magis ut assertores eiꝰ san

Expanded text:
ctæ Institutionis decretores: sed tur. Noui te ex nomine, Iste est, qui in hac cœlesti disciplina placidus effulsit: Nam ante Moysem, Sacrificiorum cæremoniæ, & Circuncisionis ritus, frequentissimo viguit vsu: qui tamen specialiter per eundem Moysem inculcatus est. ulæ munia descripserunt: sed magis vt assertores eius san
Abbreviated transcription (Latin):
oc solũ quippe magnũ nobis
debet uderi: qd̾ talib p̾stat.
ũt eiꝰ sc̃ę sollempnitati possimꝰ
interesse: & de spe miscđiȩ eius
gaudere. Nec minor est eiꝰ poten¬
tia uel pietas: quã si miracula fre¬
ed nimirũ necesse est. ut ꝑ om̃e
eccłiã signis cessantib mani
festetur. qui sunt illi qͥ uniuersalẽ
fidẽ ꝓpt̾ p̃sentia miracula. uel qͥ
antixꝑi signa pociꝰ facient. ut corã
eis qui uoluntariȩ peccant. ut
scriptũ est: offendiculũ ponant:
Necdũ tam eadẽ miracula penitꝰ
adhuc desunt. qm̃ o ad sacro scm̃¬
eusdẽ patris tumulũ. & in aliis beatȩ
eiꝰ memoriȩ locis: hec etiã fieri ñ igno

Expanded text:
oc solum quippe magnum nobis debet videri: quod talibus præstat, vt eius sanctæ solemnitati possimus interesse, & de spe misericordię eius gaudere. Nec minor est eius potentia vel pietas, quam si miracula freed nimirum necesse est, vt per omnem Efestetur qui sint illi qui universalem fidem, propter praesentia miracula, vel quiAntichristi signa potius facient, ut coram eis qui voluntarie peccant, ut scriptum est, offendiculum ponatur . Necdum tamen eadem miracula penitus adhuc desunt, quoniam & ad sacrosaeiusdem Patris sepulchrum, & in aliis beatæ eius memoriæ locis, hæc etiam fieri non igno
Abbreviated transcription (Latin):
magistri est: Deniq abrahã filiũ
obtulitͥ petrus stephanũ p̃misit
Et tu pater ostende in filio iurtutẽ
tuã: offer quẽ erudisti: ut securꝰ
udicii tui comitatu nobili perue¬
Non ego te derelinquo: aut¬

Expanded text:
is vincunt? Denique Abraham filium obtulit ; Petrus Stephanum praemisit. Et tu, Pater, ostende in filio virtutem tuam; offer quem erudisti, ut securus judicii tui comitatu nobili perveNon ego te derelinquo,
Abbreviated transcription (Latin):
cerdos sine diacono tuo ꝓperas: Nũꝗͥ
enĩ sacrificiũ sine ministro. offerre
consueueras: Quid in me displicuit¬
tibi pat̾: Numqͥd degenerẽ me
probasti: Experire certe. utrũ ido¬
neum ministrũ elegeris: cui cõmi¬
seris dñici sanguinis dispensatio¬
nem: Cui consũmandoꝵ sacram̃toꝵ¬

Expanded text:
e, sine diacono properas 55 tuo? Numquam sacrificium sine ministro offerre consueveras. quid in me ergo displicuit, pater? Num degenerem probasti? Experire certe utrum idoneum ministrum elegeris. Cui commisisti Dominici sanguinis consecrationem, cui consummandorum consortiu
Abbreviated transcription (Latin):
serui sui infantia. ut impleret᷑
qd scriptũ est: faui mellis. sermones
boni Illud eñ examen apũ scrip¬
toꝵ ipsius nobis generabat fauos:
qui cęlestia dona adnuntiarent.
& mentes hominũ de t̾ris ad cęlos
erigerent: Postea uero cũ adoleuis¬
set. & esset in urbe roma constitu¬
tus: cũ matre uidua & sorore. quȩ
iurginitatẽ fuerat iam ꝓfessa: co¬
mite alia uirgine. cuiꝰ uirginis
soror candida. & ipsa eiusdẽ ꝓfes¬
sionis. quȩ cartagine degit iã anꝰ:
cũ uideret sacerdotib a domestica
sororis uel matris manꝰ osculari: ꝙ¬
se ludens offerebat dexterã dicens.

Expanded text:
in servuli sui infantia, ut impleretur quod dictum est: Favi mellis sermones boni ; illud enim examen apum scriptorum ipsius nobis generabat favos, qui coelestia dona annuntiarent, et mentes hominum de terrenis ad coelum erigerent. 4. Postea vero cum adolevisset, et esset in urbe Roma constitutus cum matre vidua et sorore, quae virginitatem jam fuerat professa, comite alia virgine, cujus virginis soror Candida, et ipsa ejusdem professionis, quae nunc Carthagine degit jam anus; cum videret sacerdotibus a domestica, sorore, vel matre manus osculari, ipse ludens offerebat dexteram, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
Ifr̃s uarissimi audistis. princeps
iuideoꝵ uenit ad iħm nocte: cu¬
piens secreta eiꝰ allocutione pleniꝰ
discere misteria fidei: cuiꝰ aꝑta
ostensione signoꝵ. aliquatenus
iam rudimenta ꝑceperat: Qui qm̃
prudent̃ ea quȩ ab illo fieri uide¬
bat intelligere curauit. subtilit̃¬

Expanded text:
res charissimi, audistis, princeps Judaeorum venit ad Dominum nocte, cupiens secreta ejus allocutione plenius discere mysteria fidei, cujus aperta ostensione signorum aliquatenus jam rudimenta perceperat. Qui quoniam prudenter ea quae ab illo fieri videbat, intelligere curavit, subtilit