comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mus ꝑspeculũ in enigmate tuncautẽ facie ad faciem quã diulgitur
in hoc mundo sumꝰ tam quã ꝑspeculũ ueritatẽ uidemus: Positi quasi in
prȩsenti sȩło haberescã conuersatio potest. Sca uero scõrum inqua se¬
mel tantũ modo intrat᷑ adcȩlũ eẽ transitũ. Vbi est propitiatoriũ
& cherubin ubi & mundis corde apparere poterit ds̃ : inqua tam̃ conuer¬
satione constituti nonsine adiutorio sp̃ssci consistimus : Habemꝰ enim
exuna sp̃s scĩ fonte septẽ lucernas quae illuminent populũ eclesiae
Id ẽ. septẽ plice dnĩ gratiã missã inuniuerso orbe terrarum. quae po¬
pulos ecłae fulgore spsscĩ diuersa carismatũ claritate illus trat¬
Pote st quidem uelũ hoc oppansũ uelũ qui partẽ tabernaculi inttrioris
occultabat. Ne prospicerent᷑ illuc reposita. tẽpus illud significare qdđ
fuit sublege quia quaelex & prophetȩ cecinerunt occulta erant. &

Expanded text:
mus per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . Quandiu igitur mus per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . Quandiu igitur in hoc mundo sumus, tanquam per speculum veritatem videmus, positi quasi in praesenti saeculo habere sancta conversatio potest. Sancta vero sanctorum, in quae semel tantummodo intratur, ad coelum est transitus, ubi est propitiatorium et cherubim, ubi et mundicordibus apparere poterit Deus. In qua tamen conversatione constituti non sine adjutorio Spiritus sancti consistimus. Habemus enim ex uno Spiritus sancti fonte septem lucernas, quae illuminent populum Ecclesiae, id est, septemplicem Domini gratiam missam in universum orbem terrarum, quae populos EcPotest quidem hoc oppansum velum, quod partem tabernaculi interioris occultabat, ne prospicerentur illuc reposita, tempus illud significari quod fuit sub lege, quia quae lex et prophetae cecinerunt occulta erant; et
Abbreviated transcription (Latin):
& remissionis est. Pos sunt quidem & haectenteria cilicina quib taber¬
naculũ tegitur & pluuias &uentos & turbines tolerant. grossas homi¬
nũ mentes accipi quaealiquando in eccła occultodĩ iudicio quamuis
duri sint praeferuntur. Vnde & bene sequenter pelles a rietum ibi
subiecit ut parietes duces praepositosq ecđarum ostonder& qui
quia deseruire curis temporalib: nontiment: Oport& ut tẽptati¬
onũ uentos & pluuias dehuius mundi contrarietatibus portent. Vt hi¬
qui intra ecłam spiritaliter quasibyssus & iacinctus & purpura fulger
securi interius respleant : Dum prȩpositi & rectores eorũ contra pro¬
cellas & turbines sđi foris laborant. Quod uero in medio tabernaculi
signi ficat quod nunc populus ecłae ea quaȩ ꝓmissa sunt ueoꝑ pansa
quousq adueniant uidere non liceat: Sic enĩ & apłsait. Nuncenĩ uide¬

Expanded text:
et remissionis est. Possunt quidem et haec tentoria cilicina quibus taberet remissionis est. Possunt quidem et haec tentoria cilicina quibus tabernaculum tegitur, et pluvias, et ventos, et turbines tolerant grossae hominum mentes accipi, quae aliquando in Ecclesia occulto Dei judicio, quamvis durae sint, praeferuntur. 399 3. Unde et bene sequenter pelles arietum ibi subjecit, ut per arietes duces praepositosque Ecclesiarum ostenderet. Qui, quia deservire curis temporalibus non timent, oportet ut tentationum ventos et pluvias de hujus mundi contrarietatibus portent, ut qui intra Ecclesiam spiritualiter, quasi byssus, et hyacinthus, et purpura fulgent, securi interius resplendeant, dum praepositi et rectores eorum contra procellas et turbines saeculi foris laborant. CAPUT LV. De oppanso significat, quod nunc populis Ecclesiae, quae promissa sunt, velut oppansa, quousque revelentur, videre non liceat. Sic enim et Apostolus ait: Nunc vide
Abbreviated transcription (Latin):
adsueca & circulissuspensa atq: innexa funibus ad modũ cortinarũ uigin
ti&octo inlongũ atq in latũ quattuor cubit sdistendunt : reliqua cre¬
dentiũ plebs intellegit᷑ quachȩr& & pend& infunibus fidei :łunis
enim triplex non rũpitur. quae ẽ trinitatis fides ex qua depend& et
quinquagenis aureiscirculis sibi m& conecuntur. quia omnes fide¬
les perdonum sps̃ scĩ fidei & caritatis uinculo sociantur. quinquage¬
narius enim numerus ad sp̃m pertin& scm. Vnde & quinqua gesimo
die post passionẽ descendit decelo para clitus : Quoduero sequenter¬
undetĩ uola cilicina fieri praecipiuntur. Incilicio quippe peccatũ osten¬
ditur propt̃ edos ad leuã positos : qm̃ ergo superiuis indecetortinisorna¬
ciorum numero transgreditur denarium : transgres sores legis. hocest pec
genis ansulis copulantur. propter poenitentiȩ signũ & spem remissionis

Expanded text:
assuta, et circulis suspensa atque innexa funibus ad modum cortinarum viginti assuta, et circulis suspensa atque innexa funibus ad modum cortinarum viginti et octo in longum atque in latum quatuor cubitis distenduntur, reliqua credentium plebs intelligitur, quae haeret et pendet in funibus fidei. Funis autem triplex non rumpitur, quae est Trinitatis fides, ex qua dependet equinquagenis aureis circulis sibimet connectuntur, quia omnes fideles per donum Spiritus sancti fidei et charitatis vinculo sociantur. Quinquagenarius enim numerus ad Spiritum pertinet sanctum. Unde et quinquagesimo die post pascha descendit de coelo Spiritus sanctus. CAPUTtenditur, propter haedos ad laevam positos. Quoniam ergo superius in decem cortinis sancciorum numerus, quoniam transgreditur denarium, transgressores legis, hoc est, pegenis ansulis copulantur propter poenitentiae signum et spem remissionis
Abbreviated transcription (Latin):
mant : Caput aut̃ colũ narũ aureũ uleest de quodicit a postolus quia caput
ba ses argente asiub & : Quid enĩ ꝑtabulas nisi doctores & a postoli extensȩ
in mundũ p̃dicationedilatati : quid ꝑha ses argenteas Nuisi ut prȩ¬
dictũ ẽ ꝓphetesignanturquisuꝑ inpositastabulas ipsi firmi acfusiles¬
sustinent : Quia apłorũ & doctorumuita dum eorum praedicatione
instruitur : eorum auctoritate solidat᷑. Vnde & coniuncti bini ba¬
ses singulis tabulis supponuntur. quiadum proph&soscĩ in uerhissuis
demediator s In carnatione concordant subsequentos praedicatoresecde
indubitant̃ aedificant & cũ in sem& ipsi s nondiscrepant. illos inserabus¬
tos figunt. Qđ aut argente as ait hases & tabulas deiuratas. oscendit pre¬
cepta a pł orũ longe dariora esse quã proph&arũ : Tentoria aut quȩ ansulis

Expanded text:
mant. Caput autem columnarum aureum ille est, de quo dicit Apostolus quia caput mant. Caput autem columnarum aureum ille est, de quo dicit Apostolus quia caput bases argenteas jubet. Quid enim per tabulas, nisi doctores et apostoli, extensa in mundum praedicatione dilatati? Quid per bases argenteas, nisi, ut praedictum est, prophetae signantur, qui superimpositas tabulas ipsi firmi ac fusilessustinent? 2. Quia apostolorum et doctorum vita, dum eorum praedicatione instruitur, eorum auctoritate solidatur. Unde conjunctae bases binae singulis tabulis supponuntur, quia dum prophetae sancti in verbis suis de Mediatoris incarnatione concordant, subsequentes praedicatores Ecclesiae indubitanter aedificant. Et cum in semetipsis non discrepant, illos in se robustius firmant. 3. Quod autem argenteas ait bases, et tabulas deauratas, ostendit praecepta apostolorum longe clariora esse quam prophetarum. Tentoria autem, quae ansulis
Abbreviated transcription (Latin):
ta bornaculi quodiubented nomoy ses fabricare iub&ir : Tabersaculum
hoc perallegoriã eccła est in huius uitae hȩremo constituta: Dequo
psalmis tadit : Qm̃ absconditme in tabernaculosuo indiemalorũ: llariis
igiturs peciebu s ex truitur tabernaculũ partim p̃ciosis partiuiliorib
ꝑ qđ de monstratur alios scõs alios essepeccatores In eclesia : Fideles
aut̃ om̃s intra corpus eccłae constitutos: Infidelesuero extrasinũ conlatos : Ip̃¬
sũ aut̃ tabernaculũ cum intypoecđae fier& : colũ naseius quattuor argente as
fundi dns iub& : Colunae aut̃ istẽquattuor euangelis taesunt scĩ firmi¬
tate fideisolid atȩ. Argente ȩ aut̃ dicunt᷑ propterdiuini eloquiida¬
ritatem : harũ columnarũ bases prophetȩ sunt qui suogestaminestruo¬
turã portant ecclesiae : Supra fundamentum enĩ prophetarum
euangelistae eccłam conlocant eorũq auctoritate. euangelicã fidẽ confir¬

Expanded text:
tabernaculi, quod jubente Domino Moyses fabricare jubetur. Tabernaculum hoc per allegoriam Ecclesia est, in hujus vitae eremo constituta. De quo Psalmista ait: Quoniam abscondit me in tabernaculo suo in die malorum . Variis igitur speciebus instruitur tabernaculum, partim pretiosis, partim vilioribus. Per quod monstratur alios sanctos, alios esse peccatores in Ecclesia. Fideles autem omnes, et intra corpus Ecclesiae constitutos; infideles vero extra sinum collocatos. Ipsum autem tabernaculum cum in typo Ecclesiae fieret, columnas ejus quatuor fundari argenteas Dominus jubet. Columnae istae quatuor evangelistae sunt, sanctae firmitate fidei solidati. Argenteae autem dicuntur propter divini eloquii claritatem. Harum columnarum bases prophetae sunt, qui suo gestamine structuram portant Ecclesiae. Supra firmamentum enim prophetarum ant Ecclesiam, eorumque auctoritate evangelicam fidem confir
Abbreviated transcription (Latin):
nib rectius c̃sonant : Siꝗ dẽ exutroq latere oraculũ ł ꝓpitiatoriũ tegunt qiuẽt̃ & nouũ

Expanded text:
nibus rectius consonant. Siquidem ex utroque latere oraculum vel propitiatorium tegunt, quia Vetus et Novum nibus rectius consonant. Siquidem ex utroque latere oraculum vel propitiatorium tegunt, quia Vetus et Novum
Abbreviated transcription (Latin):
eisdem ad portandũ circulis inserunt᷑ : q fortes ꝑ seuerantes qued octo¬
res ue lut inputribilia ligna quaeren disunt . Qui instructione s acro¬
rum uoluminum sem per in herentes. scãẽ ecłae unitate denuntient
& quasi in tromissis cirtulis archam portent : Qui auro quoque iubent᷑ ope¬
Archahaec ut predictũ est eccła ẽ habensduasabulas lapidea sid ẽ duplicis
et angelici illius panis perennẽ accȩlestẽ gerit dulcedinẽ : Nec non &uiam
uirgamaaron idesteiusdem summiueriq pontificis nri itiũ xp̃i salitare
uexillũ immortalis memoriȩ semꝑ uiriditate frondentem : lamporro
uenire ad dm̃ nisi ꝑcaritatem: plenitudo enĩ legis ẽ dilectio: Alueadem duo
um brant testantȩ ꝓpheta : in mediodũorũ animaliũ cognoceris: hi uersis uultib
serespiciunt dũin spiritalẽ sensũ uertunt᷑ : Ic̃enĩ alterutrũ melius sibic̃ cordanT & inom¬

Expanded text:
eisdem ad portandum circulis inseruntur, quia fortes perseverantesque doctoeisdem ad portandum circulis inseruntur, quia fortes perseverantesque doctores, velut imputribilia ligna, quaerendi sunt, qui, instructioni sacrorum voluminum semper inhaerentes, sanctae Ecclesiae unitatem devinciant, et quasi intromissis circulis arcam portent. Qui auro quoque jubentur opeHaec arca, ut praedictum est, Ecclesia est, habens duas tabulas lapideas, id est, duplicis et angelici illius panis perennem coelestemque gerit dulcedinem; necnon etiam virgam Aaron, id est, ejusdem summi verique pontificis nostri Jesu Christi salutare vexillum immortalis memoriae semper viriditate frondens. 394 CAPUT XLvenire ad Deum, nisi per charitatem. Plenitudo enim legis dilectio . Alii eadem duo umbrant, testante propheta: In medio duorum animalium cognosceris. Hi versis vultibus se respiciunt, dum in spiritali sensu vertuntur. Tunc enim alter alterum in melius sibi concordant, et in om
Abbreviated transcription (Latin):
uersi fuerint ad dm̃ auferetur uelamen : Occidens litteramorietur.¬
& uiuificans sps suscitabitur: dñsenĩ sp̃sest. et lex spiritalis est :¬
Vnde& dauidorabatimpsalmo: Reuel aoculos meos. et considera¬
ciamus inquaerantrepositȩ tabulȩlegis: Perhancltaq arcam
aedificata ex omnib: scĩs mente et corpore incorruptis. Habenti¬
bus &iam interius duastabulas testamenti : Iđ obseruantiam
legis et euangelii : In tus autem acforis inauratur archa: sic&
eccła quasi aurũ radia redeb& tam interius ui taesplendore
quã exterius doctrinȩ & sapientiao claritate : Corona aut̃ aurea
ꝑ circuitũ & quat tuor circuli aurei qui ꝑ quattuor angulos iubent᷑
tes dilatatatenditur : ꝓculdubio quattuor sc̃is euangelii libris accinc¬
ta p̃dicatur : Qui tamen intraunius coronae ambitu. Idẽ intra
euis dem fide iunitatẽ concludit᷑ : Vec tesquoq delignis sectifiunt qui

Expanded text:
versi fuerint ad Deum, auferetur velamen. Occidens littera morietur,versi fuerint ad Deum, auferetur velamen. Occidens littera morietur, vivificans spiritus suscitabitur, Dominus enim spet Dauid orabat in psalmo: reuela oculos meos et consideraciamus, in qua erant repositae tabulae legis. Per hanc arcam, quaficatur, aedificata ex omnibus sanctis, mente et corpore incorruptis, habentibus interius etiam duas tabulas Testamenti, id est, observantiam legis et Evangelii. Intus autem ac foris inauratur arca; sic et Ecclesia, quasi aurum radiare debet, tam interius vitae splendore quam exterius doctrinae et sapientiae claritate. 2. Corona autem aurea per circuitum et quatuor circuli aurei, 393 qui per quatuor angulos jubentur  mundi partes dilatata tenditur, procul dubio quatuor sancti Evangelii libris accincta praedicatur: quae tamen intra unius coronae ambitum, id est, intra ejusdem fidei unitatem concluditur. 3. Vectes quoque de lignis Sethim fiunt, qui
Abbreviated transcription (Latin):
me stabis suꝑ petram et paulo post tollã manũ meã et uidebis
apud se eẽ locũ dñs ꝑhib& de quouideatur : In p&ramorsespo¬
niturut di speciẽ contẽplecur : qui anisi quisfidei soliditatẽ tenu¬
erit diuinã p̃sentiã non agnoscit : De quasoliditate dñs dicit
morsecum tabulis. facie s eius glorificata uidetur sed tamenue¬
lamine tegitur. hoc significat ut ostender& eandẽ legẽmistico ẽẽ ue¬
lamine coopertã : tectãq infidelibus ec occultã: sermo quippelegis
h ab& scienti a egloriã sed secretã : Hab& et cornua duorum tes tam̃¬
torũ : Quibus contradogmata falsitatis inced& armata: Cum enim¬
morses legitur uel amenẽ positũ supercoreorũ: Et manifeste dum
legis & prophetarũ scripturam ꝑnimiam stoliditatẽ cordis car¬
naliter accipiunt infideles: illi tota facies moysi quodã uelamine
tegit̃ Itaut non possint loquentis legis gloriã sustinere : Sedsi con

Expanded text:
me, stabis super petram; et paulo post: Tollam manum meam, et videbis me, stabis super petram; et paulo post: Tollam manum meam, et videbis apud se esse locum Dominus perhibet de quo videatur. In petra Moyses ponitur, ut Dei speciem contempletur: quia nisi quis fidei soliditatem tenuerit, divinam praesentiam non agnoscit. De qua soliditate Dominus: Moyse cum tabulis, facies ejus glorificata videtur, sed tamen velamine tegitur, hoc significabat ut ostenderet eam legem mystico esse velamine coopertam, tectamque infidelibus et occultam. Sermo quippe legis habet scientiae gloriam, sed secretam: habet et cornua duorum Testamentorum, 392 quibus contra dogmata falsitatis incedMoyses legitur, velamen est positum super cor eorum; et manifeste dum legis et prophetarum Scripturas per nimiam soliditatem cordis carnaliter accipiunt infideles. Tota facies Moysi quodam velamine tegitur, ita ut non possint loquentes legis gloriam sust
Abbreviated transcription (Latin):
to to ł integre ad tingit scire secundũ apostolũ quiat. paxdiquȩ exii pe¬
rat omnem sensũ ut sub audias &an gelarum: Sola enim sibi integre
nota est trinitas & humanitas susceptae carnis que certiae schi trinita
ꝑsona : lamdeniq insequentib: uerbi s đi futurũ xp̃i ec cłȩ que myste¬
riũ figura tum est : Gustauit quippemor ses typumpo puli iude¬
orum inxpm̃ postea credituri: Ideo illidictum est cum transi ero
posterioramea uidebis: Quidam hunc sensum in euangelio dicunt
suis secom pletum : Cum ascendiss& ishi montem quando apparuit
morsesconloquens cũ itiũ & ideo ibi cõplecã aiunti s tam ꝓmissi¬
onem quã accepit in montesina. cum dictum estposteriora mea
uidebis : Viditergo posteriora eius : Idest uiditquaein posteriorib
& nouissimis facta sunt : Quod aut̃ ait dñsad morsen. est locus apud

Expanded text:
toto vel integre attingit scire, secundum Apostolum, qui ait: Pax Dei, quae exsupetoto vel integre attingit scire, secundum Apostolum, qui ait: Pax Dei, quae exsuperat omnem sensum , ut subaudias et angelorum. 3. Sola enim sibi integre nota est Trinitas, et humanitati susceptae, quae tertia est in Trinitate persona. Jam deinde in sequentibus verbis Dei, futuri Christi Ecclesiaeque mysterium figuratum est. 391 Gestavit quippe Moyses typum populi Judaeorum in Christum postea credituri. Ideo illi dictum est: Cum transiero, posteriora mea videbis. 4. Quidam hunc sensum in Evangelio dicunt fuisse completum, cum ascendisset Dominus in montem, quando apparuit Moyses colloquens cum Jesu, et ideo ibi completam aiunt istam promissionem, quam accepit in monte Sina, cum dictum est: Posteriora mea videbis. Vidit ergo posteriora ejus, id est, vidit quae in posterioribus et novissimis facta sunt. 5. Quod autem ait Dominus ad Moysen: Est locus apud
Abbreviated transcription (Latin):
phetis & exipso euangelio qđ testimoniũ hab& a lege & prophecis:
Vnde &iam inmonte interuerarũq ꝑ sonã medius saluator ef¬
fulsit : Vtabom nibus mundi in lecebris auiditatem nostram tam¬
quã ieiunio tẽperantiae refrenemus. quã diuperfectio legis¬
deca logi perquattuor eiusdem mundi partes. Ideftto to orbe p̃di¬
catur. ut decemquat̃ ducta. quadragenariũ numerũ signent. Qđ
uero p&iuit moyses ut claritatẽ dñi uider& dicens. si inueni gratiam
congruũ responsũ qđ faciem dñi uidere non possit . quã nemo hominũ
ui der& et uiuer& : Qui dest enim faciem meã uidereñ poteris: Nisi
quia quã uis usq ad parilitatem angeli cã humana &iampostresurrec¬
tionẽnatura proficiat ec ad contẽplandũ dm̃ indefessa consurgat: uidere
tameneius essentiã plenenon prȩual& quã nec ipsa perfectio angelicaln

Expanded text:
rophetis, et in ipso Evangelio, quod testimonium habet a lege et prophetis. rophetis, et in ipso Evangelio, quod testimonium habet a lege et prophetis. Unde etiam in monte inter utramque personam medius Salvator effulsit, ut ab omnibus mundi illecebris aviditatem nostram tanquam jejunio temperantiae refrenemus, quandiu perfectio decalogi legis per quatuor ejusdem mundi partes, id est, toto orbe praedicatur, ut decem quater ducta, quadragenarium numerum signent. Et ero petivit Moyses, ut claritatem Domini videret, dicens: Si inveni gratiam congruum responsum, quod faciem Domini videre non possit, quam nemo hominum deret, et viveret. 2. Quid est ergo Faciem meam videre non poteris, nisi quia quamvis usque ad parilitatem angelicam humana etiam post resurrectionem natura proficiat, et ad contemplandum Deum indefessa 390 consurgat, videre tamen ejus essentiam plene non praevalet? quam nec ipsa perfectio angelica in
Abbreviated transcription (Latin):
primũ ad nõmorses accepit & sinemora confregit : Tabulȩillȩ imagi¬
nẽ demonstrabant priscȩlegis. non post longũ interuallũ propopuli
peccato cessantis. Aliae uero ad instar priorũ iteratim incisȩ noui tes¬
tam̃ti habuere figuram : Istȩ non frangunt᷑ Vtostenderet᷑ nouitestam̃ti
eloquia ꝑmansura unde & merito decem uerba legis designantur:
Vt pereundem numerũ figura crucis exprimeret᷑: huiusenim
forma indecus litteraest : Nã recto uno apice a. summo us quea di¬
mumducitur : Rursusalio non dispari pertrans uersa brachio¬
rum cõponitur : Vnde & ipseait: Non uenilegẽ soluere sed
adimplere litiq ꝑ passionem crucis: Cuius imago fuit inta
leiun a uerto : cuius actionis quaedam figura ese in huius numeri¬
consideratione. Quadra genario enim numero &morsesethelias
& ipsed ñs ieiuna uerunt: praecipitur enim nobis exlege & ꝓ¬

Expanded text:
primum a Domino Moyses accepit, et sine mora confregit? 2. Tabulae illae imagiprimum a Domino Moyses accepit, et sine mora confregit? 2. Tabulae illae imaginem demonstrabant priscae legis, non post longum intervallum pro populi peccato cessantis. Aliae vero, ad instar priorum iteratim incisae, Novi Testamenti habuere figuram. 389 Istae non franguntur, ut ostenderentur Novi Testamenti eloquia permansura. 3. Unde et merito decem verbis legenda signantur, ut per eumdem numerum figura crucis exprimeretur. Hujus enim formae in decem X littera est. Nam recto uno apice a summo usque ad imum ducitur. Rursum alio non dispari per transversa brachiorum componitur. Unde et ipse ait: Non veni legem solvere, sed implere , utique per passionem crucis, cujus imago fuit in tajejunaverit? Cujus actionis quaedam figura est in huconsideratione: quadragenario enim numero et Moyses et Elias, et ipse Dominus jejunaverunt; praecipitur enim nobis ex lege et p
Abbreviated transcription (Latin):
significationis habuerint: requirendũ est qđ ex eis multos qui sibi
absente ipsoldolum fabricauerunt : sineulla cuiusq nec essitudinis
distinctione iussit interimi : lacileestut intellegatur hominum
illorũ int̃ ẽptione significare uiciorũ talium necem : qualibus
illiadeandem idolatriã deflexert̃ : Intalia quippeuitia seuire
terram: Fornicationem immunditiam. luxõriã. concupis cen¬
tiam malã. et auaritiam quae estidolorum seruitus : De portauero
usq ad portam ire est : auitio usque ad uitium ꝑ quod adm̃ tẽmors in¬
greditur: cũ gladio increpationis discurrere : Sed ipsenumerus trium
miliũ int̃fectorũ. Iriplicẽ formã indicat peccatorũ: Omne enim
peccatum aut facto aut uerbo. aut cogitatione cõmittit᷑: Ascen¬
dititaq denuomorses In montẽ : Etiterũ dĩdatei legem in aliis tabulis
ad instar priorũ prȩcisis : Sed quid signifi cauerunt eedem tabulȩ quas

Expanded text:
significationis habuerit, requirendum est, quod ex his multos qui sibi significationis habuerit, requirendum est, quod ex his multos qui sibi absente ipso idolum fabricaverunt, sine ulla cujusque necessitudinis distentione jussit interimi. Facile est ut intillorum interemptionem significare uitiorum talium, qualibus illi ad eandem idolatriam defluxerunt. in talia quippe uitia saeuire terram, fornicationem, immunditiam, luxuriam, concupiscentiam malam, et avaritiam, quae est idolorum servitus . 2. De porta vero usque ad portam ire est a vitio usque ad vitium, per quod ad mentem mors ingreditur, cum gladio increpationis discurrere. Sed ipse numerus trium millium interfectorum triplicem formam indicat peccatorum. Omne enim peccatum aut facto, aut verbo, aut cogitatione committitur. CMoyses denuo in montem. Iterumque dat ei Deus legem in aliis tabulis ad instar priorum praecisis. Sed quid significaverunt eaedem tabulae, quas
Abbreviated transcription (Latin):
uert̃ gloriam incorruptibilis dĩ : in similitudinem imaginis corruptibi¬
lis hominis & uolucrum et quadrupedũ et serpentiũ: Ex hacquasisa¬
pientia isteuitulus aureus qualia solebant aegyptiorũ &iã ipsi prima¬
tus. et tam quam doctihomine s adorare figmenta : Ini hocergo
uitulo significatum est omne corpus. lđ omnis societas gentiliũ
ido latriae deditorũ : Hanc sacrilegã societatẽ dñs xps illoigne cõburit:
condat acalore eius dũ in eũ creduntgentes. Igne uirtutis eius diabolica
In eis forma soluat᷑ : Iotũ de inde corpus illud cõminuitur: lđ ab illa
malȩ conspirationis conflatione discissũ uerbo ueritatis humiliat᷑ : Et cõ¬
minutũ in aquamittit᷑ Vt eosis rahelitȩ idest euangelii predicatores
is rahelitarũ : p&ro deipsis gentibus dictũ est macta et manduca:
Si macta & manduca. quare &iam non conide et bibe : Itaille uitu¬
ius ꝑignẽ rȩli&aciem uerbi et aquã baptismi. abeis potius quosab sor

Expanded text:
dei in similitudinem imaginis corruptibilis hominis et uolucrum et quadrupedum et serpentium. ei hac quasi sapientia iste uitulus aureus, qualia solebant Aegyptiorum etiam ipsi primates et tamquam docti homines adorare figmenta. hoc ergo uitulo significatum est omne corpus, id est omnis societas gentilium idolatriae deditorum. hanc sacrilegam societatem dominus Christus illo igne comburit, st qui se abscondat a calore eius, dum in eum credunt gentes, igne uirtutis eius diabolica in eis forma soluatur. totum deinde corpus illud comminuitur, id est ab illa malae conspirationis conflatione discissum uerbo ueritatis humiliatur et comminutum in aquam mittitur, ut eos Israhelitae, id est euangelii praedicatores, Israhelitarum Petro de ipsis gentibus dictum est: macta et manduca. si macta et manduca quare non etiam:I concide et bibe? ita ille uitulus per ignem zeli et aciem uerbi et aquam b
Abbreviated transcription (Latin):
rendã & intellegend ã ꝓpheticã significationẽ : Occurratergolalp
tentis mentibus quiadiaboli corpus inuitulo significat᷑ Idẽ homines in
om̃ib: gentibus quib: ad hȩc sacrilegia caput. hocẽ auctorẽ diabolus.
Aureũ propterea. quia uidentur ido latrieritus ueluta sapientib: inseituti

Expanded text:
rendam et intellegendam propheticam significationem ? occurrat ergo iam rendam et intellegendam propheticam significationem ? occurrat ergo iam intentis mentibus tamquam diaboli corpus in uitulo, id est homines in omnibus gentibus, quibus ad haec sacrilegia caput, hoc est auctor, est diabolus, aureum propterea, quia uidentur idolatriae ritus uelut a sapientibus instituti.
Abbreviated transcription (Latin):
si non redime s occidet᷑ qui animirũ mens innunda acdelictis obnoxia
si non fuerit in melius cõmutata. necabitur morte perp&ua : Descendens¬
itaq mo y sesdemonte cũ tabulis dũa. diss& populũ quod fu erat
in idola consecratus. indignoseos iudicans icciperelegẽ. ꝓiecitdemanib:
suis tabulas: quib: confract is incendituitulũ quẽ plasmauerant : sed
quid sibiuelit sceuitulusquẽ fecert̃ filiu isrł insolitudine. Vel quid
signific& qđ morses ipsũ uitulĩ igne conbusit : Minutatimq conc̃idit
et inaquã ad spergens porũq dedit populo: Sienĩ tabulas quas digi¬
todi hocestoperatione sp̃s sci scriptas acceperat. Ideo fregit qui a lr¬
dignos eos quib: eas leger& indicauit : Sideniq ut ab eis illeui tulus¬
penitus aboleret᷑ incenditeu & contriuit & inaquas parsit atq sub mersit
Vt quid et potũ hoc populo deditquẽ non excit& factũ hoc ad quae¬

Expanded text:
Si non redimes, occidetur, quia nimirum mens immunda, et delictis obnoxia, Si non redimes, occidetur, quia nimirum mens immunda, et delictis obnoxia, si non fuerit in melius commutata, necabitur morte perpetua. Citaque Moyses de monte cum tabulis, dum audisset populum quod fuerat in idolo consecratus, indignos eos judicans accipere legem, projecit de manibus suis tabulas, quibus confractis, incendit vitulum, quem psalmaverant. Sed quid sibi velit iste vitulus, quem fecerunt filii Israel in solitudine: vel quid significet quod Moyses ipsum vitulum igne combussit, minutatimque concidit, et in aquam aspergens potum populo dedit? Si enim tabulas, quas digito Dei, hoc est operatione Spiritus sancti, scriptas acceperat, ideo fregit, quia indignos eos quibus eas legeret judicavit, si deniqpenitus aboleretur, incendit eum, contriuit, in aqua sparsit atque submersit, ut quid et potum hoc populo dedit? quem non excitet factum hoc ad inqui
Abbreviated transcription (Latin):
bonorũ ostendunt: Ve l ipsã bonã uoluntatẽ quȩ priorest operequã pelagiani sibi
tribuendo offendunt : Os̃ aut̃dũ illa sibia nob̵ iub& offerri indicatadipsius gra¬
tiã ꝑtinere : Indecimis porro dnõ offerendisdenarius numer ꝑfectionẽ signi¬
ficat quiausq ad ipsũ numer crescit : Ideoq sicut in primitiis principia uo lup¬
tatũ. Ita indecimis c̃sũ mationes nr̃orũ operũ addm̃ referre p̃cipim᷑ A quo &
bonio peris initiũ et ꝑfectionisdonat᷑ effectũ : Verũ qđ dix̃ primo genita asi¬
nimu tabisoue perasinũ quippehoc locoinmunditia. perouem
uero Innocentia designatur: A siniergo primogenita ouemmuta¬
ree sẽdmmiundeuitȩ primordia ad innocentiae simplicitatem conuer¬
tere. Vt postquã illa peccator egit quaeut immunda dñs respuit ea¬
lam agendo ꝑferat quȩ đi sacrificio munda inponat : Qđ uero sequit᷑

Expanded text:
operum ostendunt, vel ipsam bonam voluntatem, quae prior est opere, quam Pelagiani sibi operum ostendunt, vel ipsam bonam voluntatem, quae prior est opere, quam Pelagiani sibi tribuendo offendunt. Deus autem, dum illa sibi a nobis jubet offerri, indicat ad ipsius gratiam pertinere. 2. In decimis porro Domino offerendis denarius numerus perfectionem significat, quia usque ad ipsum numerus crescit; ideoque sicut in primitiis principia voluntatum, ita in decimis consummationes nostrorum operum ad Deum referre praecipimur, a quo et boni operis initium et perfectionis percipimus effectum. 3. Verum quod dixit: Primogenita asini mutabis ove, per asinum quippe hoc loco immunditia, per ovem vero innocentia designatur. Asini ergo primogenita ove mutare est immundae vitae primordia ad innocentiae simplicitatem convertere, ut postquam omnia illa peccator egit, quae ut immunda Djam agendo proferat, quae Dei sacrificio ut munda imponat. Quod vero sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
ex tinguere. Si oculũ led & animȩ e dntellectũ eius turb& auferatur
necesse est ab ecłae p̃sulatu : Et intellectus eius turbulent᷑ ac ferox quis can¬
dalũ fidei genera tpiciat : Sed & si quisdentẽ lesit auditoris perquẽ scriptu¬
rarum cibos cõminuebat. Et diuidens spłit distinguebat et subtilem exeis
citur : Manus ẽ actio operantis. pesest quo inceditur ad bonamuł ma
lã: p̃cida turergo illequi scandalũ fecitnon solũ infide sed&liã inactibu
quae permanũ significantur. Aut offendiculum prȩb& quopedesintelle¬
guntur : Recipiant&iã conbustionem quia conbus sit et gehennȩ frater¬
nã tradidit animam : Perquae singula ostendit᷑ ut istepercussor
ommibus detruncatis memorisa corpore excidatur ecđdȩ Vt coori
uiden testimorem habeant & nonfaciant similiter: lub& quoq hit̃hec¬

Expanded text:
exstinguere, si oculum laedat animae, et intellectum ejus turbet, auferatur exstinguere, si oculum laedat animae, et intellectum ejus turbet, auferatur necesse est ab Ecclesiae praesulatu, et intellectus ejus turbulentus ac ferox, qui scandalum fidei generat, projiciatur. 2. Sed etsi quis dentem laesit auditoris, per quem Scripturarum cibos comminuebat, et dividens spiritualiter distinguebat, ut subtilem ex his citur. Manus est actio operantis, pes est per quem inceditur ad bona opera vel mala. Praecidatur ergo ille qui scandalum facit, non solum in fide, sed etiam in actibus, qui per manum significantur, aut offendiculum praebet, quo pedes intelliguntur. 4. Recipiat etiam combustionem qui combussit, et gehennae fraternam tradidit animam. Per quae signacula ostenditur ut iste percussor, omnibus detruncatus membris, a corpore excidatur Ecclesiae, ut caeteri videntes timorem habeant, et non faciant similiter. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
cordiam caritatis secuntur : Non accedes pergradus ad altare meũ:
ldest non grada tĩ unũ alio praeferens ad meperuenies : Neque
priorem atq posteriorem tem pore discernes : Quia diuisũ & sequestra
tum unitatis dnm propitium non habebis: Foconim arriani
de inde quã plura legis praeceptadantur : quib: omissis quaeo portu¬
forte inseruitutẽ deuenerit : sex annisseruiat septimouero anno liberdimiteat᷑:
Qđ sie gredi a serui tute noluerio propt̃ uxorẽ et filios ꝑ forabitur
futuro : Quia insex ȩtatibus huius scłi seruientes : inseptimodieaet̃
nosabbato liberamur : Si tam̃ uoluerimus. eẽ liberidũadhuc inscło
seruimus peccato: Siaut̃ noluerimus: perforabitur nob auricula
intestimoniũ in oboedientiae & cũ uxore& filiis nris quos p̃tulim liber¬
Oculus enim est quisq doctor tãquã uite demonstrans iter : Iste autem
si intentionem auditoris peraliquam perniciosam doctrinam conecur

Expanded text:
cordia charitatis. Non ascendes per gradus ad altare meum, cordia charitatis. Non ascendes per gradus ad altare meum, id est, non gradatim unum alio praeferens ad me pervenies; neque priorem atque posteriorem tempore tum unitatis Dominum propitium non habebis. Hoc enim Ariani unt. Jam deinde quamplura legis praecepta dantur, quibus omissis, quae opportuforte in servitutem devenerit, sex annis serviat, septimo vero anno liber dimittatur. Quod si egredi a servitute noluerit propter uxorem et filios, perforabitur futuro, quia in sex aetatibus hujus saeculi servientes, in septimo die, id est, aeterno Sabbato liberabimur, si tamen voluerimus esse liberi, dum adhuc in saeculo servimus peccato. Si autem noluerimus, perforabitur nobis auricula in testimonium inobedientiae, et cum uxore et filiis nostris, quos praetulimus liberOculus enim est quisque doctor, tanquam vitae demonstrans iter. Idem autem si intentionem auditoris per aliquam perniciosam doctrinam conetur
Abbreviated transcription (Latin):
diatoris sperare : Tunc quippea dño nr̃o munus accipitur: quando
in hoc altare nrã humilitas. idest super dom inicae in carnationis
fidem posuerit : quicquid bene operatur : In altare ergo de terra
oblationum munus offerimus: siactus nostrosdominicȩ incarna¬
feceritis mihi : non ȩ dificabitis illud desectis lapidibus : Sienim
leuaueris supereos cultrum pollu entur: Secti lapides his qui uni¬
tatẽ scindunt acdiuidunt sem & ipsos a sociecate fraterna per
odium uel scismata : Iales incorporesuo non recipitxp̃s: Cuius
corporis figuram altaris illius constructio obum brabat : Istiuero
non secti lapides ex quibus altare construi iubetur. hisunt quifi
deimorumq unitate solidant᷑ : Dequalibus dicit apostolus:
Vosestis lapides uiui co ȩdificatidomus sprłis: His non est ip¬
iectum ferrum : quia in corrupti sunt &iaculamaligni ignita. non
receperunt : quique unũ altarefaciunt. Vnitatem fidei uł con¬

Expanded text:
diatoris sperare. Tunc quippe a Deo nostro munus accipitur, quando diatoris sperare. Tunc quippe a Deo nostro munus accipitur, quando in hoc altare humilitas, id est, super Dominicae Incarnationis fidem posuerit, quidquid bene operatur. In altare ergo de terra oblationum munus offerimus, si actus nostros Dominicae Incarnafeceris mihi, non aedificabis illud de sectis lapidibus. Si enim levaveris super id cultrum, polluetur . Secti lapides hi sunt, qui unitatem scindunt ac dividunt semetipsos a societate fraterna per odium, vel schismata. Tales in corpore suo non recipit Christus, cujus corporis figuram altaris illius constructio obumbrat. Isti vero non secti lapidei morumque unitate solidantur. De qualibus dicit Apostolus: Vos estis lapides vivi, coaedificati domus spiritualis . His non est injectum ferrum, quia incorrupti sunt, et jacula maligni ignita non receperunt, quique unum altare faciunt unitate fidei, vel con
Abbreviated transcription (Latin):
unturaegỹptii : sic decẽprȩceptis conscribuntur tabulȩ quibus
tabulis scriptaestlex nisi aut ꝓpt̃ duotestam̃ta significanda.
Aut propterduo. illa p̃cepta dilectionis dĩ & dilectionis pximi
in quibus lex tota pend& atq prophetae : Haec enĩ insingulis
tabulis explicata sunt : Inuna enĩtria prȩcepta addiꝑtinentia
caritatem : Inaltera uero septẽ ꝑtinentia ad proximi
societatem : Sed curlapi deae. ibidem tabulae fuerunt. Nusi
litatẽ demonstrauit durã eorũ mentis scoliditatẽ. Dequo ꝓhetadicit
Auferã ab eiscorlapideum. et dabo eis corcarneum : Vnde apostolus:
Non in tabulis lapideis sed in tabiilis cordis carnalibus : Neq enĩ hoctabulȩ
carnales uolunt ut carnalit̃ sapiamus. Sed quia in comparatione la¬
pidis quisi nesensuest carosensit. Idcirco ꝑ lapidis duritiã significatũ ẽ cor
non intellegens & ꝑ carnis sensibilitatẽ significatũ ẽ cor intellegens : Qđ aut̃
faciecismihi : Atare eni deterrado facereest. Incarnationem me¬

Expanded text:
untur Aegyptii, sic decem praeceptis conscribuntur tabulae, quibus tabulis scaut propter duo illa praecepta dilectionis Dei et proximi, « in quibus tota lex pendet et prophetae? » Haec enim in singulis tabulis explicata sunt. In una enim tria praecepta ad Dei pertinentia charitatem, in alia vero, septem pertinentia ad proximi societatem. Sed cur lapideae eaedem tabulae fuerunt, nisi litatem demonstravit duram eorum mentis stoliditatem, de qua propheta dicit: Auferam ab eis cor lapideum, et dabo eis cor carneum . 2. Unde Apostolus: Non in tabulis lapideis, sed in tabulis cordis carnalibus . Neque enim hoc tabulae carnales volunt, ut carnaliter sapiamus, sed quia in comparatione lapidis, qui sine sensu est, caro sentit, idcirco per lapidis duritiem significatum est cor non intelligens, et per carnalem sensibilitatem significatum est cor intelligens. 383 CAPUT facietis mihi . Altare enim de terra facere, est Incarnationem Me
Abbreviated transcription (Latin):
& sẽꝑ consumit caro: Posita uerom̃sa paci set fidei eccłae gestabat typum inqua
pascimuralimentis scripturarũ : Ad cuius unitatem ex toto orbe uoci¬
bus a postolicisdi populus congregatursa lomonedicente : Sapientia edi¬
ficauit sibidomũ. parauit sua mensã. miscuit uinũ incratere & re
calamoriim sp̃s sci gerebat imaginem : Quisepti formigratia in lustratetcłim
gestantẽ septẽ eccłas in quibus septi formis sp̃ssci splendor emicat. Huicear¬
delabrofiunt omuneturia que inesaia forpices nuncupant᷑ : Et haecquidã
duotes tam̃ta int̃prȩcatist̃ quibus peccata purgant᷑ qͥueq int̃sosci soi

Expanded text:
 De mensa. 1. Posita vero mensa pacis et fidei Ecclesiae gestabat typum, in qua pascimur alimentis Scripturarum. Ad cujus unitatem ex toto orbe vocibus apostolicis Dei populus congregatur, Salomone dicente: Sapientia aedificavit sibi domum, paravit mensam suam, miscuit vinum in cratere , et ramorum Spiritus sancti gestabat imaginem, qui septiformi gratia illustrat omnem gestantem septem Ecclesias, in quibus septiformis Spiritus sancti splendor emicat. Huic candelabro fiunt emunctoria, quae in Isaia forcipes nuncupantur . 2. Et haec quidam duo Testamenta interpretati sunt, quibus pec
Abbreviated transcription (Latin):
dit.nde & in eugłio ueritas dicit.
gnt̃ ueni mitt̾e in t̾ram. S bistinctꝰ
cocꝰ offerri p̃cipit: ut uidelicet ante
int̾m udicis oculos. caritas nra. & dĩ
& ꝑximi dilectione coloret᷑ : qͣtinꝰ ꝯu̾sa
mens. nec sic ꝓ amore dĩ quietẽ dili¬
gat. ut curã ꝑximi utilitatẽq p̾ponat:
nec sic ꝓ amore ꝓximi occupationi in¬
seruiat. ut quietẽ funditꝰ deserens
ignẽ in se diuini amoris extinguat.
iusqͥs gͦ semet ipsũ dõ iã sacͥficiũ ob¬
tilit. si ꝑfecta desiderat: curet ne¬
titudinẽ. uerũ etiã ad culmina con¬
templationis extendat. S int̾ hec¬

Expanded text:
nde et in Evangelio Veritas dicit: Ignem veni mittere in terram . Sed bis tinctus coccus offerri praecipitur, ut videlicet ante interni judicis oculos, charitas nostra, Dei et proximi dilectione coloretur, quatenus conversa mens nec sic pro amore Dei quietem diligat, ut curam proximi utilitatemque postponat; nec sic pro amore proximi occupationi inserviat, ut quietem funditus deserens, ignem in se superni amoris exstinguat. Quisquis ergo semetipsum Deo jam sacrificium obtulit, si perfecta desiderat, curet netitudinem, verum etiam ad culmina contemplationis extendat.  Vet.
Abbreviated transcription (Latin):
om̃iq deficłio reb ꝑituris ĩseruiunt. Qui
tñ ut diximꝰ cũ fidĩ tẽptatio orit᷑: de¬
fensionũ armis accingunt᷑: hostes ficłi
trucidando suꝑant. & hereditatẽ terrȩ
reꝑmissionis. id ẽ. fructũ ficdi ñ amãt:
sicq ꝓ illa pugnant. ut tñ sua pigno
ra ext illã deponant. Quia enĩ paruu¬
los foris habent: affectũ ineiꝰ habitatio¬
ne ñ habent. Ende & ad campestͥa
redeunt. qr ab altis cacuminib mon¬
tiũ qͣsi a spe oelestiũ delabunt᷑: ut extͣ
reꝓmissionis t̾ram bruta animalia
nutriant: qr ad pascendos uanis desi¬
deriis irrationabiles animi motꝰ elaborãt
qr et̾ņ lucis qͣnta sit daritas nesciunt:
q tnsitoriis occupationib obexcant᷑: &
dũ de t̾renis reb suꝑbiunt. cȩlestiss
luminis aditũ daudunt. In com̃tari.

Expanded text:
mnique desiderio rebus perituris inserviunt. Qui tamen, ut diximus, cum fidei tentatio oritur, defensionum armis accinguntur, hostes fidei trucidando superant, et haereditatem terrae repromissionis, id est, fructum fidei non amant; sicque pro illa pugnant, ut tra extra illam deponant. Quia enim parvulos foris habent, affectum in ejus habitatione non habent. Unde ad campestria redeunt, quia ab altis cacuminibus montium quasi a spe coelestium dilabuntur, ut extra repromissionis terram bruta animalia nutriant, quia ad pascendos variis desideriis irrationabiles animi motus elaborant, quia aeternae lucis quanta sit claritas nesciunt qui transitoriis occupationibus obcaecantur; et dum de terrenis rebus superbiunt, coelestis luminis aditum 865 claudunt. Vet.
Abbreviated transcription (Latin):
ulti cũ uerbũ cont̃ auaritiã audi¬
unt: eandẽ auaritiã detestant᷑.
rerũ om̃iũ cõtẽptũ laudant: s mox
ut uiderit animꝰ q̃ cõcupiscat: obli¬
uiscit᷑ qd̃ laudabat. ¶ulti cũ u̾bũ
cont᷑ lixuriã audiunt. pollutione
carnis ñ solũ ꝑpet᷑re ñ appetunt. s c̃
ꝑpetratas erubescunt: s mox ut carnis
species coꝵ oculis apparet: sic menꝰ
ad desidertũ rapit᷑. acsic adhuc ab ea
nichil sit contͣ hec eadẽ desideria de¬
liberatũ: & damnanda agit. q̃ qͥcqͥd
egisse se meminit. iã & ipsa damnauit.
Sepe etiã cont᷑ culpas ꝯpungimt . & tñ pꝰ

Expanded text:
diunt, eamdem avaritiam detestantur, rerum omnium contemptum laudant; sed mox ut viderit animus quod concupiscat, obliviscitur quod laudabat. Multi cum verbum contra luxuriam audiunt, pollutiones carnis non solum perpetrare non appetunt, sed etiam perpetratas erubescunt; sed mox ut carnis species eorum oculis apparet, sic mens ad desideria rapitur, ac si adhuc ab ea nihil sit contra haec eadem desideria deliberatum; et damnanda agit, quae quidquid egisse se meminit jam et ipsa damnavit. Saepe etiam contra culpas compungimur, et tamen post
Abbreviated transcription (Latin):
mala q̃ facit: nͥ cũ ꝓcisdẽ malis piniri
iã cxꝑit. Consiliũ enĩ balan cont᷑ ifrłi¬
tas p̾buit: s pꝰ inpena uidit. qͥd priꝰ
ex culpa cõmiserit. Clacti aut̃ qr ne
peccare debeant ꝓuident: eis uidelic&s
oculi ante casũ patent. Iniqͦ uͦ pꝰ casũ
oculo ᷤᷤ aperit: qm̃ pꝰ culpã iã in pęna
sua ꝯspicit. ꝙ malũ debuit uitare qd̃
fecit. In expositione beatiiob: libro
p̃dicam̃ta cęlestis patriȩ cũ audiunt
diligunt: mira oꝑa int̾ne dispositio¬
nis obstupescunt: s tñ amando &
uiuendo ad hec eadẽ oꝑa assurgere ne¬
gligunt. Iacentes gͦ dĩ miracula con¬
siderant: qͥ eiꝰ potentiã sciendo pensãt
s uiuendo ñ amant. E cõtẽplationẽ
quiđ in cõsideratione oculoᷤ tendunt:
s tñ ꝑ intintionẽ sese a t̾ra ñ erigũt.
Hin gͦ in balaã exꝓbatione dr̃: qui
cadens aꝑtos habet oculos: In

Expanded text:
 malis puniri jam coeperit. Consilium enim Balaam contra Israelitas praebuit, sed post in poena vidit quid prius ex culpa commiserit. Electi autem, qui ne peccare debeant, praevident; eorum videlicet oculi ante casum patent. Iniquus vero post casum oculos aperit; quoniam post culpam jam in poena sua conspicit, quia malum debuit vitare quod fepraedicamenta coelestis patriae cum audiunt diligunt, mira opera internae dispositionis obstupescunt, sed tamen amando et vivendo ad haec eadem opera assurgere negligunt. Jacentes ergo Dei miracula considerant, qui ejus potentiam sciendo pensant, sed vivendo non amant. Per contemplationem quippe in consideratione oculos tendunt, sed tamen per intentionem sese a terra non erigunt. Hinc ergo in Balaam exprobratione dicitur: Qui cade
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnsiit: in auaritiȩ nęquitiã exarsit.
Nã ꝓpt̾ ꝓmissa munera ĩ eiꝰ ppłi mortẽ.
cõsilũ dedit. cuiꝰ morti se fieri similẽ
optauit: & obliꝰ ẽ qd̾ plãrerat. cũ ex¬
tinguere noluit qd ꝑ auaritiam
ardebat:

Expanded text:
transiit, in avaritiae nequitiam exarsit. Nam propter promissa munera in ejus populi mortem consilium dedit, cujus morti se fieri similem optavit; et oblitus est quod planxerat, cum exstinguere noluit quod per avaritiam ardebat.
Abbreviated transcription (Latin):
mali ĩutilit̾ spungunt᷑ ad iusticiã: ficut
plerũꝙ boni ĩnorie tẽptant᷑ ad culpam.
F it qͥppe mira exigentib meritis dispositio¬
nis int̾nȩ mensura: ut & illi dũ de bono
aliqͥd agunt q̃ tam̃ ñ ꝑficiunt: suꝑbe
int̾ ipsa q̃ etiã plenissime ꝑpetͣnt mala cõ¬
fidant: & isti dũ de malo tẽptant᷑ cui neqͣ¬
qmͣ ꝯsentiunt: qͦ ꝑ infirmitatẽ titubant. eo
gressius cordis ad iusticiã ꝑ humilitatẽ ueriꝰ
figant. Dalaam qͥppe uistoꝵ tab̾nacula
respiciens. ait. Moriatur anima mea mor¬
te iustoꝵ : & fiant nouissima mea hoꝵ simi¬
lia. Cui cũ cõpunctionis tẽpꝰ recęssit: in eoꝵꝑ

Expanded text:
mali inutiliter compunguntur ad justitiam, sicut plerumque boni innoxie tentantur ad culpam. Fit quippe mira exigentibus meritis dispositionis internae mensura, ut et illi dum de bono aliquid agunt, quod tamen non perficiunt, superbe inter ipsa quae etiam plenissime perpetrant mala confidant; et isti dum de malo tentantur, cui nequaquam consentiunt, quo per infirmitatem titubant, eo gressus cordis ad justitiam per humilitatem verius figant. Balaam quippe, justorum tabernacula respiciens, ait: Moriatur anima mea morte justorum, et fiant novissima mea horum similia . Sed cum compunct
Abbreviated transcription (Latin):
dit: s eiꝰ uotũ animal cui p̾sidet p̃pedit.
Prohibitione qͥppe ĩmorata asina an¬
gelui uidit: quẽ humana mins ñ
iidit: q plerũq caro ꝑ molestias tar¬
da flagello suom̃ti dm̃ indicat: quẽ
mens ipsa carnip̃sidens ñ uidebat: ita
ut appxietatẽ sp̃s ꝓficere in hoc mundo
cupientis. uelut iter tendentis ĩpediat.
donec ei suisibilẽ qͥ ÷ obuiat ĩnotescat.
a subiugali muto corripit᷑ : qñ elata
mens humilitatis bonũ qd̾ tenere debe¬
at. ab afflicta carne memorãt. D hriꝰ¬

Expanded text:
dit, sed ejus votum animal cui praesidet praepedit. Prohibitione quippe immorata asina angelum videt, quem humana mens non videt; quia plerumque caro per molestias tarda flagello suo menti Deum indicat, quem mens ipsa carni praesidens non videbat, ita ut anxietatem spiritus proficere in hoc mundo cupientis, velut iter tendentis impediat, donec ei invisibilem qui sibi obviat innotescat. a subjugali muto corripitur, quando elata mens humilitatis bonum quod tenere debeat ab afflicta carne memoratur
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ alta & ꝑseuerans cõtẽplatio: qͥd in
hysopo. ñ mansueti cordis humilitas
designat᷑: Quia qͥ iã alta cõtẽplatio¬
ne ad suꝑna attollitͥ: necesse ẽ. ut ꝑ
humillitatis cõpassionẽ inferiorib cõ
descendat: & ñ se ex eo qd̵ habit eri¬
gat: s qͥcqͥs habet. hiis etiã qͥ illud ñ
habent p̃dicando libent̾ impendat.
Qͥd uͦ in cocos bistincto: nͥ caritaris urtꝰ
exprimit᷑ : Quȩ coceꝰ bistinstꝰ dr̃:¬
qr caritas ꝑflãmã sc̃i amoris accen¬
sa. duob expleri p̃ceptis ibetͥ: id est.
Distincͥtꝰ ꝙͦ coccꝰ ẽ. caritas duplici p̃cepto
formata: ut sic diligat᷑ ads̃. ne deserat᷑
n hac gͦ flãma q̃ uaccã uorat: cedrũ.
hysopũ. bistinctũ coccũ sac̃dos mitat.

Expanded text:
nisi alta et perseverans contemplatio? Quid in nisi alta et perseverans contemplatio? Quid in hyssopo, nisi mansueti cordis humilitas designatur? Quia qui jam alta contemplatione ad superna attollitur, necesse est ut per humilitdescendat, et non se ex eo, quod habet, erigat, sed quidquid habet, his etiam qui illud non habent, praedicando libenter impendat. Quid vero in cocco bis tincto, nisi charitatis virtus exprimitur? Quae coccus bis tinctus d charitas per flammam sancti amoris accensa, duobus exhiberi praeceptis jubetur, id est Bis tinctus ergo coccus est charitas duplici praecepto formata, ut sic diligatur Deus, ne deseratur In hac ergo flamma, quae vaccam vorat, cedrum, hyssopum,
Abbreviated transcription (Latin):
igne cõsũpta s̃. Possumꝰ tam̃ in eadẽ
uacca. id ẽ. in ipsa infirmitate in¬
carnationis dñicȩ: carnẽ. pellẽ san¬
guinẽ o fimũ : singula quȩq
oꝑa accipere. Quid enĩ ꝑcarnẽ &
pellẽ: ñ exterior eiꝰ oꝑatio designat᷑:
Qd ꝑ sanguinẽ: nͥ subtilis int̾naq
uirtꝰ exteriora acta uuificans:
Qd ꝑfimũ: nͥ lassitudo. sitis. esuries.
timor mortis. & queq ex humanita¬
te suscepta pati uoluit designant᷑:
Quicqͥd enĩ ex defectu nĩȩ mortalita¬
tis habuit: quasi fimꝰ in eo abicien¬
dũ fuit. Quȩ tñ om̃ia q̃ ex nr̃a
infirmitate suscepit: q ꝓ nr̃a
redemptione exhibuit. igne cõere¬
mandas̃. id ẽ. iuxta uirtutẽ s ã
sp̃e intelligenda: ut queq ab
eo corporalit̾ gesta s̃:ͥ ꝑ incorpo¬
reum diuinitatis eiꝰ sp̃m disposita
sentiantur. D bi &s bene subiun¬
gitur. Lignũq cedrinũ & hẏsopũ.
coceñq biftinctũ sac̃doᷤ mittet᷑ in flã¬
mã: q̃ uaccã uorat. Cedrus qͥppe o

Expanded text:
igne consumpta sunt. Possumus tamen in eadem vacca, id est, in ipsa infirmitate incarnationis Dominicae, carnem, pellem, sanguinem, fimum, singula quaeque opera accipere. Quid enim per carnem et pellem, nisi exteriora ejus opera designantur? Quid per sanguinem, nisi subtilitas internaque virtus, exteriora acta vivificans? Quid per fimum, nisi lassitudo, sitis, esuries, timor mortis, et quaeque ex humanitate suscepta pati voluit, designantur? Quod enim ex defectu nostrae mortalitatis habuit, quasi fimus in eo abjiciendum fuit. Quae tamen omnia quae ex infirmitate suscepit, quia pro nostra redemptione exhibuit, igne concremanda sunt, id est, juxta virtutem sancti Spiritus intelligenda, ut quaeque ab eo corporaliter gesta sunt, per incorporeum divinitatis ejus spiritum disposita sentiantur. Unde et bene subjungitur: Lignum quoque cedrinum et hyssopum, coccumque bis tinctum sacerdos mittet in flammam, quae vaccam vorat. Cedrus quippe,