comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tis. inconsideratio. inconstantia.
p̃cipitatio. amor sui. odiũ di. af¬
fectus p̃sentis scłi. horror autẽ &
Sed unũqd̃q eoꝵ tanta sibi cog¬
natione iungitur: ut ñ nisiunũ
de altero ꝓferatur. Prima namq
suꝑbiȩ soboles: inanis ẽ głia.
Que dũ opp̃ssam mentẽ corru¬
perit: mox inuidiam gignit.
quia nimirũ dũ uani nominis
potentiam appetit. ne quis hãc
altus adipisci ualeat tabescit.
Inuidia quoq iram generat: qr
quanto int̃no liuoris uulnere
ammus sauciatur. tanto etiam
mansuetudo tranquillitatis
amittitur. Et quia quasi do¬
lens menbrũ tangitur: idcirco
oppositȩ actionis manus uelut
grauius p̾ssa sentitur. Ex ira qͦ
tristicia oritur: qr turbata menᷤᷤ
quo mordinate se concutit. eo
addicendo confundit. & cũ tran
rit. nichil hanc nisi ex ꝑturba¬
tione subsequens meror pascit.
Tristicia qͦ ad auaritiam deri¬
uatur: quia dũ confusũ cor bo¬
nũ leticiȩ in semet ipso intus

Expanded text:
ntis, inconsideratio, inconstantia, ntis, inconsideratio, inconstantia, precipitatio, amor sui, odium Dei, affectus presentis seculi, horror autem uel Sed unumquodque eorum tanta sibi cognatione jungitur, ut nonnisi unum de altero proferatur. Prima namque superbiae soboles inanis est gloria, quae dum oppressam mentem corruperit, invidiam gignit, quia nimirum dum vani nominis potentiam appetit, ne quis hanc alius adipisci valeat, tabescit. Invidia quoque iram generat, quia quanto interno livoris vulnere animus sauciatur, tanto etiam mansamittitur; et quia quasi dolens membrum tangitur, idcirco oppositae actionis manus velut gravius pressa sentitur. Ex ira quoque tristitia oritur, quia turbata mens quo se inordinate concutit, eo addicendo confundit: et cum dulcrit, nihil hanc nisi ex perturbatione subsequens moeror pascit. Tristitia quoque ad avaritiam derivatur, quia dum confusum cor bonum laetitiae in semetipso intus
Abbreviated transcription (Latin):
tem principalia ꝓferunt᷑ uicia:
scilicet manis głia. inuidia. ira.
tristicia. auaritia. uentris inglu¬
uies. luxuria. Nam quia his sep¬
tem suꝑbiȩ uiciis nos captos do¬
luit: idcirco redemptor ñr ad spi¬
ritale liberationis p̃ltum septifor
septem principalib uiciis: alia
uicioꝵ pullulant germina. Nam
de mnanigłia: inobedientia. iac¬
tantia. ypocrisis. contentiones.
ꝑtinaciȩ discordiȩ & nouitatũ
presũptiones oriunt᷑. De inui¬
dia: odium susurratio. detractio.
exultatio in aduersis ꝓtimi af¬
clamor indignatio. blasphemiȩ
ꝓferuntur. De tristicia: malicia.
rancor pusillanimitas. desꝑatio.
torpor circa p̾cepta uagatio m̃¬
tis erga illicita. nascitur. De aua¬
ritia. ꝓditio. fraus. fallacia. ꝑu¬
ria in quietudo. iuolentiȩ. & cõ¬
tra miscd̃iam obdurationes men¬
tis oriuntur. De uentris inglu¬
uiȩ: ineptaleticia. scurilitas.
ĩmundicia. multiloqurũ. hebe¬
tudo sensus carca intelligentiã
ꝓpagatur. De luxuria: cecitas m̃¬

Expanded text:
tem principalia vitia proferuntur: scilicet inanis gloria, invidia, ira, tristitia, avaritia, ventris ingluvies, luxuria. Nam quia his septem vitiis superbiae nos captos doluit, ideo Redemptor noster ad spiritale liberationis praelium Spirituseptem principalibus vitiis alia vitiorum pullulant germina. Nam de inani gloria, inobedientia, jactantia, hypocrisis, contentiones, pertinaciae, discordiae et novitatum praesumptiones oriuntur. De invidia, odium, susurratio, detractio, exsultatio in adversis proximi, afclamor, indignatio, blasphemiae proferuntur. De tristitia: malitia, rancor, pusillanimitas, desperatio, torpor circa praecepta, vagatio mentis erga illicita nascitur. De avaritia: proditio, fraus, fallacia, ria, inquietudo, uiolentia et contra miseriam obdurationes cordis oriuntur. 15 De uentris ingluuie inepta letitia, scurilitas, immunditia, multiloquium et ebetudo sensus circa intelligentiam propagatur. 16 De luxuria cecitas me
Abbreviated transcription (Latin):
cies ꝑ seueritatis custodiã ab om̃i
spe friuolȩ remissionis abducta
inconstantem animã terreat.
& a delectatione uicioꝵ districti¬
onis uigore constringat. Qd̃ cũ
a doctore agitur. semꝑ necesse ẽ
ut dulcedo & humilitas in corde
teneatur: quatinꝰ & multu amet.
&e nunqͣm contra eũ ꝑelationem
suꝑbiat: cui tam̃ amorẽ sirũ &
humilitatem ꝓ eius utilitate. ꝓ¬

Expanded text:
er severitatis custodiam ab omni spe frivolae remissionis abducta inconstantem animam terreat, atque a dilectione vitiorum districtionis vigore constringat. Quod cum a doctore agitur semper necesse est, ut dulcedo et humilitas in corde teneatur: quatenus et multum amet, et nunquam contra eum per elationem superbiat, cui tamen amorem suum et humilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
N om̃ib oꝑib tuis memorare
nouissima tua: & ineternũ non
peccabis. Qui enim considerat
qualis est in morte: semꝑ fit ti¬
midus in oꝑatione. Nil qd̃ transe¬
at appetit: tunctis p̃sentisuite
oesideriis contradicit. Et pene mor¬
tuũ se confiderat: quia se moritu¬
rũ minime ignorat. ꝑfecta enĩ
uita est mortis imitatio: qͣm dũ
rũ laqueos euadunt. Et dũ bre¬

Expanded text:
n omnibus operibus tuis memorare novissima tua, et in aeternum non peccabis. Qui enim considerat qualis erit timidus in morte, semper fit timidus in operatione; nihil quod transeat appetit, cunctis praesentis vitae desideriis contradicit, et pene mortuum se considerat, quia se moriturum minime ignorat. Perfecta enim vita est mortis imitatio, quam dumrum laqueos evadunt. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
rȩ famis tempora sub boũ spica¬
rũq specie gemina uisione cogno¬
uisset: uoce sc̃i int̃pretis ioseph au¬
diuit. Qd̃ uidisti scd̾o ad eandẽ rẽ
ꝑtinens somniũ: firmitatis indi¬
cĩ est. Qua ex re aꝑte colligitur
quia quicqͥd in eloquio diuino re¬
petitur robustius confirmat᷑:. & id̾o

Expanded text:
rae famis tempora sub boum spicarumque specie gemina visione cognovisset, voce sancti interpretis audivit: Quod vidisti secundo ad eamdem rem pertinens somnium, firmitatis indicium est . Qua ex re aperte colligitur quia quidquid in eloquio divino repetitur, robustius confirmatur. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
tur. & qui uiuere ad edificationẽ
multoꝵ poterant. aut penitus
inuentri nequeunt. aut certe
qui ꝓdesse pͦterant. festine subtra¬
hantur. E cũ mundi finis appro¬
pinquat: electi tollunt᷑. ne dete¬
riora uideant. Hinc etem̃ ꝓpħa¬
recogitet in corde suo: & uiri mi¬
sc̃diȩ colligunt᷑. quia ñ est qui in¬
telligat. Hinc rursus scriptũ est.
Aꝑite ut exeant qui conculcent
eam: tollite de uia lapides. Hinc¬
gͦ salomon ait. Tempus mitten
cesse est ut urui lapides ad edifi¬
ciũ celeste colligantur: quatinus
iherłm nr̃a in mensuram suȩ cõ¬
structionis excrescat. Nec tam̃ ita
electos om̃s subtrahi credimus. ut
soli in mundo ꝑuersi remaneant.
quia numqͣm peccatores ad lamen¬
tũ penitentie redirent. si nulla

Expanded text:
tur, et qui vivere ad edificationem multorum poterant, aut penitus inveniri nequeunt, aut certe qui prodesse poterant, festine subtrahantur. Et cum mundi finis appropinquat, electi tolluntur, ne deteriora videant. Hinc etenim scrrecogitet in corde suo; et viri misericordiae colliguntur, quia non est qui intelligat . Hinc rursus scriptum est: Aperite, ut exeant qui conculcent eam, tollite de via lapides . Hinc Salomon ait: Tempus mittendcesse est ut vivi lapides ad aedificium coeleste colligantur, quatenus Jerusalem nostra in mensuram suae constructionis excrescat. Nec tamen ita omnes electos subtrahi credimus, ut soli in mundo perversi remaneant, quia nunquam peccatores ad lamentum poenitentiae redirent, si nulla
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmittit. Qd̃ bene nobis ex histo¬
ria sacrȩ locutionis innuitur: qua
eandem sapientiam meretricũ
statim pulsatus questione memo¬
ratur. Mox enĩ ut grãm tantȩ
reuelationis accepit certam̃ tur¬
piũ mulierũ ꝑtulit: quia nmi¬
rũ sepe cũ mentẽ nrãm concessis
uirtutib respectus intimȩ largi¬
tatis illuminat: hanc ꝓtinus eti¬
am lubrice cogitationes turbant.
ut que subleuata ĩmenso mune¬
re exultat. etiã temptatione pul¬
post uirtutũ munera nulla tẽp¬
tatione concutitur:has se habere
animus ex semet ipso głiatur. Ut
firmitatem suam humilit̃ ag¬
noscat: ꝑ accessũ gr̃e ad alta sus¬
tollitur. & ꝑ recessum quid ex se¬
met ipso sit ꝓbatur. Sic helias
mulierem expauit. Sic paulus
ad terciũ celum ducitur. paradifi
penetrans secreta considerat: &
tam̃ ad semet ipsũ rediens. cont᷑
carnis bella laborat. Legem aliã
in menbris sustinet: cuiis in se
rebellione fatigari sp̃c legem do¬
lũ ipsũ sibi hominẽ demonstrat.

Expanded text:
itur. Quod bene nobis etiam ex historia sacrae lectionis innuitur, qua eamdem sapientiam meretricum statim pulsatus quaestione memoratur . Mox enim ut gratiam tantae revelationis accepit, certamen turpium mulierum pertulit, quia nimirum saepe cum mentem nostram concessis virtutibus respectus intimae claritatis illuminat, hanc protinus etiam lubricae cogitationes turbant, ut quae sublevata immenso munere exultat, etiam tentatione pulpost virtutum munera nulla tentatione concutitur, has se habere animus ex semetipso gloriatur. Ut firmitatem suam humiliter agnoscat, per accessum gratiae ad alta sustollitur, et per recessum quid ex semetipso sit probatur. Quod mulierem expavit. Sic Paulus ad tertium coelum ducitur, paradisi penetrans secreta considerat, et tamen ad semetipsum rediens, contra carnis bellum laborat , legem aliam in membris sustinet, cujus in se rebellione fatigari, splum, ipsum sibi hominem demonstrat.
Abbreviated transcription (Latin):
aciamus hominẽ
Licet ꝑ coeternũ patri uerbum
cuncta creata sint: in ipsa tam̃ re
latione creationis ostendit᷑. quantũ
cunctis animantib. quantũ reb¬
uel celestib. sed tam̃ insensibilib ho¬
mo p̃feratur. Cuncta quippe dixit
& facta sunt Cũ uero facere homi¬
neni decernit: hoc qd̃ reuerenter
pensandũ est p̾mittit dicens. Fa¬
ciamnus hominem ad ymaginem
& similitudinem nr̃am. Neq enĩ
de eo sicut de reb ceteris scriptũ ẽ.
fiat. & factum ẽ: Neq ut aque uo¬
latilia. sic terra hominem ꝓtulit.
sed priusqͣm fieret faciamus dr.
ut uidelicet quia rationalis cre¬
atura condebatur. quasicũ consis¬
lio facta uideretur. Quasi ꝑstudiũ
de terra plasmatur. & inspiratio

Expanded text:
cum homine Licet per coaeternum Patris Verbum cuncta creata sint, in ipsa tamen ratione creationis ostenditur quantum cunctis animalibus, quantum rebus coelestibus, sed tamen insensibilibus homo praeferatur. Cuncta dixit Deus, et facta sunt . Cum vero facere hominem decernit, hoc quod reverenter pensandum est, praemittit dicens: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram . Neque enim de eo sicut de rebus caeteris scriptum est: Fiat, et factum est ; nec ut aqua volatilia, sic terra hominem protulit: sed prius quam fieret, Faciamus dicitur, ut videlicet quia rationalis creatura condebatur, quasi cum consilio facta videretur. Quasi per studium de terra plasmatur homo, et inspiratio
Abbreviated transcription (Latin):
qui ꝓ redemptione nr̃a sacrificiũ
semet ipsũ fecit. in rudaici popłi
manib datur.: Qui etiã extra ca¬
stra in conspectu dñi ĩmolatus ẽ:
quia uidelicet extra portã passus
mus ad eũ extra castra: imꝓperiũ
eius portantes. Non enĩ habemus
inquirimus. Idcirco enĩ extra portã
passus est. ut a conu̾satione nos ui
tȩ p̃sentis quasi a ciuitate foras
ouceret: & a terrena inhabitatio¬
ne cor nr̃m euellere ꝑfuaderet. Be¬
ne autẽ đr: quia ĩmolabit in con¬
spectu dñi. Redemptor enĩ ñr in
conspectu hominũ quasi extinctus
est. s in conspectu patris immolat᷑.
quia qd̃ ante oculos hominũ pena.
hoc ante oculos patris fuit sacrifi¬
ciũ. Seguitur. Et intinguet digi¬

Expanded text:
nus pro redemptione nostra sacrificium nus pro redemptione nostra sacrificium semetipsum in Judaici popmanibus datur; qui etiam extra castra in conspectu Domini immolatus est, quia videlicet extra portam passus mus ad eum extra castra, improperium ejus portantes. Non enim habemus inquirimus . Idcirco enim extra portam pastae praesentis, quasi a civitate foras educeret, et a terrena inhabitatione corde nos evellere persuaderet. Bene autem dicitur, quia immolabit eam in conspectu Domini. Redemptor enim noster in conspectu hominum quasi extinctus est, sed in conspectu Patris immolatur, quia quod ante oculos hominum poena, hoc ante oculos Patris sacrificium fuit. Et intinget digi
Abbreviated transcription (Latin):
castra ingreditur: quia fine mũ¬
di ueniente: mundatis infidelita¬
tis suȩ oꝑib ͥ etiam iudaicus po¬
pulus ad cognitionẽ conditoris
sui reuertitur: sicut scriptũ est.
Si fuerit numerus filioꝵ isrł ue¬
fient. Et sicut rursũ scriptũ est.
Donec plenitudo gentiũ intraret
& sic om̃is isrł saluus fieret. Ad ue¬
sꝑam igitur lotis uestib sacerdos

Expanded text:
castra ingreditur, quia fine muncastra ingreditur, quia fine mundi veniente, mundatis infidelitatis suae operibus, etiam Judaicus populus ad cognitionem conditoris sui revertitur. Sicut scriptum est: Si fuerit numerus filiorum Israefiunt . Et sicut rursum scriptum est: Donec plenitudo gentium introierit, et sic omnis Israel salvus fiet Ad vesperam igitur lotis vestibus sacerdos
Abbreviated transcription (Latin):
passionem redemptoris sui sine cau¬
sa audiat. si ñ hec etiam oꝑa neces¬
sario subiungat. De quib trib:
paulus apłs dicit. Nunc autẽ ma¬
nent fides. spes.caritas: maior autẽ
his est caritas. Unde & hic coccus
extremo ponitur: quia uidelicet fi¬
de & spe completa. cũ ad et̃nam pa¬
triam uenerimus :sola in nobis ca¬
ritas ad ultimũ multiplicat᷑. Potest
iste sacerdos. uel is qui uaccȩ carnes
pellem. sanguinem.fimũ comburit:
ordinem iudaici sacerdotii. cũ suppo¬
sita plebe: in necem dñi consentien¬
te. signare. Unde & adhuc apte sub¬
iungitur. Et tc̃ demũ lotis uestib
& corꝑe suo ingreditur in castra: cõ¬
maculatusq erit usq ad uesperũ
Quid enim ꝑ uesꝑam: nisi finem
mundi accipimꝰ: Et sacerdos iste.
uel is qui uaccam igni tradidit.
id est uidaicus popłs usq ad uespe¬
ram ĩmundus est: qr usq ad finẽ
mundi infidelis remanet. Sed lo¬
tis uestib suis & corpore: ad uesꝑm

Expanded text:
passionem Redemptoris sui sine caupassionem Redemptoris sui sine causa audiat, si non haec etiam opera necessario subjungat. De quibus tribus Paulus apostolus dicit: Nunc autem manent fides, spes, charitas; major autem his est charitas . Unde et hic coccus extremo ponitur, quia videlicet fide et spe completa, cum ad aeternam patriam venerimus, sola in nobis charitas ad ultimum multiplicatur. Potest iste sacerdos, vel is qui vaccae carnes, pellem, sanguinem et fimum comburit, ordinem Judaici sacerdotii cum supposita plebe in nece Domini consentientis signare. Unde et adhuc apte subjungitur: Et tunc demum, lotis vestibus et corpore suo, ingredietur castra, commaculatusque erit usque ad vesperum. Quid enim per vesperum, nisi finem mundi accipimus? Et Sacerdos iste vel is, qui vaccam igni tradidit, id est Judaicus populus, usque ad vesperum immundus est, quia usque ad finem mundi infidelis remanet. Sed lotis vestibus suis et corpore, ad vesperum
Abbreviated transcription (Latin):
buratur igne passionis dñice. Mit¬
tatur in flamma que uaccam uo¬
rat ysopus: id est humilitas cordis
nr̃i. ueritatem mansuetudinis
ex admixtione dm̃cȩ passionis tͣ¬
hat. Mittatur in flamina que
uaccam uorat bis tinctus coccus:
id est caritas que nos ad aman¬
dũ dm̃i & ꝓximũ excitat assi¬
due: nos contemplari passionem
dñicam compellat: ut in ipsa dis¬
cat oꝑa recta que faciat. Potest
tamen etiam aliter intelligi. ut
ꝑcedrũ significetur spes que alta
appetit: ꝑ ysopũ uͦ qui etiam calo¬
re suo stomachi ĩmundiciã pur¬
gat. significetur fides. que in imis
aduersa equanimiter tolerat᷑: &
qd̃ ex ante actis peccatis contractũ
fuerat. mundat: ꝑ coccũ qͦ ut dic¬
tum ẽ exprimatur caritas. Unꝰ¬
quisq igitur nr̃m in flamma
que uaccam uorat. cedrũ. ysopũ.
& coccũ bis tinctũ mutat: id est
in sacrificio passionis dñice: spẽ.
fidem & caritatem exhibeat. nec

Expanded text:
buratur igne passionis Dominicae. Mitburatur igne passionis Dominicae. Mittatur in flammam, quae vaccam vorat hyssopus, id est humilitas cordis nostri veritatem mansuetudinis, ex admistione Dominicae passionis trahat. Mittatur in flammam, quae vaccam vorat bis tinctus coccus, id est charitas, quae nos ad amandum Deum et proximum excitet, assidue nos contemplari passionem Dominicam compellat, ut in ipsa discat opera recta quae faciat. Potest tamen etiam aliter intelligi, ut per cedrum significetur spes, quae alta appetit; per hyssopum vero, quae etiam calore suo stomachi immunditiam purgat, significatur fides, quae in imis adversa aequanimiter tolerat, ut quod ex anteactis peccatis contractum fuerat, mundet. Per coccum quoque, ut dictum est, exprimitur charitas. Unsquisque igitur nostrum in flammam, quae vaccam vorat, cedrum, hyssopum et coccum bis tinctum mittat, id est in sacrificio passionis Dominicae spem, fidem, et charitatem exhibeat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
tatis uirtus exprimitur: Qui
coccus bis tinctus dr: qri caritas
ꝑ flaminã sc̃i amoris accensa. duob
exhiberi p̾ceptis iubetur. id est dilec
est caritas duplici p̃cepto formata:
ut sic diligatur ds̃ ne deseratur ꝓ¬
ximus: sic diligatur ꝓximꝰ. ne con¬
tempnat᷑ d̾s. In hac gͦ flamina q̃
uaccam uorat: cedrũ ysopũ. bis tinc¬
tum coccũ sacerdos mittat. Omnes
enim qui in xp̃o credimus: sacer¬
dotes sumus. Unde & scriptũ est.
uos autẽ genus electũ regale sa¬
cerdotiũ. Sed quicquid ꝑ contem¬
plationis alta sentimus. quicqͥd
ꝑ mansuetudinem humilitatis¬
exhibemus: in sp̃u passionis am̃¬
cȩ tinguere debemus: ut ꝑ omne
qd̾ in nobis ẽ: illũ imitemur a qͦ
est. Nam si extra imitationẽ passi¬
onis eius aliquid agimus: ñ tam
uirtutem qͣm uiciũ agimus. Mit¬
tatur gͥ in flamma que uaccam
uorat. cẽdrus. id est ꝑseuerantia. atq
altitudo contemplationis nr̃e: cõ¬

Expanded text:
tatis virtus exprimitur? Quae tatis virtus exprimitur? Quae coccus bis tinctus dicitur, quia charitas per flammam sancti amoris accensa, duobus exhiberi praeceptis jubetur, id est Dei et est charitas duplici praecepto formata, ut sic diligatur Deus, ne deseratur proximus, sic diligatur proximus, ne contemnatur Deus. In hac ergo flamma, quae vaccam vorat, cedrum, hyssopum, bis tinctum coccum sacerdos mittit. Omnes enim, qui in Christo credimus, sacerdotes sumus. Unde scriptum est: Vos autem genus electum, regale sacerdotium . Sed quidquid per contemplationis alta sentimus, quidquid per mansuetudinem humilitatisexhibemus, in spiritu passionis Dominicae tingere debemus, ut omne quod in nobis est, illum imitetur a quo est. Nam si extra imitationem passionis ejus aliquid agimus, non tam virtutem, quam vitium agimus. Mittatur ergo in flammam, quae vaccam vorat cedrus, id est perseverantia atque altitudo contemplationis nostrae, com
Abbreviated transcription (Latin):
men om̃ia que ex nr̃a infirmitate
suscepit. quia ꝓ nr̃a redemptione
exhibuit igne concremanda sunt.
id est iuxta uirtutem sc̃i sp̃c intel¬
ligenda: ut queq ab eo corporalĩt
gesta sunt. ꝑ incorporeũ diuinita¬
tis eius sp̃m disposita sentiantur.
Ubi & bene subiungitur. Lignũq
cedrinũ. & ysopũ. coccũq bis tinc¬
tum: sacerdos mittet in flammnã.
que uaccam uorat. Cedrus quippe.
& altũ est & imputribile lignuo.
Ysopus uͦ herba ualde humilis: que
tamen inflationem amouet pul¬
monis. Quid enim ꝑcedrũ insi al¬
ta & ꝑseuerans contemplatio: quid
in ysopo. insi manfueti cordis humi¬
litas designatur: Quia qui iam
alta contemplatione ad suꝑna at¬
tollitur: necesse est ut ꝑ humilita¬
tis compassionẽ inferiorib conde¬
scendatꝰ. & ñ se ex eo qđ habet erigat:
s quicqͥd habet his etiã qui illud ñ
habent p̾dicando libent̾ impendat.
Quid uͦ in cocco bis tunicto: nisi cari¬

Expanded text:
men omnia quae ex infirmitate men omnia quae ex infirmitate suscepit, quia pro nostra redemptione exhibuit, igne concremanda sunt, id est, juxta virtutem sancti Spiritus intelligenda, ut quaeque ab eo corporaliter gesta sunt, per incorporeum divinitatis ejus spiritum disposita sentiantur. Unde et bene subjungitur: Lignum quoque cedrinum et hyssopum, coccumque bis tinctum sacerdos mittet in flammam, ae vaccam vorat. Cedrus quippe, et altum et imputribile lignum est. Hyssopus vero herba valde humilis est, quae tamen inflationem amovet pulmonis. Quid enim per cedrum, nisi alta et perseverans contemplatio? Quid in hyssopo, nisi mansueti cordis humilitas designatur? Quia qui jam alta contemplatione ad superna attollitur, necesse est ut per humilitatis compassionem inferioribus condescendat, et non se ex eo quod habet erigat, sed quidquid habet his etiam qui illud non habent praedicando libenter impendat. Quid vero in cocco bis tincto, nisi chari
Abbreviated transcription (Latin):
castra: tam pelle & carnib eiꝰ quã
sanguine eius & fimo fiammȩ
carnalia sacrificia in testamento
ueteri habita. que infirmitatem
denuntiabant dñi. designantur:
Que om̃ia postmodũ sp̃ualit̃ a pa¬
trib intellecta: iuxta exterius mi¬
nisteriũ stercora sunt uocata. Unde
paulus cũ de sacrificiis carnalibus
loqueretur. dicit. Propt̃ quẽ om̃ia
octrimentũ facio: & arbitror ut ster¬
cora. Que flaminȩ tradunt᷑: quia
qͣmuis carnaliter primũ sunt ex¬
in ipsa infirmitate incarnationis
om̃cȩ: carnẽ. pellem. sanguinem¬
& fimũ. singula queq eius oꝑa acci¬
pere. Quid enĩ ꝑ carnem & pellem:
nisi exterior eius oꝑatio designatur:
Quid ꝑ sanguinem: nisi subtilis in¬
ternaq uirtus. exteriora acta riiui¬
ficans: Quid ꝑ fimũ : nisi lassitu¬
manitate suscepta pati uoluit. de¬
signantur: Quicqͥd enĩ ex defectu
nt̃e mortalitatis habuit: quasi fi¬
musin eo abiciendũ fuit. Que ta¬

Expanded text:
castra, tam pelle et carnibus ejus, quam castra, tam pelle et carnibus ejus, quam sanguine et fimo flammae carnalia sacrificia in Testamento Veteri habita, quae infirmitatem denuntiabant Domini, designantur? Quae omnia postmodum spiritaliter a Patribus intellecta, juxta exterius ministerium stercora sunt vocata. Unde Paulus cum de sacrificiis carnalibus loqueretur, dicit: Propter quae omnia detrimentum feci, et arbitror, ut stercora . Quae flammae traduntur, quia quamvis carnaliter primum sint exin ipsa infirmitate incarnationis Dominicae, carnem, pellem, sanguinem, fimum, singula quaeque opera accipere. Quid enim per carnem et pellem, nisi exteriora ejus opera designantur? Quid per sanguinem, nisi subtilitas internaque virtus, exteriora acta vivificans? Quid per fimum, nisi lassitumanitate suscepta pati voluit, designantur? Quod enim ex defectu nostrae mortalitatis habuit, quasi fimus in eo abjiciendum fuit. Quae ta
Abbreviated transcription (Latin):
parte humilitatem dñi usq ad
passionem ꝑsecuta ẽ: ex electoꝵ uͦ
parte oꝑationẽ humilitatis imi¬
tata. Et sparget cont̾ fores taber¬
naculi. Quid hoc loco tabernaculũ:
nisi tota simul synagoga accipitpr:
Quigͦ tinxerit in sanguine eiꝰ ch¬
gitũ. eundẽ sanguinem contͣ fores
tabernaculi asꝑgat: id est quisquis
passionis eius uias imitatur. syna¬
goge ñ credenti & resistenti. ꝑ exẽ¬
pla bona. ꝑ p̾dicationem rectam.
signũ bene uiuendi p̃beat. Contra
fores enĩ tabernaculi uacce sangui¬
nem asꝑg̾e est: resistenti plebi ui
strare. Bene autẽ dr: ut digitus in
ro ꝑfectio accipitur. Unde & septem
dieb uiuersũ tempus impletur.:
tem gͦ uicib in sanguine eiꝰ digitũ
intinguere ẽ: ꝑfecta oꝑatione mi¬
steriũ passionis eius imitari. Et
septem uicib contra synagogam¬
asꝑgere ẽ: ꝑfecta p̾dicatione sa¬
cramenta incarnationis ac passio¬
nis eius. infidelib denuntiare: Cõ¬
buretq eam cunctis uidentib extͣ

Expanded text:
parte humilitatem Domini usque ad passionem persecuta est; ex electorum vero parte operationem humilitatis ejus imitata. Et spargit contra fores tabernaculi. Quid hoc loco tabernaculum, nisi tota simul Synagoga accipitur? Qui ergo tinxerit in sanguine ejus digitum, eumdem sanguinem contra fores tabernaculi aspergat, id est quisquis passionis ejus vias imitatur, Synagogae non credenti et resistenti per exempla bona, per praedicationem rectam, signum bene vivendi praebeat. Contra fores enim tabernaculi vaccae sanguinem aspergere est resistenti plebi Judstrare. Bene autem dicitur ut digitus in ro perfectio accipitur. Unde et septem diebus universum tetem ergo vicibus in sanguine digitum intingere est perfecta operatione mysterium passionis imitari. Et septem vicibaspergere, est perfecta praedicatione sacramenta incarnationis ac passionis ejus, infidelibus denuntiare. Comburitque eam cunctis videntibus extra
Abbreviated transcription (Latin):
b. Quid ꝑdigitũ: nisi discretio no¬
strȩ oꝑationis accipitur: In san¬
guine gͦ uaccȩ digitũ intinguere
est: in passione incarnationis dñi¬
cȩ nr̃a oꝑa consecrare: ut passionẽ
eius qͣm cognoscimus imitenur:

Expanded text:
. Quid per digitum nisi discretio nostrae operationis accipitur? In sanguine ergo vaccae digitum intingere, est in passione incarnationis Dominicae nostra opera consecrare, ut passionem ejus quam cognoscimus imitemur,
Abbreviated transcription (Latin):
dicio p̃mere. ꝑ celeste desideriũ
contemplationis pennas leuare.
Sed quia tales qͦ ualde rari sunt:
iam archa iuxta cubitũ ducitur.
ubi homines & uolatilia continen¬
tur. Queratur tam̃ siquis in
eis esse ualeat sine peccato: & nul¬
lus inuenitur. Quis itaq homo
sine peccato est. nisi ille qui m
peccatis conceptus ñ est: In uno
gͦ cubito consũmatur archa: qͥa
unus est auctor. & redemptor
sc̃ẽ eccłiȩ sine peccato. ad quem
& ꝑ quem om̃s ꝓficiunt. qui se
esse peccatores nouerunt. Terre¬
ca sunt grana que seruantur¬
in horreis. & grandes acerui ꝑale¬
arũ qui ignib comburunt᷑. Tan¬

Expanded text:
dicio premere, per coeleste desiderium dicio premere, per coeleste desiderium contemplationis penna sublevari. Sed quia tales quique valde rari sunt, jam arca juxta cubitum ducitur, ubi homines et volatilia continentur. Quaeratur tamen si quis in eis esse valeat sine peccato, et nullus invenitur. Quis itaque homo sine peccato est, nisi ille qui in peccatis conceptus non est? In uno ergo cubito consummatur arca, quia unus est auctor et Redemptor sanctae Ecclesiae sine peccato, ad quem et per quem omnes proficiunt, qui se esse peccatores noverunt. Dicatca sunt grana quae servantur horreis, et grandes acervi palearum, qui ignibus comburuntur. CA
Abbreviated transcription (Latin):
peccato est colligitur: quasi in u¬
no cubito consũmatur. Archa qͥp¬
pe ibi lataextitit. ubi bestias ha¬
buit. ibi angusta. ubi homines
Ubi enim bestiales hominũ mo¬
res tolerat: illic latius sinũ laxat.
Ubi autẽ eos habet qui spũali ra¬
tione fuffulti sunt: illic quidẽ ad
sũmũ ducitur. sed tam̃ guia pau¬
ci funt angustatur. Lata quippe
uia est que ducit ad ꝑditionem:
& multi sunt qui uadunt ꝑ eã.

Expanded text:
peccato, colligitur, quasi in upeccato, colligitur, quasi in uno cubito consummatur.  ibi lata exstitit, ubi bestias habuit; ibi angusta, ubi homines Ubi enim bestiales hominum mores tolerat, illic latius sinum laxat. Ubi autem eos habet, qui spirituali ratione suffulti sunt, illic quidem ad summum ducitur. Sed tamen quia pauci sunt, angustatur. Lata quippe via est, quae ducit ad perditionem, et multi sunt qui vadunt per eam.
Abbreviated transcription (Latin):
rcha diluuii que trecentis cubitiᷤᷤ
in longitudine fieri uissa est. qͥnqͣ¬
ginta uͦ in latitudine. xxͣx. autẽ.
in altitudine: in uno est cubito
consũmata. Quid ꝑ archam: nisi
sc̃a eccłia figuratur.: Archa quip¬
pe inferius ampla. suꝑius angu¬
ginta cubitis. ad unũ cubitũ colligi¬
tur: quia ab ea latitudine qͣm sc̃a
eccłia in m̃bris fuis adhuc infir¬
mantib habet paulisꝑ angusta¬
ta. & in altũ ꝓficiens ad unũ ten¬
dit. Ipsa enĩ ratio exigit ut creda¬
mus qd̃ in illa arche latitudine.
om̃s bestiȩ: cuncta quadrupedia.
& reptilia in inferiorib fuerunt.
stra fuit in latere: de qua coruũ
uel columbã dimifit homo: ut
si iam aqua transisset diluiui cog¬
nosceret. Et quia archa eadem fu¬
it in uno cubito consũmata: ho¬
mo & uolatilia nixta cubitũ fue¬
runt. Recte itaq ꝑ archam uni¬
uersa eccłia designatur: que ad¬
huc in multis carnalib lata est.
in paucis spũalib angusta. Et
quia ad unũ hominem qui sine

Expanded text:
rca enim, quae trecentis cubitis fieri in longitudine jussa est, sexaginta vero in latitudine, triginta autem in altitudine , in uno est cubito consummata. Quid enim per arcam nisi sancta Ecclesia figuratur, quae inferius ampla est, superius anguginta cubitis ad unum cubitum colligitEcclesia in membris suis adhuc infirmantibus habet, paulisper angustata, in altum proficiens ad unum tendit. Ipsa enim ratio exigit ut credamus quod in illa arcae latitudine omnes bestiae, cunctaque quadrupedia atque reptilia in inferioribus fuerunt, stra fuit in latere, de qua corvum et columbam dimisit homo, ut si jam diluvii transisset aqua, cognosceret. Et quia arca eadem in uno fuit cubito consummata, homo et volatilia juxta cubitum fuerunt. Recte itaque per arcam universa Ecclesia designatur, quae adhuc in multis suis carnalibus lata est, in paucis spiritualibus angusta. Et quia ad unum hominem, qui est sine
Abbreviated transcription (Latin):
tate quippe concepti. & in delicto edi¬
ti. ꝑ insitȩ corruptionis molestias
pugnam nobiscũ huc deferimus:
qͣm cũ labore uincamus. Corrup¬
tionis itaq malũ qd unꝰquisq no¬
strũ ab ortu desiderioꝵ carnaliũ
Et nisi hoc citius diuinȩ formi¬
dinis manus reprimat: om̃e con¬
ditȩ naturȩ bonũ repente culpa
in ꝓfundũ uorat. Nemo igitur
sibi cogitationũ suarũ uictoriam

Expanded text:
itate namque concepti, et in delicto editi , per insitae corruptionis molestias pugnam nobiscum huc deferimus, quam cum labore vincamus. Utionis malum quod unusquisque nostrum ab ortu desideriorum carnalium et nisi hoc citius divinae formidinis manus reprimat, omne conditae naturae bonum, repente culpa in profundum vorat. Nemo igitur sibi cogitationum suarum victoriam
Abbreviated transcription (Latin):
concistere possit: aut plenũ iocunditatis fructũdum pre
en ⁊ ex subere. Iocireo nuine arguens ignorantiã sudan
pro es qdł u reb mutabilib ꝑmanente eralidit setieĩ.
prosiddere: ostendit quia sicut omĩa ñ solũ ꝓsꝑa si a cdũso
quoq suo tẽpore bene utenti bona sunt̾. ita hsqus
puerso amore tẽporalia ꝓ etous diligunt. eEtan. eedi fe¬
ues se posse fieri sperant᷑. nec ipła prosꝑa uerã felicr¬
docem conferre possunt. ¶ale gͦ fecit eum quedare
ex sns sib quasi potiora pre om̃nib ad iocunditatẽ
elarit: Quia fortis animus qui ꝑ temporalia ad eite¬
aucatis statũ festinat. n solũ ꝓsꝑa̾ huius mundui inte¬
mra ad consolationẽ expetit: s aduisa quoq eberetr

Expanded text:
consistere possit aut plenum jucunditatis fructum, dum praesens consistere possit aut plenum jucunditatis fructum, dum praesens est, exhibere. Idcirco nunc arguens ignorantiam suam, pro eo quod in rebus mutabilibus permanentem credidit laetitiam possidere, ostendit, quod sicuquoque suo tempore bene utenti bona sunt, ita iis qui perverso amore temporalia pro aeternis diligunt, et in eis felices se posse fieri sperant, nec ipsa prospera veram felicitatem conferre possunt. Male ergo fecit cum quaedam ex iis sibi quasi potiora prae omnibus ad jucunditatem elegit; quia fortis animus, qui per temporalia ad aeternitatis statum festinat, non solum prospera hujus mundi interim ad consolatio
Abbreviated transcription (Latin):
quã nr̃ cũ habent̃ posst̾ ad sũmã feliciatẽ posliden. Eten ar¬
nad mẽs ⁊ cupiscentie sue tenebris cecata. plene uidere ñ poest
quod nec ipsa om̃ino ignorere potest: quial eum semꝑ
uanitatẽ uideat in exꝑientia presentium. nũquã
tamꝰ se colbet ad appetitu futurorũ. Expta imnu¬
bat. expienda laudat: et quo ĩmoderatius in deoi¬
derio eorũ quȩ nondũ habet ꝑ concupiscentiã effũ¬
ditur. eo grauius in defectu eorũ quȩ iam habet
nolore uexatur. Hanc ergo fluctuationẽ m̃cis hu¬
mane. hactenus nobis ecclesiastes in semet ipsos ex¬
pssit: cum in rerũ approbatione. uel ꝓ fascidio p̃¬
sentiũ ues pfuturorum appetitu inte mutata toti¬
ens udicium uariauit. Putauit enĩ in hil quȩ̃ sub
tempore uuoluuntur. aliquid stabile inuenire.
ubi animo requiesceret: et iderco alia post alia
quasi exꝑiendo ꝓbans. et om̃ia exꝑta imꝑbans. agnouis
andem nichis es̃se in om̃ib qͥd̃ fruentib se aut ꝑpetus

Expanded text:
summam felicitatem possideri. Et tamen carnalis mens concupiscentiae suae tenebris caecata, plane videre non potest quod nec ipsa omnino ignorare potest, quod cum semper vanitatem videat in experientia praesentium, nunquam tamen se cohibet ab appetitu futurorum. Experta improbat, experienda laudat, et quo immoderatius in desiderio eorum quae nondum habet, per concupiscentiam effunditur, eo graviore in defectu eorum quae jam habet dolore vexatur. Hanc ergo fluctuationem mentis humanae hactenus nobis Ecclesiastes in semetipso expressit cum in rerum approbatione, vel pro fastidio praesentium, vel pro futurorum appetitu, mente mutata, toties judicium variavit. Putavit enim in iis quae sub tempore volvuntur aliquid stabile invenire ubi animo requiesceret: et idcirco alia post alia quasi experiendo probans, et omnia experta improbans, agnovit tandem nihil esse in omnibus, quod fruentibus se, aut perpetuo
Abbreviated transcription (Latin):
suis ab mitio usq ad finẽ probauit ut uenire̾t in
consũmationẽ. Interĩ autẽ donec finis adueniat
ab mitio usq ad finem latent omĩa: ut non mue¬
niat homo opus quod oꝑatus est deus ab mitio
usq ad finem. Ppt̾ea disputare potest de operib
dei que oꝑatur deus ab initio usq ad finem:
sed inuenire non potest opus quod oꝑatus est
deus ab iicio usq ad finẽ. Si autem non pot̃
homo inuenire opus quod oꝑatur deus
ab inicio suo usq ad finẽ suum. ut uel

Expanded text:
suis ab initio usque ad finem probavit ut veniret in suis ab initio usque ad finem probavit ut veniret in consummationem. Interim autem donec finis adveniat ab initio usque ad finem latent omnia, ut non inveniat homo opus quod operatus est Deus ab initio usque ad finem. Propterea disputare potest de operibus Dei, quae operatur Deus ab initio usque ad finem; sed invenire non potest opus quod operatus est Deus ab initio usque ad finem. Si autem non potest homo invenire opus quod operatur Deus ab i
Abbreviated transcription (Latin):
tio usq ad finem. Carnalis enim homo non sapit
ea quȩ dei sunt. Sequitur enim concupiscentiã suã.
et laudat delectationẽ desideriorũ suorumꝰ: et cum
sibi datur quod diligit putat secum bene agi. cum
potius hoc fiat in malum suum: et cum obsistitur
desideriis suis. murmurat et mouet querelã et cau¬
satur quasi male actum sit quod iuste ordinatur:
et non intelligit oꝑa quȩ oꝑatur deus ab inicio usq
add finẽ. Ex quo de terra educitur donec in ter¬
ram reuocetur: opera quȩ oꝑatus est deus non
intelligit ab inicio usq ad finem. Multa enim
oꝑatur deus circa hominẽ ab ihitio eiꝰ usq ad finem illius:
et non inuenit. homo quo fine fiant omĩa hȩc.
donec ipse finem acciprat. Tunc autẽ intelliget
et tunc inueniet quȩ oꝑatus est deus in eo ab imi¬
tio suo usq ad finẽ suum. uel in miscdia uel in iudi¬
cio. ut eum ad talem finẽ ꝑduceret: quẽ oꝑibus

Expanded text:
itio usque ad finem. Carnalis enim homo non sapit itio usque ad finem. Carnalis enim homo non sapit ea quae Dei sunt . Sequitur enim concupiscentiam suam, et laudat delectationem desideriorum suorum, et cum sibi datur quod diligit, putat secum bene agi. cum potius hoc fiat in malum ejus, et cum obsistitur desideriis suis, murmurat et movet querelam; et causatur, quasi male actum si quod juste ordinatur; et non intelligit opera quae operatur Deus ab initio usque ad finem. Ex quo de terra educitur, donec in terram revocetur: opera quae operatus est Deus non intelligit ab initio usque ad finem. Multa enim operatur Deus circa hominem ab initio ejusque ad finem illius, et non invenit homo quo fine fiant omnia haec, donec ipse finem accipiat. Tunc autem intelliget, et tunc inveniet quae operatus est Deus in eo ab initio suo usque ad finem suum, vel in misericordia vel in judicio, ut eum ad talem finem perduceret, quem operibus
Abbreviated transcription (Latin):
bus suis: et maledicunt creaturas dei bonas. et
blasphemant creatorẽ earum. Ranas et muscas
et serpentes. et uenena omĩa et omĩa aduersa et pesti¬
lentiosa quare fecit deus: Melius enim fecisset:
sicuncta bona fecisset. Mala quippe plurima sũt:
et mala omĩa bona sunt. Et fecit quidẽ cuncta
bona ipse in tẽpore suo: sed solus homo malus non
intelligens bonitatẽ neq retinens iudiciũ uerita¬
tis. mala uoluntate a bonitate discordat: et cũ
fit quod male ipse non uult dicit male fieri cũ
bene fiat. et ipse male uelit. Id circo male uo¬
luntates et concupiscentiȩ nequã excecant corda
hominum. ut non intelligant quod rectum est: quia
non amant neq uolunt quod bonũ est. Et rep̃hend̃t̃
deum quod noxia fecit: et nemo tamen rep̃hendit
cum leditur inimicus eius: cum sint ipsi unuersi
inimici dei et aduersariii ueritatis. Pꝓter hoc non
intelligit homo opus quod oꝑatus est deus ab im¬

Expanded text:
bus suis; et maledicunt creaturas Dei bonas, et bus suis; et maledicunt creaturas Dei bonas, et blasphemant Creatorem earum. Ranas, et muscas, et serpentes, et venenata omnia, et omnia adversa et pestilentiosa quare fecit Deus? Melius enim fecisset, si cuncta bona fecisset. Mala quippe plurima sunt, et mala omnia bona non sunt. Et fecit quidem cuncta bona ipse in tempore suo; sed solus homo malus, non intelligens bonitatem neque retinens judicium veritatis, mala voluntate a bonitate discordat: et cum fit quod male ipse non vult, dicit male fieri; cum bene fiat, et ipse male velit. Idcirco malae voluntates et concupiscentiae nequam excaecant corda hominum, ut non intelligant quod rectum est, quia non amant nec volunt quod bonum est. Et reprehendunt Deum quod noxia fecit; et nemo tamen reprehendit cum laeditur inimicus suus, cum sint ipsi universi inimici Dei, et adversarii veritatis. Propter hoc non intelligit homo opus quod operatus est Deus ab in
Abbreviated transcription (Latin):
murant et dicunt. ñ benefactũ est illud. Istȩ enim
querelȩ sunt hominũ et p̾suptiones quib ꝓuocant
iram dei: quia subdi nolunt legib eius: s disputan
de oꝑib ipsius. et iudicia eius rep̃hendunt. Periit
aliquis morte crudeli. aut graui dãpno et casu misi¬
rabili attritus est: et uenit inimicus eius et dicit.
Bene fecit deus. hominẽ impiũ et peccatorẽ scdm
maliciã suam iudicauit: et murmurat amicus eius
et querelã mouet aduersus deum cur ꝑire ꝑmise¬
rit innocentẽ: et iustũ non custodierit. Et dampna¬
tur ille pro malicia sua: et iste ꝓ temeritate sua iudica¬
tur. Et tam̃ non cessant homines disputare de oꝑibus
dei. et iudicia illius pro sua estimatione pensare: et re¬
prehenditur deus a cogitationib hominũ malignorũ.
Dicunt enĩ homines quia ñ debuit deus creasse no¬
xciaꝰ et quȩ infesta sunt et nocent potuisse in oꝑi¬

Expanded text:
murant, et dicunt non bene factum est illud. Istae enim murant, et dicunt non bene factum est illud. Istae enim querelae sunt hominum, et praesumptiones quibus provocant iram Dei; quia subdi nolunt legibus ejus, sed disputant de operibus ipsius, et judicia ejus reprehendunt. Periit aliquis morte crudeli aut gravi damno, et casu miserabili attritus est; et venit inimicus ejus, et dicit: Bene fecit Deus; hominem impium et peccatorem secundum malitiam suam judicavit; et murmurat amicus ejus, et querelam movet adversus Deum, cur perire permiserit innocentem, et justum non custodierit. Et damnatur ille pro malitia sua; et iste pro temeritate sua judicatur. Et tamen non cessant homines disputare de operibus Dei, et judicia illius pro sua existimatione pensare; et reprehenditur Deus a cogitationibus hominum malignorum. Dicunt enim homines quod non debuit Deus creasse noxia, nec quae infesta sunt et nocent posuisse in operi
Abbreviated transcription (Latin):
qm sicet exꝑiri sinatur quanta esse possit dilectacio in
bonis huius scłi: illam tamen ir effabilẽ iocunditatem
quȩ consũmatã felicitatẽ confert ñ app̃hendit in contẽ¬
platione dei. Iocireo traditus ẽ mundus amatorib
mundi. quib datũ non est ut ab initio usq ad finem
mereantur inuenire oꝑa dei: quia quib eternorum
bonorũ dulcedo tollitur eis carnales date sunt delectatio¬
nes. et mundi gaudia exposita in desideriorum suorum
malorũ disputationẽ. Inuenimꝰ et alias ad hue disputau¬
ones in iudiciis hominũ. graues et multiplices. et rixd
concitantes horrendas: ita ut in blasphemiã ȩtiã excres¬
cant creatoris. et dicant quȩ non oportet. Arripiunt
enim homines uicẽ dei uiolent̃ et iudices scłi se consti¬
tuunt: et disputant de mundo et de oꝑib dei et de¬
prouidentia eius et iudiciis quib mundũ uniuersum
disponit. Et dieunt alii hoc bene fecit deus: alii m̃¬

Expanded text:
quoniam, licet experiri sinatur quanta esse possit delectatio in quoniam, licet experiri sinatur quanta esse possit delectatio in bonis hujus saeculi, illam tamen ineffabilem jucunditatem quae consummatam felicitatem confert, non apprehendit in contemplatione Dei. Idcirco traditus est mundus amatoribus mundi, quibus datum non est ut ab initio usque ad finem invenire mereantur opera Dei; quia quibus aeternorum bonorum dulcedo tollitur, eis carnales datae sunt delectationes, et mundi gaudia exposita in desideriorum suorum malorum dissipationem. Invenimus et alias adhuc disputationes in judiciis hominum graves et multiplices, et rigas coacitantes horrendas, ita ut in blasphemiam etiam excrescant Creatoris, et dicant quae non oportet. Arripiunt enim homines vicem Dei violenter, et judices saeculi se constituunt, et disputant de mundo et de operibus Dei, et providentia ejus, et judiciis quibus mundum universum disponit. Et dicunt alii hoc bene fecit Deus; et alii mur
Abbreviated transcription (Latin):
rixando et dislentiendo desideris importuns. Eterra¬
ditur mundus disputationi eorũ: ut in eius affluentia
cxꝑiant᷑ singuli uoluptates suas et ꝓbent et uidenit.
et sumant in argum̃ta alterutrũ aduersũ se. de eoprae
illuis. quisq quod ipse elegerit in approbatione dexideri¬
orum suorum. Et rapiunt ꝑtinatia magna quisq quod
sibi ipse elegerit: et laudant parte̾ suamꝰ singuli: et fit
disputatio magna et artercatio uoluntatã in uariis eisti¬
mationib quas pariunt desideria multa. Et in bis om̃i¬
bus non inuenit homo opus quod oꝑatus ẽ deus. ab
mnitio usq ad finẽ. Inicium nãq oꝑum dei ẽ. usus rerũ tem¬
poraliũ: finis uero et consumatio. fructus etnorũ. Iꝓter
qui in reb mundi disputationẽ suã constituit et appro¬
bationẽ desideriorũ suorũ exquirit. ñ potest inuenire
in oꝑib que oꝑatꝰ ẽ deus quicquã ab mitio usq ad finem.

Expanded text:
rixando, et dissentiendo desideriis importunis. Et trarixando, et dissentiendo desideriis importunis. Et traditur mundus disputationi eorum, ut in ejus affluentia experiantur singuli voluptates suas et probent, et videant, et consumant in argumenta alterutrum adversum de se copia, illius quisque quod ipse elegerit in approbatione desideriorum suorum. Et rapiunt pertinacia magna quisque quod sibi ipse elegerit; et laudant partem suam singuli, et fit disputatio magna et altercatio voluntatum in variis aestimationibus quas pariunt desideria multa. Et in iis omnibus non invenit homo opus quod operatus est Deus ab initio usque ad finem. Initium namque operum Dei est usus rerum temporalium; finis vero et consummatio, fructus aeternorum. Propterea qui in rebus mundi disputationem suam constituit, et approbationem desideriorum suorum exquirit: non potest invenire in operibus quae operatus est Deus quidquam ab initio usque ad finem;
Abbreviated transcription (Latin):
disputationes hominũ in desideriis multiplices nimis et
uaris: et surgunt ex ipsis multarũ studia uanitatum.
Omĩs enĩ homo p̃fert quod diligit ipse: et trahuntur
cordu omĩum in infinitas scisliones: ut non consentiant
muno umꝗͣ. Alii lasciuiã ⁊ luxuriã et uoluptatẽ sequun¬
tur inhebriati et ludere. et ridere et saltare: et estimãt
hane esse felientatẽ hominis et iocunditatẽ suauiorem.
Alii honores ambiunt et dignitates et fama iagnam
in poplis: et cõmendant studia sua: et disputant graui
concertatione qm̃ melior est portio ista in uita hominis.
Ali pecunias cumulant et coaceruant opes: et priant
seeuritatẽ cõparare. et fiduciã magnã contra angrudorẽ
egestatẽ in tempore angustiȩ. Et laudant isti ꝓuroen¬
tiamꝰ et sollicitudinẽ dicunt meliorẽ: cũ uelint tamer
securi esse ipsi. Et sic quidem feruntur om̃is in appert
suos seorsum singuli contraria approbatione: et disputãt

Expanded text:
disputationes in desideriis hominum multiplices nimis et disputationes in desideriis hominum multiplices nimis et variae, et surgunt ex ipsis multarum studia vanitatum. Omnis enim homo praefert quod diligit ipse, et trahuntur corda omnium in infinitas scissiones, ut non consentiant in uno unquam. Alii lasciviam et luxuriam et voluptatem sequuntur: inebriari et ludere et ridere et saltare, et existimant hanc esse felicitatem hominis et jucunditatem suavissimam. Alii honores ambiunt, et dignitates, et famam magnam in populis, et commendant studia sua, et disputant gravi concertatione, quoniam melior est portio ista in vita hominis. Alii pecunias cumulant et coacervant opes, et putant securitatem comparare, et fiduciam magnam contra ingruentem egestatem in tempore angustiae. Et laudant isti providentiam et sollicitudinem dicunt meliorem, cum velint tamen securi esse ipsi. Et sic quidem feruntur omnes in appetitus suos seorsum singuli contraria approbatione; et disputant
Abbreviated transcription (Latin):
tes serutationes: qm̃ defecerunt. et non ualuer̃t ut cop̃¬
henderent. et finẽ facerent disputationũ suarũ. Eꝓt̃ea Rus¬
tam fecit deus sapientiã mundi: quia posiit mundum
in disputatione eorũ ꝑmanens ipse occultus. donec defice¬
rent disputantes et querentes mania: et non mueniret
homo omne opus qd̾ oꝑatus est deus ab mitio usq
aci finem. Post hec reuelauit se deus. et exunt ut mue¬
nuretur. eum głari iam ñ possit homo quasi ipse sensu
suo et sapientia deum cognouerit: qui in oꝑe dei seru¬
temdo defecerat. Ad hoc ergo ꝓfunit quod mundus in
tempore traditus est disputationi eorum: ut ñ in ueniret
homo omne opus qd oꝑatus est deus ab initio usq ad
finem. Iste siuit disputationes hominũ uana curiositate
querentiũ abscondita oꝑum dei. quas multiplicant sibi.
fabricando de his quȩ ignorant indatia: et concertati¬
onib mununt errores suos. Et sunt ad huc aliȩ queda

Expanded text:
ntes scrutationes, quoniam defecerunt , et non valuerunt, ut comprntes scrutationes, quoniam defecerunt , et non valuerunt, ut comprehenderent, et finem facerent disputationum suarum. Propterea stultam fecit Deus sapientiam mundi , quia posuit mundum in disputatione eorum, permanens ipse occultus donec deficerent disputantes et quaerentes inania. Et non inveniet homo omne opus quod operatus est Deus ab initio usque ad finem. Posthaec revelavit se Deus et exivit ut inveniretur, cum gloriari jam non possit homo, quasi ipse sensu suo et sapientia Deum cognoverit, qui in opere Dei scrutando defecerat. Ad hoc ergo profuit quod mundus in tempore traditus est disputationi eorum, ut non invenirit homo omne opus quod operatus est Deus ab initio usque ad finem. Istae sunt disputationes hominum vana curiositate quaerentium abscondita operum Dei, quas multiplicant sibi fabricando de iis quae ignorant mendacia, et concortationibus muniunt errores suos. Et sunt adhuc aliae quaedam