comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
me pondera fugere delites¬
cenilo uoluisse. benigna fra¬
ter km̃e atq humillima
intentione rep̃hendis. que
ne quibusdam leuia ẽẽ uide¬
ant᷑ p̃sentis libri stilo: ex pͥ¬
mo de eoꝵ grauedine omne
qd̃ penso. ut hec qui uacat
incaute non expetat.⁊ qui
incaute expetiuit: ad eptum
se eẽ ꝑtimeseat. quadriꝑtita
uero dispitatione liber iste
distingnit᷑. ut ad lectoris sui
animũ: ordinatis allegationibꝰ qͣsi
qͥbusdã passibꝰ gradiamur. Nã cum
rerũ necessitas exposeit. pensancdũ

Expanded text:
me pondera fugere delitescendo voluisse, benigna, frater carissime, atque humili intentione reprehendis; quae ne quibusdam levia esse videantur, praesentis libri stylo exprimo de eorum gravedine omne quod penso, ut et haec qui vacat, incaute non expetat; et qui incaute expetiit, adeptum se esse pertimescat. Quadripartita vero disputatione liber iste distinguitur, ut ad lectoris sui animum ordinatis allegationibus quasi quibusdam pastibus gradiatur. Nam cum rerum necessitas exposcit, pensandum
Abbreviated transcription (Latin):
meretur: in inferno torq̃̾bit᷑.
Cum enĩ a dño flagellamͦ. si ⁊¬
patient̾ excipimus. ⁊ humilit̾
gr̃as agims. si mali fuerimꝰ
peccatoꝵ indulgentiã accipie¬
mus. si autẽ boni. et̾nam beati¬
tudinẽ consequem᷑. Ierꝑ dix̃.
Qui semel recipit mala in uli¬
ta sua: non eosdẽ cruciatus
patitur in morte qͦs ẽ passus
machum dolere: quã m̃tem.
Cauendum ⁊ uulnꝰ: qd̃ dolore

Expanded text:
r, in inferno torquebitur. Cum enim a Domino flagellamur, si patienter accipimus, et humiliter gratias agimus; si mali fuerimus, peccatorum indulgentiam accipiemus; si autem boni, aeternam beatitudinem consequemur. HIERONYMUS. Qui semel recipit malum in vita sua, non eosdem cruciatus patitur in morte quos est passus machum dolere quam mentem. Cavendum est vulnus quod cum dolore
Abbreviated transcription (Latin):
portab̾. si gͣuiora fueris recor¬
datꝰ. Languor enĩ uitia exco¬
quit: languor iures libidmis
frangit. Infirmitas grauis.
sobriam facit animã. Cypͥa¬
nus dix̃. Nec dignꝰ ÷ in morte
inuisqͥsq de deo uel de bonis
conqueri: s qd̾ patit᷑ intelli¬
gat se mereri. Infirmitatẽ¬

Expanded text:
portabis, si graviora fueris recorportabis, si graviora fueris recordatus. Languor enim vitia excoquit, languor vires libidinis frangit. Infirmitas gravis sobriam facit animam. CYPRIANUS. Nec dignus est in morte unusquisque de Deo uel de nobis conqueri, si quod patitur intellegat se mereri. Et e
Abbreviated transcription (Latin):
d qͥbꝰ illi infertur retͥbutio iꝰta.
Iustus madu̾sis ꝓbari se cognos¬
sunt clĩ ocłi siꝑ iustos: qͣndo
eos affligi ab inqͥs ꝓuidentia
sitꝑna ꝑmittit. Time iꝰtis gau¬
dia cdisponunt᷑ et̾na. qͣndo p̾sen¬
ti tͥbulatione ꝓbant᷑. Quanto
enĩ in ħ scło franginur. tanto
in ꝑpetuo solidam᷑. Quantum
in p̾senti affligimur: tantũ
in futo gaudebimꝰ. Si hic fla¬
gellis atterim᷑. pͣgati in uidi¬
rat: qͦs ad salutẽ ꝑpetuã p̃pa¬
rat. Nongͥ murmures. ñ blas¬
phemes. ñ dicas qͣre sustineo
mala. qr iuxta modũ cͥminis.
minor ÷ ret̾butio ultionis.
Qui enĩ in flagellis murmu¬
rant: cdm plus irritat. qͥ ue¬
deum eitius placat. Si enĩuis
purgari: in pena te accusał
dei ufticiam lauda. Uniu̾sa q̃
tibi accidunt: absq dĩ ñ fũt
uolũtate. Iniqͦꝵ suꝑ te potes¬
tas. ex dei datur potẽtia. licẽ¬
tia. Om̃sqͥ tͥ adu̾santur: dei
ꝯsilio faciũt. Patient̾ leuora

Expanded text:
pro quibus illi infertur retributio justa. pro quibus illi infertur retributio justa. Justi in adversis probari se cognossunt Dei oculi super justos, quando eos affligi ab iniquis providentia superna permittit. Tunc justis gaudia disponuntur aeterna, quando praesenti tribulatione probantur. Quantum enim in hoc saeculo frangimur, tantum in perpetuo solidamur. Quantum in praesenti affligimur, tantum in futuro gaudebimus. Si hic flagellis atterimur, purgati in judirat quos ad salutem perpetuam praeparat. Non igitur murmures, non blasphemes, non dicas: Quare sustineo mala? quia juxta modum criminis, minor est retributio ultionis. Qui enim in flagellis murmurat, Deum plus irritat. Qui veDeum citius placat. Si enim vis purgari in poena, te accusa, et Dei justitiam lauda. Universa quae tibi accidunt, absque Dei non fiunt voluntate. Iniquorum potestas super te ex Dei datur licentia. Omnes qui tibi adversantur, Dei consilio faciunt. Patienter leviora
Abbreviated transcription (Latin):
emendemur: alt̾a qua nulne¬
ram᷑ conscientia ex caritate.
ut dm̃ ardentius diligamus.
D̾s iõ tꝰ̾tos flagellat. ne de iꝰ¬
ticia suꝑbientes cadant. Fla¬
gellum nãq tuc delebit cul¬
pam: cũ mutau̾it uitã. Om̃is
diuina ꝑeussio aut ꝑcussio ui¬
te p̾sentis ÷ aut mitiũ uite se¬
quentis. Nam qͥbusdam. flagel¬
la in hac uita inchoant. ⁊ in
et̾na ꝑcussione ꝑdurant. Quã¬
tamen ꝑcussio intelligit᷑. qͥ hic
cepta. illic ꝑficitur: ut inhis
qͥ omnino ñ corrigunt᷑ p̃cedẽ¬
tium ꝑcussio flagelloꝵ seq̃n¬
tiũ. sit mitiũ tom̃itoꝵ. Qͥbꝰdã
secreto dei uidicio hic male ÷.
illic bene. scilicet ut dũ casti¬
gati hic corriguntur: ab et̾¬
na dãpnatione lib̾ent᷑. Qͥbꝰ¬
Porro qͥbusdam .⁊ hic male.
⁊ illie male: qr corrigi no¬
lentes. ⁊ flagellari in hac
tita incipiunt. ⁊ met̾na ꝑcussio¬
ne dampnant᷑. Murmurare in
patitur: si sua discusserit mala.

Expanded text:
emendemur; altera, qua vulneemendemur; altera, qua vulneramur in conscientia, ex charitate, ut Deum ardentius diligamus. Deus ideo justum flagellat, ne de justitia superbiens cadat. Flagellum namque tunc delebit culpam, cum mutaverit vitam. Omnis divina percussio aut purgatio vitae praesentis est, aut initium poenae sequentis. Nam quibusdam flagella ab hac vita inchoant, et in aeternam percussionem perdurant. Quamtamen 263 percussio intelligitur, quae hic coepta illic perficitur, ut in his qui omnino non corriguntur praecedentium tium sit initium tormentorum. Quibusdam, secreto Dei judicio, hic male est, illic bene: scilicet ut dum hic castigati corriguntur, ab aeterna damnatione liberentur; quibuPorro quibusdam et hic male, et illic male: quia corrigi nolentes, et flagellari in hac vita incipiunt, et in aeterna passione damnantur. Murmurare in patitur, si sua discusserit mala,
Abbreviated transcription (Latin):
cruciat: quem peccantẽ dese¬
ruerat. Nagellando it̾m uisitat.
Ordinata ÷ miseratio dĩ. que pͥus
hic hominẽ ꝑ flagella apeec̃o
emendat. ⁊ pꝰea ab et̾no suppli¬
dei doloribꝰ uite huiꝰ atteritur.
ut ꝑfectionẽ uite future lucre¬
tur. Iusto temporalia flagella
ad et̾na ꝓficiunt gaudia: ideoi
⁊ iustus in penis gaudere. ⁊ mui¬
pus in ꝓsꝑitatibꝰ lugere deb.
Ileq iusto neq reꝓbo. ds mise¬
ricordiã abstrahit: bonos hic
ꝑ afflictionẽ iudicat. ⁊ illic ꝑ¬
miserationẽ remuñat. ⁊ maloꝰ
hic tolerat ꝑ tẽporalẽ p̾sentiã.
elem̃tiam. ⁊ illic punit ꝑ eter¬
nam iusticiam. In hac enĩ uita
electis: non tam̃ parcet inqͥs.
Quanto qͥsq ant in corpore aut
inm̃te flagella sustinet. tan¬
to se i fine remun̾ari sꝑet.
Dum enĩ multa dampnabilia
reꝓbi cõmisisse uideant᷑. des¬
pecti adeo nullo emendatiois
uerbere feruitur. Gemima
ꝑcussio ÷ diuina. Una in honã
partem qua ꝑcutim᷑ carne ut

Expanded text:
cruciat: quem peccantem deseruerat, flagellando iterum visitat. Ordinata est miseratio Dei, quae prius hic hominem per flagella a peccato emendat, et postea ab aeterno suppliDei, doloribus vitae istius atteritur, ut perfectionem vitae futurae lucretur. Justis temporalia flagella ad aeterna proficiunt gaudia: ideoque et justus in poenis gaudere, et impius in prosperitate lugere debet. Neque justo, neque reprobo, Deus misericordiam abstrahit. Bonos hic per afflictionem judicat, ut illic miserationem: et malos hic remunerat per temporalem clementiam, et illic punit per aeternam justitiam. In hac enim vita electis, non tamen parcet iniquis. Quantum quisque aut in corpore aut in mente flagella sustinet, tantum se in finem remunerari speret. Dum enim multa damnabilia reprobi commisisse videantur despecti a Deo, nullo emendationis verbere feriuntur. Gemina est percussio divina: una, in bonam partem, qua percutimur in carne ut
Abbreviated transcription (Latin):
ysid̾ dix̃. Qui enim alium
de peccatis arguit: ipse apec¬
cato debet ẽẽ alienuis. Qui ne¬
gligit recta facere. desinat
recta docere. Prus qͥppe semet¬
ipsum corrige̾. deb qui alios ad
bene iiuendum ad monere stu¬
aet. ita ut inom̃ibꝰ semetipsũ

Expanded text:
. Qui enim alium de peccatis arguit, ipse a peccato debet esse alienus. gligit recta facere, desinat recta docere. Prius quippe semetipsum corrigere debet, qui alios ad bene vivendum admonere studet, ita ut in omnibus semetipsum
Abbreviated transcription (Latin):
se ẽ ut cum peccati uulnus in
subditis corrigendo restringit᷑.
magna sollicitudine etiam dis¬
trictio ipsa moderet᷑: qͣtinꝰ sic
uira discipline contra delinqͣn¬
tes exerceat. ut pietatis uisce¬
ra non amittat. Erga subiec¬

Expanded text:
se ut cum peccati vulnus in subditis corrigendo restringitur, magna se sollicitudine etiam districtio ipsa moderetur, quatenus sic jura disciplinae contra delinquentes exerceat, ut pietatis viscera non amittat. CAP. XXXI
Abbreviated transcription (Latin):
cent. Qui regimen sac̾dotis
ꝯtendit appetere: ante in se
discutiat. si uite᷑ honore sit
digna. Qd̃ si non discrepat.
humilit̾ ad id quod uocatur ac¬

Expanded text:
. Qui regimen sacerdotii contendit appetere, ante in se discutiat, si vita honori sit congrua. Quod si non discrepat, humiliter ad id ad quod vocatur ac
Abbreviated transcription (Latin):
Tantum actionem populi actio
transcendere deb presulis. qͣn¬
tum distare solet agrege uita
pastoris. Qui enim locum p̾¬
dicationis suscipit: mala infer¬
re non debet. s tolerare: ut ex
ipsa fua mansuetudine irã se¬
uientiam mitiget. ⁊ peccatoꝵ
uulnera in aliis ipse afflictio¬
nibꝰ uulueratus sanet. Sunt¬
lia p̾cepta ꝑscrutantur. sed
que intelligendo. penetrando.
iriuendo. ꝯculcant. Repẽte
docent. qd̾ non oꝑe. s medita¬
tione didicerunt. ⁊ qd̃ u̾bis
p̾licant: oꝑibꝰ impugnant.

Expanded text:
t actionem populi actio transcendere praesulis, quantum distare solet a grege vita habeamus. Qui enim locum praedicationis suscipit, mala inferre non debet, sed tolerare, ut ex ipsa sua mansuetudine iram saevientium mitiget, et peccatorum vulnera in aliis ipse afflictionibus vulneratus sanet. Qulia praecepta perscrutantur, sed quae intelligendo penetrant, vivendo conculcant. Repente docent quae non opere, sed meditatione didicerunt; et quod verbis praedicant, moribus impugnant.
Abbreviated transcription (Latin):
quippe limpidissimã pastores
bibunt: cum fluenta u̾itatis
recte intelligentes hauriunt.
male iuiuendo corrumpere.
Aquam scilicet ꝑturbatã pe¬
dibus oues bibunt: cũ subiec¬
ti qͥq non sectantur u̾ba
que audiunt. sed sola que cons¬
piciunt exempla pͣuitatis imi¬

Expanded text:
quippe limpidissimam pastores bibunt, cum fluenta veritatis recte intelligentes hauriunt, male vivendo corrumpere. Aquam scilicet pastorum turbatam pedibus oves bibunt, cum subjecti quique non sectantur verba quae audiunt, sed sola quae conspiciunt exempla pravitatis imi
Abbreviated transcription (Latin):
fiat. Illi debent curam pastora¬
lem susciꝑe. qͥ iam in suo cor¬
pore sciunt fluxe᷑ luxurie
domare.Ut dum aliis fortia
p̾dicant: ipst desideriis mol¬
libꝰ eneruiter non sueeũbant.¬
rectitudinis exigit ut erga
subiectos seuiat. fuio ͤ. d̃ amore
sit. non de crudelitate. qͣtimnꝰ
na pietate diligat: quos foris
quasi in seq̃ndo castigat. Neq¬
enĩ uere ⁊ humilis: qui suꝑni
nutus arbit̾o ut debeat p̾esse
intelligit. ⁊ aliis p̾esse contẽp¬
nit. S diuine dispositioni sub¬
ditus: atq auitio obstinatio¬
nis alienus. cum sibi regiminiᷤ
de debet fugere: ⁊ inuitꝰ obe¬
dire. Ipsa qͥppe in magisterio
lingua confunditur: quando alind
dicitur ⁊ aliuddocetur. Qurisqͥs¬

Expanded text:
ia illi debent curam pastoralem suscipere, qui jam in suo corpore sciunt fluxa luxuriae edomare, ut cum aliis fortia praedicant, ipsi desideriis mollibus enerviter non succumbant.rectitudinis exigit, ut erga subjectos saeviat, furor ipse de amore fit, non de crudelitate, quatenus rna charitate diligat quos foris quasi insequendo castigat. enim vere est humilis qui superni nutus arbitrium ut debeat praeesse intelligit, et tamen praeesse contemnit. Divinis dispositionibus subditus, atque a vitio obstinationis alienus, cum sibi regiminis de debet fugere, et invitus obe. Ipsa quippe in magisterio lingua confunditur, quando aliud discitur, et aliud docetur. Quos
Abbreviated transcription (Latin):
scẽ eccłie ei qͥ eam hanc bene re¬
gere p̾ualet. imponat᷑. Tunor
m̃tem rectͥoris humiliet: ne hãc
aut p̾simptio sp̃c leuet: aut car¬
nis delectatio inqͥnet. Sit rector

Expanded text:
sanctae Ecclesiae ei, qui hanc bene regere praevalet, imponatur. Cui tem rectoris humiliat, purgat; ne hanc aut praesumptio spiritus levet, aut carnis delectatio inquinet, aut per
Abbreviated transcription (Latin):
de aptũ hoĩem ad peccatũ as
adu̾sus iꝰtum pugnare cessat.
Aut enĩ t̾bulationes cordis il¬
li exagitat: aut dolores corpo¬
ris suscitat. Quelib enĩ adu̾sa
iͦtus patit᷑ur: ex dei utiq ꝑmis¬
su patitur. Qd̃ si ħ ipsim hu¬
militer ad dei laudẽ referat.
iste non separatur a deo. s cõ¬
ningitur. Ibi peccamꝰ. ubi ꝑ¬
eupiditatẽ ad uolũtatẽ deflec¬
timꝰ. Quos enĩ uigilantes in¬

Expanded text:
de aptum hominem ad peccatum aspde aptum hominem ad peccatum aspdversus hominem justum pugnare cessat. Aut enim tribulationes cordis illi exagitat, aut dolorem corporis suscitat. Quaelibet enim adversa justus patiatur, ex Dei utique permissu patitur. Quod si hoc ipsum humiliter ad Dei gloriam referat, iste non separatur a Deo, sed conjungitur. Ibi peccamus ubi cupiditatem ad voluntatem de flectimus. Quos enim vigilantes i
Abbreviated transcription (Latin):
lupꝰ dissipat: cũ fideliũ populũ
diabolus ꝑ tẽptationẽ necat.
Quãuis occasio ꝑ sequitionis
de est: habet tam̃ ⁊ pax nr̃a.
martiriũ suũ. qr ⁊ si carnis col¬
la non ferro subdimꝰ. sp̾̃uali
tamen gladio carnalia deside¬
ria inm̃te trucidamꝰ. Hysido¬
rus dix̃. Quãius diabolus tẽpta¬
si ubi pͥus pͣue cogitationis
delectationes aspexerit. quas si
anob̾ repellimꝰ: sine dubio ille
confusus abscedit. Tunc enĩ de¬
se bene uudicant scĩ. qͣndo eos
d̃s fallacia dͤmonũ tẽptam̃ta
facit intellige̾. In oculis carna¬
liũ diabolis t̾ribił ⁊: moculis
electoꝵ. t̾ror euis uilis ÷. Biabolꝰ
enĩ. serpẽs ÷ lubricꝰ. cuiꝰ si capi
ti .i. pͥme suggestioni nõ resisti
tur: totꝰ mint̾na cordis dum
nõ sentit᷑ illabit᷑. Timc contͣ¬
eũ quẽ possid diabolus aerius
seuit. quanto se uͥtute diuina ab
eo expellendũ crgnoseit. Diabo¬
lus quando deciꝑe aliquẽ querit.
tendit. ⁊ inde se applicat. un¬

Expanded text:
m dissipat, cum fidelem populum diabolus per tentationem vocat. Quamvis occasio persecutionis deest, habet tamen et pax nostra martyrium suum: quia etsi carnis colla ferro non subdimus, spirituali tamen gladio carnalia desideria in mente trucidamus. ISIDORUS. Quamvis diabolus tentasi ubi prius pravae cogitationis delectationem aspexerit, quam si a nobis spernimus, sine dubio ille confusus abscedit a nobis. Tunc enim bene de se judicant sancti, quando eos Deus fallacia daemonum tentamenta facit intelligere. In oculis carnalium diabolus terribilis est. In oculis electorum terror ejus vilis est. Diabolus enim serpens est lubricus, cujus si capiti, id est primae suggestioni, non rtur, totus interna cordis, dum consentit, illabitur. Tenteum quem possidet diabolus acrius saevit, quando se virtute divina ab eo expellendum agnoscit. Diabolus quando vult decipere quemquam tendit, et inde se applicat un
Abbreviated transcription (Latin):
uigiliarum frigore restringen¬
de sũt. Grandis gͦ uͥtutis ẽ. ⁊
sollicite diligentie: suꝑare qd̃
natꝰ sis in carne. ⁊ ñ carnaliter
uiuero. Non solum esfusio san¬
guinis in confessione reputat᷑.
s deuote quoq mentis in macu
conqͣrens: animas cupit iugula¬
re: non corpora. Non timeamꝰ ꝑ¬
secutoꝵ maloꝵ seuitiã. ⁊blas¬
phemantiũ rabiẽ. qr ueniet di¬
es udicii. iniͦ nr̃a uirtus coro¬
nabit᷑ . ⁊ eoꝵ seuitia pimietur.
uersitas crescit. ñ solũ frangi p̾¬
ilieatio non deb. s etiã augeri.

Expanded text:
giliarum fragore restringendae sunt. Grandis ergo virtutis est, et sollicitae diligentiae, superare quod natus sis in carne et non carnaliter vivere. Non solum effusio sanguinis in confessione reputatur, sed devotae mentis immaculconquirens animas cupit jugulare, non corpora. Non timeamsecutorum saevitiam, et blasphemantium rabiem, quia veniet dies judicii, in quo nostra virtus coronabitur, et eorum saevitia punietur. perversitas crescit, non solum frangi praedicatio non debet, sed etiam augeri.
Abbreviated transcription (Latin):
rare deb. Tep̃tari autẽ oppor
tet t̾tũ. s tẽptatione plage. ñ
tẽptatione luxurie. Tẽptatio
arguit te. non int̾ficit. Qͥ ñ e
tẽptatꝰ qͥd scit : Uir in multis
exꝑtus: excogitabit multa. qui
multa didicit: enarrabit intellec¬
tum. ⁊ qͥnon ⁊ exꝑtus. pauca re¬
cognoseit ¶Ypͥanꝰ dix̃. Quan¬
toq maior fuerit ꝑsequutioniᷤ
miuria. tanto iustior fiet ⁊ gͣ¬
uior de ꝑsequitionis uindicta.
Nullus ħ dolor ⁊ de incursio¬
ne maloꝵ p̾sentiũ: qͥbꝰ fidu¬
cia ⁊ futuroꝵ bonoꝵ. Neq .ii.
tantum licere mimico potest
tute diligimꝰ: benedictiones eiꝰ
nis. ita cor monachi tẽptatio.
Ubi crux xͥ suꝑ indueitur: non
p̾ualebit malicia. diaboli Eu¬
sebiꝰ dix̃. Nich t̾ribile ÷. ubi di¬
ñs dieit in¬

Expanded text:
rare debet. Tentari autem justum oportet, sed tentatione plagae, non tentatione luxuriae. Tentatio arguit te, et non te interficit. Qui non est tentatus, quid scit? Vir in multis expertus cogitat multa. Qui multa didicit, enarrabit intellectum: et qui non est expertus, pauca recognoscit. CYPRIANUS. Quantoque major fuerit persecutionis injuria, tanto justior fiet et gravior persecutionis vindicta. Nullus his dolor est de incursione malorum praesentium, quibus fiducia est futurorum bonorum. Neque enim licere tantum inimico potest, tute diligimus, beatitudinem ejus nis, sic cor monachi tentatio. Ubi crux Christi superinducitur, non praevalebit malitia diaboli. EUSEBIUS. Nihil terribile est ubi dinos de
Abbreviated transcription (Latin):
aut ox ũbis suis condẽp̃nabit᷑.
seducat manibꝰ u̾bis. In eptas
autẽ ⁊ mane fabulas. deuita.
Salomon dix̃. Propt̾ peccata
labioꝵ: ruina appropinqͣt malo¬
sic cauet minima qͦmͦ ⁊ maiora.
sciens etiã ꝓ u̾bo ocioso redden¬
Oeiosim qͥppe ũbum ẽ: qd̾ aut
ittilitate rect̾itudinis. aut̃ ra¬
tione caret. necessitatis. Sicut
incauta loquutio merrorẽ ꝑtͣ¬
hit. ita indiscretum silentium
hunc qui erudiri pot̾at: in er¬
rore derelinqͥt. H ysidorus dix̃.
Glaude aures tuas. ne audias
malũ. fuge incauta u̾ba. Uana
ũba. cito polluũt m̃tẽ. Facile au¬
dit᷑. qd libent᷑ audit᷑. Nlicħ ex
ore tuo qd̃ impedire possit: ꝓce¬
uocis erumpat. Hoc ꝓcedat ex
labiis. qd̃ aures non polluat
audientis. Sermo uanꝰ. uane
ꝯscientie index ÷. Qualis ser¬
mo ostenditur: talis ⁊ animus
non repͥmit. ad noxia etto tͣn¬
sit. Paulatim crescunt uitia.
⁊ dum parua non cauemꝰ: in mag¬
nis ꝓlabim᷑. Et in loq̾ndo. ⁊ in

Expanded text:
aut ex verbis suis condemnabitur . seducat inanibus verbis . Ineptas autem et inanes fabulas devita . SALOMON. Propter peccata labiorum, ruina proximat malosic cavet minora quomodo et majora, sciens etiam pro verbo otioso reddenOtiosum quippe verbum est, quod aut utilitate rectitudinis, aut ratione justae necessitatis caret. Sicut incauta locutio in errorem pertrahit, ita indiscretum silentium hos quos erudire poterat in errore derelinquit. ISIDORUS. Claude aures tuas, ne audiant malum. Fuge incauta verba. Vanus sermo cito polluet mentem. Facile agitur quod libenter auditur. Nihil ex ore tuo quod impedire possit, procevocis prorumpat, hoc procedat ex labiis quod aures non polluat audientis. Sermo vanus vanae conscientiae index est. Qualis sermo ostenditur, talis et animus non reprimit, ad noxia cito transit. Paulatim crescunt vitia, et dum parva non cavemus, in magna prolabimur. In loquendo et in
Abbreviated transcription (Latin):
numiũ seiuẽtẽ. seito qr ab ascen¬
sore suo dmone ꝑurgetur. aug̃¬
ud̃ dix̃. Om̃is homo qͥ alium
incorpore ꝑseqͥtur. pͥus ipse in
Ubi lucrũ.: ibi dap̃nũ. Lucrum
in archa. dãpnũ in ꝯsciẽtia. Tol¬
lit. uestẽ. ꝑdit fidem. acqͥrit pe¬
Nicħ eo fortiꝰ. qͥ uineit diaboluni.
Nicħ intołabiliꝰ. qͣmqͥ acarne

Expanded text:
ndo saevientem, scito quia ab ascensore suo daemone perurgetur. AUGUSTINUS. Omnis homo qui alium in corpore persequitur, prius ipse in Ubi lucrum, et ibi damnum. Lucrum in arca, damnum in conscientia. Tollit vestem, perdit fidem. Acquirit peNihil eo fortius quam qui vincit diabolum, nihil intolerabilius
Abbreviated transcription (Latin):
mentum in ꝓsꝑis. mentẽ nec gau¬
dio nec merore cõmittes. & ad
bona gͥ ⁊ ad mala. temꝑa cor tu¬
um. Hasiliꝰ dix̃. Noli dissolutis
labiis risum ꝓferre: amentia
nãq ÷ cum flrepitu ridere. s
subridendo tantũ mentis leti¬
tiã milicar. Non ꝯuenit ei qͥ
ad ꝑfectionẽ tendit. iocari
cũ paruulo. Esto in malicia
paruulus: ⁊ uir ꝑfectꝰ in sensu.
In qͥbꝰdam te exhibe senẽ: in qͥ¬
busdã infantẽ. Iocꝰ autẽ remis¬
pot̃ ad memoriã reuocare. ⁊
obliuiscens ea ñ se instigat ad
Lpenitentiam. Nullũ habebit
accessum cordis ꝯpunctio: ubi
fuerit ĩmod̾atꝰ risus ac iocꝰ.¬

Expanded text:
mentum in prosperis: mentem nec gaumentum in prosperis: mentem nec gaudio nec moerore commutes. Et ad bona igitur et ad mala tempera cor tuum. BASILIUS. Noli dissolutis labiis risum proferre. Amentia namque est cum strepitu ridere, sed subridendo tantum laetitiam mentis indica. Non convenit ei qui ad perfectionem nititur jocari cum puero. Et in laetitia parvulus, et vir perfectus in sensu. In quibusdam te exhibe senem, in quibusdam infantem. Jocus autem remispotest ad memoriam revocare, et obliviscens ea, non se instigat ad poenitentiam. Nullum habebit accessum cordis compunctio, ubi fuerit immoderatus risus ac joc
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃e tͥstis exficcat ossa. Risꝰ
dolore miscebitur: ⁊ extre¬
ma gandii luctus oceupat.
Quasi ꝑ risum. stultꝰ oꝑatur
scelus. Querit dͬrisor sapiẽtiã.
⁊ non inueniet. doctͥna prudẽ¬
tiũ facilis. Parata sunt deriso
tuus in risu exaltat uocẽ suã.
uir autẽ sapiens. uix tacite ri¬
debit.  uõ dix̃. Letitia scłi
uana cũ magna expectatione
sꝑatur ut ueniat. ⁊nõ potest
teneri eñ uen̾it. Melior est
tͥsticia iniqua patientis: quã
letitia iniqua facientis. Ieꝵ
moꝵ. hilaritatem m̃tis tem¬
perat. Si felicitas eluceat
non sis iactans: si calamitas
contigerit pusillanimꝰ non
existas. Qui temporalis ẽ in
letitia. ꝑ hennis erit in pena.
Sregoriꝰ. d̾. p̃sentia gaudia.
sequunt᷑ ppetua lam̃ta. Ne¬
mo ⁊ enimpot̃ ⁊ ħ gaudere
cũ scło: ⁊ illic regnare eum
dño. Siqua ÷ p̾sentis tẽpo
ris letitia. ita ÷ agenda. ut
nuqͣm a maritudo sequẽtis
iudicii: recedat amemoria.
Hysid dix̃. Habeto tempera¬

Expanded text:
 tristis exsiccat ossa . Risus dolore miscebitur, et extrema gaudii luctus occupabit . Quasi per risum stultus operatur scelus . Quaerit derisor sapientiam, et non invenit: doctrina prudentum facilis . Parata sunt derisorUS SIRACH. Fatuus in risu exaltat vocem suam: vir autem sapiens vix tacite ridebit . AUGUSTINUS. Laetitia saeculi vanitas, cum magna exspectatione speratur ut veniat, et non potest teneri cum venerit. Melior est tristitia iniqua patientis, quam laetitia iniqua facientis. Melimorum hilaritates frontis temperat. Si felicitas eluceat, non sis jactans; si calamitas contigerit, pusillanimis non existas. Qui temerarius est in laetitia, perennis erit in poena. GREGORIUS. Praesentia gaudia sequuntur perpetua lamenta. Nemo etenim potest et hic gaudere cum saeculo, et illic regnare cum Domino. Si qua est praesentisris laetitia, ita est agenda ut nunquam amaritudo sequentis judicii recedat a memoria. ISIDORUS. Habeto tempera
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ retinere ẽ impossibile. sic ⁊
libidmis impetum ardentẽ. uen¬
tre satiato retinere ẽ impossibi¬
le. Uapor tymiamatis replet
aerem: ⁊ oratio abstinẽtis odora¬
tũ dm̃. Mensura ꝯpetens re¬
plebit uas: uent̃ uͦ diruptꝰ nõ
dicit sufficit. Passiones etiã ⁊

Expanded text:
tem retinere est impossibile, sic et tem retinere est impossibile, sic et libidinis impetum ardentem, ventre satiato, retinere est impossibile. Vapor thymiamatis replet aerem, et abstinentis oratio adorat Deum. Mensura competens replet vas, venter vero disruptus non di
Abbreviated transcription (Latin):
n collationibꝰ dicitur. Tantum
tentatio corꝑis. non qͣntũ deside¬
rium carnis exposcit. Qͥ nimi¬
um cibis utuntur. quantomag̃
uentrẽ corrumpunt. tanto am¬
plius sensũ obtimdĩt. In iri¬
tas patrũ dicit᷑. Quẽ ad modũ
enim ignis ꝯburit siluã. sic ui¬
siones malas extinguit esuries.
Qui ꝯtinet uentrem suũ. mi¬
nuit uitia. Nam qͥ uincit᷑ ab
escis: augmentat uitia. Incre¬
mentũ ignis silua. ⁊ merem̃tũ
uentris esca multa. Ligna mul¬
ta magnam extollunt flãmã.
habundantia aut̃ escarũ. mitrit
desidĩa mala. Flãna minuit᷑
deficiente silua. ⁊ escarũ indi¬
gẽtia marcescere facit desid̾¬
rta mala. Desicłitim esce ge¬
nut obedienttam: ⁊ gustus sua¬
uis expulit de paradiso. MNulte
esce delectant gulam: nutriũt
autem uermen formeationis.
Uacuus uent̾: in orationibꝰ ugila¬
re facit. Nam qui repletus ẽ: sõp¬
nũ infert grauissimũ. Sic̃ enĩ
flãmã ignis inpaleas curren¬

Expanded text:
DE COLLATIONIBUS. Tantum DE COLLATIONIBUS. Tantum tentatio corporis, non quantum desiderium carnis exposcit. Qui nimium cibis utuntur, quanto magis ventrem corrumpunt, tanto amplius sensum obtundunt. EX VITIS PATRUM. Quemadmodum enim flamma comburit silvam, sic visiones malas exstinguit esuries. Qui continet ventrem suum, minuet vitia. Nam qui vincitur ab escis, augmentat vitia. Incrementum ignis silva, et incrementum ventris esca multa. Ligna multa magnam extollunt flammam, abundantiae autem escarum nutriunt desideria mala. Flamma minuitur deficiente silva, et escarum indigentia mitescere facit desideria mala. Desiderium escae genuit inobedientiam, et gustus suavis expulit de paradiso. Multae escae delectant gulas, nutriunt autem vermem fornicationis. Vacuus venter in orationibus vigilare facit. Nam qui repletus est, somnum infert gravissimum. Sicut enim flammam ignis in paleas curren
Abbreviated transcription (Latin):
n uerit. Hasilius ctix̃. Non bene
possumꝰ ugilare. cum dapibꝰ fue¬
rit uent̾ omstus. Uigilias stu¬
de copulare ieuuiis: ut cunetis
uirtittibꝰ florere possis. Sicut
equis frena sunt ĩponenenda.
ita corda nr̃a ieninio sunt fre¬
nanda. Esce enĩ pluͣne: non so¬
lum corda nr̃a. s etiam corpꝰ ⁊
aĩam ledunt. Nicħ ꝓdest uen¬
trem abescis resecare: ⁊ animã
obruere passionibꝰ. T̃alẽ te ex¬
hibe fili cum uolueris ieumare.
tũ ieiunũ ꝓdest. Sieut enim
miles plurimo onere p̾graua¬
tus. impedit᷑ ad bellum: ita im¬
peditur monachis ad ugilias.
cum escarum largitate ferues¬
cit. Sepe enim ꝑ eiboꝵ auidita¬
tem franguntur stomachi ui¬
res. neenon habundantiã san¬
gumis ⁊ colerarũ ⁊ plurimas
egritudines: escarũ largitate
patimur. Cesaruis dix̃. Quid
ꝓdest si carnem nr̃am ientniss
⁊ ugiliis affligamꝰ. ⁊ mentem
nr̃am non emendemꝰ. aut que
interiora sunt non curemus:

Expanded text:
ngluviem. BASILIUS. Non bene ngluviem. BASILIUS. Non bene possumus vigilare, cum dapibus fuerit venter onustus. Vigiliis stude copulare jejunia, ut cunctis virtutibus florere possis. Sicut equis frena sunt imponenda, ita corda nostra jejuniis sunt frenanda. Escae enim plurimae non solum corda nostra, sed etiam corpus et animam laedunt. Nihil prodest ventrem ab escis resecare, et animam obruere passionibus. Talem te exhibe, fili, ut cum volueris jejunare, tum jejunium prodest. Sicut enim miles plurimo onere praegravatur, et impeditur ad bellum, ita et impeditur monachus ad vigilias, cum escarum largitate fervescit. Saepe enim per ciborum aviditatem franguntur stomachi vires, necnon abundantiam sanguinis, et cholerae plurimas aegritudines escarum largitate patimur. CAESARIUS. Quid prodest, si carnem nostram jejuniis et vigiliis affligamus, et mentem nostram non emendemus, aut quae interiora sunt, non curemus?
Abbreviated transcription (Latin):
Ieuunua fortia tela sunt: aduer
uiuificat mod̾ata: ⁊ occidit su¬
ꝑfluci. Uiuifieat animã: corpꝰ
necat. Quidam incredibiliter
abstinent. ut hominibꝰ curiosis
placeant. ⁊ñ abstinẽte uoto. ab
esu carniũ se suspendunt. Hii
potius exeerandi sunt. qͥ dei
creaturam usibꝰ humanis conces¬
sam reicunt. Sꝑnitur enĩ ie¬
uniũ: qd̃ in uesꝑa repletione
ciboꝵ reficit᷑. Sꝑnitur ieium¬
um. qd in uesꝑum deliciis com¬
pensatur. q̃ ota enĩ die epislas
in cogitatione ruminat. qͥ ad
git: mentisq ingeniũ marces
ꝑ imbecillitatem ꝑficere. Quic¬
quid eim cum modo ⁊ temꝑam̃to
fit. salutare. Quicqͥd autem ni¬
mis ⁊ ultramodũ ẽ: ꝑniciosum
fit. studiumq suũ in contͣrium
uertit. Corpꝰ autẽ qd̃ abstinẽtia
frangit: temptatio nõ urit. Siẽ
uentia resecantur: ita om̃s aĩe
uirtutes edacitatis uitio destru¬
unt᷑. Neq enim qͥt̾iam pot̃ uir¬
tutẽ ꝑfect̾ionis attingere. nisi

Expanded text:
Jejunia fortia tela sunt adversuJejunia fortia tela sunt adversuvivificat moderata, et occidit superflua: vivificat animam, corpus necat. Quidam incredibiliter abstinent, ut hominibus curiosisparent, non abstinentiae voto ac escis carnium se suspendunt. Hi potius exsecrandi sunt, quia Dei creaturam usibus humanis concessam rejiciunt. Spernitur enim jejunium quod in vesperum repletione ciborum reficitur. Spernitur jejunium quod in vesperum deliciis compensatur. Tota enim die epulas in cogitatione ruminat, qui ad git, mentisque ingenium facit per imbecillitatem perficere. Quidquid cum modo et temperamento fit, salutare est. Quidquid autem nimis et ultra modum est, perniciosum fit, studiumque suum in contrarium vertit. Corpus autem quod abstinentia frangit, tentatio non urit. Sicut nentia resecantur, ita omnes animae virtutes edacitatis vitio destruuntur. Neque enim quispiam potest virtutem perfectionis attingere, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ciboꝵ sola non sufficit: nisi bona
plus enim ẽ uerbi pabulo uictui¬
ram imꝑpetuo mentem reficere.
quam uentrẽ moriture carnis
t̾reno pane saciare. Cibo corpus
paseitur: pio oꝑe sp̃e nutritur.
Abstinentes ⁊ arrogantes. abstinẽ¬
tia quidẽ corpus afficnunt. s ꝑ d̾¬
Cũ mens ad p̾cepta caritatis ten¬
ditur: restat ꝓculdubio. ut ꝑ
abstinentiam earo maceretur.
si ea que ad tempus uentͥ sub¬
trahit. non pauꝑibꝰ tribuit. sed
uentri postinodũ offerenda cꝰto¬
dit. Ad monendi sunt abstinen¬
tes. ut nou̾int quia tunc pla¬
centẽ deo abstinentiam offe¬
runt: cum ea qͥ sibi de alimen¬
tis subtrahunt: indigentibus
largunt᷑. Hysid̾ dix̃. Qui a
cibis abstinent ⁊ praue agũt.
demones imitantur. Illi autẽ¬
bene a cibis abstinent. qui a
malis act̾ibꝰ. uł amundi am¬
bitione ieuinant. Escis enim
libido crescit. ieuinio luxuria su
orat. ꝑ ieuuuum etiam oculta
misterioꝵ reuelantur: aimiq
sacͣmenti archana panduntur:

Expanded text:
ola non sufficit, nisi opera ei bona Plus enim est verbi pabulo victuram in perpetuo mentem reficere, quam ventrem moriturae carnis terreno pane satiare. Cibo corpus pascitur, pro opere spiritus nutritur. Abstinentes et arrogantes per abstinentiam quidem corpus affligunt, sed per deCum mens de praecepto charitatis tenditur, restat proculdubio ut per abstinentiam caro maceretur. si ea quae ad tempus ventri subtrahit, non inopibus tribuit, sed ventri postmodum offerenda custodit. Admonendi sunt abstinentes, ut noverint quia tunc placentem Deo abstinentiam offerunt, cum ea quae sibi de alimentis subtrahunt indigentibus largiuntur. ISIDORUS. Qui a cibis abstinent, et prave agunt, daemones imitantur. Illi autem a cibis bene abstinent, qui a malis actibus vel a mundi ambitione jejunant. Escis enim libido crescit, jejunio luxuria suporat. Per jejunium etiam occulta ministeriorum revelantur, et divini sacramenti arcana panduntur.
Abbreviated transcription (Latin):
Beati qui esuruint ⁊
sitiunt iustieiam: qm̃
ip̃si saturabuntur. Paulus¬
manducantem non sꝑnat. ⁊ qͥ
non manducat: manlucantẽ
non udicet. Qui enim man¬
ducat dño manducet. gr̃as
enim agat deo. Ꝙ qui nõ man¬
ducat. dño nõ manducet.:⁊
gr̃as agat deo. Omĩs creatura
dei bona ⁊ nchil reiciendũ.
qd̃ cum gr̃arum actione ꝑci¬
pturr. Sanctificatur enĩ ꝑ u̾¬
bum dei. ⁊ orationem. Salo¬
mon dix̃. Iustus comedĩt. ⁊ re¬
plet animam suã: uent̾ autẽ
impioꝵ insatiabilis. Anina
saturata calcabit fauũ: ani¬
ma esuriens : ⁊ amarũ pro
dulci sumet. Qui abstinẽs ẽ.
adiciet sibi uitam. Nõ dixit. Mẽs
ciboꝵ ĩ manitate lassata: ꝑdit
orationis ugorem. Nicħ ꝓdest¬
⁊ tota die longum duc̾e ieuinitĩ:
si pꝰea ciboꝵ sacietate ł nimie¬
spinas ubidinũ nongerminabit.
Qualis cͤaro que post multos dies
ꝑcipit cibos: talis ẽ anima que
non assidue pascitur dĩ u̾bo. Itẽ
dicit᷑. Qui non potest ieuinando¬

Expanded text:
Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur : PAULUSmanducantem non spernat . Et qui non manducat manducantem non judicet . Qui enim manducat Domino manducat, gratias enim agit Deo. Et qui non manducat, Domino non manducat, et gratias agit Deo . Omnis creatura Dei bona: nihil rejiciendum quod cum gratiarum actione percipitur; sanctificatur enim per verbum Dei et orationem . SALOMON. Justus comedit, et replet animam suam, venter autem impiorum insatiabilis . Anima saturata calcat favum, anima esuriens amarum pro dulci sumit . Qui abstinens est, adjiciet sibi vitam . AUGUSTINUS. Mens ciborum inanitate lassata perdet orationis vigorem. Nihil prodest tota die longum ducere jejunium, si post ciborum satietatem vel nimiespinas libidinum non germinabit. Qualis est caro quae post multos dies percipit cibum, talis est anima quae non assidue pascitur Dei verbo. Item dicit: Qui non potest jejunando
Abbreviated transcription (Latin):
dum solam abstinentiã carniũ
pittãt: ⁊ leguminibus onerãt
stomaeũ. Nachil sic inflãmat
⁊ titillã mẽbra genttalia. quam
indigestus cibus ructusq cõpul¬
sus. Parcus cibꝰ ⁊ semꝑ uenter
esuriens: triduanis ieuiniis pre¬
fertur. Sensus officiũ exhibẽs
deo. iugeat semꝑ: ⁊ tenuis sit.
Ieunia. uigilie. elemosine. ⁊ ce¬
tera huiꝰ modi: augere nr̃m bo¬
nũ debent. non uolart pecc̃m
Ille abstinens uir credendꝰ ẽ.
ẽ. Neq enĩ reputanda ẽ absti¬
nentia. ubi fuerit uentris sa¬
turitas subsecuta. Membra
que sunt suꝑ t̾ram mortificãt.
quando insolens corpus ierunioꝵ
ꝯtinuatione castigant. Nicħ ꝯtra
abstinentiam facunit. qͥuinũ ñ pro
ebrietate. s tm̃ ꝓ corꝑis salute ꝑ¬

Expanded text:
dum solam abstinentiam carnis dum solam abstinentiam carnis servant, et leguminibus onerant stomachum. Nihil sic inflammat et titillat membra genitalia, quam indigestus cibus ructusque convulsus. Parcus cibus semper ventri esurienti triduanis jejuniis praefertur. Sensus officium exhibens Deo vigeat semper, et tenuis sit.unia, vigiliae, eleemosynae et caetera hujusmodi augere bonum nostrum debent, non velare peccatum. Ille abstinens vir credendus est, est. Neque enim reputanda est abstinentia, ubi fuerit ventris saturitas subsecuta. Membra sua quae sunt supra terram mortificant, quando insolens corpus jejuniorum continuatione castigant. Nihil contra abstinentiam faciunt qui vinum non ebrietate, sed tantum pro salute
Abbreviated transcription (Latin):
sine elemosina: qualis sine oleo
luc̾na. Siẽ lucerna q̃ sine oleo
accenditur fumigare pot̃. lucẽ
habere non pot̃: ita ienunrum
sine elemosina: carnẽ qͥdem
cruciat. s earitatis lumiue
ammã non illustrat. Ierꝑ dix̃.
Ieumia mod̾ata debent ẽẽ. ne
nimis debilitent stomacum.
qr modicꝰ ⁊ temꝑatꝰ cibꝰ: carni
⁊ anime ⁊ utilis. Pingius
rienter: non gignit sensum
tenuem: plenus uenter faci¬
le de ieuiniis disputat. Meliꝰ
Iẽ stomachum dolere: quam mẽ¬
tem. Tantum tibi impone ieui¬
nium: quantum ferre potes.
Multoq meluis ẽ cotidie parũ.
quã raro satis sumere. Pluuia
illa bona ẽ que sensim descen¬
dit in t̾ram. subttꝰq ⁊ nimius
Ymber impreceps: arua subuer
tit. In ipsis etiam leguminibus
inflantia queq ⁊ grauia de¬
elinanda sunt. nichilq seias
concludere xͥanis adolescentibꝰ
ut osum olerũ. ardorq corꝑum
frigidioribꝰ epulis temꝑandꝰ ẽ.
Nomuilli uitam pudicã appetẽ¬
tes: in medio ttinere corruunt.

Expanded text:
sine eleemosyna qualis sine oleo lucerna. Sicut lucerna quae sine oleo accenditur, fumigare potest, lumen habere non potest; ita jejunium sine eleemosyna carnem quidem cruciat, sed charitas lumine animam non illustrat. HIERONYMUS. Jejunia moderata debent esse, ne nimis debilitent stomachum, quia modicus et temperatus cibus carni et animae utilis est. Pinguis venter non gignit tenuem sensum. Plenus venter facile de jejuniis disputat. Melius est stomachum dolere quam mentem. Tantum tibi jejunium impone, quantum ferre potes: multoque melius est quotidie parum, quam raro satis sumere. pluuia illa optima est, quae sensim descendit in terras; subitus et nimius imber praeceps arua subutit. In ipsis etiam leguminibus inflantia quaeque et gravia declinanda sunt Nihil tam scias conferre Christianis adolescentibus, ut esum olerum. Ardorque corporum frigidioribus epulis temperandus est. Nonnulli vitam pudicam appetentes in medio itinere corruunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ritatem simulat: quousq
fallendo decipiat. Sũmoꝑe
cauendum ÷: om̃e m̃dacium.
fuge. Om̃e qd̾ au̾itate discor¬
dat: iniqͥtas ẽ. Esto in u̾bo
uerax: neminẽ mentiendo fal¬
las. Non aliud loqͣris ⁊ aliud
facias. non aliud dicas ⁊ ali¬
ud in amimo teneas. As¬
siduitas uirandi. ꝑuirii con¬
suetudinẽ facit. Sine ꝯside¬
ratione uͦ: non ꝓmittas. Qd̃
non potes fac̾e̾: non polli¬
cearis. Multum reus eris: si
non reddas qd uoueras. Ue¬
ritas angulos non
nec qͥrit usuras. Qd̃ in caute uo¬
iusti. non facias. Impia ⁊ ꝓmis¬
sio. que scelere ad ipletur.

Expanded text:
ritatem simulat, quousque ritatem simulat, quousque fallendo decipiat. Summopere cavendum est omne mendacium: fuge. Omne quod a veritate discordat, iniquitas est. Esto in verbo verax, neminem mendacio fallas. Non aliud loquaris, aliudque facias. Non aliud dicas, et aliud in animo teneas. Assiduitas jurandi perjurii consuetudinem facit. Sine consideratione vero non promittas. Quod non potes facere, non pollicearis. Multum reus eris, si non reddas quod noveris. Veritas angulos non nec quaerit usuras. Quod incaute vovisti, non facias; impia est promissio quae scelere adimpletur.
Abbreviated transcription (Latin):
eumi. Salomon clix̃. Qui autẽ
mentit᷑ testis ẽ fraudulentuis.
qͥ autem testis ⁊ repentinꝰ. ⁊ con¬
cinnat linguam m̃dacii. Abho¬
Lib̾at animas. testis. fidelis: pro
fert mendacia uersipellis. Tes¬
tis fidelis non mentiet᷑ ꝓfert
mendacia testis dolosus. Ih̃c fi¬
luis syrach dixit. Non accipias
adu̾sus animam tuã: mendaciũ.
Noli amare mendaeiĩ adu̾sus
frẽm tuum: neq in amicũ simi¬
liter facias. Noli uelle menti¬
ri omne mendacium: assiduitas
curum: in uacuũ non ibit.
Os autem qd̾ mentitur: occidit
animam. Iere dix̃. Mendaces
facuit. ut nec uera dicentibꝰ
credatur. Hẏsidorus dix̃. Se¬
pe uera ꝓmittit. qͥ falsa die¬
turꝰ ẽ. ut cum ꝓximũ aeqͥsie¬
rit fide: ad reliqͣ mendacia
audientes credulos faciat.
Multis uidentur uera esse qͦ
falsa sunt. ⁊ ideo non ex deo.
s ex suo m̃dacio loquitt᷑. Ple¬
rumq au̾itate incipit: qui
falsa confingit. Latent enim
uenena circũlita melle u̾bo¬
rum. ⁊ tam dui deceptor ue¬

Expanded text:
Et Salomon: Qui autem mentitur, testis est fraudulentus: qui autem testis est repentinus, concinnat linguam mendacii . AboLiberat animas testis ffert mendacia versipellis . Testis fidelis non mentietur, profert mendacia testis dolosus. . JESUS SIRACH. Non accipias adversus animam tuam mendacium . Noli amare mendacium adversus fratrem tuum, neque in amicum similiter facias . Noli velle mentiri omne mendacium: assiduitas curum in vacuum non ibit, os autem quod mentitur occidit animam . HIERONYMUS. Mendaces faciunt ut nec vera dicentibus credatur. ISIDORUS. Saepe vera praemittit qui falsa dicturus est, ut cum primum acquisierit fidem, ad reliqua mendacia audientes credulos faciat. Multis videntur vera esse quae falsa sunt, et ideo non ex Deo, sed ex suo mendacio loquuntur. Plerumque a veritate incipit qui falsa confingit. Latent saepe venena circumdata melle verborum: et tandiu deceptor ve
Abbreviated transcription (Latin):
nisi intenta pͥus medi¬
tatione discat᷑. Ab im¬
ꝑitis gͦ pastorale magis¬
terium qͣ tem̾itate sus¬
cipitur. qͣndo ars est ar¬
tium. regim̃i aĩarũ : Quis autẽ co¬
gitationũ uulnera occultiora eẽ ne
qͥ neqͣquã spiritalia p̾cepta cogno¬
uerũt. cordis se medicos ꝓfiteri nõ¬

Expanded text:
ntenta meditatione discatur. Ab imperitis ergo pastorale magisterium qua temeritate suscipitur, quando ars est artium regimen animarum? Quis autem cogitationum vulnera occultiora esse nesciat  nequaquam spiritualia praecepta cognoverunt, cordis se medicos profiteri no
Abbreviated transcription (Latin):
lomon dixit. Odium suscitat ri¬
xas. ⁊ uniuersa delict̾a oꝑit cari¬
caritatis uere uolumꝰ currere.
ad eternam patriam felicit̾ possu¬
um: si non habemus caritatẽ que
ds̃ ẽ. Regnat enĩ carnalis cupidi¬
tas: ubi non ẽ dei caritas. Tunc
enĩ homo ꝑfectus ẽ: quando cari¬
tate plenus ẽ. Sine amore carita¬
tis quamuis recte quisq credat. ad
beatitudinem ꝑuenire neqͣquã
potest. Tanta ẽ caritatis uirtus:
rit etiam ꝓpħia ⁊ martiriũ sine
illa nichil eẽ credantur. Tanta
bentur cetã. si adsit. recte haben¬
bus. Sectamini caritatẽ dulce
ac salubre uinculum m̃tium. si¬
ne qua diues pauꝑ ẽ: ⁊ in qua

Expanded text:
LOMON. Odium suscitat rixas, et universa delicta operit charicharitatis volumus currere, ad aeternam patriam feliciter possuum, si non habemus charitatem quae Deus est. Regnat enim carnalis cupiditas, ubi non est Dei charitas. Tunc enim homo perfectus est, quando charitate plenus est. Sine amore charitatis, quamvis quisque recte credat, ad beatitudinem pervenire nequaquam potest. Tanta est charitatis virtus, ut etiam prophetia et martyrium sine illa nihil esse credantur. Tanta bentur caetera; si adsit, recte habenbus. Sectamini charitatem ac salubre uinculum mentium, sine qua diues pauper est et in qua
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ sunt sine caritate ieninia.
qualis sine oleo lucerna. Nicħ
liis laboribusq conficimus:
si intra nos caritatem non ha¬
bemus: quia nichil ꝓdest quod
affͣligis corpus tuum: quando m¬
chil ꝓficis cordi tuo. Si caritas
uera ⁊ humilitas non fuerit. de
solo habitu religionis p̾simmere.
⁊ confidere non de bennus Effrẽ¬
dixit. Caritas columna ⁊ firma¬
mentum: in anima scã est. Di¬

Expanded text:
enim sunt sine charitate jejunia, enim sunt sine charitate jejunia, qualis sine oleo lucerna. Nihil liis laboribusque conficimus, si intra nos charitatem non habemus. Quia nihil prodest quod affligis corpus tuum, quando nihil proficit in corde tuo. Si charitas vera et humilitas non adfuerint, de solo habitu religionis praesumere et confidere non debemus. EPHRAEM. Charitas columna et firmamentum in anima sancta est. CA
Abbreviated transcription (Latin):
fraterne dilectionis: nullum
habent incrementũ uirtutis.¬
caritati pensatur. Caritas
enĩ uirtutũ omium optinet
da ẽ cum sẽĩs uiris: unitas carita¬
tis. & quantũ se unꝰquisq subtra¬
hit mundo: tantũ necesse ẽ ut se
associet bonoꝵ consortio. Itẽ dicit.¬
Caritas in dilectione d̃i ⁊ ꝓximi
constat. Seruat autem inse di¬
lectionem dei: qui a caritate nõ
Qui afraterna societate secer¬
nitur: a diuine caritatis parti¬
a regno dei se separant: qui se¬
metipsos acaritate dissociant.
xit. Omnis bonitas. ex caritate
⁊ humilitate ꝓcedit Cyprianꝰ¬
dixit. Adissensionis malo conti¬
nere linguam suam debet: qui
nouit ⁊ diligit uinculum carita¬
tis. Basilius dixit. Qui caritate
plenus ẽ. tranquillo animo ⁊ se¬
renissimo uultu ꝓcedit. Uir autẽ
odio plenus. ambulat iracundus.
ritatem ⁊ ueram obedientiam
retinentes: nichil de nrĩs me¬
ritis p̾sumamus: sed de dei mi¬
sericordia confidamus. Talia

Expanded text:
fraternae dilectionis, nullum fraternae dilectionis, nullum habent incrementum virtutischaritate pensatur. Charitas enim virtutum omnium obtinet da cum sanctis viris unitas charitatis: et quanto se unusquisque subtrahit mundo, tanto necesse est ut se associet bonorum consortio. Charitas in dilectione Dei et proximi constat. Servat autem in se dilectionem Dei, qui a charitate non Qui a fraterna societate secernitur, a divinae charitatis partiautem Dei se separant qui semetipsos a charitate dissociant. nis enim bonitas ex charitate et humilitate procedit. CYPRIANUS. A dissensionis malo continere suam linguam debet qui novit et diligit vinculum charitatis. BASILIUS. Qui charitate plenus est, tranquillo animo et serenissimo vultu procedit. Vir autem odio plenus ambulat iracundus. ritatem et veram obedientiam retinentes, nihil de nostris meritis praesumamus, sed de Dei virtute confidamus. Talia
Abbreviated transcription (Latin):
cesse ẽ.: ut erga caritatis uincu¬
to namq amplius peccati ru¬
bigo ꝯsumitur: quanto peoco¬
surgit. cum ad una ꝓximoꝵ
se miscd̾iter inclinat. Et qd̾
benigne descendit ad infima.
ualenter recurrit ad sũma.¬
re orationis ẽ: celsitudo carita¬
caritas: quia inimicoꝵ dilectio¬
na mala caritas longammiter
portat. Caritas autem uera ẽ.
⁊ uamieũ diligere in deo: et im¬
micum diligere ꝓpter deum.
Quisquis caritatem non habet.
om̃e bonũ amittit qd̃ habet.
Uires quas imꝑitia denegat. ca¬
ritas subministrat. plerumq
caritas quibusdam occupatio¬
nibus p̃pedita. ⁊ integra fla¬
grat in corde: ⁊ tamen non
monstratur in oꝑe. Quia ⁊ sol
cum nube degitur. non uidetitr
in t̾ra: ⁊ tamen ardet in celo.
tus ium sui ardoris ex itrit:⁊
foris flammas oꝑis non osten¬
dit. Ierommus dixit. Terra¬
rum longitudo non separat.:
rus dixit. Quamius non nulli
fide atq oꝑibus sanctis uide¬
antrir esse participes. tamen
quia priuantur a caritate

Expanded text:
cesse est ut erga charitatis vincuto namque amplius peccati rubigo confunditur, quanto cosurgit, cum ad ima proximorum se misericorditer inclinat: et cum benigne descendit ad infima, valenter recurrit ad summa.rae orationis est celsitudo charitacharitas, quae inimicorum dilectiona mala charitas longanimiter portat. Charitas autem vera est, et amicum diligere in Deum, et inimicum diligere propter Deum. Quisquis charitatem non habet, omne bonum amittit quod habet. Vires, quas imperitia denegat, charitas subministrat. Plerumque charitas quibusdam occupationibus praepedita, et integra flagrat in corde, et tamen non monstratur in opere. Quia sol cum nube tegitur, non videtur in terra, et tamen ardet in coelo: tus vim sui ardoris exurit, et foris flammas sui operis non ostendit. HIERONYMUS. Terrarum longitudo non separat RUS. Quamvis nonnulli fide atque operibus sanctis videantur esse participes, tamen quia privantur charitate
Abbreviated transcription (Latin):
oculos suos contra caritatem. ob¬
dormiscunt in concupiscentiis
⁊ delectationibꝰ carnis. Extende
caritatem ꝑ totũ orbem si uis
bem iacent. Quomodo enim corpꝰ
tuum sine spũ. hoc ẽ sine anima
Non enim habitant in unũ. nisi
ceteros. Ambrosius dixit. Sicnt
sine uia nullus ꝑuenit quo ten¬
dit. ita sine caritate que dicta ẽ
uia. non ambulare possunt hoĩos.
s errare. Cos autem quos ad tole¬
rantiam passionũ fortes dei cari¬
tas redait. nulla delectatio car¬
ns. nulla uoluptas mala. blande
corrũpit Gregoriꝰ dix̃. Una qͥppe
⁊ sũma ẽ ꝓbatio caritatis: si et
ipse diligitur qui aduersatur.
ut ille qui bonum impendit. A¬
caritate a dei amore flecten¬
dum. Sicut enĩ multi rami ex
una radice ꝓcedunt. sic cetere
uirtutes ex una caritate gene¬
rantur. Nec habet aliquis ramꝰ
uiriditatem boni oꝑis: qui non
manet in radice caritatis. Ille
ueram caritatẽ habet: qui et
te non orat. Lex qͥppe xͥ ẽ. caritaᷤᷤ

Expanded text:
oculos suos contra charitatem, obdormiscunt in concupiscentiis et in delectatione carnis. Extende charitatem per totum orbem, si vis orbem jacent. Quomodo enim corpus tuum sine spiritu, hoc est sine anima,Non enim habitant in unum, nisi caeteros. AMBROSIUS. Sicut sine via nullus venit quo tendit, ita sine charitate, quae dicta est via, non ambulare possunt homines, sed errare. Eos autem quos ad tolerantiam peccatorum fortes Dei charitas reddit, nulla delectatio carnis, nulla voluptas mala blande corrumpit. GREGORIUS. Una quippe et summa est probatio charitatis, si et ipsi diligitur qui adversatur, et ille qui bona impendit. Acharitate a Dei amore flectendum. Sicut enim multi rami arboris ex una radice procedunt, sic caeterae virtutes ex una charitate generantur. Nec habet aliquid ramus viriditatis boni operis, qui non permanet in radice charitatis. Ille vero charitatem habetpro eo non orat. Lex quippe Christi