comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
diauid e grecdientẽ c̃tra phalisteũ.
Ait ad abner pͥncipem militiȩ:
Oc qua stirpe descendit hic ad¬
olescens abner: Dix̃q abner:
Uiuit anima tua rex si noui.
ait rex Int̾roga tu: cuiꝰ filius sit
iste puer Cũq regressus esset
Dauid ꝑcusso phylistheo: Tulit
eũ abner & introdux̃ corã daul.
caput phylisthei habentẽ in ma¬
nu Et ait ad eũ Saul: De qua
ꝓgenie es o adolescens: Dix̃q
Dauid: Filius serui tui isai beth¬
lcemitae Ego sum:
⁊ factũ ẽ cũ cõplesset loqͥ ad saul
Anima lonathan conligata est
Animȩ Dauid. & dilex̾ eũ lonathan
quasi animã suã: Tulitq eũ Saul
in die illa: & ñ concessit ei ut re¬
uerteretur in domum patris sui:
Inier̃t aut̃ lonathan & Dauid fȩ¬
dus diligebat enĩ eũ quasi animã
suã: Sam expoliauit se lonathan

Expanded text:
egredientem contra Philistheum ait ad Abner principem militiae de qua stirpe descendit hic adulescens Abner dixitque Abner vivit anima tua rex si novi et ait rex interroga tu cuius filius sit iste puer cumque regressus esset David percusso Philistheo tulit eum Abner et introduxit coram Saul caput Philisthei habentem in manu et ait ad eum Saul de qua progenie es o adulescens dixitque David filius servi tui Isai Bethleemitae ego sum et factum est cum conplesset loqui ad Saul anima Ionathan conligata est animae David et dilexit eum Ionathan quasi animam suam tulitque eum Saul in die illa et non concessit ei ut reverteretur in domum patris sui inierunt autem Ionathan et David foedus diligebat enim eum quasi animam suam nam expoliavit se Ionathan
Abbreviated transcription (Latin):
te cũ co Tuciũ fecisti miscđi am
cũ om̃ib filuis isrł. cũ ascenderent
de egypio. Et recessit cineus de
medio amalech Fercussitq Saul
Amalcch. ab eiula donce uenit as
sur: quȩ ẽ e regione ȩgypti Et
apphendit agag regẽ amalech
uiuũ: oiñe aut̃ uulgus int̾ fecit ii
ort glaii: & peꝑcit daul&po

Expanded text:
te cum eo: tu enim fecisti misericordiam cum omnibus filiis Israel, cum ascenderent de Aegypto. Et recessit Cinaeus de medio Amalec. Percussitque Saul Amalec, ab Hevila, donec venit ad Sur, quae est regionis Aegypti. Et apprehendit Agag regem Amalec vivum: omne autem vulgus interfecit in ore gladii. Et pepercit Saul,
Abbreviated transcription (Latin):
toq exercitu ꝑcussit amalech.
Eeruit isrł de manu uastatoꝵ eiꝰ
Euert aut̃ filii Saul lonathan &
se sui & melchisua:  omina du¬
arũ filiarũ eiꝰ. nomĩ pͥmogenitę
merob: & nom̃ minoris michol:
Et pom̃ uxoris Sauł habinoei
filia achimaas. & pomina pͥnci¬
pũ militiȩ eiꝰ: abner filius ner.
patruelis Saul: Porro sis fuerat
pat᷑ Saul: & per pat̾ abner filius
habiel: Erat aut̃ bellũ potens
aduersũ phylistheos: om̃ib dieb
Saul Nã quẽcũq uiderat saui
uirũ fitẽ & aptũ ad pr elium:
sociabat cũ sibi Et dix̃ Samu¬
hel ad Saul:Me misit dñs. ut
ungerẽ te in regẽ suꝑ popłm eiꝰ
isrł: Nẽ ergo. audi uocẽ dñi:
Hȩc dic̃ dñs exercituũ: Recen¬
sui quęcũq fecit amalech isra¬
heli: quomodo restitit ei in uia
cũ ascenderet de egypto: Nunc
igit᷑ uade: & ꝑcute amalech &
demolire uniuersa eius Non
parcas ei : sed int̾fice a iuro usq
ad miulierẽ. & paruulũ atque

Expanded text:
sit Amalec, et eruit Israel de manu. vastatorum ejus. Fuerunt autem filii Saul Jonathas, et Jessui, et Melchisua: nomina duarum filiarum ejus, nomen primogenitae Merob, et nomen minoris Michol. Et nomen uxoris Saul, Achinoam filia Achimaas: et nomina principum militiae ejus Abner, filius Ner, patpater Saul et Ner pater Abner filius Abihel erat autem bellum potens adversum Philistheos omnibus diebus Saul nam quemcumque viderat Saul virum fortem et aptum ad proelium sociabat eum sibi et dixit Samuhel ad Saul me misit Dominus ut unguerem te in regem super populum eius Israhel nunc ergo audi vocem Domini haec dicit Dominus exercituum recensui quaecumque fecit Amalech Israheli quomodo restitit ei in via cum ascenderet de Aegypto nunc igitur vade et percute Amalech et demolire universa eius non parcas ei sed interfice a viro usque ad mulierem et parvulum atque
Abbreviated transcription (Latin):
pellẽ pilosã caprarũ. posuitq ad
caput eiꝰ: & operuit eã uestim̃tis:
Misit aut̃ Saul apparitores: qui
raperent Dauid. & responsũ ẽ qͦd
egrotaret Rursũq misit daul
nuntios: ut uiderent Dauid dicen
Afferte eũ admre. in lecto: ut oe¬
cidatur: Cũq uenissent nuntus
inuentũ ẽ simulacrũ suꝑ lectum
& pellis caprarũ ad caput ciꝰ. Hi¬
xitq Saul ad michol Quare si
inlusisti mihi. & dimisisti iniicu
meũ ut fugeret: Et respondit
michol ad saul: Quia ipse locitꝰ
ẽmͥ Dimitte me: alioquin int̾¬
ficiã te Dauid aut̾ fugiens sal¬

Expanded text:
pellem pilosam caprarum posuit ad caput ejus, et operuit eam vestimentis. Misit autem Saul apparitores, qui raperent David: et responsum est quod aegrotaret. Rursumque misit Saul nuntios, ut viderent David, dicens: Afferte eum ad me in lecto, ut occidatur. Cumque venissent nuntii, inventum est simulachrum super lectum, et pellis caprarum ad caput ejus. Dixitque Saul ad Michol: Quare sic inlusisti me, et dimisisti inimicum meum, ut fugeret? Et respondit Michol ad Saul: Quia ipse locutus est mihi: Dimitte me, alioquin interficiam te. David autem fugiens, sal
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓximũ suũ. et cedes magna nimis.
S et hebrei qͥfuerãt cũ philistum
heri et nudiꝰ terciꝰ. ascenderantq cũ
eis in castris. reu̾si st̃ ut ẽẽnt cum
israhele. qui erant cũ saul et iona¬
tha. Omnes quoq israelite qui
se absconderant in monte ephra¬
im : audiente quord¬
qͦd fugissent phylisthum: sociauer̃
se cũ suis in proelio & saluaũ dñs d̾s
in die illa isrł Eugna aut̃ ꝑuenit
usq bethauen: & iur isrł sõciatꝰ¬
ẽ sibi in die illa: Adiurauit aut̃
Saul popłm dicens: Maledictus
iur qui comederit panẽ usq ad
uesperã donec ulciscar de inimi¬
cis meis Et ñ manducauit uni¬
uersus popłs panẽ. om̃isq terrę
uulgus uenit in saltũ: in qͦ erat
meł suꝑ faciẽ agri Ingressus est
itaq popłs saltum: & apparuit
fluens mel. Nullusq applicuit
manũ ad ossuũ : Timebat enim
popłs iuramentũ: Porro lonathan
ñ audierat: cũ adiuraret pat̾ eiꝰ
popłm  Extenditq sũmitatẽ

Expanded text:
Non habet caedes magna nimis. Sed et Hebraei, qui fuerant cum Philisthim heri et nudiustertius, ascenderantque cum eis in castris, reversi sunt ut essent cum Israel, qui erant cum Saul et Jonathan. Omnes quoque Israelitae qui se absconderant in monte Ephraim, audientes quod fugissent Philisthim, sociaverunt se cum suis in praelio. Et salvavit Dominus in die illa Israhel pugna autem pervenit usque Bethaven et vir Israhel sociatus sibi est in die illa adiuravit autem Saul populum dicens maledictus vir qui comederit panem usque ad vesperam donec ulciscar de inimicis meis et non manducavit universus populus panem omneque terrae vulgus venit in saltum in quo erat mel super faciem agri ingressus est itaque populus saltum et apparuit fluens mel nullusque adplicuit manum ad os suum timebat enim populus iuramentum porro Ionathan non audierat cum adiuraret pater eius populum extenditque summitatem
Abbreviated transcription (Latin):
edificare altare dñi : & dix̃Sail
rruamꝰ suꝑ phylisthim nocte
& uastemus cosusq dũ inluces¬
cat mane. nec relinquamꝰ de eis
honũ uidetur in oculis tius fac
Et ait sacerdos: Accedamꝰ huc
ad dm̃ Et c̃suluit Saul dm̃ di¬
cens : Num ꝑsequar phylisthum
Si trades eos in manu isrł &
ñ respondit ei. in die illa Dix̃q
Saul: Applicate huc uniuersos
angulos popłi & scitote. & ui¬
dete ꝑ quẽ acciderit peccatum
hoc hodie: Viuit dñs saluatos
isrł qͥa si ꝑlonathan filiũ meũ
factũ ẽ: absq retractatione mo¬
rietur: Ad quod nullus comia¬
dix̃ ei de om̃i popło Et ait ad
uniuersũ isrł: Se paramini uos
in partẽ unã: & ego cũ lonatha
filio meo ero in parte una: Etes¬
ponditq popłs ad Saul: Quod̾
bonũ uidecur in oculis tuis: fac
Et dix̃ Saul ad dnm̃n: Dñe ds̾¬

Expanded text:
edificare altare Domino. Et dixit Saul: Irruamus super Philisthim nocte, et vastemus eos usque dum illucescat mane, nec relinquamus de eis bonum videtur in oculis tuis, fac. Et ait sacerdos: Accedamus huc ad Deum. Et consuluit Saul Deum: Num persequar Philisthim? si trades enon respondit ei in die illa dixitque Saul adplicate huc universos angulos populi et scitote et videte per quem acciderit peccatum hoc hodie vivit Dominus salvator Israhel quia si per Ionathan filium meum factum est absque retractatione morietur ad quod nullus contradixit ei de omni populo et ait ad universum Israhel separamini vos in partem unam et ego cum Ionathan filio meo ero in parte una respondit populus ad Saul quod bonum videtur in oculis tuis fac et dixit Saul ad Dominum Deum Isr
Abbreviated transcription (Latin):
dep̃hensus ẽ lonathan & sauł: po¬
płs aut̃ exiuit: Et ait Saul. Mit¬
tite sortẽ int̾ me: & int̾ lonathan
fliũ meũ: & captus ẽ lonathas
Dix̃ aut̃ daul ad lonathan: In¬
dica mͥ qͥd feceris: Et indicauit
eilonathan: & ait Gustans gu¬
saui in sũmitate urgȩ quȩ ẽrat
in manu mea paululiũ mellis. &
eore ego moriar: Et ait Saul:
Hec faciat mͥds̃& hȩc adõat.
quia morte morieris loꝑiathã:
Dixͦq popłs ad Sauł: Ergone
lonathan morictur qui fecte sa¬
lutẽ hanc magnã in isrł Hoc
nefisc̃. Viuit dñs. si ceciderit
ceapillus de capite ciꝰ in t̃ra. quia

Expanded text:
deprehensus est Jonathan et Saul, populus autem exivit. Et ait Saul: Mittite sortem inter me, et Jonathan filium meum. Et captus est Jonathan. Dixit autem Saul ad Jonathan: Indica mihi quid feceris. Et indicavit ei Jonathan, et ait: Gustans gustavi in summitate virgae quae erat in manu mea paululum mellis et ecce ego morior et ait Saul haec faciat mihi Deus et haec addat quia morte morieris Ionathan dixitque populus ad Saul ergone Ionathan morietur qui fecit salutem hanc magnam in Israhel hoc nefas est vivit Dominus si ceciderit capillus de capi
Abbreviated transcription (Latin):
Melior ẽ enĩ obedientia quã
uichinȩ : & auscultare magis
quã offerre adipẽ arietum. qm̃
quasi peccatũ hariolandi ẽ repug¬
nare: & quasi scclus idolatriae
nolle adquiescere ⁊ Pro eo gͦ quod
abiecisti sermonẽ dñi: abiecit te¬
dñs nesis rex: Dix̃q Saul adsa¬
muhelẽ: Feccaui: qͥa p̃uaricatus

Expanded text:
enim obedientia quam victimae, et auscultare magis quam offerre adipem arietum. Quoniam quasi peccatum hariolandi est, repugnare: quasi scelus idololatriae, nolle acquiescere. Pro eo ergo quod abjecisti sermonem Domini, abjecit tene sis rex. Dixitque Saul ad Samuelem: Pe
Abbreviated transcription (Latin):
płm dicens. Maled Hus qͥ come¬
derit panẽ hod e:fecerat.
Turbauit pat̾ i terra Uidistis
ipsi qͥa illuminati st̃ oculi mei.
Eo qͦđ gustauerim paululum de
melle isto. Quanto magis si co¬
medisset populus de p̾da inimi¬
coꝵ suoꝵ quã repperit. Nonne
maior fuisset plaga in phylistha¬
inii tusserunt ergo in die illa
phylistheos a machinis usq in

Expanded text:
pulum, dicens: Maledictus vir, qui comederit panem hodie defecerat Turbavit pater meus terram; vidistis ipsi quia illuminati sunt oculi mei, eo quod gustaverim paululum de melle isto: quanto magis si comedisset populus de praeda inimicorum suorum, quam reperit! nonne major facta fuisset plaga in Philisthim? Percusserunt ergo in die illa Philistheos a Machmis usque in
Abbreviated transcription (Latin):
raculũ in castrisꝑ agros. S & om̃is
ppłs stationis eoꝵ qͥ erant ad p̃d¬
dũ. obstupuit. et c̃turbata st̃ castra.
Et accidit qͥsi miraculũ ado. Et re¬
spexert̃ speculatores saul qͥ erãt in
gabaa beniamin: et ecce multitudo
ꝓstrata. & huc illucq diffugiens. Et
ait saul ppło qͥ erat cũ eo. Neqͥrite
& uidete. qͥs abierit ex nob̾. Cũq¬

Expanded text:
castris per agros sed et omnis populus stationis eorum qui ierant ad praedandum obstipuit et conturbata est terra et accidit quasi miraculum a Deo et respexerunt speculatores Saul qui erant in Gabaa Beniamin et ecce multitudo prostrata et huc illucque diffugiens et ait Saul populo qui erat cum eo requirite et videte q
Abbreviated transcription (Latin):
sumus: Parthi & medi & elamitȩ:
& qͥ habitant mesopotamiã. Lu¬
dȩam & cappadociã : pontum &
asiam. frigiam & pamphyliam:
egyptũ & partes lybiȩ quȩ ẽ cir¬
ca cyrenen. & aduenȩ romani.
udei quoq & ꝓselyti: cretes &
bant aut̃ om̃s: & mirabant᷑ ad in¬
uicẽ dicentes: Quid nã hoc uult
e̾e: Alii aut̃ irridentes diceban:
quia musto pleni sunt isti:
Stans aut̃ Petrus cũ undec̃i: leuauit
uocẽ suã. & locutꝰ est cis Uiri u¬
dȩi & qͥ habitatis hierłm uniuersi:
hoc uob̾ notũ sit & aurib ꝑcipite
uerba mea: Non enĩ sicut uos ȩs¬
timatis hi ebrui sunt.cũ sit hora¬

Expanded text:
sumus? Parthi, Medi et Elamitae, et qui inhabitant Mesopotamiam, Iudaeam et Cappadociam, Pontum, Asiam, Phrygiam Egyptum et partes Libyae quae est circa Cyrenen, et advenae Romani, Judaei quoque et Proselyti, Cretes et abantur ad invicem dicentes quidnam hoc vult esse alii autem inridentes dicebant quia musto pleni sunt isti stans autem Petrus cum undecim levavit vocem suam et locutus est eis viri iudaei et qui habitatis Hierusalem universi hoc vobis notum sit et auribus percipite verba mea non enim sicut vos aestimatis hii ebr
Abbreviated transcription (Latin):
centis eccłs historiam texere .:¬
Scd si nouerimus seriptorẽ coꝵ
liicã este mediũ. cuius laus ẽ in
euangelio: anim aduerumus pa¬
riter om̃a uerba illius animae¬
languentis esse medicinam .:¬

Expanded text:
centis ecclesiae infantiam texere,ed, si nouerimus scriptorem eorum Lucam esse medicum, cuius laus est in euangelio, animaduertimus pariter omnia uerba illius languentis animae esse medicam
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝓbat altissimꝰ : pec respicit ipob¬
lationib iniquoꝵ pec ipmultitu¬
dine sacrificioꝵ eoꝵ ꝓpitiabitur
peccatis:ui offert sacrificiũ ex
substantia pauperum: quasi qui
uictimat filiũ ip c̃spectu patris
sui: Panis egentiũ uita pauperis
ẽ Qui defraudat illũ: homo saN¬
guinis ẽ : Qui aufert in sudore
panc̃ quasi qui occidit ꝓximũ suũ:
Vui essimdit sanguinẽ. & qͥ frau¬
de̾ facit inerceinario: fratres sua÷
Iuꝰ ȩdificans & unꝰ destruens. quid
ꝓdest illis pisi labor: Unus orans
AUnꝰ ialedicens cuiꝰ uocẽ exaudi¬
et ds: Qui baptizatur a mortuo &
iterũ tangit eũ. qͥd ꝓficit lauatio
illius: Sic homo qui ieuinat ip
peccatis suis. & iterũ eadẽ faciens.
quid proficit humiliando se: Ora¬
tionẽ illius quis exaudiet: LESES:¬

Expanded text:
probat Altissimus, nec respicit in oblationibus iniquorum, nec in multitudine sacrificiorum eorum propitiabitur peccatis. Qui offert sacrificium ex substantia pauperum, quasi qui victimat filium in conspectu patris sui. Panis indigentium, vita pauperis est; qui defraudat illum, homo sanguinum est. Qui aufert in sudore panem, quasi qui occidit proximum suum. Qui effundit sanguinem, et qui fraudem facit mercenario, fratres sunt. Unus aedificans et unus destruens, quid prodest illis nisi labor? Unus orans, et unus maledicens, cujus vocem exaudiet Deus? Qui baptizatur a mortuo, et iterum tangit illum, quid proficiillius? Sic homo, qui jejunat in peccatis suis et iterum eadem faciens quid proficit humiliando se? Orationem enim illius quis exaudiet?
Abbreviated transcription (Latin):
ut enarrent mirabilia tua In ira
qui pessimant plebẽ tuã: inueni¬
ant ꝑditionẽ: Contere caput
principũ inimicoꝵ: dicentiũ. ñ
ẽ alius p̃ter nos: Congrega om̃s
trib iacob & cognoseant quia ñ
ẽ dĩ pusi tu. ut enarrent magua¬
lla dua: & heredetabis eossiẽ ibuutio:

Expanded text:
tua. In ira qui pessimant plebem tuam inveniant perditionem. Contere caput principum iniquorum: dicentium non est alius preter nos. Congrega omnes tribus Jacob et cognoscant quia non est Deus nisi tu ut enarret magnalia tua: et hereditabi
Abbreviated transcription (Latin):
rege uidȩ: & hoc eiꝰ sõnium fuit:
Apparuert uoces & tumultus &
tonitrua : & t̾rȩmotꝰ & c̃turbatio
suꝑ terrã & ecce duo dracones
magni paratiq c̨̾tra se ip pręlui:
ad quoꝵ clamorẽ cunctȩ concita¬
tȩ stͣ uationes. ut pugnarent c̃tra
gentẽ iustoꝵ : Euitq dies illa te¬
nebrarũ & discriminis: tribulatio¬
nis & angustiȩ & ingens formido

Expanded text:
m fuit: Apparuerunt voces, et tumultus, et tonitrua, et terraemotus, et conturbatio super terram, et ecce duo dracones magni, paratique contra se in praelium. Ad quorum clamorem cunctae concitatae sunt nationes, ut pugnarent contra gentem justorum. Fuitque dies illa tenebrarum et discriminis, tribulationis et angusti
Abbreviated transcription (Latin):
torie cõpetit: et ipse uelim: Siuantẽ
minus digne: concedendũ ẽ michi:
Sicut eñi uinum semꝑ bibere. aut
semper aquã. contrariũ est: alteri
autem uti delectabile. ita legẽtib

Expanded text:
toriae conpetit et ipse velim si autem minus digne concedendum est mihi sicut enim vinum semper bibere aut semper aquam contrarium est alternis autem uti delectabile ita legentib
Abbreviated transcription (Latin):
uidiã concupiscit sp̃s qͥ habitat
in uob̾: Maiorẽ aut̃ dat grãm:
ꝓpt̃ qđ dicit: Ds suꝑbis resistit.
humilib aut̃ dat gr̃am Subditi
igitur estote dõ: resiftite autẽ
diabolo. & fugiet a uob̃ Appro¬
pinquate do: & apꝓpinquabit
uob̾ Emundate manꝰ peccatores.
& purificate corda duplices. ani¬
mo: Miseri estote & lugete: risus

Expanded text:
 habitat in vobis? Majorem autem dat gratiam, propter quod dicitur: Deus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Subditi igitur estote Deo, resistite autem diabolo et fugiet a vobis. Appropinquate Domino et appropinquabit vobis. Emundate vobis manus, peccatores, et purificate corda, duplices animo. Miseri estote
Abbreviated transcription (Latin):
inei: scientes qm̃ maius iudicium
sumitis In multis enĩ offendimus
om̃s: Siqͥs in uerbo ñ offendit:
hic ꝑfectus c̃ uir: Potest ctiam
freno circũ ducere totũ corpus:
Si aut᷑ equoꝵ frenos in oramit¬
tmꝰ ad consentiendũ nobis. &
om̃e corpꝰ illoꝵ circũ ferimꝰ. ecce
& naues cũ magnȩ sint & a uen

Expanded text:
um sumitis in multis enim offendimus omnes si quis in verbo non offendit hic perfectus est vir potens etiam freno circumducere totum corpus si autem equorum frenos in ora mittimus ad consentiendum nobis et omne corpus illorum circumferimus ecce et naves cum magnae sint et a ve
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: Aurũ & argentũ ur̃m eru¬
ginauit: & erugo eoꝵ intestimo¬
niũ uob̾ erit. & manducabit car¬
nes ur̃as sic̃ ignis: Thesauriz astis¬
iob̃ irã in nouissimis diebus: Ecce
merces operarioꝵ qͥ messueruN
regiones ur̃as. quȩ fraudata ẽ a
uob clamat: & clamor eoꝵ in au¬
res dñi sabaoth introut: Epu

Expanded text:
um aeruginavit, et aerugo eorum 196 in testimonium vobis erit, et manducabit carnes vestras sicut ignis. Thesaurizastis in novissimis diebus. Ecce merces operariorum qui messuerunt regiones vestras, quae fraudata est a vobis, clamat, et clamor eorum in aures Domini Sabaoth
Abbreviated transcription (Latin):
nudi sint. & indigeant uictu coti¬
diano dicat aut aliqͥs de uob̾ illis
ite in pace calefacimini & satura¬
mini ñ dederitis aut̃ eis quȩ ne¬
cessaria sunt corpori qͥd ꝓderit
Sic & fides si ñ habeat opera:
mortua ẽ in semetipsa Sed dicet
quis: Tu fidẽ habes. & ego opera
habeo: Ostende mͥ fide tuã sine
operibus: & ego ostendã tibi ex
operib fidẽ meã: Tu credis qũ
unꝰ ẽ dĩ: bene facis Et de mories
credunt: & c̃trenuiscunt Uir Il.¬
aut scire o homo in anis. qm̃ fidex
sine operib otiosa c̃ Abraham
pat̃ nr̃ nonne ex operib iustisi¬
catꝰ c̃. offerens isaac filiũ suum
suꝑ altare: Uides qm̃ fides co¬
operabat᷑ operib illius: &. ex
operib fides consũmata ẽ. & sup¬
pleta ẽ scriptura dicens Credi¬
dit abrahã dõ &reputatũ ẽ illi

Expanded text:
nudi sint, & indigeant victu quotidiano: v.16. dicat autem aliquis ex vobis illis: Ite in pace, calefacimini & saturamini; non dederitis autem eis quae necessaria sunt corpori, quid proderit? Sic et fides, si non habeat opera, mortua est in semetipsa. Sed dicet quis: Tu fidem habes, et ego opera habeo. Ostende mihi fidem tuam sine operibus: et ego ostendam tibi ex operibus fidem meam. Tu credis quoniam unus est Deus: bene facis: et daemones credunt, et contremiscunt. Vis autem scire, o homo inanis, quoniam fides sine operibus mortua est? Abraham pater noster nonne ex operibus justificatus est offerens Isaac filium suum super altare ? V des, quoniam fides cooperabatur operibus illius, et ex operibus fides consummata est, et suppleta est Scriptura dicens: Credidit
Abbreviated transcription (Latin):
Ostendat ex bona c̃uersatione
operã suã: in mansuetudine sapi¬
entię Quod si zelũ amarũ ha¬
betis & c̃tentiones sunt in cordib
ur̃is: nolite gloriari. & nĩdaces
ce aduersus ueritatẽ: Non ẽ enĩ

Expanded text:
ostendat ex bona conuersatione operationem suam in mansuetudine sapientiae. quodsi zelum amarum habetis et contentiones in cordibus uestris, nolite gloriari et mendaces esse adu
Abbreviated transcription (Latin):
emꝰ hoc aut illud Nẽ aut̃ exul¬
tatis in suꝑbiis ur̃is Om̃is exul¬
tatio talis. maligna ẽ Scienti
igitur bonum facere & non fa¬
cienti: peccatum est illi:
Agite nc̃ diuites. plorate ululan.U.¬
tes in miseriis ur̃is quȩ adueniess

Expanded text:
hoc aut illud nunc autem exultatis in superbiis vestris omnis exultatio talis maligna est scienti igitur bonum facere et non facienti peccatum est illi age nunc divites plorate ululantes in miseriis quae advenient
Abbreviated transcription (Latin):
ACOSUS. PTIRUS. IOHANNES IIDAS:
septem epistolas edideruns. tam
mysticas: quã succinctas. & bre¬
ues pariter ac longas: Breues
in uerbis: longas in sententiis.¬
ut rarus qui non earum lecti¬
one cecutiat :

Expanded text:
ACOBUS, PETRUS, JOANNES, JUDAS, septem Epistolas ediderunt, tam mysticas quam succinctas, et breves pariter ac longas: breves in verbis, longas in sententiisut rarus sit, qui non in earum lectione caecutiat.
Abbreviated transcription (Latin):
codicib inuenitur. Quod quia
Petrus primꝰ ẽ in numero apłoꝵ
primȩ sint etiã eiꝰ epłȩ in ordine
ceterarũ: Sed sicut euangelistas
dudũ ad ueritatis lineã correxi¬
mus: ita has ꝓprio ordini dõnos
uuante reddidimus: Est enim
pimna earũ: una lacobi. Petri
duȩ : lohannis tres. & ludȩ una :
Quȩ siuut ab eis digestȩ sunt. ita
quoq ab int̾prȩtib fideliter in
ambiguitatẽ legentibus facere.
nec sermonũ sese uarietas impug¬
naret. Illo p̃cipue loco ubi de uni

Expanded text:
quia Petrus primus est in numero apostolorum, primae sint etiam ejus Epistolae in ordine caeterarum. Sed sicut evangelistas dudum ad veritatis lineam correximus: ita has proprio ordini, Deo nos juvante, reddidimus. Est enim prima earum una Jacobi, Petri duae, Joannis tres, et Judae una. Quae si, ut ab eis digestae sunt, ita quoque ab interpretibus fideliter in ambiguitatem legentibus facerent, nec sermonum sese varietas impugnaret
Abbreviated transcription (Latin):
& filii & sp̃s sc̃ĩ una diuinitatis
substantia cõꝓbatur: In cęteris
tet editio: lectoris prudentię de¬
relinquo: Sed tu uirgo xp̃i eusto¬
chiũ dũ ame impensius scripturȩ
ueritatẽ inquiris: meã quodãmͦ
senectutẽ in uidoꝵ dentibus corro¬
dendã exponis: qui me falsariũ
corruptorẽq scãrum ꝓnuntiais
scripturarũ. Sed ego in tali opere
nec emuloꝵ meoꝵ inuidentiam
ꝑtimesco: nec sanctȩ scripturȩ
ueritatẽ poscentib denegabo:¬

Expanded text:
 sancti una divinitatis substantia comprobatur. In caeteris tet editio, lectoris prudentiae derelinquo. Sed tu, virgo Christi Eustochium, dum a me impensius Scripturae veritatem inquiris, meam quodam modo senectutem invidorum dentibus corrodendam exponis; qui me falsarium corruptoremque sanctarum pronuntiant Scripturarum. Sed ego in tali opere nec aemulorum meorum invidentiam pertimesco: nec sanctae Scripturae veritatem poscentibus denegabo
Abbreviated transcription (Latin):
sapientia: & facile uidetur abhis
qͥ diligunt eã: & inuenietur abhis
qui quȩr̃t illã: Prȩoccupat qͥ se
concupiscunt: ut illisse prior os¬
tendat: Qui de luce uigilauerit
ad illa: ñ laborabit: Assidentem
eiũ illã forib suis inueniet: Cogi
tare erge de illa sensus ẽ consum¬
matus. & qͥ uigilauerit ꝓpt̾ illam
cito erit secutus. qm̃ dignos se ipsa
circuit quȩrens: & inunis suis os¬
tendit se illis hilariter. & in om̃i
prudentia occurret illis: Ipitiũ¬
enĩ illius. uerissima ẽ disciplinȩ
concupiscentia: Cura ergo disci.¬
plinȩ dilectio ẽ: & dilectio custodia
legũ illius ẽ. custoditio autẽ legũ.
consũmatio incorruptionis est:

Expanded text:
itur: Facile videtur ab his qui diligunt eam, et invenitur ab his qui quaerunt illam. Praeoccupat qui se concupiscunt, ut illis se prior ostendat. Qui de luce vigilaverit ad illam, non laborabit: assidentem enim illam foribus suis inveniettare enim de illa, sensus est consummatus: et qui vigilaverit propter illam, cito erit securus. Quoniam dignos se ipsa circuit quaerens, et in viis suis ostendit se illis hilariter, et in omni prudentia occurret se illis. Initium illius verissimum est, et disciplinae concupiscentia. Secura ergo disciplinae dilectio est: et dilectio, custoditio legum illius est; custoditio autem legum consummatio
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ c̃tinebat illos spelunca sine
timore custodiebat. qm̃ sonitus
descendens ꝓturbabat illos: & ꝑ¬
sonȩ tristes apparentes pauorem
illis preftabant. Et igus quaẽ
nulla ius poterat illis lum̃ pͣbere :
uec siderũ limpidȩ flãmȩ illumi¬
nare poterant illã nocte horrendã:
Apparebat aut̃ illis subitaneus ig¬
nis timore plenus : & timore ꝑcus¬
si illius quȩ ñ uidebatur faciei ęs¬
timabant deteriora ee quȩ uide¬
erant derisus. & sapientiae gła :
correptio cũ contumelia: Illi̾ enĩ
qui ꝓmittebat timores & turbati¬
ones expellere se ab anima lan¬
guente: hi cũ derisu pleni timore
languebant: Nã & si nihil illos
ex monstris ꝑturbabat: transitu
animaliũ & serpentiũ sibilatione
cõmoti. tremebundi peribant: &
derẽ quẽ nulla ratione qͥs effuge¬
re posset negantes se uidere Cũ
sit enĩ timida nequitia : qͥata ẽ in¬

Expanded text:
e continebat illos spelunca sine timore custodiebat quoniam sonitus descendens perturbabat illos et personae tristes apparentes pavorem illis praestabant et ignis quidem nulla vis poterat illis lumen praebere nec siderum limpidae flammae inluminare poterant Apparebat autem illis ignis subitaneus, timore plenus; et timore percussi illius quae non videbatur faciei, aestimabant deteriora esse quae videerant derisus et sapientiae gloriae correptio cum contumelia illi enim qui promittebant timores turbationes expellere se ab anima languente hi cum derisu pleni timore languebant nam et si nihil illos ex monstris perturbabat transitu animalium et serpentium sibilatione commoti tremebundi peribant et aerem quem nulla ratione quis effugere posset negantes se videre cum sit enim timida nequitia
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃arũ. Qm̃ds creauit hominem
inext̾minabilẽ: & adunaginem
suȩ similitudinis fecit illum. In¬
uidia aut̃ diaboli: mors iutrouut
Inorbẽ terrarũ. lnuitantur autẽ
illũ qui sunt ex parte illius:

Expanded text:
am Deus creavit hominem inexterminabilem, et ad imaginem suae similitudinis fecit illum: invidia autem diaboli mors introivit in orbem terrarum . Imitantur ergo illum qui sunt ex par
Abbreviated transcription (Latin):
popłis Quid ẽ aut̃ sapientia. &
quẽ admodũ facta sit referã: & ñ
abscondã a uob̃ sacram̃ta dĩ. sed
ab initio natiuitatis inuestigabo:
Q ponã in lucẽ scientiã illius. & ñ
p̾teribo ueritatẽ: neq cũ inuidia
labescente iter habebo: qm̃ talis
homo ñ erit particeps sapientiȩ :
Multitudo aut̃ sapientiũ. sani¬
tas ẽ orbis t̾rarũ: & rex sapiens.
popłi ftabilimentũ ẽ: Ergo acci¬
pite disciplinam per sermones
meos: & proderit uobis:
Sũ qͥdem & ego mortalis homo: si¬
milis om̃ibus. & ex genere t̾reno¬
illius qͥ prior factus ẽ: & in uentre
matris figuratus sũ caro Decẽm
mensiũ tẽpore coagulatꝰ sum ini
sanguine: ex semine hominis. &
delectam̃to somnii conuenientis:
Et ego natꝰ accepi cõmunẽ aerẽ
& insimilit̾ facta decidi terram.
& primã uocẽ similẽ om̃ib emisi
plorans In in uolum̃tis nutritus
sũ & curis magnis. Nemo enĩ ex

Expanded text:
is: quid est autem sapientia, et quemadmodum facta sit, referam: et non abscondam a vobis sacramentum Dei, sed ab initio nativitatis investigabo, et ponam in luce scientiam illius, et non praeteribo veritatem: neque cum invidia tabescente iterabo: quoniam talis homo non erit particeps sapientiae. Multitudo autem sapientium sanitas est orbis terrarum: et rex sapiens populi stabilimentum est. Ergo accipite disciplinam per sermones meos, et proderit vobis. Sum quidem et ego mortalis homo, similis omnibus, et ex genere tillius, qui prior factus est, et in ventre matris figuratus sum caro, decem mensium tempore coagolatus sum in sanguine ex semine hominis, et delectamento somnii convenientis, et ego natus accepi communem aerem, et in similiter factam decidi terram, et primam vocem similem omnibus emisi plorans, in involumentis nutritus sum et curis magnis. Nemo e
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ durissimũ in his qui pręsua
fiet: Exigue enĩ conceditur
miscđia : potentes aut̃ potenter
torm̃ita patientur: Non enum
subtrahet ꝑsonã cuiusquã dũs
nec uerebitur magnitudinem

Expanded text:
rissimum in his qui praesunt fiet; exiguo enim conceditur misericordia, potentes autem potenter tormenta patientur; non enim subtrahet personam cuiusquam Dominus, nec reverebitur magnitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
satagite inmaculati & inuiola¬
ti ei inueniri in pace Et dñi
nr̃i longanimitatẽ salutẽ arbi¬
tramini: sic̃ & carissimꝰ frat̃ nr̃
Paulus scđm datã sibi sapientiã

Expanded text:
satis agite inmaculati et inviolati ei inveniri in pace et Domini nostri longanimitatem salutem arbitramini sicut et carissimus frater noster Paulus secundum datam sibi
Abbreviated transcription (Latin):
qͦđ cęli erant pͥus & t̾ra de aqua.
ille tc̃ mundꝰ aqua inundatus pe¬
rit Celi aut̃ qui nc̃ st̃ & terra :¬
eodẽ uerbo repositi sunt. igni ser¬
uati in diem iudicii: & perditio¬
nis impiorum hominum: cco¬

Expanded text:
quit, erant prius, et terra de aqua et ille tunc mundus aqua inundatus periit. Caeli autem, qui nunc sunt, et terra eodem verbo repositi sunt, igni reservati in diem iudicii et perditionis impiorum hominum.
Abbreviated transcription (Latin):
pere. iniquos uero in diẽ uidicii
cruciandos reseruare. Magis
aut̃ eos: qͥ post carnẽ in concu¬
piscentia inmunditiȩ ãbular.
dominationẽq ẽtemnunt: Au¬
daces. sibi placentes: sectas non
metuunt blasphemantes. ubi
angłi fortitudine & uirtute cũ
siit maiores: ñ portant aduer¬
sus se exsecrabile iudicium:
Siuͦ uelut in rationabilia pecora
naturalit̾ in captionẽ & in ꝑniciẽ
in his quȩ ignorant blaspheman¬
tes. in corruptione sua peribuns:
ꝑcipientes mercedẽ in iustitiae¬

Expanded text:
e, iniquos uero in die iudicii cruciandos reseruare. magis autem eos qui post carnem in concupiscentia inmunditiae ambulant dominationemque contemnunt. audaces, sibi placentes, sectas non metuunt, blasphemantes, ubi angeli, fortitudine et uirtute cum sint maiores, non portant aduersum se execrabile iudicium. hi uero uelut inrationabilia pecora naturaliter in captionem et in perniciem in his que ignorant: blasphemantes in corruptione sua peribunt. Percipientes mercedem injustiti
Abbreviated transcription (Latin):
delicti pellicentes animas insta¬
biles: cor exercitatũ auaritia ha¬
bentes. Maledictionis filii: dere¬
secuti uiã balaã ex bosor: qui
mercedẽ iniquitatis amauit.
correptionẽ uero habuit suae
uesaniȩ: subiugale mutũ animal
hominis uoce loquens ꝓhibuit
ꝓphetȩ insipientiã Hi st̃ fõntes
sine aqua: & nebulȩ turbinibus
exagitatȩ. qͥb caligo tenebrarũ
reseruatur: Suꝑbia enĩ uanita¬
tis loquentes: pellicent in desi¬
lulũ effugiunt Qui ini errorẽ
c̃uersati lib̾tatẽ illis ꝓmittentes.
cũ ipsi serui sint corruptionis:

Expanded text:
es, pellicentes animas instabiles, cor exercitatum avaritia habentes: maledictionis filii, deresecuti viam Balaam ex Bosor, qui mercedem iniquitatis amavit: correptionem vero habuit suae vesaniae, subjugale mutum animal, hominis voce loquens, prohibuit prophetae insipientiam. Hi sunt fontes sine aqua, et nebulae turbinibus exagitatae, quibus caligo tenebrarum reservatur. Superba enim vanitatis loquentes, pelliciunt in desilulum effuge-runt, in errore conuersati, libertatem illis promittentes, cum ipsi serui sint corruptionis.
Abbreviated transcription (Latin):
firmiorẽ ꝓpheticũ sermonẽ: cui
bene facitis attendentes. quasi
lucernȩ lucenti in caliginosõ lo¬
co: donec dies inlucescat. & luci¬
fer oriatur in cordibus uestris
Hoc pͥmũ intelligentes: qͦđ om̃is
ꝓphetia scripturȩ ꝓpͥa int̾p̃tati¬
one ñ fit: Non enĩ uoluntate hu¬
mana allata ẽ aliquando ꝓphe¬
tia: sed sp̃u sc̃o inspirati. locuti st̃
sc̃ĩ dĩ homines Euer̃ uͦ & pseudo u¬
ꝓphetȩ in popło: sic̃ & in uob̾ ert̃

Expanded text:
ropheticum sermonem cui bene facitis adtendentes quasi lucernae lucenti in caliginoso loco donec dies inlucescat et lucifer oriatur in cordibus vestris hoc primum intellegentes quod omnis prophetia scripturae propria interpretatione non fit non enim voluntate humana adlata est aliquando prophetia sed Spiritu Sancto inspirati locuti sunt sancti Dei homines fuerunt vero et pseudoprophetae in populo sicut et in
Abbreviated transcription (Latin):
lerẽ ꝑditionẽ: & mult sequent᷑
eoꝵ luxurias : ꝑ qͦs uia ueritatis
blasphemabit᷑: & in auaritia fictis
uerbis de uob negotiabunt᷑: qͥb
iudiciũ iam olimꝰ non cessat. &
perditio eoꝵ non dormittat::
Si eiuĩ ds̃ angelis peccantib ñ peꝑ¬
cit. sed rudentib inferni detrãcꝰ¬
tos in tartarũ tradidit in iudiciũ¬

Expanded text:
multi sequentur eorum luxurias, per quos via veritatis blasphemabitur: et in avaritia fictis verbis de vobis negotiabuntur: quibus judicium jam olim non cessat; et perditio eorum non dormitat. Si enim Deus angelis peccantibus non pepercit, sed rudentibus inferni detractos in tartarum tradidit c
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc cȩcꝰ ẽ & manu tẽpraus obliui¬
onẽ accipiens purgationis uete¬
rũ suoꝵ delictoꝵ: Qua ꝓpter
fr̃s magis satagite. ut̾ ꝑ bonam
operã: certã urãm uocationem
& clectionẽ faciatis Hȩc enĩ fa¬
cientes: ñ peccabitis aliquando
Sic enĩ abundant̃ ministrabit᷑
uob̾ introitꝰ: in ȩternũ regnium

Expanded text:
blivionem accipiens purgationis veterum suorum delictorum. Quapropter, fratres, magis satagite ut per bona opera certam vestram vocationem et electionem faciatis. Hec enim facientes, non peccabitis aliquando; sic enim habundanter ministrabitur vobis introitus in ęternum Regnum
Abbreviated transcription (Latin):
mihi: Colligit surorẽ suumi
me & cõuuuans nuhi infremut
c̃tra me derrcib siuis Hostis m̃s
t̾ribilib oculis me intuitus est
Aperuerẽ suꝑ ine orasua expro¬
brantes ꝑcusser̃t in axillã ineati
satiate sunt pg̨nis meis Conclu.¬
sit ine ds̃ apud iniquũ. & manib¬

Expanded text:
Colligit etiam furorem suum in me, et comminans mihi, infremuit contra me dentibus suis: hostis meus terribilibus oculis me intuitus est. Aperuerunt super me ora sua, exprobrantes percusserunt maxillam meam, satiati sunt poenis meis. Conclusit me Deus apud iniquum,
Abbreviated transcription (Latin):
dia sua & sic̃ tela hara neariun
si ducia eꝰ In nitetur suꝑ doniũ
suã & ñ stabit: fulciet eam & n
cluget. Humectus iadenir an¬
tequã ueniat sol & ip ortu suo
geriũ eiꝰ egredietur. suꝑ aceruũ
petrarũ radices eiꝰ cdensabuntur.
& int̾ lapides cõmorabitur Si
absorbuerit cũ deloco suo iega¬
snt eũ & dicet uon poui te.
sũ deũa alii gerininentur. P¬

Expanded text:
ua, et sicut tela aranearum fiducia ejus. Innitetur super domum suam, et non stabit; fulciet eam, et non consurget. Humectus videtur antequam veniat sol, et in ortu suo germen ejus egredietur. Super acervum petrarum radices ejus densabuntur; et inter lapides commorabitur; si absorbuerit eum de loco suo, negabit eum, et dicet: Non novi te. su
Abbreviated transcription (Latin):
om̃a hȩc manꝰ dũi fecerit: Ix
cuiꝰ manii anima om̃is uiuentis:
& spimꝰ uniuersȩ carnuis homi¬
uis: Nonne auris uerba diiudi¬
ułt. & fauces comedentis saporẽ:
antiquis ẽ sapientia: & ip mul
Dtẽpore prudentia: Apud ipsũ
ẽsipientia & fortitudo: ipse hab&
c̃siliũ & intelligentiã : Si defiru¬
xem nemo ẽ qui ȩdificet &sius
luserit hominẽ. pullus est qui
aperiat: Si continuerit aquas.
om̃a siccabunt᷑ Asiemiserit eas.

Expanded text:
omnia haec manus Domini fecerit in cuius manu anima omnis viventis et spiritus universae carnis hominis nonne auris verba diiudicat et fauces comedentis saporem in antiquis est sapientia et in multo tempore prudentia apud ipsum est sapientia et fortitudo ipse habet consilium et intellegentiam si destruxerit nemo est qui aedificet et si incluserit hominem nullus eaperiat. Si continuerit aquas, omnia siccabuntur, et si emiserit eas,
Abbreviated transcription (Latin):
uit ab indignatione oculus meus.
& mẽbra mea quasi iu nuhilum
redacta sunt : Stupebunt iusti
suꝑ hoc: & in nocens c̃tra hypo¬
critã suscitabitur. & tenebit ius¬
tus iiã suã : & mundis manib¬

Expanded text:
vit ab indignatione oculus meus, et membra mea quasi in nihilum redacta sunt. Stupebunt justi super hoc, et innocens contra hypocritam suscitabitur. Et tenebit justus viam suam,
Abbreviated transcription (Latin):
cipes: & eos qui oppressi fuerars
relcuans Qui reuelat ꝓfunda
de tenebris: & ꝓducit iplucem
umbrã mortis Qui multiplicat̃
gentes & ꝑdit eas: & subuersas
iu integrum restituit: Qui imn¬
mutat cor principũ populi t̾rȩ
& decipit eos ut frustra incedas
ꝑ inuiũ: Palpabunt quasi in te¬
nebris & ñ in luce: & errare cos
faciet quasi ebrios Ecce om̃a
& uidit oculus m̃s: & audiuit
auris mea. & intellexi singula :¬
Scđm scientiã uram & ego noui
uec inferior ur̃i sũ Sed tamen
ad om̃ipotentẽ loquar: & dis¬
putare cũ dõ cupio. prius uos
ostendens fabricatores m̃dacii :¬
& cultores ꝑuersoꝵ doginatum:
Atq utinam taceretis: ut puta¬
remini e̾e sapientes: Audite gͦ
correptiones meas: & iudicium
labioꝵ icoꝵ attendite: Nũ qͥd
ds̃ indiget ur̃o m̃datio. ut ꝓillo
loquamini dolos: Nũqͥd faciẽ
mini: IbAut placebit ei quẽ ce¬
lare pihil potest: S lut decipie

Expanded text:
ipes et eos qui oppressi fuerant relevans qui revelat profunda de tenebris et producit in lucem umbram mortis qui multiplicat gentes et perdet eas et subversas in integrum restituet qui inmutat cor principum populi terrae et decipit eos ut frustra incedant per invium palpabunt quasi in tenebris et non in luce et errare eos faciet quasi ebrios ecce omnia et vidit oculus meus et audivit auris mea et intellexi singula secundum scientiam vestram et ego novi nec inferior vestri sum sed tamen ad Omnipotentem loquar et disputare cum Deo cupio prius vos ostendens fabricatores mendacii et cultoAtque utinam taceretis, ut putaremini esse sapientes! Audite ergo correptiones meas, et judicium labiorum meorum attendite. Numquid Deus indiget vestro mendacio, ut pro illo loqueremini dolos? Numquid faciem imini? Aut placebit ei quem celare nihil potest?
Abbreviated transcription (Latin):
Ptransier̃ quasi naues pomra por¬
santes: sic̃ aquila uolans ad escã.
Cũ dixero nequaquã italoq ar:
cõmuto faciẽ uicã & dolore tor¬
queor: Terebar õnia operamea
scieus quod ñ parceres dełir quẽti:
Si aut̃ & sic imptus sũ. quã¬
re frustral aboraui: Si lotus fu¬
ero quasi aquis pitus & fulseri eͣs

Expanded text:
Pertransierunt quasi naves poma portantes, sicut aquila volans ad escam. Cum dixero: Nequaquam ita loquar, commuto faciem meam, et dolore torqueor. Verebar omnia opera mea, sciens quod non parceres delinquenti. Si autem et sic impius sum, quare frustra laboravi? Si lotus fue
Abbreviated transcription (Latin):
uidebo dm̃ Quẽ uisurꝰ sũ ego ip̃¬
sẽ: & oculi mei ẽspecturi sunt &
ñ alius Eeposita ẽ hȩc spes mea
q sinu nico: Quare ergo nunc
dicitis ꝑsequamur eũ. & radicẽ
uorbi inuenianus contri eum:
Fugut ergo a facie gladii: qm̃
ultor iniquitatũ gładius ẽ .

Expanded text:
 sum ego ipse, et oculi mei conspecturi sunt, et non alius. Reposita est haec spes mea in sinu meo. Quare ergo nunc dicitis: Persequamur eum, et radicem verbi inveniamus contra eum? Fugite ergo a facie gladii, quoniam ultor iniquitatum gladius est, et
Abbreviated transcription (Latin):
inuocantẽ ex audierit me: uon
credo qͦd audierit uocẽ in eã Iu
tirbiue eiũ conteret me: & nail¬
aplicabit uulnera mea etiã sinc
causi: Non concelet reqͥescere
spiritũ incũ: & uaplet mȩ amare¬
tudiribus Si fortitudo queriur:
robuttissimus ẽ: Si cqͥtas udicu
nemo ꝓme audet testimoniũ dice¬
re. Si uistificare me uoluero : õs

Expanded text:
audierit me, non credo quod audierit vocem meam. In turbine enim conteret me, et multiplicabit vulnera mea etiam sine causa. Non concedit requiescere spiritum meum, et implet me amaritudinibus. Si fortitudo quaeritur, robustissimus est. Si aequitas judicii, nemo pro me audet testimonium dicere. Si justificare
Abbreviated transcription (Latin):
nomine enĩ eiꝰ ꝓfecti sunt: nihil
accipientes agentilibus: Nos gͦ
debemꝰ suscipere huiusmodi: ut
cooperatores simus ueritatis:

Expanded text:
nomine enim Christi profecti sunt, nihil accipientes a gentilibus. Nos ergo debemus suscipere hujusmodi, ut cooperatores simus veritatis
Abbreviated transcription (Latin):
Porrex̃ manũ suã in libatione.:
& libauit de sanguine uue. effu¬
dit in fundam̃to altaris odorẽ
diuinũ excelso principi: Tunc
exclaniauer̃ filii aaron iptubis
ꝓductilibus: sonuert. & auditam
fecer̃t̃ magnã uocẽ in memoriã
ꝓperauert̃ : & cecidert in faciẽ
suꝑ terrã. adorare dñm suũ: &
dare p̾ces om̃ potenti dõ excelso:
Et amplificauer̃t psallentes ip
uocib suis: & in magna domu au¬
ctus ẽ sonꝰ suauitatis plenus. Et
rogauit popłs dñm excelsũ iri
p̃ce: usq dũ ꝑfectus est honor
dñi. & munus suũ perfecerunẽ.
Lunc descendens extulit manus
suas iponinẽ congregationem
filioꝵ isrł: dare głam dõ alaluis
sius. & ir pomine ipsius gloriari:
Et tterauit orationẽ suã. uolens
ostendere uirtutẽ clĩ. & plus ora

Expanded text:
uam in libatione: et libavit de sanguine uve: et fudit in fundamentum altaris odorem divinum excelso principi. Tunc exclamaverunt filii Aaron: in tubis perductilibus sonaverunt: et auditam fecerunt vocem in memoriam properaverunt et ceciderunt in faciem super terram adorare Dominum suum et dare preces Deo omnipotenti excelso et amplificaverunt psallentes in vocibus suis et in magna domo auctus est sonus suavitate plenus et rogavit populus Dominum excelsum in prece usque dum perfectus est honor Domini et munus suum perfecerunt tunc descendens extulit manus suas in omnem congregationem filiorum Israhel dare gloriam Deo a labiis suis et in nomine ipsius gloriari et iteravit orationem suam volens ostendere virtutem Dei et nunc orate
Abbreviated transcription (Latin):
filiȩ phylisthum. Ne exultent fi¬
liȩ incircũcisoꝵ: ¶ontes gelboe
nec ros nec pluuię ueniant suꝑ
uos. Neq sint agri primitiarum :
qͥa ibi abiectus ẽ clẏpeus fortiũ
clẏpeus Saul: quasi ñ c̾et unctꝰ
olco a sanguine int̾fectoꝵ: ab
adipe fortiũ: Sagiita lonathan
nũquã reduit retrorsũ. & gladius

Expanded text:
exultent filiae incircumcisorum. Montes Gelboe, nec ros nec pluvia veniant super vos, neque sint agri primitiarum: quia ibi abjectus est clypeus fortium, clypeus Saul, quasi non esset unctus oleo. A sanguine interfectorum, ab adipe fortium, sagitta Jonathae nunquam rediit
Abbreviated transcription (Latin):
eũ Dauid nde uenis. Quiait
ad eũ. De castris i ł fugi. Et
dix̃ ad eũ Dauid: Q uod est uer¬
bũ qͦd factũ ẽ: Iudicamͥ Qui
ait: Fugit popłs ex pr elio &
multi corruentes e popłomortus
sunt. sed & Saul & lonathansilius
eiꝰ interierunt : Dix̃q PVuID Ad
adolescentẽ qͥ nuntiabat ei Un

Expanded text:
t ad eum: De castris Israel fugi. Et dixit ad eum David: Quod est verbum quod factum est? indica mihi. Qui ait: Fugit populus e praelio, et multi corruentes e populo mortui sunt: sed et Saul, et Jonathas filius ejus interierunt. Dixitque David ad adolescentem, qui nunti
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq cũ ingressa fuisset mulier
thecuites ad regẽ: Cecidit corã eo
suꝑ terrã. & ad orauit & dixit:
Serua me rex: Et ait ad eã rex:
Quid causȩ habes: Quȩ respondit:
Heu. mulier uidua ego sum
Mortuus ẽ enũ uir m̃s: & ancillę
tuȩ erant duo filii. qui rixati suis
aduersũ se in agro: Nullusq erat
qͥ cos ꝓhibere posset. & percussit
alter alterũ: & int̾fecit eũ: Et
ecce consurgens uniuersa cogna¬
do aduersum ancillã tuam: dicit:
Trade cũ qͥ ꝑcussit fratrẽ suũ. ut
occidamꝰ cũ ꝓ anima fratris sui quẽ
int̾fecit: & deleamꝰ heredẽ & quȩr̃
extiuguere scintillã incã quȩ re

Expanded text:
itaque cum ingressa fuisset mulier itaque cum ingressa fuisset mulier thecuites ad regem cecidit coram eo super terram et adoravit et dixit serva me rex et ait ad eam rex quid causae habes quae respondit heu mulier vidua ego sum mortuus est enim vir meus et ancillae tuae erant duo filii qui rixati sunt adversum se in agro nullusque erat qui eos prohibere posset et percussit alter alterum et interfecit eum et ecce consurgens universa cognatio adversum ancillam tuam dicit trade eum qui percussit fratrem suum ut occidamus eum pro anima fratris sui quem interfecit et deleamus heredem et quaerunt extinguere
Abbreviated transcription (Latin):
uiũ ex latere montis: Dix̃ autẽ
lonadab ad regẽ  Ecce filii regis
ad sunt. iuxta uerbũ serui tui sic
factũ ẽ: Cũq cessasset loqui: ap¬
paruerunt & filii rexis. & ui trantis
leuauerunt uocẽ suam & fleuert.
sed & rex & om̃s serui ciꝰ fleuerus
ploratu magnonimis: Porro absa¬
lon fugiens abut ad tolomai filiũ
Amiur regẽ gessur : Luxit ergo
Dauid filiũ suũ cunctis diebus: Ab¬
salon aut̃ cũ fugisset & uenisset ip
gessur: fuit ibi trib annis. cessauitq
Dauid rex ꝑseqͥ Absalon: eo qͦđ conso
latus eet suꝑ Amnon interitu: o¬
ntelligens aut̃ loab filius Saruiae
quod cor regis uersũ e̾et ad Absalon
misit thecuam. & tulit inde mulie¬
rẽ sapientẽ: dix̃q adeã: Luge̾re te
simula : & iduere ueste lugubria
pe unguaris oleo: ut sis quasi muli¬
er plurimo iã tẽpore lugens mor¬
tuũ. & ingredieris ad regẽ: & loque¬
ris ad eũ sermones huiuscemodi:
Posuit autẽ loabuerba in ore eius

Expanded text:
vium ex latere montis. Dixit autem vium ex latere montis. Dixit autem Jonadab ad Regem. Ecce filii Regis adsunt juxta verbum servi tui: sic factum est. Cumque cessasset loqui apparuerunt filii Regis: et intrantes levaverunt voces et fleverunt. Sed et Rex et omnes servi ejus fleverunt ploratu magno nimis. Porro Absalon fugiens abiit ad Tholomai filium Amiur Regem Gessur: luxit ergo David filium suum multis diebus. Absalon autem cum fugisset et venisset in Gessur: fuit ibi tribus annis. Cessavitque Rex David persequi Absalon: elatus esset super Amnon interitu intellegens autem Ioab filius Sarviae quod cor regis versum esset ad Absalom misit Thecuam et tulit inde mulierem sapientem dixitque ad eam lugere te simula et induere veste lugubri et ne unguaris oleo ut sis quasi mulier plurimo iam tempore lugens mortuum et ingredieris ad regem et loqueris ad eum sermones huiuscemodi posuit autem Ioab verba in ore eius
Abbreviated transcription (Latin):
fortes: Fecerunt ergo pueri absa¬
lon aducrsũ amnon: sic̃ prȩcepe¬
rat illis absalon: Surgentesq om̃s
filii regis: ascenderunt singuli mu¬
las suas & fugerunt: Cũq adhuc
ꝑgerent in t̾tinere: fama peruenit
ad Dauid dicens: Percussit absalon
om̃s filios regis: & ñ remansit ex
cis saltẽ unus: Surrexit itaq rex
& scidit uestim̃ta sua: & cecidit
suꝑ terrã. & om̃s serui ipsius qͥ as¬
siffebant ei scider̃t uestim̃ta sua:
Respondens aut̃ lonadab filius
Semmaa fratris Dauid: dix̃: ꝓe
ȩstim & dominus meus rex quod
om̃s pueri filii regis occisi sint.
Amnon sclus mortuus ẽ: qm̃ ipe
odio absalon erat positus. ex dic
qua oppressit thamar sororẽ eius:
Nunc ergo ne ponat dominꝰ meus
rex suꝑ cor suũ uerbũ istud dicens
om̃is filii regis occisi sunt: qm̃ am
I non solus mortuus ẽ: Eugit autẽ
absalon: & leuauit puer specula¬
tor oculos suos & aspexit . & ecce
popłs multus ueniebat ꝑiter de¬

Expanded text:
fortes fecerunt ergo pueri Absafortes fecerunt ergo pueri Absalom adversum Amnon sicut praeceperat eis Absalom surgentesque omnes filii regis ascenderunt singuli mulas suas et fugerunt cumque adhuc pergerent in itinere fama praevenit ad David dicens percussit Absalom omnes filios regis et non remansit ex eis saltem unus surrexit itaque rex et scidit vestimenta sua terram et omnes servi ipsius: qui adsistebant ei exciderunt vestimenta sua. Respondens autem Jonadab filius Semmae fratris David dixit. Ne estimet Dominus meus Rex: quod omnes pueri filii Regis occisi sunt: Annon solus mortuus est: quoniam in odio Absalon erat positus: ex die qua oppressit Thamar sororem ejus. Nunc ergo ne ponat Dominus meus Rex super cor suum verbum istud dicens: omnes filii Regis occisi sunt: quoniam Annon solus mortuus est. Fugit autem Absalon: et levavit puer speculator oculos suos et aspexit: et ecce populus multus veniebat per iter de