comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quedam hñda concu Dicit¬
piscis quia nõ mutiplicare appetis. s e¬
gere ꝑtimescis. ⁊ qd̾ male alius retinet
ip̾e melius expendis. s m̃di ꝯtemptꝰ rñd¬
ste nec apud homines seculares sine ꝑ
do nõ hãt dmn ĩ nui̾ns huius securis de¬
ẜiure festinat. ut eñ ait scriptura. Nua¬
rus pecuniis nõ impiebitur. que num¬
rum qͣm sit deta decestanda paulus iud¬
itat dicens. ⁊ auaricia que est ydolorũ
ẜuitus quam sit noxia. Idem exponẽs
ait: Qui uolunt duites fi incidunt in tẽ¬
ptacõnem. ⁊ in laq̃um dyaboli.⁊ desid̾i¬
tanda quidam sapiens denunciat cũi
diuites. plorate ululantes in miẜiis

Expanded text:
quaedam habenda concupiscis, quia non multiplicari appetis, sed agere pertimescis, et quod male alius retinet, ipse melius expendis. 50.  Mundi contemptus:  Ista nec apud homines saeculares sine pedo non habeat, dum innumeris hujus saeculi curis deservire festinat. Ut enim ait Scriptura: Avarus pecuniis non implebitur . Quae nimirum quam sit detestanda, Paulus indicat, dicens: Et avaritia, quae est idolorum servitus ; quam sit noxia, idem exponens ait: Qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem, et in lagueum diaboli, et desideritanda, quidam sapiens denuntiat, cum divites, plorate, ululantes in miseriis
Abbreviated transcription (Latin):
ta nosti: Non occides. Non mechabeus. Nõ
fintum facies. Non falsum testimomum
dices. honora prẽm tuum ⁊ matrem. Qui
pecunias hñt in regnum dei intrabunt
facilius est enim camelum ꝑ foramen
acus transire quam diuitem intrare ĩ reg¬
num dei ⁊ dixerunt qui audiebant Et quis
nos dimisimus omnia ⁊ secuti sumus te
Qui dixit eis. Am̃ dico uob̾ Nemo est qui
reliquent domũ. auc ꝑentes aut fres. aut
uxorem. aut silios ꝓpter regnũ dei. et nõ¬

Expanded text:
: Non occides: Non moechaberis: Non furtum facies: Non falsum testimonium dices: Honora patrem tuum et matrem. Qui pecunias habent, in regnum Dei intrabunt! Facilius est enim camelum per foramen acus transire quam diuitem intrare in regnum dei. et dixerunt qui audiebant: et quis nos dimisimus omnia et secuti sumus te. qui dixit eis: amen dico dico uobis, nemo est -qui relinquit domum, aut parentes, aut fratres, aut uxorem, a<it filios
Abbreviated transcription (Latin):
dat quicquid habut. ut in monastẽrio aliqͦ
lare: cum uellet dormire. esurire: tũ uellet
edere. sitire. cum uellet bibere. tacere: cũ uel¬
let loqui. legere uł cantare: aĩ uellet quiesde
sedere. cum uellet stare uł ambulare. aut sta¬
re uł ambulare. tũ uellet sedere. iniurias mnł
serere. memiserum inquit. hunc habitũ
quare suscepisti: antea male agebam: s mͦ
peius ago. qr tot ⁊ tanta quem̾ iubentur: ad
aboleri pcc̃a. sicq anime sanitatem cicius
recuꝑare: totũ qd̾ antea gͣne uidebatur: pau¬
latim leue efficit᷑. ⁊ qiͣ iam uil male habẽs
letari incipit. Deo grãs agit qr monachatũ

Expanded text:
dat quidquid habet ut in monasterio aliquo lare, dum vellet dormire; esurire, dum vellet edere; sitire, dum vellet bibere; tacere, dum vellet loqui; legere vel cantare, dum vellet quiescere; sedere, cum vellet stare vel ambulare; aut stare vel ambulare, cum vellet sedere; injurias sustserere: Me miserum, inquit, hunc habitum quare suscepi? Antea male agebam, sed modo pejus ago, quia tot et tanta, quae mihi jubentur, adiaboleri peccata sicque sanitatem animae citius recuperare, totum quod antea grave videbatur, paulatim leve efficitur, et quasi jam nihil male habens, laetari incipit, Deo gratias agit, quia monachatu
Abbreviated transcription (Latin):
accipit. S cũ potio fortis uiscera eius rimat᷑
menbra om̃ia ꝑcurrit. humores malos ꝯͣhit
uires tollit. corpus dissoluit. fre infir mumi¬
quit. cur potionem hanc accepi: male mͥ p̾us
erat:or modo peius. heu qnͣto malo modo
eos uidi qui hoc ꝯsilium m dederunt. nͦ m
qr hoc oportet pati p̾dixunt. Si .n. hoc sciuis¬
⁊ sic iste conq̃rit᷑ dum potione cantatur. Cũ
redire se sentit. ⁊ homines qui hoc ei dederũt¬

Expanded text:
accipit datam. Sed cum potio fortis ejus viscera rimatur, membra omnia percurrit, malos humores contrahit, vires tollit, corpus dissolvit, terrae prquit, cur potionem hanc accepi? Male mihi prius erat, et modo est pejus. Heu! quanto meo malo illos vidi qui hoc consilium mihi dederunt, nec m me oporteret pati praedixerunt. Si enim hoc sciviset sic iste conqueritur, dum potione coarctatur. Cum redire se sentit, et homines qui hoc co
Abbreviated transcription (Latin):
arripit difficultatem quo a leue effi¬
modo insimis qui grauem acci citur¬
pit potionem. płm̾q ⁊ enĩ ꝯtingͭ
ut qui aliqmͣ patitur inst̾nitatem corꝑis
potionem querat: qua ab illa possit infirmi¬

Expanded text:
arripit difficultatem, quomodo infirmus qui gravem accipit potionem. Plerumque etenim contingit ut qui aliquam patitur infirmitatem corporis, potionem quaerat qua ab illa i
Abbreviated transcription (Latin):
nequit: ad exitemum inuitus dimitat. In
castellum. qͦ nõ porest ascendere nͥ illuc ꝯfu¬
gientib quicq̃d mali facere. nͥ ip̃i redierint
ad p̃lium uille. S si suoꝵ amore parentum
rint : tũc eos facile occidere aut uulnerare
poti̾t ¶ Quap̃p ncc̃e est. eis: ut mĩqm ad cla¬
morem pentum attendant. nͨ ad bellum
reuertantur nͨ respitiant. S semꝑ ut cepe¬
runt fugiant: donec ad sũmitatem dongi¬
onĩs ꝑueniãnt. postqͣm uͦ illuc ꝑuenerint
erunt oĩo securi ¶Itaq rex iste deus est qͥ
cũ dyabolo bellum hãb. hic in suo rogno ha¬
chatũ. Suꝑͣ monachatum uͦ : ꝯu̾satõem m̃¬

Expanded text:
 ad extremum invitus dimittit. In castellum quoque non potest ascendere, nec illuc confugientibus quidquam mali facere, nisi redierint ad praelium villae. Sed si amore suorum parentum rint, tunc eos facile occidere aut vulnerare poterit. Quapropter necesse est eis ut nunquam ad clamorem parentum attendant, nec ad bellum revertantur, aut respiciant, sed semper, ut coeperunt, fugiant donec ad summitatem dungeonis pervenerint. Postquam enim illuc pervenerint, erunt omnino securi. Itaque rex ille Deus est qui cum diabolo bellum habet. Hic in suo regno hachatum; supra monachatum,
Abbreviated transcription (Latin):
atq paganos. quos exͣ xp̃ianissimũ reperit
mulo obsistente mpit. ⁊ in infernũ demet¬
gu ¶In ip̃m quo xp̃ianissimũ sepius intrat
⁊ eos quos debiles inuenit: temptando uio¬
lat. animas qͦ corꝑib inhabitantes: capti¬
uas asportat.¶Illos uͦ qui fortes sunt ⁊ bñ mu¬
ncti. postqm eos suꝑare nequit: tandem lic
t̾stis dimttũ In monachatũ ił nõ ualet n¬

Expanded text:
um reperit, nullo obsistente rapiat, et in infernum demergat. In ipsum quoque Christianismum saepius intrat, et eos quos debiles invenit tentando violat, animasque corporibus inhabitantes captivas asportat. Illos vero, qui fortes sunt et bene muniti, postquam eos superare nequit, tandem, licet tristis, dimittit. In monachatum quoque non valet i
Abbreviated transcription (Latin):
In monachatu uͦ est firmitas tanta. ut si
quis illuc ꝯfugiens: monachus esstũs fu̾it
nͥ inde penitendo redierit᷑. a dyabolo ledi nõ
possit ¶In angłoꝵ uͦ ꝯu̾satione gaudiũ est
securitatis tante. ut quisq̾s illuc ascenderit
nolit umqmͣ inde redire. Hec aũt om̃ia rex
idem deus ht iñ potestate sua ¶nimicus uͦ eiꝰ¬

Expanded text:
In monachatu autem firmitas est tanta ut si quis, illuc confugiens, monachus effectus fuerit, nisi inde poenitendo redierit, a diabolo laedi non possit. In angelorum vero conversatione gaudium est securitatis tantae ut quisquis illuc ascenderit, nolit inde unquam redire. Haec autem omnia rex idem Deus habet in potestate sua; inimicus ve
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯd̾dam. dupͣ castellum aũ unũ dongionẽ.
In uilla quedam sunt domus ualide. que¬
dam inualide. In castello aũt est firmitas
tanta. ut si quis illuc ꝯfug̾it nͥ in de redie.¬
nt : ab aliquo ledi nõ possit. Tanta uͦ secu¬
ritas est in dongione. ut si quis semel illuc
pot̾it ascendere. nũqm eum inde libeat re¬
dire. Hec aũt aũt omia iex ille habet in
potestãte sua. Inimicus uͦ eius est ita fortis
ut qui aꝙͥ extra uillam inuenit: sine ullo
obstaculo ꝯp̃hensum adducit. In ipãm
q uillam sepius iñtrat. ⁊ domo̾guiͣs in¬
uenit inualidas uõlat. eos q qui irha

Expanded text:
quoddam, supra castellum autem unum dungeonem. In villa, quaedam domus sunt validae, plures invalidae. In castello autem firmitas est tanta ut, si quis illuc confugerit, nisi inde redierit, ab aliquo laedi non possit. Tanta vero securitas est in dungeone ut, si quis illuc semel poterit ascendere, nunquam eum inde libeat redire. Haec autem omnia ille rex habet in potestate sua. Inimicus vero ejus est ita fortis ut quidquid extra villam invenit, sine ullo obstaculo comprehensum abducat. In ipsam quoque villam saepius intrat, et domos quas invenit invalidas
Abbreviated transcription (Latin):
ut euntes in castella. emant sibi escas.
Ih̾c autem dixit eis. Non hñt necesse ire.
Date alis uos manducare. Responderũt
ei. Non habemus hic nisi qͥnq panes
⁊ duos pisces. Qui ait eis. Afferte michi
huc illos. Et cum iussiss turbas discumbẽ
suꝑ fenum. Acceptis qͥnq panib ⁊ duob
pucib aspiciens in celum bñdixit ⁊ fregit

Expanded text:
escas Iesus autem dixit eis non habent necesse ire date illis vos manducare responderunt ei non habemus hic nisi quinque panes et duos pisces qui ait eis adferte illos mihi huc et cum iussisset turbam discumbere supra faenum acceptis quinque panibus et duobus piscibus aspiciens in caelum benedixit
Abbreviated transcription (Latin):
synagogis eoꝵita ut mirarentur ⁊ dr̃ent
uñ huic sapĩa hec ⁊ uirtutes. Nonne hic est
filius fabri: Nonne mater eius dr̃ maria
⁊ fratres eius. iacob ⁊ ioseph ⁊ symon ⁊
iudas ⁊ sorores eius. Nonne omnes apud
nos siuit. uñ gͦ huic omnia ista: Et scanda¬
lizabantur in eo. Ih̾c autem dixit eis Nõ
est propheca sine honore: nisi in patria sua
⁊ in domo sua. ⁊ non fecie ibi uirtutes multaᷤᷤ

Expanded text:
nagogis eorum ita ut mirarentur et dicerent unde huic sapientia haec et virtutes nonne hic est fabri filius nonne mater eius dicitur Maria et fratres eius Iacobus et Ioseph et Simon et Iudas et sorores eius nonne omnes apud nos sunt unde ergo huic omnia ista et scandalizabantur in eo Iesus autem dixit eis non est propheta sine honore nisi in patria sua et in domo sua et non fecit
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ parabolis os meum. Eructuabo abscon¬
dita ad ꝯstitutione mundi. Tunc dimissis
turbis uenit indomũ. Et accesserunt ad
eũ discipłl eiꝰ dicentes. Edissere nobis parabo¬
lam zizanioꝵ agri. Qui respondens ait.
Qui seminat bonum semen: est filius hõis
ager autem est mundus. Bonũ aut̃ semen
hii sunt filii regni. ⁊izama autẽ sũt filii
neꝙͣ. Inimicus autẽ qui seminat ea est dia¬
bolus. Messis uero ꝯsummatio scłi est. Mes

Expanded text:
in parabolis os meum eructabo abscondita a constitutione mundi tunc dimissis turbis venit in domum et accesserunt ad eum discipuli eius dicentes dissere nobis parabolam zizaniorum agri qui respondens ait qui seminat bonum semen est Filius hominis ager autem est mundus bonum vero semen hii sunt filii regni zizania autem filii sunt nequam inimicus autem qui seminavit ea est diabolus messis ver
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ dam ceciderunt secus uiam. ⁊ uener̃t
uolucres celi ⁊ comederunt illa. Alia siñ
ceciderunt ĩpecrosa ubi non habebant
terram muitam. ⁊ continuo exorta
sunt : quia non habebant altitudinẽ
t̾re. Sole autem orto estuauerunt. ⁊ qr
non habebant. radicem aruerunt
Alia autem ceciderunt in spinas. ⁊ cre¬
uerunt spine ⁊ suffocauerunt ea. Alia

Expanded text:
secus viam: et venerunt volucres et comederunt ea. Alia autem ceciderunt in petrosa: ubi non habebant terram multam: et continuo exorta sunt: quia non habebant altitudinem terre. Sole autem orto estuaverunt: et quia non habebant radicem: aruerunt. Alia autem ceciderunt in spinis: et creverunt spine:
Abbreviated transcription (Latin):
ergo stabit regnũ eiꝰ: ⁊ si ego ĩ beelz e¬
bub eicio demonia: filii ur̃i in quo eiciũt
Ideo ip̃i iudices ur̃i erunt. Si aut̃ ego
in sp̃u dei eicio demones. igitur ꝑuenit ĩ
uos reguum dei. Aut quo potest quisꝙͣ
iutrare in domum fortis ⁊ uasa eius diri¬
ꝑere nisi prius allegau̾it fortem. ⁊ tũc¬

Expanded text:
bit regnum ejus? Et si ego in Beelzebub ejicio daemones, filii vestri in quo ejiciunt? Ideo ipsi judices vestri erunt. Si autem ego in spiritu Dei ejicio daemones, igitur pervenit in vos regnum Dei. Aut quomodo potest quisquam intrare in domum fortis, et vasa ejus diripere, nisi prius alligaverit fortem? et tu
Abbreviated transcription (Latin):
nobis ⁊ tͥ ih̃u fili dei. uenisti huc aute
tempus torquere nos. Erat autem nõ
longe abillis grex porcoꝵ multoꝵ pas¬
cens. Demones autem rogabant eum
dicentes. Si eicis nos hinc. mute nos ĩ
gregem porcoꝵ. Et ait illis ih̃c. Ite. at
illi exeuntes abierunt ĩ porcos. Et ecce
magno impetu abiit totus grex per¬
p̾ceps in mare ⁊ mortui sunt in aquis
pastores autem fugerunt. ⁊ uenientes
in ciuitatem. nuntiau̾nt ħ omnia. ⁊

Expanded text:
enisti huc ante tempus torquere nos? Erat autem non longe ab illis grex multorum porcorum pascens. Demones autem rogabant eum dicentes. Si ejicis nos hinc: mitte nos in gregem porcorum. Et ait illis. Ite. At illi exeuntes: abierunt in porcos. Et ecce magno impetu abiit totus grex preceps in mare: et mortui sunt in aquis. Pastores autem fugerunt. Et venientes in ci
Abbreviated transcription (Latin):
anime mee. Ponam spm̃ meum suꝑ
eum ⁊ iudicium gentib nũciabit. Non
satam non ꝯfringet. ⁊ linũ fumigans
non extinguet donec eiciat ad uictoriam
iudicium. ⁊ in nomine eius gentes spe¬

Expanded text:
animæ meæ. Ponam super eum spiritum meum, & iudicium gentibus nunciabit. Non satam nō confringet, & lignum fumigās non extinguet, donec eiiciat ad victoriam iudiciū,
Abbreviated transcription (Latin):
lib uestiũtur in domid regum sunt
S quid existis uidere: ꝓphetam : eciam
dico uobis. ⁊ plꝰ qm ꝓpͣhetam. Hic est
enim deco scriptum est. Ecce mitto an¬
gelum meum ante faciem tuam qui
tp̃arabit uiam tuam ante te. Amen
dico uobis. ñ surrexit inter natos mu¬
lierum maior iohanne baptista. Qui¬

Expanded text:
 deliciis, in domibus regum sunt. Sed quid exiistis videre? Prophetam? Utique dico vobis, et plus quam prophetam. Hic est enim de quo scriptum est: Ecce ego mitto angelum meum ante faciem tuam, qui praeparabit viam tuam ante te . Amen dico vobis: major inter natos mulierum propheta, Joanne Baptista,
Abbreviated transcription (Latin):
cens i synagogis eoꝵ. ⁊ predicans eusm¬
głium regni. ⁊ curans omnem lango¬
rem ⁊ omnem infumitatem. Uidens
autem turbas misertus est eis. quia
erant uexati ⁊ iacentes sicut oues
non hũces pastorem. Tunc dicit disci¬
pulis suis. messis quid̃ multa. oꝑa¬
rii autem pauci. Rogate gͦ dñm mes¬
sis ut mittat oparios in messem suam

Expanded text:
ynagogis eorum et praedicans euangelium regni et curans omnem languorem et omnem infirmitatem. uidens autem turbas misertus est eis, quia erant uexati et iacentes sicut ones non habentes pastorem. tunc dicit discipulis suis: messis quidem multa, operarii autem pauci; rogate ergo dominum messis, ut eiciat op
Abbreviated transcription (Latin):
eos. ita ut turbe mirarentur uidentes nu¬
tos. loquentes. claudos. ambulantes.
cecos uidentes. ⁊ magnificabant deum
isrł. Ih̃c fuitem ꝯuocatis discipłis suis
dixit. Mesereor turbe. quin iam triduo
ꝑ seuerant mecum. et non hñt qui mã¬
ducent. ⁊ dimittere eos ieiinos. nolo
ne deficiant inuia. Et dicunt ei discipuli
unde ergo nobis in deserto panes tanti
ut saturemus turbam tantam. Et ait
illis ihc. Quot panes habetis: At illi
dixenuit. Septem ⁊ paucos piscitulos
et p̾cepit turbe. ut discumberent super
terram. Et accipiens ih̾c septem panes
⁊ pisces. et grãtras agens fregit ⁊ de¬
dit discipulis suis. ⁊ discipuli dederunt
populo. ⁊ comederunt omnes ⁊ saturati

Expanded text:
ita ut turbae mirarentur, videntes mutos loquentes, claudos ambulantes, caecos videntes: et magnificabant Deum Israel. Jesus autem, convocatis discipulis suis, dixit: Misereor turbae, quia triduo jam perseverant mecum, et non habent quod manducent: et dimittere eos jejunos nolo, ne deficiant in via. Et dicunt ei discipuli: Unde ergo nobis in deserto panes tantos, ut saturemus turbam tantam? Et ait illis Jesus: Quot habetis panes? At illi dixerunt: Septem, et paucos pisciculos. Et praecepit turbae, ut discumberent super terram. Et accipiens septem panes, et pisces, et gratias agens, fregit, et dedit discipulis suis, et discipuli dederunt populo. Et comederunt omnes, et sat
Abbreviated transcription (Latin):
pene qd̾ habent: acquirũt. D Nonne sacra
loca freqñter uisitant. libent̾ d̾o sacͥacant: ele¬
mosinas multas dant:¶ Hec om̃ia ideo fa¬
cũnt: ut d̾s res suas eis augeat. ⁊ habitas custo¬
diat. ⁊ ꝑ hec recipiunt meicetem suam. De hiis
dicit᷑. Qui ꝯfidunt m̃ nultitudine diuinaꝵ suaꝵ
ut oues in inferno ponent᷑. mors depascet eos. D
nam quiqquid faciunt cũ maxima fraude agũt
De hiĩs dr̃. Non sunt tenebre ⁊ nõ est umbra mor¬
tis ut abscondant᷑ ibi qui oꝑantar iniquitatem
Habent spem ioculatores:M Nullam to

Expanded text:
pene quod habent acquirunt. D. Nonne sacra loca frequenter visitant, libenter Deo sacrificant, eleemosynas multas dant?--M. Haec omnia ideo faciunt, ut Deus eis res suas augeat, et habitas custodiat, et per haec recipiunt mercedem suam; de his dicitur: Qui confidunt in multitudine divitiarum ut oves in inferno deponentur, et mors depascet eos. D.nam quidquid faciunt, cum maxima fraude agunt; de his dicitur: Non sunt tenebrae, et non est umbra mortis, ut abscondantur ibi qui operantur iniquitatem . D. Habent spem joculatore
Abbreviated transcription (Latin):
ati qui lugent qm̃ ip̃i ꝯsolabuntur. Quinto per
ełosinam ut dr̃. Sicut aqua extinguit ignem
ita elemosina extinguit pcc̃m. Sexto ꝑ indul¬
R. D. Quid ualet ꝯfessioc m Qnͣtum bap¬
nsimus. Sicut .n. in baptismate originalia ita
in ꝯfessione remitruntur pc̃ca actualia. D̃ Est
etiam iudiciumi᷑ M Duo iuditia sunt dei u¬
nũ hic ꝑ ꝯfessionem. aliud in ułtimo die ꝑ exa-¬
minatõem. In quo ip̃e iudex deus. drabolus accu¬
sator hõ reus. In isto uͭ sacerdos xp̃i uicarius iu¬
dex. hõ ⁊ accusator ⁊ reus. ⁊ penitentia est senten¬
tia. Qui hic iudicatur nõ ibi accusatur. ut dicit᷑.
Non iudicat deus bis in idip̃m. ⁊ alibi: Si iudi¬
capemus: nõ utz iudicanur. D. Balet peni¬
Sicut om̃ia medicamenta nõ ualent ad sa¬
nandum uulnus qͣm diu ferrum fu̾it infixũ
nisi ferru m exͣhatur. ita om̃ia bñfacta non
ꝓderunt nͥ pcc̃m relinquat᷑. Qui facit pcc̃m¬

Expanded text:
quinto, per eleemosynam, ut dicitur: Sicut aqua exstinguit ignem, ita eleemosyna exstinguit peccatum ; sexto, per indulrum . D. Quid valet confessio?--M. Quantum baptismus; sicut enim in baptismo originalia, ita in confessione remittuntur peccata actualia. D. Et etiam judicium?--M. Duo sunt judicia Dei: unum hic per confessionem; aliud in ultimo die per examinationem; in quo ipse Deus judex erit diabolus accusator, homo reus. In isto vero sacerdos, Christi vicarius, judex; homo et accusator et reus: poenitentia est sententia. Qui hic judicatur, non ibi accusatur, ut dicitur: Non judicat Deus bis in idipsum ; et alibi: Si nos judicaremus, non utique judicaremur . D. Valet eSicut omnia medicamenta non valent ad sanandum vulnus, quamdiu ferrum fuerit infixum, nisi ferrum extrahatur: ita omnia benefacta non proderunt, nisi peccatum relinquatur, ut dicit
Abbreviated transcription (Latin):
punit. u̾nidex est .n. ire dei in hec ip̃m ꝯstitu¬
tus. D Pectant ministri qui a iudicib ins¬
si dampnans mortis suppliciũ inferunt:¬
M mime s potius lauant manus in sangͥ¬
ne põcoris. D Qui in criminib fu̾int dep̃hen¬
si ⁊ a iudicib ad eculeum uł ad aliud suppliciũ
dampnati ⁊ in ip̃o mortis articulo penituerint
est spes aliqua de illiorͦ M Magna quid̃ .n. ꝑ
ip̃m suppliciũ purgant᷑. ⁊ ut latro in cruce saluã
su uł auditu est sensus obtusus. ⁊ ꝑ multas co¬
tunc ita obscure ⁊ nõ maniseste sua sꝙͥpta edido¬
rut: M Non debuerunt. Cementariĩ namq
est construere. pictoris uͦ pingere. patͥarche itaz¬

Expanded text:
punit: vindex est enim irae Dei in hoc ipsum constitupunit: vindex est enim irae Dei in hoc ipsum constitutus. D. Peccant ministri, qui a judicibus jussi damnatis mortis supplicium inferuntMinime; sed potius lavant manus suas in sanguine peccatoris. D. Qui in criminibus fuerunt deprehensi, et a judicibus ad equuleum vel ad aliud supplicium damnati, et in ipso mortis articulo poenituerint, est spes aliqua de eis?--M. Magna: Quidam enim per illud supplicium purgantur, et ut latro in cruce salvant usu, vel visu, vel auditu, est sensus obtusus, et per multas cotunc ita obscure et non manifeste scripta sua ediderunt?--M. Non debuerunt: caementarii namque est construere, pictoris vero pingere. Patriarchae ita
Abbreviated transcription (Latin):
boret. ut ad eteruam uitam hac occasione re¬
dire queat ⁊ hoc tm̃ de electis acapiendum ẽ
nam reꝓbis om̃ia ad penam sunt. 2 Est
homini t̾minus ad uitam prestitus ⁊ si potest
hunc excedere uiuendo uł p̃uenire moriendo.
M Unicuiq statutũ est a do̾ ꝙͣ diu uinere
debeat in hoc scło. ultͣ quem t̾minum nõ po
test homo uiuere uł unũ momentũ ut d̾r Cõ¬
stituisti t̾minos eius qui p̃teriri nõ poterunt
Potest aũ młtis mõis aute uenire uł in arma
nł in bestias ruendo. seu ueneno uł laqueo ui¬
tam extorquendo. aut flamnris aut undis ĩ¬
siliendo. Sicut mercennarius prauis morib
potest efficere aut nõ solum merrede priuer᷑.
ꝟm etiam ante ꝯdictum tp̃c axpellatur. D
Proba: M Deus eduxit filios istł de egyꝑ¬
to. uit daret eis terram ꝓmissionis quã ꝓpter
pcc̃m nõ sunt adepti. s anteqͣm illuc ꝑueni-¬
rent sunt in desertum prostrati D Pecrat

Expanded text:
boret, et etiam hac occasione reboret, et etiam hac occasione redire queat. Et hoc tantum de electis accipe, nam reprobis omnia ad poenam faciunt. D. Est homini terminus vitae praestitutus; et si potest hunc excedere vivendo, vel praevenire moriendo? --M. Unicuique statutum est a Deo quamdiu vivere debeat in hoc saeculo: ultra quem terminum homo non potest vivere, vel unum momentum, ut dicitur: Constituisti terminos ejus, qui praeteriri non poterunt . Potest autem multis modis antevenire, sive in arma vel in bestias ruendo, seu veneno vel laqueo vitam extorquendo, aut flammis vel undis insiliendo, sicut mercenarius pravis moribus potest efficere ut non solum mercede privetur, verum etiam ante conditum tempus expellatur. D. Proba.--M. Deus eduxit filios Israel de Aegypto, ut daret eis terram repromissionis, quam propter peccata non sunt adepti; sed antequam illuc venirent, sunt in deserto prostrati. 25.
Abbreviated transcription (Latin):
petere aut alia satra loca m̃uisere: M Meliue
est pecuniam cum qua ituri sunt in pauꝑes ex¬
pendere. Si qui aũ amore xp̃i accensi. uł scõꝵ¬
ꝯfessione põcoꝵ fc̃a. ⁊ pecunia de ꝓp̾a hereditate
uł ꝓprio sudore acquisita ierent. ⁊ se in itinere a¬
pud congregatõnes scõꝵ or̃onib cõmendau̾int
de reb suis ip̃is uł aliis pauꝑib imꝑtiunt lau¬
dandi sunt. qr helena ⁊ eudoxia laudant᷑ que ħ
fecerunt. Si qui u̾o ꝓpter curiositatem uł laudẽ
ad sacra loca discurrunt. hoc in mercede accipisĩt
patre ĩmolat. ⁊ sic truentis manib ad eum
sũpto cibo saltem ꝑ septimanam posset care¬
re illo: M. ftames est una de penis pc̃a. Homo¬
añ sic creatus erat. ut si uellet sine dolore be¬
rem redimi potuit. qui si famem uł frigus
⁊ cetera incõmoda nõ sustineret: laborare nol¬
let. ⁊ sic sꝑ extorris a regno dei maneret. Indi¬
dit gͦ ei dñs famem ut hac nc̃titate auctus la¬

Expanded text:
petere, aut alia loca sacra invisere?--M. Melius est pecuniam, cum qua ituri sunt, in pauperes expendere. Si qui autem amore Christi accensi, vel suofessione, et pecunia de propria haereditate vel proprio sudore acquisita ierint, et se in itinere apud congregationes sanctorum orationibus commendaverint, de rebus suis ipsis vel aliis pauperibus impertierint, laudandi sunt quia et Helena et Eudoxia laudantur, quae haec fecerunt. Si qui vero propter curiositatem vel laudem humanam ad sacra loca discurrunt, hoc in mercede accipiunt, patre suo immolat, et sic cruentis manibus ad illum sumpto cibo saltem per septimanam posset carere illo?--M. Fames est una de poenis peccati. Homo sic creatus erat, ut, si vellet, sine labore virem redire potuit. Qui si famem, vel frigus, vel caetera incommoda non sustineret, laborare nollet; et sic semper extorris a regno maneret. Indidit ergo ei famem Deus, ut hac necessitate coactus la
Abbreviated transcription (Latin):
tem penitere differunt. non ip̃i pc̃ca. s pcc̃a eos
deserunt. quia eos diutius seruos nolunt. Qui
tamen ex corde penitent. etiam in tp̃a morte mi
D Unde dicit᷑ mort̾: M ab amaritudine uł
a morsu pomi uetiti. uñ mors est orta. Sunt añ
uenũ. naturalis ut senũ. D Cum p̃cca in bap.¬
tismate dimittant᷑ ut cũ mors sit pena pcc̃i cur
aluid. si immortalitas corpoꝵ in baptismate da¬
retur non ꝓ deo s pro hac s̃mortalitate ad bap¬
tisma ab om̃ib festinaretur. ⁊ sic nullus ad re
bulent. ꝑ oratõem se exerceant . donec mors a
cata in baptisiate: M Dimittunt᷑. s cum ip̃i
in eadem pc̃ca telabunt᷑ que dimissa erant: ⁊ in
⁊ mex subditur. Tradidit eum tortorib donec red¬

Expanded text:
tem poenitere differunt, non ipsi peccata, sed peccata eos tem poenitere differunt, non ipsi peccata, sed peccata eos deserunt; quia eos diutius servos habere nolunt: qui tamen ex corde poenitent, etiam in ipsa morte misD. Unde mors dicitur?--M. Ab amaritudine, vel a morsu pomi vetiti, unde mors est orta. Sunt autem us; naturalis, ut in senibus. D. Cum peccata in baptismate dimittantur, et cum mors sit poena peccati, cur aliud. Si immortalitas corporum in baptismate daretur, non pro Deo, sed pro hac immortalitate ad baptisma ab omnibus festinaretur; et sic nullus ad regbulent, et per operationem se exerceant, donec mors a cata in baptismate? --M. Dimittuntur; sed cum ipsi post in eadem peccata relabuntur, quae dimissa erant, etiamet mox subditur: Tradidit eum tortoribus, donec red
Abbreviated transcription (Latin):
truditur. nec amplius cum aliquo scõp ꝯgredi
ꝑmittitur qͣmͣuis alius a pͥncipe demonum. in
eius locum subrogetur. sicut .n. homo a dyabo
louictus mox de ꝑadyso est eiectus. ita cum quis
demonũ a scĩs suꝑatur ꝯfestim ꝯfusus: ad tar¬
uolunt: M Gregem porcoꝵ intrare non potu¬
erunt nͥ ꝑmissi qnͣtominus hoĩes: aliquando
corpus sci uiri obsident illi ad coronam. sibi aũ¬
ad penam. Maloꝵ aũ aiãs semꝑ obsident int̾¬
dum ⁊ corpora uexant. Corpus hominis in bap¬
tismate ut templum sp̃ui scõ oleo ⁊ crisiatede¬
dicatur ut dicitur. templum dei sc̃m est qd estis
uos. Igit᷑ hoc templum semꝑ. aut sp̃c sc̃s aut in
tio infirmis: MPecrata ꝯfessa ⁊ non tterata
uł cotidiana ꝑ hanc uncdionem relaxantur ut dr̃
tiam non egit ista unctio nõ solũ ei nicħ prodest
sed enam multum obest. ⁊t Prodest peniten-¬
tia in ȩxtremis: M Qui pcc̃a sua usq ad mor¬

Expanded text:
truditur, nec amplius cum aliquo justorum congredi truditur, nec amplius cum aliquo justorum congredi permittitur, quamvis alius a principe daemonum in locum ejus surrogetur. Sicut enim a diabolo homo victus mox de paradiso est ejectus; ita cum quis daemonum a sanctis superatur, confestim confusus in tarvolunt? --M. Gregem porcorum intrare non potuerunt nisi permissi, quanto minus homines? Aliquando corpus viri sancti obsident, illi ad coronam, sibi ad poenam; malorum autem animas semper obsident, interdum etiam corpora vexant. Corpus autem hominis in baptismate ut templum Spiritui sancto oleo et chrismate dedicatur, ut dicitur: Templum Dei sanctum est, quod estis vos . Igitur hoc temei infirmis?--M. Peccata confessa, et non iterata, vel quotidiana per hanc unctionem relaxantur, ut dictiam non egerit, ista unctio non solum ei nihil prodest, sed et multum obest. D. Prodest poenitentia in extremis?--M. Qui peccata sua usque ad mor
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes angłos: M U̾nicuiq genti unitĩq aũi¬
tati p̃sunt angłi. qui iura. leges. mores iuste dispẽ¬
tur. angło ꝯmũtitur qui eam semꝑ ad bomuĩ
incitet ⁊ omĩa oꝑa eius dõ ⁊ angłis in celo notestas
D Cum d̾o om̃ia sciat. ⁊ sã angsi in eo cuncta¬
cerant quid potest eis referri qd̾ nestianti M
aliud eit. qmͣ de nr̃o ꝓfectu in deo gratulari ut
dr᷑. Gaudiũ est angłis dei suꝑ unopcc̃ore pemĩen¬
tiam agente. sicut eqͣuio. eoꝵ cont̾itariest de no¬
stris male gertis indignan D Sunt iugiter
bi possint. Qui cũ ad nos destendunt gła iñtima
nõ fraudant᷑. qr semꝑ lident faciem patͥs. quoq
MIn forma hominis. hõ eteñ cũ sit corporeus
p̃sunt demones qui sub se hñt innumerabiles.
qui aĩas ingiter ad uitia illiciunt. ⁊ in ala homi¬
num suo pͥncipi cũ magno cachinno reserunt.
Si quis tñ illoꝵ ab̾ aliquo iustoꝵ pugnans iun¬
citur mox ab angelo custode eiũs in abyssum ie¬

Expanded text:
odes angelos?--M. Unicuique genti, unicuique civitati praesunt Angeli, qui jura, leges, mores juste dispentur, angelo committitur, qui eam semper ad bonum incitet, et omnia opera ejus Deo et angelis in coelis referat. D. Cum Deus omnia sciat, et sanesciant? --M. aliud quam de nostro provectu in Deo congratulari, ut dicitur: Gaudium erit angelis Dei super uno peccatore poenitentiam agente ; sicut e contra illorum contristari, est de nostris male gestis indignari. D. Sunt jugiter bi possint. Qui cum ad nos descendunt, gloria intima non fraudantur, quia semper vident faciem Patris, quocunque ominibus?--M. In forma hominis: homo etenim, cum sit corporeus, praesunt daemones, qui sub se habent innumerabiles, qui animas jugiter ad vitia illiciunt, et mala hominum suo principi cum magno cachinno referunt. Si quis tamen illorum ab aliquo justorum pugnans vincitur, mox ab angelo custode ejus in abyssum re
Abbreviated transcription (Latin):
nrremiscibile pcc̃m: N Nocet bonis si occi¬
dantur uł scibita morte rapiantur:ͦ m Nich
penitus non .n. subito moriuntur qui se sem¬
ꝑ cogitaunt morituros. Suie gͦ ferro immo¬
lentur. siue a bestũs dilacerentur aut flamnnis
uł undis ĩmergantur. aut stispendant᷑ uł in
rota frangantur. uł quol infortumo moriant᷑:
semꝑ est p̃ciosa in ꝯspetu dñi mors scoꝵ eius.
nõ anferetur ab eo. ⁊ iustis mors non obest
ĩno multum eis ꝓdest. q si quid pc̃a ꝯtraxer̃t
ꝑ humanam fragilitatem. relaxatur ꝑ mor¬
tis acerbitatem. LProdest malis si din de¬
cumbant in lectis anteqͣm moriantur: M
Nichil. Quaq .n. morte moriantur mala ⁊
subira morte moruint᷑: qui in dño non mori
iustis aliquid si in cimiterio ecłie nõ sepelian¬
tur: M Nichil prorsus. Tdtus namq mundus
est templum dei. qd̃ dedicatum est sanguine
xp̃i ⁊ siue in campo siue in silua ułmn palude
uł quouis loco sepeli ant̾ uł ꝓiciant᷑ uł a besti¬

Expanded text:
norum et malorum. D. Nocet bonis si occidantur, vel subita morte rapiantur? --M. Nihil penitus. Non enim subita morte moriuntur, qui se semper cogitant morituros. Sive ergo ferro immolentur, sive a bestiis dilacerentur, aut flammis vel undis immergantur, aut suspendantur, vel in rota frangantur, vel quolibet infortunio moriantur; senon auferetur ab eo. » Et talis mors non obest, imo multum eis prodest; quia si quid peccati contraxerunt per humanam fragilitatem, relaxatur per mortis acerbitatem. D. Prodest malis, si diu decumbant in lectis antequam moriantur?--M. Nihil. Quacunque enim morte moriantur, mala et subita morte moriuntur, qui in Domino non moriujustis aliquid si in coemeterio Ecclesiae non sepeliantur?--M. Nihil prorsus. Totus enim mundus est templum Dei, quod dedicatum est sanguine Christi; et sive in campo, sive in sylva, vel in palude, vel in quovis loco sepeliantur, vel projiciantur, ve
Abbreviated transcription (Latin):
irrident seipõs decpiunt qui letant᷑ cũ male fece¬
rint. ⁊ exultant in reb pesssinis. Eum hoĩes occĩ¬
derint cantant. cũ adulterau̾int exultant. cum
ꝑimant aut sacͥlegium ꝑpetumt. cathinnant in
penitentia constituti diu̾sa fertula querunt. un¬
tiis potulis inebriari gestiunt ⁊ om̃ib delitũs plꝰ
qm aluĩ dicfluunt. Pehũs dicit᷑. Dabit dñs in car¬
nem eoꝵ uermem. ⁊ iguem in extinguibilem.
A Quid de fatuis. M Ergo inter pueros deputã¬
tur. melius .n. facere nescuiit. ⁊ id̾o saluant᷑.
Quid de agricolis ;̾. M Ex magna ꝑte saluiant᷑ qr
simpliciter uuuint ⁊ ppłm dei suo sudore pascũt.
Ut dr᷑. Labores manuum qui manducant. beati
sunt. D Quid de ꝑuulisc̾ m Quotqͦt nõ lo¬
quentes. ut sant tͥentes dum tauzat. baptista cõ¬
secuti saluantur ut dr̃. Talium est regnũ celoꝵ.
qui etiam quosdam de igne latronum assumit.
Nouit .n. qui sunt eius pro quib sang̾nem ĩ¬
fudit. D Cum scͥptum sit xp̃c ꝓ impiis mor

Expanded text:
rrident, et seipsos decipiunt, qui laetantur cum malefecerint, et exsultant in rebus pessimis: cum homines occiderint, cantant; cum adulteraverint, exsultant; cum perjurant, aut sacrilegium perpetrant, cachinnant. In poenitentia constituti diversa fercula quaerunt, variis poculis inebriari gestiunt, et omnibus deliciis plus quam alii diffluunt: de his dicitur: Dabit Dominus in carnes eorum vermes et ignem inexstinguibilem . D. Quid de fatuis dicis?--M. Inter pueros reputantur; melius enim facere nesciunt; et ideo salvantur. D. Quid de agricolis dicis?--M. Ex magna parte salvantur, quia simpliciter vivunt, et populum Dei suo sudore pascunt, ut dicitur. Labores manuum suarum qui manducant, beati sunt . D. Quid de parvulis?--M. Quotquot non loquentes, ut sunt triennes, duntaxat baptisma consecuti, salvantur, utqui etiam quosdam de genere latronum assumit. Novit enim qui sunt ejus, pro quibus etiam sanguinem fudit. D. Cum scriptum sit: Christus pr
Abbreviated transcription (Latin):
runt. ut cretenses suo regi ioui. ⁊ athenien¬
ses cycropi. latini iano. romani iomubo. Uñ
formulas intrabant ⁊ ppłm ꝑ responsa sedu¬
centes ludificabant. DUbi fuit babel: M
In loco ubi nũc eid magna babylonia qmͣ de
latere ⁊ bitumine construꝑit semiramio re-¬
gina. ut lateres igni ⁊ bitumen aque resube¬
ret. Cuiꝰ longitudinem ⁊ latudinem . ꝑ .lxͣ.
miliaria extendisse dr̃. Muri uͦ latitudinem

Expanded text:
runt: ut Cretenses suo regi Jovi, et Athenienrunt: ut Cretenses suo regi Jovi, et Athenienses Cecropi, Latini Jano, Romani Romulo; unde  Daemones vero formulas intrabant, et populum per responsa seducentes ludificabant. D. Ubi fuit Babel?--M. In loco in quo nunc est magna Babylonia, quam de latere et bitumine construxit Semiramis regina, ut lateres igni, bitumen aquae resisterent. Cujus longitudinem et latitudinem per sexaginta milliaria extendisse dicitur, muri vero latitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
etis. Ita econtͣ de om̃ib que fecerit homo ma¬
lis : punietur. aut in hoc scbo aut mñ futuro
ut dicit᷑. Ante dei uultũ nicħ unqͣm tnͣsit in¬
ultum. G̾ aut ip̃e homo punit penitendo. aut
positi didicerant. id̾o ⁊̃ tanto tpre cͥꝯduxit eos
ꝑ heremum. ut hunc morem obliuiscerent᷑.
Et ꝑ aliud. Sicut iudaicus ppłs erat figura
ĩmo umbra xp̃iani ppłi. ita in eo debuit p̃cede¬
re umbra ueri sacrificin ut in paschali agno.
umbraticis hostiis finem imposuit. ⁊ singu¬
lare sacrificiũ qd aufert pc̃ca: seip̃m offe̾ns
instituit. N Cum hoĩes non colerent nisi u¬
nũ deum ab initio. uñ cepit ydoloꝵ culture suꝑ¬
stitio: M Opd̾ lubel turrim gygantum. exor¬
hibetur. In qua pͥmus rex mundi huiꝰ nem¬
proth. qua etiam nimis regnauit: qui be¬
lo patri suo ymaginem faciens cũctos sibi sb̾¬
iugatos eam adorare imꝑauĩt. quem post alii
ĩmitati carissuis aut p̃potentib regib mor¬
tuis ydola fecerunt. que wlgus colere coege¬

Expanded text:
etis . Ita e contra de omnibus malis quae fecerit homo punietur, aut in hoc saeculo, aut in futuro, ut dicitur: Ante Dei vultum nihil unquam transit inultum. Igitur aut ipse homo punit poenitendo, aut positi didicerant. Ideo etiam tanto tempore circumduxit eos per eremum, ut hunc morem obliviscerentur; et propter aliud: sicut Judaïcus populus erat in figura, imo umbra Christiani populi; ita in eodem debuit praecedere umbra veri sacrificii, ut in paschali agno, legem dederat, umbraticis hostiis finem imposuit; et singulare sacrificium, quod aufert peccata, seipsum offerens instituit. D. Cum homines non colerent nisi unum Deum ab initio, unde coepit idolorum culturae superstitio? --M. Apud Babel turris gigantum exorfertur; in qua primus rex hujus mundi, Nemroth, et postea Ninus, regnavit; qui Belo patri suo imaginem faciens, cunctos sibi subjugatos eam adorare imperavit, quem post alii imitati charis suis, aut praepotentibus regibus, mortuis idola fecerunt, quae vulgus colere compule
Abbreviated transcription (Latin):
docent: sunt fumꝰ qui ignem offuscat ⁊ aciem o¬
culoꝵ reuerberat. De hiis dr᷑ stelle nõ lux erunt
ideo de celo ceciderunt. ¶ Quid dicis de mundi
runt sm̃aũt miserabiliores sunt om̃ib hom̃ib¬

Expanded text:
docent, sunt fumus qui ignem obfuscat, et aciem odocent, sunt fumus qui ignem obfuscat, et aciem oculorum reverberat; de his dicitur: Stellae non luxerunt ; ideo de coelo occiderunt. D. Quid dicis de mundi runt; sin autem, miserabiliores omnibus homi
Abbreviated transcription (Latin):
turam nõ est pcã sed scd̃ sacramentum. Sic̃
uxor tua est filii tiu mater in carnali genera¬
tione sic illa que illum suscipit de fonte fit eiꝰ
mater in sp̃uali generatione ⁊ ita tua comina¬
fit sdoror tue uxoris. ⁊ filiola tua soror tue filie.
Siiliter si tu alt̾ius filias releuaueris. cõ¬
pater .i. frater sui patris eris. ⁊ non ulli licet
duas sorores aut muberi duos frẽs acciꝑe
Igit᷑ ꝑ sacramentũ tale ꝯiugiũ est penitus
illicitum. D Anima mea gratulare qr
om̃ia que desiderasci ꝯtigit te audire. Eya ñc
nobilis doctor pocula sp̃c scĩ tibi habunde infu¬
sa largiter ꝯseruis eructa ⁊ qui mͥ iam de
p̃latis dixisti. de reliquis ecclie ministris qͥd
sentias: insimia.  Primo gͥ sacerdotes si
btĩ uixerint : exemplo sunt luxmundi. Si
recte docuerint.nerbo. sunt sal terre. Beliqui
la que aliis ⁊ sibimet: cera li quesdente deficit. uł
campana side aliis dulcis sonus redditur ⁊ ip̃a
assiduo pulsu atteritur. Si aũ nec bñ uiuunt nͨ

Expanded text:
turam non est peccatum, sed secundum sacramentum. Sicuti enim uxor tua est filii tui mater in generatione, sic illa, quae eum suscipit de fonte, fit ejus mater in spirituali regeneratione, et ita fit tua commater, soror uxoris tuae, et filiola fit soror filiae tuae. Similiter si tu alterius filiam levaveris, compater, id est frater sui patris eris, et non licet illi duas sorores, aut mulieri duos fratres accipere. Igitur per sacramentum tale conjugium est penitus illicitum. omnia quae desiderasti contigit te audire. Eia nunc, nobilis doctor, pocula Spiritus sancti tibi abunde infusa conversis largiter eructa, et qui jam de praelatis dixisti, de reliquis Ecclesiae ministris quid sentias, insinua?-- M. Primo igitur sacerdotes, si bene vixerint, exemplo sunt lux mundi; si recte docuerint, verbo sunt sal terrae. Reliquila, quae aliis lucet, et sibimet cera liquescente deficit, vel campana, de qua aliis dulcis sonus redditur, et ipsa assiduo pulsu atteritur. Si autem nec bene vivunt nec
Abbreviated transcription (Latin):
miserearis om̃ib qui oꝑantur iniquitatem. ⁊
cũ ip̃e sit ip̃a iusticia si supͣ menbra dyaboli flecte¬
ietur mistd̾ia eẽt in miustos. Gͦ iustis est mĩa
D Possunt aliquib signis int̾nosci boni ⁊ ma¬
li:  Possunt. Iusti namq sibi bomi sunt ⁊ ꝯscũ
⁊ defutura spe certi. sunt uoltu hylares. oculi eoꝵ
quadam gm̃ micantes. in incessu modesti. de ha¬
bundantia cordis dulces in uerbis. Mali aũ de pͣ¬
lia ꝯscĩa ⁊ cordis amaritudine sunt uultu nebu¬
losi. uerbis ⁊ fũs instabiles. risu ĩmoderati. t̾sti¬
modo fectini.uenenũ qd̃ corde gerunt. nc̃ ama¬
ris nc̃ in ꝓuris dcĩs fundunt. DSi in morte
xp̃i pc̃ca sint remissa. cur baptizant᷑ͦ m Pcc̃a
tur. D Quot modis relaxant᷑ pcc̃a ĩ M Sept̃e.
tyriũ. t̾cio ꝑ ꝯfessionem ⁊ penitennam ut dicit᷑¬

Expanded text:
miserearis omnibus qui operantur iniquitatem . Et cum ipse sit ipsa justitia, si super membra diaboli flecteretur misericordia, esset injustus. Ergo justis est miserD. Possunt aliquibus signis internosci boni et mali?--M. Possunt. Justi namque sibi bene conscii, et de futura spe certi, sunt vultu hilares; oculi eorum quadam gratia micantes, in incessu modesti, de abundantia cordis dulces in verbis. Mali autem de prava conscientia et cordis amaritudine sunt vultu nebuloso, et verbis et factis instabiles; risu immoderati, tristimodo festini; venenum quod in corde gerunt, nunc amaris, nunc impuris dictis fundunt. D. Si in morte Christi peccata sunt remissa, cur baptizamur?--M. Peccata tur. D. Quot modis relaxantur peccata?--M. Septem. tyrium; tertio, per confessionem et poeni
Abbreviated transcription (Latin):
malis. D Est graue pc̃a ducere cognatam:¬
catum comedere pomũ. s contͣ dei ꝓceptũ come¬
los nõ extendit se latius ꝙͣ ad amicos ut dł᷑. Di¬
liges amicum ⁊ odio habebis inimicũ tuũ. Debu¬
erunt gͦ cognatoꝵ filias acciꝑe quib possent amo¬
⁊em impendere. apud nos aũt extendit se cari¬
tas ⁊̃ ad mnimicos ut dr᷑. Diligite inimicos urõs
omẽ genus humanũ D Quomͦ ꝓbas nõ esse
pcc̃m̃ cognatam ducere m Licet duob fr̃ib du¬
as sorores ducere. D Lic i Soror uxoris mee

Expanded text:
mia. D. Est grave peccatum, ducere cognatam?catum comedere pomum; sed contra praeceptum Dei comelos non extendit se latius quam ad amicos, ut dicitur? Diliges amicum, et odio habebis inimicum . Debuerunt ergo cognatorum filias accipere, quibus possent amorem impendere. Apud nos autem extendit se charitas etiam ad inimicos, ut dicitur: Diligite inimicos vestros . omne genus humanum. D. Quomodo probas non esse peccatum cognatam ducere?--M. Licet duobus fratribus duas sorores ducere? D. Licet.--M. Soror uxoris meae
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid audierunt ⁊ id̾o nõ fecerunt: M ho¬
mines sunt ita creati ut natimaliter ꝑ dilcõem
aliĩ ne feceris. Nullus uolt pati furtum. adulte¬
rium. homicidium nõ faciat illi. Cum hec homi¬
nes in proximo sꝑmint. deo qui est dilectio ͣdicũt.
qͣmuis nullus sit in orbe t̾raꝵ angulus ubi non sit
notus deus : ꝯmercatus gr̃a. uł alt̾ius rei in illas¬
uł in illas terras ubi deus colitur: mixti erant hõĩes
ignorabitur. Qui .n. d̾m in fide ⁊ oꝑe ut gentes is¬
norẽt. hũc d̾s ut hostem suũ dampnat. Qui aũt ꝑ si
dem d̾m noueuint. s uoluntatem eius simpłt ut
rustici ignorant. ⁊ si damꝑnantur nõ grauiter dãp¬
nantur ut dicit᷑. Seruus sciens uoluntatem dm̃ sui
⁊ nõ faciens uapulabit plagis młtis. Quia uͦ bona

Expanded text:
audierunt, et ideo non fecerunt. Homines sunt ita creati, ut naturaliter per dilectionem i non vis fieri, alii ne feceris . Nullus vult pati furtum, adulterium, homicidium; non faciat ulli. Cum hoc homines in proximo spernunt, Deo, qui est dilectio, contradicunt; quamvis nullus sit in orbe angulus ubi non sit notus Deus, cum mercatus gratia vel alterius rei, in illas et illas terras, ubi Deus colitur, mixtim homines eant, et ignorabitur. » Qui enim Deum in fide et opere, ut gentes, ignorat, hunc Deus ut hostem suum damnat. Qui autem Deum per fidem noverunt, sed voluntatem ejus simpliciter, ut rustici, ignorant, si damnantur, non graviter damnantur, ut dicitur: « Servus nesciens voluntatem Domini sui, et non faciens, vapulabit plagis paucis . Qui a
Abbreviated transcription (Latin):
aꝵ tuaꝵ nolumꝰ D Sunt aĩe ab initio create aut
creant᷑ cotidie. M Deus om̃ia simł ⁊ semel ꝑ ma¬
teriam fecit ut d̾r. Qui fecit que futura sunt stmł
dic ꝑ speciem ⁊ mutant᷑ in corpoꝵ effigiem. ut di.
Pater meus usq modo oꝑatur ⁊ ego operor. ⁊ ali¬
admirandum. cur eant in infernu si illud cor¬
pusculum mex fu̾it mortuum: Deus a quo
om̃is bonitas ⁊ om̃is sc̃ĩtas nõ nisi bonas ⁊ scãs
re. ut nos naliter cupimꝰ uiuere uerũptamen
cũ intrauerint illud ĩmundum ⁊ pollutum uas¬
tulum tanta auiditate amplectutit᷑. ut plusdi
ligant qmͣ deum. Instum gͥ est ut cum ip̃e sordidũ
uas ĩmo carterem quo daudant᷑ amori dei pp̃onãt

Expanded text:
antibus. D. Sunt animae ab initio creatae aut creantur quotidie?--M. Deus omnia simul et semel per materiam fecit, ut dicitur: « Qui fecit quae futura sunt; » die per speciem, et mittuntur in corporum effigiem, ut dicitur: Pater meus usque modo operatur, et ego operor ; et aliadmirandum cur eant in infernum, si illud corpusculum mox fuerit mortuum?--M. Deus, a quo omnis bonitas et omnis sanctitas est, non nisi bonas et sanctas re, ut nos naturaliter cupimus vivere; verumtamen cum intraverint illud immundum et pollutum vasculum, tanta aviditate illud amplectuntur, ut plus illud diligant quam Deum. Justum igitur est ut, cum ipsae sordidum vas, imo carcerem, quo includuntur, amori Dei praeponant,
Abbreviated transcription (Latin):
dium ⁊ letitiam. ꝓ fame ⁊ sici nõ esurient n siti¬
ent amplius. ꝓ cruciatib fugiet dolor ⁊ gemutꝰ¬
dignitates:. M Ado̾ un sunt om̃s dignitates
uł potestates maloꝵ. siue bonoꝵ ut dicitur nͣo est
potestas nisi a deo Cur aũ aliqñ mali aliqñ uͦ
boni potestates sortiunt᷑. iam suꝑius dan est
D Qaiam sententiam ꝓfers de hus qui eas
uendunt uł emunt: M Qui eas enunt cũ
symone interitũ subibunt. Qui uero rendunt
cũ syesi lepram anime incurrunt. D Habet
plati maius m̃t̾itum apd̾ deum: M Ordo of¬
ficuĩ aut dignitas potestatis nicħ ꝯfert homi¬
ni apud deum. si desit m̾itum. porro qui eccle¬

Expanded text:
dium et laetitiam; pro fame et siti, « non esurient neque sitidium et laetitiam; pro fame et siti, « non esurient neque sitient amplius ; » pro cruciatibus, fugiet ab edignitates?--M. A Deo sunt utique omnes dignitates, et potestates malorum, seu bononorum, ut dicitur: Non est potestas nisi a Deo . Cur autem aliquando mali, aliquando vero boni potestates sortiantur, jam superius dictum est. D. Quam sententiam profers de his qui eas vendunt vel emunt?--M. Qui eas emunt, cum Simone interitum subibunt; qui vero vendunt, cum Giezi lepram animae incurrunt. D. Habent praelati majus meritum apud Deum?-- M. Ordo officii aut dignitas potestatis nihil confert homini apud Deum, si desit meritum. Porro, qui in eccle
Abbreviated transcription (Latin):
pecunia ⁊ magnificis edificus exaltantur. Econͣ
boni hic carcerib indudunt᷑: uerberib tundunt᷑
fame ⁊ siti ⁊ alũs crucianb affligunt᷑: M Cũ
fortuna malis ꝑ ꝓspera arsert: ⁊ eos copia de suo
comu huis que bonis q̃ enumerasti repleu̾it tũt
assimulat᷑ pisti qui hamũ mordens gratulatur l
hoc tͥpudio de aqua tractus enecatur. Ut ile cui
pocula mellis p̃bentur ⁊ opus sine sine. amarum
mare epotare cogetur Nam ꝓ epulis replentur
nt ille diues absinchio amaritudinis ꝓ mulieꝵ
amore. sulphure fetore. ꝓ uestiũ nitore induẽtur
confusione: ꝓ pecunia ⁊ edisicus. hereditabunt
uermes in infernalib aniris. uñ dr̃. Ducuntin
bonis dies suos ⁊ m̃ puncto ad inferna descen¬
dunt Porro boni quos asetis hudemodi ĩomodit
affici similes sunt illi qui piꝑ uel aliam ama¬
ram herbam gustu p̃libat. ut umũ post sũptũ
suauius sapiat. ita ip̃i ꝑ carcerem recipient᷑ in
eterna tabernatula. ꝓ uerberib optinebunt gau¬

Expanded text:
pecunia ac magnificis aedificiis exaltantur. Econtra, boni hic carceribus includuntur, verberibus tunduntur, fame et siti et aliis cruciatibus affliguntur?--M. Cum fortuna malis prospera arriserit, et eos copia de suo cornu his bonis quae enumerasti repleverit, tunc assimulantur pisci qui mordens hamum gratulatur, sed hoc tripudio de aqua tractus enecatur, aut illi cui poculum mellis praebetur, et post sine fine amarum mare epotare cogetur; nam pro epulis replentur, ut ille dives, absinthio amaritudinis; pro mulierum amore, sulphureo foetore; pro vestium nitore, induentur confusione; pro pecunia et aedificiis, haereditabunt vermes in infernalibus antris; unde dicitur: « Ducunt in bonis dies suos, et in puncto ad inferna descendunt . » Porro boni, quos asseris hujusmodi incommodis affici, slmiles sunt illis qui piper vel aliam herbam amaram gustu praelibant, ut vinum post sumptum suavius sapiat. Ita justi, pro carcere, recipientur in aeterna tabernacula; pro verberibus, obtinebunt gau
Abbreviated transcription (Latin):
da p̃dixit. nõ tñ sua p̃scĩa aliqͣm nccitatem eis ĩ¬
tulit ut suerent. s potins ip̃i uim ncãtatis intu¬
lerunt cũ suam uoluntatem explerent. DAc¬
cidit aliquid casu:  Nitħ om̃ino ẜ om̃ia dei
tremantur÷ Casus nicħ est. scͥptum estaũ

Expanded text:
ia aliquam necessitatem eis intulit ut fierent, sed potius ipsi necessitatem intulerunt, cum suam voluntatem explerent. D. Accidit aliquid casu?--M. Nihil omnino; sed omnia Dei cremantur?--M. Casus nihil est. Scriptum est autem:
Abbreviated transcription (Latin):
laboraui̾t: digniorem. qui minus infi̾orem possi¬
debit. Nullus tñ plus laborare pot̾t. qmͣ eum diuina
gr̃a adui̾t. nec aliam mansionem quis habitu¬
rus erit: qmͣ eam ad qm añ mundi exordĩum p̃¬
destinatus erit fuit qr nõ uolentis n currentis s
uit. uñ di᷑. Anteqͣm bonũ uł malum facerent
dicit᷑ esau odio habui: iacob aũt dilexi. D. Siccit¬

Expanded text:
laboraverit, digniorem; qui vero minus, inferiorem possilaboraverit, digniorem; qui vero minus, inferiorem possidebit. Nullus tamen plus laborare poterit, quam cum divina gratia juverit. Nec aliam mansionem quis habiturus erit, quam eam ad quam ante mundi exordium praeordinatus fuit: quia non volentis, neque currentis, sed vit; ut Deus, antequam bonum vel malum facerent, dixit: Esau odio habui, Jacob autem dilexi . D.