comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
terea quidã ꝓpħa nomine micheas accedens ad u¬
num isiłitar. petiit ut eum in capite ꝓ uolunta¬
te cd̃i ꝑcuteret. Quo nolente p̃dixit quia eo quod
mobediens eẽt do eiusq p̃cepto leone occurrente
ꝑitrieret᷑. Ed dum illi homini contigisset. acceffic
ꝓpła rursus ad alium ꝙ idem ut faceret imꝑi¬
uit Qͥ dum ꝑcussisset eum & eiꝰ uerticẽ cruentas¬
set. alligato capite accessit ad regem. dicens quia
dum ẽet in exercitu constitutus accepisset a quo¬
dam tbuno seruandũ captiuũ. sq ab eo dictũ ut
si captiuus fugeret ipse ꝑimeret᷑. Qͦ fugiente. is qͥ
eum tradiderat mortẽ ei inmaret᷑ inferre. Cẽ
respondente achab mortẽ ei ĩminere iustissimĩ
ait namq qm̃ eum dsꝰ ei concessisset ut supplicũ
hostis euaderet. ipse inmicum eiꝰ adadũ qui
dm̃ blasphemauerat dumsisset. ꝙ ꝓpte̾a ds decte

Expanded text:
terea quidam propheta, nomine Michaeas, accedens ad unum Israelitarum petiit ut eum in capite pro voluntate Dei percuteret. Quo nolente, praedixit ei quia eo quod inobediens esset Deo ejusque praecepto, leone occurrente perimeretur. Quod dum illi homini contigisset, accessit propheta rursus ad alium, et idem ut faceret imperavit. Qui dum percussisset eum, et ejus verticem cruentasset, alligato capite accessit ad regem, dicens ei: Quod dum esset in exercitu constitutus, accepisset a quodam tribuno servandum captivum, sibique ab eo dictum ut, si captivus fugeret, ipse moreretur; quo fugiente, is qui eum tradiderat mortem ei minaretur inferre. Tum, respondente Achab mortem ei imminere justissimam,Ait namque, quoniam Deus ei concessisset ut supplicium hostis evaderet, ipse inimicum ejus Achabum, qui Deum blasphemaverat dimisisset, et propterea Deus decre
Abbreviated transcription (Latin):
hebrei autẽ hiaro. anuo quingentesimo scd̃o filioꝵ ifrł pro¬
fectionis ex egipto. pꝰ mille autẽ & xx annos aduentꝰ a¬
braham ad chananeã de mesopotamia. a temꝑe uͦ diluuis
anno nullesimo quadringentesimo. Ab adam autẽ. ꝓtho¬
plasto usq ad edificationem templi salomonis p̃tereunt

Expanded text:
o, anno quingentesimo secundo filiorum Israel profectionis ex Aegypto. Post 1030 autem annorum adventus Abraham ad Chananaeam de Mesopotamia; a tempore vero diluvii anno millesimo quadringentesimo, ab Adam autem protoplasto usque ad aedificationem templi Salomonis, praetereunt
Abbreviated transcription (Latin):
quod ligna pinea quę minc ꝓpt̾ p̃cia uen¬
dentium fic appellant᷑. illis uicinã sunt. Illa siqͥ¬
dem iusione rotunda quasi pinea siuuit.s mul¬
to candidiora & ualde fulgentia. Hoc autẽ uit
nillus naturã dixi. uere pimus ignoret. Qͦ uer¬

Expanded text:
 ligna pinea, quae nunc propter pretia vendentium sic appellantur, illis vicina sint; illa siquidem visione rotunda quasi pinea sunt, sed multo candidiora et valde fulgentia; hoc autem dixi, ut nullus naturam verae pinus ignoraret. Be
Abbreviated transcription (Latin):
gens enim ꝙ in desertũ suꝑioris sẏrię eamq capiens. consti¬
t̾uit ibi maximã ciuitatẽ duoꝵ dierũ itinere a sẏria suꝑiore
distantẽ ab eufrate uͦ uniꝰ & maxima babylone sex mansio¬
nib ꝓcul extantẽ. Ht autem ħ ciuitas a partibus habita¬
bilib sẏriȩ ita destitit. ħ causa ẽ. eo qͦd in inferiori t̾ra aqua
nusquan inueniat᷑. in illo autẽ loco solũmꝰ fontes & putei
ninus habundarent. Hanc itaq edificans eiuitatẽ & mu
tenus apud sẏrios ita dicebat᷑. qͣm greci palmirã uocant. Hȩc¬

Expanded text:
gens in desertum superioris Syriae, eamque capiens, constituit ibi civitatem maximam duorum dierum itinere a Syria superiore distantem, ab Euphrate vero unius, et maxima Babylone sex mansionibus procul abstantem. Quod autem haec civitas a partibus habitabilibus Syriae ita destitit, haec causa est, quod in inferiore terra aqua nusquam invenitur, in illo autem loco solummodo fontes et putei nimis abundarent. Hanc itaque aedificans civitatem et murtenus apud Syrios ita dicebatur, quam Graeci Palmyram vocant. E
Abbreviated transcription (Latin):
umrit. ꝙ aureis anechiiuatib exornauit. Ascendensq in
montẽ libanum siluam maximã ad sacroꝵ secuit edificia
Adiecit ad hec. regem hierosolumoꝵ salomonẽ misisse ad
hyram t̾ri regem siguras quasdã. & petisse. ab eo solutionẽ
ita siñ possec discernere soluenti pecunias daret. Cumq
facet᷑ hyram non posse se illa dissoluere. multaq foret pe¬
cumarũ detͥm̃ta passus. ꝑ addimũ quendam tirium qriȩ
ꝓpofita fuerant sunt soluta. ꝙ alia ab eo ꝓposita quę si sa¬
lomon non solueret. hyram regi pecunias multas da¬
muros ꝓ munmine turrib indigere aliaq tuitione. nã

Expanded text:
njunxit, et aureis anathematibus exornavit, ascendensque in njunxit, et aureis anathematibus exornavit, ascendensque in montem Libanum silvam maximam ad sacrorum secuit aedificia. Adjecit etiam haec: Regem Hierosolymorum Solomonem misisse ad Hyram Tyri regem figuras quasdam, et petisse ab eo solutionem, ita ut si non posset discernere, solvendi pecunias daret. Cumque fateretur Hyram posse se illa solvere, multaque foret pecuniarum detrimenta passurus, per Abdimum quemdam Tyrium quae proposita fuerant sunt soluta, et alia ab eo proposita, quae si Solomon non solveret, Hyram regi pecunias multas damuros pro munimine turribus indigere, aliaque tuitione, nam
Abbreviated transcription (Latin):
men. M eminit autẽ hoꝵ duoꝵ regum. & menander qͥ
ex phenica lingua antiqͥtates syroꝵ in uocem conuertit
helladicam ita dicens. Moriente autẽ abibalo successit
m eius regnum filius eius hẏram. Qͥ dum uixisset annis¬
l iui. regnauit .xxxiiii. hic effodit amplum t̾rę spacium
& aurcã columpnã q̃ ẽ iouis in templo edificauit. insuꝑ &
lignoꝵ matĩam a monte libano incidit ac cecta temploꝵ
ꝙ destruens antiqua sacraria templũ edificauit herculis
ꝙ astarsȩ.ꝙ pͥmum siculi hoc erex̃ mense piritio. & contra e¬
ucheos tributa ñ reddentes egit exercitũ. eisq sibi subditis
culus. qͥ semꝑ ꝓpositionib quas inꝑasset hierosolimoꝵ rex
eiuncebat. M eminic aut̃ ͣ dion hystoriographꝰ ita diceis.
Abibalo moriente filiꝰ eiꝰ hiram regnauit. Hic partem ciui¬
tatis positam ad oriencem diruit. ꝙ maiorẽ urbẽ effecit. &
olimpii iouis templum destruens. mediũ locum ciuitati c̃¬

Expanded text:
mis. Meminit autem horum duorum regum Menander, qui ex Phoenica lingua antiquitates Syrorum in vocem convertit Helladicam, ita dicens: Moriente autem Abibalo, successit in ejus regnum filius ejus Hyram. Qui dum vixisset annis 53, regnavit 34. Hic effodit amplum terrae spatium et auream columnam, quae est in Jovis templo, aedificavit; insuper et lignorum materiam a monte Libano incidit ad tecta templorum, et destruens antiqua sacraria, templum aedificavit Herculis et Hastarsae, et primum Herculi hoc erexit mense Piritio. Et contra Eucheos tributa non reddentes egit exercitum, eisque sibi subditis,culus, qui semper propositionibus quas imperasset Hierosolymorum rex evincebat. Meminit horum etiam Dion historiographus ita dicens: Abibalo moriente, filius ejus Hyram regnavit. Hic partem civitatis positam ad Orientem diruit, et majorem urbem effecit, et Olympici Jovis templum destruens, medium locum civitati co
Abbreviated transcription (Latin):
eitatẽ hebraicȩ religionis ac merito regis edifi¬
cata st̃. quoꝵ totam expositionẽ & ordinẽ dicere
necessarium᷑ ut ex hoc om̃s coniciant magnitu¬
dinẽ cum legentes uiderint hꝰ rei descͥptionẽ
Erat magna bafilica nimis & pulchra. Hęc
innumera columpnaꝵ multitudiue portabat᷑
qͣm ad iudicia rerumq cognitiones distͥbuit.

Expanded text:
citatem Hebraicae regionis, ac merito regis aedificata sunt. Quorum totam expositionem et ordinem dicere necessarium est, ut ex hoc omnes conjiciant magnitudinem, cum legentes viderint hujus rei descriptionem. Erat magna basilica nimis et pulchra. Haec innumera columnarum multitudine portabatur, quam ad judicia rerumque cogitationes distribuit.
Abbreviated transcription (Latin):
autem sacerdotales pontificib cum his qͦ pendebant ad
pedes & suꝑhumerales. & rationales. & gẽinis mille. Coro¬
na uͦ in qua nom̃ dĩi moẏses inscripserat una fuit & ad
hunc diem usq ꝑmansit. Sacerdotales autẽ stolas ex bis¬
so contextas ꝙronas purpureas singlis .xmilia. & tubas
sc dm p̃ceptũ moysi ducenta nulia. Item stolas leuntarũ hỹ¬
nos dicentiũ ex bysso ducentas. Et instriuñta musica & ad
hẏmnos dicendos inuenta. qͦq. uocant᷑ nabla & cinara ex
mon copiose & magnifice fabcatus ẽ in nullo parcꝰ existers.
s circa ornamenta templi usus ẽ p̃cipua largitate quȩ oẽ ĩ
ab ingressu templi ceteros ꝓhiberet. & solis sacerdotibus
hoc licere significaret. E.xtrmsecꝰ autẽ ħ templi aliã edi¬
ficauit aulã qͥdr anguli scemate factam erige̾s mtaximas
portieus acq latas. portas excelsas ꝙ amplas ꝑ iiii. men¬
di partes in eo constituens quarũ singłȩ ad unumquẽque

Expanded text:
 sacerdotales pontificibus cum his quae pendebant ad pedes et superhumerales et rationales et gemmis mille. Corona vero, in qua Dominum Moyses inscripserat, una fuit: ad hunc diem usque permansit. Sacerdotales autem stolas et bysso contextas et zonas purpureas singulis decem millia, et tubas secundum praeceptum Moysi ducenta millia. Item stolas Levitarum hymnos dicentium ex bysso ducenta millia, et instrumenta musica et ad hymnos ducendos inventa, quae vocantur nabla et cinara, exmon copiose et magnifice fabricatus est, in nullo parcus existens, sed circa ornamenta templi usus est praecipua largitate, quae etiam in ab ingressu templi caeteros prohiberet, et solis sacerdotibus hoc licere significaret. Eratque ei ficavit aulam quadrangulo schemate factam, erigens maximas porticus atque latas, et portas excelsas et amplas per quatuor mundi partes in eo constituens, quarum singulae ad unumquemque
Abbreviated transcription (Latin):
sum poterit quilibet agnoscere. Post tempꝰ enim annoꝵ mil¬
le trecentoꝵ hirchanus pontifex dum eiuitas obsideretur
ab antiocho rege qui picognomunatꝰ ẽ filio demetͥi uolens ei
pecunias dare ut ab ossessione recederet. & exercitũ suum
auferret. non habens unde hoc impleret aꝑuit unũ locum
sepulchroꝵ dd̾. & sublatis exinde tͥb nulib talentoꝵ partẽ
dedit antiocho. & ita nimictatẽ obsessessionis amouit. sic̃
cẽ in aliis indicabimꝰ. ẜ ostħ autem multo annoꝵ cẽꝑe tͣn
acto rursus herodes rex altum locum aꝑiens. pluriias ex¬

Expanded text:
bet poterit agnoscere. Post tempus enim annorum 1300 Hircanus pontifex, dum civitas obsideretur ab Antiocho rege, qui nobilis cognominatus est, filio Demetrii, volens ei dare pecunias, ut ab obsidione recederet, et exercitum suum auferret, sed non habens unde hoc implere posset, aperuit unum loculum sepulcrorum David, et sublatis exinde 3,000 talentorum, partem dedit Antiocho, et ita nimietatem obsessionis amovit, sicut etiam in aliis indicabimus. Post haec autem multo annorum tempore jam transacto, rursus Herodes rex alium loculum aperiens, plurimas ex
Abbreviated transcription (Latin):
nec enis exercitꝰ subiaceret. Int̾ ħ autẽ cõmunẽ
potius passionẽ ꝙ regumi & subiectoꝵ elegit.i
qua timor om̃ib ẽ ȩqualis. dicens quia multo
melius ẽ in do magis qͦm in hostiũ manus in¬
cidere. Hȩc audiens ꝓpħa renuntiauit dõ Q
morbum ꝙ interitũ misit in exercitũ hebreor
Moriebant᷑ enim ñ uno mͦ ut facile languor
facile ꝑibant. Alius enĩ suꝑ aliũ incriebat᷑. &¬
latent̃ ĩminens malũ uelocit̾ ferebat interitũ
Alii siquidẽ repente cum uehem̃tib dolorib &
amaro gemitu aminã relinquebant. Alii uͦ ipsi
passionib marcessebant. ita ut neq curã exhi¬
bere corꝑib p̃ualerent. s ꝓ labore deficerent.
alii autem repentinis tenebris suffocati abri
mortuos quos sepeliebant ipsi qͦq morieban¬
t̃. imꝑfectas reliquentes parit sepulturas
Incipiente uͦ pestifero languore eos ab hora
matutina pimere usq ad horam prandii consum

Expanded text:
neci vero ejus exercitus subjaceret; inter haec autem communem neci vero ejus exercitus subjaceret; inter haec autem communem potius passionem et regum et subjectorum eligit, in qua timor omnibus est aequalis, dicens: Quia multo melius in Dei magis quam in hostium manus incidere. Haec audiens propheta renuntiabat Domino. Qui morbum et interitum misit in exercitum Hebraeorum. Moriebantur enim non uno modo, et facile languor facilelatenter imminens malum velociter ferebat interitum. Alii siquidem periere cum vehementibus doloribus, et clamore gemituque animam relinquebant. Alii vero ipsis passionibus inardescebant, ita ut neque curam exhibere corporibus praevalerent, sed pro labore deficerent. Alii autem, repentinis tenebris eorum conatus abripmortuos, quos sepeliebant, ipsi quoque moriebantur, imperfectas relinquentes pariter sepulturas. Incipiente itaque pestifero languore eos ab hora matutina perimere usque ad horam prandii consum
Abbreviated transcription (Latin):
plicare cepit eumq rogare uc ꝓpitius eẽt. ꝙ ue¬
niam peccati concederet. Tunc gad ꝓpham mi¬
sit ad eum ds̃ tres supplicii conditiones portan¬
tem ut eaꝵ quam probaret eligẽt. utrum uel¬
let famẽ in ꝓuintiam generari annis .uii. an tͥb.
mensib pugnando uinceret᷑ ab hostib. an cer¬
te morb & languor accideret tͥbꝰ dieb hebreis.
Iue uͦ in anxietate huius electionis om̃ium re¬
rum pessimaꝵ incurrens tͥbulabat᷑. & uelzem̃¬
t̃ animo uidebat᷑ ẽẽ confusus. Cumq ꝓpħa dice¬
ret hoc om̃inod ũminere: ꝙ responsũ uelocit̾ en¬
geret. ut electam ab eo conditionẽ dõ renuntia
ret. cogitans rex quia si famem eligeret contra
alios hoc facere uideret᷑. quando ip̃se quidẽ ha¬
bens multa frum̃ta ñ pateret᷑ inopiam: reliquie
uͦ ee̾t angustia. Iterũ si eligeret trium m̃sium
uictoriã hostium ipse quidẽ habens circa se i¬
ros fortimos & custodes nichil om̃ino metuere

Expanded text:
plicare coepit, eumque rogare ut propitius esset, et veniam peccati concederet. Tunc ergo Gad prophetam misit ad eum Dominus, tres supplicii conditiones portantem, ut earum quam probaret eligeret, utrum vellet famem in provincia generari annis septem, an tribus mensibus pugnando vinceretur ab hostibus, an certe morbus et languor accederet tribus diebus Hebraeis. Ille vero in anxietatem hujus electionis omnium rerum pessimarum incurrens, tribulabatur et vehementer animo videbatur esse confusus. Cumque propheta diceret, hoc omnimodo imminere, et responsum velociter exigeret, ut electam ab eo conditionem renuntiaret Deo, cogitans rex quia, si famem eligeret, contra alios hoc facere videretur, quando ipse quidem habens multa frumenta non pateretur inopiam, reliquis vero esset angustia; item si eligeret trium mensium victoriam hostium, ipse quidem habens circa se viros fortissimos, et custodes, nihil omnino metueret,
Abbreviated transcription (Latin):
lestinor ad bellandũ suꝑuenit exercitꝰ. Tunc dd in ar¬
cem curitatis ascendit sicut p̃diximus. ut de bello con¬
suleret dm̃. Castra uͦ iniicoꝵ erant in ualle fixa usq
ad ciuitatẽ belleẽ. qͦ ab hierosolimis ꝓcul ẽ stadiis .xx.
Dauid itaq sociis ait. Bonam aqͦm habemꝰ in regione.
mea. & p̃cipue laudabat eam qͦ erat in puteo uurta
portam. Mtrabat᷑q si ee̾t qui eẽt poołm ei p̃beret qͦd ma¬
g optaret. quam si quis ei magnã pecuniã ad tempꝰ of¬
ferret. Et ħ cum audissẽt isti tres uiri mox occurrences
& ꝑ medium hostiũ it̾ facientes uenert̃ ad bethleẽ. &
haurientes aqͦm. denuo ad regem ꝑ eoꝵ castra reuersi
sunt. ut pal estimi eoꝵ fidutiã ꝙ magnanimitatẽ opstu¬
pescentes. qui sic pauci eos concempnerent ad migra¬

Expanded text:
laestinorum ad bellandum supervenit exercitus. Tunc David in arlaestinorum ad bellandum supervenit exercitus. Tunc David in arcem civitatis ascendit, sicut praediximus, ut de bello consuleret Dominum. Castra vero inimicorum erant in valle fixa, usque ad civitatem Bethlehem, quae ab Jerosolymis procul est stadiis viginti. David itaque sociis ait: Bonam aquam habemus in regione mea, et praecipue laudabat eam quae erat juxta puteum in porta. Mirabatur si esset qui ex eo poculum ei praeberet, quod magis optaret quam si quis ei magnam pecuniam ad tempus afferret. Et haec cum audissent isti tres viri, mox occurrentes, et per medium hostium iter facientes venerunt ad Bethlehem, et haurientes aquam, denuo ad regem per eorum castra reversi sunt, ita ut Palaestini eorum fiduciam et magnanimitatem obstupescentes, quia sic pauci eos contemnerent, a migra
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ualerent. Primꝰ itaq eusebius filius achimȩ qui
aciem hostiũ frequent̾ irrũpens. neqͣꝙͣ pugiando ceᷤ¬
sauit. donec ex eis nongentos occideret. Post hunc
elearar. filiꝰ dodi. qͥcumiꝰ rege fuerat in sarpha. hica¬
liqñ ifrlicis formidantib palestinor exercitum & ob
hoc fugientib solus restitit suꝑ hostes irruens occidit
eoꝵ multos. ita ut sanguine occisoꝵ gladuis eiꝰ herer&
in dextera. ꝙ cum isrłitę tuir palestinos uiderent in
fugam ee̾ conuersos. descendentes de montib ꝑsecuti
sunt eos. ꝙ nurai ibilis ac famosa uictoria tunc ꝓuenit
cum eleatar tantos int̾fecisset hostes. eosq isrłitȩ ꝑseqͦ¬
rentur ꝙ sumerent spolia ꝑemptoꝵ. Tercius autem filiꝰ
firit hel: nomine semeas. Hic enim in palestinoꝵ cer¬
caminib dum in locum qͥ dr̃ maxilla aciẽ posuissent.¬
& rursus hebrei metuentes eoꝵ exercitum refugerent
solus eoꝵ aciem exercitũq portauit. Quoꝵ alios quidẽ

Expanded text:
ue omnium erat Eusebius filius Achineae, qui aciem hostium frequenter irrumpens, nequaquam pugnando cessavit, donec ex eis nongentos occideret. Post hunc erat Eleazar filius Dodi, qui cum rege fuerat in Sarpha. Hic aliquando Israelitis formidantibus Palaestinorum exercitum, et ob hoc fugientibus, solus restitit irruens super hostes, occidit eorum multos, ita ut sanguine occisorum gladius ejus haereret in dextera. Et cum Israelitae Palaestinos viderent in fugam esse conversos, descendentes de montibus persecuti sunt eos; et mirabilis ac famosissima victoria tunc pervenit, cum Eleazar tantos interfecisset hostes, eosque Israelitae persequerentur, et sumerent spolia peremptorum. Tertius autem fuit filius Heli, nomine Semeias. Et hic enim in Palaestinorum certaminibus, dum in locum qui dicitur Maxilla aciem posuissent, et rursus Hebraei eorum metuentes exercitum refugerent, solus eorum aciem exercitumque portavit. Quorum alios quidem
Abbreviated transcription (Latin):
Hec salomon ex annis edificauit. Cui multũ aurum & ar¬
gentũ tri rex hriam ad edificium contulit. insuꝑ & ligna
cedrina & ꝯp̃ssina. Quem salomon qͦq magnis compen̾sati¬
onib redonauit mittens ei ꝑ annos singłos tͥticum. unũ.
ꝙ oleũ. qͥb marime reb eo quod habitaret in in lula sicut
p̃dixius indigebat. Ad hȩc autem & ciuitates galiles regio
uis xx numero non ꝓcul a tyro positas condonauit. quas
dum circuisset atq considerasset displicuissetq ei donũ
mittens ad salomonẽ dix̃ se ciuitatib non egere. Et ex tẽ
hee appellate st̃ tr̃a gabalon. E tenim int̾p̃tatũ lingͣ pheni¬

Expanded text:
at: « Multum aurum et argentum Tyri rex ad aedificium contulit, insuper et ligna cedrina et cypressina, quem Salomon quoque magnis compensationibus redonavit, mittens ei per annos singulos triticum, vinum et oleum, quibus maxime rebus, eo quod habitaret in insula, sicut praediximus, indigebat. Ad haec autem et civitates Galilaeae regionis, viginti numero, non procul a Tyro positas condonavit. Quas dum circuisset atque considerasset, displicuissetque ei donum, mittens ad Salomonem, dixit se civitatibus non egere; et ex tunc hae appellatae sunt terra Gabalon; etenim interpretatum lingua phoeni
Abbreviated transcription (Latin):
gn̾ationes xxiiii. ex domo qͥdẽ elearar xui. ꝙ de ithamar
octo. p̃cepit ut unaqueq generatio ministraret dõ ꝑ dies
octo .a sabbato usq ad sabbatũ. Et ita om̃iũ ge¬
nerationes sortem acceperunt p̃sente dd̃ ꝙ sado
& abi athar sacerdotib & pͥncipib unuiersis. et
pͥma quidem gn̾atio conscendens scͥpta ẽ pͥma. ꝙ

Expanded text:
atuor. Ex domo quidem Eleazar sedecim, et de Ithamar octo, praecipiens ut unaquaeque generatio ministraret Deo per dies octo a Sabbato usque ad Sabbatum. Et ita omnium generationes sortem acceperunt praesente David, et Sadoch, et Abiathar sacerdotibus et principibus universis. Et prima quidem generatio
Abbreviated transcription (Latin):
autem diuisit exercitũ in cohortes .xii. eum duci¬
b sius ꝙ centenariis & tͥbunis. Habebat audem
cepit ꝑtͥcenos dies a pͥma hora usq ad nouissi¬
mam salomonẽ regem cum millenariis & cente¬
nariis. Constituit autẽ uidicem uncuiqͦ cohoe¬
tis quem bonũ iudicauit & iustũ: ꝙ tutores the¬
sauroꝵ & uicorũ ꝙ agroꝵ alios ac ium̃toꝵ. qͦrũ¬

Expanded text:
autem divisit exercitum in cohortes duodecim cum ducibus suis et centenariis et tribunis. Habebat autem aecepit per tricenos dies a prima hora usque ad novissimam Salomonem regem, cum millenariis et centenariis. Constituit autem in diem uniuscujusque cohortis, quem bonum judicavit et justum, et tutores thesaurorum et vicorum et agrorum alios, ac jumentoru
Abbreviated transcription (Latin):
damasci sẏric rex adab qͦd dauid expulisset adrararii tamꝙͣ
amicꝰ ad eius solatia cum marimouenit exercitu. eum sicut
sꝑabat ab opp̃ssione lib̾aturꝰ ꝙ congressus denuo apud eufra¬
ten contra dmid bello deuictus ẽ. Ceciderunt enim ferientib
cos hebreis de exercitu addi quasi xx milia uiri. reliqui uͦ in

Expanded text:
Damasci Syriae rex Addus, quod David expugnasset Adaeazarum, tanquam amicus ad ejus solatia cum maximo venit exercitu, eum, sicut sperabat, ab oppressione liberaturus; et congressus denuo apud Euphraten contra David, bello devictus est. Ceciderunt enim, ferientibus eos Hebraeis, de exercitu Addi quasi viginti millia fere; reliqui vero in
Abbreviated transcription (Latin):
conseendere festinantib. & nullo labore ꝓ muneris pro¬
missi retͥbutione cardantib sarinę filius p̃uenit uni¬
uersos. & ascendens in cacumine elamauit ad regem
exigens militiȩ pͥncipatũ. Expulsis itaq rex de summa
arce iebuseis & reedificans ciuitatem eam hierosolimã
nuncupauit. ꝙ om̃i tp̃r in ea sui iꝑii habitauit. Tempꝰ¬

Expanded text:
conscendere festinantibus, et nullo labore pro muneris proconscendere festinantibus, et nullo labore pro muneris promissi retributione tardantibus, Sarviae filius Joab praevenit universos, et ascendens in cacumine clamavit ad regem, exigens militiae principatum. Expulsis itaque rex de summa arce Jebusaeis, et reaedificans civitatem, eam Hierosolymam nuncupavit, et omni tempore in ea sui habitavit imp
Abbreviated transcription (Latin):
habusset exurgens inde dauid cum om̃ib uenit in ihe¬
rosolimam. Iebuscis autẽ habitantib ciuitatẽ qui erant
ex genere chananeor. & claudentib portas eis. & cecos aspec¬
tu ꝙ claudos om̃sq lepsos ad derisionẽ regis constituenti¬
b suꝑ murũ. ꝙ dicentĩb qͦd ꝓhiberent eum ceci ingredi
ciuitatẽ. que tam̃ agebant despicientes eum ꝓ maxͦima
munitione muroꝵ. iratꝰ rex iherosolimã obsidere cepit &¬
multo studio & labore conari ut eam caꝑet. qua¬
cimis in ipso pͥncipatꝰ inicio suã fortitudinẽ
demonstraret. Int̃iminatꝰ itaq & ipsis & alus si qui for¬
te haberent aduersus eum resistendi conam̃ inferiorẽ
ciuitatẽ magna uirtute cępit. Cumq adhuc arcem
optinere non posset. cepit honores & munera ꝓmitten¬
Do rer ꝓnos ad opus bellicum cõmilitones ꝓuocare. ut
quic̃q ꝑ subiectos colles in arcem conscenderet eamq ca¬
ꝑet pͥncipatũ militie totiꝰ pplĩ possideret. Cunctis itaq

Expanded text:
Exsurgens David cum omnibus venit in Jerosolymam Jubusaeis habitantibus civitatem, qui erant ex genere Chananaeorum, et claudentibus ei portas, et caecos aspectu, et claudos omnesque leprosos ad derisionem regis constituentibus super murum, et dicentibus: quia prohiberent eum caeci ingredi civitatem. Quae tamen agebant despicientes eum proxima munitione murorum. Iratus rex Jerosolymam obsidere coepit, et multo studio et labore conari, ut eam caperet, quas in ipso principatu initio suam fortitudinem demonstraret. Interminatus itaque et ipsi et aliis si qui forte haberent adversus eum resistendi conamen, inferiorem civitatem magna virtute cepit. Cumque adhuc arcem obtinere non posset, coepit, honores et munera promittendo, rex per eos ad opus bellicum milites provocare, ut quicunque per subjectos colles in arcem conscenderet, et eam caperet, principatum militiae totius populi possideret. Cunctis itaque
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Porro ioab aminanitas obsessione fortit̾ affligebat aqͣm
eis auferens. & rerum cct̾aꝵ ubtatẽ. multũq eos cogebat
cibi & potus inopia laborare. Ex modico namq puteobi¬
bebant om̃s. ꝙ licet illis eẽt forte auxiliũ. ne tñ desicet
rogans eum ut ueniret ad eiuuitatẽ. quatinꝰ uictoriã suo

Expanded text:
uit, Joab Ammonitas obsessione fortiter affligebat aquam eis auferens, et rerum caeterarum ubertatem, multumque eos cogebat cibi et potus inopia laborare. Ex modico namque puteo bibebant omnes. Et licet esset illis forte auxilium, ne tamen deficerent rogans eum ut veniret ad civitatem quatenus victoriam ejus
Abbreviated transcription (Latin):
itaq in garar cuntatẽ. audiens hoc misit  suꝑ eos exexcitũ
Int̃ quos tunc debellator opcimꝰ exticit & ꝓbatissime di¬
micauit sabue etheus qui erat unus fortissunoꝵ dd̃.
H ic enim multos hostiũ melitos inc̾emit nimis audaci¬
o pugnauerunt. Suꝑ quos exercitũ mictentedauid for
tis apparuit ephan cognatꝰ eius. Nam contra singłos for¬
tissimos palestinoꝵ solus pugnando ꝑemit eos. & alios
lo siquidem tp̃r palestini quiescentes denuo castra posu¬
erunt cuca cuntatẽ quȩ erat non longe a finib hebreoꝵ
Eratq uir int̾ eos uir ꝓceritate quide sex cubicoꝵ: õ
habens digicos in utroq pede & in manu unum plus ꝙͣ
solet natura concessisse. hoc ẽ senos. Contra quẽ unꝰ
de exercitu dauid. ionaches filiꝰ samȩ pugnans eo de¬
uicto tocins uictorie auctor effectus. maximȩ głe cul¬
men acccpit. Nam & ille palestinꝰ de se ꝓle gygantũ¬

Expanded text:
is in Gazer civitatem, audiens hoc rex misit super eos exercitum. Intra quos tunc debellator optimus exstitit, et probatissime dimicavit Sabba Cheteus, qui erat unus fortissimorum David. Hic enim multos hostium inclytus interemito pugnaverunt; super quos exercitum mittente David, vir fortis apparuit Ephan cognatus ejus. Nam contra singulos fortissimos Palaestinorum solus pugnando peremit eos, et alios lo siquidem tempore Palaestini quiescentes, denuo castra posuerunt circa civitatem, quae erat non longe a finibus Hebraeorum: eratque inter eos vir proteritate quidem sex cubitorum, habens etiam digitos in utroque pede, nec non et manu, uno plus quam solet natura concessisse, hoc est, senos: contraque murum de exercitu David Jonathes filius Sames pugnans, eo devicto, totius victoriae effectus maximae gloriae culmen accepit. Nam et ille Palaestinus gloriabatu
Abbreviated transcription (Latin):
congrederet᷑ cum tͥbu uida. Irascebat᷑ enĩ adu̾s eos a quib
rex dauid fuerat ordinatꝰ. Hinc autẽ occurrit missꝰ a đd
iõab filiꝰ sariuie sororis eiꝰ de patre sar natꝰ. Hic autẽ erat
contra abuer constitutꝰ militię pͥnceps cum qͦ &̃ fuerant &
sui fr̃s abisa & asael & om̃s armati dauid. Itaq ueniens
ad quendã fontẽ in eiuitate gabaa aciẽ constituit ad pug¬
uandũ. Dicente uͦ abner ad eum uelle se ꝓbare quis eoꝵ ro¬
bustiorẽ haberet exercitũ. conuenit int̾ utiosq ut duode¬
cim uiros pugnaturos muterent. & ꝓcedentes it̾ medi

Expanded text:
congrederetur cum tribu Juda. Irascebatur enim adversus eos, a quibus rex David fuerat ordinatus. Huic autem occurrit missus a David Joab, filius Sarviae sororis ejus, de patre Sar natus. Hic autem erat contra Abner constitutus militiae princeps. Cum quo etiam fuerunt et sui fratres Abissai, Asad quemdam fontem in civitate Gabaa, aciem constituit ad pugnandum. Dicente vero Abner ad eum, velle se probare quis eorum robustiorem exercitum haberet, convenit inter utrosque, ut duodecim viros pugnatores mitterent,
Abbreviated transcription (Latin):
lebrasset ꝓ se &.ꝓ uniuersis hebreis id ẽ uitu¬
los quidem .xxii. milia oues autem centũ xr
& filiis. in suꝑ ꝙ̃ ꝙ festiuitatẽ quę uocat᷑ soc¬
nophegia faciens ante templũ clare numis
ꝙ mnagnifice dieb tredecim rex cum om̃i ppło
parit᷑ cpulatus ẽ. Cum ħ fuissent sussicienter
exhibita nchilq deee̾t cura pietatis aiuine
culturam dimittente rege singłi ad ꝓpͥa reme¬
arunt. agentes grͣas regi ꝓpt̾ ꝓu̾identiam qͣm
habuisset ꝙ oꝑa quȩ fecisset. & orantes dm̃ uc
eis regem p̃beret longeuo tpr̃e salomonẽ age¬
bant reuercentes cum gaudio sublimit᷑. & cũ
delectatione hẏmnos decantantes ita ut ea
iocunditate sine labore ad ꝓpͥa remearent.dic¬

Expanded text:
lebrasset pro se et universis Hebraeis, id est, vitulos quidem viginti duo millia, oves autem centum viget filiis; insuper etiam et festivitatem quae vocatur Scenopegia faciens ante templum, clare nimis et magnifice diebus quatuordecim rex cum omni populo suo pariter epulatus est. Cumque haec fuissent sufficienter exhibita, nihilque deesset circa pietatis divinae culturam, dimissi a rege singuli ad propria remearunt, agentes gratias regi propter providentiam quam habuisset, et opera quae fecisset, et orantes Deum ut eis regem praeberet longaevo tempore Salomonem, abibant revertentes cum gaudio sublimiter, et cum delectatione hymnos decantantes, ita ut ea jucunditate sine labore ad propria remearent.
Abbreviated transcription (Latin):
palestinis. Hel̃ sacerdoti erant filii osm & finees. circa ho
abimet. sequestrabunt. alia ũ rapinȩ mͦ tollebant᷑. & mulie¬
tIIꝰ religionis causa ueniencib contumelias inferebant a¬
lus quide iuolentias inferentes. aliis uͦ ꝑsuadentes donis i¬
cnlq eoꝵ uita a tirannide pessima differebat. Quoꝵ pat̃¬

Expanded text:
ert; « Heli sacerdoti erant filii duo, Ophni et Phinees, circa homsibimet sequestrabant, alia vero rapinae modo tollebant. Mulieribus religionis causa venientibus contumelias inferebant: aliis quidem violentias facientes, aliis vero persuadentes donis; nihilque eorum vita a tyrannide pessima differebat. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
arcam audisset ab hostibꝰ captã dolore turbatus eo qͦd ei p̃¬
t̃ spem tantũ omis accesserat. ruens de sede defunctus est
dum octo ꝙ nonaguita uxisset annos. quoꝵ .xl. tenuerat
pͥncipatun. Ca siqͥuidem die defuncta ẽ ꝙ coniuux phinee.
eiꝰ filii dum pꝰ occasum mariti nequaꝙͣ uiuere tolerassec.
Cui p̃gnanci quidem nuntiatꝰ ẽ luctus uiri. Peperit aut̃
tas accessisset. H abuit autem pͥncipatũ pͥmus hely. exdo.¬
mo ithamar qui fuit unus filioꝵ aaron. Nam pͥmitꝰ de
domo elearari saceidoces erant. ex quo honorẽ filiꝰ a pacre
ꝑcipiebat. ꝙ heli finees suo filio tradidit. Post quen abie¬
uer eius filus hunc honorẽ accepit. quẽ biri suo filio dere¬
liquit. Cui rursum ora filius successit suus. ꝙ post hẽ he¬
h cenuit sacerdotiũ de quo nẽ nob̃ sermo ẽ habitꝰ. cuiꝰ
genus usq ad temꝑa imꝑii salomonis hoc habuit. Tuẽ
enim sacerdotiũ ex domo elearari denuo receperunt

Expanded text:
arcam audisset ab hostibus captam, dolore turbatus, eo quod ei praeter spem tantum onus accesserat, ruens de sede defunctus est, dum VIII et XC vixisset annos, quorum XL tenuerat principatum. Ea siquidem die defuncta est et conjux Phinees ejus filii, dum per occasum mariti nequaquam vivere tolerasset, cui praegnanti quidem nuntiatus est luctus viri, peperit autemtas accessisset. » Habuit autem principatum primus Heli ex domo Thamar, qui fuit unus filiorum Aaron. Nam primitus de domo Eleazari sacerdotes erant: ex quo honorem filius a patre percipiebat, et Eleazar Phinees suo filio tradidit. Post quem Abiezer ejus filius hunc honorem accepit, quem Ozi suo filio dereliquit. Cui rursum Ozi filius successit suus. Et post hunc Heli tenuit sacerdotium, de quo nunc sermo nobis est habitus. Cujus genus usque ad tempora Salomonis hoc habuerat. Tunc enim sacerdotium ex domo Eleazari denuo receperunt
Abbreviated transcription (Latin):
grace suscipiens filius saul tamꝙͣ ei uictoriã se¬
signantẽ. tine quidẽ ab illo loeo in quo hostibus
fuerant uisi recessit. mutansq locum uenit ad
peti quȩ erat ꝓpt̾ mnunitiones locor desol.atare
eustodib & exiñ quasi repente retrahentes semet¬
ipsos cum multo labore naturam loci uicecer.
ut ad inimicoꝵ castra conscenderent. Irruenites¬
q eis dormientib occidert̃ quidẽ quasi .xx. tui

Expanded text:
 filius, tanquam ei victoriam designantem, tunc quidem ab illo loco, in quo hostes fuerant visi, recessit; mutansque locum venit ad petram, quae erat propter munitiones locorum desolata custodibus, et exinde quasi repentes et trahentes semetipsos cum multo labore, naturam loci vicerunt, ut ad inimicorum castra descenderent; irruentesque eis dormientibus, occiderunt quidem quasi viginti
Abbreviated transcription (Latin):
quo sint hac ibertate completi. olfert̃ isto mͦ. Sił¬
cautes spicarun manipłm̃ & contundentes ꝙ mu¬
da ad coquendi hordea facientes. arȩ i assariũ osf̃¬
runt ꝙ unã digniã ex eo mittentes reliquũ sacd¬
dotum ului derelinqunt. & tẽ iamlicebit omib. ꝓsua

Expanded text:
quo sint hac ubertate completi, offerunt isto modo: Siccantes spicarum manipulum, et contundentes, et munda ad coquendum hordea facientes, arae Dei assarium offerunt: et unam drachmam ex eo mittentes, reliquum sacerdotum usui derelinquunt: et tunc jam licebit omnibus pro sua
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ aduersi. qͥ multo studio ac ꝓuidentia gesserat. ut ꝙ̃ plebͤ
sciret seruare iusticiam.
opłs itaq dum contumeliã pͥcei conuersationi ꝓpħȩ filii
facerent. grauit̾ hoc ferens ad pat̾m denuo remeauit qͥ
in ramacha ciuitate cõmorabat᷑. eiq iniusticias filioꝵ om̃s
exposuit. & quia cum senex eẽt & temꝑe iam defectus rebꝰ
p̃eẽ non poterat. supplicabant ei atq rogabant. ut aliqͣm eoꝵ

Expanded text:
tur adversi, qui multo studio ac providentia gesserat ut etiam plebs sciret servare justitiam. Populus itaque, dum contumeliam priori conversationi prophetae filii fecerunt, graviter hoc ferens, ad patrem denuo remeavit, qui in Ramatha civitate commorabatur, eique injustitias filiorum omnes exposuit. Et quia cum senex esset, et tempore jam defectus, rebus praeesse non poterat: supplicabant eum atque rogabant, ut aliquem eorum
Abbreviated transcription (Latin):
desertũ. & ꝑ arabiam uenitq ad locum qm arabes metropolim
suam putabant. pͥmo quidẽ atchim nominatũ que nõ pecra uo¬
citat᷑. Hic itaq cum eẽt ercelsus mons ascendens nr eũ. aa¬
ron moyse sibi manifestante. quia moritur eẽt uidente cune¬
ło exercitu. erat enim e diuerso locus ubi erat ipłs constitut᷑
exutus stola pontificali tradens eam cleararo filio suo. ad qͣmi
ꝓpt̾ etatem pontificatꝰ aduenit. mortiuis ẽ ppło cum uidente.
ipso quidẽ anno qͦ soror uidebat᷑ eẽ defuncta eum iuxisset an
nes autem lochos. apud hebreos uͦ sedebatio apia tomanias
nuncupat᷑ augustus. Cumq luctus suꝑ eum pplłi tẽr dieb
fuisset expletus. pest hoc cessauit. Sumens qͥ moyses mn
exercitum uenit ad fluuiũ arnon. qui de inontib ar̃abie dẽs¬
cendens. & ꝑ totum desertũ flueris in stagnin asphaltuten erũ¬
pit. diuidens incabitidem ꝙ arinoritiã. Hec autẽ terra est

Expanded text:
desertum et per Arabiam, venitque ad locum quem Arabes metropolim suam putant, primo quidem Archim nominatum, quae nunc Petra vocitatur. Hic itaque cum esset excelsus mons, ascendens in eum Aaron, Moyse manifestante quia moriturus erat vidente cuncto exercitu erat enim e diverso locus, ubi erat populus constitutus, exutus pontificali stola, tradens eam Eleazaro filio, ad quam propter aetatem pontificatus advenit, mortuus est populo eum vidente, ipso quidem anno quo soror videbatur esse defuncta, cum vixisset annnes autem Lochos, apud Hebraeos vero Sedebath, apud Romanos, nuncupatur Augustus. Cumque luctus super eum populi triginta diebus fuisset expletus, post haec cessavit. Sumens igitur Moyses exinde exercitum, venit ad fluvium Arnon, qui de montibus Arabiae descendens, et per totum desertum fluens, in stagnum Asphaltiten erumpit, dividens Moabitida et Ammonitida. Haec autem terra est
Abbreviated transcription (Latin):
mas capientes. Int̾ ħ obsedert̾ hierosolimã. s hanc quidem
longo pꝰ tp̃rs capientes. om̃s in ea habitantes in¬
cẽmert̃. Erat enim eis ualde grauis desuꝑ mu¬
nitio muroꝵ. & loci uat᷑a resisfendo. Unde castra¬
mnetati st̃ in hebron: ꝙ hanc capientes om̃s in
liis hominib ꝓximas ultra modũ mirabiles hac¬
cenus eoꝵ ossa monstrant᷑ in nullo his de quibꝰ
fides habet᷑ ȩqualia. quoꝵ genus leuitis dedert¬
munꝰ p̃cipue. &̃ cũ duob milib cubitis. Terrã qͦq¬
caleb dono dedert̾ mandato moyseos. Hicenim
fuit uuꝰ exploratoꝵ quos misit moyses in chana
neam. Dedert autẽ & filiis iechrim marianitę
qui fuit gener moyseos terram ad possidendum
Nam patͥã relinquentes secuti st̃ eos & fuert̾. in de¬

Expanded text:
 Inter haec obsederunt Hierosolymam, sed hanc quidem longo tempore capientes, omnes in ea habitantes interemerunt. Erat enim eis valde gravis desuper munitio murorum, et loci natura resistendi. Unde castrametati sunt in Ebron, et hanc capientes omnia inliis hominibus proximas ultra modum mirabiles. Hactenus eorum ossa monstrantur in nullo his de quibus fides habebatur aequalia. Quorum genus Levitis praemunus, etiam cum duobus millibus cubitis terram quoque dono dederant manto Moseos; hic enim fuit unus exploratorum, quos misit Moyses in Chana« Dederunt autem et filiis Jethim Madianitae, qui fuit gener Moseos, terram ad possidendum: nam patriam relinquentes secuti sunt eos, et fuerunt in de
Abbreviated transcription (Latin):
ost non multa siquidem temꝑa x concesit
palestim demio cong̃giti ꝙ magnum suꝑ is
laelitas exercicũ colligentes int̾ socoth ꝙ arecha
castra metati sunt. Contra qͦs denuo saul ꝓdux̃
exercitum. & suꝑ quendã montẽ castra ponens
coegit palestinos pͥcea quidẽ castra relinquere. ex aduerso
montis qͣm saul app̃henderat aduenire. Omisitq eoꝵ ex¬
ercitus mediꝰ mons qͥ exat posit̾ int̾ eos. Igͥ descendit qͥ¬

Expanded text:
ost non multa siquidem tempora Palaestini denuo congregati, et magnum super omnes Israelitas exercitum colligentes inter Socho et Azecha castrametati sunt. Contra quos denuo Saul produxit exercitum, et super quemdam montem castra ponens, coegit Palaestinos priora quidem castra relinquere, et ex adverso montis, quem Saul aprehenderat, advenire. Divisitque eorum exercitus medius mons, qui erat positus inter eos. » « Et
Abbreviated transcription (Latin):
nit & sibilla dicens. Cum om̃s homines uniꝰ uocis eriste¬
rent. qͥdam tuirim edificauert̃ excelsam tãqͣ. ascensuri ꝑ¬
eam ad celũ. Diiuͦ uentos ĩmittentes euertert̃ turrĩ. &uo¬
cem ꝓpͥã unicinq partiti st & ꝓpterea babyloniam uocari
contigit ciuitatẽ. De campo uͦ qui uocat᷑ sennaar in regio¬
ne baby lonis. memiit estiꝰ dicens. Qui uͦ de sacerdotib
st̃ erepci. iouis sacra sumentes in sennaar babylonis ueg¬

Expanded text:
nit Sibilla dicens: «Cum omnes homines unius vocis existerent, quidam turrim edificaverunt excelsam tanquam per eam ad coelum. Dii vero ventos immittentes everterunt turrim, et vocem propriam unicuique partiti sunt, et propterea Babyloniam vocari contigit civitatem. De campo vero qui vocatur Sennaar in regione Babylonis, meminit Aetius ita dicens: Qui vero de sacerdotibus sunt erepti, Jovis sacra sumentes, in Sennaar Babylonis ve
Abbreviated transcription (Latin):
mo. Nullus autẽ ad uitam modernã & annoꝵ breuita¬
dem quibꝰ nc̃ uiuimꝰ uitam cõꝑans antiquoꝵ putet falsa
quȩ de illis st dicła. & eo qđ nc̃ uita tanto ñ ducat᷑ tp̃re
credat nequaꝙͣ illos ad uitȩ illius longitudinẽ ꝑuenisse
Illi namq cum eent religiosi ꝙ ab ipło dõ facti. cumq eiᷤ
pabula oportuniora ad maius tempꝰ existerent p̃ꝑata tan¬
toꝵ annoꝵ circłis rite uiuebant. Dem̃ ꝓpt̾ uirtutes & gło¬
riosas utilitates quas iugit̾ ꝑscrutabant᷑. idẽ astrologiam¬
n̾inꝙͣ ediscere potiussent nisi sex centis uiuerent annis Per¬

Expanded text:
 Nullus autem ad vitam modernam, et annorum brevitatem, quibus nunc vivimus, vitam comparans antiquorum, putet falsa quae de illis sunt dicta, et eo quod nunc vita tanto non ducatur tempore, credat neque illos ad vitae illius longitudinem pervenisse. Illi namque cum essent religiosi, et ab ipso Deo facti, cumque eis pabula oportuniora ad maius tempus existerent preparata, tantorum annorum circulis rite vivebant. Deinde propter virtutes et gloriosas utilitates, quas iugiter perscrutabantur, id est astrologiamnec ediscere potuissent, nisi DC
Abbreviated transcription (Latin):
pulabat᷑. Hc̃ autẽ locum armenii egressoriũ uocant. Ii¬
lic enim archȩ solute reliquias nẽ usq ꝓuintiales osten¬
dunt. Huiiꝰ uͦ diluuii & archȩ memoriã faciunt om̃s
qͥ hystorias barbaricas conscripser̃t. quoꝵ unus ẽ berossus
caldeus. Marrans enim de diluuio talit̾ ẽ effatꝰ. Dr̃ autẽ
& nauis eiꝰ quȩ in armenia uenit circa montẽ chordicũ
homines ad expiationes utunt᷑. Meminit autẽ hoꝵ. &
hierouimꝰ egrptiꝰ qͥ antiqͥtatẽ fenicȩ noscit᷑ conscͥpsisse
S & manasseas damascenꝰ in nonagesio sexto hystori¬
arum libro ita de his dicit. Est suꝑ miniadã excelsꝰ moss
in armenia qui baris appellat᷑. in qͦ multos consugientes
sermo ẽ diluuii tẽꝑe liberatos & que dam simul in ar-¬
cha deuectum in montis uenisse sũmitatẽ. lignoꝵq reliqͥ¬

Expanded text:
unc autem locum Armeni Egressum vocant. Illic enim arcae solutae reliquias nunc usque provinciales ostendunt. Hujus vero diluvii et arcae memoriam faciunt omnes qui historias barbaricas conscripserunt: quorum unus est Berosus Chaldaeus. Narrans enim de diluvio taliter est effatus: Dicitur autem et navis ejus quae in Armenia venit circa montem Cordicum ahomines ad expiationes utuntur. Meminit autem horum et Hieronymus Aegyptius, qui antiquitatem Phoenices noscitur conscripsisse. Sed et Manasseas Damascenus in nonagesimo sexto Historiarum libro, ita de eis dicit: Est et super Mumadam excelsus mons in Armenia, qui Paris appellatur, in quo multos fugientes sermo est diluvii tempore liberatos, et quemdam simul in arca devectum in montis sociale summitate per reliq
Abbreviated transcription (Latin):
cit confligens concra eũ iuxta fontẽ iordanis. ꝙ multos ab
exercitu enus ꝓstrauit. Postea uͦ antiocho capiente siriȩ ci
ad eum cransiens. in ciuitatẽ omẽm exercitũ eiꝰ suscepit. &
elephantis habundant̾ alim̃ta. p̃buert̃. & obsidenti eos qui
ab scopa in arce hierosolimor relicti st̃ custodes. ꝓno animo
auxiliũ p̃sticerunt. Igͥ ancbiochꝰ iustũ arbitratus uideoꝵ ex¬
ga se studiũ lib̾alit̾ remunerandũ. scͥpsit magistratibꝰ ꝙ ami¬
cis cestimoniũ exhibens qͦd ab eis bñ tractatꝰ ẽ. Sed & donati¬
ones quas ei  ꝓ grã retribuere cogicauic manifeste illis inno¬

Expanded text:
cit, confligens contra eum juxta fontem Jordanis, multosque de exercitu ejus stravit. Postea vero Antiocho capiente Samariam ead eum transiens, in civitatem omnem ejus exercitum suscepit, et elephantis abundanter alimenta praebuit, et obsidenti eos qui ab Scopa in arce Hierosolymorum relicti sunt custodes prono animo auxilium praestiterunt. Igitur Antiochus, justum arbitratus Judaeorum erga se studium liberaliter remunerandum, scripsit magistratibus, et amicis, testimonium exhibens, quod ab eis bene tractatus est. Sed et donationes, quas eis pro gra
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ qui flexit patrem suũ cogere uideos religi¬
onem patͥam relinquere. Mittens gͦ in enelaũ
ad ueriã sirie quitatẽ int̾fecit eũ pꝰ decunum
annum pͥncipatꝰ. sacerdotii eiꝰ. ꝙ ut ipse pͥnci¬
patũ optine ret impulit iudeos transgredi le¬
ges. Princeps uͦ ordinatꝰ ẽ pꝰ menelai interitum
alchemꝰ. qͥ & ioachĩ uocatꝰ ẽ. Rex autẽ antiochꝰ
iueniens philippũ iã reb upintẽ debellabat
cum. qͦm sub sua sus potestate faciens occidit.
filiꝰ aut̃ pͥncipis sacerdotũ oniȩ de quo p̃diximꝰ

Expanded text:
lorum, qui flexit patrem suum cogere Judaeos religilorum, qui flexit patrem suum cogere Judaeos religionem patriam relinquere. Mittens ergo rex Menelaum ad Neriam Syriae civitatem, interfecit eum, post decimum annum principatus sacerdotii ejus; et ut ipse principatum obtineret, impulit Judaeos transgredi leges. Princeps vero ordinatus est post Menelai interitum Alcimus, qui et Joachim vocatus est. Rex autem Antiochus, inveniens Philippum rebus imperantem, debellabat eum, quem sub sua faciens potestate occidit. Filius autem principis
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ nichil eis posse ꝓficere qñ & locũ aduersa¬
rioꝵ constaret ẽẽ munitũ &s uictualiũ necessi¬
tas urroget᷑ & expediret pacem fac̾e̾ cum uideis.
eosq relinquere ꝓpͥis uti cerimoniis. Unde hac¬
tenus a nob̾ ꝓhici. existere uident᷑ aduersi. Hȩc
dicens de philippi tirannide tacendũ ẽẽ deciẽũ.
ne exercitus sui dubia corda ꝑciꝑet. Hȩc lisia
dicente: exercitui & ducib sententia placuis.
Tunc mittens rex ad udam. pacẽ ꝓmisit ob¬
sessis. ꝙpacriis legib eos uiuere pollicet᷑. Hii
suscipiences uerba. ꝙ confirmatis sacram̃tis ex
fide exierunt a templo. Intrans uͦ anciochis
& aspiciens munitũ locũ impudent sacram̃¬
sa tranĩgressus ẽ. uissitq omnẽ exercitũ in cu¬
cuicu stantẽ deponẽ muros usq in solo. Postq̃.¬
fec̃ ħ: reuersus ẽ ad anciochiã ducens omam
pͥncipẽ sacerdotũ. qͥ & menelaus dicebatur
Nam lisias ꝑsuasit regi menelaũ occidere si

Expanded text:
posse proficere, quando et locum adversariorum constaret esse munitum et sibi victualium necessitas irrogaretur, et expediret pacem facere cum Judaeis, eosque relinquere propriis uti caeremoniis, unde hactenus a nobis prohibiti, existere videntur aversi. Haec dicens, de Philippi tyrannide tacendum esse decrevit, ne exercitus sui dubia corda perciperet. Haec Lysia dicente, exercitui et ducibus sententia placuit. Tunc mittens rex ad Judam pacem promisit obsessis, et patriis legibus eos vivere pollicetur. Hi vero suscipientes verba, et confirmatis sacramentis et fide, exierunt a templo. Intrans vero Antiochus et aspiciens munitum locum, impudenter sacramenta transgressus est, jussitque omnem exercitum in circuitu stantem deponehaec fecit, reversus est Antiochiam, ducens Oniam principem sacerdotum, qui et Menelaus dicebatur. Nam Lysias persuasit regi Menelaum occidere si
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd auuncłm suũ menelaũ rex int̾tecisset & pͥn¬
oipatum sacerdocii achimo dedisset ũ gristena
de genere sacerdo tũ. s a lisia flexꝰ ut transpone¬
rec honorem ab ea familia ad aliã domũ fugit
ad ꝓcolomeũ regẽ egipti & honorẽ meruit ab ip¬
so & uxore enis elcopatra. locũq petiit  heliopo.¬

Expanded text:
uum suum Menelaum rex interfecisset, et principatum sacerdotii Alchimo dedisset, non existente de genere sacerdotum, flexus a Lysia, ut transponeret honorem ab ea familia ad aliam domum, fugit ad Ptolomaeum regem Aegypti, et honorem meruit ab ipso, et uxore ejus Cleopatra, locumque petiit in regio
Abbreviated transcription (Latin):
Megalopolitã quod uir bonus existens dic̃. iõ ꝑisse antiochũ
qͥa uoluit templũ dianȩ in ꝑsida deuastare. Nã qͥ nullate¬
nꝰ egit peccatũ s tantũ cogitauit nullo reatu denet᷑. Siaũ¬

Expanded text:
Megalopolitam, quod, vir bonus existens, dicit ideo periisse Antiochum Megalopolitam, quod, vir bonus existens, dicit ideo periisse Antiochum quia voluit templum Dianae in Persida devastare. Nam qui nullatenus egit peccatu
Abbreviated transcription (Latin):
nũ. insuꝑ ꝙ arma &t loricas qͣs reliqͥsse audierat filiũ phi¬
lippi regẽ macedonũ alexandrũ. Cõmotꝰ gͦ egredit᷑ contra
elimaidã. ꝙ obsidebat eam. His uͦ qui in ea erant inmi¬
me t̾ritis impetu eiꝰ neq obsessione. s ꝑtinacit̾ repugnanti¬
bꝰ spe deceptꝰ discessit. Nam exeuntes a ciuitate fugaue¬
rt̃. & ꝑsequebant᷑ eũ usq ad babyloniã. Ubi cum pꝰ mul¬
tam suoꝵ militũ amissionẽ uenisset. quidã ei nuntiau᷑
duicũ ꝑditionẽ qͦs pugnare contra iudeos reliquerat. et cͦ¬
uisse fortiidinẽ iudeoꝵ. Suꝑ pͥorẽ itaq curã hoc crescen¬
de malo incurrit in egͥtudinẽ. Qͦ diu tenente ꝙ crescen¬
tib passionib intellex it qͦd moreret᷑. E onuocans ami¬
cos morbũ eis suũ afͦdẽ eẽ indicauit. confessus ħ ĩõ se pa¬
ti qͦd uideoꝵ gentẽ affligens templũ spoliasset. dm̃q con¬
tempsisset. Q ͦ dicto ilico expirauit. Unde miror polibium

Expanded text:
num; insuper et arma et loricas reliquisse audierat filium Philippi regem Macedonum Alexandrum. Commotus ergo egreditur contra Elimaidam, et obsidebat eam: his vero qui in ea erant minime territis impetu ejus neque obsessione, sed pertinaciter repugnantibus, spe deceptus decessit. Nam exeuntes civitatem fugaverunt, et persequebantur eum usque ad Babyloniam, ubi cum post multam suorum militum aducum perditionem, quos pugnare contra Judaeos reliquerat, et crevisse fortitudinem Judaeorum. Sub priorem itaque curam hoc crescente malo, incurrit in aegritudinem, qua diu tenente et crescentibus passionibus intellexit quod moreretur. Convocansque amicos morbum suum eis atrocem esse indicavit. Confessus haec ideo se pati quod Judaeorum gentem affligens templum exspoliasset, Deumque contempsisset: quo dicto, illico exspiravit. Unde miror Polybium