comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in die illa cũ habitauerit populus
meus isrł confidenter: scies & ue¬
mes de loco tuo a lateribus aqui¬
lonis. tu & populi multi tecum.
ascensores equorum uniuersi ce.¬
tus maguus. & exercitus uehe¬
mens: & ascendes suꝑ populum
meum isrł quasi nubes. ut ope¬
rias terram.s In nouissimis die.¬
bus eris. & adducam te superter¬
ram meam. ut sciant õs gentes me :
cum scificatus fuero in te in ocu¬
lis eorum. Ogog: hec dicit do¬
minus ds. Tu ergo ille es. de
quo locutus sum in diebus an¬
tiquis. in manus seruorum me¬
orum prophetarum isrł. qui
prophetauerunt in diebus illorũ o.
eos: Et erit in die illa in die ad¬
uentꝰ gog suꝑ terrã isrł. ait dñs d̾s.
asscendet indignatio mea in fu¬
rore meo & in zelo meo. In igne
ire mes locutus sum: quia in die
illa erit commotio magna suꝑ
terram isrł: & commouebuntur
a facie in ea pisces maris: & uolu¬
cres celi & bestiȩ agri. & omne
reptile quod mouetur super hu¬

Expanded text:
in die illo, cum habitaverit populus in die illo, cum habitaverit populus meus Israel confidenter, scies? Et venies de loco tuo a lateribus aquilonis tu, et populi multi tecum, ascensores equorum universi, coetus magnus, et exercitus vehemens. Et ascendes super populum meum Israel quasi nubes, ut operias terram. In novissimis diebus eris, et adducam te super terram meam: Ut sciant  Al. add. omnes gentes me, cum sanctificatus fuero in te in oculis eorum, o Gog. Haec dicit Dominus Deus: Tu ergo ille es, de quo locutus sum in diebus antiquis, in manu servorum meorum prophetarum Israel, qui prophetaverunt in diebus illorum temeos. Et erit in die illa, in die adventus Gog super terram Israel, aut Dominus Deus, ascendet indignatio mea in furore meo. Et in zelo meo, in igne irae meae locutus sum. Quia in die illa erit commotio magna super terram Israel: et commovebuntur a facie mea pisces maris, et volucres coeli, et bestiae agri, et omne reptile quod movetur super hu
Abbreviated transcription (Latin):
ea confidenter uniuersi. As cen¬
dens autem quasi tempestas ue.¬
nies. & quasi nubes ut operias
terram: tu & omma agmina
tua. & populi multi tecum.
ec dicit dominus d̾s. In die il¬
la ascendent sermones super
cor tuum: & cogitabis cogitati¬
onem pessimam & dices. Ascen¬
dam ad terram absq muro: ue¬
niam ad quiescentes habitantesq
secure. Omnes habitant sine
ut diripias spolia & inuadas pre¬
dam. & inferas manum tuam suꝑ
eos qui deserti fuerant: & postea
restituti: & super populum qui
est congregatus ex gentibus. qui
possidere cepit: et esse habitator
umbilici terre. Seba & dedan.
& negotiatores tharsis: & omnes
leones eius dicent tibi. Numquid
ad sumenda spolia tu uenis.s
cce ad diripiendam predam con¬
gregasti multitudinem tuam. ut
tollas argentum & aurum. & au-¬
feras suppellectilem atq substan¬
tiam: & diripias manubias infi¬
nitas. Propterea uaticinare fili
hominis: & dices ad gog. Hȩc di¬
cit dominus d̾s. Numquid non

Expanded text:
ea confidenter universi. Ascenea confidenter universi. Ascendens autem quasi tempestas venies, et quasi nubes, ut operias terram tu, et omnia agmina tua, et populi multi tecum. Haec dicit Dominus Deus: In die illa ascendent sermones super cor tuum, et cogitabis cogitationem pessimam: et dices: Ascendam ad terram absque muro: veniam ad quiescentes, habitantesque secure: Omnes hi  Al. tacetUt diripias spolia, et invadas praedam, ut inferas manum tuam super eos, qui deserti fuerant, et postea restituti, et super populum, qui est congregatus ex gentibus, qui possidere coepit, et esse habitator umbilici terrae. Saba, et Dedan, et negotiatores Tharsis, et omnes leones ejus dicent tibi: Numquid ad sumenda spolia tu venis? ecce ad diripiendam praedam congregasti multitudinem tuam, ut tollas argentum, et aurum, et auferas supellectilem, atque substantiam, et diripias manubias infinitas. Propterea vaticinare, fili hominis, et dices ad Gog: Haec dicit Dominus Deus: Numquid non
Abbreviated transcription (Latin):
sermo domini ad me dicens. fili
hominis. porie faciẽ tuam contra
gog & trã magog principem ca¬
pitis mosoch & thubal: & uati¬
cinare de eo. & dices ad eum.
Hec dicit dñs ds̃. Ecce ego adte
gog. principem capitis mosoch
& thubal: & circumagam te. &
ponam frenum in maxillis tuis.
Et educam te & omnem exerci¬
tum tuum. equos & equites ue¬
stitos loricis umuersos multi¬
tudinem magnam: hastam &
clypeum arripientium & gladi¬
um. Perse. ethyopes & lybies
cum eis: omnes scutati & galea¬
t. Uomer & uniuersa agmi¬
na eius: domus thogorma late.¬
ra aquilonis. & totum robur
eius: populiq multi tecum. Pre.¬
para & instrue te. & omnem
multitudinem tuam quȩ coacer¬
uata est ad te: & esto eis in pre¬
ceptum. Post dies autem mul¬
tos uisitaberis: in nouissimo¬
annorum uenies ad terram quȩ
reuersa est a gladiõ. & congre¬
gata est de populis multis. ad
montes isrł: qui fuerunt de¬
serti iugiter. Hec de populis
educta est: & habitauerunt in

Expanded text:
sermo Domini ad me dicens fili hominis pone faciem tuam contra Gog terram Magog principem capitis Mosoch et Thubal et vaticinare de eo et dices ad eum haec dicit Dominus Deus ecce ego ad te Gog principem capitis Mosoch et Thubal et circumagam te et ponam frenum in maxillis tuis et educam te et omnem exercitum tuum equos et equites vestitos loricis universos multitudinem magnam hastam et clypeum arripientium et gladium Persae Aethiopes et Lybies cum eis omnes scutati et galeati Gomer et universa agmina eius domus Thogorma latera aquilonis et totum robur eius populique multi tecum praepara et instrue te et omnem multitudinem tuam quae coacervata est ad te et esto eis in praeceptum post dies multos annorum venies ad terram, quae reversa est a gladio, et congregata est de populis multis ad montes Israel, qui fuerunt deserti jugiter: Haec de populis educta est, et habitabunt in
Abbreviated transcription (Latin):
t factus est sermo domini ad
me dicens. fili hominis panem
tuum in conturbatione comede:
sed & aquam tuam in festinatio¬
ne & in merore bibe. Et di¬
ces ad populum terre. Hec
dicit dominus ds: ad eos qui ha¬
bitant ihrłm in terra isrł. Pa¬
nem suum in sollicitudine co¬
medent: & aquam suam in de¬
solatione bibentꝰ ut desoletur ter¬
ra a multitudine sua: propter ini¬
quitatem omnium qui habitant
in ea. Et ciuitates quȩ nunc ha¬
bitantur. desolate erunt. terraq
deserta: & scietis quia ego dñs.
t factus est

Expanded text:
t factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, panem tuum in conturbatione comede: sed  Al. tacet sed et aquam tuam in festinatione et moerore bibe. Et dices ad populum terrae: Haec dicit Dominus Deus ad eos qui habitant in Jerusalem, in terra Israel: Panem suum in sollicitudine comedent, et aquam suam in desolatione bibent: Ut desoletur terra a multitudine sua, propter iniquitatem omnium qui habitant in ea. Et civitates quae nunc habitantur, desolatae erunt, terraque deserta: scietis quia ego Dominus. Et factus est
Abbreviated transcription (Latin):
obsidionem hauri tibi: exstrue
munitiones tuas. Intra in lutũ
& calca: subigens tene laterem.
bi comedet te ignis: peribis gla¬
dio: deuorabit te t brucus. Con¬
gregare. ut brucus: multiplica.¬
re ut locusta. P lures fecisti ne¬
gotiationes tuas: quam stellȩ sint
celi. Brucus expansus est. & auo¬
lauit: custodes tui quasi locustȩ.¬
& paruuli tui quasi locuste lo¬
custarum: quȩ considunt in se.¬
pibus in die srigoris. Sol ortus
est & auolauerunt: & non est cog¬
nitus locus earum ubi fuerint.
Dormitauerunt pastores tui rex
assur: sepelientur principes un.
atitauit populus tuts in montib:
& non est qui congreget. Non est
obscura contritio tua: pessima est
plaga tua. O mues qui audierunt
auditionem tuam. compresserunt
inanum superte. quia superquẽ
non transiit malitia tua semper.s
E XPLICIT NA
UN PROPAETA

Expanded text:
obsidionem hauri tibi extrue obsidionem hauri tibi extrue munitiones tuas intra in lutum et calca subigens tene laterem ibi comedet te ignis peribis gladio devorabit te ut bruchus congregare ut bruchus multiplicare ut lucusta plures fecisti negotiationes tuas quam stellae sunt caeli bruchus expansus est et avolavit custodes tui quasi lucustae et parvuli tui quasi lucustae lucustarum quae considunt in sepibus in die frigoris sol ortus est et avolaverunt et non est cognitus locus earum ubi fuerint dormitaverunt pastores tui rex Assur sepelientur principes tui latitavit populus tuus in montibus et non est qui congreget non est obscura conplaga tua: Omnes qui audierunt auditionem tuam, compresserunt manum super te: quia super quem non transiit malitia tua semper? Explicit liber Nahum propheta
Abbreviated transcription (Latin):
Et proiciam super te abhomina¬
tiones tiraf: & contumeliis te affi¬
ciam÷ et ponam te in exemplũ.
Et erit: omnis qui uiderit te. resi¬
liet a te: & dicet. U astata es ni¬
nue. quis cominouebit superte.
caput.s Unde queram consola
quȩ habitat. in fluminibus: Aque
in circuitu eius: cuius diuitiȩ
mare Aquȩ niuri eius: ethio¬
pia fortitudo ͤ de egyptus: & non
est finis. Affrica &e lybies fuert̃
in aurilio eius: sed & ipsa in trans¬
migrationem ducta est in capti¬
uitatem. Paruuli eius elisi sunt
in capite omnium uiarum: & su¬
per inclytos eius iniserunt sortẽ:
& omnes optiiates eius confixi
sunt in compedibus. Et tu er¬
go mebriaberis. & eris despecta.
&e tu queres auxilium ab mimi¬
co. Omnes munitiones tuȩ si¬
cut ficus cum grossis suis: si con¬
cussȩ fuerĩt. cadent in os come¬
dentis. Ecce populus tuus
mulieres in medio tui: inimicis
tuis a dapertione pandentur
porte terre tue: deuorabit ignis
uectes tuos. A quam propter

Expanded text:
Et projiciam super te abominaEt projiciam super te abominationes, et contumeliis te afficiam, et ponam te in exemplum. Et erit: omnis, qui viderit te, resiliet a te, et dicet: Vastata est Ninive: Quis commovebit super te caput: unde quaeram consolatquae habitat in fluminibus? aquae in circuitu eius cuius divitiae mare aquae muri eius Aethiopia fortitudo et Aegyptus et non est finis Africa et Lybies fuerunt in auxilio tuo sed et ipsa in transmigrationem ducta est in captivitatem parvuli eius elisi sunt in capite omnium viarum et super inclitos eius miserunt sortem et omnes optimates eius confixi sunt in conpedibus et tu ergo inebriaberis eris despecta et tu quaeres auxilium ab inimico omnes munitiones tuae sicuti ficus cum grossis suis si concussae fuerint cadent in os comedentis ecce populus tuus mulieres in medio tui inimicis tuis adapertione pandentur portae terrae tuae devorabit ignis vectes tuos aquam propter
Abbreviated transcription (Latin):
lum leorum: & pascua catulorum
leonum.s Ad quam iuit leo. ut in¬
grederetur illiic: catulus leonis.
& non est qui exterreat. Leo cępit
sufficienter catulis suis: & necauit
leems suis. Et impleuit prȩda spe¬
luncas suas: & cubile suum rapi¬
na. Ecce ego ad te dicit dominus
exercituum:÷ & succendam usq ad
terminabo de terra prȩdam tuam:
& non audietur ultra uooc nunti
guinum. uniuersa mendacii. di¬
laceratione plena: non recedet
a te rapina. Uox flagelli. & uox
impetus rotȩ. & equi frementis.
& quadrige feruentis: equius as¬
cendentis. & micantis gladii. &
fulgurantis haste. & multitudinis
interfecte. & grauis ruine: nec est
finis cadauerum: & corruent in
corporibus suis. propter multi¬
tudinem fornicationum mere¬
tricis speciose & gratȩ. & haben¬
tis maleficia: quȩ uendidit gentes
in fornicatiombus suis: & famili¬
as in maleficiis suis. Ecce ego ad
te dicit dñs exercituum: & reue¬
labo pudenda tua in facie tua. Et

Expanded text:
lum leonum, et pascua catulorum lum leonum, et pascua catulorum leonum, ad quam ivit leo ut ingrederetur illuc, catulus leonis, et non est qui exterreat? Leo cepit sufficienter catulis suis, et necavit leaenis suis: et implevit praeda speluncas suas, et cubile suum rapina. Ecce ego ad te, dicit Dominus exercituum, et succendam usque ad terminabo de terra praedam tuam, et non audietur ultra vox nuntioguinum, universa mendacii dilaceratione plena: non recedet a te rapina. Vox flagelli, et vox impetus rotae, et equi frementis, et quadrigae ferventis, et equitis ascendentis: et micantis gladii, et fulgurantis hastae, et multitudinis interfectae, et gravis ruinae: Nec est finis cadaverum, et corruent in corporibus suis. Propter multitudinem fornicationum meretricis speciosae, et gratae, et habentis maleficia, quae vendidit gentes in fornicationibus suis, et familias in maleficiis suis: Ecce ego ad te, dicit Dominus exercituum, et revelabo pudenda tua in facie tua, et
Abbreviated transcription (Latin):
um eius ignitus: uiri exercitus in
coccineis. Igneȩ habene currus
in die preparationis eius: & agita¬
tores eius consopiti sunt. In itne¬
ribus conturbati sunt: quadrige
collisȩ sunt in plateis. Aspectus
eorum quasi lampades: quasi fulgu¬
ra discurrentia. Recordabitur
fortium suorum: ruent in itineri¬
bus suis. Uelociter ascendent mu¬
ros eius: & preparabitur umbra-¬
culum. Portȩ fluuiorum aperte
sunt: & templum ad solum diru¬
tum. Et miles captiuus abdu¬
ctus est: & ancillȩ eius minabun¬
tur gementes: ut columbe mur¬
murantes in cordibus suis. Et ni¬
niue quasi piscina aquarum aque.
eius: ipsi uero fugerunt. State
state.: & nou est qui reuertatur.
Diripite argentum: diripite au¬
rum: & non est finis diuitiarum
ex omnibus uasis desiderabilibus.
Dissipata & scissa & dilacerata. &
cor tabescens: & dissolutio geni¬
culorum. et defectio in cunctis
renibus: & facies omnium sicut
nigredo ollȩ. Ubi est habitacu¬

Expanded text:
um ejus ignitus, viri exercitus in um ejus ignitus, viri exercitus in coccineis: Igneae habenae currus in die praeparationis ejus, et agitatores consopiti sunt. In itineribus conturbati sunt: quadrigae collisae sunt in plateis: Aspectus eorum quasi lampades, quasi fulgura discurrentia. Recordabitur fortium suorum, ruent in itineribus suis: Velociter ascendent muros ejus, et praeparabitur umbraculum. Portae fluviorum apertae sunt, et templum ad solum dirutum. Et miles captivus abductus est: et ancillae ejus minabantur gementes ut columbae, murmurantes in cordibus suis. Et Ninive quasi piscina aquarum aquae ejus: ipsi vero fugerunt: State, state, et non est qui revertatur. Diripite argentum, diripite aurum: et non est finis divitiarum ex omnibus vasis desiderabilibus. Dissipata est, et scissa, et dilacerata: et cor tabescens, et dissolutio geniculorum, et defectio in cunctis renibus: et facies omnium eorum sicut nigredo ollae. Ubi est habitacu
Abbreviated transcription (Latin):
stipula ariditate plena Ex te
exibit cogitans contra dm mali¬
ciam: mente pertractans preua
ricationem. Hȩc dicit dominus.
Si perfecti fuerint. & ita plures: sic
quoq attondentur: & pertransi¬
bit. Afflixi te: & non affligam
te ultra. Et nunc conteram uir¬
gam eius de dorso tuo: & uincu-¬
Li tua dirumpam. Et precipiet
suꝑ te dns: non seminabitur ex
noniine tuo amplius: & de domo
di tui interficiam sculptile: &
conflatile ponam sepulchruui tu.¬
um: quia inhonoratus es. Ecee
super montes: pedes euangeli⁊an¬
tis & annuntiantis pacem. Celebra Ta.¬
iuda sestiuitates tuas. & redde. uo¬
ta tua: quia non adiciet ultra ut
ꝑtranseat in te belial: uniuersus
interiit. A scendit qui dispergat
coram te: qui custodiat obsidionẽ.
Contemplare. uiam: conforta lum¬
bos: robora uirtutem ualile: quia
reddidit dñs suꝑbiam iacob. sicut
superbiam isrł: quia uastatores dis¬
si pauerunt eos: & propagines eo
rum corruperunt. Clẏpeus forti¬

Expanded text:
stipula ariditate plena. Ex te stipula ariditate plena. Ex te exibit cogitans contra Dominum malitiam, mente pericationem haec dicit Dominus si perfecti fuerint et ita plures sic quoque adtondentur et pertransibit adflixi te et non adfligam te ultra et nunc conteram virgam eius de dorso tuo et vincula tua disrumpam et praecipiet super te Dominus non seminabitur ex nomine tuo amplius de domo Dei tui interficiam sculptile et conflatile ponam sepulchrum tuum quia inhonoratus es ecce super montes pedes evangelizantis et adnuntiantis pacem celebra Iuda festivitates tuas et redde vota tua quia non adiciet ultra ut pertranseat in te Belial universus interiit ascendit qui dispergat coram te qui custodit obsidionem contemplare viam conforta lumbos robora virtutem valde quia reddidit Dominus superbiam Iacob sicut superbiam Israhel quia vastatores dissipaverunt eos et propagines eorum corruperunt. Clypeus forti
Abbreviated transcription (Latin):
Liber uisionis
naum helce¬
sei.
Dñs patiens & magnus fortitudi¬
ne: & mundans non faciet inno¬
centem. Dominus in tempestate
& turbine uiȩ eius: & nebulȩ pul¬
uis pedum eius. Increpatis mare
& exsiccans illud: & omnia flumi.¬
na ad desertum deducens. Infir¬
matus est basan & carmelus: & flos
lybani elanguit. M ontes commo¬
ti sunt ab eo: & colles desolati sunt:
& contremuit terra a facie eius: &
orbis. & omnes habitantes in eo.
Ante faciem indignationis eius quis
stabit: & quis resistet in tra furo¬
ris eius&s Indignatio eius effusa
est ut ignis: & petre dissolutȩ sunt
ab eo. Bonus dominus. & confor¬
tans in die tribulationis: & sciens
sperantes in se. Et in diluuio pre.¬
tereunte consuminationem faci'¬
et loci eius: & inimicos eius perse
quentur tenebre. Quid cogitatis
contra dominum as Consunimati¬
onem ipse faciet. Non consurget
duplex tribulatio: quia sicut spi¬
ne se inuicem complectuntur:
sic conuiuium eorum pariter po¬
tantium: & consumentur quasi

Expanded text:
liber visionis Naum Helcesei Dominus patiens et magnus fortitudine et mundans non faciet innocentem Dominus in tempestate et turbine viae eius et nebulae pulvis pedum eius increpans mare et exsiccans illud et omnia flumina ad desertum deducens infirmatus est Basan et Carmelus et flos Libani elanguit montes commoti sunt ab eo et colles adsolati sunt et contremuit terra a facie eius et orbis et omnes habitantes in eo ante faciem indignationis eius quis stabit et quis resistet in ira furoris eius indignatio eius effusa est ut ignis et petrae dissolutae sunt ab eo bonus Dominus et confortans in die tribulationis et sciens sperantes in se et in diluvio praetereunte consummationem faciet loci eius et inimicos eius persequentur tenebrae. Quid cogitatis contra Dominum? Confirmationem ipse faciet. Non consurget duplex tribulatio, quia sicut spinae se invicem complectuntur, sic convivium eorum pariter potantium, consumentur quasi
Abbreviated transcription (Latin):
contingens cȩlum. Aspectus illi¬
us: erat usq ad terminos uniuer¬
se terre. Folia eius pulcherrima:
& fructus eius minius: & esca
uniuersorum in ea. Subter eam
habitabant animalia & bestiȩ.
& in ramis eius conuersabantur
uolucres cęli: & ex illa uesceba

Expanded text:
contingens coelum: aspectus illicontingens coelum: aspectus illius erat usque ad terminos universae terrae. Folia ejus pulcherrima, et fructus ejus nimius: et esca universorum in ea. Subter eam habitabant animalia et bestiae, et in ramis ejus conversabantur volucres coeli: et ex ea vesce
Abbreviated transcription (Latin):
go nabugodonosor
quietus eram in domo mea: & flo¬
rens in palatio meo. Somnium
uidi quod perterruit me: & co¬
gitationes meȩ in stratu meo.
& uisiones capitis mei conturba¬
uerunt me. Et per me propo¬
situm est decretum. ut introdu¬
cerentur in conspectu meo cun¬
cti sapientes babylonis: & ut so¬
lutionem somnii indicarent mi¬
chi. Tunc ingrediebantur ario¬
li magi chaldei & aruspices:
& somnium narraui in conspe¬
ctu eorum. & solutionem eius
non indicauerunt michi: donec
collega ingressus est in conspe.¬
ctu meo danhel: cuius nomen
balthasar secundum nomen di
mei: qui habet spiritum deorum
sanctorum in semetipso: & som¬
nium coram eo locutus sum.
B althasar princeps ariolorum.
quem ego scio quod spiritum
omne sacramentum non est impos¬
sibile tibi: uisiones somniorum
meorum quas uidi. & solutionẽ
eorum narra michi. Uisio capi¬
tis mei in cubili meo. Uidebam
& ecce arbor in medio terrȩ: &
altitudo eius nimia. Magna ar¬
bor & fortis : & proceritas eius

Expanded text:
go Nabuchodonosor quietus eram in domo mea, et florens in palatio meo: Somnium vidi, quod perterruit me: et cogitationes meae in stratu meo, et visiones capitis mei conturbaverunt me. Et per me propositum est decretum, ut introducerentur in conspectu meo cuncti sapientes Babylonis, et ut solutionem somnii indicarent mihi. Tunc ingrediebantur harioli, magi, Chaldaei, et aruspices, et somnium narravi in conspectu eorum: et solutionem ejus non indicaverunt mihi: Donec collega ingressus est in conspectu meo Daniel, cui nomen Baltassar secundum nomen Dei mei, qui habet spiritum deorum sanctorum in semetipso: et somnium coram ipso locutus sum. Baltassar, princeps hariolorum, quem ego scio quod spiritum omne sacramentum non est impossibile tibi: Visiones somniorum meorum, quas vidi, et solutionem eorum narra. Visio capitis mei in cubili meo: Videbam, et ecce arbor in medio terrae, et altitudo ejus nimia. Magna arbor, et fortis: et proceritas ejus
Abbreviated transcription (Latin):
men balthasar. cepit intra semet¬
ipsum tacitus cogitare quasi ho¬
ra una: & cogitationes eius con¬
turbabant eum. Respondens au-¬
tem rex ait. Balthasar: somniũ
& interpretatio eius non contur¬
bent te. Respondit balthasar
& dixit. Domine mi: somnium
his qui te oderunt. & interpre¬
tatio eius hostibus tuis sit. Ar¬
borem quam uidisti sublimem
atq robustam. cuius altitudo
pertingit ad cȩlum. & aspe¬
ctus illius in omnem terram. &
raini eius pulcherrimi. & fructus
eius nimius. & esca omnium in
Dea: subter eam habitantes

Expanded text:
men Baltassar, coepit intra semetmen Baltassar, coepit intra semetipsum tacitus cogitare quasi hora una: et cogitationes ejus conturbabant eum. Respondens autem rex ait: Baltassar, somnium et interpretatio ejus non conturbent te, Respondit Baltassar, et dixit: Domine mi, somnium his qui te oderunt, et interpretatio ejus hostibus tuis sit, Arborem quam vidisti sublimem atque robustam, cujus altitudo pertingit ad coelum, et aspectus illius in omnem terram: Et rami ejus pulcherrimi, et fructus ejus nimius; Et esca omnium in ea, et subter eam habitan
Abbreviated transcription (Latin):
meum: & ecce uigil & sanctus
de celo descendit: & clamauit
fortiter. & sic ait. Succidite ar¬
borem. & precidite ramos erus:
excutite folia eius: & dispergite
fructum eius. fugiant bestiȩ
quȩ subter eam sunt: & uolucres
de ramis eius. Uerumptamen
germen radicum eius in terra
sinite: & alligetur uinculo fer¬
reo & ereo in herbis quȩ foris
sunt. & rore celi tinguatur.
& cum feris pars eius in herba
terrȩ. Cor eius ab humano cõ¬
mutetur: & cor fere detur ei:
& septem tempora mutentur
super eum. In sententia uigilũ
decretum est: & sermo sanctorũ
& petitio. donec cognoscant ui¬
uentes quod dominetur excel¬
sus in regno hominum: & cui¬
cumq uoluerit dabit illud. &
humillimum hominem constitu¬
et super eo. Hoc somnium uidi
ego nabuchodonosor rex.Tugͦ bal¬
thasar. interpretationem narra
festinus: quia omnes sapientes reg¬
ni mei non queunt solutionem
edicere michi. Tu autem potes:
quia sp̃c deorum sanctorum in
te est. Cunc danihel cuius no¬

Expanded text:
 ecce vigil et sanctus de coelo descendit. Clamavit fortiter, et sic ait: Succidite arborem, et praecidite ramos ejus: Excutite folia ejus, et dispergite fructum ejus: Fugiant bestiae quae subter eam sunt, et volucres de ramis ejus. Verumtamen germen radicum ejus in terra sinite, et alligetur vinculo ferreo et aereo, in herbis quae foris sunt, et rore coeli tingatur, et cum feris pars ejus in herba terrae. Cor ejus ab humano commutetur, et cor ferae detur ei: et septem tempora mutentur super eum. In sententia vigilum decretum est, et sermo sanctorum, et petitio: Donec cognoscant viventes, quoniam dominatur Excelsus in regno hominum; Et cuicumque voluerit, dabit illud, et humillimum hominem constituet super eum. Hoc somnium vidi ego rex Nabuchodonosor: Tu ergo, Baltassar, interpretationem narra festinus: quia omnes sapientes regni mei non queunt solutionem edicere mihi: Tu autem potes, quia spiritus deorum sanctorum in te est. Tunc Daniel, cujus no
Abbreviated transcription (Latin):
morantes aues celi. tu es rex
qui magnificatus es & inualuisti.
& magnitudo tua creuit & per¬
uenit usq ad cȩlum: & potestas
tua in terminos uniuerse terre.
Quod autem uidit rex uigilem
& scm̃ descendere de cęlo & di¬
cere. succidite arborem. & dissi¬
pate illam. attamen germen
radicum enis in terram dimitti¬
te. & uinciatur ferro & ȩre in
herbis foris. & rore celi consper¬
gatur. & cum feris sit pabulum
eius. donec septem tempora com¬
mutentur super eum: hȩc est
interpretatio sententiȩ altissimi.
quȩ peruenit suꝑ dñm meum
regem. E icient te ab homini:¬
bus. & cum bestiis ferisq erit ha¬
S eptem quoq tempora muta¬
buntur super te. donec scias
quod dominetur excelsus suꝑ
regnum hominum: & cuicumq
uoluerit det illud. Quod au¬
tem precepit ut relinqueretur
gerinen radicum eius. id est ar¬
boris. regnum tuum tibi ma-¬
nebit: postquam cognoueris
potestatem esse cȩlestem. Iuam¬
obrem rex. consilium meum
placeat tibi. & peccata tua ele¬

Expanded text:
es rex, qui magnificatus es, et invaluisti, et magnitudo tua crevit, et pervenit usque ad coelum, et potestas tua in terminos universae terrae. Quod autem vidit rex vigilem et sanctum descendere de coelo, et dicere: Succidite arborem et dissipate illam: attamen germen radicum ejus in terra dimittite, et vinciatur ferro et aere in herbis foris, et rore coeli conspergatur, et cum feris sit pabulum ejus, donec septem tempora commutentur super eum. Haec est interpretatio sententiae Altissimi, quae pervenit super Dominum meum regem: Ejicient te ab hominibus, et cum bestiis ferisque erit haeptem tempora commutabuntur super te, donec scias quod dominetur Excelsus in regno omni et cuicumque uoluerit det illud. Quatem praecepit, ut relinqueretur germen radicum ejus, id est, arboris: Regnum tuum tibi manebit, postquam cognoveris potestatem esse coelestem. Quamobrem, rex, consilium meum placeat tibi, et peccata tua ele
Abbreviated transcription (Latin):
in thesauros ens : Ubi sunt principes
gentium: ⁊ qui dominantur super
bestias que sunt suꝑ t̾ram᷑. Qui in
auib celi ludunt: qui argentum
thes aurizant.⁊ aurum in quo confi¬
dunt homines. ⁊ non ẽ finis acqui¬
sitionis eorum. Qui argentum fabri¬
cant ⁊ solliciti sunt: nec est inuen¬
tio oꝑum illorum. Exanimati sũt:
⁊ ad inferos descenderunt: ⁊ alii inlo

Expanded text:
ites auaros et dicet: Vbi sunt principes gentium, et qui dominantur super bestias, quę sunt super terram? Qui in auibus cęli ludunt, qui argentum thesaurizant et aurum, in quo confidunt homines, et non est finis acquisitionis eorum; qui argentum fabricant, et soliciti sunt, nec est inuentio operum illorum ? Exterminati sunt, et ad inferos desc
Abbreviated transcription (Latin):
nobis ⁊illuminet ocłos nr̃os.
ut uiuamus subumbra nabugo¬
donosor regis babylonie. ⁊ sub umbra
balthasar filii cuis ⁊ scruiamus eis mł¬
tis dieb : ⁊ inueniamus gr̃am in con¬

Expanded text:
nobis, et illuminet oculos nostros, et vivamus sub umbra Nabuchodonosor regis Babylonis, et sub umbra Balthasar filii ejus, et serviamus eis multis diebus, et inveniamus gratiam in con
Abbreviated transcription (Latin):
& fortis dns⁊ sicut impetus gran¬
dinis turbo confringens sicut
impetus aquartim multarum
mundantium: & emissarum suꝑ
terram spaciosam. Pedibus con¬
culcabitur corona superbiȩ ȩbri¬
orum ephraim: & erit flos deci¬
dens glorie exultationis eius.
Qui est super uerticem uallis pin¬
guium: quasi temporaneum an
te maturitatem autumpni.
Iuod cum aspexerit uidens: sta¬
tun ut iuanu tenuerit. deuora¬
bit illud. In illa die erit dñs¬
exercituum corona glorie. et
fertumt exultacionis residuo po¬
puli lui. Et spiritus itdicui leden¬
tis super indicium et fortitudo
reuertentibus de bello ad portam.
Lerum hii quoq¬

Expanded text:
 Heb. , sicut impetus grandinis, turbo confringens, sicut impetus aquarum multarum inundantium et emissarum super terram spatiosam. Pedibus conculcabitur corona superbiae ebriorum Ephraim. Et erit flos decidens gloriae exsultationis ejus, qui est super verticem vallis pinguium, quasi tete maturitatem autumni quod cum aspexerit videns statim ut manu tenuerit devorabit illud in die illa erit Domiexercituum corona gloriae et sertum exultationis residuo populi sui et spiritus iudicii sedenti super iudicium et fortitudo revertentibus de bello ad portam verum hii quoq
Abbreviated transcription (Latin):
exasperans est. Et dirit adme.
ili hominis. omnes sermones me¬
os quos loquor ad te assume in
corde. tuo. & auribus tuis au¬
di: & uade. ingredere ad transmi¬
grationem ad filios populi tui:
& loqueris ad eos. & dices eis. Hec
dicit dñs ds: si forte audiant &
quiescant. Et assumpsit me sp̃c :
& audiui post me uocem commo¬
tionis magne. benedicta gloria
domini de loco suo: et uo-¬
cem alarum animalium. ꝑcutien¬
tium alterã ad alteram: & uocẽ

Expanded text:
eeFili hominis, omnes sermones meos, quos loquor ad te, assume in corde tuo, et auribus tuis audi: Et vade, ingredere ad transmigrationem, ad filios populi tui, et loqueris ad eos, et dices eis: Haec dicit Dominus Deus: si forte audiant, et quiescant. Et  audivi post me vocem commotionis magnae: Benedicta gloria Domini de loco sancto suo, et vocem alarum animalium percutientium 769 alteram ad alteram . Quid
Abbreviated transcription (Latin):
fili hominis: quodcumq inuene.¬
ris comede. Comede uolumen
istud: & uadens loquere ad fili¬
os isrł. Et aperui os meum: &
cibauit me. uolumine illo. Et
dixit ad me. fili hominis uenter
tuus comedet: & uiscera tua com¬
plebuntur uolumine. isto quod
ego do tibi. Et comedi illud: &
factum est in ore meo sicut mel
dulce. Et dixit ad me. fili ho iii¬
minis. uade ad domum isrł: &
laqueris uerba mea ad eos. Non
enim ad populum profundi ser¬
monis. & ignote lingue tu mit¬
teris. ad domum isrł: neq ad
populos multos profundi ser¬
monis & ignote linguȩ: quoꝵ
non possis audire sermones. Et si
ad illos mittereris: ipsi audirentte.
omus autẽ isrł nolunt audire te:
quia nolunt audire me. Omnis
quippe domus isrł. attrita fron¬
te est: & duro corde. Ecce dedi
faciem tuam ualentiorem faciebus
eorum: & frontem tuam durio¬
rem frontibus eorum. Ut ada-¬
mantem & ut silicem: dedi faci¬
em tuam. Ne timeas eos: neq me¬
tuas a facie eorum: quia domus

Expanded text:
Fili hominis, quodcumque inveneris, comede: Comede volumen istud, et vadens loquere ad filios Israel. Et aperui os meum, et cibavit me volumine illo: Et dixit ad me: Fili hominis, venter tuus comedet, et viscera tua complebuntur volumine isto, quod ego do tibi. Et comedi illud: et factum est in ore meo sicudulce et dixit ad me fili hominis vade ad domum Israhel et loqueris verba mea ad eos non enim ad populum profundi sermonis et ignotae linguae tu mitteris ad domum Israhel neque ad populos multos profundi sermonis et ignotae linguae quorum non possis audire sermones et si ad illos mittereris ipsi audirent te domus autem Israhel nolent audire te quia nolunt audire me omnis quippe domus Israhel adtrita fronte est et duro corde ecce dedi faciem tuam valentiorem faciebus eorum et frontem tuam duriorem frontibus eorum ut adamantem et ut silicem dedi faciem tuam ne timeas eos neque metuas a facie eorum quia domus
Abbreviated transcription (Latin):
facie & indomabili corde sunt.
ad quos ego muto te. Et dices
ad eos. Hec dicit dñs ds̃. Si for¬
te uel ipsi audiant. & si forte qui¬
escant: quoniã domus exasꝑans
est: & scient quia propheta fue¬
rit in medio eorum. Tu ergo
fili hominis ne timeas eos. neq
sermones eorum metuas: quoniã
increduli & subuersores sunt te¬
cum: & cum scorpionibus habi-¬
tas. Uerba eorum ne timeas: &
uultus eorum ne formides: quia
domus exasperans est. Loque ⁊t¬
ris ergo uerba mea ad eos : si for¬
te audiant & quiescant: qm̃ irri¬
tatores sunt. Tu autem fili ho

Expanded text:
facie, et indomabili corde sunt, ad quos ego mitto te: et dices ad eos: Haec dicit Dominus Deus. Si forte vel ipsi audiant, et si forte quiescant, quoniam domus exasperans est: et scient quia propheta fuerit in medio eorum. Tu ergo, fili hominis, ne timeas eos, neque sermones eorum metuas: Quoniam increduli et subversores sunt tecum, et cum scorpionibus habitas. Verba eorum ne timeas, et vultus eorum ne formides, quia domus exasperans est. Loqueris ergo verba mea ad eos, si forte audiant, et quiescant: quoniam irritatores sunt. Tu autem, fi
Abbreviated transcription (Latin):
Nprimo mense. quarta decima die
mensis: erit uobis paschȩ sollem¬
pnitas. Septem diebus arima co¬
medentur. Et faciet princeps
in die illa prose & pro uniuer¬
so populo terre uitulum propec¬
cato: & in septem dierum sollem¬
pnitate faciet holo caustum dno.
Septem uitulos & septem arietes
immaculatos cotidie: septem di¬
ebus. Et pro peccato hẏrcum ca¬
prarum cotidie: & sacrificium
oephi per uitulum. & ephi per
arietem faciet: & olei hin per
singula oephi. Septimo mense
quintadecima die mensis in sol¬
lempnitate. faciet situt supradi¬
cta sunt per septem dies: tam pro
peccato quam pro holocausto.
& in sacrificio & in oleo.
Nec dicit

Expanded text:
primo mense quartadecima die mensis erit vobis paschae sollemnitas septem diebus azyma comedentur et faciet princeps in die illa pro se et pro universo populo terrae vitulum pro peccato et in septem dierum sollemnitate faciet holocaustum Domino septem vitulos et septem arietes inmaculatos cotidie septem diebus et pro peccato hircum caprarum cotidie et sacrificium oephi per vitulum et oephi per arietem faciet et olei hin per singula oephi septimo mense quintadecima die mensis in sollemnitate faciet sicut supra dicta sunt per septem dies tam pro peccato quam pro holocausto et in sacrificio et in oleo haec dicit
Abbreviated transcription (Latin):
summationem. Quod si dixeritis
quare fecit dominus deus noster
hec omnia nobis: dices ad eos.
Sicut dereliquistis me & seruistis
do alieno in terra uestra: sic serui¬
etis alienis in terra non uestra.
nnuntiate hoc domui iacob: & au¬
ditum facite in uida dicentes. Au-¬
di populus stulte quia non habes
cor: qui habentes oculos non inde¬
tis: & aures. & non auditis. Me er¬
go non timebitis ait dominus: d̃e
a facie mea non dolebitis .s Qui po¬
sui harenam terimnum mari: pre¬
cep̾tum sempiternum quod non
preteribit. Et commouebuntur
& non poterunt: et intumescent
fluctus eius. & non transibunt illud
opulo autem huic. factum est cor
incredulum: & exasperans. Reces¬
serunt & abierunt. & non dice¬
prunt in corde suo inetuamus
dominum dm̃ nostrum. qui dat
nobis pluuiam temporaneam &
serotinam in tempore suo: ple¬
nitudinem annue messis custodi¬
entem nobis. Iniquitates no.¬
strȩ declinauerunt hȩc: &e pec¬
cata nostra prohibuerunt bonũ

Expanded text:
summationem. Quod si dixeritis: summationem. Quod si dixeritis: Quare fecit Dominus Deus noster nobis haec omnia? dices ad eos: Sicut dereliquistis me, et servistis deo alieno in terra vestra, sic servietis alienis in terra non vestra. Annuntiate hoc domui Jacob, et auditum facite in Juda, dicentes: Audi, popule stulte, qui non habes cor: qui habentes oculos, non videtis: et aures, et non auditis. Me ergo non timebitis, ait Dominus: et a facie mea non dolebitis? Qui posui arenam terminum mari, praeceptum sempiternum, quod non praeteribit: Et commovebuntur, et non poterunt: et intumescent fluctus ejus, et non transibunt illud: Populo autem huic factum est cor incredulum et exasperans, recesserunt et abierunt. Et non dixerunt in corde suo: Metuamus Dominum Deum nostrum, qui dat nobis pluviam temporaneam et serotinam in tempore suo, plenitudinem annuae messis custodientem nobis. Iniquitates vestrae declinaverunt haec: et peccata vestra prohibuerunt bonum
Abbreviated transcription (Latin):
non uisitabo dicit dominus: & in
gente. tali non ulciscetur amina
mea s Ascendite muros eius. et
dissipate : consummationem au¬
tem nolite facere. Auferte propa¬
gines eius: quia non sunt domini.
Dreuaricatione enim preuaricata est
in me domus isrł & domus iuda
minum & direrunt. Non est ipse:
gladium & famem non uidebimus.
Prophetȩ fuerunt inuentum lo
cũti: & responsum non fuit in eis.
Hec ergo uenient illis.
ec dicit dominus ds exercituum.
Quia locuti estis uerbum istud: ecce
ego do uerba mea in ore tuo in
dominus: gentem robustam. gen¬
tem antiquam: gentem cuius ig¬
norabis linguam: nec intelliges
quid loquatur. Pharetra eius qua¬
si sepulchrum patens: uniuersi for¬
tes. Et comedet segetes tuas & pa¬
nem tuum: deuorabit filios tuos
& filias tuas: comedet gregem tui¬
um & armenta tua̾ cõmedet ui¬
neam tuam & ficum tuam: & con¬
teret urbes munitas tuas. in qui¬
bus tu habes fidutiam. gladio.
Uerumptamen in diebus illis ait
domintis: non faciam uos in con¬

Expanded text:
non visitabo dicit Dominus et in gente tali non ulciscetur anima mea ascendite muros eius et dissipate consummationem autem nolite facere auferte propagines eius quia non sunt Domini praevaricatione enim praevaricata est in me domus Israhel et domus Iuda minum, et dixerunt: Non est ipse gladium et famem non videbimus. Prophetae fuerunt in ventum, et responsum non fuit in eis: haec ergo evenient illis. Haec dicit Dominus Deus exercituum: Quia locuti estis verbum istud: ecce ego do verba mea in ore tuo in Dominus; gentem robustam, gentem antiquam, gentem, cujus ignorabis linguam, nec intelliges quid loquatur. Pharetra ejus quasi sepulcrum patens, universi fortes. Et comedet segetes tuas, et panem tuum: devorabit filios tuos, et filias tuas: comedet gregem tuum, et armenta tua: comedet vineam tuam, et ficum tuam: et conteret urbes munitas tuas, in quibus tu habes fiduciam, gladio. Verumtamen in diebus illis, ait Dominus, non faciam vos in con
Abbreviated transcription (Latin):
dominus. Deserta erit omnis ter¬
ra: sed tamen consummationem
non faciam. Lugebit terra. & me¬
rebunt cȩli desuper: eoquod locu
ce equitis & emittentis sagittam:
fugit omnis ciuitas. Ingressi sunt
ardua: & ascenderunt rupes. Uni¬
uerse urbes derelicte sunt: &
non habitat in eis homo. Tu autẽ
uastata quid facies.s Cum uestie.¬
ris te coccino. cum ornata fueris
monili aureo. & pinxeris stibio
oculos tuos: frustra componeris.
Eontempserunt te ainatores tui:
animam tuam querunt. U ocem
enim quasi parturientis audiui:
angustias ut puerperȩ. U ox filie
syon: inter morientes expanden¬
tesq manus suas.¬

Expanded text:
Dominus. Deserta erit omnis terra. sed tamen consummationem non faciam. Lugebit terra, et moerebunt coeli desuper: eo quod locuce equitis et mittentis sagittam, fugit omnis civitas: ingressi sunt ardua, et ascenderunt rupes: Universae urbes derelictae sunt, et non habitat in eis homo. Tu autem vastata quid facies? cum vestieris te coccino. cum ornata fueris monili aureo, et pinxeris stibio oculos tuos, frustra componeris? Contempserunt te amatores tui animam tuam quaerent. Vocem enim quasi parturientis audivi, angustias ut puerperae: Vox filiae Sion intermorientis expandentisque manus suas
Abbreviated transcription (Latin):
Iec dicit dominus. Cȩlum sedes
mea est: & terra scabellum pe¬
dum meorum. Quȩ ista do¬
mus: quam ȩdificabitᷤᷤ michi. &
quis est iste locus quietis meȩ. as¬
Omnia hȩc manus mea fecit: &
facta sunt uniuersa ista dicit
dominus. Ad quem autem res¬
piciam÷ nisi ad pauꝑculum &
contritumi spiritu. & trementem
sermones meos .s
ui immolat bouem: quasi qui in¬
texficiat uirum. Qui mactat pe¬
cus: quasi qui excerebret canem.
ui offert oblationem: quasi qui
sanguinem suillum offerat. Iui
recordatur thuris: quasi qui be¬
nedicat idolo. Hȩc omiua ele.¬
gerunt in uiis suis: & in abho¬
minationibus suis anima eorum
delectata est. Unde & ego eli¬
gam illusiones eorum: & que ti¬
mebant adducam eis: quia uo¬
caui & non erat qui responde¬
ret: locutus sum. & non audie¬
runt. feceruntq malum in ocu¬
lis meis: & quȩ nolui elegerunt.

Expanded text:
ec dicit Dominus. Celum sedes mea est: et terra scabellum pedum meorum. Que ista domus quam edificabilis mihi: et quis iste locus quietis mee? Omnia hec manus mea fecit: et facta sunt universa ista dicit Dominus. Ad quem autem respiciam nisi ad pauperculum et contritum spiritu: et trementem sermones meos. Qui immolat bovem: quasi qui interficiat virum. Qui mancat pecus: quasi qui excerebret canem. Qui offert oblationem: quasi qui sanguinem suillum offerat. Qui recordatur thuris: quasi qui benedicat idolo. Hec omnia elegerunt in viis suis: et in abhominationibus suis anima eorum delectata est. Unde et ego eligam illusiones eorum: et que timebant adducam eis. Quia vocavi: et non erat qui responderet. Locutus sum: et non audierunt. Feceruntque malum in oculis meis: et que nolui elegerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
apollinaris: qui multis uersu-¬
um milibus. eius uesamȩ respon¬
dentes. nescio an curioso lecto¬
ri satis fecerint. Unde obse¬
cro uos o paula & eustochium.
fundatis pro me ad dnm pre.¬
ces: ut quamdiu in hoc cor¬
pusculo sum scribam aliquid
gratum uobis ÷ utile ecclesiȩ:
dignum posteris. Presentium
quippe iudiciis non satis moue¬
or: qui in utramq partem aut
amore labuntur aut odio.

Expanded text:
aris: qui multis versuum millibus ejus vesaniae respondentes, nescio an curioso lectori satisfecerint. Unde obsecro vos, o Paula et Eustochium, fundatis pro me ad Dominum preces: ut quamdiu in hoc corpusculo sum, scribam aliquid gratum vobis, utile Ecclesiae, dignum posteris. Praesentium quippe judiciis non satis moveor: qui in utramque partem, aut amore labuntur, aut odio.
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rã. Aspexit & dissoluit gentes: & contͥci
sunt montes scl̃i. Incuruati sũt colles
mundi: ab itineribus eternitatis
eius. Pro iniquitate uidi tento¬
ria ethyopiȩ: turbabuntur pelles
terrȩ madian. Numquid in flu¬
minibus iratus es dne: aut in fu¬
minibus furor tuus: uel in mari
indignatio tua .s. Qui ascendis suꝑ
equos tuos: & quadrige tuȩ salua¬
tio. Suscitans suscitabis arcum
tuum: iuramenta tribubus que
locutus es. fluuios scindes terre:
uiderunt te aquȩ & doluerunt
montes: gurges aquarum transiit.
Dedit abẏssus uocem suam: altitu¬
do manus suas leuauit. Sol & lu¬
na steterunt in habitaculo suo: in

Expanded text:
terram. Aspexit, et dissolvit gentes: et contriti sunt montes saeculi. Incurvati sunt colles mundi, ab itineribus aeternitatis ejus. Pro iniquitate vidi tentoria Aethiopiae, turbabuntur pelles terrae Madian. Numquid in fluminibus iratus es, Domine? aut in fluminibus furor tuus? vel in mari indignatio tua quia ascendes super equos tuos et quadrigae tuae salvatio suscitans suscitabis arcum tuum iuramenta tribubus quae locutus es semper fluvios scindes terrae viderunt te et doluerunt montes gurges aquarum transiit dedit abyssus vocem suam altitudo manus suas levavit sol et luna steterunt in habitaculo suo
Abbreviated transcription (Latin):
stitas animalium deterrebit eos:
de sanguinibus hominum. & ini¬
quitate terre. & ciuitatis. &
omnium habitantium in ea.
Quid prodest sculptile. quia sculp¬
sit illud fictor suus conflatile
& imaginem falsam: quia spe¬
rauit in figmento fictor cius. ut
faceret simulachra muta .s Ue
qui dicit ligno expergiscere:
surge lapidi tacenti. Numquid
ipse docere poterit a Ecce iste
coopertus est auro & argento:
& omnis spiritus non est inuis¬
ceribus eius. Dominus autem
in templo sancto suo: sileat a fa¬
cie eius omnis terra.
ORACIO:ABBACUCPRO
IONORACIONTBUS
opus tuum: in medio annorum
uiuifica illud. In medio anno¬
rum notum facies: cum iratus fu¬
eris. misericordiȩ recordaberis.
D s̃ ab austro ueniet: & sẽs̃ de mon

Expanded text:
stitas animalium  Al. jumentorum deterrebit eos stitas animalium  Al. jumentorum deterrebit eos de sanguinibus hominum, et iniquitate terrae, et civitatis, et omnium habitantium in ea. Quid prodest sculptile, quia sculpsit illud fictor suus conflatile, et imaginem falsam? Quia speravit in figmento fictor ejus, ut faceret simulacra muta. Vae qui dicit ligno: Expergiscere; Surge, lapidi tacenti: numquid ipse docere poterit? Ecce iste coopertus est auro et argento: et omnis spiritus non est in visceribus ejus. Dominus autem in templo sancto suo: sileat a facie ejus omnis terra. ORATIO ABACUC PRO IGNORATIONIBUS.opus tuum, in medio annorum vivifica illud. In medio annorum notum facies: cum iratus fueris, misericordiae recordaberis. Deus ab austro veniet, et sanctus de mon
Abbreviated transcription (Latin):
populis: propter sanguinem ho¬
minis & iniquitatem terre: ciui¬
tatis & omnium habitantium
in eam. Uȩ qui congregat aua¬
titiam malam domui sue: ut
sit in excelso nidus eius: & libera¬
ri se putat de manu mali. Cogi¬
tasti confusionem domui tue:
concidisti populos multos: & pecca¬
uit anima tua: quia lapis de pa¬
riete clamabit: & lignum quod
inter iuncturas edificiorum est
respondebit. Uȩ qui edificat ci¬
uitatem in sanguinibus: & pre¬
parat urbem in iniquitate. Num¬
quid non hec a domino sunt ex¬
ercituum .s. Laborabunt enim
populi in multo igne: & gentes
in uacuum & desicient: quia
replebitur terra ut cognoscat
gloriam dni: quasi aque operi¬
entes mare. Uȩ qui potum dat
amico suo: mittens fel suum &
in ebrians. ut aspiciat nuditatẽ
eius: repletus est ignominia
pro gloria. Bibe tu quoq & con¬
sopire: circuidabit te calix dex¬
tere dñi. & uomitus ignominie
super gloriam tuam: quia ini
quitas lẏbani operiet te. & ua

Expanded text:
populis, propter sanguinem hopopulis, propter sanguinem hominis, et iniquitatem terrae civitatis et omnium habitantium in ea. Vae qui congregat avaritiam malam domui suae, ut sit in excelso nidus ejus, et liberari se putat de manu mali. Cogitasti confusionem domui tuae, concidisti populos multos, et peccavit anima tua. Quia lapis de pariete clamabit: et lignum, quod inter juncturas aedificiorum est, respondebit: Vae qui aedificat civitatem in sanguinibus, et praeparat urbem in iniquitate. Numquid non haec a Domino sunt exercituum? Laborabunt enim populi in multo igne, et gentes in vacuum, et deficient. Quia replebitur terra ut cognoscat gloriam Domini quasi aquae operientes mare vae qui potum dat amico suo mittens fel suum et inebrians ut aspiciat nuditatem eius repletus est ignominia pro gloria bibe tu quoque et consopire circumdabit te calix dexterae Domini et vomitus ignominiae super gloriam tquitas Libani operiet te, et va
Abbreviated transcription (Latin):
respondeam ad arguentem me.
Et respondit michi dns: & dixit.
Scribe uisum. & explana eum su¬
per tabulas. ut percurrat qui
legerit eum: quia adhuc uisus
procul: & apparebit in finem:
& non mentietur. Si moram fe¬
cerit expecta illum: quia ueni¬
ens ueniet. & non tardabit. Ecce
qui incredulus est. non erit recta
anima eius in semetipso: iustus au¬
tem in fide sua uiuet. Et quomo¬
do uinum potantem decipit: sic
erit uir superbus. & non decora¬
bitur: qui dilatauit quasi infer
nus animam suam: & ipse quasi
mors. & non adimpletur. Et con¬
gregabit ad se omnes gentes: &
coaceruabit ad se omnes populos.
Numquid non omnes isti super
eum parabolam sument: & loque.¬
lam enigmatum eius: Et dicetur.
Ue ei qui multiplicat non sua.
Usq quo & aggregat contra seden¬
sum lutum.s Numquid non re¬
pente consurgent. qui mordeant
te. & suscitabuntur lacerantes te.
& eris in rapinam eisas Q uia tu
spoliasti gentes multas: spoliabt̃
te omnes qui reliqui fuerint de

Expanded text:
respondeam ad arguentem me. respondeam ad arguentem me. Et respondit mihi Dominus, et dixit: Scribe visum, et explana eum super tabulas, ut percurrat qui legerit eum quia adhuc visus procul et apparebit in finem et non mentietur si moram fecerit expecta illum quia veniens veniet et non tardabit ecce qui incredulus est non erit recta anima eius in semet ipso iustus autem in fide sua vivet et quomodo vinum potantem decipit sic erit vir superbus et non decorabitur qui dilatavit qunus animam suam: et ipse quasi mors, et non adimpletur: Et congregabit ad se omnes gentes, et coacervabit ad se omnes populos. Numquid non omnes isti super eum parabolam sument, et loquelam aenigmatum ejus: et dicetur: Vae ei qui multiplicat non sua? usquequo et aggravat contra se densum lutum? Numquid non repente consurgent qui mordeant te: et suscitabuntur lacerantes te, et eris in rapinam eis? Quia tu spoliasti gentes multas, spoliabunt te omnes qui reliqui fuerint de