comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ne euemat euentum utiq ꝓpone.
et quodo est illud malum teari
ip̃e metire. ac timorem tuum ta¬
xa. intelliges. aut nõ magnum
aut nou longum esse qd̾ metius.

Expanded text:
ne eveniat, eventurum utique propone, et quodcumque est illud malum, tecum ipse metire ac timorem tuum taxa; intelleges profecto aut non magnum aut non longum esse, quod metuis.
Abbreviated transcription (Latin):
bo num ꝯdõus humane ĩ malũ
ilsa est. fere ꝑicła que indẽt
fuguint cum effugere secure
uenturo torqueniur. et p̾t̾ito
multa bõ ur̃a uob̾ uocent.tĩoris
tormentum memoria reducit. ꝓ¬
uidencia anticipat. nemo tiũ pñ¬

Expanded text:
bonum conditionis humanae, in malum versa est; ferae pericula quae vident fugiunt, cum effugere secure venturo torquemur et praeterito. Multa bona nostra nobis nocent. Timoris enim tormentum memoria reducit, providentia anticipat, nemo tan
Abbreviated transcription (Latin):
domniꝰ tinis dulcis ẽ attende
quid diligas. cum iudis qd¬
rectus. attende quid timeas
ut amore et tunore dĩ exctatͦ
legem eiꝰ custodias. casẜ. suꝑ¬

Expanded text:
Dominus tuus dulcis est, attende quid diligas. Cum audis rectus, attende quid timeas: ut amore et timore Dei excitatus, legem ejus custodias. Caritas
Abbreviated transcription (Latin):
amor dei te teuere nõ p̃t sal¬
tuu teneat et t̾rea tuuor iudi¬
cii. metꝰ ihc̃ne. laq̃i mortis.
dolores inferi. igus urens. u̾¬
nus corrodens. sulphur fetẽs.
flama tartarea. et omr̃a ma¬

Expanded text:
amor Dei te tenere non potest, saltem teneat et terreat timor judicii, metus gehennae, laquei mortis, dolores inferni, ignis urens, vermis corrodens, sulphur fetens, flamma tartarea, et omnia ma
Abbreviated transcription (Latin):
¶Est in ip̃d motũ gestu ĩcessu
tenenda uere cũdia. Hĩtus. enĩ.
mẽtis incorꝑis statu cos uoscits
huic homo cordis nr̃i ab scõ dicꝰ
aut l euiorãt iactãcõr aut turpi¬
dior aut cõtͬ grauior ⁊ cõstaci¬
or ⁊ puibr ⁊ maturior estimat᷑
Ita uor quedam est animi cor¬
lis ĩ quo sit spẽs cructoritatio gͥ¬
uitatis que pondus tͥnͣs quilli¬
tatis uestigiũ ita tñ ut studiũ
tesit atq affectacõ s motꝰ sit
purꝰ ac simplex. ab̃. li .i. de of.

Expanded text:
 in ipso motu, gestu, incessu tenenda verecundia. Habitus enim mentis in corporis statu cernitur. Hinc homo cordis nostri absconditus, aut levior, aut jactantior, aut turbidior: aut contra gravior, et constantior, et purior, et maturior aestimatur. Itaque vox quaedam est animi, corlis, in quo sit species auctoritatis, gravitatisque pondus, tranquillitatis vestigium; ita tamen si studium desit atque affectatio, sed motus sit purus ac simplex;
Abbreviated transcription (Latin):
¶H est pulchritudĩem inuẽdi
tenere conueniẽcia cuiq seru
⁊ ꝑsone reddere. hic ordo gestoꝵ
optimis. ħ or natus sd omẽm
accõm accomodus. ab id̾.¬

Expanded text:
 enim pulchritudinem vivendi tenere, convenientia cuique sexui et personae reddere. Hic ordo gestorum optimus, hic ornatus ad omnem actionem accommodus. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
cedit ad gͣciam ꝯfendã. nã sisolũ se¬
queretur nomo donata ꝑciꝑetet. s
cm̃ p̾cederet millus poterat᷑ collata
s eruare. gramiores .n. insidie quas
uin transisse credit in cruta mag̾

Expanded text:
cedit ad gratiam conferendam. Nam si solum sequeretur, nemo donata perciperet; si tantum praecederet, nullus poterat collata servare. Graviores sunt enim insidiae quas um transiisse credit, incauta magis
Abbreviated transcription (Latin):
in digigere cõtĩgeret locũ ꝓ inde lar¬
gitas nõ he hr̃et. dataẽ ꝓuiciis ĩgre¬
gis nr̃i lante penuria. steriles fc̃ist̾
agͥut ubertas dni possit uosci. ni¬
mius eẽt acceptisssimũ domĩ. in si
precessiss ĩ comodũ ibidem.

Expanded text:
indigere contingeret, locum proinde largitas non haberet. Data est provinciis in regis nostri laude penuria; steriles facti sunt agri, ut ubertas domini possit agnosci. Minus esset acceptissimum donum, nisi praecessisset incommodum.
Abbreviated transcription (Latin):
cile ĩuenientis ĩ nob. prima ẽ ꝙ a
ma int̾ hafspectẽ. Quis .n. nõ ui¬
ceat ꝙ sic ĩ multa cecidi sic ⁊ ĩ alia¬
poterũ cecidisse pcca usi om̃i potẽ¬
tis pietas cõsernasset fateor ⁊ fa¬
tebor usi qr dñs adiuit me pau¬

Expanded text:
cile invenietis in vobis. Prima est, quod a ma inter has septem. Quis enim non videat quod sicut in multa cecidi, sic et in alia cecidissem peccata, nisi Omnipotentis pietas me conservasset? Fateor et fatebor, nisi q
Abbreviated transcription (Latin):
¶Hñs ĩcellectũ curcet omĩo ut ta¬
cecit. hñs rerũ affluentiã uigilet
ne a mĩe largitate corpescat. ha¬
bens artom qͣ regit ᷑ magno oꝑe
pud diutem ꝓ pcuꝑib intercedat᷑.

Expanded text:
 intellectum curet omnino ne taccat, habens rerum affluentiam vigilet ne a misericordiae largitate torpescat, habens artem qua regitur magnopere pud eum pro pauperibus intercedit.
Abbreviated transcription (Latin):
b huñdã t̾. sic tamẽ ut ip̃i ne ĩmo¬
dico quidͥ grauẽt᷑ qui si misericor¬
tes eeñt de suo facere deberent mĩa
tate bona darẽt eis qui cõtͣ eos for
gnũ. uerbũ bonũ ꝙ est sr̃ datũ op¬
timũ ut eoꝵ mẽtes ad puĩa ꝓuo

Expanded text:
ibus abundanter, sic tamen, ut ipsi ne in modico quidem graventur: qui si misericordes essent, de suo facere deberent miseritate bona darent his qui forte contra egnum, verbum bonum, quod est super datum optimum, ut eorum mentes ad po
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Reuera oĩm cãꝑ difficilłinũ ẽse
ip̃m cognosc̾e. ñ eĩ solꝰ ocło ea que
extͥnsecus hñtur m spiciens se ip̃
ñ ualet in tueri. s et mens ip̃a
sat̾ acute aliena de lcã ꝯtẽꝑlans
turdior est erga suoꝵ cog̾cõnẽ uicõ¬

Expanded text:
 revera omnium causarum difficillimum est se ipsum cognoscere. Non enim solus oculus ea quae extrinsecus habentur inspiciens, seipsum non valet intueri: sed etiam mens ipsa satis acute aliena delicta contemplans, tardior est erga suorum cognitio
Abbreviated transcription (Latin):
tis. horrorem indicis cremẽdũ¬
uade disc̾mẽ arsentis gehẽ ne me¬
tũ ab ocłis cordis cui elongari
nulla tens paciario cogita ꝑe¬
parũ sencies quicqͥd foris uicetur
ẽẽ molestũ. dũ toto corte ccͣ ĩt̾io¬
rem moleiam occuparis .u. ĩ qͦdã¬

Expanded text:
tis horrorem, judicii tremendum discrimen, ardentis gehennae metum ab oculis cordis tui elongari nullatenus patiaris. Cogita peparum senties quidquid foris videtur esse molestum, dum toto corde circa interiorem molestiam occuparis. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nũꝙͥ si longe est dies indicu lon¬
ge est dies tinis. bñ scis qñ est uõ¬
ne multi sam cormierũt ⁊ obcormu¬
erũt ĩue. casus nros nobiscũ ĩ ha
carne portamꝰ mo fragiliores sumꝰ
ꝙͣ ci intrei essemꝰ. uitrũ eĩ et si fra¬
gile est tñ ẜuatũ diudurat alig̾ ĩ s¬

Expanded text:
uid si longe est dies judicii, longe est dies tuus? Unde scis quando est? Nonne multi sani dormierunt et obduruerunt? Nonne casus nostros nobiscum in hac carne portamus? Nonne fragiliores sumus, quam si vitrei essemus? Vitrum enim etsi fragile est, tamen servatum diu durat: et
Abbreviated transcription (Latin):
mũ elig̾e qui possit cõtͣ subti¬
nssimos dicputare. ⁊ sic ĩ cõnẽ¬
tũ doctoꝵ sic ag̾e ne susceptã
cĩm tot erudita possint ĩ ge¬
ma supꝑerare. magna res est
contͣ artifices loqu. ⁊ apuid
illos aliquid ag̾ͥe qͥ se putant

Expanded text:
ligere, qui possit contra subtilissimos disputare et in conventu doctorum sic agere, ne susceptam causam tot erudita possint ingenia superare. magna ars est contra artifices loqui et apud illos aliquid agere, qui se putant
Abbreviated transcription (Latin):
ũ. qr uͦ doctis ⁊ indoctis ꝑit᷑ istis¬
modi ercusãdi mos est. n ͨ faci¬
le scitur q̃ ue eximꝑitia. q̃ ue ex
uerecũdia ercusatõ ꝓdeat. si nõ
niũcti oꝑis obeditõ ꝓbat .u. de¬
¶Anͣuis u̾asiñt c̾redẽda noͣ sũt
isi que certis iudiciis cõꝓbãtur:
nͥ que maĩfesto examĩe cõ m̃cũ¬
tur: nisi que ordine iudiciario

Expanded text:
uia vero doctis et indoctis pariter in istiusmodi excusandi mos est, nec facile scitur, quae vere ex imperitia, quaeve ex verecundia excusatio prodeat, si non injucti operis obeditio probat: acuamvis vera sint, credenda non sunt, nisi quae certis indiciis comprobantur, nisi quae manifesto examine convincuntur, nisi quae ordine judiciario
Abbreviated transcription (Latin):
repta in se mala defende neq̃¬
peiores fiãt: ⁊ cic in sua defen¬
sione srbiantat quedã uicis
ꝯͣ uitã corripientis ex qui rãt
⁊ eos se tmiosos nõ estimẽt si
criũti aliis imponant: qui cũ
crepare uideãt. ¶ ggͥ. ł .x. moꝵ.¬

Expanded text:
repta in se mala defendere nequpejores fiant, ac sic in sua defensione superbiunt, ut quaedam vitia contra vitam corripientis exquirant, et eo se criminosos non aestimant, si crimina aliis imponant. Qui cum crepare videantur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Hospiciolũ tñu aut raro. aut
nĩꝙͣ mułru pedes terant. om̃s
puellas aut u̾gines xp̃i aut eqͣli¬
t̾ ignora equaliter dilige. uide ne sb̾
eodꝰ tecto manseris. nec ĩ p̾t̾ita ca¬
potes eẽ capiencior me mentosꝑ

Expanded text:
Hospitiolum tuum aut raro, aut nunquam mulierum pedes terant. Omnes puellas et virgines Christi, aut aequaliter ignora, aut aequaliter dilige. Ne sub eodem tecto manseris, nec in praeterita capotes esse sa
Abbreviated transcription (Latin):
sił et laici post cõfonũ uictonaꝵ¬
q cclcata cercamina. post ma
fra gassecũ uolut ĩ nam fragi¬
li raugasse. qnͣtos leones domi
lis ⁊ miserci demagins efficit

Expanded text:
l et laici, post confessionum victoriarumque calcata certamina, post magfragasse, cum volunt in navi fragili navigare? Quantos leones domuilis et misera, de magnis efficit
Abbreviated transcription (Latin):
ri ĩ pudica nõ debecit. ĩ fidia eĩ custos
pudica est discẽti cuilicuit pecca¬
¶pulcra cito cd cimatur. feda¬
fcicile cõcupiscit. difficile cuctodit
ꝙ płes amãt molestũ ẽ possid̾e¬
miseria de formis lẽt᷑ ꝙͣ formosa
¶Nichil tutũ ẽ ĩ qͦ tociꝰ połi
nota suspirãt. ciliꝰ formeraliꝰ ĩ¬
geno. aliꝰ facitis. aliꝰ lb̾alitate

Expanded text:
a enim custos enda est cui licuit peccaPulchra cito adamatur, foeda concupiscit. Difficilecustoditur quod plures amant. Molestum est possideremiseria deformis habetur quam formosa Nihil tutum est in quo totius populi uota suspirant: alios forma, alios ingenio, ali
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nemo nostrũ cogitat qd̾ qñz
sit er hoc domicilio exesi dũ. sic
ueteres ĩ q̃lionis ĩdubigẽcia loci
et cõsuetuto eciã incer. miuias
tetinet uis cioñsꝰ ħ corpus lib̾ esfe

Expanded text:
Nemo nostrum cogitat quandoque sibi ex hoc domicilio exeundum; sic veteres inquilinos indulgentia loci et consuetudo etiam inter iniurias detinet. Vis adversus hoc corpus liber esse
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Dilectõ sola disceruit int̾ filios dĩ
et filios det dyaboli. signẽt se om̃s
signo crucis. respondeãt om̃s alĩa
amẽ. cantẽt õs sillĩa. baptizentur
basilicaꝵ nõ disceriũt᷑ filii deiafi¬
liis ⁊ ẜaboli nͥ caritato: qui hñt cari¬
tatẽ nati sunt exdeo. qͥ nõ hũt cati
magna discretio. qͥcquid uis habe.

Expanded text:
 ergo sola discernit inter filios Dei et filios diaboli. Signent se omnes signo crucis Christi; respondeant omnes, Amen; cantent omnes, Alleluia; baptizentur basilicarum: non discernuntur filii Dei a filiis diaboli, nisi charitate. Qui habent charitatem, nati sunt ex Deo: qui non habent, magna discretio. Quidquid vis habe;
Abbreviated transcription (Latin):
¶Inaus głia dicit. age bon¬
ũ qͦd uales. oñto bonũ cunctis
qͥdagis. ut bonus a cũctis di
nat. nemo tede spiciat. sed uii¬
u̾si debitũ tibi honorẽ ꝑ soluãt.

Expanded text:
Inanis gloria dicit: Age bonum quod vales: ostende cunctis bonum quod agis ut bonus a cunctis dicnat, nemo te despiciat: sed universi debitum tibi honorem persolvant.
Abbreviated transcription (Latin):
rũtꝰ/ diir̾unt ĩ bonis dies suoc
⁊ ĩ pũcto ao inferna descẽder
hic caro eoꝵ u̾mib. ⁊ illic aĩa
ignib deputat᷑. conec rursus
in felici ꝯiugio colligati sempi¬
t̾nis ĩuoluant᷑ ĩ cendiis. qui so¬
ns: una nãq pena ĩꝑlicat qͦs
unꝰ amor ĩcrĩe ligat hugͥ.ł.i.¬

Expanded text:
s dies suos; et in puncto ad inferna descenderunt . Hic caro eorum vermibus, et illic anima ignibus deputatur, donec rursus infelici collegio colligati, sempiternis involvantur incendiis, qui sona namque poena implicat, quos unus amor in crimine ligat. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
aria uia eos cid głiam ꝑuenire¬
socrates dicebat᷑. qui id agͥ ẽt
ut qͣles uideri ueslent tales t̾
eeñt. qͣ quidẽ p̾dicatõne aꝑte
mone bat ut hoies ip̃am potiꝰ
uirtutẽ haurirent qm̃ umbrã

Expanded text:
aria uia eos ad gloriam peruenire dicebat, qui id agerent, ut, quales uideri uellent, tales etiam essent. qua quidem praedicatione aperte monebat ut homines ipsam potius uirtutem haurirent quam umbram
Abbreviated transcription (Latin):
¶uidẽ quid dedõ tuo sentia.s. iide
qnͣtũ de eo p̾suãs. inde quib bra¬
chiis uicarie caritatis redamã dꝰ
⁊ ãplectẽdus sit qͥ tantite estĩa¬
uit ĩ mo qui tantite fecit. delcit̾e

Expanded text:
uid de Deo tuo sentias, vide quantum de eo praesumas, vide quibus brachiis vicariae charitatis redamandus et amplectendus sit, qui tanti te aestimavit, imo qui tanti te fecit. De latere
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑis cibus in regno celi corã om̃n¬
b caigłis ĩ comietu resurgentiũ.
pit. ꝙ moyses legem tulit ꝙ
petiꝰ crucẽ resupmꝰ ascendit
deꝰ tatet. ⁊ clamat solũ ꝙ come¬

Expanded text:
izat in regno coeli, coram omnibus angelis, in conventu resurgentium. pit , quod Moyses legem tulit , quod Petrus crucem resupinus ascendit, Deus tacet, et hoc clamat solum quod come
Abbreviated transcription (Latin):
¶Lingura sb̃ magni mod̾anũs li¬
bracõne frenãda est nõ in solubłr
obliganda ne aut laxata ĩ uiciu
defluat aut restͥcta ⁊ ab utilitate

Expanded text:
lingua sub magni moderaminis libratione frenanda est, non insolubiliter obliganda, ne aut laxata in vitium defluat, aut restricta etiam ab utilitate
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ sena ꝙͣ int̾lusus et iocos.
nec ĩ t̾ ẽ ex qua magis causci na¬
scaitur. s ĩ qualẽ ꝑ uẽiat aĩm. sic
ignis nõ refeit ꝙͣ magnꝰ. s qͦ ĩ¬

Expanded text:
inter seria quam inter lusus et iocos. Nec interest, ex quam magna causa nascatur, sed in qualem perveniat animum. Sic ignis non refert quam magnus, sed quo in
Abbreviated transcription (Latin):
qui pig̾ ac desides ĩ in nocẽtia
stare u itebãt᷑ ꝑ accidẽtẽ sibi ru¬
iam ammõiti sũt sołtiꝰ erga
sui custodiam contͣ om̃s anti¬
qui hostis ĩ sidias accingi: itaq
ut qui n ͨ ꝓpriam uitam cã¬
do ostẽderant. post modũ xͥ sr̃ ne
calutis cũ sua erectõne curã

Expanded text:
qui pigri ad desides in innocentia stare videbantur, per accidentem sibi ruinam admoniti sunt solertius erga sui custodiam contra omnes antiqui hostis insidias accingi; ita ut qui nec propriam vitam curando offenderant, postmodum etiam fraternae salutis cum sua erectione cura
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Nimus peruerse se ip̃m amat. qͥ
⁊ alios uult errare ut erroꝵ suus
iateat. qnͣto .ii. melius ⁊ utiliꝰ ubi
ip̃e errauit alii nõ errãt quoꝵ ãmo¬
dicatis frustralaboratis. nõ bouã
cãm suscipitis. facile in ea mei¬
po in dice suꝑamini: qm̃ nõ michi
placet cũ a k̾a rissimis mis talis o¬

Expanded text:
 nimis peruerse se ipsum amat, qui et alios uult errare, ut error suus lateat. quanto enim melius et utilius, ubi ipse errauit, alii non errent, quorum admodicatis, frustra laboratis; non bonam causam suscepistis, facile in ea me judice superamini: quoniam non mihi placet, cum a charissimis meis talis
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse tłem̃ credamꝰ. qͥ cũ sapiẽter
reuocare uellet emissit. hoc potius
rima pietate credẽdũ ẽ: abhac gͤ¬
ex cellentia tam longe ab sũ. ut si
nullũ u̾bũ ꝙͦ reuocate uelim ꝓtu¬
ło fatuo sũꝙͣ sapiẽti sum lior:
plliꝰ quippe scͥpta sũma sũt auto

Expanded text:
fuisse credamus, qui cum sapienter reuocare uellet, emisit, hoc potius rima pietate credendum est. ab hac egexcellentia tam longe absum, ut, si nullum uerbum, quod reuocare uellem, protulero, fatuo sim quam sapienti similior. illius quippe scripta
Abbreviated transcription (Latin):
tes. ne se sapiẽtẽ atq ꝯsultũ eẽ
iudicãs suis malit ꝙͣ er̃is diffĩ¬
nitõnib obedire: b̾ciũ ẽ ut sci¬
at omia ⁊ q̃ utilia ac noc̾ia estͥncit
post ponẽda bono caritatis et pacis̃.
Qrͣtũ est ut credat nec iustis
n ͨ ĩ iustis de caĩs penitꝰ irascẽdũ
qͥntũ ut aduͥsus se iracũdia
ciã ac si adu̾sꝰ aliũ ip̃e mouea¬

Expanded text:
tes, ne se sapientem atque consultum esse judicans, suis malit quam proximi definitionibus obedire. Tertium est ut sciat omnia, etiam quae utilia ac necessaria postponenda bono charitatis ac pacis; quartum ut credat nec justis nec injustis de causis penitus irascendum; quintum ut adversus se iracundiamtiam, ac si adversus alium ipse movea
Abbreviated transcription (Latin):
credula deor aculo. nec qͣs ĩcerta
demĩcio. nec ãs dubitans de exẽplo
ꝑrexit. q ͦ n ram deo plena insi
sid sr̃iora cũfestinacõne cõcend̾et
uscit. tarda moli minti sp̃t scĩ gr̃a¬

Expanded text:
credula de oraculo nec quasi incerta de nuntio nec quasi dubitans de exemplo,perrexit. quo enim iam deo plena nisi ad superiora cum festinatione contenderet? nescit tarda molimina sancti spir
Abbreviated transcription (Latin):
¶Molestus ẽ medicus furẽti
frenetico. ⁊ p̃r ĩ disciplinato filid.
ĩlle ligando isteͬ dendo. s aubo
diligẽdo. siã isto s negligant
⁊ ꝑ ire ꝑmittãt. ista potius
fła mansuotudo crutelł ẽ fangͭ.

Expanded text:
Molestus est medicus furenti phrenetico, et pater indisciplinato filio: ille ligando, iste caedendo, sed ambo diligendo. Si autem illos negligant, et perire permittant, ista potius falsa mansuetudo crudelitas est.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Cum alieue infirmitidti ꝯꝑeatii¬
ualentiꝰ a nr̃a roboramͣut amore
futurorũ mens ad p̾sentia ad u̾¬
sci se p̾paret. ⁊ crucicitus corꝑis
quos timebat ex pectat gͥgͥ lͦ¬
cõpassio est cũ malum inopieꝓ
ꝑ xio susciꝑe non metiumꝰ ut il¬

Expanded text:
vero alienae infirmitati compatimvalentius a nostra roboramur; ut amore futurorum mens ad praesentia adversa se praeparet, et cruciatus corporis quos timebat exspectet. compassio, cum malum inopiae pro maximo suscipere non metuimus, ut il
Abbreviated transcription (Latin):
tisus. illa cor cõstͥngit. ista dissolu¬
de ⁊ decies cẽtũ. q̃ erit exhi s ad et̾¬
nitatẽ cõpensatõ. nõne om̃e tp̃s
uite hꝰ quo deliciis fiui uidemꝰ et
indulge libidim qiͣ nostis uniꝰ¬

Expanded text:
 mater est risus; illa constringit, ista dissolvde et decies centum: quae erit ex his ad aeternitatem compensatio? Nonne omne tempus vitae hujus, quo deliciis frui videmur, et indulgere libidini
Abbreviated transcription (Latin):
agͥs hõies passim bestiaꝵ mo¬
re uagarent᷑ ⁊ s ibi uictu feri¬
no uita̾ ꝓpagabãt. n ͨ ai rõne
qͥcqͣ. ced pleraq uirib corpis
gionis nõ hũam officii rõ cole¬
intc. nemo nuptias ind̾at ri
ub̾os. ñ uis cquabilẽ quid uti¬

Expanded text:
gris homines passim bestiarum more vagabantur et sibi victu ferino vitam propagabant nec animi ratione quicquam sed pleraque viribus corporis gionis, non hu- mani officii ratio colebatur, nemo nuptias viderat legi- liberos, non, ius aequabile quid uti
Abbreviated transcription (Latin):
qͣłr ꝯcupita raꝑ et qũo aliqͥͣ blandi¬
m̃tis aliqͣ t̾rorib auferret ac pꝰ qmͣ
acqͥsitis reb ꝑuenit ad desid̾iũ a¬
liꝰ hũc dolor fatigat: ut cũ solicitotĩ¬
ore custodiat qͣ cͦ gͣm iabore me nũt
ac qͥs itũ.hĩqͥnde ĩ sidicitores metuit

Expanded text:
r concupita raperet, quomodo alia blandimentis, alia terroribus auferret, postquam acquisitis rebus pervenit ad desiderium, alius hunc dolor fatigat, ut cum sollicito timore custodiat quod cum gravi labore meminit acquisitum. Hinc inde insidiatores metuit,
Abbreviated transcription (Latin):
tuꝑadõ cͤe laudabilẽ indeni uelis. ma¬
gis tuã uitã ornare disce ꝙͣ alienã
tis noli dilig̾e cetͣħe ne eradic̾is. plaut
uitã suã exhibere uelit ut is nõli¬
bẽt᷑ reprehẽdat alienã. tanta q
huiꝰ mali lidbito mẽtes homi ĩ uasit.
ut etiũ qͥ ꝓciu ab aliis inciis recesb¬
int ĩ istud tñ qͣiͣ ĩ exͣneũ laqueũ dya¬

Expanded text:
tuperatione te laudabilem uideri uelis, magisque tuam uitam ornare disce quam alienasto dicentis: noli diligere detrahere, ne eradiceris. pauci suam uitam exhibere uelit, ut is non libenter reprehendat alienam. tantaque huius mali libido mentes hominum inuasit, ut etiam, qui procul ab aliis uitiis recesserunt, in istud tamen quasi in extremum laqueum dia
Abbreviated transcription (Latin):
¶Noce ĩte fũ dcm̃tũ tm̃litatis et
puemes ad fastigiũ caritatis. uiᷤ
cape celsitudinẽ dei cape pͥus hm̃li¬
tatẽ xͥ. sola est uirtꝰ biũlitas lese
¶ ⁊alła splendidior gẽma ĩ os p̾cipue
orncitu sĩmi pontisais ꝙͣ huilitas.
nõ nͥ riuma estsb. widemut¬

Expanded text:
ode in te fundamentum humilitatis et pervenies ad fastigium caritatis! Vis capere celsitudinem dei, cape prius humilitatem Cristi! Sola est virtus humilitas lese dem: Nulla splendidior gemma in omni precipue ornatu summi pontificis quam humilitas. non n
Abbreviated transcription (Latin):
gułꝰ dieb cumi uent̾e diem un¬
ũ. legitur cemario ꝙ cũ płima
fecisi eg̾gie. una su iactitatõne
głam fcme ꝑdidit. et quia sͥ
presupsit ascribe̾ qd̾ ex ore alie¬
no captare de bu̾at pu ͨ ͤ ꝯiic

Expanded text:
i vendere diem unum. Legitur de Mario, quod cum plurima fecisset egregie, una sui jactitatione gloriam famae perdidit; et quia sibi praesumpsit ascribere, quod ex ore alieno captare debuerat, public
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Egris nõ una cã salutis est. alt̾
cibis reficitur. al ter ꝑ abstinẽtie bñ¬
ficia tenuat᷑ hic lauatͣ mollia. ille
fr̾um q̃rit admln̾a. ⁊ uariũ poscit
tͥctõne pͥmendi sũt mãsueti ciui¬
lr̃ ad monendi. dolosi caute. sim¬
plices so̾lenitate trͣtandi sũt. ⁊ iõ¬

Expanded text:
egris non una causa salutis est: alter cibis reficitur, alter per abstinentiae beneficia tenuatur; hic lavacra mollia, ille ferrum quaerit ad vulnera; et varium poscittrictione premendi sunt, mansueti civiliter admonendi; dolosi caute, simplices sub lenitate tractandi sunt. Et i
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sacer dotes caute ncc̃e suiii.
to mod̾amine u̾bum timoris
et cõtͥtionis infli gant. quati¬
nus eos ne qua qͣ ⁊iũbo con¬
rõnis ext̾reant: Sic corda cipi¬
ant ut ora non obst̾uant: s
nec absoluant ⁊ compunctũ
nisi uid̾int conẜessum. qm̃i¬
quid̾ corde creditur ad insticiaꝵ.

Expanded text:
 sacerdotes caute necesse est ato moderamine verbum timoris et contritionis infligant, quatenus eos nequaquam a verbo confessionis exterreant; sic corda aperiant, ut ora non obstruant; sed nec absolvant etiam compunctum, nisi viderint et confessum: quandoquidem corde creditur ad justitia
Abbreviated transcription (Latin):
petitus laudis hũcine . qͥ rectoi¬
tme gradiẽtib ex lat̾e ningit ᷑ ut
ex ccstis educto gladio gradienti¬
¶Hescit laudem cũ suꝑpetit sug̾e
qͥ ad hãc didicit cũ te eẽi anhesare

Expanded text:
petitus laudis humanae, qui recto itinere gradientibus ex latere jungitur, ut ex occultis educto gladio gradientiescit laudem, cum suppetit fugere, qui ad hanc didicit cum deesset, anhelare
Abbreviated transcription (Latin):
cruciat purgat. ĩiquos du leti¬
ficat reꝓbos mõstrat gͥgͥ. g̾gͥ.id̾.
a laude se eleuãt. ip̃i s mum̾buis
largitorem pugnãt. Inde qͥ ꝑ¬
pe ꝙͣ dantẽ sr̃biũt. uñ ei ampliꝰ

Expanded text:
cruciat, purgat; simulatores, dum laetificat, reprobos monstrat . CAPUT XV.a laude se elevant, ipsis muneribus contra largitorem pugnant. Inde quippe contra dantem superbiunt, unde ei amplius
Abbreviated transcription (Latin):
ũtem obertatẽ. excitadi. st̃ remã¬
errantes ĩ uiam reducendi. car
exhortandi celeres imitãdi. qui
nõ ꝑficit remanet iu dici ĩ uia.¬
qui a meliore ꝓposito declinat ad
id qd̾ tet̾iꝰ reliquerat reu̾sus est
retro. qui fidem deẜit ania erra¬

Expanded text:
bulant. Excitandi sunt ergo remaerrantes in viam ducendi, tardi exhortandi, celeres imitandi. Qui non proficit, remansit in via: qui forte a meliore proposito declinat ad id quod deterius reliquerat, reversus est retro: qui fidem deserit, a via erra
Abbreviated transcription (Latin):
reant iugena quam pauci.
uł luerorum fiat concur sus.
qnͣta sit ccͣ artes bonas solitu¬
do quaui inbealli. ninuo sunt
quorum lac̾tos hum̾osq mi¬

Expanded text:
exerceant, ingenia quam pauci; et lusorium fiat concursus, quanta sit circa artes bonas solitudo; quam inbecilli animo sint, quorum lacertos umerosque mi
Abbreviated transcription (Latin):
iuquit freumi aut surdum cͥ
iens. ius tot cliauiores tam
uarios tam dissonos constat
aque quiͣus audiam cuidam
genti hũc utam fuisse cãm ur¬
beui suam tũsfendi quod fm̃¬
gorem uili cadentis frx non
tumult᷑ non sit. dui inter
se nõ reyeñr cupiditas ⁊ ti¬
uor. dum anaricia luxuria¬
q non dissideant nec altera
¶ Nau quid prodeẽ tocius
regionis silenauu si affect
ex eo quos couposui turta
aliquid ex hiis que sugam rec¬

Expanded text:
inquis, "ferreum aut surdum, cui mens inter tot clamores tam varios, tam dissonos constat, aquae, quamvis audiam cuidam genti hanc unam fuisse causam urbem suam transferendi, quod fragorem Nili cadentis ferre non tumultus sit, dum inter se non rixentur cupiditas et timor, dum avaritia luxuriaque non dissideant nec altera  quid prodest totius regionis silentium, si adfectus ex eo, quod conposui, turbatur; aliquid ex iis, quae fugavi, re
Abbreviated transcription (Latin):
nani ꝓiudenciam prudenter
iuuenit. spẽ uirtutis iustigacõ¬
nes fortiter reauidit. spurit
sapĩe oblimionem lubricam du
esse iutegre non suut. spc̃ ꝑ
etatis humam fragilitatem
clemont᷑ iudulget spẽ cuuor
dender de quoqure. et bene re¬
pĩa do mumi odificat. intellect
gub̾nacła inueuit consilium
bona discreca facit uirtus in
mam possidet. scĩa diuicie dĩ.
et salutis acquiriuitur. pie ͭ ͤ
prosꝑitas pũtis ite ⁊ futu¬
re consistit. tunore humam¬
tas conẜuatur. ot omne p

Expanded text:
identiam prudenter invenit. Spiritus virtutis instigationes fortiter retundit. Spiritus scientiae, oblivionem lubricam diu esse integre non sinit. Spiritus pietatis humanam fragilitatem clementer indulget. Spiritus oquit, ac plene retia domum aedificat: intellectus gubernacula invenit: consilium bona discreta facit: virtus in mam possidet: scientia divitiae fidei et salutis acquiruntur. Pietate prosperitas praesentis vitae et futurae consistit. Timore humilitas conservatur, et omne p
Abbreviated transcription (Latin):
est miscemmu. ħ piculi plus
nosum bonis morib quam in
spectacło resideit. tunt einu
pũt. subducendus amuo po
tener tenax recti facile tnͣsit

Expanded text:
miscemur, hoc periculi plus nosum bonis moribus, quam in aliquo spectaculo residere. Tunc enim . Subducendus populo  tenax recti; facile transit
Abbreviated transcription (Latin):
prosit sed modo inquis hũc li¬
bruui euolũe uolo. mõ istum
fastidic utis sromachi est multa
de gustare qui uisi uaria sunt ⁊
diuersa nquinant non alunt.

Expanded text:
 Sed modo," inquis, " hunc librum evolvere volo, modo illum." Fastidientis stomachi est multa degustare; quae ubi varia, sunt et diversa, inquinant, non alunt.
Abbreviated transcription (Latin):
re et quam multa sciat luccator.
si scit ꝙͣtum metone sat est. sic
n studio multa delectant. p auca
uiugit. utruui uius ꝯcũbitꝰ sꝑ¬
gutur in duos. ãtoaẽs concepis
set air ꝑiter uatis fata diuersa

Expanded text:
refert, quam multa sciat, si scit, quantum victoriae satis est, sic in hoc studio multa delectant, pauca iungat, utrum unus concubitus spargatur in duos an totiens concepti sint, cur pariter natis fata diversa
Abbreviated transcription (Latin):
menta que. iccipimus quĩdu
solida uinatant sroniacho o¬
oũa siuit. at cum eo quod erãt
iutata siuit. tunc demũ ĩiuires
et sang̾ueni trauseuntIdem
ulł qꝰ iliuitur iugema preste¬
nus ut quecumq hausunis
nõ paciomur integͣ esse. ne ali
memoriam ibunt non iugem¬

Expanded text:
menta quae accipimus, quamdiu solida innatant, male stomacho oneri sunt; at cum ex eo quod erant mutata sunt, tum demum in vires et sanguinem transeunt. Idemus aluntur ingenia, praestemus, ut quaecumque hausimus, non patiantur integra esse, ne alieoqui in memoriam ibunt, non in ingen
Abbreviated transcription (Latin):
num et studio fatigutum nec
siunc studio tamen reficit. nec
ex hauriet de stilo dico. Altera
soluet ac diluet inuicem. ħ et
illo ⁊ incandum est. et alteruu
alt̾o tempanduui. ut quid loccõe
collectum est. stilꝰ redigat in
et flores ad mel faciens um
ydoneos carpunt. de nĩ quieqͥ
attuore disponint. ac ꝑ far¬

Expanded text:
nium et studio fatigatum, non sine studio tamen, reficit. Nec exhauriet, de stilo dico, altera solvet ac diluet. Invicem hoc et illo commeandum est et alterum altero temperandum, ut quicquid lectione collectum est, stilus redigat in et flores ad mel faciendum idoneos carpunt, deinde quicquid attulere, disponunt ac per fav
Abbreviated transcription (Latin):
oniunes libenter audit. omma
rit. non qñtum sciat s qnͣ¬
tum iquorat consid̾.it .h. ibid̾
¶ Stũdium est assidua et si¬
gax retractacõ cogitacõnis ad
inuolutum explicare iitens
uel strutans penetrare occul¬
rei inuestigans ibidem. ¶ Stu

Expanded text:
omnes libenter audit, omniarit; nec quantum sciat, sed quantum ignoret considerat. Hinc tio est assidua et sagax retractatio cogitationis, aliquid, vel involutum explicare nitens, vel scrutans penetrare occulres
Abbreviated transcription (Latin):
¶Tria sunt studentib. natura
at et precepta firuuter retine¬
at . ¶In excicio ut labore et se¬
dulitate naturalem sẜ ui euco¬
lat In disciplina ut laudabr̃

Expanded text:
Tria sunt studentibus necessaat, et percepta firmiter retineat. In exercitio, ut labore et sedulitate naturalem sensum excolat. In disciplina, ut laudabiliter
Abbreviated transcription (Latin):
potuit sare contempuit et ideo
non iĩquam studiosus tardita¬
te intessutis p̾mitar ut eo maio¬
ra premna recribucõnis iueniat.
quo mag̃ in suudio inuenos ns̃
claborat. nclꝰ g ͦ est in terra sũ
auisa qũ et studioso tarditas
ad p̾miumi ꝓficit. ⁊ desidioso
uelocitas ad supplicium crescit

Expanded text:
it. Et idcirco nonnunquam studiosus tarditate intelligentiae premitur, ut eo majora praemia retributionis inveniat, quo majora in studio inventionis elaborat; nihil ergo est in terra sine causa, quando et studioso tarditas ad praemium proficit, et desidioso velocitas ad supplicium crescit
Abbreviated transcription (Latin):
Tuduii. ¶Sedulo mo¬
nendi sunt s̃colastici ut
humilitate iuduti x̾aua
discant non ꝯtempue quos co¬
cordi lingnam ex̾ctatam non

Expanded text:
tem. Sedulo monendi sunt scholastici, ut, humilitate induti Christiana, discant non contemnere quos cocasto linguam exercitat
Abbreviated transcription (Latin):
p̾poĩ auimus corpi ex quo fit
ut ita malle debe¬
aut i̾ores quam dissercõres
inuenire ẜinones sicut malle
dicunt prudencõres quam for¬
mosioros hr̃e amicos. .i. iuł.¬

Expanded text:
praeponitur animus corpori. Ex quo fit, ut ita malle debeant veriores, quam dissertiores audire sermones sicut malle debent prudentiores, quam formosiores habere amicos.
Abbreviated transcription (Latin):
qua ne negligantur. legim
ne ignoremus. legnuus uou
ut toneamus. sed ut repudi¬
ip̃ lectõ tenipata au fuiem
consilium non lassitudo impo¬
nat. nam ut inmod̾ata ieunua
et ardor abstinencie et mordi¬
uate uigilic. intemꝑancie co¬
arguantur ⁊ inimetate sui ꝑi¬
unt. ut ħ ipsa postea quidem¬
uec mediocriter fieri possint.
nimictate sui ciaꝑabłe. Ioꝰ. ad¬

Expanded text:
qua, ne negligantur; legimus, ne ignoremus; legimus, non ut teneamus, sed ut repudiipsa lectio temperata, cui finem consilium, non lassitudo imponat. Nam ut immoderata jejunia, et ardor abstinentiae, et enor intemperantiae coarguuntur, idque nimietate sui pariunt, ut haec ipsa postea nec mediocriter quidem fieri possint; nimietate sui culpabile.
Abbreviated transcription (Latin):
cium obeẽ solent negłia. imꝑ¬
iudencia. Fortuua. negłia est
quaudo ea que dũda sunt. uel
ꝓrsꝰ p̾t̾utittimus uel minꝰ stu¬
diose discimus. Imprudencia
est qũ congruum ordinem et
li tarditate sũ eciam doctorimm

Expanded text:
ia, imprudentia, fortuna. Negligentia est, quando ea quae discenda sunt, vel prorsus praetermittimus vel minus studiose discimus. Imprudentia est, quando congruum ordinem et li tarditate, sive etiam doctorum
Abbreviated transcription (Latin):
płe nec spũalis colestis q
cre.ltura inpłe nust̾ium pie¬
tatis. nec rõualis aima tã
proximo quam eciam sibi suf¬
ficiat ꝯsulere ad salutem. l oẽn
creatum sp̃m suui ut iuet. sil¬

Expanded text:
 nec spiritualis coelestisque creatura implere ministerium pietatis, nec rationalis anima tam proximo, quam etiam sibi sufficiat consulere ad salutem: liquet omnem creatum spiritum, sive ut juvet, si
Abbreviated transcription (Latin):
rõni. uec nũmam Paleam
iutra cordis quod̃ poss hĩtacũ¬
lum Pltitur resistere. sed
statun igne s̾tilissime c̾cũspec¬
cõnis exurit spẽ dultis et

Expanded text:
qui nec minimam paleam intra cordis, quod possidet, habitaculum patitur residere, sed statim igne subtilissimae circumspectionis exurit; Spiritus dulcis et
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Dicit fides pata sunt mag
iu ex cogicabłia bona a deo Fi¬
delib siis. dicit spes michi ia
Gudutur. nam tertia quidem
caritas cr̃o michi ait ad illa.

Expanded text:
t ergo fides: Parata sunt magna et inexcogitabilia bona a Deo fidelibus suis. Dicit spes: Mihi illa servantur. Nam tertia quidem charitas: Curro mihi, ait, ad illa.
Abbreviated transcription (Latin):
ne mueuri possent uesligia
sua ccͣ ip̃m cubłe confundiuit.
id̾ tͥ faciendum ẽ. alio quin nõ
deerunt qui ꝑse qnͣtur. multi
apta trausemñt condita ⁊ ab¬
strusa uiuautur. furem stigna¬
ta sollicitant. uile ur᷑ quio p.¬

Expanded text:
sint, vestigia sua circa ipsum cubile confundunt; idem tibi faciendum est. Alioqui non deerunt, qui semper sequantur. Multi aperta transeunt, condita et abstrusa rimantur; furem signata sollicitant. Vile videtur,
Abbreviated transcription (Latin):
h te cõ mẽe expectacõnis.
p̾bendat alt̃ uutum sustinere
łe iactet᷑ pondus dici et est
icimare bis in sabb̾o dicat po¬
stremo non oẽ sic̃ cetĩ hoĩmi
głietur : Miehi.ł adhere dõ bo¬

Expanded text:
tio meae exspectationis. Praetendat alter meritum, sustinere se jactet pondus diei et aestus, jejunare bis in Sabbato dicat, postremo non esse sicut caeteros hominum glorietur: mihi autem adhaerere Deo bo
Abbreviated transcription (Latin):
plauotanios quos mat hema¬
ticos uoraut plane ⁊ sillere
uon desistebaii quod qui uułsum
eis sacrificium. et milłe p̾ces
¶huiꝰ ardes nugatorie. uel
noxie sr̃sticunis ex quad̾ pesti¬
tu societate hom̃i et demonũ
q iͣ pacta infidelis et dolose ui¬
cicie ꝯstituta penitꝰ sunt re¬
pudiante et fugiende x̾auo¬

Expanded text:
planos, quos mathematicos uocant, plane consulere non desistebam, quod quasi nullum eis esset sacrificium et nullae preces  vel nugatorie vel noxie superstitiones ex quadam pestifera societate hominum et demonum quasi pacta infidelis et dolose anime constituta sunt penitus repudiande et fugiende
Abbreviated transcription (Latin):
sine ila sapĩa estimat se pru¬
deutem fĩ posse. nou sauus
led eger . uon prudens s
stulcus in egindine assidua
lahurobit. et in cecitate noxia
stultus et demẽs . ꝑmauebͭ .
gis uł ab ipis de moniis iiy̾¬

Expanded text:
sine vera sapientia aestimat se prudentem fieri posse, non salvus sed aeger, non prudens sed stultus, in aegritudine assidua laborabit, et in caecitate noxia stultus et demens permanebit. magis vel ab ipsis daemoniis i
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Solitudo sicut nouit emen¬
datis morib contempłom
ita egrim qui minus enĩdati
sunt uicia no seluu ẜ uare. u̾n
eciant exag̾gare cousuenit tani¬
et humilis douee melliꝰ hop̃ar
comiuiscetur consoros ad ilam¬

Expanded text:
o namque sicut nouit emendatis moribus contemplationem ita eorum qui minus emendati sunt uitia non solum seruare, uerum etiam exaggerare consueuit: tamdet humilis, donec nullius hominum comisceatur consortio, ad na
Abbreviated transcription (Latin):
s. ¶O quam uelor est sermo
cito discitur ꝙ docetur. non est
ad hibita iucrepacõ ad audiẽ¬
dumi uon consuetudo.adusuur.
no tpc̃ ad studium sed spirã¬

Expanded text:
. O quam velox est sermo r est, quam cito discitur quod docetur! Non est adhibita interpretatio ad audiendum, non consuetudo ad usum, non tempus ad studium, sed spiran
Abbreviated transcription (Latin):
scipłos et zelo suocẽsos et ũ¬
bo erudicos uitꝰ reddit. foras
et sonitum sentirent᷑ cõr.
rgne ũo inuisibłi. et uoce sine
sonitu doc̾entur corda. Foris
g ͦ fuit iguis qui. iꝓpuit. sed
intͣ qui scĩam dedit. g̾gͥ .ł. xx¬

Expanded text:
scipulos et zelo succensos, et verbo eruditos intus reddidit, foris et sonitum sentirent corpora, igne vero invisibili et voce sine sonitu docerentur corda. Foris ergo fuit ignis qui apparuit, sed intus qui scientiam dedit. Et cum
Abbreviated transcription (Latin):
boua cousq̃a turbam aduocot
atis sollicita. si ho uesta sire.
q̃ fras omues sciait si turpia
quid ref̾t nemiunem scirẽ au
tu scias o tu miẜ uui si ꝯtemp¬
¶ Qui res et hommes fugit¬
est ille .s. quem cupiditãtum
suaꝵ infelicitas religanit᷑ qui
llios felicõres uidẽre nõũ po¬
tuit qui se ueld̃ trudum atq
ihers aiumal metu oblicuit i ͤ
sibi uou suuit. sed quod est
tur pissimũ uent᷑ sompuo li¬

Expanded text:
bona conscientia turbam advocat, atque solicita, si honesta sunt que facis, omnes sciant, si turpia, quid refert neminem scire, cum tu scias? o te miserum si contem qui res et homines fugit, quem cupiditatum suarum infelicitas relegavit, qui alios feliciores videre non potuit, qui velut timidum atque iners animal metu oblituit, ille sibi non vivit, sed, quod est turpissimum, ventri, somno, li
Abbreviated transcription (Latin):
EAuius uoluptatib
stimulatur qui nou est
insi freꝙ̃tia uoluptatum. etͣ
nuuus auaricie molestias pa¬
titur qui diuicitis nõ uidet. aꝰ¬
qui sunt ht̃ et qui fũuut bom̃.

Expanded text:
us voluptatibus stimulatur, qui non est ubi frequentia est voluptatum. Et minus avaritiae molestias patitur, qui divitias non videt, Qu
Abbreviated transcription (Latin):
ariũ. ¶ In finita hemi uasti¬
tas te terret sod n padisu
d̾is. tuuens in h̾e mo non oris.
scabrasum balueis attrahituo
cutis. s qui in ep̃o se mel lot
litariam uitam nũquid rep̾¬
hendunus m̃me quippe quĩ

Expanded text:
. Infinita te eremi vastitas terret? sed tu paradisum deris, toties in eremo non eris. Scabra sine balneis attrahitur cutis? sed qui in Christo semel locutus litariam uitam reprehendimus ? minime, quippe quam
Abbreviated transcription (Latin):
tas inte pñtis que a dilc̃dribꝰ
cum lacrimis amatur. mãna g̾
deffentes cum peponib Ac cãr
ꝑ grãu quietis dona despiciũt.
Et pro carnalib noluptatib

Expanded text:
tae praesentis, quae a dilectoribus cum lacrymis amatur? Manna igitur deserentes, cum peponibus ac carnper gratiam quietis dona despiciunt, et pro carnalibus voluptatibus
Abbreviated transcription (Latin):
describr̃. qui at efirai m sp̃s¬
osea utula docta elige t̾tam.
uitila emi t̾ture laborĩb assueta
relaxata plermq ad eidũ
laboris usum eciam nou cõpul¬
sa reu̾titur. ĩ p̃uorum mens
tempalium fatigacõ nib assue¬
ta eciaui si sibi sibere nacare lice¬
pot. scẽ quietis dulcedinem ꝑ¬
suadet. et tamen nesaua mi¬
quorum meus plus se assequi
aspa carualiter. quam tenere
błanda spĩtalr̃ gaudet. plus
lcͥbitate fatigacõnis quam qui¬
ete dulcednũs pascitur. gĩt. ibi¬

Expanded text:
describitur, qui ait: Ephraim vitula docta diligere trituram . Vitula enim triturae laboribus assueta, relaxata plerumque ad eumdem laboris usum etiam non compulsa revertitur. Ita pravorum mens temporalium fatigationibus assueta, etiamsi sibi libere vacare liceperat, sanctae quietis dulcedinem persuadet; et tamen vaesana iniquorum mens plus se assequi aspera carnaliter quam tenere blanda spiritualiter gaudet, plus acerbitate fatigationis quam quietis dulcedine pascitur. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
intencõm quippe amine si ertior
euagncio clanditur. intłor access¬
ipitur. nenfeno exͣ. se spargi
pp̃ disciplam mens non poc
co sr̃ se intendere ꝑ ꝓuectũ
põt. quia et in altum cescere su¬
bor cogitur que ꝑ ramos diffũ¬
di pr̃ohibetiu it qmi rinos co¬
tis obstriumꝰ flueuta surg̃e
ad suꝑiora ꝓnocorus. gg.L¬

Expanded text:
pe animae, si exterior evagatio clauditur, interior secessaperitur. Nam quo extra se spargi propter disciplinam mens non potest, eo super se intendere per profectum potest, quia et in altum crescere arbor cogitur, quae per ramos diffundi prohibetur; et cum rivos fontis obstruimus, fluenta surgere ad superiora provocamus. Ig
Abbreviated transcription (Latin):
aurem p̾beas. de celestib cogites.
de futura spe solicitudĩem getas.
uet̾um iudicium pre occũlis hẽ¬
as. non respicias ad pũcisi ⁊
iusibłia. sed ad msibłia ⁊ futu¬

Expanded text:
aurem praebeas, de coelestibus cogites, de futura spe sollicitudinem geras, venturum judicium prae oculis habeas, non respicias ad praesentia et visibilia, sed ad invisibilia et futu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quia ꝑadisũ clancit. pͥmoge¬
inta uendidit. suspendit pis to¬
rẽ decoltunt baptistam: nabussar
sperit. inane thechel eares. ⁊ eadẽ
nocte int̾fcũs est a caldeio. ĩ noc̃.¬

Expanded text:
 paradisum clausit, primogenita vendidit, suspendit pistorem, decollavit Baptistam. Nabuzardaspexit: «Mane, Thecel, Phares», et eadem nocte interfectus est a Caldeis.
Abbreviated transcription (Latin):
ctomado tebris ructib repletũse
nidicẽt. n ͨ dñ tñ cuositas sa¬
ticit᷑ s dñ ocłi colorib palaitũ
cciporib illicm̃tur. ĩfelix stoma¬
cha tm n ͨ colores lucẽt n ͨ sapo¬
res temłcent. dũ oĩti susciꝑe cogi¬
t᷑ opp̾ss̃ꝯ magis obrint᷑ ꝙͣ refici

Expanded text:
stomachus crebris ructibus repletum se indicet, necdum tamen curiositas satiatur. Sed dum oculi coloribus, palatum saporibus illiciuntur, infelix stomachus, cui nec colores lucent, nec sapores demulcent, dum omnia suscipere cogitur, oppressus magis obruitur quam refici
Abbreviated transcription (Latin):
dis cibis studiũ adhibẽt. ĩ fimita
decoctonũ ftixu̾aꝵ ⁊ cõdimentor
gen̾a excogitãtes. mõ mollia.
mõ dursi. mõ frigidamõ calida. mͦ
niõ cỹmino: mõ sale condita ẜm
cõsuetudĩem p̾gnãtiũ młic ꝵ te¬

Expanded text:
dis cibis studium adhibent, infinita decoctionum et frixurarum et condimentorum genera excogitantes, modo mollia, modo dura, modo frigida, modo calida, modo modo cumino, modo sale condita, secundum consuetudinem p
Abbreviated transcription (Latin):
¶Y pocras ĩ amphorismis docet
trassa ⁊ obesa corꝑa que crescẽdi
mẽsurã ĩpleũt mci cito ablatõe
sangͥnis minuãt᷑ inꝑalicim ⁊ pe¬
sima morboꝵ gn̾a erũꝑe: ⁊ id̃ circo
ĩ que possint cresce. nõ eñi man̾e
ĩ uno statu naturã corpũ. sed ait¬

Expanded text:
pocrates in aphorismis docet, crassa et obesa corpora, quae crescendi mensuram compleverint, nisi cito ablatione sanguinis imminuantur, in paralysim et pessima morborum genera erumpere. Et idcirco in que possint crescere. Non enim manere in uno statu natura corporum pot
Abbreviated transcription (Latin):
mones. lucios. cetosqr pisces eqͥ¬
pollenti gu̾ositate p̾siges pariis
decoctõnũ eruciatos inr ͣ cirriis ba¬
ptizandi ad ult̾antes ostm̃. sacri
pipis fonte baptizãt. ut extali
piꝑis in udatõne somgitur.
piscis natat ĩ piꝑe ali. auis eiusd
uiscositate ligat᷑. dũ q tot ałiũ
gna uo uentͥs ergusculãt᷑ ĩcer¬
genꝰ in eodͥ sepulcro intuła:¬

Expanded text:
mones et lucios, caeterosque pisces aequipollenti generositate praesignes, variis decoctionum cruciatos martyriis, baptizandi adulterantes officium, sacri piperis fonte baptizant, ut ex tali piperis inundatione submergitur, piscis natat in pipere, avis ejusdem viscositate ligatur: dumque tot animalium genera uno ventris ergastulantur in cargen
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ plenus sciens studium rłio¬
ins laborem hr̃e certanũs ami
p̾uideret pugne ꝑiculu aute
ĩmonunt Pugnatursi ne forsi¬
tau si ad ignorantem cempta¬
tor acced̾et inꝑatum ciciꝰ uel

Expanded text:
Dei plenus, sciens studium religionis laborem habere certaminis, cum praevideret pugnae periculum, ante admonuit pugnaturum: ne forte si ad ignorantem tentator accederet, imparatum citiu
Abbreviated transcription (Latin):
res suos forcis pugnat ⁊
ogredientes ite secubar ille¬
cebras gmor egͤssus exp¬
cat. nam et in exitu .is. de egip.
pharao nehem̃cius ercãdẽ¬
scit. et sathanas ingrediens
ab homnne queni abifancia

Expanded text:
res suos fortius pugnat, et egredientes vitae saecularis illecebras gravior congressus exspectat; nam et in exitu Israel de Aegypto Pharao vehementius excandescit, et Satanas egrediens ab homine, quem ab infantia
Abbreviated transcription (Latin):
nitate. quid tempe. ꝙ elc̃ioẽ
quid origine. et̾uitate. sic̃ deꝰ
omina. tompe sicut flos fr̃¬
tum. elõone sicut fructꝰ flo¬
rem. orignie sicit sonis tiñ.¬
lib bonis suauitas et infruc¬
tuosꝰ labor. et ꝓpecius tuuor
et piculosa iocunditas. miciuiu
sũ proiudencir et finis cum pm̃a.¬

Expanded text:
rnitate, quid tempore, quid electione, quid origine: aeternitate, sicut deus omnia; tempore, sicut flos fructum; electione, sicut fructus florem; origine, sicut sonus cantin eis suauitas et infructuosus labor et perpetuus timor et periculosa sublimitas, initium sine prouidentia et finis cum pa
Abbreviated transcription (Latin):
rstas repitur. quod si seꝑati fũ¬
int ex. anũe idicis cito manife¬
statur. nam sicut in uuutate pͣ¬
uorum grandis est fortitudo. ĩ
iu sepacõne maior infiintas

Expanded text:
tas reperitur. Quod si separati fuerint, examine judicantis cito manifestantur. Nam sicut in unitate pravorum grandis est fortitudo, ita in separatione major infirmitas
Abbreviated transcription (Latin):
ħ̃ ut sͥ caueant ilsi qui occłos
domos et curias ꝑ lustrant.
ber sabeẽ. buiũ thamar. tha
fames. hospicia suspicia suspͭ¬
ta. munꝰ cła dare et accipe
peccm̃ã płiuiami cong̾gare
ne in ip̃ laq̃us lateat᷑. ini quo

Expanded text:
 ut sibi caveant illi qui loculos aecularium domos et curias perlustrant. Bersabee, bivium Thamar, thalfames, hospitia suspecta, munuscula dare et accipere, pecuniam plurimam congregare, ne in ipso laqueus lateat, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
sopitum ignem sũ ilł flãmis oc¬
cultat. donee duas facłas iũgẽs
sił. ambas ticrendat ⁊ taadiu ces¬
set sue seicie tela supponere. do¬
nec sit̃ ꝑitꝰ uenator quos
oecisurꝰ est laqnti uuculis al¬

Expanded text:
sopitum ignem sine ullis flammis occultat, donec duas faculas iungens semel ambas accendat: et tamdiu cessat saeuitiae suae tela supponere, donec sicut peritus uenator quod occisurus est laquei sui uinculis al
Abbreviated transcription (Latin):
cõnis mod̾amĩe ex̾cĩ. se eciam
tomptacõnib exultant. quia
tanto robustiꝰ acceptam urtu¬
tum głiam custodiunt. ꝙͣto tẽp¬
tacõns inpulsu ꝯcassi infirmi¬
tatem suam humuliꝰ agnoscant.

Expanded text:
nae moderamine exerceri se etiam tentationibus exsultant, quia tanto robustius acceptam virtutum gloriam custodiunt, quanto tentationis impulsu concussi infirmitatem suam humilius agnoscunt.
Abbreviated transcription (Latin):
stat omne u̾bum . sed ilł testib
tcius nou fu̾mit ĩnuici ue irati
uocere cupiant ne lesi ulcisi
se ueluit. In offensus gͥ affect
testium qr᷑. ita tamen ut acc᷑a¬
tor ꝓpriꝰ in medium ꝓcedat

Expanded text:
tat omne verbum : sed illis testibus tertius non fuerint inimici; ne irati nocere cupiant, ne laesi ulcisci sese velint. 3. Inoffensus igitur affectus testium quaeritur; ita tamen ut accusator prius in medium procedat
Abbreviated transcription (Latin):
emm ut decipiat. t̾ret ut trau¬
gat. nõ nos teneat uoliuitas
ppͥa . nõ nos terreat cedulitar
ationa. et uictꝰ est mũdus ad
utrosq additꝰ. occurrit x ͤ

Expanded text:
enim, ut decipiat; terret, ut frangat. Non nos teneat voluptas propria, non nos terreat crudelitas aliena; et victus est mundus. Ad utrosque aditus occurrit Christus,
Abbreviated transcription (French):
tua. quia utiq si credis
ões. si il caues conaris ⁊ consi¬
tuam inspit̾. et luctam cum
curne consid̾at. et hortatur ut
pugnes ⁊ adiuuat ut uincas
et c̾tantem spectat. et deficiẽ¬
tem subleuat. et mucente m

Expanded text:
ua: quia utique si credis, caves; si autem caves, conaris; et conatuam inspicit, et luctam cum carne considerat, et hortatur ut pugnes, et adjuvat ut vincas, et certantem exspectat, et deficientem sublevat, et vincentem
Abbreviated transcription (Latin):
ticulo pol̃tum ascenden ᵇ cogi¬
teiconib incor enis. et ooarca¬
ri int̾pretẽ uroris et p̾ceptũ
creatoris. ⁊̃ me c lamaremus ad¬
iuser. uide ue fec̾is. seducta
est mulier nou acquiescas en
ut quid g ͦ quociens app̾hẽd̾

Expanded text:
um, ascendentibus cogitationibus in cor ejus, coarctari inter precem uxoris, et praeceptum Creatoris; nonne clamaremus admiser, vide ne feceris; seducta est mulier, non acquiescas ei? Utquid ergo, quoties apprehendit