comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nȩpallentis: Et in hoc humilitatẽ scõꝵ signific̃: qͥ in
p̃senti uita pallidi habent᷑ qr despiciunt᷑. c̃tẽpnunt᷑.
& uelutiꝰ nihilũ reputant᷑. attam̃ ipsi in obscuro loco
lucent. alusq lum̃ scientiȩ atq ardoris demonstrant :
Unde & ecuno illoꝵ dr̃: Illeerat lucerna ardens. &
lucens: Ardens uidelicet fide & dilectione: lucers
uerbo &opere: QUARTUS smaragđ: Smaragđ pre¬
tiosus ẽ lapis insua natura. sed pretiosior inelectoꝵ fi¬
gura: Quilapis tante uiriditatis ẽ: ut omẽm iurorẽ
herbarũ superet. et aerem &iã circũ fusũ uiridẽred¬
dat Reddit &iã imagines aspicientiũ. simoles eius
fuerit ampla: łtuiꝰ lapidis generast̃ multa: Sed pre¬
tiosissimi smaragdinei lapides repperiunt᷑ inscithia
regione deserta. quos tam̃ custodiunt griphes anima¬
lia terribilia & ferocia. q̃ corpꝰ habent leoninũ: Pedes
aut. rostrũ. & alas ut aquila: ideoq ꝑt̾rã currt̃ ut le¬

Expanded text:
nae pallentis, et in hoc humilitatem sanctorum significat, qui in praesenti vita pallidi habentur, quia despiciuntur, contemnuntur et velut in nihilum reputantur. Attamen ipsi obscuro loco lucent, aliisque lumen scientiae atque ardoris demonstrant. Unde et ex uno illorum dicitur: Ille erat lucerna ardens et lucens . Ardens videlicet fide et dilectione, lucens verbo et opere. Quartum smaragdus. Smaragdus pretiosus lapis est in sua natura, sed pretiosior in electorum figura. Qui lapis tantae viriditatis est, ut omnem virorem herbarum superet, et aerem etiam circumfusum viridem reddat. Reddit etiam imagines aspicientium, si moles ejus fuerit ampla. Hujus lapidis genera sunt multa, sed pretiosissimi smaragdinei lapides reperiuntur in Scythia, regione deserta, quos tamen custodiunt gryphes, animalia terribilia et ferocia, quae corpus habent leoninum, pedes autem, rostrum et alas, ut aquila: ideoque per terram currunt ut le
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ÷ xp̃sitĩs: Signific̃ quoq &electos. quoꝵ fides num
quicȩlestia mentepetunt. dicentes cũ apło: Nrã c̃uer¬
satio incȩlis ẽ: TERTIUS calcedoniuꝰ: Calcedoni¬
us lapis. multo ẽ. uilior quã saphyrꝰ innatura. sed
inmysticissensib ualde inuenit᷑ & ipsep̃tiosꝰ Est
enĩ fortissimenaturȩ. ut om̃iũ sculpentiũ argum̃tis
resistat: Atq ideo signific̃ scõs. qͥ inuictissimist̃ int̃

Expanded text:
ides nunqqui coelestia mente petunt, dicentes cum Apostolo: Nostra conversatio in coelis est . Tertium chalcedonius. Chalcedonius lapis multo est vilior quam sapphirus in natura, sed in mysticis sensibus valde invenitur et ipse pretiosus. Est enim fortissimae naturae, adeo ut omnium sculpentium argumentis resistat: atque ideo significat sanctos, qui invictissimi sunt inter
Abbreviated transcription (Latin):
trinã ł eẽpla cstat eccłȩ structura: Quȩ fundam̃ ta
om̃i lapide p̃tioso .i. om̃ib uirtutib fidescilicet. spe
Karitate. hospitalitate. ieiunio. abstinentia. ceteris q
st̃ ornata bonoꝵ actuũ oꝑibus: Siue &iã lapides p̃ti¬
osos intellege om̃s imitatores illoꝵ qͥ in ȩdificio ciui¬
tatis positist : ipsamq ciuitatẽ morib & uita exornanͭ:
Dehis lapidib dñs ꝑ prophetã dic̃: Ecceego sternã ꝑ
ordinẽ lapides tuos & fundabote insaphyris: Unde
sequit᷑ Fundam̃tũ primũ iaspis: Quilapis ut supe¬
rius dictũ ẽ. uiridis ẽ. coloris. atq ideo ñ incongrue
anm̃ signific̃: qͥ ẽ pabulũ & refectio om̃iũ electoꝵ:

Expanded text:
stat Ecclesiae structura. Quae fundamenta omni lapide pretioso, id est, omnibus virtutibus, fide scilicet, spe, charitate, hospitalitate, jejunio, abstinentia, caeterisque sunt ornata bonorum actuum operibus. Sive etiam lapides pretiosos intellige omnes imitatores illorum, qui in aedificio civitatis positi sunt, ipsamque civitatem moribus et vita exornant. De his lapidibus Dominus per prophetam dicit: Ecce ego sternam per ordinem lapides tuos, et fundabo te in sapphiris . Unde sequitur: Fundamentum primum jaspis. Qui lapis, ut superius dictum est, viridis est coloris, atque ideo non incongrue Dominum significat, qui est pabulum et refect
Abbreviated transcription (Latin):
lestis intelligit᷑. dequa dñs dic̃: Accipite sapientiam
sic̃ aurũ: Inuitro uero: puritas cordiũ intelligit᷑: Nã
exceteris metallis. si conficit᷑ uas aliqđ : qͥcqͥd intrin¬
secꝰ ponit᷑. ex trinsecꝰ minime uidet᷑: Inuitro aũt. qͥc¬
qͥd interius ponit᷑. totũ exterius ꝑspicit᷑: Atq ideo
ꝑuitrũ puritas designat᷑ cordis om̃iũ scõꝵ: q̃ inuicẽ
incelestibeatitudine om̃ib manifestabit᷑: Haec enĩ
uerba. ñ ad p̃sentẽ ecłam referriposst̃. inquasingu

Expanded text:
nus dicit: Accipite sapientiam sicut aurum. In vitro vero puritas cordium intelligitur: nam ex caeteris metallis, si conficitur aliquod vas, quidquid intrinsecus ponitur, extrinsecus minime videtur. In vitro autem, quidquid interius ponitur, totum exterius perspicitur. Atque ideo per vitrum puritas designatur cordis omnium sanctorum, quae invicem in coelesti beatitudine omnibus manifestabitur. Haec enim verba
Abbreviated transcription (Latin):
singuloꝵ c̃scientiȩ cunctis manifestabunt᷑: Quicqͥd
enĩ cogitatũ fuerit ab aliquo. totũ uidebit᷑ ab alte¬
ro: Sicq uni qͥsq tc̃erit c̃spicabilis alteri. sic̃ nc̃ esse¬
ñ potest c̃spicabilis sibi Uel ꝑ aurũ sic̃ supra dictũ
ẽ : intelligit᷑ sapientia suꝑna ꝑ uitrũ uero: puritas
fidei: Nã inuitro sic̃ dictũ ẽ: qͥcqͥd ponit᷑ interuis.
totũ uidet᷑ exteruiꝰ: & ꝑ hoc puritas fidei designat᷑
quã scĩ tenent᷑ corde. manifestant &iã ore. nec quicquã
intꝰ agit᷑ ꝑsimulationẽ qđ ñ uideat᷑ exteriuꝰ ꝑpuram
oris atq oꝑis c̃fessionẽ: Eundam̃ta muriciuitatis. om̃i¬

Expanded text:
ngulorum conscientiae cunctis manifestabuntur. Quidquid enim cogitatum fuerit ab aliquo, totum videbitur ab altero, sicque unusquisque tunc erit conspicabilis alteri, sicut nunc esse potest conspicabilis sibi. Vel per aurum sicut dictum est, intelligitur sapientia superna. Per vitrum vero puritas fidei; nam in vitro, sicut dictum est, quidquid ponitur interius, totum videtur exterius, et per hoc puritas fidei designatur, quam sancti tenentes corde, manifestant etiam ore. Nec quidquam intus agitur per simulationem, quod non videatur exterius per puram oris et o
Abbreviated transcription (Latin):
ritatẽ iũi euuangelioꝵ laborant in legis decalo go
quantũq ꝑfectionẽ m̃tis c̃secunt᷑ ut adsocietatẽ an¬
Qłor ꝑuenire possint: Unde sequit᷑: Mensura hominis
q̃ est angłi. Quantũ adlitterã ꝑtinet: hicostendit̃
ipsũ angłm qͥ hȩc ostendebat iohanni infigura homi¬

Expanded text:
ritatem quatuor Evangeliorum, laborant in legis decalogo, quantamque perfectionem mentis consequuntur, ut ad societatem angelorum pervenire possint, unde sequitur: Mensura hominis quae est angeli. Quantum ad litteram pertinet, hic ostenditur ipsum angelum, qui haec ostendebat Joanni in figura homi
Abbreviated transcription (Latin):
posse plusquã acceperit conat᷑: undeplerũq amittit¬
& hoc qđ poterat. qr audact eaq̃ c̃tingere ñualet arri
mur. cũ sua eis officia distincteseruamꝰ: Lucẽ enim
oculis cernim: uocẽ uero aurib audim: Siqͥs autẽ
mutato ordine officia desert: ad aliena ñ ad surgit:
Longitudo. & latitudo. & altitudo ȩqualiast̃: Hlaec est
illa soliditas quadratȩ figurȩ dequa superiuꝰ dix̃. &
ciuitas inquadro posita erat: Longitudo ꝑtinet ad
fidẽ. altitudo ad spẽ. latitudo ad caritatẽ. dequa scrip¬
tũ ÷. latũ mandatũ tuũ nimis: Siue &iã longitudo
ꝑtinet ad longanimitatẽ. altitudo ad c̃tẽplationẽ la¬
titudo sine dubio caritatẽ significat. q̃ intantũ lata
ẽ : ut ñ solũ adamicos sed &iã usq ad ipsos ꝑueniat
inimicos iuxta illud: Diligite in imicos uros bene¬
facite his qui odert̃ uos: Longitudo itaq ciuitatis &
latitudo. atq altitudo eiꝰ equaliast̃: qr quantũ paciens

Expanded text:
posse plusquam acceperit conatur. Unusquiet hoc quod poterat, quia audacter ea quae contingere non valet, arrips bene utimur, cum sua eis officia distincta servamus. Lucem enim oculis cernimus, vocem vero auribus audimus. Si quis autem mutato ordine, officia deserit, ad aliena non assurgit. Et longitudo et latitudo et altitudo ejus aequalia sunt. Haec est illa soliditas quadratae figurae, de qua superius dixit: Et civitas in quadro posita erat. Longitudo pertinet ad fidem, altitudo ad spem, latitudo ad charitatem, de qua scriptum est: Latum mandatum tuum nimis . Sive etiam longitudo pertinet ad longanimitatem, altitudo ad contemplationem; latitudo sine dubio charitatem designat, quae in tantum lata est, ut non solum ad amicos, sed etiam usque ad ipsos perveniat inimicos. Juxta illud: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos . Longitudo itaque civitatis, et latitudo atque altitudo ejus, aequalia sunt, quia quantum patiens
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ dĩ uocẽ dicat alteri cuilibet fideli Ueni ꝑfidem
rectã & ꝑ operationẽ fidei c̃gruã: Quienĩ adõ iã uo¬
catꝰ ẽ. necesse ẽ. ut & al:ũ uoc&. nesolus ad remunera¬
tionẽ ꝑgat: Nã & qͥ adbalneũ ꝑgit utbeatꝰ gregoruiꝰ
dic̃ socios habere desiderans. alios hortat᷑ ut secũ ꝑgan:
illũ. ut sacietatẽ aetnã accipiat: Qui uult accipiat
aquã uitȩ gratis .i. qͥ desiderat fruidĩ c̃tẽplatione. in qͦ÷
refectio aet̾nȩ satietatis : studeat recte uiuere. ut postea
adipsã dĩuisionẽ ualeat ꝑuenire: Sedcũ apłsdicat.
neq uolentis neq currentis sed miserentis ẽ dĩ. quomꝰ qͥ

Expanded text:
dem rectam et per operationem fidei congruam. Qui enim a Deo jam vocatus est, necesse est ut et alium vocet, ne solus ad remunerationem pergat. Nam et qui ad balneum pergit, ut beatus Gregorius dicit, socios habere desiderans, alios hortatur ut secum pergaillum, ut satietatem aeternam accipiat. Qui vult, accipiat aquam vitae gratis, id est qui desiderat frui Dei contemplatione, in qua est refectio aeternae satietatis, studeat recte vivere, ut postea ad ipsam Dei visionem valeat pervenire. Sed cum Apostolus dicat: Neque volentis, neque currentis, sed miserentis est Dei , quomodo qui
Abbreviated transcription (Latin):
ame maledicti : EGo iħs misi angłm meũ testificari
uob̵. hȩc in ecclesiis : Hoc & supͣ iãdictũ fuerat. inqͥb:
uerbis aꝑte ostendit᷑: cuiꝰ figurã ioħ in hac reuelatio¬
ne tenuerit: Nec solũ ad ipsũ ꝑtinent iohannẽ q̃ ei
dictast̃ : sed adom̃s eccłas q̃ superuiꝰ septenarionume¬
ro c̃p̃hendunt᷑ inqͥb unacatholica .i. uniuersalis ex¬
primit᷑: E Go SU gent & radix dđ: Qđnihil aliud ÷
nisi ego sũ exipsa natura dđ: beata enĩ dĩ genitroc destir¬
pedta descendit aq idenrco ipsefiliũ dĩ filiũ dd̃e. Undle
ipse introgans iudȩos. qͥd uob uidet᷑ dexp̃o. cuĩ filiuꝰ sit.¬

Expanded text:
a me, maledicti . Ego Jesus misi angelum meum testificari a me, maledicti . Ego Jesus misi angelum meum testificari vobis haec in Ecclesiis. Hoc et supra jam dictum fuerat. In quibus verbis aperte ostenditur, cujus figuram Joannes in hac revelatione tenuicta sunt, sed ad omnes Ecclesias, quae superius septenario numero comprehenduntur, in quibus una catholica, id est universalis exprimitur. Ego sum genus et radix David. Quod nihil aliud est, nisi: Ego sum ex ipsa natura David. Beata enim Dei genitrix de stirpe David descendit, atque idcirco ipse Filius Dei, filius David est. Unde ipse interrogans Judaeos: Quid vobis videtur de Christ
Abbreviated transcription (Latin):
ierit saluabit᷑: Cũ enĩ qͥlibet fideliũ. per orap̃dica¬
retici. cȩteriq increduli qͥ ẽtra eccłam latrant:¬
E tuenefici .i. malefici siuemagi. Et inpudici .i. inuere¬
cund ȩpeccates. & homicidȩ diuersomodo hominẽ in¬
t̃ficientes Etidolisseruientes. hoc ÷ simulacra q̃dã ꝓ
dõ colentes. siue &iã plustrena quã dm̃ diligentes.
Etomĩs qͥ amat m̃daciũ & facit illud: Multienim
m̃daciũ faciunt sed tam̃ ñamant m̃daciũ: qr stu¬
dio atq amore peccandi ñ m̃tiunt᷑: Qł m̃daciũ pur
gat᷑ oꝑemiscđȩ sic̃ dictũ ÷ superiuꝰ deobstetricibus
hebreoꝵ: Sed sic̃ isti intali m̃dacio nͥ em̃dationis stu¬
did̃ subsequat᷑ ꝑditione ñ carent. scriptura dicente.
ꝑdesom̃s qͥ locunt᷑ m̃daciũ: sic istigrauiori penaplec¬
tendi st̃ : qͥ studio. uoluntate. atq amore m̃daciis illaqͣ¬
ant᷑ : ł iom̃s suꝑius dicti. erunt foris. hoc ÷ ab aditucȩ¬
lestis hierusalẽ repellent᷑ cũ audierint: Discedite

Expanded text:
ierit, salvabitur . Cum enim quilibet fidelium per ora praedicaretici, caeterique increduli, qui contra Ecclesiam latrantEt venefici id est, malefici sive magi, et impudici id est, inverecunde peccantes. Et homicidae diverso modo homines interficientes. Et idolis servientes, hoc est, simulacra quaedam pro Deo colentes, sive etiam plus terrena quam Deum diligentes. Et omnis qui amat mendacium, et facit illud. Multi enim mendacium faciunt, sed tamen non amant mendacium, quia studio atque amore peccandi non mentiuntur. Quod mendaciordiae, sicut dictum est superius de obstetricibus Hebraeorum. Sed sicut isti in tali mendacio, nisi emendationis studium subsequatur, perditione non carent, Scriptura dicente: Perdes omnes qui loquuntur mendacium , sic et isti graviori poena plectendi sunt, qui studio, voluntate atque amore, fallaciis illaqueantur. Hi omnes superius dicti, erunt foris, hoc est, ab aditu coelestis Jerusalem repellentur, cum audierint: Discedite
Abbreviated transcription (Latin):
tẽporũ carnis materiam sũpsi: ST ELLA splendida
& matutina Quantũ adlitterã ꝑtinet. stellã splendi¬
đã dmatutinã appellat luciferũ: q̃dũ extremas ho¬
ras noctiũ illustrat. mane citiuꝰ affuturũ declarat:¬
pseitaq xp̃s ẽ stella splendida. ꝗt ipsa÷ lux uera illu¬
minans omem hominẽ: Et benematutina: ꝗr mane
surrexit. & tenebras totiuꝰ mundi fugauit nob̃q cla¬
ritatẽ aet̃nidiei deuicta mortalitate postresurrec¬
tionẽ ultimã demonstrauit futurã iuxta illud apłi
Nox p̃cessit: dies aũt apꝓpinquauit: Et sp̃s .i. totatrinitas

Expanded text:
temporum carnis materiam sumpsi. Stella splendida et matutina. Quantum ad litteram pertinet, stellam splendidam et matutinam appellat Luciferum, quae dum extremas horas noctium illustrat, mane citius affuturum declaratistus est stella splendida, quia ipse est lux vera illuminans omnem hominem . Et bene matutina, quia mane surrexit, et tenebras totius mundi fugavit, nobisque claritatem aeterni diei, devicta mortalitate, post resurrectionem ultimam demonstravit, juxta illud Apostoli: Nox praecessit, dies autem appropinquavit . Et
Abbreviated transcription (Latin):
neat inpenitens. & peccatis p̃teritis c̃iungat᷑: Etqͥ insor¬
dib uitiorũ uersat᷑ sordescat ad huc .i. addeteriora
labat᷑: Dũ enĩ qͥs tẽpꝰ penitentiȩ accipit. & impenitens
ꝑmanet. ipsũqͥ pͥeccatũ c̃uertit. ipse remediũ gratiȩ
uertit inaugm̃tũ culpȩ: Etqr ñ uult deserere malũ
utiuuat aug& undemoriat᷑: Deqͥb paulꝰ dic̃. Ut
deuirtute inuirtutẽ: Flectienĩ seꝑ st̃ in ꝓfectu iustutũ:
qr cotidie inchoant. & ꝑ momenta tẽporũ iustutib uir¬
tutes addunt: Ecce uenio cito adiudicandũ scilica &
merces mea mecũ ẽ. reddere unicuiq scđmoꝑa sua łtet
locutio celectos ad meliora ꝓficere & reprobos hortat᷑
amalis recedere: nepereant sine excusatione: Quȩ
uerba expositione ñ indigent. qr ipsa seeplanant: Ec̃o

Expanded text:
permaneat impoenitens, et peccatis praeteritis conjungatur. Et qui in sordibus vitiorum versatur, sordescat adhuc, id est ad deteriora labatur. Dum enim quis tempus poenitentiae accipit, et impoenitens permanet, ipsumque peccatum convertit ipse remedium gratiae convertit in augmentum culpae. Et quia non vult deserere malum ut vivat, auget unde moriatur. De quibus Paulus dicit: Ut de virtute in virtutem. Electi enim semper sunt in profectu virtutum, quia quotidie inchoant, et per momenta temporum virtutibus virtutes addunt. Ecce venio cito, ad judicandum scilicet. Et merces mea mecum est, reddere unicuique secundum opera sua. Haec locutio et electos ad meliora proficere, et reprobos hortatur a malis recedere, ne pereant sine excusatione. Quae verba expositione non indigen quia ipsa se explanant Ego
Abbreviated transcription (Latin):
tast: De .u. uero qͥ ẽ finis elem̃toꝵ apud grecos sic̃ &
A principiũ. Uerbũ carofactũ÷ & habitauit in nob̾
Inhis totiuꝰ salutis apĩanȩ sũma c̃sistit. ut scilic& inuno
BEATI quilauant stolassuas .i. corporasua & uitã suã¬
fonte baptismatis & lacrimis pęnitentiȩ. atq custo¬
sin anõ itũ xp̃o: Quẽ habentes utiq incapitesuo.
om̃a possi debt̃ Unde superiũ cũ p̃misiss& & egositi¬
enti dabo aquã uitȩ gratis ilico adiuntẽ: Quiuicerit

Expanded text:
ero, qui est finis elementorum apud Graecos, sicut et alpha principium: Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . In his totius salutis Christianae summa consistit, ut scilicet in unBeati qui lavant stolas suas, id est, corpora sua et vitam fonte baptismatis et lacrymis poenitentiae, atqsu Christo. Quae habentes, utique in capite suo omnia possidebunt. Unde superius cum praemisisset: Et ego sitienti dabo aquam vitae gratis, illico adjunxit: Qui vicerit,
Abbreviated transcription (Latin):
illis ÷ cũ his qͥ tab naculũ dĩ eẽ meruert̃: Unde ipse apłis
dic Ecceego uobiscũ sum om̃ib: diebus Etipsipopulꝰ
eus ert̃ : uixta illud: Hereditas mea isrł: Etipseds̃ cũ es
erit habitans ineoꝵ side & dilectione : sic̃ ipsedic̃: Si quis
diligit me: sermonẽ meũ seruabit. & pat̃ m̃s dilig&¬

Expanded text:
illis qui tabernaculum Dei esse meruerunt. Unde ipse apostolis dicit: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus . Et ipsi populus ejus erunt. Juxta illud: Haereditas mea Israel. Et ipse Deus cum eis erit. Habitans in eorum fide et dilectione, sicut ipse dicit: Si quis diligit me, sermonem meum servabit, et Pater meus dilig
Abbreviated transcription (Latin):
ñposset habere m̃bra sibi subiecta Hunc clamorẽ.
aeinceps om̃s sustinemi. quolaborare se ostendit paulꝰ
dics: Uideo aliã legẽ inmenbris meis. iccẽ: Sẽꝑ fit
enĩ hicclamor: qr semꝑ caro spũi resistit. sedcũ corrup¬
tibile hoc induerit incorruptionẽ. & mortale hoc
induerit inmortalitatẽ : cessabit clamor tumultuari

Expanded text:
non posset habere membra sibi subjecta. Hunc clamorem non posset habere membra sibi subjecta. Hunc clamorem deinceps omnes sustinemus, quo laborare se ostendit Paulus, dicens: Video aliam legem in membris meis , etc. Semper fit enim hic clamor, quia semper caro spiritui resistit. Sed cum corruptibile hoc induerit incorruptionem, et mortale hoc induerit immortalitatem, cessabit clamor tumultuari
Abbreviated transcription (Latin):
Primi nãq homo ealege c̃ditꝰ ẽ inpara dyso: ut nͥ percas¬
set. immortalis mansissa: Et cõpleto electoꝵ numero:
ab illo paradyso t̾reno. absq mortis int̾uentu. transiret
ad patriã cȩlestẽ: Sic aũt ẽ c̃ditꝰ. ut si peccaret moripos¬
set Quemors qr eã ꝑ peccatũ incurrit. destrut tae
ꝑ dnĩmortẽ: Ideoq locũ inelectis ñ habebit. postquã
oms aduitã resurgemi. tales effecti ut deinceps neq
mori neq peccarepossimꝑ: Neq luctꝰ erit in illa eccła
qui ut superuiꝰ dictũ ÷. multis modis fit inp̃senti: le
suggestionis: Pruiꝰ enĩ quã peccaret homo: in magna
quiete erat. omĩaq m̃bra sibi subiecta & nullomodo
in aliquo repugnantia possidebat: Sed postquã pec¬
cauit: statimclamorẽ prauesuggestionis c̃trase ex¬
surgentẽ sensit: Uidensq mulierem c̃cupiuit: Fac¬
tũ q ẽ iustodĩ iudicio. ut quinoluit eẽ subiectꝰ dõ.

Expanded text:
Primus namque homo ea lege conditus est in paradiso, ut nisi peccasPrimus namque homo ea lege conditus est in paradiso, ut nisi peccasset immortalis mansisset. Et completo electorum numero, ab illo paradiso terreno absque mortis interventu transiret ad patriam coelestem. Sic autem est conditus, ut si peccaret mori posset. Quae mors, quia per peccatum eam incurrit, destructa est per ni mortem. Ideoque locum in electis non habet, postquam omnes ad vitam resurgemus, tales effecti, ut deinceps neque mori neque peccare possimus. Neque luctus, erit in illa Ecclesia, quia, ut superius dictum est, multis modis fit in praesenti. suggestionis. Prius enim quam peccaret homo, in magna quiete erat, omniaque membra sibi subjecta et nullo modo in aliquo repugnantia possidebat; sed postquam peccavit, statim clamorem pravae suggestionis contra se exsurgentem sensit, vidensque mulierem concupivit; factumque est Dei justo judicio, ut qui noluit esse subjectus Deo,
Abbreviated transcription (Latin):
licet merito iniꝗtatissuȩ poenis tradant᷑ ultricib. Ali¬
quando uero ꝓpt̃ amorẽ &c̃sortiũ suꝑnoꝵ cuuũ: Postquã
enĩ ueniã peccatoꝵ c̃sequuNT : iterũ incipiunt flere. ñ
iã qrtiment dãpnari. sedq differunt᷑ aregno: Aliqͣndo
quoq deplorant alioꝵ peccata: sic̃ samu hel flebat saul
eo qđ penituisset dnm̃. qđ c̃stituerit eũ regẽ inisrł: Et
sic̃paulꝰ deflebat corinthios. qͥpost fornicationẽ &ido¬
latriã negert̃ penitentiã Omẽm ergo lacrimã ab ocu¬
lis electoꝵ dñs absterg& : qr neq timore artabunt᷑ poe¬
narũ. neq iã different᷑ a regno qđ p̃sentialit̃ possidebt̃.¬
neq &iã alioꝵ peccatadeflebt̃: quia iusto dĩ udicio dãp¬
natis reꝓbis. nullus deinceps peccare poterit: ET MORS
ultrañ erit: Postquã enĩ om̃s amortuis resurrexerimus:
inelectis iã ultra mors ñerit. neq corporis neq animae :

Expanded text:
licet merito iniquitatis suae poenis tradantur ultricibus; alilicet merito iniquitatis suae poenis tradantur ultricibus; aliquando vero propter amorem et consortium supernorum civium. Postquam enim veniam peccatorum consequuntur, iterum incipiunt flere, non jam quia timent damnari, sed quia differuntur a regno. Aliquando quoque deplorant aliorum peccata, sicut Samuel flebat Saul, eo quod poenituisset Dominum, quod constituerit eum regem super Israel. Et sicut Paulus flebat Corinthios, qui post fornicationem et idololatriam, non egerunt poenitentiam. Omnem ergo lacrymam ab oculis electorum Dominus absterget, quia neque timore arctabuntur poenarum, neque jam differuntur a regno, quod praesentialitneque etiam aliorum peccata deflebunt, quia justo Dei judicio damnatis reprobis, nullus deinceps peccare poterit. « Et mors ultra non erit. » Postquam enim omnes a mortuis resurreximus, in electis jam ultra non erit mors neque corporis neque animae.
Abbreviated transcription (Latin):
soꝵ ds̃ ẽ: as̃ omp̃s. cũ quib habitare dignat᷑, Undeps a lmsti:
Dñspars hereditatis meȩ & ipse inlege loquit᷑ dic̃s Eilus
aũt leui. ñ dabitis possessionẽ : egoenĩ hereditas illorum:
Quando enĩ homo peccando recedit adõ: ñ ẽ. dĩpopłs. nec
dm̃ possidet: Dũ aut̃ penitendo reuertit᷑ addm̃. populus
as̃ omem lacrimã aboculis eoꝵ: Haec uerba: ñ ad p̃sentẽ
uitã luctu & lacrimis plenã ꝑtinet᷑. sed ad futurã. qͥndo
om̃is. luctus auferetur afidelibus. & ꝑpetuũ gaudiũpos¬
si debit᷑: uixta illud Beati quilugent: qm̃ ipsic̃sola¬
bunt᷑: intuendũ aut̃ qͥdsit qđ omẽm lacrimã ab oculs
scoꝵ dic̃ auferandã : cũ sufficere po.set sidiceret. abster¬
get ds̃ lacrimã ab oculis eoꝵ: Sedsciendũ. quia diuer¬
sȩst̃ qualitates lacrimarũ. quib in hacuita affliguntur
electi: Aliquando scilicet ꝓpẽtimorẽ torm̃toꝵ. neuide¬

Expanded text:
otens Deus, cum quibus habitare dignatur, unde Psalmista: Dominus pars haereditatis meae . Et ipse in lege loquitur dicens: Filiis autem Levi non dabitis possessionem. Ego enim haereditas illorum. Quando enim homo peccando recedit a Deo, non est Dei populus, nec Deum possidet. Dum autem poenitendo revertitur ad Deum, populus Deus omnem lacrymam ab oculis eorum. » Haec verba non ad praesentem vitam luctu et lacrymis plenam pertinent, sed ad futuram, quando omnis luctus auferetur a fidelibus, et perpetuum gaudium possidebitur. Juxta illud: « Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur . » Intuendum autem, quare omnem lacrymam ab oculis ctorum dicit auferendam, cum sufficere potuisset, si diceret: Absterget lacrymam ab oculis eorum. Sed sciendum quia diversae sunt qualitates lacrymarum, quibus in hac vita affliguntur electi, aliquando scilicet propter timorem tormentorum, ne vide
Abbreviated transcription (Latin):
illud Ego dñs faciens te: Quicqͥd enĩ habet infide. spe
caritate. ceterisq uistutib & baptismo: desuꝑ datũ
ẽ illi: Vnde iacobus: Omẽ datũ optimũ. & omẽ donũ
ꝑfectũ desursum ẽ. descendens apatre luminũ : Adõ¬
paratã .i. fide. ceterisq uirtutib ornatã. ut mereret᷑¬
fieri sponsa: SICUT sponsam ornatã uiro: Ouodic̃ sponsã
& uirũ. in quo sub intelligit᷑ uxor: Quia c̃suetudo ẽ. scaẽ scrip¬
turȩ. ut sponsos appellet uiros. & sponsas uxores: Unde ÷:
Ecotidie quidẽ insingulis agit᷑ electis generalit̾ aut̃ in
fine com plebit᷑: cũ om̃s in cõmune audierint: Uenitebe¬
nedicti patrismei &c&̃: Ornatã dic̃ .i. om̃ib urtutibus

Expanded text:
illud: « Ego Dominus faciens te . » Quidquam enim habet in fide, spe et charitate, caeterisque virtutibus, et baptismo desuper datum est illi. Unde Jacobus: « Omne datum optimum, et omne donum perfectum, desursum est, descendens aParatam, id est fide caeterisque virtutibus ornatam, ut mereretfieri sponsa. Sicut sponsam ornatam viro suo. Duo dicit, sponsam et virum, in quo subintelligitur uxor, quia consuetudo est sanctae Scripturae, ut sponsos appellet viros, et sponsas uxores; unde estrvenerit. Quod quotidie quidem in singulis agitur electis, generaliter autem in fine complebitur, cum omnes in commune audierint: Venite, benedicti, Patris mei , etc. Orn
Abbreviated transcription (Latin):
sit intelligi. an&iã solũ modo spũ alit̃ hocdicat᷑ dubiũ
ẽ: Terra enĩ aquarũ coniunctione substit. ꝗm̃ & infra
& extra. & supra se aquas c̃tinet. nenaturali ariditate
fatiscat: Qm̃ nisiaquis tẽperaret᷑: incinerẽ redigeret᷑
ideoq: utrũ maximo illo ardore marecũ fluminib sic¬
cet᷑ an& ipsũ uertat᷑ inmeliuꝰ : ñ facile dixerim: Ed & si
factũ fuerit ꝑdĩpotentiã. lic& aridasit tra. satis subsis

Expanded text:
odo spiritualiter hoc dicatur dubium est. Terra enim aquarum conjunctione subsistit, quoniam et infra et extra et supra se aquas continet, ne naturali ariditate fatiscat, quoniam nisi aquis temperaretur, in cinerem redigeretur. Ideoque utrum maximo illo ardore mare cum fluminibus siccetur, an et ipsum vertatur in melius, non facile dixerimus. Quod et si factum fuerit pe
Abbreviated transcription (Latin):
manifestat dics Cȩlũ & t̾ratransibt̃: id ÷ inmutabunt᷑ :
Utrũ aut̃ mare ł ignis transeat .i. inmutet᷑. ds̃scit : lic&
hic legam & mareiã ñ ẽ: Etalibi: Lum̃ lucernȩ ñ lu¬
cebit inea: Haec enĩ qualit̃ fiant: cũ illuc ꝑuenerim me¬
luiꝰ sciemt: ETCIUITATẼ scam hierusalẽ nouã uidides
Quȩid circo ciuitas appellat᷑: qm̃ amultis in habitat᷑. &
inquattuor mundi partes distendit᷑. habens habita¬
torẽ dm̃: Hinc paulꝰ dic̃: Templũ dĩ scm̃ẽ: qđ estis uos:¬
Scã dr̃ : quia cotidie ꝑbaptismũ scĩficat᷑: Uocatur quoq
hierusalẽ. quȩ uisio pacis int̾p̃tat᷑. quia ad hoc laborat
utiusionẽ dĩ incęlestib ꝑcipiat: Nouadr̃ quia auetus¬
tatepeccati exuit᷑: Peccatienĩ perpetratio: aduete adã
ꝑtinet: Etideo dũ eccła apeccato originali mundat᷑
auetustate peccati ad nouitatẽ uenit: Unde apłs: Ex¬
poliantes uos ueterẽ hominẽ induitenouũ. qͥ reno¬

Expanded text:
manifestat, coelum et terra transibunt, id est immutabuntur. Utrum autem mare vel ignis transeat, id est immutetur, Deus scit, licet hic legamus, et mare jam non est. Et alibi: Lumen lucernae non lucebit in ea. Haec enim qualiter fiant, cum illuc pervenerimus, melius sciemus. Et civitatem sanctam Hierusalem novam vidi desquae idcirco civitas appellatur, quoniam a multis inhabitatur, et in quatuor mundi partes distenditur, habens habitatorem Domini. Hinc Paulus dicit: « Templum Dei sanctum est, quocitur, quia quotidie per baptismum sanctificatur. Vocatur quoque Jerusalem, quae visio pacis interpretatur, quia ad hoc laborat, ut visionem Dei in coelestibus percipiat. Nova dicitur, quia a vetustate peccati exuitur: peccati enim perpetratio ad veterem Adam pertinet. Et ideo dum Ecclesia a peccato original mundatur, et a vetustate peccati, ad novitatem venit. Unde Apostolus: « Exspoliantes vos veterem hominem, induite novum, qui reno
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpeliũ magnũ incȩlo. ut ab initio fidei xpĩane usq ad finẽ toti
tẽpꝰ uitȩ p̃sentis cõp̃hendi sine aliqua dubitatione credatur.
quatini & factũ inp̃teritis. & eẽ inp̃sentib: : & c̃sũmandum
in nouissimis asserat᷑: MICΗA ΗEL& angłi eiꝰ peliabantie
cũ dracone: Angłi michahelis ł draconis dicunt᷑ illis subat
& ad oboediendũ missi. ñtam̃ ab eis creati. sic̃ quidã uanilos
dixert̃ heretici: uł &iã qr subunorege. in una ciuitatemilita¬
re credunt᷑: Sic enĩ solemi & nos dicere. uidentes eos quiex
eadẽ societate st̃ : Eccemei. aut nr̃: Flinc enĩ dñs ineuuango¬
ait Angłi eoꝵ sẽꝑ uident faciempatris mei qͥ incęlis ẽ : Hinc
iosue principẽ exercitꝰ dñi int̾rogat dics̃: Nosteres. anadur¬
sarioꝵ : Om̃s enĩ angłi boni: dicunt᷑ angłi michahelis. qua
ad eiꝰ societatẽ ꝑtinent: In quo numero bonoꝵ angłoꝵ. & iã
homines iusti cõp̃hendunt᷑: pugnantes cũ diabolo: Porro an

Expanded text:
praelium magnum in coelo, ut ab initio fidei Christianae usque ad finem, totum tempus vitae praesentis comprehendi, sine aliqua dubitatione credatur, quatenus et factum in praeteritis, et esse in praesentibus, et consummandum in novissimis asseratur. Michael et angeli ejus praeliabantur cum dracone. Angeli Michaelis, vel draconis dicuntur illis subditi et ad obediendum missi, non tamen ab eis creati, sicut quidam vaniloqui dixerunt haeretici: vel etiam quoniam sub uno rege in una civitate militare creduntur. Sic enim solemus et nos dicere, videntes eos qui ex eadem societate sunt: Ecce mei aut nostri. Hinc enim Dominui eorum semper vident faciem Patris mei, qui in coelis est . Hinc Josue principem exercitus Domini interrogat dicens: Noster es, an adversariorum? Omnes enim angeli boni, dicuntur angeli Michaelis, quia ad ejus societatem pertinent. In quo numero bonorum angelorum, etiam homines justi comprehenduntur pugnantes cum diabolo. Porro an
Abbreviated transcription (Latin):
uirus nequitiȩ suae nob infundere conant᷑. sed ñ p̃ualent: qr
liberanur ꝑcie qͥ suspensus incuce. nos adiabolo liberaũ:
Quĩ & similitud nẽ nr̃e habuit mortalitatis : tam̃ ñ habuit
maculã pecbati ideoq nos ab om̃ib p̃ualet munda repeccatis
Et factuie p̃liũ magnũ incęlo Ntc̃ solũ mõdo factũ ÷
pelium: quando in initio tẽporis diabolꝰ ꝑsaperbiã deiectꝰ
est declo sed & quando adñi passione ereet decordibus¬
fideliũ. coepit ampliuꝰ seiure c̃traom̃s. & hȩc pugna ꝑseuerat uss

Expanded text:
virus nequitiae suae nobis infundere conantur, sed non praevalent, quia liberamur per eum qui suspensus in cruce nos a diabolo liberavit, qui et similitudinem nostrae habuit mortalitatis, tamen non habuit maculam peccati, ideoque nos ab omnibus praevalet mundare peccatis. Et factum est praelium magnum in coelo. Non tunc solummodo factum est praelium, quando in initio temporis diabolus per superbiam dejectus est de coelo, sed et quando a Domini passione ejectus de cordibusfideli
Abbreviated transcription (Latin):
dere decelo: Legim: inu&eri ⁊ cstam̃to qđ diabolꝰ iusto dĩ
iudicio &ꝑmissu fec̃ descendere ignẽ decelo suꝑ pecorabuati
iob quitactas oues puerosq c̃sũpsit : Quidergo mirũ si
hoc insua potentia. seddĩ ꝑmissione : ut hi quiei st̃ credi¬
turi iustodĩ iudicio decipiant᷑: Alit̃: Legime mactib apłoꝵ¬
qđ diepente costes sp̃s ses inignis uisione descendit suꝑ apłos: Quo
reploi. coepert loqui uariis lingius magnaliadi: Qui&iã eis
quos baptr zabant: deinceps spm̃sem̃ dabant : utsimilit̃ om̃ib
lingius loquerent᷑. sic legimi fecisse p&rũ & alios Unde & ssmoꝵ
allata pecunia : dix̃: Date michi hanc potestatẽ : utcuicumq
inposuero manũ accipiat sp̃m̃scm̃. ut possit loqui om̃ib: linguis
Decelo itaq id ÷ deseipsis faciebant descendere ignẽ. hoc ẽ spm̃¬

Expanded text:
o Dei judicio et permissu descendere fecit ignem de coelo super pecora beati Job, qui factas oves puerosque consumpsit. Quid ergo mirum, si n non faciet hoc in sua potentia, sed Dei permissione, ut hi qui ei sunt credituri justo Dei judicio decipiantur. Aliter: legimus in Actibus apos in ignis visione descendit super apostolos, quo repleti coeperunt loqui variis linguis magnalia Dei . Qui etiam eis quos baptizabant, deinceps Spiritum sanctum dabant, ut similiter omnibus linguis loquerentur, sicut legimus fecisse Petrum et alios. Unde et Simon allata pecunia dixit: Date mihi hanc potestatem, ut cuicunque imposuero manum, accipiat Spiritum sanctum, ut possit loqui omnibus linguis. De coelo itaque, id est de seipsis, faciebant descendere ignem, hoc est Sp
Abbreviated transcription (Latin):
numerũ bestie. Obscuritatẽ hui loci considerans beatꝰ
nuit. ut numerũ bestiȩ ꝑspiceret: Et quia purꝰ homoent
antixp̃s. plenus tam̃ demone : subiungit: NUAIER TÑ
hominis ẽ. Ac sidiceret: Adtendite diligent̃ qr homo
sexaginta sex Om̃s libri testanenti geco sermone
st scripti pret euuangłm mathei. & eptam pauli adhebtos
Quia ergo hieliber ut coerĩ grecescriptꝰ ẽ idcrto sens hui
loci more grecoꝵ ẽ requirenđ. Apud uaos oñs littere numie¬
pos insecontinent Dicampitãq ANIEAOS qđ incpretatur honori
ctrarius Qđ nom̃ beneilliconuenit: quianti xp̃s.ł. contrarũꝰ

Expanded text:
numerum bestiae. Obscuritatem hujus loci considerans beatus numerum bestiae. Obscuritatem hujus loci considerans beatus nuit, ut numerum bestiae perspiceret, et quia purus homo erit Antichristus, plenus tamen daemone, subjungit: Numerus enim hominis est. Ac si diceret: Attendite diligenter, quia homo sexaginta sex. Omnes libri Novi Testamenti Graeco sermone sunt scripti, praeter Evangelium Matthaei et Epistolam Pauli ad Hebraeos. Quia ergo hic liber ut caeteri Graece scriptus est, idcirco sensus hujus loci more Graecorum est requirendus, apud quos omnes litterae numeros in se continent. Dicamus itaque ANTEMOS, quod interpretatur honori contrarius, quod nomen illi bene convenit, qui Antichristus,
Abbreviated transcription (Latin):
talenta doctrinȩ. dic̃: Negotiamini dũuenio: Etbenepre¬
dicatio: negotio cõparat᷑: Scĩ enĩ doctores doctrinã p̃rogant.
& fidẽ apopulis reportant: Fidẽ inꝑtiunt : & eoꝵ ꝓtinus
libere ꝓpm̃. qr carterib redudent᷑ & insuper int ficient: nisi qui
habuerit capaetere bestie .i. fidẽ illuiꝰ tenuerit. EINOM EIꝰ
& numerũ nominis eiꝰ dequo insequentib dicem: Caracter
aut̃ & nem̃ bestie & numerꝰ nominis ei unũ est. Uerũ ista
mercatio ncessabit in his quielecti suerint : qm̃ put ualue¬
rint talentũ diuiii uerbi erogare curabt̃: Adhas eni nun¬
dinas illinegotiatores occurrent eximii. helias uidelica
c enoch quilntuitu merces eccłe p̃claras ostendent. ut ñ
quicaractere bestiȩ uidebant habere. dño deuno eo di¬
cente. Helias ueniens ipserestituet uob om̃a Qui habet
intellectu quopossit hec intellegendo penetrare. coput&

Expanded text:
tanta talenta doctrinae, dicit: Negotiamini dum venio. Et bene praetanta talenta doctrinae, dicit: Negotiamini dum venio. Et bene praedicatio negotio comparatur. Sancti enim doctores doctrinam praerogant, et fidem a populis reportant, fidem impartiuntur, et eorum protinus libere Christum, quia carceribus recludentur, et insuper interficientur, nisi qui habuerit characterem bestiae, id est fidem illius tenuerit, et nomen ejus, et numerum nominis, de quo in sequentibus dicemus. Character autem et nomen bestiae, et numerus nominis ejus, unum sunt. Verum ista mercatio non cessabit in his qui electi fuerint, quoniam, prout valuerunt, talentum divini verbi erogare curabunt. Ad has enim nundinas illi negotiatores occurrent eximii: Elias videlicet et Enoch, qui intuitu merces Ecclesiae praeclaras ostendent, ut nonqui characterem bestiae videbantur habere, Domino de uno eorum dicente: Elias veniens, restituet vobis intellectum, quo possit haec intelligendo penetrare, computet
Abbreviated transcription (Latin):
fuistis iusticiȩ .i alieni fuistis aiusticia. łliom̃s habent cata¬
tesembestiȩ indexteramanu & infrontib suis. & st̃ &iã nontã etra
eccłam: quã intra Extra eccłam st̃ iudei. intra falsi xpĩani: Quid
aut̃ ꝑdexterã manũ reproboꝵ intelligit᷑. nisi operatio illoꝵ:
Etquid ꝑfrontẽ. nisi fides exprimit᷑: habent ergo caracterem
ind&teramanu & infrontib suis quia ubi debuerant habe¬
re puraoꝑa uirtutũ & fidei. ibilnueniunt᷑ macula criminis
deturpati: In manuhabent iudei eiꝰ caracterẽ. quiꝰopera
diaboli faciunt: Infronte: qr in eũ credt̃. & illũ recepturi
expectant: luxta illud: Egoueni in nominepatris mei &
Similit̃ habent & illi quifidẽ uerboten habent. õdpera
fidei ñ habent: Ppͥeaũt ad illud tẽpꝰ ꝑtina hoc: quando
maliaꝑte illũ sequent᷑. reꝓbafide &rȩꝓba actione: Ne
QUIS POSSET uendere aut emere. nisiqui habuerit carac¬
stud spũalit̾ ẽ agendũ : Dñs quippe cõmittens suis fidelib:

Expanded text:
habent chaterem bestiae in dextera manu et in frontibus suis, et sunt etiam nunc tam extra Ecclesiam quam intra. Extra Ecclesiam sunt Judaei, intra falsi Christiani. Quid autem per dexteram manum reproborum intelligitur, nisi operatio illorum? Et quid per frontem, nisi fides exprimitur? Habent ergo characterem in dextera manu et in frontibus suis, quia ubi debuerunt habere pura opera virtutum et fidei, ibi inveniuntur macula criminis deturpati. In manu habent Judaei ejus characterem, quia opera diaboli faciunt: in fronte, quia in eum credunt, et illum recepturi exspectant, juxta illud: Ego veni in nomine Patris mei, Similiter habent et illi qui fidem verbotenus habent, sed opera fidei non habent. Proprie autem ad illud tempus pertinet hoc, quando mali aperte illum sequentur reproba fide et reproba actione. Et ne quis possit vendere aut emere, nisi qui habuerit characistud spiritualiter est agendum. Dominus quippe committens suis fidelibus
Abbreviated transcription (Latin):
curata ẽ. plagamortis .i. qͥse fingit resurrexisse amortuis sic̃
supra iã dictũ ẽ: Oñs enĩ quieũ recepturist᷑ : utiq. ꝓstrati&
corpore & anima illũ ad orabt̃. & in ipso dãpnato homine
adorabt̃ diabolũ in eo habitantẽ: Quo in loco grauissima
ui seductionis ostendit᷑: quȩ & animas & corpora misera¬
bilit sibi mancipat: Quienĩ ui cadit ñ seductus: solo corpore
captiuatꝰ ẽ: Quiaut seducit᷑ & m̃te & corpore captiua᷑.
Elfscit signamagna: Quia ñsolũ uerbis sed &iã falsis mi¬
raculis multos seduc&. Ita ut ignẽ faceret decęlo descende¬

Expanded text:
curata est plaga mortis, id est qui se fingit resurrexisse a mortuis, sicut curata est plaga mortis, id est qui se fingit resurrexisse a mortuis, sicut jam supra dictum est. Omnes enim qui eum recepturi sunt, utique prostrati et corpore et anima illum adorabunt, et in ipso damnato homine adorabunt diabolum in eo habitantem. Quo in loco gravissima vis seductionum ostenditur, quae et animas et corpora miserabiliter mancipat. Qui enim vi cadit, non seductus, solo corpore captivatus est. Qui autem seducitur, et mente et corpore captivatur. Et fecit signa magna, quia non solum verbis, sed etiam falsis miraculis multos seducet. Ita ut ignem faceret de coe
Abbreviated transcription (Latin):
ministri. Quid est aut̃ qđ dic̃ in conspectu eiꝰ : Nũꝗd enĩp̃di¬
catores antixpi semꝑ in eiꝰ p̃sentia manere potert̃: non:
Quin potius discurrent ꝑ uniuersas mundipartes p̃dicando:
Sed ubicũq sint ita eafacere studebt̃ q̃ illi sciunt placita.
quasi semꝑ ab eo uideant᷑. & in eiꝰ c̃spectu c̃sistant: Intantũ
quippe illũ honorabt̃ : utqͥcqͥd acturist̃ corã ipso se agere
dicant. tãquã nichileũ latẽrepossit: Sic̃ enĩ scĩ ꝗr eiꝰ uolun¬
iuxta illud uiuit dis incuiꝰ conspectusto: & apls. sic̃ exdõ
coramdõ inxp̃o loquimur. ita & illi in om̃e qđ locuturist¬
& acturi. caput suũ sibi p̃ponent. quasi in conspectueiꝰ potes¬
tatẽ suꝑ popłos exerceant. ET EECIT TERRÃ. Id: terrena
corpora hominũ & in habitantes int̾ra .i. animas in cor¬
porib quiescentes. & omem̃ sua sollicitudinẽ int̾renis reb ponen¬
demari ascendentẽ bestiã habentẽ capita vII. ⁊c&̃. Cuius

Expanded text:
ministri ejus. Quid est autem, quod dicit in conspectu ejus? Nunquid enim praedicatores Antichristi semper in ejus praesentia manere poterunt? Non. Quin potius discurrent per universas mundi partes praedicando, sed ubicunque sint, ita ea facere studebunt, quae illi sciunt placita, quasi semper ab eo videantur, et in ejus conspectu consistant. Intantum quippe illum honorabunt, ut quidquid acturi sunt, coram ipso se agere dicant, tanquam nihil eum latere possit. Sicut enim sancti, qujuxta illud: Vivit Dominus, in cujus conspectu sto ; et Apostolus: Sicut ex Deo coram Deo in Christo loquimur , ita et illi in omne quod locuturi sunt et acturi, caput suum sibi praeponent, quasi in conspectu ejus potestatem super populum exerceant. Et fecit terram, id est terrena corpora hominum. Et inhabitantes in terra, id est animas in corporibus quiescentes, et omnem suam sollicitudinem in terrenis rebus ponende mari ascendentem bestiam, habentem capita septem, etc. Cujus
Abbreviated transcription (Latin):
ignis fuit: & ipsi excitauert̃ etra se ipsũ ignẽ irris oł eda¬
mando homodĩ descende : rexuocatte: Ignis ergo intel¬
ligit᷑ feruor & telus quo accendent᷑ scĩ. heliasscilic& &
enoch &cetri p̃dicatores aduersꝰ eos quos uiderint rece¬
dere afide & xelo feruoris succensi: c̃depnabt eossuo
anathemate: Ipsa itaq bestia faciet ignẽ descendere
dccelo qr ipsi repbi ꝑuersȩ agendo acçedent aduersũ¬
se Nlamas teli incelestib animis electoꝵ ut eos c̃ dẽpnens¬

Expanded text:
ignis fuit, et ipsi excitaverunt contra seipsum ignem irrisorie claignis fuit, et ipsi excitaverunt contra seipsum ignem irrisorie clamando: Homo Dei, descende, rex te vocat Ignis ergo intelligitur fervor et zelus, quo accenduntur sancti, Elias scilicet et Enoch, et caeteri praedicatores, adversus eos quos viderint recedere a fide, et zelo fervoris succensi condemnabunt eos suo anathemate. Ipsa itaque bestia ignem faciet descendere de coelo, quia ipsi reprobi perverse agendo accendent se flam
Abbreviated transcription (Latin):
dñs insignũ credentiũ specialit̃ hoc dix̃ futurũ: Signainqͥt
eos qui crediderint hȩc sequent᷑: Innomine meo demoꝵua
eicient linguis loquent᷑ nouis: Ita ergo hȩcbestia ignem
fingent: & hinc uehementior erit ꝑsecutio. quo illud sp̃s
scĩ donũ bestia uel habere ł dare putabit᷑: quo eccłam sua
dñs eminere uoluit suꝑ om̃a mundi regna Nã cũ multa
uideant᷑ nobiscũ heretici cõmunia habere. hoc spetialit̃
donũ sola segloriat᷑ habere eccła Sed illi forsitan agent
quibusdã p̃stigus utilliquib manũ inposuerint. loquantꝰ
liniguis: multarũ gertĩ: Edixe in conspecti gentiũ camnalitꝰ
sapientiũ: ł lomines enĩ uocant᷑. qucñ diuina. sedhumana
saprunt. Q ꝑhanc simulationẽ ñ oculos sp̃ualiũ. sed cama¬
liũ ludificare ꝓbant᷑ Alit: Legimꝰ inueteri testamento
qđ aduocẽ. heliȩ descendit ignis decelo & csupsit duod
quinquagenarios cũ sus quinquaginta: Sermo itaq heli̧

Expanded text:
rum. Signa, inquit, eos qui crediderint, haec sequentur: In nomine meo daemonia ejicient, linguis loquentur novis . Ita ergo haec bestia ignem fingent. Et hinc vehementior erit persecutio, quo illud Spiritus sancti donum, bestia vel habere vel dare putabitur, quo Ecclesiam suam Dominus eminere voluit super omnivideantur nobiscum haeretici habere communia, hoc specialiter donum sola se gloriatur habere Ecclesia. Sed illi forsitan agent quibusdam praestigiis, ut illi quibus manus imposuerint, loquantur linguis multarum gentium. Et hoc in conspectu gentium carnaliter sapientium. Homines enim vocantur, qui non divina, sed humana sapiunt, quia per hanc simulationem non oculos spiritualium, sed carnalium ludificare probantur. Aliter: legimus in Veteri Testamento, quod ad vocem Eliae descendit ignis de coelo, et consumpsit duos quinquagenarios cum suis quinquaginta. Sermo itaque Eliae
Abbreviated transcription (Latin):
Magni: qui scđm suũ libitũ operant᷑ malũ: Diuites tre¬
narũ rerũ possessores. ł &iã superbi quo contra beati pau¬
peres spũ dicunt᷑: Nã ille suos ministros multis ditabit
diutiis: ꝓ quib insuꝑbiã nimiã eleuabunt᷑ lauperes
fide & bonis operib intellegunt᷑: Quo contra apłs dicit
dese & sibisimilib. Tõquã nicbil habentes & om̃a possi¬
dentes Liberi & seruist. alieni aiusticia. & serui peccatoꝵ

Expanded text:
Magni sunt qui secundum suum libitum operantur malum. Divites, qui terrenarum rerum possessores, vel etiam superbi. Quo contra beati pauperes spiritu dicuntur. Nam et ille suos ministros multis ditabit divitiis, pro quibus in superbiam nimiam elevabuntur. Pauperes fide et bonis operibus intelliguntur. Quo contra Apostolus dicit de se et sibi similibus: Tanquam nihil habentes et omnia possidentes . Liberi et servi sunt, alien
Abbreviated transcription (Latin):
uindictam recipient : Ide diabolꝰ eusq dãpnatꝰ. homo: seuomis¬
des scõꝵ ẽ: id ÷ id circo uirtutẽ pacientie &iã int ad uersa
scĩ custodiunt. qt triũ phaturos sepostmodli seiunt. dãpna¬
toq eo qui sibi ad tẽpꝰ p̃ualuerat: ipsi inꝑpecuo laetabunt᷑:¬
&impioꝵ dãpnatio: E HIIDI MLIAM bestiã ascendentẽ
Antixp̃s ipsescilicet nialoꝵ caprit sequens uero corpꝰ illius
intelligit᷑. maxime quieũ p̃dicaturi sunt: Quidet̾ra ascen¬
deredicunt᷑ ꝗt det̾renis: romodis &diuitiis quas possidebt̃
in suꝑbiã eleuabunt᷑. De t̾raquippe ascendere ẽ: ꝓt̾renis reb
insuꝑbiã erigi: ETHABEBAT cornua duo similia agni agꝵ¬

Expanded text:
vindictam recipient, id est diabolus, ejusque damnatus homo, seu omnisvindictam recipient, id est diabolus, ejusque damnatus homo, seu omnisd est idcirco virtutem patientiae etiam inter adversa sancti custodiunt, quia triumphaturos se post paululum sciunt, damnatoque eo, qui sibi ad tempus praevaluerat, ipsi in perpetuo laetabuntimpiorum damnatio. Et vidi aliam bestiam ascendentem Antichristus ipse scilicet malorum caput, sequens vero corpus illius intelligitur, maxime qui eum praedicaturi sunt. Qui de terra ascendere dicuntur, quia de terrenis commodis et divitiis quas possidebunt, in superbiam elevabuntur. De terra quippe ascendere est, pro terrenis rebus in superbiam erigi. Et habebat cornua duo similia Agni. Ag
Abbreviated transcription (Latin):
captiuabit homines: Primũ uidelicet afidexp̃i eos separans
m̃te : deinde ab et̃noꝵ societate fideliũ. quia qui ei obaudie¬
rint: ꝑ p&uo captiuitatis exilio dãpnabunt᷑: Ita& ille prius
captiuabit᷑ in anima dũ diabolo tradet᷑ adpossidendũ. de¬
inde dãpnabit᷑ in inferno captiuitate ꝑp&ua: &QUIGLADIO
modis ẽ. accipiendũ: Primũ enĩ gladio male ꝑsuasionis in¬
t̾ficia homines in anima: deinde quossic ñ potuerit supe¬
rare. Int̾fici& gladio materiali: Cũ quib &iã heliã &enoch
gladio trucidabit: De hoc gladio spũali. psalmista liberari
optat᷑ dics ad dnm: Degladio maligno eripemȩ. lta &ille
occidet᷑ gladio sententiȩ diuinȩ: iuxta illud÷ Acsidicer&¬
scis martrribus Nolite t̾reri. nolite expauescere. nolite
pusillanimes existere. sed estote fortes etra robustos qr & hoç
qđ patimini citotransit. & hi aquib patimini sine tarditate

Expanded text:
captivabit homines, primum videlicet a fide Christi eos separans captivabit homines, primum videlicet a fide Christi eos separans mente, deinde ab aeternorum societate fidelium, quia qui ei obaudierint, perpetuo captivitatis exsilio damnabuntur. Ita et ille prius captivabitur in anima, dum diabolo tradetur ad possidendum. Deinde damnabitur in inferno captivitate perpetua. Et qui imodis est accipiendum: primum enim gladio malae persuasionis interficiet homines in anima, deinde quos sic non poterit superare, interficiet gladio materiali, cum quibus etiam Eliam et Enoch gladio ipso trucidabit. De hoc gladio spirituali Psalmista liberari se optabat, dicens ad Deum: De gladio maligno eripe me . Ita et ille occidetur gladio sententiae divinae, juxta illud: Queet martyribus: Nolite timere, nolite expavescere, nolite pusillanimes existere, sed estote fortes contra robustos, quia et hoc quod patimini cito transiet, et hi a quibus patimini, sine tarditate