comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ter cõple. ut ad eiun ꝑ
obedientie laborez rede¬
as. a quo ꝑ inobedien¬
tie desidiam recesseras
Ad te ergo nũc meus
sermo dirigitur quisqͥs
entie fortissima atq p̾¬
lara arma assumuis. In
as bonũ ab eo ꝑfici ins¬
tantissima or̃one depos¬
cas. ut qui nos iam in
mero ꝯputare. nõ debe¬
at aliq̃ndo de malis ac¬
tib nr̃is cõtristari. Ita
enĩ ei om̃i tp̃r de bonis
suis in nob̾ parenduz
est. ut nõ solum iratꝰ
pat̾ nos suos aliq̃ndo

Expanded text:
ter comple: ut ad eum per obedientiae laborem redeas, a quo per inobedientiae desidiam recesseras. Ad te ergo nunc meus sermo dirigitur, quisquientiae fortissima atque praeclara arma assumis. In as bonum, ab eo perfici instantissima oratione deposcas: ut qui nos in computare, non debeat aliquando de malis actibus nostris contristari. Ita enim ei omni tempore de bonis suis in nobis parendum est: ut non solum iratus pater suos non aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
nonagesimi quarti. quẽ
ꝓpt̾ hoc om̃ino ꝓtrahẽdo
⁊ morose uolumus dici
occurrerit: nõ stet ĩ ordĩe
suo in choro. s ultimus
om̃ium stet. aut in loco
publica satisfactone pe¬
niteat. Ideo aũt eos ĩ ul¬
timo aut seorsum iudi¬
camus debere stare ut
nisi ab om̃ib uel ꝓ ip̃a
uerecundia emendetur.
Nam si foris oratorio.
remaneant.ent forte ta¬
lis qui se aut recolloce
maligno. s ingrediatur
intus ut nec totũ ꝑdat
⁊ reliquo emendetur. Di¬
urnis aũt horis qui ad¬
opus dei post uersũ et
głiam primi psalmi q̃
post u̾sum dr̃ occurreri
lege qͣ supͣ diximus in
ultimo stet. ne p̾sumat
sociari choro psallentiũ
us ad satisfactõne. nisi
forte abbas licentia de

Expanded text:
nonagesimi quarti quem propter hoc omnino subtrahendo, et morose volumus dici occurrerit, non stet in ordine suo in choro, sed ultimus omnium stet, aut in loco publica satisfactione pniteat. Ideo autem eos in ultimo, aut seorsum judicavimus debere stare, ut visi ab omnibus, vel pro ipsa verecundia sua emendentur. Nam si foris oratorio remaneant, erit forte talis, qui se aut recollocetmaligno. Sed ingrediatur intus: ut nec totum perdat, et de reliquo emendetur. Diurnis autopus Dei post versum et gloriam primi psalmi, qui post versum dicitur, occurrerit, lege qua supra diximus in ultimo stet, nec praesumat sociari choro psallentium usque ad satisfactionem: nisi forte abbas licentiam de
Abbreviated transcription (Latin):
Inguli ꝑ singula.
lecta dormiant. lec¬
tisterna ꝓ modo cõu̾saci¬
onis. secundũ dispensa¬
tionem abb̃is sui accipi¬
ant. Si potest fieri oms
in uno loco dormiant.si
aũt multitudo nõ sunt
deni. aut iicesum. cũ seni¬
oribus qui suꝑ eos solli¬
citi sint pausent. Cande¬
la iugiter in eadez cella
ardeat usq mane. Ues¬
titi dormiant. ⁊ cincti sin¬
gulis aut funibus. et cu
dum dormiñt. ne forte ꝑ
sonuum uulnerent᷑ dor¬
mientes. E ut paratisĩt
monachi semꝑ. et facto
signo absq mora surgẽ¬
tes festinent se inuicem¬
preuenire ad opus dei
cum om̃i tamen grauita¬
te ⁊ modestia. Adolescen¬
tes fr̃es iuxta se nõ heãt
oribꝰ. Surgentes u̾o ad
opus dei. inuicẽ se mode¬
rate cohercentur ꝓpt̾ sõp¬
nolẽtorũ excusatores:
D

Expanded text:
inguli per singula lecta dormiant. Lectisternia pro modo conversationis secundum dispensationem abbatis sui accipant. Si potest fieri, omnes in uno loco dormiant. Sin autem multitudo non sinit, deni aut viceni cum senioribus suis, qui super eos solliciti sint, pausent. Candela jugiter in eadem cella ardeat usque mane. Vestiti dormiant, et cincti cingulis aut funibus; et culdum dormiunt, ne forte per somnum vulnerentur dormientes; et ut parati sint monachi semper, et facto signo absque mora surgentes festinent se praevenpraevenire ad opus Dei, cum omni tamen gravitate et modestia. Adolescentes sorores juxta se non habeant oribus. Surgentes vero ad opus Dei invicem se moderate cohortentur, propter somnolentarum excusationes. D
Abbreviated transcription (Latin):
Mnes supueniẽ¬
tes hospites.tanꝙͣ
nõ suscepistis me. ⁊ õĩbꝰ
congruus honor exhibea¬
tur. maxime domesticis
fidei. et ꝑegrinis. Ut ergo¬
nũciatus fuerit hospes oc¬
curratur ei a priore uel a
fratrib cũ om̃i officio ca¬
ritatis. ⁊ primitus orẽt¬
pariter. ⁊ sic sibi socient᷑
ĩ pace. Qd̃ pacis osculũ
nõ prius offeratur. nisi
or̃one premissa. ꝓpt̾ illu¬
siones diabolicas. In ip̃a¬
aũt salutat̃one omnis
exhibeatur humilitas.
Om̃ibus uenientibꝰ dis
cendentib hospitib in¬
clinato capite uel pros

Expanded text:
mnes supervenientes hospites, tanqu suscepistis me . Et omnibus congruus honor exhibeatur, maxime domesticis fidei et peregrinis. Ut nuntiatus fuerit hospes, occurratur ei a Priore vel a fratribus cum omni officio charitatis; et primitus orent, et sic sibi socientur in pace. Quod pacis osculum non prius offeratur, nisi oratione praemissa, propter illusiones diabolicas. In ipsaautem salutatione omnis exhibeatur humilitas. Omnibus venientibus, sive discedentibus hospitibus inclinato capite vel pros
Abbreviated transcription (Latin):
deo rõnez. Ergo scõni
ordines quos cõstitu¬
ip̃i fres. sic accedant
nionẽ. ⁊ ad psalinum
imponendũ et in choro
standũ. Et in oĩb oĩo
locis. etas nõ discerna¬
tur in ordĩe nec preiu¬
dicet: qr sa muel ⁊ samel
pueri presbr̃os iudica¬
uerunt. Ergo exceptis
hiis quos ut diximꝰ
alciori cõsilio abbas p̾¬
tulerit uel degradaue¬
rit ex certis causis re¬
ita sint u̾bi gr̃a qui se¬
cunda hora diei uen̾it
in monast̾io. iumorez
se nou̾it illius ẽẽ. qui
prima hora uenit dier.
cuiussib etatis aut dig¬
nitatis sit:Pueris u̾o
ꝑ om̃ia ab om̃ib disci¬
plina teneatur. Iunio¬
res gͥ priores suos ho¬
norent: Priores iunio¬
res suos diligant. In
ip̃a appellatõne nomi¬
nũ nulli liceat aliũ pu¬
ro nomĩe appellare set
priores iuniores suos
fr̃es nominent. Iunio¬
res priores nõ uos no¬
tent. qd intelligitur pa¬
terna reu̾entia. Abbas
uidetur dompnus ⁊ ab¬
bas notetur. Non sua
assumpsione s honore

Expanded text:
Deo rationem. Ergo secundum ordines, quos constituipsae sorores sic accedant nionem, ad psalmum componendum, in choro standum; et in omnibus omnino locis aetas non discernatur in ordine, nec praejudicet, quia Samuel et Daniel pueri presbyteros judicaverhis quos, ut diximus, altiori consilio abbas praetulerit, vel degradaverit certis ex causis, reita sint: ut verbi gratia, qui secunda hora diei venerit in monasterio, juniorem se noverit illius esse qui prima hora venit diei, cujuslibet aetatis aut dignitatis sit. Pueris vero per omnia ab omnibus disciplina teneatur. Juniores igitur priores suos honorent, priores juniores suos diligant. In ipsa autem appellatione nominum nulli liceat alium puro nomine appellare: sed priores juniores suos fratrum nomine; juniores priores suos nonnos vocent, quod intelligitur paterna reverentia. Abbas videtur, dominus et abbas vocetur, non sua assumptione, sed honore
Abbreviated transcription (Latin):
misit. q̃d oculus non ui¬
dit. nec auris audiuit nͨ
in cor hoĩs ascendit que
p̾parauit deus huis qui
diligunt eum . Officina
uero ubi hec oĩa diliget᷑
opemur. claustra sunt x¬
monasterii. ⁊ stabilitas
in cõgregatone. pͥmꝰ grad

Expanded text:
it, quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit his qui diligunt eum . Officina vero ubi haec omnia diligenter operemur, claustra sunt monasterii, et stabilitas in congregatione. CA
Abbreviated transcription (Latin):
quidã atq intelligibiles
animos. prima uł scd̃a
amonitõne u̾bis corri¬
pit. Improbos aũt ⁊ du¬
ros ac suꝑbos. uł in obe¬
dientes. uerberũ uel cor¬
poris castigatõne in ip̃o
inicio pc̃ci coherceat. Sci¬
ens scriptũ. stultus u̾bis
nõ corrigitur. Et iterum.
ꝑcute filium tuũ uirga:
et liberabis aĩam eius a

Expanded text:
quidem, atque intelligibiles animos prima, vel secunda admonitione verbis corripiat; improbos auros, ac superbos, vel inobedientes verberum vel corporis castigatione in ipso initio peccati coerceat: sciens scriptum: Stultus verbis non corrigitur . Et iterum: Percute filium tuum virga, et liberabis animam ejus a
Abbreviated transcription (Latin):
hũilitatis gradꝯ
est. si nõ solũ corde mo¬
nachus. s et̃ ip̃o corpo¬
re. hũilitatẽ uidentib
se semꝑ indicet. idest ĩ
nasterio in orto. in uia
in agro. uel ubicũq se¬
dens ambulans. uelx
stans inclinato sit sẽꝑ
capite defixis in t̾ram as¬
pectib reũ se hõi hora de

Expanded text:
humilitatis gradus est, si non solum corde monachus, sed etiam ipso corpore humilitatem videntibus se semper indicet; id est, inasterio, in horto, in via, in agro, vel ubicunque sedens, ambulans, vel stans inclinato sit semper capite, defixis in terram aspectibus, reum se omni hora de
Abbreviated transcription (Latin):
ab oratorio simul.¬
⁊ a mensa excõicantur.
hora qua opus dei ĩora¬
torio ꝑcelebratur añ fo¬
res oratorii prostratus
iaceat: nichil dicens nisi
tantũ posito in terra ca
dum abbas iudicauent.¬
satisfactũ ẽe Qͥ dũ iusso
ab abbate uenent: uoluͣt
se ip̃ius abb̾is pedibus.
deinde õium uestigiis fra¬
trũ ut orent ꝓ ip̃o. Et t̃c

Expanded text:
ab oratorio et a mensa excommunicatur, hora, qua opus Dei in oratorio percelebratur, ante fores oratorii prostratus jaceat, nihil dicens nisi tantum posito in terra capdum abbas judicaverisatisfactum esse. Qui dum jussus ab abbate venerit volvat se ipsius pedibus, deinde omnium vestigiis fratrum, ut orent pro ipso: et t
Abbreviated transcription (Latin):
seruiti. in qua ĩstituti¬
one. nichil asperuz. ni¬
turos speramus:s ⁊si
quid paululũ restrictiꝰ
dictante equitate rõne.
ꝓpt̃ emendatõnẽ uicio

Expanded text:
servitii, in qua institutione nihil asperum, nituturos speramus; sed et si quid paululum districtius, dictante aequitatis ratione, propter emendationem vitio
Abbreviated transcription (Latin):
ergo abbatis aut pposi¬
toꝵ qui ab eo ꝯstituun¬
tur imꝑio. quib nõ ꝑ¬
mittimus priuata im¬
ꝑia p̾poni. De cetero ões
minores priorib suis
caritate ⁊ sollicitudine
obediant. Qd̾ si qͥs cõ¬
tenciosus reꝑitur. cor¬
ripiatur.Si quis aut
frater ꝓ quauis mini¬
ma causa ab abbate uł
a qͣcũq apriore  corri¬
piatur. quolibet modo
uel si leuit̾ senserit ani
mũ prioris cuiuscũq
cõtra se iratũ uel cõmo¬
tum qͣmuis modice:
mox sine mora. tamdiu
ꝓstratus in t̾ra ante pe¬
des eius iaceat satisfa¬
ciens:us dũ bñdictõe
sanetur illa comiuotio
Qd quis contẽpserit
facere. aut corporali uin¬
dicte subiaceat. aut si
cõtumax fuerit de mo¬
nasterio expellatur.x¬

Expanded text:
ergo abbatis, ut praepositorum, qui ab eo constituuntur, imperio, cui non permittimus privata imperia praeponi, de caetero omnes juniores prioribus suis omni charitate et sollicitudine obediant. Quod si quis contentiosus reperitur, corripiatur. Si quis autem frater pro quavis minima causa ab abbate vel a quocunque priore suo corripitur quolibet modo, vel si leviter smos prioris cujuscunque contra se iratos vel commotos quamvis modice, mox sine mora tandiu prostratus in terra ante pedes ejus jaceat satisfaciens, usquedum benedictione sanetur illa commotio. Quod qui contempserit facere, aut corporali vindictae subjaceat, aut, si contumax fuerit, de monasterio expellatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Rdines suos
in monast̾io ita cõ¬
seruent. ut cõu̾sionis tẽ¬
tum discernit. ut que:
abbas cõstituerit. Qui
alhas nõ cõturhet gre¬
geni sibi cõmissu. nec
quasi libera utens poteᷤᷤ

Expanded text:
rdines suos in monasterio ita conservent, ut conversionis temtum discernit atque abbas constituerit. Qui abbas non conturbet gregem sibi commissum, nec quasi libera utens pote
Abbreviated transcription (Latin):
ricari taciturnitatis re¬
gulam: graui uindicte
subiaceat excepto si ne¬
cessitas hospitum super¬
uenerit aut forte abbas
alicui aliqͥd iusserit. Nõ
tñ ⁊ ip̃m cũ sũma graui¬
tate ⁊ moderatõne honeᷤᷤ¬
tissime fiat. De hiis qui

Expanded text:
ricari hanc taciturnitatis Regulam, graviori vindictae subjaceat: excepto si necessitas hospitum supervenerit, aut forte abbas alicui aliquid jusserit; quod tamen et ipsum cum summa gravitate et moderatione honestissime fiat. § II.--EX
Abbreviated transcription (Latin):
nuũ. pedũ uel uolũta¬
tis ꝓprie. s ⁊ desideria x¬
net. Estimet se hõ de ce¬
om̃i hora.⁊ fc̃a sua om̃i
loco ab aspectu diumni¬
tatis uideri:⁊ ab ange¬

Expanded text:
nuum, pedum vel voluntatis propriae: sed et desideria Aestimet se homo de coeomni hora, et facta sua omni loco ab aspectu Divinitatis videri, 9 et ab ange
Abbreviated transcription (Latin):
Egulam aũt hãc
descripsimus ut hãc
obẜuantes in monas¬
teriis. aliq̃tenus uł ho¬
nestatẽ moꝵ: aut mnici
tremus hẽre. Ceterum
ad ꝑfectionẽ ꝯu̾satõis¬
hiis qui festinant sũt
doctrine scoꝵ patrum:
quarũ obẜuatõ ꝑducat
hõinez ad celsitudinez
ꝑfectõnis. Que enim
pagina aut qͥs sermo
diuine auctoritatis ue¬
teri aut noui testam̃ti
nõ est rectissima norm
uite humane. aue quiᷤ

Expanded text:
egulam autem hanc descripsimus, ut hanc observantes in monasteriis aliquatenus, vel honestatem morum, aut initium tremus habere. Caeterum ad perfectionem conversationis qui festinant, sunt doctrinae sanctorum Patrum, quarum observatio perducat hominem ad celsitudinem perfectionis. Quae enim pagina, aut quis sermo divinae auctoritatis Veteris ac Novi Testamenti non est rectissima norma vitae humanae? Aut q
Abbreviated transcription (Latin):
namq abbas. apłicã
debet illam semꝑ ẜua
re formam in qua dic̃.
Argue obsecra. increpa.
idest miscens tp̃ribus
tp̃ra. ⁊ t̾rorib blandiniẽ¬
ta. Dirũ magr̃i piũ pr̃is
ostendat affectum. Idest
iudisciplinatos. et inqͥe¬
tos. debet durius argue¬
re. Obedientes aũt ⁊ mit¬
tes ac pacientes ut ĩme¬
lius ꝓficiant obsecrare.
Negligentes aũt ⁊ ꝯtẽp¬
nentes ⁊ ut increpet

Expanded text:
namque abbas apostolicam debet illam semper formam servare, in qua dicit: Argue, obsecra, increpa : id est, miscens temporibus tempora, terroribus blandimenta, dirum magistri, pium patris ostendat affectum; id est, indisciplinatos et inqtos debet durius arguere, obedientes autem et mites et patientes, ut in melius proficiant, obsecrare. Negligentes vero et contemnentes ut increpet
Abbreviated transcription (Latin):
perius surgat᷑ ad
uigilias. in quib uigi¬
lus teneatur mensura.
suimus sex psalmi ⁊ uer¬
su. Residentib cũctis
disposite ⁊ꝑ ordinez in
subsellis legant᷑ ĩcodi¬
ce ut supͣdiximꝰ qͣtuor
lc̃ones cũ R̾nsoriis ubi
tãtũ in qͣrto R̾nsorio di¬
catur a cantore gloria.
Qͣm dũ incipit. mox õs
cũ reu̾entia surgãt. Post
ex ordine alii sex psalm̾
cũ antiphonis sicut an¬
iterũ legũtur alie qͣtuor
lc̃ones cũ R̾nsoriis su¬
is ordĩe quo supra.Pͦ
quos dicantur tria cã

Expanded text:
perius surgatur ad vigilias: in quibus vigiliis teneatur mensura, suimus, sex psalmis et versu, residentibus cunctis disposite, et per ordinem in subselliis, legantur in codice, ut supra diximus, quatuor lectiones cum responsoriis suis: ubi tantum in quarto responsorio dicatur a cantante, Gloria. Quam dum incipit, mox omnes cum reverentia surgant. Post ex ordine alii sex psalmi cum antiphonis et iterum legantur quatuor ectiones cum responsoriis suis, ordine quo supra. Post quas dicantur tria ca
Abbreviated transcription (Latin):
gatõne quietus et obe¬
diens ño fu̾it. etiam de
monasterio expellatur
Cogitet tñ abbas se de
om̃ib iudiciis suis deo
redd̾e ratonem ne forte

Expanded text:
gatione quietus et obediens non fuerit, etiam de monasterio expellatur. Cogitet vero abbas se de omnibus judiciis suis Deo reddere rationem, ne forte
Abbreviated transcription (Latin):
sentur monachi. s qͣles
inueniri possunt in pro¬
uincia qua degunt aut
q̃d uilius cõparari pot̃.
Abbas aũt de mensura
preuideat ut nõ sint cur¬
ta ip̃a uestimenta. utẽti¬
bus eis s mensurata. Ac¬
cipientes noua utera sẽ¬
ꝑ reddant in presenti re¬
ponenda in uestiario ꝓp̃
pauꝑes. Sufficit eñi mo¬
nacho duas tunicas. ⁊
duas cucullas hẽre. ꝓpt̃
noctes et ꝓpt̾ lauare ip¬
sas res. Iam q̃d suꝑfue¬
rit suꝑfluũ est. amputa¬
ri debet. Et pedules ⁊ q̃d¬
cũq est uecustum red¬
dant dum accipiunt no¬
uũ: femoralia hu qui ĩ
uia dirigũtur. de nestia

Expanded text:
achi, sed quales inveniri possunt in provincia qua habitant, aut quod vilius comparari potest. Abbas autem de mensura provideat, ut non sint curta ipsa vestimenta utentibus ea, sed mensurata. Accipientes nova, vetera semper reddant in praesenti reponenda in vestiario propter pauperes. Sufficit enim monacho duas tunicas et duas cucullas habere propter noctes et propter lavare ipsas res. Id quod supra fuerit, superfluum est: amputari debet. Et pedules, et quodcunque est vetustum reddant, dum accipiunt novum. Femoralia hi qui in via diriguntur, de vestia
Abbreviated transcription (Latin):
Rimus huilitatis
gradus est. obedientia
sine mora. Hxc cõuenit
hus qui nichil sibi xp̃o
carius aliquid existim¬
uite eterne. Mox ut a¬
liquid imꝑatũ a maio
imꝑetur. moram pati
nesciant in faciendo:
me audit. Ergo hu ta¬
les relinquentes statĩ
que sua sunt. ⁊ uolũta¬
tem ꝓpriam deserentes
mox ex ocupatis mani¬
b. ⁊ qd̃ agebant ĩꝑfectũ
relinquentes. uicino obe¬
diencie pede iubentis uo¬
cem fc̃is secuntur. Et ue¬
luti in uno momento p̾¬
discipuli oꝑa: in uelocita¬
te timoris dei ambe res

Expanded text:
it «humilitatis gradus est obedientia sine mora. Hec convenit his, qui nichil sibi Christo carius aliquid existimvitę ęternę, mox ut aliquid imperatum fuerit imperetur, moram pati nesciant in faciendo. me audit . Ergo hi tales relinquentes statim quae sua sunt, et voluntatem propriam deserentes, mox ex occupatis manibus, et quod agebant imperfectum relinquentes, vicino obedientiae pede jubentis vocem factis sequuntur: et veluti uno momento prdiscipuli opera in velocitate timoris Dei ambae res
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid a priore ⁊acciꝑe
renuerit. hora qͣ̃ desidera¬
uerit hoc q̃d prius recu¬
sauit.aut aliud quid õĩo
nõ accipiat us ad emen¬
datõnem congruam. De¬

Expanded text:
aliquid a priore, et accipere renuerit, hora, qua desideravit hoc, quod prius recusavit, aut aliud omnino nihil accipiat usque ad emendationem congruam.
Abbreviated transcription (Latin):
Epius quidẽ con¬
tingit ut ꝑ ordinatõnẽ
prepositi.scandala graui¬
a in monasteriis oriãt᷑
dum sint aliqui malignͦ
ẽẽ. Assumentes sibi tirã¬
nidem. scandala nutriũt
et discentõnes in cõgre¬
gat̃one faciũt et maxi¬
me in illis locis ubi ab
eodem sacerdote. uł ab
eis abbatib qui abbatẽ
ordinant. ab ip̃is etia
⁊ prepositus ordinatur
Nõquam sit absurdũ
facile aduertitur. qr ab
ip̃o nacio ordinatõnis
materia ei datur suꝑbi¬
endi dun ei suggerit᷑

Expanded text:
epius quidem contingit ut per ordinationem praepositi scandala gravia in monasteriis oriantur, dum sint aliqui maligno ates, assumentes sibi tyrannidem scandala nutriunt, et dissensiones in congregatione faciunt, et maxime in illis locis ubi ab eodem sacerdote vel ab eis abbatibus qui abbatem ordinant, ab ipsis etiam et praepositus ordinatur. Quod quam sit absurdum facile advertitur, quia ab ipso initio ordinationis materia ei datur superbiendi, dum ei suggerit
Abbreviated transcription (Latin):
hũilitatis gradus
Dest. si ꝓpriam quis nõ a¬
mans uolũtatẽ. ⁊ deside¬
ria sua nõ delẽtetur ĩple¬
re.s uocem illam dñi fac¬
tis inmitetur dicentis.
Non ueni facere uolun¬
tatẽ meam. s eius qͥ mi
sit me. Item dicit script᷑a
Doluntas hẽt penam. et
necessitas parit coronã.¬
litatis gradus est
ut quis pro dei amore
om̃ni obedientie se sub¬
dat maiorib inmitans
dñm. de quo dicit apłus
Fc̃us obediens p̃ri. usq
ad mortẽ. quartus.:

Expanded text:
humilitatis gradus est, si propriam quis non amans voluntatem, desideria sua non delectetur implere, sed vocem illam Domini factis imitetur dicentis: Non veni facere voluntatem meam, sed ejus qui me misit ; item dicit Scriptura: Voluntas habet poenam, et necessitas parit coronam.humilitatis gradus est, ut quaeque pro Dei amore omni obedientia se subdat majori; imitans Dominum, de quo dicit Apostolus: Factus obediens usque ad mortem
Abbreviated transcription (Latin):
hore. Deinde prima hora
dinca. dicenda qͣtuor ca¬
pitula psalmi centesimi
octaui decimi. Reliquis
nona. terna capitula su¬
prascripti psalmi cente¬
sinii ectaui decimi dican¬
tur. Ao primam autem
scd̾e ferie dicantur tres
dies ad primam usz ad
dñicam dicantur ꝑ or¬
dinem tres psalmi usq
ad nonũ decimũ psalm̃
ita sane ut nonus psal¬
mus. ⁊ septimus decimꝰ
diuidantur in binas glo¬
rias. et sic fiat. ut ad uigͥ¬
lias dñicas semꝑ a uice¬
simo incipiantur. Ad t̾¬
ciam uero sextam ⁊ no¬
nam secunde ferie nouẽ
capitula que residua st̃
de centesimo octauo de¬
cimo psalmo. ip̃a terna
ꝑ casdem horas dicant᷑.
na. iam ad terciam sex¬
tam ⁊ nonam psallant᷑.
terni psalmi a centesĩo
nono decimo.us ad cen¬
tesimũ uicesimũ septim̃
.i. psalmi nouem. Qũiq
tantur. Hymnoꝵ
tis diebus seruata. ⁊ ita
tesimo octauodecimo in¬
cipiatur. Desꝑa aũt coti¬
die .iiͦii. psalmoꝵ modu¬
lat̃one canatur. Qͥ psal¬
mi incipiantur acente¬

Expanded text:
horae. Deinde prima hora dominica dicenda quatuor capitula psalmi centesimi octavi decimi. Reliquis xta, vel nona, terna capitula suprascripti psalmi centesimi octavi decimi dicantur. Ad secundae feriae dicantur tres dies ad primam usque dominicam dicantur per ordinem terni psalmi, usque ad nonum decimum psalmum. Ita sane, ut nonus psalmus et septimus decimus dividantur in binas Glorias. Et sic fiat ut ad vigilias dominica semper a vicesimo incipiatur. Ad tertiam vero, sextam, et nonam secundae feriae novem capitula, quae residua sunt de centesimo decimo octavo psalmo, ipsa terna per easdem horas dicantur.ria jam ad tertiam, sextam, vel nonam psallantur terni psalmi, a centesimo nono decimo usque ad centesimum vicesimum septimum; id est psalmi novem. Quique tantur. Hymnorutis diebus servata. Et itatesimo octavo decimo incipiatur. Vespera autem quotidie quatuor psalmorum modulatione canatur. Qui psalmi incipiantur a cente
Abbreviated transcription (Latin):
q̃d nominatur giroua¬
gum. qui totam uitam
ternis aut quaternis
dieb. ꝑ diu̾soꝵ cellulas
hospitantur. semꝑ uagi
⁊ nũꝙͣ stabiles. ⁊ ꝓpriis
uoluptatib ⁊ gule ille

Expanded text:
d nominatur gyrovagum, qui tota vita ternis aut quaternis diebus per diversorum cellas hospitantur, semper vagi, et nunquam stabiles, et propriis voluptatibus, et gulae ille
Abbreviated transcription (Latin):
et duo. et cũ paulo apos¬
tolo falsos fr̃es sustine¬
ant ⁊ ꝑsecutõnes sustĩe¬
ant ⁊ maledicentes se
benedicant. quintus¬

Expanded text:
et duo, cum Paulo apostolo falsos fratres et persecutionem sustinent, et maledicentes se benedicunt. Igitu
Abbreviated transcription (Latin):
forte de nobilibus
offert filiũ suũ deo ĩmo¬
nasterio si ip̃e puer mi¬
nore etate est.parentes
eius faciant peticionez
quam supra diximus
⁊ cum oblatõne ip̃ani
peticionem ⁊ manũ pu¬
eri inuoluant in palla
altaris: ⁊ sic eũ offerãt
de reb aũt suis aut in
presenti peticione pro¬
mittant sub iure iurã
aut tribuant occasioẽ
hñdi. Uel certe si hit facͥe
noluerint. ⁊ aliquid of¬
ferre noluerint in hele¬
mosina monast̾io pro

Expanded text:
forte de nobilibus offert filium suum Deo in monasterio, si ipse puer minore aetate est, parentes ejus faciant petitionem, quam supra diximus, et cum oblatione ipsam petitionem et manum pueri involvant in palla altaris, et sic eum offerant. De rebus autem suis, aut in praesenti petitione promittant sub jurejurandoaut tribuant occasionem habendi: vel certe si hoc facere noluerint, et aliquid offerre voluerint in eleemosyna monasterio pro
Abbreviated transcription (Latin):
am uias meas: ut nõ
delinquam in lingua
mea. Posui ori meo cu¬
todiam. Obnuitui ⁊ hu¬
miliatus sum. et silui a
bonis: Hic ostendẽs ꝓpha
si abonis eloquiis ꝓpter
taciturnitatẽ debet int̾¬
dũ taceri. Quanto ma¬

Expanded text:
ias meas, ut non delinquam in lingua mea. Item: Posui ori meo custodiam; obmutui et humiliatus sum; et silui a bonis . Hic ostendit Propheta, si a bonis eloquiis propter taciturnitatem debet interdum taceri, quanto ma
Abbreviated transcription (Latin):
Am sollicitudĩe
at cuca delinquentes
fratres. qr nõ est opus
sanis medicus. s male
hẽntib. Et ideo uti debet
om̃i modo ut sapiẽs me¬
dicus ĩmittere qͣsi ocu¬
los cõsolatores seu pec

Expanded text:
 sollicitudine as circa delinquentes fratres: quia non est opus sanis medicus, sed male habentibus . Et ideo uti debet omni modo ut sapiens medicus: immittere quasi occultos consolatores. Senpec
Abbreviated transcription (Latin):
frequenter incũbere. Ma¬
la sua pretita cũ lacrimis
uel gemitu cotidie ĩ or̃o
deo cõfiteri de ip̃is maliᷤ
de cetero emendare. Desi

Expanded text:
frequenter incumbere, mala sua praeterita cum lacrymis vel gemitu quotidie in oratione Deo confiteri, de ipsis malis de caetero emendare, desi
Abbreviated transcription (Latin):
Traditũ huiꝰ hõinem sa¬
thane ĩ int̾itum carnis.
ut sp̃s saluus sit in die
solus ꝑcipiat mensura
uel hora qua preuiderit
abbas ei cõpetere nec a
quoqͣm benedicat᷑ tran¬
seunte. neq cibꝰ qui ei

Expanded text:
 hominem Satanae in interitum carnis, ut spiritus salvus sit in diem sola percipiat, mensura vel hora qua praedixerit abbatissa ei competere; neque a quaquam benedicatur transeunte, nec cibus qui ei
Abbreviated transcription (Latin):
te sufficiunt pugnare.
Tercium uero monacho¬
x teterrimũ genus est.
sarabaitarum. qui nll̾a
regula ad probati. nec¬
exꝑientia magr̃i. sic̃ au¬
rum fornacis s ĩ plũbi
natura molliti. adhuc o

Expanded text:
te, sufficiunt pugnare. Tertium vero monachorum teterrimum genus est sarabaitarum, qui nulla regula approbati, experientia magistri, sicut aurum fornacis; sed in plumbi natura molliti, adhuc o
Abbreviated transcription (Latin):
malis nr̃is: ut neqͥssi¬
mos seruos ppetuã tra¬
dat ad penam: qui eũ
seqͥ nolueruit ad gła.
Exurgamus ergo tan¬
deu aliqͣndo excitante
nos scriptura ac dicen¬
te. Hora ẽ iam nos de
sõpno surgere. Et aꝑ¬
tis oculis nr̃is ad deifi¬
cũ lumen. attentis au¬
ribus audiamus diui¬
na cotidie clauiãs qͥd
nos ãmoneat uox dicẽ

Expanded text:
malis nostris ut nequissimos servos perpetuam tradat ad poenam, qui eum sequi noluerunt ad gloriam. Exsurgamus ergo tandem aliquando excitante nos Scriptura, ac dicente: Hora est jam nos de somno surgere . Et apertis oculis nostris ad deificum lumen, attonitis auribus audiamus divina quotidie clamans quid nos vox admoneat. Hodie
Abbreviated transcription (Latin):
dñi in aduersis ⁊ in in¬
iurus ꝑ pacientia adĩ¬
plentes. ꝑcussi in maxil¬
lam prebeant ⁊aliam.
auferenti tunicam. di¬
mictant ⁊ palliũ anga¬
riati miliario uadunt

Expanded text:
 in adversis et in injuriis per patientiam adimplentes, qui percussi in maxillam, praebent et aliam, auferenti tunicam dimittunt et pallium, angariati milliarium vadunt
Abbreviated transcription (Latin):
quis abbas sibi p̾s¬
b̃rm uel diaconez
ordinari petierit de suis
eligat qui dignus sit sa¬
cerdocio fungi. Ordina¬
tus aũt caueat erectõ¬
nẽ aut suꝑbiã. nec quic¬
qͣm presumat. nisi q̃d
ei ab abb̾e precipit᷑. sciẽs

Expanded text:
quis abbas sibi presterum, vel diaconum ordinari petierit, de suis eligat qui dignus sit sacerdotio fungi. Ordinatus autem caveat elationem, aut superbiam: nec quidquam praesumat, nisi quod ei ab abbate suo praecipiatur; sci
Abbreviated transcription (Latin):
cidis. utrũq simł facis
Angis primã cordã
qua unus colitur deus.
cecidit bestia suꝑstitõis
Angis scd̃am cordã
qr non accipis nom̃ dei
tui ĩuanũ decidit bestia

Expanded text:
cidis. Utrumque simul facis? tangis primam chordam qua unus colitur Deus, cecidit bestia superstitionis. Tangis secundam chordam, quia non accipis nomen Dei tui in vanum, cecidit bestia
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad pentecostẽ.
ad sextam reficiãt fr̃es:
⁊ ad serani cenent. Apen¬
tecosten aũt tota estate.
ad sextam prandea. Que
prandii sexta si oꝑa ĩ agͥs¬
huerint. aut estatis fer¬
uor nimius fuerit con¬
tinuenda erit ⁊ in abb̾is
sit. ꝓuidentia. Et sic oĩa
temperet atq disponat

Expanded text:
usque ad Pentecosten ad sextam reficiant sorores, et ad seram coenent. A Pentecoste autem tota aestate, ad sextam prandeant, quprandii sexta, si opera in agrihabuerint, aut aestatis fervor nimius fuerit, continuanda erit, et in abbatis sit providentia. Et sic omnia temperet atque disponat
Abbreviated transcription (Latin):
psalterio cum canticis cõ¬
suetudinariis ꝑ septime
circulum psallunt. dum
q̃n legamus scõs patres
nr̃os. uno die hoc strenu¬
e impleuisse. quos nos
tepidi ut una septimanͣ

Expanded text:
psalterio cum canticis consuetudinariis per septimanae curriculum psallunt: dum quando legamus sanctos Patres nostros uno die hoc strenue implesse: quod nos tepidi utinam septimana
Abbreviated transcription (Latin):
te:. qui minus intellig̾e
possunt. qͣnta pena sit ⁊¬
excõicatõis. hii tales dũ
delinqunt aut ieiuniis
nimiis affligantur. aut
acus u̾berib cohercean¬
tur ut sanentur. De

Expanded text:
t qui minus intelligere possunt, quanta poena sit excommunicationis, hi tales, dum delinquunt, aut jejuniis nimiis affligantur, aut acris verberibus coerceantur, ut sanentur. §
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑibus seruantes seculo.
fidem. mentiri des ꝑ ton¬
suram noscuntur. Qui
bini aut trini aut certe
singuli sine pastore nõ

Expanded text:
is servantes saeculo fidem, mentiri Deo per tonsuram noscuntur. Qui bini aut terni, aut certe singuli, sine pastore no
Abbreviated transcription (Latin):
nec occasione sacerdocii
obliuiscatur regule obe
Locũ uero illũ semꝑ at¬
tendat qn ingressus ẽ
in monasteriũ. p̾t̃ offĩ¬
ciũ altaris. Et si forte
electio congregatõnis
merito eũ ꝓmou̾e uo¬
luerit qui tñ regulam
a decanis uł prepositis
cõstitutã seruare se sciat
Qd̃ si alit̾ p̾sũpserit. no
sacerdos s rebellio iudi

Expanded text:
Nec occasione sacerdotii obliviscatur Regulae obeLocum vero illum semper attendat, quando ingressus est in monasterium, praeter officium altaris: et, si forte electio congregationis, merito cum promovere voluerint. Qui tamen Regulam a decanis vel praepositis constitutam sibi servare sciat. Quod si aliter praesumpserit, non sacerdos, sed rebellio judi
Abbreviated transcription (Latin):
sustinere. Non ẽẽ suꝑbũ
nõ uinolentũ. nõ multũ
edacem. nõ sõpnolentu.
ñõ pigrum. nõ murmu¬
riosum nõ detractorem.
Spem suã deo cõmittere
Bonũ aliquod ĩse cũ uid̃¬
it: deo applicet nõ sibi:⁊
Malum uero a se semꝑ¬
fc̃m sciat. ⁊ sibi reputet.
Diem iudicii timere.ge¬
hennam expauescere. ui¬
tam et̾nam cũ om̃i cõcu¬
piscentia spiritali desidare

Expanded text:
sustinere. Non esse superbum, sustinere. Non esse superbum, non vinolentum, non multum edacem, non somnoleNon pigrum. Non murmuriosum. Non detractorem. Spem suam Deo committere. Bonum aliquid in se cum viderit, Deo applicet, non sibi. Malum vero a se factum sciat, et sibi reputet. Diem judicii timere. Gehennam expavescere. Vitam aeternam omni concupiscentia spiritali deside
Abbreviated transcription (Latin):
diligere ex toto corde.
tota aĩa. tota uirtute.
Deinde ꝓximũ tãqͣm se¬
ip̃m. Deinde nõ occidere.
non adult̾are. nõ facere
furtũ. ño concupiscere.
nõ falsum testimoniuz
dicere. Honorare om̃es
hõines.⁊ q̃d sibi qͥs fieri
nõ uult alii ne faciat. Ab¬
negare semetip̃m sibi ut
sequatur xp̃m. Corpus
castigare. Delicias nõ ani¬
plecti. Ieiumũ amare. Pa¬
uꝑes recreare. nudũ ues¬
tire. infirmũ uisitare. mor¬
tuos sepelire in trihulaci¬
one subuenire dolentez
consolari. Asecrli actib
se facere alienũ Aichil
amori xp̃i prepon̾e Iraz
nõ ꝑticere. iracũdie tp̃s
non reẜuare. Dolũ in cor¬
de nõ ten̾e . Pacẽ falsani
nõ dare caritatẽ nõ relĩ¬
quere Non iurare ne for¬
te ꝑiuret. Ueritatem ex
corde ⁊ore proferre. ma¬
lum ꝓ malo nõ reddere.
iniuriam nõ facere. s ⁊
fc̃am pacient̃ suffere. In i¬
micos diligere maledicẽ¬
tes se nõ remalediscere.
s magis bñdicere: Perse¬
cutionem ꝓpt̃ iusticiam

Expanded text:
diligere ex toto corde, tota anima, tota virtute, deinde proximum tanquam teipsum. Deinde non occidere, non adulterare, non facere furtum, non concupiscere, non falsum testimonium dicere, honorare omnes homines, et quod sibi quis fieri non vult, alii ne faciat. Abnegare semetipsum sibi, ut sequatur Christum. Corpus castigare, delicias non amplecti, jejunium amare, pauperes recreare, nudum vestire, infirmum visitare, mortuum sepelire, in tribulatione subvenire, dolentem consolari. A saeculi actibus se facere alienum. Nihil amori Christi praeponere, iram non perficere, iracundiae tempus non reservare, dolum in corde non tenere, pacem falsam non dare, charitatem non derelinquere; non jurare, ne forte perjuret; veritatem ex corde et ore proferre, malum pro malo non reddere, injuriam non facere, sed et factas patienter sufferre; inimicos diligere; maledicentes sibi non remaledicere, sed magis benedicere, persecutionem pro justitia
Abbreviated transcription (Latin):
Eptimus humi¬
litatis gradus ẽ¬
si omibr se inferiorem
⁊ uiliorem nõ solũ sua
lingua pronũciet. s et̃
intimo cordis credat af¬
fectu. Humiliãs se et
dicens cũ ꝓph̾a. Ego ãt
sum u̾mis ⁊ nõ hõ. opro¬
briũ hõinũ ⁊ abiect̃õ ple¬
bis. Exaltatus sum ⁊ hu¬
miliatus ⁊ cõfusus. Et
item. Bonũ mn q̃m hũi¬
liasti me. ut discam mã¬

Expanded text:
eptimus humilitatis gradus est, si se inferiorem et viliorem non solum sua lingua pronuntiet, sed etiam intimo cordis credat affectu, humilians se et dicens cum Propheta: Ego autem sum vermis et non homo: opprobrium hominum et abjectio plebis . Exaltatus et humiliatus sum et confusus . Et item: Bonum mihi, quia humiliasti me, ut discam man
Abbreviated transcription (Latin):
precepta regule. Qui p̾¬
positus si reꝑtus fuerit
uiciosus aut elacione
deceptus supbie. aut cõ

Expanded text:
praecepta regulae. Qui praepositus, si repertus fuerit vitiosus, aut elatione deceptus superbire, aut co
Abbreviated transcription (Latin):
ne subdet᷑ corꝰ. nõ iã re¬
pugnabit. et qr sp̃ui si¬
mile erit. qr nec aliquã
corruptõnẽ patiet᷑. nec
alim̃to egebit ut hõ añ¬

Expanded text:
ne subdetur corpus, non jam repugnabit. Et quia spiritui simile erit, quia nec aliquam corruptionem patietur, nec alimentis egebit, ut homo an
Abbreviated transcription (Latin):
regulari discipline sub¬
iaceat: Ip̃e cũ abbas cu
timore dei ⁊ obfuatõne
regule om̃ia faciat. sci¬
ens ꝓculdubio de õib
iudiciis suis equissimo
iudici deo rationẽ reddi¬
turũ. Si qua uero mino

Expanded text:
regulari disciplinae subjaceat. Ipse tamen abbas cum timore Dei et observatione regulae omnia faciat sciens se procul dubio de omnibus judiciis suis aequissimo judici Deo rationem redditurum. Si qua vero mino
Abbreviated transcription (Latin):
Estimẽta fratrumr¬
fr̃ib scd̃m locoꝵ qͣli¬
tatem ubi hitant uelareᷤ
temperiem dentur. qr in
frigidis religionib am¬
plius indigetur in cali¬
dis uero minus Hec ergͦ
cõsideratõ penes abbatẽ
ẽ.Nos tñ medioctib lo¬
cis sufficere credinus
monachis. ꝑ singulos¬
cucullam ⁊ timicaz. Cu¬
cullam in yeme uillosã
in estate puram autues

Expanded text:
estimenta fratribus secundum locorum qualitatem ubi habitant, vel aerum temperiem dentur: quia in frigidis regionibus amplius indigetur; in calidis vero minus. Haec ergo consideratio penes abbatem est. Nos tamen mediocribus locis sufficere credimus monachis cucullam et tunicam: Cucullam in hieme villosam, in aestate puram aut
Abbreviated transcription (Latin):
tibus suis neq aquoꝙͣ
hoĩe : nec sibi inuicem li¬
tteras enlogias uel q̃lz ⁊
munuscula accipere aut
dare sine precepto abb̃is
Qõ si etiam a parentib

Expanded text:
tibus suis, neque a quoquam hominum, nec sibi invicem litteras, eulogias, vel quaelibet munuscula, accipere aut dare sine praecepto abbatissae. Quod si etiam a parentib
Abbreviated transcription (Latin):
cit murmurantis. et ꝓ
tali fc̃o nullam cõsequi¬
tur gr̃am. Inio penã niur¬
murantium incurrit.
si nõ cũ satisfactõne eniẽ¬

Expanded text:
cit murmurantis, et pro tali facto nullam consequitur gratiam, immo penam murmurantium incurrit, si non cum satisfactione emen
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonaꝵ acceptõ. Solum¬
mͦ in hac ꝑte ap̃d ip̃m dis¬
cernimur. si meliores ali
inuenianiur. Ergo eqͣliᷤ
sit ab eo om̃ib caritas.
una p̾beatur in om̃ibus
scd̃m merita disciplina.

Expanded text:
sonarum acceptio : sed solummodo in hac parte apud ipsum discernimur, si meliores ab inveniamur. Ergo aequalis sit ab eo omnibus charitas, una praebeatur in omnibus secundum merita disciplina.
Abbreviated transcription (Latin):
On cõcupisces rem
proximi tui. tangis de¬
cimã cordã. et cecidit bes¬
tia cupiditatis. Ita cadẽ¬
tib om̃ib bestiis. secu¬
rus ⁊ĩnocens ĩ dei dilec¬
tõne ⁊ hũana societate

Expanded text:
on concupisces rem. proximi tui; tangis decimam chordam: cecidit bestia cupiditatis. ita cadentibus omnibus bestiis securus et innocens in dei dilectione et humana societate
Abbreviated transcription (Latin):
item lc̃om uacent õs.
exceptis hus qui uari¬
is officuis deputati stͣ
Si quis uero ita negli¬
gens ⁊ desidiosus fuerit
nõ uelit aut nõ possit
meditari aut leg̾e in¬
iungatur ei opus qd¬

Expanded text:
ie lectioni vacent omnes, exceptis his, qui variis officiis deputati sunt. Si quis vero ita negligens aut desidiosus fuerit, ut non velit, aut non possit meditari, aut legere, injungatur ei opus
Abbreviated transcription (Latin):
mittat detestabilitate
sua. ⁊ conu̾sione morũ¬
suoꝵ. ⁊ obedientia corã
deo ⁊ scĩs eius. ut si ali¬
qͣndo aliter fecerit a d̾o
se dampnãdum sciat
quẽ irridet. De qua pro¬
missione faciat peticio¬
nem ad nomen scõruz
quorũ reliquie ibi sũt.
⁊ abbatis presentis. Q
peticionem manu sb̾scri¬
bat. aut si certe non sit

Expanded text:
ttat de stabilitate sua et conversione morum, et obedientia coram Domino et sanctis ejus; ut si aliquando aliter fecerit, a Deo se damnandum sciat quem irridet. De qua promissione sua faciat petitionem ad nomen sanctorum quorum reliquiae ibi sunt, et abbatis praesentis. Quam petitionem manu sua scribat, aut certe
Abbreviated transcription (Latin):
maiora q̃ supͣ cõmoraui¬
mus. doctrine uirtutu¬
q culmina: deo ꝓtegẽte
ꝑuenies. Am̃: facientibꝰ
hec regna patebunt su

Expanded text:
majora, quae supra commemoravimus, doctrinae virtutumque culmina, Deo protegente, pervenies. Facientibus haec regna patebunt su
Abbreviated transcription (Latin):
ne quis presumat añ
statutam horam aut pꝰ¬
ea. qͥcqͣm cibi aut potus
ꝑcipere. S si cui offertur

Expanded text:
quam praesumat ante statutam horam, vel postea quidquam cibi, aut potus praesumere. Sed et si cui offertur
Abbreviated transcription (Latin):
eciam u̾su. ⁊ bñdicẽte
abbate. legant᷑ alie qua¬
tuor lc̃ones de nouo tes¬
tamento ordĩe quo s̃.
Post qͣrtũ aũt R̾nsoriũ
incipiat abbas hypnũ.
te deũ laudamꝰ. Quo ꝑ¬
dicto. legat abbas lc̃onẽ
de euangelio. cũ honore
⁊ tremore. stantib õib
Que ꝑlecta respondeãt
oms autem. Et subseq̃¬
tur mox hỹm̃i. te decet
laꝰ. et data bñrdc̃one in¬
cipiat matutinos. Di

Expanded text:
etiam versu, et benedicente abbate, legantur aliae quatuor lectiones de Novo testamento, ordine quo supra. Post quartum responsorium incipiat abbas hymnum, Te Deum laudamus; quo perdicto, legat abbas lectionem de Evangelio, cum honore et tremore stantibus omnibus; qua perlecta, respondeant omnes, amen: et subsequatur mox abbas hymnum, Te decet laus. Et data benedictione incipiant Matutinos.
Abbreviated transcription (Latin):
errauerat querere. cuius
infirmati in tãtũ ꝯpasso
est. ut eam in sacris hum̃¬
is suis dignaret᷑ impon̾e
⁊ sic reportare ad grege.

Expanded text:
erraverat quaerere : cujus infirmitati in tantum compassus est, ut eam in sacris humeris suis dignaretur imponere, et sic reportare ad gregem.
Abbreviated transcription (Latin):
si iusserit abbas recipia¬
tur in choro uł ordine qͦ
abbas decreuerit. ita san
ut psalmũ aut lcõnem
uel aliud quid. nõ presu

Expanded text:
si jusserit abbas, recipiatur in choro, vel ordine quo abbas decreverit; ita sane ut psalmum vel lectionem, vel aliud quid, non praesu
Abbreviated transcription (Latin):
inuidie. rixe. detractõ¬
nes. emulatõnes. dis¬
sentõnes. exordinatõ¬
nes. ut dũ cõtraria sibi
inuicem abbas p̾positus¬
q sentiũt. ⁊ ip̃oꝵ necesse
est sub hac dissentõne
auimas ꝑiclitari ⁊ hii
qui ab ip̃is sunt. dum
adulantur ꝑtib erũt
in ꝑdicionẽ. Cuiꝰ ꝑiculi¬
malum illis respicit in
capite qui talib in or¬
dinatõne se fecerunt
auctores. Ideo nos pre¬
uidemus expedire pa
cisq caritatis custodi¬
am: in abbĩs pende ar¬
bitrio ordinatõnẽ mo
monast̾ii. Et si potest fi¬
eri ꝑ decanos ordinet᷑:

Expanded text:
invidiae, rixae, detractiones, aemulationes, dissensiones, exordinationes. Et dum contraria 848 sibi invicem abbas praepositusque sentiunt, et ipsorum necesse est sub hac dissensione animas periclitari; et ii qui sub ipsis sunt, dum adulantur partibus, eunt in perditionem. Cumalum illos respicit in capite qui talibus in ordinatione se fecerunt auctores. Ideo nos videmus expedire propter pacis charitatisque custodiam in abbatis pendere arbitrio ordinationem monasterii sui: Et, si potest fieri, per decanos ordinet
Abbreviated transcription (Latin):
Icut scriptũ re.¬
est. diuidebat᷑ sin¬
gulis ꝓut cuiq opus
erat. ubi nõ dicimus ut
ꝑsonaꝵ q̃d absit accep
sint. set infirmitatũ cõ¬
sideratio. Ubi qui mi¬
nus iudiget agat deo
gr̃as ⁊ non cõtristetur.
Qͥ uero plus indiget
in pace. Ante om̃ia ne
murmuratõis malum
si deprehensus fuerit dis¬
trictiori discipline sub¬

Expanded text:
icut scriptum est: Dividebatur singulis, prout cuique opus erat . Ubi non dicimus, ut personarum, quod absit, acceptio sit, sed infirmitatum consideratio. Ubi, qui minus indiget, agat Deo gratias, et non contristetur: qui vero plus indiget,in pace. Ante omnia ne murmurationis malum si deprehensus fuerit, districtiori disciplinae sub
Abbreviated transcription (Latin):
suo suggerat. et cu eius
fiat licencia ⁊ uoluntate.
qr q̃d sine ꝑmissione pa¬
tris spiritalis fit. p̾sump

Expanded text:
suo suggerat, et cum ejus fiat oratione et voluntate. Quia quod sine permissione Patris spiritalis fit, praesump
Abbreviated transcription (Latin):
Iquis de ordine sa¬
cerdotum in monͣs¬
terio se suscipi rogauerit.
nõ quidam ei cicius as
sentiatur. Tamẽ si õmo
ꝑsteterit in hac supplica¬
tõne. sciat se om̃em regu¬
le disciplinam scrutatu¬
rum. nec aliquid ei rela¬
xabitur. ut sit sicut scrip¬
tum est. Amice ad q̃d ue¬
nisti. Concedatur ei tͣn
post abbatem stare ⁊ b̃ñ¬
dicere aut missas ten̾e :
si tñ ꝑmiserit ei abbas.
Sin alias nullatenus p̾¬
cipline regulari subditũ.
⁊ magis hũilitatis excẽ¬
pla om̃ib det. Si forte
ordinatõis aut alicuius
rei causa fuerit in moñs¬
terio. illũ locũ attendat.
q̃n ingressus est in mo¬
nasterio. nõ illu qui ei
desiderio monasterio se¬
sociare uoluerit loco me¬
diocri collocetur. Et ip̃e
tñ si promittit de obẜua¬
tõne regule. ul ꝓpria sta¬

Expanded text:
quis de ordine sacerdotum in monasterio se suscipi rogaverit, non quidem citius ei assentiatur. Tamen si omnino perstiterit in hac supplicatione, sciat se omnem Regulae disciplinam servaturum. Nec aliquid ei relaxabitur, ut sit sicut scriptum est: Amice, ad quid venisti ? Concedatur tamen ei post abbatem stare, et benedicere, et missas tenere, si tamen jusserit abbas: sin alias, nullatenus alciplinae regulari subditum, et magis humilitatis exempla omnibus det. Et, si forte ordinationis, aut alicujus rei causa fuerit in monasterio, illum locum attendat quo ingressus est in monasterium, non illum qui ei desiderio monasterio sociari desiderat, loco mediocri collocetur, et ipse, tamen si promiserit de observatione Regulae vel propria sta
Abbreviated transcription (Latin):
rum. Uel conseruatõez
caritatis processerit.x
nõ illico pauore ꝑter¬
ritus refugias uiaz sa¬
lutis. Que non est ni¬
si augusto inicio inci¬
pienda. Processu uero
cõuersat̃onis ⁊ fiderdi¬
lato corde. inenarrabili
dilectõnis dulcedine.
ad mortem in monas
participemur. ut regni
eius meamiur ẽẽ cõsor¬

Expanded text:
rum vel conversationem charitatis processerit, non illico pavore perterritus refugias viam salutis, quae non est nisi angusto initio incipienda: processu vero conversationis et fidei, dilatato corde, inenarrabili dilectionis dulcedine cue ad mortem in monast mortem participemur: ut regni ejus mereamur esse consor
Abbreviated transcription (Latin):
Uociens aliqͣ precifũb¬
ꝑua agenda sunt
in monasterio. conuocet
abbas om̃em congregaci¬
onẽ ⁊ dicat ip̃e unde agi¬
tur. Et audiens cõsiliũ

Expanded text:
uoties aliqua praecipua agenda sunt in monasterio, convocet abbas omnem congregationem, et dicat ipse, unde agitur: et audiens consiliu
Abbreviated transcription (Latin):
obedientia requirant᷑.
ne uideatur plus loq̃
ꝙͣ expedit. Scurilitates
osa. ⁊ risum mouentia:
et̾na clausura in om̃ib
locis dampnamus: et
ad tale eloquium disci¬
pulũ aꝑire os nõ ꝑmuit¬

Expanded text:
erentiae requirantur, ne videatur plus loqui quam expedit. Scurrilitates osa et risum moventia, aeterna clausura in omnibus locis damnamus: et ad talia eloquia discipulum aperire os non permit
Abbreviated transcription (Latin):
suis ei quicqͣm directu
fuerit nõ presumat susci¬
pere illud nisi prius ĩdi¬
catũ fuerit abbati. Quod
si iusserit suscipi in abbĩs
sit potestate cui illud iube¬
at dari. Et nõ cõtristetur
fr̃: cui forte directũ fu̾it:
ne detur accasio diabolo.
Qͥ aũt alit̾ p̾sũpserit diᷤ¬
cipline regulari subiaceat

Expanded text:
suis ei quidquam directum fuerit, non praesumat suscipere illud, nisi prius indicatum fuerit abbati: quod si jusserit suscipi, in abbatis sii potestate, cui illud jubeat, dari. Et non contristetur frater, cui forte directum fuerat, ut non detur occasio diabolo. Qui autem aliter praesumpserit, disciplinae regulari subjaceat
Abbreviated transcription (Latin):
loci necessitas aut la¬
bor aut ardor estatis ã¬
plius poposcerit. ĩ arbi¬
trio prioris cõsistat con¬
siderãs ĩ õĩb ne subri¬
piat societas aut ebri¬
etas: Licet legamꝰ ui¬
nũ monachoꝵ om̃ino

Expanded text:
loci necessitas, vel labor, aut ardor aestatis amplius poposcerit in arbitrio prioris consistat. Considerans in omnibus ne subrepat satietas aut ebrietas. Licet legamus vinum monachorum omnino
Abbreviated transcription (Latin):
est zelus amaritu¬
dimis malus qͥ separat
a deo ⁊ ducit ad infer¬
nũ. ita est ⁊ zelus bonꝰ
qui separat auicio ⁊ dũ¬
eternain:Hunc ergo
zelum feruentissimo
amore ex̾ceant moua
chi. ioest ⁊ honore se in¬
uicem p̾ueniant. et in¬
firmitates suas siue cor¬
porũ siue morũ patien¬
tissime tollerent. Obedi
entiam sibi certam im¬
pendant. Nullus indi
impendant amore. Deũ¬
timeant abbatem suuz
sincera ⁊ humili caritate
diligant xp̃o om̃ino ni

Expanded text:
est zelus amaritudinis malus, qui separat a Deo, et ducit ad infernum, ita est zelus bonus, qui separat a vitio, et duaeternam. Hunc ergo zelum ferventissimo amore exerceant servi Dei, id est, ut honore se invicem praeveniant, et infirmitates suas, sive corporum, sive morum, patientissime tolentiam sibi certatim impendant. Nullus quod impendant amore: Deutimeant: abbatem suum sincera et humili charitate diligant: Christo omnino ni
Abbreviated transcription (Latin):
idest a kłndis no¬
uembris us in pascha
iuxta cõsideratõne ra¬
cionis octaua hora noc¬
tis surgendũ ẽ. ut mo¬
dice amplius de media
nocte pausetur.etiaz di¬
gesti surgant. Qõ uero
restat pr uigilias a fra¬
trib. qui psaltem uel
lectõnũ aliqͥd indigẽt
meditatõi inseruiatur

Expanded text:
id est, a Kalendis Novembris usque ad Pascha juxta considerationem rationis octava hora noctis surgendum est; ut modice amplius de media nocte pausetur, et jam digesti surgant. Quod vero restat post vigilias a fratribus qui psalterii, vel lectionum aliquid indigent, meditationi inserviatur.
Abbreviated transcription (Latin):
hora operis der.die
noctuq sit cura abbi aut
ip̃e nunciare aut tali so¬
licito fr̃i imugat hanc
curam ut om̃ia horis ꝯ¬
petentib cõpleantur.
Psalmos au̾t uł anti¬
phonas post abbatem
ordĩe suo quib iussu
fuerit imponat Cãtare
aũt aut legere nõ pre¬
sumat. uisi qui potest

Expanded text:
hora operis Dei die noctuque sit cura abbatis aut ipse nuntiare, aut tali sollicito fratri injungat hanc curam, ut omnia horis competentibus compleantur. Psalmos autem, vel antiphonas post abbatem ordine suo, quibus jussum fuerit, imponant. Cantare autem et legere non praesumat, nisi qui potest