comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cesse ẽ ut quisqͥs ad contẽplationis studia ꝓperat:
semet ipsũ prius subtilit̾ interroget quantũ amat.
Machina quippe m̃tis ẽ uis amoris: quȩ hanc
dũ a mundo extrahit. in alta sustollit. Prius gͦ dis¬
cutiat. si su̾ma inquirens diligit: si diligeus trn&
si nouit incognita aut amando cõp̃hendere: aut.
non cõprehensa timendo uenerari. In contẽpla¬
tione & enim mentẽ si amor ñ excitat: teporis sui
torpor obscurat. Si timor ñ adgrauat: sensus hanc
ꝑ inania ad nebulã erroris leuat. & cũ clausa ei
secretoꝵ ianua tardius aꝑit᷑: ab ea longius ipsa sua¬
p̃sũptione repellit᷑: qr irrũpere appetit hoc qđ ñ
Hinc ẽ enĩ qđ legem daturus dñs in igne fumoq
descendit: qr & humiles ꝑ claritatẽ suę ostensionis
illuminat: & suꝑboꝵ oculos ꝑ caliginẽ erroris obscu¬
rat. Prius gͥ mens ab appetitu głȩ tẽporalis. atq ab

Expanded text:
cesse est 209 ut quisquis ad contemplationis studia properat, cesse est 209 ut quisquis ad contemplationis studia properat, semetipsum prius subtiliter interroget, quantum amat. Machina quippe mentis est vis amoris, quae hanc dum a mundo extrahit, in alta sustollit. Prius ergo discutiat, si summa inquirens diligit, si diligens timet, si novit incognita aut amando comprehendere, aut non comprehensa timendo venerari. In contemplatione etenim mentem si amor non excitat, teporis sui torpor obscurat; si timor non aggravat, sensus hanc per inania ad nebulam erroris levat; et cum clausa ei secretorum janua tardius apraesumptione repellitur; quia irrumpere appetit hoc, quod Hinc est enim quod legem daturus Dominus, in igne fumoque descendit ; quia et humiles per claritatem suae ostensionis illuminat, et superborum oculos per caliginem erroris obscurat. Prius igitur mens ab appetitu gloriae temporalis, atque ab
Abbreviated transcription (Latin):
serunt. & ad contẽplationis studia humilitate post¬
posita. ultra intelligentiȩ uires surgunt: ñ solũ se
in errorẽ deiciunt: sed infirmos qͦsq ã gremio uui¬
tatis diuidunt. Qui gͦ unũ de minimis scandali¬
zat: melius illi fuerat ligata collo mola asiunaria in
mare ꝓici: qr nimirũ ꝑuersȩ menti expeditius eẽ
potuisset. ut occupata mundo terrena negotia age¬
r&: ꝗͣ ꝑ contẽplationis studia ad multoꝵ ꝑuiciem
uacaret. Rursũ nͥ quibusdã mentib contẽplatiua
Sed int̾ hȩc sciendũ ẽ. quia sepe & pigras mentes
amor ad opus excitat: & inquieras. in contẽplatio¬
ne tunor refreuat. Anchora enĩ cordis ẽ: pondus
timoris. & plerũq fluctu cogitationũ quatit᷑. s ꝑ
disciplinȩ suȩ uincla retinet᷑. Neq hoc tempestas
suȩ inqͥetudinis ad naufragiũ ꝑtrahit: qr in diuini
amoris littore ꝑfecta caritas astringit. Unde ne¬

Expanded text:
serunt, et ad contemplationis studia, humilitate postserunt, et ad contemplationis studia, humilitate postposita, ultra intelligentiae vires surgunt, non solum se in errorem dejiciunt, sed infirmos quosque a gremio unitatis dividunt. Qui ergo unum de minimis scandalizat, melius illi fuerat, alligata collo mola asinaria, in mare projici, quia nimirum perversae menti expeditius esse potuisset, ut occupata mundo terrena negotia ageret, quam per contemplationis studia ad multorum perniciem vacaret. Rursum, nisi quibusdam mentibus contemplativaSed inter haec sciendum est quia saepe et pigras mentes amor ad opus excitat, et inquietas in contemplatione timor refrenat. Anchora enim cordis est pondus timoris; et plerumque fluctu cogitationum quatitur, sed per disciplinae suae vincula retinetur; neque hoc tempestas suae inquietudinis ad naufragium pertrahit, quia in divini amoris littore perfecta charitas astringit. Unde ne
Abbreviated transcription (Latin):
nequaꝗͣ. posst̃. & tam̃ alta contẽplationis assumuns:
atq id circo in ꝑfidię foueã. intellectus praui erro¬
re di labunt᷑. Hos itaq contẽplariua uita ultra ui¬
res assũpta cogit a ueritate cadere: quos in statu
suȩ rectitudinis humiliter poterat sola actiua cu¬
stodire. Quib recte hoc qd p̃fati sumus ueritas dic̃.
Si oculus tuus dexter scandalirat tẽ: erue eũ & ꝓi¬
si aꝑte dicat. Cum ad contẽplatiuã uitã idonea dis¬
cretione non sufficis: solam securius actiuã tene.
Cũq in hoc qđ ꝓ magno eligis deficisͥ eo contentꝰ
esto qđ ꝓ minimo adtendis: ut siper contẽplariuã
uitã ã ueritatis coguitione cõpelleris cadere: reg¬
nũ cęloꝵ ꝑ solam actiuã ualeas saltem luscus intrare.
sillis istis qͥ i me credunt: expedit ei ut suspendat᷑
mola asinaria in collo eiꝰ & demergat᷑ in ꝓfiundum
ta desideria stringit: hanc in laboris circuitũ mut.¬
tit. Sunt itaq noniulli qͥ dũ terrenas actiones de¬

Expanded text:
am possunt, et tamen alta contemplationis assumunt, atque idcirco in perfidiae foveam intellectus pravi errore dilabuntur. Hos itaque contemplativa vita, ultra vires assumpta, cogit a veritate cadere quos in statu suae rectitudinis humiliter poterat activa sola custodire; quibus recte hoc quod praefati sumus Veritas dicit: Si oculus tuus dexter scandalizat te, erue eum, et prrte diceret: Cum ad contemplativam vitam idonea discretione non sufficis, solam securius activam tene. Cum et in hoc quod pro magno eligis deficis, eo contentus esto quod pro minimo attendis; ut, si per contemplativam vitam a veritatis cognitione compelleris cadere, regnum coelorum per solam activam valeas saltem luscus intrare. lis istis qui in me credunt, expedit eti ut suspendatur mola asinaria in collo ejus, et demergatur in profundum ta desideria stringit, hanc in laboris circuitum mittit. Sunt itaque nonnulli qui dum terrenas actiones de
Abbreviated transcription (Latin):
gentiles occiderunt: potest ꝑ oris gladiũ. accusan¬
tiũ hebreoꝵ lingua signari: de quib ꝑ psalmistã
dr̃. fu̾ii hominũ dentes eoꝵ arma & sagitte: & lin¬
gua eoꝵ machera acuta. Qui eugłio etiã teste cla
nũ ipsa crucifigens gentilitas ex primit᷑ quȩ uire.¬
dep̃toris morte hebreoꝵ uoces oꝑe impleuit. Ds̃
itaq hc̃ pauperẽ & de iuolenti manu. & de oris
gladio saluũ fecit: qr uideł redẽptor nr̃ & uires
gentiliũ & linguas hebreoꝵ moriendo ex huma¬
nitate ꝑtulit᷑. sed ex diuinitatis suȩ potentia re¬
surgendo suꝑauit. Qua uideł resurrectione qͥd
aliud agitur: nͥ ut ad spem uitȩ subsequentis in

Expanded text:
 traditum Gentiles occiderunt, potest per oris gladium, accusantium Haebraeorum lingua signari, de quibus per Psalmistam dicitur: Filii hominum dentes eorum, arma, et sagitta: et lingua eorum, machaera acuta . Qui Evangelio etiam teste clamnu, ipsa crucifigens Gentilitas exprimitur, quae in Redemptoris morte Hebraeorum voces opere implevit. Deus itaque hunc pauperem et de violenti manu, et de oris gladio salvum fecit; quia videlicet Redemptor noster et vires gentilium, et linguas Judaeorum moriendo ex humanitate pertulit, sed ex divinitatis suae potentia resurgendo superavit. Qua videlicet resurrectione quid a
Abbreviated transcription (Latin):
di. & ꝑ semet ipsũ dñs dicit. Ego sũ panis uiuus:
qui de cȩlo descendi. Simul gͦ eos uastitas famesq
cruciat: qui non solũ foris tormenta sentiunt:
sed intus etiam inędię peste moriunt᷑. Uastat ge¬
henna: quia concremat. fames interficit: qr suã
illis faciem redemptor abscondit. Penȩ nãq re¬
tributionẽ interius exteriusq recipiunt: qr &
cogitando miseri. & operando deliquerunt. Un¬
de bene ꝑ psalmistã dr̃. Pones eos ut chybanum
ignis in tempore uultus tui: dñs in ira sua cont̾¬
babit eos. & deuorabit eos ignis. Qđ enĩ ab igne
deuorat᷑: ab exteriori parte accendit᷑. Clybanus
uͦ interius inflãmat᷑. In tp̃r gͦ uultus dm̃ in iusti
om̃s & ut chybanus ponunt᷑. & ab igne deuoran.¬
t᷑: quia apparente iudice cum ã uisione illius eoꝵ
multitudo repellit᷑ ̃ & intus ꝑ dolorem ardet
conscientia: & foris carnẽ cruciat gehenna ł o¬

Expanded text:
de per semetipsum Dominus dicit: « Ego sum panis vivus qui de coelo descendi . » Simul ergo eos vastitas famesque cruciabunt, quia non solum foras tormenta sentient, sed intus etiam inediae peste morientur. Vastabit eos gehenna, quia concremabit; fames interficiet, quia suam illis faciem Redemptor abscondet. Poenae namque retributionem interius exteriusque recipient, quia cogitando miseri et operando deliquerunt. Unam per Psalmistam dicitur: Pones eos ut clibanum ignis in tempore vultus tui, Dominus in ira sua conturbabit eos, et devorabit eos ignis . Quod enim ab igne devoratur, ab exteriori parte accenditur: clibanus vero interius inflammatur. In tempore ergo vultus Domini injusti omnes et ut clibanus ponuntur, et ab igne devorantur; quia, apparente judice, cum a visione illius eorum multitudo repellitur, et intus peconscientia, et foris carnem cruciat gehenna.
Abbreviated transcription (Latin):
platus. ait. Similitudo manus hominis. subtus
pennas eoꝵ erat. Quio enĩ ꝑ pennas animaliũ
nͥ contẽplationes possumus sentire scõꝵ. quib
ad sũma trãsuolant: & terrena deserentes sese
in cȩlestib librant: Quid ꝑ manus nͥ oꝑationes
accipimus: Quia cũ in proximi amore se dilatas
bona quȩ p̃ualent etiã corporalit̾ ãministrant.
Sed manus eoꝵ sub penni̾ st̃: qr actionis suȩ oꝑa
uirtute contẽplationis uincunt Potest etiã ꝑ se
pulchrũ ñ solũ in hac uita nr̃a contẽplatio: s qͥes
eterne & intimȩ retributionis uitelligi. In qua
tanto uerius quiescit᷑: quanto in nobis corruptio¬
nis uita ꝑfectius necat᷑ In habundantia gͦ sepul¬
chrũ ingrodit᷑. qui post congesta uitȩ presentis
oꝑa. mutabilitatis suȩ plene mortuus. ia se reto ueri
luminis occulta :. Unde & ꝑ psalmistã dr̃. Abscon¬
des eos in abscondito uultus tui: a contͣbatione ho¬

Expanded text:
platus ait: Et similitudo manus hominis subtus platus ait: Et similitudo manus hominis subtus pennas eorum erat . Quid enim per pennas animalium, nisi contemplationes possumus sentire sanctorum, quibus ad summa transvolant, et terrena deserentes, sese in coelestibus librant? Quid per manus, nisi operationes accipimus? Quia cum in proximi amore se dilatant, bona quae praevalent etiam corporaliter administrant. Sed manus eorum sub pennis sunt, quia actionis suae opera virtute contemplationis vincunt.  Vet. XXIX.  62. Sepulcri aeternae et intimae retributionis intelligi; in qua tanto verius quiescitur, quanto in nobis corruptionis vita perfectius necatur. In abundantia ergo sepulcrum 211 ingreditur, qui post congesta vitae praesentis opera, mutabilitati suae plene mortuus, in secreto veri luminis occultatur. Unde et per Psalmistam dicitur: Abscondes eos in abdito vultus tui, a conturbatione ho
Abbreviated transcription (Latin):
mulieres diuersa egisse referunt᷑. Maria qͥppe
redẽptoris nr̃i uerba audiens ad pedes illius re¬
sidebat: martha aũ corporalib ministeriis insiste¬
bat. Cũq contra mariȩ ocium martha quereret᷑.
audiuit. Martha martha sollicita es. & turbaris
erga plurima : porro unũ ẽ necessariũ. Maria
optimã partẽ elegit: quȩ ñ auferet᷑ ab ea. Quio
enĩ ꝑ mariã quȩ uerba dñi residens audiebat: nͥ
contẽplatiua uita expͥmit᷑: Quid ꝑ marthã exte¬
riorib obsequiis occupatãͥ nͥ actiua signat᷑. Seo
marthȩ cura ñ rep̃hendit᷑: mariȩ uͦ etiã laudat᷑ :
quia magna st̃ actiuȩ uitȩ merita. sed contem¬
platiuȩ potiora. Unde nec auferri unꝗͣ mariȩ
pars dr̃: quia actiuȩ uitȩ oꝑa cũ corpore tran¬
seunt: contẽplatiuȩ aũ gaudia melius ex fine
conualescunt. Qd bene ac breuiter hierechi el
ꝓpħa exprimit: cũ uolantia animalia contem-¬

Expanded text:
mulieres diversa egisse referuntur. Maria quippe mulieres diversa egisse referuntur. Maria quippe Redemptoris nostri verba audiens, ad pedes illius residebat; Martha autem corporalibus ministeriis insistebat. Cumque contra Mariae otium Martha quereretur, audivit: Martha, Martha, sollicita es, et turbaris erga plurima. Porro unum est necessarium. Maoptimam partem elegit, quae non auferetur ab ea . Quid enim per Mariam quae verba Domini residens audiebat, nisi contemplativa vita exprimitur? Quid per Martham exterioribus obsequiis occupatam, nisi activa signatur? Sed Marthae cura non reprehenditur, Mariae vero etiam laudatur, quia magna sunt activae vitae merita, sed contemplativae potiora. Unde nec auferri unquam Mariae pars dicitur, quia activae vitae opera cum corpore transeunt, contemplativae autem gaudia melius ex fine convalescunt. Quod bene ac breviter Ezechiel propheta exprimit, cum volantia animalia contem
Abbreviated transcription (Latin):
in terra nr̃a: ut minores ante tracdamꝰ ad nuptias.
ꝗͣ maiores. Rachel nãq uisũ principiũ. lya aũ la-¬
boriosa dr̃. Ꝙ quid ꝑ rachelẽ. nisi contẽplatiua
uita : qͥd ꝑ h̃am. nͥ actiua uita signat᷑. In contẽ¬
platione quippe principiũ qđ ds ẽ querit᷑: in ope¬
ratione aũ sub graui necessitatũ fasce laboratur.
Ut de .& rachel pulchra sed sterilis: h̃a aũ lippa
ẽ. sea fi unda. Quia nimirũ mens quȩ contẽplan¬
di ocia ipetit plus uidet. sed minus dõ filios
generat. Cũ uͦ ad laborẽ se p̾dicationis dirigit:
minus uid&. sed amplius parit. Post lye gͦ com¬
plexus ad rachel iacob ꝑuenit: quia ꝑfectus qͥsq
ante actiuȩ uitȩ ad fecunditatẽ iungit᷑: & post
contẽplatiuȩ ad requiem copulat᷑. Quia enĩ con¬
tẽplatiua minor quidẽ tpr̃. sed merito maior ẽ
ꝗͣ actiua. sacris euugłii uerbis ostendit᷑: in qͦ duȩ

Expanded text:
in terra nostra ut minores ante tradamus ad nuptias in terra nostra ut minores ante tradamus ad nuptias quam majores . Rachel namque, visum principium; Lia autem laboriosa dicitur. Et quid per Rachelem, nisi contemplativa; quid per Liam, nisi activa vita designatur? In contemplatione quippe principium, quod Deus est, quaeritur; in operatione autem sub gravi necessitatum fasce laboratur. Unde et Rachel pulchra, sed sterilis; Lia autem lippa est, sed fecunda, quia nimirum mens cum contemplandi otia appetit, plus videt, sed minus Deo filios generat; cum vero ad laborem se praedicationis dirigit, minus videt, sed amplius parit. Post Liae ergo complexus ad Rachelem Jacob pervenit, quia perfectus quisque ante activae vitae ad fecunditatem jungitur, et post contemplativae ad requiem copulatur. Quia enim contemplativa vita minor quidem tempore, sed merito major est quam activa, sacri Evangelii verbis ostenditur, in quo duae
Abbreviated transcription (Latin):
aceruus in tp̃r suo. Actionis nãq tẽpus pͥmũ est:
contẽplationis extremũ. Unde necesse ÷ ut ꝑfectꝰ
quisq prius uirtutib inentẽ exerceat: atq hanc
postinodũ in horreũ quietis condat. Hinc ÷ enĩ
qd is quẽ legio demonũ dño iubente dereliquit.
ad saluatoris sui pedes residet. Uerba doctrinȩ
ꝑcipit: & de regione sua simul discedere cũ sa-¬
lutis auctore concupiscit. Seo tam̃ ei ipsa quę
salutẽ contulit ueritas dicit. Reuertere pͥmũ
in domũ tuã: & narra quanta tͥ fecerit dñs. Cũ
enĩ qu̾alib& parũ de diuina cognitione ꝑcipinꝰ :
redire ad humana iã uolumꝰ: & proximoꝵ necessi¬
tatib onerari recusamꝰ. Quietẽ contẽplationis quȩ¬
rimꝰ: nilq aliud nisi hoc qđ sine labore reficit a¬
mamꝰ. Sed sanatos nos ueritas ad domũ mnittit:
narrare quȩ nobiscũ acta sunt p̾cipit: ut uideł:
prius mens exsudet in oꝑe. & postinodũ refici de¬
uit. & lẏam accipit: eiq dr̃. Non ẽ consuetudinis

Expanded text:
tempus primum est, contemplationis extremum. Unde necesse est ut perfectus quisque prius virtutibus mentem exerceat, atque hanc postmodum in horreum quietis condat . Hinc est enim quod is quem legio daemonum Domino jubente dereliquit, ad Salvatoris sui pedes residet, verba doctrinae percipit, et de regione sua simul discedere cum salutis auctore concupiscit; sed tamen ei ipsa quae salutem contulit Veritas dicit: Revertere primum in domum 210 tuam, et narraenim quamlibet parum de divina cogitatione percipimus, redire ad humana jam nolumus, et proximorum necessitatibus onerari recusamus. Quietem contemplationis quaerimus, nihilque aliud nisi hoc quod sine labore reficit, amamus; sed sanatos nos Veritas ad domum mittit, et narrare quae nobiscum acta sunt praecipit; ut videlicet prius mens exsudet in opere, et postmodum refici devit, et Liam accipit, eique dicitur Non est consuetudinis
Abbreviated transcription (Latin):
exercet᷑. & secũ crescenes p. has porilqr ne¬
quiorẽ contra se coti die uitã peccantiũ tolerat.
Atq ad aream decductũ. tritura ionis pondere
p̃mit᷑. ut ã palearũ conexiõe soluat᷑: quia ineis
nr̃a cȩlesti discipline supposia. dũ carreltionis
flagella ꝑcipit. ã societate carnaliũ mundior
recedit. & relictis paleis ad horreũ ducitur:
quia foris remanentib reꝓbis. electa anima
ad suꝑnȩ mansionis gaudia ȩte na subleuat᷑.¬

Expanded text:
exercetur; et secum crescentes paleas portat, quia nequiorem contra se quotidie vitam peccantium tolerat; atque ad aream deductum triturationis pondere premitur, ut a palearum connexione solvatur. Quia mens nostra coelesti disciplinae supposita, dum correctionis flagella percipit, a societate carnalium mundior recedit, et relictis paleis, ad horreum ducitur: quia foris remanentibus reprobis, electa anima ad supernae mansionis gaudia aeterna sublevat
Abbreviated transcription (Latin):
post cuncta ad stulticiã iactantiȩ ꝑuenit: qui
Quantalib&e doctrina mens polleat: grauis eius
imꝑitia ẽ. uelle docere meliorẽ. Unde & ea quȩ
ab amicis recte plata sunt: ab iuterno arbitro
non recta iudicant᷑. In eo namq uĩ suȩ rectitudi¬
nis amittunt. qͦ auditori ñ congruunt : qr & me
dicamina uires ꝑdunt. cũ sauis mẽbris apponunt᷑.
na penset᷑: si uerba sententiȩ ueritas roborat: si
hanc tempus corgruũ postulat: si & ueritatẽ
sententiȩ & congruentiã tẽporis ꝑsonȩ qualitas
non. inpugnat. Ille enim laudabiut̃ spicula ennt¬
tit: qui prius hostem quẽ feriat conspicit. Male
nãq: ercus ualidi cornua subigit: qui sagutã
foruter dirigens. ciuem ferit.

Expanded text:
post cuncta ad stultitiam jactantiae pervenit, quia post cuncta ad stultitiam jactantiae pervenit, quia - Quantalibet enim doctrina mens polleat, gravis ejus imperitia est velle docere meliorem. Unde et ea quae ab inimicis recta prolata sunt, ab interno arbitro non recta judicantur. In eo namque vim suae rectitudinis amittunt, quod auditori non congruunt. LIBEdicamina vires perdunt, cum sanis membris apponuntur.na pensetur; si verba sententiae veritas roborat, si hanc tempus congruum postulat, si et veritatem sententiae, et congruentiam temporis personae qualitas non impugnat. Ille enim laudabiliter spicula emittit, qui prius hostem quem feriat conspicit. Male namque arcus validi cornua subigit, qui sagittam fortiter dirigens civem ferit.
Abbreviated transcription (Latin):
chrii. sicut infert᷑ aceruus in tpr suos quia dũ
post afflictionẽ iusti p̃mia patriȩ cęlestis inue¬
niunt: quasi post p̃ssurã ad horreũ grana defe-¬
runt᷑. & in alieno quidẽ tp̃r ꝑcussiones sentiunt:.
sed in suo a ꝑcussione requiescunt. E lectis qͥppe
tẽpus alienũ ẽ : uita p̾sens. Unde & quibusdã
adhuc infidelib ueritas dicit. Tempꝰ meũ ñdũ
uus in gredit᷑: qr ille ȩternã requiẽ ꝑcipit: qͥ priꝰ
hic ut ab exurendis paleis liber sit. disciplinȩ
pressuras sentit. Eliphar uͦ quia & in locutionis
suȩ serie. tabernatulũ. lapides. bestias. sem̃. her¬
bas. sepulchrũq nominauit: qđ non hȩc iuxta
litterã dixerit ipse innuit: qͥ post cuncta illico
Liquet ꝓfecto qđ in his nil ab eo iuxta suꝑficiẽ
litt̾e dr᷑: qi nimrũ añ faciẽ ñ iacet. qđ uiuestigat᷑.
Qui gͦ hȩc i. uestigasse se indicat: qr in uerbis
exteriorib interiora quesierit demonstrat. Sed

Expanded text:
quia dum post afflictionem justi praemia patriae coelestis inveniunt, quasi post pressuras ad horreum grana deferuntur; et in alieno quidem tempore percussiones sentiunt, sed in suo a percussione requiescunt. Electis quippe tempus alienum est vita praesens, unde et quibusdam adhuc infidelibus Veritas dicit: Tempus meum nonduvus ingreditur, quia ille aeternam requiem 212 percipit, qui prius hic, ut ab exurendis paleis liber sit, disciplinae pressuras sentit. Eliphaz vero, quia et in locutionis suae serie tabernaculum, lapides, bestias, semen, herbas, sepulcrumque nominavit, quod non haec juxta litteram dixerit, ipse innuit, qui post cuncta illico il ab eo juxta superficiem dicitur, quia nimirum ante faciem non jacet quod investigatur. Qui ergo haec investigasse se indicat, quia in verbis exterioribus interiora quaesierit demonstrat. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
in sepulchro duplici sepelit:. quia nimirũ ꝑfectus
quisq p̃dicator. extinctã a presentis uite deside¬
riis animã suã. sub bone oꝑationis teginine & con-¬
templationis abscondit: ut a carnali ꝯcupiscentia sub actiua
contẽplatiuaq uita quasi insensibilis lateat. quȩ
prius mundi desideria sentiens. mortaliter uiue-¬
bat. Hinc ẽ qđ humaui generis redẽptor ꝑ diem
miracula in urbib exhibet: & ad orationis studiũ
in mente ꝑnoctat: ut perfectis uidelicet p̾dicato¬
rib iunuat. quatinus nec actiuã uitã amore spe-¬
culationis funditus deserant: nec contẽplationis
gaudia. penitus oꝑationis nimietate contẽpuant :
sed quieti contẽplantes sorbeant. qđ occupati
erga proximos loquentes refundant. Speculan¬
do quippe in di amorẽ surgit᷑: sed p̃dicando ad
proxum utilitatẽ redit᷑. Unde apuo inorsen dũ
in sacrificio uacca mactatur: offerri cũ ysopo lig¬

Expanded text:
in sepulcro duplici sepelit ; quia nimirum perfectus in sepulcro duplici sepelit ; quia nimirum perfectus quisque praedicator exstinctam a praesentis vitae desideriis animam suam, sub bonae operationis tegmine et contemplationis abscondit, ut a carnali concupiscentia sub activa contemplativaque vita quasi insensibilis lateat, quae prius mundi desideria sentiens, mortaliter vivebat. Hinc est quod humani generis Redemptor per diem miracula in urbibus exhibet, et ad orationis studium in monte pernoctat, ut perfectis videlicet praedicatoribus innuat quatenus nec activam vitam amore speculationis funditus deserant, nec contemplationis gaudia penitus operationis nimietate contemnant; sed quieti contemplantes sorbeant, quod occupati erga proximos loquentes refundant. Speculando quippe in Dei amorem surgitur, sed praedicando ad proximi utilitatem reditur. Unde apud Moysen, dum in sacrificio vacca mactatur , offerri cum hyssopo lig
Abbreviated transcription (Latin):
in tp̃r suo. Quid eniri sepilchri nomine: nͥ contẽ¬
platiua uita sigi at᷑. Quȩ nos quasi ab hoc inuudo
mortuns sepelit: dñ a terrenis desideriis susceptos
in uiri nis abscondit. Ab exteriori quippe uita mor¬
tui. etiã sepulti ꝑ contemplationẽ fuerant: qͥb pau¬
lus dice it. Mortui enim estis: & uita ur̃a abscon
dita ẽ cũ xp̃o in io. Actiua quoq uita sepulchu
est: qr a prauis nos oꝑib mortuos tegit. Sed con¬
tẽplatiua ꝑfeclius sepelit: qr a cunctis mundi acti¬
onib funditus diuidit. Quisqͥs gͦ iam inse contu¬
melias carnis edomuit: suꝑ ÷ ut mentẽ ꝑ studia
sc̃ȩ oꝑationis exerceat. & qͥsqͥs ĩa m̃tẽ ꝑ sc̃ã oꝑa dila-¬
tat: suꝑest ut hanc usq ai secreta intimę contẽ¬
plationis extendat. Neq enĩ ꝑfectus p̃dicator ÷:
qui uł propter contẽplationis studiũ oꝑanda neg-¬
ligit: uł ꝓpter oꝑationis instantiã contẽplanda post¬
ponit. Huic ẽ enim qđ abraham coniugẽ mortuã

Expanded text:
i operam dat. --Quid enim sepulcri nomine, nisi contemplativa vita signatur, quae nos quasi ab hoc mundo mortuos sepelit, dum a terrenis desideriis susceptos in intimis abscondit? Ab exteriori quippe vita mortui etiam sepulti per contemplationem fuerant, quibus Paulus dicebat: Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo . Activa quippe vita sepulcrum est, quia a pravis operibus mortuos tegit. Sed contemplativa perfectius sepelit, quia a cunctis mundi actionibus funditus dividit. Quisquis ergo jam in se contumelias carnis edomuit, superest ut mentem per studia sanctae operationis exerceat. Et quisquis jam mentem per sancta opera dilatat, superest ut hanc usque ad secreta intimae contemplationis extendat. Neque enim perfectus praedicator est qui vel propter contemplationis studium operanda negligit, vel propter operationis instantiam contemplanda postponit. Hinc est enim quod Abraham conjugem mortuam
Abbreviated transcription (Latin):
bor occupationis excipiat᷑: in ipsa oꝑis inchoatione
succũbãt. & nonnulli ita inquieti st̃: ut si uacati¬
onẽ laboris habueruit grauius laborent: quia
tanto deteriores cordis tumultus tolerant: quanto
eis licentius ad cogitationes uacant. Unde ueces-¬
se ẽ. ut nec quieta mens ad excercitationẽ se in mo

Expanded text:
bor occupationis excipiat, in ipsa operis occupatione bor occupationis excipiat, in ipsa operis occupatione succumbant. Et nonnulli ita inquieti sunt, ut si vacationem laboris habuerint gravius laborent, quia tanto detentiores cordis tumultus tolerant, quanto eis licentius a cogitatione vacant. Unde necesse est ut nec quieta mens ad exercitationem se immo
Abbreviated transcription (Latin):
tis extinguimꝰ. Quã cũ hysopo lignoq cedrino
ac cocco offerimus: qr cũ maceratione carnis. sacͥ¬
ficiũ fidei. spei. & caritatis adolemus. Hysopus
quippesinterna nr̃a mundare consueuit. & ꝑ pe
nulla putredine deficit: quia spem cȩlestiũ t̃minus
tuis: in hereditatẽ incorruptibilem. & in contamina¬
tã & in marcessibilẽ. Coccus rubeo colore flãmascit.
qr quẽ unplet caritas incendit. Uuide in euglio ue¬
ritas dicit. Ignẽ uem mittere in terrã. Sed uis tinctꝰ¬
nat: nec sic ꝓ amore proximi occupationi inser-¬
uiat. ut quietẽ funditus deserens agnẽ .n se suꝑ-¬
ni amoris extinguat. Quisqͥs gͦ semet ipsũ do iã
sacrificiũ optulit. si ꝑfecte desiderat : curet ne¬
cesse ÷ ut non solũ ad oꝑationis se latitudinem.
uerũ etiã ad culmina contẽplationis extendat.
Sed inter hȩc magnoꝑe sciendũ ÷: qr ualde rait̾
se diuersȩ sunt. consparsiones anunoꝵ. Nonnulli
nãq hominũ ita ociose mentis sunt: ut si eos la¬

Expanded text:
tis exstinguimus. Quam cum hyssopo lignoque cedrino, ac cocco offerimus, quia cum maceratione carnis sacrificium fidei, spei, et charitatis adolemus. Hyssopus quippe interna nostra mundare consuevit. Et per edrinum nulla putredine deficit, quia spem coelestium terminus tuis, in haereditatem incorruptibilem, et incontaminatam, et immarcescibilem . Coccus rubeo colore flammescit, quia quem implet charitas incendit. Unde et in Evangelio Veritas dicit: Ignem veni mittere in terram . Sed bis tinctnat; nec sic pro amore proximi occupationi inserviat, ut quietem funditus deserens, ignem in se superni amoris exstinguat. Quisquis ergo semetipsum Deo jam sacrificium obtulit, si perfecta desiderat, curet necesse est ut non solum ad operationis se latitudinem, verum etiam ad culmina contemplationis eSed inter haec magnopere sciendum est, quia valde inter se diversae sunt conspersiones animarum. Nonnulli namque hominum ita sunt otiosae mentis, ut si eos la
Abbreviated transcription (Latin):
Hinc ẽ enu qđ psalmista dnm̃ exorat dicens.
Nequando rapiat ut leo animã meã. Hinc rur¬
sus ait. Exaudi ds orationẽ meã cũ tribulor: a
timore inimici eripe animã meã. Uiuentes qͥppe
ꝑfecte timent iudicẽ: ne morientes metuant ac¬
cusatorẽ. Bene gͦ dr̃. & bestiam terrȩ non formi¬
dabis. Ac si aꝑte diceret᷑. Qui a blandiente mͦ¬
hoste ñ uinceris: hunc seuientẽ postmodũ non
timebis. Sed cũ bene uiuit᷑: ualde cauendũ ẽ. ne
mens despectis ceteris de gła singularitatis ele-¬
uetur. Unde apte ad memoriam bouũ sociale
reducit᷑:. cũ ꝓtinus subinfertur. Sed cũ lapidi
b regionũ pactũ tuũ. Quasi distincte in mundo
regiones sunt ȩccłiȩ gentiũ: quȩ in una fide posi¬
tȩ. morũ linguarũq diuersitate diuidunt᷑. Qͥd
gͥ regionũ iapides:. nͥ eccłiaꝵ ȩlectos accipinus:¬
Quib primi instructoris uoce dr̃. Uos aũ tamꝙͣ¬

Expanded text:
Hinc est enim quod Psalmista Dominum exorat, dicens: Hinc est enim quod Psalmista Dominum exorat, dicens: Ne quando rapiat ut leo animam meam . Hinc rursus ait: Exaudi, Deus, orationem meam cum tribulor, a timore inimici eripe animam meam . Viventes quippe perfecte timent judicem, ne morientes metuant accusatorem. Bene ergo dicitur: Et bestiam terrae non formidabis. Ac si aperte diceretur: Quia a blandiente hoste modo non vinceris, hunc saevientem postmodum non timebis. Sed cum bene vivitur, valde cavendum est ne mens, despectis caeteris, de gloria singularitatis elevetur. Unde apte ad memoriam bonum sociale reducitur, cum protinus subinfertur: CAPUT XXXII singularitas. --Quasi distinctae in mundo regiones sunt Ecclesiae gentium, quae in una fide positae, morum linguarumque diversitate dividuntur. Quid ergo regionum lapides, nisi Ecclesiarum electos accipimusbus primi instructoris voce dicitur: Vosa
Abbreviated transcription (Latin):
beati sunt iusticia iudicantis legunt. Qui qđ sus¬
picari fas non est. qualitatẽ sibi ꝑceptȩ felicita¬
tis imminuunt: si in regno positi uolunt. ꝗđ
implere nequaꝗͣ possiuit. Sed quisqͥ ad uitȩ pre¬
cepta se dirigit: prius quã p̃mia ęterna ꝑcipiat.
hic iam untia secuturȩ in ꝑpetuũ securitatis de¬
gustat: ut antiquum hostẽ ñ metuat: ut interue¬
niente mortis articulo. uiolentos enis impetus
formidabis. Callidus quippe aduersarius bestia
terrȩ dr̃: quia ad rapiendas inortis tẽpore pecca¬
toꝵ animas. uiolentia crudelitatis effrenat᷑. Qͦs
enim uiuentes blaudiens decipit: morienteᷤ seuieis rap̃.
cens. Mala bestia non transibit ꝑ eam. Iui gͥ t̾re
Ibestiam morientes riment: qui conditoris sui po¬
tentiam uiuentes ñ tunent. Scĩ & enĩ uiri quia
diuiȩ se formidim medullitus subdunt: om̃e de
aduentu aduersarii pondus timoris abiciunt.

Expanded text:
beati sunt justitia judicantis legunt, qui, quod susbeati sunt justitia judicantis legunt, qui, quod suspicari fas non est, qualitatem sibi perceptae felicitatis imminuunt, si in regno positi volunt quod implere nequaquam possunt. Sed quisquis ad vitae praecepta se dirigit, priusquam praemia aeterna percipiat, hic jam initia secuturae in perpetuum securitatis degustat; ut antiquum hostem non metuat, ut interveniente mortis articulo violentos ejus impetus mentis. --Callidus quippe adversarius bestia terrae dicitur, quia ad rapiendas mortis tempore peccatorum animas violentia crudelitatis efferatur. Quos enim viventes blandiens decipit, morientes saeviens rapitcens: Mala bestia non transibit per eam . Illi igitur terrae bestiam morientes timent, qui conditoris sui potentiam viventes non timent. Sancti etenim viri quia divinae se formidini medullitus subdunt, omne de adventu adversarii pondus timoris abjiciunt.
Abbreviated transcription (Latin):
te benedicti patris mei: possidete paratũ uobis
regnũ. a constitutione mundi. In uastitate gͦ¬
& in fame iustus ridebit: quia cũ iniquos om̃s
extrema uitio ꝑcutit: ipse de gła dignȩ retri¬
butionis hilarescit. Neccdampnatis iam tunc
ex humanitate cõpatit᷑: qr diuinȩ iusticiȩ per
speciem inherens. in concusso districtionis in-¬
time iugore solidat᷑. Erectas namq in claritate
suꝑnȩ rectitudinis electoꝵ mentes. nulla miscdĩa
afficit: quia has ã miseriiᷤ altitudo beatitudinis
alienas reddit. Unde bene etiam ꝑ psalmistã dr̃.
Uidebunt iusti & timebunt: & suꝑ eũ ridebunt
& dicent: ecce homo qͥ non posuit dm̃ adiutorẽ
suũ. Iniqͦs enim iusti nc̃ uident. & metuunt:
tunc uisuri sunt & ridebunt. Quia enĩ mͦ ad
eoꝵ labi unitationẽ possunt: hic habent for¬
midinẽ. Quia uͦ dampnatis tunc ꝓdesse neque¬
unt: illic non habent cõpassionẽ. Eteruo itaq
supplicio deditis non eẽ miserendũ: in ipsa qua

Expanded text:
dicti 203 Patris mei, possidete paratum vobis regnum a constitutione mundi . In vastitate ergo et fame justus ridebit; quia cum iniquos omnes extrema ultio percutit, ipse de gloria dignae retributionis hilarescit. Nec damnatis jam tunc ex humanitate compatitur; quia divinae justitiae per speciem inhaerens, inconcusso districtionis intimae vigore solidatur. Erectas namque in claritate supernae rectitudinis electorum mentes nulla misericordia afficit, quia has a miseriis altitudo beatitudinis alienas reddit. Unde bene etiam per Psalmistam dicitur: Videbunt justi et timebunt, et super eum ridebunt, et dicent: Ecce homo qui non posuit Deum adjutorem suum . Iniquos enim justi nunc vident et metuunt, tunc visuri sunt et ridebunt. Quia enim modo ad eorum labi imitationem possunt, hic habent formidinem; quia vero damnatis tunc prodesse nequeunt, illic non habent compassionem. Aeterno itaque supplicio deditis non esse miserendum, in ipsa qua
Abbreviated transcription (Latin):
postꝗͣ pacem dĩ deseruit: rixam sibi contra se exur¬
gere. semet ipsũ sentit. & tunc uerius uid de secu¬
ra di delectatione quid ꝑdidit: qui ad se dilapsur
suã se contumeliã inuenit. Pacẽ gͦ nobis terrȩ bestiȩ
faciunt᷑: quia motus carnis dũ nos temptando la¬
cessiunt ad amorẽ quietis uitimȩ impellunt. Bene

Expanded text:
postquam pacem Dei deseruit, rixam sibi contra se exsurpostquam pacem Dei deseruit, rixam sibi contra se exsurgere ex semetipso sentit, et tunc verius videt de secura Dei dilectione quid perdidit, qui ad se dilapsus, suam in se contumeliam invenit. Pacem ergo nobis terrae bestiae faciunt, quia motus carnis, dum nos tentando lacessunt, ad amorem quietis intimae impellunt. Bene
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ. & si adhuc tẽptando rugiunt: usq ad morsũ
tam̃ ut diximus actionis illicitȩ ñ excedunt. Pa¬
cificȩ itaq sunt t̾rę bestie: qr inotus carnis & si ꝑ
desideria palpitant: aꝑta nos tam̃ contradictiõe
oꝑis ñ impugnant. Quãuis ꝑ hoc ipsũ qđ pacificȩ
dicunt᷑: etiã id qđ de malignĩ spiritibꝰ̾diximꝰ. ñ in¬
conuemienter accipit᷑. Motus & enĩ carnis pacem
nobis cũ dõ faciunt: cũ temptando contradicunt.
Nam iusti mens in eo qđ ad suꝑna dirigit᷑: ex cor-¬
ruptibili corpore graui bello fatigat᷑. Quȩ & si qͣn¬
do a desideriis cęlestib. huius mundi quãlibet mm-¬
nuna delectatiõe tardat᷑: ipso uello suȩ tẽptationis
impellit᷑: ut illud toto corde diligat. qđ contradi¬
ctio milla ꝑt̾bat. Unde fit ut quietẽ intimã ad me¬
moriã reuocet: & carnis suȩ illecebras fugiens. ad
illã pleno amore suspiret. Considerare enĩ quisq

Expanded text:
tiae, etsi adhuc tentando rugiunt, usque ad morsum tiae, etsi adhuc tentando rugiunt, usque ad morsum tamen, ut diximus, actionis illicitae non excedunt. Pacificae itaque sunt terrae bestiae, quia motus carnis etsi per desideria palpitant, aperta nos tamen contradictione operis non impugnant. Quamvis per hoc ipsum quod pacificae dicuntur, etiam id quod de malignis spiritibus diximus, non inconvenienter accipitur. Motus etenim carnis pacem nobis cum Deo faciunt, cum tentando contradicunt. Nam justi mens in eo quod ad superna dirigitur, ex corruptibili corpore gravi bello fatigatur. Quae si quando a desideriis coelestibus, hujus mundi quamlibet minima delectatione tardatur, ipso bello suae tentationis impellitur, ut illud toto corde diligat, quod contradictio nulla perturbat. Unde fit, ut quietem intimam ad memoriam revocet, et carnis suae illecebras fugiens, ad illam pleno amore suspiret. Considerare enim ex tent
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ dñi impellunt. Inde gͦ cũ do pax robustior orit᷑.
uude nobis ab aduersariis durior pugna generat᷑.¬
Dossunt etiã ꝑ terrȩ bestias motus carnis intelligi
Qui dũ mentẽ nram it racionabilia suadendo la¬
cessiunt: contra nos bestialiter insurgunt. Sed
cũ cor sub diuina lege deprimit᷑. etiã carnis in¬
centiua detumescunt: ut & si tẽptando subinur¬
murent: nequaꝗͣ. tam̃ usq ad effectũ oꝑum quasi
ad aꝑti morsus rabiem exurgant. Quis enĩ in hac
adhuc corruptibili carne subsistens. has terrȩ
bestias plene edomat: cũ ille ad terciũ cęlũ raptͦ
egregius p̃dicator dicat. uideo aliam legẽ in mem¬
bris meis repugnantẽ legi mentis meȩ. & cap¬
tiuũ me ducentẽ in lege peccati quȩ ẽ in m̃bris
meis: Sed aliuo ẽ has bestias in campo oꝑis se¬
uientes aspicere: aliud intra cordis caueã frem̃-¬
tes tenere. Redactȩ namq intra elaustra continen¬

Expanded text:
rem Domini impellunt. Inde ergo cum Deo pax robustior oritur, rem Domini impellunt. Inde ergo cum Deo pax robustior oritur, unde nobis ab adversariis durior pugna generatossunt etiam per terrae bestias motus carnis intelligi, qui dum mentem nostram irrationabilia suadendo lacessunt, contra nos bestialiter insurgunt. Sed cum cor sub divina lege deprimitur, etiam carnis incentiva detumescunt; ut etsi tentando submurmurant, nequaquam tamen usque ad effectum operum, quasi ad aperti morsus rabiem exsurgant. Quis enim in hac adhuc corruptibili carne subsistens, has terrae bestias plene edomat, cum ille ad tertium coelum raptus egregius praedicator dicat: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis ? Sed alius est has bestias in campo operis saevientes aspicere, aliud intra cordis caveam frementes tenere. Redactae namque intra claustra continen
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ꝓpbam dĩrs pollicet᷑. dicens. Ecce ego sternã ꝑ
ordinẽ lapides tuos. Qui gͥ recte uiuit. pacto
secũ sapidibꝰ regionũ iungit: quia in eo qđ mundi
ciesideria suꝑat: uitã suã ꝓculdubio ad sc̃oꝵ p̃ce¬
dentiũ imitationẽ ligat. Sed cumamundi actione
disiungit᷑: malignoꝵ spũum impugnationes cres¬
cunt. Quȩ tam̃ quo magis in merore quẽꝙ̃ attert̃:
eo conditori humilius subdunt. Unde & subiun
prius ẽ qđ non ait pacate. sed pacificȩ: uidelicet
ñ quia pacẽ habent. sed quia pacẽ faciunt. Hostes
quippe callidi dũ insidiant᷑ affligunt: sed afflicta
mens tantomagis ad ȩteruã patriã reditũ diligit:
quanto in hoc erũpnoso exilio laboriosius uiuit.
& uerius se gr̃e sui adiutoris humiliat: cũ cont᷑
se insidias hostiũ acriores pensat. Terrȩ gͦ bestiȩ
pacificȩ electis fiunt: qr maligni sp̃s cũ bonoꝵ cor¬
da aduersantes deprimunt᷑. hȩc nolentes ad amo-¬

Expanded text:
 Dominus pollicetur dicens: Ecce ego sternam per ordinem lapides tuos . Qui igitur recte vivit, pacto se lapidibus 204 regionum jungit, quia in eo quod mundi desideria superat, vitam suam procul dubio ad sanctorum praecedentium imitationem ligat. Sed cum a mundi actione disjungitur, malignorum spirituum impugnationes crescunt: quae tamen quo magis in moerore quemquam atterunt, eo conditori humilius subdunt. Unde et subjunprius est quod non ait pacatae, sed pacificae, videlicet, non quia pacem habent, sed quia pacem faciunt. Hostes quippe callidi dum insidiantur, affligunt; sed afflicta mens tanto magis ad aeternam patriam reditum diligit, quanto in hoc aerumnoso exsilio laboriosius vivit; et verius se gratiae sui adjutoris humiliat, cum contra se insidias hostium acriores pensat. Terrae ergo bestiae pacificae electis fiunt, quia maligni spiritus, cum bonorum corda adversantes deprimunt, haec nolentes ad amo
Abbreviated transcription (Latin):
duxerunt ad se loth. clauseruntq ostiũ: & eos qui
erant foris ꝑcusserunt cecitate. a minio usq ad
maximũ: ita ut ostiũ inuenire ñ possent. Quid ẽ
qđ malis aduersantib utra domũ ioth reducit᷑ et
munit᷑. nͥ qđ iustus quisq dũ prauoꝵ insidias susti¬
net. ad mentẽ reu̾tit᷑. & imꝑterritꝰ inanet. Sodo¬
utȩ aũ uiri. in domo loth inuenire ostiũ nequeunt:
qr corruptores mentiũ contra uitã iꝰsti. nullũ accu-¬
sationis aditũ dep̃hendunt. ꝑcussi enĩ cecitate qua¬
si domũ circueunt. qui inuidentes facta dictaq ꝑ¬
scrutant᷑. Sed qr eis de uita iusti fortis undiq ac
laudabilis actio obuiat: errantes nil aliuo quã pa¬
rietẽ palpant. Bene gͦ dr. quasi in nocte sic palpa¬
bt̃ in meridie: qr dñ bonũ qd̾ uidẽt accusare nequeuit:
cecati malicia malum quod non uideNt ad

Expanded text:
duxerunt ad se Loth, clauseruntque ostium, et eos qui duxerunt ad se Loth, clauseruntque ostium, et eos qui erant foris percussere caecitate a minimo usque ad maximum, ita ut ostium inve malis adversantibus intra domum Loth reducitur et munitur, nisi quod justus quisque dum pravorum insidias sustinet, ad mentem revertitur, et imperterritus manet? Sodomitae autem viri in domo Loth invenire ostium nequeunt, quia corruptores mentium contra vitam justi nullum accusationis aditum deprehendunt. Percussi enim caecitate, quasi domum circumeunt, qui, invidentes, facta dictaque perscrutantur. Sed quia eis de vita justi fortis undique ac laudabilis actio obrietem palpant. Bene ergo dicitur: Quasi in nocte, sic palpabunt in meridie, quia dum bonum quod vident accusare nequeunt, caecati malitia, malum quod non vident ad
Abbreviated transcription (Latin):
Recte itaq dr. ꝑ diem incurrent tenebras: qr mens
eoꝵ cũ de aliena melioratione affligit᷑: de radio lu¬
cis obscurat᷑. Qui sepe in proximis dũ bona aꝑta con-¬
siderant: si qua mala lateant inuestigant. & sollici¬
tis inquisitionib laborant: si qͥd forte qđ accusare
possĩt inueniaut. Sana quidẽ mẽbra conspiciunt:
sed clausis cordis oculis. uulnus palpantes querunt.
Unde & bene subdit᷑. & quasi in nocte. sic palpabt̃
Iin meridiȩ. Dies boni oꝑis in proximo exterius lu¬
cet: sed quasi in nocte palpant: qr liuoris sui intus
tenebras tolerant. ꝑuenire ad aliqua quȩ rep̃hen¬
dant satagunt: detractionis aditũ quęrunt. Sed qr
hc̃ inuenire ñ ualent: cȩci exterius circueuñ. Qđ
bene exprimit᷑: cũ loth ꝓtegentib angłis. in domo eiꝰ¬
ciebant loth uehem̃tissime: etiã proximũ erat ut
frangerent fores. & miserunt manũ uiri. & intro¬

Expanded text:
Recte itaque dicitur: Per diem incurrent tenebras, quia mens Recte itaque dicitur: Per diem incurrent tenebras, quia mens eorum cum de aliena melioratione affligitur, de radio lucis obscuratur; quia saepe in proximis dum bona aperta considerant, si qua mala lateant investigant, et sollicitis inquisitionibus laborant, si quid forte quod accusare possint inveniant. Sana quidem membra conspiciunt: sed clausis cordis oculis vulnus palpantes quaerunt. Unde et bene subditur: Et quasi in nocte, sic palpabunt in meridie. Dies boni operis in proximo exterius lucet; sed quasi in nocte palpant, quia livoris sui intus tenebras tolerant. Pervenire ad aliqua, quae reprehendant, satagunt, detractionis aditum quaerunt; sed quia hunc invenire non valent, caeci exterius circumeunt. Quod bene exprimitur, cum Lot, protegentibus angelis, in domo ejuciebant Loth vehementissime, et jam proximum erat ut frangerent fores, et miserunt manum viri, et intro
Abbreviated transcription (Latin):
Iniqͥtas aũ contrahet os suũ. Os em̃ suũ nẽ adhuc
iniquitas dilatat: qr humani generis redẽptorẽ
lingua infideliũ contumeliis lacessere nequaꝗͣ. cessat.
Sed tc̃ os contrahit. cũ hoc qd̾ nõ uult ꝑstudiũ. ꝑ
supplicium claudit. Qđ tam̃ bene accipi. etiã de con¬
uersis ꝑsecutorib potest. Saluato enĩ pauꝑe. dũ ege¬
nus ad spem redit. contracto ore iniquitas obmutes¬
cit: qr resurrectionis eius clarescente miraculo. dũ
copiosa multitudo infideliũ credidit: a redẽptoris
sui iniuriis ꝯtumeliisq cessauit. Os enĩ suũ qđ deri
hȩc moralit postposita iudeoꝵ significatione trans¬
currere: atq a prauis generaliter quomodo agant᷑
indagare. Iniquoꝵ quippe hominũ mentes. cũ quȩ¬
dã a proximis bene gesta conspiciunt: in extenso
liuoris sui eculeo torquent᷑. & grauẽ maliciȩ suȩ
pęnã sustinent: cum bona in aliis tabescentes uideq

Expanded text:
Iniquitas autem contrahit os suum. Os enim suum nunc adhuc Iniquitas autem contrahit os suum. Os enim suum nunc adhuc iniquitas dilatat, quia humani generis Redemptorem lingua infidelium contumeliis lacessere nequaquam cessat. Sed tunc os contrahit, cum hoc, quod non vult per studium, per supplicium claudit. Quod tamen bene accipi etiam de conversis persecutoribus potest. Salvato enim paupere, dum egenus ad spem rediit, contracto ore, iniquitas obmutescit, quia resurrectionis ejus clarescente miraculo, dum copiosa multitudo infidelium credidit, a Redemptoris sui injuriis contumeliisque cessavit. Os enim suum, quod haec moraliter, postposita Judaeorum significatione, transcurrere, atque a pravis generaliter quomodo agantur indagare. Iniquorum quippe hominum mentes cum quaedam a proximis bene gesta conspiciunt, in extenso livoris sui equuleo torquentur, et gravem malitiae suae poenam sustinent, cum bona in aliis tabescentes vident.
Abbreviated transcription (Latin):
& erit egeno spes. E repto quippe paupere. egenuᷤ
ad spem reducit᷑ : qr humilis fideliũ popis redẽp¬
tore moriente pauore concutit᷑. sed resurgente
solidat᷑. Ipsos namq primos huius popłi pauꝑes.
electos uideł. p̃dicatores uisa eiꝰ mors ꝑculit: sed
resurrectio ostensa reparauit. Saluato gͦ paupere
spem egenus recipit: quia resurgentei̾tarne dño.
fidelis quisq ad ȩternȩ uitȩ fidutiã cõualescit.
Sed ecce iam in manifesta ostensione ueritas uenit:
iã carnis mortẽ ꝑtulit᷑. eamq resurgendo destrux̃.
Iam resurrectionẽ gła ascensionis honorauit: &
tam̃ hebreoꝵ lingua adhuc eũ contumeliis laces¬
sere non desinit. Quos nimirũ ȩquanimit᷑ tolerat.
ut alios tolerando conuertat: atq alios minime
conuersos quandoq districtius feriat. Tunc enĩ
lingua infideliũ ab effrenatione suę loquacita¬
tis obmutescet. cũ uenire eũ iustũ uidicẽ uiderit.
quẽ nẽ in iuste iudicauit. Unde bene subditur.¬

Expanded text:
it. --Erepto quippe paupere, egenus ad spem reducitur, quia humilis fidelium populus, Redemptore moriente, pavore concutitur, sed resurgente solidatur. Ipsos namque primos hujus populi pauperes, electos videlicet praedicatores, visa ejus mors perculit, sed resurrectio ostensa reparavit. Salvato ergo paupere, spem egenus recipit, quia resurgente in carne Domino, fidelis quisque ad aeternae vitae fiduciam convalescit. Sed ecce jam in manifesta ostensione Veritas venit, jam carnis mortem pertulit, eamque resurgendo destruxit, jam resurrectionem gloria ascensionis honoravit; et tamen Hebraeorum lingua adhuc cum contumeliis lacessere non desinit, quos nimirum aequanimiter tolerat, ut alios tolerando convertat, atque alios minime conversos quandoque districtius feriat. Tunc enim lingua infidelium ab effrenatione suae loquacitatis obmutescet, cum venire eum justum judicem viderit, quem nunc injuste judicavit. Unde et bene subditur
Abbreviated transcription (Latin):
peratus: suꝑna ꝓuidentia in sapientię suȩ consilio¬
est cõprehensus: quia unde succrescentis militis
uitã se extinguere credidit: uirtutis eius głam
inde cumulauit. Sed quia nonnũ ꝙͣ. astute aliqͥo
sapere etiã electi moliunt᷑: libet ad mediũ aliũ
sapientẽ deducere: & quo sinu interni consilii. as¬
tucia mortaliũ cõprehendit᷑ demonstrare. Pru¬
denter quippe ionas saꝑe uoluit: cũ ad p̃dicandã¬
niniuitarũ pęnitentiã missus. qi electis gentibus
uideã deseri tunuit: p̃dicationis officiũ implere
recusauit. Nauem petiit: fugere tharsis elegit.
Seo ꝓtinus tẽpestas exorit᷑:ͥ sors mittit᷑: ut uidelic̾
cognoscat᷑. cuius mare culpa turbet᷑. Ionas in cul¬
pa dep̃hendit᷑: in ꝓfundũ mergit᷑. cęto sorbente
deuorat᷑: atq iliic gestante belua ꝑuenit. qͦ ire
nit: sors ligat᷑. mare suscipit: belua includit. Et

Expanded text:
peratus, superna providentia in sapientiae suae est consilioperatus, superna providentia in sapientiae suae est consilio comprehensus; quia unde succrescentis militis vitam se exstinguere credidit, virtutis ejus gloriam inde cumulavit. 31. Sed quia nonnunquam astute aliquid sapere etiam sapientem deducere, et quod veraciter sinu interni consilii astutia mortalium comprehendatur, demonstrare. Prudenter quippe Jonas se sapere putavit, cum ad praedicandNinivitatem poenitentiam missus, quia electis gentibus Judaeam deseri timuit, praedicationis officium implere recusavit, navem petiit, fugere Tharsis elegit; sed protinus tempestas exoritur, sors mittitur, ut videlicet cognoscatur, cujus culpa mare turbetur. Jonas in culpa deprehenditur, in profundum mergitur, ceto sorbente devoratur, atque illuc gestante bellua pervenit, quo ire nit, sors ligat, mare suscipit, bellua includit, et