comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qd nos cura soluat. lieum appellant.
Ueteres uinũ uenenũ uocabant. s
postquam inuentum est uirus leti¬
fer sucus: hoc uinũ uocatum. illud
uenenum. Unde et hieronimus in
libro quẽ de uirginitate conseruan¬
da conscripsit. adolescentulas in qͥt
ita uinũ debere fugere ut uenenuĩ.
ne pro etatis calore feruenti bibant
et pereant: Inde est qd̃ aput uete¬
res romanas femine non utebant᷑
uino. nisi sacrorũ causa certis dieb
Merũ dicimus cum uinũ signisi¬
camus: Nam merũ dicimꝰ quidqͥd
purum atq sincerũ est. sicut et
a quã meram. nulli utiq rei mix¬
tã. Hinc et merenda. qd antiqͥtꝰ ꝑ
id temporis pueris operariiᷤ quib
panis merus dabatut. eo qd̾ meri¬
die eo tempore. soli ac separatĩ
non ut in prandia aut in cena ad unã mensã.
Inde credimus etiam illud tempiis quod
medium est meridiem appellari. qd̃ pu¬
rum sit. Mustum est uinum de lacu sta¬
tim sublatum. dictum autẽ credit᷑

Expanded text:
d nos cura solvat, Lyaeum appellant. d nos cura solvat, Lyaeum appellant. Veteres vinum venenum vocabant; sed postquam inventus est virus letiferi sucus, hoc vinum vocatum, illud venenum. Unde et Hieronymus in libro quem de virginitate servanda scripsit: 'Adolescentulas' inquit 'ita vinum debere fugere ut venenum, ne pro aetatis calore ferventi bibant et pereant.' Inde est quod apud veteres Romanos feminae non utebantur vinum, nisi sacrorum causa certis diebus. Merum dicimus cum vinum purum significamus; nam merum dicimus quidquid purum atque sincerum est, sicut et aquam meram, nulli utique rei mixtam. Hinc et merenda, quod antiquitus id temporis pueris operariis quibus panis merus dabatur; aut quod meridient eo tempore, id est soli ac separatim, non, ut in prandio aut in cena, ad unam mensam. Inde credimus etiam illud tempus, quodm diem est, meridiem appellari, quod purum sit. Mustum est vinum e lacu statim sublatum. Dictum autem creditur
Abbreviated transcription (Latin):
causa. cuius copia illius regionis apes
nutriuntur: fauũ uocari qui come:¬
ditur magis quã bibit᷑ fage enĩ greci
comedere appellant. Auint autẽ
medici. et qui dȩ humanorum
corporum scripsere naturis. p̃ci pueq
galienuis in libris quorum titulus est ꝑe¬
ac perfecte etatis uirorum et mulierum
corpora insito calore feruere. et noxios
essehis etatibus cibos qui calorem augeat
sanitatiq conducere frigida queq in
esum sumere. sicut e contrario senibus
qui ꝓ picuita laborant et frigore calidos ci¬
bos et uina uetera prodesse: De potu.
otio a greca diriuatione uocata.
hanc enĩ illi potos dicunt: Aqͣ
generaliter uocata. quod suꝑficies
enuis equalis sit: hinc et equora. quã
iñ recentem dicimus quia non est
utilis. uecusta ut uinũ. s statim
sublata et de flumine et de fonte
uł puteo. fatescit enĩ uetusta. Uinũ
inde dictum. quod eius potus uenas
sangine cita repleat. hoc alii dicũt¬

Expanded text:
causa, cuius copia eius regionis apes causa, cuius copia eius regionis apes nutriuntur. Favum vocari quia comeditur magis quam bibitur; φαγεῖν enim Graeci comedere appellant. Aiunt autem medici, et qui de humanorum corporum scripsere naturis, praecipueque Galienus in libris quorum titulus est †ac perfectae aetatis virorum mulierumque corpora insito calore fervere, et noxios esse his aetatibus cibos qui calorem augeant, sanitatique conducere frigida quaeque in esum sumere; sicut e contrario senibus, qui pituita laborant et frigore, calidos cibos et vina vetera prodesse. De potu . Potio a Graeca derivatione vocata; hanc enim illi πότος dicunt. Aqua generaliter vocata, quod superficies eius aequalis sit: hinc et aequora. Quam inde recentem dicimus quia non est utilis vetusta, ut vinum, sed statim sublata de flumine et fonte vel puteo; fetescit enim vetusta. Vinum inde dictum quod eius potus venas sanguine cito repleat. Hoc alii, quo
Abbreviated transcription (Latin):
tamen piscis uocabulum dedit: Galatiȩ
a colore lactis nominatę: Greci enĩ gala
lac dicunt. Isferas a rotunditate greco
uocabulo appellatas: Quidquid enĩ in ro-¬
tundum formatur: isfera a grecis dicit᷑
Ius qͥ qͥne magistri a uire nuncupa uert̃
quia ex ea est lex condimenti eus. Hanc
greci ⁊ ean uocant: Caseum uocatum. qd̃
careat serum. quasi careum: Nam serũ
ei omne deducitur. ut ponderibus
arguatur. Colostrum nouũ. qd nentͥ
trit et quod nutritur: Nham lacte
nutrimur. uiuimus sangnine. Quae¬
tum quasi coactum. et quasi coagula¬
tum Accepta enĩ secum alia spetie
coagulat. Mel grece appellationis est
quod apibus habere probatur: Nlam
apis grece mel esse dicitur. Antea aũ
mella de rore erant. inueniebant᷑q:
mn arundinum foliss. unde et uirgi
Siquidem huacusq in india et ara:
bia reperitur ramis inherens in simi¬
litudinem salis. Omne autẽ mel dul¬
ce: Sardum amarum est absinthi

Expanded text:
tamen piscis vocabulum dedit. Galaticae tamen piscis vocabulum dedit. Galaticae a colore lacteo nominatae; Graeci enim γάλα lac dicunt. Sphaeras a rotunditate Graeco vocabulo appellatas; quidquid enim in rotundum formatur, σφαῖρα a Graecis dicitur. Ius coquinae magistri a iure nuncupaverunt, quia ea est lex condimenti eius. Hanc Graeci zemam vocant. Caseum vocari quod careat serum, quasi careum: nam serum ei omne deducitur ut ponderibus arguatur. Colostrum lac novum; quod neutri trit et quod nutritur; nam lacte nutrimur, vivimus sanguine. Quactum, quasi coactum, quasi coagulatum; accepta enim secum alia specie coagulat. Mel Graecae appellationis est, quod ab apibus nomen habere probatur; nam apis Graece μέλισσα dicitur. Antea autem mella de rore erant, inveniebanturque in arundinum foliis. Unde et VergilSiquidem hucusque in India et Arabia conligatum reperitur ramis inhaerens in similitudinem salis. Omne autem mel dulce: Sardum amarum est absinthii
Abbreviated transcription (Latin):
beat: Ossa est proprie frustũ dentium.
cuius diminittuiũ offellam facit. unde
et offari cocei quia particulatĩ .i. offatĩ¬
faciunt excoquunt. Hc̃ essa latrantis qͣsi
in os canis iacit᷑ saciatur. ilico compesci¬
tur et silescit. frustum uocatum. qd̃ ca¬
pitur. a frumine Est enĩ frumen sũ¬
ma pars gule: Pulpa dicta. quod cum
pulte olim mi xta uescebatur. unde
ex pulm̃tariũ. ⁊ pulmentũ dictum.
li ucanicie dictȩ. qd prius in lucania
facte sunt: farcim̃ caro concisa. et mi¬
nuta: quod ea in testinũ farciatur.
hoc est impleatur cum aliarũ rerum
ãmixtione. Minutal uocatum. qd fi¬
at de piscibus et isiciis holeribusq mi¬
nutatĩ concisis: Afruͥtũ. qd latine spii¬
meum uocatur Astas enĩ grece spuma dicit᷑.
Martisia in mortario ex pisce funt unde
et nominata: Esocem pisaem quendã dict̃
ex quo primũs isicia facta sunt.⁊ quãuiᷤᷤ
ex alio genere piscium fiant. Inicium

Expanded text:
beat. Offa est proprie frustum dentium, beat. Offa est proprie frustum dentium, cuius diminutivum offellam facit. Unde et offarii coqui, quia particulatim, id est offatim, excoquunt. Nunc 'offa latrantium', qua, si in os canis iacitur, satiatus ilico conpescitur et silescit. Frustum vocatum quod capiatur a frumine; est enim frumen summa pars gulae. Pulpa dicta quod cum pulte olim mixta vescebatur. Unde et pulmentarium et pulmentum dictum. Lucanicae dictae quod prius in Lucania factae sunt. Farcimen caro concisa et minuta, quod ea intestinum farciatur, hoc est inpleatur, cum aliarum rerum conmixtione. Minutal vocatum quod fiat de piscibus et isiciis oleribusque minutatim concisis. Aphratum, quod Latine spumeum vocatur; ἀφρὸς enim Graece spuma dicitur. Martisia in mortario ex pisce fiunt: inde et nominata. Isocem piscem quendam dictum, ex quo primum isicia facta sunt; et quamvis ex alio genere piscium fiant, initium
Abbreviated transcription (Latin):
purgam̃ta. Amolum flos farine
tenuissimũ p̃ leuitate de mola
iactũ. uñ et apoellatum. quasi
a mola: carnes dicte quia kare sunt siue a
creando. unde et a grecis creaᷤᷤ uocantur: Cru¬
dum qd̾ sit cruentum. est enĩ cum sanqui
uocatur coctũ assum quod arleat. quasi
arsum: Flixum eo quod in aqua sola de¬
quoquitur: lixa enĩ aqua dicitur. ab eo
quod sit soluta. unde et solutio libidinis.
luxus. et membra loco mota luxa dicun¬
tur. Frixum a sono dictum: quando
ardet in oleo Salsum quasisale aspersũ
demptis e medio syllabis tribus Nanci¬
dum ex uicio nuncupatũ. qd̃ raucos ef¬
ficiat. Succidia carnes in usum repasi¬
tȩ a succidendo dictȩ : liardum eo qd̃
in domo repositum conseruatur. Nam
antiqui domos lares dicebant: Taxea
lardum est gallice dictum. unde et afra¬
nius In rosa gallum sagatum pingui
pastum taxea: Exungia ab unctione uo¬
cata: Sebum a sue dictum. quaseͥ seubũ.
quod plus pinguedinis hoc animal ha-¬

Expanded text:
purgamenta. Amolum flos farinae, purgamenta. Amolum flos farinae, tenuissimum, prae levitate de mola eiectum; unde et appellatum, quasi a mola. Simila. Pollines. Carnes dictae quia caro sunt; sive a creando, unde et a Graecis κρέας vocantur. Crudum, quod sit cruentum; est enim cum sanguincoctum vocatur. Assum, quod ardeat, quasi arsum. Elixum, eo quod in aqua sola decoquitur. Lixa enim aqua dicitur ab eo quod sit soluta; unde et solutio libidinis luxus, et membra loco mota luxa dicuntur. Frixum a sono dictum quando ardet in oleo. Salsum, quasi sale asparsum, demtis e medio syllabis tribus. Rancidum ex vitio nuncupatum, quod raucos efficiat. Succidia carnes in usum repositae, a succidendo dictae. Lardum, eo quod in domo repositum conservatur; nam antiqui domos lares dicebant. Taxea lardus est Gallice dictum. Unde et Afranius in Rosa 284: Gallum sagatum pingui pastum taxea. Axungia ab unctione vocata. Sebum a sue dictum, quasi suebum, quod plus pinguedinis hoc animal ha
Abbreviated transcription (Latin):
qui ad cibum seruis datur. nec delicatꝰ.
fermentacius. fermentis confectus Ari¬
mus dicitur non fermentatus. nã atimꝰ
est sine fermento sincerus: Acriximus le¬
uit̾ fermentatus. quasi acroatimus Si¬
ligineus panis a frumenti genere nun¬
cupatur: Sigilo enĩ genus est tritici.
Nubidus recoctus. et rubefactus Sub¬
cenericius cinere coctus et reuersatꝰ.
ipse est et focacius: Clibanicius in te¬
sta coctus. Issungia panis. aqua¬
duitissime laxatus. similã modicã
humectationẽ plusquã omnis pani.
unde et issungie nomen accepit.
ƿlacente sunt que siunt de farre.
quas alii liba dicunt. eo qd̃ libeant
et placeant: Dulcia sunt genera
pistorii operis. a sapore dicta. Melle
asꝑso sumuntur. Crusta supersi¬
cies panis. ipsa et fragmenta:. quia
duuduntur ut fracta : fermentũ
a feruore nuncupatũ. quia plus
prima hora non potes contineri.
crescendo enĩ excedit. farine et
surfures a sarre dicte cuius sunt

Expanded text:
qui ad cibum servis datur, nec delicatus. qui ad cibum servis datur, nec delicatus. Fermentacius fermentis confectus. Azymus non fermentatus; nam ἄζυμος est sine fermento, sincerus. Acrozymus leviter fermentatus, quasi acroazymus. Siligineus panis a frumenti genere nuncupatur; siligo enim genus est tritici. Rubidus, recoctus et rubefactus. Subcinericius, cinere coctus et reversatus: ipse est et focacius. Clibanicius, in testo coctus. Sdiutius malaxatus, similam modicam humectationis plusquam omnis panis, unde et sfungie nomen accepit. Placente sunt que fiunt de farre quas alii liba dicunt; eo qet placeant. Dulcia sunt genera pistorii operis, a sapore dicta; melle enim asparso sumuntur. Crusta superficies panis: ipsa et fragmenta, quia dividitur, ut fracta. Fermentum a fervore nuncupatum, quod plus prima hora non potest contineri; crescendo enim excedit. Farina et furfures a farre dictae, cuius sunt
Abbreviated transcription (Latin):
um uocabant omniũ militũ cibum
ante pugnam. Unde illud ducis al¬
loquiũ. Prandeamus tanquã aput
inferos cenaturi Merenda est cibus
qui declinante die sumitur. qua¬
si post meridiẽ edenda. et proxima
cene unde et antecenia a quib dã
uocantur: Itẽ merendare. quasi
meridie ȩdere Annona tractũ est
a tempore quo romani ueteres
ad cibos aduocabantur: Sic mar
tialis. Imperat excelsos frangere no¬
na choros quod et usq hodie ꝑse
faciunt:. Cena uocatur a cõmuni¬
one uescentium: Renors qui ppe
greci commune dicunt: Unde et cõmunican¬
tes. quod cõmunit̃ .i. parit̾ conueniant.
aput ueteres enĩ solitum erat in propatu¬
lo uesci. et cõmunit̾ epulari. ne singula¬
ritas luxuriam gigneret Est autẽ cena
uespertinus cibus. quã uesꝑtinã antiqͥ
dicebant. In usu enĩ non erant prandia.
panis dictus quod cõmuni cibo apponat᷑.
uel quod omne animal eum appetat.
pan enĩ grece omne dicit᷑ Cibarius :

Expanded text:
um vocabant omnium militum cibum um vocabant omnium militum cibum ante pugnam; unde est illud ducis adloquium: 'Prandeamus tamquam ad inferos cenaturi.' Merenda est cibus qui declinante die sumitur, quasi postmeridie edenda et proximo cenae: unde et antecenia a quibusdam vocantur. Item merendare quasi meridie edere. Annona tractum est a tempore quo Romani veteres ad cibos advocabantur. Sic Martialis 4, 8, 6: Imperat excelsos frangere nona toros. Quod et usque hodie Persae faciunt. Coenam vocari a communione vescentium: κοινὸν quippe Graeci commune dicunt: unde et communicantes quod communiter, id est pariter, conveniant. Apud veteres enim solitum erat in propatulo vescere et communiter epulari, ne singularitas luxuriam gigneret. Est autem cena vespertinum cibum, quam vespernam antiqui dicebant; in usu enim non erant prandia. Panis dictus quod cum omni cibo adponatur, vel quod omne animal eum adpetat; πᾶν enim Graece omne dicitur. Cibarius est
Abbreviated transcription (Latin):
panẽ et uinum. et duo superflua: ꝗͣ
tra et mari uescendi causa exquiruntur:
delitiȩ nuncupatę quod his delectent᷑
homines. easq suauit̾ appetant: pul¬
mentum uocatur a pulte. Siue enĩ
sola pultis. siue quid aliud permixti¬
onem eius sumatur : pulmentum ꝓͥe
dicitur: Sacietas aũ et saturitas sibi dif¬
ferunt. Nam sacietas ex uno cibo dici
potest pro eo qd̃ satis sit. Saturitas aũ
a satura nomen accepit. quod est ua¬
rio alimentorum apparatu compo¬
situm: Crapula est inmoderata uo-¬
racitas. quasi cruda ȩpula. cunis cru¬
ditate grauatur cor. et stomachus
incligestus efficitur Inmoderata
enĩ uoracitas uitiũ est. s tantũ his
salutis. quantũ sustentationi nat᷑e
suffitiat. Iactaculum est primus ci¬
bus quo ieiunium soluitur. unde
et nuncupatum: Nigidius: Nos ipsi
ieiuma iactaculis leuibus soluimus:
prandium ab apparatu prandu edendi
dictum proprie autẽ ueteres prandi¬

Expanded text:
panem et vinum, et in duo superflua, quae panem et vinum, et in duo superflua, quae terra et mari vescendi causa exquiruntur. Deliciae nuncupatae, quod iis delectentur homines, easque suaviter appetant. 7. Pulmentum vocatur a pulte, sive enim sola pultis, sive quid aliud ejus permistione sumatur, pulmentum proprie dicitur. 8. Satietas autem et saturitas sibi differunt. Nam satietas ex uno cibo dici potest, pro eo quod satis sit; saturitas autem a satura nomen accepit, quod est vario alimentorum apparatu compositum. 9. Crapula est immoderata voracitas, quasi cruda epula, cujus cruditate gravatur cor, et stomachus indigestus efficitur. Immoderata enim voracitas vitium est, sed tantum id salutis est, quantum sustentationi naturaeque sufficiat. 10. Jantaculum est primus cibus quo jejunium solvitur, unde et nuncupatum. Nigidius: Nos ipsi jejunia jantaculis levibus polluimus. 11. Prandium ab apparatu edenddictum. Proprie autem veteres prandi
Abbreviated transcription (Latin):
a multitudine conuescentium: Hã
priuata mensa uictus est. conuiuiũ
non est. Conuiuuii triplex modus est:
discumbendi. ȩdendi. bibendi: discumben¬
di. ut. thoris uissi discumbere pictis:
Edendi et bibendi. ut. postquã pͥma
quies epulis. mensȩ q remotȩ. Erate
quia eam os capit. Uictus proprie uoca¬
tus. quia uitam retinet. unde et ad ci¬
bum uocare inuitare dicitur: Alimo¬
nia dicitur. eoquod eius sumptu cor¬
puis alatur: Panc uiuenes accipiunt ad
incrementum. senes ad perseuerantiam:
neq enĩ subsistere poterit caro. nisi
confortetur alimentis Alimentum
enĩ est quo alimur. alimonium alen¬
di cura Affluentia nuncupata est qͦ¬
si rei nimiũ exuberantis effusio. ulta
quam satis est. modusq non est: Opu-¬
lentia ab ope dicta est. quam si discuti¬
as inuenies eam tenere modum Nã
quomͦ opitulatur quod nimiũ est . cũ
incõmoduis sit sepe quam paruũ: ¶pu¬
le ab opulentia rerum dictȩ: Epulȩ aũ
simplices in duo necessaria dinidunt᷑

Expanded text:
dine convescentium; nam privata mensa victus est, convivium non est. Convivii triplex est modus: discumbendi, edendi, et bibendi. Discumbendi, ut: Toris jussi discumbere pictis. Edendi et bibendi, ut: Postquam prima quies epulis, mensaeque remotae, Craterquia eam os capit. Victus proprie vocatur, quia vitam retinet, unde et ad cibum vocare, invitare dicitur. 2. Alimonia dicitur, eo quod ejus sumptu corpus alatur. Hanc juvenes accipiunt ad incrementum, senes ad perseverantiam. Neque enim subsistere poterit caro, nisi confortetur alimentis. Alimentum enim est quo alimur, alimonium alendi cura. 3. Affluentia nuncupata, quasi rei nimium exuberantis effusio, ultra quam satis est, modusque non est. 4. Opulentia ab ope dicta est, quam si discutias, invenies eam tenere modum. Nam quomodo opitulatur quod nimium est, cum incommodius sit saepe quam parum? 5. Epulae ab opulentia rerum dictae. Epulae autem simplices in duo necessaria dividuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
habeant in quo pars plante micitur :
Callicule. caligȩ. uel a callo pedum dictȩ
uel quia ligantur: Nam socei non li¬
gantur .s. tantũ intromitruntur :
Cerui socci sunt sine solo: li ingulati qͦ
culponei rustica calciamenta sunt. Paxe
calciamenta mulierum sunt. Corrigiȩ
a coriis uocatur. uel a colligatione. qͣsi

Expanded text:
habeant, in quo pars plantae injicitur. habeant, in quo pars plantae injicitur. Caliculae . . . Caligae, vel a callo pedum dictae, vel quia ligantur. Nam socci non ligantur, sed tantum intromittuntur. 13. Cernui socci sunt sine solo. Lingulati quos sculponeae rustica calceamenta sunt. Baxeae, calceamenta mulierum sunt Corrigiae a coriis vocantur, vel a colligatione, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
erat. sicut tragoediorum coturni. qͦs
quidam etiã calones appellant. eo qd̃
ex salice fierent: Nam greci ut diximꝰ
ligna qualana uocabant: Talares
calci cocci sunt. qui et inde nomina¬
ti uidentur. qd̃ ea sigura sint. ut con¬
tingant talum. sicut subtalares qd̃
sub talo sunt. quasi subtalares Obstͥn¬
gilli sunt. qui ꝑ plantas consuti st̃
et ex superiori parte corrigium t᷑ͣ¬
hitur. ut constringantur. unde
et nominantur: Ossas puto ab os¬
se primum factas. et quãuis nũc
ex alio genere. nom̃ tam̃ pristinũ
retinent. Mule similes sunt cotͣno¬
rum solo alto. suꝑiore autẽ parte
cum osseis uel a̾neis malleolis ad quos lora di¬
ligant᷑. dicti sunt aũ a colore rubro. qͦ¬
lis est mulli piscis: Solȩ sunt quib tan-¬
tum pedũ plante teguntur. dicte a solo
pedum: Item soleȩ materiales ex ma-¬
teria corio intexta Socci. cuius dimimi¬
tuiũ socelli. appellati inde. qd̃ soccum

Expanded text:
erat, sicut tragoediorum coturni. Quos erat, sicut tragoediorum coturni. Quos quidam etiam calones appellant, eo quod ex salice fierent; nam Graeci, ut diximus, lignum κᾶλα vocabant. Talares calcei ti videntur, quod ea figura sint ut contingant talum; sicut sotulares, qsub talo sunt, quasi subtalares. 8. Obstrigilli sunt qui per plantas consuti sunt, et ex superiore parte 482 corrigia trahitur, ut constringantur, unde et nominantur. 9. Ossas puto ab osse primum factas, et quamvis nunc ex alio genere, tamen nomen pristinum retinent. 10. Mullei similes sunt cothurnorum solo alto; superiore autem parte cum osseis, vel aeneis malleolis, ad quos lora deligabantur. Dicti autem sunt a colore rubro, qualis est mulli piscis. 11. Soleae sunt, quibus tantum pedum plantae teguntur, dictae a solo pedum. Item soleae materiales ex materia corio intecta. 12. Socci, cujus diminutivum socelli, appellati inde, quod saccum
Abbreviated transcription (Latin):
hinc et calciamenta dicta. qd̃ in ca
lo idest ligno fiant. uel quod calcen¬
tur: crepidas greci ante reꝑtas usi sunt: E
autẽ genus singulari forma. et idem utͥq
aptum pedi uł dextro uel sinistro. Cre¬
pidas aũ dictas quod cum sono stringan¬
tur. siue a pedum crepitu in ambulan¬
do: Calceos reges utebant᷑. et cesares forma
eorum: Patricios calceos romulus repperit
quatuor corrigiarum. assutaq luna. hoᷤ
soli patricii utebantur: liuna autẽ in eiꝰ
non ut syderis formã. s notam centena¬
rii numeri significabat. quod inicio pa¬
tricii senatores centũ suerint Ocreȩ
tibialia calciamenta sunt dicta. qd̃
crura tegant: Coturni sunt quibus
caluabantur tragedi. qui in theatro
dicturi erant. et alta intonantiq uo¬
ce carmina cantaturi: Est enĩ calcia¬
mentum in modum crepeadarum.
quo heroes utebantur . s. tale est ut
in dextro et in leuo conueniat pe¬
de: Baxe calciamentum comedorũ

Expanded text:
Hinc et calHinc et callo id est in ligno fiant, vel quod calcentur. Crepidis Greci ante repertis usi sunt. Est autem genus singularis forme et idem utrique aptum pedi, vel dextro, vel sinistro. Crepidas autur, sive a pedum crepitu in ambulando. Calceos reges utebantur et Caesares. Forma eorum   . Patricios calceos Romulos repperit quattuor corrigiarum, adsutaque luna: hos soli patricii utebantur. Luna autem in eis non sideris formam, sed notam centenarii numeri significabat, quod initio patricii senatores centum fuerint. Ocreae tibialia calciamenta sunt, dicta quod crura tegant. Coturni sunt quibus calciabantur tragoedi, qui in theatro dicturi erant et alta intonantique voce carmina cantaturi. Est enim calciamentum in modum crepidarum, quod heroes utebantur; sed tale est ut et in dextro et in laevo conveniat pede. Baxeae calciamentum comoedorum
Abbreviated transcription (Latin):
atq coniungendo componat: Iuc̃
uulgo bracilem. quasi brachialem
dicunt. quãuis nẽ non brachior
s penum sie cingulum Subcincto¬
rium autem uocatũ. qd̃ ut dictũ
est sub brachiis ductum alarũ si-¬
num ambit. atq hinc inde sub-¬
cingit: fascia est. qua tegitur pec¬
tus. et papillȩ comprimuntur. atq cris.¬
panti cingulo angustius pectus artat᷑.
Et dicta fascia. quod in modum fascio¬
li corpis alligat: Hinc et fasciolȩ. qͥ¬
bus uulnera colligant᷑. Uitta dicta
quod ea pectus uincit᷑ instar uitis
ligantis: Li imbus quẽ nos ornam̃¬
tum dicimus fasciola est. que ambit
extremitatẽ uestium. aut ex silis. aut
ex auro contexta. assũta q extrinse:¬
cus in extrema parte uestimenti
patos. quod insertis filo por cor
setis suant .i consuant. quasi seto¬
res: Calͥgarios uero. non a callo pe¬
dum.s a qualo. idest ligno uocatoᷤ:
sine quo consui calciamenta non
fiebant autẽ prius ex salice tantũ

Expanded text:
atque coniungendo conponat. Hunc atque coniungendo conponat. Hunc vulgo brachilem, quasi brachialem, dicunt, quamvis nunc non brachiorum, sed renum sit cingulum. Subcinctorium autem vocatum quod, ut dictum est, sub brachiis ductum alarum sinum ambit atque hinc inde subcingit. Fascia est qua tegitur pectus et papillae conprimuntur, atque crispanti cingulo angustius pectus artatur: et dicta fascia quod in modum fasciculi corpus alligat. Hinc et fasciolae, quibus vulnera conligantur. Vitta dicta quod ea pectus vincitur instar vitis ligantis. Limbus est quam nos ornaturam dicimus. Fasciola est quae ambit extremitatem vestium, aut ex filis, aut ex auro contexta adsutaque extrinsecus in extrema parte vestimenti patos quod insertis filo porcorum setis suant, id est consuant, quasi setores. Caligarios vero non a callo pedum, sed a calo, id est ligno, vocatos, sine quo consui calciamenta non fiebant autem prius ex salice tantum.
Abbreviated transcription (Latin):
Semicnctͥum ex utrisq minimũ
cingulum. Nam a cincto ꝑ diminu¬
tionem cingulum nominatum: Cin¬
cto antẽ iuuenes in exercitacione cã-¬
pestri uerecunda uelabant. unde et
campestres dicebantur. Baͥtheum
cingulum militare est dictũ pꝑ qd̃
ex eo signa dependent ad demonstran
dam legionis militaris summã. id÷
sex miliũ sexcentorũ. ex quo numo
et ipsi consistunt. unde et baltheꝰ
non tantum qd̃ cingit᷑.s etiã a qͦ
arma dependent: Tona grecum est
quam illi ⁊ onarini.: noᷤ cingulum
nuncupamus. Stropheum: cingu
purpuras.i. limas caltulũ cinguli
genus a coacto loro lictum: Fi¬
bula gretum est. quã illi fiblin
dicunt. quod ligat. est. subfibulum
subligaculum. Nerlimiculum est
quod succinctorium siue braccile
nuncupamus. qd̃ descendens percer-¬
uicem. et a lateribus diuisum utra-¬
rũq alarum sinus ambit. atq h nc
inde subaingit. ut constringens lati¬
tudinem uestium corpus contrahat

Expanded text:
semicinctium, et utrisque 478 minima semicinctium, et utrisque 478 minima cingulum. Nam a cinctu per diminutionem cingulum nominatur. Cinctu autem juvenes in exercitatione campestri verecunda velabant, unde et campestre dicebatur. 2. Balteus cingulum militare est, dictus, propter quod ex eo signa dependent, ad demodam legionis militaris summam, id est sex millium sexcentorum, ex quo numero et ipsi consistunt: unde et baltheus dicitur non tantum quod cingitur, sed etiam a quo arma dependent. Zona grecum est, quam illi ζωνάριν, nos cingulum nuncupamus. Strophium est cinpurpuras, id est limas. Caltulum cinguli genus, a coacto loro dictum. Fibula Graecum est, quam illi †fiblin† dicunt, quod ligat. Subfibulum, subligaculum. Redimiculum est quod subcinctorium sive bracile nuncupamus, quod descendens per cervicem et a lateribus colli divisum, utrumque alarum sinus ambit atque hinc inde subcingit, ut constringens latitudinem vestiat corpus, contrahat
Abbreviated transcription (Latin):
tem sequimini. qui propt̃ mulie.¬
rum cupiditatem ut mulier ẽ
ornatus. Crassus qui aput parchoᷤ
periit in senectute duos anulo ha¬
buit. causam p̃ferens. quo pecunia
ei inm̃sa creuisset. Multi etiã ro¬
manorum pro grauatate anulum
gestare in digito abstinuerunt: fe¬
mine non usȩ anulis. nisi quos uirgini
sponsus miserat. Neq amplius quam bi¬
nos anulos aureo in digitis habere sole-¬
bant: at nunc p̃ auro nullum feminiᷤᷤ
leue est atq inmune membrũ: Int̾
genera anulori sunt. Ungulus. samotͣ¬
ciuus. tinus Ungulus est gẽmatus. uo¬
catusq hoc nomine. quia sicut un¬
gula carni. ita gẽma anuli auro ac¬
cingit᷑. Samotraciꝰ aureus quidẽ .s
capitulo ferreo a loco ita uocatus Tinꝰ
purus est primũ in bithinia fabricatꝰ
lugente mea uita nec smaragdoᷤ beril¬
losq michi flacce. nec nitentes ꝑ can¬
dida margarita quero. nec quos tinica
inctus est zona lata. et minꝰ lata.

Expanded text:
tem sequimini, qui propter mulietem sequimini, qui propter mulierum cupiornatus. Crassus, qui apud Parthos periit, in senectute duos habuit annulos, causam praeferens, quod pecunia ei immensa crevisset. Multi etiam Romanorum pro gravitate annulum gestare in digito abstinuerunt. Feminae non usae annulis, nisi quos virgini sponsus miserat, neque amplius quam binos annulos aureos in digitis habere solebant. At nunc prae auro nullum feminis leve est atque immune membrum. 5. Inter genera annulorum sunt: ungulus, samothracius, thynnius. Ungulus est gemmatus, vocatusque hoc nomine, quia sicut ungula carni, ita gemma annuli auro accingitur. Samothracius aureus est quidem, sed capitulo ferreo, a loco ita vocatus. 6. Thynnius purus est, primum in Bithynia fabricatusLugente mea vita, nec smaragdos, berillosque mihi, Flacce, nec nitentes percandida margarita quaero. Nec quos ThynnicCinctus est lata zona, et minus lata
Abbreviated transcription (Latin):
rimus prometheus fertur circulũ
ferreũs incluso lapide digito cucũ¬
dasse: qua consuetudine homines usi
Canulos habere ceperunt: Anuli aũ¬
sunt ꝑcliminutionẽ dicti a ctici¬
lis et anis qui sunt circũ brachia
et circum crura. unde et signa eoꝵ
ꝑ diminutionẽ sigilla: Nam signa
maiora sunt. sigilla uero quasi mi¬
nora signa. Anuloᷤ homines primum
gestare ceperunt quarto a pollice di
gito. qd̃ eo uena quedã ad cor usq
pertingat. quã notandam ornandãq
aliquo insigni ueteres putauerunt:
Aput romanoᷤᷤ anuli de publico daban¬
tur. et non sine discrimine. Nam
dignitate precipuus uiris genimati
dabantur. ceteris solidi anulum au¬
reum neq seruus neq libertus
gestabat in publico.s anulo aureo
liberi utebantur. libertini argenteo.
serui. ferreo. licet et multi honestissi-¬
mi anulo ferreo utebantur: Aput
uetereᷤ ultra unũ anulu̾ anͥt
infame habitum uiro graccus
in meuium. Considerate quirites
sinistram eius. en cuius auctorita.¬

Expanded text:
rimus Prometheus fertur circulum ferreum incluso lapide digito circumdasse; qua consuetudine homines usi anulos habere coeperunt. Anuli autem per diminutionem dicti a circulis et anis, qui sunt circum brachia et circum crura; unde et signa eorum per diminutionem sigilla: nam signa maiora sunt, sigilla vero quasi minora signa. Anulos homines primum gestare coepergito, quod eo vena quaedam ad cor usque pertingat, quam notandam ornandamque aliquo insigni veteres putaverunt. Apud Romanos annuli de publico dabantur, et non sine discrimine. Nam dignitate praecipuis viris gemmati dabantur, caeteris solidi. Annulum aureum neque servus neque libertinus gestabat in publico: sed annulo aureo liberi utebantuservi ferreo; licet et multi honestissimi anulo ferreo utebantur. Apud veteres ultra unim anulum uti infame habitum viro. Gracchus in Mevium: 'Considerate, Quirites, sinistram eius; en cuius auctorita
Abbreviated transcription (Latin):
De Mensis et aescis.
rimis dedalus mensam et
sellam fecit cocine apparatũ
apicius quidã primus com¬
posuit. qui in eo assũtis bonis mor¬
te uoluntaria perif. Et merito qͥa
is qui gulȩ atq edacitati seruit. et
animam et corpus interficit: ab
esu et comesu mensȩ factum uocabulum: Nul¬
lum enĩ alium: habet usum : Thorus dicit᷑
a tortis herbis. que accumbentium hu¬
meris subponuntur: Stifaduam a stipi¬
tibus dictum quasi stipadium. sic enĩ
prius cȩptum est. Accubitum a cibo
uocatum quasi ad cibitum epularũ:
conuiuium aput grecos a computatio¬
tu rectius uocatur. uel quia uitȩ

Expanded text:
De mensis et escis. Primus Daedalus mensam et sellam fecit. Coquinae apparatum Apicius quidam primus composuit, qui in eo assumptis bonis morte voluntaria periit, et merito, quia is qui gulae atque edacitati servit, et animam et corpus interficit. Ab esu et comesu mensae factum lum enim alium habet usum. 2. Torus dicitur a tortis herbis, quae accumbentium humeris supponuntur. 484 Stibadium a stipitibus dictum, quasi stipadium; sic enim prius coeptum est. Accubitum a cibo vocatum, quasi ad cibatum epularum. 3. Convivium apud Graecos a compotatiotu rectius appellatur, ve
Abbreviated transcription (Latin):
concipientium. quo eorum similes con-¬
cipere et creare possint: Nam et colun¬
barum dilectores depictas ponunt
pulcherrimas isdem locis colunbas. qͥb¬
ille uersantur. quo rapiente uisu simi¬
les generent: Iñ ẽ quod qͥdã grauidas
mulieres iubent nullos intueri turpiᷤ¬
et simias. ne uisibus occurrentes simi¬
les foetus pariant: Nanc enim feminaꝵ
e̾e naturã. ut quales perspexerint. si¬
ue m̃te conceperint in extremo uolun¬
tatis estu dum concipiunt. talem et
sobolem procreant: et enĩ animal in
usu uenerio formas extrinsecus intꝰ tͣns¬
mitcit. eorumq saciata tipis rapit
species eorum in propͥam qͣlitatẽ: In a¬
nimantib bi genera dicuntur. que ex
diuersis nascuntur. ut mulus ex mula
et asino: Purdo ex equo et asina. Ibidre
e x apris et porcis. Titirus ex oue et hir¬
co. Musmo ex capra et aricte Est aũ
dux gregis. DE BES IIIS.

Expanded text:
concipientium, quo eorum similes conconcipientium, quo eorum similes concipere et creare possint. Nam et columbarum dilectores depictas ponunt pulcherrimas columbas isdem locis, quibus illae versantur, quo rapiente visu similes generent. Inde est quod quidam gravidas mulieres iubent nullos intueri turpiset simios, ne visibus occurrentes similes foetus pariant. Hanc enim feminarum esse naturam ut quales perspexerint sive mente conceperint in extremo voluptatis aestu, dum concipiunt, talem et sobolem procreent. Etenim animal in usu Venerio formas extrinsecus intus transmittit, eorumque satiata typis rapit species eorum in propriam qualitatem. In animantibus bigenera dicuntur quae ex diversis nascuntur, ut mulus ex equa et asino; burdo ex equo et asina; hybridae ex apris et porcis; tityrus ex ove et hirco; musmo ex capra et ariete. Est autem dux gregis. De bestiis .
Abbreviated transcription (Latin):
Tercium ex ꝑmixtione diuersi generis
ortum. quod etiam dicitur bigene:¬
rum. quia ex diuersis nascitur ut muł:
Mulus aũ a greco tractum uocabulũ
quod uigo pistorum subactus tarclas
molendo ducat in girum molas: Iu-¬
dei asserunt quod anaa nepos esau gqͣ
greges ab asinis in deserto ipse feterit pͥmꝰ
ascendi. ut mulorum inde noua contͣ
naturam animalia nascerentur: O¬
nagros quoq ad hoc admissos esse ad
asinas. et ipsum istius modi repperisse
concubitum. ut uelocissimȩ ex his asi¬
ne nascerent᷑: Industria quippe huma¬
na diuersum animal in cohitu coegit.
Sicq: adulterina cõmixtione genũs
aliud repperit. sicut et iacob contra na¬
turam colorum similitudines procura¬
uit. Nã tales foetus oues ipsius conci¬
piebant. quales umbras arietum de¬
super ascendentium in aquarum spe¬
culo contemplabantur.: Deniq et ħ
ipsum in ęquarum gregibus sieri fer-¬
tur. ut generosos obiciant equos uisib

Expanded text:
tertium ex permixtione diversi generis tertium ex permixtione diversi generis ortum, quod etiam dicitur bigenerum quia ex diversis nascitur, ut mulus. Mulus autem a Graeco tractum vocabulum quod iugo pistorum subactus tardas molendo ducat in gyro molas. Iudaei asserunt quod Ana abnepos Esau equarum greges ab asinis in deserto ipse fecerit primus ascendi, ut mulorum inde nova contra naturam animalia nascerentur. Onagros quoque ad hoc admissos esse ad asinas: et ipsum istiusmodi repperisse concubitum, ut velocissimi ex his asini nascerentur. Industria quippe humana diversum animal in coitu coegit, sicque adulterina commixtione genus aliud repperit; sicut et Iacob contra naturam colorum similitudines procuravit. Nam tales foetus oves illius concipiebant, quales umbras arietum desuper ascendentium in aquarum speculo contemplabantur. Denique et hoc ipsud in equarum gregibus fieri fertur, ut generosos obiciant equos visibus
Abbreviated transcription (Latin):
re est. Candidus uero est niueus. et
pura luce perfusus: Canus dictus. q
ex candido colore et igro est Scutulatus
uocatus ꝑꝑ orbes quos ht̃ candidos inter
purpuras: Uarius. quod uias habeat impa¬
habent petuli appellantur Qui frontẽ
albam candidi. Ceruinus est. quem uul¬
go gauranem dicunt. Aeranem ilem
uulgus uocat. quod in modum aerei sit
coloris: Mirteus aũ est pressus in purpura:
Dosimis aũ dictus. quod sit color enis de
hii de agresti genere oiti. quos equi feroᷤᷤ¬
dicimus: Et proinde ad urbanam dig¬
nitatem transire non possunt. Mauron
niger est. Nigrum enum greci mauron
licunt: Mannus uero equus breuior est.
quem uulgo brunnicium uocant. Uere¬
clas antiqui dixerunt. quod ueherent
redas .i. ducerent. uł quod uias publi¬
cas currunt. per quas et redas ire solitũ
erat. Equorum tria genera sunt. Unũ
generosum prȩliis et oneribus aptum.
alterum uulgͣre. atq gregarium ad
uehendum ñ ad equitandum aptũ:

Expanded text:
re est: candidus vero niveus et re est: candidus vero niveus et pura luce perfusus. Canus dictus, quia ex candido colore et nigro est. Scutulatus vocatus propter orbes, quos habent candidos inter purpuras. Varius, quod vias habeat colohabent, petili appellantur; qui frontem albam, calidi. Cervinus est quem vulgo guaranen dicunt. Aeranen idem vulgus vocat, quod in modum aerei sit coloris. Myrteus autem est pressus in purpura. Dosina autem dictequi de agresti genere odicimus, et proinde ad urbanam dignitatem transire non possunt. Mauron niger est; nigrum enim Graeci μαῦρον vocant. Mannus vero equus brevior est, quem vulgo brunicum vocant. Veredos antiqui dixerunt, quod veherent redas, id est ducerent; vel quod vias publicas irent, per quas et rhedas ire solitum erat. Equorum tria sunt genera. Unum generosum, praeliis et oneribus aptum. Alterum vulgare atque gregarium, ad vehendum, non ad equitandum aptum;
Abbreviated transcription (Latin):
tunditas: Meritum. ut sit audax. pedib
alacer. tremebundus menbris. quod ÷ for.¬
titudinis indicium. quiq ex sũma quie¬
te facile concitentur. uł excitata festina¬
cione non difficile teneatur: Motus aũ
equi in auribus in auribus intelligitur.
uirtus in m̃bris trementibus Color hnc
p̃cipue expectandus. baidus. aureus ro¬
seus. myrteus. ceruinus. giluus. glaucus.
scutulatus. canus. candidus. albus. ꝗqut¬
tatus. niger. Sequenti aũ orcline. uariꝰ
Ex nigro baidioq clistinctus. reliquus
uarius color uł cinereus tet̾rimiis: Pa¬
idium aũ antiqui uadium dicebant. q
int̾ cerera animalia fortiꝰ uadat Ipse :
et spadix. quẽ foenicatum uocant. et
habens. et quodam splendore perfusoe:
Nã glaucum ueteres dicebant: Giluus
aũ mellinus color est subalbidus. gut¬
tatus albus nigris int̾uenientib pũctĩ
Candidus aũ et albus sibi iniicẽ diffe¬
runt: Nã albus cum quodam pallo¬

Expanded text:
tunditas. Meritum, ut sit animo audax, pedibus tunditas. Meritum, ut sit animo audax, pedibus alacer, trementibus membris, quod est fortitudinis indicium: quique ex summa quiete facile concitetur, vel excitata festinatione non difficile teneatur. Motus autem equi in auribus intellegitur, virtus in membris trementibus. Color hic praecipue spectandus: badius, aureus, roseus, myrteus, cervinus, gilvus, glaucus, scutulatus, canus, candidus, albus, guttatus, niger. Sequenti autem ordine, varius ex nigro badioque distinctus; reliquus varius color vel cinereus deterrimus. Badium autem antiqui vadium dicebant, quod inter cetera animalia fortius vadat. Ipse est et spadix, quem phoenicatum vocant: et habens et quodam splendore perfusos. Nam glaucum veteres dixerunt. Gilvus autem melinus color est subalbidus. Guttatus, albus nigris intervenientibus punctis. Candidus autem et albus invicem sibi differunt. Nam albus cum quodam pallo
Abbreviated transcription (Latin):
suetudinis si indtentur: Aliqui p̃t̃ dñm
clorsonullum recipiunt. Interfectis uł
Solum enĩ ȩquũ dicunt ꝑꝑ hominẽ lacͥ¬
in centauris equorum et hominum
natura permixta ÷ Solent etiã ex eqͦ
uł mesticia uł alacͥtate euentũ fucurũ
dimicat᷑i cognoscere : Etas lonꝗuiqua
equis persicis ugnicis et ͤpirotis ac siculis in an
cdis. et gallicis frequens opino est. In gene¬
rosis equis ut aiunt ueteres .iiͦiͬi expectant᷑:
forma pulcritudo. meritum adq color:
forma ut sit ualidum corpus. et solidũ.
robori comieniens altitudo. latꝰ longum
substrictum. maxime et rotundi clunes.
pectus late patens. pectus omne musculoꝵ
densitate nodosum. pes siccus et cornu con¬
cauo solidatus: Pulcritudo. ut sit exigu¬
um capt̃. et siccum. pelle prope ossib ad¬
herente : Aures bues. et argute Oculi mag-¬
ni. nares patule. Crecta ceruix. coma densa.
et cauda ungularum soliditatis fixa ro-¬

Expanded text:
suetudinis si mutentur; aliqui praeter dominum suetudinis si mutentur; aliqui praeter dominum dorso nullum recipiunt: interfectis vel Solum enim equum propter hominem lacrit in Centauris equorum et hominum natura permixta est. Solent etiam ex equorum vel maestitia vel alacritate eventum futurum dimicaturi colligere. Aetas longaeva equis Persicis, Hunnicis, Epirotis ac Siculis in anndis et Gallicis frequens opinio est. In generosis equis, ut aiunt veteres, quattuor spectantur: forma, pulchritudo, meritum atque color. Forma, ut sit validum corpus et solidum, robori conveniens altitudo, latus longum, substrictus maxime et rotundi clunis, pectus late patens, corpus omne musculorum densitate nodosum, pes siccus et cornu concavo solidatus. Pulchritudo, ut sit exiguum caput et siccum, pelle prope ossibus adhaerente, aures breves et argutae, oculi magni, nares patulae, erecta cervix, coma densa et cauda, ungularum soliditatis fixa ro
Abbreviated transcription (Latin):
fos africa ht̃ magnos et inelomitos. et
in deserto uagantes: Singłi autem fe¬
minarum gregib presunt nascentib
masculis ⁊ elant. et testiculos eorum
morsu detruncant. quod cauentes
matres eos in secretis locis occultant. Asi¬
nos archadicos dictos eoqd̃ ab arthadia
primum uecti sunt magni et alti. Munͣ
aũ asellus onagro plus necessarius: qr et
laborem colerat. et negligentiã ꝓpe modũ
ñ recusat. Eqͥ dicti eoqd̾ qñ qͣͥdrigis ninge¬
bant̃. ȩquabant᷑. paresq forma et simi¬
uat. quod reliqua animalia non hnt
Uñ ⁊ somipes quod pedib sonat. Uiua¬
citas equorum ÷ multa: Exultant enĩ
in campis. od orantur bellum. excitã¬
tur sono tube ad prelium. uoce accen¬
si ad cursum ꝓuocant᷑. dolent cũ ui¬
cti fuerint. ex ultant cum uicerint:
Quidam hostes in bello senciunt adeo itt
aduersarios morsu petant: Aliqui etiã
proprios dmͦninoᷤ recognoscunt. obliti man¬

Expanded text:
Hos Africa habet magnos et indomitos et Hos Africa habet magnos et indomitos et in deserto vagantes. Singuli autem feminarum gregibus praesunt. Nascentibus masculis zelant et testiculos eorum morsu detruncant, quod caventes matres eos in secretis locis occultant. Asinos Arcadicos dictos, eo quod ab Arcadia primum vecti sunt magni et alti. Minor autem asellus agro plus necessarius est, quia et laborem tolerat et neglegentiam propemodum non recusat. Equi dicti, eo quod quando quadrigis iungebantur, aequabantur, paresque forma et simincavet, quod reliqua animalia non habent. Inde et sonipes, quod pedibus sonat. Vivacitas equorum multa: exultant enim in campis; odorantur bellum; excitantur sono tubae ad proelium; voce accensi ad cursum provocantur; dolent cum victi fuerint; exultant cum vicerint. Quidam hostes in bello sentiunt, adeo ut adversarios morsu petant: aliqui etiam proprios dominos recognoscunt, obliti man
Abbreviated transcription (Latin):
quia greci cami humile et bue dicũt.
Siue quia curuus est dorso: Camurat.
licet et alie regiones mittant: s: ara¬
bia plurimos: Differunt autem sibi
Nã arabici bina tubera in dorsohñt.
reliquarum regionum singula. Dro¬
meda genius camelorum ÷ minoriᷤᷤ
quidem stature s uelocioris Uñ ⁊
uelocitas appellat᷑ Centum enĩ et
amplius milia una die ꝑgere solee.
qd̾ ammal sicut bos et ouis et came¬
lus ruminat: Ruminacio aũ dicta
est a ruma eminente gut turis par.¬
te. per quã dimissus cibus a certis re¬
uocatur ammalibus Asinus et asel¬
lus a seclendo dictus quasi asedus .s
hoc nom̃ qd̃ magis equis conueniebat
ido hoc anmai sũpsit. quia priꝰꝗͣ
equos caperent hamines. hiuc p̃side
ceperunt: Aĩal qͥppe tardum et nulla ra¬
cione renitens statim ut uoluit s hõ sub¬
strauit. Onager int̾p̃tat᷑ asinus ferus. On
quippe greci asinum uocant. agriã ferũ:

Expanded text:
quia Graeci χαμαὶ humile et breve dicunt; quia Graeci χαμαὶ humile et breve dicunt; sive quia curvus est dorso. Καμουρo elicet et aliae regiones mittant, sed Arabia plurimos. Differunt autem sibi; nam Arabici bina tubera in dorso habent, reliquarum regionum singula. Dromeda genus camelorum est, minoris quidem staturae, sed velocioris. Unde et velocitas appellatur. Centum enim et amplius milia uno die pergere solet. Quod animal, sicut bos et ovis et camelus, ruminat. Ruminatio autem dicta est a ruma, eminente gutturis parte, per quam dimissus cibus a certis revocatur animalibus. Asinus et asellus a sedendo dictus, quasi asedus: sed hoc nomen, quod magis equis conveniebat, ideo hoc animal sumpsit quia priusquam equos caperent homines, huic praesidere coeperunt. Animal quippe tardum et nulla ratione renitens, statim ut voluit sibi homo substravit. Onager interpretatur asinus ferus. Ὄνον quippe Graeci asinum vocant: ἄγριον ferum.
Abbreviated transcription (Latin):
eo quod t̾rã terat. quasi terionem
rusticus  cuuis latitudo pelliũ ÷¬
a mento ad crura: Palearia dic̃t᷑
a pelle ipsa quasi palearia. qd̃ gene¬
rositatis in boue signũ. Boũ in sociis
eximia pietas Nã alt̾ alterũ inqͥrit
cũ qͦ ducere collo aratra consueuit.
et frequenti mugitu piũ testat᷑
iffectum si forte defecerit: Iacea dicta qͥsi
boaca: Est enim exqualitate mobiliũ
nominum. ut leoleena. draco dracena:
uitulus uitula a uiriditate uocatist᷑.
.i. etate uiridiᷤ sicut uirgo: Uitulã gͦ
paruam esse et nondũ enixam. Hã eni¬
xa iuuenca : et uasca: Hubali uocati
per cdiriuacionem qd̾ sint similes bo¬
ũ adeo indomiti. utłferitate iugum
ceruicibus non recipiant: Hos africa
procreat. Uri a grestes bouessunt in
germama habentes corma in m̃sa
intantum ut regus m̃sis insigni capa¬
sa nom̃ dedit. siue qd̵ qñ onerantur ut
breuiores et humiles siant accubant.

Expanded text:
eo quod terram terat, quasi terionem.eo quod terram terat, quasi terionem.rusticus. Cuius latitudo pellium a mento ad crura palearia dicuntur, a pelle ipsa, quasi pellearia; quod est generositatis in bove signum. Boum in sociis eximia pietas; nam alter alterum inquirit, cum quo ducere collo aratra consuevit, et frequenti mugitu pium testatur affectum si forte defecerit. Vacca dicta, quasi boacca. Est enim ex qualitate mobilium nominum, sicut leo leaena, draco dracaena. Vitulus et vitula a viriditate vocati sunt, id est aetate viridi, sicut virgo. Vitulam ergo parvam esse et nondum enixam: nam enixa iuvenca est aut vacca. Bubali vocati per derivationem, quod sint similes boum; adeo indomiti ut prae feritate iugum cervicibus non recipiant. Hos Africa procreat. Uri agrestes boves sunt in Germania, habentes cornua in tantum protensa ut regiis mensis insigni capasa nomen dedit, sive quod quando onerantur, ut breviores et humiles fiant, accubant,
Abbreviated transcription (Latin):
escas exquirat. Uerreᷤᷤ. eoqd̃ grandes ha-¬
beat uires Parcus quasi spurcꝰ: Ingur¬
gitat enim se ceno. luto in mergit.li:
patur Porcorum piloꝰ setas uocamꝰ
et setas a sue dictas: a quibus et suto¬
res uocantur. qd̃ ex secis suant .i. con¬
suant pelles: Aper a feritate uocatur.
ablata f. litera. et subrogata pi. Uñ
apud grecos suagroᷤ .i. ferus dicitur: oẽ
enim qd̃ ferũ ÷ et inmitce. abusiue
a greste uocamus: Iuuencꝰ dictus qd̃
iuuare incipiat hominum usus in
colenda t̾ra. uel qd ap̃ gentiles ioui
semper ubiq uinencꝰ in molabat᷑.
ñ ꝗͣ taurus Nã in uictimis etiã etaᷤᷤ
considerabatur : Laurus grecũ nom̃ ÷
sicut et bos Indici̾ taurinu color
fuluus est uolucris pernicitas. pilis
in contrariũ uersis: Caput circũ¬
fectunt flexibilitate. qua uolit̃.
t̃gi duricia om̃e telum respuut᷑
inmitti feritate :. Houẽ greci boeti
dicunt. H unc latini trionẽ uocant.

Expanded text:
escas inquirat. Verres, quod grandes haescas inquirat. Verres, quod grandes habeat vires. Porcus, quasi spurcus. Ingurgitat enim se caeno, luto inmergit, limopatos. Porcorum pilos setas vocamus, et setas a sue dictas: a quibus et sutores vocantur, quod ex setis suant, id est consuant, pelles. ablata f littera et subrogata p. Unde et apud Graecos suagros, id est, ferus dicitur. Omne enim, quod ferum est et inmite, abusive agreste vocamus. Iuvencus dictus, quod iuvare incipiat hominum usus in colenda terra, vel quia apud gentiles Iovi semper ubique invencus inmolabatur, numquam taurus. Nam in victimis etiam aetas considerabatur. Taurus Graecum nomen est, sicut et bos. Indicis tauris color fulvus est, volucris pernicitas, pilis in contrarium versis; caput circumflectunt flexibilitate qua volunt; tergi duritia omne telum respuunt inmiti feritate. Bovem Graeci βοῦν dicunt. Hunc Latini trionem vocant,
Abbreviated transcription (Latin):
eo pasti excuciunt exceptas sagitras.
Mirantur aũ sibilum fistularũ. rectsꝰ¬
Aurib acute audiunt. sũmissis ni-¬
chil. Si quando unmensa flumina uł
maria transnatent: capita clunbꝰ pͣceden¬
tium suꝑ ponunt : sibiq inuicẽ succedentes.
nullũ laborẽ ponderȩ senciunt. Tragella¬
phi a grecis nominati. qui dũ eadẽ specie
sint ut cerui : uillosos timen habent ar.¬
mos ut hyrei. et menta ꝓmissis hirsuta
harbis. qui non alibi sunt quã circa fas¬
sidẽ. Hinnuli filii sunt ceruoꝵ. Dãmula
animal et imbelle: de quo martialis.
dente timet᷑ aper. defendunt cornua cer:¬
uum. imbelles dãmȩ qͥd nisi preda sumꝰ¬
Lepus leuipes quia uelocit᷑ currit unde
hgrece ꝓ cursu lagos dicit᷑. uel ox ẽ enĩ
animał et sitis timidũ. Cuniculi genus
a grestium animalium dicti quasi ca¬
niculi. eoquod canum indagine capi¬
antur uł exdudant᷑ a speluncis: Sus
cdicta qd̃ pascua subigat .i. t̾ra subacta

Expanded text:
eo pasti excutiunt acceptas sagittas. eo pasti excutiunt acceptas sagittas. Mirantur auauribus acute audiunt, submissis nihil. Si quando immensa flumina, vel maria transnatant, capita clunibus praecedentium superponunt, sibique invicem succedentes nullum laborem ponderis sentiunt. 20. Tragelaphi a Graecis nominati, qui dum eadem specie sint, ut cervi, villosos tamen habent armos, ut hirci, et menta promissis hirta barbis, qui non alibi sunt quam circa Phasidem. 21. Innuli filii sunt cervorum, ab innanimal et imbelle; de quo Martialis: Dente timetum; imbelles dame, quid nisi preda sumipes, quia velociter currit. Unde et Graece pro cursu λαγώς dicitur; velox est enim animal et satis timidum. Cuniculi genus agrestium animalium dicti quasi caniculi, eo quod canum indagine capiantur vel excludantur ab speluncis. Sus dicta, quod pascua subigat, id est terra subacta