comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i redemptoris cepit ꝓphetando
ꝓmittere: hoc testamentũ nouũ
ꝑfecte narrat expletũ. Duo autẽ
cherubin ex auro mundissimo fac¬
ta sunt: qr utraq testam̃ta pura
ac simplici ueritate describunt᷑.
Expandunt alas suas & oraculũ
oꝑiunt: qr nos qui om̃ipotentis di
oraculũ sumus. a culpis ĩminen
tib scripture sc̃ȩ edificatione ꝓte¬
gimur. Cuigus dũ sententias solli¬
cite aspicimus: ab errore ignoran-¬
tiȩ eius alis uelamur. Duo uͦ che¬
rubin in se mutuo respiciunt. uer¬
sis uultib in ꝓpitiatortũ: qr utraq
testamenta in nullo a se discrepãt.
Et quasi ad semet ipsa uicissim fa¬
cies tenent. qr qd unũ ꝓmittit. hoc
aliud exhibetꝰ dũ inter se positũ
mediatorem di & hominũ uident.
facies quippe a semet ipsis cheru¬
bin auerterent: si qd unũ testam̃¬
tũ ꝓmitteret aliud negaret. Sed
dũ concorditer de mediatore dei
& hominũ loquunt᷑: ut uicissim
se respiciant. in ꝓpitiatoriũ inten¬

Expanded text:
ri Redemptoris coepit prophetando promittere, hoc Testamentum Novum perfecte narrat expletum. Duo autem cherubim ex auro mundissimo facta sunt, quia utraque Testamenta pura ac simplici veritate describuntur. Expandunt vero alas, et oraculum operiunt, quia nos qui omnipotentis Dei oraculutibus Scripturae sacrae aedificatione protegimur. Cujus dum sententias sollicite aspicimus, ab errore ignorantiae ejus alis velamur. Uterque vero cherubin in se mutuo aspiciunt versis vultibus in propitiatorium, quia utraque testamenta in nullo a se discrepant, et quasi ad semetipsa cies tenent, quia quod unum promittit, hoc aliud exhibet, dum inter se positum Mediatorem Dei et hominum vident. Facies quippe a semetipsis cherubim averterent, si quod unum Testamentum promitteret, aliud negaret. Sed dum concorditer de Mediatore Dei et hominum loquuntur, ut vicissim se respiciant, in propitiatorium inten
Abbreviated transcription (Latin):
De quib alias scriptũ est. Eleua
Ad locũ gͦ de quo exeunt flucim¬
na reuertuntur: quia sc̃i uiri
& si a conspectu creatoris siri cuiꝰ
claritatem m̃te conspicere co¬
nantur. foras ꝓpter nos ad acti¬
uȩ uitȩ ministeriũ ueniunt.
incessanter tam̃ ad sc̃m contẽ¬
plationis studiũ recurrunt. Et
si in p̃dicatione sua excertus au¬
rib ñris ꝑ corporalia uerba se
fundunt: mente tam̃ tacita
ad considerandũ semꝑ ipsñ fontẽ
luminis reuertunt᷑. De quib &
bene dr. ut iterũ fiuãt. Nisi enĩ
ad contemplandũ dm̃ sollicita
semꝑmente recurrerent: nini¬
rũ interna cecitas etiam exteriora
p̃dicationis eoꝵ uerba sictaret.
Sed dũ dm̃ indesinenter uidere¬
sitiunt. quasi decursa foras flu¬
mina intus semꝑ oriunt᷑: qua¬
tinꝰ illic amando sumant. unde
ad nos p̃dicando fluant.u. In¬

Expanded text:
a Ad locum ergo de quo exeunt flumina revertuntur, quia sancti viri etsi a conspectu creatoris sui, cujus claritatem mente conspicere conantur, foras propter nos ad activae vitae ministerium veniunt, incessanter tamen ad sanctum contemplationis studium recurrunt, et si in praedicatione sua exterius nostris auribus per corporalia verba se fundunt, mente tamen tacita ad considerandum semper ipsum fontem luminis revertuntur. De quibus et bene dicitur: Ut iterum fluant. Nisi enim ad contemplandum Deum sollicita semper mente recurrerent, nimirum interna siccitas etiam exteriora praedicationis eorum verba siccaret. Sed dum videre Deum indesinenter sitiunt, quasi decursura foras flumina intus semper oriuntur, quatenus illic amando sumant unde ad nos praedicando defluant.
Abbreviated transcription (Latin):
Ubiq nobis occurrit suꝑna me¬
dicina: quia & dedit homini pre¬
cepta ne peccet. & tam̃ peccanti de¬
oit remedia ne desꝑet. Pius quip¬
nemo dicat quia prus est uenia¬
liter pecco. Et nemo qui peccaue¬
rit dicat: quia iustus est de pec¬
cati remissione desꝑo. Relaxat
enĩ ds facinus qd̾ defletur: s ꝑpe¬
trare quisq timeat qđ̃ si digne de¬
fiere possit ignorat. Ante culpã
gͦ nisticiam metuat: post culpã
tam̃ de pietate p̃sumat. Neq
ita tusticiam timeat. ut nulla
spei consolatione conualescat. neq
ita confidat de miscdia. ut adhi¬
bere uulnerib suis digne peni¬
p̃sumit sibi pie parcere. semꝑ etiã
cogitet districte iudicare. Hinc

Expanded text:
Ubique nobis occurrit superna medicina, quia et dedit homini praecepta, ne peccet: et tamen peccanti dedit remedia, ne desperet. Unemo dicat: Quia pius est, venialiter pecco. Et nemo qui peccaverit dicat: Quia justus est, de peccati remissione despero. Relaxat enim Deus facinus quod defletur, sed perpetrare quisque timeat quod si digne deflere possit ignorat. Ante culpam ergo justitiam metuat, post culpam tamen de pietate praesumat; neque ita justitiam timeat, ut nulla spei consolatione convalescat; neque ita confidat de misericordia, ut adhibere vulneribus suis dignae poenipraesumit sibi pie parcere, semper etiam cogitet et districte judicare. Sub
Abbreviated transcription (Latin):
one mercedis. Parcendo quippe co¬
natȩ sunt infantũ uitam tegere:
m̃tiendo suam. Et licet in testa¬
m̃to ueteri ĩmulla possint talia
repiri: pene nũqͣm tam̃ hoc uel
tale genus m̃dacii a ꝑfectis admis
sũ ibilector inueniet .ii.

Expanded text:
one mercedis. Parcendo quippe conatae sunt infantum vitam tegere, mentiendo suam . Et licet in Testamento Veteri nonnulla possint talia reperiri, pene nunquam tamen hoc vel tale genus mendacii a perfectis admissum studiosus ibi lector inveniet.
Abbreviated transcription (Latin):
ñs tudicabit fines terrȩ. Moꝵ.¬
facturam suam ñ deserens. mala
hominũ & ꝑ suam sapientiam to¬
lerat: & ꝑ eoꝵ quandoq conu̾sio¬
nem relaxat. Cumq duras atq
insensibiles mentes respicit. modo
eas minis. modo uerberib. mͦ reue¬
lationib terret. ut que pessima
securitate duruerunt.salubri ti¬
more mollescant: quatinꝰ uel sero
redeant. & hoc ipsũ qd̾ diu expec¬
tati sunt erubescant. Unde sepe¬
contingit. ut pleriq qui dm̃ dese¬
ruerant. & uitȩ suȩ tempora in
desideriis carnalib expenderant
sint iudicia eterna cognoscant.
cunctaq que se ꝑuerse egisse me¬
minerunt. fletib puniant᷑. & hec¬
uere se insequi rectis oꝑib osten¬
dant. Quib subsequente iusticia
ꝓfecto totũ dimittitur: qd̾ ante
deliquerunt. Hinc enĩ ꝑ ꝓphetiȩ
sp̃m anna dicit. Dñs iudicabit
fines terrȩ: Et̾ram quippe. homo¬
infima sapiens defignatur: tui
peccanti dictũ est. terra es & in
illustrat. Sciens enim dñs quia

Expanded text:
nus judicabit fines terrae. facturam suam non deserens, mala hominum et per suam sapientiam tolerat, et per eorum quandoque conversionem relaxat. Cum duras atque insensibiles mentes respicit, modo eas minis, modo verberibus, modo revelationibus terret, ut quae pessima securitate duruerant, salubri timore mollescant, quatenus vel sero redeant, et hoc ipsum saltem quod diu exspectati sunt erubescant. Scit econtingit, ut plerique Deum deserant, et vitae suae tempora in desideriis carnalibus expendant. sint judicia aeterna cognoscunt, cuncta quae se perverse egisse meminerunt fletibus puniunt, atqvere se insequi rectis operibus ostendunt. Quibus subsequente justitia, profecto totum dimittitur quod ante deliquerunt. Hinc enim per prophetiae spiritum Anna dicit: Dominus judicabit fines terrae infima sapiens designatur, cui peccanti dictum est: Terra es, et in rubescant. Scit enim Dominus quia
Abbreviated transcription (Latin):
tationi monstrando. prauoꝵ m̃tes
ad sc̃itatis studia reformare: quia
scriptũ est in lege: ut ꝑ alienã mes¬
manu spicas conterat & mandu¬
mittere in eam segetem que alt̾i
indetur cõmissa esse: s ꝑ affectũ
boni oꝑis. frum̃ta dñica uicioꝵ su¬
orũ paleis expoliare: & in corpus

Expanded text:
tationi monstrando, pravorum mentes ad sanctitatis studia reformando, quia scriptum est in lege: Per alienam meset; sed manu spicas conterere, et mandupotes in eam segetem, quae alteri videtur esse commissa; sed per affectum boni operis frumenta dominica vitiorum suorum paleis exspol
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ exterius p̃dicando benedicit:
interioris augm̃ti pinguedinem
auditoꝵ mentes debriare ñ desi¬
nit: potu multiplicati muneris

Expanded text:
enim exterius praedicando benedicit, interioris acumenti pinguedinem auditorum mentem debriare non desinit, potu multiplicati muneris
Abbreviated transcription (Latin):
dedit carmina in nocte. Carmen
quippe est in nocte: leticia in tribu¬
latione. Carmen in nocte capimꝰ:
quando in p̃ssuris p̾sentib de fu¬
turis gaudiis consolamur. Carm̃¬
in nocte nob̾ ostendebat apłs: cũ
dicebat. Spe gaudentes: in tribu¬
latione pacientes. Carm̃ in nocte
dauid se habere indicat dicens.
Tu mͥ es refugu̾i a p̃ssura que cir¬
cũdedit me: exultatio mea erue
a circũdantib me. Qui enĩ circũ¬
dari se a p̃ssuris narrat. & tamen
om̃ sibi esse exultationẽ nominat.
ꝓculdubio carm̃ in nocte cantat.
Qm̃ igitur pene semꝑ in bono
carmen ponere scriptura sacra cõ¬
bro liberasset. scriptũ est. Tunc
moyses & filii isrł: ceciit caͬmen

Expanded text:
edit carmina in nocte? . Carmen quippe in nocte est laetitia in tribulatione. Carmen in nocte accipimus, quando in pressuris praesentibus de futuris gaudiis consolamur. Carmen nobis in nocte ostendebat apostolus cum dicebat: Spe gaudentes, in tribulatione patientes . Carmen in nocte se David habere indicat, dicens: Tu es mihi refugium a pressura quae circumdedit me; exsultatio mea, redime me a circumdantibus me . Qui enim circumdari se pressuris narrat, et tamen Deum sibi esse exsultationem nominat, procul dubio carmen in nocte cantat. Quia igitur pene semper in bono carmen ponere Scriptura sacra conbro liberasset, scriptum est: Tunc Moyses et filii Israel cecinerunt carmen
Abbreviated transcription (Latin):
& post pondera mentis exprima¬
mus. Ut enim tacearaus hoc qd̃
dolores tolerat. qd̾ febrib anhelat:
sua quadam egritudine constrm¬
gitur ipsa hec nr̃i corꝑis que saluꝰ
uocatur. Nam ocio tabescit: oꝑe
deficit. Inedia deficiens cibo refi.¬
citur ut subsistat: refectione las¬
sescens. abstinentia releuat᷑ ut ui¬
geat. qua ꝑfunditur ne arescat:
linteis tergitur ne ipsa nimis ꝑ¬
fusione liguefiat. Labore uegetat᷑.
ne quiete corpeat: quiete refouet᷑

Expanded text:
et post pondera mentis exprimaet post pondera mentis exprimamus. Ut enim taceamus hoc quod dolores tolerat, quod febribus anhelat, sua quadam aegritudine constringitur ipsa haec nostri corporis quae salus vocatur. Nam otio tabescit, opere deficit, inedia deficiens cibo reficitur ut subsistat, refectione lassescens, abstinentia relevatur ut vigeat, aqua perfunditur ne arescat, linteis tergitur ne ipsa nimis perfusione liquefiat, labore vegetatur, ne quiete torpeat, quiete refovet
Abbreviated transcription (Latin):
sepulturȩ in matre om̃ium. In
oiis. in hac mortalis uitȩ erumna
.cecidimus: & qͣm grauem culpã
serpentis suasione cõmisimus. pe¬
nȩ nr̃ȩ ultione sentimꝰ. Huc enĩ
lapsi: nichil extra dm nisi quo af¬
fligeremur inuenimꝰ. Et quia
ꝑ oculoꝵ insum carnem secuti sumꝰ:
de ipsa carne qͣm p̃ceptis d̃i p̃posu¬
imus flagellamur. In ipsa giuppe
cotidie gemitũ. in ipsa cruciatũ.
in ipsa interitũ patimur: ut hoc
ne aliunde esset interim censura
supplicii. nisi unde fuerat causa
pectatiꝰ: ut eius carnis amaritudi¬
ne homo erudiretur ad uitam:
cuiꝰ oblectatione. fuꝑbeuenit ad
pe serpentis ꝑsuasionib captus.
dũ dm̃ p̃cepta contempnens. eum
peccando dereliquit. humilitatis
arcem deserens. ad infirmitatis rui¬
gum suꝑbiendo ꝑuenit. & ceruicẽ
cordis erigendo supposuit: quia qͥ
subesse diuinis iussionib noluit.
sub suis se necessitatib strauit.
Qd̃ melius ostendimus: si ea que
deiectus sustinet. & prius carnis.

Expanded text:
e Text. matrem omnium. In diis in hanc mortalis vitae cecidimus, et quam gravem culpam serpentis suasione commisimus, poenae nostrae ultione sentimus. Huc enim lapsi, nihil extra Deum, nisi quo affligeremur, invenimus, et quia per oculorum visum carnem secuti sumus, de ipsa carne, quam praeceptis Dei praeposuimus flagellamur. In ipsa quippe quotidie gemitum, in ipsa cruciatum, in ipsa interitum patimur, ut hoc nec aliunde esset interim censura supplicii, nisi unde fuerat causa peccati, ut ejus carnis amaritudine homo erudiretur ad vitam, cujus oblectatione superbiae pervenit ad pe serpentis persuasionibus captus, dum Domini praecepta contemnens, eum peccando dereliquit, humilitatis arcem deserens, ad infirmitatis jugum superbiendo pervenit, et cervicem cordis erigendo supposuit: quia qui subesse divinis jussionibus noluit, sub suis se necessitatibus stravit. Quod melius ostendimus, si ea quae dejectus sustinet, et prius carnis,
Abbreviated transcription (Latin):
dei. & rursũ quadam mensura mo¬
derati sunt ꝑ infirmitatẽ suam :
quid de do acceperat: in istis infir¬
mitatib quid de se poterat agno¬
Illa potentia uirtus fuit: ista m¬
firmitas custos uirtutis. Miracu¬

Expanded text:
dam mensura moderati sint per infirmitatem suam? quid de Deo acceperat, in istis infirmitatibus quid de se esse poIlla potentiae virtus fuit, ista infirmitas custos virtutis. I
Abbreviated transcription (Latin):
Utriscĩ qui leuante sp̃u ad sum¬
ma rapiuntur. qͣm diu in hac ui¬
ta sunt ne aliqua elatione suꝑbi¬
ant quibdam temptationib re¬
primunt᷑. ut ne tantũ ꝓficere
ualeant qͣntũ uolunt. Sed ne ex¬
tollantur. ne suꝑbiant: fit in eis
ipsarũ quedam mensura turtu

Expanded text:
ti qui, sublevante Spiritu, ad summa rapiuntur, quandiu in hac vita sunt, ne aliqui superbiant, quibusdam tentationibus reprimuntur, ut non tantum proficere valeant quantum volunt. Sed ne extollantur superbia, fit in eis quaedam mensura virtu
Abbreviated transcription (Latin):
cipatu humilem p̃buit: & inte¬
grũ in deiectione seruauit. Qui
cũ ꝑsequentem se plebem dilige¬
ret: ipse sibi testimonio extitit. qr
culmen ex quo deiectus ẽ ñ ama¬
tumq mox tolerat ꝑsecutorem:
a quo ne moriatur trepidat. &
tam̃ ne dñs ei trascatur rogat :
Ipse quippe cũ mitteretur ait.
fludiet saul: & int̾ficiet me. Et ei
ꝑ semet ipsam ueritas dicit. Quo¬
usq tu luges saulem: cũ ego abiece¬
rim eũ: Quid gͦ isto uiro dici be¬
nignius potest: qui & hunc ñ uult
diuinitus ꝑcuti. a quo formidat

Expanded text:
cipatu humilem praebuit, et integrum in dejectione servavit, qui cum persequentem se plebem diligeret, ipse sibi testimonio exstitit, quia culmen ex quo dejectus est non amatum mox tolerat persecutorem? A quo ne moriatur, trepidat: et tamen ne ei Dominus irascatur, rogat. Ipse quippe cum mitteretur, ait: Audiet Saul, et interficiet me . Et ei per semetipsam Veritas dicit: Usquequo tu luges Saulem, cum ego abjecerim eum ? Quid ergo isto viro dici benegnius potest, qui et hunc non vult divinitus percuti, a quo formidat
Abbreviated transcription (Latin):
deest. nec semꝑ eoꝵ mentib
p̾sto est: quatinꝰ cũ hunc ñ habẽt
se hunc agnoscant ex dono habere
cũ habent. Unde heliseus cũ flentẽ
sunamitẽ mulierẽ a suis pedib ꝑ
gieri puerũ auelli ꝓhiberet: dixit.
Dimitte illam. anima enĩ eius in
amaritudine est. & dñscelauit
a me: & ñ indicauit mͥ. Quia au¬
etiam uir dñi indicat: qui contͣ
samariã missus. mala que ei erant¬
uentura nuntiauit. Qui tamen
ꝓhibitus a dño in uia comedere:
ꝓphȩ falsi ꝑsuasione deceptus ẽ.

Expanded text:
deest, nec semper eorum mentibus praesto est, quatenus cum hunc non habent, se hunc agnoscant ex dono habere cum habent. Unde Elisaeus cum flentem Sunamitem mulierem a suis pedibus per Giezi puerum avelli prohiberet, dixit: Dimitte illam, anima enim ejus in amaritudine est, et Dominus celavit a me, et non indicavit mihi etiam vir Dei indicat, qui, contra Samariam missus, mala quae ei ventura erant nuntiavit ; qui, tamen, prohibitus a Domino in via comedere, prophetae falsi persuasione deceptus est
Abbreviated transcription (Latin):
ñ legitur. Nusqͣm de petra mel:
nusqͣm oleũ ile popłs suxit. Sed
quia nixta pauli uocẽ petra erat
xp̃c: mel de petra suxerunt qui
etusdem redemptoris nr̃i facta &
miracula uiderunt. Oleũ uͦ de
firma petra suxerunt: qui effu¬
sione sc̃ĩ sp̃c post resurrectionẽ eiꝰ
ungi meruerunt. Quasigͦ in fir

Expanded text:
nseatur. Nusquam de petra mel, nusquam oleum ille populus suxit. Sed quia juxta Pauli vocem: Petra erat Christus , mel de petra suxerunt, qui ejusdem Redemptoris nostri facta et miracula viderunt. Oleum vero de firma petra suxerunt, quia effusione sancti Spiritus post resurrectionem ejus ungi meruerunt. Quasi ergo infir
Abbreviated transcription (Latin):
turȩ geminatꝰ. Debemus gͦ & ama¬
re eos cũ quib uiuimus: & ad illũ
totis desideriis anhelare: in quo ue¬

Expanded text:
turae geminatus. Debemus ergo amare eos cum quibus vivimus, et ad illum totis desideriis anhelare, in quo ve
Abbreviated transcription (Latin):
gressus tuos. Palpebrȩ gres¬
sus p̃cedunt. cũ oꝑationem nr̃am
consilia recta p̃ueniunt. Qui em̃
negligit considerando p̃uidere qd̾
facit gressus tendit oculos elau¬
dit: ꝑgendo iter conficit s p̃ui¬
dendo sibimet ipsi ñ antecẽdit.
Atq idcirco citius corruit: quia
ꝑ palpebram consilii ñ attendit.

Expanded text:
gressus tuos . Palpebrae quippe gressus praecedunt, cum operationem nostram consilia recta praeveniunt. Qui enim negligit considerando praevidere quod facit, gressus tendit, oculos claudit, pergendo iter conficit, sed praevidendo sibimetipsi non antecedit, atque idcirco citius corruit, quia per palpebram consilii non attendit.
Abbreviated transcription (Latin):
fugactus: qd̾ a nobis dociens rece¬
dit. quociens ꝑ prauas cogitatio¬
nes defluit. Hine enĩ psalmista
ait. Cor meũ dereliquit me.Hinc
ad semet ipsũ rediens dicit. Inue¬
nit seruus tuus cor fuũ: ut ora¬
ret de. Cũ gͦ cogitatio ꝑ custodiã
restringitur: cor qd̾ fugere consue

Expanded text:
fugatius, quod a nobis totiens recedit, quotiens per pravas cogitationes defluit. Hinc etenim psalmista ait: Cor meum dereliquit me. Hinc ad semetipsum rediens dich: Invenit servus tuus cor suum, ut oraret te. Cum ergo cogitatio per custodiam re
Abbreviated transcription (Latin):
ñ erat homo. Sed quis crederet. qͥa
uerũ de p̃terito diceret. si de futu
ro aliquid etiam ñ dixisset: In ipsiꝰ
itaq libri fine in cuiꝰ exordio ista de
p̃terito dixerat: aliquid ꝓphetie ꝑ
iacob uocem de futuro ꝑmiscuit
dicens. Non auferetur sceptrũ de
iuda. & dux de femore eius: donec
ueniat qui mittendus ẽ. Qui etiã

Expanded text:
et terram . Sed quis crederet quia verum de praeterito diceret, si de futuro etiam aliquid non dixisset? In ipsius etenim libri fine, in cujus exordio illa de praeterito dixerat, aliquid prophetiae per Jacob vocem de venturis permiscuit, dicens: Non auferetur sceptrum de Juda, et dux de femoribus ejus, donec veniat qui mittendus est, et
Abbreviated transcription (Latin):
De peccatrice muliere que pe¬
ues dm̃ quos lacrimis infunde¬
bat & capillis tergebat. osc i
ñ cessabat.: phariseo indignant.
dñs ait. Osculũ michi ñ dedisti: hec
autẽ ex quo intrairi ñ cessauit os¬
culari pedes meos. Osculũ: dilecti¬
ons est signũ. ł pedes uͦ ipsũ mi¬
nisteriũ incarnationis dñi intel¬
ligitur: quodiuiitas t̃ram teti¬
git. quia carnem assũpsit. Uerbũ
enĩ caro factum ẽ: & habitauit in
nob̾. Quem autẽ phariseus de fal¬
sa iusticia p̃sumens. nisi iudaicũ
popłm: quem peccatrix mulier.
s ad uestigia dñi ueniens & plorañ.
nisi conu̾sam gentilitatẽ desig¬
nat.: Et infidelis ille popłs deo
osculũ ñ dedit: quia ex caritate¬
cũ amare noluit. cui ex timore ser¬
iiuit. Uocata autẽ gentilitas re¬
demptoris sui uestigia osculari
ñ cessat: quia in erus contimuo a¬
more susptrat. misteriũ incarna¬
tionis eius ex toto corde diligit. Et
quia se conditori suo obsequi per
amorẽ parat: oscłm eius recte cõ¬

Expanded text:
De peccatrice muliere, quae pedes Domini, quos lacrymis infundebat et capillis tergebat, osculari non cessabat, Pharisaeo indignanti Dominus ait: Osculum mihi non dedisti, haec autem ex quo intravi, non cessavit osculari pedes meos . Osculum dilectionis est signum. Per pedes vero ipsum mysterium incarnationis Domini intelligitur, quo divinitas terram tetigit, quia carnem assumpsit: Verbum enim caro factum est, et habitavit in nobis . Quem autem Pharisaeus de falsa justitia praesumens, nisi Judaicum populum? quem peccatrix mulier, sed ad vestigia Domini veniens et plorans, nisi conversam gentilitatem designat? Et infidelis ille populus Deo osculum non dedit, quia charitate amare eum noluit qui ex timore servivit. Vocata autem gentilitas Redemptoris sui vestigia osculari non cessat, quia ejus continuo amore suspirat, mysterium incarnationis ejus ex toto corde diligit. Et quia se Conditori suo obsequi per amorem parat, osculum ejus recte de
Abbreviated transcription (Latin):
confiderant eamq ꝓfecisse suis ex¬
hortationib pensant. erubescunt
tales ñ esse quales auctore do ꝑ se
conspiciunt alios factos esse: & cũ
unt. erubescunt ñ seruare qd da¬
ãd laborem. qͣndo ꝑ hoc qd̃ dicũt
a uiciis refrenantur: quia turpe
nimis est ibi eos negligendo cadere.
unde p̃dicando conati sunt alios

Expanded text:
considerant, eamque profecisse suis exhortationibus pensant, erubescunt tales non esse quales auctore Deo per se conspiciunt alios factos esse, et antunt, erubescunt non servare quod diad laborem, quando per hoc quod dicimus a vitiis refrenamur, quia turpe nimis est ibi nos negligendo cadere, unde praedicando conati sumus alios
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ agunt. Quos nimirũ maligni
sicut diximus oꝑa captiuantes de¬
ueritas dicit. Nesciat sinistra tua
quid faciat dextera tua. ut sit ele¬
mosina tua in abscondito: & pat̃
tuus qui uidet in abscondito red¬

Expanded text:
d agunt: quos nimirum maligni sicut diximus opera hostes delium Veritas dicit: « Nesciat sinistra tua quid faciat dextera tua, ut sit eleemosyna tua in abscondito, et Pater tuus qui
Abbreviated transcription (Latin):
quando prius desideria carnis e¬
bulliunt: & post longũ usũ oꝑis¬
illiciti cordis oculũ claudunt. Nã
sepe mens recta cernit. nec tamen
ardenter contͣ ꝑuersa se erigit: &
renitens uincitur. dũ hoc ipsũ qd̾
agit duudicans. suȩ carnis delecta
recta oꝑatio exterius ꝑditur. & ta¬
men adhuc rationis lum̃ in corde
at: que dũ sedechiȩ captiuitatẽ
narrat. ordinem captiuitatis int̃¬
nȩ denuntiat dicens. Et occidit
rex babilonis filios sedechiȩ in re¬
blata in oculis eius: & om̃s nobiles

Expanded text:
o prius desideria carnis ebulliunt, et post longum usum illiciti operis oculum cordis claudunt. Nam saepe mens recta cernit, nec tamen audenter contra perversa se erigit, et renitens vincitur, dum hoc ipsum, quod agit, dijudicans, crecta operatio exterius perditur, et tamen adhuc rationis lumen in corde at, qui dum Sedechiae captivitatem narrat, ordinem captivitatis internae denuntiat, dicens: Et occidit rex Babylonis filios Sedechiae in blatha in oculis ejus, et omnes nobiles
Abbreviated transcription (Latin):
miens figurauit: de cuiꝰ mox la¬
tere mulier ꝓcessit. Quia quis¬
quis ad interiora intelligenda ra¬
riliter debeant uel que subesse
aliud in illo sit qd̾ regere ualeat
tanqͣm uir. aliud tanqͣm femina
qd̃ regatur. In hoc itaq silentio
cordis dũ ꝑ contemplationem in¬
derius uigilamus: exterius qua¬

Expanded text:
miens figuravit, de cujus mox latere mulier processit; quia quisquis ad interiora intelligenda rae praeesse viriliter debeant vel quae subesse aliud in ipso sit, quod regere valeat tanquam vir: aliud, tanquam femina, quod regatur. In hoc itaque silentio cordis, dum per contemplationem interius vigilamus, exterius qua
Abbreviated transcription (Latin):
terra uel qualiter transeat. uel qͣ¬
liter maneat distinguamꝰ. Utͣq
namq hec. ꝑeam qͣm nunc habẽt
imaginẽ transeunt: s tam̃ ꝑ es¬
sentiam sine fine subsistunt. Hĩc
namq ꝑ paulũ dr. Preterit ẽnim
figura huius mundi. Hinc ad io¬
nouũ: & terra noua. Que quidẽ
ñ alia condenda sunt s hec ipsa
renouantur. Celũ gͥ & terra. et
transit & erit: quia & ab ea qͣm
nunchabet specie ꝑ ignem ter¬
gitur. & tam̃ in sua semꝑ natu¬
ra seruatur. Unde ꝑ psalmistã
dr̃. Mutabis ea & mutabuntur.
Quam quidem ultimã cõmuta¬
tionem suam. ipsis nobis ñc uicis¬
situdinib nuntiant: quib nris
usib indesinenter alternant᷑.
Nam terra a sua specie hiemali
ariditate deficit: uernali hu¬
more iuridescit. Celum cotidie
caligine noctis ducitur: & diur¬
na claritate renouatur. Hinc gͦ
hinc fidelis quisq colligat. & in

Expanded text:
coelum vel qualiter transeat, vel qualiter maneat distinguamus. Utraque namque haec per eam quam nunc habent imaginem transeunt, sed tamen per essentiam sine fine subsistunt. Hinc namque per Paulum dicitur: Praeterit enim figura hujus mundi . Hinc novum et terra nova ; quae quidem non alia condenda sunt, sed haec ipsa renovantur. Coelum igitur et terra, et transit, et erit, quia et ab ea quam nunc habet specie per ignem tergitur, et tamen in sua semper natura servatur. Unde per Psalmistam dicitur: Mutabis ea et mutabuntur . Quam quidem ultimam commutationem suam ipsis nobis nunc vicissitudinibus nuntiant, quibus nostris usibus indesinenter alternant. Nam terra a sua specie hiemali ariditate deficit, vernali humore viridescit. Coelum quotidie caligine noctis obducitur, et diurna claritate renovatur. Hinc ergo, hinc fidelis quisque colligat, et in
Abbreviated transcription (Latin):
ois suꝑbia cũ exterius usq ad cor¬
pus extenditur. prius ꝑ oculos in¬
dicatur. Ipsi quippe ꝑ fastũ tu¬
moris quasi ex sublimi respiciũt.¬
& quo se deprimunt. altius excol¬
lunt. Nisi enim suꝑbia se ꝑ ocu¬
los quasi ꝑ quasdam fenestras
ostenderet: nequaqͣm do psalmi¬
sta dixisset. Populũ humilem sal¬
uũ facies: & oculos suꝑboꝵ humi¬
Nisi suꝑbia se ꝑoculos funderet:
ñ diceret. Generatio cuiꝰ excelsi st̃¬

Expanded text:
s superbia, cum exterius usque ad corpus extenditur, prius per oculos indicatur. Ipsi quippe per fastum tumoris inflati quasi e sublimi respiciunt, et quo se deprimunt, altius extollunt . Nisi superbia per oculos se quasi per quasdam fenestras ostenderet, nequaquam Deo Psalmista dixisset: Populum humilem salvum facies, et oculos superborum humiNisi se superbia per oculos funderet, n diceret: Generatio cujus excelsi s
Abbreviated transcription (Latin):
clesia uera hostia redemptoris im¬
molat᷑. De cuiꝰ carnib diuina lex
efferri foras ꝓhibet: q dare scm̃

Expanded text:
clesia vera hostia Redemptoris immolatur. De cujus carnibus divina lex efferri foras prohibet, quia dari Sanctum
Abbreviated transcription (Latin):
in semet ipsũ ꝓtinus cecidit. Amo¬
rem uͦ dei. ueram scilicet stationĩ
tionem deserens. nec in se consis¬
tere potuit: quia & alternantis¬
semꝑ desiderii cepit motu uaria¬
ri. ut & quietus actionem deside¬
raret. & occupatus ad otiũ anhe¬

Expanded text:
in semetipsum protinus cecidit. Amorem vero Dei, veram scilicet stationis m deserens, nec in se consistere potuit, quia, semper desiderii motu variatur, ut et quietus actionem desideret, et occupatus ad otium anhe
Abbreviated transcription (Latin):
primoꝵ hominũ uicio a paradisi
gaudiis expulsa. lucem inuisibi¬
liũ ꝑdidit: & totam se in amorẽ
uisibiliũ fudit: tantoq ab int̾na
speculatione cecata est: qͣnͣto fo¬
ras deformiter sparsa. Unde fit
ut nulla nouerit: nisi ea que cor¬
poreis oculis ut ita dixerim pal¬
pando cognoscit. Homo enĩ qui
si p̃ceptũ seruare uoluisset. etiam
carne sp̃ualis futurus erat. pec¬
cando factus est etiam m̃te car¬
nalis: ut sola cogitet que ad ani¬
nũ ꝑ imagines corpoꝵ trahit.
Corpus quippe ẽ cęli. terrȩ. aqͣ¬
rũ. aminaluĩ. cunctarũq rerũ
uisibilit̃i: quas indesinent̃ intu¬
etur. In quib dũ dotam se delec¬
tata mens ꝓicit: ab int̾ne intel

Expanded text:
primorum hominum vitio a paradisi gaudiis expulsa, lucem invisibilium perdidit, et totam se in amorem visibilium fudit; tantoque ab interna speculatione caecata est, quanto foras deformiter sparsa; unde fit ut nulla noverit nisi ea quae corporeis oculis, ut ita dixerim, palpando cognoscit. Homo enim, qui si praeceptum servare voluisset, etiam carne spiritalis futurus erat, peccando factus est etiam mente carnalis ut sola cogitet, quae ad animum per imagines corporum trahit. Corpus quippe est coeli, terrae, aquarum, animalium, cunctarumque rerum visibilium, quas indesinenter intuetur, in quibus dum totam se delectata mens projicit, ab internae intel
Abbreviated transcription (Latin):
iubentur. Scriptũ namq ẽ. fãc tͥ
duas tubas argenteas ductiles.
Et paulopost. Cũ concisus clangor
increpuerit: mouebuntur castra.
ꝑduas enĩ tubas exercitus ducitur.
quia ꝑ duo p̃cepta caritatis ad pro¬
cinctũ fidei popłs uocatur. Que
idcirco argenteȩ fieri p̃cipiunt᷑: ut
p̃dicatoꝵ uerba lucis nitore pate¬
ant. & auditoꝵ mentẽ nulla sui
obscuritate confundant. Idcirco
autẽ ductiles: quia necesse est ut
hii qui uenturam uitã p̃dicant:
crescant. Dene autẽ dr. cũ conci¬
sus clangor increpuerit mouebũ¬
tur castra: quia nimirũ p̃dicati¬
onis sermo cũ subtilius & minu¬
tius agitur: auditoꝵ corda contͣ
temptationũ certamina arden¬
tius excitantyr.u. Quomͦ elatis

Expanded text:
ubentur. Scriptum namque est: Fac tibi duas tubas argenteas ductiles . Et paulo post: Cum concisus clangor increpuerit, movebuntur castra . Per duas enim tubas exercitus ducitur, quia per duo praecepta charitatis ad procinctum fidei populus vocatur. Quae idcirco argenteae fieri praecipiuntur, ut praedicatorum verba lucis nitore pateant et auditorum mentes nulla sui obscuritate confundant. Idcirco autem ductiles, quia necesse est, ut ii, qui venturam vitam praedicant, crescant. Bene autem dicitur: Cum concisus clangor increpuerit, movebuntur castra , quia nimirum praedicationis sermo cum subtilius ac minutius agitur, auditorum corda contra tentationum certamina ardentius excitantur. 15. Qui ali
Abbreviated transcription (Latin):
Aliqndo imaginib & ante corpo¬
reos oculos ad tempus exaere assũp¬
tis. ꝑ angłos loquitur d̃s: sicut a¬
braham ñ solũ tres uirosuidere.
bere. Nisi enĩ angłi dũ quedã nob̃
interna nuntiant. ad tempus ex
aere corpus assumerent: exteriori¬
b ꝓfecto nr̃is obtutib ñ appare¬
rent. Dec cibos cũ abraham sume¬
rent: nisi ꝓpter nos solidũ aliqiud
ex celesti elemento gestarent. Abra
tatis tres angłos hospicio fuscepit.
quib ꝓfecto susceptis. sic trib qua¬
si um est locutus: quia & si in ꝑso¬
nis numerus ẽ trinitatis. in natu¬
ra unitas diuinitatis. Nec mirũ qd̾¬
illic ipsi qui suscepti funt modo an
ministrabant. & appellatione dñi
ostenditur qui eis interius p̃erat.
ut ꝑ hoc p̾sidentis imꝑiũ. & ꝑ il¬
lud claresceret officiũ ministran

Expanded text:
Aliquando imaginibus et ante corporeos oculos ad tempus ex aere assumptis per angelos loquitur Deus, sicut Abraham non solum tres viros videre bere. Nisi enim angeli, cum quaedam nobis interna nuntiantur, ad tempus ex aere corpus assumerent, exterioribus profecto nostris obtutibus non apparerent, nec cibos cum Abraham sumerent, nisi propter nos solidum aliquid ex coelesti elemento gestarent. Nec itatis angelos hospitio suscepit . Quibus profecto susceptis, sic tribus quasi uni 249 locutus est, quia et si in personis numerus Trinitatis, in natura unitas Divinitatis est. illic ipsi qui suscepti sunt, modo angministrabant; et appellatione Domini ostenditur, qui eis interius praeerat, ut per hoc praesidentis imperium et per illud claresceret officium ministran
Abbreviated transcription (Latin):
men etiam redire ad domũ nolen¬
tem dauid ad mensam uocat: qr
qmuis iudaicus populus ad con¬
scientiam reuerti contẽpnat. ei ta¬
men redemptor ueniens manda¬
ta sp̃ualia p̾dicat dicens. Si crede¬
retis moysi: crederetis forsitan & mͥ.
De me enĩ ille scripsit. Legemitaq
iudaicus popłs tenet: que eiꝰ diui¬
nitatem loquitur. cui idem popłs
credere dedignatur. Unde & urias
ad ioab cũ epłis ex quib occidi de¬
beat mittitur: qr idem ipse iuda¬
icus populus legem portat. qua
uincente moriatur. Dũ enĩ mani¬
data legis retinens implere iititur:
ipse nimirũ defert iudiciũ unde
dampnetur. Quid gͦ ꝑ factũ istud
oauid scelestius: quid uria mundiꝰ.
dicipotest: Sed rursus ꝑ misteriũ
quid dauid sanctius. quid uria infi¬
delius inuenitur: qͣndo & ille ꝑ uitȩ
culpam ꝓphetiȩ signat innocentiã.
& iste ꝑ uitȩ innocentiã. in ꝓphetia

Expanded text:
men etiam redire ad domum nolenmen etiam redire ad domum nolentem, David ad mensam vocat: quia quamvis Judaicus populus ad conscientiam reverti contemnat, ei tamen Redemptor veniens mandata spiritualia praedicat, dicens: Si crederetis Moysi, crederetis forsitan et mihi: de me enim ille scripsit. Legem itaque Judaicus populus tenet, quae ejus divinitatem loquitur, cui idem populus credere dedignatur. Unde et Urias ad Joab cum epistolis, ex quibus occidi debeat, mittitur, quia idem ipse Judaicus populus legem portat, qua convincente moriatur. Dum enim mandata legis detinens, implere renititur, ipse nimirum defert judicium, unde damnetur. Quid ergo per factum istud David, scelestius? Quid Uria mundius dici potest? sed rursus per mysterium quid David sacrius? Quid Uria infidelius invenitur? quando et ille per vitae culpam prophetiae signat innocentiam, et iste per vitae innocentia
Abbreviated transcription (Latin):
tulit. sibiq comunxit: qr uidelicet
manu fortis qd̃ dauid dr in carne
redemptor apparens. dũ de se sp̃u¬
aliter loqui legem innotutt ꝑ
hoc qd̃ iuxta licteram tenebatur.
hanc a iudaico populo extraneã
demonstrauit. sibiq comunxit:
qr se ꝑ illam p̾dicari declarauit.
yriam tam̃ ad domũ ire dauid
ad monet. pedes lauare: qr incar¬
natus dñs ueniens. iudaico popło
p̃cepit. ut ad conscientiam redeat.
gat: & post tantam duritiam p̃¬
ceptoꝵ fontem baptismatis inue¬
niens. ad aqͣm post laborem recur¬
rat. Sẽd urias qui archam dñi esse
fubpellib meminit: respon¬
oit qd domũ suam intrare
ñ possit. Acsi iũdaicus populus di¬
cat. Ego mandata d̃i in sacrificiis
carnalib uideo: & redire ad consci¬
entiam ꝑsp̃ualem intelligentiã
ñ requiro. Quasi enim archam
esse sub pellib dicit: qui p̃cepta di
ñ nisi ad exhibendũ ministeriũ sa¬
crificii carnalis intelligit. Hunc ta¬

Expanded text:
tulit, sibique conjunxit, quia videlicet tulit, sibique conjunxit, quia videlicet manu fortis, quod David dicitur, in carne Redemptor noster apparens, dum de se spiritualiter loqui legem innotuit, per hoc quod juxta litteram tenebatur, hanc a Judaico populo extraneam demonstravit, sibique conjunxit, quia se per illam praedicari declaravit. Uriam tamen ad domum ire David admonet, pedes lavare, quia incarnatus Dominus veniens, Judaico populo praecepit, ut ad conscientiam redeat, gat, ut post tantam duritiem praeceptorum, fontem baptismatis inveniens, ad aquam post laborem recurrat. Sed Urias, qui arcam Domini esse sub pellibus meminit, respondit quod domum suam intrare non posset: ac si Judaicus populus dicat: ego mandata Dei in sacrificiis carnalibus video, et redire ad conscientiam per spiritualem intelligentiam non requiro. Quasi enim arcam esse sub pellibus dicit, quia praecepta Dei non nisi ad exhibendum ministerium sacrificii carnalis intelligit. Hunc ta
Abbreviated transcription (Latin):
ł.iri. Plerũq res quelibet ꝑ histo¬
riam uirtus est. ꝑ significationẽ
culpa: sicut aliquando res gesta in
facto causa dampnationis est. in
scripto uͦ ꝓphetia uirtutis. Qd̃ uerũ
citius ostendimus: si unũ sacrȩ scͥp¬
turȩ testimoniũ ad utraq ꝓbanda
solario deambulans bethsabeȩ u¬
riȩ concupiscit uxorem: Quem
tamen a p̃lio reuertentem ire ad do
Quem dauid ad mensã ꝓpriam
suscipit: eiq epułas ꝑ quas mori de¬
beat tradit. Cuiꝰ autẽ dauid in so¬
lario deambulans tipũ tenet:. nisi
eius de quo scriptũ est in sole po¬
suit tabernacult̾i suũ : Et quid
est bethsabee ad se ꝑducere: nisi le¬
gem litterȩ carnali popło coniunc¬
tam. sp̃uali sibi intellectu sociare :
sapientia ministratur. Quem uͦ
urias nisi iudaicũ popłm signat.
cuiꝰ nomen int̾pretatũ dđr. lux
mea dei: Iudaicus autẽ popls
quia de accepta legis scientia extol¬
litur: quasi de di luce głiatur
Sed bene uriȩ dauid uxorem abs¬

Expanded text:
ic plerumque res quaelibet per historiam virtus est, per significationem culpa, sicut aliquando res gesta, in facto causa damnationis est, in scripto autem prophetia virtutis. Quod verum esse citius ostendimus, si unum sacrae Scripturae testimonium ad utraque probanda solario deambulans, Bethsabee Uriae concupiscit uxorem? Quem tamen a praelio revertentem, ire ad doQuem David ad mensam propriam suscipit, eique epistolas per quas mori debeat tradit. Cujus autem David in solario deambulans typum tenet, nisi ejus de quo scriptum est: In sole posuit tabernaculum suum ? et quid est Bethsabee ad se perducere, nisi legem litterae carnali populo conjunctam spirituali sibi intesapientia ministratur. Quem vero Urias, nisi Judaicum populum signat? cujus nomen interpretatum dicitur: lux mea Dei; Judaicus autem populus, quia de accepta legis scientia extollitur, quasi de Dei luce gloriatur; sed huic David uxorem abs
Abbreviated transcription (Latin):
uox intelligentiȩ suꝑnȩ fit in m̃¬
te: totus homo iam intra spelun¬
cam ñ est. qm̃ animũ iam carnis
cura ñ possidet. s stat in ostio: qr
mortalitatis angustias exire medi
qr dũ ꝑ suꝑnã grãm ad altiora in¬
telligenda ducimur. qnͣto subtiliꝰ
sapere qͣm oportet saꝑe s sapere
ad sobrietatem: ne dũ nimis inui¬
sibilia discutimus aberremꝰ: ne in
illa natura incorporea corꝑei lu¬
minis aliquid queramꝰ. Aurẽ enĩ
intendere. & faciem oꝑire est: in¬
derioris substantiȩ uocẽ audire ꝑ¬

Expanded text:
 intelligentiae fit in mente, totus homo jam intra speluncam non est, quia animum carnis cura non possidet? Sed stat in ostio, quia mortalitatis angustias exire meditquia dum per supernam gratiam ad altiora intelligenda ducimur, quanto subtilius sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem . Ne dum nimis invisibilia discutimus aberremus, ne in illa natura incorporea, corporei luminis aliquid quaeramus. Aurem enim intendere et faciem operire, est vocem interioris substantiae audire
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: tam̃ ut terga aspiciunt. qr
postrema que p̾ualent ꝑ intellec¬
tũ sequunt᷑. Sed in ipsis quoq mi-¬
nimis que capere sufficiunt iam
de fuis papilionib quasi exeunt.
& in ostiis stant: qͣm & habita¬
cula carnis relinquere: & ad illa
et̾na uuitȩ gaudia que audiunt
ꝓgredi conantur. Hinc est etiam
qd̃ helias cũ uocem dñi secũ loquen¬
tis audiret. in speluncȩ suȩ ostio¬

Expanded text:
sunt, tamen velut terga aspiciunt, quia sunt, tamen velut terga aspiciunt, quia postrema quae praevalent, per intellectum sequuntur. Sed et in ipsis quoque minimis quae capere sufficiunt jam de suis papilionibus quasi exeunt, atque in ostiis stant, quia et habitacula carnis relinquere et ad illa aeternae vitae gaudia quae audiunt progredi conantur. Hinc est etiam quod Elias, cum vocem Domini secum loquentis audiret , in speluncae suae ostio
Abbreviated transcription (Latin):
egrederetur moyses ad tabernacłm:
surgebat uniu̾sa plebs & stabat unꝰ¬
quisq in ostio papilionis suri. Ibi et¬
enĩ stamus: ubi mentis oculos figimꝰ.
Unde helias ait. Yiuit dñs in curus
conspectu sto. Ibi itaq stabat: ubi
cor confixerat. Quid est autẽ popłm
columnã nubis aspicere. & in tab̃na¬
culi sui forib stare & adorare: nisi
qd̃ humana mens cũ suꝑiora illa &
celestia utcũq in enigmate conspi¬
cit. iam claustra habitationis corpo¬
reȩ ꝑsubleuatã cogitationẽ exit. &
illũ humilit̃ adorat. cuiꝰ & si uid̾e
substantiã ñ ualet. iam tam̃ eius
potentiam ꝑ illuminationẽ sp̃c ri-
matur: Et cũ moyses taberna¬
culũ ingreditur. eius terga popłs
aspicit. & in papilionũ suoꝵ ostiis
consistit: qr cũ sc̃s quisq p̾dicator
alta de d̾o loquitur. suꝑnȩ habita¬
tionis iam utcũq tab̾naculũ ingre¬
ditur. Cuiꝰ p̃dicationis infirmi qͥq
& si uirtutẽ plene pensare ñ pos¬

Expanded text:
egrederetur Moyses ad tabernaculum, surgebat universa plebs, et stabat unusquisque in ostio papilionis sui . Ibi etenim stamus, ubi mentis oculos figimus. Unde Elias ait: Vivit Dominus, in cujus conspectu sto . Ibi utique stabat, ubi cor fixerat. Quid est autem populum columnam nubis aspicere, et in tabernaculi sui foribus stare atque adorare, nisi quod humana mens cum superiora illa atque coelestia utcunque in aenigmate conspicit, jam claustra habitationis corporeae per sublevatam cogitationem exit, atque illum humiliter adorat, 1319 cujus etsi videre substantpotentiam per illuminationem spiritus miratur? Et cum Moyses tabernaculum ingreditur, ejus terga populus aspicit, et in papilionum suorum ostiis consistit, quia cum sanctus quisque praedicator alta de Deo loquitur, supernae habitationis jam utcunque tabernaculum ingreditur. Cujus praedicationis infirmi quique etsi virtutem plene pensare non pos
Abbreviated transcription (Latin):
lignũ faciens fructũ: & habens unũ¬
qdq sementem scd̃m speciem suam.
Lignũ quippe scd̾m suam speciem
sem̃ ꝓducit: cũ mens nr̃a ex se consi¬
derationem in alt̾m colligit. & recti
oꝑis germ̃ parit. Hinc in eugłio¬
oñs dicit. Que uultis ut faciant
uobis homines bona: & uos eadem
facite illis. Acsi aꝑte diceret. Speci¬
em ur̃am in altero respicite: & ex
uobis ipsis considerate. quid uos o¬
porteat aliis exhibere.

Expanded text:
lignumque faciens fructum, et habens unumquodque sementem secundum speciem suam . Lignum quippe secundum suam speciem semen producit, cum mens nostra ex se considerationem in altero colligit, et recti operis germen parit. Hinc quielio dicit: Quaecumque vultis ut faciant vobis homines, et vos eadem facite illis ; ac si aperte diceret: Speciem vestram in alterum respicite, atque ex vobismetipsis cognoscite quid vos oporteat aliis exhibere.
Abbreviated transcription (Latin):
Electi qui ad ꝑpetuam uitã
tendunt. quid eis obest si ad modi¬
cũ dure moriuntur: Et est for
nima: que in eadem debeat morte
resecari. Nam uir d̃i contra sama¬
riam missus. quia ꝑ inobedientiã
in itinere comedit: hunc leo in eo¬
dem itinere occidit. Sed statim illic
scriptũ est: qr stetit leo ruxta asinũ
& ñ comedit leo de cadauere. Ex qua
re ostenditur. qd̃ peccatũ inobedi¬
entiȩ in ipsa fuerit morte laxatũ:
qr isdem leo quem uiuentem pre¬
sumpsit occidere. occisũ non p̃sũp¬
sit contingere. Qui enĩ occidendi
ausũ habuit. de occisi cadatiere co¬
medendi licentiam ñ accepit: qr
is qui culpabilis in uita fuerat pri¬
nita inobedientia. ex morte iam
iustus erat. Leo igitur qui prius
peccatoris uitam necauerat: custo¬
onit postmõdũ cadauer uisti.

Expanded text:
ergo qui ad perpetuam vitam tendunt, quid eis obest, si ad modicum dure moriuntur? est enim nonima, quae in eadem debeat morte resecari. Nam vir Driam missus, quia per inobedientiam in itinere comedit, hunc leo in eodem itinere occidit. Sed statim illic scriptum est: Quia stetit leo juxta asinum, et non comedit de cadavere . Ex qua re ostenditur quod peccatum inobedientiae in ipsa fuerit morte laxatum, quia idem leo, quem viventem praesumpsit occidere, contingere non praesumpsit occisum. Qui enim occidendi ausum habuit, de occisi cadavere comedendi licentiam non accepit, quia is qui culpabilis in vita fuerat, punita inobedientia, erat jam justus ex morte. Leo ergo qui prius peccatoris vitam necaverat, custodivit postmodum cadaver justi.
Abbreviated transcription (Latin):
auro qͦ iubentur oꝑiri: ut cũ ser¬
mone aliis insonant. ipsi etiã uitȩ
splendore fulgescant. De quib ap¬
te subditur. Qui semꝑ erunt in
circulis. nec unqͣm extrahent᷑ ab eis:
qr nimirũ necesse ẽ ut qui ad offi¬
ciũ p̃dicationis excubant. a sacrȩ
lectionis studio ñ recẽdant. Ad hoc
namq uectes ẽe in circulis semꝑ
iubentur. ut cũ porthare archam
oportunitas exigit. de intromit.¬
tendis uectib portandi tarditas
nulla generetur: qr uidelicet cum
spiritale aliquid a subditis pastor
inquiritur. ignomimosũ est ual¬
de si t̃c querat discere. cũ questio¬
nem debet enodare: Sed circulis
uectes inhereant: ut doctores sẽꝑ
in cordib suis eloquia sacra medi¬
tantes testam̃ti archam sine mo-¬
ra eleuent: si quicquid necesse ẽ
ꝓtimus docent. Unde bene pri¬
mus pastor eccłie: pastores ceteros
ãmonet dicens. larati semꝑ ad sa¬
tisfactionẽ om̃i poscenti uos ratio

Expanded text:
auro quoque jubentur operiri, ut dum serauro quoque jubentur operiri, ut dum sermone aliis insonant, ipsi etiam vitae splendore fulgescant. De quibus apte subditur: Qui semper erunt in circulis, nec unquam extrahentur ab eis. Quia nimirum necesse est ut qui ad officium praedicationis excubant, a sacrae lectionis studio non recedant. Ad hoc namque vectes esse in circulis semper jubentur, ut cum portari arcam opportunitas exigit, de intromittendis vectibus portandi tarditas nulla generetur; quia videlicet cum spiritale aliquid a subditis Pastor inquiritur, ignominiosum valde est si tunc quaerat discere, cum quaestionem debet enodare. Sed circulis vectes inhaereant, ut doctores semper in suis cordibus eloquia sacra meditantes, testamenti arcam sine mora elevent, si quidquid necesse est, protinus docent. Unde bene primus pastor Ecclesiae pastores caeteros admonet, dicens: Parati semper ad satisfactionem omni poscenti vos rat
Abbreviated transcription (Latin):
portanda archa dñs p̃ce¬
pit dñs dicens. Facies quatuor
circulos aureos: quos pones ꝑ .iiii.
archȩ angulos. faciesq uectes de
lignis sechim. & oꝑies auro. indu¬
cesq ꝑ circulos qui sunt in arche
laterib ut portetur in eis: qui
semꝑ erunt in circulis. nec un¬
qͣm extrahent᷑ ab eis. Quid ꝑ
archam nisi sca eccłia figurat᷑:
Cin qͣtuor circuli aurei ꝑ qͣtu¬
or angulos iubentur adiungi:
qr in eo qd̃ ꝑ quatuor mundi
partes dilatata tenditur. ꝓcul
dubio quatuor sc̃i eũgłii libris
accincta p̾dicatur. Uectesq de lig¬
nis sechim fiunt. qui eisde ad por¬
tandũ circulis inseruntur: qr fortes
ꝑseuerantesq doctores uelut impu¬
tribilia ligna querendi sunt: qui
instructioni sacroꝵ uoluminũ sẽꝑ
inherentes. sc̃e eccł̃ie unitatem de¬
nuntient: & quasi intromissi cir¬
culis archam portent. Uectib quip¬
pe archam portare ẽ: bonis docto¬
rib scãm eccł̃iam ad rudes infide¬
lũ mentes p̾dicando deducere. Qi

Expanded text:
portanda arca praecepit, dicens: Facies quatuor circulos aureos, quos pones per quatuor arcae angulos, faciesque vectes de lignis sethim, et operies auro, inducesque per circulos qui sunt in arcae lateribus, ut portetur in eis qui semper erunt in circulis, nec unquam extrahentur ab eis . Quid per arcam, nisi sancta Ecclesia figuratur? Cui quatuor circuli aurei per quatuor angulos jubentur adjungi, quia in eo quod per quatuor mundi partes dilatata tenditur, 34 procul dubio quatuor sancti Evangelii libris accincta praedicatur. Vectesque de lignis sethim fiunt, qui eisdem ad portandum circulis inseruntur; quia fortes perseverantesque doctores velut imputribilia ligna quaerendi sunt, qui instructioni sacrorum voluminum semper inhaerentes, sanctae Ecclesiae unitatem denuntient, et quasi intromissi circulis arcam portent. Vectibus quippe arcam portare, est bonis doctoribus sanctam Ecclesiam ad rudes infidelium mentes praedicando deducere. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
Hyid est qd̃ in tabernaculo ꝓpicia¬
toriũ fieri iubetur. suꝑ qd̾ duo che¬
rubin unu̾̃ in sũmitate una. & al¬
terũ a sũmitate altera ex auro mũ¬
dissimo ponunt᷑. expandentia alas
suas. & oꝑientia oraculũ que se mu¬
tuo respiciunt. uersis uultib in ꝓ¬
piciatortũ: nsi qd̾ utraq testam̃¬
ta ita sibi mediatorẽ di & hominũ
congruunt. ut qd̃ unũ sgͥnat. hoc
alterũ exhibeat: Quid enĩ ꝑ ꝓ
pitiatoriũ. nisi ipse redemptor hu¬
mani generis designatur : de quo
ꝑ paulũ dr quẽ ꝓposuit d̾s ꝓpitiati¬
onem ꝑfidem in sanguine ipsius.

Expanded text:
id est quod in tabernaculo propitiatorium fieri jubetur , super quod duo cherubim, unum a summitate una, et alterum a summitate alia, ex auro mundissimo ponuntur expandentes alas, 1219 et operientes oraculum, qui se mutuo respiciunt versis vultibus in propitiatorium , nisi quod utraque Testamenta ita sibi in Mediatore Dei et hominum congruunt, ut quod unum designat, hoc alterum exhibeat? Quid enim per propitiatorium, nisi ipse Redemptor humani generis designatur? De quo per Paulum dicitur: Quem proposuit Deus propitiationem per fidem in sang
Abbreviated transcription (Latin):
turbis p̃latus ut legis p̾cepta ꝑci¬
piat in montẽ ducitur: & ut in¬
t̃na penetret ab eͣt̃nis tumultib
occultatur. Unde & scĩ uiri qui ex¬
teriorib ministeriis deseruire. of¬
ficii necessitate coguntur: studio¬
se semꝑ ad cordis secreta refugiũt.
ibiq cogitationis intimȩ catum̃
ascendunt. Et legem quasi ĩ mon¬
te ꝑcipiunt: dũ postpositis tumł¬
tib actionũ temporaliũ in contẽ¬
plationis suȩ uertice suꝑnȩ uo¬
luntatis sententiã ꝑscrutantyr.

Expanded text:
turbis praelatus, ut legis praecepta percipiat, in monte ducitur, atque ut interna penetret, ab externis tumultibus occultatur. Unde et sancti viri qui exterioribus ministeriis deservire officii necessitate coguntur, studiose semper ad cordis secreta refugiunt, ibique cogitationis intimae cacumen ascendunt, et legem quasi in monte percipiunt, dum postpositis tumultibus actionum temporalium in contemplationis suae vertice supernae voluntatis sententiam perscrutantur.