comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
phibetur. quia in istis ꝑ grãm manet ad aliqͥd.
in illo autẽ ꝑ substantiam manet ad cuncta.
Sicut enĩ corpꝰ nr̃m sensũ tantũ modo tactꝰ
agnoscit. caput autẽ ad corporis usũ simul
omniũ quinq sensuũ possidet. ut uideat.
audiat. gustet. odoretur. tangat: ita menbra
suꝑni capitis in quib dam uirtutib enncañ.
ipsũ uero caput in cunctis uirtutib flagrat.
ram nunquã recedit. Dona uͦ erꝰ quib ad uitã
tenditur. sine ꝑiculo amitti ñ possunt. dona
autẽ quib uitȩ scĩtas demonstratur. plerũq
ut dictũ est. sine dispendio subtrahuntur:
Iua gͦ ꝓ nr̃a eruditione tenenda sunt. hȩc
ꝓ alienis ꝓuectib exquirenda. in illis nos
terreat formido ne peant. in istis uͦ ad tempꝰ
aliqnͣdo sublatis consoletur humilitas. quia
ad elationẽ mentẽ fortasse subleuabant.
Cum gͥ concessa nobis uirtutũ signa subtra¬
huntur. dicamꝰ recte: dñs dedit. dñs abstulit.

Expanded text:
perhibetur: quia in istis per gratiam manet ad aliquid, perhibetur: quia in istis per gratiam manet ad aliquid, in illo autem per substantiam manet ad cuncta. Sicut enim corpus nostrum sensum tantummodo tactus agnoscit, caput autem corporis, usum simul omnium quinque sensuum possidet, ut videat, audiat, gustet, odoretur, tangat; ita membra superni capitis in quibusdam virtutibus emicant, ipsum vero caput in cunctis virtutibus flagrat. ram nunquam recedit. Dona vero ejus quibus ad vitam tenditur, sine periculo amitti non possunt. Dona autem quibus vitae sanctitas demonstratur, plerumque, ut dictum est, sine dispendio subtrahuntur. Illa ergo pro nostra eruditione tenenda sunt, haec pro alienis profectibus exquirenda. In illis nos terreat formido, ne paliquando sublatis consoletur humilitas, quia ad elationem mentem fortasse sublevant. Cum igitur concessa nobis virtutum signa subtrahuntur, dicamus recte: Dominus dedit, Dominus abstulit
Abbreviated transcription (Latin):
ea sine quib ad uitã homines ꝑuenire neq̃ꝙͣ
possunt. Prophetiȩ autẽ uirtus. curatio.
genera linguarũ. interptatio sermonũ. dona
eiꝰ sunt. sed quia uirtutis eiꝰ prȩsentiã pro
correctione intuentiũ ostendunt. In his gͥ
donis sine quib ad uitam ꝑueniri ñ potest.
sc̃s sp̃s siue in prȩdicatorib suis. siue in electis
om̃ib semꝑ manet. In illis autẽ quib per
ostensionẽ illiꝰ non nr̃a uita seruat᷑. s alioꝵ
p̾sidet. nec tam̃ ꝑ eos uirtutũ signa semper
ostendit. sed aliqnͣdo se eis a signoꝵ ostensi¬
onib subtralit. ut eo humiliꝰ uirtutes eiꝰ
habeantur. quo habitȩ teneri nꝰ possunt.
Mediator autẽ di & hominũ homo xp̃c nĩc.
in cunctis eũ & semꝑ. & continue habet p̾sen¬
tem. quia & ex illo idem sp̃s ꝑ substantiam
ꝓfertur. Recte gͦ & cũ in scĩs p̃dicatorib
maneat. in mediatore. singulariter manere

Expanded text:
ea sine quibus ad vitam homines pervenire nequaquam ea sine quibus ad vitam homines pervenire nequaquam possunt: prophetiae autem virtus, curatio, genera linguarum, interpretatio sermonum, dona ejus sunt, sed quae virtutis ejus praesentiam pro correctione intuentium ostendunt. In his igitur donis, sine quibus ad vitam perveniri non potest, Spiritus sanctus sive in praedicatoribus suis, seu in electis omnibus semper manet; in illis autem quibus per ostensionem illius non nostra vita servatur, sed aliorum praesidet, nec tamen per eos virtutum signa semper ostendit: sed aliquando se eis a signorum ostensionibus subtrahit, ut eo humilius virtutes ejus habeantur, quo habitae teneri non possunt. Mediator autem Dei et hominum homo Christus Jesus in cunctis eum et semper et continue habet praesentem: quia ex illo idem Spiritus per substantiam profertur. Recte ergo et cum in sanctis praedicatoribus maneat, in Mediatore singulariter manere
Abbreviated transcription (Latin):
tatem nunqua deseruit. ex cuiꝰ diuinitate
ꝓcedit. In illo gͥ manet. qui solus & omnia
& semꝑ potest: Nam fideles qui hunc acci¬
piunt. cũ signoꝵ dona habere semꝑ ut uoluis
nͣ possunt. hunc se accepisse quasi in transitꝰ
ostensione testantur: sed cũ rursũ de eodẽ spũ¬
ore ueritatis discipłis dicitur. apud uos ma¬
nebit & in uobis erit. quid est qđ diuina uo-¬
ce mediatoris signũ. hȩc eadem scĩ sp̃s mansio
declaratur cũ dicitur. suꝑ quẽ uideris sp̃m
descendentẽ & manentẽ suꝑ eũ: Si gͥ uixta
magistri uocẽ & in discipłis manet quomͦ¬
singulare iam signũ erit. qđ in mediatore
pmnanet: Qđ tamen citiꝰ cognoscimus. si
dona eiꝰdem sp̃s discernamꝰ. Alia namq sunt
dona illiꝰ sine quib ad uitã nequaꝗͣ ꝑtingit᷑.
alia quib uitȩ scĩtas. ꝓ alioꝵ utilitate decla
ratur. Mansuetudo namq. humilitas. pati¬
entia. fides. spes. caritas. dona eiꝰ sunt. sed

Expanded text:
tatem nunquam deseruit, ex cujus divinitate tatem nunquam deseruit, ex cujus divinitate procedit. In illo igitur manet, qui solus et omnia et semper potest. Nam fideles, qui hunc accipiunt, cum signorum dona habere semper, ut volunt, non possunt, hunc se accepisse quasi in transitus ostensione testantur. Sed cum rursum de eodem Spiritu Veritatis ore discipulis dicitur, Apud vos manebit, et in vobis erit , quid est quod divina voce Mediatoris signum haec eadem sancti Spiritus mansio declaratur, cum dicitur: Super quem videris Spiritum descendentem, et manentem super eum? Si igitur juxta magistri vocesingulare jam signum erit quod in Mediatore permanet? Quod tamen citius cognoscimus, si dona ejusdem Spiritus discernamus. Alia namque sunt dona illius, sine quibus ad vitam nequaquam pertingitur, alia quibus vitae sanctitas pro aliorum utilitate deratur. Mansuetudo namque, humilitas, patientia, fides, spes, charitas, dona ejus sunt; sed
Abbreviated transcription (Latin):
de futuris tot uerba p̾dixit: Aut quomodo
ꝓpheta fuit. si de se in p̾senti uera scire dene¬
gauit: Sed quia eadem hora qua requisitꝰ
est ꝓphetiȩ sibi sp̃m deesse sensit. de semetipso
testimoniũ ueracit᷑ intulit dicens. non sum
ꝓpheta. Qui tam̃ secutus adiunxit: & nunc
tate fornicabitur. & filii tui & filiȩ tuȩ in
gladio cadent. & humꝰ tua funiculo meti-¬
etur. & tu in terra polluta morieris. Iuib
ꝓphetiȩ uerbis aꝑte ostenditur. quia dum
de se illa loqueretur impletus est. & mox
habere ꝓphetandi sp̃m meruit. quia se
ꝓphetam ñ esse humilit̾ agnouit. Si ꝓphetiȩ
pli constructione consulenti. nequaquam
nathan ꝓpheta concederet. qđ post paululũ
negaret. Unde bene & in eugłio scriptũ est:
suꝑ quẽ uideris sp̃m descendentẽ & manen¬
tem suꝑ eũ. hic est qui baptizat. In cunctis
namq fidelib sp̃s uenit. sed in solo media¬
tore singulariter ꝑmanet. quia eiꝰ humani¬

Expanded text:
de futuris tot vera praedixit? Aut quomodo de futuris tot vera praedixit? Aut quomodo propheta fuit, si de se in praesenti vera denegavit? Sed quia eadem hora qua requisitus est prophetiae sibi spiritum deesse sensit, de semetipso testimonium veraciter intulit, dicens: Non sum propheta. Qui tamen secutus adjunxit: Et nunc tate fornicabitur, et filii tui et filiae tuae in gladio cadent, et humus tua funiculo metietur; et tu in terra polluta morieris . Quibus prophetae verbis aperte ostenditur quia dum de se illa loqueretur, impletus est; et mox habere prophetandi spiritum meruit, quia se prophetam non esse humiliter agnovit. Et si pli constructione consulenti, nequaquam Nathan propheta concederet, quod post paululum negaret. Unde bene in Evangelio scriptum est: Super quem videris Spiritum descendentem et manentem super eum, hic est qui baptizat . In cunctis namque fidelibus Spiritus venit, sed in solo Mediatore singulariter permanet, quia ejus humani
Abbreviated transcription (Latin):
stodire dolens animꝰ debet. ne cum se intus
locutionis erumpat. ne de ꝓbatione mur¬
muret. & ignis qui hunc uelut aurũ concre¬
mat. ꝑ excessũ sermonis illiciti in paleȩ fauillã
uertat. Nil uͦ obstat. si hoc qđ de uirtutib
diximꝰ. de his quȩ in ostensione uirtutis
dantur. donis scĩ sp̃s sentiamꝰ. Alii namq
ꝓphetiȩ. alii genera linguarũ. alii uirtutes
curationũ dantur. Sed quia hȩc ipsa dona
ñ semꝑ in mente eodẽ modo sunt. liquido
ostenditur. qđ ne se mens in psumptione¬
eleuet. aliquando utilit᷑ subtrahuntur:
Nam si ꝓphetiȩ sp̃s ꝓphetis semꝑ adesset.
nimirũ heliseus ꝓpheta ñ diceret: dimitte
eã. anima enĩ eiꝰ in amaritudine ẽ. & dñs
celauit me uerbũ. Si ꝓphetiȩ sp̃s ꝓphetis
semꝑ adesset. inquisitꝰ amos ꝓpheta non
diceret. nͨ sum ꝓpheta. Ubi & subdidit. neq
filiꝰ ꝓphetȩ. sed armentariꝰ ego sũ. uellicass syco¬
moros. Quomodo autẽ ꝓpheta ñ fuit. qui

Expanded text:
stodire dolens animus debet, ne cum se intus locutionis erumpat. Ne de probatione murmuret, ne ignis qui hunc velut aurum concremat, per excessum sermonis illiciti in paleae favilla vertat. Nil vero obstat, si hoc quod de virtutibus diximus, de his quae in ostensione virtutis dantur donis Spiritus sancti sentiamus « Alii namque prophetiae, alii genera linguarum, alii virtutes curationum » donantur . Sed quia haec ipsa dona non semper in mente eodem modo sint, liquido ostenditur. Quod ne se mens in pelevet, aliquando utiliter subtrahuntur. Nam si prophetiae spiritus prophetis semper adesset, nimirum Elisaeus propheta non diceret; Dimitte eam, anima enim ejus in amaritudine est, et Dominus celavit a me verbum . Si prophetiae spiritus prophetis semper adesset, inquisitus Amos propheta non diceret: Non sum propheta, ubi et subdidit: Neque filius prophetae; sed armentarius ego sum, vellicans sycomoros . Quomodo autem propheta non fuit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
fugit. dum om̃e qđ mens patitur. ꝑseuerans
discretio suptilit̾ respicit. solaq mortis piculum
euadit. qͥa etiã ꝑturbatis cogitationib discretio ñ
succribit. ut dãna sua animo reñtiet. & qͣsi dnm ad

Expanded text:
fugit, dum omne quod mens patitur, perseverans fugit, dum omne quod mens patitur, perseverans discretio subtiliter respicit, solaque mortis periculum evadit; quia etiam perturbatis cogitationibus, discretio non succumbit, ut damna sua animo renuntiet, et quasi dominum ad
Abbreviated transcription (Latin):
tibi. Quid ꝑ oues. nisi cogitationũ innocen¬
tia. quid ꝑ oues. nisi bonoꝵ cordiũ munditia
designatur: Cȩlũ uero aereũ dici pauloante
iam diximꝰ. unde & aues cęli nominamus.
Et scimꝰ qd immundi sp̃s. qui ecelo ethereo
lapsi sunt. in hoc cęli terrȩq medio uagant᷑.
qui tantomagis corda hominũ ascendere
ad cȩlestia inuident. quanto se a cȩlestibus
ꝑ elationis suȩ immundiciã ꝓiectos uident.
Quia gͦ ab aereis potestatib contra cogitatio¬
num nr̃arum mundiciã flamina liuoris irru-¬
it. de cȩlo ignis ad oues uenit. Sepe enĩ mun¬
das m̃tis nr̃ȩ cogitationes ardore libidinis
accendunt. & quasi igne oues concremant.
dũ castos motus animi luxuriȩ temptatione
ꝑturbant. qui ignis dĩ dicit᷑. quia & si ñ facien¬
te do. tamen ꝑmittente. generatur Et quia
impulsu subito ipsas ñnunquã circum spe¬
ctiones mentis obruunt. quasi custodes
pueros occidunt. Sed tam̃ unus incolumis

Expanded text:
t. --Quid per oves, nisi cogitationum innocentia, quid per oves, nisi bonorum cordium munditia designatur? Coelum vero aerium dici paulo ante jam diximus: unde et aves coeli nominamus. Et scimus quod immundi spiritus, qui e coelo aethereo lapsi sunt, in hoc coeli terraeque medio vagantur: qui tanto magis corda hominum ascendere ad coelestia invident, quanto se a coelestibus per elationis suae immunditiam projectos vident. Quia ergo ab aereis potestatibus contra cogitationum nostrarum munditiam flamma livoris irruit, de coelo ignis ad oves venit. Saepe enim mundas mentis nostrae cogitationes ardore libidinis accendunt; et quasi igne oves concremant, dum castos motus animi, luxuriae tentatione perturbant. Qui ignis Dei dicitur, quia etsi non faciente Deo, tamen permittente, generatur. Et quia impulsu subito ipsas nonnunquam circumspectiones mentis obruunt, quasi custodes pueros gladio occidunt. Sed tamen unus incolumis
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ ad domũ redit. dum turbatis in tem¬
ptatione motib. discretio ad conscientiam
recurrit. ut qđ repentinis incursib p̾oceu¬
pata mens pdidisse se pensat. hoc compun¬
ctionis studio afflicta recipiat. Cumq¬

Expanded text:
unus ad domum redit, dum turbatis in teunus ad domum redit, dum turbatis in tentatione motibus discretio ad conscientiam recurrit; ut quod repentinis incursibus praeoccupata mens perdidisse se pensat, hoc compunctionis studio afflicta recipiat. C
Abbreviated transcription (Latin):
diligitur. eo ꝑ eam faciliꝰ patientia turbet᷑.
Et quidẽ electoꝵ corda ad se semꝑ sollicite.
redeunt. & semetipsa grauiter uel ꝓ leui
motu excessionis affligunt. & dum mota
discunt quomͦ stare debuerint. aliquando
meliꝰ concussa solidantur. Sed antiquus
hostis dũ tolerantiȩ cogitationes uel ad
momentũ turbat. quasi abstulisse se ab
agro cordis asinas exultat. In his autem
quȩ agere disponimꝰ rationabili custodia
quid quib reb congruat sollicite pensamꝰ.
Sed plerũq hostis dũ subita ad nos ꝑturba¬
tione temptationis irruit. circũspectiones
cordis inopinate prȩueniens quasi ipsos
custodes pueros gladio occidit. sed tamen
unꝰ fugit. qui alia ꝑisse nuntiet. quia in eo
qdđ mens ab hoste patitur rationis discretio
semꝑ ad animũ redit. & quasi solam se eua¬
sisse indicat. quȩ apud semetipsã fortiter
quicquid ptulit pensat. Aliis gͦ peuntib

Expanded text:
diligitur, eo per eam facilius patientia turbetur. diligitur, eo per eam facilius patientia turbetur. Et quidem electorum corda ad se semper sollicite redeunt, et semetipsa graviter vel pro levi motu excessionis affligunt; et dum mota discunt quomodo stare debuerint, aliquando melius concussa solidantur. Sed antiquus hostis, dum tolerantiae cogitationes vel ad momentum turbat, quasi abstulisse se ab agro cordis asinas exsultat. In his autem quae agere disponimus, rationabili custodia quid quibus rebus congruat, sollicite 66 pensamus. Sed plerumque hostis, dum subita ad nos perturbatione tentationis irruit, circumspectiones cordis inopinate praeveniens, quasi ipsos custodes pueros gladio occidit. Sed tamen unus fugit, qui alia periisse nuntiet, quia in eo quod mens ab hoste patitur, rationis discretio semper ad animum redit; et quasi solam se evasisse indicat, quae apud semetipsam fortiter quidquid pertulerit pensat. Aliis ergo pereuntibus
Abbreviated transcription (Latin):
etiã ꝑ arantes boues cogitationes caritatis
accipi. quib ꝓdesse aliis conamur. cũ frat̾m
cordis duriciã prȩdicando scindere cupimꝰ.
Potest ꝑ asinas. quȩ nimirũ sese onerantib
nulla ferocitatis insania resistunt. patientię
mansuetudo signari. Et sepehostis antiquus
cũ uelle ꝓdesse nos loquendo aliis conspicit.
in quodã torpore otii mentẽ mergit. ut
aliis ꝓdesse ñ libeat. etiã cũ aꝓpriis uacat.
Arantes gͦ boues subtrahit. cũ cogitationes
mentis frat̾nȩ utilitatis fructib deditas.
ꝑ summissũ negligentiȩ torporẽ frangit.
& quãuis electoꝵ corda intra archana suȩ
cogitationis inuigilent. & quid a tẽptatore
sustineant suꝑantes pensant. eo tam̃ ipso
malignꝰ inimicus aliquid rapuisse se gau-¬
det. quo cogitationib bonoꝵ uel ad momen-¬
ad tolerantiam mentẽ uidet. quid ab ea
maxime diligatur exquirit. & ibi scandali
laqueos inserit. ut quo magis res quȩq

Expanded text:
etiam per arantes boves, cogitationes charitatis etiam per arantes boves, cogitationes charitatis accipi; quibus prodesse aliis conamur, cum fraterni cordis duritiam praedicando scindere cupimus. Potest etiam per asinas, quae nimirum sese onerantibus, nulla ferocitatis insania resistunt, patientiae mansuetudo signari. Et saepe hostis antiquus cum velle prodesse nos loquendo aliis conspicit, in quodam torpore otii mentem mergit; ut aliis prodesse non libeat, etiam cum a propriis vacat. Arantes ergo boves subtrahit, cum cogitationes mentis fraternae utilitatis fructibus deditas, per submissum negligentiae torporem frangit. Et quamvis electorum corda intra arcana suae cogitationis invigilant, et quid a tentatore sustineat, superantes pensant, eo tamen ipso malignus inimicus aliquid rapuisse se gaudet, quo cogitationibus bonorum vel ad momenad tolerantiam videt, quid ab ea maxime diligatur exquirit, et ibi scandali laqueos inserit, ut quo magis res quaeque
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ agimꝰ. sapientiȩ epulis fidiq pascuntur
Hostis nr̃ arantes boues. & pascentes asinas
subtrahit. & pueros gladio occidit. uid aran¬
tes boues. nisi grauiores nrãs cogitationes acci-¬
pimꝰ: Quȩ dum cor studiosa exercitatione.
conficiunt. uberes ꝓuectuũ fructꝰ reddunt
Quid pascentes intelligimꝰ asinas.nisi sim¬
plices motus cordis: Quos dum studiose
a duplicitatis errore compescimꝰ. qͣsi in campo
libere puritatis nutrimꝰ. Sed plerũq hostis
callidus cũ graues cogitationes in corde conspi¬
cit. sub introducta eas uoluptatis delectatione
corrumpit. & dum motus cordis simplices
uidet. suptilia inuentionũ acumina osten¬
dit. ut dum laus de suptilitate quęritur.
puritatis simplicitas amittat᷑. & si usq
ad opus prauũ ꝑtrahere ñ ualet. temptando
tamen bonoꝵ cogitationib surripiens nocet.
ut cũ turbare bona mentis agnoscitur. ea
quasi funditꝰ abstulisse uideatur. Possunt

Expanded text:
quae agimus, sapientiae epulis fideique pascuntur, quae agimus, sapientiae epulis fideique pascuntur, hostis noster arantes boves et pascentes asinas subtrahit, et pueros gladio occidit. Quid arantes boves, nisi graviores nostras cogitationes accipimus? quae dum cor studiosa exercitatione conficiunt, uberes provectuum fructus reddunt. Quid pascentes intelligimus asinas, nisi simplices motus cordis? quos dum studiose a duplicitatis errore compescimus, quasi in campo liberae puritatis nutrimus. Sed plerumque hostis callidus, cum graves cogitationes in corde conspicit, eas sub introducta voluptatis delectatione corrumpit; et dum motus cordis simplices videt, subtilia inventionum acumina ostendit; ut dum laus de subtilitate quaeritur, puritatis simplicitas amittatur; et si usque ad opus pravum pertrahere non valet, tentando tamen bonorum cogitationibus subripiens nocet; ut dum turbare bona mentis agnoscitur, ea quasi funditus abstulisse videatur. Possunt
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc ꝑ donũ sp̃s. quasi primogenita ꝓles
ꝓfertur. Quȩ ꝓfecto sapientia nr̃a fides
est. ꝓpheta attestante qui ait: nisi credideri¬
tis ñ intelligitis. Tunc enĩ uere ad intelligen¬
dum sapimꝰ cũ cunctis quȩ conditor dicit.
credulitatis nr̃e fidem prebemꝰ. In domo
gͦ frĩs primogeniti conuiuantur filii. cũ
uirtutes reliquȩ epulantur in fide. quȩ
si ñ prima in corde nr̃o gignitur. reliqua
quȩq esse bona ñ possunt. etiam si bona
uideantur. In domo frĩs primogeniti filii
conuiuantur. dũ uirtutes nr̃ȩ in habitaculo
fidei. sacri eloquii cibo satiantur. Scriptum
quippe est. sine fide impossibile ẽ placere
do. Tunc gͦ uirtutes nr̃ȩ ueras uite epulas
sumunt. cũ nutriri fidei sacram̃tis incipiunt
In domo frĩs primogeniti conuiuantur filii.
quia nisi uirtutes reliquȩ sapientiȩ ȩpulis
repletȩ ea quȩ appetunt prudenter agant.
uirtutes esse nequaꝗͣ. possunt Ded ecce bona¬

Expanded text:
onum Spiritus quasi primogenita proles profertur. Quae profecto sapientia, nostra fides est, propheta attestante, qui ait: Nisi credideritis non intelligetis . Tunc enim vere ad intelligendum sapimus, cum cunctis 65 quae conditor dicit, credulitatis nostrae fidem praebemus. In domo ergo fratris primogeniti convivantur filii, cum virtutes reliquae epulantur in fide. Quae si non prima in corde nostro gignitur, reliqua quaeque esse bona non possunt, etiamsi bona videantur. In domo fratris primogeniti filii convivantur, dum virtutes nostrae in habitaculo fidei, sacri eloquii cibo satiantur. Scriptum quippe est: Sine fide impossibile est placere Deo . Tunc ergo virtutes nostrae veras vitae epulas sumunt, cum nutriri fidei sacramentis incipiunt. In domo fratris primogeniti convivantur filii, quia nisi virtutes reliquae sapientiae epulis repletae, ea quae appetunt prudenter agant, virtutes esse nequaquam possunt. 72.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtur batione concutimur. dignũ est ut ad
conditoris iudiciũ recurramꝰ ut inde cor
nr̃m adiutori suo maiores laudes exhibeat.
unde pulsatũ ueriꝰ imbecillitatẽ suȩ infir¬
mitatis pensat. Bene autẽ dicit᷑. In om̃ib¬

Expanded text:
perturbatione concutimur, dignum est ut ad perturbatione concutimur, dignum est ut ad conditoris judicium recurramus; ut inde cor nostrum adjutori suo majores laudes exhibeat, unde pulsatum verius imbecillitatem suae infirmitatis pensat. Bene autem dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
illuc. Ac si temptatꝰ animꝰ & infirmitatis
suȩ inopia dep̾hensus dicat. nudum me in
fide prima gr̃ã genuit. nudũ eadem gr̃ã in
assumptione saluabit: Est namq magnũ
anum turbati solatiũ. ut pulsatus uitiis.
cũ se qͣsi nudari uirtutib conspicit. ad solã
miscdiȩ spem recurrat. & eo se nudari non
sinat. quo se a uirtutib humiliter nudum
putat : qui & si fortasse aliqua uirtute in
temptatione tegitur. infiriitatem tamen
ꝓpriam agnoscens. ipsa meliꝰ humilitate.
uestitur. Et ualde robustiꝰ qua steterat
iacet. cũ sibi sine diuino adiutorio cessat
tribuere qđ habet. Unde & manũ mox
largitoris & iudicis humilit᷑ agnoscit diceis:
eruditus creuit. qui & in uirtute habita lar¬
gitatẽ dantis. & in ꝑturbatione fortitudimᷤᷤ.
potestatẽ tollentis agnoscit. quȩ tam̃ fortitu¬
do ñ tollitur sed ꝑturbata fatigatur. ut con¬
cussa mens dũ se hanc iam iamq qͣsi amitte¬
re trepidat. semꝑ facta humilis nunquam

Expanded text:
itur. --Ac si tentatus animus et in infirmitatis suae inopia deprehensus dicat: Nudum me in fide prima gratia genuit, nudum eadem gratia in assumptione salvabit. Est namque magnum animi turbati solatium, ut pulsatus vitiis, cum se quasi nudari virtutibus conspicit, ad solam misericordiae spem recurrat; et eo se nudari non sinat, quo se a virtutibus humiliter nudum putat: qui etsi fortasse aliqua virtute in tentatione detegitur, infirmitatem tamen propriam agnoscens, ipsa melius humilitate vestitur; et valde robustius quam steterat jacet, cum sibi sine divino adjutorio cessat tribuere quod habet. Unde et manum mox largitoris et judicis humiliter agnoscit, dicens:eruditus crevit, qui et in virtute habita largitatem dantis, et in perturbatione fortitudinis, potestatem tollentis agnoscit. Quae tamen fortitudo non tollitur, sed perturbata fatigatur; quatenus concussa mens, dum se hanc jamjamque quasi amittere trepidat, semper facta humilis nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
cameloꝵ pueros chaldei gladio feriunt.
sed tamen unꝰ redit. quia inter hȩc discreti¬
onis ratio mentis nr̃e occulis occurrit. & solli¬
cita sibimet anima quid subito impulsu
tẽptationis intrinsecus amittat intelligit:¬

Expanded text:
camelorum pueros Chaldaei gladio feriunt. camelorum pueros Chaldaei gladio feriunt. Sed tamen unus redit; quia inter haec discretionis ratio mentis nostrae oculis occurrit, et sollicita sibimet anima quid subito impulsu tentationis intrinsecus amittat, intelligit
Abbreviated transcription (Latin):
trib turmis chaldei camelos rapiunt
quasi enĩ tres turmas contͣ camelos face¬
re est. terrenarũ dispensationũ studia. mͦ
illicito ope. modo suꝑflua locutione. modo
inordinata cogitatione uastare. ut dumse
administranda exteriꝰ mens efficaciter
extendere nititur. a sui consideratione sepa¬
retur. & eo damna quȩ de semetipsa patitur
nesciat. quo erga aliena fortiori studio quã
decet elaborat. Recte autẽ mens cũ curas
dispensationis suscipit. quid sibi. quid pro¬
ximis debeat attendit. & nec ꝑ alienȩ solli-¬
citudinis immoderationẽ sua studia ne-¬
gligit. nec ꝑ suȩ utilitatis uigilantiam ali-¬
ena postponit. sed tamen plerũq dum ad
utraq mens sollerter inuigilat. dũ magnis
erga se & ea quȩ sibi cominissa sunt circum¬
spectionib uacat. repentino turbata cuiꝰ li¬
bet causȩ emergentis articulo ita inp̾ceps
rapitur. ut ab ea subito cunctȩ circumspe¬
ctiones eiꝰ obruantur. Unde & custodes

Expanded text:
tribus turmis Chaldaei camelos rapiunt. tribus turmis Chaldaei camelos rapiunt. Quasi enim tres turmas contra camelos facere, est terrenarum dispensationum studia modo illicito opere, modo superflua locutione, modo inordinata cogitatione vastare; ut dum se ad administranda exterius mens efficaciter extendere nititur, a sui consideratione separetur; et eo damna quae de semetipsa patitur nesciat, quo erga aliena fortiori studio quam decet elaborat. Recta autem mens cum curas dispensationis suscipit, quid sibi, quid proximis debeat attendit; et nec per alienae sollicitudinis immoderationem sua studia negligit, nec per suae utilitatis vigilantiam aliena postponit. Sed tamen plerumque dum ad utraque mens solerter invigilat, dum magnis erga se, et ea quae sibi commissa sunt, circumspectionibus vacat, repentino turbata cujuslibet causae emergentis articulo, ita in praeceps rapitur, ut ab ea subito cunctae circumspectiones ejus obruantur. Unde et custodes
Abbreviated transcription (Latin):
implicatur. ut ipsa ferre uix ualeat. quȩ
intra se ꝓuidus uersat. & cũ nil oꝑe faciat.
sub magno cordis sui pondere uehementer
insudat. Quia enĩ dura sunt quȩ apud se¬
metipsũ intꝰ patitur. quietus foras otiosusq
lassatur. Plerũq enĩ quasi uentura animꝰ
conspicit. totãq contra hȩc intentionẽ ꝓponit.
magnꝰq ardor contentioni se inserit. sopor
fugit. nox in diem uertitur. & cum quiete
foras menbra lectulus teneat. intus magnis
clamorib in cordis foro litigatur. Et fit
plerũq. ut nulla eueniant quȩ p̾uidentur.
totaq illa cogitatio quȩ diu se plena inten¬
one parauerat repente uacua quiescat. tanto
autẽ longiꝰ mens a necessariis cessat. qnͣto
mania latiꝰ cogitat. Quia gͥ dispensationis
curas maligni sp̃s modo torpente uel p̾cipi¬
tata actione feriunt. modo pigra uel immno¬
derata locutione. confundunt. pene. semꝑ
autẽ nimis ᷤ cogitationũ molib pręmunt.

Expanded text:
implicatur, ut ipsa ferre vix valeat, quae implicatur, ut ipsa ferre vix valeat, quae intra se providus versat; et cum nil opere faciat, sub magno cordis sui pondere vehementer insudat. Quia enim dura sunt quae apud semetipsum intus patitur, quietus foris otiosusque lassatur. Plerumque enim quasi ventura animus conspicit, totamque contra haec intentionem proponit; magnusque ardor contentionis se inserit, sopor fugit, nox in diem vertitur; et cum quieta foris membra lectulus teneat, intus magnis clamoribus in cordis foro litigatur. Et fit plerumque ut nulla eveniant quae praevidentur: totaque illa cogitatio, quae diu se plena intentione paraverat, repente vacua quiescat. Tanto autem longius mens a necessariis cessat, quanto inania latius cogitat. Quia igitur dispensationis curas maligni spiritus modo torpenti vel praecipitata actione feriunt, modo pigra vel immoderata locutione confundunt, pene autem semper nimiis cogitationum molibus premunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tibi. Per camelos qui mundũ aliqͥd habent
dum ruminant. & immundũ dũ nequaꝗͣ
ungulam findunt. supra iã diximꝰ bonas
rerum temporaliũ dispensationes intelligi.
in quib quo est cura distensior. eo nobis
occulti hostis iaculis latiꝰ patet. Non nulla
enĩ ꝓuidens agere ititur. & sepe dũ cautꝰ
futura suptiliter pͣuidet. incautus damna
p̾sentia nequaquã uidet. sepe dũ prȩsentib
inuigilat. ad instantia prȩuidenda dormi¬
tat. sepe dũ aliqua torpens agit quȩ uigi¬
lanter agenda sunt negligit. sepe dũ plus
iusto ingilantẽ se in actione exhibet. ipsa
actionis suȩ inquietudine reb subditis
peiꝰ nocet:. Aliquando autẽ linguȩ modũ
ponere nititur. sed onere dispensationis exigen¬
te silere ꝓhibetur. aliquando dum nimis se
censura restringit. tacet etiã quȩ loqui debuit.
aliquando ad inferenda necessaria dum se
latiꝰ relaxat. dicit etiã quȩ loqui ñ debuit.
Plerũq autẽ tantis cogitationũ uoluminib

Expanded text:
ia. --Per camelos, qui mundum aliquid habent, dum ruminant, et immundum, dum nequaquam ungulam findunt, supra jam diximus bonas rerum temporalium dispensationes intelligi, in quibus quo est cura distensior, eo nobis occulti hostis jaculis latius patet. Nonnulla enim providens agere nititur, et saepe dum cautus futura subtiliter praevidet, incautus damna praesentia nequaquam videt; saepe dum praesentibus invigilat, ad instantia praevidenda dormitat; saepe dum aliqua torpens agit, quae vigilanter agenda sunt negligit; saepe dum plus justo vigilantem se in actione exhibet, ipsa actionis suae inquietudine rebus subditis pejus nocet. Aliquando autem linguae modum ponere nititur, sed onere dispensationis exigente, silere prohibetur. Aliquando dum nimia se censura restringit, tacet etiam 67 quae loqui debuit. Aliquando ad inferenda necessaria dum se latius relaxat, dicit etiam quae loqui non debuit. Plerumque autem tantis cogitationum voluminibus
Abbreviated transcription (Latin):
ignis ꝑ uindictã post cruciat. sed nunc etiã
ꝑliuorem cremat. quia qui post puniendi st̃
retributionis supplicio. nunc semetipsos affi¬
ciunt inuidiȩ tormento. Puer gͦ solus fugi¬
ens remeat. & igne ꝑisse oues puerosq denun¬
tiat. dũ ꝓphetia iudaicũ popłm deserens. uera
se dixisse manifestat quȩ ait: ⁊ elus app̾hendit
popłm ineruditũ. Ac si aꝑte dicat: dum ꝓphe
tarũ uerba plebs discutere noluit. sed credu¬
litatẽ suã uerbis inuidentiũ dedit. ⁊ eli
igne periit. quia in alienȩ inuidiȩ se flam¬
ma concremauit.: Sequitur. Sed & illo¬

Expanded text:
ignis per vindictam post cruciat, sed nunc etiam ignis per vindictam post cruciat, sed nunc etiam per livorem cremat, quia qui post puniendi sunt retributionis supplicio, nunc semetipsos afficiunt invidiae tormento. Puer ergo solus fugiens remeat, et igne periisse oves puerosque denuntiat, dum prophetia Judaicum populum deserens, vera se dixisse manifestat, quae ait: Zelus apprehendit populum ineruditum. Ac si aperte dicat: Dum verba prophetarum plebs discutere noluit, sed credulitatem suam verbis invidentium dedit, zeli igne periit, quia in alienae invidiae se flamma concremavit. Sequitur: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
etiã in eo scriptũ est. qđ desuadendis ppłis
dicunt: nunquid aliquis ex principib cre¬
didit in eu̾ aut ex phariseis: Sed turba hȩc
quȩ ñ nouit legẽ. maledicti st̃. Quid autẽ
in ouib atq pueris. nisi innocentes qͦsq
sea tamen adhuc infirmos accipimꝰ: Qui
dũ aduersitatẽ phariseoꝵ ac principũ tole¬
rare timuerunt. infidelitatis concrematio¬
ne consumpti sunt. Dicatur gͦ. ignis dĩ
cecidit e celo. & tactas oues puerosq consum¬
psit. idest a prepositoꝵ cordib flamma
inuidiȩ corruit. & quicquid boni in plebib
oriebatur incendit. quia dũ mali p̃positi suu̾
contra ueritatẽ honorẽ exigunt. ab omni
rectitudine corda sequentiũ subuerterunt:
Ubi & bene adiungitur: & effugi ego solus.
ut nuntiarẽ tibi. quia dũ impletur p̾dicta
causa maliciȩ. fallaciȩ interitũ euadit sermo
ꝓphetiȩ qui ait. & nunc ignis aduersarios
consumit. Acsi aꝑte dicat: malos ñ solum

Expanded text:
etiam in eo scriptum est, quod dissuadendis populis etiam in eo scriptum est, quod dissuadendis populis dicunt: Nunquid aliquis ex principibus credidit in eum, aut ex Pharisaeis? Sed turba haec quae non novit legem, maledicti sunt . Quid autem in ovibus atque in pueris, nisi innocentes quosque, sed tamen adhuc infirmos, accipimus? qui dum adversitatem Pharisaeorum ac principum tolerare timuerunt, infidelitatis concrematione consumpti sunt. Dicatur ergo: Ignis Dei cecidit de coelo, et tactas oves, puerosque consumpsit, id est, a praepositorum cordibus flamma invidiae corruit, et quidquid boni in plebibus oriebatur, incendit; quia dum mali praepositi suum contra veritatem honorem exigunt, ab omni rectitudine corda sequentium subvertunt. Ubi et bene adjungitur: Et effugi ego solus, ut nuntiarem tibi; quia dum impletur praedicta causa malitiae, fallaciae interitum evadit sermo prophetiae, qui ait: Et nunc ignis adversarios consumit . Ac si aperte dicat: Malos non solum
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃s qui p̾dicationis officiũ in synagoga
tenuerunt. cȩlũ recte uocati sunt. qͥa nimirũ
sapere suꝑna credebantur. Unde & moyses
cũ sacerdotes ac popłm ad uerba suȩ am¬
monitionis excitaret dixit: attende cȩlum
& loquar. & audiat terra uerba ex ore meo:
per cęlũ uidelicet signans prȩpositoꝵ ordi.¬
nem. ꝑ terrã uͦ subditam plebẽ: Hoc gͥ loco.
cȩlũ sacerdotes uel fariseos uellegis doctores
ñ inconuenienter accipimꝰ. qui ante ocu¬
los hominũ dũ cȩlestib officiis inseruirent.
quasi desuꝑ lucere uidebant᷑. Sed quia
ipsi sũmopere in redemptoris nr̃i aduer¬
sitate cominoti sunt. quasi ignis de cȩlo
cecidit. dum ad decipiendum imperitum
popłm ab his etiã qui uera docere putaban¬
tur flamia inuidiȩ exarsit. Teste quippe
ȩugłio nouimꝰ qđ doctrinȩ ueritatis in ui¬
dentes. oportunitatẽ dominicȩ traditionis
ex quirebant. sed metuentes popłm quȩ mo¬
liebantur innotescere ñ audebant. Hinc

Expanded text:
Omnes qui praedicationis officium in synagoga tenuerunt, coelum recte vocati sunt, quia nimirum sapere superna credebantur. Unde et Moyses, cum sacerdotes ac populum ad verba suae admonitionis excitaret, dixit: Attende, coelum, et loquar; et audiat terra verba ex ore meo ; per coelum videlicet signans praepositorum ordinem, per terram vero subditam plebem. Hoc igitur loco coelum, sacerdotes, vel Pharisaeos, vel legis doctores non inconvenienter accipimus, qui ante oculos hominum dum coelestibus officiis inservirent, quasi desuper lucere videbantur. Sed quia ipsi summopere in redemptoris nostri adversitate commoti sunt, quasi ignis de coelo cecidit, dum ad decipiendum imperitum populum, ab his etiam qui vera docere putabantur, flamma invidiae exarsit. Teste quippe Evangelio novimus quod doctrinae veritatis invidentes, opportunitatem Dominicae traditionis exquirebant; sed metuentes populum, quae moliebantur innotescere non audebant. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
inserat. ut inserta cumulet. ut cumulata
ꝑficiat. & ꝑfectos in iniquitatib ad pęnã
socios acquirat. Et notandũ qđ ñ transuo¬
lasse sed pambulasse se asserit. qͥa nimirũ
nequaquã quȩ temptat uelociter deserit.
sed ubi molle cor inuenit. ibi pedẽ miserȩ
ꝑsuasionis figit. ut immorando actionis
prauȩ uestigia imprimat. & ex suȩ iniquita¬
tis similitudine. quos ualet reꝓbos reddat
Sed contra hunc beatꝰ iob laudatur & dicit᷑.¬

Expanded text:
inserat, ut inserta cumulet, ut cumulata inserat, ut inserta cumulet, ut cumulata perficiat, ut perfectos in iniquitatibus ad poenam socios acquirat. Et notandum quod non transvolasse, sed perambulasse se asserit, quia nimirum nequaquam quem tentat velociter deserit; sed ubi molle cor invenit, ibi pedem miserae persuasionis figit, ut immorando actionis pravae vestigia imprimat, et ex suae iniquitatis similitudine, quos valet, reprobos reddat. Sed contra hunc beatus Job laudatur, et dicit
Abbreviated transcription (Latin):
tractata transcurrimꝰ. nunc in ȩdificatio¬
nem eiꝰ corporis. ea moralit᷑ tractanda repli-¬
cemus. ut qd actũ foris narratur in opere.
sciamus quomodo intus agatur in mente:
N am cũ filii dĩ assistunt corã dño. inter
eos qͦ assistit & sathan. quia plerũq bonis
se callide interserit. & subiungit inimicꝰ.
ut bene cogitata ꝑturbet. male ꝑturbata
dilaniet. Sed nequaquã nos in tẽptatione
deserit. qui creauit: nam hostem nr̃m qui
se contra nos in insidiis contegit. illustrati¬
one sui luminis nobis deprehensibilem
reddit. ꝓpter qđ ei mox dicit. Unde uenis:
Callidum naq hostẽ requirere est. eiꝰ nobis
insidias declarare. ut quo eũ subintrare cor
cernimꝰ. forti contra illũ circumspectione
circu̾ire est. carnalia corda ꝑserutari. et
unde occasionẽ accusationis inuenire possit
exquirere. Terrã circũit. quia humana corda
circumuentt. ut bona tollat. ut mala intib

Expanded text:
tractata transcurrimus: nunc in aedificatiotractata transcurrimus: nunc in aedificationem ejus corporis, ea moraliter tractanda replicemus, ut quod actum foris narratur in opere, sciamus quomodo intus agatur in mente. Nam cum filii Dei assistunt coram Deo, inter eos quoque assistit et Satan, quia plerumque bonise callide se interserit et subjungit inimicus, ut bene cogitata perturbet, maleque perturbata dilaniet. Sed nequaquam nos in tentatione deserit, qui creavit. Nam hostem nostrum, qui se contra nos in insidiis contegit, illustratione sui luminis nobis deprehensibilem reddit; propter quod ei mox dicit: CAPU--Callidum namque hostem requirere, est ejus nobis insidias declarare, ut quo eum subintrare cor cernimus, forti contra illum circumspectione circuire, est carnalia corda perscrutari, et unde occasionem accusationis invenire possit, exquirere. Terram circuit, quia humana corda circumvenit, ut bona tollat, ut mala mentibus
Abbreviated transcription (Latin):
subditus. si in flagello positꝰ patri gr̃as
stultũ aliquid contra dm̃ locutꝰ asseritur.
hoc de illo Petrus sicut & iã prȩdiximꝰ aꝑte
testatur dicens. qui peccatũ ñ fecit. nec
dolus inuentus est in ore erꝰ. Dolus quippe
in ore quanto apud homines prudentius
callet. tanto apud dm̃ stultius desipit.
Paulo attestante qui ait: sapientia huiꝰ
mundi. stulticia est apud am̃. Quia ergo
dolus in ore eiꝰ ñ fuit. stultũ ꝓcul dubio
nichil dixit. Hunc contra anm sacerdoteᷤᷤ
& principes locutũ stulte crediderunt. cũ
interrogatus passionis tẽpore di se filiũ
testaretur. Unde & conquerentes dicunt.
quid adhuc egemꝰ testib: Ecce ipsi audi¬
uimꝰ blasphemias. Sed contra dm̃ stulte
nil aixit. quia uera loquens hoc de se infi¬
delib etiã moriendo intulie. qđ paulo post
redemptis om̃ib resurgendo monstrauit
Hȩc in significatione nr̃i capitis breuit᷑

Expanded text:
subditus, si in flagello positus Patri gratias subditus, si in flagello positus Patri gratias stultum aliquid contra Deum locutus asseritur; hoc de illo Petrus, sicut jam praediximus, aperte testatur, dicens: Qui peccatum non fecit, nec dolus inventus est in ore ejus . Dolus quippe in ore, quanto apud homines prudentius callet, tanto apud Deum stultius desipit, Paulo attestante, qui ait: Sapientia hujus mundi stultitia est apud Deum . Quia ergo dolus in ore ejus non fuit, stultum proculdubio nihil dixit. Hunc contra Deum sacerdotes et principes locutum stulte crediderunt, cum interrogatus passionis tempore, Dei se Filium testaretur. Unde et conquirentes dicunt: Quid adhuc egemus testibus? ecce ipsi audivimus blasphemiam . Sed contra Deum stulte nihil dixit: quia vera loquens, hoc de se infidelibus etiam moriendo intulit, quod paulo post redemptis omnibus resurgendo monstravitec in significationem nostri capitis breviter
Abbreviated transcription (Latin):
Redemptor nr̃ ꝑ hoc qd d̾s est cũ patre dat
omĩa. ꝑ hoc uero qđ homo est a patre accipit
inter omĩa. Dicat gͥ de udea cũ uenturũ
incarnationis eiꝰ mysteriũ crediderit dñs
dedit: dicat de iudea cũ expectatã incarna¬
tionis eiꝰ prȩsentiã contempsisset. dominꝰ
abstulit. Data quippe est cũ ꝑ quosdã futu¬
ra credidit. s exigente merito suȩ cęcitatis
ablata est. cũ credita ꝑ quosdam uenerari
ut in flagellis positi benedicere dño sciant.
cũ subditur: sicut dño placuit. ita factum
est. sit nomen dñi benedictũ. Unde & teste
accepto pane grãs egisse ꝑhibetur. Grãs
itaq agit. qui flagella alienȩ iniquitatis
suscipit. & qui nil dignũ ꝑcussioni exhibu¬
it. humilit̾ in ꝑcussione benedicit. ut hinc
uidelicet ostendat. quid unꝰ quisq in fla¬
gello culpe ꝓpriȩ facere debeat. si ipse equa¬
nimiter flagella culpȩ portatalienȩ. ut
hinc ostendat quid in correptione faciat

Expanded text:
Redemptor noster per hoc quod Deus est, cum Patre dat omnia; per hoc vero quod homo est, a Patre accipit inter omnia. Dicat igitur de Judaea, cum venturum incarnationis ejus mysterium crederet: Dominus dedit. Dicat de Judaea, cum exspectatam incarnationis ejus praesentiam contempsisset: Dominus abstulit. Data quippe est, cum per quosdam futura credidit; sed exigente merito suae caecitatis ablata est, cum credita per quosdam venerari ut in flagellis positi benedicere Domino sciant, cum subditur: Sicut Domino placuit, ita factum est; sit nomen Domini benedictum. Unde et teste accepto pane gratias egisse perhibetur. Gratias itaque agit, qui flagella alienae iniquitatis suscipit. Et qui nihil dignum percussione exhibuit, humiliter in percussione benedicit; ut hinc videlicet ostendat quid unusquisque in flagello culpae propriae facere debeat, si ipse aequanimiter flagella culpae portat alienae ut hinc ostendat quid in correptione faciat
Abbreviated transcription (Latin):
noc qđ usq ad effectũ cordis p̾ualere nequaꝗͣ.
ꝑmittitur. exclusus ab intimis. exteriꝰ uaga¬
tur. Qui etiã si uirtutes mentis plerumq
turbat. eoipso foris est. quo resistente do.
usq ad interitũ bonoꝵ corda ñ uulnerat.
Tantũ quippe contra illa sȩuire ꝑmittitur.
in quantũ necesse ut temptationib erudita
solidentur. nec ea quȩ agunt bona suis uirib
tribuant. ne insecuritatis torpore se dese¬
rant. & a formidinis accinctione dissoluant.
sed ad ꝓuectus sui custodiã tanto sollertius
inuigilent. quanto se contra aduersarium
stare semꝑ in acie temptationũ uident

Expanded text:
od usque ad defectum cordis praevalere nequaquam permittitur, exclusus ab intimis, exterius vagatur. Qui etiam si virtutes mentis plerumque turbat, eo ipso foris est, quo resistente Deo, usque ad interitum bonorum corda non vulnerat. Tantum quippe contra illa saevire permittitur, in quantum necesse est ut tentationibus erudita solidentur; ne ea quae agunt bona, suis viribus tribuant, ne in securitatis torpore se deserant, et a formidinis accinctione dissolvant: sed ad provectus sui custodiam tanto solertius invigilent, quanto se contra adversarium stare semper in acie tentationum vident
Abbreviated transcription (Latin):
in iudiciũ ueni in hunc mundũ. ut qui non
uident uideant. & qui uident cȩci fiant.
Hinc & columna nubis quȩ in heremo ppłm
prȩibat splendore ignis ñ in die. sed in nocte
radiabat. quia uidelicet redemptor nr̃ suȩ con¬
uersationis exemplo ducatũ sequentib p̾stais.
de iusticia sua confidentib nulla luce claruit.
peccator suoꝵ tenebras agnoscentib. igne
sui amoris infulsit. Nec qđ corruere iob dicit᷑.
indignũ mens hoc significatiom redẽptoris
arbitretur. Scriptũ namq est: uerbũ misit
dñs in iacob. & cecidit in isrł. Iacob quippe
supplantator. isrł uͦ uir uidens am̃ dicitur.
Et quid ꝑ iacob nisi iudaicus. quid ꝑ isrł
iacob ꝑ carnis mortẽ supplantarẽ studunt.
eũ quẽ ad se uenientẽ iudaicus respuit
hunc repente confitens popłs gentilis inuel

Expanded text:
in judicium veni in hunc mundum, ut qui non in judicium veni in hunc mundum, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant . Hinc et columna nubis, quae in eremo populum praeibat , splendore ignis non in die, sed in nocte radiabat, quia videlicet redemptor noster, suae conversationis exemplo, ducatum sequentibus praestans, de justitia sua confidentibus nulla luce claruit; peccatorum vero suorum tenebras agnoscentibus, igne sui amoris infulsit. Nec quod corruere Job dicitur, indignum mens hoc significatione Redemptoris arbitretur. Scriptum namque est: Verbum misit Dominus in Jacob, et cecidit in Israel . Jacob quippe supplantator, Israël vero videns Deum dicitur. Et quid per Jacob, nisi Judaicus populus; Judaea per carnis mortem supplantare studuit, eum quem ad se venientem Judaicus respuit, hunc repente confitens populus gentilis inve
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotio preceptoꝵ suoꝵ sacramenta ab¬
stulit. Barbam rasit. quia regnũ israheliticũ
deserens. decorẽ uirtutis eiꝰ amputauit.
Quid uero hoc loco ꝑ terrã. nisi homo pecca¬
tor exprimit᷑. Primo quippe peccanti ho¬
mini dictũ est. terra es & in terrã ibis. Terrȩ
gͦ nomine. peccatrix gentilitas designatur
Nam cũ iustã iudea se crederet. constat quã
reꝓba de gentilitate sentiret. paulo attestan¬
te qui ait: nos natura iudei. & ñ ex gentib
peccatores. Mediator gͥ nr̃ quasi de tonso
capite in terrã corruit. quia iudeã deserens.
dũ sacramenta sua ab eiꝰ sacerdotio abstulit.
ad noticiã gentiũ uenit: Capillos enim a
capite rasit᷑. quia sacramenta legis ab illo
primo suo sacerdotio sustulit. & in terram
corruit. quia saluandis se peccatorib dedit.¬
dumq eos qui sibi iusti uidebant᷑ deseruit.
hos qui se iniustos & nouerant & fatebantur
assumpsit. Hinc & ipse in eugłio dicit: ego

Expanded text:
sacerdotio praeceptorum suorum sacramenta absacerdotio praeceptorum suorum sacramenta abstulit; barbam rasit, quia regnum Israeliticum dQuid vero hoc loco per terram, nisi peccator exprimitur? Primo quippe peccanti homini dictum est: « Terra es, et in terram ibis. » Terrae ergo nomine peccatrix gentilitas designatur? Nam cum justam Judaea se crederet, constat quam reproba de gentilitate sentiret. Paulo attestante, qui ait: « Nos natura Judaei et non ex gentibus peccatores . » Mediator noster quasi detonso capite in terram corruit: quia Judaeam deserens dum sacramenta sua ab ejus sacerdotio abstulit, ad notitiam gentilium venit; capillos enim a capite rasit, quia sacramenta legis ab illo primo suo sacerdotio sustulit: et in terram corruit, quia saldumque eos qui sibi justi videbantur deseruit, hos qui se injustos et noverant, et fatebantur, assumpsit. Hinc et ipse in Evangelio dicit: Ego
Abbreviated transcription (Latin):
uestis fuit. Sed quia expectatus uenit. ueni¬
ens noua docuit. docens mira exercuit. mira
faciens praua tolerauit. uestẽ qua indutus
fuerat scidit. dum in iudea alios ab infide¬
litate sustulit. alios in infidelitate dereliquit.
Quid est gͥ uestis scissa. nisi iudea in contrariis
sententiis diuisa: Si enĩ uestis eiꝰ scissa non
esset. eugłista ñ diceret. qđ prȩdicante año
contentio oriebatur in popło. ut alii dicerent
bonꝰ est. alii autẽ non. sed seducit turbas:
Quasi scissa uestis illiꝰ fuit. quȩ diuisa per
sententias. unitatẽ concordiȩ ꝑdidit. Sequit᷑¬
Quid ꝑ decisos capillos nisi sacramentoꝵ
suptilitas. quid ꝑ caput nisi sũma sacerdocii
designatur: Unde & ad iezechilem ꝓphetã
dicitur : tu fili hominis. sume tibi gladium
acutũ radentẽ pilos. & assumes eũ & duces
ꝑ caput tuũ & barbam. ut uidelicet ꝓphete
facto iudiciũ redemptoris exprimatur. qui
in carne apparens caput rasit. qͥa a iudaico

Expanded text:
entibus. --Sed quia exspectatus venit, veniens nova docuit, docens mira exercuit, mira faciens prava toleravit; vestem quam indutus fuerat scidit, dum in Judaea alios ab infidelitate sustulit, alios in infidelitate dereliquit. Quid est igitur vestis scissa, nisi Judaea in contrariis sententiis divisa? Si enim vestis ejus scissa non esset, evangelista non diceret quod praedicante Domino contentio oriebatur in populo, Ut alii dicerent, Bonus est; alii autem, Non, sed seducit turbas . Quasi scissa vestis illius fuit quae divisa 61 per sententias unitatem concordiae perdidit. SequitQuid per decisos capillos, nisi sacramentorum subtilitas? Quid per caput, nisi summa sacerdotii designatur? Unde ad Ezechielem prophetam dicitur: « Tu, fili hominis, sume tibi gladium acutum radentem capillos, et assumes eum, et duces per caput tuum et barbam , ut videlicet prophetae facto judicium Redemptoris exprimatur, qui in carne apparens caput rasit, quia a Judaico
Abbreviated transcription (Latin):
ueniens fidi gentiũ conspicuus apparuit.
ex utero matris nudus exiuit Sed mnquid
hanc omnimodo deserit: Et ubi est qđ per
ꝓpħam dicitur. si fuerit numerus filioꝵ isrł
quasi arena maris. reliquiȩ saluȩ fient : Ubi
qd scriptum est. donec plenitudo gentium
introiret. & sic om̃is isrł saluus fieret: Erit
gͦ quando conspicuus etiã sẏnagogȩ appareat.
erit in fine mundi ꝓcul dubio quando gentiᷤᷤ
suȩ reliquiis semetipsũ sicut est ds̃ in notescat.
Vnde & bene. hic dicitur. nudus reuertar illiic.
Nudus quippe ad uterũ matris reuertitur.
cũ in mundi huiꝰ termino isqui in seculo
factus homo despicitur. sẏnagogȩ suȩ ocu-¬
lis ds ante scła declaratur. Sequitur.¬

Expanded text:
veniens, fidei gentium conspicuus apparuit, veniens, fidei gentium conspicuus apparuit, ex utero matris nudus exivit. Sed nunquid hanc omnimodo deserit? Et ubi est quod per prophetam dicitur: Si fuerit numerus filiorum Israël quasi arena maris, reliquiae salvae fient ? Ubi quod scriptum est: Donec plenitudo gentium introiret, et sic omnis Israel salvus fieret ? Erit ergo quando conspicuus etiam Synagogae appareat. Erit in fine mundi procul dubio, quando gentis suae reliquiis semetipsum, sicut est Deus, innotescat. Unde et bene hic dicitur: Nudus revertar illuc. Nudus quippe ad uterum matris revertitur, cum in mundi hujus termino is, qui in saeculo factus homo despicitur, Synagogae suae oculis, Deus ante saecula declaratur. Sequitur