comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
diderunt. Unde angitur cor
derat patriam. Si inde angitur
cor tuũ: etiã si felix scđm scłm fu¬
eris: gemis. Et si ꝓspera om̃ia con¬
fluant. & undiq tibi iste mun¬
dus arrideat tu tamen gemis:
qui in peregrinatione te consti¬
tutũ uides. & sentis quidẽ habe¬
re felicitatẽ scdm oculos stultoꝵ:
sed nondũ scdm ꝓmissionẽ xp̃i.
Illam querens gemis. illã que¬
rens desideras. & desiderando as¬
cendis. & ascendendo cantas can¬
ticũ gradĩi: & cantando canti¬
cũ graduũ. dicis. Ad te leuaui
oculos meos: qui habitas in cęlo.
Ascendens quo leuaturus erat
oculos. nisi illuc quo tendebat:
& ascendere desiderabat: De cer¬
ra enim ad cęlũ ascendit. Ecce
terra deorsũ quã calcamus pe¬
dib nr̃is. ecce etiam cęlũ sursũ.
qd̃ uidemus oculis nr̃is: & ascen¬
dendo cantamus. Ad te leuaui
oculos meos: qui habitas in cęlo.
ubi sunt gͦ scalȩ: Tanta enĩ int̃¬
ualla conspicimus int̃ celũ et

Expanded text:
diderunt. Unde angitur cor diderunt. Unde angitur cor derat patriam. Si inde angitur cor tuum, etiamsi felix secundum saeculum fueris, gemis; et si omnia prospera confluant, et undique tibi iste mundus arrideat, tu tamen gemis, quia in peregrinatione te constitutum vides; et sentis jam quidem te habere felicitatem secundum oculos stultorum, sed nondum secundum promissionem Christi: illam quaerens gemis, illam quaerens desideras, et desiderando ascendis et ascendendo cantas «Canticum graduum,» et cantando «Canticum graduum,» dicis, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo.» 3. Ascendens, quo levaturus erat oculos, nisi illuc quo tendebat, et ascendere desiderabat? De terra enim ad coelum ascendit. Ecce terra deorsum, quam calcamus pedibus nostris; ecce etiam coelum sursum, quod videmus oculis nostris; et ascendendo cantamus, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo.» Ubi sunt ergo scalae? Tanta enim intervalla conspicimus inter coelum et
Abbreviated transcription (Latin):
non ad te dñe leuaurmus oculoᷤ
nr̃os. sed ad te dñe leuaui oculos
meos. Debetis quidẽ putare unũ¬
quẽq ur̃m loqui. Sed unus ille
maxime loquit᷑. qui alibi dicit.¬
A finib terre ad te clamaur: cũ
angeret᷑ cor meũ. Quis est qui
clamat a finib t̾rȩ: Quis: Nnꝰ
homo diffusus ẽ usq ad fines t̃¬
rȩ: Unusquisq homo in regio¬
ne sua potest clamare. Nũquid
a finib terrȩ: Sed hereditas xp̃i
de qua dictũ est. dabo tibi gentes
hereditatem tuã. & possessionẽ
tuam derminos terrȩ: ipsa cla-
mat & dicit. Afinib terrȩ ad te
clamaui: cũ angeretur cor meũ.
Angatur cor nr̃m: & clamemꝰ.
Unde angatur cor nr̃m: Non
de his que hic patiunt᷑ & mali:
uerbi gr̃a quia damnũ patiun¬
tur. Nam sunde angit᷑ cor. cinis
est quia nescio quẽ tuoꝵ ex uo¬
luntate dei amisisti. Si indean¬
gitur cor quid magnũ: Hinc
angunt᷑ & corda in fideliũ: ista
patiunt᷑ & qui nondũ in xp̃o cre¬

Expanded text:
non, Ad te, Domine, levavimus oculos non, Ad te, Domine, levavimus oculos nostros; sed, «Ad te, Domine, levavi oculos meos.» Debetis quidem putare unumquemque vestrum loqui; sed unus ille maxime loquitur, qui etiam di«A finibus terrae ad te clamavi, cum angeretur cor meum» . Quis est qui clamat a finibus terrae? quis unus homo diffusus est usque ad fines terrae? Unusquisque homo in regione sua potest clamare; numquid a finibus terrae? Sed haereditas Christi, de qua dictum est, «Dabo tibi gentes hoereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae» , ipsa clamat et dicit, «A finibus terrae ad te clamavi, cum angeretur cor meum.» Angatur cor nostrum, et clamemus. Unde angatur cor nostrum? Non de his quae hic patiuntur et mali, verbi gratia, quia damnum patiuntur: nam si inde angitur cor, cinis est. Quia nescio quem tuorum ex voluntate Dei amisisti, si inde angitur cor, quid magnum? Hinc anguntur et corda infidelium; ista patiuntur et qui nondum in Christum cre
Abbreviated transcription (Latin):
magna fiducia p̃sumere. quia
si per caritatem ipse nobiscũ in
terra est: ꝑ eandem caritatẽ & nos
cũ illo in cęlo sumus. Sed diximꝰ
quẽadmodũ nobiscũ ipse in t̾ra
sit. Uocem eius diximus de cęlo
sonantis.saule saule quid me
persequeris: cũ eũ saulus om̃i¬
apło paulo dicente. si consurrexi¬
stis cũ xp̃o. que sursũ sunt queri¬
te. ubi xp̃c est in dextera dei sedns.
que sursum sapite non que suꝑ¬
t̾ram. Mortui enĩ estis: & uita ue¬
stra abscondita est cũ xp̃o in deo.
Ergo & ille ad huc deorsũ est: et
nos iam sursũ sumus. Ille deorsũ
est compassione caritatis: nos sur¬
sũ sumus spe caritatis. Spe enĩ
salui facti sumus. Sed quia spes
nr̃a certa est. quãuis futurũ sit:
sic de nobis dicitur quasi iam
tor. sed de uno quoq corde nr̃m
cantet hic homo: & unusquisq
sit iste homo. Cũ enĩ dicitis illud
singłi. quia om̃s unũ estis in
xp̃o. unus homo illud dicit: &

Expanded text:
magna fiducia praesumere, quia magna fiducia praesumere, quia si per charitatem ipse nobiscum in terra est, per eamdem charitatem et nos cum eo in coelo sumus. Sed diximus quemadmodum nobiscum ipse in terra sit; vocem ejus diximus de coelo sonantis, «Saule, Saule, quid me persequeris?» cum eum Saulus omniPaulo apostolo dicente: «Si consurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dextera Dei sedens; quae sursum suntterram. Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo» . Ergo et ille adhuc deorsum est, et nos jam sursum sumus: ille deorsum est compassione charitatis, nos sursum sumus spe charitatis. «Spe enim salvi facti sumus» . Sed quia spes nostra certa est; quamvis futurum sit, sic de nobis dicitur, quasi jamtor; sed de unoquoque corde vestrum cantet hic homo, et unusquisque sit iste homo. Cum enim dicitis illud singuli, quia omnes unum estis in Christo, unus homo illud dicit: et
Abbreviated transcription (Latin):
xisse. Ergo ceteri remanser̃t.quia
solus ascendit. quia solus descen¬
uit: Quid debent ceteri facere:
Uniri corpori ipsius: ut sit unus
xp̃c qui descendit & ascendit. De¬
scendit caput. ascendit cũ corpo¬
re uestitus eccłiam suã quã sibi
exhibuit sine macula. & ruga.
Solus gͦ ascendit. Sed & nos qͣndo
cum illo sic sumus ut in illo m̃¬
bra eius simus. & nobiscũ solus
est: & ideo unus. & semꝑ unus.
Unitas nos compagrnat᷑ uni: et
illi soli cũ illo ñ ascendunt: qui
cũ illo unus esse noluerint. Iam
uero q̃m ipse qui in cęlo positus
est & carne suscitata ĩmortalis.
per quam fuit ad tempus mor¬
talis. & nichil in cęlo persecutio¬
nis patiens. nichil maliciarũ. &
obꝓbrioꝵ. sicut in hac terra qͣndo
ꝓ nobis om̃ia sustinere dignatꝰ
est cũ passus est:tamen corpori
suo in terra laboranti dixit. Sau¬
le saule: quid me ꝑsequeris:Iã
ipsum nemo tangebat: & se pati
ꝑsecutionẽ de cȩlo clamabat. Non
pret̾ spem esse debemus. ĩmo cũ

Expanded text:
isse. Ergo caeteri remanserunt, quia solus ascendit, qui solus descendit? Quid debent facere caeteri? Uniri corpori ipsius, ut sit unus Christus, qui descendit et ascendit. Descendit caput, ascendit cum corpore; vestitus Ecclesiam suam, quam sibi exhibuit sine macula et ruga . Solus ergo ascendit. Sed et nos quando cum illo sic sumus, ut in illo membra ejus simus; et nobiscum solus est, et ideo unus, et semper unus. Unitas nos compaginat uni: et illi soli cum illo non ascendunt, qui cum illo unus esse noluerint. Jam vero quoniam ipse qui in coelo positus est, et carne suscitata immortalis, per quam fuit ad tempus mortalis, et nihil in coelo persecutionum patiens, nihil malitiarum et opprobriorum, sicut in hac terra quando pro nobis omnia sustinere dignatus est; compassus tamen corpori suo in terra laboranti, dixit, «Saule, Saule, quid me persequeris» ? jam ipsum nemo tangebat, et se pati persecutionem de coelo clamabat: non praeter spem esse debemus, imo cum
Abbreviated transcription (Latin):
or ego reb p̃sentib recedant a
me. qui ꝓmittunt qd̃ ñ ostend̃t.
Qd̃ iucłeo teneo. qd̾ indeo fruor:
bene michi sit in hac uita. Tu se¬
& docuit te quid in alia uita da¬
turus sit. Certus esto quia dat.
Sed insultat ille qui tenet. ferto
insultantem: & ridebis gemen¬
tem. Postea enim ueniet tempꝰ:
qͣndo dicturi sunt illi ipsi. Hi
Uerba sunt libri sapientiȩ. quia
ꝓdidit nobis scriptura que dic¬
turi sunt illi ipsi qui nos modo
irrident & qui nos despiciunt:
& a quib impleti sumus obꝓbrio
& despectione. Que uerba habe¬
bunt tunc qͣndo a ueritate de¬
spicientur: Nident enim ad dex¬
teram fulgere quos secũ cõmix¬
tos contempserant. cũ factũ fue¬
rit in illis qd̾ dixit apłs: cũ xp̃c

Expanded text:
or ego rebus praesentibus, recedant a or ego rebus praesentibus, recedant a me qui promittunt quod non ostendunt; quod video teneo, quod video fruor; bene mihi sit in hac vita. Tu se docuit te quid in alia vita daturus sit: certus esto quia dat. Sed insultat ille, quia tenet. Ferto insultantem, et ridebis gementem: postea enim veniet tempus quando dicturi sunt illi ipsi, «Hin risum.» Verba sunt libri Sapientiae; quia prodidit nobis Scriptura quae dicturi sunt illi ipsi qui nos modo irrident, et qui nos despiciunt, et a quibus impleti sumus opprobrio et despectione: quae verba habebunt tunc, quando a veritate despicientur. Videbunt enim ad dexteram fulgere quos secum commixtos contempserant, cum factum fuerit in illis quod dixit Apostolus, «C
Abbreviated transcription (Latin):
it quod erimus. quãus iam fi¬
lii dei sumus. quia uita nr̃a ab¬
scondita est cũ. xp̃o in deo. reple¬
ti sumus despectione id est con¬
tẽptu. ab his qui felicitatẽ que¬
runt uel habent in isto scło. In
plurimũ repleta est anima nr̃a
obpbriũ eis qui habundant: &
despectio suꝑbis. Querebamus
qui sunt qui habundant: expo¬
suit tibi cũ dixit suꝑbis. Qd̃ est
autẽ obpbriũ. hoc ẽ despectus:
& qd̃ est qui abundant. hoc ẽ suꝑ¬
bi. Repeticio sententiȩ ẽ: & obpro¬
briũ eis qui abundant. & despec¬
tio suꝑbis. Quare abundant suꝑ¬
bi: Quia hic uolunt esse felices.
Quid quando & ipsi miseri sũt.
nũquid habundant: Sed forte
qͣndo miseri sunt: non nobis
insultant. Intendat caritas ur̃a.
Tunc insultant forte qnͣdo feli¬
ces sunt: qͣndo se iactant in pom¬
pa diuitiarũ suarũ. qͣndo se iac¬
tant in uentositate falsoꝵ bono¬
rũ tunc insultant nobis: & qua¬
sidicunt. Ecce bene michi ẽ: fru¬

Expanded text:
it quod erimus, quamvis jam fiit quod erimus, quamvis jam filii Dei simus ; quia vita nostra abscondita est cum Christo in Deo: «repleti sumus despectione,» id est contemptu, ab his qui felicitatem quaerunt vel habent in isto saeculo. 9. «In plurimum repleta est anima nostra; opprobrium eis qui abundant; et despectio superbis.» Quaerebamus qui sunt «qui abundant;» exposuit tibi cum dixit, «superbis.» Quod est autem, «opprobrium;» hoc est, «despectus:» et quod est, «qui abundant;» hoc est, «superbis.» Repetitio sententiae est, «opprobrium eis qui abundant, et despectio superbis.» Quare abundant superbi? Quia hic volunt esse felices. Quid? quando et ipsi miseri sunt, numquid abundant? Sed forte quando miseri sunt, non nobis insultant. Intendat Charitas vestra. Tunc insultant forte quando felices sunt, quando se jactant in pompa divitiarum suarum, quando se jactant in ventositate falsorum honorum; tunc insultant nobis, et quasi dicunt: Ecce mihi bene est, fru
Abbreviated transcription (Latin):
ab illo qd̾ tenet: uel ipse ab eo qd̃
tenet. Necesse est transeat aut
ipse per res suas: aut res ipsius ꝑ
illum. ꝑ quem transeunt res suę:
Qui uiuus labefactus erit. Qui
transit per res suas: Qui in ddi¬
uitiis morit᷑ quia cũ morit᷑ non
eas secum aufert ad inferos. Do¬
mũ meam habeo. iactauit se.
Queris quam domũ tuã: Quã
michi dimisit pater meus. Et
ille unde habuit hanc domũ:
Auus ñr illi eam dimisit. Recur¬
re & ad ꝓauũ. inde ad attauum.
& iam nomina non potest dicere.
Non inde potius terreris. quia
multos attendis cransisse ꝑ illã
domũ: & neminẽ ipsoꝵ secũ illã
tulisse ad eternã domũ: Pater tu¬
us hic eam dimisit. transiit ꝑ
illam: sic & tu transibis. Si gͦ trã¬
situm habetis in domo ũr̃a. sta¬
bulũ est transeuntiũ: ñ habita¬
tio cõmanentiũ. Et tamen nos
quia ea que futura sunt spera¬
mus. & in futuram felicitatem
suspiramus. & nondũ apparu¬

Expanded text:
ab illo quod tenet, vel ipse ab eo quod ab illo quod tenet, vel ipse ab eo quod tenet; necesse est transeat aut ipse per res suas, aut res ipsius per illum. Per quem res transeunt suae? Qui vivus labefactus erit. Quis transit per res suas? Qui in divitiis moritur; quia cum moritur, non eas secum aufert ad inferos. Domum meam habeo, jactavit se. Quaeris, Quam domum tuam? Quam mihi dimisit pater meus. Et ille unde habuit hanc domum? Avus noster illi eam dimisit. Recurre et ad proavum, inde ad atavum, et jam nomina non potest dicere. Non inde potius terreris, quia multos attendis transisse per illam domum, et neminem ipsorum secum illam tulisse ad aeternam domum? Pater tuus hic eam dimisit; transiit per illam: sic et tu transibis. Si ergo transitum habetis in domo vestra, stabulum est transeuntium, non habitatio commanentium. Et tamen quia nos ea quae futura sunt speramus, et in futuram felicitatem suspiramus, et nondum apparu
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlo: ad manus dm̃ qui te iussit
cedi. cui dicis in alio psalmo. ꝓpt̃
iniquitatẽ erudisti hominẽ: et
tabescere fecisti sicut araneã ani¬
mã meã. Clama ad manus ceden¬
tis & dic. Miserere nr̃i dñe: mise¬
rere nri. Non sunt istȩ uoces ua¬
pleta est anima nr̃a obꝓbriũ eis
squi abundant: & despectio super¬
bria. necesse est ut contemnant᷑
ab his qui nolunt pie iiuere:
quoꝵ felicitas tota terrena est.
Irridentur illi qui felicitatem
uocant quã oculis uidere non
possunt: & dicitur eis. Quid cre¬
dis insane: Uides quod credis:
Reuersus est aliquis ab inferis.
& retulit tibi quid ibi agitur:
Ecce ego quod amo uideo. fruor.
Despiceris. quia speras qd̾ non ui¬
des: & despicit te ille qui quasi te¬
net quod uidet. Attende ipse si
tenet: noli turbari. Uide si pse te¬
net. & non tibi insultet: necũ pu¬
tas eũ felicem in p̃senti. amittas
ueram felicitatẽ futurã. Nolitur¬
bari: attende si tenet. Labitur hoc

Expanded text:
coelo.» Ad manus Domini, qui te jussit coelo.» Ad manus Domini, qui te jussit caedi, cui dicis in alio psalmo, «Propter iniquitatem erudisti hominem; et tabescere fecisti sicut araneam animam meam;» clama ad manus caedentis, et dic, «Miserere nostri, Domine, miserere nostri.» Nonne sunt istae voces vapleta est anima nostra; opprobrium eis qui abundant, et despectio superbria, necesse est contemnantur ab his qui nolunt pie vivere, quorum felicitas tota terrena est. Irridentur illi qui felicitatem vocant quam oculis videre non possunt, et dicitur eis: Quid credis, insane? Vides quod credis? Reversus est aliquis ab inferis, et retulit tibi quid ibi agitur? Ecce ego quod amo video, et fruor. Despiceris, quia speras quod non vides; et despicit te ille, qui quasi tenet quod videt. Attende si ipse tenet: noli turbari; vide si ipse tenet, et non tibi insultet; ne cum putas eum felicem in praesenti, amittas veram felicitatem futuram: noli turbari; attende si tenet. Labitur hoc
Abbreviated transcription (Latin):
doleant quia uapulant. q̃m qui
apponit scientiam. apponit do¬
lorem. Hoc scriptura dixit. Ideo
oñs in eugłio. beati lugentes:
qͣm ipsi consolabunt᷑. Audiamꝰ
uocem hominis qui uapulat.
& sint iste umiuscuiꝰq nr̃m uo¬
ces: & quando nobis bene. ẽ: Nã
quis non intelligat uapulare
se quando egrotat qͣndo in car¬
cere est. qͣndo forte in catena. qͣn¬
do forte latrones patitur: Quan¬
do ab aliquib imꝓbis ei aliquȩ
molestiȩ irrogantur: sentit ua¬
pulare se. Magnus sensus est
uidere quia uapulat: & qͣndo
illi bene est. Non enim ait scͥp¬
tura in iob temptationib abim¬
dat uita humana: sed ait. Nũ¬
quid ñ temptatio est uita hu¬
mana suꝑ t̾ram: Totam ipsam
uitam temptationẽ dixit. Om¬
nis gͦ uita tua suꝑ t̾ram: plage
tuȩ sunt. Pange quã dri uius
in terra. siue feliciter unias. si¬
ue in aliqua tribulatione con¬
stitutus sis. Clama. ad te leua¬
ui oculos meos qui habitas in

Expanded text:
doleant quia vapulant. Quoniam «qui doleant quia vapulant. Quoniam «qui apponit scientiam, apponit dolorem:» hoc Scriptura dixit . Ideo Dominus in Evangelio: «Beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur» . 7. Audiemus vocem hominis qui vapulat, et sint istae uniuscujusque nostrum voces et quando nobis bene est. Nam quis non intelligat vapulare se quando aegrotat, quando in carcere est, quando forte in catena, quando forte latrones patitur? Quando ab aliquibus improbis ei aliquae molestiae irrogantur, sentit vapulare se. Magnus sensus est, videre quia vapulat et quando illi bene est. Non enim ait Scriptura in Job, Tentationibus abundat vita humana; sed ait, «Numquid non tentatio est vita humana super terram» ? Totam ipsam vitam tentationem dixit. Omnis ergo vita tua super terram, plagae tuae sunt. Plange quamdiu vivis in terra: sive feliciter vivas, sive in aliqua tribulatione constitutus sis, clama, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in
Abbreviated transcription (Latin):
tionem sicut aranea infirma
facta est: & de paradiso expusa
est. Tunc iussus est seruuis cedi.
fr̃es mei: uidete ex quo uapu¬
lamus. In om̃ib qui ab mitio
generis humani nati sunt. in
om̃ib qui nunc sunt: in om̃ib
qui postea nascent᷑ adam uapu¬
lat. Uapulat adam. id est genus
humanũ. & multi sic obdura¬
uerunt: ut nec plagas suas sen¬
tiant. Qui uero ex ipso genere
filii facti sunt. receperunt sen¬
sũ doloris. sentiunt se uapula¬
re. & nouerunt quis iussit ut
uapulent: & leuauerunt ocu¬
los suos ad eũ qui habitat in
cȩlo. & sic sunt oculi eoꝵ in manũ
dñi sui. quoadusq miscreatur.
sicut oculi seruoꝵ in manus do¬
minoꝵ suoꝵ: & sicut oculi ancil¬
lȩ in manib dñe suȩ Uides fe¬
lices aliquos in hoc scło riden¬
tes. iactantes se non uapulant
ĩmo penus uapulant. hoc ipso
grauius ceduntur: quo sensũ
iam ꝑdiderunt. Eiuigilent et
uapulent. sentiant quia napu¬
lant. sciant quia uapulant. et

Expanded text:
tionem, sicut aranea infirma tionem, sicut aranea infirma facta est, et de paradiso expulsa est. Tunc jussus est servus caedi. Fratres mei, videte ex quo vapulamus. In omnibus qui ab initio generis humani nati sunt, in omnibus qui nunc sunt, in omnibus qui postea nascentur, Adam vapulat. Vapulat Adam, id est, genus humanum; et multi sic obduruerunt, ut nec plagas suas sentiant. Qui vero ex ipso genere filii facti sunt, receperunt sensum doloris: sentiunt se vapulare, et noverunt quis jussit ut vapulent; et levaverunt oculos suos ad eum qui habitat in coelo; et sic sunt oculi eorum in manus Domini sui, quoadusque misereatur, sicut oculi servorum in manus dominorum suorum, et sicut oculi ancillae in manus dominae suae. Vides felices aliquos in isto saeculo ridentes, jactantes se; non vapulant: imo pejus vapulant; hoc ipso gravius caeduntur, quo sensum jam perdiderunt. Evigilent, et vapulent; sentiant quia vapulant, sciant quia vapulant, et
Abbreviated transcription (Latin):
oculi ancille in manib dñe suȩ.
Ergo & illi & illȩ quoadusq mi¬
sereat᷑ uel dñs uel dña. fac ergo
aliquem dñm iussisse serrrũ ce¬
ui. Uapulat seruus. sentit plaga¬
rũ dolores. atcendit ad manus
dñi sui: quoadusq dicat. parce:
Mant̃ enim ipsam: potestatẽ
dicit. Ergo quid dicimus fr̃es:
pulamus: & tota ista uita mor¬
talis plaga nr̃a est. Nudi uocem
psalmi. Pro iniquitate erudisti
hominẽ: & tabescere fecisti sic̃
araneam animã meã. Attendi¬
te fr̃es quã tabida est aranea: ut
leui tactu conquasset᷑ & moriat᷑.
Q ne quasi solam carnẽ infirmi¬
tate mortalitatis putaremus
nos habere tabidam. non dixit
tabescere fecisti me. ne sccłm car¬
nem intelligeremus: sed ait.
Tabescere fecisti sicut araneã
ammã meã. Nichil enĩ infir¬
diis gemitib & parturitionib
molestiarũ. Nichil ea infirmiꝰ
donec hereat soliditati celesti. &
sit in templũ dei. unde iam ñ
cacdat: quia primo ut ueniret
ad hanc infirmitatẽ & tabifica¬

Expanded text:
oculi ancillae in manus dominae suae.» Ergo et illi et illae, quoadusque misereatur vel dominus vel domina. Fac ergo aliquem dominum jussisse servum caedi: vapulat servus, sentit plagarum dolores; attendit ad manus domini sui, quoadusque dicat, Parce. Manum enim, ipsam potestatem dicit. Ergo quid dicimus, fratres? pulamus, et tota ista vita mortalis plaga nostra est. Audi vocem psalmi: «Pro iniquitate erudisti hominem; et tabescere fecisti sicut araneam animam meam» . Attendite, fratres, quam tabida est aranea, ut levi tactu conquassetur et moriatur. Et ne quasi carnem solam infirmitate mortalitatis putaremus nos habere tabidam, non dixit, Tabescere me fecisti; ne secundum carneam intelligeremus: sed ait, «Tabescere fecisti sicut araneam animam meam.» Nihil enim infirdiis gemitibus et parturitionibus molestiarum; nihil ea infirmius donec haereat soliditati coelesti, et sit in templo Dei, unde jam non cadat: quia primo ut veniret ad hanc infirmitatem et tabifica
Abbreviated transcription (Latin):
cantica ex ordine cũ sc̃ĩta
te ur̃a consideranda su¬
scepi. ascendentis & aman¬
tis. & ideo ascendentis: quia aman¬
tis.Om̃is amor aut descendit: aut
ascendit. Desiderio enim bono le¬
uamur ad dm̃: & desiderio malo
ad ima p̃cipitamur. Sed quia iã
malo desiderio lapsi cecidimus:
suꝑ est nobis si agnoscimꝰ quis ad
nos non ceciderit. sed descenderit.
Herendo illi ascendere debemus:
quia uirib nr̃is non possumus.

Expanded text:
cantica ex ordine cum Sanctitate vestra consideranda suscepi; ascendentis et amantis, et ideo ascendentis quia amantis. Omnis amor aut ascendit, aut descendit. Desiderio enim bono levamur ad Deum, et desiderio malo ad ima praecipitamur. Sed quia jam malo desiderio lapsi cecidimus; superest nobis, si agnoscimus quis ad nos non ceciderit, sed descenderit, haerendo illi ascendere; quia viribus nostris non possumus.
Abbreviated transcription (Latin):
ant. Ideo & hic cũ de caritate dice¬
Oiherłm ciuitas. cuiꝰ participatiõ¬
eius in id ipsũ. ego in hac uita.
in hac t̾ra ego pauꝑ. peregrimis
& gemens. nondũ ꝑfruens pa¬
ce tua: & p̃dicans pacem tuam
ñ ꝓpter me illam p̾̃dico sicut he¬
retici. qui querentes głam suam
uicunt. pax uobiscũ. & pacem ñ
habent quã popłis p̃dicant: si e¬
nim haberent pacem. ñ conscin¬
derent unitatẽ: ego inquit lo¬
quebar pacem de te.Sed quare:
ꝓpter fr̃es meos & ꝓpinquos meoᷤ.
ñ ꝓpter honorẽ meũ. ñ ꝓpter pe¬
cumã meã: ñ ꝓpter uitam meã.
mori lucrũ. Sed loquebar pacẽ
de te ꝓpter fr̃es meos & ꝓpinquos.
Nam cupiebat ipse dissolui: &
esse cũ xp̃o. Et quis ista p̃dicaret
ꝓpinquis & fr̃ibus: Manere inqͥt
in carne necessariũ ꝓpter uos. ꝓp¬
mũ dñi dei mei: quesiui bona
tibi. Non ꝓpter me quesiui bona.
nam ñ tibi quererẽ sed michi. id̾o
nec ego haberem. quia non tibi

Expanded text:
 Ideo et hic cum de charitate diceO Jerusalem, civitas cujus participatio in idipsum,» ego in hac vita et in hac terra, ego pauper, peregrinus et gemens, nondum perfruens pace tua, et praedicans pacem tuam; non propter me illam praedico, sicut haeretici, qui quaerentes gloriam suam dicunt, Pax vobiscum: et pacem non habent quam populis praedicant. Si enim haberent pacem, non conscinderent unitatem. Ego, inquit, «loquebar pacem de te.» Sed quare? «Propter fratres meos et propinquos meos:» non propter honorem meum, non propter pecuniam meam, non propter vitam meam; mori lucrum.» Sed «loquebar pacem de te, propter fratres meos et propinquos meos.» Nam cupiebat ipse «dissolvi, et esse cum Christo:» et qui ista praedicaret propinquis et fratribus, «Manere,» inquit, «in carne, necessarium propter vos» . «Propmum Domini Dei mei, quaesivi bona tibi.» Non propter me quaesivi bona: nam non tibi quaererem, sed mihi; ideo nec ego haberem, quia non tibi
Abbreviated transcription (Latin):
huc hominib placerem xp̃i ser¬
uus ñ essem. & modo dicis te pla¬
cere. modo hortaris: ut & illi pla¬
ceant: Sed non ibi posuit finẽ.
ut quisꝓpter se non ꝓpter cari¬
tatem placeat. Qui głam suã
querit: ñ querit salutẽ alioꝵ.
Nit enim. Sicut & ego om̃ib ꝑ
om̃ria placeo. ñ querens qd̃ michi

Expanded text:
huc hominibus placerem, Christi servus non essem» ? et modo dicis te placere, modo hortaris ut et illi placeant? Sed non ibi posuit finem, ut quis propter se, non propter charitatem placeat. Qui gloriam suam quaerit, non quaerit salutem aliorum. Ait enim: «Sicut et ego omnibus per omnia placeo, non quaeren
Abbreviated transcription (Latin):
ille adhuc se dei seruũ per quẽ
nobis eugłm p̃dicatũ est. quan¬
tomagis nos debemus agnoscere
conditionem nr̃am: ut maior
in nobis sit gr̃a ipsius: Primo
enim seruos fecit: quos redemit.
Sanguis enim ille ꝓ seruis p̃ciũ
est: ꝓ sponsa pignus est. Agno¬
scentes itaq conditionẽ nr̃am. &¬
si iam filii per grãm. serui tam̃
ꝓpter creaturã. quia uniuersa cre¬
atura deo seruit: dicamus sicut
oculi serrioꝵ in manib dñoꝵ suo¬
rũ. & sicut oculi ancillȩ in mani¬
bus dñe suȩ: sic oculi ñri ad dñm

Expanded text:
ille se adhuc dicit servum, per quem ille se adhuc dicit servum, per quem nobis Evangelium praedicatum est; quanto magis nos debemus agnoscere conditionem nostram, ut major sit in nobis gratia ipsius? Primo enim servos fecit, quos redemit. Sanguis enim ille pro servis pretium est, pro sponsa pignus est. Agnoscentes itaque conditionem nostram, etsi jam filii per gratiam, servi tamen propter creaturam, quia universa creatura Deo servit, dicamus: «Sicut oculi servorum in manus dominorum suorum, et sicut oculi ancillae in manus dominae suae: sic oculi nostri a
Abbreviated transcription (Latin):
suspiret. & de longinqua ꝑegri¬
natione solus ducet: quia solus
talem arram dedit. Quis enĩ po¬
test sic ducere: ut moriat᷑ pro ea
quam uult ducere: Si enĩ mori
ꝓ ea uoluerit: ñ erit qui ducat.
Securus autẽ ille pro sponsa mor¬
tuus est: quã resurgens erat duc¬
turus. Uerũtamen fr̃ẽs interim
simus quomͦ serui & ancilla. Dic
tũ quidẽ est. Non uos dicam ser-¬
uos: sed amicos. Sed forte solis di¬
scipulis dixit dñs. Audite paulũ
apłm dicentem. Itaq iam inqͥt
ñ est seruus sed filius: si autẽ fi¬
lius & heres per dm̃. Populo dice¬
bat: fidelib dicebat. Iam ergo in
nomine dñi redempti sanguine
ipsius. loti lauacro ipsius filii su¬
mus. filius sumus: quia sic mul¬
ti sumus. ut in illo unus sinus.
Quid gͦ sibi uult qd̃ ad huc tan¬
quã serui loquimur: Nũquid
tantũ meritũ habere possumus
in eccłia. quãus iam filii facti ex
seruis: quantũ habuit ipse paui¬
lus apłs : Et tamen quid dicit in

Expanded text:
suspiret et de longinqua peregrisuspiret et de longinqua peregrinatione. Solus ducet, quia solus talem arrham dedit. Quis enim potest sic ducere, ut moriatur pro ea quam vult ducere? Si enim mori pro ea voluerit, non erit qui ducat. Securus autem ille pro sponsa mortuus est, quam resurgens erat ducturus. Verumtamen, fratres, interim simus quomodo servi et ancilla. Dictum est quidem «Non vos dicam servos, sed amicos,» : sed forte solis discipulis dixit Dominus? Audite apostolum Paulum dicentem: «Itaque jam,» inquit, «non est servus, sed filius; si autem filius, et haeres per Deum» . Populo dicebat, fidelibus dicebat. Jam ergo in nomine Domini redempti sanguine ipsius, loti lavacro ipsius, filii sumus, filius sumus; quia sic multi sumus, ut in illo unus simus. Quid ergo sibi vult, quod adhuc tanquam servi loquimur? Numquid tantum meritum habere possumus in Ecclesia, quamvis jam filii facti ex servis, quantum habuit ipse apostolus Paulus? Et tamen quid dicit in
Abbreviated transcription (Latin):
dei uirtutẽ & dei sapientiã. Cum
in manus dñi tui. Cũ audis di
uirtutẽ & dei sapientiã: leua o
culos tuos in manus dñe tuȩ. qͥa
& seruus & ancilla es. Seruus qͥa
popłs es: ancilla quia eccłia es.
Ipsa autẽ ancilla magnã digni¬
tatẽ inuenit apud dm̃. Uxor fac¬
ta est. sed donec uieniat ad ample¬
xuis illos spiritales. ubi secure per¬
fruat᷑ eo quem dilexit. & cui su¬
spirauit: in ista diuturna pere¬
grinatione sponsa est. & accepit
arram magnã sangurinẽ sponsi:
cui secura suspirat. Nec illi dicit᷑
noli amare: quomͦ dicit᷑ aliqͣndo
uirgim iam desponsatȩ: & non¬
dũ nuptȩ. Et iuste dicit᷑ noli ama¬
re: cũ facta fueris uxortunc ama.
Recte dicitur quia p̃properũ et
p̃posterũ desideriũ. & ñ castum:
amare eũ cuinescit an nubat. Po¬
cest enim fieri: ut alius sponset¬
& alius ducat uxorem. Quia uͦ
nullus alius est qui xp̃o p̾pona¬
tur: secura amet ista. & anteqͣm
illi iungat᷑ amet. de longinquo

Expanded text:
bitet; sed coelum ipso indiget, ut i tui; cum audis Dei oculos meos, qui habitas in coelo?» Quomodo levasti oculos tuos? «Ecce et servus et ancilla es; servus, quia populus es; ancilla, quia Ecclesia es. Ipsa autem ancilla magnam dignitatem invenit apud Deum: uxor facta est. Sed donec veniat ad amplexus illos spirituales, ubi secure perfruatur eo quem dilexit, et cui suspiravit in ista diuturna peregrinatione, sponsa est: et accepit arrham magnam, sanguinem sponsi, cui secura suspirat. Nec illi dicitur, Noli amare; quomodo dicitur aliquando virgini jam desponsatae, et nondum nuptae: et juste dicitur, Noli amare; cum facta fueris uxor, tunc ama: recte dicitur, quia praeproperum et praeposterum desiderium est, et non castum, amare eum cui nescit an nubat. Potest enim fieri ut alius sponset, et alius ducat uxorem. Quia vero nullus alius est qui Christo praeponatur, secura amet ista: et antequam illi jungatur, amet, et de longinquo
Abbreviated transcription (Latin):
nri. Dixit & quare. sicut serui o¬
culos habentes in manib dñi
sui. & sicut ancillȩ oculos habent
in manus dñe sue: sic inquit
oculi nr̃i ad dñm dm̃ nr̃m. Et
quasi quereres ut quid: quoad¬
usq inquit misereat᷑ ñri. Qua¬
les ergo uoluit seruos intelligi
fr̃es. qui oculos habent in mani
quȩ oculos habent in manibus
dñe suȩ: quoadusq misereatur
oña earũ: Qui sunt inquit ser¬

Expanded text:
sicut servi oculos habent in manus domini sui, et sicut ancillae oculos habent in manus dominae suae; «sic,» inquit, «oculi nostri ad Dominum Deum nostrum.» Et quasi quaereres, Utquid? «Quoadusque,» inquit, «misereatur nostri.» Quales ergo voluit servos intelligi, fratres, qui oculos habent in manusquae oculos habent in manus dominae suae, quoadusque misereatur domina earum? Qui sunt isti ser
Abbreviated transcription (Latin):
nis uenientem in regno suo.
Uenientem quippe in regno
suo iuderunt discipuli. quia
in ea claritate uiderunt fulgẽ¬
tem in monte. in qua peracto
iudicio. ab om̃ib sc̃is in regno
suo udebitur. Sed quod mor¬
tales adhuc & corruptibiles di¬
scipuloꝵ oculi sufferre nequiue¬
runt: tunc per resurrectionem
iam facta incorruptibilis. poten¬
t̃ ĩtueri sufficiet om̃is ecclesia
scoꝵͥ de qua scriptũ est. Regẽ
in decore suo uidebunt oculi eiꝰ.
Et post dies sex assũpsit iħc pe¬
trũ & iacobũ. & ioħem fratrem
entis: & ducit illos in montem
excelsũ seorsum. Ostensurus
głam suam discipulis in mon¬
tem eos ducit excelsũ. ut cloce¬
ant om̃s qui hanc uidere desi¬
derant. non infimis subiacere
uoluptatib. ñ illecebris serui¬
re carnalib. non cupiditatib
adherescere terrenis. sed eterno¬
rũ amore ad suꝑna semꝑ erigi.
angłicȩ munditiȩ. pietatis. pa¬
cis. dilectionis. & iusticiȩ uitam

Expanded text:
nis venientem in regno suo. nis venientem in regno suo. Venientem quippe in regno suo viderunt discipuli, quia in ea claritate viderunt fulgentem in monte, in qua peracto judicio ab omnibus sanctis in regno suo videbitur. Sed quod mortales adhuc et corporales discipulorum oculi sufferre nequiverunt, tunc per resurrectionem jam facta incorruptibilis potenter tueri sufficiet omnis Ecclesia sanctorum, de qua scriptum est: Regem in decore suo videbunt oculi ejus . Et post sex dies assumpsit Jesus Petrum et Jacobum, et Joannem fratrem ejus, et ducit illos in montem excelsum. Ostensurus gloriam suam discipulis, in montem eos ducit excelsum, ut doceat omnes qui hanc videre desiderant, non in infimis jacere voluptatibus, non illecebris servire carnalibus, non cupiditatibus adhaerescere terrenis, sed aeternorum amore ad superna semper erigi: angelicae munditiae, pietatis, pacis, dilectionis, et justitiae vitam,
Abbreviated transcription (Latin):
sericordiam. ac deinde iudiciũ
se cantare perhibet: quia numi¬
rũ dñs quod primo suo aduen¬
tu depositũ nobis benigne con¬
tulit. hoc in scło districtus exi¬
get. Sed peruersus quisq mi
sericordiam largientis contem¬
nit: iure iudiciũ̃ dm̃i discuti¬
scdiȩ grate se memuinit susce¬
pisse. Gaudens utiq iudicii dis¬
crimen expectat᷑. ideoq libera
modulatione suo iudici miscdĩ¬
am & iudiciũ cantat. Uerum
quia incertũ est om̃ib tempꝰ
uniuersalis iudicii: incerta sin¬
gulis sui exitus hora. & poterat
longa uideri p̾sens afflictio ne¬
scientib quando requies ꝓmissa
ueniret: uoluit pius magister
aliquib discipuloꝵ suoꝵ adhuc
in terra degentib. eternȩ repro.¬
missionis gaudia p̃monstrare.
pius ad mentem futurȩ retribu¬
tionis munere quod expecta¬
rent. Unde sequitur. Amen
dico uobis. sunt quidã de hic
stantib qui non gustab̃t mor¬
dem: donec uideant filiũ homi¬

Expanded text:
sericordiam, ac deinde judicium sericordiam, ac deinde judicium se cantara perhibet: quia nimirum Dominus, quod primo suo adventu dispositum nobis benigne contulit, hoc in secundo districtus exiget. Sed perversus quisque qui misericordiam largientis contemnit, jure judicium discuti misericordiae grate se meminit suscepisse, gaudens utique judicii discrimen exspectat, ideoque libera modulatione suo judici misericordiam et judicium cantat. Verum quia incertum est omnibus tempus universalis judicii, incerta singulis sui exitus hora, et poterat longa videri praesens afflictio nescientibus quando requies promissa veniret, voluit pius magister aliquibus discipulorum suorum adhuc in terra degentibus aeternae repromissionis gaudia praemonstrare: pius ad mentem futurae retributionis munere quod exspectarent. Unde sequitur: Amen dico vobis, sunt quidam de hic stantibus, qui non gustabunt mortem, donec videant Filium homi
Abbreviated transcription (Latin):
perfectionem ab eis. quib mi
reddens singłis scdm opera eoꝵ.
electos in regnũ patris sui per¬
ducetꝰ reprobos autem cũ dia¬
bolo in ignem reiciet sempiter¬
nũ. Et pulchre dicitur. quia fi¬
lius hominis uenturus est in
głia patris sui. filius quippe
hominis in głia dei patris uen¬
turus est: quia qui in hominis
natura minor est patre. ipse
in diuinitate unius eiusdemq
est głiȩ cũ patre. uerus homo
per om̃ia uerus existens & d̃s.
Merito autẽ letificat pios. me¬
rito terret contumaces: qd̃ se¬
quitur. Et tunc reddet uncu¬
iq scđm opuis eius: quia qui ñc
bona operantes pressuris maloꝵ
affligunt᷑ iniquis: letante ni¬
mirũ animo tempus expectãt
illud. quando per iudicem iustũ
non solũ ab iniustoꝵ liberentur
iniuriis: sed & iusticie ac pacien¬
tiȩ suȩ mercedem percipiant.
Qui uero male uiuentes paci¬
entiam iudicis negligentiam
sta. Miscłiam & iudiciũ canta¬
bo tibi dñe. Primo quippe mi¬

Expanded text:
perfectionem ab eis quibus misperfectionem ab eis quibus misreddens singulis secundum opera eorum, electos in regnum Patris sui perducet, reprobos autem cum diabolo in ignem rejiciet sempiternum. Et pulchre dicitur quia Filius hominis venturus est in gloria Patris sui. Filius quippe hominis in gloria Dei Patris venturus est, quia qui in hominis natura minor est Patre, ipse in divinitate unius ejusdemque est gloriae cum Patre verus homo, per omnia verus existens et Deus. Merito autem laetificat pios, merito terret contumaces, quod sequitur. Et tunc reddet unicuique secundum opera ejus: quia qui nunc bona operantes pressuris malorum affliguntur iniquis, laetanti nimirum animo tempus exspectant illud, quando per judicem justum non solum ab injustorum liberentur injuriis, sed et justitiae ac patientiae suae mercedem percipiant. Qui vero male viventes patientiam judicis negligentiam sta: Misericordiam et judicium cantabo tibi, Domine . Primo quippe mi
Abbreviated transcription (Latin):
ia dñs ac redemptor ñr
electos suos per huius
uitȩ labores. ad illam
que laborem nescit uitam fu¬
turȩ beatitudinis. introducere
disposuit: modo per eugłium
suũ sudores certaminũ tempo¬
ralium. modo eternoꝵ descri¬
bit palmã premioꝵ. ut audi¬
tis uidelicet agonũ necessitatibꝰ.
meminerint sibi requiem in
hac uita nequaquã esse peten¬
dam. audita rursũ dulcedine
futurȩ retributionis. leuius fe¬
rant mala transeuntia: que
bonis sperauerint remuneran¬
da ꝑpetuis. Cũ enim suas suo¬
rũq passiones paulo superius
cõmemorasset: confestim ea
que modo cũ legerentur audi¬
inmus. adiunxit dicens. filiu̾ᷤ
enim hominis uenturus est
in głia patris sui cũ angłis su¬
is: & tunc reddet unicuiq scd̃m
extremi designat examinis. qͣn¬
do in potestate & maiestate ue¬
niet. iudicaturus de mundo.
qui quondã in humilitate &
abiectione uenerat iudicandus
a mundo: quando cũ iudicia¬
ria districtione queret operũ

Expanded text:
inus ac Redemptor noster electos suos per hujus vitae labores ad illam, quae laborem nescit, vitam futurae beatitudinis introducere disposuit, modo per Evangelium suum sudores certaminum temporalium, modo aeternorum describit palmam praemiorum: ut auditis videlicet agonum necessitatibus meminerint sibi requiem in hac vita nequaquam esse petendam; audita rursum dulcedine futurae retributionis levius ferant mala transeuntia, quae bonis speraverint remuneranda perpetuis. Cum enim suas suorumque passiones paulo superius commemorasset, confestim ea quae modo cum legeretur, audivimus, adjunxit dicens: Filius enim hominis venturus est, in gloria Patris sui cum angelis suis, et tunc reddet unicuique secundum extremi designat examinis, quando in potestate magna et majestate veniet judicaturus de mundo, qui quondam in humilitate et abjectione venerat judicandus a mundo, quando cum judiciaria districtione quaeret operum
Abbreviated transcription (Latin):
surus głiam suȩ maiestatis in
montem discipulos ducit: ut
discant ipsi. discant om̃s qui
hanc uidere sitiunt. ne iiã
sibi in huius scł̃i ꝓfundo. sed
in regno suꝑnȩ beatitudinis
esse querendã. Et bene cũ di¬
ceret quia ducit illos in mon¬
tem excelsũ: addidit seorsum:
quia iusti & nunc cũ prauorũ
uicinia p̃muntur. animo ta¬
men sunt doto atq intentione
fidei separati ab illis. & in futu¬
ro funditus seorsũ abducunt᷑
ab eis: cũ abscondet eos in ab¬
dito uultus sui. a conturbatio¬
ne hominũ. ꝓteget eos in taber¬
naculo suo a contradictione lin¬
guarũ. Qd̃ autẽ post dies sex
ex quo ꝓmisit discipulis clarita¬
tem sue uisionis ostendit sig¬
nificat scõs in die iudicii regnũ
non mentitur d̃s. ante tempora
scłaria. Tempora quippe scł̃aria
sex etatib constant. quib cõple¬
tis audient ipso dicente. Ueni¬
te benedicti patris mei. posside¬
te paratũ uobis regnũ a consti¬
plandam conditoris sui maie¬

Expanded text:
surus gloriam suae majestatis, in montem discipulos ducit, ut discant ipsi, discant omnes qui hanc videre sitiunt, non eam sibi in hujus saeculi profundo, sed in regno supernae beatitudinis esse quaerendam. Et bene cum diceret, quia ducit illos in montem excelsum, addidit seorsum: quia justi et nunc cum pravorum vicinia premuntur, animo tamen sunt toto atque intentione fidei separati ab illis, et in futuro funditus seorsum abducuntur ab eis, cum abscondet eos in abscondito vultus sui a conturbatione hominum, proteget eos in tabernaculo suo a contradictione linguarum. Quod autem post dies sex ex quo promisit discipulis, claritatem suae visionis ostendit, significat sanctos in die judicii regnum non mentitur, Deus, ante tempora saecularia . Tempora quippe saecularia, sex aetatibus constant. Quibus completis, audient a Domino: Venite, benedicti Patris mei; possidete paratum vobis regnum a constiplandam Conditoris sui maje
Abbreviated transcription (Latin):
salutis est. & uniuersitatis crea¬
tor. & uerbũ d̾s. ideo dixit: o mu¬
lier magna est fides tua. fiat ti¬
spensatione carnis orauerit. Et
quia magna est fides: copiosa
effusa est gr̃a. Ubi autẽ ora¬
tio necessaria est: ibi infirmũ
est uas. O mulier magna est
fides tua. Non iudisti mortu

Expanded text:
salutis est et universitatis creasalutis est et universitatis creator, et verbum Deus; ideo dixit: O mulier, magna est fides tua: quamspensatione carnis oraverit. Et quia magna est fides, copiosa effusa est gratia. Ubi autem oratio necessaria est, ibi infirmum est vas. O mulier, magna est fides tua. Non vidisti mortu
Abbreviated transcription (Latin):
de: tu ad dm̃ confugito. Iudex
ꝓpe te: tu ctm̃ inuoca qui in te
est. Nũquid longe a te est: ut
uadas ad locũ aliquem: D̃s nõ
includitur loco: sed semꝑ in ꝓ¬
rimo est. Et qui loco ñ clauditur:
fide tenetur. Nam si hominem
rogare uolueris. interrogas qͥd
facit. & audies dormit. aut ñ
uacat. aut certe non dignabit᷑
minister respondere tibi. Ad d̾m̃
autẽ nichil hoꝵ opus est: sed ubi¬
cũq fueris & inuocaueris. audit
te: Non hostiarius. non media¬
tor. non minister opus est:sed
dicito. miserere mei: & d̃s ilico
aderit. Adhuc loquente de dicit.¬
ecce assum. O sermo mansuetri¬
dine & benignitate plenus. Non
expectat consũmari orationem:
sed statim tribuit peticionẽ. Mise¬
rere mei.Hanc imitemur cha¬
naneam. Miserere mei dñe. filia
mea male a demonio uexatur.
Omulier magna est fides tua.
fiat tibi sicut uis. Ubi sunt he¬
retici: Nũquid dixit. rogabo
patrem meũ. obsecrabo genito¬
rem meĩi: Nũquid oratione
eguit: Non utiq quia auctor

Expanded text:
e, tu ad Dominum confugito. Judex prope te, tu Deum invoca qui in pro te est. Nunquid longe a te est, ut vadas ad locum aliquem? Deus non includitur loco, sed semper in proximo est. Et qui loco non clauditur, fide tenetur. Nam si hominem rogare volueris, interrogas quid facit; et audies: dormit, aut: non vacat, aut certe non dignabitur minister respondere tibi. Ad Deum autem nihil horum opus est, sed ubicunque fueris et invocaveris, audit te. Non ostiarius, non mediator, non minister opus est, sed dicito: miserere mei, et Deus illico aderit. Adhuc te loquente, dicit, adsum. O sermo mansuetudine et benignitate plenus! Non exspectat consummari orationem, sed statim tribuit petitionem. Miserere mei. Hanc imitemur Chananaeam: Miserere mei, Domine, filia mea male a daemonio vexatur. O mulier, magna est fides tua, fiat tibi sicut vis. Ubi sunt haeretici? Nunquid dixit, rogabo patrem meum, obsecrabo genitorem meum? Num oratione eguit? Non utique ubi auctor
Abbreviated transcription (Latin):
set dei filiũ crucem non refuge¬
re. mortẽ expetere. perpeti se¬
pulturam. nisi uitam morta¬
lib prestita resurrectione con¬
ferret : Posse autẽ hoc fieri: fa¬
cit diuinitas fidem: cui totũ
quod uult posse subsistit. De¬
niq ut indubitata resurgen¬
di exempla capiamus: ipse hic
mundis amissa receptaq de¬
coris sui specie: & occidit & re¬
surgit. Documentũ nimirũ fu¬
turȩ resurrectionis accipimus:
cũ cõmendata sulcis frumen¬
ta in stipulam suam redeunt.
& renouatis frondib spoliata
gelu nemora reuirescunt: cũc¬
ta etiam que terra ꝓclucit aut
semine aut radice multipli¬
cata redduntur. Que autẽ
duritia cordis est. non credere
reformari hominẽ. cũ om̃ia
que facta sunt reparentur:

Expanded text:
set, Dei Filium crucem non refugeset, Dei Filium crucem non refugere, mortem 274 expetere, perpeti sepulturam, nisi vitam mortalibus praestita resurrectione conferret? Posse autem hoc fieri facit Divinitas fidem, cui totum quod vult posse subsistit. Denique, ut indubitata resurgendi exempla capiamus, ipse hic mundus, amissa receptaque decoris sui specie, et occidit et resurgit. Documentum nimirum futurae resurrectionis accipimus, cum commendata sulcis frumenta in stipulam suam redeunt, et renovatis frondibus spoliata gelu nemora reviviscunt; cuncta etiam quae terra producit aut semine aut radice multiplicata redduntur. Quae autem duritia cordis est non credere reformari hominem, cum ea quae facta sunt reparentur.
Abbreviated transcription (Latin):
contentus est cruce. ut te qui
crimina tua euadere & pecca¬
ta non poteras: indulgentia
faceret innocentẽ. Ideo imma¬
culatus occisus est agnus: ut
eius cruore humami generis
macula tergeretur. Uidete fra¬
tres ꝓfunditatem misterii. uide¬
de altitudinẽ sacramenti: ubi
mors reddidit uitam. & peccan¬
tiũ sordes sanguine sunt inno¬
centis ablutȩ. Hec autẽ remissio
non te ad peccatũ nutrit. sed ad¬
monet ut peccare iam metuas.
qui te intelligis sine uenia non
posse saluari. Bonitas enim d̃ĩ
indulgentiȩ suȩ munere. non
nos armat ad culpam: sed absol¬
uit ad głam. Carnis resurrecti¬
onem. Hic religionis nr̃ȩ finis:
hec sũma credendi est. Et re ue¬
ra quis credens deo possit de re¬
surrectione dubitare. cũ mani¬
festũ sit hanc solam xp̃o causã
fuisse nascendi: Que enim
alia ratio. que utilitas erat. ut
ꝑpetuus dignaretur carnem¬
assumere:nisi ut carnem perpe¬
tuitate donaret: Que głia es¬

Expanded text:
complexus est crucem, ut te, qui complexus est crucem, ut te, qui crimina tua evadere et peccata non poteras, 273 indulgentia faceret innocentem. Ideo immaculatus occisus est Agnus ut ejus cruore humani generis macula tergeretur. Videte, fratres, profunditatem mysterii, videte altitudinem sacramenti: ubi mors reddidit vitam, et peccantium sordes sanguine sunt innocentis ablutae. Haec autem remissio non te ad peccatum nutrit, sed admonet ut peccare jam metuas, qui te intelligis sine venia non potuisse salvari. Bonitas enim Dei indulgentiae suae munere non nos armat ad culpam, sed abluit ad gloriam. Carnis resurrectionem. Hic religionis nostrae finis, haec summa credendi est. Et revera quis credens Deo possit de resurrectione dubitare, cum manifestum sit hanc solam Christo causam fuisse nascendi? Quae enim alia ratio, quaeve utilitas erat, ut Perpetuus carnem dignaretur assumere, nisi carnem perpetuitate donaret? quae gloria es
Abbreviated transcription (Latin):
nem diuisionem & inequa¬
litatem. natura diuinitatis
excludit. Scd̾m enim engłi¬
cam ueritatem sicut filius a
patre eriuit. ita & sp̃c a patre
ꝓcedit. Et sicut unigenitus fi
tur. & filius cui uult patrem
reuelat: ita etiã sp̃c & inspira¬
re legitur ꝓut uult: & dona
celestiũ grarum diuidere pro¬
ut uult. Quomodo ergo non
unũ esse cũ patre filioq creden¬
oũ est sp̃m. cui eque adiacet
posse quod uult: Scãm eccle¬
siam. Uere sca est eccłia confi¬
tenda. per quam & scĩficatio
est data mortalib. & crescente
credentiũ numero. om̃iũ pene
linguis in dei laudes sanctior
mundus exultat. Sc̃a est eccłia
que baptismi sacramento pecca¬
toꝵ contagione detersa terrarũ
incolas transmittit ad cȩlum.
Remissionẽ peccatoꝵ. Creden¬
da est precipue frẽs peccatorũ
remissio. quia hoc unũ est re¬
mediũ. quod hominũ genus
a sententia ꝑpetuȩ mortis ab¬
soluit. Idcirco unigenitus al¬
tissimi dignatus est carnem.

Expanded text:
nem divisionem et inaequanem divisionem et inaequalitatem natura Divinitatis excludit. Secundum enim evangelicam veritatem, sicut Filius a Patre evivit, ita et Spiritus a Patre procedit; et Unigenitus, sicut tur, et Filius cui vult Patrem revelat, ita etiam Spiritus et inspirare legitur prout vult, et dona coelestium gratiarum dividere prout vult. Quomodo ergo non unum esse cum Patre Filioque credendus est Spiritus, cui aeque adjacet posse quod vult? Sanctam Ecclesiam. Vere sancta est Ecclesia confitenda, per quam et sanctificatio est data mortalibus et, crescente credentium numero, omnium pene linguis in Dei laudes sanctior mundus exsultat. Sancta est Ecclesia, quae, baptismi sacramento peccatorum contagione detersa, terrarum incolas transmittit ad coelum. Remissionem peccatorum. Credenda est praecipue, fratres, peccatorum remissio, quia hoc unum est remedium quod hominum genus a sententia perpetuae mortis absolvit. Idcirco Unigenitus Altissimi sumere dignatus est carnem,