comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
erat lepsa. Et dix̃ aaron ad moysen.
Precor dñe ne contuleris in nos peccatũ.
qm̃ ignorauimꝰ qͦd peccauinꝰ. Nle fiat si¬
mile morti. & ut auorsus eiectꝰ de uulua
matͥs. & comedit dimidiũ carnis eius.
auorsus imꝑfectus & incõpositꝰ⁊ est
partus. ita & ille popłs aliqͣnto quidẽ tem¬
pore intra uuluã matͥs hoc ẽ sẏnagoge
cedentib formari in integrũ uuificariq
non potuit. Et idõ abiecti sunt uelut
auorsus inꝑfectꝰ & inmaturus. peccato
scilicoꝵ consummante dimidiũ carnis eius.
Est cam̃ int̾clũ & auorsus bonus. Bonus
ait. Et dixi. Bonꝰ est auorsus magis.

Expanded text:
erat leprosa. Et dixit Aaron ad Moysen: erat leprosa. Et dixit Aaron ad Moysen: Precor, Domine, ne contuleris in nos peccatum, quoniam ignoravimus quod peccavimus: ne fiat simile morti, et ut aborsus ejectus de vulva matris. Et comedit dimidium carnis ejus. aborsus imperfectus et incompositus est partus, ita et ille populus aliquanto quidem tempore intra vulvam matris, hoc est, dentibus formari ad integrum, vivificarique non potuit. Et ideo abjecti sunt velut aborsus imperfectus et immaturus, peccato scilicet consumente dimidium, ut ait, carnis ejus. Et tamen interdum et aborsus bonus. Bonus ait: Et dixi: Bonus est aborsus, magis
Abbreviated transcription (Latin):
lȩꝓsa sic̃ nix. c̃sicdandũ nob̃ ẽ diligentius.
quod priꝰ recedit nubes. & ita lepra replet᷑.
sꝑs. & obcrectat ac detrahit. recedit ab eo
post obtrectationem. & sic lepra replet᷑ anima
eius. Nam& popłs ille prior habuit in se grãm
discessit ab illis nubes. & tpansiuit ad nos in
montẽ excelsum. cum saluator transformatꝰ
est: & nubes refulgens obumbrauit discipu¬
los suos : & uenit uox de nube dicens. Hic
est filius m̃s dilectꝰ. in quo mͥ bene com¬
placui. Post hoc gͦ maria facta ẽ leꝓsa
sic̃ nix. Donec aderat nubes. maria non
est lepsa s cũ discessit. Donec enĩ usitatio
dĩ erat ĩ popło illo. ñ erat leꝓsus. Ubi uͦ
discessit. ignomirua uultꝰ suiꝰ c̃texit eũ.
Sed & nos tuneamꝰ. ne forte effugenus a
nob̃ hauc nubẽ. male uiuendo. maleagendo
male cogitando. & cc̃ apparebit in nob̃
lepra peccati. cũ deseruerit nos grã dĩ.
t respexit aaron ad mariã: & ecce¬

Expanded text:
leprosa sicut nix, considerandum diligentius est, leprosa sicut nix, considerandum diligentius est, quod prius recedit nubes, et ita lepra repletur:iritus sancti et obtrectat ac detrahit, recedit ab eo post obtrectationem; et sic lepra repletur anima ejus. Nam et populus ille prior habuit in se gratiadiscessit ab illis nubes, et transivit ad nos in montem excelsum, cum Salvator noster transformatus est, et nubes refulgens obumbravit discipulos ejus; et venit vox de nube dicens: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi bene complacuit . Post hoc ergo Maria facta est leprosa sicut nix. Donec aderat nubes, Maria non erat leprosa, sed cum discessit. Donec enim visitatio Dei erat in populo illo, non erat leprosus. Ubi vero discessit, ignominia vultus sui contexit eum. Sed nos timeamus ne forte effugemus a nobis hanc nubem male loquendo, male agendo, male cogitando, et tunc apparebit in nobis lepera: Et respexit Aaron ad Mariam,
Abbreviated transcription (Latin):
cari. offendant᷑ & dicant. Qͥd hoc necesse
ica & spreti ppłi obseruantie: Hec udeoꝵ
sunt : & iudei de his uidint. Negͦ huiꝰ modi
oF Ofendicula auditorib accidant. dan¬
da oꝑa ad scientiã legis. & scdm hoc qͦd spũ¬
alis est lex intelligenda. & explananda sunt
que legunt᷑. ne doctoꝵ causa inmo desidia
& negligentia ab imperitis & indoctis dero¬
getur moysi: s conũtamur ad dñm. ut au¬
ferat a nob̃ uelamen lictere. uti non nob̃ de¬
formis uultꝰ moysi. s głosus & decorus ap¬
pareat. ita ut ñ solũ ñ obtrectemꝰ. s &¬
ꝑ magnitudine sensuũ laudem ei & głam con¬
feramus. Et ira furoris dñi facta est suꝑ
illos. & discesserunt. & nubes recessit a caber¬
naculo. & ecce maria facta est leꝓsa sic̃ nix.
Ira furoris dñi efficit᷑ suꝑ illos. qui male locun¬
tur & detrahunt. Ueruntam̃ qͦd dicit᷑. nubes
recessit a cab̃naculo. & ecce maria facta est

Expanded text:
tari, offendantur, et dicant: Quid hoc necesse tari, offendantur, et dicant: Quid hoc necesse ica, et spreti populi observantiae? Haec Judaeorum sunt, et Judaei de his viderint. Ne ergo hujusmodi offendicula auditoribus accedant, danda opera est ad scientiam legis; et secundum hoc quod spiritalis est lex, intelligenda et explananda sunt quae leguntur, ne doctorum causa, imo desidia et negligentia, ab imperitis et indoctis derogetur Moysi. Sed et convertamur ad Dominum ut auferat a nobis velamen litterae, et non nobis deformis vultus Moysi, sed gloriosus et decorus appareat, ita ut non solum obtrectemus, sed pro magnitudine sensuum, laudem ei et gloriam conferamus. Et ira furoris Domini facta est super illos, et discesserunt; et nubes recessit a tabernaculo. Et ecce Maria facta est leprosa sicut nix. Ira furoris Domini efficitur super eos qui male loquuntur et detrahunt. Verumtamen quod dicit nubes recessit a tabernaculo, et ecce Maria facta est
Abbreviated transcription (Latin):
ad nos. uł d̃s̃ ad ipsum ñ loquit᷑ in enigmate.
Ego tunc dico qͣndo tͣnsfiguratꝰ est dns in
monte. & aderat ei moyses & helyas. & collo¬
quebant᷑ ei. & idõ recte in consequentib
adiungit. Et qͣre ñ tunuistis detrahere fa¬
mulo meo moysi: Qͦd euident̃ utiq ad eos
dictũ dirigitur. qui euangłia qͥdẽ susciꝑe
uident᷑. derogant aut̃ moysi. Et merito
arguunt᷑. quia cũ discu̾nt ꝑ euangłm qͦd mo¬
yses una cũ helya uideat głam dĩ. legi & ꝓphe¬
tis ausi sunt derogare. & idõ nos ñ detrahamꝰ
s simꝰ ñ solum auditores legis s & factores.
ut cum ipso moyse c̃glorificari mereanur.
Ego aut̃ puto qđ & illi materiã p̃stant ad de¬
rogandum moysi: qͥ ũbi causa cum legit᷑ liber
leuitici. uł lectio numeroꝵ. ñ ostendunt qͦmͦ
hec quȩ in enigniate scripta sunt. intelligi
ꝑspeciem debeant. idẽ qui ñ spũalit̾̃ ea
que ini lege legunt᷑ exponunt. Necessario
enĩ qui audiunt ritũ sacrificioꝵ uł sabbatoꝵ¬

Expanded text:
ad ipsum Dominus non loquitur in aenigmate, Ego tunc dico, quando transformatus est Dominus in monte, et aderat ibi Moyses cum Elia, et colloquebantur ei. Et ideo recte in consequentibus adjungit, et quare non timuistis detrahere famulo meo Moysi? Quod evidenter utique ad eos dictum dirigitur, qui Evangelia quidem suscipere videntur, derogant autem Moysi. Et merito arguuntur, quia cum discant per Evangelium quod Moyses una cum Elia vidit gloriam Domini, legi et prophetis ausi sunt derogare. Et ideo nos non detrahamus s non solum auditores legis, sed factores, ut cum ipso Moyse conglorificari mereamur. Ego autem puto quod et illi materiam praestant ad derogandum Moysi, qui verbi causa cum legitur liber Levitici, vel lectio Numerorum, non ostendunt quomodo haec quae in aenigmate scripta sunt, intelligi per speciem debeant; id est, qui non spiritaliter ea quae in lege leguntur exponunt. Necessario enim qui audiunt ritum sacrificiorum, vel sabbat
Abbreviated transcription (Latin):
adũsus mundi huiꝰ rectores cenebrarũ harum.
tur. ubiait. Et inebriatꝰ est gladiꝰ meus in
celo. Necesse est gͦ spũales nequitias que in ce¬
lestib eẽ dicunt᷑ qui st̃ ueri chananei. uinci
ate & expelli de celestib locis. ut tu ꝓ illis ha¬
bites ibi. Seito cam̃ gygantes eos eẽ. Gygas
dr̃. omnis qui adũsum dñi resistit. Quicũq
adũsatur dõ & contrarius est ueritati. quod
illi pͥncipalit̾ faciunt. merito gygas appella¬
tur. Tibi gͦ p̃stat᷑ ut eicias gygantes. & intrẽ
in regnum celoꝵ. Aut ñ de quodã eoꝵ scriptũ
est: quis accipiet a gẏgante spolia: De quo¬

Expanded text:
arum, tur, ubi ait: Et inebriatus est gladius meus in coelo . Necesse est enim spiritales nequitias, quae in coelestibus esse dicuntur, qui sunt veri Chananaei, vinci a te, et expelli de coelestibus locis, ut tu pro illis habites ibi. Scio tamen gigantes eos esse. Gigas dicitur omnis, qui adversum Deum resistit. Quicunque ergo adversatur Deo et contrarius est veritati, quod illi principaliter faciunt, merito gigas appellatur. Tibi ergo praestatur, ut ejicias gigantes, et intres in regnum eorum. An non de quodam ex ipsis scriptum est: Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ad apłm. Euangłia scĩs ꝓmittunt regna
celis est. In celis gͦ est locus hereditatis. qui
ꝓmictit᷑ sanctis. & quid putamꝰ quod inhis
locis qͦ tibi ꝓmittunt᷑ nullus nẽ habitator
sit. quẽ tu debeas in de pugnando depellere:
celoꝵ uĩ patit᷑. & ium facientes diripiunt illud:

Expanded text:
m. Evangelia sanctis promittunt regna versatio in coelis est . In coelis ergo locus haereditatis, qui promittitur sanctis; et quid putamus, quod in his locis quae tibi promittuntur nullus non habitator sit, quem tu debeas inde pugnando depellere? coelorum vim patitur, et vim facien
Abbreviated transcription (Latin):
his qui eũ fidelit̃ sequunt᷑. Ecce dedi uob̃
potestatem calcandi suꝑ serpentes & scorpio¬
nes. & suꝑ omnẽ urtutẽ inimnici. Wlt enĩ
semꝑ iħc res mirabiles facere. uult de locustis
celestes suꝑare nequitias. Et fortasse hoc
erat quod dicebat in euangłus: qr qui credit
cus. fide tantũ xꝑi & uerbo eiꝰ armatꝰ suꝑet
gygantes demonum legiones. quãuis ipse sit
qui uincit in nob. plus tanĩ eẽ dicit. quod
ꝑ nos iuncit. quã qđ ꝑ se uincit. Tantũ
est ut nos armis istis semꝑ simꝰ armati.
& c̃ũ satio nrã semꝑ in cęlis sit. omnis motꝰ
nr̃. omnis actꝰ. omnis cogitatio. omnis¬
cogitatio. omnis sermo celestis sit. Qͥnto
enĩ nos illuc ardentiꝰ ascendimꝰ. tanto illi
p̃cipites inde descendent. & qͣnto nos augent.

Expanded text:
his qui eum fideliter sequuntur: Ecce enim dedi vobis his qui eum fideliter sequuntur: Ecce enim dedi vobis potestatem calcandi super serpentes et scorpiones, et super omnem virtutem inimici . Vult enim Jesus semper res mirabiles facere; vult de locustis coelestes superare nequitias. Et fortasse hoc erat, quod dicebat in Evangeliis: Quia qui credit cus, fide tantum Christi et verbo ejus armatus, super gigantes daemonum legis, quamvis ipse sit qui vincit in nobis, plus tamen dicit esse, quod per nos vincit quam quod per se vincit. Tantum est ut nos armis istis semper simus armati, et conversatio nostra semper in coelis sit, vel omnis motus noster, omnis actus, omnis cogitatio, omnis sermo coelestis sit. Quanto enim nos illuc ardentius ascendimus, tanto illi praecipites inde descendent. Et quanto nos augemur,
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ inuisibilib. Illi uincebant corporalibus
p̃lus. nos audem spũali certamine suꝑamus
Quod si ius audire paulus qui ñ solũ magister
gentium. s & militie huiꝰ magister est
quouͦ pugnauerit prior. audi quid ipse de¬
se scribat. sic̃ iam & supͣ memorauimus.
Non est nob̃ inquit colluctatio adũsus carnẽ
tes. adũsũ rectores mundi huiꝰ tenebrarum.
adũsin spũalia nequitie in celestib. Propte¬
rea & hauc pugnã spũalem atq inuisibilem
pugnaturꝰ. spũalia arma & in uisibilia tela
cõponit. et dicit. Iudute uos loricã carita¬
tis. & galeam salutis. & assumite scutũ fidei.
in qͦ possitis omĩa tela maligni ignita extingnt¬
re. S & gladium sp̃s inquit assumite. qͦd
est ũbum dĩ. Cũ gͦ te talib armaueris telis.
sequens iħm ducẽ. ñ uerearis gẏgantes illos.
Uidebis enĩ qͦmͦ eos tͥ subiciet iħe. Et sicut
patres calcauert̃ ceruices gentiũ. ita & cu
calcabis suꝑ ceruices demonũ. Ipse enĩ dicit

Expanded text:
autem invisibilibus. Illi vincebant corporalibus praeliis, nos autem spiritali certamine speramus. Quod si vis audire, Paulus, qui non solum magister gentium, sed et militiae hujus magister est, quomodo pugnaverit prior, audi quid ipse describat, sicut etiam supra memoravimus: Non est, inquit, nobis colluctatio adversus carnem hujus tenebrarum, adversum spiritalia nequitiae in coelestibus . Propterea et hanc pugnam spiritalem atque invisibilem pugnaturis, spiritalia arma et invisibilia tela componit et dicit: Induite vos loricam charitatis et galeam salutis, assumentes scutum fidei, in quo possitis omnia tela maligni ignita exstinguere. Sed et gladium spiritus, inquit, assumite, quod est verbum Dei . Cum ergo talibus te armaveris telis, sequens Jesum ducem, non verearis gigantes illos. Videbis enim quomodo eos tibi subjiciet Jesus. Et sicut Patres calcaverunt cervices gentium, ita et tu calcabis super cervices hominum. Ipse enim dicit
Abbreviated transcription (Latin):
quid dr̃ : Non ĩquit accessistis ad ea que uisi¬
bilia st̃. s inuisibilia. Accessistis enĩ inquit
ad montẽ dĩ uiuentis. & ad ciuitatẽ celestẽ¬
hierłem. & ad multitudinẽ angłoꝵ. S &
alibi idem apłs dicit. Hierłem autẽ que sur¬
sum ẽ lib̾a est: que est mat̾ om̃iũ nr̃oꝵ.
Si qui ũbis apłi dicentis hierlem eẽ celestem
ñ accõmodat fidem. potest & hec ũba nra
recusare. Si uͦ ũbis pauli fides adhibenda
est. & hierusalem celestẽ eẽ credimꝰ. ad cy¬
pũ cerrene huiꝰ. & quȩ scripta uidentur
de hac t̾rẽna. ad illã celestẽ rectiꝰ sp̃ũali
intelligentie conferemꝰ. Accessimꝰ gͦ sic̃ pau¬
lus dicit ad celestem hierlẽm. sine dubio &¬
ad celestẽ iudeam. & sic̃ illi de trestri iudea
& reliqͣs quasq gentes. ita & nos qui accessimꝰ
ad montẽ dĩ. & ad regna celestia. necesse
est ut expellamꝰ de eis contrarias potesta¬
ces. & spũalia nequitie de celestib. & sic̃

Expanded text:
ur: Non enim, inquit, accessistis ad ea, quae visibilia sunt, sed ad invisibilia. Accessistis enim, inquit, ad montem Dei viventis, et ad civitatem Jerusalem, et ad multitudinem angelorum . Sed et alibi idem Aposum est libera est, quae est mater omnium nostrorum . Si quis verbis Apostoli dicentis Jerusalem esse coelestem non accommodat fidem, potest et haec verba nostra recusare. Si vero verbis Pauli fides adhibenda est, et Jerusalem coelestem esse credimus, ad typum terrenae hujus. Et quae scripta videntur de hac terrena ad illam coelestem rectius spiritali intelligentia conferemus. Accessimus ergo sicut Paulus dicit ad coelestem Jerusalem, sine dubio ad coelestem Judaeam. Et sicut illi de terrestri Judaea t reliquas gentes, ita et nos, qui accessimus ad montem Dei, et ad regna coelestia, necesse est ut expellamus de eis contrarias potestates, et spiritalia nequitiae in coelestibus. Et sicut
Abbreviated transcription (Latin):
erant facta st̃. In septimana uͦ totiꝰ mundi secreta
quedã & dõ soli cognita dispensatione quȩ cunc
ꝓducta sunt explicant᷑. Interim in hac septima¬
na qua sequestrata est maria ñ mouent᷑ castra
filioꝵ isrł. s stant in uno loco conclusi. & nullꝰ
eis est om̃ino ꝓfectꝰ. donec maria mundetur

Expanded text:
erant, facta sunt. In septimana vero totius mundi, secreta erant, facta sunt. In septimana vero totius mundi, secreta quadam et Deo cognita dispensatione, quae tunc producta sunt explicantur. Interim in hac septimana qua sequestrata est Maria, non moventur castra filiorum Israel, sed stant uno in loco conclusi, et nullus est eis omnino profectus, donec
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ gentes cȩtere que ut spucum reputantur
abiectus est. Et reuera si consideres honorem
illum pͥorem cũ pontificalis apud eos ordo
florebat. cum insignia sac̃dotũ. cũ leuitica
mẏsteria. cum maiestas cempli. cum ꝓphetalis
splendor. & cum celestib suꝑ t̃ram consortus
utebantur. qui honor fuit ille. quȩ gła : Et
rursus si nc̃ aspicias qͣnto dedecore horrescant
sine templo. sine altari. sine sacrificio. sine
ꝓph̃a. sine sac̃dotio. sine ulla cȩlesti uisita¬
tione. disꝑsi ꝑ omnẽ t̾rã. ꝓfugiq uiuentes.
quis ñ euident̃ agnoscat. qͦd conspuit pater
in faciem eiꝰ. & ꝑfudit uultꝰ eoꝵ ignominia:
Septem gͦ dieb separetur extͣ castta. Dixi¬
mus etiã & in suꝑiorib. qͦd septem dies isti
septimanam huiꝰ mundi designent. in septi¬
mana enĩ dierũ. creatura totiꝰ uisibilis ꝓdu¬
ctȩ uident᷑ ẽẽ substantie. Cc̃ enim que non

Expanded text:
sicut gentes caeterae quae in sputum reputantur, sicut gentes caeterae quae in sputum reputantur, abjectus est. Et revera si consideres honorem illum priorem, cum pontificalis apud eos ordo florebat, cum insignia sacerdotum, cum Levitica ministeria, cum majestas templi, cum prophetalis splendor, et cum coelestibus super terram consortiis utebantur, qui honor fuit ille, quae gloria? Et rursum si nunc aspicias, quanto de decore horrescant, sine templo, sine altari, sine sacrificio, sine prophetia, et sine sacerdotio, sine ulla coelesti visitatione dispersi per omnem terram, profuge viventes, quis non evidenter agnoscat, quomodo conspuit pater ejus in faciem ejus, et perfudit vultus eorum ignominia? Septem ergo diebus separatur extra castra. Diximus jam in superioribus quod septem dies isti septimanam mundi hujus designent. In septimana enim dierum, creaturae totius visibilis productae videntur esse substantiae. Tunc enim quae non
Abbreviated transcription (Latin):
ad dnm̃ dicens. dĩ p̃cor te: sana eam.
Et quẽ oportebat orare ad dnm ꝓ sanitate
populi illiꝰ. nͥ moysen: Orat moyses ꝓillis.
batur cum in monte transfiguratus esset.
petens ab eo ut cũ plenitudo gentiũ intro¬
isset. tunc om̃s isrł saluus fierde. Et dix̃
dñs ad moysen. Si pater eius expuisset
in faciem eiꝰ. ñne erubesceroe septẽ dieb
introibit. Quid est si pater eius expius¬
set in faciem eiꝰ erubescero septem dieb
pater eiꝰ in faciem. Signum repudii est:
in faciem conspui. Deniq in lege scriptũ
est ubi iubet᷑ ut relictã ꝓximi ꝓximus
nubat. si uoluerit ꝓximꝰ repudiare c̃iugiũ.
ut discalciatꝰ in faciem conspuat᷑. Et hoc
datum est uelut signũ repudii. Hinc gͦ
maria idẽ ille populus cũ repudiat᷑ adõ.
conspui in faciẽ dr̃. Habemꝰ & in alio loco
significantiã sputi. cum dic̃ isaias. Om̃s gen¬
tes sic̃ gutta situlȩ. & sic̃ sputũ repudiate
st̃. Ostendit᷑ gͦ in hoc quod etiam popłs ille

Expanded text:
ad Dominum dicens: Deus, precor te, sana eam. Et quem oportebat orare pro sanitate populi illius nisi Moysen? Orat Moyses pro illis,  colloquebatur, cum in monte transformatus est, petens ab eo, ut cum plenitudo gentium introisset, tunc omnis Israel salvus fieret . Et dixit Dominus ad Moysen: Si pater ejus spuisset in faciem ejus, non erubesceret septem diebus? post haec introibit. Quid est, si pater ejus spuisset in faciem ejus, erubesceret septem diebus? pater ejus in faciem. Signum repudii est in faciem conspui. Denique in lege scriptum est, ubi jubetur, ut relicta proximi, proximo nubat. Si voluerit proximus repudiare conjugium, ut decalceatus in faciem conspuatur : et hoc datum est velut signum repudii. Hinc ergo Maria, id est, populus ille cum repudiatur a Deo, conspui in faciem dicitur. Habemus et in alio loco significantiam sputi, cum dicit Isaias: Omnes gentes sicut guttae situlae, et sicut sputum reputatae sunt . Ostenditur in hoc loco, quod etiam populus ille
Abbreviated transcription (Latin):
ire in domum fortis & diriꝑe uasa eius. nͥ
pͥus alligauerit fortẽ. Nunc gͦ qͦntum ad
cõꝑationem humane & demonice nature.
nos locuste sumꝰ. & illi gygantes. Et p̃cipue
si dubia sit fides nr̃a. & si nos ꝑterreat infide¬
eius repleamur. cãquã nichil erunt ĩ conspe¬
ctu nr̃o. Audi enĩ qͦmͦ nos hortat᷑ & dicit.
Si amat nos ds̃ introducat nos ad tram hanc
qm̃ bona est. & fructꝰ eiꝰ mirabilis. Cypus
gͦ & figura que p̃cessit in patrib. complet᷑
in nob̃. Eiecerunt illi gygantes. & consecuti
sunt hereditatẽ eoꝵ. Consecuti st̃ enĩ ouinẽ
trã udee & hierusalem ciuitatẽ. & montẽ

Expanded text:
diripere vasa ejus, nisi prius alligaverit fortem . Nunc ergo in quantum in comparationem humanae et daemoniacae naturae, nos locustae sumus, et illi gigantes; et praecipue si dubia sit fides nostra et si nos perterreat infides ac fide ejus repleamur, tanquam nihil erunt respectu nostri. Audi enim quomodo nos hortatur et dicit: Si amat nos Dominus, introducet nos Deus in terram hanc, quae bona est, et fructus ejus mirabilis. Typus et figura, quae praecessit in patribus, completur in nobis. Ejecerunt illi gentes, et consecutae sunt haereditatem eorum; consecuti sunt omnem terram Judaeae et Jerusalem, et civita
Abbreviated transcription (Latin):
spũalem biberunt. Bibebant aut̃ de spũali.
qͦmͦ enigniata legis paulus absoluit. & species
eniginatum doco et dic̃. qr petra erat in e¬
niginate apud moysen ante quã ungeretur
huic nr̃e ethiopisse. nc̃ ĩ specie petra xp̃cẽ.
lunc enim os ados loquit᷑ ꝑ legem dñs. Antea in
enigiate fuit baptismum in nube & in mari.
nc̃ autẽ in specie regeneratio ẽ. in aqua & in¬
nc̃ aut̃ in specie caro ũbi cĩ ẽ uerꝰ cib sic̃ ipse¬

Expanded text:
em biberunt. Bibebant autem de spirital quomodo aenigmata legis Paulus absolvit, et species aenigmatum docet et dicit, quia petra in aenigmate erat apud Moysen, antequam jungeretur huic nostrae Aethiopissae: nunc in specie petra Christus est. Nunc enim os ad os loquitur per legem, Deus antea in aenigmate fuit baptismum in nube et in mari; nunc autem in specie regeneratio est in aqua et Spirnunc autem in specie caro Verbi
Abbreviated transcription (Latin):
& conũsi ad dnm̃ iħm ac supplicantes ei ꝑ
penitentiã purgem᷑ ab immundicia lepre nr̃e.
Ego autẽ puto qͦd ñ solus ille popłs prior. neq
soli heretici. de quib supͣ memoraumꝰ detra¬
hunt de moyse & derogant. s & omnis qui
scripta eiꝰ intelligit male. & qui spũalẽ legẽ
carnalit̃ suscipit. moysi derogat. qr de ũbis
sp̃s carnalit̾ homines doco. Audistis quid
sibi iudicu obtrectatores & maliloqui & quid
damnationis adquirant. audite nẽ & qͣncũ
beneficii conferant his quib obtraectant.
Nũquã ĩuenimus tantas laudes dm̃ dixisse de
moyse famulo suo. qͣntas nc̃ dici uidemus.
qͣndo ab hominib ei derogatũ est. Audi gͦ
in conseqͣntib quid referat. & quib moy sen
laudib efferat sp̃s ses. Et descendit inqͥt
dñs in columna nubis. & stetit ad ostiũ cab̃¬
naculi cestimoni: & uocati sunt aaron &
maria. & steterunt ambo. & dix̃ ad eos.

Expanded text:
et conversi ad Dominum Jesum ac supplicantes ei, per et conversi ad Dominum Jesum ac supplicantes ei, per poenitentiam purgemur ab immunditia leprae nostrae. Ego autem puto, quod non solus ille populus prior, neque soli haeretici, de quibus supra memoravimus detrahant de Moyse, sed et omnis, qui scripta ejus male intelligit, et qui spiritalem legem carnaliter suscipit, Moysi derogat quia de verbis sanctis carnaliter homines docet. Audistis quid sibi judicii obtrectatores et maleloqui, et quid damnationis acquirant. Audite nunc, et quantum beneficii conferant his quibus obtrectant. Nunquam invenies tantas laudes Deum dixisse de Moyse famulo suo, quantas nunc dici quidem videamus, quando ab hominibus ei derogatum est. Audi ergo in sequentibus quid dicat, et quibus Moysen laudibus efferat Spiritus sanctus. Et descendit, inquit, Dominus in columna nubis, et stetit ad ostium tabernaculi testimonii. Et vocati sunt Aaron et Maria, et steterunt ambo, et dixit ad eos:
Abbreviated transcription (Latin):
telligentiã mysticã transeamꝰ. Quãuis & in
suꝑiore tractatu pauca iã dicta sunt. cam̃
que defuisse uident᷑ addemꝰ. Hideamꝰ gͦ quis ẽ
qui derogat moysi. qͥs de eo male loquit᷑. Non
solum uideus. s & heretici qui ñ recipiunt legẽ.
& ꝓpħas. etiã ipsi detrahunt de moyse. Deniq
solent ei etiã crimen inpingere dicentes. quia
homicida fuit moyses. int̾fecit enĩ egyptiũ.
& alia multa uł in ipsũ uł in ꝓpħas blasphe¬
mo ore concumant. Isti gͦ qui detrahunt
moysi habent leprã in anima sua. & sunt
in homine interiore lepsi. & idõ habent᷑ ex¬
suis. om̃s qui hoc uicio agunt᷑ dubitandũ
ñ est quin leꝓsi sint in anima sua. Et ma¬
ria quidem in t̾ueniente aaron pontifice.
septuna die curatur. nos uͦ si obtrectationis
uicio inciderimꝰ in anime lepra. usq ad fiuẽ
septimane mundi. idest usq ad resurrectioni
tempus lepsi in anima ꝑmanebunꝰ & immun¬
di. nͥ dum penitendi cempꝰ est corrigamꝰ.

Expanded text:
is et in superioribus pauca jam dicta sunt, tamen quae defuisse videntur addemus. Videamus ergo, quis est qui derogat Moysi, quis de eo male loquitur: non solus judaeus, sed et haeretici, qui non recipiunt legem et prophetas, ipsi detrahunt de Moyse. Denique solent ei etiam crimen impingere dicentes, quia homicida fuit Moyses: interfecit enim Aegyptium, et alia multa vel in ipsum, vel in prophetas blasphemo ore concinnant. Isti ergo qui detrahunt Moysi, habent lepram in anima sua, et sunt in homine interiore leprosi: et ideo habentur exbus qui hoc vitio aguntur, dubitandum non est quin leprosi sint in anima sua. Et Maria quidem interveniente Aaron pontifice septima die curatur: nos vero si obtrectationis vitio inciderimus in animae lepram, usque ad finem septimanae mundi, id est, usque ad resurrectionis tempus leprosi in anima permanebimus et immundi, nisi dum poenitendi tempus est corrigamus,
Abbreviated transcription (Latin):
illis: scripta st̃ aut̃ ad cõmoni¬
tionem nram. Quero qͥd cõmo¬
nitionis accipiamꝰ ex eo qͦd
lectũ est nobis. qr detraxe¬
rint aaron et maria de moy¬
se: & ꝓpt̃ hoc correpti sunt.
Maria uͦ etiã lepsa efficitur.
Tanta aut̃ fuit cura correptionis huiꝰ. ut
dum septman&e uniꝰ tempus expler&& in lepra.
popłs dĩ non agere iter ad t̾ram reꝓnis¬
sionis. nec tab̃naculũ testimonu moueret᷑.
Primo interun moneor. & utilit̾ ac necessario
moneor ex hoc facto. ne detraham fr̃i. ne
male loquar de ꝓximo meo. ne aꝑiam os
meũ ad derogandũ ñ solũ scĩs. s & quibus¬
lib& ꝓximis meis. Uides qͣnta ex hoc indig¬
natio dĩ fuerit. qͣnta uindicta ꝓcesserit.
Deniq adũsũ peccatũ istud simili in dignatioẽ
etiã in psalmis dm̃ cõmoueri uidemꝰ & dicere.
Sedens adũsus frem tuũ detrahebas: & adũ¬
sus filiũ matͥs tuȩ ponebas scandalũ. Simi¬
lit̃ aut̃ & in aliõ psalmo. ex ꝑsona iusti sci

Expanded text:
monitionem nostram . Quaero quid commonitionis accipiamus ex eo quod lectum est nobis, quia detraxerunt Aaron et Maria de Moyse, et propter hoc correpti sunt. Maria vero etiam leprosa efficitur. Tanta autem fuit cura correptionis hujus, ut dum Maria septimanae tempus expleret in lepra, populus Dei non ageret iter ad terram repromissionis, nec tabernaculum testimonii moveretur. Primo interim moneor, et utiliter ac necessario moneor ex hoc facto, ne detraham fratri, ne male loquar de proximo meo, ne aperiam os meum ad derogandum non solum sanctis, sed quibuslibet proximis meis, videns quanta ex hac indignatio fuerit Dei, quanta vindicta processerit. Denique, adversum peccatum istud simili indignatione etiam in psalmis Domini commoveri videmus et dicere: Sedens adversus fratrem tuum detrahebas, et adversus filium matris tuae ponebas scandalum . Similiter autem et in a
Abbreviated transcription (Latin):
ran. Aseroth int̃p̃tat᷑. domꝰ ꝑfecte. Proficis¬
citur gͦ ppłs postea quã maria purgata est
a domib ꝑfectis. & uenit ĩphara qͦd inter¬
posse intelligi quod ũbũ caro factũ est. &
inuisibilis iusibilis effectꝰ. & hoc significari¬
quod postea quã finis & ꝑfectio om̃iũ que
erga illũ popłm gerenda fuerant uenit. tc̃
transit. & uenit ad eum quẽ ũbũ carnem
factum ante ñ credidit. Et locutꝰ est

Expanded text:
. Aseroth interpretatur domus perfecta. Proficiscitur igitur populus, posteaquam Maria purgata est, a domibus perfectis, et venit in Pharan, quod interntelligi, quod Verbum caro factum est, et invisibilis visibilis effectus est; et hoc significari, posteaquam finis et perfectio omnium quae erga illum populum gerenda fuerunt, venit; et tunc transit et venit ad eum, quem Verbum carnem factum ante non credidit. Notandum aut
Abbreviated transcription (Latin):
facta est suꝑ illos. & discessert̃. & nubes
recessit a cabnaculo. Ecce maria facta est
lepsa sicut nix. Uidete quid sibi pene contu¬
lerint obtrectatores. quid uͦ illi cui obcrecta¬
uerant quȩ fuerint laudes. Sibi curpitudinẽ.
ili spleudorem. sibi lepram. illi glam. sibi ob¬
ꝓbrium. illi magnificentiã contulert̃. Uerũ¬
tamen moyses priusquã acciꝑet ethiopissam.
ñ est scriptũ qr in specie locutꝰ sit ei dñs. &
ñ in enigmate. S ubi accepit ethiopissam.
tunc dic̃ de eo ds̃. quia os ad os loquar ad eũ.
Loquar inspecie. & ñ in enigniate. Modo enĩ
cur. nunc in specie & ueritate complentur.
& idõ ille qui species & figuras enigmacum de¬
scribebat dicit. Scimꝰ aut̃ qm̃ patres ur̃i om̃s
sub nube fuerunt. & om̃s in moyse baptizati
sunt in nube & in mari. & om̃s eandem escam¬

Expanded text:
sserunt: et nubes recessit a tabernaculo. Et ecce Maria facta est leprosa sicut nix. Videtis quid sibi poenae contulerint obtrectatores; quid vero illi cui obtrectaverant quaesiverint laudis. Sibi turpitudinem, illi splendorem; sibi lepram, illi gloriam; sibi opprobrium, illi magnificentiam quaesiverunt. Verumtamen Moyses priusquam acceperat Aethiopissam, non est scriptum, quia in speci locutus est Deus ei, et non in aenigmate. Sed ubi accepit Aethioissam, tunc dicit de eo Deus, quia ore ad os loquar ad eum, in specie, et non in aenigmate. Modo enim aenigmate designabantur, nunc in specie et veritate complentur. Et ideo ille, qui species figurarum et aenigmatum disserebat, dicit: Scimus autem, quoniam patres nostri omnes sub nube fuerunt, et omnes in Moyse baptizati sunt, in nube et in mari;
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ secreta & ineffabilia sacram̃ta contigerit
ñ dũ meritis et scientia ĩ sac̃dotis ordinem
gradũq translatꝰ. Solis enim filiis a aron
sac̃dotib scilic&. ipsã archã cestam̃ti
& mensã & candelabrũ. & si quid ẽ eoꝵ
qͦ supra cõp̃hendimꝰ. nuda ac reuelata
uidere concessum est. Alii aut̃ oꝑta hec
uideant. immo potius uelata hec in
humeris suis portent. & filii quidẽ caath
qm̃ ipsi licor ñ sint sacerdotes. sunt camen
ꝓocimi sac̃dotib iu humeris suis possunt
ista portare. Alii uͦ sarcinas suas & ministe¬
ria. nec in humeris s in plaustris ponunt.

Expanded text:
qui secreta et ineffabilia sacramenta contigerit, qui secreta et ineffabilia sacramenta contigerit, nondum meritis et scientia in sacerdotii ordinem gradumque translatus. Solis enim filiis Aaron, sacerdotibus scilicet, ipsam arcam testamenti et mensam et candelabrum, et si quid est eorum quae supra comprehendimus, nuda et revelata videre concessum est. Alii autem operta haec videant, imo potius velata haec in humeris suis portent. Et filii quidem Caath licet ipsi non sint sacerdotes, sunt tamen proximi sacerdotibus, in humeris ergo suis possunt ista portare. Alii vero sarcinas suas et ministeria, nec in humeris sed in plaustris ponunt.
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑitur. Septimo in loco oꝑit᷑ et labrũ. & ni¬
cħil hoꝵ omniũ nudũ relinquit᷑ aut reuelatũ.
Deniq addit᷑ etiã p̃ceptũ huiꝰmodi. Nolite
inqͥt ext̃minare de tͥbu sua plebem caath.
Quo seilic& ext̾minandos se ẽẽ scirent. si forte
ad hec mouenda manꝰ suas mitterent. nͥ unũ¬
qͦdq eoꝵ priꝰ a sacerdotib fuisset obtectũ.
Nlune gͦ redeamꝰ ad istud cabnaculũ eccłẽ dĩ
uiuentis. & uideamꝰ qͣmͦ hec singula obseruari
oporteat in eccłã dĩ a sacerdotib xꝑi. Si quis
uͥ sacerdos est. cui uasa sacra idẽ mysterioꝵ
sapientiȩ secreta cõmissa sint: discat ex his
& obseruet quomͦ hec oporteat intͣ uelamen con¬
scientiae custodire. nec facile ꝓferre ad publicũ.
aut si res poscit ꝓferre. & inferiorib idest impe¬
ritiorib traderẽ. ne nuda ꝓferat. nec aꝑta osten¬
dat. & penitꝰ patentia. Alioquin homicidiũ
fac̃. & ext̃ininat plebem. Ext̾minat᷑ enĩ omĩs

Expanded text:
 et labrum, et nihil horum omnium nudum relinquitur aut revelatum. Denique additur etiam praeceptum hujusmodi. Nolite, inquit, exterminare de tribu sua plebem Caath. Quos scilicet exterminandos se esse scirent, si forte ad haec manus suas movenda mitterent, nisi unumquodque eorum prius a sacerdotibus fuisset obtectum. Nunc ergo redeamus ad istud tabernaculum Ecclesiae Dei viventis, et videamus quomodo haec singula observari oporteat in Ecclesia Dei a sacerdotibus Christi. Si quis vero sacerdos est, cui vasa sacra, id est, mysteriorum sapientiae secreta commissa sunt, discat ex his et observet quomodo haec oporteat intra velamen conscientiae custodire, nec facile proferre ad publicum; aut si res poscit proferre, et inferioribus, id est, imperitioribus tradere, ne nuda proferat, ne aperta ostendat, et penitus patientia, alioqui homicidium facit, et exterminat plebem. Et exterminatur enim omnis
Abbreviated transcription (Latin):
obseruet qͦd pͥncipalib quibdã causis
asscriptũ sit freqͤnter inueniet. Nã uigin¬
ci duo pͥma apud hebreos elementa cͣdunt
ẽẽ litterarũ. Higinti duo rursus apto¬
plasto adam usq ad iacob ex cuiꝰ semine
iniciũ duodecim tͥb sumant. patres fuisse
colligi. S & alia multa in seripturis si qͥs
diligentiꝰ exequat᷑. sub hoc numero con-¬
a moyse his litteris. adaperire nobis
dignet᷑. & auferre. Igt᷑ humani generis in
carne generatio sic̃ asserunt qui in calib pe¬
riti sunt : nouẽ quidẽ m̃sib continentur in
uulua. S ñ pͥus moueri fertur ad partum.
quã etiã decimi mensis tͥduũ transeat. Et
ita inuenit᷑ qͦd numerus iste. idest ducenti
septuaginta tres dies illos indicet. qͥ ex nouẽ m̃sib
ec̃ lxxͣ tres dies isti quib humano generi in hunc
mundũ p̃betur ingressus. & ita in uiginti quidẽ
& duob numeris. om̃iũ simul creaturarũ rationib
mysticis sũma colligit᷑. in his uͦ que ex abundan¬

Expanded text:
 quod principalibus quibusdam causis ascriptus sit, frequenter inveniet. Nam viginti duo primo apud Hebraeos elementa tradunt esse litterarum. Viginti duo rursus a protoplasto Adam usque ad Jacob, ex cujus semine initium duodecim tribus sumunt, patres fuisse alia multa in Scripturis si quis diligentius exsequatur, sub hoc numero conin Moyse his litteris adaperire nobis dignetur et auferre. Igitur humani generis in carne generatio, sicut asserunt qui in talibus periti sunt, novem quidem mensibus continetur in vulva; sed non prius moveri fertur ad partum, quam etiam decimi mensis triduum transeat; et ita invenitur, quod numerus iste, id est, ducenti septuaginta tres dies illos indicent, qui ex novem mensibus nti septuaginta tres dies isti quibus humano generi in hunc mundum praebetur ingressus. Et ita in viginti quidem et duobus numeris, omnium simul creaturarum rationibus mysticis summa colligitur. In his vero quae ex abundan
Abbreviated transcription (Latin):
os israhel. numerantur
etiã leuite seorsum.
Non enĩ fuerant recensiti
cũ filuis israhel: & habe¬
tur eoꝵ segregatꝰ quidam ac p̃cipuus pre
cet̃is numerꝰ: quo referunt᷑ om̃s simul uigin¬
ti duo reꝑti. ita ut neq aliquid amplius
neq minus hoc numero inuentũ sit. Post
hec p̃cepit dñs numerari etiã pͥmogenitoᷤ
filios isrł eodem ordine quo leuite fuerant
numerati. idẽ ab uno m̃se & supra. & in¬
ueniunt᷑ pͥmogeniti filioꝵ iuginti duo¬
& ducenti septuaginta cres. Putasne ꝑ
hec solam numeri hystoriã docere nos
uoluit moyses. & nullũ in his diũsitatib
numeroꝵ conclusit solico sibi more my¬
steriũ : Nichilne udebit᷑ inesse rationis.
qͦd ducenti hex tres tantũ abundare di¬

Expanded text:
 tres. Numerantur etiam Levitae seorsum; non enim fuerant recensiti cum filiis Israel: et habetur eorum segregatus quidem ac praecipuus prae caeteris numerus quo referuntur omnes simul viginti duo millia reperti, ita ut neque amplius aliquid neque minus hoc numero inventum sit. Post haec praecepit Dominus numerari etiam primogenitos filiorum Israel, eodem ordine quo Levitae fuerant numerati, id est, ab uno mense et supra. Et inveniuntur primogeniti filiorum  ducenti septuaginta tres. Putasne per haec solam numerari historiam docere nos voluit Moyses, et nullum in his diversitatibus numerorum conclusit solito sibi more mysterium? Nihil ne videtur inesse rationis, quod ducenti septuaginta tres tantum abundare di
Abbreviated transcription (Latin):
faciat oꝑa ĩ tab̃naculo cestimonii: Intro¬
ibit ĩquit aaron et filui eiꝰ cũ eleuata fuerint
castra: & deponent uelum qͦ c̃egunt᷑ sancta.
& oꝑient ex ipso uelo arcã cestam̃ti. & post
hec septẽ qͦdam species enumerant᷑. quȩ p̃cipi¬
untur oꝑiri. Primo in loco ut om̃iũ p̃ciosior
ipsa archa testam̃ti oꝑiat᷑ uelo quo priꝰ uela¬
batur. s & pelle desuꝑ iacinctina tegat᷑.

Expanded text:
plebes suas in tabernaculo testimonii. Introibit, inquit, Aaron et filii ejus cum elevata fuerint castra, et deponent velum quo teguntur sancta, et operient ex ipso velo arcam testamenti. Et post haec septem quaedam species enumerantur, quae praecipiuntur operiri. Primo in loco, ut omnium pretiosior arca ipsa testamenti operiatur velo quo prius velabatur, sed et pelle desuper hyacinthina
Abbreviated transcription (Latin):
modi diuisio efficit᷑. in officiis ininisteru
diuini. & qͦmͦ illa qͥdẽ que scã st̃ ñ impo¬
ñ cã rationabilib quã mutis portanda anima¬
lib imponunt᷑. S & in ipsis est aliquanta
differentia. Nã illi qͥ duriora & grauiora ob¬
seruant. ĩ ministeria plura habent anima¬
lia. Quatuor enĩ plaustra dant᷑ filis merari
filiis autẽ gerson qr erant ꝓpe filios caath
duo tantũ plaustra sufficiunt. Ex quib
ostendit᷑ qͦd oꝑib quidẽ duriorib & ut
ita dicã crassiorib plures sunt: qui ueluti
animalia inseriuunt. Ad ea uͦ quȩ rationalib
ꝓcurant᷑. pauci exhis qui minꝰ instructi ait
eruditi uident᷑ accedunt. Nam ad illa quȩ.
mystica st̃. & in secretis recondita. & solis
sac̃dotib patent. ñ solũ nullꝰ animalis hono
accedit. s ne ipsi quidẽ qui habere aliquid
exercitii & erudicionis uident᷑. ñdũ cam̃
meritis & uita ad sac̃dotalem gram con¬
scendert̃. ñ solum ꝑ speculũ ea & in enigna¬

Expanded text:
modi divisio efficitur in officiis ministerii divini, et quomodo illa quidem quae sancta sunt non imponon tam rationabilibus quam mutis portanda animalibus imponuntur. Sed et in ipsis est aliqua differentia. Nam illi qui duriora et graviora observant ministeria, plura habent animalia. Quatuor enim plaustra dantur filiis Merari; filiis autem Gerson qui erant prope filios Caath, duo tantum plaustra sufficiunt. Ex quibus ostenditur, quod operibus quidem durioribus, et ut ita dicam crassioribus, plures sunt qui velut animalprocurantur, pauci qui minus instructi aut eruditi videntur, accedunt. Nam illa quae mystica sunt et in secretis recondita, et solis sacerdotibus patent, non solum nullus animalis homo accedit, sed ne ipsi quidem qui habere aliquid exercitii et eruditionis videntur, nondum tamen mente et vita ad sacerdotalem gratiam conscender
Abbreviated transcription (Latin):
rubro submersus ẽ pharaoni. Obserue¬
mꝰ gͦ sicut & hic dicit iħe ut p̃ualea¬
mꝰ nos contͣ chananeos. ne si forte illi
nos. de isrłitieis chananeos nos faciant̃
sic̃ & ille effectꝰ ẽ quẽ suꝑauerat caruiᷤ

Expanded text:
Rubro submersus est, Pharaoni. ObserveRubro submersus est, Pharaoni. Observemus ergo, sicut et hic dicit Jesus, ut praevaleamus nos contra Chananaeos; ne si forte supernos, de Israelitis Chananaeos faciant nos, sicut et ille effectus est quem superaverat carnis
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ arboꝵ. om̃is gͦ arbor quȩ ñ facit fru¬
ctũ bonũ excidet᷑ &. in igne̾ mittet᷑
Hec priorib nr̃is naue filiꝰ p̃cepit iħs
de infructuosis arborib excidendis. hȩc
bit. Et quomꝰ ñ uerũ ẽ qđ umbra
quit siluã. erit tibi cũ ext̾minaueris cha¬
naneum. Diximꝰ iam suꝑiꝰ quomͦ nobcũ
positꝰ chananeus pͥmo tantũ tributa de¬
pendit. scđ̾o obȩdiens efficit᷑ ac subie¬
ctꝰ. tertio uͦ in m̃brors nr̃oꝵ mortifi.¬
oꝑep̃tii hȩc de secretis & de absconditiᷤᷤ
in publicũ ꝓduxisse. & uenisse ad agni¬
tionẽ nrãm quę seruabant᷑ obtecta.
qͥ nob̾cũ ẽ citiꝰ subicere nob̾ & obędien¬
si diuittimꝰ eũ & negligimꝰ. ueniet pha¬
rao ex egypto. & incipiet locũ nr̃m
indotem dare filiȩ sue. & captiuos nos
tradere legi peccati. S absit hoc ab
isrłitica nobilitate ut seruiat filiȩ pha¬
raonis. isrłq quẽ iam ds edux̃ de t̾ra¬
egypti. iterũ seruiat illi qui ĩ mari

Expanded text:
r quae non facit fructum bonum, excidetur et in ignem mittetur? » Haec prioribus nostris Nave filius praecepit Jesus de infructuosis arboribus excidendis; haec bit. Et quomodo non verum est quod umbra tibi cum exterminaveris Chananaeos. » Diximus jam superius quomodo nobiscum positus Chananaeus primo tributa dependit, secundo obediens efficitur ac subjectus, tertio vero in membrorum nostrorum mortifioperae pretii haec de secretis et absconditis in publicum produxisse, et venisse ad agnitionem nostram quae servabatur obtecta, qui nobiscum est, citius subjicere nobis et obediensi dimittimus eum et negligimus, veniet Pharao rex Aegypti, et incipiet locum nostrum in dotem filiae suae dare, et captivos nos tradere legi peccati. Sed absit hoc ab Israelitica nobilitate, ut serviat filiae Pharaonis Israelita; quem jam Deus eduxit de terra Aegypti, iterum serviat illi, qui in mari
Abbreviated transcription (Latin):
lida ẽ ac robusta generat sensus ualidos &
potentes. & qui suꝑari a contͣdicente non
possunt. In alus quidẽ uirtꝰ ista resoluta ẽ.
& remissa. quȩ indicat᷑ ex sensib cũ lan.¬
guidi quidẽ ꝓferunt᷑ & inepti. & niehil
in se fortitudinis continentes. Hoc gͦ signi¬
ficat᷑ sub nomine raphaii. ut huiꝰcenio¬
di de nob̾ matres remissas quȩ sensꝰ uier
Et bene seruauit sꝑualis intelligentia ꝓ.¬

Expanded text:
lida ac robusta generatio generat sensus validos et lida ac robusta generatio generat sensus validos et potentes, et qui superari a contradicente in te non possunt. In aliis autem virtus ista resoluta est et remissa, quae indicatur ex sensibus, cum languidi quidam referuntur et inepti, et nihil in se fortitudinis continentes. Hoc ergo significatur sub nomine Raphaim: et hujuscemodi de nobis matres remissas esse, quae sensuEt bene servavit spiritalis intelligentiae pr
Abbreviated transcription (Latin):
& benedicit nos dñs audimus ab iħu.
Popuł multꝰ es. ascende insiltũ. & munda t̾
ipsi. & para locũ in t̾ra. & expurga phe.¬
rereos. & raphaun. Necesse ẽ gͥ uos eicere
pherezeos. Inuenunꝰ phere: eos int̾ p̃tari
fructificationẽ. S sic̃ sepe iã dixim̃ de
alus nominib. & in hoc duplex int̃ p̃tatio¬
ẽ. Est eiũ fructificatio bona. & fructifica¬
tio mala. sic̃  in eugłio designat᷑. qr arbo
fructꝰ ialos facit. Oportet gͦ nos
expellere omẽ quieqͥd ñ bene fructificat.
& abscide fructũ peccati. et expurgare
fructꝰ inusticie. S & raphaun inqͥt ex.¬
pelle. ł potiꝰ expurga de te. Raphaini in.¬
uenimꝰ int̾p̃tatũ resolute matres. Est ĩ
anima nr̃a uirtꝰ quȩdam quȩ parit senfꝰ
& uelut mat̾ ẽ eoꝵ sensuũ uł intellectu
ua erit aut̃ ꝑ filiors generationẽ. si ꝑman¬
serunt in fide & ueritate. Ista gͦ mat̾ he
ẽ ista uirtꝰ animȩ illis in quib fortis & ua¬

Expanded text:
s, audiamus ab Jesu: s, audiamus ab Jesu: Populus multus, ascende in saltum, et munda tibi ipsi, et para tibi locum in terra, et purga Pherezaeos et Raphaim. Necesse est nos ejicere Pherezaeos. Invenimus autem Pherezaeos interpretari fructificationem. Sed sicut saepe jam diximus de aliis omnibus, et in hoc duplex est interpretatio. Est enim fructificatio bona et fructificatio mala, sicut in Evangeliis designatur, « quia arbor us facit . » Oportet ergo nos expellere quidquid non bene fructificat, et abscidere fructus peccati, et purgare fructus justitiae. Sed et Raphaim, inquit, expelle, vel potius expugna de te. Raphaim invenimus interpretatum resolutae matres. Est et in anima nostra virtus quaedam quae parit sensum, et velut mater est eorum sensuum vel intellectuuva erit autem per filiorum generationem, si permanserit in fide et veritate . Ista ergo mater, hoc est, ista virtus, animae illi in qua fortis et va
Abbreviated transcription (Latin):
ext̾minari a nob̾ dr̃ chananẽ. Sed & il¬
lud ñ otiose p̃tereuudũ ẽ. qđ dr̃ pha¬
rao uenisse & accepisse gazir in qͣchana
in dotẽ filiȩ suȩ. Gazir aut̃. iit̃p̃tat᷑
constructio. Si gͦ corpꝰ & aninia in una
atq eadem constructione habitent idẽ
coniuncte sibi inuicẽ & sociȩ. ita ut a.
nuna carnalit̾ uiuat. & ñ festinet aui.¬
nia uelociꝰ sibi obȩdientẽ & subditã face.¬
re carnẽ. uerendũ ẽ ne ueniat pharao
ex egypto. & captiuã ducat infelicẽ ani¬
mã. ita ut in dotẽ eam tradat filiȩ suę.
gere aliam legẽ in menbris nr̃is. & capti¬
uos nos ducere in lege peccati. inueni¬
es quomͦ ille pharao qͥ ẽ auctor &. rex¬
que carnalit̾ uixerit ii dotẽ conscribat.
questionẽ mouent de hereditate. & maio¬
rẽ sortẽ requirunt. dicentes ad iłmmi. Iua¬
re nob̾ dedisti hereditatẽ sortẽ unã a pe¬
daturã unã: Ego aut̃ populus mult̾ sũ. ⁊
dñs benedix me. Si gͦ &. nos płs sum̾ mult̾.

Expanded text:
exterminamus a nobis Chananaeos. Sed et illud non otiose praetereundum est quod dicitur Pharao misisse et accepisse Gazer civitatem, in dotem filiae suae. Gazer autem interpretatur constructio. Si ergo corpus et anima una atque eadem constructione habitent, id est, conjunctae sibi invicem et sociae, ita ut et anima carnaliter vivat, et non festinet anima velocius sibi obedientem et subditam facere carnem, verendum est ne forte veniat Pharao ex Aegypto, et captivam ducat infelicem animam, ita ut eam tradat filiae suae igere aliam legem in membris nostris, et captivos ducere nos in legem peccati, invenies quomodo ille Pharao, qui est auctor quae carnaliter vivit in dotem conscripsit. quaestionem movent de haereditate majore; sortem requirunt, dicentes ad Jesum: Quare nobis dedisti in haereditate sortem et pedaturam unam? Ego autem populus multus, et Dominus me benedixit. Si ergo et nos populus mul
Abbreviated transcription (Latin):
locũ facere. & ut possint latiora spacia
occupare. iubent᷑ extͣuiinare chananeũ.
chananeis triꝑtita narratio. Primꝰ cha¬
ndneus nob̾cũ quidẽ ẽ. & sub tributo ẽ.
non ẽ tam̃ obediens nob neq seruus. Sedo
&iami seruus efficit᷑ & obediens. Chana¬
neum hic carnẽ urãm accipiamꝰ. uł ea
quȩ carnis sunt. Hȩc pͥma nob̾cum ẽ
hoc ẽ animȩ iuncta ẽ. s ñ ẽ ei obȩdieuᷤᷤ.

Expanded text:
ia occupare, jubentur exterminare Chananaeum. Chananaeis tripartita narratio. Primo Chananaeus nobiscum quidem est, et sub tributo est; non est tamen obediens nobis, neque servus. Secundo etiam servus efficitur, et obediens. Chananaeum hic carnem nostram accipiamus, vel ea quae carnis sunt: haec primo nobiscum est, hoc est animae, adjuncta, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ex hoc in pruo. quid in scđo. quid in t̾tio
factũ referat᷑. puto qđ ñ erimꝰ increduli.
qr uere hȩc ñ ut sola nob rerũ gestarũ nar.¬
ratio traderet᷑ scripta sint: s sacͣmentis di.¬
uiiuis dõq dignis repleta. P Rimo gͦ dictũ
ẽ. qr ñ ꝑdidit effrẽ chananeũ qui habita¬
bat in gazir. s habitabat chananeus ĩ effrẽ

Expanded text:
hoc in primo, quid in secundo, quid in tertio factum refertur. Puto quod non erimus increduli, quia vere haec, non ut sola nobis rerum gestarum narratio traderetur, scripta sunt, sed sacramentis divinis Deoque dignis repleta. Primo ergo dictum est quia non perdidit Ephraim Chananaeum qui habitabat in Gazer, sed habitabat Chananaeus in E
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ sors una. qr salt̾ ẽ tibi. & mundab eũ.
Uides quid ad nos ꝑ sꝑualem intelligentiã
cidentes inutiles & infructuosas ex nobis¬
met ipsis arbores. faciamꝰ ibi noualia qͦ
semp innouemꝰ. & ex quib fructũ capia¬
mꝰ tͥcesimũ. & sexagesimũ. & ceutesimũ:

Expanded text:
mundabis eum. Vides quia ad nostram spiritalem intelligentiam cidentes inutiles atque infructuosas ex nobis arbores, faciamus ibi novalia, quae semper innovemus, et ex quibus fructum capiamus tricesimum, et sexagesimum et centesimu
Abbreviated transcription (Latin):
eatissimo papȩ damaso. Hieronimꝰ.
Origenes cum in cȩteris libris
om̃s uicerit. in cantico cantico
deinde aquilã & simachũ et
theodotionẽ. & ad extremũ quintã editionẽ
qu̾a in actio littore inuenisse se scribit. ita
magnifice aꝑteq dissłruit. ut inde mͥ uideat᷑
in cubiculũ suũ. Itaq illo oꝑe p̃termsso.
qr ingentis ẽ oti laboris & sũptuũ. tantas
res tamq dignas in latinũ tranferre sermo¬
nẽ. hos duos tractat᷑ quos in morẽ cotidia¬
ni eloquii paruulis adhuc lactentibq com¬
posuit. fidelit̾ inagis ꝗͣ ornate int̾p̃tans. sũ¬
mũ gustũ tibi sensuũ eiꝰ non cibũ offero.
Tu anm̃i aduerte quanta sint illa estimanda qͦ
magna sunt. cũ sic possunt placere que
parua sunt.

Expanded text:
EATISSIMO PAPAE DAMASO HIERONYMUS. 499-500 Origenes, cum in caeteris libris omnes vicerit, in Cantico  Al. Cadeinde Aquilam et Symmachum et Theodotionem, et ad extremum quintam editionem, quam in Actio littore invenisse se scribit, ita magnifice aperteque disserit, ut vel inde mihi videatur in cubiculum suum. Itaque illo opere praetermisso, quia ingentis est otii, laboris et sumtuum, tantas res, tam dignum opus in Latinum transferre sermonem, hos duos Tractatus quos in morem quotidiani eloquii parvulis adhuc lactentibusque composuit, fideliter magis quam ornate interpretatus sum, gustum tibi sensuum ejus, non cibum offerens: ut animadvertas, quanti sint illa existimanda, quae magna sunt, cum sic possint placere, quae parva sunt.