comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uit: &. t̃a callidꝰ fuit. ut pruden¬
tes cognaciones eoꝵ qͥ duces pue¬
ri erant. sua fraude subuerteret .
Hec porphirius sequens sutori¬
ũ sermone latissimꝗ ꝓsecutꝰ est
quȩ nos breui cõpendio diximꝰ.
Nr̃i aũ & melius int̃pretant᷑ &
rechus: qͦd infine mundi hec sit
facturꝰ antichristꝰ: qͥ c̃surgere
habet de modica gente. ⁊dest
popło iud ȩor . &. tã humilis erit
atq despectꝰ. ut ei ñ detͣ honor
regius: & ꝑ insidias & fraudulen¬
ciã obtineat pͥncipatũ: & bra¬
chia pugnantis popłi romani
expugnent᷑ ab eo & c̃terant᷑.
C. hoc faciet. qͥa simulabit se
e̾e̾ duc̃ẽ federis. hoc ẽ legis & tes¬
tam̃ti dei. eł ingrediet᷑ urbes
ditissimas: & faciet que ñ fece¬
rt patres eiꝰ. & patres patrũ illi¬
us. Nullus eñi iudeoꝵ. absq an¬
tichristo. intoto unꝗͣ. orbe reg

Expanded text:
vit; et callidus fuit, ut prudentes cogitationes eorum qui duces pueri erant, sua fraude subverteret. Haec Porphyrius sequens, Sutorium sermone laciniosissimo prosecutus est, quae nos brevi compendio diximus. Nostri autem et melius interpretantur, et rectius: quod in fine mundi haec sit facturus Antichristus, qui consurgere habet de modica gente, id est, de populo Judaeorum, et tam humilis erit atque despectus, ut ei non detur honor regius, et per insidias et fraudulentiam obtineat principatum, et brachia pugnantis populi Romani expugnentur ab eo, et conterantur: et hoc faciet quia simulabit se ducem esse foederis, hoc est, Legis et Testamenti Dei. Et ingredietur urbes ditissimas, et faciet quae non fecerunt patres ejus, et patres patrum illius. Nullus enim Judaeorum absque Antich
Abbreviated transcription (Latin):
dit papiliones eqͥtatꝰ sui intͣ marii.
suꝑ mont̾e fortitudinis scm ix. ueni¬
et usq ad uertic̃e montis. T heodo¬
suũ. ap̃edño int̃ maria in monte
saba sc̃õ: & ueniet usq ad patrẽ eiꝰ.
Nqͥla ita. eẜ plantabit tab̾nacłm
p̃torii sui. apedno. int̾ maria in mon¬
te głoso & sc̃o. & ueniet usq ad fiñe
eiꝰ Soli septuaginta. om̃i se nomi¬
nis quȩ stiõe lib̾antes. int̾pretat st̃
e statuet tab̾nacłm suũ tũc inter
maria & mont̾ẽ uoluntatis scm.
& ueniet hora c̃sũmaciõis eiꝰ. Q ͦs
apollinaris sec utꝰ: de monte ãpedno.
om̃mo ẽtieuit. ħ ec iđo plixius po¬
sui. ut &. p orphirii ostendã calũpni¬
ã. qͥ hec om̃ia ignorauit. aut nesci¬
re se finxit: &. scripture sc̃ȩ difficul¬
tatẽ. cunꝰ intelligeneiã absq dei
gr̃a & doctrina maioꝵ. sibi imꝑitis

Expanded text:
dit papiliones equitatus sui inter maria, super montem fortitudinis sanctum, et veniet usque ad verticem montis. Theodosuum in Aphedano inter maria in monte Saba sancto, et veniet usque ad partem ejus. Aquila: Et plantabit tabernaculum praetorii sui in Ἀφαδανῷ inter maria, in monte glorioso et sancto, et veniet usque ad finem ejus. Soli Septuaginta omni se nominis quaestione liberantes interpretati sunt: Et statuet tabernaculum suum tunc inter maria, et montem voluntatis sanctum, et veniet hora consummationis ejus. Quos Apollinarius secutus, de nomine Apedno omnino conticuit. Hoc ideo prolixius posui, ut et Porphyrii ostendam calumniam qui haec omnia ignoravit, aut nescire se finxit, et Scripturae sanctae difficultatem: cujus intelligentiam absque Dei gratia et doctrina majorum sibi i
Abbreviated transcription (Latin):
cietq uniuersa usq ad tẽpus
donec di uoluntas facere ꝑmi
serit. Econcitabit᷑ fortitudo
eiꝰ & cor eiꝰ aduersũ regẽ austri
in exercitu magno .eł. rex aus¬
tri ꝓuocabit᷑ ad bellũ. multis
auxiliis & fortibꝰ nimis. &. ñ
stabunt. qͥa insbunt aduersũ
eũ c̃silia:. ⁊ comedentes panẽ
cũ eo. conterent illũ: exerci¬
fecti plurimi. Hec porphiri¬
us int̾pretat᷑ de antiocho. qͥ ad¬
uersũ phtolomeũ sororis suȩ
filiũ ꝓfectꝰ ẽ. cũ exercitu mul¬
to. Sed & rex austri. idest duces
lũ multis auxiliis & fortibꝰ nimis:
& ñ potert̃ resistere antiochi
ẽsilus fraudulenciisq qͥ simula¬
bit pacẽ cũ sororis filio. s co¬
medet cũ eo panẽ & postea oc
omnia de anticbristo: qͥ nasci¬
turꝰ ẽ de poplorudeors. pͥmũ¬
suꝑaturꝰ ẽ regem egẏpti. qͥ est
unꝰ de trib cornib de qͥb an¬
te iã diximꝰ. Duor qͦq regum
cor erit ut male faciant &.
ad m̃sam unã m̃daciũ loquen¬

Expanded text:
cietque universa usque ad tempus: donec eum Dei voluntas facere ista permiserit. Et concitabitur fortitudo ejus, et cor ejus adversus regem Austri in exercitu magno. Et rex Austri provocabitur ad bellum multis auxiliis, et fortibus nimis: et non stabunt, quia inibunt adversum eum consilia. Et comedentes panem cum eo conterent eum: exercifecti plurimi. Haec Porphyrius interpretatur de Antiocho, qui adversus Ptolemaeum sororis suae filium profectus est cum exercitu magno. Sed et rex Austri, id est, duces lum multis auxiliis, et fortibus nimis, et non potuerunt resistere Antiochi consiliis fraudulentis; qui simulavit pacem cum sororis filio, et comedit cum eo panem, et postea occomnia de Antichristo, qui nasciturus est de populo Judaeorusuperaturus est regem Aegypti, qui est unus de tribus cornibus, de quibus antea jam diximus. Duorum quoque regum cor erit ut male faciant, et ad mensam unam mendacium loquen
Abbreviated transcription (Latin):
dñm. & om̃ia interiora mea nom
scm eiꝰ. Prius eñi quã di iusionẽ ui
dere meream᷑:. interiora nr̃a foras
toti in illis sumꝰ. De qͥbꝰ in alio loco
scribit᷑. Om̃is gła eiꝰ. filiȩ regis¬

Expanded text:
no, et omnia interiora mea, nomen sanctum ejus. Prius enim quam visionem Dei videre mereamur, interiora nostra foras toti in illis sumus de quibus et in alio psalmo scribitur: Omnis gloria ejus filiae reg
Abbreviated transcription (Latin):
nec benedicte st̃ in ipso om̃s triꝰ
t̃rȩ. neq om̃s gentes magnifica¬
uert eũ. Ex parte aũ & qͣsi inum¬
bra &. inimagine ueritatis. insalo¬
mone pͣmissa stͥ: ut in dño salua¬
tore ꝑfectius implerent᷑. Sicut
gͥ saluator: habet & salomonẽ &
ceteros scõs intypũ aduentꝰ sus
sic .&. antichristꝰ pessimũ rege̾ an¬

Expanded text:
s tribus terrae, neque omnes gentes magnificaverunt eum. Ex parte autem et quasi in umbra, et imagine veritatis in Salomone praemissa sunt, ut in Domino Salvatore perfectius implerentur. Sicut igitur Salvator habet, et Salomonem, et caeteros sanctos, in typum adventus sui: sic et Antichrist
Abbreviated transcription (Latin):
dendꝰ ẽ. Sequam᷑ gͥ exposicionis
ordinẽ. & iuxta uerã explanaci¬
oñẽ. qͥd aduersariis. qͥd nr̃is uide¬
at᷑ breuit᷑ ad notemꝰ. Stabit inqui¬
unt in loco seleuci frat᷑ eiꝰ anti¬
ocꝰ epiphanes. Cui pͥmũ ab his ꝗͥ
infyria phtolomeo fauebant. ñ da¬
bat᷑ honor regius. s postea simu¬
lacioẽ clem̃eiȩ. obtinuit regnum
syriȩ e. brachia pugnantis phtolo¬
mei .&. iiniuersa uastantis expigna¬
ta st̃ a facie antiochi atq contrita.
Brachia aũ fortitudinẽ uocat. un¬
de .&. manꝰ. appellat᷑ exercitꝰ multi¬
tudo. eł ñ solũ ait phtolomeũ ui¬

Expanded text:
onis ordinem, et juxta utramque explanationem, quid adversariis, quid nostris videatur, breviter annotemus. Stabit, inquiunt, in loco Seleuci, frater ejus Antiochus Epiphanes, cui primum ab his qui in Syria Ptolemaeo favebant non dabatur honor regius, sed postea simulatione clementiae obtinuit regnum Syriae. Et brachia pugnantis Ptolemaei, et universa vastantis, expugnata sunt a facie Antiochi atque contrita. Brachia autem fortitudinem vocat: unde et manus appellatur exercitus multitudo. Et non solum, ait, Ptolemaeum
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ Et stabit in loco eiꝰ uilissimꝰ &
in dignꝰ. decore regio. & in pau¬
cis diebꝰ cͣteret᷑ ñ infurore. neq
inprȩlio. Se leuchũ dicit cogno¬
m̃to philopatorẽ. filiũ magni
anthiochi. qͥ nichil dignũ syriȩ
&. patris gessit imꝑio. & absq ul¬
lis pͣliis. inglorius ꝑiit. Porro
chũ. s phtolom eũ epiphanen.
qͥ seleueo sit molitꝰ insidias. &
aduersũ eũ exercitũ prepararit.
E idcireo ueneno sit int̾fectꝰ a
tantas res moliens. ubi haberet
pȩcuniã. respondit amicos sibi eẽ
diuicias. Quod cũ quiulgatũ e̾e̾t
inpopłis. timuer̃t duces ne eor¬
auferret substancias: &. ide ireo
eũ maleficis artibꝰ occider̃t. Sed
qͦmͦ potest in loco magni anthio¬
chi stare phtolomeus. qͥ hoc om¬
nino ñ fecit: maxime cũ septu
aginta int̃pretati sunt . &. stabit
de radice eiꝰ plantacio. idest de
germine eiꝰ & semine. ꝑcuciens
dignitatẽ imꝑii. & in paucis di¬
ebꝰ c̃teret᷑ sine ira & pͣlio: He¬

Expanded text:
t in loco ejus vilissimus, et indignus decore regio: et in paucis diebus conteretur, non in furore, nec in praelio. Seleucum dicit cognomento Philopatorem 711 filium Magni Antiochi, qui nihil dignum Syriae et patris gessit imperio, et absque ullis praeliis inglorius periit. Porro cum, sed Ptolemaeum Epiphanen, qui Seleuco sit molitus insidias, et adversum eum exercitum praepararit, et idcirco veneno sit interfectus ereret, tantas res moliens ubi haberet pecuniam? respondit, sibi amicos esse divitias. Quod cum divulgatum esset in populis, timuerunt duces ne auferret eorum substantiam, et idcirco eum maleficis artibus occiderunt. Sed quomodo potest in loco Magni Antiochi stare Ptolemaeus, qui hoc omnino non fecit: maxime cum LXX interpretati sunt, et stabit de radice ejus plantatio, id est, de germine ejus, et semine, percutiens dignitatem imperii: et in paucis diebus conteretur absque ira et praelio? He
Abbreviated transcription (Latin):
magnꝰ. ꝓuocati spe uictoriȩ .&. in
ulcionẽ parentis exercitu c̃gregato.
aduersũ phtolomeũ philopato¬
re. irma corripiunt. Cũq seleucꝰ
ẽẽt infrigia: ꝑ dolũ nicanoris &¬
apatarii exercitꝰ qͥ erit in syria.¬

Expanded text:
spe victoriae, et in ultionem patris exercitu magno congregato, adversus Ptholomeum Phylopatorem arma corripiunt. Cumque Seleucus esset in Frigia per dolum Nicanoris, exercitus qui erat in Syri
Abbreviated transcription (Latin):
plũ c̃struxit in egypto. simile tẽ¬
plo iudȩoꝵ: qͦd ꝑmansit usq adim¬
ꝑiũ uespasiani. annis ducentis qͥnqͣ¬
manos iudeis ad solũ usq qd eta ẽ
&& neq urbis. neq tẽpli ullũ restat
uestigiũ. Sub occasione gͥoniȩ pon¬
tificis. infinita examina uidȩ or
rene eor multitudine repleta ẽ
Asserebat enĩ onias ysaiȩ imple¬
re uaticiniũ scribentis. erit alta¬
re dñi in egypto. & titulus dñi intͣ¬
minis eiꝰ. e hoc ẽ qͦd ñc dicit. Fi
co prȩt̃ qͦd iussũ fuerat. do uicti¬
mas immolare: extollent᷑ in suꝑ
ent: qͥa q teplũ & urbs postea de¬
struet᷑. Cũq anthiocꝰ teneret
iudȩã. missus scopas et holi fili¬
us dux phtolomei pareiũ. ad¬
uersus anthiocũ fortit᷑ dimi¬
cauit. cepitq iud ȩa. ꝙ optimates

Expanded text:
plum exstruxit in Aegypto simile templum exstruxit in Aegypto simile templi Judaeorum, quod permansit usque ad imperium Vespasiani, annis ducentis quinqmanos Iudeis ad solum usque deleta est et neque urbis neque templi restat vestigium. Sub occasione igitur Onię pontificis infinita examina Iudeorum ad renaeorum multitudine repleta est. Asserebat enim Onia se Isaiae implere vaticinium scribentis: Erit altare Domini in Aegypto, et titulus Domini in terminis ejus . Et hoc est quod nunc dicit: Filco, preterquam iussum erat, deo victimas immolare. Extollentur, ait, ent: quia et templum et urbs postea destruentur. Cumque Antiochus teneret Judaeam, missus Scopas Aetholus, dux Ptolemaei partium, adversus Antiochum fortiter dimicavit, cepitque Judaeam,
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃emq eiꝰ s. ipsã agathoden haberet
c̃stituit. incredibilẽ de suꝑioribꝰ lo
qͥ tũc qͥtuor annor erat. & uocabat᷑
mouit exercitũ. Tantȩ aũ dissolu
cionis &. suꝑbiȩ agathodes fuit. ut¬
ei subditȩ prius egypti ꝓuinciȩ re¬
bellarent: ipsaq egyptꝰ sedicioni¬
bꝰ uexaret᷑ : philippus qͦq rex ma¬
cedonũ. & magnꝰ anthiocꝰ pace fac¬
ta. aduersũ agathoden & phtolo¬
meũ epifanẽ dimicarent. fub hac
c̃dicione. ut. primas ciunitates reg¬
no suo singłi de regno phtolomiei
uingerent. Cł hoc ẽ qͦd ñẽ dieit. mul¬
tos c̃surgere aduersũ regẽ austri:
phtolomeũ scilicet epiphanẽ. qͥ e¬
rat ȩtate puerili. Filii qͦq p̃uarica
ta. in c̃traria studia scindebat᷑. aliis
anthioco. aliis phtolomeo fauen¬
tibꝰ. Deniq onias sacerdos. assũptis
iudeor plurimis. fugit in egyptũ.
& a phtolomeo honorifice susceptꝰ.
accepit eã regionẽ quȩ eliophole¬
os uocabat᷑. & concedente rege tẽ¬

Expanded text:
fratremque ejus, et ipsum Agathoclen haberet constituit, incredibilem de superioribus qui tunc quatuor annorum erat, et vocabatur mtionis et superbiae Agathocles fuit, ut subditae prius Aegypto provinciae rebellarent: ipsaque Aegyptus seditionibus vexaretur. Philippus quoque rex Macedonum, et Magnus Antiochus, pace facta, adversum 708 Agathoclen et Ptolemaeum Epiphanen dimicarent, sub hac conditione, ut proximas civitates regno suo singuli de regno Ptolemaei jungerent. Et hoc est quod nunc dicit, multos consurgere adversus regem Austri, Ptolemaeum scilicet Epiphanen, qui erat aetate puerili. Filii quoque praevarposita in contraria studia scindebatur: Aliis Antiocho, aliis Ptolemaeo faventibus. Denique Onias sacerdos assumptis Judaeorum plurimis fugit in Aegyptum, et a Ptolemaeo honorifice susceptus, accepit eam regionem quae Heliopoleos vocabatur: et concedente rege, tem
Abbreviated transcription (Latin):
nec cõpleat iracundiã. Perpetrata
ẽ qͥppe definicio: siue ut alius inter¬
pͣtatꝰ ẽ. in ipso eñi erit c̃fũmacio
Ab hoc locohebrei dici de angebri¬
sto putant. qͦd post iuliani paruu
auxiliũ. surrecturꝰ sit rex. qͥ fa¬
ciet iuxta uoluntatẽ suã. & ele¬

Expanded text:
 Vulg. iracundia, perpetrata quippe definitio est. Sive ut alius interpretatus est; in ipso enim erit consummatio. Ab hoc loco Judaei dici de Antichristo putant, quod post Juliani parvum auxilium surrecturus sit rex qui faciat juxta voluntatem suam, et ele
Abbreviated transcription (Latin):
possidere. sed &. in egyptũ qͦq reg¬
nũ suũ extendere. filiã suã cleo¬
patrã ꝑ euclenrodiũ septimo an¬
no regni sui. adolescent despon¬
dit phtolomeo. &. tͣcio decimo an¬
no tradidit. data ei dotis nomine

Expanded text:
possidere, sed in Aegyptum quoque regnum suum extendere, filiam suam Cleopatram per Euclem Rhodium septimo anno regni adolescentis, despondit Ptolemaeo, et tertiodecimo anno tradidit, data ei dotis nomine
Abbreviated transcription (Latin):
ra . upatra. & xantꝰ &. ad extremũ
ephesus. de qͥbꝰ uniuersis & gre¬
ca &. romana narrat hẏstoria.
Quodq intulit stabit int̾ra in¬
elita s c̃sumet᷑ siue ꝑficiet᷑ in
manu eiꝰ tͣrã inclitã siue ut
septuaginta int̃pretati st̃ uo¬
inqua honorifice susceptꝰ eos qͥ
pareiũ scope erant ꝑsecutꝰ ẽ Pro
terra inelita qͦd int̾pretatꝰ ẽ aqͥla
quẽ nos in hoc loco secuti sumꝰ
theodocio ipsũ hebraicũ uerbũ po¬
trã fortitudinis. Et ponet faciem
suã ut ueniat ad tenendũ uniuer¬
sũ regnũ eiꝰ & recta faciet eũ eo¬
.&. filiã feminarũ dabit ei ut euer

Expanded text:
Al. Patra, et Xanthus, et ad extremum Ephesus: de quibus universis et Graeca, et Romana narrat historia. Quodque intulit: Et stabit in terra inclyta, et consumetur, sive perficietur in manu ejus; terram inclytam, sive, ut Septuaginta interpretati sunt, voin qua honorifice susceptos eos qui partium Scopae erant, prosecutus est. Pro terra inclyta, quod interpretatus est Aquila, quem nos in hoc loco secuti sumus, Theodotio ipsum Hebraicum verbum poterram fortitudinis. Et ponet faciem suam ut veniat ad tenendum universum regnum ejus, et recta faciet cum eo. Et filiam feminarum dab
Abbreviated transcription (Latin):
stet c̃tra faciem eiꝰ &. stabit in tͣ¬
ra inclita & c̃sumet᷑ in manu eiꝰ.
Anthiocꝰ enĩ uolens recuꝑare¬
iudȩã &. sẏriȩ urbes plurimas.
scopã duce̾ phtolomei iurta fon¬
tes iordanis ubi ne paneas ẽdita
ẽ. inito certamine fugauit. &.
cũ decẽ milibꝰ armatoꝵ. obse¬
dit clausũ sẏdone. Ob quẽ li¬
berandũ. misit phtolomeus
suꝑatꝰ scopas. manꝰ dedit. & nu¬
dꝰ cũ sociis dimissus ẽ. Quodq
ait. cõportabit agger̾ẽ. illud
significat. qͦd p̃sidiũ scope inar

Expanded text:
 et stabit in terra inclyta, et consumetur in manu ejus. Antiochus enim volens Judaeam recuperare, et Syriae urbes plurimas, Scopam ducem Ptolemaei juxta fontes Jordanis, ubi nunc Paneas condita est, inito certamine fugavit, et cum decem millibus armatorum obsedit clausum in Sidone. Ob quem liberandum misit Ptolemaeus superatus Scopas manus dedit, et nudus cum sociis dimissus est. Quodque ait, Comportabit aggerem, illud s
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpheta angeli doctrina in digeat.
Danihel nũc egressus sũ ut doce¬
yẽ te :s intelligeres. Nunc ad te.
missus sũ: & egressus sũ. ñ a facie
dei ne ab eo recederẽ: s ut ad te
uenirẽ Ab exordio precũ tuarũ
egressus ẽ sermo. Ut rogare cȩ¬
pisti. statim impetrasti miscdiam
dei. e egressa ẽ sentencia.eł ego
idcirco missus sũ ut tibi expone
rẽ quȩ ignoras. qͥa uir desiderioꝵ
es siue amabilis &. dei amore dig¬
tuo dei secreta audire merearis.
& ẽe conscius futuror:. Tu ergo
animaduerte sermonẽ. & intelli¬
ge uisionẽ. Si danheli đ̾r. dili¬
gent̃ attende ut audias & intelli¬
gas qͦd uides. qͥd nos facere opor¬
tet. quoꝵ ocłi ignoranciȩ tene¬

Expanded text:
propheta angeli doctrina indigeat. propheta angeli doctrina indigeat. Daniel nunc egressus sum ut docerem te, et intelligeres. Nunc ad te missus sum, et egressus sum, non a facie Dei, ut ab eo recederem, sed ut ad te venirem. Ab exordio precum tuarum egressus est sermo: ego pisti, statim impetrasti misericordiam Dei: et egressa est sententia, et ego idcirco missus sum, ut exponerem tibi quae ignoras: quia vir desideriorum es, sive amabilis, et Dei amore digtuo, Dei secreta audire merearis, et esse conscius futurorum. 681 Tu ergo animadverte Sermonem, et intellige visionem. Si Danieli dicitur: diligenter attende, ut audias et intelligas, quod vides: quid nos facere oportet, quorum oculi ignorantiae tene
Abbreviated transcription (Latin):
replicat. qͥa unꝰ e popło est siue
humilit̾ cũ peccatũ ipse ñ fece¬
rit & se iungit popło peccatort̾ut
ex humilitate ueniã consequat᷑.
Nlota. qͦd hic dixerit. c̃fiterer pe¬
cata mea. In multis eñĩ sce̾ scrip¬
turȩ locis. cͣfessiꝗ ñ penitenciã
sed laudẽ sonat. Adhuc me lo¬
quente in oracione: ecce uirga¬
brihel quẽ uiderã in uisionis
principio. Principiũ uoeat pre¬
teritã uisionẽ. quã hec sequitur
¶ grandis oracionis effectꝰ est.
impletaq. ꝓmissio dñi qͥ ait ad¬
huc te loquente. dicã. ecce adsũ
Uidet᷑ aũ gabrihel. ñ angelus.
ñ archangelus. sed uir: ut neqͥͣ
sexũ. s nom̃ uirtutis ostende̾¬
ret.el uolans. tetigit me intẽ¬
pore sacrificii uesꝑtini. Uolare
đ̾r. qͥa ut uir apparuerat .&. in
tẽpore sacrificii uesꝑtimi: qͥa
oracio ꝓphetę. a sacrificio ma¬
tutino usq ad sacrificiũ uesꝑ¬
tinũ ꝑseuerauerat. & ꝓpterea
dei inse flexit mis odiam. Et

Expanded text:
plicat; quia unus e populo est: sive humiliter, cum peccatum ipse non fecerit, se jungit populo peccatori, ut ex humilitate veniam consequatur. Nota quod hic dixerit, confiterer peccata mea. In multis enim sanctae Scripturae locis confessio, non poenitentiam, sed laudem sonat. Adhuc me loquente in oratione: ecce vir Gabriel quem videram in visionis principio. Principium vocat praeteritam visionem, quam haec sequitur. Et grandis orationis effectus est; impletaque promissio Domini qui ait: Adhuc te loquente dicam, ecce adsum . Videtur autem Gabriel, non angelus vel archangelus, sed vir: ut nequaquam sexum, sed nomen virtutis ostenderet. Cito volans tetigit me in tempore sacrificii vespertini. Volare dicitur, quia ut vir apparuerit, et in tempore sacrificii vespertini: quia oratio prophetae a sacrificio matutino usque ad sacrificium vespertinum perseverarat: et propterea Dei in se flexit misericordiam. Et
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut de egypto ꝑ singłos annos
qͥtuordec̃i milia octingenta talen¬
bas. que m̃sura tres modios. & t̃e¬
ã modi part̾e̾ habet. qͥnqͥes deci¬
es centena milia Et post finẽ an¬
nor. federabunt᷑: siue ut theodo¬
cio intͣpretatꝰ ẽ s post annos illi¬
us cõmiscent᷑. Filiaq regis austri.
ueniet ad regẽ aqͥlonis facere am¬
cieiã &. nͣ obtinebit fortitudinẽ

Expanded text:
ita ut de Aegypto per singulos annos quatuordecim millia, et octingenta talenbas quae mensura tres modios et tertiam modii partem habet quinquies et decies centena millia. Et post finem annorum foederabuntur sive, ut Theodotio interpretatus est: Et post annos illius commiscentur. Filiaque regis Austri veniet ad regem Aquilonis, facere amicitiam: et non obtinebit forti
Abbreviated transcription (Latin):
qͥndo hãc uidit uisionẽ danihel.
Uideamꝰ anni qͦmͦ impleant᷑. usq
ad aduentũ xꝑi. Darius regnauit
annis decẽ&. nouẽ. artaxerses qua¬
draginta: ochis qͥ & cẏrus. annis
uiginti qͣtuor. Argus. anno uno
Alius darius qͥ ꝙ medꝰ nominatꝰ ẽ.
annis uiginti. Alexander macedo.
annis duodecim. Peinde post ale¬
xandrũ qͥ & medis & ꝑsis regnaue¬
rat qͦs deuicerat. & in alexandria
regnũ suũ firmauerat. qͣndo & no¬
mine suo eã appellauit.: post eum
regnauit illic in alexandria so
ther. annis triginta qͥnq. Cui suc¬
cessit philadelphus: regnans an¬
nis triginta octo. Post hunc
euergẽtes. regnauit annis uigin¬
ti qͥnq Deinde philopator. annis
decẽ & septẽ. Post hũc. epiphanes.
annis uiginti qͣtuor. Itẽ alius e¬
uergetes. annis uiginti septẽ. So¬
ther. annis triginta octo. Phto¬
lomeus. annis triginta septe. Ue¬
ꝯpatra. annis uiginti m̃sibꝰ qͥnq
Itẽ cleopatra. conregnauit augu

Expanded text:
quando hanc vidit visionem Daniel. quando hanc vidit visionem Daniel. Videamus anni quomodo impleantur, vsque ad aduentum Christi. Darius regnauit annis decem & nouem. Artaxerses quadraginta vnum. Ochus, qui & Cyrus annis viginti quatuor. Argus anno vno. Alius Darius, qui & Medus nominatus est, annis xxij. Alexander Macedo, annis xij. Deinde post Alexandrum, qui & Medis & Persis regnauerat, quos deuicerat, & in Alexandria regnum suum firmauerat, quando & nomine suo eam appellauit: post eum regnauter annis triginta quinque: cui successit Philadelphus, regnans annis triginta octo. Post hunc Evergetes regnavit annis viginti quinque: deinde Philopator annis decem et septem, et post hunc Epiphanes annis viginti quatuor. Item alius Evergetes annis viginti novem. Soter annis triginta octo. Ptolemaeus annis triginta septem. Cleopatra annis vigenti mensibus quinque. Item Cl
Abbreviated transcription (Latin):
supradiximꝰ ꝑsarũq & macedonũ
& cesarũ tẽpora. in his ebdomadibꝰ
enumerare conat᷑. cũ iuxta dili
anũ &. euersionẽ tẽpli. supputent᷑
anni sexcenti triginta. Origeness
cũ ꝓposuisset hoc ide capitulũ. hor¬
tatꝰ ẽ nos ut q̃ramꝰ qͦd ñ intelligimꝰ.
& qͥa locũ ñ habebat allegoria in
qua lib̾a ẽ disputacio. hẏstoriȩ
ueritate conelusus. hȩc in decimo
stromatũ uolumine breuit ad no¬
tauit Studiosius reqͥrenda st̃ tẽpo¬
ra a pmo anno darii filii assuerr usq
ad aduentũ .xꝑi. qͦt anni sint & quȩ
in illis gesta dicant᷑ & uidendũ an
ea possimꝰ aduentui dñi coaptare
Tertullianꝰ qͥd dixerit. ex libro¬
eiꝰ quẽ contra uideos scripsit nos
madas : Numeremꝰ a pͥmo anno da¬
rii: qm̃ ipso tẽpore ostendit᷑ dani¬
heli uisio ipsa. Dieit eñĩ ei. Intelli¬
ge .&. conice a ꝓphetacione sermo¬
nis. respondere me tͥ hȩc Unde a
pͥmo anno darii debemꝰ cõputare.

Expanded text:
supra diximus: Persarumque, et Macedonum, supra diximus: Persarumque, et Macedonum, et Caesarum tempora in his hebdomadibus enumerare conatur, cum juxta diliganum, et eversionem templi, supputentur anni sexcenti triginta. Origines cum profuisset hoc idem capitulum, hortatus est nos, ut quaeramus quod non intelligimus, et quia non habebat locum allegoria, in qua est libera disputatio, historiae veritate conclusus, haec in decimo Stromatum volumine breviter annotavit: « Studiosius requirenda sunt tempora a primo anno Darii filii Assueri usque ad adventum Christi, quot anni sint, et quae in illis gesta dicantur, et videndum est an ea possimus adventui Domini coaptare. « Tertullianus quid dixerit, ex eo libro quem contra Judaeos scripsit, nosmadas? Numeremus a primo anno Darii, quoniam ipso tempore ostenditur Danieli visio ipsa. Dicit enim ei: Intellige, et conjice a prophetatione 692 sermonis respondere me tibi haec. Unde a primo anno Darii debemus computare,
Abbreviated transcription (Latin):
płm sessurũ in tẽplo đi .&. int̾ficien¬
scõs dimicauerit.atq ita fieri. ut me¬
dia ebdomada cͣfirmet testam̃tũ di
cũ sc̃is & rursũ media cessacione uic¬
⁊imarũ eẽ ꝓnunciet sub antichris¬
to qͥ ponet abhominacionẽ desolaci¬
onis idest idolũ &. statuã ꝓprii di in
tẽplo. & erit extrema uastitas & con¬
dẽpnacio popłi uideoꝵ: qͥ spreta ue¬
ritate.xꝑi. recipient antichrist m̃¬
daciũ. asserit aũ idem apollinaris
hanc se tẽpoꝵ caꝑe c̃iectura. qͥa asfri¬
canꝰ scriptor tẽpoꝵ. cuiꝰ supra expo¬
sicionẽ posui. ultimã ebdomadã in
finẽ mundi ẽẽ testet᷑. nec posse fieri.
ut iunctȩ diuidant᷑ ȩtates: s omnia
iuxta ꝓpheciã danihelis e̾ẽ tẽp ora
copulanda. Clemens uir erudi¬
tissimꝰ prbr alexandrine ȩccłȩ. par¬
ginta annoꝵ ebdomadas dicit ẽẽ
cõpletas. id est annos qͣdringentos
nonaginta. additis in ipso numeio
duob milibꝰ trecentis diebꝰ. de qͥb

Expanded text:
sessurum in templo Dei , et interficiensanctos dimicaverit: atque ita fieri, ut media hebdomas confirmet testamentum Dei cum sanctis, et rursum media cessationem victimarum esse praenuntiet sub Antichristo, qui ponet abominationem desolationis, id est, idolum et statuam proprii Dei in templo, et erit extrema vastitas, et condemnatio populi Judaeorum, qui spreta veritate Christi, receperunt Antichristi mendacium. Asserit autem idem Apollinarius hanc se temporum capere conjecturam, quia Africanus scriptor temporum, cujus supra expositionem posui ultimam hebdomadam in fine mundi esse testetur: nec posse fieri, ut junctae dividantur aetates; sed omnia sibi juxta prophetiam Danielis esse tempora copulanda. Clemens vir eruditissimus, presbyter Alexandrinae Ecclesiae, parginta annorum hebdomadas dicit esse completas, id est, annos quadringentos nonaginta, additis in ipso numero duobus millibus trecentis diebus, de quibus
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ eiꝰ ñ potuerit obtinere:
s a militibꝰ phtolomei eiectꝰ sit
Uerũ ex eo qͥa nũc scriptura
dicit duos fuisse reges quoꝵ
cor fuerit fraudulentũ. ut
sibi mutuo malefacerent hoc

Expanded text:
regnum ejus non potuerit obtinere, sed a militibus Ptolemaei ejectus sit. Verum ex eo quia Scriptura nunc dicit duos fuisse reges, quorum cor fuerit fraudulentum, ut sibi mutuo malefacerent, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tit&. ingressus ẽ ꝓuinciã regis a¬
qͥlonis. idest seleuei cognom̃to
calliniei. qͥ cũ matre laodice
regnabat in syria. & ab usus ẽ ess.
&. obtimut. intantũ ut syriã ca¬
ꝑet .a. ciliciã. suꝑioresq partes
trans eufratene ꝓpe modũ uni¬
uersã asyam. Cũq audisset in e¬
gypto sedicionẽ moueri: diripi¬
ens regnũ seleuci qͦ draginta milia
talentor. argenti tulit: & uasa p̃¬
ciosa. Si mulachra doꝵ. quo milia
qͥngenta. in qͥbꝰ erãt & illa que cã¬
bises capta egẏpto inꝑsas porta¬
uerat. Peniq gens egypcior
dolatriȩ dedita: qͥa post multos
annos dos eor retulerat. euer¬
geten eũ appellauit .Et. syriam
qͥde oͣbtinuit: ciliciã aũ amico
suo anthioco gubernand̃a tradi¬
dit: & antippo alteri duci ꝓuin¬
cias transeufraten. Filii aũ eiꝰ ꝓuo¬

Expanded text:
t ingressus est provinciam 706 regis Aquilonis, id est, Seleuci cognomento Callinici, qui cum matre Laodice regnabat in Syria, et abusus est eis, et obtinuit, intantum ut Syriam caperet, et Ciliciam, superioresque partes trans Euphraten, et propemodum universam Asiam. Cumque audisset in Aegypto seditionem moveri, diripiens regnum Seleuci, quadraginta millia talentorum argenti tulit, et vasa pretiosa simulacraque deorum, duo millia quingenta: in quibus erant et illa quae Cambyses, capta Aegypto, et in Persas portaverat. Denique gens Aegyptiorum idololatriae dedita: quia post multos annos deos eorum retulerat, Evergeten eum appellavit. Et Syriam quidem ipse obtinuit; Ciliciam autem amico suo Antiocho gubernandam tradidit, et Xanthippo, alteri duci, provincias trans Euphraten. Filii autem
Abbreviated transcription (Latin):
gẽ ẽstituit. eẜ. hoc ẽ qͦd ñẽ d̾r. post
multos annos phtolomeus phila¬
delphus ꝙ̾ anthiocus. facient ami
cicias & filia regis austri. hoc est
phtolomer ueniet ad rege̾ aqͥlonis
idestanthiocũ. ut int̾ patre &. urrũ
iungat amicicias. &. ñ poterit in qͥt
optinere. nec sem̃ illius stare in reg¬
no syriȩ. sed &. ipsa bernnce .&. qͥ eã
adduxerãt int̾ficient᷑. Rex qͦq an¬
thiocꝰ qͥ c̃fortabat eã. hoc ẽ ꝑ quẽ¬

Expanded text:
gem constituit. Et hoc est quod nunc dicitur: Post gem constituit. Et hoc est quod nunc dicitur: Post multos annos Ptolemaeus Philadelphus et Antioccitias, et filia regis Austri, hoc est Ptolomei, veniet ad regem Aquilonis, id est Antiochum, ut inter patrem ac virum jungat amicitias, et non poterit, inquit, obtinere, nec semen illius stare in regno Syriae, sed et ipsa Berenice et qui eam adduxerint interficientur. Rex quoque Antiochus, qui confortabat e
Abbreviated transcription (Latin):
idest ds. Iste aduersũ phtolomeũ
philadelphũ qͥ sed̾s imꝑabat e¬
gypciis. gessit bella quã pluri¬
ma. &. totis babylon̾is atq orien
tis iuribꝰ dimicauit. Uolens itaq
molestũ finire certam̃. filiã suã
nomine bernicẽ. anthioco uro¬
rẽ dedit. Qui de pͥore uxore la¬
odice habebat duos filios. seleu¬
chu qͥ cognominatꝰ ẽ callinicus.
& alterũ anthio eũ. Neduritq e¬
ã usq ad pelusiũ .&. infinita auri
& argenti milia. dotis nomine dͥe¬
lis ẽ appellatꝰ. Anthiocus aũ berni¬
cen ẽsortẽ regni habere se dicens &
laodic̃e concubinȩ loco: post multũ
tẽporis amore fuꝑatꝰ laodic̃e cũ li¬
beris suis reduxit in regiã. Q ͤmetu¬
ens ambiguui uiri animũ. ne berni¬
cen reduceret. uirũ ꝑ ministros ue¬
neno int̾fecit. Bernicen aũ cũ fili¬
o qͥ ex anthio co natꝰ erat. icadioni &
geneo anthiochiȩ pͥncipibꝰ occiden¬
dã tradidit. filiũq sicũ maiorẽ se¬
leuchũ callicũ. in patris loco re¬

Expanded text:
id est, Deus. Iste adversus Ptolemaeum Philadelphum, qui secundus imperabat Aegyptiis, gessit bella quamplurima, et totis Babylonis atque Orientis viribus dimicavit. Volens itaquemolestum finire certamen, filiam suam nomine Berenicen, Antiocho uxorem dedit, qui de priore uxore nomine Laodice, habebat duos filios, Seleucum, qui cognominatus est Callinicus, et alterum Antiochum. Deduxitque eam usque Pelusium: et infinita auri, et argenti millia dotis nomine delis appellatus est. Antiochus autem Berenicen consortem regni habere se dicens, et Laodicen in concubinae locum, post multum temporis amore superatus, Laodicen cum liberis suis reducit in regiam. Quae metuens ambiguum viri animum, ne Berenicen reduceret, virum per ministros veneno interfecit. Berenicen autem cum filio qui ex Antiocho natus erat, Icadioni et Genneo Antiochiae principibus occidendam tradidit: filiumque suum majorem Seleucum Callinicum in patris loco re
Abbreviated transcription (Latin):
ta. &. faciet qͦd placuerit ei. & cũ
steterit. c̃teret᷑ regnũ eiꝰ. Perspi¬
cuȩ de magno alexandro rege ma-¬
cedonũ loqͥt᷑: qͥ philippi filius fuit.
Hic eñi illiricis tracibꝰq suꝑatis.
uicta grecia. thebisq subuersis.
transiuit in asiam. &. fugatis darii
ducibꝰ. urbẽ saidis cępit: posteaq
capta india . &. urbe alexandria
c̃dita. cũ triginta &. qͥuos haberet
imꝑii: in babylone ueneno ꝑiit.
Et diuidet᷑ in qͣtuior uentos cęli:
sed ñ inposteros eiꝰ᷑ neq scđm po

Expanded text:
ta: et faciet quod placuerit ei. Et cum ta: et faciet quod placuerit ei. Et cum steterit, conteretur regnum ejus. Perspicue de magno Alexandro rege Macedonum loquitur, qui Philippi filius fuit: hic enim Illyricis, Thracibusque superatis, victa Graecia Thebisque subversis, transivit in Asiam: et fugatis Darii ducibus, urbem Sardis cepit: posteaque capta India, et urbe Alexandria condita, cum triginta et duos aetatis haberet annum, in Babylone veneno periit. Et dividetur in quatuor ventos coeli; sed
Abbreviated transcription (Latin):
quxit uxorẽ. Qͥ cũ a sept̾e magis
fuisset occisus. & in loco eiꝰ darius
suscepisset imꝑiũ. eadẽ pantas¬
tes npsit dario . & ex eo xerxen
& ditissimꝰ. aduersũ greciã innu¬
merabilẽ duxit exercitu .& ea
gessit quȩ grecor. narrant hysto¬
rie.Succendit eñĩ athenas iub
pͥncipe callia. bellũq eo tẽpore
gestũ ẽ int mophilas. & apud sala¬
minã nauale certam̃. qͥndo sopho¬
ches & euripides clari habebant᷑
themistocles in ꝑsas fugiens. hau¬
sto tauri sanguine. ꝑiit. Frustra
randro suꝑatꝰ ẽ scribit: qui ñ qͣr¬
tꝰ. s qͣrtꝰ & decimꝰ post cyrũ ꝑ¬
sarũ rex fuit: quẽ septimo imꝑsi
sui anno. & suꝑauit .&. occidit ale¬
xander. et. notandũ qͦd qͦtuor. post
eyrũ regibꝰ ꝓsarũ enumeratis:
nouẽ prȩterierit. & transierit ad a¬
lexandrũ. Non enĩ curȩ fuit sꝑui
ꝓphetali hẏstoriȩ ordinẽ seqͥ: sed prȩ¬
clara quȩq ꝑstringere. Surget uͦ
rex fortis .&. dñabit᷑ potestate mul¬

Expanded text:
duxit uxorem, qui cum a septem magis fuisset occisus, et in locum ejus Darius suscepisset imperium, eadem Pantapthes nupsit Dario, et ex eo Xerxen et ditissimus, adversum Graeciam innumerabilem duxit exercitum, et ea gessit quae Graecorum narrant historiae. Succendit enim Athenas sub principe Callia, bellumque eo tempore gestum est in Thermopylis, et apud Salaminam navale certamen: quando Sophocles et Euripides clari habebantur, et Themistocles in Persas fugiens, hausto tauri sanguine, periit. Frustra xandro superatus est, scribit; qui non quartus, sed quartus decimus post Cyrum Persarum rex fuit: quem septimo imperii sui anno et superavit et occidit Alexander. Et notandum quod, quatuor post Cyrum regibus Persarum enumeratis, novem praeterierit et transierit ad Alexandrum. Non enim curae fuit spiritui prophetali historiae ordinem sequi, sed praeclara quaeque perstring dominabitur potestate mul
Abbreviated transcription (Latin):
cio eiꝰ. Iste ẽ phtolomeus phila¬
delphus. scđs rex egypti. filius
phtolomei suꝑioris. sub qͦ sep¬
tuaginta in t̾pretes alexandriȩ
scripturã sc̃am ingrecũ dicun¬
t᷑ uertisse sermonẽ: qͥ & eleata¬
ro pontifici. multa iherosolimã¬
bibliothece prȩfuit de metrius
phalereus. Idem apud grecos o¬
rator & philosophus. tanteq po¬
lomeũ patrẽ uinceret. Parxitͭ
enĩ hystoriȩ habuisse eũ pedi¬
tũ ducenta milia. eqͥtũ uiginti¬
milia: curruũ duo milia .& ele¬
phantos qͦs pͥmꝰ adduxit ex e¬
thiopia quadringentos: naues
longas quas nũc liburnas uo¬
cant. mille qͥngentas alias ad ci¬
baria militũ de portanda mil

Expanded text:
inquit: «Iste est Ptholemeus Philadelphus secundus rex Egypti, filius Ptholemei superioris, sub quo Septuaginta interpretes Alexandrie Scripturam sanctam in grecum dicuntur vertisse sermonem», «et Eleazaro pontifici multa Hierosolima«bibliothece prefuit Demetrius Phalereus idem apud Grecos orator et philosophus, tanteque polemeum patrem vinceret. 35 Narrant enim historie habuisse eum peditum ducenta milia; equitum viginti, curruum duo milia»; «elephantos, quos primus adduxit ex Ethiopia, quadringentos; naves longas, quas nunc liburnas vocant, mille quingentas; et alias ad cibaria militum deportanda mil
Abbreviated transcription (Latin):
donec illi intͣ se dimicant: referã
cedonũ. pͥncipẽ grecor dixerit.
hoc ẽ ercunom. Alexander enim
rex maced onũ pͥmũ subuersa
grecia & sublecta potestati suȩ
in ꝑsas arma corripuit. & nemo
ẽ adiutor meus in om̃ibꝰ his: nͥ
michael pͥnceps ur. Ego sũ in¬
qͥt angelus ille qͥ offero deo o¬
raciones tuas.: & nullus ẽ alius
qͥ adutor meus sit. rogandi ꝓ
uobis d̾m. nͥ michael archan̾ge¬
lus. cui creditꝰ ẽ popłs iudeoꝵ:
ꝙ interim hoc tepore ego &
pͥnceps grecoꝵ. cõmuni labo¬
re aduersus ꝑsarũ pͥncipẽ di¬
micamꝰ. Reuoluendȩ st̃ uete¬
res hystoriȩ. & eͣsiderandũ ne
forte illud tẽpꝰ significet. qͦndo
ꝑse a grecis suꝑati st̃. Iuxta
edicionẽ uulgat᷑ã. usq ad fi¬
nẽ libri una putat᷑ uisio. quȩ
anno tcio eyri regis ꝑsarũ ãp¬
prȩpostero. Pe cuiꝰ causis supra
diximꝰ. Non eñi sub cyri anno tͣcio.
sed sub darii pͥmo qͥ sub uertit bal¬
thasar. narrant᷑ ista quę scripta

Expanded text:
referam cedonum, principem Graecorum dixerit, hoc est, Ἑλλήνων. Alexander enim rex Macedonum, primum subversa Graecia, et subjecta potestati suae, in Persas arma corripuit. Et nemo est adjutor meus in omnibus his, nisi Michael princeps vester. Ego sum, inquit, angelus ille qui offero Deo orationes tuas, et nullus est alius qui adjutor meus sit rogandi pro vobis Deum, nisi Michael archangelus, cui creditus est populus Judaeorum. Et interim hoc tempore ego et princeps Graecorum communi labore adversum Persarum principem dimicamus. Revolvendae sunt veteres historiae, et considerandum ne forte illud tempus significet quando Persae a Graecis victi sunt. Juxta editionem Vulgatam usque ad finem libri una putatur visio, quae anno tertio Cyri Regis Persarum appraepostero. De cujus causis supra diximus: Non enim sub Cyri anno tertio, sed sub Darii primo qui subvertit Balthasar, narrantur ista quae scripta
Abbreviated transcription (Latin):
scripturȩ sc̃ȩ. ut futuroꝵ ueri¬
tatẽ pręmittat intypis. nxta
illud qͦd de dño saluatore insep¬
tuagesimo pͥmo psalmo dr. qͥ
prȩnotat᷑ salomonis &. omnia
quȩ in eo dicunt᷑. salomoni ñ
ualent c̃uenire. Neq enĩ ꝑman¬

Expanded text:
Scripturae sanctae, ut futurorum veriScripturae sanctae, ut futurorum veritatem praemittat in typis, juxta illud, quod de Domino Salvatore in septuagesimo primo psalmo dicitur, qui praenotatur Salomonis, et omnia quae de eo dicuntur, Salomoni non valent c
Abbreviated transcription (Latin):
nulla ẽtencio ẽ. Cetera quȩ se¬
cunt᷑ usq ad finẽ uoluminis.
ille int̃pretatꝰ ẽ sub ꝑsona an¬
Nochi qͥ cognominatus eͣ epi-¬
phanes. fr̃is seleuci filii anchi¬
ochi magni. qͥ post seleuchũ
undec̾i amis regnauit in syri¬
a obtinuitq uidȩã. sub quo
legis dei ꝑsecucio .&. machabeoꝵ
bella narrant᷑. Nr̃i aũ hec om̃ia
de anticristo.ꝓpħari arbitrant᷑
qͥultimo tẽpore futurꝰ ẽ. Cũq
udeat᷑ illud opponi. qͣre in me
dio tantos dereliq̃rit sermo
ꝓpheticꝰ a seleueo usq ad c̃sum¬
macionẽ mundi : respondent
qͦd .&. inpͥore hystoria ubi de re¬
rit.q. multis in medio transitis.
repente uenerit ad alexandrũ
regẽ macedonũ eẜ hanc ee̾ scͥp¬
ture sc̃ȩ cͣsuetudinẽ. ñ uniuer¬
sa narrare.s ea quȩ maiora ui¬
deant᷑ exponere. Cũq multa q̃
postea lecturi & exposituri su¬
mꝰ suꝑ antiochi ꝑsona cͣueni
ꝓcesser̃t. in antichristo ex toto
ẽe cõplenda . e. hũc ẽẽ morem

Expanded text:
nulla contentio est. Caetera quae sequuntur usque ad finem voluminis, ille interpretatur super persona Antiochi qui cognominatus est Epiphanes, frater Seleuci, filius Antiochi Magni, qui post Seleucum undecim annis regnavit in Syria, obtinuitque Judaeam, sub quo Legis Dei persecutio et Machabaeorum bella narrantur. Nostri autem haec omnia de Antichristo prophetari arbitrantur qui ultimdeatur illud opponi: quare tantos in medio dereliquerit sermo propheticus, a Seleuco usque ad consummationem mundi: respondent quod et in priori historia ubi de reuerit, et 712 multis in medio transilitis, repente venerit ad Alexandrum regem Macedonum: et hanc esse Scripturae sanctae consuetudinem, non universa narrare, sed ea quae majora videantur exponere. Cumque multa quae postea lecturi et exposituri sumus, super Antiochi persona conveniapraecesserint, in Antichristo ex toto esse complenda. Et hunc esse morem
Abbreviated transcription (Latin):
C corpus eiꝰ. qͦsi chrisolitꝰ. Pro chri¬
solito. qͥunꝰ ẽ de duodec̾i lapidib
qͥ ponunt᷑ in logio pontificis. in
hebreo habet᷑ tharsis: qͦd theodo¬
cio & symmachus. eode uerbo int¬
p̃tati st̾. septuaginta uͦ mare ap¬
pella uert uixta illud qͦd inpsal¬
mis legimꝰ. In sꝑu uiolento ẽfrin-¬
ges naues tharsis: idest maris. eł
ionas fugere cupiebat. ñ inthar¬
sũ urbẽ ciliciȩ ut pleriq esti¬
mant. litterã ponentes ꝓ littera:
uel indie regionẽ. ut putat iose¬
phus. s absolute inpelagus. Uidi
au ego danihel solus uisionẽ. Uiri
aũ qͥ erãt mecũ ñ uider̃t: s t̾ror
nimius irruit suꝑ eos & fugeruas
in absc̃ditũ. eẜ apłs paulus simile
qͥd in actibꝰ apłoꝵ passus ẽ ut ce¬
teris ñ uidentibꝰ uisionẽ. solus as¬
piceret. ¶ẜecce manꝰ tetigit me.¬

Expanded text:
 corpus ejus quasi chrysolithus. Pro chrysolitho, qui unus est de duodecim lapidibus qui ponuntur in Logio Pontificis, in Hebraeo habet THARSIS, quod Theodotio et Symmachus eodem verbo interpretati sunt: Septuaginta vero mare appellaverunt, juxta illud quod in psalmo legimus: In spiritu violento confringes naves Tharsis , id est, maris. Et Jonas fugere cupiebat non in Tharsum urbem Ciliciae, ut plerique aestimant, litteram ponentes pro littera, vel Indiae regionem, ut putat Josephus: sed absolute in pelagus . Vidi autem ego Daniel solus visionem: porro viri qui erant mecum non viderunt: sed terror nimius irruit super eos, et fugerunt in absconditum. Et Paulus apostolus simile quid in Actibus apostolorum passus est, ut, caeteris non cernentibus, visionem solus aspiceret . Et ecce manus tetigit me
Abbreviated transcription (Latin):
boraret᷑. Ego inqͥt danihel ab an¬
no pͥmo darii regis qͥ sub uertit
chaldeos.& me de manu inimicor
qͣntũ inse fuit lib̾auit. ob custo¬
diã meã etiã lacũ lȩonũ suo sig¬
nans anulo. ne me aduersarii in¬
t̃ficerent. sabã in c̃spectu der &
rogabã eiꝰ clem̃ciã. ꝓ eo qͥ me di¬
boꝵ: ut est illud inpsalmo trice¬
simo pͥmo. Cũ enĩ rogasset dm ꝓ
pheta & dixisset. tues refugiũ me¬
ũ a tribulaciõe quȩ circũdedit
me. ex ultacio mea erue me a
circũdantibꝰ me: repente ꝑsona
dei introducit᷑ respondentis. In¬
tellectũ tͥ dabo .&. instruã te: in
uia hac qua gradieris firmabo
suꝑ te ocłos meos. Ergo & nc̃ nar¬
rante. ꝓpheta. ab anno pͥmo darii
medi. stab̾a & de p̃cabar ut c̃forta¬
ret᷑ &. roboraret᷑ eiꝰ imꝑiũ : deus
repente respondit. e. nũc ueritatẽ
annunciabo tͥ. Estq sensus. Quia
uis nosse de ꝑsarũ regibꝰ qͥd futurũ

Expanded text:
. Ego, inquit Daniel, ab anno primo regis Darii qui subvertit Chaldaeos, et me de manu inimicorum, quantum in se fuit, liberavit ob custodiam meam etiam lacum leonum suo signans annulo, ne me adversarii interficerent, stabam in conspectu Dei, et rogabam ejus clementiam, pro eo qui me diborum: ut est illud in psalmo tricesimo primo; cum enim rogasset Dominum propheta, et dixisset: Tu es refugium meum a tribulatione mea quae circumdedit me; exsultatio mea, erue me a circumdantibus me, repentecitur respondentis: Intellectum tibi dabo, et instruam te in via hac qua gradieris: firmabo super te oculos meos . Ergo et nunc narrante propheta: Ab anno primo Darii Medi, stabam et deprecabar, ut confortaretur et roboraretur ejus imperium, Deus repente respondit: -- Et nunc veritatem annuntiabo tibi. Estque sensus: Quia vis nosse de Persarum regibus quid futur
Abbreviated transcription (Latin):
sima qͣrta die m̃sis pͥmi. id est ni¬
san. ex pletis tribꝰ ebdomadib
hoc ẽ uiginti diebꝰ & uno. cernit
hanc uisionẽ: & audit ab angelo
qͦd ex die pͥmo qͦ orare ceꝑat &
affligere se in ẽspectu dñi. ex¬
audita st̃ uerba eiꝰ. Quęrit᷑. si
statim exauditꝰ ẽ: cur ñ statim
morã occasio amplius dñm dep̃¬
candi. ut ex eo qͦd plus desiderat.
ꝑ laborẽ plus audire mereatur.
Quod aũ ait & ego ingressus sũ
ad uerba tua. hũc habet sensũ.
Postꝗ̃ tu cepisti bonis oꝑibꝰ &
lacrimis atq ieuinio di in uoca¬
re miscđiam . &. ego accepi occasi¬
one ut ingrederer in cͣspectu di:
.&. orarẽ ꝓ te. Princeps aũ regni
ꝑsarui restitit mͥ uiginti &. uno
diebꝰ. Uidet᷑ mͥ hic e̾e̾ angelus cui
ꝑsis credita ẽ. iuxta illud qͦd in
deuteronomio legimꝰ. Quando
diuidebat altissimꝰ gentes. qͣndo
disseminabat filios adã. statuit t̃¬
minos genciũ sedm numerũ an

Expanded text:
sima quarta die mensis primi, id est, Nisan, expletis tribus hebdomadibus, hoc est, viginti diebus et uno cernit hanc visionem: et audit ab angelo, quod ex die primo quo orare coeperit, et affligere se in conspectu Dei, exaudita sunt verba ejus. Quaeritur, si statim exauditus est, cur non statim moram occasio amplius Deum deprecandi: ut ex eo quod plus desiderat, per laborem plus audire mereatur. Quod autem ait: Et ego ingressus sum ad verba tua, hunc habet sensum: Postquam tu coepisti bonis operibus, et lacrymis atque jejunio Dei invocare misericordiam, et ego accepi occasionem, ut ingrederer in conspectu Dei, et orarem pro te. Princeps autem regni Persarum restitit mihi viginti et uno diebus. Videtur mihi hic esse angelus cui Persis credita est, juxta illud quod in Deuteronomio legimus: Quando dividebat Altissimus gentes et disseminabat filios Adam: statuit terminos gentium juxta numerum an
Abbreviated transcription (Latin):
liȩ tẽpora & antichristi: ut trib
.& semis annis ultimȩ eb domadis.
naris laodicenꝰ omni prȩteritoꝵ. tenpor
se liberans questione. uota ex¬
tendit in futurũ: & ꝑ icłose
qͥe in certis ꝓfert sentenciã.
que si forte hi qui post nos¬
ł uicturi
uentu st̃. statuto tẽpore cõpleta
ñ uiderint: aliã solucionẽ q̃rere cõ¬
pellent᷑ & magistrũ erroris ague¬
re. Dicit gͦ. ut uerbũ e uerbo inter¬
pret̃. ne calũpniã uidear. facere nͣ
dicenti. inqͦdringentis nonaginta
annis peccata . & om̃ia quȩ ex pecca¬
tis orut᷑ uicia cõprim̃da: quȩ
post uentura st̃ bona &. reconei¬
liandũ do mundũ. in aduentu

Expanded text:
liae tempora, et antichristi, ut tribus liae tempora, et antichristi, ut tribus et semis annis ultimae hebdomadis, narius autem Laodicenus omni praeteritorum temporum se liberans quaestione, vota extendit in futurum, et periculose de incertis profert sententiam. Quae si forte hi qui post nos victuri sunt statuto tempore completa non viderint, aliam solutionem quaerere compellentur, et magistrum erroris arguere. Dicit ergo, ut verbum e verbo interpreter, ne calumniam videar facere non dicenti: In quadringentis nonaginta annis peccata, et omnia 690 quae ex peccatis oriuntur vitia comprimenda: post quae ventura sint bona, et reconciliandum Deo mundum in adventu
Abbreviated transcription (Latin):
de qua angelus loqͥt᷑ daniheli. ẽ¬
firmabit au pactũ multis. eb do¬
mada una. In totũ eñĩ mundũ ꝑ
tibꝰ eccłasticis hẏstoriis ioħem
euangelistã. usq ad t̃ẽpora uixis¬
se traians:. s nescio qͣm suꝑiores
ebdomadas septẽ &. sexaginta du¬
as. ꝑ septenos annos. & hãc unã ꝑ
denos. id est septuaginta annos
possimꝰ acciꝑe. Hec eusebius. Hy¬
politꝰ aũ de hisdẽ ebdomadibꝰ. ita¬
opinatꝰ ẽ Septẽ ebdomadas an¬
te reditũ popł supputat. &. sexa¬
ginta duas post reditũ. usq ad
natiuitatẽ xꝑi. Quarũ tͣepora.
omnino nͣ ẽgruunt. Siqͥde reg¬
ni ꝑsarũ ducenti triginta sup¬
putant᷑ anni.& macedonũ tre¬
centi: & post illos usq ad nati¬
uitatẽ saluatoris anni triginta.
hoc ẽ ab micio cyri regis ꝑsarũ.
usq ad aduentũ saluatoris anni
qͥngenti sexaginta. Nouissim̃a
qͦq ebdomadã ponit in cͣsũma¬
cione mundi. quã diuidit in he¬

Expanded text:
de qua angelus loquitur Danieli: Code qua angelus loquitur Danieli: Confirmabit autem pactum multis hebdomada una. In totum enim orbem per tibus ecclesiasticis historiis Joannem evangelistam usque ad tempora vixisse Trajani. Sed nescio quomodo superiores hebdomadas septem, et sexaginta duas, per septenos annos, et hanc unam per denos, id est, septuaginta annis possimus accipere. Haec Eusebius. Hyppolitus autem de eisdem hebdomadibus opinatus est ita: Septem hebdomadas ante reditum populi supputat, et sexaginta duas post reditum, usque ad nativitatem Christi; quarum tempora omnino non congruunt. Siquidem regni Persarum ducenti, et triginta supputantur anni, et Macedonum trecenti, et post illos usque ad nativitatem Domini, anni triginta, hoc est, ab initio Cyri regis Persarum usque ad adventum Salvatoris, anni quingenti sexaginta. Novissimam quoque hebdomadam ponit in consummatione mundi, quam dividit in E