comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
&copia depluribus enim sumus rebur lo quuntur sue ab illa lanceq: diuersir fru¬
gum uel pomorum generibur. ad tem plagentilium solebant deferri. aut a satiris
nomenm ilta qui multa habent eaq suiolentiom dicuntur quidam autẽ po&oe ::
Thco logici. dictisunt qm̃dedur carmine faciebant. officium autẽ po&ae. In eo est iti
eaq uere gesta sunt in aliar species obliquir figurationibur cũmdecore aliquo con¬
uersa tronducant unde & luca nur ides innumero po&arũ non ponitur. quia uide¬
tur historur conpor surse nõ poema : Apud po&ar autẽ iii corecterer cẽ dicen¬
di unum in quotantũ po&a loquitur ut estin librir uirgilii geor sicorũ. aliundras¬

Expanded text:
 sive a saturitate et copia: de pluribus enim simul rebus loquuntur; seu ab illa lance quae diversis fru sive a saturitate et copia: de pluribus enim simul rebus loquuntur; seu ab illa lance quae diversis frugum vel pomorum generibus ad templa gentilium solebat deferri; aut a satyris nomen tractum, qui inulta habent ea quae per vinolentiam dicuntur. Quidam autem poetae Theologici dicti sunt, quoniam de diis carmina faciebant. Officium autem poetae in eo est ut ea, quae vere gesta sunt, in alias species obliquis figurationibus cum decore aliquo conversa transducant. Unde et Lucanus ideo in numero poetarum non ponitur, quia videtur historias conposuisse, non poema. Apud poetas autem tres characteres esse dicendi: unum, in quo tantum poeta loquitur, ut est in libris Vergilii Georgicorum: alium dra
Abbreviated transcription (Latin):
sclã de mocritus ampliauit quando & ꝓ poctates medicine dirtiplina es¬
floruit apudas sirios aũt magicao a stes copios sae sunt testante iucano
quis nostere fibra factaque atquis prodat auerquir fulgorac caeliseru& &as¬
siria scrut&ur sidera cura:

Expanded text:
saecula Democritus ampliavit, quando et Hippocrates medicinae disciplina efsaecula Democritus ampliavit, quando et Hippocrates medicinae disciplina effloruit. Apud Assyrios autem magicae artes copiosae sunt testante Lucano6, 427: Quis noscere fibra facta queat, quis prodat aves, quis fulgura caeli servet, et Assyria scrutetur sidera cura
Abbreviated transcription (Latin):
emimnomnisuis prof&ans ueluater dr̃ uel proph&a. Ita omnir foemina proph&anr
sybilla uocatus ꝙ nomenex officio non ex pro pri& ate uocabulit x autem sybillao
adoctirsimis auctoribur fuir se traduntur. Quarum prima de persis fuit is
ticinata est cuius plurimor uerso soperisuo omeror inseruit iiq. cimeria inita
Dicta aũt eritbrea quia in cadem in sula eiur inuenta sunt carmina. UI
samia quae foemo noe dicta est a sa moinsola unde fuit cognominata : Vi
cymana nomine amaltea quae uim: libros at tulit tar quinio prisco inquibus
in campania cuius saepulcbrum insicilia adhucman& V. elle spontia
scripsis semanifertissime conprobantur: Caelebrior aũt interca&eras
acnobilor eritbr ea perbib&ur. De magir ÷ demagice inuentoribur¬
Uagorũ primus aso : ro astresrex bactrianorum quem ninusrex assio¬
rum plio inter fecit dequo arestotiler scribit ꝗ uiciescentũmilia uersuũ ab
pso candita indicus uolominum eiur declarentur hancartem multa post

Expanded text:
enim omnis vir prophetans vel vates dicitur vel propheta, ita omnis femina prophetans Sibylla vocatur. Quod nomen ex officio, non ex proprietate vocabuli est. Decem autem Sibyllae a doctissimis auctoribus fuisse traduntur. Quarum prima de Persis fuit; seticinata est, cuius plurimos versus operi suo Homerus inseruit. Quarta Cimmeria in ItaDicta autem Erythraea, quia in eadem insula eius inventa sunt carmina. Sexta Samia, quae Phemonoe dicta est, a Samo insula, unde fuit cognominata. Septima Cumana, nomine Amalthea, quae novem libros adtulit Tarquinio Prisco, in quibus in Campania, cuius sepulchrum in Sicilia adhuc manet. Octava Hellespontia scripsisse manifestissime conprobantur. Celebrior autem inter ceteras ac nobilior Erythraea perhibetur. § 9 De magis. MagoruMagorum primus Zoroastres rex Bactrianorum, quem Ninus rex Assyriorum proelio interfecit: de quo Aristoteles scribit quod vicies centum milia versuum ab ipso condita indiciis voluminum eius declarentur. Hanc artem multa post
Abbreviated transcription (Latin):
tem sequimini. qui propt̃ mulie¬
rum cupiditatem ut mulier ẽ
ornatus. Crassus qui aput parchoᷤ
periit in senectute duos anuloᷤ ha¬
buit. causam p̃ferens. quo pecunia
ei inm̃sa creuisset. Multi etiã ro-¬
manorum pro grauitate anulum
gestare in digito abstinuerunt: fe¬
mine non usȩ anulis. nisi quos uirgini
sponsus miserat. Neq amplius quam bi¬
nos anulos aureo in digitis habere sole¬
bant: At nunc p̃ auro nullum feminiᷤᷤ
leue est atq inmune membrũ. Int̾
genera anulori sunt. Ungulus. samotͣ¬
cius. timis Ungulus est ge̾matus. uo¬
catusq hoc nomine. quia sicut un¬
gula carni. ita gẽma anuli auro ac¬
cingit᷑. Samotraciꝰ aureus quidẽ .s
capitulo ferreo a loco ita uocatus Tinꝰ
purus est primũ in bithinia fabricatꝰ
quẽ olim cinã uocabant: Flaccus.
losq michi flacce. nec nitentes ꝑ can¬
dida margarita quero. nec quos tinica
lima ꝑpoliuit anulos. nec iaspiõ la¬

Expanded text:
tem sequimini, qui propter mulietem sequimini, qui propter mulierum cupiditatem ut mulier est ornatus.' Crassus, qui apud Parthos periit, in senectute duos habuit anulos, causam praeferens quod pecunia ei inmensa crevisset. Multi etiam Romanorum pro gravitate anulum gestare in digito abstinuerunt. Feminae non usae anulis, nisi quos virgini sponsus miserat, neque amplius quam binos anulos aureos in digitis habere solebant. At nunc prae auro nullum feminis leve est atque inmune membrum. Inter genera anulorum sunt ungulus, Samothracius, Thynius. Ungulus est gemmatus, vocatusque hoc nomine quia, sicut ungula carni, ita gemma anuli auro adcingitur. Samothracius aureus quidem, sed capitulo ferreo; a loco ita vocatus. Thynius purus est, primum in Bithynia fabricatus, quam olim Thyniam vocabant. FlaccusMalosque mihi, Flacce, nec nitentes nec percandida margarita quaero, nec quos Tunnica lima perpolivit anellos nec iaspios la
Abbreviated transcription (Latin):
rimus prometheus fertur circulũ
ferreũs incluso lapide digito circũ¬
dasse. qua consuetudine homines usi
Lanulos habere ceperunt: Anuli aũ
sunt ꝑliminutionẽ dicti a cricu-¬
lis et anis qui sunt circũ brachia
et circum crura. unde et signa eoꝵ
ꝑ diminutionẽ sigilla: Nam signa
maiora sunt. sigilla uero quasi mi¬
nora signa. Anuloᷤ homines primum
gestare ceperunt quarto a pollice di
gito. qd̃ eo uena quedã ad cor usq
pertingat. quã notandam ornandãq
aliquo insigni uereres put auerunt:
Aput romanoᷤᷤ anuli de publico daban¬
tur. et non sine discrimine. Nam
dignitate precipuis uiris genimati
dabantur. ceteris solidi Anulum au¬
reum neq seruus neq libertus
gestabat in publico. s anulo aureo
liberi utebantur. libertini argenteo.
serui. ferreo. licet et multi honestissi-¬
mi anulo ferreo utebantur: Aput
uetereᷤ ultra unũ anulũ anͥt
in fame habitum uiro graccus
in meuium. Considerate quirites
sinistram eius. en cuius auctarita.¬

Expanded text:
rimus Prometheus fertur circulum ferreum incluso lapide digito circumdasse; qua consuetudine homines usi anulos habere coeperunt. Anuli autem per diminutionem dicti a circulis et anis, qui sunt circum brachia et circum crura; unde et signa eorum per diminutionem sigilla: nam signa maiora sunt, sigilla vero quasi minora signa. Anulos homines primum gestare coepergito, quod eo vena quaedam ad cor usque pertingat, quam notandam ornandamque aliquo insigni veteres putaverunt. Apud Romanos annuli de publico dabantur, et non sine discrimine. Nam dignitate praecipuis viris gemmati dabantur, caeteris solidi. Annulum aureum neque servus neque libertinus gestabat in publico: sed annulo aureo liberi utebantuservi ferreo; licet et multi honestissimi anulo ferreo utebantur. Apud veteres ultra unim anulum uti infame habitum viro. Gracchus in Mevium: 'Considerate, Quirites, sinistram eius; en cuius auctorita
Abbreviated transcription (Latin):
Pra&t ea pupũ & honestũ orat omseloquiũ carere deb& omnib: uitus tã in lit teris
quã in uerbis quã &iã in sententis in lit teris ut iunctura apta & conueniens sit
sequentis nuulat ut fogninae aegyptiae quae instructura melior sit siconso¬
nanto iocalib: asplicantꝰ triũ quoq consonantũq inst neidentesstri dere &quasi
ioue bis q̃ q cauenda st untia ut ñ in propria uerba ponant
qu ando prt̃ bumiltatẽ sordidiaut soorciuo calitrans Lus nominb situte

Expanded text:
atoris eloquium carere debet omnibus vitiis tam in litteris, atoris eloquium carere debet omnibus vitiis tam in litteris, quam in verbis, quam etiam in sententiis. In litteris, ut iunctura apta et conveniens sit; t verbi sequentis, ut 'feminae Aegyptiae'. Quae structura melior fit, si consonantes vocalibus adplicantur. Trium quoque consonantium, quae in se incidentes stridere et quasIn verbis quoque cavenda sunt vitia, ut non inpropria verba ponantuquando propter humilitatem sordidi aut spurci vocabuli translatis nominibus sit ute
Abbreviated transcription (Latin):
uituperat grandit̃ cũ ad conuersionẽ auersos animos ꝓuocat utenda. tam̃ uerba in sũ¬
mis sogenere sufficentia intẽperat& splendentia in gradi uehenentia
que ominis oratiouerbis cõma & colonꝑ iodon. cõmapasticula efsententiae colon
menbr& ꝑ iodos ambitus uel circuitus. fit h ex coniunctione uerborũ cõma ex cõmate
colon ex colonꝑ odds: Cõma est iuncturae finitio ut puta siuereor iudices : Ec ce
enĩunũ cõma sequit᷑ & aliud cõma n&urpesit ꝓ fostis simo uiro dicere : & factũ est
colonid est menbrũ q intellectũ  sensũ praestat sedadbue pend& oratio sicq deinde
explurib m̃bris fit : Pio dos id est extregima sententiae clausula . Itau&ere iuditiorũ
morẽ requirunt. Perhideri longiorene non deb& quã ut spũ uno proferatur¬
uꝗ Deuitiis literar & uerborũ & sententiarũ cauendis

Expanded text:
vituperat; granditer, cum ad conversionem aversos animos provocat. Utenda tamen verba in sumvituperat; granditer, cum ad conversionem aversos animos provocat. Utenda tamen verba in summisso genere sufficientia, in temperato splendentia, in grandi vehementique omnis oratio verbis, comma et colo et periodo. Comma particula est sententiae. Colon membrum. Periodos ambitus vel circuitus. Fit autem ex coniunctione verborum comma, ex commate colon, ex colo periodos. Comma est iuncturae finitio, utputa Cic. Mil. 1: 'Etsi vereor, iudices,' ecce unum comma; sequitur et aliud comma: 'ne turpe sit pro fortissimo viro dicere,' et factum est colon, id est membrum, quod intellectum sensui praestat; sed adhuc pendet oratio, sicque deinde ex pluribus membris fit periodos, id est extrema sententiae clausula: 'ita veterem iudiciorum morem requirunt.' Periodos autem longior esse non debet quam ut uno spiritu proferatur. De vitiis litterarum et verborum et sententiar
Abbreviated transcription (Latin):
Puiee grecuuibus neler iserits neuridicula tristibus nisce antus
atine operspicue loquondum lictine autem loquitur quiuer becrerum uen
& naiurclico ꝑ iequitur nec a sermone adq cultu presentrtemporin ds¬
crepat huie nonsit rctis ui dere quiddicat nisi idquoq ecperte & inas¬
trimodi genus dicendihumile mediu grandilo qu ũ. Cueni magna dicimus grandit̃
proferenda sunt Cupas uadicimus subtilit cũmedioria tẽ perate . Nã in parius causi
nibil grande nibil sublime dicendiest sedlene acpedestrimore loquendũ : Incausir he
maiorib: ubidedõ uel hominũ salute referimus plus magnificentia & filgorirestexhi¬
bendũ Intemperatis uero causis ubin ihilagit᷑ ut agat sedtantẽ modo ut daectaetur
auditor: Int̃utrũ q moderate dicendũ est sed & quã uis demagnis rebi quisq dicat non
tam̃ sem ꝑ grandit̃ dicere deb& sedsummis se cũ doc& tẽperate cũ aliquis laudat uel

Expanded text:
ia gravibus, ne lasciva seriis, ne ridicula tristibus misceantur. Latine autem et perspicue loquendum. Latine autem loquitur, qui verba rerum vera et naturalia persequitur, nec a sermone atque cultu praesentis temporis discrepat. Huic non sit satis videre quid dicat, nisi id quoque aperte et suavtrimodum genus dicendi: humile, medium, grandiloquum. Cum enim magna dicimus, granditer proferenda sunt; cum parva dicimus, subtiliter; cum mediocria, temperate. Nam in parvis causis nihil grande, nihil sublime dicendum est, sed leni ac pedestri more loquendum. In causis autem maioribus, ubi de Deo vel hominum salute referimus, plus magnificentiae et fulgoris est exhibendum. In temperatis vero causis, ubi nihil agitur ut agat, sed tantummodo ut delectetur auditor, inter utrumque moderate dicendum est: sed et quamvis de magnis rebus quisque dicat, non tamen semper granditer docere debet, sed summisse, cum docet; temperate, cum aliquid laudat vel
Abbreviated transcription (Latin):
lictur sexiui conuenire deb& oractio iccucđ̃ adelescente & renes & militis &mpera
ton n& paerecsiti & rustiu & philo sopbi diuersec retio dicende÷ Alitor enimle¬
quitur gecudio ceffectus cditer uulnerictus in quo genere dictiomi s illa ies
maxime cogitcendecquis loquatur & ccpud quãe & dequo & ubi & quotempen
controuorsic t : Infinitum quo reco dhiesis latino ꝓpossitim nominatus
e locũcione icuero inelo quucionebur illuduti opor tebit inres locus tepus
por sonce audiertis q̃plegitat noꝑ feenac relegiosis neinuere cundae costism ele

Expanded text:
latur, sexui convenire debet oratio: iam vero adolescentis et senis, et mililatur, sexui convenire debet oratio: iam vero adolescentis et senis, et milirustici et philosophi diversa oratio dicenda est. Aliter enim loquitur gaudio affectus, aliter vulneratus. In quo genere dictionis illa sunt maxime cogitanda, quis loquatur et apud quem, de quo et ubi et quo tempore: controversia est. Infinitum, quod Graece θέσις, Latine propositum nominatur. De elocutione . Iam vero in elocutionibus illud uti oportebit, ut res, locus, tempus, persona audientis efflagitat, ne profana religiosis, ne inverecunda castis, ne
Abbreviated transcription (Latin):
uaeꝓderit oportibit tamen pancipiasic ordincere utaut crodendun
eẽ ue terũ auctoritete a ⁊ fecbulis fidem non hebondã ẽẽ dicamus. & ad
id postamu in anasceua rt quiremus Nequod aliud significare uoluer
quic ita sinxerunt ut scilla non marinã sod mariti: mẽo focminã noc
succintae canibus seurapacem aliquã &inho spitacle ueniemtibus ȩxtitns¬
eprosopopeic: prosopope Ice cumonimecli ũ &ꝑ sona& sermo fingitur
cicero incauleno & enim simecum pccti amea quȩ mibiuita mea multo: carior loque¬
retur dicens & caeterasio & montus & flumina ul cerbores lo quentes inducimus
ꝑ sonc̃ inponenter reiq: nom hab& nocturaẽ loquendiq &rcegoe di susitectũ & in ora¬
cionibus frequentissime inuenitur: UIT¬
e ethopoeice. & hopeianue ilc̃uocamur in quã hominir ꝑ sonã singimus poxpi¬
mendis effecubur ȩtactis studii fartune lȩtuae sexus mor orir audecciȩ: Nẽc cũniio
teꝑsonc suscipitur ã tudax ab ruptaeten eratriaerit oractio cũ fetinȩ sormo sinu¬

Expanded text:
fecerit et idem occisus sit a Milone. Contrarium est; nam si insidias fecit, occidit. Occisus est; esse veterum auctoritati, aut fabulis fidem non habendam esse dicamus. Et ad id postremum in anasceua requiramus, ne quid aliud significare voluerint, qui ista fisuccinctam canibus, sed rapacem aliquam et inhospitalem venientibus extitisse. Prosopopeia est, cum in animalibus et persona et sermo fingiturpatria mea, quae mihi vita mea multo est carior, loqueretur, dicens,' et cetera. Sic et montes et flumina vel arbores loquentes inducimus, personam inponentes rei quae non habet naturam loquendi; quod et tragoedis usitatum et in orationibus frequentissime invenitur. De Ethopoeia . Ethopoeiam vero illam vocamus, in qua hominis personam fingimus pro exprimendis affectibus aetatis, studii, fortunae, laetitiae, sexus, maeroris, audaciae. Nam cum piratae persona suscipitur, audax, abrupta, temeraria erit oratio: cum feminae sermo simu
Abbreviated transcription (French):
fecerit cũsternutacione unde& coriza nñ accepit. Branco sẽp̃ focacio¬
diemus rucedo en pita ciouocis hace &arther iasis uocat coꝓmucãuo cẽ tclauia redat
iõ q̃ focacioñe: periplaomonia apul monib: n ñ accipiti c̃emi polmonistu morcũ s pumẽ

Expanded text:
fecerit cum sternutatione; unde et coryza nomen accepit. Branchos est praefocatiofecerit cum sternutatione; unde et coryza nomen accepit. Branchos est praefocatiodicimus. Raucedo amputatio vocis. Haec et arteriasis vocatur, eo quod vocem raucam et focationem. Peripleumonia a pulmonibus nomen accepit. Est enim pulmonis tumor cum spumarum
Abbreviated transcription (Latin):
demonum: Foc̃al arbacio ipse ea morib: cõmicialis idẽmaior & diuin us quoca¬
ducitenentꝰ cuitanta uisẽ ut homo ualens concidat spumatꝰ cũ miciales aũt dic
roma nos cõmiciorũ dies sollemnes in HLianuariis : Mania ab insania uel furore
uocata nã grecrr̃ue tustas furorẽmanicẽ apellabant siue ab iniquitate quã gre
cimanie uocauerunt. siueadiuinacione. ꝗ diuinare grecemanim dicitꝰ melancolia
dictae anigrofelle greciaut nigrũ melanuocant fel aut colenapellant: epilem¬
sid aũt in fantasia fit melancolia in racione maniam memoria Tipi sunt
ftigide febres quiabu siuetipiapellant᷑ ab erba queinaquanascitꝰ latine forma
& Reuma grece latine erupciosiue fluor apellat᷑ : catarfurẽ fluor reume iugis
ex naribus quedũ ao fadies uenerit branco suocatꝰ dũ adtoracẽ uelpulmonẽtisis¬
dr̃ : coriza :ẽquociens in fusio capitis inossauenerit. narium & prouocacionẽ

Expanded text:
daemonum. Item et larvatici. Ipse est et morbus comitialis, id est maior et divinus, quo cadaemonum. Item et larvatici. Ipse est et morbus comitialis, id est maior et divinus, quo caduci tenentur. Cui tanta vis est ut homo valens concidat spumetque. Comitialis autem diRomanos comitiorum dies sollennis in kalendis Ianuarii. Mania ab insania vel furore vocata. Nam Graecoruci manie vocaverunt; sive a divinatione, quia divinare Greci mantenim mantein dicta est a nigro felle. Graeci enim nigrum μέλαν vocant, fel autem χολὴν appellant. Epilemsia autem in phantasia fit; melancholia in ratione; mania in memoria. Typi sunt frigidae febres, qui abusive tipi appellantur ab herba quae in aqua nascitur. Latine forma . Reuma Graece, Latine eruptio sive fluor appellatur. Catarrhus est fluor reumae iugis ex naribus, quae dum ad fauces venerit, βράγχος vocatur; dum ad thoracem vel pulmoner. Coryza est quotiens infusio capitis in ossa venerit narium, et provocationem
Abbreviated transcription (Latin):
ceribus penetrando innitit᷑ h. & plerũque ꝑaerꝑas potestates. fiat. tam̃ sin e arbitrio
omni potentisdĩ omninino ñ fit: Dicta aũt pestilenciaq s̃ pastulentia eoꝙ uelugmn¬
quẽ tetgerit pollu& ipsa & inguina ab inguinũ ꝑcussione cad ẽ & lues a labe& luc¬
tu uocata que tanto accuta ẽ ut ñ habeat spacium tẽporis quoaut uitas peretꝰ autmors.
sed repentinus languor simulcũ mosteuenit:
aput grecos tẽpusdr̃ cefaleaex caus auocabulũ hab& capiti scnĩ passiõe & greci
caputtaefalinuocant Scot homia ab accidenti n ñ supsit ꝙ repentinas tenebra sint¬
ratoculis cũ uestigine capitis uestigo autẽ quocienscũq uentus o surgit & terrãm
circuitũ mittit sic& inuesticẽ hominis asterae &uene uento sitatẽ ex resoluta
humectione gignunt & i noculis girũ faciunt unde& uostigo nuncupataẽ : epilẽp
a pensione epilesiam apellant fit hex melen colico humore quocien sexubera

Expanded text:
ceribus penetrando innititur. Hoc etsi plerumque per aerias potestates fiat, tamen sine arbitrio omnipotentis Dei omnino non fit. Dicta autem pestilentia, quasi pastulentia, quod veluti ina quemquem tetigerit, polluit. Ipsa et inguina ab inguinum percussione. Eadem et lues a labe et luctu vocata, quae tanto acuta est ut non habeat spatium temporis quo aut vita speretur aut mors, sed repentinus languor simul cum morte venit. apud Graecos tempus dicitur. Cephalea ex causa vocabulum habet. Capitis enim passio est, et Graeci caput κεφαλὴν vocant. Scothomia ab accidenti nomen sumpsit, quod repentinas tenebras ingerat oculis cum vertigine capitis. Vertigo autem est quotienscumque ventus consurgit, et terram in circuhumectatione gignunt et in oculis gyrum faciunt; unde et vertigo nuncupataadpensionem ἐπιληψίαν appellant. Fit autem ex melancholico humore, quotiens exuberav
Abbreviated transcription (Latin):
medicaminis autpostegritudinẽtardare sũpcio a tropͥan ñ accipita diminucione corpo¬
ris nagrec inutrimenticessacionẽ atropͥiadicunt ẽ e ñr tenuitascorporis excausis latenti¬
burao delatim conualiscentibus. Sarcian ẽ suꝑ fluũ carnisincrem̃tũ quo ultramodũ corpo¬
pasagin antꝰ grecieñ carne sarcianuocant sciasi uocati apastecorporis quãuexat᷑ na uesteblo¬
rũ os saquorũ sũmitas iliorumininicioterminatꝰ grecisciauocant fith deflegm quo cien¬
discenderstin rectaossa &efficit᷑ ibrluti nacio podo gram greciaretencione pedũ dñt nomi¬
nata &a ferali dolore si quideomneꝙ inmite fuerit abii siue agresttuo camus artericus
Scrit asisiuredesideriumuentris cũcxtencione naturalium lo corũdicta passiorsatir i

Expanded text:
medicaminis; aut post aegritudinem tarda resumptio. Atrofia nomen accepit a diminutione corpomedicaminis; aut post aegritudinem tarda resumptio. Atrofia nomen accepit a diminutione corporis. Nam Graeci nutrimenti cessationem ἀτροφίαν dicunt. Est enim tenuitas corporis ex causis latentibus et paulatim convalescentibus. Sarcia est superfluum carnis incrementum, quo ultra modum corpora saginantur. Graeci enim carnem σάρκα vocant. Sciasis vocata a parte corporis, quam vexat. Nam vertebrorum ossa, quorum summitas iliorum initio terminaturdescenderit in recta ossa, et efficitur ibi glutinatio. Podagram Graeci a retentione pedum dicunt nominatam, et a ferali dolore. Siquidem omne, quod inmite fuerit, abusive agreste vocamus. Artriticus Satiriasis iuge desiderium Veneris cum extensione natura
Abbreviated transcription (Latin):
Qdur fundopeetoris ueniat cuius contrariaẽsuperior in faucibus ubi treillat aposto ma
aos lciriohen naccerit ñacollercion esgreciapostoma suocant enpi sdicta aba postoma
iolln sarusud inlater euel in stomacũ cũdolore & febrib: & tussi a habun dantibus
spumis apu e ralentis. ⁊p aticus morbus ecoris passionen ñ accipit grecieniiccor
⁊pate uocarnt licnosis abspene uocabulũ sũsit grecieñĩ spͥenlien uocant Ydropis nñ sup
st ab aquo sohumorecictis nã greciidro aqũ auocauerunt ẽ eñi humor subcutancus
cũ inflacionecurgente & anclito foetido nefresis ar en ũ languoren ñ accipit renes
cs gret inestetindicunt paralesisdicta a corpori sinpensacione factaex multa in fri¬
gidacione autintoto corpore autin paste : cacexia nñ sup̃ sita corporis in iuria cacesiã eñ¬
mala ueracioñẽ greciuocauerunt fitdhrħ passio intẽperanciae grotantis ued curacionẽ mala

Expanded text:
rofundo pectoris veniat. Cuius contraria est superior in faucibus, ubi uva titillat. Apostoma a collectione nomen accepit. Nam collectiones Graeci apostomas vocant. Enpiis dicta ab apostoma intrinsecus vel in latere vel in stomacho cum dolore et febribus et tussi et abundantibus spumis et purulentiis. Hepaticus morbus e iecoris passione nomen accepit. Graeci enim iecur ἧπαρ vocant. Lienosis ab splene vocabulum sumpsit. Graeci enim σπλὴν lien ore cutis. Nam Graeci ὑδωρ aquam vocaverunt. Est enim humor subcutaneus cum inflatione turgente et anhelitu foetido. Nefresis a renum languore nomen accepit. Renes enim Graeci νεφροὺς dicunt. Paralesis dicta a corporis inpensatione, facta ex multa infrigidatione, aut in toto corpore, aut in parte. Cacexia nomen sumpsit a corporis iniuria vel malam vexationem Graeci vocaverunt. Fit autem haec passio intemperantia aegrotantis, vel curatione mala
Abbreviated transcription (Latin):
Alo picuẽ capillorũ fluor circũs criptispilis fliũ s aeris qualitatẽ habentib: ocatabẽ omine
a similit dine animalis uulpidilȩ quĩgrecia lopiciauoant paro. Edac suntduriciȩł collecdono¬
eni grece auricula dicitur : lentigo ẽ uestigiamacular paru̾la in rotunditatẽ formata abips¬
cielentieo ledita ftresipila ẽ que latini sacriugnẽ appellant idẽ execrandũ pantifrasinisi¬
dẽ in suꝑ ficieruborflã meuscuti srubesc nt tuncmotar ubore qs̃i abigne uicina in uode
loca itaut &iã febris excit&. Serpedo ẽruborcutis cũpust: lccr ex stancia & nn sũpsit
a scrpendo eoq serpiat membra : Inpe&igo e sica siabi&s ꝓminens a corpore cuas pcritate & ratis

Expanded text:
Alopicia est capillorum fluor circumscriptis pilis fulvis, aeris qualitatem habentibus: vocata hoc nomine a similitudine animalis vulpeculae, quam Graeci ἀλώπεκα vocant. Parotidae sunt duritiae vel collectiollatae. Ὦτα enim Graece auricula dicitur. Lentigo est vestigia macularum parvula in rotunditatem formata, ab specie lenticulae dicta. Erisipela est quem Latini sacrum ignem appellant, id est execrandum per antiphrasim. Siquidem in superficie rubore flammeo cutes rubescunt. Tunc mutuo rubore quasi ab igni vicina invaduntur loca, ita ut etiam febris excitetur. Serpedo est rubor cutis cum pustularum extantia, et nomen sumpsit a serpendo, eo quod serpiat membra. Inpetigo est sicca scabies prominens a corpore cum asperitate et rotu
Abbreviated transcription (Latin):
dicti quod geminis constant lambiss pondeis uel trocheis. Antis pastus quod sit ex contra¬
rus sillab sxbreui& long̃ ex long̃ & brẽ. Coriam bur uero quia ex hocpede conpossitũ
carmencoris aptissimum sit : Ionicisane propt̃ numerorum in aequalem sonum dicti

Expanded text:
dicti quod geminis constant iambis, spondeis vel trochaeis. Antispastus, quod sit ex contrariis syllabis, ex brevi et longa, ex longa et brevi. Choriambus vero, quia ex hoc pede conpositum carmen choris aptissimum sit. Ionici sane propter numerorum inaequalem sonum dicti
Abbreviated transcription (Latin):
mphiteatrum lociis est spectaculi. ubi
Aprignant gladiatores: Et inde ludũ
gladiatorium dictum. qd in eo uiuenes
usum armorum diuersorum motu condis:¬
cant: et modo int̾ se aut gladiis aut pugnis
certantes. modo contra bestias mnaedentes.
ubi non odio s p̃mio illecti subeunt fe¬
rale certam̃. Amplntheatrum dictum
qd̾ ex duobus theatris sit factum. Nam
amplntheatrũ rotundum est Teatrũ
uͦ ex medio amplntheatro est semicireuli
sigaram habens De LUDO eQuestri.

Expanded text:
Amphitheatrum locus est spectaculi, ubi pugnant gladiatores. Et inde ludum gladiatorium dictum quod in eo iuvenes usum armorum diverso motu condiscant, et modo inter se aut gladiis aut pugnis certantes, modo contra bestias incedentes; ubi non odio, sed praemio inlecti subeunt ferale certamen. Amphitheatrum dictum, quod ex duobus theatris sit factum. Nam amphitheatrum rotundum est; theatrum vero ex medio amphitheatro est, semicirculi figuram habens. De ludo equestri
Abbreviated transcription (Latin):
proñciaret Nlam fabule ita componeban:¬
tur a poetis. ut aptissime essent motui cor
altatores aũ nominatas uarro dicit
ab arcade salio quẽ eneas in italiam se¬
cum addixit. quiq primo docuit romanoᷤᷤ
adolescentes nobiles saltare : Quid quo pa
scenicis liber et ueneris patrocinium qͦ
priuata ⁊ propria sunt scenȩ de gestu et
corporis fluxui Nam molliciem libepo
et ueneri ĩmolabant. illi ꝑ sexũ
illi ꝑ fluxum dissoluti Que uͦ
ibi uocib et modis et organis et
ubris transfigunt᷑. apollines et mu.¬
sas ⁊ mineruas et merturio patronos hnt
Qd̃ spectaculum xp̃iane odire debes. qͦrũ
oclisti auctores. De lodo Gladiatorio.¬

Expanded text:
pronuntiaret. Nam fabulae ita componebanpronuntiaret. Nam fabulae ita componebantur a poetis, ut aptissimae essent motui corp. Saltatores autem nominatos Varro dicit ab Arcade Salio, quem Aeneas in Italiam secum adduxit, quique primo docuit Romanos adolescentes nobiles saltare. 406 CAPUT LI.scenicis liberi et veneris patrocinium, que privata et propria sunt scene de gestu et corporis fluxu. Nam molliciem libero et veneri immolabant, illi per sexum, illi per fluxum dissoluti. Que vero ibi vocibus et modis et organis et lyris transiguntur, Apollines et musas et Minervas et Mercurios patronos habent. Quod spectaculum christiane odire debes, quorum odisti auctores. DE LUDIS GLADIATORI
Abbreviated transcription (Latin):
erat instructa Unde et apt̾ hebreoᷤᷤ tab̾¬
naculorum dedicacio a similitudine
posset. aut duo int̾se disputare. Ibi enĩ
poete comoedi et tragoedi ad certam̃
conscendebant. Nisq canentibus alii
fficia scenica. tragedi comedi temelici
histriones mimi et saltatores.: Tragoe
di sunt. qui antiqua gesta ate facino¬
ra sceleratorum regum luctuoso carmi¬
ctis aut gestu cantabant. atq stupra
urginũ et amores meretricum in suis
Iin organis ac lyris et citharis p̃cane¬
bant. et dicti temelici. qd̃ olim in oscist᷑
Igestus impudicarũ feminarũ ex¬
primebant. Ni aũ saltando etiã historiaᷤᷤ
et res gestas demonstrabant. dicti aũ
instriones. siue qd̃ ab histria id genꝰ sit
adductum. siue qd ꝑplexas historiis
fabulas exprimerent. quasi historionei Iuiii.
Itione. qd̾ rerum humanarum sint imi¬
tatores: Nam habebant suum auctorem
qui antequam mimum ageret. fabulam

Expanded text:
erat instructa. Unde et apud Hebraeos tabeerat instructa. Unde et apud Hebraeos tabernaculorum dedicatio a similitudine posset, aut duo inter se disputare. Ibi enim poetae comoedi et tragoedi ad certamen conscendebant, hisque canentibus alii fficia scenica, tragedi, comedi, themelici, histriones, mimi et saltatores. di sunt qui antiqua gesta atque facinora sceleratorum regum luctuoso carmictis atque gestu cantabant, atque stupra virginum et amores meretricum in suis i in organis, et lyris, et citharis, praecinebant. Et dicti thymelici, quod olim in orchestra gestus impudicarum feminarum exprimebant: ii autem saltando etiam historias et res gestas demonstrabant. Dicti autem histriones, sive quod ab Istria id genus sit adductum, sive quod perplexas historiis fabulas exprimerent, quasi historiones. CAPUT tione, quod rerum humanarum sint imitatores. Nam habebant suum auctorem, qui antequam mimum agerent, fabulam
Abbreviated transcription (Latin):
Det he a txo
heatrum est quoscena includitur. se¬
micirculi figuram habens. in quo
stantes omnes inspiciunt: Cuius
forma primum rotunda erat. sicut ex¬
amphitheatrum. postea ex meclio amphi
theatro theatrum factum est Theatrũ
aũ ab spectaculo nominatum. anotec teo¬
peac. quod in eo populus instans desuꝑ
atq expectans ludas contemplaretur.
Idem uarro theatrum. idem et prosti¬
bulum. eoquod post luclos exactos me-¬
recrices ibi prostrarent᷑: Idem et lupa¬
nar uocatum ab eisdem meretricibus.
quia ꝑꝑ uulgati corporis leuitatem lu¬
pe nuncupabant᷑. Nam lupe meretͥces
sunt a rapacitate uocate. quod ad se
cur. et ludibno haberentur. tã hii qui face¬
rent quam que paterent᷑. De See na.
cena aũ erat locus infra theatrum in
modum domus instructa cum pul¬
pito. qui pulpitꝰ orcistra uocabatur. ubi
cantabant comici. tragici. atq saltabant
histriones et mimi: dicta autẽ scena
greca appellatione. eoqd̃ in speciẽ domꝰ

Expanded text:
De theatro Theatrum est, quo scena includitur, semicirculi figuram habens, in quo stantes omnes inspiciunt. Cujus forma primum rotunda erat sicut amphitheatrum: theatro theatrum factum est. Theatrum autem a spectando nominatum apo tis theoreas, quod in eo populus stans desuper, atque spectans, ludos conteIdem vero theatrum, idem et prostibulum, eo quod post ludos exactos meretrices ibi prostrarentur. Idem et lupanar vocatum ab eisdem meretricibus, quae propter vulgati corporis levitatem lupae nuncupabantur: nam lupae meretrices sunt a rapacitate vocatae, quod ad se tur, et ludibrio haberentur tam hi qui facerent quam qui paterentur. § 43 De scena. Scena autem erat locus infra theatrum in modum domus instructa cum pulpito, qui pulpitus orchestra vocabatur; ubi cantabant comici, tragici, atque saltabant histriones et mimi. Dicta autem scena Graeca appellatione, eo quod in speciem domus
Abbreviated transcription (Latin):
mars gaudet sangune: Alboᷤ ⁊ephiris. et
sercnis tempestatibus prasinoᷤ flori et t̾re.
Uenetoᷤᷤ aquis uł aeri. quia ceruleo sunt co¬
lore. luteo ᷤᷤ id: croceo igni et soli: purpu¬
reoᷤᷤ in sacrauerunt. quem arcum dicimꝰ.¬
quod iris plurimoᷤᷤ colores habeat: Sic que
dum hac expectacione deorum cultibus
atq elementis mundialibus aliquib pro¬
tere debes cristiane. quod circũ numina
inmunda possideant: Qua propt̃ alienus
tibi erit locus quem plurimi satane sp̃s
occupauerunt Totum enim illum dia¬
bolus et angeli eius occupauerunt

Expanded text:
Mars gaudet sanguine. Albos zephyris et Mars gaudet sanguine. Albos zephyris et serenis tempestatibus, prasinos floribus et terrae, venetos aquis vel aeri, quia caeruleo sunt colore, luteos, id est croceos, igni et soli, purpureos Iri sacraverunt, ququod is plurimos colores habeat. Sicque, dum hac spectatione deorum cultibus atque elementis mundialibus protere debes, Christiane, quod Circum numina inmunda possideant. Quapropter alienus erit tibi locus quem plurimi Satanae spiritus occupaverunt: totum enim illum diabolus et angeli eius repleverunt
Abbreviated transcription (Latin):
ad sinem cursus uenerat. dissiliebat et
currebat: siue qd̃ de equo in equũ transiliebat
pede currere. quia peclibus cur¬
ritur morealitati: ob hoc a su¬
periore parte currunt ad in¬
seriora. idest ab oriente ad occi-¬
dentem. quia mortales oriunt᷑ et
occidunt: Nudi currunt. qua et hominiᷤ
in seculo nulle relliquie sunt: Necto
spatio currunt. qui a int̾ uitam et mar¬
ut uanitates suas et sacrilegia excusare
conent᷑. De coloribus eQuoR.Ixu.
Irca causas quoq elementorum idem
gentiles etiã colores equorum uinxert̃.
koseos enĩ soli. idest igni. albos aeri. prasmoᷤ
terre uenetos mari adsimilantes. Itẽ ro¬
seos ȩstati currere uoluerunt. qd̃ ignei
coloris suͥnt. et cuncta tunc flauescãt.
Albos hemi. qd sit glacialis. ⁊ un uersa
srigorib canescant Ueri prasinos uindi co¬
lore. quia tunc pampinus densatur. Itẽ
roseo currere marti sacrauerunt. a quo
romani exoriunt᷑. et quia uexilla roma¬
norum cocco decoran etur. siue quod

Expanded text:
ad finem cursus venerat, desiliebat et currebat; sive quod de equo in equum transiliebat.nt propterea pede currere quia pedibus curritur mortalitati. Ob hoc a superiori parte currunt ad inferiora, id est ab oriente ad occidentem, quia mortales oriuntur et occidunt. Nudi currunt, quia et homini in saeculo nullae reliquiae sunt. Recto spatio currunt, quia inter vitam et mor fingunt ut vanitates suas et sacrilegia excusare conentur. De coloribus equorum . Circa causas quoque elementorum idem gentiles etiam colores equorum iunxerunt, russeos enim soli, id est igni, albos aeri, prasinos terrae, venetos mari adsimilantes. Item russeos aestati currere voluerunt, quod ignei coloris sint, et cuncta tunc flavescant. Albos hiemi, quod sit glacialis, et frigoribus universa canescant. Veri prasinos viridi colore, quia tunc pampinus densatur. Item russeos currere Marti sacraverunt, a quo Romani exoriuntur, et quia vexilla Romanorum cocco decorantur; sive quod
Abbreviated transcription (Latin):
las. et pila minantia pilis auus singu¬
dicat᷑ et gladius. ut est illud: at ñ
hoc telum ea quo ui dextera uersat:
Praprie aũ telum a langitudine dic
tum Uñ et mustelam dicimus. qd̃
longior sit quam mus. Cuspis hasti¬
lis amentata a cespite dictus. qd̃÷
cuspis. posterior pars haste est

Expanded text:
las, et pila minantia pilis. Cujus singulas, et pila minantia pilis. Cujus singudicatur et gladius, ut est illud: At non hoc telum mea quod vi dextera versat. Proprie autem telum a longitudtum: unde et mustelam dicimus quod longior sit quam mus. Cuspis hastilis amentata, a cespite dictus, quod cuspis posterior pars hastae est
Abbreviated transcription (Latin):
dum: Subromulo autẽ fasciculos foe¬
ni pro uexillis milites habuerunt : Hinc
et manipuli appellant᷑ Manipulos
enim clicimus fasces foeni. quod manũ
impleant. Cetera signa diuersis p̃lata
imaginibus secundũ militarem consue¬
tudinem existunt. ꝑ quas exercitus
ꝑermixtione preliorum agnoscit᷑ :

Expanded text:
llum. Sub Romulo autem fasciculos fellum. Sub Romulo autem fasciculos feni, pro vexillis, milites habuerunt. Hinc et manipuli appellantur. Menim dicimus fasces feni quod manum inpleant. Cetera signa diversis praelata imaginibus secundum militarem consuetudinem existunt, per quas exercitus permixtionem proeliorum agnoscit
Abbreviated transcription (Latin):
Signa bellorum dicuntur. quod ex his
exercitus et pugnandi et uictorie
receptis accͥpit simbolum Nlam aut
ꝑ uocem tube aut ꝑ simbolum anmone-¬
batur exercitꝰ: Liegionum principalia
signa. aquile elracones. et pile: aquilȩ
ideo quod eadem auis iouis in armis aus-¬
picio fuerit Nam dum idem iouis adu̾¬
sus titanas prosicisceret᷑ : aquilã ei in au-¬
spicio apparuisse ferunt. Quam ille pro
indicio uictorie acceptam tutele sue
suspicatus eam legioni signum dedit. qͦ
factum est. ut deinceps militum signis
cõmitteret᷑. cuius meminit lucanus
dicens: Siꝗna pares aquilas. et pila
minantia pilis: Draconum signa ab a¬
polline morte pithonis serpentis in cͥoͥ¬
ata sunt. Delunc a grecis et romanis
in bello gestari ceperunt. Pilamin
signo constituisse fercur augustus ꝑꝑ
naciones sibi in cuncto e  subiectas. ut ma¬
lus siguram orbis ostenderet. Uexillum et
ipsum signum bellicum. tractum nom̃
habens a ueli cdiminucione quasi ueli¬

Expanded text:
Signa bellorum dicuntur, quod ex his exercitus et pugnandi et vireceptui accipit simbolum. Nam aut per vocem tube, aut per symbolum admonetur exercitus legionum. Prinsigna aquilae, dracones, et pilae. 2. Aquilae ideo, quod eadem avis Jovis in armis auspicio fuerit. Nam dum idem Jovis adversus Titanas proficisceretur, aquilam ei in auspicio apparuisse ferunt, quam ille pro indicio victoriae acceptam tutelae suae auspicatus eam legioni signum dedit, quo factum est ut deinceps militum signa comitaretur. Cujus meminit Lucanus dicens: Signa pares aquilas, et pila minantia pilis 3. Draconum signa ab Apolline morte Pythonis serpentis inchoata sunt. Dehinc a Graecis et Romanis in bello gestari coeperunt. 4. Pilam in signo constituisse fertur Augustus, propter nationes sibi in cuncto orbe subjectas, ut melius figuram orbis ostenderet. 5. Vexillum, et ipsum signum bellicum tractum nomen habens a 377 veli diminutione, quasi veli
Abbreviated transcription (Latin):
ubi in singulis sensibus propria unicuique clausula est ut regemadit & regimemorat no¬
menq: genusque. Sillempsir est indisimilibus clausulis aut plura lis dictio singulari
uerbo finita ut socus & regerecepto Aut singularis diotio plurali uerbo expl&a
est & p̃sicopia lactis. Fit enim sillempsir non solũ ꝑpastes orã. sed & ꝑ accidentia¬
multis militibus. Item prounomulti ut in euangelio latrones quicumeo cruci¬
fixierant in properabant ubi prouno ut̃ que inducitur blasphemasse:
Enadiplosis est quando ab eodem uerbo quoprior uersus finiuit sequensuersus
interdelfinas arion Anaphora est rep&itio eiurdem uerbi ꝑprincipia uersuum
plurimorũ ut noste dardama incensatua que arma sequuti nos tumidum subte
ꝑ m̃si clasibus aequor. Epana fhora est inunouersu ꝑ principia sensuum
fluere lacus. Epͥi zeusis in uno sensu congeminatio uerbi ut sie sid iuuxt

Expanded text:
ubi in singulis sensibus propria unicuique clausula est, ut, Regem ADIT, et regi MEMORAT noubi in singulis sensibus propria unicuique clausula est, ut, Regem ADIT, et regi MEMORAT nomenque, genusque. 5. Syllepsis est in dissimilibus clausulis, aut pluralis dictio singulari verbo finita, ut, sociis et rege recepto, aut singularis dictio plurali verbo expleta, Est pressi copia lactis. 6. Fit autem syllepsis non solum per partes orationimultis militibus. Item pro uno multi, ut in Evangelio Matth. 27, fixi erant cum eo improperabant' ubi pro uno uterque inducitur blasphemasse. Anadiplosis est, quando ab eodem verbo quo prior versus finivit, sequens versus inter delphinas Arion. Anaphora est repetitio eiusdem verbi per principia versuum plurimorum, ut Virg. Aen. 3, 157: Nos te Dardania incensa tuaque arma secuti, nos tumidum sub te permensi classibus aequor. Epanaphora est in uno versu per principia sensuum flevere lacus. Epizeuxis in uno sensu congeminatio verbi, ut Vi
Abbreviated transcription (Latin):
misnodis : Macnices unt uinculaquibͣ manus capiuntur lic& & icenicȩ tonicarũ sunt:
Neruiboiec e torques deempnorum quesiuitum boue exgenere uinculorũ: Ceer¬
cer in quocustodiuntur noxu & dictus carcer ꝙ eo homines coercecentur: includoentꝰ que
qua sicercer cebapcendo scilic& locũ cũ in quo seruantur noxii carcerẽ dicimus numeroten¬
tum singulcn. undeuero emituntꝰ quadygoc carcens uocamus numero tantũ plurodi
Verbera dicta ꝗcum aegitantꝰ aerẽ uerbercent hinc flagra & plage & flagellec quia
cũ flatu & stirpitu in corporenant: Ncẽplogae qua si flogȩ sed plocgȩ a fla gre pimae
possitioniss̃. flagella aũ p̃ diminutionẽ dicte Anguillec est quec coercent in scolir pue

Expanded text:
mis nodis. Manicae sunt vincula quibus manus capiuntur; licet et manicae tunicarum sunt. mis nodis. Manicae sunt vincula quibus manus capiuntur; licet et manicae tunicarum sunt. Nervi. Boia est torques damnatorum, quasi iugum in bove ex genere vinculorum est. Carcer, in quo custodiuntur noxii. Et dictus carcer quod eo homines coerceantur includanturque, quasi arcer, ab arcendo scilicet. Locum autem in quo servantur noxii, carcerem dicimus numero tantum singulari; unde vero emittuntur quadrigae, carceres vocamus numero tantum plurali. Verbera dicta, quia cum agitantur, aerem verberant. Hinc flagra et plagae et flagella, quia cum flatu et strepitu in corpore sonant. Nam plagae, quasi flagae; sed plagae et flagra primae positionis sunt, flagella autem per dimin
Abbreviated transcription (Latin):
adiectione non hab& plenũ sensũ cedicis poence carceris poencex ilu poenec mortis & imples
sensum: Suppliciũ ꝓpie dictum ñ qui quomodo punitur sditec deemꝰ nact᷑ utbonoceiur
consecrentur & inpublico redigcentio: Nc̃ supplicice dicebcentur supplicamentee & sup¬
pliciũ dr̃ decuius decmpnectione. diibatur celiquit dõ unde & supplicare: Vii. genese
poencrũ in legibus continere tullius scibit id÷ dẽnum uincula uerberet tedionẽ ignomini¬
c̃ exilium. seruitutẽ & mortem: His nãcque poenis uindicat᷑ omneꝑpetroctũ pecca¬
tũ. Dc̃qnũ cedeminutionẽ reiuocatũ Ulincula auinciendo id÷ cerd teendo dictec eoqđ
constringant ad que retineant uelque uiligͥent: Conpedesdictȩ ꝗ contine c̃ent pedes
peduc esunt lacquei quibus pedes inlacquecent dictȩ cepedib capiendis: cenȩaũ qđ capi¬
endo teneant utrNq uestigia nẽꝓgredicctur: Itemcatenȩ qđ secapiendo tenecent plui¬

Expanded text:
adiectione non habet plenum sensum: adicis poena carceris, poena exilii, poena mortis, et inples sensum. Supplicium proprie dictum non qui quoquo modo punitur, sed ita damnatur ut bona eius consecrentur et in publico redigantur. Nam supplicia dicebantur supplicamenta. Et supplicium dicitur, de cuius damnatione delibatur aliquid Deo; unde et supplicare. Octo genera poenarum in legibus contineri Tullius scribit: id est damnum, vincula, verbera, talionem, ignominiam, exilium, servitutem et mortem. His namque poenis vindicatur omne perpetratum peccatum. Damnum a diminutione rei vocatum. Vincula a vinciendo, id est artando dicta, eo quod constringant atque retineant; vel quia vi ligant. Conpedes dicti quia continent pedes. Peducae sunt laquei quibus pedes inlaqueantur, dictae a pedibus capiendis. Catenae autem, quod capiendo teneant utraque vestigia, ne progrediantur. Item catenae, quod se capiendo teneant pluri
Abbreviated transcription (Latin):
lũ cbo culendoid ÷ clccudendo dictum ÷ h uter excorio factus in quo paerricidȩ
cummie & gello & ser pente inclusim mec precipitantur Omniũ autem is tecrum
mos tium genus ecnim ced uersio nominatur cnimaed uersio : pͤ quoen do iudex
scum punit & dr̃ cenim ceduertere id ÷ cnimum illuc ceduertere inten derẽ

Expanded text:
lum ab occulendo, id est claudendo dictum. Est autem uter ex corio factus, in quo parricidae lum ab occulendo, id est claudendo dictum. Est autem uter ex corio factus, in quo parricidae cum simio et gallo et serpente inclusi in mare praecipitantur. Omnium autem istarum mortium genus animadversio nominatur. Animadversio enim est, quando iudex reum punit; et dicitur animadvertere, id est animum illuc advertere, intendere
Abbreviated transcription (Latin):
bcent seruiuoabcent̾ haec ÷ sol& melor̃ omniũ postremaq lib ens omnisupplicio
UIII. gre uior᷑ nc̃cubilibertasperutunce ibi perierunt &omnice: Morciũ uero diuer¬
si ca sus ex quib crixx uelpa tibulũ in quo homines ad pensi crucicentur uel patiuntur
Vnde & nominahabent partibulum enim uulgo forca dr̃ qua n ferens caput suspensum:
enim & instrangulatum. eo excnimoctꝰ sed pectibuli minor ÷ poenae quẽc crucis nã
pcctibulum adpensos stctim excnimat. cruxh subfixos diucruciad unde & me
uangelio latronibus ut moꝯrent & deligno centes ebbectum deponerentur: Crurce con¬
frecctcs ꝗ lig no suspensi cito mon non potennt in ipso qq̃ genere necis difret cru
& bestiis exponi namferro mon aetcsq̃ꝗ macior optacuit : gladius sinegrauio¬
re crucicetu conpendio sec morte uitam finire nouit Guleumt pa ricidale ucos cu¬

Expanded text:
bantur, servi vocabantur. Haec est sola malorum omnium postrema, quae liberis omni supplicio bantur, servi vocabantur. Haec est sola malorum omnium postrema, quae liberis omni supplicio gravior est; nam ubi libertas periit, una ibi perierunt et omnia. Mortium vero diversi casus, ex quibus crux vel patibulum, in quo homines adpensi cruciantur vel patiuntur; unde et nomina habent. Patibulum enim vulgo furca dicitur, quasi ferens caput. Suspensum enim et strangulatum ex eo exanimat; sed patibuli minor poena quam crucis. Nam patibulum adpensos statim exanimat, crux autem subfixos diu cruciat; unde et in Evangelio latronibus, ut morerentur et de ligno ante sabbatum deponerentur, crura confracta sunt, quia ligno suspensi cito mori non poterant. In ipso quoque genere necis differt. Cret bestiis exponi. Nam ferro mori aetas quoque maior optavit. Gladius enim sine graviore cruciatu conpendiosa morte vitam finire novit. Culleum est parricidale vascu
Abbreviated transcription (Latin):
fcentiae. Ignomini um eoq desinoet habere nñ honestactir isqui in ccliqued cꝯmen dep̃¬
benditur dictumau ignominium quesie nomine sicut ign cerus sine scientia sicut ignobi¬
lis ne nobilitecte hocquo que᷑ infecmiũ quehsi ne boncefecmce fecmee aũ dicte quiee fendo
gili saemc̃ẽ meclũ quec non celiud uelocius ullũfecma h nomencertilocum non hecb& ꝗplu¬
siextrec solum ncc ex sul dr̃ quiextr& solum÷ unde post liminisi redeuntib hoc estde exi¬
lio reducendis quisint ieculñ iũ ricc id÷ extre limen patiae diuiditur hrexilium in
regͥctis & depor tectis relegetus÷ quẽ bonce succ secuntur deportaetus quẽ nonse¬
quntur ꝓscriptio exilu ꝓculdẽc pͣtio quari porro scriptio Item ꝓ scriptus quic pcelcm
sciptus: Metcellũ ÷ ubiex sules deputaentus coderuendc̃e uenã mcermordq secandec

Expanded text:
ficentiae. Ignominium, eo quod desinat habere honestatis nomen is qui in aliquo crimine deprficentiae. Ignominium, eo quod desinat habere honestatis nomen is qui in aliquo crimine deprehenditur. Dictum est autem ignominium quasi sine nomine, sicut ignarus sine scientia, sicut ignobilis sine nobilitate. Hoc quoque et infamium, quasi sine bona fama. Fama autem dicta quia fando,  Fama, malum qua non aliud velocius ullum. Fama autem nomen certilocum non habet, quia plusi extra solum. Nam exul dicitur qui extra solum est. Unde postliminium redeuntiblio reducendis, qui sunt eiecti iniuria, id est extra limen patrie. Dividitur autem exilium in relegatis et deportatis. Relegatus est quem bona sua sequuntur, deportatus quem non sequuntur. Proscriptio exilii procul damnatio quasi porro scriptio. Item proscriptio, quasi palam scriptus. Metallum est ubi exules deputantur ad eruendam venam marmoraque secanda