comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nens. quid sit in toto corde clamare add̾.
ad fe h:. toto corde clamare. ñ i toto cor¬
de clamat. qui ad eũ suã petitionem ñ
dirigit. qͥd aũ petat aduingit. sal. in .f.¬
fatienda fiant. ⁊ usq ad mortem. si opus
ẽ c̾tetur. uͥ non: salus ista. succũbit ĩfis¬
mitas. Iñ eo ꝙ ait. clama. nota ꝓmptum
id̾ tñ. sensus . uix inuenit᷑ in aliqͦ libro
pesta .i. in oportuna actionib. T empestinũ
no. ⁊ clama. magno orandi affectu. q qͦdã
clamore m̃tis p̃ueni horam opͥtunam hu¬
tii. qui añ lucem surgit ad bñoꝑandum.
dem̃ ad quid agendum uigilau̾it. subdit.
diem. in quo m̾ces dabrͥ. un. p̃ueniamꝰ fati¬

Expanded text:
nens quid sit in toto corde clamare, addit, ad te, hoc est toto corde clamare. Non enim toto corde clamat, qui ad eum suam petitionem non dirigit, quid autem petat, adjungit: Salvum facienda fiant, et usque ad mortem, si opus est, certetur; ubi non est salus ista, succumbit infirmitas. In eo quod ait, clamavi, nota promptum Idem tamen sensus est. Vix invenitur in aliquo libro, pesta, id est inopportuna actionibus. Tempestivum  est magno orandi affectu, quasi quodam clamore mentis praeveni horam opportunam hurii, qui ante lucem surgit ad bene operandum. Deinde ad quid agendum vigilaverit, subdit, diem, in quo merces dabitur. Unde: Praeveniamus faci
Abbreviated transcription (Latin):
randi ac respirandi ꝯm̃tia coartantur. ita
⁊̃. qͥ ammo angitur: et quibdã adu̾sis ꝑur¬
rare. clauso meatu ñ possit. Noxia s ꝯscĩa
ꝑit angͦtia. or̃onis gͦ q̃renda ÷ medicina
Clama gͦad medicum qui de celodescen¬
dens. egrotos sanat: ne differas. qi non est
ap̃ eum ulla ꝯꝑendinatio sanitatis. n
timeas. qr u̾bo ñ ferro. ꝯsue¬
uit sanare uñ. hic ait

Expanded text:
randi ac respirandi commercia coarctantur; ita etiam qui animo angitur, et quibusdam adversis perurrare clauso meatu non possit. Noxia enim conspit angustia. Orationis ergo quaerenda est medicina. Clama ergo ad medicum, qui de coelo descendens aegrotos sanat. Ne differas, quia non est apud eum ulla comperendinatio sanitatis. Neque timeas, quia verbo, non ferro consuevit sanare. Unde hic ait
Abbreviated transcription (Latin):
matura. p̃ueni mat᷑itatem .i. senilem etatẽ:
p̃cuicurrit n uł p̃uenit: in mat᷑itate. etatẽ¬
tas sit mm̃te. licet sit uaga ⁊ molł etas.Nont ma¬
gnum ÷. si defectoͥ corꝑ e ⁊ gelu senectutis frigido.
a uoluptate qͥescunt. Non: it coronia ñ fi̾it diffic¬
lioris c̾taminis lucta. Magnũ uͦ : ⁊ laudabile.
si inferuore etatis sunt temꝑati. ũ reluctantem
catis tõnis cobceant impiõ pareac siuigalitat

Expanded text:
ura. Praeveni immaturitatem, id est senilem aetatem. Praecurrit enim vel praevenit in immaturitate aetatevitas sit in mente, licet sit vaga et mollis aetas. Non enim magnum est si defecto corpore et gelu senectutis frigido, a voluptate quiescunt. Non enim est corona, nisi fuerit difficilioris certaminis lucta. Magnum vero est et laudabile, si in fervore aetatis sunt temperati, ut reluctantem carnem rationis coerceant imperio, parcaque frugalitat
Abbreviated transcription (Latin):
dia nocte surgebã ⁊ c̾. hic dicit mane. sig̃cãs
aliud tp̃c orandi. ut sit illud prĩ. ħ aũ ui Al
otiosum. te. inueniat. Frimitias gͦ cordis rR¬
⁊ uocis. cotidie do sacͥfitͤia. tc̃. ⁊ nox u̾tit᷑
tͥ. in lucem. ñ tp̃ris. s gr̃e uñ sponsa ait. ꝑ

Expanded text:
dia nocte surgebam, etc. Hic dicit, mane, significans aliud tempus orandi, ut sit illud prius. Hoc autem jotiosum te inveniat. Primitias ergo cordis t vocis, quotidie Deo sacrifica, tunc et nox vertitur tibi in luce
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dñs qui pͥus erat: tanꝙͣ dor. ⁊ tan. cra.aiii. Hoc dr̃ ex ꝑͣ dem̃tium. qui itaputãt
qñ ꝑiclitantib. ñ subuenit. Uifus: i dormire. qñ ppłm suum dedit ĩ mamis eo¬
hum. quos odit uͥ eis dr̃. Ubi ẽ deus tuus: Putãtit ⁊̃ q. uino ẽẽ crapulatum. Sic i
uidetur impiis exultantib ꝙ uelut ebrius dormiat cum ñ tamcito subuenit
nͣulia uoce saucdu uł sꝑͥn esim excitant. dñs in qͣm ex̾citatus ẽ ad uindictã: ⁊ tacͣ
potens. Excitatuir aũ deus ad uindictam mał actib sicut h ex̃citatur pect̃is eoꝵ qͥ
archam int̾ sumilachra posueaunt. E xtitatus aũ dr̃. sicut solet excitare aliquiᷤ
plauctuͣ misetie: ita ⁊ dñs tum pecc̃is hostium. tum plancui suoꝵ ẽ extitatus.
⁊ h. tanqm po qrtunc sunt homind ad iam faͣtiles. ⁊ ad unitem potentes q̃n

Expanded text:
um, qui ita putant quando periclitantibus non subvenit. Visus est enim dormire, quando populum suum dedit in manus eorum quos odit, ubi eis dicitur: Ubi est Deus tuus? Putant etiam quasi vino esse crapulatum. Sic enim videtur impiis exsultantibus, quod velut ebrius dormiat, cum non tam cito subvenianulla voce laudis vel operis eum excitant. Dominus, inquam, excitatus est ad vindictam. Et tanquam potens. Excitatur autem Deus ad vindictam malis actibus, sicut hic excitatur peccatis eorum, qui arcam inter simulacra posuerunt. Excitatus autem dicitur, sicut solet excitari aliquis planctu familiae, ita et Dominus cum peccatis hostium tum planctu suorum est excitatus.  potens, quia tunc sunt homines ad iram faciles, et ad virtutes potentes, quando
Abbreviated transcription (Latin):
mam. qr ingͣilatum erat cor. pħaonis ⁊ egiptiorum. Petrui quoq qͣsi aliquid plumbihñs.
suꝑ aquam ambulans timuit. s poude non grauatus: aquisnon: submersus. s extensa ad

Expanded text:
mam , quia ingravatum erat cor Pharaonis et Aegyptiorum. Petrus quoque quasi aliquid plumbi habens, mam , quia ingravatum erat cor Pharaonis et Aegyptiorum. Petrus quoque quasi aliquid plumbi habens, super aquam ambulans timuit; sed pondere non gravatus, aquis non est submersus; sed extenta ad
Abbreviated transcription (Latin):
pacientiam. patientia ꝓationẽ ꝓatiouo spem. spes astem nonꝯ fundit. ql cantas diffu¬
sa dei : in cordib .n. hec ddilatationẽ cordib gr̃at angustias depellit. hac uiri sciintus re¬
creantur isi extra affligantur. qua qui carent inuiscerib angustianturħ sunt deambu¬
latoria sacerdotum in templo erechieł. uñ ali. Deambulabam in innocentia cordis mei. Et
enim indicauit hominib se eẽ exauditum. dem̃.q. iam hñs in corde deum. de quo añ
loquebatur. ex dilectione ei familiariter loquitur in quo demonstratur cordis dilatatio.
dei. adam enim homo fuit. ⁊ non filius hominis. cuius filii sunt. qui eius imaginem por¬
tant. uos in qͣm estis graui corde .i. cor ur̃m sarcina pect̃orum. ⁊ ponde imquitatis gͣuatum est.
quo dem̃gitur in ꝓfundum. Iniquitas enimin ⁊ acħia ꝓpħa legitur sede suꝑ̃talentũ plum¬
bi. iõq de pharaone eiptiis legitur ꝙ submũ uint uelut plũbum in aquã uehem̃tissi¬

Expanded text:
 spes autem non confundit, quia charitas Dei diffusa est in cordibus nostris . Haec dilatationem cordis generat, angustias depellit. Hac viri sancti intus recreantur, etsi extra affligantur, qua qui carent, in visceribus angustiantur. Haec sunt deambulatoria sacerdotum in templo Ezechielis . Unde alibi, Deambulabam in innocentia cordis mei. Et enim indicavit hominibus se esse exauditum, deinde quasi jam habens in corde Dominum, de quo ante loquebatur, ex dilectione ei familiariter loquitur, in quo demonstratur cordis dilatatio. lius hominis, cujus filii sunt qui ejus imaginem portant. Vos, inquam, estis gravi corde, id est cor vestrum sarcina peccatorum, et pondere iniquitatis gravatum est, quo demergitur in profundum. Iniquitas enim in Zacharia propheta legitur sedere super talentum plumbi . Ideoque de Pharaone et Aegyptiis legitur quod submersi sunt velut plumbum in aquam vehementissi
Abbreviated transcription (Latin):
cedentium. uel seq̃ntium. in huiusm᷑i uero locis. cum p̃sini añ archam dñi cantarentur. in
psallendo int̾ponebatur silentium . ⁊ fiebat quedam ũborum int̾cisoͥ. ut .q. spetiali laude.
aliud intelligent᷑ seq̃ntia ꝯtinere. quam p̃cedentia. ĩoq̃ . lxx. int̾pretes. magis attendentes sen¬
sum:⁊ ru ordinem. qͣm ebrei uerbi ꝓprietatem. non tͣnstułunt sela. s sua auctoritate ꝓ eo
posuerunt diap̃sma. qũo uocabulo. sig̃tatur uocum diuisio inpsallendo. ut p̃sma sit ꝙ
psallitur. diap̃sma uͦ int̾positum inpsaslendo sisertium. Sicut sinp̃sina dr uocum cõpuło
& ꝯiunctionem in initiis sołe poni in ꝓphicis scͥpturis. ut dicta cum uisione que ÷ in
corde ꝯungat. slam sepe inuenis ita ceptum i dixit dñs ad illum.⁊ fc̃m ÷ uerbum dñi¬

Expanded text:
aecedentium, vel sequentium. Hier. In hujusmodi vero locis, dum psalmi ante arcam Domini cantarentur, in psallendo interponebatur silentium, et fiebat quaedam verborum intercisio, quasi speciali laude aliud intelligerentur sequentia continere quam praecedentia. Aug. Ideoque LXX interpretes magis attendentes sensum et rei ordinem, quam Haebrei verbi proprietatem, non transtulerunt SELA, sed pro eo posuerunt diapsalma. Quo vocabulo significatur vocum divisio, in psallendo, ut psalma sit quod psallitur, diapsalma vero interpositum in psallendo silentium. Sicut σύμψαλμα dicitur vocum copulatio conjunctionem in initiis solere poni in propheticis Scripturis, ut dicta cum visione quae est in corde conjungat. Nam saepe invenis ita coeptum: Et dixit Dominus ad illum; Et
Abbreviated transcription (Latin):
strum ento p̃cedente.⁊ uoce seq̃nte. dicebatur p̃smi canticum. uel canticum p̾smi. qͣn uͦ
chori uer precedebat ⁊ instrumentum sequebatur. dicebatur cantici p̃smus. ⁊ p̃sinus cantici. ꝙ
tm d̾ebona oꝑatione agitur. canticum in quo: de mentis exultatione solum tractatur. p̃simi cã¬
ticum. uł canticum p̃smi. uͥ primũ debona oꝑatione. pꝰea de mentis io cunditate agitur. canti¬
ci p̃smus. uł p̃sinus cantici. uͥ primum de mentisleticia. pꝰ mod̾ debona oꝑationetstatur ut hic.
orius enim dicit se exauditum. ⁊ intbulatione cdilatatum. dein de penit̾. ⁊ sacrificio n̾ticie agit. l:
p̃smus iste de morib. qi adbonosmores informat. ⁊: sensus. tituli tał. ꝑs iste qui diciturp̃s. qi
monet ad beneo ꝑandum . p̃s dico cantici. qr agit de mentisleticia faciens m̃tionem ãe et̾ra iocũ¬
sis dus. ⁊ falsis bonis sca̾o ꝓponensnouum hominem uet̾em iubet exuere i: lscitote q̃m: i c̃t̾cio:

Expanded text:
ebatur psalmi canticum, vel canticum psalmi. Quando vero chori vox praecedebat, et instrumentum sequebatur, dicebatur cantici psalmus, vel psalmus cantici.tantum de bona operatione agitur; canticum, in quo de mentis exsultatione solum tractatur. Psalmi canticum, vel canticum psalmi, ubi primum de bona operatione, postea de mentis jocunditate; cantici psalmus, vel psalmus cantici, ubi primum de mentis laetitia, postmodum de bona operatione tractatur, ut hic; prius enim dicit se exauditum, et in tribulatione dilatatum; deinde de poenitentia et sacrificio justitiae agit. Et est psalmus iste de moribus, quia ad bonos mores nos informat. Et est sensus tituli talis, psalmus iste, qui dicitur psalmus, quia monet ad bene operandum; psalmus dico cantici, quia agit de mentis laetitia, faciens mentionem de aeterna jucunsis diis et falsis bonis; secundo, proponens novum hominem, veterem jubet exuere ibi, et scitote quoniam,
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiam sustinere nequeo.⁊ non parum sum infirmus. s usq ad ossa ꝑuenit infiri¬
egrotus sum. tu medicus. ego habeo infirmitatem. tu sanitatẽ. ego sum infirmus ꝑ pec¬
cum uitiis. non ÷ aũ crudelitas. dilatio dei. s iõ differt. ut ꝑsuadeat anime. in que ma-
dicam. ecce assum.⁊ &̃ iõ. ut ex difficultate sanationis. in mag̃ caueat gͥ. qd̾ enim facile
sanatur. ñ multum cauetur ex difficultate aũ sanationis fit diligentior custodia re¬
cepte saitatis.⁊ ⁊̃ iõ. ut ostendatur que pena sit non ꝯu̾sis. si tanta diffitultas: ꝯũsis.

Expanded text:
justitiam sustinere nequeo. Et non parum sum infirmus, sed usque ad ossa pervenit infirmiaegrotus sum, tu medicus: ego habeo infirmitatem, tu sanitatem; ego sum infirmus pro peccum vitiis. Non est autem crudelitas dilatio Dei; sed ideo differt, ut persuadeat animae in quae maldicam: Ecce adsum. Et etiam ideo, ut ex difficultate sanationis, inde magis caveat sibi. Quod enim facile sanatur, non multum cavetur. Ex difficultate autem sanationis, fit diligentior custodia receptae sanitatis. Et ideo, ut ostendatur quae poena sit non conversis, si tanta difficultas est conve
Abbreviated transcription (Latin):
paratus d̾s. sicut ꝓpħa dicit. tanqͣm dilucłm ꝑatũ inuememus illum. qͣm ut amitt̾emꝰ
me ꝑfẽcte ꝯũti. in quosentit laborem. durũm enim : ⁊ laboriosum. ad serenitatẽ. et
tͣnquillitatem diuine lucis. a t̾renarum cupiditatum caligine retorq̃u un pꝰ qͣm drẽ
⁊ opp̃ssam. tanꝙͣ inhentem ꝑ plexitatib huius seculi. ⁊ spinas quãdam dilacerantiũ
desid̾iorum. in ip̃a ꝯu̾sione patientem. ⁊ saluũ me f .i. fac me incolum̃ ꝓficere in boñ

Expanded text:
paratus Deus, sicut propheta dicit: Tanquam diluculum paratum inveniemus illum . Quae ut admitteremus , id est fac me perfecte converti: in quo sentit laborem. Durum enim est, et laboriosum ad serenitatem et tranquillitatem divinae lucis a terrenarum cupiditatum caligine retorqueri. Unde, postquet oppressam, tanquam inhaerentem perplexitatibus hujus saeculi, et spinas quasdam dilacerantium desideriorum in ipsa conversione patientem. Et salvum me fac, id est fac me incolumem proficere in bono,
Abbreviated transcription (Latin):
festabit se ip̃m eis. sicut ꝓmisit dicens. si quissermonem meũ seruau̾it
diligam eum. ⁊ manifestabo ei meip̃m. Oculimeri c̃. ⁊ iõ. quicqͥdalii
intueor. nec añ me aci pedes attendo. ut solent quidã. ne incidant in la¬
queos. uł foueas. ego uͭ ad dñm sursum spettans. ñ timeo t̾rena ꝑicula.
qmip̃e. quẽ intueor. euellet delaques. uitiorum. pe. in .i. affectus. uł de

Expanded text:
stabit seipsum eis, sicut promisit dicens: Si quis sermones meos servaverit, diligam eum, et manifestabo ei meipsum . Et ideo, quidquid alii intueor, nec ante me ad pedes attendo, ut solent quidam, ne incidant in laqueos, vel foveas. Ego vero ad Dominum sursum spectans non timeo terrena pericula, quoniam ipse quem intueor, eve
Abbreviated transcription (Latin):
uideantur. qui uero.ꝙ boni nolunt intermalos ẽẽ. scismancisunt ⁊ peiores silntall
⁊ ut palec iamante ipsam uentilationem auento suꝑie rapiuntur. sequitur. O ro¬
ba me dñe. ꝙ dixi quod in nocens. ⁊ iustus sum s qiia delicta nullus intefsit ne quidoc¬
tat diabolis. Sed aliter deus. aliter homo. aliter diabolus. Temꝰp̾tãt enindeus. ut eru¬
diat. temptat hom oat discat quodnescit temptat diabolus. ut seducat. Sagͦ tẽpta¬
tio patio ẽ qualiter temp tasit seus abraham. Attend̾e. qu od hic ꝑfectus uit p̃ cat᷑¬
oscicor in ⁊ ãdhibe purgatoriuim medicinale t̾bulationis: delect̃onib meis. ue quid
inali delectet me ⁊ cogitõnib. ne quid inali cogitem. cor n̾anq ꝓ cogtõnib. rẽnesꝓde
hoc igne destationes urit. bonas inflãmauq& malas ab sunen ddo. ⁊ ure cor. in i. co¬

Expanded text:
videantur. Qui vero quasi boni nolunt inter malos esse, schismatici sunt, et pejores sunt illis, videantur. Qui vero quasi boni nolunt inter malos esse, schismatici sunt, et pejores sunt illis, et ut paleae jam ante ipsam ventilationem a vento superasi dicat: Dixi quod innocens et justus sum; sed quia delicta nullus intelligit, ne quid octat diabolus; sed aliter Deus, aliter homo, et aliter diabolus. Tentat Deus ut erudiat; tentat homo ut quod nescit discat; tentat diabolus ut seducat. Dei ergo tentatio probatio est, qualiter Deus tentavit Abraham . Attende, quod hic perfectus vir in  renes meos et cor meum. Aug. Adhibe purgatorium medicinale tribulationis delectationibus meis, ne quid mali delectet me, et cogitationibus, ne quid mali cogitem. Cor namque pro cogitationibus, renes, pro Hoc igne delectationes urit, bonas, inflammando, malas absumendo. Et ure cor meum, id est co
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsortia mnĩquoꝵ. ⁊ iungi iustis. qi ex ꝯuictu mores formantur. Modus biꝑtitus: p̃s.
turo. secundo. petit ne malis inuiditio misceatur.i. dñe dileri. ⁊ nota differentiã int̾
primam ⁊ setundam ꝑtem. In prima ⁊ parum de iuditio. ⁊ multum deinnocentia
sua agit. In secunda. deutroq pene panter tangit. ⁊ in prima. ⁊ prius deiuditio.pͦ d
grana cum paleis ita. ut parica uł nulla nideantur grana. sicut helias se solum re¬
domino spans. dem̃ subdit. non infirmabor. sicut ⁊ apłs. non exarro gantia sed ex
speiꝯ ficientia ait repoitta⁊ mͥ. torona iustitie. quam reddet muistus uidex⁊ic̃. ac¬
iñ m̃itum ostendeas. subdit. qm̃ ego.⁊ c̃. q dico. iudica. qu̾are: iõ .s. iudica qi pꝰ mĩã.
licet sim innocens ⁊ iustus. non tñ. sic ĩn me. s in deo sꝑabo ⁊ in dñ ofꝑans non in firma .i.
tatores. s̃ ꝑmanebo inter cos. corꝑenonmente. quod quidam nolunt facere. ut boni

Expanded text:
consortia iniquorum, et jungi justis, quia ex convictu mores formantur. Modus. Bipartitus estturo. Secundo petit ne malis in judicio misceatur, ibi, Domine dilexi. Et nota differentiam inter primam et secundam partem. In prima enim parum de judicio, et multum de innocentia sua agit; in secunda de utroque; pene pariter tangit, et in prima, prius de judicio, post de grana cum paleis, ita ut pauca vel nulla videantur grana, sicut Elias, se solum reDomino sperans. Deinde subdit: Non infirmabor, sicut et Apostolus, non ex arrogantia, sed ex spei confidentia ait: Reposita est mihi corona justitiae, quam reddet mihi justus judex, etc. . Deinde meritum ostendens subdit quoconfessio. Aug. Et licet sim innocens et justus, non tamen sic in me, sed in Deo sperabo. Et in Domino sperans non infirmabor, id eccatores; Aug. sed permanebo inter eos corpore, non mente, quod quidam nolunt facere, ut boni
Abbreviated transcription (Latin):
di cen pena timetur. s castus qͦ timetur offensa. ałt enĩtimet adulta uirum. ałt
casta adulta. neueniat᷑ casta. ne deserat. hic÷ gͦ timor dñi qui ꝑmani in se. Se
ferant illud. de incuriosi ⁊ simulantis affectii. seq̃r Imputa. hĩc sensusde su
ꝑiori duettur qi c̃ ocułꝰ uidr uanitatẽ. ħ. ⁊ de aliis suspicatur. ut t̃ ꝙͣ homa agit
cdat altm fac̾e Suna enĩ occulta hõm non uidentur datui: locul suspitionib
ut audeat ho plerumq falsa. ⁊ si u̾a tñ. inognita tem̃e suspicar. Ioꝙ̃ dñs eũ de
fine oꝑm p̃cepiss hominib ne s. iustitiam su. fac̾ent p̃p laudes hõm itł pecu

Expanded text:
quo tantum poena timetur; sed castus, quo timetur offensa. Aliter enim timet adultera virum, aliter casta; adultera, ne veniat; casta, ne deserat. Hic est timor Domini, qui 258 peferant illud ae incuriosi et dissimulantis affectu. sed etiam periori dicitur, quia cujus oculus videt vanitatem, hoc et de aliis suspicatur, ut propter quod bona agit, credat alterum facere. Quia enim occulta hominum non videntur, datus est locus suspicionibus, ut audeat homo plerumque falsa, et si vera, tamen incognita suspicari: ideoque Dominus cum de fine operum praecepisset hominib
Abbreviated transcription (Latin):
uiinficat afflictum. Tp̃r nanq temptõnis de u̾bo dĩ iuntur. quo: et̾na ꝓmitiun.¬
dum susci̾pitur. dũ utelłitur. dum ꝯp̃hẽnditur. ita ⁊̃. uita eius augetur. Iõ ꝙ
humilitatẽ: in qua spes ÷ eum ꝯsolata subdens. S uꝑi .i. ꝑsecutores. qͦs nec mor
satis ÷ eis. ꝙ impii sunt. nisi ⁊̃ impios fatiatit. iniq gͦ. agebant usq ual. qi ñ
solum impii erant. s ⁊̃ pios ꝑseq̃ndo. impios ẽẽ cogebant. Maximum peccatũ
uuln̾auit ⁊ ꝑculit slisiemĩ hõ ꝑsuasione serpentis deceptus. sicut dͥs ẽẽ uoluiss
⁊ suis ñ ꝯtentus finib. intdicta tem̾ass nunꝗͣ fe̾rał culpe. ad noł tnsiss ħeditaᷤ
hominem sͥ ꝑticipem reqͥsiuit. in quem ꝯsortium sue tͣns fundetur offense. ħ¬

Expanded text:
vivificat afflictum, tempore namque tentationis de verbo Dei vivitur, quo aeterna promittundum suscipitur, dum intelligitur, dum comprehenditur, ita etiam vita ejus augetur, ideoque humilitatem, in qua spes est eum consolata, subdens: VERS. 3 51.-- satis est eis quod impii sunt, nisi etiam impios faciant. Inique ergo agebant usque valde, quia non solum impii erant, sed etiam pios persequendo impios esse cogebant. Maximum peccatum vulneravit et perculit. Nisi enim homo persuasione serpentis deceptus, sicut Deus esse voluisset, et suis non contentus finibus interdicta temerasset, nunquam feralis culpae ad nos transisset haereditas. hominem sibi participem requisiuit, in quem consortium suae transfunderetur offensae.
Abbreviated transcription (Latin):
t loq̃bar. Qui supͣ petebat. ut respond̾⁊ u̾bum exþrantib. ⁊ ne tollet᷑ u̾bumdĩ
de ore nunc ꝓ eo certat usꝙ ad mortem dicens. ⁊ loque. in te. tu. grece martiaiis. qͦ¬
ꝯfundebat᷑. que non eaubescit auctorem. q̃ non ꝯfunditur redemptore. seqrEt¬
medita. in man.t. cogitando quid loq̃rer. Ecce uirtus iinpectiua. cur in mandatis: ec¬
.i. oꝑib ꝙ docebam ostendi. Pulcħrimus ordo iste. ut pͥmo meditetur. pꝰea oꝑetur.
fiunt oꝑa cum aũ ꝓ t̾renis. deponuntur manus. uñ. manus moysi graueslegunt̃
fuisse quaᷤ sustentabant us̃. ⁊ aaron. qi finis oꝑm legalium. erat m̃ces tp̃alium s¬
x ĩ spc .s. in sp̃ualem usum ꝯu̾tit seq̃r que. di hic. item ead̾ cã repetitur. que supra
posita: Utͥq enim addit ꝯgaue. que dile. qi finis p̃cepti: caaitas : q̃n eius intui¬

Expanded text:
 dicat: Supra petebat, ut responderet verbum exprobrantibus. Et ne tolleretur verbum de ore Dei, nunc pro eo certat usque ad mortem, dicens: Et loquebar in testimoniis confundebatur, quae non erubescit auctorem, quae non confunditur redemptore. VERassiod. cogitando quid loquerer. Ecce virtus inspectiva, cur in mandatis? Ecod docebam ostendi. Pulcherrimus ordo est iste, ut primo meditetur: postea operetur. fiunt opera; cum autem pro terrenis, deponuntur manus. Unde manus Mosi graves leguntur fuisse, quas sustentabant Ur et Aaron , quia finis operum legalium erat merces temporalium. Srepetitur, quae supra posita est. Utrique enim addit congrue, quae dilexi, quia finis praecepti est charitas , quando ejus intui
Abbreviated transcription (Latin):
puuit. ⁊ cũ sensennt sͥ gͣuari tp̃ra. iam ĩminet sompnꝰ. Cum g̃ aliqͥ tr̃ale. te
incipit delectari ad pec̾cm iam gͣuantur tͥ temꝑa. s ne des te. illi delectomi
asscendam in lectum. si cet̾a que secuntur fatiã. doñ ec nue. lo. do nouꝰꝙ pꝰ.¬
s istud .Io. dicit uuuieniam qi dui q̃siuit loc̾um i dño in se q̃rebat. qui sr̃
humilẽ. ⁊ qͥetum requieseit. Locus aũdi ÷ si sua deserit.re. uł saltẽ amore.
si se non amat. s dm. Dem̃. cͫ dix̾at locum. dicit tab̾nacłm. subdens.ta dora.
u pauisabit in tab naclo a dhue genumꝰ in domo laudabimus. qr gemitus.¬

Expanded text:
piunt, et cum senserint sibi gravari tempora jam imminet somnus. Cum ergo aliquid temporale te incipit delectare ad peccatum, jam gravantur tibi tempora; sed ne des te illi delectationculum, non ascendam in lectum, nec caetera quae sequuntur faciam, donec inveniam locum sed istud ideo dicit inveniam, quia diu quaesivit. Locum enim Domino in se quaerebat, qui super humilem et quietum requiescit . Locus autem Dei est, si sua deserit re, vel saltem amorem si se non amat, sed Deum. Deinde quod dixerat locum, dicit tabernaculum, subdens, tabernacubi pausabitur. In tabernaculo adhuc gemimus, in domo laudabimus, quia gemitus
Abbreviated transcription (Latin):
unͣ. subd. ⁊ ois. ma. e ad lit̾ Daud rex ille filius ĩesse mansuetꝰ fuit ualde adeo. ũ sau¬
li. malum ꝓ malo ñ reddet. qn in spelunca. ad ꝙͣ du̾tit saul cã purgandi uentrẽ
datus: inmanus eiꝰ cui peꝑcit dd. nolens eum occidẽ. erga q̃ tantam seriauit.
hũilitatem. u̾illum regem. se uͦ canem. ac pulicem fat̾etur. s ñ de illo hiͥi agitut
immo de eiuissig̃cato ẜ illum itipice sig̃catur ille unus hõ. cꝰ uox sepe in ps̃is au¬
at ꝙ ꝓmisit d̾o. Nemo p̃sumat uitib suis redd̾e. que uouit. qͣui nt̃e hortat᷑¬

Expanded text:
us. Ad litteram, David rex ille filius Jesse, valde mansuetus fuit. Adeo ut Sauli malum pro malo non redderet, quando in spelunca ad quam divertit Saul causa purgandi ventrem datus est in manus ejus: cui pepercit David, nolens cum occidere: erga quem tantam servavit humilitatem, ut illum regem, se vero canem aut pulicem fateretur . Sed non de illo hic agitur, imo de ejus significato. Per illum enim typice significatur ille unus homo, cujus vox saepe in psalmis auat quod promisit Deo. Nemo praesumat viribus suis, reddere quae vovit. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
que cito tͣnseunt. qͦmͦ i quiuidet thesauros in sompnis dormiens. diues:. s
euigilans. nilreꝑit. sic qͥ dormiunt. torpentes in diuitiis uoluptatib seculi
cum euigilau̾int: pꝰ hanc uitam. nͥl inuenient in manib sius. ꝙ iste señ fe¬
dormitat. mͦ ii rethitur a t̾renis. m illo reuoluit᷑ crebro indinat cap̃. tanqͣm
qui dormitat. Dum gͥ istud ꝙ minus ẽ: a se remouet de se plusdicit ⁊ ut d¬

Expanded text:
quae cito transeunt. Quomodo enim qui videt thesauros in somnis dormiens dives est, sed evigilans nil reperit, sic qui dormiunt torpentes in divitiis et voluptatibus saeculi, cum evigilaverint post hanc vitam, nihil invenient in manibus suis: quod iste se non fedormitat. Modo enim retrahitur a terrenis, modo revolvitur, illo crebro inclinat caput tanquam qui dormitat. Dum ergo quod minus est, a se removet, de se plus dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
cid ente uenientes infilios abrahe luccediuit hñtes ꝓmissionẽ. un seqͥtur.¬
uehem̃. ele.s̃ .i. ualde suꝑiert᷑.q fracti sunt rami ut hiimilis olẽaster inserat᷑.

Expanded text:
cidente venientes, in filios Abrahae succedunt habentes promissionem . Unde sequiturunt. Quasi dicat: Fracti sunt rami, ut humilis oleaster inseratur
Abbreviated transcription (Latin):
gelium gemierunt apu gͣgum atq custodes qui sollicita diligentia custodnint gregẽ.
ordinem aplicum sig̾cat. Int̾pretatur u helim. arietes. hĩ sunt apłi. g̃gum fideliũ
duces Duo detim fontes .xii. sunt apłi. pͥrimo adño electi dequib manãt a qͦua uiua.
nati. ⁊ ad p̃dicandum missi. qui palma uictorie.&. totimundo nuntiau̾nt. scien dñ.
quod ꝑ dñm. tota tͥntai ħ accipitsir .i. pater.⁊ f. ⁊ s.s. sequitur. Afferte dño . s. trinitatr.¬
głam ⁊ ho. uꝑ oꝑa bonã ur̃a glificetur ds. ⁊ honoretur. ⁊ repetit. afferte do. glo. ita quod
bis accedit.s qñt ad alios. qui iñ ꝓficunt. dicit ut afferamus dño głam: nomim esꝰ.

Expanded text:
li, duces gregum atque custodes; qui sollicita diligentia custodiunt gregem, ordinem apostolicum significat. Interpretatur enim Elim arietes. Hi sunt apostoli, gregum fidelium duces; duodecim fontes, duodecim sunt apostoli, primo a Domino electi, de quibus emanat aqua viva snati, et ad praedicandum missi, qui palmam victoriae Christi toti mundo nuntiaverunt. Et sciendum quod per Dominum tota Trinitas hic accipitur, id est Pater, a nostra bona glorificetur Deus, et honoretur. Et repetit, afferte Domino gloriam, ita quod bis accedit, sed quantum ad alios qui inde proficiunt. Dicit ut afferamus Domino gloriam et nomi
Abbreviated transcription (Latin):
lio. ad eum refugit. ⁊inuenit. ⁊ lib̾ator . in. asimilipotentis. ut sĩ potens. captum̃ ab hosti¬
bus liberet. ⁊ d̃s m. ⁊ ⁊ adu. in ⁊ spe in .e. ⁊ ꝓtector. i ꝯt̾ra insidias. ⁊ cornu. sa ãd discipan
dos inrmicos ⁊ suscep .in. sicut medicus egri. seq̃r laudans. pꝰ omnia beneficia. ñ elatusse
mistio incarnonis misertus sit. ⁊ in bap̃to. detoto orbe. xanos collegit. ⁊ attende regula uni
put cum menbris. licet ea que dñr. ad diu̾sos referantur. quedam n solicapitioueniunt.
sponsa. ita sint. ⁊ in uoceuna. Uile it hie. qr cum ex ꝑsona atitiquoꝵloqui incipiat.i pꝰ¬

Expanded text:
lio ad eum refugit, et invenit; et liberator meus, ut si potens captum ab hostibus liberet, i. Rem., Cassiod. Laudans, post omnia beneficia non elatus se mysterio incarnationis misertus sit, et in baptismo de toto orbe Christianos collegit. Alcuin. Et attende regulam uniput cum membris, licet ea quae dicuntur ad diversos referantur. Quaedam enim soli capiti conveniusponsa, ita sint et in voce una. Vide enim hic quia cum ex persona antiquo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħe ꝑ qͣs dam rerum imagines. atq u̾borum integu
Dauid autem solius sp̃s sci instiñctu sine omni ext̾io.¬
to ad litt̃am. ĩ onominatur liber iste. qr ad uocem il¬
lius instrumenti dauid decañtabat psalmos ante
archam in tab̾naculo dñi.I quemad̾m singule mo¬
dulationes illius instrumenti: uocabantur pͤalmi
ita ⁊ singule istius libri ꝑticule uł clausule. Iuxrt
sp̃ualem qͦ intełłntiam: bñ ab illo instrum̃to nom̃
sortitur. qr sicut illud instrum̃tum : decacordũ.
ita lib̾iste. docet obs̾uantiam .x. mandatorum. Et
sicut illud instrum̃tum reddit sonum a suꝑiori. ꝑ
manuum tactum. sic lib̾ iste docet bñoꝑari. non ꝓ
t̾reiis. s ꝓ celestib que surs um sunt. Consistit aũ
Constat it ex octo genario. ⁊ septuagenauo. ⁊ octoge¬
nauu̾idem sig̃cat ꝙ octonanus.⁊ septua genarius.¬

Expanded text:
per quasdam rerum imagines atque verborum integumhetarunt. David autem solius Spiritus sancti instinctu sine omni exterioto ad litteram ideo nominatur liber iste, quia ad vocem illius instrumenti David decantabat psalmos ante arcam in tabernaculo Domini. Et quemadmodum singulae modulationes illius instrumenti vocabantur psalmi, ita ualem quoque intelligentiam bene ab illo instrumento nomen sortitur, quia sicut illud instrumentum est decachordum, ita liber iste docet observantiam decem mandatorum. Et sicut illud instrumentum reddit sonum a superiori per manuum tactum, sic liber iste docet bene operari, non pro terrenis, sed pro coelestibus, quae sursum sunt. Consistit autem Constat enim ex octogenario et septuagenario: et octogenarius idem significat quod octonarius
Abbreviated transcription (Latin):
to. Imicheas. ⁊ suscitabimus suꝑ eds .uii. pastores. &
octo primates. Bene igitur hic liber in hoc nuinero
p̃smorum : editus. cuius partes utriusq testamenti.
significant doctͥnam. ut ꝑħ ostendatur in hoc libro u¬
triusq testamentiꝯtineri mandata. Dĩstinguit᷑ autẽ
liber iste. ꝑtres quinquagenas. qͣuibus tres status
xͥane religionis significantur. quorum primus: in
penitentia. secundus in iusticia. tertius in laude in¬
te cterne. Quo circa puma quin quagena terminatur
inpenitentia s. miserere mei deus. secunda iniusticia¬

Expanded text:
t Michaeas: Suscitabimus super eos septem pastores, et octo primates . Bene igitur hic liber in hoc numero psalmorum est editus, cujus partes utriusque Testamenti significant doctrinam, ut per hoc ostendatur in hoc libro utriusque Testamenti contineri mandata. Distinguitur autem liber iste per tres quinquagenas, quibus tres status Christianae religionis significantur, quorum primus est in poenitentia, secundus in justitia, tertius in laude vitae aeternae. Quocirca prima quinquagena terminatur poenitentia, scilicet Miserere mei Deus, secundum, etc
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ sig̃catur tp̃c huius uite. que .uii. dierum repet̾ĩone
agitur. Recte gͦ ꝯpositus : lib̃ iste in talinũo p̃smorũ
cuius ꝑtes p̃fata notant misteria. qr sic nos in huius
uite septenauo oꝑar ac uiu̾e docet. nt in oetaua res̃¬
rectionis. non induamur diployde ofunouis s̃ stola

Expanded text:
vero significatur tempus hujus vitae, quae septem dierum repetitione agitur. Recte ergo compositus est liber iste in tali numero psalmorum, cujus partes praefata notant mysteria, quia sic nos in hujus vitae septenario operari ac vivere docet, ut in octava resurrectionis non induamur diploide confusionis, sed stola
Abbreviated transcription (Latin):
tandum: ꝙ supͣ diit. eriꝓuit alapsu: non eripiet. ⁊ tñ non dicit. hic placeo. s
placebo. secure utiq fu̾nc: quod modo. non

Expanded text:
tandum quod supra dixit, eripuit a lapsu, non eripiet: et tamen non dicit hic non placeo, sed placebo: secure utique tunc, quod non
Abbreviated transcription (Latin):
re.i hõ. cui dictum: Ter̾ra es et in t̾ram ibis. cũ scit dm̃ altum. sr̃ omnem t̾ram .i. cũ
scit uullum uałe ꝯtra eos. de quib dr̃. Si deus ꝓ nob̾. quis ꝯtra nos: Not̾and.q. .xi.¬
suꝑiorib ps̃is int̾ctuctus : asaph. ut duaitia udeoꝵ freq̃nti uoce ip̃ius sinago¬
ge moͥlescet. ⁊ uł ip̃i nomini: cui deuoti eẽ uidebantur credent. Egit aũ in p̃dictis
ps̃is. de dm̃ in carnõne ⁊ de gentium fide: et de iuditio. in quib tͣnig̃ssio mł
beanaculo dñ. ⁊ in undenario fu̾nt apłi: reiecto infelicissimo uida. tp̃r passio¬
nis. qñ a fide defec̾unt. uñ posuisti tenebras ⁊ facta ÷ ncox

Expanded text:
i dictum est: Terra es, et in terram ibis , cum scit Deum altum super omnem terram, id est cum scit nullum valere contra eos de quibus dicitur: Si Deus pro nobis, quis contra nos? Notandum quioribus psalmis introductus est Asaph, ut duritia Judaeorum frequenti voce ipsius Synagogae mollesceret, vel ipsi nomini cui devoti esse videbantur, crederent. Egit autem in praedictis psalmis de Domini incarnatione, et de gentium fide, et de judicio, in quibus transgressio bernaculo Domini, et in undenario fuerunt Apostoli, rejecto infelicissimo Juda tempore passionis, quando a fide defecerunt, unde: Posuisti tenebras et facta est nox
Abbreviated transcription (Latin):
tit iõab. uł ꝙ in p̃dictis uastationib aliqͥd succen¬
derit suꝑfitie historie relicta sicut in plesisq ali
s opotamia eleuata uocatiosiria. sublimis. sobałua¬
nauetustas ioab inmicus. edon t̾renus. his om̃i¬
b fi gurantur elati magnitudine t̾rene uanita¬
tis. quos omnes ap̃c ignẽ caattatis quem in t̾radig¬
natus es mittere accendit. ⁊ ou̾tit ioabinunicũ. uł
diabolũ infugam. uł hominem ad fidem ⁊ ꝑ cussit
edom ⁊ t̾renos. ut uiuant celestes ⁊ ÷ sen. Es̃ iste difu

Expanded text:
tit Joab, vel quod in praedictis vastationibus aliquid succenderit, superficie historiae relicta, sicut in plerisque aliisopotamia elevata vocatio, Syria sublimis, Sobal vana vetustas, Joab inimicus, Edom terrenus. His omnibus figurantur elati magnitudine terrenae vanitatis, quos omnes Christus igne charitatis, quem in terra dignatus est mittere, accendit et convertit Joab inimicum vel diabolum in fugam, vel hominem ad fidem. Et percussit Edom, id est terrenos, ut vivant coelestes. Et est sensu
Abbreviated transcription (Latin):
siss eos. iõ. decaluauit amon pueros dd̃ rasitq comĩ
capitis. ⁊ p̃cidittum cas eoꝵ anatib usq ad pedes⁊ sic
diisit eos. Deiñuidens amon. ⁊ ppłs eius. ꝙ iniugiã
feciss ddꝯduxit unltunq ex̾citum currus. ⁊ eqͥtes
de mesopotamia. ⁊ siaia ⁊ aluis locis ꝙ cumaudisset
o̾. misit ioab pͥncipem militie ꝯtratos aop̃lium. et
fuggauit eosimnore gladi Legitur ĩ in libro regum cħ
reu̾t̾entut. posint in idumea custodes. ⁊ fc̃a: uiniu̾¬
sa ioumea ei sesuiens sub t̾buto. has historias tan¬

Expanded text:
sisset eos. Ideo decalvavit Amon pueros David, rasitque comam capitis, et praecidit tunicas eorum a natibus usque ad pedes, et sic dimisit eos. Deinde videns Amon, et populus ejus quod injuriam fecisset David, conduxit undecunque exercitum, currus et equites de Mesopotamia et Syria, et aliis locis. Quod cum audisset David, misit Joab principem militiae contra eos in praelium, et fureverteretur posuit in Idumaea custodes, et facta est Idumaea serviens
Abbreviated transcription (Latin):
bonorum ⁊ malorum. nem ꝑicul iustus. aliqua dubietate mollescat. ꝗ dico. diu̾te a ma¬
sr̃ ustos.⁊ si ut medicus secãt ⁊ urit ꝑ quod uidetur ñ exaudire. s h facit. ut sanet. et
parcat in sempit̾um. et aures.e. sunt in preces. e. ut quod petunt det .s. gram̃ ꝓ gr̃a.
auditor habitat.s forte dicit mał. secure facio mala. ñ sr̃ me sunt oculi dñi. ad
iuͣstos ds̃ attendit. me non uidet. iõ. subdit. Uultus aũ.q. iustos respieit ds. s nec̃¬
iusticia di. uñ in ecigłio ait. habraam. ad diuitem. chaos firmatum ẽ. int̾ nos ⁊ uoᷤ.
ut bom non possint des cende ad eosꝯpassione aliqua. pp̃ꝯfusionem pect̃orum q̃¬

Expanded text:
onibus vel periculis justus aliqua dubietate mollescat. Quasi diceret: Diverte a masericordiae Dei super justos; etsi, ut medicus, secat et urit, per quod videtur non exaudire, hoc facit ut sanet, et parcat in sempiternum. Et aures ejus sunt in preces eorum, ut det quod petunt, scilicet gratiam pro auditor habitat. Aug. Sed forte dicit malus: Secure facio mala, quia non super me sunt oculi Domini; ad justos Deus attendit, me non videt. Ideo subdit: VERS. 16.-- justitia Dei. Unde in Evangelio ait Abraham ad divitem: Chaos firmatum est inter nos et vos , ut boni non possint transire ad eos cum passione aliqua propter confusionem pec
Abbreviated transcription (Latin):
tes int̾ra ꝓtegit. s p̃sumptores ab eo cadunt ibi. cadent a lat̾e. Tertio. inducit u̾¬
illecebra. maleblaudientis uoluptatis capiatur: nec timore adt̾sitatis franga

Expanded text:
des in terra protegit, sed praesumptores ab eo cadunt, ibi, cadent a latere. Tertio inducit vedes in terra protegit, sed praesumptores ab eo cadunt, ibi, cadent a latere. Tertio inducit veillecebra male blandientis voluptatis capiatur, nec timore adversitatis franga
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a doctͥna ẽ. Sicut enim ille prior tẽptatus tẽptamenta diabłi. humi¬
litate suꝑauit. ita nos eund uinc̾e docut. ⁊ detit qͣue uince possu¬
mus. si xp̃mͣ imttari uolumus. ñ in deitate. uł potentia. uł in mirabilib. sicut
uoluit pͥmus hõ. s in eo ꝙ factus ⁊ ꝓ nob̾.i. in humilitate ad qͣm uocat dicens.
Ianua xͦ ÷: qui dicit. ego sum iañua. ꝑ quã. si quis introierit. ing̾dietur. ⁊ reg̾¬
dietur ⁊ pascuaᷤ iniuemet. Intrare gͦ. ꝑ iatiuam: ẽ. intrare ꝑ xp̃m. Intrare aũ ꝑ eun¬
eum ñ in magnificentia ⁊ miracuł. s sicut diximus. in humilitate ⁊ pati¬
entia. quẽ nos. in seq̃ntes. ex eo in eo uucinus diabolum. de qua uictoria xͥ
.i. laus xͥ. ꝯtra demones. qr ostendit tẽptationes diabłi uictas axͦ. et a suis manẽ¬
tib in auxilio di. hac intentione. ut ⁊ nos discamus exemplo xͥ tẽptationes suꝑa
̃i uallatum. Scdo: dicit xp̃m in celo leuatum: a nullo posse ꝯtingi.qui ⁊ pͥe¬

Expanded text:
nostra doctrina est. Sicut enim ille prior tentatus, tentamenta diaboli humilitate superavit, ita nos eumdem vincere docuit et dedit, quem vincere possumus, si Christum imitari volumus, non in deitate, vel potentia, vel mirabilibus, sicut voluit primus homo, sed in eo quod factus est pro nobis, id estJanua Christus est qui dicit: Ego sum janua, per quam si quis introierit, ingredietur et egredietur, et pascua inveniet . Intrare ergo per januam est intrare per Christum. Intrare aueum, non in magnificentia et in miraculis, sed sicut diximus, in humilitate et patientia, quem nos in his sequentes, ex eo et in eo vincimus diabolum: de qua victoria ChrChristi contra daemones; quia ostendit tentationes diaboli victas a Christo, et a suis manentibus in auxilio Dei. Hac intentione monet ut et nos discamus exemplo Christi tentationes sDei vallatum. Secundo dicit Christum in coelo levatum a nullo posse contingi, qui et pe
Abbreviated transcription (Latin):
tum se ꝓiecit in eum:. qui dicit ds m̃s: est: refugium.m. ñ querit aliud auxi¬
lium. cc̃ tẽpestates seculi. Nle aũ putes pꝰ susceptionem: ⁊ refugium. nͥl ẽẽ pe¬
iste in deo. ne aliqñ de se p̃sumat . h. si feciss adam. b̃nstaret. iõ. sꝑabo. Om̃¬
uł ad sinistram adũsitatis depͥmentis. tendunt laqueos. si gͦ uis securus am¬
bulare. nolideclinare in dext̾am aut in sinistram. s sit tͥ uia. ille qui tͥ. ꝓte: fa¬
qr uenatores. in sacra scͥptina. uit in bo̾no inuenimꝰ. Ecc piseatores raro iN

Expanded text:
tum se projecit in eum; qui dicit: Deus meus est refugium meum, non quaerit aliud auxilium contra tempestates saeculi. Ne autem putes post susceptionem et refugium nihil esse peiste in Deo, ne aliquando de se praesumat. Hoc si fecisset Adam, bene staret. Ideo sperabo. Vel ad sinistram adversitatis deprimentis tendunt laqueos. Si ergo vis securus ambulare noli declinare in dexteram, aut in sinistram; sed sit tibi via ille, qui tibi pro te faquia venatores in sacra Scriptura vix in bono invenimus. Econtra piscatores, raro in
Abbreviated transcription (Latin):
Sonus enĩ cordis. ẽ intelłs. Iubilus aũ. sonus: letitie sine u̾b̃. qr eisletitia aĩ
non pͭ explicari. qñ uidelicet hõ gaudens: ex his q̃ non possunt explicariu̾b̾.¬
erũpit in uocem ꝙͣdam exultõnis sine u̾b̾. ita: ũ appareat eũ ip̃a uoce gaude.
s.q. repletum nimio gaudio. ñ posse u̾b explicare. ꝙ gaudet. Hic aut̃ iubilusfit. a
bonis in ꝯfessione. a mał uͦ. in ꝯfusione. cũ de t̾renis adeo gaudent. Sic̃ u̾bi gr̃a. M es¬
s̃ores. uł uindemiatores. copia fluctuũ iocundant᷑. ⁊ de feratitate t̾re. gaudentescã.¬
tant. int̾ cantica. inserunt uoces qͣsdam. sine u̾b̃. in elatione exultantis animu.
⁊ ħ ÷ iubilatio inpͥanda. Iustiuͦ gaudent. uidentes mundo corde. qͥs ds. qͣnta. ĩ qͦ
ordine. ⁊ ꝙͣ mirifice fecit. uñ. exultantes cantant. ⁊ ẽ ista iubilatio coro nanda. seo.¬

Expanded text:
Sonus enim cordis est intellectus. Jubilus autem sonus est laetitiae sine verbis, quia eis laetitia animi non potest explicarierumpit in vocem quamdam exsultatione sine verbis, ita ut appareat eum ipsa voce gaudere. Sed quasi repletum nimio gaudio non posse verbis explicare quod gaudet. Hic autem jubilus sit a bonis in confessione; a malis vero in confusione, cum de terrenis adeo gaudent sicut, verbi gratia, messores vel vindemiatores copia fructuum jucundantur, et de feracitate terrae gaudentes cantant, et inter cantica inserunt voces quasdam sine verbis, in elatione exsultantis animi. Et haec est jubilatio improbanda. Justi vero gaudent videntes mundo corde, quis Deus, quanta et quo ordine, et quam mirifice 216 fecit. Unde exsultantes cantant, et est ista jubilatio coronanda, Se
Abbreviated transcription (Latin):
non dedit. s potius. Anima nͣ erep. . ⁊̃ si corpus passum. de laq̃o uł muscipła
uenan. qr non capͥr dulcedine p̾sertis uite. uñ seqͥr. occisio. Uenantes sunt ꝑse¬
erat sic̃. pas. qr incaute instabił cecidat. S sicut aliqͦ faciente strepitũ magñ
mino faciente max̃m strepitum gehennaꝵ. eruta ÷ de muscipła uł mͦ. anima
queus. Iaq̃us ꝯiͥtus: qi occisis mr̃ib. ñ restat dulcedo hꝰ uite. qͣpossint it̾m
capi. s ip̃i non simnuil ꝯtͥti sunt. ĩmolibati. uñ subd̾ ⁊ nosli. su qui heseramus
pa rũpitur. santa fortitudo mali tanta potentia lib̾antis. Irͣ ꝯtͥtus: la. ⁊ nos li.¬

Expanded text:
rpus passum. De laqueo, vel muscipula venantium, quia non capitur dulcedine praesentis vitae. Unde sequitur occisio. Venantes sunt, perseerat, sicut passer, quia incaute instabilis ceciderat; sed, sicut aliquo faciente strepitum magnum mino faciente maximum strepitum gehennarum, eruta est de muscipula. Vel modo: anima ug., Cassiod. Quia occisis martyribus non restat dulcedo hujus vitae, qua possint iterum capi; sed ipsi non simul contriti sunt, imo liberati. Et nos sumus liberati, qui haeseramus pa rumpitur: tanta fortitudo mali, tanta potentia liberantis. Quare contri
Abbreviated transcription (Latin):
in gladio suopos¬
sed̾unt t̾ram ⁊ bra¬
l ars bit eos. Sed dex¬
tera tua ⁊ brachiũt.
et illuminatiouus¬
o se. istimeis Tues ip¬
se rex meus ⁊ deuᷤ
meus. qui manda

Expanded text:
in gladio suo possederunt terram, et brlvabit eos. Sed dextera tua et brachium tuum, et illuminatio vulisti in eis. Tu es ipse rex meus et Deus meus, qui manda
Abbreviated transcription (Latin):
mĩam subdit. dicens. ⁊ dirigẽ int. ult̾rus. in semitã rectã .i. in rectitudin ẽ angͦtiarũ.
qñi non sufficit inch oare. cum inimici. donec ꝑueniatur. non quiescant. uñ. sub¬
dit p̃p inimicos .in. qui insidiari uoncessant. slota quod duo dicit.s legem pone. ⁊
in manus eorum. uni in iob dr. terradata:. in manris impi. i. caro tracsita ẽ in manꝰ
peccatoris. Trade gͦ si placet carnem ineam. in manus tͥbulantium. s ñ animã meã.
in animas ẽorum tiadas. deuoret caro. caruem. t̾ra: t̾ram. anima tͥ illesa seruetur. ⁊ q
quis quereret. qr ħ dicis: respondit. ecce. qͣr. qm̃ insur. in me. te. iniqui i. mͥ de me
falsa dicentes. ut moueant. ut reuocent: me. ate. q ab hominib głam queram. s
ħ mͦ trader in aminas eorum. sieẽm falsus cum eis. ⁊ sihumanã captarem głam. ⁊

Expanded text:
ia subdit, dicens et dirige me ulterius in semita recta, id est in rectitudine angustiarum, quoniam non sufficit inchoare, cum inimici donec perveniatur, non quiescant. Unde subdit, propter inimicos meos, qui insidiari non cessant. Nota quod duo dicit, scilicet legem pone, et in manus eorum. Unde in Job dicitur: Terra data est in manus impii , id est caro tradita est in manus peccatoris. Trade ergo, si placet, carnem meam in manus tribulantium; sed non animam meam in animas eorum tradas. Devoret caro carnem, terra terram, anima tibi illaesa servetur. Et quasi quis quaereret, Quare hoc dicis? respfalsa dicentes, ut moveant me, et revocent a te, quasi ab hominibus gloriam quaeram. Sed hoc modo traderer in animas eorum, si essem falsus cum eis, et humanam captarem gloriam. Et
Abbreviated transcription (Latin):
humilitas. qua. fecit iste separuulum deo. ip̃mfecit sͥ patrem. ⁊ matrem. pat̃: quia
rectionem. quenon sinat aberr̃are. iõ. pone le. nẽ aberrantem disciplina tua deserat.

Expanded text:
humilitas, qua fecit iste se parvulum Deo; ipsum fecit sibi Patrem et matrem. Pater est, quia humilitas, qua fecit iste se parvulum Deo; ipsum fecit sibi Patrem et matrem. Pater est, quia rectionem quae non sinat aberrare. Ideo, pone legem, ne aberrantem disciplina tua deserat.
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. ne declines. s addit in ira. a quibdam declinat enim in ira. a quibdamñĩ ira.
Nõninira declinat. qñ apeccatis faciem aũtit. ut ea deleat. non ab ip̃opeccante. ũeum
ꝑdat. in ira declinat. qñ peccantinon indnsget. Vl non in ira declinat. cum labi aliq̃
sinit. ut cantior ⁊ fortior surgat iͫ quod. sic expone. ne declines ame ser.t. inira .t.⁊ ne
uitor m̃s esto᷑. qͦr qͣmuis lib̾ inuia positus mͥ non suffino. q̃n u inueniam te. nͥ adiuues mee
es d̾s. qui me creasti ⁊ recreasti ⁊ saluraris m̃s. qui sanas plagam pettati.q. frustra creasti
⁊ recreasti. simortalẽ despicis. ꝙ non debes. quia non mea ꝓͣpͣria s parentał culpa:
reliq̃runt. in .i. huic miserie me exposuerunt peccando. dñs aũ assumpͣta carne. assũp¬
rentib ꝯtemptus: a dño ꝑ samuelem ẽ electus. Mistice aũ p̾ accipi ħ. Pater malu. fu̾
uñ natus sum. deliqrunt me. querentem te.⁊ ꝯtempuentem se. climid. quod̾ quero da

Expanded text:
pliciter dixit, ne declines, sed addit, in ira, a quibusdam enim declinat in ira, a quibusdam non in ira. Non in ira declinat, quando a peccatis faciem avertit, ut ea deleat, non ab ipso peccante, ut eum perdat: in ira declinat, quando peccanti non indulget. Alcuin. Vel non in ira declinat, cum labi aliquem sinit, ut cautior et fortior surgat. Secundum quod, sic expone: Ne declines a me, servo tuo, id est ne uia ego quamvis liber et in via positus mihi non sufficio. Quando enim inveniam te, nisi adjuves me? es Deus qui me creasti; et salutaris meus, qui sanas plagam peccati, quasi dicat: Frustra creasti, et recreasti si mortales despicis, quod non debes, quia non mea propria, sed parentalis culpa est, reliquerunt me, id est huic miseriae me exposuerunt peccando: Dominus autem accepta carne assumprunde natus sum, dereliquerunt me quaerentem te, et contemnentem, se cum id quod quaero dar
Abbreviated transcription (Latin):
q ut iratus. cornpis uideos. ꝑ gentes. qͣmdiu uidens te ir̃ritat. ꝙ iõ facis. ut sic
.pꝰ signumꝰ uirge. de qua supra dixat. additum . hic. sigͥnum mamis moysi. cũ
enim illud fc̃m eẽt de uirga. dedit d̃s alt̾m signum moysi dicens. Mitte ma¬
num tuam insinum tuum. ⁊ misit. ⁊ ait. ꝓduceam ⁊ ꝓduxit. ⁊ inucnta : alba.
.i. iiiiuiida. Albor enim incute. lepra :: non candor. tt̾m dixit. Reuoca eam ĩ
siunumtuũ.⁊ reuocauit. ⁊ reu̾sa ÷ ad colorem suum. Hec manꝰ : ppłs dei. qui
foras ab eo missus. inmundus ÷. s reliocatiis ad sinum. rediit in sim̃ colorem
a te ut fons intnundus. remaneat: usq non reuocas manum. in finem .i. ut
terant mou̾e nͥ obstinata eẽt. in iicdeis suꝑia irascentes enim uisa en̾sione. fu
mus. stulte locuntur. q. pꝰ reatum hisdeb̾etur. ꝙ ilł deuotis patrib fc̃m : Ad huc
sunt u̾ba desꝑantiumiudeoꝵ.iam ñ ÷ pro. nob̾. qũe ꝯsulamus. ut olim fie¬

Expanded text:
 Ut iratus corripis Judaeos per gentes, quandiu te irritant, quod ideo facis, ut sic  signum virgae, de qua supra dixerat, additum est hic signum manus Mosi. Cum enim illud factum esset de virga, dedit Deus alterum signum Mosi, dicens: Mitte manum tuam in sinum tuum; et misit, et ait: Produc eam; et produxit, et inventa est alba, id est immunda . Albor enim in cute, lepra est, non candor. Iterum dixit: Revoca eam in sinum tuum, et revocavit; et reversa est ad colorem suum Haec manus est populus Dei, qui foras ab eo missus immundus est; sed revocatus ad sinum, rediit in suum colorem.a te? ut foris immundus remaneat, usquequo non revocas manum. In finem, id estterant movere, nisi obstinata esset in Judaeis superbia. Irascentes enim visa eversione furmus. Stulte loquuntur, quasi post reatum his deberetur quod illis devotis factum est. Adhuc sunt verba desperantium Judaeo
Abbreviated transcription (Latin):
Peña enĩ simił : scełatis. ⁊ bonis. s non causa. Martiremitaq. ñ facit pena. s cã.

Expanded text:
Poena enim similis est sceleratis et bonis, sed non causa; martyrem facit itaque non Poena enim similis est sceleratis et bonis, sed non causa; martyrem facit itaque non