comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
duos maritos habuisti. & istum a quo ncͣ sepeli¬
ris. ñ ẽ. tuus Itaq obsecro te religiosa in xp̃o
filia ut testimonia ista ñ noueris. quib in con¬
tinentib & miseris subuenitur. sed illa poci¬
us lectites quib puditicia ooronatur: Suffi¬
cit tͥ qͦd ꝑdidisti primũ uirginitatis gradum.
& ꝑ tertium uenisti ad sod̾m: id.ẽ ꝑ officium
coniugale aduiduitatis continentiã. Eo tre¬
ma immo abiecta ne cogites: nec aliena & lon¬
ge posita exempla ꝑquiras. Rabes auiam.
matr̃e. amitã : quarũ tͥ abundans imitatio.
atq doctrina & p̃cepta uiuendi. norma iuir¬
tutũ ẽ. Si eñĩ multe inconiugio. uiuentib
adhuc uiris intelligunt. illud apłi. omnia
licent. sed ñ om̃ia expediunt. & castrant se
ꝓpter regna cȩloꝵ. uel sod̾a nauicitate post
lauacrum exconsensu. uł post nuptias. ex
ardore fidi: eur uidua que iuditio dñi uirũ
habere desuit. ñ illud letabunda congemin&

Expanded text:
duos habuisti maritos et istum, a quo nunc sepeliduos habuisti maritos et istum, a quo nunc sepeliris, non est tuus.\' Itaque obsecro te, religiosa in Christo filia, ut testimonia ista non noueris, quibus incontinentibus et miseris subuenitur, sed illa potius lectites, quibus pudicitia coronatur. sufficit tibi, quod perdidisti primum uirginitatis gradum et per tertium uenisti ad secundum, id est per officium coniugale ad uiduitatis continentiam. extrema, immo abiecta ne cogites nec aliena et longe posita exempla perquiras. habes auiam, matrem, amitam, quarum tibi abundans imitatio atque doctrina et praecepta uiuendi norma uirtutum est. si enim multae in coniugio uiuentibus adhuc uiris intellegunt illud apostoli: omnia licent, sed non omnia expediunt, et castrant se propter regna caelorum uel a secunda natiuitate post lauacrum ex consensu uel post nuptias ex ardore fidei, cur uidua, quae iudicio domini uirum habere desiuit, non illud laetabunda congeminet:
Abbreviated transcription (Latin):
spinetis uulpiũ : que herodi impiissimo
cõparant᷑: ut in eo se putet laudabilem¬
esse. si scortis melior sit: si publicarũ li¬
bidmum uictimas super&e. si uni sit pro¬
stituta ñplurib Rem dicturus sum¬
incredibilẽ : multoꝵ testimoniis apꝓbo:
Ante annos plurimos cũ inchartis eccle¬
siasticis qͥliarem damasũ romane urbĩ
ep̃m: & orientis atq occidentis synodicis consul¬
tationib responderẽ: Uidi duo inter se paria
uilissimoꝵ epl ebe hominũ cõparata: Unũ
qui uiginti sepeliss& uxores: alterã. quȩ ui¬
esimũ sodm kabuiss& maritum: ex tremo
sibi ut ipsi putabant matrimonio copulatos:
Summa om̃iũ expectatio uiroꝵ. parit᷑ ac fe¬
minarum : post tantos rudes quis quẽ primus
efferr& Uicit maritus. & totius urbis populo
confluente coronatus. & palmã tenens. ad o
be feretrum p̃cedebant. Qͥd dicimus tali muli¬
eri: isepe illud qͦd dñs samaritanȩ: Uiginti

Expanded text:
in spinetis uulpium, quae Herodi inpiissimo in spinetis uulpium, quae Herodi inpiissimo conparantur, ut in eo se putet esse laudabilem, si scortis melior sit, si publicarum libidinum uictimas superet, si uni sit prostituta, non pluribus. Rem dicturus incredibilem multorum testimoniis adprobabo. ante annos plurimos, cum in chartis ecclesiasticis iuuarem Damasum, Romanae urbis episcopum, et orientis atque occidentis synodicis consultationibus responderem, uidi duo inter se paria uilissimorum e plebe hominum conparata, unum, qui uiginti sepelisset uxores, alteram, quae uicesimum secundum habuisset maritum, extremo sibi, ut ipsi putabant, matrimonio copulatos. summa omnium expectatio uirorum pariter ac feminarum: \'post tantas rudes quis quem primus efferet?\' uicit maritus et totius urbis populo confluente coronatus et palmam tenens adoranbae feretrum praecedebat. quid dicimus tali mulieri? nempe illud, quod dominus Samaritanae: \'uiginti
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ: ne castitatis primos excedat᷑ limites:
Qd si excesserit. & uerecũdiã super& ma¬
tronalem: in omñe debachabitur luxu¬
riam: ita ut ꝓpłiam mereatur audire.
dicentem. Facies meretricis facta ẽ. tibi
inpudorata es. tu Qid gͥ: Dãpnamus
scđa matrimonia : Minime : Sed prima
laudamus. Abicimus de ȩocła digamos:
absit: sed monogamos adcontinentiam
ꝓuocamus. In archa noe : ñsolũ mun¬
&a : sed & inmunda fuerunt. animalia:
Pabuit & homines. habuit & serpenteᷤ.
inhonorẽ. alia incontumeliã Est & cra¬
itera adbibendũ: ẽ. & matula ad secre¬
centesimum. & seragesimũ & tricesimũ
fructum euangłia doceant. & centenari¬
us ꝓuirginitatis corona pͥmũ gradum
teneat : sexagenarius ꝓ labore uidua¬
rum in sodo sit numero: tricenarius
federa nuptiarum ipsa digitoꝵ coniunc¬
tione testetur: digamia in quo erit
numero:Immo extra numerum Certe
inbona terra ñ oritur: sed inueprib &

Expanded text:
est, ne castitatis primos excedat limites. est, ne castitatis primos excedat limites. quos si excesserit et uerecundiam ruperit matronalem, in omnem debacchabitur luxuriam, ita ut prophetam mereatur audire dImpudorata es tu . Quid igitur? Damnamus secunda matrimonia? Minime; sed prima laudamus. Abjicimus de Ecclesia digamos? Absit: sed monogamos ad continentiam provocamus. In Arca Noe non solum munda, sed et immunda fuerunt animalia. Habuit homines, habuit et serpentes. in honorem, alia in contumeliam. est et crater ad bibendum, est et matula ad secrecentesimum et sexagesimum et tricesimum fructum euangelia doceant et centenarius pro uirginitatis corona primum gradum teneat, sexagenarius pro labore uiduarum in secundo sit numero, tricenarius foedera nuptiarum ipsa digitorum coniunctione testetur, digamia in quo erit numero ? immo extra numerum. certe in bona terra non oritur, sed in uepribus et
Abbreviated transcription (Latin):
profecta litorib om̃s gallias inundauit.
sepiusq cȩsis romanis exercitib apud
aquas sextias mario pugnante supera¬
ta ẽ. Quoꝵ trecente matronȩ cũ aliis
se uiris captiuitatis conditione traden¬
das ẽẽ dicdiscissent: primũ consulem
dep̾catȩ sunt. ut templo cereris ac uene¬
ris inseruitium traderentur. Qa cũ ñ in¬
petrarent. submouente eas lictore cesis
pariuilis liberis. mane mortuȩ st̃ reꝑtę̧:
suffocatis laqueis faucib & mutuis com¬
plexib se tenentes. Qͦd gͥ barbarę castita¬
ti ñ potuit inferre captiuitas. hoc matro¬
na nobilis faciat: & experietur alterũ
uirum. que priorẽ aut bonum ꝑdidit
aut malum exꝑta ẽ. ut rursum contra
iuditium dĩ facere nitatur: Qid si sta¬
tim scđm ꝑdiderit: societur & tertio :
& si ille dormierit: inquartũ quintũq
ꝓcedet : ut si nichil quo a meretricib
differat : Om̃i ratione uiduȩ ꝓuidendũ

Expanded text:
profecta litoribus omnes Gallias inundauit profecta litoribus omnes Gallias inundauit saepiusque caesis Romanis exercitibus apud Aquas Sextias Mario oppugnante superata est. quorum trecentae matronae, cum aliis se uiris captiuitatis condicione tradendas esse didicissent, primo consulem deprecatae sunt, ut templo Cereris ac Ueneris in seruitium traderentur. quod cum non inpetrarent submouente eas lictore, caesis paruulis liberis mane mortuae sunt repertae suffocatis laqueo faucibus et mutuis conplexibus se tenentes. Quod igitur barbarae castitati non potuit inferre captiuitas, hoc matrona nobilis faciet et experietur alterum uirum, quae priorem aut bonum perdidit aut malum experta est, ut rursum contra iudicium dei facere nitatur ? quid ? si statim secundum perdiderit, sortietur et tertium? et si ille dormierit, in quartum quintumque procedet, ut quo a meretricibus differat ? omni ratione uiduae prouidendum
Abbreviated transcription (Latin):
unius uxoris ad sacerdotiũ ad mittitur.
Faminica qͦq unius mariti uxoris eligit᷑.
ad tauri aegyptii sacra. Semel ad sumit᷑.
Ut omittã uirgines uestȩ. & apollinis. iui¬
nonisq ac hiuã &diane. ac mineruȩ. quȩ
ꝑpetua sacerdotĩ uirginitate. Arcescuis.
Stringã breuiter reginã cartaginis. q̃
magis ardere uoluit. qua urbe regi nu¬
bere:. & astrubalis uxorẽ: quȩ adp̃hen¬
sis utraq manu liberis insubiectũ se p̃¬
estauit incendium. ne puditicie dãpna
sentir&e: & lucretiã quȩ amissa gła cas¬
titatis. noluit pollute conscientię suꝑ¬
iuuere. Ac ne multa longo sermone
contexam. quȩ potes deprimo contra io¬
uinianũ uolumine medificationem
tuam sumere: urium tantũ qd inpatria
tua gestum ẽ repetam: ut scias p̃uditi¬
ciam etiam barbaris. ac feris & sanguina¬
i iis gentib e̾ẽ. uenerabilẽ. Gens theu¬
tonũ exultimis oceani atq germaniȩ

Expanded text:
unius uxoris ad sacerdotium admittitur, unius uxoris ad sacerdotium admittitur, flaminica quoque unius mariti uxor eligitur, ad tauri Aegyptii sacra semel maritus adsumitur, ut omittam uirgines Uestae et Apollinis Iunonisque Achiuae et Dianae ac Mineruae, quae perpetua sacerdotii uirginitate marcescunt. stringam breuiter reginam Carthaginis, quae magis ardere uoluit quam Iarbae regi nubere, et Hasdrubalis uxorem, quae adprehensis utraque manu liberis in subiectum se praecipitauit incendium, ne pudicitiae damna sentiret, et Lucretiam, quae amissa gloria castitatis noluit pollutae conscientiae superuiuere. ac ne multa longo sermone contexam, quae potes de primo contra Iouinianum uolumine in aedificationem tuam sumere, unum tantum, quod in patria tua gestum est, repetam, ut scias pudicitiam etiam barbaris ac feris et sanguinariis gentibus esse uenerabilem. gens Teutonum ex ultimis oceani atque Germaniae
Abbreviated transcription (Latin):
tinentiȩ nr̃ȩ tribuit indulgentiã. qũa
edua bus eligimus uoluntat᷑ẽ: qͦd magiꝰ
uult. & qͦd ꝑse bonũ ẽ. an qͦd mali con¬
ꝑatione fit leuius. & quodãmodo nec
bonũ ẽ.qr p̃fertur malo. Ergo qui ele¬
gimus qͦd apłs ñ uult se uelle cõpellit᷑:
in mo adquiescit deteriora cupientib:
ñ apłi. sed nr̃am facimus uoluntatem.
Legimus inueteri testam̃to pontifices
semel maritos & filias sacerdotum si ui¬
duȩ fuerint. uesci debere desacerdotalib
cibis: mortuisq sic̃ patri & matri sic ex¬
hibendum inferiarum officium. Sin
alit̾ alios uiros acceperint. alienas eas &
apatre & asacrificiis fieri : & inter exter¬
nas debere reputari. Qͦd quidẽ obseruꝗ
&gentilitas in condẽpnationẽ nr̃i: sihoc
ñexibeat ueritas xp̃o. qͦd tribuit m̃datiũ
diabolo. qui & castitatẽ repperit ꝑditrice
Hierophanta apud athenas ei rat uirũ:
& ȩterna debilitate fit castus. Flamen

Expanded text:
tinentiae nostrae tribuit indulgentiam. quam tinentiae nostrae tribuit indulgentiam. quam e duabus eligimus uoluntatem ? quod magis uult et quod per se bonum est, an quod mali conparatione fit leuius et quodam modo nec bonum est, quia praefertur malo? ergo, qui eligimus, quod apostolus non uult, sed uelle conpellitur, immo adquiescit deteriora cupientibus, non apostoli sed nostram facimus uoluntatem. legimus in ueteri testamento pontifices semel maritos et filias sacerdotum, si uiduae fuerint, uesci debere de sacerdotalibus cibis mortuisque sicut patri et matri sic exhibendum inferiarum officium, sin autem alios uiros acceperint, alienas et a patre et a sacrificiis fieri et inter externas debere reputari. Quod quidem obseruat et gentilitas in condemnationem nostri, si hoc non exhibeat ueritas Christo, quod tribuit mendacium diabolo, qui et castitatem repperit perditricem. hierophanta apud Athenas eiurat uirum et aeterna debilitate fit castus, flamen
Abbreviated transcription (Latin):
Aliud ẽ. qͦd uult apłs. aliud qͦd cogitur uelle.
ut concedat scda matrimonia. meȩ ẽ. in conti¬
nentie. ñ illius uoluntatis. Uult om̃s ẽe sicut
seipsum: &. ea cogitare. quȩ di st̃: & solutos
nequaquã ultra alligari. Sed si labentes ꝑ
incontinentiã ad baratrum stupri uiderit
ꝑuenire. digamiȩ porrigit manũ: ut cũ una
magis qũa cũ plurib uolutentur. Qa nequaqͣ
ame dictum & contra apłi  regulã scds nup¬
tiator exaudiat. Duȩ enim st̃. apłi uolunta¬
tes: una quȩ p̃cipit. dico aũt innuptis & uiduiꝰ.
bonũ ẽ. illis si sic ꝑmanserint sic̃ ego: Aitera¬
quȩ indulg&. si autẽ ñ se continent nubant:
Melius ẽ. eñi nubere. quã uri. Primũ qͥd ue¬
lit. deinde quid eogitatur uelle de monstrat.
uult nos ꝑmanere post nuptias sic̃ feipsũ.
& ꝓpositȩ beatitudinis apłi ponit exemplum.
Si aut nos uiderit nolle qͦđ ipse uult. incon¬

Expanded text:
Aliud est, quod uult apostolus, aliud, quod cogitur uelle. Aliud est, quod uult apostolus, aliud, quod cogitur uelle. ut concedat secunda matrimonia, meae est incontinentiae, non illius uoluntatis. uult esse omnes sicut se ipsum et ea cogitare, quae dei sunt, et solutos nequaquam ultra alligari. sed, si labentes per incontinentiam ad baratrum stupri uiderit peruenire, digamiae porrigit manum, ut cum una magis quam cum pluribus uolutentur. quod nequaquam amare dictum et contra apostoli regulam secundus nuptiator exaudiat. duae emm sunt apostoli uoluntates: una, qua praecipit: dico autem innuptis et uiduis: bonum est illisqua indulget: si autem non se continent, nubant; melius est enim nubere quam uri. primum, quid uelit, deinde, quid cogatur uelle, demonstrat. uult nos permanere post nuptias sicut se ipsum et propositae beatitudinis apostoli ponit exemplum. sin autem nos uiderit nolle, quod ipse uult, incon
Abbreviated transcription (Latin):
uiduas. tam̃ eas que ad olescentulȩ st̃. & nul¬
la debilitate franguntur. cogit suos manib
laborare. ut ñ grauetur eocła. & possit anus
uiduas sustentare. qua excusatione utitur. q̃
opib mundi fluit. que potest etiã alĩsmi¬
nistrare: & de iniquo m̾amona facere sibi a¬
nacula: Simulq considera. qd uidua non
eligatur. nisi unius iuiri uxor: Et nos puta¬
bamus. sacerdotũ hoc tantũ ẽẽ priuilegium: ut
Non admittatur ad altare. nisi qui unã habu¬
erit urorẽ. Non solum eni abofficio sacerdo¬
tii digamus ex cluditur: sed & ab elemosina e¬
ȩcdȩ. dum indigna putatur sti pe. quȩ ad
sodã conuigia de uolupta ẽ: quãquã in lege
sacerdotali teneatur. E laicus. qui talẽ se p¬
bere deb& ut possit eligi insacerdociũ. N
em̃i eligitur si digamus fuerit. Porro eligun¬
tur ex laicis sacerdotes Ergo & laicus tene¬
tur a mandato: ꝑ qͦd ad sacerdotiũ ꝑ uenit:

Expanded text:
uiduas — eas tamen, quae adulescentulae sunt et nuluiduas — eas tamen, quae adulescentulae sunt et nulla debilitate franguntur – cogit suis manibus laborare, ne grauetur ecclesia et possit anus uiduas sustentare, qua excusatione utitur, quae opibus mundi affluit, quae potest etiam aliis ministrare et de iniquo mamona facere sibi anacula? simulque considera, quod uidua non eligatur nisi unius uiri uxor. et nos putabamus sacerdotum hoc tantum esse priuilegium, ut non admittatur ad altare, nisi qui unam habuerit uxorem. non solum enim ab officio sacerdotali digamus excluditur, sed et ab elemosyna ecclesiae, dum indigna putatur stipe, quae ad secunda coniugia deuoluta est. quamquam in lege sacerdotali teneatur et laicus, qui talem se praebere debet, ut possit eligi in sacerdotium. non enim eligitur, si digamus fuerit, porro eliguntur ex laicis sacerdotes: ergo et laicus tenetur mandato, per quod ad sacerdotium peruenit.
Abbreviated transcription (Latin):
excusat infirmitas : uel suo labori uł libe
Ronor aut̃e inp̃sentiarũ uel ꝓelemosina
uł ꝓ mimere accipitur: ut est illud Presbi¬
teri duplici honore. Habeantur. maxime
qui laborant inuerbo & doctrina. & ine¬
uangłio dñs dixerit. mandatũ legis in quo
dicitur. honora patr̃ẽ tuũ & matr̃e tuam.
non inuerboꝵ sono qui inopiã parentum
cassa potest adulatione frustrari: sed inuis¬
tu necessariis ministrandis debere intelligi. Iu¬
bente dõ ut filii alerent parentes pauꝑes. & red¬
derent beneficia senib que pariuuili acceperant:
Scribȩ & pharisei econtrario docebant filios. ut
parentib responderent. corban. hoc ẽ. donum
qd̾ alteri pollicitus sum. & intempli dona ꝓ¬
misi. si tu a me acceꝑis cibos. uertetur in tuum
refrigerium. atq ita fiebat. ut egentib patre
& matte. sacrificium offerent filii. qͦd sacerdoteᷤᷤ
scribeq consumerent: Si ergo apłs pauperes

Expanded text:
excusat infirmitas, vel suo labori, vel libexcusat infirmitas, vel suo labori, vel libHonor autem impraesentiarum, vel pro eleemosyna, vel pro munere accipitur, ut est illud, Presbyteri duplici honore digni habeantur, maxime qui laborant in uerbo et doctrina. et in euangelio dominus disserit mandatum legis, in quo dicitur: honora patrem tuum et matrem tua m, non in uerborum sono, qui inopiam parentum cassa potest adulatione frustrari, sed in uictus necessariis ministrandis debere intellegi. iubente enim deo, ut filii alerent parentes pauperes et redderent beneficia senibus, quae paruuli acceperant, scribae et pharisaei e contrario docebant filios, ut parentibus responderent: \'corban, hoc est donum, quod altari pollicitus sum et in templi dona promisi, si tu a me acceperis cibos, uertetur in tuum refrigerium\'. atque ita fiebat, ut egentibus patre et matre sacrificium offerrent filii, quod sacerdotes scribaeque consumerent. si ergo apostolus pauperes
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s sc̃i auctoritate confirmat: ut ñ indulgenᷤ
noꝵ puellariũ deb& uidua blandiri. qͦd
ñminus sexagenariã electionẽ p̃cipr Aꝙ
eñĩ innuptas uł iuuenculas cogit ut nubant.
qui denuptis quoq loquitur. Tempus bre¬
ue ẽ: Suꝑ ẽ. utͦ qui habent urores sic sint.
quasi non habeant: Sed de his uiduis dispũ¬
tat. quȩ suoꝵ nutriuntur alimentis: quȩ fili¬
orũ &nepotũ ceruicib inponuntur: Qb
imperat. ut discant domũ suã colere & re¬
munerari parentes. sufficienter eis tribue¬
re. ut ñ grauetur ȩccła: & possit certis ui¬
duis ministrare. Dequib scriptũ ẽ. N ono¬
ra uiduas quȩ uerȩ uiduȩ st̃: hoc ẽ. quȩ
om̃ĩ auxilio suoꝵ destitute: quȩ manibus
suis laborare non possunt. Quas pauꝑtas
debilitat. ȩtasq conficit: quib dĩ spes est:
& om̃e opus oratio. Ex quo intelligi datur.
ad olescentulas uiduas ex ceptis his quas

Expanded text:
spiritus sancti auctoritate confirmat, ut non indulgensspiritus sancti auctoritate confirmat, ut non indulgensnorum puellarium debet uidua blandiri, quod non minus sexagenariae electionem praecipit. neque enim innuptas uel iuuenculas cogit, ut nubant, qui de nuptis quoque loquitur: t e mpus breue est; superest, ut et, qui habent uxores, sic sint, quasi non habeant, sed de his uiduis disputat, quae suorum nutriuntur alimentis, quae filiorum et nepotum ceruicibus inponuntur. quibus imperat, ut discant domum suam colere et remunerari parentes et sufficienter eis tribuere, ut non grauetur ecclesia et possit certis uiduis ministrare, de quibus scriptum est: honora uiduas, quae uere uiduae sunt, hoc est, quae omni suorum auxilio destitutae, quae manibus suis laborare non podebilitat, aetasque conficit: quibus Deus spes est, et omne opus oratio. Ex quo datur intelligi, adolescentulas viduas, exceptis his quas
Abbreviated transcription (Latin):
epłe. sed unus auctor epistolarũ. Uiuen¬
te uiro mulier alligata ẽ: & mortuo.
soluta. Ergo matrimoniũ iuinculum
ẽ: & uiduit᷑as. solutio. uxor alligata ẽ
uro. & uir alligatus ẽ. uxori: intantũ ut sui
corꝑis ñ habeant potestatẽ. & alterutrum
debitum reddant: Nec possunt habere pu¬
dicitia libertatẽ. qui seruiunt dominatus
nuptiarum Qdq addidit. tantum in dño
amputat ohnicoꝵ con iugia: de quib & alio
loco dixerat: Nolite iugum ducere cũ in¬
fidelib: que eñi participatio iusticie cum
iniquitate. Aut quȩ societas luci cũ tenebriᷤ:
pars fideli cũ infidele: Qui consensus tẽplo
di cũ idolis: Ne scilicet are mboue & asino
ne tunica nuptialis uario sit texta subteg¬
mine: Ecemploq tollit qͦd concesserat. & qua¬
si peniteat eum scͤentiȩ suȩ. retrakit. bea
tior erit si sic ꝑmanserit. suiq hoc magis
ẽe consilii. qͦd ne contẽpne̾tur ut homines.

Expanded text:
sae epistulae, sed unus auctor epistularum. uiuensae epistulae, sed unus auctor epistularum. uiuente uiro mulier alligata est et mortuo soluta. ergo matrimonium uinculum est et uiduitas solutio. uxor alligata est uiro et uir alligatus uxori in tantum, ut sui corporis non habeant potestatem et alterutrum debitum reddant nec possint habere pudicitiae libertatem, qui seruiunt dominatui nuptiarum. quodque addidit: tantum in domino, amputat ethnicorum coniugia, de quibus et in alio loco dixerat: nolite iugum ducere cum infidelibus. quae enim participatio iustitiae cum iniquitate aut quae societas luci cum tenebris? pars fideli cum infidele? qui consensus templo dei cum idolis? ne scilicet aremus in boue et asino, ne tunica nuptialis uario sit texta subtemine. extemploque tollit, quod concesserat et, quasi paeniteat eum sententiae suae, retrahit: b e a tior erit, si sic permanserit, suique hoc magis dicit esse consilii. quod, ne contemnatur ut hominis,
Abbreviated transcription (Latin):
lam eñi quedã abierunt. post satanan:
ldo ergo soda. & si necesse ẽ. tertia in¬
continentib aperit matrimonia. ut a
satana abstrahat. ut magis mulierem
qualicũq uiro iunctam faciat ee quam
diabolo. Sed & adcorinthios tale aliquid
loquitur: Dico aut̃ innuptis & uiduis:
bonum ẽ. illis si sic ꝑmanserint ut ego:
Si aũt se ñ continent᷑. nubant: M elius ẽ.
enĩ nubere quã uri. Cur apłȩ: Statim
intulit Quia peius ẽ. uri. Alioquin
absolutũ honũ ẽ. & sine cõparatione
peioris. e̾ẽ qͦd apostotꝰ ẽ: id est solutũ
ñ ligatum: nec seruum. sed liberũ: oogitan¬
tem. ea quȩ dĩ sunt: ñ ea que uxoris. Et
protinus inconsequentib Mulier inquit
alligata ẽ uiro. quã diu iur eius uiuit:
Qͦd si dormierit uir eiꝰ. libera ẽ: Cui uult
nubat: tantũ in dño. Beatior aut̃ erit:
sisic ꝑmanserit sođm meũ consiliũ. Pu¬
to autẽ. qͦd & ego sp̃m dĩ habeam. & in hoc

Expanded text:
iam enim quaedam abierunt retro post satanan. iam enim quaedam abierunt retro post satanan. ideo ergo secunda et, si necesse est, tertia incontinentibus aperit matrimonia, ut a satana abstrahat, ut magis mulierem qualicumque uiro iunctam faciat esse . quam diabolo. sed et ad Corinthios tale quid loquitur: dico autem innuptis et uiduis: bonum est illis, si sic permanserint ut ego. si autem non se continent, nubant; melius est enim nubere quam u r i. cur, apostole ? statim infers: quia peius est uri. Alioquin absolutum bonum est et sine conparatione peioris esse, quod apostolus est, id est solutum, non ligatum, nec seruum sed liberum, cogitantem ea, quae dei sunt, non ea, quae uxoris. et protinus in consequentibus: mulier, inquit, alligata est uiro, quamdiu uiuit uir eius. quodsi dormierit uir eius, libera est: cui uult, nubat, tantum isi sic permanserit secundum meum consilium. puto autem, quod et ego spiritum dei habeam. et in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
grecus sermo significat. uult apłs alte¬
rum matrimoniũ. p̃ferens digamiã
tractanda sunt: Uolo inquit adolescentulaᷤ
nubere. Cur: Queso: Quia nolo adolescentu¬
las fornicari. Procreare filios Quã obcausã:
Nemetu partus & ad ulterii. filios necare
cogantur. Matres familias esse Quare ob¬
secro: Quia multo tolerabilius ẽ. Aigamũ
esse qua scortum: Sodm habere uirũ quã
plures ad ulteros. In altero enim miseria¬
rum consolatio. in altero pęna peccatrẽ.
Sequitur. Nullã oocasionẽ dare adũsariõ.
maledicti gr̃a. In quo breui accinctoq
p̃cepto: multa simul monita continent᷑.
Ne ꝓpositum uiduȩ exquisitior cultus
infamet: nec oculoꝵ nutib & hilaritate
uultus. post se greges trahat. ne aliud ũbo
aliud habitu polliceatur: & conueniat
illi uersiculus ille uulgatus: Risit. &¬
argut o quiddã ꝓmisit ocello.: Atq ut
om̃s nubendi causas sermone breui con¬
cluder&. cur hoc p̃cepiss& ostendit dicenꝰ.

Expanded text:
Graecus sermo significat — uult apostolus alterum matrimonium praeferens digamiam tractanda sunt. uolo, inquit, adulescentulas nubere: cur, quaeso? quia nolo adulescentulas fornicari. procreare filios: quam ob causam? ne metu partus ex adulterio filios necare cogantur. matres familias esse: quare, obsecro ? quia multo tolerabilius est digamum esse quam scortum, secundum habere uirum quam plures adulteros. in altero enim miseriarum consolatio est, in altero poena peccati. sequitur: nullam occasionem dare aduersario maledicti gratia. in quo breui accinctoque praecepto multa simul monita continentur: ne propositum uiduae exquisitior cultus infamet, ne oculorum nutibus et hilaritate uultus iuuenum post se greges trahat, ne aliud uerbo, aliud habitu polliceatur et conueniat ei uersiculus ille uulgatus: risit et arguto quiddam promisit ocello. atque ut omnes nubendi causas breui sermone concluderet, cur hoc praecepisset, ostendit dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
deuirginata ẽ : & ibi frãctȩ sunt m̃amȩ
eius Cumq ad deserta ueniss&. & morarũ
moysi ductotis inpaciens. quasi estu libi¬
dinis furibunda diciss&. isti sunt dii tui
isrł. qui te eduxerunt de terra eaypti. ac¬
cepit p̃cepta ñbona. & iustificationes pessi¬
mas. inquib ñ uuera: sed puniretut. qid
ergo mirũ. si & lascuuentib uiduis. deqͥb¬

Expanded text:
deuirginata est et ibi fractae sunt mammae deuirginata est et ibi fractae sunt mammae eius. cumque ad deserta uenisset et morarum Moysi ductoris inpatiens quasi oestro libidinis furibunda dixisset: isti sunt dii tui, Israhel, qui te eduxerunt de terra Aegypti, accepit praecepta non bona et iustificationes pessimas, in quibus non uiueret, sed puniretur. quid ergo mirum, si et lasciuientibus uiduis
Abbreviated transcription (Latin):
maledictus. & sanguinarius. & decam stirpe
descendens. unã costam diuisit induas:. & plan¬
tarium digannȩ ꝓtinis diluuii poena sub¬
uertit. Unde & illud apłi qͦd fornicationiᷤ
metu indulgeri cõpellitur. scribens ad timo¬
theum. uolo ad olescentulas nubere: filios
ꝓ creare : matres familias e̾ẽ: nullã occasio¬
nẽ dare ad ũsario. detractionis causa ꝙcur
indulserit. statim
subiecit. Lam
decli n auerunt post¬
satanan Exquo intellegimus illũ non
stantib coronã. sed iacentib manũ porrige¬
re. Uide qualia sint. Soda matrimonia. qͤ
lupanarib p̃feruntur Quia declinauert
quedam post satanan. Ido ad olescentula
iudua quȩ se ñ potest continere. uel ñuult.
maritum pocus accipiat. quã diabolũ. Pul¬
clra nimirum & appetenda res: quȩ satha¬
nȩ cõmemoratione suscipitur Fornicata ẽ
quondam & hierusalem: & diuaricauit pe¬
des suos om̃i transeunti. In egẏpto primũ

Expanded text:
maledictus et sanguinarius et de Cain stirpe maledictus et sanguinarius et de Cain stirpe descendens unam in duas diuisit costam et plantarium digamiae protinus diluuii poena subuertit. unde illud apostoli, quod fornicationis metu iudulgere conpellitur scribens ad Timotheum: uolo adulescentulas nubere, filios procreare, matres familias esse, nullam occasionem dare aduersario detractionis causa. cur indulserit, statim subiecit: iam clinauerunt possatanan. ex quo intellegimus illum non stantibus coronam, sed iacentibus manum porrigere. uide, qualia sint secunda matrimonia, quae lupanaribus praeferuntur, quia declinauerunt quaedam post satanan. ideo adulescentula uidua, quae se non potest continere uel non uult, maritum potius accipiat quam diabolum. Pulchra nimirum et adpetenda res, quae satanae conparatione suscipitur. fornicata est quondam et Hierusalem et diuaricauit pedes suos omni transeunti. in Aegypto primum
Abbreviated transcription (Latin):
humanis nisi caueris. subiacere: de eode
cuncti facti sumus luto. hisdem conpac¬
ti exordiis. & inserico & inpannis ead̾e
libido dominatur. Nec regum purpuras ti¬
mos. nec mendicoꝵ spernit squalorẽ. Multoq
melius ẽ. stomachum te dolere. quã mentem:
imperare corpori. qu̾a seruire: gressu uacillare
quam pudicitia. Nestatim nobis pęnitentię
subsidia blandiantur. quȩ sunt infeliciã
remedia. Cauendum. uulmis. qͦd dolore cu¬
ratur. Aliud ẽ. integra naue & salius merci
portum intrare salutis. aliud nudũ herere
tabuls. & crebris fluctuum  cursib ad asꝑri¬
ma sara conlidi. Nesciat uidua digamie in¬
dulgentiam: nec nouerit illud apłi melius
ẽ nubere qũa uri. Tolle qͦd peius ẽ. uri: &
perse bonum non erit nubere. Procul he¬
reticoꝵ calũpnie. Scimus honorabiles nup¬
tias: & cubile inmaculatũ. Etiã deparady so e¬
pulsꝰ adã: Unã uxorẽ habuit. Primus lamech

Expanded text:
humanis, nisi caveris, subjacere. De eodem humanis, nisi caveris, subjacere. De eodem cuncti facti sumus luto, iisdem compacti exordiis. In serico et in pannis eadem libido dominatur nec regum purpuras timet nec mendicantium spernit squalorem multoque melius est stomachum te dolere quam mentem, imperare corpori quam seruire, gressu uacillare quam pudicitia. nec . statim nobis paenitentiae subsidia blandiantur, quae sunt infelicium remedia. cauendum est uulnus, quod dolore curatur. aliud est integra naui et saluis mercibus portum salutis intrare, aliud nudum haerere tabulae et crebris fluctuum recursibus ad asperrima saxa conlidi, nesciat uidua digamiae indulgentiam nec nouerit illud apostoli: melius est nubere quam uri. tolle, quod peius est, uri, et per se bonum non erit nubere. procul hereticorum calumniae: \'scimus honorabiles nuptias et cubile inmaculatum\'. etiam de paradiso expulsus Adam unam uxorem habuit. primus Lamech
Abbreviated transcription (Latin):
ille ẽ. qui minimis urgetur: uebut si
egtegio inspersos rep̃hendas incorpore.
neruos. hoc ẽ. qͦd hos alĩis uerbis ꝓpħa
significat. Turbatus sum. &ñsum locu¬
tus. & meodẽ uolumine. Irascimu
& nolite peccare. & illud. arcite taren¬
tim aduillicum neglegentẽ. Iam te
uerberib enecassem. nisi iratus ẽẽm.
Ira enim uiri. iusticiã di ñ operatur. qđ
de una ꝑturbatione dictũ ẽ. referamus
adom̃s. &cet̃. Sic̃ irasci hominũ ẽ. & irã
ñ ꝑficere ocp̃iani: sic om̃is caro concupis¬
cit quidẽ ea que carnis st̃. & quib dã
illecebris ad mortiferas anima uolupta¬
tates trahit. sed nr̃m ẽ. uoluptatis ardo¬
rẽ. maiore xp̃i amore restringere. & las¬
cuuens iim̃tum frenis mediȩ subiuga¬
re: ut ñ libidiñe sed cibos quęrat. acde
sidero.: & sessorem sp̃m sc̃m moderato
atq cõposito porte incessu. Quorsũ ista:
Ut homine te e̾e noueris: & passionib

Expanded text:
ille est, qui minimis urguetur, uelut si ille est, qui minimis urguetur, uelut si egregio inspersos reprehendas corpore naeuos. hoc est, quod aliis uerbis os prophetae significat: turbatus sum et non sum locutus et in eodem uolumine: irascimini et nolite peccare et illud Archytae Tarentini ad uilicum neglegentem: \'iam te uerberibus enecassem, nisi iratus essem\'. ira enim uiri iustitiam dei non operatur. quod de una perturbatione dictum est, referamus ad ceteras. sicut inon perficere sapientis: sic omnis caro concupiscit quidem ea quae carnis sunt, et quibusdam illecebris ad mortiferas animam voluptates trahit. Sed bonorum est voluptatis ardorem majori Dei amore restinguere, et lasciviens jumentum frenis inediae subjugare, ut non libidinem, sed cibos qusideret, ET SESSOREM Spiritum Sanctum, moderato atque composito portet incessu. 10. Quorsum ista; Ut hominem esse te noveris, et passionibus
Abbreviated transcription (Latin):
ex ternor consortia querere. de tuoꝵ soci¬
etate secura. semper inmanib tuis diui¬
na sit lectio: & tam crebrȩ orationes. ut
om̃s cogitationũ sagite quib ad olescen¬
tia ꝑcuti sol&. huiusoemodi clipeo repel¬
lantur. Difficile ẽ. quinpotius impossi¬
bile. ꝑturbationum in itis carere. que¬
piam. quas significantus greci. fiotta ei¬
Ac uocant Nos ut uerbum uertamus
e uerbo. ante passiones. possumus dice¬
re. & quod incentiua uitioꝵ om̃iũ titil¬
lent animos. & quasi inmeditullio nos¬
trum iudicium sit uel abicere cogita¬
ta. uel recipere. Unde & naturȩ dñs
inȩuangłio loquebatur. Decorde ereunt
cogitationes male. homicidia. ad ulte¬
tia. fornicationes. furta. falsa testimo¬
nia. blasfemie. Ex quo ꝑspicuũ est.¬
iuxta alterius libri testimoniũ. pro¬
cluuus ẽe̾. cor hominis apueritia ad
fluctuare: nunc hec nẽ illa capientem:
Nã uitiis nemo sine nascitur Optimus

Expanded text:
externorum consortia quaerere de tuorum sociexternorum consortia quaerere de tuorum societate secura. semper in manibus tuis diuina sit lectio et tam crebrae orationes, ut omnes cogitationum sagittae, quibus adulescentia percuti solet, huiusce modi clipeo repellantur. difficile est, quin potius inpossibile, perturbationum initiis carere quempiam, quas significantius Graeci jzoojtadeiag uocant, nos, ut uerbum uertamus e uerbo, antepassiones possumus dicere, eo quod incentiua uitiorum omnium titillent animos et quasi in meditullio nostrum iudicium sit uel abicere cogitata uelrecipere. unde et naturarum dominus in euangelio loquebatur: de corde exeunt cogitationes malae, homicidia, adulteria, fornicationes, furta, falsa testimonia, blasphemiae. ex quo perspicuum est-iuxta alterius libri testimonium-procliuius esse cor hominis a pueritia ad fluctuare nunc haec, nunc illa capientem. nam uitiis nemo sine nascitur; optimus
Abbreviated transcription (Latin):
honor dominȩ dignitas sit Scio mul¬
tas clausis ad publicũ forib ñ caruisse
infamia seruuloꝵ: quos suspectos fa¬
ciebat aut cultus inpudicus. aut crassi
corporis itor. aut etas apta libidini :¬
aut exconscientia amoris occulti secu¬
rus animi tumor: qui etiã bene dissimu¬
latus frequenter erumpit inpublicum:
& conseruos quasi seruos despicit. Hoc
ex abundantia dictũ sit. ut om̃i diligen¬
tia custodias cortuũ : & caueas qͥcqͥd dete
fingi potest N ambul& iuxta te cala¬
mistratus ꝓcurator. ñ istrio fractus in
feminã: ñ cantoris diaboli uenenata
dulcedo: ñ niuenis uolsus & nitidus. ni¬
chl artius scenᷝarum. nichil tͥ in obse¬
quiis molle iungatur. Iabeto tecũ
uiduarum & uirginũ choros. habeto
tui sexus solatia Ex ancillarũ quoq
morib domine iudicantur. Certe  tecũ
sc̃a sit mater. & lateri tuo amita ereat.
uirgo ꝑpetua: non debes periculose ex¬

Expanded text:
honor dominae dignitas sit. scio mulhonor dominae dignitas sit. scio multas clausis ad publicum foribus non caruisse infamia seruulorum, quos suspectos faciebat aut cultus inmodicus aut crassi corporis nitor aut aetas apta libidini aut ex conscientia amoris occulti securus animi tumor, qui etiam bene dissimulatus frequenter erumpit in publicum et conseruos quasi seruos despicit. hoc ex abundanti dictum sit, ut omni diligentia custodias cor tuum et caueas, quidquid de te fingi potest. Non ambulet iuxta te calamistratus procurator, non histrio fractus in feminam, non cantoris diaboli uenenata dulcedo, non iuuenis uulsus et nitidus. nihil artium scenicarum, nihil tibi in, obsequiis molle iungatur. habeto tecum uiduarum et uirginum choros, habeto tui sexus solacia; ex ancillarum quoque moribus dominae iudicantur. certe, cum tecum sancta sit mater et lateri tuo amita haereat uirgo perpetua, non debes periculose
Abbreviated transcription (Latin):
lissimum uitrum: quanti p̾ciosissimũ
margaritũ : Si cõmuni lege nature
dãpnet opes gentilis uidua ᷤ. uoluptateᷤ:
qͥd expectandum ẽ. auidua xp̃iana. quȩ
puditiciã suã ñsolum ei deb& qui de¬
sunctus ẽ. sed ei cũ quo regnatura ẽ: Qe¬
so te. negeneralia monita & conueniens
puellaris sermo ꝑsonȩ suspitionẽ tͥ in¬
iurie moueant: & arbitreris me obiur¬
gantis animo scribere ñtim̃tis. c̃uius
uotũ ẽ. hescire quȩ metuo: Tenera res
infeminis. fama puditiciȩ ẽ. quasi flos
pulcherrimus. cito ad leuẽ marcescit
aurã. leuiq flatu corrũppitur. maxi¬
me ubi: etas consentit aduitiũ: & ma¬
ritalis de est auctoritas: cuiꝰ umbra
tutamen uxoris ẽ Qid facit iuidua in¬
ter familiȩ multitudinẽ. inter minis¬
troꝵ greges: Qͦs nolo ut contẽpnat fa¬
mulos. seđ ut uiros erubescat. Certe si
ambitiosȩ domus hȩc officia flagitant.
p̃ficiat his senem honestis morib cuiꝰ

Expanded text:
lissimum uitrum, quanti pretiosissimum lissimum uitrum, quanti pretiosissimum margaritum? si communi lege naturae damnat omnes gentilis uidua uoluptates, quid expectandum est a uidua Christiana, quae pudicitiam suam non solum ei debet, qui defunctus est, sed ei, cum quo regnatura est? Qu aeso te, ne generalia monita et conueniens puellari sermo personae suspicionem tibi iniuriae moueant et arbitreris me obiurgantis animo scribere, non timentis, cuius uotum est te nescire, quae metuo. tenera res in feminis fama pudicitiae est et quasi flos pulcherrimus cito ad leuem marcescit auram leuique flatu corrumpitur, maxime ubi et aetas consentit ad uitium et maritalis deest auctoritas, cuius umbra tutamen uxoris est. quid facit uidua inter familiae multitudinem, inter. ministrorum greges? quos nolo. contemnat ut famulos, sed ut uiros erubescat. certe, si ambitiosae domus haec officia flagitant, praeficiat his senem honestis moribus, cuius
Abbreviated transcription (Latin):
mebriari uino. in quo ẽ lurxuria. Om̃is crea¬
tura đi bona ẽ. Audiant hȩc mulieres. q̃
sollicite sunt. qͦmͦ placeant uiris Comedani
carnes. quȩ carnib seruiunt : Quarũ feruor
despumat incoitũ: quȩ ligate maritis ge¬
nerationi ac liberis dant operam: quarum
uteri portant foetus. ec & intestina carni¬
bus impleantur: Tu uͦ qui intumulo mariti
sepelisti om̃s pariter uoluptates. q̃ litã pur¬
ptisf .o. & cerussa. faciem super feretrum eiꝰ
lacrimis diliusti: que pullã tumcã nigrosq
calceolos candidȩ uestis & aurati socci depo¬
stone sumpsisti : nichil habes necesse aliud.
nͥ ꝑseuerare. i eiunio. Pallor & sordes. gẽmȩ
tus sint Plumarum mollicies: iuuenilia
mbra ñfoueant. Balnearũ calor. noĩi ad¬
olescentiȩ sanguinẽ ñ incendant. Audi qͦd̃
expsona uidue continentis &nicus poeta
decant&. Iile meos primus. qui sibi
iunxit amores. Abstulit. ille. habeat
secum. struetq sepulchro. Si tanti ui¬

Expanded text:
 in quo est luxuria. omnis creatura dei bona est. audiant haec mulieres, quae sollicitae sunt, quomodo placeant uiris. comedant carnes, quae carnibus seruiunt, quarum feruor despumat in coitum, quae ligatae maritis generationi ac liberis dant operam. quarum uteri portant fetus, earum et intestina carnibus inpleantur. tu uero, quae in tumulo mariti sepelisti omnes pariter uoluptates, quae litam purpurisso et cerussa faciem super feretrum eius lacrimis diluisti, quae pullam tunicam nigrosque calceolos candidae uestis et aurati socci depositione sumpsisti, nihil habes necesse aliud nisi perseuerare. ieiunium, pallor et sordes gemmae tuae sint, plumarum mollities iuuenalia membra non foueant, balnearum calor nouum adulescentiae sanguinem non incendat. audi, quid ex persona uiduae continentis ethnicus poeta decantet: ille meos, primus qui me sibi iunxit, amores abstulit; ille habeat secum seruetque sepulchro. si tanti ui
Abbreviated transcription (Latin):
trem qͦd si depriori urore habens sobolẽ te
domũ introduxerit: etiam si clem̃tissima
fueris. om̃s comedie & nimio graui & cõmu¬
nes rethoꝵ loci innouertã seuissimã decla¬
mabunt. si pruignus languerit & condolu¬
erit caput infamaberis ut uenefica. si non
dederis cibos crudelis. si dederis. malefica di¬
ceris Oro te quidhabent tantũ boni sodȩ
nuptiȩ: ut hȩc mala ualeant conpensare :
Uolumus scire quales ẽẽ debeant uidue.
Legamus euangłiũ sođm lucam. Erat in
gua nr̃a resonat uultũ dĩ. aser. uł inbeati¬
tatis anus. sustinuit᷑ & ñredebat de templo
dĩdieb ac noctib insistens in ieuniis &o
rationib: idcirco meruit gr̃am spiritalẽ. &
nbncupatur filia uultus dĩ : & atauis beati¬
tudinẽ diuitũsq censetur. Recordemur ui¬
duȩ sareptane. que & suȩ & filioꝵ saluti he¬
liȩ p̃tulit samem. & inipsa nocte mori

Expanded text:
trem. quodsi de priori uxore habens sobolem te trem. quodsi de priori uxore habens sobolem te domum introduxerit, etiamsi clementissima fueris, omnes comoediae et mimographi et communes rhetorum loci in nouercam saeuissimam declamabunt. si priuignus languerit et condoluerit caput, infamaberis ut uenefica. si non dederis cibos, crudelis, si dederis, malefica diceris. oro te, quid habent tantum boni secundae nuptiae, ut haec mala ualeant conpensare?, Uolumus scire, quales esse debeant uiduae? legamus euangelium secundum Lucam: et erat, inqgua nostra resonat \'uultum dei\', Aser uel in \'beatitatis onus sustinuerat et non recedebat de templo dei diebus ac noctibus insistens ieiuniis et obsecrationibus, idcirco meruit gratiam spiritalem et nuncupatur filia uultus dei et atauis beatitudine diuitiisque censetur. recordemur uiduae Sareptenae, quae et suae et filiorum saluti Heliae praetulit famem et ipsa nocte mori
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbiam seruuloꝵ: Confitere turpitudinẽ:.
Nulla idcirco ducit maritum. ut cũ marito¬
non dormiat. Aut si certe libido ñ stimulat:
que tanta insania ẽ. inmorẽ scortoꝵ ꝓstitu¬
ere castitatem: Ut augeantur diuitie. & ꝓ¬
ter rem uilẽ atq periturã. puditicia que
p̃ciosa & ȩterna ẽ. polluatur: Si non habes
uberos. muptias quid requiris: Si ñ kabes. qͣre
expertam non metuis sterilitatẽ: & rẽ incert̾a
certo p̾fers pudori : Scribuntur tͥ nc sponsa¬
les tabule. ut post paululum testam̃tũ fa¬
cere compellaris. Simulabitur mariti infirim¬
tas. & qͦd te morituram facere uol&. ipse luo¬
turus faciet. aut si euenerit ut & descđo ma¬
rito habeas filios: domestica pugna. intesti¬
num p̾lium. Non licebit tibi amare liberos.
nec equis aspicere oculis quos genuisti. Cła
porrigis cibos: inuidebitur mortuo: & nisi
oderis filios. adhuc eoꝵ. amare uideberis pa¬

Expanded text:
superbiam seruulorum? confitere turpitudinem.. superbiam seruulorum? confitere turpitudinem.. nulla idcirco ducit maritum, \'ut cum maritcnon dormiat. aut si certe libido non stimulat, quae tanta insania est in morem scortorum prostituere castitatem, ut augeantur diuitiae et propter rem uilem atque perituram pudicitia, quae et pretiosa et aeterna est, polluatur? si habes liberos, nuptias quid requiris? si non-habes, quare expertam non metuis sterilitatem et rem incertam certo praefers pudori? scribuntur tibi nunc sponsales tabulae, ut post paululum testamentum facere conpellaris. simulabitur mariti infirmitas et, quod te morituram facere uolet, ipse uicturus faciet. aut si euenerit, ut et de secundo marito habeas filios, domestica pugna, intestinum proelium. non licebit tibi amare liberos nec aequis aspicere oculis, quos genuisti. clam porriges cibos, inuidebit mortuo et, nisi oderis filios, adhuc eorum amare uideberis pa
Abbreviated transcription (Latin):
designatur rogus prope. Uelimus nolimus.
senes sumus. Par& sibi uiaticum. qͦd longo
itinere necessarium ẽ. Secum portara qͥ
inuitus dimiꝰsurus ẽ. immo p̾mittat incę¬
lum. qͦd si non cauerit. terra sumptura est
Solent adolescentule uiduȩ quarum non¬
nulle abierunt retro post satanan. cũ linu¬
riatȩ fuerint inxp̃o nubentes  dicere Patri¬
moniolum meum cotidie perit. maioꝵ he¬
reditas dissipatur. seruus contumeliosȩ lo¬
cutus ẽ : imperiũ ancilla neglexeit. quis ꝓ¬
cedit ad publicum : Quiᷤᷤ respondebit ꝓagr
tributis : Paruulos meos quis nutriet. &¬
uernulas quis educabit: Et hanc ꝓnefs
causam opponunt matrimonii. quȩ sola de¬
buit nuptias impedire: super ducit mater
filiis ñ nutritum sed hostem.: nec parentem
sed tirannum. inflamiata libidine. obluus¬
citur uteris sui. & inter paruulos suos suas
miserias nescientes. lugens dudũ noua nup¬
ta conponitur Qid ostendis patrimoniũ qͥ d

Expanded text:
designatur rogus prope: uelimus nolimus, designatur rogus prope: uelimus nolimus, senes sumus. paret sibi uiaticum, quod longo itinere necessarium est. secum portet, quod inuitus dimissurus est, immo praemittat in caelum, quod, ni cauerit, terra sumptura est. Solent adulescentulae uiduae, quarum nonnullae abierunt retro satanan, cum luxuriatae fuerint in Christo, subantesdicere: \'patrimoniolum meum cottidie perit, maiorum hereditas dissipatur, seruus contumeliose locutus est, imperium ancilla neglexit. quis procedet ad publicum? quis respondebit pro agrorum tributis? paruulos meos quis erudiet? uernulas quis educabit?\' et hanc — pro nefas! — causam opponunt matrimonii, quae uel sola debuit nuptias inpedire. superducit mater filiis non uitricum, sed hostem, non parentem, sed tyrannum. inflammata libidine obliuiscitur uteri sui et inter paruulos suas miserias nescientes lugens dudum noua nupta conponitur. quid obtendis patrimonium, quid
Abbreviated transcription (Latin):
gloriosȩ enim magnificatus ẽ: ęqũũ & ascen¬
sorem ꝓietit inmare. Nas docet psalterias
xp̃o: has fidicinas erudit saluatori. sic dies.
sic nox ducitur. & oleo ad lampadas p̃parato
sponsi exspectatur ad uentus. Imitare gͦ & tu
consanguineam tuam. Habeat roma: qͦd̾ an¬
gustior urbȩ romȩ. possedit bethleem. Pa¬
bes opes: facile tibi ẽ. indigentib uictus
subsidia ministrare Qd luxuriȩ parabatur.
uirtus insumat. nullã nuptias contẽptura
timeat ȩgestatem. Redime turgines. quas
incubiculum saluatoris inducas suscipe
uiduas. quas int̾ uirgines. lilia & martirũ
rosas quasi quasdã iuiolas misceas Ero corona
spinea inqua mundi xp̃s delicta portant.
talia serta cõpone. Lȩtetur & ad iuuet᷑ no¬
billissimus pater tuus. discat a filia qd̾ didi¬
cerat abixore. Iam incanuit caput. tre¬
munt genua. dentes cadunt. & fronte ob¬
scena rugis arata: uicina ẽ. mors. Inforib

Expanded text:
gloriose enim magnificatus est, equum et ascengloriose enim magnificatus est, equum et ascensorem deiecit in mare. has docet psaltrias Christo, has fidicinas erudit saluatori. sic dies, sic nox ducitur et oleo ad lampadas praeparato sponsi expectatur aduentus. imitare ergo et tu consanguineam tuam: habeat Roma, quod angustior urbe Romana possidet Bethleem. Habes opes, facile tibi est indigentibus uictus subsidia ministrare. quod luxuriae parabatur, uirtus insumat; nulla nuptias contemptura timeat egestatem. redime uirgines, quas in cubiculum saluatoris inducas, suscipe uiduas, quas inter uirginum lilia et martyrum rosas quasi quasdam uiolas misceas; pro corona spinea, in qua mundi Christus delicta portauit, talia serta conpone. laetetur et adiuuet uir nobilissimus, pater tuus; discat a filia, quod didicerat ab uxore. iam incanuit caput, tremunt genua, dentes cadunt et frontem obscenam rugis arat, uicina est mors in foribus,
Abbreviated transcription (Latin):
or. iudicat depriori: Fłeri quidẽ ñ pos¬
test. ut absq morsu hominũ uite huiꝰ
curricula quis ꝑ transeat. maloꝵq so¬
latium ẽ. bonos carpere. dũ peccan¬
tium multitudine putant culpã
minui peocatoꝵ: Sed tam̃ cito ignis
stipule conquiescit: ex undans flamina. des¬
cientib nutrim̃tis paulatim emoritur. Si
anno p̾terito fama m̃tita ẽ. aut si certe ueri
dixit: cess& uitium. cessabit & rumor. Rec
dico ñ qͦd dete sinistrum aliquid metuam
sed qͦd pietatis affectu etiam quã tuta sun
ꝑtimescam. Osi uideris sororẽ tuã & illie
sacrioris eloquium. corã audire contingi¬
ret. cerneres in paruo corpusculo in gentes
animos. audires totum ueteris & noui testa¬
m̃ti supellectilẽ ex illius corde feruere. Ieui¬
nia ꝓludo hab&. orationẽ ꝓdelitĩis: tenet tm¬
panum in exemplum marie. & pharaone sub¬
merso. uirginũ choro p̃cinit Cantemus dĩe

Expanded text:
or iudicat de priori. fieri quidem non poor iudicat de priori. fieri quidem non potest, ut absque morsu hominum uitae huius curricula quis pertranseat, malorumque solacium est bonos carpere, dum peccantium multitudine putant culpam minui peccatorum; sed tamen cito ignis stipulae conquiescit et exundans flamma deficientibus nutrimentis paulatim emoritur, si anno praeterito fama mentita est aut, si certe uerum dixit, cesset uitium, cessabit et rumor. haec dico, non quo de te sinistrum quid metuam, sed quo pietatis affectu etiam, quae tuta sunt, pertimescam. o si uideres sororem tuam et -illud sacri oris eloquium coram audire contingeret, cerneres in paruo corpusculo ingentes animos, audires totam ueteris et noui testamenti supellectilem ex illius corde feruere. ieiunia pro ludo habet, orationem pro deliciis. tenet tympanum in exemplum Mariae et Pharaone submerso uirginum choro praecinit: cantemus domino;