comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uoce magna om̃s sci p̃gaudio
lacrimas effundebant : & ro¬
gabant dñm ut fidei eius
fructꝰ ostenderetur: Sc̃s igit᷑
policarpus confessor & pbr
mox ut eũ chrismatis liniuit
unguento. & int̾rogaret eum
iterũ si crederet in patrẽ &
spondit credo. resolutȩ sunt
manꝰ eiꝰ quȩ erant nodõsae:
& genua simul ac plantae
pedũ eiꝰ ita sunt incolumes
reddite : ut ac si puerulus re¬
nouatꝰ pedib suis infontem
descenderet:clamans & dicenꝰ:
Tues ds̃ unꝰ & uerus. quẽ miser
iste mundus ignorat: Hloc ita¬
q ordine suo baptizãto: uni¬
uersi ꝓ ut cõpetebat baptizã¬
ti sunt: Et ꝑ dies decẽ qͥ super¬
erant dilationi qͣm merueranł
indĩ laudib ꝑduranteᷤ. duce¬
bant dicꝰ & noctes in hym¬
nis & canticis: & qͣsi fideles mi¬
lites parabant animos suos
in martyrio bellaturi. ita &
in mulierib & infantulis amor
feruebat martẏrii. ut inuicẽ
se ad confessionẽ scĩ nominis

Expanded text:
gaudio lacrymas effundebant, et rogabant Dominum ut fidei ejus fructus ostenderetur. Sanctus igitur Polycarpus confessor et presbyter mox ut eum chrismatis linivit unguento, interrogavit eum iterum, si crederet in Patrem etim ut respondit. Credo, resolutae sunt manus ejus quae erant nodosae, et genua simul et plantae pedum ejus ita sunt incolumes redditae, ut ac si puerulus renovatis pedibus suis in fontem descenderet clamans et dicens: Tu es Deus unus et verus, quem miser iste mundus ignorat. 37. Hoc itaque ordine suo baptizato, universi, prout competebat, baptizati sunt, et per dies decem qui supererant dilationi, quam meruerant, in Dei laudibus perdurantes ducebant dies et noctes in hymnis et canticis, et quasi fideles milites parabant animos suos in martyrio bellaturi, ita ut et in mulieribus et infantulis amor ferveret martyrii, et invicem se ad confessionem sancti nominis
Abbreviated transcription (Latin):
dicendi Iali igitur stirpe
generata. iunctaq uiro to¬
xocio: qui aeneae & iulioꝵ
altissimũ sanguinẽ trahit:
Unde etiã xp̃i uirgo filia
eiꝰ eustochium lulia nuncu¬
pat᷑ : & ipse iulius a magno
demissu nom̃ lulo Et haec
dicimꝰ non quo habentibus
grandia sint. sed quo contẽ¬
pnentib mirabilia Seculi
homines suspiciunt eos qui
his pollent priuilegiis: nos
laudamꝰ qui ꝓsaluatore
ista despexerint: & mirum
imodum quos habentes
paruipendimꝰ.si habere no¬
luerint p̃dicamꝰ: łlis in quã
orta maiorib & fecunditate
ac pudicitia ꝓbata: primũ
uiro de in ꝓpinquis & totiuꝰ
orbis testimonio. cũ quinq
liberos edidiss&. blesillam
suꝑ cuius morte eã romae
consolatussũ: paulinã.¬

Expanded text:
dicendi. Tali igitur stirpe dicendi. Tali igitur stirpe generata iunctaque uiro Toxotio, qui Aeneae et Iuliorum altissimum sanguinem trahit. unde etiam Christi uirgo, filia eius, Eustochium Iulia nuncupatur et ipse Iulius, a magno demissum nomen Iulo. et haec dicimus, non quo habentibus grandia sint, sed quo contemnentibus mirabilia. saeculi homines suspiciunt eos, qui his pollent priuilegiis; nos laudamus, qui pro saluatore ista despexerint. et mirum in modum, quos habentes parui pendimus, si habere noluerint, praedicamus. his, inquam, orta maioribus et fecunditatė ac pudicitia pro- bata primum uiro, dein propinquis et totius urbis testimonio, cum ! quinque liberos edidisset—Blesillam, super cuius morte eam Romae consolatus sum, Paulina
Abbreviated transcription (Latin):
non tumere adhonores sed
ꝓ dñi fide eos paruipendere
Uere qđ pollicitus ẽ seruis suis
& ancillis saluator reddidit
in prȩsenti Nam quȩ unius
urbis contẽpsit głam: totius
orbis opinione cȩlebratur
Quã romȩ habitantẽ nullus
extra romã nouerat: laten¬
tẽ in bethleem & barbara &
romana t̾ra miratur: Cuius
enĩ gentis homines ad sca
loca non ueniunt: Quis aut̃
in scis locis preter PAUIAM
qđ plus inter homines mira¬
retur inuenit: Et sicut int̃
multas gẽmas prȩtiosissima
gẽma micat. & iubar solis
obruit. & obscurat: ita cun¬
ctorũ uirtutes & potentiã.
sua humilitate superauit:
Minimaq fuit inter omnes.
ut omniũ maior eẽt: & qua¬
nto se plus deiciebat. tanto
magis axp̃o subleuabatur.
Latebat & non latebat Fugi¬
endo głam. głam merebat᷑.
Quȩ uirtutes quasi umbra seqͥt᷑
& appetitores sui deserens. ap¬
petit contẽptores Sed quid
ago narrandi ordinẽ pret̃¬
mittens: Dũ in singulis te¬
neor: non seruo prȩcepta

Expanded text:
non tumere ad honores, sed pro domini fide eos parui pendere -, uere, quod pollicitus est seruis suis et ancillis saluator, reddidit in praesenti. nam quae unius urbis contempsit gloriam, totius orbis opinione celebratur; quam Romae habitantem nullus extra Romam nouerat, latentem in Bethlem et barbara et Romana terra miratur. cuius enim gentis I homines ad sancta loca non ueniunt? quis autem in sanctis locis praeter Paulam, quod plus inter homines miraretur, inuenit ? et sicut inter multas gemmas pretiosissima gemma micat et iubar solis obruit et obscurat, ita cunctorum uirtutes et potentias sua humilitate superauit minimaque fuit inter omnes, ut omnium maior esset, et quanto se plus deiciebat, tanto magis a Christo subleuabatur. latebat et non latebat. fugiendo gloriam gloriam merebatur, quae u i uirtutem quasi umbra sequitur et adpetitores sui deserens adpetit contemptores. sed quid ago? narrandi ordinem praetermittens, dum in singulis teneor, non seruo praecepta
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ qr foras defluit & cor
ad qđ ꝓposuit ñ custodit:
Quã curabant blanda cotidie
redargutione corriꝑe atq a
leuitate morũ ad grauitatẽ
sui habitꝰ reformare. Quae
quidẽ resumebat uultũ su¬
bito grauitatis int̾ ũba cor

Expanded text:
enim quia foras defluit, et cor ad quod proposuit non custodit. Quam curabant blanda quotidie redargutione corripere, atque a levitate morum ad gravitatem sui habitus reformare. Quae quidem resumebat vultum subito gravitatis inter verba cor
Abbreviated transcription (Latin):
tissimo Unde ꝑ om̃ipotentẽ
dñm rogo. ne pi&atis ur̃ae
tẽpora ꝑmittatis uniꝰ homi¬
nis elatione maculari. neq
quomodo p̃beatis assensũ
Atq in hac causa neqͣquã me
pi&ias ur̃a despiciat. Quia &
si peccata Gregorii tanta st̃.
ut pati talia debeat. Petri
nr̃is tẽporib pati talia me.¬
reatur
Unde iterũ atq iterũ ꝑ om̃ipo¬
tentẽ dñm rogo. ut sic̃ pͥores

Expanded text:
 Unde per omnipotentem Dominum rogo, ne pietatis vestrae tempora permittatis unius hominis elatione maculari: nequequo modo praebeatis assensum, atque in hac causa nequaquam me pietas vestra despiciat; quia et si peccata Gregorii tanta sunt ut pati talia debeat, Petri vestris temporibus pati talia mereatur. Unde iterum atque iterum per omnipotentem Dominum rogo, ut sicut priores
Abbreviated transcription (Latin):
uos qͦq hanc uob & q̃rere
& seruare curetis: Et ꝓpter
peccata ur̃a qͥei indigne ser¬
uimꝰ eiꝰ apud uos honor nul¬
adiutor eẽ in om̃ib & post¬
modũ ur̃a ualeat peccata
dimittere: Uiginti aut̃ iã &
uͭii. annos ducimꝰ. qđ in hac
urbe int̾ langobardorum
gladios uiuimꝰ: Quib quã
multa abhac ęccła cotidi¬
anis dieb erogant᷑. ut inter
eos uiuere possimꝰ suggerenda
ñ sunt: Sed breuit̃ indico. qr
sic̃ in rauennȩ partib dominoꝵ
pi&as. apud pͥmi exercitum
italiȩ sacellariũ hab& qͥ causis
suꝑ uenientib cotidianas ex¬
pensas faciat. ita & in hac
urbe incausis talib eorũ
sacellariꝰ ego sũ Et tam̃ hac
eccła q̃ uno eodẽq tẽpore
clericis. monasteris. pauꝑib.
popło. atq insuꝑ langobardiᷤ
tã multa indesinent᷑ expen¬
dit: ecce adhuc exom̃nium
gemunt. & si dicere nil p̃¬
Sumunt :
Quarissimo qͦq pͥncipi. Grego¬
rius uoce libera ẽtradicit.
post aliqͣ scriber Ecce cla

Expanded text:
ue et hanc vobis quaerere et conservare curetis, et propter peccata nostra, qui ei indigne servimus, ejus apud vos honor nuladjutor esse in omnibus, et postmodum vestra valeat peccata dimittere. Viginti autem jam et septem annos ducimus, quod in hac urbe inter Langobardorum gladios vivimus. Quibus quam multa hac ab Ecclesia quotidianis diebus erogantur, ut inter eos vivere possimusnon sunt. Sed breviter indico quia, sicut in Ravennae partibus Dominorum Pietas apud primum exercitum Italiae saccellarium habet, qui, causis supervenientibus, quotidianas expensas faciat; ita et in hac urbe in causis talibus eorum saccellarius ego sum. Et tamen haec ecclesia, quae uno eodemque tempore clericis, monasteriis, pauperibus, populo atque insuper Langobardis tam multa indesinenter expendit, ecce adhuc ex omnium gemunt, etsi dicere nil praesumunt. » 53. Avarissimo quoque principi Gregorius voce libera contradicit, post aliqua scribens: « Ecce cla
Abbreviated transcription (Latin):
ȩtania clericoꝵ exeat ab
ȩccła scĩ lohannis baptistȩ:
Lȩtania uiroꝵ ab ȩccła sc̃ĩ
martyris marcelli Lȩtania
monachoꝵ ab eccła sc̃orũ
martyrũ lohannis & Pauli
Lȩtania ancillarũ dĩ ab eccła
beatoꝵ martyrũ Cosmȩ &
Damiani: Lȩtania feminarũ
coniugatarũ ab eccła beati
primi martyris stephani:
Lętania uiduarũ ab eccła¬
beati martyris uitalis Lȩtania

Expanded text:
tania clericorum exeat ab ecclesia sancti Joannis Baptistae; litania virorum ab ecclesia sancti martyris Marcelli; litania monachorum ab ecclesia sanctorum martyrum Joannis et Pauli; litania ancillarum Dei ab ecclesia beatorum martyrum Cosmae et Damiani; litania feminarum conjugatarum ab ecclesia beati primi martyris Stephani; litania viduarum ab ecclesia martyris Vitalis; litania
Abbreviated transcription (Latin):
Lapides qͥb ora criptarum
composita fuerant deponen¬
tes. ingressi sunt : eosq in
eisdẽ denebrosis latibulis
consternatos t̃rȩ inuenert:
Qui ad monasteriũ reducti
tã stupore miraculi. quã
exortatione uenerabilis
patris GREGORII. sic meliorati
sunt. ut eis multũ ꝓfuerit.

Expanded text:
lapides qui in ora cryptarum compositi fuerant deponentes, ingressi sunt, eosque in eisdem tenebrosis latibulis consternatos terrae invenerunt. Qui ad monasterium reducti, tam stupore miraculi quam exhortatione 27 venerabilis Patris Gregorii sic meliorati sunt, ut eis multum profuerit
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi multis intremuit mi
bat uariis demones rugi¬
re cruciatib & ante se¬
pulchra sc̃oꝵ ululare ho¬
mines more luporũ. uo¬
cib latrare canũ. freme¬
re leonũ. sibilare serpen
tiũ. mugire taurorum:
gere : suspensisq pede¬
feminis uestes non deflu.¬
ere in faciem Miserebat᷑
omniũ. & persingulos
effusis lacrimis xp̃i cle¬
mentiã precabatur Et
sicut erat in ualida asce.¬
ndit pedib in montem:
in cuius duab speluncis.
ꝑsecutionis & famis tẽpo¬
re. Abdias ꝓpħa centum
ꝓpħas saluauit pane &
aqua: Inde cito itinere
ꝑcucurrit Nazaram nu¬
triculã dñi. chanaan &
capharnaum signorũ eiꝰ
familiares : lacum tybe¬
riadis nauigante dño
scĩficatũ. & solitudinem
in qua multa populorũ
milia paucis Saturata
sunt panibus: & de reliquis
uescentiũ repleti sunt
chophini duodecĩ tribuũ
isrł: Scandebat montẽ

Expanded text:
Ubi multis intremuit conbat variis daemones rugire cruciatibus, et ante sepulcra sanctorum ululare homines more luporum, vocibus latrare canum, fremere leonum, tium, mugire taurorum. gere, suspensisqfeminis uestes non defluere in faciem. miserebatur omnium et per singulos effusis lacrimis Christi clementiam deprecabatur. et, sicut erat inualida, ascendit pedibus montem, in cuius duabus speluncis persecutionis et famis tempore Abdias propheta centum prophetas aluit pane et aqua. cito itinere percucurrit Nazaram, nutriculam domini, Canam et Capharnaum, signorum eius familiares, lacum Tiberiadis nauigante domino sanctificatum et solitudinem, in qua multa populorum milia paucis saturata sunt panibus et de reliquiis uescentium repleti sunt cophini duodecim tribuum Israhel. scandebat monte
Abbreviated transcription (Latin):
Campanius głosus magister
militũ .xii. solidos annuos
Iohanni notario reliq̃rat ex
massa uarroniana: Quos da¬
ret̃ e onnis singłis sine aliqͣ
dubitatione p̃cipimꝰ Nepti
eupli c̃ductoris. qͣmuis om̃e
mobile eiꝰdẽ eupli ꝑcepit :
exceptis dũ taxat solidis. dare

Expanded text:
Campanianus gloriosus magister militum duodecim 537 solidos annuos Joanni notario suo reliquerat ex massa Varroniana: quos dare te annis singulis sine aliqua dubitatione praecipimus nepti Eupli conductoris, quamvis omne mobile ejusdem Eupli perceperit, exceptis duntaxat solidis; dare
Abbreviated transcription (Latin):
dũ hinc inde conflue¬
rent : Contigit & Grego¬
riũ ante scilic& quam
pontificale decus habe¬
ret ꝑ forũ transitũ face¬
re. ac uidisse inter alia
pueros uenales positoi
lactei corporis ac ue¬
nusti uultus: capillos
quoq precipui cando¬
ris habentes. Quos cum
de qua regione uel tra
essent allati Dictumq
est. quia de brittannia
insula cui incolȩ tali om

Expanded text:
dum hinc inde confluerent, contigit et Gregorium ante scilicet quam pontificale decus haberet, per forum transitum facere, ac vidisse inter alia pueros venales positos, lactei corporis, ac venusti vultus, capillos quoque praecipui candoris habentes. Quos cum de qua regione vel terra essent allati. Dictumque est quia de Britannia insula, cujus incolae tali om
Abbreviated transcription (Latin):
m̃to uocabat᷑ zonathas. multa
mala faciens & cũ a multis
quasi leo a facie multorũ ꝑ¬
sequentiũ fugiens. subito in¬
gressus ẽ monasteriũ: Et am¬
plexans colũnã beati syme¬
onis. cȩpit a marissime plo¬
rare At ille dic̃ ei: Quis es
aut unde uenisti homo. aut
quomͦ huc introistiꝰ Re¬
spondit ille : Ego sũ zonathũ
latro qui om̃ia mala fecr&e
ueni hic penitere: Ait illi
inueniaris in scelera ipsa
quȩ gessisti. Hec illo dicen¬
te: ecce officiales uenerunt
ab antiochia. dicentes ad scm̃¬
& maleficũ zonathan: ne
subito cõmoueat᷑ ciuitas
insȩditionẽ: bestiȩ enĩ para¬
te st̃ addeuorandũ eũ: Re¬

Expanded text:
minabatur Jonathas, multa mala faciens, cum a multis quasi leo a facie multorum persequentium fugiens, subito ingressus est monasterium; et amplexus columnam sancti Simeonis, coepit amarissime flere. At ille dixit ei: Quis es? aut unde venisti homo, aut cur hic introisti? At ille: Ego sum Jonathas latro, qui omnia mala feci, veni hic poenitere. Ait itaque inveniaris in sceleribus ipsis quae reliquisti. Haec illo loquente, ecce officiales veniebant ab Antiochia, dicentes: et maleficum Jonathan, ne subito commoveatur civitas in seditionem. Bestiae enim paratae sunt ad devorandum eum. Re
Abbreviated transcription (Latin):
me & istis talib subuenit.
Sed si potestis intrate & ra¬
pite eũ hinc Ego aut̃ non
possũ. qr timeo eũ qui hunc¬
dientes hȩc uiri illi. regres
symeonẽ Domine. si iubes. am¬
bulare uolo: Respondens sẽs¬
ipsa festinas: Dicit illi zona¬
thas: Non domine. sed tẽpus

Expanded text:
et istis talibus subvenit, Et si potestis intrare, rapite eum hinc. Ego autem non possum, quia timeo eum qui ildientes autem haec viri illi, regressSimeonem: Domine, si jubes, ambulare volo. Respondit mala festinas? Dixit illi Jonathas: Non, domine, sed tempus
Abbreviated transcription (Latin):
ueri simile assignare nititur
aliquid & ꝓbare: Age nunc:
interroga alterũ mathemãti¬
cum. cui ipsas horas ipsumq
tẽpus in bonis tibi exuberasse
casib dicas: llico uidebis eũ
tibi rationabilia scemata in¬
finita afferre: quib apꝓb&
qr in ipsis tẽporib tͥ euenire
debuerint bona Circulũ &¬
enĩ tenet ex om̃i parte colle¬
ctũ. in quo diuersas & uari¬
as causas accipit. ex quib oc¬
casionẽ capiat dicendi qđ
uoluerit: Nã futura dũ pę¬
nitus prȩuidere ñ possunt :
clemacterica dixerunt:
idest natur& rei incerta ꝓ¬
fugia: Nã diuersis tẽporibus
nati uno naufragio periert̃.
Et una hora diei uel noctis
exorti. alter ad mendicitatẽ
ad regnũ : In uno pręlio in¬
numerabilis multitudo pro¬
sternit᷑. & uno die immo.
uno puncto: Indomo duȩ
n̾ate feminȩ. una pudicissi
ma. altera efficit᷑ impudiea.¬
Si utrisq stellȩ meritũ contu¬
lerunt. nec meretrix uttupe¬

Expanded text:
verisimile assignare nititur verisimile assignare nititur aliquid et probare. Age nunc, interroga alterum mathematicum, cui ipsas horas ipsumque tempus in bonis tibi exuberasse casibus dicas, illico videbis eum tibi rationabilia schemata infinita afferre, quibus approbet, quia in ipsis tibi temporibus evenire debuerint bona. Circulum etenim tenet ex omni parte collectum, in quo diversas et varias causas accipit, et quibus occasionem capiat dicendi quod voluerit. 56. Nam futura dum penitus praevidere non possunt, climactericas dicunt, id est naturae rei incerta profugia. Nam diversis temporibus nati uno naufragio perierunt, et una hora diei vel noctis exorti, alter ad mendicitatem ad regnum: et in uno praelio innumerabilis multitudo prosternitur, et uno die, imo uno puncto, in una domo, duae feminae, pudicissima altera, altera efficitur impudica: utriusque stellae si meritum contulerint, nec meretrix vitupe
Abbreviated transcription (Latin):
recuset. ut ñ solũ ipsi ñ habeañ.
non colant. ñ credant. ñ tene¬
ant: uerũetiã nec amĩcos illo
habeant. qui huiusce modi
nugis suũ occupant pectus. a¬
Om̃ia enĩ ista. falsa deceptionis¬
q ministra sunt: Similitũdo¬
enĩ in eis ueritatis est. ñ ipsa
ueritas: Dicit ei chromatius:
Quid. qđ non nũquã futura ꝓ¬
nuntiant Sc̃s Sebastianus
dix̃: Ista om̃a uanissima esse
festius aperiemus Precipe
hodie ad te mathesis uenire
doctorẽ. cui dicas illo tẽpore
asperis te cãsib laborasse.
& inquire ꝑ quas stellas hoc
tibi euenerit mali Responsa
eius erunt ꝓculdubio talia:
qd tẽpus tuũ a malitioso mar-¬
te susceptũ ẽ: Aut saturnus
a pocatasticus fuit: aut annꝰ
tuus ex diametro susceptus
est. aut clemacterica tibi
in centro sint nata : Aut
sindetos fuit cũ malo. aut in¬
uisibilis. aut uel inscemate.
aut immobilis circa te exti¬
tit cursus in stellis llȩc & his
similia dũ dixerit: rationis tͥ

Expanded text:
recusant, ut non solum ipsi non habeant, non colant, non credant, non teneant; verum etiam nec animos illos habeant, qui hujuscemodi nugis suum occupant pectus? Omnia enim ista falsa deceptionisque ministra sunt: similitudo in eis veritatis est, non ipsa veritas. 55. Dicit ei Chromatius: Quid? quod nonnumquam futura praenuntiant? S. Sebastianus dixit: Ista omnia vanissima esse festius aperiemus. Praecipe hodie ad te mathesis venire doctorem, cui dicas, illo tempore te asperis casibus laborasse, et inquire per quas stellas hoc tibi evenerit mali; responsa ejus erunt procul dubio talia, quod tempus tuum a malitioso Marte susceptum est, aut Saturnus apocatasticus fuit, aut annus tuus ex diametro susceptus est, aut climacterica tibi in centro sunt nata, aut syndetus fuit cum malo, aut invisibilis, aut in schemate, aut immobilis circa te exstitit cursus in stellis. Haec et his similia cum dixerit, rationis tibi
Abbreviated transcription (Latin):
rat sua cõpage dissolutũ:
Rimis itaq patentib intra¬
uit mare : atq usq ad su¬
periores tabulas impleuit :
ita ut non magis inter un

Expanded text:
rat sua compage dissolutum. Rimis itaque patentibus, intravit mare, atque usque ad superiores tabulas implevit; ita ut non magis navis in
Abbreviated transcription (Latin):
hominem ad humanos
ꝑduxit aspectus Qui dĩta¬
tis natura non imminuta
humanitãte tamen nr̃a
absq peccati neuo ueracit̃
assumpta: inter homines
conuersatus est. prebens
beneficia dĩtatis. & ꝑferens
incõmoda humane fragili¬
tatis: Dẽniq eã carnẽ quã
de uirgine sumpserat pro
redẽptione nr̃a posuit: &
hominẽ quẽ creauerat
non alio redemit pretio :
nisi uiuifico & pretioso
sanguine suo Factꝰ igitur
obędiens patri usq ad mor¬
dem. mordẽ autẽ crucis:
destruxit mortis impe¬
riũ: & ab ipsis auerni sedib
suos eripuit: & comitante
illa ineffabili triumphata
hostis uictrice pompa. ad
dexterã dĩ patris imꝑpe¬
tuũ regnaturus ascendit:

Expanded text:
hominem ad humanos produxit aspectus. Qui divinitatis natura non imminuta, humanitate tamen nostra absque peccati naevo veraciter assumpta, inter homines conversatus est, praebens beneficia Deitatis, et perferens incommoda humanae fragilitatis. Denique eam carnem quam de Virgine sumpserat, pro redemptione nostra posuit, et hominem quem creaverat, non alio redemit pretio, nisi vivifico et pretioso sanguine suo. Factus igitur obediens Patri usque ad mortem, mortem autem crucis, dextruxit mortis imperium, et ab ipsis Averni sedibus suos eripuit, et comitante illa ineffabili triumphati hostis victrice pompa, ad dexteram Dei Patris in perpetuum regnaturus ascendit
Abbreviated transcription (Latin):
mori aut̃ donec reatũ suũ
c̃fiteret᷑ ñ posse ꝑmissit. ut
exẽplo sui cruciatꝰ osten¬
der&. quid c̃sũptores rerũ
Gregorii de semet ipsis utiq
sperare debuissent :¬
I Ipsius qͦq pontificis tẽpi
eiusdẽ patris monasterio
Athanasius pfuit. Uir qͥdẽ
castitate c̃spicuus: & sui mi

Expanded text:
mori autem, donec reatum suum confiteretur, non posse permisit, ut exemplo sui cruciatus ostenderet, quid consumptores rerum Gregorii de semetipsis utique sperare debuissent. 88. Ipsius quoque pontificis tempore, ejusdem Patris monasterio Athanasius praefuit, vir quidem charitate conspicuus et sui m
Abbreviated transcription (Latin):
deuotissimꝰ ꝑgens contra Ala¬
ricũ arrianũ. benedictionẽ
petiit a sco RexIIGIO: Qui
& benedictionẽ dedit. & ui¬
ctoriã in u̾bo xp̃ispopondit:
Deditq illi plenũ uas qđ uul-¬
garis consuetudo flasconem
appellat de uino qđ bene¬
dixit. sicut & lam fecerat
quando post baptismum
contra Gundebaudũ ꝑrexe¬
rat: p̃cipiens illi ut tam lon¬
ge ad bellũ ꝓcederet. quã¬
diu illi & suis quibus dare
uellet illud uinũ: de prȩdi¬
cto flascone non deficeret:
Bibit gͦ inde rex ac regalis
familia & numerosa turba
populi : & ex inde uberrime
satiantur. Et uas uni detri-¬
mentũ ñ patitur. sed bene¬
dictione dĩ ꝑ sc̃m Reoĩgnẽ
indita: more fontis indatio¬
ne repletur. Mouit autẽ
rex cunctũ exercitũ suum
de populo francorũ uersus

Expanded text:
devotissimus, pergens contra Aladevotissimus, pergens contra Alaricum Arianum, benedictionem petiit a sancto Remigio, cui et benedictionem dedit et victoriam in verbo Christi spopondit. Deditque illi plenum vas, quod vulgaris consuetudo flasconem appellat, de vino quod benedixit, – sicut etiam fecerat, quando post baptismum contra Gundebaudum perrexerat, – precipiens illi, ut tam longe ad bellum procederet, quandiu illi et suis, quibus inde dare vellet, illud vinum de predicto flascone non deficeret. Bibit ergo inde rex ac regalis familia et numerosa turba populi, et exinde uberrime satiantur; et vas vini detrimentum non patitur, sed benedictione Dei per sanctum Remigium indita more fontis inundatione repletur. Movit autem rex cunctum exercitum suum de populo Francorum versus
Abbreviated transcription (Latin):
dauit Alaricus uͦ cũ ꝑ pat̾nũ
uellet hludouuicũ decipere.
a paterno exploratis quȩ circa
eũ erant. & thesauris eiꝰ ingenio
sub arratis: illusus est
N dieb illis rex hludouuicus
cũ ueniss& parisius ciuitatẽ:
ubi sedẽ suã constituit. ait ad
reginã & ad populũ suũ: Satis
michi molestũ est qđ gothi
arriani partẽ optimam gal¬
liarũ tenent: Eamꝰ cũ dĩ auxi¬
lio & eiciamꝰ eos de ipsa t̃ra.
nr̃isq ditionib quia ualde
bona ẽ eã subiciamꝰ. habentes
iustitiã aduersus Alaricum:
ad quẽ ꝓ amicitie conditione
legatũ direximꝰ. ꝑquem nos
decipere uoluit: Placuit hoc¬
consiliũ ꝓcerib francorum:
Tunc ꝑconsiliũ reginȩ sirae
fecit ȩccłam in honore apłoꝵ
Petri & Pauli in parisius ciui¬
tãte. & ꝑ consiliũ beati Rs xII
GUin aurelianis ciuitate
ep̃orũ synodũ conuocauit:
In quo conuentu. multa utilia
constituta fuere: Rex quoq

Expanded text:
davit. Alaricus vero cum per Paternum davit. Alaricus vero cum per Paternum vellet Hludowicum decipere, a Paterno, exploratis quae circa eum erant et thesauris eius ingenio subarratis, illusus est. 19. In diebus illis rex Hludowicus cum venisset Parisius civitatem, ubi sedem suam constituit, ait ad reginam et ad populum suum: 'Satis mihi molestum est, quod Gothi Arriani partem obtimam Galliarum tenent. Eamus cum Dei auxilio et eiciamus eos de ipsa terra nostrisque ditionibus, quia valde bona est, eam subiciamus, habentes iustitiam adversus Alaricum, ad quem pro amicitiae conditione legatum direximus, per quem nos decipere voluit'. Placuit hoconsilium proceribus Francorum. Tunc per consilium reginae suae fecit aecclesiam in honore apostolorum Petri et Pauli in Parisius civitate et per consilium beati Remigii in Aurelianis civitate episcoporum synodum convocavit, in quo conventu multa utilia const
Abbreviated transcription (Latin):
ludouuicus rex cũ dĩ bene¬
accepta. de uictoria sibi abeo
p̃dicta securus: & in mandatiᷤᷤ
accipiens ut tamdiu addimi-¬
candũ ꝑgeret. quãdui illi be.¬
nedictũ uinũ sibi ab eo datũ
in cotidiano usu potatũ suffi¬
ceret. iter arripuit contra
Gundebaudũ & Godegislum
fratrẽ eiꝰ cõmoto exercitu
magno. & burgundiones cũ
ingenti multitudine uenert̃
contra eũ suꝑ oscharam flu¬
uiũ: secus castrũ qđ diuion
dicit᷑. ibiq inter se atrocit
confligentes: Gundebaudus ac
Godegislus cũ burgundionib
terga uerter̃t. & uix fuga lapsi
euaserunt: Hludouuico ut so¬
lebat existente uictore. Gun¬
debaudus se in auinione reclu¬
sit. & ꝑ Aredium consiliarium
suũ pacẽ ahludouuico expetit
Hludouuicus uͦ ablatis thesauri.
cũ prȩda maxima & francorũ
exercitu ad ꝓpria ẽ reuersus:
Et mittens legatũ nomine pa¬
ternũ. uirũ industriũ ad Ala¬
ricũ regẽ gothorũ: de amici¬
tiȩ inter eos conditione man¬

Expanded text:
ludowicus rex cum Dei beneaccepta, de victoria sibi ab eo predicta securus et in mandatis accipiens, ut tandiu ad dimicandum pergeret, quandiu – illi benedictum vinum, sibi ab eo datum, in cotidiano usu potatum sufficeret, iter arripuit contra Gundebaudum et Godegislum, fratrem eius, commoto exercitu maximo. Et Burgundiones cum ingenti multitudine venerunt contra eum super Oscharam fluvium, secus castrum quod Divion dicitur, ibique inter se atrociter confligentes, Gundebaudus et Godegislus cum Burgundionibus terga verterunt et vix fuga lapsi evaserunt. Hludowico, ut solebat, existente victore, Gundebaudus se in Avione reclusit et per Aredium consiliarium suum pacem a Hludowico expetiit. Hludowicus vero, ablatis thesauris, cum preda maxima et Francorum exercitu ad propria est reversus. Et mittens legatum nomine Paternum virum industrium ad Alaricum regem Gothorum, de amicitiae inter eos conditione man
Abbreviated transcription (Latin):
Angli uocant᷑: At ille. bene
inquit angli. quasi angeli:¬
Et quia angelicos uultus ha¬
bent: & tales in cęlis angłoꝵ
decet eẽ conciues Iterum gͦ
int̾rogat. Quod nom̃ haber&
ipsa ꝓuincia. Mercator
respondit: Prouincialeᷤᷤ illi.
deiri uocant᷑ : Et GREGORIUSS
Bene inqͥt deiri. quia de ira
sunt eruendi: & ad gratiã¬
xp̃i conuocandi Rex illius
ꝓuinciȩ quomodo nuncu-¬
pat᷑ : Mercator respondit:
Alle uocat᷑ ET GREGORIUS

Expanded text:
Angli vocantur. At ille: Bene, inquit, Angli, quasi angeli, quia et angelicos vultus habent, et tales in coelis angelorum decet esse concives. Iterum ergo interrogavit quod nomen haberet ipsa provincia. Mercator respondit: Provinciales illi Deiri vocantur. Et Gregorius: Bene, inquit, Deiri, quia de ira sunt eruendi, et ad Christi gratiam convocandi. Rex, ait, illius provinciae quomodo nuncupatur? Mercator respondit: Aelle vocatur. Et Gregorius
Abbreviated transcription (Latin):
Qui enĩ tot attritꝰ ꝑsecutio¬
nib a gła sua cecidit. qͣsi
iã nobis e ꝓximo. regnum
ruinã sui domꝰ quassata
minaret᷑. quisquis in illa
habitaret fugeret Et qͥstantẽ
dilexerat. recedere qͣntotius
a cadente festinaret Si igit᷑
mundus cadit. & nos eum
amando complectim᷑. op¬
primi uolumus. potius quã
habitare: Quia nulla nos
ratio. a riuna illiꝰ separat.
quos eiꝰ passionib amorli¬
gat: facile ergo ẽ nẽ iã cũ

Expanded text:
Qui enim tot attritus percussionibus a gloria sua cecidit, quasi jam nobis e proximo regnum ruinam sui domus quassata minaretur, quisquis in illa habitaret fugeret, et qui stantem dilexerat recedere quantocius a cadente festinaret. Si igitur mundus cadit, et nos eum amando complectimur, opprimi volumus potius quam habitare, quia nulla nos ratio a ruina illius separat quos in ejus passionibus amor ligat. Facile ergo est nunc jam, cu
Abbreviated transcription (Latin):
extra urbẽ paruo tectus
hospitio: die noctuq inscõ
ꝑstabat ꝓposito uix ullã
curã hab̾ens corporis. totũ
se eoꝵ impendens saluti :
quos dȩmonico nitebatur

Expanded text:
extra urbem parvo tectus hospitio diu noctuque in sancto perstabat proposito, vix ullam sui curam habens corporis, totum se eorum impendens saluti, quos daemonico nitebatur
Abbreviated transcription (Latin):
U ade in pace. & pone suꝑ
eã manũ tuã. & fiat tibi
sicut uis Cum tua uo¬
luntate a passione pur¬
getur Non iussit non
imperauit dȩmoni ut
exiret. sed fiat tibi sicut
uis. Uoluit enĩ ut ipsa
mater sanaret filiã suã.
& demonẽ effugaret :

Expanded text:
ade in pace, et pone super eam manus tuas, et fiat tibi sicut vis, cum tua voluntate a passione purgetur. Non jussit, non imperavit daemonem ut exiret, sed fiat tibi sicut vis. Voluit enim ut ipsa mater sanaret filiam suam, et daemonem effugaret
Abbreviated transcription (Latin):
cusso. de se se ẽ ñ debeat. sed in
ecclȩ suȩ ac monasterioꝵ cura
sit uigilans. Pat̾nã filiis suis
caritatẽ exhibeat in defensi¬
one pauperũ cũ discretione
in qͥb iustitia suaserit sit ere¬
ctus. Consilia sapientũ libent̃
suscipiat. qͥtinꝰ & ciuitas illa

Expanded text:
cusso, deses esse non debeat, sed in Ecclesiae suae ac monasteriorum cura sit vigilans, paternam filiis suis charitatem exhibeat, in defensionem pauperum cum discretione, in quibus justitia suaserit, sit erectus, consilia sapientum libenter suscipiat, quatenus et civitas illa
Abbreviated transcription (Latin):
a suis legitimis priuarent᷑.
& ꝓphanis idoloꝵ cultib
iungerent᷑: Aspice & con¬
sidera & intende quȩ dico:
quia adhuc intextura
est tela. Mulier ista cha¬
munda. quib non lice¬
bat cõmunicare cũ eis
Quid ergo  Sublege in¬
erat dñs. ut a dimpleret
& non solueret legem:
git᷑ si ad mom̃tũ audis¬
Set mulierẽ. dicerent

Expanded text:
a suis legitimis privarentur, et profanis idolorum cultibus jungerentur. Aspice, et considera, et intende quae dico, quia adhuc in textura est tela. Mulier ista Chamunda, quibus non licebat communicare cum eis. Quid ergo? sub lege venerat Dominus, ut adimpleret, et non solveret legem. Igitur si ad momentum audisset mulierem, diceren
Abbreviated transcription (Latin):
quod dictum est. In duo¬
b uel tribz testibz stabit
omne uerbum Quid
hoc stabilius. quid fir¬
mnius uerbo: in cuius
p̾dicatione ueteris ac
noui testamenti cõcinit
tuba: et cum euange¬
lica doctrira antiquaꝵ
protestationum instru-¬
menta concurrũt. Asti¬
pulantur erũ sibi mui

Expanded text:
quod dictum est: In duobus vel tribus testibus stat omne verbum . Quid hoc stabilius, quid firmius verbo, in cujus praedicatione veteris et novi Testamenti concinit tuba, et cum evangelica doctrina, antiquarum protestationum instrumenta concurrunt? Astipulantur enim sibi i
Abbreviated transcription (Latin):
LUNENSI .LX.
Pelectȩ textꝰ quã fr̃nitaᷤᷤ tua
direx̃ epłȩ . sollicitudinem
tuã diligent᷑ innotuit. sed
cognita nos corporis tui mo¬
lestia c̃tristaũ. Uerũtam̃
dñica patient̃ debent susti¬
neri flagella. Nã freq̃nt̃ ad
emundationẽ egritudo ẽce

Expanded text:
Lunensi. Relectae textus quam fraternitas tua direxit epistolae sollicitudinem tuam diligenter innotuit, sed cognita nos corporis tui molestia contristavit. Verumtamen dominica patienter debent sustineri flagella. Nam frequenter ad emendationem 729 aegritudo c
Abbreviated transcription (Latin):
seq circã horã t̃tiã uocandũ
ẽẽ. sibiq p̃ceptũ ꝑhibuit :
ut qr suȩ mortis expecta¬
tione suspensi monachi scĩ
fabiani munia solito cele¬
brare ñ poterant. mox corpꝰ
suũ sepulturȩ traderent
acceptis a se cereis ac timia

Expanded text:
seque circa horam tertiam vocandum esse, sibique praeceptum perhibuit, ut quia suae mortis exspectatione suspensi monachi, sancti Fabiani munia solita celebrare non poterant, mox corpus suum sepulturae traderent, acceptisque a se cereis ac thymia
Abbreviated transcription (Latin):
lem quem querebant illoꝵ con¬
spectib expõiturũ. Si uero man¬
datis decrestarent anuiere infes¬
to negocio propt quod aduenis¬
set recessurũ se fore. Quod cum
tandem maxna difficultate
fusset obtentum. plera q tam̃
numerositas ppłorum cum co¬
piosis luminarib de foris excubã
euisdem pollicitationis prescola¬
retur effectum. cereoꝵ ubertate qͣi

Expanded text:
lem, quem quaerebant, illorum conspectibus expositurum; si vero mandatis detrectarent annuere, infecto negotio propter quod advenisset, recessurum fore. Quod cum tandem maxima difficultate fuisset obtentum, pleraque tamen numerositas populorum cum copiosis luminaribus deforis excubans, ejusdem pollicitationis praestolaretur effectum, cereorum ubertate q
Abbreviated transcription (Latin):
repulsu reliquit. Qui bca¬
tissimus pontifex et in uita
corporis et post obitũ sicut
infirmis sauitãtum gintiã
dedit: sic et in peruasores se¬
pissime ultor extitit. Erat
eñi haud ꝓcul a basilica cã¬
pus tellure fecundus. Talles
eñi incole olcas uocant.
Et hic datus basilice scĩ fuc¬
rat. Quẽ unus e ciuib ꝑ̃ua:¬
dit. despiciens hoĩem qui eum
loco scc̃o contulerat. Qui cum
ab ep̃o ac loci p̃posito crebro

Expanded text:
repulsu reliquit. Qui beatissimus pontifex et in vita corporis et post obitum, sicut infirmis sanitatum gratiam dedit, sic et in pervasores sepissime ultor extitit. Erat enim haut procul a basilica capus tellure fecundus tales enim incolae oleas vocant, et hic datus sancti basilicae fuerat. Quem unus e civibus pervadit, despiciens hominem, qui eum sancto loco contulerat. Qui cum iscopo ac loci praeposito crebro
Abbreviated transcription (Latin):
longanimit̃ seruat: In eo qđ
inter ignẽ & ab incendio nec¬
dũ tacta stans. cũ signo cruciˢ
& inuocatione xp̃i nominis
iste uir sc̃s qui cũ suis collegi
dicere poterat. Xp̃i bonꝰ odor
sumꝰ do in om̃i loco. se trans¬
gredi flãmas ꝓhibuit. dĩ
miriculũ fuit rep̃sentatum.
quando aaron pontifex ut
irã dñi place̾ret. turibulũ
cũ incenso odorifero sũpsit.
atq inter uiuentes & mor¬
tuos stetit Cuius meritis &
p̃cib postulemꝰ in nob̾ extin¬
gui flãmas uitioꝵ: nosq
liberari ab igne ꝑpetuo in¬
tolerabiliũ tormentorũ
d quẽ ignẽ ꝑpetuũ dm̃ quos¬
dã predestinasse quos ñ
moderni heretici prȩdesti¬
natiãni mentientes: sicut
& pelagiani de peccãto adȩ
& libero hominis arbitrio
sine gr̃a dĩ male sentientes
dixerunt: conuincente illos
ueritãte sc̃ȩ scripturȩ quȩ
dicit Ds ñ uult mortẽ pec

Expanded text:
longanimiter servat. In eo, quod longanimiter servat. In eo, quod inter ignem et ab incendio necdum tacta stans, cum signo crucis et invocatione Christi nominis iste vir sanctus, qui cum suis collegis dicere poterat: Christi bonus odor sumus Deo in omni loco, se transgredi flammas prohibuit, Dei miraculum fuit representatum, quando Aaron pontifex, ut iram Domini placaret. turibulum cum incenso odorifero sumpsit atque inter viventes et mortuos stetit. Cuius meritis et precibus postulemus in nobis extingui flammas vitiorum, nosque liberari ab igne perpetuo intolerabilium tormentorum. Ad quem ignem perpetuum Deum quosdam predestinasse, quos nomoderni heretici predestinatiani mentientes, sicut et Pelagiani de peccato Adae et libero hominis arbitrio sine gratia Dei male sentientes, dixerunt, convincente illos veritate sanctae Scripturae, que dicit: Deus non vul
Abbreviated transcription (Latin):
cib atq daturus erat infide¬
lib corda mollia. ad recipienda
diuini uerbi semina. ut per
patientiã referrent fructum
ficauit eccłam. ꝓfundens aquã
& sanguinẽ qͥb eadẽ ecclesia
lauacro rigat᷑ & poculo: & per
hunc seruũ suũ cui regendam
suã cõmisit ȩccłam impressis
inpetra uestiguis. quando ro¬
bustiora saxis uestigia & mol¬
liora uestigiis saxa ostensa st̃:
demonstrare figuralit uoluit:
qđ de eadẽ eccta ꝑ moysen fi¬¬
gurata locutione prȩdixit.
ferrũ & aes. calciamentũ eiꝰ
Calciam̃tũ quippe in scriptura
scã. munimen prȩdicationis
accipit᷑. sicut scriptũ ẽ. calciati
pedes in prȩparatione ȩuange¬
lii pacis: Quia gͦ ꝑ ferrũ uirtꝰ
ꝑ aes aut̃ ꝑseuerantia expri¬
mitur. ferrũ & aes calciam̃tũ
eiꝰ dicit᷑: dũ p̃dicatio illius
acumine simul & constantia
munit᷑: Per ferrũ enĩ: mala
aduersantia penetrat: Per aes
autẽ. bona quȩ proposuit

Expanded text:
cibus atque daturus erat infidecibus atque daturus erat infidelibus corda mollia ad recipienda divini verbi semina, ut per patientiam referrent fructum ficavit aecclesiam, profundens aquam et sanguinem, quibus eadem aecclesia lavacro rigatur et poculo, et per hunc servum suum, cui regendam suam commisit aecclesiam, impressis in petra vestigiis, quando robustiora saxis vestigia et molliora vestigiis saxa ostensa sunt, demonstrare figuraliter voluit, quod de eadem aecclesia per Moysen figurata locutione predixit: Ferrum et aes calciamentum eius. Calciamentum quippe in Scriptura sancta munimen predicationis accipitur. sicut scriptum est: Calciati pedes in preparatione euvangelii pacis. Quia ergo per ferrum virtus. per aes autem perseverantia exprimitur, ferrum et aes calciamentum eius dicitur. dum predicatio illius acumine simul et constantia munitur. Per ferrum enim mala adversantia penetrat, per aes autem bona quae proposuit
Abbreviated transcription (Latin):
instabili solidi gressus iussione
dñi extiterunt: licet diuerso
modo. ñ tam̃ diuersa fide ac
gr̃a operationẽ xp̃i conspicimꝰ:
Nam & in ueterib legimꝰ hystoruᷤ :
qr in scã ciuitate hierus alem
seruatur lapis durissimꝰ in quo
monstrant᷑ pia redẽptoris uesti.¬
gia. quando ante pibatũ iudi¬
cẽ constitit: cuius cordi saxo
duriori exigentib culpis eius
uerba imprimi nequiuerunt:
Et silicib impressis uestigiis
serut sui ReMIGII contra
malitiã diaboli cuius m̃brũ
pilatus extitit pugnaturi :¬
dignatꝰ est demonstrare. quia
dedit ei sicut discipulis suis
in carnis p̃sentia dixerat. po¬
testatẽ calcandi supra omnẽ
uirtutẽ inimici. uerũ & in hoc
facto gr̃a suȩ potentiȩ uoluit
demonstrare. quã speciosi st̃
pedes ȩuangelizantiũ pacẽ.
euangelizantiũ bona: ꝑ quem
auferebat aduris corde. & abla-¬
turus erat ab infidelib francis
corda lapidea: & dabat ꝑtina¬

Expanded text:
instabili solidi gressus iussione instabili solidi gressus iussione Domini extiterunt, licet diverso modo, non tamen diversa fide ac gratia, operationem Christi conspicimus. Nam et in veris legimus hystoriis, quia in sancta civitate Hierusalem servatur lapis durissimus, in quo monstrantur pia Redemptoris vestigia, quando ante Pilatum iudicem constitit, cuius cordi saxo duriori, exigentibus culpis, eius verba imprimi nequiverunt. Et silicibus impressis vestigiis servi sui Remigii contra malitiam diaboli, cuius membrum Pilatus extitit, pugnaturi dignatus est demonstrare, quia dedit ei, sicut discipulis suis in carnis presentia dixerat, potestatem calcandi supra omnem virtutem inimici: verum et in hoc facto gratia suae potentiae voluit demonstrare, quam speciosi snnt pedes euvangelizantium pacem, euvangelizantium bona, per quem auferebat a duris corde et ablaturus erat ab infidelibus Francis corda lapidea et dabat pertina
Abbreviated transcription (Latin):
tis aliis clausis obciuitatis custo¬
diã. ꝓ exeuntiũ & intro euntiũ
cõmoditate in die patebat.
diuina potentia expulit: &
alia porta ad hoc officiũ depu¬
tata pręfatã portã clausit. &
ut nũquã ab aliquo aperiret᷑.
cũ interminatione uindictȩ
qui illã prȩsumer& aperire
ꝓhibuit : sicut & losue impre¬
catus ẽ ultionẽ de eo qui mu¬
ros hierico dĩ uirtute deiectoᷤ
denuo restauraret:
ost quosdã uero annos ciuis
quidã nomine fercintus secus
illã portã manens. pertusum
in maceria qua eadẽ porta
obstrusa fuerat fecit. ꝑ quẽ
fimum suȩ curtis eiceret:
Quẽ mox tanta est undicta
secuta: ut non homo. non pecus.
clade suꝑueniente in eadẽ do¬
mo remanserit In quo mirãculo
dĩ plenꝰ fide plus igne diuini
amoris caluit. qui sȩuitiã tantȩ
indignationis meritis scĩs euicit.
expulit: & extinxit: In eo enim
qr in silicib eiꝰ fuert̃ impressa
uestigia. & beati petri in elem̃to

Expanded text:
tis aliis clausis ob civitatis custotis aliis clausis ob civitatis custodiam, pro exeuntium et introeuntium commoditate in die patebat divina potentia expulit, et alia porta ad hoc officium deputata, praefatam portam clausit, et ut nunquam ab aliquo aperiretur, cum interminatione vindictae, qui illam praesumeret aperire, prohibuit: sicut et Josue imprecatus est ultionem de eo qui muros Jericho, Dei virtute dejectos, denuo restauraret . Post quosdam vero annos, civis quidam nomine Fercintus, secus illam portam manens, pertusum in maceria, qua eadem porta obstructa fuerat, fecit, per quem fimum suae cortis ejiceret. Quem mox tanta est vindicta secuta, ut non homo, non pecus clade superveniente in eadem domo remanserit. In quo miraculo Dei plenus fide, plus igne divini amoris coluit, qui saevitiam tantae indignationis meritis sanctis suis evicit, expulit et exstinxit. In eo enim, quia in silicibus eius fuerunt inpressa vestigia, et beati Petri in elemento
Abbreviated transcription (Latin):
morabat᷑ se ꝓstrauit : & surgenᷤ
ab oratione. suspiciens in cęlum
ingemuit & dixit Ds̃ ds meus.
ad esto uoci meȩ Et concito
cursu ꝑ gradus ante ipsam
eccłam petris compositos: ciui-¬
tatẽ petiit In quib petris.
ac si suꝑ molle lutũ impres¬
sa eiꝰ fuerunt uestigia: quȩ
hodieq ibi ad memoriam
diuini miraculi demonstran¬
tur: Ꝙ sic celeri uelocitãte
cucurrit. atq se igni oppo¬
suit:. Siatimmq ut extensa
dextera contra ignẽ cũ inuoca¬
tione xp̃i nominis signũ sc̃ae
crucis fecit : totũ illud incen¬
diũ uelut quodã reatu cognito.
fracta & concisa atq in se se re.¬
lisa uircute. cepit ante uiri dĩ
prȩsentiã fugere: Quod uir dĩ
semꝑ insequebat᷑. & inter ignẽ
cũ signo sc̃ę crucis & in uocatio¬
ne xp̃i se opponebat Sicq to¬
tũ flãmarũ globũ ante se fu¬
gientẽ. ꝑpatentẽ portã sic enĩ
tunc tẽporis uocabat᷑. quia por¬

Expanded text:
morabatur, – se prostravit, et surgens morabatur, – se prostravit, et surgens ab oratione, suspiciens in caelum, ingemuit et dixit: 'Deus, Deus meus, adesto voci meae'. Et concito cursu per gradus ante ipsam aecclesiam petris compositos civitatem petiit. In quibus petris, acsi super molle lutum, inpressa eius fuerunt vestigia, que hodieque ibi ad memoriam divini miraculi demonstrantur. Et sic celeri volocitate cucurrit atque se igni opposuit. Statimque ut extensa dextera contra ignem cum invocatione Christi nominis signum sanctae crucis fecit, totum illud incendium, velut quodam reatu cognito, fracta et concisa atque in sese relisa virtute, copit ante viri Dei presentiam fugere. Quod vir Dei semper insequebatur et inter ignem cum signo sanctae crucis et invocatione Christi se opponebat. Sicque totum flammarum globum, ante se fugientem, per patentem portam sic enim tunc temporis vocabatur, quia por
Abbreviated transcription (Latin):
sapientia superna. diuinae
gr̃ȩ miscđia. ut in ebriati
ab ubertate domus eiꝰ apin
quȩ ẽ domꝰ & corpus eiꝰ : flumi¬
na de uentre nr̃o fluant aquȩ
uiuȩ. de mentib scilic& nr̃is
sp̃uales doctrinȩ quȩ sunt
animȩ uita Et quos ꝑbaptismũ
ab om̃ib mundãuit sordibus
peccatorũ. ꝑlacrimas pęnitentiȩ
a cunctis ablutos facinoribus.
inuitȩ conseru& munditia:
uia humani generis aduer¬
arius ñ desistit ostendere
nõcendo malignitatis suȩ po¬
tentiã. immissione sua surgen¬
tib sũbito flãmarũ globis.
hanc ciuitatẽ remorũ succen¬
dit: & nimia uastatione obor¬
ta. iam fere partẽ tertiã fauil¬¬
lis ex tantib concrematio per¬
acta consũpserat. & quod re¬
siduũ erat. uictrix flamina
lambebat Cuius rei nuntius
cũ ad beatissimi RENIGII
antistitis ꝑueniss& auditum:
ilico ad orationẽ in basilica
beati Nicasii urbis huius pon¬
tificis & martyris. nã ibi tunc

Expanded text:
sapientia superna, divinae sapientia superna, divinae gratiae misericordia, ut inebriati ab libertate domus eius, a pque est domus et corpus eius, flumina de ventre nostro fluant aquae vivae, de mentibus scilicet nostris spiritales doctrinae, quae sunt animae vita. Et quos per baptismum ab omnibus mundavit sordibus pecoatorum, per lacrimas penitentiae a cunctis ablutos facinoribus in vitae conservet munditia Quia humani generis adversarius non desistit ostendere nocendo malignitatis suae potentiam, immissione sua surgentibus subito flammarum globis, hanc civitatem Remorum succendit, et nimia vastatione oborta, iam fere partem tertiam, favillis extantibus, concrematio peracta consumpserat et quod residuum erat victrix flamma lambebat. Cuius rei nuntius eum ad beatissimi Remigii antistitis pervenisset auditum, ilico ad orationem in basilica beati Nicasii urbis huius pontificis et martyris, – nam ibi tunc
Abbreviated transcription (Latin):
pertitur. hoc sumit᷑. ut acci¬
pientes uirtũtẽ cęlestis cibi.
in carnẽ eiꝰ qui caro nr̃a fa-¬
ctus ẽ transeamꝰ. & in quo
crucifixi. cui commortui &
consepulto & conresuscitati.
Ipsũ ꝑ om̃a sp̃u & carne gestemꝰ:
Nam alit̾ in sc̃a ȩccła quȩ corpꝰ
eiꝰ ẽ. nec rata sacerdotia. nec
uera sunt sacrificia: nisi in nite
ꝓprietate naturȩ uerus nos
pontifex reconcili& : & uerus
immaculati agni sanguis emun¬
det: Qui licet in patris sit dex¬
tera constitutus. in eadẽ tam̃
carne quã sũpsit ex uirgine
sacram̃tũ ꝓpitiationis ex seqͥt᷑¬
dicente apło Ap̃c iħc qͥ mor¬
tuus est immo qui & resur¬
rexit. qui ẽ in dextera dĩ : qui
etiã int̾pellat ꝓnobis:
uius siquidem fidei gr̃a reple¬
tos. & in ea usq ad excessum
uitȩ ꝑseuerantes. poscamꝰ nos
istius patris & patroni nr̃i
meritis ac precib multipli:¬
cari a fructu frum̃ti. uini &
olei dĩ: idest doctrina sc̃a.

Expanded text:
pertitur, hoc sumitur, ut accipertitur, hoc sumitur, ut accipientes virtutem caelestis cibi, in carnem eius qui caro nostra factus est transeamus, et in quo crucifixi, cui commortui et consepulti et conresuscitati, per omnia spiritu et carne gestemus. Nam aliter in sancta aecclesia, que corpus eius est, nec rata sacerdotia nec vera sunt sacproprietate nature uerus nos pontifex reconciliet, uerus immaculati agni sanguis emundet. Qui licet in patris sit dextera constitutus, in eadem tamen carne quam sumpsit ex uirgine sacramentum propitiationis exeqmortus est, immo qui et resurrexit, qui est in dextera Dei, qui etiam interpellat pro nobis. Ͻ Huius siquidem fidei gratia repletos et in ea usque ad excessum vitae perseverantes poscamus nos istius patris et patroni nostri meritis ac precibus multiplicari a fructu frumenti, vini et olei Dei, id est doctrina sancta,
Abbreviated transcription (Latin):
populũ eundẽ scĩficare sole¬
bat : donec ueniret ipse cui
talis hostia testimoniũ dabat
Oblatusq patri ꝓ nob̾ in hostiani
odorẽq suauitatis. mysterium
suȩ passionis ablato agno in
creaturã panis uiniq transfer¬
ret: sacerdos factus in ȩt̃num.
scđm ordinẽ mel chisedech
semel in scã. et̃na redẽptione
inuenta: qr uerbũ qđ erat in
principio ds̃ apud dm̃ cibus
sempit̾nus scõꝵ angeloꝵ unde
uiuunt suꝑnȩ uirtutes caro
factũ ẽ: idest idem ds̃ uerbũ
qđ erat apud dm̃ homo factꝰ
ẽ. sicut dictũ ẽ & semꝑ credendũ
atq dicendũ ẽ Quo auctore
& redẽptore nunc in cęlo ui¬
uunt cibo sempit̃no beatorũ
sp̃c : ac ꝑpetuo omnis uiuet
carne de cruce pascimur. Et
sanguine uero ac uiuo qui de
latere illius in cruce mana¬
uit potamur. qui manducatꝰ
& potatꝰ: Integer ꝑseuerat
& uiuus. qr surrexit occisus
Et in hac mystica distributio¬
ne sp̃ualis alimoniȩ hoc im¬

Expanded text:
populum eumdem sanctificare solepopulum eumdem sanctificare solebat, donec veniret ipse cui talis hostia testimonium dabat, oblatusque Patri pro nobis in hostiam odoremque suavitatis, mysterium suae passionis oblato agno in creaturam panis vinique transferret, sacerdos factus in aeternum, secundum ordinem Melchisedech.  in sancta, aeterna redemptione inventa . Quia Verbum quod erat in principio Deus apud Deum, cibus sempiternus sanctorum angelorum, unde vivunt supernae virtutes, caro factum est, id est idem Deus Verbum, quod erat apud Deum, homo factus est, sicut dictum est et semper credendum adque dicendum est. Quo auctore et redemptore nunc in caelo vivunt cybo sempiterno beatorum spiritus, ac perpetuo omnis vivet carne de cruce pascimur et sanguine vero ac vivo, qui de latere illius in cruce manavit, potamur. Qui manducatus et potatus integer perseverat et vivus, quia surrexit occisus. Et in hac mystica distributione spiritalis alimoniae hoc im