comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
solum soluebat sabbatum.
sed & patrẽ suũ dicebat
dm̃. ęqualẽ se faciens dõ:
Ad hanc ęqualitatẽ naturę
uirtutisque. etiam illud
ꝑtinet : quod ipse filius ait
Quia quȩcunq pater facit.
hȩc cadẽ & filius similit̃
facit Et sicut pater susci¬
tat mortuos & uiuificat
sic & filius quos uult uiuifi¬
cat In illa ergo trinitatis
natura. sic totũ unum est:
ut nichil ibi possit uel sẽpa¬
rari uel diuidi Sic totum
ȩquale est : ut nichil ibi
maius aut minus ualeat
inueniri Istũ nobis unũ
dm̃. noui & ueteris testam̃¬
ti: ueridica demonstrat au¬
Ctoritas. De hoc enĩ uno
dõ: beatus moyses dicit̃:
Audi isrł. dñs ds̃ tuus. dñs
unus est Et dñm dm̃ tuũ
adorabis: & illi soli seruies:
uidete qm̃ ego sum ds̃: &
Non est alius preter me:
De hoc & beatiis dauid dicit:
lacobus apłs. istũ unũ dm̃
prȩdicans ait Tu credis qͥa
unus. ẽ. ds̃: bene facis Dȩ
mones credunt : & contre¬
miscunt: Uerumtam̃ non

Expanded text:
t sabbatum, sed et Patrem suum dicebat Deum, aequalem se faciens Deo . Ad hanc aequalitatem naturae virtutisque, etiam illud pertinet quod ipse Filius ait: Quia quaecunque Pater facit, haec eadem et Filius similiter facit. Et sicut Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat . In illa ergo Trinitatis natura, sic totum unum est, ut nihil ibi possit vel separari vel dividi: sic totum aequale est, ut nihil ibi majus aut minus valeat inveniri. Istum nobis unum Deum Novi et Veteris Testamenti veridica demonstrat auctoritas; de hoc enim uno Deo beatus Moyses dicit: Audi, Israel: Dominus Deus tuus Deus unus est; et: Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies . Videte quod ego sum Deus et non est alius praeter me . De hoc et beatus DaviJacobus apostolus, istum unum Deum praedicans, ait, Tu credis quia unus est Deus, bene facis; et daemones credunt, et contremiscunt . 5. Verumtamen non
Abbreviated transcription (Latin):
Permanet itaq inpatre & filio
naturalit̃. una uerȩ diuini¬
tatis ȩquãlitas : & una incom¬
mutabilis ac sempit̾na ma¬
iestas Sic autẽ filiũ patri
ȩqualẽ ueracit̃ dicimus: ut
etiam minorem ueraciter
non negẽmus Scimus enĩ
dm̃ filium natũ de natura
dĩ patris: Natũ etiã de na-¬
tura uirginis matris: ac per
hoc uerum dm̃ ueritãte pa¬
terne natũrȩ : uerum dm̃¬
hominẽ. de ueritate mater¬
nȩ substantiȩ : quẽ diuinita

Expanded text:
Permanet itaque in Patre et Filio Permanet itaque in Patre et Filio naturaliter una verae divinitatis aequalitas, et una incommutabilis ac sempiterna majestas. Sic autem Filium Patri aequalem veraciter dicimus, ut etiam minorem veraciter non negemus. Scimus enim Deum Filium natum de natura Dei Patris, natum etiam de natura Virginis matris, ac per hoc verum Deum de veritate paternae naturae, verum hominem de veritate maternae substant
Abbreviated transcription (Latin):
sinit cultũrȩ ac seruitũtis
obsẽquium a fidelibus exhi¬
sine dũbio creata natũra. ẽ
Quid est aut̃ creata natura:
nisi creatura: Dmĩs porro
creatura qm̃ opus.ẽ. uerita:¬
tis. est quidem creatũra ue¬
ra: non tamen ẽ ueritas:
Sola aut̃ naturalit̃. ẽ. ueritas:
quȩ naturaliter est uere
diuinitas Illi ergo ueritatẽ
dĩ non cõmmutant in men¬
dãtio. sed uere fidei teneNT
salutare mysterium. qui
non solũ. patrẽ. nec solum
filiũ. sed simul patrem &
filiũ unum dñm dm̃ suũ
corde credunt ad iustitiã: &
ore confitentur ad salutẽ
Quia non solũ pater ds̃
sed ẽtiam filius ds̃ naturaliter
ds̃: ꝑ̃manens cũ patre natũ¬
raliter: Unus uerax. unus
uerus. unaq ueritas. Quia
duos deos credi uel dici. om.
lis ẽ patri: quia filius ita
uerus ds̃ dicitur: ut pat̾ ds̃.
uerior nondicatur In dõ enĩ
uero: fuchil minus existima¬
ri sinit ipsa ueritatis agnitio

Expanded text:
sinit culturae ac servitutis sinit culturae ac servitutis obsequium a fidelibus exhisine dubio creata natura est. Quid est autem creata natura, nisi creatura? Omnis porro creatura quoniam opus est veritatis, est quidem creatura vera, non tamen est veritas. Sola enim naturaliter est veritas, quae naturaliter est vera divinitas. Illi ergo veritatem Dei non commutant in mendacium, sed verae fidei tenent salutare mysterium, qui nec solum Patrem, nec solum Filium, sed simul Patrem et Filium, unum Dominum Deum suum corde credunt ad justitiam, et ore confitentur ad salutem . Quia non solum Pater Deus, sed etiam Filius Deus naturaliter Deus, permanens cum Patre naturaliter unus verax, unus verus, unaque veritas: quia duos deos credi vel dici omninlis est Patri, quia Filius ita verus Deus dicitur, ut Pater Deus verior non dicatur; in Deo enim vero nihil minus existimari sinit ipsa veritatis agnitio.
Abbreviated transcription (Latin):
& simus in uero filio eius
colere ueroq dõ seruire :
non est utiq ueritatẽ dĩ
inmendaciũ cõmutare :
Ille aut̃ ueritatẽ dĩ commu¬
tat in mendãciũ: qui dõ non
uero existimat seruiendũ:
Ille autẽ dm̃ non uerum
colit. & dõ non uero seruit.
qui creatũre seruierit.
creaturãq coluerit: quia
ubi ds̃ non uerus colitur.
& dõ non uero seruitur.
ibi dĩ ueritas in mendacio
el oquiorũ atcestatione co¬
gnoscimus. aut unũ uerũ
dm̃ naturalit̾ patrẽ & filiũ
cũ catholicis asserant : aut
duos ueros deos a sẽ coli
contra ueritatẽ sc̃ẽ fidei
dicant: aut creature cul¬
tores se ipsos ꝓfitẽri non
mẽtuant : ut ueritãtẽ dĩ se
inmendãcio commutasse. ipsa
rerũ manifestatione cognos¬
cant: Una quippe ueritas.
unius ueri dĩ. immo una uẽ¬
ritas: unus uerus ds̃. Non ꝑ¬
mittit seruitutẽ atq cultũ¬
ram ueri dĩ creaturȩ̨q con:¬
iungi Uera quoq religio. ex¬
cepto uno uero dõ. Nulli dõ

Expanded text:
vero Filio ejus colere, veroque Deo servire, non est utique veritatem Dei in mendacium commutare. Ille autem veritatem Dei commutat in mendacium, qui Deo non vero existimat serviendum; ille autem Deum non verum colit, et Deo non vero servit, qui creaturae servierit, creaturamque coluerit: quia ubi Deus non verus colitur, et Deo non vero servitur, ibi Dei veritas in mendaciumeloquiorum attestatione cognoscimus; aut unum verum Deum naturaliter Patrem et Filium cum catholicis asserant, aut duos veros deos a se coli, contra veritatem sanctae fidei dicant; aut creaturae cultores seipsos profiteri non metuant, ut veritatem Dei se in mendacium commutasse ipsa rerum manifestatione cognoscant. Una quippe veritas unius veri Dei, imo una veritas, unus 202 verus Deus, non permittit servitutem atque culturam veri Dei creaturae conjungi. Vera quoque religio, excepto uno vero Deo, nulli deo
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c. non sic est dĩ patris
filius : sicut nos sumus:
lle est enĩ ꝓprius: Nos
redẽpti Ille natiis Nos
facti Ille uerus: nos ad¬
optiui: Ille autẽ qui uerus
est filius. ipse etiã uerus
est ds̃. non adoptione ge¬
neratus. sed de patre natu¬
ralit̃ natus In quo uero dõ.
ueroq. filio. ideo est uera
diuinitas : quia naturalis
est illi de patre natiuitas:
Propt̃ quod eũ uerũ patris
Beatiis iohannes in sua epła¬

Expanded text:
 non sic est Dei Patris filius, sicut nos sumus: ille est enim proprius, nos redempti; ille natus, nos facti; ille verus, nos adoptivi. Ille autem, qui verus est filius, ipse etiam verus est Deus, non adoptione generatus, sed de Patre naturaliter natus. In quo vero Deo veroque Filio, ideo est vera divinitas, quia naturalis est illi de Patre nativitas. Propter quod eum verum Patris beatus Joannes in
Abbreviated transcription (Latin):
adipisci: In qua tantũ quisq
crescit: quantõmagis quod
uerũ & salutare est discit
Huius scientiȩ qui tenuerit᷑
indubitanter initiũ ꝑueniet
ad perfectũ Et qui non spre:¬
uerit lac apostolici sermonis
humilit̾ accipere : ipse mere̾¬
bitur solidi cibi ꝑceptione
gaude̾re Siue autẽ quis
intra ȩccłam çatholicam
lacte nutriat᷑. siue cibo
pascat᷑. tantũ si asinu matris
ecctȩ non recesserit. uitae
particeps ꝑmanebit: quia
tenens fidei iustitiam. possi¬
debit & uitã Quam uitam.
pec ille possidebit qui per-¬
manet in infidelitate. Nec
ille qui perseuerat incrimi.¬
ne : qm̃ uterq de illis esse
conuincitur. qui seđm beati¬
lant in uanitate sensus sui:
tenebris obscuratũ habentes

Expanded text:
adipisci; in qua tantum quisque crescit, quanto magis quod verum et salutare est, discit. Hujus scientiae qui tenuerit indubitanter initium, perveniet ad perfectum, et qui non spreverit lac apostolici sermonis humiliter accipere, ipse merebitur solidi cibi perceptione gaudere. Sive autem quis intra Ecclesiam catholicam lacte nutriatur, sive cibo pascatur; si tamen a sinu matris Ecclesiae non recesserit, vitae particeps permanebit; quia tenens fidei justitiam, possidebit et vitam. Quam vitam nec ille possidebit qui permanet in infidelitate, nec ille qui perseverat in crimine: quoniam uterque de illis esse convincitur qui, secundum 1lant in vanitate sensus sui, tenebris obscuratum habentes
Abbreviated transcription (Latin):
obuiare: Prdinde illud ad¬
moneo. principalit̃ teneas
scãm trinitatẽ. id est patrẽ
& bonum. unius nature :
unius essentiȩ. unius om̃i¬
potentiȩ : unius bonitatis.
unius ęternitatis: unius
immensitatis: Ac sic cum
ram summe illius trinitã¬
tis intellige Et cũ trinita¬
unius summȩ illius diuini
sed una substantia. ẽ. patris
trinitas. unus ds̃ ueraciter
a fidelibus prȩdicatur :¬

Expanded text:
obviare. 3. Proinde illud adobviare. 3. Proinde illud admoneo principaliter teneas: sanctam Trinitatem, id est, Patrem, et bonum, unius naturae, unius essentiae, unius omnipotentiae, unius bonitatis, unius aeternitatis, unius immensitatis; ac sic cum ram summae illius Trinitatis intellige; et cum Trinitaunius summae illius divinitsed una substantia est Patris, Trinitas unus Deus veraciter a fidelibus praedicatur
Abbreviated transcription (Latin):
a quibusdã arrianis de
patre &̃ filio ꝓpositã que¬
stionẽ. in qua patrẽ maio.¬
rem & minorem filiũ asse¬
rebant: te uero ꝓpt diui-¬
narũ ignorantiam littera.¬
rum. quibus minus instru.¬
ctus es. Non inuenisse quid
eis indefensionẽ uere fidei
respondẽres. Noc inte itaq
primitus in nomine dñi
laudo: quia si tibi Non fuit
tanta respondendi facultas:
permansit tamen in corde
tuo ueritatis firma credii¬
litas Non enĩ om̃s qui xp̃i
participes sunt: etiã respon¬
dendo possunt defensare
quod credunt Sed etiam
illa pars. ẽ ꝓfecto uictoriȩ:
ut quamdiu quis sermone
non potest defendere ueri¬
tatẽ. infideli tamen corde
deuitet errorem: Expedit
autẽ ut saluberrima petri
apłi uerba sectemur prae¬
cipientis: ut simus parati
semꝑ ad respondendũ. om̃i
poscenti nos rationem: de
fide. & spe quȩ in nõbis est
Uolens ergo ad respondendũ
paratior inueniri: petis ut
nr̃o instructus sermone.
ualeas armatus eloquiis

Expanded text:
a quibusdam Arianis de Patre et Filio propositam quaestionem, in qua Patrem majorem et minorem Filium asserebant; te vero, propter divinarum ignorantiam litterarum, quibus minus instructus es, non invenisse quid eis in defensionem verae fidei responderes. Hoc in te itaque primitus in nomine Domini laudo, quia si tibi non fuit tanta respondendi facultas, permansit tamen in corde tuo veritatis firma credulitas. Non enim omnes qui Christi participes sunt, etiam respondendo possunt defensare quod credunt; sed etiam illa pars est profecto victoriae, ut quandiu quis sermone non potest defendere veritatem, fideli tamen corde devitet errorem. Expedit autem ut saluberrima Petri apostoli verba sectemur, praecipientis ut simus parati semper ad respondendum omni poscenti nos rationem de fide et spe quae in nobis est . Volens ergo ad respondendum paratior inveniri, petis ut nostro instructus sermone aaleas armatus eloquiis
Abbreviated transcription (Latin):
dunt ipsius eloquia ueri¬
tatis: unde saluator noster
ait: Non sum solus : sed ego
& qui me misit pater: De
sp̃u scõ quoq. dicit Ego ro¬
gabo patrẽ.: & alium para¬
elytum dabit uobis/ sp̃m
ueritatis Prȩcepit etiam
baptizari gentes innomine

Expanded text:
dunt ipsius eloquia Veritatis. Unde Salvator noster ait: Non sum solus, sed ego et qui misit me Pater . De Spiritu sancto quoque dicit: Ego rogabo Patrem, et alium paracletum dabit vobis, Spiritum veritatis . Praecepit etiam baptizari gentes in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ tres eẽ ꝑsonas: sed non
tres eẽ naturas: unde trini¬
tas illa scã digne creditur
inpersonis : Ires autẽ deos
naturalis Et quia in una
natura trinitatis nulla po¬
test esse diuersitas: ideo iri
trib ꝑ sõnis manet in con¬
fusa ꝓprictas: & in unitate
Naturae. regnat in commu¬
tabiliter substantialis ęqua¬
litas Ideo de filio dicitur:
Qui cũ informa dĩ esset: nõn
rapinã arbitratus est esse

Expanded text:
m, tres esse personas, sed non tres esse naturas. Unde Trinitas illa sancta digne creditur in personis, tres autem deos naturalis. Et quia in una natura Trinitatis nulla potest esse diversitas, ideo in tribus personis manet inconfusa proprietas et in unitate naturae regnat incommutabiliter substantialis aequalitas. Ideo de 199 Filio dicitur: Qui cum in forma Dei esset, non rapina
Abbreviated transcription (Latin):
quo ibimus extra nos. a¬
Uel quis est qui uadit sise
deseruit: Sed aliud sumꝰ
ꝑpeccatũ lapsi: aliud ꝑ
naturam conditi: Aliud
quod fecimu̾s Relinquam¬
nosimetipsos quales pec¬
cando nos fecimus. & ma¬
neamꝰ nos metipsi. qualeᷤᷤ
ꝑ gr̃am facti sumus:. Ecce
&enĩ qui superb fuit.
si conuersus ad xp̃m hu¬
milis factus ẽ : semet ipsũ
reliquit: Si luxuriosus
quisq ad continentiam
uitã mutauit: Ab negauit
utiq quod fuit: Si auar
quisq ambire iã desiit:
& largiri didicit ꝓpria.
qui prius aliena rapiebat.
procul dubio semet ipsum
reliquit: Ipse quidẽ est
ꝑ naturam: sed non est
ipse per malitiam: Hinc
enĩ scriptũ est Uerte
impios: & non erunt:
Conuersi namq impii ñ
erunt: Non quia omnino
non erunt in essentia:
sed scilic& Non erunt in
impietatis culpa Tunc gͦ
nos met ipsos relinquimus.
tunc nos ipsos ab negamꝰ:
cum uitamus quod per
uetustatẽ fuimus : & ad
hoc nitimur. quo ꝑ noui¬
tatẽ uocamur Pensemus
quomodo se paulus ab

Expanded text:
quo ibimus extra nos? Vel quis est qui vadit, si se deseruit? Sed aliud sumus per peccatum lapsi, aliud per naturam conditi; aliud quod fecimus, aliunosmetipsos quales peccando nos fecimus, et maneamus nosmetipsi quales per gratiam facti sumus. Ecce etenim qui superbus fuit, si conversus ad Christum humilis factus est, semetipsum rquisque ad continentiam vitam mutavit, abnegavit utique quod fuit. Si avarus quisque ambire jam desiit, et largiri didicit propria qui prius aliena rapiebat, procul dubio semetipsum reliquit. Ipse quidem est per naturam, sed non est ipse per malitiam. Hinc enim scriptum: Verte impios, et non erunt . Conversi namque impii non erunt, non quia non erunt omnino in essentia, sed scilicet non erunt omnino in impietatis culpa. Tunc ergo nosmetipsos relinquimus, tunc nosmetipsos abnegamus, cum vitamus quod per vetustatem fuimus, et ad hoc nitimur quod per novitatem vocamur. Pensemus quomodo se Paulus ab
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ nr̃ nobiscũ. sicut fuit
cũ patrib nr̃is. non dere¬
linquens nos: neque ꝓiciens.
sed inclinet corda nõstra
ad se: ut ambulemꝰ in uni

Expanded text:
ster nobiscum, sicut fuit cum patribus nostris, non derelinquens nos, neque projiciens. Sed inclinet corda nostra ad se, ut ambulemus in uni
Abbreviated transcription (Latin):
genuit uixit intacta feli¬
cius deinceps uirgo & in¬
corrupta ꝑmansit: Hȩc¬
g erat uisio magna: quã
ytransiens moyses in sp̃u
quidebat Unde tremefactꝰ
uon audebat accedere:
qm̃ in effabile erat totũ
uisu quo cernebat: Prop¬
terea & uos scĩ moniales
xp̃i. Nolite parupendere
uisum intelligentiȩ: ignẽ
diunitatis quẽ splendere
itolitis in MARIA qm̃
de rubo sonuit qui natꝰ
et ex ea Ergo pluris
estres quam completã
imnimus & ꝑmanet in
quȩ ꝑtransiit ad tempus
ueritate exhibita Ninc
uoq beatũ dicimus moy¬
tn qui talia alonge &
iugna futura conspexit :¬
aabeatior MaRTA de qua
Muisio fuit: De qua
Oe uisione ꝓphecarũ
anius sc̃s Abacuc treme
factus canit dicens Dñe

Expanded text:
genuit, vixit intacta; felicius deinceps virgo et incorrupta permansit. Haec erat visio magna, quam pertransiens Moyses in spiritu praevidebat; unde tremefactus non audebat accedere, quoniam ineffabile erat totum visu quod cernebat. Propterea et vos, sanctimoniales Christi, nolite parvipendere visum intelligentiae, ignem divinitatis, quem resplendere recolitis in Maria, quo, ut vox de rubo sonuit, qui natus est ex ea. Ergo pluris est res quam completam cernimus, et permanet in quae pertransiit ad tempus veritate exhibita. Hinc quoque beatum dicimus Moysen, qui talia a longe et magna futura conspexit; sed beatior Maria, de qua ipsa visio fuit. De qua sane visione prophetarum eximius Habacuc tremens factus canit dicens: D
Abbreviated transcription (Latin):
animi sȩuiebat: sed sub
nube ignorantiȩ. Nouam
non ꝑspiciens gr̃am. amore
antiquȩ deuotionis errabat:
deo deniq ab oculis eius
ueteris umbrȩ caligo de

Expanded text:
animi saeviebat, sed sub nube ignorantiae, 228 novam non perspiciens gratiam; amore antiquae devotionis errabat. Ideo denique ab oculis ejus veteris umbrae caligo de
Abbreviated transcription (Latin):
squaloris lepra totã mei
corporis inuasisset carnẽ.
hȩc aduenerunt sacerdo¬
tes capitolii. dicentes mͥ
pitolio. & compleri hunc
innocentiũ infantũ san-
loto me posse mundari:
Et scđm eoꝵ dicta aggre¬
gatis plurimis in nõcen¬
tibus infantibus dum
uellent sacrilegi paga¬
norũ sacerdotes eos
mactari. & ex eoꝵ san¬
guine fontẽ repleri :
cernens serenitas nr̃a
lacrimas matrũ. eorũ
ilico exhorrui facinus:
Misertusq eis proprios
illis restitui prȩcepimꝰ
filios. datisq uehiculis
& donis concessis: gauden¬
tes ad propria relaxauimꝰ:
Eadẽ igitur transacta die.
nocturno. nobis facto
silentio dum somni tempꝰ
aduenisset: ad sunt apłi

Expanded text:
squaloris lepra totam mei corporis invasisset carnem, hoc venerunt sacerdotes Capitolii, dicentes mihi pitolio, et compleri hunc innocentium sanguine loto me, posse mundari. Et secundum eorum dicta, aggregatis plurimis innocentibus infantibus, dum vellent sacrilegi paganorum sacerdotes eos mactare, et ex eorum sanguine fontem repleri , cernens serenitas nostra lacrymas matrum eorum, illico exhorrui facinus: miseratusque eas, proprios illis restitui praecipimus filios suos, datisque vehiculis et donis concessis, gaudentes ad propria relaxavimus. Eadem igitur transacta die, nocturno nobis facto silentio, dum somni tempus advenisset, adsunt ap
Abbreviated transcription (Latin):
mȩ defuit impleatur a
Atq ita non desit ꝑfectio
quȩ accessura erat tẽpore.
quẽ admodũ non erunt
uitia quȩ accesserant
tẽpore Ut neq in eo
quod aptũ & congruũ
dies allaturi fuerant :
Natura fraudet᷑. neq in
eo quod aduersũ atq
contrariũ dies attulerañ:

Expanded text:
e defuit impleatur? Atque ita non desit perfectio, quae accessura erat tempore, quemadmodum non erunt vitia quae accesserant tempore: ut neque in eo quod aptum et congruum dies allaturi fuerant, natura fraudetur; neque in eo quod adversum atque contrarium dies attuleran
Abbreviated transcription (Latin):
cimendare dignet᷑ incęlis:
eq enĩ dubiũ quia meruit
ꝯiberandis ꝓferre p̃tium:
nse plus scĩs om̃ib libe¬
tis impendere suffragiũ
Sal quid nobis ꝓdest hanc
iter pellare uocibus. nisi
eta humilitatis eius ex¬
empla teneamus: Cure¬
mus ergo adõ dilectissi¬
ni fr̃s ut cũ huius diei
fstiuitati inter esse cupi¬
nis: uestimentis humii¬
silis atq caritatis indu¬
l ꝓppareamus. Non nos¬
nes inuidia alienȩ felicitatis
torqueat. non ira usq addiui

Expanded text:
commendare dignetur in coelis commendare dignetur in coelis Neque enim dubium, quae meruit pro liberandis proferre pretium, posse plus sanctis omnibus, liberatis impendere suffragium. Sed quid nobis prodest hanc interpellare vocibus, nisi etiam humilitatis ejus exempla teneamus? Curemus ergo, dilectissimi fratres, ut qui hujus diei festivitati interesse cupimus, vestimentis humilitatis atque charitatis induti appareamus. Non nos invidia alienae felicitatis torqueat, non ira usque ad divi
Abbreviated transcription (Latin):
fontẽ ꝑ ȩnnis uitȩ potai¬
dos inuitas Iu in illa bei¬
torũ felicissima regna.
primi ordinis dignitate
indẽpta plantis roscidis
oberrans : inter paradysi
amoenitatẽ. gramineosq
choros tenero poplite per¬
gis : feliciq palma uiclas
in marcescibiles carpis:
Tu concinis sine fine che
uoce ses clamare non ces¬
sas Tu in cubiculo regs
ornata assistis: I ibi tnꝰ¬
nus regius ab angelis cal¬
locatur in aula ȩterni
regis. teq ipse rex regun
ut matrẽ uerã & decoran
sponsam prȩ om̃ibus ali¬
gens: Amoris amplexu sibi
associat: Nec mirũ ut di¬
gnet᷑ tibi adgaudere ds̃ re¬
gnans in cęlis : quẽ tu par¬
uulũ exte hominẽ natũ
totiens osculata es in t̾ris
dens: conuerte ad nr̃arũ¬
miseriarũ salutẽ: Inter hȩc
igit᷑ fr̃s lem̃i toto mentis
mittamꝰ: Omnes eius pa
trocinia om̃i nuisu implo¬
emꝰ: ut dũ nos supplici eã
bsequio frequentamꝰ in
his: ipsa nos sedula prece

Expanded text:
fontes perennis vitae potanfontes perennis vitae potandos invitas. Tu in illa beatorum felicissima regia, primi ordinis dignitate indepta, plantis roscidis oberrans, inter paradisi amoenitatem gramineosque crocos tenero poplite pergis, felicique palma violas immarcescibiles carpis. Tu concinis sine fine chorvoce, Sanctus ! clamare non cessas. Tu in cubiculo Regisornata assistis. Tibi thronus regius ab Angelis collocatur in aula aeterni Regis, teque ipse Rex regum ut matrem veram et decoram sponsam prae omnibus gens amoris amplexu sibi associat. Nec mirum, si dignetur tibi adgaudere Deus regnans in coelis, quem tu parvulum ex te hominem natum toties osculata es in terris. dens convertere ad nostram perpetuam salutem. Inter haec igitur, fratres, cum toto mentis mittamus, omnes ejus ptrocinia omni nisu imploremus: ut dum nos supplici eam obsequio frequentamus in terris, ipsa nos sedula prece
Abbreviated transcription (Latin):
gerimus : Sit impetrabile.
quod fida mente poscimꝰ.
Iccipe qđ offerimꝰ. impetra
sinod rogamꝰ. excusa quod
cmemꝰ: quia nec potiorẽ
ineritis inuenimus ad pla¬
candã irã iudicis: quã te
& iudicis Succurre ergo
miseris. iuua pusillanimes.
refoue flebiles: ora pro
populo: interueni ꝓclero.
intercede ꝓ monachorum
choro: ex ora ꝓ deuoto fe¬
mineo sexu Sentiant
om̃s tuũ lẽuamen: qui¬
cumq dȩuote celebrant
tuũ natale. Sit tibi com¬
passio suꝑ afflictis. sit pius
affectus suꝑ cęlorũ pere¬
grinis. Et cũ te semper
mittas: eumq ut ꝓpriũ
filiũ ꝓ nobis interpelles:
Ios enim adhuc in hae
terra asfligimur. ꝑsequi¬
mur. iniuriis lacessimur.
ohprobrus afficimur. esu¬
rĩmus : sitĩmus. somnum
patimur. in carcere reti¬
nemur: Iu uero in celestis
regnis pręlata es cuncts
uirginum choris: Tu agnĩ
quocumq perrexerit: s¬
queris : Tu uirgineos chins
& ab incentiuȩ carnis i¬
cebris alienos ꝑ albentu
lilia. rosasq uernantes: a

Expanded text:
impetrabile, quod fida mente poscimus. Accipe quod offerimus, impetra quod rogamus, excusa quod timemus: quia nec potiorem meritis invenimus ad placandam iram Judicis quam te, et Judicis. Succurre ergo miseris, juva pusillanimes, refove flebiles; ora pro populo, interveni pro clero, intercede pro monachorum choro, exora pro devoto femineo sexu: sentiant omnes tuum levamen, quicumque devote celebrant tuum nomen. Sit tibi compassio super afflictis, sit pius affectus super coelorum peregrinis: et cum te semper mittas, eumque ut proprium filium pro nobis interpelles. Nos enim adhuc in hac terra affligimur, persequimur, injuriis lacessimur, opprobriis afficimur, esurimus, sitimus, somnum patimur, in carcere retinemur. Tu vero in coelestibus regnis praelata es cunctis virginum choris, tu Agnum quocumque perrexerit sequeris . Tu virgineos choros et ab incentivae carnis illecebris alienos per albentia lilia rosasque vernantes ad
Abbreviated transcription (Latin):
non paruã merito. quã
religiosis quibusdã senio¬
ribus en arrantib agnoui
Gothorum tẽpore. matro¬
na quȩdam fuit ualde
religiosa: quȩ ad horũ
martyrũ eccłam crebro
ueniebat Quadã die.
dum ex more ad orandũ
ueniss&: egrediens duos
stantes sub peregrino
habitu monachos inue¬
nit Peregrinos credi¬
dit: dari eis aliquid
elemosynȩ prȩcepit:
Sed priusquam eius ero¬
gator eis ad largiendã
elemosyuã ꝓpinquass&.
asstiterunt illi uicinuis
& dixerunt: Tu nos modo
uisitas: nos te in diẽ iu¬
dicii requiremꝰ. & quie¬
quid possumꝰ pręstamus
tibi Quo dicto: ab oculiꝰ
eius ablati sunt:. Territa
illa. adorandũ rediit:
se seq in lacrimis ꝓlixius
effudit Et facta est post
hoc tanto instantior in

Expanded text:
non parvam merito, quam religiosis quibusdam senioribus narrantibus agnovi. Gothorum tempore matrona quaedam fuit valde religiosa, quae ad horum martyrum ecclesiam crebro veniebat. Quadam die dum ex more ad orandum venisset, egrediens, duos stantes sub peregrino habitu monachos invenit, peregrinos credidit, dari eis aliquid eleemosynae praecepit. Sed priusquam ejus erogator eis ad largiendam eleemosynam propinquasset, astiterunt illi vicinius, et dixerunt: Tu nos modo visitas, nos te in die judicii requiremus, et quidquid possumus, praestabimus tibi. Quo dicto, ab oculis ejus ablati sunt. Territa illa ad orandum rediit, seseque in lacrymis prolixius effudit. Et facta est post hoc tanto instantior in
Abbreviated transcription (Latin):
salẽ speciosa resplenduit:
inqua gloriosa dĩ genitrix
quasi aurora ꝓcessit : &
uadit post agnũ gloriosior

Expanded text:
salem speciosa resplenduit, in qua gloriosa Dei genitrix quasi aurora processit, et vadit post agnum gloriosior
Abbreviated transcription (Latin):
ad faciem Et nunc ex
parte: tunc autẽ ex toto:
psum autẽ in enigmate
&̾ ex parte nunc in scrip xcii.¬
turis aliquid cernere:
quod tamen sit scđm
catholicã fidẽ. ex illo
pignere contigit : quod
accepit uirgo ecclesia.
humili aduentu sponsi
sui Quȩ illo ultimo ad
uentũ cum ueniet in
claritate: nuptura est
cum iam facie ad faciẽ
contuebitur: Dedit enĩ
nobis pignus sp̃m: sicut
dicit apostolus Et ideo
ista expositio ruchil cer¬
tũ intuetur. nisi ut se¬
cundũ fidem sit: neque
aliis prȩiudicat : quȩ
nichilominus secundum
fidem esse potuerint :¬

Expanded text:
ad faciem; et nunc ex parte, tunc autem ex toto . Ipsum autem in aenigmate et ex parte nunc in Scripturis aliquid cernere, quod tamen sit secundum catholicam fidem, ex illo pignore contingit, quod accepit virgo Ecclesia humili adventu sponsi sui, quuentu, cum ueniet in claritate, nuptura est, cum iam facie ad faciem contuebitur. dedit enim nobis pignus spiritum, sicut dicit apostolus. et ideo ista expositio nihil certum intuetur, nisi ut secundum fidem sit, neque aliis praeiudicat, quae nihilominus secundum fidem esse potuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
cõmen¬
daui
dile¬
ctioni
Auestre.
stabiliter¬
s meminis¬
se debe.¬
tis. san¬
ctum
iohannẽ euan¬
gelistam: Nolle nos
semꝑ lacte nutriri. sed
solido cibo uesci Quisquis
autẽ ad sumendũ cibũ so
lidũ uerbi dĩ adhuc minꝰ
idoncus est: lacte fidei nu-¬
triatur : & uerbũ quod in¬
telligere non potest. cre¬
dere non cunctetur:
Fides enĩ meritũ est: intel¬
lactus premiũ In ipso la¬
bore intentionis. desudat
acies mentis nr̃e : ut de¬
ponat sordiculas mentis¬
nebulȩ humanȩ. & serenet᷑
ad uerbum di Non ergo
recusetur labor si adest
amor: Nostis enĩ qm̃ qui
amat. non laborat: Om̃is
labor non amantib grauis

Expanded text:
commendavi Dilectioni vestrae, stabiliter meminisse debetis, sanctum Joannem evangelistam nolle nos semper lacte nutriri, sed solido cibo vesci. Quisquis autem ad sumendum solidum cibum verbi Dei adhuc minus idoneus est, lacte fidei nutriatur, et verbum quod intelligere non potest, credere non cunctetur. Fides enim meritum est, intellectus praemium. In ipso labore intentionis desudat acies mentis nostrae, ut ponat sordiculas nebulae humanae, et serenetur ad Verbum Dei. Non ergo recusetur labor, si adest amor: nostis enim quoniam qui amat non laborat. Omnis enim labor non amantibus gravis
Abbreviated transcription (Latin):
Ait enĩ ad angelũ: Sas
ancilla dñi. Fiat michi
Marhi ꝑ oboedientiam
humilitatis obumbratis
a uirtute altissimȩ diuini¬
tatis. Fua ꝑcorruptionem
p̾e scĩ fide concipiens. gau¬
dio pariens. unde reges &
principes ouantes eius cupi¬
unt subici potestati Qua
de paradyso mittitur ad
exiliũ: utarra de exilio huiꝰ
sli eleuatur in cęlũ: Eua
timens ꝓpeccato abscondit᷑
nter ligna paradysi.
uaia uirgo gaudens ꝓ
patu circumdat᷑ coȩtibus
angorũ cȩlestisq militiaȩ
dicentiũ cũ gaudio: Gła in
excelsis dõ & in terra pax
hominib bone uoluntatis
ul posteros ex sua carne
nsscentes transmisit ad in¬
seros: benedicta MARTA ex
sia ꝓle natos dirigit ad
ilos Ex carne ȩuȩ nati¬
aicuntur filii hominum:
exbeate uarie filio rena.
t dicunt᷑ filii hominum
slii dĩ Ut quid ulterius
immorer ꝓtrahendo plu¬
rima Eua obfuit. MARI
ꝯfutt: Fua luxit. Maecra
illuxit: Sileat ergo nunc
mortiferȩ male suadibilis

Expanded text:
ait enim ad angelum: Ecce ancilla Domini, fiat mihi Maria per obedientiam humilitatis obumbratur a virtute altissimae divinitatis; Eva per corruptionem piritus sancti fide concipiens, gaudio pariens; inde reges et principes ovantes ejus cupiunt subjici potestati. Eva de paradiso mittitur ad exsilium, Maria de exsilio hujus saeculi elevatur ad coelum. Eva timens post partum absconditur inter ligna paradisi; Maria virgo gaudens post partum circumdatur coetibus angelorum coelestis militiae dicentium cum gaudio: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Eva posteros ex sua carne nascentes homines transmisit ad inferos; benedicta Maria ex sua prole natos dirigit ad coelos. Ex carne Evae dicuntur filii hominum; ex beatae Mariae filio renati non dicuntur filii hominum, sed filii Dei. Ut quid ulterius immoror protrahendo plurima? Eva obfuit, Maria profuit. Eva luxit, Maria illuxit. Sileat ergo serpentis male suadibilis
Abbreviated transcription (Latin):
moris filiũ: Cadat dẽ
improperiũ euȩ : quia uni¬
uersi sumꝰ loti ꝑ partum
scẽ uirginis marie Ecul¬
tet & letet᷑ celebrando
hunc diẽ sollẽpnit᷑ xp̃ianoꝵ
cat᷑ua: quia uita quam
destruxerat ȩua. reparat᷑
potius gaudete beatȩ pu-¬
exemplum beatissimae
carnales nuptias contẽp¬
nentes: dolorẽ partꝰ. pote¬
statẽ uiri. curã carnis.
luctũ pignoris. sollicitu.¬
dines mundi euadentes :
ut sine impedim̃to uiuere
studeatis. & ꝓbetis sic̃ nos
monet beatus apostolus
dicens: dñm exorando ter¬
rena desideria respuendo.
polũ indote merebimini:
quia socictate beatȩ UaRif
thalamis xp̃i placebitis:
Funera non plangetis. qm̃
sine fine gaudia sumetis.
quia immortalit̾ uiuit
iħc Et quia semꝑ uobis
ũr est regnaturi estis &
uos pariter cũ om̃ib sc̃is
tare uterũ. & qui eam
suꝑ astra cęli ac supra
uirginũ choros fecit re¬
gnare in cęlestibus: ipse
fos eius meritis suffra¬
gantib iubeat fieri iri

Expanded text:
at et improperium Evae, quia universi sumus laeti per partum sanctae virginis Mariae. Exsultet et laetetur celebrando hunc diem solemniter Christianorum caterva, quia vita quam destruxerat Eva, reparatur potius gaudete, beatae puexemplum beatissimae carnales nuptias contemnentes, dolorem partus, potestatem viri, curam carnis, luctum pignoris, et sollicitudines mundi evadentes, ut sine impedimento vivere studeatis, et probetis, sicut nos monet beatus Apostolus dicens: Dominum exorando, terrena desideria respuendo, polum in dote merebimini, quia sociatae beatae Mariae thalamo Christo placebitis. Funera non plangetis, cum sine fine gaudia sumetis, quia immortaliter vivit  Et quia semper vivit amor vester, regnaturae estis et vos pariter cum omnibus sanctis. tare nobiscum, et qui eam super astra coeli ac super virginum choros facit regnare in coelestibus, ipse nos, ejus meritis suffragantibus, jubeat fieri in
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotis: iubente dño a
scõ moyse in tabernaculo
posita atq altera die sola
fronduit. nucesq ꝓtulit :
quia ꝓcul dubio sola uirgo
MaRia fuit quȩ dñm pe¬
perit: & post partũ uirgo
ꝑmansit Per hanc ergo
auctor uitȩ. auctorem
mortis patent dã nauit :
dũ ꝑmulieris filiũ dam¬
nauit mulieris peccatũ:
Scriptũ ẽ enĩ Initiũ peccati
a muliere ceptũ ẽ: & nos
ꝑ illã om̃s morim᷑ Et
iterũ: Adam non ẽ seductꝰ.
mulier autẽ seducta est
Ita econtrario a muliere

Expanded text:
sacerdotis, jubente Domino a sacerdotis, jubente Domino a sancto Moyse in tabernaculo posita; quae altero die sola fronduit, nucesque protulit ; quia procul dubio sola virgo Maria fuit, quae Dominum peperit, et post partum virgo permansit. Per hanc ergo auctor vitae auctorem mortis patenter damnavit, dum per mulieris filium damnavit mulieris peccatum. Scriptum est enim: Initium peccati a muliere coeptum est, et nos per illam morimur . Et iterum: Adam non est seductus, mulier vero seducta . It
Abbreviated transcription (Latin):
plastum scilic& Adam &
euam uxorẽ eiꝰ ex terra
in terrã condidit: ex quoꝵ
genere ruinas uacuas cęli
repararet: Sed auctor
mortis hanc reparationẽ
uidens. fonti rudi humani
generis antequã riuulos
fatiuitatis ꝑ arua spar¬
geret. uenenũ suȩ mortis
Im miscere festinauit :
Sic ergo genus humanum
quasi unã arborẽ adhuc
in radice tenera antequã
in ꝓpaginis plẽ ꝓdiret
uitiauit. Inde ẽ ergo qđ
radix uitiata cotidie in¬
desinent̃ frondet. frondes¬
q eius indesinent̾ ꝑ mortẽ
marcescunt: Et sẽpe con¬
tingit. qđ aurũ fulgens
reperiatur in luto: & ex
pungenti spina pulchraȩ
rubens oriatur & rosa
Hoc enĩ operante ꝓuiden¬
tia diuina: ex radice uiti¬
ata sine uitio ꝓdiit uirga
quȩ intelligit᷑ beatissima
uirgo oxra attestante
ysaia ꝓpħa qui dixit :
Exiet uirga de radice iesse :¬
& flos de radice eius ascen¬
det : Huius enĩ gloriosaȩ
uirginis idest sc̃ȩ mariȩ
figurã tenuit uirga illa
quȩ fuit in mysterio a aron

Expanded text:
plastum, scilicet Adam et Evam uxorem ejus ex terra in terram condidit, ex quorum genere ruinas vacuas coeli repararet. Sed auctor mortis hanc reparationem invidens, fontem rudem humani generis, tanquam rivulos nativitatis per arva spargeret, venenum suae mortis immiscere festinavit. Sic ergo genus humanum, quasi unam arborem adhuc in radice teneram, tanquam in propaginis prole prodiret, vitiavit. Inde est ergo quod radix vitiata quotidie indesinenter frondet, frondesque ejus indesinenter per mortem marcescunt; et saepe contingit quod aurum fulgens reperiatur in luto, et ex pungenti spina pulchra rubens oriatur et rosa. Hoc enim operante Providentia divina, ex radice vitiata sine vitio prodiit virga, quae intelligitur beatissima virgo Maria, attestante Isaia propheta, qui dixit: Exiet virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet . Hujus enim gloriosae Virginis, id est, sanctae Mariae figuram tenuit virga illa quae fuit in ministerio Aaron
Abbreviated transcription (Latin):
lit̾ sibi istę duȩ muliers
distent: Fuȩ enĩ auctr
mortis ꝑ tortuosũ serpatt̃
econtra beatę Maniȩ au¬
tor uitȩ ꝑ Gabrihelem aͥ¬
changelũ salutis auxilũ
misit: Euȩ enĩ suasit an¬
bolus ut comẽderet cybu
uetitũ. MRTAE Nuntiauti
angłs quia conciperet per
oboedientiã ꝓmissionis filis
Eua comedens ꝓhibgum
pomũ & sibi Nocuit & ur
beata MARTA concipiens
nob̃ datũ filiũ sic̃ scriptũ
est : Puer natꝰ ẽ nob̃. filus
datꝰ ẽ nob̾ Hec & femins
ꝓfuit & uiris Illa enĩ in
animo furto rapere nisai
diuinitatis essentiã. ait¬
stante sc̃ę trinitatis b
ecce adam factꝰ ẽ qua
unus ex nob̾: Mrarga huale¬

Expanded text:
ibi istae duae mulieres distent. Ad Evam enim auctor mortis per tortuosum serpentem e contra beatae Mariae auctor vitae per Gabrielem archangelum salutis auxilium misit. Evae enim suasit diabolus ut comederet cibum vetitum: Mariae nuntiavit angelus quod conciperet per obedientiam promissionis filium. Eva comedens prohibitum pomum et sibi nocuit et viro; beata Maria concipiens nobis datum filium, sicut scriptum est, Puer natus est nobis, filius datus est nobis , et feminis profuit et viris. Illa enim in animo furto rapere visa est divinitatis essentiam, attestante sanctae Trinitatis eloquio: Ecce Adam factus est quasi unus ex nobis
Abbreviated transcription (Latin):
gi quanta sit gła mar¬
tris: quando miseriam
psequutoris audierit :
eruntam̃ nos conuẽnit
more sua natus. est : &

Expanded text:
git quanta sit felicitas martyris, quando miseriam persecutoris audierit: scire tamen nos convenit morte sua natus est, et
Abbreviated transcription (Latin):
operatur in ea teste ange
hoc ipsum. sane uterus
uirginis. quamuis mun¬
dus. quamuis impollutus.
& alienus a contagione
peccati. quamuis sc̃s: tamen
adhuc uilitate humanita¬
tis induitur: ut ita dicam.
ac si lana candidissima
suiq coloris dealbata:

Expanded text:
operatur in ea, teste angelhoc ipsum sane uterus Mariae virginis quamvis mundus, quamvis impollutus et alienus a contagione peccati, quamvis sanctus, tamen adhuc vilitate humanitatis induitur ut ita dicam ac si lana candidissima, suique coloris dealbata
Abbreviated transcription (Latin):
est operis. salutẽ reddidisse
defuncto: Qui uidet in¬
quit me : uidet & patrẽ:
Quomodo fr̃s in patre filioq
eius. unus esse poterat &
indiscretus aspectus: nisi
esset ei una & indiscreta
substantia: Ap̃c igitur
natura ds̃: Natura & homo.
inutroq uerus. in utroq
ꝑfectus: quia & humani¬
tatẽ ueraciter sumpsit
a matre. & de patre ha¬
bet naturalit̃ dĩtatem:
Qui sic uidet filiũ: uidec
dem dm̃ confitemur &
hominẽ : necessario pas¬
siones homini dõ mira

Expanded text:
s est salutem reddidisse defuncto? Qui videt, inquit, me, videt et Patrem . Quomodo, fratres, in Patre Filioque ejus unus esse poterat et indiscretus aspectus, nisi esset ei una et indiscreta substantia? Christus igitur natura Deus, natura et homo, in utroquperfectus est, quia et humanitatem veraciter sumpsit a Matre; et de Patre habet naturaliter deitatem. Qui sic videt Filium, videt dem Deum confitemur et Dominum, necessario passiones homini, Deo mira
Abbreviated transcription (Latin):
Multũ ergo petrus &
andreas dimisit: quando
uterq etiam desideria
habendi dereliquit:
Multũ dimisit: qui cũ re
possessa etiã concupisee¬
tiis renuntiauit: Aseque¬
tibus ergo tanta dimissa
sunt: quanta a non sequen¬
tibus concupisci potuert̃.¬
UIIIINemo igit᷑ etiã cũ quosdã
conspicit multa reliqus.¬
se: apud semetipsũ dica
Imitari huius mundi con¬
temptores uolo : sed qui
relinquã non habeo
Multa fr̃s relinquitis. A
desideriis terrenis renun
tiatis Exteriora enim
parua sufficiunt: Cor
namque. & non substan¬
tiam pensat: Nec ꝑpen¬
dit quantũ in eius sacri¬
ficio. sedd ex quanto proft¬
ratur: Nam si exteriorẽ
substantiam ꝑpendamus.
ecce scĩ negotiatores nr̃i.
ꝑpetuã angeloꝵ uitam.

Expanded text:
Multum ergo Petrus et Andreas dimisit, quando uterque etiam desideria habendi derelinquit. Multum dimisit, qui cum re possessa etiam concupiscentiis renuntiavit. A sequentibus ergo tanta dimissa sunt, quanta a non sequentibus concupisci potuerunt. Nemo igitur, etiam cum quosdam conspicit multa reliquisse, apud semetipsum dicat: Imitari mundi hujus contemptores volo, sed quod relinquam non habeo. Multa, fratres, relinquitis, si desideriis terrenis rentiatis. Exteriora etenim parva, sufficiunt. Cor namque, et non substantiam pensat; nec perpendit quantum in ejus sacrificio, sed ex quanto proferatur. Nam si exteriorem substantia‹m› perpendamus, ecce sancti negotiatores nostri perpetuam angelorum vitam
Abbreviated transcription (Latin):
tiam non esse respuendam.
ut ipse dĩ filius: obhanc
maxime quȩrendam sit
destinatus ad terras. Qui
ut pietatis suȩ nobis dispen

Expanded text:
tiam non esse respuendam ut ipse Dei Filius ob hanc maxime quaerendam sit destinatus ad terras. Qui ut pietatis suae nobis dispen
Abbreviated transcription (Latin):
canti. quam uiuȩ mentis
constantiam: & illesȩ con¬
scientiȩ puritatẽ: Deuotĩ
dõ offerens atumam: &
castissimũ tradens perse¬
quenti corpus ad pęnã.
llud euangelicũ seruans.
nolite timere eos qui oc¬
cidunt corpus: animam
autẽ Non possunt occidere
Ex cogitatur itaq in lau¬
rentiũ ferale tormentũ:
ut qui metu mortis non
mouebatur : a cerbitate
supplicii frangeretur:
Sed quẽ suarum conforti¬
bat multitudo uirtutũ:
Non poterat uincere mi

Expanded text:
 mentis constantiam, et illaesae conscientiae puritatem, devotam Deo offerens animam, et castissimum tradens persequenti corpus ad poenam, illud evangelicum servans: Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere . Excogitatur itaque in Laurentium ferale tormentum, ut, qui metu mortis non movebatur, acerbitate supplicii frangeretur; sed quem suarum confortabat multitudo virtutum non poterat vincere m
Abbreviated transcription (Latin):
ubi erat iohannes baptizass
primũ: & mansit ibi & mul¬
ti uenert̃ ad eũ & dicebant.
qr iohannes quidẽ signum
fecit nullũ. Meministis uob
dictũ de lohanne : quia lu¬
cerna erat. & diei testimo
niũ ꝑhibebat: Quid ergo
isti apud se dixerunt. Iohan¬
nes signũ fecit nullũ: Nullũ
inquiunt miraculũ osten¬
dit iohannes non demonia
fugauit: Non expulit febrẽ
non cecos illuminauit. non
mortuos suscitauit. non tot
milia hominũ de quinq
uel septẽ panib pauit. non
suꝑ mare ambulauit: no
uentis & fluctib imperau
Nichil horum fecit Iohannes
& totũ quicquid dicebat:
huic testimoniũ ꝑhibeba
Per lucernã ueniamꝰ ad diẽ
Omnia autẽ quȩcumq dr̃e
iohannes de hoc uera erant:
Ecce qui prehderunt. non
quomodo iudei uolebant
app̃hendere discedentẽ. appre¬
henderunt iusti permanen¬
tẽ. deniq quid sequitur. &

Expanded text:
at Joannes baptizans primum; et mansit ibi, et multi venerunt ad eum, et dicebant: Quia Joannes quidem signum fecit nullum. « Meministis vobis dictum de Joanne, quia lucerna eranium perhibebat . Quid ergo isti apud se dixerunt, Joannes signum fecit nullum? Nullum, inquiunt, miraculum ostendit Joannes: non daemonia fugavit, non expulit febrem, non caecos illuminavit, non mortuos suscitavit, non tot millia hominum de quinque vel septem panibus pavit, non supra mare ambulavit, non ventis et fluctibus imperNihil horum fecit Joannes, et totum quidquid dicebat, huic testimonium perhibebat. Per lucernam veniamus ad diem. Omnia autem quaecunque dixit Joannes de hoc, vera erant. Ecce qui apprehenderunt, non quomodo Judaei volebant mprehendere discedentem, apprehenderunt isti permanentem. Denique quid
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c ut dictũ est: qui
me uidet.uid& et pa¬
trẽ: Qui me inquit᷑
uidet : udet &̃ patrẽ:
Quomodo non & duo
& unũ sunt. cum alter
uideatur in altero: &
unũ uidisse sit ut riusq
cognitio Et reuera
fratres sicut uidere
filiũ. uidere est patrẽ:
Ita intellecto patre.
intelligitur & filius
Nam qui patrẽ credit
& conficetur ȩternum
credat. necesse est &

Expanded text:
Christus, ut dictum est, Qui me videt, videt et Patrem . Qui me, inquit, videt, videt et Patrem. Quomodo non et duo, et unum sunt, cum alter videatur in altero, et unum vidisse sit utriusque cognitio? Et re vera, fratres, sicut videre Filium videre est Patrem, ita, intellecto Patre, intelligitur 247 et Filius; nam qui Patrem credit t confitetur aeternum, credat necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
gaudiã assũptam. benigi¬
tate xp̃i honoratius suit¬
tã ceteris: quã hic gratu
honorauit p̃ ceteris. atq
ad cõmunẽ humilitaten
Non esse adductam po
mortẽ. putredinis uida¬
cet uermis & pulueris
quȩ suũ & omniũ genut
saluatorẽ: In cuius si pote¬
state. ẽ. scõrũ de capite
capillũ non perire. est d
illã anima & corpore
integrã posse seruare :
De cuius potestate si nulis
dubitat ȩccłasticorũ. qui
possit matrẽ sine corrup¬
tione in perpetuũ seruꝵ
quur dubitandũ. ẽ. uol¬
isse quod attinet ad tasi
benignitatis gr̃am:S
elegitꝰ diuina uoluntas
sola grã inter crepitis
uehementiũ igniũ fan¬
mas. non solũ corpora
puerorũ seruare illesa
uerũ etiã ipsa uestimeni
manere inusta: quur ad¬
nuat in matre propria
quod elegit in ueste als
onam p̾ruare in uentre
coeti p̃er naturalẽ usum

Expanded text:
gaudia assumptam, benignitate Christi honoratius susceptam caeteris, quam hic gratia honoravit prae caeteris; atque ad communem humilitatem non esse adductam post mortem, putredinis videlicet et vermis et pulveris, quae suum et omnium genuit Salvatorem: in cujus si potestate est, sanctorum de capite capillum non perire, est et illam anima et corpore integram posse servare. De cujus potestate si nullus dubitet ecclesiasticorum, quin possit matrem sine corruptione in perpetuum servare; cur dubitandum est voluisse, quod attinet ad tantae benignitatis gratiam? Si elegit divina voluntas sola gratia inter crepitantes vehementium ignium flammas non solum corpora puerorum servare illaesa, verum etiam ipsa vestimenta servare inusta; cur abnuat in matre propria, quod elegit in veste aliena? Jonam servare in ventre ceti praeter naturalem usum
Abbreviated transcription (Latin):
hoc potuisse. quod eum
mox contigit diuino mi¬
raculo complesse : Ecce
igitꝰ Maria fide & opere
xp̃i ministratrix & deuo¬
ta usq ad eius mortem
secutrix. Non plus gressu
quã imitationis ut cre¬
dendũ est affectu: si ibi
non fuerit. ubi xp̃c suos
ministros uult esse: ubi
ergo erit Et si ibi. num¬
quid ȩquali gr̃a Et si
equali gr̃a: ubi ęqua dĩ
censura. qui unicuique
mortuȩ erit minuenda:
Absit. quia si omniũ scõrũ
mors est prȩtiosa. Mariȩ
sane est prętiosissima: quȩ
tanta est comitata gr̃a.
ut mat̾ dĩ dicat᷑ & sit:

Expanded text:
 potuisse, quod eum mox contigit divino miraculo complevisse. Ecce igitur Maria fide et opere Christi ministratrix, et devota usque ad ejus mortem secutrix, non plus gressu quam imitationis, ut credendum est, affectu: si ibi non fuerit, ubi Christus ministros suos vult esse; ubi ergo erit? Et si ibi, numquid aequali gratia? Et si aequali gratia, ubi aequa Dei censura, qui unicuique mortuae erit minuenda? Absit: quia si omnium sanctorum mors est pretiosa, Mariae sane est pretiosissima: quam tanta comitata est gratia, ut mater Dei dicatur, et
Abbreviated transcription (Latin):
om̃a Non tamen nata. Nun¬
quid ergo ex eo qđ dicuntur.
uel incorporea. uel incor.¬
rupta. uel. in mortalia. sub¬
stantiȩ eoꝵ confessio. ẽ. quȩ
uel quales sint. & non magis
Negatio passionũ: Nam cum
dicimꝰ incorpõreũ aliquid
negamꝰ corpus. Nã uero sub¬
stantiã confitemͣ. uel cum
dicimus incorruptũ. atq
in mor tãlẽ. Non quid sit. sed
quid non patiãtur edicemꝰ:
Non enĩ patit᷑ uel mortem
uel corruptiõnẽ qđ inmor¬
tale dicitur. uel incorruptũ
Unde nequis nõminib tot
tantisq tam multis aut eius¬
dem dicat om̃a eẽ. substan¬
tiȩ. aut ĩterũ conpositam¬

Expanded text:
omnia, non tamen nata. Numomnia, non tamen nata. Numquid ergo ex eo quod dicuntur vel incorporea vel incorrupta vel immortalia, substantiae eorum confessio est, quae vel quales sint, et non magis negatio passionum? Nam cum dicimus incorporeum aliquid, negamus corpus, non vero substantiam confitemur. Vel cum dicimus incorruptum atque immortale, non quid sit, sed quid non patiatur edicimus: non enim patitur vel mortem, vel corruptionem quod immortale dicitur vel incorruptum; unde ne quis nominibus tot, tantisque, tam multis, aut ejusdem dicat omnia esse substantiae, aut iterum compo
Abbreviated transcription (Latin):
genitȩ : Si ingenitȩ sunt.
euisdem erunt substantiȩ
cuius & pat̾ est qui est in¬
genitus: Dicuntur ergo
throni. potestates. princi¬
patus. dominationes. uirtu¬
tes. Nunquid eiusdẽ eruNt̃
substantiȩ Licet nõminũ
uideat᷑ esse diuersitas. quę
Nõminũ diuersitas honoris.
significatio ẽ & non earũ
substantiae. Nam dicunt᷑
uirtutes. dominationes. se¬
des. potestates. honorum
expressio ẽ. Non substantiȩ
demonstratio. quȩ uel qua-¬
les intelligi debeant. &
utiq hȩc omnia incorpõ¬
rea. & incorrupta. & in¬
mortalia. & ingenita di¬
cuntur: Non cnĩ filii sunł
quia u̾nicus filius est. qui sinũ
patris exposuit denique de
angłis quid ait apłs:: Cui enĩ
angłoꝵ aliquando dixit cds̃
filius meus estu: fiegando gͦ
filios negauit in eis natiui¬
tatẽ. Non negauit creationẽ.
siue dominationes. siue
principatus. siue uirtutes.
siue potestates. om̃ia ꝑ ipsũ
facta sunt: Facta autẽ dix̃

Expanded text:
genitae: si ingenitae sunt, genitae: si ingenitae sunt, ejusdem erunt substantiae, cujus et Pater est qui est ingenitus? Dicuntur ergo Throni, Potestates, Principatus, Dominationes, Virtutes: numquid ejusdem erunt substantiae, licet nominum videatur esse diversitas? quia nominum diversitas honoris significatio est, et non earum substantiae. Nam quod dicuntur Virtutes, Dominationes, Sedes, Potestates, honorum expressio est, non substantiae demonstratio, quae vel quales intelligi debeant. Et utique haec omnia et incorporea et incorrupta et immortalia et ingenita dicuntur; non enim filii sunt, quia unicus Filius est, qui sinum Patris exposuit. Denique de angelis quid ait Apostolus? Cui enim angelorum aliquando dixit, Dominus filius meus es tu ? Negando ergo filios, negavit in eis nativitatem, non negavit creationem. Sive Dominationes, sive Principatus, sive Virtutes, sive Potestates, omnia per ipsum facta sunt . Facta autem dixit