comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ne quiqua nobis huc adhucdegentibus ipsa adsecuritatẽ in nocentianra sufficeres
quiainlicita animum multa pulsarent: Quaigit᷑ mente securiis ẽ quipe ipetratis
nniquita tib pser sibitestus est. quia lnnocens nonest: neq enum dsur̃is erueuatibi pus¬
&tiq sed delictorũmorb medicamentis contraris medet᷑: ut quiuo uprd oousd
deolec eti esefsimis Netib amaricatiredeamꝰ : & qu per iliata diffluendo cecidimꝰ
otiamalitts nos meuipsos res trigendo surgamnus : Eteor quod insana laeuia infude¬
rat salubris tristitia exurat & quodiuul ne rauerat : latio sup erbiae cuure. dabuti¬
quarse aoprententia ex cogntione suat inqui tati humaliant dunet reduar
or contritũ & humiliatũ ds nonspernit: Quis quis enim percata plangac mecaamn
desent tor quidem conterit sed humilia re contemnit. Eus ques uro peretalãt

Expanded text:
nequaquam nobis hic adhuc degentibus ipsa ad securitatem innocentia nostra sufficeret, nequaquam nobis hic adhuc degentibus ipsa ad securitatem innocentia nostra sufficeret, quia illicita animum multa pulsarent. Qua ergo mente securus est, qui perpetratis iniquitatibus ipse sibi testis est quia innocens non est? Neque enim Deus nostris cruciatibus pascitur, sed delictorum morbos medicamentis contrariis medetur, ut qui voluptatibus delectati discessimus, fletibus amaricati redeamus; et qui per illicita defluendo cecidimus, etiam a licitis nosmetipsos restringendo surgamus; et cor quod insana laetitia infuderat, salubris tristitia exurat; et quod vulneraverat elatio superbiae, curet abjecquam se ad poenitentiam ex cognitione suae iniquitatis humiliant. Hinc ror contritum, et humiliatum Deus non spernit . Quisquis enim peccata plangit, nec tamen deserit, cor quidem conterit, sed humiliare contemnit: quisquis vero peccata sua jam
Abbreviated transcription (Latin):
tatis suȩ cognitione solidet᷑ : Quid e. ergo qͥd ille c̃pungit᷑ & tam̃ iustitue non
ad ppinquat᷑ d iftetẽ ptat᷑ & tam̃ eũ culpa ñ inquinat : Nisi hoc qd a ꝑte ostendit᷑
quia net malos bona in ꝑfecta adiuuant Necbonos mala inc̃sũ mata c̃dẽ¬
nantuat contra ad monendis ꝗ ad missa desert̃ nectam̃ plangunt : Ne iã
relaxatis estiment culpas quas & sia gendo ñ multiplicant fullis tam̃ fle¬
tibi mundant Neq enĩ scriptor si abs criptione cessa uerit : quia alia non
addidit &iã illa quae scripserat diluitNec qui contumelias in rogit sisolũ¬
modo tacuerit sitisfecit : lum profecconecessesit it uerba praemissac sucobiae uonbis
sabus ctachumilitatis inpugn& Nec debitor absolatus ẽi qulaaba nommiset yl lcuim
sib unillaqnutn uers i absoliat ita e uundo de lin quuimus nequaquã satis facimus
Nabinquitate cessamus. nsiuoluptates quoq quasdileximus econtrario apposi¬
es lamontis in sequam̃ : Sienim nulla nosin hacuta operumn culpa maci lasier

Expanded text:
 Quid est ergo quod ille compungitur, et tamen justitiae non appropinquat; iste tentatur, et tamen eum culpa non inquinat, nisi hoc quod aperte ostenditur, quod nec malos bona imperfecta adjuvant, nec bonos mala inconsummata condemnant? At contra admonendi sunt qui admissa deserunt, nec tamen plangunt; ne jam relaxatas aestiment culpas, quas etsi agendo non multiplicant, nullis tamen fletibus mundant. Neque enim scriptor, si a scriptione cessaverit, quia alia non addidit, etiam illa quae scripserat delevit; nec qui contumelias irrogat, si solummodo tacuerit, satisfecit, cum profecto necesse sit ut verba praemissae superbiae verbis subjectae humilitatis impugnet; nec debitor absolutus est quia alia non multiplicat, nisi et illa quae ligaverat solvat. Ita et cum Deo delinquimus, nequaquam satisfacimus si ab iniquitate 88 cessamus, nisi voluptates quoque quas dileximus, e contrario appositis lamentis insequamur. Si enim nulla nos in hac vita operum culpa maculasset,
Abbreviated transcription (Latin):
pon relinquit: Nacum acceptã ad adiutoriũ scientiã neglegunt sbanacon¬
trasc inteftimoniũ uertunt. & delumine intellegentiar argent supelicuã
qd ꝓ focto dccopenunt sut pos sent delereptcata Quorũ nimirũ nequitia oũ
mali agit q̃đ diiudicat : uenturũ ũ iudicium hicdegustatt ab socitas lar¬
nis sappliciis seruat ob noxia: suo hic interim eeaminenon sit absolutu uan¬
toq ullio graiuiora tormenta ꝑcipiat : quanto hic malũ nondeser tto dunrat
qđ ipsacondenat : Hinceni ueritas dicit : Seruus qui cognoutte uolunt mul
do minsmi & n prae parauit: & n fecit secundũ uoluntatẽ ei : uapulabt oul¬
as ripino psalimistaait: Descendant in infernũ uiuentes. uiuaquispetus
cirta illos ugunt᷑ sciunt & sentiunt : mortuiaut̃ sentire nihil posheda scitur
eni in infernũ descenderent: simala nesciendo ꝑ petrarent. Eũ uerosciant

Expanded text:
non relinquit. Nam cum acceptam ad adjutorium scientiam negligunt, hanc connon relinquit. Nam cum acceptam ad adjutorium scientiam negligunt, hanc contra se in testimonium vertunt; et de lumine intelligentiae augent supplicia, quod profecto acceperant ut possent delere peccata. Quorum nimirum nequitia cum malum agit quod dijudicat, venturum jam judicium hic degustat; ut cum aeternis suppliciis servatur obnoxia, suo hic interim examine non sit absoluta; tantoque illic graviora tormenta percipiat, quanto hic malum non deserit, etiam quod ipsa condemnat. Hinc enim Veritas dicit: Servus qui cognovit voluntatem Domini sui, et non praeparavit, et non fecit secundum voluntatem ejus, vapulabit multis . Hinc Psalmista, ait: Descendant in infernum viventes . Vivi quippe quae circa illos aguntur sciunt et sentiunt, mortui autem sentire nil possunt. Mortui enim in infernum descenderent, si mala nesciendo perpetrarent. Cum vero sciunt
Abbreviated transcription (Latin):
nec absconderunt : Peccatum enim suũ si sodomaabsconder& : adhuc subtimore
peccaro : Sed funditus frenatimoris amiserat : quae ad culpam nec tenebras
tiplicatus est : Seccatum quippe uocẽest culpainactione: Peccatũ uero &iam
cũ clamore est : culpacumlibertate : at contraam monendi sunt quiaccusant
praua nec tamen deuitant : ut prouide ꝑpendant: Quid in districto qi iudicio
ꝓsua excusatione dicturi sunt : quidereatusuoꝵ criminum &iam sem&ipsisiudi¬
cib non excusant : Hiltaq quid aliud quã pr econessiu sunt : uoces contra
culpas proferunt : & sem&ipsos operib reos trahunt : Ammonen disunt ut
uideant quia de occulta lãre tributione iudici ẽ : quod eorum mens malũ qđ
perp&rat inluminat᷑ ut udeat sed ñ conat᷑ ut uncat: Vt quomelius uid&ꝰ eo
deterius pereat : quia & intellegentiae lumen ꝑ cipit & actionis prauete nebras

Expanded text:
nec absconderunt . Pecnec absconderunt . Pecpeccaret; sed funditus frena timoris amiserat, quia ad culpam nec tenebras tiplicatus est . Peccatum quippe cum voce, est culpa in actione; peccatum vero etiam cum clamore, est culpa cum libertate. At contra admonendi sunt qui accusant prava, nec tamen devitant, ut provide perpendant quid in districto Dei judicio pro sua excusatione dicturi sunt, qui de reatu suorum criminum etiam semetipsis judicibus non excusantur. Hi itaque quid aliud quam praecones sunt sui? Voces contra culpas proferunt, et semetipsos operibus reos trahunt. Admonendi sunt ut videant quia de occulta jam retributione judicii est, quod eorum mens malum quod perpetrat illuminatur ut videat, sed non conatur ut vincat; ut quo melius videt, eo deterius pereat, quia et intelligentiae lumen percipit, et actionis pravae tenebras
Abbreviated transcription (Latin):
dant : atq aliter quiaccusant praua nectamen deuitant: Ammonendiem̃ sunt
quimlicita quae faciunt &ia mlaudant ut considerent quodplerumq plus ore
quã opere delinquant : Operenamq perse m&s ipsossolos praua perpotrant :
oreaut̃ pertot personas iniquitatẽ exhibent: quot audientiũ mentes iniqua
laudantes docent : Ammonendiergo sunt ut sieradicare maladissimulant :
saltim seminare pertimescant: Ammonen disunt uteis perditio priuata sufficiat
Rursumq ammonendisunt utsimali ẽe non m&uunt : erubescant salti uideri
quod sunt : Plerumq enim culpadum abscondit effugatur quia dũmenseru¬
bescit uider quod ta menẽẽ non metuit : erubes cit quandoq ẽẽ quod fugit
uider Cum uero prauus quisq inpudent᷑ in notescit : quodliberius omne facin
perpotrat. eoetiã licitũ putat: Et quodlicitũ sus picat᷑: in hoc procul dubiomul¬
tiplicius mergit᷑ : Vnde scriptumẽ : Peccatum suũ sicut sodoma praedicauer̃

Expanded text:
dant; atque aliter qui accusant prava, nec tamen devitant. Admonendi sunt enim qui illicita quae faciunt etiam laudant, ut considerent quod plerumque plus ore quam opere delinquant. Opere namque per semetipsos solos prava perpetrant; ore autem per tot personas iniquitatem exhibent, quot audientium mentes iniqua laudantes docent. Admonendi ergo sunt, ut si eradicare mala dissimulant, saltem seminare pertimescant. Admonendi sunt, ut eis perditio privata sufficiat. Rursumque admonendi sunt, ut si mali esse non metuunt, erubescant saltem videri quod sunt. Plerumque enim culpa dum absconditur, effugatur, quia dum mens erubescit videri quod tamen esse non metuit, erubescit quandoque esse quod fugit videri. Cum vero pravus quisque impudenter innotescit, quo liberius omne facinus perpetrat, eo etiam licitum putat; 89 et quod licitum suspicatur, in hoc proculdubio multiplicius mergitur. Unde scriptum est: Peccatum suum sicut Sodoma praedicaverunt,
Abbreviated transcription (Latin):
teiustorũ & fiant nouissima mea horũ similia : Sed cũ conpunctionis tẽpus
ab scessit contraeorũ uita quib: sesimilẽ fieri &ũ moriendo poposcerat con¬
siliũ pbuit : & cũ occasionẽ deauaritiã repperit ilico oblituse quicquid sib
pugnantẽ legimentis meae : & captiuũ meducentẽ inlegepeccati quȩ ẽ in

Expanded text:
te justorum, et fiant novissima mea horum similia . Sed cum compunctionis tempus te justorum, et fiant novissima mea horum similia . Sed cum compunctionis tempus abscessit, contra eorum vitam, quibus se similem fieri etiam moriendo poposcerat, consilium praebuit; et cum occasionem de avaritia reperit, illico oblitus est quidquid sipugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae
Abbreviated transcription (Latin):
& quid ẽ. post fletũ prauaagere. nisi suꝑbas in eũ quẽ rogauerat in imicitia fex¬
ercere : Ia cobo ad testantequiait: Quicũq uoluerit amicus ẽe saetuli huius. ini¬
micusdĩ conftituet᷑: Ad monendis ꝗ ad missa plangunt nectam̃ desert̃ : ut sol¬
licite considerent quia ita plerũq mali inutilit̃ conpungunt᷑ adiustitiam:
sicut plerũq boniin noxiae tẽptant᷑ ad culpã : Fit quippe mira exigentib
meritis dispositionis internae mensura : ut & illidũ debono aliquidagunt
qd tam̃ non ꝑficunt suꝑbe int᷑ ipsa quae &iã plenissime ꝓp&rant mala con¬
fidant : & istidũ demalo tẽptant᷑ cuin equaquã consentiunt quo ꝑ infirm.¬
tatẽ titubant eo gressus cordis adiustitiã ꝑ humilitatẽ uerius figant : Bala¬
am quippe iustorũ tabernacula respiciensait: Moriat᷑ anima mea mor¬

Expanded text:
t quid est post fletum prava agere, nisi superbas in eum quem rogaverat, inimicitias ext quid est post fletum prava agere, nisi superbas in eum quem rogaverat, inimicitias exercere? Jacobo attestante qui ait: Quicunque voluerit amicus esse saeculi hujus, inimicus Dei constituitur . Admonendi sunt qui admissa plangunt, nec tamen deserunt, ut sollicite considerent quia ita plerumque mali inutiliter compunguntur ad justitiam, sicut plerumque boni innoxie tentantur ad culpam. Fit quippe mira exigentibus meritis dispositionis internae mensura, ut et illi dum de bono aliquid agunt, quod tamen non perficiunt, superbe inter ipsa quae etiam plenissime perpetrant mala confidant; et isti dum de malo tentantur, cui nequaquam consentiunt, quo per infirmitatem titubant, eo gressus cordis ad justitiam per humilitatem verius figant. Balaam quippe, justorum tabernacula respiciens, ait: Moriatur anima mea mor
Abbreviated transcription (Latin):
donei terare e post fletũ cõmittere : qd rursũ necessesit flere : Elineꝑ
esua dicit : Lauaminimundi estote : Post lauacrũ enĩ mundus ẽẽ neglegit
quis quis post lacrimas uigae in nocentiã ñcustodit. Et lauantꝰ ergo & ne¬
quaqua mundis: ꝗ cõmissa flere ñ desinunt : sed rursus flenda cõmittunt
Hincꝑ quenda sapiente dicit᷑:. Quibapti zat amortuo & iterũ tangit illum
quid ꝓficit lauatio ei : baptizat᷑ qui ppea mortuo qͣ mundat᷑ fletib apecaneo
Sed pͥest saptis ma mortuũ tangit : ꝗ culpã post lacrimas repetit : Ael moner¬
di po stͥ missa plangint pectam̃ desert ut antedis tricti iudicaisoculos eis scẽo
similes agnoscant : qui uenientes ad faciem quorũdã hominũ magna eis sũmis¬
sione blandiunt᷑ : recedentes aut̃ inimicitias acdana quaeualent a trout in¬
fert  Quid e enĩ culpã flere : nisi humilitatẽ dõ suae deuotionis ostendere :¬

Expanded text:
tione iterare, est post fletum committere quod rursum necesse sit flere. Hinc per tione iterare, est post fletum committere quod rursum necesse sit flere. Hinc per Isaiam dicitur: Lavamini , mundi estote . Post lavacrum enim mundus esse negligit, quisquis post lacrymas vitae innocentiam non custodit. Et lavantur ergo et nequaquam mundi sunt, qui commissa flere non desinunt, sed rursus flenda committunt. Hinc per quemdam sapientem dicitur: Qui baptizatur a mortuo, et iterum tangit illum, quid proficit lavatio ejus ? Baptizatur quippe a mortuo , qui mundatur fletibus a peccato; sed post baptisma mortuum tangit, qui culpam post lacrymas repetit. Admonendi sunt qui admissa plangunt, nec tamen deserunt, ut ante districti judicis oculos eis se esse similes agnoscant, qui venientes ad faciem quorumdam hominum, magna eis submissione blandiuntur; recedentes autem, inimicitias ac damna quae valent atrociter inferunt. Quid est enim culpam flere, nisi humilitatem Deo suae devotionis ostendere? E
Abbreviated transcription (Latin):
sunt qui ad missa plangunt nec tam̃ desert̃. ut considerare sollictesciant:
quia flendo in anit᷑ mundant qui uiuendo senequit᷑ inquinant : cũ idcirco
selacrimis lauant: ut mundi ad sordes redeant Hlinc enĩ scriptũ est.
canis reuersus ad suũ uomitũ : & suslota in uoluta bro luti : Canis quippe cũ
uomit : ꝓfecto cibũ qui pectus de primebat ꝓitt: Sed cũ ad uomitũ reuertit
unde lecugat᷑ fuerat rursusonerat: Et qui ad missa plangunt. ꝓfecco neꝗ¬
tiã dequamile saciati fuerant : & quaementis intima de primebat. confi
tendopicunt quã postc̃ fesstonẽ dũ repetunt resumunt: Sues uero in uo¬
deserit penegrauiori cul pesesubict : qui & ipsã quã flendo impetrare potũ¬
it ueniã coneonit : It quasi inlutosa aqua semet ipsũ uolut: quiadũ fletib
suis uitae munditiã subtrahit : antedioculos sordidas iptis oia lacrimas sacit :¬
Hin crursũ scriptũ est Neiteres uerbũ in orationeua: Verbũ nãq inora¬

Expanded text:
sunt, qui admissa plangunt nec tamen deserunt, ut considerare sollicite sciant, quia flendo inaniter mundant, qui vivendo se nequiter inquinant, cum idcirco se lacrimis lavant, ut mundi ad sordes redeant. Hinc enim scriptum est: canis reversus ad vomitum suum, et sus lota in volutabro luti. Canis quippe, cum vomit, profecto cibum, qui pectus deprimebat, proicit. Sed cum ad vomitum revertitur, unde levigatus fuerat, rursus oneratur. Et qui admissa plangunt, profecto nequitiam, de qua male satiati fuerant et quae mentitendo projiciunt, quam post confessionem dum repetunt, resumunt. Sus vero in vodeserit, pene graviori se culpae subjicit: qui et ipsam quam flendo impetrare potuit veniam contemnit, et quasi in lutosa aqua semetipsum volvit, quia dum fletibus suis vitae munditiam subtrahit, anteHinc rursum scriptum est: Ne iteres verbum in oratione tua . 87 Verbum namque in ora
Abbreviated transcription (Latin):
quaedã in chrtara tensiones strate cordarũ : quas tangendi artifex ut non sibi¬
mec ipsi dissimilecanticũ faciat. dissimilit̃ pulsat : It id urco cordae consonã
modulationẽ reddunt : quia uno quidẽ plectro : sed nonuno inpulsu feriunt᷑¬
Vnde & doccor quisq ut in una cunctos uirtute caritatis aedificet : ex una doc¬
trina Nuna eidẽq exortatione tangere corda audientiũ debec
Aliter senes
Aliter domini

Expanded text:
quaedam in cithara tensiones stratae chordarum? quas artifex tangendo, ut non sibiquaedam in cithara tensiones stratae chordarum? quas artifex tangendo, ut non sibimetipsis dissimile canticum faciant, dissimiliter pulsat, et idcirco chordae consonam modulationem reddunt, quia uno quidem plectro, sed non uno iUnde et doctor quisque, ut in una cunctos virtute charitatis aedificet, ex una doctrina, sed non una eademque exhortatione tangere corda audientium debet.aaliter subdi
Abbreviated transcription (Latin):
satis factionẽ omniposcenti: uos rationẽ deea quȩ inuobis ẽ spes : Ae siaperte
dicit : Vt ad portandã arcã mora nulla praepediat: ueetes aciitulis numquã
pastor ostendimꝰ : Nuncqualit̃ doceat demonstremꝰ: Vt enĩ longeante nos
reuerendae memoriae. Gregorius natan tenus edocuit : Nonuna eadẽq cunc¬
tis exortatio congruit : quia neccunctos parmorũ qualitas astringit : Saepenaq
aliis officiunt quae aliis ꝓst̃. Quia & plerũq herbae quae haec animalia nutri¬
unt : alia occidunt : Et lenis sibilus equos mitigat : catulos instigat : It medica
mentũ qͣd hunc morbũ imminuit alteriuires iungit : Et panis quiuitã fortiũ
roborat : paruulorũ necat: Proqualitate igit᷑ audientiũ . formaridebet sermo
doctorũ : Vt & ad sua singulis congruat & tam̃ a comunis aedificationis arce
Nũ quã receder: : Quid enĩ st̃ intentae mentes auditorũ : nisiut itadixerim

Expanded text:
satisfactionem omni poscenti vos rationem de ea quae in vobis est spe . Ac si aperte satisfactionem omni poscenti vos rationem de ea quae in vobis est spe . Ac si aperte dicat: pastor ostendimus, nunc qualiter doceat demonstremus. Ut enim longe ante nos reverendae memoriae Gregorius Nazianzenus edocuit , non una eademque cunctis exhortatio congruit, quia nec cunctos par morum qualitas astringit. Saepe namque aliis officiunt, quae aliis prosunt. Quia et plerumque herbae quae haec animalia nutriunt, alia omentum quod hunc morbum imminuit, alteri vires injungit; et panis qui vitam fortium roborat, parvulorum necat. Pro qualitate ergo audientium, formari debet sermo doctorum, ut per singula singulis congruat, et a communis aedificationis arte nunquam recedat. Quid enim sunt intentae mentes auditorum, nisi, ut ita dixerim,
Abbreviated transcription (Latin):
utcũ sermone aliis in sonant : ipsi &iã uitaesplendorȩ fulgescant : Dequib
aptesubdit᷑ Quis eꝑ erẽ in circulis neũ quã extrahent᷑ ab eis quia nimirũ neces¬
seẽ ut qui ad officiũ praedicationis excubant : a sacrae leccionis fcudio non re¬
cedant: Ad hoc nãq uates eẽ incirculis sẽꝑ iubent᷑ : ut cũ portari archã opor¬
tunitas exigit : de intromittendis uectib portandi tarditas nulla generet᷑:
Quia uidelicet cũ spiritale aliquid a subditis pastor inquirit᷑ : ignominiosũ
ualdeest si tunc quaerat discere cũ questionẽ debet enodare : Sed circulis
uecces inhereant : ut doccoressẽ ꝑ insuis cordib eliquia sacra meditantes
tes tamenti arcã sinemora eleuent : si qui cquid necesse est ꝓtinus docent :
Vn debone primꝰ pastor ecclȩ pastores ceteros ammonet dicens : Paratisẽꝑ ad

Expanded text:
ut dum sermone aliis insonant, ipsi etiam vitae splendore fulgescant. De quibus ut dum sermone aliis insonant, ipsi etiam vitae splendore fulgescant. De quibus apte subditur: Qui semper erunt in circulis, nec unquam extrahentur ab eis. Quia nimirum necesse est ut qui ad officium praedicationis excubant, a sacrae lectionis studio non recedant. Ad hoc namque vectes esse in circulis semper jubentur, ut cum portari arcam opportunitas exigit, de intromittendis vectibus portandi tarditas nulla generetur; quia videlicet cum spiritale aliquid a subditis Pastor inquiritur, ignominiosum valde est si tunc quaerat discere, cum quaestionem debet enodare. Sed circulis vectes inhaereant, ut doctores semper in suis cordibus eloquia sacra meditantes, testamenti arcam sine mora elevent, si quidquid necesse est, protinus docent. Unde bene primus pastor Ecclesiae pastores caeteros admonet, dicens: Parati semper ad
Abbreviated transcription (Latin):
& operies auro : inducesq ꝑcirculos quist̃ in arce laterib ut portet᷑ in eis : qui
sẽꝑ ert̃ incirculis necũquã ex trahent᷑ ab eis: Quid ꝑ arcã : nisi sca eda fi¬
gurat᷑ : cui quattuor circuli aurei ꝑquattuor angulos iubent᷑ adiungi: quia
in eo qͥd ꝑ quattuor mundi partes dilatatatendit᷑ : ꝓculdubioquattuor scĩ
euangelii libris accinta praedicat᷑: Vectesq delignis secthim fiunt qui eis¬
de ad portandũ circulis inserunt᷑ : quia fortes ꝑseuerantesq doctores uelut
in putribilia lignaquaerendi sunt qui instructioni sacrorũ uoluminũ sẽꝑ in¬
herentes scae ecdesie unitatẽ denuntient : & quas: intromissis circulis arã
portent : Vectib quippe arcã portareẽ : bonis doctorib scam ecclãm ad ru¬
des infideliũ mentes praedicando deducere : Quia uro quaq̃ iubent operiri :

Expanded text:
et operies auro, inducesque per circulos qui sunt in arcae lateribus, ut portetur in eis qui et operies auro, inducesque per circulos qui sunt in arcae lateribus, ut portetur in eis qui semper erunt in circulis, nec unquam extrahentur ab eis . Quid per arcam, nisi sancta Ecclesia figuratur? Cui quatuor circuli aurei per quatuor angulos jubentur adjungi, quia in eo quod per quatuor mundi partes dilatata tenditur, 34 procul dubio quatuor sancti Evangelii libris accincta praedicatur. Vectesque de lignis sethim fiunt, qui eisdem ad portandum circulis inseruntur; quia fortes perseverantesque doctores velut imputribilia ligna quaerendi sunt, qui instructioni sacrorum voluminum semper inhaerentes, sanctae Ecclesiae unitatem denuntient, et quasi intromissi circulis arcam portent. Vectibus quippe arcam portare, est bonis doctoribus sanctam Ecclesiam ad rudes infidelium mentes praedicando deducere. Qui auro quoque jubentur operiri,
Abbreviated transcription (Latin):
EDOMNE HOCRITE ARICTOREAGETUR SISUENAI
formidinis & dilectionis spu efflatus studio secotidie sacrieloquii prȩ¬
cepta meditet᷑ : ut in eouim sollicitudinis & ergacaelestẽ uitã ꝓuidaeircũ¬
spectionis quã human ȩ conuersationis usus indesinent᷑ destruit diuinae
ãmonitionis uerba restaurent : & qui aduetus tatẽ uitae ꝑ societatẽ sae¬
culariũ ducit᷑ : ada morẽ sẽꝑ spiritalis patriae compunctionis as piratione
renouetur Valdenaq: interhumana uerba cor defluit : Cũq indubitant᷑
constat qđ axternis oecupationũ tumultib inpulsũ a semet ipso corruat stu¬
derse incessabilit̃ debet ut peruditionis ftudiũ resurgat: Hinc estenĩ qd prat¬
latũ gregidiscipulũ paulus ammonet dicens: Dũ ueno ad tende lectioꝵ:
Hinc dauid ait : Quomodo dilexi legẽ tuã dñe : totadiȩ meditatiomea est:
los aurcos quos pones ꝑquat tuor arce angulos : faciesq uecces delignis sec hĩ

Expanded text:
ed omne hoc rite a rectore agitur, si supernae ed omne hoc rite a rectore agitur, si supernae formidinis et dilectionis spiritu afflatus, studiose quotidie sacri eloquii praecepta meditetur; ut in eo vim sollicitudinis, et erga coelestem vitam providae circumspectionis, quam humanae conversationis usus indesinenter destruit, divinae admonitionis verba restaurent; et qui ad vetustatem vitae per societatem saecularium ducitur, ad amorem semper spiritalis patriae compunctionis aspiratione renovetur. Valde namque inter humana verba cor defluit; cumque indubitanter constet quod externis occupationum tumultibus impulsum a semetipso corruat, studere incessabiliter debet, ut per eruditionis studium resurgat. Hinc est enim quod praelatum gregi discipulum Paulus admonet, dicens: Dum venio attende lectioni . Hinc David ait: Quomodo dilexi legem tuam, Domine, tota die meditatio mea est .los aureos, quos pones per quatuor arcae angulos, faciesque vectes de lignis sethim,
Abbreviated transcription (Latin):
sus ẽ sanguis dolorisstimulo ꝑsequat᷑ & ad phendat eũ & ꝑcutiat animam
ta conuertimur: Et simplicit̃ ligna sucidimꝰ: cũ delinquentiũ uitiapia inten¬
tioneresecamus : Sed securis manufugit cũ sese increpatio plus quã necessẽe
in asperitatẽ ꝑ trahit : Ferrũq dema nubrio ꝓsilit : cũ decorreptione sermo
durior ecedit : Et amicũ ꝑcutit & occidit : quia auditorẽ suũ ꝓlata contume¬
lia abspedilectionis interficit: Correptinãq mens repentea dodiũ ꝓruit :
sihanc inmoderata increpatio plusquã debuit addicit : Sedisqui in caute
ligna ꝑcutit & ꝓximũ extinguit : ad cres neces sẽe urbes fugiat : ut una ea¬
rũ defensusuiuat : Quiasi ad paenitiae lam̃ta conuersus in unitate sacra¬
menti subspefide & caritateabs condit᷑ : reus perpecrati homiadii nontenetꝰ:
Eũq eactineti ꝓximus & cũ inuenerit non occidit : qui acũ districtus iudex
reatũ non ex petit : quẽ subei uenia. spesfides & caritas abscondit xXII¬

Expanded text:
sus est sanguis, doloris stimulo persequatur, et apprehendat eum, et percutiat animam delicta nostra convertimur, et simpliciter ligna succidimus cum delinquentium vitia pia intentione resecamus. Sed securis manu fugit cum sese increpatio plus quam necesse est in asperitatem pertrahit. Ferrumque de manubrio prosilit cum de correptione sermo durior excedit; et amicum percutiens occidit, quia auditorem suum prolata contumelia ab spiritu dilectionis interficit. Correpti namque mens repente ad odium proruit, si hanc immoderata increpatio plus quam debuit addicit. Sed is qui incaute ligna percutit, et proximum exstinguit, ad tres necesse est urbes fugiat, ut in una earum defensus vivat, quia si, ad poenitentiae lamenta conversus, in unitate sacramenti sub spe, fide et charitate absconditur, reus perpetrati homicidii non tenetur; eumque exstincti proximus et cum invenerit non occidit, quia cum districtus judex reatu non expetit quem sub ejus venia spes, fides et charitas abscondit. Ci
Abbreviated transcription (Latin):
nisifideiunitas designatur : Namsi ae in malopunico unaexeteris corticumical¬
talnterius granamuniunt᷑ sic innumerosscãe ecdae populas unitasfidei conte¬
Sit quo sintus diuersitas meritorũ ten& : Neigiturreccor incautus adlo quen¬
dũ proruat : hoc qđiam praemisimꝰ perse m& ipsam discipulis ueritas clamat:
łlabotesal inuobis &ipacom habete intõruos : Acsifigurate perhabitũ sacerdotis
licat : Mala punica tintina blisium gite: ut poromno tiuod diits uitir iud citata
es nonsolun praut miullo modo seduerecta quidem niise slnor dientium

Expanded text:
nisi fidei unitas designatur? Nam sicut in malo punico uno exterius cortice mulnisi fidei unitas designatur? Nam sicut in malo punico uno exterius cortice multa interius grana muniuntur, sic innumeros sanctae Ecclesiae populos unitas fidei contegit, quos intus diversitas meritorum tenet. Ne igitur rector incautus ad loquendum proruat, hoc quod jam praemisimus, per semetipsam discipulis Veritas clamat: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos : ac si figurate per habitum sacerdotis dicat: Mala punica tintinnabulis jungite, ut per omne quod dicitis, provida eis non solum prava nullo modo, sed ne recta quidem nimie et inordinate p
Abbreviated transcription (Latin):
tis quid aliud quã rectaopora debemꝰ accipere÷ Prophetaat cestante quiait
Sacor docestui induant᷑ iustitia : VUestimentisitaq illius dintinnabula in herent
ut uitacuã cum linguae sonitu ipsa quoq opera sacerdotis damont : Sedcũ ret¬
torse ad lo quendũ praeparat . subquant᷑a cautele studiolo quat᷑ atcendat : Ne
siinordinate adloquendũ rapiat᷑ : orroris ualnere audientiũ cordaferiantur :¬
ł ttum fortasses apiens uideri desidorat unitatis cõpa̾gem insipiont abscidat :
Hincnamq ueritas dicit : Habetesal in uob : & pacem habcte interuos : sersalquip¬
peuerba sapienti &e designat᷑ : Quugit᷑ loqui sapientor nitit᷑ magnõpereme¬
tuat nedius elo quio audiontiũ unitas confundatur : Hino paulus au: Nonplissa¬
pere quã oporto sapere sed sapere ad sobrietatẽ : Hino insacer dotis ueste iuxta
diuinã uocem tintinnablis malapunica coniungunt : Quideni ꝑmala punica

Expanded text:
tis quid aliud quam recta opera debemus accipere? Propheta testante, qui ait: tis quid aliud quam recta opera debemus accipere? Propheta testante, qui ait: Sacerdotes tui induantur justitia. Vestimentis itaque illius tintinnabula inhaerent, ut vitae viam cum linguae sonitu ipsa quoque bona opera sacerdotis clament. Sed quum rector se ad loquendum praeparat, sub quanto cautelae studio loquatur, attendat, ne, si inordinate ad loquendum rapitur, erroris vulnere audientium corda feriantur, et quum fortasse sapiens videri desiderat, unitatis compagem insipienter abscindat. Hinc namque veritas dicit: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos. Per sal quippe verbi sapientia designatur. Qui ergo loqui sapienter nititur, magnopere metuat, ne ejus eloquio audientium unitas confundatur. Hinc Paulus ait: Non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem . Hinc in sacerdotis veste, juxta divinam vocem, tintinnabulis mala punica conjunguntur. Quid enim per mala punica
Abbreviated transcription (Latin):
quia angelus dñiexercituũ est : Hinoper esaiam dñs ad mon&dicens: Fluma
neces sessicit tuba ex altauocemtuã : Praeconis quippeofficiũ suscipit. Quis̃¬
quis ad sacerdotium accedit Vt ante aduentũ iudicis quid terribilit᷑ soquit̃
ipsosclicoł lamando ꝓ se quat᷑ : Sacer dosergo si prȩdicationis est nescius
quã clamoris uocẽ daturus est praecomutus : Hincestenim quod superpastores
tinus loquentos facit Flinc morsi praecipit᷑ : sut tabernaculũ sacerdosin gredion
tintinnabial simbiatꝰ Vt ui deli c&uo ces praedicationis habeat nesu pnispecta¬
toris iudiciũ e x silentio offendat : Scriptũ quipperst: Vt audiat sonitus qua¬
domgredit᷑ & egrediturscũ arium in conspectud ñi & nonmoriat : Saceruos
namq in grediens uel egrediensmoritur sidecosonitus non auditur : Quia
irã contra se occulti iudicisexigit : si sineprȩdicationis sonitu incedit : Aperteautẽ
tintin nabula uestimentis illius dis cribunt᷑ in serta : Vostimenta & enĩ sacerdo¬

Expanded text:
ni exercituum est . Hinc per Isaiam Dominus admonet, dicens: Clama, ne cesses, quasi tuba exalta vocem tuam . Praeconis quippe officium suscipit, quisquis ad sacerdotium accedit, ut ante adventum judicis qui terribiliter sequitur, ipse scilicet clamando gradiatur. Sacerdos ergo si praedicationis est nescius, quam clamoris vocem daturus est praeco mutus? Hinc est enim quod super Pastores tinus loquentes facit. Hinc Moysi praecipitur ut tabernaculum sacerdos ingrediens, tintinnabulis ambiatur , ut toris judicium ex silentio offendat. Scriptum quippe est: Audiatur sonitus quando ingreditur vel egreditur sanctuarium in conspectu Domini, et non mornamque ingrediens vel egrediens moritur, si de eo sonitus non auditur, quia iram contra se occulti judicis exigit, si sine praedicationis sonitu incedit. Apte autem tintinnabula vestimentis illius describuntur inserta. Vestimenta etenim sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
definito consilio & praescientidi tradicũꝑ manus iniquorũ ad figentes in
teremistis quẽ ds suscitauit solutis dolorib inferni: Vt uidelicet crude¬
litatis suae cognitione destructi aedificationẽ scãe praedicationis quanto
anciȩ quaererent : tanto utilit̃ audirent : Vnde &ilico responderunt :
Quid ergofaciem uirift̾s: quib merdicit᷑: Agite paententia & baparets anubs¬

Expanded text:
definito consilio et praescientia Dei traditum per manusdefinito consilio et praescientia Dei traditum per manusteremistis, quem Deus suscitavit solutis doloribus inferni ; ut videlicet crudelitatis suae cognitione destructi, aedificationem sanctae praedicationis quanto anxie quaererent, tanto utiliter audirent. Unde et illico respondet: Quid ergo faciemus, viri fratres? Quibus mox dicitur: Agite poenitentia
Abbreviated transcription (Latin):
tant᷑: Vt dũ ꝑculsamens alta ruin ȩsuaȩ dã naconspiciens sese in precipiti ꝑue¬
nis sedep̃hendit gressũ postterga reuocet : & ꝑtimescens quae amauerat.:
discatdiligere quae contẽ nebat : Hinc est enĩ qd hieremiae misso ad pre¬
dicationẽ dicit᷑. Ecce constituite hodie suꝑgentes & suꝑ regna ut euellas
& destruas et disꝑdas & dissipes & aedifices & plantes : Quianis i prius ꝑuer¬
sadestrueret. aedificare utilit᷑ recta non posset : Nisi ab auditorũ suorũ
cordib spinas uaniamoris euelleret : nimirũ frustra in eis scae p̃dicationis
uerba plantaret : Hincest q̃d p&rus prius euertit ut postmodũ constru¬
at : cũ nequaquã iuda eos monebat quidiã facerent: sed de his quae fece¬
rant increpabat dicens: Ihm nazarenũ uirũ ad ꝓbatũ ado snuobis uir¬
tutib & ꝓdigiis & signis quaefecit ꝑ illũ ds inmedio ur̃i sicit uosscitis. hunc

Expanded text:
tantur; ut dum perculsa mens alta ruinae suae damna conspiciens, sese in praecipitium pervetantur; ut dum perculsa mens alta ruinae suae damna conspiciens, sese in praecipitium pervenisse deprehendit, gressum post terga revocet, et pertimescens quae amaverat, discat diligere quae contemnebat. Hinc est enim quod Jeremiae misso ad praedicationem dicitur: Ecce constitui te hodie super gentes et super regna, ut evellas et destruas, et dissa destrueret, aedificare utiliter recta non posset: nisi ab auditorum suorum cordibus spinas vani amoris evelleret, nimirum frustra in eis sanctae praedicationis verba plantaret. Hinc est quod Petrus prius evertit ut postmodum construeret, cum nequaquam Judaeos monebat quid jam facerent, sed de his quae fecerant increpabat, dicens: Jesum Nazarenum virum approbatum a Deo in vobis, virtutibus, et prodigiis, et signis quae fecit per illum Deus in medio vestri sicut vos scitis. Hunc
Abbreviated transcription (Latin):
dep̃hendant : Quia nec leuari appecit : qui & hoc ipsũ quiacecidit nescit. Et qui
dolorẽ uulneris nonsentit salutis remedia non requirit : Prius ergo ostenden¬
da sunt quã sint uana quaediligunt : & tunc derũ uigilant̃ intimanda quã
sint utilia quae p̃termittunt : Prius uideant fugienda quae amant & sine
difficultate post modũ cognoscant amanda ẽe quae fugiunt: Melius enim
in ex ꝑta recipiunt: sideexcꝑtis quicquid di sputationis audi unt ueracit᷑ re
cognoscunt . Tuncigitꝰ plenouoto discunt uerabona querere cũ certo iudicio
dep̃ henderint falsa seuacuȩ tenuisse : Audiant ergo q̃d bona p̃sentia &
adelectationẽ citius transiturasint : & tam̃ eorũ causa ad ultionẽ sine transi¬
tu mansura : quia & nunc q̃d libet inuitis subtrahit᷑ : & tunc qd dolet inuits
insupplicio reseruat : Itaq eisdẽ rebus terreant᷑ salubrit̃. quib: noxiȩ delec¬

Expanded text:
deprehendant, quia nec levari appetit, qui et hoc ipsum quia cecidit nescit; et qui deprehendant, quia nec levari appetit, qui et hoc ipsum quia cecidit nescit; et qui dolorem vulneris non sentit, salutis remedia non requirit. Prius ergo ostendenda sunt, quam sint vana quae diligunt, et tunc demum vigilanter intimanda quam sint utilia quae praetermittunt. Prius videant fugienda quae amant, et sine difficultate postmodum cognoscant amanda esse quae fugiunt. Melius enim inexperta recipiunt, si de expertis quidquid disputationis audiunt, veraciter cognoscunt. Tunc igitur pleno voto discunt vera bona quaerere, cum certo judicio deprehenderint falsa se vacue tenuisse. Audiant ergo quod bona praesentia et a delectatione citius transitura sunt, et tamen eorum causa ad ultionem sine transitu permansura; quia et nunc quod libet invitis subtrahitur, et tunc quod dolet invitis in supplicium reservatur. Itaque eisdem rebus terreantur salubriter, quibus noxie delec
Abbreviated transcription (Latin):
audiunt : Pecimatis mentã & anetũ & ciminũ & relinquitis quae grauioras
legis Iudiciũ & misericordiã & fidẽ : Neq enĩ neglegent̃ audiendũ eftũ
Qđ cũ decimariminima diceret: e& trema quidẽ deolerib malur osed tam¬
& beneolentia memorare ut ꝓfecco ostenderet: quia si mula tores cum
pariuacus todiunt odore dese extendere scãe opinionis quaert̃ : Et quam¬
uis impleremaxima praet᷑ mittant : ea tam minima obseruant qua e
huma noiudicio longe lateq redolea fitXXΧΥ VIΚC ΙΛΙCHo¬
ANOIERSADMO NENDESVNT QUIBONANEC INEHLO¬
ant : Atq alit̃ qui inchoata minime consũ mant : Qui eñĩ bona nec
in dicant: non seis prius aedificanda quae salubrit̃ diligant : seddestru¬
enda ea inꝗb semet ipsos nequiter uersant : Neq enĩ sequunt᷑ quaȩ
Ineacpta audiunt : nisiprius quã ꝑnitiosa sint. ea quae sibis axperca

Expanded text:
audiunt: Decimatis mentham, anethum, et cyminum; et relinqaudiunt: Decimatis mentham, anethum, et cyminum; et relinqgligenter audiendum est quod cum decimare eos minima diceret, extrema quidem de oleribus maluit, sed tamen bene olentia memorare: ut profecto ostenderet, quia simulatores cum parva custodiunt, odorem de se extendere sanctae opinionis quaerunt. Et quamvis implere maxima praetermittant, ea tamen minima observant, quae humano judicio longe lateque redolent. CAP. CAliter admonendi sunt qui bona nec inchoant, 93 atque aliter qui inchoata minime consummant. Qui enim bona nec inchoant, non sunt eis prius aedificanda quae salubriter diligant, sed destruenda ea in quibus semetipsos nequiter versant. Neque enim sequuntur quae inexperta audiunt, nisi prius quam perniciosa sint ea quae sibi sunt experta,
Abbreviated transcription (Latin):
do ingrauib demergunt ieubi sesti re coe triisecus ae stimant : ibilitt inseuo¬
dus cadaui: Et uetadistriciudicis retributionẽ elatiomitoris niftitaeiua
filt ad fouea grauioris culpe. Quienĩ uane eleti minimi bonicustodede suis
uirib tribuunt: iustȩ derelicti culpis maiorib obruunt᷑ : & cadendo dninima
n fuissep prũ qͥd stetere. :ut mala in mensa correprimante. q̃ed bona min ima
ex altanto : Admonendis ut considerent qͥd & inculpis grauioriboatant
tu seobligant : atam̃ plerũq in paruis quae custodiunt. deusruaspet unde
Quideobinilus iniquafaciuntꝰ : & ꝑ ista sehominib: quia iniquis tegunt : Aude
fit ut cũmaiora mala ꝑ p&rant corãdo aperte iniquitatis sit  & cũ paruabona
Liquantesculicẽ cameiũ aut̃ gluttentes: Acsia perte dicereł : Mlinima mala
discernitis: maiora deuoratis: Hinc est q̃d rursũ oreueritatis in grepant᷑ cum

Expanded text:
do in gravibus demerguntur, ne ubi se stare extrinsecus aestimant, ibi intrinsedo in gravibus demerguntur, ne ubi se stare extrinsecus aestimant, ibi intrinsecus cadant, et juxta districti judicis retributionem elatio minoris justitiae via fiat ad foveam gravioris culpae. Qui enim vane elati, boni minimi custodiam suis viribus tribuunt, juste derelicti culpis majoribus obruuntur; et cadendo discunt non fuisse proprium quod steterunt, ut mala immensa cor reprimant, quod minima bona exaltant. Admonendi sunt ut considerent quod et in culpis gravioribus alto reatu se obligant, et tamen plerumque in parvis quae custodiunt, deterius peccant, quia et in illis iniqua faciunt, et per ista se hominibus quod iniqui sunt tegunt. Unde fit ut cum majora mala perpetrant coram Deo, apertae iniquitatis sit; et cum pLiquantes culicem, camelum autem glutientes . Ac si aperte diceretur: Minima mala discernitis, majora devoratis. Hinc est quod rursum ore Veritatis increpantur, cum
Abbreviated transcription (Latin):
in paruadeterius quã inmaiori culpa peccat᷑. Maior enĩ quocitius quiasit
calpa agnoscit᷑ : eo etiã celerius emendatur : Alinoruero dũ quasi nullacre¬
ditꝰ: eopeius quo & securius in usuretinet᷑ : Vndefit plerũq. ut mens ad sueta
malis leuib nec grauia ꝑ horrescat: atq ad quandã auctoritate nequitiae
ꝑ culpas nutritaꝑueniat : It tanto in maiorib: contenat ꝑtimescere : quanto
in minimis didicit ñ timendo peccare : At c̃tra admonendis ꝗ sea prauis custo¬
diunt . sed aliquando in grauib. demergunt᷑. ut sollicites eipsi dep̃hendant
qr dũ coreorũ decustoditis minimis extollit. ad ꝑpetranda grauiora ipsoe latio¬
nis suȩ baratro deuorat Et dũ foris sibi parua subiciunt sed ꝑ inanẽ gloriam
intus in tumescunt : langore suꝑbiȩ intrinsetus uictã mente aia foras binada
masa prostenunt: Ad monendiergos quis eaparius euftndiutt. balarqusen¬

Expanded text:
in parva deterius, quam in majori culpa peccatur. Major enim quo citius quia sit in parva deterius, quam in majori culpa peccatur. Major enim quo citius quia sit culpa agnoscitur, eo etiam celerius emendatur; minor vero dum quasi nulla creditur, eo pejus quo et securius in usu retinetur. Unde fit plerumque ut mens assueta malis levibus nec gravia perhorrescat, atque ad quamdam auctoritatem nequitiae per culpas nutrita perveniat; et tanto in majoribus contemnat pertimescere, quanto in minimis didicit non timendo peccare. At contra admonendi sunt qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur, ut sollicite seipsos deprehendant, quia dum cor eorum de custoditis minimis extollitur, ad perpetranda graviora ipso elationis suae barathro devorantur; et dum foris sibi parva subjiciunt, sed per inanem gloriam intus intumescunt, languore superbiae intrinsecus victam mentem etiam foras per mala majora prosternunt. Admonendi ergo sunt qui se a parvis custodiunt, sed aliquan
Abbreviated transcription (Latin):
crebrotam̃ in licita faciunt: atq alit̃ quis e apr uis custodiunt: Sed
aliquando in grauib emergunt᷑ : Ad monendis̃ qui quãuis inminimis sed
tam̃ frequent᷑ excedunt. ut nequaquã considerent qualia sed quanta cõ¬
mittunt: Facta enĩ sua sidespiciunt timere cõpensant : debent formida¬
re cũnumerant: Altos quippe gurgites fluminũ : paruae sed in numerae
replent guttae pluuiarũ It hocagit. sentina latent᷑ crescens : qd patent᷑
ꝓcella sȩuiens: Et minutas̃ quae erũ punt membris ꝑscabiẽ uulnera : sed
cũ multitudo eorũ innumerabilit̃ occupat : sicuitã corporis sicut unũ graue
inflictũ pectori uulnus necat : Hinc uidelicet scriptũ ẽ: Quimodicasꝑnit:
paulatim decidit : Qui enĩ peccata minimẽ flere acdeuitare neglegit: absti¬
tuiustitiae non quidẽ repente sed partib totus cadit: Ad monendis qui ln
minimis frequent̃ excedunt ut solliaite considerent quia nonnũ quam

Expanded text:
tque aliter qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur. Admonendi sunt qui quamvis in minimis, sed tamen frequenter excedunt, ut nequaquam considerent qualia, sed quanta committunt. Facta enim sua si despiciunt timere cum pensant, debent formidare cum numerant. Altos quippe gurgites fluminum, parvae sed innumerae replent guttae pluviarum. Et hoc agit sentina latenter excrescens, quod patenter procella saeviens. Et minuta sunt quae erumpunt membris per scabiem vulnera, sed cum multitudo eorum innumerabiliter occupat, sic vitam corporis sicut unum grave inflictum 92 pectori vulnus necat. Hinc videlicet scriptum est: Qui modica spernit, paulatim decidit . Qui enim peccata minima flere ac devitare negligit, a statu justitiae non quidem repente, sed partibus totus cadit. Admonendi sunt qui in minimis frequenter excedunt, ut sollicite considerent quia nonnunquam
Abbreviated transcription (Latin):
tas crescat. nefortassel anguor. Cum uita deficiat : ł antaergo ad iutori¬
umdis cretione conponit Vt uno eodemq tepr & languori obui& &
debilitati : Siigit᷑ medicina corporis indiuise adhibita seruire diuisibi¬
liter potest tuncenim uere me dicinaẽ quando sipereã uicio suꝑexsis¬
tenti succurrit᷑ . Vt etiam sub positȩ consparsioni seruiatur : Quur
medicina mentis unaeademq predicatione oppositamorũ morbis diuer¬
so ordine obuiare nonualeat: quae tanto subtilior agit᷑. quanto de in¬
uisililibus tractat XXXUIIII¬

Expanded text:
tas crescat, ne fortasse languor cum vita deficiat. Tanta ergo adjutoritas crescat, ne fortasse languor cum vita deficiat. Tanta ergo adjutorium discretione componit, ut uno eodemque tempore et languori obviet et debilitati. Si igitur medicina corporis indivise adhibita servire divisibiliter potest tunc enim vere medicina est, quando sic per eam vitio superexistenti succurritur, ut etiam suppositae conspersioni serviatur, cur medicina mentis una eademque praedicatione apposita, morum morbis diverso ordine obviare non valeat, quae tanto subtilior agitur, quanto de invisibilibus tractatu
Abbreviated transcription (Latin):
tamen abeo quod festine a gendumẽ eum uis praepedit subitan a& đe formi¬
dinis: Ille grauat᷑ usu inmoderate formidinis : & aliquando tamen ieo
quod appetit temeritate inpellit᷑ praecipitationis : sic itaq in istore pri¬
matur . subito oborta formido : ut tamen non ex crescat enutrita diu
praecipitatio: Sic inillo reprbinatur repente oberta praecipitatio : ut
tamen non conualescat in pressa ex consparsione formido : Quid autem
mirum simentium medici istacus todiunt : dũ medici corporum tanta
discretionis arte setem perant : qui non corda sed corpora medentur
Plerumq enim debile corpus opprimit languor inmanis: cui langorisci¬
lic& obui ari adiutoriis fortib deb& sed tamen corpus debile adiutori¬
um force nonsus tin& : Stud&igit᷑ qui medetur : quatenus sic super ex¬
sistentem morbum subtrahat : Ut nequaquã sub posita corporis debibi¬

Expanded text:
tamen ab eo quod festine agendum est, eum vis praepedit subito natae formitamen ab eo quod festine agendum est, eum vis praepedit subito natae formidinis. Ille gravatur usu immoderatae formidinis, et aliquando tamen in eo quod appetit, temeritate impellitur praecipitationis. Sic itaque in isto reprimatur subito oborta formido, ut tamen non excrescat enutrita diu praecipitatio. Sic in illo reprimatur repente oborta praecipitatio, ut tamen non convalescat impressa ex conspersione formido. Quid autem mirum si mentium medici ista custodiunt, dum tanta discretionis arte se temperant, qui non corda sed corpora medentur? Plerumque enim debile corpus opprimit languor immanis, cui languori 98 scilicet obviari adjutoriis fortibus debet, sed tamen corpus debile, adjutorium forte non sustinet. Studet igitur qui medetur, quatenus sic superexistentem morbum subtrahat, ut nequaquam supposita corporis debili
Abbreviated transcription (Latin):
laudan da sunt bona summa : nedespiciant᷑ ultima : Sic nutrienda sunt
ultima : nedum creduntur sufficere nequaquã tendat᷑ ad sum ma
TORAUIS QUIDIM PRAEDICATORI LABORESTIN COM¬
munis praedicationis uoce ad occultas singulorũ motuf Causasq uigila¬
re & pales trarum more in diuersi lateris arceseuercere : Multo tamen
acriori labore fatigatur : Quando uni& contranis uicus seruienti praedica¬
ri compellit᷑ : Plerumq: enim quis lae caenimis consparsionis existit : sed
ta meneum repente obor tatristitia in maniter deprimit: Curandum
itaq praedicatoriẽ : quatenꝰ sic tergatur tristitiaq uenit extem pore :
ut non augeatur laetitia quae suppetit exconsparsione : & sic effrenet᷑
laetitia quae excons parsione est : ut tamen non crescat tristitia quae ue¬
nit extepr : Iste grauat᷑ usu in moderate praecipitationis : & aliquan do

Expanded text:
laudanda sunt bona summa, ne despiciantur ultima, sic nutrienda sunt laudanda sunt bona summa, ne despiciantur ultima, sic nutrienda sunt ultima, ne dum creduntur sufficere, nequaquam tendatur ad summaravis quidem praedicatori labor est, in communis praedicationis voce, ad occultos singulorum motus causasque vigilare, et palaestrarum more in diversi lateris arte se vertere; multo tamen acriori labore fatigatur, quando uni e contrariis vitiis servienti praedicare compellitur. Plerumque enim quis laetae nimis conspersionis existit; sed tamen eum repente tristitia oborta immaniter deprimit. Curandum est itaque praedicatori quatenus sic tergatur tristitia quae venit ex tempore, ut non augeatur laetitia quae suppetit ex conspersione; et sic frenetur laetitia quae ex conspersione est, ut tamen non crescat tristitia quae venit ex tempore. Iste gravatur usu immoderatae praecipitationis, et aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
oncres cat effrenatio : Sic otiosis actorpentib predicoiur sollicitudo boni
operis : ut tamon in quietis inmoderate licentia non augeat᷑ actionis : Sic in¬
quietis in ponat᷑ modus : ut tamen otiosis nonfiat torporsecurus : Sic ab inpa¬
tientib extinguat᷑ ira : ut tamen remissis aclenibus non crescat neglegentia
Siolenes accendant᷑ ad caclũ : ut tamen iracundis non addat᷑ incendium: Sic
tenacib infundat᷑ tribuendilargitas : ut tamen prodigis effusionis frena
minime laxent᷑ : Sic prodigis predice parcitas : ut tamen tenacib peritura
rerum cus todia non augeatur : Sic in continentib: laudeturconiugium :
ut tamen iam continentes non reuocentur adluxum : Sic continentib: lau
detur uirginitas corporis: ut tamen in coniugib despecta nonfiat fecun¬
ditas carnis : Sic praedicanda sunt bona: nelatere iubeant᷑ & mala : Sic

Expanded text:
on crescat effrenatio. Sic otiosis ac torpentibus praedicetur sollicitudo boni on crescat effrenatio. Sic otiosis ac torpentibus praedicetur sollicitudo boni operis, ut tamen inquietis immoderatae licentia non augeatur actionis. Sic inquietis ponatur modus, ut tamen otiosis non fiat torpor securus. Sic ab impatientibus exstinguatur ira, ut tamen remissis ac lenibus non crescat negligentia. Sic lenes accendantur ad zelum, ut tamen iracundis non addatur incendium. Sic tenacibus infundatur tribuendi largitas, ut tamen prodigis effusionis frena minime laxentur. Sic prodigis praedicetur parcitas, ut tamen tenacibus periturarum rerum custodia non augeatur. Sic incontinentibus laudetur conjugium, ut tamen jam contidetur virginitas corporis, ut tamen in conjugibus despecta non fiat fecunditas carnis; sic praedicanda sunt bona, ne ex latere jubeantur et mala; sic