comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
.i. ꝑ id ꝙ est datum ei in tꝑr p̃pntii. Si emm
pꝰt̾ cͥcincisionem diceretar ex ea hic acce¬
tnum ita eornm pr esti ut ⁊ illis credẽtib
tatur fides ad insticiam. s ⁊ hiis quicũq
sunt qui sectantur uestigia fidci abra ho
ut ita ample credant. sicut ⁊ ille cͥdsdit a
dentium que fides data est ei. ta p̃patio .i.¬

Expanded text:
id quod est datum ei in tempore praeputii. Si enim post circumcisionem, diceretur ex ea hoc accetium, ita eorum pater est. Ut et illis, credentibus, tatur fides ad justitiam, sed et his, quicumque sint, qui sectantur vestigia fidei Abrahae, ut ita ample credant, sicut ille credidit. Abdentium. Quae fides data est ei, in praeputio, i
Abbreviated transcription (Latin):
sterium ꝙ celetur ininĩcis .i. in fidelib. ⁊
seruetur amitis .i. fidelib ad similitudinem
sigilli ꝙ imprimitur ut ꝙ occultum uolu¬
nnis õe. omnnb non pateat᷑. hoc ẽ autem mi¬
st̾u̾m iꝑ circumcisio quasi celatum conti
homo. sic in octaua etate pꝰt finem .uii. di¬
erum seculi anferetur omns uetustas cul

Expanded text:
sterium quod celatur inimicis, id est infidelibus, et servatur amicis, id est fidelibus ad similitudinem sigilli quod imprimitur, ut quod occultum volumus esse, omnibus non pateat. Hoc est autem mysterium quod circumcisio quasi celatum continhomo, 20 sic in octava aetate post finem septem dierum saeculi, auferetur omnis vetustas, cul
Abbreviated transcription (Latin):
debant spũalit̾ saltem legem implentes
ĩ quo m̃nut defiderandum ec̃ saluato¬
rem qui finem porat hiis ⁊ liberet non
solum ab aliis peccatis. s etiam amaledi¬
cto legis. Cur gͥ galathe transeunt a gr̃a
ꝗd maledictionem. cuiasi stulte faciunt.
Quomam autem

Expanded text:
debant; spiritualiter saltem legem implentes in quo innuit desiderandum esse Salvatorem, qui finem ponat his, et liberet non solum ab aliis peccatis, sed etiam a maledicto legis. Cur ergo Galatae transeunt a gratia ad maledictionem? Quasi dicat: Stulte faciunt. Quoniam autem
Abbreviated transcription (Latin):
me. Alexand̾ aut̃
custos erarii mul¬
ta mala mͥ osten¬
dit .i. fecit athe¬
nis. Iste est ale¬
xander quem su¬
pradixit reu̾sũ¬
ad apostasiam
qui fabricabat¬
edes dyane apd̾
contra apostolum
subdit. Reddet ei
non ait reddat.
p̃minciantis est
non imp̃cantis¬
Indicat enim̃ nõ
optat. quem ⁊ ta
deuita. ualdo eñĩ
restitit ubis m̃ss.

Expanded text:
me. Alexander autem custos aerarii, multa mala mihi ostenid est fecit Athenis. Iste Alexander quem supradixit read apostasiam, qui fabricabaedes Dianae apud contra Apostolum subdit: Reddet ei non ait reddat, enuntiantis est, non imprecantisIndicat enim, non optat. Quem et tu devita, valde enim restitit verbis meis,
Abbreviated transcription (Latin):
stitate ⁊ ceti̾s confortati dico sccundũ
potentiam. claritatis eius .i. ab eo qui
uos illuminare potuit. uel ita confor
habita ⁊ longaniinitate diutini laba¬
ris ⁊ hoc non ex tristicia uel ex nccitate

Expanded text:
eris. Confortati, dico, secundum potentiam claritatis ejus, id est ab eo qui vos illuminare potuit. Vel ita, conforhabita, et in longanimitate diutini laboris. Et hoc non ex tristitia, vel ex necessitate
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa segis ex fide sierent ut pro eis sparent
eterna de quibus fides est ꝙutiq ñ tacio¬
bant. s extimore pene illaꝰ sertiaban faci¬
de subdit.  qmi fecit ea uirit inui.
non at qui fecit eam uniet iñ ea. eum
p̃misiss lex non est ex fide ut mteliam
logem in har loco pro ipss opibus qne m
illis obseruationib fiebant positam. emi
autem uiuebant in hiis oꝑibus timebãt
ntiq si ea non fecissent. lap̾idationem uł
criicem uel aliquid huismodi pati. i deo
ait. Qui fecit᷑ ea nuetin illis. ñ apd̾ dm̃.
a. habebit p̃mium. neista morte pura.¬
tur. Alit enim plecteret᷑. qui autem ex
fide uiuit cum hiñe exierit tunc mag̾is
habebit p̃sentissimum pͥmim. non i gͣ
ex fide inuit quisquis presentia que mi

Expanded text:
opera legis ex fide fierent, ut pro eis sperarent aeterna, de quibus fides est, quod utique non faciebant, sed ex timore poenae illa servabant. Unde subdit: Sed qui fecerit ea, vivet in illis. Non ait qui fecerit eam, vivet in ea, cum praemisisset, lex non est ex fide, ut intelligas legem in hoc loco pro ipsis operibus quae in illis observationibus fiebant positam. Qui autem vivebant in his operibus, timebant utique, si ea non fecissent, lapidationem, vel crucem, vel aliquid hujusmodi pati. Ideo ait: Qui fecerit ea, vivet in illis, non apud Deum, id est habebit praemium, ne ista morte puniatur, aliter enim plecteretur. Qui autem ex fide vivit, cum hinc exierit, tunc magis habebit praesentissimum praemium. Non igitur ex fide vivit quisquis praesentia quae vi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓposui exempla
ad commendatio¬
nem fidei ⁊ recte
utiq nim om̃es
isti p̃t̾ enoch tͣns¬
latum defuncti¬
sunt iuxta fidem
.i. adhentes fidei ñ
acceptis plenarie
in hac uica repro

Expanded text:
posui exempla ad commendationem fidei. Et recte utique: nam omnes isti, praeter Enoch tlatum, defunctisunt juxta fidem, id est adhaerentes fidei, acceptis plenarie in hac vita r
Abbreviated transcription (Latin):
ta fidem illorum.
Sꝑant enim pro¬
mitti sibi celestia¬
non terrena non
acceꝑunt hic re¬
ꝓmissiones dico.
sed potius erant¬
asꝑicientes eas a¬
longe implendas
hutantes eas .i. peo
missionib applau¬
dentes licet essẽt
remote. Utit᷑ u̾bo translato a nauigan¬
tib qui longe prospiciunt desideratas
ciuitates tiuas antequam ing̾diantur
salutatione p̃ueniunt. Ex metaphora
gͦ nauĩ gantium dicit. ⁊ salutantes eas.
.i. gaudentes. ⁊ desidantes eas ut factũt
nante longe nisis ciuitatibus et ideo e¬
rant confitentes .i. conficebantur quia
ꝑegrini ⁊ hospites sunt licet morantes
suꝑ t̾ram ꝑegrini sunt qui in aliena
patria nichil habent. hospuites qui de
patria non sunt ⁊ isti confitebant᷑ se
non ẽẽ de hoc ninido. neq aliquid seha¬
bere in mundo. Oꝑi enm hoc dicunt¬

Expanded text:
ta fidem illorum. abant enim promitti sibi coelestinon terrena, non perunt hic. Repromissionibus dico, sed potius erantaspicientes eos,longe implendas, lutantes eas, id est promissionibus applaudentes, licet essent remotae. Utitur verbo translato a navigantibus qui longe prospiciunt desideratas civitates, quas antequam ingrediantur salutatione praeveniunt, ex metaphora namque navigantium dicit: Et salutantes eas, id est gaudentes et desiderantes eas, ut faciunt nautae longe visis civitatibus, et ideo erant confitentes, id est confitebantur, quia peregrini et hospites sunt, morantes super terram peregrini sunt qui in aliena patria nihil habent; hospites, qui de patria non sunt. Et isti confitebantur se non esse de hoc mundo, neque aliquid se habere in mundo: ideo con
Abbreviated transcription (Latin):
mandicauit ei q dedit. ut simul ede̾nt
noluit eam contristare quam credebat si¬
ne suo solatio contabesc̾e ⁊ a se alienatam
ommino interire non quidem carnali ui¬
ctus concupia quam nondum senserat¬
s quadam amicabili qiuadam beninolẽ¬
tia qua plerumq fit ut offendatur dens
ne offendatur amicus ꝙyeum facere non
debuisse diuine sentent᷑ie iũstus exitus in¬
dicauit. gͦ alio quodam modo etiam ip̃e
deceptus est in exꝑtus enim diuine seueri¬
tatis in eo falli potuit. ut ueniale crede̾t
ẽẽ commissum s dolo illo ẜpentino quo
minner seducta est mille modo illum ar¬
bitror potuisse seduci. Saluabitur. qͣi¬

Expanded text:
manducavit, eique dedit ut simul ederent, manducavit, eique dedit ut simul ederent, noluit eam contristare, quam credebat sine suo solatio contabescere, et a se alienatam omnino interire. Non quidem carnali victus concupiscentia quam nondum senserat, sed amicali quadam benevolentia, qua plerumque fit ut offendatur Deus, ne offendatur amicus: quod eum facere non debuisse divinae sententiae justus exitus indicavit: Ergo alio quodammodo etiam ipse deceptus est. Inexpertus enim divinae severitatis in eo falli potuit, ut veniale crederet esse commissum; sed dolo illo serpentino quo mulier seducta est, nullo modo illum arbitror potuisse seduci. Salvabitur
Abbreviated transcription (Latin):
consensu fuĩt uiro.¬
in ꝑreuaricatione
.i. fecit uirum pre¬
uaricari actu. hec
si dominaretur facils seduceretur. Noͣ
ꝙꝑ ait Adam non est seductus. Cumenim
preuaricatorem apłs dicat in similitudi¬
nem p̃uaricationis ade. seductum tamẽ
negat. Unde et int̾rogatus non ait
mulier seduxit me. s dedit mͥ ⁊ comedi.
putatum est .s. ꝙ deus lignum illud idõ
sicut deos futuros tanquam eis diuinita¬
tem m̃uidet qui eos homines fecãt. s ⁊
si uirum pp̃ aliqnam mentis elationem
que deun int̾norum scrutatorem latere
non potat sollicitanit aliqua exꝑiendi cu¬
puditas cum muberem uideret accepta
illa esca non ẽẽ morituram. non tamen
eum arbitror si iam spũali mente p̃ditus
erat ullomͦ credidisse ꝙ diabolus sugg̾ebat.
iõ ait. Adam non est seductus prior .s. nec¬
etiam in eo in quo mulier. ut .s. illud e̾¬
deret ẽẽ. uerum eritis sicut dii. s putauit
utrimiq posse fieri ut et uxorimorem ge
tanit. Postquam emin mulier seducta

Expanded text:
consensu fuit in praevaricatione, id est fecit virum praevaricari actu. Haec si dominaretur, facilius seduceretur. Nota quod ait Adam non est seductus cum eum praevaricatorem Apostolus dicat in similitudinem praevaricationis Adae, seductum tamen negat. Unde et interrogatus non ait: mulier seduxit me, sed dedit mihi et comedi . putatum est, scilicet quod Deus lignum illud ideo sicut deos futuros, 213 tanquam eis divinitatem invideret qui eos homines fecerat; sed etiam si virum propter aliquam mentis elationem quae Deum internorum scrutatorem latere non poterat, sollicitavit aliqua experiendi cupiditas, cum mulierem videret accepta illa esca non esse mortuam: non tamen eum arbitror si jam spirituali mente praeditus erat, ullo modo credidisse quod diabolus suggerebat. Ideo ait, Adam non est seductus prior, scilicet nec in eo in quo mulier, ut scilicet illud crederet esse verum: Eritis sicut dii , sed putavit utrumque posse fieri, ut et uxori morem getavit. Postquam enim mulier seducta
Abbreviated transcription (Latin):
donis. ⁊ hoc faci¬
iunare deberetis¬
ħ facitis. ⁊ sicreg¬
num perditis. et¬
penis est. qr scien¬
qr iniqui quilib¬

Expanded text:
donis; et hoc fajuvare deberetisc facitis, et sic regnum perditis. Etpejus est quia sciena iniqui quilib
Abbreviated transcription (Latin):
nullus me letificat.
tusi qui contͥstatur
ex me .i. secundum
meam uoluntatem.
s. ut peniteat. q̃d̾
melius fit:ꝑ epłam.¬

Expanded text:
Nullus me laetificat, nisi qui contristatur ex me, id est secundum meam voluntatem, scilicet ut poeniteat, quod melius fit p
Abbreviated transcription (Latin):
mo me letificãt: iu¬
si qui cont̾stat᷑ ex
me. scͥꝑsi nobis mͦ :
ut non cum nencro:
bis oportuerat me

Expanded text:
mo me laetificat, nisi qui contristatur ex me, scripsi vobis modo nunc, non cum venero hvobis, oportuerat me
Abbreviated transcription (Latin):
tis incognitum est
qui eas littãs nesci¬
rait. in quib est doctrina de loquutiom̃¬
ꝰ modis quos g̾ti tropos uocant. quo no
cabulo etiam nos utumir platino. ut¬
enim scemata usitaris dicimus quam
figuras. ita nsitatins tropos: quam mo¬
dos est autem allegoria quidam huius
tropi .ł allegorie sunt plures spẽs. qͣrũ¬
nna est que dr̃ enygia. enygma nõ est
ut breint᷑ explicem non omiis. s obscura
allegoria. piide quantum michi urͣ sicut
nomine speculi ymaginem significauit.
ita nominc enygͥmatas simulitudinem qͣm

Expanded text:
 incognitum est qui eas litteras nesciunt, in quibus est doctrina quaedam de locutionum modis, quos Graeci tropos vocant, eoque graeco vocabulo etiam nos utimur penim schemata usitatius dicimus quam figuras, ita usitatius tropos quam modos. Est autem allegoria, tropus quidam hujus tropi, id est allegoriae sunt plures species, quauna est quae dicitur aenigma. Aenigma vero est ut breviter explicem, non omnis, sed obscura allegoria. Proinde quantum mihi videtur sicut nomine speciali imaginem significavit, ita nomine aenigmatis similitudinem, q
Abbreviated transcription (Latin):
quia ꝑunlus est
ut nos in fidete
mortuos. sic iñdoctus qui nec etiam mi¬
norum necdum maiorum ualet app̃hũ¬
de̾ rationem. Qui enim non capit u̾bũ
caro fcm̃ est. ⁊uomodo capiet in princi¬
pio erat u̾bum᷑ mente adhuc parimilis
⁊ lacte nutͥendis. ꝑciꝑe talia ñ ualen¬
tib omnis de hac re ymo quo agitur
ut non solum credatur. uerum etiam in¬
telligatur sciatur q ꝙ dr̃ onerosus est fa¬
tilnis illos p̃mit quam᷑ pascit. ex quo fit
ut spũales ista carualib non omnino ta¬
ceant pp̃catholicam fidem que omnib
p̃dicanda est. nec tamen sic deserant ut
uolentes ea ꝑduce̾ ad iñcelligentiam
non capacem facili fastidiri fatiant in
iu̾tate ẜmonem curam in ẜmone ꝑcipi
neritatom Perfectorum qͣiͣ ꝑnulus
est particeps lactis
s ꝑ fectorum sensu¬
⁊ oꝑe est solidus ci¬
bus de quo alibiã¬
it. sapientiam lo¬
fectos. quos antẽ
ꝑfectos hic intelli

Expanded text:
arvulus est, ut vos in fide tenoxio, sic indoctus qui nec etiam minorum nedum majorum valet apprehendere rationem, qui enim non capit, Verbum caro factum est, quomodo capiet, in principio erat Verbum? Mente adhuc parvulis et lacte nutriendis percipere talia non valentibus, omnis de hac re sermo quo agitur, ut non solum credatur, verum etiam intelligatur, sciatur quod dicitur, onerosus est. Facilius illos premit quam pascit. Ex quo fit ut spirituales ista carnalibus non omnino taceant, propter Catholicam fidem, quae omnibus est praedicanda. Nec tamen sic differant, ut valentes eam perducere ad intelligentiam non capacem, facilius fastidiri faciant in veritate sermonem quam in sermone percipi veritatem. Perfectorum. Quasi dicat: est particeps lactis, sed perfectorum senspere est solidus cibus. De quo alibit: Sapientiam loperfectos . Quos autem perfectos hic intelli
Abbreviated transcription (Latin):
nult quam me. qr
si me mouero tontͣ
iussionem eius flagella iuenio. potins
gande sub flagellis qmã tͥ ẜuatur heditas
Illis ad temꝑns ꝑcit quos in etͦmim dam¬
pnabit.¶Quod si extͣ. qi nos filiĩstate
ergo estis adulti .⁊. adult̾ini filii ⁊ ñ legit¬
trimni. uł adult̾i .i. diaboli possessio ⁊ ñ filiĩ
dei. Nota non iire uocari pr̃em qmi eo
adultio genint᷑. qun ab eo geniti non di¬
cunt᷑ filii legutimi. Deinde. Item hic

Expanded text:
ult, quam me, quia si me movero contra jussionem ejus, flagella invenio. Potius gaude sub flagellis, quia tibi servatur haereditas, illis ad tempus parcit quos et in aeternum damnabit. Quod si extra. Quasi dicat: ergo estis adulteri, id est adulterini filii, et non legitimi. Vel, adulteri, id est diaboli possessio, et non filii Dei. Nota non jure vocari patrem qui ex adulterio genuerit, quia ab eo geniti non dicuntur filii legitimi. Deinde. Item inde
Abbreviated transcription (Latin):
Que antem quasi
quia uos estis mẽ¬
et diabolus non conueniur¬
tit. qng autem est conuontio xp̃a ad
belyal .i. nd diabobam qui se deum ẽe
mentitur᷑ belỹal interpr̃ apostata.
tum quo xp̃o non conuenit. quia ille
ommia male. xp̃o omnia bene agit.
estis fideles. illi quasi iñtideles. ⁊ que ꝑs
est fideli cum infideli. stulla. ut enm xͦ
⁊ belyal non conuemiut. sic fidelis ⁊ qui¬
libet infidelis. Qni autem consensas. It¬

Expanded text:
em. Quasi quia vos estis memet diabolus non convenicit: Quae autem est conventio Christi ad Belial? id est ad diabolum, qui se Deum esse mentitur. Belial interpretatur apostata, cum quo Christus non convenit, quia ille omnia male, Christus omnia bene agit.  vos estis fideles, illi quasi infideles. Et quae pars est fideli cum infideli? nulla. Ut enim Christus et Belial non conveniunt, sic fidelis et quilibet infidelis. Qui autem
Abbreviated transcription (Latin):
apss chesamum
repꝑit quodilli ui¬
sum est strlticia. a¬
postolo factum est
sapientia et gła¬
Noli gͦ erubescere
frontem tuam ne
linguam expaues

Expanded text:
s thesaurum rit: quod illi visum est stultitia, Apostolo factum est sapientia et gNoli ergo erubescere frontem tuam, ne linguam expaves
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ si infidelis uir uł¬
mulier discedit.
õdio fidei discedat.
ñ ꝑ eo fidem fidelis¬
deserat. Co.ni. modo
mulier infidelis
rectissime dimittit᷑. si uiro suodicat non
ero uxortua: nisi mͥ dolatͦtimo diuitias cõ¬
gͥges. nͥ solita lenociiia ex̾ceas. ⁊ hꝰ mõl.

Expanded text:
 si infidelis, vir mulier, discedit, odio fidei, discedat, non pro eo fidem fideldeserat. Eo enim modo mulier infidelis rectissime dimittitur, si viro suo dicat: Non ero uxor tua nisi mihi de latrocinio divitias congeras, nisi solita lenocinia exerceas, et hujusmodi.
Abbreviated transcription (Latin):
pc̃cm eẽ. Uenĩam namq concedens apłs
concubitum atteniit comsigatorum ubi ẽ
incontinentie malum. In continentie ma¬
lum est ꝙ uir cognoscit uxorem ⁊̃ ult᷑ iigc̃i¬
tatem procandi libo̾s. s ⁊ ibi ẽ iiptrale bo¬

Expanded text:
peccatum esse. Veniam namque concedens Apostolus, concubitum attendit conjugatorum, ubi est incontinentiae malum. Incontinentiae malum est quod vir cognoscit uxorem etiam ultra necessitatem proc
Abbreviated transcription (Latin):
dimenta ne acce¬
deretur ad grãm
estͥimo omina de¬
iħu xp̃o habemus eminentem ceteris
scientiis uł que emm̃et in eo plus ꝙͣ

Expanded text:
dimenta ne accederetur ad gratiaaestimo omnia deChristo habemus, eminentem, caeteris scientiis, vel quae eminet in eo plusquam
Abbreviated transcription (Latin):
ratus est in
terra repro¬
missionis tã¬
quam in ali¬
ena incasu¬
lis habitan¬
docum ysa¬
ac ⁊ iacob
coheredibus
repromissio¬
nis eiusdem.

Expanded text:
ratus est in terra repromissionis tanquam in aliena, in casulis habitando cum Isaac et Jacob, cohaeredibus repromissionis ejusdem.
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ infidelitatis et
ignorantie p̃cessit¬
.i. fuit. s modo nõ ẽ.
tuuis memoria moni¬
ut caueatis. dies añ
missa dum iusti es¬
nox precessit .i. netꝰ
lxmo qui in baptis
peccati. dies aũ aꝑ

Expanded text:
s et ignorantiae praecessitst fuit, sed modo non est, cujus memoria monut caveatis. Dies autemissa, dum justi esnox praecessit, id est vetus homo qui in baptismomes peccati. Dies autem a
Abbreviated transcription (Latin):
uita sigmi est
est ad ueniam. uita¬
bona etiam ad co¬
ronam quia gͦ c̾¬
didimus et oꝑati¬
sumns turpuis est
nisi furgamus. uel¬

Expanded text:
vita signum est est ad veniam; bona etiam ad coronam. Quia edidimus et osumus, turpius est nisi surgamus. Vel
Abbreviated transcription (Latin):
uo̾ ẽ donsmis. s latent̾ significauit. Si
enim donis  erat populus ip̃e autem
erat de populo. Ig erat de domo et nobis
dicere de sertio. ille est de domo iluꝰ¬
mnis namq. qr¬

Expanded text:
o est Dominus, sed latenter hoc significavit. Si enim domus erat populus, ipse autem erat de populo. Igitur erat de domo: et nobis usus est dicere de servo, ille est de domo ilmnia namque. Q
Abbreviated transcription (Latin):
quib .s. prodest ꝑ quem in trant in sc̃a
sanguis xp̃i qui uoluptatos desu̾nt et
corpus affligunt. Deinde ꝑ allegoeram
noru testamenti idem ꝓbat subdens. pp̃ꝙ
caruales concupiscentias niuamus. ⁊ iħe
extͣ portam passus est ad hoo ntiq ut sc̃ifi

Expanded text:
cet prodest per quem intrant in sancta sanguis Christi qui voluptates deserunt et corpus affligunt. Deinde per allegoriam Novum Testamentum idem probat subdens: Proptcarnales concupiscentias vivamus, et Jesus extra portam passus est, ad hoc utique, ut
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ iõ extra carnis uoluptates passus est
et nos enis exemplo ostio sensuum uitq̃s
clanso extra carnis desidi̾a patiantuar. ⁊
quia ꝓ nobis xp̃c passus est horrat᷑ nos
apłs ut imitemur illum dicens. Exea
est ut nos scĩficaret.

Expanded text:
o extra carnis voluptates passus est, ut nos ejus exemplo ostio sensuum vitiis clauso extra carnis desideria patiamur. Et quia pro nobis Christus passus, hortatur nos Apostolus ut imitemur illum dicens: Exeamest, ut nos sanctificaret
Abbreviated transcription (Latin):
uum animalua .i. memoriale ⁊ profi¬
tuum est corpus xp̃i ⁊ sanguis signiti¬
catum ꝑ corꝑa horum animalium quo¬
rum sanguns infertur ꝓpeccato in scã
ꝑ pontificem. ita ⁊ sanguis xp̃i. ꝑ se põ¬
tantam ꝑ uitulam ⁊ hẏrcum. s etiam¬
ꝑ alia animala que seciindum legem
offerebantat: significat᷑. ⁊ recte xp̃c: ꝑ
illa carnalia sigctur. est enim agnus
secundura manscietudinem ⁊ innocen¬
tiam. hyrcus ꝓ similicudine carras pcẽi.
quia caro eius passibilis ⁊ mortalis. ari¬
es: quia uita ꝓpulit gemino cornuca¬
memoria reip̃ti̾te accipit᷑. extra castra
eẽ: est uoluptates corꝑis exire. Hiis gͦ
trui sunt exira castra .i. extͣ corꝑis deli¬
tias cremantur corꝑa .i. memoriale ef¬
ficitur corpis xp̃i significatum ꝑ corꝑa
illorum anmalium qne cremabantur.
Siquis enin uoluptuose uiuit non ht̃
efficatem inmoriam xp̃i. Sangnis aũ
eius signisiatus ꝑ sanguinem illorum

Expanded text:
um animalium, id est memoriale, et proficuum est corpus Christi, et sanguis significatur per corpora horum animalium, quorum sanguis infertur pro peccato in sancta per pontificem, ita et sanguis Christi per se pontantum per vitulum et hircum, sed etiam alia animalia, quae secundum legem offerebantur, significatur. Et recte Christus per illa carnalia significatur. Est enim agnus secundum mansuetudinem et innocentiam; hircus, pro similitudine carnis peccati, quia caro ejus passibilis et mortalis; aries, qui vitia propulit, gemino cornu chamemoria rei praeteritae accipitur; extra castra esse est voluptates carnis exire. His ergo qui sunt extra castra, id est extra corporis delicias, cremantur corpora, id est memoriale efficitur corpus Christi, significatum per corpora illorum animalium quae cremabantur. Si quis enim voluptuose vivit, non habet efficacem memoriam Christi. Sanguis autem ejus significatus per sanguin
Abbreviated transcription (Latin):
mortale ꝙ uraleat
offerri in redem¬
ꝑtionem omnũ¬
Oblata gͦ sunt
signa. quia exhi¬
cum tempus fuit¬
ut illa aufe̾rent᷑¬

Expanded text:
mortale, quod valeat offerri in redemptionem omnAblata ergo sunt signa quia exhicum tempus fuiut illa auferrent
Abbreviated transcription (Latin):
s dicuntur in ho¬
nesta quia non ha¬
bent eam spetiem
decoris quam hñt
ea que i ꝓmptu
membrorum que
de peccato uenit
non de prima ĩsti¬
tutione nr̃e nat᷑e
usus membrorum
illicitus turpis est
non membra ip̃a
Ita ⁊ in eccłia illiqͥ
ꝑ aliquod peccatũ
inhonestisunt ha¬
bundantuis adiu¬
uantur consolari¬
onib ⁊ orationib
ut honesti fiant.
uel ꝑ inhonesta m̃
nestã egestate et
que ꝑ se satis hono¬
ris habent. nullius
egent eorum que
illis inhonestis fu̾it
s ꝑ ea sunt alia
honoranda ita et
fr̃ib in quib stu¬
dium ꝑitie conuer¬
sationis ornauit
honestas nichil ẽ¬
fecit dens. qui tẽ¬
ꝑalium corpus qua¬
lit. tribuendo. ꝑ
dignamenbra ha¬
bundantiorem .i.
aompliorem. honcẽõ¬

Expanded text:
 dicuntur inhonesta, quia non habent eam speciem decoris quam habent ea quae in promptu membrorum quae de peccato venit. Non de prima institutione nostrae naturae, usus membrorum illicitus turpis est, non membra ipsa. Ita et in Ecclesia illi qui per aliquod peccatum inhonesti sunt, abundantius adjuvantur consolationibus et orationibus, ut honesti fiant. Vel per inhonesta membrnesti egestate et  quae per se satis honoris habent, nullius egent eorum quae illis inhonestis fiunt, sed per ea sunt alia honoranda. Ita et fratribus in quibus studium peritae conversationis ornavit honestas, nihil efecit Deus qui temperavit corpus, qualiter? Tribuendo, per digna membra, abundantiorem, id est ampliorem, hono
Abbreviated transcription (Latin):
men auferetar dato
spiritu scõ ut in aqͣ¬
latere uinum intel¬
ligatur. omnns enĩ¬
ꝓphetia. non intelle¬
cto xp̃o insipidum
⁊ fanum quiddam
est dominus aucẽ
spiritus est. Ordo uerborum̃ talis qͣasi.
bene dixi ꝑ spiritum sanctum auferri uela
illuminat et quos uult. in tenebris deserit.
⁊ne quisquam ar bitraretur filium signifi¬
ꝑ gratiam in habitantem. sꝑaritus domini.
.i. filii per quem datur: ibi est libertas intel¬
ligendi. ⁊ faciendi. et ideo iudei qui non ha¬
bent spiritum non possunt intellige̾: ut
nos.uel ita. ideo comierso ad domimum
mente ⁊ ita facit spũaliter intellige̾. unde:
mimis dat. non litreris septam s ꝑ fidem
amini̾is intimatam: ibi est libertas. Mos

Expanded text:
men auferent, dato Spiritu sancto, ut in aqlatere intelligatur. Omnis eniphetia non intellecto Christo insipidum et fatuum quiddam est. Dominus autem spiritus est. Ordo verborum talis. Quasi dicat: Bene dixi, per Spiritum scilicet auferri velamper hoc quos vult illuminat, et quos vult in tenebris deserit. minus. Et ne quisquam arbitretur Filium signifiper gratiam inhabitantem, spiritus Domini, id est Filii per quem datur, ibi est libertas, intelligendi et faciendi; et ideo Judaei qui non habent spiritum, non possunt libere intelligere ut nos. Vel ita; ideo converso ad Dominum mente, et ita facit spiritaliter intelligere. Unde minianimis intimatam, ibi est libertas. Nos
Abbreviated transcription (Latin):
te et congra
in domino
motheum memit¬
tere aduos ⁊ hoc ci¬
to a deo necesse est
ut ueniat ⁊ a deo
attentus est erga
uos. mittere dico¬
ut ⁊ ego bono ani¬
mo sim cognitis hiᷤ¬
que cca uos sunt
sicut uos eritis bono animo cognitis

Expanded text:
te et congratin Domino motheum me mittere ad vos. Et hoc cito, adeo necessarium est ut veniat. Et adeo attentus est erga vos. Mittere, dicoet ego bono animo sim, his cognitis quae circa vos sunt, sicut vos eritis bono animo cognitis
Abbreviated transcription (Latin):
nat ⁊ obsecrat. filio meo dico quem ge¬
nui in fide cum eẽm in uinculis ⁊ ideo
tenerius eum diligo qui tibi aliqñ dñ

Expanded text:
et obsecrat. Filio meo, quem genui in fide, cum essem in vinculis. Et ideo tenerius eum diligo, qui tibi aliquan
Abbreviated transcription (Latin):
fratres si
uenero ad
uos linguis
uobis prode¬
ro nisi uob̾
loquar aut.
inieuelatione aut
in scientia
aut in pro¬
phetia aut
in doctrina

Expanded text:
Fratres, si venero ad vos linguis vobis prodero, nisi vobis loquar, aut in revelatione, aut in scientia, aut in prophetia, aut in doctrina
Abbreviated transcription (Latin):
qñ fideles estis ad̾
nos. linguis loꝙ̃s
quid nobis prodero.
nichil. Quid gͦ tc̃
lingua ꝓderat qũ
infideles eratis :
quid inqua ꝑdest
nisi loquar uobis
aut in reuclatio¬
ne .s. ut exponam
uobis reuesatiom̃.
reuelatio est ubi
ꝑ figuras ostendñ¬
tur quedam mis¬
terta ut in apoca¬
lẏpsi. quid gͦ pro¬
dest insi signũ .i.
linguis accesserit᷑.
iñtellectus ut non
mente agat᷑ : ni
ad faciendum ꝑti¬
nent. ea funt que
fidem illuminant
ut de natura dĩta¬
tis ant in ppħia¬
.s. ut exponam ca¬
que de futuris ag̃¬
tram sinc humana indnstria spc̃ .s. pan¬
latim renelat. Scientia ẽ eoꝵ que propͥo
studio didicit. doctna eorum que alio do¬
cente assecutus est. Damen ⁊ c̾. ꝑ simi

Expanded text:
eles estis, ad vos linguis loquens, quid vobis prodero? Nihil. Quid ergo tunc lingua proderat, quando infideles eratis? Quid, inquam, prodest, ubi loquar vobis, aut in revelatione, scilicet ut exponam vobis revelationem? Revelatio est ubi per figuras ostenduntur quaedam mysteria, ut in Apocalypsi. Quid ergo prodest nisi signis, id est linguae accesserit intellectus, ut non mente agatur? Nihad sciendum pertinent, ea sunt quae fidem illut de natura Deitatis. Aut in prophetia. Ut exponam quae de futuris agquam sine humana industria Spiritus sanctus revelat; scientia est eorum quae proprio studio didicit, doctrina eorum quae alio docente assecutus est. Tamen, etc. Per simi
Abbreviated transcription (Latin):
erigere. imbecillita¬
tes infirmoꝵ cum
illi non possint se ad
nos erigere et debe¬
mus non nobispla¬
cere .ĩ. non nostre
uoluntati dbedire.
qui ita facit ꝙ sibi bomim indetur ut
non curet suie placeat sine non placeit
pro xp̃o qnod non conuenit. s potius
inisquisq

Expanded text:
erigere, imbecillitates infirmorum, cum illi non possint se ad nos erigere; et debemus non nobis placere, id est non nostrae voluntati obedire, qui ita facit quod sibi bonum videtur, ut non curet, sive placeat, sive non placeat proximo, quod non convenit. Sed potius unusquisq
Abbreviated transcription (Latin):
tuidam latim cordices quos consint a ne¬
teribris grecis translatos qui ita habent
ticis ꝑt̾dantib moneri q̃stiones ceꝑunt
multa tam in grecis quam in latumi co¬
dicib ab hrticis contentionis studio uin¬
tata sunt. qui cum ꝓpria anctoritate uti
non possint aduictoriam n̾ba legis adul¬
terant ut sensum suum quasi u̾bis legis
asserant. ⁊ ccdacentib sibi quiasi auctori¬
tateresistant sequit᷑. qui adam est for
in misterio .i. in occulto sno disposint per
unum xp̃m emendare ꝙ ꝑunum adam
agans qui occisus est ab origine mundi ⁊
cut in adam omnes mornintur ita et in
xp̃o omnes uiuificabuntur sicut in illo
illio itam isto fit istiso. s hec formaom

Expanded text:
quidam Latini codices quos constat a vequidam Latini codices quos constat a veteribus Graecis translatos, quasi ita habent eticis perturbantibus moveri quaestionem coeperunt, multa tam in Graecis quam in Latinis codicibus ab haereticis contentionis studio mutata 26 sunt, qui cum propria auctoritate uti non possunt ad victoriam, verba legis adulterant, ut sensum suum quasi verbis legis asserant, et contradicentibus sibi, quasi auctoritate resistant. Qui Adam, est forma, in mysterio, id est in occulto suo disposuit per unum Christum emendare quod per unum Adam si: Agnus occisus est ab origine mundi. Ecut in Adam omnes moriuntur, ita in Christo vivificabuntur . Sicut in illo illud, ita in isto fit istud. Sed haec forma,
Abbreviated transcription (Latin):
les p̃naricatori ade. qui .s. neglecto cͥatore
ẜuierut creature deos sibi constituentes
quos colerent ad iniũriam dei ficut illelo¬
ca dei diabolo consensit peccatum ade nõ
longe est ab ydolatͥa qui contempto cre¬
ac maiestans imꝑtiens sic pectanit quia ia¬
possibile est non poccaae sub deo pectanit nõ
iñ deum. soeo qura in hosmors regnanit¬
bolo tales erant fere oumes usqy ad legẽ
⁊ in eos non regnauit mors qui pꝰt mor
ꝑuemnt que ec̾ualit᷑ pumit inmo sub
spe ẜnatisant iñ aduenta xp̃i lib̾andi sic̃
de abraham legͣ quia quamus apiso ñ¬
feros fui̾t. discretus tamen longointer¬
uallo erat & peccatorib. ita ut chaos esset
ingers int̾iuistos ⁊ peccatores ⁊ sciendñ
ꝙ libros qui alit̾ habent dicit amboꝵ ẽẽ
corruptos. ubi .s. scͥptam est mortem reg¬
tꝑ quidam ita intelligunt quia diuint
mortem corporum tegnasse in cultores
uinus dei. etiam usq ad moysen s cur
non nsq in finem seculi: Simt tamẽ

Expanded text:
les praevaricatori Adae; qui scilicet neglecto Creatore servierunt creaturae, deos sibi constituentes, quos colerent ad injuriam Dei, sicut ille loco Dei diabolo consensit. Peccatum enim Adae non longe ab idololatria est, qui contempto Creac majestatis impartiens, si peccavit, quia impossibile erat non peccare, sub Deo peccavit, non in Deum. Ideoque in eos mors non regnavit Tales erant fere omnes usque ad legem.  in eos non regnavit mors, imo sub spe servati sunt in adventu Christi liberandi, sicut de Abraham legitur, quia quamvis apud inferos fuerit discretus, tamen longo intervallo erat a peccatoribus, ita ut chaos ingens esset inter justos et peccatores . Et sciendum quod liberos qui aliter habent dicit Ambrosius esse corruptos, ubi scilicet scriptum est mortem regquod quidam ita intelligunt, quia dicunt mortem corporum regnasse in cultores unius Dei, etiam usque ad Mosen, sed cur non usque ad finem saeculi? Sunt tamen
Abbreviated transcription (Latin):
eximo deo est ip̃e. ⁊ cum scĩficatis est ⁊¬
quiã pueri qui scĩficandi erant cominu.
ruptibiles constantes ex corꝑe ⁊ anima
mortalis ut posset mori. ecce ua̾ in xp̃o
mortem suam de
auctorem mortis.
ex tiuo processit
mors. hoc enim¬
testimonio satis
monstrat᷑. etiam
anctore drabolo.i.
ex peccato quod il¬
le ꝑsuasit accidis¬
se: nec enim ob¬
aliud potestatem
habe̾ mortis m̾ssi¬

Expanded text:
Ex uno Deo est ipse cum sanctificatis, et quia pueri, qui sanctificandi erant; communiruptibiles constantes ex corpore et anima, mortalis ut posset mori. Ecce vera in Chrimortem suam desauctorem mortis, ex quo processit mors. Hoc enimtestimonio satis monstratur etiam auctore diabolo, id est ex peccato quod ilpersuasit, accidisse. Nec enim obaliud potestatem habere mortis
Abbreviated transcription (Latin):
malum ex
uobis ipsis.
Audet aliqͥs
ur̃m habens
negotium
aduersus
alterum iu¬
dicari apud
iniquos et

Expanded text:
malum ex vobis ipsis. Audet aliquis vestrum habens negotium adversus alterum judicari apud iniquos: et
Abbreviated transcription (Latin):
optimum est dicẽ
se habe̾ concupiscẽ¬
tram ut cum ex
compedibus unctus sum ⁊ cum xp̃o
esse p̃sentialit̾ et qnasi qucreret᷑ quare
hiuiiis rei potnis habeat concupĩam subd̾.
quia multomagis melius est quantũ
adme. et qͣ iterum diceretur. cur gͦ

Expanded text:
optimum est dicere se habere concupiscentiam, ut cum e compedibus vinctus sum et cum Christo esse praesentialiter. Et quasi quis quaeret: Quare hujus rei potius habeat concupiscentiam? subdit: quia multo melius est, quantum ad me. Et quasi iterum
Abbreviated transcription (Latin):
qus cum patĩa moriuntur ⁊ sunt qui¬
dam ꝑfecti qui cum patientia uũnnt.
tins adhuc desida̾nt istamuitam cum il¬
li uem̾t dies mortis patient̾ tola̾t mor¬
tem. luctatur adu̾sum se. ut sequat᷑ uo¬
luntatem dei ⁊ hoc potuis agat animo.
ꝙ elegit deus. non ꝙ elegit noluntas hu¬
iana ⁊ ex desiderio uite p̃sentis sic luc¬
ta cum morte.⁊ adhibetur patientiam
⁊ fortitudinem ut eqno animo moriat᷑.
Iste patient᷑ moritur tum uo̾ desida̾t sic̃
panenter moritar s pacient̾ iuit de

Expanded text:
ui cum patientia moriuntur; et sunt quidam perfecti, qui cum patientia vivunt. Qui adhuc desiderat vitam istam, cum illi venerit dies mortis, patienter tolerat mortem. Luctatur adversum se ut sequatur voluntatem Dei, et hoc potius agit animo quod elegit Deus, non quod elegit voluntas humana, et ex desiderio vitae praesentis fit lucta cum morte, et adhibet patientiam et fortitudinem ut aequo animo moriatur, iste patienter moritur. Qui vero desiderat sicut patienter moritur, sed patie
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ cum xp̃o multomagis melnis ẽ. Tẽ¬
dium enim ili erat mane m carne ⁊
ex duobus patiebatur angorem. alterũ
optinum ducebat. unde passioni appro¬
batur dicens. bonum c̾tamen c̾tau de

Expanded text:
esse cum Christo multo melius est. Taedium enim illi erat manere in carne, et ex duobus patiebatur angorem. Alterum optimum ducebat, unde passioni approbatur, dicens: Bonum certamen certavi, de
Abbreviated transcription (Latin):
epłe scripsi dico nõ
quasi putans nos i¬
sipientes s tanquã¬
reducens uosin me¬
ciens uos memores
quid agere debeatis¬
iñ qnoeos auasi ob¬
litos latent arguit.
dico ꝙ scripsi nobis
andacter s ñ time¬
trira hoc ad me ꝑti¬
net pp̃ grãm que

Expanded text:
 Scripsi dico, quasi putans vos insipientes, sed, tanqureducens vos in meciens vos memores quid agere debeatisIn quo eos quasi oblitos latenter arguit. quod scripsi vobis audacter, sed non temeia hoc ad me pertinet
Abbreviated transcription (Latin):
rogaui titum ut
⁊ misi cum illo f᷑ͣ
nonne eisdem uesti¬
om̃b que dicunt᷑
uestigia quia per
eas apparer nolimitaᷤᷤ
an bona sit anmala.
uñ a fructib eaꝵ
cognoscetis eos. OŨ¬
qurasi rens dicam ꝙ¬
non granaui uos.
s loquim̃ur coram
deo .i. teste deo hoc
dico quis scit quod

Expanded text:
Rogavi Titum, misi cum illo fratNonne eisdem vestionibus quae dicuntur vestigia, quia per eas apparet voluntas, an bona sit, an mala: Unde: A fructibus eorum cognoscetis eos Oquasi reus dicam,non gravavi vos. Sed loquimur hoc coram Deo, id est teste Deo, hoc dico, qui scit quod
Abbreviated transcription (Latin):
cis. non dico inquis. ñ sunt gͦ ꝑtes. Sigͦ
in una pr̃is ꝑsona ⁊ illa inuenis ⁊ ꝑtes
imiuscuiusq ꝓpͥetatem tres ꝑsone sunt
ꝑcedentem. non nis eandom naturam ha¬
bere. hoc falsum dicis. hoc oͣc fidem catho¬

Expanded text:
cis. Non dico, inquis, non sunt ergo partes. Si ergo cis. Non dico, inquis, non sunt ergo partes. Si ergo in una Patris persona, et illa invenis, et partes uniuscujusque proprietatem tres personae sunt, procedentem, non vis eamdem naturam habere? Hoc falsum dicis. Hoc contra fidem catho
Abbreviated transcription (Latin):
substantie sunt. uum sunt. Et summe
unum sinit. quia ibi nulla naturarim nus¬
la est diu̾sitas noluntatum. Si enim naͣ
inum eẽt ⁊ consensione non eẽnt ñ simi¬
mennum eẽnt. si n̾o in natura disꝑes essẽt.
dens ꝑs huus ꝑsone dicipat̃. Alioquin
filius dei antenuam sum̾et formam serui
ñ erat totus ⁊ creuitcum hamo diuimtati
etis accessit. ꝙ si in una ꝑsonarum ꝑs non
pot̃ ẽẽ deus. quantomagis ꝑs tͥnitatis eẽ nõ
pot̃ quicumq unus in trib. huius gͥ tͥni¬
tatis. nec t̾cia ꝑsest unus. nec maius aliqͥd
onines quam singuli. Du nempe dixi¬
sti unum deum ex ꝑtib non ẽẽ camposi¬
tum ⁊ hoc de pr̃e nis intelligi. ille inquis
nirtus est mñgenita simpłxaũ huius mr̃tu¬
tis quam simplicem dixisti eẽ minquid ꝑ¬
tes sunt. bonitas. sapientia. c̾ementia ⁊ po¬
tentia. Si dixi̾s ꝑtes sunt. simpłx gͦ uir¬
tus ȩx ꝑtib constat que te dissiniente imuis
ẽ deus. gͦ deum ex ꝑtib compositum ẽẽ di¬

Expanded text:
substantiae sunt, unum sunt, et summe unum sunt, quia ibi nulla naturarum, nulla est diversitas voluntatum. Si enim natura unum essent, et consensione non essent, non summe unum essent. Si vero in natura dispares essent, Deus pars hujus personae dici potest; alioquin Filius Deus antequam susciperet formam servi non erat totus, et crevit cum homo divinitati ejus accessit. Quod si in una personpotest esse Deus, quanto magis pars Trinitatis esse non potest, quicunque unus in tribus? Hujus ergo Trinitatis, nec tertia pars est unus, nec majus aliquid omnes, quam singuli. Tu nempe dixisti unum Deum ex partibus non esse compositum, et hoc de patre vis intelligi. Ille, inquis, virtus est ingenita simplex. Hujus autem virtutis quam simplicem esse dixisti, nunquid partes sunt bonitas, sapientia, clementia, et potentia? Si dixeris, partes sunt, simplex ergo virtus ex partibus constat, quae te diffiniente unus est Deus, ergo Deum ex partibus compositum esse di
Abbreviated transcription (Latin):
est. remissio pcẽoꝵ.
quam in uamnĩ
recipit ille: qui
non post excet
se in bonis ułqui
in legalib confi¬
dit et quasi quis

Expanded text:
est remissio peccatorum: quam in vacuum recipit ille qui non post exercet se in bonis, vel qui in legalibus confidit. Et quasi quis
Abbreviated transcription (Latin):
formam cuiam secrum̃rur. ⁊ glorram qua
recontihamur. unum quo anctore condi¬
ti sinmis ad similitrlinem enis ꝑ quam
ad diuinitatem reformannir. et pacem
qua unitati adheremiis. s deum qui dyx̃¬
fiat. et uerbum ꝑ quod factum omne ꝙ
substancialitꝰ et naturalit᷑ factum est et
domim benigaitatis eins qua placuit et
conciliatum est auctori fuo ut non int̾i¬
dam sumina res est communis q omnib
fruentibus ea. Ci tamen res dici debeat et
non rerum omnium causa si tamen et
oansa. non enim facile nomen ꝙ tante ex
omnia. ꝑ cinem oninia. in quo ominiã. I¬
omnnes unus dens et singulus quisq hoꝵ¬
deus plena ost substantia. ⁊ simm omnes
una substantia. pater neo est fuius. nec

Expanded text:
formam quam sequimur, gratiam qua formam quam sequimur, gratiam qua reconciliamur, unum quo auctore conditi sumus, et similitudinem ejus, per quam ad unitatem reformamur, et pacem qua unitati adhaeremus. Haec est Fiat ; et Verbum per quod factum est omne quod substantialiter et naturaliter factum est; et Donum benignitatis ejus, quo placuit et conciliatum est auctori suo, ut non interiaedam summa res est, communisque omnibus fruentibus ea; si tamen res dici debeat, et non rerum omnium causa, si tamen et causa. Non enim facile nomen, quod tantaomnia, per quem omnia, in quo omnia, iomnes, unus Deus; et singulus quisque horum plena est substantia, et simul omnes una substantia. Pater nec est Filius, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa trinitas dici potest. singule horum
trium referri ad singulos uoluit subdens.
exip̃o. Religet ergonos religio uni omni¬
potenti deo. quia iñtͤ mentem nr̃am quia
illum intelligunis patrem ⁊ neritatem
.i. lucem intlorem ꝑ quam illum intelligi
sam qͦ ueritatem milla ex ꝑte dissimilem
in ipso ⁊ cum ipso patre uencremur que
forma est ommium que ab uno fc̃a sunt.
et ad unum refermntur que tñ omnia
n fierent a patre ꝑ filium neq suis finb
salua essent. nisi deus summe bonus esset
qni ⁊ milli nature tne ab ipso bona essẽt
innidit. ⁊ in bono ipso alia quantum uel¬
lent. alia quantum possent. ut manetent
declit. quare ipsum domim dei cum parre
et filio. eqne incomitabile tõlere ⁊ ten̾e̾
nos conuenit. unins suibstantie trinitatẽ¬
unum deum a quo sumins. ꝑ quem sumꝰ
iñ quo sumiis. a ꝯnodiscessimus cui dissi¬
uiiles fc̃i sumis. a quo ꝑire non ꝑmissi
simnus. principium ad ꝙ recurrunus. ⁊¬

Expanded text:
ipsa Trinitas dici potest, singula horum trium referri ad singulos voluit, subdens ex ipso. Religet ergo vos vera religio uni omnipotenti Deo, quia inter mentem nostram qua illum intelligimus, patrem et veritatem, id est lucem interiorem, per quam illum intelligimsam quoque veritatem nulla ex parte dissimilem; in ipso, et cum ipso Patre veneremur: quae forma est omnium, quae ab uno facta sunt, et ad unum referuntur, quae tamen omnia neque fierent a Patre per Filium, neque suis finibus salva essent, nisi Deus summe bonus esset, qui et nulli naturae quae ab ipso bona esset, invidit: et in ipso bono, alia quantum vellent, alia quantum possent, ut manerent, dedit, quare ipsum donum Dei cum Patre et Filio aeque incommutabile colere, et tenere nos convenit, unius substantiae trinitatem Deum a quo sumus, per quem sumus, in quo sumus, 55 a quo discessimus, cui dissimiles facti sumus, a quo perire non permissi sumus: principium ad quod recurrimus,
Abbreviated transcription (Latin):
is. płr dicit: quia
funt homicidia ac¬
tus ⁊ uoluntatis. contentione. Contẽ¬
tio ẽ impugnatio in̾tatis ꝑ confidentiã
clamoris. dolo. dolus est qñ simnlat᷑ ali
nitas est mala uolmitas tum ultra non
pot̃. uel debñficuis gnãm ñ referre. susur¬
rones. int̾ amitos discordias semĩnantes.
derrastores qui aliorum bona negant
uel minuunt. ⁊ nelemã putentͤ susar
ratio ⁊ detͣctio. quiã in u̾bis sunt: adeit
de eis. deo odibiles ⁊ contameliosos qui dc̃is
uł fc̃is contumelias ⁊ tͣpr infi̾ut. suꝑ¬
bos in honorib. elatos. Elati funt qui
nolunt pati pͥorem uł parem. inuentores
malorum qui nouum qui nouum genꝰ
non disc̾nentes intꝰ bonum ⁊ malum. mn¬
compositos habitu ⁊ incessa. Ii compositio
corꝑis m̃dicat qualitatem mentis. siñe af
sticiam deicognonis¬

Expanded text:
iter dicit, quia sunt homicidia actus et voluntatis. Contentione. Contentio est impugnatio veritatis per confidentiam clamoris. Dolo. Dolus est quando aliud simunitas est mala voluntas cum ultra non potest, vel de beneficiis gratiam non referre. Susurrones, inter amicos discordias seminantes. Detractores, qui aliorum bona negant vel invertunt, et ne levia putentur ratio et detractio, quia in verbis sunt, addit de eis: Deo odibiles, et contumeliosos, qui dictis vel factis contumelias et turpia inferunt. Superbos in honoribus. Elatos. Elati sunt illi qui nolunt pati priorem vel parem. Inventores malorum, qui novum genus non discernentes inter bonum et malum. Incompositos, habitu vel incessu. Incompositio corporis indicat qualitatem mentis. Sine affestitiam Dei cognovis
Abbreviated transcription (Latin):
non tamen intel¬
qui talia agunt¬
digni sunt morto
et̾na ne putarent᷑
tantam affligi qͥb
delectantur. addit
solum quifa

Expanded text:
Non tamen intelqui talia aguntdigni sunt morte aeterna. Ne putarentur tantum affligi, delectantur, addit solum qui
Abbreviated transcription (Latin):
capite. ⁊ aliq̃ mu¬
lieres non uelato
capite orabant ant
ꝓphetabant. Undo¬
succenset eis apłs
quia cum eẽt eis a¬
płs. immemoros e¬
rant traclitiomim
eius .q. de aliis culpo

Expanded text:
capite, et aliquae mulieres non velato apite orabant, aut prophetabant. Undsuccenset eis Apostolus, quia cum esset eis As, immemores erant traditionum Etsi de aliis culpo
Abbreviated transcription (Latin):
patent̾ pono .i. nasci
facio in syon .i an¬
indeis laꝑidem of¬
quo qͣi paruo lapil
to conterentemma¬
los in futuro ⁊ con¬
tͥstantem. lapis gͦ
offensionis dĩ xp̃c se¬
cundum statum quo
apparuit̃ hic malis.¬

Expanded text:
patenter, pono, id est nasci facio, in Sion, Judaeis, lapidem ofquo, quasi parvo lapillto conterentem malos in futuro et constantem. Lapis ergo offensionis dicitur Ccundum statum quo apparuit hic malis
Abbreviated transcription (Latin):
petratur. Unde uero
iũdei: Rndet. quia offendu̾nt in lapidẽ
offensionis .i. quia offensionem ꝑ tumore
suꝑbie sue .i. excecatiori̾e in xp̃o passi sunt.
qu dr̃ lapis offensionis quadam ratione
similitudinis. xp̃c enim latens in humili¬
tate habilis fuit offende̾ ad similitudinẽ
ꝑui lapidis a quo non canetur. Sꝑabat᷑ ang̃

Expanded text:
petratur. Unde ergo Judaei? respondet, quia offenderunt in lapidem offensionis, id est quia offensionem pro tumore superbiae suae, id est excaecationem in Christo passi sunt qui dicitur lapis offensionis quadam ratione similitudinis. Christus enim latens in humilitate habilis fuit offendere ad similitudinem parvi lapidis a quo non cavetur. Augustinus
Abbreviated transcription (Latin):
ge cognouit. ty iñde apparet. enĩm .i. qr
si cognonissent demones sapĩam huins
suggeret illum diabolus crucifigi ꝑ ꝙ̃ uisse
ꝑ deresciret. nel de iũdeis potest accipiquoꝵ
quidam cognornͥit xp̃m. alii uo ñ cognone¬
runt. deignorantib dicit pcͥtrns. Scio fra¬
tres quia ꝑ ignorantiam horgeffistis. istiñ
cognoscebant illum ẽẽ qui in lege ꝑmissus
erat eis. maiores uo̾ ut principes sacͥdotum.
scribe et pħysei cognorint ip̃m eẽ qui in le¬
ge ꝓmilsus erat. s dm̃ eẽ uł filium dĩnes¬
Et cognouissent.¬
uel minores illum
eẽ messyam in loge¬
promissum uelma¬
iores illum deum esse
deum eẽscirent. Ab¬

Expanded text:
ge, cognovit. Quod inde apparet: Enim, id est quia si cognovissent daemones sapientiam Deisuggereret eum diabolus crucifigi, per quem jus suum se perdere sciret. Vel de Judaeis potest accipi, quorum quidam cognoverunt Christum; alii vero non cognoverunt. De ignorantibus dicit Petrus: Scio, fratres, quia per ignorantiam id gessistis . Isti non cognoscebant illum esse qui in lege promissus erat eis. Majores vero, ut principes sacerdotum, Scribae et Pharisaei cognoverunt ipsum esse qui in lege promissus eratsi cognovissent,el minores illum esse Messiam in lepromissum, vel majores illum Deum esse,Deum esse scirent.
Abbreviated transcription (Latin):
duplicet uel tri-¬
plicet unum ha¬
bentia intellectũ
sicut hic rogamus.
in domino ihesu
.i. si eum amatis
in bono ut etiam
habundetis mag̃
.i. magis ac magis
crescatis in fide et
ducere in hiis sine
quibus nõ ẽ salus
⁊ placere dõmhiis
que consilio ꝑfecti¬
onis adduntur
Ille enim placet
deo qui fidem re¬
ctam quam hab¬
exequntione uͥ¬
tutum ⁊ ꝑfecte

Expanded text:
duplicet vel triplicet unum habentia intellectum, sicut hic. Rogamus, dico, in Domino Jesu, id est si cum amatis, in bono, ut etiam abundetis magis, id est magis ac magis crescatis in fide et ducere, in his sine quibus non est salus, et placere Deo, in his quae consilio perfectionis adduntur. Ille enim placet Deo qui fidem rectam, quam exsecutione virtutum et perfectae
Abbreviated transcription (Latin):
cuiusquam agñsi
hoc est. it ꝑ ommiã¬
omnib placere:
sine scandalo capꝰ¬
ad ꝑfectum alioꝵ.¬
urile. attende ꝙ
hic ait. omnilins
placeꝯ. alibi uͦ ait.
si hominib pla¬
dixit quantum in se ip̃o est .i. q̃ntũ
ad eius noluntatem ꝑtin. acsidice̾t.
Si place̾uellem. si place̾ quere̾m ẜuns
xp̃i non eẽm. Qui autem hominibris
placent pp̃ ni̾tatem.iam non ip̃e illis
gͦ recte dici pot̃. ⁊ ego placeo: ⁊ ego nõ
placeo. Si enim assit banus iñtellector
pinsq pulsator: patebit utrumq et
nulla int̾ se repuignantia repellet in¬
tͣntẽ .. illud etiam tion moueat ꝙ di
cit. places omnib. Numitiusa place¬
bat ꝑ secutorib suis: S placebat om̃i
sinc iam intus positis siue iñtͦ ducen
placebat᷑addit. non querens ꝙ mͥ tm̃¬

Expanded text:
cujusquam agens. Hoc est enim per omniaomnibus placere, sine scandalo cprofectum alioutile. Attende quod hic ait: Omnibus placeo. Alibi vero ait: Si hominibus pladixit, quantum in seipso est, id est quantum ad ejus voluntatem pertinet. Ac si diceret: Si placere vellem, si placere quaererem, servus Dei non essem. Qui autem hominibus placet propter veritatem, jam non ipse illis, ergo recte dici potest: Et ego placeo, et ego non placeo. Si enim adsit bonus intellector piusque pulsator, patebit utrumque, et nulla inter se repugnantia repellet intrantem. Illud etiam non moveat quod dico, placeo omnibus. Nunquid placebat persecutoribus suis? Sed placebat omni sive jam intus positis, sive introducenditatem placebat, addit: Non quaerens quod m
Abbreviated transcription (Latin):
rem sui domini stat
qui stat. ant cadit
domino sus quia ad
dentis qui erigere pͭ¬
uł iudicare. stat ant
cadit. sdeo dicit cuua¬

Expanded text:
rem domini sui, stat, qui stat, aut cadit, suo domino, quia ad dentis, qui erigere po judicare. Stat, aut cadit, ideo dicit, quia