comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
potest sustin̾e. ꝑ seriũi cum regna¬
uerit: ꝑ ftultum cũ saturatꝰ fuerit
cibo. per odiosam mulierẽ cum ĩ
matrimonio fuerit assũpta. & ꝑ
ancillã cum heres fuerit clñe sue.
Quatuor sunt minima t̾re: ꝙ ip¬
sa sunt sapientiora sapientib.
formice ppłs infirmꝰ. qui p̃parat
in messe cibũ sibi. Lepusculuᷤ plebs
inualida: qui collocat in petra
cubile suũ. Regem locusta non ha¬
bet: et egredit᷑ uniu̾sa per turmas.
Stilio manib nititur. et moratur
in eclib regis. Tria sunt que bene
gradiunt᷑: et quartũ qł incedit fe¬
liciter. ⁊ eo fortissimus bestiaꝵ: ad
nullius pauebit occursum. Gallus
succinctus lũbos: et aries. nec ẽ rex
qui resistat ei. et qui stultus appa¬
ruerit. postquam eleuatus est ĩ sub¬
lue. Si enim intellexisset: ori ĩpo¬
suisset manũ. Qui autẽ fortit pre¬
mit ubera acd eliciendũ lac. expri¬
mit butyrũ: et qui uehement̃ emul¬
getur. elicit sanguiñe: et qui ꝓuo¬
cat iras. producit discordias.:

Expanded text:
potest sustinere: Per servum cum regnaverit: per stultum cum saturatus fuerit cibo: Per odiosam mulierem, cum in matrimonio fuerit assumpta: et per ancillam cum haeres fuerit dominae suae. Quatuor sunt minima terrae, et ipsa sunt sapientiora sapientibus. Formicae populus infirmus, quae praeparant in messe cibum sibi lepusculus plebs invalida quae conlocat in petra cubile suum regem lucusta non habet et egreditur universa per turmas stilio manibus nititur et moratur in aedibus regis tria sunt quae bene gradiuntur et quartum quod incedit feliciter leo fortissimus bestiarum ad nullius pavesuccinctus lumbos: et aries: nec est rex, qui resistat ei. Et qui stultus apparuit postquam elevatus est in sublime: si enim intellexisset, ori suo imposuisset manum. Qui autem fortiter premit ubera ad eliciendum lac, exprimit butyrum: et qui vehementer emungit, elicit sanguinem: et qui provocat iras, producit discordias. V
Abbreviated transcription (Latin):
habentiũ testimoniũ ihũ. Dm̃ ad¬
ora. Testimoniũ eñĩ ih̃u: est sp̃s ꝓ
tum: et ecce equus albꝰ. et qui sede¬
bat suꝑ eum: uocabat᷑ ficlelis et
uerax. et iusticia iudicat et pug¬
nat. Ocł̃i autẽ eius sicut flãma ig¬
nis. et in caput eus diadema mul¬
ta. habẽs nom̃ scriptũ: qd̃ nemo
nouit nisi ipse. E uestitꝰ erat uestẽ¬

Expanded text:
testimonium Jesu. Deum adora. Testimonium enim Jesu, est spiritus tum, et ecce equus albus, et qui sedebat super eum, vocabatur Fidelis, et Verax: et cum justitia judicat, et pugnat. Oculi autem ejus sicut flamma ignis, et in capite ejus diademata multa, habens nomen scriptum, quod nemo novit nisi ipse. Et vestitus erat
Abbreviated transcription (Latin):
lus autem cũ athenis eos expecta¬
ret: incitabat᷑ sp̃s eius in ipso. ui¬
dens ydolatrie deditam ciuitatem.
Dispitabat igitur in synagoga cũ
uicleis et colentib: et in foro ꝑ om̃s
dies ad eos qui audierant. Quidam
autem epicurei. et stoici. phylosophi
disserebant cum eo. Ꝙ quidam clice¬
bant. Quid uult seminator uerboꝵ
hic clicere: Alii uero: nouoꝵ demo
nioꝵ iuicletur annuntiator ẽe. quia
ih̃m et resurrectionẽ annuntiabat
eis. Et apprehensum eũ: ad ariopa¬
gum cluxer̃t dicentes. Possumꝰ sci¬
re que est hec noua q̃ a te dicit᷑ doc¬
trina: Noua enĩ quedã infers au¬
rib nr̃is. Uolumꝰ ergo scire: quid¬
ña uelint hec ẽẽ. Athenienses au¬
tem om̃s et acluene hospites. ad
nichil aluid uacabant: nisi aut
clicere aut audire aliqͥd noui. St̃as
autẽ paulus in medio arioꝑagi.
ait. Uiri athenienses: ꝑ omĩa qͣsi¬
suꝑstitiosos uos uideo. Preteriens
enim et uidens simulacr̃a ur̃a: iu¬
ueniet aram in qua scriptũ erat.

Expanded text:
enis eos expectaret incitabatur spiritus eius in ipso videns idolatriae deditam civitatem disputabat igitur in synagoga cum Iudaeis et colentibus et in foro per omnes dies ad eos qui aderant quidam autem epicurei et stoici philosophi disserebant cum eo et quidam dicebant quid vult seminiverbius hic dicere aliniorum videtur annuntiator esse: quia Jesum, et resurrectionem annuntiabat eis. Et apprehensum eum ad Areopagum duxerunt, dicentes: Possumus scire quae est haec nova quae a te dicitur doctrina nova enim quaedam infers auribus nostris volumus ergo scire quidnam velint haec esse Athenienses autem omnes et advenae hospites ad nihil aliud vacabant nisi aut dicere aut audire aliquid novi stans autem Paulus in medio Ariopagi ait viri atheniensessuperstitiosiores vos video. Praeteriens enim, et videns simulacra vestra, inveni et aram, in qua scriptum erat:
Abbreviated transcription (Latin):
Cum autẽ cognouissent in thessa¬
lonica iuidei. qr et beroee p̃dicatũ
est a paulo u̾bum clei: uenerunt¬
et illuc. cõmouentes et turbantes mł¬
titudiñẽ. Statimq tunc paulũ di-¬
iniserunt fres: ut iret usq ad mare.
Silas autẽ et tymotheus: remanse¬
runt ibi. Qui autẽ deducebãt pau¬
lum: ꝑduxerunt eũ usq athenis.
et accepto mandato ab eo acl sylam
et tymotheũ ut quã celerit̃ uenirẽt

Expanded text:
Cum autem cognovissent in ThessaCum autem cognovissent in Thessalonica Judaei, quia et Beroeae praedicatum est a Paulo verbum Dei, veneruntet illuc commoventes et turbantes multitudinem. Statimque tunc Paulum dimiserunt fratres, ut iret usque ad mare: Silas autem et Timotheus remanserunt ibi. Qui autem deducebant Paulum, perduxerunt eum usque Athenas, et accepto mandato ab eo ad Silam et Timoth
Abbreviated transcription (Latin):
na: et mulieres nobiles non pauce.
Zelantes autẽ iudei: assumentesq
de uulgo iuxos quoscła malos. et
turba facta: concitauer̃t ciuitatẽ. ꝓ
assiftentes domui iasonis: q̃rebãt
eos ꝓducere in ppłm. Eẜ cũ non in¬
uenissent eos: trahebant iasonem
et quosdam fr̃es acl principes cui-¬
tatis clamantes. q̃m hi qui orbem
concitant. et huc uenerunt: quos
suscepit iason. et hi contra clecreta
om̃s cesaris fatiunt: regẽ aliũ dicẽ¬
tes ẽe ih̃m. Concitauer̃t auttẽ plebẽ.
Q principes ciuiitatis audientes hec:
et accepta satiffactione ab iasone
et a ceteris. dimiser̃t eos. fr̃es uero
confestim ꝑ nocte dumserũt paulũ
et sylam in beroeam. Qui cũ uenis¬
sent: in synagogã uideoꝵ introie¬
runt. Hi autem erant nobiliores
eoꝵ qui sunt thessalonice: qui sus¬
ceꝑunt uerbum cũ omni auidita¬
te. cotidie scrutantes scripturas: si
hec tta se haberent. & multi quidẽ
credicłunt ex eis: et gentiliũ muli¬
ez honestaꝵ. et uiri non pauci:

Expanded text:
na, et mulieres nobiles non paucae. Zelantes autem Judaei, assumentesque de vulgo viros quosdam malos, et turba facta, concitaverunt civitatem: et adsistentes domui Iasonis quaerebant eos producere in populum et cum non invenissent eos trahebant Iasonem et quosdam fratres ad principes civitatis clamantes quoniam hii qui orbem concitant et huc venerunt quos suscepit Iason et hii omnes contra decreta Caesaris faciunt regem alium dicentes esse Iesum concitaverunt autem plebeet principes civitatis audientes haec. Et accepta satisfactione a Jasone, et a caeteris, dimiserunt eos. Fratres vero confestim per noctem dimiserunt Paulum et Silam in Beroeam. Qui cum venissent, in synagogam Judaeorum introierunt. Hi autem erant nobiliores eorum, qui sunt Thessalonicae, qui susceperunt verbum cum omni aviditate, quotidie scrutantes Scripturas, si haec ita se haberent. Et multi quidem crediderunt ex eis, et mulierum gentilium honestarum, et viri non pauci.
Abbreviated transcription (Latin):
et castra metatus est uixta lapidẽ
adiutorii. Porro philistum uenert̃
in afech: et inftruxert atiem contͣ
isrł. Inito autem certamine. t̃ga
uertit isrł philisteis. et cesa st̃ in il¬
lo certamine passim per agͥs qua¬
si .iii. milia uiroꝵ: et reu̾sus est
ppłs acd castra. Dixeruntq maioreᷤ
natu de isrł̃. Quare percussit nos¬
hocdie dñs coram philistuim: Af¬
feramus ad nos cle sylo arch̃a fe¬
deris dm̃: et ueniat in medium
nr̃i. ut saluet nos cle manu inuni¬
coꝵ nr̃oꝵ. Misit ergo ppłs in sylo:
et tulerunt inde archam federis
dñi exercituum sedentis suꝑ che¬
rubim. Erantq duo filii heli cũ
archa fecleris clei: ofni et finees
Ꝙ audierunt phyliftum uocem
clamoris: clixeruntq. Que nã ẽ
hec uox clamoris magni in castris

Expanded text:
tus est iuxta lapidem Adiutorii porro Philisthim venerunt in Afec et instruxerunt aciem contra Israhel inito autem certamine terga vertit Israhel Philistheis et caesa sunt in illo certamine passim per agros quasi quattuor milia virorum et reversus est populus ad castra dixeruntque maiores natu de Isrhodie Dominus coram Philistiim? Afferamus ad nos de Sylo arcam foede Silo, et veniat in medio nostri, et salvet nos de manu inimicorum nostrorum. Misit ergo populus in Silo, et tulerunt inde arcam foederis Domini exercituum sedentis super Cherubim: erantque duo filii Heli cum arca foederis Domini, Ophni, et Phinees.Et audierunt Philistim vocem clamoris, dixeruntque: Quaenam haec est vox clamoris ma
Abbreviated transcription (Latin):
cdeserto. Confortamini et estote u¬
ri philistuim: ne seruiatis hebreis
sicut illi seriuierunt uob̃. conforta¬
mini et bellate. Pugnauert̃ ergo
phylistum: et cesus est irł̃. et fu¬
git unus quisq in tab̾nacłm suũ ꝙ
facta est plaga magna nimis. ꝙ

Expanded text:
rto confortamini et estote viri Philisthim ne serviatis Hebraeis sicut illi servierunt vobis confortamini et bellate pugnaverunt ergo Philisthim et caesus est Israhel et fugit unusquisque in tabernaculum suum et facta est plaga magna nimis et
Abbreviated transcription (Latin):
me. Intellexit igitur heli qr dñs uo¬
caret pueꝵ: et ait acl samuhel. Ua¬
cle et dormi. et si deinceps uocau̾it
te: dices. loq̃re dñe: qi audit seruuꝰ
tuus. Abiit ergo samuhel: & dormi¬
uit in loco suo. E uenit dñs et ste¬
tit: et uocaũ sicut uocau̾at scd̃o. Sa¬
niuhel. Samuhel. Ꝙ ait samuhel.
loq̃re dñe: qr audit seruus tuus.
Ꝙ cdix̃ dñs acd samuhel. Ecce egofa¬
tio uerbũ in isrł. qd̃ quicũq audi¬
erit: tinnient ãbe aures eiꝰ. In clie
illo suscitabo adũsum heli oĩa q̃

Expanded text:
me intellexit igitur Heli quia Dominus vome intellexit igitur Heli quia Dominus vocaret puerum et ait ad Samuhel vade et dormi et si deinceps vocaverit te dices loquere Domine quia audit servus tuus abiit ergo Samuhel et dormivit in loco suo et venit Dominus et stetit et vocavit sicut vocaverat secundo Samuhel Samuhel et ait Samuhel loquere quia audit servus tuus et dixit Dominus ad Samuhel ecce ego facio verbum in Israhel quod quicumque audierit tinnient ambae aures eius in die illo suscitabo ad
Abbreviated transcription (Latin):
partẽ sacerdotalẽ: ut comedã buccel¬
lam panis.xi. Puer autẽ samuel
ministrabat dño corã hely. & sermo
dñi erat pretiosus. In dieb illis. ñ
erat uisio manifesta. factum est gͥ
in die quad̃a. heli iacebat in loco
suo. & ocłi eius caligauerant: nͨ po¬
terat uicłe lucernã clei anteqͣm ex¬
tingueretur. Samuhel autẽ dormi-¬
ebat in templo dñi: ubi erat archa
dei.xii. Et uocaũ dñs samuhel.
Qui respondens: ait. Ecce ego. E cu¬
currit ad heli: et dixit. Ecce ego. uo¬
casti enim me. Qui dix̃. Non uoca¬
ui.rei̾ttere et dormi. & abiit & dor¬
miuit. Ꝙ adiecit dñs uocare rur¬
sũ samuhel. Consurgensq samu¬
hel: abiit ad heli. et dix̃. Ecce ego. qr
uocasti me. Qui respondit. slon uo¬
caui te filimi: reu̾tere et dormi. Por¬
ro samuhel nondũ sciebat dñm: ne¬
q reuelatus fuerat ei sermo dñi. ꝓ
adiecit dñs. et uocauit acdhuc sa¬
muhel tercio. Qui consurgẽs abiit
acd heli. et dix̃. Ecce ego: qr uocafti

Expanded text:
cerdotalem ut comedam buccellam panis puer autem Samuhel ministrabat Domino coram Heli et sermo Domini erat pretiosus in diebus illis non erat visio manifesta factum est ergo in die quadam Heli iacebat in loco suo et oculi eius caligaverant nec poterat videre lucerna Dei antequam extingueretur Samuhel autem dormiebat in templo Domini ubi erat arca Dei et vocavit Dominus Samuhel qui respondens ait ecce ego et cucurrit ad Heli et dixit ecce ego vocasti enim me qui dixit non vocavi revertere dormi et abiit et dormivit et adiecit Dominus vocare rursum Samuhel consurgensque Samuhel abiit ad Heli et dixit ecce ego quia vocasti me qui respondit non vocavi te fili mi revertere et dormi porro Samuhel necdum sciebat Dominum neque revelatus fuerat ei sermo Domini et adiecit Dominus et vocavit adhuc Samuhel tertio qui consurgens abiit ad Heli et ait ecce ego quia vocasti
Abbreviated transcription (Latin):
bum. ꝓpͥterea ab inttio confirma¬
tus sum: et consiliatꝰ sũ et cogita¬
Non est clicere hoc illo nequius ẽ:
omnia enim ĩ temꝑe suo c̃oꝓbabun¬
tur. Ꝙ nc̃ in omni corle et ore collau¬
date: et beneclicite nom̃ dñi÷ cix
Occupatio magna creata est õib
a die exitus de uentre matris eoꝵ:
usq in diẽ sepulture in matrẽ om̃i¬
um.Cogitationes eoꝵ et timores
cordis: adinuentõ expectatioĩs. et
dies finitionis. Residentes suꝑ sedẽ
głosam:usq ad humiliatũ in t̾ra
et ciñe. Ab eo qui utit᷑ hẏacinto &
portat coronam:usq ad eũ qui co¬
oꝑttur lino crudo. furor zelus tumł¬
tus. fluctuatio. et timor mortis. ira¬
cundia ꝑseuerans. et contentio: ꝙ ĩ
temꝑe refectionis in cubile. Sõnus
noctis: immutat scientiã eiꝰ. Modi¬
cum tanqͣm nicħ in reqͥe: et ab eo
in sompnis quasi in lie respectus.
Conturbatus est in iusu cordis sui:
tanquã qui euaserit in die belli. In

Expanded text:
bum propterea ab initio confirmabum propterea ab initio confirmatus et consiliatus sum et cogitanon est dicere hoc illo nequius est omnia enim in tempore suo conprobabuntur et nunc in omni corde et ore conlaudate et benedicite nomen Domini occupatio magna creata est omnibus a die exitus de ventre matris eorum usque in diem sepulturae in matrem omnium cogitationes eorum et timores cordis adinventio expectationis et dies finitionis residentes super sedem gloriosam usque ad humiliatum in terra et cinere ab eo qui utitur hyacintho et portat coronam usque ad eum qui operitur lino crudo furor zelus tumultus fluctuatio et timor mortis iracundia perseverans et contentio et in tempore refectionis in cubile somnus noctis inmutat scientiam eius modicum tamquam nihil in requie et ab eo in somnis quasi in die respectus conturbatus est in visu cordis sui tamquam qui evaserit in die belli in
Abbreviated transcription (Latin):
quasi fluuius inundabit. ꝙ quomͦ
cataclysinus aridã in ebriaũ: sic ira
ipluis gentes q̃ ñ exquisiert̃ eum
in siccitatẽ: et siccata est terra & uie
illius uiis illoꝵ directe st̃: sic pcc̃co¬
rib offensiones in ira eius. Bona
bonis creata sunt ab initio: sic ne¬
quissimis bona et mala. cuiii.¬
ignis. et ferrũ. lac et panis simila¬
gineus. et mel. et botrꝰ uue. & ole¬
ũ. et uestim̃tũ. Hec oĩa scĩs in bo¬
nis: sic et impiis et pecc̃orib in
mala conĩtentur. Sunt sp̃s qui
ad uindict̃a creati st̃: et in furore
suo confirmauert̃ torm̃ta sua. In
temꝑe consũmationis effundent
iurtũtẽ: et furorem eius qui fecit
illos confundet. Ignis. grando. fa
mes. et mors: oĩa hec ad uindictã
creata st̃. Bestiaꝵ dentes. et scor¬
pii. et serpentes: et rõphea uindi¬
cans in exterminium impios. in
mandatis eius epulabunt᷑: et suꝑ
t̃ram in necessitate p̃parabuntur.
et in temꝑib suis ñ preterient uer¬

Expanded text:
quasi fluuius inundabit, et quomodo cataclysmus aridum inebriauit, sic ira ipsius gentes, quę non exquisierunt eum, in siccitatem, et siccata est terra, et viae illius viis illorum directae sunt, sic peccatoribus offensiones in ira ejus. Bona bonis creata sunt ab initio, sic nequissimis bona et mala iignis et ferrum lac et panis similagineus et mel et botrus uvae et oleum et vestimentum haec omnia sanctis in bona sic et impiis et peccatoribus in mala convertentur sunt spiritus qui ad vindictam creati sunt et in furore suo confirmaverunt tormenta sua in tempore consummationis effundent virtutem et furorem eius qui fecit illos confundent ignis grmes et mors, omnia haec ad vindictam creata sunt. Bestiarum dentes, et scorpiones, et serpentes, et rhomphaea vindicans in exterminium impios. In mandatis eius epulabuntur et super terram in necessitatem praeparabuntur et in temporibus suis non praeterient ver
Abbreviated transcription (Latin):
canticis labioꝵ ꝙ cinaris: et sic dice¬
tis in confessione. oꝑa dñi uniũsa
bona ualde. In u̾bo eius fretit aqͣ
precepto ipsius placor fit. et ñ est
minoratio in salute illiꝰ. Oꝑa om̃is
carnis corã illo: ꝙ ñ est quicquã abs¬
conclitũ ab ocłis eiꝰ. A scło usq in se

Expanded text:
 cinyris et sic dicetis in confessione opera Domini universa bona valde in verbo eius stetit aqua in praecepto ipsius placor fit et non est minoratio in salute illius opera omnis carnis coram illo et non est quicquam absconditum ab oculis eius a
Abbreviated transcription (Latin):
quiret: ꝙ in absconditis ꝑabolarũ
conu̾sabitur. In medio magnatoꝵ
ministrabit: et in conspectu p̃sidis
apparebit. in t̃ra alienaꝵ gentium
transiet: bona enĩ et mala in hõib

Expanded text:
quiret, et in absconditis parabolarum conversabitur. Et in medio magnatorum ministrabit, et in conspectu praesidis apparebit. In terram alienarum gentium pertransiet: bona enim et mala in hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
bitur. slon recedet memoria eiꝰ: et
nom̃ eius requiret᷑ a generatiõe in
generationẽ. Sapĩam eiꝰ enarrab̃t
gentes: et laudẽ eius enuntiabit ec¬
cłia. Si ꝑmanserit nom̃. derelinq̃t¬
plus qũa mille. et si reqͥeuerit. ꝓde¬
rit illi. Adhuc consiliabor ut enar¬
rem: ut furore enĩ repletꝰ sũ. In uo¬
ce dicit. obaudite me cliuimi fruc¬
tus: et quasi rosa plantata super
riuos aquaꝵ fructificate. Quasi
libanus odorẽ suauttatis habete:
florete flores quasi liliũ. Date odorẽ

Expanded text:
on recedet memoria eius et nomen eius requiretur a generatione in generationem sapientiam eius enarrabunt gentes et laudem eius nuntiabit ecclesia si inmanserit nomen derelinquet mille et si requieverit proderit illi adhuc consiliabor ut enarrem ut furore enim repletus sum in voce dicit obaudite me divini fructus et quasi rosa plantata super rivum aquarum fructificate quasi libanus odorem suavitatis habete florete flores q
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ uasis ocłs eius. Cor suũ da¬
bit in consũmatione oꝑum: & ui¬
gilia sua ornabit in ꝑfectione.
Sic figulus sedens ad opꝰ suum:
coni̾tens pedib suis rotã. Qui
in sollicitudine positus est sẽper
ꝓpt̃ opꝰ suũ: et innumera est oĩs
oꝑatio eius. In brachio suo forma¬
bit lutum: et aute pedes curuabit¬
suos uirtitẽ suã. Cor suũ dabit
ut consũmet linitionẽ: & uigilia
sua mundabit fornacẽ. Om̃s hu
in manib suis sꝑauer̃t: et unqͥs q
in arte sua sapiens est. Sine hiis
oĩb ñ edificatur cuittas: & ñ inha¬
bitabunt. nec inambulabũt: ꝙ ĩ
eccłiam ñ transiliẽs erit. Suꝑ sellã
uidicis ñ secdebunt: et teftam̃tũ
uidicii ñ intelligent. neq palam
fatient disciplina et uiditiũ: et
in ꝑabolis ñ inuenient᷑. sed creatu

Expanded text:
dinem vasi oculi eius cor suum dabit in consummationem operum et vigilia sua ornabit in consummatione sic figulus sedens ad opus suum convertens pedibus suis rotam qui in sollicitudine positus est semper propter opus suum et innumera est omnis operatio eius in brachio suo formabit lutum et ante pedes suos curvabit virtutem suam cor suum dabit ut consummet linitionem et vigilia sua mundabit fornacem omnes hi in manibus suis speraverunt et unusquisque in arte sua sapiens est sine his omnibus non aedificatur civitas et non inhabitabunt nec inambulabunt et in ecclesiam non transilient super sellam iudicis non sedebunt et testamentum iudicii non intellegent neque palam facient disciplinam et iudicium et in parabolis non inve
Abbreviated transcription (Latin):
uuius: leone mortuo. uiuenteᷤ eñi
scint se ẽe morituros: mortui ue¬
ro nichil nouert̃ ampluis. nec ha¬
bent ultra mercecłe: qr obluuont
tradita est memoria eoꝵ. Amor qͦ¬
q et odiũ et inuidie simul ꝑierũt:
nec habent partẽ in hoc scło. & in
oꝑe qd sub sole geritur. Uade er¬
go et comede in leticia pane tuũ.
et bibe cũ gaudio uinũ tuu̾: quia
deo placent oꝑa tua. Omni tẽꝑe
uestimenta tua sint candida: et o¬
leum de capite tuo non cdefitiat.
ꝑfruere uita cũ uxore quã diligis:
cunctis dieb utte inftabilitatis tue.
qui dati sũt tibi sub sole: om̃i tem¬
pore uanitatis tue. Hec est enim
pars in uita: et in labore tuo qͦ
laboras sub sole. Qd̃cumq potest
manus tua facere instant̃ oꝑare:
qr nec opus. nec ratio. nec scientia.
nec sapĩa erunt apud inferos: qͦ
tu ꝓperas. Uerti me alio: Nudiq
sub sole. nec uelociũ esse cursum:
nec fortiũ bellũ. nec sapientium
panẽ: nec cloctoꝵ diuitias. nec

Expanded text:
s leone mortuo viventes enim sciunt se esse morituros mortui vero nihil noverunt amplius nec habent ultra mercedem quia oblivioni tradita est memoria eorum amor quoque et odium et invidia simul perierunt nec habent partem in hoc saeculo et in opere quod sub sole geritur vade ergo et comede in laetitia panem tuum et bibe cum gaudio vinum tuum quia Deo placent opera tua omni tempore sint vestimenta tua candida et oleum de capite tuo non deficiat perfruere vita cum uxore quam diligis cunctis diebus vitae instabilitaqui dati sunt tibi sub sole omni tempore vanitatis tuae, Haec est enim pars in vita, et in labore tuo, quo laboras sub sole. Quodcumque potest manus tua facere, instanter operare: quia nec opus nec ratio nec scientia nec sapientia erunt apud inferos quo tu properas verti me alio vidique sub sole nec velocium esse cursum nec fortium bellum nec sapientium panem nec doctorum divitias nec
Abbreviated transcription (Latin):
uis est homini panis mendatii: & pꝰ̾t¬
ea implebitur os eius calculo. Cogita¬
tiones consiliis roborabuntur: ꝙ gu¬
bernaculis tractanda sunt bella. Ei
qui reuelat mysteria. et ambulat frau-¬
dulenter: et dilatat labia sua: ne cõ¬
miscearis. Qui maledicit patͥ suo et
matri: extinguet᷑ lucerna eius in me¬
diis tenebris. Hereditas ad qͣm festi¬
natur in principio: in nouissimo bñ-¬
dictione carebit. Ne dicas reddã ma
lũ: expecta dñm. et lib̾abit te. xli¬
Abhominatio est apud dñm pondꝰ
et ponlus: statera dolosa non est bo¬
na. Adño dirigunt᷑ gressus iuiri. quis
aittẽ hominũ intellig̾e potest uiã suã:
kuina est homini leuorare scõs: et pꝰt
uota tractare. Dissipat impios rex sa¬
piens: et incuruat suꝑ eos fornicẽ. Lu¬
cerna dñi spiracłm hominis: que ĩues¬
tigat om̃ia secreta uentͥs. Misccłia et¬
ueritas custodiunt regẽ: et roborat᷑
clem̃tia thronus eiꝰ. Exultatio iuuenĩt
fortitudo eoꝵ: et dignitas senũ caniti¬

Expanded text:
is est homini panis mendacii et postea implebitur os eius calculo cogitationes consiliis roborantur et gubernaculis tractanda sunt bella ei qui revelat mysteria et ambulat fraudulenter et dilatat labia sua ne commiscearis qui maledicit patri suo et matri extinguetur lucerna eius in mediis tenebris hereditas ad quam festinatur in principio in novissimo benedictione carebit ne diclum: exspecta Dominum, et liberabit te. Abominatio est apud Dominum pondus et pondus: statera dolosa non est bona. A Domino diriguntur gressus viri: quis autem hominum intelligere potest viam suam? Ruina est hominis devorare sanctos, et post vota tractare. Dissipat impios rex sapiens, et incurvat super eos fornicem. Lucerna Domini spiraculum hominis, quae investigat omnia secreta ventodiunt regem, et roboratur clementia thronus ejus. Exsultatio juvenum fortitudo eorum; et dignitas senum, caniti
Abbreviated transcription (Latin):
lñi custodiunt scientiã: et supplan-¬
tantur ũba iniqui. Dicet piger. leo
est foris: in medio plateaꝵ occiclendꝰ
sum. fouca ꝓfunda os aliene. cui ira-¬
tus est dñs incidet in eam. Stulticia
colligata est in corcle pueri: et uirga
discipline fugabit eam. Qui calũn¬
atur pauꝑem ut augeat diuitias
suas: dabit ipse ditiori. et egebit. In¬
clina aurem tuam et aucli uerba sa-¬
tua. unde et oftendi tͥ eam hodie. Ec¬
ce descripsi eam tibi triplicit̃: in cogi¬
tationib et scientia. ut offender̃e tͥ
firmitatẽ et eloquia ueritatis resp̃o¬
clere exhis illis qui miserunt ce. slõ
fatias iolentiã pauperi qr pauꝑ
est: neq conteras egenũ in porta. qr
dñs iudicabit causam eiꝰ: et configet
eos qui confixerunt anim̃a eiꝰ. xliiii.
Holi ẽe amicus homini iracundo:
neq ambules cum uiro furioso. ne
forte discas semitas eius: et sumas
scandalum anime tue. Noli ẽe cum
his qui defigunt manꝰ suas: et qui

Expanded text:
Domini custodiunt scientiam: et supplanDomini custodiunt scientiam: et supplantantur verba iniqui. Dicit piger: Leo est foris, in medio platearum occidendus sum. Fovea profunda os alienae: cui iratus est Dominus, incidet in eam. Stultitia colligata est in corde pueri, et virga disciplinae fugabit eam. Qui calumniatur pauperem, ut augeat divitias suas, dabit ipse ditiori, et egebit. Inclina aurem tuam, et audi verba satua, unde et ostendi eam tibi hodie. Ecce descripsi eam tibi tripliciter, in cogitationibus et scientia: Ut ostenderem tibi firmitatem, et eloquia veritatis, respondere ex his, illis qui miserunt te. Non facias uiolentiam pauperi, quia pauper est, neque conteras egenum in porta, quia dominus iudicabit causam eius et configet eos qui confixerunt animam eius. noli esse amicus homini iracundo, neque ambules cum uiro furioso: ne forte discas semitas eius et sumas scandalum animae tuae. noli esse cum his qui defigunt manus suas et qui
Abbreviated transcription (Latin):
Equus paratur ad cliem belli: lñs au¬
tem salutẽ tribuet. Melius est nom̃
bonũ quam cliuitie multe: suꝑ ar¬
gentũ et aurum gr̃a bona. Diues et
pauper obuiauerunt sͥ: utriusq oꝑa¬
tor est dñs. Callilus uidet malũ et
abscondit se: innocens ꝑtransiit et af¬
flictus est dãpno. finis modestie timor
dñi. diuitie et gła et utta. Arma et
glalii in uia perũsi: custos autẽ ani¬
me sue longe ab eis rececdit. Prouer¬
bium est. Acdolescens uixta uiã suã:
etiã tum senuerit non recedet ab ea.
Diues pauꝑib imꝑat. et qͥ accipit
mutuũ seruus est fenerantis. Qui se¬
minat miquitatẽ metet mala: et uit¬
ga ire sue consũmabit᷑. Qui pronus
est ad miscłiam benedicetur: le pa¬
nib enim suis dedit pauꝑi. Eice de¬
risorem. et exibit cũ eo iurgium: ces¬
labuntqz cause et contumelie. Qui
diligit cordis mundiciã: ꝓpt̾ gr̃am
labioꝵ suoꝵ habebit amicũ regẽ. Oclĩ¬

Expanded text:
equus paratur ad diem belli Dominus auequus paratur ad diem belli Dominus autem salutem tribuet melius est nomen bonum quam divitiae multae super argentum et aurum gratia bona dives et pauper obviaverunt sibi utriusque operator est Dominus callidus vidit malum et abscondit se innocens pertransiit et adflictus est damno finis modestiae timor Domini divitiae et gloria et vita arma et gladii in via perversi custos animae suae longe recedit ab eis proverbium est adulescens etiam cum senuerit non recedet ab ea dives pauperibus imperat et qui accipit mutuum servus est fenerantis qui seminat iniquitatem metet mala et viga irae suae consummabitur qui pronus est ad misericordiam benedicetur de panibus enim suis dedit pauperi eice derisorem et exibit cum eo iurgium cessabuntque causae et contumeliae qui diligit cordis munditiam propter gratiam labiorum suorum habebit amicu
Abbreviated transcription (Latin):
cõmorabitur. Qui diligit epulas
in egestate erit. qui amat uinũ. et
piguia. non ditabitur. Pro iusto
dabitur impius: et pro rectis iniquꝰ.
Melius est habitare in terra deser¬
ta: quã cum muliere rixosa et iracũ¬
da. Thesaurus desiderabilis. et oleũ
in habitaculo iusti: et imprudens
homo dissipabit illud. Qui sequi
tie eius. Qui custodit os suũ et lin¬
guam suam: custodit ab angufti¬
is animã suam. xlin. Suꝑbus et
arrogans uocatur indoctus: qui ĩ
ira oꝑatur superbiam. Desideria
occidunt ꝑigrum: noluerũt enim
quicquã manus eius oꝑari. Tota die
concupiscit et clesiderat. qui autem
uistus est tribuet et ñ cessabit. Ho¬
ftie impioꝵ abhominabłes: que of¬
feruntur ex scelere. Testis mendax ꝑi¬
bit: uir obediens loquet᷑ uictoriam.
Uir impius procaciter offirmat uul¬
tũ suũ. qui aittẽ rectus est corrigit ui¬
am suã. slon est sap̃ĩa et non est pru¬
clentia. non est consiliũ contra dñm.

Expanded text:
commorabitur. Qui diligit epulas, commorabitur. Qui diligit epulas, in egestate erit: qui amat vinum, et pinguia, non ditabitur. Pro justo datur impius: et pro rectis iniquus. Melius est habitare in terra deserta, quam cum muliere rixosa et iracunda. Thesaurus desiderabilis, et oleum in habitaculo justi: et imprudens homo dissipabit illud. Qui sequitciae ejus. Qui custodit os suum, et linguam suam, custodit ab angustiis animam suam. Superbus et arrogans vocatur indoctus, qui in ira operatur superbiam. Desideria occidunt pigrum: noluerunt enim quidquam manus ejus operari; Tota die concupiscit et desiderat: qui autem justus est, tribuet, et non cessabit. Hostiae impiorum abominabiles, quia offeruntur ex scelere. Testis mendax peribit: vir obediens loquetur victoriam. Vir impius procaciter obfirmat vultum suum: qui autem rectus est, corrigit viam suam non est sapientia non est prudentia non est consilium contra Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
altatio ocłoꝵ et dilatatio cordis: lu¬
cerna impioꝵ pec̃em. Cogitationes
robusti semꝑ in habundantia. om̃is
autt̃ẽ piger semper in egestate ẽ. Qui
congregat thesauros lingua m̃da¬
tii uanus et extors est. et impinget᷑
ad laqueos mortis. Rapine ĩpioꝵ
detrahent eos: qr noluerunt facere
iuditium. Puersa uia iuri aliena ẽ:
qui auttẽ mundus est. rectum opus
eius. Melius est seclere in angulo do¬
matis: quam cũ muliere litigiosa.
et in domu cõmuni. Anima impii
desiderat malũ: non miserebit᷑ ꝓxi¬
mo suo. Multato pestilente: sapiẽ¬
tior erit paruulus. et si sectet᷑ sapĩam:
sumet scientiam. Excogitat uistus
de domo impii: ut detrahat ĩpios
a malo. Qui obturat aur̃e suam ad
clamorẽ pauperis: et ipse clamabit.
et non exauclietur. Munus absc̃o¬
ditũ extinguet iras: et donũ in si¬
nu inlignationẽ maximã. Gaudi¬
ũ usto est facere iuditiũ: et pauor
oꝑantib iniquitatẽ. Nir qͥ erraue¬
rit a uia doctrine: in cetu gyganfu

Expanded text:
t dilatatio cordis: lucerna impiorum peccatum. Cogitationes robusti semper in abundantia: omnis autem piger semper in egestate. Qui congregat thesauros lingua mendacii, vanus est, et impingetur ad laqueos mortis. Rapinae impiorum detrahent eos, quia noluerunt facere judicium. Perversa via viri, aliena est: qui autem mundus est, rectum opus ejus. Melius est sedere in angulo domatis, quam cum muliere litigiosa, et in domo communi. Anima impii desiderat malum, non miserebitur proximo suo. Mulctato pestilente, sapientior erit parvulus: et si sectetur sapientem, sumet scientiam. Excogitat justus de domo impii, ut detrahat impios a malo. Qui obturat aurem suam ad clamorem pauperis, et ipse claet non exaudietur. munus absconditum extinguet iras et donum in sinu indignationem maximam. gaudium iusto est facere iudicium et pauor operantibus iniquitatem. uir, qui errauerit a uia doctrinae, in coetu gigantu
Abbreviated transcription (Latin):
tiam: et cor insipientiũ ꝓuocat ftul¬
ticiã. Manus fortiũ dñabitur. q̃ au¬
tem remissa est tribittis seruiet. Me¬
ror in corcle uiri humiliabit eũ: et
sermone bono letificabitur.Qui ne¬
gligit clampnũ ꝓpter amicũ iuftus
est: iter autẽ impioꝵ decipiet eos. sõ
inueniet fraudulentus lucr̃u: ꝙ sub¬
ftantia hominis erit auri pretiũ. In
senita iusticie uita: iter aittẽ deuiũ
ducit ad mortẽ. filius sapiens doctͥ¬
na patris. qui autẽ illusor est. nõ au¬
dit cũ arguitur. De fructu oris homo
saturabitur bonis: anima autẽ p̃ua¬
ricatoꝵ iniqua. xxix. Qui custodit
os suum: custodit anim̃a suã. qͥ au¬
tem inconsicleratus est acd loquendũ.
sentiet mala. Uult et non uult ꝑi¬
ger: anima aittem oꝑantiũ impin¬
guabitur. Nerbũ mendax iustus cle¬
testabitur: impus autẽ confundit ꝙ
confundetur. Iusticia custodit innoc̃ẽ¬
tis uiã: impietas uero pecc̃orem sup

Expanded text:
tiam: et cor insipientium provocat stultiam: et cor insipientium provocat stultitiam. Manus fortium dominabitur: quae autem remissa est, tributis serviet. Moeror in corde viri humiliabit illum, et sermone bono laetificabitur. Qui negligit damnum propter amicum, justus est: iter autem impiorum decipiet eos. Non inveniet fraudulentus lucrum: et substantia hominis erit auri pretium. In semita justitiae, vita: iter autem devium ducit ad mortem. Filius sapiens doctrina patris: qui autem inlusor est, non audit, cum arguitur. de fructu oris sui homo saturabitur bonis: anima autem praeuaricatorum iniqua. qui custodit 08 suum, custodit animam suam: qui autem inconsideratus est ad loquendum, sentiet mala. uult et non uult piger: anima autem operantium inpinguabitur. uerbum mendax iustus detestabitur: impius autem confundit et confunditur. iustitia custodit innocentis uiam: impietas uero peccatores sup
Abbreviated transcription (Latin):
ter peccata labioꝵ ruina proximat
malo:effugiet autem iustus de an¬
gustia. De fructu oris sui unusqͥsq
replebitur bonis: et iuxta oꝑa manu¬
um suaꝵ retribuetur ei. uia ftubti
recta in ocłis eius. qui aittem sapi¬
ens est audit consilia. fatuus fta¬
tim indicat irã suã: qui aut̃ẽ dissi¬
mulat iniuriã. callidus est. Q qd̃
nouit loquitur. iudex iusticie est:
qͥ autem mentitur. testis est fraudu-¬
lentus. Est qui ꝓmitcit et qͣsi gla¬
dio pungitur conscientie: lingua
autẽ sapientiũ sanitas est. Labium
ueritatis firmũ erit in ꝑpetuũ: qui
autẽ testis eft repentinuis. concĩnat
linguã mendatii. Dolus in corde
cogitantiũ mala. qͥ autem inueni¬
unt pacis consilia. sequitur eos gau¬
diũ. son contristabit iustũ quicqͥd
ei acciderit: impii autem replebunt᷑
malo. Abhominatio est dño labia m̃¬
datia. qui autẽ ficleliter agunt pla¬
cent ei. Homo uersittus celat scien¬

Expanded text:
ter peccata labiorum ruina proximat ter peccata labiorum ruina proximat malo: effugiet autem justus de angustia. De fructu oris sui unusquisque replebitur bonis, et juxta opera manuum suarum retribuetur ei. Via stulti recta in oculis ejus: qui autem sapiens est, audit consilia. Fatuus statim indicat iram suam: qui autem dissimulat injuriam, callidus est: Qui quod novit loquitur, index justitiae est: qui autem mentitur, testis est fraudulentus. Est qui promittit, et quasi gladio pungitur conscientiae: lingua autem sapientium sanitas est. Labium veritatis firmum erit in perpetuum: qui autem testis est repentinus, concinnat linguam mendaci autem ineunt pacis consilia, sequitur eos gaudium. Non contristabit justum quidquid ei acciderit: impii autem replebuntur malo. Abominatio Domino labia mendacia: qui autem fideliter agunt, placent ei. Homo versutus celat scien
Abbreviated transcription (Latin):
ligit discipliña. diligit scientiã. Qui
autem ocdit increpationes. insipiens
est. Qui bonus est. hauriet a dño
gr̃am. qui autem confidit cogitati¬
onib suis: impie agit. Non robora¬
bitur homo ex impietate: et raclix
iustoꝵ non commouebit᷑. Mulier
diligens corona est uiro suo: et pu¬
tredo in ossib eus. que confusione
res clignas gerit. Cogitationes iusto¬
rum inditia: et consilia ĩpioꝵ frau¬
dulenta. Uerba impioꝵ insidian¬
tur sanguini: os iustoꝵ liberabit
eos. Uerte impios et non erunt: do¬
mus autem iustoꝵ permanebit.
Doctrina sua noscitur uir. qui aut̃e
uanus et excors est. patebit contẽp¬
tui. Melior est pauper et suffitiens
sibi: quam gloriosus et indigens
pane. Nlouit iustus animas ium̃e¬
toꝵ suoꝵ: iuscera aittẽ impioꝵ cru¬
delia. Qui oꝑatur terrã suam satura¬
bitur panib. qui autem sectatur oti
um: stultissimus est. Desideriũ ĩpii
monumentũ est pessimoꝵ. raclix au¬
dem iustoꝵ profitiet. xxuiii. Prop¬

Expanded text:
ligit disciplinam, diligit scientiam: qui autem odit increpationes, insipiens est, Qui bonus est, hauriet a Domino gratiam: qui autem confidit in cogitationibus suis, impie agit. Non roborabitur homo ex impietate: et radix justorum non commovebitur. Mulier diligens, corona est viro suo: et putredo in ossibus ejus, quae confusione res dignas gerit: Cogitationes justorum judicia: et consilia impiorum fraudulenta. Verba impiorum insidiantur sanguini: os justorum liberabit eos. Verte impios, et non erunt: domus autem justorum permanebit. Doctrina sua noscetur vir: qui autem vanus et excors est, patebit contemptui. Melior est pauper et sufficiens sibi, quam glpane novit iustus animas iumentorum suorum viscera autem impiorum crudelia qui operatur terram suam saturabitur panibus qui autem sectum, stultissimus est. ÷ Desiderium impii munimentum est pessimorum: radix autem justorum proficiet. Prop
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. festina et ueni: qm̃ in fu¬
cłunt se phylistũ suꝑ tram. Re¬
uersꝰ est gͦ saul desistens ꝑsequi
dd̾: et perrexit in occursũ phylis¬
tinoꝵ. Ppter hoc uocauer̃t locũ
illum. petram diuidentẽ .xxxix.
Ascendit ergo d inde: & habita¬
uit in locis titissimis engadli.
Cumq reuersꝰ eẽt saul postqͣm ꝑ¬
secittus est phylisteos: nuntiaue¬
runt ei dicentes. Eece dd̾ in deser¬
to est engadi. Assumens gͥ saul
tamilia electoꝵ uiroꝵ ex om̃i urł̃.
ꝑrexit ad inuestigandũ dd̾. & ui¬
ros eius etiã suꝑ abrictissimas
petras: que solis hibicib ꝑuiest̃.
ca. Quam ingressus est saul: ut
purgaret uentrẽ. Porro dd̃ & ui
ri eus in interiore ꝑte spelunce la¬
tebant. ꝙ dixerunt᷑ serui dd̾ ad eũ.¬

Expanded text:
ens: Festina, et veni, quoniam infuderunt se Philisthim super terram. Reversus est ergo Saul desistens persequi David, et perrexit in occursum Philisthinorum. Propter hoc vocaverunt locum illum, petram dividentem. Cap. XXIV. ascendit ergo David inde et habitavit in locis tutissimis Engaddi cumque reversus esset Saul postquam persecutus est Philistheos nuntiaverunt ei dicentes ecce David in deserto est Engaddi adsumens ergo Saul tria milia electorum virorum ex omni Israhel perrexit ad investigandum David et viros eius etiam super abruptissimas petras quae solis hibicibus perviae  ibi spelunca quam ingressus est Saul ut purgaret ventrem porro David et viri eius in interiori parte speluncae latebant et dixerunt servi D
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ factũ est: Indica mͥ. Qui
ait. fũgit ppłs ex p̃lio: ꝙ mł¬
ti corruentes e ppło mortui
ft̃.sed et saul et ionathan fi
ei. Unde scis qr mortuus ẽ¬
saul & ionathan filiꝰ eiꝰ: Sait ado¬
lescẽs qui narrabat ei. Casu ueni

Expanded text:
quod factum est? Indica mihi. Qui ait: Fugit populus ex praelio, et multi corruentes e populo mortui sunt, sed et Saul et Jonathan filei: Unde scis quia mortuus eSaul, et Jonathan filius ejus? Et ait adolescens, qui narrabat ei. Casu veni
Abbreviated transcription (Latin):
rupes de loco suo: Nonne lux
impii extinguet᷑. nec splendebit
flamina ignis eiꝰ. lux obtenebre¬
cet in tabernacło illius: et lucer¬
na q̃ suꝑ eũ est extinguet᷑. Arta¬
buntur gressus uirtitis eiꝰ & p̃ci¬
pitabit eum consiliũ suũ. Immi¬
sit eñi in rete pedes suos: et in ma¬
culis eius ambulat. Tenebit᷑ pła¬
ta illius laq̃o: et exardescet cont᷑
eum sitis. Abscondita est in t̾ra
peclica eius: et cdecipula illiꝰ super
semitã. Undiq terrebunt eum
eius:ꝙ inedia inuadat costas il¬
lius. Deuoret pulchritudiñe cutiᷤ
eius: consumat brachia illiꝰ pri¬
mogentta mors. Auellat᷑ de ta¬
bernacło suo fidictia eius: et cal¬
cet suꝑ eum quasi rex interitus.
Habttent in tab̃naculo illiꝰ socii
eius qui ñ est: asꝑgatur in tab̾¬
nacło eius fulgur. Deorsũ raliceᷤᷤ

Expanded text:
rupes de loco suo? Nonne lux impii exstinguetur, nec splendebit flamma ignis ejus? Lux obtenebrescet in tabernaculo illius, et lucerna, quae super eum est, exstinguetur. Arctabuntur gressus virtutis ejus, et praecipitabit eum consilium suum. Immisit enim in rete pedes suos, et in maculis ejus ambulat. Tenebitur planta illius laqueo, et exardescet contra eum sitis. Abscondita est in terra pedica ejus, et decipula illius super semitam. Undique terrebunt eum ejus, et inedia invadat costas illius. Devoret pulchritudinem cutis ejus, consumat brachia illius primogenita mors. Avellatur de tabernaculo suo fiducia ejus, et calcet super eum, quasi rex, interitus. Habitent in tabernaculo illius socii ejus qui non est, aspergatur in tabernaculo ejus sulphur. Deorsum radic
Abbreviated transcription (Latin):
messis eiꝰ. Memoria illiꝰ ꝑeat cle
terra: et ñ celebret᷑ nom̃ eius ĩ pla¬
teis. Expellec eũ de luce in tenebͣs.
et de orbe tr̃asferet eũ. Non erit se¬
men euis: neq progenies in ppło
suo. nec ulle reliquie in regionib
eius. In clie eius ftupebunt no

Expanded text:
Memoria illius pereat de terra, et non celebretur nomen ejus in plateis. Expellet eum de luce in tenebras et de orbe transferet eum. Non erit semen ejus neque progenies in populo suo, nec ullae reliquiae in regionibus ejus. In die ejus stupebunt no
Abbreviated transcription (Latin):
parcet. De malitia et de iuinculis
caue tibi: et attende diligent au¬
ditui tuo. qm̃ subuersione tua ã¬
bulas. Audiens uͦ illa qͣsi in sõnis:
uide. et iugilabis. Om̃i uita tua
dilige dm̃: et inuoca eũ in salute
tua. Omne animal diligit simi¬
le sibi. sic et omnis homo ꝓximĩt
sibi. Omnis caro ad simisẽ sibi c̃o¬
iungetur: et omnis homo simili
sui sotiabitur. Si cõmunicabit
lupus agno aliquando: sic pec¬
cator iusto. Que cõmunicatio sc̃o
homini ad canem: Aut que pax
bona diuiti ad pauꝑem. Uenatõ
leonis onager in heremo. sic pas¬
cua sunt diuctũ pauꝑes. E sicut
abhominatio est suꝑbo humili¬
tas: sic execratio diuitis pauper.
Diues commotꝰ confirmatur ab
amicis. humilis. autẽ cũ ceciłit:
expellecur et a notis. Duuti decep¬
to multi recuꝑatores. locictus est
suꝑba: et iustificauerẽ illũ. Humi¬
lis deceptus est: insuꝑ et arguit᷑
locutus est sensate: et non est locꝰ
ei datus. Diues locutus est. et om̃s

Expanded text:
parcet de malitia, et de vinculis. Cave tibi, et attende diligenter auditui tuo, quoniam in subversione tua ambulas. Audiens vero illa quasi in somnis, vide et vigilabis omni vita tua dilige Deum et invoca eum in salute tua omne animal diligit similem sibi sic et omnis homo proximum sibi omnis caro ad similem sibi coniungitur et omnis homo simili sui sociabitur si communicabit lupus agno aliquando sic peccator iusto quae communicatio sancto homini ad canem aut quae pax bona diviti ad pauperem venatio leonis onager in heremo sic pascua sunt divitum pauperes et sicut abominatio est superbo humilitas sic execratio divitis pauper dives commotus confirmatur ab amicis humilis autem cum ceciderit expellitur et a notis diviti decepto multi recuperatores locutus est superba et iustificaverunt illum humilis deceptus est et insuper arguitur locutus est sensate et non est datus ei locus dives locutus est et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
agni. & qui loquebatur mecũ:
habebat mensurã harundinem
aureã. ut metiret᷑ ciuitatẽ: et por¬
tas eius et murũ. E ciittas in qͣ

Expanded text:
agni et qui loquebatur mecum habebat mensuram harundinem auream ut metiretur civitatem et portas eius et murum et civitas in q
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃. et ille erit mͥ filius. Tunidis
autẽ et incredulis. et execratis. ꝙ
homicidis. et fornicatorib. et uene¬
ficis. et ydolatris. et omnib mñda¬
cib: pars illoꝵ erit in ftagno ardẽ¬
ti igne et sulphure. qđł est mors se¬
cunda. xxxuii. Et uenit unus de
.uii. angłis. habentib phyalas ple¬
nas .uii. plagis nouissimis: et lo¬
cittus est mecũ dicens. ueni: oftẽ¬
dã tibi sponsam uxorẽ agni. & su¬
ftulit me in sp̃u: in montẽ mag¬
nũ et altũ. et oftendit mͥ ciuitatẽ
scãm iherłm descendentẽ de celo
a deo: habentẽ claritatẽ dĩ. Lum̃
eius simile lapidi p̃tioso: tanꝙͣ
lapidi iaspidis. sicut criftallum.
t habebat murũ magnũ et altũ:
habens portas .xii. et in portis an¬

Expanded text:
s et ille erit mihi filius timidis autem et incredulis et execratis et homicidis et fornicatoribus et veneficis et idolatris et omnibus mendacibus pars illorum erit in stagno ardenti igne et sulphure quod est mors secunda et venit unus de septem angelis habentibus fialas plenas septem plagis novissimis et locutus est mecum dicens veni ostendam tibi sponsam uxorem agni et sustulit me in spiritu in montem magnum et altum et ostendit mihi civitatem sanctam Hierusalem descendentem de caelo a Deo habentem claritatem Dei lumen eius simile lapidi pretioso tamquam lapidi iaspidis sicut cristallum et habebat murum magnum et altum habens portas duodecim et in portis an
Abbreviated transcription (Latin):
silium in corcle iuri. s homo sapiẽs
exhauriet illucl. Multi homines :ni-¬
sericorles uocant᷑. uirũ autẽ fidelem
qͥs inueniet: Iustus qͥ ambulat in si¬
plicitate sua: beatos post se filios de¬
relinquet. Rex qui secdet in solio iudi¬
tii:dissipat om̃e malũ intuitu suo.
Quis potest dicere mundũ est cor .xl.¬
meum. purꝰ sum a pec̾co: Ponlus et
pondus. mensura et m̃sura: ittrũq
abhominabile est apud cl̃m̃. Ex ftu-¬
diis suis intelligitur puer:si munda
et recta sint oꝑa eiꝰ. Aurẽ auclientẽ. et
ocłm uidentẽ. dñs fecit ittrũq. sloli
diligere sõpnum: ne te egestas oppri-¬
mat. Aꝑi ocłos tuos: et saturare pa¬
nib. Malum est malũ est dicit omis
emptor: et cum recesserit. tunc głabit᷑.
Aurũ et multitudo gemaꝵ. et uas p̃¬
tiosum. labia scientie. Tolle uestimen

Expanded text:
homo sapiens exhauriet illud multi homines misericordes vocantur virum autem fidelem quis inveniet iustus qui ambulat in simplicitate sua beatos post se filios derelinquet rex qui sedet in solio iudicii dissipat omne malum intuitu suo quis potest dicere mundum est cor meum purus sum a peccato pondus et pondus mensura et mensura utrumque abominabile est apud Deum ex studiis suis intellegitur puer si munda et si recta sint opera eius aurem audientem et oculum videntem Dominus fecit utrumque noli diligere somnum ne te egestas opprimat aperi oculos tuos et saturare panibus malum est malum est dicit omnis emptor et cum recesserit tunc gloriabitur est aurum et multitudo gemmarum vas autem pretiosum labia scientiae tolle vestimen
Abbreviated transcription (Latin):
te flagellato ftultus sapientior erit.
si autẽ corripueris sapientẽ: intelli¬
get disciplinã. Qui affligit patrem
et fugit matr̃e: ignominiosus est et
infelix. Non cesses fili audire doctͥñã:
nec ignores sermones scientie. Teftis
ini quus deridet uiditiũ: et os ĩpioꝵ
cdeuorat iniqͥtatẽ. Parata sunt deri¬
sorib iuditia: et mallei ꝑcutientes
stultoꝵ corꝑib. Iuxuriosa res uinũ.
et tuimultuosa ebrietas. qͥcumq his
delectatur: non erit sapiens. Sicut
rugitus leonis: ita et terror regis. qui
ꝓuocat eum peccat in animã suam.
Honor est hõi qui separat se a conten¬
tionib. omnes autẽ ftulti: miscentur
contumeliis. ꝓpter frigꝰ piger arare
noluit: mendicabit ergo estate. et ñ

Expanded text:
te flagellato stultus sapientior erit: sin autem corripueris sapientem, intelleget disciplinam. qui adfligit patrem et fugit matrem, ignominiosus est et infelix. non cesses, fili, audire doctrinam, nec ignores sermones scientiae. testis iniquus deridet iudicium, et os impiorum deuorat iniquitatem. parata sunt derisoribus iudicia et mallei percutientes stultorum corporibus. Luxuriosa res uinum et tumultuosa ebrietas quicumque his delectatur non erit sapiens sicut rugitus leonis ita terror regis qui provocat eum peccat in animam suam honor est homini qui separat se a contentionibus omnes autem stulti miscentur contumeliis propter frigus piger arare noluit mendicabit
Abbreviated transcription (Latin):
iniqua pretergredi. Sicut fremitꝰ
leonis.tta et regis ira. et sicut ros su¬
per herbam ita et hilaritas eiꝰ. Do¬
lor patris filius ftultus. et tecta per¬
stillantia:litigiosa mulier. Domus
et diuitie dantur a parentib: a clño
autẽ ꝓprie uxor prudens. Pigredo
ĩmittit soporem: et anima dissolu¬
ta esuriet. Qui custodit mandatũ.
custodit animã suã: qui autẽ negli¬
git uias suas. mortificabit᷑. xxxix.
Fenerator dño qui miseret᷑ pauperi:
et uicissitudinem suã recllet ei. Eru¬
di filium tuũ ne desꝑes. acl int̾fec¬
tionem autẽ eius ne ponas animã
tuã. Qui impatiens est sustinebit
dãpnum. et cũ rapuerit aliud appo¬
net. Aucli consilium et suscipe disci-¬
plinam: ut sis sapiens in nouissimiᷤ
tius. Multe cogitationes in corde ui¬
ri: uoluntas autẽ dñi ꝑmanebit. Ho¬
mo inligens misericors est: et meli
or pauper quã uir mendax. Timor
dñi ad uitam: et in plenitudine cõ¬

Expanded text:
iniqua praetergredi. Sicut fremitus iniqua praetergredi. Sicut fremitus leonis, ita regis ira: et sicut ros super herbam, ita hilaritas ejus. Dolor patris, filius stultus: et tecta jugiter perstillantia litigiosa mulier. Domus, et divitiae dantur a patribus: a Domino autem uxor prudens. Pigredo immittet soporem, et anima dissoluta esuriet. Qui custodit mandatum, custodit animam suam: qui autem negligit vias suas, mortificabitur. Foeneret vicissitudinem suam reddet ei: Erudi filium tuum, ne desperes: ad interfectionem autem ejus ne ponas animam tuam. Qui impatiens est, sustinebit damnum: et cum rapuerit, aliud apponet. Audi consilium, et suscipe disciplinam, ut sis sapiens in novissimis tuis. Multae cogitationes in corde viri: voluntas autem Domini permanebit. Homo indigens misericors est: et melior est pauper, quam vir mendax. Timor Domini ad vitam: et in plenitudine com