comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sunt exmultis cordibus cogitati¬
ones. Non hȩc autẽ disparium
reuelatio cogitationum tunc solũ
apud nos credenda est actitari.
Et nunc en̾i dño apparente reue.¬
lantur ex multis cordibus cogita¬
tiones. cum lecto uel prȩdicato
uerbo salutis alii audientium
libenter auscultant gaudentes
ꝑficere actu quae auditu didice.¬
rint: alii fastidientes quȩ audiuÑ
non hȩc agendo patrare. sed his
potius insultando nituntur con-¬
traire. Unde oport& fre̾s. ut quo¬
tiens uerbum doctrinę cȩlestis ali
pati senserimus. imitemur tris¬
titiã cordis eorũ qui passum in
catne dĩ uerbum digno dolore
conpassionis tenebant. Quotiens
uero idem uerbum inauditorum
fidelium mente ꝑdilectionem
resirrgere atq ad głãm conditoris
nr̃i ꝑbona opera ꝓficere uideri-¬
mus. gaudtamus cum eis: qͥ xpͣm
resurtexisse amortuis. atq ad cęlos
ascendete uotis aspexere felicibus.¬
Sane qnͣm castas simplices & geme¬

Expanded text:
sunt ex multis cordibus cogitatisunt ex multis cordibus cogitationes. Non haec autem disparium revelatio cogitationum tunc solum apud nos credenda est actitari. Et nunc enim Domino apparente revelantur ex multis cordibus cogitationes, cum lecto vel praedicato verbo salutis, alii audientium libenter auscultant, gaudentes perficere actu quae auditu didicerint; alii, fastidientes quae audiunt, non haec agendo patrare, sed his potius insultando nituntur contraire. Unde oportet, fratres, ut quoties verbum doctrinae coelestis aliqris auditoribus pati senserimus, imitemur tristitiam cordis eorum qui passim in carne Dei verbum digno dolore compassionis tenebant: quoties vero idem verbum in auditorum fidelium mente per dilectionem resurgere, atque ad gloriam conditoris nostri per bona opera proficere viderimus, gaudeamus cum eis qui Christum resurrexisse a mortuis atque ad coelos ascendere votis aspexere felicibus.Sane quoniam castas, simplices et geme
Abbreviated transcription (Latin):
mariae animam pertransiuit: quia
non sine acerbo dolore potuit cru-¬
cifixum morieittemq uidere.
quem lic& resurrecturum amorte
quasi dm̃ nullatenus ambiebat.
mori pauida dolebat. Ut reuelent᷑
ex multis cordibus cogitationes.
Ante incarnationem dominicam
irelatȩ erant cogitationes multorũ.
nec late patebat quis aeternorum
amore flagrat&. quis celestibus
bonis temporalia mente prȩferret.
Sed nato cęli rege in terra confesti
pius quisq gaudebat. herodes aut̃
turbatus &t. x om̃is hierosolyma
cum illo. Predicante & miracula
faciente. om̃s turbat && timebant
& glorificabant dm̃ ifrł: pharisci
autẽ & scribȩ. dicta ac facta cius
salutaria rabido ore carpebant
Passo incruce. impii lȩtitia stulta
pii tristitia iusta replebantur.
sed resurgente a mortuis & ascen¬
detite incȩlum. horum lȩtitia
nntrore illorum est mestitia gaudio
mutata perhruni. sicq tuxta
prophetiam beati symeonis. appa-¬
rente in carne dño reuelatae

Expanded text:
Mariae animam pertransivit: quia Mariae animam pertransivit: quia non sine acerbo dolore potuit crucifixum morientemque videre, quem licet resurrecturum a morte quasi Deum nullatenus ambigebat, mori pavida dolebat. Ut revelentur ex multis cordibus cogitationes. Ante incarnationem Dominicam velatae erant cogitationes multorum, nec late patebat quis aeternorum amore flagraret, quis coelestibus bonis temporalia mente praeferret: sed nato coeli rege in terra confestim pius quisque gaudebat, Herodes autem turbatus est, et omnis Hierosolyma cum illo. Praedicante et miracula faciente, omnes turbae et timebant, et glorificabant Deum Israel: Pharisaei autem et Scribae dicta ac facta ejus salutaria rabido ore carpebant. Passo in cruce impii laetitia stulta, pii tristitia justa replebantur; sed resurgente a mortuis, et ascendente in coelum horum laetitia moerore, illorum est moestitia gaudio mutata perenni: sicque juxta prophetiam beati Simeonis apparente in carne Domino, revelatae
Abbreviated transcription (Latin):
ipme. & iam si mortuus futrit
uiuet. E.t om̃is qui uiuit & credit
in me: non morietur in aeternũ.
Del non minus terribiliter sonat.
quod premittitur. ecce positus
et bic in ruinam. Infelix namq
sitis est. qui agnita resurrectionis
głi deterius cadit. qui uisa luce
utritatis grauioribus peccatorum
nebulis obcecatur. Uncdhe curan.¬
dum nobis summopere est : ut
recta quae cognouimus oꝑando
semꝑ exercere meminerimus.
ne de nobis dicatur illud apłi
petri quia melior erat eis uiã
ueritatis non agnoscere : quam
post agnitionem retror sum con¬
uerti ab eo quod traditum est
Alis hoc est scõ mandato. Eit in
signum inquit cui contradieet᷑.
Dinum dominicȩ orucis multi
sȩpe iudeorũ exterius. multi contra¬
dixere gentilium: multi quod est
grauius falsi fres hoc interius pro-¬
fessionis suꝑficie sequuntur. sed
ꝑsecuntur: dicentes se nosse dm̃. deu¬
factis autem negantes. Et tuam¬
ipsius animam pertransibit gladius.
Gladium appellat effectũ dominicȩ

Expanded text:
 etiam si mortuus fuerit, vivet: et omnis qui vivit et credit in me, non morietur in aeternum . Sed non minus terribiliter sonat quod praemittitur, Ecce positus est hic in ruinam. Infelix namque satis est, qui agnita resurrectionis gloria deterius cadit, qui visa luce veritatis gravioribus peccatorum nebulis obcaecatur. Unde curandum nobis summopere est ut recta quae cognovimus, operando semper exercere meminerimus, ne de nobis dicatur illud apostoli Petri: Quia melius erat eis viam veritatis non agnoscere, quam post agnitionem retrorsum converti ab eo quod traditum est illis sancto mandato. Et in signum, inquit, cui contradicetur. Signo Dominicae crucis multi saepe Judaeorum exterius, multi contradixere gentilium; multi, quod est gravius, falsi fratres hoc interius professionis superficie sequuntur, sed persequuntur, dicentes se nosse Defactis autem negantes. Et tuamipsius animam pertransibit gladius. Gladium appellat affectum  Al., eff
Abbreviated transcription (Latin):
& aeterno conplectaens om̃ia gyro
imperium sine fine manet. quae
uentre brato garidia matris habens
cum uirginitatis honore nec pͥmã
similem uisa est nec habere sequente
At ille dixit. Quin immo. brati qͥ
iudiunt uerbum di. & custodiunt.
Pulchre saluator ad testationi muli¬
eris annuit. non eam tantu modo
quae uerbum diꝰ corporaliter gene¬
rart merutrat. sed & om̃s qui utrbu
spiritaliter auditu fidei concipere.
& boni operis custodia uel in fuo
ul in proximorũ corde parere. &
quasi alere studuerint. asseuerans
esse beatos. & quia eadẽ dĩ genitrix.
& inde quidem brata. quia uerbi
incarnandi ministra facta est
temporalis. sed inde multo beatior.
quia eiusdem semꝑ amatidi. custos
manebat arterna. Qua sententia
sapientes iudeorũ clam percutit.
qui uerbum dĩ non audire & custo¬
dire sed negare & blasphemare
quȩrebant.

Expanded text:
et aeterno complectens omnia gyro, et aeterno complectens omnia gyro, Imperium sine fine manet; quae ventre beato, Gaudia matris habens cum virginitatis honore, Nec primam similem visa est, nec habere sequentem. At ille dixit: Quin imo beati qui audiunt verbum Dei, et custodiunt. Pulchre Salvator attestationi mulieris annuit, non eam tantummodo quae Verbum Dei corporaliter generare meruerat, sed et omnes qui idem Verbum spiritaliter auditu fidei concipere, et boni operis custodia vel in suo vel in proximorum corde parere, et quasi alere studuerint, asseverans esse beatos. Quia et eadem Dei genitrix, et inde quidem beata, quia Verbi incarnandi ministra est facta temporalis, sed inde multo beatior quia ejusdem semper amandi custos manebat aeterna. Qua sententia sapientes Judaeorum clam percutit, qui Verbum Dei non audire et custodire, sed negare et blasphemare quaerebant.
Abbreviated transcription (Latin):
negatur. et̃. conceptus. cũ ex unius
eiusdemq fontis origine scđm fisios
uterq liquor omanare probetur
Nisi forte putanda est sementiuam
suae carnis materiam nutriendo
in carne dĩ filio suggerere potuisso.
incarnando autem quasi maiori&e
inusitato miraculo minume potuisse
Sed htric opinioni obstat apostolus
dicens. quia misit ds̃ filium suum
factum ex muliere factum sublege.
Neq enim audiendi sunt qui legen¬
dum putant natum ex muliere
materna traxit ox carne. alioquin
nec uere filius homin is diceretur
qui originem non haberet ex homins
Et nos igitur his contra cuthicen
dictis. ex tollamus uocem cũ ȩccła
catholica. cuius hȩc mulier tẏpun
gessit. Eytollamus & mentem ds
medio turbatũ. dicaniusq saluator
bratus uenter qui te portauit. &
ubera quae suxisti. Uere enim
brata parens quȩ sicut quida att
enixa est puerpera regem. qui cęlu̾
terramq tenet per scła. cuiꝰ numen

Expanded text:
negatur esse conceptus? cum ex unius negatur esse conceptus? cum ex unius ejusdemque fontis origine, secundum physicos, uterque liquor emanare probetur. Nisi forte putanda est virgo sementivam suae carnis materiam nutriendo in carne Dei Filio suggerere potuisse, incarnando autem quasi majori et inusitato miraculo minime potuisse. Sed huic opinioni obstat Apostolus dicens: Quia misit Deus Filium suum, factum ex muliere, factum sub lege . Neque enim audiendi sunt qui legendum putant, natum ex muliere, materna traxit ex carne. Alioquin nec vere Filius hominis diceretur, qui originem non haberet ex homine. Et nos igitur his contra Eutychen dictis extollamus vocem cum Ecclesia catholica, cujus haec mulier typum gessit, extollamus et mentem de medio turbarum, dicamusque Salvatori: Beatus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti . Vere enim beata parens, quae sicut quidam ait enixa est puerpera Regem. Qui coelum terramque tenet per saecula, cujus. Numen
Abbreviated transcription (Latin):
dixit illi. Beatus uenter qui te
portauit: & ubera quȩ suxisti.
Magnę deuotionis & fidei hȩc inu¬
lier ostenditur. quae scribis & pha-¬
riseis dñm temptantibus simul et
blaspheinantibus tanta erus incar.¬
nationem piȩ om̃ibus sinceritate
cognoscit. tanta fiducia confitetur.
ut et pręsentium ptocerum calũp¬¬
niam. & fututorum confundat he¬
reticorũ ꝑfidiam. Nam sicut tunc
iudȩi sc̃i sp̃s operã blasphemando.
uerũ consubstantialemq patridĩ
filium negabant: sic heretici prȩd¬
rea negando mariam semꝑ uirgunt
ex humanis membris unigenito dõ
carnis suae materiam ministrasse¬
sed uerũ consubstantiabemq matri
filium hominis fateri non debere
dixerunt. Sed si caro uerbi dĩ scam
carnrem nascentis acarne uirginis
matris pronuntiatur extranea.
sine causa uenter qui eam portasst¬
& ubera quae lactassent beatificamt
Qua cium consequentia eius lacte
credatur nutritus: cuius semine

Expanded text:
dixit illi: Beatus venter qui te dixit illi: Beatus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti. Magnae devotionis et fidei haec mulier ostenditur, quae Scribis et Pharisaeis Dominum tentantibus simul et blasphemantibus, tanta ejus incarnationem prae omnibus sinceritate cognoscit, tanta fiducia confitetur, ut et praesentium procerum calumniam, et futurorum confundat haereticorum perfidiam. Nam sicut tunc Judaei sancti Spiritus opera blasphemando, verum consubstantialemque Patri Dei Filium negabant, sic haeretici postea negando Mariam semper virginex humanis membris unigenito Deo carnis suae materiam ministrasse, verum consubstantialemque matri Filium hominis fateri non debere dixerunt. Sed si caro Verbi Dei secundum carnem nascentis a carne virginis matris pronuntiatur extranea, sine causa venter qui eam portasset, ubera quae lactassent, beatificantur. Qua enim consequentia ejus lacte credatur nutritus, cujus semine
Abbreviated transcription (Latin):
& xpͥm hospitem non habebat di-¬
centem. dimittetur uobis domus
ur̃a deserta. Quia igitur dei &
angelorum prȩsidia non habebant.¬
& ornati erant superfluis obserua.¬
tionibus pharisȩorum: x euertitur
ad eos diabolus: & septenario sibi nu-¬
mero dȩmonum addito. habitat
pristinam domũ: & fiunt posteriora
illius populi. peiora prioribus.
Multo en̾i nunc maiore dȩmonum
numero possidentur. blasphemantes
in synagogis suis xp̃m iħm quam in
aegypto possessi fuerant ante legis
notitiam: quia aliud est uenturum
non credere. aliud eum non susce-¬
pisse qui uenerit. Peptenariũ aute
numerum adiunctum diabolo. uel
propter sabbatum intellege. uel ꝓpt
numerũ sp̃s sci: ut quomodo in saia
suꝑ uirgam de radice tesse .&. flore
quae de radice conscendit. sept̾e
sp̃s uritutũ descendisse narrantur.
ita & econtrario uitiorum numerus
indiabolo confecratus sit. Factum
est autẽ cum hȩc diceret. ex tolbens
uocem quȩdam multer de tirrba.

Expanded text:
et Christum hospitem non habebat, diet Christum hospitem non habebat, dicentem: Dimittetur vobis domus vestra deserta. Quia igitur Dei et angelorum praesidia non habebant, et ornati erant superfluis observationibus Pharisaeorum, revertitur ad eos diabolus, et septenario sibi numero daemonum addito habitat pristinam domum et fiunt posteriora illius populi pejora prioribus. Multo enim nunc majore daemonum numero possidentur blasphemantes in synagogis suis Christum Jesum, quam in Aegypto possessi fuerant ante legis notitiam. Quia aliud est venturum non credere, aliud eum non suscepisse qui venerit. Septenarium autem numerum adjunctum diabolo, vel propter sabbatum intellige, vel propter numerum Spiritus sancti. Ut quomodo in Isaia, super virgam de radice Jesse, et florem qui de radice conscendit, septem spiritus virtutum descendisse narrantur, ita et e contrario vitiorum numerus in diabolo consecratus sit. Factum est autem cum haec diceret, extollens vocem quaedam mulier de turba,
Abbreviated transcription (Latin):
Et sunt nouissima hominis illius.
ptiora prioribus. Melius quippe
erat ei uiam ueritatis non cognoscere.
quam post agnitionem retrorsum con¬
uerti. Quod intuda traditore uel
symone mago cȩterisq talibus spe¬
cialiter legimus impletu. Quo
aute generaliter hȩc parabola
tendat: ipse scdm matheum saluator
exposuit. ubi ea terminata moꝵx sub¬¬
didit dicens. Sic erie & generationi
huic pessimȩ. Id est quod de uno quo¬
libet specialiter geri solere narraui.
hoc in tota gentraliter huius populi
gente geri non desinit. Inmundus
quippe sp̃s exiuit aiudx̧is: quando
acceperant legem. Et ambulauit
perloca arida requirens fibi requiem.
expulsus uidelica aiudeis. ambulauit
ꝑgentium solitudines. quac cũ postea
Año credidisfent. ille non inuento
loco innationibus dixit. Reuertar
ad domum meam pristinam unde
exiui habebo iudeos quos ante
dimistram. Et ueniens inuenit
uacantem. & scopis mundatam
Ua cabat enim templum iudȩorun.

Expanded text:
Et sunt novissima hominis illius Et sunt novissima hominis illius pejora prioribus. Melius quippe erat ei viam veritatis non cognoscere, quam post agnitionem retrorsum converti. Quod in Juda traditore, vel Simone mago, caeterisque talibus, specialiter legimus impletum. Quo autem generaliter haec parabola tendat, ipse secundum Matthaeum Salvator exposuit, ubi, ea terminata, mox subdidit dicens: Sic erit et generationi huic pessimae. Id est, quod de uno quolibet specialiter geri solere narravi, hoc in tota generaliter hujus populi gente geri non desinit. Immundus quippe spiritus exivit a Judaeis, quando acceperunt legem. Et ambulavit per loca arida, quaerens sibi requiem. Expulsus videlicet a Judaeis, ambulavit per gentium solitudines. Quae cum postea Domino credidissent, ille non invento loco in nationibus dixit: Revertar ad domum meam pristinam, unde exivi. Habebo Judaeos, quos ante dimiseram. Et veniens, invenit vacantem, scopis mundatam. Vacabat enim templum Judaeorum,
Abbreviated transcription (Latin):
&ponendus. ne cubpa quam in
nobis extinctam credebamus. per
incuriam nos uacantes opprimat.
Et cum uenerit: inutnit scopis
mundatam. hoc est grͣa baptisinatis
apeccatorum labe castigatam. sed
nulla boni operis industria cu¬
mulatam. Unde bene matheus
hanc domum uacantem. scopis
mundatam atq ornatam dicit
inuenta̾. mundatam uidelicet
auitus pristinis per baptismum:
uacantem abonis actibus per ne¬
glegentiam. ornatam. simulatis
uirtutibus per hypocrisin. Ett
tune uadit & ad sumit septem alios
sp̃s nequiotes se: & ingressi habitant
ibi. Pet septem malos sp̃s. uni uersa
uitia designat. Quemcũq eni post
baptisma siue prauitas heretica seu
mundana cupiditas arripuerit.
mox om̃ium prosternet in ima ui-¬
tiorum. Unde recte nequiores tc̃
cũ sp̃s dicuntur ingressi. quia non
solum habebit illa septem uitia.
quac septem spiritalibus sunt con¬
traria uirtutibus. sed ꝑ hypoctisia
ipsas se uirtutes habere simulabit

Expanded text:
exponendus, ne culpa quam in exponendus, ne culpa quam in nobis exstinctam credebamus, per incuriam nos vacantes opprimat. Et cum venerit, invenit scopis mundatam, hoc est, gratia baptismatis a peccatorum labe castigatam, sed nulla boni operis industria cumulatam. Unde bene Matthaeus hanc domum vacantem, scopis mundatam, atque ornatam dicit inventam: mundatam videlicet a vitiis pristinis per baptismum, vacantem a bonis actibus per negligentiam, ornatam simulatis virtutibus per hypocrisin. Et tunc vadit, et assumit septem alios spiritus nequiores se, et ingressi habitant ibi. Per septem malos spiritus, universa vitia designat. Quemcunque enim post baptisma, sive pravitas haeretica, seu mundana cupiditas arripuerit, mox omnium prosternet in ima vitiorum. Unde recte nequiores tunc eum spiritus dicuntur ingressi. Quia non solum habebit illa septem vitia, quae Septem spiritalibus sunt contraria virtutibus, sed et per hypocrisin, ipsas se virtutes habere simulabit.
Abbreviated transcription (Latin):
attaminare sordibus: tamen & de
herctico quolib& uel scrsmatico. uel
& iam malo catholico potest non in¬¬
conurnienter accipi: de quo tepote
baptismatis sp̃s inmundus qui in
eo prius habitauerat. ad confessione
catholicȩ fidei abrenuntiationemq
mundane conuersationis ciciatur.
locaq inaquosa peragrat. id est
corda fidelium qu e amollitie fluxe
cogitationis expurgata sint callidus
insidiator explorat. si quo sibi forte
su e nequitię gressus figere possit.
Sed benedicitur. quȩrens requiem &
non inueniens: quia castas mentes
effugiens. in solo diabolus corde pra-¬
uorum. gratam sibi potest inuturre
quietem. Unde & de illo dñs sub
umbra inquit dormit. in sec reto
calami & locis humentibus. inum-¬
bra uidelic&: tenebrosas conscien¬¬
tias. in calamo qui foris nitidus
intus est uacuus: simulatrices in
locis humentibus lasciuas mollesq
mentes insinuans. Dicit. reuertar
in domum meam. unde exiuii.
inrendus est iste uersiculus non

Expanded text:
attaminare sordibus, tamen et de attaminare sordibus, tamen et de haeretico quolibet, vel schismatico, vel etiam malo catholico, potest non inconvenienter accipi. De quo tempore baptismatis Spiritus immundus qui in eo prius habitaverat, ad confessionem catholicae fidei, abrenuntiationemque mundanae conversationis ejiciatur locaque inaquosa peragret, id est, corda fidelium quae a mollitie fluxae cogitationis expurgata sint, callidus insidiator exploret, si quos ibi forte suae nequitiae gressus figere possit. Sed bene dicitur: Quaerens requiem et non inveniens, quia castas mentes effugiens, in solo diabolus corde pravorum gratam sibi potest invenire quietem. Unde de illo Dominus: Sub umbra inquit dormit in secreto calami, et locis humentibus . In umbra, videlicet tenebrosas conscientias; in calamo, qui foris nitidus, intus est vacuus, simulatrices; in locis humentibus, lascivas mollesque mentes insinuans. Dicit: Revertar in domum meam unde exivi. Timendus est iste versiculus, non
Abbreviated transcription (Latin):
tiuam duxit captiuitatem. dedit
dona hominibus: quosdam quidem
apostolos. alios euuangelistas. hos
prophetas. illos pastores ordinans
& doctores. Qui non est mecum.
adutrsum me est. Et qui non col.¬
ligit mecum: dispergit. Non put&
quisquã de hereticis hoc dictum et
scismaticis. qua qua & tta ox super¬
fluo possit intellegi. sed ex conse.¬
quentibus textuq sermonis ad di¬
abolum refertur: et quod non
possint opera saluatoris. breltebu
operibus comparari. Ilbe cupit
animas homurum tenere captiuas.
dñs liberare. Ille prȩdicat idola
hic unius dei notitiam. Ille trabit
ad uitia: hic ad uirtutẽ reuocat.
Q uomodo ergo possunt habere co¬
cordiam inter se. quorum opera
diuisa sunt. Cum inmundus
fp̃s exierit de homine. ambulat
per loca in aquosa. Quamuis.
sim pliciter intellegi possit. dmn
ad distinctiorem suorum & sathans
optrũ adiunxisse: quod scilico ine
semꝑ polluta mundate. satbana
uero mundata grauioribus festinet

Expanded text:
tivam ducens captivitatem, dedit tivam ducens captivitatem, dedit dona hominibus, quosdam quidem apostolos, alios evangelistas, hos prophetas, illos pastores ordinans et doctores . Qui non est mecum, adversum me est. Et qui non colligit mecum, dispergit. Non putet quisquam de haereticis dictum et schismaticis, quanquam et ita ex superfluo possit intelligi, sed ex consequentibus, textusque sermonis ad diabolum refertur, et quod non possint opera Salvatoris Beelzebub operibus comparari. Ille cupit animas hominum tenere captivas, Dominus liberare; ille praedicat idola, hic unius Dei notitiam; ille trahit ad vitia, hic ad virtutem revocat: quomodo ergo possunt habere concordiam inter se, quorum opera divisa sunt? Cum immundus Spiritus exierit de homine, perambulat per loca inaquosa. Quamvis simpliciter intelligi possit, Dominum haec ad distinctionem suorum et Satanae operum adjunxisse, quod scilicet ipse semper polluta mundare, Satanas vero mundata gravioribus festinet
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ fortis armatus custodit atriũ suti.
in pace sunt ea quae possidet.
ortem diabolum: atrium uero illiuꝰ.
mundũ qui in maligno positus. ẽ.
appellat. in quo usq ad saluatoris
aduentũ. male pacato potiebatur
imperio. quia in cordib infideliũ.
sine ulla conditione quiescebat.
Vnde & alibi princeps mundi uo-¬
catur: dicente dño. Uenit enim
princeps mundi huius: & in me
nihil inuenit. Et iterum: nunc
princtps huius mundi cicietur
foras. De qua hic crectione subiun.¬
gitur. Si autem fortior illo super¬
utniens uiccrit eum: uniuersa arma
eius auferet in quibus confidebat. &
spolia cius distribuet. De serpso qͥpo
loquitur. quod non concordi fallax
operatione quemad modũ calump¬
niabantur. sed fortiori potentia
uictor: homines ademonio liberarto
Arma in quib mabe fortis ille confi.¬
debat astutię doliq sunt ne.¬
quitiȩ spiritalis. Ppolia urro eius
ipsi homines sunt ab eo decepti.
Quie uictor xp̃s distribuit. quod
est insigne triumphantis: quia cap¬

Expanded text:
Cum fortis armatus custodit atrium suum, in pace sunt ea quae possidet. Fortem diabolum, atrium vero illius mundum, qui in maligno positus est, appellat, in quo usque ad Salvatoris adventum male pacato potiebatur imperio, quia in cordibus infidelium sine ulla contradictione quiescebat. Unde et alibi princeps mundi vocatur, dicente Domino: Venit enim princeps mundi, et in me nihil inveniet . Et iterum: Nunc princeps mundi ejicietur foras . De qua et hic ejectione subjungitur: Si autem fortior illo superveniens vicerit eum, universa arma ejus auferet in quibus confidebat, et spolia ejus distribuet. De seipso quippe loquitur, quod non concordi fallax operatione quemadmodum calumniabantur, sed fortiori potentia victor homines a daemonio liberaret. Arma in quibus male fortis ille confidebat, astutiae dolique sunt nequitiae spiritalis. Spolia vero ejus, ipsi homines sunt ab eo decepti. Quae victor Christus distribuit, quod est insigne triumphantis, quia cap
Abbreviated transcription (Latin):
ad signant: uos brelzebub pͥncipi
dęmoniorũ. Porro si indigito dti
eicto demonia: profecto perurnit
inuos regnum dĩ. Iste est digits.
qirem confitentur & magi: qui contra
moyfen & aaron signa facrebant
dieentes. digitus dĩ iste est: quo &
tabulȩ lapideȩ scriptę sunt in
monte syna. Igitur manus & bra¬
chium dĩ filius dĩ est: & digiti cius
substantia est. Non te scandalir&
membrorum in equalitas. cum
Digitus dĩ uocatur spͣs sc̃s. propter
pastierpationem donorũ qu e in
eo dantur unicuiq propria. siue
hominũ: siut angelorum. Innullis
enim membris nͣris: magis appar&s
partitio quam indigitis. Quod
aut̃ dixit puenit in uos regnum di.

Expanded text:
assignant, vos Beelzebub principi assignant, vos Beelzebub principi daemoniorum. Porro si in digito Dei ejicio daemonia, profecto pervenit in vos regnum Dei. Iste est digitus quem confitentur et magi, qui contra Moysen et Aaron signa faciebant, dicentes: Digitus Dei est iste , quo et tabulae lapideae scriptae sunt in monte Sina. Igitur manus et brachium Dei Filius est, et digitussubstantia est. Non te scandalizet membrorum inaequalitas, cum Digitus Dei vocatur Spiritus sanctus, propter partitionem donorum quae in eo dantur unicuique propria, sive hominum, sive angelorum. In nullis enim membris nostris magis apparet partitio quam in digitis. Quod autem dixit, Pervenit in vos regnum Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
solum mutus. sed & cx̧cus fuisse
narratur. Euratusq dicitur
adño: ita ut loqueretur & uidens
Tria generalia signa: simul in uno
homure perpetrata sunt. Ca ecus
uidet: mutus loquitur. posfessus
a dȩmone liberatur. Quod et tunc
quidem carnaliter factum est: sed
& cotidie completur in conuersi¬
one ctecdentiũ. ut expulso primu
dȩmone. fidei lunten aspiciant: de¬
inde ad laudes dĩ tacentia prius
ora laxentur. Quidam auitꝰ ex cis
dixerunt. In beelzebub prinerpe
demoniorum: eicit dxmonia. Non
hoc aliqui de titrba. sed pharisȩi ca.¬
lum pniabantur & scribe. sicut
alii cuuangelistę testantur. Turbs
quippe quę minus cruditę uide¬
bantur dm̃ semꝑ facta mirantibus.
illi contra uel negate hȩc. uel quę
negare nequiuerant. sin istra unti¬
prȩtatione perutitere laborabant

Expanded text:
cus fuisse narratur. Curatusque dicitur a Domino, ita ut loqueretur et videret. Tria ergo signa simul in uno homine perpetrata sunt. Caecus videt, mutus loquitur, possessus a daemonio liberatur. Quod et tunc quidem carnaliter factum est, sed et quotidie completur in conversione credentium, ut expulso primum daemone, fidei lumen aspiciant, deinde ad laudes Dei tacentia prius ora laxentur. Quidam autem ex his dixerunt: In Beelzebub principe daemoniorum ejicit daemonia. Non haec aliqui de turba, sed pharisaei calumniabantur et scribae, sicut alii Evangelistae testantur. Turbis quippe, quae minus eruditae videbantur, Dei semper facta mirantibus, illi contra, vel negare haec, vel quae negare nequiverant, sinistra interpretatione pervertere laboraban
Abbreviated transcription (Latin):
Tetendit arcum suũ: & posuit me
quasi signu ad sagittam. He.
Misit in tenibus meis: filias pha¬
rettȩ suae. He.
Factus sum inderisum om̃i popło
meo: cantieu̾ eorũ tota die. He
Repleuit me a maritudinibus.¬
& inebriauit absinthio. UAU
Et fregit ad numerũ dentes meos.
cybauto me cynere. UAU.
Et repulsa est anima mea: obli-¬
tus sum bonorum. UAU.
Et dixi. Perut finis m̃s: & spes
Recordare pauꝑtatis & trans¬
gressionis meȩ: absintbi &
fellis.TAI.
Memoria memor ero: & tabesors
in me anima mea.TAl
Hoc recolens in corde mẽo: ideo
HETb.
Mistricordiȩ multȩ quia non
sumus consumpti: quia non
defecerunt miserationes eius.
culo: multa est fides tua.
Pars mea dñs dixit
antma mea: propterea expec¬
ONUS est dãs sperantibus
in eum : animȩ quȩrenti
illum.T
Bonũ est prestolari cũ silentio.
salutate dmi.T¬
Bonum est uiro. cũ portautrit
tugu ab ad o lescentia sua.
Sedebit solitarius & Io
tacebit: quia leuauit suꝑ se.
Ponet in puluere os
suum. si fotte sit spes.

Expanded text:
tetendit arcum suum et posuit me quasi signum ad sagittam HE misit in renibus meis filias faretrae suae HE factus sum in derisu omni populo meo canticum eorum tota die HE replevit me amaritudinibus inebriavit me absinthio VAV et fregit ad numerum dentes meos cibavit me cinere VAV et repulsa est anima mea oblitus sum bonorum VAV et dixi periit finis meus et spes recordare paupertatis et transgressionis meae absinthii et fellis ZAI memoria memor ero et tabescet in me anHaec recolens in corde meo, ideo Heth.  Misericordiae Domini quia non sumus consumpti: quia non defecerunt miserationes ejus. culo, multa est fides tua. Pars mea Dominus, dixit anima mea: propterea exspeconus est Dominus sperantibus in eum, animae quaerenti illum. bonum est praestolari cum silentio salutare domibonum est uiro, cum portauerit iugum ab adulescentia sua. sedebit solitarius et tacebit: quia leuauit super se. ponet in puluere os suum, si forte sit spes.
Abbreviated transcription (Latin):
id crto uenire citius differt. ut
minus inueiuat quos condempue
Puniamus fletibus culpas. & cum
psalmistę uoce prx̧ueniamus fi¬
crem ciis inconfessione. Uolupt¬
piat. nulla uana lȩcitia seducat
In proximo nãq ẽ. uidex qui dixn
Uȩ uobis qui ridetis nunc: quia
lugebitis & flebitis. Hinc enim
salomonait. Risus dolore mise¬
bitur. & extrema gaudii luctus
occupat. Hinc iterũ dicit. Risu
dtputaui crrorem. & gaudio dixi
Quid frustra dectperis : Hinc
rursus ait. Cior sapientium ubi
tristitia est: & cor stultorum
ubi lȩtitia. Pertimescamus igt
pręcepta dĩ. si cȩlebramus uesi¬
citer sollempnitatem dĩ. Gratus
namq dõ sacrificrũ est afflicti
contra peccatum. psalmista u¬
tante qui ait. Sacrificium de
sp̃s contribulatus. Poccata nr̃i
prętetita in baptismatis ꝑcep¬
tione laxata sunt: & tamen pes
baptisma multa commisimus
sed lauari iterum baptis matis
aqua non possumus. Quia
ergo & post baptismũ inquil¬

Expanded text:
idcirco venire citius differt, ut idcirco venire citius differt, ut minus inveniat quos condemnet. Puniamus fletibus culpas, et cum Psalmistae voce praeveniamus faciem ejus in confessione . Voluptpiat, nulla vana laetitia seducat. In proximo namque est judex qui dixit: Vae vobis qui ridetis nunc, quia lugebitis et flebitis . Hinc etenim Salomon ait: Risus dolori miscebitur, et extrema gaudii luctus occupat . Hinc iterum dicit: Risum deputavi errorem, et gaudio dixi: Quid frustra deciperis? Hinc rursus ait: Cor sapientium ubi tristitia est, et cor stultorum ubi laetitia . Pertimescamus ergo praecepta Dei, si celebramus veraciter solemnitatem Dei. Gratum namque Deo sacrificium est afflictio contra peccatum, Psalmista testante, qui ait: Sacrificium Deo spiritus contribulatus . Peccata nostra praeterita in baptismatis perceptione laxata sunt, et tamen post baptisma multa commisimus, sed lavari iterum baptismatis aqua non possumus. Quia ergo et post baptisma inquin
Abbreviated transcription (Latin):
Myrrã ergo dõ offerimus. quando
hoc mortabe corpus a luxuriae
putredure per condimentum
continentiȩ custodimus. Magnu
uero nobis aliquid magi innuunt.
quod in regionem suam ꝑ aliam
uiam reuertuntur. In eo namq
quod ammoniti faciunt. nobis
profecto insinuant quid faciamu
Regio quippe nr̃a paradysus est.
ad quam iħu cognito redire pei
tuam quani uenimus ꝓhibeniur.
Aregione & enim nr̃a suꝑbrendo.
in obediendo. uisibilia sequendo.
cibum uetitum gustando discess¬
mus: sed ad eam necesse est ut
flendo. obediendo. uisibilia con¬
tempnendo. atq appetitum
carnis refrenando redeamus
Per aliam ergo iam ad regionẽ
nrãm regredimur. qnm̃ qui
a para dysi gaudiis per delecta¬
menta discessimus. adhaec per
lanienta reuocamur. Unde necess
cordis hinc culpas operis. illinc
iudicium extremę districtionis
Pensemus quam districtus iudex
ueniat. qui iudicium minatur
& lat&. Tertotes peccatoribus
intentat. & tamen sustinet. En

Expanded text:
Myrrham ergo Deo offerimus, quando Myrrham ergo Deo offerimus, quando hoc mortale corpus a luxuriae putredine per condimentum continentiae custodimus. 7. Magnum vero nobis aliquid magi innuunt, quod in regionem suam per aliam viam revertuntur. In eo namque quod admoniti faciunt, nobis profecto insinuant quid faciamus. Regio quippe nostra paradisus est, ad quam, Jesu cognito, redire per viam qua venimus prohibemur. A regione etenim nostra superbiendo, inobediendo, visibilia sequendo, cibum vetitum gustando, discessimus; sed ad eam necesse est, ut flendo, obediendo, visibilia contemnendo, atque appetitum carnis refrenando, redeamus. Per aliam ergo viam ad regionem nostram regredimur, quoniam qui a paradisi gaudiis per delectamenta discessimus, ad haec per lamenta revocamur. Unde necessecordis hinc culpas operis, illinc judicium extremae districtionis. Pensemus quam districtus judex veniat, qui judicium minatur et latet; terrores peccatoribus intentat, et tamen adhuc sustinet; et
Abbreviated transcription (Latin):
orationis exprimitur: psalmista
testante qui dicit. Dirigatur
oratio mta sicut incensum in
conspectu tuo. Per myrram
uero. carnis nr̃ę mortificatio
figuratur. Vnde sca ęccłã de
suis operarus usq ad moitem
pro do etitantibus dicit: manus
inee distillauerunt myrram
Nato ergo regi aurum offerimus.
si inconspectu illius claritate
supernae sapientiae resplen-¬
demus. Thus offerimus. si cogi-¬
tationes carnis ꝑ scã operationũ
studia in ara cordis uicendimus.
ut suaue aliquid dõ ꝑ cęleste de¬
siderium redolere ualeamus.
Myrram offerimus. si carnis uitia
p̃abstinentiam mortificamus.
Per myrramnanq ut diximus
agitur: ne mortua caro putrefiat.
Mortua uero carne putrescere . cͦ.
hoc mortabe corpus fluxui lux¬
irriae deseruire. sicut dequibus¬
dan per propħam dicitur. Cion¬
putruerunt iumenta instercore
suo. Iumxita quippe iusteicore
suo putrescere est: carnales homi¬
nes infȩtore luxurię uita finire.

Expanded text:
orationis exprimitur, Psalmista orationis exprimitur, Psalmista testante, qui dicit: Dirigatur oratio mea sicut incensum in conspectu tuo . Per myrrham vero carnis nostrae mortificatio figuratur; unde sancta Ecclesia de suis operariis usque ad mortem pro Deo certantibus dicit: Manus meae distillaverunt myrrham . Nato ergo Regi aurum offerimus, si in conspectu illius claritate supernae sapientiae resplendemus. Thus offerimus, si cogitationes carnis per sancta orationum studia in ara cordis incendimus, ut suave aliquid Deo per coeleste desiderium redolere valeamus. Myrrham offerimus, si carnis vitia per abstinentiam mortificamus. Per myrrham namque, ut diximus, agitur 1471 ne mortua caro putrefiat. Mortuam vero carnem putrescere, est hoc mortale corpus fluxui luxuriae deservire, sicut de quibusdam per prophetam dicitur: Computruerunt jumenta in stercore suo . Jumenta quippe in stercore suo putrescere est carnales homines in fetore luxuriae vitam finire.
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃: myrra mortabem. Sunt
uero non nulli heretiei qui hunc
dm̃ credunt. sed ubiq regnare
nequaquam credunt. Hi ꝓ fecto
ei thus offerunt: sed offerre &uã
aurum nolunt. Eit sunt non nulli
qui hunc regem existimant: sed
dm̃ negant. Hi uidelic& ei aurum
offerunt: sed offerre thus nolunt.
Et sunt non nulli qui hunc & dm̃
& regem fatentur. sed assũpsisse
carnem mortalem negant. Hi
nimirum ei aurã & thus offerunt:
sed offerre myrram ad sumptae
mortalitatis nostre nolunt. Nos
itaq nato dño offeramus aũrcͣ:
ut hunc ubiq regnare fateamur.
Offeramus thus: ut credamus quod
is qui intempore apparuit. ds̃
ante tempora extitit. Offeramꝰ
myrram: ut eum quem credimus
in sua diuuritate inpassibibem.
credamus &iam in nr̃a fuisse
mortalẽ Quamuis in auro
thure & myrra intelligi & aliud
potest. Auro namq sapientia
designatur: salomone ad testante
qui att. Thesaurus desiderabilis
requiescit in ore sapientis. Thute
aute quod deo incenditur uritus

Expanded text:
um, myrrha mortalem. Sunt um, myrrha mortalem. Sunt vero nonnulli haeretici qui hunc Deum credunt, sed ubique regnare nequaquam credunt. Hi profecto ei thus offerunt, sed offerre etiam aurum nolunt. Et sunt nonnulli qui hunc regem existimant, sed Deum negant. Hi videlicet ei aurum offerunt, sed offerre thus nolunt. Et sunt nonnulli qui hunc et Deum et regem fatentur, sed assumpsisse carnem mortalem negant. Hi nimirum ei aurum et thus offerunt, sed offerre myrrham assumptae mortalitatis nolunt. Nos itaque nato Domino offeramus aurum, ut hunc ubique regnare fateamur; offeramus thus, ut credamus quod is qui in tempore apparuit Deus ante tempora exstitit; offeramus myrrham, ut eum quem credimus in sua divinitate impassibilem credamus etiam in nostra fuisse carne mortalem. Quamvis in auro, thure et myrrha intelligi et aliud potest. Auro namque sapientia designatur, Salomone attestante, qui ait: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis . Thure autem quod Deo incenditur virtus
Abbreviated transcription (Latin):
nascitur: ubi piscator om̃imodo
non habrtur o Rursum quos nasci
signo libre adserunt. trapezctas
futuros dicunt. & trapetetas mul¬
tarum gentiu᷑ ꝓuntiȩ ignorant.
ateantur ergo necesse est aut hoc
in eis signum deesse. aut effectũ
fatale nullo modo habere. In per¬
sarum quoq francorumq terta.
reges ex genere prodtunt. Quib
ꝓfecto nascentibus. quis aestim&
quanti eisdem momentis horarum
ac temporum ex seruili conditione
nascuntur. Et tamen regũ filii
uno eodemq sidere cum struis
nati ad regnum ꝓficiunt. cum
serui qui secum fuerant nati in
seruitute moriantur. Hȩc de
stella breuiter diximus: ne ma¬
thematicorum stultitiã indiscus¬
sam prȩterisse uidtamur.
Magi uero aurum. thus. & myrrã
deferunt. Aurum quippe regi
congruit.Thus uero in dĩ sacri.¬
ficium ponebatur: myrra autẽ
mortuorũ corpora condiuntur.
Eum crgo magi quem adotant
&iam mysticis muntribus prȩ.¬
dicant. auro regem: thure

Expanded text:
nascitur, 1470 ubi piscator omnimodo nascitur, 1470 ubi piscator omnimodo non habetur? Rursum quos nasci sub signo Librae asserunt, trapezitas futuros dicunt; et trapezitas multarum Gentium provinciae ignorant. Fateantur ergo necesse est, aut hoc in eis signum deesse, aut effectum fatalem nullo modo habere. In Persarum quoque, Francorumque terra Reges ex genere prodeunt; quibus profecto nascentibus quis aestimet quanti eisdem momentis horarum ac temporum ex servili conditione nascuntur? et tamen regum filii uno eodemque sidere cum servis nati, ad regnum proficiunt, cum servi qui secum fuerant geniti, in servitute moriantur. Haec de stella breviter diximus, ne Mathematicorum stultitiam indiscussam praeterisse videamur. 6. Magi vero aurum, thus et myrrham deferunt. Aurum quippe regi congruit, thus vero in Dei sacrificium ponebatur, myrrha autem mortuorum corpora condiuntur. Eum ergo magi quem adorant etiam mysticis muneribus praedicant, auro regem, thure
Abbreviated transcription (Latin):
solus conditor qui hanc creaun
administrat. Neq enim proptꝰ
stellam homo. sed stellȩ̨ propao
homine̾ factę sunt. Et si stell
fatum hominis dicitur. ipsis sus
ministtriis sub esse homo ꝑhibuꝰ
Certe cum iacob de utero egreds¬
retur & priotis fratris plantam
teneret manu prior perfesto
nequaquam egredi potuit nis
sub sequrns inchoassa&. Et tan
cum uno tempore eodẽq momt
utrumq mater fuderit: non us
utriusq uitȩ aequalitas fate
Sed adhec solent mathematici
respondere : quia uirtus constella¬
tious in ictu pungentis est.
Quibus ediuerso nos dicimus. quia
magna est mora natiuitatis. Si
igitur in ictu puncti constellatio
pͥmutatur: necesse iam erit ut
tot dicant fata. quot sunt men¬
bra nascentium. Fateri &iam
mathematici solent: quod quis¬
quis signo aquaru nascitur. in hac
uita piscatoris ministeriũ sortiat᷑.
Piscatores uero ut fertur. getulia
non habrt. Quis igitur dicat
quia nemo illic instella aquaru

Expanded text:
solus hanc conditor qui creavit solus hanc conditor qui creavit administrat. Neque enim propter stellas homo, sed stellae propter hominem factae sunt. Et si stella fatum hominis dicitur, ipsis suis ministeriis subesse homo perhibetur. Certe cum Jacob, de utero egrediens, prioris fratris plantam teneret manu , prior perfecte nequaquam egredi potuit, nisi et subsequens inchoasset; et tamen cum uno tempore, eodemque momento utrumque mater fuderit, non una utriusque vitae qualitas fuit. 5. Sed ad hoc solent mathematici respondere, quia virtus constellationis in ictu puncti est. Quibus e diverso nos dicimus quia magna est mora nativitatis. Si igitur in ictu puncti constellatio permutatur, necesse jam erit ut tot dicant fata, quot sunt membra nascentium. Fateri etiam mathematici solent quod quisquis in signo Aquarii nascitur, in hac vita piscatoris ministerium sortiatur. Piscatores vero, ut fertur, Getulia non habet. Quis ergo dicat quia nemo illic in stella Aquarii
Abbreviated transcription (Latin):
Scriptum quippe est. Non est sa¬
pientia. non est prudentia: ñ est
consilrum contra dm̃. Nam ea
ducit. Natũ regem repperiunt.
munera detulerunt: & ne redix
adherodem debeant in somnis am¬
monentur. Sicq fit: ut ih̃m que
quȩrit herodes. inuenire non posi
Cuius ꝑsona. qui alii quã hypocrti
arsignantur : Qui dum ficte
merentur. Sed inter hȩc scitud¬
est quod priscillianiste heretici.
nasci unum quemq hominẽ sub
constitutionibus stellaru putant
Et hoc inadiutorium sui erroris
assumunt. quod noua stella exit
cum dñs in carne apparuit: cuus
fuisse fatum eandem quae appa¬
ruit stellam putant. Sed si cuia¬
gelii uerba pensamus. quid de
eadem stella dicitur. usq dum
urnitus staret super ubi putr
erat. dum non puer ad stellam.
sed stella ad putrũ cucurrit. si
dici liceat. non stella fatum putn
sed fatum stellȩ is qui apparut
ꝓuer fuit. Sed absit afidelum
cordibus ut esse aliquid fatum
dicant. uitam quippe homini

Expanded text:
Scriptum quippe est: Non est saScriptum quippe est: Non est sapientia, non est prudentia, non est consilium contra Dominum . Nam ea ducit; natum Regem reperiunt, munera deferunt, et ne redire ad Herodem debeant in somnis admonentur; sicque fit ut Jesum, quem quaerit Herodes, invenire non possit. Cujus persona qui alii quam hypocritae designantur, qui dum ficte merentur? 4. Sed inter haec sciendum quod Priscillianistae haeretici nasci unumquemque hominem sub constitutionibus stellarum putant; et hoc in adjutorium sui erroris assumunt, quod nova stella exiit cum Dominus in carne apparuit, cujus fuisse fatum eamdem quae apparuit stellam putant. Sed si Evangelii verba pensamus, quibus de eadem stella dicitur: Usque dum veniens staret supra ubi erat puer, dum non puer ad stellam, sed stella ad puerum cucurrit, si dici liceat, non stella fatum pueri, sed fatum stellae is qui apparuit puer fuit. Sed a fidelium cordibus absit ut aliquid esse fatum dicant. Vitam quippe hominum
Abbreviated transcription (Latin):
uerant: sed etiã ubi nasceretur predicant.
Nam abherode requisiti. locũ nati¬
uitatis cius exprimunt. quẽ scrip.¬
turȩ auctoritate didicerunt. &
testimonium ptoferunt. quod
bethleem honorati natiuitate
noui ducis ostenditur: ut ipsa
eorum scientia. & illis fietet testi¬
moniũ dampnationis. & nobis ad
iutorium credulitatis. Quos pro.¬
fecto bene isaac cum iacob filiũ
suum benediceret designauit.
Qui & caligans oculis & ꝓphetans.
in prȩsenti filium non uidit. cui
tan multa in posterũ prȩuidit.
quia nimrrũ iudaicus populus
ptophetiȩ spũ plenus & ctcus.
cum de quo multa in futurum
prȩdixit. in prȩsenti positum non
agnouit. Sed natiuitate regisnri
cognita htrodes ad callida a rgu¬
mretita conuertitur: ne terreno
regno priuaretur. Renuntiari
sibi ubi puer inueniretur postu¬
lat. adorate uelle se simulat:
ut quasi hunc si inurnite possit
extinguat. Sed quanta ẽ humana
malitia contra consiliũ diuinitatis:

Expanded text:
verant, sed etiam ubi nasceretur. verant, sed etiam ubi nasceretur. Nam ab Herode requisiti, locum nativitatis ejus exprimunt, quem Scripturae auctoritate didicerunt. Et testimonium proferunt, quod Bethlehem honorari nativitate novi ducis ostenditur, ut ipsa eorum scientia et illis fieret ad testimonium damnationis, et nobis ad adjutorium credulitatis. 1469 Quos profecto bene Isaac, cum Jacob filium suum benediceret, designavit ; qui et caligans oculis et prophetans, in praesenti filium non vidit, cui tam multa in posterum praevidit, quia nimirum Judaicus populus prophetiae spiritu plenus et caecus eum de quo multa in futurum praedixit in praesenti positum non agnovit. 3. Sed nativitate Regis nostri cognita, Herodes ad callida argumenta convertitur, ne terreno regno privaretur. Renuntiari sibi ubi puer inveniretur postulat, adorare eum velle se simulat, ut quasi hunc invenire possit exstinguat. Sed quanta est humana malitia contra consilium divinitatis?
Abbreviated transcription (Latin):
quae hunc nec ꝑ prophetiȩ donu̾.
nec ꝑ miraculã agnouit. O mia
quip̾pe elementa. auctorem suu̾
uenisse testata sunt. Ut enim
de eis quiddam usu humanoloquar.
dm̃ hunc eęli. ẽẽ. cognouerunt.
quia ꝓtinus stellam miserunt.
Mare cognouit. quia sub plantis
eius se calcabile prębuit. Terra
cognouit. quia eo moriente con-¬
tremuit. Sol cognouit. quia lucis
suae radios abscondit. Saxa et
parietes cognourrunt. quia tem¬
pore mortis eius scissa sunt.
Infernus cognouit: quia hos quos
tenebat mortuos reddidit. Et
tamen hunc quem diti omnia in¬
sensibilia elementa senserunt.
adhue infidelium iudȩorum
corla dm̃ esse minime cognos.¬
cunt: & dutiora saxis scindi ad
pęnitendum nolunt: eumq confi¬
teri abnegant. quem elementa
ut diximus aut signis. aut scissio¬
nibus dm̃ clamant. Qui etiam
ad dampnationis suae cumulum
cum quem natum despicrunt nas¬
citutũ lorge ante prȩscrerunt.
& non solum quia nasceretur no¬

Expanded text:
quae hunc nec per prophetiae donum, quae hunc nec per prophetiae donum, nec per miracula agnovit. Omnia quippe elementa auctorem suum venisse testata sunt. Ut enim de eis quiddam usu humano loquar, Deum hunc coeli esse cognoverunt, quia protinus stellam miserunt. Mare cognovit, quia sub plantis ejus se calcabile praebuit. Terra cognovit, quia eo moriente contremuit. Sol cognovit, quia lucis suae radios abscondit. Saxa et parietes cognoverunt, quia tempore mortis ejus scissa sunt. Infernus agnovit, quia hos quos tenebat mortuos reddidit. Et tamen hunc, quem Dominum omnia insensibilia elementa senserunt, adhuc infidelium Judaeorum corda Deum esse minime cognoscunt, et, duriora saxis, scindi ad enitendum nolunt, eumque confiteri abnegant, quem elementa, ut diximus, aut signis aut scissionibus Deum clamabant. Qui etiam ad damnationis suae cumulum, eum quem natum despiciunt, nasciturum longe ante praesciverunt. Et non solum quia nasceretur, no
Abbreviated transcription (Latin):
Sed quȩrendum nobis. ẽ. quid nã
sit quod redemptore nato pasto-¬
ribus in iudȩa angelus apparuit.
atq ad ad orandum hunc ab ortente
magos non angelus sed stella per¬
duxit: Quia uidelic& iudxis
tamquam ratione utentibus rati¬
onale animal id est angelus ptȩ¬
dicare debuit. geutiles uero quia
uti fatione irescrebant. ad cognos¬
cendum dñm non per uocem sed
non infidelibus. & istis signa tam¬
quam infidebus non fidelibus data
sunt. Et notandum quod redẽp.¬
torem nr̃m cũ iam perfecte essec
artatis. eisdem gentibus apłi prę¬
dicant. eumq paruulum & nec¬
dum ꝑ humani corporis officium
loquentem stella gentib denuntiat:
quia nimirũ rationis ordo poscebat.
ut loquentẽ iam dñm loquentes
nobis predicatores in notescerent:
& necdum loquentem elementa
muta predicarent. Sed in om̃ibus
signis quae uel nascente dño uel
moriente monstrata sunt. consi¬
derandum nobis. ẽ. quanta fuerit
in quoru̾dam iudeorũ corde duritia.

Expanded text:
um nobis est quidnam sit quod, Redemptore nato, pastoribus in Judaea angelus apparuit, atque ad adorandum hunc ab Oriente magos non angelus, sed stella perduxit? Quia videlicet Judaeis, tanquam ratione utentibus, rationale animal, id est angelus, praedicare debuit; gentiles vero, quia uti ratione nesciebant, ad cognoscendum Dominum non per vocem, sed non infidelibus; et istis signa tanquam infidelibus, non fidelibus data sunt. Et notandum quod Redemptorem nostrum, cum jam perfectae esset aetatis, eisdem gentilibus apostoli praedicant, eumque parvulum, et necdum per humani corporis officium loquentem, stella gentibus denuntiat, quia nimirum rationis ordo poscebat ut et loquentem jam Dominum loquentes nobis praedicatores innotescecent, et necdum loquentem elementa muta praedicarent. 2. Sed in omnibus signis quae vel nascente Domino vel moriente monstrata sunt, considerandum nobis est quanta fuerit in quorumdam Judaeorum corde duritia,
Abbreviated transcription (Latin):
mutabibem dispositarũ rerũ ordine
uertere. & aliorũ facinus prȩoca¬
pare conaris: Mors xp̃i non et
temporis tui. Ante condendum
est euuangelium. ante prȩdicandu
est dĩ regnum : ante sanitates do¬
nandȩ.ante sunt facrenda miti¬
cula. Cut quod alieni futurũ e
operis. tui esse uis criminis.
Et non habiturus effectũ scelttis
in solum te reatum pręcipitas
uoluntatis. Nihil hac molitio
ꝓficis. nihil peragis. Qui uolun¬
tate natus ẽ arbitru sui potesta¬
Uii. motietut. Consũmant ergonis
desideriũ suũ. & ad pirerũ dnm̃¬

Expanded text:
mutabilem dispositarum rerum ordinem mutabilem dispositarum rerum ordinem vertere, et aliorum facinus praeoccupare conaris? Mors Christi non est temporis tui. Ante condendum est Evangelium, ante praedicandum est Dei regnum, ante sanitates donandae, ante sunt facienda miracula. Cur, quod alieni futurum est operis, tui vis esse criminis? et non habiturus effectum sceleris, in solum te reatum praecipitas voluntatis? Nihil hac molitione proficis, nihil peragis. Qui voluntate natus est, sui arbitrii potestate morietur. Consummant ergo magi desiderium suum, et ad puerum Dom