comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ccedunt inccucitixum ab illis
sustin̾e ñ postunt. S potius
asins sinib epulett̃ in nos
liehem̃tius exclamantes eo qd̾
sustineant a nobis qui ab ip̃ut
ctutis Patibulo condempna¬
tum redemptorem ntm̃ uera
⁊ ignis. insinu. suil conlue¬
uerunt hospatib exhibere ac¬
tepimus autem qd̃ iudei tͦs
grã pͥncipum insius tectis
admisit adeo fcĩ in solũtes
ut illos ꝯmttant extessus ĩ
contumeliam fidei xp̃iane
quos non tm̃ dic̾e. S etiam
nutrices cum indie teluint

Expanded text:
credunt in crucifixum ab illis, sustinere non possunt, sed potius a suis finibus expulerunt, in nos vehementius exclamantes, eo quod sustineantur a nobis, qui ab ipsis crucis patibulo condemnatum Redemptorem nostrum et ignis in sinu, suis consueverunt hospitibus exhibere. Accepimus autem, quod Judaei, quos gratia principum in suis terris admisit, adeo facti sunt insolentes, ut illos committant excessus in contumeliam fidei Christianae, quos non tantum dicere, sed etiam nutrice
Abbreviated transcription (Latin):
tue lecuitutis uigo sub sub-¬
missam p̃̃umant etig̾e contͣ
reuerenciam fidei xp̃iane in¬
bbentes disttictius ne de ce¬
t̾o nutrites uł setiuentes
babeant xp̃ianos ne filiĩ lib̾e
filiis famulent᷑ ancille. Sed
tanqͣm setui adñõ repbati in
ignis receptus in suru corosa

Expanded text:
tuae servitutis jugo submissam praesumant erigere contra reverentiam fidei Christianae, inhibentes districtius, ne de caetero nutrices, vel servientes habeant Christianos, ne filii liberae filiis famulentur ancillae, sed, tanquam servi a Domino reprobati, in ignis receptatus in sinu corrosa
Abbreviated transcription (Latin):
suetudo aꝓꝓbata qd̾ um conmiu
p̃uidicet inhac ꝑte uos sccłm illam
consuetudinem decetnatis elcõnem
andreñ alb̃is de cet̾o faciendam qd̾
si talis consuetudo ꝓbata non fũt
ꝑ quam in hoc calu p̃iulicctur inti

Expanded text:
suetudo probata quae juri communi praejudicet in hac parte, vos secundum illam consuetudinem decernatis electionem Andrensis abbatis de caetero faciendam. Quod si talis consuetudo probata non fuerit, per quam in hoc casu praejudicetur juri
Abbreviated transcription (Latin):
¶d audienciam
castelle ⁊ arogoñ. reges illu¬
sites anno p̃c̾ito regnũ tũ
cum suis ex̃citib intͦissent.
De illo capiendo ⁊ dundendo
ad inuicem tracdau̾nt. cũꝙ

Expanded text:
d audientiam Castellae et Aragoniae reges illustres anno praeterito regnum tuum cum suis exercitibus introissent, de illo capiendo et dividendo ad invicem tractaverunt. Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
hi ꝑnciolum etemplo de ira¬
euis luggestio non de radice
catitatis l ex odii forite
ced̾e badebatur cum ip̃m canͣ¬
quam inunit̃ ꝑsequi non
cessaret sicut est in tota ꝓ.¬
autes nral qͣr malignas dela¬

Expanded text:
iciosum extemplo de Hunejus suggestio, non de charitatis radice, sed ex odii fomite procedere videbatur, cum ipsum tanquam inimicum persequi non cessaret, sicut est in tota praures nostras quasi malignis dela
Abbreviated transcription (Latin):
fac̾e cereani. sicut tua etiã
pautencia tecognoscit. Pic gsi¬
tum iuram̃tumei qd̾ a teno¬
bis tanqm dełitumm ẽ p̃stand̾
contraetum teputas illud illic.¬
tum iudicab̾. ⁊ illicito non
obstante nd̃ licite ĩmo ex debito
petitur gãbebis ⁊ si p̃stitum
prestando ꝯͣtium ñ ettitit ⁊¬

Expanded text:
facere tenearis, sicut tua etiam prudentia recognoscit, si praestitum juramentum, ei quod a te nobis tanquam debitum est praestandum, contrarium reputes, illud illicitum judicabis; et, illicito non obstante, quod licite, imo ex debito petitur exhibebis; vel, si praestitum praestando contrarium non existit
Abbreviated transcription (Latin):
b ulit ⁊ consanguineis sins
p̃stitit iuram̃tum ut ꝑ ai̾a ip̃a
offensa mandato eoꝵ paterit
que ab ito iuram̃to tecepto
tale illi sucbdebito uiramenti

Expanded text:
nsanguineis suis praestitit juramentum, ut pro ipsa offensa earum mandato pareret, quae ab ipso juramento recepto tale illi sub debito juramenti
Abbreviated transcription (Latin):
Rli qd̃ eis ded̾as retulerunt
p̃fatul aut̃ ter castelle metuenl
tie si a tegno exirent abhñs aue
ꝓmiscras relilues. Rdit se a
terra tua nullatenꝰ egressutos
nͥ pͥus uirares qd̾ nunciis ꝓ im¬
seras cefitit᷑ seruat᷑m. crmꝙ

Expanded text:
d eis dederas, retulerunt. Praefatus autem rex Castellae metuens ne si a regno exirent, ab his quae promiseras resilires, respondit se a terra tua nullatenus egressuros, nisi prius jurares quae nuntiis promiseras te firmiter servaturum. Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
iniungenda. iñ uiram̃tum
ut tẽt inquitins unnculum
non fun̾t institutum. Si nͦ pãm
legittimam eẽ credebal. uiram̃¬
cum licitum fuit ⁊ usqͥꝙͣ obser¬
ꝓbata moneta que a legati¬
sno pond̾e fu̾at diminuta alia
lub nomine patris tin mo¬
neta cũdatur quam ad legit¬
timum pondus teducas sccłm
eumstatum q̃ temꝑe patͥs nu
monetam inp̃stanone ui-

Expanded text:
injungenda, cum juramentum ut esset iniquitatis vinculum non fuerit institutum. Si vero ipsam legitimam esse credebas, juramentum licitum fuit et usquequaque sers ut reprobata moneta quae a legitimo pondere fuerat diminuta, alia sub nomine patris tui moneta cudatur, quam ad legitimum pondus reducas, secundum eum statum quem tempore patris tui monetam ipsam in
Abbreviated transcription (Latin):
cia inferenido certaret ꝓpt̃ qd̾
tum graues inimicitias inci¬
sset. ⁊ lios ⁊ aliĩ parentes
tiui excitati quidam qui par¬
til uttiuiꝙ amatoies extite¬
rant le in medium ingeten¬
tes turbacionem illam ad pa-¬
tem studuerunt. ⁊ concordiã
teuocare sug̾entes ⁊ consulen¬
tis predc̃o .h. ut in satisfacione
iniutiatum utõ uiratet obedi¬
te lii amcnto. cumq idem
non credens. Sitale quid ꝯmi¬
sisse ꝓꝑ qd̃ ei graue aliauid un¬
poni dełet. uiram̃tum illud
sub tali confidencia p̃stitiss
pistu qd̃ a festo scĩ michielis

Expanded text:
d cum graves inimicitias incurrisset et vos et alii parentes ntius excitati, quidam qui partis utriusque amatores exstiterant, se in medium ingerentes turbationem illam ad pacem studuerunt et concordiam revocare, suggerentes et consulentes praedicto A. ut in satisfactionem injuriarum vestro juraret obedire mandato. Cumque idem non credens se tale quid commisisse, propter quod ei grave aliquid imponi deberet, juramentum illud vobis sub tali confidentia praestitisset, pistis quod a festo beati Michaelis
Abbreviated transcription (Latin):
uitate tacita impetrati esdem ep̃
debitam reũenciam denegant ex¬
hib̾e. Inde sumpta occõne cid̾ ꝑ
matricem etsam non cathe¬
dralem intlłnt. S romanar
Qina dͦ nen est nr̃e intentionis

Expanded text:
itate tacita impetrati, eidem episcopo debitam obedientiam denegat exhibere, inde sumpta occasione quod per matricem Ecclesiam non cathedralem intelligunt, sed Romanam. Quia vero non est nostrae intentionis
Abbreviated transcription (Latin):
nrtõꝵ intencionem fusse cum piis
locis indulgenciam de noualib
concesserunt ut nouale intelle¬
i̾rit agrum de nouo adcultutã
redactum. de auo non extat me¬
moria qd̃ aliañ cuttus funiss. S
nec de cuiol tali nouali credimus
ei indulgentiam concessisse nͥ de
illo dum taxat cuius decimas re¬
detrumento parrochialis eccłe de

Expanded text:
rum intencionem fuise cum piis locis indulgenciam de noualibus conceserunt ut nouale intellixerint agrum de nouo ad cultum redautum de quod non extat memoria quod aliquando cultus fuisse se n...e quodlibet tali nouali credimus eas indulgenciam fore concessam ... de illo ...ixat cuius dezimum redetrimento parochialis ecclesie
Abbreviated transcription (Latin):
adiudicanimus h̾i digntatem
ut quocienscumq maltiaceꝯ
monastĩo ałb̃is electio umi¬
nec fatenda. alciaceñ mona¬
conam pdoneam sͥ eligant in
p̃rogatiua gandere donec ĩdẽ
iugũit obsetuatitia tegłatis
ut pdonee ꝑsone mueniant᷑

Expanded text:
adjudicavimus hujusmodi dignitatem, ut quotiescunque in Alciacensi monasterio abbatis electio imminet facienda, Alciacenses monasonam idoneam sibi eligant in praerogativa gaudere donec in eo viguerit observantia regularis, ut idoneae personae inveniantur
Abbreviated transcription (Latin):
nem alb̾i scĩ siluani mona¬
stĩo sci b̾tini itͣ morem prec̾iti
tempors digi̾t concedendam
Net de pret̾iti temꝑis more seu
conluetudine fiat fides ꝑ euit
pͥuilegium ⁊ similia nullum
suꝑ boc altiaçeñ monastĩo po¬
terat p̃iudicium gn̾an contͣ¬
ħ determinatio scd̃m pret̾iti
temporis morem. ⁊ cansalis. ⁊
condicionalis potest intelligi
le uerbum referti. Si enim
talis est sensus subrogaciom¬

Expanded text:
ionem abbatis sancti Siluani monasterio Sancti Bertini iuxta morem praeteriti temporis duxerit concedendam, nec de more praeteriti temporis seu consuetudine fiat fides: per eius priuilegium et similia nullum super hoc Alciatensi monasterio poterat praeiudicium generari. Cont determinatio, secundum praeteriti temporis morem, et causalis, et conditionalis potest intelligi, le uerbum referri. Si enim talis est sensus: Conc
Abbreviated transcription (Latin):
.a .s.i. tunc subdiaconum. ⁊ ta¬
pellanum ur̾m dedimus audito¬
rem . ꝙ coram ciuo dictus .I. asse¬
ruit qd̾ nunqͣm susficiebant
duob cłicis facicitates eccłe
memorate. adiciens cid̾ p̃dictul¬

Expanded text:
atum tunc subdiaconum et capellanum nostrum dedimus auditorem. Coram quo dictus Joannes asseruit quod nequaquam sufficiebant duobus clericis facultates ecclesiae memoratae, adjiciens quod praedictu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ꝓb̾onem cestiu ꝓbaretur
q uodiͣ predicti cemꝑis spatu
suĩt ałbas aloeñ assumptus
ex hoc tamen nullum alcieñ
monachis p̃iudicrum para¬
batur. Gum hoc non ex neces¬
litate aliqua fim̾ fu̾it. Si ex

Expanded text:
ones testium probaretur quod infra praedicti temporis spatium fuerit abbas Alciacensis assumptus, ex hoc tamen nullum Alciacensibus monachis praejudicium probabatur, cum hoc non ex necessitate aliqua factum fuerit, sed ex
Abbreviated transcription (Latin):
sul rectiorẽẽ uide̾tur. ama
cum p̾mlegium sit lex pͥna¬
ꝓ fc̃õ sic intelligenda sunt ma
eidem paschali euicino succes¬
sit uerbis eciuiorib usus det̃¬
minationem illam ꝓrdus. a¬
moũit. ut ambiguitac totse¬
tur. ⁊ qd̾ dicebatur intencio¬
ne paschalis ut uideł subro¬
lancti betaini semꝑ exstĩ̾it ip̃e mu¬
tauenit de cernes subrogõnem
illuis albatis non aliunde qͣmde
ba sic eẽ int̃pretanda consuetu
to subteã̾as declarat. que ꝑhibe¬

Expanded text:
sus rectior esse videtur: Quia, cum privilegium sit lex pcto sic intelligenda sunt illa eidem Paschali e uincino successit, uerbis aequioribus usus, determinationem illam prorsus amouerit, ut ambiguitas tolleretur, et, quod dicebatur in concessione Paschalis, ut uidelicet surrosancti Bertini semper exsisteret, ipse mutauerit, decernens, surrogationem ipsius abbatis non aliunde quam drba sic esse interpretanda, subsequens consuetudo declarat, quae perhib
Abbreviated transcription (Latin):
assignato ꝓcurator comitisse
cum instantia postulabat atte¬
staciones punin reteptas ex ha¬
bundanti ce iuri ꝑendo suffici¬
entemosfetens cautõnem ut
bat qd̾ iam dictipͥuilegii tõne
ab ip̃a tetra non pot̃at nec debe

Expanded text:
assignato, procurator comitissae cum instantia postulabat attestationes publicari receptas, ex abundanti de juri parendo sufficientem offerens cautionem, utbat, quod, jam dicti privilegii ratione, ab ipso terra non poterat, nec debe
Abbreviated transcription (Latin):
noteñ abiq congnia satisfaci¬
one absołonis beneficium indł.¬
gẽ. Uidentis autem mnicũ co¬
mitisse qd̾ data cautione ab¬
solui non potant ut deb̾ant eã
siꝙ boc qͣm aliis causis interco¬
mitissam ⁊ capłm agitatis me

Expanded text:
 absque congrua satisfactione, absolutionis beneficium indulgere. Videntes autem nuntii comitissae, quod, data cautione, absolvi non poterant, ut deberent, tam super hoc quam aliis causis inter comitissam et capitulum agitatis, me
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiam tequisitus cuua capłma
eum int̃ta suataptum finsse
dicebat asse̾ntibi bailluns etont᷑
ip̃m fuisse captum interra in
qͣ ins tapiendi latrones ⁊ auoi
malefcõres ht̃ eadem comitissa.
inauo captus ab ipo capłm di¬

Expanded text:
ustitiam requisitus, quia capitulum eum in terra sua captum fuisse dicebat, asserentibus Balivis econtra ipsum fuisse captum in terra in qua jus capiendi latrones et alios malefactores habet eadem comitissa, in quo captus ab ipso capitulo di
Abbreviated transcription (Latin):
suppom. qui post modꝰ requisit
ut ab eis sufficienti cautione
tecepta ruri ꝑendi Ẽtam absol¬
u̾ent. eam recipe uoluerunt nͥ
pͥus soli̾ant. emendam. Gonse

Expanded text:
supponi, qui, postmodum requisiti, ut, ab eis sufficienti cautione recepta juri parendi, terram absolverent, eam recipere noluerunt, nisi prius solveretur emenda. Conse
Abbreviated transcription (Latin):
morata ꝓrtus insicians tepli¬
cabat uͦ ip̃m tid̾ su̾at forn¬
catus ⁊ de fornicacõt lobolem
one uti non pet̾it cͥcͣ ip̃am
tum aut̃ uttiꝙ parti ꝓban¬
di ħ faultate concessa pe¬
fata mulier ꝑ quosdam
testes eruiden uiri adulã.¬

Expanded text:
ians, replicabat in ipsum quod fuerat fornicatus, et de fornicatione sobolem one uti non poterat contra ipsam. Cum autem utrique parti probandi haec facultate concessa, praefata mulier per quosdam testes ejusdem viri adul
Abbreviated transcription (Latin):
eborceñ. berh. uxorem suam
amaritali conlorcio sine tausa
tõtiabili depulisset idem ep̃t
diocessamus eoꝵ audiens
mulierem eand̾ cum quodã
batur ens aduit̃ ab urant

Expanded text:
Elizabeth uxorem suam a maritali consortio sine causa rationabili depulisset, idem episcopus dioecesanus eorum, audiens mulierem eamdem cum quodam batu
Abbreviated transcription (Latin):
ipm̃ grauit̃ calcatib stimu¬
lauit. equus n ut int̾atum
tuatum u̾bis utamur cum
linitatẽ lessoeis raptus in
qͣnͣdam mulietem quem ob¬
dib int̃fecit. cumq ab eod̾
clico fecissemus inquiri utr̃
lud se asserint ignorasse. Iõz¬

Expanded text:
ipsum graviter calcaribus stimulavit. Equus vero, ut litterarum tuarum verbis utamur, cum voluntatem sessoris raptus in quamdam mulierem, quam obdibus interfecit. Cumque nos ab eodem clerico fecissemus inquiri utrum lud se asseruit ignorasse. I
Abbreviated transcription (Latin):
nd̾ quidam monachus puer
tue diõt̃ ad deponendum de
campaniꝰ licampanã subser¬
uiens quia lignura casu goe¬
tuit ip̃o mouente in eccła
sub tampanali qnãam opp̃ssit

Expanded text:
quod quidam monachus, puer tuae dioeceseos, ad deponendam de campanili campanam subserviens, quia lignum casu corruit, ipso movente, in ecclesia sub campanili quemdam oppressit
Abbreviated transcription (Latin):
confelione monstrauit ꝙ̾cũ
quadam corꝑ mnolestia grana¬
tecur ita qd̾ sompin ⁊ cbi de¬
sid̾ium taptum ind̾etur ab eo
ut comedendi apecitum alqͣiͣ¬
tulum extitate equum quem
nuttierat asdendit qui cum ñ
arbit̾um suis saltib lasciui¬
ret. Ip̃e uł cius tefrenatet
impecum ⁊ sreno uita intu

Expanded text:
ione monstravit quod, cum quadam corporis molestia gravaretur, ita quod et somni et cibi desiderium raptum videretur ab eo, ut comedendi appetitum aliquantulum excitaret, equum quem nutrierat ascendit; qui, cum non arbitrium suis saltibus lasciviret, ipse, ut ejus refrenaret impetum, et freno vim intu
Abbreviated transcription (Latin):
nobis utrum aliquo de¬
negante uxori sue in ad¬
ulti̾o dep̃hense debitura qui¬
gale. Si post mod̾ ip̃e cum
alia ꝑpetret ad ult̾imum
manicẽ an igore agente

Expanded text:
nobis utrum aliquo denegante uxori suae in adulterio deprehensae debitum conjugale, si postmodum ipse cum alia perpetret adulterium manifeste, an uxore agente
Abbreviated transcription (Latin):
inse pecrantem occulte correi
tpd̃ utiq quisq tenetur effice̾re
lco̾m regłam euangłicam in
quo calu sane pot̾ intelligi
qd̃ balaam fuit cortedus aba¬
fc̃e ac p̃cipue sutuum ꝓ sim¬
plici appłiare ad̾ utiꝙ nullili

Expanded text:
in se peccantem occulte corripere quod utique quisque tenetur efficere secundum regulam evangelicam: in quo casu sane potest intelligi quod Balaam fuit correptus ab afeste, ac praecipue fatuum pro simp
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ litt̾is tue si̾nitatis accepi¬
cuitu deponẽ ꝑticam suꝑiꝰ
alligatam cum neminem
cuta cuitum usd̾et ꝓiecit in
tetam ⁊ cum feno infiffet
deponendo quidam ꝓpe ip̃m
accedens pu̾m qiuendam iux
cuitum reꝑit se minirrũ in
quo p̃p̃ modicum liuori in

Expanded text:
nitatis accipicurru deponere, perticam superius alligatam, cum neminem circa currum videret projecit in terram; et cum feno insisteret deponendo, quidam prope ipsum accedens, puerum quemdam juxta currum reperit semivivum, in quo praeter modicum livoris in
Abbreviated transcription (Latin):
le id eloqui sub murmurant
di resbendendum non sit s
potius ⁊ mendandum. In eo
tẽ apparent mĩto aiguendi¬
cem eludunt ⁊ eoꝵ cons orcũ
asꝑnantur qui tabib non i¬

Expanded text:
se id eloqui, submurmurant di reprehendendum non sit, sed potius commendandum, in eo tamen apparent merito arguendicitatem eludunt et eorum consortium aspernantur qui talibus non i
Abbreviated transcription (Latin):
tanqͣm ip̃a soli sint iusti det̾os
asꝑnantur icum ⁊ hac̾enius ab
ucio nascentis eccłe multi
fu̾nt uti iusti qui nei tales
fuisse leguntur nei talib adhe¬
asse cum de nouo tales surtec¬
uisse dicantur qui nec ꝯtemp¬
ti luit doã pocius quam doc̾e

Expanded text:
int justi, caeteros aspernantur; cum et hactenus ab initio nascentis Ecclesiae multi fuerint viri sancti, qui nec tales fuisse leguntur, nec talibus adhaesisse, cum de novo tales surrexisse legantur: qui nisi contenti sint doceri potius quam doce
Abbreviated transcription (Latin):
uanus inp̃latum cumei pociꝰ
maneat necc̃itas obsequendi
qd̾ si forte necc̃itas postulai̾nt
ut sacerdos tonꝗͣ mnutilis acit
indignus acura gregis debeat
noscitur ꝑtiñe. llid̾ aut̃ tan

Expanded text:
us in praelatum, cum eum potius maneat necessitas obsequendi. Quod si forte necessitas postularit ut sacerdos, tanquam inutilis, aut indignus, a cura gregis debeat noscitur pertinere. Illud autem, tan
Abbreviated transcription (Latin):
inquitas diligencius u̾itatem
⁊ si tem inuen̾is talit̃ ꝓcessis¬
se cum item capellanus nec uo¬
luntate nec ac̃tu homicidiũ ꝓpe¬
ttau̾it nec did̾it oꝑam illicite
tei non impedias quo mninus
possit officia celebrate. Iden¬

Expanded text:
inquiras diligentius veritatem et si rem inveneris taliter processisse, cum idem capellanus nec voluntate nec actu homicidium perpetrarit nec dederit operam illicitae rei, non impedias quominus divina possit officia celebrare. D
Abbreviated transcription (Latin):
canta ẽ enim diuine sctip¬
ture ꝓfunditas ut non so¬
lum simplices ⁊ illiterati
s etiam prudentes ⁊ docti sĩ
plene lussiciant ad ip̃iusm
defit̾unt scrutantes sauilmo
Uñ recte fuit olim ualege diui¬
na stecutum ut bestia que
moncem tetigit lapidetur ne
indel simplex aliqus ⁊ in doc¬
tus p̃lumat ad subtilitatem
scripture sacte ꝑting̾e uł eã
aliis p̃dicare. Scriptum ẽ enm¬

Expanded text:
Tanta est enim divinae Scripturae profunditas, ut non solum simplices et illitterati, sed etiam prudentes et docti non plene sufficiant ad ipsius idefecerunt scrutantes scrutinio. Unde recte fuit olim in lege divina statutum ut bestia, quae montem tetigerit, lapidetur; ne videlicet simplex aliquis et indoctus praesumat ad sublimitatem Scripturae sacrae pertingere, vel eam aliis praedicare. Scriptum est en
Abbreviated transcription (Latin):
cramenta non sint passam¬
ab homitub exponenda rũ
ñ paslun ab omnib possim
intelligi. S abeis tm̃ qui
ea fidei possunt conciꝑe in
non escam . Maiorem enra¬

Expanded text:
cramenta non sunt passim omnibus exponenda, cum non passim ab omnibus possint intelligi, sed eis tantum qui ea fideli possunt concipere inon escam. Majorum
Abbreviated transcription (Latin):
nis licet aut̃ scĩauasde sit nec̾ca
lacerdotib ad doctiinam qui uyxͣ
u̾bun ꝓpheticum labia faber¬
dotu custoduitt sap̾am ⁊ legẽ¬
plicil sacerdrtib eciam ascolasti¬
tis detrabendum cͣmeis sacer¬
dotiͣle muust̾ium debeat hono
gens qui p̃p̃ excellenciam ordi-¬
nis ⁊ officii dignitatem deo
noume noucupantur uixͣ
qd̾ alibi. dicit de serrio uolen

Expanded text:
nis. Licet autem scientia valde sit necessaria sacerdotibus ad doctrinam, quia juxta verbum propheticum labia sacerdotis custodiunt scientiam et legeplicibus sacerdotibus etiam a scholasticis detrahendum, cum in eis sacerdotale ministerium debeat honorgens, qui propter excellentiam ordinis et officii dignitatem deorum nomine nuncupantur. Juxta quod alibi dicit de se
Abbreviated transcription (Latin):
tempus ⁊ locum ꝯd̾ ꝑ testes pdo
mt̃ puplicate ꝓductõi testium
lam locus non erat. Cana gͥ du¬
bitastis utrum post pupliacio¬
nem attestacionum suꝑ illo

Expanded text:
tempus et locum, quod per testes idoniter publicatae, productioni testium jam locus non erat. Quia igitur dubitastis, utrum post publicationem attestationum super illo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ monachos ad assignand̾
sibi reditiun .x. marchas
admius cogi rum instancia
postulabat. ad ħ autem fuit
Et aduerso Risum qd̃ tõne

Expanded text:
et monachos ad assignandum sibi redditum decem marcharum ad minus cogi cum instantia postulabat. Ad haec autem fuit ex adverso res
Abbreviated transcription (Latin):
p̃fatam etc̃m ordinare cum
lit̃q curta tempue eis indul¬
tumi acanone mnorditiacione
illa negligens fu̾it ⁊ remis¬
lus pari uͦ alt̾a dicebat econtͣ
qd̾ licete instituc̃ ep̃ĩ tidn

Expanded text:
fatam ecclesiam ordinare, cum uterque circa tempus eis indultum a canone in ordinatione illa negligens fuerit, et remissus. Pars vero altera dicebat econtra, quod, licet institutio episcopi n
Abbreviated transcription (Latin):
brenieñ. p̃poĩtum ip̃m de p̃¬
poĩtura iñplena synodo in¬
uestigaret tam p̃põitinam¬
illam quam p̃bendam ei de
canonicoꝵ canfirinauit ꝯ¬

Expanded text:
Bremensis praepositum ipsum de praepositura in plena synodo investiret, tam praeposituram, quam praebendam illam, ei de canonicorum confirmavit
Abbreviated transcription (Latin):
te p̃cepit licut ꝑ lutas su¬
as adnos directas apꝑaret
crue coram nobis late fue¬
sine disfitultate qualib
inuestire asseruit eciam
applłauit ne tu fcat᷑ ep̃e si
forte ititum. aliquam sac̃¬
dotalem contig̾e̾t uacare
p̃bendam eam ulli tonfe

Expanded text:
te praecepit, sicut per litteras suas ad vos directas apparet, quae coram nobis lectae fuesine difficultate qualibet investire. Asseruit etiam appellavit, ne tu, frater episcope, si forte interim aliquam sacerdotalem contingeret vacare praebendam, eam ulli confe
Abbreviated transcription (Latin):
ce sanc̃tionis ꝑ quam ꝓhi-¬
bentur eccstua bñficia᷑ coñ¬
cedisiue ꝓmitti. añqͣm ua¬
cet uolumus qd̃ hꝰi occĩone
mandati qd̃ grãm contin
ꝑsonalem fraudem adhibere
uolentib licentia cancedat᷑¬

Expanded text:
e sanctionis, per quam prohibentur ecclesiastica beneficia concedi, sive promitti, antequam vacent, nolumus quod hujus occasione mandati, quod gratiam continet personalem, fraudem adhibere volentibus licentia concedat
Abbreviated transcription (Latin):
neis cius fuit ad quos electõ
non spectabat electus iusti
.I. cłicum ex parte tua ⁊ ab¬
batem ⁊ conuentum de bel
idem exigebat ab ip̃is eo ui¬
delie qd̾ idem qͣmtito se
facultas offecret iticm̃ se
missionem suam curad̾ant
ad impłe noscitur agitati
uobis diximus ꝯmutendã
dic̾tus tłicul pͥmo litil con

Expanded text:
neis ejus fuit, ad quos electio non spectabat, electus, . clericum ex parte una et abbatem et conventum de Bellidem exigebat ab ipsis, eo videlicet quod eidem, quam cito se facultas offerret, in tantum se romissionem suam curaverant adimplere, noscitur agitari, vobis duxerimus committendam, dictus clericus post litis con
Abbreviated transcription (Latin):
nica assignare qual tu posle¬
disti ac possides itriquiete. ⁊
nonicis qui p̃bendam in ea
non possident tu pͥmo insti¬
tutus fu̾is ⁊ recepͥtus. ⁊ nr̃
uater bñficium in eadem
mandatis qd̃ uacans bñfici

Expanded text:
nici assignatae, quas tu possedisti ac possides in quiete. Et nonicis qui praebendam in ea non possident tu primo institutus fueris et receptus, et nunc vacet beneficium in eadem,mandatis, quod vacans benefici
Abbreviated transcription (Latin):
cebatur. cum etiam tu ne
apo. ueniendi. licet illud
non fuit continue ꝓsecu¬
tus impedim̃tis mustipli¬
sib retardatus int̃p̃tacio

Expanded text:
cebatur, cum etiam tunc aostolicam veniendi, licet illud non fuerit continue prosecutus, impedimentis multiplicibus retardatus, interpretatio
Abbreviated transcription (Latin):
bendam illam aliam p̾ben¬
dam hebat p̃poĩture connexã
quam idem ppõitus ⁊ farito.¬
tel ip̃ius inficiati sunt ẽẽ
p̃bendam p̃tẽa fuit alle¬

Expanded text:
bendam illam, aliam praebendam habebat praepositurae connexam, quam idem praepositus, et fautores ipsius, inficiati sunt esse praebendam. Praeterea, fuit alle
Abbreviated transcription (Latin):
nullatenus seruaretur nͥ
dit̾etur illa p̃benda uacate
S ppoĩtus allegabat ecorrͣ
cid̾ erat fere et consuetu¬
dine gn̾ali qd̃ unus mea¬
dem eccła pluras p̃bendas
htẽt adiectum ẽ eciam p̃¬

Expanded text:
nullatenus servaretur, nisi diceretur illa praebenda vacare. Sed praepositus allegabat econtra, quod erat fere de consuetudine generali, quod unus in eadem ecclesia plures praebendas haberet. Adjectum e
Abbreviated transcription (Latin):
ci tum effcũ curipocuis qd̾ sr̃
ipo archidiaconatu eẽt sile¬
ta institutiane tua tͥ resti¬
tutio fatienda i confessio¬
ne paitis adu̾se in iudicio
fcã ⁊ sepuis tepetita osten¬
dere nitebarũ. Ipẽ namq.¬

Expanded text:
ci cum effectu, cui potius super ipso archidiaconatu esset sileta institutione tua, tibi restitutio facienda ex confessione partis adversae in judicio facta et saepius repetita ostendere nitebaris. Ipse namq
Abbreviated transcription (Latin):
apo. se. rediens in normian¬
niam post resignacionem
⁊ ab iuracionem ate fcãm
⁊ tecepto ab ip̃o eidem . R. ar¬
chidiaconatum ip̃m tam uõ¬

Expanded text:
a sede rediens in Northmanniam, post resignationem et abjurationem a te factam et receptam ab ipso, eidem R. archidiaconatum contu
Abbreviated transcription (Latin):
ad cuius obiectiones exor¬
dine talit̃ Rdebas qd̵ licet
decam mentio ulttt̾is arebi¬
ep̃i directis. capło exp̃ssa fcã
non fu̾it. non tã obhoc exclu¬
lil uideri pot̾at uł debenat.¬
continebatur intapło. sicut
ꝑs continetur intoto. cum
decanus ꝑlẽ honorabilis.
nec inuno contingat cor¬
hr nonsine monstanolo ꝑ¬
digio quo capata inueniti

Expanded text:
Ad cujus objectiones ex ordine taliter respondebas, quod, licet decani mentio in litteris archiepiscopi directis capitulo expresse facta non fuerit, non tamen ob hoc exclusus videri poterat vel debebatcontinebatur in capitulo, sicut pars continetur in toto, cujus decanus pars est honorabilis, ne in uno contingat corpore, non sine monstruoso prodigio, duo capita inveniri
Abbreviated transcription (Latin):
eboꝵ suo peuulogio noscitur
ci erat hactenus obseruatũ
liłam ẽẽ decreuit ut uidelic
tur capło ⁊ decano ⁊ .i. ⁊¬
siquis contͣ consuetnomem
ner ꝓcanonico haberetur

Expanded text:
ensi suo privilegio noscitur ci erat hactenus observatum, liberam esse decrevit, ut videlicet tur capitulo et decano, si quis contra consuetudinem nec pro canonico haberetur
Abbreviated transcription (Latin):
excõmumcationis incurris¬
s si ip̃e talem confirmaci¬
onem int̃uenisse negabit
tebat eam non ten̾e de uire
qm̃ nemimi rel illa rõnabi¬
li potãt confirinati q̃ de uite
optim̾ non põt dicibat etiã
ꝓpt̃ hoc se exconmunitacoĩs
sentenciam non fuisse liga
p̃benda eligatur ad aliam
statim pͥor uacare incipiat
rieidẽm an pp̃ confirmatio¬

Expanded text:
excommunicationis incurrisset; sed, ipse talem confirmationem intervenisse negabat; rebat eam non tenere de jure, quoniam nemini res illa rationabiliter poterat confirmari, quae de jure obtineri non potest. Dicebat etiam, se propter hoc excommunicationis sententia nunquam fuisse ligatpraebenda eligatur ad aliam, statim prior vacare incipiat,ri eidem, an propter confirmatio
Abbreviated transcription (Latin):
dam situtum ex aliis tano¬
nicis assignarent u̾m qma
statutus canonicoꝵ nu̾s at̃
post non modicum si tem
bib insttĩt apo canoniu
tdoneñ ut te tecipient in
tanonitum ad ẜbendam

Expanded text:
dam sicut uni ex aliis canonicis assignarent. Verum quia statutus canonicorum numerusPost non modicum vero teribus, institit apud canonicos Terdonenses, ut te reciperent in canonicu
Abbreviated transcription (Latin):
notitie pocius ip̃ius arthi¬
epa. ⁊ conmonicionis ad
tum in pͥuilegio qd̾ a p̃de¬
cessore ntõ idem capitu¬
lum ot impetrasse. Fiat
lud aucem oño frmolum
teputamus. Si quid forte
se dicant ex donatione
regia quasdam ex illisop¬
timuisse p̃bendis qiͣ rega

Expanded text:
s ipsius archiepiscopi et commonitionis ad cum in privilegio quod a praedecessore nostro idem capitulum dicitur impetrasse, fiat lud autem omnino frivolum reputamus, si qui forte se dicant ex donatione regia quasdam ex illis obtinuisse praebendis, quasi rega
Abbreviated transcription (Latin):
op. illud uix̃ eiꝰdem concili
statuta conferre. cum gͥ
in lut̾is acchiepĩ directit
capitulo ⁊ decanio mĩto
nullatenũs hr̾etur ꝑ tuius
manũ debeas eiꝰ mandato¬
gͥ institucione ꝓp̃ p̃missas
rõnes . ⁊alias a capitulo
repbata. Ipi ne uitil sin
dispendium sustmerent
intelligentes etiam arebi¬
diaconatus ip̃ius denaci-
un aur̃tĩt contulerunt.¬

Expanded text:
 illud, juxta ejusdem concilii statuta, conferre. Cum igitur in litteris archiepiscopi directis capitulo, decani mentio nullatenus haberetur, per cujus manum debebas in capitu institutione propter praemissas rationes et alias a capitulo reprobata, ipsi, ne juris sui dispendium sustinerent, intelligentes etiam archidiaconatus ipsius dispositunanimiter contulerunt
Abbreviated transcription (Latin):
accessist apud illam ꝑman-¬
sit uł recessit ab ip̃a non
lium computandum liqui¬
do constare dicebat tempꝰ
illud archiep̃o minime con¬
cuitisse. Si ͥ etiam quadeien.¬

Expanded text:
accessit, et apud illam permansit vel recessit ab ipsa, non sium computandum, liquido constare dicebas, tempus illud archiepiscopo minime cucurrisse, sed si etiam quadrien
Abbreviated transcription (Latin):
negligentes tantum. ⁊ desi¬
li uolu̾it non tñ ualuetit
anchiepĩs ip̃e in conferend̾
suipenius non tñ ad suũ
capitulum ex illa tulpa p̃¬
bendarum non etat dona¬
cio deuoluta. S ad illum
betidas donare tempus eti¬

Expanded text:
negligentes tantum et desisi voluerit non tamen valuerit archiepiscopus ipse in conferendissuspensus, non tamen ad ipsum capitulum ex illa culpa praebendarum erat donatio devoluta, sed ad illum ebendas donare. Tempus eti
Abbreviated transcription (Latin):
tio ꝑtinebat asierens qd̾ eodem
inconsulto conferti ñ potuit
alegato donaciom eius minui
racionabilit̃ le opponenl. cano¬
molestate presumpsit. Euangͥ

Expanded text:
tio pertinebat, asserens, quod eodem inconsulto conferri non potuit a legato, donationi ejus minus rationabiliter se opponens, canomolestare praesu
Abbreviated transcription (Latin):
inatõem reductam inscriptis. fecit
quoq suas ꝑ ste̾ dũto cassineñ abba.¬
te deprecatoras destinauit qual ẽ
subscͥptionib roborato nec non
⁊ litt̾is lusfraganeqꝵ ⁊ ppłi. tres de
nonicam de ꝑlona y̾donea celebͣ
tem admaiorem cautelam apre¬
fatis canonicis uiramentũ actepi¬
inus non anobis exactum. S ab
ip̃is oblatum. ⁊ fcm̃ electionis
sicut ẽ moeis ⁊ iuris ecanimaui¬
mꝰ diligent̃. Int̾im uͦ nuncius p̃

Expanded text:
inationem redactam in scriptis fecit asinensis abbas deprecatorias destinavit, quas cum subscriptionibus roborato, nec non et litteris suffraganeorum et populi, tres de nonicam de persona idonea celebratem ad majorem cautelam, a praefatis canonicis juramentum recepimus, non a nobis exactum, sed ab ipsis oblatum, et factum electionis, sicut est moris et juris, examinavimus diligenter. Interim vero nu
Abbreviated transcription (Latin):
infamia conu̾sacionis eoꝵ ⁊ de
sidelib scandalum ⁊ ħeticis insul
suꝑ neg̾o uobu inuincto uche¬
mencius intendentes non in¬
quitatis in aliis ñ possunt in¬
pedire coninissa nec unũ ⁊ in¬

Expanded text:
infamia conversationis eorum, et fidelibus scandalum, et haereticis insultsuper negotio vobis injuncto vehementius intendentes, non requiratis in aliis qui possint impedire co
Abbreviated transcription (Latin):
inep̃m̃ consecrares. Um̃ sicut
ex lital ntĩs accepimus. cum
dicte commissionis uobis fuis¬
sent lit̾e poesentate uixͣ teno
inquirẽ uolinstis. S cu a
nobis ceitio ticatus ntõ se nol¬
let conspectui p̃sentate ꝓceden¬
tes in cauiam ex testimõnio

Expanded text:
in episcopum consecrares. Verum, sicut ex litteris vestris accepimus, cum dictae commissionis vobis fuissent litterae praesentatae, juxta tenorinquirere voluistis. Sed cum a vobis tertio citatus, vestro se nollet conspectui praesentare, precedentes in causam, tam ex testimonio
Abbreviated transcription (Latin):
cionis allerentem. Scribebat .it.
eundem. seto receꝑat. Uñ ñ po¬
tetat tum ꝓpt̃ t̃mini beuita¬
cem tum ꝓpt̃ uarum discͥcna
nrõ se conͤspetui p̃sentare. s
qd̃ sicut epcꝰaterem ad nos di¬
rex̾at sic dirig̾e potu̾at Rsalẽ
ced̾et uł ꝓcuratorem ydoneũ
destinaret pp̃ea cum in andat᷑
alicui ut ad scitum c̃minũ se
p̃fixiun accedat. Uñ si ueĩte
non possit ad diem assignatũ.
tm̃ nichaminus se udici pre¬
sentare sicut tõ fu̾it. ⁊ legit¬
ad certum diem rem tertam
exsolnat uon iõ etit amanda¬
to solutus si solu̾e nequiuerit
die data ĩmo ad solbnem elap¬
setat Rsalem. ad diem gͥ stitu¬
tum uł post etiam ducius ex
ram suam ⁊ calores estiuos
⁊ ulidias ͥ poĩtas formidabat.
mus contumacẽ ⁊ ad legittimas
⁊ mod̾atas expensas qual ad¬
u̾sariiii eius fed̾atum aͣ temꝑe
citacõnis emisse quia extunc¬

Expanded text:
s afferentem. Scribebat enim,eundem, sero receperat; unde non poterat, tum propter termini breuitatem, tum propter uiarum discrimina, nostro se conspectuiod, sicut excusatorem ad nos direxerat, sic dirigere potuerat responsalem, cederet, uel procuratorem idoneum destinaret. Praeterea quum mandatur alicui, ut ad certum terminum se praefixam accedat. Unde si uenire non possit ad diem assignatum, tenetur nihilominus se iudici praesentare, sicut ratio suggerit et legiad certum diem certam rem exsoluat, non ideo erit a mandato solutus, si soluere nequiuerit die data; immo ad solutionem elapserat responsalem, ad diem sibi statutum uel post etiam diutius exram suam, et calores aestiuos et insidias sibi positas formidabat, mus contumacem, et ad legitimas et moderatas expensas, quas aduersarii eius fecerant a tempore citationis emiss
Abbreviated transcription (Latin):
tes imponi ne partes ultͣcia.
mnodum gͣuent᷑ laboeib ⁊ ex¬
penlis p̃seitim cum de bñficiis
uł officiͣs eccłasticis litigatur
re ñ possunt. p̃lenti decreto sta¬
tiumus ut postqͣ intñcõnem
suam alt̾a pati fundau̾it. Si te¬
liꝗͣ forre uolũt legitimam
exteptionem opponĩe qͣm nolit
aũnequtat incontinenti ꝓlu-¬

Expanded text:
tes imponi, ne partes ultra modum graventur laboribus et expensis, praesertim cum de beneficiis et officiis ecclesiasticis litigaturre non possunt, praesenti decreto simus ut postquam intentionem suam altera pars fundaverit, si reliqua forte voluerit legitimam exceptionem opponere, quam nolit aut nequeat in continenti
Abbreviated transcription (Latin):
etͣcsticis consuetudo munꝰ rõnabilis
habeat᷑ qd̾ cum aliq̃ cã uertatur ibi
ratis sapientib. ⁊ mltpientib quid
ł aliquis eoꝵ p̃sencium consilio re
quisito ꝓ sña teneatur. Nol gͥ at¬
tendentes qd̾ conluetudo q̃ canonitis
obuiat instuitis nulliꝰ debeat eẽ
mnomenti cum sña añ suo iucdice
lata nullam optineat sirmitatem
ut incaulis ecõsticis subiectoꝵ tuoꝵ
postqͣm tͥ de m̃itii eatũ conftiterit
sñam ꝓferte ualeas sicut ordo pol¬

Expanded text:
esiasticis consuetudo minus rationabilis habeatur quod, cum aliqua causa tractatur ibidratis, sapientibus et insipientibus, quid vel aliquis eorum praesentium consa teneatur. Nos igitur attendentes quod consuetudo quae canonicis obviat institutis nullius debeat esse momenti, cum sententia a non suo judice lata nullam obtineat firmitatem, ut in causis ecclesiasticis subjectorum tuorum, postquam tibi de meritis earum constiterit, sententiam proferre valeas, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑseuetent. Qͣlusn uttũ
ctimina sint ead̾ uł mi¬
noia an paria ul maio.¬
ra urtum uecester ex ⁊elo
iusticie an ex maliguitatis
fonnte depoluisse credant᷑
demq uttum ad sẏmoma¬
dam soladcã cestiũ inducant᷑
an alia ⁊̃ amiuncła susfra
tonposianus abbas q̃ iã pd̾¬

Expanded text:
severent. Rursus, utrum crimina sint eadem vel minora, an paria vel majora; utrumve testes ex zelo justitiae, an ex malignitatis fomite deposuisse credantur. Denique, utrum ad Simoniadam sola dicta testium inducantur, an alia etiam adminicula suffraPomposianus abbas, qui
Abbreviated transcription (Latin):
alb̾em. ⁊ monachot ut ꝑ
nos ip̃os cã morbi plemꝰ inqͥ¬
chis nob̾ ip̃m alẜem de sy¬
monia ꝑuitiodeͥlapidatiõe
ac insusficiencia detidł̾it¬

Expanded text:
abbatem et monachos, ut per nos ipsos causa morbi plenius inquchis nobis ipsum abbatem de Simonia, perjurio, dilapidatione ac insufficientia det
Abbreviated transcription (Latin):
til tigorem. S scd̾m temꝑanti¬
am mmiquitatis cum ag̾etur
ił crurmalit᷑ ut depon̾etur ab
ordine. S ciuilit ut ab admi¬
nistracõne demou̾etur canꝗ̃¬

Expanded text:
ris rigorem, sed secundum temperantiam aequitatis, cum ageretur non criminaliter, ut deponeretur ab ordine, sed civiliter, ut ab administratione removeretur, tan
Abbreviated transcription (Latin):
multas exceptiones sposuit
rentib incͥmne simome.
sit ⁊ intͥmine lese maiesta¬
tis om̃ł indisferent̃ tam in¬
fames qͣm tͥminosos ñ so¬
lũ ad accͥandum. S ad testi¬
ficand̾ eciam admiitendos
cum adinstar puplici cri¬
minis ⁊ lese maiestatis ꝓ¬
cedat accussatio sẏmonie
multis suꝑ hiĩs legib ⁊
canonib allegatis aliĩt¬
duo c̾mina qͣntũ ad accus¬
sationẽ ꝙͣ ꝑia iudicentur
dissentiunt cã inmultis
cum. ⁊ alia pena ꝓximo ⁊
alta ꝓ alt̾o infetat᷑. ⁊ in¬
tͣ ꝑsonas accuissatorum ⁊
testium sit utiq distingnd̃¬

Expanded text:
multas exceptiones opposuitrentibus in crimine Simoniae, sicut et in crimine laesae majestatis, omnes indifferenter tam infames quam criminosos non solum ad accusandum, sed ad testificandum etiam admittendos, cum ad instar publici criminis et laesae majestatis procedat accusatio Simoniae, multis super hoc et legibus et canonibus allegatis; aliiduo crimina quantum ad accusationem quasi paria judicentur, differunt tamen in multis, cum alia poena in uno et alia pro altero inferatur, et inter personas accusatorum et testium sit utique disting
Abbreviated transcription (Latin):
cortec̃tio scd̾ tegłam euan¬
głicam ñ p̃cessetit. ⁊ idera
conftant᷑ assererent qd̾ cor
cet adidplundum duoꝵ
monachoꝵ uiram̃ta fiis¬
hor ip̃o nec dũ ꝯtend̾e desisle¬
bant nos ut p̃diximꝰ tlamo

Expanded text:
correctio secundum regulam evangelicam non praecesserat, et idem constanter assererent quod corcet ad id probandum duorum monachorum juramenta fuishoc ipso necdum contendere desisteba
Abbreviated transcription (Latin):
ut que cortigenda sunt
cortigas ⁊ statuas scd̾m
tuenda inmonastiis.⁊
canonitis regłatib religi¬
osis locis pululasse reꝑis
limomacam prauitatem
ita ut ineis multo precio
lunt recepti. qui potius

Expanded text:
ut quae corrigenda sunt corrigas, et statuas quae tuenda, in monasteriis et canonicis regularibus et religiosis locis pullulasse repereris Simoniacam pravitatem, ita ut in eis multi sint pretio recepti qui potius
Abbreviated transcription (Latin):
dꝰ quod si aduersus cos
qui labe fum̃t hꝰi macu¬
lati actussatio coram te
fũit canonite instituta
ultionẽ. sid̾ si dehoc t᷑ ꝑ
solam inquisicionemͭ
amotos ad agendam ꝑtũã
ad monasti̾a ditigas atti¬
ora abb̃ib aut abbatissis
inofficialibꝰ eorund̾ p̃fim¬
gas pententiam ꝯpeten¬
tem ⁊ dones illam ꝑege¬
num executionem suspen¬
das. studeas aut̃ omib ꝑ¬

Expanded text:
 quod si adversus eos qui labe fuerint hujusmodi maculati accusatio coram te fuerit canonice instituta,ultionem. Quod si de hoc tibi per solam inquisitionem camotos ad agendam poenitentiam ad monasteria dirigas arctiora. Abbatibus autem, abbatissis, officialibus eorumdem injungas poenitentiam competentem, et donec illam peregenum exsecutione suspendas. Studeas autem omnib
Abbreviated transcription (Latin):
u̾itatis ne aut̃ uoꝰ qui licet
cuta horam underimam int̃
se nec caꝑe uulpes demolien.¬
tes inneam diũ nec aroete
lupos ab ouib uideam᷑. ⁊ obħ¬

Expanded text:
itatis. Ne autem nos, qui licet circa horam undecimam intersae, nec capere vulpes demolientes vineam Domini nec arcere lupos ab ovibus videamur, et ob
Abbreviated transcription (Latin):
possunt testes ꝓduci ut qñ extes¬
suum inquisicio uł testium pu¬
plitacõ iuminet. ⁊ facienda in
aliis uͦ caib poudent̃ ẽ attenden¬
dum uttum contumax actio

Expanded text:
possunt testes produci, ut quando excessuum inquisitio vel testium publicatio imminet facienda. In aliis vero casibus prudenter est attendendum, utrum contumax actio
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pars alt̾a testitutionem pet̾et
iuilieal eiusd̾ asserens eam nõ
gotii suꝑ sedit. Qina gͥ ñ tredmmꝰ
ambigendum cum ip̃a mulier
quamus minor ẽẽ dicatur ⁊ cãm
possit matͥmonii ꝑ ꝓturatorem

Expanded text:
 pars altera restitutionem peteret mulieris ejusdem, asserens eam non gotii supersedit. Quia igitur non credimus ambigendum quin ipsa mulier, quamvis minor esse dicatur, et causam possit ma
Abbreviated transcription (Latin):
tes imponi ne partes ultͣ cia
inodum gͣuent᷑ laboeib ⁊ ex¬
petilis p̃sertim cum de bñficiis
uł officiis eccłasticis litigatur
suam alt̾̃a pati fundaĩt. Si te¬
liqͣ forte uolũt legittimam
exceptionem oppone qͣm nolit
aũ nequeat incontinenti ꝓlu¬
te. quia freqñter adimpedien¬
dum uł diffetendum ꝓcessũ

Expanded text:
tes imponi, ne partes ultra modum graventur laboribus et expensis, praesertim cum de beneficiis et officiis ecclesiasticis litigatur,suam altera pars fundaverit, si reliqua forte voluerit legitimam exceptionem opponere, quam nolit aut nequeat in continenti probare, quia frequenter ad impediendum vel differendum processum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsolam tradicõem p̃dcãm qͣm
non p̃cessetunt sponsalia uł ꝯ¬
sensus legitumus ñ fu̾nt etiã
subtecuta nullum int̃ eos obli¬
gatoꝵ iudicium sit ꝯtͣctum ut
funit litib imponatur. f .c. ꝑ .a.¬

Expanded text:
solam traductionem praedictam, quam non praecesserunt sponsalia vel consensus legitimus nec fuerunt etiam subsecuta, nullum inter eos obligatorium vinculum sit contractum, ut finis litibus imponatur, fra
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾a in mod̃ exceptionis se asse¬
tit spoliatam. nei añ iestitu¬
cionem luam nullatenꝰ Rsurã
de intidenti. asserebat aña cog¬
noscendum. Gum aut̃ ea que¬

Expanded text:
altera in modum exceptionis se asserit spoliatam nec ante restitutionem suam ullatenus responsuram, de incidenti asserebat antea cognoscendum. Cum autem ea qu
Abbreviated transcription (Latin):
eam adhuc infra pubͥtatis tem¬
ꝑa constitutam quidam patru¬
us suus filios eneñ curis nõdũ
copłate ac eadem traducta fũit
hoc fuĩat ꝓcuratum. A. ue. ẜ .n.¬

Expanded text:
eam adhuc infra pubertatis tempora constitutam quidam patruus suus... filio... Senensis civis nondum copulare, ac eadem traducta fuerithoc fuerat procuratum, a ven
Abbreviated transcription (Latin):
crndem iudicio ad de recuꝑanda¬
sen seu adipicenda possone ꝓpo.¬
uitur anteꝗͣ tenuntiatum sit
aut ꝯtlusim imppͥetatis uidi¬
cio primitus instctuto agi pot̃
expmi pendente iudiciomit̃¬
dẽm posse nicħominꝰ intetita¬
ti abiis possõnis iud̃tiis sua to¬
bore duratutis que uendicio

Expanded text:
dem judicio, quod de recuperanda seu adipiscenda possessione proponitur, antequam renuntiatum sit aut conclusum in proprietatis judicio primitus instituto, agi potest experiri, pendente judicio interdictum posse nihilominus intentari, aliis possessoriis judiciis suo robore durat
Abbreviated transcription (Latin):
negotii erconstantiis ꝑ suꝑioris
ꝓuidenciam mag̃ uł minus ft̾nt
sxpectandꝰ. Si aut̃ de cornali qui¬
gio sit agendum tandu alt̃ut̃
ꝯuigũ expectetur donet de ip̃ius
uł egtitudine aut alio iusto im
tam faciat ut de facili uł inbre

Expanded text:
negotii circumstantiis per superioris providentiam magis vel minus fuerit exspectandus. Si autem de carnali conjugio sit agendum, tandiu alteruter conjugum exspectetur donec de ipsius vel aegritudine aut alio justo impram faciat, ut de facili vel in bre
Abbreviated transcription (Latin):
dicio litem ꝓpͥetati ingceditur
de illatarͥ uolencia nullam fa¬
tiens meritionem. tum aut̃ a¬
deo fu̾it in causa ꝓcessum ut
testes sint huic inde ꝓducti
qui tem teꝑit uenditate. cui ex

Expanded text:
dicio, litem proprietatis ingreditur, de illata sibi violentia nullam faciens mentionem. Cum autem adeo fuerit in causa processum ut testes sint hinc inde productqui rem coeperit vindicare, cui ex
Abbreviated transcription (Latin):
ts si suꝑ hoc apłico udicio se cõ¬
mittat. Eum bal̾timanus in¬
clitus inꝑator susstaganeis medi¬
olaneñ eccłe dyasse legatur. Ta¬
lem inportisicali sede constituere
ꝓcurate cun ⁊ nos qui gub̾namꝰ
imꝑtum sincere nrã capita sub¬
nittannũ. ⁊ eiꝰ monitadũ canꝗͣ¬

Expanded text:
 si super hoc apostolico judicio se committat, cum Valentinianus, inclytus imperator, suffraganeis Mediolanensis ecclesiae dixisse legatur: Talem in pontificali sede constituere procurate, cui et nos qui gubernamus imperium, sincere nostra capita submittamus, et ejus monita, dum tan
Abbreviated transcription (Latin):
Nicet et sulcepte setuituti of¬
fitio sumus om̃ib umusticia
debitores. Si tñ in iire fuo nos
quibdam conuenit ꝓuid̾e ne
aliis inumam fac̃e uideamur.
ne qd̾ absit inde sumatur ma

Expanded text:
servitutis officio simus omnibus in justitia debitores, sic tamen in jure suo nos quibusdam convenit providere, ne aliis injuriam facere videamur, et, quod absit! inde sumatur ma
Abbreviated transcription (Latin):
sessorio ñ ent utendum insi
uidex qui de tã cognoitit. hoc
ip̃m ex iusta tausa uiderit
Erpedite. puta. cum ex ꝑspicu¬
il iudiciis fatile arguitur im¬
quitas inualoris. ⁊ spoliato ca
hiis gͥ ⁊ aliis taudis inspectis

Expanded text:
sessorio non erit utendum, nisi judex qui de causa cognoscit, hoc ipsum ex justa causa viderit expedire, puta cum ex perspicuis indiciis facile arguitur iniquitas invasoris et spoliato casHis igitur et aliis causis inspectis
Abbreviated transcription (Latin):
intet̾is quid̃ ad iudicanda sit¬
testitucõ. S admaiorem oaute¬
lam nuram̃to tecepto qd̾ colis obiectõ
onem camalem maxine si fama
conseritit ẽ restitucõ deferenda do¬
nec auditis ꝓbacionib ⁊ discusis
tã sñ diffugio t̃minetur. Gum
utesq sit melius tałr expediti qͣm
temanete. tałr impeditol qd̾ si
tunc absolutione petita sccłm for¬
inam eccłe absoluetur. S atĩꝗͣ
siat illi mandatum subdebito
iuram̃ti receptis ꝓbationib ꝓce¬
d̾etur qͥadmod̾ ẽ p̃missum. Bi
lͦi tantasit uiti senicia ut muli

Expanded text:
sit adiudicanda restitutio. Sed ad maiorem cautelam, iuramento recepto quod talis obiectio onem carnalem, maxime si fama consentit, est restitutio differenda, donec auditis probationibus et discussis causa sine diffugio terminetur, cum utrique sit melius taliter expediri quam manere aliter impeditos. Quod si tunc, absolutione petita, secundum formam ecclesie absolvatur. Sed antequam fiat illi mandatum, sub debito iuramenti, receptis probationibus procedatur, quemadmodum est premissum. Si vero tanta sit viri sevitia, ut muli
Abbreviated transcription (Latin):
tate distincta ñ uitis effcm̃ pa-¬
tiat. S iusticre pocius defcĩa
inducat Sane sicut nobũ ꝑ
tuas lit̾al intimasa ꝯtingit
aliqũ ut tum il qui asserit spo¬
liatum suũ trahit spoliatorẽ

Expanded text:
tate distincta, non juris effectum pariat, sed justitiae potius defectum inducat. Sane, sicut nobis per tuas litteras intimasti, contingit aliquando ut, cum is qui se asserit spoliatum, suum trahit spoliatorem
Abbreviated transcription (Latin):
stroꝵ presentia ppudent̃ a partib
allegatis. Nos attendentes qd̾ laicis
uectitatis non auc̃toritas imꝑan¬
dia quib quidem motu ꝓpͥo sta¬
tutum fũit qd earum respiciat¬

Expanded text:
strorum praesentia prudenter a partibus allegatis, nos attendentes quod laicis necessitas, non auctoritas imperandi, a quibus si quid motu proprio statutum fuerit quod e
Abbreviated transcription (Latin):
cum cuułt ẽ agend̾ ne u̾itas oc¬
cultet᷑ ⁊̃ ꝓbationis copia fortui¬
tis cãib subtrabat᷑. Senel ⁊ ua¬
litudinarii. ⁊ alii testes de quib
ex aliqua rõnabili tausa cime¬

Expanded text:
cum civiliter est agendum, ne veritas occultetur et probationis copia fortuitis casibus subtrahatur, senes et valetudinarii et alii testes, de quibus ex aliqua rationabili causa time
Abbreviated transcription (Latin):
statu decteumnis reponendam
ab .i. de atna monast̾ium alii
locatõnis titulo assignarat neq¬
qd̾ restituere pot̃at eccłe spolia¬
te loco illuit rrãdem posiõnũ
dił. fił .I. tiuetosi tapellam ⁊ .p.

Expanded text:
statu decrevimus reponendam ab J. de Atteia, monasterium alii locationis titulo assignarat, neque restituere poterat ecclesiae spoliatae, loco illius tantumdem possessionum d