comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bone quid boni faciam ut hẽam uitam
et̾nam. Qui dicit ei .Q.uid me int̾rogas
de bono: unus est bonus deus. Si aut̃ ius
adutam ingͣdi serua mandata. Dicit illi
Que: Ih̾c autem dixit. Non homicidium fa¬
cies Non adulterabis. Nonfacies furtũ.
Noñ falsum testimonium dices. honora
prẽm nium ⁊ matrem ⁊ diliges ꝓximum̃

Expanded text:
bone, quid faciam boni, ut habeam vitam aeternam? Qui dixit ei: Quid me interrogas de bono? Unus est bonus Deus. Si autem vis vitam ingredi, serva mandata. Dicit illi: Quae? Jesus autem dixit: Non homicidium facies, non adulterabis, non facies furtum, non falsum testimonium dices, honora patrem
Abbreviated transcription (Latin):
emꝑ hũane leticie tͥsticia repentina succe¬
dit ⁊ ꝙ incip̃ ingandio desinit ĩ merore
mundana quippe felicitas młtis amaritudini b
ẽ resꝑfa. nou̾at ħ ille qͥ dix̾at risus dolore
miscebit᷑ ⁊ exͤma gaudii luctꝰ occupat exꝑti¬

Expanded text:
 humanae laetitiae tristitia repentina succedit. Et quod incipit a gaudio, desinit in moerore. Mundana quippe felicitas multis amaritudinibus est respersa. Noverat hoc qui dixerat: « Risus dolore miscebitur, et extrema gaudii luctus occupat
Abbreviated transcription (Latin):
ula carũ tͥbutũ exigit. s uilissim̃ reddit qr
qnͣto sunt delicatiora cibaria tanto fetidiora
flatũ expͥmẽs ⁊ abhõiabilem sonũ emittens gula
ꝑadisim claudit pgenita uendidit suspendit
pistorem decollauit bap̃am. nabire ardã pͥnceps
cocoꝵ tẽplũ incendit ⁊ ierłm totam eũtit baltha¬
sar in ꝯuiuio manũ cͣcͣ se scͥbentẽ aspexit. mane
chethel phares ⁊ ĩ eadem nocte int̃fc̃s ẽ archald̾i
sedit ppłs manducare ⁊ bib̾e ⁊ surret̾unt ludere

Expanded text:
ula carum tributum exigit, sed vilissimum reddit, quia quanto sunt delicatiora cibaria, tanto fetidiora flatum exprimens, et abhominabilem sonum emittens. Gula paradisum clausit, primogenita vendidit, suspendit pistorem, decollavit Baptistam. Nabuzardam princeps cocorum templum incendit et Ierusalem totam evertit. Balthasar in convivio manum contra se scribentem aspexit: «Mane, Thecel, Phares», et eadem nocte interfectus est a Caldeis. «Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt l
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ domꝰ ꝓtegens t̃pitudĩem ñc aũt gulosis nõ
sufficiũt fructꝰ arboꝵ ñ gͣna leguminũ ñ radices
h̾baꝵ. ñ pisces maris ñ bestie t̾re ñ aues celi s
q̃runt pignienta ꝯꝑant᷑ aromata ⁊ nutͥuntur
alcilia capiũt᷑ obesa q̃ studiose cocunt᷑ aite cocoꝵ
q̃ laute ꝑant᷑ offõ minist᷑᷑. a lius ꝯt̾endit ⁊ colat

Expanded text:
tegens turpitudinem». Nunc autem gulosis non sufficiunt fructus arborum, non genera leguminum, non radices herbarum, non pisces maris, non bestie terre, non aves celi, sed queruntur pigmenta, comparantur aromata, nutriuntur altilia, capiuntur obesa, que studiose coquuntur arte cocorum, que laute parantur officio ministroru
Abbreviated transcription (Latin):
pͥparare iubet quam ncc̃itas corporis uel
sue qualitas persone exigat. uł si plus
accipiat in edendo uel bibendo ꝓpter ĩcem
De qua idem gula nascitur in epta leticia.
scurrilitas. leuitas. uaniloquium. Imnũ¬
dicia corporis. instabilitas mentis. ebrie¬
tas. libido. quia ex saturitate uentris libi¬
do corporis congeritur. que per Ieinia et
abstinentiam. ⁊ operis cuiuslib assiduita¬
tem optime uincitur

Expanded text:
praeparare jubet, quam necessitas corporis, vel praeparare jubet, quam necessitas corporis, vel suae qualitas personae exigat, vel si plus accipiet in edendo vel bibendo propter desiDe qua gula nascitur inepta laetitia, scurrilitas, levitas, vaniloquium, immunditia corporis, instabilitas mentis, ebrietas, libido: quia ex saturitate ventris libido corporis congeritur, quae per jejunia et abstinentiam, et operis cujuslibet assiduitatem optime vincitur
Abbreviated transcription (Latin):
etiam dñs ⁊ saluator nr̃ eorum incursus. Ie¬
iumis ⁊ oratiomibus premonet superare
dicens. Hoc gemis non eicitur nisi ꝑ ora¬
tionem ⁊ Ieiuuium. Inmundi enim spiri¬
tus ibi se fiducialius imittunt. ubi uident
frequentes comessationes ⁊ ebrectates excer¬
ceri. Abstinentia corpus macert. S cor ĩ
cum operibus deo optime sunt acceptabłia
Qui autem a cibis abstinent ⁊ praueagunt.
a cibis qui ⁊ a malicie actibus ⁊ a mundi e¬
iunat ambitionib. Primum est corporale¬
uicium gula. idest intemperans cibi uł po¬
tus uoluptas. per quam primi parentes:
humanigeneris paradisi felicitatem ꝑdi¬
derunt. ⁊ in hanc erumpnosam huius uite
miseriam delicti sunt. ubi om̃is homo per
pcc̃m nascitur. per dolorem uiuit. per do¬
lorem moritur. Que trib modis regnare
iudecur in homine. idest dum homo ho¬
ram canonicam ⁊ staturam gule causa an¬
ticipare cupit. aut exquisitores cibos sibi

Expanded text:
etiam Dominus et Salvator noster eorum incursus jeetiam Dominus et Salvator noster eorum incursus jejuniis et orationibus praemonet superare dicens: Hoc genus non ejicitur, nisi in oratione et jejunio . Immundi enim spiritus ibi se fiducialibus immittunt, ubi videbunt frequenter comessationes et ebrietates exerceri. Abstinentia corpus macerat, sed cor icum bonis operibus Deo optime sunt acceptabilia. Qui autem a cibis abstinent, et prave agunt; a cibis, qui et a malitiae actibus, et a mundi jejunat ambitionibus. peccatum gula, id est, intemperans cibi vel potus voluptas, per quam primi parentes humani generis paradisi felicitatem perdiderunt, et in hanc aerumnosam hujus vitae miseriam dejecti sunt; ubi omnis homo per peccatum nascitur, per laborem vivit, per dolorem moritur. Quae tribus modis regnare videtur in homine; id est, dum homo horam canonicam et statutam gulae causa anticipare cupit, aut exquisitiores cibos sibi
Abbreviated transcription (Latin):
um metuit. sciens se minqmͣ eius p̾senti¬
ameffugere posse. Sicut psalmstadiẽ Quo
ibo aspiritu tuo: ⁊ quo a facie tua fugiam. Itẽ.
Quia neq ab oriente neq ab occidente suhaui¬
ditur patet locus fugiendi deum. Qui tmĩt
deum acciꝑient doctiiam eius. ⁊ qui uigi¬
lauerins in mandatis illius. accipient
tuta ꝑmanet. Beatus homo qui semper est
panidus ⁊ cui donatum est dertimorẽ sẽp
gmus eũm qma ꝑfecta cantas foris mit¬
ei srtirest petunum quod cum elemo
enim homo spiritualis effectus angelis con¬
iungitur. deoq liberius copulatur. Si absti¬
nencia carnis orationibus exaltatur. per
Ieiunia ⁊ orationes occulta misteriorum
celestium reuelantur. diuiniq sacramenti
archana panduntur. Qmͣdiu adam se absti¬
nuit mansit in paradiso. ut autem man¬
ducauit expulsus est. Ieinnia fortia tela st̃
adu̾sus temptamenta demoniorum. cito
enim per abstinentiam uincuntur. unde

Expanded text:
um timet, sciens se nunquam ejus praesentium timet, sciens se nunquam ejus praesentiam effugeribo a spiritu tuo, et quo a facie tua fugiam ? Iterum: Quia neque ab Oriente, neque ab Occidente , subauditur, patet locus fugiendi Deum. Qui timet Deum, accipiet doctrinam ejus, et qui viglaverint in mandatis illius, invenient  tuta remanet. Beatus homo, qui semper est pavidus , et cui donatum est Dei timorem semper gamus eum; quia perfecta charitas foras mitesse jejunium quod cum eleemoenim homo, spiritalis effectus, angelis conjungitur Deoque liberius copulatur, si abstinentia carnis orationibus exaltatur. Per jejunia enim et orationes occulta mysteriorum coelestium revelantur, divinique sacramenti arcnuit, mansit in paradiso: manducavit, et expulsus est. Jejunia fortia tela sunt adversus tentamenta daemoniorum; cito enim per abstinentiam vincuntur. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
intentiam agite. Appropinquabit enini re¬
gnum celorum. Et ioħes baptista ait. facite
fructus dignos penitentie. stuctus dignus
penitentie est cransacta flere pc̃ca. ⁊ eadem ĩ¬
terum non agere. Sicut scriptura ait. Ne ad¬
non est mundus qui plangit quod gessit.
nec deserit. ⁊ post lacrimas hec que fleuerat
tium sapientie timor domini. magna est
cautela pcci dei semper p̾sentiam timere. Q
ꝑscẽ deum timet. diligenter se a pcc̃is custo¬
dit . Timenti denm in nouissimo die bene
erit ⁊ merces eius inet̾num ꝑmanet. Es
erubescit in conspectu hominis peccare. qnͣ
iniquitatem agere. qui non solum opera.
d ⁊ corda considerat. Qui timore sancto dm̃
metuũ t. inquirunt quebeneplaciti sunt
illi. Alius est timor filiorum. alius amorser¬
uorum. serui enim ꝓpter cormenca duõs
timent. Filii uero ꝓpter amorem pacres tuñt.
si filii dei sumus timeamus eum ex caritatiꝰ
dulcedine. non de timoris amaritudine. Ho¬
mo sapiens in omnibus operibus suis de¬

Expanded text:
enitentiam agite, appropinquabit enim regnum coelorum . Et Joannes Baptista ait: Facite fructus dignos poenitentiae . Fructus est dignus poenitentiae, transacta flere peccata, et eadem iterum non agere, sicut Scriptura ait: Non adnon est mnec deserit, et post lacrymas haec, quae fleverat, tium sapientiae timor Domini . Magna est cautela peccati, Dei semper praesentiam timere. Qui perfecte Deum timet, diligenter se a peccatis custodit. Timenti Deum in novissimo die bene erit , et merces ejus in aeternum permanet. Qui erubescit in conspectu hominis peccare, quanctu Dei iniquitatem agere, qui non solum opera, sed et corda considerat? Qui timore sancto Deum metuunt, inquirunt quae beneplacita sunt illi. Alius est timor filiorum, alius est timor servorum. Servi enim propter tormenta dominos timent; filii vero propter amorem patris timent. Si filii Dei sumus, timeamus eum ex charitatis dulcedine, non de timoris amaritudine. Homo sapiens in omnibus operibus suis De
Abbreviated transcription (Latin):
hora septima reliquit eum febris. Cog¬
nouit ergo pr̃ quia illa hora erat in qͣ
dixit ei ih̃c. filius tuus uiuit ⁊ credit
ip̾se ⁊ domus eius tota. Hoc iterum
scdm signũ fecit ihc cum uenisset a iu¬
dea in galileam.U

Expanded text:
cognovit ergo pater quia illa hora erat in qua dixit ei Iesus filius tuus vivit et credidit ipse et domus eius tota hoc iterum secundum signum fecit Iesus cum venisset a Iudaea in Galilaeam
Abbreviated transcription (Latin):
exposui. orationib nr̃is mercedem hurꝰ
operis recompensabo. cumgratum nobis
didicero me qd̃ iuberx estis dignati cõ¬
ꝑlesse. Incipit ¶ liber thobie

Expanded text:
exposui. Orationibus vestris mercedem hujus operis compensabo, cum gratum vobis didicero me, quod jubere estis dignati, complesse. INCIPIT LIBER TOBI
Abbreviated transcription (Latin):
oppugͣntiũ iniurias ꝓpulsare. hostes
ꝯt̾ere ciues tm nͨ sufficit diei malicia eiꝰ
s dies diei laborem eructat ⁊ nox nodi
dicunt᷑. ⁊ noctes expendunt᷑ iuspõpnes
las furca tñ us recurret nõ om̃s inquit
capiunt u̾bum istud s qui pt̃ cap̾e capiat
uñ dñs ip̃e decet̾is pontificalib indum̃tis
iussissz ut moyses a aron ⁊ filios eius uestirz
de soł feminialib ñ p̃cepit ã ait ut ip̃i fe¬
minialib ut̾ent᷑. cũ ing̃d̾ent᷑ tab̾nacłm tes¬

Expanded text:
oppugnantium injurias propulsare, hostes conterere, cives tueri. Nec sufficit diei malitia sua, sed dies diei laborem eructat, et nox nocducuntur, et noctes expenduntur insomnes. las furca, tamen usque recurret. «Non omnes, inquit, capiunt verbum istud, sed qui potest capere capiat». Unde cum Deus ipse de certis pontificalibus indumentis iussisset ut Moyses Aaron et filios suos vestiret, de solis feminalibus non precepit, sed ait ut ipsi feminalib
Abbreviated transcription (Latin):
tam bonus reputat᷑ ut diues tam malus
resoluitur ⁊ iactantia refrenatur. crit
fu̾ant oblectamenta culpar̃. labor in acqͣrendo
timor ĩ possidendo. dolor ĩ amittendo m̃tẽ eiꝰ sꝑ
fatigat. sollicitat ⁊ afflig̃. uͥ est thesaurus
siuis ibi ⁊ cor suũ. s de ħ plenius in seq̃ntib¬

Expanded text:
Tam bonus reputatur ut dives, tam malus resolvitur et iactantia effrenatur, currit menta penarum que fuerant oblectamenta culparum. Labor in acquirendo, timor in possidendo, dolor in amittendo, mentem eius semper fatigat, sollicitat et affligit: «Ubi est thesaurus tuus, ibi est et cor tuum». Sed de hoc plenius in sequentib
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯiugii. stultus ⁊ ĩpiꝰ qͥ tenet adult̾am ⁊
patͦnus est tͦpitudinis qͥ celat cͥmen iꝑcoris
s si dimictit adult̾am ubs sui culpa punit᷑
expedit nub̾e qͥs unꝙͣ eqͣminit̾ potuit sustine̾
riualem sola suspicio zelocipum uehem̃t̾
affligit nam lic scͥptũ sit erũt duo in carce
una ⁊elus tñ uiri duos in carne una ñ
patitur. de miseria bonoꝵ ⁊ maloꝵ¬

Expanded text:
i tenet adulteram», et patronus est turpitudinis qui celat crimen uxoris. Sed si dimittit adulteram, absque sui culpa puniturexpedit nubere». Quis unquam equanimiter potuit sustinere rivalem? Sola suspicio zelotipum vehementer affligit; nam licet scriptum sit: «Erunt duo in carne una», zelus tamen viri duos in una carne non patitur. XVIII De miseria bono
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e p̃ciosũ ornatũ ⁊ uariã supplectelẽ ut
pluris sit sepe culcus uxoris ꝙͣ census ma¬
riti alio qͥn ꝑ dies ⁊ noctes suspirat plangit
gairit ⁊ mmurat tͥa sũt enĩ q̃ ñ sinũt hõiem
mane ĩ domo funis stillicidiũ ⁊ mala iꝑcor.
sola despicior acunctis. ꝯtempnor. sola uult
diligi. sola laudari cłtꝰ amorẽ suũ asserit
slmand̾ est om̃e ꝙ diligit. odiend̾ est om̃e

Expanded text:
re pretiosum ornatum et variam suppellectilem, ut pluris sit sepe cultus uxoris quam census mariti; alioquin per dies et noctes suspirat et plangit, garrit et murmurat. Tria sunt enim, que non sinunt hominemmanere, fumus, stillicidium, et mala uxor. sola despicior, a cunctis contemnor. Sola vult diligi, sola laudari, alterius amorem suum asserit Amandum est omne quod diligit, odiendum omne
Abbreviated transcription (Latin):
anxietas afflig̃ cura sollicitudo mole¬
stat. metꝰ ext̾ret t̾mor ꝯcutit horror abdut.
deni bonus ⁊ malus om̃s mundanis cru¬
ciatib affligunt᷑. ⁊ mundanis afflictõib
crutiant᷑ expto c̾de magr̃o si impiꝰ inguit

Expanded text:
anxietas, affligit cura, sollicitudo molestat, metus exterret, tremor concutit, horror abducit, denique bonus et malus, omnes mundanis cruciatibus affliguntur et mundanis afflictionibus cruciantur. Experto crede magistro: «Si impius, inquit
Abbreviated transcription (Latin):
reddet tibi. Et uideant ur̃a bona opera:
⁊ glorificent patrem ur̃m qui in celis est.
Caue prorsus ne te illa sententia conueni¬
at que deypocritis dicitur. Omnia opera
sua faciunt ut beatificentur ab omnib. a¬
men dico uobis receperunt mercedem suã¬
tionepulsatus cũ hus quidem qui demi¬
racuiorum signis głi abantur audias. ui¬
debam sathanam sicut fulgur de celo ca¬
dentem. Siulatio false religioms dicit
uia nichil boni in abscondito facis ne
acunctis cognitus decesteris fieri age
tetoris esse que intus non appetis
dere hominib quod non est quid aluid
qm dampnatio est: Memor esto itaq qd̾
dicitur. Ue uobis scribe ⁊ pharisei ypocri¬
te. qui mundatis quod foris est. calicis ⁊
parasipdis intus aũt plem estis rapina ⁊
inmundicia. pharisee cece munda prius
quod intus est ealicis et parasipdis ut fiat¬
et id quodforis estmundum. Icem ꝙ illud
quod inculcando repetitur. ue uobis scri¬

Expanded text:
reddet tibi ; et: Videant vestra bona opera, reddet tibi ; et: Videant vestra bona opera, et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est . Cave prorsus ne tibi sententia illa conveniat, qua de hyprocritis dicitur: Omnia opera sua faciunt ut beatificentur ab hominibus. Amen dico vobis, receperunt mercedem suatione pulsatus, cum his qui etiam de miraculorum signis gdebam Satanam sicut fulgur de coelo cadentem . » SIMULATIO VERAE RELIGIONIS DICIT: Quia nihil boni in abscondito facis, ne cunctis cognitus detesteris: finge te foris esse quod intus non appetis.e te hominibus quod non es, quid aliud quam damnatio est? Memor esto utique quod dicitur: Vae vobis, Scribae et Pharisaei hypocritae, qui munetc. Intus autem pleni estis rapina et immundicia. Munda prius quod intus est, ut fiat et iet id quod deforis est mundum . » Itemque illud, quod inculcando repetitur: « Vae vobis, Scri
Abbreviated transcription (Latin):
bomo. Humiliauit semet ip̃m factus obe¬
diens usꝗuad inortem mortem aũ crucis.¬
Si igitur tanta hummlitate se deprimit di¬
uina maiestas. Superbire in aliquo debet
humana infirmitas. In anis głia dicit
gebonum quod uales. ostende cunctis
bonum quod agis. ut bonus acunctis di¬
uaris. ut sanctus ⁊ uenerabilis ab omnib p̃¬
diceris. ut dei electus uoceris. ut nemo te
contempnat. nemo te despiciat. S uniuer¬
si debitum tibi honorem persoluant.
agis non pro transitoriis. sed pro eter¬
nishonorib age. occulta quod agis in qmͣ¬
tum uales. Quod si ex toto non uales sit in
ammo occultandi uoluntas ⁊ non erit de
ostñtatone ułla temeritas. Nec criminis e¬
rit aliqñdo manifestare quod semper uis
celatum habere. Sic demq duas redempto¬
ris sentencias sibi q quasi contrarias uide¬
beris adimplesse quib dicitur. fãcience ce
elemosinam nesciat si nistra quid faciat
dexteratua. Sed sit elemosina tua in absꝯ¬
dito ⁊ pater tuus qui uidet in abscondito

Expanded text:
iavit semetipsum factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucisSi igitur tanta humilitate se deprimit divina majestas, superbire in aliquo non debet humana infirmitas. INANIS GLORIA DICIT: Age bonum quod vales, ostende cunctis bonum quod agis, ut bonus a cunctis dicaris, ut sanctus et venerabilis ab omnibus praediceris, ut Dei electus noscaris, ut nemo te contemnat, nemo te despiciat, Sed universi debitum tibi honorem persolvant. i boni aliquid agis, non pro transitoriis, sed pro aeternis honoribus age. Occulta quod agis, quantum vales. Quod si ex toto non vales, sit in animo occultandi voluntas, et non erit de ostentatione ulla temeritas: nec criminis erit aliquando manifestare, quod semper vis celatum habere. Sic denique duas Redemptoris sententias sibi quasi contrarias videberis adimplesse, quibus dicitur: « Faciente te eleemosynam, nesciat sinistra tua quid faciat dextera tua: sed sit eleemosyna tua in abscondito, et Pater tuus qui videt in abscondito,
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ. Prmogenita quidem fides est. Nemo .n.
ꝑdis. Principatus ⁊ potestates ⁊ rectores tene¬
buntur ones ab edis. grana a paleis damp¬
nabunt᷑. a massa uagandi ⁊ temptandi li¬
tenuia

Expanded text:
is. Primogenita quidem fides est. Nemo enim s. Principatus, et potestates, et rectores tenerabit oves ab haedis, grana a paleis, damnabuntur, amissa vagandi et tentandi licentia
Abbreviated transcription (Latin):
nachi signis ⁊ ꝓdigiis fas. let. faciet .n. stupenda
miracula. ut iubeat ignem de celo descend̾e
ꝑ illud loquitur quasi uiuũ uideaturut d̾r. In
omib signis ⁊ ꝓdigiis mendacib hic antiqͣm ihe¬
rusałe reedisicabit. in qua se ut d̾m coli iubebit
hunc uidei ex toto orbe uenientes summo uo¬
to suscipient s ꝑ p̃dicationem helye ⁊ henoc ad
xp̃iauam religionem redibunt ⁊ om̃s pene dr¬
rum maityrium subibunt. D. Quat etate ue¬
ment illi dño. m In ea qua assumpti sunt. qͥ
tentorium suũ ad expugnandos iustos in mon¬
te oliueti extendet in quo inuenietur subita

Expanded text:
nachi, signis et prodigiis fallet. Faciet enim tam stupenda nachi, signis et prodigiis fallet. Faciet enim tam stupenda miracula, ut jubeat ignem de coelo descendere, in illo loquetur; ut quasi vivum videatur, ut dicitur: In omnibus signis et prodigiis mendacibus . Hic antiquam Hierusalem reaedificabit, in qua se ut Deum coli jubebit. Hunc Judaei ex toto orbe venientes summo voto suscipient; sed per praedicationem Eliae et Enoch ad Christianam religionem redibunt, et omnes pene dirum martyrium subibunt. D. Quali aetate venient illi duo?--M. In ea qua assumpti sunt: qui tentorium suum ad expugnandos justos in monte Oliveti extendet, in quo invenietur subita
Abbreviated transcription (Latin):
lo cũ aliquid tuipe uidetur aut bonũ impedui
nitit᷑ ut in passione dñi de uxore pilati legitur
Aliqñ ab ip̃o homine. cũ quod uderit. uł au¬
dierit uł cogitauit ħ in sompnis ymaginatur
⁊ in timore posinis ꝑ t̾sticiam. in spẽ ꝑ letitiam
ludificatur. D Bñdictum dei uerbum ꝙ tot se¬
creta mͥ resererat ꝑ os tuũ. Nũc si rogare au¬
in magna babilonia de meret̾te generis dan
nascetur in mat̾c utero drabolo replebit᷑ In co¬
ro ahim a malesicis nit̾etur in ninu̾so orbe ĩꝑa¬
bit. totum genus humanũ sibi .iiiiͦ. modis sub¬
me affluent. qr om̃ia abscondita petunia erit si¬
bi manifesta. Scd̾o mͦ uulgus sibi terrore sub¬
detur. q maxima seuitia in dei cultores furit. Ca¬
o mͦ in sapientia ⁊ in credibili eloqñtia derũ op¬
tinebit. qr om̃s artes ⁊ omnem sqͥpturam memo¬
riter sciet. Qͣto mͦ mũdi ꝯtẽptores. ut sunt mo¬

Expanded text:
lo, cum aliquid tentare aut bonum impedire lo, cum aliquid tentare aut bonum impedire nititur; ut in passione Domini de uxore Pilati legitur. Aliquando ab ipso homine, cum quod viderit, vel audierit, vel cogitaverit, hoc in somnis imaginatur, et in timorliae. D. Benedictum Dei verbum, qui tot secreta mihi reserat per os tuum. Nunc si rogare auAntichristus in magna Babylonia de meretrice generis Dan nascetur. In matris utero diabolo replebitur, et in Corozaim a maleficis nutrietur. Universo orbi imperabit, et totum genus humanum sibi quatuor modis subme affluent, quia omnis pecunia abscondita erit ei manifesta. Secundo modo: vulgus sibi terrore subdet, quia maxima saevitia in Dei cultores furiet. Tertio modo: sapientia et incredibili eloquentia clerum obtinebit, quia omnes artes et omnem Scripturam memoriter sciet. Quarto modo: mundi contemptores, ut sunt mo
Abbreviated transcription (Latin):
lunt nł quib uolunt. siue uigilantib sũ dormi¬
entib. Que aũ in penis sunt nõ aꝑꝑent. nͥ ab
angłis ꝑmiitant᷑ ut ꝑ liberatione sua rogent.
aut liberate gaudium suũ amicis suis nũtient
que aũ in inferno sunr mlłi apparere possunt.
Si aũ aliqñ uidentur appaiere sine in sompnis
sũ nĩgilantib nõ ip̃e s demones credunt᷑ in illa¬
ꝵ sp̃e que etiam se in angłos lucis tͣssigurant
ubi altare destiuxit añ abmonitione ut aĩa
benedicti ppͥ in monstro apparuit. Cuiꝰ caput
⁊ cauda asinus. medietas ursus fuit. que sedi¬
e noctu q ꝑ asꝑa ⁊ ignca loca tͣni ⁊ post uiditiũ
deglutiendam asseruit olla gehennali. D In
qua forma aꝑpent: M In humana corpore
assũpto de aere. 2. Uñ ueniunt sompnia M¬
Auqñ a deo cũ aliquid futuri rerielatut sicut io¬
seph ꝑ stellas. ⁊ manipulos ꝙ fratrib suis p̃¬
ferret᷑ aut aliquid ncͣm admonetur ut illud
Ioseph ut fugeret in egyptum. Aliqñ a dyabo¬

Expanded text:
lunt, et quibus volunt, sive vigilantibus, seu dormientibus. Quae autem in poenis sunt non apparent nisi ab angelis permittantur, ut pro liberatione sua rogent, aut liberatae gaudium suum amicis nuntient. Quae autem in inferno sunt, nulli apparere possunt. Si autem aliquando videntur apparere, sive in somnis, sive vigilantibus, non ipsae, sed daemones creduntur in illorum specie, qui etiam se in angelos lucis transfigurant,ubi altare destruxit; aut pro admonitione, ut anima Benedicti papae in monstro apparuit, cujus capu cauda asinus, medietas ursus fuit, quae se die noctuque per aspera et ignea loca trahi, et post judicium deglutiendam asseruit olla gehennali. D. In qua forma apparent?--M. In humano corpore assumpto de aere. 9. Unde somniaicut Joseph per stellas et manipulos quod fratribus suis praeferretur. Aut aliquid necessarium admonetur, ut alio Joseph, ut fugeret in Aegyptum. Aliquando a diabo
Abbreviated transcription (Latin):
mittis sum ⁊ humilis corde ⁊ inuenietis reqͣ
em animab ur̃is. Audi cumor superbie an¬
di dicentem ad huc humilitatis magr̃m. Om¬
ns qui sc exaltat humiliabitur: ⁊ qui se hu¬
meliat exastabitur. Et illud. Super quem
requiescet spiritus meus. insi super humi¬
lemt quigum ⁊ tremantem sermones me¬
os. Aludi quid etiam de illo apostolus dicat.
qui te ad hoc sectanda inuitat. Ait em̃. Qui
cum in forma deresset non rapinam arbi¬
tratus est esse se equalem deo. sed semet ip̃m

Expanded text:
mitis sum et humilis corde, et invenietimitis sum et humilis corde, et invenietiiem animabus vestris . » Audi, tumor superbiae, audi dicentem adhuc humilitatis magistrum: « Omnis qui se exaltat humiliabatur, et qui se humiliat exaltabitur . » Et illud: « Super quem requiescit Spiritus meus nisi super humilem, et quietum, et trementem sermones meos? » Audi quid etiam de illo ait Apostolus, qui te ad haec sectanda invitat; ait enim: « Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo, sed seme
Abbreviated transcription (Latin):
pene omnib melior es. uerbo. sciencia di¬
titualib suppetunt carismatib cunctos ergo
desꝑice. cunctis temet ip̃m superiorẽ accende.
putredo ⁊ ueriis es. quiq ⁊ si aliquid ei
nisi tanto te humilies qnͣto magnus es. ꝑdis
onine qued el. Nũquid tu alcior qmͣ primus
angelus: Nũquid tu splendidior interra qmͣ
lucifer incelo. Quod si ille detanta sublimita¬
ce per superbiam cecidit: Quo modo tu adtan¬
tam celsitudinem superbiens deimis ꝯscendes:
Quia illa qmͣdui hic ciuis condicione tene¬
ris de qua per q̃ndam sapientem dicitur. Cor¬
pus quod corrumpitur agrauat aminam et
deprimit terrena in habitio sensum: multa
cogitantem. Quem densissimis interra puta
lucis sue globos amictere: Audi ergo poci
lucem uentatis dicentem. Qui sequitur mne
inquit non ambulat in tenebris sed habs¬
biedumen uite. In quo aut̃ esset sequendus
Nicui piemonuit dicens. Discite ame quia

Expanded text:
ene omnibus melior es verbo, scientia, diene omnibus melior es verbo, scientia, dispiritualibus suppetunt charismatibus; cunctos ergo despice, cunctis temetipsum superiorem ostende. putredo et vermis es, quia etsi aliquid es, nisi tanto te humilies, quanto magnus es, perdes omnino quod es. Nunquid tu altior quam primus angelus? nunquid tu splendidior in terra quam Lucifer in coelo ? Quod si ille de 209 tanta sublimitate per superbiam cecidit, quomodo tu ad coelestem celsitudinem superbiens de imis conscendes, qui illa, quandiu hic vivis, conditione teneris, de qua per quemdam sapientem dicitur: Corpus, quod corrumpitur, aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem ? 7. Quam densissimis putam, lucis suae globos amittere? Audi ergo potius lucem veritatis dicentem: Qui sequitur me inquit non ambulat in tenebris, sed habebit lumen vitae . In quo autem ipsa esset sequenda, alibi praemonuit, dicens: Discite a me quia
Abbreviated transcription (Latin):
seculi tristicia. cñcta initutis exerciciũ tor¬
pounel magnia. contẽa firmiam stabilita¬
tem dissoluta uagatio. dontra spei fiduciam
desperatio. contra mundi contemptum. eu¬
piditas. contra miãm obduratio. contya inno¬
cenciam fraus ⁊ furcum. contra ueritatem
flła acqnsendatium. contr̃a cibu ꝑtimoniã
uencris nglunies. contra moderatum miero¬
tem inepta leticia. contra diseretam tacit¬
nitatem multiloquium. contra coenis fategri¬
tatem minundicia. acqr luxuma. cantia qadis
pr̃ĩe celestis appetitus seculi presentis oppug
semet ip̃m inmergit quid a̾ qmͣ crudelis pie ui¬
uencium persecutio aduersus comprobatas uir¬
tutum acies deseuit. E qmͣ durus. oqmͣ ama¬
rus est super bie congressus que angelos de
celo proiecie. bomines deparadiso minauit
emius exercitus atq armorum conflictus ui¬
cia sunt que breuiter comprehensa cetigimꝰ
Sed uideamus quomodo astra celi ⁊ inferm
dimicent arma xp̃i ⁊ diaboli collisa dec̾tãt

Expanded text:
a, contra virtutis exercitum torpor vel ignavia, contra firmam stabilitatem dissoluta vagatio, contra spei fiduciam desperatio, contra mundi contemptum cupiditas, contra misericordiam obduratio, contra innocentiam fraus et furtum, contra veritatem fallacia et mendacium, contra ciborum parcimoniam ventris ingluvies, contra moderatum moerorem inepta laetitia, contra discretam taciturnitatem multiloquium, contra carnis integritatem immunditia atque luxuria, contra cordis patriae coelestis appetitus saeculi praesentis, opponens, semet immergit: quid aliud, quam crudelis pie viventium persecutio adversus conglobatas virtutum acies desaevit? O quam durus, o quam amarus est superbiae congressus! quae angelos de coelo projecit, homines de paradiso eliminavit; cujus exercitus, atque armorum conflictus vitia sunt, quae breviter comprehensa tetigimus! Sed videamus qualiter castra coeli et inferni dimicent, arma Christi et diaboli collisa decertent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfigurant᷑ ⁊ dens in eis ut in templis habitat ncõe
est ut templa dei magis ꝑspicua sint qͣm sol. que¬
saelis agilitas esset ibi pigratarditas. Sane ibuta
ueloces sit. ut qͣm cuto oriens sol occidentem suora¬
dio tangit tam cito ab oriente in occidentẽ uenire
possint. ⁊ qmͣato oculus se eleuans uisũ ad celum
diricit. tam cito de celo ad terram. de t̾ra ad celos re¬
labi possinit. ħ etem̃ angeli facere possunt. quib
ip̃e equales erunt ut d̾r. erunt eqͣles angłis dei. Et¬
tudo. erit ibi ualitudo. Nempe illoꝵ ualentiã talis¬
erit ut si montes ⁊ omemmolem terie pede uer¬
tere uellent. ualent̾ possent. ⁊ tam facile qm ñc
uidere. hoc .ii. nemo dubitat angłos posse quib
tura eos retinere queat sicut sepulchrum dñi cor¬

Expanded text:
r; et Deus in eis, ut in templis, habitat; necesse est ut templa Dei magis perspicua sint quam sol. Esael agilitas esset ibi pigra tarditas. Sane ipsi veloces sunt ut quam cito oriens sol occidentem suo radio tangit, tam cito ab oriente in occidentem venire possint, et quam cito oculus se elevans visum ad coelum dirigit, tam cito ad terram de coelo, de terra ad coelum relabi poterunt: hoc etenim angeli facere possunt, quibus ipsi coaequales erunt, ut dicitur: Erunt aequales angelis Dei . Ectudo esset ibi invaletudo: nempe illorum talis erit valentia, ut si montes et omnem molem terrae pede vertere vellent; valenter possent, et tam facile, quam nunc videre: hoc enim nemo dubitat angelos posse, quibutura eos retinere queat; sicut sepulcrum cor
Abbreviated transcription (Latin):
fores ut moyses. cui nũqͣm d̾s motus est nec
caligauit oculus. D Osuauitas᷑.. Quid si cũ¬
hũs dmĩ̃b habitis deberes ita fiꝰ longeuus
ut matusalan qui pene ad nulle annos iuxit.
D O magnificentia tnͥ uidet᷑ si cui optatio ex
hiis eligendi daret᷑ unũqd̾q ꝓ regno. uue elige¬
ret᷑. Si quis aũ huis om̃ib polleret. m̾to toto
mundo p̃ferendus esset. m Oportet ut int̾im
fileas usq dum p̃stantiora audias. Quid si cũ
om̃ib suꝑiorib ita sapiens esses ut salomon.
cui om̃ia occulta ⁊ abscondua erant in anifesta

Expanded text:
esses ut Moyses, cui nunquam dens motus est, nec esses ut Moyses, cui nunquam dens motus est, nec caligavit oculus? D. O sanitas!--M. Quid si his omnibus habitis deberes ita fieri longaevus ut Mathusalem, qui pene ad mille annos vixit? D. O magnificentia! Mihi videtur, si cui optio ex his eligendi daretur, unumquodque pro regno jure eligeretur: si quis autem his omnibus polleret, merito toti mundo praeferendus esset.--M. Oportet, ut interdum sileas, dum praestantiora audias. Quid si cum his omnibus superioribus ita sapiens esses ut Salomon, cui omnia abscondita et occulta erant manifesta
Abbreviated transcription (Latin):
diligunt eum. D Que sunt hec: M uita et̾na
beatitudo sempiterna. om̃ium bonoꝵ sufficien¬
tẽ . ⁊ ĩmortalitatẽ. In aĩa aũ. sapientiã. amiciti¬
am. ꝯcordiam. potestatẽ. honorem. securitatẽ
it̃ aĩa mea audire. hoc rogo te. aliquib mo¬
dis expͥme: m placeret ne tͥ si tra esses pulcer
ut absolon. in cuiꝰ corꝑe nõ eint matula. ut cuiꝰ
coma multo p̃cio ponderabat᷑ p̃cisa. D O gła. m
Quid cũ hoc decore eẽs tam uelox qͣm assael
qui cursu pedum p̃uerterat cap̃as. D O gr̃a o
Quid si cũ hñs duob tam fortis ut saison qͥ mil¬
le uiros armatos ꝓstrauit una mandibula.
DOingens decus. m Quid sicũ hũs trib esses
ira liber qm augnstus. cui totus mundus ser¬
niuit .A O daritudo. m Quid si cũ hũs .iiiiͣ. ita
uoluptate afflueres. nt salomon. qui nũqͣm
aliquid cordi suo denegabat. qd̾ desiderabat.
D O dulcedo .m Quid sicũ hiis .u . tom sanus

Expanded text:
diligunt eum . D. Quae sunt haec?--M. Vita aeterna, diligunt eum . D. Quae sunt haec?--M. Vita aeterna, beatitudo sempiterna, omnium bonorum sufficientem, immortalitatem: In anima autem sapientiam, amicitiam, concordiam, potestatem, honorem, securitatem, it anima mea audire. Rogo te, haec aliquibus modis exprime.--M. Placeretne tibi si esses ita pulcher ut Absalon in cujus corpore non erat macula, et cujus coma multo pretio ponderabatur praecisa? D. O gloria!--M. Quid si cum hoc decore esses tam velox quam Asael, qui cursu pedum praevertebat capreas. D. O gratia!--M. Quid si cum his duobus ita esses fortis ut Samson, qui mille viros armatos prostravit una mandibula? D. O ingens decus!--M. Quid si cum his tribus esses tam liber quam Augustus, cui totus mundus servivit? D. O claritudo!--M. Quid si cum his quatuor ita voluptate afflueres ut Salomon, qui nunquam cordi suo aliquid denegabat quod desiderabat? D. O dulcedo!--M. Quid si cum his quinque ita sanus
Abbreviated transcription (Latin):
etatib. singłic m̃suris uttũq sexũ uiroꝵ ⁊ mu¬
lieꝵ ꝯspic̾e. sicut est delc̃abile diuersas uoces in
organis. uł fidib audire. Uñ magis credendũ est
om̃s in illa etate ⁊ in illa m̃sura resurgͥe ⁊ ibi
apꝑere qua ꝯugit eos hĩnc migrare. D Er̃t
uestini uł midi N Nudi erũt s om̃i decore ful
salutis. ⁊ aĩas eoꝵ indum̃to letitie. ⁊ sicut hic
diu̾sa genera floꝵ. ut in liliis albedo. in rosis ru
facere quod nolũt En Nichil nͥ bonũ uolũt. ideo
q̃cqͣd nelunt. libere agunt. ⁊ ubi cũ esse uolũt
ibi laudare. est tm̃ de uusione dei gaudere.
Recordant᷑ maloꝵ que in corꝑe patiebant᷑
Om̃ium recordant᷑. D. Non hñt inde dolorem.
sit. ⁊ ħ post gaudens amios narrauit. D. Suꝑ
altitudinem terre sustulit me tua aurea ligua.
Nũc eia dic mͥ illoꝵ gaudia. M Gaudia itaq scõ
ꝑeunt. que oculus nõ uidit nͨ auris audiuit. nͨ
in cor hominis ascendit. q̃ p̃parauit d̾s hũs qui

Expanded text:
aetatibus, singulis mensuris utrumque sexum virorum et mulierum conspicere: sicut hic delectabile est diversas voces in organis vel in fidibus audire. Unde magis credendum est omnes in illa aetate, et in illa mensura resurgere, et ibi apparere, qua contigit eos hinc migrare. D. Erunt vestiti, an nudi?--M. Nudi erunt, sed omni decore fulgsalutis, et animas eorum indumento laetitiae. Et sicut hic sunt diversa genera florum, ut in liliis albedo, et in rosis rubfacere quod volunt?--M. Nihil nisi bonum volunt, ideo quidquid volunt, libere agunt; et ubicunque esse volunt, ibi laudare est tantum de visione Dei gaudere. D. Recordantur malorum quae in corpore patiebantur? --M. Omnium recordantur. D. Non habent inde dolorem?-sit, et hoc post gaudens amicis narrat. D. Super altitudinem terrae sustulit me tua aurea lingua. Nunc eia, dic mihi illorum gaudia?--M. Gaudia itaque Sanctorum erunt, quae oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus his qui
Abbreviated transcription (Latin):
uox clamat perorbẽ de ꝯfiic¬
d atq in precinitu fidei potu in¬
sitis ne securitate corpe cioꝵ ⁊¬
ant dicit. Ommes qui pie uir¬
ciuntur. Et ecce quia brofire¬
xp̾ianitas in sins principib iam iam religio ep̃i¬
sa iamq fidelis est. desunt pie uiuentib in xp̃o
iħ̾u. uincula. uerbera. flagella. carcens. eculei.
cruces. ⁊ qua sunt diuersa genera cormentorũ.
Quo modo ergo uerum erit quod perapostolũ
sonuit. ut omnes pie iuiuentes perseeucionem
paciuntur: Au forte nemo pacis tempore nuĩt
pie unuere in xp̃o ihm. Quod ideo desunt ista
Quis hoc uel desipiens dixerit. In hac ergo apo¬
stoli sentencia non specialis quorumdam sed
geueralis omnium persecucionem debet inte¬
ligi. Et quidam sunt multi intra sinum matͥs
occlesie consticuti. qui pie uuentes in xp̃o. con¬
cumeliis afficiuntur. obprobriis. iniuriis deri¬
sionib q lacessuntur. Ista ne est illa genera
lis persecutio. quam apostolus omnes pie ui¬
contu biceram eligionẽm simulatio. contra

Expanded text:
ox clamat per orbem, charissime, atque in procinctu fidei positis, ne securitate torpeant ant dicit: Omnes qui pie tientur . Et ecce quia Christianitas etiam in suis principibus jam religiosa jamque fidelis est, desunt pie viventibus in Christo Jesu vincula, verbera, flagella, carceres, equulei, cruces, et si qua sunt diversorum genera tormentorum; quomodo ergo verum erit quod per Apostolum sonuit, ut omnes pie viventes persecutionem patiantur? an forte nemo pacis tempore vult pie vivere in Christo Jesu, et ideo desunt ista? Quis hoc vel desipiens dixerit? 208 2. In hac ergo Apostoli sententia non specialis quorumdam, sed generalis omnium persecutio debet intelligi. Et quidem sunt multi intra sinum matris Ecclesiae constituti, qui pie viventes in Christo, contumeliis afficiuntur, opprobriis, injuriis, derisionibusque lacessuntur. Ista vere est illa genlis persecutio, quam Apostolus omnes pie vicontra veram religionem simulatio, contra
Abbreviated transcription (Latin):
nũ p̃ceptum. non ꝯcupisces uxorem proximi tui
Nona plaga te dense tenebre est .i. quedam me¬
chia etiam appetendo uxorem alienam qͣnͣdo aui¬
nis nõ sufficit sua etiam alieiam tẽptare ne¬
re dense sunt tenebre. Nachil etiam tamdolet
panens. nichil tam nołit pati saiciens. Qui gͦ hoc
facit uere necatur furore horribili. ꝑ tenebͣs¬

Expanded text:
num praeceptum: Non concupisces uxorem proximi tui: nona plaga, densae tenebrae. Est enim quaedam moechia etiam in appetendo uxorem alienam quando cuivis non sufficit sua, etiam alienam tentare. Vere densae sunt tenebrae; nihil enim tam dolet patiens, nihil tam nolit pati faciens: qui hoc facit vere caecatur furore horribili.
Abbreviated transcription (Latin):
tum. non occides. Ardent .n. homicide ira
insania si posses uidere aminas homicidaꝑ
plus plangeres qmͣ putrescentia corpora ul
cenitoꝵ. Septimũ p̃ceptum. non furabe¬
ris. Septima plaga grando in frudib. Neno
.n. habet inuistũ lucrũ sine iusto dampno.
Dũ furaris acquiris uestem. amittis fidem
lucrum usibile. dampnũ iniusibile. lucrũ
cde tua cecitate. dampnũ de dñi nube. Qui
.n. malo desiderio forisecus furant᷑. dei ĩ¬
dicio int̾nsecus grandinant᷑ ꝑ grandinem¬
ceptum. falsum testimoniũ nõ dices. Ac¬
taua plaga locusta aminał .s. dente noxi¬
um falsus .n. testis nocet mordendo. ⁊ ꝯsu¬
mit mentiendo uñ si morderens ⁊ cõsumins
uidere ne abinuicem ꝯsumamini. locuste ĩ¬

Expanded text:
 fornacis. Ardent enim homicidae ira, insania. Si posses videre animas homicidarum, plus plangeres eas quam putrescentia corpora uleo. Septimum praeceptum: Non furaberis; septima plaga, grando in fructibus. Nemo enim habet injustum lucrum sine justo damno. Dum furaris, acquiris vestem, amittis fidem: lucrum visibile, damnum invisibile: lucrum de tua caecitate, damnum de Domini nube. Qui enim malo desiderio forinsecus furantur, de judicio intrinsecus grandinantur, eceptum: Falsum testimonium non dices: octava plaga, locusta, animal scilicet dente noxium. Falsus enim testis nocet mordendo et consumit mentiendo. Unde: Si mordetis et consumitis, videte ne ab invicem consumamini . hom. 4 i
Abbreviated transcription (Latin):
deceꝑunt. Comꝑat pͥmũ p̃ceptum p̾me plage
aqua ex qua g̾nantur om̃ia. significat unũ
deum ex quo om̃ia sanguis carnem mortalẽ
aqua ꝯu̾sa est in sanguinem. qr mutauerũt
⁊ inflata modulatione uelut ranaꝵ sonis ⁊ can¬
tib mundo deceptionis fabulas intulerunt. Scd̃¬

Expanded text:
versa. Compara primum praeceptum primae plagae: aqua, de qua generantur omnia, significat unum Deum, ex quo omnia; sanguis, carnem mortalem. Aqua ergo versa est in sanguinem, quia commutaverunt et inflata modulatione, velut ranarum sonis et cantibus, mundo deceptionis fabulas intulerunt: ad
Abbreviated transcription (Latin):
loco animaliũ nece uł pecudũ egyꝑtus uer¬
beratur iñ quo uecoidia uł stulticia morta¬
lium arguit᷑ qui tanqͣm irrationabilia pe¬
cora cultũ ⁊ uocabulũ dei ĩposuerunt sign¬
ris nõ solum hominũ sed ⁊ pecudum ligno ⁊
lapidib impressis ammonem iouem in ari¬
etem uenerantes amibem in cane ap̃i in tau¬
ro ⁊ cerera portenta deoꝵ que egyptus mim¬
tur ut quib cultum credebant eẽ diuinum in
hiis uiderent miserandum supꝑliciũ. Quin¬
tũ p̃ceptum: non mechaberis. mechat᷑ qui¬

Expanded text:
loco animalium nece vel pecudum Aegyptus verberatur. In quo vecordia vel stultitia mortalium arguitur, qui tanquam irrationabilia pecora cultum et vocabulum Dei imposuerunt figuris, non solum hominum sed pecudum ligno et lapidibus impressis: Ammonem Jovem in ariete venerantes, Anubim in cane, Apim in tauro, et caetera portenta deorum, quae Aegyptus miratur, ut quibus cultum credebant esse divinum, in his viderent miserandum supplicium. Quintum praeceptum est: Non maechaberis, etc., u
Abbreviated transcription (Latin):
tur: M Iustoꝵ anime sciunt om̃ia que hic a¬
gunt᷑. que aũ in penis sunt nesciũt. nͥ que er
angłi uł scĩ referunt. qui uͦ in inferuo sunt
nõ plus norunt quid hic agatur qͣm uiui sti¬
unt quid ibi agatur. ut mñ olim ꝓpħe quedã
senserunt. q̃ alii ignoraunt nõ tũ om̃ia. Ita

Expanded text:
 justorum sciunt omnia quae hic aguntur; quae autem in poenis sunt, nesciunt nisi quae eis angeli vel sancti referunt. Quae vero in inferno sunt, non plus norunt quid hic agatur, quam vivi sciunt quid ibi geratur. Ut tamen olim prophetae quaedam sciverunt, quae alii ignoraverunt, non tamen omni
Abbreviated transcription (Latin):
mesticia. Oqualem letitiam ⁊ exultatõem ip̃i ha¬
bebunt qui iñ gaudio deimirabunt. O deus qua¬
le gaudiũ habebunt. qui patrem in filio ⁊ uerbũ
ad faciem semꝑ uidebunt. Saudiũ habebunt de
ꝯsorno angeloꝵ. faudetunt de ꝯtubernio angłoꝵ¬
⁊ om̃ium scõꝵ. Gaudebunt ittq debonis dñi intus

Expanded text:
oestitia. O qualem laetitiam et exsultationem ipsi habebunt, qui in gaudium Domini introibunt! O Deus! quale gaudium habebunt, qui Patrem in Filio, et Verbuad faciem semper videbunt. Gaudium habebunt de consortio angelorum, gaudium de contubernio omnium Sanctorum. Gaud
Abbreviated transcription (Latin):
fecte absoluit ⁊ si aliud facerent celum esset¬
suꝑfluum. s nichil uolent qd̾ sit indecens ⁊ su
sunt credi de apłis ⁊ sãssimis uiris. Circa nos aũ¬
bñ geritur si nobis in seruitio eoꝵ uiu̾e ꝯcedit᷑¬
M De om̃ib om̃ino iustis dcm̃ est. Eumt eqͣles
angłis dei. Sicut gͥ rex p̃teriens egium in ceno
iacentem uideret quem lauari ⁊ balueari uesib
indui iuberet. nomen suũ ei imponeret iñ filium
enm adoptaret. regnũ ei in hereditatem daret. ita
deus cernens nos in luto pcc̃oꝵ de quo nos ꝑ fidem le¬
uauit. baptismate lauit nobis nomen sue diuimi¬
tatis imposuit. in regnũ suũ heredes ascinit. ut dr.
Quotiͦt aũt receꝑunt eum dedit eis potestatem fi¬
lios dei fi̾. Qͣmͣuis gͥ alius alio p̃stantius. alius ali¬
o eminentius. głam ꝓ m̾itis sortiatur tamen om̃c
unam domũ patris. sic diuersis mansionib unũ

Expanded text:
fecte absolvit. Et si ipsi aliud coelum facefecte absolvit. Et si ipsi aliud coelum facesit indecens vel ssunt credi de Apostolis et summis sanctis: circa nos bene geritur, si nobis in servitio eorum vivere conceditur. De omnibus omnino justis dictum est: Erunt aequales angelis Dei . Sicutjacentem videret, levari, balneari, vestibus indui juberet, nomen suum ei imponeret, in filium suum adoptaret, regnum ei in haereditatem daret: ita Deus cernens nos in luto peccatorum, nos inde per fidem levavit, baptismate lavit, nomen suae Divinitatis nobis imposuit, in regnum suum haeredes adscivit, ut dicitur: Quotquot receperunt eum, dedit eis potestatem filios Dei fieri . Quamvis ergo alius alio praestantius, alius alio eminentius gloriam pro meritis sortiatur; tamen omnes unam domum Patris, licet diversis mansionibus,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ oñis scĩ eos ut seip̃os diligunt. M kelũ ⁊ sci¬
pionis cõcordia esset illis discordia Sane illoꝵ
ter illuc flecti. Quictͥd aliquis illoꝵ uolet. hoc
S̾i certe hoc uolu̾is. ꝯtinuo eris. nõ dico ꝙ pe¬
trus as s petro similis. Nam si cuꝑes petrus eẽ
cupes nõ subsistere. Si .n. tuam essentiam exu¬
eres nichil esses. qͣmuis nullus ibi plris cupiat
qm ꝓmeruit sicut nec pes cuꝑit oculus ẽẽ anͣ
manus auris uł uir esse mulier. Si .n. aliquid
ent qͣm habent. ⁊ nichil potest plus adici gau¬
dio illoꝵ. quod n. quisq in se nõ habu̾t: mal¬
tero habebit. Ubi gr̃a. petrus in iohanne glo¬
uam habebit uuginitatis. Ioħes in petro głam
pfissionis. ⁊ ita gła unitͦuiusq erit om̃ium ⁊
que iam memoraui ⁊ pła habetunt. Alexan¬
nõ faciunt: m Deus nichil ĩꝑfectum ieliqͥt.
qui om̃ia in mensura ⁊ numero ⁊ pondere ꝑ¬

Expanded text:
et omnes sancti eos ut seipsos diligunt. Laelii et Sciet omnes sancti eos ut seipsos diligunt. Laelii et Scipionis concordia esset illis discordia. Sane concoter illuc flectit: quidquid aliquis illorum volet, hoc -M. Certe si hoc volueris, continuo eris. Non dico quod Petrus sis, sed Petro similis. Nam si cuperes Petrus esse; cuperes non subsistere. Si enim tuam essentiam exueres, nihil esses: quamvis nullus ibi plus cupiat, quam promeruerit; sicut nec pes cupit oculus esse, aut manus auris; vel vir esse mulier. Si enim aliquid ent quam habebunt, et nihil potest adjici gaudio eorum. Quod enim quisque in se non habuerit, in altero habebit: ut, verbi gratia, Petrus in Joanne gloriam habebit virginitatis; Joannes in Petro gloriam passionis. Et ita gloria uniuscujusque erit omnium, et quae commemoravi, et plura habebunt. Alexan faciunt? --M. Deus nihil imperfectum reliquit: quia omnia in mensura, numero et pondere, per
Abbreviated transcription (Latin):
Nũ quid scis ꝙ dauid homicidiũ ⁊ adult̾ium ꝓpe¬
trauit: D scio. M Non nosti mariam peccat᷑
tem fuisse. perrũ xp̃m ꝑuirio ab negasse. pau¬
lum eccam crudelit̾ ĩpugnasse.̾ Noui. M
Credis eos õẽ in celo. D Credo. m si gͥ tu adhͤ
corruptibilis ⁊ fragilis ħ nosti qnͣto magis illi
norunt. qui ab om̃i corruptione ⁊ srngilitate
liberi erunt. Non .n. in de nũc u̾e̾ꝯdant᷑ s ma¬
qͣm . s sicut hiis amici congaudent quĩ nauf᷑¬
giũ uł aliquod magraue ꝑiłm euadunt. Ita
angłi sc̃ de illoꝵ euasione congͣnũant᷑ quib oĩ¬
a etiam ip̃a pcr̃a in bonũ cooꝑantur ⁊ si medicꝰ
magis desꝑato egroto si eum saluau̾it lauda¬
tur ita d̾s ub̃ius de illoꝵ saluatione głificatur
D O ĩmensa lentia. M Dauid ⁊ ionathe ami¬
citia illis esser mimicitia. O qmͣ dulcis ami¬
aitia eos copulat. quos d̾s ut filios suos aitiat.
⁊ ip̃i d̾m plus qm seipos diligunt. ⁊ om̃s angłi

Expanded text:
Nunquid scis quod David homicidium et adulterium perpetravit? D. Scio.--M. Num nosti Mariam peccatricem fuisse, Petrum Christum perjurio abnegasse, Paulum Ecclesiam crudeliter impugnasse? D. Novi.--M. Credis eos esse in coelo? D. Credo.--M. Si igitur tu adhuc corruptibilis et fragilis haec nosti, quanto magis illi norunt, qui ab omni corruptione et fragilitate liberi erunt? Non tamen inde nunc verecundantur, sed maaquam; sed, sicut his amici congaudent qui naufragium vel aliquod grave periculum evadunt, ita angeli et sancti de illorum evasione congratulantur, quibus omnia, etiam ipsa peccata, in bonum cooperantur. Et sicut medicus magis de desperato aegre, si eum sanaverit laudatur, ita Deus uberius de illorum salvatione glorificatur. D. O immensa laetitia!--M. David et Jonathae amicitia esset illis inimicitia. O quam dulcis amicitia illos copulat, quos Deus ut filios suos amat, et ipsi Deum plus quam seipsos diligunt, et omnes angeli
Abbreviated transcription (Latin):
Malos quoq mali cognoscunt. ⁊ bonos qͦs
uident iñ tm̃ ut etiam noĩa eoꝵ sciant. ut
ꝓ caris suis: M Iusti orant ꝓ hũs quos in
dño amauerunt. uł pro hus qui eos inuo¬
cabant. ut a malo seruentur ⁊ a mundi
tẽptamentis liberentur. ⁊ si in errore sunt
ut corrigant᷑. ⁊ eis citius assotientur. D
tio eoꝵ quicquid .n. desiderant: sine dilati¬
cere. alioqͥn incassum orarent. D hñt¬
plenum gaudium:  N eqͣqͣm. Sicut
.n. uocati ad ꝯuiuium uenientes de sua sͦ¬
ceptione sunt len. de absentib amias sũt¬
solliciti. Cũ aũ om̃s sinul ꝯueniunt. ampluis
letantur. de absentia aũ nr̃a sollicitantur. Cñ

Expanded text:
Mali quoque malos cognoscunt, et bonos quos vident, in tantum ut etiam nomina illorum sciant; ut pro charis suis?--M. Justi orant pro his quos in Domino amaverunt, vel pro his qui eos invocant, ut a malo serventur et a mundi tentamentis liberentur; et si in errore sunt, ut corrigantur, et eis celerius associentur. D. tio eorum. Quidquid enim desiderant, sine dilaticere: alioquin incassum orarent. plenum gaudium? Nequaquam. Sicut enim vocati, ad convivium venientes de sua susceptione sunt laeti, de absentibus amiolliciti, cum autem omnes simul conveniunt amplius loria quidem laetantur, de absentia autem nostra sollicitantur. Cum