comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
regionis uiuit. Iniquus gͦ sterilem pascit. &ͣ
uiduȩ bene facere negligit. quia carnis desi-¬
deriis seruiens. curã animȩ uitãq cõtemnte.
Tota namq intentione om̃iq studio cogi¬
tat. quã sine ullis necessitatib caro mori-¬
tura subsistat: & curare animȩ uitã despi.¬
cit. quȩ uel in morte. uel in beatitudine ꝓculdubio
in ꝑpetuum uiuit Recte autẽ cum diceretur
pauit sterilem. ꝓtinus adiungit᷑. & quȩ non
parit. Quasdam nãq ex sacra hystoria femi¬
nas nouimꝰ steriles extitisse. s tamen in
tẽpore extremo peperisse. Caro autẽ non
solũ sterilis s etiã quȩ ñ parit dicit᷑. quia suo
sensu bonas cogitationes gignere nec in ul¬
timis ualet. Auigore enĩ iam ꝓprio deficit.
& tam̃ adhuc transitoria concupiscere non
desistit. Iamq a pristino robore lassata.
pene ab ipso quẽ diligit mundo repellitur.
& tam̃ adhuc annisu imꝓbo optinere tem¬
poralia conatur. agere iam puersa ñ suffi¬

Expanded text:
et. II. Iniquus ergo sterllem pascit, et viduae benefacere negligit, quia carnis desideriis serviens, curam animae vitamque contemnit. Tota namque intentione omnique studio cogitat, quam sine ullis necessitatibus caro moritura subsistat, et curare animae vitam despicit, quae vel in morte vel in beatitudine procul dubio in perpetuum vivit. Recte autem cum diceretur: Pavit sterilem, protinus adjungitur: Et quae non parit. Quasdam namque ex sacra historia feminas novimus 536 steriles exstitisse, sed tamen in tempore extremo peperisse. Caro autem non solum sterilis, sed etiam quae non parit dicitur, quia suo sensu bonas cogitationes gignere nec in ultimis valet. A vigore enim jam proprio deficit, et tamen adhuc transitoria concupiscere non desistit, jamque a pristino robore lassata, pene ab ipso quem diligit mundo repellitur, et tamen adhuc annisu improbo obtinere temporalia conatur. Agere jam perversa non suffi
Abbreviated transcription (Latin):
princeps autẽ regni ꝑsarum restitit michi ui-
ginti & uno dieb. & ecce michael unꝰ de princi-¬
pib primis uenit in adiutoriũ michi: Et paulo
post. nuncreuertar. ut prelier aduersũ princi-¬
pem ꝑsarum. Cum enĩ egrederer. apparuit

Expanded text:
Princeps autem regni Persarum rePrinceps autem regni Persarum reginti et uno diebus, et ecce Michael unus de principibus primis venit in adjutorium mihi ; et paulo post: Nunc revertar ut praelier adversus principem Persarum. Cum enim egrederer, apparuit
Abbreviated transcription (Latin):
dicat. solus corda mortaliũ ueraciter terret.
qui hȩc ex diuinitatis suȩ potentia ueraciter
possidet: Humana enĩ potentia quẽ terrorẽ
incutit. quȩ iure eiꝰdem potentiȩ qnͣdo careat
nescit: Recte autẽ dicitur. qui facit concordiã
in sublimib suis: quia multa sibimet inferiꝰ
dissidunt. s ad concordem suꝑnoꝵ plenitudi-¬
nẽ currunt. & internę pacis causa agitur. ut
sepe ea quȩ sunt exteriꝰ sine pace disponant᷑.
Nam bonos omp̃s ds ad meritũ ꝓuehit. cum
contͣ eoꝵ uitã malos seuire ꝑmittit. atq in
concordiam componuntur sũma. dũ confun¬
duntur infima. quia inde in cȩlestib electos
suos angłoꝵ choris sociat. unde in terrenis &¬
infimis reꝓboꝵ mores suis nutib aduersantes
portat. Sed int̾ hȩc libet inquirere. si pax in sub-¬
limib summa retinetur. quid est qđ ꝑ angłm
danheli dicit᷑. ego ueni ꝓpter sermones tuos.

Expanded text:
dicat: Solus corda mortalium veraciter terret, dicat: Solus corda mortalium veraciter terret, qui ex divinitatis suae potentia veraciter haec possidet. Humana enim potentia quem terrorem incutit, quae jure ejusdem potentiae quando careat nescit? Recte autem dicitur: Qui facit concordiam in sublimibus suis, quia multa sibimet inferius dissident, sed ad concordem supernorum plenitudinem currunt; et ex internae pacis causa agitur, ut saepe ea quae sunt exterius sine pace disponantur. Nam bonos omnipotens Deus ad meritum provehit, cum contra eorum vitam malos saevire permittit. Atque in concordia componuntur summa, dum confunduntur infima, quia inde in coelestibus electos suos anginfimis reproborum mores suis nutibus adversantes portat. Sed inter haec libet inquirere, si pax in sublimibus summa retinetur, quid est quod per angelum Danieli dicitur: « Ego veni propter sermones tuos.
Abbreviated transcription (Latin):
uerba ante dm̃ ponit. quia apud se in conspe¬
ctu ueritatis examinat. quid foris contͣ fallaciã
decernat. Ante dm̃ quippe uerba ponere. est.
considerato intimo iudice. exteriora dicta pen¬
sare. Uir gͥ sc̃s ab amicis suꝑbientib uerba sua
ante dm̃ pom posse ñ estimat. Acsi apte dicat.
iccirco quȩ loquor ponere ante iudicẽ ñ uale-¬
tis. quia eiꝰ uobis faciẽ peccantes absconditis.
Qđ tamen & ex tẏpo scẽ eccłiȩ nil obstat intel¬
ligi. Atiȩ cũ de infirmis suis ab hereticoꝵ uri¬
sione rep̾henditur. ipsam urrisionis eoꝵ astuti¬
am dedignatur.: quia tolerabiliꝰ dõ est ut in
infirmitate quis atq ignorantia cũ humili¬
tate iaceat. quã cũ elatione alta comp̃hendat.
Sed quia ses uir multa contra eos ꝓtulit. qui
sugitiua potestate suꝑbiunt. & uentosis hono¬
rib intumescunt. baldad suhites ex eiꝰ correpti-¬
one ꝓficiens. apud que uera sit potentia agno

Expanded text:
verba ante Deum ponit: quia 541 apud se in conspeverba ante Deum ponit: quia 541 apud se in conspectu veritatis examinat, quid foris contra fallaciam decernat. Ante Deum quippe verba ponere est considerato intimo judice, exteriora dicta pensare. Vir igitur sanctus ab amicis superbientibus verba sua ante Deum poni posse non aestimat. Ac si aperte dicat: Idcirco quae loquor ponere ante judicem non valetis, quia ejus vobis faciem peQuod tamen et ex typo sanctae Ecclesiae nil obstat intelligi. Quae cum de infirmis suis ab haereticorum irrisione reprehenditur, ipsam irrisionis eorum astutiam dedignainfirmitate quis atque ignorantia cum humilitate jaceat, quam cum elatione alta comprehendat. Sed quia sanctus vir multa contra eos protulit qui fugitiva potestate superbiunt, et ventosis honoribus intumescunt Baldad Suhites ex ejus correptione proficiens, apud quem vera sit potentia agnos
Abbreviated transcription (Latin):
Sed si loquentis sensũ suptili interrogatione.
discutimꝰ. quã sint recta quȩ ꝓtulit citiꝰ inue¬
nimus. Iustꝰ naniq & siquid unquã delin¬
quendo loquit᷑. dignũ non est ut ab iniustis
& praue uiuentib iudicetur. Unde sc̃s uir
amicoꝵ suꝑbiam deprimens. ñ solũ siita est.
uerũetiam si ita ñ est ut ꝓtulit. nequaqu̾a se
rep̃hendi posse confidit. Iuia nimirũ illi recte
redarguere falsa possunt qui falsa agere nesci-¬
unt. nam correptionis ausũ contra fallaciam
ꝑdunt. qui ad huc fallacit᷑ uinunt Ait gͦ. qd
si ñ ita est. quis me poterit arguere ẽẽ mentitũꝰ
Ac si aꝑte dicat. ita sunt cuncta ut ꝓtuli. Quȩ
tam̃ si ita ñ essent. a uobis redargui nequaquã
possem. quia dũ adhuc ꝓpria succũbitis. alienã
rep̃hendere fallaciã non ualetis. Tri & apte¬
subditur. & ponere ante. dm̃ uerba mea Qsͥ qͥs
enĩ dicta fallacia ueracit᷑ rep̾hendit audita co¬
gitans. atq hȩc ex regula ueritatis pensans

Expanded text:
Sed si loquentis sensum subtili interrogatione discutimus, quam sint recta quae protulit citius invenimus. Justus namque etsi quid unquam delinquendo loquitur, dignum non est ut ab injustis et prave viventibus judicetur. Unde sanctus vir amicorum superbiam deprimens, non solum si ita est, verum etiam si ita non est ut protulit, nequaquam se reprehendi posse confidit, quia nimirum illi recte redarguere falsa possunt, qui falsa agere nesciunt. Nam correptionis ausum contra fallaciam perdunt, qui adhuc fallaciter vivunt. Ait ergo: Quod si ita non est, quis me poterit arguere esse mentitum? Ac si aperte dicat: Ita sunt cuncta ut protuli, quae tamen si ita non essent, a vobis redargui nequaquam possem, quia dum adhuc propriae succumbitis, alienam reprehendere fallaciam non valetis. 15. subditur: Et ponere ante Deum verba mea. Quisquis enim dicta fallacia veraciter reprehendit, audita cogitans, atque haec ex regula veritatis pensans,
Abbreviated transcription (Latin):
egritudines iam uenisse. inueniunt. quasdã
uero ne ueniant medentur. ita doctores sc̃ĩ
aliqͣndo inuenta uulnera saluti restituus.
aliqͣndo uͦ agunt in mentib ne uulnerent᷑.
In quib hoc sollerter intuendũ est: quia
sicut ccrta plerumq cum asꝑitate. redargiuis.
ita incertis uitiis cũ tranquillitate contradi¬
cunt. Certa ferientes increpant. incerta pre

Expanded text:
egritudines jam venisse inveniunt, quasdam vero ne veniant medentur, ita doctores sancti aliquando inventa vulnera saluti restituunt, aliquando vero agunt in mentibus ne vulnerentur. In quibus solerter intuendum est, quia sicut certa plerumque cum asperitate redarguunt, ita incertis vitiis et cum tranquillitate contradicunt; certa ferientes increpant, incerta pr
Abbreviated transcription (Latin):
tis fixit. ut uidlicit in cam quã querere no¬
lumus impingamus. & quã transcuntes uide¬
rt negligimus. tangamus offendentes. Dica¬
tur itaꝙ. & om̃s uias cius intelligere nolue¬
runt. Uia quippe est incarnatȩ sapientie:
om̃is actio quam temporaliter gessit. Uiȩ ciꝰ
sunt uiuendi ordines: quos ad se uenientib
strauit. Tot itaq ad se uenientib uias p̃buit.
quot bene uiuendi exempla monstrauit. Hu¬
militatis cuis ꝓpheta uias aspexerat. cum sus¬
pirabat dictns. in mandatis tuis me. exercebor.
& considerabo uias tuas. Hinc rursum de uno¬
quoq iusto dicitur: qui curat ut ꝑ domini-¬
ca exempla gradiatur: a dño gressus homi¬
nis diriguntur : & uiam ciꝰ cupiet nimis.¬

Expanded text:
tis fixit, ut videlicet in eam, quam quaerere notis fixit, ut videlicet in eam, quam quaerere nolumus, impingamus; et quam transeuntes videre negligimus, tangamus offendentes. Dicatur itaque: Et omnes vias ejus intelligere noluerunt. Via quippe est incarnatae sapientiae omnis actio quam temporaliter gessit. Viae ejus sunt vivendi ordines, quos ad se venientibus stravit. Tot itaque ad se venientibus vias praebuit, quot bene vivendi exempla monstravit. Humilitatis ejus vias Propheta aspexerat, cum suspirabat, dicens: In mandatis tuis me exercebo, et considerabo vias tuas . Hinc rursum de unoquoque justo dicitur qui curat ut per dominica exempla gradiatur: A Domino gressus hominis diriguntur, et viam ejus cupit nimis
Abbreviated transcription (Latin):
cnĩ scriptũ est. seruus nesciens uoluntatt̃ dñi
tatem peccandi cristimant remeditim nescien
di: quia nimirũ sola suꝑbiȩ caligine tenebres¬
cunt. atq ideo ñ discernunt quia aliud est ne¬
scisse aliud scire noluisse. Nescire enim igno¬
rantiȩ est. scire noluisse suꝑbiȩ: & tantomagis
excusationem ñ possunt habere quia nesciant.
qͣnto magis eis cuam nolentib opponitur quod
cognoscant. Unde ꝑ salomonem dicit᷑: num¬
quid ñ sapientia clamitat : & prudenua dat
uocem suam: In suminis excelsisq uerticibus.
suꝑ uiam in mediis semitis stans. Transire for¬
tasse ꝑ uiam uitȩ temporalis cũ cius ignorantia
poteramꝰ : si hȩc eadem sapientia in scmitȩ
angulis constitisset. Inuestiganda fuerat si¬
occulta esse uoluisset: s postqm incarnatio¬
nis suȩ mysteria publice ostendit. postquam
humilitatis exempla suꝑbientib p̾buit. semet¬
ipsam nobis quasi transcuntib in mediis semi¬

Expanded text:
enim scriptum est: Servus nesciens voluntatem domini enim scriptum est: Servus nesciens voluntatem domini tatem peccandi existimant remedium nesciendi. 804 Qui nimirum sola superbiae caligine tenebrescunt, atque ideo non discernunt quia aliud est nescisse, aliud scire noluisse. Nescire enim ignorantia est; scire noluisse, superbia. Et tanto magis excusationem non possunt habere quia nesciant, quanto magis eis etiam nolentibus opponitur quod cognoscant. Unde per Salomonem dicitur: Nunquid non sapientia clamitat, et prudentia dat vocem suam, in summis excelsisque verticibus super viam in mediis stans semitis ? Transire fortasse per viam vitae temporalis cum ejus ignorantia poteramus, si haec eadem sapientia in semitae angulis constitisset. occultari voluisset. Sed postquam incarnationis suae mysteria publice ostendit, postquam humilitatis exempla superbientibus praebuit, semetipsam nobis quasi transeuntibus in mediis semi
Abbreviated transcription (Latin):
re. Sicut gͦ ñnum qͣm grauiꝰ est peccatum di¬
ligere quã ppetrare: ita ncquius est odisse iu¬
sticiam quam ñ fecisse. Sunt gͦ ñnulli in ec¬
desia. qui ñ solum bona ñ faciunt: s ctiam
ꝑsequuntur. Et quȩ ipsi facere negligunt:
ctiã in aliis detestantur. Horum peccatũ sci¬
licet ñ ex infirmitate uel ignorantia. s ex so¬
lo studio ꝑpetratur: quia uidelicet si uellent
implere bona nec tam̃ possent. ea quȩ in se
negligunt. saltem in aliis amarent. Si enim
ea ipsi uel solo uoto appeitrent. facta ab aliis
ñ odissent. S quia bona eadem audiendo co¬
gnoscunt uiuendo despiciunt. anima duerten¬
do ꝑsequuntur. recte dicitur. quia ex indu¬
stria recesserunt ab eo. Unde & apte subiun¬
gitur. Et om̃s uias eius intelligere nolue.
runt. Non enim ait infirmitate ñ intelligt̃
s intelligere nolucrunt: quia sepe quȩ face¬
re despiciunt. etiã scire contempnunt. Quia

Expanded text:
re. Sicut ergo nonnunquam gravius est peccatum dire. Sicut ergo nonnunquam gravius est peccatum diligere, quam perpetrare, ita nequius est odisse justitiam quam non fecisse. Sunt ergo nonnulli in Ecclesia qui non solum bona non faciunt, sed etiam persequuntur; et quae ipsi facere negligunt, etiam in aliis detestantur. Horum peccatum scilicet non ex infirmitate vel ignorantia, sed ex solo studio perpetratur, quia videlicet si vellent implere bona, nec tamen possent, ea quae in se negligunt saltem in aliis amarent. Si enim ea ipsi vel solo voto appeterent, facta ab aliis non odissent; sed quia bona eadem audiendo cognoscunt, vivendo despiciunt, animadvertendo persequuntur, recte dicitur: Qui ex industria recesserunt ab eo. Unde et apte subjungitse.---Non enim ait: Infirmitate non intelligunt, sed, intelligere noluerunt, quia saepe quae facere despiciunt, etiam scire contemnunt. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
una uox puellȩ concussit. & dm̃ quem corde te¬
nuit. uoce denegauit. S quia infirmitatis cul¬
pa uel ignorantiȩ eo facilius tergitur. quo non
studio ppetratur. paulus quȩ ignorauit. scien¬
do correxit. & petrus motam & quasi aresceniẽ
iam radicem fid̃i lacrimis rigando solidauit.
Ex industria uͦ peccauerant hii. de quib ipse
ꝑ se magister dicebat: si non uenissem & locu¬
tus cis fuissem. peccatum ñ haberent. Nunc
autem excusationem ñ habent de peccato suo.
Et paulopost. & uiderunt & oderunt & me
& patrem incũ. Aliud est enim bona ñ facere.
aliud bonoꝵ odisse doctorem: sicut aliud est
p̃cipitatione. aliud deliberatione peccare. Se¬
pe enim peccatum p̃cipitatione cõmutitur.:
qd̃ tamen consilio & deliberatione damnatur.
Ex infirmitate enim plerumq solet accidere
amare bonum: s implere ñ posse. Ex stu¬
dio enim peccare est. bonũ nec facere nec ama¬

Expanded text:
una vox puellae concussit, et Deum quem corde teuna vox puellae concussit, et Deum quem corde tenuit voce denegavit . Sed quia infirmitatis culpa vel ignorantiae eo facilius tergitur, quo non studio perpetratur, Paulus quae ignoravit sciendo correxit, et Petrus motam et quasi arescentem jam radicem fidei lacrymis rigando solidavit. Ex industria vero peccaverant ii de quibus ipse magister dicebat: Si non venissem et locutus fuissem eis, peccatum non haberent; nunc autem excusationem non habent de peccato suo . Et paulo post: Et viderunt, et oderunt me et Patrem meum . Aliud est enim bona non facere, aliud bonorum odisse doctorem; sicut aliud est praecipitatione, aliud deliberatione peccare. Saepe enim peccatum praecipitatione, committitur, quod tamen consilio et deliberatione damnatur. Ex infirmitate enim plerumque solet accidere amare bonum, sed implere non posse. Ex studio vero peccare est bonum nec facere nec ama
Abbreviated transcription (Latin):
se inȩccłia hominib ostendunt: s quia diuina
iudicia latere ñ possunt. quasi impii ferunt᷑.
Quib hoc magis ad supplicii cumulũ crescit.
qd̾ unusquisq coꝵ in eccłia fidelib ammixtꝰ
ueritatem fidei sciendo contempnit. atq eo
grauior ultio sequitur. quo ꝑ exempla rectoꝵ
cuam bene uiuendi cos scientia comitatur. Qt
enim eis mͦ recti ac fideles frẽs ostenduntur. tot
in uenturo udicio testib impugnantur. Sci-¬
unt gͦ. qd̃ sequi negligunt. Unde & apte sub¬
ab co. Sciendum quippe est. qd̾ peccatum trib
modis ammutitur: nam aut ignorantia. aut
infirmitate. aut studio ꝑpetratur. Et grauiꝰ
quidem infirmitate. quã ignorantia. s multo
grauius studio. qm infirmitate peccatur. Igno¬
rantia paulus peccauerat. cum dicebat. qui priꝰ
fui blasphemus & ꝑsecutor. & contumeliosus
s miscdiam consccutus sum: quia ignorans feci
in incredulitate. Pctrus uͦ infirmitate peccauit

Expanded text:
se in Ecclesia hominibus ostendunt; sed quia divina se in Ecclesia hominibus ostendunt; sed quia divina judicia latere non possunt quasi impii feriuntur. Quibus hoc magis 803 ad supplicii cumulum crescit, quod unusquisque eorum in Ecclesia fidelibus admistus veritatem fidei sciendo contemnit; atque eo gravior ultio sequitur, quo per exempla rectorum etiam bene vivendi eos scientia comitatur. Quot enim eis modo recti ac fideles fratres ostenduntur, tot in venturo judicio testibus impugnantur. Sciunt ergo quod sequi negligunt. Unde et apte sub . Sciendum quippe est quod peccatum tribus modis admittitur. Nam aut ignorantia, aut infirmitate, aut studio perpetratur. Et gravius quidem infirmitate quam ignorantia, sed multo gravius studio quam infirmitate peccatur. Ignorantia Paulus peccaverat, cum dicebat: Qui prius fui blasphemus et persecutor, et contumeliosus, sed misericordiam consecutus sum, quia ignorans feci in incredulitate . Petrus vero infirmitate peccavit,
Abbreviated transcription (Latin):
uendi opere. etiam robur fidci dissipasse. Hinc
etiam ad udeam ꝑ ieremiam dicitur: filii quoq
nempheos & tafnis: constuprauerunt te usq
ad uerticem. Usq ad uerticem quippe constu¬
prari est: post malȩ oꝑationis usum etiã in ip¬
sa fidi sublimitate corrumpi. Cum cñ nequis
simi sp̃s uniuscuiꝰq animã in prauis opcrib
inuoluunt. s integritatẽ fid̃i uiciare ñ possun
quasi adhuc inferiora membra polluunt. sed
ad uerticem ñ ꝑtingunt. Quisquis autem in
fide corrumpitur: iam usq ad uerticem con¬
stupratur. Malignus enim sp̃s quasi ab infe¬
riorib membris usq ad summa ꝑtingit. qͣn¬
do actiuam uitã polluens castam celsitudinẽ
fidei. diffidentię morbo corruꝑit. Quia gͥ
cuncta hȩc humanis oculis absconsa sunt. sco
diuinis optutib patent. & multi in hac domo
fidei sinc fide moriuntur. dicatur recte. quasi
impios ꝑcussit cos in loco uidentium. Pios enĩ

Expanded text:
vendi opere etiam robur fidei dissipasse. Hinc vendi opere etiam robur fidei dissipasse. Hinc etiam ad Judaeam per Jeremiam dicitur: Filii quoque Mempheos et Taphneos constupraverunt te usque ad verticem . Usque ad verticem quippe constuprari est post malae operationis usum etiam in ipsa fidei sublimitate corrumpi. Cum enim nequiitus uniuscujusque animam in pravis operibus involvunt, sed integritatem fidei vitiare non possunt, quasi adhuc inferiora membra polluunt, sed ad verticem non pertingunt. Quisquis autem in fide corrumpitur, jam usque ad verticem constupratur. Malignus enim spiritus quasi ab inferioribus membris usque ad summa pertingit, quando activam vitam polluens, castam celsitudinem fidei diffidentiae morbo corrumpit. Quia igitur cuncta haec humanis oculis absconsa sunt, sed divinis obtutibus patent, et multi in hac domo fidei sine fide moriuntur, dicatur recte: Quasi impios percussit eos in loco videntium. Pios enim
Abbreviated transcription (Latin):
dictam iusti udicii retribui posse diffidunt.
Et sepe cum bene uiuert negligunt: etiam ꝑse.¬
quente nullo usq ad ꝑfidiam delabuntur.
Nam qui immincre districtũ uidicium ñ cre¬
ount. qui multe se peccasse suspicantur. quo
pacto uel esse uel dici fideles possunt: Fidem
quippe ꝑdidisse est: incorrectis malis operib
digna supplicia reddi posse ñ credere. Quia gͦ
digna fidei oꝑa seruare contẽpnunt: cuiã fidem
ꝑdunt. quam tenere uidebantur. Suꝑ quos
entium uerba memorantur: a quib scilicet di-¬
citur. einanite exinanite quo usq ad funda¬
mentum in ea. Paulus quippe ait: fundam̃tũ
ad fundamentũ icrłm exinaniunt: qͣndo ꝑuer¬
si sp̃c a corde fidelium destructo prius edificio
bomi oꝑis. soliditatem quoq echauriunt reli¬
gionis. Sicut enim supra fundamentũ fabri¬
ca: sic suꝑ fidem opera construuntur. Usq ad
fundamentũ gͦ exinanisse est: cuerso bene ui¬

Expanded text:
dictam justi judicii retribui posse diffidunt; dictam justi judicii retribui posse diffidunt; et saepe cum bene vivere negligunt, etiam persequente nullo usque ad perfidiam dilabuntur. Nam qui imminere districtum judicium non credunt, qui inulte se peccare suspicantur, quod pacto vel esse vel dici fideles possunt? Fidem quippe perdidisse, est incorrectis malis operibus digna supplicia reddi posse non credere. Quia ergo digna fidei opera servare contemnunt, etiam fidem perdunt, quam tenere videbantur. Super quoentium verba memorantur, a quibus scilicet dicitur: Exinanite, exinanite usque ad fundamentum in ea . Paulus quippe ait: Fundamentumad fundamentum Jerusalem exinaniunt, quando perversi spiritus a corde fidelium, destructo prius aedificio boni operis, soliditatem quoque exhauriunt religionis. Sicut enim supra fundamentum fabrica, sic super fidem opera construuntur. Usque ad fundamentum ergo exinanisse est everso bene vi
Abbreviated transcription (Latin):
impios sepultos. qui cũ aduiuerent in loco sc̃õ
oꝑum. Multos enim peste ꝓpriȩ prauitatis ob¬
sessos: sub xp̃iano nomine ipsa tranquillitas
sccłiasticȩ pacis abscondit: quos tamen si leuis
ꝑsetutionis aura pulsauerit. mox extra arcam
ter exaltato penc om̃s iam uideri fideles aspiciuq:
& ꝓeo qd̾ hoc uocari alios cernunt. ipsi ñ iuderi
fideles crubescunt: s esse negligunt qd̃ dici glo¬
riantur. Rem enim uirtutis intimȩ ad decorẽ.
sumunt uisionis externȩ: & qui aute suꝑnum
iudiccm nudi conscientiş infidelitate consistus:
ante humanos oculos ꝓfessione sc̃a uerbotenꝰ
palliantur. Nonnulli autẽ fidem medullitus
tenent. s uiuere fideliter nullatenus curant
Inscquuntur cnim morib. quod credulitate
uenerantur. Quib diuino iudicio sepe con¬
tingit. ut ꝑ hoc qd̃ nequiter uiuunt. & illud
ꝑdant qd̃ salubriter credunt. Incessanter nãq
se prauis actionib polluunt: & suꝑ hoc uin¬

Expanded text:
impios sepultos, qui, cum adviverent, in loco sancto impios sepultos, qui, cum adviverent, in loco sancto .---Multos enim peste propriae pravitatis obsessos sub Christiano nomine ipsa tranquillitas ecclesiasticae pacis abscondit. Quos tamen si levis persecutionis aura pulsaverit, mox extra aream isti nomine sublimiter exaltato, pene omnes jam videri fideles aspiciunt; et pro eo quod hoc vocari alios cernunt, ipsi non videri fideles erubescunt, sed esse negligunt quod dici gloriantur. Rem enim virtutis intimae ad decorem sumunt visionis externae; et qui ante supernum judicem nudi conscientiae infidelitate consistunt, ante humanos oculos professione sancta verbo tenus palliantur. 27. tenent, sed vivere fideliter nullatenus curant. Insequuntur enim moribus quod credulitate venerantur. Quibus divino judicio saepe contingit ut per hoc quod nequiter vivunt, et illud perdant quod salubriter credunt. Incessanter namque se pravis actionibus polluunt, et super hoc vin
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Dicatur gͦ dc his quos intra scam ȩccłiam
diuina ultio inuenit in iniquitatib ꝑdurantes.
dicatur de his quoꝵ uitam paulus apls notat.
quia confitentur se nosse dm̃ factis autem ne¬
gant. quasi impios ꝑcussit cos in loco uidentiũ.
Ibi quippe stabant: ubi dm uidere uidebantur.
Ibi tenebras dilexerunt ubi lumen ueritatis as-¬
picitur : & qm̃uis aꝑtos habuerunt oculos in
fide: tenuerunt tam̃ cos clausos in oꝑe. Unde
bene & de uidea dicitur. spcculatores eiꝰ ceci:
quia uidelicit ñ uidebant opcre. qd̃ ꝓfessione.
cernebant. Unde etiam de balaam scriptũ est.
qui cadens aꝑtos habet oculos. Cadens quippe
in opere: aꝑtos oculos tenuit in contemplatio¬
ne. Ita gͦ hii etiam oculos aꝑientes in fide &
ñ uidentes in opere. intra eccłiam positi pĩe spe¬
cic. extra ęccł̃iam inuenti sunt impia conuersa-¬
tione. De quib bene alias scriptum est: uidi

Expanded text:
vit. Dicatur ergo de his, quos intra sanctam Ecclesiam vit. Dicatur ergo de his, quos intra sanctam Ecclesiam divina ultio invenit in iniquitatibus perdurantes, dicatur de his quorum vitam Paulus apostolus notat, Qui confitentur se nosse Deum, factis autem negant : Quasi impios percussit eos in loco videntium. Ibi quippe stabant, ubi Deum videre videbantur. Ibi tenebras dilexerunt, ubi lumen veritatis aspicitur. Et quamvis apertos habuerunt oculos in fide, tenuerunt tamen eos clausos in opere. Unde bene et de Judaea dicitur: Speculatores ejus caeci , quia videlicet non videbant opere quod professione cernebant. Unde etiam de Balaam scriptum est: Qui cadens apertos habet oculos . Cadens quippe in opere apertos tenuit oculos in contemplatione. Ita ergo hi etiam oculos aperientes in fide, et non videntes in opere, intra Ecccie, extra Ecclesiam inventi sunt impia conversatione. De quibus bene alias scriptum est: « Vidi
Abbreviated transcription (Latin):
infideles appellat. hac namq distantia pecta¬
tores ab impiis discernuntur. quia cum om̃is
impius sit peccator. ñ tamen omĩs peccator est
impius. Peccator enim dici etiam qui in fide
pius est potest. Unde iohannes ait: si dixerimꝰ
te scparatur. De talib enĩ ꝓpħa ait. non re-¬
surgunt impii in iudicio. Locus autẽ uiden¬
tium. scã eccł̃ia uocatur. In ipsa enim recte con¬
sistitur. ut lumen uerũ qd̃ d̃s est uideatur.
Unde & ad moysen dicitur. est locus penes me.
& stabis suꝑ petram cũ transiet inca maiestas.
Et post paululũ. austram manũ icam & u¬
debis posteriora mea. Per locum quippe ȩccł̃ia.
ꝑ petram dñs. ꝑ moysen uͦ multitudo est ple¬
bis israheliticȩ figurata: quȩ dño in terra p̃¬
dicante ñ credidit. Ipsa gͦ in petra stetit ter¬
ga dm̃ transcuntis aspiciens: quia uidelicet
post passionem ascensionemq dñicam intra
cuiꝰ p̃sentiam ñ uidit. cius posttriora cogno¬

Expanded text:
infideles appellat. Hac namque distentia peccainfideles appellat. Hac namque distentia peccatores ab impiis discernuntur, quia cum omnis impius sit peccator, non tamen omnis peccator est impius; peccator enim dici etiam qui in fide pius est potest. Unde Joannes ait: « Si dixerimte separatur. De talibus enim Propheta ait: « Non resurgent impii in judicio . » Locus autem videntium sancta Ecclesia vocatur: in ipsa enim recte consistitur, ut lumen verum, quod Deus est, videatur. Unde ad Moysen det stabis supra petram cum transeat mea majestas . Et post paululum: Auferam manum meam et videbis posteriora mea . Per locum quippe Ecclesia, per petram Dominus, per Moysen vero multitudo plebis Israeliticae figuratur, quae Domino in terra praedicante non credidit. Ipsa ergo in petra stetit, terga Domini transeuntis aspiciens, quia videlicet post passionem ascensionemque dominicam, intra cujus praesentiam non vidit, ejus posteriora cogno
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ. & iccirco iuducit noctem & conterentur:
quia ut sepe dictum est p̃cedentia nimirũ ma¬
la facuint: ut ad peccandum tterum tenebris¬
subsequentib inuoluantur: ut co iam lumen
iusticiȩ uidere ñ possint. quo illud & qͣndo pote¬
rant uidere noluerunt. Inducere autẽ noctẽ
dñs dicitur. ñ quo ipse tenebras inferat: sed
quo obscura corda peccantiũ miscditer ñ illu¬
stret. ut hocipsum in nocte cecasse sit. a cecita
tis tenebris liberare noluisse. Sequitur.
ne. aliqñdo ꝓ ucritate ponti consueuit. Pro
similitudine enim quasi ponitur. sicut apls di¬
cit. quasi tristes. semꝑ autem gaudentes. Pro
ueritate autem ponitur. sicut iohannes ait.
uidimus głam eius. głãm quasi unigeniti a pa¬
tre. Hoc autem loco nichil differt utrum pro
similitudine. an ꝓ ucritate. sit positum: quia
quolibet dicatur ordine. aꝑte praua maloꝵ
uita signatur. Impios uͦ scriptura sacra ꝓprie.

Expanded text:
eorum et idcirco inducit noctem et conterentur ; eorum et idcirco inducit noctem et conterentur ; quia, ut saepe dictum est, praecedentia nimirum mala faciunt ut ad peccandum subsequentibus involvantur, ut eo jam lumen justitiae videre non possint, quo illud et quando poterant videre noluerunt. Inducere autem noctem Dominus dicitur, non quod ipse tenebras inferat, sed quod obscura corda peccantium misericorditer non illustret, ut hoc ipsum in nocte cris tenebris liberare voluisse. Sequitur. ne, aliquando pro veritate poni consuevit. Pro similitudine enim quasi ponitur, sicut Apostolus dicit: « Quasi tristes, semper autem gaudentes . » Pro veritate autem ponitur, sicut Joannes ait: « Vidimus gloriam ejus gloriam quasi unigeniti a Patre . » Hoc autem loco nihil differt utrum pro similitudine, an pro veritate sit positum, quia quolibet dicatur ordine, aperte prava malorum vita signatur. Impios vero Scriptura sacra proprie
Abbreviated transcription (Latin):
na laxauit. qua uoracitate suꝑatus adulterii
facinus ammisit. dep̃hensus autẽ in adulttrio
latenter. uirũ adulterȩ ne ad iudicium trahe.¬
retur occidit. Hoc itaq adulterium inter uo¬
racitatem & homicidium positum. de illa iu¬
delicet nascens hoc generans peccatum. pena
est & causa peccati. Peccatum ꝓfecto est ꝑsc
ipsum. pena uͦ peccati ist. quia culpam uora¬
citatis auxit. Causa autem peccati est. quia
subsequens ctiã homicidium genuit. Unũ gͦ
idemq peccatum est. & pena p̃cedentis & causa
culpȩ subsequentis: quia & transacta dum exag¬
gerat damnat. & adhuc scquentia quȩ damna¬
ri debcant seminat. Igitur quia peccatis p̃ce¬
dentib cecatur oculus cordis. ipsa cecitas quȩ
peccantis amniũ ox ante acłs culpȩ damnatione
Iconfundit. incrito nox uocatur. quia ꝑ hanc
ab oculis delinquentis lumen ueritatis abscon¬
ditur. Benc itaq dicitur. nouit enim opera

Expanded text:
na laxavit, qua voracitate superatus, adulterii na laxavit, qua voracitate superatus, adulterii facinus admiserit; deprehensus autem in adulterio, latenter virum adulterae, ne ad judicium traheretur, occidit. Hoc itaque adulterium inter voracitatem et homicidium positum, de illa videlicet nascens, hoc generans, peccatum est et poena et causa peccati: peccatum profecto est per se ipsum, poena vero peccati est, quia culpam voracitatis auxit; causa autem peccati est quia subsequens etiam hidemque peccatum est et poena praecedentis, et causa culpae subsequentis, quia et transacta dum exaggerat damnat, et adhuc sequentia quae damnari debeant seminat. Igitur quia peccatis praecedentibus caecatur oculus cordis, ipsa caecitas quae peccantis animum ex anteactae culpae damnatione confundit merito nox vocatur, quiaab oculis delinquentis lumen veritatis absconditur. Bene itaque dicitur: Novit enim opera
Abbreviated transcription (Latin):
Quam multa coꝵ mala narrauit. & tam̃ ilico
adiungit. in tempore quo lapsus fuerit pescoꝵ.
Ecce atrocissima eoꝵ facinora describuntur.
& tam̃ ad ultionis diem adhuc subscquens lap¬
sus aspicitur. quo eoꝵ culpȩ cumulentur. Ha¬
bent iam quidem unde feriri mercantur: sed
sustinetur tam̃ adhuc peccatũ crescere. ut pec¬
cantes possit atrocior pęna cruciare. Lam me.¬
retur supplicium peccatũ. & causa peccati. s ex¬
pectatur adhuc ut augmentũ supplicii subrogit
peccatum & pena peccati. Plerumq uͦ unum
idemq peccatum. & peccatũ. & pena est. & cau¬
sa peccati. Qd̃ meliꝰ ostendimus. si res ipsas ad
medium deducamꝰ. Effrenata enim uentris
ingluuies. in feruorem luxurie plenitudinem
carnis instigat. ꝑpetrata autem luxuria. scpe
aut ꝑuirio aut homicidio tegitur. ne humana¬
rum legum ultione puniatur. Ponamus g̃
ante oculos nr̃os qd̃ quidã uoracitatis sibi fre¬

Expanded text:
Quam multa eorum mala narravit? et tamen illico Quam multa eorum mala narravit? et tamen illico adjunxit: In tempore quo lapsus fuerit pes eorum. Ecce atrocissima illorum facinora describuntur, et tamen ad ultionis diem adhuc subsequens lapsus aspicitur, quo eorum culpae cumulentur? Habent jam quidem unde feriri mereantur; sed sustinetur tamen adhuc peccatum crescere, ut peccantes possit atrocior poena cruciare. Jam meretur supplicium peccatum et causa peccati, sed exspectatur adhuc, ut augmentum supplicii subroget peccatum et poena peccati. Plerumque vero unum idemque peccatum, et peccatum et poena est et causa peccati, quod melius ostendimus si res ipsas ad medium deducamus. Effrenata enim ventris ingluvies in fervore luxuriae plenitudinem carnis instigat: perpetrata autem luxuria saepe aut perjurio aut homicidio tegitur, ne humanarum legum ultione puniatur. Ponamus ergo ante oculos quod quidam voracitatis sibi fre
Abbreviated transcription (Latin):
iohanni dicitur. qui nocet noceat adhuc: &
qui in sordib est. sordescat adhuc. Hinc da¬
iud ait. appone iniquitatem suꝑ iniquitatem
ones ꝑ angłos malos. uiam fecit semite irȩ
suȩ. Cor quippe dñs priorib meritis aggra¬
uatum. iuste ꝑmittit etiã subsequentib mali¬
gnoꝵ spũum ꝑsuasionib falli. qd̃ cum digne
in culpa trahitur. reatus cius in pęna cumula¬
tur. Unde & irȩ suȩ dñs uiam de semita fe¬
cisse ꝑhibetur. Latior est enim uia quam se¬
mita. E x semita uͦ irȩ suȩ uiam facere est. irȩ
causas districte iudicando dilatare. ut qui
illuminati agere recte noluerunt. iuste cecati
adhuc faciant. unde ampliꝰ puniri mereant᷑.
Hinc ꝑ moysen dicitur. ñdum completa sunt
peccata amorreoꝵ. Hinc ꝑ eundem moysen
botrus amaritudinis in ipsis. Euror draconum
uinum coꝵ. & furor aspidum insanabilis. Non
ne hȩc congregata sunt apud me. & signata in
thesauris mcis: In die ultionis reddam cis.

Expanded text:
Joannem dicitur: Qui nocet, noceat adhuc; et Joannem dicitur: Qui nocet, noceat adhuc; et qui in sordibus est, sordescat adhuc . Hinc David ait: Appone iniquitatem super iniquitateones per angelos malos viam fecit semitae irae suae . Cor quippe Dominus prioribus meritis aggravatum juste permittit etiam subsequentibus malignorum spirituum persuasionibus falli, quod cum digne in culpa trahitur, reatus ejus in poena cumulatur. Unde et irae suae Dominus viam de semita fecisse perhibetur. Latior enim est via quam semita. Ex semita vero irae suae viam facere est irae causas districte judicando dilatare, ut qui illuminati agere recte noluerunt, juste caecati adhuc faciant, unde amplius puniri mereantur. Hinc per Moysen dicitur: Nondum completa sunt peccata Amorrhaeorum . Hinc per eumdem Moysen botrus amaritudinis in ipsis. furor draconum uinum eorum et furor aspidum inne haec congregata sunt apud me, et signata in thesauris meis? In die ultionis reddam eis .
Abbreviated transcription (Latin):
git dicens. ꝓpter qd̃ tradidit illos d̾s in deside¬
ria cordis coꝵ in immundicia: ut contumelus
afficiant corpora sua in semctipsis. Quia enĩ
cognoscentes dm̃ peccatũ suꝑbiȩ intelligendo
cõmiserunt. cecantur etiã ne intelligant qd̾
cõmittunt : & qui intelligentiã suam sequi no¬
lunt in peccato & causa peccati. & ipsũ lumen
intelligentiȩ ꝑdant in peccato & pena peccati.
Prioris gͦ peccati merito peccatoꝵ subsequenti¬
um fouca tegitur. ut qui malum sciens pene¬
trat. deinceps iuste. in aliis etiam nesciens cadat.
Hoc quippe agitur ut culpis culpȩ feriantur.
quatenus supplicia fiant peccantium ipsa incre¬
menta uicioꝵ. Nam quia om̃ps ds̃ ad peniten¬
tiam tempus indulget. qd̾ tamen humana ma¬
licia ad usum suȩ iniquitatis intorquet. nimi¬
rũ iusto iudicio augeri culpa ꝑmittitur. ut ad
feriendũ altius qͣndoq cumuletur. Hinc enim
rursum de quibdam paulus apl̃s dicit. ut
impleant peccata sua semꝑ. Hinc uoce angłica

Expanded text:
didit illos Deus in desideria cordis eorum; in immunditiam, ut contumeliis afficiant corpora sua in semetipsis . Quia enim, cognoscentes Deum, peccatum superbiae intelligendo commiserunt, caecantur etiam, ne intelligant quid committunt. Et qui intelligentiam suam sequi nolunt in peccato et causa peccati, et ipsum lumen intelligentiae perdunt in peccato et poena peccati. Prioris ergo peccati merito peccatorum subsequentium fovea tegitur, ut qui malum sciens perpetrat, deinceps juste in aliis etiam nesciens cadat. Hoc quippe agitur, ut culpis culpa feriatur al., culpae feriantur, quatenus supplicia fiant peccantium ipsa incrementa vitiorum. Nam quia omnipotens Deus ad poententiam tempus indulget, quod tamen humana malitia ad usum suae iniquitatis intorquet, 800 nimirum justo Dei judicio augeri culpa permittitur, ut ad feriendum altius quandoque cumuletur. Hinc enim rursum de quibusdam Paulus apostolus dicit: Ut impleant peccata sua semper . Hinc voce angeli ad
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ regiminis cum regendus offertur. in se priꝰ
nccesse est. ut quisq discutiat si loco uita con¬
gruit. si ab honore actio ñ dissentit: ne ui-¬
stus om̃ium rector eo post in tribulatione pre¬
ces ñ audiat. quo ipsa quoq cius de quo tri¬
bulatio oritur exordia honoris ignorat.

Expanded text:
ergo regiminis cum regendus offertur, in se prius ergo regiminis cum regendus offertur, in se prius necesse est ut quisque discutiat, si loco vita congruit, si ab honore actio non dissentit, ne justus omnium rector eo post in tribulatione preces non audiat, quod ipsa quoque ejus, de quo tribulatio oritur, exordia honoris ignorat.
Abbreviated transcription (Latin):
in iudea nouimus: cũ in ipso nr̃i redemptoris
aduentu phariscoꝵ turba atq sacerdotum.
a uero lumine mentis oculos clausit. & ꝑ p̃po¬
test. quomͦ hoc in loco dicitur. qd̾ regnare hy
pocritam dñs facit. cum hac de re speualiter
& ñ ex inc. principes extiterunt. & ñ cognoui.
Quis enim itcde senticns dicat. quia facit dñs
qd̃ minime cognoscit: S quia scire dĩ appro¬
bare est: nescire repbare. unde quibꝰ dam
quos reꝓbat dicit. nescio uos unde sitis. disce
facere dĩ est id quod fieri ꝓhibet irascendo ꝑ¬
mittere. unde & regis egẏpti cor se obdurare
asseruit. quia uidelicet obdurare ꝑmisit:
miro modo hypocritas dñs & regnare facit &¬
nescit: facit sinendo. nescit reꝓbando. Un¬
de. nccesse est. ut ad om̃e qd̾ in hac uita concu¬
piscitur. prius uoluntas interna requiratur.
quia cũ humani cordis auris ꝑciꝑe appetit:
sciat quia hȩc ñ uerbis s rebus sonat. Locus

Expanded text:
in Judaea novimus, cum in ipso nostri Redemptoris in Judaea novimus, cum in ipso nostri Redemptoris adventu pharisaeorum turba atque sacerdotum a vero lumine mentis oculos clausit, et per praepotest quomodo hoc in loco dicitur qpocritam Dominus facit, cum hac de re specialiteret non ex me; principes exstiterunt, et non cognovi . » Quis enim recte sentiens dicat, quia facit Dominus quod minime cognoscit? RESPONSIO . Scire Dei, approbare est; nescire, reprobare. Unde quibusdam quos reprobat, dicit: Nescio vos, unde sitis . facere Dei est, id quod fieri prohibet, irascendo permittere. Unde et regis Aegypti cor se obdurare asseruit , quod videlicet obdurari permisit. Miro modo hypocritas Dominus et regnare facit, et nescit: facit sinendo, nescit rede necesse est ut ad omne quod in hac vita concupiscitur prius voluntas interna requiratur. Quam cum humani cordis auris percipere appetit, sciat quia haec non verbis, sed rebus sonat. Locus
Abbreviated transcription (Latin):
ditoꝵ rectores nimie temporalib curis in ser¬
uiunt. pleriq in ęccłia eoꝵ exemplo deterescuq.
Qd̃ uerum ualde esse quis abneget. cum cu¬
rari a pastorib terrena quã celestia sollicitius
uidet: S neq hȩc iniusta sunt sicut suꝑius
diximus. si mores p̃sidentium iuxta subditoꝵ
merita disponantur. Occulte namq & spon¬
tȩ ppctrate culpȩ exigunt. ut praua & a pasto¬
rib exempla p̃beantur. quatenus iusto udicio
is qui de uia d̾i suꝑbus exorbitat. in uia qua
graditur. etiam ꝑ ducatum pastoris offendat.
Unde ꝑ ꝓpħam quoq p̃nuntiantis studio di¬
citur ñ maledicentis uoto: obscurentur oculi
coꝵ ne uideant. & dorsum illoꝵ semꝑ incurua
Ac si dicat. q̃ui humanş uitȩ actionib quasi
p̃uidendis itinerib p̃sunt. ueritatis lumen ñ
habeant. ut & qui scquuntur subditi iniqui¬
tatum suarũ oncrib incuruati. omnẽ statum
rectitudinis amittant. Qd̃ factum ꝓculdubio

Expanded text:
ditorum rectores nimium temporalibus curis inserditorum rectores nimium temporalibus curis inserviunt, plerique in Ecclesia eorum exemplo deterescunt. Quod verum valde esse quis abneget, cum curari a pastoribus terrena quam coelestia sollicitius videt? Sed neque haec injusta sunt, si, ut superius diximus, res praesidentium juxta subditorum merita disponuntur. Occulte namque et sponte perpetratae culpae exigunt ut prava et a pastoribus exempla praebeantur, quatenus justo judicio is qui de via Dei superbus exorbitat, in via qua graditur etiam per ducatum pastoris offendat. Unde per prophetam quoque praenuntiantis studio dicitur, non maledicentis voto: Obscurentur oculi eorum, ne videant, et dorsum eorum semper incurva . Ac si dicat: Qui humanae vitae actionibus quasi praevidendis itineribus praesunt, veritatis lucem non habeant, ut et qui sequuntur subditi, iniquitatum suarum oneribus incurvati, omnem statum rectitudinis amittant. Quod factum procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
puluerem portant. Qui gͥ magnis uirtutib
despictre ñ debent. cum uacare eos reb exte¬
riorib uident: quia hoc qd̃ ipsi securi inti¬
ma penetrant. ex illoꝵ adiumento est. qui
contra ꝓcellas huiꝰ scłi exterius laborant.
Quam enĩ candoris sui grãm retineret. si
bẏssum pluuia tangeret: Aut quid fulgo¬
ris atq claritatis coccus uel iacinctus osten¬
deret. si hec susceptus puluis fedaret: Sit g̃
desuꝑ textura cilicii fortis ad puluerem: sit
inferius color iacinctinus aptus ad decorem.
Ornent ęccłiam qui solis reb spiritalibus ua-¬
cant: tegant ȩccłiam quos & labor rerum
corporalium ñ grauat. Ncqua qͣm gͦ contra
rectorem exteriora agentem murmuret. is qͥ
intra scãm ęccłiam iam spiritaliter fulget.
Si enim tu secure interuis ut coccus rutilas:
cilicium quo ꝓtegeris cur accusas: S a quib
dam queritur. quia dũ saltim ꝓ utilitate sub¬

Expanded text:
pulverem portant. Quae igitur magnis virtutibus pulverem portant. Quae igitur magnis virtutibus despicere non debent, cum vacare eos rebus exterioribus vident; quia hoc quod ipsi securi intima penetrant, ex illorum adjumento est, qui contra procellas hujus saeculi exterius laborant. Quam enim candoris sui gratiam retineret, si byssum pluvia tangeret? aut quid fulgoris atque claritatis coccus, vel hyacinthus ostenderet, si haec susceptus pulvis foedaret? Sit ergo desuper textura cilicii fortis ad pulverem, sit inferius color hyacinthinus aptus ad decorem. Ornent Ecclesiam, qui solis rebus spiritualibus vacant, tegant Ecclesiam quos et labor rerum corporalium non gravat. Nequaquam ergo contra rectorem suum exteriora agentem murmuret is qui intra sanctam Ecclesiam jam spiritualiter fulget. Si enim tu secure intericilicium quo protegeris cur accusas? » Sic enim sdam quaeritur quia dum saltem pro utilitate sub
Abbreviated transcription (Latin):
diuina uoce p̃cipitur. ut ad tegenda interius
sc̃a scõꝵ ex bysso cocco atq iacincto uela texan¬
tur. Iussumq est. ut ad ꝓtegendum taberna¬
culum uela cilicina & pelles extenderet. quȩ
nimirũ uel pluuias uel uentus uel puluerem
tolerarent. Quid gͦ ꝑ pelles & cilicia quib ta¬
bernaculum tegitur. nisi grossas hominum
mentes accipimus: Quȩ aliqndo in eccłia oc-¬
culto dĩ iudicio. qmuis durȩ sint p̃feruntur.
Quȩ quia seruire curis temporalib ñ timent:
oportet ut temptationũ uentos & pluuias de.
huiꝰ mundi contrarietatib portent. Quid uͦ
ꝑ iacinctum coccũ bẏssumq signatur: nisi
scõꝵ uita tenera s clara: Quȩ dum caute. in ta¬
bernaculũ sub ciliciis & pellib absconditur:
sua ci integra pulchritudo seruatur. Ut enim
in interiora tabernaculi byssus fulgeat. coccus
choruscet. iacinctus ceruleo colore resplende.¬
at. desuꝑ pelles & cilicia. ymbres. uentos &

Expanded text:
divina voce praecipitur ut ad tegenda interius divina voce praecipitur ut ad tegenda interius sancta sanctorum ex bysso, cocco atque hyacintho vela texantur, jussumque est ut ad protegendum tabernaculum, vela cilicina et pelles extenderet, quae nimirum vel pluvias, vel ventos, vel pulverem tolerarent . Quid ergo per pelles et cilicia, quibus tabermentes accipimus, quae aliquando in Ecclesia, occulto Dei judicio, quamvis durae sint, praeferuntur? Quae quia servire curis temporalibus non timent, oportet ut tentationum ventos et pluvias de hujus mundi contrarietatibus portent. Quid vero per hyacinthum, coccum, byssumque signatur, nisi sanctorum vita tenera, sed clara? Quae dum caute in tabernaculo sub ciliciis et pellibus absconditur, sua integra pulchritudo servatur. Ut enim in interiora tabernaculi byssus fulgeat, coccus coruscet, hyacinthus caeruleo colore resplendeat; desuper pelles et cilicia, imbres, ventos, et
Abbreviated transcription (Latin):
dunt. Cuiꝰ ꝓfecto dispensatio inde humilib
rectior agnoscitur. unde ab elatis ñ recte u¬
dicatur. Quia enim potestas regiminis mini¬
strari ñ potest sine studio curȩ temporalis. ali¬
qͣndo omp̃s ds̃ mira dispensatione pietatis. ut
tenerȩ spiritalium m̃tes a terrena cura disiu-¬
ctȩ sint. onus regimins duris ac laboriosis
cordib iniungit: ut tanto illi ab hoc mundo
sccurius lateant: qͣnto hȩc in terrenis sollicitu¬
dinib libenter elaborat. In exhibitione qͥppe
suscepti oneris. ꝓ ipsis quoq utilitatib subdi¬
toꝵ durȩ uiȩ sunt mundanȩ seruitutis: & se
diligit. co sollicite ab externis actionib abscon¬
dit. Nam & plerumq pater familias ad cum
laborem seruos dirigit. a quo suptiles filios
suspendit: & indc filii sine uexatione. decorist̃:
unde serui in puluere fedantur. Qd̃ qͣm recte
in eccł̃ia & diuinitus agitur: ipsa tabernacu¬
li constructione signatur. Ad moysen quippe

Expanded text:
dunt: cujus profecto dispensatio inde ab humilibus dunt: cujus profecto dispensatio inde ab humilibus rectior agnoscitur, unde ab elatis non recta judicatur. Quia enim potestas regiminis ministrari non potest sine studio curae temporalis, aliquando omnipotens Deus mira dispensatione pietatis, ut tenerae spiritalium mentes a terrena cura disjunctae sint, onus regiminis duris ac laboriosis cordibus injungit, ut tanto illae ab hoc mundo securius lateant, quanto haec in terrenis sollicitudinibus libenter elaborant. In exhibitione quippe suscepti oneris pro ipsis quoque utilitatibus subditorum durae viae sunt mundanae servitutis. 39. diligit, eo illos sollicite ab externis actionibus abscondit. Nam et plerumque paterfamilias ad eum laborem servos dirigit, a quo subtiles filios suspendit; et inde filii sine vexatione decori sunt, unde servi in pulvere foedantur. Quod quam recte in Ecclesia divinitus agitur, ipsa tabernaculi constructione signatur. Ad Moysen quippe
Abbreviated transcription (Latin):
uerentia ñ recedat. Qd̃ bene debriato noe ex¬
primitur. cuiꝰ enudata uerccundiora boni fi¬
lii auersi ueniendo texerunt. Auersari quippe
dicimꝰ qd̃ repbamus. Quid est gͦ qd̾ filii ue¬
recunda patris suꝑiccto dorsis pallio auersi ue¬
nientes oꝑiunt. nisi qd̃ bonis subditis sic p̃po¬
sitoꝵ suoꝵ mala displicent. ut tamen hec ab
aliis occultent: Oꝑimentum auersi deferunt :
quia iudicantes factum & uencrantes magiste¬
rium. nolunt uidere qd̾ tegunt. Sunt uero¬
ñnulli. qui si parum quid de spiritali conuer¬
satione inchoant. cum rectores suos tempora¬
lia agere & terrena considerant. mox ordinem
suꝑnę dispositionis accusant. qd̾ nequaquã
bene. ad regendum p̃lati sunt. ꝑ quos conuer¬
sationis infimȩ exempla monstrantur. Sed
hii nimirũ dũ temperare se a rectoꝵ suoꝵ re
p̃hensione negligunt. culpȩ suȩ exigentibus
meritis usq ad rep̃hensionem conditoris exce-¬

Expanded text:
verentia non recedat. Quod bene in Noe debriato exverentia non recedat. Quod bene in Noe debriato exprimitur, cujus nudata verecundiora boni filii aversi veniendo texerunt . Aversari quippe dicimur quod reprobamus. Quid est ergo quod filii verecunda patris superjecto dorsis pallio aversi venientes operiunt, nisi quod bonis subditis sic praepositorum suorum mala displicent, ut tamen haec ab aliis occultent? Operimentum aversi deferunt, quia judicantes factum, et venerantes magisterium, nolunt videre quod tegunt. Reulli qui si parum quid de spiritali conversatione inchoant, cum rectores suos temporalia agere et terrena considerant, mox ordinem supernae dispositionis accusant, quod nequaquam bene ad regendum praelati sint, per quos conversationis infimae exempla monstrantur. Sed hi nimirum dum temperare se a rectorum suorum 809 reprehensione negligunt, culpae suae exigentibus meritis, usque ad reprehensionem conditoris exce