comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
enim damnauit arrum damnasset uti¬
q et origenem. si illius dogniata repro¬
basset. sciliscet uno medicamine omnes
simul morbos debere cirare: et idcirco
spiritus sancti neganda maiestas est:
quia in illa synodo super substantia eius
silentium fuit: De arrio tunc. nonde o¬
rigine quęstio erat: de filio. non despi¬
ritu sancto: Confessi sunt quod negaba¬
tur: tacuerunt de quo nemo querebat:
quanquam latenter. et origenem fontẽ
arrii percusserunt. Damnantes enim
eos qui filium de patris negant esse sub¬
stantia. illum pariter arriumq dam¬
nauerunt: Alioquin. hoc argumento nec
ualentuis. nec marcion. nec catafrigas.
nec manicheits. damnari debent. quia
synodus incena eos non nominat: quos
certe ante synodum fuisse non dubium
est: Quodsi quando argui ceperint. et aut
subscribendum eis fuerit. aut excndum de
ecclesia. miras strophas uideas: Sic uerba
temperant. sic ordinem uertunt. et ambi¬
gua queq concumant. ut nostram et ad¬

Expanded text:
enim damnauit Arrium, damnasset utienim damnauit Arrium, damnasset utique et Origenem, si illius dogmata reprobasset\'. scilicet uno medicamine omnes simul morbos debuere curare; et idcirco spiritus sancti neganda maiestas est, quia in illa synodo super substantia eius silentium fuit. de Arrio tunc, non de Origene quaestio erat; de filio, non de spiritu sancto. confessi sunt, quod negabatur; tacuerunt, de quo nemo quaerebat. quamquam latente et Origenem, fontem Arrii, percusserunt; damnantes enim eos, qui filium de patris negant esse substantia, illum pariter Arriumque damnarunt. alioquin hoc argumento nec Valentinus nec Marcion nec Cataphrygas nec Manicheus damnari debent, quia synodus eos Nicena non nominat; quos certe ante synodum fuisse non dubium est. quodsi quando urgueri coeperint et aut subscribendum eis fuerit aut exeundum de ecclesiis, miras strophas uideas. sic uerba temperant, sic ordinem uertunt et ambigua quaeque concinnant, ut et nostram et ad
Abbreviated transcription (Latin):
uis foederentur: sextus stromatum liber
in quo platonis scientiȩ sententiȩ nr̃m.
dognna componit. plenissime docet: Quid
igitur faciam: Negem me eiusdem dog.¬
matis esse: non credinit. lurem. ridebunt
et dicent: domi nobis ista nascuntur: fa¬
ciam quod solum cauent. ut saera eorum at¬
q mysteria inpliblicum proferam: et om¬
nis prudentia quanos simplices ludunt.
in propatulo sit: et qui negantiuoci non cre¬
dunt. credant saltem arguenti stilo: hoc
enim uel maxime cauent : ne quando contra
auetorem suumeorum scripta teneantur:
facile diciuit qum uiramento: quod postea
alio soluant per iuirio. a subscriptione ter¬
gi uersantur: queruntq suffragia aliui.
non possum in quid dampnare quod ne¬
mo damnauit: alius. nichil super hoc a
patribus statutum est: ut dum cotius
orbis prouocatur auctoritas: sub scriben¬
di necessitas differatur:. Quidam constã¬
tius. Quomodo in quid dannabimus :
quod synodus ncena non tetigit: Quȩ

Expanded text:
is foederentur, sextus Stromatum liber, is foederentur, sextus Stromatum liber, in quo Platonis sententiae nostrum dogma conponit, planissime docet. Quid igitur faciam? negem me eiusdem dogmatis esse? non credent. iurem? ridebunt et dicent: \'domi nobis ista nascuntur\'. faciam, quod solum cauent, ut sacra eorum atque mysteria in publicum proferam et omnis prudentia, qua nos simplices ludunt, in propatulo sit, ut, qui neganti uoci non credunt, credant saltem arguenti stilo. hoc enim uel maxime cauent, ne quando contra auctorem suum eorum scripta teneantur. facile dicunt cum iuramento, quod postea alio soluant periurio; ad subscriptionem tergiuersantur quaeruntque suffugia. alius: \'non possum\' inquit, \'damnare, quod nemo damnauit\'; alius: \'nihil super hoc a patribus statutum est\', ut, dum totius orbis prouocatur auctoritas, subscribendi necessitas differatur; quidam constantius: \'quomodo\', inquiunt, \'damnabimus, quod synodus Nicena non tetigit? quae
Abbreviated transcription (Latin):
supium alexandrinȩ cartȩ euacuauerũt.
Si michi creditis. origenistes nunquam
fui si non creditis. nunc esse cessaui: Qd̾
si nec sic adducimini ad adem: compellitis
me indefensionem mei contra amasium
uestrum scribere: ut si non creditis ne¬
ganti: credatis saltem accusanti Sed li¬
bentius michi erranti creditur: quam
correcto Nec mirupitant enim me
ter animales & lttheos. nolle palam
dogmata confiteri: Ipsorum enim de¬
cretum est. non facile margaritas ante
porcos mittendas. nec dandum sanc¬
tum canibus : et cum dauid dicere. In
corde meo abscondi eloquiatua. ut ñ
peocem tibi: et in alio loco super uisto.
qui loquitur in quid ueritatem cum
proximo suo: idẽm cum his qui domestici
tidei sunt: Ex quo in telligi uolunt. nos qui
nec dummitiati sumnis debere audire men¬
darium : ne paruuli atq lactaentes solidio¬
ris cẏbi edulio suffocemur Quod autem
per iuriorum atq mendatii in ter se orige¬

Expanded text:
supium Alexandrinae chartae evacuarunt. supium Alexandrinae chartae evacuarunt. Si mihi creditis, Origenistes nunquam fui; si non creditis, nunc esse cessavi. Quod si nec sic adducimini ad fidem, compellitis me ad defensionem mei, contra amasium vestrum scribere: ut si non creditis neganti, credatis saltem accusanti. Sed libentius mihi erranti creditur, quam correcto. Nec mirum, putant enim me ter animales et luteos nolle palam dogmata confiteri. Ipsorum enim decretum est, non facile margaritas ante porcos esse mittendas, nec dandum sanctum canibus et cum Dauid dicere: in corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi; et in alio loco super iusto: qui loquitur, inquit, ueritatem cum proximo suo, id est cum his, qui domestici fidei sunt. ex quo intellegi uolunt nos, qui necdum initiati sumus, debere audire mendacium, ne paruuli atque lactantes solidioris cibi edulio suffocemur. quod autem periuriorum atque mendacii inter se orgi
Abbreviated transcription (Latin):
guite potius ubi heresim defenderim u¬
bi prauum origenis dogma laudauerĩ:
Inlectione ȩsaye in quo duo seraphyn cla¬
mantia describuntur: illo interpretante
filium et spiritum sanctum: Nonne ego
detestandam expositionem induo testa¬
menta mutaui: habetur liber in mani¬
bus: ante uiguiti annos editus Tot opꝰ.¬
cula mea. et maxime commentarii: iux¬
ta oportunitatem locorum gentilem sec¬
tam lacerant: Quod autem opponunt
congregasse me libros illuis super cum¬
ctos homines: utinam omnium tracto¬
rum haberem uolumina. ut tarditatẽ
ingenis. eruditionis diligentia conpen¬
sarem Congregaui libros euis fateor:
et ideo errores non sequor: quia scio u¬
niuersa quȩ scripsit: Credite experto:
Quasi xp̃ianus xpistianis loquor: uene¬
nata sunt illius dogmata: aliena abscrip¬
turis sanctis: Uim scripturis fatientia
legi inquam legi origenem: et si in legẽ¬
do crimen est. fateor: et nostrum mar¬

Expanded text:
guite potius, ubi heresim defenderim, uguite potius, ubi heresim defenderim, ubi prauum Origenis dogma laudauerim. in lectione Esaiae, in qua duo seraphin clamantia describuntur, illo interpretante filium et spiritum sanctum nonne ego detestandam expositionem in duo testamenta mutaui? habetur liber in manibus ante uiginti annos editus. tota opuscula mea et maxime commentarii iuxta oportunitatem locorum gentilem sectam lacerant. quod autem opponunt congregasse me libros illius super cunctos homines, utinam omnium tractatorum haberem uolumina, ut tarditatem ingenii lectionis diligentia conpensarem! congregaui libros eius, fateor; et ideo errores non sequor, quia scio uniuersa, quae scripsit. credite experto, quasi Christianus Christianis loquor: uenenata sunt illius dogmata, aliena a scripturis sancctis, uim scripturis facientia. legi, inquam, legi Origenem et, si in legedo crimen est fateor; et nostrum mar
Abbreviated transcription (Latin):
sũr iherosolune. et bethleem: quolabore
quo precio. baralianum nocturnum habu¬
i preceptorem Timebat enim iudeos: et
michi alterum exhibebat nichodemum:
horum oimiuum: frequenter in opuscu¬
lis meis facio mentionem: Certe apolli¬
naris .& didimi. inter se dogma contra¬
rium est: Rapiat me ergo utraq tur¬
ma in diuersum altrinsecus. quia ma
gistrum utrumq confiteor Si exꝑedit
odisie homines. Q gentem aliquam de¬
testari: miro odio auersor conrisionem:
Usq hodie enim: persequuntur domi
num ihesum xpistum in synagogis sacha¬
ne: Obitiat michi quispiam. cur hominẽ
iudeum habuerim preceptorem: et au¬
det quidam proferre literas meas addi¬
dimum. quasi ad magistrum: Grande
crimen discipuli. si hominem eruditum
& senem magistrum dixerim: Et tamen
uolo inspicere ipsam ȩpistolam. que tan¬
to tempore in calumniam reseruata est:¬
Nichil preter honorem et salutationẽ.
continet: In epta sunt hec et friuosa ar¬

Expanded text:
sum Jerosolymam et Bethleem. Quo labore, sum Jerosolymam et Bethleem. Quo labore, quo pretio Baraninam nocturnum habui praeceptorem! Timebat enim Judaeos, et mihi alterum exhibebat Nicodemum . Horum omnium frequenter in opusculis meis facio mentionem. Certe Apollinarii et Didymi inter se dogma contrarium est. Rapiat me ergo utraque turma diversum altrinsecus, quia magistrum utrumque confiteor. si expedit odisse homines et gentem aliquam detestari, miro odio auersor circumcisos; usque hodie enim persequuntur dominum nostrum Iesum Christum in synagogis satanae. obiciat mihi quispiam, cur hominem Iudaeum habuerim praeceptorem, et audet quidam proferre litteras meas ad Didymum quasi ad magistrum. grande crimen discipuli, si hominem eruditum et senem magistrum dixerim. et tamen uolo inspicere ipsam epistulam, quae tanto tempore in calumniam reseruata nihil praeter honorem et salutationem continet. inepta sunt haec et friuola. ar
Abbreviated transcription (Latin):
rii apertissimus propugnator est: Ue in¬
quid isayas qui dicunt bonum malum &x
malum bonum: qui faciunt amarum dul¬
ce: et dulce amarum: Nec bonis aduersa¬
riorum si honestum quid habuerint de tra¬
hendum est: nec amicorum laudanda sunt.
uitia: et unum quodq non personarum
sed rerum pondere idicandu est: Mor¬
detur et lucius quod in composito currat
pede. et tamen salesenis leposq laudantur:
Dum essem uiuenis miro dicendi ferebar
ardore: nec iuxta quorumdam presump¬
tionem ipse me docui: Apollinarem lau̾di¬
cenum audiui antiochyȩ frequenter &. co¬
lui: Et cum me in sanctis scripturis eru¬
diret. nun quam illius contentiosum super
sensu dogina suscepi: lam canis spargebat
capud: & magistrum potius quam disci¬
ꝑulum dicebat perrexi tamenalexandri¬
am audiui didimum: In multis ei gratias
ago: Quod nescnui. didici: quod nesciebã
illo docente non perdidi putabant me
homines finem fecisse discendi: Uenirur

Expanded text:
rii apertissimus propugnator est: uae, inrii apertissimus propugnator est: uae, inquit Esaias, qui dicunt bonum malum et malum bonum, qui faciunt amarum dulce et dulce amarum. nec bonis aduersariorum, si honestum quid habuerint, detrahendum est nec amicorum laudanda sunt uitia et unumquodque non personarum, sed rerum pondere iudicandum est. mordetur et Lucilius, quod inconposito currat pede, et tamen sales eius leposque laudantur. Dum essem iuuenis, miro discendi ferebar ardore nec iuxta quorundam praesumptionem ipse me docui. Apollinarem Laodicenum audiui Antiochiae frequenter et colui et, cum me in sanctis scripturis erudiret, numquam illius contentiosum super sensu dogma suscepi. iam canis spargebatur caput et magistrum potius quam discipulum decebat; perrexi tamen Alexandriam, audiui Didymum. in multis ei gratias ago. quod nesciui, didici; quod sciebam, illo diuersum docente non perdidi. putabant me homines finem fe
Abbreviated transcription (Latin):
tia. interpretatio atq doctrina. simplici uo¬
ce laudata est Nichil ibi defide. nichil
de doginatibis comprehensum est: Mora¬
lis tantum tractatur locus: et allegoriȩ
nubilum. serena expositione discutitur:
laudaui interpretem non dogmatisten:
in genium. non fidem. phylosophum. non
apostolum: Quod si nolunt super orige¬
nem meum scire uidicium: legant in e
clesiasten. commnentarios: replicent in eꝑi¬
stola ad ephesios tria uolumina: et intel¬
ligent me semper eius dogmatibus. con¬
traise Que enim stulticu est. sic alicutꝰ
laudare doctrinam: ut sequar et blasphe.¬
miam: Et beatus epprianus. tertuali auo
magistro utitur. ut eius scripta probant:
cumq eruditi et ardentis uiri delectetur
ingenio: muntanum cum eo maximillam¬
q non sequitur fortisimos libros contra
porphyrium scribit apelloͥnaris : Eoclesias¬
ticam pulchre ȩusebius hystoriam texuit:
alter eorum dimidiatam xpisti introdu¬

Expanded text:
interpretatio atque doctrina simplici uointerpretatio atque doctrina simplici uoce laudata est. nihil ibi de fide, nihil de dogmatibus conprehensum est. moralis tantum tractatur locus et allegoriae nubilum serena expositione discutitur. laudaui interpretem, non dogmatisten, ingenium, non fidem, philosophum, non apostolum. quodsi uolunt super Origene meum scire icclesiasten Commentarios: replicent in Epistolam ad Ephesios tria volumina, et intelligent, me semper ejus dogmatibus contraisse. Quae enim stultitia est, sic alicujus laudare doctrinam, ut sequaris et blasphemiam? Et beatus Cyprianus Tertulliano magistro utitur, ut ejus scripta probant; cumque eruditi et ardentis viri delectetur ingenio, Montanum cum eo Maximillamque non sequitur. Fortissimos libros contra Porphyrium scripsit Apollinaris, ecclesiasticam pulchre Eusebius i historiam texuit; alter eorum dimidiatam Christi introdu
Abbreviated transcription (Latin):
cedyls quas mulstis honorifice
me affstere contumelia: Sic ingeni¬
um predicantes. ut fidei tollerent ueritatẽ:
Et quia eadem & iun alȩxandria. & romȩ.
& in toto pene orbe boni homines super i¬
eo nomine iactare consueuerunt: et tan¬
tum me diligunt. ut sine me heretici es¬
se non possint: Omitam personas. rebus¬
tantum & criminibus respondebo Neq¬
enim cause prodest. maledicentibus rema
ledicere. & aduersarios tallione morde.¬
re: cui precipitur malum promalo non
reddere. sed uincere in bono malum. Sa¬
turari obprobriis. et alteram uerberanti
prebere maxillam: Obitiunt inichi: qua¬
re origenem aliquando laudauerim Ni
fallor. duo loca sunt prefatiunculȩ. adda¬
masum in homeliis cantici canticorum: &
prologus in libro helraicorum nominił:
Quid ibi de dogmatibus. ecclesiȩ dicitur:
Quid de patre et filio et spiritu sanctos Quid
decarnis resurrectione: Quid de anime
statu atq subtantia : Simplex atq substan¬

Expanded text:
edulae quas misistis, honorifica me affecere contumelia, sic ingenium praedicantes, ut fidei tollerent veritatem. Et quia eadem et Alexandriae et Romae, et in toto pene orbe boni homines super meo nomine jactare consueverunt; et tantum me diligunt, ut sine me haeretici esse non possint, omittantum et criminibus est respondendum. Nihil causae prodest maledicenledicere et aduersarios talione mordere, cui praecipitur malum pro malo non reddere, sed uincere in bono malum, saturari obprobriis et alteram uerberanti praebere maxillam. Obiciunt mihi, quare Origenem aliquando laudauerim. ni fallor, duo loca sunt : praefatiuncula ad Damasum in omeliis Cantici canticorum et prologus in libro Hebraicorum Nominum. quid ibi de dogmatibus ecclesiae dicitur? quid de patre et filio et spiritu sancto? quid de carnis resurrectione? quid de animae statu atque substantia? simplex
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. mẏsterium trinitatis. & in eoð̾e uo¬
lumine. petrus annaniȩ . saffire dixisse
narratur: qͦd mentientes sp̃ui sc̃o non sint

Expanded text:
est mysterium trinitatis - et in eodem uolumine Petrus Ananiae et Sapphirae dixisse narratur, quod mentientes spiritui sancto non sint
Abbreviated transcription (Latin):
resurgent incorrupti. & nos unmi¬
tabimur Noc quod in presenti locoscri¬
ptum est intuba dei descendet decelo.
compara illi quod ad corinthios soribi¬
tur unouissimatuba: Canet enim. illi
autem quod ad thesalonicenses legitur.
&. mortui in xp̃o resigent primi. hoc
quod ad corinchios scriptum est. et mor¬
tui resurgent incorrupti. porro quod

Expanded text:
ent incorrupti, et nos immutabimur . Hoc quod in praesenti loco scriptum est: In tuba Dei descendet de coelo; compara illi quod ad Corinthios dicitur: In novissima tuba; canet enim tuba , illi autem, quod ad Thessalonicenses legitur: Et mortui in Christo resurgent primi , hoc quod ad Corinthios scriptum est, Et mortui resurgent in
Abbreviated transcription (Latin):
lentem cuassȩ sues gruniunt: Quarun
omne studium est. iinmo scientiȩ suꝑcili. ũ
aliena carꝑe: & sic ueterum defendere ꝑfi¬
diam. ut ꝑcdant fidem suam. Meum ꝓposi¬
tum est antiquos legere. ꝓbare singula. re¬
tinere quȩ bona sunt. Q afide eccłȩ catholi¬
oe non recerlere Uolens ad alias questi¬
unculas respondere. Q uel me a uel ali¬
ena dictare: extemplo afr̃e sisinnio ad mo¬
nitus sum. ut &o aduos. &. ad oeteros scõs
fr̃s qui nos amare dignantur. literas scri¬
berem. Cohibebo gͥ gradum.&. si uita comes
fuerit futuro me operi reseruabo: ut q. uob̃
ꝑ partes paream. &̾ fractimm̃ ac senile corpꝰ¬
culum onus possit ferre moderatum. illud
autem breuiter in fine commoneo. hoc quod
in latinis codicibus legitur Onmes quidem
resurgemus. non omnes autem ummutabim᷑.
ingrecis uoluminibus non haberi. S uel om̃s
doriiemus. nonoñs aũt immutabimur: uel¬
non om̃s dormiemuis. oñns autem immutabi¬

Expanded text:
lentem, crassae sues grunniunt? Quarum lentem, crassae sues grunniunt? Quarum omne studium est, imo scientiae supercilium, aliena carpere, et sic veterum defendere perfidiam, ut perdant fidem suam. Meum propositum est antiquos legere, tinere, quae bona sunt, et a fide ecclesiae catholicae non recedere. Uolens ad alias quaestiunculas respondere et uel mea uel aliena dictare extemplo a fratre Sisinnio admonitus sum, ut et ad uos et ad ceteros sanctos fratres, qui nos amare dignantur, litteras scriberem. cohibebo igitur gradum et, si uita comes fuerit, futuro me operi reseruabo, ut et uobis per partes paream et fractum ac senile corpusculum onus possit ferre moderatum. illud autem breuiter in fine commoneo, hoc, quod in Latinis codicibus legitur: omnes quidem resurgemus, non omnes autem inmutabimur, in Graecis uoluminibus non haberi, sed uel: omnes dormiemus, n.on omnes autem inmutabimur uel:non omnes dormiemus, omnes autem inmutabi
Abbreviated transcription (Latin):
prefert lumine: incordis ifri marsupi¬
um recondatur. Et entm si dialeticam
scire uoluero. aut phylosophorum dog¬
mata. Q ut ad nr̃a redeam. scientiam¬
scriptiarum. nequaquam simplices
eocłȩ uiros interrogare debeo. quorũ
alia gratia est. & imusquisq in suo sen¬
su abundat: prȩsertim cum in domo
magna uasorum patris familiȩ diuer¬
sitas magna multa dicatur:s̃ eos qui
arcem didicere abartifice. & in lege
dei meditantur die ac nocte Ego q. in
adoleicentia & in extrema ętate ꝓfite¬
or.&. origenem & eusebium cȩsariensẽ
uiros esse acctissimos. S errasse in dog¬
matum ueritate. Quod eontrario de
theodoro achacio apollinari. ponumus
dicere: q. tamen omnes in explanatio¬
nibus scripturarum sudoris sui nob̾
memoriam reliquerunt. In terra au¬
rum queritur: q. de fluuioruma al¬
ueis splendens ꝓfertur glarea. pacto¬
lusq ditior ꝯȩno est. quam fluento. Cur
me lacerant amici mei.& aduersum si¬

Expanded text:
profert lumine, in cordis nostri marsuppiprofert lumine, in cordis nostri marsuppium recondatur. etenim, si dialecticam scire uoluero aut philosophorum dogmata et-ut ad nostram redeam scientiam-scripturarum, nequaquam simplices ecclesiae uiros interrogare debeo, quorum alia gratia est— et unusquisque in suo sensu abundat, praesertim cum in domo magna uasorum patris familiae diuersitas multa dicatur —, sed eos, qui artem didicere ab artifice et in lege dei meditantur die ac nocte. ego et in adulescentia et in extrema aetate profiteor et Origenem et Eusebium Caesariensem uiros esse matum veritate. Quod 816 e contrario de Theodoro, Acacio, Apollinario possumus dicere, et tamen omnes in explanationibus Scripturarum, sudoris sui nobis memoriam reliquerunt. In terra aurum quaeritur, et de fluviorum alveis splendens profertur glarea: Pactolusque ditior est coeno, quam fluento. Cur me lacerant amici mei, et adversum si
Abbreviated transcription (Latin):
uens . &. in illius prȩsentiam reserua¬
tus. Semꝑ cum illo erit: & fruetur
uerbo dei .&. sapientia ueritate atq u¬
sticia. Hec sceleri sermone dictaui. Quid
eruditi uiri de utroq sentirent loco. &.
quibus argumentis suas uellent ꝓba¬
re sententias. ur̃ȩ prudentię exponens
Neq enim tanta est meȩ pusillitatis au¬
ctoritas qui nichili sum & inuidorum
tantum morsibus pateo. quanta eoꝵ
qui nos indomino prȩcesserunt: Nȩo
iuxta phytagore discipulos pre uidica¬
ta doctoris opiio. S doctrine ratio
ponderanda est. Siquis autem con¬
trariȩ factionis inmurmurat. qua¬
re eorum explanationes legam. quo¬
rum dognatibus non ad quiesco: Sci¬
at me illud apłi libenter audire. Om¬
nia ꝓbate .&. quod bonum est retinete:
& saluatoris uerba dicentis. estote ꝓ¬
bati nummularii: ut siquis numinus
adulter est. Q figuram cęsaris non
habet. neͣn est signatus moneta publica
repbetur. Qui autem xp̃i faciem claro

Expanded text:
uens et in illius praesentiam reseruauens et in illius praesentiam reseruatus, semper cum illo erit et fruetur uerbo dei et sapientia, ueritate atque iustitia\'. Haec celeri sermone dictaui, quid eruditi uiri de utroque sentirent loco et quibus argumentis suas uellent probare sententias, uestrae prudentiae exponens. neque enim tanta est meae pusillitatis auctoritas, qui nihil sum et inuidorum tantum morsibus pateo, quanta eorum, qui nos in domino praecesserunt, nec iuxta Pythagorae discipulos praeiudicata doctoris opinio, sed doctrinae ratio ponderanda est. si quis autem contrariae factionis inmurmurat, quare explanationes eorum legam, quorum dogmatibus non adquiesco, sciat me illud apostoli libenter audire: omnia probate, quod bonum est, retinete et saluatoris uerba dicentis: estote probati num mularii, ut, si quis nummus adulter est et figuram Caesaris non habet nec signatus moneta publica, reprobetur, qui autem Christi faciem claro
Abbreviated transcription (Latin):
loqui. alii enim ꝓficientes q ut ita di¬
cam gradientes ad maiora crescebant:
donec fierent iuxta id quod scriptum
est. magni ualde nimis. &. quosdam
incelum adsumptos leginus. Paulus
autem uas electionis intercium oelũ
raptus ascendit. &. idcirco audiuit
uerba inefrabilia. quomodo aũt in qui
rapuntur in nub̾ibus. rapiantur obui¬
am xp̃o: diligentius contemplandum
est. Scimus nubes ꝓpħas. quib preoe¬
pit dñs ne pluerent suꝑ isrł imbrem:
quando impleuerunt mensuram pa¬
trum suorum: q. facta est lex &̾ ꝓphe¬
te usq adiohannem baptistam. &. qui¬
gͥ rapitur ad ap̃m. ascendit suꝑ nu¬
bes legũ q euangelii. Suꝑ ꝓpħas &¬
apłos: ꝯͥ. assumptis alii columbe. eo¬
rum q doctrina ad excel sa sublatus.
occurrit non deorsum. S maere. &o
spiritali in tellegentia scripturarum:
occurrens autem in spiritalibus et
terrena dimittens. Siue ille sit dor¬
miens. Siue in xp̃o mortiuis. Siue ui¬

Expanded text:
loqui u i. alii enim proficientes et, ut ita diloqui u i. alii enim proficientes et, ut ita dicam, gradientes ad maiora crescebant, donec fierent iuxta id, quod scriptum est, \'magni ualde nimis, et quosdam in caelum adsumptos legimus. Paulus autem, uas electionis, in tertium caelum raptus ascendit et idcirco audiuit uerba ineffabilia. quomodo autem hi, qui rapiuntur in nubibus, rapiantur obuiam Christo, diligentius contemplandum est. scimus nubes prophetas, quibus praecepit deus, ne pluerent super Tsrahel imbrem, quando inpleuerunt mensuram patrum suorum et facta est lex et prophetae usque ad Iohannem Baptistam. et quiigitur rapitur ad Christum, ascendit super nubes legis et euangelii, super os et adsumptis alis columbae eorumque doctrina ad excelsa sublatus occurrit non deorsum, sed in aere et spiritali intellegentia scripturarum. occurrens autem in spiritalibus et terrena dimittens, siue ille sit dormiens siue in Christo mortuus siue ui
Abbreviated transcription (Latin):
bas. quȩ ho̾stias anͣte ꝑsonent. Sin aut̃ mag¬
na est uox angeli & tuba archangeli. quã¬
to maior erit᷑ tuba dei quȩ parat᷑ uias. pͥ¬
mum dormientium & mortuorum in xͦ.
deide corum qui uiuunt &ͥo residui sunt.
ꝙ sermonis dei prȩstolantur aduentũ.
fo̾rsitan simplicis tubȩ clangor. dor¬
mientibus & mortuis in xp̃o necessa¬
rnis est. oxaũt archangeli qtu¬
bȩ dei. his qui uiuunt. & in presenti¬
am dm̃ reseruantur Uideamus
quid possit intellegi. &. quod sequit᷑.
Simul cum illis rapiemur:. Quo uer¬
bo. ostendi puto subitum admeliora
trauscensum. &. idcirco raptum uolu¬
isse se dicere. ut uelocitas transeuntis
sensum cogitantis excederet. Quod &
inalio loco eiusdem uerbi ꝓprietate sig¬
istius modi usq ad tercium cȩlum. &
scio huiuscemodi hominem. Siue incor¬
ꝑe. Eiue extra corpus nescio deus scit.
quia raptus: inpanadysum. &. audiuit
uorba in effabilia quȩ nonlioet homini

Expanded text:
bus, quae ante hostias personent. sin autem magbus, quae ante hostias personent. sin autem magna est uox et angeli tubae et archangeli, quanto maior erit tubae dei, quae parat uias primum dormientium et mortuorum in Christo, deinde eorum, qui uiuunt et residui sunt et sermonis dei praestolantur aduentum! forsitan simplicis tubae clangor dormientibus et mortuis in Christo necessarius est, uox autem archangeli et tubae dei his, qui uiuunt et in praesentiam domini reseruantur. uideamus, quid possit intellegi et id, quod sequitur: simul cum illis rapiemur. quo uerbo ostendi puto subito ad meliora transcensum et idcirco raptum uoluisse se dicere, ut uelocitas transeuntis sensum cogitantis excederet. quod et in alio loco eiusdem uerbi proprietate sigistius modi usque ad tertium caelum. et scio huiusce modi hominem — siue in corpore siue extra corpus, nescio, deus scit –, quia raptus est in paradisum et audiuit uerba ineffabilia, quae non licet homini
Abbreviated transcription (Latin):
prenuum: quani ue mercedem: omins ual¬
lis implebitur. Q omnis mons &collis hu¬
miliabitur. Q erunt praua indirecta. &
aspera iniuas planas. et uidebit om̃is caro
salutare dei. hoc autem ideo. quia uerbum
caro factumꝰ est. Qo habitauit in nobis. Nunc
aut̃ nequaquam uox ꝓpħȩ indeserto erit.
S uox archangeli parantis uias non incar¬
nis humilitate uenienti. S ei qui est apud̃
patrem uerbum deus. et tunc quidem egre¬
dielantur in desertum. ut audirent ad¬
sumpti hominis precursorem: & uide¬
runt harundinem uento agitatam. de
qua facta sunt tybiȩ. & uocalis calamus
qui more puerorum dulcisonat modulati¬
one. canentium in plateis atq dicentium.
santabimus uobis & non saltastis. Hlunc
aut̃ in uoce archangeli prȩcetientis dnm
lescendentem decelis. S. incarissima tuba.
uiis quisq credentium. uel ad prelium. uł
adsacerdotalia ministeria ꝓuocatur. l.egi¬
mus innumerorum libro. Sacratas deo tu¬

Expanded text:
praemium quamue mercedem? omnis ualpraemium quamue mercedem? omnis uallis inple bitur et omnis mons et collis humiliabitur et erunt praua in directa et aspera in uias planas et uidebit omnis caro salutare d e i. hoc autem ideo, quia uerbum caro factum est et habitauit in nobis. nunc autem nequaquam uox prophetae in deserto erit, sed uox archangeli parantis uias non in carnis humilitate uenienti, sed ei, qui est apud patrem uerbum deus. et tunc quidem egrediebantur in desertum, ut audirent adsumpti hominis praecursorem et uiderent harundinem uento agitatam, de qua factae sunt tibiae et uocalis calamus. qui in ore puerorum dulci sonat modulamine canentium in plateis atque dicentium: cantauimus uobis et non saltastis; nunc autem in uoce archangeli praecedentis dominum descendentem de caelis et in clarissima tuba unusquisque credentium uel ad proelium uel ad sacerdotalia ministeria prouocatur. legimus in Numerorum libro sacratas deo tu
Abbreviated transcription (Latin):
eni. Mortui enim uocantar in xp̃o. Qui
aut̃ uutunt. hoc ħent priuilegium quod
eliguntur epluribus. Actamen utrumꝙ
agmen & mortuorum in xp̃o & uiuenti¬
um. pariter rapietur mnubibus obuiam
domino. ut non eum expectent. donec ad
terrena descendat: S pręsentia illius &. õ¬
tubermo insublimibus ꝑfruantur. Quan¬
taq xp̃i clementia. ut ꝓsalute nr̃a non so¬
lum caro factus sit. S: ad mortuos usq
desdenderit: Q. t̃ psa morte hãt signa ui¬
uentiũ. aqua enim &. sanguis delate¬
re euis egressa sunt. Descendet gͥ ser¬
mo diuinus. uoce archangeli precedente.&.
preparante sib uiam. in his qui eus pos¬
suit ferre sontentiam. Quod ut queamus
intellegere. primi ad uentus mnysteria cog¬
noscamus: Scriptum est de iohanne qui
prȩcursor euis suit: Quod in heremo dyxe¬
rit. Ego uoxclamantis indeserto. & reliqͣ.
Quid clamauit uoxin deserto : parate inã
dñi. rectas facite semitas di nr̃i. Obquod

Expanded text:
eni; mortui enim uocantur in Christo. qui eni; mortui enim uocantur in Christo. qui autem uiuunt, hoc habent priuilegium, quod eliguntur e pluribus. attamen utrumque agmen, et mortuorum in Christo et uiuentium, pariter rapientur in nubibus obuiam domino, ut non eum expectent, donec ad terrena descendat, sed praesentia illius et contubernio in sublimibus perfruantur. quantaque Christi clementia, ut pro salute nostra non solum caro factus sit, sed ad mortuos usque descenderit et in ipsa morte habeat signa uiuentium! aqua enim et sanguis de latere eius egressa sunt. descendit igitur sermo diuinus uoce archangeli praecedente et praeparante. sibi uiam in his, qui eius possunt ferre praesentiam. quod ut queamus intellegere, primi aduentus mysteria cognoscamus. scriptum est de Iohanne, qui praecursor eius fuit, quod in heremo dixerit: ego uox clamantis in deserto et reliqua. quid clamauit uox in deserto? parate uiam domini, rectas facite semitas eius. ob quod
Abbreviated transcription (Latin):
orum. et post paululum. Non om̃s dor¬
miemus. sed om̃s inmnutabimur. In momẽ¬
to. inictu oculi. in nouissima tuba. sanet
enim .&. mortui resurgent incorrupti.
&: nos immutabimur. cum gͦ hec de dor¬
mitione dicantur &. morte: et illud le¬
gamus in apostolo. Surge qui dorinis.
q exurge de mortuis. et inluminabit te
xp̃c. luremus dño. Q uotum faciamnus
deo iacob Onus quisq dicens incorde
suo. Si asdendam suꝑ stratum metim. Si
dedero somnum oculis meis & palpebris
meis dormitationem. donec inueniam
locum dño. haud dubium qui in anima
sua tabernaculum deo. iacob: ut deus in
illo ȩcerna sede requiescat. Sequitur. Qui¬
a ipse dñs inuissi: & reliqua. Descendet
enim missus apatre non diuersitate uir¬
tutis. sed dispensatione uidicis. Et descen¬
det adeos qui deorsum sunt uerbum de¬
i. & sapientia: & ueritas atq uisticia. &
quamquam mortui sint ad quos digna¬
tur descendere. tamen non sunt abeo ali¬

Expanded text:
orum, et post paululum: non omnes dororum, et post paululum: non omnes dormiemus, sed omnes inmutabimur in momento, in ictu oculi, in nouissima tuba; canet enim et mortui resurgent incorrupti et nos inmutabimur. cum ergo haec de dormitione dicantur et morte et illud legamus in apostolo: surge, qui dormis, et exsurge de mortuis et inluminabit te Christus, iuremus domino et uotum faciamus deo Iacob unusquisque dicens in corde suo: si escendam super stratum meum, si dedero somnum oculis meis et palpebris meis dormitationem, donec inueniam locum domino — haud dubium, quin in anima tua-, tabernaculum deo Iacob, ut deus in illo aeterna sede requiescat. sequitur: quia ipse dominus in iussu et reliqua. descendet enim missus a patre non diuersitate uirtutis, sed dispensatione iudicis, et descendet ad eos, qui deorsum sunt, uerbum dei et sapientia et ueritas atque iustitia. et quamquam mortui sint, ad quos dignatur descendere, tamen non sunt ab eo ali
Abbreviated transcription (Latin):
habitabit intabernaculo tuo: & iterũ.
Quis oognouit sensum dñi: Reñdin
ergo erunt. de credentibus pauci. qui
aduentum dm̃ uideant. sedm ia qđ
qͥeus uerbum est. Nequaquam in uili¬
tate carnis: S ingła triumphantis. Et
considenndum quomodo primuni dor¬
mientes appellauerit. deinde uixp̃o mor¬
tuos quos uiuentes preuenire non po¬
terunt. Qui enim non custoclierit hoc
quod scriptum est. ne decderis sominuim
oculis tiuis. neq palpebris tuis dormita¬
tionem ut saluus fias. Sicut caprea de
uinculis. & sicut auis de laqueis dormi¬
et .&. culpabili sopore torpescet. Cumq
dormierit: transibit in mortem. Sicut
enim mouetur qui uigilat. Sic qui dor¬
mit iacet in motus : & mortis torpet si¬
militudine. Quod autem dormitionem
sequatur mors: & prima adcoruthios
docere nos poterit. in qua itascriptumẽ.
Nunc autem xp̃c surrexit exmortuis: pri¬
mitiȩ dormientium. Quia enim ꝑ hominẽ
mors. & ꝑ hominem resurrectio mortu¬

Expanded text:
habitabit in tabernaculo tuo? et iterum: habitabit in tabernaculo tuo? et iterum: quis cognouit sensum domini? residui ergo erunt de credentibus pauci, qui aduentum domini uideant secundum id, quod deus uerbum est, nequaquam in uilitate carnis, sed in gloria triumphantis. et considerandum, quomodo primum dormientes appellauerit, deinde in Christo mortuos, quos uiuentes praeuenire non poterunt. qui enim non custodierit hoc, quod scriptum est: ne dederis somnum oculis tuis neque palpebris tuis dormitationem, ut saluus fias sicut caprea de uinculis et sicut auis de laqueis, dormiet et culpabili sopore torpescet, cumque dormierit, transibit in mortem. sicut enim mouetur, qui uigilat, sic, qui dormit, iacet inmotus et in mortis torpet similitudine. quod autem dormitionem sequitur mors, et prima ad Corinthios docere nos poterit, in qua ita scriptum est: nunc autem Christus resurrexit a mortuis, primitiae dormientium; quia enim per hominem mors, et per hominem resurrectio mortu
Abbreviated transcription (Latin):
si sunt coronentur. Inco habebunt beati¬
tudinem quod fruuntur bono consci¬
entiȩ .&. uniunt. & relicti sunt inadd¬
uentu dñi saluatoris. S quia clemens
est ds .q uult saluare etiam eos qui
dorimerunt. Q in xp̃o mortui sunt.
non preuenient illos. neq soli rapien¬
tur in nubibus. S iuxta exemplum ȩ¬
uangelice parabolȩ. Unum denarium
unamq mercedem: & undecimȩ ho¬
rȩ oꝑarii  primȩ qui in uineam mis¬
si sunt salutis accipient. Nec hoc ali¬
cui uideatur in uistum: ut dispar la¬
bor unum premium consequatur.
Magna quippe diuersitas est eorum
qui post uulnera sunt sanati. Q eoꝵ
rorem. De his puto dictum. Quis est
homo qui uiuat & non uideat mor¬
tem: reclimet demorte animam suam
Neq enim ut quidam putant. quis.
ꝓeo quod est nuillus accipitur: S qua¬
si dixerit quis putas. iuxta illud qđ
scriptum est Quis sapiens &. intelli
get hec: & inalio loco. domine quis

Expanded text:
ti sunt, coronentur, in eo habebunt beatiti sunt, coronentur, in eo habebunt beatitudinem, quod fruuntur bono conscientiae et uiuunt et relicti sunt in aduentu domini saluatoris. sed quia clemens est deus et uult saluari etiam eos, qui dormierunt et m Christo mortui sunt, non praeuenient illos neque soli rapientur in nubibus, sed iuxta exemplum euangelicae parabolae unum denarium unamque mercedem et undecimae horae operarii et primae, qui in uineam missi sunt, salutis accipient. nec hoc alicui uideatur iniustum, ut dispar labor unum praemium consequatur. magna quippe diuersitas est eorum, qui post uulnera sunt sanati, et eorum, rorem mortis. de his puto dictum: quis est homo, qui uiuat et non uideat mortem, redimet d e morte animam suam? neque enim, ut quidam putant, \'quis\' pro eo, quod est \'nullus\', accipitur, sed quasi dixerit \'quis\' puta iuxta illud, quod scriptum est: quis sapiens et intellegit haec? nec non in alio loco: d omine, quis
Abbreviated transcription (Latin):
ordo describitur. om̃isqui credit in
me eciam si mortuuuis fuerit uiuet. &
om̃is qui uiuit & credit in me. non
morietur ineternum. Si uiuos ita in¬
telligimus. ut iam a nobis dictum est:
dormientes. q. in xp̃o mortuos illos
esse credamus. qui cum uelint in xp̃o
iuiuere: tamen peccato mortui sunt.
Sin autem reliquiȩ & electio scđm
grãm appellantur uiuentes. qui non
ita credunt: nec de nr̃ahelitica nobili¬
tate generati sunt: dorimentes & mo¬
tui appellabuntur in xp̃o. Sunt qui
hunc locum ita᷑ disserant: uiui appellã¬
tur. qui nunquam peccato sunt mor¬
tui. Qui aut̃ peccauerunt. & in eo qđ
peccauerunt mortui sunt: ꝙ. post ea cõ¬
uersi ad penitentiam purgant anti¬
qua de elicta: Mortui appellantur.q
peccauerant. Inxp̃o autem mortui.q
plena ad dm̃ mente conuersi sunt. Por¬
ro qui ununt. & habent testimoniũ
fidei. & nec dum receperunt ꝓmissio¬
nem dei: qui & de aliis quidlam me¬
luis cogitant. ut non absq his qui ius¬

Expanded text:
n me, etiam si mortuus fuerit, uiuet; et omnis, qui uiuit et credit in me, non morietur in aetern u m. si uiuos ita intellegimus, ut a nobis dictum est, dormientes et in Christo mortuos illos esse credamus, qui, cum uelint in Christo uiuere, tamen peccato mortui sunt. sin autem reliquiae et electio secundum gratiam appellantur uiuentes, qui non ita credunt nec de Israhelitica nobilitate generati sunt, dormientes et mortui appellabuntur in Christo. Sunt, qui hunc locum ita edisserant: uiui appellantur, qui numquam peccato sunt mortui; qui autem peccauerunt et in eo, quod peccauerunt,: mortui sunt et postea conuersi ad paenitentiam purgant antiqua delicta, mortui appellantur, quia peccauerunt, in Christo autem mortui, quia plena ad deum mente conuersi sunt. porro, qui uiuunt et habent testimonium fidei et necdum receperunt promissionem dei, qui et de aliis quiddam melius cogitauit, ut non absque his, qui ius
Abbreviated transcription (Latin):
ant om̃s. non om̃s morituros esse. Si aũt
non moriantur om̃s. non om̃s resurrecru¬
ros Resurgere enim ꝓprig dioitur: qui pͥ¬
us moriendo oecidit.nãe ꝯo paulum uo¬
lunt soribere. in prima ad chesalonicenses
ȩ pła. Nos qui uiuimus qui residui sumus
in aduentu dñ non prȩueniemus eos qui

Expanded text:
ant omnes, non omnes esse morituros, si autem ant omnes, non omnes esse morituros, si autem non moriantur omnes, non omnes resurrecturos. resurgere enim proprie dicitur, qui prius moriendo cecidit. unde et Paulum uolunt scribere in prima ad Thessalonicenses epistula: nos, qui uiuimus, qui residui erimus in aduentu domini, non praeueniemus eos, q
Abbreviated transcription (Latin):
&o corpora terrestria. Sic inquiderit
ꝙ& resurrectio mortuorum. Cui sentẽ¬
tiȩ magis adquiescit eccła. ut om̃s com¬
num morte morianur. & non om̃s
mutemur in głam: iuxta illud quod
damhel scribit. Multi dormuentes in
terrȩ puluere resurgent. alii inglori
amȩternam.alii inconsusionem s. ob¬
ꝓbrium sempiternum. Qui enim resur¬
gent inconfusionem Qo obꝓbrium sem¬
piternum. non resurgent ineternam
głam: in quam paulus &. quicum eo
sunt mutabuntur. Que cum ita se ha¬
beant.&. sic intellecta sint anobis. c̃oꝵ
tantum cõmutationem suscipere qui
resurgent ingłam. peccatorum aut̃
q. infideltum qui mortui appellantur
& resurgent incorrupti. ne qua quam
cõmucationem. sed penas ꝑpetuas esse dicen¬
das. Transeamus ad sccłam lectionem. que i¬
ta fertur in plerisq codicibus. non quidem
om̃s dormiemus. om̃s aułt immutabimur.
Exqua non mlli ad serunt multos uiuos
in corporibus reperiendos. &. si non dorim¬

Expanded text:
et corpora terrestria. Sic, inquit, erit et corpora terrestria. Sic, inquit, erit et resurrectio mortuorum . Cui sententiae magis adquiescit ecclesia, ut omnes commune morte moriamur et non omnes mutemur in gloria iuxta illud, quod Danihel scribit: multi dormientes in terrae puluere resurgent, alii in uitam aeternam, alii in confusionem et obprobrium sempiternum. qui enim resurgent in confusionem et obprobrium sempiternum, non resurgent in aeternam gloriam, in qua Paulus et, qui cum eo sunt, mutabuntur. quae cum ita se habeant, et sic intellecta sint nobis: eorum tantum commutationem suscipere, qui resurgent in gloriam, peccatorum autem et infidelium, qui mortui appellantur et resurgent incorrupti, nequaquam commutationem, sed poenas perpetuas esse dicendas. Transeamus ad secundam lectionem, quae ita fertur in plerisque codicibus: non quidem omnes dormiemus, omnes autem inmuta b imur. ex qua nonnulli adserunt multos uiuos in corporibus repperiendos et, si non dormi
Abbreviated transcription (Latin):
qnod om̃s dormiamus. id est moriam᷑.
Sicut supͣ dixerat. quomodo madam
om̃s moriuntur. Sio in xp̃o om̃s uufica¬
buntur. cum ergo om̃s morituri sint:
audite sacramenta que dico. Om̃s qui¬
aem moriemur. Sẽ non om̃is unimita¬
bunur. canet enim tuba. haud dubium
quin angelus septunus .S. mortui resur¬
gent incorrupti. Si autem mncorrupti
erunt mortui: quomodo non iiuta¬
buntur: cum incorruptio ipsa mutatio
sit: Sed hic cõmutatio qua paulus mu¬
tandus & sc̃i sunt. glorificatio intelbe¬
gitur. Incorruptio auteni. id circo com¬
munis est omnium. q̃uia meo misera¬
biliores erunt peccatores. ut ad tormen
ruptibili corpore dissoluntur: liegimꝰ
meadem epła apostolo disserente sacra¬
tam diuersitatem resurrectionis. non
in natura corporum. sedinuarietate
glorie: dum alii resurgunt ad penas
ꝑpecuas : alii adgłam sempiternam. A¬
lia enim caro uolatilium: alia piscium:
alia iumentorum. &. corpora celestia.

Expanded text:
quod omnes dormiamus, id est moriamur, quod omnes dormiamus, id est moriamur, sicut supra dixerat: quomodo in A dam omnes moriuntur, sic in Christo omnes uiuificantur. cumergo omnes morituri sint, audite sacramenta, quae dico: omnes quidem moriemur, sed non omnes inmutabimur. canet enim tuba — haud dubium, quin angelus septimus — et mortui resurgent incorrupti. si autem incorrupti erunt mortui, quomodo non inmutabuntur, cum incorruptio ipsa mutatio sit ? sed hic commutatio, qua Paulus mutandus et sancti sunt, glorificatio intellegitur. incorruptio autem idcirco communis est omnium, quia in eo miserabiliores erunt peccatores, ut ad tormentruptibili corpore dissoluantur. legimus in eadem I,epistula apostolo disserente sacratam diuersitatem resurrectionis non in natura corporum, sed in uarietate gloriperpetuas, alii ad gloriam sempiternam. Alia enim caro volatilium, alia piscium, alia jumentorum, et corpora coelestia,
Abbreviated transcription (Latin):
ud est enimimmortalitas. aliud in¬
corruptio. Sicut aliud mortale. & a¬
liuid corruptiuum. Quioquid autem
mortale est. & corruptiuum est. S
non quod corruptuum statm & mor¬
tale. Corruptiua quippe sunt corpo¬
na quȩ carent aminas. S tamen nõ
sunt mortalia. quia nunquam ha¬
buere uitam quȩ ꝓprie animanti¬
um est Unde signanter apostolus
corruptioni incorruptionem: &. mor¬
talitati in mortalitatim resurreoti¬
onis future t̃pore copulauit. Acaci¬
sputauit . &. utrumq suscipiens quod
inter se uidetur esse contrarium. pꝰ
principium quea omisimus sio locu¬
tus est. dicamus primum de eo quod
maga in plurimis codicibus inueni¬
tur. Ecce inysterium dico uobis. om̃i¬
quidem dormiemus. non om̃s autem in¬
mutabimur: Mysterium dixit: ut atten¬
tiores faceret auditores. de resurrectio¬
ne plenius aisserturus. dormitio aũt.
mortem istam que cõmums est omni¬
um signifieat. Unde rectissime posuit.

Expanded text:
ud est enim inmortalitas, aliud inud est enim inmortalitas, aliud incorruptio, sicut aliud mortale et aliud corruptiuum. quicquid autem mortale est, et corruptiuum est, sed non, quod corruptiuum, statim et mortale. corruptiua quippe sunt corpora, quae carent anima, et tamen non sunt mortalia, quia numquam habuere uitam, quae proprie animantium est. unde signanter apostolus corruptioni incorruptionem et mortalitati - inmortalitatem. resurrectionis futuram tempore copulauit\'. Acacisputauit et utrumque suscipiens, quod inter se uidetur esse contrarium, post principium, quod omisimus, sic locutus est: \'dicamus primum de eo, quod magis in plurimis codicibus inuenitur: ecce mysterium dico uobis: omquidem dormiemus, non omnes autem inmutabimur. mysterium dixit, ut adtentiorêS faceret auditores de resurrectione plenius disserturus. dormitio autem mortem istam, quae communis est omnium, significat. unde rectissime posuit,
Abbreviated transcription (Latin):
de post nouns̃imam tubam exponit a¬
postolus quid sequatur: Cane enim ꝗo
mortui resurgent incorrupti. Nos aũ¬
iminutabimur: Quando dicit nos: aliũ
se & eos qui secum sunt preter mortu¬
os esse signifĩcat: aclquod intellegendũ.
sunt qui dicant mortuos qui resurgãt
incorrupti. esse corpora mortuorum:
eos aũt̃ qui dicantur esse mutanddi. ani¬
mas debere accipi: quando in maiorem
głam fuerint comutate. Q ꝑuenerint
in uirum ꝑfectum. in mensuram ȩta¬
tis plenitudinis xp̃i. alii uero asserũt
mortuos debere intellegi peccatores.
qui resurgunt in corrupti. ut possint
eterna sustinere supplicia. Sos aũt qui
cõmutantur. esse. qui de uirtute in
uirtutem. & de gła transferuntur
ingłam. Unde &ͦ ad incorruptionẽ
mortuorum intulit oportet enim cor¬
ruptiuum hoc induere incorruptio¬
nem: Adidaũt quod dixerat nos im¬
mutabimur. illud aduixit. E mor¬
tale hoo induet in mortalitatem. ali¬

Expanded text:
de, post nouissimam tubam, exponit ade, post nouissimam tubam, exponit apostolus, quid sequatur: canet enim et mortui resurgent incorrupti, nos autem inmutabimur. quando dicit \'nos\', alium. se et eos, qui secum sunt, 5 praeter mortuos esse significat. ad quod intellegendum sunt qui dicant mortuos, qui resurgant incorrupti, esse corpora mortuorum, I eos autem, qui dicantur esse mutandi, animas debere accipi, quando I in maiorem gloriam fuerint commutatae et peruenerint in uirum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi. alii uero adserunt mortuos debere intellegi peccatores, qui resurgant incorrupti, ut possint aeterna sustinere supplicia, eos. autem, qui commutantur, esse sanctos, qui de uirtute in uirtutem et de gloria transferuntur in gloriam. unde ad incorruptionem mortuorum intulit: oportet enim corruptiuum hoc induere incorruptionem. ad id autem, quod dixerat: nos inmutabimur, illud adiunxit: et mortale hoc induere inmortalitatem. ali
Abbreviated transcription (Latin):
tionem. q. mortale hoc induere in mortali¬
tatem. Duplicem habet intellegentiam. ut
clangor tube aut uocis indicet magnitudi¬
nem. iuxta illud quod scriptum est. Sicut
tuba exalta uocem tuam. aut aꝑtam omni¬
um resurrectionem. ugota id qͣuod in ȩuan¬
gelio legimus. tu autem quando facis ȩle¬
mosmam. noli tuba canere aute te. hoc est
abscondite fac miscłiam q in secreto: ne ui¬
dearis de alterius miseria gloriari. Quȩxi¬
mus autem cur ad nouisũmam tubam mop¬
tuos scripserit sitrecturos. Quando enim
nouissima dicitu: utiq aliȩ prȩcesserunt.
inapocalypsi iohannis. uii. angeli describim¬
tur cum tubis: & unoquoq clargente. pri¬
mo uidelicet & socło & tercio. quarto q¬
& quinto & sexto: Quid ꝑsingulos actũ
sit. indicatur. Nouissimo autem idest sep¬
timo claro tube stoepitu ꝑsonante mortui
susoitantur: & corpora quȩ prius habuerãt¬
in corruꝑtibilia incorrupta recipientes. Un¬

Expanded text:
tionem et mortale hoc induere inmortalitionem et mortale hoc induere inmortalitatem, duplicem habet intellegentiam, ut clangor tubae aut uocis indicet magnitudinem iuxta illud, quod scriptum est: sicut tuba exalta uocem tuam, aut apertam omnium resurrectionem iuxta id, quod in euangelio legimus: tu autem, quando facis elemosynam, noli tuba canere ante te, hoc est: abscondite fac misericordiam et in secreto, ne uidearis de alterius miseria gloriari. quaerimus autem, cur ad nouissimam tubam mortuos scripserit resurrecturos. quando enim nouissima dicitur, utique aliae praecesserunt. in Apocalypsi Iohannis septem angeli describuntur cum tubis et unoquoque clangente, primo uidelicet, secundo et tertio et quarto et quinto et sexto, quid per singulos actum sit, indicatur. nouissimo autem, id est septimo, claro tubae strepitu personante mortui suscitantur corpora, quae prius habuerant corruptibilia, incorrupta recipientes. un