comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iab iniquitate. Aurem reuelare ẽ: intellec¬
tum cogitationis aꝑire. Reuelata uero au¬
re unusquisq corripitur. quando intrinse¬
cus eternorum bonorum desiderium ꝑci¬
pit: & quȩ mala extrinsecus ꝑpetrauit ag¬
noscit. Potest uͦ incatenis & funbus pau¬
ꝑtatis. pena etiam temporalis afflictionis
intelligi: quia sepe qui iubentis uerba
non audiunt. ferientis uerberib ad mo¬
nentur.: ut adbona desideria saltim pe-¬
nȩ trahant. quos prȩmia non muitant.
Unde ꝑ ꝓpħam dicitur. In freno & chamo
maxillas eorum constringes: qui non appror¬
imant ad te. Si uero etiam flagella despici¬
unt: constat nimirum. quod tanto illic gra¬
uioris uiudicte supplicia sentiant: quanto
hic maioris ꝓuidentiȩ grãm calcant. Uñ & se-¬
plebunt dies suos in bono. & annos suos inglo¬
ria. Si aut̃ non audierint: transibunt ꝑ gla¬
dium. & consumentur stultitia. ꝑ bontim.
natur. Qui uero obedire p̃ceptis cęlestib stu¬
dent. dies suos ibono complent. annos in

Expanded text:
ab iniquitate revelare est intellectum cognitionis aperire. Revelata vero aure unusquisque corripitur, quando intrinsecus aeternorum bonorum desiderium percipit, et quae mala extrinsecus perpetravit agnoscit Potest vero in catenis et funibus paupertatis poena etiam teintelligi. Quia saepe jubentis verba non audiunt, ferientis verberibus admonentur, ut ad bona desideria poena trahant quos praemia non invitant. Unde per Prophetam dicitur: « In freno et camo maxillas eorum constringe, qui non approximant ad le . Si vero etiam flagella despiciunt, constat nimirum quod tanto illic gravioris vindictae supplicia sentiant, quanto hic majoris providentiae gratiam calcant. Unde et seplebunt dies suos in bono, et annos suos in gloria: si autem non audierint, transibunt per gladium, et consumentur stultitia . Per bonum rnatur. Qui vero obedire praeceptis coelestibus student, dies suos in bono complent, annos in
Abbreviated transcription (Latin):
uocationis eius: quȩ diuitiȩ głe hereditatis
eitis in scĩs. Bene aut̃ post ista subditur. In¬
dicauit eis oꝑa eorum & scelera eorum: quia
iuolenti fuerint. Cum enim suꝑnam głam
magis amando cognoscimus: tunc mala
quȩ egimus. grauiora fuisse sentimus. In¬
de & paulus post ꝑceptam głam suꝑnorum.
ea quȩ in se studia uirtutum crediderat fu¬
isse. iam scelera cognoscebat: dicens. Qui
prius fui blasphemus. & ꝑsecutor et con¬
tumeliosus: sed miscdiam consecutus sum
quia ignorans feci in incredulitate. Hel cer

Expanded text:
vocationis ejus, quae divitiae gloriae haereditatis vocationis ejus, quae divitiae gloriae haereditatis ejus in sanctis . Bene autem post ista subditur: Indicabit eis opera eorum, et scelera eorum, quia violenti fuerint. Cum enim supernam gloriam magis amando cognoscimus, tunc mala quae egimus graviora fuisse sentimus. Unde et Paulus post perceptam gratiam supernorum ea quae in se studia virtutum crediderat fuisse jam scelera cognoscebat, dicens: Qui prius fui blasphemus, et persecutor, et contumeliosus; sed misericordiam consecutus sum, quia igno
Abbreviated transcription (Latin):
disset: quia qui illud arripiunt. ꝓfecto nͣ
i eo inꝑpetuum. sed temporalit᷑ collocant᷑.
Bene aut̃ subdidit: & illic eriguntur. Le
si intentioni audientis innuerit dicens.
Qtu hic humiliati sunt illic eriguntur.
Scĩs namq uiris iste locus humilitatis
est: ut illic sit celsituditis. Inde alias scͥꝑ.¬
tum est. Humiliasti nos in loco afflictionis.
Locus quippe afflictionis: est uita presens.
Qui gͦ ad ȩternam patriam tendunt nunc
sem& ipsos temporalit᷑ in afflictionis loco des.¬
piciunt: ut tunc in loco gaudii ueracit᷑ sulli
oꝑa eoitim E scelera eorum. quia molenti
fuerint. Catenȩ obligationis sunt. ipsa ad huc
retentio ꝑ egrinationis. Ligatum se his cate.¬
nis paulus aspererat: cum dicebat. Desidi-¬
um habens dissolui: & cum xp̃o esse. Pauꝑ¬
tatis funibus uinctum se eẽ cernebat: quan¬
do uieras diuitias intuens. eas etiam discipu¬
lis exorabat dicens. Ut sciatis quȩ sit spes

Expanded text:
disset, quia quique illud arripiunt, profecto non disset, quia quique illud arripiunt, profecto non in eo in perpetuum, sed temporaliter collocantur. Bene autem subdidit, et illic eriguntur, ac si intentioni auQuia hic humiliati sunt, illic eriguntur. Sanctis namque viris iste locus humilitatis est, ut ille sit celsitudinis. Unde alias scriptum est: Humiliasti eos in loco afflictionis . Locus quippe afflictionis est vita praesens: Qui ergo ad aeternam patriam tendunt, nunc semetipsos temporaliter in afflictionis loco despiciunt, ut tunc in loco gaudii veraciter sublimopera eorum, et scelera eorum, quia violenti fuerint 55. Catenis ligariretentio 839 peregrinationis. Ligatum se his catenis Paulus aspexerat, cum dicebat: Desiderium habens dissolvi, et cum Christo esse . Paupertatis funibus vinctum se esse cernebat, quando veras divitias intuens, eas etiam discipulis exorabat, dicens: Ut sciatis quae sit spes
Abbreviated transcription (Latin):
sionis certamina. pꝰ resurrectionis palma᷑.
claritis se omnib quod potestate patri es-¬
set ȩqualis indicauit ÷ eiq se non dĩsparem
calcato aculeo mortisinnotuit. Unde et ma¬
riȩ uecdum se credenti patri similem. dicit.
Noli  me tangere: nondum enim ascendi
patrem. Nobis enim inthrono filii sedere ÷:
ex eiusdem filui potestate uidicare. Quia enĩ
iudicii pͥncipatum ex eius turtute ꝑcipimus:
uelut ineius throno residemus. N ec abbor¬
ret a uero quod alias suꝑ duodecim. thronos.
uenturos testatur ẽẽ discipulos: hic uero
in throno stio ꝑhib& ẽẽ sessuros. ꝑ thronos
quippe duodecĩ. unuersale iudicium: ꝑ
thronum tiero filii. singulare cuilm̃ iudicia¬
riȩ potestatis ostenditur. hoc gͦ duodecĩ
thronis quod uno throno filii designatur.
quia uidelicie umuersale iudicium ex me¬
diatoris nrĩ int̾uentione ꝑcipitur. Dicat᷑
dicat insinuat. Si enim de terrem regni
solio diceret. nullatenus in ꝑpetuum subdi-¬

Expanded text:
 resurrectionis palmam clarius se omnibus quod potestati Patris esset aequalis indicavit, eique se non disparem, calcato aculeo mortis, innotuit. Unde et Mariae necdum se credenti Patri similem dicit: Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem . Nobis enim in throno Filii sedere, est ex ejusdem Filii potestate judicare. Quia enim judicii principatum ex ejus virtute percipimus, velut in ejus throno residemus. Nec abhorret a vero quod alias super duodecim thronos sessuros testatur esse discipulos : hic vero in throno suo perhibet esse sessuros; per thronos quippe duodecim universale judicium, per thronum vero Filii, singulare culmen judiciariae potestatis ostenditur; hoc ergo duodecim thronis quod uno throno Filii designatur, quia videlicet universale judicium ex Mediatoris nostri interventione percipitur. CAP. dicat insinuat; si enim de terreni regni solio diceret, nullatenus in perpetuum subdi
Abbreviated transcription (Latin):
minibus iusti: intus aut̃ pleni estis hypocri¬
si & iiquitate. fous gͦ ostendendo seruant:
quȩ uiuendo intus impugnant. Intus uero
mala cogitantes exaggerant: quȩ foris aliud
suꝑducentes occultant. Ante diftrictum itaq
iudicem excusationem iam de ignorantia ha¬
bere non possunt: quia dum ante oculos ho¬
minum omnẽ modũ scĩtatis ostentant. Ipsi
sibi sunt testimonium quia bene uiuere
non ignorant. Dicatur gͥ recte. Simulato¬
res & callidi: ꝓuocant iram đt Quid uero
eos ad extremũ sequatur: ad iungit dicens.¬

Expanded text:
minibus justi, intus autem pleni estis hypocrisi et iniquitate. . Foris ergo ostendendo servant quae vivendo intus impugnant. Intus vero mala cogitantes exaggerant quae foris aliud superducentes occultant. Ante districtum itaque judicem excusationem jam de ignorantia habere non possunt, quia dum ante oculos hominum omnem modum sanctitatis ostentant, ipsi sibi sunt testimonio quia bene vivere non ignorant. Dicatur igitur recte: Simulatores et callidi provocant iram Dei. Quid vero eos ad extremum sequatur, adjungit, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
rare. Recte itaq de talibus dr. Ds̃ potentes
non abicit: cũ & ipse sit potens. Dm̃ quippe
imitari desiderat. qui fastigium pocentiȩ.
alienis intentus utilitatibus. & non suis laudi-¬
bus elatus administrat: qui p̾latus cȩt̾is ꝓdes¬
se appetit. non prȩesse. Tumoris namq elatio:¬
ñ ordo potestatis in crimine est. Potentiam
ds̃ tribuit: elationem uͦ potentie malitia
nrẽ mentis inuenit. Tollamus gͦ quod de
iusta potentia. sed actio praua dampnat᷑:¬

Expanded text:
rare. Recte itaque de talibus dicitur: Deus potentes rare. Recte itaque de talibus dicitur: Deus potentes non abjicit, cum et ipse sit potens . Deum quippe imitari desiderat, qui fastigium potentiae, alienis intentus utilitatibus, et non suis laudibus elatus, administrat: qui praelatus caeteris prodesse appetit, non praeesse. Tumoris namque elatio, non ordo pote tribuit; elationem vero potentiae malitia nostrae mentis invenit. Tollamus ergo quod d justa potentia, sed actio prava damnat
Abbreviated transcription (Latin):
tendo offerre non cessat: eamq multiplici-¬
ter loquens. ndicis sui oculis ostentat.
Quid ẽ. hoc. & quomͦ istud sacrificiũ dõ
placere cognouerat. quod in conspectu
eius tanta iteratione uocis immolabat: m¬
si quod uicina esse suꝑbia potentib solet.
& pene semꝑ rebus affluentib elatio socia¬
tur. quia & sepe humoris abundantia. duri-¬
ciam dat tumoris: Mirum uero ẽ: cũ incor¬
dibus sullimiũ. regnat humilitas morum.
Unde pensandũ est: quia potentes qͥq cum
humilit̾ sapiunt. culm̃ extraneȩ & quasi
longe posite uirtutis actingunt. Et recte
hac uirtute dnm̃ quantotius placant: qͥa
illud ei sacrificium potentes offerunt :
quod potentes uix inuenire possunt. Sub¬
tilissima namq ars uiuendi ẽ: culm̃ tene¬
re. głam reprimere. Esse quidẽ in poten¬
tia: sed potentem se esse nescire. Aa largi¬
enda bona potentem se agnoscere: ad repe¬
tenda noria omne quod potent᷑ ualet igno¬

Expanded text:
tendo offerre non cessat, eamque multiplicitendo offerre non cessat, eamque multipliciter loquens Judicis sui oculis ostentat. Quid est hoc? et quomodo istud sacrificium Deo placere cognoverat, quod in conspectu ejus tanta iteratione vocis immolabat? nisi quod vicina esse superbia potentibus solet, et pene semper rebus affluentibus elatio sociatur, quia et saepe humoris abundantia duritiam dat tumoris. Mirum vero est, cum in cordibus sublimium regnat humilitas morum. Unde pensandum est quia potentes quique, cum humiliter sapiunt, culmen extraneae quasi longe positae virtutis attingunt, et recte hac virtute Dominum quantocius placant, quia illud ei sacrificium potentes offerunt, quod potentes vix invenire possunt. Subtilissima namque ars vivendi est, culmen tenere, gloriam reprimere: esse quidem in potentia, sed potentem se esse nescire: ad largienda bona potentem se agnoscere, sed ad repetenda noxia omne quod potenter valet igno
Abbreviated transcription (Latin):
considemus assidue quod sumus ȩqualit᷑
cum çȩteris nati: non quod temporaliter
cȩt̾is p̾lati. Pocestas eñ quanto ext̾uis
eminet. tanto prȩmi interius debet ne
cogitationẽ iuicat. ne ĩdelectatiõe sui ani¬
mũ rapiat: : ne iã sub se mens eã reg̾e ñ possit. ⁊ui
se libidine dñãdi supponit. Bene dauid regnipotẽ¬
tiam regere nouerat: qui elationẽ eiusdẽ
potentiȩ se me ipsum premͣdo uincebat
dicens. Dnẽ non est exaltatũ cor meum.
Quiq in eius humilitatis augm̃to subiuux.
Neq elati sunt oculi mei. Atq addidit:
neq ambulaui in magnis. Et adhuc seme¬
ipsum subtilissima inquisitione discutiens.
ait. Neq inmirabilib suꝑ me. Om̃sq etiã
cogitationes suas a fundo coidis exhauri-¬
ens: subiuurit dicens. Siñ humilit᷑ sentie¬
bam: si exaltaui animã meam. Ecce humi¬
litatis cͦostõdiã ab intimo cordis oblatam
crebro replicat.: & iterum atq iterũ confi¬

Expanded text:
consideremus assidue quod sumus aequaliter consideremus assidue quod sumus aequaliter cum caeteris conditi, non quod temporaliter caeteris praelati. Potestas enim quanto exterius eminet, tanto premi interius debet, ne cogitationem vincat, ne in delectatione sui animum rapiat, ne jam sub se mens eam regere non possit, cui se libidine dominandi supponit. Bene David regni potentiam regere noverat, qui elationem ejusdem potentiae semetipsum premendo vincebat, dicens: Domine, non est exaltatum cor meum . Quique in ejus humilitatis augmento subjunxit: neque elati sunt oculi mei, atque addidit: Neque ambulavi in magnis. Et adhuc semetipsum subtilissima inquisitione discutiens ait: Neque in mirabilibus super me. Omnesque etiam cogitationes suas a fundo cordis exhauriens, subjungit, dicens: Si non humiliter sentiebam, sed exaltavi animam meam . Ecce humilitatis hostiam ab intimo cordis oblatam crebro replicat, et iterum atque iterum confi
Abbreviated transcription (Latin):
bi quidem ab aliquo inuectione laceram᷑.
Tanto gͦ apud dm obligatiores sumus : qͣn¬
to apud homines multe peccamus. Uisci-
cio liberiores reddit: quanto bic eoꝵ culpã
sine uindicta non deserit. Sertianda itaq
est. & incorde humilitas: & inoꝑe disciplina.
Atq intͣ hec sollerter intuendum. ne dum
immod̾atius custoditur uirtus humilitatis.
soluantur uira regiminis: & dum pręlatus
quisq plus se quam decet deicit: sub di-¬
torum uitam stringere. sub disciplinȩ uin¬
cula non possit. Teneamus gͦ ext̾ius quod
ꝓ aliorum utilitate suscepimus : teneamꝰ
interius quod de nrã estimatione sentimꝰ.
S tamͣ decent quib dam erũpentibus sig¬
nis. tales nos apud nos esse. ipsi etiam qui
nobis cõmissi sunt non ignorent: ut & de
auctoritate nrã quod formident uideant:
& de humilitate quod initentur agnos-¬
cant. Seruata aut̃ auctoritate regiminis.
ad cor nrm̃ sine cessatione redeamus: E&

Expanded text:
bi quidem ab aliquo invectione laceramur. bi quidem ab aliquo invectione laceramur. Tanto ergo apud Dominum obligatiores sumus quanto apud homines inulte peccamus. Vet. Xcio liberiores reddit, quanto hic eorum culpas sine vindicta non deserit. Servanda itaque est in corde humilitas, et in opere disciplina. Atque inter haec solerter intuendum, ne dum immoderatius custoditur virtus humilitatis, solvantur jura regiminis; et dum praelatus quisque plus se quam decet dejicit, subditorum vitam stringere sub disciplinae vinculo non possit. Teneamus ergo exterius quod pro aliorum utilitate suscipimus, teneamus inteSed tamen decenter quibusdam erumpentibus signis, tales nos apud nos esse ipsi etiam qui nobis commissi sunt non ignorent: ut et de auctoritate nostra quod formident videant, et de humilitate quod imitentur agnoscant. Servata autem auctoritate regiminis, ad cor nostrum sine cessatione redeamus, et
Abbreviated transcription (Latin):
enim uob̾ sumus: ubi uos stare cognoscimꝰ.
Quasi prelatum se fr̃ĩbus esse nesciebat:
cũ diceret. Facti sumus paruuli in medio
uenit: il ico magistrum se esse recoluit di¬
cens. Quid uultis: in uirga ueniam ad uos
Sũmus itaq locus bene regitur: cũ is qͥ
prȩest. uiciis potius quã frĩb dominatur.
Cunctos quippe natura ȩquales genuit. Ut
autẽ alii adregendũ aliis cõmittantur : ñ
eos natura sed culpa pꝰponit. Hiciis gͦ se de¬
bent rectores erigere: quoꝵ & causa p̾ferunt᷑.
Et cum delinquentes corrigunt. sollicite
attendant: ut per disciplinam culpas qͥ dẽ
iure potestatis feriant: sed ꝑ humilitatis
custodiam. equales se ipsis frĩbus qui corri¬
guntur agnoscant. Quãuis plerumq etiã
dignũ est : ut eosdem quos corrigimus. taci¬
ta nobis cogitatione p̃feramus. Illorum
namq ꝑ nos uicia disciplinȩ ugore feriun¬
tur : in his uͦ que ipsi cõmittimus. ne uer-¬

Expanded text:
enim vobis sumus in quo vos stare cognoscimus. enim vobis sumus in quo vos stare cognoscimus. Quasi praelatum se fratribus esse nesciebat, cum diceret: Facti sumus parvuli in medio venit, illico magistrum se esse recoluit, dicens, Quid vultis? In virga veniam ad vos . Summus itaque locus bene regitur, cum is qui praeest vitiis potius quam fratribus dominatur. Cunctos quippe natura aequales genuit; ut autem alii ad regendum aliis committantur, non eos natura, sed culpa postponit. Vitiis ergo se debent rectores erigere, quorum et causa praeferuntur; et cum delinquentes corrigunt, sollicite attendant, ut per disciplinam culpas quidem jure potestatis feriant, sed per humilitatis custodiam aequales se ipsis fratribus qui corriguntur agnoscant. Quamvis plerumque etiam dignum est ut eosdem quos corrigimus tacita nobis cogitatione praeferamus. Illorum namque per nos vitia disciplinae vigore feriuntur; in his vero quae ipsi committimus ne ver
Abbreviated transcription (Latin):
trus namq auctore do. eccłȩ pͥncipatũ tenens.
a bene agente cornelio. E sese ei humilit̃ ꝓ
sternente. immoderatius uenerari recusa-¬
uit: seq illi simile̾ recognouit dicens. Sur¬
ge . neseceris: & ego ipse homo sum. S cum
ananiȩ & saphire culpam repperit: mor
quanta potentia suꝑ cȩteros excreuisset os¬
tendit. Herbo enim eorum uitã ꝑculit. quam
spũ ꝑ scruitante dep̃hendit: & sũmũ se intra
eccłam contra peccata recoluit: quod honore
sibi uehement᷑ impenso. coram bene agenti-¬
bus fr̃ib non agnouit. Illic cõmunionem
equalitatis. meruit scitas actionis: hic relus
ultionis. ius apuit potestatis. Paulus bene
agentib fratribus prelatum se esse nescie¬
bat: cũ dic̾et. Ñ quia dna̾mur fidi tirẽ:s
adiutores sumus gaudii urĩ. Atq ilico ad-¬
iunxit. fide enim stacis. Ac si diceret. Ideo
non dnãmͣ fid̃i urẽ: quia fide satis. Eqͥles

Expanded text:
trus namque, auctore Deo, Ecclesiae principatum tenens trus namque, auctore Deo, Ecclesiae principatum tenens a bene agente Cornelio, et sese ei humiliter sternente, immoderatius venerari recusavit, seque illi similem recognovit, dicens: Surge, ne feceris, et ego ipse homo sum . Sed cum Ananiae et Sapphirae 22 culpam reperit , mox quanta potentia super caeteros excrevisset ostendit. Verbo namque eorum vitam perculit, quam spiritu perscrutante, deprehendit: et summum se intra Ecclesiam contra peccata recoluit, quod honore sibi vehementer impenso coram bene agentibus fratribus non agnovit. Illic communionem aequalitatis meruit sanctitas actionis, hic zelus ultionis jus aperuit potestatis. Paulus bene agentibus fratribus praelatum se esse nesciebat, cum diceret: Non quia dominamur fidei vestrae, sed adjutores sumus gaudii vestri . Atque illico ado non dominamur fidei vestrae, quia fide statis; aequales
Abbreviated transcription (Latin):
rumq gͦ dum ex subiectorum affluentia a
nimus inflatur: influxũ suꝑbię. ipso poten¬
tiȩ fastigio lenocinante corrũpit᷑. S: aliud
⁊ quelib& bona non esse: aliud bona bene
habere uescire. Bona namq est ordine suo
potentia: sed caute regentis indiget uita.
Igitur bene hanc exercet: qui & retinere illã
nouerit. & impugnare. Bene hanc exercet:
qui scit ꝑ illam suꝑ culpas erigi: scit cũ illa
çȩteris equalitate componi. Humana & enim
mens plerumq ertollitur: etiam cum nulla
potestate fulcitur. Quantomag̃ in altũ se ẽri¬
git. cũ se ei etiam potestas adiungit ͦ E tamͣ
corrigendis aliorum uiciis apta execucione
ralis ministerium suscipitur. sũma cura uigi¬
landum ẽ. ut sciat quisq & sumere ex illa
quod adiuuat. & expugnare quod tepͣtat:
& ȩqualem se cũ illa cet̾is cernere: & tamen
se peccantibus delo ultionis p̃ferre. Quam
discretionem plenius cognoscimus: si etiã
potestatis ȩccłasticȩ ex empla cernamus. Ne¬

Expanded text:
rumque dum ex subditorum affluentia principis animus inflatur, in luxum superbiae, ipso potentiae fastigio lenocinante, corrumpitur. Sed aliud est quaelibet bona non esse aliud bona bene habere nescire . In omnepotentia, sed cauta regentis indiget vita. Igitur bene hanc exercet, qui et retinere illam noverit, et impugnare. Bene hanc exercet, qui scit per illam super culpas erigi, et scit cum illa caeteris aequalitate componi. Humana etenim mens plerumque extollitur, etiam cum nulla potestate fulcitur: quanto magis in altum se erigit, cum se ei etiam potestas adjungit? Et tamen corrigendis aliorum vitiis apta exsecutioneralis ministerium suscipitur, summa cura vigilandum est, ut sciat quisque et sumere ex illa quod adjuvat, et expugnare quod tentat; et aequalem se cum illa caeteris cernere, et tamen se peccantibus zelo ultionis praeferre. Quam discretionem plenius cognoscimus, si etiam potestatis ecclesiasticae exempla cernamus. Pe
Abbreviated transcription (Latin):
atq aliter bostem ext̾ius rebellantem. In illo
uira sua consulit: eumq sub tierbis dignȩ in¬
uectionis addicit. Contra hostem uͦ bellum
mouet: instrum̃ta ꝑ ditionis exercet: digna¬
ꝙ eius malitie tormenta retribuit: de
malo uero eius quid lex habeat non reqͥrit.
Neq enim lege necesse ẽ. ꝑimi: qui lege
nũquã potuit teneri. Ita gͦ in extremo iu¬
dicio & legalis illum inuectio ꝑcutit. qui
ab eo quod ꝓfessione tenuit actione decli-¬
nauit: & iste sine iudicii inuectione ꝑ imi-¬
tur. qui lege fidi non tenetur. Ex electorni
uero parte alii iudicantur & regnant: qui
uite maculas lacrimis tergunt: qui mala
p̾cedentia factis sequentib redimentes.
quicqͥd illicitum aliqñ fecert᷑. ab oculis
iudicis. elemosinarũ suꝑ ductione cooꝑi¬
unt. Quib iudex ueniens. indertera con-¬
sistentibus dicit. Esuriui: & dedistis michi
manducare. Sitiui: & dedistis mͥ bibere. Hos¬

Expanded text:
atque aliter hostem exterius rebellantem; in illo atque aliter hostem exterius rebellantem; in illo jura sua consulit, eumque sub verbis dignae invectionis addicit; contra hostem vero bellum movet, instrumenta perditionis exercet, dignaque ejus maitiae tormenta retribuit; de malo vero ejus quae al., quid lex habeat non requirit. Neque enim lege necesse est perimi, qui lege nunquam potuit teneri. Ita ergo in extremo judicio et legalis illum invectio percutit, qui ab eo quod professione tenuit, actione declinavit, et iste sine judicii invectione perimitur, qui lege fidei non tenetur. Ex electorum vero parte alii judicantur et regnant, qui vitae maculas lacrymis tergunt, qui, mala praecedentia factis sequentibus redimentes, quidquid illicitum aliquando fecerunt ab oculis judicis eleemosynarum superductione cooperiunt. Quibus judex veniens in dextera consistentibus dicit: Esurivi, et dedistis mihi manducare; sitivi, et dedistis mihi bibere: hos
Abbreviated transcription (Latin):
tion credit. iam iudicatus est. Et de quibus pari¬
lus ait. Qui sine lege peccauerunt:sine lege
ꝑibunt. Resuirgunt uero etiam om̃s infide¬
les: sed ad tormenta. non ad iudicium. Ñ
enim eorum tunc causa discutitur: qui
ad conspectum districti iudicis. iam cũ dap
onem uero fidei retinentes. sed ꝓfessionis
oꝑa non habentes. redarguuntur ut ꝑeant.
Qui uero nec fidi sacramenta tenuerunt.
increpationẽ iudicis in extrema examinati¬
one non audiunt: quia pressi infidelitatis
suȩ tenebris. eius quẽ despexerant inuectiõe
redarguni non merentur. Illi saltĩ uerba
iudicis audiunt. quia eius fidi sola uerba
tenuerunt: isti in dãpnatione sua et̾ni
iudicis nec uerba ꝑcipiunt: quia eius re¬
uerentiã. nec uerbotenus seruare malue¬
runt. Illi legalit̃ ꝑeunt. quia sub lege positi
peccauerunt: istis in ꝑditione sua de lege nl
dicitur quia nichil legis habere conati sunt.
Princeps namq terrenam rempublicam re-¬
gens. alit̾ punit ciuẽ interius delinquentẽ:

Expanded text:
non credit, jam judicatus est ; et de quibus Paulus ait: Qui sine lege peccaverunt sine lege peribunt . Resurgunt vero etiam omnes infideles, sed ad tormenta, non ad judicium; non enim eorum tunc causa discutietur, quia ad conspectum districti judicis jam cum damnaonem verae fidei retinentes, sed professionis opera non habentes, redQui vero nec fidei sacramenta tenuerunt, increpationem Judicis in extrema examinatione non audiunt, quia praejudicati infidelitatis suae tenebris, ejus quem despexerant invectione redargui non merentur. Illi saltem verba Judicis audiunt, quia ejus saltem fidei verba tenuerunt; isti in damnatione sua aeterni Judicis nec verba percipiunt, quia ejus reverentiam nec verbo tenus servare voluerunt. Illi legaliter pereunt, quia sub lege positi peccaverunt; istis in perditione sua de lege nihil dicitur, quia nihil legis habere conati Princeps namque terrenam rempublicam regens aliter punit civem interius delinquentem,
Abbreviated transcription (Latin):
datiam uocis nutritur: si neq hȩc est ercusa¬
bilis quȩ incorde latent᷑ oboritur. Conside¬
randum quoq qualis intrins ecus regnat:
quȩ eo usꝙ seruata ẽ. ut eti am foras erumpe
non erubescat. Helui gͦ quia magna sensit:
semce ipsum humilit᷑ temꝑare nesciuit. Sci¬
entiȩ celsitudinem tenuit: humilitatis grãm

Expanded text:
daciam vocis nutritur, si neque haec est excusadaciam vocis nutritur, si neque haec est excusabilis quae in corde latenter oboritur. Considerandum quoque qualis intrinsecus regnat, quae eo usque servata est, ut etiam foras erumpere non erubescat. Eliu ergo quia magna sensit, semetipsum humiliter temperare nescivit, scien
Abbreviated transcription (Latin):
etiam imptidentia sui fauoris eruimpunt. Si
enim non inueniunt uoces hominum quas inhi¬
ant̃ expectant: ipsi scientiam suã laudantes
p̃dicant. Uñ bhelui subdidit dicens. Et ꝑsec
magna dicturum: sed tumenti corde hoc
quod de sem&e ipso sullimit᷑ estimauit. tacere
non potuit: & iccirco quod rectũ sensit. lati¬
dando prȩcucurrit. Qui iam quidẽ diumo
iuditio reus esset: si magna de se saltim si¬
lenla sensisset. Ante subtile enim ueritatis
examen securi omĩno non sumus: etiam
si humano iudicio quod in nob̃ rep̃hendi
debeat non habemus. Nam plerumq
negligentius cogitantes elatione pusamur:
quã tam̃ tacentes p̃mimꝰ. S nisi retractatione
concita tumor occultus in ipso cubili cordis in
quo oritur suffocetur: coram districto iudice
omne meritum nr̃e actionis extinguetur.
łinc gͦ pensandum est illa cordis elatio qͣnta
anĩaduersione dapnabitur. quȩ usq ad au-¬

Expanded text:
etiam in impudentiam sui favoris erumpunt. Si etiam in impudentiam sui favoris erumpunt. Si enim non inveniunt voces hominum, quas inhianter exspectant, ipsi scientiam suam laudantes praedicant. Unde et Eliu subdit dicens: Cmagna dicturum, sed tumenti corde hoc quod de semetipso sublimiter aestimavit tacere non potuit: et idcirco quod rectum sensit laudando praecucurrit: quia jam quidem divino judicio reus esset, si magna de se saltem silendo sensisset. Ante subtile enim veritatis examen securi omnino non sumus, etiam si humano 832 judicio quod in nobis reprehendi debeat non habemus. Nam plerumque negligentius cogitantes elatione pulsamur, quam tamen tacentes premimus. Sed nisi retractatione concita tumor occultus in ipso cubili cordis, in quo oritur, suffocetur, coram districto judice omne meritum nostrae actionis exstinguitur. Hinc ergo pensandum est illa cordis elatio quanta animadversione damnabitur, quae usque ad au
Abbreviated transcription (Latin):
cent. Iustorum uocẽ imitantes simulant:
sed ium uocis ignoiant. Uident qđ iusti
ꝓferunt: sed nesciunt quid requirunt. Cũ
enim scĩ doctores laudem p̃dicationis exaltatt:
quasi manu uocis ab imis cogitationibus
corda audientium leuant. ut excussa uelo¬
cit᷑ dictis sequentibus uelut in itinere oc¬
currant: & tanto ea intelligentiȩ amplexli
constringant: quanco illa & priusquã cer¬
nerent. in uoce laudantis amauerant. S
hȩc ut dixi arrogantes nesciunt. Quia enĩ
foris est quod appetunt: quid sit intus desi¬
derabile sentire non possunt. De electorũ
quippe ȩccła scriptũ ẽ. Omnis gła eius filie
regum ab intus. Et sapientes uirgines in ua¬
sa oleum portare referuntur. Nñ & scõrũ
uoce dr. Gloria nrã hȩc est:testimonium
conscientiȩ nrẽ. Arrogantes aut̃ quia corã
do conscientie testimonum non habent.
querunt coram hominibus testimonium
uocis alienȩ: quam cũ tarde repperiunt. ipsi

Expanded text:
cent. Justorum vocem imitantes simulant, cent. Justorum vocem imitantes simulant, sed vim vocis ignorant. Vident quod justi proferunt, sed nesciunt quod requirunt. Cum enim sancti doctores laudem praedicationis exaltant, quasi manu vocis ab imis cogitationibus corda audientium levant, ut excussa velociter dictis sequentibus velut in itinere occurrant et tanto ea intelligentiae amplexu constringant, quanto illa et quasi priusquam cernerent in voce laudantis amaverant. Sed haec, ut dixi, arrogantes nesciunt. Quia enim foris est quod appetunt, quid sit intus desiderabile sentire non possunt. De electorum quippe Ecclesia scriptum est: Omnis gloria ejus filiae regum ab intus . Et sapientes virgines in vasis oleum portare referuntur . Unde et sanctorum voce dicitur: Gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae . Arrogantes autem, quia coram Deo conscientiae suae testimonium non habent, quaerunt coram hominibus testimonium vocis alienae; quam cum tarde reperiunt, ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
appetunt: sed quo eorum iudicio uideri elo
ait. Repetam scientiam meam aprincipio.
S quia nominata scientia. tumor cordis in
uoce claruerat: arrogans aꝑte cognoscitur.
si non citius aliquo uelamine pallietur. Unde
mox in occultatione suȩ arrogantiȩ. dnĩ iusti¬
apud humana iudicia quicquid arrogant̃
mis auditoribus se intelligi non posse conspi¬
cint. solent plerumq etiam . iusti laudare
bona que dicunt: ñ quo ipsi suis latidibus
inhient s quo auditores suos ad audiendi
sollicitudinẽ accẽdant: ut dum eorum uoce
ꝓferuntur. ab illorum cordib ardentiore af¬
sectu raptantur. Unde paultis cũ mira corm¬
thiis & multa dixisset. adiunxit. Os nr̃m pa
tet ad uos ocorithii: cor nrm̃ dilatatũ est.
S arrogantes dum cor bonorũ nesciunt. E so¬
las aliquando uoces imitantur. efferunt lau¬
dando quȩ dicunt: non quod eis torpor audi¬
entium displicet. sed quod sibi inhiant᷑ pla-¬

Expanded text:
appetant, sed quo eorum judicio videri eloqappetant, sed quo eorum judicio videri eloq: VERS. 3.---Repetam scientiam meam a principio. Sed quia nominata scientia, tumor cordis in voce claruerat; arrogans aperte cognoscitur, si non citius aliquo velamine pallietur. Unde mox in occultatione suae arrogantiae Domini justiapud humana judicia quidquid arroganter mis auditoribus se intelligi non posse conspiciunt, solent plerumque etiam justi laudare bona quae dicunt, non quo ipsi suis laudibus inhient, sed quo auditores suos ad audiendi sollicitudinem accendant, ut dum eorum voce proferuntur, ab illorum cordibus ardentiori affectu rapiantur. Unde Paulus cum mira Corinthiis et multa dixisset: adjunxit tet ad vos, o Corinthii; cor nostrum dilatatum est . » Sed arrogantes, dum cor bonorum nesciunt, et solas aliquando voces imitantur, efferunt laudando quae dicunt, non quod eis torpor audientium displicet, sed quod sibi inhianter pla
Abbreviated transcription (Latin):
erat. E sustineri adbuc paululum sperat.
quia uidelicet arrogantes graue se damp-¬
nũ ꝑpeti iudicant. si scientiam suã loquen¬
di breuitaie constringant. Tanto enĩ semee¬
ipsos credunt doctiores ostendere: quan-¬
to se potuerint multiplicitate loquacitatis
apire. Sed quia sepe sibi sentiunt silentii re¬
uerentiam non deferri. dni non nuͣquã poten¬
tiam de quo quasi locuntur insinuant. ac
sub ptextu illius sibi silentiũ exigunt. quod
mimme merentur. Et dum specietenus dm
ꝓfert̃: auditum sibi ex reuerentia eiꝰ exigentes.
student se potius ostendere. quã illiꝰ facta pͣdi¬
care. Inde belui subiungit dicetis. A dhuc
enim habeo quod ꝓdõ loquar. Quia uero nͣ¬
numquã doctores scĩ crebro repetunt. si qua
obscurius dicunt. ut quȩ occulta p̾dicant. au¬
ditorum cordib uoce hȩc iterationis infundan.
plerumq hoc appetunt etiã arrogantes imi¬
tari: & insolent᷑ ea quȩ dixerint replicant.
non quo auditorum cordib insinuare res

Expanded text:
erat, et sustineri adhuc paululum sperat, quia videlicet arrogantes grave se damnum perpeti judicant, si scientiam suam loquendi brevitate constringant. Tanto enim semetipsos credunt doctiores ostendere, quanto se potuerint multiplicitate loquacitatis aperire. Sed quia saepe sibi sentiunt silentii reverentiam non deferri, Domini nonnunquam potentiam de quo quasi loquuntur insinuant, ac sub praetextu illius sibi silentium exigunt, quod minime merentur; et dum specietenus Deum proferunt, auditum sibi ex reverentia ejus exigentes, se student magis ostendere quam illius facta praedicare. Unde et Eliu subjungit, dicens: IBID.---Adhuc enim habeo quod pro Deo loquar. 831 Quia vero nonnunquam doctores sancti crebro repetunt si qua obscurius dicunt, ut quae occulta praedicant auditorum cordibus voce haec iterationis infundant, plerumque hoc appetunt etiam arrogantes imitari, et insolenter ea quae dixerint replicant, non quo auditorum cordibus insinuare res
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad eius similitudinẽ ducitur: de quo scͥp¬
tum ẽ. Omne sullime uidet: &ipse est rex
suꝑ uniuersos filios suꝑbiȩ. Et de cuiꝰ corpo¬
re dicitur. Generatio cuius excelsi sunt oculi:
E palpebre eius in alta subrecte. Ad eius simi-¬
litudinem ducitur: qui singulare culmen
appetens. E socialem angelorum uitam despi-
foueam deiectionis inuenit: dũ foras se in
culmine potestatis extollit. Apostatȩ quip¬
pe angelo similis efficitur: dum homo
hominibus esse similis dedignatur. Sic
saul abhumilitatis merito intumorẽ suꝑ¬
biȩ. culmine potestatis excreuit. P humili¬
paruulus in oculis tuis. caput te constitui
testacem uiderat: sed fultus tempoiali po¬
tentia. iam se paruulum non uidebat. Cete
modo. cum apud se paruulus. apd̾ dnm̃
magnus: cũ uero apud se magnus. apud¬

Expanded text:
usque ad ejus similitudinem ducitur de quo scripusque ad ejus similitudinem ducitur de quo scriptum est: Omne sublime videt, et ipse est rex super universos filios superbiae . Et de cujus corpo suis generatio cuius excelsi sunt oculi et palpebrae eius in alta subrectae generatiiae . Qui singulare culmen appetens, et socialem angelorum vitam despicifoveam dejectionis invenit, dum foris se in culmine potestatis extollit. Apostatae quippe angelo similis efficitur, dum homo hominibus esse similis dedignatur. Sic Saul post humilitatis meritum, in tumorem superbiae culmine potestatis excrevit. Per humiliparvulus in oculis tuis, caput te constitui suis oculis viderat, sed fultus temporali potentia jam se parvulum non videbat. Caetermodo, cum apud se parvulus, apud Deum magnus; cum vero apud se magnus ap
Abbreviated transcription (Latin):
net cȩt̾is. elatione cogitationis intumescit.
Et dum ad usum cuncta subiacent: dum
ad uotum uelocit᷑ iussa complentur: dũ
om̃s subditi. siqua bene gesta sunt laudi¬
bus efferunt. malegestis aut̃ nulla auctori¬
tate contradicunt: dum plerumq lau¬
dant etiam quod obiurgare debuerunt:
seductus ab his quȩ infra subduntur. suꝑ
se animus atcollitur : & dum foras immen¬
so fauore circindatur. intus ueritate uacu-¬
atur: atq oblitus sui in uoces se spargit alie¬
nas: talemq se credit. qualem foras audit:
non qualem intꝰ discernere debuit. Subiec-¬
tos despicit: eosq ȩquales sibi. nature ordi-¬
ne non agnoscit: & quos sorte potestatis ex¬
cesserit. transcendisse se etiam uitȩ meritis
credit. Cunctis se estimat ampluis saꝑe: qͥb
se uidet amplius posse. In quodam quippe
se constituit culmine apud sem& ipsum:
ut quia equa cet̾is nature conditione constrngi¬
tur: ex ȩquo respicere cetos dedignetur. Sicq

Expanded text:
onis intumescit; et dum ad usum cuncta subjacent, dum ad votum velociter jussa complentur, dum omnes subditi si qua bene gesta sunt laudibus efferunt, male gestis autem nulla auctoritate contradicunt, dum plerumque laudant etiam quod objurgare debuerunt, seductus ab his quae infra subduntur, super se animus tollitur; et dum foris immenso favore circumdatur, intus veritate vacuatur; atque oblitus sui, in voces se spargit alienas; talemque se credit, qualem foris audit, non qualem intus discernere debuit; subjectos despicit, eosque aequales sibi naturae ordine non agnoscit; et quos sorte potestatis excesserit, transcendisse se etiam vitae meritis credit; cunctis se aestimat amplius sapere, quibus se videt amplius posse. In quodam quippe se constituit culmine apud semetipsum; et qui aequa caeteris naturae conditione constringitur, 833 ex aequo respicere caeteros dedignatur; sicque
Abbreviated transcription (Latin):
circa illud ex huius mundi cura succres¬
cunt. Uñ paulus ait. Qui aut̃ cũ urore
est: cogitat quȩ sunt mundi quomͦ placeat
uxori. Unde & quibusdam melioia ꝑsua¬
dens. eos a coniugio renocat dicens. hoc aut̃
dico. non ut laqueu̾ uobis initiam: sed ad
id quod honestum est. & quod facultatem
p̾beat sine impedimento dnõ seruiendi.
Dum gͦ tenetur quod non nocet. ex rebus
iuxta positis cõmititur plerumq quod
nocet: sicut sepe rectum mundumq iter

Expanded text:
s mundi cura succrescunt. Unde Paulus ait: Qui autem cum uxore est cogitat quae sunt mundi, quomodo placeat uxori . Unde et quibusdam meliora persuadens, eos a conjugio revocat, dicens: Hoc autem dico, non ut laqueum vobis injiciam, sed ad id quod honestum est, et quod facultatem praebeat sine impedimento Dominum obsecrandi . Dum ergo tenetur quod non nocet, ex rebus juxta positis committitur plerumque quod nocet; sicut saepe rectum mundumque iter
Abbreviated transcription (Latin):
non effundant. Et quamuis beatus iob ad
eius uerba tacuerit: heliui tam̃ de locutio¬
ne illius qua amicis responderat. causam
inuectionis intienit. ut sibi exhibere latius
eius silentium possit: atq ut ipse multa
respondeat. illum uerba multiplicasse con¬
firmat. Nam & mox initia ꝓlixe locutionis
eroritur: & quasi adhuc nichil dixerit incho¬
ar e conatur. U ñ subdit᷑. Aadens quoq

Expanded text:
non effundant. Et quamvis beatus Job ad non effundant. Et quamvis beatus Job ad ejus verba tacuerit, Eliu tamen de locutione illius, qua amicis responderat, causam invectionis invenit, ut sibi exhibere latius ejus silentium posset, atque ut ipse multa respondeat, illum verba multiplicasse confirmat. Nam et mox initia prolixae locutionis exorditur; et quasi adhuc nil dixerit, inchoare conatur.
Abbreviated transcription (Latin):
lui rectum dicitur: si recte diceretur. Scit
enim quod loqui debeat: sed cui loquatur
ignoiat. Uera sunt namq quȩ dixit. sed abe¬
ati iob increpationibus aliena: quia tanto hac
correptione non eguit: quanto nec aliqua
culto iuditio cũ beato iob agitur. ut post fla¬
gella pȩnorũ. etiam ꝑ uerba arrogantium
crescat. Ecce enim tantomagis a suꝑbie mi-¬
nistro despicitur: quanto aueritate intͥn-
Nam heliũ pꝰquã tot fortia se dixisse cognou̾.
quid elationis gestaret aꝑtut: atq beatum
iob alta de se sentiendo despexit dicens.¬
beatum iob & ml scisse asserit: & multa dix¬
isse. Et cũ ipse quȩ sentit loquaciter inferat:
bunc deuicio loquacitatis accusat. S hoc
quoq eẽ propriũ arrogantiũ uiciũ sol&: ut
E pauca credant. que ipsi multa dixerant: E
multa credant. quȩ ipsis pauca dicantur.
Quia .ii. sua dicere semꝑ uolunt. aliena audi.¬
re non possunt: um se pati eristimant: si
ea quȩ immodate sentiunt. immodatius

Expanded text:
liu rectum dicitur, si recte diceretur. Scit enim quid loqui debeat, sed cui loquatur ignorat. Vera sunt namque quae dixit, sed a beati Job increpationibus aliena, quia tanto hac correptione non eguit, quanto nec aliqua culto judicio cum beato Job agitur, ut post flagella poenarum etiam per verba arrogantium crescat. Ecce enim tanto magis a superbiae ministro despicitur quanto a magistra Nam Eliu postquam tot fortia se dixisse cognovit, quid elationis gestaret aperuit, atque beatum Job alta de se sentiendo despexit, dicensbeatum Job et nil scisse asserit, et multa dixisse; et cum ipse quae sentit loquaciter inferat, hunc de vitio loquacitatis accusat. Sed hoc quoque esse proprium arrogantium vitium solet, ut et pauca credant quae ipsi multa dixerint, et multa credant quae ipsis pauca dicuntur. Quia enim sua dicere semper volunt, aliena audire non possunt; vim se pati existimant, si ea quae immoderate sentiunt immoderatius
Abbreviated transcription (Latin):
spũ : qm̃ ipsoꝵ est regnũ cȩlorum. Quia
enim diuitiȩ insibiliter potentes ostendius:
apud sem& ipsos pauꝑes sunt. qui elati in
suis conscientiis non sunt. Eos uero impios
uocat. qui aut fidei pietate disiuncti sunt:
aut in hoc quod fidelit᷑ credunt. prauis si¬
bi moribus contradicunt. Quia gͦ omp̃s
nem dampnat: postquam dictum ⁊ ds po-¬
tentes non abicit. cum & ipse sit potens. recte
subungitur. sed non saluat impios. E iudici¬
Ium pauꝑibus tribuit: id ẽ elatos destruit.
humiles uero ꝑ iudicium liberos reddit. Uel
certe iudicium pauꝑibus tribuit: quia hii qui
nune nequiter oppͥmuntur. ipsi tunc super¬
pe sunt partes. electorum scilicet atq reꝓbo¬
rum: sed bini ordines eisdem singulis parti¬
b continentur. Aliĩ namq iudicantur E
pereunt: alii non iudicantur & pereunt.
E suriui: & non dedistis michi manduca¬
re. Sitiui: & ñ dedistis mͥ potum. Hospes
eram: & ñ collegistis me. Nudus: & non¬

Expanded text:
uoniam ipsorum est regnum coelorum . Quia enim divitiae visibiliter potentes ostendunt, apud semetipsos pauperes sunt, qui elati in suis conscientiis non sunt. Eos vero impios vocat, qui aut a fidei pietate disjuncti sunt, aut in hoc quod fideliter credunt pravis sibi moribus contradicunt. Quia ergo omninem damnat, postquam dictum est: Deus potentes non abjicit, cum et ipse sit potens, recte subjungitur: Sed non salvat impios, et judicium pauperibus tribuit. Id est, elatos destruit, humiles vero per judicerte judicium pauperibus tribuit, quia hi qui nunc nequiter opppe sunt partes, electorum scilicet, atque reproborum. Sed bini ordines eisdem singulis partibus continentur. Alii namque judicantur et pereunt, alii non judicantur et pereunt. Esurivi, et non dedistis mihi manducare; sitivi, et non dedistis mihi potum; hospes eram
Abbreviated transcription (Latin):
& tienisus ad me. Quib p̃mittit dicens. Ueni¬
te benedicti patris mei: possidete paratum
uob̃ regnum a constitutione mundi. Alii auͣ
non iudicantur & regnant: qui etiã p̾cepta
legis. ꝑ fectione uirtutũ transcendunt: quia
nequaquã boc solũ qđ cunctis diuina lex
p̃cipit implere contenti sunt: sed p̾stantio¬
ri desiderio plus ex hibere appetunt. quã
p̃ceptis generalibus audire potuerunt. Qͥb

Expanded text:
me . Quibus praemittit, dicens: Venite, benedicti Patris mei, possidete paratum vobis regnum a constitutione mundi . Alii autem non judicantur et regnant qui etiam praecepta legis perfectione virtutum transcendunt, quia nequaquam hoc solum quod cunctis divina lex praecipit implere contenti sunt, sed praestantiori desiderio plus exhibere appetunt quam praeceptis generalibus audire potuerunt. Quibus
Abbreviated transcription (Latin):
suos. & filios filiorum suorum usq ad quar¬
tam gn̾ationem. & mortuus ÷ senex & plenus¬
I dierum. In scriptura sacra non facile plenus
dierum ponitur: nisi is cuiꝰ ꝑ eandem scrip¬
turam uita laudatur. Uacuus quippe die¬
rum est: qui quãlib& multum uirerit. eta¬
tis suȩ tpra. in uanitate consumit. At contͣ
plenus dierũ dr. cui nequaꝙͣ. dies sui ꝑeundo
transeunt: sed ex cotidiana mercede boni o-¬
peris. apud iustũ uidicem & post quã transacti
intypo scȩ̃ eccłe interp̃tari desiderant: quoꝵ
totis tantomag̃ obediendum est. quanto &
eoꝵ spiritali intelligentiȩ congaudendum:
si quatuordecĩ ꝑ denarium aucimus. ad cen¬
& quatuor computatur: quia utrumq tes¬
tamentum custodiens. & tam scđm legis de-¬
calogum. quam scđm quatuor eugłii libros
uiuens. usq ad ꝑfectionis culm̃ extenditur.
cim scripserit: scã tam̃ eccła non amplius
quam quatuordecim tenet: ut ex ipso epłar
numero ostendet. quod doctor egregius le¬

Expanded text:
t filios filiorum suorum, usque ad quartam generationem, et mortuus est senex et plenus dierum. - In Scriptura sacra non facile plenus dierum ponitur, nisi in cujus per eamdem Scripturam vita laudatur. Vacuus quippe dierum est, qui, quamlibet multum vixerit, aetatis suae tempora in vanitate consumit. At contra plenus dierum dicitur, cui nequaquam dies sui pereundo transeunt, sed ex quotidiana mercede boni operis apud justum judicem, et postquam transacti in typo sanctae Ecclesiae interpretari desiderant, quorum votis tanto magis obediendum est quanto et eorum spiritali intelligentiae congaudendum, si quatuordecim per denarium  quatuor computatur, quia utcunque testamentum custodiens, et tam secundum legis decalogum, quam secundum quatuor Evangelii libros vivens, usque ad perfectionis culmen extenditur. cim scripserit, sancta tamen Ecclesia non amplius quam quatEpistolarum numero ostenderet quod doctor egregius Le
Abbreviated transcription (Latin):
hoc michi oꝑeprecium credo: quod fraternis
aurib omne quod in me latent̃ ipse rep̃hen¬
do. incunctant᷑ aꝑio. Quia enim exponendo.
non celam quȩ sensi: confitendo non abscon¬
do quod patior. Perpositionẽ patefeci dona:
ꝑ confessionem detego uulnera. Et quia i
hoc tam magno humano genere. nec partu
desunt. qui dictis meis debeant instr icnee
magni desunt. qui cognite mee ualeant in¬
firmitati misereri: ꝑ hȩc utraq aliis fr̃ibus
quantum possum curam confero: ab aliis
spero. Illis dixi exponendo quod faciant:
istis aꝑio confitendo quod parcant. Illis u̾bo¬
rtm medicamenta non subtraho: istis lacera¬
tionem uulnerum non abscondo. Igitur que¬
so ut quisquis hec legerit. apud districtum
iudicem solatium michi suȩ orationis impen-¬
dat: & omne quod in me sordidum dep̃hen-¬
dit fletib diluat. Orationis aut̃ acq expesiti¬
onis uirtute collata: lector m̃s in recõpensati¬

Expanded text:
hoc mihi operae pretium credo, quod fraternis hoc mihi operae pretium credo, quod fraternis auribus omne quod in me latenter ipse reprehendo, incunctanter aperio. Quia enim exponendo non celavi quod sensi, confitendo non abscondo quod patior. Per expositionem patefeci dona, per confessionem detego vulnera. Et quia in hoc tam magno humano genere, nec parvi desunt qui dictis meis debeant instrui, nec magni desunt qui cognitae meae debeant infirmitati misereri, per haec utraque aliis fratribus quantum possum curam confero, ab aliis spero. Illis dixi exponendo quod faciant, istis aperio confitendo quod parcant. Illis verborum medicamenta non subtraho, istis lacerationem vulnerum non abscondo. Igitur quaeso ut quisquis hoc legerit, apud districtum Judicem solatium mihi suae orationis impendat, omne quod in me sordidum deprehendit fletibus diluat. Orationis autem atque expositionis virtute collata, lector meus in recompensati
Abbreviated transcription (Latin):
sũmoꝑe placere uoluisse cognosco: sed eidem
intentioni qua do placere studeo. furtim
se nescio quomodo intentio humanȩ laudis
interserit. Quod cum iam postinodum tar¬
deq discermo: inuenio me aliter agere.
qđ scio me aliter inchoasse. Sic enim sepe
intentionẽ nrãm dum ante dei oculos recte
incipitur. occulte subiuncta. & eam uelut
cibus sumitur: sed in ipso estu dum furtim
gula subripit. edendi delectatio ꝑmiscet. Uñ
plerumq contingit: ut refectionem corporis
quam salutis causa cepimus. causa uoluptatiᷤᷤ
erpleamus. Fatendum est igitur quod rectã
quidem intentionem nram. quȩ soli do pla¬
cere appetit. nõn nunꝙͣ intentio minus recta
quȩ dedonis dĩ placere hominib querit.
insidiando comitatur. Si autem de his ddiui¬
initus districte discutimur. quis inter ista
remanet salutis locus: quando & mala nr̃a.
pura mala sunt. & bona que nos habere. cre¬
dimus pura bona esse nequaꝙͣ. possunt: Sed

Expanded text:
summopere placere voluisse cognosco; sed eidem summopere placere voluisse cognosco; sed eidem intentioni qua Deo placere studeo, furtim se nescio quomodo intentio humanae laudis interserit. Quod cum jam postmodum tardeque discerno, invenio me aliter agere quod scio me aliter inchoasse. Sic enim saepe intentionem nostram, dum ante Dei oculos recte incipitur, occulte subjuncta, et eam velut cibus sumitur, sed in ipso esu, dum furtim gula subripit, edendi delectatio permiscetur; unde plerumque contingit ut refectionem corporis, quam salutis causa coepimus, causa voluptatis expleamus. Fatendum est igitur quod rectam quidem intentionem nostram, quae soli Deo placere appetit, nonnunquam intentio minus recta, quae de donis Dei placere hominibus quaerit, insidiando comitatur. Si autem de his divinitus districte discutimur, quis inter ista remanet salutis locus, quando et mala nostra pura mala sunt, et bona quae nos habere credimus pura bona esse nequaquam possunt? Sed