comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
EUNUFRI MNCIO CONSTER¬
natus suꝑsctĩ & uenerabilis uiri & dormi¬
tione lucini. Uix breuẽ eplam dictare potui
Non quo cius uite dolcam quẽ scio ad melio¬
ra transisse dicentem. Iransiens uidebo ui¬
sionẽ hanc magnam.Sed quo torquear de-¬
siderio nõ meruisse me eius uiri uidere fa.¬
tiem quã in breui tẽpore huc uẽcturũ esse
credebam. Uerũ est illud suꝑ necessitate mor¬
tis ꝓphetale uaticinium qͦ frẽs diuidat. & ca¬¬
rissima inter se nomina crudelis & dura
dissotiet. Ded habemus cosolationẽ. qua dnĩ sermone ugulatur & dr̃
ad cam. Ero mors tua o mors.ero morsus tuus inferne. Et ĩ cõscquẽtibꝰ.
adducet urentẽ uentũ dñs de deserto ascendente qui siccabit om̃s
uenas cius & desolabit fontem illius. Exiuit enĩ uirga de radisse ies¬
se & flos de uirginali fructice pullulauit. qui loquor in cantico canti¬
coꝵ. Ego flos campi & lilium cõualium. Hlos nr̃ mortis interitus iõq

Expanded text:
ugubri nuntio consternatus super sancti et uenerabilis mihi dormitione Lucini uix breuem epistulam dictare potui, non quo eius uicem doleam, quem scio ad meliora transisse dicentem: transiens uidebo uisionem hanc magnam, sed quo torquear desiderio non meruisse me eius uiri uidere faciem, quem in breui tempore huc uenturum esse credebam. uerum est illud super necessitate mortis prophetale uaticinium, quo fratres diuidat et carissima inter se nomina crudelis et dura dissociet. sed habemus consolationem, quod domini sermone iugulatur et dicitur ad eam: ero mors tua, o mors; ero morsus tuus, inferne; et in consequentibus: adducet urentem uentum dominus de deserto ascendentem, qui siccabit omnes uenas eius et desolabit fontem illius. exiuit enim uirga de radice Iesse et flos de uirginali frutice pullulauit, qui loqueretur in Cantico canticorum: ego flos campi et lilium conuallium. flos noster mortis interitus; ideoque
Abbreviated transcription (Latin):
magis laudabo feruorẽ & studiũ seͥpturaꝵ. Q ille desiderio opuscula¬
nr̃a Flagitauit. & missis sex notariis quia in hac pu̾tia latini sermois

Expanded text:
magis laudabo feruorem et studium scripturarum. quo ille desiderio nostra opusculamagis laudabo feruorem et studium scripturarum. quo ille desiderio nostra opuscula flagitauit, ut missis sex notariis, quia in hac prouincia Latini sermonis
Abbreviated transcription (Latin):
debasilidis gnostia stirpe descendẽs pͥmum ad galias uenerit. & cas
partes ꝑ quas rodanus & garona sanguinea fliuit sua doctrina macu¬
lauerit. maxĩe nobiles feminas quedam in occulto mistia reꝓmutẽs
hoc errore seduxeĩt. magicis artibus & secreta corporũ uoluptate a mo¬
rẽ sui cõcilians in de pireneuum trãsiens hyspanias occupãt. ut h̃stu¬
dii habueĩt. ut diuitũ domus & in ipĩs feminas maxĩe dͥappetent. qͥ
ducũt᷑ uariis desideriis. semꝑ discentes & nũꝙ̃ ad sciãm ueĩtatis ꝓuei¬
ẽtes.I loc ille sepsit an̾ annos ciciter trecẽtos. & sepsit in hiis libris qͦs
aduersus om̃es hẽseo doctissimo & elloquẽtissiõ sermone cõposuit. Exqͦ
ppedit prudentia tua q̃ lucinꝰ nr̃ laude sit dignus. ꝗclausit aurẽ ne au¬
diret iuditium sanguis. & ome substantiã suam disꝑsit dedit paupi¬

Expanded text:
de Basilidis Gnostici stirpe descendens, primum ad Gallias venerit: et eas de Basilidis Gnostici stirpe descendens, primum ad Gallias venerit: et eas partes per quas Rhodanus et Garumna fluunt, sua doctrina maculaverit: maximeque nobiles feminas, quaedam in occulto mysteria repromittens, hoc errore seduxerit: magicis artibus, et secreta corporum voluptate, amorem sui concilians. Inde Pyrenaeum transiens, Hispanias occuparit, et hoc studii habuerit, ut divitum domos, et in ipsis feminas maxime appeteret: quae ducuntur variis desideriis, semper discentes, et nunquam ad scientiam veritatis pervenientes.s omnes hereses doctissimo et eloquentissimo sermone conposuit. Ex quo perpendit prudentia tua, qua Lucinus noster laude sit dignus, qui clausit aurem, ne audiret iudicium sanguinis, et omnem substantiam suam dispersit, dedit pauperi
Abbreviated transcription (Latin):
in celis. nõ nã & sba corpoꝵ tollit᷑. s glie mag̾tudo monstratur. Neq
eĩs scͥptũ est erũt angeli & sic̃ angeli. Uñ sili̾tudo ꝓmutitur ueritas
negatur. Erũt inꝗt sic̃ angeli .i. similes ãgeloꝵ. gͦ homines et̃ nõde¬
sinut.ĩditi ꝗdem & angelico splendore decorati. S en homineo. ut
ut que cetera & ĩcerta & moderata sunt auferãt. Et ꝗa heseos semel fe¬
cimus mẽtionẽ. qualucinus interim digna tuba doquetie pdicari po¬
test. qui spurcissima ꝑ hyspanias basilidis hẽsi seuiente. Instar pestis &
morbi totas intra pirencum & occeanũ uastante ꝓuintis. fidei eccle¬
siastice denuit puritatem. neqͣꝙ suscipiens aumazeb. barbelon. abraxã
balsamũ. & ridiculum leuseboram. Ceteraq magis portenta ꝙ̃ mini¬
ma. q̃ ad ĩpitoꝵ & mulierailiꝵ aiõs cõcitandos qi dehebracis fontibus
hauriant. barbaro simplices quosq trẽntes sono ut que nõ intelligũt

Expanded text:
 et substantia corporum tollitur, sed gloriae magnitudo monstratur. neque enim scriptum est: erunt angeli, sed: sicut angeli, ubi similitudo promittitur, ueritas denegatur. erunt, inquit, sicut angeli, id est similes angelorum: ergo homines esse non desinunt, incliti quidem et angelico splendout, quae certa et moderata sunt, auferat. Et quia hereseos semel fecimus mentionem, qua Lucinus noster dignae tuba eloquentiae praedicari potest, qui spurcissima per Spanias Basilidis heresi saeuiente et instar pestis et morbi totas intra Pireneum et Oceanum uastante prouincias fidei ecclesiasticae tenuit puritatem nequaquam suscipiens Armazel, Barbelon, Abraxan, Balsamum et ridiculum Leusiboram ceteraque magis portenta quam nomina, quae ad inperitorum et muliercularum animos concitandos quasi de Hebraicis fontibus hauriunt
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑitie.qui obmultaa lras insanire clicebatur. Ocio te cũ isti legerio ru¬
gare frontem & libertate umi rursum seminariũ tunere tixarum.
ac ieum si fieri potest osdigito uelle compͥmẽ ne audeã dit que alii
facẽ non erubescũt. Rogo quida nobio libere dictũ est. Pũꝗd in lanco¬
bus idola celata desepsi. Nunꝗd inter epulas xanas uirgiralibae occulio

Expanded text:
tiae, qui ob multas litteras insanire dicatur. 2. Scio te cum ista legeris, rugare frontem, et libertatem meam rursum seminarium timere rixarum; ac meum, si fieri potest, os digito velle comprimere, ne audeam dicere, quae alii facere non erubescunt. Rogo quid a nobis libere dictum est? Nunquid in lancibus idola caelata descripsi? nunquid inter epulas Christianas, virginal
Abbreviated transcription (Latin):
damenta moliturstabilita conuellere ad uersus dei grãm disputando. quã
dñs xp̃s pusillis & magnis in effabili bonitate largitur. Cuius uel au¬
ctores uel certe accerrimi ac notissimi suasores cum pellagius & celestiꝰ
extitissent confilioꝵ epalium uigilantia. in aduitorio saluatoris ꝗ
suam tueatur eccłiam etium a duobꝰ uenerabilibꝰ antistitibus aplĩce¬
xͥmo orbe dimnati sunt. De quibus exempli recentium lr̃aꝵ.siue q̃
nr̃am sanctitatem nondũ ꝑuenerint uobis curabimus mitti ab
eis frĩbus. quibus & has lr̃ãs ut tue uenerationi dirigẽnt dedimꝰ.
Hlii autẽ non ideo sunt hẽtici qr dicũt aiãs origenẽ de pͥma illa pec¬

Expanded text:
abilita molitur fundamenta conuellere aduersus dei gratiam disputando, quam abilita molitur fundamenta conuellere aduersus dei gratiam disputando, quam dominus Christus pusillis et magnis ineffabili bonitate largitur. cuius uel auctores uel certe acerrimi notissimique suasores cum Pelagius et Caelestius extitissent, conciliorum episcopalium uigilantia in adiutorio saluatoris. qui suam tuetur ecclesiam, etiam a duobus uenerabilibus antistitibus aporbe damnati sunt, de quibus exempla recentium litterarum. siuestram sanctitatem nondum peruenerint, uobis curauimus mitti ab eis fratribus, quibus et has litteras, ut tuae uenera tioni dirigerent. dedimus. hi autem non ideo sunt haeretici
Abbreviated transcription (Latin):
eum & petens. ut pͥus me doceat & tunc ad me mittat quos doccam.
Qui liber meꝰ non doctoris sed inꝗsitoris & potius discere cupientis
rescripta dño ad iuuante ꝑcepero id qđ ille sentit ꝓptissime ac libentis¬
sime deffensurus si me docere poterint. quõ aiẽ neq ex adam ueniant.
sortem damnaationis inueniant. nͥ ad remissionem peccatoꝵ renascen¬
dopuenuant. Absit eĩ ut credamus uel aĩas paruuloꝵ in lauacro regene¬
rationis falsam accipere peccatoꝵ mundationem uel deũ eẽ aut aliꝙ nãz
ꝙ non deus condidit illiꝰ exqua mũdantur inꝗnationis auetorem.Do¬
nec gͦ aut ille rescribat. aut ego si deus uoluerit aliqͦ modo discam. si ulla
di auctor non est. nec ulla mali natura quia non est. nichil tale audeo
p̃dicare. Ie autem libenter si patienter admittis carissiẽ frater ãd mo¬
neo. ne hẽsim nouã minus cautus incurras. que antiquissie̾ fidei fun¬

Expanded text:
eum et petens, ut prius me doceat et tunc ad me mittat, quos doceam. eum et petens, ut prius me doceat et tunc ad me mittat, quos doceam. Qui liber mens non doctoris sed inquisitoris et potius discere cupientis rescripta domino adiuuante percepero id, quod ille sentit, promptissime ac libentissime defensurus, si me docere potuerit, quo modo animae neque ex Adam ueniant sortem damnationis inueniant, nisi ad remissionem peccatorum renascendo perueniant. absit enim, ut credamus uel animas paruulorum in lauacro regenerationis falsam accipere peccatorum mundationem uel deum esse aut aliquam naturam, quam non deus condidit. illius. ex qua mundantur, inquinationis auctorem. donec ergo aut ille rescribat aut ego, si deus uoluerit, aliquo modo discam, si nullam di auctor non est, nec ulla mali natura. quia non est. nihil tale audeo praedicare. \' Te autem. si libenter uel patienter admittis, carissime frater, admoneo, ne haeresem nouam minus cautus incurras. quae antiquissimae fidei st
Abbreviated transcription (Latin):
quor erant ille aĩe. ꝑ quaꝵ numerum intelliguntur toto hoĩes. Uellẽ
autem legẽ libellum tuũ cuius mentionẽ feci in litteris tius. ne forte
ibi aliq̃ testimonia nõ ambigua posiuisti.ame autem cum quesisset a¬
micus mͥ carissimus. & diuinaꝵ studiosissimus lr̃aꝵ quid de hac questi¬
one sentirem. eiq remota uẽcundia. incestus meos & ignorantia fassꝰ
cẽm scripsit iñ longe transmare ad doctissimũ uirũ. cui sepsit ille ut
potius me consulẽt. nesciens qđ fecerat. nec aliquid a me certũ ac diffi¬
nitum audire potuerat. Sigͥficauit tñ in eadem breui epła sua. se po¬
tius fieri ꝙͣ ꝓpagari aĩas credere.simul etiam ammonens aĩaꝵ ꝓpaga¬
tionem qr ipe in oriente est occidentalem eccliam solere sentire. At
ego maiore occasione compta. scripsi ad eum nõ breuem librũ. consulẽs

Expanded text:
quorum erant illae animae, per quarum numerum intelleguntur tot homines? Vellem quorum erant illae animae, per quarum numerum intelleguntur tot homines? Vellem autem legere libellum tuum. cuius mentionem fecisti in litteris tuis, ne forte aliqua ibi testimonia non ambigua posuisti. a me autem cum quaesisset amicus mihi carissimus et diuinarum studiosissimus litterarum, quid de hac quaestione sentirem. eique remota uerecundia hinc aestus meos et ignorantiam fassus essem. scripsit inde longe trans mare ad doctissimum uirum. cui rescripsit ille. ut potius me consuleret, nesciens, quod iam fecerat nec aliquid a me certum ac definitum audire potuerat. significauit tamen in eadem breui epistula sua se potius fieri quam propagari animas credere simul etiam admonens animarum propaginem — quia ipse in oriente est — occidentalem ecclesiam solere sentire. hac ego maiore occasione comperta scripsi ad eum non breuem librum consulens
Abbreviated transcription (Latin):
tur ꝑ id qđ continetur illud quod continet siẽ uit quidam. uina coronã¬
tur. cũ coronarent᷑ uasa uinaĩa. Uinũ enim continetur. uas continet. Sĩc
ecclia aũt nomĩe eccłie .i. populi qui continetur sigͥficamus locum ꝗ cõti¬
net. lta ꝙ aĩe corporibus cõtinẽtur intelligi corpora filioꝵ ꝑnominatas
aĩas possunt. Dic enim meliꝰ accipitur etiam illud. qđ inqnari diẽ eus
qui intrauerit suꝑ aiãm mortuam. hoc est sũꝑ deffũcti cadauer. ut no¬
mĩe aĩe mortue mortuũ corpus intelligatur ꝙ aiã continebat. qr & ab¬
sente populo .i. ecclĩa. locus tñ ille nichilominus ecclia nũcupatur. Hec
responderentur sic dixi. si feminino gñe positum eẽt.que exierunt de
.i. qui exierunt de femoribus iacob. quis non ita intelligẽ milit. ocs aĩe
sint intelligi secundũ corpus tm̃mõ exisse homines de femoribus prĩs.

Expanded text:
tur per id, quod continetur, illud, quod continet, sicut ait quidam: \'Vina coronantur per id, quod continetur, illud, quod continet, sicut ait quidam: \'Vina coronant\', cum coronarentur uasa uinum: uinum enim continetur, uas continet. sicutecclesia, ut nomine ecclesiae, id est populi. qui continetur, significemus locum, qui continet, ita, quod animae corporibus continentur. intellegi corpora filiorum per nominatas animas possunt. sic enim melius accipitur etiam illud. quod lex iuquinari dicit eum. qui intrauerit super animam mortuam. hoc est super defuncti cadauer. ut nomine animae mortuae mortuum corpus intellegatur. quod animam continebat, quia et absente populo. id est ecclesia locus tamen ille nihilo minus ecclesia nuncupatur. haec responderentur, sicut dixi, si feminino genere positum esset \'quae exierunt de \'qui exierunt de femoribus Iacob\', quis non ita intellegere malit: \'omnes sint intellegi secundum corpus tantum modo exisse homines de femoribus patris,
Abbreviated transcription (Latin):
aũt ne que introierũt cũ iacob in ẽgiptum. & qui exierũt de femoribꝰ
euis. Hoc enim uelut eudentissio testimonio possunt credi aiẽ in filios ex
parentibus ꝓpagari. qm̃ satis apte dictum putet᷑ aias etiim de semoribus
ucob non sola exisse corpora filioꝵ.ut eo mõ etiam illud intelligi uelĩt
apte totũ qđ dixit.adam cũ illi mulier eius ostenderetur. Hoc nũc os
ex ossibus meis. & ciro de carne nea. Non eĩ dixit & uĩ de aũ mea. sed
ita fieri potest incarnemouãta utrũq intelligatur. sic̃ hic aiãs nominauit
tamẽ etim coipora in filiis intelligi uoluit. Sed hoc testimonium certe
qiͣtã cliꝵatq maniseste enõdande hiuo questioĩ non suffice̾t. nec si ita le¬
gẽtur gne feminino que exierint de femoribus eius ut aias intelligẽmꝰ
pus solum posse significari. mõ quodam locutionis ostenditur qͦ sigͥfica¬

Expanded text:
autem animae, quae introierunt cum Iacob in Aegyptum, qui exierunt de femoribus autem animae, quae introierunt cum Iacob in Aegyptum, qui exierunt de femoribus eius. hoc enim uelut euidentissimo testimonio possunt credi animae in filios ex parentibus propagari, quoniam satis aperte dictum uidetur animas etiam de femoribus Iacob non sola exisse corpora filiorum, ut eo modo etiam illud intellegi uelint a parte totum, quod dixit Adam. cum illi mulier eius ostenderetur: Hoc nunc os ex ossibus meis et caro de carne mea; non enim dixit -et anima de anima mea\', sed ita fieri potest, ut carne nominata utrumque intellegatur, sicut hie animas nominauit et tamen etiam corpora in filiis intellegi uoluit.. Sed hoc testimonium certe quasi tam clarum atque manifestum enodandae huic quaestioni non sufficeret, nec si ita legeretur genere feminino \'quae exierunt de femoribus eius\\ ut animas intellegeremus, pus solum posse significari modo quodam locutionis ostenditur. quo significa
Abbreviated transcription (Latin):
resistentibus rñderi. Utrũ eĩz cũ fing̾ ex alio fingat. an ex nichilo ĩcertum
est. Illud tñ inter cetera testimonia uidet᷑ eẽ precipuũ. qđ in libro saloĩs ec¬
reuerti & sp̃s id dcum a quo facta est pͥmi homis aĩa. Sicut eĩ corpus nr̃s
inquiunt. ꝙ̃ius ex illo pꝰ cor ꝓpagatum sit eotũ reddit unde ip̃m pͥmum
corpus effectũ est. Sic̃ uĩa nr̃a quãuis ex illa aĩa propagata nõ ad nichibã
ꝙ redeit id deũ qui dedit eum. nõ soluit istam obscurissimam questionem
quia sine ex illo imo. siue ex nullo alio deus utiq dedit cum. Itemq illi ꝗ
propaginem aĩaꝵ inconsiderita temeritate deffendunt. inter alia testiõ¬
ni qu̾e sue cuise suffragari arbitrãtur. nullũ qi manifestius & exp̃ssius
pro se possunt putare ꝓferendum.ꝙ id qđ ingenesi scͥptum est. Dumes

Expanded text:
resistentibus responderi: utrum enim. cum fingit, ei alio fingat an ex nihilo. incertum resistentibus responderi: utrum enim. cum fingit, ei alio fingat an ex nihilo. incertum est. illud tamen inter cetera testimonium uidetur esse praecipuum, quod in libro Salomonis Ecet spiritus ad deum, a quo facta est prima hominis anima; sicut enim nouis ex primo illo corpore propagatum sit, eo tamen redit. unde ipsum primum corpus effectum est. sic anima nostra quamuis ex illa anima propagata non ad nihilum, uod redeat ad deum, qui dedit eum, non soluit istam obscurissimam quaestionem, quia, siue ex illo uno siue ex nullo alio, deus utique dedit eum. Itemque illi qui propaginem animarum inconsiderata temeritate defendunt, inter alia testimonia, quae suae causae suffragari arbitrantur, nullum quasi manifestius et expressius pro se possunt putare proferendum, quam id quod in Genesi scriptum est: omnes
Abbreviated transcription (Latin):
minis ex uno illo corpore fatiat. an uõ noua quidem corpora fatiat ex
uno asis autem nouas ex nichilo. Quis enim congrua suis originibꝰ
generum etim de seminibus facit. nͥ qui ip̃a semina sine seminibus
Recit. Ded ubi res naturalr̃ obscura nr̃m modulum uincit. & apte di¬
uina scriptura non subuenit. tñ hinc aliquid diffinire humana fragilitas¬
non p̃sumit. Secũdum uitas autem quas ꝓͥas habere ĩcipiunt. nouos homi¬
nes dicimus nascisine aĩa sine corpore. At uõsecundum originale peccatũ
ueteres nascuntur iõ baptisinate renouantur. Aliquid gͦ certum de aĩeori¬
gine nundum in seͥpturis sanctis comperi.Nam hii qui nouas sine ulla
ꝓpagine asserunt aiãs fieri. hñt testionia quibus adnitũtur ostende̾. Ponũt
ctiam illa duo que paulo ante cõmemoraũ ꝗ fingit spm̃ hoĩs in ip̃o &ꝙ¬
finxit sigillatĩ corda hominumi. De quibus uides quẽ ad modum possit a

Expanded text:
minis ex uno illo corpore, faciat: an vero nova quidem corpora faciat ex minis ex uno illo corpore, faciat: an vero nova quidem corpora faciat ex uno, animas autem novas ex nihilo. Quis enim congrua suis originibus genera rerum etiam de seminibus facit, nisi qui ipsa semina sine seminibus fecit? sed ubi res naturaliter obscura nostrum modulum uincit et aperta diuina scriptura non subuenit, temere hinc aliquid definire humana coniectura praesumit. secundum uitas autem, quas proprias habere incipiunt, nouos homines dicimus nasci sine anima sine corpore. at uero secundum originale peccatum ueteres nascuntur; ideo baptismate . renouantur. Aliquid ergo certum de animae origine nondum in scripturis canonicis repperi. nam qui nouas sine ulla propagatione asserunt animas fieri, inter testimonia, quibus id nituntur ostendere, proponunt etiam illa duo quae paulo ante commemoraui: qui fingit spiritum hominis in ipsofinxit singillatim corda hominum, de quibus uides, quem ad modum possit a
Abbreviated transcription (Latin):
aĩe fingi eas posse quis dubitet. Sed queritur utrũ ex una aĩa homĩs
pͥmi. sic fingit singillatim faties hominum. ex uno tñ corpore. hoĩs
pͥmi. Cũ h atq huiusmodi de hac re multa querantur.que nullo sen¬
su carnis ꝑbari possunt & a nr̃a expientia longe remota sunt. atq in
abditissimis nature finibus latent. non erubescendum est homini cõ¬
fiteri se nescire ꝗd nescit. nedum sescire mentitur nũꝙ̃ scire mercat᷑.¬
Quis autẽ negat non unius tm̃ sed oĩs aĩe creatorem deum atq fac¬
torem. nͥ qui cius eloquiis aꝑtissime refragatur. Sine ulla quippe am¬
biguitate ꝑ ꝓpham dicit. oem flatũ egofeci aĩal udelicet intelligiuo¬
lens. ꝙ uerba consequentia manifestant. Non unũ itaq quẽ fcto pͥm¬
ex terra hoĩ inspirauit. Ded ommnem flatum ipe fec̾.ip̃e ad huc facit.
Oueritur tñ utrum oe flatum. ex uno illo flatusicut õe corpus ho¬

Expanded text:
animae. fingi eas posse quis dubitet? sed quaeritur, utrum ex una anima hominis animae. fingi eas posse quis dubitet? sed quaeritur, utrum ex una anima hominis primi, sicut fingit singillatim facies hominum ex uno tamen corpore hominis primi. Cum haec atque huius modi de hac re multa quaeruntur. quae nullo sensu carnis explorari possunt et a nostra experientia longe remota sunt atque in abditissimis naturae sinibus latent, non erubescendum est homini confiteri se nescireQuis autem negat non unius tantum, sed omnis animae creatorem Deum atque factorem, nisi qui ejus eloquiis apertissime refragatur? Sine ulla quippe ambiguitate per prophetam dicit, Omnem flatum ego feci ; animas videlicet intelligi volens, quod verba consequentia manifestant Non itaque unum quem facto ex terra homini primo inspiravit, sed omnem flatum ipse fecit, ipse adhuc facit. Quaeritur tamen utrum omnem flatum ex illo uno flatu, sicut omne corpus ho
Abbreviated transcription (Latin):
cendatur. & sine detrimento alterius. alter inde ignis existat. Sic
aĩa de aĩa parentis Rat in ꝓle. uel traducatur in prolem. Utrum ĩcor¬
poreũ semen aiẽ sue quadam occulta & inuisibili seorsum exparte
currat in matrem. cũ sit conceptus infeminam. an qđ est incredibilius
in semĩe corporis lateat. cum autẽ fliuĩt irrita sine ullis conceptibꝰ se¬
mina. Utrũ semen aĩc non simul exeat. ac seia celeritate atq athomo
tempore unde exierat recurrat an pereat. & si perit. quomõ ip̃o ciuius
mortale corpus est. ĩmortalis estaĩa.An ĩmortalitatem tune accepit
qnõ formatur ut uiuat sicut iustiam qñ formatur ut sapiat. & quo
seminaliter trahatur excorpore. Nisi enim etiam spiritalis creatura
fingẽtur a deo non scriptum eẽt qui fingit spm̃ hoĩs in ip̃o. Et in eo qđ
legitur qui finrit sigillatim corda hominum. si ꝑ corda significate sũt

Expanded text:
cendatur et sine detrimento alterius alter inde ignis existat. sic cendatur et sine detrimento alterius alter inde ignis existat. sic anima de anima parentis fiat in prole uel traducatur in prolem. utrum incorporeum semen animae sua quadam occulta et inuisibili uia seorsum ei patre currat in matrem, cum tit conceptus in femina. an. quod est incredibilius, in semine corporis lateat: cum autem fluunt inrita sine ullis conceptibus semina. utrum semen ani- Illae non simul exeat, an summa celeritate atque atomo temporis, unde exierat, recurrat, an pereat; et si perit, quo modo ipsa, cuius mortale semen est, inmortalis est anima, an inmortalitatem tunc accipit, quando formatur, ut uiuat, sicut iustitiam, quando formatur, ut sapiat; et quo seminaliter trahatur ex corpore. si enim non etiam spiritalis creatura fingeretur a deo, non scriptum esset: Qui fingit spiritum hominis in ipso; et in eo, quod legitur: Qui finxit singillatim corda hominum, si per corda significatae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Profecto eas non spũs sed corpora eẽ contendunt. & corpulentis seminibꝰ
exhorra. Quo ꝑuersius quid dici potest. Neq hoc terculianum sõpni¬
asse mirandum est. quia etiam ip̃m creatorem deũ nõ ec̃ nͥ corpus oppina¬
tur. Qua dementia depulsa a cordeatq ore xͥano quisꝗ aiã sicuti est
nõ eẽ corpus sed spm̃ confitetur. & tñ in filios ex parentibus duci in eo
quidem nullis cohartatur angustiis.ꝙ oes aiãs etiam paruuloꝵ quos
ecclĩa nõ utiq in falsa sed in uera peccatoꝵ remissione baptizati uera fi¬
de p̃dicat trahere originale peccatum ꝓpͥa pͥmi hominis uoluntate con¬
missum. & in oẽs posteros gnãtione transmissũ. sola regeneratiõe pur¬
gandum. Sed cũ considerari & ꝑtractari ceperit quid dicatur.si ulliꝰ
sensus comprehendit hũanus. quod ãmodo sicut lucerna de lucerna ac¬

Expanded text:
profecto eas non spiritus sed corpora esse contendunt et corpulentis seminibus profecto eas non spiritus sed corpora esse contendunt et corpulentis seminibus exoriri. quo peruersius quid dici potest? neque hoc Tertullianum somniasse mirandum est. qui etiam ipsum creatorem deum non esse nisi corpus opinatur. Qaa dementia repulsa a corde atque ore Christiano quisquis animam. sicuti est, non esse corpus sed spiritum confitetur et tamen in filios ex parentibus duci, in eo quidem nullis coartatur angustiis, quod omnes animas etiam paruulorum, quos ecclesia non utique in falsa sed in uera peccatorum remissione baptizat, uera fides praedicat trahere originale peccatum propria primi hominis uoluntate commissum et in omnes posteros generatione transmissum sola regeneratione purgandum; sed cum considerari et pertractari coeperit. quid dicatur. mirum, sensus comprehendit humanus. quonam modo. tamquam lucerna de lucerna ac
Abbreviated transcription (Latin):
centium damnatiois auctorẽ. Et si inueneris quod te querẽ ãmonui
quod ip̃e ad huc fateor non inueni deffendere quantũ potes.Atq as¬
serere aĩaꝵ infantim eiusmõi ec̃ nouitatẽ. ut nulla propagatioẽ du¬
cantur. & nobiscum qđ inueneris fraterna dilectione cõmunica. Si aũt
nõ inueneris quare uel quomõ fiant aĩe infantiũ peccatrices. & nichil
in se ipis hñtes malitie. a quo cogantur ex adam trahere unde dãnẽt.
Cum eas credas non ex illa pͥma peccatrice ꝓpagasse dñin uasa atq ĩ son¬
tes indudi carne peccati. neciam temere in aliam snĩam tua defflectatur
assensio. ut eas ex illa una credas propagando traduci ne forte alius inueni¬
re possit quod ip̃e non possis. ut aliquid inuenias quod nũc nõ potuerũt
Nam & illi qui aiãs ex una ꝓpagari asserunt. quã deus pͥmo homini de¬
dit atq ita eas exparentibus trahi dñt si terculiani oppinionẽ sequũtur.

Expanded text:
centum damnationis auctorem. Et si inveneris quod te quaerere admonui, centum damnationis auctorem. Et si inveneris quod te quaerere admonui, quod ipse adhuc, fateor, non inveni, defende quantum potes, atque assere animarum infantium ejusmodi esse novitatem, ut nulla propagatione ducantur; et nobiscum quod inveneris fraterna dilectione communica. 14. Si autem non inveneris quare vel quomodo fiant animae infantium peccatrices, et nihil in seipsis habentes malitiae, a quo cogantur ex Adam trahere unde damnentur, cum eas credas non ex illa prima peccatrice propagatas, sed novas atque insontes includi carne peccati; nec sic jam temere in aliam sententiam tua deflectatur assensio, ut eas ex illa una credas propagando traduci; ne forte alius invenire possit quod ipse non possis, aut aliquando invenias quod nunc non potueris. Nam et illi qui animas ex una propagari asserunt, quam Deus primo homini dedit, atque ita eas ex parent
Abbreviated transcription (Latin):
uta massa uste damnationis reciperet debitum. nͥ ex ea face̾t non so-¬
lum istus sed etiam miscricors figulus alia uasa in honorem secim¬
dum gram non secundum debitum. dũ & paruulis subuenit quoꝵ
nulli merita dici possunt. & maiores p̃uenit ut hẽre aliqua merita
possint. Que cum ita sint si assertio tua non eotendit. ut nouas aĩas
dicas pꝑ innocentiam nouitatis sue anteꝙͣ ad peccandum libero utã¬
tur arbitrio dãnationi originali obnoxias esse non posse. Sed eas fide
catholica confiteris. etiam si in illa tenera etate de corpore exierint in
damnationẽ ꝑditionis ituras. nͥ sacramento mediatore. qui ueit que¬
rere & saluum face̾ quod perierat libenter querere. ubi uel unde. uel
qñ ceperint dãnatiois meritũ hẽre si noue sint. Ita sane ut dm̃ non
fatias. nec aliꝙ naturam quã condidit deus. uel peccati eoꝵ. uel ĩno¬

Expanded text:
ista massa lustae damnationis reciperet debitum. nisi ei ea faceret non soista massa lustae damnationis reciperet debitum. nisi ei ea faceret non solum iustus sed etiam misericors figulus alia uasa in honorem secundum gratiam non secundum debitum, dum et paruulis subuenit. quorum nulla merita dici possunt, et maiores praeuenit. ut habere aliqua merita possint. ! Quae cum ita sint, si assertio tua non eo tendit, ut nouas animas dicas propter innocentiam nouitatis suae, antequam ad peccandum libero utantur arbitrio. damnationi originali obnoxias esse nocatholica confiteris, etiamsi in illa tenera aetate de corpore exierint, in damnationem perditionis ituras, nisi Sacramento Mediatoris, qui venit quaerere et salvum facere quod perierat , liberentur: quaere ubi, vel unde, vel quando coeperint damnationis meritum habere, si novae sunt, ita sane ut Deum non facias, nec aliquam naturam quam non condidit Deus, vel peccati earum vel inno
Abbreviated transcription (Latin):
Cum uõ attulit in multa patientia uasa ire. que ꝑfecta sunt in ꝑditioes.
non solum ostendit iram & demonstrauit potentiam suam redhibẽdo
uindictam. & bñ utendo non bonis. Sed etiam notas fecit diuitias głie
iustĩa fuerit & ip̃e dannandus. Iam multos autem creando nasci uoluit
quos ad suam grãm nõ ꝑtine̾ p̃sciuit. ut multitudine ĩ cõparabili plures
scint eis quos m sui regni gliam filios promissionis p̃destinare dignatꝰ
est. ut etiam ip̃a reiectoꝵ multitudine ostendẽtur.ꝙ nullius momenti
sit apud deum iustum ꝙͣtal nũositis uistissime damnatoꝵ. Atq ut hĩc
quoq intelligant qui ex ip̃a danmatione redimuntur hoc fuisse debi¬
tum masse illi uniuerse. qđ tã magne parti eius redditum cernerent.
non solum hiis qui originali pecc̃o multa addunt male uolũntatio
ginalis obstricti. sine grã mediatoris ex hac luce rapiũtur. lota quippe

Expanded text:
Cum vero attulit in multa patientia vasa irae quae perfecta sunt in perditionem, Cum vero attulit in multa patientia vasa irae quae perfecta sunt in perditionem, non solum ostendit iram et demonstravit potentiam suam, redhibendo vindictam, et bene utendo non bonis, sed etiam notas fecit divitias glorijustitia fuerat et ipse damnandus. Tam multos autem creando nasci voluit, quos ad suam gratiam non pertinere praescivit, ut multitudine incomparabili plures sint eis quos in sui regni gloriam filios promissionis praedestinare dignatus est, ut etiam ipsa reiectorum multitudine ostenderetur, quam nullius momenti sit apud deum iustum quantalibet numerositas iustissime damnatorum. atque ut hinc quoque intellegant, qui ex ipsa damnatione redimuntur. hoc fuisse debitum massae illi uniuersae, quod tam magnae parti eius redditum cernerent non solum in eis. qui originali peccato multa addunt malae uoluntatis ginalis obstricti sine gratia mediatoris ex hac luce rapiuntur. tota quippe
Abbreviated transcription (Latin):
enim rei uas est qua plenus est. unde ire uasa dñr. Ostendit & potentiam
suam qua bñ utitur etia malis multa illis naturalia & temporalia bona
largiens. eoꝵq malitiam ad exercendos & comparatione admonendos
bonos accomodans.ut in eis discant agẽ grãs deo. ꝙ ab eis non sius meritis
que in eadem massa paria fuerunt. sed illius mibatione discreti sunt. quod
uitam in illi tenera etate finientes. in eternam transeunt. & beatam dici nõ
potest quod de libero discernantur arbitria ab aliis infantibus qui sine hac
grã in ip̃ius masse damnatione moriũtur.Si autẽ hii soli crearentur ex
adam.qui eẽnt ꝑ grãm recreandi & pter illos qui iudei filios adoptant.
nulli alii homines nascerentur bñfitium qđ donaretur indignis. qđ nul¬
lis ex cadem damnabili stirpe uenientibus debitum supplicium reddẽt.

Expanded text:
enim rei uas est, qua plenus est; unde irae uasa dicuntur. ostendit et potentiam enim rei uas est, qua plenus est; unde irae uasa dicuntur. ostendit et potentiam suam, qua bene utitur etiam malis multa illis naturalia et temporalia bona largiens eorumque malitiam ad exercendos et comparatione admonendos bonos accommodans, ut in eis discant agere gratias deo. quod ab eis non suis meritis, quae in eadem massa paria fuerunt, sed illius miseratione discreti sunt. quod uitam in illa tenera aetate finientes in aeternam transeunt et beatam, dici non potest, quod libero discernuntur arbitrio ab aliis infantigratia in ipsius massae damnatione moriuntur. Si autem hi soli crearentur ex Adam qui essent per gratiam recreandi, et praeter illos qui in Dei filios adoptantur, nulli alii homines nascerentur, lateret beneficium quod donaretur indignis, quia nullis ex eadem damnabili stirpe venientibus debitum supplicium redderetur.
Abbreviated transcription (Latin):
filii dei. Cur autem creentur etiam illi quos creator nouit ad damnatio¬
nem nõ ad grãm ꝑtine̾. beatus apłs tanto succinctiore breuitate: quãto ma¬
iore auct̃e comiemorat. Deum eis dic uolentem ostendere iram. & demon¬
strare potentiam suam. actulisse in multa patientia uasa ire que ꝑfcã sunt
tãꝙͣ figulum luti. ex eadem face̾ aliud uas in honorem aliud in cõtumeliã.
Merito autem uidẽtur ĩiustum quod fuit in uasa ire ad ꝑditionem si nõ
eẽt ip̃a uniuersa ex adam massa damnata. Quod gͦ fiunt in nascendo uasa
ire ꝑtinet ad debitam penam. quod autẽ fiuint renascendo uasa mĩe ꝑti¬
sicut est que ira hominis nũcupatur. sed iustam fixamq uindictm. qđ de
stirpe in obedientie ducitur propago peccati atq supplicii & hõnatus est ex
muliere sic̃ in libro iobscͥptum estbreiis est uite & plenus iracundia. Eius

Expanded text:
ilii dei. Cur autem creentur etiam illi, quos creator nouit ad damnationem non ad gratiam pertinere, beatus apostolus tanto succinctiore breuitate quanto maiore auctoritate commemorat. deum enim dicit uolentem ostendere iram et demonstrare potentiam suam adtulisse in multa patientia uasa irae, quae perfectaiae, quem superius dixerat tamquam figulum luti ex eadem massa facere aliud uas in honorem aliud in contumeliam. merito autem uideretur iniustum, quod fiunt inde uasa irae ad perditionem, si non esset ipsa uniuersa ex Adam massa damnata. quod ergo fiunt inde nascendo uasa irae, pertinet ad debitam poenam: quod autem fiunt renascendo uasa misericordiae, pertirbationem, sicut est, quae ira hominis nuncupatur, sed iustam fixamque uindictam. quod de stirpe inoboedientiae ducitur propago peccati atque supplicii. et homo natus ex muliere. sicut in libro Iob scriptum est breuis est uitae et plenus iracundiae. eius
Abbreviated transcription (Latin):
nec sua ꝓpagatione sed carnis hoc debito iuste appareant obligate. nõ
solum nemine ꝓhibente deffende. Uerum eti am nobis quõ hoc tecum
deffendere possumuo ostende. Si autẽ aliter non poteo ꝙ de aiãꝵ nouita¬

Expanded text:
nec sua propagatione sed carnis hoc debito iuste appareant obligatae, non nec sua propagatione sed carnis hoc debito iuste appareant obligatae, non solum nemine prohibente defende. uerum etiam nobis, quo modo id tecum defendere possimus. ostende. si autem aliter non potes,
Abbreviated transcription (Latin):
baptismate remisio pcc̃oꝵ nec uerbotenus dr̃sed ueraciter agitur. N
ut iam uerbis utar que in ip̃a epłã bti̾ssimi antistitis zosinii legũtur. Fi¬
hũani eandem plenitudinẽ tenet. Nullus eĩ nͥ peccati seruus ẽ liber
efficitur. nec redemptus dici põt nͥ qui uẽ ꝑ peccatum fuerit ante cap¬
tiuus. Dicut seͥptum est.Si uos liberauerit uẽ filius uere liberi c̃ĩtis.
illud propagatione contractum cirografum rumpitur. in quo nullus :
oĩo natoꝵ anteꝙͣ ꝑ baptismum liberetur. non tenetur obnoxius. In hiis ⁊¬
uerbis aplĩce sedis.tam antiqua atq fundata certa & dara est aplĩca fides
sed uniuerse aĩe. propagatione contractum. mortis cirographũ rũpitur.
si potes aiãs sic alienas apropagatione deffendere ut cũ hoc arographo qđ¬
desolax morte rũpendum est. rectissiã ratione demonstrentur obstͥcte.

Expanded text:
baptismate remissio peccatorum nec uerbo tenus dicitur, sed ueraciter agitur. nam, baptismate remissio peccatorum nec uerbo tenus dicitur, sed ueraciter agitur. nam, ut iam uerbis utar, quae in ipsa epistula beatissimi antistitis Zosimi leguntur, \'fihumani eandem plenitudinem tenet. nullus enim, nisi qui peccati seruus est, liber efficitur nec redemptus dici potest. nisi qui uere per peccatum fuerit ante captiuus. sicut scriptum est: Si uos filius liberauerit, uere liberi eritis. illud propagatione contractum chirographum rumpitur, in quo nullus omnino natorum, antequam per baptismum liberetur, non tenetur obnoxius\'. in his uerbis apostolicae sedis tam antiqua atque fundata, tam certa et clara est catholica fides. sed universae animae propagine contractum mortis chirographum rumpitur; si potes animas sic alienas a propagine defendere, ut tamen hoc chirographo, qsti morte rumpendum est. rectissima ratione demonstrentur obstrictae
Abbreviated transcription (Latin):
aiãs paruuloꝵ nichil mali ex adam trahe̾ qđ sit lauacro regenerationis
expiandum. Nam pellagii de hac reargumentatio que inter alia eiuo
dam nabilia etiam licteris aplice sedis adiuĩcta est.Ita seht̃. Si aĩa inqͥt
exduce non est. Sed sola caro tm̃ ht̃ traducẽ peccati.Sola gͦ penã me¬
retur. Iniustũ est enim ut hodie nata aĩa non ex massa ade tam anti¬
quũ peccatum portet alienum.qr nulla ratione conceditur ut deus ꝗ
propͥa peccata dimittit unum ĩputet alienum. Digͦ ita potes aĩaꝵ asse¬
rere sine ulla ꝓpagatione nouitatem. ut rõne iusta & a fide catholica
non aliena. etiam sic peccato pͥmi hominis ostẽdantur obnoxie asserẽ
quod sentis ut potes. Si autẽ etas non alr̃ potes apropagatione facẽ
alienas. nͥ ut simul fatias ab oĩ peccati uinculo liberas. cohibe te abhu-¬
iusmoĩ disputatione oĩmodo. Non est enim falsa etiam ĩ paruuloꝵ

Expanded text:
animas paruulorum nihil mali ex Adam trahere, quod sit lauacro regenerationis expiandum. nam Pelagii de hac re argumentatio. quae inter alia eius damnabilia etiam litteris apostolicae sedis adiuncta est, ita se habet: Si anima\', inquit, \'ex traduce non est, sed sola caro tantum habet traducem peccati, sola ergo poenam meretur. iniustum est enim. ut hodie nata anima non ex massa Adae tam antiquum peccatum portet alienum, quia nulla ratione conceditur, ut deus, qui propria peccata dimittit, unum inputet alienum. Si ergo ita potes animarum adserere sine ulla propagine nouitatem, ut ratione iusta et a fide catholica non aliena etiam sic peccato primi hominis ostendantur obnoxiae. adsere. quod sentis, ut potes. si autem non eas aliter potes a propagatione facere alienas, nisi ut simul facias ab omni peccati uinculo liberas, cohibe te ab huius modi disputatione omni modo. non est enim falsa etiam in paruulorum
Abbreviated transcription (Latin):
ille assellus delectet. qui postꝙ dño terga p̾buit. cepit ysaie consonare p̃coĩo.
Beatus qui seminat secus ocm aquam. ubi bos & asinus calcant:¬

Expanded text:
asellus ille delectet, qui, postquam domino terga praebuit, coepit Esaiae consonare praeconio: asellus ille delectet, qui, postquam domino terga praebuit, coepit Esaiae consonare praeconio: beatus, qui seminat secus omnem aquam, ubi bos et asinus calcant
Abbreviated transcription (Latin):
eis in parabolam. & tu putas me aliqua deinceps eẽ dicturum. Uerum
ne flacus rideat de nobis. amphora cepit institui. currente rota cr ur
ceus exit. reuertamur ad nrõs bipedes assellos. & in eoꝵ aurem bucina
magis ꝙͣ citara concrepemus. Illi legant spe gaudentes tempori seruiẽ¬
tes.nos legamus spe gaudentes. dño seruientes. Illi ad uersus p̃sbiteꝵ
accusationem oĩo non putent recipiendam. nos legamus aduersus
p̾sbim accusationem ne receperio nͥ sub duobus aut tribus testibus. peccã¬
tes autem coram oibus argue. Illis placeat humanus sermo & oĩ acceptioe
diguus. nos cum grecis .i. cum aplõ qui grece locutus est drẽ debemuo. Fide¬
lis sermo & oĩ accẽptione dignus. Ad extremũ illi gaudeant gallicis can¬
teriis. Nos solutos uinculis & in saluatore misterium prepãtos zachaĩe

Expanded text:
eis in parabolam » : et tu putas me aliquid deinceps locuturum? 3. Verum eis in parabolam » : et tu putas me aliquid deinceps locuturum? 3. Verum ne Flaccus de nobis rideat: « Amphora coepit Institui, currente rota, cceus exit?—, reuertimur ad nostros bipedes asellos et in eorum aurem bucina magis quam cithara concrepamus. illi legant: spe gaudentes, tempori seruientes, nos legamus: spe gaudentes, domino seruientes; illi aduersus presbyterum accusationem omnino non putent recipiendam, nos legamus: aduersus. presbyterum accusationem ne receperis, nisi sub duobusauttribus testibus; peccantes autem coram omnibus argue; illis placeat: humanus sermo et omni acceptione dignus, nos cum Graecis, id est cum apostolo: qui Graece estlocutus, erremus: fidelissermoetomniacceptione dignus. ad extremum illi gaudeant Gallicis canteriis, nos solutus uinculis et in saluatoris mysterium praeparatus Zachariae
Abbreviated transcription (Latin):
ciant. sintq in hac tantum re simplices ut xͥ uerba existiment rustica¬
na.in quibus ꝑ tanta iam secula tantoꝵ ingenia sudauerũt. ut rõnẽ
uerbi unius ciuusq magis opinati sint ꝙ̃ exp̃sserint. & arguant aplm
impitie. qui obmultas lras insanire dicebatur. Scio te cũ istalegeris rut¬
gare frontem & libertate aĩmi ruesum seminariũ timert rixarum.
ac meum si fieri potest os digite uelle compͥme̾ ne audeã drẽ. que alii
facẽ non crubescũt. Nogo quid a nobis libere dictũ est. Nũꝗd in lanci¬
bus idola celata deseͥpsi. Nunꝗd inter epulas xͥanas uirginalibus occulis
mendicis diuites fieri dolui. Nunꝗd rep̃hendi hẽditarias sepulturas.
Unum miser locutus ꝙ u̾giẽs sepus deberent cum mulieribus eẽ ꝙͣ cũ
masculis. totius occulos urbis offendi. cunctoꝵ digitis noto.s lultiplica¬
ti sunt suꝑ capillos capitis mei.qui oderunt megratis. & factus sum

Expanded text:
ciant sintque in hac tantum re simplices et Christi uerba aestiment rusticaciant sintque in hac tantum re simplices et Christi uerba aestiment rusticana, in quibus per tanta iam saecula tantorum ingenia sudauerunt, ut rationem uerbi uniuscuiusque magis opinati sint, quam expresserint; apostolumt imperitiae, qui ob multas litteras insanire dicatur. 2. Scio te cum ista legeris, rugare frontem, et libertatem meam rursum seminarium timere rixarum; ac meum, si fieri potest, os digito velle comprimere, ne audeam dicere, quae alii facere non erubescunt. Rogo quid a nobis libere dictum est? Nunquid in lancibus idola caelata descripsi? nunquid inter epulas Christianas, virginalibus oculis Bmendicis divites fieri doluimus? nunquid reprehendi haereditarias sepulturas? Unum miser locutus, quod virgines saepius deberent cum mulieribus esse, quam cum masculis, totius oculos urbis offendi, cunctorum digitis notor. « Multiplicati sunt super capillos capitis mei, qui oderunt me gratis, et factus sum
Abbreviated transcription (Latin):
OST PRIOREN EETAN IN
qua de hebreis uerbis pauca ꝑstrinxerã. ad
me repente prolatum ẽ. quosdam homũcu¬
los mͥ studiose detrahere:cur aduersum au¬
ctoritatem ueterum & totius mundi opi¬
nionem. Aliqua in euangeliis attempta¬
uerim emendare. Quos ego cum possem
meo iure contempnere asino quippe lira
suꝑflue canit. tamen ne nos suꝑbie ut fa¬
cẽ solent arguant.ita rñsum habeant non
adeo nos hẽticis fuisse cordis. & tam crasseri¬
sticitatis ꝙͣ illi solam pro sanctitate hñt piscatoꝵ se discipulos asserentes.
qi id circo iusti sint si nichil scierint. ut aliquid de dnĩcis uerbis aut corri¬
gendũ putauerim. aut non diuinitus inspiratum. sed latinoꝵ codicu
uitiositatem que ex diuersitate libroꝵ õium comprobatur. ad grecam ori¬
ginem unde & ip̃i translata non denegãt uolui reuotare. Qͥbus si di¬
splicet fontis unda purissimi. cenosos ru̾ulos bibant. & diligentiã q̃
auium siluas & concarum gurgites norunt in seͥpturis legendis abi

Expanded text:
ost priorem Epistolam, in qua de Hebraeis verbis pauca perstrinxeram, ad me repente perlatum est, quosdam homunculos mihi studiose detrahere, cur adversum auctoritatem veterum, et totius mundi opinionem, aliqua in Evangeliis emendare tentaverim. Quos ego cum possem meo jure contemnere Asino quippe lyra superflue canit tamen ne nos superbiae, ut facere solent, arguant ita responsum habeant: Non adeo me hebetis fuisse cordis, et tam erasse rusticitatis quam illi solam pro sanctitate habent, piscatorum se discipulos asserentes, quasi idcirco sancti sint, si nihil scierint ut aliquid de Dominicis verbis, aut corrigendum putaverim, aut non divinitus inspiratum; sed Latinorum 134 codicum vitiositatem, quae ex diversitate librorum omnium comprobatur, ad Graecam originem, unde et ipsi translata non denegant, voluisse revocare. Quibus si displicet fontis unda purissimi, coenosos rivulsos bibant; et diligentiam qua avium silvas, et concharum gurgites norunt, in Script
Abbreviated transcription (Latin):
a se ip̃o se posse esse iustum putaret. & ignorans dei iustiam idest qͥ hõi
subiectus non fieret. Oportebat itaq ut addito mandato cuius uox c̃.
non concupisces suꝑbo poccatori etiam p̾uaricationis crimen accederet.
Atq ita gr̃e medicina non sanata ꝑ legem sed conuicta infirmitas que¬
reret.Froinde cum om̃s iusti. hoc est ueraces dei cultores siue ante incar¬
nationem siue post incarnationẽ x nec uixerint nec uiuant. nͥ ex fide
incarnatioĩs x.In quo est gr̃e plenitudo. profecto quod seͥptum est. nõ ee
aliud nomen sub celo in quo oporteat nos saluos fiei. ex illo tempore ua¬
let ad saluandũ genus huãnum ex quo in adam uitiatum est. Sicut¬

Expanded text:
a se ipso se posse esse iustum putaret et ignorans dei iustitiam, id est quae ha se ipso se posse esse iustum putaret et ignorans dei iustitiam, id est quae hs partam iustitiae dei subiectus non fieret. oportebat itaque. ut addito mandato, cuius uox est: Non concupisces, superbo peccatori etiam praeuaricationis crimen accederet atque ita gratiae medicinam non sanata per legem sed conuicta infirmitas quaereret. Proinde, cum omnes iusti, hoc ejt ueraces dei cultores siue ante incarnationem siue post incarnationem Christi nec uixerint nec uiuant nisi ex fide incarnationis Christi, in quo est gratiae plenitudo, profecto, quod scriptum est non esse aliud nomen sub caelo, in quo oportet saluos fieri nos, ex illo tempore ualet ad saluandum genus humanum, ex quo in Adam uitiatum est g
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ loquente apło petro. Nunc gͦ qui temptatis deum imponẽ iugum
suꝑ colla discipuloꝵ qđ neq patres inti neq nos portare potiumuo. Ded per
portare uigum legis ueteris non ualentes ꝑ grãm dni iħũ saluos se fieri cre¬
diderunt Manifestum est ꝙ hec grã etiam anti quos iustos uiue̾ fecit
exfide. Iustus enim ex fide uiuit. Lex autem subintrauit ut habundaret
delictum ut suꝑ hũdaret gr̃a. ꝑ quã sanatur delicti hñdantia. Di enim
data ẽẽt lex que posset uiuificare. oĩo exlege eẽt iustĩa. Cui tñ bono data
sit lex consequenter ad iunxit dicens. Sed conclusit scͥptura oĩa sub pec¬
cito ut promissio exfide ihũx daretur credentibus. Danda itaq fuerat
lex. que manifestius sibi ipm ostendẽt hominẽ. ne suꝑbus aimus hũanꝰ

Expanded text:
tibus apostolorum loquente apostolo Petro: Nunc ergo quid temptatis deum inponere iugum tibus apostolorum loquente apostolo Petro: Nunc ergo quid temptatis deum inponere iugum supra collum discipulorum, quod neque patres nostri neque nos potuimus portare? sed per d est patres portare iugum legis ueteris; non ualentes per gratiam domini Iesu salnos se fieri crediderunt, manifestum est. quod haec gratia etiam antiquos iustos uiuere fecit ex fide; iustus enim ei fide uiuit. Lex autem subintrauit. ut abundaret delictum. ut superabundaret gratia, per quam sanaretur delicti abundantia. si enim data esset lex, quae posset uiuificare, omnino ex lege esset iustitia. cui tamen bono lei data sit, consequenter adiunxit dicens: Sed conclusit scriptura omnia sub peccato. ut promissio ex fide Iesu Christi daretur credentibus. danda itaque fuerat lex, quae manifestius sibi ipsum ostenderet hominem, ne superbus animus humanus
Abbreviated transcription (Latin):
nullis ex oꝑibus quibus non alter distinguebatur ab altero sed ex uocante
sitam reconditum atq abditum est in occultis oꝑibus dei. ut nec septuraꝵ
diuinaꝵ manifesto eloquio dedaretur utrum ꝑpea nichil boni uelmali
nũdum nati egisse credendi sunt. qr non ex aliis propagatas. Sed mox ex
nichilo creatas aiis singuli accipĩt.an qr cum ee̾nt originalr̃̾ in paretibꝰ
adhuc ipĩs nichil erant qui suas && ꝓpͥas uitan agerent. illa tñ se fideo
manatautite contrixit. nͥꝑ unũ mediatorẽ dei &hominum. hominem
ihm xp̃m. Cuus hominis euisdeq dei saluberrima fide. etiam iusti illi
Palui sancti sunt. qui pͥusꝙ̃ ueniret in carne crediderunt in cirne uentu
senuntiant sacramenta esse potuerunt protempoꝵ diuersitate diuersa ad
unititem tñ eiusdem fidei concordissime recurrentia. Scͥptum est inactibꝰ

Expanded text:
non ex operibus, quibus nullis alter distinguebatur ab altero, sed ex uonon ex operibus, quibus nullis alter distinguebatur ab altero, sed ex uosi tam reconditum atque additum est in occultis operibus Dei, ut nec Scripturarum divinarum manifesto eloquio declaretur, utrum propterea nihil boni vel mali nondum nati egisse credendi sint, quia non ex aliis propagatas, sed mox ex nihilo creatas animas singuli accipiunt; an quia cum essent originaliter in parentibus, adhuc ipsi nulli erant qui suas et proprias vitas agerent: illa tamen sit ma natiuitate contraxit, nisi per unum mediatorem dei et hominum, hominem Christum Iesum. Cuins hominis eiusdemque dei saluberrima fide etiam illi iusti salui facti sunt, qui, priusquam ueniret in caine, crediderunt in carne uenturse nuntiarunt. sacramenta esse potuerunt pro temporum diuersitate diuersa, ad unitatem tamen eiusdem fidei concordissime recurrentia. scriptum eat et in ac