comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ñc loco tibi aliqͥd narrabo: qͦd
et uiri uenerabił maxinuani ep̃i ⁊
lauriõis qu̾e nosti ueterani mona¬
chi quiuterq nũc usꝙ suꝑ ẽ. relatõe
cognoui. Quiscilicet laurio ĩmona¬
sterio qd̾̃ iuxta uepessinã urbẽ sub¬
pentonia uocat᷑: ab auastasio scĩssi¬
mo uiro nutritꝰ est. Q ui nimirũ ana¬
stasiꝰ. uite uenerabił uiro nõnoso p̾¬
posito monastii. qͦd insorãtis monte
situm ẽ: et ꝓpinquitate loci. ⁊ moꝵ
magnitudine. et uirtutũ studiis
assidue iungebat᷑. Isdẽ uͦ ñnosus.
sub asꝑimo sui monastii patre de
gebat. sed eius mores mira semꝑ
equanimitate tolerabat: sic ꝙ fr̃ĩ
crebro patris iracũdiam ex humi¬
litate migabat. Quia uͦ eiꝰ mona¬
sti̾um ĩ sũmo montis cacumine si
tis excreuerat: quẽ in gentis saxi
nat᷑aͣlit̾ egrediens uioles occupat
Quadã die dũ nonnosꝰ uir uite ue¬
nerabił cogitaret. qd̾ s̃altẽ adc̃dim̃¬
ta holerũ nutrienda. locus ĩdẽ aptꝰ

Expanded text:
nc loco tibi aliquid narrabo, quod et viri venerabilis Maximiani episcopi, et Laurionis, quem nosti veterani monachi, qui uterque nuncusque superest, relatione cognovi; qui scilicet Laurio in illo monasterio quod juxta Nepesinam urbem Suppentonia vocatur, ab Anastasio viro sanctissimo nutritus est. Qui nimirum Anastasius, vitae venerabilis viro Nonnoso praeposito monasterii, quod in Soractis monte situm est, et propinquitate loci et morum magnitudine, et virtutum studiis assidue jungebatur . Idem vero Nonnosus sub asperrimo sui monasterii degebat Patre: sed ejus mores mira semper aequanimitate tolerabat. Sicque fratrcrebro Patris iracundiam ex humilitate mitigabat. Quia vero ejus monasterium in summo montis cacumine sittis excreverat, quem ingentis saxi naturaliter egrediens moles occupabat. Quadam die dum Nonnosus vir venerabilis cogitaret, quod saltem ad condimenta olerum nutrienda locus idem aptus
Abbreviated transcription (Latin):
eo loco quẽ p̾fatus sũ. qui subpento¬
nia uocatur. ꝑ annos multos ĩ scĩs
actib uitã dux̃: eiq monastĩo soler¬
ti custodia prefuit. Q no uidelicet
in loco desuꝑ ingens rupes eminet
et ꝓfundũ subt᷑ p̾cipitiũ patet. Qͣ¬
uenerabił uiri anastasii labores
remunare decreuiss ab alta rupe
uox facta ẽ: q̃ producto sonitucla¬
maret dicens: Anastasi ueni: eo
octauũ frẽm uocauit. Quas dum
aꝑteuoces congregatio audisset:
dubiũ nõ fuit quia eorum qui uoca¬
ti fuerant obitus ꝓpinquass. Intͣ
paucos gͥ dies. pͥus uenerandꝰ uir a¬
nastastꝰ. Cetĩ aũt in eo ordine excar¬
ne eductisũt: qui de rupis u̾tice fu¬
erant uocati. Erat u̾o̾ ille ad quẽ¬
uocandũ uox parũ siluit. atq eñ ita
uoĩauit. morientib aliis paucis die¬
b uixit. et tunc uitam finiuit: ut
aꝑte inonstraret᷑. quia int̾iectũ uo¬
cis silentiũ ꝑnũ spaciũ uiuendi sig¬

Expanded text:
o quem praefatus sum, qui Suppentonia vocatur, per annos multos in sanctis actibus vitam duxit, eique monasterio solerti custodia praefuit. Quo videlicet in loco ingens desuper rupes eminet, et profundum subter praecipitium patet. Quenerabilis viri Anastasii labores remunerare decrevisset, ab alta rupe vox facta est, quae producto sonitu clamaret, dicens: Anastasi, veni. Quo octavum fratrem vocavit. Quas dum aperte voces congregatio audisset, dubium non fuit quin eorum qui vocati fuerant obitus appropinquasset. Intra paucos igitur dies primus venerandus vir Anastasius, caeteri autem in eo ordine ex carne educti sunt, quo de rupis vertice fuerant vocati. Frater vero ille ad quevocandum vox parum siluit, atque eum ita nominavit, morientibus aliis, paucis diebus vixit, et tunc vitam finivit; ut aperte monstraretur quia interjectum vocis silentium parvum vivendi s
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑeqd̃ eis omp̃s d̾s añ secula dispo¬
suit dare. petrus probari mͥ aꝑtiꝰ
uellẽ: si potest p̾destinatõ p̾cib
adiuuari. Greg Hoc qd̾ ego petre
intuli: c̾cite ualet ꝓbari. Certe et¬
enĩ nosti: quia ad abraham dñs dix̃
In ysaac uocabitur tͥ semen. Cui ⁊̃
dixerat:. Patrem młtarũ gentiũ
costituite: Cui rursũ ꝓmisit dicẽs.
Bñdicã tͥ: et multiplicabo semen
tuũ sicut stellas celi ⁊ uelut hare¬

Expanded text:
d eis omnipotens Deus ante saecula disposuit donare. PETRUS. Probari mihi apertius velim si potest praedestinatio precibus adjuvari. GREGORIUS. Hoc quod ego, Petre, intuli, concite volet probari. Certe etenim nosti, quia ad Abraham Dominus dixit: In Isaac vocabitur tibi semen . Cui etiam dixerat: Patrem multarum gentium constitui te . Cui rursum promisit dicens: Benedicam tibi, et multiplicabo semen tuum sicut stellas coeli, et sicut are
Abbreviated transcription (Latin):
ualeret: deductus iumanib uenit
ep̃c: et tanta ꝑiculi necessitate cõ¬
pulsus familiarib suis seportan¬
tib p̾cepit dicens Contra ig̃nẽ me
pouite. Qd ita factũ est:atq meo
loco positus est:ubi tota uis flãme
uidebat᷑ incũbe̾. Coepit aũt mim
mͦ insemet ip̃m incendiũ retorq̃¬
ri: ac si reflexione sui ĩpetꝰ excla¬
maret. se ep̃m transire nõ posse. Sit¬
ꝙ fcm est. ut flãma in cendii illo t̾¬
mino refrenata ĩseniz ip̃a frigesce̾t:
ret. ꝑpendis petre cuiꝰ scĩtatis fu̾it:
egrũ hominẽ sedere ⁊ orando flam¬
mas p̾mere: Petrꝰ Ppendo ⁊ obstu

Expanded text:
nullus valeret, deductus in manibus venit nullus valeret, deductus in manibus venit episcopus, et tanta periculi necessitate compulsus, familiaribus suis se portantibus praecepit, dicens: Contra ignem me ponite. Quod ita factum est, atque in eo loco est positus, ubi tota vis flammae videbatur incumbere. Coepit autem miro modo in semetipsum incendium retorqueri, ac si reflexione sui impetus exclamaret se episcopum transire non posse. Sicque factum est ut flamma incendii illo termino refrenata, in semetipsa refrigesceret, ret. Perpendis, Petre, cujus sanctitatis fuerit aegrum hominem sedere, et exorando flammas premere? PETR. Et perpendo et obstu
Abbreviated transcription (Latin):
amauit. el ualis enĩ quisq apuo se
lateat᷑ c̃tumelie illate ꝓbant. Nã
sicut suꝑbi honorib sic plerũq hu¬
miles sua despectione gratulant᷑.
Cũq et ĩalienis oculis se uiles aspi¬
ciĩt. idcirco c̃ gaudent. qr hoc iudi¬
ciũ ꝯfirmari intelligũt. qd̾̃ de se et
ip̃i apud semet ip̃os habuerũt. ꝑ etrꝰ
Ut agnosco uir iste magnꝰ foris fu¬
it ĩmiracuł. sed maior intꝰ ĩ hñi lit᷑a
uenabilis marcelluiꝰ fuit: cuiꝰ gres¬
sũ dolore nimio podagra contraxe¬
ra. eumq familiares sui sicubi neceᷤᷤ¬
se erat ĩmanib ferebant. Q uadã uͦ
die ꝑculpam incurie eadem ciuitas
anchonitana igne succensa ẽ Cũq
ueheñit̾ ardet: cõcurrerũt om̃s ut
ignẽ extinguerẽt. S illis aquã cer¬
tatim ꝓicientib ita crescebat flãma:
ut iam tociꝰ urb̃ interitũ minari ni¬
d̾et᷑. Cumq ꝓpinquiora sibi queꝙ
loca ignis inuadẽt. iamq urbis ꝑtẽ
ñ modicã c̃sũpsiss. et nullꝰ obsistere

Expanded text:
Qualis enim quisque apud se lateat, contumelia illata probat. Nam sicut superbi honoribus, sic plerumque humiles sua despectione gratulantur. Cumque se et in alienis oculis viles aspiciunt, idcirco gaudent, quia hoc judicium confirmari intelligunt, quod de se et ipsi apud semetipsos habuerunt. PETR. Ut agnosco, vir iste magnus foris fuit in miraculis, sed major intus in humilitavenerabilis Marcellinus fuit , cujus gressum dolore nimio podagra contraxerat, eumque familiares sui sicubi necesse erat in manibus ferebant. Quadam vero die per culpam incuriae eadem civitas Anconitana 177 succensa est. Cumque vehementer arderet, concurrerunt omnes ut ignem exstinguerent. Sed illis aquam certatim projicientibus, ita crescebat flamma, ut jam totius urbis interitum minari videretur. Cumque propinquiora sibi quaeque loca ignis invaderet, jamque urbis partem non modicam consumpsisset, et obsistere
Abbreviated transcription (Latin):
aduenit: ascendit sepẽ. Et dũ inhortũ
pedẽ pone̾t: uudit subito qͦd tensus ser¬
pens clausiss uiã. st tremefactꝰ pꝰsem¬
ip̃m c̃cioit: euisq pes ꝑcalciam̃tũ in
sude septs ĩhesit. acꝙ usꝙ q̃ hor̃tolanꝰ
rediret deorsũ capite pepenoit. Con
Grãs ago d̾o. implesti qd̃ iussi: rece
ꝑueniens ait. Qͥd est. fr̃: Tradidit te
mͥ d̾s. Quare inlabore monachoꝵ. fur¬
ceus pedẽ illiꝰ asepe in qͣ in heserat sol¬
uit: eũꝙ sine lesione deposuit. Cuidi¬
xit: Sequere me. Quẽ sequẽtẽ duxit
ad horti aditũ: et holera que furto ap¬
petebat aufre. ei cũ magna dulcedine
p̾buit dicens: Uade ⁊ pꝰ hec furtũ ñ faci¬
as sed cum necesse habes huc ad me in¬
greo̾e: et qͤ tu cũ pccõ laborabas tolłe.
ego tͥ deuotꝰ dabo. petrꝰ Nũc usq ut ĩ¬
uenio: in cassũ ego ñ fuisse patres inita¬
lia qͥ signa facent estimabã. Gregori¬

Expanded text:
advenit, ascendit sepem; et cum in hortum advenit, ascendit sepem; et cum in hortum pedem deponeret, vidit subito quia tensus serpens clausisset viam; et tremefactus post semetipsum concidit, ejusque pes per calceamentum in sude sepis inhaesit, sicque usque dum hortulanus rediret, deorsum capite pependit. ConsGratias Deo, implesti quod jussi; recedperveniens, ait: Quid est, frater? Tradidit te mihi Deus. Quare in labore monachorum furcens, pedem illius a sepe in qua inhaeserat, solvit, eumque sine laesione deposuit. Cui dixit: Sequere me. Quem sequentem duxit ad horti aditum, et olera quae furto appetebat auferre, ei cum magna dulcedine praebuit, dicens: Vade, et post haec furtum non facias; sed cum necesse habes, huc ad me ingredere, et quae tu cum peccato laboras tollere, ego tibi devotus dabo. PETR. Nuncusque, ut invenio, incassum ego non fuisse Patres in Italia qui signa facerent aestimabam.
Abbreviated transcription (Latin):
bat᷑ cornus. quẽ ip̃e bene cognouisti.
qͥ eiꝰdẽ monastii nuꝑ p̾positꝰ fuit. młta
mͥ de frib eiꝰdẽ monastii admiranda
narrabat: ex quib aliqͣ que admemo¬
riam ueniũt sub primo: qͥa ad alia
festino. s unũ dicam: qͦd ab eo narra¬
tũ p̾tereũdũ nullomͦ estimo. De mona
magne uite monachꝰ erat hortolanꝰ.
fur uͦ ueniens c̃sueuerat ꝑ sepẽ ascen¬
de: et occulte holera auferre. Cumq
ille multa plautaret que ninꝰ inueui¬
ret. et alia peoib c̃tulcata alia direp¬
ta conspic̾et: totũ hortũ circuiens. in¬
uenit it unde fur uenire c̃sueuerat. e
ineũdẽ hortũ deãbulans: repperit ⁊̃ ser¬
pentẽ. Cui p̾cipiens ait. Sequere me.
atꝙ ad aditũ furis ꝑueniens. imꝑauit
serpenti dicens. In noĩeih̾u p̾cipio tibi
ut aditũ istũ custodias: ac furẽ huc in¬
gredi ñ ꝑmittas Protinꝰ serpens totũse
initin̾e iutransũsũ tetendit. ad cellã
monachꝰ rediit. Cũꝙ meridiano tp̃r

Expanded text:
us , quem ipse bene nosti, qui ejusdem monasterii nuper praepositus fuit, multa mihi de fratribus ejusdem monasterii admiranda narrabat: ex quibus aliqua quae ad memoriam veniunt supprimo, quia ad alia festino. Sed unum dicam, quod ab eo narratum praetereundum nullo modo aestimo. In magnae vitae monachus erat hortulanus. Fur vero venire consueverat, per sepem ascendere, et occulte olera auferre. Cumque ille multa plantaret, quae minus inveniret, et alia pedibus conculcata, alia direpta conspiceret; totum hortum circumiens, invenit iter unde fur venire consueverat. Qui in eodem horto deambulans, reperit etiam serpentem, cui praecipiens dixit: Sequere me: atque ad aditum furis perveniens, imperavit serpenti, dicens: In nomine Jesu praecipio tibi ut aditum istum custodias, ac furem huc ingredi non permittas. Protinus serpens totum se in itinere in transversum tetendit, et ad cellam monachus rediit. Cumque meridiano tempore
Abbreviated transcription (Latin):
muit factum. Reuersus ad patr̃e: rẽ gestam retulit. Uir aut̃ẽ
uenerabilis benedictus hoc non suis meritis. sed obedientae
illius deputare cepͣ. At contra maurus pro solo cius impe¬
io factum dicebat: seq conciũ in illa uirtute non e̾ð̾. qui
nesciens fecisset. S in hac humilitatis mutus. amca conten
tone at cessi arbiter puer. qui ereptus c̃: Niã dicebat:

Expanded text:
muit factum. Reversus itaque ad Patrem, rem gestam retulit. Vir autem muit factum. Reversus itaque ad Patrem, rem gestam retulit. Vir autem venerabilis Benedictus hoc non suis meritis, sed illius obedientiae deputare coepit. At econtra Maurus pro solo ejus imperio factum dicebat: seque conscium in illa virtute non esse, quam nesciens fecisset. Sed in hac mutuae humilitatis amicatione, accessit arbiter puer qui ereptus est. Nam dicebat:
Abbreviated transcription (Latin):
uadq̃ uͦ die dum isdem uenerabilis benedictus in cella
nfister&: p̃dictus placidꝰ puer eiusdẽ monachus. ad hauriend̃.
aqũa delacu egressus ẽ Qui uas quod tenuerat in aqu̾a in caute
submittens: apse qͦq cadendo secutus ẽ. Quem mox unda rapuit:
⁊ pęne in unius sagittȩ cursu. a terra introrsus rapuit. Uir autẽ
dĩ intra cellam positus. hoc prorinus agnouit: ⁊ maurũ festine
uocaũ dicens. Frater iaure. curro quia puer ille qui ad hauri¬
endã aqu̾a perrexerat. in lacũ cecidit: ĩãq eũ longius unda trax̃.
Res mira ⁊ post petrũ apostolum in usitata. Benedictione ⁊ enum
postulata. adq ꝑcepta. ad patris sui imperium. concitus maurus
per terram se ire exsstimans. siꝑ aquã cucurrit: cumq ꝑ capa¬
los tenuit: rapido qͦq cursu rediit. Qui max ut terrã tetigit.
adse reuersus post tergã respexit: ⁊ quia suꝑ aquas cucurrłset
gnou̾: ⁊ quod presumere non potuisset ut fieret. miratus ex¬

Expanded text:
uadam vero die dum idem venerabilis Benedictus in cella consisteret, praedictus Placidus puer sancti viri monachus ad hauriendam de lacu aquam egressus est: qui vas quod tenuerat in aquam incaute submittens, ipse quoque cadendo secutus est. Quem mox unda rapuit, et pene ad unius sagittae cursum eum a terra introrsus traxit. Vir autem Dei intra cellam positus, hoc protinus agnovit, et Maurum festine vocavit, dicens: Frater Maure, curre, quia puer ille qui ad hauriendum aquam perrexerat, in lacum cecidit, jamque eum longius unda trahit. Res mira, et post Petrum apostolum inusitata. Benedictione etenim postulata atque percepta, ad Patris sui imperium concitus perrexitper terram se ire existimans, super aquam cucurrit, eumque per capillos tenuit, rapido quoque cursu rediit. Qui mox ut terram tetigit, ad se reversus post terga respexit, et quia super aquas cucurrisset agnovit, et quod praesumere non potuisset ut fieret, miratus extre
Abbreviated transcription (Latin):
uia occasio apta seprebuit: lib& inquirere. qu¬
nam sit quod redemp̃tor nrͣ cum duobus cęcislum̃
red didit. iussit ut nemini dicerent. & illi ab euntes.
difsamauerunt eum intotam terram illam. Numqui¬
nam unigenitus filius. patri & scõ spũi coa& ernus.
hac irẽ uelle habuit. quod non potuit implere: ut
miraculum quod taceri uoluit minime potuiss&
abscondi.

Expanded text:
Quia occasio apta se praebuit, libet inquirere quQuia occasio apta se praebuit, libet inquirere quidnam sit quod Redemptor noster cum duobus caecis lumen reddidit, jussit ut nemini dicerent, et illi abeuntes diffamaverunt eum in totam terram illam . Nunquidnam unigenitus Filius, Patri et sancto Spiritui coaeternus, hac in re velle habuit, quod non potuit implere, ut miraculum quod taceri voluit, minime potuisset abscondi
Abbreviated transcription (Latin):
ta fuerant ꝓbenedictione diuidere. ut exeodem uino
om̃ia uascula uix infusa uiderentur. Cum uero ex
uinum incalcatorio crescere: ita ut om̃ia quȩ allata
ierant pauperum uascula impler&. Quibus cum
Deidonee satis fecisse confpicer&. excalcatorio puerũ
uissit descendere: apothecam clausit. atque in presso sigil
ꝓprio. munitam reliquit: mexq adeccłam rediit.
& oratione facta. apothecam aperutit: & uasa inquibus
tenuissimũ liquorem fuderit. ubertim uinũ fundentia
inuentt: ita ut pauim̃tum om̃e. exerescęntia uina inua¬
derent. si ad huc ep̃s tardius intrass&. Iunc terribiliter
pb̃ro precipit. nequo usq ipse incorꝑe uiuert. hoc mira
cerae : ande foris hominibus magnus apparer&e: exem¬
plum &iam magistri sequens. qui ut nos ad utam hui¬
litatis inferuer&. desem& iꝑso discipulis precepit
dicens. utea quȩ uidissent nemine dicerent: quousq
filius hominis amortuis resurreriss&. PETRUS

Expanded text:
ta fuerant, pro benedictione dividere, ut ex eodem vino ta fuerant, pro benedictione dividere, ut ex eodem vino omnia 185 vascula vix infusa viderentur. Cum vero ex vinum in calcatorio crescere ita ut omnia quae allata fuerant pauperum vascula impleret. Quibus cum se idonee satisfecisse conspiceret, ex calcatorio jussit puerum descendere, apothecam clausit, atque impresso sigillo proprio munitam reliquit, moxque ad Ecclesiam rediit. et oratione facta apothecam aperuit, et vasa in quibus tenuissimum liquorem infuderat, ubertim vinum fundentia invenit, ita ut pavimentum omne excrescentia vina invaderent, si adhuc episcopus tardius intrasset. Tunc terribiliter presbytero praecepit ne quousque ipse in corpore viveret, hoc miracceret, unde foris hominibus magnus appareret: exemplum etiam Magistri sequens, qui ut nos ad viam humilitatis instrueret, de semetipso discipulis praecepit, dicens ut ea quae vidissent, nemini dicerent, quousque Filius hominis a mortuis resurgeret . PETR.
Abbreviated transcription (Latin):
exiger&. ut ipsi quoq racemi qui remanserant. matu¬
re potuissent: custodem uineȩ̨ exmore posuit: eamq
sollerti uigilantia seruari prȩcepit. Quadam uero di
iussit conftantio pb̃ro nepoti suo. ut cuncta uini uas¬
cula mepiscõpio. omiaq dolia tta ut ante consueue¬
rat. suꝑ fusapice prȩparar& Quod cum nepos illius
pere : ut uini uascula prȩparari facer&. qui uinun
minime haber& Nectamen prę̧sumpsit inquirere
curtalia iuber&: sea iussis obtemperans. om̃ia ex mos
prȩparauit. Tunc uirdĩ uineam ingręssus. racemos
legit ad calcatorium d&ulit : om̃sq exinde precepit¬
exire. solusq ibi cum uno paruo puerulo remansit : quę
meodem calcatorio inposuit: & calcari ipsos paucissimos
racemos fecit. Cumq exeisdem racemis parum aliquid
iuni defluer&. coepit hoc uirdĩ suis manib inparuulo
uase suscipere: & percuncta dolla om̃iaq uasa qulȩpara¬

Expanded text:
exigeret ut ipsi quoque racemi qui remanserant, matuexigeret ut ipsi quoque racemi qui remanserant, maturescere potuissent custodem vineae ex more posuit, eamque solerti vigilantia servari praecepit. Quadam vero die mandavit Constantio presbytero nepoti suo, ut cuncta vini vascula in episcopio, omniaque dolia, ita ut ante consueverat, pice superfusa praepararet. Quod cum nepos illius peret, ut vini vascula praeparari faceret, qui vinum minime haberet; nec tamen praesumpsit inquirere cur talia juberet, sed jussis obtemperans, omnia ex more praeparavit. Tunc vir Dei vineam ingressus racemos collegit, ad calcatorium detulit, omnesque exinde egredi praecepit, solusque ibi cum uno parvulo puerulo remansit, quem in eodem calcatorio deposuit, et calcare ipsos paucissimos racemos fecit. Cumque ex iisdem racemis parum aliquid vini deflueret, coepit hoc vir Dei suis manibus in parvo vase suscipere, et per cuncta dolia omniaque vasa quae para
Abbreviated transcription (Latin):
partibus narrem: ut cognoscas quales in ea uiri fuerint.
& om̃i potentis di notiiȩ quantũ ꝓpinqui PE TRUS
Uolo. atq hoc om̃i modo exposco: GRE goRiuS¬
rit uir uitȩ uenerabilis bonefãtius nomine: qui
inea ciuitate quȩ ferentis dr̃. episcopatus officium
tenuit . moribusq impleuit: Huius multa
mtracula. is quiadhuc suꝑ est gaudentius presbiter
de illo quęq ueratius dicere: quanto ei contigit hunc¬
ocintei ec̃: hunus ȩcdẽ grauis ualde pauꝑtas meiat.
uebonis m̃tibus eẽ sol& custos humiletatis: nihilq aliud
ad om̃e stipendium. nisi unam tantum modo. peabebat. Quȩ
quodam die. ita grandine irruente uastata ẽ: ut in ea inu¬
cis uitibus uix parui rariq racemi remanerent. Quamcu
predictus uir reuerentissemus bonesatius ep̃s fuiss& ingressi
magnas omi potenti dõ grãs roculit: quia in ipsa sua adho
mopia. sese angustiari cognouit. Sed cum iam tempus

Expanded text:
partibus narrem, ut cognoscas quales in ea viri fuerint, partibus narrem, ut cognoscas quales in ea viri fuerint, et omnipotentis Dei notitiae quantum propinqui? PETR. Volo, atque hoc omnimodo exposco. Fuit vir vitae venerabilis Bonifacius nomine, qui in ea civitate quae Ferentis dicitur episcopatum officio tenuit, et moribus implevit . Hujus multa miracula is qui adhuc superest Gaudentius presbyter e illo quaeque veracius dicere, quanto eis hunc contigit interesse. Hujus Ecclesiae gravis valde paupertas inerat, quae bonis mentibus esse solet custos humilitatis, nihilque aliud ad omne stipendium, nisi unam tantummodo vineam habebat: quae quodam die ita grandine irruente vastata est, ut in ea paucis in vitibus vix parvi rarique racemi remanerent. Quam cum Dei praedictus vir reverentissimus Bonifacius episcopus fuisset ingressus, magnas omnipotenti Deo gratias retulit, quia in ipsa sua adhuc inopia sese angustiari cognovit. Sed cum jam tempus
Abbreviated transcription (Latin):
scta dispofuit donare Petrus: Probari mͥapertius uelle̾.
s potest predestinatio precib adiuuari O R egortus
Toc quod ego po&ere intuli: concite ual& probari Certe
& enim nosti quia ad abraham dñs dicit. inisaac uoca¬
bitur tͥ sẽmen : cui &iam dixerat. patrẽ multarũ. gentium
conftitui te : cui rursum ꝓmisit dicens. benedicam tibi &
mułtiplicabo sem̃ tuum sicut stellas cęli: & uelut arenam
queest inlittore maris Ex quare aꝑte constat. quia ompͥs
tamen scriptũ est Deprȩcatus ẽ isaac dnm̃ prouxore sua.
eoquod e& sterilis : qui exaudiuit eum: & dedit conceptũ
rebeccȩ. Siergo multiplicatio generis abrahe. ꝑ isaac
predestinata fuit : Cursterilem coniugem accepit
Sed nimirũ constat: quia predestinatio precibus impletͦ
quando is in quo ds̃ multiplicari semen abrahe prȩdest¬
hauerit. oratione optinuit. ut filios habere potuiss&.
EFRUS. Quia secr&um ratio aperuit: nichil michi
lubi&atis remansit. Gregorius Uis tibi aliquid detũse

Expanded text:
a disposuit donare. PETRUS. Probari mihi apertius velim si potest praedestinatio precibus adjuvari. GREGORIUS. Hoc quod ego, Petre, intuli, concite volet probari. Certe etenim nosti, quia ad Abraham Dominus dixit: In Isaac vocabitur tibi semen . Cui etiam dixerat: Patrem multarum gentium constitui te . Cui rursum promisit dicens: Benedicam tibi, et multiplicabo semen tuum sicut stellas coeli, et sicut arenam quaetamen scriptum est, deprecatus est Isaac Dominum pro uxore sua, eo quod esset sterilis, qui exaudivit eum, et dedit conceptum Rebeccae. Si ergo multiplicatipraedestinata fuit, cur conjugem sterilem accepit? Sed nimirum constat quia praedestinatio precibus impletur, quando is in quo Deus multiplicari semen Abrahae praedestinaverat, oratione obtinuit ut filios habere potuisset. PETR. Quia secretum ratio aperuit nihil mihi dubietatis remansit. GREGOR. Vis tibi aliquid de Tusciae
Abbreviated transcription (Latin):
eum uiuere nolebat. & uolutus uͦꝰ eius pedibus: cȩpit ab c̃o
cumlacrimis postulare dicens. ꝑ illum adquẽ uadiste conte
ne sepeem dies suꝑte in hoc mundo saciam.: Ante cuius septimũ
diem. &lam ipse defunctus ẽ: Quitam̃ in illa nocte inter
e&ceros non fuerat uocatus : ut aꝑte clarescer&. qui a e
obituns sola uenerabilis anastasĩi int̾cessio. obtinere potu¬
terts non est & tam̃ sci uiri int̾cessionib ex hacluce sub¬
descoas ẽ Nuid aliud datur intelligi: nisi quod hii qui
apus dnm magni sunt meritrobtinẽre aliquando posst̃
ca &iam quȩ nonsunt prȩdestinata: V RE goripO¬
btinere neqͣquam possunt quȩ prȩdescinata non fue
unt seo ea que sci iuri orando essiqunt: ita prȩdesttna¬
Asurt. u precibus oltincantur. Nam ipta quođe ser¬
ennis regno predertinatio. tac̃ abomipotoia do di fror¬

Expanded text:
cum vivere nolebat: provolutus vero ejus pedibus coepit cum cum vivere nolebat: provolutus vero ejus pedibus coepit cum lacrymis ab eo postulare, dicens: Per illum ad quem vadis, te adjuro, ne septem dies super te in hoc mundo faciam; ante cujus septimum diem etiam ipse defunctus est, qui tamen in illa nocte inter caeteros non fuerat vocatus, ut aperte claresceret, quia ejus obitum sola venerabilis Anastasii intercessio obtinere potuteros non est, et tamen sancti viri intercessionibus ex hac luce subtractus est, quid aliud datur intelligi, nisi quod hi qui apud Dominum magni sunt meriti, obtinere aliquando possunt ea etiam quae non sunt praedestinata? GREGOR. Obtineri nequaquam prunt, sed ea que sancti viri orando efficiunt, ita predestinata sunt, ut precibus optineantur. Nam ipsa quoque perempnis regni predestinatio ita est
Abbreviated transcription (Latin):
dẽsuꝑ rupis emina: & ꝓfundũ desubter precipitium sa&
anastasti labores remunertre de creuiss&. ab alta rupe
uor facta est: quȩ producto sonitu clamar& dicgus. Anas¬
sasi ueni. Ouo uocato : alii quoq septem frs. ex nomino
sunt uocati Paruo autę momĩto eaque fuerat uoremissã
silute. & occauum fratre uocatut: Quas ddum aꝑte uoce¬
congregatio audiss& dubium non fuit quia eorum qui
uociti fuerant obitus ꝓpinquass&. Intra paucos igitu
dies primus uenerandus uir anastasius c&eri autem ineo
didine excarne educti sunt: quo de rupis uertice fuerant
uocati. Fr̾uero ille ad quem uocandũ uoxparum siluit.
atq eum nominauit: morientibus aliis paucis dieb uixit.
&tunc uitam finiuit. ut aꝑte monstrar&ur. quia int̾lectũ
Sed mira res contigit. quia dum uenerabilis uiranastasius de
corpore extr& erat quidam fr̃ in monasteria qui super

Expanded text:
desuper rupes eminet, et profundum subter praecipitium patet. desuper rupes eminet, et profundum subter praecipitium patet. lis viri Anastasii labores remunerare decrevisset, ab alta rupe vox facta est, quae producto sonitu clamaret, dicens: Anastasi, veni. Quo vocato alii quoque septem fratres vocati sunt ex nomine. Parvo autem momento ea quae fuerat emissa vox siluit, et octavum fratrem vocavit. Quas dum aperte vocecongregatio audisset, dubium non fuit quin eorum qui vocati fuerant obitus appropinquasset. Intra paucos igitur dies primus venerandus vir Anastasius, caeteri autem in eo ordine ex carne educti sunt, quo de rupis vertice fuerant vocati. Frater vero ille ad quem vocandum vox parum siluit, atque eum ita nominavit, morientibus aliis, paucis diebus vixit, et tunc vitam finivit; ut aperte monstraretur quia interjectum Sed mira res contigit, quia venerabilis vir Anastasius dum de corpore exiret, erat quidam frater in monasterio qui super
Abbreviated transcription (Latin):
inparuulo uasculo oleum. fr̃s non noso di famulo detule
Quod ipse ꝓtinus ante altare posuit: cunctisq egredientibus
orauit. atq ascitis postmodum fr̃ibus. pręcipit. ut hoc quod
deculerant oleum leuarent: & ꝑcuncea uasa manasteri
exigue fundendo diuiderent: quatinus benedictione
eiusdem olei om̃ia infusa uiderentur. Que protinus. ut
erant uacua. claudifecit. Die uero alio aꝑta om̃ia plena
reꝑta sunt. Petrus. Probamus cotidiȩ impleri uerba
ueritatis quȩ ait pater m̃s. usquẽ modo operatur &.
Todem quoq tempore. uenerandus uiranastastus.
cuius sup erius memoriam feci sc̃ę romanȩ eccłe ciu
Qo auctore deseruio. notarius fuit quisoli douacare de¬
siderans. scrinium deseruit. monasterium elegit : atq
ineo loco quẽ prefatussum. qui subpentoma uocatur ꝑ
an nos multos inscis actibus uitam duxit: eiq monastepio
sollerti custodia prȩfuit: Quo ui delic& in loco. ingens

Expanded text:
in parvo vasculo oleum fratres Nonnoso Dei famulo detulerunt: in parvo vasculo oleum fratres Nonnoso Dei famulo detulerunt: quod ipse protinus ante altare posuit, cunctisque egredientibus oravit, atque accersitis postmodum fratribus praecepit, ut hoc quod detulerant oleum levarent, et per cuncta vasa monasterii exigue fundendo dividerent, quatenus benedictione ejusdem olei omnia infusa viderentur: quae protinus ut erant vacua claudi fecit. Die vero altera aperta omnia plena reperta sunt. PETR. Probamus quotidie impleri verba Veritatis, quae ait: Pater meus usque modo operatur, et odem quoque tempore venerandus vir Anastasius, cujus superius memoriam feci , sanctae Romanae Ecclesiae, cui Deo auctore deservio, notarius fuit . Qui soli 181 Deo vacare desiderans, scrinium deseruit, monasterium elegit, atque in eo loco quem praefatus sum, qui Suppentonia vocatur, per annos multos in sanctis actibus vitam duxit, eique monasterio solerti custodia praefuit. Quo videlicet in loco ingens
Abbreviated transcription (Latin):
calicem pristinȩ incolumitati restituit. PetRus
a bemus ut uideo deexemplis ueteribus noua
miracula. Gregorius. Uisne aliquid inoperitione
non nosi deimitatione quoq helisei cognoscere.
Petrus. U olo : atq in hianter cupio: Gregorius¬
rm quadam die in monasterio uocis oleum de¬
ess&. iamq colligende oliue tempus in cum̃¬
beret sed fructus inoleis nullus apparer&: uisum
patri monasterii fuerat ut circumquaq fratres
incolligendis oliuis ad exhibenda. extraneis oꝑ
pgerent: quatinus exmercede sin oꝑis aliquantũ¬
Lum monasterio oleum deportarent. Quod uir
ñi non nosus fieri magna humilitate ꝓ hibuit.
neereuntes fr̃s exmonasterio dumlucra olei
quererent. animarum dampna paterentur. Sed quia in
monasterii arboribus oliuȩ pauee messe. uidebantur. eas
colligi prȩcipit: inprȩlo mitti. & quãlib& parum oleum
exire potiuss& sibi m& deferri. Iactumque estuͣt susceptũ

Expanded text:
calicem pristinae incolumitati restituit. PETR. calicem pristinae incolumitati restituit. PETR. Habemus, ut video, de exemplis veteribus nova miracula. GREGOR. Visne aliquid in operatione Nonnosi de imitatione quoque Elisaei cognoscere? PETR. Volo, atque inhianter cupio. GREGOR. Dum quadam die in monasterio vetus oleum deesset, jamque colligendae olivae tempus incumberet, sed fructus in oleis nullus appareret, visum Patri monasterii fuerat ut circumquaque fratres in colligendis olivis ad exhibenda extraneis opera pergerent, quatenus ex mercede sui operis aliquantulum monasterio oleum deportarent. Quod vir Domini Nonnosus fieri cum magna humilitate prohibuit, ne exeuntes fratres ex monasterio dum lucra olei quaererent, animarum damna paterentur. Sed quia in monasterii arboribus olivae paucae inesse videbantur, eas colligi praecepit, et in praelo mitti, et quamlibet parum olei exire potuisset, sibimet deferri. Factumque est, et susceptum
Abbreviated transcription (Latin):
sttio. ad diumum se solacium contulit. seq illic noc¬
turno silentio mnoratione dedit.: Cum mane facto að¬
eundem locum fratres uenerunt : atq inuenerunt mo¬
lem tantę magnitudinis ab ẽoloco longius recessisse.
suoq recessu largum fr̃ib spacium dedisse Alio quoq
temꝑe. cum isdem uiruitę uenerabilis. lampad es ui¬
treas inoratorio lauar&: una exeis demanibus cecidit
Que ꝑ in numeras partes fracta dissiluit. Qui uehem̃¬
tissimũ patris monasterii furorem timens. lampadis
piotinus om̃ia fragm̃ta collegit: atq ante altare posu
seq cum graui gemitu in orationẽ dedit Cumq ab ora¬
tione caput leuass&: sanam lampadem repperit. quad
timens ꝑ fragm̃ta collłgerat sicq in duobus miraculis
duorum patrũ est uirtutes imitatus. in mole scilie&
saxi factum gregorii. qui montẽ mouit: in repara¬
tione uero lampadis. uirtutẽ donati. quifractũ

Expanded text:
ratio, ad divinum se solatium contulit, seque illic nocratio, ad divinum se solatium contulit, seque illic nocturno silentio in orationem dedit. Cumque mane facto eumdem locum fratres venirent, invenerunt molem tantae magnitudinis 180 ab eodem loco longius recessisse, suoque secessu largum fratribus spatium dedisse. Alio quoque tempore cum idem vir venerabilis lampades vitreas in oratorio lavaret, una ex ejus manibus cecidit, quae per innumeras partes fracta dissiluit: qui vehementissimum Patris monasterii furorem timens, lampadis protinus omnia fragmenta collegit, atque ante altare posuit, seque cum gravi gemitu in orationem dedit. Cumque ab oratione caput levasset, sanam lampadem reperit, quam timens per fragmenta collegerat. Sicque in duobus miraculis duorum Patrum virtutes imitatus est: in mole scilicet saxi, factum Gregorii qui montem movit; in reparatione vero lampadis, virtutem Donati, qui fractum
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ est relatione cogno¬
ineo monasterio quod uirta nepesinam urbe̾ sub¬
pentoma uocatur: ab anastasio scissimo iuiro nutritus ẽ.
Quinimirum anastasius uitȩ uenerabilis. uiro non noso
eposito monasterii quod insoractis monte situme᷑ & pre¬
pinquitate loci. & morũ magnitudine. & uirtutũ studis
assi due uingebatur. Isdem uero non nosus sub asꝑrimo
erat. sicut crebro patris iracundiam ex humilitate mitiga¬
bat. Quia uero eius monasterium in sumo montis cacumi¬
ne situm ẽ ad quẽlib& paruũ hortum fribus excolendũ
nulla planities patebat. Unus autem breuissimus locus
inlatere montis excreuerat: que mingentis saxi naturalit᷑
egrediens. moles occupabat. Quadam die dum non n¬
sus uir uenerabilis cogitar&. quod salte̾ ad condimenta
clerum nutrienda. locus isdem aptus potuiss& existere.
hunc moles sari illius nontener& : occurrit animo.
ua candem molem quinquaginta boum paria mouere
non possent. Cumq dehumano labore ess& facta despe¬

Expanded text:
superest, relatione cognoin illo monasterio quod juxta Nepesinam urbem Suppentonia vocatur, ab Anastasio viro sanctissimo nutritus est. Qui nimirum Anastasius, vitae venerabilis viro Nonnoso praeposito monasterii, quod in Soractis monte situm est, et propinquitate loci et morum magnitudine, et virtutum studiis assidue jungebatur . Idem vero Nonnosus sub asperrimo nsuetudine, sicut crebro Patris iracundiam ex humilitate mitigabat. Quia vero ejus monasterium in summo montis cacumine situm est, ad quemlibet parvum hortum fratribus excolendum nulla patebat planities: unus autem brevissimus locus in latere montis excreverat, quem ingentis saxi naturaliter egrediens moles occupabat. Quadam die dum Nonnosus vir venerabilis cogitaret, quod saltem ad condimenta olerum nutrienda locus idem aptus potuisset existere, si hunc moles saxi illius non teneret, occurrit animo, quod eamdem molem quinquaginta boum paria movere non possent. Cumque de humano labore facta esset despe
Abbreviated transcription (Latin):
ursis ue deueorandũ proici. Cũq isdȩ rer psidus inips oes poqt aspllo tlso¬
lo rousedisset. ad aspicienda mortẽ ep̃i. magna popsi turoa conelicr
eransetass: gen dlũ humana m̃bra crudelit carperet. seui regitan¬
ligin quia erga illũ uirũ di o ferĩna corda. essent nominũ . s. iati
bumana bestiarũ. Tunc pł qui ad spectaculii mortir uenerati
reigno elamore uersus ẽ iadmmratiõe ueneratiõis. Tuncades̃

Expanded text:
ursis ad devorandum proici. Cumque isdem rex perfidus in ipso quoque expectacuursis ad devorandum proici. Cumque isdem rex perfidus in ipso quoque expectaculo consedisset ad aspiciendam mortem episcopi, magna populi turba confluxit. situs, qui dum humana membra crudeliter carperet, saevi regis anligi quia erga illum virum Dei et ferina corda essent hominum, et quasi humana bestiarum. Tunc populus qui ad spectaculum venerat mortis, magno clamore versus est in admirationem venerationis.
Abbreviated transcription (Latin):
iħu xp̃i. ut de alueo tuo in locis istis ulterius non exeas. nec terras ec¬
cłis ledere p̃sumas. Atq eidẽ notario subiuiprit dicens. uade hoc
scribe & inaquã enisdẽ fluminis proice. Quo facto sc̃i uiri p̃ceptũ
suscipiens. statĩ se a t̾ris eccłiȩ fluminis aqua cõpescuit: atq ad pro
in uirtute iħu. & elementũ irrationabile. sc̃i uiri p̃ceptis obędiuit
Iir quoq uite uenerabił cerbonius populinȩ ep̃c.dot.tl
magnã dieb nr̃is sanctitatis suȩ ꝓbationẽ dedit. Nam cũ hospitali¬
tatis studio ualde esset utentus: die quadã transeiuites milites
hospicio suscepit. Quos gothis superuementib abscondit: eoꝵ q
uitã ab illoꝵ nequitia abcondendo seruarut. Qd̃ dũ gothoꝵ regi
ꝑfido totilȩ muintiatũ fuisset: crudelitatis ĩmanissimȩ uesama
sibx ensus. hunc ad locũ qui oct auo buius urbis miliario merulis dicitir
ubi tunc ipse cũ crereitu sedebat. iussit deduei eñq. in specta ulopli

Expanded text:
i nostri ut de alveo tuo in locis istis ulterius non exeas, nec terras Ecclesiae laedere praesumas. Atque eidem notario subjunxit, dicens: Vade, hoc scribe, et in aquam ejusdem fluminis projice. Quo facto, sancti viri praeceptum suscipiens, statim se a terris Ecclesiae fluminis aqua compescuit, atque ad proin virtute Jesu et elementum irrationabile sancti viri praeceptis obedivitir quoque vitae venerabilis Cerbonius Populonii episcopus magnam diebus nostris sanctitatis suae probationem dedit. Nam cum hospitalitatis studio valde esset intentus, die quadam transeuntes milites hospitio suscepit. Quos Gothis supervenientibus abscondit eorumque vitam ab illorum nequitia abscondendo servavit. Quod dum Gothorum regi perfido Totilae nuntiatum fuisset, crudelitatis inmanissimae vesania succensus, hunc ad locum, qui octavo huius urbis miliario Merolis dicitur, ubi tunc ipse cum exercitu sedebat, iussit deduci eumque in expectaculoi populi
Abbreviated transcription (Latin):
Te omimĩ fugerunt: qui famis periculũ ferre non poterant. Anno uero
segi amo nee dũ fiuito. obsessã urbẽ gothoꝵ erercit᷑ intraiit. Lunc co¬
mes qui eidẽ epereitin p̾erat ad regẽ totilã muintios misit. ex quirensqͥ
de epo u popło fieri iuberet. Cui ille pͥcepit dicens. Ep̃o pͥus auer¬
tie uisor ad caleaneũ corrigiã tolle: & tunc caput ilłius ãputa. Oma
uere Nepulũ qun illic inuentus ẽ. glachio extingue. łc̃ iscie comeniu
uerabile iirũ uereulanũ ep̃m suꝑ urbis murũ deductũ. capite teln¬

Expanded text:
multi civium fugerunt, qui famis periculum ferre non poterant. Anno vero multi civium fugerunt, qui famis periculum ferre non poterant. Anno vero septimo nondum finito, obsessam urbem Gothorum exercitus intravit. Tunc comes qui eidem exercitui praeerat, ad regem Totilam nuntios misit, exquirens quid  populo fieri iuberet. Cui ille praecepit, dicens: "Episcopo prius a vertice usque ad calcaneum corrigiam tolle et tunc caput illius amputa, omnem vero populum, qui illic inventus est, gladio extingue". Tunc isdem comis venerabile
Abbreviated transcription (Latin):
eũ custodiendũ acceperant. ĩ mensitatẽ pluinȩ ferre non possent: ꝙ.
dũ magna minis mundatio fieret: intra eandẽ designationẽ enr¬
culi in qua iuir dĩ fułgentius stetit. ne una quidẽ plinȩ gutta des¬
cendit. Qd̃ ũ regi crudelissimo mnitiatũ fuisset. illa mens effe
ra ad magnã eius reuerentiã uersa ẽ: cuns pęnã pͥus insatiabili
fur orpsitiebut. Sic sic omp̃s d̾. contra elatas carnaliũ mentes. poten
ritatis eleuant: eoꝵ ceruicẽ. ueritas ꝑ humiles pͥmat. xiiI¬
ud stioqr florfetus uenerabił uitȩ ep̃c. narrauit quoddã mirab¬
le ualiele miaeulũ. dicens. Uirscissimus herculanus muitrator inei
perusine ciuitatis ep̃c fuit. ex comiersatione monasterii adsaceras¬
taa ordinis gr̃am deductus. Totile aut̃ ꝑfidi regis tẽporib eai¬
de uibẽ anñis septẽ continuis gothor exercitus obsedit. Rb quan

Expanded text:
eum custodiendum acceperant, immensitatem pluuiae ferre non possent. Et eum custodiendum acceperant, immensitatem pluuiae ferre non possent. Et dum magna nimis inundatio fieret, intra eamdem designationem circuli, in qua uir Do- mini Fulgentius stetit, ne una quidem pluuiae gutta descendit Quod dum regi crudelissimo nuntiatum fuisset, illa mens effe- ra ad magnam eius reuerentiam uersa est, cuius penam prius insatia- bili furore sitiebat. Sic omnipotens Deus contra elatas carnalium mentes potentieritatis se eleuant, eorum ceruicem ueritas per humiles premat. uoque Floridus venerabilis vitae episcopus narravit quoddam memorabile valde miraculum, dicens: Vir sanctissimus Herculanus nutritor meus, Perusinae civitatis episcopus fuit, ex conversatione monasterii ad sacerdotalis ordinis gratiam deductus. Totilae autem perfidi regis temporibus, eamdem urbem annis septem continuis Gothorum exercitus obsedit, ex qua
Abbreviated transcription (Latin):
soc aut̃ qd̾ de diuisa pluuia factũ narram miraculũ: etiã in alt̾ius
ꝙp ueneratione monstratũ ẽ. Nã quidã clericus senex qui adhuc
suꝑe̾: eidẽ rei presto se fuisse testatur dicens. Fulgentiꝰ ep̃c quitri¬
gulen seeccłie perat: regẽ crudelissimũ tõtilã infensũ om̃imͦ habebat.
Cũq adeasdẽ partes cũ exercitu suo propinquasset: curȩ fuit ep̃o
ꝑ clericos suos exẽma mittere. eiusq furoris insaniã si possit mune¬
ribiis iitigare. Que ille ut indit: protinꝰ spreuit: atq iratus. suis
hominibus uissit. ut eundẽ ep̃m sub om̃i asperitate constringe¬
rent : eũq eius exãmini seruarent. Quẽ dũ feroces gotla. ministi
scilicet crudelitatis illius tenussent: circundantes eũ. uno in lo¬
costare p̾cepert̾: eiq in t̾ra circulũ designauert̃: extra quẽ pe¬
dẽ tendere nullom auderet. Cũq uir dĩ insole ninio estuaret.
ab eiscłe gothis circimdatus. & designatiõe circuli inclusus. re

Expanded text:
e divisa pluvia factum narravi miraculum, etiam in alterius episcopi veneratione monstratum est. Nam quidam clericus senex, qui adhuc superest, eidem rei praesto se fuisse testatur, dicens: Fulgentius episcopus qui Utriculensi Ecclesiae praeerat, regem crudelissimum Totilam infensum omnimodo habebat. Cumque adper clericos suos exenia mittere, eiusque furoris insaniam, si posset, muneribus mitigare. Quae ille ut uidit, protinus spreuit, atque iratus suis hominibus iussit, ut eumdem episcopum sub omni asperita- te constringerent, eumque eius examini seruarent. Quem dum fero- ces Gothi, ministri scilicet crudelitatis illius, tenuissent, circumdantes eum uno in loco stare preceperunt, eique in terra circulum designaue- runt, extra quem pedem tendere nullo modo auderet. Cumque uir Dei in sole nimio intraret, ab eisdem Gothis circumdatus, et designa- tione circuli inclusus, rep
Abbreviated transcription (Latin):
corps inposuert nam. Cumq populinũ tenderent: collecto
in nubib aere ĩmensa nimuis pluiuia eriupit. Sed ut cunctis pates¬
ceret cuius uiri corpus nauis illa portaret. per maris illud spaciũ quod
ab helba insula usq populinũ duodecĩ milib distat. circa utraq nauis
qutta non cecidit. ꝑuenert᷑ itaq ad locũ clerici: & sepulturȩ tradi¬
derunt corpus sacerdotis sui. Cinus p̾cepta seruantes: ad nauẽ sub¬
oim festinatione reuersi st̃. Quã mox ut intrare potuert᷑: in eodẽ
loco ubi un. dm̃ sepultus fuerat. longobar doꝵ dux crudelissimꝰ gu.
ruit: qui ministros suos a sepulturȩ suȩ loco. sub festinatione disce¬
dere precepit.

Expanded text:
corpus inposuerunt navi. Cumque Populonium tenderent, collecto corpus inposuerunt navi. Cumque Populonium tenderent, collecto in nubibus aere, inmensa nimis pluvia erupit. Sed ut cunctis patisceret, cuius viri corpus navis illa portaret, per illud maris spatium, quod ab Helba insula usque Populonium duodecim milibus distat, circa utraque navis gutta non cecidit. Pervenerunt itaque ad locum clerici, et sepulturae tradiderunt corpus sacerdotis sui. Cujus praecepta servantes, ad navem sub festinatione reversi sunt. Quam mox ut intrare potuerunt, in eumdem locum ubi vir Domini sepultus fuerat, Langobardorum dux crudelissimus Gumruit, qui ministros suos a sepulturae suae loco sub festinatione discedere praecepit.
Abbreviated transcription (Latin):
cioa ctũ fuerate ut qui dm̃ seqͥ prius incusto genda uita epi no luit
eattad manfuetudinẽ bestia sequeretur. Cal res iigue pli uelunt
sentes fuert᷑ adhuc non nulli supst̃ eãq cũ orm islic poplioise uie¬
disie testanti. De quo etiã urro aliud quoq innacusi lenantio
lunensi ep̃o narrante cognoui. In ea nãq popuilim ecctia iouanti¬
rat sepuleligũ sibi ĩparunt. Sed cũ longobardor gens initaba
uemens cunc̾ta uastasset: ad helba insula recessit. Qusr uente
egritudine ad mortẽ ueniens clericis suis sibiq ob sequentib
p̃cepit dicens. In sepulchro meo quod in populims paraer me
ponite. Eui illi cũ dicerent. corpus tuũ illuc reducere qualit pos¬
sumius. quia a longobardis teneri loca cadde &. ubiq eos illic discui r¬
re simus: ipse respondit. Rehcite me securi nolite metuere. sed̃
festine me sepelire curate. Mox aut ut sepultũ corous meũ fũ¬
erit: eax loco eodẽ sub om̃i festinatione discedite. Befunctiigitin

Expanded text:
enda vita episcopi noluit, saltem ad mansuetudinem bestiam sequeretur. Cui rei hi qui tunc praesentes fuerunt adhuc nonnulli supersunt, eamque cum omni illic populo se vidisse testantur. De quo etiam viro aliud quoque miraculum Venantio Lunensi episcopo narrante cognovi. In ea namque Populonii ecclesia cui praeerat, sepulchrum sibi praeparavit. Sed cum Langobardorum gens in Italiam veniens cuncta vastasset, ad Helbam insolam recessit. Qui inruente aegritudine ad mortem veniens, clericis suis sibique obsequentibus praecepit, dicens: 'In sepulchro meo, quod mihi Populonii paravi, me ponite'. Cui illi cum dicerent: 'Corpus tuum illuc reducere qualiter possumus, qui a Langobardis teneri loca eadem et ubique illic eos discurrere scimus'? ipse respondit: 'Reducite me securi, nolite metuere; sed festine me sepelire curate. Mox autem cum sepultum corpus meum fuerit, ex loco eodem sub omni festinatione discedite'. Defuncti igitur
Abbreviated transcription (Latin):
germani eiusdẽ urbis ep̃i anim̃ã. nocte mecha inglobo igneo ad cȩlum
ferri ab angelis aspexit. Qui eandẽ quoq ascendente animã intuenꝗ i
mentis larato sinu. quasi sub uno solis radio. cunctum insuis oculis
Umundum collectum uidit
isdem quoq discipulis illius narrantib didiei. qr duo nobiles
uiriatq exteriorib studiis eruditi. germani fr̃s. quoꝵ unꝰ specios
alt u gregoriꝰ dicebatur. eius se regulȩ in scȩ intȩ conu̾satione tradi.¬
dert. Quos isdẽ uenerabilis pat᷑. in monasterio quo ierta cerraco.¬
conense urbem construxerat. fecit habitare. Qui multas quidẽ in hoc mun
uiddit speciosi germanisui anim̃a. tã longe a sepositi de corpore exire.

Expanded text:
Germani ejusdem urbis episcopi animam nocte media in globo igneo ad coelum Germani ejusdem urbis episcopi animam nocte media in globo igneo ad coelum ferri ab angelis aspexit. Qui eamdem quoque ascendentem animam intuens, mentis laxato sinu, quasi sub uno solis radio, cunctum in suis oculis mundum collectum vidit. isdem quoque discipulis illius narrantibus didici, quia duo nobiles viri, atque exterioribus studiis eruditi germani fratres, quorum unus Speciosus, alter vero Gregorius dicebatur, ejus se regulae in sancta conversatione tradiderunt. Quos idem Pater venerabilis in monasterio, quod juxta Terracinensem urbem construxerat, fecit habitare. Qui multas quidem pecunias in atus aspexit, et vidit Speciosi germani sui animam tam longe a se positi de corpore exire;
Abbreviated transcription (Latin):
hs ex motu m̃ebroꝵ. cur ñ ꝑpendis uitã animȩ post corpus etiam posi
mortua in uirtute miraculorur
Petrus
Ulla ut opinor huic alligationi ratio obsistit. in qua et ex reb uis¬
bilibus cogimur credere quod non uidemus. qua eGregor¬
Gregorius
Daulo superiꝰ questus es. morientis cuiusdã egredientẽ te animã ñ ui.
disse. s hocipsum iã culpȩ fuit. quod corporeis oculis rẽ uidere inu¬
sibilẽ quȩsisti. Nã multi nr̃oꝵ mentis oculũ. fide pura et uberiori ora.¬
tone mundantes. egredientes e carne animas frequent᷑ uidert̃. unden
nc̃ necesse ẽ: uł qualit᷑ egredientes animȩ uisȩ sint. uel quanta ipsȩ dum
eprederent᷑ uiderunt enarrare : quatinꝰ fluctuanti animo. qͦd plena
ratio ñ ualet. exẽpla suadeant. uii.t anime¬
sedo nãq huiꝰ opis libro iam fatus sum : q̃uod uir uenerabilis bere
dictꝰ sieut afidelibus eiꝰ discipulis agnoui. longe a capuana urbepositꝰ

Expanded text:
s ex motu membrorum, cur non perpendis vitam animae post corpus, etiam per ossa mortua in virtute miraculorum? PETR. Nulla, ut opinor, huic allegationi ratio obsistit, in qua ex rebus visibilibus cogimur credere quod non videmus. GREGORIUS. Paulo superius questus es, morientis cujusdam egredientem animam te non vidisse; sed hoc ipsum jam culpae fuit, quod corporeis oculis rem videre invisibilem quaesisti. Nam multi nostrorum mentis oculum fide pura et ubere oratione mundantes, egredientes e carne animas frequenter viderunt. Unde nunc mihi necesse est vel qualiter egredientes animae visae sint, vel quanta ipsae dum egrederentur viderint enarrare, quatenus fluctuanti animo, quod plene ratio non valet, exempla suadeant. In secundo namque hujus operis libro jam dictus, sicut a fidelibus ejus discipulis agnovi, longe a Capuana urbe positus,
Abbreviated transcription (Latin):
hoc miracuba cumulait. Deniq cũ beatissimã abr̃a filiã suã
id quã de erilio destimnauit eplam. in colim̃e inuenisset: alloquit᷑
quom᷑ poterat dulcedo patͥsa facundia oratoris. Quid cic̃a alloqͥt᷑
hilarius cuiꝰ ȩloquentiȩ post ipsũ cõparare aliquẽ iux audẽmꝰ¬

Expanded text:
Hoc miraculum commolauit. Denique cum beatissima| Apra filiam suam Hoc miraculum commolauit. Denique cum beatissima| Apra filiam suam ad quam de exilio destinavit epistolam, incolomem invenisset, alloquitur quomodo poterat dulcedo patris et facundia oratoris. Quid dicam? alloquitur Hilarius, cuius eloquentiae post ipsum comparare aliquem vix audem