comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
prophetica quibus scriptũ ÷ quid suꝑbit t̾ra et anis. quia non in eiꝰ
libro legitur. quem certi sumus appellandũ esse prophetã. Hec illud
apostoli ubi adhibet testimomũ de genesi dicens. factus ÷ primus
homo adam in anima iniuentẽ sicut ille uoluit intellexi cum exposun quod scrip
est: insufflauit els in faciem eius flatum uite et factꝰ est homo in animã uiuã. uel
animam uiuentẽ. Apostolus enim ad hoc adhibuit illud testimonium. ut proba¬
ret corpus esse animale : Ego autẽ hinc putaui esse mon̾trandum animalen
prius hominẽ factũ non corpus hominis solum. Quod autem dixi nulli nature
nocere peccata nisi sua : iło dixi. qm̃ iusto qui nocet non ei uere nocet quandoqu¬
leni etiam mercedem eius auget in celis. sibi autem peccando uere nocet. qm̃ ꝑꝑn
docma trahere istã sententiã. et idẽo. paruulis aliena non nocuisse peccata. qui

Expanded text:
prophetica, quibus scriptum est: quid superbit terra et cinis? quia non in eo prophetica, quibus scriptum est: quid superbit terra et cinis? quia non in eo libro legitur, quem certi simus appellandum esse prophetam. nec illud apostoli, ubi adhibet testimonium de Genesi dicens: factus est primus homo Adam in animam uiuentem, sicut ille uoluit exponi, intellexi, cum exponerem, quod scriptum est: insufflauit deus in faciem eius flatum uitae, et factus est homo in animam uiuam uel in animam uiuentem. apostolus enim ad hoc adhibuit illud testimonium, ut probaret esse corpus animale; ego autem hinc putaui esse monstrandum animalem factum prius hominem, non corpus hominis solum. quod autem dixi nulli naturae nocere peccata nisi sua, ideo dixi, quoniam iusto qui nocet, non ei uere nocet, quandoquidem mercedem eius auget in caelis; sibi autem peccando uere nocet, quoniam dogma trahere istam sententiam et ideo dicere paruulis aliena non nocuisse peccata, quia.
Abbreviated transcription (Latin):
Que solis carnib inuere uideantur. ficrienim posset ut alerent᷑ ab hom¬
nib: eriã de fructib t̾re. si propt̾ obedientiã qua ipsi homines do sine
ulla iiquitate seruirent. mererentur omnes bestias et aues ominimo¬
do habere seruientes Item mouere porest. quomͦ dixerĩ de populo i¬
rahel adhuc earnali eircũcisi one et sacrisiciis tanquã in mari genciũ
populus ille legi seruiebat quando quidem apud gentes sacrificare
non poterant. sicite eos et nuc indemꝰ sine sacrisiciis remansisse. nisi
forte quod per pascha immolabant ouem. hec in sarisicio deputetur :
In secunclo etiam libro uluel quod posui nomine pabuli significari
posse uitã cũ melionis inter pretacionis codices non habeant pabulũ¬
fenũ non satis aptit idetur. Non enĩ congruit nomen feni fignifica¬
cioni ute. quomodo pabuli. Item non uideor recte appellasse uerba

Expanded text:
quae solis carnibus uiuere uideantur. fieri enim posset, ut alerentur ab homquae solis carnibus uiuere uideantur. fieri enim posset, ut alerentur ab hominibus etiam de fructibus terrae, si propter oboedientiam, qua ipsi homines deo sine ulla iniquitate seruirent, mererentur omnes bestias et aues omni modo habere seruientes. item mouere potest, quomodo dixerim de populo Israhel: adhuc corporali circumcisione et sacrificiis tamquam in mari gentium populus ille legi seruiebat, quandoquidem apud gentes sacrificare non poterat, sicut eos et nunc uidemus sine sacrificiis remansisse, nisi forte, quod per pascha immolant ouem, hoc in sacrificio deputetur. In secundo etiam libro illud, quod posui, nomine pabuli significari posse uitam — melioris interpretationis codices non habent pabulufaenum — non satis apte dictum uidetur. non enim congruit faeni nomen significationi uitae quomodo pabuli. item non uideor recte appellasse uerba
Abbreviated transcription (Latin):
da conuercunt. quod omnes homines possunt si uelint: non putent noui
heretiei pelagiam secudum eos esse dictum: Uerum est enĩ omnino onne
homines hoc posse si uelint. s preparatur uoluntas adño. et tantũ augetͤ
munere haritatis ut possint. quod hc icło dictũ non ÷ qm presenti nece¬
sarium non erat questioni. Qnod uͦ ibi legitur benedictionẽ dĩ qua di¬
ctum ÷ crescite et multiplicamim: in carnalẽ fęcuditatẽ post pecca¬
tum conuiersam efse creclendã si non potest alio modo dictũ uideri. ni¬
si ut putent᷑ homines illi non habituri fuisse filios homines nisi peccas¬
sent: omnino non approbo. Illud etiã non ÷ consequens. ut iło intelliga¬
tur in allegoria tantũ modo esse accipiendũ quod herbe uirides et ligna
fructifera omni generi bestiarũ et omnib auib et omnib serpentib.
mlibro geneseos dantur ad cibũ. quia sunt et quadrupedia et uolatilia.

Expanded text:
da conuertunt; quod omnes homines possunt, si uelint, non putent noui da conuertunt; quod omnes homines possunt, si uelint, non putent noui heretici Pelagiani secundum eos esse dictum. uerum est enim omnino omnes homines hoc posse, si uelint. sed praeparatur uoluntas a domino et tantum augetur munere caritatis, ut possint. quod hic ideo dictum non est, quoniam praesenti necessarium non erat quaestioni. quod uero ibi legitur, benedictionem domini, de qua dictum est: crescite et multiplica mini, in carnalem fecunditatem post peccatum conuersam esse credendam, si non potest alio modo dictum uideri, nisi ut putentur illi homines non habituri fuisse filios homines, nisi peccassent, omnino non adprobo. illud etiam non est consequens, ut ideo intellegatur in allegoria tantummodo esse accipiendum, quod herbae uirides et ligna fructifera omni generi bestiarum et omnibus auibus et omnibus serpentibus in libris Geneseos dantur ad cibum, quia sunt et quadrupedia et uolatilia,
Abbreviated transcription (Latin):
asumutabile ereatore ẽẽ omiũ mutabiliũ natutarũ. nec uilĩ e e naturẽ
mala sue substantiã inqurntũ natura ẽ ater substantia. adũsus manicheoꝰ
pia uĩgilarit intentio: isti tarã duo lipri aꝑtissime adũsus eos editi st
aindefensione ueteris iegis. qũa uehem̃ti studio uesam erporis obprgnats
Ai srimo ab eo quod scriptũ: in principio sectt ds celã et serrã doner septe per¬
asentur dies ubi lentur deus requieitsse in die septems. In sccuna bartum Ao es
quod seriptũ ÷ Hic liber creature cȩli et terre donec adam et milier eus elumis¬
qu bat de ꝑ aradiso. et custodia posita est ligno uite. Pemde in fine librier¬
fore manꝰc heorũ sdẽ catholice ueritatis opposui: ud illi dicant: et quid¬
mos dicamus breuiter aꝑteq complectens Quod uero dixi illudau huim
nõ mracionabiliũ auium oculos pascit s pura corla eorũ qui ło erecluser
E ab amore unibilium rerũ et temporalium se ad enis precepta complen¬

Expanded text:
aturam malum siue substantiam, in quantum natura est atque substantia, aduersus Manicheos nostra uigilaret intentio, isti tamen duo libri apertissime aduersus eos editi sunt in defensionem ueteris legis, quam uehementi studio uaesani erroris oppugnant, in primo ab eo, quod scriptum est: in principio fecit deus caelum et terram, donec septem peraguntur dies. ubi legitur deus requieuisse in die septimo, in secundo autem ab eo, quod scriptum est: hic liber creaturae caeli et terrae, donec Adam et mulier eius dimissi sunt de paradiso et custodia posita est ligno uitae. deinde in fine libri errori Manicheorum fidem catholicae ueritatis opposui, quid illi dicant et quid dicamus, breuiter aperteque conplectens. Quod uero dixi: illud autem lumen non inrationabilium auium oculos pascit, sed pura corda eorum, qui deo credunt et ab amore uisibilium rerum et temporalium se ad eius praecepta inplen
Abbreviated transcription (Latin):
rabilis tantum non negatur. quanti habendus sit. quantaq: re¬
uerentia ex colendussit. Pondus quippe cuiꝰ lib&e reatus. non soli
ex intellectugerentis uel tempore. sed etiam ex loco sol& pensar
Hinc eñi uelut amariori ex probratione contra impium uox di¬
głam dñi. Et item. Dilectus meus indomo mea operatus est¬
male Alioquin quem presentia tanti patris ad sui reuerentu
non flectit. sp̃m udȩ uidetur participari: Illi quoq: qui men¬

Expanded text:
rabilis non negatur: quanti habendus sit, quantaque reuerentia excolendus. Pondus quippe cuiuslibet reatus, non solum ex intellectu gerentis, vel tempore, sed etiam ex loco solet pensari. Hinc enim velut a maiori exprobratione, contra impium vox diidebit gloriam Domini. Et item. Dilectus meus in Domo mea male operatus est. Alioquin, quem præsentia tanti Patris ad sui reuerentiam non flectit, spiritum Iudæ videtur participare. Cuius du
Abbreviated transcription (Latin):
litas autem de cadem confessione proueniat ibidem signatũ
est cum dicitur Liberemus eumde superbia & dehis quac
fecit. ut non eat inperditionem At uero qui a scriptura
ub&. sẽs enim diesdm̃ est nolite contristari . qđ ex nobis uel
in nobis ẽ triste omit tamus. & quasi nobiscum sit hodie sponsus
gaudere prȩsumamus. Munus uero nr̃e confessionis uelut
ante pedes paternȩ pietatis offerentes: nr̃m posse in eius lau¬
de & ammiratione totum subleuemus Eius autem laudes
tantum quisq celsiori uoce clamat quanto hunc ardentius amitꝰ¬

Expanded text:
ilitas autem de eadem confessione proveniat, ibidem signatum ilitas autem de eadem confessione proveniat, ibidem signatum est, cum dicitur: Liberemus eum de superbia, et de his quae fecit, ut non eat in perditionem . At vero quia Scriptura iubet: Sāctus enim dies Domini est, nolite contristari. Quod ex nobis, vel in nobis triste est, omittamus: & quasi nobiscum sit hodie sponsus, gaudere pręsumamus. Munus vero nostrę cōfessionis, velut ante pedes Paternæ pietatis offerentes, nostrum posse in eius laude & admiratione, totum subleuemus. Eius vero laudes, quisque tanto celsiori voce clamet, quanto hunc ardentius amat
Abbreviated transcription (Latin):
paternos eius oculos cordis amictu uel corporis offendat Nam ut
ipsedicit omnis exaltatio genus est superbiȩ. per quam maxime
quisq fit ab hominabilis ut scriptum est apud dm̃. Meminerimꝰ
tamen. quia ad supernũ iudicem uel ad senatores cęli placandos
recogitatio seu confessio pec catispec ialiter prosit. iuxta illud
arra siquid habes. ut iustificeris Iniquitatem inquit meam
ego agnosco Et ideo quasi securus postulat: uerte faciem¬
tuam apec catis meis. Quis quis uero nr̃m uult sui meniti a¬
ciem contemplari. necesse hab& ut in hoc speculum intenditꝰ
enim pro ut nr̃a paruitas est illius gestis. uelquantũ nos
in imo uel quantum ipse in sublime sit anim ad uertere
poterimus. Hinc de quo lib& poenitene seriptũ est Respi¬
ci& homines idest scõs & dicer Pec caui: Qm̃ in illorum spo¬
ciositate considerat. quantum se deformẽ at tendat Quȩ in¬

Expanded text:
paternos ejus oculos cordis amictu vel corporis offendat. Nam, ut paternos ejus oculos cordis amictu vel corporis offendat. Nam, ut ipse dicit: Omnis exaltatio genus est superbiae, per quam maxime quisque sit abominabilis, ut scriptum est, apud Dominum . Meminerimus tamen, quia ad supernum judicem, vel ad senatores coeli placandos, recogitatio seu confessio peccati specialiter prosit, juxta illud: Narra si quid habes, ut justificeris . Iniquitatem meam, inquit, ego agnosco. Et ideo quasi securus postulat: Averte faciemtuam a peccatis meis . Quisquis vero nostrum vult sui meriti faciem contemplari, necesse habet ut in hoc speculum intendat, etenim, prout nostra parvitas est, illius gestis, vel quantum nos in imo, vel quantum ipse in sublime sit, animadvertere poterimus. Hinc de quolibet poenitente scriptum est: Respiciet homines, id est, sanctos, et dicet: Peccavi . Quoniam ad illorum speciositatem considerat quantum se deformem attendat. Quae ut
Abbreviated transcription (Latin):
e nobis sed exbonitate euuangelici regis. qui coeros & eclaudos ad
coniuuium suum dignatus est ascisci. Bene ergo nobiscũ agxtur
ał isdem paterfamilias nossuis sollempnus inter esse non dedignat᷑
quanti sunt etiam in remotissimis trans maria regionibus. qui tan¬
opere gauderent si eis uel semel ad eius sacrum corpus accedendi
possibilitas esset. Vnde etiam considerandum est. quid nobis adõ
donatum sit. nefortesieius prȩsentiã minus reuerenter senserimꝰ
aut infecto corde quob absit in conspectu eius uacui uenerimus. dicat
pse ꝓpheticum illud. Non est anima mea ad populum istum Etitẽ
rope estu orieorum & longe a renibus eorum Preterea cum
ad exemplum illius euuangelici regis intrauerit ut uideatsollem¬
nizantes tam quã discumbentes. namcũ spũ dĩ plenussit. nichil est
in creaturis dĩ quod eum latere possit . quisq: nr̃m procur&. neferte

Expanded text:
ex nobis, sed ex bonitate evangelici regis qui caecos et claudos ad ex nobis, sed ex bonitate evangelici regis qui caecos et claudos ad convivium suum dignatus est asciscere . Bene ergo nobiscum agitur, quod idem paterfamilias nos suis solemniis interesse non dedignatur. O quanti sunt etiam in remotissimis trans maria regionibus, qui tantopere gauderent si eis vel semel ad ejus sacrum tumulum accedendi possibilitas esset! Unde etiam considerandum est quid a Deo nobis donatum sit. Ne forte si ejus praesentiam minus reverenter senserimus, aut infecto corde, quod absit, in conspectu ejus vacui venerimus, dicat ipse propheticum illud: Non est anima mea ad populum istum ; et item: Prope es tu ori eorum, et longe a renibus eorum . Propterea cum ad exemplum evangelici illius regis intraverit, ut videat solemnizantes, tanquam discumbentes nam cum spiritu Dei plenus sit, nihil est in creaturis Dei quod eum latere possit, quisque nostrum procuret, ne forte
Abbreviated transcription (Latin):
detulerunt. Et quia per illos peccatorum confessio signatur
saltem uel hoc unum offeramus Uerum sidecst aurum sapientiş
si argentũ riit loquentis eloquium. si diuersarum uirtutum
gemmȩ. postremo si castitatis brssus miseris ab est: uel prȩdictos
caprarum pilos offeramus. quia forte & ipsi cum ueraci confessi¬
one placebunt Ulerum scilic&. quia quem ad huc exconsensu per¬
care delectat. falsum quod de prȩteritis uere poeniteat Ut autꝰ
quiddam dehumano usu loquamur. si quando pater familias
post tempus domũ suam reuertitur. omnis familia sol& adguudere
cum quidem & catelli exilientes. quodã gestu membroruon se monstrant
ictari. Quapropter & nos lic& uimentis insipientibus merito simus
comparandi. tamen si obistius honorem sollempnitatis qui eundem
nr̃m dnm nobis quodam modo representat gauisi fuerimus ul micas
miscđiȩ cius sperare quasi catuli submensa poterimus. Eit hoc non

Expanded text:
detulerunt. Et quia per illos peccatorum confessio designatur, detulerunt. Et quia per illos peccatorum confessio designatur, saltem vel hoc unum offeramus. Verum si deest aurum sapientiae, si argentum rite laudantis eloquii, si diversarum virtutum gemmae, postremo si castitatis byssus miseris abest, vel praedictos caprarum pilos offeramus, quia forte et ipsi cum veraci confessione placebunt. Veraci scilicet, quia quem adhuc ex consensu peccare delectat; falsum est, quod de praeteritis vere poeniteat. Ut autem quiddam de humano usu loquamur, si quando paterfamilias, post tempus. domum suam revertitur, omnis familia solet adgaudere: cum quidem et catelli exsilientes, quodam gestu membrorum se monstrant laetari. Quapropter et nos, licet jumentis insipientibus merito simus comparandi, tamen si ob istius honorem solemnitatis, quae eumdem nostrum Dominum nobis quodammodo repraesentat, gavisi fuerimus; vel micas misericordiae ejus sperare quasi catuli sub mensa poterimus. Et hoc non
Abbreviated transcription (Latin):
T onest inquit lausspetiosa inore peccatoris. Quid ergo de nobis cen¬
sendũ est. qui supͣ modum peccatores sumus & laudes eius at tẽpta¬
re prȩsumimus  Deniq eadem scã scriptura quȩ in persona iustori
dicit. laudent illum cȩli. mox subiunxit & terre: ne peccatores de¬
rarent Nam ad eo miscricordiam suam ds̃ multiplicat. ut non
solum homines. sed etiam uimenta saluet. Ergo & nos. eius dem pa¬
tris laude lic& indigni gaudeamus. Et quamuis non sit nobis os aperi¬
re prȩ confusione. tamen illud mosarcum unusquisq: nr̃m eidẽ dicit
cio quia misericors es dñẽ. Cummetu. & spe prestolantes utrum¬
ne sicut regibus consuetudo est. ut insuis natalicus reos absoluant
sic iste princeps dĩ propter gaudium sc̃ȩ suȩ sollẽpnitatis uinculi
nr̃a relaxet Siquidem & illud occurrit memoriȩ qđ inter
pretiosa filiorum isra hel munera etiam pilos caprarum quidĩ

Expanded text:
a: Non est, inquit, speciosa laus in ore peccatoris. Quid ergo de nobis cena: Non est, inquit, speciosa laus in ore peccatoris. Quid ergo de nobis censendum est, qui supra modū peccatores sumus, & laudes eius attentare prdicit: Laudent eum coeli, mox subjungit, et terra : ne peccatores desperarent. Nam adeo misericordiam suam Deus multiplicat, ut non solum homines, sed etiam jumenta salvet. Ergo et nos de ejusdem patris laude, licet indigni, gaudeamus. Et quamvis non sit nobis os aperire prae confusione, tamen illud Mosaicum unusquisque nostrum eidem dicat: Scio, quia misericors es, Domine . Cum metu et spe praestolantes, utrum sicut regibus consuetudo est, ut in suis natalitiis reos absolvant; sic iste princeps Dei propter gaudium suae sanctae solemnitatis, vincula nostra relaxet. Siquidem et illud occurrit memoriae, quod inter pretiosa filiorum Israel munera, etiam pilos caprarum quidam
Abbreviated transcription (Latin):
spirituali & perquem tantibenedictionem hereditate possidebt̃
ateor enim quod eius dempatris dilectoribus adeo placet taliuo¬
cabulo censeri. quod solet maximȩ post diuinũ nomen more
xp̃i anorum uersari. Quiscum pie loquens. aut benedictum
aut benedictionem sub quolib& obtentu nondicat : Cetetum
laudes eius resonare talibus ut cumq congruer&. qui iuxta apłm
sciunt quȩ est spes uocationis fidei. Videlic&e illius uocationis
cͥtiam ad sub eundum celsiorem gradum per eundẽ patrẽ institutũ
qui in uacuũ gratiam hano nequaquã accipiunt. sed quȩ eis adõ donta
sunt norunt. De quibus proptercor & animam unam sub unius
populi uocabulo ds̃ dicit. Ob auditu auris oboediuit michi. Quen
nimirũ inscĩs cius laudare iubemur Sed quales cum laudare debe¬
ant. scriptura non tacens : dicit ad ipsos. Qui timetis dñm. laudit
cum Et item. Laudabunt dñm qui requireht eum. Quo contn¬

Expanded text:
spirituali. Et per quem tanti benedictionem hæreditate possidebunt. spirituali. Et per quem tanti benedictionem hæreditate possidebunt. Fateor enim, quod eiusdem Patris dilectoribus adeo placet tali vocabulo censeri, quod solet maxime post diuinum nomen, more Christiano versari. Quis enim pie loquens, aut Benedictum, aut benedictionem sub quolibet obtentu non dicat? Cæterum laudes eius resonare, talibus vtcumque congrueret, qui iuxta Apostolū sciunt, quæ est spes vocationis Dei. Videlicet & illius vocaati sunt, sed etiam ad subeundum celsiorem gradum, per eumdem patrem institutum, qui in vacuum gratiam hanc nequaquam accipiunt, sed quae a Deo donata sunt , norunt. De quibus, propter cor et animam unam, sub unius populi vocabulo Deus dicit: Obauditu auris obaudiunt mihi, quem nimirum in sanctis ejus laudare jubemur . Sed quales eum laudare debeant, Scripteum. Et item: Laudabunt Dominum, qui quærunt eum. Quo contr
Abbreviated transcription (Latin):
d hanc itaq lucernam quasi in caliginoso unt huius stadio micantẽ
sub inde respiciunt: & in ipsa uident quo gressum operis tendant
uterna igitur est beatissimus BENEΡΙCTUS Lucerna inquã
ad hoc suꝑ cande labrum posita : ut ardens & lucens sicut de iohame
superno amore nonuchementer arsit: An iste cum uerbo &
opere tum signorum splendore non reluxit : Est igitur iucerna.
sed qualiter eundem preceptorẽ suum immo & dũm legiones mo¬
nachorum decentius appellabunt Dnm̃ inquam Siquidem
& helias dictus est dñs clisci Er gopietatis affectu. uocet᷑ lucerna
ed quasi parum est Ulocetur & iam stella. non tamen qualiscrmq
sed talis quȩ erudicus multos adiustitiam. refulgat iuxta illud
linielis inperpetuas aeternitates. Uocetur etiã sol. quia ful
etiam anglus. qui a legem requirunt exore eius. Postremo
Be NEDICTUS quem ds̃ ad eo benedixit in ommibene dictione

Expanded text:
Ad hanc itaque lucernam, quasi in caliginoso vitae hujus stadio micantem, Ad hanc itaque lucernam, quasi in caliginoso vitae hujus stadio micantem, subinde respiciunt, et in ipsa vident quo gressum operis tendant. Lucerna est igitur beatissimus Benedictus. Lucerna, inquam, ad hoc super candelabrum posita, ut ardens et lucens, sicut de suo prsuperno amore non vehementer arsit? An et iste, cum verbo et opere, tum signorum splendore non reluxit? Est igitur lucerna. Sed qualiter eumdem praeceptorem suum, imo et dominum legiones monachorum decentius appellabunt? Dominū, inquam, siquidem & Elias dictus est Dominus Elisæi. Ergo pietatis affectu vocetur lucerna. Sed quasi parum est, vocetur etiam stella. Non tamen qualiscumque: sed talis, quæ erudiens multos ad iustitiam, refulgeat, iuxta illud Danielis, in perpetuas æternitates. Vocetur etiam Sol, quia fulgetiā Angelus, quia legem requirunt ex ore eius. Postremo Benedictus, quē Deus adeo benedixit in omni benedictione
Abbreviated transcription (Latin):
GREGORIus astruit. qui assignanter ex quibusdam factis ipsum
aliquib nominatim expressis coȩquat dicens Nam in aqua ex
Postremo quod interplit ma superni muneris Karisiata ad pͥmo
disertus fuerit & quod monachorum regulam luculento sermone
& discretione precipua scripserit. laetabundis auribis eoꝵ enarrus
Laetabundis inqu̾ã. quia grande gaudium quibusq sana sapientib
hoc affert. quod eis superna prouidentia talem ac tantum ducem
constituit. quem ad promulgandam cȩlestis disciplinȩ legem dig¬
num & idoneum totus mundus agnoscat. Caudent ergo : & qͣsi
preuium sequentes de eius nutu pendunt : & cordis aciem in cũ
defigunt Caudent quia ꝑ eius magisterium ad cęlestis militis
tyrocinium sunt ad sciti. sperant sesub eius ducatu militantes.
ad superni regis palatium intromitti. Et quod sua nequaquam
prȩsimunt: euisdem suiducis intertessione se ad ipisei confidunt

Expanded text:
Gregorius astruit, qui assignanter ex quibusdam factis, ipsum Gregorius astruit, qui assignanter ex quibusdam factis, ipsum aliquibus nominatim expressis coaequat, dicens inter caetera: Nam in aqua ex Postremo, quod inter plurima superni muneris charismata, adprime disertus fuerit. Et quod Monachorum Regulam, sermone luculento, & discretione præcipua scripserit, lætabundis auribus eorum narrat. Lætabundis, inquam, quia grande gaudium quibusque sanum sapientibus hoc adfert: quod eis superna prouidentia, talem ac tantū Ducemconstituit, quem ad promulgandam coelestis disciplinae legem, dignum et idoneum totus mundus agnoscat. Gaudent ergo, et quasi praevium sequentes, de ejus nutu pendent, et cordis aciem in eum defigunt. Gaudent, quia per ejus magisterium, ad coelestis militiae tirocinium sunt asciti. Sperant sub ejus ducatu militantes, ad superni regis palatium intromitti. Et quod suis meritis nequaquam praesumunt, ejusdem sui ducis intercessione adipisci confidunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tato miraculo discipulũ equidẽ suꝑ aquas currere fecit. dum
plane in utroq facto rerũ liqueat obstare natura. uideris quid
horũ prȩcelleat. utrum uel aequale sit aquas diuisisse: Aut super
aquas sicco uestigio cucurrisse Ille in exutis aruis a quã sitienti
populo depetra produxit. iste desicca rupe fontẽ inusibus monado
elicuit . qui hodieq inruium fluit Ille brutos mores iudaeorũ quos
incredulos uocat & rebelles uirga coercuit. iste monachorum
gregem sicut uoluntarie auditu auris oboedient̃ quasi una po¬
sona propter unum cor alloquens filium nominat. & suaui xp̃i
iugo sub poni Multa dici prȩterea possent. quib: istarum perso¬
narum conuenientia patuisset: At equidem beatissimũ patre
legis latio specialiter morsi comparat. sed magnitudo uirtutum
atq signorum quibusq etiam excellentissimis uiris consertũ nichilo¬
minus ostendit. sicut ille mirabilis cius uitȩ relator papa uidelies

Expanded text:
tato miraculo, discipulum equidem super aquas currere fecit. Dum plane in utroque facto liqueat rerum obstare naturam; videris quid horum praecellat: utrum vel aequale sit, aquas divisisse, aut super eas sicco vestigio cucurrisse. Ille in exustis arvis, aquam sitienti populo de petra produxit ; iste de sicca rupe, fontem usibus monachorum elicuit, qui hodieque in rivum fluit. Ille brutos mores Judaeorum, quos incredulos vocat et rebelles, virga legis coercuit; iste monachorum gregem, sicut voluntarie auditu auris obedientem, quasi una persona, propter unum cor alloquens, filium nominat, et suavi jugo Christi supponit. Multa dici praeterea possent, quibus istarum personarum convenientia patuisset. Et hunc quidem beatissimum patrem legislatio specialiter Moysi comparat. Sed magnitudo virtutum, atque signorum, quibusque etiam excellentissimis viris, consertum nihilominus ostendit. Sicut ille mirabilis ejus vitae relator, papa videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
non fecerinius eius uoluntatem . dominum tamen in uocemius cũ
& sint oculi nr̃ĩ inmanibus eius intendentes. doneo ipst̃ suos
at tolłat oculos supernos & misereatur nr̃i. Sit nobis sempe
BENE Dictus incorde. sit semper BENE DICTUS¬
more. sir semper DENE DICTOs inactu quatinussi qu
uirtuseẜqua lausdiscipline. ut illud a postolicmimitantes
sit ds̃ pacis per ipsam insęcula sȩculorum aͥex¬

Expanded text:
non fecerimus eius volūtatem, Dominum tamē inuocemus eum, non fecerimus eius volūtatem, Dominum tamē inuocemus eum, & sint oculi nostri in manibus eius intendentes: donec ipse suos attollat super nos, & misereatur nostri. Sit nobis semper Benedictus in corde, Benedictus in ore, Benedictus in actu, quatinus si qua virtus, si qua laus disciplinsit. Deus pacis per ipsum, in saecula saeculorum. Ame
Abbreviated transcription (Latin):
oculitui uidentes preceptoretiuc Densq fidelis oꝑmio est qr¬
unus quisq sc̃o rum et̃ illis surg&t in regenerationẽ quos dño ad¬
quisiuit Cumigitur iuuersi huiuscȩ institutionis eius sequaa
inunũ coactifuerint. quale signũ apostolitus Bese dien.
tunc ile copiosus exercitus se ipsum ex hibebit  O qualigiuda
ille tripudi abit qui sese illis ohertibus misccripotuerit Nun
om̃s uel loeo ucł affectu uicini. incum cordis intuitum ditgant
mnia emm omibus factus est Haber enimpaeri formam
in puero quami se quanturut qm̃ asecciũplum IA aC do cbi¬
tiscint primordia sua cautatit fermentart: ac de uiceps qui÷. pe¬
ae tatum successiones sint perseti sensu ut ipaterna sui nutria
pietate non degenerent nȩ forte si ab excellentiori gradu cecider
grauius elidantur: Sed & nos quicuniq deliquimus nullo modo ab
speranda elementia deficiamins qui a uuicus & post chinum mortu
suscitauit. Confracta restaurauit. desperata curauit Et quat

Expanded text:
reparavit, ut nec scissura quidem appareret; nos, qui vasa ad hovnusquisque sanctorum cum illis surget in regeneratione, quos Domino acquisiuit. Cum igitur vniuersi huiusce institutionis eius sequaces, in vnū coacti fuerint: quale signum Apostolatus Benedicto tunc ille copiosus exercitus se ipsum exhibebit? O quali gaudio tunc ille tripudiabit, qui sese illis cohortibus immiscere potuerit! Nunc omnes, vel loco vel affectu vicini, in eum cordis intuitum dirigant. Omnia enim omnibus factus est. Habet enim pueri formam in puero quam sequantur: vt quoniā ad exemplum Isaac Deo oblati sunt, primordia sua caueant fermētare. Ac deinceps quiq. per ætatum successiones sint perfecti sensu: vt a paterna sui nutricij pietate non degenerent. Ne forte si ab excellentiori gradu ceciderint, grauius elidātur. Sed & nos quicumque deliquimus, nullomodo ab speranda clementia deficiamus: quia viuens & post obitum mortuos suscitauit, confracta restaurauit, desperata curauit. Et quamuis
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ alii ut iam dictum est eiusdẽ scȩ̃ institutionis decretores sed tãꝗ
huic quoq dicatur nouite ex nomine. Iste est qui in hac cȩlesti idiscipli¬
na placidius effulsit Nam & ante morsen sacrificiorũ ccrimoniȩ &
circumcisionis ritus frequentatissimo uiguit usu. qui tamen specialit̃
ꝑ eundẽ morsen inculcatus est. Sic ergo & huic beatissimo legis¬
latori non pre iudicant alii patres qui scȩ regulȩ munia descripsert̃.
sed magis ut assertores eius sanc cita confirmant. Neq eni ab re
sc̃s iste morsi comparatur. quando quidẽ non pauca magnalia pęne
similiter ab utrisq gerunt᷑. Mysterii itaq: maiestate separata
qua sub illo omnia infigura contingebant. de cetero multa re pe
equidem priuigium utrisq: est commune. quod ambost̃ legis latores
lle quȩrulas hebrȩorũ turbas de cgypto exire suasit. iste uero qͥsi
degenuinis carnalium desideriorum tenebris. multas populo

Expanded text:
quidam alij, sicut iam dictum est, eiusdem sanctæ Institutionis decretores: sed tanquam Moysi, huic quoque dicatur. Noui te ex nomine, Iste est, qui in hac cœlesti disciplina placidus effulsit: Nam ante Moysem, Sacrificiorum cæremoniæ, & Circuncisionis ritus, frequentissimo viguit vsu: qui tamen specialiter per eundem Moysem inculcatus est. Sic ergo & huic Beatissimo Legislatori non præiudicent alij Patres, qui sanctæ Regulæ munia descripserunt: sed magis vt assertores eius sancita confirment. Neque enim abs re, sanctus iste Moysi comparatur, quādoquidem, non pauca magnalia pene similiter, ab vtrisque geruntur. Mysterij itaque maiestate separata, qua sub Moyse, omnia in figura contingebant. De cætero multa reperiequidē priuilegium vtrisque est commune; quod ambo sunt legislatores. Ille querulas Hebræorum turbas, de Ægypto exire suasit: iste vero, quasi de genuinis carnalium desideriorum tenebris multas ex populo
Abbreviated transcription (Latin):
eq eni credimus contigisse qđ dientem unioe dilctũ bcatum⁊ n¬
uidelic& maurũ has in partes ad huc uitens ditretao sen aut
demũ trans ferri uoluerit  nte eñ cum sca mens eus adto ⁊ rnuis¬

Expanded text:
Nec abs re credimus cōtigisse, quod clientem vnice dilectum, beatum Nec abs re credimus cōtigisse, quod clientem vnice dilectum, beatum videlicet Maurum, has in partes adhuc viuēs direxerit, & demum se transferri voluerit. Forte enim, cū sancta mens eius adeo di
Abbreviated transcription (Latin):
mox ut expotitus est dilectam solitudinẽ se uincens deseruit.
in promptũ habentur : nos interim taceamus deilis. Hoc tamen
d eius honorificentiã referamus. qđ non alius quilib& exinagi¬
tris eccłȩ uitã tantipatris digessit. quam insignis ille disertissimꝰ¬
is papa GREGoRitis qui totũ qđ seripsit quasi aurũ refulgae
iuinitus enĩ dispositũ est. ut cũ idem excellentissimus legis lacor
necteris modissit a dõ dccoratus. etiã hinc maiora auetoratate
am ipse quã legis latio eiꝰ roboraret᷑. qđ eandẽ uitam suminus apo¬
tolicȩ sedis pontifex ordinauit Quȩ scilic& inta etiam exoe¬
dasione dalogi ut plurib innotescerer & nõ solum apuiad latmos
ed etiã apud grecos notissima for&e. Noc illud pretereat
qđ omnimodis gauderidũ est nobis hune tantum splena̾orem
phanic nrãm occiduã regionẽ uenisse diumo nutu donatum sit:

Expanded text:
mox ut expetitus est, dilectam solitudinem se vincens deseruit, mox ut expetitus est, dilectam solitudinem se vincens deseruit, in promptu habentur, nos interim taceamus de illis. Hoc tamen ad ipsius honorificentiam referamus, quod non alius quilibet ex magistris Ecclesiae vitam tanti patris digessit, quam insignis ille disertissimus papa Gregorius, qui totum quod scripsit, quasi aurum refulget. Divinitus enim dispositum est, ut cum isdem excellentissimus legislator in cæteris modis sit a Deo decoratus: etiam hinc maiori authoritate, tam ipse quam legislatio eius roboretur, quod eādem vitam summus Apostolicæ Sedis Pontifex ordinauit. Quæ scilicet vita, etiam ex occasione Dialogi eius, pluribus innotesceret: & non solum apud Latinos, sed etiam apud Græcos notissima foret. Nec illud prætereat quod omnimodis gaudendum nobis est, hunc tantum splendorem in hanc nostram occiduam regionem venire, diuino nutu donatum esse.
Abbreviated transcription (Latin):
esse studia philosophorum ad huc tenerrimus cognauit Qui
grandeuo animo iam tunc subire hȩrenui uastitatem ausus est:
qđ nec ipse quidem marunus toto orbemirabilis fecisse refert᷑
Et quia iugum non solum ab ad olescentia sed etiam ab infintia¬
ipsa portauit. ut ibidem hi cremias prosequitur. in illo c̃elesti
capitolio singulariter sedebit: Nec sine diuino moderamine
gestum fuisse constat. qđ aculeos temptationis insese tam ua¬
lidos ibidem expertus est Sicut enim dux bonorum pctris
primo sibi ostensus est tuno dominico gregiprȩlatus. sic iste
or inceps di tantorlini milibus monahorum preferendus oportuit
ut ꝓprio discrimine ꝓbar& qualit̃ subditis misereri debiusset
uia tamen ꝓprium & primũ certaminis impetum fortiterde¬
uicit : tale quid de inceps num quã sensit. Quã oboe dienł sane
& quã disserte priuato bono quisq debeat: cõmune bonũ preferre :
hc spiritualis discipline magister. in hoc suo facto demonstrat. qđ

Expanded text:
 studia adhuc tenerrimus cognovit; qui grandaevo animo jam tunc eremi vastitatem subire ausus est. Quod nec ipse quidem Martinus, toto orbe mirabilis, fecisse refertur. Et quia jugum non solum ab adolescentia, sed etiam ab ipsa infantia portavit , ut ibidem Jeremias prosequitur, in illo coelesti capitolio singulariter sedebit. Nec sine divino moderamine gestum fuisse constat, quod aculeos tentationis in sese tam validos, ibidem expertus est. Sicut enim dux bonorum Petrus, primo sibi ostensus, est tunc Dominico gregi praelatus; sic iste princeps Dei tantorum millibus monachorum praeferendus, oportuit ut proprio discrimine probaret, qualiter subditis misereri debuisset. Quia tamen primo certaminis impetum fortiter devicit, tale quid deinceps nunquam sensit. Quam obedienter sane, et quam diserte privato bono quisque debeat commune bonum praeferre, hic spiritalis disciplinae magister in hoc suo facto demonstrat. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
minica ex probratio consideranda est quadicit. Generatio mala & ad¬
qui ad serui curationẽ solam eius iussionẽ sufficere nondubitauit
aec exterius inseri quorundã tepiditas exigit. quorũ deuotio cessan¬
tib signis frigescit. Porro eidẽ beatissimo uiro sua prȩrogatiua am¬
modum sufficit qui tantopere fulgoris emicat. ut etiã remotissimos
totius xp̃i anitatissinus radus suȩbeatitudinis illustr&. Hunc & enĩ¬

Expanded text:
minica exprobatio consideranda est, qua dicit. Generatio mala & adminica exprobatio consideranda est, qua dicit. Generatio mala & adqui ad serui curationem, solam eius iussionem sufficere non dubitauit. Hæc exterius inseri, quorumdam tepiditas exigit: quorum deuotio, cessantibus signis frigescit. Porro eidem beatissimo Patri, sua prærogatiua admodum sufficit: qui tantopere fulgoris emicat, vt etiam remotissimos totius Christianitatis sinus radiis suæ beatitudinis illustret. Nec Mon
Abbreviated transcription (Latin):
aut conso lari dignetur. quo sibi placitos lȩtificare consueuit¬
alumpnos. Hoc solum quippe magnũ nob̵ deb& uideri. qđ talib
prestat ut eius sc̃ȩ sollempnitati possimus inter ee & despe mise¬
ricordiȩ cius gaudere Necminor est eius potentia uł pietas.
quam si miracula frequentar&: Sed nimirũ necesse est ut per
omnẽ eccłam cessantib signis manifestetur. qui sint illi qui uniue¬
salem fidem ꝓpt̃ presentia miracula. uł qui ꝓpt̃ futurȩ ui tȩ beat¬
signa potius facient. ut coram eis qui uoluntarie peccant ut scriptõ
est offendiculũ ponatur. Necdum tamen eadem miracula pe¬
nitus adhuc desunt qm̃ & ad sacro scm eiusdem patris sepul cbrũ
& in aliis beatȩ ens memorie locis. hec etiã non ignorantur
Signorum sane inquisitorib quiunumquẽq patrem scm uel potentẽ¬
ex multiplicitate ud raritate eorundẽ signorũ arbitrantur. illa do¬

Expanded text:
aut consolari dignetur, quo sibi placitos alumnos laetificare consuevitaut consolari dignetur, quo sibi placitos alumnos laetificare consuevit. Hoc solum quippe magnum nobis debet videri, quod talibus praestat, ut ejus sanctae solemnitati possimus interesse, et de spe misericordiae ejus gaudere. Nec minor est ejus potentia vel pietas, quam si miracula frequentaret. Sed nimirum necesse est, ut per omnem Ecclesiam cessantibus signis, manifestetur qui sint illi qui universalem fidem, propter praesentia miracula, vel qui propter futuram beatsigna potius facient, ut coram eis qui voluntarie peccant, ut scriptum est, offendiculum ponatur . Necdum tamen eadem miracula penitus adhuc desunt, quoniam et ad sacrosanctum ejusdem patris sepulcrum, et in aliis beatae ejus memoriae locis, haec etiam fieri non ignoramus. Signorum sane inquisitoribus, qui unumquemque patrem sanctum, vel potenteel multiplicitate eorumdem signorum arbitrantur, illa Do
Abbreviated transcription (Latin):
norantes occurrere possent existere causas prȩstitit. quo& alias
sollempnitates gaudio xp̃ianorum ad auger& . quib: ꝓuoto quisq¬
ad uenir&: Descã uidelic& eius trans latione nec non & tumula
Quo in loco tanta ut itadixerim & tam mira miracula & inscripto
referunt᷑ gesta & sub oculis patrata dinoscuntur : ut ipsorũ fulgo
& iam quosq remotos ad eius reuerentiam excitare potuerit Quȩ
lic& instante iam tempore antichristi. cuius faciem ut scriptum est
prȩced& egestas cessare uideantur : prestantior tamen sanitas ani¬
marum semꝑ eius meritis obtenta prȩbetur Cessare autẽ diuina
miracula uł ibi uł alias nostrorũ enor mitas peccaminũ facit. qui
post reuelatam xp̃i gratiam retro sumus conuersi De ipsoquippe
dño ihũ xp̃o perhibetur quia ꝓpter excȩcationẽ infidelis populi
nullam in capharnaum potuerit & melius noluerit patrare uirtut
Nos ergo non sumus digni. ut illo fauore sc̃s iste pater nos foueat.

Expanded text:
es coluissent: existere causas præstitit, quibus & alias solemnitates gaudio Christianorum adaugeret. De sancta videlicet illius Translatione, necnon & Tumulatdunt. Quo videlicet in loco tanta vt ita dixerim, tam mira Miracula, & in scriptura referuntur gesta, & sub oculis patrata dignoscuntur: vt ipsorum sulgor etiam quosque remotos ad eius reuelicet instante jam tempore Antichristi, cujus faciem, ut scriptum est, praecedet egestas , cessare videantur; praestantior tamen sanitas animae semper ejus meritis obtenta praebetur. Cessare autem divina miracula, vel ibi, vel alias, nostrorum enormitas peccaminum facit: qui post revelatam Christi gratiam retro sumus conversi. De ipso quippe Domino Jesu Christo perhibetur, quia propter obcaecationem infidelis populi, nullam in Capharnaum potuerit patrare virtutem Marc. VI, 5. Nos ergo non sumus digni, ut illo favore sanctus iste pater nos foveat,
Abbreviated transcription (Latin):
ad eius sacro sc̃m tumulum accurritur : Nam non quiq pagenses
uerum etiam plebs urbana . nobilib uiris conserta. deri corum
quoq honestis quasi inflorata ꝑsonis. lactabunda confluit: &
commune patrociniũ deuota requirit: Nam quasi enimpar
ẽe desiderio deuotorũ ds̃ prospicer&. si fomel in anno tantum
sollem pnitatem eiusdem patris fideles coluissent. cui non desi

Expanded text:
ad eius sacrosanctum tumulum tanti accurrunt. Nam non quique pagenses, ad eius sacrosanctum tumulum tanti accurrunt. Nam non quique pagenses, verum etiam plebs vrbana, nobilibus viris conserta, clericorum etiā honestis quasi inflorata personis, lætabunda confluit: & commune patrocinium deuota requirit. Nam quasi parum esse desiderio deuotorū Deus prospiceret, si semel tantum in anno, solennitatē eiusdem Patris fideles coluissent: exi
Abbreviated transcription (Latin):
ante refulget : quȩ fidelium cordibus & effectum deuo¬
tionis augere : & spirituale gaudium afferre consueuit :¬
erito siquidem tanti patris memoriae idem fideles congaudent:
ut illud propheticũ impleatur: Dicite iusto: qm bene :¬
titem: Memoria iusti cum laudibus: Constat enim qđ
unumquemque scõrum xp̃i ana pietas. tanto uenerabilitis
colit : quanto celsius hunc adõ decoratũ cognouerit Unde
& istum patrem diuino quodam instinctu specialius amat.
eiusq memoriam dulcius recens& Nimirum non nescia
qđ illum om̃i potens ds̃ inter summos & electos scãe eccłȩ patres
mirum in modũ ꝓuexit : & inter scȩ fidei fundatores. ac celestis
disciplinȩ censores. insigniter sublimauit: Quippe. quem
sc̃ĩ sp̃s karismate tum miraculorũ signis. tum uirtutũ exerci¬
tiis ad ornauit : ut dignus inmundo apparer&. ꝑquem excel¬
sioris ordinis multitudinem innormar&: Unde est qđ in
porib: eueniunt : tam deuote. tamq libenter & extantis partib:

Expanded text:
ante refulget, quæ fidelium cordibus: & affectum deuotionis augere, & spiritale gaudium afferre consueuit. Merito siquidem tanti Patris memoriæ iidem fideles congaudent: vt illud Propheticum impleatur. Dicite iusto, quoniam bene. Et item, Memoria iusti cum laudibus. Constat enim, quod vnumquemque sanctorum Christiana pietas tanto venerabilius colit: quanto celsius hunc a Deo decoratum cognouerit. Vnde & istum Patrem, diuino quodam instinctu specialius amat: eiusque memoriam dulcius recenset. Nimirum non nescia, quod illum omnipotens Deus, inter summos & electos sanctæ Ecclesiæ Patres, mirum in modum prouexit: & inter sanctæ fidei fundatores, ac cælestis disciplinæ censores, insigniter sublimauit. Quippe, quem sancti Spiritus charisma, tum miraculorum signis, tum virtutum exercitu adornauit: vt dignus in mundo appareret, per quem excelsioris ordinis multitudinem informaret. Inde est, quodporibus eueniunt: tam deuote tamque libenter, & ex tātis partibus,
Abbreviated transcription (Latin):
Et adduxit me aduã australem. E eret portaquȩ respiciebat ad austrum INI.¬
Et mensus est frontẽ & uestibulũ eius iuxta mensuras superiores. & fe¬
nestras tius & uestibula incircuitu. sicut fenestras e&eras. Quinqua¬
gintacubito longitudinẽ. & latitudinẽ uiginti quinq cubitq: Et
ingradibus septẽ ascendebatur ad eam. & uestibulũ antefrontes cuis
Etcelate palmȩ erant. unahinc. & alttraide infronte tiusU.

Expanded text:
me ad viam australem et ecce porta quae respiciebat ad austrum et mensus est frontem eius et vestibulum eius iuxta mensuras superiores et fenestras eius et vestibula in circuitu sicut fenestras ceteras quinquaginta cubitorum longitudine et latitudine viginti quinque cubitorum et in gradibus septem ascendebatur ad eam et vestibulum ante fores eius et celatae palmae erant una hinc et altera inde i
Abbreviated transcription (Latin):
t adduxit me ad atriũ exterius. & eccegazophilatia & pauimontum
stratũ lapide matrio ꝑ circuitum
Irigintagazophilacia incircuitu pauimenti
Et pauimentum infronte portarũ situndũ longitudinẽ portarũ erat instruis
t mensus est latitudinẽ a facie portȩ inferioris usq: ad frontẽ atrii interioriss

Expanded text:
t eduxit me ad atrium exterius, et ecce gazophylacia, et pavimentum stratum lapide in atrio per circuitum: triginta gazophylacia in circuitu pavimenti. Et pavimentum in fronte portarum, secundum longitudinem portarum erat inferius. Et mensus est latitudinem a facie portae in
Abbreviated transcription (Latin):
nabilẽ. siue carnẽ. quȩ ñ de fide sũpta ẽ. s facta de ubo in carnẽ
amnũso atq mutato: qr tria falsa ⁊ uana apollinaristaꝵ hereticoꝵ
tres partes uarie ꝓtuler t̃. Nec dicimꝰ qđ beata uͥgo maria hom¬
ue sine deitate conceꝑit. qͥ ereatꝰ a spũ sc̃o postea sit suscept
a ũbo qđ nestoriũ p̃dicantẽ merito iusteq d̾anauimꝰ S dicimꝰx p̃m¬
di filiũ dm̃ uerũ natũ de dõ patre sine ullo initio tẽporis. eun¬
ac̾q hominẽ uerũ natũ de matre homine certa plenitudine
tẽporis: nec eiꝰ humanitatẽ qua minor ẽ patre. minuere aliqͥa

Expanded text:
nnconverso atque mutato, quae tria falsa et vana Apollinistarum haereticorum tres partes varie protulerunt. Nec dicimus quod beata virgo Maria hominem sine deitate conceperit, qui creatus a Spiritu sancto, postea sit susceptus a Verbo, quod Nestorium praedicantem merito justeque damnavimus. Sed dicimus Christum Deum verum, natum de Deo Patre, sine ullo initio temporis, eumdemque hominem verum, natum de homine matre, certa plenitudine temporis. Nec ejus humanitatem, qua minor est Patre, minuere aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
ab in uiolata uͥgine sine c̃cupiscentia ẽ c̃ceptꝰ ⁊ natꝰ. siue qd̾ ita ẽ ul¬
cerib matris editꝰ. ut fec̃ditas pareret ⁊ uͥginitas ꝑmaneret: ñ tañ
alterius nat᷑ȩ erat eiꝰ caro qua nr̃ae. nec alio illi qũa ceteris homin¬
b anima ẽ inspirata pͥncipio. quȩ excelleret ñ diu̾fitate genens
desid̾ioꝵ gignebat c̃pugnantiã uoluntatũ. Sensus corporei ui¬
gebant. sine lege peccati. ⁊ ueritas affectionũ sub moͬramine
dĩtatis ⁊ m̃tis nec tẽptabat᷑ illecebris. nec cedebat in iuiris. Ueris
homo uero unitꝰ ẽ d̾o. ñ sed̾m subexistentẽ prius animã deduete cȩlo.
nec sed̃m carnẽ creatꝰ ex nichilo eandẽ gerens in u̾bi ditate ꝑsona.
i tenens nobiscũ cõmunẽ in corpore animaq naturã. Non enĩ eet
tantũ sic̃ heretiei fotiniani: nec ita hominẽ ut ei aliqd desit. qd̃
ad humana certũ ẽ ꝑtinere naturã: siue animã. siue m̃t̾e ratio¬

Expanded text:
iolata virgine sine concupiscentia est conceptus et natus, sive quod ita visceribus matris est editus, ut fecunditas pareret, et virginitas permaneret, non alterius tamen nature erat eius caro quam nostrae, nec alio illi quam ceteris hominibus anima est inspirata principio, quae excelleret non diversitate generis, desideriorum gignebat compugnantiam voluntatum; sensus corporei vigebant sine lege peccati, et veritas affectionum sub moderamine deitatis et mentis nec temptabatur illecebris nec cedebat iniuriis. Verus homo, verus unitus est Deo, nec secundum existentem prius animam deductus e celo nec secundum carnem creatus ex nichilo, eandem gerens in verbi deitate personam et tenens communem nobis in corpore animaque naturam. Non enim esset tantum sicut haeretici Photiniani; nec ita hominem, ut aliquid ei desit quod ad humanam certum est pertinere naturam, sive animam, sive mentem ratio
Abbreviated transcription (Latin):
confusionis ldre sociauit tunc toto orbe ditfusus corporib h um dere
uitȩ celestis usus ioleuit hoc illud ẽ qđ minis trantede ens eii
in maculati corporis obsequis exibere. hȩc ẽ cȩlestis e la mlitus
quã laudantiũ exercitius angelorũ ꝓmit tebat &teris habe mis

Expanded text:
confusionis labe sociavit, tunc toto orbe diffusus corporibus humanis confusionis labe sociavit, tunc toto orbe diffusus corporibus humanis vitae coelestis usus inolevit. Hoc illud est quod ministrantes in terris ino immaculati corporis obsequiis exhiberet. Haec est coelestis illa militia, quam laudantium exercitus angelorum promittebat in terris. H
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ quȩ non nubunt neq nubentur erunt sicut angeli in celo
Nemo ergo mirentur s̃ angłis comparet᷑ quȩ angłoꝵ dño
copulantur. Quis igit᷑ nega hanc uitã fluxisse de cȩlo
quon non facile inueminus in terris iisi post quã dĩ in haee
terreni corporis menbra descendit: Tunc inuterũ uirgo
concepit & uerbũ caro factũ ẽ ut caro fiero ds̃. Dic& aliquis
sed etiam helias nullis corporeis coitus fuisse ꝓ mixtus
cupiditatib inuenitur. Ideo ergo curru raptus ad cȩlũ. ude
cũ dño appare ingloria ideo dm̃ci uenturui ẽ precursor
aouentus & maria tympanũ sumens pudore uirgineo echoros
duxit. Sed considerate cuiuis illa speciẽ gerebat tune non ne
ecclesiȩ que religiosos popili cȩtus qui carmina diuna conci¬
nerent imaculato uirgo sp̃u sẽo copulauit. ENa euia teoppdo
hnerosolimis fuisse legimꝰ uirgines deputatas. Sed quid apostosus

Expanded text:
quoniam quae non nubent, neque nubentur, erunt sicut angeli in coelo quoniam quae non nubent, neque nubentur, erunt sicut angeli in coelo . Nemo ergo miretur si angelis comparentur, quae angelorum Domino copulantur. Quis igitur neget hanc vitam fluxisse de coelo, quam non facile invenimus in terris, nisi postquam Deus in haec terreni corporis membra descendit ? Tunc in utero virgo concepit, et Verbum caro factum est, ut caro fieret Deus . 12. Dicet aliquis: Sed etiam Elias nullis corporei coitus fuisse permixtus cupiditatibus invenitur. Ideo ergo curru raptus ad coelum, ideo cum Domino apparet in gloria, ideo Dominici venturus est praecursor adventus . Et Maria tympanum sumens pudore virgineo choros duxit . Sed considerate cujus illa speciem tunc gerebat. Nonne Ecclesiae, quae religiosos populi coetus qui carmina divina concinerent, immaculato virgo spiritu copulavit? Nam etiam templo Hierosolymis fuisse legimus virgines deputatas. Sed quid Apostolus