comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gitur intellectum: Et pͥmo. ad¬
uerte nũc michi tͥpharium
quendã floris statum. ĩ cauipo.
morto. inthalamo. ut post hoc
etiam illud facilius comꝑtũ fiat:
cur se potissimũ campi florem
elegerit appellare. Etin campo
quidem. atꝙ ortooritur flos:
inthalamo aũt niuiune. Redo¬
let ⁊ lucet iueo: non tũ erectus
⁊ stans. ut inorto. uł campor s
plane iacens tamꝗͣ qui illatus
sit. ñ ĩnnatus Propt̾ea. zneces¬
se est sane reparare frequent
⁊ semꝑ recentiores apponere flo¬
res: quod diuodorem suũ mini-¬
me retineãtax nec decorem.
Q uod si ut ĩnalio serione p̃fatꝰ
sum lectulus respersus florib
conscientia est boni̾s referta oꝑi¬
bus: uides certeut similitudo
seruetur. nequaquam sufficẽ
semel. uel secundo operariqd̃
bonum est. uisi incessanter ad¬
dam noua pͥorib. quatenus se¬
ninans in benedictionib de
bũdictioĩb ⁊ metas. Alioquin
iacet ⁊ marcet flos boni oꝑis:

Expanded text:
gitur intellectum. 2. Et primo adgitur intellectum. 2. Et primo adverte nunc mihi trifarium quemdam floris statum; in campo, in horto, in thalamo: ut post hoc etiam illud facilius compertum fiat, cur se potissimum campi florem elegerit appellare. Et in campo quidem atque in horto oritur flos, in thalamo autem minime. Redolet et lucet in eo, non tamen erectus et stans, ut in horto vel campo; sed plane jacens, tanquam qui illatus sit, non innatus. Propterea et necesse est sane reparare frequenter, et semper recentiores apponere flores, quod diu odorem suum minime retineant, nec decorem. Quod si, ut in alio sermone praefatus sum, lectulus respersus floribus conscientia est bonis referta operibus ; vides certe, ut similitudo servetur, nequaquam sufficere semel vel secundo operari quod bonum est, nisi incessanter addas nova prioribus, quatenus seminans in benedictionibus, de benedictionibus et metas. Alioquin jacet et marcet flos boni operis
Abbreviated transcription (Latin):
go flos campi: xluii.¬
⁊ lilium conuallium:
Ad hoc respicere puto:
quod sponsa de resꝑsis
lectulum florib cõmendarat:
Ne enĩm sibi flores ascriberet il¬
los quib lectulus decoratꝰ.⁊ ue
nustatus thalamus uidebatur:
infert sponsus se cẽ florem cãpiͭ.
nec de thalamo sane prodire flo¬
res. s decampo. ⁊ suo munere
⁊ sui participatione fieri quod
renitet.⁊ quod redolet. Ne quis
ergo exprobare illi poss ⁊ dicere.
quid habes quod non accepisti:
si aũt.accepisti quid głaris qĩ
nõ acceꝑis: ĩp̃e clilecte sue sicut
ambitiosus amator. ita infor¬
mator benignus. pie illi dig¬
nanterq demonstrat: ciu ni¬
torem de quo głabatur. ac suaue¬
olenriam lectuli debeat depu¬
tare. Eigo flos campiniquit:
de me est quod głaris: Saluberi¬
me amonennit. ⁊ ex hoc loco. qr
nequaquã głari oportet: et siqͥs
głatur. in domino glorietur:
at scd̾m lit̾am istuo. Nunciam
scrutemur ipõ de quo loquim᷑ :
adiuuante sp̃alem qui in ea te¬

Expanded text:
go flos campi, et lilium convallium . Ad hoc respicere puto quod sponsa de respersis lectulum floribus commendarat. Ne enim sibi flores adscriberet illos, quibus lectulus decoratus, et venustatus thalamus videbatur, infert sponsus se esse florem campi; nec de thalamo sane prodire flores, sed de campo; et suo munere et sui participatione fieri quod renitet, et quod redolet. Ne quis ergo exprobrare illi posset, et dicere: Quid habes quod non accepisti? Si autem accepisti, quid gloriaris quasi non acceperis ? ipse dilectae suae, sicut ambitiosus amator, ita informator benignus, pie illi dignanterque demonstrat, cui nitorem, de quo gloriabatur, ac suaveolentiam lectuli debeat deputare. Ego flos campi, inquit: de me est quod gloriaris. Saluberrime admonemur et ex hoc loco, quia nequaquam gloriari oportet: et si quis gloriatur, in Domino glorietur . Et secundum litteram istud: nunc jam scrutemur, ipso de quo loquitur, adjuvante, spiritualem qui in ea te
Abbreviated transcription (Latin):
dominꝰ ⁊ amabił nimis: paruu¬
lus utiq quinatus est nobis. Gͣ
nõ maiestas atcollitur bic: s cõ¬
mendat᷑ humilitas ⁊ digneq ae
rationabiliter. quod ĩfirmũ et
stultum ẽ dĩ. hominũ fortitudini
⁊ sapiennȩ antefertur. Ip̃i sunt
namꝙ ligna siluestria.⁊ infruc¬

Expanded text:
amabilis nimis, parvulus utique, qui natus est nobis . 4. Ergo non majestas attollitur hic, sed commendatur humilitas; digneque ac rationabiliter quod infirmum et stultum est Dei, hominum fortitudini et sapientiae antefertur. Ipsi sunt namque ligna silvestria et infruc
Abbreviated transcription (Latin):
gines carnis aut crucis: aut
alias quascumq corporearum
similitudines infirmitatum.
In his namq iuxta ꝓph̃am. ñ
erat ei spẽs: neque decor. Hec
aũt eo intuito nuc puschrum
decorumq ꝓnunciat. in nisiõe
meliori illum sibi apparuisse
significans. ore enimados sicut
quondam cũ scõ moyse. loqui¬
tur cum sponsa: ⁊ palam ñ per
enigniata ⁊ figuras deũ uidet:
Calem demq ore ꝓnunciat. qua¬
lem ⁊ mente cõspicatur: uisiõe¬

Expanded text:
gines carnis, aut crucis, aut gines carnis, aut crucis, aut alias quascunque corporearum similitudines infirmitatum. In his namque, juxta prophetam, non erat ei species neque decor . Haec autem eum intuita, nunc pulchrum decorumque pronuntiat, in visione meliori illum sibi apparuisse significans. Ore enim ad os, sicut quondam cum sancto Moyse , loquitur cum sponsa; et palam, non per aenigmata et figuras, Deum videt. Talem denique ore pronuntiat, qualem et mente co
Abbreviated transcription (Latin):
occuli tui columbarum. Añt
nõ habebas ⁊ iõ reprunenda
fuisti. s nũe copiam habetoui¬
am quam petebas. necenm ł
modo ad huc ad illam potes: set
que tamen int̾im sufficere poᷤ¬
sit. Sane ducenda es declari¬
tate inclaritatem: ⁊ ꝓpea uide
ut potes modo⁊ cum plus pot̃iᷤ
plus uidebis: Non puto fratreᷤᷤ
non puto mediocrem hanc neq
cõmunem ẽẽ om̃ib uisionẽ:
⁊ sisit inferior illa quam uiden¬
dus est infuturo. Demq exbi ᷤᷤ
que secuntur aduertite: Seqͥ¬
tur enim: Noce tu pulcheres:
dilectẽ ini. ecce tu pulcher:
Nides quam in excelso stat ⁊ in
sublume mentis uerticem extu¬
lit̾ que uniũsitatis dñm qua¬
dam sibi ꝓprietate uendicet
indilectum: Atcende enm
quomͦ non simpliciter dilecte
s dilecte mẽi inquit: ut ꝓpͥũ
designaret: Magna uisio ꝓr¬
sus : de qua ista mid fiducie⁊
auctoritatis excreuit. ut oĩum
dñm. dnñ nesciat s dilectũ
Axistimo enĩ nequaquam hac
uice eius sensib inportatasima¬

Expanded text:
oculi tui columbarum. Ante non habebas, et ideo reprimenda fuisti: sed nunc copiam habeto viam quam petebas: nec enim vel modo adhuc ad illam potes, sed quae tamen interim sufficere possit. Sane ducenda es de claritate in claritatem: et propterea vide, ut potes, modo; et cum plus poteris, plus videbis. 6. Non puto, fratres, non puto mediocrem hanc, neque communem esse omnibus visionem, etsi sit inferior illa, qua videndus est in futuro. Denique ex his quae sequuntur advertite. Sequitur enim: Ecce tu tur enim: Ecce tu pulcher Vides quam in excelso stat, et in sublime mentis verticem extulit, quae universitatis Dominum quadam sibi proprietate vindicet in dilectum. Attende enim quomodo non simpliciter, Dilecte; sed, dilecte mi, inquit, ut proprium designaret. Magna visio prorsus, de qua ista in id fiduciae et auctoritatis excrevit, ut omdominum nesciat, sed dilectum. Existimo enim nequaquam hac vice ejus sensibus importatas ima
Abbreviated transcription (Latin):
Et id circo plus diligit quod se sen¬
tit indiligendo uictam ⁊ iõ plꝰ
miratur quod̾ p̃uentã agnoscit:
Uñ nõ cõtenta est semel dre pu¬
lerum nisi reppetat ⁊ decorum:
eminentiam decoris illa repeti¬
cione designans. Aut certe in
utraꝙ xp̃i substantia dignium

Expanded text:
Et idcirco plus diligit, quod se senEt idcirco plus diligit, quod se sentit in diligendo victam: et ideo plus miratur, quod praeventam agnoscit. Unde non contenta est semel dicere pulchrum, nisi repetat et decorum, eminentiam decoris illa repetitione designans. 9. Aut certe in utraque Christi substantia dignum
Abbreviated transcription (Latin):
nonht: ⁊ non potest ip̃i ullate¬
nus sermorinatio ẽẽ cũ uerbo.
er̃go huiꝰcemodi linguam suã
cũ uerbum mouet uolens ad¬
sentire: uiuus est enĩ sermo dĩ
⁊efficax. ⁊penetrabilior oĩ gla¬
dio ancipiti: pertingens usq
a̾diusionem amine.⁊ spiritus.
magis quod nisi ip̃o stimulante
deuotionis lingua minime ad
loquendum mouetur. Uerbo
igitur dr̃e anime pulchra esꝯ
appellare amicam: infunde
est unde ⁊ amet. ⁊ se presumat
amari. Ip̃i uero uerbum uicis¬
sim noĩare dilectum ⁊ fateri
pulcħrum. quod amat et qd̃¬
amatur. sine fictione et frau¬
de ascribere illi: ⁊ mirari digna¬
cionem ⁊ stupere ad grãm. Siqͥ¬
dem pulcritudo illius. dileccio
Medullis. Proinde cordis ⁊ in¬
timarum uocib affeccionũ.
tanto amplius atq ardentus
clamitat sibi diligendum: qͣnͣto
id prius sensit diligens quam¬
Ñ dilectum: Itaq locutio uerbi.
infusio doni: responsio anime.
cũ grãrum accione ãmiratio.

Expanded text:
non habet, et non potest ipsi nullatenon habet, et non potest ipsi nullatenus sermocinatio esse cum Verbo. Ergo hujuscemodi linguam suam cum Verbum movet, volens losentire. Vivus est sermo Dei et efficax, et penetrabilior omni gladio ancipiti, pertingens usque ad divisionem animae et spiritus .magis, quod, nisi ipso stimulante, devotionis lingua minime ad loquendum moveatur. Verbo igitur dicere animae: Pulchra es, et appellare amicam, infundere est, unde et amet, et se praesumat amari. Ipsi vero Verbum vicissim nominare dilectum, et fateri pulcamatur, sine fictione et fraude adscribere illi, et mirari dignationem, et stupere ad gratiam. Siquidem pulchritudo illius dilectio Medullis proinde cordis et intimarum vocibus affectionum tanto amplius atque ardentius clamitat sibi diligendum, quanto id prius sensit diligens quam dilectum. Itaque locutio Verbi infusio doni, responsio animae cum gratiarum actione admiratio.
Abbreviated transcription (Latin):
corde tuo : ⁊ queris dubiꝰ apudte
dicens. Quarõne uerba uerbi
uocem loquentis fibi. ⁊ perhiben¬
tis quod pulchra sit: uicissimq
idem p̃coniũ suo mox recldidĩt
laudatori: Quomodo possunt
hec fieri : Nam uerbo soquin᷑ñ
uerbum loquitur. Itemq aĩa
nõ habet unde loquatur.nisi os
corporis sibi uerba formauerit
adloquendum bñ queris.⁊ s ad¬
tende spm̃ loqui: ⁊ spũaliteropor¬
tere intelligi que dicuntur. Quo¬
tiens proinde audis. uł legisuer¬
bum atq animam parit̾ collo¬
qui. ⁊ se inuicẽ intueri. noli tibi
imaginari quasi corporeas int̾¬
curr̾e uoces: sicut nec corporeas
colloquentiũ apparere inagneᷤ.
Audipotius quid tibi sit in huiꝰ¬
modi cogitandum. Sp̃c est uer¬
bum. sp̃cq anima: ⁊ habent lin¬
guas suas quib se alterutrum
alloquantur. p̃sentesq moicẽt.¬
Et uerbi quidem lingna. fauor
dignacionis enis: amme uero
est anĩa atq infans: que hanc

Expanded text:
corde tuo, et quaeris dubius apud te, corde tuo, et quaeris dubius apud te, dicens: Qua ratione verba Verbi vocem loquentis sibi, et perhibentis quod pulchra sit, vicissimque idem praeconium suo mox reddiderit laudatori? Quomodo possunt haec fieri? Nam verbo loquimur, non verbum loquitur. Itemque anima non habet unde loquatur, nisi os corporis sibi verba formaverit ad loquendum. Bene quaeris: sed attende spiritum loqui, et spiritualiter oportere intelligi quae dicuntur. Quoties proinde audis vel legis, Verbum atque animam pariter colloqui, et se invicem intueri; noli tibi imaginari quasi corporeas intercurrere voces, sicut nec corporeas colloquentium apparere imagines. Audi potius quid tibi sit in hujusmodi cogitandum. Spiritus est Verbum, spiritusque anima, et habent linguas suas, quibus se alalloquuntur, praesentesque indicent. Verbi quidem lingua favor dignationis est; animae vero, est anima atque infans quae hanc
Abbreviated transcription (Latin):
euis. non tñ ut regem s ut dilec¬
tum. Uiderit eum sane qui su¬
per solium excelsum ⁊ eleuatũ:
apparuisse testatus sit: mͥ tñ ui¬
detur eminentia inhac parte
ẽẽ ap̃sponsam quodibi uisus
legitur dñs. Hic dilectus Sie
enim habes. uͥbi dum̃n sedentẽ
super solium excelsumẽ eleua¬
tum Et item: uidi dñm facie
ad faciem: ⁊ salua facta est aĩa
mea. S si ego dñs inqͥt᷑ ubi est
timor meus. Quod si iłł facta re
uelacio cum timore. quia ubi dñs
ibi timor: ego profecto sioptio
daretur. tanto libentius. tan¬
toq caruis sponse amplecterer
uisionem: quanto in mnesiori af¬
fectione que est amor feam̃ ad¬
uerto Nam timor penam ħt̃:
perfecta aũt caritas foras mit¬
tit tunorem÷ Multũ saneinter¬
est apparere terribilem incõsilus
suꝑ filios hominũ: ⁊ apparere
speciosum forma pre filus homi¬
num: Scce tu pulcher es dilecte
mi: ⁊ decorusz uerbaista plane
amorem resonãt: ñ tunorẽ: Set
forte ascendunt cogitaciones in

Expanded text:
lectum. Viderit sane eum quis super solium excelsum et elevatum; apparuisse testatus sit: mihi tamen videtur eminentia in hac parte esse apud sponsam, quod ibi visus legitur Dominus, hic dilectus. Sic enim habes: Vidi Dominum sedentem super solium excelsum, et elevatum ; et item: Vidi Dominum facie ad faciem, et salva facta est anima mea . Sed si ego Dominus, inquit, ubi est timor meus? Quod si illis facta est revelatio cum timore; quia ubi Dominus, ibi timor: ego profecto, si optio daretur, tanto libentius, tantoque charius sponsae amplecterer visionem, quanto in meliori affectione, quae est amor, factam adverto. Nam timor poenam habet, perfecta autem charitas foras mittit timorem . Multum sane interest apparere terribilem in consiliis super filios hominum , et apparere speciosum forma prae filiis hominum . Ecce tu pulcher es, dilecte mi, et decorus. Verba ista plane amorem resonant, non timorem. 7. Sed forte ascendunt cogitationes in
Abbreviated transcription (Latin):
stos. Puto si uenerit amator illȩ
liliorum. & ita inuenerit ⁊ quod
non dedignabuur iam pasci ap̃
nos. et apud nos face̾ pasca: ubi¬
& illi multa suauitas induab⁊
& magna erat securitas ꝓpt̃ t̃ciã.
uerum quo pacto dicatur pasci.
qui pascit omnia: p̾ea uidebitur.
Nunc uero apparet sponsum nõ
modo apparere inter lilia. sed
minime omnino posse extra lilia
aliquando inueniri ÷ cum om̃e
quod de eo est. & ipse sit liliũ.

Expanded text:
stos. Puto, si venerit amator ille stos. Puto, si venerit amator ille liliorum, et ita invenerit, quod non dedignabitur jam pasci apud nos, et apud nos facere pascha: ubi illi et multa suavitas in duabus, et magna erit securitas propter tertiam. Verum quo pacto dicatur pasci qui pascit omnia, postea videbitur. Nunc vero apparet sponsum non modo apparere inter lilia, sed minime omnino extra lilia posse aliquando inveniri, cum omne quod de eo est, et ipse sit lilium,
Abbreviated transcription (Latin):
rum. rantillum t̃rȩ meȩ uendica¬
re extirpando et excolendo sufficiã
unbe unum saltem ꝓduce̾ lilium
possam: si forte & penes me pasci
intdum dignetur is. qui pascitur
int̃ lilia. At parum dixi unum:
de penuria cordis os meum locu¬
tum ẽ. Unum prorsus non suffic̃:
duo ad minus necessaria sunt. di¬
co autem continentiam & inno¬
centiam: quarum ina sine alt̾a
nec saluabit. Irustra deniq ad u¬
nam quamlibet harum inuitabo
sponsum: qui non ad lilium pa-
ꝓinde oꝑam habere lilia. ne de
singularitate causentur lilii. qͥ
non uult nisi int̾ lilia pasci : & sic
declinet in ira a seruo suo. Pono
omnium innocentiam ⁊ &. si
hiuc iungere continentiam
quiuero: diuitem me putabo
in possessione liliorum. Rex sũ
autem: si terciam his adiunge¬
re potero pacientiam. Et quidẽ
possunt sufficere ille. sed quia &
defficere in temptationibus poᷤ¬
sunt. siquidem temptatio est
uita hominis suꝑ tram: opus

Expanded text:
rum, tantillum terrae meae vindicarum, tantillum terrae meae vindicare exstirpando et excolendo sufficiam, unde unum saltem producere lilium possim, si forte et penes me pasci interdum dignetur is, qui pascitur inter lilia. 9. At parum dixi, unum: de penuria cordis mei os meum locutum est. Unum prorsus non sufficit; duo ad minus necessaria sunt. Dico autem continentiam, et innocentiam: quarum una sine altera nec salvabit. Frustra denique ad unam quamlibet harum invitabo sponsum, qui non ad lilium, sed proinde operam habere lilia, ne de singularitate causetur lilii, qui non vult nisi inter lilia pasci, et sic declinet in ira a servo suo. Pono omnium innocentiam: et si huic jungere continentiam quivero, divitem me putabo in possessione liliorum. Rex sum autem, si tertiam his adjungere potero patientiam. Et quidem possunt sufficere illae; sed quia et deficere in tentationibus possunt, siquidem tentatio est vita hominis super terram : opus
Abbreviated transcription (Latin):
ex ipsis. Is infusus naribus me¬
is. :apto quodam fidei instrum̃¬
to. & quidem copiosius ꝓ multi-¬
tudine liliorum: sane & exilium
leuat: & patriȩ desiderium assi¬
due innouat in uisceribus meis
Habent lilia ce aliqui sodalium
sponsi: sed non copiam. Omnes enĩ
ab mensuram spiritum accepert̃:
ad mensuram uirtutes & dona.
Solus ille non habet modium: q̃
habet totum. Nliud ẽ lilia habere:
aliuo non nisi lilia hab̾e. Quem
dabis michi de filiis captiuitatis
ad eo innocentem & sanctum ⁊ qͥ
totam tram suam infloribus
occupare potuerit. & istiusmodi
floribus: Nec infans certȩ unius
diei si nen soude ẽ. suꝑ terram. Ea¬
gnus ẽ qui tria uel quantuor lilia
edifficare potuerit in t̃ra sua : in tã¬
ta densitate spĩnarum & tribulo¬
rum: quȩ sunt gerniina inuetera¬
ta maledictionĩs antiquȩ. Mecũ
uero qui pauꝑ sum bene agitur.
si unquam ab hac pessima segetȩ
iniquitatum uidelicet atq uitio¬

Expanded text:
ex ipsis. Is infusus naribus meex ipsis. Is infusus naribus meis apto quodam fidei instrumento, et quidem copiosius pro multitudine liliorum, sane et exsilium levat, et patriae desiderium assidue innovat in visceribus meis. 8. Habent lilia et aliqui sodalium sponsi, sed non copiam. Omnes enim ad mensuram Spiritum acceperunt, ad mensuram virtutes et dona; solus ille non habet modum , qui habet totum. Aliud est lilia habere, aliud nonnisi lilia habere. Quem dabis mihi de filiis captivitatis adeo innocentem et sanctum, qui totam terram suam floribus occupare potuerit, et istiusmodi floribus? Nec infans certe unius diei sine sorde est super terram gnus est qui tria vel quatuor lilia aedificare potuerit in terra sua, in tanta densitate spinarum et tribulorum, quae sunt germina inveterata maledictionis antiquae. Mecum vero, qui pauper sum, bene agitur, si unquam ab hac pessima segete, iniquitatum videlicet atque vitio
Abbreviated transcription (Latin):
appellauit. quod totus uersetur
in liliis ÷ & omiia quȩ ipsius sunt
lilia sunt: conceptio. ortus. conuer-¬
satio. eloquia. miracula. sacramen-¬
ta. passio. mors. resur rectio. asscensio.
Quio horum non candidum: et ñ
suauissime redolens:Tanta deniq
in conceptione refulsit suꝑm lu
niinis claritas. desuꝑ uemientis
abundantia spiritus: ut ne ip̃a
quidem uirgo sancta sustimis¬
set: si non sibi obumbratum fo¬
ret a uirtute altissimi. Porro ortũ
candidauit. incorrupta uirgimi¬
tas matris: conuersationem inno¬
centia uitȩ: edoquiã ueritas: mi¬
racula puritas cordis÷ sacramenta
pietatis archanum ⁊ passionem
patiendi uoluntas: mortem lib̾tã
non moriendi: resurrectionem
martyrum fortitudo. asse nsi-¬
onem. exhibitio promissorum.
Quam bonus fidei odor in his
singulis: nr̃a quidem qui can¬
dorem non uidimus temporace.
uiscera replens. Et beati qui non
uiderunt: et crediderunt. Pars
mea in his: odor uitȩ qui ꝓcedit

Expanded text:
appellavit, quod totus versetur appellavit, quod totus versetur in liliis, et omnia quae ipsius sunt, lilia sint; conceptio, ortus, conversatio, eloquia, miracula, sacramenta, passio, mors, resurrectio, ascensio. Quid horum non candidum, et non suavissime redolens? Tanta denique in conceptione refulsit superni luminis claritas de supervenientis abundantia Spiritus, ut ne ipsa quidem Virgo sancta sustinuisset, si non sibi obumbratum foret a virtute Altissimi. Porro ortum candidavit incorrupta virginitas matris; conversationem, innocentia vitae; eloquia, veritas; miracula, puritas cordis; sacramenta, pietatis arcanum; passionem, patiendi voluntas; mortem, libertas non moriendi; resurrectionem, martyrum fortitudo; ascensionem, exhibitio promissionum. Quam bonus fidei odor in his singulis, 1513 nostra quidem, qui candorem non vidimus, tempora et viscera replens! Et beati qui non viderunt, et crediderunt . Pars mea in his odor vitae, qui procedit
Abbreviated transcription (Latin):
dicentes. quia xp̃i bonus odor sumꝰ
m̃ omni loco. s aliis quidem odor
uite inuitam. aliis odor mortis ĩ
mortem. Quis uel sceleratissimꝰis
iusti non probet opinionem: qua¬
uis non amet opus. d Et beatus
si se non iudicat. in eo quod ꝓbat.
Iudicat autem probans bonum
& non amans: ideoq non beatꝰ
plane s miser. ꝓp̾o condempnatꝰ
iuditio. Quid eo miserius. euiobor
uitȩ non uite s mortis nuntius ẽ. d̃
Immo nec mintius quidem: sed
baiulus. Sunt multa apud spon¬
sum et alia lilia. pret hec quȩ ex
ꝓpħa inciderunt nobis: ueritatẽ
loquar et mansuetudinem. & ii-¬
sticiam: nec erit difficile iam cuilib&e
urm similia reꝑire ꝑ semetipsum.
in orto tam deliciosi sponsi. Abũ¬
dat. & suꝑ habundat talibus. Quis
illa enumeret. d Nempe quot uirtutes.
tot lilia. Quis finis uirtutum: ap̃
dominum untutum. d Quob si
plenitudo uirtutum in xp̃o: & lili¬
orum. Et fortassis ꝓpterea se se liliũ

Expanded text:
dicentes quia Christi bonus odor sumus dicentes quia Christi bonus odor sumus in omni loco; sed aliis quidem odor vitae in vitam, aliis odor mortis in mortem . Quis, vel sceleratissimus, justi non probet opinionem, quamvis non amet opus? Et beatus, si se non judicat in eo quod probat. Judicat autem, probans bonum, et non amans: ideoque non beatus plane, sed miser, proprio condemnatus judicio. Quid eo miserius, cui odor vitae, non vitae, sed mortis nuntius est? Imo nec nuntius quidem, sed bajulus. 7. Sunt multa apud sponsum et alia lilia praeter haec, quae ex Propheta inciderunt nobis; veritatem loquor, et mansuetudinem, et justitiam; nec erit difficile jam cuilibet vestrum similia reperire per semetipsum in horto tam deliciosi sponsi. Abundat et superabundat talibus: quis illa enumeret? Nempe quot virtutes, tot lilia. Quis finis virtutum apud Dominum virtutum? Quod si plenitudo virtutum in Christo; et liliorum. Et fortassis propterea ipse se lilium
Abbreviated transcription (Latin):
pluant iustum: aꝑiatur t̾ra & ger¬
minet saluatorem: & iusticia oriat᷑
simul. Q u̾id autem iusticia lilium
sit recordare de scriptura: quia iu¬
stus germinabit sicut lilium. &.
florebit in ȩinum ante dominum.
Nequaquam lilũm hoc hodie est.
ce cras in dibanum mutitur. quod
in ęt̃num florebit. Et florebit ante
dominum. cuiius in memoria ȩt̃¬
na erit iustus: & ab auditione ma¬
la non timebit: illa silicet auditi-¬
one qua inclibanum ignis pecca¬
tores ire iubentur. Porro huius li¬
lii candor cui non splendet: nisi
cui non placet. d Deniq solẽ: s non
illȩ qui oritur suꝑ bonose malos.
Neq enim qui dicturi sunt sol
iusticie non ortus ẽ nobis. lucem
illius quandoq uiderunt: uide¬
runt autem quot quot audierũt.
uob̾ qui timeris deum orietur sol
iusticiȩ. G candor huius lilii apud
iustos. flagrantia ęxiam usq ad ini¬
quos diffiurditur: &e si non in bonũ
ipsis. Deniq̃ audiuimus iustos

Expanded text:
pluant justum; aperiatur terra, et gerpluant justum; aperiatur terra, et germinet Salvatorem, et justitia oriatur simul . Quod autem justitia lilium sit, recordamini de Scriptura, quia justus germinabit sicut lilium, et florebit in aeternum ante Dominum . Nequaquam lilium hoc hodie est, et cras in clibanum mittitur, quia in aeternum florebit. Et florebit ante Dominum, cujus in memoria aeterna erit justus, et ab auditione mala non timebit , illa scilicet auditione, qua in clibanum ignis peccatores ire jubentur. Porro hujus lilii candor cui non splendet, nisi cui non placet? Denique sol est, sed non ille qui oritur super bonos et malos. Neque enim qui dicturi sunt: Sol justitiae non ortus est nobis , lucem illius quandoque viderunt. Viderunt autem quotquot audierunt: Vobis qui timetis Deum, orietur sol justitiae . Ergo candor hujus lilii apud justos; fragrantia etiam usque ad iniquos diffunditur, etsi non in bonum ipsis. Denique audivimus justos
Abbreviated transcription (Latin):
gulas aureas prodeuntes cinctas
candidissimo flore. pulchre ac decent᷑
disposito iñ coronam: & agnosce aureã
in xp̃o diuinitatem humanȩ corona¬
tam puritate nature⁊ idẽ xp̃m indi¬
ademate. quo coronauit eum mater
sua. Nam in quo coronauit eum
pater suus. lucem forsitam habitat
in accessibilem: nec possem modo il¬
tudo. Et bene lilium mansuetudo⁊
habens innocenciȩ candorem. & odo¬
rem spei: quoniam sunt reliquiȩ
inquit homĩni pacifico. Bone spei
uir mansuerus: nec minus enam in
p̃senti lucidum quoddam uitȩ ẽ soci¬
alis exemplar. Qn non lilium: quȩ
lucet officio. redoler spe. d Adde quod
sicut u̾itas de t̾ra orta ẽ: ita et man¬
suetudo. Nisi quis dubitet ortum
de terra agnum dominatorem t̾rȩ:
illum agnum quĩ ab uccisionem
ductus ẽ. & non apperuit os suũ.
Nec tantum mansutitito seu uitaᷤᷤ
de t̃ra orta ẽ: s ae iustieia ꝓpħa di¬
cente. Norate celi desuꝑ et nubes

Expanded text:
gulas aureas prodeuntes, et cinctas gulas aureas prodeuntes, et cinctas candidissimo flore, pulchre ac decenter disposito in coronam: et agnosce auream in Christo divinitatem, humanae coronatam puritate naturae, id est Christum in diademate, quo coronavit eum mater sua. Nam in quo coronavit eum Pater suus, lucem habitat inacessibilem, nec posses in ea iltudo. Et bene lilium mansuetudo, habens innocentiae candorem, et odorem spei, quoniam sunt reliquiae, inquit, homini pacifico . Bonae spei vir mansuetus, nec minus etiam in praesenti lucidum quoddam vitae est socialis exemplar. Annon lilium, quae lucet officio, redolet spe? Adde quod sicut veritas de terra orta est, ita et mansuetudo. Nisi quis dubitet ortum de terra Agnum dominatorem terrae , illum agnum, qui ad occisionem ductus est, et non aperuit os suum . Nec tantum mansuetudo seu veritas de terra orta est, sed et justitia, propheta dicente: Rorate, coeli, desuper, et nubes
Abbreviated transcription (Latin):
to fuit tra: spinas et tribulos gerim¬
nauit. At nunc ueritas de t̾ra orta
ẽ domino benedicente: speciosus om¬
nino quidam flos campi. & liluin
conuallum. Agnosce lilium ex cando¬
re⁊ qui mox in ip̃o ex ortu floris pa-¬
storibus de nocte emicuit: dicente
euuangłio. quia angłs domini ste¬
tit iuxta illos : & claritas dei enrum¬
fulsit illos. Bene dei: quia non anꝑ¬
geli. s lilii candor. Illeaderat: s illd̾
micabat ab usq bethleem. Agnosce
lilium et exodore. quo et longe positis
umotuit magis. Et quidem stella
apparuit: s eam minime uiri graue̾
secuti fuissent: nisi intima quabam
suaue olentia orti lilii traherentur.
Et uere lilium ueritas: cuius odor
animat fidem. splendor intellectum
illuminat. Leua etiam occłos nune
in ipam ꝑsonam domini. qui in eu¬
uangłio loquitur. ego sum ueritas:
& uide quam competent᷑ u̾itas lilio
comparetur. Si non aduertisti. adu̾te
de medio floris huiuis quasi uir-¬

Expanded text:
to fuit terra, spinas et tribulos germito fuit terra, spinas et tribulos germinavit. At nunc Veritas de terra orta est Domino benedicente , speciosus omnino quidam flos campi, et lilium convallium. Agnosce lilium ex candore, qui mox in ipso exortu floris pastoribus de nocte emicuit, dicente Evangelio quia angelus Domini stetit juxta illos, et claritas Dei circumfulsit illos . Bene Dei, quia non angeli, sed lilii candor. Ille aderat, sed illud micabat ab usque Bethlehem. Agnosce lilium et ex odore, quo et longe positis innotuit magis. Et quidem stella apparuit; sed 1512 eam minime viri graves secuti fuissent, nisi intima quadam suaveolentia orti lilii traherentur. Et vere lilium veritas, cujus odor animat fidem, splendor intellectum illuminat. Leva etiam oculos nunc in ipsam personam Domini, qui in Evangelio loquitur: Ego sum veritas . Et vide quam competenter veritas lilio comparetur. Si non advertisti, adverte de medio floris hujus quasi vir
Abbreviated transcription (Latin):
pugnatori.d Porro p̃miserat ꝓpħa
dicens. Specie tua & pulchritudi-¬
ne tua: intende ꝓsꝑe. unde speciesħ
&e pulchritido. d futo ex liliis. Ed
lilio spetiosiłs. d̾ Sic nichil formo¬
sius sponso. Quȩ sunt gͦ illa lilia :
equibus species decoris eius.d Iro¬
cede inquit & regna: ꝓpter ueritarẽ
& mansuetudinem & iusticiam.
Lilia sunt. lilia inquam orta det̾ra:
nitentia suꝑ t̾ram ⁊ eniinentia in
floribus terrȩ: fraglantia suꝑ odo¬
rem aromatum. Ergo int̃ hȩc lilia
sponsus: & omnino ex his spetios
&e pulcher. Alias enim quod quidẽ
ad carnis infirma spectat: non erat
ei speties neq decor. Bonum aũt
lilium ueritas: candore conspicuũ:
odore p̃cipuum. Deniq candor ẽ lu¬
cis ȩt̃ne: splendor & figura substã¬
tiȩ dei. Lilium plane quod ad no¬
uam benedictionem tra nr̃a pro-¬
duxit: & parauit ante faciemom¬
nium popłõrum: lumen ad reuela¬
tionem gentium. Donec sub maledie¬

Expanded text:
propugnatori? Porro praemiserat Propheta, propugnatori? Porro praemiserat Propheta, dicens: Specie tua et pulchritudine tua intende prospere. Unde species haec et pulchritudo? Puto, ex liliis. Quid lilio speciosius? Sic nihil formosius sponso. Quae sunt ergo illa lilia, e quibus species decoris ejus? Procede, inquit, et regna propter veritatem, et mansuetudinem, et justitiam . Lilia sunt, lilia, inquam, orta de terra, nitentia super terram, eminentia in floribus terrae, fragrantia super odorem aromatum. Ergo inter haec lilia sponsus, et omnino ex his speciosus et pulcher. Alias enim quod quidem ad carnis infirma spectat non erat ei species neque decor . 5. Bonum autem lilium veritas, candore conspicuum, odore praecipuum; denique candor est lucis aeternae, splendor et figura substantiae Dei . Lilium plane, quod ad novam benedictionem terra nostra produxit, et paravit ante faciem omnium populorum, lumen ad revelationem gentium . Donec sub maledic
Abbreviated transcription (Latin):
inter lilia. Nouit hoc. illud non
nouit. quia eque presto esse non po¬
test. quod sublime & insublimi est.
& quod humilȩ. et suꝑ t̾ram. Sub¬
lime opus: sublimis &e locus: nec
accessus ad eum usq adhue uel ipsi
sponsȩ. Et ideo semetipsum exina-¬
iiiuit usq ad hoc ut pascererur ipse
omnium pastor. & inuentus ẽ int
lilia. & uisus ab eçdĩa adamatus ẽ
ab inope pauꝑ: factus ẽ dilectus
ꝓpter similitudinem. Non solum
autem: s & ꝓpter ueritatem &. d
mansuedinem & iusticiam: quod
ꝑ eum scilicet ꝓmissiones adim¬
plete sunt. quod iniquitates re-¬
misse sunt: quod suꝑbi demones
una cum pͥncipe suo iudicati st̃.
Talis gͦ apparuit qui merito a-¬
maretur: uerax pro se. mins homi¬
nibus: iustus phominibus. Ouere
amandum. & totis medullis cordis
amplectendum sponsum. Q uid iã
cunctetur eccłia. totam se tota deuo¬
tione committere tam fido redlito¬
ri÷ tam pio indultorr: tam iustoꝓ

Expanded text:
inter lilia. Novit hoc, illud non inter lilia. Novit hoc, illud non novit; quia aeque praesto esse non potest quod sublimet et in sublimi est, et quod humile et super terram. Sublime opus, sublimis et locus: nec accessus ad eum usque adhuc vel ipsi sponsae. 4. Et ideo semetipsum exinanivit usque ad hoc, ut pasceretur ipse omnium pastor; et inventus est inter lilia, et visus ab Ecclesia, adamatus est ab inope pauper, factus dilectus propter similitudinem. Non solum autem, sed et propter veritatem, et mansuetudinem, et justitiam: quod per eum scilicet promissiones adimpletae sunt, quod iniquitates remissae sunt, quod superbi daemones una cum principe suo judicati sunt. Talis ergo apparuit qui merito amaretur, verax pro se, mitis hominibus, justus pro hominibus. O vere amandum et totis medullis cordis amplectendum sponsum! Quid jam cunctetur Ecclesia totam se tota devotione committere tam fido redditori, tam pio indultori, tam justo
Abbreviated transcription (Latin):
refectio hȩc. inter lilia: nam cor¬
poream cogitare ridiculum ẽ.
Qum ip̃a lilia spiritualia siqui¬
dem potuerimus: demonstran-¬
da a nob̾ erunt. Iuto. hoc quoq
dicere nos oportebit. unde inter
lilia pascatur dilectus: liliis ne ip¬
sis. an aliis iuter lilia reconditis
hȩe bis. uel floribus. Et in his illd̾
michi difficilius apparet: quod
pasci. non pascere ꝑhibetur: Nam
quia pascat dubium nonẽ: nec
enim indignum ei. At pasci in¬
digentiam sonat: & ne spiritua-¬
liter quidem sine iniuria mage-¬
iestatis facile posse illi assignari ui¬
detur. Nec ego sane recordor usq
modo aduertisse me in cantico hoc¬
pastum uspiam ꝑhiberi: cum pa-¬
scentem puto. recordemini et uos
mecum. Beniq̃ postulauit sibi ali¬
quando demonstrari. ubi in meri-¬
die pasceret. & cubaret. Et nunc qui¬
dem quod necdum dixerat ꝑhibet
pascr: s non similiter postulat locũ
indicari sibi: s ip̃a indicat. assignãs

Expanded text:
refectio haec inter lilia: nam correfectio haec inter lilia: nam corpoream cogitare ridiculum est. Quin ipsa lilia spiritualia, si quidem potuerimus, demonstranda a nobis erunt. Puto, hoc quoque dicere nos oportebit, unde inter lilia pascatur dilectus, liliisne ipsis, an aliis inter lilia reconditis herbis vel floribus? Et in his illud mihi difficilius apparet, quod pasci, non pascere perhibetur. Nam quia pascat dubium non est, nec enim indignum ei: at pasci, indigentiam sonat, et ne spiritualiter quidem sine injuria majestatis facile illi posse assignari videtur. Nec ego sane recordor usque modo advertisse me in hoc cantico pastum uspiam perhiberi, cum pascentem, puto, recordemini et vos mecum. Denique postulavit sibi aliquando demonstrari, ubi in meridie pasceret et cubaret . Et nunc quidem, quod necdum dixerat, perhibet pasci, sed non similiter postulat locum indicari sibi; sed ipsa indicat, assignans,
Abbreviated transcription (Latin):
msi ita quis absq spiritu sit. ut
uidentem in spiritu. puter uidere
nichil. Unde gͦ uidentes: nam sie
ꝓphe appellati funt. si nichil uide¬
runt. d̃ Inde ẽ. quod uoluerunt
uidere quȩ non uiderunt: nec enim
poterant uelle uidere in corpore.
quem in spiritu non uidissent. S
dico. Numquid omnes ꝓpħȩ. ad̃
Quasi omnes uidere uolueruiit:
aut fuerit omnium fides. Sed.
enim qui uiderunt: aut ꝓpħȩ fue¬
runt. aut ꝓphis acquiescentes. Ex
credidisse enim: uidisse ẽ. Non modo
namq qui ꝑ ꝓpħetiȩ spiritum. s
& qui ꝑ fidem uidet. siquis ip̃m
quoq dicat uidere in spiritu: michi
non uidenir errare. Ita gͦ quod ad
lilia descendere. et inter lilia pasei
dignatus ẽ. is qui omnes pascit.
dilectum fecit illum: quia non po¬
tuit ante diligi. quam agnosci.
ꝯle ꝑ hoc cum de dilecto facta men¬
tio ẽ: pulchre et illud memoratũ
ẽ. quod dilectionis & agnitionis
extitit causa. Querenda in sp̃u

Expanded text:
nisi ita quis absque spiritu sit, ut nisi ita quis absque spiritu sit, ut videntem in spiritu, putet videre nihil. Unde ergo Videntes, nam sic prophetae appellati sunt , si nihil viderunt? Inde est, quod voluerunt videre, quem non viderunt. Nec enim 1511 poterant velle videre in corpore, quem in spiritu non vidissent. Sed dico: Nunquid omnes prophetae? Quasi omnes videre voluerint, aut fuerit omnium fides. Sed enim qui viderunt, aut prophetae fuerunt, aut prophetis acquiescentes. Et credidisse enim, vidisse est. Non modo namque qui per prophetiae spiritum, sed et qui per fidem videt, si quis ipsum quoque dicat videre in spiritu, mihi non videtur errare. 3. Ita ergo quod ad lilia descendere, et inter lilia pasci dignatus est is qui omnes pascit, dilectum fecit illum, quia non potuit ante diligi, quam agnosci. Ac per hoc cum de dilecto facta est mentio, pulchre et illud memoratum est, quod dilectionis et agnitionis exstitit causa. Quaerenda in spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
luteram quibem. sponsȩ uerecundia
& cautela prudentiȩ eius in loque¬
oo satis apparet: utiq disponentis
sermones suos in iuditio: & rerũ
głam uerborum modestia temꝑan-¬
tis. Miis autem non ignorat unũ
eẽ ce qui pascitur ⁊ & qui pascit: int̾
lilia commorantem. & regnantem
suꝑ sidera. At libentius dilecti hu
milia memorat. ꝓpter humilitatẽ
quidem ut dixi. magis autem qd̾
exinde cepit eẽ dilectus. exquo et pa-¬
sci. Nec modo exiude: s inde. Nam
qui inaltissimis ẽ dominus. in i¬
mis ẽ dilectus: suꝑ sydera regnans.
& inter lilia amans. Amabat et su¬
ꝑ sydera: quia nusquam et minqͥ-¬
quam potuit non amare qui amor
ẽ: s donec adlilia descendit. & pasci
int lilia comꝑtus ẽ. nec amatus ẽ.
nec factus dilectus. Quid. SNonẽ
amatus a patriarchis &s ꝓpħis. dᷤ
Est. s non prius quam uisus ẽ. et
ab ipsis inter lilia pasci. Neq enĩ
non uiderunt quem p̃uiderunt:

Expanded text:
litteram quidem sponsae verecundia litteram quidem sponsae verecundia et cautela prudentiae ejus in loquendo satis apparet, utique disponentis sermones suos in judicio, et rerum gloriam verborum modestia temperantis. 2. Alias autem non ignorat unum esse, et qui pascitur, et qui pascit; inter lilia commorantem, et regnantem super sidera. At libentius humilia dilecti memorat, propter humilitatem quidem, ut dixi; magis autem quod exinde coepit esse dilectus, ex quo et pasci. Nec modo exinde, sed inde. Nam qui in altissimis est Dominus, in imis est dilectus; super sidera regnans, et inter lilia amans. Amabat et super sidera, quia nusquam et nunquam potuit non amare, quia amor est; sed donec ad lilia descendit, et pasci inter lilia compertus est, nec amatus est, nec factus dilectus. Quid? non est amatus a patriarchis et prophetis? Est: sed non priusquam visus est et ab ipsis inter lilia pasci. Neque enim non viderunt, quem praeviderunt;
Abbreviated transcription (Latin):
int lilia. Qs
huic iam im¬
puter p̾sumptioni uel insollentiȩ.
si sedieat inisse sotietatem cums¬
illo qui pascitur int̾ lilia. d Etiam si
int̾ srdera pasceretur eo solo quod pa¬
sceretur nescio quit magnum uidi
possit: eiusmodi amicicias seu fami¬
liaritatem hab̾e. Aliquĩd prorsus
ignobile & humile sonat pasci. Nunc
uero cum & pasci int lilia ꝑhibenir:
deiectionis adiectio longius amouet
et ꝓpulsat. temeritatis notam. Nuro
enim sunt lilia. d Iuxta uerbum
domini fȩnum quod hodie ẽ: & eras
qͣuõd in dibanum mititur. Quantꝰ
ẽ iste : qui feno pascitur: quasi unus
agnorum & uitulorum: Et agnus
plane: & uitulus saginatus. S nu
forte uigilantius aduertisti non pa¬
bulum hoc loco designari. s locum:
nec enim dictum lilus eum pasci. s
int lilia. Esto. non fȩnum comedit
ut bos. feno tamen uersari. & suꝑ
fȩnum discumbere instar unius de
turba: quro eniinentie hab̾e potest.d
Quid uero głe hĩnc habere dilectum
illum qui hoc egerit. d Et secundũ

Expanded text:
lilia . Quis huic jam imputet praesumptioni vel insolentiae, si se dicat iniisse societatem cumillo, qui pascitur inter lilia? Etiamsi inter sidera pasceretur, eo solo quod pasceretur, nescio quid magnum videri possit cum ejusmodi amicitias seu familiaritatem habere. Aliquid prorsus ignobile et humile sonat, pasci. Nunc vero cum et pasci inter lilia perhibetur, dejectionis adjectio longius amovet et propulsat temeritatis notam. Quid enim sunt lilia? Juxta verbum Domini, fenum, quod hodie est, et cras in clibanum mittitur . Quantus est iste qui feno pascitur, quasi unus agnorum aut vitulorum? Et agnus plane, et vitulus saginatus. Sed tu forte vigilantius advertisti, non pabulum hoc loco designari, sed locum: nec enim dictum est, liliis cum pasci; sed, inter lilia. Esto. Non fenum comedit ut bos; in feno tamen versari, et super fenum discumbere instar unius de turba, quid eminentiae habere potest? Quid vero gloriae huic, habere dilectum illum qui hoc egerit? Et secundum
Abbreviated transcription (Latin):
cisse innentus est. ntom̃s quot qͦt
miuistrasse uisi sunt. ip̾e de uotiᷤ
transsierit fidelibusq obsequñs.
Bomis minist̾: qui carnem suam
incibum. sanguinem in potum:
aiãm ministrauit inprecium:
Bonus plane. qui spũ alacer. cari¬
tate feruens. pietate deuotus. ñ
solum salut inmontib s⁊ transi¬
lit colles .i. superat ⁊ uincit alacͥ¬
tate ministrandi: ut pote quem
mxit deus deus suus oleo leticie
lem ⁊ preuenit aduirginem: eodẽ
aichangelo atcestante cum ait.
Aue grã plena: dominus tecũ.
Quid: Quem modo reliquisti in
modo uolauit ⁊ preuolauit suꝑ
pennas uentorum: Uictus es õ ar

Expanded text:
cisse inventus est, ut omnes quotquot cisse inventus est, ut omnes quotquot ministrasse visi sunt, ipse devotis transierit fidelibusque obsequiis. Bonus minister, qui carnem suam in cibum, sanguinem in potum, animam ministravit in pretium. Bonus plane, qui spiritu alacer, charitate fervens, pietate devotus, non solum salit in montibus, sed et transilit colles, id est superat et vincit alacritate ministrandi, utpote quem unxit Deus Deus suus oleo laetitiae lem, et praevenit ad Virginem, eodem archangelo attestante, cum ait: Ave, gratia plena, Dominus tecum . Quid? Quem modo reliquisti in modo? Volavit et praevolavit super pennas ventorum. Victus es, o ar
Abbreviated transcription (Latin):
cepta stilo sicut et sermones cete¬
ri ut facile recuperetur quod for¬
te exciderit: Qua ꝓpt̾ accipite alia.
Ecce uenit is inquit saliens in mõ¬
tibus: transsiliens colles: Sponsꝰ
loquitur qui ꝓfecto ñe in mõtib
saliit: cũ missꝰ apatre adeuugłi¬
tandum pauꝑib angłorum fũ¬
gi ñ ẽ dedignatus officio: factus
magni consilii angelus. qͥ dñs
erat: ꝑse descendit ad terras qui
alios delegare solebat. ꝑ se notum
fecit dñs salutare suiuin: perse incon¬
spectugentium reuelauit iustici¬
am suam. Cum itaq om̃s iuxta
pauli sentenciam amministrato¬
rii sp̃c sint missi ĩ minist̾ium ꝓpt̾
cos qui hereditatem capiunt salu¬
tis. qui erat super illos factus est
inter illos tamquam unꝰ exillis
dissimulans iniuriã.⁊ acciniui.¬
lans grãm S audi ip̃m llõue¬
ni inquit ministrari s miniftͣre:
et animam raeam dare pro mul¬
tis: Quod quid̃ cec̾orum nemo fe¬

Expanded text:
cepta stylo, sicut et sermones caetecepta stylo, sicut et sermones caeteri, ut facile recuperetur quod forte exciderit. Quapropter accipite alia. Ecce venit is, inquit, saliens in montibus, transiliens colles . Sponsum loquitur: qui profecto tunc in montibus saliit, cum missus a Patre ad evangelizandum pauperibus, Angelorum fungi non est dedignatus officio, factus magni consilii Angelus, qui Dominus erat. Per se descendit ad terras, qui 1451 alios delegare solebat: per se notum fecit Dominus salutare suum, per se in conspectu gentium revelavit justitiam suam . Cum itaque omnes, juxta Pauli sententiam, administratorii spiritus sint, missi in ministerium propter eos qui haereditatem capiunt salutis ; qui erat super illos, factus est inter illos tanquam unus ex illis, dissimulans injuriam, accumulans gratiam. Sed audi ipsum. Non veni, inquit, ministrari, sed ministrare, et animam meam dare pro multis . Quod quidem caeterorum nemo fe
Abbreviated transcription (Latin):
uit: S inclinata est dies: nec
ad huc omnino de his montib
descendere libet: Cet̾msi hac
uice uoluerimꝰ cunta horum
ꝓut delectat explonire amena
abdita perscrutari. uerendum
ne aut sermo grata breuitate
careat aut larga excellensꝙ ma-¬
teries debita diligentia festina-¬
cione fraudetur. Pauseniꝰ ꝓni
hodie iam si placetin montib
istis: qm̃ bonum est nos hic eẽ:
ubi apastore xͦ una cũ sanctis
anglis in loco pascue collocati.
⁊ iocin diꝰ pascimur ⁊ uberius:
Et nos siquidem oues pascueeiꝰ:
Ruminemꝰ ergo tam ꝗͣ munda
animalia boni pastoris. que de
hodierno sermone tota auidi¬
tate glutiuimiꝰ sermone alt̾o
residua capituli eiusdem attẽ¬
tius ꝑcepturi. largiente sponso
tum est dicturus sum
alium intellectum quẽ
hodiernoseruaui: uos ꝓbate et eli¬
gite potiora: llon estõpus superi¬
ora repetere que excidisse nou ar¬
bitrorintam breui Si qͦ minus
tũ scripta sunt ut dicta sunt.⁊ ex¬

Expanded text:
vit . Sed et inclinata est dies, nec vit . Sed et inclinata est dies, nec adhuc omnino de his montibus descendere libet. 9. Caeterum si hac vice voluerimus cuncta horum, prout delectat, explorare amoena, abdita perscrutari; verendum ne aut sermo grata brevitate cureat, aut larga excellensque materies debita diligentia festinatione fraudetur. Pausemus proinde hodie jam, si placet, in montibus istis; quoniam bonum est nos hic esse, ubi a pastore Christo una cum sanctis angelis in loco pascuae collocati, et jucundius pascimur, et uberius. Et nos siquidem oves pascuae ejus. Ruminemus ergo, tanquam munda animalia boni pastoris, quae hodierno sermone tota aviditate glutivimus; sermone altero residua capituli ejusdem attentius percepturi, largiente sponso tum est, dicturus sum et alium intellectum quem hodierno servavi: vos probate, et eligite potiora. Non est opus superiora repetere quae excidisse non arbitror in tam brevi. Si quominus tamen, scripta sunt ut dicta sunt, et ex
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiores q beatitudines. s etiam
minores angłos descenoendo
transilũt. qui qͥdemincomꝑacio¬
ne suꝑiorum m̾ito collium no¬
mie desiguant᷑: Cet̾m. qui mi¬
nor est in regno celorum maior ÷
quo uis carnem portante super
t̾ram: etiam si sit ille magnus
iohs baptista Nam si sane deum
homiuem fateam᷑: etiani in hoĩe
suꝑ omnem pͥncipatum ⁊ potes¬
tatem longe in comparabiliter
p̃mnnere. cercum tñ quia ⁊ sip̃¬
sit maiestate s infirmitate succu¬
briit. Ita ergo salũt in montib
⁊ trausilũt colles: cum ñ solũ
suꝑiorib s ⁊ inferiorib sp̃ibus
dignantissime se inferiorem
exͥibuiit: Nec modo illis supernis
sp̃ib s et ip̃is qui domos luteas in¬
habitant subiectum seex̾ibuit.
transiliens ⁊ uincens humilitate
etiam hominũ humilitatem.
l̾iat deniq subditus marie. ⁊ io¬
seph cuiness duodenis innata¬
reth: ⁊ apud iordanem iohis se
manib iamiuuenis inelina¬

Expanded text:
perioresque beatitudines, sed etiam perioresque beatitudines, sed etiam minores angelos descendendo transiliit, qui quidem in comparatione superiorum, merito collium nomine designantur. Caeterum qui minor est in regno coelorum, major est quovis carnem portante super terram, etiamsi sit ille magnus Joannes Baptista . Nam etsi sane Deum hominem fateamur, etiam in homine super omnem principatum et potestatem longe incomparabiliter praeeminere; certum tamen quia etsi praeit majestate, sed infirmitate succubuit. Ita ergo saliit in montibus, et transiliit colles, cum non solum superioribus, sed et inferioribus spiritibus dignantissime se inferiorem exhibuit. Nec modo illis supernis spiritibus, sed et ipsis qui domos luteas inhabitant, subjectum se exhibuit, transiliens et vincens humilitate etiam hominum humilitatem. Erat denique subditus Mariae et Joseph, cum esset duodennis, in Nazareth : et apud Jordanem Joannis se manibus jam juvenis inclina
Abbreviated transcription (Latin):
sit: Transilũt ⁊ colles Nõ enim
inquit anglos s semen abrabe
apprehendit. qd utiq angelis in¬
ferius est: ut sermo impleretur
quem dixit memoratus ꝓpħa. Lo¬
quensita ad patrem defilio Mi¬
nuisti eñ paulominꝰ ab angelis.
Quam ꝗͣ hoc sane ad cõmẽdacio¬
nem nature humane dr̃m pos¬
sit intelligi. qd̾ homo ad imagi¬
nem ⁊ similitudinem dĩ cõditꝰ
acp̃ditus rõne. ad instar utiqan¬
głi modicum tñ distet ab angło
ꝑp. corpus de terra: Set audi apoᷤᷤ¬
tolum paulum aperte pronunciã¬
tem deeo qui informa dei cum ess
non rapinam arbitratus se esse
equalem deo: quia semet ip̃m
exmamuit formam serui acci-¬
piens insimilitudinem homi-¬
num factiis ⁊ habituinuentus
uthomo ⁊ rursum. ubi ueinit
inquit plenitudo temporis: mi¬
sit deus filium suum natum
exmuliere. factum sub lege.
ut eos qui sub lege erant redime¬
ret. Qui ergo factus ex muliere
factus ⁊ sublege est: procul dubio
non solum montes .i. maiores su¬

Expanded text:
sit? Transiliit et colles. Non enim, inquit, angelos, sed semen Abrahae apprehendit , quod utique angelis inferius est, ut sermo impleretur, quem dixit memoratus Propheta, loquens ita ad Patrem de Filio: Minuisti eum paulo minus ab angelis . Quanquam hoc sane ad commendationem naturae humanae dictum possit intelligi, quod homo ad imaginem et similitudinem Dei conditus, ac praedictus ratione ad instar utique angeli, modicum tamen distet ab angelo propter corpus de terra. Sed audi apostolum Paulum aperte pronuntiantem de eo: Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitrabatur esse se aequalem Deo: quia semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homdo temporis, misit Deus Filium suum, factum ex muliere, factum sub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret . Qui ergo factus ex muliere, factus et sub lege est, procul dubio non solum montes, id est majores su